Вікіпэдыя be_x_oldwiki https://be-tarask.wikipedia.org/wiki/%D0%93%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%9E%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%BD%D0%BA%D0%B0 MediaWiki 1.47.0-wmf.24 first-letter Мэдыя Спэцыяльныя Абмеркаваньне Удзельнік Гутаркі ўдзельніка Вікіпэдыя Абмеркаваньне Вікіпэдыі Файл Абмеркаваньне файла MediaWiki Абмеркаваньне MediaWiki Шаблён Абмеркаваньне шаблёну Дапамога Абмеркаваньне дапамогі Катэгорыя Абмеркаваньне катэгорыі Партал Абмеркаваньне парталу TimedText TimedText talk Модуль Абмеркаваньне модулю Event Event talk 0 2774 2697313 2682451 2026-10-20T09:35:32Z Франак Радзівіл 96369 2697313 wikitext text/x-wiki {{Іншы артыкул|астраўную краіну ва Ўсходняй Азіі|Рэспубліка Кітай|краіну ў паўночна-ўсходняй Азіі}} {{Краіна2|Лацінка=Kitajskaja Narodnaja Respublika|Назва=Кітайская Народная Рэспубліка|Апісаньне выявы=Мапа КНР сьветла зялёным тэрыторыя [[Тайвань|Кітайскай Рэспублікі]]}} '''Кіта́й''', часам '''Кіта́йшчына'''<ref>{{Артыкул|спасылка=[c:File:Маланка_1926_№_15.pdf{{!}}|год=Кастрычнік 1926|старонкі=4|мова=be|загаловак=К падзеям у Кітайшчыне]|нумар=15|выданьне=[[Маланка (часопіс)|Маланка]]|месца=[[Вільня]]}}</ref><ref>{{Артыкул|загаловак=За граніцай|выданьне=[[Грамадзкі Голас]]|мова=be|старонкі=3|спасылка=https://elibrary.mab.lt/bitstream/handle/1/2338/224426-1925-5.pdf?sequence=59&isAllowed=y|нумар=5 (59)|год=1 лютага 1925|месца=[[Вільня]]}}</ref><ref>{{Артыкул|загаловак=Ні госьць ні гаспадар|спасылка=https://xn--d1ag.xn--e1a4c/pub/%D1%9E%D1%8D%D0%B1/prajdzisvet.org/prajdzisvet.org/storehouse/linguists/Uzvyshsha%2C%20Litaraturnae%20abyadnanne/1928-4.pdf|аўтар=[[Лукаш Калюга|Калюга, Л.]]|нумар=4 (10)|старонкі=17-31|мова=be|выданьне=[[Узвышша (часопіс)|Узвышша]]|год=1928|месца=[[Менск]]}}</ref>, '''КНР''' (поўная назва: '''Кіта́йская Наро́дная Рэспу́бліка'''; [[кітайская мова|па-кітайску]]: 中国 ці 中华人民共和国 {{Праслухаць|Zh-Zhonghua renmin gongheguo.ogg}}) Паэтычная назва ''«''Паднябесная''»'' — краіна ў паўночна-ўсходняй [[Азія|Азіі]], Мяжуе з 14 краінамі — [[Аўганістан|Талібскім Аўганістан]]ам, [[Бутан]]ам, [[Віетнам]]ам, [[Індыя]]й, [[Казахстан]]ам, [[Карэйская Народна-Дэмакратычная Рэспубліка|КНДР]], [[Кыргыстан]]ам, [[Лаос]]ам, [[Манголія]]й, [[М’янма]]й, [[Нэпал]]ам, [[Пакістан]]ам, [[Расея]]й, [[Таджыкістан]]ам. Кітай займае другое месца ў сьвеце паводле колькасьці [[Насельніцтва Кітаю|насельніцтва]], якое складае каля 1,426 млрд чалавек. Агульная плошча краіны складае каля 9,6 млн км², то бок краіна па гэтаму паказчыку займае пяты радок у сьвеце. Дзяржава кіруецца [[Камуністычная партыя Кітаю|Камуністычнай партыяй Кітаю]] і падзяляецца на 22 правінцыі, 5 аўтаномных рагіёнаў, 4 прамыя кантраляваныя муніцыпалітэты ([[Пэкін]], [[Цяньцьзінь]], [[Шанхай]] і [[Чунцін]]), а таксама спэцыяльныя адміністрацыйныя раёны [[Ганконг]] і [[Макао]]. Кітай зьяўляецца адной зь першых сусьветных цывілізацыяй, якая паўстала на ўрадлівай зямлі ў басэйне рэкі [[Хуанхэ]] на [[Паўночна-Кітайская раўніна|Паўночна-Кітайскай раўніне]]. На працягу тысячагодзьдзяў палітычная сыстэма Кітаю была заснаваная на спадчыннай манархіі ці дынастыі, пачынаючы з паўлегендарнай [[дынастыя Ся|дынастыі Ся]] ў XXI стагодзьдзі да н. э. З тых часоў Кітай значна пашыраўся, распадаўся і зноўку павялічваўся шмат разоў. У III стагодзьдзі да н. э. [[дынастыя Цынь]] аб’яднала Кітай ​​і стварыла першую кітайскую імпэрыю. За часам наступнай [[дынастыя Хань|дынастыі Хань]], якая кіравала краінай з 206 году да н. э. да 220 году н. э., пабачылі сьвет некаторыя з самых перадавых тэхналёгіяў і вынаходзтваў на той час, у тым ліку вытворчасьці [[папера|паперы]] і вынаходзтва [[компас]]у, а таксама інавацыі ў сфэры сельскай гаспадаркі і мэдыцыны. Вынаходзтва [[порах]]у і ручнога набору ў часы панаваньня [[дынастыя Тан|дынастыі Тан]] (618—907 гады) і [[дынастыя Сун|дынастыі Сун]] (960—1127 гадоў) завяршылі зьяўленьне чатырох вялікіх вынаходак. Культура Кітаю дынастыі Тан шырока распаўсюдзілася ў Азіі разам з разьвіцьцём новага марскога шаўковага шляху да [[Мэсапатамія|Мэсапатаміі]] і [[Самалійскі паўвостраў|Афрыканскага рогу]]<ref>Bowman, John S. (2000). ''«Columbia Chronologies of Asian History and Culture»''. New York: Columbia University Press. — С. 104—105.</ref>. Дынастычныя пэрыяды скончыліся ў 1912 годзе разам з [[Сыньхайская рэвалюцыя|Сыньхайскай рэвалюцыяй]], якая паклала канец [[дынастыя Цынь]] і пераўтварыла краіну ў рэспубліку. [[Грамадзянская вайна ў Кітаі|Кітайская грамадзянская вайна]] прывяла да падзелу тэрыторыі ў 1949 годзе, калі Камуністычная партыя Кітаю ўтварыла Кітайскую Народную Рэспубліку, унітарную аднапартыйную сувэрэнную дзяржаву на мацерыковай частцы Кітаю, у той час як [[Гаміньдан]] пад кіраўніцтвам ураду адступілі на востраў [[Тайвань]]. Палітычны статус Тайваня на сёньня застаецца спрэчным. Рэспубліка Беларусь афіцыйна падтрымлівае палітыку адзінага Кітаю і мае дыпляматычныя дачыненьні толькі з КНР. Нацыянальнай валютай краіны зьяўляецца [[кітайскі юань|юань рэнмінбі]], а ў спэцыяльным адміністрацыйным раёне Ганконг выкарыстоўваецца [[ганконскі даляр]]. З моманту прасоўваньня эканамічных рэформаў у 1978 годзе, эканоміка Кітаю расьце найхутчэй за астатнія краіны сьвету. Ейны рост ў 2022 годзе склаў 3 працэнты<ref>[https://data.worldbank.org/indicator/NY.GDP.MKTP.KD.ZG?end=2022&locations=CN&start=1961&year_high_desc=true «GDP growth (annual %)»]. World Bank.</ref>. Па стане на 2016 год, гэта другая паводле велічыні эканомікі ў сьвеце паводле намінальнага СУП і самая вялікая паводле парытэту пакупніцкай здольнасьці<ref>[https://data.worldbank.org/indicator/NY.GDP.MKTP.PP.CD?locations=CN&year_high_desc=true «GDP, PPP (current international $)»]. World Bank.</ref>. Кітай таксама зьяўляецца найбуйнейшым у сьвеце экспартэрам і другім паводле велічыні імпартэрам тавараў<ref>[https://www.telegraph.co.uk/finance/economics/9860518/China-trade-now-bigger-than-US.html «China trade now bigger than US»]. Daily Telegraph.</ref>. Акрамя таго, Кітай мае ў сваім арсэнале ядзерную зброю і самае вялікае сталае войска ў сьвеце. Абаронны бюджэт зьяўляецца другім паводле велічыні ў сьвеце<ref>{{Спасылка|копія=https://web.archive.org/web/20171010151139/http://archive.defense.gov/pubs/2013_China_Report_FINAL.pdf|загаловак=Military and Security Developments Involving the People’s Republic of China 2013|праект=US Secretary of Defense|url=http://archive.defense.gov/pubs/2013_China_Report_FINAL.pdf}}</ref><ref>{{Спасылка|копія=https://web.archive.org/web/20150209162900/http://www.sipri.org/media/newsletter/essay/perlo-freeman-mar-2013|загаловак=Mar. 2014: Deciphering China’s latest defence budget figures|выдавец=SIPRI|url=http://www.sipri.org/media/newsletter/essay/perlo-freeman-mar-2013}}</ref>. КНР зьяўляецца сталым чальцом [[Рада Бясьпекі ААН|Рады Бясьпекі]] [[Арганізацыя Аб’яднаных Нацыяў|Арганізацыі Аб’яднаных Нацыяў]]. Кітай таксама зьяўляецца вядучым чальцом шматлікіх фармальных і нефармальных шматбаковых арганізацыяў, як то [[Шанхайская арганізацыя супрацы|Шанхайская арганізацыя супрацоўніцтва]], [[Сусьветная гандлёвая арганізацыя]], [[Азіяцка-Ціхаакіянскае эканамічнае супрацоўніцтва]], [[БРІКС]] і [[Група дваццаці|G20]]. Зьяўляючыся адной зь вядучых рэгіянальных дзяржаваў Азіі, краіна характарызуецца і як патэнцыйная звышдзяржава<ref>[https://www.bbc.co.uk/news/magazine-19995218 «A Point Of View: What kind of superpower could China be?»]. BBC.</ref>. == Гісторыя == {{Асноўны артыкул|Гісторыя Кітаю}} Кітайская цывілізацыя — адна з найбольш старажытных у сьвеце — расквітнела на ўрадлівых глебах басэйна [[Хуанхэ]], што працякае па Паўночна-Кітайскай раўніне. На працягу больш за 4000 гадоў палітычная сыстэма Кітая была заснаваная на спадчынных манархіях (таксама вядомых як дынастыі). Першай з гэтых дынастыяў была Ся (каля 2000 да н. э.), але толькі значна пазьней, у 221 да н. э. Кітай быў аб’яднаны пад кіраўніцтвам адной дынастыі — Цынь. Дынастыйная гісторыя Кітая скончылася на дынастыі Цын у 1911 з заснаваньнем Кітайскай Рэспублікі. У першай палове 20 стагодзьдзя Кітай пагрузіўся ў пэрыяд грамадзянскіх войнаў, якія падзялілі краіну на два асноўных палітычных лягэра — Гаміньдан і камуністы. Баявыя дзеяньні скончыліся ў 1949, калі камуністы перамаглі ў грамадзянскай вайне і стварылі КНР. Прыхільнікі Гаміньдана адступілі на Тайвань і стварылі фактычна асобную краіну. == Геаграфія == Кітай — чацьвертая краіна ў сьвеце паводле плошчы (пасьля Расеі, Канады і ЗША), якая мае вялікую разнастайнасьць кліматаў і ляндшафтаў. На ўсходзе, уздоўж берагоў [[Жоўтае мора|Жоўтага мора]] і [[Усходне-Кітайскае мора|Ўсходне-Кітайскага мора]] знаходзяцца прасторныя алювіяльныя раўніны, вельмі шчыльна населеныя; берагі [[Паўднёва-Кітайскае мора|Паўднёва-Кітайскага мора]] больш гарыстыя, і на поўдні Кітаю пераважаюць узгоркі і невысокія горныя ланцугі. У цэнтры знаходзяцца дэльты дзьвюх галоўных рэк Кітаю — [[Хуанхэ]] і [[Янцзы]]. Іншыя буйныя рэкі — Сіцьзян, [[Мэконг]], [[Брахмапутра]] і [[Амур]]. На захадзе знаходзяцца [[Гімалаі]] з найвышэйшым пунктам у Кітаі (і сьвеце) — [[Эвэрэст|Джамалунгмай]] (Эвэрэстам), высокімі [[плато]] і арыднымі ляндшафтамі, такімі як пустыні [[Такламакан]] і [[Гобі]]. З-за працяглых засух, а таксама, магчыма, з-за няправільных мэтадаў земляробства, увесну ў Кітаі часта здараюцца пыльныя буры. Паводле кітайскага Агенцтва аховы навакольнага асяродзьдзя, пустыня Гобі стала галоўнай крыніцай пыльных бураў, якія закранаюць Кітай і іншыя краіны — [[Рэспубліка Карэя|Карэю]] і [[Японія|Японію]]. Сучасная тэрыторыя Кітаю характарызуюецца шэрагам тэрытарыяльных спрэчак на памежжы краіны. Так, з 1940-х гг. на востраве [[Тайвань]] існуе Кітайская Рэспубліка, якая лічыць сябе спадкаемцай зрынутага камуністамі ўраду Кітайскае Рэспублікі на кантынэнтальным Кітаі, пры гэтым Кітайская Рэспубліка й КНР не прызнаюць адна адну й прэтэндуюць на тэрыторыі адна адной: Кітайская Рэспубліка не прызнае легітымнай КНР, у той час як КНР не прызнае легітымнасьць Кітайскае Рэспублікі, разглядаючы яе як правінцыю Тайвань. Іншыя тэрытарыяльныя дыспуты месьцяцца на мяжы з Індыяй: яны ўключаюць у сябе большую частку індыйскага штату [[Аруначал-Прадэш]], фактычны кантроль над якім з боку Індыі не прызнаецца КНР (тэрыторыя штату была перададзеная Брытанскай Індыі ўладамі тады фактычна незалежнага Тыбэту, які фармальна зьяўляўся часткай Кітаю); і рэгіён [[Аксай-Чын]], які быў адваяваны на паўночным захадзе Індыі ў 1962 годзе. Таксама ў 1960-х гг. Пакістан перадаў Кітаю Шаксгамскую даліну — частку тэрыторыяў, якія Пакістан атрымаў пад фактычны кантроль у выніку [[Кашмірскі канфлікт|Кашмірскага канфлікту]], што не прызнаецца Індыяй. Апрача таго, у сфэру тэрытарыяльных прэтэнзіяў КНР уваходзіць шэраг архіпэлягаў ля Японіі, Віетнаму й Філіпінаў. == Дзяржаўны лад == Кітай — рэспубліка, краіна народнай дэмакратыі. У заходняй паліталёгіі разглядаецца як адна зь пяці сучасных камуністычных дзяржаваў (разам зь [[Віетнам]]ам, [[Лаос]]ам, [[Паўночная Карэя|Паўночнай Карэяй]] і [[Куба]]й). Заканадаўчая галіна ўлады прадстаўленая аднапалатным [[Усекітайскі сход народных прадстаўнікоў|Усекітайскім сходам народных прадстаўнікоў]]<ref name="БелЭн">Кітай // {{Літаратура/БелЭн|8к}} С. 297</ref>, у склад якога ўваходзяць 3000 дэпутатаў<ref>{{Спасылка|аўтар=Benjamin Elman, Denis C. Twitchett and Others |дата публікацыі=September 15, 2020|url=https://www.britannica.com/place/China |загаловак=Кітай|выдавец=Encyclopædia Britannica, inc. |назва праекту=Encyclopædia Britannica|мова=en|дата=18 верасьня 2020}}</ref>. === Адміністрацыйны падзел === 22 правінцыі (省), 5 аўтаномных раёнаў (自治区), 4 гарады цэнтральнага падчыненьня (直辖市), 2 адмысловыя адміністрацыйныя раёны (特别行政区). == Эканоміка == [[Файл:Lujiazui tallest buildings.jpg|міні|Шанхайскі сусьветны фінансавы цэнтар.]] [[Файл:Shanghaistockexchange.jpg|міні|Будынак [[Шанхайская фондавая біржа|Шанхайскай фондавай біржы]], адной з магутнейшых у сьвеце.]] У старажытнасьці меў адну з самых магутных эканомік у сьвеце, і на працягу стагодзьдзяў бачыў цыклі росквіту і заняпаду<ref>[http://www.eric.ed.gov/ERICWebPortal/custom/portlets/recordDetails/detailmini.jsp?_nfpb=true&_&ERICExtSearch_SearchValue_0=ED460052&ERICExtSearch_SearchType_0=no&accno=ED460052 «China and the Knowledge Economy: Seizing the 21st Century»]. World Bank Publications. Institute of Education Sciences.</ref>. З моманту заснаваньня ў 1949 годзе да канца 1978 году Кітайская Народная Рэспубліка мела плянавую эканоміку савецкага тыпу. Пасьля сьмерці [[Мао Дзэ-дун]]а ў 1976 годзе і, як сьледзтва, сканчэньня пэрыяду [[Культурная рэвалюцыя ў Кітаі|Культурнай рэвалюцыі]], [[Дэн Сяопін]] і новае кітайскае кіраўніцтва пачало рэфармаваць эканоміку і рухацца ў напрамку больш рынкава-арыентаванай зьмяшанай эканомікі з захаваньнем аднапартыйнай сыстэмы. Калектывізацыя сельскай гаспадаркі была спыненая, а сельскагаспадарчыя землі прыватызаваныя, у той час як зьнешні гандаль стаўся асноўным напрамкам працы, што прывяло да стварэньня спэцыяльных эканамічных зонаў (СЭЗ). Неэфэктыўныя дзяржаўныя прадпрыемствы былі рэарганізаваныя, а вельмі стратныя зь іх былі адразу зачыненыя, што прывяло да росту беспрацоўя. Пасьля гэтых эканамічных рэформаў Кітай ператварыўся ў высока дывэрсіфікаваную эканоміку і стаўся адным з самых уплывовых гульцоў у міжнародным гандлі. Асноўныя сэктары, дзе Кітай мае высокую канкурэнтаздольнасьць, складаюць вытворчасьць, здабыча, выраб [[сталь|сталі]], [[тэкстыль|тэкстылю]], аўтамабільная вытворчасьць і вытворчасьць энэргіі, банкаўская справа, [[электроніка]], [[сувязь (тэхніка)|тэлекамунікацыя]], нерухомасьць, электронная камэрцыя і турызм. Па стане на 2017 год Кітай мае другую паводле велічыні эканоміку ў сьвеце з пункту гледжаньня намінальнага СУП, на агульную суму каля $12 трлн паводле зьвестак [[Міжнародны валютны фонд|Міжнароднага валютнага фонду]]<ref>[http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2018/01/weodata/weorept.aspx?sy=2017&ey=2017&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=512%2C946%2C914%2C137%2C612%2C546%2C614%2C962%2C311%2C674%2C213%2C676%2C911%2C548%2C193%2C556%2C122%2C678%2C912%2C181%2C313%2C867%2C419%2C682%2C513%2C684%2C316%2C273%2C913%2C868%2C124%2C921%2C339%2C948%2C638%2C943%2C514%2C686%2C218%2C688%2C963%2C518%2C616%2C728%2C223%2C836%2C516%2C558%2C918%2C138%2C748%2C196%2C618%2C278%2C624%2C692%2C522%2C694%2C622%2C142%2C156%2C449%2C626%2C564%2C628%2C565%2C228%2C283%2C924%2C853%2C233%2C288%2C632%2C293%2C636%2C566%2C634%2C964%2C238%2C182%2C662%2C359%2C960%2C453%2C423%2C968%2C935%2C922%2C128%2C714%2C611%2C862%2C321%2C135%2C243%2C716%2C248%2C456%2C469%2C722%2C253%2C942%2C642%2C718%2C643%2C724%2C939%2C576%2C644%2C936%2C819%2C961%2C172%2C813%2C132%2C726%2C646%2C199%2C648%2C733%2C915%2C184%2C134%2C524%2C652%2C361%2C174%2C362%2C328%2C364%2C258%2C732%2C656%2C366%2C654%2C734%2C336%2C144%2C263%2C146%2C268%2C463%2C532%2C528%2C944%2C923%2C176%2C738%2C534%2C578%2C536%2C537%2C429%2C742%2C433%2C866%2C178%2C369%2C436%2C744%2C136%2C186%2C343%2C925%2C158%2C869%2C439%2C746%2C916%2C926%2C664%2C466%2C826%2C112%2C542%2C111%2C967%2C298%2C443%2C927%2C917%2C846%2C544%2C299%2C941%2C582%2C446%2C474%2C666%2C754%2C668%2C698%2C672&s=NGDPD&grp=0&a=&pr.x=45&pr.y=14 «World Economic Outlook Database»]. International Monetary Fund.</ref>. З пункту гледжаньня парытэту пакупніцкай здольнасьці эканоміка Кітаю з 2016 году зьяўляецца самай буйной у сьвеце<ref>[http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2014/02/weodata/weorept.aspx?pr.x=55&pr.y=9&sy=2014&ey=2014&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=924&s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC&grp=0&a= «Estimates for 2014 nominal GDP»]. International Monetary Fund.</ref>. Паводле разьліку СУП на душу насельніцтва Кітай займае 70 радок, што робіць яго краінай зь сярэднім узроўнем прыбытку. Акрамя таго разьвіцьцё краіны мае нераўнамерны характар. Буйныя гарады і прыбярэжныя рэгіёны зьяўляюцца значна больш заможнымі ў параўнаньні зь сельскімі і ўнутранымі рэгіёнамі<ref>[https://www.ft.com/content/9c6203d8-e1d9-3ca3-818a-e55b409ece94 «China’s path to tackling regional inequality»]. Financial Times.</ref>. Сучасны Кітай у асноўным характарызуецца тым, што мае рынкавую эканоміку, заснаваную на існаваньні [[прыватная ўласнасьць|прыватнай уласнасьці]]<ref>{{Спасылка|копія=https://web.archive.org/web/20090909205947/http://english.eastday.com/e/ICS/u1a4035916.html|загаловак=China is already a market economy—Long Yongtu, Secretary General of Boao Forum for Asia|праект=EastDay.com|url=http://english.eastday.com/e/ICS/u1a4035916.html}}</ref>, і зьяўляецца адным зь вядучых прыкладаў дзяржаўнага [[капіталізм]]у<ref>[https://blogs.forbes.com/greatspeculations/2010/03/22/communism-is-dead-but-state-capitalism-thrives/ «Communism Is Dead, But State Capitalism Thrives»]. Forbes.</ref>. Дзяржава па-ранейшаму дамінуе ў стратэгічных сэктарах, як то вытворчасьць энэргіі і [[цяжкая прамысловасьць]], але прыватнае прадпрыемства моцна ўзрасло. На 2008 год налічвалася прыкладна 30 млн прыватных прадпрыемстваў<ref>{{Спасылка|копія=https://web.archive.org/web/20080726102845/http://www.cis.org.au/issue_analysis/IA95/ia95.html|загаловак=Putting Democracy in China on Hold|выдавец=The Center for Independent Studies|url=http://www.cis.org.au/issue_analysis/IA95/ia95.html}}</ref>. [[Файл:Alibaba group Headquarters.jpg|міні|зьлева|Штаб-кватэра кітайскага інтэрнэт-гіганту [[Alibaba Group]] у [[Ханчжоў]].]] За часам эканамічнай лібэралізацыі Кітай увайшоў у сьпіс эканомік з найбольшай хуткасьцю росту ў сьвеце<ref>[https://web.archive.org/web/20171010150653/https://fas.org/sgp/crs/row/RL33534.pdf «China’s Economic Rise: History, Trends, Challenges, and Implications for the United States»]. Congressional Research Service.</ref>, абапіраючыся ў асноўным на інвэстыцыйны і экспартна-арыентаваны рост<ref>[http://www.chinadaily.com.cn/bizchina/2008-11/21/content_7228346.htm «China must be cautious in raising consumption»]. China Daily.</ref><ref>[https://data.worldbank.org/indicator/NE.EXP.GNFS.ZS?locations=CN «Exports of goods and services (% of GDP)»]. World Bank.</ref>. Паводле зьвестак МВФ, сярэднегадавы рост СУП Кітаю ў пэрыяд з 2001 па 2010 гады складаў 10,5%. У 2009 Кітай пераўзышоў Японію па валавым аб’ёме прамысловай вытворчасьці і выйшаў на другое месца ў сьвеце. Разам тры краіны, як то ЗША, Кітай і Японія, забясьпечваюць роўна палову сусьветнай прамысловай вытворчасьці. Паводле індэксу кампаніі [[Citigroup]] па стане на люты 2011 году Кітай меў вельмі высокі рэйтынг росту<ref>[http://www.businessinsider.com/willem-buiter-3g-countries-2011-2?slop=1 «3G Countries»]. Business Insider.</ref>. Ягоная высокая прадукцыйнасьць, нізкія выдаткі на працоўную сілу і адносна добрая інфраструктура зрабілі гэтую краіну сусьветным лідэрам у вытворчасьці. Тым ня менш, кітайская эканоміка моцна энэргаёмістая і неэфэктыўная<ref>{{спасылка|копія=https://web.archive.org/web/20051217221558/http://web.worldbank.org/WBSITE/EXTERNAL/COUNTRIES/EASTASIAPACIFICEXT/CHINAEXTN/0%2C%2CcontentMDK%3A20680895~pagePK%3A1497618~piPK%3A217854~theSitePK%3A318950%2C00.html|загаловак=China Quick Facts|выдавец=World Bank|url=http://web.worldbank.org/WBSITE/EXTERNAL/COUNTRIES/EASTASIAPACIFICEXT/CHINAEXTN/0%2C%2CcontentMDK%3A20680895~pagePK%3A1497618~piPK%3A217854~theSitePK%3A318950%2C00.html}}</ref>. Кітай стаўся найбуйнейшым у сьвеце спажыўцом энэргіі ў 2010 годзе<ref>[https://www.wsj.com/articles/SB10001424052748703720504575376712353150310 «China Becomes World’s Biggest Energy Consumer»]. Wall Street Journal.</ref>. У 2013 годзе Кітай абышоў ЗША і стаў найбуйнейшым імпартэрам [[нафта|нафты]] ў сьвеце<ref>[http://www.businessinsider.com/china-energy-use-2012-8?op=1 «The Ultimate Guide To China’s Voracious Energy Use»]. Business Insider.</ref>. Акрамя таго, афіцыйныя дадзеныя па СУП часам разглядаюцца як ненадзейныя з прычыны агалоску выпадкаў маніпуляваньня зьвесткамі<ref>[https://www.bloomberg.com/news/articles/2018-04-19/china-s-economic-stats-have-a-credibility-problem «China’s Economic Numbers Have a Credibility Problem»]. Bloomberg.</ref>. На пачатку 2010-х гадоў тэмпы эканамічнага росту Кітаю пачалі запавольвацца на тле ўнутраных крэдытных праблемаў і паслабленьня міжнароднага попыту на кітайскі экспарт<ref>[https://www.bbc.co.uk/news/business-19975112 «China’s economy slows but data hints at rebound»]. BBC.</ref><ref>[https://www.bloomberg.com/view/articles/2013-06-24/china-loses-control-of-its-frankenstein-economy «China Loses Control of Its Frankenstein Economy»]. Bloomberg.</ref>. Індустрыя электроннай камэрцыі Кітаю ўзьляцела ў 2009 годзе, дзякуючы росту інтэрнэт-гігантаў [[Tencent]] і [[Alibaba]], WeChat і Tmall, якія сталі часткай паўсядзённага сучаснага кітайскага жыцьця. У Кітаі шырокі разьвіты рынак [[вэнчурны капітал|вэнчурнага капіталу]], а таксама маецца вялікая колькасьць [[стартап]]аў<ref>{{Спасылка|копія=https://web.archive.org/web/20140219223010/http://www.thefinancialist.com/not-just-a-paypal-clone-chinas-internet-giants-chart-their-own-course/|загаловак=China’s Internet Giants Lead in Online Finance|выдавец=The Financialist|url=http://www.thefinancialist.com/not-just-a-paypal-clone-chinas-internet-giants-chart-their-own-course/}}</ref>. Турызм таксама зьяўляецца адным з асноўных сэктараў эканомікі. У 2017 годзе на гэты сэктар прыпаў 11,04% СУП, які згенэраваў каля $1,35 трлн, а таксама спрыяў прамой і ўскоснай занятасьці да 28,25 мільёнаў чалавек. Кітай зьяўляецца чальцом [[Сусьветная гандлёвая арганізацыя|СГА]] і ёсьць найбуйнейшай у сьвеце гандлёвай дзяржавай, з агульным аб’ёмам міжнароднага гандлю коштам у $3,87 трлн у 2012 годзе. Валютныя рэзэрвы краіны дасягнулі $2,85 трлн да канца 2010 году, павялічыўшыся на 18,7% у параўнаньні з папярэднім годам, што робіць запасы Кітаю на сёньняшні дзень найбуйнейшым у сьвеце<ref>{{ Спасылка|копія=https://web.archive.org/web/20100613163056/http://www.bloomberg.com/apps/news?pid=20601087|загаловак=China’s Foreign-Exchange Reserves Surge, Exceeding $2 Trillion|выдавец=Bloomberg|url=http://www.bloomberg.com/apps/news?pid=20601087}}</ref>. У 2012 годзе Кітай стаў найбуйнейшым атрымальнікам прамых замежных [[інвэстыцыя]]ў, прыцягнуўшы $253 млрд<ref name="fdi">[http://www.oecd.org/daf/inv/FDI%20in%20figures.pdf «FDI in Figures»]. OECD.</ref>. Кітай таксама інвэстуе за мяжой, агульны аб’ёмам кітайскіх інвэстыцыяў склаў у 2012 годзе $64,4 млрд<ref name="fdi"/>. Кітай зьяўляецца асноўным уладальнікам амэрыканскай дзяржаўнай пазыкі, купляючы аблігацыі ЗША на трлн даляраў<ref>[https://web.archive.org/web/20140129072457/http://money.cnn.com/2009/07/29/news/economy/china_america_lender_respect.fortune/index.htm «Washington learns to treat China with care»]. CNN.</ref>. Аднак, Кітай часьцяком мае праблемы праз сваё заніжэньне абменнага курсу [[кітайскі юань|юаня]], выклікаючы канфлікты зь іншымі буйнымі эканомікамі сьвету<ref>[http://www.china-embassy.org/eng/gyzg/t213645.htm «China widens yuan, non-dollar trading range to 3%»]. China Embassy.</ref><ref>[http://www.chinadaily.com.cn/china/2008-01/11/content_6387775.htm «2007 trade surplus hits new record — $262.2B»]. China Daily.</ref>. У 2012 годзе ўрад Кітаю павялічыў дапушчальную долю замежных сродкаў у [[капітал]]е прадпрыемстваў з 20% да 30%. Пагатоў замежныя ўкладаньні ў [[Акцыя|акцыі]] прадпрыемстваў на рынку [[Каштоўная папера|каштоўных папераў]] абмяжоўваліся $1 млрд<ref>{{Артыкул|аўтар=|загаловак=Катар мае намер укласьці 5 млрд даляраў у эканоміку Кітая|спасылка=http://old.zviazda.by/ru/archive/article.php?id=99129|выданьне=[[Зьвязда]]|тып=газэта|год=26 чэрвеня 2012|нумар=[http://old.zviazda.by/ru/archive/?idate=2012-06-26 121 (27236)]|старонкі=[http://old.zviazda.by/a2ttachments/99127/26cher-1.indd.pdf 1]|issn=1990-763x}}</ref>. Па выніках 2013 году Кітай выйшаў на 1-е месьца ў сьвеце паводле абсягу замежнага гандлю, які дасягнуў 4,16 трлн даляраў ЗША<ref>{{Артыкул|аўтар=[[Сяргей Кізіма]].|загаловак=Дзесяць дзён студзеня: самае цікавае ў геапалітыцы|спасылка=https://zviazda.by/be/news/20140111/1389389044-dzesyac-dzyon-studzenya-samae-cikavae-u-geapalitycy|выданьне=Зьвязда|тып=|год=11 студзеня 2014|нумар=[https://zviazda.by/be/number/4-27614 4 (278614)]|старонкі=[https://zviazda.by/sites/default/files/pdf/2014/01/21.pdf 2]|issn=}}</ref>. == Дачыненьні зь Беларусьсю == {{Асноўны артыкул|Беларуска-кітайскія дачыненьні}} Стасункі Кітая зь [[Беларусь]]сю характарызуюцца тэрмінам «стратэгічнае партнэрства», які абазначае высокі ўзровень супрацоўніцтва дзьвюх дзяржаваў. КНР зьяўляецца асноўным палітычным і гандлёва-эканамічным партнэрам Беларусі ў Азіі. Дыпляматычныя дачыненьні дзяржавы ўстанавілі 20 студзеня 1992. У гэтым жа годзе адкрыта амбасада КНР у Беларусі, у наступным годзе — амбасада Беларусі ў КНР. Прэзыдэнт Беларусі [[Аляксандар Лукашэнка]] наведваў Кітай у 1995, 1997, 2001, 2005 і 2013<ref>{{Спасылка|url=http://www.svaboda.org/content/article/25046100.html|загаловак=Лукашэнка паляцеў у Кітай|выдавец=Радыё Свабода|дата публікацыі=15.07.2013}}</ref> гадох. Візыты ў Беларусь нанесьлі старшыня КНР [[Ху Цзіньтао]] (2000), старшыня Дзяржсавету [[Вэнь Цзябао]] (2007), [[Лі Пэн]] (у 1995 у якасьці старшыні Дзяржсавету і ў 2000 у якасьці старшыні Пастаяннага камітэту УСНП), намесьнік старшыні КНР [[Сі Цзіньпін]] (2010), віцэ-прэм’еры Дзяржсавету (1996 і 1997). З 1992 году ў складзе Кітайскага народнага таварыства дружбы з замежжам існуе Таварыства кітайска-беларускай дружбы<ref>{{Артыкул|аўтар=У Сяоцю.|спасылка=http://www.lingvo.minsk.by/mab/1999/09/04_09_1999.htm|загаловак=Да 50-годдзя Кітайскай народнай рэспублікі: Дынамічнае развіццё кітайска-беларускіх адносін|выданьне=Інфармацыйна-аналітычны і культуралагічны бюлетэнь «Кантакты і дыялогі»|нумар=9-10|год=1999}}</ref>. == Глядзіце таксама == * [[Папраўча-працоўныя турмы Кітая]] * «[[Усходні вецер]]» == Крыніцы == {{Крыніцы|2}} == Вонкавыя спасылкі == {{Партал|Азія}} * [https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-13017877 Кітай]. BBC News.{{ref-en}} * [https://curlie.org/Regional/Asia/China Кітай]. Curlie.{{ref-en}} * [https://cnto.org/ Нацыянальнае турыстычнае бюро].{{ref-en}} {{Бібліяінфармацыя}} {{Краіны Азіі}} {{Савет эканамічнай узаемадапамогі}} [[Катэгорыя:Вікіпэдыя:Істотныя артыкулы]] 2nxmq56ouudta9ynfq66q5zfuxtj9zs 0 5787 2697277 2397564 2026-10-19T21:14:16Z SergeiSEE 38150 дапаўненьне пераклады 2697277 wikitext text/x-wiki {{Пісьменьнік}} '''Пірандэльлё, Люіджы''' ([[італьянская мова|па-італьянску]]: ''Luigi Pirandello'') ({{Нарадзіўся|28|6|1867}} — {{Памёр|10|12|1936}}) — [[Італія|італьянскі]] драматург і празаік, ляўрэат [[Нобэлеўская прэмія|Нобэлеўскай прэміі]] ў галіне літаратуры 1934 году. == Жыцьцяпіс == [[Файл:Pirandello.jpg|міні|зьлева|200пкс||Бюст Люіджы Пірандэльлё ў [[Палерма]]]] Вучыўся ў Рымскім і Бонскім унівэрсытэтах. У 1898 прафэсар пэдагагічнага коледжа ў [[Рым]]е. Дэбютаваў як паэт у 1889 (зборнік «Радасны боль»). Раньнія творы напісаны ў традыцыях верызму (зборнікі навэлаў «Каханьне без каханьня», 1894; «Навэлы на год», т. 1-5, 1901-19). У раманах «Адвержаная» (1901), «Нябожчык Матыя Паскаль» (1904) і інш., філязофска-псыхалягічных трагікамэдыях «Шэсьць пэрсанажаў у пошуках аўтара» (паст. 1921), «Генрых IV» (паст. 1922), «Кожны па-свойму» (паст. 1924), «Сёньня мы імправізуем» (паст. 1930) і інш. паказаны вобразы «негераічных» герояў, ілюзорнасьць чалавечых ідэалаў, [[адзінота]], няўстойлівасьць і недасканаласьць грамадзкіх адносінаў, гульня выпадку ў лёсах людзей. Люіджы Пірандэла адыграў значную ролю ў перабудове італьянскага і эўрапейскага тэатру XX ст. Яму прысуджана [[Нобэлеўская прэмія па літаратуры]] 1934. == Пераклады на беларускую мову == * {{Артыкул| аўтар = Луіджы Пірандэла. Пераклаў зь італьянскай мовы [[Валеры Буйвал]].| загаловак = «Пара жаўрукоў». | спасылка = https://kamunikat.org/nasha-niva-belaruskaya-gazeta-32-93-1997| мова = | выданьне =[[Наша Ніва]] | тып = газэта | год = 17 лістапада 1997| том = | нумар = 32 (93) | старонкі = 15 | issn = | архіўная спасылка = | недасяжны}} * {{Артыкул| аўтар = Луіджы Пірандэла. Пераклад зь італьянскай мовы [[Аксана Данільчык|Аксаны Данільчык]]. | загаловак = Лімоны з Сіцыліі.| спасылка = https://media.catholic.by/nv/download/n109.pdf | мова = | выданьне =[[Наша вера]] | тып = часопіс | год = 2024 | том = | нумар = 3(109) | старонкі = 58—63 | issn = | архіўная спасылка = | недасяжны}} ==Крыніцы== {{Крыніцы}} == Вонкавыя спасылкі== * [https://web.archive.org/web/20201107152742/https://nashaniva.by/index.php/?c=ar&i=92803 Пара жаўрукоў] {{Нобэлеўская прэмія па літаратуры (1926—1950)}} {{Бібліяінфармацыя}} {{Commonscat|Luigi Pirandello}} {{Накід:Пісьменьнік}} [[Катэгорыя:Італьянскія літаратары]] [[Катэгорыя:Ляўрэаты Нобэлеўскай прэміі ў галіне літаратуры]] pzeseurfe5uhzodkfsbibyl18580iob 0 6121 2697284 2668828 2026-10-20T00:26:39Z InternetArchiveBot 67502 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 2697284 wikitext text/x-wiki {{Мова праграмаваньня |назва = C |сэмантыка = [[Працэдурнае праграмаваньне|працэдурная]] |тып = [[Кампілятар|кампілюемы]] |дата = [[1969]]—[[1973]] |аўтар = [[Кен Томпсан]], [[Дэніс Рычы]] |тыпізацыя = [[Статычная тыпізацыя|статычная]] |рэалізацыі = [[GCC]], [[TCC]], [[Turbo C]], [[Sun Studio]] C |дыялекты = «K&R» ([[1970]])<br />ANSI C ([[1989]])<br />C90 ([[1990]])<br />C99 ([[1999]]) |уплыў_на = [[C++]], [[C Sharp|C#]], [[PHP]] }} '''Мо́ва праграмава́ньня C''' (вымаўляецца: ''Сі'') — стандартызаваная [[імпэратыўнае праграмаваньне|імпэратыўная]] [[мова праграмаваньня]], створаная на пачатку [[1970-я|1970-х]] гадоў [[Кен Томпсан|Кенам Томпсанам]] і [[Дэніс Рычы|Дэнісам Рычы]] для [[апэрацыйная сыстэма|апэрацыйнай сыстэмы]] ''[[UNIX]]''. Потым яна была перанесеная на іншыя апэрацыйныя сыстэмы і цяпер зьяўляецца адной з найбольш часта выкарыстальных моваў праграмаваньня. ''C'' часта ўхваляюць за яе эфэктыўнасьць, і гэта адна з самых папулярных моваў [[сыстэмныя праграмы|сыстэмнага праграмаваньня]], хоць зь яе дапамогай можна пісаць і іншыя праграмы. Яна часта выкарыстоўваецца пры вывучэньні інфарматыкі, хоць стваралася не для пачаткоўцаў. == Асноўныя рысы == === Агляд === ''C'' — адносна мінімалістычная мова праграмаваньня, больш блізкая да апаратнага забесьпячэньня і [[мова асэмблера|мовы асэмблера]], чым іншыя мовы праграмаваньня [[высокаўзроўневая мова праграмаваньня|высокага ўзроўню]]. Сапраўды, ''C'' часам называюць «партуемым асэмблерам», паказваючы яго адрозьненьні ад моваў праграмаваньня [[нізкаўзроўневая мова праграмаваньня|нізкага ўзроўню]], напрыклад, асэмблеру: код на ''C'' можна скампіляваць і выканаць на амаль любым кампутары, а код на асэмблеры можна выконваць толькі на той мадэлі кампутара, для якой ён напісаны. Таму ''C'' называюць [[сярэдняўзроўневая мова праграмаваньня|мовай сярэдняга ўзроўню]]. Падчас стварэньня ''C'' асноўнай мэтай было фармаваньне [[працэдурнае праграмаваньне|працэдурнай]] мовы праграмаваньня, якая дазволіла б пісаць праграмы зь меншай колькасьцю памылак, аднак не ствараючы дадатковых праблем для аўтараў кампілятараў дадатковымі складанымі рысамі мовы. Такім чынам, у ''C'' ёсьць такія важныя рысы: * Простая моўная база, у якой важныя функцыі кшталту матэматычных і файлавых рэалізуюцца з дапамогай бібліятэк * Факусаваньне на парадыгме [[працэдурнае праграмаваньне|працэдурнага праграмаваньня]], з магчымасьцямі праграмаваньня ў [[структурнае праграмаваньне|структурным стылі]] * Простая [[сыстэма тыпаў]], якая не дапускае шмат бессэнсоўных апэрацыяў * Выкарыстаньне мовы прэпрацэсара C для, напрыклад, стварэньня макрасаў ці ўключэньня частак коду * Нізкаўзроўневы доступ да памяці праз выкарыстаньне [[указальнік (праграмаваньне)|ўказальнікаў]] * Невялікая колькасьць ключавых словаў * Парамэтры функцыяў заўсёды перадаюцца паводле значэньня, а не паводле спасылкі * Указальнікі на функцыі, з дапамогай якіх ствараецца простая форма [[палімарфізм]]у * Вобласьці дзеяньня зьменных * [[Структура (праграмаваньне)|Структуры]] (запісы), ці ствараемыя праграмістам састаўныя тыпы зьвестак (<code>struct</code>), якія дазваляюць камбінаваць і кіраваць зьвязанай інфармацыяй як адзіным цэлым Рысы іншых моваў, якіх не хапае ў ''C'': * [[Бясьпечнасьць тыпаў]] * Аўтаматычная зборка сьмецьця * [[Кляса (праграмаваньне)|Клясы]] ці аб’екты з пэўнымі паводзінамі — [[Аб’ектна-арыентаванае праграмаваньне|аб’ектна-арыентаванасьць]] * Прасунутая [[сыстэма тыпаў]] * Укладзеныя функцыі * [[Унівэрсальнае праграмаваньне]] * [[Перагрузка апэратараў]] * Убудаваная падтрымка [[паток (інфарматыка)|шматпатокавасьці]] і кампутарных сетак Хоць сьпіс адсутных у ''C'' зручных канструкцыяў доўгі, іх адсутнасьць дапамагла прыняць ''C'', бо кампілятары для новых платформаў пісаліся хутчэй і праграмістам лягчэй зразумець, што робіць той ці іншы код і кантраляваць яго. Таму код на ''C'' часта выконваецца хутчэй за код на іншых мовах праграмаваньня. Яшчэ адна з прычын шырокага выкарыстаньня ''C'' палягае ў тым, што шмат кампілятараў, бібліятэк і інтэрпрэтатараў іншых высокаўзроўневых моваў часта ствараюцца на ''C''. === Прыклад «''hello, world''» === Гэта простая праграма ўпершыню зьявілася ў першай рэдакцыі ''[[The C Programming Language (кніга)|K&R]]'' і стала стандартнай уводнай праграмай у большасьці падручнікаў па праграмаваньні, незалежна ад мовы. Гэтая праграма выводзіць «[[Праграма Hello world|hello, world]]» у стандартны вывад, звычайна, у тэрмінал ці на дысплей. <syntaxhighlight lang="C"> #include <stdio.h> main() { printf("hello, world\n"); }</syntaxhighlight> Прыведзеная вышэй праграма нармальна скампілюецца на большасьці сучасных кампілятараў. Аднак пры кампіляцыі згодна з стандартам ''[[ANSI C]]'' будзе выдадзена некалькі папярэджаньняў. Акрамя таго, код не скампілюецца, калі кампілятар дакладна выконвае стандарт ''C99'', бо вяртаемае значэньне ня будзе лічыцца значэньнем тыпу <code>int</code> пры адсутнасьці іншага. Усё гэта можна выправіць праз дадаваньне некалькіх невялікіх зьмен у арыгінальную праграму: <syntaxhighlight lang="C"> #include <stdio.h> int main(void) { printf("hello, world\n"); return(0); }</syntaxhighlight> Аналіз кожнага радка праграмы: <pre>#include <stdio.h></pre> Першы радок праграмы зьяўляецца дырэктывай прэпрацэсара, <code>#include</code>. Гэты тэкст паказвае, што прэпрацэсару — першай праграме, якая абрабляе зыходны файл пры кампіляцыі — трэба замяніць гэты радок на названы ў ім файл. У гэтым выпадку гэта загаловачны файл, <code>stdio.h</code>, які апісвае стандартныя функцыі ўводу і вываду. Вуглавыя дужкі вакол <code>stdio.h</code> паказваюць, што файл трэба шукаць у дырэкторыі, названай як ''шлях пошуку'' загаловачных файлаў. <pre>int main(void)</pre> Наступны радок паказвае, што ствараецца функцыя пад назвай <code>main</code>. Функцыя <code>main</code> мае асаблівае значэньне ў праграмах на ''C''. Калі выконваецца праграма, першай выклікаецца функцыя main(). Слова <code>int</code> паказвае, што ''вяртаемае значэньне'' — значэньне, якой будзе вылічанае ў функцыі <code>main</code> — зьяўляецца цэлым лікам (''integer''). Частка коду <code>(void)</code> паказвае, што функцыя <code>main</code> не прымае ніякіх аргумэнтаў. <pre>{</pre> Тут фігурныя дужкі паказваюць пачатак аб’яўленьня коду функцыі <code>main</code>. <pre> printf("hello, world\n");</pre> Гэты радок ''выклікае'' — выконвае код і вяртаецца да далейшага выкананьня праграмы — функцыю з назвай <code>[[printf]]</code>, якая аб’яўленая ў загаловачным файле <code>stdio.h</code>. У гэтым выкліку функцыі <code>printf</code> перадаецца адзін аргумэнт, радок тэксту «hello, world\n». Камбінацыя сімвалаў «\n» называецца ''escape-пасьлядоўнасьцю'' і ператвараецца ў сымбаль ''EOL'' (''end-of-line'', канец радку), які пераводзіць курсор у тэрмінале на пачатак новага радку. Функцыя <code>printf</code> вяртае значэньне тыпу <code>int</code>, аднак мы яго не выкарыстоўваем, таму ня пішам ніякага коду для яго апрацоўкі. <pre> return(0);</pre> Гэты радок заканчвае выкананьне функцыі <code>main</code> зь вяртаемым значэньнем 0. <pre>}</pre> Гэта фігурная дужка паказвае канец коду функцыі <code>main</code>. === Тыпы === Тыпы ў ''C'' падобныя да тыпаў іншых пасьлядоўнікаў мовы ''[[ALGOL]]'', такіх як ''[[Pascal]]'', хоць яны і шмат у чым адрозьніваюцца. Ёсьць тыпы для цэлых лікаў розных памераў, знакавых і бяззнакавых, [[лік з плаваючай коскай]], літар, пералічэньняў (<code>enum</code>), [[структура (праграмаваньне)|структур]] (<code>struct</code>) і аб’яднаньняў (<code>union</code>), з дапамогай якіх можна зьберагаць зьвесткі некалькі тыпаў (але нельга зьберагаць зьвесткі двух розных тыпаў адначасова). ''C'' вельмі часта выкарыстоўвае ўказальнікі і вельмі просты тып спасылак для захаваньня адрасоў памяці. Гэты адрас можна зьмяніць з дапамогай апэратару прысвойваньня ці арытмэтыкі ўказальнікаў. Падчас выкананьня ўказальнік зьяўляецца адрасам у памяці, а падчас кампіляцыі — адрасам і тыпам зьвестак, што дазваляе праверыць частку выразаў з указальнікамі падчас кампіляцыі. Указальнікі выкарыстоўваюцца ў ''C'' для розных мэт. Тэкставыя радкі звычайна прадстаўленыя як указальнік на масіў сымбаляў. Дынамічнае выдзяленьне памяці, якое апісанае ніжэй, выконваецца з дапамогай указальнікаў. ''Нулявы ўказальнік'' мае спэцыяльную мэту і паказвае, што аб’ект, на які ён паказвае, не знаходзіцца ў памяці. Іх зручна выкарыстоўваць у спэцыяльных выпадках, напрыклад для запісу ўказальніку на наступны аб’ект у канцы сьпісу. Выкарыстаньне памяці, на якую ўказвае нулявы ўказальнік, прыводзіць да непрадбачаных рэзультатаў. Указальнікі на тып <code>void</code> таксама існуюць, і паказваюць на аб’ект невядомага тыпу. Яны звычайна выкарыстоўваюцца ва [[унівэрсальнае праграмаваньне|ўнівэрсальным праграмаваньні]]. Памер аб’екту, на які яны ўказваюць, невядомы, таму іх можна пераўтварыць ва ўказальнікі любога іншага тыпу. Масівы ў ''C'' — зь фіксаванай даўжынёй, якая вядомая падчас кампіляцыі (праўда, у ''C99'' былі дададзеныя масівы зьменнай даўжыні); на практыцы, гэта ня вельмі вялікая праблема, бо ''C'' дазваляе выдзяленьне блёкаў памяці любой даўжыні падчас работы праграмы з дапамогай стандартных бібліятэк і выкарыстаньне іх у якасьці масіваў. У адрозьненьне ад іншых моваў, у ''C'' масівы рэалізаваныя як указальнікі: як звычайны адрас у памяці і тып зьвестак. Таму няма ніякіх праверак на перавышэньне індэксам масіву яго рэальнай даўжыні. У ''C'' таксама ёсьць падтрымка шматмерных масіваў. Сэмантычна гэтыя масівы выглядаюць як масівы масіваў, аднак фізычна яны захоўваюцца як адзін аднамерны масіў. ''C'' часта выкарыстоўваецца ў нізкаўзроўневым сыстэмным праграмаваньні, дзе можа ўзьнікнуць неабходнасьць разглядаць цэлы лік як адрас у памяці, лік з плаваючай коскай двайной дакладнасьці як цэлы лік ці адзін тып указальнікаў як іншы. Для такіх выпадкаў у ''C'' есьць ''пераўтварэньне тыпаў'' (''type casting''), з дапамогай якога выконваецца няяўны перавод аднога значэньня ў іншае. Звычайна, выкарыстаньне пераўтварэньняў зьніжае бясьпеку, якая звычайна даецца сыстэмай тыпаў. === Захаваньне зьвестак === Адной з найбольш важных функцыяў мовы праграмаваньня зьяўляецца прадастаўленьне магчымасьцяў для кіраваньня памяцьцю і аб’ектамі, што ў ёй захоўваюцца. У ''C'' ёсьць тры спосабы атрымаць памяць для аб’ектаў: * Статычнае выдзяленьне памяці: месца для аб’екта выдзяляецца падчас кампіляцыі; гэтыя аб’екты існуюць падчас усяго існаваньня праграмы * Аўтаматычнае выдзяленьне памяці: аб’екты можна захоўваць на [[стэк]]у, і месца, якое выкарыстоўваецца імі, аўтаматычна вяртаецца пасьля таго, як заканчваецца выкананьне блёку, дзе яны выкарыстоўваліся * Дынамічнае выдзяленьне памяці: праграміст можа запытаць блёк памяці пажаданага разьмеру падчас выкананьня праграмы з дапамогай функцый <code>[[malloc|malloc()]]</code>, <code>[[malloc|realloc()]]</code>, і <code>[[malloc|free()]]</code> з рэгіёну памяці, які называецца кучай; гэтыя блёкі можна выкарыстоўваць зноў, пасьля таго як праграміст вярнуў іх выклікам функцыі <code>[[malloc|free()]]</code> Кожны з тыпаў выдзяленьня памяці выкарыстоўвуецца ў розных выпадках і мае свае плюсы і мінусы. Напрыклад, статычнае выдзяленьне памяці не патрабуе спэцыяльных выклікаў працэдур, пры аўтаматычным выдзяленьні кампілятар зьменіць толькі адну сыстэмную зьменную, а для дынамічнага выдзяленьня памяці патрэбна шмат коду як з боку праграміста, так і з боку кампілятара. Аднак памяць стэку звычайна вельмі абмежаваная за памяць кучы, і толькі з дапамогай дынамічнага выдзяленьня памяці можна выдзеліць блёк памяці, памер якога невядомы на этапе кампіляцыі. У большасьці праграм на С выкарыстоўваюцца ўсе тры варыянты. Лепей выкарыстоўваць аўтаматычнае і статычнае выдзяленьне памяці там, дзе гэта магчыма, бо пры іх выкарыстаньні выдзяленьне памяці робіць кампілятар і праграмісту ня трэба пісаць код для выдзяленьня і вяртаньня памяці, што часта прыводзіць да памылак. Аднак, на жаль, памер шматлікіх структур зьвестак зьмяняецца падчас выкананьня праграмы; для выкарыстаньня аўтаматычнага і статычнага выдзяленьня патрэбна ведаць памер падчас кампіляцыі, таму ў шматлікіх сытуацыях (напрыклад, пры стварэньні масіваў са зьменнай даўжынёй) трэба выкарыстоўваць дынамічнае выдзяленьне памяці. === Сынтаксіс === У адрозьненьне ад моваў тыпу ''[[Fortran 77]]'', у ''C'' праграміст можа выкарыстоўваць прагалы і пераводы радкоў там, дзе ён жадае. Камэнтары знаходзяцца або паміж сымбалямі <code>/*</code> і <code>*/</code>, або (у ''C99'') пасьля <code>//</code> да канца радку. == Праблемы == Есьць папулярная фраза: «З дапамогай ''C'' лёгка выстраліць ва ўласную нагу»<ref>https://web.archive.org/web/20080617183013/http://www.research.att.com/~bs/bs_faq.html#really-say-that</ref>. Інакш кажучы, ''C'' дазваляе шмат апэрацыяў, якія, як правіла, не пажаданыя, таму шмат памылак праграмістаў не вызначаюцца кампілятарам ці нават падчас выкананьня. Гэта прыводзіць да непрадбачаных паводзін праграмы і «дзірак» пры выкананьні. Дыялект ''C'' ''[[Cyclone]]'' вырашае частку гэтых праблем. З аднаго боку, праверкі на адсутнасьць такіх памылак вельмі зьмяншалі хуткасьць выкананьня праграмы ў той час, калі ''C'' ствараўся. З другога боку, аўтары хацелі зрабіць ''C'' як мага болей эфэктыўнай і гнуткай; чым больш магутная мова, тым складней пісаць праграмы зь яе дапамогай. Частка праверак выконваецца зьнешнімі інструмэнтамі. === Выдзяленьне памяці === Адна з праблем ''C'' палягае ў тым, што дынамічна выдзеленыя аб’екты не ініцыялізуюцца; яны зьберагаюць тое, што знаходзілася з памяці да іх. Гэта значэньне амаль немагчыма прадбачыць, бо яно зьмяняецца ня толькі на розных кампутарах, але нават пры розных запусках праграмы ці розных выкліках адной функцыі. Таму, калі праграма выкарыстоўвае неініцыялізаваныя зьвесткі, вынікі прадбачыць немагчыма. Большасьць сучасных кампілятараў папераджаюць пра гэту праблему ў частцы выпадкаў, аднак поўнасьцю гэта зрабіць немагчыма. Яшчэ адной праблемай зьяўляецца тое, што памяць з кучы нельга выкарыстоўваць занава да таго часу, калі праграміст вярне яе функцыяй <code>free()</code>. Таму, калі праграміст забудзе вярнуць памяць, праграма працягне выдзяляць яе, і ўсё болей і болей памяці будзе выкарыстоўвацца. Гэта называецца ўцёк памяці. Праўда, ёсьць магчымасьць наперад вярнуць памяць і выкарыстоўваць яе далей, аднак сыстэмы выдзяленьня памяці можа заняць яе яшчэ раз, што прывядзе да зусім непрадбачаных паводзін. Гэтыя праблемы вырашаны ў мовах з аўтаматычнай зборкай сьмецьця. === Указальнікі === Указальнікі зьяўляюцца адной з найбольшых крыніц небясьпекі; яны не правяраюцца, таму яны могуць указваць на любы аб’ект любога тыпу, у тым ліку код, і могуць мяняць гэты аб’ект, што прывядзе да непрадбачаных рэзультатаў. Хоць большасьць указальнікаў указваюць на бясьпечныя месцы, іх можна зьмясьціць з дапамогай арытмэтыкі ўказальнікаў, памяць, на якую яны ўказваюць, можна вернутай, выкарыстанай паўторна ці неініцыялізаванай, ці можна прысвоіць указальніку любое значэньне з дапамогай пераўтварэньня тыпаў. Яшчэ адной праблемай указальнікаў зьяўляецца тое, што ў ''C'' дазволена вольна пераўтвараць адзін тып указальнікаў у іншы. У іншых мовах гэтыя праблемы вырашаюцца выкарыстаньнем болей абмежаваных тыпаў спасылак. === Масівы === Хоць у ''C'' ёсьць падтрымка статычных масіваў, у ім не выконваецца праверка правільнасьці індэксу масіву. Таму можна зьвярнуцца да шостага элемэнту масіву зь пяці элемэнтаў, і невядома, да чаго гэта прывядзе. Гэта называецца ''перапаўненьнем буфэру''. Перапаўненьне буфэру зьяўляецца крыніцай шматлікіх дзірак пры выкананьні ў праграмах на ''C''. Зь іншага боку, праверка індэксу прыводзіць да зьмяншэньня хуткасьці выкананьня праграм, асабліва ў вылічэньнях, і, як лічыцца, не суадносіцца зь мінімалістычнымі ідэямі ''C''. Шматмерныя масівы патрэбныя ў лічбавых альгарытмах (у асноўным іх выкарыстоўваюць у лінейнай алгебры) для захоўваньня матрыц. Іх рэалізацыя ў C нязручная і ў цэлым ня вельмі падыходзіць для рэалізацыі гэтай задачы. Гэта праблема апісана ў кнізе ''Numerical Recipes in C'', Chap. 1.2, page 20 ff<ref>[https://web.archive.org/web/20030501124335/http://www.library.cornell.edu/nr/bookcpdf/c1-2.pdf read online]</ref>. У гэтай кнізе ёсьць вырашэньне гэтай праблемы, хоць яно і дастаткова вялікае. === Функцыі са зьменнай колькасьцю аргумэнтаў === Яшчэ адной праблемай зьяўляюцца функцыі, якія прымаюць зьменную колькасьць аргумэнтаў. У адрозьненьне ад большасьці функцыяў ''C'', яны ня маюць прататыпаў, таму праверка правільнасьці іх аргумэнтаў, як правіла, не выконваецца, ды і не магчымая без дадатковай інфармацыі. Вынік перадачы няслушнага тыпу зьвестак прадбачыць немагчыма, і часта ён прыводзіць да аварыйнага заканчэньня работы праграмы. Акрамя таго, функцыям са зьменнай колькасьцю парамэтраў нельга перадаваць нулявыя ўказальнікі. Праверка правільнасьці тыпаў функцыяў са зьменнай колькасьцю аргумэнтаў залежыць выключна ад якасьці рэалізацыі, аднак шмат якія сучасныя кампілятары выконваюць праверку тыпаў пры выкліках функцыі <code>printf</code> і папераджаюць пры памылковым сьпісе аргумэнтаў. Аднак ня ўсе выклікі <code>printf</code> можна праверыць статычна, бо радок фармату можна ствараць падчас выкананьня. === Сынтаксіс === Сынтаксіс ''C'' часта капіюецца ў іншых мовах праграмаваньня, аднак часта кажуць, што ён зьяўляецца адным з найслабейшых пунктаў мовы. Сярод праблемаў сынтаксісу ''C'' наступныя: * Прататыпы функцыі, якія на самой справе дазваляюць любы набор парамэтраў, што зьвязана з адсутнасьцю прататыпаў у K&R C * Ня вельмі ясныя прыярытэты апэратараў, напрыклад, у апэратару <code>==</code> большы прыярытэт, чым у апэратараў <code>&</code> і <code>|</code> у выразах кшталту: <code>x & 1 == 0</code> (што пераўтвараецца ў: <code>x & (1 == 0)</code>). * Выкарыстаньне апэратару <code>=</code>, які ў матэматыцы азначае роўнасьць, для абазначэньня прысвойваньня, што прыводзіць да неправільных прысвойваньняў у праверках. Выкарыстаньне апэратара <code>=</code> для прысвойваньня было ідэяй Рычы, які адзначыў, што прысвойваньне выконваецца часьцей за праверку на роўнасьць. * Адсутнасьць бінарных апэратараў для складаных аб’ектаў, у прыватнасьці для апэрацыяў над радкамі літар, што робіць праграмы, якія шмат ужываюць такія тыпы, вельмі складанымі для чытаньня. * Частае выкарыстаньне сымбаляў пунктуацыі, нават там, дзе гэта ня вельмі зразумела, — напрыклад, выкарыстаньне <code>&&</code> і <code>||</code> замест <code>and</code> і <code>or</code>. * Не інтуітыўны сынтаксіс аб’яўленьня тыпаў (некаторыя элемэнты — прэфіксныя, некаторыя — постфіксныя, да таго ж яны маюць розныя прыярэтэты, што часам патрабуе ўважліва ставіць дужкі, каб атрымаць жаданы тып), асабліва аб’яўленьняў указальнікаў на функцыі. === Праблемы падтрымкі === Есьць таксама і іншыя праблемы ў ''C'', якія не напрамую выклікаюць памылкі, аднак замінаюць праграмісту стварыць надзейную, падтрымліваемую, маштабуемую сыстэму. Сярод такіх праблем ёсьць наступныя: * Крохкая сыстэма імпарту аб’яўленьняў (<code>#include</code>), заснаваная на ўключэньні тэксту, што вельмі моцна павялічвае час кампіляцыі. * Слабыя сыстэмы тыпаў, пры якой можна скампіляваць адназначна памылковыя праграмы. === Зьнешнія інструмэнты для праверкі === Для дапамогі праграмістам на C былі створаны праграмы, якія дапамагаюць пазьбегнуць памылак у многіх выпадках. Аўтаматычная праверка зыходнага коду дапамагае незалежна ад мовы праграмаваньня, і для C існуюць такія праграмы, напрыклад Lint. Звычацна Lint выкарыстоўваецца для праверкі коду пры першым напісаньні праграмы, і праграма кампілюецца пасьля праверкі. Таксама ёсьць бібліятэкі для правекі індэксаў масіваў і абмежанай формы зборкі сьмецьця, аднак яны не зьяўляюцца часткай стандартнай бібліятэкі C. Трэба разумець, што нават такія інструмэнты ня могуць дапамагчы заўсёды. Заўдзякі гібкасьці мовы, шмат тыпаў памылак у C, сярод якіх памылкі, зьвязаныя з функцыямі са зьменнай колькасьць аргумэнтаў, выхад за межы масіва ці нявернае выдзяленьне памяці, немагчыма праверыць поўнасьцю. Аднак нават у гэтых выпадках можна праверыць найбольш тыпічныя памылкі. == Гісторыя == === Раньнія распрацоўкі === Распрацоўка ''C'' пачалася ў ''[[AT&T]]'' ''[[Bell Laboratories]]'' паміж [[1969]] і [[1973]] гадамі; згодна з Рычы, найбольшая частка мовы была створана ў [[1972]] годзе. Мову назвалі ''C'', бо шмат яе рысаў яна пераняла з ранейшай мовы ''[[B (мова праграмаваньня)|B]]''. Дакладна невядома, адкуль пайшла назва «B»: ад мовы праграмаваньня [[Кена Томпсана]] [[BCPL]] ці ад яго ж мовы [[Bon (мова праграмаваньня)|Bon]], названай у гонар яго жонкі Боні. Існуе шмат мітаў як адносна ідэі ''C'', так і адносна зьвязанай зь ёй [[апэрацыйная сыстэма|апэрацыйнай сыстэмы]] ''[[UNIX]]''. У [[1973]] годзе мова ''C'' была ўжо дастаткова магутнай, каб напісаць на ёй большую частку ядра ''[[UNIX]]'', якое была перапісана з мовы асэмблера [[PDP-11/20]]. Гэта было адно зь першых ядзер апэрацыйнай сыстэмы, напісанае не на асэмблеры (раней былі створаны сыстэма [[Multics]] на [[PL/I (мова праграмавання)|PL/I]], [[TRIPOS]] на BCPL і MCP ([[Master Control Program]]) для Burroughs [[B5000]] на мове [[ALGOL]] у 1961 годзе). === K&amp;R C === У [[1978]], Дэніс Рычы і Браян Кёрніган апублікавалі першую рэдакцыю кнігі ''[[The C Programming Language]]''. Гэтая кніга, вядомая сярод праграмістаў на ''C'' як ''K&R'', выкарыстоўвалася шмат гадоў як нефармальная спэцыфікацыя мовы. Вэрсія ''C'', апісаная ў гэтай кнізе, часта называецца ''K&R C'' (у другой рэдакцыі кнігі апісваецца стандарт ''[[ANSI C]]'', інфармацыя пра які зьмешчана ўнізе). Сярод рыс мовы, уведзеных у ''K&R C'', былі наступныя: * тып зьвестак <code>struct</code> * тып зьвестак <code>long int</code> * тып зьвестак <code>unsigned int</code> * Апэратар <code>=+</code> быў заменены на <code>+=</code>, і так далей (<code>=+</code> ствараў памылкі для лексычных аналізатараў; напрыклад, <code>i =+ 10</code> у параўнаньні з <code>i = +10</code>). Часта лічаць, што ''K&R C'' — самая базавая частка мовы, якую кампілятар мае падтрымліваць. Шмат гадоў, нават пасьля стварэньня ''ANSI C'', гэтая вэрсія мовы лічыцца найбольш партуемай, бо ня ўсе кампілятары падтрымліваюць ''ANSI C'', а адносна добра напісаны код на ''K&R C'' таксама правільны і для ''ANSI C''. У гэтай рэалізацыі ''C'' трэба аб’яўляць толькі тыя функцыі, якія вяртаюць значэньне ня тыпу <code>int</code>. Функцыя без папярэдняга аб’яўленьня лічылася функцыяй, якая вяртае значэньне тыпу <code>int</code>. Прыклад выкліку з папярэднім аб’яўленьнем: <syntaxhighlight lang="C"> long int SomeFunction(); int CallingFunction() { long int ret; ret = SomeFunction(); }</syntaxhighlight> Прыклад выкліку без папярэдняга аб’яўленьня: <syntaxhighlight lang="C"> int SomeOtherFunction() { return 0; } int CallingFunction() { int ret; ret = SomeOtherFunction(); } </syntaxhighlight> У прататыпах функцыяў ''K&R'' не было інфармацыі пра аргумэнты функцыі, таму большасьць кампілятараў таго часу не выконвала праверку тыпаў парамэтраў, хоць частка кампілятараў папярэджвалі пра выклік функцыі зь нявернай колькасьцю аргумэнтаў. Пасьля публікацыі ''K&R C'' да мовы былі дададзены некалькі «неафіцыйных» дапаўненьняў, якія падтрымліваліся кампілятарамі ад ''AT&T'' і некаторымі іншымі. Сярод іх наступныя: * функцыі <code>void</code> і тып зьвестак <code>void *</code> * функцыі, што вяртаюць тыпы <code>struct</code> і <code>union</code> * магчымасьць выкарыстоўваць назвы палей <code>struct</code> некалькі разоў у розных тыпах * прысвойваньне тыпаў зьвестак <code>struct</code> * ключавое слова <code>const</code> для аб’ектаў прызначаных толькі для чытаньня * стандартная бібліятэка ''C'', функцыянальнасьць якой была амаль аднолькавай у большасьці кампілятараў * пералічэньні * тып <code>float</code> адзінарнай дакладнасьці === ''ANSI C'' і ''ISO C'' === У пачатку [[1970-я|1970-х]] ''C'' пачаў замяняць ''[[BASIC]]'' на пазыцыі мовы праграмаваньня для [[мікракампутар]]аў. У [[1980-я|1980-х]] ён быў перанесены на ''[[IBM PC]]'' і яго папулярнасьць пачала хутка павялічвацца. У той жа час [[Б'ярнэ Строўструп]] і іншыя людзі з ''Bell Laboratories'' пачалі работу па даданьні аб’ектна-арыентаваных канструкцыяў у ''C''. Мова, якую яны стварылі, ''[[C++]]'', цяпер зьяўляецца найбольш часта выкарыстоўваемай мовай праграмаваньня для апэрацыйнай сыстэмы ''[[Microsoft Windows]]''; ''C'' застаецца болей папулярнай у сьвеце ''UNIX''. Яшчэ адной мовай на аснове ''C'' стала ''[[Objective-C]]'', якая таксама дадае аб’ектна-арыентаванае праграмаваньне ў ''C''. Цяпер яна ня так папулярная, як ''C++'', аднак яна выкарыстоўвалася для распрацоўкі праграм ''[[Cocoa (API)|Cocoa]]'' для ''[[Mac OS X]]''. У [[1983]] годзе Амэрыканскі нацыянальны інстытут стандартаў (''American National Standards Institute, ANSI'') сфармаваў камітэт, ''X3J11'', для стварэньня спэцыфікацыі ''C''. Пасьля доўгага працэсу гэты стандарт быў створаны ў [[1989]] годзе і ратыфікаваны як ''ANSI X3.159-1989'' «''Programming Language C''». Гэту вэрсію мовы звычайна называюць ''[[ANSI C]]''. У [[1990]] годзе стандарт ''ANSI C'' (зь некалькімі невялікімі зьменамі) быў прыняты Міжнароднай арганізацыяй стандартызацыі (''International Organization for Standardization, ISO'') як ''ISO/IEC 9899:1990''. Адной з мэт працэсу стандартызацыі ''ANSI C'' было стварэньне надмноства ''K&R C'', якое б уключала шмат неафіцыйных дапаўненьняў. Камітэт стандартаў таксама дадаў некалькі новых магчымасьцей, такіх як прататып функцыяў (узятыя з ''C++'') і болей прасунуты прэпрацэсар. ''ANSI C'' цяпер падтрымліваецца амаль усімі шырока распаўсюджанымі кампілятарамі. Большасьць коду, які пішацца сёньня, заснаваная на ''ANSI C''. Любая праграма, напісаная ''толькі'' на стандартным ''C ''гарантавана выконваецца на любой плятформе з рэалізацыяй ''C''. Аднак шмат праграм пішуцца толькі для нейкай адной плятформы, бо які (i) выкарыстоўваюць нестандартныя бібліятэкі, напрыклад для вываду графікі, (ii) нейкія кампілятары выкарыстоўваюць не ''ANSI C'' ці яго пасьлядоўнікаў у стандартным рэжыме, ці (iii) праграма апіраецца на канкрэтныя тыпы зьвестак і парадак байт. Вы можаце выкарыстоўваць макрас <code>__STDC__</code>, каб падзяліць код на часткі ''ANSI'' і ''K&R''. <syntaxhighlight lang="C"> #if __STDC__ extern int getopt(int,char * const *,const char *); #else extern int getopt(); #endif </syntaxhighlight> Часам выкарыстоўваецца <code>#if __STDC__</code>, як у кодзе вышэй, ці <code>#ifdef __STDC__</code>, бо нейкія кампілятары ўсталёўваюць <code>__STDC__</code> роўнай нулю, каб паказаць адсутнасьць ''ANSI compliance''. === ''C99'' === Пасьля працэсу стандартызацыі ''ANSI'', мова ''C'' пэўны час захоўвалася адносна нязьменнай, калі мова ''[[C++]]'' разьвівалася далей (у [[1995]] годзе была створана Нарматыўная папраўка 1, аднак гэтую вэрсію ня часта згадваюць). Аднак у канцы [[1990-я|1990-х]] стандарт быў перагледжаны, што прывяло да публікацыі ''ISO 9899:1999'' у [[1999]] годзе. Гэты стандарт, як правіла, называюць ''C99''. Ён быў прыняты як стандарт ''ANSI'' ў сакавіку [[2000]] году. Сярод новых магчымасьцей ''C99'' ёсьць наступныя: * [[inline]]-функцыі (код якіх пры кампіляцыі ўстаўляецца на месца выкліку) * [[Зьменная (праграмаваньне)|зьменныя]] можна аб’яўляць у любым месцы (як у C++), а ня толькі пасьля іншага аб’яўленьня ці на пачатку compound statement * некалькі новых тыпаў зьвестак, у тым ліку <code>long long int</code>, тып зьвестак boolean і тып <code>complex</code> для рэалізацыі complex numbers * [[Масіў|масівы]] са зьменнай даўжынёй * падтрымка аднарадковых камэнтараў, якія пачынаюцца з <code>//</code>, як у [[BCPL]] ці C++, якія і раней падтрымліваліся шматлікімі кампілятарамі ''C'' як дапаўненьне * некалькі новых функцыяў у стандартнай бібліятэцы, такіх як <code>snprintf()</code> * некалькі новых загаловачных файлаў, такіх як <code>stdint.h</code> Зацікаўленасьць у падтрымцы новых магчымасьцей ''С99'' розны. Калі ''[[GNU Compiler Collection|GCC]]'' і некалькі іншых кампілятараў цяпер падтрымліваюць большасьць магчымасьцей C99, кампілятары ад «[[Майкрасофт]]а» і ''[[Borland]]а'' — не, і, здаецца, гэтыя кампаніі не зацікаўленыя ў даданьні такой падтрымкі. == Адносіны з ''C++'' == Мова праграмаваньня ''[[C++]]'' была створана на аснове C. Аднак ня кожная праграма на ''C'' зьяўляецца вернай праграмай на ''C++''. Так як дзьве гэтых мовы разьвіваліся асобна, колькасьць несумяшчальнасьцяў паміж дзьвюма мовамі пастаянна павялічвалася<ref>[http://david.tribble.com/text/cdiffs.htm Несумяшчальнасьці паміж ISO C ды ISO C++]{{ref-en}}</ref>. Апошні перагляд ''C'', ''C99'', стварыў шмат канфліктуючых характарыстык. Адрозьненьні прыводзяць да складнасьці пісаць праграмы і бібліятэкі, якія можна правільна скампіляваць на ''C'' і ''С++'' і зьбіваюць тых, хто праграмуе на абедзьвюх мовах. Акрамя таго, вельмі складна пераносіць рысы адной мовы ў другую. [[Б’ярнэ Строўструп]], стваральнік ''C++'', неаднаразова паўтараў<ref>https://web.archive.org/web/20120722012742/http://www2.research.att.com/~bs/sibling_rivalry.pdf</ref>, што несумяшчальнасьць паміж C і C++ павінна быць як можна меншай, каб павялічыць inter-operability паміж гэтымі мовамі. Аднак існуе пункт гледжаньня, што, паколькі ''C'' і ''C++'' — розныя мовы, сумяшчальнасьць паміж імі зручная, але не абавязковая. У ''C99'' зьявілася шмат магчымасьцей, якія ўпершыню зьявіліся ў ''C++''. Сярод іх наступныя: * Аб’яўленьні прататыпаў функцыяў * Ключавое слова <code>'''inline'''</code> * Неабходнасьць аб’яўленьня ўсіх тыпаў вяртаемых значэньняў, у тым ліку тыпу «int» == Крыніцы == {{Крыніцы}} == Літаратура == * [[Brian Kernighan]], [[Dennis Ritchie]]: ''[[The C Programming Language (book)|The C Programming Language]]''. Also known as K&amp;R — The original book on C. ** 1st, Prentice Hall 1978; ISBN 0-13-110163-3. Pre-ANSI C. ** 2nd, Prentice Hall 1988; ISBN 0-13-110362-8. ANSI C. * [http://www.open-std.org/JTC1/SC22/WG14/www/standards ISO/IEC 9899]. The official C:1999 standard, along with defect reports and a rationale. * [[Samuel P. Harbison]], [[Guy L. Steele]]: ''C: A Reference Manual''. This book is excellent as a definitive reference manual, and for those working on C [[compiler]]s. The book contains a [[Backus-Naur form|BNF]] grammar for C. ** 4th, Prentice Hall 1994; ISBN 0-13-326224-3. ** 5th, Prentice Hall 2002; ISBN 0-13-089592-X. * [[Derek M. Jones]]: ''The New C Standard: A Cultural and Economic Commentary'', Addison-Wesley, ISBN 0-201-70917-1, [http://www.knosof.co.uk/cbook/cbook.html online material] * [[Robert Sedgewick]]: ''Algorithms in C'', Addison-Wesley, ISBN 0-201-31452-5 (Part 1-4) and ISBN 0-201-31663-3 (Part 5) * William H. Press, Saul A. Teukolsky, William T. Vetterling, Brian P. Flannery: [[Numerical Recipes]] in C (The Art of Scientific Computing), ISBN 0-521-43108-5 == Вонкавыя спасылкі == === C === * [http://www.faqs.org/faqs/C-faq/faq/index.html ''comp.lang.c Frequently Asked Questions''] * [https://web.archive.org/web/20130523224817/http://cm.bell-labs.com/cm/cs/who/dmr/chist.html ''The Development of the C Language''] [[Дэніс Рычы]] * [http://www.lysator.liu.se/c/ Programming in C]{{Недаступная спасылка|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} (document collection at Lysator) * [http://www.ioccc.org International Obfuscated C Code Contest] * [http://en.wikibooks.org/wiki/Programming:C ''Programming C''] at [[Wikibooks]] * [http://homepage.ntlworld.com/dmjones/cbook1_0a.pdf ''The New C Standard: An economic and cultural commentary''] — an unpublished book about «detailed analysis of the International Standard for the C language» === C99 === * [https://web.archive.org/web/20040805124418/http://www-106.ibm.com/developerworks/linux/library/l-c99.html?ca=dgr-lnxw07UsingC99 Open source development using C99 — Is your C code up to standard?] by [[Peter Seebach]] * [http://www.kuro5hin.org/?op=displaystory;sid=2001/2/23/194544/139 Are you Ready For C99?] * Article «[http://david.tribble.com/text/cdiffs.htm Incompatibilities Between ISO C and ISO C++]» by [[David R. Tribble]] {{Мова праграмаваньня C}} [[Катэгорыя:C (мова праграмаваньня)| ]] [[Катэгорыя:Мовы праграмаваньня]] h0x2y1jifrdv8sa0ffnyn3h8m7uagxm 0 8617 2697255 2697186 2026-10-19T15:11:19Z Dymitr 10914 крыніца — https://en.wikipedia.org/wiki/Charles_the_Bald?oldid=1380630802 2697255 wikitext text/x-wiki {{Манарх}} '''Карл II Лысы''' ({{мова-fr|Charles le Chauve}}; 13 чэрвеня 823 — 6 кастрычніка 877) — унук [[Карл Вялікі|Карла Вялікага]], першы кароль Заходня-Франскага каралеўства ([[Францыя|Францыі]]) з 840 году і імпэратар Захаду (з 875 году). Малодшы сын [[Людовік I Пабожны|Людовіка I Пабожнага]] ад другога шлюбу зь [[Юдыта Баварская|Юдытаю Баварскай]]. == Біяграфія == [[Файл:KarlII monks.jpg|значак|зьлева|Карл Лысы вітае манахаў, якія прынесьлі яму рукапіс. Мініятура з рукапісу, які захоўваецца ў Нацыянальнай бібліятэцы ў Парыжы.]] Незадоўга па [[Вэрдэн (Францыя)|Вэрдэне]] Карл зладзіў няўдалую ваенную кампанію супраць [[Брэтань|Брэтані]]. Па вяртаньні ён склаў Куленскую дамову з сваім магнацтвам і духавенствам<ref>{{кніга|імя=Rolf|прозьвішча=Grosse|загаловак=Du royaume franc aux origines de la France et de l'Allemagne 800–1214|выдавецтва=Presses Universitaires du Septentrion|старонкі=50–52}}</ref>. Пасьля гэтага першыя гады ягонага кіраваньня да сьмерці [[Лётар I|Лётара I]] у 855 годзе, былі адносна мірнымі. У гэтыя гады тры браты працягвалі сыстэму «брацкага кіраваньня», сустракаючыся неаднаразова ў [[Кобленц]]ы (848), у [[Мээрсэн]]е (851) і ў [[Атыньні (Ардэны)|Атыньні]] (854). У 858 годзе [[Людовік II Нямецкі]], запрошаны незадаволенай арыстакратыяй, якая жадала зрынуць Карла, уварваўся ў Заходня-Франскае каралеўства. Карл быў настолькі непапулярны, што ня здолеў сабраць войска і ўцёк у [[Бургундыя|Бургундыю]]. Яго ўратавала толькі падтрымка біскупаў, якія адмовіліся каранаваць Людовіка, і вернасьць [[Вэльфы|Вэльфаў]], якія былі сваякамі ягонай маці [[Юдыта Баварская|Юдыты]]. У 860 годзе ён, у сваю чаргу, паспрабаваў захапіць каралеўства свайго пляменьніка [[Карл (кароль Правансу)|Карла Правансальскага]], але гэтая спроба была няўдалай{{Зноска|Chisholm|1911|Chisholm|898}}. Па сьмерці другога пляменьніка, [[Лётар II|Лётара II]], у 869 годзе, Карл паспрабаваў захапіць ягоныя ўладаньні, прымусіўшы сябе каранаваць каралём [[Лятарынскае каралеўства|Лятарынгіі]] ў [[Мэц]]ы, але быў вымушаны пачаць перамовы, калі Людовік атрымаў падтрымку былых васалаў Лётара. У выніку Лятарынгія была падзеленая паміж Карлам і Людовікам паводле дамовы 870 году{{Зноска|Nelson|1992|Nelson|17–18}}. Акрамя гэтых сямейных канфліктаў, Карлу даводзілася змагацца з паўторнымі паўстаньнямі ў [[Аквітанія|Аквітаніі]] і супраць брэтонцаў. Пад кіраўніцтвам сваіх правадыроў [[Намэнаэ]] і [[Эрыспаэ]], якія разьбілі караля ў [[бітва пры Балёне|бітве пры Балёне]] (845) і [[бітва пры Жэнгляне|бітве пры Жэнгляне]] (851), брэтонцы дасягнулі фактычнай незалежнасьці. Карл таксама ваяваў супраць [[вікінгі|вікінгаў]], якія спустошвалі паўночныя землі, даліны [[Сэна|Сэны]] і [[Люара|Люары]], і нават даходзілі да межаў Аквітаніі. Падчас пасьпяховай аблогі і зьнішчэньня [[Парыж]]у ў 845 годзе, а таксама некалькі разоў пазьней, Карл быў вымушаны адкупацца ад іх за вялікія грошы{{Зноска|Chisholm|1911|Chisholm|898}}. [[Файл:Carolingian empire 876.svg|значак|зьлева|Каралеўствы [[Каралінгі|Каралінгаў]] у 876 годзе. Уладаньні Карла II Лысага пазначаныя аранжавым колерам.]] Карл ачольваў розныя паходы супраць захопнікаў і, паводле [[Пітрскі эдыкт|Пітрскага эдыкту]] 864 году, зрабіў войска больш мабільным, увёўшы коньніцу — папярэдніцу францускага рыцарства. Тым жа эдыктам ён загадаў збудаваць умацаваныя масты на ўсіх рэках, каб блякаваць набегі вікінгаў. Два такія масты ў Парыжы ўратавалі горад падчас аблогі 885—886 гадоў. Карл таксама займаўся дыпляматыяй з эміратам [[Кордаўскі эмірат|Кордавы]], атрымаўшы ў падарунак вярблюдаў ад эміра Мугамада I у 865 годзе<ref>{{кніга|імя=Philippe|прозьвішча=Sénac|загаловак=Les Carolingiens et al-Andalus (VIIIe–IXe siècles)|месца=Paris|выдавецтва=Maisonneuve et Larose|старонкі=131|isbn=2-7068-1659-7}}</ref>. З 860-х гадоў палац у [[Камп’ен]]е ператварыўся на важным цэнтар улады, і ў 876 годзе ён заснаваў там кляштар{{Зноска|Nelson|1992|Nelson|36, 235}}. У X стагодзьдзі Камп’ен быў вядомы як Карлёпаль праз сувязь з Карлам<ref>{{артыкул|аўтар=Lohrmann, Dietrich|загаловак=Trois Palais Royaux de la Vallée de l'Oise d'après les travaux des érudits mauristes: Compiègne, Choisy-au-Bac et Quierzy|выданьне=Francia|том=4|старонкі=124—129|год=1976}}</ref>. У 871—872 гадах Карл даслаў два лісты да папы [[Адрыян II|Адрыяна II]], дзе абараняў каралеўскі сувэрэнітэт перад абліччам празьмернага ўмяшальніцтва папаў у дзяржаўныя справы<ref>{{артыкул|аўтар=Pecksmith, Robert|загаловак=A King Praises Himself: The Letters of Charles the Bald to Pope Hadrian II|выданьне=The English Historical Review|том=139|нумар=597|старонкі=301—325|год=2024|DOI=10.1093/ehr/ceae104}}</ref>. == Валадар як імпэратар == У 875 годзе, ужо па сьмерці імпэратара [[Людовік II (кароль Італіі)|Людовіка II]], Карл Лысы, пры падтрымцы папы [[Ян VIII (папа рымскі)|Яна VIII]], накіраваўся ў Італію, атрымаўшы каралеўскую карону ў [[Павія|Павіі]] і імпэрскія рэгаліі ў [[Рым]]е 25 сьнежня{{Зноска|Chisholm|1911|Chisholm|898}}. Як імпэратар, Карл аб’яднаў дэвіз, які выкарыстоўвалі ягоны дзед і бацька, у адную формулу, які пачаў гучаць як «аднаўленьне імпэрыі рымлянаў і франкаў». Гэтыя словы зьявіліся на ягонай пячатцы{{Зноска|West-Harling|2018|West-Harling|173}}. [[Людовік II Нямецкі]], таксама прэтэндэнт на спадчыну Людовіка II, адпомсьціў, уварваўшыся ва ўладаньні Карла і спустошыўшы іх, і Карлу давялося тэрмінова вяртацца ў Заходнюю Франкію. Па сьмерці Людовіка II Нямецкага Карл, у сваю чаргу, паспрабаваў захапіць ягонае каралеўства, але быў рашуча разьбіты ў [[бітва пры Андэрнаху (876)|бітве пры Андэрнаху]] 8 кастрычніка 876 году{{Зноска|Chisholm|1911|Chisholm|898}}. Тым часам папа Ян VIII, якому пагражалі сарацыны, заклікаў Карла прыйсьці яму на дапамогу ў Італіі. Карл зноў перайшоў [[Альпы]], але гэтая экспэдыцыя была сустрэтая без асаблівага энтузіязму з боку магнацтва і нават ягонага рэгента ў [[Лямбардыя|Лямбардыі]]. Таму яны адмовіліся далучыцца да ягонага войска. У той жа час [[Карляман (кароль Баварыі)|Карляман]], сын Людовіка II Нямецкага, увайшоў у Паўночную Італію. Хворы і ў вялікай трывозе, Карл паспрабаваў вярнуцца ў Галію, але памёр падчас пераходу празь перавал [[Мон-Сэні]] ў [[Брыд-ле-Бэн]] 6 кастрычніка 877 году{{Зноска|Riche|1983|Riche|204}}{{Зноска|Chisholm|1911|Chisholm|898}}. == Крыніцы == {{Крыніцы|2}} == Літаратура == * {{кніга|аўтар=Chisholm, Hugh, ed.|год=1911|частка=Charles II|загаловак=Encyclopædia Britannica|том=5|выданьне=11|выдавецтва=Cambridge University Press|старонкі=897—898|ref=Chisholm}} * {{кніга|імя=Janet L.|прозьвішча=Nelson|загаловак=Charles the Bald|месца=London|выдавецтва=Longman|isbn=0-582-05585-7|год=1992|ref=Nelson}} * {{кніга|імя=Pierre|прозьвішча=Riche|загаловак=The Carolingians: The Family who forged Europe|выдавецтва=University of Pennsylvania Press|год=1983|ref=Riche}} * {{кніга|імя=Veronica|прозьвішча=West-Harling|загаловак=Transformations of Romanness: Early Medieval Regions and Identities|выдавецтва=De Gruyter|год=2018|старонкі=173–194|isbn=978-3110598384|ref=West-Harling}} == Вонкавыя спасылкі == * [http://www.documentacatholicaomnia.eu/30_10_0823-0877-_Carolus_Calvus_Francorum_Rex.html Старонка] на Patrologia Latina. {{Імпэратары Сьвятой Рымскай імпэрыі}} {{Каралі Францыі}} [[Катэгорыя:Каралінгі]] [[Катэгорыя:Імпэратары Сьвятой Рымскай імпэрыі]] 97sb4j77tcbz4p52bwfbupis0telu5j 0 10108 2697317 2688279 2026-10-20T09:47:57Z Франак Радзівіл 96369 2697317 wikitext text/x-wiki {{Іншы артыкул|краіну ў паўночна-ўсходняй Азіі|Кітай|астраўную краіну ва Ўсходняй Азіі}} {{Краіна |Назва = Рэспубліка Кітай |НазваЎРоднымСклоне = Рэспублікі Кітай |НазваНаДзяржаўнайМове = 中華民國<br />Zhōnghuá Mínguó |Сьцяг = Flag of the Republic of China.svg |Герб = Republic_of_China_National_Emblem.svg |НацыянальныДэвіз = |Месцазнаходжаньне = Free Area of the Republic of China (orthographic projection).svg |АфіцыйнаяМова = [[кітайская мова|мандарын]] |Сталіца = [[Тайбэй]] ([[дэ-факта]])<br />[[Нанкін]] ([[дэ-юрэ]]) |НайбуйнейшыГорад = Тайбэй |ТыпУраду = [[Напаўпрэзыдэнцкая рэспубліка]] |ПасадыКіраўнікоў = [[Прэзыдэнт]]<br />[[Віцэ-прэзыдэнт]]<br />[[Прэм’ер]] |ІмёныКіраўнікоў = [[Цай Інвэнь]]<br />[[Чэнь Цзяньжэнь]]<br />[[Лінь Чуань]] |Плошча = {{лік|36191}} |МесцаЎСьвецеПаводлеПлошчы = 136-е |АдсотакВады = 10,34 |ГодАцэнкіНасельніцтва = 2014 |МесцаЎСьвецеПаводлеНасельніцтва = 50-е |Насельніцтва = {{лік|23433753}}<ref>[http://sowf.moi.gov.tw/stat/month/m1-01.xls "Number of Villages, Neighborhoods, Households and Resident Population"]{{ref-en}}</ref> |ШчыльнасьцьНасельніцтва = 648 |ГодАцэнкіСУП = 2014 |МесцаЎСьвецеПаводлеСУП = 20-е |СУП = ${{лік|1021.607}} млрд<!--PPP--> |СУПНаДушуНасельніцтва = ${{лік|43596}} |Валюта = [[Новы Тайванскі Даляр]] |КодВалюты = <nowiki>NT$</nowiki> TWD |ЧасавыПас = |ЧасРозьніцаUTC = +8 |ЧасавыПасУлетку = |ЧасРозьніцаUTCУлетку = +8 |НезалежнасьцьПадзеі = — абвешчаная<br />— заснаваная |НезалежнасьцьДаты = [[Рэвалюцыя Ксінгай]]<br />10 кастрычніка 1911<br />1 студзеня 1912 |ДзяржаўныГімн = Нацыянальны гімн Рэспублікі Кітай |АўтамабільныЗнак = RC |ДамэнВерхнягаЎзроўню = tw |ТэлефонныКод = 886 |Дадаткі = [[Файл:Taiwan-CIA WFB Map.png|цэнтар|280пкс|Мапа Рэспублікі Кітай]] }} '''Рэспу́бліка Кіта́й''' альбо '''Тайва́нь''' — астраўная краіна ва [[Усходняя Азія|Ўсходняй Азіі]]. [[Кітайская Народная Рэспубліка]] дагэтуль не прызнала незалежнасьць Рэспублікі Кітай з-за таго, што лічыць яе часткаю сваёй тэрыторыі. У сваю чаргу афіцыйныя ўлады Рэспублікі Кітай не прызнаюць Кітайскую Народную Рэспубліку й таму прэтэндуюць на яе тэрыторыю, а таксама на тэрыторыю [[М’янма|М’янмы]] й некаторых усходніх тэрыторыяў [[Расея|Расеі]]. Між тым, ад 26 лютага 2002 году краіна адмовілася ад прэтэнзіяў на тэрыторыю Манголіі<ref>[https://web.archive.org/web/20110624032409/http://www.centrasia.ru/newsA.php?st=1014733800 Сегодня Тайвань отказался от претензий на территорию Монголии | ЦентрАзия]{{ref-ru}}</ref>. == Гісторыя == У 1949 годзе ў кантынэнтальным Кітаі да ўлады прыйшлі камуністы. Гэта вымусіла 2 мільёны нацыяналістаў уцекчы на востраў Тайвань<ref>[https://web.archive.org/web/20181225034031/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/tw.html%20 Taiwan Background] The World Factbook{{ref-en}}</ref>. [[Файл:張善政赴立法院院會施政備詢 02.jpg|зьлева|значак|Заканадаўчы Юань (аднапалатны парлямэнт)]] == Геаграфія == Краіна займае востраў Тайвань, разьмешчаны паміж [[Усходне-Кітайскае мора|Усходне-Кітайскім]], [[Паўднёва-Кітайскае мора|Паўднёва-Кітайскім]] і [[Філіпінскае мора|Філіпінскім морам]]. == Крыніцы == {{Крыніцы}} {{Краіны Азіі}} 7909pxru94kd7peavpwvzubqw7jmjx8 0 10304 2697318 2641881 2026-10-20T09:57:13Z Франак Радзівіл 96369 2697318 wikitext text/x-wiki {{Краіна |Назва = Дзяржава Палестына |НазваЎРоднымСклоне = Палестынскай аўтаноміі |НазваНаДзяржаўнайМове = السلطة الوطنية الفلسطينية<br />''Ас-Су́льта Аль-Ватані́я Аль-Філястыні́я'' |Сьцяг = Flag of Palestine.svg |Герб = Coat of arms of the Palestinian National Authority.svg |НацыянальныДэвіз = «Biladi, Biladi…» |Месцазнаходжаньне = Palestine in its region.svg |АфіцыйнаяМова = [[арабская мова|арабская]] |Сталіца = [[Рамала]], Газа (дэ-факта)<br />[[Ерусалім|Усходні Ерусалім]] (дэ-юрэ) |НайбуйнейшыГорад = [[Ерусалім|Усходні Ерусалім]], Газа |ТыпУраду = [[Парлямэнцкая дэмакратыя]] |ПасадыКіраўнікоў = [[Прэзыдэнт Палестынскай аўтаноміі|Прэзыдэнт]]<br>Прэм’ер-міністар |ІмёныКіраўнікоў = [[Махмуд Абас]]<br>Мухамэд Штае |Плошча = 6020<ref>{{Спасылка|url=http://unstats.un.org/unsd/demographic/products/dyb/DYB2013/Table03.pdf|загаловак=Population by sex, annual rate of population increase, surface area and density|мова=en|дата публікацыі=2013|выдавец=ААН}}</ref> |ГодАцэнкіНасельніцтва = 2023 |МесцаЎСьвецеПаводлеНасельніцтва = 125-е |Насельніцтва = {{лік|5483450}}<ref>{{Спасылка|url=http://www.pcbs.gov.ps/site/881/default.aspx#Population|загаловак=Indicators|выдавец=Palestinian Central Bureau of Statistics|мова=en|дата=27 лістапада 2023}}</ref> |ШчыльнасьцьНасельніцтва = 910,87 |ГодАцэнкіСУП = 2020 |МесцаЎСьвецеПаводлеСУП = 139 |СУП = $27,486 млрд |СУПНаДушуНасельніцтва = $2900 |Валюта = [[Новы шэкель]] |ЧасРозьніцаUTC = +2 |ЧасРозьніцаUTCУлетку = +3 |НезалежнасьцьПадзеі = — Заснаваная |НезалежнасьцьДаты = <br>[[4 траўня]] [[1994]] |ДзяржаўныГімн = Biladi |ДамэнВерхнягаЎзроўню = ps |ТэлефонныКод = 970 |Дадаткі=Незалежнасьць прызнаюць 157 з 193 дзяржаў [[ААН]]}} {{Гісторыя Палестыны}} '''Палесты́нская аўтано́мія''' ('''ПА''') — назва, прынятая ў беларускай мове дзеля азначэньня '''Палесты́нскай нацыяна́льнай адміністра́цыі''' (السلطة الوطنية الفلسطينية}} — ''Ас-Су́льта Аль-Ватані́я Аль-Філястыні́я'', літаральны пераклад — ''Палестынская нацыянальная ўлада''). Была створаная ў 1994 годзе ў адпаведнасьці з дамовамі ад [[13 верасьня]] [[1993]] году ў якасьці часовай формы самакіраваньня арабскага народу [[Палестына|Палестыны]] на частцы тэрыторыі [[Заходні бераг ракі Ярдан|Заходняга берагу ракі Ярдан]] з цэнтрам у [[Ерыхон]]е. Тэрыторыя, кантралюемая ПА, за мінулы час пашырылася — на цяперашні момант уключае вялікую частку Заходняга берагу ракі Ярдан і [[Сэктар Газа|Сэктара Газа]]. [[Сэктар Газа]] кіруецца радыкальнай ісламісцкай групоўкай ХАМАС<ref>[[:ru:Сектор_Газа_под_властью_ХАМАС|Сектор Газа под властью ХАМАС — Википедия]]</ref> == Органы ўлады == Органы ўлады ПА прадстаўляюць правы каля 3,7 млн жыхароў палестынскіх тэрыторыяў, тады як агульны лік палестынцаў, уключаючы ўцекачоў за мяжой, перавышае 9 млн (ад іх імя выступае Палестынская нацыянальная рада). Выбары ў Палестынскую заканадаўчую раду (ПЗР) [[25 студзеня]] 2006 году праводзіліся таксама на тэрыторыі [[Ерусалім|Ўсходняга Ерусаліму]]. == Афіцыйныя асобы ПА == === Прэзыдэнты === * [[Ясір Арафат]]: 5 ліпеня 1994 — 11 лістапада 2004 * в. а. Раўхі Фатух: 11 лістапада 2004 — 15 студзеня 2005 * [[Махмуд Абас]]: 15 студзеня 2005 — па гэты час === Старшыні ПЗР === * Ахмэд Курэі: студзень 1996—2003 * Раўхі Фатух: 10 сакавіка 2004 — 18 лютага 2006 * Абдэль Азіз: 18 лютага 2006 — па гэты час === Старшыні [[Палестынская рада міністраў|Палестынскай рады міністраў]] === * [[Махмуд Абас]]: 19 сакавіка 2003 — 6 верасьня 2003 * Ахмэд Курэі: 7 кастрычніка 2003 — 15 сьнежня 2005 * в. а. Набіль Шаат: 15 сьнежня 2005 — 24 сьнежня 2005 * Ахмэд Курэі: 24 сьнежня 2005 — 29 сакавіка 2006 * Ісмаіл Ханія: 29 сакавіка 2006 — 15 чэрвеня 2007 * Салям Фаяд: 15 чэрвеня 2007 — 6 студзеня 2013 ; Прэм’ер-міністры Дзяржавы Палестына * Салям Фаяд: 6 студзеня 2007 — 3 чэрвеня 2013 * Рамі Гамдаля: 3 чэрвеня 2013 — 14 красавіка 2019 * Мухамэд Штае: 14 красавіка 2019 — па гэты час Другой па значнасьці асобай ПА зьяўляецца старшыня парлямэнта — ён выконвае абавязкі прэзыдэнта ў выпадку сьмерці або адстаўкі апошняга. Першапачаткова органы ўлады аўтаноміі былі сфармаваныя кіраўніцтвам Арганізацыя вызваленьня Палестыны (АВП): 20-я сэсія Цэнтральнай рады Палестыны, якая праходзіла ў Тунісе 10—12 кастрычніка [[1993]] году, даручыла выканкаму АВП сфармаваць Раду ПА на пераходны пэрыяд і абрала [[Ясір Арафат|Ясіра Арафата]] прэзыдэнтам ПА 18 траўня 1994 году ў сэктар Газа прыбылі першыя падпадзяленьні палестынскай паліцыі. 1 ліпеня 1994 году Ясір Арафат прыбыў у Газа. 5 ліпеня кіраўнікі ПА прынесьлі прысягу ў Ерыхоне. Першыя прамыя выбары прэзыдэнта ПА і ПЗР адбыліся 20 студзеня 1996 на тэрмін «пераходнага пэрыяду» (да плянаванай у 2000 годзе незалежнасьці). Другія прэзыдэнцкія выбары — пасьля сьмерці Ясіра Арафата, 9 студзеня 2005 году. Другія выбары ў ПЗР — 25 студзеня 2006 году. Тэрмін паўнамоцтваў органаў улады, абраных у 2005—2006 — 4 гады. == Заканадаўства і межы == У ПА дзейнічае Асноўны закон, прыняты ПЗР у кастрычніку [[1997]] году і падпісаны Ясірам Арафатам [[29 траўня]] [[2002]] году. Гэтым законам [[Ерусалім]] абвешчаны [[сталіца]]й Палестынскай аўтаноміі. Папраўкамі, прынятымі [[10 сакавіка]] [[2003]] году і падпісанымі [[18 сакавіка]] [[2003]] году, у ПА ўведзены пост прэм’ер-міністра, адказнага перад парлямэнтам. Папраўкамі, прынятымі ПЗР [[27 ліпеня]] [[2005]] году і падпісанымі прэзыдэнтам [[Махмуд Абас|Махмудам Абасам]] [[13 жніўня]] [[2005]], усталяваныя: 4-гадовы тэрмін паўнамоцтваў прэзыдэнта; забарона абірацца прэзыдэнтам ПА больш чым на 2 тэрміна запар; 4-гадовы тэрмін паўнамоцтваў ПЗР. Палестына на цяперашні час ня мае рэальнага [[сувэрэнітэт]]у. Дзяржаўныя структуры сфармаваныя толькі часткова (напрыклад, няма войска, хоць ёсьць шматлікая паліцыя і пры гэтым актыўна дзейнічаюць разнастайныя напаўвайсковыя і фактычна тэрарыстычныя арганізацыі. Значная частка тэрыторыі Заходняга берагу ракі Ярдан і Ўсходні Ерусалім кантралюецца [[Ізраіль|ізраільскімі]] войскамі. Сэктар Газа і Заходні бераг ракі Ярдан уяўляюць сабою два анклявы, падзеленыя тэрыторыяй Ізраіля. Тэрыторыя Палестынскай аўтаноміі афіцыйна падзеленая на 16 мухафаз — правінцыяў: 11 на Заходнім беразе ракі Ярдан: Усходні Ерусалім, Джанін, Тулькарм, Тубас, Наблус, Калькілія, Сальфіт, Рамала і Эль-Біра, Ерыхон, Батлеем, Хеўрон (Эль-Халіль); 5 у Сэктары Газа: Паўночная Газа, Газа, Дзір эль-Балях, Хан-Юніс, Рафах. === Сьпіс гарадоў Палестынскай аўтаноміі === ==== Заходні бераг ракі Ярдан ==== * [[Батліем]] * [[Бэйт-Джала]] * [[Бэйт-Сахур]] * [[Джанін]] * [[Ерыхон]] (Арыха, Ерыхо) * [[Калькілія]] * [[Наблус]] (Шхем) * [[Рамала]] (Рамаллах) * [[Тулькарэм]] * [[Хеўрон]] (Эль-Халіль, Хеброн) ==== Спрэчныя тэрыторыі ==== * [[Ерусалім|Усходні Ерусалім]] (Эль-Кудс, Ерушалаім) ==== Сэктар Газа ==== * [[Абасан]] * [[Лязьні-Сухейля]] * [[Бэйт-Ляхія]] * [[Бэйт-Ханун]] * [[Бурэйдж]] * Газа (Аза) * [[Дыр-эль-Балях]] (Дэйр-эль-Балях, Дэйр-аль-Балях, Дыр-аль-Балях) * [[Муайджы]] * [[Рафіях]] (Рафах) * [[Хан-Юнэс]] (Хан-Юніс) * [[Джабалія]] == Праект Канстытуцыі [[Дзяржава Палестына|Дзяржавы Палестына]] == Распрацаваны ў 2003 годзе Канстытуцыйнай камісіяй Набіля Шаата, абвяшчае непарушнасьць межаў Палестыны паводле стану на 4 чэрвеня 1967 году. == Глядзіце таксама == * [[Палестына]] == Крыніцы == {{Крыніцы}} == Вонкавыя спасылкі == {{Партал|Азія}} * [https://web.archive.org/web/20080419135216/http://www.pna.gov.ps/ Палестынская нацыянальная адміністрацыя] * [https://web.archive.org/web/20080704122941/http://www.pmo.gov.ps/ Урад] * [https://web.archive.org/web/20160303202608/http://www.pal-plc.org/ Парлямэнт] * [https://web.archive.org/web/20151024104550/http://www.palestine-info.ru/ Палестынскі інфармацыйны цэнтар]{{Ref-ru}} {{Краіны Азіі}} 56vkikc7q52y0izdzv0qsvgurc8qv9d 2697319 2697318 2026-10-20T09:57:57Z Франак Радзівіл 96369 2697319 wikitext text/x-wiki {{Краіна |Назва = Палестынская нацыянальная ўлада |НазваЎРоднымСклоне = Палестынскай аўтаноміі |НазваНаДзяржаўнайМове = السلطة الوطنية الفلسطينية<br />''Ас-Су́льта Аль-Ватані́я Аль-Філястыні́я'' |Сьцяг = Flag of Palestine.svg |Герб = Coat of arms of the Palestinian National Authority.svg |НацыянальныДэвіз = «Biladi, Biladi…» |Месцазнаходжаньне = Palestine in its region.svg |АфіцыйнаяМова = [[арабская мова|арабская]] |Сталіца = [[Рамала]], Газа (дэ-факта)<br />[[Ерусалім|Усходні Ерусалім]] (дэ-юрэ) |НайбуйнейшыГорад = [[Ерусалім|Усходні Ерусалім]], Газа |ТыпУраду = [[Парлямэнцкая дэмакратыя]] |ПасадыКіраўнікоў = [[Прэзыдэнт Палестынскай аўтаноміі|Прэзыдэнт]]<br>Прэм’ер-міністар |ІмёныКіраўнікоў = [[Махмуд Абас]]<br>Мухамэд Штае |Плошча = 6020<ref>{{Спасылка|url=http://unstats.un.org/unsd/demographic/products/dyb/DYB2013/Table03.pdf|загаловак=Population by sex, annual rate of population increase, surface area and density|мова=en|дата публікацыі=2013|выдавец=ААН}}</ref> |ГодАцэнкіНасельніцтва = 2023 |МесцаЎСьвецеПаводлеНасельніцтва = 125-е |Насельніцтва = {{лік|5483450}}<ref>{{Спасылка|url=http://www.pcbs.gov.ps/site/881/default.aspx#Population|загаловак=Indicators|выдавец=Palestinian Central Bureau of Statistics|мова=en|дата=27 лістапада 2023}}</ref> |ШчыльнасьцьНасельніцтва = 910,87 |ГодАцэнкіСУП = 2020 |МесцаЎСьвецеПаводлеСУП = 139 |СУП = $27,486 млрд |СУПНаДушуНасельніцтва = $2900 |Валюта = [[Новы шэкель]] |ЧасРозьніцаUTC = +2 |ЧасРозьніцаUTCУлетку = +3 |НезалежнасьцьПадзеі = — Заснаваная |НезалежнасьцьДаты = <br>[[4 траўня]] [[1994]] |ДзяржаўныГімн = Biladi |ДамэнВерхнягаЎзроўню = ps |ТэлефонныКод = 970 |Дадаткі=Незалежнасьць прызнаюць 157 з 193 дзяржаў [[ААН]]}} {{Гісторыя Палестыны}} '''Палесты́нская аўтано́мія''' ('''ПА''') — назва, прынятая ў беларускай мове дзеля азначэньня '''Палесты́нскай нацыяна́льнай адміністра́цыі''' (السلطة الوطنية الفلسطينية}} — ''Ас-Су́льта Аль-Ватані́я Аль-Філястыні́я'', літаральны пераклад — ''Палестынская нацыянальная ўлада''). Была створаная ў 1994 годзе ў адпаведнасьці з дамовамі ад [[13 верасьня]] [[1993]] году ў якасьці часовай формы самакіраваньня арабскага народу [[Палестына|Палестыны]] на частцы тэрыторыі [[Заходні бераг ракі Ярдан|Заходняга берагу ракі Ярдан]] з цэнтрам у [[Ерыхон]]е. Тэрыторыя, кантралюемая ПА, за мінулы час пашырылася — на цяперашні момант уключае вялікую частку Заходняга берагу ракі Ярдан і [[Сэктар Газа|Сэктара Газа]]. [[Сэктар Газа]] кіруецца радыкальнай ісламісцкай групоўкай ХАМАС<ref>[[:ru:Сектор_Газа_под_властью_ХАМАС|Сектор Газа под властью ХАМАС — Википедия]]</ref> == Органы ўлады == Органы ўлады ПА прадстаўляюць правы каля 3,7 млн жыхароў палестынскіх тэрыторыяў, тады як агульны лік палестынцаў, уключаючы ўцекачоў за мяжой, перавышае 9 млн (ад іх імя выступае Палестынская нацыянальная рада). Выбары ў Палестынскую заканадаўчую раду (ПЗР) [[25 студзеня]] 2006 году праводзіліся таксама на тэрыторыі [[Ерусалім|Ўсходняга Ерусаліму]]. == Афіцыйныя асобы ПА == === Прэзыдэнты === * [[Ясір Арафат]]: 5 ліпеня 1994 — 11 лістапада 2004 * в. а. Раўхі Фатух: 11 лістапада 2004 — 15 студзеня 2005 * [[Махмуд Абас]]: 15 студзеня 2005 — па гэты час === Старшыні ПЗР === * Ахмэд Курэі: студзень 1996—2003 * Раўхі Фатух: 10 сакавіка 2004 — 18 лютага 2006 * Абдэль Азіз: 18 лютага 2006 — па гэты час === Старшыні [[Палестынская рада міністраў|Палестынскай рады міністраў]] === * [[Махмуд Абас]]: 19 сакавіка 2003 — 6 верасьня 2003 * Ахмэд Курэі: 7 кастрычніка 2003 — 15 сьнежня 2005 * в. а. Набіль Шаат: 15 сьнежня 2005 — 24 сьнежня 2005 * Ахмэд Курэі: 24 сьнежня 2005 — 29 сакавіка 2006 * Ісмаіл Ханія: 29 сакавіка 2006 — 15 чэрвеня 2007 * Салям Фаяд: 15 чэрвеня 2007 — 6 студзеня 2013 ; Прэм’ер-міністры Дзяржавы Палестына * Салям Фаяд: 6 студзеня 2007 — 3 чэрвеня 2013 * Рамі Гамдаля: 3 чэрвеня 2013 — 14 красавіка 2019 * Мухамэд Штае: 14 красавіка 2019 — па гэты час Другой па значнасьці асобай ПА зьяўляецца старшыня парлямэнта — ён выконвае абавязкі прэзыдэнта ў выпадку сьмерці або адстаўкі апошняга. Першапачаткова органы ўлады аўтаноміі былі сфармаваныя кіраўніцтвам Арганізацыя вызваленьня Палестыны (АВП): 20-я сэсія Цэнтральнай рады Палестыны, якая праходзіла ў Тунісе 10—12 кастрычніка [[1993]] году, даручыла выканкаму АВП сфармаваць Раду ПА на пераходны пэрыяд і абрала [[Ясір Арафат|Ясіра Арафата]] прэзыдэнтам ПА 18 траўня 1994 году ў сэктар Газа прыбылі першыя падпадзяленьні палестынскай паліцыі. 1 ліпеня 1994 году Ясір Арафат прыбыў у Газа. 5 ліпеня кіраўнікі ПА прынесьлі прысягу ў Ерыхоне. Першыя прамыя выбары прэзыдэнта ПА і ПЗР адбыліся 20 студзеня 1996 на тэрмін «пераходнага пэрыяду» (да плянаванай у 2000 годзе незалежнасьці). Другія прэзыдэнцкія выбары — пасьля сьмерці Ясіра Арафата, 9 студзеня 2005 году. Другія выбары ў ПЗР — 25 студзеня 2006 году. Тэрмін паўнамоцтваў органаў улады, абраных у 2005—2006 — 4 гады. == Заканадаўства і межы == У ПА дзейнічае Асноўны закон, прыняты ПЗР у кастрычніку [[1997]] году і падпісаны Ясірам Арафатам [[29 траўня]] [[2002]] году. Гэтым законам [[Ерусалім]] абвешчаны [[сталіца]]й Палестынскай аўтаноміі. Папраўкамі, прынятымі [[10 сакавіка]] [[2003]] году і падпісанымі [[18 сакавіка]] [[2003]] году, у ПА ўведзены пост прэм’ер-міністра, адказнага перад парлямэнтам. Папраўкамі, прынятымі ПЗР [[27 ліпеня]] [[2005]] году і падпісанымі прэзыдэнтам [[Махмуд Абас|Махмудам Абасам]] [[13 жніўня]] [[2005]], усталяваныя: 4-гадовы тэрмін паўнамоцтваў прэзыдэнта; забарона абірацца прэзыдэнтам ПА больш чым на 2 тэрміна запар; 4-гадовы тэрмін паўнамоцтваў ПЗР. Палестына на цяперашні час ня мае рэальнага [[сувэрэнітэт]]у. Дзяржаўныя структуры сфармаваныя толькі часткова (напрыклад, няма войска, хоць ёсьць шматлікая паліцыя і пры гэтым актыўна дзейнічаюць разнастайныя напаўвайсковыя і фактычна тэрарыстычныя арганізацыі. Значная частка тэрыторыі Заходняга берагу ракі Ярдан і Ўсходні Ерусалім кантралюецца [[Ізраіль|ізраільскімі]] войскамі. Сэктар Газа і Заходні бераг ракі Ярдан уяўляюць сабою два анклявы, падзеленыя тэрыторыяй Ізраіля. Тэрыторыя Палестынскай аўтаноміі афіцыйна падзеленая на 16 мухафаз — правінцыяў: 11 на Заходнім беразе ракі Ярдан: Усходні Ерусалім, Джанін, Тулькарм, Тубас, Наблус, Калькілія, Сальфіт, Рамала і Эль-Біра, Ерыхон, Батлеем, Хеўрон (Эль-Халіль); 5 у Сэктары Газа: Паўночная Газа, Газа, Дзір эль-Балях, Хан-Юніс, Рафах. === Сьпіс гарадоў Палестынскай аўтаноміі === ==== Заходні бераг ракі Ярдан ==== * [[Батліем]] * [[Бэйт-Джала]] * [[Бэйт-Сахур]] * [[Джанін]] * [[Ерыхон]] (Арыха, Ерыхо) * [[Калькілія]] * [[Наблус]] (Шхем) * [[Рамала]] (Рамаллах) * [[Тулькарэм]] * [[Хеўрон]] (Эль-Халіль, Хеброн) ==== Спрэчныя тэрыторыі ==== * [[Ерусалім|Усходні Ерусалім]] (Эль-Кудс, Ерушалаім) ==== Сэктар Газа ==== * [[Абасан]] * [[Лязьні-Сухейля]] * [[Бэйт-Ляхія]] * [[Бэйт-Ханун]] * [[Бурэйдж]] * Газа (Аза) * [[Дыр-эль-Балях]] (Дэйр-эль-Балях, Дэйр-аль-Балях, Дыр-аль-Балях) * [[Муайджы]] * [[Рафіях]] (Рафах) * [[Хан-Юнэс]] (Хан-Юніс) * [[Джабалія]] == Праект Канстытуцыі [[Дзяржава Палестына|Дзяржавы Палестына]] == Распрацаваны ў 2003 годзе Канстытуцыйнай камісіяй Набіля Шаата, абвяшчае непарушнасьць межаў Палестыны паводле стану на 4 чэрвеня 1967 году. == Глядзіце таксама == * [[Палестына]] == Крыніцы == {{Крыніцы}} == Вонкавыя спасылкі == {{Партал|Азія}} * [https://web.archive.org/web/20080419135216/http://www.pna.gov.ps/ Палестынская нацыянальная адміністрацыя] * [https://web.archive.org/web/20080704122941/http://www.pmo.gov.ps/ Урад] * [https://web.archive.org/web/20160303202608/http://www.pal-plc.org/ Парлямэнт] * [https://web.archive.org/web/20151024104550/http://www.palestine-info.ru/ Палестынскі інфармацыйны цэнтар]{{Ref-ru}} {{Краіны Азіі}} opu8s45v6ynqnmrxeafgw3po4bycbhp 0 11075 2697287 2608273 2026-10-20T04:49:25Z CommonsDelinker 521 Выява [[c:file:CZ_Zlin_COA.svg]] замененая на [[c:file:CZ_Zlín_COA.svg]] карыстальнікам [[c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]]. Прычына: [[:c:COM:FR|File renamed]]: [[:c:COM:FR#FR1|Criterion 1]] (original uploader’s request). 2697287 wikitext text/x-wiki {{Населены пункт |Назва = Зьлін |Статус = горад |Назва ў родным склоне = Зьліну |Назва на мове краіны = Zlín |Код мовы назвы краіны = cs |Краіна = Чэхія |Герб = CZ Zlín COA.svg |Сьцяг = Flag of Zlin.svg |Гімн = |Дата заснаваньня = |Першыя згадкі = |Статус з = |Магдэбурскае права = |Былыя назвы = |Былая назва = |Мясцовая назва = |Від адміністрацыйнай адзінкі 1 = Край |Назва адміністрацыйнай адзінкі 1 = [[Зьлінскі край|Зьлінскі]] |Від адміністрацыйнай адзінкі 2 = |Назва адміністрацыйнай адзінкі 2 = |Від адміністрацыйнай адзінкі 3 = |Назва адміністрацыйнай адзінкі 3 = |Пасада кіраўніка = |Кіраўнік = |Плошча = 11.885 |Крыніца плошчы = |Вышыня = |Унутраны падзел = |Колькасьць насельніцтва = 79538 |Тэндэнцыя колькасьці насельніцтва= |Год падліку колькасьці = 2006 |Крыніца колькасьці насельніцтва = |Колькасьць насельніцтва аглямэрацыі = |Год падліку колькасьці аглямэрацыі = |Крыніца колькасьці аглямэрацыі = |Этнічны склад насельніцтва = |Год падліку этнічнага складу = |Нацыянальны склад насельніцтва = |Год падліку нацыянальнага складу = |Дадатковы парамэтар насельніцтва = |Значэньне дадатковага парамэтра насельніцтва = |Год падліку дадатковага парамэтра насельніцтва = |Часавы пас = |Летні час = |Сьпіс тэлефонных кодаў = |Тэлефонны код = |Паштовы індэкс = 760 01 |Назва лічбавага клясыфікатару = |Лічбавы клясыфікатар = |Аўтамабільны нумарны знак = |Назва аўтамабільнага нумарнога знаку = |Аўтамабільныя нумарныя знакі = |Назва аўтамабільных нумарных знакаў = |Выява = Zlin-Radnice.JPG |Апісаньне выявы = |Шырата паўшар’е = паўночнае |Шырата градусаў = 49 |Шырата хвілінаў = 13 |Шырата сэкундаў = 30 |Даўгата паўшар’е = усходняе |Даўгата градусаў = 17 |Даўгата хвілінаў = 40 |Даўгата сэкундаў = 0 |Назва мапы = |Альтэрнатыўная мапа = |Назва мапы2 = |Пазыцыя подпісу на мапе = зьлева |Водступ подпісу на мапе = |Сайт = }} '''Зьлін''' ({{Мова-cs|Zlín}}) — горад у [[Чэская Рэспубліка|Чэскай Рэспубліцы]], цэнтар [[Зьлінскі край|Зьлінскага краю]], прамысловы цэнтар [[усход|усходняй]] [[Маравія|Маравіі]]. [[Насельніцтва]] складае 78 599 чалавек (2005). З [[1 студзеня]] [[1949]] да [[1 студзеня]] [[1990]] Зьлін насіў назву '''Готвальдаў''' (''Gottwaldov'') у гонар першага [[камунізм|камуністычнага]] [[прэзыдэнт]]а [[Клемэнт Готвальд|Клемэнта Готвальда]]. [[Файл:Zlin-Areal Svit.JPG|міні|Зьлін, прамысловы арэал]] == Гарады-партнэры == * [[Альтэнбург]], [[Нямеччына]] * [[Гронінген (горад)|Гронінген]], [[Нідэрлянды]] * [[Хожаў]], [[Польшча]] * [[Ізэгем]], [[Бэльгія]] * [[Лімбах-Абэрфона]], Нямеччына * [[Раманс]], [[Францыя]] * [[Сэста Сан Джавані]], [[Італія]] * [[Трэнчын]], [[Славаччына]] == Асобы, зьвязаныя зь Зьлінам == * [[Ёзэф Абрагам]], актор * [[Гана Андранікава]], пісьменьніца * [[Тамаш Баця]], прадпрымальнік, заснавальнік абутковага канцэрну «[[Baťa]]» * [[Лудзек Чайка]], хакеіст * [[Раман Чэхманэк]], хакеіст * [[Вольга Харватава]], лыжніца * [[Тамаш Дворжак]], атлет * [[Раман Гамрлік]], хакеіс * [[Іржы Новак]], тэнісіст * [[Том Стопард]], драматург * [[Івана Трамп]], лыжніца і прадпрымальніца [[Катэгорыя:Гарады Чэхіі]] 9joqw12palo0oobg97fu2gh6rhl1s7x 0 15190 2697311 2683175 2026-10-20T09:24:40Z Франак Радзівіл 96369 2697311 wikitext text/x-wiki {{Краіна2 | Дата заснаваньня =[[1926]] | Афіцыйная мова ={{Просты сьпіс| * [[пушту]], * [[дары (мова)|дары]]<ref name=britannica>{{Спасылка|аўтар=Ali, Mohammad, Dupree, Louis, Weinbaum, Marvin G., Petrov, Victor P., Dupree, Nancy Hatch, Allchin, Frank Raymond|загаловак=Afghanistan|праект=Encyclopedia Britannica|дата публікацыі=9 сакавіка 2026|url=https://www.britannica.com/place/Afghanistan|дата=11 сакавіка 2026}}</ref>}} | Плошча = {{лік|652864}}<ref>{{Кніга|выдавец=NSIA|загаловак=Statistical Yearbook 2020|url=https://www.nsia.gov.af:8080/wp-content/uploads/2021/04/Afghanistan-Statistical-Yearbook-first-Version.pdf|старонкі=3|год=2021}}</ref> |Лацінка=Aŭhanistan}} '''Аўганіста́н''' ({{мова-ps|افغانستان|скарочана}}, [[дары (мова)|дары]]: افغانستان, ''Afġānistān''; афіцыйна: '''Ісла́мскі Эміра́т Аўганіста́н''', {{мова-ps|د افغانستان اسلامي امارات‎‎|скарочана}}, [[Дары (мова)|дары]]: امارت اسلامی افغانستان) — [[краіна]] ў Цэнтральнай [[Азія|Азіі]], якая мяжуе з шасьцю краінамі — [[Пакістан]]ам, [[Іран]]ам, [[Туркмэністан]]ам, [[Таджыкістан]]ам, [[Узбэкістан]]ам і [[Кітай|Кітаем]]. Тэрыторыя краіны ахоплівае 652 тысячы км², вялікая частка якой пралягае на горным хрыбту [[Гіндукуш]], дзе маюць месца вельмі халодныя зімы. Тэрыторыя поўначы краіны складаецца з урадлівых раўнінаў, у той час як на паўднёвым захадзе месьціцца пустэльня, дзе трымаюцца высокія тэмпэратуры ўлетку<ref>{{Кніга|загаловак=The History of Afghanistan|выданьне=2nd Edition|аўтар=Runion M. L.}}</ref>. Сталіцай краіны ёсьць места [[Кабул]], які датаго ж зьяўляецца наўвялікшым у Аўганістане. Палітычная гісторыя сучаснага Аўганістану пачалася за часам дынастыяў Готак і Дурані ў XVIII стагодзьдзі. У канцы XIX стагодзьдзя Аўганістан стаў буфэрнай дзяржавай паміж інтарэсамі [[Брытанская Індыя|Брытанскай Індыі]] і [[Расейская імпэрыя|Расейскай імпэрыяй]]. Мяжа паміж Брытанскай Індыяй і Аўганістанам, гэта звная лінія Д’юранта, была ўтворана ў 1893 годзе, але яна не была прызнаная аўганскім урадам, што прывяло да абвастрэньня адносінаў з Пакістанам з моманту здабыцьця незалежнасьці апошняга ў 1947 годзе. Пасьля [[Трэцяя ангельска-аўганская вайна|трэцяй ангельска-аўганскай вайны]] ў 1919 годзе краіна вызвалілася ад замежнага ўплыву, і ў канчатковым выніку стала манархіяй на чале з каралём [[Аманула Хан]]ам. Манархія была зрынута праз 50 гадоў, а на ейным месцы была створана рэспубліка. У 1978 годзе, пасьля другога перавароту Аўганістан стаў сацыялістычнай дзяржавай, а затым пратэктаратам [[Саюз Савецкіх Сацыялістычных Рэспублік|Савецкага Саюза]]. Гэта выклікала [[аўганска-савецкая вайна|аўганска-савецкую вайну]] ў 1980-х гадох супраць [[маджагеды|маджагедаў]]. Да 1996 году большасьць тэрыторыі краіны была захоплена ісламскімі фундамэнталістамі з тэрарыстычнай групоўкі [[талібан]]у, якая ўсталявала таталітарны рэжым. Талібы былі скінуты кааліцыяй [[Арганізацыя Паўночнаатлянтычнай дамовы|НАТО]], пасьля чаго быў сфармаваны новы дэмакратычна абраны ўрад. З 2021 году ў краіне дэ-факта ўсталяваны тэрарыстычны рэжым [[Талібан|Талібану]]. Аўганістан зьяўляецца ісламскім эміратам. Паводле этнічнай прыналежнасьці ў краіне пераважаюць [[пуштуны]], [[таджыкі]], газарэйцы і [[узбэкі|ўзбэкі]]. Краіна зьяўляецца чальцом [[Арганізацыя Аб’яднаных Нацыяў|Арганізацыі Аб’яднаных Нацыяў]], [[Арганізацыя ісламскага супрацоўніцтва|Арганізацыі ісламскага супрацоўніцтва]], [[Група 77|Групы 77]], [[Арганізацыя эканамічнага супрацоўніцтва і разьвіцьця|Арганізацыі эканамічнага супрацоўніцтва]] і [[Рух недалучэньня|Руху недалучэньня]]. Эканоміка Аўганістану займае 108-е месца паводле сваёй велічыні, а СУП краіны складае 64,08 млрд даляраў ЗША. Аўганістан лічыцца адной з найбяднейшых краінаў сьвету. == Гісторыя == З гістарычна засьведчаных часоў вядома пра засяленьне тэрыторыі Аўганістану плямёнамі індаарыйскага паходжаньня (камбоджы), якія ў раньнім Сярэднявеччы былі адцесьненыя з тэрыторыі краіны. Іранскія плямёны, што ўварваліся ў сучасны Аўганістан, сталі заснавальнікамі [[Кушанскае царства|Кушанскага царства]]. У другой палове І тысячагодзьдзя н. э. гэтая тэрыторыя зьяўлялася ўладаньнямі арабскіх халіфаў, пазьней — пад кантролем манголаў, нашчадкі якіх прадстаўляюць сабою такія этнічныя групы Аўганістану як газарэйцы. Сучасны Аўганістан заснаваны ў XVIII стагодзьдзі шагам з дынастыі Дурані, які здолеў падначаліць разнастайныя пуштунскія плямёны сучаснае тэрыторыі Аўганістану. У ХІХ стагодзьдзі Аўганістан патрапіў пад уплыў [[Вялікабрытанія|Вялікабрытаніі]], [[Брытанская Індыя|індыйскія ўладаньні]] якой межавалі з Аўганістанам на ўсходзе, у выніку чаго была праведзеная лінія Д’юрана, якая палегла ў аснову сучаснай мяжы Аўганістану з [[Пакістан]]ам — дзяржавай-пераемніцай Брытанскае Індыі на захадзе. [[Файл:Zahir Shah of Afghanistan in 1930s-cropped.jpg|міні|зьлева|Апошні кароль Аўганістану Магамэд Загір Шаг панаваў з 1933 году па сваё скіданьне ў 1973 годзе.]] Пасьля [[трэцяя ангельска-аўганская вайна|трэцяй ангельска-аўганскай вайны]] і падпісаньня дамовы Равалпіндзі 19 жніўня 1919 году кароль [[Аманула Хан]] абвесьціў Аўганістан сувэрэннай і цалкам незалежнай дзяржавай. Ён скончыў пэрыяд традыцыйнай ізаляцыі сваёй краіны шляхам усталяваньня дыпляматычных адносінаў зь міжнароднай супольнасьцю, а пасьля свайго турнэ 1927—1928 гадоў па Эўропе і [[Турэччына|Турэччыне]], спрыяў правядзеньню шэрагу рэформаў, накіраваных на мадэрнізацыю сваёй краіны. Асноўнай рухаючай сілай гэтых рэформаў быў Магмуд Тарзі, гарачы прыхільнік адукацыі для жанчынаў. Ён змагаўся за наданьне атрыманьню базавай адукацыі абавязковым правілам. Інстытут [[рабства]] быў адменены ў 1923 годзе<ref>{{Кніга|загаловак=Encyclopedia Americana|volume=25|выдавецтва=Americana Corporation|год=1976|pages=24|мова=en}}</ref>. Некаторыя з рэформаў, як то адмена традыцыйнай [[бурка|бурцы]] для жанчынаў і адкрыцьцё шэрагу адукацыйных школаў, хутка адштурхнулі многіх племянных і рэлігійных лідэраў. Сутыкнуўшыся з узброенай апазыцыяй Аманула быў вымушаны адрачыся ад стальцу ў студзені 1929 году пасьля таго, як пасўтанцы ачоленыя Габібулам Калакані ўвайшлі ў Кабул. Пераемнік каралю, прынц Магамэд Надыр Шаг, стрыечны брат Аманулы, у сваю чаргу перамог і забіў Калакані ў лістападзе 1929 году і быў абвешчаны каралём. Ён адмовіўся ад рэформаў Аманула Хана на карысьць больш паступовага падыходу да мадэрнізацыі, але быў забіты ў 1933 годзе Абдулам Халікам, пятнаццацігадовым газарэйскім студэнтам. Магамэд Загір Шаг, 19-гадовы сын Надыр Шага, уступіў на сталец і панаванаў з 1933 па 1973 гады. Да 1946 году праз свой малы ўзрост кіраваньне краіны адбывалася з дапамогай свайго дзядзькі, які займаў пасаду прэм’ер-міністра і працягнуў палітыку Надыра Шага. Іншы дзядзька Загіра, Шаг Магмуд Хан, стаў прэм’ерам-міністрам у 1946 годзе і пачаў рэформы на карысьць наданьня большай палітычнай свабодай, але хутка адмяніў гэтую палітыку празь нечаканыя наступствы. У 1953 годзе новым прэм’ерам стаў Магамэд Дауд Хан, стрыечны брат караля. Дауд шукаў больш цесныя адносіны з [[Саюз Савецкіх Сацыялістычных Рэспублік|Савецкім Саюзам]] і праводзіў палітыку аддаленьня ад Пакістану. У 1930-я гады кароль меў даволі цесныя адносіны зь [[Краіны Восі|дзяржавамі восі]], аднак афіцыйна Аўганістан заставаўся нэўтральным і не браў удзелу ў [[Другая сусьветная вайна|Другой сусьветнай вайне]]. Пасьля гэтага краіна не прытрымлівалася ніводнага блёку ў [[Халодная вайна|халоднай вайне]]. Тым ня менш, гэтая палітычка дала пэўны плён, бо СССР і [[Злучаныя Штаты Амэрыкі|ЗША]] супернічалі адзін з адным за ўплыў у краіне і за будаўніцтва магістральных дарог, аэрапортаў і іншых жыцьцёва важных аб’ектаў інфраструктуры. З улікам колькасьці насельніцтва Аўганістан атрымаў найбольшую савецкую дапамогу на сваё разьвіцьцё, чым любая іншая краіна сьвету. Не зважаючы на гэта, Аўганістан меў добрыя адносіны з абодвума ворагамі халоднай вайны. У 1973 годзе ў той час як кароль Загір Шаг знаходзіўся з афіцыйным візытам за мяжой, Дауд пачаў бяскроўны пераварот і стаў першым прэзыдэнтам Аўганістану, скасаваўшы манархію. Пасьля зрынаньня манархіі і ўсталяваньня дэмакратычнага рэжыму, прыкладна ў сярэдзіне гэтага ж стагодзьдзя ў краіне канчаткова замацоўваецца на афіцыйным узроўні мова найбуйнейшага этнасу краіны — [[пушту]]. У 1979 годзе з мэтаю ўстанаўленьня больш прасавецкага мясцовага ўраду адбываецца [[Аўганска-савецкая вайна|ўварваньне]] СССР, які быў вымушаны адступіць у 1989 годзе ў выніку працяглай і беспасьпяховай вайны. У канцы ХХ стагодзьдзі ўладу ў краіне атрымліваюць радыкальныя ісламскія фармаваньні, як то рух [[Талібан]], якому на поўначы супрацьстаялі фармаваньні г. зв. Паўночнага Альянсу. З пачатку цяперашняга стагодзьдзя ў краіне знаходзяцца падразьдзяленьні краінаў [[Арганізацыя Паўночнаатлянтычнай дамовы|НАТО]], пры дапамозе якіх талібы былі адхіленыя ад улады й былі ажыцьцяўленыя першыя дэмакратычныя выбары за гэты пэрыяд. Тым ня менш, час ад часу фармаваньні кааліцыі зьведваюць цяжкасьці ў антытэрарыстычнай дзейнасьці, радыкальная дзейнасьць ісламскіх баевікоў ня згорнутая. Ад 29 верасьня 2014 да 19 лютага 2020 году першым віцэ-прэзыдэнтам Аўганістану быў Абдул Рашыд Достум, ад 30 верасьня 2014 году другім віцэ-прэзыдэнтам Аўганістану зьяўляецца Сарвар Даніш<ref>{{Спасылка|url=http://www.afghan-bios.info/index.php?option=com_afghanbios&id=402&task=view&start=601&Itemid=2|загаловак=Database|мова=en|дата публікацыі=18 жніўня 2016|выдавец=Afghan Biographies}}</ref>. 15 жніўня 2021 году «Талібан» абвясьціў аб поўным захопе тэрыторыі Аўганістана. Прэзыдэнт Аўганістана Ашраф Гані пагадзіўся сысьці ў адстаўку й зьбег з краіны. 17 жніўня 2021 году віцэ-прэзыдэнт Аўганістана Амрула Салех, які застаўся ў краіне, абвясьціў сябе дзейным кіраўніком дзяржавы й заклікаў насельніцтва краіны далучацца да супраціву «Талібану».<ref>[https://www.ndtv.com/world-news/taliban-enter-afghan-capital-kabul-news-agency-afp-2510885 Абвяшчэньне «Талібану»]</ref> == Палітыка == [[Файл:New Afghan Parliament Building.png|значак|Будынак аўганскага парлямэнту.]] Юрыдычныя асновы палітычнага працэсу, які праходзіць у краіне, былі закладзеныя ў рашэньнях Бонскай і Лёнданскай міжнародных канфэрэнцыяў па Аўганістане (сьнежань 2001 і студзень 2006 адпаведна) і шэрагу рэзалюцыяў [[Рада Бясьпекі ААН|Рады Бясьпекі ААН]], прынятых пасьля зьвяржэньня радыкальна-фундамэнталісцкага рэжыму талібаў у выніку ваеннай апэрацыі [[Міжнародныя сілы садзейнічаньня бясьпецы|антытэрарыстычнай кааліцыі]] на чале з [[Злучаныя Штаты Амэрыкі|ЗША]]. У кастрычніку 2004 году адбыліся прэзыдэнцкія выбары, паводле вынікаў якіх прэзыдэнтам Аўганістану стаў [[Гамід Карзай]]. У студзені 2004 быў прыняты Асноўны закон Аўганістану, у верасьні 2005 году прайшлі выбары ў вышэйшы заканадаўчы орган — дзьвюхпалатную Нацыянальную асамблею (парлямэнт). У 2006 годзе парлямэнт зацьвердзіў міністраў у склад дзеючага ўраду, сфармаванага Гамідам Карзаем пасьля яго ўступленьня на пасаду кіраўніка краіны. Чарговыя прэзыдэнцкія і парлямэнцкія выбары ў Аўганістане прайшлі ў 2009 і 2014 гадах адпаведна. На прэзыдэнцкіх выбарах 2009 году перамогу атрымаў Абдула Абдула, які апярэдзіў былога кіраўніка краіны Гаміда Карзая. Аднак, ужо на наступных прэзыдэнцкіх выбарах 2014 году перамогу атрымаў Ашраф Ггані, які абыйшоў паводле колькасьці галасоў дзейнага на той час прэзыдэнта Абдула Абдула. У адпаведнасьці з Канстытуцыяй Аўганістану судовая ўлада ў краіне прадстаўленая Вярхоўным судом, апэляцыйнымі судамі і судамі першай інстанцыі. Кіраўнік дзяржавы — прэзыдэнт Ісламскай Рэспублікі Аўганістан (які зьяўляецца таксама і [[прэм’ер-міністар|прэм’ер-міністрам]]). Аўганістан падзелены на 34 правінцыі, якія дзеляцца на раёны. Дзяржаўныя мовы — дары й пушту, апошняя — мова блізу паловы насельніцтва, мова большасьці насельніцтва поўдня й мова найбуйнейшага мясцовага этнасу, пуштунаў, але атрымала афіцыйны статус толькі ў сярэдзіне мінулага стагодзьдзя. Дары — літаратурная мова мясцовых дыялектаў [[пэрсыдзкая мова|пэрсыдзкае]] мовы, [[нацыянальная мова]] мясцовых таджыкаў, асноўная мова поўначы краіны й былая мова аўганскай эліты. У раёнах пражываньня нацыянальных меншасьцяў афіцыйны статус маюць таксама ўзбэцкая, туркмэнская, бэлудзкая, пашаі ды іншыя мовы. === Міжнародныя дачыненьні === [[Файл:Iran vs Afghanistan.jpg|значак|зьлева|Сустрэча ўрадоўца талібаў зь міністрам замежных справаў Ірану ў 2023 годзе.]] Аўганістан стаў сябрам [[Арганізацыя Аб’яднаных Нацыяў|Арганізацыі Аб’яднаных Нацыяў]] у 1946 годзе. Гістарычна склалася, што краіна мела моцныя стасункі зь [[Нямеччына]]й, адной зь першых краінаў, якія прызналі незалежнасьць Аўганістан уў 1919 годзе, [[Саюз Савецкіх Сацыялістычных Рэспублік|СССР]], які надаў значную дапамогу і зрабіў вайсковую падрыхтоўку аўганскіх войскаў, у тым ліку праз Дагаворы аб сяброўстве ў 1921 і 1978 гадах, ды [[Індыя]]й, зь якой дагавор аб сяброўстве быў складзены ў 1950 годзе<ref>{{спасылка|спасылка=https://www.mea.gov.in/bilateral-documents.htm?dtl/6584/Treaty+of+Friendship|загаловак=Treaty of Friendship|выдавецтва=mea.gov.in|копія=https://web.archive.org/web/20210119135256/https://www.mea.gov.in/bilateral-documents.htm?dtl/6584/Treaty+of+Friendship|дата копіі=19.01.2021}}</ref>. Дачыненьні з [[Пакістан]]ам часта былі напружанымі з розных чыньнікаў, у тым ліку праз памежную спрэчку па [[Лінія Дзюранда|лініі Дзюранда]] і меркаваную дапамогу Пакістанам аўганскім паўстанцкім групоўкам. Сучасны Ісламскі эмірат Аўганістану сёньня толькі часткова прызнаны, але мае прыкметныя неафіцыйныя сувязі з [[Кітай|Кітаем]], Пакістанам і [[Катар]]ам<ref>{{навіна|спасылка=https://www.bloomberg.com/news/articles/2021-08-16/china-enters-high-stakes-relationship-with-post-u-s-afghanistan|загаловак=China Embraces High-Stakes Taliban Relationship as U.S. Exits|выдавец=Bloomberg News|дата публікацыі=16.08.2021|копія=https://web.archive.org/web/20210820193617/https://www.bloomberg.com/news/articles/2021-08-16/china-enters-high-stakes-relationship-with-post-u-s-afghanistan|дата копіі=20.08.2021}}</ref><ref>{{спасылка|аўтар=Latifi, Ali M|спасылка=https://www.aljazeera.com/news/2021/10/7/taliban-afghanistan-international-recognition|загаловак=Taliban still struggling for international recognition|выдавецтва=Al Jazeera Media Network|дата публікацыі=07.10.2021|копія=https://web.archive.org/web/20211013140538/https://www.aljazeera.com/news/2021/10/7/taliban-afghanistan-international-recognition|дата копіі=13.10.2021}}</ref>. Пры папярэдняй Ісламскай Рэспубліцы краіна мела цёплыя адносіны з шэрагам краінаў [[Арганізацыя Паўночнаатлянтычнай дамовы|НАТО]] і іхных хаўрусьнікаў, у прыватнасьці з ЗША, [[Канада]]й, [[Вялікабрытанія]]й, Нямеччынай, [[Аўстралія]]й і [[Турэччына]]й. У 2012 годзе ЗША і тагачасная рэспубліка Аўганістан склалі Пагадненне аб стратэгічным партнэрстве, згодна зь якім Аўганістан стаў галоўным хаўрусьнікам краіны па-за НАТО<ref>{{навіна|спасылка=https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-18750732|загаловак=Hillary Clinton says Afghanistan 'major non-Nato ally'|выдавец=BBC News|дата публікацыі=07.07.2012|копія=https://web.archive.org/web/20190705181134/https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-18750732|дата копіі=05.07.2019}}</ref>. Гэты статус быў скасаваны прэзыдэнтам ЗША [[Джозэф Рабінэт Байдэн|Джо Байдэнам]] у ліпені 2022 году<ref>{{спасылка|спасылка=https://www.cnn.com/2022/07/06/politics/afghanistan-major-non-nato-ally-designation-biden-rescind/index.html|загаловак=Biden will rescind Afghanistan’s designation as a major non-NATO ally|выдавецтва=CNN|дата публікацыі=07.07.2022|копія=https://web.archive.org/web/20220810104553/https://www.cnn.com/2022/07/06/politics/afghanistan-major-non-nato-ally-designation-biden-rescind/index.html|дата копіі=10.08.2022}}</ref>. == Геаграфія == [[Файл:Afghan topo en.jpg|зьлева|значак|Тапаграфія Аўганістану]] Аўганістан — гэта [[горы|горная]] краіна бяз выхаду да [[мора]]. Каля 4/5 плошчы займаюць горы. З паўночнага ўсходу на паўднёвы захад цягнуцца горы [[Гіндукуш]], з самым высокім пунктам краіны, гарой Нусзаак (7455 м), якія паступова пераходзяць у [[Іранскае ўзвышша]], і далей у [[паўпустэльня|паўпустэльні]] Рэгістану. [[Клімат]] складаны, у гарах тэмпэратура студзеня складае −15&nbsp;°C, а ў ліпені рэдка ўзьнімаецца вышэй за 0&nbsp;°C. Лета цяплейшае ў пустэльных абшарах на поўдні (вышэй +22&nbsp;°C). [[Ападкі]] ў гарах большыя за 1500 мм, у астатняй частцы краіны 400—600 мм, у пустэльнях 200 мм [[Сельская гаспадарка|Сельскагаспадарчыя]] землі займаюць каля 12% плошчы, [[лес|лясы]] (у асноўным на паўночным усходзе) толькі каля 3%. Мяжа 5529 км: * Кітай — 76 км * Іран — 936 км * Пакістан — 2430 км * Таджыкістан — 1206 км * Туркмэністан — 744 км * Узбэкістан — 137 км == Эканоміка == [[Файл:Afghan women at a textile factory in Kabul.jpg|міні|Аўганскія жанчыны працуюць на ткацкай фабрыцы ў [[Кабул]]е]] Аўганістан належыць да найбяднейшых краінаў сьвету. З-за шматгадовай [[вайна|вайны]] аўганская [[гаспадарка]] ляжыць у руінах. 52% унутранага прадукту дае сельская гаспадарка, 24% [[прамысловасьць]], астатняе — сфэра паслугаў. Карысныя выкапні: [[прыродны газ]] (экспарт каля 3 км³), [[нафта]], [[вугаль]], [[медзь]], [[хром]], [[барыт]], [[волава]], [[цынк]], [[жалезная руда]], [[соль]], [[каштоўны камень|каштоўныя камяні]] (экспартуюцца ў абмежаванай колькасьці). Некалькі водных [[электрастанцыя]]ў выпрацоўваюць 540 млн кВТ/г [[электрычнасьць|электрычнай энэргіі]]. Разьвіцьцё атрымаў [[гандаль]] харчаваньнем. Але асновай эканомікі зьяўляецца экстэнсіўная сельская гаспадарка. Вырошчваецца галоўным чынам: [[збожжа]] ([[пшаніца]] 2,7 млн тон, [[кукуруза]], [[жыта]]), [[бавоўна]], [[цукровыя буракі]]; у далінах рэк разьвіта [[сад]]оўніцтва і [[вінаград]]арства (365 тыс. тон). Добра разьвітая [[жывёлагадоўля]]: [[авечка|авечкі]] — 11 млн, [[каза|козы]] — 2,2 млн, таксама гадуюцца [[вярблюд]]ы і [[конь|коні]]. [[Транспарт]] разьвіты вельмі слаба. Дарогі налічваюць толькі 23 тыс. км, [[чыгунка|чыгункі]] няма. Галоўны [[аэрапорт]] у Кабуле мае сувязі зь некалькімі замежнымі гарадамі. Галоўныя гандлёвыя партнэры: [[Расея]], [[Японія]], [[Індыя]], [[Іран]]. Асноўным экспартным прадуктам зьяўляецца [[опій]]. У 2011 годзе вытворчасьць опію перавысіла 8000 тонаў. Для яго перапрацоўкі ў морфіюм (800 тонаў) пераважна [[чыгунка]]й зь Сярэдняй Азіі паставілі звыш 8000 тонаў [[Воцатны ангідрыд|воцатнага ангідрыду]] (160 [[Вагон-цыстэрна|вагонаў-цыстэрнаў]] па 50 тонаў кожны)<ref>{{Артыкул|аўтар=Вольга Мядзьведзева.|загаловак=Барацьбе са злачыннасьцю перашкаджае палітыка двайных стандартаў|спасылка=http://old.zviazda.by/ru/archive/article.php?id=96386|выданьне=[[Зьвязда]]|тып=газэта|год=21 красавіка 2012|нумар=[http://old.zviazda.by/ru/archive/?idate=2012-04-21 79 (27194)]|старонкі=[http://old.zviazda.by/a2ttachments/96379/21kras-2.indd.pdf 2]|issn=1990-763x}}</ref>. == Дэмаграфія == [[Файл:Afghan girls in traditional clothes-May 2011.jpg|міні|Аўганскія дзяўчынкі таджыцкага паходжаньня ў нацыянальных строях у горадзе [[Мазары-Шарыф]]е]] Колькасьць насельніцтва складае 32,7 млн<ref name="svadoba">[https://web.archive.org/web/20090310215324/http://www.rferl.org/section/Afghanistan/149.html Аўганская служба радыё «Свабода»]</ref>, але насельніцтва разьмешчаная вельмі нераўнамерна. Асноўныя месцы жыхарства — гэта горныя даліны і [[аазіс]]ы ў паўночна-ўсходняй частцы краіны; высокагорныя тэрыторыі на поўначы і паўпустэльні на паўднёвым захадзе амаль бязьлюдныя. Каля 2 млн чалавек — качэўнікі. Каля 3 млн у эміграцыі, у асноўным у Пакістане і Іране. Толькі каля 23% [[насельніцтва]] жыве ў [[горад|гарадах]]. Зьмяненьне колькасьці насельніцтва Аўганістана: * {{лік|36977000}} (2026, ацэнка)<ref name=britannica/> * дзеці і моладзь, якія вучацца (1990) — 7—14 гадоў = 25%; 15—18 гадоў = 8%; 20—24 гады = 1,3%. Хуткасьць росту насельніцтва адна з самых высокіх у сьвеце: 2,97% у 2002 годзе. * асноўныя гарады: [[Кабул]], [[Герат]], [[Кандагар]], [[Мазары-Шарыф]], [[Джалалабад]] * сьмяротнасьць немаўлятаў: 165,96 на 1000 народжаных * сярэдняя [[працягласьць жыцьця]]: 42,46 году * 6690 чалавек на аднаго [[Лекар|ўрача]] * 2945 чалавек на адно ложка-месца ў [[шпіталь|шпіталі]] * 23% насельніцтва жыве ніжэй узроўню беднаты Склад насельніцтва<ref name="svadoba" />: Этнічныя групы: [[пуштуны]] — 42%, [[таджыкі]] — 27%, газарэйцы — 9%, [[узбэкі]] — 9%, аймакі — 4%, [[туркмэны]] — 3%, [[бэлуджы]] — 2%, іншыя — 4%. Ніводны з этнасаў Аўганістану не складае абсалютнае большасьці насельніцтва, але пуштуны складаюць адносную большасьць з усяго насельніцтва краіны й абсалютную большасьць — на поўдні. Цэнтар і поўнач краіны засяляюць шматлікія пэрсамоўныя этнічныя групы (акрамя ўласна таджыкаў, пэрсамоўных здаўна, таксама газарэйцы й чараймакі). Крайні поўдзень насяляюць бэлуджы, крайні поўнач і паўночны ўсход — узбэкі і, у меншай ступені, туркмэны. На паўночным усходзе пражываюць памірскія, нурыстанскія й часткова дардзкія народы, пры гэтым нурыстанскія народы з прычыны сваёй ізаляванасьці былі навернутыя ў іслам толькі ў канцы ХІХ стагодзьдзя. Веравызнаньне: мусульмане-суніты — 80%, мусульмане-шыіты — 19%, іншыя — 1%. Мовы: дары ([[пэрсыдзкая мова]]) — 50%, [[пушту]] — 35%, [[цюрскія мовы]] (пераважна ўзбэцкая і туркмэнская) — 11%, 30 меншых моваў (перш за ўсё бэлудзкая і пашаі) — 4%. == Рэлігія == 99% насельніцтва [[іслам|мусульмане]]: дакладней 74—89% [[сунізм|суніты]] і 9—25% [[шыізм|шыіты]]. Прыкладна ад 30 000 да 150 000 [[індуізм|індусаў]] і [[сыкхізм|сыкхаў]] жывуць у розных гарадах, але большая частка ў [[Джалалабад]]зе, [[Кабул]]е і [[Кандагар]]ы. Існуе некаторая колькасьць [[юдаізм|юдэяў]], большасьць зь якіх пакінула краіну ў 1979 пасьля [[Аўганска-савецкая вайна|Савецкае агрэсіі]]. == Культура == Культура Аўганістана ўтрымлівае пяць асноўных пэрыядаў: [[паганства|паганскі]], [[зараастрызм|зараастрыйскі]], [[элінізм|эліністычны]], [[будызм|будыйскі]] і [[іслам]]скі. Кожны з гэтых пэрыядаў прадстаўлены славутымі помнікамі архітэктуры. === Паганскі пэрыяд === * Сьвяцілішча з тэракотавымі фігурамі «багіні-маці» ў Дэх Марашы Гандэй ([[Кандагар]]) у земляробчым паселішчы 3000—1500 г. да н. э.; * славуты круглы храм Дашлы ў Дашлы Тапа ([[Балх]]), * [[крэпасьць]] у земляробчым паселішчы 1500—800 г да н. э.; * Алтын Тапа (Балх), паселішча ахемэнідзкага часу IV—VI ст. да н. э. === Эліністычны пэрыяд === * Ай-Ханум — грэцка-баўтрыйскі горад === Будыйскі пэрыяд === * Будыйскі храм у [[Газьні]], * Бэграм (Капіса) — кушанскі горад І—ІІІ ст. да н. э. зь вялікай колькасьцю будыйскіх помнікаў, * Газар Сум — пячорны будыйскі комплекс ІІ—VIII ст. * [[Кундуз]] — будыйскі манастыр II—IV ст н. э. * Шаторак (Капіса) — будыйскі культавы цэнтар II—VII ст. * Баміян — будыйскі пячорны манастыр II—VIII ст. === Ісламскі пэрыяд === Сярод гістарычных помнікаў Аўганістана, якія прадстаўляюць ісламскі пэрыяд можна назваць: * Лашкары-Базар ([[Гільмэнд]]) — палацавы комплекс XI—XIII ст.; * Данэстана (Баглан) — [[мэдрэсэ]] XII ст.; * Джам ([[Гор]]) — [[мінарэт]] XIII ст. == Спорт == У асноўным афіцыйны аўганскі спорт кіруецца Аўганскай спартовай фэдэрацыяй, якая падтрымлівае [[футбол]], [[баскетбол]], [[валейбол]], [[боўлінг]], [[шахматы]]. 22 аўганскія шахматысты ўваходзяць у [[ФІДЭ]]. Сайфудын Аёўбі меў стандартны рэйтынг 2200 пункты ў 2004 годзе<ref>{{Спасылка|url=https://ratings.fide.com/profile/11700068|загаловак=Ayyoubi, Saifudin|дата=11 лютага 2026|мова=en|выдавец=ФІДЭ}}</ref>. Адным з самых папулярных відаў спорту ў Аўганістане зьяўляецца старажытная гульня бузкашы. == Крыніцы == {{Крыніцы}} == Вонкавыя спасылкі == * [https://web.archive.org/web/20170920072213/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/af.html Аўганістан]. The World Factbook{{ref-en}}. * [https://curlie.org/Regional/Asia/Afghanistan Аўганістан] на Curlie{{ref-en}}. {{Бібліяінфармацыя}} {{Краіны Азіі}} {{АБСЭ}} {{Вайна з тэрарызмам}} [[Катэгорыя:Вікіпэдыя:Істотныя артыкулы]] 1cpvq6duymrqxhr96h218wrgrres8on 0 20136 2697314 2214013 2026-10-20T09:35:35Z Франак Радзівіл 96369 2697314 wikitext text/x-wiki {{Іншыя значэньні}} {{Краіна |Назва = Манголія |НазваЎРоднымСклоне = Манголіі |НазваНаДзяржаўнайМове = Монгол улс [[Старамангольскае пісьмо]]: ᠮᠤᠩᠭᠤᠯ ᠤᠯᠤᠰ |Сьцяг = Flag_of_Mongolia.svg |Герб = Coat of Arms of Mongolia.svg |НацыянальныДэвіз = |ДзяржаўныГімн = Монгол улсын төрийн дуулал |Месцазнаходжаньне = Mongolia in its region.svg |АфіцыйнаяМова = [[мангольская мова|мангольская]] |Сталіца = [[Улан-Батар]] |НайбуйнейшыГорад = Улан-Батар |ТыпУраду = [[парлямэнцкая рэспубліка]] |ПасадыКіраўнікоў = [[прэзыдэнт]]<br />[[прэм’ер-міністар]] |ІмёныКіраўнікоў = [[Халтмаагійн Батулга]]<br />[[Луўсанамсрайн Аюун-Эрдэнэ]] |Плошча = 1 564 115,75 |МесцаЎСьвецеПаводлеПлошчы = 19-е |АдсотакВады = 0,43 |ГодАцэнкіНасельніцтва = 2014 |Насельніцтва = 2 966 294 чал. |МесцаЎСьвецеПаводлеНасельніцтва = 140 |ШчыльнасьцьНасельніцтва = 1,88 чал. |ЭтнічныСклад = {{Просты сьпіс| * [[манголы]] (95%) * [[казахі]] (4%) }} |КанфэсійныСклад = |Пісьменнасьць = |ГодАцэнкіСУП = 2012 |МесцаЎСьвецеПаводлеСУП = |СУП = $10,258 млрд |СУПНаДушуНасельніцтва = $3627 |Валюта = [[Тугрык]] |КодВалюты = MNT |ЧасавыПас = UTC |ЧасРозьніцаUTC = +7…+8 |ЧасавыПасУлетку = |ЧасРозьніцаUTCУлетку = |НезалежнасьцьПадзеі = — ад [[Цын|дынастыі Цын]] |НезалежнасьцьДаты = <br />29 сьнежня 1911 |АўтамабільныЗнак = MGL |ДамэнВерхнягаЎзроўню = mn |ТэлефонныКод = 976 |Дадаткі = [[Файл:Mongolia CIA map.png|цэнтар|300пкс]] }} '''Манго́лія ({{lang-mn|Монгол Улс}} {{IPA|[ˈmɔ̙ɴɢɔ̙̆ɮ ʊ̙ɮs]}}, [[Старамангольскае пісьмо]]:''' {{MongolUnicode|ᠮᠤᠩᠭᠤᠯ}} {{MongolUnicode|ᠤᠯᠤᠰ}}) — краіна, разьмешчаная на [[Далёкі Ўсход|Далёкім Усходзе]], мяжуе з [[Кітай|Кітаем]] і [[Расея]]й, самая вялікая [[краіна]] ў сьвеце, якая ня мае выхаду да [[мора]]. Незалежнасьць ад [[Цын|дынастыі Цын]] абвешчаная 29 сьнежня 1911, падчас рэвалюцыі 1921 году 13 сакавіка сфармаваны пераходны ўрад з 7 чалавек, абвешчаная незалежнасьць ад Кітаю. Сучасная канстытуцыя прынятая ў 1992 годзе. == Адміністрацыйны падзел == Краіна падзяляецца на 21 [[аймак]] і асобную адмінстрацыйную адзінку [[Улан-Батар (адміністрацыйная адзінка)|Улан-Батар]]: * [[Ара-Хангайскі аймак]]; * [[Баян-Улэгэйскі аймак]]; * [[Баян-Хангорскі аймак]]; * [[Булганскі аймак]]; * [[Усходне-Габійскі аймак]]; * [[Усходні аймак]]; * [[Гобі-Алтайскі аймак]]; * [[Гобі-Сумбэрскі аймак]]; * [[Дарханскі аймак]]; * [[Дзабханскі аймак]]; * [[Кабдоскі аймак]]; * [[Архонскі аймак]]; * [[Селенгінскі аймак]]; * [[Сярэднегабійскі аймак]]; * [[Сухэ-Баторскі аймак]]; * [[Убсунурскі аймак]]; * [[Увэр-Хангайскі аймак]]; * [[Хубсугульскі аймак]]; * [[Хэнтэйскі аймак]]; * [[Цэнтральны аймак]]; * [[Паўднёва-Габійскі аймак]]. == Геаграфія == Большасьць паверхні краіны займае [[плято]] вышынёй 900—1500 мэтраў над узроўнем мора. Над гэтым плято ўзвышаюцца некалькі горных масіваў і хрыбтоў. Самы высокі зь іх — [[Мангольскі Алтай]], які цягнецца на захадзе і паўднёвым захадзе краіны. Уздоўж мяжы з [[Расея]]й, на паўночным захадзе краіны, знаходзяцца некалькі хрыбтоў, якія не ўтвараюць адзінага масіву: Хан Хухэй, Улан Тайга, Усходні Саян, на паўночным усходзе горны масіў Хэнтэй, у цэнтральнай частцы Манголіі — масіў Хангай, які дзеліцца на некалькі асобных хрыбтоў. На ўсход і поўдзень ад [[сталіца|сталіцы]], у бок мяжы з [[Кітай|Кітаем]] вышыня Мангольскага плято паступова зьніжаецца, і яно пераходзіць у раўніны — плоскія і роўныя на ўсходзе, пагорыстыя на поўдні. Поўдзень, паўднёвы захад і паўднёвы ўсход Манголіі займае [[пустэльня Гобі]], якая працягваецца на поўначы цэнтральнай часткі Кітая. Гэтая пустэльня мае вельмі разнастайныя часткі: пясчаныя, скалістыя, камяністыя, роўныя і пагорыстыя, розныя па колеры — манголы падзяляюць яе на Жоўтую, Чырвоную і Чорную Гобі. Рэкі Манголіі маюць свае крыніцы ў гарах, большасьць зь іх адносіцца да вадастокаў [[Арктычны акіян|Арктычнага]] і [[Ціхі акіян|Ціхага]] акіянаў. Самыя вялікія рэкі краіны — [[Селенга]], [[Керулен]], [[Анон]], [[Халхін Гол]], [[Кабдо]]. Рэкі заходняй і паўночна-заходняй частак краіны выхаду да акіяна ня маюць, а ўпадаюць ў мясцовыя [[возера|азёры]]. У Манголіі налічваецца больш за тысячу пастаянных азёраў і значна большая колькасьць часовых, што ўтвараюцца ў пэрыяд [[дождж|дажджоў]]. У старажытнасьці значная частка Манголіі прадстаўляла сабой унутранае мора, якое потым падзялілася на некалькі вялікіх азёраў. Цяперашнія азёры — гэта тое, што ад іх засталося. Самыя валікія азёры знаходзяцца ў катлавіне Вялікіх азёраў на паўночным захадзе краіны — [[Убсу-Нур]], [[Хара-Ус-Нур]], [[Хіргіс-Нур]], іх глыбіня не перавышае некалькіх мэтраў. На ўсходзе краіны ёсьць азёры [[Буй-Нур]] і [[Хух-Нур]]. У вялікай тэктанічнай западзіне на поўначы Хангая знаходзіцца возера [[Хубсугул]] (глыбіня да 238 мэтраў). === Клімат === Клімат краіны рэзка кантынэнтальны зь вельмі халоднымі зімамі і сухімі сьпякотнымі летамі. У сталіцы, Улан-Батары, разьмешчанай паміж горнымі масівамі і пустэльнямі, тэмпэратура вагаецца ад мінус 25° С ÷ 35° С зімой да +25° С ÷ 35° С летам. Гэты горад — адна з самых сьцюдзёных сталіцаў сьвету. Ападкі складаюць: на паўночным захадзе 250—510 мм, ва Ўлан-Батары 230—250 мм, у пустэльні Гобі яшчэ меней. == Эканоміка == Асновай мангольскай эканомікі зьяўляюцца: [[жывёлагадоўля]], здабыча [[вугаль|бурага вуглю]], [[медзь|медзі]], [[золата]], [[малібдэн]]у і [[фасфаты|фасфатаў]]. Пасьля шматгадовага савецкага інтэрвэнцыяналізму працэс пераходу эканомікі да [[капіталізм]]у сутыкаецца з шматлікімі цяжкасьцямі. [[Эканоміка]] вельмі цэнтралізаваная, існуе каля 10 000 прыватных прадпрыемстваў, але іх дзейнасьць абмяжоўваецца [[Улан-Батар]]ам. Па-за межамі сталіцы, большасьць жыхароў займаецца гадоўляй [[конь|коней]], [[карова]]ў, [[вярблюд]]аў, [[каза|козаў]], [[авечка|авечак]] і г. д. Краіна мае вельмі нізкі [[Сукупны ўнутраны прадукт|СУП]], і акрамя гэтага мае праблемы з выплатай [[Дзяржаўная запазычанасьць|дзяржаўнай запазычанасьці]] [[Расея|Расеі]] (11 млрд [[Даляр ЗША|даляраў]]). У 1997 годзе Манголія далучылася да [[Сусьветная гандлёвая арганізацыя|Сусьветнай гандлёвай арганізацыі]]. == Дэмаграфія == 95% насельніцтва — [[манголы]], у асноўным халха-манголы (у тым ліку групы элжгін і дарыганга), а так сама хатагойт-манголы, дархаты, сартулы, зун-узумчыны (1700 чал.), уранхайцы (25,2 тыс. чалавек), хатоны, [[бураты]] (70 000), шынэ-баргуты (каля 1000), захчыны (29,8 тыс. чалавек), таргуты, баяты (50,8 тыс. чалавек), хашуты, мянгаты, алёты, харачыны, чахары, тумэты, 4,5% [[казахі]] і [[тувінцы]]; 1% — іншыя этнічныя групы. Каля 5 млн манголаў жывуць па-за межамі Манголіі (у тым ліку 4,8 млн у [[Кітай|Кітаі]]). == Дычыненьні зь Беларусьсю == {{Асноўны артыкул|Беларуска-мангольскія дачыненьні}} 24 студзеня 1992 году ўрады Беларусі і Манголіі ўсталявалі дыпляматычныя дачыненьні падчас візыту старшыні ўраду Беларусі [[Вячаслаў Кебіч|Вячаслава Кебіча]] ў Манголію. У лістападзе 2004 году консульства Манголіі адчынілі ў [[Берасьце|Берасьці]], адкуль у 2012 годзе перанесьлі ў Менск. 30 чэрвеня 2014 году Амбасаду Беларусі адчынілі ў Манголіі. У 2017 годзе таваразварот Беларусі і Манголіі вырас на 37 % да $13,6 млн. Аснову таваразвароту склаў вываз беларускіх тавараў: кар’ерных самазвалаў «[[БелАЗ]]» (Жодзіна), [[ліфт]]оў «[[Магілёўліфтмаш]]», [[збожжа]], [[трактар]]оў «[[Менскі трактарны завод|Менскага трактарнага заводу]]» і [[Лекі|лекаў]]. == Вонкавыя спасылкі == {{Партал|Азія}} {{Commons}} {{Краіна ў тэмах |краіна = Манголія |родны = Манголіі |вінавальны = Манголію |месны = Манголіі }} {{Краіны Азіі}} {{АБСЭ}} h4b93zdrojohjy8brx0o7rfjztnsijn 0 21085 2697312 2696730 2026-10-20T09:27:47Z Франак Радзівіл 96369 2697312 wikitext text/x-wiki {{Краіна |Назва = Лаос / Лао |НазваЎРоднымСклоне = Лаосу |НазваНаДзяржаўнайМове = ສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ <br />Sathalanalat Paxathipatai Paxaxôn Lao |Сьцяг = Flag of Laos.svg |Герб = Coat_of_arms_of_Laos.svg |НацыянальныДэвіз = ສັນຕິພາບ ເອກະລາດ ປະຊາທິປະໄຕ ເອກະພາບ ວັດທະນາຖາວອນ |Месцазнаходжаньне = LocationLaos.svg |АфіцыйнаяМова = [[Мова Лао|Лао]] |Сталіца = [[Віенцьян]] |НайбуйнейшыГорад = Віенцьян |ТыпУраду = [[рэспубліка]] |ПасадыКіраўнікоў = [[прэзыдэнт]]<br />[[прэм’ер-міністар]] |ІмёныКіраўнікоў = [[Бунянг Варачыт]]<br />[[Танглун Сысуліт]] |Плошча = 236 800 |МесцаЎСьвецеПаводлеПлошчы = 83-е |АдсотакВады = 2 |ГодАцэнкіНасельніцтва = 2009 |МесцаЎСьвецеПаводлеНасельніцтва = 101-е |Насельніцтва = 6 320 000 |ШчыльнасьцьНасельніцтва = 26,7 |ГодАцэнкіСУП = 2008 |МесцаЎСьвецеПаводлеСУП = 129 |СУП = $13,310 млрд |СУПНаДушуНасельніцтва = $2127 |Валюта = Кіп |КодВалюты = LAK |ЧасавыПас = UTC |ЧасРозьніцаUTC = +7 |ЧасавыПасУлетку = |ЧасРозьніцаUTCУлетку = +7 |НезалежнасьцьПадзеі= ад [[Францыя|Францыі]] |НезалежнасьцьДаты = 19 ліпеня 1949 году |ДзяржаўныГімн = Pheng Xat Lao |АўтамабільныЗнак = LAO |ДамэнВерхнягаЎзроўню = la |ТэлефонныКод = 856 |Дадаткі = [[Файл:LaosCarte.gif|цэнтар|250пкс]] |Лацінка=Łaos / Łao}} '''Лао́с''' ці '''Лао́''', афіцыйна — '''Лаоская народна-дэмакратычная рэспубліка''' (''Lao, Sathalanalat Paxathipatai Paxaxôn Lao'') — краіна, якая ня мае выхаду да мора ў [[Паўднёва-Ўсходняя Азія|Паўднёва-Ўсходняй Азіі]], разьмешчаная на паўвостраве [[Індакітай]]. Сталіца [[Віенцьян]] (180 000 жыхароў), галоўная рака [[Мэконг]]. На поўначы мяжуе з [[М’янма]]й і [[Кітай|Кітаем]], на ўсходзе зь [[Віетнам]]ам, на поўдні з [[Камбоджа]]й, на захадзе з [[Тайлянд]]ам. == Адміністрацыйны падзел == Лаос дзеліцца на 16 правінцыяў (ແຂວງ, кхоўэнгаў), 1 выдзелены горад (ນະຄອນຫລວງ, кампхенг накхон) і 1 спэцыяльную акругу (ເຂດພິເສດ, кхетпхісэт): * [[Атапеў]] * [[Аўдамксай]] * [[Бокео]] * [[Борыкхамксай]] * [[Віенцьян (выдзелены горад)]] * [[Віенцьян (правінцыя)|правінцыя Віенцьян]] * [[Ксэконг]] * [[Ксыенг Кхоўсанг]] * [[Кхамоўан]] * [[Лоўанг Намтха]] * [[Лоўангпхабанг]] * [[Пхонгсалі]] * [[Сараван]] * [[Сараванакхет]] * [[Сайсомбоўн (спэцыяльная акруга)]] * [[Саябоўры]] * [[Хоўапхан]] * [[Чампасак]] == Геаграфія == Лаос знаходзіцца на Індакітайскай паўвысьпе ў Паўднёва-Ўсходняй Азіі; зьяўляецца адзінай краінай рэгіёну, якая ня мае выхаду да [[мора]]. Паверхня краіны амаль цалкам пакрытая трапічнымі [[лес|лясамі]]. На поўначы краю цягнуцца невысокія [[горы]]. Самым высокім пунктам краіны зьяўляецца гара [[Пхоў Бія]] (2817 м). На паўночным усходзе ўзвышаныя тэрыторыі пераходзяць у [[пласкагор’е Урн]]. Рака [[Мэконг]] часткова зьяўляецца памежнай з [[Тайлянд]]ам. Клімат краіны знаходзіцца пад уплывам [[мусоны|мусонаў]] — ад канца [[травень|траўня]] да канца [[лістапад]]а цягнецца сэзон трапічных [[дождж|дажджоў]], а ад [[сьнежань|сьнежня]] да [[красавік]]а сухі сэзон з высокай тэмпэратурай, кароткія вясна і восень выконваюць пераходныя пэрыяды паміж гэтымі сэзонамі. Вялікіх гарадоў няма, сталіца налічвае толькі 180 000 жыхароў, іншыя крупныя гарады — [[Луанг-Прабанг]] (50 тыс.), [[Саванакхет]] (70 тыс.), [[Паксэ]] (90 тыс.). З 1993 году ўрад вызначыў ахоўныя прыродныя зоны, якія складаюць 21% тэрыторыі краіны. == Эканоміка == Лаос — слабаразьвітая краіна. 70% насельніцтва маюць прыбытак меней за 2 [[даляр США|даляры]] за дзень, 80% жывуць у сельскай мясцовасьці. 45% [[Сукупны ўнутраны прадукт|СУП]] прыходзіцца на [[сельская гаспадарка|сельскую гаспадарку]]. Асноўная сельскагаспадарчая культура — [[рыс]]. Але ў апошнія гады пачаўся рост [[прамысловасьць|прамысловасьці]]. Рост эканомікі ў 2005 годзе склаў 7,2%, дэфіцыт бюджэту вырас да 9,9% СУП. У горных раёнах гістарычна вырошчваецца опіюмны [[мак]] і вядзецца вытворчасьць [[гераін]]у. == Дэмаграфія == Шэсьць мільёнаў жыхароў Лаосу разьмеркаваныя нераўнамерна. Значная частка насельніцтва жыве ўздоўж ракі [[Мэконг]], і вакол сталіцы. Горныя раёны на ўсходзе заселены мала. У гарадах жыве меней трэці насельніцтва. У [[Віенцьян]]е і прыгарадах жыве каля 600 тыс. чалавек. === Этнічны склад насельніцтва === Нягледзячы на невялікае насельніцтва краіны, тут жыве вялікая колькасьць розных плямёнаў і народнасьцяў. У Лаосе насельніцтва адрозьніваюць па раёнах іх пражываньня, а не па этна-лігвістычных адметнасьцях. Выдзяляюць тры наступныя групы народаў: * [[Лао Лум]] — жывуць на раўнінах, уздоўж вялікіх рэкаў і ў гарадах. У іх лік уваходзіць асноўны народ [[Лао]] і родных ім [[таі]] (тхаі ныа, тхаі чорныя, тхаі белыя, пхутхаі, юан), да гэтай групы адносяць 67% насельніцтва. * [[Лао Тхэнг]] — жывуць на халмах і невысокіх гарах, да іх адносяць шмат плямёнаў, і яны складаюць 22% насельніцтва. Іх лічаць старажытным насельніцтва Лаосу, на сьвятах лаосцы даюць ім сымбалічную даніну за права жыць на іх тэрыторыі. У склад Лао Тхэнг уваходзяць горныя [[моны]] (кхаму, ламет, путэнг і іншыя) і горныя [[кхмэры]], мовы якіх адносяць да монкхерскай сям’і. * [[Лао Сунг]] — насяляюць высокагорныя раёны, вышэй за 1000 мэтраў. Гэтыя раёны знаходзяцца ўдалечыні ад гарадоў і рэкаў, і цяжкадасяжныя. Іх доля складае 10% насельніцтва. Да іх адносяць народы [[мяо]], [[яо]], [[лаху]], [[лісу]], [[акха]]. У Лаосе жывуць таксама [[кітайцы]], [[віетнамцы]], [[індусы]], [[бірманцы]] і іншыя. Зь лінгвістычнага пункту гледжаньня выдзяляюць групы Лао-Тай, Мон-Кхмэр, Тыбета-Бірманцы і Мяо-Яо. Па мовах насельніцтва падзяляецца на 47 этнічных груп і 149 падгруп. Колькасьць людзей, не належачых да гэтых груп (індусы, тайляндцы, віетнамцы, кітайцы, эўрапейцы) нязначнае, многія зь іх пакінулі краіну пасьля прыходу да ўлады камуністаў. === Рэлігія === Большасьць насельніцтва — [[будызм|будысты]]. Шматлікія плямёны групаў Лао Тхэнг і Лао Сунг — [[анімізм|аніміты]] са сваімі сыстэмамі прыродных духаў і рытуалаў. Існуюць невялікія абшчыны [[хрысьціянства|хрысьціян]], [[іслам|мусульман]] і [[індуізм|індуістаў]]. {{Краіны Азіі}} [[Катэгорыя:Лаос| ]] 1e75ft2oq93lrm26q9pfkeug7t4q1ql 0 23387 2697254 2674619 2026-10-19T14:59:48Z InternetArchiveBot 67502 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 2697254 wikitext text/x-wiki {{Іншыя значэньні|Свабода (неадназначнасьць)}} {{Партыя |назва = Усеўкраінскае аб’яднаньне «Свабода» |тып = партыя |лягатып = Logo of the All-Ukrainian Union "Freedom".svg |подпіс = |памер = 200пкс |лідэр = [[Алег Цягнібок]] |заснаваная = 1995 |штаб-кватэра = Вуліца Багдана Хмяльніцкага 59-в, [[Кіеў]], [[Украіна]] |супрацоўніцтва = [[Эўрапейскі нацыянальны фронт]] |ідэалёгія = [[нацыяналізм]] |колькасьць = 15 000<ref name="diaspora.svoboda.org.ua">[https://web.archive.org/web/20100108212705/http://www.diaspora.svoboda.org.ua/pro_partiyu/istoriya/ Всеукраїнське об’єднання «Свобода» — Історія]{{ref-uk}}</ref> |назва парлямэнту = [[Вярхоўная Рада Ўкраіны|Вярхоўная Рада]] |дэпутатаў у парлямэнце = {{Партыя месца|1|450|hex=#FFD700}} |назва мясцовых саветаў = абласныя рады |дэпутатаў у мясцовых саветах = {{Партыя месца|134|3040|hex=#FFD700}} |орган партыйнага друку = [[Всеукраїнське об'єднання «Свобода» (газэта)|Газэта ''Всеукраїнське об'єднання «Свобода»'']] |дэвіз = Мы ў сваёй, Богам дадзенай краіне!<br />''Ми у своїй, Богом даній країні!'' |сайт = [http://www.svoboda.org.ua/ svoboda.org.ua] }} '''Усеўкраінскае аб’яднаньне «Свабода»''' ({{мова-uk|{{Праслухаць|Всеукраїнське Об`єднання Свобода.ogg|Всеукраїнське об`єднання «Свобода»}}}}) — [[палітычная партыя]] [[Украіна|Украіны]], якая дзейнічае з 1991 года і была афіцыйна зарэгістравана Міністэрствам юстыцыі Ўкраіны ў 1995 годзе<ref>[https://web.archive.org/web/20120726004150/http://www.minjust.gov.ua/0/499 Міністерство юстиції України — перелік політичних партій в Україні]{{ref-uk}}</ref>. Да 2004 года партыя насіла назву «Сацыял-нацыянальная партыя Ўкраіны». Лідэр партыі — [[Алег Цягнібок]]. Партыя актыўна ўдзельнічала ў падзеях [[Эўрамайдан|Эўрамайдану]] і пасля рэвалюцыі ўвайшла ў ўрадавую кааліцыю «[[Эўрапейскі выбар (кааліцыя)|Эўрапейскі выбар]]». Падчас [[Вайна на Данбасе|вайны на Данбасе]] шмат сяброў партыі ўдзельнічалі ў канфлікце, а ў 2022 годзе, падчас [[Расейскае ўварваньне ва Ўкраіну (з 2022)|Расейскага ўварваньня ва Ўкраіну]] быў створаны [[Легіён Свабоды|добраахвотніцкі батальён «Свабода»]], які актыўна ўдзельнічае ў баявых дзеяннях пасля расейскага ўварвання ва Ўкраіну. == Гісторыя == === Заснаваньне === [[Файл:IN (white background).svg|міні|upright|Лягатып пэрыяду сацыял-нацыянальнай партыі Ўкраіны]] Партыя заснаваная 13 кастрычніка 1991 пад назвай «сацыял-нацыянальная партыя Ўкраіны» прадстаўнікамі грамадзкай арганізацыі вэтэранаў [[Аўганістан]]у, моладзевай арганізацыяй «Спадчына» (пад кіраўніцтвам [[Андрэй Парубій|Андрэя Парубія]]), Брацтва студэнтаў гораду [[Львоў|Львова]] (пад кіраўніцтвам [[Алег Цягнібок|Алега Цягнібока]]) і «Варты Руху» (пад кіраўніцтвам [[Яраслаў Андрушкіў|Яраслава Андрушківа]] і [[Юры Крываручка|Юрыя Крываручкі]]). Старшынём партыі быў абраны [[Яраслаў Андрушкіў]]. === Сацыял-нацыянальная партыя Ўкраіны === Ад 13 кастрычніка 1991 году да 14 лютага 2004 году партыя мела назву «сацыял-нацыянальная партыя Ўкраіны». На працягу першай паловы дзевяностых гадоў партыя выдавала партыйную газэту «[[Сацыял-нацыяналіст (газэта)|Сацыял-нацыяналіст]]». Партыйцы наладзілі абарону некалькіх сабораў [[Украінская праваслаўная царква Кіеўскага патрыярхату|Украінскай праваслаўнай царквы Кіеўскага патрыярхату]]. Партыя праводзіла мітынгі з патрабаваньнямі да [[Вярхоўная Рада Ўкраіны|Вярхоўнай Рады]] захаваць за [[Украіна|Ўкраінай]] [[Аўтаномная Рэспубліка Крым|Крым]] і [[Чорнае мора|Чарнаморскі]] флёт. === Зьмена назвы і сымболікі === 14 лютага 2004 году на ІХ зьезьдзе СНПУ было прынятае рашэньне аб зьмене назвы і сымболікі партыі. Старшынём партыі быў абраны [[Алег Цягнібок]]. Замест сымбалю «Ідэя Nацыі» (Перакрыжаваныя літары «І», «N»), быў прыняты новы (стылізаваная выява [[Герб Украіны|Трызубу]]). Афіцыйнай ідэалёгіяй партыі заставаўся [[сацыял-нацыяналізм]], але па ісьце партыя стала менш радыкальнай. == Праграма == [[Файл:Облікова картка члена ВО Свобода стр.1.jpg|міні|зьлева|Картка, якую запаўняюць жадаючыя ўступіць ў УА «Свабода»]] УА «Свабода» падтрымлівае:<ref>[https://web.archive.org/web/20090213170137/http://www.tiahnybok.info/dokumenty_inshi/dokument003930.html Національна Конституція (проект Всеукраїнського об'єднання «Свобода»)]{{ref-uk}}</ref> * Ператварэньне [[Украіна|Ўкраіны]] ў прэзыдэнцкую [[Рэспубліка|рэспубліку]]. * Пераназваньне [[Вярхоўная Рада Ўкраіны|Вярхоўнай Рады Ўкраіны]] ў Нацыянальную Раду Ўкраіны, таксама Ўсеўкраінскае аб’яднаньне «Свабода» прапануе скараціць тэрмін яе паўнамоцтваў зь пяці да трох гадоў. * Выбарнасьць судзьдзяў. * [[Дэрусіфікацыя|Дэрусіфікацыю]] [[Украіна|Ўкраіны]]. * [[Пратэкцыянізм]] на [[украінская мова|ўкраінамоўную]] прадукцыю (скасаваньне падаткаабкладаньня на кнігі, фільмы, аўдыё, відэа прадукцыю, праграмнае забесьпячэньне для кампутараў). * Прызнаньне на дзяржаўным узроўні ваяроў [[Украінская паўстанчая армія|Украінскай паўстанчай арміі]] барацьбітамі за незалежнасьць [[Украіна|Украіны]]. * Спыненьне залежнага становішча [[Украіна|Ўкраіны]] ад [[Расея|Расеі]] ў энэргетычнай сфэры шляхам павелічэньня здабычы ўласных [[нафта|нафты]] й [[прыродны газ|газу]], пошук новых партнэраў на [[Блізкі Ўсход|Блізкім Усходзе]], пераход на новыя тэхналёгіі. * Аднаўленьне ядзернага статуту [[Украіна|Ўкраіны]]. * Вывад [[Расея|расейскіх]] войскаў зь [[Севастопаль|Севастопалю]]. : '''''У сваёй праграме партыя абяцае''''' : ''У пытаньнях міграцыйнай палітыкі:'' * Забясьпечыць ільготныя ўмовы вяртаньня на Бацькаўшчыну этнічных [[украінцы|украінцаў]], якіх прымусам вывезьлі на чужыну альбо прымусілі эміграваць. * Заключыць двухбаковыя ўгоды аб легалізацыі працаўнікоў-украінцаў. Абараняць [[украінцы|украінцаў]] за мяжой усімі магчымымі сродкамі. * Стварыць умовы дзеля вяртаньня ўкраінскіх працаўнікоў на Бацькаўшчыну, а іх заробленыя грошы і ўласнасьць лічыць інвэстыцыямі, якія не абкладаюцца падаткамі. * Забраць асноўную падставу працоўнае міграцыі і дэмаграфічнае крызы — забясьпечыць канстытуцыйнае права на жытло кожнае ўкраінскае сям’і. Абавязаць будаўнічыя манаполіі будаваць сацыяльнае жыльлё за даступнымі коштамі. * Узмацніць абарону дзяржаўнай мяжы і ліквідаваць каналы нелегальнае міграцыі. Выкараніць карупцыйныя схемы беззаконнага наданьня грамадзянства [[Украіна|Ўкраіны]] і ўвесьці крымінальную адказнасьць за фіктыўнае запрашэньне патэнцыйных эмігрантаў. * Прыняць новы Закон аб грамадзянстве, згодна якому грамадзянства надаваць толькі тым асобам, якія нарадзіліся ва [[Украіна|Ўкраіне]], альбо зьяўляюцца этнічнымі [[Украінцы|ўкраінцамі]]. Пазбаўляць натуралізаваных іншаземцаў украінскага грамадзянства за крымінальныя злачынствы. * Стварыць адзіны дзяржаўны орган па пытаньнях міграцыйнае палітыкі. Увесьці адзіную сыстэму біямэтрычнага кантролю (база зьвестак адбіткаў пальцаў, сятчаткі вачэй і г. д.). Укласьці ўгоды зь іншымі краінамі аб вяртаньні нелегалаў. : ''У пытаньнях мовы:'' * Увесьці Закон «Аб абароне ўкраінскае мовы» замест дзейнага «Аб мовах ва Ўкраінскай ССР». Стварыць Дзяржаўны камітэт моўнае палітыкі, які б адказваў за абарону і распаўсюджаньне [[украінская мова|ўкраінскае мовы]]. * Забясьпечыць сынхронны гукавы пераклад дзяржаўнаю моваю іншамоўных выступаў, перадач, фільмаў на тэлебачаньні і радыё. Зьдзяйсьняць пераклад за сродкі ўласьнікаў СМІ. * Увесьці абавязковы іспыт па ўкраінскай мове для дзяржаўных службоўцаў ды кандыдатаў на выбарныя пасады. Абавязаць усіх дзяржаўных службоўцаў ужываць [[украінская мова|украінскую мову]] на працы і ў публічных выступах. === Вонкавая палітыка === На 2019 год УА «Свабода» кіравалася «Праграмай абароны ўкраінцаў», што зьмяшчала 8-ы разьдзел «Зьнешняя палітыка і абарона. Эўрапейскі ўкраінацэнтрызм і моцная дзяржава»<ref>{{Навіна|аўтар=|загаловак=Праграма абароны ўкраінцаў|спасылка=https://svoboda.org.ua/party/program/|выдавец=УА «Свабода»|дата публікацыі=2019|дата доступу=28 сьнежня 2019}}</ref>. Паводле пункту 8.1 таго разьдзелу, прапаноўвалася «разарваць [[дыпляматычныя дачыненьні]], а таксама ўсе міжнародныя дамовы з Расейскай Фэдэрацыяй (РФ) і не аднаўляць іх да поўнай дэакупацыі Расеяй усіх украінскіх земляў». У пункце 8.4 заклікалі «ўвесьці візавы рэжым з РФ». Згодна з пунктам 8.6 прапаноўвалі "нацыяналізаваць прадпрыемствы, [[маёмасьць]] і іншыя актывы на землях Украіны, што належаць расейскім уласьнікам або маюць часткі расейскага капіталу, у якасьці пакрыцьця за [[Крымскі крызіс|анэксію Крыму]] і [[Вайна на Данбасе|акупацыю Данбасу]]. Паводле пункту 8.7, УА «Свабода» заклікала «ўвесьці [[ваеннае становішча]] ў прыфрантавых землях». Згодна з пунктам 8.8 мелі «падпарадкаваць Генэральнаму штабу ўсе сілавыя падразьдзяленьні, якія бяруць удзел у [[Расейская вайсковая інтэрвэнцыя ва Ўкраіну|маскоўска-ўкраінскай вайне]]», у тым ліку «вывесьці [[Нацыянальная гвардыя Ўкраіны|Нацыянальную гвардыю]] з падпарадкааньня Міністэрству ўнутраных справаў». У рамках пункту 8.10 прапаноўвалі правесьці «праверку на дэтэктары хлусьні і пераатэстацыю афіцэрскага складу структураў галіны бясьпекі і абароны». У пункце 8.12 зьмяшчаўся заклік «забясьпечыць стварэньне сучаснай сыстэмы [[Супрацьпаветраная абарона|супрацьпаветранай абароны]] (СПА) Ўкраіны, сумяшчальнай з сыстэмамі СПА дзяржаваў-удзельніцаў [[АПАД]]». Згодна з пунктам 8.13 мелі «ўсталяваць памер фінансаваньня [[Узброеныя сілы Ўкраіны|Ўзброеных сілаў Украіны]] на ўзроўні 5% [[СУП]]». Паводле пункту 8.14 УА «Свабода» меркавала «вызначыць пабудову Балта-[[Чорнае мора|Чарнаморскага]] саюзу ў якасьці стратэгічнай мэты зьнешнай палітыкі Ўкраіны. Уцягнуць у вайскова-палітычны і гаспадарчы блёк Балта-Чарнаморскай восі дзяржавы Цэнтральна-Ўсходняй Эўропы, Балтыі, [[Скандынавія|Скандынавіі]], Каўказу, [[Балканы|Балканаў]], а таксама басэйнаў Чорнага і [[Касьпійскае мора|Касьпійскага]] мора»<ref name="а">{{Навіна|аўтар=|загаловак=VIII. Зьнешняя палітыка і абарона. Эўрапейскі ўкраінацэнтрызм і моцная дзяржава|спасылка=https://svoboda.org.ua/party/program/viii/|выдавец=УА «Свабода»|дата публікацыі=2019|дата доступу=28 сьнежня 2019}}</ref>. Паводле пункту 8.15 Праграмы, УА «Свабода» мела «запусьціць доўгатэрміновую праграму падтрымкі палітычных рухаў [[Паняволеныя нацыі|прыгнечаных Масквой народаў]]», паспрыяць «абароне правоў і свабодаў, пашырэньню самакіравальных паўнамоцтваў этнічных украінцаў, якія кампактна пражываюць на землях РФ (гістарычныя ўкраінскія землі, што знаходзяцца ў складзе РФ, а таксама [[Шэры Клін|Шэры]], Зялёны, [[Малінавы Клін|Малінавы]] кліны)». У пункце 8.16 прапаноўвалі «блякаваць усялякія сувязі РФ з так званай [[Прыднястроўе|Прыднястроўскай]] Малдоўскай Рэспублікай». Згодна з пунктам 8.17 прадугледжвалася «ўцягнуць праз адмысловыя дзяржаўныя праграмы шматлікую [[Украінская дыяспара|ўкраінскую дыяспару]] ў [[Засьценны ўплыў|лябіяваньне]] ўкраінскіх зацікаўленасьцяў у іншых краінах сьвету». У пункце 8.18 прапаноўвалі «заключыць двухбаковыя пагадненьні з ЗША і [[Вялікабрытанія]]й пра поўнамаштабную вайсковую дапамогу Ўкраіне, а таксама аб наданьні сьмяротнага ўзбраеньня і доўгатэрміновай вайскова-тэхнічнай дапамогі». Паводле пункту 8.19, мелі «аднавіць ядзерны статус Украіны ў сувязі з парушэньнем [[Будапэшцкі мэмарандум|Будапэшцкага мэмарандуму]]». Згодна з пунктам 8.21 заклікалі забясьпечыць «працаўладкаваньне вайскоўцаў-удзельнікаў маскоўска-ўкраінскай вайны». У пункце 8.22 прадугледзілі «забараніць супрацу і гандаль з РФ вырабамі вайсковага і падвойнага прызначэньня, удзел у супольных праектах у галіне [[Збройная прамысловасьць|ВПК]] украінскім кампаніям, прадпрыемствам і ўстановам усялякай формы ўласнасьці». Паводле пункту 8.27, мелі «ўсталяваць на стратэгічна важкіх напрамках чарнаморска-[[Азоўскае мора|азоўскага]] ўзьбярэжжа [[Супрацькарабельны ракетны комплекс|супрацькарабельныя]] і супрацьлодкавыя ракетныя комплексы для абароны выключнай (марской) гаспадарчай зоны»<ref name="а"/>. === Люстрацыя === Усеўкраінскае аб’яднаньне «Свабода» выступае за люстрацыю<ref>[https://web.archive.org/web/20081221172831/http://www.tiahnybok.info/diyalnist_podiya/dokument005617.html Олег Тягнибок: в Україні є лише один «рецепт» виходу з кризи — докорінне очищення влади]{{ref-uk}}</ref>, абмежаваньне ў правах асобаў, якія супрацоўнічалі, зьяўляліся супрацоўнікамі савецкіх спэцслужбаў, камуністаў<ref>[https://web.archive.org/web/20090603183738/http://www.tiahnybok.info/inshi_zmi/dokument002899.html І прийде, й об'єднає, й поведе. Витяги з виступів Олега Тягнибока в ЗМІ]{{ref-uk}}</ref>. У прыватнасьці, партыя выступае за забарону ім займаць дзяржаўныя пасады (на пэўны тэрмін — ад пяці да дзесяці гадоў). Таксама лідэр партыі, [[Алег Цягнібок]], зьвяртае ўвагу на тое, што абсалютная большасьць дэпутатаў [[Вярхоўная Рада Ўкраіны|Вярхоўнай Рады]] зьяўляюцца альбо цяперашнімі, альбо былымі камуністамі. Зь іх толькі траціна зьяўляюцца этнічнымі [[Украінцы|ўкраінцамі]]. == Дзейнасьць партыі == Партыя актыўна прымае ўдзел ва ўкраінскай палітыцы. Яна стала праводзіць мітынгі, дэманстрацыі, пікетаваньні ў сувязі з рознымі падзеямі. === Прызнаньне УПА === Кожны год на сьвята [[Пакроў]] (Пакроў лічыцца заступніцай украінскага казацтва і, пазьней, [[Украінская паўстанчая армія|Украінскай паўстанчай арміі]]) партыя (сумесна зь некаторымі іншымі правымі і нацыяналістычнымі партыямі, сярод якіх: [[Украінская Народная Партыя (1999)|Украінская народная партыя]], [[Кангрэс украінскіх нацыяналістаў]] і іншыя) праводзіць акцыі з патрабаваньнямі да [[Вярхоўная Рада Ўкраіны|Вярхоўнай Рады Ўкраіны]] прызнаць на заканадаўчым узроўні ваяроў [[Украінская паўстанчая армія|Украінскай паўстанчай арміі]] барацьбітамі за незалежнасьць [[Украіна|Украіны]]. Падчас правядзеньня гэтых акцыяў былі сутыкненьні з радыкальнымі прадстаўнікамі [[Прагрэсіўна-сацыялістычная партыя Ўкраіны|Прагрэсіўна-сацыялістычнай партыі Ўкраіны]] і [[Камуністычная партыя Ўкраіны|Камуністычнай партыі Ўкраіны]]. У 2014, пасьля перамогі [[Эўрамайдан]]у, 14 кастрычніка ўказам прэзыдэнта [[Пятро Парашэнка|Пятра Парашэнкі]] стала дзяржаўным сьвятам — [[Дзень абаронцы Ўкраіны|Днём абаронцы Ўкраіны]]<ref>[https://web.archive.org/web/20190820232851/https://zakon5.rada.gov.ua/laws/show/806/2014 Про День захисника України]</ref>. === Агітацыйная кампанія ў падтрымку чысьціні [[Украінская мова|ўкраінскай мовы]] === [[Файл:Матюки перетворюють тебе на москаля 1 2007.jpg|upright|зьлева|міні|Плякат «Мацюкі ператвараюць цябе ў [[Маскаль|маскаля]]»]] У сакавіку — красавіку 2007 году «Свабода» выпусьціла шэраг плякатаў супраць распаўсюджваньня нецэнзурнай лексыкі ([[Расейскі мацюк|мацюкоў]]). Найбольш вядомы зь іх — «Мацюкі ператвараюць цябе ў [[Маскаль|маскаля]]». З гэтым плякатам адбыўся пэўны кур’ёз: пазьней стала вядома, што чалавек, намаляваны на плякаце, не [[Расейцы|расеец]], а [[Палякі|паляк]], а само фота — праца польскага фатографа пад назвай «Вечны аптыміст»<ref>[https://web.archive.org/web/20080313155324/http://www.pravda.com.ua/news/2007/8/28/63139.htm «Українська правда» Тягнибоки. Час прощатися]{{ref-uk}}</ref>. === Сутыкненьні ў сувязі з помнікам «набыцьця Радзімы вугорцамі» ў [[Закарпацкая вобласьць|Закарпацьці]] === 15 студзеня 2008 году прэзыдэнты [[Украіна|Ўкраіны]] [[Віктар Юшчанка]] і [[Вугоршчына|Вугоршчыны]] [[Ласла Шаём]] падпісалі дамову пра адкрыцьцё ў [[Будапэшт|Будапэшце]] помніку ахвярам [[Галадамор ва Ўкраіне|Галадамору]] ва [[Украіна|Ўкраіне]], а таксама пра адкрыцьцё ў [[Закарпацкая вобласьць|Закарпацкай вобласьці]] помніка на гонар 1100-ых угодкаў «набыцьця Радзімы вугорцамі». Апошні быў усталяваны 15 сакавіка 2008 году на мяжы [[Львоўская вобласьць|Львоўскай]] і [[Закарпацкая вобласьць|Закарпацкай]] абласьцей, на Вярэцкім перавале. Усеўкраінскае аб’яднаньне Свабода выступае катэгарычна супраць гэтага<ref>[https://web.archive.org/web/20080723130836/http://www.tiahnybok.info/dokumenty_zayava/dokument003714.html Заява з приводу незаконних намагань встановити на Закарпатті чужоземну символіку]{{ref-uk}}</ref>. Арґумэнты «Свабоды»: * Помнік сымбалізуе шматвекавую акупацыю [[Закарпацкая вобласьць|Закарпацьця]] [[Вугоршчына]]й, і гэта недапушчальна для [[украінцы|ўкраінскага народа]] і [[Украіна|дзяржавы]]; * Усеўкраінскае аб’яднаньне Свабода лічыць няправільным гаварыць аб «набыцьці Радзімы вугорцамі», бо калі вугорцы дайшлі з [[Азія|Азіі]] на цяперашнія тэрыторыі, гэтыя землі ўжо былі заселеныя іншымі народамі (пераважна [[Славяне|славянамі]], у тым ліку і продкамі сучасных [[украінцы|украінцаў]]). «Набыцьцё Радзімы вугорцамі» не было мірным працэсам, а, хутчэй, наадварот; * [[Вугоршчына]] дагэтуль не прынесла афіцыйных выбачэньняў за агрэсію і акупацыю Карпацкай Украіны ў [[сакавік]]у 1939 году. === Пытаньні да аўтаноміяў [[Аўтаномная Рэспубліка Крым|Крыму]] і [[Данбас]]у === Да анэксіі і акупацыі АР Крым Расеяй партыя выступала за скасаваньне аўтаноміі [[Аўтаномная Рэспубліка Крым|Крыму]]<ref>[https://web.archive.org/web/20080829182227/http://www.tiahnybok.info/dokumenty_zayava/dokument004257.html Всеукраїнське об'єднання «Свобода» виступає за скасування Кримської автономії]{{ref-uk}}</ref>. : Арґумэнты «Свабоды»: * Аўтаномія [[Аўтаномная Рэспубліка Крым|Крыму]] служыць толькі фактарам дэстабілізацыі ва [[Украіна|Ўкраіне]]. * [[Вярхоўная Рада УССР]] прыняла (у 1990 годзе) закон аб «аднаўленьні Крымскай Аўтаномнай Рэспублікі». Паколькі [[Аўтаномная Рэспубліка Крым|Крым]] быў перададзены [[Украінская ССР|УССР]] у 1954 годзе, як звычайная вобласьць, нельга гаварыць аб «аднаўленьні аўтаноміі», бо Крымскай аўтаноміі ў складзе [[Украінская ССР|УССР]] да 1990 году не існавала. На думку «Свабоды», аўтаномія была навязаная [[Украіна|Ўкраіне]] [[Расея]]й, каб у будучыні паспрабаваць адабраць альбо зрабіць там залежную, марыянэткавую дзяржаву ўзору [[Абхазія|Абхазіі]] ці [[Паўднёвая Асэтыя|Паўднёвай Асэтыі]]. Пасьля расейскай агрэсіі і анэксіі АР Крым і Севастопаля ў 2014 годзе УА «Свабода» застаецца прыхільніцай сілавога аднаўленьня кантролю над тэрыторыямі, над якімі быў страчаны кантроль ў 2014 годзе. У прыватнасьці партыя патрабуе ''«распрацаваць вайсковы плян вызваленьня Крымскага паўвострава і Данбасу ад акупантаў»''. Арганізацыя таксама падтрымлівае эканамічную, энэргетычную, рэсурсную і транспартную блякаду часова акупаваных тэрыторыяў. УА «Свабода» выступае супраць правядзеньня ўсялякіх выбараў на часова акупаваных тэрыторыях<ref>[https://svoboda.org.ua/party/program/ix/ IХ. Донбас, Крим і Севастополь. Відновлення територіальної цілісності та подолання наслідків окупації]</ref>. === Супрацоўніцтва зь іншымі партыямі, рухамі, грамадзкімі арганізацыямі замежжа === Партыя супрацоўнічала зь некаторымі палітычнымі арганізацыямі іншых краінаў. Гэта [[Нацыянальны фронт (Францыя)|Нацыянальны фронт]] у [[Францыя|Францыі]], [[Forza Nuova]] у [[Італія|Італіі]], [[Аўстрыйская партыя свабоды]] ды [[Суполка за будучыню Аўстрыі|Суполка за будучыню]] ў [[Аўстрыя|Аўстрыі]]. Супрацоўніцтва было спыненае пасьля таго, як гэтыя сілы фактычна падтрымалі палітыку [[Уладзімер Пуцін|Ўладзімера Пуціна]] наконт анэксіі Крыму<ref> Червоненко В. [https://www.bbc.com/ukrainian/politics/2015/06/150527_le_pen_svoboda_vc Ле Пен і Тягнибок: чому друзі стали ворогами?], ВВС Україна, 3.06.2015.</ref>. Таксама партыя актыўна супрацоўнічае з украінскімі нацыянальнымі арганізацыямі за мяжой [[Украіна|Украіны]], у прыватнасьці ў [[Чэхія|Чэхіі]], [[Партугалія|Партугаліі]] ды іншых краінах. === Салідарнасьць зь Беларусьсю === 13 чэрвеня 2006 году ў Львове адбылася прэсавая канфэрэнцыя, у якой удзельнічалі лідэр УА «Свабода» [[Алег Цягнібок]], старшыня [[Разам (рух)|Руху Салідарнасьці «Разам»]] [[Вячаслаў Сіўчык]], і луганскі [[студэнт]], удзельнік абароны Плошчы Каліноўскага ў Менску Арцём Чысталёў. Канфэрэнцыя была прысьвечаная ўкраінска-беларускай салідарнасьці й сумесным антыімпэрскім дзеяньням украінскіх і беларускіх нацыяналістаў.<ref>[http://www.svaboda.org/content/article/771188.html Вячаслаў Сіўчык даў прэс-канфэрэнцыю ў Львове]</ref> 25 сакавіка 2011 году УА «Свабода» разам зь беларускімі нацыяналістамі правяло акцыю ў гонар угодкаў абвяшчэньня незалежнасьці Беларускай Народнай Рэспублікі пад амбасадай Рэспублікі Беларусь. Ад УА «Свабода» выступалі: старшыня Кіеўскай гарадзкой арганізацыі партыі Андрэй Ільленка, тасама выступалі: Руслан Андрэйка, Юры Наявы. Зь беларускага боку выступалі: старшыня [[Рух Салідарнасьці "Разам"|Руху Салідарнасьці «Разам»]] і [[Беларускі Цэнтар ва Ўкраіне|Беларускага Цэнтру ва Ўкраіне]] [[Вячаслаў Сіўчык]], старшыня [[Правы Альянс|«Правага Альянсу»]] [[Юры Карэтнікаў]], палітвязень [[Арцём Дубскі]]. Украінскія і беларускія нацыяналісты вымагалі ад беларускіх ўладаў спыніць русіфікацыю ў Беларусі, вызваліць палітычных зьняволеных, вымагалі правядзеньня чэсных і адкрытых выбараў. Таксама абодва бакі нагалошвалі на падабенстве палітычнае сытуацыі ў абодвух краінах. У канцы акцыі беларускія прадстаўнікі ды кіраўніцтва УА «Свабода» паспрабавалі перадаць дэклярацыю з вымогамі, агучанымі на мітынгу ў пасольства, але прадстаўнікі пасольства адмовіліся прыняць дэлегацыю.<ref>[http://www.svaboda.org/content/article/3536948.html Дзень Волі ў сьвеце]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20140221185923/http://www.svoboda.org.ua/diyalnist/novyny/020443/ У Києві, в білоруський День Волі, відбулась акція солідарності українських націоналістів з білоруськими патріотами]{{ref-uk}}</ref> == Удзел у выбарах == Партыя прымала ўдзел ў агульнанацыянальных ды мясцовых выбарах ад 1994 году. === [[Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны (1994)|Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны 1994 году]] === Партыя не здабыла ніводнага мандату ў [[Вярхоўная Рада Ўкраіны|Вярхоўнай Радзе]], аднак чатыры прадстаўнікі партыі сталі дэпутатамі Львоўскай абласной рады. Таксама партыя атрымала сваіх прадстаўнікоў і ў іншых меншых радах Заходняй Ўкраіны. === [[Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны (1998)|Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны 1998 году]] === На выбарах у [[Вярхоўная Рада Ўкраіны|Вярхоўную Раду]] [[Украіна|Ўкраіны]] 1998 году партыя прымала ўдзел у складзе выбарчага блёку «Менш словаў», атрымала 0,17%<ref name="cri">[https://web.archive.org/web/20120717041303/http://www.cvk.gov.ua/pls/vd2002/webproc0v?kodvib=1&rejim=0 Вибори 1998/2002]{{ref-uk}}</ref> галасоў і не патрапіла ў [[Вярхоўная Рада Ўкраіны|Вярхоўную Раду]]. Аднак па аднамандатнай акрузе ў [[Львоўская вобласьць|Львоўскай вобласьці]] перамогу атрымаў [[Алег Цягнібок]], будучы лідэр партыі. === [[Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны (2002)|Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны 2002 году]] і [[Прэзыдэнцкія выбары ва Ўкраіне 2004 году|прэзыдэнцкія выбары 2004 году]] === Партыя прымала ўдзел у выбарах у Вярхоўную раду [[Украіна|Ўкраіны]] 2002 году ў складзе выбарчага блёку [[Віктар Юшчанка|Віктара Юшчанкі]] [[Наша Ўкраіна]]<ref name="cri" />. У Вярхоўную Раду патрапіў толькі [[Алег Цягнібок]]. На выбарах прэзыдэнта [[Украіна|Ўкраіны]] 2004 партыя падтрымала кандыдатуру [[Віктар Юшчанка|Віктара Юшчанкі]]. === [[Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны (2006)|Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны 2006 году]] === На выбары ў [[Вярхоўная Рада Ўкраіны|Вярхоўную Раду]] [[Украіна|Ўкраіны]] 2006 партыя пайшла самастойна і атрымала 91 321 голас выбаршчыкаў, або 0,36% (васемнаццатае месца сярод усіх партыяў і блёкаў)<ref>[https://web.archive.org/web/20060328041316/http://www.cvk.gov.ua/vnd2006/w6p001.html Вибори 2006]{{ref-uk}}</ref>. У часе выбараў [[Цэнтральная выбарчая камісія Ўкраіны]] зьвярнулася да [[Генэральная пракуратура Ўкраіны|Генэральнай пракуратуры Ўкраіны]] з просьбай забараніць дзейнасьць партыі, бо, па меркаваньні Цэнтральнай выбарчай камісіі, праграма партыі парушае [[Канстытуцыя Ўкраіны|Канстытуцыю Ўкраіны]]. Аднак скарга Цэнтральнай выбарчай камісіі была адхіленая, і партыя змагла прыняць удзел у выбарах. І, хоць партыя не атрымала ніводнага мандату ў [[Вярхоўная Рада Ўкраіны|Вярхоўную Раду]], аднак змагла прайсьці і сфармаваць фракцыі ў некаторых раённых і ў [[Львоўская абласная рада|Львоўскай абласной радзе]]. === [[Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны (2007)]] === На [[Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны (2007)|датэрміновых выбарах у Вярхоўную раду Ўкраіны 2007 году]] партыя таксама пайшла самастойна і атрымала 178 660 галасоў выбаршчыкаў, або 0,76% (восьмае месца сярод усіх партыяў і блёкаў). Найбольшую падтрымку партыя атрымала ў [[Тарнопальская вобласьць|Тарнопальскай]] (3,44%), [[Івана-Франкоўская вобласьць|Івана-Франкоўскай]] (3,41%), [[Львоўская вобласьць|Львоўскай]] (3,06%), [[Валынская вобласьць|Валынскай]] (1,45%) абласьцях, а таксама ў [[Кіеў|Кіеве]] (1,25%), і па замежнай выбарчай акрузе (2,28%)<ref>[https://web.archive.org/web/20090605072059/http://www.cvk.gov.ua/vnd2007/w6p001.html Вибори 2007]{{ref-uk}}</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20121024171831/http://www.cvk.gov.ua/pls/vnd2007/W6P406?PT001F01=600&pf7171=38 поўны сьпіс кандыдатаў ад партыі на выбарах 2007 году ў Вярхоўную Раду Ўкраіны]</ref>. : '''Першая «пяцёрка» сьпісу партыі:''' * [[Алег Цягнібок]] — старшыня партыі, дэпутат [[Львоўская абласная рада|Львоўскай абласной рады]] (кіраўнік фракцыі «Свабоды»). * [[Юры Ільленка]] — украінскі кінарэжысэр, [[Народны артыст Украіны]], ляўрэат [[Нацыянальная прэмія Ўкраіны імя Тараса Шаўчэнка|Нацыянальнай прэміі Ўкраіны імя Тараса Шаўчэнкі]], удзельнік палітрады партыі. * [[Ірына Фарыён]] — украінскі філёляг, дацэнт катэдры [[украінская мова|ўкраінскай мовы]] [[Львоўская палітэхніка|Нацыянальнага ўнівэрсытэту «Львоўская Палітэхніка»]], дэпутат [[Львоўская абласная рада|Львоўскай абласной рады]], удзельніца палітрады партыі. * [[Багдан Бэнюк]] — [[Народны артыст Украіны]], [[актор]] [[Кіеўскі Нацыянальны тэатар імя Івана Франка|Кіеўскага Нацыянальнага тэатру імя Івана Франка]], ляўрэат [[Дзяржаўная прэмія імя Аляксандра Даўжэнкі|Дзяржаўнай прэміі імя Аляксандра Даўжэнкі]], намесьнік старшыні партыі. * [[Аляксандар Сыч]] — дацэнт катэдры Дзяржаўнага кіраваньня [[Івана-Франкоўскі нацыянальны ўнівэрсытэт нафты і газу|Івана-Франкоўскага нацыянальнага ўнівэрсытэту нафты і газу]], дэпутат [[Івана-Франкоўская абласная рада|Івана-Франкоўскай абласной рады]], намесьнік старшыні партыі. === [[Выбары ў Кіеўскую гарадзкую раду 2008 году]] === На датэрміновых выбарах ў Кіеўскую гарадзкую раду 2008 году партыя заняла дзявятае месца сярод трыццаці сямі партыяў і блёкаў, атрымаўшы 2,08%<ref>[https://web.archive.org/web/20080917034017/http://pravda.com.ua/news/2008/5/26/76512.htm Результати дотермінових виборів київської міської ради на сайті «Української Правди»]{{ref-uk}}</ref> галасоў пры неабходным для праходжаньня трохадсоткавым бар’еры. Кіраўнік партыі [[Алег Цягнібок]] быў кандыдатам на пост гарадзкога мэра [[Кіеў|Кіева]], ён атрымаў каля 1,37%<ref>[https://web.archive.org/web/20080917034017/http://pravda.com.ua/news/2008/5/26/76512.htm Результати дотермінових виборів київського міського голови на сайті «Української Правди»]{{ref-uk}}</ref> (восьмы зь сямідзесяці кандыдатаў). === [[Выбары ў Тарнопальскую абласную раду 2009 году|Мясцовыя выбары]] ў [[Тарнопальская вобласьць|Тарнопальскай вобласьці]] 2009 году === На гэтых выбарах партыя ўпершыню здабыла першае месца. Партыю падтрымалі 154 038 выбаршчыкаў, альбо 34,69%. Партыя атрымала 50 са 120 мандатаў у абласной радзе, а яе прадстаўнік, [[Аляксей Кайда]], стаў галавой Тарнопальскай абласной рады. == Прадстаўніцтва ў абласных радах == ''2010—2015 гады:'' {|class=wikitable !Абласная<br />рада !Сьцяг<br /> вобласьці !Агульная колькасьць<br /> дэпутатаў у радзе !Колькасьць<br /> галасоў «За»<br /> у адсотках !Колькасьць<br />перамог ў<br />аднамандатных акругах !Агулам<br />дэпутатаў ад «Свабоды» |- |[[Тарнопальская абласная рада]] |[[Файл:Flag of Ternopil Oblast.jpg|border|frameless|center|upright=0.3]] |<center>120 |<center>34,69% |<center>— |<center>50 |- |[[Львоўская абласная рада]] |[[Файл:Flag of Lviv Oblast.svg|border|frameless|center|upright=0.3]] |<center>116 |<center>25,98% |<center>16 |<center>41 |- |[[Івано-Франкоўская абласная рада]] |[[Файл:Flag of Ivano-Frankivsk Oblast.svg|border|frameless|center|upright=0.3]] |<center>114 |<center>16,60% |<center>5 |<center>17 |- |[[Валынская абласная рада]] |[[Файл:Volyn flag.svg|border|frameless|center|upright=0.3]] |<center>80 |<center>7,44% |<center>1 |<center>6 |- |[[Ровенская абласная рада]] |[[Файл:Flag of Rivne Oblast.png|border|frameless|center|upright=0.3]] |<center>80 |<center>6,34% |<center>1 |<center>5 |- |[[Чарнавіцкая абласная рада]] |[[Файл:Flag of Chernivtsi Oblast.svg|border|frameless|center|upright=0.3]] |<center>104 |<center>3,90% |<center>1 |<center>4 |- |[[Кіеўская абласная рада]] |[[Файл:Prapor Kyivskoi oblasti.svg|border|frameless|center|upright=0.3]] |<center>148 |<center>3,48% |<center>0 |<center>5 |- |[[Хмяльніцкая абласная рада]] |[[Файл:Flag of Khmelnytskyi Oblast.svg|border|frameless|center|upright=0.3]] |<center>104 |<center>4,06% |<center>1 |<center>4 |} 2015—2020 {|class=wikitable !Абласная<br />рада !Агульная колькасьць<br />дэпутатаў ў радзе !Колькасьць<br />галасоў «За»<br />ў адсотках !Дэпутатаў ад «Свабоды» |- |[[Віньніцкая абласная рада]] |<center>84 |<center>6,9&nbsp;% |<center>6 |- |[[Валынская абласная рада]] |<center>64 |<center>8,7&nbsp;% |<center>7 |- |[[Жытомірская абласная рада]] |<center>64 |<center>6,2&nbsp;% |<center>5 |- |[[Івана-Франкоўская абласная рада]] |<center>84 |<center>14,9&nbsp;% |<center>16 |- |[[Кіеўская абласная рада]] |<center>84 |<center>7,4&nbsp;% |<center>7 |- |[[Кіеўская гарадзкая рада]] |<center>120 |<center>7,7&nbsp;% |<center>14 |- |[[Кіраваградзкая абласная рада]] |<center>64 |<center>5,14&nbsp;% |<center>4 |- |[[Львоўская абласная рада]] |<center>84 |<center>12,92 % |<center>12 |- |[[Палтаўская абласная рада]] |<center>84 |<center>7,3 % |<center>7 |- |[[Ровенская абласная рада]] |<center>64 |<center>9,5 % |<center>8 |- |[[Сумская абласная рада]] |<center>64 |<center>5,7 % |<center>5 |- |[[Тарнопальская абласная рада]] |<center>64 |<center>18,27&nbsp;% |<center>13 |- |[[Хмяльніцкая абласная рада]] |<center>84 |<center>10,18 % |<center>10 |- |[[Чаркаская абласная рада]] |<center>84 |<center>7,51&nbsp;% |<center>7 |- |[[Чарнавіцкая абласная рада]] |<center>64 |<center>5,92&nbsp;% |<center>4 |} === [[Прэзыдэнцкія выбары ва Ўкраіне 2010 году]] === Партыя высунула свайго старшыню, Алега Цягнібока, на пост [[Прэзыдэнт Украіны|Прэзыдэнта Ўкраіны]] на ХХІ зьезьдзе, які адбыўся 22 кастрычніка 2009 году<ref>[http://www.svoboda.org.ua/diyalnist/novyny/012465/ ХХІ З’їзд ВО «Свобода» висунув Олега Тягнибока кандидатом на пост Президента України]{{ref-uk}}</ref>. Ён быў зарэгістраваны [[Цэнтральная выбарчая камісія Ўкраіны|Цэнтральнай выбарчай камісіяй Украіны]] 30 кастрычніка 2009 году<ref>[http://www.pravda.com.ua/news/2009/10/30/104293.htm ЦВК зареєструвала ще двох кандидатів]{{Недаступная спасылка|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{ref-uk}}</ref>. Атрымаў 1,43% галасоў выбарцаў (восьмае месца).<ref>[http://www.cvk.gov.ua/pls/vp2010/WP0011 Чергові вибори Президента України 17.01.2010]</ref> === [[Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны (2012)|Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны 2012 году]] === Партыя дамовілася з [[Усеўкраінскае аб’яднаньне «Бацькаўшчына»|Усеўкраінскім аб’яднаньнем «Бацькаўшчына»]] аб ўзгадненьні кандыдатаў у мажарытарнай частцы выбараў. З 225 акругаў у 35 балятуюцца прадстаўнікі «Свабоды». У прапарцыйнай частцы партыя ідзе асобным сьпісам. У выніку партыя атрымала 10,44% галасоў і 25 месцаў па сьпісу. Яшчэ 12 прадстаўнікоў партыі сталі дэпутатамі ў мажарытарных акругах. Такім чынам, агулам партыя атрымала 37 мандатаў. Партыя сфармавала чацьвертую паводле колькасьці дэпутацкую фракцыю пасьля Партыі рэгіёнаў, «Бацькаўшчыны» ды «УДАРу». Прадстаўнік партыі [[Руслан Кашулінскі]] быў абраны намесьнікам старшыні Вярхоўнай Рады. === Мясцовыя выбары 2010 году === На гэтых выбарах партыя значна палепшыла свае прадстаўніцтвы ў мясцовых саветах. Партыя выйшла на першае месца па колькасьці атрыманых мандатаў на выбарах ў Львоўскую ды Івана-Франкоўскую абласныя рады. Дэпутатам Кіеўскай абласной рады стаў намесьнік старшыні УА «Свабода», старшыня кіеўскай гарадзкой арганізацыі УА «Свабода» [[Андрэй Ільленка]]. === [[Прэзыдэнцкія выбары ва Ўкраіне 2014 году|Прэзыдэнцкія выбары 2014 году]] === Алег Цягнібок, кіраўнік партыі прымаў ўдзел, але атрымаў толькі 210 476 галасоў, што склала 1,16%, дзясятае мейсца. === [[Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны (2014)|Выбары ў Вярхоўную Раду 2014 году]] === Партыя атрымала 4,71% і не патрапіла ў Вярхоўную Раду. Але шэсьць вылучэнцаў ад партыі здолелі перамагчы ў аднамандатных акругах. Пасьля паразы на выбарах партыя адклікала сваіх міністраў з Ураду ды сышла ў апазыцыю.<ref>[https://www.pravda.com.ua/news/2014/11/12/7044010/ Міністри від «Свободи» йдуть у відставку — Украінская Праўда]</ref> === [[Прэзыдэнцкія выбары ва Ўкраіне 2019 году|Прэзыдэнцкія выбары 2019 году]] === Партыя вылучыла кандыдатам у прэзыдэнты [[Руслан Кашулінскі|Руслана Кашулінскага]]. Ягоную кандыдатуру падтрымалі таксама іншыя палітыкі нацыяналістычнага кірунку — [[Кангрэс украінскіх нацыяналістаў]], [[Правы сэктар]], рух С14, [[Арганізацыя ўкраінскіх нацыяналістаў]]<ref>[https://www.ukrinform.ua/rubric-elections/2624422-svoboda-visunula-kosulinskogo-u-prezidenti.html "Всеукраїнське об'єднання «Свобода» висунуло голову секретаріату партії Руслана Кошулинського кандидатом на посаду Президента України.]</ref>. У выніку Руслан Кашулінскі атрымаў крыху больш за 307 тысячаў галасоў і заняў дзявятае месца з 1,62% падтрымкі<ref>[https://web.archive.org/web/20191029210123/https://cvk.gov.ua/pls/vp2019/wp300pt001f01%3D719.html Центральна виборча комісія України — WWW відображення ІАС «Вибори Президента України 2019»]</ref>. Найбольшую падтрымку кандыдат атрымаў ў [[Івана-Франкоўская вобласьць|Івана-Франкоўскай]] і [[Тарнопальская вобласьць|Тарнопальскай вобласьцёх]]. === [[Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны (2019)|Выбары ў Вярхоўную Раду 2019 году]] === Партыя пайшла на выбары разам з [[Нацыянальны корпус|Нацыянальным корпусам]], [[Правы сэктар|Правым сэктарам]], Украінскай добраахвотнай арміяй, АУН і [[Кангрэс украінскіх нацыяналістаў|Кангрэсам украінскіх нацыяналістаў]].<ref>[https://www.bbc.com/ukrainian/news-48575220 «Свобода», Ярош і Білецький разом йдуть до Ради], , ВВС Україна, 9.06.2019.</ref>. У першую пяцёрку сьпісу партыі трапілі [[Алег Цягнібок]], [[Андрэй Бялецкі]], [[Дзьмітры Яраш]], [[Андрэй Тарасенка]] ды [[Руслан Кашулінскі]]. Партыя атрымала 2,15% галасоў па сьпісу і такім чынам ня здолела пераадолець 5% бар’ер. У 83 выбарчай акрузе (частка [[Івана-Франкоўск]]у) перамагла прадстаўніца партыі [[Аксана Саўчук]], яе падтрымалі 46,67% выбаршчыкаў<ref>[https://www.cvk.gov.ua/pls/vnd2019/wp040pt001f01=919pf7331=83.html Відомості про підрахунок голосів виборців в одномандатному виборчому окрузі №83]</ref>. Ў 2021 годзе [[Андрэй Ільленка]] балятаваўся на давыбарах па 197 акрузе ([[Чаркаская вобласьць]]), атрымаў трэці вынік, 9,53%<ref>[https://web.archive.org/web/20211105120219/https://www.cvk.gov.ua/pls/vnd2019/wp040pt001f01=923pf7331=197.html Старонка ЦВК Ўкраіны (архіў)]</ref>. Ў тым жа годзе Руслан Кашулінскі ўдзельнічаў ў давыбарах па 87 акрузе на Івана-Франкоўшчыне, дзе таксама атрымаў трэці вынік з 28,6%<ref>[https://web.archive.org/web/20211029135455/https://www.cvk.gov.ua/pls/vnd2019/wp040pt001f01=922pf7331=87.html ЦВК Ўкраіны (архіў)]</ref>. === Вынікі на выбарах === {| class="wikitable" ! Год ! Галасоў ! % ! Мандаты ! Месца ! Урад |- | [[Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны (1998)|1998]] | 45 155 | 0.17 | 1 | 29 | style="background-color:#EE7777" | Не |- | [[Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны (2006)|2006]] | 91 321<span style="color: #0c0; font-size: 90%;">▲</span><noinclude> | 0.36<span style="color: #0c0; font-size: 90%;">▲</span><noinclude> | 0<span style="color: red; font-size: 90%;">▼</span><noinclude> | 18<span style="color: #0c0; font-size: 90%;">▲</span><noinclude> | style="background-color:#EE7777" | Не |- | [[Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны (2007)|2007]] | 178 660<span style="color: #0c0; font-size: 90%;">▲</span><noinclude> | 0.76<span style="color: #0c0; font-size: 90%;">▲</span><noinclude> | 0 | 8<span style="color: #0c0; font-size: 90%;">▲</span><noinclude> | style="background-color:#EE7777" | Не |- | [[Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны (2012)|2012]] | 2,129,246<span style="color: #0c0; font-size: 90%;">▲</span><noinclude> | 10.44<span style="color: #0c0; font-size: 90%;">▲</span><noinclude> | 37<span style="color: #0c0; font-size: 90%;">▲</span><noinclude> | 5<span style="color: #0c0; font-size: 90%;">▲</span><noinclude> | style="background-color:#77EE77" | <font color="red">Не (2012—2014),</font></br> Так (2014) |- | [[Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны (2014)|2014]] | 742 022<span style="color: red; font-size: 90%;">▼</span><noinclude> | 4.71<span style="color: red; font-size: 90%;">▼</span><noinclude> | 6<span style="color: red; font-size: 90%;">▼</span><noinclude> | 7<span style="color: red; font-size: 90%;">▼</span><noinclude> | style="background-color:#EE7777" | Не |- | [[Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны (2019)|2019]] | 315 568<span style="color: red; font-size: 90%;">▼</span><noinclude> | 2.15<span style="color: red; font-size: 90%;">▼</span><noinclude> | 1<span style="color: red; font-size: 90%;">▼</span><noinclude> | 11<span style="color: red; font-size: 90%;">▼</span><noinclude> | style="background-color:#EE7777" | Не |- |} <gallery mode="nolines" widths="400" heights="267"> UA Svaboda 2006.png|[[Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны (2006)|Парлямэнцкія выбары 2006]] UA Svaboda 2007.png|[[Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны (2007)|Парлямэнцкія 2007]] Aleh Tiahnybok 2010.png|[[Выбары прэзыдэнта ва Ўкраіне (2010)|Прэзыдэнцкія 2010]] ([[Алег Цягнібок]]) UA Svaboda 2010.png|Мясцовыя выбары (абласныя рады, кастрычнік 2010) UA Svaboda 2012.png|[[Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны (2012)|Парлямэнцкія выбары 2012]] Aleh Tiahnybok 2014.png|[[Прэзыдэнцкія выбары ва Ўкраіне 2014 году|Прэзыдэнцкія 2014]] ([[Алег Цягнібок]]) UA Svaboda 2014.png|[[Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны (2014)|Парлямэнцкія выбары 2014]] UA Svaboda 2015.png|Мясцовыя выбары (абласныя рады, кастрычнік 2015) Ruslan Kašulinski 2019.png|[[Прэзыдэнцкія выбары ва Ўкраіне 2019 году|Прэзыдэнцкія 2019]] ([[Руслан Кашулінскі]]) UA Svaboda 2019.png| [[Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны (2019)|Парлямэнцкія выбары 2019]] </gallery> == Удзел сябраў партыі ў [[Расейска-ўкраінская вайна|расейска-ўкраінскай вайне]] == Ад пачатку расейскай агрэсіі супраць Украіны шмат сябраў партыі брала ўдзел у абароне Ўкраіны. Ужо 13 сакавіка 2014 году пры абароне мітынгу за захавання адзінства Ўкраіны ў [[Данецк]]у ад прарасейскіх баявікоў загінуў Зьмітры Чарняўскі, прэсавы сакратар данецкага абласнога аддзяленьня партыі «Свабода». У пачатку лета 2014 году, з пачаткам баявых дзеяньняў на ўсходзе Ўкраіны, кіраўнік Закарпацкай абласной арганізацыі ЎА «Свабода», [[Алег Куцын]] заснаваў Асобную дабраахвотніцкую адзінку — «Карпатскую Сеч», якая ваявала ў саставе 93-яе механізаванае брыгады Ўзброеных сілаў Украіны. Адзінка трымала назоў ў гонар украінскай парамілітарнай арганізацыі «Карпатская Сеч», якая існавала на [[Карпацкая Ўкраіна|Закарпацьці]] ў 1938—1939 гадох. Месцам дыслакацыі Асобнай штурмовой роты «Карпатская Сеч» зьяўлялась [[Днепрапятроўская вобласьць|Днепропятроўская область]]. Ў кастрычніку 2014 году «Карпатская Сеч» утрымллівала пазіціыі ў вёсцы [[Пяскі (Данецкая вобласьць)|Пяскі]], ды заставалась там да сакавіка 2016 году. Рота прымала ўдзел ў абароне Данецкага аэрапорта, баях за Пяскі, шахту «Бутаўка», [[Вадзяное (Ясінавацкі раён)|Вадзяное]], [[Вопытнае (Ясінавацкі раён)|Вопытнае]], [[Первамайск (Луганская вобласьць)|Первамайск]]. == Крытыка партыі == === Крытыка з боку іншых палітычных партыяў і рухаў Украіны === Партыя стала крытыкуецца рознымі палітычнымі партыямі і рухамі ва [[Украіна|Ўкраіне]], мае даволі напружаныя адносіны зь некаторымі левымі партыямі і рухамі [[Украіна|Ўкраіны]]. Сярод іх, у першую чаргу, [[Камуністычная партыя Ўкраіны|Камуністычная]] і [[Прагрэсіўна-сацыялістычная партыя Ўкраіны|Прагрэсіўна-сацыялістычная партыя]]. Пасьля выключэньня лідэра партыі [[Алег Цягнібок|Алега Цягнібока]] з фракцыі «[[Наша Ўкраіна]]» партыя апынулася ў апазыцыі і да лібэральных партыяў. Прадстаўнікі левых партыяў часта вінавацяць партыю ў фашызьме ды нацызьме.<ref>[https://web.archive.org/web/20090604181036/http://www.kpu.net.ua/glavnij-politicheskij-itog-ternopolskih-viborov/ ГЛАВНЫЙ ПОЛИТИЧЕСКИЙ ИТОГ ТЕРНОПОЛЬСКИХ ВЫБОРОВ]{{ref-ru}}</ref> === Крытыка з боку замежных партыяў і рухаў === Партыя, і асабліва яе [[Алег Цягнібок|лідэр]] пэрыядычна зьяўляюцца на тэлеэкранах [[Расея|расейскіх]] каналаў, звычайна, каб паказаць «[[русафобія|антырасейскія]]» настроі ва [[Украіна|Ўкраіне]]. Нэгатыўныя адносіны да партыі мае частка польскіх палітычных сілаў, асабліва радыкальна правых. Часопіс «Бібула», які прэзентуе такі пункт гледжаньня, называе «Свабоду» ''нэанацыскім спадкаемцам забойцаў з УПА''. Ён лічыць, што партыя стварае пагрозу для Польшчы, бо, у выпадку здабыцьця ўлады ў Кіеве, ва Ўкраіне можа распачацца грамадзянская вайна<ref>[http://www.bibula.com/?p=25977 Ukraina: Partia «Swoboda», neonazistowska spadkobierczyni ludobójców z UPA, bliska zwycięstwa w wyborach]{{ref-pl}}</ref>. === Астатнія крытычныя водгукі === У 2016 годзе асноўным фінансавым донарам партыі стаў яе бугальтар, пэнсіянэр Яраслаў Пелешак. Ён пераказаў партыі звыш за 760 тыс. [[грыўна|грыўняў]] і адначасова атрымоўваў ад яе заробак. Пазней Нацыянальнае агенцтва з пытаньняў супрацьдзеяьня карупцыі Ўкраіны выявіла, што калі партыю афіцыйна фінансавалі яе ж партыйцы, фактычна кошты ў банк прыносіў той жа самы пенсіянер. Гутарка ідзе прыкладна пра 2,3 млн грн. Суд прызнаў Пелешака вінаватым, аднак унёскі не канфіскавалі праз тое, што мінуў тэрмін накладзеньня адміністратыўнага спагнаньня. <ref>[https://www.pravda.com.ua/articles/2016/10/31/7125311/ Золата партыяў. «Свабоду» фінансуе пэнсіянэр.]{{ref-uk}}</ref> <gallery mode=traditional> ВП_Юрий_Ильенко.jpg|Вядомы ўкраінскі кінарэжысэр, удзельнік УА «Свабода» [[Юры Ільленка]] (2008) Фарион_by_Russianname.JPG|[[Ірына Фарыён]] Тягнибок_-_9_червня_2009.jpg|[[Алег Цягнібок]], лідэр партыі Файл:Illenko100.jpg|[[Андрэй Ільленка]] Мітинг_9_червня_2009_2.jpg|Мітынг з патрабаваньнямі правядзеньня новых выбараў у [[Вярхоўная Рада Ўкраіны|ВРУ]] ([[Кіеў]], 9 чэрвеня 2009) Мітинг_в_честь_Бандери_—_Київ.JPG|Мітынг у гонар стагодзьдзя ад нараджэньня [[Сьцяпан Бандэра|Сьцяпана Бандэры]]. 1 студзеня 2009 году </gallery> == Дадатковыя зьвесткі == * Падчас [[Выбары ў Вярхоўную Раду Ўкраіны (2007)|датэрміновых выбараў у Вярхоўную раду Ўкраіны 2007 году]] партыя падпісала дамову зь [[Беларуская нацыянальная грамада Львова|Беларускай нацыянальнай грамадой Львова]] аб супрацоўніцтве. * Абодва кіраўнікі партыі ([[Яраслаў Андрушкіў]], [[Алег Цягнібок]]) — мэдыкі па адукацыі. * У 2000 годзе ва [[Украіна|Ўкраіне]] на запрашэньне партыі пабываў [[Жан-Мары Лё Пэн]] — вядомы [[Францыя|францускі]] праварадыкальны палітык<ref name="diaspora.svoboda.org.ua"/>. [[Францыя|Францускія]] правыя радыкалы, разам з моладзевым крылом СНПУ, [[Грамадзкая арганізацыя Патрыёт Украіны|«Патрыётам Украіны»]], правялі ў [[Карпаты|Карпатах]] сумесныя вайскова-турыстычныя вучэньні, якія французы не маглі правесьці на Бацькаўшчыне праз заканадаўчую абарону. == Крыніцы == {{Крыніцы|2}} == Вонкавыя спасылкі == {{Партал|Украіна}} * [http://www.svoboda.org.ua/ Афіцыйны сайт партыі]{{ref-uk}} * [https://www.facebook.com/svoboda.ua Старонка партыі ў сацыяльнай сетцы «Фэйсбук»]{{ref-uk}} * [https://www.youtube.com/watch?v=xHzwYDDc8HQ Рэкляма партыі]{{ref-uk}} * [https://web.archive.org/web/20090320033139/http://nn.by/index.php?c=ar&i=24607 «Ва Ўкраіне на мясцовых выбарах перамаглі радыкальныя нацыяналісты». Наша Ніва. 17.03.2009.] {{Партыі Ўкраіны}} {{Добры артыкул}} [[Катэгорыя:Усеўкраінскае аб’яднаньне Свабода| ]] [[Катэгорыя:Палітычныя партыі Ўкраіны]] 8at3bu83bxfj4sx4x3cppgd6mixhynh 0 24428 2697261 2697153 2026-10-19T16:15:06Z Dymitr 10914 /* Хатняя і замежная палітыка. Караляваньне */ артаграфія 2697261 wikitext text/x-wiki {{Манарх |Партрэт = Louis XII, roi de France.jpg }} '''Людо́вік XII''' ({{мова-fr|Louis XII}}; 27 чэрвеня 1462 — 1 студзеня 1515), меў мянушку «Бацька Народу» ({{мова-fr|Le Père du Peuple}}). Быў 35-м каралём Францыі, і адзіным манархам з Валюа-Арлеанскае лініі [[Валюа (дынастыя)|дынастыі Валюа]]. Адрозьніваўся вельмі актыўнай замежнай палітыкай. == Біяграфія == Людовік нарадзіўся 27 чэрвеня 1462 году ў [[Шато дэ Блюа]], у [[Блюа]], [[Цюрэнь]] (сёняшні дэпартамэнт [[Луар-э-Шэр]]). Сын [[Карл Арлеанскі|Карла Арлеанскага]] і [[Марыя Клеўская|Марыі Клеўскай]], ён сам стаў герцагам Арлеанскім па сьмерці свайго бацькі ў [[1465]] годзе. У 1480-х Людовік прыняў удзел у так званай [[Вар’яцкая вайна|Вар’яцкай вайне]] супраць каралеўскае ўлады. Разам з [[Францыск ІІ (герцаг Брытонскі)|Францыскам ІІ, герцагам Брытонскім]], ён уступіў у бой з каралеўскім войскам у [[бітва пры Сэнт-Абін-дзю-Карм’ер|бітве пры Сэнт-Абін-дзю-Карм’ер]], але быў ушчэнт разьбіты і ўзяты ў палон. Атрымаўшы каралеўскае дараваньне, ён далучыўся да свайго кузэна, караля [[Карл VІІІ|Карла VІІІ]], у італьянскай кампаніі. Па сьмерці свайго кузэна Людовік стаў каралём Францыі. == Хатняя і замежная палітыка. Караляваньне == Нягледзячы на тое, што ён прыйшоў да ўлады даволі позна і вельмі нечакана, Людовік дзейнічаў энэргічна, правёўшы рэформы ў францускай юрыдычнай сыстэме, зьнізіўшы падаткі і палепшыўшы арганізацыю ўраду, у шмат чым паўтараючы сваёго сучасьніка [[Генрых VІІ (кароль Ангельшчыны)|Генрыха VІІ]], [[кароль Ангельшчыны|караля Ангельшчыны]]. Людовік таксама прадэманстраваў вялікі талент у кантролі над сваёй шляхтай, асабліва над магутнай фракцыяй Бурбонаў, што вельмі паспрыяла стабільнасьці францускага ўраду. [[Блюаскі прывілей 1499 году|Блюаскім прывілеем 1499 году]] ды [[Ліёнскі прывілей 1510 году|Ліёнскім прывілеем 1510 году]] ён пашырыў паўнамоцтвы каралеўскіх судзьдзяў і зрабіў крокі да барацьбы з карупцыяй у юрыдычнай сыстэме. Заблытанае францускае заканадаўства, заснаванае на звычаях, мела быць сабрана ў кодэкс і ратыфікавана каралеўскай праклямацыяй. У сваіх намаганьньнях усталяваць кантроль над [[Мілянскае герцагства|Мілянскім герцагствам]], на якое ён меў спадчынныя правы праз сваю бабку, [[Валентына Вісконці|Валентыну Вісконці]], Людовік распачаў шэраг вайсковых кампаніяў, якія сталі пачаткам [[Італьянскія войны|Італьянскіх войнаў]]. У 1499 годзе французы пасьпяхова ўсталявалі кантроль над [[Мілян]]ам, які на 12 наступных гадоў стаў францускай цьвержай у [[Італія|Італіі]]. Найвялікшы посьпех Людовіку прынесла перамога ў [[бітва пры Аньядэля|бітве пры Аньядэля]] ў 1509 годзе падчас вайны з [[Вэнэцыя]]й. Нягледзячы на посьпехі з 1510 году акалічнасьці зьмяніліся не на карысьць [[Францыя|Францыі]], калі папа [[Юліюс II]] ўзыйшоў на папскі пасад і сфармаваў [[Сьвятая Ліга|Сьвятую Лігу]], якая мела супрацьстаяць амбіцыям французаў у [[Італія|Італіі]]. Людовік, разам з [[Фэрдынанд II (кароль Арагону)|Фэрдынандам ІІ Арагонскім]], зрабіў спробу падзелу [[Нэапалітанскае каралеўства|Нэапалітанскага каралеўства]]. Умовы падзелу былі вызначаныя ў [[Гранадзкая дамова 1500 году|Гранадзкае дамове 1500 году]] паміж двума манархамі. Нягледзячы на гэта, паміж [[Гішпанія]]й і [[Францыя]]й выбухнула вайна, і да 1504 году французы згубілі сваю долю нэапалітанскіх уладаньняў. Людовік стаўся каралём, які быў шанаваны сваім народам. На момант яго сьмерці дэфіцыт кароннага скарбу ня быў большы за дэфіцыт на час сьмерці [[Карл VІІІ|Карла VІІІ]] у 1498 годзе, нягледзячы на шэраг дарагіх вайсковых выправаў у Італію. Ягоныя фіскальныя рэформы праведзенныя ў 1504 і 1508 гг. падцягнулі і палепшылі збор падаткаў. Ён заслужана атрымаў тытул «Бацькі Народу» ({{мова-fr|Le Père du Peuple}}), якім ён быў узнагароджаны [[Генэральныя штаты (Францыя)|Генэральнымі штатамі]] ў 1506 годзе. == Крыніцы == {{Крыніцы}} {{Каралі Францыі}} {{Каралі Нэапалю}} {{Бібліяінфармацыя}} [[Катэгорыя:Нарадзіліся 27 чэрвеня]] [[Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1462 годзе]] [[Катэгорыя:Каралі Францыі]] [[Катэгорыя:Памерлі 1 студзеня]] [[Катэгорыя:Памерлі ў 1515 годзе]] 9yue6ig5eea9wrg2joqw987goghgs94 0 29891 2697222 2620326 2026-10-19T12:58:48Z InternetArchiveBot 67502 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 2697222 wikitext text/x-wiki {{Іншыя значэньні}} {{Ня блытаць|Тыбэцкі аўтаномны раён|Тыбэцкім аўтаномным раёнам|адміністрацыйна-тэрытарыяльнай адзінкай у Кітаі}} [[Файл:Tibet-claims.jpg|thumb|жоўты — [[Тыбэцкі АР]] у складзе [[Кітай|Кітаю]],<br/>чырвоны, аранжавы, жоўты — Тыбэт у акрэсьліваньні тыбэтцаў у выгнаньні,<br/>блакітны, аранжавы, салятавы, жоўты — Тыбэт у вызначэньні Кітаю,<br/>салятавы — рэгіён, аспрэчваны [[Індыя]]й як частка [[Аксайчын]]у,<br/>блакітны — рэгіён Індыі, аспрэчваны Кітаем як частка Тыбэцкага АР,<br/>сіні — рэгіёны ў межах культуры Тыбэту (гістарычна).]] {{Тыбэцкая пісьмовасьць}} '''Тыбэ́т''' ({{мова-bo|བོད་}} — [[трансьлітарацыя]] [[Ўайлі]]: bod, вымаўленьне ([[лхаскі дыялект]]): бё, {{мова-zh|西藏}}, ''Сіцзан'') — раён Цэнтральнай [[Азія|Азіі]], разьмешчаны на [[Тыбэцкае сугор'е|Тыбэцкім сугор’і]]. У розныя пэрыяды гісторыі Тыбэт быў незалежнай дзяржавай альбо тэрыторыяй у складзе [[Мангольская імпэрыя|Мангольскай імпэрыі]] або васальнай зямлёй [[Дынастыя Цын|цынскага Кітая]]. У 1951 годзе акупаваны [[Кітай|Кітаем]]. Тыбэцкая апазыцыя расцэньвае палітыку кітайскіх камуністычных уладаў у рэгіёне як [[генацыд]] тыбэцкага [[народ]]у. Традыцыйна тэрыторыя Тыбэту дзялілася на правінцыі [[У-Цанг|Ў-Цанг]], [[Кхам]] і [[Амда]]. [[Тыбэцкі аўтаномны раён]] (ТАР) у Кітаі займае менш за палову ўсяго гістарычнага Тыбэту (правінцыя Ў-Цанг і заходняя частка Кхама), а насельніцтва ТАР складае ўсяго толькі адну траціну ад насельніцтва гістарычнага Тыбэту. Тэрыторыя гістарычнага Амда і астатняя частка Кхама адміністрацыйна ўваходзяць у правінцыі [[Юньнань]], [[Сычуань]], [[Цынхай]] і [[Ганьсу]]. == Геаграфія == Плошча (уключаючы правінцыі Ў-Цанг, Кхам і Амда) — 1,2 млн км². Сярэдняя вышыня тэрыторыі: 4000 мэтраў над узроўнем мора. Самая высокая гара: [[Джамалунгма]] ([[Эвэрэст]]). На тэрыторыі Тыбэту бярэ выток шэраг вялікіх рэк, якія працякаюць затым па тэрыторыі пражыванmня іншых народаў і таму больш вядомыя па назвах на мовах гэтых народаў (паказаныя ў дужках), а не на тыбэцкай. Гэта Ярлунг Цангпа ([[Брахмапутра (рака)|Брахмапутра]]), Ма[чу] ([[Хуанхэ (рака)|Жоўтая рака]]), Дру[чу] ([[Янцзы (рака)|Янцзы]]), Сэнге Кхабаб ([[Інд (рака)|Інд]]), Пхунг[чу] (інд.: [[Арун (рака)|Арун]]), Гьялма Нгу[чу] (бірм.: [[Салуін (рака)|Салуін]]) і За[чу] ([[Мэконг (рака)|Мэконг]]). Найбуйныя азёры: Цонганпа, Нам[цо], Ямдрок Ю[цо], Міпхам [Цо] (Мансаравар). Сярэдняя тэмпэратура: 14 °C у ліпені і −4 °C у студзені. Сярэдні ўзровень ападкаў: моцна адрозніваецца, у заходніх абласьцях 1 мм у студзені і 25 мм у ліпені; ва ўсходніх абласьцях 25—30 мм у студзені і 80 мм у ліпені. Карысныя выкапні: 126 розных [[мінэрал]]аў, сярод якіх [[сьвідры]], [[уран (элемэнт)|уран]], [[жалеза]], [[храміт]], [[золата]], [[літый]], [[баксіт]], [[медзь]], [[вугаль]], [[соль]], [[лушчак]], [[цын]], [[нафта]] і іншыя. == Статус == У цяперашні час тэрыторыя гістарычнага Тыбэту ўваходзіць у склад Кітаю, аднак у [[Дхарамсала|Дхарамсале]] ([[Індыя]]) знаходзіцца [[Урад Тыбэту ў выгнаньні|ўрад Тыбэту ў выгнаньні]], кіраўніком якога да 2002 году зьяўляўся [[Далай-лама XIV]]. === Адміністрацыйны падзел === {| |{{легенда|#feb28e|Тыбэцкі аўтаномны раён}} |- |{{легенда|#c6e3c6|Тыбэцкія аўтаномныя акругі}} |- |{{легенда|#e4d48f|Тыбэцкія аўтаномныя паветы}} | |} Кітайскія ўлады падзялілі Тыбэт на наступныя адміністрацыйныя адзінкі: # [[Тыбэцкі аўтаномны раён]]; # Тыбэцкія аўтаномныя акругі ў правінцыі [[Цынхай]]; # Тыбэцкая аўтаномная акруга і Тыбэцкі аўтаномны павет у правінцыі [[Ганьсу]]; # Тыбэцкія аўтаномныя акругі і Тыбэцкі аўтаномны павет у правінцыі [[Сычуань]]; # Тыбэцкая аўтаномная акруга ў правінцыі [[Юньнань]]. == Насельніцтва == [[Тыбэтцы]] занятыя ў асноўным у сельскай гаспадарцы і жывёлагадоўлі. [[Кітайцы]], якія пражываюць на тэрыторыі Тыбэту — у кіраваньні, гандлі, сэктары абслугоўваньня. Зьвязана гэта з тым, што да ўключэньня ў склад Кітаю Тыбэт адрозьніваўся маларазвітай аграрнай эканомікай. Адмыслоўцаў для новых галін, ствараных кітайскім урадам, сярод этнічных тыбэтцаў не было. Пытаньне аб колькасьці і нацыянальным складзе насельніцтва Тыбэту вельмі складанае. Зьвязана гэта, па-першае, з адсутнасьцю дакладнага азначэньня тэрыторыі Тыбэту, па-другое з прадузятасьцю крыніц. Урад Тыбэту ў выгнаньні паведамляе аб шасьці мільёнах этнічных тыбэтцаў і сямі з паловай мільёнах этнічных кітайцаў ([[Хань]]). Аднак урад Кітая прыводзіць наступныя дадзеныя: * Тыбэцкі аўтаномны раён: 2,4 мільёна тыбэтцаў, 190 тысяч іншых нацыянальнасьцяў (у асноўным хань — кітайцы) * Усе аўтаномныя тыбэцкія раёны разам: 5 мільёнаў тыбэтцаў і 2,3 мільёна прадстаўнікоў іншых нацыянальнасьцяў. Варта адзначыць, што па меркаваньні Тыбэцкага ўраду ў выгнаньні шматлікія тэрыторыі гістарычнага Тыбэту ня маюць у цяперашнім Кітаі аўтаномнага статусу. * Так званы «[[Вялікі Тыбэт]]», да якога тыбэцкі ўрад у выгнаньні адносіць таксама тэрыторыі, якія ня маюць у цяперашнім Кітаі аўтаномнага статусу: 5,2 мільёну тыбэтцаў, 3,6 мільёну хань (кітайцаў) і 1,6 мільёну прадстаўнікоў іншых нацыянальнасьцяў (падлікі паводле зьвестак кітайскага перапісу насельніцтва 2000 году). Узровень пісьменнасьці сярод тыбэтцаў складае прыблізна 50%<ref>https://web.archive.org/web/20060212082111/http://www.asianinfo.org/asianinfo/tibet/pro-education.htm</ref>. === Тыбэцкая абшчына за мяжой === Колькасьць тыбэтцаў у выгнаньні — каля 134 тыс. чалавек: у Індыі — 100 000 чалавек, у [[Нэпал]]е — 20 000, у [[Бутан]]е — 1500, у [[Швайцарыя|Швайцарыі]] — 2000, у [[Эўропа|Эўропе]] — 400, у [[Аўстралія|Аўстраліі]] і [[Новая Зэляндыя|Новай Зэляндыі]] — 200, у [[ЗША]] — 8000, у [[Канада|Канадзе]] — 1200, у [[Скандынавія|Скандынавіі]] — 100. == Сымболіка == [[Файл:Flag of Tibet.svg|200пкс|міні|[[Сьцяг Тыбэту]]]] [[Файл:Emblem_of_Tibet.svg|200пкс|міні|[[Герб Тыбэту]]]] Да ўваходжаньня ў склад Кітаю Тыбэт меў свае [[сьцяг Тыбэту|сьцяг]] і герб. У цяперашні час яны выкарыстоўваюцца [[Тыбэцкі ўрад у выгнаньні|тыбэцкім урадам у выгнаньні]]. У Кітаі жа яны разглядаюцца як знакі [[сэпаратызм]]у. == Гісторыя == У эпоху кіраваньня кітайскай дынастыі [[Цын]] Тыбэт пераходзіць пад кантроль [[Пэкін]]а. Пасьля падзеньня манархіі ў Кітаі Тыбэт аб’яўляе аб сваёй незалежнасьці. У 1949 годзе пасьля перамогі [[Камуністычная партыя Кітаю|КПК]] над [[Гаміньдан]]ам у [[Грамадзянская вайна ў Кітаі|грамадзянскай вайне]] новы ўрад [[Мао Дзэ-дун]]а стаў настойваць на тым, што Тыбэт зьяўляецца часткай Кітаю. У 1951 годзе кітайскія войскі ўварваліся ва Ўсходні Тыбэт і, разграміўшы тыбэцкае войска, акупавалі краіну. == Культура == Этнічныя тыбэтцы вызнаюць [[тыбэцкі будызм]] і рэлігію [[бон (рэлігія)|бон]]. [[Тыбэцкая мова]] адносіцца да [[тыбэта-бірманскія мовы|тыбэта-бірманскай]] моўнай групы [[сіна-тыбэцкія мовы|сіна-тыбэцкай]] моўнай сям’і. З моманту ўваходжаньня ў склад Кітаю афіцыйнай мовай на тэрыторыі Тыбэту зьяўляецца кітайская, аднак справаводзтва дазволена весьці і на тыбэцкай, таксама ў пачатковай школе навучаньне часта вядзецца на тыбэцкай, з паступовым пераходам на [[кітайская мова|кітайскую мову]] ў старэйшых клясах<ref>https://web.archive.org/web/20060212082111/http://www.asianinfo.org/asianinfo/tibet/pro-education.htm</ref>. == Падаткі == 4 чэрвеня 1926 году ў Тыбэце [[Далай-лама]]м быў уведзены [[падатак]] на [[вуха|вушы]]. Краіна стварала войска, тэрмінова патрабаваліся грошы, а ўсе звычайныя падаткі ўжо былі. Трэба прызнаць, што ніхто з тыбэтцаў не адрэзаў сабе вушы, каб не плаціць падатак. Усё сапраўды плацілі. Грошы на войска былі сабраныя на працягу аднаго году<ref>http://www.samru.ru/bisnes/news_company/13766.html</ref>. Лідэрства па ліку неверагодных падаткаў належыць Тыбэту. За што толькі ні прымушалі раскашэльвацца на мяжы XIX—XX стагодзьдзяў. Тыбэтцы павінны былі плаціць падатак на вясельле, на нараджэньне дзяцей, на права сьпяваць, танчыць, званіць у званок і біць у барабаны. Стомленаму вандроўцу не дазвалялася нават проста так задрамаць на траўцы: за начлег ён павінен быў заплаціць падатак гаспадарам зямлі. Усяго на карысьць дзяржавы ў пачатку XX стагодзьдзя спаганялася 1892 падаткі. == Крыніцы == {{Крыніцы}} == Вонкавыя спасылкі == {{Commons}} === Рэсурсы, якія адлюстроўваюць пункт гледжаньня тыбэцкіх апазыцыянэраў === * [http://savetibet.ru/ сайт Цэнтра тыбэцкай культуры і інфармацыі ў Расеі]{{ref-ru}} * [http://www.tibethouse.ru/ сайт Тыбэцкага Дома ў Маскве]{{ref-ru}} * [https://web.archive.org/web/20140324215824/http://www.choklingtersar.ru/ Будызм Тыбэту]{{ref-ru}} * [https://web.archive.org/web/20060416090937/http://www.unpo.org/news_detail.php?arg=52&par=672 Amnesty International Report 2004] * [https://web.archive.org/web/20080612055806/http://www.tibet.ca/ Canada Tibet Committee] * [https://web.archive.org/web/20080516215547/http://mdokhams.gmxhome.de/mainintro.html The East Tibet Website] * [http://www.khamaid.org Kham Aid Foundation — assistance programs and general travel info] * [http://www.tibet.net/ Central Tibetan Administration (Government in Exile)] * [http://www.archive.org/download/tibet_gnn/tibet_bb.mov ''Faith in Exile''] — A video by the Guerrilla News Network * [http://www.freetibet.org/ Free Tibet website] * [https://web.archive.org/web/20060219220148/http://www.ifex.org/en/content/view/full/50602/ Freedom of expression violations in Tibet] * [http://www.olympicwatch.org/topics.php?id=10 Olympic Watch] (Committee for the 2008 Olympic Games in a Free and Democratic Country) on Tibet-related issues * [https://web.archive.org/web/20060218195418/http://www.kinaboykot.dk/video.htm Repression in Tibet] * [https://web.archive.org/web/20041214100634/http://www.amnestyusa.org/countries/china/document.do?id=B0641B4B43873B66802569A600601F21 Repression in Tibet, 1987—1992] * [http://www.studentsforafreetibet.org/ Students for a Free Tibet] * [https://web.archive.org/web/20090927004056/http://www.tibet.com/ The Government of Tibet in exile] * [http://www.tibet.org/ Tibet Online — Tibet Support Group] * [http://www.ciolek.com/WWWVL-TibetanStudies.html Tibetan Studies WWW Virtual Library] * [https://web.archive.org/web/20060219043931/http://www.tibet.freeserve.co.uk/ Beefy’s Nepal and Tibet Page] — photos and information on Tibet (and Nepal) * [http://www.cwru.edu/affil/tibet/booksAndPapers/Impact_China_Reform_Policy.htm The Impact of China’s Reform Policy on the Nomads of Western Tibet by Melvyn C. Goldstein and Cynthia M. Beall] — An examination of the impact of China’s post-1980 Tibet policy on a traditional nomadic area of Tibet’s Changtang (Northern Plateau) about 300 miles west-north-west of Lhasa in Phala Xiang, Ngamring county. * [http://mahabodhi.narod.ru Тыбэцкі будызм]{{ref-ru}} === Рэсурсы, якія адлюстроўваюць пазыцыю КНР === * [https://web.archive.org/web/20060217090832/http://www.index-china.com/index-english/Tibet-s.html China, Tibet and the Chinese nation] * [https://web.archive.org/web/20051231100717/http://www.tibetinfor.com.cn/english/ China Tibet Information Center] * [http://www.china.org.cn/e-white/tibet/ Chinese government white paper «Tibet — Its Ownership And Human Rights Situation»] (1992) * [http://www.china.org.cn/e-white/20011108/index.htm Chinese government white paper, «Tibet’s March Toward Modernization»] (2001) * [https://web.archive.org/web/20080224001319/http://www.chinatibetnews.com/BIG5/channel19/155/200212/16/5475.html Naming of Tibet] (Simplified Chinese) * [https://web.archive.org/web/20080914141800/http://www.chinese-embassy.org.uk/eng/zt/zgxz/default.htm PRC Government Tibet information] * [http://www.chinadaily.com.cn/english/doc/2004-05/23/content_333030.htm Regional Ethnic Autonomy in Tibet] (May 2004) * [https://web.archive.org/web/20050913095609/http://www.tibetonline.net/ Tibet Online] (Simplified Chinese) * [https://web.archive.org/web/20070813083545/http://www.tibettour.org/chinatibettoursite/moban/index.asp Tibet Tour (Tibet Tourism Bureau Official Site)] * [https://web.archive.org/web/20110605231719/http://www.utibet.edu.cn/ Tibet University] (Simplified Chinese) * [http://english.people.com.cn/whitepaper/tbpaper/tb.html White Paper on Ecological Improvement and Environmental Protection in Tibet] * [http://english.people.com.cn/features/tibetpaper/tibet.html White Paper on Tibetan Culture and Homayk] * [https://web.archive.org/web/20080516215547/http://mdokhams.gmxhome.de/mainintro.html The East Tibet Website] * [http://www.khamaid.org Kham Aid Foundation — assistance programs and general travel info] === Палітычна нэйтральныя рэсурсы === * [https://web.archive.org/web/20051031125224/http://www.muztagh.com/images/map/map-of-tibet-large.jpg Large map of Tibet] * [https://web.archive.org/web/20060830162921/http://www.accesstibettour.com/ A Local Travel Agency] * [http://www.haiweitrails.com/timeline_tibet.htm Haiwei Trails — Timeline of Tibet] * [http://www.tibetmap.com/ The Tibet Map Institute] * [https://web.archive.org/web/20060901212008/http://www.accesstibettour.com/tibet-map.html Tibet Maps] * [https://web.archive.org/web/20110927225702/http://www.nordling.nu/schaefer/chinamap.gif Railway map of China] * [http://www.chinahighlights.com/tibet/index.htm Tibet Tours] * [http://www.tibettrip.com/ Tibet Travel] * [https://web.archive.org/web/20060208234719/http://www.tibetsupport.org/ Tibetan Support Programme] * [http://www.tibet.ru/ Тибет. Ру]{{ref-ru}} * [https://web.archive.org/web/20080518093812/http://www.lhasa.ru/ Лхаса. Ру]{{ref-ru}} * [http://www.kailash.ru/c002 Кайлаш. Ру]{{ref-ru}} * [http://mith.ru/alb/buddhism/ Будызм Тыбэту]{{ref-ru}} * [https://web.archive.org/web/20080407060442/http://russian.people.com.cn/31515/6341896.html 10 выдатных месцаў у Тыбэце, якія варта наведаць]{{ref-ru}} * [https://web.archive.org/web/20190310191102/http://www.interfax-religion.ru/cis.php?act=print&div=7108 Усевалад Аўчыньнікаў. Тыбэт стаў часткай Кітая яшчэ ў Сярэднія стагодзьдзі] на сайце [http://www.interfax-religion.ru ІА «Інтэрфакс»]{{ref-ru}} * [http://savetibet.ru/2008/04/16/let_me_object.html Андрэй Тарэнцьяў. Дазвольце запярэчыць. Адкрыты ліст кандыдата гістарычных навук], які апублікавы на сайце [http://savetibet.ru Захаваем Тыбэт!]{{ref-ru}} * [https://web.archive.org/web/20200619004032/http://left.ru/2008/6/parenti175.phtml Майкл Парэнці. Дружалюбны фэадалізм: міф аб Тыбэце]{{ref-ru}} [[Катэгорыя:Тыбэт| ]] [[Катэгорыя:Геаграфія Кітаю]] 09crmgg26drqdw6zrmiucwqjmb24gy3 0 49080 2697263 2696753 2026-10-19T17:33:48Z SergeiSEE 38150 дапаўненьне Катэгорыя 2697263 wikitext text/x-wiki {{Герарх}} [[Файл:Jakub Susza, unicki biskup chelmski.jpg|міні|зьлева|150пкс|Гравюра з выявай Якуба Сушы ў выданьні «Холмский греко-униацкий месяц» за 1868 г..]] '''Якуб''' (сьвецкае імя '''Ян''') '''Суша''' ([[1610]], [[Менск]] — [[4 сакавіка]] [[1687]], [[Холм]]) — рэлігійны пісьменьнік, [[Вуніяцтва|вуніяцкі]] япіскап. Доктар тэалёгіі. == Жыцьцяпіс == Адукацыю атрымаў у менскіх [[базыляны|базылянаў]], стаў манахам гэтага ордэну. 3 [[1636]] у Холме ўзначаліў школу пры манастыры базыльянаў. З [[1649]] адміністратар япіскапату, [[22 лютага]] [[1652]] кароль [[Ян Казімір]] прызначыў яго холмскім япіскапам. На [[Жыровіцкая кангрэгацыя|Жыровіцкай кангрэгацыі]] (сходзе) у [[1661]] абраны генэралам базылянаў. Потым атрымаў багатае абацтва на [[Львоў]]шчыне. == Творчасьць == Вядомыя ягоныя тры друкаваныя творы: «Бег жыцьця і змаганьня блажэннага пакутніка Язафата Кунцэвіча», «Саўл і Павал русінскай вуніі, ператвораны крывёю блажэннага Язафата, або Мялеці Сматрыцкі» і «Уваскрэслы Фэнікс, або Першапачатковая выява Панны, маці холмскай». Творы Якуба Сушы насычаны вытрымкамі з пастаноў, лістоў дзяржаўных і рэлігійных дзеячаў; яны сьведчаць пра эрудыцыю й веды аўтара. Некаторыя яго творы перавыдадзены ў [[Парыж]]ы і [[Ляйпцыг]]у ў сярэдзіне XIX ст. <gallery caption="" class="center" widths="150px" heights="150px" perrow="3"> Файл:Cursus vitae et certamen martyrii B. Josaphat Kuncevicii, Rzym 1655.jpg|Якуб Суша. Жыцьцё і пакутніцкая сьмерць благаслаўлёнага Язафата Кунцэвіча, Рым, 1665 г. Файл:Jakub Susza, Saulus et Paulus ruthenae unionis... sive Meletius Smotricius.jpg|Якуб Суша. Саўл і Павел Рускай уніі… ці Мялеці Сматрыцкі, Рым, 1666 г. Файл:Phoenix tertiato redivivus 1684.jpg|Якуб Суша. Фэнікс, адроджаны ў трэці раз, Замосьце, 1684 г. </gallery> == Кнігапіс == * {{Кніга|аўтар = Iacobi Svsza. |частка = |загаловак = Cursus vitae et certamen martyrii B. Josaphat Kuncevicii Archiepiscopi Polocensis? ep. Vitebscensis et Mstiscaviensis ordinis D. Basili magni |арыгінал = |спасылка = |адказны = |выданьне = |месца = [[Рым|Romae]] |выдавецтва = |год = 1665|том = |старонкі = |старонак = |сэрыя = |isbn = |наклад = }} * {{Кніга|аўтар = Iacobi Svsza. |частка = |загаловак = Cursus vitae et certamen martyrii B. Josaphat Kuncevicii Archiepiscopi Polocensis? ep. Vitebscensis et Mstiscaviensis ordinis D. Basili magni |арыгінал = |спасылка = https://archive.org/details/cursusvitetcert00martgoog/page/n10/mode/2up |адказны = |выданьне = editio nova, emendatior et auctior curante Joanne Martinov |месца = [[Парыж|Parisiis]] |выдавецтва = Victor Palmé |год = 1865|том = |старонкі = |старонак = 229+2 |сэрыя = |isbn = |наклад = }} == Крыніцы == {{Крыніцы}} == Літаратура == {{слупок-пачатак-малы}} {{слупок-2}} * {{Літаратура/БелЭн|15|299|Суша Якуб|[[Уладзімер Кароткі|У. Г. Кароткі.]]}} * {{Літаратура/ЭВКЛ|2|647|Суша Якуб|[[Уладзімер Кароткі.]]}} * {{Літаратура/ЭГБ|6-1|452|Суша Якуб|[[Уладзімер Кароткі.]]}} * {{Артыкул| аўтар = [[Аляксандар Коршунаў|А. Ф Коршунаў.]] | загаловак = Суша Якуб. | арыгінал = | спасылка =https://knihi.com/none/Bielaruskija_pismienniki_zip.html#Bielaruskija_pismienniki_6_5.djvu_453 | мова = | адказны =біяграфічныя зьвесткі й бібліяграфія: А. Ф Коршуноў | аўтар выданьня =пад рэдакцыяй [[Адам Мальдзіс|А. В. Мальдзіса]]. | выданьне =Беларускія пісьменнікі. Біябібліяграфічны слоўнік: у 6 т.| тып = | месца ={{Менск (Мінск)}}| выдавецтва =Беларуская энцыклапедыя імя Петруся Броўкі| год =1995 | выпуск = | том =5, Пястрак—Сяўрук | нумар = | старонкі = 452| isbn =5-85700-168-4 | issn = }} {{слупок-2}} * {{Артыкул| аўтар = [[Алесь Суша]].| загаловак = Дакументальная спадчына Якуба Сушы: да 400 годдзя з дня нараджэння. | спасылка = http://content.nlb.by/content/dav/nlb/DDC/DED/B/nbb_print/nbb_in_print_01591.pdf| мова = | аўтар выданьня = | выданьне = Здабыткі : дакументальныя помнікі на Беларусі| тып =штогадовы зборнік, навуковае выданьне ў галіне кнігазнаўства | месца ={{Менск (Мінск)}}| выдавецтва = [[Нацыянальная бібліятэка Беларусі]] | год = 2010 | том = Вып. 12| старонкі = 32—68 | isbn = 985-6557-49-6| issn = | архіўная спасылка = | недасяжны}} * Суша Якуб. // {{Літаратура/Памяць/Менск|1}} * Суша Якуб. // {{Літаратура/Рэлігія і царква на Беларусі|к}} С. 318. * Суша Якуб. // {{Літаратура/Энцыкляпэдыя літаратуры і мастацтва Беларусі|5}} — С. 200. {{слупок-канец}} {{САРТЫРОЎКА_ПА_ЗМОЎЧВАНЬНІ:Суша, Якуб}} [[Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1610 годзе]] [[Катэгорыя:Нарадзіліся ў Менску]] [[Катэгорыя:Базыляны]] [[Катэгорыя:Протаархімандрыты ордэну базылянаў]] [[Катэгорыя:Холмскія ўніяцкія япіскапы]] [[Катэгорыя:Беларускія літаратары]] [[Катэгорыя:Новалацінскія літаратары]] [[Катэгорыя:Памерлі 4 сакавіка]] [[Катэгорыя:Памерлі ў 1687 годзе]] [[Катэгорыя:Памерлі ў Холме]] appno0y393mls1yf85v2w0093zmxch3 0 52092 2697307 2380047 2026-10-20T08:25:31Z Dymitr 10914 [[Вікіпэдыя:Шаблёны|шаблён]] 2697307 wikitext text/x-wiki {{Палітык}} [[Файл:Europe Ecologie closing rally regional elections 2010-03-10 n15.jpg|значак|Даніель Кон-Бэндыт.]] '''Даніель Кон-Бэндыт''' ({{мова-de|Daniel Cohn-Bendit}}; {{Н}} 4 красавіка 1945, [[Мантабан]], [[Францыя]]) — адзін зь лідэраў студэнцкага руху падчас [[Травеньскія падзеі ў Францыі 1968 году|Травеньскіх падзеяў у Францыі 1968 году]], нямецкі палiтычны дзяяч, адзін з кiраўнікоў групы «Зялёных» у [[Эўрапалямэнт|Эўрапалямэнце]]. == Крыніцы == {{Крыніцы}} == Вонкавыя спасылкі == * [https://web.archive.org/web/20110718214439/http://www.cohn-bendit.de/ Афіцыйны сайт] {{Накід:Палітык}} {{САРТЫРОЎКА_ПА_ЗМОЎЧВАНЬНІ:Кон-Бэндыт, Даніель}} [[Катэгорыя:Францускія палітыкі]] [[Катэгорыя:Нямецкія палітыкі]] mpdi6r5aci9xr1sj79cjxd8luuctb5v 0 53074 2697280 2653212 2026-10-19T21:45:04Z SergeiSEE 38150 дапаўненьне літаратура 2697280 wikitext text/x-wiki [[Файл:Stroczycy 2008 06.jpg|міні|300пкс|Хата]] [[Файл:Бацькоўская хата кс. Адама Станкевіча ў в. Арляняты.jpg|значак|300пкс|[[Язэп Драздовіч]]. Бацькоўская хата ксяндза [[Адам Станкевіч|Адама Станкевіча]] ў [[Вёска|вёсцы]] [[Арляняты]]. 1939 год.]] '''Ха́та''' — жылая, пераважна зрубная пабудова. == Хата ў Беларусі == Верагодна першай формай драўлянага жытла на Беларусі стаў просты [[курэнь]]. Далей атрымаў распаўсюджаньне аднакамэрны дом [[зруб]]най канструкцыі. Са зьяўленьнем [[Сенцы|сенцаў]] пляніроўка хаты ўскладнілася: узьнікла двухкамэрнае і трохкамэрнае жытло. Апошнія тыпы былі найбольш распаўсюджанай формай жыльля беларусаў на працягу сярэднявечча і Новага часу. Як тып жыльля гістарычна разьвілася зь зямлянкі (паўзямлянкі). На асаблівасьці плянаў і канструкцый уплываюць сацыяльна-эканамічныя і прыродна-кліматычныя ўмовы, [[будаўнічыя матэрыялы]] пэўных рэгіёнаў. Беларуская хата вызначаецца дасканаласьцю апрацоўкі будаўнічых матэрыялаў, пра- парцыянальнасьцю формаў, выразнасьцю кампанентаў, дэкаратыўным аздабленьнем. Функцыянальныя, канструкцыйныя і дэкаратыўныя элемэнты хаты (франтоны, ліштвы, вільчыкі, дымнікі, падзоры і інш.) часта ўпрыгожаны архітэктурнай разьбой. Важны элемэнт дэкору хаты — мастацкая шалёўка: пэўным нахілам дошак ствараюцца разнастайныя ўзоры (квадраты, ромбы, трохвугольнікі і інш.). == Архітэктура == На Беларусі з 1-2 ст. вядома 1-камэрнае жытло зь печчу бяз коміна (курная хата) і вузкімі акенцамі з засаўкамі. З 16 ст. існавалі таксама 2 і 3-камэрныя хаты (хата+сенцы+хата) (хата+сенцы+гаспадарчая пабудова — клець, варыўня). З 19 ст. пераважала т. зв. белая хата, якая мае печ з комінам. Будавалі хаты найчасьцей з хвоі і елкі. Хата на падмурку пашырана з 19 ст. Крылі хаты саломаю, чаротам, дранкай, гонтай, чарапіцай, з 20 ст. выкарыстоўваюць бляху. Да канца 19 ст. быў пашыраны тып падлогі земляны і глінабітны, які зьмяніла дашчаная падлога на лагах. == Інтэр’ер == Інтэр’ер традыцыйнай хаты строга рэглямэнтаваны. У куце каля дзьвярэй стаяла печ, вусьцем да прыпечнага акна, побач быў т. зв. бабін кут. Па дыяганалі ад печы знаходзілася покуць — пачэснае месца ў хаце, там стаялі стол, нерухомыя лавы пры сьценах, услон. Ад печы ўздоўж глухой сьцяны разьмяшчаліся палаці. На сьцяне каля дзьвярэй мацавалася паліца, дзе трымалі посуд і іншае начыньне. Інтэр’ер хаты паступова дапаўняўся інш. мэбляй. Удасканальвалася ўнутраная прастора хаты: некапітальнымі перагародкамі выдзялялі кухню, спальню, сьвятліцу. Знадворку перад уваходам пачалі прыбудоўваць ганак і веранду. == Літаратура == {{слупок-пачатак-малы}} {{слупок-2}} * {{Кніга|аўтар = |частка = |загаловак = Беларусы|арыгінал = |спасылка = https://csl.bas-net.by/oir/contents/1997/%D0%9B343376-%D0%9B352451.pdf |адказны = Рэдкал.: Бандарчык В. К., Лакотка А. І., Пiлiпенка М. Ф. |выданьне = |месца ={{Менск (Мінск)}}|выдавецтва =[[Тэхналогія (выдавецтва)|Тэхналогія]] |год = 1997|том = 2: Дойлідства|старонкі = 242—291 |старонак = 391|сэрыя = |isbn =985-6234-28-Х |наклад =1000 }} * {{артыкул|аўтар = Магілеўчык В. | частка = |загаловак =Санітарна-гігіенічныя ўмовы хаты і двара беларускага сялянства.|арыгінал = |спасылка =http://kamunikat.org/nasz_kraj.html?pub_start=40&pubid=46250|адказны =[[Зьмітрок Бядуля|С. Плаўнік]]|выданьне=[[Наш край (1925)|Наш Край]]|тып=штомесячнік Цэнтральнага Бюро Краязнаўства пры Інстытуце Беларускай Культуры|месца=[[Менск]]|выдавецтва= |год=чэрвень—ліпень 1926|выпуск=|том=|нумар=6—7 (9—10)| старонкі=3—20|isbn=}} * {{Літаратура/Беларускае народнае жыльлё (1973)}} * {{Артыкул| аўтар = [[Янка Сіпакоў]].| загаловак = Нашы хаты. Эсэ. | спасылка = https://files.knihi.com/Knihi/Pieryjodyka/Sucasnyja/Polymia.djvu_pdf.zip/Polymia.2005-04.pdf|адказны = | мова = | выданьне =[[Полымя (часопіс)|Полымя]] | тып =часопіс | год = 2005| том = | нумар = 4| старонкі = 170—175 | issn = 0130—8068| архіўная спасылка = | недасяжны}} {{слупок-2}} * {{Артыкул| аўтар = [[Галіна Флікоп-Сьвіта]]. | загаловак = Іконы ў хаце беларусаў. Рэгіянальныя і канфесійныя асаблівасці ўладкавання абразоў у інтэр’еры сялянскага жытла. | спасылка = https://media.catholic.by/nv/download/n109.pdf | мова = | выданьне =[[Наша вера]] | тып = часопіс | год = 2024 | том = | нумар = 3(109) | старонкі = 14—19 | issn = | архіўная спасылка = | недасяжны}} * {{Кніга|аўтар = |частка = |загаловак = Этнаграфія Беларусі: энцыклапедыя |арыгінал = |спасылка = https://files.knihi.com/Knihi/Slounik/uploaded04/Ivan_Samiakin.Etnahrafija_Bielarusi._Encyklapiedyja.pdf |адказны = рэдкалегія: [[Іван Шамякін|І. П. Шамякін]] (галоўны рэдактар) і інш. |выданьне = |месца ={{Менск (Мінск)}}|выдавецтва =[[Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (выдавецтва)|Беларуская Савецкая Энцыклапедыя]] |год = 1989|том = |старонкі = 512, 513 |старонак = 578 |сэрыя = |isbn = 5-85700-014-9|наклад = 20000}} * Якімовіч, Ю. А. Драўлянае дойлідства беларускага Палесся. Мн., 1978. * {{Кніга|аўтар =[[Лідзія Маўчанава|Л. А. Молчанова ]]. |частка = |загаловак = Материальная культура белорусов |арыгінал = |спасылка = |адказны = редакторы: [[Васіль Бандарчык|В. К. Бондарчик]], [[Адам Залескі|А. И. Залесский]] |выданьне = |месца ={{Менск (Мінск)}}|выдавецтва =[[Навука і тэхніка (выдавецтва)|Навука і тэхніка]] |год = 1968 |том = |старонкі = 63—123 |старонак = 230 |сэрыя = |isbn = |наклад = 2400}} * {{Кніга|аўтар = Харузин, Алексей.|частка = |загаловак = Славянское жилище в Сѣверо-Западномъ краѣ. Изъ матеріаловъ по исторіи развтія славянскихъ жилищъ |арыгінал = |спасылка = https://archive.org/details/libgen_00155498 |адказны = |выданьне = |месца =[[Вільня|Вильна]] |выдавецтва = Типо-Литографія «Н. Мацъ и К°» |год = 1907 |том = |старонкі = |старонак = 342 |сэрыя = |isbn = |наклад = }} {{слупок-канец}} {{Накід}} [[Катэгорыя:Драўляная архітэктура]] [[Катэгорыя:Беларускае народнае дойлідзтва]] [[Катэгорыя:Хата| ]] b5e3kcdfs4sabzn2kie9dau9ysgu3wf 2697282 2697280 2026-10-19T22:08:29Z SergeiSEE 38150 дапаўненьне літаратура 2697282 wikitext text/x-wiki [[Файл:Stroczycy 2008 06.jpg|міні|300пкс|Хата]] [[Файл:Бацькоўская хата кс. Адама Станкевіча ў в. Арляняты.jpg|значак|300пкс|[[Язэп Драздовіч]]. Бацькоўская хата ксяндза [[Адам Станкевіч|Адама Станкевіча]] ў [[Вёска|вёсцы]] [[Арляняты]]. 1939 год.]] '''Ха́та''' — жылая, пераважна зрубная пабудова. == Хата ў Беларусі == Верагодна першай формай драўлянага жытла на Беларусі стаў просты [[курэнь]]. Далей атрымаў распаўсюджаньне аднакамэрны дом [[зруб]]най канструкцыі. Са зьяўленьнем [[Сенцы|сенцаў]] пляніроўка хаты ўскладнілася: узьнікла двухкамэрнае і трохкамэрнае жытло. Апошнія тыпы былі найбольш распаўсюджанай формай жыльля беларусаў на працягу сярэднявечча і Новага часу. Як тып жыльля гістарычна разьвілася зь зямлянкі (паўзямлянкі). На асаблівасьці плянаў і канструкцый уплываюць сацыяльна-эканамічныя і прыродна-кліматычныя ўмовы, [[будаўнічыя матэрыялы]] пэўных рэгіёнаў. Беларуская хата вызначаецца дасканаласьцю апрацоўкі будаўнічых матэрыялаў, пра- парцыянальнасьцю формаў, выразнасьцю кампанентаў, дэкаратыўным аздабленьнем. Функцыянальныя, канструкцыйныя і дэкаратыўныя элемэнты хаты (франтоны, ліштвы, вільчыкі, дымнікі, падзоры і інш.) часта ўпрыгожаны архітэктурнай разьбой. Важны элемэнт дэкору хаты — мастацкая шалёўка: пэўным нахілам дошак ствараюцца разнастайныя ўзоры (квадраты, ромбы, трохвугольнікі і інш.). == Архітэктура == На Беларусі з 1-2 ст. вядома 1-камэрнае жытло зь печчу бяз коміна (курная хата) і вузкімі акенцамі з засаўкамі. З 16 ст. існавалі таксама 2 і 3-камэрныя хаты (хата+сенцы+хата) (хата+сенцы+гаспадарчая пабудова — клець, варыўня). З 19 ст. пераважала т. зв. белая хата, якая мае печ з комінам. Будавалі хаты найчасьцей з хвоі і елкі. Хата на падмурку пашырана з 19 ст. Крылі хаты саломаю, чаротам, дранкай, гонтай, чарапіцай, з 20 ст. выкарыстоўваюць бляху. Да канца 19 ст. быў пашыраны тып падлогі земляны і глінабітны, які зьмяніла дашчаная падлога на лагах. == Інтэр’ер == Інтэр’ер традыцыйнай хаты строга рэглямэнтаваны. У куце каля дзьвярэй стаяла печ, вусьцем да прыпечнага акна, побач быў т. зв. бабін кут. Па дыяганалі ад печы знаходзілася покуць — пачэснае месца ў хаце, там стаялі стол, нерухомыя лавы пры сьценах, услон. Ад печы ўздоўж глухой сьцяны разьмяшчаліся палаці. На сьцяне каля дзьвярэй мацавалася паліца, дзе трымалі посуд і іншае начыньне. Інтэр’ер хаты паступова дапаўняўся інш. мэбляй. Удасканальвалася ўнутраная прастора хаты: некапітальнымі перагародкамі выдзялялі кухню, спальню, сьвятліцу. Знадворку перад уваходам пачалі прыбудоўваць ганак і веранду. == Літаратура == {{слупок-пачатак-малы}} {{слупок-2}} * {{Кніга|аўтар = |частка = |загаловак = Беларусы|арыгінал = |спасылка = https://csl.bas-net.by/oir/contents/1997/%D0%9B343376-%D0%9B352451.pdf |адказны = Рэдкал.: Бандарчык В. К., Лакотка А. І., Пiлiпенка М. Ф. |выданьне = |месца ={{Менск (Мінск)}}|выдавецтва =[[Тэхналогія (выдавецтва)|Тэхналогія]] |год = 1997|том = 2: Дойлідства|старонкі = 242—291 |старонак = 391|сэрыя = |isbn =985-6234-28-Х |наклад =1000 }} * {{артыкул|аўтар = Магілеўчык В. | частка = |загаловак =Санітарна-гігіенічныя ўмовы хаты і двара беларускага сялянства.|арыгінал = |спасылка =http://kamunikat.org/nasz_kraj.html?pub_start=40&pubid=46250|адказны =[[Зьмітрок Бядуля|С. Плаўнік]]|выданьне=[[Наш край (1925)|Наш Край]]|тып=штомесячнік Цэнтральнага Бюро Краязнаўства пры Інстытуце Беларускай Культуры|месца=[[Менск]]|выдавецтва= |год=чэрвень—ліпень 1926|выпуск=|том=|нумар=6—7 (9—10)| старонкі=3—20|isbn=}} * {{Літаратура/Беларускае народнае жыльлё (1973)}} * {{Артыкул| аўтар = [[Янка Сіпакоў]].| загаловак = Нашы хаты. Эсэ. | спасылка = https://files.knihi.com/Knihi/Pieryjodyka/Sucasnyja/Polymia.djvu_pdf.zip/Polymia.2005-04.pdf|адказны = | мова = | выданьне =[[Полымя (часопіс)|Полымя]] | тып =часопіс | год = 2005| том = | нумар = 4| старонкі = 170—175 | issn = 0130—8068| архіўная спасылка = | недасяжны}} * {{Артыкул| аўтар = [[Галіна Флікоп-Сьвіта]]. | загаловак = Іконы ў хаце беларусаў. Рэгіянальныя і канфесійныя асаблівасці ўладкавання абразоў у інтэр’еры сялянскага жытла. | спасылка = https://media.catholic.by/nv/download/n106.pdf | мова = | выданьне =[[Наша вера]] | тып = часопіс | год = 2023 | том = | нумар = 4(106) | старонкі = 42—47 | issn = | архіўная спасылка = | недасяжны}} {{слупок-2}} * {{Артыкул| аўтар = [[Галіна Флікоп-Сьвіта]]. | загаловак = Іконы ў хаце беларусаў. Рэгіянальныя і канфесійныя асаблівасці ўладкавання абразоў у інтэр’еры сялянскага жытла. | спасылка = https://media.catholic.by/nv/download/n107.pdf | мова = | выданьне =[[Наша вера]] | тып = часопіс | год = 2024 | том = | нумар = 1(107) | старонкі = 34—39 | issn = | архіўная спасылка = | недасяжны}} * {{Артыкул| аўтар = [[Галіна Флікоп-Сьвіта]]. | загаловак = Іконы ў хаце беларусаў. Рэгіянальныя і канфесійныя асаблівасці ўладкавання абразоў у інтэр’еры сялянскага жытла. | спасылка = https://media.catholic.by/nv/download/n109.pdf | мова = | выданьне =[[Наша вера]] | тып = часопіс | год = 2024 | том = | нумар = 3(109) | старонкі = 14—19 | issn = | архіўная спасылка = | недасяжны}} * {{Кніга|аўтар = |частка = |загаловак = Этнаграфія Беларусі: энцыклапедыя |арыгінал = |спасылка = https://files.knihi.com/Knihi/Slounik/uploaded04/Ivan_Samiakin.Etnahrafija_Bielarusi._Encyklapiedyja.pdf |адказны = рэдкалегія: [[Іван Шамякін|І. П. Шамякін]] (галоўны рэдактар) і інш. |выданьне = |месца ={{Менск (Мінск)}}|выдавецтва =[[Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (выдавецтва)|Беларуская Савецкая Энцыклапедыя]] |год = 1989|том = |старонкі = 512, 513 |старонак = 578 |сэрыя = |isbn = 5-85700-014-9|наклад = 20000}} * Якімовіч, Ю. А. Драўлянае дойлідства беларускага Палесся. Мн., 1978. * {{Кніга|аўтар =[[Лідзія Маўчанава|Л. А. Молчанова ]]. |частка = |загаловак = Материальная культура белорусов |арыгінал = |спасылка = |адказны = редакторы: [[Васіль Бандарчык|В. К. Бондарчик]], [[Адам Залескі|А. И. Залесский]] |выданьне = |месца ={{Менск (Мінск)}}|выдавецтва =[[Навука і тэхніка (выдавецтва)|Навука і тэхніка]] |год = 1968 |том = |старонкі = 63—123 |старонак = 230 |сэрыя = |isbn = |наклад = 2400}} * {{Кніга|аўтар = Харузин, Алексей.|частка = |загаловак = Славянское жилище в Сѣверо-Западномъ краѣ. Изъ матеріаловъ по исторіи развтія славянскихъ жилищъ |арыгінал = |спасылка = https://archive.org/details/libgen_00155498 |адказны = |выданьне = |месца =[[Вільня|Вильна]] |выдавецтва = Типо-Литографія «Н. Мацъ и К°» |год = 1907 |том = |старонкі = |старонак = 342 |сэрыя = |isbn = |наклад = }} {{слупок-канец}} {{Накід}} [[Катэгорыя:Драўляная архітэктура]] [[Катэгорыя:Беларускае народнае дойлідзтва]] [[Катэгорыя:Хата| ]] m6ya2aamrh8m1tjv94orpas8t5mnpg9 0 65734 2697288 2678884 2026-10-20T06:12:24Z CommonsDelinker 521 Са старонкі прыбраны файл The_Jacksons_Victory_Tour_by_Michael_Goulding_Nov_30_1984_2.jpg, бо ён быў выдалены з Commons удзельнікам [[c:User:Bedivere|Bedivere]]. Прычына: per [[:c:Commons:Deletion requests/Files uploaded by RTSthestardust|]]. 2697288 wikitext text/x-wiki {{Музыка}} '''Ма́йкл Джо́зэф Джэ́ксан''' ({{мова-en|Michael Joseph Jackson}}; 29 жніўня 1958 — 25 чэрвеня 2009<ref name="DE">[https://web.archive.org/web/20140620081948/http://edition.cnn.com/2009/SHOWBIZ/Music/06/25/michael.jackson/index.html?iref=mpstoryview Michael Jackson dead at 50] — CNN.com {{ref-en}}</ref>) — [[ЗША|амэрыканскі]] сьпявак, танцор і аўтар песень, які ўпершыню дасягнуў міжнародную вядомасьць у веку 11 гадоў у якасьці вакаліста дзіцячай групы [[The Jackson 5]], а пасьля стаў адным з самых камэрцыйна пасьпяховых сольных артыстаў у гісторыі і быў абвешчаны «Каралём [[поп-музыка|поп-музыкі]]». Найбольшым прызнаньнем карыстаюцца тры альбомы, запісаныя ім пад кіраўніцтвам прадусара Кўінзі Джонза, — ''[[Off the Wall]]'' (1979), ''[[Thriller (альбом)|Thriller]]'' (1982) і ''[[Bad (альбом)|Bad]]'' (1987), прычым ''Thriller'' занесены ў [[Кніга рэкордаў Гінэса|Кнігу рэкордаў Гінэса]] як дыск-лідэр па продажы ў сьвеце. У актыве Джэксана 19 прэміяў «[[Грэмі]]»; 13 раз ён уздымаўся са сваімі [[сынгл]]амі на першы радок [[Billboard Hot 100|амэрыканскіх чартаў]]. Яго імя двойчы занесена ў [[Заля славы рок-н-ролу|Залю славы рок-н-ролу]] — у якасьці сольнага выканаўцы і як удзельніка The Jackson 5. == Раньнія гады і The Jackson 5 == [[Файл:Michael Jackson's birth house in Gary Indiana.jpg|значак|зьлева|Дом дзяцінства Джэксана ў Гэры.]] Майкл Джозэф Джэксан<ref name="allmusic" >{{спасылка|аўтар=Huey, Steve|спасылка=https://www.allmusic.com/artist/michael-jackson-mn0000467203/biography|загаловак=Michael Jackson – Artist Biography|выдавецтва=AllMusic|копія=https://web.archive.org/web/20150507080746/https://www.allmusic.com/artist/michael-jackson-mn0000467203/biography|дата копіі=05.2015}}</ref> нарадзіўся 29 жніўня 1958 году ў месьце [[Гэры]] штату [[Індыяна]]<ref>{{навіна|аўтар=Barnes, Brokes|спасылка=https://www.nytimes.com/2009/06/26/arts/music/26jackson.html|загаловак=A Star Idolized and Haunted, Michael Jackson Dies at 50|выдавец=The New York Times|дата публікацыі=06.2009|копія=https://web.archive.org/web/20221208194246/https://www.nytimes.com/2009/06/26/arts/music/26jackson.html?ref=obituaries&_r=0|дата копіі=12.2022}}</ref><ref>{{спасылка|спасылка=https://www.grammy.com/blogs/michael-jackson-10-achievements-that-made-him-the-king-of-pop|загаловак=Michael Jackson: 10 Achievements That Made Him The King of Pop|выдавецтва=National Academy of Recording Arts and Sciences|дата публікацыі=06.2014|копія=https://web.archive.org/web/20170215072653/https://www.grammy.com/blogs/michael-jackson-10-achievements-that-made-him-the-king-of-pop|дата копіі=02.2017}}</ref>. Ён быў восьмым зь дзесяці дзяцей афраамэрыканскай рабочай сям’і, якая жыла ў двухпакаёвым доме на Джэксан-стрыт{{Зноска|Jackson|2009|Jackson|26}}{{Зноска|Young|2009|Young|18}}. Ягоная маці, Кэтрын Джэксан (у дзявоцтве Скруз), была [[сьведкі Яговы|сьведкай Яговы]]<ref name="monstrous" >{{навіна|аўтар=Petridis, Alexis|спасылка=https://www.theguardian.com/music/2018/jun/27/joe-jackson-one-of-the-most-monstrous-fathers-in-pop|загаловак=Joe Jackson was one of the most monstrous fathers in pop|выдавец=The Guardian|дата публікацыі=06.2018|копія=https://web.archive.org/web/20221208194300/https://www.theguardian.com/music/2018/jun/27/joe-jackson-one-of-the-most-monstrous-fathers-in-pop|дата копіі=12.2022}}</ref>, грала на клярнэце, віялянчэлі і піяніна ды калісьці марыла стаць выканаўцай кантры-энд-вэстэрну, але працавала няпоўны дзень у [[Sears]]{{Зноска|Young|2009|Young|17}}{{Зноска|Young|2009|Young|19}}. Ягоны бацька, Джо Джэксан, быў баксэрам і апэратарам крана на [[U.S. Steel]], а таксама граў на гітары ў мясцовай рытм-энд-блюзавым гурце Falcons<ref name="Obit Guardian" >{{навіна|аўтар=Sweeting, Adam|спасылка=https://www.theguardian.com/music/2018/jun/27/joe-jackson-obituary|загаловак=Joe Jackson obituary|выдавец=The Guardian|дата публікацыі=06.2018|копія=https://web.archive.org/web/20221208194246/https://www.theguardian.com/music/2018/jun/27/joe-jackson-obituary|дата копіі=12.2022}}</ref>{{Зноска|Young|2009|Young|18—19}}. Праз бацьку Майкл меў [[індзейцы|індзейскае]] паходжаньне. Ягоны прадзед Ізраэль Нэра Джэксан быў лекарам традыцыйнай індзейскай мэдыцыны, успадкаваўшы практыкі, перададзеныя яму ад бацькі<ref>{{кніга|імя=Christopher|прозьвішча=Andersen|загаловак=Michael Jackson Unauthorized|выдавецтва=Pocket Books|год=1995|старонкі=13|isbn=9780671892401}}</ref>. А ягоны прапрадзед Джула Гэйл быў выведнікам войска ЗША, ажаніўся з чарнаскурай рабыняй Джынай яшчэ да [[Грамадзянская вайна ў ЗША|Грамадзянскай вайны]]<ref>{{кніга|імя=Steve|прозьвішча=Knopper|загаловак=MJ: The Genius of Michael Jackson|выдавецтва=Scribner|год=2016|старонкі=6|isbn=9781476730387}}</ref>. У Майкла было тры сястры, якіх клікалі [[Рыбі Джэксан|Рыбі]], [[Ла Тоя Джэксан|Ла Тоя]] і [[Джанэт Джэксан|Джанэт]], а таксама пяць братоў на імя [[Джэкі Джэксан|Джэкі]], [[Тыта Джэксан|Тыта]], [[Джэрмэйн Джэксан|Джэрмэйн]], [[Марлан Джэксан|Марлан]] і Рэндзі<ref name="Obit Guardian"/>. Шосты брат, Брэндан, які быў блізьнюком Марлана, памёр неўзабаве па нараджэньні<ref>{{спасылка|аўтар=Morris, Chris|спасылка=https://variety.com/2018/music/news/joe-jackson-dead-dies-89-1202859242/|загаловак=Joe Jackson, Jackson Family Patriarch, Dies at 89|дата публікацыі=06.2018|копія=https://web.archive.org/web/20221108051352/https://variety.com/2018/music/news/joe-jackson-dead-dies-89-1202859242/|дата копіі=11.2022}}</ref>. Майкл і Марлан далучыліся да Jackson Brothers у 1964 годзе. У гэтым гурце, які стварыў бацька Джозэф, ужо былі Джэкі, Тыта і Джэрмэйн. Першапачаткова як Майкл, гэтак і Марлан выступалі ў ім як музыкі суправаджэньня, граючы на конзе і [[тамбурын]]е<ref>{{навіна|спасылка=https://www.telegraph.co.uk/culture/music/michael-jackson/5642588/Michael-Jackson-a-life-of-highs-and-lows.html|загаловак=Michael Jackson: a life of highs and lows|выдавец=The Daily Telegraph|дата публікацыі=06.2009|копія=https://ghostarchive.org/archive/20220110/https://www.telegraph.co.uk/culture/music/michael-jackson/5642588/Michael-Jackson-a-life-of-highs-and-lows.html|дата копіі=01.2022}}</ref><ref>{{кніга|імя=Jermaine|прозьвішча=Jackson|спасылка=https://books.google.com/books?id=tk0zQIaFrccC&pg=PA41|загаловак=You Are Not Alone: Michael: Through a Brother's Eyes|выдавецтва=Simon & Schuster|год=2011|isbn=978-1-4516-5156-0}}</ref>. Пазьней Майкл казаў, што бацька фізычна і эмацыйна зьдзекваўся зь яго падчас рэпэтыцыяў, узгадваючы, што Джо часта сядзеў з рамянём у руцэ, гатовы пакараць за хібы<ref name="monstrous"/>{{Зноска|LewisJones|2005|Lewis Jones|165—168}}. Джо прызнаваўся, што рэгулярна лупцаваў сына<ref>{{навіна|спасылка=https://news.bbc.co.uk/2/hi/uk_news/magazine/8121599.stm|загаловак=Can Michael Jackson's demons be explained?|дата публікацыі=06.2009|копія=https://web.archive.org/web/20220928143342/http://news.bbc.co.uk/2/hi/uk_news/magazine/8121599.stm|дата копіі=09.2022}}</ref>. Зрэшты, Джэкі, Тыта, Джэрмэйн і Марлан казалі, што бацька ня быў жорсткім. Яны стаялі на тым, што пакараньні, цяжэй адчуваныя Майклам празь ягоны ўзрост, служылі дзеля забесьпячэньня дысцыпліны ў гурце. Майкл узгадваў сваё юнацтва як час самоты{{Зноска|Young|2009|Young|24}}. [[Файл:The Jackson 5 1972.JPG|значак|зьлева|Майкл (у цэнтры) на выступе The Jackson 5 у 1972 годзе. Гурт быў адным зь першых афраамэрыканскіх калектываў, якія дасягнулі велізарнай папулярнасьці<ref>{{артыкул|аўтар=Aletti, Vince|спасылка=https://www.rollingstone.com/music/music-news/jackson-five-the-biggest-thing-since-the-stones-233775/|загаловак=Jackson Five: The Biggest Thing Since the Stones|выданьне=Rolling Stone|год=11.1970|копія=https://web.archive.org/web/20211105171204/https://www.rollingstone.com/music/music-news/jackson-five-the-biggest-thing-since-the-stones-233775/|дата копіі=11.2021}}</ref>.]] У канцы 1965 году Майкл пачаў дзяліць вядучыя вакальныя партыі з Джэрмэйнам, а назва гурта была зьмененая на [[The Jackson 5]]<ref>{{артыкул|аўтар=Burton, Charlie|спасылка=https://www.gq-magazine.co.uk/article/jacksons-legacy-jackson-5|загаловак=Inside the Jackson machine|выданьне=GQ|год=02.2018|копія=https://web.archive.org/web/20221007005527/https://www.gq-magazine.co.uk/article/jacksons-legacy-jackson-5|дата копіі=10.2022}}</ref>. У тым годзе яны перамаглі ў конкурсе талентаў, у якім Майкл танцаваў пад ''Barefootin'' [[Робэрт Паркер (сьпявак)|Робэрта Паркера]] і сьпяваў ''My Girl'' гурта [[The Temptations]]{{Зноска|Taraborrelli|2009|Taraborrelli|13—14}}. У 1966—1968 гадах The Jackson 5 гастралявалі па Сярэднім Захадзе, часта выступаючы на Chitlin’ Circuit як разагрэў для такіх артыстаў, як то [[Sam & Dave]], [[The O’Jays]], [[Глэйдыс Найт]] і [[Эта Джэймз]]. Яны таксама выступалі ў клюбах і на кактэйльных вечарынах, дзе таксама ладзіліся стрыптыз-шоў, а таксама барах і на школьных танцах{{Зноска|Young|2009|Young|21—22}}<ref>{{артыкул|спасылка=https://rollingstoneindia.com/triumph-tragedy-the-life-of-michael-jackson/|загаловак=Triumph & Tragedy: The Life of Michael Jackson|выданьне=Rolling Stone India|год=08.2009|копія=https://web.archive.org/web/20221208201712/https://rollingstoneindia.com/triumph-tragedy-the-life-of-michael-jackson/|дата копіі=12.2022}}</ref>. У жніўні 1967 году, падчас гастроляў на Ўсходнім узьбярэжжы, яны выйгралі штотыднёвы конкурс аматараў у тэатры [[Апола (тэатар, Нью-Ёрк)|Апола]] у [[Гарлем (Нью-Ёрк)|Гарлеме]]{{Зноска|Young|2009|Young|22}}. The Jackson 5 запісалі некалькі песень для гэрыянскага лэйблу Steeltown Records, выпусьціўшы свой першы сынгл ''Big Boy'' у 1968 годзе{{Зноска|Young|2009|Young|21}}. [[Бобі Тэйлар]] з [[Bobby Taylor & the Vancouvers]] запрасіў гурт да лэйблу [[Motown Records]] пасьля таго, як яны выступілі на ягоным канцэрце на разагрэве ў чыкагаўскім тэатры Рэгал у тым самым годзе. Тэйлар спрадусаваў частку іхных раньніх запісаў для Motown<ref>{{артыкул|аўтар=Knopper, Steve|спасылка=https://www.rollingstone.com/music/music-news/bobby-taylor-motown-singer-who-discovered-jackson-5-dead-at-83-202100/|загаловак=Bobby Taylor, Motown Singer Who Discovered Jackson 5, Dead at 83|выданьне=Rolling Stone|год=07.2017|копія=https://web.archive.org/web/20221208202025/https://www.rollingstone.com/music/music-news/bobby-taylor-motown-singer-who-discovered-jackson-5-dead-at-83-202100/|дата копіі=12.2022}}</ref>. Па складаньні ўгоды з Motown сям’я Джэксанаў пераехала ў [[Лос-Анджэлес]]{{Зноска|Taraborrelli|2009|Taraborrelli|59—69}}. У 1969 годзе кіраўнікі лэйблу пастанавілі, што [[Даяна Рос]] мусіць прадставіць The Jackson 5 публіцы — часткова дзеля падтрымкі ейнай тэлевізійнай кар’еры — запусьціўшы, як уважаецца, апошні прадукт «вытворчай лініі» Motown<ref>{{артыкул|аўтар=Harper, Phillip Brian|загаловак=Synesthesia, 'Crossover,' and Blacks in Popular Music|выданьне=Social Text|нумар=23|старонкі=110|год=1989|DOI=10.2307/466423}}</ref>. У тым годзе гурт упершыню зьявіўся на тэлебачаньні падчас конкурсу Miss Black America, выканаўшы кавэр ''It’s Your Thing''<ref>{{кніга|імя=Daryl|прозьвішча=Easlea|загаловак=Michael Jackson: Rewind: The Life and Legacy of Pop Music's King|выдавецтва=Race Point Publishing|год=2016|isbn=978-1-63106-253-7}}</ref>. [[Rolling Stone]] пазьней назваў юнага Майкла як «вундэркінда» з «надзвычайнымі музычнымі здольнасьцямі»<ref name="Bio" >{{артыкул|спасылка=https://www.rollingstone.com/artists/michaeljackson/biography|загаловак=Michael Jackson – Biography|выданьне=Rolling Stone|копія=https://web.archive.org/web/20080402062429/https://www.rollingstone.com/artists/michaeljackson/biography|дата копіі=04.2008}}</ref>. Паступова Майкл вылучыўся ў якасьці фронтмэна дзіцячага квінтэту, фактычна менавіта яму даставаліся галоўныя сольныя партыі. Ён зьвяртаў на сябе ўвагу і дзіўнымі танцамі, і манерай паводзіць сябе на сцэне, якую ён капіяваў у сваіх куміраў — [[Джэймз Браўн|Джэймза Браўна]], [[Джэкі Ўілсан|Джэкі Ўілсана]] ды іншых выканаўцаў. У студзені 1970 году ''I Want You Back'' стаў першым гітом The Jackson 5, які дасягнуў першага месца ў [[Billboard Hot 100]], застаючыся на вяршыні чарту чатыры тыдні. Яшчэ тры сынглы, як то ''ABC'', ''The Love You Save'' і ''I’ll Be There'', таксама трапілі на першы радок<ref>{{артыкул|аўтар=Bronson, Fred|спасылка=https://www.billboard.com/articles/news/8038339/48-years-ago-today-i-want-you-back-debut-jackson-5|загаловак=48 Years Ago Today, 'I Want You Back' Kicked It All Off for the Jackson 5|выданьне=Billboard|год=11.2017|копія=https://web.archive.org/web/20190410223332/https://www.billboard.com/articles/news/8038339/48-years-ago-today-i-want-you-back-debut-jackson-5|дата копіі=04.2019}}</ref>. У траўні 1971 году сям’я Джэксанаў пераехала ў вялікі маёнтак на Гэйвэнгэрст-Авэню, які займаў плошчу ў 0,81 га у Энсына{{Зноска|Taraborrelli|2009|Taraborrelli|81—82}}. У гэты час Майкл ператварыўся зь дзіцячага выканаўцы на падлеткавы ідал{{Зноска|Young|2009|Young|25}}. У 1972—1975 гадах ён выпусьціў чатыры сольныя студыйныя альбомы на лэйбле, але заставаўся ўдзельнікам The Jackson 5<ref>{{навіна|аўтар=McNulty, Bernadette|спасылка=https://www.telegraph.co.uk/culture/music/michael-jackson/5652389/Michael-Jacksons-music-the-solo-albums.html|загаловак=Michael Jackson's music: the solo albums|выдавец=The Daily Telegraph|дата публікацыі=06.2009|копія=https://ghostarchive.org/archive/20220110/https://www.telegraph.co.uk/culture/music/michael-jackson/5652389/Michael-Jacksons-music-the-solo-albums.html|дата копіі=01.2022}}</ref>. Гурт пазьней вызнавалі як «перадавы прыклад чарнаскурых крос-овэрных артыстаў»<ref>{{спасылка|імя=Debra|прозьвішча=Alban|спасылка=https://edition.cnn.com/2009/SHOWBIZ/Music/06/28/michael.jackson.black.community/|загаловак=Michael Jackson broke down racial barriers|выдавецтва=CNN|дата публікацыі=06.2009|копія=https://web.archive.org/web/20141221075015/http://edition.cnn.com/2009/SHOWBIZ/Music/06/28/michael.jackson.black.community/|дата копіі=12.2014}}</ref>. == Сольная кар’ера == === Пачатак === У 1973 годзе посьпех сямейнага праекту пачаў падаць, рэкордынгавая кампанія абмяжоўвала іх фінансавыя магчымасьці. У рэшце ў 1975 годзе The Jackson 5 сышлі ад Motown Records, падпісаўшы кантракт з [[Epic Records]] і зьмяніўшы назву на The Jacksons<ref>{{спасылка|аўтар=Huey, Steve|спасылка=https://www.allmusic.com/artist/the-jackson-5-mn0000083013/biography|загаловак=The Jackson 5 – Artist Biography|выдавецтва=AllMusic|копія=https://web.archive.org/web/20200614154543/https://www.allmusic.com/artist/the-jackson-5-mn0000083013/biography|дата копіі=06.2020}}</ref>. Іхны малодшы брат Рэндзі далучыўся да гурта прыкладна ў гэты час, у той час як Джэрмэйн застаўся ў Motown Records, каб распачаць сольную кар’еру{{Зноска|Taraborrelli|2009|Taraborrelli|138—144}}. The Jacksons працягвалі міжнародныя гастролі і выпусьцілі яшчэ шэсьць альбомаў у 1976—1984 гадах. Майкл, як галоўны аўтар песень гурту ў гэты пэрыяд, напісаў такія кампазыцыі, як то ''Shake Your Body (Down to the Ground)'' (1978), ''This Place Hotel'' (1980) і ''Can You Feel It'' (1980)<ref>{{спасылка|спасылка=https://www.rockhall.com/inductees/the-jackson-five/bio/|загаловак=The Jackson 5 Biography|выдавецтва=Rock and Roll Hall of Fame|копія=https://web.archive.org/web/20190331180213/https://www.rockhall.com/inductees/the-jackson-five/bio|дата копіі=03.2019}}</ref>. [[Файл:Michael Jackson, Diana Ross, Quincy Jones, "Diana" (1981 CBS press photo).jpg|значак|зьлева|Джэксан (зьлева) і [[Кўінзі Джонз]] (справа) зьвіліся ў адмысловым выпуску перадачы [[Даяна Рос|Даяны Рос]] у сакавіку 1981 году.]] У 1977 годзе Джэксан пераехаў у [[Нью-Ёрк]], каб сыграць Пудзіла ў экранізацыі брадўэйскага м’юзыклу ''[[Цудоўны чараўнік краіны Оз]]'', пастаўленым [[Сыдні Лумэт]]ам з удзелам [[Даяна Рос|Даяны Рос]], [[Ніпсі Расэл]]а і Тэда Росa<ref>{{спасылка|аўтар=Gibron, Bill|спасылка=https://www.popmatters.com/feature/107586-you-cant-win-michael-jackson-and-the-wiz/|загаловак=You Can't Win Michael Jackson and 'The Wiz'|выдавецтва=PopMatters|дата публікацыі=07.2009|копія=https://web.archive.org/web/20170730230644/http://www.popmatters.com/feature/107586-you-cant-win-michael-jackson-and-the-wiz/|дата копіі=07.2017}}</ref>. Фільм праваліўся ў пракаце{{Зноска|Taraborrelli|2009|Taraborrelli|178–179}}. Ягоным музычным складнікам займаўся [[Кўінзі Джонз]]<ref>{{кніга|імя=Fred|прозьвішча=Bronson|загаловак=Billboard's Hottest Hot 100 Hits|выдавецтва=Billboard Books|старонкі=207|год=2003|isbn=978-0-8230-7738-0}}</ref>, які пазьней прадусаваў тры сольныя альбомы Джэксана<ref>{{навіна|спасылка=https://www.theguardian.com/music/2017/jul/27/michael-jacksons-estate-owes-quincy-jones-9m-royalties-jury-decides|загаловак=Who’s bad? Michael Jackson's estate owes Quincy Jones $9.4m in royalties, jury decides|выдавец=The Guardian|дата публікацыі=07.2017|копія=https://web.archive.org/web/20190414001040/https://www.theguardian.com/music/2017/jul/27/michael-jacksons-estate-owes-quincy-jones-9m-royalties-jury-decides|дата копіі=04.2019}}</ref>. У час жыцьця ў Нью-Ёрку Джэксан часта наведваў начны клюб Studio 54, дзе ўпершыню пачуў раньні [[гіп-гоп]], што паўплывала на ягоны стыль у пазьнейшых трэках, як то у песьні ''Working Day and Night''<ref>{{артыкул|аўтар=Leight, Elias|спасылка=https://www.rollingstone.com/music/news/10-things-we-learned-from-spike-lees-new-michael-jackson-doc-20160205|загаловак=10 Things We Learned from Spike Lee's Michael Jackson Doc|выданьне=Rolling Stone|год=02.2015|копія=https://web.archive.org/web/20170205203736/http://www.rollingstone.com/music/news/10-things-we-learned-from-spike-lees-new-michael-jackson-doc-20160205|дата копіі=02.2017}}</ref>. Пяты сольны альбом Джэксана і першы ў дарослым веку, ''[[Off the Wall]]'' (1979), замацаваў яго як сольнага выканаўцу і адзначыў пераход ад стылю [[баблгам-поп]] ягонага юнацтва да больш складаных формаў{{Зноска|Young|2009|Young|25}}. Майкл быў прэзэнтаваны сьвету як яскравы, таленавіты малады чалавек і модны танцоўшчык. У найлепшую дзясятку чартаў у ЗША трапілі песьні ''Off the Wall'' і ''She’s Out of My Life''<ref name="FourUSTop10s" >{{артыкул|аўтар=Trust, Gary|спасылка=https://www.billboard.com/pro/michael-jackson-bruno-mars-ed-sheeran-ask-billboard/|загаловак=Ask Billboard: Remembering the Time When Michael Jackson Kept Hitting the Hot 100's Top 10, From 'Thriller' to 'Dangerous'|выданьне=Billboard|год=01.2018|копія=https://web.archive.org/web/20180510101751/https://www.billboard.com/articles/columns/chart-beat/8095269/michael-jackson-bruno-mars-ed-sheeran-ask-billboard|дата копіі=05.2018}}</ref>. На вяршыню чартаў патрапілі дыскагіт ''[[Don’t Stop ’Til You Get Enough]]'' і больш павольная кампазыцыя ''[[Rock With You]]'', а сам альбом разыйшоўся накладам большым за 20 мільёнаў<ref>{{спасылка|спасылка=https://www.virginmedia.com/music/classicalbums/michaeljackson-offthewall.php|загаловак=Michael Jackson: Off The Wall|выдавецтва=Virgin Media|копія=https://web.archive.org/web/20150701200501/https://www.virginmedia.com/music/classicalbums/michaeljackson-offthewall.php|дата копіі=07.2015}}</ref>. Джэксан атрымаў [[Грэмі]] за найлепшае мужчынскае вакальнае выкананьне ў стыле рытм-энд-блюз за 1979 год з гітом ''Don’t Stop ’Til You Get Enough''. На цырымоніі [[Амэрыканская музычная прэмія|Амэрыканскай музычнай прэміі]] ў пачатку 1980-х гадоў ён атрымаў узнагароду як улюбёны соўл/рытм-энд-блюз сынгл за тую ж кампазыцыі, а таксама там жа ён быў уганараваны званьнямі ўлюбёнага соўл/рытм-энд-блюз альбому і ўлюбёнага соўл/рытм-энд-блюз сьпевака<ref>{{навіна|спасылка=https://news.google.com/newspapers?id=wYEsAAAAIBAJ&pg=6776,1201107|загаловак=Donna Summer and Michael Jackson sweep Annual American Music Awards|выдавец=The Ledger|дата публікацыі=01.1980|копія=https://web.archive.org/web/20200613061154/https://news.google.com/newspapers?id=wYEsAAAAIBAJ&pg=6776,1201107|дата копіі=06.2020}}</ref><ref>{{навіна|аўтар=Peters, Ida|спасылка=https://news.google.com/newspapers?id=EaMkAAAAIBAJ&pg=3100,419518|загаловак=Donna No. 1, Pop and Soul; Michael Jackson King of Soul|выдавец=The Afro-American|дата публікацыі=02.1980|копія=https://web.archive.org/web/20200613061153/https://news.google.com/newspapers?id=EaMkAAAAIBAJ&pg=3100,419518|дата копіі=06.2020}}</ref>. У 1981 годзе ён зноў атрымаў некалькі ўзнагародай Амэрыканскай музычнай прэміі<ref>{{навіна|спасылка=https://news.google.com/newspapers?id=sPIcAAAAIBAJ&pg=6226,95260|загаловак=Few Surprises in Music Awards|выдавец=Sarasota Herald-Tribune|дата публікацыі=02.1981|копія=https://web.archive.org/web/20200613061150/https://news.google.com/newspapers?id=sPIcAAAAIBAJ&pg=6226,95260|дата копіі=06.2020}}</ref>. Шматлікія музычныя аглядальнікі ўважаюць ''Off the Wall'' апошняй вяршыняй мімалётнай эпохі музыкі [[дыска]]. Джэксан адчуваў, што ''Off the Wall'' мусіў мець большы ўплыў, і надумаў перавысіць чаканьні наступным рэлізам{{Зноска|Taraborrelli|2009|Taraborrelli|188}}. У 1980 годзе ён атрымаў найвышэйшую роялці ў музычнай індустрыі, атрымаўшы 37% ад аптовай прыбытковасьці альбому{{Зноска|Taraborrelli|2009|Taraborrelli|191}}. === Thriller === {{Асноўны артыкул|Thriller (альбом)}} У 1981—1983 гадах Джэксан запісаў дэма-вэрсіі ''State of Shock'', ''Victory'' і ''There Must Be More to Life Than This'' разам з [[Фрэдзі Мэрк’юры]], які быў сьпеваком гурту [[Queen]], для плянаванага дуэтнага альбому. Праект гэтак і ня быў завершаны, а ''State of Shock'' пазьней быў перазапісаны зь [[Мік Джагер|Мікам Джагерам]] для The Jacksons у альбоме ''Victory'' (1984), а ''There Must Be More to Life Than This'' выйшла пасьмяротна ў 2014 годзе. У 1982 годзе Джэксан запісаў ''Someone in the Dark'' для аўдыёкнігі да фільму ''[[Іншаплянэтнік (фільм)|Іншаплянэтнік]]''<ref>{{артыкул|аўтар=Locker, Melissa|спасылка=https://entertainment.time.com/2013/07/29/michael-jackson-and-freddie-mercury-three-duets-coming-out-this-fall/|загаловак=Michael Jackson and Freddie Mercury: Three Duets Coming Out This Fall|выданьне=Time|год=07.2013|копія=https://web.archive.org/web/20150627002534/http://entertainment.time.com/2013/07/29/michael-jackson-and-freddie-mercury-three-duets-coming-out-this-fall/|дата копіі=06.2015}}</ref><ref>{{навіна|спасылка=https://www.thetimes.com/uk/royal-family/article/the-real-freddie-mercury-why-the-queen-biopic-only-tells-part-of-the-story-5ql37vgll|загаловак=The real Freddie Mercury: why the Queen biopic only tells part of the story|выдавец=The Times|дата публікацыі=10.2018|копія=https://web.archive.org/web/20200807011534/https://www.thetimes.co.uk/article/the-real-freddie-mercury-why-the-queen-biopic-only-tells-part-of-the-story-5ql37vgll|дата копіі=08.2020}}</ref><ref>{{артыкул|аўтар=Greene, Andy|спасылка=https://www.rollingstone.com/music/news/michael-jackson-freddie-mercury-duet-20140919|загаловак=Hear Michael Jackson and Freddie Mercury's Long-Lost Duet|выданьне=Rolling Stone|год=09.2014|копія=https://web.archive.org/web/20180316175142/https://www.rollingstone.com/music/news/michael-jackson-freddie-mercury-duet-20140919|дата копіі=03.2018}}</ref><ref>{{артыкул|аўтар=Earls, John|спасылка=https://www.nme.com/news/music/queen-32-1228446|загаловак=Producer of new Queen album featuring Freddie Mercury and Michael Jackson vocals is revealed|выданьне=NME|год=08.2014|копія=https://web.archive.org/web/20180115192047/http://www.nme.com/news/music/queen-32-1228446|дата копіі=01.2018}}</ref>. [[Файл:Michael Jackson in 1983.jpg|значак|Джэксан у 1983 годзе.]] Шосты студыйны альбом Джэксана пад назовам ''[[Thriller (альбом)|Thriller]]'' быў выпушчаны 29 лістапада 1982 году, назаўжды зьмяніўшы аблічча музычнага бізнэсу. Ён стаў самым прадаваным альбомам у сьвеце ў 1983 годзе<ref>{{спасылка|спасылка=https://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=PI&s_site=philly&p_multi=PI&p_theme=realcities&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EB296D5B072064E&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM|загаловак=Michael: He's Not Just the Rock Star of the Year, He's the Rock Star of the '80s|выдавецтва=The Philadelphia Inquirer|дата публікацыі=12.1983|копія=https://web.archive.org/web/20110904180807/http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=PI&s_site=philly&p_multi=PI&p_theme=realcities&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EB296D5B072064E&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM|дата копіі=09.2011}}</ref><ref>{{навіна|спасылка=https://news.google.com/newspapers?id=d9EfAAAAIBAJ&pg=1419,4981079|загаловак=Cash register's ring sweet music to record industry|выдавец=The Gadsden Times|дата публікацыі=03.1984|копія=https://web.archive.org/web/20200613061150/https://news.google.com/newspapers?id=d9EfAAAAIBAJ&pg=1419,4981079|дата копіі=06.2020}}</ref>. Ужо ў 1985 годзе альбом быў абвешчаны [[Кніга рэкордаў Гінэса|Кнігай рэкордаў Гінэса]] як найбольш прадаваны альбом за ўсю гісторыю, а пасьля самым прадаваным альбомам усіх часоў у ЗША<ref>{{спасылка|спасылка=https://www.riaa.com/gold-platinum/?tab_active=top_tallies&ttt=T1A#search_section|загаловак=Diamond Awards|выдавецтва=Recording Industry Association of America|копія=https://web.archive.org/web/20170216154105/https://www.riaa.com/gold-platinum/?tab_active=top_tallies&ttt=DA#search_section|дата копіі=02.2017}}</ref> і яшчэ раз глябальна, з колькасьцю набытых асобнікаў блізкай да 70 мільёнаў<ref>{{спасылка|аўтар=Crookes, Del|спасылка=https://www.bbc.com/news/newsbeat-17935650|загаловак=Adele's 21 overtakes sales of Thriller in UK album list|выдавецтва=Newsbeat|дата публікацыі=05.2012|копія=https://web.archive.org/web/20210611174537/https://www.bbc.com/news/newsbeat-17935650|дата копіі=06.2021}}</ref>. Альбом ачоліў Billboard 200, трымаючыся там 37 тыдняў і заставаючыся ў топ-10 чарту 80 тыдняў запар. Ажно 122 тыдні ці больш за два гады ён не пакідаў межы гэтага чарту. ''Thriller'' стаў першым альбомам, ажно сем трэкаў зь якога трапілі ў найлепшую дзясятку Billboard Hot 100, улучна з супэргітамі ''[[Billie Jean]]'' і ''[[Beat It]]''{{Зноска|LewisJones|2005|Lewis Jones|47}}. ''Billie Jean'' наагул стаў найбуйнейшым гітом за ўсю кар’еру Джэксана і адным з найбольш сэмплаваных трэкаў [[фанк]]-музыкі ў гісторыі. Трэк ''The Girl Is Mine'' быў запісаны дуэтам з [[Пол Макартні|Полам Макартні]]. [[Файл:Michael Jackson with Grammy Awards in 1984.jpg|значак|зьлева|Сьпявак на цырымоніі Грэмі ў 1984 годзе.]] Джэксан і ягоныя прадусары актыўна выкарыстоўвалі ў сваіх інтарэсах музычнае тэлебачаньне, таму рэвалюцыйныя відэаролікі Джэксана сталі асновай для музычнага каналу [[MTV]], якому споўніўся толькі год пасьля выпуску альбому. 25 сакавіка 1983 году Джэксан зноў выступіў разам з братамі на тэлевізійным шоў ''[[Motown 25: Yesterday, Today, Forever]]'', адмыслова зробленым для [[NBC]]. Гэты канцэрт трапіў у этэр 16 траўня, сабраўшы каля 47 мільёнаў гледачоў<ref>{{навіна|аўтар=Williams, Janette|спасылка=https://www.whittierdailynews.com/general-news/20090625/michael-jackson-left-indelible-mark-on-pasadena|загаловак=Michael Jackson left indelible mark on Pasadena|выдавец=Whittier Daily News|дата публікацыі=06.2009|копія=https://web.archive.org/web/20150701174937/http://www.whittierdailynews.com/general-news/20090625/michael-jackson-left-indelible-mark-on-pasadena|дата копіі=07.2015}}</ref>. Ягонае сольнае выкананьне ''Billie Jean'' спрычынілася да першай намінацыі выканаўцы на прэмію [[Эмі (прэмія)|Эмі]]<ref name="emmys.tv" >{{навіна|спасылка=https://m.emmys.com/news/fatal-cardiac-arrest-strikes-michael-jackson|загаловак=Fatal Cardiac Arrest Strikes Michael Jackson|выдавец=Emmys.com|копія=https://web.archive.org/web/20150227174948/http://m.emmys.com/news/fatal-cardiac-arrest-strikes-michael-jackson|дата копіі=02.2015}}</ref>. У пальчатцы, аздобленай стразамі<ref>{{навіна|спасылка=https://news.bbc.co.uk/1/hi/8372773.stm|загаловак=Jackson glove sells for $350,000|дата публікацыі=11.2009|копія=https://web.archive.org/web/20240305111949/http://news.bbc.co.uk/2/hi/8372773.stm|дата копіі=03.2024}}</ref>, ён упершыню прадэманстраваў сваю знакамітую «[[месяцовая хада|месяцовую хаду]]» ({{мова-en|moonwalk|скарочана}})<ref>[https://web.archive.org/web/20090703143634/http://michaeljackson.com/lofi/history-main-1980s.html Michael Jackson — History 1980s] May 16, 1983: Michael performs the moonwalk for the first time. {{ref-en}}</ref> — рух, які тры гады да таго навучыў быў яго [[Джэфры Дэніел]]<ref name="Daniel" >{{артыкул|аўтар=Daniel, Jeffrey|спасылка=https://content.time.com/time/specials/packages/article/0,28804,1907409_1907413_1907560,00.html|загаловак=Michael Jackson 1958–2009|выданьне=Time|год=06.2009|копія=https://web.archive.org/web/20190419141659/http://content.time.com/time/specials/packages/article/0,28804,1907409_1907413_1907560,00.html|дата копіі=04.2019}}</ref>. Першапачаткова Джэксан адмовіўся ад запрашэньня, палічыўшы, што ён занадта часта зьяўляецца на тэлебачаньні, але пагадзіўся выступіць на просьбу заснавальніка Motown Records [[Бэры Гордзі]] ў абмен на сольны нумар{{Зноска|Taraborrelli|2009|Taraborrelli|234—237}}. Ягоны выступ адразу стаў аб’ектам усеагульнага захапленьня. Майкел Гілмар з Rolling Stone назваў яго «надзвычайным», а крытык The New York Times Ана Кісэлгоф адзначыла дакладнасьць і тэхніку ягонага танцу{{Зноска|Young|2009|Young|25}}<ref>{{навіна|аўтар=Kisselgoff, Anna|спасылка=https://www.nytimes.com/1988/03/06/arts/stage-the-dancing-feet-of-michael-jackson.html|загаловак=Stage: The Dancing Feet of Michael Jackson|выдавец=The New York Times|дата публікацыі=03.1988|копія=https://web.archive.org/web/20150525082206/http://www.nytimes.com/1988/03/06/arts/stage-the-dancing-feet-of-michael-jackson.html|дата копіі=05.2015}}</ref>, у той час як Гордзі пазьней апавядаў, што быў «загіпнатызаваны» выкананьнем<ref>{{спасылка|спасылка=https://www.hark.com/clips/lxbvwzgnms-berry-gordy-addresses-michael-jackson-memorial-service|загаловак=Berry Gordy Addresses Michael Jackson Memorial Service|выдавецтва=Hark|копія=https://web.archive.org/web/20130509134117/https://www.hark.com/clips/lxbvwzgnms-berry-gordy-addresses-michael-jackson-memorial-service|дата копіі=05.2013}}</ref>. На 26-й штогадовай цырымоніі [[Грэмі]] Джэксан атрымаў ажно 12 намінацыяў, то бок найбольшую колькасьць за адзін раз на той час, узяўшы восем узнагародаў, перабіўшы рэкорд паводле колькасьці перамогаў за адную цырымоныю<ref name="grammy mj" >{{спасылка|спасылка=https://www.grammy.com/artists/michael-jackson/13202|загаловак=Michael Jackson|выдавецтва=National Academy of Recording Arts and Sciences|дата публікацыі=02.2019|копія=https://web.archive.org/web/20171117085231/https://www.grammy.com/grammys/artists/michael-jackson|дата копіі=11.2017}}</ref>. ''Thriller'' атрымаў 13 намінацыяў, што было найбольшай колькасьцю для якога-кольвек альбому да таго, і быў названы пераможцам у васьмі зь іх, улучна з узнагародай за найлепшую інжынэрную праца над неклясычным запісам, якую атрымаў [[Брус Сўэдын]]<ref>{{навіна|аўтар=Sisario, Ben|спасылка=https://www.nytimes.com/2024/11/08/arts/music/grammys-beyonce-cowboy-carter-michael-jackson-thriller.html|загаловак=Did Beyoncé's Grammy Nods Really Top Michael Jackson's for ''Thriller''?|выдавец=The New York Times|дата публікацыі=11.2024}}</ref>. Джэксан атрымаў сем узнагародаў, павязаных з альбомам, улучна з найлепшым альбомам году за ''Thriller'' і найлепшы запіс году за ''Beat It'', а таксама быў уганараваны за аўдыёкнігу да ''Іншаплянэтніка''<ref name="grammy mj" />. На 11-й цырымоніі [[Амэрыканская музычная прэмія|Амэрыканскай музычнай прэміі]] Джэксан працягваў зьбіраць узнагароды, стаўшы ў тым ліку наймаладзейшым выканаўцам, які атрымаў узнагароду за заслугі<ref>{{навіна|спасылка=https://news.google.com/newspapers?id=eQUbAAAAIBAJ&pg=5127,2841948|загаловак=Michael Jackson sweeps American Music Awards|выдавец=The Daily News|дата публікацыі=01.1984|копія=https://web.archive.org/web/20200613061150/https://news.google.com/newspapers?id=eQUbAAAAIBAJ&pg=5127,2841948|дата копіі=06.2020}}</ref>. Продажы ''Thriller'' падвоіліся пасьля выхаду пашыранага 14-хвіліннага музычнага відэакліпу на загалоўны трэк, вытрыманым у стылістыцы [[фільм жахаў|фільмаў жахаў]], у якім Джэксан танчыць разам з групай зомбі<ref>{{навіна|аўтар=Hebblethwaite, Phil|спасылка=https://www.theguardian.com/music/2013/nov/21/michael-jackson-thriller-changed-music-videos|загаловак=How Michael Jackson's Thriller changed music videos for ever|выдавец=The Guardian|дата публікацыі=11.2013|копія=https://web.archive.org/web/20191218125357/https://www.theguardian.com/music/2013/nov/21/michael-jackson-thriller-changed-music-videos|дата копіі=12.2019}}</ref><ref name="Griffin" >{{артыкул|аўтар=Griffin, Nancy|спасылка=http://www.vanityfair.com/hollywood/features/2010/07/michael-jackson-thriller-201007?printable=true&currentPage=2|загаловак=The "Thriller" Diaries|выданьне=Vanity Fair|год=06.2010|копія=https://web.archive.org/web/20141030215556/http://www.vanityfair.com/hollywood/features/2010/07/michael-jackson-thriller-201007?printable=true&currentPage=2|дата копіі=10.2014}}</ref>. Пасьпех ператварыў Джэксана на сапраўдную зорку ў глябальнай поп-музыцы<ref name="Griffin"/>, а альбом «зьнішчыў расавыя межы»<ref>{{артыкул|аўтар=Greenberg, Steve|спасылка=https://www.billboard.com/music/music-news/michael-jacksons-thriller-at-30-how-one-album-changed-the-world-473949/|загаловак=Michael Jackson's 'Thriller' at 30: How One Album Changed the World|выданьне=Billboard|год=11.2012}}</ref>. На той час ён меў найвышэйшую роялці ў музычнай індустрыі, зарабляючы блізу 2 даляраў за кожны прададзены альбом і атрымліваючы рэкордныя прыбыткі<ref name="Time" >{{артыкул|аўтар=Cocks, Jay|спасылка=https://content.time.com/time/magazine/article/0,9171,950053,00.html|загаловак=Why He's a Thriller|выданьне=Time|год=03.1984|копія=https://web.archive.org/web/20131103064912/http://content.time.com/time/magazine/article/0,9171,950053,00.html|дата копіі=11.2013}}</ref>. У тым самым годзе дакумэнтальны фільм ''The Making of Michael Jackson’s Thriller'', прысьвечаны стварэньню адпаведнага відэакліпу, атрымаў сваю прэмію Грэмі<ref name="grammy mj" />. Часопіс [[Time]] падкрэсьліваў уплыў Джэксана на той час, называючы яго «зоркай запісаў, радыё, рок-відэа, аднаасобнай камандай выратаваньня для ўсёй музычнай індустрыі, а таксама аўтарам песень, які ставіць рытм дзесяцігодзьдзю, танцаўшчыком з выкшталцонымі рухамі ды сьпеваком, які перакрочвае праз усе межы густу, стылю і колеру»<ref name="Time"/>. The New York Times пісала, што цяпер «у сьвеце папулярнай музыкі ёсьць толькі Майкл Джэксан і ўсе астатнія»<ref>{{навіна|аўтар=Pareles, Jon|спасылка=https://www.nytimes.com/1984/01/14/arts/michael-jackson-at-25-a-musical-phenomenon.html|загаловак=Michael Jackson at 25: A Musical Phenomenon|выдавец=The New York Times|дата публікацыі=01.1984|копія=https://web.archive.org/web/20130525140015/http://www.nytimes.com/1984/01/14/arts/michael-jackson-at-25-a-musical-phenomenon.html|дата копіі=05.2013}}</ref>. === Васьмідзясятыя === З таго часу, як увага прэсы да пэрсоны Джэксана ўзмацнялася, сьпявак і яго асяродзьдзе выкарыстоўвалі гэта для атрыманьня нечуванай дагэтуль фінансавай выгады. У лістападзе 1983 году Джэксан і ягоныя браты склалі з [[PepsiCo]] рэклямную дамову на 5 мільёнаў даляраў, усталяваўшы новы рэкорд для рэклямнага кантракту са знакамітасьцю. Першая кампанія ў падтрымку [[Пэпсі-кола|Пэпсі]], якая ладзілся ў ЗША ў 1983—1984 гадах і запускала тэму кампаніі «Новага пакаленьня», улучала спонсарства туру, піяр-імпрэзы і візуальнае прасоўваньне брэнду. Джэксан дапамог стварыць рэкляму і прапанаваў выкарыстаць ягоную песьню ''Billie Jean'', але зь перапрацаваным тэкстам, як рэклямны [[джынгл]]<ref name="Herrera2" >{{артыкул|аўтар=Herrera, Monica|спасылка=https://www.billboard.com/articles/news/268213/michael-jackson-pepsi-made-marketing-history|загаловак=Michael Jackson, Pepsi Made Marketing History|выданьне=Billboard|год=07.2009|копія=https://web.archive.org/web/20191011095514/https://www.billboard.com/articles/news/268213/michael-jackson-pepsi-made-marketing-history|дата копіі=10.2019}}</ref>. 27 студзеня 1984 году Майкл і іншыя ўдзельнікі The Jacksons здымалі рэкляму Пэпсі ў [[Шрайн-Аўдыторыюм]] у Лос-Анджэлесе<ref>{{навіна|аўтар=Story, Louise|спасылка=https://www.nytimes.com/2007/12/31/business/media/31dusenberry.html|загаловак=Philip B. Dusenberry, 71, Adman, Dies|выдавец=The New York Times|дата публікацыі=12.2007|копія=https://web.archive.org/web/20150605105452/http://www.nytimes.com/2007/12/31/business/media/31dusenberry.html|дата копіі=06.2015}}</ref>. Падчас імітаванай канцэртнай сцэны перад поўнай заляй піратэхніка выпадкова падпаліла валасы Джэксана, што прывяло да апёкаў другой ступені скуры галавы. Сьпявак быў шпіталіваны, дзе яму зрабілі апэрацыю, каб схаваць шнары, і неўзабаве ён зрабіў сабе трэцюю рынаплястыку. PepsiCo урэгулявала справу па-за судом, а Джэксан пералічыў 1,5 мільёнаў даляраў ахвяраванаў у шпіталь. У канцы 1980-х гадоў Джэксан падпісаў другую дамову з PepsiCo на 10 мільёнаў даляраў. Другая кампанія ахоплівала 20 краінаў і забясьпечвала фінансавую падтрымку альбому ''Bad'' і ягонага сусьветнага туру 1987—1988 гадоў. Джэксан таксама меў рэклямныя кантракты з кампаніямі [[LA Gear]], [[Suzuki]] і [[Соні|Sony]], але аніводзін зь іх ня быў настолькі значным, як ягоныя дамовы з PepsiCo<ref name="Herrera2"/>. Victory Tour 1984 году, у якім галоўнымі былі The Jacksons, прадэманстраваў новы сольны матэрыял Джэксана больш як двум мільёнам амэрыканцаў. Гэта быў апошні тур, у якім ён выступаў поруч з братамі<ref>{{артыкул|спасылка=https://www.newsweek.com/1984-michael-jackson-tour-207028|загаловак=1984 Michael Jackson Tour|выданьне=Newsweek|год=07.1984|копія=https://web.archive.org/web/20211205230250/https://www.newsweek.com/1984-michael-jackson-tour-207028|дата копіі=12.2021}}</ref>. Пасьля скандалу вакол продажу квіткоў Джэксан пералічыў сваю долю прыбытку, ацэненую ў 3—5 мільёнаў даляраў, на дабрачыннасьць<ref>{{спасылка|аўтар=Vogel, Joseph|спасылка=https://www.huffpost.com/entry/michael-jacksons-forgotten-humanitarian-legacy_b_59c7c8d3e4b08d661550436a|загаловак=Michael Jackson's Forgotten Humanitarian Legacy|выдавецтва=HuffPost|дата публікацыі=09.2017|копія=https://web.archive.org/web/20211108075919/https://www.huffpost.com/entry/michael-jacksons-forgotten-humanitarian-legacy_b_59c7c8d3e4b08d661550436a|дата копіі=11.2021}}</ref>. Падчас фінальнага канцэрту на стадыёне [[Доджэр (стадыён)|Доджэр]] у Лос-Анджэлесе Джэксан абвесьціў пра свой сыход з гурту падчас выкананьня песьні ''Shake Your Body''<ref>{{кніга|аўтар=Lecocq, Richard; Allard, François|спасылка=https://books.google.com/books?id=4qJfDwAAQBAJ&pg=PT384|загаловак=Michael Jackson All the Songs: The Story Behind Every Track|месца=London, England|выдавецтва=Cassell|год=2018|isbn=978-1-78840-057-2}}</ref>. [[Файл:Michael Jackson autographing 'We Are The World' posters 1985.jpg|значак|зьлева|Сьпявак пакідае подпіс на постэры We Are The World.]] Разам з [[Лаянэл Рычы|Лаянэлам Рычы]] Джэксан стаў суаўтарам дабрачыннага сынглу ''[[We Are the World]]'' (1985), выкананы пры ўдзеле велізарнага россыпу зорак першай велічыні дзеля дапамогі дзецям Афрыкі і бедным жыхарам ЗША<ref name="WATW" >{{спасылка|спасылка=https://www.grammy.com/nominees/search?artist=&field_nominee_work_value=%22We+Are+The+World%22&year=All&genre=All|загаловак=Past Winners Search: "We Are the World"|выдавецтва=The Recording Academy|копія=https://web.archive.org/web/20140416205907/http://www.grammy.com/nominees/search?artist=&field_nominee_work_value=%22We+Are+The+World%22&year=All&genre=All|дата копіі=04.2014}}</ref><ref name="jdoyle" >{{спасылка|аўтар=Doyle, Jack|спасылка=https://www.pophistorydig.com/topics/michael-mccartney-1980s-2009/|загаловак="Michael & McCartney": 1980s–2009|выдавецтва=The Pop History Dig|дата публікацыі=07.2009|копія=https://web.archive.org/web/20150613002206/http://www.pophistorydig.com/topics/michael-mccartney-1980s-2009/|дата копіі=06.2015}}</ref>. Ён прынёс стваральнікам 63 мільёны даляраў<ref name="jdoyle"/> і стаў адным з самых прадавальных сынглаў усіх часоў, з 20 мільёнамі прададзеных асобнікаў<ref>{{навіна|аўтар=Breznican, Anthony|спасылка=https://www.usatoday.com/life/people/2009-06-26-jackson-faces_N.htm|загаловак=The many faces of Michael Jackson|выдавец=USA Today|дата публікацыі=06.2009|копія=https://web.archive.org/web/20111205223244/http://www.usatoday.com/life/people/2009-06-26-jackson-faces_N.htm|дата копіі=12.2011}}</ref>. Кампазыцыя атрымала чатыры ўзнагароды Грэмі ў 1985 годзе, улучна з узнагародай за найлепшую песьню году<ref name="WATW"/>. Джэксан, Джонз і прамоўтар Кен Крэган атрымалі спэцыяльныя ўзнагароды за сваю ролю ў стварэньні песьні<ref name="WATW"/><ref>{{навіна|спасылка=https://news.google.com/newspapers?id=MRgiAAAAIBAJ&pg=1658,3425033|загаловак=Bruce shows who's Boss|выдавец=Montreal Gazette|дата публікацыі=01.1986|копія=https://web.archive.org/web/20200613061151/https://news.google.com/newspapers?id=MRgiAAAAIBAJ&pg=1658,3425033|дата копіі=06.2020}}</ref>{{Зноска|Campbell1993|1993|Campbell|114}}{{Зноска|Young|2009|Young|340—344}}. У пачатку 1980-х гадоў Джэксан супрацоўнічаў з [[Пол Макартні|Полам Макартні]], зь якім у дуэце запісаў песьню ''Say Say Say'', і даведаўся, што Макартні зарабляе 40 мільёнаў даляраў у год на валоданьні правамі на песьні іншых артыстаў<ref name="jdoyle"/>. Да 1983 году Джэксан пачаў купляць выдавецкія правы на чужыя кампазыцыі, але рабіў гэта выбарачна, падаючы заяўкі толькі на некаторыя каталёгі з многіх прапанаваных. Ягоныя раньнія набыцьці каталёгаў і аўтарскіх правоў, як то збор [[Слай Стоўн|Слая Стоўна]], улучалі ''Everyday People'' (1968), ''1-2-3'' [[Лен Бэры|Лена Бэры]] (1965), а таксама ''The Wanderer'' (1961) і ''Runaround Sue'' (1961) [[Дыён]]а. У 1984 годзе стала вядома пра продаж каталёгу ATV Music Publishing, які ўлучаў правы на амаль 4000 песень, у тым ліку большую частку матэрыялу [[The Beatles]]<ref name="hilburn" >{{навіна|аўтар=Hilburn, Robert|спасылка=https://www.latimes.com/la-et-hilburn-michael-jackson-sep22-story.html|загаловак=The long and winding road|выдавец=Los Angeles Times|дата публікацыі=09.1985|копія=https://web.archive.org/web/20170407043521/https://www.latimes.com/la-et-hilburn-michael-jackson-sep22-story.html|дата копіі=04.2017}}</ref>. У 1981 годзе Макартні атрымліваў прапанову купіць каталёг за 20 мільёнаў фунтаў стэрлінгаў<ref name="jdoyle"/><ref name="mcca atv" >{{спасылка|спасылка=https://mjjinfo.blogspot.fr/2010/11/paul-mccartney-refused-to-buy-atv.html|загаловак=Paul McCartney refused an offer to buy the ATV Catalog for £20 million ($40 million)|выдавецтва=Mjjinfo.blogspot.fr|дата публікацыі=11.2010|копія=https://web.archive.org/web/20150529221446/http://mjjinfo.blogspot.fr/2010/11/paul-mccartney-refused-to-buy-atv.html|дата копіі=05.2015}}</ref>. 20 лістапада 1984 году Джэксан падаў заяўку на 46 мільёнаў даляраў<ref name="hilburn"/>. Калі Джэксан і Макартні ня здолелі зрабіць сумесную куплю, Макартні не пажадаў быць адзіным уладальнікам песень The Beatles і ня стаў падаваць прапанову самастойна<ref name="mcca atv"/>{{Зноска|Taraborrelli|2009|Taraborrelli|333—338}}. Агенты ж Джэксана ня здолелі дасягнуць дамовы, і ў траўні 1985 году яны пакінулі перамовы пасьля таго, як выдаткавалі больш за 1 мільён даляраў і чатыры месяцы на праверку дакумэнтаў<ref name="hilburn"/>. [[Файл:Michael Jackson with Donna Ashlock 1986 by UPI (cropped)2.jpg|значак|З сваім хатнім гадаванцам шымпанзэ Баблз.]] Не зважаючы на тое, што колер ягонай скуры быў чорным цягам усяго дзяцінства, з 1982 ён пачаў сьвятлець, і стаў сьветла-асмуглым. Гэта стала так прыкметна, што пра гэта пачала пісаць уся прэса, дзе ў тым ліку спэкулявалі аб тым, што музыка беліць сваю скуру{{Зноска|Campbell1995|1995|Campbell|14—16}}<ref>{{кніга|імя=Radhika|прозьвішча=Parameswaran|загаловак=Circuits of Visibility: Gender and Transnational Media Cultures|выдавецтва=NYU Press|старонкі=75—77|год=2011|isbn=978-0-8147-9060-1}}</ref><ref>{{кніга|імя=Margo|прозьвішча=DeMello|спасылка=https://books.google.com/books?id=39B8fpdg_NwC&pg=PA152|загаловак=Faces Around the World: A Cultural Encyclopedia of the Human Face|выдавецтва=ABC-CLIO|старонкі=152|год=2012|isbn=978-1-59884-618-8}}</ref>. Ягоны дэрматоляг [[Арнольд Клайн]] сказаў, што ў 1983 годзе заўважыў у Джэксана [[вітыліга]]<ref name="Rosenberg" >{{навіна|аўтар=Rosenberg, Alyssa|спасылка=https://www.washingtonpost.com/news/act-four/wp/2016/02/02/to-understand-michael-jackson-and-his-skin-you-have-to-go-beyond-race|загаловак=To understand Michael Jackson and his skin, you have to go beyond race|выдавец=The Washington Post|дата публікацыі=02.2016|копія=https://web.archive.org/web/20200613065219/https://www.washingtonpost.com/news/act-four/wp/2016/02/02/to-understand-michael-jackson-and-his-skin-you-have-to-go-beyond-race/|дата копіі=06.2020}}</ref>, якое характарызуецца зьяўленьнем вучасткаў скуры, якія губляюць пігмэнт. Ён таксама выявіў у Джэксана чырвоную ваўчанку. Клайн паставіў дыягназ ваўчанкі ў тым самым годзе<ref name="Rosenberg"/>, а вітыліга — у 1986 годзе<ref>{{навіна|аўтар=Wilson, Jeff|спасылка=https://www.apnews.com/420d71be3ec15171644bfbceb41da62f|загаловак=The Aftermath of Michael Jackson and Oprah: What About His Face?|выдавец=Associated Press|дата публікацыі=02.1993|копія=https://web.archive.org/web/20200803223252/https://apnews.com/420d71be3ec15171644bfbceb41da62f|дата копіі=08.2020}}</ref>. Джэксан пачаў карыстацца касмэтыкай на асьвятляльне<ref>{{навіна|аўтар=Kolata, Gina|спасылка=https://www.nytimes.com/1993/02/13/us/doctor-says-michael-jackson-has-a-skin-disease.html|загаловак=Doctor Says Michael Jackson Has a Skin Disease|выдавец=The New York Times|дата публікацыі=02.1993|копія=https://web.archive.org/web/20200508142233/https://www.nytimes.com/1993/02/13/us/doctor-says-michael-jackson-has-a-skin-disease.html|дата копіі=05.2020}}</ref> і, магчыма, рэцэптурнымі крэмамі дзеля выбельваньня<ref>{{артыкул|аўтар=Kreps, Daniel|спасылка=https://www.rollingstone.com/music/music-news/search-of-michael-jacksons-home-revealed-skin-whitening-creams-65450/|загаловак=Search of Michael Jackson's Home Revealed Skin-Whitening Creams|выданьне=Rolling Stone|год=03.2010|копія=https://web.archive.org/web/20200726181245/https://www.rollingstone.com/music/music-news/search-of-michael-jacksons-home-revealed-skin-whitening-creams-65450/|дата копіі=07.2020}}</ref>, каб схаваць плямістасьць на скуры, выкліканыя хваробай. Крэм адбельваў плямы, а з касмэтыкай ён мог выглядаць сьвятлейшым{{Зноска|Taraborrelli|2009|Taraborrelli|434—436}}. Джэксан казаў, што ён не адбельваў скуру наўмысна і ня мог кантраляваць вітыліга. Ён падкрэсьліваў, што калі людзі прыдумляюць гісторыі, што ён ня хоча быць тым, кім ён ёсьць, яму баліць за гэта<ref>{{навіна|спасылка=https://www.oprah.com/entertainment/oprah-reflects-on-her-interview-with-michael-jackson/3|загаловак=The Michael Jackson Interview: Oprah Reflects|выдавец=The Oprah Winfrey Show|дата публікацыі=09.2009|копія=https://web.archive.org/web/20170427103353/https://www.oprah.com/entertainment/oprah-reflects-on-her-interview-with-michael-jackson/3|дата копіі=04.2017}}</ref>. Джэксан і ягоны лекар Клайн сталі сябрамі, а ягоная мэдычная сястра [[Дэбі Роў]] пазьней стала другой жонкай Джэксана і маці ягоных двух старэйшых дзяцей<ref>{{навіна|спасылка=https://www.nytimes.com/2015/10/24/us/arnold-klein-dermatologist-who-smoothed-stars-wrinkles-dies-at-70.html|загаловак=Arnold Klein, Dermatologist Who Smoothed Stars' Wrinkles, Dies at 70|выдавец=The New York Times|дата публікацыі=10.2015|копія=https://web.archive.org/web/20190718195246/https://www.nytimes.com/2015/10/24/us/arnold-klein-dermatologist-who-smoothed-stars-wrinkles-dies-at-70.html|дата копіі=07.2019}}</ref>. У сваёй аўтабіяграфіі 1988 году і ў інтэрвію 1993 году Джэксан казаў, што меў толькі дзьве апэрацыі рынаплястыкі і апэрацыю на падбародьдзі. Ён узгадваў, што страціў вагу ў пачатку 1980-х гадоў празь зьмену дыеты, каб набыць «цела танцаўшчыка»{{Зноска|Jackson|2009|Jackson|229—230}}. Сьведкі паведамлялі, што ён часта адчуваў галавакружэньне, і меркавалі, што ён пакутуе ад анарэксіі. Пэрыяды страты вагі паўтарыліся ў пазьнейшым жыцьці{{Зноска|Taraborrelli|2009|Taraborrelli|312—313}}. Па сьмерці Джэксана ягоная маці апавядала, што ён спачатку зьвярнуўся да касмэтычных працэдураў, каб змагацца зь вітыліга і не выглядаць як «плямістая карова». Яна сказала, што апэрацыяў было больш, чым дзьве, пра якія ён заяўляў, і меркавала, што сын мог трапіць у залежнасьць ад іх<ref>{{навіна|спасылка=https://www.smh.com.au/entertainment/celebrity/michael-jackson-was-addicted-to-plastic-surgery-his-mother-says-20101110-17mg1.html|загаловак=Michael Jackson was addicted to plastic surgery, his mother says|выдавец=The Sydney Morning Herald|дата публікацыі=11.2010|копія=https://web.archive.org/web/20190718195246/https://www.smh.com.au/entertainment/celebrity/michael-jackson-was-addicted-to-plastic-surgery-his-mother-says-20101110-17mg1.html|дата копіі=07.2019}}</ref>. Некалькі хірургаў рабілі заявы, што Джэксан падвергнуўся некалькім апэрацыям на насавой паражніне, а таксама па ўздыманьню лба, патанчэньню вуснаў, апэрацыі на шчоках<ref>[http://abcnews.go.com/Health/Cosmetic/story?id=131910&page=1 ABC News — Surgeon: Michael Jackson A 'Nasal Cripple'] Feb. 8, 2003 by ABC news. {{ref-en}}</ref>. У 1986 годзе паведамлялася, што Джэксан сьпіць у [[гіпэрбарычная мэдыцына|гіпэрбарычнай камэры]], каб запаволіць старэньне. Ён адмаўляў гэтую гісторыю<ref>{{навіна|спасылка=https://news.bbc.co.uk/2/hi/entertainment/4584367.stm|загаловак=Music's misunderstood superstar|дата публікацыі=06.2005|копія=https://web.archive.org/web/20150716021655/http://news.bbc.co.uk/2/hi/entertainment/4584367.stm|дата копіі=07.2015}}</ref>, але сьцьвярджалася, што менавіта ён мог перадаць прэсе фатаздымак, дзе нібыта сьпіць у шкляной камэры. Джэксан сказаў The National Enquirer, што гэта быў рэклямны кадар з будучай касьмічнай опэры ''[[Капітан ЭО]]'', у якой ён зьняўся<ref>{{артыкул|аўтар=Taylor, Trey|спасылка=https://www.papermag.com/hollyweird-captain-eo|загаловак=Hollyweird: Michael Jackson and the Making of Disney's 'Captain EO'|выданьне=Paper|год=09.2018|копія=https://web.archive.org/web/20231007022441/https://www.papermag.com/hollyweird-captain-eo|дата копіі=10.2023}}</ref>. Таксама паведамлялася, што ён быццам атрымліваў іньекцыі [[эстрагены|эстрагену]], каб захоўваць высокі голас і рэдкую расьліннасьць на твары, а таксама, што рабіў прапанову [[Элізабэт Тэйлар]] і, мажліва, быў апантаны ёю. Сярод іншых меліся плёткі, што ён рабіў касмэтычную апэрацыю вачэй. Ягоны мэнэджар [[Фрэнк Дылео]] зьняпраўджваў усе гэтыя чуткі апроч гіпэрбарычнай камэры<ref>{{артыкул|аўтар=Durkee, Cutler|спасылка=https://people.com/archive/cover-story-unlike-anyone-even-himself-vol-28-no-11/|загаловак=Unlike Anyone, Even Himself|выданьне=People|том=28|нумар=11|год=09.1987|копія=https://web.archive.org/web/20190629202953/https://people.com/archive/cover-story-unlike-anyone-even-himself-vol-28-no-11/|дата копіі=06.2019}}</ref>. Калі Джэксан узяў свайго хатняга [[шымпанзэ]] Баблза ў тур па [[Японія|Японіі]], мэдыі пачалі называць сьпевака чалавека, які імкнецца стаць героем мультфільма Disney<ref>{{артыкул|аўтар=Goldberg, Michael; Handelman, David|спасылка=https://www.rollingstone.com/music/news/is-michael-jackson-for-real-19870924|загаловак=Is Michael Jackson for Real?|выданьне=Rolling Stone|год=09.1987|копія=https://web.archive.org/web/20160509044804/http://www.rollingstone.com/music/news/is-michael-jackson-for-real-19870924|дата копіі=05.2016}}</ref>. Таксама паведамлялася, што Джэксан нібыта спрабаваў набыць косткі «чалавека-слана» [[Джозэф Мэрык|Джозэфа Мэрыка]]{{Зноска|Taraborrelli|2009|Taraborrelli|355—361}}. У чэрвені 1987 году Chicago Tribune паведамляла, што прэсавы аташэ Джэксана ад ягонага імя зрабіў стаўку ў 1 мільён даляраў за шкілет небаракі ў [[Лёнданскі шпіталь]]. Як сьведка Яговы, Джэксан займаўся эвангелізацыяй, ходзячы з прамовамі па дамах<ref>{{спасылка|спасылка=https://www.wsj.com/articles/BL-SEB-3139|загаловак=Michael Jackson on Religion, Celebrating the Sabbath and His Lost Childhood|выдавецтва=The Wall Street Journal|дата публікацыі=07.2009}}</ref>. Аднак, у 1987 годзе Ebony паведамляла, што Джэксан аддаліўся ад арганізацыі<ref>{{артыкул|аўтар=Johnson, Robert E.|спасылка=https://books.google.com/books?id=4Li0JBWU6E0C&pg=PA143|загаловак=Michael Jackson Comes Back!|выданьне=Ebony|том=42|нумар=11|старонкі=143, 148—9|год=09.1987}}</ref>. Ягоная маці казал, што гэта магло быць павязана з тым, што некаторыя вернікі рэзка асудзілі сьпевака за відэакліп ''Thriller''<ref>{{артыкул|аўтар=Jackson, Katherine|спасылка=https://books.google.com/books?id=v9MDAAAAMBAJ&pg=PA66|загаловак=Mother of Jackson Family Tells All|выданьне=Ebony|том=45|нумар=12|старонкі=66|год=10.1990}}</ref>. Зважаючы на тое, што былых сябраў супольнасьці звычайна ізалююць, Джэксанава маці працягвала кантактаваць зь ім<ref>{{кніга|аўтар=Cashmore, Ellis|загаловак=The Destruction and Creation of Michael Jackson|выдавецтва=Bloomsbury|isbn=978-1-5013-6356-6}}</ref>. У 2001 годзе Джэксан сказаў у інтэрвію, што ён усё яшчэ трымаецца сьведкаў Яговы<ref>{{артыкул|загаловак=The Man in the Mirror|выданьне=TV Guide|старонкі=20|год=11.2001}}</ref>. Фільм ''Капітан ЭО'', зь бюджэтам ад 17 да 30 мільёнаў даляраў, доўжыўся ўсяго 17 хвілінаў і на той час быў самым высокавыдатковым фільмам адносна працягласьці. Гэта было першае зьяўленьне Джэксана на вялікім экране. [[Файл:Michaeljacksonphoto drewcohen.JPG|значак|зьлева|1988 год, Майкл Джэксан падчас выступу ў туры ў падтрымку альбому Bad.]] 31 жніўня 1987 году Джэксан выпусьціў свой вельмі чаканы сёмы студыйны альбом ''[[Bad (альбом)|Bad]]''<ref name="Time2" >{{артыкул|аўтар=Cocks, Jay|спасылка=https://content.time.com/time/magazine/article/0,9171,965452,00.html|загаловак=Music: The Badder They Come|выданьне=Time|год=09.1987|копія=https://web.archive.org/web/20140109094122/http://content.time.com/time/magazine/article/0,9171,965452,00.html|дата копіі=01.2014}}</ref>, але ў апошні раз у супрацы з Кўінзі. Новы рэліз прадаўся накладам у 2,25 мільёнаў асобнікаў у першы тыдзень у ЗША, дэбютаваўшы на першым месцы ў чарце Billboard 200, дзе трымаўся на вяршыні шэсьць тыдняў<ref>{{навіна|аўтар=Farley, Chris|спасылка=https://www.chicagotribune.com/news/ct-xpm-1987-09-03-8703060961-story.html|загаловак=Will Good Sales Last for the 'Bad' Album?|выдавец=Chicago Tribune|дата публікацыі=09.1987|копія=https://web.archive.org/web/20220428150129/https://www.chicagotribune.com/news/ct-xpm-1987-09-03-8703060961-story.html|дата копіі=04.2022}}</ref><ref>{{спасылка|спасылка=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-1987-11-06-ca-12925-story.html|загаловак='Bad' Sales Not Bad, but Some Hoped for More|выдавецтва=Los Angeles Times|дата публікацыі=11.1987|копія=https://web.archive.org/web/20210720162129/https://www.latimes.com/archives/la-xpm-1987-11-06-ca-12925-story.html|дата копіі=07.2021}}</ref>. Ён стаў першым альбомам, зь якога ажно пяць песьняў трапілі на першы радок рэйтынгу. Гэтымі кампазацыямі былі ''[[I Just Can’t Stop Loving You]]'', ''[[Bad]]'', ''[[The Way You Make Me Feel]]'', ''[[Man in the Mirror]]'' і ''[[Dirty Diana]]''. Песьня ''[[Smooth Criminal]]'' дасягнуў сёмага месца<ref name="FourUSTop10s"/>. У альбоме Джэксан і Кўінзі імкнуліся прытрымлівацца рэцэпту посьпеху папярэдняга дыску з выкарыстаньнем стылёвага біту, гладкага фанк-джазу і электрагітары, але ўзяліся зрабіць усё з большым маштабам. Bad атрымаў некалькі прэміяў Грэмі ў 1988 годзе<ref name="grammy mj"/><ref>{{спасылка|спасылка=https://www.grammy.com/nominees/search?artist=Bruce+Swedien&title=&year=All&genre=All|загаловак=Past Winners Search: Bruce Swedien|выдавецтва=The Recording Academy|копія=https://web.archive.org/web/20110718113434/http://www.grammy.com/nominees/search?artist=Bruce+Swedien&title=&year=All&genre=All|дата копіі=07.2011}}</ref>. Таксама Джэксан трыюмфаваў на Амэрыканскай музычнай прэміі, а ягоны альбом ачоліў чарты ў 25 краінах, стаўшы самым прадаваным альбомам у сьвеце ў 1987 і 1988 гадах<ref>{{навіна|спасылка=https://news.google.com/newspapers?id=lZozAAAAIBAJ&pg=4477,3617735|загаловак=Michael, Travis top Music Award winners|выдавец=Lodi News-Sentinel|дата публікацыі=01.1989|копія=https://web.archive.org/web/20200613061151/https://news.google.com/newspapers?id=lZozAAAAIBAJ&pg=4477,3617735|дата копіі=06.2020}}</ref><ref>{{навіна|спасылка=https://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=SJ&s_site=mercurynews&p_multi=SJ&p_theme=realcities&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EB72CE855E5ADB3&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM|загаловак=Jackson tour on its way to u.s.|выдавец=Mercury News|дата публікацыі=01.1988|копія=https://web.archive.org/web/20110812063453/http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=SJ&s_site=mercurynews&p_multi=SJ&p_theme=realcities&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EB72CE855E5ADB3&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM|дата копіі=08.2011}}</ref>. Тур у пдтрымку ''Bad'', першы ў жыцьці Джэксана як сольнага выканаўцы, ладзіўся у прамежак часу ад 12 верасьня 1987 году да 27 студзеня 1989 году{{Зноска|LewisJones|2005|Lewis Jones|95—96}}. Гэта была паездка па 15 краінах, якая заняла большую частку 1988 году, пад час якой яму былі прадстаўлены ў поўнае распараджэньне аўтобус, самалёт і верталёт<ref>[https://web.archive.org/web/20090703143634/http://michaeljackson.com/lofi/history-main-1980s.html Michael Jackson — History 1980s] September 12, 1987: Michael launches his Bad Tour on which he spends over a year visiting 15 countries. {{ref-en}}</ref><ref>[http://www.guardian.co.uk/jackson/story/0,15819,1506780,00.html Bad Fortune — The Guardian Newspaper], UK — Wednesday June 15, 2005 {{ref-en}}</ref>. У Японіі адбылося 14 аншлягаў, сабраўшы 570 тысячаў чалавек, амаль утрая перавысіўшы папярэдні рэкорд для аднаго туру<ref>{{навіна|аўтар=Harrington, Richard|загаловак=Jackson to Make First Solo U.S. Tour|спасылка=https://www.proquest.com/docview/306975947|выдавец=The Washington Post|дата публікацыі=01.1988}}</ref>. 504 тысячаў чалавек, якія наведалі сем аншлягаў на [[Ўэмблі]], усталявалі новы рэкорд, які трапіў у Кнігу рэкордаў Гінэса<ref>{{спасылка|спасылка=https://brainz.org/16-michael-jacksons-greatest-non-musical-achievements|загаловак=16 of Michael Jackson's Greatest Non-Musical Achievements|выдавецтва=Brainz.org|копія=https://web.archive.org/web/20150626164913/https://brainz.org/16-michael-jacksons-greatest-non-musical-achievements/|дата копіі=06.2015}}</ref>. Bad замацаваў статус Джэксана супэрзоркі<ref>{{навіна|аўтар=Harrington, Richard|спасылка=https://www.washingtonpost.com/archive/lifestyle/style/1988/10/09/prince-michael-jackson-two-paths-to-the-top-of-pop/4ff69a1b-e67c-4f54-8d98-58be1453867f/|загаловак=PRINCE MICHAEL JACKSON TWO PATHS TO THE TOP OF POP|выдавец=The Washington Post|дата публікацыі=10.1988}}</ref>, а альбом прадаўся ў колькасьці большай за 35 мільёнаў асобнікаў ва ўсім сьвеце, зрабіўшыся адным з самых прадаваных альбомаў усіх часоў<ref>{{спасылка|аўтар=Stevens, Tom|спасылка=https://www.theguardian.com/music/2017/aug/14/michael-jacksons-bad-at-30-share-your-favourite-albums-of-1987|загаловак=Michael Jackson's Bad at 30: share your favourite albums of 1987|выдавецтва=The Guardian|дата публікацыі=08.2017}}</ref><ref>{{спасылка|спасылка=https://www.pastemagazine.com/music/best-selling-albums/the-best-selling-albums-of-all-time|загаловак=The 25 Best-Selling Albums of All Time|выдавецтва=Paste|дата публікацыі=07.2022}}</ref>. [[Файл:Michael Jackson1 1988.jpg|значак|На канцэрце ў Вене ў 1988 годзе.]] У 1988 годзе Джэксан выпусьціў сваю аўтабіяграфію ''Moonwalk'', над якой працавалі Стывэн Дэйвіс і [[Жаклін Кенэдзі]]<ref>{{навіна|аўтар=Vincent, Alice|спасылка=https://www.telegraph.co.uk/music/artists/michael-jackson-almost-told-story-bizarre-autobiography-moonwalk/|загаловак=When Michael Jackson (almost) told all: the story of his bizarre autobiography Moonwalk|выдавец=The Daily Telegraph|дата публікацыі=03.2019|копія=https://ghostarchive.org/archive/20220110/https://www.telegraph.co.uk/music/artists/michael-jackson-almost-told-story-bizarre-autobiography-moonwalk/|дата копіі=01.2022}}</ref>. У ёй Джэксан распавёў пра сваё дзяцінства, The Jackson 5 і пра жорсткасьць свайго бацькі{{Зноска|Jackson|2009|Jackson|29—31}}. Ён тлумачыў зьмены ў сваім абліччы трыма плястычнымі апэрацыямі дзеля хірургіі носу і стварэньні ямачкі на падбародзьдзі, сталеньнем, стратай вагі, строгай вэгетарыянскай дыетай, зьменай фрызуры і сцэнічным асьвятленьнем<ref>{{спасылка|аўтар=Ditzian, Eric|спасылка=https://www.mtv.com/news/1623608/michael-jacksons-memoir-moonwalk-read-excerpts-here/|загаловак=Michael Jackson's Memoir, 'Moonwalk': Read Excerpts Here!|выдавецтва=MTV News|дата публікацыі=10.2009|копія=https://web.archive.org/web/20190621025802/http://www.mtv.com/news/1623608/michael-jacksons-memoir-moonwalk-read-excerpts-here/|дата копіі=06.2019}}</ref>{{Зноска|Jackson|2009|Jackson|229—230}}. 28 чэрвеня 1988 году, падчас сусьветнага туру ''Bad'', Джэксан атрымаў мэдаль места [[Парыж]]у з рук мэра [[Жак Шырак|Жака Шырака]]<ref>{{артыкул|спасылка=https://books.google.com/books?id=FtUDAAAAMBAJ&pg=PA148|загаловак=Michael's Last Tour|выданьне=Ebony|том=44|нумар=6|старонкі=148|год=04.1989|копія=https://web.archive.org/web/20240305111940/https://books.google.com/books?id=FtUDAAAAMBAJ&pg=PA148#v=onepage&q&f=false|дата копіі=03.2024}}</ref><ref>{{артыкул|спасылка=https://www.premiere.fr/Cinema/Michael-Jackson-et-ses-amis|загаловак=Michael Jackson et ses amis|выданьне=Premiere|год=06.2009|копія=https://web.archive.org/web/20220507185226/https://www.premiere.fr/Cinema/Michael-Jackson-et-ses-amis|дата копіі=05.2022}}</ref>. 20 ліпеня ён стаў першым чалавекам нешляхетнага паходжаньня, які ўвайшоў у [[Гілдгол]] у [[Лёндан]]е праз каралеўскі ўваход<ref>{{кніга|імя=Randall|прозьвішча=Sullivan|загаловак=Untouchable: The Strange Life and Tragic Death of Michael Jackson|выдавецтва=Grove Press|год=2012|isbn=978-0-8021-4582-6}}</ref>. У кастрычніку Джэксан выпусьціў фільм ''[[Moonwalker]]'', які складаўся з канцэртных кадраў, музычных відэа і мастацкіх эпізодаў з удзелам самога Джэксана і [[Джо Пэшы]]. У ЗША фільм выйшаў адразу на відэа і стаў найбольш прадаванай музычнай відэакасэтай у гісторыі<ref>{{артыкул|спасылка=https://www.clashmusic.com/features/michael-jacksons-moonwalker-at-25|загаловак=Michael Jackson's Moonwalker at 25|выданьне=Clash|год=11.2013|копія=https://web.archive.org/web/20190407111130/https://www.clashmusic.com/features/michael-jacksons-moonwalker-at-25|дата копіі=04.2019}}</ref><ref>{{навіна|спасылка=https://www.deseretnews.com/article/33490/ENTERTAINMENT-NOTES-MOONWALKER-TOPS-THRILLER.html|загаловак=Entertainment Notes: Moonwalker Tops Thriller|выдавец=Deseret News|дата публікацыі=02.1989|копія=https://web.archive.org/web/20190407112354/https://www.deseretnews.com/article/33490/ENTERTAINMENT-NOTES-MOONWALKER-TOPS-THRILLER.html|дата копіі=04.2019}}</ref>. Ён атрымаў восем плятынавых узнагародаў<ref>{{спасылка|спасылка=https://www.riaa.com/gold-platinum/?tab_active=default-award&ar=MICHAEL+JACKSON&ti=MOONWALKER|загаловак=Gold & Platinum|выдавецтва=Recording Industry Association of America|копія=https://web.archive.org/web/20200803214618/https://www.riaa.com/gold-platinum/?tab_active=default-award&ar=MICHAEL+JACKSON&ti=MOONWALKER|дата копіі=08.2020}}</ref>. У сакавіку 1988 году Джэксан набыў 11 км² зямлі ля [[Санта-Інэс]]у ў [[Каліфорнія|Каліфорніі]], дзе пабудаваў дом сваёй мары [[Нэвэрлэнд]], коштам 17 мільёнаў даляраў<ref name="Malta" >{{навіна|спасылка=https://www.timesofmalta.com/articles/view/20150601/world/Michael-Jackson-s-Neverland-on-sale.570574|загаловак=Michael Jackson's Neverland on sale|выдавец=The Times|дата публікацыі=06.2015|копія=https://web.archive.org/web/20150613052252/http://www.timesofmalta.com/articles/view/20150601/world/Michael-Jackson-s-Neverland-on-sale.570574|дата копіі=06.2015}}</ref>. Ён усталяваў там вялікае кола агляду, карусэль, уладкаваў кінатэатар і заапарк<ref name="Bio" /><ref name="Malta" /><ref>{{навіна|аўтар=Ellis-Petersen, Hannah|спасылка=https://www.theguardian.com/music/2014/aug/01/michael-jackson-neverland-ranch-sell-50-million|загаловак=Michael Jackson Neverland Ranch expected to fetch up to $85m|выдавец=The Guardian|дата публікацыі=08.2014|копія=https://web.archive.org/web/20230614191347/https://www.theguardian.com/music/2014/aug/01/michael-jackson-neverland-ranch-sell-50-million|дата копіі=06.2023}}</ref>. Бясьпекай тэрыторыі займалася каманда з 40 супрацоўнікаў<ref name="Bio" />. Неўзабаве пасьля гэтага Джэксан зьявіўся ў першай заходняй тэлерэкляме, якая трасьлявалася ў [[Саюз Савецкіх Сацыялістычных Рэспублік|СССР]]<ref>{{навіна|аўтар=Mull, Marison|спасылка=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-1988-05-06-ca-2868-story.html|загаловак=Pepsi Ads to Run on Soviet TV|выдавец=Los Angeles Times|дата публікацыі=05.1988|копія=https://web.archive.org/web/20190406163419/https://www.latimes.com/archives/la-xpm-1988-05-06-ca-2868-story.html|дата копіі=04.2019}}</ref>. У гэты час Джэксан стаў вядомы як «Кароль попу», і гэтая мянушка ахвотна выкарыстоўвалася камандай Джэксана дзеля ягонага прасоўваньня{{Зноска|LewisJones|2005|Lewis Jones|165–168}}<ref name="ew1991" >{{артыкул|аўтар=Browne, David|спасылка=https://ew.com/article/2009/06/25/michael-jacksons-black-or-white/|загаловак=Michael Jackson's Black or White|выданьне=Entertainment Weekly|год=06.2009|копія=https://web.archive.org/web/20090425084625/https://www.ew.com/ew/article/0,,316363,00.html|дата копіі=04.2009}}</ref>. Калі Элізабэт Тэйлар уручала яму ўзнагароду ў 1989 годзе, яна назвала яго «сапраўдным каралём попу, року і соўлу»{{Зноска|Campbell1993|1993|Campbell|260—263}}. Прэзыдэнт [[Джордж Гэрбэрт Ўокер Буш|Джордж Буш (старэйшы)]] прызначыў яго «артыстам дзесяцігодзьдзя» ад імя [[Белы дом|Белага дому]]<ref>{{спасылка|спасылка=https://www.presidency.ucsb.edu/ws/index.php?pid=18331|загаловак=Remarks on the Upcoming Summit with President Mikhail Gorbachev of the Soviet Union|выдавецтва=The American Presidency Project|дата публікацыі=04.1990|копія=https://web.archive.org/web/20150402184921/http://www.presidency.ucsb.edu/ws/index.php?pid=18331|дата копіі=04.2015}}</ref>. Джэксан быў найбольш прадаваным артыстам 1980-х гадоў<ref name="Brooks" >{{навіна|спасылка=https://news.google.com/newspapers?id=w7QiAAAAIBAJ&pg=3124,2012493|загаловак=Garth Brooks ropes in most Billboard awards|выдавец=The Beaver County Times|дата публікацыі=12.1992|копія=https://web.archive.org/web/20200613061152/https://news.google.com/newspapers?id=w7QiAAAAIBAJ&pg=3124,2012493|дата копіі=06.2020}}</ref>. === Дзевяностыя === Кожны крок Джэксана асьвятляўся і аналізаваўся сродкамі масавай інфармацыі, а ягоныя дзівацтвы гадамі шырока абмяркоўваліся ў прэсе. Вялікую частку часу Майкл быў змушаны праводзіць у самоце на сваёй строга ахоўванай ад староньніх сядзібе Нэвэрлэнд. Там яго наведвалі нешматлікія сябры, уключаючы супэрзорку [[Элізабэт Тэйлар]]. Таксама там жылі дзеці, да якіх сьпявак быў заўсёды неабыякавы. [[Файл:Michael Jackson (21022972230).jpg|значак|зьлева|Джэксан падчас туру ў падтрымку альбому ''[[Dangerous (альбом Майкла Джэксана)|Dangerous]]'' у [[Італія|Італіі]] ў 1992 годзе.]] У сакавіку 1991 году Джэксан аднавіў кантракт з [[Соні|Sony]] на 65 мільёнаў даляраў, што на той час было рэкорднай угодай<ref>{{навіна|аўтар=Montgomery, James|спасылка=https://www.mtv.com/news/articles/1615214/michael-jacksons-life-amp-legacy-1986-1999.jhtml|загаловак=Michael Jackson's Life & Legacy: The Eccentric King Of Pop (1986–1999)|выдавец=MTV|дата публікацыі=07.2009|копія=https://web.archive.org/web/20131024095208/http://www.mtv.com/news/articles/1615214/michael-jacksons-life-amp-legacy-1986-1999.jhtml|дата копіі=10.2013}}</ref>. Ён выпусьціў свой восьмы студыйны альбом ''[[Dangerous (альбом Майкла Джэксана)|Dangerous]]'' 21 лістапада 1991 году ў суаўтарстве з [[Тэдзі Райлі]]<ref>{{навіна|аўтар=Willman, Chris|спасылка=https://www.latimes.com/la-archive-dangerous-review-nov24-story.html|загаловак=Michael Jackson's 'Dangerous'|выдавец=Los Angeles Times|дата публікацыі=11.1991|копія=https://web.archive.org/web/20191116024630/https://www.latimes.com/la-archive-dangerous-review-nov24-story.html|дата копіі=11.2019}}</ref>. Альбом атрымаў восем плятынавых узнагародаў у ЗША і да 2018 году разышоўся накладам у 32 мільёны копіяў ва ўсім сьвеце<ref name="Certifications" >{{спасылка|спасылка=https://www.riaa.com/gold-platinum/?tab_active=default-award&se=michael+jackson#search_section|загаловак=Gold & Platinum Searchable Database – Jackson, Michael|выдавецтва=Recording Industry Association of America|копія=https://web.archive.org/web/20160304075507/http://www.riaa.com/gold-platinum/?tab_active=default-award&se=Michael+Jackson#search_section|дата копіі=03.2016}}</ref><ref name="Telegraph2009" >{{навіна|спасылка=https://www.telegraph.co.uk/culture/music/michael-jackson/5648176/Michael-Jacksons-best-selling-studio-albums.html|загаловак=Michael Jackson’s best selling studio albums|выдавец=The Daily Telegraph|дата публікацыі=06.2009|копія=https://web.archive.org/web/20191017165055/https://www.telegraph.co.uk/culture/music/michael-jackson/5648176/Michael-Jacksons-best-selling-studio-albums.html|дата копіі=10.2019}}</ref>. У ЗША першым самотнікам стаў трэк ''[[Black or White]]'', які меў найвышэйшую пазыцыю сярод песьняў альбому. Сынгл трымаўся на першым радку Billboard Hot 100 сем тыдняў і меў супастаўны посьпех у чартах іншых краінаў сьвету. Гэтая песьня з часам стала самым вялікім гітом Джэксана пасьля ''Billie Jean''. Другі самотнік ''[[Remember the Time]]'' дасягнуў трэцяга месца ў Billboard Hot 100<ref name="billboard mj" >{{артыкул|спасылка=https://www.billboard.com/artist/michael-jackson/chart-history/hsi/|загаловак=Michael Jackson Chart History|выданьне=Billboard|год=09.2008|копія=https://web.archive.org/web/20211008004113/https://www.billboard.com/music/Michael-Jackson/chart-history/HSI|дата копіі=10.2021}}</ref>. Напрыканцы 1992 году ''Dangerous'' стаў самым прадаваным альбомам году ў сьвеце, а адпаведна ''Black or White'' — самым прадаваным сынглам году на музычнай прэміі Білбоард<ref name="Brooks"/>. У 1993 годзе ён выканаў ''Remember the Time'' на музычнай прэміі шоў Soul Train седзячы, бо, паводле ягоных словаў, падчас рэпэтыцыяў танцаў ён пашкодзіў шчыкалатку<ref>{{навіна|аўтар=Hunt, Dennis|спасылка=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-1993-03-11-ca-1327-story.html|загаловак=Jackson Shows Up to Gather Awards, Despite Ankle Injury|выдавец=Los Angeles Times|дата публікацыі=03.1993|копія=https://web.archive.org/web/20190716024429/https://www.latimes.com/archives/la-xpm-1993-03-11-ca-1327-story.html|дата копіі=07.2019}}</ref>. У Вялікабрытаніі ''[[Heal the World]]'' дасягнуў другога месца ў чартах у 1992 годзе<ref name="OC" >{{спасылка|спасылка=https://www.officialcharts.com/artist/16519/michael-jackson/|загаловак=Michael Jackson|выдавецтва=Official Charts|копія=https://web.archive.org/web/20180617220110/https://www.officialcharts.com/artist/16519/michael-jackson/|дата копіі=06.2018}}</ref>. [[Файл:Michael Jackson Live in Bucharest 1992 Toni Salabasev.jpg|значак|Сьпявак на выступе ў [[Бухарэст|Бухарэсьце]] ў 1982 годзе.]] У 1992 годзе Джэксан заснаваў Heal the World Foundation. Гэтая дабрачынная арганізацыя прывозіла дзяцей з малазабясьпечаных сем’яў на ранча Джэксана, дзе яны маглі карыстацца атракцыёнамі, і высылала мільёны даляраў па ўсім сьвеце на дапамогу дзецям, якім загражалі вайна, беднасьць і хваробы. У ліпені таго ж году Джэксан апублікаваў сваю другую кнігу пад назовам ''Dancing the Dream'', які фактычна быў зборнікам паэзіі. У падтрымку альбому ''Dangerous'' Джэксан распачаў свой другі сусьветны тур, каб назьбіраць сродкі для сваёй фундацыі<ref name="Zad-1992" >{{навіна|аўтар=Zad, Martie|спасылка=https://www.washingtonpost.com/archive/lifestyle/tv/1992/10/04/michael-jackson-concert-from-bucharest-on-hbo-saturday/24de977e-f8be-4ea1-a7a1-07e766653202/|загаловак=Michael Jackson Concert from Bucharest on HBO Saturday|выдавец=The Washington Post|дата публікацыі=10.1992|копія=https://web.archive.org/web/20210122083245/https://www.washingtonpost.com/archive/lifestyle/tv/1992/10/04/michael-jackson-concert-from-bucharest-on-hbo-saturday/24de977e-f8be-4ea1-a7a1-07e766653202/|дата копіі=01.2021}}</ref>. Тур цягнуўся з чэрвеня 1992 да лістапада 1993 году, прынёсшы 100 мільёнаў даляраў ад 69 канцэртаў па-за межамі ЗША і прыцягнуўшы аўдыторыю колькасьцю большй за 3,5 мільёнаў чалавек<ref>{{спасылка|спасылка=https://www.michaeljackson.com/en-ca/news/mjs-dangerous-world-tour-raised-millions-to-aid-children-environment/|загаловак=MJ's 'Dangerous' World Tour Raised Millions To Aid Children & Environment|выдавецтва=Michael Jackson Official Site}}</ref><ref>{{навіна|аўтар=Harrington, Richard|спасылка=https://www.highbeam.com/doc/1P2-989047.html|загаловак=Jackson to Tour Overseas|выдавец=The Washington Post|дата публікацыі=02.1992|копія=https://web.archive.org/web/20150924202213/https://www.highbeam.com/doc/1P2-989047.html|дата копіі=09.2015}}</ref>. Джэксан прадаў правы на трансьляцыю свайго канцэрту 1 кастрычніка 1992 году ў [[Бухарэст|Бухарэсьце]] каналу [[HBO]] за 20 мільёнаў даляраў, што на той час было найбуйнейшай сумай, калі-небудзь заплачаныя выканаўцу за тэлевізійны выступ<ref>{{навіна|спасылка=https://www.nytimes.com/1992/08/13/arts/michael-jackson-live-on-hbo-in-october.html|загаловак=Michael Jackson, Live, on HBO in October (Published 1992)|выдавец=The New York Times|дата публікацыі=08.1992}}</ref>. Частку гэтага ганарару ён ахвяраваў на дапамогу румынскім дзецям<ref name="Zad-1992"/>. Па сьмерці свайго сябра і актывіста ў справе барацьбы з [[СНІД]]/[[Вірус імунадэфіцыту чалавека|ВІЧ]] [[Раян Ўайт|Раяна Ўайта]] Джэксан на інаўгурацыйным гала-канцэрце [[Біл Клінтан|Біла Клінтана]] заклікаў адміністрацыю прэзыдэнта павялічыць фінансаваньне дабрачынных арганізацыяў і дасьледаваньняў гэтае хваробы<ref>{{артыкул|загаловак=Stars line up for Clinton celebration|выданьне=Los Angeles Daily News|год=01.1993}}</ref><ref>{{артыкул|аўтар=Smith, Patricia|загаловак=Facing the music and the masses at the presidential gala|выданьне=The Boston Globe|год=01.1992}}</ref>. Там жа ён выканаў песьні ''[[Gone Too Soon]]'', якую прысьвяціў Ўайту<ref>{{артыкул|аўтар=Stuart, Tessa; Spanos, Brittany; Grow, Kory|спасылка=https://www.rollingstone.com/music/music-lists/from-dylan-to-beyonce-most-legendary-inauguration-performances-123294/|загаловак=From Dylan to Beyonce: Most Legendary Inauguration Performances|выданьне=Rolling Stone|год=01.2017|копія=https://web.archive.org/web/20210120130122/https://www.rollingstone.com/music/music-lists/from-dylan-to-beyonce-most-legendary-inauguration-performances-123294/|дата копіі=01.2021}}</ref>. На пачатку 1992 году Джэксан наведаў Афрыку. Падчас падарожжа ў [[Габон]]е яго віталі больш за 100 тысячаў чалавек, некаторыя зь якіх трымалі плякаты зь вітаньнем Майкла<ref name="Ebony" >{{артыкул|спасылка=https://books.google.com/books?id=tMwDAAAAMBAJ&pg=PA34|загаловак=Michael Jackson: Crowned in Africa, Pop Music King Tells Real Story Of Controversial Trip|выданьне=Ebony|том=47|нумар=5|старонкі=34—43|год=05.1992}}</ref>. Джэксан атрымаў званьне афіцэра Нацыянальнага ордэна заслугаў ад прэзыдэнта [[Амар Бонга|Амара Бонгі]]<ref>{{артыкул|аўтар=Hugeux, Vincent|спасылка=https://www.lexpress.fr/culture/musique/michael-jackson-l-africain_783922.html|загаловак=Michael Jackson l'Africain|выданьне=L’Express|год=09.2009|копія=https://web.archive.org/web/20211019005121/https://www.lexpress.fr/culture/musique/michael-jackson-l-africain_783922.html|дата копіі=10.2021}}</ref><ref>{{артыкул|аўтар=Hugeux, Vincent|спасылка=https://www.lexpress.fr/culture/musique/michael-jackson-l-africain_783922.html|загаловак=Michael Jackson l’Africain|выданьне=L’Express|год=09.2009|копія=https://web.archive.org/web/20211019005121/https://www.lexpress.fr/culture/musique/michael-jackson-l-africain_783922.html|дата копіі=10.2021}}</ref>. Падчас вандроўкі ў [[Кот д’Івуар]] Джэксан зьбіраў большыя натоўпы, чым да таго папа [[Ян Павал II]] падчас сваіх папярэдніх візытаў<ref>{{спасылка|спасылка=https://www.bbc.co.uk/programmes/p00zfxhf|загаловак=Michael Jackson: The Thrill Of Thriller|выдавецтва=BBC World Service|копія=https://web.archive.org/web/20180218070931/https://www.bbc.co.uk/programmes/p00zfxhf|дата копіі=02.2018}}</ref>. У вёсцы [[Крынджабо]] ў Кот д’Івуары яго каранавалі як «караля Сані». Там ён дзякаваў ганаровым госьцям па-француску і па-ангельску, падпісаў дакумэнты, якія фармалізавалі ягоны каралеўскі статус, і сеў на залаты трон, старшынюючы на ўрачыстых танцах<ref name="Ebony" />. У студзені 1993 году Джэксан выступіў на шоў у перапынку [[Супэр Боўл]]у ў [[Пасадына|Пасадыне]]. [[Нацыянальная футбольная ліга]] шукала выбітнага артыста, каб утрымаць гледачоў падчас перапынку пасьля папярэдняга падзеньня рэйтынгаў<ref>{{навіна|аўтар=Sandomir, Richard|спасылка=https://www.nytimes.com/2009/06/30/sports/football/30sandomir.html|загаловак=How Jackson Redefined the Super Bowl|выдавец=The New York Times|дата публікацыі=06.2009|копія=https://web.archive.org/web/20121229091203/http://www.nytimes.com/2009/06/30/sports/football/30sandomir.html|дата копіі=12.2012}}</ref><ref>{{навіна|аўтар=Sandomir, Richard|спасылка=https://www.nytimes.com/2009/06/30/sports/football/30sandomir.html|загаловак=How Jackson Redefined the Super Bowl|выдавец=The New York Times|дата публікацыі=06.2009|копія=https://web.archive.org/web/20121229091203/http://www.nytimes.com/2009/06/30/sports/football/30sandomir.html|дата копіі=12.2012}}</ref>. У выніку гэта быў першы Супэр Боўл, у якім шоў у перапынку прыцягнула большую аўдыторыю, чым сама гульня<ref>{{навіна|аўтар=Andrews, Travis M.|спасылка=https://www.washingtonpost.com/news/morning-mix/wp/2018/02/02/from-elvis-presto-to-michael-jackson-how-the-super-bowl-halftime-show-found-its-groove/|загаловак=From Elvis Presto to Michael Jackson: How the Super Bowl halftime show found its groove|выдавец=The Washington Post|дата публікацыі=02.2018}}</ref>. Джэксан выканаў ''Jam'', ''Billie Jean'', ''Black or White'' і ''Heal the World''. Тым часам ''Dangerous'' узьняўся на 90 пазыцыяў у амэрыканскім чарце сярод альбомаў па гэтым выступе{{Зноска|Campbell1995|1995|Campbell|14–16}}. 10 лютага 1993 году Джэксан даў 90-хвіліннае інтэрвію [[Опры Ўінфры]]. Ён распавёў пра гвалт, які перажыў у дзяцінстве ад бацькі, сказаў, што адчувае, што страціў значную частку свайго дзяцінства, і прызнаўся, што часта плакаў ад самоты. Ён абверг чуткі пра тое, што купіў косткі «Чалавека-слана», што карыстаўся у гіпэрбарычнай камэры або абельваў скуру, і ўпершыню заявіў, што хварэе на [[вітыліга]]. Пасьля інтэрвію ''Dangerous'' зноў увайшоў у топ-10 чарту, то бок больш чым праз год пасьля таго, як выпаў адтуль{{Зноска|Campbell1995|1995|Campbell|14–16}}{{Зноска|LewisJones|2005|Lewis Jones|165—168}}. Інтэрвію стала найбольш аглядальным у гісторыі ЗША на той час, сабраўшы аўдыторыю большую за 90 мільёнаў чалавек<ref>{{навіна|аўтар=Margulies, Lee|спасылка=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-1993-02-12-ca-1379-story.html|загаловак=Jackson Interview Seen by 90 Million, ABC Says|выдавец=Los Angeles Times|дата публікацыі=02.1993}}</ref>. У студзені 1993 году Джэксан атрымаў тры ўзнагароды Амэрыканскай музычнай прэміі<ref>{{навіна|спасылка=https://news.google.co.uk/newspapers?id=mBIVAAAAIBAJ&sjid=TQMEAAAAIBAJ&pg=6811,6756235|загаловак=Cyrus, Bolton please the fans|выдавец=Toledo Blade|дата публікацыі=01.1993|копія=https://web.archive.org/web/20230303210646/https://news.google.co.uk/newspapers?id=mBIVAAAAIBAJ&sjid=TQMEAAAAIBAJ&pg=6811,6756235|дата копіі=03.2023}}</ref><ref>{{артыкул|аўтар=Rosen, Craig|спасылка=https://books.google.com/books?id=jw8EAAAAMBAJ&pg=PA12|загаловак=Michael Jackson Cops 3 Top Prizes|выданьне=Billboard|том=105|нумар=6|старонкі=12|год=02.1993}}</ref>. У лютым ён быў уганараваны прэміяй «Жывая легенда» на 35-й цырымоніі Грэмі ў [[Лос-Анджэлес]]е<ref name="grammy mj" />. На цырымонію ён прыйшоў разам з [[Брук Шылдс]]<ref>{{навіна|аўтар=McShane, Larry|спасылка=https://news.google.com/newspapers?id=Z04pAAAAIBAJ&pg=3702,4129430|загаловак=Grammy moments – memorable and forgettable|выдавец=Deseret News|дата публікацыі=02.1983|копія=https://web.archive.org/web/20200613061151/https://news.google.com/newspapers?id=Z04pAAAAIBAJ&pg=3702,4129430|дата копіі=06.2020}}</ref>. У наступныя дзесяцігодзьдзі ''Dangerous'' неаднаразова ацэньваўся як, магчыма, найвялікшае мастацкае дасягненьне Джэксана<ref>{{спасылка|спасылка=https://pitchfork.com/reviews/albums/22044-dangerous/|загаловак=Michael Jackson: Dangerous|выдавецтва=Pitchfork|копія=https://web.archive.org/web/20180527061951/https://pitchfork.com/reviews/albums/22044-dangerous/|дата копіі=05.2018}}</ref><ref>{{навіна|аўтар=Beaumont-Thomas, Ben|спасылка=https://www.theguardian.com/music/musicblog/2009/jul/06/michael-jackson-dangerous|загаловак=Dangerous was Michael Jackson’s true career high|выдавец=The Guardian|дата публікацыі=07.2009|копія=https://web.archive.org/web/20151103163839/http://www.theguardian.com/music/musicblog/2009/jul/06/michael-jackson-dangerous|дата копіі=11.2015}}</ref><ref>{{навіна|аўтар=Vogel, Joe|спасылка=https://www.popmatters.com/michael-jackson-reinvention-of-pop-2495948728.html|загаловак=Michael Jackson, 'Dangerous', and the Reinvention of Pop|выдавец=PopMatters|дата публікацыі=09.2011|копія=https://web.archive.org/web/20190607182647/https://www.popmatters.com/michael-jackson-reinvention-of-pop-2495948728.html|дата копіі=06.2019}}</ref><ref>{{спасылка|спасылка=https://www.bloomsbury.com/us/michael-jacksons-dangerous-9781623566319/|загаловак=Michael Jackson’s Dangerous|выдавецтва=Bloomsbury Publishing|копія=https://web.archive.org/web/20170328011606/http://bloomsbury.com/us/michael-jacksons-dangerous-9781623566319/|дата копіі=03.2017}}</ref>. У гэты ж час пачалі першыя абвінавачаньні ў сэксуальным гвалце дзяцей. [[Файл:Michael Jackson Cannes.jpg|значак|зьлева|Джэксан на [[Канскі кінафэстываль|Канскім кінафэстывалі]] ў 1997 годзе.]] У чэрвені 1995 году Джэксан выпусьціў у сьвет вельмі амбітны падвойны альбом ''[[HIStory: Past, Present and Future, Book I]]'', які злучыў дыск з 15 новых песень з дыскам самых вялікіх гітоў. Першы дыск, ''HIStory Begins'', утрымліваў найлепшыя гіты, а другі дыск, вядомы пад назовам ''HIStory Continues'', зьмяшчаў 13 арыгінальных песень і дзьве кавэр-вэрсіі. Меркавалася, што гэта будзе першая частка трылёгіі. Альбом дэбютаваў на першым месцы ў чартах. Ён стаў адным з найбольш прадаваных альбомаў усіх часоў<ref name="Telegraph2009" /><ref name="Achievements" >{{спасылка|спасылка=https://www.today.com/id/15529981|загаловак=The return of the King of Pop|выдавецтва=Today|дата публікацыі=11.2006|копія=https://web.archive.org/web/20150927195945/http://www.today.com/id/15529981|дата копіі=09.2015}}</ref>. ''HIStory'' атрымаў намінацыю Грэмі ў катэгорыі альбому году<ref name="grammy mj" />. The New York Times апісаў яго як «сьведчаньне музыкі, у якой самашкадаваньне цяпер роўнае таленту»<ref>{{навіна|аўтар=Pareles, Jon|спасылка=https://www.nytimes.com/1995/06/18/arts/pop-view-michael-jackson-is-angry-understand.html|загаловак=Pop View; Michael Jackson Is Angry, Understand?|выдавец=The New York Times|дата публікацыі=06.1995|копія=https://web.archive.org/web/20220624042053/https://www.nytimes.com/1995/06/18/arts/pop-view-michael-jackson-is-angry-understand.html|дата копіі=06.2022}}</ref>. Першым сынглам з выданьня стала песьня ''[[Scream (песьня Майкла і Джанэт Джэксан)|Scream]]''. Гэтая песьня была запісаная дуэтам Джэксанам зь ягонай малодшай сястрой [[Джанэт Джэксан|Джанэт]], у якой ён пратэстуе супраць стаўленьня мэдыяў да Джэксана падчас абвінавачаньняў у гвалце дзяцей, высунутых яму ў 1993 годзе. Песьня суправаджалася футурыстычным відэакліпам, на здымкі якога было выдаткавана звыш сямі мільёнаў даляраў, што на той час зьяўлялася рэкордам. Самотнік дасягнуў пятага месца ў Billboard Hot 100<ref name="billboard mj" /> і атрымаў намінацыю Грэмі за найлепшую вакальную супрацу ў поп-музыцы<ref name="grammy mj" />. Другі сынгл, ''[[You Are Not Alone]]'', трапіла ў [[Кніга рэкордаў Гінэса|Кнігу рэкордаў Гінэса]] як першая песьня, якая адразу дэбютавала на першым месцы чарту Billboard Hot 100<ref name="World Records" >{{навіна|спасылка=https://uk.news.launch.yahoo.com/dyna/article.html?a=/14112006/344/jackson-receives-world-records.html&e=l_news_dm|загаловак=News – Jackson receives his World Records|выдавец=Yahoo! News|дата публікацыі=11.2006|копія=https://web.archive.org/web/20110927165143/https://uk.news.launch.yahoo.com/dyna/article.html?a=%2F14112006%2F344%2Fjackson-receives-world-records.html&e=l_news_dm|дата копіі=09.2011}}</ref>. Гэтая кампазыцыя атрымала намінацыю Грэмі за найлепшае выкананьне ў поп-музыцы ў 1995 годзе<ref name="grammy mj" />. У 1995 годзе шэраг арганізацыяў раскрытыкавалі арыгінальны тэкст песьні ''[[They Don’t Care About Us]]'', бо палічылі яго як антысэміцкі. Джэксан выпусьціў перапрацаваную вэрсію песьні<ref>{{навіна|аўтар=Harrington, Richard|спасылка=https://www.washingtonpost.com/archive/lifestyle/1995/06/23/michael-jackson-changes-his-tune-on-lyrics/bd138b88-c73c-4e4d-9bd2-5c1d3bf82952/|загаловак=Michael Jackson changes his tune on lyrics|выдавец=The Washington Post|дата публікацыі=06.1995|копія=https://web.archive.org/web/20221210044819/https://www.washingtonpost.com/archive/lifestyle/1995/06/23/michael-jackson-changes-his-tune-on-lyrics/bd138b88-c73c-4e4d-9bd2-5c1d3bf82952/|дата копіі=12.2022}}</ref>. Напрыканцы 1995 году ён быў шпіталізаваны пасьля страты прытомнасьці падчас рэпэтыцыяў тэлевізійнага выступу, а прычынай сталася панічная атака, павязаная з стрэсам{{Зноска|Taraborrelli|2009|Taraborrelli|576—577}}. У лістападзе ён аб’яднаў свой каталёг ATV Music з выдавецкім падразьдзяленьнем Sony, стварыўшы Sony/ATV Music Publishing. Сьпявак захаваў уласнасьць на палову кампаніі, атрымаўшы 95 мільёнаў даляраў адразу, а таксама правы на дадатковыя песьні<ref>{{навіна|спасылка=https://www.nytimes.com/1995/11/08/business/company-news-michael-jackson-sells-rights-to-beatles-songs-to-sony.html|загаловак=Company News; Michael Jackson sells rights to Beatles songs to Sony|выдавец=The New York Times|дата публікацыі=11.1995|копія=https://web.archive.org/web/20150526142420/http://www.nytimes.com/1995/11/08/business/company-news-michael-jackson-sells-rights-to-beatles-songs-to-sony.html|дата копіі=05.2015}}</ref><ref name="sonydeal" >{{навіна|аўтар=Leeds, Jeff; Sorkin, Andrew Ross|спасылка=https://www.nytimes.com/2006/04/13/business/media/13music.html|загаловак=Michael Jackson Bailout Said to Be Close|выдавец=The New York Times|дата публікацыі=04.2006|копія=https://web.archive.org/web/20110918161053/http://www.nytimes.com/2006/04/13/business/media/13music.html?ex=1302580800&en=45bff2f7a4da68fe&ei=5088&partner=rssnyt&emc=rss|дата копіі=09.2011}}</ref>. ''[[Earth Song]]'', які стаў трэцім сынглам з альбому ''HIStory'', шэсьць тыдняў трымаўся на першым месцы ў чарце [[Вялікабрытанія|Вялікабрытаніі]] падчас Калядаў 1995 году<ref name="OC" />. Ён стаў 87-м самым прадаваным сынглам у гісторыі гэтай краіны<ref>{{спасылка|аўтар=Myers, Justin|спасылка=https://www.officialcharts.com/chart-news/the-best-selling-singles-of-all-time-on-the-official-uk-chart__21298/|загаловак=The best-selling singles of all time on the Official UK Chart|выдавецтва=Official Charts|дата публікацыі=12.2018|копія=https://web.archive.org/web/20180928044249/https://www.officialcharts.com/chart-news/the-best-selling-singles-of-all-time-on-the-official-uk-chart__21298/|дата копіі=09.2018}}</ref>. Таксама сярод самотнікаў выйшла баляда пра [[Масква|Маскву]] пад назовам ''[[Stranger in Moscow]]''. Запісаць песьню пра расейскую сталіцу Джэксан паабяцаў, упершыню пабываўшы там у 1993 годзе. Узорам сучаснага рытм-энд-блюзу стала песьня ''You Are Not Alone'', якая стала ягоным трынаццатым «нумарам адзін» у Billboard Hot 100. У кліпе на гэтую кампазыцыю Майкл зьявіўся напаўаголеным разам з сваёй тагачаснай жонкай [[Ліза Марыя Прэсьлі|Лізай Марыяй Прэсьлі]], дачкой знакамітага [[Элвіс Прэсьлі|Элвіса Прэсьлі]]. На цырымоніі прэміі [[Brit Awards]] 1996 году выступ Джэксана зь песьняй ''Earth Song'' быў перарваны сьпеваком гурту [[Pulp]] [[Джарвіс Кокер|Джарвісам Кокерам]], які пратэставаў супраць «хрыстападобнага» іміджу Джэксана. Джэксан назваў гэтае ўварваньне на сцэну «агідным і баязьлівым»<ref>{{навіна|аўтар=McKie, John|спасылка=https://www.independent.co.uk/news/brits-brawl-as-cocker-pulps-jackson-chorus-1320077.html|загаловак=Brits brawl as Cocker 'pulps' Jackson chorus|выдавец=The Independent|дата публікацыі=02.1996|копія=https://ghostarchive.org/archive/20220514/https://www.independent.co.uk/news/brits-brawl-as-cocker-pulps-jackson-chorus-1320077.html|дата копіі=05.2022}}</ref><ref>{{навіна|спасылка=https://news.bbc.co.uk/1/hi/in_depth/entertainment/2000/brit_awards/665776.stm|загаловак=Brit Awards: Brits behaving badly|выдавец=BBC News|дата публікацыі=03.2000|копія=https://web.archive.org/web/20220127142947/http://news.bbc.co.uk/1/hi/in_depth/entertainment/2000/brit_awards/665776.stm|дата копіі=01.2022}}</ref>. На радзіме сьпявак працягваў атрымліваць узнагароды Грэмі і Амэрыканскай музычнай прэміі. У ліпені 1996 году ён выступіў на сьвяткаваньні 50-годзьдзя [[брунэй]]скага султана [[Хасанал Болкіях|Хасанала Балкіяха]] ў адмыслова збудаваным пад гэтую падзею амфітэатры<ref>{{спасылка|спасылка=https://apnews.com/article/cb80a6f812829ff0295165fcae707c6c|загаловак=60,000 Attend Free Michael Jackson Concert|выдавецтва=Associated Press|копія=https://web.archive.org/web/20230205124418/https://apnews.com/article/cb80a6f812829ff0295165fcae707c6c|дата копіі=02.2023}}</ref>. Паводле паведамленьняў, Джэксан атрымаў за свой выступ ганарар у 17 мільёнаў даляраў<ref>{{навіна|аўтар=Hall, James|спасылка=https://www.telegraph.co.uk/music/artists/beyonce-michael-jackson-how-much-stars-earn-private-gigs/|загаловак=Inside the Middle East's private gig gravy train for musicians, from Beyoncé to Michael Jackson|выдавец=The Telegraph|дата публікацыі=01.2023|копія=https://web.archive.org/web/20230205124410/https://www.telegraph.co.uk/music/artists/beyonce-michael-jackson-how-much-stars-earn-private-gigs/|дата копіі=02.2023}}</ref>. Дзеля прасоўваньня альбому ''HIStory'' быў арганізаваны сусьветны тур, які трываў з 7 верасьня 1996 да 15 кастрычніка 1997 году. Джэксан даў 82 канцэрты на пяці кантынэнтах у 35 краінах і 58 гарадах, сабраўшы больш за 4,5 мільёнаў заўзятараў. Дзякуючы такім маштабам ён зарабіў 165 мільёнаў даляраў{{Зноска|LewisJones|2005|Lewis Jones|95—96}}. У 1997 годзе Джэксан выпусьціў складанку рэміксаў ''[[Blood on the Dance Floor: HIStory in the Mix]]'', які ўтрымліваў рэміксы сынглаў з ''HIStory'' і пяць новых песень. Водгукі на гэты дыск былі галоўным чынам станоўчымі, а загалоўная кампазыцыя ачоліла чарты продажаў у шматлікіх краінах, у тым ліку ў Вялікабрытаніі. Сусьветныя продажы гэтага альбому склалі 6 мільёнаў копіяў, што зрабіла яго самым прадаваным рэмікс-альбомам усіх часоў. Аднак, у ЗША альбом прайшоў практычна незаўважаным. Альбом дасягнуў першага месца ў Вялікабрытаніі, як і сынгл [[Blood on the Dance Floor (песьня)|Blood on the Dance Floor]]<ref>{{кніга|імя=Chris|прозьвішча=Rojek|загаловак=Cultural Studies|выдавецтва=Polity|старонкі=74|год=2007|isbn=978-0-7456-3683-2}}</ref>. У ЗША альбом дасягнуў 24-й пазыцыі і атрымаў платынавы сэртыфікат<ref name="Certifications" />. === Двухтысячныя === [[Файл:Michael Jackson in Vegas cropped-2.jpg|значак|2000-я гады, скура Джэксана цалкам белая.]] Выпуск наступнага альбому ня раз адкладаўся, паколькі Джэксан імкнуўся зрабіць ідэальна вывераны, бездакорны запіс, які паправіць яго камэрцыйны дабрабыт. Яго лэйбл «[[Соні]]» неахвотна згаджаўся ўкладваць мільёны даляраў у бясконцы працэс запісу, перазапісу і наступнай раскруткі альбому, што ў рэшце рэшт прывяло да сыходу сьпевака на лэйбл «Epic Records». «Invincible», выпушчаны ў кастрычніку 2001 году, утрымоўваў 16 трэкаў, уключаючы сынгл «You Rock My World». Альбом быў неадназначна сустрэты крытыкамі, а лічбы яго продажаў былі ў два разы сьціплейшымі за «HIStory». У лістападзе 2003 году Джэксан выпусьціў складанку гітоў «Number Ones». У яе ўвайшлі 18 трэкаў, сярод якіх 16 раней выдадзеных гітоў, жывое выкананьне песьні «Ben» і новы сынгл «One More Chance». Да канца 2004 году, продажы «Number Ones» па ўсім сьвеце перавысілі 6 мільёнаў копіяў. 18 сьнежня 2003 году паліцыя правяла ператрусы ў Джэксанавай сядзібе «Neverland». Сьпеваку былі прад’яўлены абвінавачваньні ў згвалтаваньні малалетняга хлопчыка, якому папярэднічала прывядзеньне яго ў стан ап’яненьня. Агулам гаворка ішла пра сем выпадкаў [[Плоцевы чын|плоцевых чынаў]] з малалетнімі. Суд над сьпеваком працягваўся зь лютага па травень 2005 году. Больш за 2200 сродкаў масавай інфармацыі з усяго сьвету акрэдытавалі сваіх журналістаў для асьвятленьня скандальнага працэсу. Вердыкт прысяжных быў такі: Джэксан невінаваты. 16 лістапада 2004 Майкл Джэксан выпусьціў «Michael Jackson: The Ultimate Collection' Box Set». Гэты набор з 5 дыскаў — зьмяшчае 57 трэкаў і 13 раней нявыпушчаных запісаў, ахопліваючы пэрыяд з 1969 па 2004 гады, плюс нявыдадзены раней жывы канцэрт 1992 году на DVD — дае, мабыць, самае поўнае ўяўленьне пра артыстызм і талент Майкла Джэксана ў ягоныя лепшыя гады. Пасьля суда Майкл Джэксан адасобіўся ад журналістаў у [[Бахрэйн]]у і прыступіў да падрыхтоўкі запісу дабрачыннага сынглу памяці ахвяр [[Катрына (ураган)|урагану «Катрына»]]. Неўзабаве высьветлілася, што далёка ня ўсе запрошаныя музыкі захацелі ўдзельнічаць у праекце, які ўзначальвае Джэксан. Хоць песьня «I Have This Dream» была запісана, сынглам яна так і ня выйшла. Улетку 2008 году кампанія «Sony BMG» запусьціла глябальную акцыю, у рамках якой жыхары больш за 20 краінаў сьвету галасуюць за свае любімыя песьні Майкла Джэксана, і такім чынам бяруць удзел у складаньні зборніка гітоў «караля поп-музыкі» ў сваёй краіне. На суд фанатаў прадстаўлена 122 трэкі. У альбом, які ў кожнай краіне ўнікальны, увайшлі каля 17-18 трэкаў на кожным дыску (усяго іх можа быць 1 ці 2, у залежнасьці ад краіны). Акрамя таго, Майкл Джэксан запісаў свой новы сольны альбом, выпуск якога плянаваўся на 2009 год. У сакавіку 2009 году Майкл абвясьціў пра тое, што зьбіраецца даць апошнюю ў [[Лёндан]]е сэрыю канцэртаў пад назвай «This is it Tour». Канцэрты павінны былі пачацца 13 ліпеня 2009 і завяршыцца 6 сакавіка 2010. Калі 5 сакавіка 2009 на адмысловай прэс-канфэрэнцыі Джэксан абвясьціў пра вяртаньне на сцэну, гаворка ішла пра 10 канцэртаў на стадыёне The O₂ arena, які зьмяшчае 20 тысячаў чалавек. Аднак попыт на квіткі быў настолькі высокі, што прыйшлося заплянаваць зь дзясятак дадатковых выступаў. Больш за мільён фанатаў Майкла Джэксана маглі б убачыць выступы артыста. 21 лістапада 2008 году таблоід ''[[The Sun]]'' паведаміў, што Джэксан прыняў [[іслам]] і зьмяніў імя на Мікаэль, калі быў у [[Лос-Анджэлес]]е ў кампазытара Стыва Поркары<ref name=thesunislam>[http://www.thesun.co.uk/sol/homepage/showbiz/bizarre/article1954666.ece Michael Jackson has become Muslim changing his name to 'Mikaeel']. {{ref-en}}</ref>. Гэта інфармацыя ніколі не была пацьверджаная самім Джэксанам. Адвакат Джэксана Лондэл Макмілан аспрэчыў гэтае паведамленьне, сказаўшы што гэта поўная няпраўда. Тым ня менш, былая няня дзяцей Майкла Джэксана 29 чэрвеня заявіла, што на Майкла аказвала моцны ўплыў арганізацыя "Нацыя ісламу <ref>[https://web.archive.org/web/20160306020639/http://www.ctv.by/news/~group__m11=212~page__n16=1~news__n16=22912 Няня дзяцей Майкла Джэксана: На Майкла аказвала моцны ўплыў арганізацыя «Нацыя ісламу».]</ref> У красавіку 2009 году таблёіды паведамілі, што пры чарговым аглядзе доктары выявілі ў Майкла рак скуры. Афіцыйны прадстаўнік сьпевака аспрэчыў гэту інфармацыю, заявіўшы ў інтэрвію New York Daily News, што «Майкл выдатна сябе адчувае. Ён у цудоўным стане, і ў яго няма ніякіх хвароб».<ref>[http://www.nydailynews.com/gossip/2009/05/16/2009-05-16_michael_jackson_diagnosed_with_skin_cancer_but_comeback_concerts_still_on_says_r.html=NewYork Daily News — Michael Jackson denies skin cancer report]{{Недаступная спасылка|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{ref-en}}</ref>. === Асабістае жыцьцё === Майкл Джэксан быў двойчы жанаты. З 1994 па 1996 гады ён быў у шлюбе зь Лізай-Марыяй Прэсьлі, дачцэ [[Элвіс Прэсьлі|Элвіса Прэсьлі]]. У лістападзе 1996 году, пасьля разводу зь ёй, Джэксан ажаніўся з Дэбі Роў (былая [[мэдсястра]]), ад якой у яго двое дзяцей: сын — Прынц Майкл Джозэф Джэксан старэйшы (нарадзіўся ў 1997 годзе) і дачка — Пэрыс-Майкл Катрын Джэксан (нарадзілася ў 1998 годзе)<ref>[http://news.bbc.co.uk/hi/russian/entertainment/newsid_2211000/2211082.stm Майкл Джэксан «ізноў стаў бацькам»]{{ref-ru}}</ref>. У 1999 годзе Дэбі Роў і Майкл Джэксан разьвяліся. === Сьмерць === Раніцай 25 чэрвеня 2009 году Майкл зьнепрытомнеў і зваліўся, знаходзячыся ў хаце, якую ён наймаў у Голмбі Гілз, на захадзе [[Лос-Анджэлес]]у. У 12:21 па мясцовым [[UTC-8|ціхаакіянскім часе]] быў зарэгістраваны званок на нумар 911<ref name="DE" />. Мэдыкі прыехалі праз 3 хвіліны і 17 сэкундаў і выявілі, што Джэксан ужо ня дыхае. У яго спынілася сэрца. Мэдыкі адразу пачалі сардэчна-лёгачную рэанімацыю<ref name="MSNBC">[https://web.archive.org/web/20090707112522/http://www.msnbc.msn.com/id/31552029?gt1=43001 Singer Michael Jackson dead at 50-Legendary pop star had been preparing for London comeback tour]{{ref-en}}</ref>. Спробы вярнуць Джэксана да жыцьця прадоўжваліся па дарозе і на працягу гадзіны пасьля прыезду ў Мэдычны цэнтар Каліфарнійскага ўнівэрсытэту<ref name="Times6580897">[https://web.archive.org/web/20110920052143/http://www.timesonline.co.uk/tol/news/world/us_and_americas/article6580897.ece Fans mourn artist for whom it didn’t matter if you were black or white]{{ref-en}}</ref>. Гэтыя спробы аказаліся беспасьпяховымі. Сьмерць была канстатавана ў 14:26 па мясцовым часе<ref name = "reuters2">[http://www.guardian.co.uk/uk/feedarticle/8577696 King of pop Michael Jackson is dead]{{ref-en}}</ref>. Цырымонія разьвітаньня адблася амаль праз два тыдні па сьмерці Джэксана 7 ліпеня 2009 году ў Лос-Анджэлесе. == Мастацкае майстэрства == === Вакальны стыль === [[Файл:Michael Jackson in 1988.jpg|значак|зьлева|Выступ Джэксана ў 1988 годзе ў [[Вена|Вене]].]] Джэксан быў вядомы як экспрэсіўны вакаліст з абсалютным слыхам<ref>{{спасылка|спасылка=https://www.classicfm.com/discover-music/music-theory/what-is-perfect-pitch-which-singers/|загаловак=What actually is perfect pitch – and how do I get it?|выдавецтва=Classic FM|копія=https://web.archive.org/web/20201108002330/https://www.classicfm.com/discover-music/music-theory/what-is-perfect-pitch-which-singers/|дата копіі=11.2020}}</ref><ref>{{кніга|імя=Geoff|прозьвішча=Brown|загаловак=The complete guide to the music of Michael Jackson and The Jackson family|месца=London|выдавецтва=Omnibus Press|isbn=978-0-7119-5303-1}}</ref><ref>{{артыкул|аўтар=Jones, Lucy|спасылка=https://www.nme.com/blogs/nme-blogs/the-incredible-way-michael-jackson-wrote-music-16799|загаловак=The Incredible Way Michael Jackson Wrote Music|выданьне=NME|год=08.2018}}</ref>. Крытыкі апісвалі ягоную вакальную здатнасьць як такую, што ахоплівае дыяпазон ад чыстага і мяккага да рэзкага і агрэсіўнага<ref>{{артыкул|аўтар=Hoffman, Claire|спасылка=https://www.rollingstone.com/music/music-news/the-last-days-of-michael-jackson-68590/|загаловак=The Last Days of Michael Jackson|выданьне=Rolling Stone|год=08.2009}}</ref><ref>{{артыкул|аўтар=Light, Alan|спасылка=https://www.rollingstone.com/music/music-album-reviews/dangerous-251372/|загаловак=Michael Jackson's 'Dangerous'|выданьне=Rolling Stone|год=01.1992}}</ref><ref>{{артыкул|аўтар=Stone, Rolling|спасылка=https://www.rollingstone.com/music/music-lists/50-best-michael-jackson-songs-22188/|загаловак=50 Best Michael Jackson Songs|выданьне=Rolling Stone|год=06.2014}}</ref><ref>{{артыкул|аўтар=Stegner-Petitjean, Isabelle|загаловак='The Voice in the Mirror'. Michael Jackson: From a Vocal Identity to its Double in Sound|выданьне=Volume !|том=8|нумар=2|старонкі=222—253|год=2011|DOI=10.4000/volume.3851}}</ref>, у залежнасьці ад абранага жанру. Джэксан ёсьць адзіным выканаўцам, які калі-небудзь атрымліваў «[[Грэмі]]» ў трох розных жанрах вакальнага выкананьня як сольны артыст, як то як найлепшае поп-выкананьне за ''Thriller'', як найлепшае рок-выкананьне за ''Beat It'', і найлепшае выкананьне ў стылі рытм-энд-блюз за ''Billie Jean'' і ''Don’t Stop ’Til You Get Enough''. [[Брус Сўэдын]], ягоны даўні гукаінжынэр, падкрэсьліваў, што ключавым элемэнтам іхных вакальных запісаў было тое, што ён і Джэксан выпрабоўвалі мноства падыходаў да рытмічных, эмацыйных і тэхнічных адметнасьцяў, каб дасягнуць пэўнага «гукавога характару»<ref>{{кніга|аўтар=Swedien, Bruce; Jackson, Michael|загаловак=In the studio with Michael Jackson|месца=New York|выдавецтва=Hal Leonard Books|старонкі=8–10, 119–126|isbn=978-1-4234-6495-2}}</ref>. Ягоныя стылістычныя прыёмы ўлучалі частае выкарыстаньне [[стаката]], [[легата]], [[фальцэт]]а, а таксама вакальных «ікавак»<ref>{{спасылка|аўтар=Lopez, Rich|спасылка=https://dallasvoice.com/review-simply-said-mj-was-a-thriller/|загаловак=Review: Simply said, 'MJ' was a thriller|выдавецтва=Dallas Voice|дата публікацыі=11.2023}}</ref>, ''[[Ad libitum]]'', вакальнага скавытаньня і рыканьня, якія сталіся фірмовай рысай ягонага гучаньня<ref name="Ewing" >{{навіна|аўтар=Ewing, Tom|спасылка=https://www.theguardian.com/music/2011/jun/11/michael-jackson-off-the-wall|загаловак=Michael Jackson starts work on Off the Wall|выдавец=The Guardian|дата публікацыі=06.2011|копія=https://web.archive.org/web/20150423135437/https://www.theguardian.com/music/2011/jun/11/michael-jackson-off-the-wall|дата копіі=04.2015}}</ref><ref>{{спасылка|спасылка=https://music.apple.com/us/playlist/michael-jackson-love-songs/pl.8058d87c60b647a7bc81185b9f59e4c2|загаловак=Apple Music: Michael Jackson Love Songs|выдавецтва=Apple Music}}</ref>. Джэксан сьпяваў зь дзяцінства, і з часам ягоны голас, як і вакальны стыль зьмяняліся. У 1971—1975 гадах ягоны голас трансфармаваўся ад дзіцячага сапрана да лірычнага тэнару<ref>{{кніга|аўтар=Brackett, Nathan; Hoard, Christian|загаловак=The Rolling Stone Album Guide|выдавецтва=Fireside|старонкі=414|год=2004|isbn=978-0-7432-0169-8}}</ref>. Слынным сьпевака зрабілі ягоныя інтанацыі і вакальны дыяпазон. З кожным новым музычным рэлізам ягонае вакальнае разьвіцьцё і зьмены станоўча адзначаліся музычнымі журналістамі. У пэрыяд ''Off the Wall'' напрыканцы 1970-х гадоў Джэксанавыя здольнасьці ў час ягонага сталеньня змусілі [[Rolling Stone]] параўнаць ягоны вакал зь «лёгкім і плыўна-перарывістым» стылем [[Стыві Ўандэр]]а і напісаць, што «далікатны тэнар Джэксана надзвычай прыгожы. Ён лёгка пераходзіць ва ўражлівы фальцэт, які выкарыстоўваецца вельмі сьмела»<ref>{{артыкул|аўтар=Holden, Stephen|спасылка=https://www.rollingstone.com/music/albumreviews/off-the-wall-19791101|загаловак=Michael Jackson: Off The Wall|выданьне=Rolling Stone|год=11.1979|копія=https://web.archive.org/web/20160107042734/http://www.rollingstone.com/music/albumreviews/off-the-wall-19791101|дата копіі=01.2016}}</ref>. Калі на пачатку 1980-х гадоў адбыўяс рэліз альбому ''Thriller'', Rolling Stone адзначыў, што Джэксан сьпявае «цалкам дарослым голасам», «прасякнутым сумам»<ref name="Thriller" >{{артыкул|аўтар=Connelly, Christopher|спасылка=https://www.rollingstone.com/music/albumreviews/thriller-19830128|загаловак=Michael Jackson: Thriller|выданьне=Rolling Stone|год=01.1983|копія=https://web.archive.org/web/20150702093257/http://www.rollingstone.com/music/albumreviews/thriller-19830128|дата копіі=07.2015}}</ref>. З выхадам інтраспэктыўнага альбому ''Dangerous'', у [[The New York Times]] зьвярнулі ўвагу, што на некаторых трэках «ён хапае паветра, а ягоны голас дрыжыць ад трывогі або апускаецца да роспачнага шэпту, сыкаючы скрозь сьціснутыя зубы», і што ён мае «пакутлівы тэмбр». Калі Джэксан сьпяваў пра братэрства або самапавагу, ён вяртаўся да «гладкага» вакалу<ref name="NYT Dangerous" >{{навіна|аўтар=Pareles, Jon|спасылка=https://www.nytimes.com/1991/11/24/arts/recordings-view-michael-jackson-in-the-electronic-wilderness.html|загаловак=Recordings View; Michael Jackson in the Electronic Wilderness|выдавец=The New York Times|дата публікацыі=11.1991}}</ref>. У рэцэнзіі на ''Invincible'' часопіс Rolling Stone напісаў, што Джэксан па-ранейшаму выконвае «выдатна агучаныя рытмічныя партыі і віруючыя вакальныя гармоніі»<ref>{{артыкул|аўтар=Hunter, James|спасылка=https://www.rollingstone.com/music/albumreviews/invincible-20011206|загаловак=Michael Jackson: Invincible|выданьне=Rolling Stone|год=12.2001|копія=https://web.archive.org/web/20171001125527/http://www.rollingstone.com/music/albumreviews/invincible-20011206|дата копіі=10.2017}}</ref>. Джозэф Вогел адзначаў здольнасьць Джэксана выкарыстоўваць невэрбальныя гукі для перадачы эмоцыяў<ref>{{кніга|імя=Joseph|прозьвішча=Vogel|спасылка=https://archive.org/details/maninmusiccreati0000voge|загаловак=Man in the Music: The Creative Life and Work of Michael Jackson|месца=New York|выдавецтва=Sterling|старонкі=9|год=2012|isbn=978-1-4027-7938-1}}</ref>. [[Ніл Макормік]] пісаў, што нестандартны вакальны стыль Джэксана «надаў яму арыгінальнасьці і абсалютнай адметнасьці»<ref>{{навіна|аўтар=McCormick, Neil|спасылка=https://blogs.telegraph.co.uk/culture/neilmccormick/100000966/michael-jackson-bruce-springsteen-bono-great-singing-is-about-more-than-the-notes/|загаловак=Michael Jackson, Bruce Springsteen & Bono|выдавец=The Daily Telegraph|дата публікацыі=06.2009|копія=https://web.archive.org/web/20090703051404/https://blogs.telegraph.co.uk/culture/neilmccormick/100000966/michael-jackson-bruce-springsteen-bono-great-singing-is-about-more-than-the-notes/|дата копіі=07.2009}}</ref>. === Музычнае майстэрства === Джэксану бракавала фармальнай музычнай адукацыі, а таксама ён не даваў рады чытаньню або складаньню фармальнай музычнай натацыі. Яму часта прыпісваюцца ўменьне ігры на [[гітара|гітары]], [[клявішныя музычныя інструмэнты|клявішных]] або [[ударная ўстаноўка|бубнах]], але ён не валодаў імі на прафэсійным узроўні. Падчас кампазытарства ён запісваў ідэі, выкарыстоўваючы [[бітбоксінг]] і вакальнае імітаваньне інструмэнтаў<ref name="NME" >{{артыкул|аўтар=Jones, Lucy|спасылка=https://www.nme.com/blogs/nme-blogs/the-incredible-way-michael-jackson-wrote-music/|загаловак=The Incredible Way Michael Jackson Wrote Music|выданьне=NME|год=04.2014}}</ref>. Апісваючы гэты працэс, ён казаў, што проста напявае басавую партыю на дыктафон. Затым на гэты басавы матыў ён накладаў акорды, якія ў сваю чаргу фармавалі [[мэлёдыя|мэлёдыю]]<ref name="NME" />. Гукаінжынэр Робэрт Гофман узгадваў, што Джэксан голасам выцінаў гітарныя акорды нота за нотаю і напяваў струнныя аранжаваньні частка за часткаю на касэтны дыктафон. Гэты працэс Джэксанава падыходу добра бачны ў дэма-запісе песьні ''Beat It''<ref name="NME" />. === Тэмы і жанры === [[Файл:Michael Jackson (20589951783) (cropped).jpg|значак|Сьпявак у час сусьветнага туру ''Dangerous'' у 1992 годзе.]] Джэксан дасьледаваў жанры, улучна з [[поп-музыка|попам]]<ref name="allmusic" /><ref name="Jet" >{{артыкул|спасылка=https://books.google.com/books?id=L70DAAAAMBAJ&pg=PA58|загаловак=Michael Jackson Turns 30!|выданьне=Jet|том=74|нумар=35|старонкі=58|год=08.1988}}</ref>, [[соўл]]ам<ref name="allmusic"/>, [[рытм-энд-блюз]]ам<ref name="Jet"/>, [[фанк]]ам<ref name="Help" >{{спасылка|аўтар=Heyliger, M.|спасылка=https://music.consumerhelpweb.com/artists/jackson/thriller.htm|загаловак=A State-of-the-Art Pop Album: Thriller by Michael|выдавецтва=Consumerhelpweb.com|копія=https://web.archive.org/web/20081204150926/https://music.consumerhelpweb.com/artists/jackson/thriller.htm|дата копіі=12.2008}}</ref>, [[рок-музыка|рокам]]<ref name="Jet"/><ref name="Help"/>, [[дыска]]<ref>{{спасылка|аўтар=Erlewine, Stephen Thomas|спасылка=https://www.allmusic.com/album/off-the-wall-mw0000190332|загаловак=Michael Jackson – Off the Wall – Overview|выдавецтва=AllMusic}}</ref>, пост-дыска<ref name="Help"/>, [[данс-поп]]ам<ref>{{кніга|імя=Robert|прозьвішча=Palmer|спасылка=https://archive.org/details/rockrollunrulyh00palm|загаловак=Rock & Roll: An Unruly History|выдавецтва=Harmony Books|год=1995|isbn=978-0-517-70050-1}}</ref><ref>{{кніга|імя=Robert|прозьвішча=Palmer|спасылка=https://archive.org/details/rockrollunrulyh00palm|загаловак=Rock & Roll: An Unruly History|выдавецтва=Harmony Books|старонкі=285|год=1995|isbn=978-0-517-70050-1}}</ref> і [[нью-джэк-сўінг]]ам<ref name="allmusic"/>. Стыў Г’юі з [[AllMusic]] пісаў, што ''Thriller'' удасканаліў моцныя бакі ''Off the Wall'', бо танцавальныя і рокавыя трэкі сталі больш агрэсіўнымі, а попавыя кампазыцыі і баляды — мякчэйшымі і больш соўлавымі<ref name="allmusic"/>. Сярод ягоных трэкаў вылучаюцца баляды ''The Lady in My Life'', ''Human Nature'' і ''The Girl Is Mine''<ref name="Thriller"/><ref name="Slant" >{{спасылка|аўтар=Henderson, Eric|спасылка=https://www.slantmagazine.com/music/review/michael-jackson-thriller|загаловак=Michael Jackson – Thriller|выдавецтва=Slant Magazine|дата публікацыі=10.2003}}</ref>, фанкавыя кампазыцыі ''Billie Jean'' і ''Wanna Be Startin’ Somethin’''<ref name="Thriller"/>, а таксама дыска-трэкі ''Baby Be Mine'' і ''P.Y.T. (Pretty Young Thing)''<ref name="Slant"/>. З выхадам ''Off the Wall'' аглядальнік часопісу [[The Guardian]] Том Юінг пісаў, што «вакальныя прыёмы Джэксана, як то ўздыхі і трымценьне, якія ахапляюць амаль кожную песьню — выклікаюць вобраз сьпевака, які адчайна імкнецца разьняволіцца і выказаць сябе праз рух»<ref name="Ewing" />. Крыстафэр Конэлі з Rolling Stone адзначаў, што ў ''Thriller'' Джэксан рэалізаваў сваё даўняе захапленьне тэмай параноі і распрацаваў больш змрочную вобразнасьцю<ref name="Thriller"/>. [[Стывэн Томас Эрлўайн]] з AllMusic заўважыў гэта ў песьнях ''Billie Jean'' і ''Wanna Be Startin’ Somethin’''<ref name="Thriller"/>. У ''Billie Jean'' Джэксан апавядае пра апантаную фанатку, якая сьцьвярджае, што ён ёсьць бацькам ейнага дзіця<ref name="allmusic"/>, а ў ''Wanna Be Startin’ Somethin’'' ён выступае супраць плётак і мэдыяў<ref name="Thriller"/>. ''Beat It'' асуджала гвалт бандаў, і была створаная як даніна пашаны м’юзыклу [[Ўэстсайдзкая гісторыя]]. Паводле Г’юі, гэтая песьня стала першай пасьпяховай рокавай крос-овэрнай працай Джэксана<ref name="allmusic"/><ref name="Bio" />. Ён таксама адзначаў, што ''Thriller'' паклаў пачатак цікавасьці Джэксана да тэмы звышнатуральнага, да якой творца вяртаўся ў наступныя гады. У 1985 годзе Джэксан стаў суаўтарам дабрачыннага гімну ''We Are the World'', пасьля чаго гуманітарныя тэмы пазьней сталі паўтаральным матывам у ягоных тэкстах і публічным іміджы<ref name="allmusic"/>. У ''Bad'' канцэпцыя Джэксана пра драпежнага палюбоўніка выўляецца ў рок-кампазыцыі ''Dirty Diana''<ref>{{навіна|аўтар=Pareles, Jon|спасылка=https://www.nytimes.com/1987/09/03/arts/critic-s-notebook-how-good-is-jackson-s-bad.html|загаловак=Critic's Notebook; How Good Is Jackson's 'Bad'?|выдавец=The New York Times|дата публікацыі=09.1987}}</ref>. Загалоўны сынгл ''I Just Can’t Stop Loving You'' уважаецца за традыцыйную любоўную баляду, а ''Man in the Mirror'' ёсьць балядай пра споведзь і асабістага маральнага росту. ''Smooth Criminal'' стварае вобраз крывавага нападу, згвалтаваньня і, верагодна, забойства<ref name="Time2" />. Стывэн Томас Эрлўайн з AllMusic пісаў, што ''Dangerous'' выяўляе Джэксана як парадаксальную асобу<ref>{{спасылка|аўтар=Erlewine, Stephen Thomas|спасылка=https://www.allmusic.com/album/dangerous-mw0000674875|загаловак=Michael Jackson – Dangerous – Overview|выдавецтва=AllMusic}}</ref>. Першая палова альбому прысьвечаная стылю нью-джэк-сўінг, у якім створаныя песьні ''Jam'' і ''Remember the Time''. Гэта быў першы альбом творцы, у якім сацыяльныя праблемы сталі асноўнай тэмай. Напрыклад, у ''Why You Wanna Trip on Me'' Джэксан пратэстуе супраць сусьветнага голаду, СНІДу, бяздомнасьці і наркотыкаў. Альбом ''Dangerous'' утрымлівае песьні насычаныя сэксуальнай тэматыкай, як то ''In the Closet''. Загалоўны трэк працягвае тэму драпежнага палюбоўніка і кампульсіўнай жарсьці. Другая палова ўлучае інтраспэктыўныя поп-госпэльныя гімны, як то ''Will You Be There'', ''Heal the World'' і ''Keep the Faith''<ref name="NYT Dangerous" />. У балядзе ''Gone Too Soon'' Джэксан ушаноўвае памяць [[Раян Ўайт|Раяна Ўайта]] і надае ўвагу пакутам людзей, якія жывуць з СНІДам<ref>{{навіна|аўтар=Harrington, Richard|спасылка=https://www.highbeam.com/doc/1P2-1096962.html|загаловак=Jackson's 'Dangerous' Departures; Stylistic Shifts Mar His First Album in 4 Years|выдавец=The Washington Post|дата публікацыі=11.1991|копія=https://web.archive.org/web/20121103024117/https://www.highbeam.com/doc/1P2-1096962.html|дата копіі=11.2012}}</ref>. Альбом ''HIStory'' стварае атмасфэру параноі<ref name="AMHIStory" >{{спасылка|аўтар=Erlewine, Stephen Thomas|спасылка=https://www.allmusic.com/album/history-past-present-and-future-book-i-mw0000123992|загаловак=Michael Jackson – HIStory – Overview|выдавецтва=AllMusic}}</ref>. У нью-джэк-сўінг і фанк-рокавых трэках ''Scream'' і ''Tabloid Junkie'', а таксама ў рытм-энд-блюз балядзе ''You Are Not Alone'', Джэксан пратэстуе супраць несправядлівасьці і ізаляцыі, у якую ён трапіў, і накіроўвае свой гнеў на масавыя мэдыі<ref name="RSHIStory" >{{артыкул|аўтар=Hunter, James|спасылка=https://www.rollingstone.com/music/albumreviews/history-past-present-future-book-i-19950810|загаловак=Michael Jackson: HIStory: Past, Present, Future, Book I|выданьне=Rolling Stone|год=08.1995|копія=https://web.archive.org/web/20160818143623/http://www.rollingstone.com/music/albumreviews/history-past-present-future-book-i-19950810|дата копіі=08.2016}}</ref>. У інтраспэктыўнай балядзе ''Stranger in Moscow'' Джэксан наракае на свой лёс. Песьні ''Earth Song'', ''Childhood'', ''Little Susie'' і ''Smile'' ёсьць опэрнымі поп-кампазыцыямі<ref name="AMHIStory" /><ref name="RSHIStory"/>. У ''D.S.'' Джэксан атакуе юрыста [[Томас Снэдан|Томаса Ў. Снэдана-малодшага]], які перасьледаваў яго ў абедзьвюх справах аб сэксуальным гвалце ў дачыненьні да дзяцей. У трэку сьпявак апісвае Снэдана як белага супрэмацыста, які хацеў «схапіць мяне, жывога або мёртвага»<ref>{{спасылка|спасылка=https://www.ndaa.org/ndaa/profile/tom_sneddon_jan_feb_2003.html|загаловак=Thomas W. (Tom) Sneddon Jr.|выдавецтва=National Defense Authorization Act|копія=https://web.archive.org/web/20060627020903/https://www.ndaa.org/ndaa/profile/tom_sneddon_jan_feb_2003.html|дата копіі=06.2006}}</ref>. ''Invincible'' утрымлівае ўрбан-соўлавыя трэкі, як то ''Cry'' і ''The Lost Children'', баляды ''Speechless'', ''Break of Dawn'' і ''Butterflies'', а таксама зьмешвае [[гіп-гоп]], поп і рытм-энд-блюз у трэках ''2000 Watts'', ''Heartbreaker'' і ''Invincible''<ref>{{спасылка|аўтар=Erlewine, Stephen Thomas|спасылка=https://www.allmusic.com/album/invincible-mw0000011263|загаловак=Michael Jackson – Invincible – Overview|выдавецтва=AllMusic}}</ref><ref>{{артыкул|аўтар=Beaumont, Mark|спасылка=https://www.nme.com/reviews/michael-jackson/5780|загаловак=Michael Jackson: Invincible|выданьне=NME|год=11.2001}}</ref>. == Дыскаграфія == === Студыйныя альбомы === * 1971&nbsp;— ''Got to Be There'' * 1972&nbsp;— ''Ben'' * 1973&nbsp;— ''Music and Me'' * 1975&nbsp;— ''Forever, Michael'' * 1979&nbsp;— ''Off the Wall'' * 1982&nbsp;— ''[[Thriller]]'' * 1987&nbsp;— ''Bad'' * 1991&nbsp;— ''Dangerous'' * 1995&nbsp;— ''HIStory: Past, Present and Future Book I'' * 1997&nbsp;— ''Blood on the Dance Floor: HIStory in the Mix'' * 2001&nbsp;— ''Invincible'' * 2010&nbsp;— ''Michael'' === Сынглы, якія дасягалі першых пазыцыяў у чартах === ==== [[ЗША]] ==== * 1972&nbsp;— ''«Ben»'' * 1979&nbsp;— ''«Don’t Stop 'Til You Get Enough»'' * 1980&nbsp;— ''«Rock with You»'' * 1983&nbsp;— ''«[[Billie Jean]]»'' * 1983&nbsp;— ''«Beat It»'' * 1983&nbsp;— ''«Say Say Say»'' * 1987&nbsp;— ''«I Just Can’t Stop Loving You»'' * 1987&nbsp;— ''«Bad»'' * 1987&nbsp;— ''«The Way You Make Me Feel»'' * 1988&nbsp;— ''«Man in the Mirror»'' * 1988&nbsp;— ''«Dirty Diana»'' * 1991&nbsp;— ''«Black or White»'' * 1995&nbsp;— ''«You Are Not Alone»'' ==== [[Вялікабрытанія]] ==== * 1981&nbsp;— ''«One Day in Your Life»'' * 1983&nbsp;— ''«Billie Jean»'' * 1987&nbsp;— ''«I Just Can’t Stop Loving You»'' * 1991&nbsp;— ''«Black or White»'' * 1995&nbsp;— ''«You Are Not Alone»'' * 1995&nbsp;— ''«Earth Song»'' * 1997&nbsp;— ''«Blood on the Dance Floor»'' === Туры === * ''Bad Tour'' (1987—1989) * ''Dangerous World Tour'' (1992—1993) * ''HIStory World Tour'' (1996—1997) * ''[[This Is It]]'' (2009—2010) <small>(адмененеы)</small> == Узнагароды і дасягненьні == [[Файл:Michael Jackson receives the Presidential Public Safety Commendation at the White House (C21788-18).tif|значак|Сустрэча Майкла Джэксана з [[Роналд Рэйган|Роналдам Рэйганам]] і зь яго жонкай [[Нэнсі Рэйган]].]] Дасягненьні Джэксана — аднаго зь нешматлікіх музыкаў, двойчы ўведзеных у [[Залу славы рок-н-ролу]] (у складзе калектыва [[The Jackson 5]] і як сольнага артыста), — уключаюць у сябе шэраг рэкордаў у «[[Кніга рэкордаў Гінэса|Кнізе рэкордаў Гінэса]]», званьне «Самага пасьпяховага артыста ўсіх часоў», 15 прэміяў «[[Грэмі]]»<ref name="grammy.com">[http://www.grammy.com/nominees/search?artist=Michael+Jackson&title=&year=All&genre=All Past Winners Search] GRAMMY.com {{ref-en}}</ref><ref name="ReferenceA">[https://web.archive.org/web/20110122042621/http://www.grammy.org/recording-academy/awards/legends GRAMMY Legend Award] GRAMMY.org {{ref-en}}</ref>, 14 гітоў у ЗША і продажу 800 мільенаў запісаў. Яшчэ пры жыцьці Майкла Джэксана людзі, з падачы Элізабэт Тэйлар, неафіцыйна называлі яго «Каралем поп-музыкі», гэтае званьне стала прыжылася да Джэксана ў музычным грамадзтве. Альбом Джэксана 1982 году «[[Thriller]]» застаецца самым прадаваным альбомам усіх часоў, і яшчэ чатыры яго сольных студыйных альбомы ўваходзяць у лік самых прадаваных у сьвеце: «Off the Wall» (1979), «Bad» (1987), «Dangerous» (1991) і «HIStory» (1995). Джэксан папулярызаваў складаныя для выкананьня танцавальныя тэхнікі, такія, як «робат» і «[[месяцовая хада]]». Джэксан быў таксама ўзнагароджаны «За выбітны ўнесак у сусьветную культуру» за ўклад сотняў мільенаў даляраў у 39 дабрачынных арганізацыяў і яго ўласны фонд «Heal the World»<ref>[https://web.archive.org/web/20120111135847/http://news.mail.ru/society/3012041/ Майкла Джэксана пасьмяротна ўзнагародзяць у Расеі]. {{ref-ru}}</ref>. Узнагароджаны (пасьмяротна) «Прэміяй Муз-ТБ 2010» за велізарны ўклад у сусьветную музычную індустрыю. Прыз уручаны сястры сьпевака, Ля Тоі Джэксан. Агульная колькасьць узнагарод сьпевака — 395. == Абвінавачаньні ў згвалтаваньнях == У 1993 годзе яму былі прад’яўлены абвінавачваньні ў згвалтаваньні малалетняга хлопчыкам, аднак на той момант справу атрымалася замяць: па здагадках прэсы, Джэксан проста адкупіўся ад хлопчыкавых бацькоў. Насамрэч, празь некалькі дзён пасьля сьмерці сьпевака, першая «ахвяра» сэксуальных дамаганьняў Джордан Чэндлер, не вытрымаўшы пакут сумленьня, прызнаўся, што абвінавачваньне было сфальсіфікавана<ref>https://web.archive.org/web/20090807150900/http://www.makli.com/jordan-chandler-admits-he-lied-about-michael-jackson/ makli.com {{ref-en}}</ref> па патрабаваньні яго бацькі ў мэтах атрыманьня грошай і апынулася ня чым іншым, як паклёпам, які паўплываў на ўсё наступнае жыцьцё сьпевака. == Крыніцы == {{Крыніцы|3}} == Літаратура == * {{кніга|імя=Lisa D|прозьвішча=Campbell|загаловак=Michael Jackson: The King of Pop|выдавецтва=Branden|год=1993|isbn=978-0-8283-1957-7|ref=Campbell1993}} * {{кніга|імя=Lisa D|прозьвішча=Campbell|спасылка=https://books.google.com/books?id=BVC9zltjf-EC&pg=PP1|загаловак=Michael Jackson: The King of Pop’s Darkest Hour|выдавецтва=Branden|год=1995|isbn=978-0-8283-2003-0|ref=Campbell1995}} * {{кніга|імя=Michael|прозьвішча=Jackson|загаловак=Dancing the Dream|выдавецтва=Doubleday|год=1992|isbn=0-385-40368-2}} * {{кніга|імя=Michael|прозьвішча=Jackson|загаловак=Moonwalk|спасылка=http://www.mjshouse.com/download/moonwalk_book.pdf|выдавецтва=Random House|год=2009|isbn=978-0-307-71698-9|ref=Jackson}} * {{кніга|імя=Michael|прозьвішча=Jackson|загаловак=My World, The Official Photobook|выданьне=1|выдавецтва=Triumph International|год=2006|isbn=0-9768891-1-0}} * {{кніга|імя=Jel D.|прозьвішча=Lewis Jones|спасылка=https://books.google.com/books?id=LuEPnk7irOMC|загаловак=Michael Jackson, the King of Pop: The Big Picture: the Music! the Man! the Legend! the Interviews: an Anthology|выдавецтва=Amber Books Publishing|год=2005|isbn=978-0-9749779-0-4|ref=LewisJones}} * {{кніга|імя=J. Randy|прозьвішча=Taraborrelli|спасылка=https://archive.org/details/michaeljacksonma0000tara|загаловак=Michael Jackson: The Magic, The Madness, The Whole Story, 1958–2009|выдавецтва=Grand Central Publishing, 2009|год=2009|isbn=978-0-446-56474-8|ref=Taraborrelli}} * {{артыкул|аўтар=Young, Julie|загаловак=A Hoosier Thriller: Gary, Indiana’s Michael Jackson|выданьне=Traces of Indiana and Midwestern History|том=21|нумар=4|год=2009|ref=Young}} == Вонкавыя спасылкі == * [https://www.michaeljackson.com/ Афіцыйны сайт]{{ref-en}} * {{YouTube|michaeljackson}} * {{facebook|michaeljackson}} {{САРТЫРОЎКА_ПА_ЗМОЎЧВАНЬНІ:Джэксан, Майкл}} [[Катэгорыя:Поп-музыкі ЗША]] [[Катэгорыя:Танцоўшчыкі ЗША]] [[Катэгорыя:Памерлі ў Лос-Анджэлесе]] [[Катэгорыя:Пахаваныя на могілках Форэст-Лаўн]] [[Катэгорыя:Вікіпэдыя:Істотныя артыкулы]] t7wxy6qs9l510wls7die24gmf4gxnej 0 74889 2697283 2189955 2026-10-19T22:43:44Z SergeiSEE 38150 дапаўненьне літаратура 2697283 wikitext text/x-wiki {{Іншыя значэньні|тып=прозьвішча|Грынкевіч}} {{Герарх}} '''Франці́шак Грынке́віч''' (5 кастрычніка 1884, [[Новы Двор (Сакольскі павет)|Новы Двор]] — 26 ліпеня 1933) — [[ксёндз]], беларускі каталіцкі дзеяч. == Біяграфія == Вучыўся ў Віленскай духоўнай каталіцкай сэмінарыі, у Духоўнай каталіцкай акадэміі ў Пецярбурзе. Пасьвячоны ў сьвятары ў 1907, у 1907—1909 гадах вучыўся ў [[Інсбрук]]у і ў [[Мюнхэн]]е. З 1909 году навучаў закону Божага ў гімназіі ў Горадні, дзе сарганізаваў [[Гарадзенскі гурток беларускай моладзі]], зь якога выйшла шмат сьведамых беларусаў і пазьнейшых беларускіх дзеячаў. Служыў пробашчам пры кляштары брыгітак. Супрацоўнічаў з газэтай «[[Biełarus]]» (1913—1915). Пасьля [[Першая сусьветная вайна|І сусьветнай вайны]] адышоў ад беларускай дзейнасьці. Памёр у [[Горадня|Горадні]]. Пахаваны там побач капліцы на старых каталіцкіх могілках. Брат [[Станіслаў Грынкевіч|Станіслава Грынкевіча]]. == Літаратура == * {{Артыкул| аўтар = [[Сяргей Чыгрын]]. | загаловак = Дзесяць фактаў з жыцця святара Францішка Грынкевіча. | спасылка = https://media.catholic.by/nv/download/n110.pdf | мова = | выданьне =[[Наша вера]] | тып = часопіс | год = 2024 | том = | нумар = 4(110) | старонкі = 12—14 | issn = | архіўная спасылка = | недасяжны}} == Вонкавыя спасылкі == * [https://web.archive.org/web/20100423223053/http://www.harodnia.com/sl019.php Грынкевіч Францішак Сымонавіч — Архітэктура Гродна. Гісторыя і сучаснасць — harodnia.com] {{САРТЫРОЎКА_ПА_ЗМОЎЧВАНЬНІ:Грынкевіч, Францішак}} [[Катэгорыя:Нарадзіліся 5 кастрычніка]] [[Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1884 годзе]] [[Катэгорыя:Беларускія каталіцкія сьвятары]] [[Катэгорыя:Памерлі 26 ліпеня]] [[Катэгорыя:Памерлі ў 1933 годзе]] [[Катэгорыя:Памерлі ў Горадні]] omn3u16fqpjljagnsq7jd2cpa5pxmce 0 80429 2697267 1767916 2026-10-19T18:59:34Z Dymitr 10914 крыніца — https://en.wikipedia.org/wiki/War_of_the_Spanish_Succession?oldid=1380536049 2697267 wikitext text/x-wiki {{Узброены канфлікт | Назва = Вайна за гішпанскую спадчыну | Лацінка = | Частка = {{Просты сьпіс| * [[Габсбурска-францускі канфлікт]] * [[Ангельска-францускія войны]] }} | Выява = Final War of the Spanish Succession Collage.jpg | Подпіс да выявы = Шэраг бітваў падчас вайны | Дата = сакавік 1701 — 7 верасьня 1714 | Месца = [[Эўропа]], [[Міжземнае мора]] | Прычына = | Вынік = | Тэрытарыяльныя зьмены = | Супернік1 = Бурбонская Гішпанія | Супернік2 = Габсбурская Гішпанія | Камандуючыя1 = [[Філіп V (кароль Гішпаніі)|Філіп V]] | Камандуючыя2 = [[Карл VI Габсбург|Карл VI]] | Сілы1 = 500 тысяч | Сілы2 = 600 тысяч }} [[Файл:Bakhuizen, Battle of Vigo Bay.jpg|значак|Бітва ў затоцы Віґа, адна з буйнейшых за час вайны.]] '''Вайна́ за гішпа́нскую спа́дчыну''' — вайна, якая адбылася ў 1701—1714 гадах паміж [[Вялікабрытанія]]й, [[Нідэрлянды|Нідэрляндамі]], [[Аўстрыя]]й, [[Прусія]]й з аднаго боку і [[Францыя]]й, [[Гішпанія]]й і [[Баварыя]]й з другога, за валадарства над [[Гішпанія]]й і панаваньне ў Эўропе. Не зважаючы на тое, што Гішпанская імпэрыя ўжо не дамінавала ў Эўропе, яна заставалася буйной уплывовай дзяржавай, калі памёр [[Карл II (кароль Гішпаніі)|Карл II]] у 1700 годзе. Гэта азначала, што ейнае атрыманьне [[Францыя]]й або [[Аўстрыйская імпэрыя|Аўстрыяй]] пагражала эўрапейскаму балянсу сілаў, і абвяшчэньне [[Філіп V (кароль Гішпаніі)|Філіпа]] каралём 16 лістапада 1700 году выклікала вайну. Аднак пытаньне, хто будзе кіраваць [[Гішпанія]]й, было, мажліва, менш важным, чым падзел ейных тэрыторыяў, бо гэтая праблема рабілася ўсё больш актуальнай з хадою вайны. Да 1709 году, хоць Вялікі альянс прымусіў Францыю перайсьці да абароны, Філіп замацаваў сваю пазыцыю ў Гішпаніі. Калі эрцгерцаг Карл па сьмерці брата стаў імпэратарам Сьвятой Рымскай імпэрыі ў 1711 годзе, новы брытанскі ўрад пачаў перамовы аб выхадзе з вайны. Страта брытанскай вайсковай і фінансавай падтрымкі прымусіла іхніх хаўрусьнікаў пагадзіцца на мір ва [[Утрэхцкі мір|Утрэхце]] ў 1713 годзе, а затым скласьці дамовы ў [[Раштацкі мір|Раштаце]] і [[Бадэнскі мір (1714)|Бадэне]] ў 1714 годзе. == Вонкавыя спасылкі == {{Commons|Category:War of the Spanish Succession}} {{Парады артыкулу|кароткі артыкул| няма крыніцаў}} [[Катэгорыя:Войны]] 978h89522qdhs6m9yr3eg9zcqldjgzz 0 83605 2697279 2654343 2026-10-19T21:37:48Z SergeiSEE 38150 дапаўненьне Бібліяграфія 2697279 wikitext text/x-wiki {{Іншыя значэньні|Жлутка}} {{Навуковец |Лацінка = Aleś Żłutka }} '''Але́сь Жлу́тка'''{{Заўвага|Поўнае імя — '''Алякса́ндар Анато́левіч'''}} ({{Н}} 12 верасьня 1954, вёска [[Запольле (Клічаўскі раён)|Запольле]] [[Клічаўскі раён|Клічаўскага раёну]] [[Магілёўская вобласьць|Магілёўскай вобласьці]]) — беларускі мовазнаўца і гісторык. Кандыдат філялягічных навук (1990). Ляўрэат узнагароды імя Льва Сапегі (2009). == Біяграфія == Скончыў геолягаразьведны тэхнікум<ref name="інтэлігент">{{артыкул|аўтар = Мікола Гракаў.|загаловак = Сапраўдны інтэлігент — „той, хто разумее“|арыгінал = |спасылка = https://media.catholic.by/ave/index.htm?/ave/n162/art11.htm|аўтар выданьня = |выданьне = [[Ave Maria (часопіс)|Ave Maria]]|тып = |месца = |выдавецтва = |год = 2008|выпуск = |том = |нумар = 9 (162)|старонкі = |isbn = }}</ref>, факультэт замежных моваў [[Львоўскі ўнівэрсытэт|Львоўскага ўнівэрсытэту]] па спэцыяльнасьці «Клясычная філялёгія» (1983), асьпірантуру Інстытуту літаратуры Акадэміі навук Беларускай ССР (1985—1988). Абараніў кандыдацкую дысэртацыю па лацінскай паэзіі Беларусі эпохі Асьветніцтва (1990). У 1988—1994 роках працаваў у Інстытуце літаратуры НАН БССР і [[Нацыянальны навукова-асьветны цэнтар імя Францішка Скарыны|Нацыянальным навукова-асьветным цэнтры імя Францішка Скарыны]]. З 1994 року — у [[Інстытут гісторыі НАН Беларусі|Інстытуце гісторыі]] [[НАН Беларусі]]: старэйшы навуковы супрацоўнік аддзела спэцыяльных гістарычных навук (1996—2005), старэйшы навуковы супрацоўнік аддзела гісторыі Беларусі Сярэдніх вякоў і пачатку Новага часу (2005—2013), старэйшы навуковы супрацоўнік аддзела крыніцазнаўства і археаграфіі (2014—2020). Выкладаў у [[Віцебскі дзяржаўны мэдычны ўнівэрсытэт|Віцебскім дзяржаўным мэдычным унівэрсытэце]], [[Беларускі інстытут культуры|Беларускім інстытуце культуры]], [[Беларускі гуманітарны ліцэй|Беларускім гуманітарным ліцэі]], [[Пінская вышэйшая духоўная сэмінарыя|Пінскай духоўнай сэмінарыі імя Тамаша Аквінскага]]. 8 лістапада 2020 году ў час [[Пратэсты ў Беларусі (2020—2021)|пратэстаў супраць фальсыфікацыі выбараў, гвалту і беззаконьня]] затрымліваўся супрацоўнікамі сілавых структураў [[Рэжым Лукашэнкі|рэжыму Лукашэнкі]] за ўдзел у «Маршы народаўладзьдзя»<ref>{{cite web|url = https://nashaniva.by/?c=ar&i=262057|title = Затрыманыя вядучы «Калыханкі», Міс Беларусь і алімпійскі прызёр па лёгкай атлетыцы. Агулам больш за 1050 затрыманых|author = |date = 2020-11-08|work = [[Наша Ніва (1991)|Наша Ніва]]|language = |accessdate =2020-11-09}}</ref> і прысуджаны да 10 содняў арышту<ref>[https://web.archive.org/web/20201207053334/https://nashaniva.by/index.php/?c=ar&i=262060&lang=ru Среди задержанных в Минске — латинист Алесь Жлутко]</ref><ref>[https://nn.by/?c=ar&i=262739 "Я вядучы навуковы супрацоўнік, кажу. А міліцыянтка не разумее: «А можна по-русски?». Навуковец Алесь Жлутка расказаў пра суд і зняволенне], [[Наша Ніва]], 21 лістапада 2020 г.</ref>. Праз два тыдні кіраўніцтва Інстытуту гісторыі НАН Беларусі не працягнула зь ім кантракту<ref>[https://web.archive.org/web/20210123103014/https://news.tut.by/culture/709363.html Из Института истории уволены семь сотрудников. Еще пятеро ушли сами в знак солидарности], [[TUT.BY]], 27.11.2020 г.</ref>. == Навуковая і перакладніцкая дзейнасьць == Дасьледуе лацінамоўную літаратуру Беларусі, лацінамоўныя крыніцы з гісторыі [[Вялікае Княства Літоўскае|Вялікага Княства Літоўскага]], гісторыю раньняга хрысьціянства на беларускіх землях, беларускую [[Анамастыка|анамастыку]]<ref>{{Літаратура/ЭВКЛ|3к}} С. 218.</ref>. У ягоным перакладзе на беларускую мову друкаваліся паэзія [[Гарацыюс]]а, байкі [[Эзоп]]а і творы [[анакрэонтыка]]ў. Аўтар больш як 50 навуковых публікацыяў. Падрыхтаваў да выданьня кнігу дакумэнтаў і сьведчаньняў «Міндаў — кароль Літовіі». == Кніжныя публікацыі == * Міндаў, кароль Літовіі, у дакумэнтах і сьведчаньнях. Менск, 2005. * Метадычныя рэкамендацыі да выдання лацінскіх дакументаў X—XІV ст. {{Менск (Мн.)}}, 2005. * Кароткая граматыка лацінскай мовы. — Мн., 2008. * Лацінска-беларускі слоўнік актавай мовы Вялікага Княства Літоўскага XIII—XVIII ст. {{Менск (Мн.)}}, 2011. * Метадычны дапаможнік па вусных тэмах па англійскай мове — 2011. * Лацінская актавая палеаграфія. — Мн.: БелНДІДАС, 2015. * Францыск Скарына ў дакументах і сведчаннях. — Мн.: Беларуская навука, 2020. === Артыкулы === * {{Артыкул| аўтар = | загаловак = Сустрэча ў Вітэнбэргу. Да 500-годдзя «Апостала» — апошняга друкаванага выдання Францішка Скарыны. | спасылка = https://media.catholic.by/nv/download/n109.pdf | мова = | выданьне =[[Наша вера]] | тып = часопіс | год = 2024 | том = | нумар = 3(109) | старонкі = 26—35 | issn = | архіўная спасылка = | недасяжны}} == Прэміі і ўзнагароды == * Узнагарода імя Льва Сапегі (Польшча, 2009) == Сям’я == Жонка — філёляг Марыя Жлутка. Сын  — празаік і літаратурны перакладнік з украінскай і ангельскай моваў [[Алег Жлутка]]. == Заўвагі == {{Заўвагі}} == Крыніцы == {{Крыніцы|2}} == Літаратура == * {{Літаратура/ЭВКЛ|3}} == Вонкавыя спасылкі == * [http://media.catholic.by/nv/n9/authors.htm#auth35 Алесь Жлутка], аўтары часопіса [[Наша Вера]] * [http://www.svaboda.org/content/article/802626.html Выйшла кніга «Міндаў кароль Літовіі…»], [[Радыё Свабода]], 16 лістапада 2005 г. {{Бібліяінфармацыя}} {{САРТЫРОЎКА_ПА_ЗМОЎЧВАНЬНІ:Жлутка, Алесь Анатольевіч}} [[Катэгорыя:Нарадзіліся 12 верасьня]] [[Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1954 годзе]] [[Катэгорыя:Нарадзіліся ў Клічаўскім раёне]] [[Катэгорыя:Выпускнікі Львоўскага ўнівэрсытэту]] [[Катэгорыя:Беларускія гісторыкі]] [[Катэгорыя:Беларускія мовазнаўцы]] [[Катэгорыя:Скарыназнаўцы]] 0qgqy8ixyb3upqti4dem5glbzbfekj2 0 97560 2697315 1799257 2026-10-20T09:45:59Z InternetArchiveBot 67502 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 2697315 wikitext text/x-wiki {{Заалёгія}} [[Файл:Drinking Bee.jpg|міні|Пчала]] '''Апіялёгія''' (ад {{Мова-la|apis|скарочана}} «пчала» і {{Мова-el|λόγος|скарочана}} — [[лёгас]]) — [[навука]], якая дасьледуе меданосных [[Пчолы|пчол]]. == Падобныя тэрміны == * '''Апідалёгія''' (Apidology) — варыянт напісаньня апіялёгіі, які распаўсюджаны галоўным чанам ў Эўропе, і які часам разумеюць ў больш шырокім сэнсе, як навука аб пчолах. * '''Апікалёгія''' (Apicology) — экалёгія [[Меданосная пчала|меданосных пчол]]. * '''Мэліталёгія''' (Melittology) — навука аб [[Пчолы|пчолах]] (акрамя меданоснай пчалы, вядома больш за 17 000 відаў пчол). == Сьпіснай найбуйнейшых апіёлягаў (апідолягаў) == * [[Фэрапонт Галаваты]] * [[Пётар Іванавіч Пракаповіч|Пётар Пракаповіч]] (1775—1850), украінскі пчалавод * [[Карл Фрыш]] (1886—1982), Нобэлеўскі ляўрэат == Часопісы == * «Пчалаводзтва», Расея * «Apiacta» (орган «Apimondia», з 1966), ЗША * «American Bee Journal» (з 1861), ЗША * «Apidologie» (з 1958) * «Gleanings in Bee Culture» (з 1872), ЗША. == Глядзіце таксама == * [[Мёд]] * [[Меданосная пчала]] * [[Пчалаводзтва]] * [[Пчолы]] * [[Вулей]] == Вонкавыя спасылкі == * [http://www.bbka.org.uk/ Брытанская асацыяцыя пчалаводаў] * [http://www.life.uiuc.edu/robinson/ University of Illinois — Honey Bee Research Group] * [https://web.archive.org/web/20150523031134/http://www.nbb.cornell.edu/seeley.shtml Thomas D Seeley] * [http://www.sfu.ca/biology/faculty/winston/ Dr. Mark L. Winston] [[Катэгорыя:Энтамалёгія]] t17e2vw5tyrje0lc6le64qcsysi7npd 0 98166 2697264 2008563 2026-10-19T18:27:51Z Dymitr 10914 стыль, [[Вікіпэдыя:Шаблёны|шаблён]] 2697264 wikitext text/x-wiki {{Мастак}} [[Файл:Portrait of Jean Cocteau.jpg|значак|Жан Както.]] '''Жан Марыс Эжэн Клеман Както''' ({{Мова-fr|Jean Maurice Eugène Clément Cocteau}}; 5 ліпеня 1889 — 11 кастрычніка 1963) — [[Францыя|францускі]] пісьменьнік, мастак і рэжысэр. == Біяграфія == Сын адваката і мастака-аматара, які скончыў жыцьцё [[самагубства]]м, калі сыну было 9 гадоў. Не атрымаў сыстэматычнай адукацыі. Зь сярэдзіны 1910-х гадоў увайшоў у мастацкія колы [[Парыж]]у, пазнаёміўся з Марсэлем Прустам, Андрэ Жыдам, Сяргеем Дзягілевым, [[Паблё Пікаса]], Эрыкам Саці і іншымі, зрабіў уплыў на [[сюррэалізм]] (затым увайшоў у канфлікт з А. Брэтонам), пазьней зблізіўся з [[Жан Марэ|Жанам Марэ]] і [[Эдыт Піяф]]. == Крыніцы == {{Крыніцы }} == Вонкавыя спасылкі == * {{Imdb імя|0168413}} {{САРТЫРОЎКА_ПА_ЗМОЎЧВАНЬНІ:Както, Жан}} [[Катэгорыя:Францускія мастакі]] [[Катэгорыя:Францускія літаратары]] abzr6n4lg7tl8yqc3pe5yd7dmq8g36v 0 98168 2697265 2648890 2026-10-19T18:37:38Z Dymitr 10914 крыніца — https://en.wikipedia.org/wiki/Jean_Marais?oldid=1380105165 2697265 wikitext text/x-wiki {{Асоба |арыгінал імя = {{мова-fr|Jean Marais}} |партрэт = Jean Marais by van Vechten, 1947.jpg |памер = |апісаньне = |імя пры нараджэньні = Жан Альфрэд Вілем-Марэ |род дзейнасьці = актор |дата нараджэньня = {{Нарадзіўся|11|12|1913}} |месца нараджэньня = [[Шэрбур-Актэвіль|Шэрбур]], [[Францыя]] |грамадзянства = Францыя |дата сьмерці = {{Памёр|8|11|1998}} |месца сьмерці = [[Канны]], Францыя |бацька = |маці = |жонка = |дзеці = |узнагароды = |сайт = |дадаткова = |commons = }} '''Жан Марэ́''' ({{мова-fr|Jean Marais}}), сапраўднае імя '''Жан Альфрэ́д Вілем-Марэ́''' ({{мова-fr|Jean Alfred Villain-Marais|скарочана}}; 11 сьнежня 1913, [[Шэрбур-Актэвіль|Шэрбур]], [[Францыя]] — 8 лістапада 1998, [[Канны]], [[Францыя]]) — знакаміты [[Францыя|францускі]] актор, а таксама тэатральны рэжысэр, [[пісьменьнік]], мастак, скульптар, славуты каскадэр і фатограф. У 1937 годзе Марэ стаў каханкам выбітнага паэта, драматурга і кінарэжысэра [[Жан Както|Жана Както]], які лічыў яго сваёй музай і ўзяў яго на ролі ў шэрагу сваіх п’есаў і фільмаў, найперш у ''«[[Прыгажуня і пачвара (фільм, 1946)|Прыгажуню і пачвару]]»'' (1946). Па заканчэньні стасункаў яны засталіся блізкімі сябрамі, і Марэ пазьней імкнуўся захоўваць спадчыну Както. У паваенны час Марэ быў адным з галоўных кіназорак Францыі і здымаўся ў розных пасьпяховых прыгодніцкіх фільмах. У 1996 годзе ён быў узнагароджаны Ордэнам Ганаровага легіёну за свой унёсак у францускі кінэматограф<ref>{{навіна|аўтар=Hal Erickson|спасылка=https://www.nytimes.com/movies/person/45265/Jean-Marais/biography|загаловак=Movies|выдавец=The New York Times|дата публікацыі=2016|копія=https://web.archive.org/web/20160325144002/http://www.nytimes.com/movies/person/45265/Jean-Marais/biography|дата копіі=25.03.2016}}</ref><ref>{{навіна|аўтар=Kirkup, James|спасылка=https://www.independent.co.uk/arts-entertainment/obituary-jean-marais-1183943.html|загаловак=Obituary: Jean Marais|выдавец=The Independent|дата публікацыі=10.11.1998}}</ref>. == Біяграфія == Граў у прыгодніцкіх фільмах гераічныя ролі сьмелых і адважных пэрсанажаў; пастаянна знаходзячыся ў выдатнай фізычнай форме, сам выконваў розныя трукі, біўся на шпагах, езьдзіў на кані, скакаў з вокнаў і з мастоў. Рэжысэры спэцыяльна кампанавалі кадры так, каб было бачна, што трук выконвае сам актор. Меў выключна выйгрышную фактуру — магутны гарманічны атлетычны целасклад, мускулістыя рукі і ногі, сьмелы і мужны твар зь ярка выяўленымі валявым рысамі. У сваіх лепшых ролях даваў рамантычныя, ідэальныя вобразы рыцараў ці авантурыстаў без страху і заганы, людзей несакрушальнага духу, праведных і верных да мозгу касьцей. Нягледзячы на ашаламляльны посьпех у гледачак, быў геем. Вядомы шматгадовым творчым і любоўным стасункамі зь пісьменьнікам, паэтам і рэжысэрам [[Жан Както|Жанам Както]], зь якім Марэ пазнаёміўся ў 1937 годзе і быў разам каля 25 гадоў. Пабла Пікаса, убачыўшы некаторыя раньнія скульптурныя творы Марэ, зьдзівіўся, як чалавек з такім талентам скульптара «марнаваць свой час на нейкія здымкі ў кіно і працу ў тэатры». == Крыніцы == {{Крыніцы}} == Вонкавыя спасылкі == * {{Imdb імя|0544786}} {{САРТЫРОЎКА_ПА_ЗМОЎЧВАНЬНІ:Марэ, Жан}} [[Катэгорыя:Францускія акторы]] a8xp9g61c20kyn2c2k2ornrt219vgfy 2697266 2697265 2026-10-19T18:38:27Z Dymitr 10914 [[Вікіпэдыя:Шаблёны|шаблён]] 2697266 wikitext text/x-wiki {{Кінэматаграфіст}} '''Жан Марэ́''' ({{мова-fr|Jean Marais}}), сапраўднае імя '''Жан Альфрэ́д Вілем-Марэ́''' ({{мова-fr|Jean Alfred Villain-Marais|скарочана}}; 11 сьнежня 1913, [[Шэрбур-Актэвіль|Шэрбур]], [[Францыя]] — 8 лістапада 1998, [[Канны]], [[Францыя]]) — знакаміты [[Францыя|францускі]] актор, а таксама тэатральны рэжысэр, [[пісьменьнік]], мастак, скульптар, славуты каскадэр і фатограф. У 1937 годзе Марэ стаў каханкам выбітнага паэта, драматурга і кінарэжысэра [[Жан Както|Жана Както]], які лічыў яго сваёй музай і ўзяў яго на ролі ў шэрагу сваіх п’есаў і фільмаў, найперш у ''«[[Прыгажуня і пачвара (фільм, 1946)|Прыгажуню і пачвару]]»'' (1946). Па заканчэньні стасункаў яны засталіся блізкімі сябрамі, і Марэ пазьней імкнуўся захоўваць спадчыну Както. У паваенны час Марэ быў адным з галоўных кіназорак Францыі і здымаўся ў розных пасьпяховых прыгодніцкіх фільмах. У 1996 годзе ён быў узнагароджаны Ордэнам Ганаровага легіёну за свой унёсак у францускі кінэматограф<ref>{{навіна|аўтар=Hal Erickson|спасылка=https://www.nytimes.com/movies/person/45265/Jean-Marais/biography|загаловак=Movies|выдавец=The New York Times|дата публікацыі=2016|копія=https://web.archive.org/web/20160325144002/http://www.nytimes.com/movies/person/45265/Jean-Marais/biography|дата копіі=25.03.2016}}</ref><ref>{{навіна|аўтар=Kirkup, James|спасылка=https://www.independent.co.uk/arts-entertainment/obituary-jean-marais-1183943.html|загаловак=Obituary: Jean Marais|выдавец=The Independent|дата публікацыі=10.11.1998}}</ref>. == Біяграфія == Граў у прыгодніцкіх фільмах гераічныя ролі сьмелых і адважных пэрсанажаў; пастаянна знаходзячыся ў выдатнай фізычнай форме, сам выконваў розныя трукі, біўся на шпагах, езьдзіў на кані, скакаў з вокнаў і з мастоў. Рэжысэры спэцыяльна кампанавалі кадры так, каб было бачна, што трук выконвае сам актор. Меў выключна выйгрышную фактуру — магутны гарманічны атлетычны целасклад, мускулістыя рукі і ногі, сьмелы і мужны твар зь ярка выяўленымі валявым рысамі. У сваіх лепшых ролях даваў рамантычныя, ідэальныя вобразы рыцараў ці авантурыстаў без страху і заганы, людзей несакрушальнага духу, праведных і верных да мозгу касьцей. Нягледзячы на ашаламляльны посьпех у гледачак, быў геем. Вядомы шматгадовым творчым і любоўным стасункамі зь пісьменьнікам, паэтам і рэжысэрам [[Жан Както|Жанам Както]], зь якім Марэ пазнаёміўся ў 1937 годзе і быў разам каля 25 гадоў. Пабла Пікаса, убачыўшы некаторыя раньнія скульптурныя творы Марэ, зьдзівіўся, як чалавек з такім талентам скульптара «марнаваць свой час на нейкія здымкі ў кіно і працу ў тэатры». == Крыніцы == {{Крыніцы}} == Вонкавыя спасылкі == * {{Imdb імя|0544786}} {{САРТЫРОЎКА_ПА_ЗМОЎЧВАНЬНІ:Марэ, Жан}} [[Катэгорыя:Францускія акторы]] jfa1pepst9uvais82tzi56in6wq1d2f 0 98396 2697321 2375033 2026-10-20T10:28:35Z InternetArchiveBot 67502 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 2697321 wikitext text/x-wiki {{Населены пункт |Назва = Асманіе |Статус = горад |Назва ў родным склоне = Асманіі |Назва на мове краіны = Osmaniye |Код мовы назвы краіны = tr |Краіна = Турэччына |Від адміністрацыйнай адзінкі 1 = Правінцыя |Назва адміністрацыйнай адзінкі 1 = [[Асманіе (правінцыя)|Асманіе]] |Шырата паўшар’е = паўночнае |Шырата градусаў = 37 |Шырата хвілінаў = 04 |Шырата сэкундаў = 30 |Даўгата паўшар’е = усходняе |Даўгата градусаў = 36 |Даўгата хвілінаў = 15 |Даўгата сэкундаў = 00 }} '''Асманіе''' ({{мова-tr|Osmaniye}}) — горад на паўднёвым усходзе [[Турэччына|Турэччыны]], у гістарычнай вобласьці [[Кілікія]] ({{мова-tr|Çukurova}}). Адміністрацыйны цэнтар правінцыі [[Асманіе (правінцыя)|Асманіе]]. Сучасны горад — істотны цэнтар сельскагаспадарчай вытворчасьці. == Вонкавыя спасылкі == * [https://web.archive.org/web/20151201225216/http://www.osmaniye.bel.tr/ Афіцыйны сайт] [[Катэгорыя:Гарады Турэччыны]] 4ugd7ql9j1klo69u5huje5i628wr8d2 0 101829 2697257 2449218 2026-10-19T16:09:58Z Dymitr 10914 выдаленая [[Катэгорыя:Імпэратары Сьвятой Рымскай імпэрыі]]; дададзеная [[Катэгорыя:Каралінгі]] з дапамогай [[Вікіпэдыя:Прылады/HotCat|HotCat]] 2697257 wikitext text/x-wiki {{Ня блытаць|Караліны (Швэцыя)|каралінамі|вайскоўцамі швэдзкай арміі часоў Карла XI і Карла XII}} '''Каралінгі''' ({{мова-la|Carolingi}}, {{мова-fr|Carolingiens}}, {{мова-de|Karolinger}}, {{мова-it|Carolingi}}) — каралеўская і імпэратарская дынастыя ў дзяржаве франкаў, а пасьля ейнага распаду — у Заходне-Франкскім каралеўстве, ва Ўсходне-Франкскім каралеўстве, у Італіі і ў некаторых дробных дзяржавах. {{Commonscat|Carolingians}} {{Накід:Гісторыя}} [[Катэгорыя:Каралінгі]] cirp81setvjzl8lbg38l3yc4a444gae 0 107226 2697262 1718350 2026-10-19T16:30:04Z Wieralee 37131 ([[c:GR|GR]]) [[c:COM:FR|File renamed]]: [[File:AGM-65 Maverick.jpg]] → [[File:AGM-65 Maverick profile view drawing.jpg]] [[c:COM:FR#FR2|Criterion 2]] (meaningless or ambiguous name) · To clarify type of image. 2697262 wikitext text/x-wiki {{Зброя |назва = AGM-65 Maverick |выява = [[Файл:AGM-65 Maverick profile view drawing.jpg|300пкс]] |подпіс выявы = AGM-65 |краіна паходжаньня = [[ЗША]] |тып = [[Тактычная ракета]] клясы [[Ракета паветра-паверхня|Паветра-паверхня]] <!-- Выбар тыпу --> |дыстанцыйная зброя = |клінковая зброя = |выбуховая зброя = |артылерыйская зброя = |рухомая зброя = |ракетная зброя = так <!-- Гісторыя выкарыстаньня --> |пэрыяд выкарыстаньня = |выкарыстаньне = |войны = [[Вайна ў Пэрсыдзкім заліве]] <!-- Гісторыя вытворчасьці --> |канструктар = |дата стварэньня = |вытворца = [[Hughes Aircraft]] |кошт адзінкі = 180 000$ |пэрыяд вытворчасьці = 1972—1999 |адзінак створана = больш за 75 000 |мадыфікацыі = AGM-65A/B/H<br />AGM-65D<br />AGM-65E/E2<br />AGM-65F/F2/G/G2<br />AGM-65J/JX/K <!-- Агульныя характарыстыкі --> |назва спэцыфікацыі = |вага = 209—304 кг |даўжыня = 2,5 м |даўжыня часткі = |шырыня = |вышыня = |дыямэтар = 305 мм |экіпаж = |пасажыры = <!-- Характарыстыкі дыстанцыйнай зброі --> |зарад = |вага зараду = |калібар = |колькасьць ствалоў = |прынцып дзеяньня = |хуткастрэльнасьць = |пачатковая хуткасьць = |прыцэльная далёкасьць = |найбольшая далёкасьць = |від боясілкаваньня = |прыцэл = <!-- Характарыстыкі артылерыйскай зброі --> |казёньнік = |прылада зьніжэньня аддачы = |лафет = |вугал узьніманьня = |вугал павароту = <!-- Характарыстыкі клінковай зброі --> |тып клінка = |тып гарды = |тып ножнаў = |тып наканечніка = |тып рукаяткі = <!-- Характарыстыкі выбуховай зброі --> |выбуховае рэчыва = |маса выбуховага рэчыва = |мэханізм дэтанацыі = |магутнасьць выбуху = <!-- Характарыстыкі рухомай/ракетнай зброі --> |браня = |асноўнае ўзбраеньне = |дадатковае ўзбраеньне = |рухавік = [[Thiokol TX-481]] |магутнасьць рухавіка = |суадносіны магутнасьць-вага = |трансьмісія = |ёмістасьць загрузкі = |падвеска = |дарожны прасьвет = |ёмістасьць паліўнага баку = |практычная далёкасьць = 28 км |хуткасьць = 0,93 [[лік Маху|М]] (1150 км/г) |сыстэма кіраваньня = |сыстэма стырнавога кіраваньня = <!-- Характарыстыкі толькі ракетнай зброі --> |размах крылаў = 719 мм |кідальнае выбуховае рэчыва = |практычная столь = |вышыня палёту = |найбольшая глыбіня = |працягласьць узьніманьня = |дакладнасьць = 1,5 м (мадэль A) |плятформа запуску = |ракетаносьбіт = }} '''AGM-65 Maverick''' ({{мова-en|Maverick}} — «валацуга») — амэрыканская тактычная ракета клясы «паветра-паверхня». [[Файл:A-10 firing AGM-65.JPEG|міні|зьлева|300пкс|Самалёт-штурмавік [[A-10 Thunderbolt II]] запускае ракету AGM-65]] Прызначаная для апэратыўнага нанясеньня высокадакладных удараў па суперніку. Ракета дазваляе зьнішчаць добра браняваныя і рухаючыяся мэты ва ўмовах гарадзкой забудовы. У 1991 годзе актыўна выкарыстоўваліся амэрыканцамі ў [[Вайна ў Пэрсыдзкім заліве|вайне з Іракам]]. == Баявое ўжываньне == AGM-65 шырока выкарыстоўваўся ВПС ЗША падчас апэрацыяў «Бура ў пустэльні» — па мэтах было выпушчана больш за 5000 ракет варыянтаў AGM-65B/D/G, у асноўным з штурмавікоў A-10A. [[Файл:F-20 Tigershark launching AGM-65 Maverick.jpg|міні|зьлева|300пкс|Старт ракеты AGM-65 з самалёта [[F-20]]]] [[Катэгорыя:Ракеты]] 4t6yfh0xkfr3lnxftyxmn29kcsnebnq 0 111390 2697323 2234896 2026-10-20T11:24:18Z -wuppertaler 76471 changed one image for a better one (more recent, higher resolution) 2697323 wikitext text/x-wiki [[Файл:GER Regensburg, Altes Rathaus 0011.jpg|міні|Эркер старой ратушы [[Рэгенсбург]]у ([[Нямеччына]])]] '''Эркер''' ({{Мова-de|Erker}} — «ліхтар») — паўкруглы, трохкутны ці шматгранны зашклёны выступ, які выходзіць з асноўнай плоскасьці [[фасад]]у, павялічвае яго прастору і паляпшае [[асьветленасьць]] і [[Інсаляцыя|інсаляцыю]] памяшканьня. == Глядзіце таксама == * [[Данскер]] [[Катэгорыя:Архітэктурныя элемэнты]] ljq1qlgnfweoqjn0ufr5sjjvb0mgckx 0 117646 2697281 1720228 2026-10-19T21:52:31Z SergeiSEE 38150 дапаўненьне літаратура 2697281 wikitext text/x-wiki {{Шляхціч |Імя = Ян Пац |Поўнае імя = |Арыгінальнае імя = |Жанчына = |Партрэт = |Шырыня партрэту = |Подпіс партрэту = |Герб = POL COA Gozdawa.svg |Шырыня гербу = |Подпіс гербу = Герб «[[Газдава (герб)|Газдава]]» |Пасады = |Пачатак пэрыяду = |Заканчэньне пэрыяду = |Папярэднік = |Наступнік = |Імя пры нараджэньні = |Нарадзіўся = каля [[1550]] |Месца нараджэньня = |Памёр = {{Памёр| | |1610}} |Месца сьмерці = |Род = [[Пацы]] |Бацька = [[Дамінік Пац]] |Маці = Ганна з [[Лозкі (род)|Лозкаў]] |Жонка = Крыстына з [[Нарушэвічы|Нарушэвічаў]]<br />Соф’я зь [[Вішнявецкія|Вішнявецкіх]] |Дзеці = Крыштап, [[Аляксандар Пац|Аляксандар]], Аўрэліян, [[Ян Казімер Пац|Ян Казімер]], Павал, Фэлікс, Ганна |Рэгаліі = |Колер = |Колер загалоўку = }} '''Ян Пац''' (каля [[1550]] — верасень або кастрычнік [[1610]]) — дзяржаўны дзяяч [[Вялікае Княства Літоўскае|Вялікага Княства Літоўскага]]. [[Чашнік вялікі літоўскі]] ([[1580]]—[[1589]]), [[ваяводы менскія|ваявода менскі]] (з [[1600]]). Трымаў [[Камянецкае староства|Камянецкае]] і [[Даўгяліцкае староства|Даўгяліцкае]] староствы. == Біяграфія == Прадстаўнік шляхецкага роду [[Пацы|Пацаў]] гербу «[[Газдава]]», сын [[Дамінік Пац|Дамініка]], [[кашталяны смаленскія|кашталяна смаленскага]], і Ганны з Лозкаў. Меў брата [[Мікалай Пац (сын Дамініка)|Мікалая]] і браценіка [[Іпаці Пацей|Іпація Пацея]]. У [[1582]] атрымаў прывілей на вёску Дымнікі ў [[Камянец]]кай дзяржаве. У [[1584]] атрымаў падобныя прывілеі на сёлы Ківіле і Кліколе на [[Жамойць|Жамойці]], якія яму саступіў [[кашталяны смаленскія|кашталян смаленскі]] ягоны стрый [[Мікалай Пац (сын Мікалая)|Мікалай Пац]]. У [[1585]] прызначаны каралем камісарам дзеля разьмежаваньня каралеўскіх земляў з маёнткамі, што належалі [[Пацы|Пацам]]. На сойме [[1587]] прапанаваў абраць на сталец [[Рэч Паспалітая|Рэчы Паспалітай]] цара маскоўскага [[Фёдар I Іванавіч|Фёдара Іванавіча]]<ref>[[Анатоль Грыцкевіч]]. Пацы // {{Літаратура/ЭВКЛ|2к}} С. 422.</ref>. У [[1588]] кароль і вялікі князь дазволіў яму выкупіць [[Камянец]]кае староства ў нашчадкаў [[ваяводы берасьцейскія|ваяводы берасьцейскага]] [[Гаўрыла Гарнастай|Гаўрылы Гарнастая]]. У тым жа годзе прадаў князю [[Мікалай Крыштап Радзівіл|Мікалаю Крыштапу Радзівілу]] мястэчка [[Кунаса]] недалёка ад [[Нясьвіж]]а за 12000 коп грошаў. [[29 красавіка]] [[1589]] атрымаў [[Урад (Вялікае Княства Літоўскае)|урад]] віленскага цівуна, а [[9 сакавіка]] [[1600]] — [[ваяводы менскія|ваяводы менскага]] «па [[Андрэй Завіша|Андрэю Завішы]]». У [[1592]] абраны маршалкам інквізыцыйнага сойму. У [[1594]] быў мадэратарам дыспута езуіта ксяндза Сьміглецкага з арыянамі. У [[1595]] канцлер [[Леў Сапега]] са згоды караля саступіў яму Даўгяліцкую дзяржаву. На Варшаўскім сойме [[1596]] прызначаны камісарам дзеля разьмежаваньня [[Падляскае ваяводзтва|Падляскага]], [[Берасьцейскае ваяводзтва|Берасьцейскага]] ваяводзтваў і [[Гарадзенскі павет|Гарадзенскага павету]]. Вызнаваў кальвінізм, з [[1600]] каталік. Купіў мястэчка [[Чартарыйск]] на [[Валынь|Валыні]] ў князя [[Юры Міхайлавіч Чартарыйскі|Юрыя Чартарыйскага]], які абумовіў сябе права на пражываньне ў замку [[Чартарыйск]]ім на працягу сямі год. Але Ян Пац быў з гэтым нязгодзен і сам там пасяліўся. У адказ [[5 сьнежня]] [[1602]] князь [[Юры Міхайлавіч Чартарыйскі|Ю. Чартарыйскі]] са сваімі людзьмі і сябрамі Бэнэдыктам Гулевічам і кашталянам брацлаўскім Мікалаем Сямашкай напалі на [[Чартарыйск]] і пабілі людзей Паца, а яго самога паранілі. Я. Пац паклікаў грабежнікаў на каралеўскі суд, але ў [[1603]] абодвы бакі дасягнулі замірэньня з дапамогай [[ваяводы віленскія|ваяводы віленскага]] князя [[Крыштап Мікалай Радзівіл «Пярун»|Крыштапа Радзівіла]] і [[ваяводы валынскія|ваяводы валынскага]] князя [[Аляксандар Астроскі|Аляксандра Астроскага]]. [[Юры Міхайлавіч Чартарыйскі|Юры Чартарыйскі]] адмовіўся ад вольнага пражываньня ў замку [[Чартарыйск]]ім і прадаў яго за 400000 злотых, а Ян Пац у сваю чаргу запісаў Чартарыйскаму замак і мястэчка {{Артыкул у іншым разьдзеле|Murawica|Муравіца|pl}} ў [[Валынскае ваяводзтва|Валынскім ваяводзтве]]. Першы шлюб з Крыстынай Нарушэвіч, дачкой [[кашталяны смаленскія|кашталяна смаленскага]] Станіслава Камаеўскага, быў бязьдзетным. У другім шлюбе з Соф’яй Вішнявецкай ([[1569]] — [[4 лютага]] [[1619]]), дачкой [[ваяводы валынскія|ваяводы валынскага]] [[Андрэй Вішнявецкі|Андрэя]] і Яўфіміі Вяржбіцкай, нарадзіліся сямёра дзяцей: * Крыштап (памёр маладым) * [[Аляксандар Пац|Аляксандар]] * Аўрэліян, манах-бэрнардын Антоні * [[Ян Казімер Пац|Ян Казімер]] * Павал (памёр маладым) * Фэлікс (памёр маладым) * Ганна, першы раз у шлюбе з [[кашталяны полацкія|кашталянам полацкім]] Мікалаем Багуславам з Братошына Дэспат-Зяновічам які загінуў [[7 верасьня]] [[1621]] у [[Бітва пад Хоцінам 1621 году|бітве пад Хоцінам]], а другі раз з паюрскім цівуном Крыштапам Крышпінам-Кіршэнстэйнам. Па сьмерці Яна Паца ягоная жонка выйшла за расенскага і скерстымонскага старосту Крыштапа Вацлава Шэмета. Памерла [[4 лютага]] [[1619]] у [[Бярэзань|Бярэзані]], пахавана ў [[Касьцёл Сьвятых Станіслава й Уладыслава (Вільня)|катэдры Сьвятога Станіслава]] ў [[Вільня|Вільні]]. == Крыніцы == {{Крыніцы}} == Літаратура == * {{Літаратура/ЭВКЛ|2}} * {{Артыкул| аўтар = [[Ігар Сурмачэўскі]]. | загаловак = Вялікае італьянскае падарожжа Яна Паца (1597–1598 гг.). | спасылка = https://media.catholic.by/nv/download/n107.pdf | мова = | выданьне =[[Наша вера]] | тып = часопіс | год = 2024 | том = | нумар = 1(107) | старонкі = 12—15 | issn = | архіўная спасылка = | недасяжны}} * {{Артыкул| аўтар = [[Ігар Сурмачэўскі]]. | загаловак = Вялікае італьянскае падарожжа Яна Паца (1597–1598 гг.). | спасылка = https://media.catholic.by/nv/download/n109.pdf | мова = | выданьне =[[Наша вера]] | тып = часопіс | год = 2024 | том = | нумар = 3(109) | старонкі = 10—13 | issn = | архіўная спасылка = | недасяжны}} * Niesiecki K. Herbarz Polski / wyd. J.N. Bobrowicz. — Lipsk, 1839—1846. * Wolff J. Pacowie: materyjały historyczno-genealogiczne. — Petersburg, 1885. * Wolff J. Senatorowie i dygnitarze Wielkiego Księstwa Litewskiego: 1385—1795. — Kraków, 1885. {{САРТЫРОЎКА_ПА_ЗМОЎЧВАНЬНІ:Пац, Ян}} [[Катэгорыя:Пацы|Ян]] [[Катэгорыя:Чашнікі вялікія літоўскія]] [[Катэгорыя:Ваяводы менскія]] i3p8a1odh9u8c9whpqukfg5rq321tpm 0 125009 2697316 2639088 2026-10-20T09:47:23Z Франак Радзівіл 96369 2697316 wikitext text/x-wiki {{Артаграфія}} {{Палітык |імя = Чан Кайшы |выява = Chiang Kai-shek Colour.jpg |подпіс_пад_выявай = галоўнакамандуючы ўзброенымі сіламі Кітаю, [[генэралісімус]] Чан Кайшы. Сакавік [[1945]] |шырыня партрэта = |пасада = Старшыня Нацыянальнага ўраду Кітайскай рэспублікі |пачатак_тэрміну = [[10 кастрычніка]] [[1928]] |канец_тэрміну = [[15 сьнежня]] [[1931]] |папярэднік = [[Тань Янькай]] |наступнік = [[Лін Сэнь]] |пасада2 = Старшыня Нацыянальнага ўраду Кітайскай рэспублікі |пачатак_тэрміну2 = [[10 кастрычніка]] [[1943]] |канец_тэрміну2 = [[20 траўня]] [[1948]] |папярэднік2 = [[Лін Сэнь]] |наступнік2 = Пасада скасаваная |пасада3 = Старшыня Выканаўчага Юаня Кітайскай Рэспублікі |пачатак_тэрміну3 = [[4 сьнежня]] [[1930]] |канец_тэрміну3 = [[15 сьнежня]] [[1931]] |папярэднік3 = [[Сун Цзывэнь]] |наступнік3 = [[Чэнь Міншу]] |пасада4 = Старшыня Выканаўчага Юаня Кітайскай Рэспублікі |пачатак_тэрміну4 = [[20 лістапада]] [[1939]] |канец_тэрміну4 = [[31 траўня]] [[1945]] |папярэднік4 = [[Кун Сянсі]] |наступнік4 = [[Сун Цзывэнь]] |дата_нараджэньня = {{Нарадзіўся|31|10|1887|0|1}} |месца_нараджэньня = Сікоў, павет Фэнхуа, [[Чжэцзян]], каля [[Нінбо]] |дата_сьмерці = {{Памёр|5|4|1975}} |месца_сьмерці = [[Тайбэй]], [[Тайвань]] |партыя = [[Гаміньдан]] |бацька = |маці = |пахаваны = Маўзалей Чан Кайшы, Цыху |сужэнец = 1) Мао Фумэй<br />2) Яо Ечэн<br />3) Чэнь Цзежу<br />4) [[Сун Мэйлін]] |дзеці ='''сыны:''' [[Цзян Цзінга]] і [[Цзян Вэйга]] (прыёмны) |подпіс = Chiang Kaishek signature.svg }} '''Чан Кайшы''' альбо '''Чан Кайсі''' ({{мова-zh|蒋介石, 蒋介石}}, Jiǎng Jièshí, Цзян Цзешы; 31 кастрычніка 1887 — 5 красавіка 1975) — вайсковы і палітычны дзяяч [[Кітай|Кітаю]], які ўзначаліў [[Гаміньдан]] у 1925 г. пасьля сьмерці [[Сунь Ятсэн]]а. == Раньнія гады == Чан Кайшы нарадзіўся ў мястэчку Сікоў павета Фэнхуа правінцыі [[Чжэцзян]], прыкладна ў 40 кілямэтрах ад партовага гораду [[Нінбо]], разьмешчанага паўднёвей за [[Шанхай]]. Згодна з запісам у кнізе сямейнага летапісу, ён належаў да 28-га пакаленьню роду Чан, які бярэ пачатак ад нашчадкаў Чжоў-Гуна (мудрага кіраўніка, якім захапляўся сам [[Канфуцый]]). Сям’я Чан Кайшы жыла ў доме, які адначасова зьяўляўся і крамай: яго бацька — тыповы сельскі грамацей з старога кітайскага грамадзтва — быў гаспадаром салянай крамы, ашчадным, строгім і сталым. Ва ўзросьце 6 гадоў бацькі аддалі яго ў прыватную школу, дзе ён пачаў сваю рэгулярную адукацыю пад кіраўніцтвам настаўніка Жэнь Цземая<ref>[Http://www.peoples.ru/state/king/china/kai-shek/ Чан (Цзян) Кайшы (Чжунчжэн) / Chiang Kai-shek]</ref>. У [[1895]] ў хлопчыка памёр бацька, і сям’я стала выпрабоўваць сур’ёзныя фінансавыя цяжкасьці. У [[1899]] маці была вымушана адправіць сына ў дом дзеда па матчынай лініі. У 15-гадовым узросьце па патрабаваньні маці ён ажаніўся, яго нявесту звалі [[Мао Фумэй]], яна была на 5 гадоў старэй за жаніха. [[Файл:Jiangjp.jpg|170пкс|зьлева|міні|Чан Кайшы ў японскай форме]] У [[1903]] у, ва ўзросьце 17 гадоў Цзян Чжунчжэн<ref>Сам Чан Кайшы аддаваў перавагу, каб яго называлі Цзян Чжунчжэн. [Http://www.vokrugsveta.ru/vs/article/682// Чан Кайшы: выгнаньнік і трыюмфатар].</ref> паступіў у школу ў павятовым горадзе Фэнхуа, дзе давалі адукацыю па эўрапейскаму ўзору. Там ён пачаў цікавіцца палітычнымі падзеямі, і выбраў свой жыцьцёвы шлях, вырашыўшы стаць вайскоўцам. У [[1906]] у ён упершыню прыехаў у [[Японія|Японію]], дзе пазнаёміўся з рэвалюцыянэрамі, якія групаваліся вакол [[Сунь Ятсэн]]а. У знак сваёй рашучасьці ўдзельнічаць у антыманархічнай рэвалюцыі Цзян Чжунчжэн у красавіку [[1906]], знаходзячыся ў Токіа, зрэзаў сваю касу і адаслаў яе дадому. Ён хацеў паступіць у Японіі ў ваеннае вучылішча, аднак яго пляны сарваліся, і ўзімку ён быў вымушаны вярнуцца на радзіму. Улетку [[1907]] Цзян Чжунчжэн прыбыў у [[Баадзін]], дзе, вытрымаўшы вялікі конкурс, паступіў у ваеннае вучылішча на кароткатэрміновыя курсы падрыхтоўкі афіцэраў Нацыянальнай арміі Міністэрства абароны. У канцы году ён пасьпяхова здаў экзамены па японскай мове для тых, хто жадае працягнуць ваеннае навучаньне ў Японіі. У 1908—1909 гадах Цзян навучаўся ў японскім пяхотным вучылішчы Сінбу, у гэты ж час ён па рэкамэндацыі Чэнь Цімэя (адзін з паплечнікаў Сунь Ятсэна) уступіў у [[Тунмэнхой]]. Пасьля заканчэньня вучылішча Цзян Чжунчжэн быў прыняты на ваенную службу ў якасьці кадэта 19-га артылерыйскага палка 13й дывізіі японскай арміі. [[18 сакавіка]] [[1910]] году ў Чан Кайшы зьявіўся першы і адзіны, які афіцыйна лічыцца родным сын, якому ён даў імя [[Цзян Цзінга|Цзінга]]. У 1935 годзе Цзінга параўся шлюбам зь [[Цзян Фанлян]]. == На шляху да ўлады == У [[1911]], пасьля пачатку [[Сіньхайская рэвалюцыя|Сіньхайскай рэвалюцыі]] ў Кітаі, Чан Кайшы вярнуўся ў Кітай, дзе стаў дапамагаць [[Чэнь Цімэй|Чэнь Цімэю]] разгортваць узброеныя дзеяньні ў [[Шанхай|Шанхаі]] і ў [[Ханчжоў]] супраць цінскіх уладаў. Камандуючы авангардам, ён праклаў шлях да сталіцы сваёй роднай правінцыі [[Чжэцзян]] — гораду [[Ханчжоў]]. У ўзнагароду за посьпехі ў гэтай апэрацыі ён быў прызначаны камандзірам палка. Затым ён дапамог Чэнь Цімэю паставіць пад кантроль паўсталых правінцыю [[Цзянсу]]. У [[1912]] у ў ходзе барацьбы за ўладу Чэнь Цімэй загадаў Чан Кайшы арганізаваць таемнае забойства [[Тао Чэнчжан]]а — кіраўніка актыўнай у той час у Шанхаі і прылеглай да яго часткі Кітаю рэвалюцыйнай арганізацыі. У сувязі са скандалам, які ўтварыўся з-за гэтага, Чан Кайшы быў вымушаны бегчы ў Японію. Там ён стаў выдаваць часопіс «Цзюнь Шэн» («Голас арміі») і заняўся вывучэньнем нямецкай мовы, марачы аб вандроўцы ў Нямеччыну. Аднак узімку ён зноў вярнуўся ў Шанхай, дапамагаў Чэнь Цімэю ў барацьбе супраць [[Юань Шыкай|Юань Шыкая]], а потым зноў паехаў у Японію. У [[1914]] у ён па загадзе Сунь Ятсэна паспрабаваў арганізаваць выступы супраць Юань Шыкая ў раёне Шанхая і Нанкін, аднак яны апынуліся няўдалымі. Пасьля гэтага Сунь Ятсэн накіраваў Чан Кайшы ў Маньчжурыю. У [[Харбін]]е Чан Кайшы накіраваў Сунь Ятсэну памятную запіску аб немінучасьці вайны ў Эўропе, а таксама прапанаваў плян зьвяржэньня ўлады Юань Шыкая. Пасьля пачатку Першай сусьветнай вайны ён вярнуўся ў Японію. У 1915—1916 годзе Чан Кайшы прымаў удзел ва ўзброеных выступах супраць улады Юань Шыкая ў Шанхаі. У ходзе іх ён праявіў вялікую мужнасьць, і яго імя набыло вядомасьць сярод прыхільнікаў Сунь Ятсэна. Калі ў [[1916]] Чэнь Цімэй загінуў ад рукі наёмнага забойцы, Чан Кайшы фактычна замяніў яго ў ролі вядучага ваеннага дзеяча зь ліку прыхільнікаў Сунь Ятсэна ў Шанхаі. [[10 верасьня]] [[1916]] на сьвятло зьявіўся хлопчык, якога Чан Кайшы пасьля афіцыйна ўсынавіў і назваў [[Цзян Вэйга|Вэйга]]. Ёсьць вэрсія, што Цзян Вэйга — пазашлюбны сын Чан Кайшы і яго японскай сяброўкі. [[Файл:CHIANG1920.jpg|міні|300пкс|Чан Кайшы ў 1920 годзе]] У [[1918]] ў Сунь Ятсэн выклікаў Чан Кайшы ў [[Гуанчжоў]], дзе тады знаходзіўся цэнтар рэвалюцыйных сіл, і прызначыў яго начальнікам апэратыўнага кіраваньня. У кастрычніку [[1918]] ён стаў камандуючым 2й калёнай гуандунскай арміяй і прыняў удзел у баях гуандунскай арміі супраць фуцьзяньскіх войскаў. У [[1919]] яму давялося сысьці з камандных пастоў. Ён некаторы час езьдзіў паміж Японіяй і Шанхаем, а затым зьехаў у родныя краі, каб даглядаць за маці. Яго маці памерла ў [[1921]] ва ўзросьце 58 гадоў. Неўзабаве пасьля гэтага ён быў выкліканы Сунь Ятсэнам і пачаў распрацоўку плянаў Паўночнага паходу- наступу войска з правінцыі [[Гуандун]] на поўнач краіны з мэтай пакончыць зь яе раздробленасьцю, аб’яднаць краіну і стварыць цэнтральны ўрад Кітайскай рэспублікі. У чэрвені [[1922]] гуандунскі мілітарысты генэрал [[Чэнь Цзюнмін]] падняў мяцеж супраць Сунь Ятсэна ў Гуанчжоў. Чан Кайшы разам з Сунь Ятсэнам схаваўся на лодцы «Юнфэн». Факт, што ў цяжкую для Сунь Ятсэна хвіліну Чан Кайшы апынуўся разам зь ім, паслужыў прычынай іх збліжэньня. [[Файл:Sun Yat-sen, He Yingqin, Chiang Kai-shek & Wang Bo-ling at the Whampoa Military Academy, June 1924.jpg|міні|300пкс|[[Сунь Ятсен]] падчас візыту ў Акадэмію вамп 16 Чэрвеня 1924 г.. Стаяць, зьлева направа: [[Хэ Інцынь]], Чан Кайшы і Ван Балін]] У лютым [[1923]] Сунь Ятсэн вярнуўся ў Гуанчжоў і прызначыў Чан Кайшы начальнікам свайго генэральнага штаба, а таксама зрабіў яго сябрам ваеннага камітэта партыі [[Гаміньдан]]. Паўстала задача стварэньня ўласных узброеных сілаў партыі Гаміньдан. У сувязі з гэтым, Сунь Ятсэн накіраваў Чан Кайшы ў Маскву. У Маскве Чан Кайшы прапанаваў плян ваенных дзеяньняў у Кітаі, складзены Сунь Ятсэнам, які разьлічваў на значную дапамогу з боку СССР. Замест гэтага Масква прапанавала дапамогу ў стварэньні ўзброеных сіл партыі Гаміньдан на яе ўласнай базе ў Гуанчжоў. У [[1924]] Сунь Ятсэн прыняў рашэньне аб арганізацыі ў Гуанчжоў на высьпе Хуанпу (на кантонскім дыялекце яго назва вымаўляецца як «вамп») [[акадэмія вамп|акадэміі вамп]] — будучай кузьні кадраў для нацыянальнай рэвалюцыйнай арміі, падпарадкоўвальнай кіраўніцтву партыі Гаміньдан. Старшынёй камітэта па падрыхтоўцы да стварэньня гэтай школы быў прызначаны Чан Кайшы, у красавіку ён быў прызначаны начальнікам ваеннай школы вамп і адначасова начальнікам генэральнага штаба. [[16 чэрвеня]] адбылася ўрачыстая цырымонія адкрыцьця. У ліпені Чан Кайшы стаў па сумяшчальніцтве начальнікам крэпасьці Чанчжоў. [[12 сакавіка]] [[1925]] ў Пэкіне ва ўзросьце 59 гадоў памёр Сунь Ятсэн. У жніўні Чан Кайшы атрымаў пасаду камандуючага 1-й нацыянальнай рэвалюцыйнай арміяй. У верасьні ён быў прызначаны камандуючым войскамі Ўсходняга паходу, які ажыцьцяўляўся з мэтай аб’яднаньня правінцый [[Гуандун]] і [[Гуансі]]. Такім чынам Чан Кайшы стаў самай моцнай ваеннай фігурай у партыі Гаміньдан. У лістападзе ў выніку шэрагу пасьпяховых ваенных апэрацый уся правінцыя Гуандун апынулася пад уладай Нацыянальнага ўрада. == Паўночны паход == [[Файл:Chiang1926.jpg|міні|250пкс|Чан Кайшы ў 1926 годзе]] У [[1926]], на 2-м зьезьдзе партыі Гаміньдан Чан Кайшы быў абраны сябрам Цэнтральнага выканаўчага камітэта (ЦВК), а на пленуме ЦВК — сябрам Пастаяннага камітэта. На зьезьдзе Чан Кайшы выступіў з дакладам аб ваенным становішчы. Ён адстойваў прапанову аб тым, каб урад распачаў [[Паўночны паход]] з мэтай аб’яднаньня краіны. У пачатку [[1926]] ў Гаміньдана было 2 лідэры: ваенны — Чан Кайшы, і грамадзянскі — [[Ван Цзінвэй]]. Аднак у траўні Ван Цзінвэй нечакана, спаслаўшыся на хваробу, зьехаў у Францыю. У чэрвені ў руках Чан Кайшы фармальна засяродзілася партыйная, дзяржаўная, ваенная і фінансавая ўлада. У ліпені па хваробе з пасады старшыні Пастаяннага камітэта ЦВК сышоў [[Чжан Цзінцзян]], і яго месца таксама заняў Чан Кайшы. [[9 ліпеня]] Чан Кайшы ўступіў на пасаду галоўнакамандуючага [[Нацыянальна-рэвалюцыйная армія|Нацыянальнай рэвалюцыйнай арміяй]], і неадкладна пачаў [[Паўночны паход]]. Усяго за паўгода яму ўдалося дамагчыся стабілізацыі становішча ў Паўднёва-Усходнім Кітаі. Да лістапада [[1926]] армія на чале з Чан Кайшы атрымала верх над дзьвума з трох асноўных праціўнікаў. У сьнежні ЦВК партыі Гаміньдан пераехаў з [[Гуанчжоў]] ў [[Ухань]], дзе ўтварыўся цэнтар улады. Чан Кайшы ў процівагу Ўханю стварыў свой цэнтар улады ў [[Наньчан]]е, дзе разам зь ім апынуліся які вярнуўся да сваіх абавязкаў старшыня ЦВК [[Чжан Цзінцзян]] і выконваючы абавязкі старшыні Нацыянальнага ўрада [[Тань Янькай]]. Так паўстаў раскол партыі Гаміньдан. У [[1927]] войскі Чан Кайшы ўзялі Нанкін, дзе было створаны новы Нацыянальны ўрад. Тады ж Чан Кайшы пачаў адкрытую ўзброеную барацьбу супраць камуністаў пад назвай «кампаніі за навядзеньне парадку і чысьціні ва ўласным доме». У красавіку 1927 гады ў выніку змовы паміж Чан Кайшы, кіраўніцтвам замежных канцэсій Шанхая і кіраўніком [[Зялёная банда|Зялёнай банды]] [[Ду Юэшэн]]ем у Шанхаі была ўчынены [[Шанхайская разьня 1927 году|разьня]], у выніку якой загінула каля 4 тысячаў камуністаў. У жніўні, у выніку палітычных інтрыг, Чан Кайшы абвясьціў аб сваёй адстаўцы і аб адыходзе ад палітычнай дзейнасьці, пасьля чаго зьехаў спачатку на радзіму, у правінцыю Чжэцзян, а затым у Японію. Аднак пры гэтым ён працягваў актыўную працу па развалу лягера сваіх палітычных апанентаў. [[1 сьнежня]] [[1927]] адбылося шлюб Чан Кайшы і [[Сун Мэйлін]] (малодшая сястра жонкі Сунь Ятсэна). Першая жонка Чан Кайшы — Мао Фумэй — добраахвотна выступіла ініцыятарам разводу, на які Чан Кайшы пагадзіўся. [[4 студзеня]] [[1928]] Чан Кайшы вярнуўся на пасаду галоўнакамандуючага Нацыянальнай рэвалюцыйнай арміяй і быў прызначаны камандуючым сіламі [[Паўночны паход|Паўночнага паходу]], які пасьпяхова завяршыў у ліпені таго ж году. [[10 кастрычніка]] [[1928]] а Чан Кайшы стаў старшынёй Нацыянальнага ўрада [[Гісторыя Кітайскай Рэспублікі|Кітайскай рэспублікі]]. == У барацьбе зь Японіяй == [[Файл:Chiang1933.jpg|міні|300пкс|Чан Кайшы ў 1933 годзе]] У [[1931]] Японія пачала адкрытую [[Японская інтэрвенцыя ў Маньчжурыю (1931)|інтэрвенцыю з мэтай захопу Маньчжурыі]]. Чан Кайшы апынуўся адначасова перад трыма праціўнікамі: зьнешняй японскай агрэсіяй, выступамі спарадычна характару з боку мясцовых цэнтраў улады ўнутры самога Кітаю, і актыўнай узброенай барацьбой [[Камуністычная партыя Кітаю|Камуністычнай партыі Кітаю]] за ўладу ў краіне. Некалькі гадоў яму ўдавалася лавіраваць паміж гэтымі трыма пошасьцямі, аднак у канцы [[1936]], у выніку «[[Сіаньскі інцыдэнт|Сіаньскага інцыдэнту]]», ён быў вымушаны пайсьці на стварэньне з КПК адзінага фронту барацьбы супраць японскіх захопнікаў. Імкнучыся наладзіць супрацоўніцтва зь вядучымі дзяржавамі таго часу ў барацьбе супраць Японіі, Чан Кайшы разьвівае супрацоўніцтва адначасова з СССР і зь Нямеччынай. [[Цзян Цзінга]] адпраўляецца на вучобу ў Маскву, а [[Цзян Вэйга]] — у Мюнхэн, пасьля служыць у танкавых войсках [[вэрмахт]]а. [[7 ліпеня]] [[1937]] [[Інцыдэнт на Лугаўцяо|японскія войскі абстралялі мост Лугаўцяо]] ([[Мост Марка Пола]]) у ваколіцах Пэкіна: так пачалася Японска-Кітайская вайна 1937-45. Рашэньнем нацыянальнага ўрада Чан Кайшы быў прызначаны гэнералісімусам Кітайскай рэспублікі. У канцы [[1938]] Ван Цзінвэй зьбег да японцаў і стаў кіраўніком [[Рэжым Ван Цзінвэя|марыянеткавага кітайскага ўрада]]; Чан Кайшы прыйшлося ваяваць ня толькі супраць японскай арміі, але і супраць [[калабарацыйная кітайская армія|армій, складзеных з кітайцаў і падпарадкоўваючыхся праяпонскім урадам]]. Пасьля капітуляцыі Японіі [[2 верасьня]] [[1945]] г. і няўдалых перамоваў з КПК аб стварэньні кааліцыйнага ўрада зь ліпеня [[1946]] г. Чан Кайшы кіраваў барацьбой Гаміньдана з КПК у грамадзянскай вайне. [[Файл:Chiang Kai-shek, Li Zongren and XGOA microphone 19480520.jpg|міні|300пкс|20 траўня 1948 году. Чан Кайшы ўступае ў пасаду прэзыдэнта Кітайскай рэспублікі]] == Рэлігійныя погляды == Насуперак антыхрысьціянскім настроям у Гаміньдане, жадаючы ажаніцца на Сун Мэйлін, гэнерал Чан Кайшы пагадзіўся з умовай, пастаўленай яе маці — прыняць хрысьціянства. Вясельле адбылася [[1 сьнежня]] [[1927]], аднак хрышчэньне ў [[метадызм|мэтадысцкай]] царквы Чан Кайшы прыняў толькі па сканчэньні амаль трох гадоў — [[23 кастрычніка]] [[1930]], перад гэтым старанна дасьледаваўшы хрысьціянскае веравучэньне.<ref name="r2176">[https://web.archive.org/web/20130601000502/http://www.portal-credo.ru/site/?act=lib&id=2176 Партал-Credo.Ru — Кс <! — Загаловак дададзены ботам ->]</ref>. Пасьля ён рэгулярна выступаў з пропаведзямі ў радыёзвароце на хрысьціянскія тэмы. У [[1951]] Чан Кайшы і яго жонка Сун Мэйлін прынялі ўдзельнікаў місіянерскай канфэрэнцыі, якая пасьля гэтага стала рэгулярнай. Урад Гаміньдана цесна супрацоўнічаў з хрысьціянскімі місіянэрамі, выкарыстоўваючы іх друк, радыёстанцыі і школы для [[антыкамунізм|антыкамуністычнай]] прапаганды<ref>[https://web.archive.org/web/20130531210127/http://www.portal-credo.ru/site/?act=lib&id=2182 Партал-Credo. Ru — Кс <! — Загаловак дададзены ботам ->]</ref>. Да гэтага часу на Тайвані карыстаецца папулярнасьцю кніга «Салодкая крыніца ў пустыні» ('' Хуанмо ганьцюань''), якая ўяўляе сабой пераклад кнігі Летта Каўман «Streams in the Desert» з камэнтарамі «ананімнага кітайскага хрысьціяніна», аўтарам якіх зьяўляецца Чан Кайшы, які чытаў яе зь ліпеня [[1944]] <ref name="r2176"/>. == Тайванскі пэрыяд == [[Файл:Stamp China 1945 2 inauguration.jpg|міні|Паштовая марка Кітаю 1945 году, прысьвечаная інаўгурацыі Чан Кайшы]] [[Файл:Chiang Kai-shek and Soong May-ling in 1955.jpg|міні|300пкс|Чан Кайшы з жонкай у 1955 годзе]] Пасьля паразы Гаміньдана ў [[1949]] Чан Кайшы ўзначаліў урад і Гаміньдан на [[Тайвань|Тайвані]]. Прэзыдэнт ([[1950]]) і Вярхоўны галоўнакамандуючы ўзброеных сіл [[Кітайская Рэспубліка|Кітайскай Рэспублікі]] (як афіцыйна называецца дзяржава на Тайвані). Да пачатку 1970-х гадоў карыстаўся падтрымкай [[ЗША]] і шматлікіх (але далёка ня ўсіх) іх саюзьнікаў як адзіны законны кіраўнік усяго Кітаю. Доўгі час прадстаўнікі рэжыму Чан Кайшы займалі ў [[Савет Бясьпекі ААН|Савеце Бясьпекі ААН]] кітайскае месца, аднак [[25 кастрычніка]] [[1971]] у Савет Бясьпекі быў уведзены прадстаўнік [[КНР]]. Памёр [[5 красавіка]] [[1975]] г. на Тайвані, дзе правёў апошнія 26 гадоў свайго жыцьця. У сваім палітычным завяшчаньні Чан Кайшы заклікаў сваіх суайчыньнікаў працягваць ажыцьцяўляць 3 народных прынцыпы Сунь Ятсена: дамагацца аздараўленьня і вяртаньня да жыцьця кантынентальнай часткі Кітаю, адраджаць нацыянальную культуру і рашуча абараняць дэмакратыю. Перад сваёй сьмерцю ён прасіў, каб яго астанкі былі перавезены на мацярык у Нанкін для пастаяннага пахаваньня на гары Цзыцзіньшань, дзе знаходзіцца труна зь целам Сунь Ятсэна <ref>[http://www.epochtimes.ru/content/view/1157/17/Чан Кайшы: гісторыя кітайскага Банапарта — Вялікая Эпоха (The Epoch Times) — Актуальныя навіны і фотарэпартажы з усяго сьвету. Эксклюзіўныя навіны з Кітаю]{{Недаступная спасылка|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. Сын Чан Кайшы — [[Цзян Цзінга]] — стаў новым кіраўніком тайванскай адміністрацыі. == Крыніцы == {{Крыніцы}} [[Катэгорыя:Палітыкі-эмігранты]] [[Катэгорыя:Лідэры краін-удзельніц Другой сусьветнай вайны]] [[Катэгорыя:Чан Кайшы| ]] 8myauaq11og0bro5n7f0qzw3py1ypio 0 138040 2697273 2206343 2026-10-19T19:17:56Z Dymitr 10914 крыніца — https://en.wikipedia.org/wiki/International_law?oldid=1380686124 2697273 wikitext text/x-wiki [[Файл:23.09.2025 – Abertura do Debate Geral da 80.ª Sessão Ordinária da Assembleia Geral das Nações Unidas - 54807092026.jpg|значак|[[Арганізацыя Аб’яднаных Нацыяў|ААН]] — вядучая арганізацыя ў сфэры [[кадыфікацыя|кадыфікацыі]] і разьвіцьця міжнароднага права.]] '''Міжнаро́днае пра́ва''' — сукупнасьць праваадносінаў з удзелам замежных элемэнтаў і [[нарматыўны акт|нарматыўных актаў]], якія рэгулююць гэтыя адносіны. Дзяржавы і іншыя актары лічаць абавязковымі і, як правіла, выконваюць гэтыя правілы ў дачыненьнях паміж сабою. Таксама сукупнасьць нормаў, якія рэгулююць міждзяржаўныя адносіны. У міжнародных стасунках актарамі ёсьць індывіды і калектыўныя суб’екты, якімі могуць выступаць дзяржавы, [[міжурадавая арганізацыя|міжнародныя арганізацыі]] і [[недзяржаўны суб’ект|недзяржаўныя групы]], якія могуць кіравацца паводзінным выбарам, як законным, гэтак і незаконным. Нормы такога права ёсьць нефармальнымі, часта непісанымі рэкамэндацыямі адносна належных паводзінаў, сфармаваныя звычаем і сацыяльнай практыкай<ref>{{кніга|імя=Conway W.|прозьвішча=Henderson|спасылка=https://archive.org/details/understanding-international-law-by-conway-w.-henderson|загаловак=Understanding International Law|выдавецтва=Wiley|год=2010|старонкі=5|isbn=978-1-4051-9764-9}}</ref>. Міжнароднае права ўсталёўвае нормы для дзяржаваў у шырокім дыяпазоне сфэраў, то бок ад [[вайна|вайны]] і [[дыпляматыя|дыпляматыі]] да эканамічных дачыненьняў і [[правы чалавека|правоў чалавека]]. У міжнародным [[права|праве]] вылучаюцца тры асноўныя кірункі: міжнароднае публічнае права, міжнароднае прыватнае права, наднацыянальнае права. Міжнароднае права розьніцца ад нутраных дзяржаўных прававых сыстэмаў тым, што яно дзеіць у значнай ступені праз згоду, бо няма ўнівэрсальна прызнанай улады, здольнай прымусіць [[сувэрэнная дзяржава|сувэрэнныя дзяржавы]] яго выконваць. Дзяржавы і недзяржаўныя актары могуць абраць шлях невыкананьня міжнароднага права, нават парушыць дамову, але такія парушэньні, асабліва імпэратыўных нормаў, могуць сустрэць асуджэньне з боку іншых дзяржаваў і ў некаторых выпадках прывесьці да прымусовых дзеяньняў, як то дыпляматычных захадаў, [[эканамічныя санкцыі|эканамічных санкцыяў]] або вайны. Адсутнасьць найвышэйшай улады ў міжнародным праве таксама выклікае значныя разыходжаньні. Часткова гэта вынік таго, што дзяржавы могуць трактаваць міжнароднае права гэтак, як ім падаецца слушным, што можа прыводзіць да праблемных пазыцыяў з сур’ёзнымі наступствамі<ref>{{кніга|імя=Noura|прозьвішча=Erakat|загаловак=Justice for some: law and the question of Palestine|месца=Stanford (Calif.)|выдавецтва=Stanford University Press|старонкі=7–10|isbn=978-0-8047-9825-9}}</ref>. == Крыніцы == {{Крыніцы}} {{Накід}} [[Катэгорыя:Міжнароднае права| ]] ggfzi1quekybl5b01us2bxvsmav3blj 0 237676 2697275 2671367 2026-10-19T20:33:24Z SergeiSEE 38150 дапаўненьне Кнігапіс 2697275 wikitext text/x-wiki {{Іншыя значэньні|Сьцебурака}} {{Пісьменьнік |Імя = Усевалад Сьцебурака |Лацінка = Usievaład Ścieburaka |Арыгінал імя = |Жанчына = |Партрэт = |Памер = |Апісаньне = |Імя пры нараджэньні = |Псэўданімы = |Дата нараджэньня = {{Нарадзіўся|17|07|1981|1}} |Месца нараджэньня = [[Жлобін]], [[Гомельская вобласьць]], [[БССР]] |Дата сьмерці = |Месца сьмерці = |Род дзейнасьці = [[гісторык]], [[прафэсар]], [[пісьменьнік]], [[паэт]], [[празаік]], |Гады актыўнасьці = |Кірунак = |Жанр = |Мова = [[беларуская мова]] |Мова2 = |Дэбют = |Значныя творы = |Прэміі = «[[Залаты апостраф]]», «[[Прэмія імя Міхася Стральцова]]» |Узнагароды = |Подпіс = |Апісаньне подпісу = |ВікіКрыніца = |ВікіКрыніца пераклады на беларускую = |Палічка = |Камунікат = https://kamunikat.org/scieburaka-usievalad |Сайт = }} '''Усе́валад Мікала́евіч Сьцебура́ка''' (нар. {{Нарадзіўся|17|7|1981}}, [[Жлобін]]) — беларускі [[паэт]], шоўмэн, тэлевядоўца. Ляўрэат прэміі «[[Залаты апостраф]]» (2004). == Жыцьцяпіс == Нарадзіўся ў сям’і дактароў Мікалая і Інэсы Сьцебуракаў. Малодшы брат — Анатоль Сьцебурака — беларускі гісторык, дацэнт БДУ. У дзяцінстве жыў у Жлобіне і вёсцы [[Амговічы]] Слуцкага раёну Менскай вобласьці. У 1990 годзе сям’я пераехала ў [[Вялейка|Вялейку]], дзе атрымаў сярэднюю адукацыю ў гарадзкой гімназіі. Скончыў гістарычны факультэт [[Беларускі дзяржаўны пэдагагічны ўнівэрсытэт імя Максіма Танка|БДПУ імя М. Танка]] ў 2003 годзе, асьпірантуру па спэцыяльнасьці «Гісторыя Беларусі» БДТУ ў 2006 годзе. З 1998 году жыве ў [[Менск]]у. == Праца == Працаваў на пасадзе навуковага супрацоўніка ў [[Дзяржаўны музэй гісторыі тэатральнай і музычнай культуры Рэспублікі Беларусь|Дзяржаўным музэі тэатральнай і музычнай культуры Рэспублікі Беларусь]]. У 2003—2010 гадах выкладаў гістарычныя дысцыпліны ў [[БДТУ]] і [[БДПУ]]. З 2012 году працуе ў [[Саюз беларускіх пісьменьнікаў|ГА «Саюз беларускіх пісьменьнікаў» (ГА СБП)]]. У 2012—2017 гг. на пасадзе памочніка старшыні, з сакавіка 2017 году — намесьнік старшыні ГА СБП <ref>[https://web.archive.org/web/20190322194656/https://lit-bel.org/struct/ Структура ГА "СБП"]</ref>. З 2015 супрацоўнічае з тэлеканалам [[БелСат|«Белсат»]] у якасьці вядучага праграмы «Размова» (2015—2019 гг.). З 2018 г. як вядучы і сцэнарыст працуе ў сатырычным праекце тэлеканала [[БелСат|«Белсат»]] — [[Хай так ТВ|«Хай так ТВ»]], што стаў пілётнай айчыннай вэрсіяй папулярнага фармату Late night show. У працы над першым у гісторыі беларускага тэлебачаньня вечаровым шоў таксама бяруць удзел многія вядомыя дзеячы культуры (кліпмэйкер Мацей Сабураў, бард Яўген Барышнікаў, актор Дзьмітры Есяневіч, [[Віталь Рыжкоў]] і інш.) Як шоўмэн вядзе розныя культурныя мерапрыемствы, сярод якіх беларускія літаратурныя прэміі: «Дэбют» імя Максіма Багдановіча, «Лепшая паэтычная кніга года» імя Натальлі Арсеньневай, «Вершы на асфальце» імя Міхася Стральцова, прэзэнтацыі культурніцкай кампаніі [[Будзьма беларусамі]] і іншае<ref>''Таццяна Гусева''. [https://gazetaby.com/cont/art.php?sn_nid=61421 5 парадаў вясельнага маршалка]{{Недаступная спасылка|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} // Салідарнасць</ref>. Разам з народнай артысткай Рэспублікі Беларусь [[Зінаіда Бандарэнка|Зінаідай Бандарэнка]] вёў урачыстую частку [[100-годзьдзе Беларускай Народнай Рэспублікі|вялікага сьвяточнага канцэрту «БНР-100»]] у Менску, 25 сакавіка 2018 году<ref>[https://nashaniva.by/?c=ar&i=206738 Стала вядома, хто будзе вядучымі на Дзень Волі]{{Недаступная спасылка|date=July 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} // Наша Ніва</ref>. Неаднаразова працаваў вядоўцам на сьвяткаваньнх дзён нацыянальных культур Швэцыі і Польшчы ў Менску. З 2017 году ўваходзіць у Раду [[Саюз беларускіх пісьменьнікаў|ГА СБП]] і Вялікую Раду [[Згуртаваньне беларусаў сьвету «Бацькаўшчына»|Згуртаваньня беларусаў сьвету «Бацькаўшчына»]] == Творчасьць == Пачаў друкавацца ў 1999 годзе на старонках «[[Наша Ніва|Нашай Нівы]]». Яго паэзія і проза зьяўлялася ў газэтах і альманахах: «[[Рэгіянальная газэта|Рэгіянальнай газэце]]», «Родзічах», «[[Літаратура і мастацтва|ЛіМ]]», «Літаратурная Беларусь», часопісах «[[Куфэрак Віленшчыны (2000)|Куфэрак Віленшчыны]]», «[[Дзеяслоў (часопіс)|Дзеяслоў]]», [[ARCHE Пачатак|ARCHE]], у перакладзе на [[польская мова|польскую мову]] ў часопісе «Pobocza», проза перакладалася таксама на ўкраінскую мову<ref>Як риба об лід. Антологія учасного білоруського оповідання. Київ, 2015.</ref>. Ляўрэат прэміі «[[Залаты апостраф]]» часопісу [[Дзеяслоў (часопіс)|«Дзеяслоў»]] у намінацыі «Лепшы дэбют» 2004 году. Прызэр Астравецкага паэтычнага слэму ў 2012 годзе<ref>[https://web.archive.org/web/20210128055635/https://kraj.by/belarus/news/sobitiya/-paetichni-slem-upershinyu-adbiusya-na-astravechchine-fota-videa-2012-07-17 Астравецкі паэтычны слэм]</ref>. Ляўрэат прэміі «[[Залаты апостраф]]» часопісу [[Дзеяслоў (часопіс)|«Дзеяслоў»]] у намінацыі «Паэзія» 2022 году. Ляўрэат [[Прэмія імя Міхася Стральцова|«Прэміі імя Міхася Стральцова»]] 2023 году<ref>{{Спасылка | аўтар = | прозьвішча = | імя = | аўтарlink = | суаўтары = | дата публікацыі = | url = https://kamunikat.org/adkrytstsyo-festyvalyu-vershy-na-asfaltse-i-premiya-imya-m-straltsova | копія = | дата копіі = | загаловак = Адкрыццё фестывалю «Вершы на асфальце» і Прэмія імя М. Стральцова | фармат = | назва праекту = Беларуская Інтэрнэт-Бібліятэка: Kamunikat| выдавец = Суполка беларускіх пісьменнікаў| дата доступу = | accessyear = | мова = | камэнтар = 2024-02-16 21:05}}</ref>. Удзельнік шматлікіх літаратурных фэстаў: «Бязьмежжа» (Польшча), паэтычнага фэсту памяці імя Міхася Стральцова, памяці Анатоля Сыса, памяці Ніны Мацяш «Бабіна лета» (Беларусь) і інш. Браў удзел у папулярных паэтычных праектах: «Начная чытанка», «Галасы паэтаў», «Чорна-белыя вершы»<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=wnPImZ2oTLE Чорна-белыя вершы. Усевалад Сцебурака]</ref> Першая кніга вершаў і малой прозы «Крушня»<ref>[https://web.archive.org/web/20210121051018/http://kamunikat.org/usie_knihi.html?pubid=5374 Крушня] на kamunikat.org</ref> выйшла ў бібліятэчцы часопіса [[Дзеяслоў (часопіс)|«Дзеяслоў»]], другая — «Бег па самаадчуваньні»<ref>[https://web.archive.org/web/20180506010804/http://lit-bel.org/by/news/3951.html Абранец лёсу, або «Бег па самаадчуванні» Усевалада Сцебуракі]</ref> ў выдавецкай сэрыі «Кнігарня пісьменьніка». Трэцяя кніга вершаў «Сны дарог» (Менск, 2017 г.). Шэраг вершаў паэта сталі песьнямі беларускіх музыкаў — менскага гурту «S°unduk» (Сундук)<ref>[https://web.archive.org/web/20210128160226/https://sounduk.by/mus-art/song-56.html Сёння ня мой дзень]</ref>, магілёўскага гурта «[[Zatoczka]]»<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=qdireMlh3k0 ZATOCZKA «Kachańnie»]</ref>. Сябра [[Саюз беларускіх пісьменьнікаў|ГА «Саюз беларускіх пісьменьнікаў»]] з 2010 году. == Кнігапіс == {{слупок-пачатак-малы}} {{слупок-2}} * {{Артыкул| аўтар = Усевалад Сьцебурака. | загаловак = Бясконцасьць магчымасьцяў. | спасылка = https://kamunikat.org/dzeyaslow-litaraturna-mastatski-chasopis-18| мова = | выданьне =[[Дзеяслоў (часопіс)|Дзеяслоў]] | тып =Лiтаратурна-мастацкі часопіс | год = 2005, кастрычнік | том = | нумар = 5 (18)| старонкі = 291—294 | issn = | архіўная спасылка = | недасяжны}} * {{Кніга|аўтар =Усевалад Сцебурака.|частка = |загаловак = Крушня. Вершы, проза |арыгінал = |спасылка = https://kamunikat.org/krushnya-stseburaka-usevalad |адказны = |выданьне = |месца ={{Менск (Мінск)}}|выдавецтва =[[Віктар Хурсік]] |год = 2006|том = |старонкі = |старонак = 120|сэрыя = Бібліятэка часопісу «Дзеяслоў» — Выпуск 3.|isbn = 985-6576-79-2|наклад = 300}} * {{Кніга|аўтар =Усевалад Сцебурака.|частка = |загаловак = Бег па самаадчуванні. Вершы, зацемкі |арыгінал = |спасылка = |адказны = |выданьне = |месца ={{Менск (Мінск)}}|выдавецтва =[[Галіяфы (выдавецтва)|Галіяфы]] |год = 2013|том = |старонкі = |старонак = 100|сэрыя = Бібліятэка Саюза беларускіх пісьменнікаў «Кнігарня пісьменніка» — Выпуск 39 |isbn = 978-985-7021-07-9|наклад = 300}} * {{Артыкул| аўтар = Усевалад Сцебурака.| загаловак = Вячэра з відам на “Дынама”. Выбраныя абразкі. | спасылка = https://kamunikat.eu/dzeyaslow-litaraturna-mastatski-chasopis-67| мова = | выданьне =[[Дзеяслоў (часопіс)|Дзеяслоў]] | тып = Лiтаратурна-мастацкі часопіс | год = 2013, лістапад—снежань| том = | нумар = 6 (67)| старонкі = 169—180 | issn = }} * {{Артыкул| аўтар = Усевалад Сцебурака.| загаловак = Бліжэй да зямлі. Вершы. | спасылка = https://kamunikat.org/dzeyaslow-litaraturna-mastatski-chasopis-84 | мова = | выданьне = [[Дзеяслоў (часопіс)|Дзеяслоў]] | тып = Лiтаратурна-мастацкі часопіс | год = 2016| том = | нумар = 5 (84)| старонкі = 183—188 | issn = }} {{слупок-2}} * {{Кніга|аўтар =Усевалад Сьцебурака.|частка = |загаловак = «Сны дарог». Вершы|арыгінал = |спасылка = https://kamunikat.org/sny-darog-stseburaka-usevalad|адказны = |выданьне = |месца ={{Менск (Мінск)}}|выдавецтва =[[Беларускі кнігазбор|Кнігазбор]] |год = 2017|том = |старонкі =|старонак = 64|сэрыя = |isbn = 978-985-7136-87-2|наклад = 500}} * {{Кніга|аўтар =Усевалад Сьцебурака.|частка = |загаловак = Сцебуракаў лёс|арыгінал = |спасылка = https://kamunikat.org/stseburakaw-lyos-stseburaka-usevalad-stseburaka-anatol |адказны = |выданьне = |месца ={{Менск (Мінск)}}|выдавецтва =[[Беларускі кнігазбор|Кнігазбор]] |год = 2022|том = |старонкі =|старонак = 300|сэрыя = |isbn = 978-985-883-046-5|наклад = 250}} * {{Кніга|аўтар = Усевалад Сцебурака. |частка = |загаловак = Беларускія зоркі: вершы, пераклады, проза, эсэ|арыгінал = |спасылка = |адказны = |выданьне = |месца = {{Менск (Мінск)}}|выдавецтва = Цымбераў Р. М.|год = 2024|том = |старонкі = |старонак = 220|сэрыя = |isbn = 078-985-7303-70-0 |наклад = }} ** {{Артыкул| аўтар = [[Леанід Дранько-Майсюк]].| загаловак = Урывак з «Памятнай кніжкі».| спасылка = https://media.catholic.by/nv/download/n109.pdf | мова = | выданьне =[[Наша вера]] | тып = часопіс | год = 2024 | том = | нумар = 3(109) | старонкі = 51—53 | issn = | архіўная спасылка = | недасяжны}} * {{Артыкул| аўтар = Усевалад Сцебурака.| загаловак = Вершы.| спасылка = https://media.catholic.by/nv/download/n109.pdf| мова = | выданьне =[[Наша вера]] | тып = часопіс | год = 2024 | том = | нумар = 3(109) | старонкі = 54—55 | issn = | архіўная спасылка = | недасяжны}} {{слупок-канец}} == Крыніцы == {{Крыніцы|2}} == Літаратура == * ''Arnold McMillin'' Spring Shoots: Young Belarusian Poets in the Early Twenty-First Century. — Cambridge, 2015. == Вонкавыя спасылкі == {{слупок-пачатак-малы}} {{слупок-2}} * [http://generation.by/news5646.html Усевалад Сьцебурака. Самая вялікая праблема дарослых, што яны мусяць жыць хутка] // Generation.by * {{Спасылка | аўтар =Усевалад Сцебурака. | прозьвішча = | імя = | аўтарlink = | суаўтары = | дата публікацыі = | url = https://www.youtube.com/watch?v=sgnFGw9rJ1w| копія = | дата копіі = | загаловак = Пра беларускую літаратуру на Kamunikat.org| фармат = | назва праекту = Беларуская Інтэрнэт-Бібліятэка Kamunikat [[Камунікат]]| выдавец = | дата доступу = | accessyear = | мова = | камэнтар = 25 ліпеня 2020}} {{слупок-2}} * {{Спасылка | аўтар = Сцебурака, Усевалад | прозьвішча = | імя = | аўтарlink = | суаўтары = Сцебурака, Анатоль| дата публікацыі = | url = https://kamunikat.org/stseburakaw-lyos-stseburaka-usevalad-stseburaka-anatol-post-64506 | копія = | дата копіі = | загаловак = Сцебуракаў лёс: mp3| фармат = | назва праекту = Фонд Kamunikat.org| выдавец = | дата доступу = | accessyear = | мова = | камэнтар = Выдавецкая сэрыя: [[Кнігі бяз літар]]}} {{слупок-канец}} {{САРТЫРОЎКА_ПА_ЗМОЎЧВАНЬНІ:Сьцебурака, Усевалад}} [[Катэгорыя:Нарадзіліся ў Жлобіне]] [[Катэгорыя:Выпускнікі Беларускага дзяржаўнага пэдагагічнага ўнівэрсытэту]] [[Катэгорыя:Сябры Саюзу беларускіх пісьменьнікаў]] [[Катэгорыя:Беларускамоўныя пісьменьнікі]] [[Катэгорыя:Беларускія літаратары]] at3dphzf99stoo2z3ffaeoxrbq8793i 0 237791 2697278 2671421 2026-10-19T21:22:41Z SergeiSEE 38150 дапаўненьне Кнігапіс 2697278 wikitext text/x-wiki {{пісьменьнік}} '''Раіса Андрэеўна Баравікова''' (11 траўня 1947, в. [[Пешкі]], [[Бярозаўскі раён]], [[Берасьцейская вобласьць]] — 26 траўня 2026<ref>{{cite web|url=https://nashaniva.com/396087|title=Памерла паэтка Раіса Баравікова|work=[[Наша Ніва]]}}</ref>) — беларуская [[пісьменьніца]], перакладчыца. == Біяграфія == Нарадзілася 11 траўня 1947 году ў в. [[Пешкі]] [[Бярозаўскі раён|Бярозаўскага раёна]] [[Берасьцейская вобласьць|Берасьцейскай вобласьці]] ў сям’і службоўцы<ref>Баравікова Раіса Андрэеўна // Бел.энцыкл. : у 18 т. Мінск, 1996. — Т.2. — С. 287.</ref>. У 1965 годзе скончыла Бярозаўскую сярэднюю школу і пачала працаваць літаратурным супрацоўнікам у быхаўскай раённай газэце «Маяк Прыдняпроўя». У 1971 годзе скончыла аддзяленьне мастацкага перакладу Літаратурнага інстытуту імя А. М. Горкага ў [[Масква|Маскве]]. У 1971—1972 гадох працавала рэдактарам кінастудыі «[[Беларусьфільм]]». У 1972—1977 гадох працавала карэспандэнтам газэты «[[Літаратура і мастацтва]]», у 1983—1988 гадох — літаратурным кансультантам рэдакцыі газэты «[[Чырвоная зьмена]]». У 1996—2000 гадох — намесьнік, у 2000—2002 гадох — галоўны рэдактар часопісу «[[Алеся (часопіс)|Алеся]]». У 2002—2011 гадох — галоўны рэдактар часопісу «[[Маладосьць (часопіс)|Маладосьць]]». У 2011—2012 гадох працавала ў газэце «[[Літаратура і мастацтва]]». Член [[Саюз пісьменьнікаў СССР|Саюзу пісьменьнікаў СССР]] з 1977 году. == Творчасьць == Дэбютавала ў друку ў 1960 годзе. У зборніках паэзіі «Рамонкавы бераг» (1974), «Слухаю сэрца» (1978), «Такое кароткае лета» (1981), «Адгукнуся голасам жалейкі» (1984), «Каханьне» (1987), «Пад небам першага спатканьня» (1990), «Люстэрка для самотнай» (1992) дамінуе тэма каханьня, прага высокага духоўнага ідэалу, роздум пра час, абавязак перад сваім народам, долю жанчыны, пошук чалавечага шчасьця. Эпізоды беларускай гісторыі адлюстраваныя ў вострасюжэтнай драматычнай паэме «Барбара Радзівіл» (1992). Самая істотная рыса паэтычнай творчасьці — гранічная адкрытасьць душы, прачулая музыка слова. Вершы і паэмы надзвычай эмацыйныя, напоўненыя экспрэсіяй, вызначаюцца вытанчанасьцю лірычных пачуцьцяў. Падсумаваньнем яе творчай працы можна лічыць кнігі выбранай паэзіі «Сад на капялюшыку каханай» (1998), «Дрэва для райскай птушкі» (2007). Аўтар аповесьці «Кватарантка» (1980) пра моладзь, пошукі свайго месца ў жыцьці. Выдала кніжку казак і апавяданьняў для дзяцей «Галенчыны „Я“, альбо Плянэта Цікаўных Хлопчыкаў» (1990), зборнік апавяданьняў «Вячэра манекенаў» (2002). Аўтар п’есаў «Барбара Радзівіл» (паст. 1994), «Пятля часу» (1996). Перакладала з расейскай, украінскай і польскай моваў. == Кнігапіс == * {{Артыкул| аўтар = Раіса Баравікова. | загаловак = Вершы.| спасылка = https://media.catholic.by/nv/download/n109.pdf | мова = | выданьне =[[Наша вера]] | тып = часопіс | год = 2024 | том = | нумар = 3(109) | старонкі = 47 | issn = | архіўная спасылка = | недасяжны}} === Размовы === * {{Артыкул| аўтар = Гутарыла [[Аксана Данільчык]]. | загаловак = «Зліецца дух мой з даллю спеўнай». Гутарка з Раісай Баравіковай. | спасылка = https://media.catholic.by/nv/download/n109.pdf| мова = | выданьне =[[Наша вера]] | тып = часопіс | год = 2024 | том = | нумар = 3(109) | старонкі = 44—46 | issn = | архіўная спасылка = | недасяжны}} == Узнагароды == * Літаратурная прэмія СП БССР імя А. Куляшова (1988) за кнігу лірыкі «Каханьне». * Дзяржаўная прэмія Беларусі ў галіне літаратуры (1993). == Крыніцы == {{Крыніцы}} == Літаратура == * Беларускія пісьменнікі (1917—1990): Даведнік; Склад. А. К. Гардзіцкі. Нав. рэд. А. Л. Верабей. — Мн.: Мастацкая літаратура, 1994. — 653 с.: іл. * ''Куртаніч В.'' Што поспехі, што адчуванне ўлады супраць гарачай волі пачуцця?! // Вольга Куртаніч // Крыніца. Славянскі свет. — 2003. — № 2. — С. 202—214. * ''Падліпская З.'' Яно і нараканне, і сонца, і пякучай цемры сплаў : духоўны свет лірычнай гераіні Р. Баравіковай / Зоя Падліпская // Роднае слова. — 2006. — № 3. — С. 11-13. * {{Артыкул| аўтар = [[Людміла Рублеўская]]. | загаловак = Сярод кніг. Люстэрка для антыгероя. Раіса Баравікова. Люстэрка для самотнай. Вершы і паэма. | спасылка = | мова = | выданьне = [[Полымя (часопіс)|Полымя]] | тып = часопіс | год = 1994 | том = | нумар = 5 (781) | старонкі = 244—247 }} * ''Смаль В.'' А на душы і светла, і шчымліва: паэтычная сцяжына Раісы Баравіковай / Вячаслаў Смаль // Полымя. — 2005. — № 11. — С. 188—194. * ''Шынкарэнка В.'' Слухаць сэрцам / Вольга Шынкарэнка // Полымя. — 2002. — № 3/4. — С. 239—258. {{САРТЫРОЎКА_ПА_ЗМОЎЧВАНЬНІ: Баравікова, Раіса}} [[Катэгорыя:Беларускамоўныя паэты і паэткі]] [[Катэгорыя:Беларускія паэткі]] [[Катэгорыя:Беларускія літаратаркі]] [[Катэгорыя:Беларускія перакладчыцы]] 752ncf31wozidda9xv3b88n2ino2v83 0 239741 2697276 2661160 2026-10-19T20:51:18Z SergeiSEE 38150 дапаўненьне Кнігапіс 2697276 wikitext text/x-wiki {{Іншыя значэньні|Данільчык}} {{Пісьменьнік}} '''Аксана Аляксееўна Данільчык''' ({{ДН|15|11|1970}}, [[Менск]]) — беларуская [[паэтэса]], [[перакладчыца]], [[літаратуразнавец|літаратуразнаўца]]. == Жыцьцяпіс == Скончыла [[філялягічны факультэт БДУ]] (1993) і асьпірантуру пры Інстытуце літаратуры НАН Беларусі (1996). [[Кандыдат філялягічных навук]] (2002). Аўтарка шматлікіх артыкулаў, прысьвечаных беларускай і італьянскай літаратурам. == Творчасьць == Аўтарка паэтычных зборнікаў «Абрыс Скарпіёна» (1996), «Il Mezzogiоrno. Поўдзень» (2006), «Сон, які немагчыма забараніць» (2011), «Блюмэнштрасэ» (электронная кніга, 2018), кніжкі вершаў для дзяцей «Павуцінка на агрэсьце» (2005, мастацкае афармленьне [[Вячаслаў Паўлавец]]). Вершы друкаваліся ў беларускіх пэрыядычных выданьнях, уваходзілі ў калектыўныя зборнікі і анталёгіі. Удзельнічала ў літаратурных фэстах і сэмінарах у Беларусі, Летуве, Украіне. Яе творы перакладзены на англійскую, італьянскую, расейскую, летувіскую, польскую і ўкраінскую мовы. Перакладае з [[італьянская мова|італьянскай мовы]], дасьледуе італьянскую літаратуру і яе ўзаемаадносіны з беларускай (працы «Рэцэпцыя Дантэ ў беларускай літаратуры ХІХ-ХХ ст.», 2006; «Італьянскі рамантызм і патрыятычныя матывы беларускай літаратуры», 2008). Сярод перакладзеных аўтараў — [[Уга Фоскала]], [[Джакама Леапардзі]], [[Дзіна Кампана]], [[Антонія Поццы]], [[Альда Анараці]] і іншыя. Удзельнічала ў стварэньні дакумэнтальнага фільму пра [[Яўгенія Янішчыц|Яўгенію Янішчыц]] «Небясьпечны талент» (2008)<ref>[https://vimeo.com/32770727 Небясьпечны талент]</ref>. Разам з [[Віктар Жыбуль|Віктарам Жыбулём]] уклала анталёгію беларускай жаночай паэзіі міжваеннага пэрыяду «Бліскавіцы» (2017). У 2019 годзе ў Італіі выйшла кніга вершаў Аксаны Данільчык «Il canto del ghiaccio»<ref>[https://web.archive.org/web/20191217084257/https://www.controluce.it/notizie/prodotto/il-canto-del-ghiaccio/ Il canto del ghiaccio]</ref> (''Aksana Danilčyk. Il canto del ghiaccio. — Edizioni Controluce, 2019),'' мастацкае афармленьне [[Вячаслаў Паўлавец|Вячаслава Паўлаўца]]). == Кнігапіс == {{слупок-пачатак-малы}} {{слупок-2}} === Размовы === * {{Артыкул| аўтар = Гутарыла Аксана Данільчык з [[Раіса Баравікова|Раісай Баравіковай]].| загаловак = «Зліецца дух мой з даллю спеўнай». | спасылка = https://media.catholic.by/nv/download/n109.pdf| мова = | выданьне =[[Наша вера]] | тып = часопіс | год = 2024 | том = | нумар = 3(109) | старонкі = 44—46 | issn = | архіўная спасылка = | недасяжны}} {{слупок-2}} === Пераклады === * {{Артыкул| аўтар = [[Люіджы Пірандэльлё|Луіджы Пірандэла]]. Пераклад зь італьянскай мовы Аксаны Данільчык. | загаловак = Лімоны з Сіцыліі.| спасылка = https://media.catholic.by/nv/download/n109.pdf | мова = | выданьне =[[Наша вера]] | тып = часопіс | год = 2024 | том = | нумар = 3(109) | старонкі = 58—63 | issn = | архіўная спасылка = | недасяжны}} {{слупок-канец}} == Крыніцы == {{крыніцы|2}} == Літаратура == {{слупок-пачатак-малы}} {{слупок-2}} * ''Бязлепкіна А.'' [http://old.zviazda.by/ru/archive/article.php?id=92321&idate=2012-01-26 Соннае царства (рэцэнзія на кнігу вершаў «Сон, які немагчыма забараніць»)]{{Недаступная спасылка|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} // Звязда, 2012, 26 студзеня (№ 16). * ''Бутырчык Г.'' Паміж святлом і цемрай (Аксана Данільчык. «Абрыс Скарпіёна». «Мастацкая літаратура», 1996.) // Першацвет, 1997, № 4. * [[Сьвятлана Калядка]] [https://web.archive.org/web/20130619035422/http://www.dziejaslou.by/inter/dzeja/dzeja.nsf/htmlpage/kal30?OpenDocument «На падмурку знітаваных імпрэсій…»: Нататкі пра кнігу Аксаны Данільчык] // Дзеяслоў, 2007, № 5. * ''Калядка С. У.'' Індэтэрмінаваны тып лірычнай гераіні ў паэзіі Аксаны Данільчык і Леры Сом // Беларуская сучасная жаночая паэзія : мастацкія канцэпцыі «жаночага шчасця». ‒ Мінск : Беларуская навука, 2010. ‒ С. 115‒146. {{слупок-2}} * ''Карп А.'' «Ой вы дзевачкі беларускія»: Бліскавіцы: Анталогія беларускай жаночай паэзіі міжваеннага перыяду / Бібліятэка «Кнігарня пісьменніка» Саюза беларускіх пісьменнікаў. — 2017. — 448 стар. // Літаратурная Беларусь, 2017, 26 мая (№ 5 (129). ‒ С. 2. * ''Рублевская Л''. [https://www.sb.by/articles/bliskavitsy.html Блiскавiцы: Открыты десятки новых имен белорусских поэтесс межвоенного периода] // «Беларусь сегодня», 2017, 27 июля. * ''Янішчыц Я.'' Аксамітавы дожджык надзеі // «Бярозка», 1986, № 10. — С. 28. {{слупок-канец}} {{Бібліяінфармацыя}} {{САРТЫРОЎКА_ПА_ЗМОЎЧВАНЬНІ:Данільчык, Аксана}} [[Катэгорыя:нарадзіліся ў Менску]] [[Катэгорыя:Сябры Саюзу беларускіх пісьменьнікаў]] [[Катэгорыя:Кандыдаты філялягічных навук]] [[Катэгорыя:Беларускія паэты і паэткі]] [[Катэгорыя:Беларускія перакладчыкі]] [[Катэгорыя:Перакладчыкі з італьянскай мовы]] [[Катэгорыя:Перакладчыкі на беларускую мову]] [[Катэгорыя:Беларускія літаратуразнаўцы]] g05t8nbvkof1jkgi7b4z4dg67kkgygw 0 254898 2697285 2649127 2026-10-20T00:47:30Z InternetArchiveBot 67502 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 2697285 wikitext text/x-wiki {{Зброя |назва = M142 HIMARS |выява = [[Файл:Fire support training 140313-A-DM872-123.jpg|270пкс]] |подпіс выявы = HIMARS на авіябазе Баграм у Афганістане, 13 сакавіка 2014 года |краіна паходжаньня = ЗША |тып = [[рэактыўная сыстэма залпавага агню]] |рухомая зброя = так |ракетная зброя = так <!-- Гісторыя выкарыстаньня --> |пэрыяд выкарыстаньня = з чэрвеня 2005 году |выкарыстаньне = ЗША, Сынгапур, Украіна |войны = <!-- Гісторыя вытворчасьці --> |канструктар = [[Lockheed Martin]] |дата стварэньня = 1996—2000 |вытворца = [[Lockheed Martin]], [[BAE Systems]] |кошт адзінкі = |пэрыяд вытворчасьці = з сакавіка 2003 году |адзінак створана = |мадыфікацыі = <!-- Агульныя характарыстыкі --> |назва спэцыфікацыі = |вага = 11 000 кг |даўжыня = 7000 мм |даўжыня часткі = |шырыня = 2400 мм |вышыня = 3200 мм |дыямэтар = |экіпаж = 3 (апэратар, кіроўца, камандзір разьліку) |пасажыры = <!-- Характарыстыкі рухомай/ракетнай зброі --> |браня = |асноўнае ўзбраеньне = 6 ракет РСЗА тыпу MLRS ці 1 тактычная ракета тыпу ATACMS |дадатковае ўзбраеньне = |рухавік = |магутнасьць рухавіка = |суадносіны магутнасьць-вага = |трансьмісія = |ёмістасьць загрузкі = |падвеска = |дарожны прасьвет = |ёмістасьць паліўнага баку = |практычная далёкасьць = 480 км (цягач)/300 км (ракета) |вышыня палёту = |хуткасьць = 85 км/гадз (цягач)/ 5 Мах (ракета) |сыстэма кіраваньня = пульт |сыстэма стырнавога кіраваньня = |дакладнасьць = |плятформа запуску = }} '''M142 HIMARS''' ({{мова-en|'''Hi'''gh '''M'''obility '''A'''rtillery '''R'''ocket '''S'''ystem}}, ''Гаймарз'') — [[ЗША|амэрыканская]] [[рэактыўная сыстэма залпавага агню]] (РСЗА) на колавых шасі. M142 HIMARS створаны на базе пяцітоннага колавага шасі [[FMTV]] [[армія ЗША|арміі ЗША]] ({{мова-en|Family of Medium Tactical Vehicles}} — «сямейства сярэдніх тактычных аўтамабіляў») можа несьці шэсьць рэактыўных снарадаў РСЗА або адну апэратыўна-тактычную балістычную ракету [[MGM-140 ATACMS|ATACMS]]. HIMARS ўзаемазамяняльная з РСЗА [[M270 MLRS|/M270A1]], ды можа несьці палову яе боекамплекту. Сыстэма M142 HIMARS можа перавозіцца на самалёце [[C-130]] і вырабляецца кампаніяй [[BAE Systems]] Mobility & Protection Systems (раней Armor Holdings, Inc.). Ракетная частка вырабляецца фірмай [[Lockheed Martin]]. == Выкарыстаньне == Аб распрацоўцы M142 HIMARS ўпершыню стала вядома ў 1994 годзе<ref name="zvo1994_11">{{артыкул|загаловак=Панорама. Из компетентных иностранных источников. США|мова=ru|выданьне=Зарубежное военное обозрение|год=1994|нумар=11|старонка=62|issn=0134-921X}}</ref>. У 2002 годзе [[корпус марской пяхоты ЗША]] дамовіўся з [[армія ЗША|Сухапутнымі войскамі ЗША]] аб набыцьці 40 сыстэм HIMARS. Іх разгортваньне пачалося ў 2005 годзе. У ліпені 2007 году, марскія пехацінцы з батарэі Фокс 2-га батальёну 14 палку марской пяхоты разьмясьціліся ў Іракскай правінцыі Аль-Анбар. Гэта першае падразьдзяленьне марской пяхоты, якое выкарыстоўвала HIMARS ў баявых дзеяньнях. У верасьні 2011 [[Сынгапур]] прыняў HIMARS на ўзбраеньне свайго войска. У войскі паступілі 18 пускавых установак HIMARS, 9 пяцітонных шасі FMTV і кантэйнэры з ракетамі XM31 (GMLRS, Guided MLRS — аснашчаных інэрцыяльнай сыстэмай кіраваньня камплексаванай з GPS) з унітарнай фугаснай баявой часткай, а таксама адпаведнае дапаможнае і камунікацыйнае абсталяваньне і паслугі. Характэрна, што гэтая замова не ўключала ракеты тыпу М26 або іншых тыпаў некіраваных рэактыўных снарадаў MLRS. Падчас [[расейска-ўкраінская вайна|расейска-ўкраінскай вайны]], у красавіку 2022, Вашынгтон прыняў рашэньне перадаць [[УСУ]] сыстэмы M142 HIMARS, якія здольныя наносіць удары тактычнымі ракетамі на дыстанцыях да 300 кілямэтраў. У тым жа месяцы яна была дастаўлена ва Ўкраіну<ref>{{Cite web|title=https://twitter.com/taraschmut/status/1518825708281372673|url=https://twitter.com/taraschmut/status/1518825708281372673|website=Twitter|accessdate=2022-04-26|language=uk}}</ref>. Расейцы заявілі, што гэтая зброя ставіць пад пагрозу значную частку іх тэрыторыі памежнай з Украінай<ref>[https://avia.pro/news/ssha-peredadut-ukraine-kompleksy-m142-himars-s-dalnostyu-do-500-kilometrov США передадут Украине комплексы M142 HIMARS с дальностью до 500 километров], avia.pro</ref>. == Боепрыпасы == Для MLRS і HIMARS існуюць 2 роды боепрыпасаў: === MFOM === '''MFOM''' ({{мова-en|'''M'''LRS '''F'''amily '''o'''f '''M'''unitions}} — ''сямейства боепрыпасаў MLRS'') * '''М26''' — некіраваны рэактыўны снарад з касэтнай галаўной часткаю (субэлемэнты М77) ** '''М26А2''' — некіраваны рэактыўны снарад з касэтнай галаўной часткай (субэлемэнты М77) і павялічанай далёкасьцю (ER MLRS) ** '''М26А1''' — некіраваны рэактыўны снарад з касэтнай галаўной часткай (субэлемэнты М85) і павялічанай далёкасьцю (ER MLRS) (распрацоўваецца) * '''GMLRS (Guided MLRS — кіраваны MLRS)''' — кіраваны (інэрцыйны + GPS) рэактыўны снарад з касэтнай галаўной часткай (субэлемэнты М85) і павялічанай далёкасьцю ER MLRS (распрацоўваецца). Кошт адной ракеты GMLRS складае 100 000$.<ref name=autogenerated1>[https://lenta.ru/news/2012/02/22/himars/ Иордания получила первые комплексы HIMARS]</ref> * '''М28''' — навучальны рэактыўны снарад ** '''М28А1''' —навучальны рэактыўны снарад з паменшанай далёкасьцю * '''AT-2''' — касэтны рэактыўны снарад — пастаноўшчык мін === AFOM === {{Асноўны артыкул|MGM-140 ATACMS}} '''AFOM''' ({{мова-en|'''A'''rmy TACMS '''F'''amily '''o'''f '''M'''unitions}} — ''сямейства боепрыпасаў ATACMS'') * ATACMS Block I — Тактычная ракета з касэтнай галаўной часткаю на 950 баявых элемэнтаў, далёкасьцю да 165 км і інэрцыйнай сыстэмай кірваньня * ATACMS Block IA — Тактычная ракета з касэтнай галаўной часткаю на 300 баявых элемэнтаў, далёкасьцю да 300 км і інэрцыйнай сыстэмай кірваньня (СК) камплектаванай з прымачом GPS * ATACMS Block IA Unitary — Тактычная ракета з фугаснай баявой часткаю вагою 500 фунтаў, далёкасьцю да 270 км і інэрцыйнай сыстэмай кірваньня (СК) камплектаванай з прымачом GPS * ATACMS Block II — Тактычная ракета з касэтнай галаўной часткаю на 13 самапрыцэльных баявых элемэнтаў BAT, далёкасьцю да 140 км (распрацоўваецца) * ATACMS Block IIA — Тактычная ракета з касэтнай галаўной часткаю на 6 самапрыцэльных баявых элемэнтаў BAT (палепшаная канструкцыя), далёкасьцю да 300 км (распрацоўваецца). == Галерэя == <gallery class=center widths=300 heights=250> Файл:USMC-090301-M-0000S-003.jpg|Загрузка зьменнага пакету ў пускавую ўстаноўку Файл:An M142 high-mobility artillery rocket system (HIMARS) launcher prepares to fire during a dry-fire drill by U.S. Marines at Forward Operating Base Edinburgh, Afghanistan, Feb 120226-M-XZ121-034.jpg|HIMARS рыхтуецца страляць на перадавой апэратыўнай базе марской пяхоты «Эдынбург», Аўганістан. 26 лютага 2012 году Файл:Blast Off! (14057689728).jpg|Запуск апэратыўна-тактычнай балістычнай ракеты [[MGM-140 ATACMS]]]] </gallery> == Крыніцы == {{Крыніцы}} == Вонкавыя спасылкі == * [http://rbase.new-factoria.ru/missile/wobb/himars/himars.shtml Рэактыўныя сыстэмы залпавага агню HIMARS] * [https://web.archive.org/web/20160427055227/http://fas.org/man/dod-101/sys/land/himars.htm High Mobility Artillery Rocket System (HIMARS) ]{{ref-en}} * [https://web.archive.org/web/20260218220804/https://www.nsnlookup.com/equipment-intelligence/land/himars-m142 HIMARS Technical Manuals] {{ref-en}} * [http://www.army-technology.com/projects/himars/ Army-Technology.com: HIMARS]{{ref-en}} * [https://web.archive.org/web/20070227055336/http://www.missilesandfirecontrol.com/our_products/firesupport/HIMARS/product-HIMARS.html Lockheed-Martin: HIMARS]{{ref-en}} * [https://web.archive.org/web/20130516114300/http://www.dsca.mil/PressReleases/36-b/2007/Singapore_07-48.pdf DoD Press Release on Proposed HIMARS Sale to Singapore]{{ref-en}} * [http://www.designation-systems.net/dusrm/app4/mlrs.html Information about M26/M30/M31 MLRS rockets on designation-systems.net]{{ref-en}} * [http://www.casr.ca/doc-loi-lrprs-rocket.htm MERX Release on Proposed HIMARS to the Canadian Forces in 2010]{{ref-en}} [[Катэгорыя:Рэактыўныя сыстэмы залпавага агню]] [[Катэгорыя:Lockheed Martin]] [[Катэгорыя:Рэактыўныя сыстэмы залпавага агню ЗША]] 4xesm5qif3hjubkbks6ye47tqyoj04m 10 263899 2697229 2697108 2026-10-19T14:33:06Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697229 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> <onlyinclude>{{#invoke:Спартовая табліца|main|стыль=ВНП |крыніца = [https://www.premierleague.com/en/tables/premier-league/2026-27 Прэм’ер-Ліга] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 19 кастрычніка 2026 году</small><!--Месцы камандаў.--> |парадак_камандаў=MCI, ARS, BHA, CHE, LIV, BRE, LEE, EVE, HUL, IPS, NEW, AVL, MUN, CRY, BOU, COV, FUL, NFO, SUN, TOT <!--Вынікі камандаў.--> |перамогі_MCI=7 | нічыі_MCI=0 |паразы_MCI=0 |мз_MCI=19 |мп_MCI=7 |перамогі_ARS=6 | нічыі_ARS=0 |паразы_ARS=1 |мз_ARS=11 |мп_ARS=5 |перамогі_BHA=5 | нічыі_BHA=1 |паразы_BHA=1 |мз_BHA=23 |мп_BHA=5 |перамогі_CHE=4 | нічыі_CHE=1 |паразы_CHE=2 |мз_CHE=17 |мп_CHE=13 |перамогі_LIV=3 | нічыі_LIV=3 |паразы_LIV=1 |мз_LIV=9 |мп_LIV=8 |перамогі_BRE=2 | нічыі_BRE=4 |паразы_BRE=1 |мз_BRE=13 |мп_BRE=8 |перамогі_LEE=2 | нічыі_LEE=4 |паразы_LEE=1 |мз_LEE=9 |мп_LEE=6 |перамогі_EVE=2 | нічыі_EVE=4 |паразы_EVE=1 |мз_EVE=8 |мп_EVE=7 |перамогі_HUL=2 | нічыі_HUL=3 |паразы_HUL=2 |мз_HUL=8 |мп_HUL=7 |перамогі_IPS=3 | нічыі_IPS=0 |паразы_IPS=4 |мз_IPS=11 |мп_IPS=15 |перамогі_NEW=2 | нічыі_NEW=2 |паразы_NEW=3 |мз_NEW=10 |мп_NEW=14 |перамогі_AVL=2 | нічыі_AVL=2 |паразы_AVL=3 |мз_AVL=7 |мп_AVL=11 |перамогі_MUN=1 | нічыі_MUN=4 |паразы_MUN=2 |мз_MUN=10 |мп_MUN=10 |перамогі_CRY=2 | нічыі_CRY=1 |паразы_CRY=4 |мз_CRY=9 |мп_CRY=17 |перамогі_BOU=1 | нічыі_BOU=3 |паразы_BOU=3 |мз_BOU=9 |мп_BOU=13 |перамогі_COV=2 | нічыі_COV=0 |паразы_COV=4 |мз_COV=5 |мп_COV=11 |перамогі_FUL=1 | нічыі_FUL=2 |паразы_FUL=4 |мз_FUL=7 |мп_FUL=10 |перамогі_NFO=1 | нічыі_NFO=2 |паразы_NFO=4 |мз_NFO=5 |мп_NFO=9 |перамогі_SUN=1 | нічыі_SUN=1 |паразы_SUN=5 |мз_SUN=6 |мп_SUN=14 |перамогі_TOT=0 | нічыі_TOT=3 |паразы_TOT=3 |мз_TOT=3 |мп_TOT=9 <!--Канец аўтаматызацыі.--> <!--Вызначэньне камандаў (спасылкі ў табліцы)--> |назва_ARS=[[Арсэнал Лёндан|Арсэнал]] |назва_AVL=[[Астан Віла Бірмінггэм|Астан Віла]] |назва_BOU=[[Борнмут (футбольны клюб)|Борнмут]] |назва_BHA=[[Брайтан энд Гоўв Альбіён|Брайтан энд Гоўв]] |назва_BRE=[[Брэнтфард (футбольны клюб)|Брэнтфард]] |назва_CHE=[[Чэлсі Лёндан|Чэлсі]] |назва_COV=[[Ковэнтры Сіці]] |назва_CRY=[[Крыстал Пэлас Лёндан|Крыстал Пэлас]] |назва_EVE=[[Эвэртан Лівэрпул|Эвэртан]] |назва_FUL=[[Фулгэм (футбольны клюб)|Фулгэм]] |назва_HUL=[[Гал Сіці]] |назва_IPS=[[Іпсўіч Таўн]] |назва_LEE=[[Лідс Юнайтэд]] |назва_LIV=[[Лівэрпул (футбольны клюб)|Лівэрпул]] |назва_MCI=[[Манчэстэр Сіці]] |назва_MUN=[[Манчэстэр Юнайтэд]] |назва_NEW=[[Ньюкасл Юнайтэд]] |назва_NFO=[[Нотынггэм Форэст]] |назва_SUN=[[Сандэрлэнд (футбольны клюб)|Сандэрлэнд]] |назва_TOT=[[Тотэнгэм Готспур]] <!--Кваліфікацыі камандаў.--> |вынік1=CLLS |вынік2=CLLS |вынік3=CLLS |вынік4=CLLS |вынік5=ELLS |вынік18=REL |вынік19=REL |вынік20=REL <!--Налады і правілы табліцы--> |ліміт_паказу=5 |правілы_клясыфікацыі=1) Пункты; 2) Розьніца мячоў; 3) Забітыя мячы; 4) Пункты ў гульнях паміж сабою; 5) Гасьцявыя забітыя мячы ў гульнях паміж сабою; 6) Дадатковыя матчы (толькі пры неабходнасьці вызначэньня чэмпіёна, камандаў на выбываньне або камандаў, якія выходзяць у турніры УЭФА). <!--Вызначэньне слупка кваліфікацыі і паніжэньня--> |загаловак_слупка_вынікаў=QR |колер_CLLS=green1|тэкст_CLLS=[[Ліга чэмпіёнаў УЭФА 2027—2028 гадоў#Лігавы этап|Лігавы этап Лігі чэмпіёнаў]] |колер_ELLS=blue1 |тэкст_ELLS=[[Ліга Эўропы УЭФА 2027—2028 гадоў#Лігавы этап|Лігавы этап Лігі Эўропы]] |колер_ECLTH=blue1 |тэкст_ECLTH=[[Ліга Эўропы УЭФА 2027—2028 гадоў#Лігавы этап|Лігавы этап Лігі Эўропы]] |колер_ECLPO=yellow1 |тэкст_ECLPO=[[Ліга канфэрэнцыяў УЭФА 2027—2028 гадоў#Кваліфікацыйны раўнд плэй-оф|Раўнд плэй-оф Лігі канфэрэнцыяў]] |колер_REL=red1 |тэкст_REL=Паніжэньне ў [[Чэмпіянат футбольнай лігі Ангельшчыны 2027—2028 гадоў|Чэмпіёншып]] }}</onlyinclude> 8zvaoskfvrg4aulgoszypi62fa1g7pf 2697291 2697229 2026-10-20T08:20:32Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697291 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> <onlyinclude>{{#invoke:Спартовая табліца|main|стыль=ВНП |крыніца = [https://www.premierleague.com/en/tables/premier-league/2026-27 Прэм’ер-Ліга] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 19 кастрычніка 2026 году</small><!--Месцы камандаў.--> |парадак_камандаў=MCI, ARS, BHA, CHE, LIV, BRE, LEE, EVE, HUL, IPS, NEW, AVL, MUN, CRY, BOU, TOT, COV, FUL, NFO, SUN <!--Вынікі камандаў.--> |перамогі_MCI=7 | нічыі_MCI=0 |паразы_MCI=0 |мз_MCI=19 |мп_MCI=7 |перамогі_ARS=6 | нічыі_ARS=0 |паразы_ARS=1 |мз_ARS=11 |мп_ARS=5 |перамогі_BHA=5 | нічыі_BHA=1 |паразы_BHA=1 |мз_BHA=23 |мп_BHA=5 |перамогі_CHE=4 | нічыі_CHE=1 |паразы_CHE=2 |мз_CHE=17 |мп_CHE=13 |перамогі_LIV=3 | нічыі_LIV=3 |паразы_LIV=1 |мз_LIV=9 |мп_LIV=8 |перамогі_BRE=2 | нічыі_BRE=4 |паразы_BRE=1 |мз_BRE=13 |мп_BRE=8 |перамогі_LEE=2 | нічыі_LEE=4 |паразы_LEE=1 |мз_LEE=9 |мп_LEE=6 |перамогі_EVE=2 | нічыі_EVE=4 |паразы_EVE=1 |мз_EVE=8 |мп_EVE=7 |перамогі_HUL=2 | нічыі_HUL=3 |паразы_HUL=2 |мз_HUL=8 |мп_HUL=7 |перамогі_IPS=3 | нічыі_IPS=0 |паразы_IPS=4 |мз_IPS=11 |мп_IPS=15 |перамогі_NEW=2 | нічыі_NEW=2 |паразы_NEW=3 |мз_NEW=10 |мп_NEW=14 |перамогі_AVL=2 | нічыі_AVL=2 |паразы_AVL=3 |мз_AVL=7 |мп_AVL=11 |перамогі_MUN=1 | нічыі_MUN=4 |паразы_MUN=2 |мз_MUN=10 |мп_MUN=10 |перамогі_CRY=2 | нічыі_CRY=1 |паразы_CRY=4 |мз_CRY=9 |мп_CRY=17 |перамогі_BOU=1 | нічыі_BOU=3 |паразы_BOU=3 |мз_BOU=9 |мп_BOU=13 |перамогі_TOT=1 | нічыі_TOT=3 |паразы_TOT=3 |мз_TOT=6 |мп_TOT=10 |перамогі_COV=2 | нічыі_COV=0 |паразы_COV=5 |мз_COV=6 |мп_COV=14 |перамогі_FUL=1 | нічыі_FUL=2 |паразы_FUL=4 |мз_FUL=7 |мп_FUL=10 |перамогі_NFO=1 | нічыі_NFO=2 |паразы_NFO=4 |мз_NFO=5 |мп_NFO=9 |перамогі_SUN=1 | нічыі_SUN=1 |паразы_SUN=5 |мз_SUN=6 |мп_SUN=14 <!--Канец аўтаматызацыі.--> <!--Вызначэньне камандаў (спасылкі ў табліцы)--> |назва_ARS=[[Арсэнал Лёндан|Арсэнал]] |назва_AVL=[[Астан Віла Бірмінггэм|Астан Віла]] |назва_BOU=[[Борнмут (футбольны клюб)|Борнмут]] |назва_BHA=[[Брайтан энд Гоўв Альбіён|Брайтан энд Гоўв]] |назва_BRE=[[Брэнтфард (футбольны клюб)|Брэнтфард]] |назва_CHE=[[Чэлсі Лёндан|Чэлсі]] |назва_COV=[[Ковэнтры Сіці]] |назва_CRY=[[Крыстал Пэлас Лёндан|Крыстал Пэлас]] |назва_EVE=[[Эвэртан Лівэрпул|Эвэртан]] |назва_FUL=[[Фулгэм (футбольны клюб)|Фулгэм]] |назва_HUL=[[Гал Сіці]] |назва_IPS=[[Іпсўіч Таўн]] |назва_LEE=[[Лідс Юнайтэд]] |назва_LIV=[[Лівэрпул (футбольны клюб)|Лівэрпул]] |назва_MCI=[[Манчэстэр Сіці]] |назва_MUN=[[Манчэстэр Юнайтэд]] |назва_NEW=[[Ньюкасл Юнайтэд]] |назва_NFO=[[Нотынггэм Форэст]] |назва_SUN=[[Сандэрлэнд (футбольны клюб)|Сандэрлэнд]] |назва_TOT=[[Тотэнгэм Готспур]] <!--Кваліфікацыі камандаў.--> |вынік1=CLLS |вынік2=CLLS |вынік3=CLLS |вынік4=CLLS |вынік5=ELLS |вынік18=REL |вынік19=REL |вынік20=REL <!--Налады і правілы табліцы--> |ліміт_паказу=5 |правілы_клясыфікацыі=1) Пункты; 2) Розьніца мячоў; 3) Забітыя мячы; 4) Пункты ў гульнях паміж сабою; 5) Гасьцявыя забітыя мячы ў гульнях паміж сабою; 6) Дадатковыя матчы (толькі пры неабходнасьці вызначэньня чэмпіёна, камандаў на выбываньне або камандаў, якія выходзяць у турніры УЭФА). <!--Вызначэньне слупка кваліфікацыі і паніжэньня--> |загаловак_слупка_вынікаў=QR |колер_CLLS=green1|тэкст_CLLS=[[Ліга чэмпіёнаў УЭФА 2027—2028 гадоў#Лігавы этап|Лігавы этап Лігі чэмпіёнаў]] |колер_ELLS=blue1 |тэкст_ELLS=[[Ліга Эўропы УЭФА 2027—2028 гадоў#Лігавы этап|Лігавы этап Лігі Эўропы]] |колер_ECLTH=blue1 |тэкст_ECLTH=[[Ліга Эўропы УЭФА 2027—2028 гадоў#Лігавы этап|Лігавы этап Лігі Эўропы]] |колер_ECLPO=yellow1 |тэкст_ECLPO=[[Ліга канфэрэнцыяў УЭФА 2027—2028 гадоў#Кваліфікацыйны раўнд плэй-оф|Раўнд плэй-оф Лігі канфэрэнцыяў]] |колер_REL=red1 |тэкст_REL=Паніжэньне ў [[Чэмпіянат футбольнай лігі Ангельшчыны 2027—2028 гадоў|Чэмпіёншып]] }}</onlyinclude> hcm7w6yekiwdkjybif19n29k63oz91n 10 264120 2697239 2697109 2026-10-19T14:33:30Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697239 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable" |- | style="background:#ccffcc;"| &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; |Каманда выходзіць у плэй-оф праз дывізіён |- | style="background:#ffffbf;"| &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; |Каманда выходзіць у плэй-оф праз канфэрэнцыю |} === Заходняя канфэрэнцыя === ==== Ціхаакіянскі дывізіён ==== <onlyinclude>{{#invoke:Спартовая табліца|main|стыль=ВП АТ |крыніца=[https://www.nhl.com/standings/ NHL.com] |winpoints=2 <!--Месцы камандаў.--> |каманда1=VGK |каманда2=EDM |каманда3=SEA |каманда4=SJS |каманда5=ANA |каманда6=VAN |каманда7=CGY |каманда8=LAK <!--Кваліфікацыі камандаў.--> |вынік1=Q |вынік2=Q |вынік3=Q |вынік4= |вынік5= |вынік6= |вынік7= |вынік8= <!--Вынікі камандаў.--> |абнаўленьне=18 кастрычніка 2026 |перамогі_VGK=6 |АТперамогі_VGK=2 |АТпаразы_VGK=0 |паразы_VGK=2 |мз_VGK=42 |мп_VGK=24 |перамогі_EDM=6 |АТперамогі_EDM=0 |АТпаразы_EDM=1 |паразы_EDM=1 |мз_EDM=37 |мп_EDM=24 |перамогі_SEA=4 |АТперамогі_SEA=1 |АТпаразы_SEA=1 |паразы_SEA=3 |мз_SEA=35 |мп_SEA=31 |перамогі_SJS=0 |АТперамогі_SJS=4 |АТпаразы_SJS=1 |паразы_SJS=3 |мз_SJS=22 |мп_SJS=29 |перамогі_ANA=3 |АТперамогі_ANA=1 |АТпаразы_ANA=0 |паразы_ANA=3 |мз_ANA=22 |мп_ANA=21 |перамогі_VAN=1 |АТперамогі_VAN=1 |АТпаразы_VAN=1 |паразы_VAN=7 |мз_VAN=30 |мп_VAN=45 |перамогі_CGY=2 |АТперамогі_CGY=0 |АТпаразы_CGY=0 |паразы_CGY=6 |мз_CGY=17 |мп_CGY=37 |перамогі_LAK=0 |АТперамогі_LAK=0 |АТпаразы_LAK=2 |паразы_LAK=4 |мз_LAK=12 |мп_LAK=25 <!--Вызначэньне камандаў (спасылкі ў табліцы)--> |назва_VGK=[[Вэгас Голдэн Найтс]] |назва_EDM=[[Эдмантан Ойлерз]] |назва_SEA=[[Сіетл Кракен]] |назва_SJS=[[Сан-Хасэ Шаркс]] |назва_ANA=[[Анагайм Дакс]] |назва_VAN=[[Ванкувэр Кэнакс]] |назва_CGY=[[Калгары Флэймз]] |назва_LAK=[[Лос-Анджэлес Кінгс]] <!--Налады і правілы табліцы--> |for_against_style=pucks |ліміт_паказу=5 |правілы_клясыфікацыі=1) Меншая колькасьць гульняў; 2) Колькасьць перамогаў у асноўны час; 3) Колькасьць перамогаў у асноўны час і ў авэртайме, за выняткам перамогаў у сэрыі булітаў; 4) Агульная колькасьць перамогаў; 5) Колькасьць пунктаў, набраных у асабістых сустрэчах; 6) Розьніца закінутых і прапушчаных шайбаў; 7) Колькасьць закінутых шайбаў. <!--Вызначэньне слупка кваліфікацыі і паніжэньня--> |загаловак_слупка_вынікаў=QR |колер_Q=green1|тэкст_Q= |колер_S=yellow1|тэкст_S= }}</onlyinclude> ==== Цэнтральны дывізіён ==== <onlyinclude>{{#invoke:Спартовая табліца|main|стыль=ВП АТ |крыніца=[https://www.nhl.com/standings/ NHL.com] |winpoints=2 <!--Месцы камандаў.--> |каманда1=MIN |каманда2=UTA |каманда3=COL |каманда4=WPG |каманда5=DAL |каманда6=NSH |каманда7=STL |каманда8=CHI <!--Кваліфікацыі камандаў.--> |вынік1=Q |вынік2=Q |вынік3=Q |вынік4=S |вынік5=S |вынік6= |вынік7= |вынік8= <!--Вынікі камандаў.--> |абнаўленьне=18 кастрычніка 2026 |перамогі_MIN=6 |АТперамогі_MIN=0 |АТпаразы_MIN=1 |паразы_MIN=2 |мз_MIN=28 |мп_MIN=21 |перамогі_UTA=6 |АТперамогі_UTA=0 |АТпаразы_UTA=0 |паразы_UTA=3 |мз_UTA=33 |мп_UTA=27 |перамогі_COL=5 |АТперамогі_COL=0 |АТпаразы_COL=1 |паразы_COL=2 |мз_COL=36 |мп_COL=24 |перамогі_WPG=4 |АТперамогі_WPG=0 |АТпаразы_WPG=2 |паразы_WPG=2 |мз_WPG=23 |мп_WPG=24 |перамогі_DAL=3 |АТперамогі_DAL=1 |АТпаразы_DAL=1 |паразы_DAL=3 |мз_DAL=20 |мп_DAL=13 |перамогі_NSH=3 |АТперамогі_NSH=0 |АТпаразы_NSH=3 |паразы_NSH=2 |мз_NSH=23 |мп_NSH=24 |перамогі_STL=3 |АТперамогі_STL=0 |АТпаразы_STL=1 |паразы_STL=4 |мз_STL=27 |мп_STL=28 |перамогі_CHI=2 |АТперамогі_CHI=1 |АТпаразы_CHI=0 |паразы_CHI=6 |мз_CHI=21 |мп_CHI=36 <!--Вызначэньне камандаў (спасылкі ў табліцы)--> |назва_MIN=[[Мінэсота Ўайлд]] |назва_UTA=[[Юта Мамат]] |назва_COL=[[Каларада Эвэланш]] |назва_WPG=[[Вініпэг Джэтс]] |назва_DAL=[[Далас Старз]] |назва_NSH=[[Нэшвіл Прэдатарз]] |назва_STL=[[Сэнт-Луіс Блюз]] |назва_CHI=[[Чыкага Блэкгокс]] <!--Налады і правілы табліцы--> |for_against_style=pucks |ліміт_паказу=5 |правілы_клясыфікацыі=1) Меншая колькасьць гульняў; 2) Колькасьць перамогаў у асноўны час; 3) Колькасьць перамогаў у асноўны час і ў авэртайме, за выняткам перамогаў у сэрыі булітаў; 4) Агульная колькасьць перамогаў; 5) Колькасьць пунктаў, набраных у асабістых сустрэчах; 6) Розьніца закінутых і прапушчаных шайбаў; 7) Колькасьць закінутых шайбаў. <!--Вызначэньне слупка кваліфікацыі і паніжэньня--> |загаловак_слупка_вынікаў=QR |колер_Q=green1|тэкст_Q= |колер_S=yellow1|тэкст_S= }}</onlyinclude> === Усходняя канфэрэнцыя === ==== Атлянтычны дывізіён ==== <onlyinclude>{{#invoke:Спартовая табліца|main|стыль=ВП АТ |крыніца=[https://www.nhl.com/standings/ NHL.com] |winpoints=2 <!--Месцы камандаў.--> |каманда1=BOS |каманда2=TBL |каманда3=OTT |каманда4=FLA |каманда5=BUF |каманда6=MTL |каманда7=DET |каманда8=TOR <!--Кваліфікацыі камандаў.--> |вынік1=Q |вынік2=Q |вынік3=Q |вынік4=S |вынік5=S |вынік6= |вынік7= |вынік8= <!--Вынікі камандаў.--> |абнаўленьне=18 кастрычніка 2026 |перамогі_BOS=6 |АТперамогі_BOS=1 |АТпаразы_BOS=0 |паразы_BOS=2 |мз_BOS=34 |мп_BOS=19 |перамогі_TBL=5 |АТперамогі_TBL=1 |АТпаразы_TBL=0 |паразы_TBL=2 |мз_TBL=25 |мп_TBL=21 |перамогі_OTT=4 |АТперамогі_OTT=2 |АТпаразы_OTT=0 |паразы_OTT=3 |мз_OTT=24 |мп_OTT=23 |перамогі_FLA=3 |АТперамогі_FLA=2 |АТпаразы_FLA=2 |паразы_FLA=2 |мз_FLA=30 |мп_FLA=25 |перамогі_BUF=2 |АТперамогі_BUF=2 |АТпаразы_BUF=2 |паразы_BUF=3 |мз_BUF=27 |мп_BUF=34 |перамогі_MTL=1 |АТперамогі_MTL=3 |АТпаразы_MTL=1 |паразы_MTL=3 |мз_MTL=27 |мп_MTL=30 |перамогі_DET=2 |АТперамогі_DET=1 |АТпаразы_DET=2 |паразы_DET=3 |мз_DET=20 |мп_DET=24 |перамогі_TOR=2 |АТперамогі_TOR=1 |АТпаразы_TOR=2 |паразы_TOR=4 |мз_TOR=29 |мп_TOR=32 <!--Вызначэньне камандаў (спасылкі ў табліцы)--> |назва_BOS=[[Бостан Бруінз]] |назва_TBL=[[Тампа Бэй Лайтнінг]] |назва_OTT=[[Атава Сэнатарз]] |назва_FLA=[[Флорыда Пантэрз]] |назва_BUF=[[Бафала Сэйбрз]] |назва_MTL=[[Манрэаль Канадыенз]] |назва_DET=[[Дэтройт Рэд Ўінгс]] |назва_TOR=[[Таронта Мэйпл Ліфс]] <!--Налады і правілы табліцы--> |for_against_style=pucks |ліміт_паказу=5 |правілы_клясыфікацыі=1) Меншая колькасьць гульняў; 2) Колькасьць перамогаў у асноўны час; 3) Колькасьць перамогаў у асноўны час і ў авэртайме, за выняткам перамогаў у сэрыі булітаў; 4) Агульная колькасьць перамогаў; 5) Колькасьць пунктаў, набраных у асабістых сустрэчах; 6) Розьніца закінутых і прапушчаных шайбаў; 7) Колькасьць закінутых шайбаў. <!--Вызначэньне слупка кваліфікацыі і паніжэньня--> |загаловак_слупка_вынікаў=QR |колер_Q=green1|тэкст_Q= |колер_S=yellow1|тэкст_S= }}</onlyinclude> ==== Сталічны дывізіён ==== <onlyinclude>{{#invoke:Спартовая табліца|main|стыль=ВП АТ |крыніца=[https://www.nhl.com/standings/ NHL.com] |winpoints=2 <!--Месцы камандаў.--> |каманда1=CAR |каманда2=NYR |каманда3=WSH |каманда4=NYI |каманда5=NJD |каманда6=PIT |каманда7=CBJ |каманда8=PHI <!--Кваліфікацыі камандаў.--> |вынік1=Q |вынік2=Q |вынік3=Q |вынік4= |вынік5= |вынік6= |вынік7= |вынік8= <!--Вынікі камандаў.--> |абнаўленьне=18 кастрычніка 2026 |перамогі_CAR=6 |АТперамогі_CAR=1 |АТпаразы_CAR=1 |паразы_CAR=2 |мз_CAR=36 |мп_CAR=24 |перамогі_NYR=6 |АТперамогі_NYR=0 |АТпаразы_NYR=1 |паразы_NYR=3 |мз_NYR=28 |мп_NYR=22 |перамогі_WSH=5 |АТперамогі_WSH=0 |АТпаразы_WSH=0 |паразы_WSH=3 |мз_WSH=28 |мп_WSH=24 |перамогі_NYI=4 |АТперамогі_NYI=0 |АТпаразы_NYI=1 |паразы_NYI=3 |мз_NYI=24 |мп_NYI=18 |перамогі_NJD=2 |АТперамогі_NJD=2 |АТпаразы_NJD=0 |паразы_NJD=4 |мз_NJD=25 |мп_NJD=27 |перамогі_PIT=1 |АТперамогі_PIT=2 |АТпаразы_PIT=1 |паразы_PIT=5 |мз_PIT=29 |мп_PIT=33 |перамогі_CBJ=1 |АТперамогі_CBJ=2 |АТпаразы_CBJ=0 |паразы_CBJ=4 |мз_CBJ=18 |мп_CBJ=23 |перамогі_PHI=1 |АТперамогі_PHI=0 |АТпаразы_PHI=3 |паразы_PHI=6 |мз_PHI=14 |мп_PHI=34 <!--Вызначэньне камандаў (спасылкі ў табліцы)--> |назва_CAR=[[Караліна Гарыкейнз]] |назва_NYR=[[Нью-Ёрк Рэйнджарз]] |назва_WSH=[[Вашынгтон Кэпіталз]] |назва_NYI=[[Нью-Ёрк Айлэндэрз]] |назва_NJD=[[Нью-Джэрзі Дэвілз]] |назва_PIT=[[Пітсбург Пінгвінз]] |назва_CBJ=[[Каламбус Блю Джэкетс]] |назва_PHI=[[Філадэлфія Флаерз]] <!--Налады і правілы табліцы--> |for_against_style=pucks |ліміт_паказу=5 |правілы_клясыфікацыі=1) Меншая колькасьць гульняў; 2) Колькасьць перамогаў у асноўны час; 3) Колькасьць перамогаў у асноўны час і ў авэртайме, за выняткам перамогаў у сэрыі булітаў; 4) Агульная колькасьць перамогаў; 5) Колькасьць пунктаў, набраных у асабістых сустрэчах; 6) Розьніца закінутых і прапушчаных шайбаў; 7) Колькасьць закінутых шайбаў. <!--Вызначэньне слупка кваліфікацыі і паніжэньня--> |загаловак_слупка_вынікаў=QR |колер_Q=green1|тэкст_Q= |колер_S=yellow1|тэкст_S= }}</onlyinclude> 28doouw1mgwgkq9dzoz5q5sez8h7zo7 2697290 2697239 2026-10-20T08:20:31Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697290 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable" |- | style="background:#ccffcc;"| &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; |Каманда выходзіць у плэй-оф праз дывізіён |- | style="background:#ffffbf;"| &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; |Каманда выходзіць у плэй-оф праз канфэрэнцыю |} === Заходняя канфэрэнцыя === ==== Ціхаакіянскі дывізіён ==== <onlyinclude>{{#invoke:Спартовая табліца|main|стыль=ВП АТ |крыніца=[https://www.nhl.com/standings/ NHL.com] |winpoints=2 <!--Месцы камандаў.--> |каманда1=VGK |каманда2=EDM |каманда3=SEA |каманда4=SJS |каманда5=ANA |каманда6=VAN |каманда7=CGY |каманда8=LAK <!--Кваліфікацыі камандаў.--> |вынік1=Q |вынік2=Q |вынік3=Q |вынік4= |вынік5= |вынік6= |вынік7= |вынік8= <!--Вынікі камандаў.--> |абнаўленьне=19 кастрычніка 2026 |перамогі_VGK=6 |АТперамогі_VGK=2 |АТпаразы_VGK=0 |паразы_VGK=2 |мз_VGK=42 |мп_VGK=24 |перамогі_EDM=6 |АТперамогі_EDM=0 |АТпаразы_EDM=1 |паразы_EDM=1 |мз_EDM=37 |мп_EDM=24 |перамогі_SEA=4 |АТперамогі_SEA=1 |АТпаразы_SEA=1 |паразы_SEA=3 |мз_SEA=35 |мп_SEA=31 |перамогі_SJS=0 |АТперамогі_SJS=4 |АТпаразы_SJS=1 |паразы_SJS=4 |мз_SJS=23 |мп_SJS=32 |перамогі_ANA=3 |АТперамогі_ANA=1 |АТпаразы_ANA=0 |паразы_ANA=4 |мз_ANA=24 |мп_ANA=26 |перамогі_VAN=1 |АТперамогі_VAN=1 |АТпаразы_VAN=1 |паразы_VAN=7 |мз_VAN=30 |мп_VAN=45 |перамогі_CGY=2 |АТперамогі_CGY=0 |АТпаразы_CGY=0 |паразы_CGY=6 |мз_CGY=17 |мп_CGY=37 |перамогі_LAK=0 |АТперамогі_LAK=0 |АТпаразы_LAK=2 |паразы_LAK=4 |мз_LAK=12 |мп_LAK=25 <!--Вызначэньне камандаў (спасылкі ў табліцы)--> |назва_VGK=[[Вэгас Голдэн Найтс]] |назва_EDM=[[Эдмантан Ойлерз]] |назва_SEA=[[Сіетл Кракен]] |назва_SJS=[[Сан-Хасэ Шаркс]] |назва_ANA=[[Анагайм Дакс]] |назва_VAN=[[Ванкувэр Кэнакс]] |назва_CGY=[[Калгары Флэймз]] |назва_LAK=[[Лос-Анджэлес Кінгс]] <!--Налады і правілы табліцы--> |for_against_style=pucks |ліміт_паказу=5 |правілы_клясыфікацыі=1) Меншая колькасьць гульняў; 2) Колькасьць перамогаў у асноўны час; 3) Колькасьць перамогаў у асноўны час і ў авэртайме, за выняткам перамогаў у сэрыі булітаў; 4) Агульная колькасьць перамогаў; 5) Колькасьць пунктаў, набраных у асабістых сустрэчах; 6) Розьніца закінутых і прапушчаных шайбаў; 7) Колькасьць закінутых шайбаў. <!--Вызначэньне слупка кваліфікацыі і паніжэньня--> |загаловак_слупка_вынікаў=QR |колер_Q=green1|тэкст_Q= |колер_S=yellow1|тэкст_S= }}</onlyinclude> ==== Цэнтральны дывізіён ==== <onlyinclude>{{#invoke:Спартовая табліца|main|стыль=ВП АТ |крыніца=[https://www.nhl.com/standings/ NHL.com] |winpoints=2 <!--Месцы камандаў.--> |каманда1=UTA |каманда2=MIN |каманда3=COL |каманда4=WPG |каманда5=DAL |каманда6=NSH |каманда7=STL |каманда8=CHI <!--Кваліфікацыі камандаў.--> |вынік1=Q |вынік2=Q |вынік3=Q |вынік4=S |вынік5=S |вынік6= |вынік7= |вынік8= <!--Вынікі камандаў.--> |абнаўленьне=19 кастрычніка 2026 |перамогі_UTA=7 |АТперамогі_UTA=0 |АТпаразы_UTA=0 |паразы_UTA=3 |мз_UTA=38 |мп_UTA=31 |перамогі_MIN=6 |АТперамогі_MIN=0 |АТпаразы_MIN=1 |паразы_MIN=2 |мз_MIN=28 |мп_MIN=21 |перамогі_COL=5 |АТперамогі_COL=0 |АТпаразы_COL=1 |паразы_COL=3 |мз_COL=38 |мп_COL=27 |перамогі_WPG=4 |АТперамогі_WPG=0 |АТпаразы_WPG=2 |паразы_WPG=2 |мз_WPG=23 |мп_WPG=24 |перамогі_DAL=3 |АТперамогі_DAL=1 |АТпаразы_DAL=1 |паразы_DAL=3 |мз_DAL=20 |мп_DAL=13 |перамогі_NSH=3 |АТперамогі_NSH=0 |АТпаразы_NSH=3 |паразы_NSH=2 |мз_NSH=23 |мп_NSH=24 |перамогі_STL=3 |АТперамогі_STL=0 |АТпаразы_STL=1 |паразы_STL=4 |мз_STL=27 |мп_STL=28 |перамогі_CHI=2 |АТперамогі_CHI=1 |АТпаразы_CHI=0 |паразы_CHI=6 |мз_CHI=21 |мп_CHI=36 <!--Вызначэньне камандаў (спасылкі ў табліцы)--> |назва_UTA=[[Юта Мамат]] |назва_MIN=[[Мінэсота Ўайлд]] |назва_COL=[[Каларада Эвэланш]] |назва_WPG=[[Вініпэг Джэтс]] |назва_DAL=[[Далас Старз]] |назва_NSH=[[Нэшвіл Прэдатарз]] |назва_STL=[[Сэнт-Луіс Блюз]] |назва_CHI=[[Чыкага Блэкгокс]] <!--Налады і правілы табліцы--> |for_against_style=pucks |ліміт_паказу=5 |правілы_клясыфікацыі=1) Меншая колькасьць гульняў; 2) Колькасьць перамогаў у асноўны час; 3) Колькасьць перамогаў у асноўны час і ў авэртайме, за выняткам перамогаў у сэрыі булітаў; 4) Агульная колькасьць перамогаў; 5) Колькасьць пунктаў, набраных у асабістых сустрэчах; 6) Розьніца закінутых і прапушчаных шайбаў; 7) Колькасьць закінутых шайбаў. <!--Вызначэньне слупка кваліфікацыі і паніжэньня--> |загаловак_слупка_вынікаў=QR |колер_Q=green1|тэкст_Q= |колер_S=yellow1|тэкст_S= }}</onlyinclude> === Усходняя канфэрэнцыя === ==== Атлянтычны дывізіён ==== <onlyinclude>{{#invoke:Спартовая табліца|main|стыль=ВП АТ |крыніца=[https://www.nhl.com/standings/ NHL.com] |winpoints=2 <!--Месцы камандаў.--> |каманда1=BOS |каманда2=TBL |каманда3=OTT |каманда4=FLA |каманда5=BUF |каманда6=TOR |каманда7=MTL |каманда8=DET <!--Кваліфікацыі камандаў.--> |вынік1=Q |вынік2=Q |вынік3=Q |вынік4=S |вынік5=S |вынік6= |вынік7= |вынік8= <!--Вынікі камандаў.--> |абнаўленьне=19 кастрычніка 2026 |перамогі_BOS=6 |АТперамогі_BOS=1 |АТпаразы_BOS=0 |паразы_BOS=2 |мз_BOS=34 |мп_BOS=19 |перамогі_TBL=5 |АТперамогі_TBL=1 |АТпаразы_TBL=0 |паразы_TBL=2 |мз_TBL=25 |мп_TBL=21 |перамогі_OTT=4 |АТперамогі_OTT=2 |АТпаразы_OTT=0 |паразы_OTT=3 |мз_OTT=24 |мп_OTT=23 |перамогі_FLA=3 |АТперамогі_FLA=2 |АТпаразы_FLA=2 |паразы_FLA=2 |мз_FLA=30 |мп_FLA=25 |перамогі_BUF=2 |АТперамогі_BUF=2 |АТпаразы_BUF=2 |паразы_BUF=3 |мз_BUF=27 |мп_BUF=34 |перамогі_TOR=3 |АТперамогі_TOR=1 |АТпаразы_TOR=2 |паразы_TOR=4 |мз_TOR=32 |мп_TOR=33 |перамогі_MTL=1 |АТперамогі_MTL=3 |АТпаразы_MTL=1 |паразы_MTL=3 |мз_MTL=27 |мп_MTL=30 |перамогі_DET=2 |АТперамогі_DET=1 |АТпаразы_DET=2 |паразы_DET=3 |мз_DET=20 |мп_DET=24 <!--Вызначэньне камандаў (спасылкі ў табліцы)--> |назва_BOS=[[Бостан Бруінз]] |назва_TBL=[[Тампа Бэй Лайтнінг]] |назва_OTT=[[Атава Сэнатарз]] |назва_FLA=[[Флорыда Пантэрз]] |назва_BUF=[[Бафала Сэйбрз]] |назва_TOR=[[Таронта Мэйпл Ліфс]] |назва_MTL=[[Манрэаль Канадыенз]] |назва_DET=[[Дэтройт Рэд Ўінгс]] <!--Налады і правілы табліцы--> |for_against_style=pucks |ліміт_паказу=5 |правілы_клясыфікацыі=1) Меншая колькасьць гульняў; 2) Колькасьць перамогаў у асноўны час; 3) Колькасьць перамогаў у асноўны час і ў авэртайме, за выняткам перамогаў у сэрыі булітаў; 4) Агульная колькасьць перамогаў; 5) Колькасьць пунктаў, набраных у асабістых сустрэчах; 6) Розьніца закінутых і прапушчаных шайбаў; 7) Колькасьць закінутых шайбаў. <!--Вызначэньне слупка кваліфікацыі і паніжэньня--> |загаловак_слупка_вынікаў=QR |колер_Q=green1|тэкст_Q= |колер_S=yellow1|тэкст_S= }}</onlyinclude> ==== Сталічны дывізіён ==== <onlyinclude>{{#invoke:Спартовая табліца|main|стыль=ВП АТ |крыніца=[https://www.nhl.com/standings/ NHL.com] |winpoints=2 <!--Месцы камандаў.--> |каманда1=CAR |каманда2=NYR |каманда3=WSH |каманда4=NYI |каманда5=NJD |каманда6=PIT |каманда7=PHI |каманда8=CBJ <!--Кваліфікацыі камандаў.--> |вынік1=Q |вынік2=Q |вынік3=Q |вынік4= |вынік5= |вынік6= |вынік7= |вынік8= <!--Вынікі камандаў.--> |абнаўленьне=19 кастрычніка 2026 |перамогі_CAR=6 |АТперамогі_CAR=1 |АТпаразы_CAR=1 |паразы_CAR=2 |мз_CAR=36 |мп_CAR=24 |перамогі_NYR=7 |АТперамогі_NYR=0 |АТпаразы_NYR=1 |паразы_NYR=3 |мз_NYR=33 |мп_NYR=24 |перамогі_WSH=5 |АТперамогі_WSH=0 |АТпаразы_WSH=0 |паразы_WSH=3 |мз_WSH=28 |мп_WSH=24 |перамогі_NYI=4 |АТперамогі_NYI=0 |АТпаразы_NYI=1 |паразы_NYI=3 |мз_NYI=24 |мп_NYI=18 |перамогі_NJD=2 |АТперамогі_NJD=2 |АТпаразы_NJD=0 |паразы_NJD=4 |мз_NJD=25 |мп_NJD=27 |перамогі_PIT=1 |АТперамогі_PIT=2 |АТпаразы_PIT=1 |паразы_PIT=6 |мз_PIT=33 |мп_PIT=38 |перамогі_PHI=2 |АТперамогі_PHI=0 |АТпаразы_PHI=3 |паразы_PHI=6 |мз_PHI=17 |мп_PHI=36 |перамогі_CBJ=1 |АТперамогі_CBJ=2 |АТпаразы_CBJ=0 |паразы_CBJ=4 |мз_CBJ=18 |мп_CBJ=23 <!--Вызначэньне камандаў (спасылкі ў табліцы)--> |назва_CAR=[[Караліна Гарыкейнз]] |назва_NYR=[[Нью-Ёрк Рэйнджарз]] |назва_WSH=[[Вашынгтон Кэпіталз]] |назва_NYI=[[Нью-Ёрк Айлэндэрз]] |назва_NJD=[[Нью-Джэрзі Дэвілз]] |назва_PIT=[[Пітсбург Пінгвінз]] |назва_PHI=[[Філадэлфія Флаерз]] |назва_CBJ=[[Каламбус Блю Джэкетс]] <!--Налады і правілы табліцы--> |for_against_style=pucks |ліміт_паказу=5 |правілы_клясыфікацыі=1) Меншая колькасьць гульняў; 2) Колькасьць перамогаў у асноўны час; 3) Колькасьць перамогаў у асноўны час і ў авэртайме, за выняткам перамогаў у сэрыі булітаў; 4) Агульная колькасьць перамогаў; 5) Колькасьць пунктаў, набраных у асабістых сустрэчах; 6) Розьніца закінутых і прапушчаных шайбаў; 7) Колькасьць закінутых шайбаў. <!--Вызначэньне слупка кваліфікацыі і паніжэньня--> |загаловак_слупка_вынікаў=QR |колер_Q=green1|тэкст_Q= |колер_S=yellow1|тэкст_S= }}</onlyinclude> duwdhh8anu2c18ca49x3fhzhd9rpg4f 10 264575 2697235 2697115 2026-10-19T14:33:12Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697235 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> <onlyinclude>{{#invoke:Спартовая табліца|main|стыль=ВНП |крыніца = [https://www.soccerway.com/belarus/vysshaya-liga/#/S2JsqqzJ/standings/overall/ Soccerway] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 19 кастрычніка 2026 году</small><!--Месцы камандаў.--> |парадак_камандаў=MAX, ISL, DMI, DBR, NIO, VIC, HOM, FCM, TAZ, SLA, BAR, ARS, BAT, BSH, DNE, NAF <!--Вынікі камандаў.--> |перамогі_MAX=15 | нічыі_MAX=8 |паразы_MAX=1 |мз_MAX=50 |мп_MAX=18 |перамогі_ISL=14 | нічыі_ISL=7 |паразы_ISL=3 |мз_ISL=41 |мп_ISL=20 |перамогі_DMI=15 | нічыі_DMI=4 |паразы_DMI=4 |мз_DMI=43 |мп_DMI=19 |перамогі_DBR=13 | нічыі_DBR=5 |паразы_DBR=7 |мз_DBR=41 |мп_DBR=25 |перамогі_NIO=13 | нічыі_NIO=4 |паразы_NIO=8 |мз_NIO=31 |мп_NIO=21 |перамогі_VIC=11 | нічыі_VIC=7 |паразы_VIC=7 |мз_VIC=29 |мп_VIC=21 |перамогі_HOM=11 | нічыі_HOM=7 |паразы_HOM=7 |мз_HOM=36 |мп_HOM=25 |перамогі_FCM=10 | нічыі_FCM=4 |паразы_FCM=11 |мз_FCM=32 |мп_FCM=33 |перамогі_TAZ=8 | нічыі_TAZ=6 |паразы_TAZ=10 |мз_TAZ=29 |мп_TAZ=31 |перамогі_SLA=6 | нічыі_SLA=7 |паразы_SLA=11 |мз_SLA=25 |мп_SLA=31 |перамогі_BAR=6 | нічыі_BAR=7 |паразы_BAR=12 |мз_BAR=24 |мп_BAR=42 |перамогі_ARS=5 | нічыі_ARS=8 |паразы_ARS=11 |мз_ARS=24 |мп_ARS=42 |перамогі_BAT=4 | нічыі_BAT=9 |паразы_BAT=12 |мз_BAT=19 |мп_BAT=32 |перамогі_BSH=5 | нічыі_BSH=6 |паразы_BSH=12 |мз_BSH=23 |мп_BSH=40 |перамогі_DNE=3 | нічыі_DNE=10 |паразы_DNE=12 |мз_DNE=24 |мп_DNE=40 |перамогі_NAF=4 | нічыі_NAF=5 |паразы_NAF=15 |мз_NAF=24 |мп_NAF=55 <!--Канец аўтаматызацыі.--> <!--Вызначэньне камандаў (спасылкі ў табліцы)--> |назва_ARS=[[Арсэнал Койданаў|Арсэнал]] |назва_BAR=[[Баранавічы (футбольны клюб)|Баранавічы]] |назва_BAT=[[БАТЭ Барысаў|БАТЭ]] |назва_BSH=[[Белшына Бабруйск|Белшына]] |назва_VIC=[[Віцебск (футбольны клюб)|Віцебск]] |назва_HOM=[[Гомель (футбольны клюб)|Гомель]] |назва_DNE=[[Дняпро Магілёў|Дняпро]] |назва_DBR=[[Дынама Берасьце]] |назва_DMI=[[Дынама Менск (футбольны клюб)|Дынама Менск]] |назва_ISL=[[Іслач Менскі раён|Іслач]] |назва_FCM=[[Менск (футбольны клюб)|Менск]] |назва_MAX=[[МЛ Віцебск]] |назва_NAF=[[Нафтан Наваполацак|Нафтан]] |назва_NIO=[[Нёман Горадня|Нёман]] |назва_SLA=[[Славія Мазыр|Славія]] |назва_TAZ=[[Тарпэда-БелАЗ Жодзін|Тарпэда-БелАЗ]] <!--Кваліфікацыі камандаў.--> |вынік1=CL1Q |вынік2=ECL1Q |вынік14=RPO |вынік15=REL |вынік16=REL <!--Настройкі і правілы табліцы--> |ліміт_паказу=5 |правілы_клясыфікацыі=1) Пункты; 2) Пункты ў гульнях паміж сабою; 3) Розьніца мячоў у гульнях паміж сабою; 4) Розьніца мячоў; 5) Лік перамог; 6) Забітыя мячы; 7) Дадатковыя матчы. <!--Вызначэньне слупка кваліфікацыі і паніжэньня--> |загаловак_слупка_вынікаў=QR |колер_CL1Q=green2|тэкст_CL1Q=[[Ліга чэмпіёнаў УЭФА 2027—2028 гадоў#Першы кваліфікацыйны раўнд|Першы кваліфікацыйны раўнд Лігі чэмпіёнаў]] |колер_ECL1Q=yellow1 |тэкст_ECL1Q=[[Ліга канфэрэнцыяў УЭФА 2027—2028 гадоў#Першы кваліфікацыйны раўнд|Першы кваліфікацыйны раўнд Лігі канфэрэнцыяў]] |колер_RPO=red2 |тэкст_RPO=Пераходныя матчы |колер_REL=red1 |тэкст_REL=Паніжэньне ў Першую лігу }}</onlyinclude> expb4qubiu4u8f9ski04s2osvitpdmw 2697294 2697235 2026-10-20T08:20:34Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697294 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> <onlyinclude>{{#invoke:Спартовая табліца|main|стыль=ВНП |крыніца = [https://www.soccerway.com/belarus/vysshaya-liga/#/S2JsqqzJ/standings/overall/ Soccerway] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 19 кастрычніка 2026 году</small><!--Месцы камандаў.--> |парадак_камандаў=MAX, DMI, ISL, DBR, NIO, VIC, HOM, FCM, TAZ, SLA, BAR, ARS, BAT, BSH, DNE, NAF <!--Вынікі камандаў.--> |перамогі_MAX=15 | нічыі_MAX=8 |паразы_MAX=1 |мз_MAX=50 |мп_MAX=18 |перамогі_DMI=16 | нічыі_DMI=4 |паразы_DMI=4 |мз_DMI=45 |мп_DMI=19 |перамогі_ISL=14 | нічыі_ISL=7 |паразы_ISL=3 |мз_ISL=41 |мп_ISL=20 |перамогі_DBR=13 | нічыі_DBR=5 |паразы_DBR=7 |мз_DBR=41 |мп_DBR=25 |перамогі_NIO=13 | нічыі_NIO=4 |паразы_NIO=8 |мз_NIO=31 |мп_NIO=21 |перамогі_VIC=11 | нічыі_VIC=7 |паразы_VIC=7 |мз_VIC=29 |мп_VIC=21 |перамогі_HOM=11 | нічыі_HOM=7 |паразы_HOM=7 |мз_HOM=36 |мп_HOM=25 |перамогі_FCM=10 | нічыі_FCM=4 |паразы_FCM=11 |мз_FCM=32 |мп_FCM=33 |перамогі_TAZ=9 | нічыі_TAZ=6 |паразы_TAZ=10 |мз_TAZ=30 |мп_TAZ=31 |перамогі_SLA=7 | нічыі_SLA=7 |паразы_SLA=11 |мз_SLA=29 |мп_SLA=33 |перамогі_BAR=6 | нічыі_BAR=7 |паразы_BAR=12 |мз_BAR=24 |мп_BAR=42 |перамогі_ARS=5 | нічыі_ARS=8 |паразы_ARS=12 |мз_ARS=24 |мп_ARS=44 |перамогі_BAT=4 | нічыі_BAT=9 |паразы_BAT=12 |мз_BAT=19 |мп_BAT=32 |перамогі_BSH=5 | нічыі_BSH=6 |паразы_BSH=13 |мз_BSH=25 |мп_BSH=44 |перамогі_DNE=3 | нічыі_DNE=10 |паразы_DNE=12 |мз_DNE=24 |мп_DNE=40 |перамогі_NAF=4 | нічыі_NAF=5 |паразы_NAF=16 |мз_NAF=24 |мп_NAF=56 <!--Канец аўтаматызацыі.--> <!--Вызначэньне камандаў (спасылкі ў табліцы)--> |назва_ARS=[[Арсэнал Койданаў|Арсэнал]] |назва_BAR=[[Баранавічы (футбольны клюб)|Баранавічы]] |назва_BAT=[[БАТЭ Барысаў|БАТЭ]] |назва_BSH=[[Белшына Бабруйск|Белшына]] |назва_VIC=[[Віцебск (футбольны клюб)|Віцебск]] |назва_HOM=[[Гомель (футбольны клюб)|Гомель]] |назва_DNE=[[Дняпро Магілёў|Дняпро]] |назва_DBR=[[Дынама Берасьце]] |назва_DMI=[[Дынама Менск (футбольны клюб)|Дынама Менск]] |назва_ISL=[[Іслач Менскі раён|Іслач]] |назва_FCM=[[Менск (футбольны клюб)|Менск]] |назва_MAX=[[МЛ Віцебск]] |назва_NAF=[[Нафтан Наваполацак|Нафтан]] |назва_NIO=[[Нёман Горадня|Нёман]] |назва_SLA=[[Славія Мазыр|Славія]] |назва_TAZ=[[Тарпэда-БелАЗ Жодзін|Тарпэда-БелАЗ]] <!--Кваліфікацыі камандаў.--> |вынік1=CL1Q |вынік2=ECL1Q |вынік14=RPO |вынік15=REL |вынік16=REL <!--Настройкі і правілы табліцы--> |ліміт_паказу=5 |правілы_клясыфікацыі=1) Пункты; 2) Пункты ў гульнях паміж сабою; 3) Розьніца мячоў у гульнях паміж сабою; 4) Розьніца мячоў; 5) Лік перамог; 6) Забітыя мячы; 7) Дадатковыя матчы. <!--Вызначэньне слупка кваліфікацыі і паніжэньня--> |загаловак_слупка_вынікаў=QR |колер_CL1Q=green2|тэкст_CL1Q=[[Ліга чэмпіёнаў УЭФА 2027—2028 гадоў#Першы кваліфікацыйны раўнд|Першы кваліфікацыйны раўнд Лігі чэмпіёнаў]] |колер_ECL1Q=yellow1 |тэкст_ECL1Q=[[Ліга канфэрэнцыяў УЭФА 2027—2028 гадоў#Першы кваліфікацыйны раўнд|Першы кваліфікацыйны раўнд Лігі канфэрэнцыяў]] |колер_RPO=red2 |тэкст_RPO=Пераходныя матчы |колер_REL=red1 |тэкст_REL=Паніжэньне ў Першую лігу }}</onlyinclude> 339x4fb359m9mfl0gmmg7vx4b8k4m7j 10 265447 2697243 2697122 2026-10-19T14:34:17Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697243 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> {{#invoke:Спартовыя вынікі|main | крыніца = [https://www.premierleague.com/en/matches/premier-league/2026-27 Прэм’ер-Ліга] | стыль_матчаў = футбол |парадак_камандаў=ARS, AVL, BOU, BHA, BRE, HUL, IPS, COV, CRY, LIV, LEE, MCI, MUN, NFO, NEW, SUN, TOT, FUL, CHE, EVE |скарачэньне_ARS=[[Арсэнал Лёндан|Арс]] |скарачэньне_AVL=[[Астан Віла Бірмінггэм|Аст]] |скарачэньне_BOU=[[Борнмут (футбольны клюб)|Бор]] |скарачэньне_BHA=[[Брайтан энд Гоўв Альбіён|Бра]] |скарачэньне_BRE=[[Брэнтфард (футбольны клюб)|Брэ]] |скарачэньне_CHE=[[Чэлсі Лёндан|Чэл]] |скарачэньне_COV=[[Ковэнтры Сіці|Ков]] |скарачэньне_CRY=[[Крыстал Пэлас Лёндан|Кры]] |скарачэньне_EVE=[[Эвэртан Лівэрпул|Эвэ]] |скарачэньне_FUL=[[Фулгэм (футбольны клюб)|Фул]] |скарачэньне_HUL=[[Гал Сіці|Гал]] |скарачэньне_IPS=[[Іпсўіч Таўн|Іпс]] |скарачэньне_LEE=[[Лідс Юнайтэд|Лід]] |скарачэньне_LIV=[[Лівэрпул (футбольны клюб)|Лів]] |скарачэньне_MCI=[[Манчэстэр Сіці|МСі]] |скарачэньне_MUN=[[Манчэстэр Юнайтэд|МЮ]] |скарачэньне_NEW=[[Ньюкасл Юнайтэд|Нью]] |скарачэньне_NFO=[[Нотынггэм Форэст|Нот]] |скарачэньне_SUN=[[Сандэрлэнд (футбольны клюб)|Сан]] |скарачэньне_TOT=[[Тотэнгэм Готспур|Тот]] |назва_ARS=[[Арсэнал Лёндан|Арсэнал]] |назва_AVL=[[Астан Віла Бірмінггэм|Астан Віла]] |назва_BOU=[[Борнмут (футбольны клюб)|Борнмут]] |назва_BHA=[[Брайтан энд Гоўв Альбіён|Брайтан энд Гоўв]] |назва_BRE=[[Брэнтфард (футбольны клюб)|Брэнтфард]] |назва_CHE=[[Чэлсі Лёндан|Чэлсі]] |назва_COV=[[Ковэнтры Сіці]] |назва_CRY=[[Крыстал Пэлас Лёндан|Крыстал Пэлас]] |назва_EVE=[[Эвэртан Лівэрпул|Эвэртан]] |назва_FUL=[[Фулгэм (футбольны клюб)|Фулгэм]] |назва_HUL=[[Гал Сіці]] |назва_IPS=[[Іпсўіч Таўн]] |назва_LEE=[[Лідс Юнайтэд]] |назва_LIV=[[Лівэрпул (футбольны клюб)|Лівэрпул]] |назва_MCI=[[Манчэстэр Сіці]] |назва_MUN={{nobr|[[Манчэстэр Юнайтэд]]}} |назва_NEW=[[Ньюкасл Юнайтэд]] |назва_NFO=[[Нотынггэм Форэст]] |назва_SUN=[[Сандэрлэнд (футбольны клюб)|Сандэрлэнд]] |назва_TOT=[[Тотэнгэм Готспур]] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 18 кастрычніка 2026 |матч_ARS_AVL= |матч_ARS_BHA= |матч_ARS_BOU= |матч_ARS_BRE= |матч_ARS_CHE=2:1 |матч_ARS_COV=3:0 |матч_ARS_CRY= |матч_ARS_EVE= |матч_ARS_FUL= |матч_ARS_HUL= |матч_ARS_IPS= |матч_ARS_LEE=2:1 |матч_ARS_LIV= |матч_ARS_MCI= |матч_ARS_MUN= |матч_ARS_NEW= |матч_ARS_NFO= |матч_ARS_SUN= |матч_ARS_TOT= |матч_AVL_ARS=0:1 |матч_AVL_BHA= |матч_AVL_BOU= |матч_AVL_BRE=2:2 |матч_AVL_CHE= |матч_AVL_COV= |матч_AVL_CRY= |матч_AVL_EVE= |матч_AVL_FUL= |матч_AVL_HUL= |матч_AVL_IPS= |матч_AVL_LEE= |матч_AVL_LIV= |матч_AVL_MCI= |матч_AVL_MUN= |матч_AVL_NEW= |матч_AVL_NFO=1:2 |матч_AVL_SUN= |матч_AVL_TOT= |матч_BHA_ARS=3:0 |матч_BHA_AVL=4:0 |матч_BHA_BOU= |матч_BHA_BRE= |матч_BHA_CHE= |матч_BHA_COV= |матч_BHA_CRY=5:0 |матч_BHA_EVE= |матч_BHA_FUL= |матч_BHA_HUL= |матч_BHA_IPS= |матч_BHA_LEE=1:1 |матч_BHA_LIV= |матч_BHA_MCI= |матч_BHA_MUN= |матч_BHA_NEW= |матч_BHA_NFO= |матч_BHA_SUN= |матч_BHA_TOT= |матч_BOU_ARS= |матч_BOU_AVL= |матч_BOU_BHA= |матч_BOU_BRE=2:2 |матч_BOU_CHE= |матч_BOU_COV= |матч_BOU_CRY= |матч_BOU_EVE=1:1 |матч_BOU_FUL= |матч_BOU_HUL= |матч_BOU_IPS= |матч_BOU_LEE= |матч_BOU_LIV=0:1 |матч_BOU_MCI= |матч_BOU_MUN= |матч_BOU_NEW= |матч_BOU_NFO= |матч_BOU_SUN=2:0 |матч_BOU_TOT= |матч_BRE_ARS= |матч_BRE_AVL= |матч_BRE_BHA= |матч_BRE_BOU= |матч_BRE_CHE=3:0 |матч_BRE_COV= |матч_BRE_CRY= |матч_BRE_EVE= |матч_BRE_FUL= |матч_BRE_HUL= |матч_BRE_IPS= |матч_BRE_LEE= |матч_BRE_LIV=1:2 |матч_BRE_MCI= |матч_BRE_MUN= |матч_BRE_NEW= |матч_BRE_NFO= |матч_BRE_SUN=1:1 |матч_BRE_TOT=3:0 |матч_CHE_ARS= |матч_CHE_AVL= |матч_CHE_BHA=4:3 |матч_CHE_BOU=5:1 |матч_CHE_BRE= |матч_CHE_COV= |матч_CHE_CRY= |матч_CHE_EVE= |матч_CHE_FUL= |матч_CHE_HUL=2:2 |матч_CHE_IPS= |матч_CHE_LEE= |матч_CHE_LIV= |матч_CHE_MCI= |матч_CHE_MUN= |матч_CHE_NEW= |матч_CHE_NFO= |матч_CHE_SUN= |матч_CHE_TOT= |матч_COV_ARS= |матч_COV_AVL= |матч_COV_BHA=0:5 |матч_COV_BOU= |матч_COV_BRE= |матч_COV_CHE= |матч_COV_CRY= |матч_COV_EVE= |матч_COV_FUL= |матч_COV_HUL=0:1 |матч_COV_IPS= |матч_COV_LEE= |матч_COV_LIV= |матч_COV_MCI= |матч_COV_MUN= |матч_COV_NEW=4:1 |матч_COV_NFO= |матч_COV_SUN= |матч_COV_TOT= |матч_CRY_ARS= |матч_CRY_AVL= |матч_CRY_BHA= |матч_CRY_BOU= |матч_CRY_BRE= |матч_CRY_CHE= |матч_CRY_COV= |матч_CRY_EVE= |матч_CRY_FUL= |матч_CRY_HUL= |матч_CRY_IPS=2:3 |матч_CRY_LEE= |матч_CRY_LIV= |матч_CRY_MCI=1:4 |матч_CRY_MUN= |матч_CRY_NEW= |матч_CRY_NFO=3:1 |матч_CRY_SUN= |матч_CRY_TOT= |матч_EVE_ARS= |матч_EVE_AVL= |матч_EVE_BHA= |матч_EVE_BOU= |матч_EVE_BRE= |матч_EVE_CHE=0:2 |матч_EVE_COV= |матч_EVE_CRY=2:0 |матч_EVE_FUL= |матч_EVE_HUL= |матч_EVE_IPS=1:0 |матч_EVE_LEE= |матч_EVE_LIV= |матч_EVE_MCI= |матч_EVE_MUN=2:2 |матч_EVE_NEW= |матч_EVE_NFO= |матч_EVE_SUN= |матч_EVE_TOT= |матч_FUL_ARS= |матч_FUL_AVL= |матч_FUL_BHA= |матч_FUL_BOU= |матч_FUL_BRE= |матч_FUL_CHE=2:3 |матч_FUL_COV= |матч_FUL_CRY=2:3 |матч_FUL_EVE= |матч_FUL_HUL=1:0 |матч_FUL_IPS= |матч_FUL_LEE= |матч_FUL_LIV= |матч_FUL_MCI= |матч_FUL_MUN=1:1 |матч_FUL_NEW= |матч_FUL_NFO= |матч_FUL_SUN= |матч_FUL_TOT= |матч_HUL_ARS= |матч_HUL_AVL=0:0 |матч_HUL_BHA= |матч_HUL_BOU= |матч_HUL_BRE= |матч_HUL_CHE= |матч_HUL_COV= |матч_HUL_CRY= |матч_HUL_EVE=2:2 |матч_HUL_FUL= |матч_HUL_IPS= |матч_HUL_LEE= |матч_HUL_LIV= |матч_HUL_MCI= |матч_HUL_MUN=2:0 |матч_HUL_NEW= |матч_HUL_NFO= |матч_HUL_SUN= |матч_HUL_TOT= |матч_IPS_ARS= |матч_IPS_AVL= |матч_IPS_BHA= |матч_IPS_BOU= |матч_IPS_BRE= |матч_IPS_CHE= |матч_IPS_COV= |матч_IPS_CRY= |матч_IPS_EVE= |матч_IPS_FUL=2:1 |матч_IPS_HUL= |матч_IPS_LEE= |матч_IPS_LIV=0:2 |матч_IPS_MCI= |матч_IPS_MUN= |матч_IPS_NEW= |матч_IPS_NFO= |матч_IPS_SUN=2:1 |матч_IPS_TOT= |матч_LEE_ARS= |матч_LEE_AVL= |матч_LEE_BHA= |матч_LEE_BOU= |матч_LEE_BRE=1:1 |матч_LEE_CHE= |матч_LEE_COV= |матч_LEE_CRY=0:0 |матч_LEE_EVE= |матч_LEE_FUL= |матч_LEE_HUL= |матч_LEE_IPS= |матч_LEE_LIV= |матч_LEE_MCI= |матч_LEE_MUN=1:1 |матч_LEE_NEW=4:1 |матч_LEE_NFO= |матч_LEE_SUN= |матч_LEE_TOT= |матч_LIV_ARS= |матч_LIV_AVL= |матч_LIV_BHA= |матч_LIV_BOU= |матч_LIV_BRE= |матч_LIV_CHE= |матч_LIV_COV= |матч_LIV_CRY= |матч_LIV_EVE= |матч_LIV_FUL=0:0 |матч_LIV_HUL= |матч_LIV_IPS= |матч_LIV_LEE= |матч_LIV_MCI=0:3 |матч_LIV_MUN= |матч_LIV_NEW= |матч_LIV_NFO=2:2 |матч_LIV_SUN= |матч_LIV_TOT= |матч_MCI_ARS= |матч_MCI_AVL= |матч_MCI_BHA= |матч_MCI_BOU=2:1 |матч_MCI_BRE= |матч_MCI_CHE= |матч_MCI_COV=1:0 |матч_MCI_CRY= |матч_MCI_EVE= |матч_MCI_FUL= |матч_MCI_HUL= |матч_MCI_IPS=3:2 |матч_MCI_LEE= |матч_MCI_LIV= |матч_MCI_MUN= |матч_MCI_NEW= |матч_MCI_NFO= |матч_MCI_SUN=5:3 |матч_MCI_TOT= |матч_MUN_ARS= |матч_MUN_AVL= |матч_MUN_BHA= |матч_MUN_BOU= |матч_MUN_BRE= |матч_MUN_CHE= |матч_MUN_COV= |матч_MUN_CRY= |матч_MUN_EVE= |матч_MUN_FUL= |матч_MUN_HUL= |матч_MUN_IPS=5:2 |матч_MUN_LEE= |матч_MUN_LIV= |матч_MUN_MCI=0:1 |матч_MUN_NEW= |матч_MUN_NFO= |матч_MUN_SUN= |матч_MUN_TOT=1:1 |матч_NEW_ARS= |матч_NEW_AVL=0:1 |матч_NEW_BHA= |матч_NEW_BOU=2:2 |матч_NEW_BRE= |матч_NEW_CHE= |матч_NEW_COV= |матч_NEW_CRY= |матч_NEW_EVE= |матч_NEW_FUL= |матч_NEW_HUL=2:1 |матч_NEW_IPS= |матч_NEW_LEE= |матч_NEW_LIV=2:2 |матч_NEW_MCI= |матч_NEW_MUN= |матч_NEW_NFO= |матч_NEW_SUN= |матч_NEW_TOT= |матч_NFO_ARS=0:1 |матч_NFO_AVL= |матч_NFO_BHA= |матч_NFO_BOU= |матч_NFO_BRE= |матч_NFO_CHE= |матч_NFO_COV=0:1 |матч_NFO_CRY= |матч_NFO_EVE= |матч_NFO_FUL= |матч_NFO_HUL= |матч_NFO_IPS= |матч_NFO_LEE=0:1 |матч_NFO_LIV= |матч_NFO_MCI= |матч_NFO_MUN= |матч_NFO_NEW= |матч_NFO_SUN= |матч_NFO_TOT=0:0 |матч_SUN_ARS=0:2 |матч_SUN_AVL= |матч_SUN_BHA=0:2 |матч_SUN_BOU= |матч_SUN_BRE= |матч_SUN_CHE= |матч_SUN_COV= |матч_SUN_CRY= |матч_SUN_EVE= |матч_SUN_FUL=1:0 |матч_SUN_HUL= |матч_SUN_IPS= |матч_SUN_LEE= |матч_SUN_LIV= |матч_SUN_MCI= |матч_SUN_MUN= |матч_SUN_NEW= |матч_SUN_NFO= |матч_SUN_TOT= |матч_TOT_ARS= |матч_TOT_AVL=2:3 |матч_TOT_BHA= |матч_TOT_BOU= |матч_TOT_BRE= |матч_TOT_CHE= |матч_TOT_COV= |матч_TOT_CRY= |матч_TOT_EVE=0:0 |матч_TOT_FUL= |матч_TOT_HUL= |матч_TOT_IPS= |матч_TOT_LEE= |матч_TOT_LIV= |матч_TOT_MCI= |матч_TOT_MUN= |матч_TOT_NEW=0:2 |матч_TOT_NFO= |матч_TOT_SUN= <!--Канец аўтаматызацыі.--> }} lwcar0awuweljt6ht90xdrzgujowrsl 2697297 2697243 2026-10-20T08:20:38Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697297 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> {{#invoke:Спартовыя вынікі|main | крыніца = [https://www.premierleague.com/en/matches/premier-league/2026-27 Прэм’ер-Ліга] | стыль_матчаў = футбол |парадак_камандаў=ARS, AVL, BOU, BHA, BRE, HUL, IPS, COV, CRY, LIV, LEE, MCI, MUN, NFO, NEW, SUN, TOT, FUL, CHE, EVE |скарачэньне_ARS=[[Арсэнал Лёндан|Арс]] |скарачэньне_AVL=[[Астан Віла Бірмінггэм|Аст]] |скарачэньне_BOU=[[Борнмут (футбольны клюб)|Бор]] |скарачэньне_BHA=[[Брайтан энд Гоўв Альбіён|Бра]] |скарачэньне_BRE=[[Брэнтфард (футбольны клюб)|Брэ]] |скарачэньне_CHE=[[Чэлсі Лёндан|Чэл]] |скарачэньне_COV=[[Ковэнтры Сіці|Ков]] |скарачэньне_CRY=[[Крыстал Пэлас Лёндан|Кры]] |скарачэньне_EVE=[[Эвэртан Лівэрпул|Эвэ]] |скарачэньне_FUL=[[Фулгэм (футбольны клюб)|Фул]] |скарачэньне_HUL=[[Гал Сіці|Гал]] |скарачэньне_IPS=[[Іпсўіч Таўн|Іпс]] |скарачэньне_LEE=[[Лідс Юнайтэд|Лід]] |скарачэньне_LIV=[[Лівэрпул (футбольны клюб)|Лів]] |скарачэньне_MCI=[[Манчэстэр Сіці|МСі]] |скарачэньне_MUN=[[Манчэстэр Юнайтэд|МЮ]] |скарачэньне_NEW=[[Ньюкасл Юнайтэд|Нью]] |скарачэньне_NFO=[[Нотынггэм Форэст|Нот]] |скарачэньне_SUN=[[Сандэрлэнд (футбольны клюб)|Сан]] |скарачэньне_TOT=[[Тотэнгэм Готспур|Тот]] |назва_ARS=[[Арсэнал Лёндан|Арсэнал]] |назва_AVL=[[Астан Віла Бірмінггэм|Астан Віла]] |назва_BOU=[[Борнмут (футбольны клюб)|Борнмут]] |назва_BHA=[[Брайтан энд Гоўв Альбіён|Брайтан энд Гоўв]] |назва_BRE=[[Брэнтфард (футбольны клюб)|Брэнтфард]] |назва_CHE=[[Чэлсі Лёндан|Чэлсі]] |назва_COV=[[Ковэнтры Сіці]] |назва_CRY=[[Крыстал Пэлас Лёндан|Крыстал Пэлас]] |назва_EVE=[[Эвэртан Лівэрпул|Эвэртан]] |назва_FUL=[[Фулгэм (футбольны клюб)|Фулгэм]] |назва_HUL=[[Гал Сіці]] |назва_IPS=[[Іпсўіч Таўн]] |назва_LEE=[[Лідс Юнайтэд]] |назва_LIV=[[Лівэрпул (футбольны клюб)|Лівэрпул]] |назва_MCI=[[Манчэстэр Сіці]] |назва_MUN={{nobr|[[Манчэстэр Юнайтэд]]}} |назва_NEW=[[Ньюкасл Юнайтэд]] |назва_NFO=[[Нотынггэм Форэст]] |назва_SUN=[[Сандэрлэнд (футбольны клюб)|Сандэрлэнд]] |назва_TOT=[[Тотэнгэм Готспур]] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 19 кастрычніка 2026 |матч_ARS_AVL= |матч_ARS_BHA= |матч_ARS_BOU= |матч_ARS_BRE= |матч_ARS_CHE=2:1 |матч_ARS_COV=3:0 |матч_ARS_CRY= |матч_ARS_EVE= |матч_ARS_FUL= |матч_ARS_HUL= |матч_ARS_IPS= |матч_ARS_LEE=2:1 |матч_ARS_LIV= |матч_ARS_MCI= |матч_ARS_MUN= |матч_ARS_NEW= |матч_ARS_NFO= |матч_ARS_SUN= |матч_ARS_TOT= |матч_AVL_ARS=0:1 |матч_AVL_BHA= |матч_AVL_BOU= |матч_AVL_BRE=2:2 |матч_AVL_CHE= |матч_AVL_COV= |матч_AVL_CRY= |матч_AVL_EVE= |матч_AVL_FUL= |матч_AVL_HUL= |матч_AVL_IPS= |матч_AVL_LEE= |матч_AVL_LIV= |матч_AVL_MCI= |матч_AVL_MUN= |матч_AVL_NEW= |матч_AVL_NFO=1:2 |матч_AVL_SUN= |матч_AVL_TOT= |матч_BHA_ARS=3:0 |матч_BHA_AVL=4:0 |матч_BHA_BOU= |матч_BHA_BRE= |матч_BHA_CHE= |матч_BHA_COV= |матч_BHA_CRY=5:0 |матч_BHA_EVE= |матч_BHA_FUL= |матч_BHA_HUL= |матч_BHA_IPS= |матч_BHA_LEE=1:1 |матч_BHA_LIV= |матч_BHA_MCI= |матч_BHA_MUN= |матч_BHA_NEW= |матч_BHA_NFO= |матч_BHA_SUN= |матч_BHA_TOT= |матч_BOU_ARS= |матч_BOU_AVL= |матч_BOU_BHA= |матч_BOU_BRE=2:2 |матч_BOU_CHE= |матч_BOU_COV= |матч_BOU_CRY= |матч_BOU_EVE=1:1 |матч_BOU_FUL= |матч_BOU_HUL= |матч_BOU_IPS= |матч_BOU_LEE= |матч_BOU_LIV=0:1 |матч_BOU_MCI= |матч_BOU_MUN= |матч_BOU_NEW= |матч_BOU_NFO= |матч_BOU_SUN=2:0 |матч_BOU_TOT= |матч_BRE_ARS= |матч_BRE_AVL= |матч_BRE_BHA= |матч_BRE_BOU= |матч_BRE_CHE=3:0 |матч_BRE_COV= |матч_BRE_CRY= |матч_BRE_EVE= |матч_BRE_FUL= |матч_BRE_HUL= |матч_BRE_IPS= |матч_BRE_LEE= |матч_BRE_LIV=1:2 |матч_BRE_MCI= |матч_BRE_MUN= |матч_BRE_NEW= |матч_BRE_NFO= |матч_BRE_SUN=1:1 |матч_BRE_TOT=3:0 |матч_CHE_ARS= |матч_CHE_AVL= |матч_CHE_BHA=4:3 |матч_CHE_BOU=5:1 |матч_CHE_BRE= |матч_CHE_COV= |матч_CHE_CRY= |матч_CHE_EVE= |матч_CHE_FUL= |матч_CHE_HUL=2:2 |матч_CHE_IPS= |матч_CHE_LEE= |матч_CHE_LIV= |матч_CHE_MCI= |матч_CHE_MUN= |матч_CHE_NEW= |матч_CHE_NFO= |матч_CHE_SUN= |матч_CHE_TOT= |матч_COV_ARS= |матч_COV_AVL= |матч_COV_BHA=0:5 |матч_COV_BOU= |матч_COV_BRE= |матч_COV_CHE= |матч_COV_CRY= |матч_COV_EVE= |матч_COV_FUL= |матч_COV_HUL=0:1 |матч_COV_IPS= |матч_COV_LEE= |матч_COV_LIV= |матч_COV_MCI= |матч_COV_MUN= |матч_COV_NEW=4:1 |матч_COV_NFO= |матч_COV_SUN= |матч_COV_TOT= |матч_CRY_ARS= |матч_CRY_AVL= |матч_CRY_BHA= |матч_CRY_BOU= |матч_CRY_BRE= |матч_CRY_CHE= |матч_CRY_COV= |матч_CRY_EVE= |матч_CRY_FUL= |матч_CRY_HUL= |матч_CRY_IPS=2:3 |матч_CRY_LEE= |матч_CRY_LIV= |матч_CRY_MCI=1:4 |матч_CRY_MUN= |матч_CRY_NEW= |матч_CRY_NFO=3:1 |матч_CRY_SUN= |матч_CRY_TOT= |матч_EVE_ARS= |матч_EVE_AVL= |матч_EVE_BHA= |матч_EVE_BOU= |матч_EVE_BRE= |матч_EVE_CHE=0:2 |матч_EVE_COV= |матч_EVE_CRY=2:0 |матч_EVE_FUL= |матч_EVE_HUL= |матч_EVE_IPS=1:0 |матч_EVE_LEE= |матч_EVE_LIV= |матч_EVE_MCI= |матч_EVE_MUN=2:2 |матч_EVE_NEW= |матч_EVE_NFO= |матч_EVE_SUN= |матч_EVE_TOT= |матч_FUL_ARS= |матч_FUL_AVL= |матч_FUL_BHA= |матч_FUL_BOU= |матч_FUL_BRE= |матч_FUL_CHE=2:3 |матч_FUL_COV= |матч_FUL_CRY=2:3 |матч_FUL_EVE= |матч_FUL_HUL=1:0 |матч_FUL_IPS= |матч_FUL_LEE= |матч_FUL_LIV= |матч_FUL_MCI= |матч_FUL_MUN=1:1 |матч_FUL_NEW= |матч_FUL_NFO= |матч_FUL_SUN= |матч_FUL_TOT= |матч_HUL_ARS= |матч_HUL_AVL=0:0 |матч_HUL_BHA= |матч_HUL_BOU= |матч_HUL_BRE= |матч_HUL_CHE= |матч_HUL_COV= |матч_HUL_CRY= |матч_HUL_EVE=2:2 |матч_HUL_FUL= |матч_HUL_IPS= |матч_HUL_LEE= |матч_HUL_LIV= |матч_HUL_MCI= |матч_HUL_MUN=2:0 |матч_HUL_NEW= |матч_HUL_NFO= |матч_HUL_SUN= |матч_HUL_TOT= |матч_IPS_ARS= |матч_IPS_AVL= |матч_IPS_BHA= |матч_IPS_BOU= |матч_IPS_BRE= |матч_IPS_CHE= |матч_IPS_COV= |матч_IPS_CRY= |матч_IPS_EVE= |матч_IPS_FUL=2:1 |матч_IPS_HUL= |матч_IPS_LEE= |матч_IPS_LIV=0:2 |матч_IPS_MCI= |матч_IPS_MUN= |матч_IPS_NEW= |матч_IPS_NFO= |матч_IPS_SUN=2:1 |матч_IPS_TOT= |матч_LEE_ARS= |матч_LEE_AVL= |матч_LEE_BHA= |матч_LEE_BOU= |матч_LEE_BRE=1:1 |матч_LEE_CHE= |матч_LEE_COV= |матч_LEE_CRY=0:0 |матч_LEE_EVE= |матч_LEE_FUL= |матч_LEE_HUL= |матч_LEE_IPS= |матч_LEE_LIV= |матч_LEE_MCI= |матч_LEE_MUN=1:1 |матч_LEE_NEW=4:1 |матч_LEE_NFO= |матч_LEE_SUN= |матч_LEE_TOT= |матч_LIV_ARS= |матч_LIV_AVL= |матч_LIV_BHA= |матч_LIV_BOU= |матч_LIV_BRE= |матч_LIV_CHE= |матч_LIV_COV= |матч_LIV_CRY= |матч_LIV_EVE= |матч_LIV_FUL=0:0 |матч_LIV_HUL= |матч_LIV_IPS= |матч_LIV_LEE= |матч_LIV_MCI=0:3 |матч_LIV_MUN= |матч_LIV_NEW= |матч_LIV_NFO=2:2 |матч_LIV_SUN= |матч_LIV_TOT= |матч_MCI_ARS= |матч_MCI_AVL= |матч_MCI_BHA= |матч_MCI_BOU=2:1 |матч_MCI_BRE= |матч_MCI_CHE= |матч_MCI_COV=1:0 |матч_MCI_CRY= |матч_MCI_EVE= |матч_MCI_FUL= |матч_MCI_HUL= |матч_MCI_IPS=3:2 |матч_MCI_LEE= |матч_MCI_LIV= |матч_MCI_MUN= |матч_MCI_NEW= |матч_MCI_NFO= |матч_MCI_SUN=5:3 |матч_MCI_TOT= |матч_MUN_ARS= |матч_MUN_AVL= |матч_MUN_BHA= |матч_MUN_BOU= |матч_MUN_BRE= |матч_MUN_CHE= |матч_MUN_COV= |матч_MUN_CRY= |матч_MUN_EVE= |матч_MUN_FUL= |матч_MUN_HUL= |матч_MUN_IPS=5:2 |матч_MUN_LEE= |матч_MUN_LIV= |матч_MUN_MCI=0:1 |матч_MUN_NEW= |матч_MUN_NFO= |матч_MUN_SUN= |матч_MUN_TOT=1:1 |матч_NEW_ARS= |матч_NEW_AVL=0:1 |матч_NEW_BHA= |матч_NEW_BOU=2:2 |матч_NEW_BRE= |матч_NEW_CHE= |матч_NEW_COV= |матч_NEW_CRY= |матч_NEW_EVE= |матч_NEW_FUL= |матч_NEW_HUL=2:1 |матч_NEW_IPS= |матч_NEW_LEE= |матч_NEW_LIV=2:2 |матч_NEW_MCI= |матч_NEW_MUN= |матч_NEW_NFO= |матч_NEW_SUN= |матч_NEW_TOT= |матч_NFO_ARS=0:1 |матч_NFO_AVL= |матч_NFO_BHA= |матч_NFO_BOU= |матч_NFO_BRE= |матч_NFO_CHE= |матч_NFO_COV=0:1 |матч_NFO_CRY= |матч_NFO_EVE= |матч_NFO_FUL= |матч_NFO_HUL= |матч_NFO_IPS= |матч_NFO_LEE=0:1 |матч_NFO_LIV= |матч_NFO_MCI= |матч_NFO_MUN= |матч_NFO_NEW= |матч_NFO_SUN= |матч_NFO_TOT=0:0 |матч_SUN_ARS=0:2 |матч_SUN_AVL= |матч_SUN_BHA=0:2 |матч_SUN_BOU= |матч_SUN_BRE= |матч_SUN_CHE= |матч_SUN_COV= |матч_SUN_CRY= |матч_SUN_EVE= |матч_SUN_FUL=1:0 |матч_SUN_HUL= |матч_SUN_IPS= |матч_SUN_LEE= |матч_SUN_LIV= |матч_SUN_MCI= |матч_SUN_MUN= |матч_SUN_NEW= |матч_SUN_NFO= |матч_SUN_TOT= |матч_TOT_ARS= |матч_TOT_AVL=2:3 |матч_TOT_BHA= |матч_TOT_BOU= |матч_TOT_BRE= |матч_TOT_CHE= |матч_TOT_COV=3:1 |матч_TOT_CRY= |матч_TOT_EVE=0:0 |матч_TOT_FUL= |матч_TOT_HUL= |матч_TOT_IPS= |матч_TOT_LEE= |матч_TOT_LIV= |матч_TOT_MCI= |матч_TOT_MUN= |матч_TOT_NEW=0:2 |матч_TOT_NFO= |матч_TOT_SUN= <!--Канец аўтаматызацыі.--> }} 9jvv3tghz6s2cpkoenmtpoz9o52twhd 10 265448 2697249 2697128 2026-10-19T14:34:23Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697249 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> {{#invoke:Спартовыя вынікі|main |крыніца = [https://www.soccerway.com/belarus/vysshaya-liga/#/S2JsqqzJ/standings/overall/ Soccerway] |стыль_матчаў = футбол |парадак_камандаў= ARS, BAR, BAT, BSH, VIC, HOM, DNE, DBR, DMI, ISL, FCM, MAX, NAF, NIO, SLA, TAZ |скарачэньне_ARS=[[Арсэнал Койданаў|Арс]] |скарачэньне_BAR=[[Баранавічы (футбольны клюб)|Бар]] |скарачэньне_BAT=[[БАТЭ Барысаў|БАТ]] |скарачэньне_BSH=[[Белшына Бабруйск|Бел]] |скарачэньне_VIC=[[Віцебск (футбольны клюб)|Віц]] |скарачэньне_HOM=[[Гомель (футбольны клюб)|Гом]] |скарачэньне_DNE=[[Дняпро Магілёў|Дня]] |скарачэньне_DBR=[[Дынама Берасьце|ДБр]] |скарачэньне_DMI=[[Дынама Менск (футбольны клюб)|ДМн]] |скарачэньне_ISL=[[Іслач Менскі раён|Ісл]] |скарачэньне_FCM=[[Менск (футбольны клюб)|Мен]] |скарачэньне_MAX=[[МЛ Віцебск|МЛ]] |скарачэньне_NAF=[[Нафтан Наваполацак|Наф]] |скарачэньне_NIO=[[Нёман Горадня|Нём]] |скарачэньне_SLA=[[Славія Мазыр|Сла]] |скарачэньне_TAZ=[[Тарпэда-БелАЗ Жодзін|Тар]] |назва_ARS=[[Арсэнал Койданаў|Арсэнал]] |назва_BAR=[[Баранавічы (футбольны клюб)|Баранавічы]] |назва_BAT=[[БАТЭ Барысаў|БАТЭ]] |назва_BSH=[[Белшына Бабруйск|Белшына]] |назва_VIC=[[Віцебск (футбольны клюб)|Віцебск]] |назва_HOM=[[Гомель (футбольны клюб)|Гомель]] |назва_DNE=[[Дняпро Магілёў]] |назва_DBR=[[Дынама Берасьце]] |назва_DMI=[[Дынама Менск (футбольны клюб)|Дынама Менск]] |назва_ISL=[[Іслач Менскі раён|Іслач]] |назва_FCM=[[Менск (футбольны клюб)|Менск]] |назва_MAX=[[МЛ Віцебск]] |назва_NAF=[[Нафтан Наваполацак|Нафтан]] |назва_NIO=[[Нёман Горадня|Нёман]] |назва_SLA=[[Славія Мазыр|Славія]] |назва_TAZ=[[Тарпэда-БелАЗ Жодзін|Тарпэда-БелАЗ]] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 19 кастрычніка 2026 |матч_ARS_BAR=0:0 |матч_ARS_BAT= |матч_ARS_BSH=2:0 |матч_ARS_DBR=0:1 |матч_ARS_DMI=0:1 |матч_ARS_DNE= |матч_ARS_FCM=1:2 |матч_ARS_HOM=1:1 |матч_ARS_ISL=2:2 |матч_ARS_MAX=0:3 |матч_ARS_NAF=2:0 |матч_ARS_NIO= |матч_ARS_SLA=1:3 |матч_ARS_TAZ=2:4 |матч_ARS_VIC=0:3 |матч_BAR_ARS=1:1 |матч_BAR_BAT=2:2 |матч_BAR_BSH= |матч_BAR_DBR=1:1 |матч_BAR_DMI=2:3 |матч_BAR_DNE=2:1 |матч_BAR_FCM=2:1 |матч_BAR_HOM=0:2 |матч_BAR_ISL=3:4 |матч_BAR_MAX=0:4 |матч_BAR_NAF= |матч_BAR_NIO=1:2 |матч_BAR_SLA=1:1 |матч_BAR_TAZ=1:0 |матч_BAR_VIC=0:1 |матч_BAT_ARS=2:3 |матч_BAT_BAR=3:0 |матч_BAT_BSH= |матч_BAT_DBR=0:3 |матч_BAT_DMI=0:0 |матч_BAT_DNE=1:1 |матч_BAT_FCM=2:1 |матч_BAT_HOM=0:1 |матч_BAT_ISL= |матч_BAT_MAX=1:2 |матч_BAT_NAF=2:2 |матч_BAT_NIO=0:2 |матч_BAT_SLA=2:1 |матч_BAT_TAZ= |матч_BAT_VIC=1:0 |матч_BSH_ARS=2:0 |матч_BSH_BAR=1:1 |матч_BSH_BAT=1:1 |матч_BSH_DBR=1:0 |матч_BSH_DMI= |матч_BSH_DNE=1:2 |матч_BSH_FCM=2:0 |матч_BSH_HOM=0:2 |матч_BSH_ISL= |матч_BSH_MAX= |матч_BSH_NAF=5:1 |матч_BSH_NIO=2:2 |матч_BSH_SLA=2:4 |матч_BSH_TAZ=0:2 |матч_BSH_VIC=1:0 |матч_DBR_ARS=3:0 |матч_DBR_BAR=3:0 |матч_DBR_BAT=1:0 |матч_DBR_BSH=4:0 |матч_DBR_DMI=1:2 |матч_DBR_DNE=4:2 |матч_DBR_FCM=0:0 |матч_DBR_HOM=2:2 |матч_DBR_ISL=1:2 |матч_DBR_MAX=1:3 |матч_DBR_NAF= |матч_DBR_NIO=1:3 |матч_DBR_SLA=4:1 |матч_DBR_TAZ=0:2 |матч_DBR_VIC= |матч_DMI_ARS= |матч_DMI_BAR=0:1 |матч_DMI_BAT=2:0 |матч_DMI_BSH=2:0 |матч_DMI_DBR=0:1 |матч_DMI_DNE=3:1 |матч_DMI_FCM= |матч_DMI_HOM=2:1 |матч_DMI_ISL=1:1 |матч_DMI_MAX=2:3 |матч_DMI_NAF=5:1 |матч_DMI_NIO= |матч_DMI_SLA=3:1 |матч_DMI_TAZ=4:0 |матч_DMI_VIC=1:1 |матч_DNE_ARS=0:1 |матч_DNE_BAR=0:0 |матч_DNE_BAT=2:1 |матч_DNE_BSH=1:1 |матч_DNE_DBR=1:1 |матч_DNE_DMI=2:3 |матч_DNE_FCM=1:2 |матч_DNE_HOM= |матч_DNE_ISL=0:0 |матч_DNE_MAX=1:1 |матч_DNE_NAF=3:3 |матч_DNE_NIO=2:0 |матч_DNE_SLA=0:1 |матч_DNE_TAZ=2:2 |матч_DNE_VIC= |матч_FCM_ARS=1:1 |матч_FCM_BAR= |матч_FCM_BAT=1:0 |матч_FCM_BSH=5:1 |матч_FCM_DBR= |матч_FCM_DMI=0:3 |матч_FCM_DNE= |матч_FCM_HOM=2:0 |матч_FCM_ISL=1:1 |матч_FCM_MAX=2:2 |матч_FCM_NAF=4:2 |матч_FCM_NIO=0:1 |матч_FCM_SLA=1:0 |матч_FCM_TAZ=0:1 |матч_FCM_VIC=0:1 |матч_HOM_ARS= |матч_HOM_BAR=2:3 |матч_HOM_BAT= |матч_HOM_BSH=1:0 |матч_HOM_DBR=2:1 |матч_HOM_DMI= |матч_HOM_DNE=2:0 |матч_HOM_FCM=0:1 |матч_HOM_ISL=2:0 |матч_HOM_MAX=1:5 |матч_HOM_NAF=6:0 |матч_HOM_NIO=1:1 |матч_HOM_SLA=3:1 |матч_HOM_TAZ=1:1 |матч_HOM_VIC=0:1 |матч_ISL_ARS=1:1 |матч_ISL_BAR=2:0 |матч_ISL_BAT=2:0 |матч_ISL_BSH=4:0 |матч_ISL_DBR=0:1 |матч_ISL_DMI=1:0 |матч_ISL_DNE=2:1 |матч_ISL_FCM=4:2 |матч_ISL_HOM=2:1 |матч_ISL_MAX= |матч_ISL_NAF=3:1 |матч_ISL_NIO=1:2 |матч_ISL_SLA= |матч_ISL_TAZ= |матч_ISL_VIC=3:0 |матч_MAX_ARS=5:1 |матч_MAX_BAR=2:0 |матч_MAX_BAT=0:0 |матч_MAX_BSH=1:1 |матч_MAX_DBR=0:0 |матч_MAX_DMI=0:0 |матч_MAX_DNE=5:1 |матч_MAX_FCM= |матч_MAX_HOM=0:0 |матч_MAX_ISL=1:1 |матч_MAX_NAF=2:1 |матч_MAX_NIO=1:0 |матч_MAX_SLA= |матч_MAX_TAZ=2:0 |матч_MAX_VIC=1:2 |матч_NAF_ARS=3:0 |матч_NAF_BAR=1:0 |матч_NAF_BAT=0:0 |матч_NAF_BSH=4:1 |матч_NAF_DBR=2:4 |матч_NAF_DMI= |матч_NAF_DNE=0:0 |матч_NAF_FCM=0:3 |матч_NAF_HOM=0:2 |матч_NAF_ISL= |матч_NAF_MAX= |матч_NAF_NIO=0:2 |матч_NAF_SLA=0:1 |матч_NAF_TAZ=0:4 |матч_NAF_VIC=1:1 |матч_NIO_ARS=0:1 |матч_NIO_BAR=3:0 |матч_NIO_BAT=0:0 |матч_NIO_BSH=2:1 |матч_NIO_DBR= |матч_NIO_DMI=1:3 |матч_NIO_DNE= |матч_NIO_FCM=2:1 |матч_NIO_HOM= |матч_NIO_ISL=0:1 |матч_NIO_MAX=1:2 |матч_NIO_NAF=3:1 |матч_NIO_SLA=1:0 |матч_NIO_TAZ=1:0 |матч_NIO_VIC=2:0 |матч_SLA_ARS=1:1 |матч_SLA_BAR= |матч_SLA_BAT=1:1 |матч_SLA_BSH=2:1 |матч_SLA_DBR= |матч_SLA_DMI=1:2 |матч_SLA_DNE=3:0 |матч_SLA_FCM=1:2 |матч_SLA_HOM=0:0 |матч_SLA_ISL=0:2 |матч_SLA_MAX=2:4 |матч_SLA_NAF=0:1 |матч_SLA_NIO=0:0 |матч_SLA_TAZ= |матч_SLA_VIC=3:0 |матч_TAZ_ARS=3:3 |матч_TAZ_BAR= |матч_TAZ_BAT=3:0 |матч_TAZ_BSH= |матч_TAZ_DBR=0:1 |матч_TAZ_DMI=0:1 |матч_TAZ_DNE=0:0 |матч_TAZ_FCM=3:0 |матч_TAZ_HOM=1:2 |матч_TAZ_ISL=0:2 |матч_TAZ_MAX=0:1 |матч_TAZ_NAF= |матч_TAZ_NIO=1:0 |матч_TAZ_SLA=1:1 |матч_TAZ_VIC=1:1 |матч_VIC_ARS= |матч_VIC_BAR=2:3 |матч_VIC_BAT=1:0 |матч_VIC_BSH=1:1 |матч_VIC_DBR=1:2 |матч_VIC_DMI= |матч_VIC_DNE=1:0 |матч_VIC_FCM=2:0 |матч_VIC_HOM=1:1 |матч_VIC_ISL=0:0 |матч_VIC_MAX= |матч_VIC_NAF=2:0 |матч_VIC_NIO=1:0 |матч_VIC_SLA=0:0 |матч_VIC_TAZ=6:0 <!--Канец аўтаматызацыі.--> }} lpq3sj0tqn1pljkyfphyjzdn60gl8bj 2697301 2697249 2026-10-20T08:20:40Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697301 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> {{#invoke:Спартовыя вынікі|main |крыніца = [https://www.soccerway.com/belarus/vysshaya-liga/#/S2JsqqzJ/standings/overall/ Soccerway] |стыль_матчаў = футбол |парадак_камандаў= ARS, BAR, BAT, BSH, VIC, HOM, DNE, DBR, DMI, ISL, FCM, MAX, NAF, NIO, SLA, TAZ |скарачэньне_ARS=[[Арсэнал Койданаў|Арс]] |скарачэньне_BAR=[[Баранавічы (футбольны клюб)|Бар]] |скарачэньне_BAT=[[БАТЭ Барысаў|БАТ]] |скарачэньне_BSH=[[Белшына Бабруйск|Бел]] |скарачэньне_VIC=[[Віцебск (футбольны клюб)|Віц]] |скарачэньне_HOM=[[Гомель (футбольны клюб)|Гом]] |скарачэньне_DNE=[[Дняпро Магілёў|Дня]] |скарачэньне_DBR=[[Дынама Берасьце|ДБр]] |скарачэньне_DMI=[[Дынама Менск (футбольны клюб)|ДМн]] |скарачэньне_ISL=[[Іслач Менскі раён|Ісл]] |скарачэньне_FCM=[[Менск (футбольны клюб)|Мен]] |скарачэньне_MAX=[[МЛ Віцебск|МЛ]] |скарачэньне_NAF=[[Нафтан Наваполацак|Наф]] |скарачэньне_NIO=[[Нёман Горадня|Нём]] |скарачэньне_SLA=[[Славія Мазыр|Сла]] |скарачэньне_TAZ=[[Тарпэда-БелАЗ Жодзін|Тар]] |назва_ARS=[[Арсэнал Койданаў|Арсэнал]] |назва_BAR=[[Баранавічы (футбольны клюб)|Баранавічы]] |назва_BAT=[[БАТЭ Барысаў|БАТЭ]] |назва_BSH=[[Белшына Бабруйск|Белшына]] |назва_VIC=[[Віцебск (футбольны клюб)|Віцебск]] |назва_HOM=[[Гомель (футбольны клюб)|Гомель]] |назва_DNE=[[Дняпро Магілёў]] |назва_DBR=[[Дынама Берасьце]] |назва_DMI=[[Дынама Менск (футбольны клюб)|Дынама Менск]] |назва_ISL=[[Іслач Менскі раён|Іслач]] |назва_FCM=[[Менск (футбольны клюб)|Менск]] |назва_MAX=[[МЛ Віцебск]] |назва_NAF=[[Нафтан Наваполацак|Нафтан]] |назва_NIO=[[Нёман Горадня|Нёман]] |назва_SLA=[[Славія Мазыр|Славія]] |назва_TAZ=[[Тарпэда-БелАЗ Жодзін|Тарпэда-БелАЗ]] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 19 кастрычніка 2026 |матч_ARS_BAR=0:0 |матч_ARS_BAT= |матч_ARS_BSH=2:0 |матч_ARS_DBR=0:1 |матч_ARS_DMI=0:1 |матч_ARS_DNE= |матч_ARS_FCM=1:2 |матч_ARS_HOM=1:1 |матч_ARS_ISL=2:2 |матч_ARS_MAX=0:3 |матч_ARS_NAF=2:0 |матч_ARS_NIO= |матч_ARS_SLA=1:3 |матч_ARS_TAZ=2:4 |матч_ARS_VIC=0:3 |матч_BAR_ARS=1:1 |матч_BAR_BAT=2:2 |матч_BAR_BSH= |матч_BAR_DBR=1:1 |матч_BAR_DMI=2:3 |матч_BAR_DNE=2:1 |матч_BAR_FCM=2:1 |матч_BAR_HOM=0:2 |матч_BAR_ISL=3:4 |матч_BAR_MAX=0:4 |матч_BAR_NAF= |матч_BAR_NIO=1:2 |матч_BAR_SLA=1:1 |матч_BAR_TAZ=1:0 |матч_BAR_VIC=0:1 |матч_BAT_ARS=2:3 |матч_BAT_BAR=3:0 |матч_BAT_BSH= |матч_BAT_DBR=0:3 |матч_BAT_DMI=0:0 |матч_BAT_DNE=1:1 |матч_BAT_FCM=2:1 |матч_BAT_HOM=0:1 |матч_BAT_ISL= |матч_BAT_MAX=1:2 |матч_BAT_NAF=2:2 |матч_BAT_NIO=0:2 |матч_BAT_SLA=2:1 |матч_BAT_TAZ= |матч_BAT_VIC=1:0 |матч_BSH_ARS=2:0 |матч_BSH_BAR=1:1 |матч_BSH_BAT=1:1 |матч_BSH_DBR=1:0 |матч_BSH_DMI= |матч_BSH_DNE=1:2 |матч_BSH_FCM=2:0 |матч_BSH_HOM=0:2 |матч_BSH_ISL= |матч_BSH_MAX= |матч_BSH_NAF=5:1 |матч_BSH_NIO=2:2 |матч_BSH_SLA=2:4 |матч_BSH_TAZ=0:2 |матч_BSH_VIC=1:0 |матч_DBR_ARS=3:0 |матч_DBR_BAR=3:0 |матч_DBR_BAT=1:0 |матч_DBR_BSH=4:0 |матч_DBR_DMI=1:2 |матч_DBR_DNE=4:2 |матч_DBR_FCM=0:0 |матч_DBR_HOM=2:2 |матч_DBR_ISL=1:2 |матч_DBR_MAX=1:3 |матч_DBR_NAF= |матч_DBR_NIO=1:3 |матч_DBR_SLA=4:1 |матч_DBR_TAZ=0:2 |матч_DBR_VIC= |матч_DMI_ARS=2:0 |матч_DMI_BAR=0:1 |матч_DMI_BAT=2:0 |матч_DMI_BSH=2:0 |матч_DMI_DBR=0:1 |матч_DMI_DNE=3:1 |матч_DMI_FCM= |матч_DMI_HOM=2:1 |матч_DMI_ISL=1:1 |матч_DMI_MAX=2:3 |матч_DMI_NAF=5:1 |матч_DMI_NIO= |матч_DMI_SLA=3:1 |матч_DMI_TAZ=4:0 |матч_DMI_VIC=1:1 |матч_DNE_ARS=0:1 |матч_DNE_BAR=0:0 |матч_DNE_BAT=2:1 |матч_DNE_BSH=1:1 |матч_DNE_DBR=1:1 |матч_DNE_DMI=2:3 |матч_DNE_FCM=1:2 |матч_DNE_HOM= |матч_DNE_ISL=0:0 |матч_DNE_MAX=1:1 |матч_DNE_NAF=3:3 |матч_DNE_NIO=2:0 |матч_DNE_SLA=0:1 |матч_DNE_TAZ=2:2 |матч_DNE_VIC= |матч_FCM_ARS=1:1 |матч_FCM_BAR= |матч_FCM_BAT=1:0 |матч_FCM_BSH=5:1 |матч_FCM_DBR= |матч_FCM_DMI=0:3 |матч_FCM_DNE= |матч_FCM_HOM=2:0 |матч_FCM_ISL=1:1 |матч_FCM_MAX=2:2 |матч_FCM_NAF=4:2 |матч_FCM_NIO=0:1 |матч_FCM_SLA=1:0 |матч_FCM_TAZ=0:1 |матч_FCM_VIC=0:1 |матч_HOM_ARS= |матч_HOM_BAR=2:3 |матч_HOM_BAT= |матч_HOM_BSH=1:0 |матч_HOM_DBR=2:1 |матч_HOM_DMI= |матч_HOM_DNE=2:0 |матч_HOM_FCM=0:1 |матч_HOM_ISL=2:0 |матч_HOM_MAX=1:5 |матч_HOM_NAF=6:0 |матч_HOM_NIO=1:1 |матч_HOM_SLA=3:1 |матч_HOM_TAZ=1:1 |матч_HOM_VIC=0:1 |матч_ISL_ARS=1:1 |матч_ISL_BAR=2:0 |матч_ISL_BAT=2:0 |матч_ISL_BSH=4:0 |матч_ISL_DBR=0:1 |матч_ISL_DMI=1:0 |матч_ISL_DNE=2:1 |матч_ISL_FCM=4:2 |матч_ISL_HOM=2:1 |матч_ISL_MAX= |матч_ISL_NAF=3:1 |матч_ISL_NIO=1:2 |матч_ISL_SLA= |матч_ISL_TAZ= |матч_ISL_VIC=3:0 |матч_MAX_ARS=5:1 |матч_MAX_BAR=2:0 |матч_MAX_BAT=0:0 |матч_MAX_BSH=1:1 |матч_MAX_DBR=0:0 |матч_MAX_DMI=0:0 |матч_MAX_DNE=5:1 |матч_MAX_FCM= |матч_MAX_HOM=0:0 |матч_MAX_ISL=1:1 |матч_MAX_NAF=2:1 |матч_MAX_NIO=1:0 |матч_MAX_SLA= |матч_MAX_TAZ=2:0 |матч_MAX_VIC=1:2 |матч_NAF_ARS=3:0 |матч_NAF_BAR=1:0 |матч_NAF_BAT=0:0 |матч_NAF_BSH=4:1 |матч_NAF_DBR=2:4 |матч_NAF_DMI= |матч_NAF_DNE=0:0 |матч_NAF_FCM=0:3 |матч_NAF_HOM=0:2 |матч_NAF_ISL= |матч_NAF_MAX= |матч_NAF_NIO=0:2 |матч_NAF_SLA=0:1 |матч_NAF_TAZ=0:4 |матч_NAF_VIC=1:1 |матч_NIO_ARS=0:1 |матч_NIO_BAR=3:0 |матч_NIO_BAT=0:0 |матч_NIO_BSH=2:1 |матч_NIO_DBR= |матч_NIO_DMI=1:3 |матч_NIO_DNE= |матч_NIO_FCM=2:1 |матч_NIO_HOM= |матч_NIO_ISL=0:1 |матч_NIO_MAX=1:2 |матч_NIO_NAF=3:1 |матч_NIO_SLA=1:0 |матч_NIO_TAZ=1:0 |матч_NIO_VIC=2:0 |матч_SLA_ARS=1:1 |матч_SLA_BAR= |матч_SLA_BAT=1:1 |матч_SLA_BSH=2:1 |матч_SLA_DBR= |матч_SLA_DMI=1:2 |матч_SLA_DNE=3:0 |матч_SLA_FCM=1:2 |матч_SLA_HOM=0:0 |матч_SLA_ISL=0:2 |матч_SLA_MAX=2:4 |матч_SLA_NAF=0:1 |матч_SLA_NIO=0:0 |матч_SLA_TAZ= |матч_SLA_VIC=3:0 |матч_TAZ_ARS=3:3 |матч_TAZ_BAR= |матч_TAZ_BAT=3:0 |матч_TAZ_BSH= |матч_TAZ_DBR=0:1 |матч_TAZ_DMI=0:1 |матч_TAZ_DNE=0:0 |матч_TAZ_FCM=3:0 |матч_TAZ_HOM=1:2 |матч_TAZ_ISL=0:2 |матч_TAZ_MAX=0:1 |матч_TAZ_NAF=1:0 |матч_TAZ_NIO=1:0 |матч_TAZ_SLA=1:1 |матч_TAZ_VIC=1:1 |матч_VIC_ARS= |матч_VIC_BAR=2:3 |матч_VIC_BAT=1:0 |матч_VIC_BSH=1:1 |матч_VIC_DBR=1:2 |матч_VIC_DMI= |матч_VIC_DNE=1:0 |матч_VIC_FCM=2:0 |матч_VIC_HOM=1:1 |матч_VIC_ISL=0:0 |матч_VIC_MAX= |матч_VIC_NAF=2:0 |матч_VIC_NIO=1:0 |матч_VIC_SLA=0:0 |матч_VIC_TAZ=6:0 <!--Канец аўтаматызацыі.--> }} 4f1du6133po2ss8zyxwnt6t2rhkh6j8 10 266131 2697236 2697116 2026-10-19T14:33:13Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697236 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> <onlyinclude>{{#invoke:Спартовая табліца|main|стыль=ВНП |крыніца = [https://www.soccerway.com/belarus/pershaya-liga/ Soccerway] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 19 кастрычніка 2026 году</small><!--Месцы камандаў.--> |парадак_камандаў=SLU, NIV, LID, SKA, SLO, MAL, SOL, BUM, SMR, OST, DM2, VOL, MI2, UNI, ORS, OSI, BT2, GO2 <!--Вынікі камандаў.--> |перамогі_SLU=19 | нічыі_SLU=6 |паразы_SLU=4 |мз_SLU=58 |мп_SLU=28 |перамогі_NIV=19 | нічыі_NIV=4 |паразы_NIV=6 |мз_NIV=76 |мп_NIV=35 |перамогі_LID=19 | нічыі_LID=3 |паразы_LID=7 |мз_LID=53 |мп_LID=43 |перамогі_SKA=17 | нічыі_SKA=5 |паразы_SKA=7 |мз_SKA=61 |мп_SKA=35 |перамогі_SLO=16 | нічыі_SLO=5 |паразы_SLO=8 |мз_SLO=53 |мп_SLO=33 |перамогі_MAL=14 | нічыі_MAL=3 |паразы_MAL=11 |мз_MAL=48 |мп_MAL=49 |перамогі_SOL=12 | нічыі_SOL=8 |паразы_SOL=9 |мз_SOL=56 |мп_SOL=46 |перамогі_BUM=12 | нічыі_BUM=5 |паразы_BUM=12 |мз_BUM=53 |мп_BUM=45 |перамогі_SMR=11 | нічыі_SMR=6 |паразы_SMR=12 |мз_SMR=36 |мп_SMR=36 |перамогі_OST=8 | нічыі_OST=12 |паразы_OST=9 |мз_OST=39 |мп_OST=42 |перамогі_DM2=10 | нічыі_DM2=5 |паразы_DM2=11 |мз_DM2=42 |мп_DM2=39 |перамогі_VOL=10 | нічыі_VOL=5 |паразы_VOL=14 |мз_VOL=42 |мп_VOL=55 |перамогі_MI2=10 | нічыі_MI2=3 |паразы_MI2=16 |мз_MI2=41 |мп_MI2=53 |перамогі_UNI=7 | нічыі_UNI=8 |паразы_UNI=13 |мз_UNI=28 |мп_UNI=36 |перамогі_ORS=7 | нічыі_ORS=6 |паразы_ORS=16 |мз_ORS=30 |мп_ORS=55 |перамогі_OSI=6 | нічыі_OSI=5 |паразы_OSI=18 |мз_OSI=33 |мп_OSI=70 |перамогі_BT2=5 | нічыі_BT2=7 |паразы_BT2=16 |мз_BT2=36 |мп_BT2=62 |перамогі_GO2=5 | нічыі_GO2=6 |паразы_GO2=18 |мз_GO2=38 |мп_GO2=61 <!--Канец аўтаматызацыі.--> <!--Вызначэньне камандаў (спасылкі ў табліцы)--> |назва_BT2=[[БАТЭ-2 Барысаў|БАТЭ-2]] |назва_BUM=[[Паперпрам Гомель|Паперпрам]] |назва_DM2=[[Дынама-Менск-2 (футбольны клюб)|Дынама-Менск-2]] |назва_GO2=[[Гомель-2 (футбольны клюб)|Гомель-2]] |назва_LID=[[Ліда (футбольны клюб)|Ліда]] |назва_MAL=[[Маладэчна (футбольны клюб)|Маладэчна-2018]] |назва_MI2=[[Менск-2 (футбольны клюб)|Менск-2]] |назва_NIV=[[Ніва Доўбізна|Ніва]] |назва_ORS=[[Ворша (футбольны клюб)|Ворша]] |назва_OSI=[[Асіпавічы (футбольны клюб)|Асіпавічы]] |назва_OST=[[Астравец (футбольны клюб)|Астравец]] |назва_SKA=[[СКА-1938 Менск|СКА-1938]] |назва_SLO=[[Слонім-2017 (футбольны клюб)|Слонім-2017]] |назва_SLU=[[Слуцак (футбольны клюб)|Слуцак]] |назва_SMR=[[Смаргонь (футбольны клюб)|Смаргонь]] |назва_SOL=[[Салігорск (футбольны клюб)|Салігорск]] |назва_UNI=[[Юні Ікс Лабс Менск|Юні Ікс Лабс]] |назва_VOL=[[Хваля Пінск|Хваля]] <!--Кваліфікацыі камандаў.--> |вынік1=NL1 |вынік2=NL1 |вынік3=NL1Q |вынік17=REL |вынік18=REL <!--Настройкі і правілы табліцы--> |ліміт_паказу=5 |правілы_клясыфікацыі=1) Пункты; 2) Пункты ў гульнях паміж сабою; 3) Розьніца мячоў у гульнях паміж сабою; 4) Розьніца мячоў; 5) Лік перамог; 6) Забітыя мячы. <!--Вызначэньне слупка кваліфікацыі і паніжэньня--> |загаловак_слупка_вынікаў=QR |колер_NL1=green2|тэкст_NL1=Павышэньне ў [[Найвышэйшая ліга чэмпіянату Беларусі па футболе 2026 году|Найвышэйшую лігу]] |колер_NL1Q=yellow1 |тэкст_NL1Q=Пераходныя матчы |колер_REL=red1 |тэкст_REL=Паніжэньне ў Другую лігу }}</onlyinclude> bzbrma61kuiefyjybg1vsk3lbcti16f 10 266132 2697250 2697129 2026-10-19T14:34:24Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697250 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> {{#invoke:Спартовыя вынікі|main |крыніца = [https://www.soccerway.com/belarus/pershaya-liga/results/ Soccerway] |стыль_матчаў = футбол |парадак_камандаў= OSI, OST, BT2, ORS, GO2, DM2, LID, MAL, MI2, NIV, BUM, SOL, SKA, SLO, SLU, SMR, VOL, UNI |скарачэньне_BT2=[[БАТЭ-2 Барысаў|БАТ]] |скарачэньне_BUM=[[Паперпрам Гомель|Пап]] |скарачэньне_DM2=[[Дынама-Менск-2 (футбольны клюб)|Дын]] |скарачэньне_GO2=[[Гомель-2 (футбольны клюб)|Гом]] |скарачэньне_LID=[[Ліда (футбольны клюб)|Лід]] |скарачэньне_MAL=[[Маладэчна (футбольны клюб)|Мал]] |скарачэньне_MI2=[[Менск-2 (футбольны клюб)|Мен]] |скарачэньне_NIV=[[Ніва Доўбізна|Нів]] |скарачэньне_ORS=[[Ворша (футбольны клюб)|Вор]] |скарачэньне_OSI=[[Асіпавічы (футбольны клюб)|Асі]] |скарачэньне_OST=[[Астравец (футбольны клюб)|Аст]] |скарачэньне_SKA=[[СКА-1938 Менск|СКА]] |скарачэньне_SLO=[[Слонім-2017 (футбольны клюб)|Сло]] |скарачэньне_SLU=[[Слуцак (футбольны клюб)|Слу]] |скарачэньне_SMR=[[Смаргонь (футбольны клюб)|Сма]] |скарачэньне_SOL=[[Салігорск (футбольны клюб)|Сал]] |скарачэньне_UNI=[[Юні Ікс Лабс Менск|Юні]] |скарачэньне_VOL=[[Хваля Пінск|Хва]] |назва_BT2=[[БАТЭ-2 Барысаў|БАТЭ-2]] |назва_BUM=[[Паперпрам Гомель|Паперпрам]] |назва_DM2=[[Дынама-Менск-2 (футбольны клюб)|Дынама-Менск-2]] |назва_GO2=[[Гомель-2 (футбольны клюб)|Гомель-2]] |назва_LID=[[Ліда (футбольны клюб)|Ліда]] |назва_MAL=[[Маладэчна (футбольны клюб)|Маладэчна-2018]] |назва_MI2=[[Менск-2 (футбольны клюб)|Менск-2]] |назва_NIV=[[Ніва Доўбізна|Ніва]] |назва_ORS=[[Ворша (футбольны клюб)|Ворша]] |назва_OSI=[[Асіпавічы (футбольны клюб)|Асіпавічы]] |назва_OST=[[Астравец (футбольны клюб)|Астравец]] |назва_SKA=[[СКА-1938 Менск|СКА-1938]] |назва_SLO=[[Слонім-2017 (футбольны клюб)|Слонім-2017]] |назва_SLU=[[Слуцак (футбольны клюб)|Слуцак]] |назва_SMR=[[Смаргонь (футбольны клюб)|Смаргонь]] |назва_SOL=[[Салігорск (футбольны клюб)|Салігорск]] |назва_UNI=[[Юні Ікс Лабс Менск|Юні Ікс Лабс]] |назва_VOL=[[Хваля Пінск|Хваля]] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 18 кастрычніка 2026 |матч_BT2_BUM=1:2 |матч_BT2_DM2=3:2 |матч_BT2_GO2=2:2 |матч_BT2_LID=1:4 |матч_BT2_MAL=2:3 |матч_BT2_MI2=0:1 |матч_BT2_NIV= |матч_BT2_ORS=1:2 |матч_BT2_OSI= |матч_BT2_OST=1:1 |матч_BT2_SKA=3:4 |матч_BT2_SLO=2:5 |матч_BT2_SLU=0:1 |матч_BT2_SMR=1:1 |матч_BT2_SOL=0:3 |матч_BT2_UNI=3:1 |матч_BT2_VOL=5:3 |матч_BUM_BT2=3:0 |матч_BUM_DM2=2:1 |матч_BUM_GO2= |матч_BUM_LID=4:0 |матч_BUM_MAL=0:1 |матч_BUM_MI2=2:1 |матч_BUM_NIV=0:1 |матч_BUM_ORS=1:3 |матч_BUM_OSI=5:1 |матч_BUM_OST=1:3 |матч_BUM_SKA=1:2 |матч_BUM_SLO=0:0 |матч_BUM_SLU=1:3 |матч_BUM_SMR=2:1 |матч_BUM_SOL=6:2 |матч_BUM_UNI= |матч_BUM_VOL= |матч_DM2_BT2= |матч_DM2_BUM=3:4 |матч_DM2_GO2=2:2 |матч_DM2_LID=1:2 |матч_DM2_MAL= |матч_DM2_MI2=0:4 |матч_DM2_NIV=1:2 |матч_DM2_ORS=0:0 |матч_DM2_OSI=2:0 |матч_DM2_OST= |матч_DM2_SKA= |матч_DM2_SLO=3:1 |матч_DM2_SLU=0:2 |матч_DM2_SMR=3:2 |матч_DM2_SOL= |матч_DM2_UNI=2:1 |матч_DM2_VOL=3:1 |матч_GO2_BT2=3:4 |матч_GO2_BUM=1:1 |матч_GO2_DM2=0:1 |матч_GO2_LID=0:1 |матч_GO2_MAL=2:0 |матч_GO2_MI2= |матч_GO2_NIV=1:2 |матч_GO2_ORS=0:1 |матч_GO2_OSI=5:2 |матч_GO2_OST=0:0 |матч_GO2_SKA=0:3 |матч_GO2_SLO=2:5 |матч_GO2_SLU=1:3 |матч_GO2_SMR= |матч_GO2_SOL=3:1 |матч_GO2_UNI=0:4 |матч_GO2_VOL=1:4 |матч_LID_BT2= |матч_LID_BUM=0:2 |матч_LID_DM2=2:1 |матч_LID_GO2=2:1 |матч_LID_MAL= |матч_LID_MI2=3:2 |матч_LID_NIV=3:2 |матч_LID_ORS=1:0 |матч_LID_OSI=2:1 |матч_LID_OST= |матч_LID_SKA=1:1 |матч_LID_SLO=1:3 |матч_LID_SLU=2:1 |матч_LID_SMR=2:1 |матч_LID_SOL=2:1 |матч_LID_UNI=0:0 |матч_LID_VOL=2:4 |матч_MAL_BT2=3:0 |матч_MAL_BUM= |матч_MAL_DM2=1:1 |матч_MAL_GO2=3:0 |матч_MAL_LID=0:2 |матч_MAL_MI2=2:3 |матч_MAL_NIV=2:4 |матч_MAL_ORS=3:0 |матч_MAL_OSI= |матч_MAL_OST=3:2 |матч_MAL_SKA=1:4 |матч_MAL_SLO=1:0 |матч_MAL_SLU=1:4 |матч_MAL_SMR=3:0 |матч_MAL_SOL=4:1 |матч_MAL_UNI=0:1 |матч_MAL_VOL=2:2 |матч_MI2_BT2= |матч_MI2_BUM=1:1 |матч_MI2_DM2=0:4 |матч_MI2_GO2=0:3 |матч_MI2_LID=2:1 |матч_MI2_MAL= |матч_MI2_NIV=3:4 |матч_MI2_ORS= |матч_MI2_OSI=1:1 |матч_MI2_OST=1:2 |матч_MI2_SKA=0:6 |матч_MI2_SLO=0:2 |матч_MI2_SLU=0:0 |матч_MI2_SMR=0:2 |матч_MI2_SOL=2:3 |матч_MI2_UNI=2:1 |матч_MI2_VOL=1:2 |матч_NIV_BT2=5:0 |матч_NIV_BUM=2:1 |матч_NIV_DM2= |матч_NIV_GO2=5:2 |матч_NIV_LID=1:2 |матч_NIV_MAL=6:0 |матч_NIV_MI2=3:1 |матч_NIV_ORS=1:1 |матч_NIV_OSI=6:0 |матч_NIV_OST=2:0 |матч_NIV_SKA=2:1 |матч_NIV_SLO= |матч_NIV_SLU=2:1 |матч_NIV_SMR=3:0 |матч_NIV_SOL=2:2 |матч_NIV_UNI= |матч_NIV_VOL=4:0 |матч_ORS_BT2=1:2 |матч_ORS_BUM= |матч_ORS_DM2=1:4 |матч_ORS_GO2=2:1 |матч_ORS_LID=1:2 |матч_ORS_MAL=0:3 |матч_ORS_MI2=0:4 |матч_ORS_NIV=0:0 |матч_ORS_OSI=2:3 |матч_ORS_OST=2:3 |матч_ORS_SKA=0:2 |матч_ORS_SLO=0:2 |матч_ORS_SLU=0:3 |матч_ORS_SMR=1:1 |матч_ORS_SOL=3:1 |матч_ORS_UNI=2:2 |матч_ORS_VOL= |матч_OSI_BT2=3:1 |матч_OSI_BUM=3:3 |матч_OSI_DM2=2:1 |матч_OSI_GO2= |матч_OSI_LID=1:2 |матч_OSI_MAL=1:5 |матч_OSI_MI2=0:1 |матч_OSI_NIV=2:4 |матч_OSI_ORS=2:1 |матч_OSI_OST=1:1 |матч_OSI_SKA=1:0 |матч_OSI_SLO= |матч_OSI_SLU=2:4 |матч_OSI_SMR=0:5 |матч_OSI_SOL=0:6 |матч_OSI_UNI= |матч_OSI_VOL=1:1 |матч_OST_BT2=0:0 |матч_OST_BUM=1:4 |матч_OST_DM2=1:1 |матч_OST_GO2=3:1 |матч_OST_LID=1:3 |матч_OST_MAL=2:3 |матч_OST_MI2=1:2 |матч_OST_NIV= |матч_OST_ORS=1:2 |матч_OST_OSI=2:0 |матч_OST_SKA=1:1 |матч_OST_SLO=1:2 |матч_OST_SLU= |матч_OST_SMR=0:0 |матч_OST_SOL=1:1 |матч_OST_UNI=3:2 |матч_OST_VOL=2:0 |матч_SKA_BT2= |матч_SKA_BUM=0:2 |матч_SKA_DM2=0:0 |матч_SKA_GO2=1:1 |матч_SKA_LID=3:2 |матч_SKA_MAL=5:1 |матч_SKA_MI2=2:1 |матч_SKA_NIV=3:1 |матч_SKA_ORS=5:1 |матч_SKA_OSI=3:2 |матч_SKA_OST= |матч_SKA_SLO=4:3 |матч_SKA_SLU= |матч_SKA_SMR=0:2 |матч_SKA_SOL=0:0 |матч_SKA_UNI=4:0 |матч_SKA_VOL=3:1 |матч_SLO_BT2=2:1 |матч_SLO_BUM=3:1 |матч_SLO_DM2=2:0 |матч_SLO_GO2=3:1 |матч_SLO_LID= |матч_SLO_MAL=0:0 |матч_SLO_MI2=2:3 |матч_SLO_NIV=2:2 |матч_SLO_ORS=1:2 |матч_SLO_OSI=0:2 |матч_SLO_OST=1:1 |матч_SLO_SKA= |матч_SLO_SLU=2:1 |матч_SLO_SMR=0:2 |матч_SLO_SOL=1:1 |матч_SLO_UNI=3:0 |матч_SLO_VOL=3:0 |матч_SLU_BT2=2:0 |матч_SLU_BUM=4:1 |матч_SLU_DM2= |матч_SLU_GO2=4:3 |матч_SLU_LID=3:1 |матч_SLU_MAL=2:1 |матч_SLU_MI2=2:1 |матч_SLU_NIV=2:1 |матч_SLU_ORS=3:1 |матч_SLU_OSI=0:0 |матч_SLU_OST=1:1 |матч_SLU_SKA=3:0 |матч_SLU_SLO= |матч_SLU_SMR=1:1 |матч_SLU_SOL= |матч_SLU_UNI=1:0 |матч_SLU_VOL=1:0 |матч_SMR_BT2=2:0 |матч_SMR_BUM=1:0 |матч_SMR_DM2=1:3 |матч_SMR_GO2=2:0 |матч_SMR_LID=4:4 |матч_SMR_MAL= |матч_SMR_MI2=1:0 |матч_SMR_NIV=1:0 |матч_SMR_ORS= |матч_SMR_OSI=2:0 |матч_SMR_OST=0:1 |матч_SMR_SKA=0:1 |матч_SMR_SLO=0:2 |матч_SMR_SLU=1:1 |матч_SMR_SOL=2:0 |матч_SMR_UNI=0:3 |матч_SMR_VOL=1:3 |матч_SOL_BT2=1:1 |матч_SOL_BUM=3:1 |матч_SOL_DM2=1:2 |матч_SOL_GO2=0:0 |матч_SOL_LID=1:2 |матч_SOL_MAL=5:0 |матч_SOL_MI2=2:0 |матч_SOL_NIV=2:6 |матч_SOL_ORS= |матч_SOL_OSI=2:1 |матч_SOL_OST=4:1 |матч_SOL_SKA=1:0 |матч_SOL_SLO=1:0 |матч_SOL_SLU=2:2 |матч_SOL_SMR= |матч_SOL_UNI=3:0 |матч_SOL_VOL= |матч_UNI_BT2=1:1 |матч_UNI_BUM=1:1 |матч_UNI_DM2= |матч_UNI_GO2=0:2 |матч_UNI_LID= |матч_UNI_MAL=0:1 |матч_UNI_MI2= |матч_UNI_NIV=1:3 |матч_UNI_ORS=0:0 |матч_UNI_OSI=1:0 |матч_UNI_OST=1:1 |матч_UNI_SKA=3:0 |матч_UNI_SLO=0:1 |матч_UNI_SLU=0:1 |матч_UNI_SMR=2:0 |матч_UNI_SOL=2:2 |матч_UNI_VOL=1:0 |матч_VOL_BT2=1:1 |матч_VOL_BUM=2:1 |матч_VOL_DM2=2:1 |матч_VOL_GO2= |матч_VOL_LID=0:2 |матч_VOL_MAL=0:1 |матч_VOL_MI2=1:4 |матч_VOL_NIV=1:0 |матч_VOL_ORS=3:1 |матч_VOL_OSI=2:1 |матч_VOL_OST=2:2 |матч_VOL_SKA=1:3 |матч_VOL_SLO=1:2 |матч_VOL_SLU=3:2 |матч_VOL_SMR= |матч_VOL_SOL=2:4 |матч_VOL_UNI=0:0 <!--Канец аўтаматызацыі.--> }} aq9pa2csqlflnahx82c0xripothr61e 0 269370 2697289 2608860 2026-10-20T06:52:50Z InternetArchiveBot 67502 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 2697289 wikitext text/x-wiki {{Імя |імя = Альдона |лацінка = Aldona |арыгінал = Aldona |вымаўленьне = |мова_паходжаньня = [[Германскія мовы|германскія]] |утварэньне = [[Олда|Aldo]] + [[суфікс]] з {{nowrap|элемэнтам -н- (-n-)}} |варыянт = Алдунь |вытворныя = |зьвязаныя = }} '''Альдона''' (''Алдунь'') — жаночае імя. == Паходжаньне == {{Асноўны артыкул|Імёны ліцьвінаў}} Альдун, Альтун, Альтуна, Альтоні, Альдона або Альдон (Aldun<ref>Förstemann E. W. Altdeutsches Namenbuch. Bd. 1: Personennamen. — Bonn, 1900. [https://books.google.by/books?hl=ru&id=YOBwrIPG8IQC&q=Aldun#v=snippet&q=Aldun&f=false S. 57, 1144].</ref>, Altun<ref>Socin A. Mittelhochdeutsches Namenbuch. — Basel, 1903. [https://books.google.by/books?hl=ru&id=DgdXAAAAcAAJ&q=Altun#v=snippet&q=Altun&f=false S. 177, 699].</ref>, Altuna<ref>Jungfer J. Magerit — Madrid // Revue hispanique. T. 18, Nr. 53, 1908. [https://books.google.by/books?hl=ru&id=dvQ7AAAAIAAJ&q=Altuna#v=snippet&q=Altuna&f=false S. 19].</ref>, Altoni<ref>[https://web.archive.org/web/20250104133850/http://www.keesn.nl/names/en41_list_m.htm Names in the Low Countries before 1150], Kees Nieuwenhuijsen Living History Studies (Studies about The Netherlands during Middle Ages)</ref>, Aldonis<ref>[https://cathalaunia.org/Gents/G006117 Aldonis], Cathalaunia: Noms / Antroponimia</ref>, Aldone, Aldona<ref>Mackensen L. Das grosse Buch der Vornamen: Herkunft, Ableitungen und Verbreitung, Koseformen, berühmte Namensträger, Gedenk- und Namenstage, verklungene Vornamen. — Ullstein, 1980. S. 195.</ref><ref>Weitershaus F. W. Das neue Vornamenbuch 8000 Vornamen: Herkunft u. Bedeutung. — München, 1988. S. 58.</ref><ref>Barbé J.-M. Tous les prenoms. — Paris, 1994. [https://www.google.by/books/edition/Tous_les_pr%C3%A9noms/GVywRpgGmE4C?hl=ru&gbpv=1&dq=alda++%22D%C3%A9riv%C3%A9s+Aldona%22&pg=PA25&printsec=frontcover P. 25].</ref>, Aldonnus<ref>Taylor N. L., Monasteries and Servile Genealogies Guy of Suresnes and Saint-Germain-des-Prés in the Twelfth Century // Genèse médiévale de l’anthroponymie moderne. Tome V-1 : Intégration et exclusion sociale, lectures anthroponymiques. — Tours, 2002. P. 249—268.</ref>, Aldon<ref>Ferguson R. The Teutonic Name-system Applied to the Family Names of France, England, & Germany. — London, 1864. [https://books.google.by/books?hl=ru&id=fGUUAAAAYAAJ&q=Aldon#v=snippet&q=Aldon&f=false P. 418].</ref><ref>Surname Book and Racial History: A Compilation and Arrangement of Genealogical and Historical Data for Use by the Students and Members of the Relief Society of the Church of Jesus Christ of Latter-day Saints. — Salt Lake City, 1918. [https://books.google.by/books?hl=ru&id=k8hrAAAAMAAJ&q=Aldon#v=snippet&q=Aldon&f=false P. 297].</ref><ref>Jean Tosti, [https://jeantosti.com/noms/a2.html Noms commençant par A], Dictionnaire des noms de famille de France et d’ailleurs</ref><ref>Head B. F., Semënova-Head L. Vestígios da presença sueva no noroeste da península ibérica: na etnologia, na arqueologia e na língua // Diacrítica. Vol. 27, no.2, 2013. P. 268.</ref>) — імя [[Германскія мовы|германскага]] паходжаньня<ref>Francovich-Onesti N. Vestigia longobarde in Italia (568—774). Lessico e antroponimia. — Roma, 1999. P. 173.</ref><ref>Alessandro Nespoli, [https://www.academia.edu/4582943/Casi_di_antroponimia_germanica_e_anglosassone_nel_Santuario_di_Monte_SantAngelo Casi di antroponimia germanica e anglosassone nel Santuario di Monte Sant’Angelo]</ref>. Іменная аснова [[Олда|алд- (алт-)]] (імёны [[Ліцьвіны|ліцьвінаў]] [[Алдыка]], [[Аўтаўт]]; германскія імёны Aldiko, Altolt) паходзіць ад [[Гоцкая мова|гоцкага]] alds 'стары'<ref>Morlet M.-T. Les noms de personne sur le territoire de l’ancienne Gaule du VIe au XIIe siècle. T. I: Les noms issus du germanique continental et les créations gallo-germaniques. — Paris, 1971. P. 30.</ref> (з значэньнем мудрасьці<ref>Kapff R. Deutsche Vornamen: mit den von ihnen abstammenden Geschlechtsnamen sprachlich erläutert. — Nürtingen am Neckar, 1889. [https://books.google.by/books?hl=ru&id=i13cviZ0xYoC&q=alt+Begriffe+Weisheit#v=snippet&q=alt%20Begriffe%20Weisheit&f=false S. 8].</ref>). Адпаведнасьць імя Альдона германскаму імю Aldun сьцьвердзіў францускі лінгвіст-[[Германістыка|германіст]] [[Раймонд Шмітляйн]], які на падставе шматгадовых дасьледаваньняў прыйшоў да высноваў пра германскае паходжаньне літоўскіх уласных імёнаў<ref>Schmittlein R. Toponymes finnois et germaniques en Lituanie // Revue internationale d’onomastique. Nr. 2, 1948. P. 103.</ref>. Паводле менскага дасьледніка Алёхны Дайліды, які разьвівае [[Усходнегерманскія мовы|ўсходнегерманскую]] этымалёгію імёнаў [[Ліцьвіны|літоўскіх князёў і баяраў]], імя Альдона адпавядае германскаму імю Altduoni (Aldoin, Aldewina), дзе аснова [[Віна (імя)|-він-]] (імёны ліцьвінаў [[Бутвін]], [[Мантывін|Монтвін]], [[Радавін]]; германскія імёны Butwin, Mondawin, Radowin) паходзіць ад гоцкага wins 'сябар'<ref>{{Літаратура/Пачаткі Вялікага княства Літоўскага (2019)|к}} С. 17.</ref>. Такім парадкам, імя Альдона азначае 'старая сяброўка'<ref>{{Літаратура/Пачаткі Вялікага княства Літоўскага (2019)|к}} С. 19.</ref>. Варыянты імя ў гістарычных крыніцах: ''Мы от [[Русіны|рода Рускаго]], съли и гостье: [[Івар|Иворъ]] солъ [[Ігар|Игоревъ]] великаго князя Рускаго… Шибридъ Алданъ… Алданъ'' ([[Аповесьць мінулых часоў]])<ref>[http://starbel.by/dok/d138.htm Договор между Русью и Византией (944/945)]{{Недаступная спасылка|date=March 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, Fontes historiae Magni Ducatus Lithuaniae</ref>; ''Aldona Gediminowna'' ([[Хроніка польская, літоўская, жамойцкая і ўсёй Русі]]); ''Lawrin Joldan'' (26 лютага 1619 году)<ref>Lietuvos inventoriai XVII a. — Vilnius, 1962. P. 76.</ref>; ''Ałduniow'' (1744 год)<ref>[https://pawet.net/library/history/city_district/religion/d_1744/diecezja_wile%C5%84ska,_1744.html Diecezja Wileńska, 1744], [[Pawet]], 20 лютага 2011 г.</ref>. == Носьбіты == * [[Альдона Гедзімінаўна]] (каля 1309/1310 — 1339) — жонка [[Сьпіс польскіх манархаў|караля польскага]] [[Казімер III Вялікі|Казімера ІІІ]], дачка [[Сьпіс вялікіх князёў літоўскіх|вялікага князя літоўскага]] [[Гедзімін]]а == Крыніцы == {{Крыніцы|2}} == Літаратура == * {{Літаратура/Пачаткі Вялікага княства Літоўскага (2019)}} {{Германскія імёны з суфіксам н}} {{Імёны з асновай алд}} [[Катэгорыя:Жаночыя імёны]] mndng4nwir5f3d065maqb4t4k41v80u 10 272280 2697230 2697110 2026-10-19T14:33:07Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697230 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> <onlyinclude>{{#invoke:Спартовая табліца|main|стыль=ВНП |крыніца = [https://ligue1.com/en/competitions/ligue1mcdonalds?tab=standings Ліга 1] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 19 кастрычніка 2026 году</small><!--Месцы камандаў.--> |парадак_камандаў=OL, PSG, PFC, LIL, ASM, REN, LOR, LEN, OM, BRE, TFC, AUX, NIC, STR, ANG, LMA, TRO, LEH <!--Вынікі камандаў.--> |перамогі_OL=4 | нічыі_OL=2 |паразы_OL=1 |мз_OL=13 |мп_OL=5 |перамогі_PSG=4 | нічыі_PSG=2 |паразы_PSG=1 |мз_PSG=14 |мп_PSG=9 |перамогі_PFC=4 | нічыі_PFC=2 |паразы_PFC=1 |мз_PFC=12 |мп_PFC=7 |перамогі_LIL=4 | нічыі_LIL=2 |паразы_LIL=1 |мз_LIL=10 |мп_LIL=5 |перамогі_ASM=4 | нічыі_ASM=2 |паразы_ASM=1 |мз_ASM=10 |мп_ASM=6 |перамогі_REN=4 | нічыі_REN=1 |паразы_REN=2 |мз_REN=15 |мп_REN=14 |перамогі_LOR=3 | нічыі_LOR=2 |паразы_LOR=2 |мз_LOR=7 |мп_LOR=6 |перамогі_LEN=3 | нічыі_LEN=1 |паразы_LEN=3 |мз_LEN=14 |мп_LEN=11 |перамогі_OM=3 | нічыі_OM=0 |паразы_OM=4 |мз_OM=14 |мп_OM=10 |перамогі_BRE=2 | нічыі_BRE=3 |паразы_BRE=2 |мз_BRE=13 |мп_BRE=10 |перамогі_TFC=2 | нічыі_TFC=3 |паразы_TFC=2 |мз_TFC=12 |мп_TFC=11 |перамогі_AUX=3 | нічыі_AUX=0 |паразы_AUX=4 |мз_AUX=11 |мп_AUX=17 |перамогі_NIC=2 | нічыі_NIC=2 |паразы_NIC=3 |мз_NIC=6 |мп_NIC=9 |перамогі_STR=2 | нічыі_STR=1 |паразы_STR=4 |мз_STR=12 |мп_STR=15 |перамогі_ANG=2 | нічыі_ANG=1 |паразы_ANG=4 |мз_ANG=9 |мп_ANG=15 |перамогі_LMA=1 | нічыі_LMA=3 |паразы_LMA=3 |мз_LMA=10 |мп_LMA=15 |перамогі_TRO=1 | нічыі_TRO=1 |паразы_TRO=5 |мз_TRO=5 |мп_TRO=16 |перамогі_LEH=0 | нічыі_LEH=2 |паразы_LEH=5 |мз_LEH=5 |мп_LEH=11 <!--Канец аўтаматызацыі.--> <!--Вызначэньне камандаў (спасылкі ў табліцы)--> |назва_ANG = [[Анжэ (футбольны клюб)|Анжэ]] |назва_AUX = [[Асэр (футбольны клюб)|Асэр]] |назва_BRE = [[Брэст (футбольны клюб)|Брэст]] |назва_LEH = [[Гаўр (футбольны клюб)|Гаўр]] |назва_LMA = [[Лё-Ман (футбольны клюб)|Лё-Ман]] |назва_LEN = [[Лянс (футбольны клюб)|Лянс]] |назва_LIL = [[Ліль (футбольны клюб)|Ліль]] |назва_LOR = [[Ляр’ен (футбольны клюб)|Ляр’ен]] |назва_OL = [[Алімпік Ліён]] |назва_OM = [[Алімпік Марсэль]] |назва_ASM = [[Манака (футбольны клюб)|Манака]] |назва_NIC = [[Ніцца (футбольны клюб)|Ніцца]] |назва_PFC = [[Парыж (футбольны клюб)|Парыж]] |назва_PSG = [[Пары Сэн-Жэрмэн Парыж|Пары Сэн-Жэрмэн]] |назва_REN = [[Рэн (футбольны клюб)|Рэн]] |назва_STR = [[Страсбург (футбольны клюб)|Страсбург]] |назва_TFC = [[Тулюза (футбольны клюб)|Тулюза]] |назва_TRO = [[Труа (футбольны клюб)|Труа]] <!--Кваліфікацыі камандаў.--> |вынік1=CLLS|вынік2=CLLS|вынік3=CLLS|вынік4=CL3Q |вынік5=ELLS|вынік6=ECLPO |вынік16=RPO |вынік17=REL |вынік18=REL <!--Налады і правілы табліцы--> |ліміт_паказу=5 |правілы_клясыфікацыі=1) Пункты; 2) Розьніца мячоў; 3) Пункты ў гульнях паміж сабою; 4) Розьніца мячоў у гульнях паміж сабою; 5) Забітыя мячы ў гульнях паміж сабою; 6) Гасьцявыя забітыя мячы ў гульнях паміж сабою; 7) Забітыя мячы; 8) Гасьцявыя забітыя мячы; 9) Пункты сумленнай гульні. <!--Вызначэньне слупка кваліфікацыі і паніжэньня--> |загаловак_слупка_вынікаў=QR |колер_CLLS=green1|тэкст_CLLS=[[Ліга чэмпіёнаў УЭФА 2027—2028 гадоў#Лігавы этап|Лігавы этап Лігі чэмпіёнаў]] |колер_CL3Q=green2|тэкст_CL3Q=[[Ліга чэмпіёнаў УЭФА 2027—2028 гадоў#Трэці кваліфікацыйны раўнд|Трэці кваліфікацыйны раўнд Лігі чэмпіёнаў]] |колер_ELLS=blue1 |тэкст_ELLS=[[Ліга Эўропы УЭФА 2027—2028 гадоў#Лігавы этап|Лігавы этап Лігі Эўропы]] |колер_ECLPO=yellow1 |тэкст_ECLPO=[[Ліга канфэрэнцыяў УЭФА 2027—2028 гадоў#Кваліфікацыйны раўнд плэй-оф|Раўнд плэй-оф Лігі канфэрэнцыяў]] |колер_RPO=red2 |тэкст_RPO=Пераходныя матчы |колер_REL=red1 |тэкст_REL=Паніжэньне ў Лігу 2 }}</onlyinclude> 1s8ooyslmthbwy7daunhrg836oe295s 10 272281 2697231 2697111 2026-10-19T14:33:08Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697231 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> <onlyinclude>{{#invoke:Спартовая табліца|main|стыль=ВНП |крыніца = [https://www.laliga.com/en-GB/laliga-easports/standing Ля Ліга] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 19 кастрычніка 2026 году</small><!--Месцы камандаў.--> |парадак_камандаў=BAR, ATM, RMA, BET, RSO, SEV, ALA, CEL, DEP, OSA, ATH, VIL, ESP, RAY, GET, RAC, LEV, ELC, VAL, MAL <!--Вынікі камандаў.--> |перамогі_BAR=9 | нічыі_BAR=0 |паразы_BAR=0 |мз_BAR=39 |мп_BAR=9 |перамогі_ATM=7 | нічыі_ATM=1 |паразы_ATM=1 |мз_ATM=19 |мп_ATM=8 |перамогі_RMA=7 | нічыі_RMA=0 |паразы_RMA=2 |мз_RMA=23 |мп_RMA=9 |перамогі_BET=6 | нічыі_BET=1 |паразы_BET=2 |мз_BET=16 |мп_BET=14 |перамогі_RSO=5 | нічыі_RSO=1 |паразы_RSO=3 |мз_RSO=17 |мп_RSO=17 |перамогі_SEV=4 | нічыі_SEV=2 |паразы_SEV=3 |мз_SEV=14 |мп_SEV=16 |перамогі_ALA=3 | нічыі_ALA=2 |паразы_ALA=4 |мз_ALA=13 |мп_ALA=10 |перамогі_CEL=2 | нічыі_CEL=5 |паразы_CEL=2 |мз_CEL=10 |мп_CEL=7 |перамогі_DEP=2 | нічыі_DEP=5 |паразы_DEP=2 |мз_DEP=13 |мп_DEP=12 |перамогі_OSA=3 | нічыі_OSA=2 |паразы_OSA=4 |мз_OSA=10 |мп_OSA=18 |перамогі_ATH=2 | нічыі_ATH=3 |паразы_ATH=2 |мз_ATH=7 |мп_ATH=6 |перамогі_VIL=2 | нічыі_VIL=3 |паразы_VIL=4 |мз_VIL=13 |мп_VIL=13 |перамогі_ESP=2 | нічыі_ESP=2 |паразы_ESP=5 |мз_ESP=11 |мп_ESP=12 |перамогі_RAY=2 | нічыі_RAY=2 |паразы_RAY=3 |мз_RAY=11 |мп_RAY=16 |перамогі_GET=2 | нічыі_GET=2 |паразы_GET=4 |мз_GET=4 |мп_GET=10 |перамогі_RAC=2 | нічыі_RAC=2 |паразы_RAC=5 |мз_RAC=13 |мп_RAC=25 |перамогі_LEV=1 | нічыі_LEV=4 |паразы_LEV=3 |мз_LEV=12 |мп_LEV=16 |перамогі_ELC=1 | нічыі_ELC=4 |паразы_ELC=4 |мз_ELC=11 |мп_ELC=17 |перамогі_VAL=1 | нічыі_VAL=3 |паразы_VAL=5 |мз_VAL=6 |мп_VAL=15 |перамогі_MAL=0 | нічыі_MAL=4 |паразы_MAL=5 |мз_MAL=6 |мп_MAL=18 <!--Канец аўтаматызацыі.--> <!--Вызначэньне камандаў (спасылкі ў табліцы)--> |назва_ALA=[[Дэпартыва Алявэс Віторыя|Алявэс]] |назва_ATH=[[Атлетык Більбао]] |назва_ATM=[[Атлетыка Мадрыд]] |назва_BAR=[[Барсэлёна (футбольны клюб)|Барсэлёна]] |назва_BET=[[Рэал Бэтыс Сэвільля|Бэтыс]] |назва_CEL=[[Сэльта Віга|Сэльта]] |назва_DEP=[[Дэпартыва Ля-Каруньня]] |назва_ELC=[[Эльчэ (футбольны клюб)|Эльчэ]] |назва_ESP=[[Эспанёл Барсэлёна|Эспанёл]] |назва_GET=[[Хэтафэ (футбольны клюб)|Хэтафэ]] |назва_LEV=[[Левантэ Валенсія|Левантэ]] |назва_MAL=[[Маляга (футбольны клюб)|Маляга]] |назва_OSA=[[Асасуна Памплёна|Асасуна]] |назва_RAC=[[Расінг Сантандэр]] |назва_RAY=[[Раё Вальекана Мадрыд|Раё Вальекана]] |назва_RMA=[[Рэал Мадрыд]] |назва_RSO=[[Рэал Сасьедад Сан-Сэбастыян|Рэал Сасьедад]] |назва_SEV=[[Сэвільля (футбольны клюб)|Сэвільля]] |назва_VAL=[[Валенсія (футбольны клюб)|Валенсія]] |назва_VIL=[[Вільярэал (футбольны клюб)|Вільярэал]] <!--Кваліфікацыі камандаў.--> |вынік1=CLLS |вынік2=CLLS |вынік3=CLLS |вынік4=CLLS |вынік5=ELLS |вынік6=ECLPO |вынік18=REL |вынік19=REL |вынік20=REL <!--Налады і правілы табліцы--> |ліміт_паказу=5 |правілы_клясыфікацыі=1) Пункты; 2) Пункты ў гульнях паміж сабою; 3) Розьніца мячоў у гульнях паміж сабою; 4) Розьніца мячоў; 5) Забітыя мячы; 6) Пункты сумленнай гульні. <!--Вызначэньне слупка кваліфікацыі і паніжэньня--> |загаловак_слупка_вынікаў=QR |колер_CLLS=green1|тэкст_CLLS=[[Ліга чэмпіёнаў УЭФА 2027—2028 гадоў#Лігавы этап|Лігавы этап Лігі чэмпіёнаў]] |колер_ELLS=blue1 |тэкст_ELLS=[[Ліга Эўропы УЭФА 2027—2028 гадоў#Лігавы этап|Лігавы этап Лігі Эўропы]] |колер_ECLPO=yellow1 |тэкст_ECLPO=[[Ліга канфэрэнцыяў УЭФА 2027—2028 гадоў#Кваліфікацыйны раўнд плэй-оф|Раўнд плэй-оф Лігі канфэрэнцыяў]] |колер_REL=red1 |тэкст_REL=Паніжэньне ў Сэгунду }}</onlyinclude> 6dbgv9c04u0uptm07i2ct8q2xgalkbx 2697292 2697231 2026-10-20T08:20:33Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697292 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> <onlyinclude>{{#invoke:Спартовая табліца|main|стыль=ВНП |крыніца = [https://www.laliga.com/en-GB/laliga-easports/standing Ля Ліга] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 19 кастрычніка 2026 году</small><!--Месцы камандаў.--> |парадак_камандаў=BAR, ATM, RMA, BET, RSO, SEV, ALA, CEL, DEP, OSA, ATH, VIL, RAY, GET, ESP, RAC, LEV, ELC, VAL, MAL <!--Вынікі камандаў.--> |перамогі_BAR=9 | нічыі_BAR=0 |паразы_BAR=0 |мз_BAR=39 |мп_BAR=9 |перамогі_ATM=7 | нічыі_ATM=1 |паразы_ATM=1 |мз_ATM=19 |мп_ATM=8 |перамогі_RMA=7 | нічыі_RMA=0 |паразы_RMA=2 |мз_RMA=23 |мп_RMA=9 |перамогі_BET=6 | нічыі_BET=1 |паразы_BET=2 |мз_BET=16 |мп_BET=14 |перамогі_RSO=5 | нічыі_RSO=1 |паразы_RSO=3 |мз_RSO=17 |мп_RSO=17 |перамогі_SEV=4 | нічыі_SEV=2 |паразы_SEV=3 |мз_SEV=14 |мп_SEV=16 |перамогі_ALA=3 | нічыі_ALA=2 |паразы_ALA=4 |мз_ALA=13 |мп_ALA=10 |перамогі_CEL=2 | нічыі_CEL=5 |паразы_CEL=2 |мз_CEL=10 |мп_CEL=7 |перамогі_DEP=2 | нічыі_DEP=5 |паразы_DEP=2 |мз_DEP=13 |мп_DEP=12 |перамогі_OSA=3 | нічыі_OSA=2 |паразы_OSA=4 |мз_OSA=10 |мп_OSA=18 |перамогі_ATH=2 | нічыі_ATH=3 |паразы_ATH=2 |мз_ATH=7 |мп_ATH=6 |перамогі_VIL=2 | нічыі_VIL=3 |паразы_VIL=4 |мз_VIL=13 |мп_VIL=13 |перамогі_RAY=2 | нічыі_RAY=3 |паразы_RAY=3 |мз_RAY=12 |мп_RAY=17 |перамогі_GET=2 | нічыі_GET=3 |паразы_GET=4 |мз_GET=5 |мп_GET=11 |перамогі_ESP=2 | нічыі_ESP=2 |паразы_ESP=5 |мз_ESP=11 |мп_ESP=12 |перамогі_RAC=2 | нічыі_RAC=2 |паразы_RAC=5 |мз_RAC=13 |мп_RAC=25 |перамогі_LEV=1 | нічыі_LEV=4 |паразы_LEV=3 |мз_LEV=12 |мп_LEV=16 |перамогі_ELC=1 | нічыі_ELC=4 |паразы_ELC=4 |мз_ELC=11 |мп_ELC=17 |перамогі_VAL=1 | нічыі_VAL=3 |паразы_VAL=5 |мз_VAL=6 |мп_VAL=15 |перамогі_MAL=0 | нічыі_MAL=4 |паразы_MAL=5 |мз_MAL=6 |мп_MAL=18 <!--Канец аўтаматызацыі.--> <!--Вызначэньне камандаў (спасылкі ў табліцы)--> |назва_ALA=[[Дэпартыва Алявэс Віторыя|Алявэс]] |назва_ATH=[[Атлетык Більбао]] |назва_ATM=[[Атлетыка Мадрыд]] |назва_BAR=[[Барсэлёна (футбольны клюб)|Барсэлёна]] |назва_BET=[[Рэал Бэтыс Сэвільля|Бэтыс]] |назва_CEL=[[Сэльта Віга|Сэльта]] |назва_DEP=[[Дэпартыва Ля-Каруньня]] |назва_ELC=[[Эльчэ (футбольны клюб)|Эльчэ]] |назва_ESP=[[Эспанёл Барсэлёна|Эспанёл]] |назва_GET=[[Хэтафэ (футбольны клюб)|Хэтафэ]] |назва_LEV=[[Левантэ Валенсія|Левантэ]] |назва_MAL=[[Маляга (футбольны клюб)|Маляга]] |назва_OSA=[[Асасуна Памплёна|Асасуна]] |назва_RAC=[[Расінг Сантандэр]] |назва_RAY=[[Раё Вальекана Мадрыд|Раё Вальекана]] |назва_RMA=[[Рэал Мадрыд]] |назва_RSO=[[Рэал Сасьедад Сан-Сэбастыян|Рэал Сасьедад]] |назва_SEV=[[Сэвільля (футбольны клюб)|Сэвільля]] |назва_VAL=[[Валенсія (футбольны клюб)|Валенсія]] |назва_VIL=[[Вільярэал (футбольны клюб)|Вільярэал]] <!--Кваліфікацыі камандаў.--> |вынік1=CLLS |вынік2=CLLS |вынік3=CLLS |вынік4=CLLS |вынік5=ELLS |вынік6=ECLPO |вынік18=REL |вынік19=REL |вынік20=REL <!--Налады і правілы табліцы--> |ліміт_паказу=5 |правілы_клясыфікацыі=1) Пункты; 2) Пункты ў гульнях паміж сабою; 3) Розьніца мячоў у гульнях паміж сабою; 4) Розьніца мячоў; 5) Забітыя мячы; 6) Пункты сумленнай гульні. <!--Вызначэньне слупка кваліфікацыі і паніжэньня--> |загаловак_слупка_вынікаў=QR |колер_CLLS=green1|тэкст_CLLS=[[Ліга чэмпіёнаў УЭФА 2027—2028 гадоў#Лігавы этап|Лігавы этап Лігі чэмпіёнаў]] |колер_ELLS=blue1 |тэкст_ELLS=[[Ліга Эўропы УЭФА 2027—2028 гадоў#Лігавы этап|Лігавы этап Лігі Эўропы]] |колер_ECLPO=yellow1 |тэкст_ECLPO=[[Ліга канфэрэнцыяў УЭФА 2027—2028 гадоў#Кваліфікацыйны раўнд плэй-оф|Раўнд плэй-оф Лігі канфэрэнцыяў]] |колер_REL=red1 |тэкст_REL=Паніжэньне ў Сэгунду }}</onlyinclude> 2c8cwcz7z728mkpmkym358763msbmrk 10 272282 2697232 2697112 2026-10-19T14:33:09Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697232 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> <onlyinclude>{{#invoke:Спартовая табліца|main|стыль=ВНП |крыніца = [https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/table/2026-2027 Бундэсьліга] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 19 кастрычніка 2026 году</small><!--Месцы камандаў.--> |парадак_камандаў=MUN, DOR, FRE, LEV, MAI, ELV, LEI, BRE, HAM, AUG, FRA, KÖL, STU, HOF, SCH, PAD, UNB, MÖN <!--Вынікі камандаў.--> |перамогі_MUN=4 | нічыі_MUN=2 |паразы_MUN=0 |мз_MUN=22 |мп_MUN=5 |перамогі_DOR=4 | нічыі_DOR=2 |паразы_DOR=0 |мз_DOR=11 |мп_DOR=4 |перамогі_FRE=4 | нічыі_FRE=1 |паразы_FRE=1 |мз_FRE=15 |мп_FRE=6 |перамогі_LEV=4 | нічыі_LEV=1 |паразы_LEV=1 |мз_LEV=16 |мп_LEV=9 |перамогі_MAI=3 | нічыі_MAI=1 |паразы_MAI=2 |мз_MAI=14 |мп_MAI=10 |перамогі_ELV=3 | нічыі_ELV=1 |паразы_ELV=2 |мз_ELV=12 |мп_ELV=11 |перамогі_LEI=3 | нічыі_LEI=0 |паразы_LEI=3 |мз_LEI=16 |мп_LEI=11 |перамогі_BRE=2 | нічыі_BRE=3 |паразы_BRE=1 |мз_BRE=12 |мп_BRE=12 |перамогі_HAM=3 | нічыі_HAM=0 |паразы_HAM=3 |мз_HAM=6 |мп_HAM=15 |перамогі_AUG=2 | нічыі_AUG=2 |паразы_AUG=2 |мз_AUG=16 |мп_AUG=12 |перамогі_FRA=2 | нічыі_FRA=2 |паразы_FRA=2 |мз_FRA=10 |мп_FRA=16 |перамогі_KÖL=2 | нічыі_KÖL=1 |паразы_KÖL=3 |мз_KÖL=8 |мп_KÖL=11 |перамогі_STU=2 | нічыі_STU=0 |паразы_STU=4 |мз_STU=8 |мп_STU=10 |перамогі_HOF=2 | нічыі_HOF=0 |паразы_HOF=4 |мз_HOF=11 |мп_HOF=14 |перамогі_SCH=1 | нічыі_SCH=2 |паразы_SCH=3 |мз_SCH=4 |мп_SCH=7 |перамогі_PAD=1 | нічыі_PAD=2 |паразы_PAD=3 |мз_PAD=5 |мп_PAD=9 |перамогі_UNB=1 | нічыі_UNB=2 |паразы_UNB=3 |мз_UNB=5 |мп_UNB=17 |перамогі_MÖN=0 | нічыі_MÖN=0 |паразы_MÖN=6 |мз_MÖN=8 |мп_MÖN=20 <!--Канец аўтаматызацыі.--> <!--Вызначэньне камандаў (спасылкі ў табліцы)--> |назва_AUG=[[Аўгсбург (футбольны клюб)|Аўгсбург]] |назва_UNB=[[Уніён Бэрлін]] |назва_BRE=[[Вэрдэр Брэмэн]] |назва_DOR=[[Барусія Дортмунд]] |назва_ELV=[[Эльфэрсбэрг (футбольны клюб)|Эльфэрсбэрг]] |назва_FRA=[[Айнтрахт Франкфурт]] |назва_FRE=[[Фрайбург (футбольны клюб)|Фрайбург]] |назва_HAM=[[Гамбург (футбольны клюб)|Гамбург]] |назва_HOF=[[Гофэнгайм (футбольны клюб)|Гофэнгайм]] |назва_KÖL=[[Кёльн (футбольны клюб)|Кёльн]] |назва_LEI=[[РБ Ляйпцыг (футбольны клюб)|РБ Ляйпцыг]] |назва_LEV=[[Баер Левэркузэн]] |назва_MAI=[[Майнц (футбольны клюб)|Майнц]] |назва_MÖN=[[Барусія Мёнхэнглядбах]] |назва_MUN=[[Баварыя Мюнхэн]] |назва_PAD=[[Падэрборн-07 (футбольны клюб)|Падэрборн-07]] |назва_SCH=[[Шальке-04 Гельзэнкірхэн]] |назва_STU=[[Штутгарт (футбольны клюб)|Штутгарт]] <!--Кваліфікацыі камандаў.--> |вынік1=CLLS|вынік2=CLLS|вынік3=CLLS|вынік4=CLLS |вынік5=ELLS|вынік6=ECLPO |вынік16=RPO |вынік17=REL |вынік18=REL <!--Налады і правілы табліцы--> |ліміт_паказу=5 |правілы_клясыфікацыі=1) Пункты; 2) Розьніца мячоў; 3) Забітыя мячы; 4) Вынікі ў гульнях паміж сабою; 5) Гасьцявыя забітыя мячы ў гульнях паміж сабою; 6) Гасьцявыя забітыя мячы; 7) Дадатковыя матчы. <!--Вызначэньне слупка кваліфікацыі і паніжэньня--> |загаловак_слупка_вынікаў=QR |колер_CLLS=green1|тэкст_CLLS=[[Ліга чэмпіёнаў УЭФА 2027—2028 гадоў#Лігавы этап|Лігавы этап Лігі чэмпіёнаў]] |колер_ELLS=blue1 |тэкст_ELLS=[[Ліга Эўропы УЭФА 2027—2028 гадоў#Лігавы этап|Лігавы этап Лігі Эўропы]] |колер_ECLPO=yellow1 |тэкст_ECLPO=[[Ліга канфэрэнцыяў УЭФА 2027—2028 гадоў#Кваліфікацыйны раўнд плэй-оф|Раўнд плэй-оф Лігі канфэрэнцыяў]] |колер_RPO=red2 |тэкст_RPO=Пераходныя матчы |колер_REL=red1 |тэкст_REL=Паніжэньне ў Бундэсьлігу 2 }}</onlyinclude> r1ws7tvltju3oe6ws1rbygmd52htr3k 10 272283 2697233 2697113 2026-10-19T14:33:10Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697233 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> <onlyinclude>{{#invoke:Спартовая табліца|main|стыль=ВНП |крыніца = [https://www.legaseriea.it/en/serie-a/classifica Сэрыя А] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 19 кастрычніка 2026 году</small><!--Месцы камандаў.--> |парадак_камандаў=INT, LAZ, ROM, MIL, COM, FRO, CAG, JUV, NAP, ATA, LEC, SAS, TOR, BOL, MON, PAR, UDI, GEN, FIO, VEN <!--Вынікі камандаў.--> |перамогі_INT=6 | нічыі_INT=1 |паразы_INT=0 |мз_INT=21 |мп_INT=9 |перамогі_LAZ=6 | нічыі_LAZ=1 |паразы_LAZ=0 |мз_LAZ=14 |мп_LAZ=4 |перамогі_ROM=5 | нічыі_ROM=2 |паразы_ROM=0 |мз_ROM=16 |мп_ROM=3 |перамогі_MIL=4 | нічыі_MIL=3 |паразы_MIL=0 |мз_MIL=14 |мп_MIL=7 |перамогі_COM=4 | нічыі_COM=2 |паразы_COM=1 |мз_COM=12 |мп_COM=7 |перамогі_FRO=4 | нічыі_FRO=1 |паразы_FRO=2 |мз_FRO=13 |мп_FRO=9 |перамогі_CAG=4 | нічыі_CAG=1 |паразы_CAG=1 |мз_CAG=6 |мп_CAG=3 |перамогі_JUV=3 | нічыі_JUV=2 |паразы_JUV=2 |мз_JUV=9 |мп_JUV=8 |перамогі_NAP=3 | нічыі_NAP=1 |паразы_NAP=3 |мз_NAP=10 |мп_NAP=7 |перамогі_ATA=3 | нічыі_ATA=0 |паразы_ATA=4 |мз_ATA=10 |мп_ATA=11 |перамогі_LEC=3 | нічыі_LEC=0 |паразы_LEC=4 |мз_LEC=9 |мп_LEC=12 |перамогі_SAS=2 | нічыі_SAS=2 |паразы_SAS=3 |мз_SAS=12 |мп_SAS=14 |перамогі_TOR=2 | нічыі_TOR=1 |паразы_TOR=3 |мз_TOR=7 |мп_TOR=9 |перамогі_BOL=1 | нічыі_BOL=2 |паразы_BOL=4 |мз_BOL=6 |мп_BOL=10 |перамогі_MON=1 | нічыі_MON=1 |паразы_MON=4 |мз_MON=9 |мп_MON=15 |перамогі_PAR=1 | нічыі_PAR=1 |паразы_PAR=4 |мз_PAR=4 |мп_PAR=10 |перамогі_UDI=1 | нічыі_UDI=1 |паразы_UDI=5 |мз_UDI=9 |мп_UDI=16 |перамогі_GEN=1 | нічыі_GEN=1 |паразы_GEN=5 |мз_GEN=5 |мп_GEN=13 |перамогі_FIO=1 | нічыі_FIO=1 |паразы_FIO=5 |мз_FIO=8 |мп_FIO=17 |перамогі_VEN=1 | нічыі_VEN=0 |паразы_VEN=6 |мз_VEN=6 |мп_VEN=16 <!--Канец аўтаматызацыі.--> <!--Вызначэньне камандаў (спасылкі ў табліцы)--> |назва_ATA=[[Аталянта Бэргама|Аталянта]] |назва_BOL=[[Балёньня (футбольны клюб)|Балёньня]] |назва_CAG=[[Кальяры (футбольны клюб)|Кальяры]] |назва_COM=[[Кома (футбольны клюб)|Кома]] |назва_FIO=[[Фіярэнтына Флярэнцыя|Фіярэнтына]] |назва_FRO=[[Фразынонэ (футбольны клюб)|Фразынонэ]] |назва_GEN=[[Джэноа Генуя|Джэноа]] |назва_INT=[[Інтэрнацыянале Мілян|Інтэрнацыянале]] |назва_JUV=[[Ювэнтус Турын|Ювэнтус]] |назва_LAZ=[[Ляцыё Рым|Ляцыё]] |назва_LEC=[[Леччэ (футбольны клюб)|Леччэ]] |назва_MIL=[[Мілян (футбольны клюб)|Мілян]] |назва_MON=[[Монца (футбольны клюб)|Монца]] |назва_NAP=[[Напалі Нэапаль|Напалі]] |назва_PAR=[[Парма (футбольны клюб)|Парма]] |назва_ROM=[[Рома Рым|Рома]] |назва_SAS=[[Сасуолё (футбольны клюб)|Сасуолё]] |назва_TOR=[[Тарына Турын|Тарына]] |назва_UDI=[[Удынэзэ Удынэ|Удынэзэ]] |назва_VEN=[[Вэнэцыя (футбольны клюб)|Вэнэцыя]] <!--Кваліфікацыі камандаў.--> |вынік1=CLLS|вынік2=CLLS|вынік3=CLLS|вынік4=CLLS |вынік5=ELLS|вынік6=ECLPO |вынік18=REL |вынік19=REL |вынік20=REL <!--Налады і правілы табліцы--> |ліміт_паказу=5 |правілы_клясыфікацыі=1) Пункты; 2) Дадатковы матч для вызначэньня чэмпіёна і камандаў на паніжэньне; 3) Пункты ў гульнях паміж сабою; 4) Розьніца мячоў у гульнях паміж сабою; 5) Розьніца мячоў; 6) Забітыя мячы; 7) Лёсаваньне. <!--Вызначэньне слупка кваліфікацыі і паніжэньня--> |загаловак_слупка_вынікаў=QR |колер_CLLS=green1|тэкст_CLLS=[[Ліга чэмпіёнаў УЭФА 2027—2028 гадоў#Лігавы этап|Лігавы этап Лігі чэмпіёнаў]] |колер_ELLS=blue1 |тэкст_ELLS=[[Ліга Эўропы УЭФА 2027—2028 гадоў#Лігавы этап|Лігавы этап Лігі Эўропы]] |колер_ECLPO=yellow1 |тэкст_ECLPO=[[Ліга канфэрэнцыяў УЭФА 2027—2028 гадоў#Раўнд плэй-оф|Раўнд плэй-оф Лігі канфэрэнцыяў]] |колер_REL=red1 |тэкст_REL=Паніжэньне ў Сэрыю Б }}</onlyinclude> 4n4xjle05rpzx688po4i2c3yfsktsv5 2697293 2697233 2026-10-20T08:20:34Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697293 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> <onlyinclude>{{#invoke:Спартовая табліца|main|стыль=ВНП |крыніца = [https://www.legaseriea.it/en/serie-a/classifica Сэрыя А] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 20 кастрычніка 2026 году</small><!--Месцы камандаў.--> |парадак_камандаў=INT, LAZ, ROM, MIL, COM, FRO, CAG, JUV, NAP, TOR, ATA, LEC, SAS, MON, BOL, UDI, GEN, FIO, PAR, VEN <!--Вынікі камандаў.--> |перамогі_INT=6 | нічыі_INT=1 |паразы_INT=0 |мз_INT=21 |мп_INT=9 |перамогі_LAZ=6 | нічыі_LAZ=1 |паразы_LAZ=0 |мз_LAZ=14 |мп_LAZ=4 |перамогі_ROM=5 | нічыі_ROM=2 |паразы_ROM=0 |мз_ROM=16 |мп_ROM=3 |перамогі_MIL=4 | нічыі_MIL=3 |паразы_MIL=0 |мз_MIL=14 |мп_MIL=7 |перамогі_COM=4 | нічыі_COM=2 |паразы_COM=1 |мз_COM=12 |мп_COM=7 |перамогі_FRO=4 | нічыі_FRO=1 |паразы_FRO=2 |мз_FRO=13 |мп_FRO=9 |перамогі_CAG=4 | нічыі_CAG=1 |паразы_CAG=2 |мз_CAG=6 |мп_CAG=7 |перамогі_JUV=3 | нічыі_JUV=2 |паразы_JUV=2 |мз_JUV=9 |мп_JUV=8 |перамогі_NAP=3 | нічыі_NAP=1 |паразы_NAP=3 |мз_NAP=10 |мп_NAP=7 |перамогі_TOR=3 | нічыі_TOR=1 |паразы_TOR=3 |мз_TOR=10 |мп_TOR=9 |перамогі_ATA=3 | нічыі_ATA=0 |паразы_ATA=4 |мз_ATA=10 |мп_ATA=11 |перамогі_LEC=3 | нічыі_LEC=0 |паразы_LEC=4 |мз_LEC=9 |мп_LEC=12 |перамогі_SAS=2 | нічыі_SAS=2 |паразы_SAS=3 |мз_SAS=12 |мп_SAS=14 |перамогі_MON=2 | нічыі_MON=1 |паразы_MON=4 |мз_MON=13 |мп_MON=15 |перамогі_BOL=1 | нічыі_BOL=2 |паразы_BOL=4 |мз_BOL=6 |мп_BOL=10 |перамогі_UDI=1 | нічыі_UDI=1 |паразы_UDI=5 |мз_UDI=9 |мп_UDI=16 |перамогі_GEN=1 | нічыі_GEN=1 |паразы_GEN=5 |мз_GEN=5 |мп_GEN=13 |перамогі_FIO=1 | нічыі_FIO=1 |паразы_FIO=5 |мз_FIO=8 |мп_FIO=17 |перамогі_PAR=1 | нічыі_PAR=1 |паразы_PAR=5 |мз_PAR=4 |мп_PAR=13 |перамогі_VEN=1 | нічыі_VEN=0 |паразы_VEN=6 |мз_VEN=6 |мп_VEN=16 <!--Канец аўтаматызацыі.--> <!--Вызначэньне камандаў (спасылкі ў табліцы)--> |назва_ATA=[[Аталянта Бэргама|Аталянта]] |назва_BOL=[[Балёньня (футбольны клюб)|Балёньня]] |назва_CAG=[[Кальяры (футбольны клюб)|Кальяры]] |назва_COM=[[Кома (футбольны клюб)|Кома]] |назва_FIO=[[Фіярэнтына Флярэнцыя|Фіярэнтына]] |назва_FRO=[[Фразынонэ (футбольны клюб)|Фразынонэ]] |назва_GEN=[[Джэноа Генуя|Джэноа]] |назва_INT=[[Інтэрнацыянале Мілян|Інтэрнацыянале]] |назва_JUV=[[Ювэнтус Турын|Ювэнтус]] |назва_LAZ=[[Ляцыё Рым|Ляцыё]] |назва_LEC=[[Леччэ (футбольны клюб)|Леччэ]] |назва_MIL=[[Мілян (футбольны клюб)|Мілян]] |назва_MON=[[Монца (футбольны клюб)|Монца]] |назва_NAP=[[Напалі Нэапаль|Напалі]] |назва_PAR=[[Парма (футбольны клюб)|Парма]] |назва_ROM=[[Рома Рым|Рома]] |назва_SAS=[[Сасуолё (футбольны клюб)|Сасуолё]] |назва_TOR=[[Тарына Турын|Тарына]] |назва_UDI=[[Удынэзэ Удынэ|Удынэзэ]] |назва_VEN=[[Вэнэцыя (футбольны клюб)|Вэнэцыя]] <!--Кваліфікацыі камандаў.--> |вынік1=CLLS|вынік2=CLLS|вынік3=CLLS|вынік4=CLLS |вынік5=ELLS|вынік6=ECLPO |вынік18=REL |вынік19=REL |вынік20=REL <!--Налады і правілы табліцы--> |ліміт_паказу=5 |правілы_клясыфікацыі=1) Пункты; 2) Дадатковы матч для вызначэньня чэмпіёна і камандаў на паніжэньне; 3) Пункты ў гульнях паміж сабою; 4) Розьніца мячоў у гульнях паміж сабою; 5) Розьніца мячоў; 6) Забітыя мячы; 7) Лёсаваньне. <!--Вызначэньне слупка кваліфікацыі і паніжэньня--> |загаловак_слупка_вынікаў=QR |колер_CLLS=green1|тэкст_CLLS=[[Ліга чэмпіёнаў УЭФА 2027—2028 гадоў#Лігавы этап|Лігавы этап Лігі чэмпіёнаў]] |колер_ELLS=blue1 |тэкст_ELLS=[[Ліга Эўропы УЭФА 2027—2028 гадоў#Лігавы этап|Лігавы этап Лігі Эўропы]] |колер_ECLPO=yellow1 |тэкст_ECLPO=[[Ліга канфэрэнцыяў УЭФА 2027—2028 гадоў#Раўнд плэй-оф|Раўнд плэй-оф Лігі канфэрэнцыяў]] |колер_REL=red1 |тэкст_REL=Паніжэньне ў Сэрыю Б }}</onlyinclude> 489c9ut7aykj9gy6glq2262t5dvffym 10 272284 2697234 2697114 2026-10-19T14:33:11Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697234 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> <onlyinclude>{{#invoke:Спартовая табліца|main|стыль=ВНП |крыніца = [https://eredivisie.eu/competition/table/ Эрэдывізія] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 19 кастрычніка 2026 году</small><!--Месцы камандаў.--> |парадак_камандаў=FEY, AZ, PSV, AJA, TWE, FOR, GRO, HEE, GAE, EXC, UTR, NEC, SPA, CAM, PEC, TEL, ADO, WIL <!--Вынікі камандаў.--> |перамогі_FEY=7 | нічыі_FEY=2 |паразы_FEY=0 |мз_FEY=31 |мп_FEY=10 |перамогі_AZ=6 | нічыі_AZ=2 |паразы_AZ=1 |мз_AZ=20 |мп_AZ=10 |перамогі_PSV=6 | нічыі_PSV=1 |паразы_PSV=2 |мз_PSV=27 |мп_PSV=12 |перамогі_AJA=5 | нічыі_AJA=3 |паразы_AJA=1 |мз_AJA=27 |мп_AJA=12 |перамогі_TWE=5 | нічыі_TWE=2 |паразы_TWE=2 |мз_TWE=17 |мп_TWE=10 |перамогі_FOR=4 | нічыі_FOR=3 |паразы_FOR=2 |мз_FOR=16 |мп_FOR=17 |перамогі_GRO=4 | нічыі_GRO=2 |паразы_GRO=3 |мз_GRO=22 |мп_GRO=19 |перамогі_HEE=3 | нічыі_HEE=3 |паразы_HEE=3 |мз_HEE=15 |мп_HEE=11 |перамогі_GAE=2 | нічыі_GAE=5 |паразы_GAE=2 |мз_GAE=20 |мп_GAE=21 |перамогі_EXC=3 | нічыі_EXC=2 |паразы_EXC=4 |мз_EXC=16 |мп_EXC=18 |перамогі_UTR=3 | нічыі_UTR=2 |паразы_UTR=4 |мз_UTR=16 |мп_UTR=26 |перамогі_NEC=2 | нічыі_NEC=4 |паразы_NEC=3 |мз_NEC=15 |мп_NEC=16 |перамогі_SPA=2 | нічыі_SPA=3 |паразы_SPA=4 |мз_SPA=16 |мп_SPA=22 |перамогі_CAM=2 | нічыі_CAM=3 |паразы_CAM=4 |мз_CAM=13 |мп_CAM=21 |перамогі_PEC=2 | нічыі_PEC=1 |паразы_PEC=6 |мз_PEC=10 |мп_PEC=22 |перамогі_TEL=1 | нічыі_TEL=3 |паразы_TEL=5 |мз_TEL=10 |мп_TEL=18 |перамогі_ADO=1 | нічыі_ADO=3 |паразы_ADO=5 |мз_ADO=11 |мп_ADO=20 |перамогі_WIL=0 | нічыі_WIL=2 |паразы_WIL=7 |мз_WIL=9 |мп_WIL=26 <!--Канец аўтаматызацыі.--> <!--Вызначэньне камандаў (спасылкі ў табліцы)--> |назва_ADO=[[АДО Дэн Гааг]] |назва_AJA=[[Аякс Амстэрдам|Аякс]] |назва_AZ =[[АЗ Алькмаар|АЗ]] |назва_CAM=[[Камбюўр Леэўвардэн|Камбюўр]] |назва_EXC=[[Эксэльсіёр Ратэрдам|Эксэльсіёр]] |назва_FEY=[[Фэеноорд Ратэрдам|Фэеноорд]] |назва_FOR=[[Фартуна Сытард|Фартуна]] |назва_GAE=[[Гоў Эгэд Іглз Дэвэнтэр|Гоў Эгэд Іглз]] |назва_GRO=[[Гронінген (футбольны клюб)|Гронінген]] |назва_HEE=[[Гээрэнвээн (футбольны клюб)|Гээрэнвээн]] |назва_NEC=[[НЭК Нэймэген|НЭК]] |назва_PEC=[[Зволе (футбольны клюб)|Зволе]] |назва_PSV=[[ПСВ Эйндговэн]] |назва_SPA=[[Спарта Ратэрдам|Спарта]] |назва_TEL=[[Тэльстар Эймёйдэн|Тэльстар]] |назва_TWE=[[Твэнтэ Энсхэдэ|Твэнтэ]] |назва_UTR=[[Утрэхт (футбольны клюб)|Утрэхт]] |назва_WIL=[[Вілем II Тыльбург|Вілем II]] <!--Кваліфікацыі камандаў.--> |вынік1=CLLS|вынік2=CL3Q|вынік3=EL2Q |вынік4=EUPO|вынік5=EUPO|вынік6=EUPO|вынік7=EUPO |вынік16=RPO |вынік17=REL |вынік18=REL <!--Настройкі і правілы табліцы--> |ліміт_паказу=5 |правілы_клясыфікацыі=1) Пункты; 2) Розьніца мячоў; 3) Забітыя мячы; 4) Пункты ў гульнях паміж сабою; 5) Розьніца мячоў у гульнях паміж сабою; 6) Гасьцявыя забітыя мячы ў гульнях паміж сабою; 7) Дадатковыя матчы для вызначэньня чэмпіёна, клюбаў на выбываньне або ўдзельнікаў эўракубкаў, інакш жэрабя; 8) Пэнальці (толькі пасьля дадатковых матчаў). <!--Вызначэньне слупка кваліфікацыі і паніжэньня--> |загаловак_слупка_вынікаў=QR |колер_CLLS=green1|тэкст_CLLS=[[Ліга чэмпіёнаў УЭФА 2027—2028 гадоў#Лігавы этап|Лігавы этап Лігі чэмпіёнаў]] |колер_CL3Q=green2|тэкст_CL3Q=[[Ліга чэмпіёнаў УЭФА 2027—2028 гадоў#Трэці кваліфікацыйны раўнд|Трэці кваліфікацыйны раўнд Лігі чэмпіёнаў]] |колер_ELLS=blue1 |тэкст_ELLS=[[Ліга Эўропы УЭФА 2027—2028 гадоў#Лігавы этап|Лігавы этап Лігі Эўропы]] |колер_EL2Q=blue2 |тэкст_EL2Q=[[Ліга Эўропы УЭФА 2027—2028 гадоў#Другі кваліфікацыйны раўнд|Другі кваліфікацыйны раўнд Лігі Эўропы]] |колер_EUPO=yellow1 |тэкст_EUPO=Плэй-оф за эўракубкі |колер_RPO=red2 |тэкст_RPO=Плэй-оф за Эрэдывізію |колер_REL=red1 |тэкст_REL=Паніжэньне ў Ээрстэ дывізію }}</onlyinclude> 469os2cude3mn9x761fge54ic7t8e1b 10 272285 2697244 2697123 2026-10-19T14:34:18Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697244 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> {{#invoke:Спартовыя вынікі|main |крыніца = [https://ligue1.com/en/competitions/ligue1mcdonalds?tab=results Ліга 1] |стыль_матчаў = футбол |парадак_камандаў= OL,OM,ANG,AUX,BRE,HAC,LMA,LIL,LEN,LOR,ASM,NIC,PSG,PFC,REN,STR,TRO,TFC |скарачэньне_ANG = [[Анжэ (футбольны клюб)|Анж]] |скарачэньне_AUX = [[Асэр (футбольны клюб)|Асэ]] |скарачэньне_BRE = [[Брэст (футбольны клюб)|Брэ]] |скарачэньне_HAC = [[Гаўр (футбольны клюб)|Гаў]] |скарачэньне_LMA = [[Лё-Ман (футбольны клюб)|ЛёМ]] |скарачэньне_LEN = [[Лянс (футбольны клюб)|Лян]] |скарачэньне_LIL = [[Ліль (футбольны клюб)|Ліл]] |скарачэньне_LOR = [[Ляр’ен (футбольны клюб)|Ляр]] |скарачэньне_OL = [[Алімпік Ліён|АЛі]] |скарачэньне_OM = [[Алімпік Марсэль|АМа]] |скарачэньне_ASM = [[Манака (футбольны клюб)|Мнк]] |скарачэньне_NIC = [[Ніцца (футбольны клюб)|Ніц]] |скарачэньне_PFC = [[Парыж (футбольны клюб)|Прж]] |скарачэньне_PSG = [[Пары Сэн-Жэрмэн Парыж|ПCЖ]] |скарачэньне_REN = [[Рэн (футбольны клюб)|Рэн]] |скарачэньне_STR = [[Страсбург (футбольны клюб)|Стр]] |скарачэньне_TFC = [[Тулюза (футбольны клюб)|Тул]] |скарачэньне_TRO = [[Труа (футбольны клюб)|Тру]] |назва_ANG = [[Анжэ (футбольны клюб)|Анжэ]] |назва_AUX = [[Асэр (футбольны клюб)|Асэр]] |назва_BRE = [[Брэст (футбольны клюб)|Брэст]] |назва_HAC = [[Гаўр (футбольны клюб)|Гаўр]] |назва_LMA = [[Лё-Ман (футбольны клюб)|Лё-Ман]] |назва_LEN = [[Лянс (футбольны клюб)|Лянс]] |назва_LIL = [[Ліль (футбольны клюб)|Ліль]] |назва_LOR = [[Ляр’ен (футбольны клюб)|Ляр’ен]] |назва_OL = [[Алімпік Ліён]] |назва_OM = [[Алімпік Марсэль]] |назва_ASM = [[Манака (футбольны клюб)|Манака]] |назва_NIC = [[Ніцца (футбольны клюб)|Ніцца]] |назва_PFC = [[Парыж (футбольны клюб)|Парыж]] |назва_PSG = [[Пары Сэн-Жэрмэн Парыж|Пары Сэн-Жэрмэн]] |назва_REN = [[Рэн (футбольны клюб)|Рэн]] |назва_STR = [[Страсбург (футбольны клюб)|Страсбург]] |назва_TFC = [[Тулюза (футбольны клюб)|Тулюза]] |назва_TRO = [[Труа (футбольны клюб)|Труа]] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 18 кастрычніка 2026 |матч_ANG_ASM= |матч_ANG_AUX= |матч_ANG_BRE= |матч_ANG_LEH= |матч_ANG_LEN= |матч_ANG_LIL=0:2 |матч_ANG_LMA= |матч_ANG_LOR= |матч_ANG_NIC= |матч_ANG_OL= |матч_ANG_OM=2:5 |матч_ANG_PFC= |матч_ANG_PSG= |матч_ANG_REN=1:2 |матч_ANG_STR= |матч_ANG_TFC= |матч_ANG_TRO=2:0 |матч_ASM_ANG= |матч_ASM_AUX= |матч_ASM_BRE= |матч_ASM_LEH= |матч_ASM_LEN=2:1 |матч_ASM_LIL= |матч_ASM_LMA= |матч_ASM_LOR= |матч_ASM_NIC= |матч_ASM_OL= |матч_ASM_OM=2:0 |матч_ASM_PFC= |матч_ASM_PSG= |матч_ASM_REN= |матч_ASM_STR= |матч_ASM_TFC=2:2 |матч_ASM_TRO= |матч_AUX_ANG=1:3 |матч_AUX_ASM= |матч_AUX_BRE=2:1 |матч_AUX_LEH= |матч_AUX_LEN= |матч_AUX_LIL= |матч_AUX_LMA= |матч_AUX_LOR= |матч_AUX_NIC=1:0 |матч_AUX_OL= |матч_AUX_OM= |матч_AUX_PFC= |матч_AUX_PSG= |матч_AUX_REN= |матч_AUX_STR= |матч_AUX_TFC= |матч_AUX_TRO= |матч_BRE_ANG=5:1 |матч_BRE_ASM= |матч_BRE_AUX= |матч_BRE_LEH= |матч_BRE_LEN= |матч_BRE_LIL= |матч_BRE_LMA= |матч_BRE_LOR= |матч_BRE_NIC= |матч_BRE_OL= |матч_BRE_OM= |матч_BRE_PFC= |матч_BRE_PSG=0:1 |матч_BRE_REN= |матч_BRE_STR= |матч_BRE_TFC=2:2 |матч_BRE_TRO= |матч_LEH_ANG=0:0 |матч_LEH_ASM=0:1 |матч_LEH_AUX=1:3 |матч_LEH_BRE=1:2 |матч_LEH_LEN= |матч_LEH_LIL= |матч_LEH_LMA= |матч_LEH_LOR= |матч_LEH_NIC= |матч_LEH_OL= |матч_LEH_OM= |матч_LEH_PFC= |матч_LEH_PSG= |матч_LEH_REN= |матч_LEH_STR= |матч_LEH_TFC= |матч_LEH_TRO= |матч_LEN_ANG= |матч_LEN_ASM= |матч_LEN_AUX=5:2 |матч_LEN_BRE= |матч_LEN_LEH= |матч_LEN_LIL= |матч_LEN_LMA= |матч_LEN_LOR=0:1 |матч_LEN_NIC= |матч_LEN_OL=2:1 |матч_LEN_OM= |матч_LEN_PFC= |матч_LEN_PSG= |матч_LEN_REN= |матч_LEN_STR= |матч_LEN_TFC= |матч_LEN_TRO= |матч_LIL_ANG= |матч_LIL_ASM= |матч_LIL_AUX= |матч_LIL_BRE=1:1 |матч_LIL_LEH=1:0 |матч_LIL_LEN= |матч_LIL_LMA= |матч_LIL_LOR= |матч_LIL_NIC= |матч_LIL_OL= |матч_LIL_OM= |матч_LIL_PFC= |матч_LIL_PSG=2:2 |матч_LIL_REN= |матч_LIL_STR= |матч_LIL_TFC= |матч_LIL_TRO=2:0 |матч_LMA_ANG= |матч_LMA_ASM= |матч_LMA_AUX= |матч_LMA_BRE=2:2 |матч_LMA_LEH= |матч_LMA_LEN=2:2 |матч_LMA_LIL= |матч_LMA_LOR=2:1 |матч_LMA_NIC= |матч_LMA_OL= |матч_LMA_OM= |матч_LMA_PFC= |матч_LMA_PSG= |матч_LMA_REN= |матч_LMA_STR= |матч_LMA_TFC=0:3 |матч_LMA_TRO= |матч_LOR_ANG= |матч_LOR_ASM=1:0 |матч_LOR_AUX= |матч_LOR_BRE= |матч_LOR_LEH= |матч_LOR_LEN= |матч_LOR_LIL= |матч_LOR_LMA= |матч_LOR_NIC= |матч_LOR_OL= |матч_LOR_OM= |матч_LOR_PFC=1:0 |матч_LOR_PSG= |матч_LOR_REN= |матч_LOR_STR= |матч_LOR_TFC=2:2 |матч_LOR_TRO=1:2 |матч_NIC_ANG= |матч_NIC_ASM= |матч_NIC_AUX= |матч_NIC_BRE= |матч_NIC_LEH= |матч_NIC_LEN= |матч_NIC_LIL=2:1 |матч_NIC_LMA=1:1 |матч_NIC_LOR=0:0 |матч_NIC_OL= |матч_NIC_OM= |матч_NIC_PFC= |матч_NIC_PSG= |матч_NIC_REN= |матч_NIC_STR=2:1 |матч_NIC_TFC= |матч_NIC_TRO= |матч_OL_ANG= |матч_OL_ASM= |матч_OL_AUX=3:1 |матч_OL_BRE= |матч_OL_LEH=1:1 |матч_OL_LEN= |матч_OL_LIL= |матч_OL_LMA= |матч_OL_LOR= |матч_OL_NIC=2:1 |матч_OL_OM= |матч_OL_PFC= |матч_OL_PSG= |матч_OL_REN=4:0 |матч_OL_STR= |матч_OL_TFC= |матч_OL_TRO= |матч_OM_ANG= |матч_OM_ASM= |матч_OM_AUX= |матч_OM_BRE= |матч_OM_LEH= |матч_OM_LEN= |матч_OM_LIL= |матч_OM_LMA= |матч_OM_LOR= |матч_OM_NIC= |матч_OM_OL= |матч_OM_PFC=2:3 |матч_OM_PSG=1:2 |матч_OM_REN= |матч_OM_STR=4:0 |матч_OM_TFC= |матч_OM_TRO= |матч_PFC_ANG= |матч_PFC_ASM= |матч_PFC_AUX= |матч_PFC_BRE= |матч_PFC_LEH= |матч_PFC_LEN= |матч_PFC_LIL= |матч_PFC_LMA= |матч_PFC_LOR= |матч_PFC_NIC=3:0 |матч_PFC_OL=0:0 |матч_PFC_OM= |матч_PFC_PSG= |матч_PFC_REN=4:3 |матч_PFC_STR=2:1 |матч_PFC_TFC= |матч_PFC_TRO= |матч_PSG_ANG= |матч_PSG_ASM=1:2 |матч_PSG_AUX= |матч_PSG_BRE= |матч_PSG_LEH= |матч_PSG_LEN= |матч_PSG_LIL= |матч_PSG_LMA=3:1 |матч_PSG_LOR= |матч_PSG_NIC= |матч_PSG_OL= |матч_PSG_OM= |матч_PSG_PFC= |матч_PSG_REN= |матч_PSG_STR= |матч_PSG_TFC= |матч_PSG_TRO= |матч_REN_ANG= |матч_REN_ASM= |матч_REN_AUX=4:1 |матч_REN_BRE= |матч_REN_LEH= |матч_REN_LEN= |матч_REN_LIL= |матч_REN_LMA=3:2 |матч_REN_LOR= |матч_REN_NIC= |матч_REN_OL= |матч_REN_OM=1:0 |матч_REN_PFC= |матч_REN_PSG=2:2 |матч_REN_STR= |матч_REN_TFC= |матч_REN_TRO= |матч_STR_ANG= |матч_STR_ASM=1:1 |матч_STR_AUX= |матч_STR_BRE= |матч_STR_LEH= |матч_STR_LEN=2:1 |матч_STR_LIL= |матч_STR_LMA= |матч_STR_LOR= |матч_STR_NIC= |матч_STR_OL= |матч_STR_OM= |матч_STR_PFC= |матч_STR_PSG=1:3 |матч_STR_REN= |матч_STR_TFC= |матч_STR_TRO= |матч_TFC_ANG= |матч_TFC_ASM= |матч_TFC_AUX= |матч_TFC_BRE= |матч_TFC_LEH=3:2 |матч_TFC_LEN= |матч_TFC_LIL=0:1 |матч_TFC_LMA= |матч_TFC_LOR= |матч_TFC_NIC= |матч_TFC_OL=0:2 |матч_TFC_OM= |матч_TFC_PFC= |матч_TFC_PSG= |матч_TFC_REN= |матч_TFC_STR= |матч_TFC_TRO= |матч_TRO_ANG= |матч_TRO_ASM= |матч_TRO_AUX= |матч_TRO_BRE= |матч_TRO_LEH= |матч_TRO_LEN=1:3 |матч_TRO_LIL= |матч_TRO_LMA= |матч_TRO_LOR= |матч_TRO_NIC= |матч_TRO_OL= |матч_TRO_OM=0:2 |матч_TRO_PFC=0:0 |матч_TRO_PSG= |матч_TRO_REN= |матч_TRO_STR=2:6 |матч_TRO_TFC= <!--Канец аўтаматызацыі.--> }} 43etnd2z77rv5vm3bipm131wdd15o9o 10 272286 2697245 2697124 2026-10-19T14:34:19Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697245 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> {{#invoke:Спартовыя вынікі|main |крыніца = [https://www.laliga.com/en-ES/laliga-easports/results Ля Ліга] |стыль_матчаў = футбол |парадак_камандаў= ALA,OSA,ATH,ATM,BAR,BET,VAL,VIL,DEP,LEV,MAL,RAY,RAC,RMA,RSO,SEV,CEL,GET,ELC,ESP |скарачэньне_ALA=[[Дэпартыва Алявэс Віторыя|Аля]] |скарачэньне_ATH=[[Атлетык Більбао|АтБ]] |скарачэньне_ATM=[[Атлетыка Мадрыд|АтМ]] |скарачэньне_BAR=[[Барсэлёна (футбольны клюб)|Бар]] |скарачэньне_BET=[[Рэал Бэтыс Сэвільля|Бэт]] |скарачэньне_CEL=[[Сэльта Віга|Сэл]] |скарачэньне_DEP=[[Дэпартыва Ля-Каруньня|Дэп]] |скарачэньне_ELC=[[Эльчэ (футбольны клюб)|Эль]] |скарачэньне_ESP=[[Эспанёл Барсэлёна|Эсп]] |скарачэньне_GET=[[Хэтафэ (футбольны клюб)|Хэт]] |скарачэньне_LEV=[[Левантэ Валенсія|Лев]] |скарачэньне_MAL=[[Маляга (футбольны клюб)|Мал]] |скарачэньне_OSA=[[Асасуна Памплёна|Аса]] |скарачэньне_RAC=[[Расінг Сантандэр|Рас]] |скарачэньне_RAY=[[Раё Вальекана Мадрыд|Раё]] |скарачэньне_RMA=[[Рэал Мадрыд|РМд]] |скарачэньне_RSO=[[Рэал Сасьедад Сан-Сэбастыян|РС]] |скарачэньне_SEV=[[Сэвільля (футбольны клюб)|Сэв]] |скарачэньне_VAL=[[Валенсія (футбольны клюб)|Вал]] |скарачэньне_VIL=[[Вільярэал (футбольны клюб)|Віл]] |назва_ALA=[[Дэпартыва Алявэс Віторыя|Алявэс]] |назва_ATH=[[Атлетык Більбао]] |назва_ATM=[[Атлетыка Мадрыд]] |назва_BAR=[[Барсэлёна (футбольны клюб)|Барсэлёна]] |назва_BET=[[Рэал Бэтыс Сэвільля|Бэтыс]] |назва_CEL=[[Сэльта Віга|Сэльта]] |назва_DEP=[[Дэпартыва Ля-Каруньня|Дэпартыва]] |назва_ELC=[[Эльчэ (футбольны клюб)|Эльчэ]] |назва_ESP=[[Эспанёл Барсэлёна|Эспанёл]] |назва_GET=[[Хэтафэ (футбольны клюб)|Хэтафэ]] |назва_LEV=[[Левантэ Валенсія|Левантэ]] |назва_MAL=[[Маляга (футбольны клюб)|Маляга]] |назва_OSA=[[Асасуна Памплёна|Асасуна]] |назва_RAC=[[Расінг Сантандэр]] |назва_RAY=[[Раё Вальекана Мадрыд|Раё Вальекана]] |назва_RMA=[[Рэал Мадрыд]] |назва_RSO=[[Рэал Сасьедад Сан-Сэбастыян|Рэал Сасьедад]] |назва_SEV=[[Сэвільля (футбольны клюб)|Сэвільля]] |назва_VAL=[[Валенсія (футбольны клюб)|Валенсія]] |назва_VIL=[[Вільярэал (футбольны клюб)|Вільярэал]] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 18 кастрычніка 2026 |матч_ALA_ATH= |матч_ALA_ATM=1:2 |матч_ALA_BAR= |матч_ALA_BET= |матч_ALA_CEL= |матч_ALA_DEP= |матч_ALA_ELC= |матч_ALA_ESP= |матч_ALA_GET=3:0 |матч_ALA_LEV= |матч_ALA_MAL= |матч_ALA_OSA=5:2 |матч_ALA_RAC= |матч_ALA_RAY= |матч_ALA_RMA= |матч_ALA_RSO= |матч_ALA_SEV= |матч_ALA_VAL=0:1 |матч_ALA_VIL=1:0 |матч_ATH_ALA=0:0 |матч_ATH_ATM=3:0 |матч_ATH_BAR= |матч_ATH_BET= |матч_ATH_CEL= |матч_ATH_DEP= |матч_ATH_ELC=1:1 |матч_ATH_ESP= |матч_ATH_GET= |матч_ATH_LEV= |матч_ATH_MAL= |матч_ATH_OSA= |матч_ATH_RAC= |матч_ATH_RAY= |матч_ATH_RMA= |матч_ATH_RSO= |матч_ATH_SEV=1:3 |матч_ATH_VAL= |матч_ATH_VIL= |матч_ATM_ALA= |матч_ATM_ATH= |матч_ATM_BAR= |матч_ATM_BET= |матч_ATM_CEL= |матч_ATM_DEP= |матч_ATM_ELC= |матч_ATM_ESP= |матч_ATM_GET= |матч_ATM_LEV= |матч_ATM_MAL=2:0 |матч_ATM_OSA=4:0 |матч_ATM_RAC= |матч_ATM_RAY= |матч_ATM_RMA=2:1 |матч_ATM_RSO= |матч_ATM_SEV= |матч_ATM_VAL= |матч_ATM_VIL=2:2 |матч_BAR_ALA= |матч_BAR_ATH=2:0 |матч_BAR_ATM= |матч_BAR_BET= |матч_BAR_CEL= |матч_BAR_DEP= |матч_BAR_ELC= |матч_BAR_ESP= |матч_BAR_GET=3:0 |матч_BAR_LEV= |матч_BAR_MAL= |матч_BAR_OSA= |матч_BAR_RAC=7:2 |матч_BAR_RAY=5:2 |матч_BAR_RMA= |матч_BAR_RSO= |матч_BAR_SEV= |матч_BAR_VAL= |матч_BAR_VIL= |матч_BET_ALA= |матч_BET_ATH= |матч_BET_ATM= |матч_BET_BAR=2:5 |матч_BET_CEL= |матч_BET_DEP= |матч_BET_ELC= |матч_BET_ESP= |матч_BET_GET=1:0 |матч_BET_LEV= |матч_BET_MAL= |матч_BET_OSA=5:2 |матч_BET_RAC= |матч_BET_RAY= |матч_BET_RMA=1:0 |матч_BET_RSO=1:0 |матч_BET_SEV= |матч_BET_VAL= |матч_BET_VIL= |матч_CEL_ALA=2:1 |матч_CEL_ATH=0:2 |матч_CEL_ATM= |матч_CEL_BAR= |матч_CEL_BET= |матч_CEL_DEP= |матч_CEL_ELC= |матч_CEL_ESP= |матч_CEL_GET= |матч_CEL_LEV= |матч_CEL_MAL=1:1 |матч_CEL_OSA=1:2 |матч_CEL_RAC=5:0 |матч_CEL_RAY= |матч_CEL_RMA= |матч_CEL_RSO= |матч_CEL_SEV= |матч_CEL_VAL= |матч_CEL_VIL= |матч_DEP_ALA= |матч_DEP_ATH= |матч_DEP_ATM= |матч_DEP_BAR= |матч_DEP_BET=1:1 |матч_DEP_CEL= |матч_DEP_ELC=1:1 |матч_DEP_ESP= |матч_DEP_GET= |матч_DEP_LEV=1:1 |матч_DEP_MAL= |матч_DEP_OSA= |матч_DEP_RAC= |матч_DEP_RAY= |матч_DEP_RMA= |матч_DEP_RSO= |матч_DEP_SEV=0:1 |матч_DEP_VAL=3:1 |матч_DEP_VIL= |матч_ELC_ALA= |матч_ELC_ATH= |матч_ELC_ATM= |матч_ELC_BAR=0:5 |матч_ELC_BET= |матч_ELC_CEL=0:0 |матч_ELC_DEP= |матч_ELC_ESP= |матч_ELC_GET= |матч_ELC_LEV= |матч_ELC_MAL= |матч_ELC_OSA= |матч_ELC_RAC= |матч_ELC_RAY= |матч_ELC_RMA=2:3 |матч_ELC_RSO=2:3 |матч_ELC_SEV= |матч_ELC_VAL= |матч_ELC_VIL= |матч_ESP_ALA= |матч_ESP_ATH= |матч_ESP_ATM=0:1 |матч_ESP_BAR= |матч_ESP_BET= |матч_ESP_CEL= |матч_ESP_DEP= |матч_ESP_ELC=1:3 |матч_ESP_GET= |матч_ESP_LEV=3:0 |матч_ESP_MAL= |матч_ESP_OSA= |матч_ESP_RAC= |матч_ESP_RAY= |матч_ESP_RMA=1:2 |матч_ESP_RSO= |матч_ESP_SEV=1:1 |матч_ESP_VAL= |матч_ESP_VIL= |матч_GET_ALA= |матч_GET_ATH= |матч_GET_ATM= |матч_GET_BAR= |матч_GET_BET= |матч_GET_CEL=1:1 |матч_GET_DEP=1:1 |матч_GET_ELC= |матч_GET_ESP= |матч_GET_LEV= |матч_GET_MAL=1:0 |матч_GET_OSA= |матч_GET_RAC=1:0 |матч_GET_RAY= |матч_GET_RMA= |матч_GET_RSO= |матч_GET_SEV= |матч_GET_VAL= |матч_GET_VIL= |матч_LEV_ALA= |матч_LEV_ATH= |матч_LEV_ATM= |матч_LEV_BAR=2:4 |матч_LEV_BET=5:2 |матч_LEV_CEL= |матч_LEV_DEP= |матч_LEV_ELC= |матч_LEV_ESP= |матч_LEV_GET= |матч_LEV_MAL= |матч_LEV_OSA= |матч_LEV_RAC= |матч_LEV_RAY= |матч_LEV_RMA= |матч_LEV_RSO= |матч_LEV_SEV=3:3 |матч_LEV_VAL= |матч_LEV_VIL= |матч_MAL_ALA= |матч_MAL_ATH= |матч_MAL_ATM= |матч_MAL_BAR= |матч_MAL_BET= |матч_MAL_CEL= |матч_MAL_DEP=1:1 |матч_MAL_ELC= |матч_MAL_ESP=1:1 |матч_MAL_GET= |матч_MAL_LEV=0:0 |матч_MAL_OSA= |матч_MAL_RAC= |матч_MAL_RAY= |матч_MAL_RMA= |матч_MAL_RSO=2:5 |матч_MAL_SEV= |матч_MAL_VAL= |матч_MAL_VIL=1:3 |матч_OSA_ALA= |матч_OSA_ATH= |матч_OSA_ATM= |матч_OSA_BAR= |матч_OSA_BET= |матч_OSA_CEL= |матч_OSA_DEP= |матч_OSA_ELC= |матч_OSA_ESP=0:2 |матч_OSA_GET=1:0 |матч_OSA_LEV=0:0 |матч_OSA_MAL= |матч_OSA_RAC=2:0 |матч_OSA_RAY=1:1 |матч_OSA_RMA= |матч_OSA_RSO= |матч_OSA_SEV= |матч_OSA_VAL= |матч_OSA_VIL= |матч_RAC_ALA=2:1 |матч_RAC_ATH= |матч_RAC_ATM= |матч_RAC_BAR= |матч_RAC_BET= |матч_RAC_CEL= |матч_RAC_DEP= |матч_RAC_ELC=3:2 |матч_RAC_ESP= |матч_RAC_GET= |матч_RAC_LEV= |матч_RAC_MAL= |матч_RAC_OSA= |матч_RAC_RAY= |матч_RAC_RMA= |матч_RAC_RSO= |матч_RAC_SEV= |матч_RAC_VAL=2:2 |матч_RAC_VIL=2:2 |матч_RAY_ALA=1:1 |матч_RAY_ATH=0:0 |матч_RAY_ATM= |матч_RAY_BAR= |матч_RAY_BET= |матч_RAY_CEL= |матч_RAY_DEP= |матч_RAY_ELC= |матч_RAY_ESP=2:1 |матч_RAY_GET= |матч_RAY_LEV= |матч_RAY_MAL= |матч_RAY_OSA= |матч_RAY_RAC=3:2 |матч_RAY_RMA= |матч_RAY_RSO= |матч_RAY_SEV= |матч_RAY_VAL= |матч_RAY_VIL= |матч_RMA_ALA= |матч_RMA_ATH= |матч_RMA_ATM= |матч_RMA_BAR= |матч_RMA_BET= |матч_RMA_CEL= |матч_RMA_DEP= |матч_RMA_ELC= |матч_RMA_ESP= |матч_RMA_GET= |матч_RMA_LEV= |матч_RMA_MAL=4:0 |матч_RMA_OSA= |матч_RMA_RAC= |матч_RMA_RAY=4:1 |матч_RMA_RSO=4:1 |матч_RMA_SEV=4:1 |матч_RMA_VAL= |матч_RMA_VIL=1:0 |матч_RSO_ALA= |матч_RSO_ATH= |матч_RSO_ATM=0:3 |матч_RSO_BAR= |матч_RSO_BET= |матч_RSO_CEL=0:0 |матч_RSO_DEP=3:2 |матч_RSO_ELC= |матч_RSO_ESP=2:1 |матч_RSO_GET= |матч_RSO_LEV= |матч_RSO_MAL= |матч_RSO_OSA= |матч_RSO_RAC= |матч_RSO_RAY= |матч_RSO_RMA= |матч_RSO_SEV= |матч_RSO_VAL= |матч_RSO_VIL= |матч_SEV_ALA= |матч_SEV_ATH= |матч_SEV_ATM=1:3 |матч_SEV_BAR=1:3 |матч_SEV_BET= |матч_SEV_CEL= |матч_SEV_DEP= |матч_SEV_ELC= |матч_SEV_ESP= |матч_SEV_GET= |матч_SEV_LEV= |матч_SEV_MAL= |матч_SEV_OSA= |матч_SEV_RAC= |матч_SEV_RAY=2:1 |матч_SEV_RMA= |матч_SEV_RSO= |матч_SEV_VAL=1:0 |матч_SEV_VIL= |матч_VAL_ALA= |матч_VAL_ATH=0:0 |матч_VAL_ATM= |матч_VAL_BAR=0:5 |матч_VAL_BET=0:1 |матч_VAL_CEL=0:0 |матч_VAL_DEP= |матч_VAL_ELC= |матч_VAL_ESP= |матч_VAL_GET= |матч_VAL_LEV= |матч_VAL_MAL= |матч_VAL_OSA= |матч_VAL_RAC= |матч_VAL_RAY= |матч_VAL_RMA= |матч_VAL_RSO=2:3 |матч_VAL_SEV= |матч_VAL_VIL= |матч_VIL_ALA= |матч_VIL_ATH= |матч_VIL_ATM= |матч_VIL_BAR= |матч_VIL_BET=1:2 |матч_VIL_CEL= |матч_VIL_DEP=2:3 |матч_VIL_ELC=0:0 |матч_VIL_ESP= |матч_VIL_GET= |матч_VIL_LEV=3:1 |матч_VIL_MAL= |матч_VIL_OSA= |матч_VIL_RAC= |матч_VIL_RAY= |матч_VIL_RMA= |матч_VIL_RSO= |матч_VIL_SEV= |матч_VIL_VAL= <!--Канец аўтаматызацыі.--> }} fqqoqch3e02hpc5c3zh3y7qke2d5ckv 2697298 2697245 2026-10-20T08:20:38Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697298 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> {{#invoke:Спартовыя вынікі|main |крыніца = [https://www.laliga.com/en-ES/laliga-easports/results Ля Ліга] |стыль_матчаў = футбол |парадак_камандаў= ALA,OSA,ATH,ATM,BAR,BET,VAL,VIL,DEP,LEV,MAL,RAY,RAC,RMA,RSO,SEV,CEL,GET,ELC,ESP |скарачэньне_ALA=[[Дэпартыва Алявэс Віторыя|Аля]] |скарачэньне_ATH=[[Атлетык Більбао|АтБ]] |скарачэньне_ATM=[[Атлетыка Мадрыд|АтМ]] |скарачэньне_BAR=[[Барсэлёна (футбольны клюб)|Бар]] |скарачэньне_BET=[[Рэал Бэтыс Сэвільля|Бэт]] |скарачэньне_CEL=[[Сэльта Віга|Сэл]] |скарачэньне_DEP=[[Дэпартыва Ля-Каруньня|Дэп]] |скарачэньне_ELC=[[Эльчэ (футбольны клюб)|Эль]] |скарачэньне_ESP=[[Эспанёл Барсэлёна|Эсп]] |скарачэньне_GET=[[Хэтафэ (футбольны клюб)|Хэт]] |скарачэньне_LEV=[[Левантэ Валенсія|Лев]] |скарачэньне_MAL=[[Маляга (футбольны клюб)|Мал]] |скарачэньне_OSA=[[Асасуна Памплёна|Аса]] |скарачэньне_RAC=[[Расінг Сантандэр|Рас]] |скарачэньне_RAY=[[Раё Вальекана Мадрыд|Раё]] |скарачэньне_RMA=[[Рэал Мадрыд|РМд]] |скарачэньне_RSO=[[Рэал Сасьедад Сан-Сэбастыян|РС]] |скарачэньне_SEV=[[Сэвільля (футбольны клюб)|Сэв]] |скарачэньне_VAL=[[Валенсія (футбольны клюб)|Вал]] |скарачэньне_VIL=[[Вільярэал (футбольны клюб)|Віл]] |назва_ALA=[[Дэпартыва Алявэс Віторыя|Алявэс]] |назва_ATH=[[Атлетык Більбао]] |назва_ATM=[[Атлетыка Мадрыд]] |назва_BAR=[[Барсэлёна (футбольны клюб)|Барсэлёна]] |назва_BET=[[Рэал Бэтыс Сэвільля|Бэтыс]] |назва_CEL=[[Сэльта Віга|Сэльта]] |назва_DEP=[[Дэпартыва Ля-Каруньня|Дэпартыва]] |назва_ELC=[[Эльчэ (футбольны клюб)|Эльчэ]] |назва_ESP=[[Эспанёл Барсэлёна|Эспанёл]] |назва_GET=[[Хэтафэ (футбольны клюб)|Хэтафэ]] |назва_LEV=[[Левантэ Валенсія|Левантэ]] |назва_MAL=[[Маляга (футбольны клюб)|Маляга]] |назва_OSA=[[Асасуна Памплёна|Асасуна]] |назва_RAC=[[Расінг Сантандэр]] |назва_RAY=[[Раё Вальекана Мадрыд|Раё Вальекана]] |назва_RMA=[[Рэал Мадрыд]] |назва_RSO=[[Рэал Сасьедад Сан-Сэбастыян|Рэал Сасьедад]] |назва_SEV=[[Сэвільля (футбольны клюб)|Сэвільля]] |назва_VAL=[[Валенсія (футбольны клюб)|Валенсія]] |назва_VIL=[[Вільярэал (футбольны клюб)|Вільярэал]] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 19 кастрычніка 2026 |матч_ALA_ATH= |матч_ALA_ATM=1:2 |матч_ALA_BAR= |матч_ALA_BET= |матч_ALA_CEL= |матч_ALA_DEP= |матч_ALA_ELC= |матч_ALA_ESP= |матч_ALA_GET=3:0 |матч_ALA_LEV= |матч_ALA_MAL= |матч_ALA_OSA=5:2 |матч_ALA_RAC= |матч_ALA_RAY= |матч_ALA_RMA= |матч_ALA_RSO= |матч_ALA_SEV= |матч_ALA_VAL=0:1 |матч_ALA_VIL=1:0 |матч_ATH_ALA=0:0 |матч_ATH_ATM=3:0 |матч_ATH_BAR= |матч_ATH_BET= |матч_ATH_CEL= |матч_ATH_DEP= |матч_ATH_ELC=1:1 |матч_ATH_ESP= |матч_ATH_GET= |матч_ATH_LEV= |матч_ATH_MAL= |матч_ATH_OSA= |матч_ATH_RAC= |матч_ATH_RAY= |матч_ATH_RMA= |матч_ATH_RSO= |матч_ATH_SEV=1:3 |матч_ATH_VAL= |матч_ATH_VIL= |матч_ATM_ALA= |матч_ATM_ATH= |матч_ATM_BAR= |матч_ATM_BET= |матч_ATM_CEL= |матч_ATM_DEP= |матч_ATM_ELC= |матч_ATM_ESP= |матч_ATM_GET= |матч_ATM_LEV= |матч_ATM_MAL=2:0 |матч_ATM_OSA=4:0 |матч_ATM_RAC= |матч_ATM_RAY= |матч_ATM_RMA=2:1 |матч_ATM_RSO= |матч_ATM_SEV= |матч_ATM_VAL= |матч_ATM_VIL=2:2 |матч_BAR_ALA= |матч_BAR_ATH=2:0 |матч_BAR_ATM= |матч_BAR_BET= |матч_BAR_CEL= |матч_BAR_DEP= |матч_BAR_ELC= |матч_BAR_ESP= |матч_BAR_GET=3:0 |матч_BAR_LEV= |матч_BAR_MAL= |матч_BAR_OSA= |матч_BAR_RAC=7:2 |матч_BAR_RAY=5:2 |матч_BAR_RMA= |матч_BAR_RSO= |матч_BAR_SEV= |матч_BAR_VAL= |матч_BAR_VIL= |матч_BET_ALA= |матч_BET_ATH= |матч_BET_ATM= |матч_BET_BAR=2:5 |матч_BET_CEL= |матч_BET_DEP= |матч_BET_ELC= |матч_BET_ESP= |матч_BET_GET=1:0 |матч_BET_LEV= |матч_BET_MAL= |матч_BET_OSA=5:2 |матч_BET_RAC= |матч_BET_RAY= |матч_BET_RMA=1:0 |матч_BET_RSO=1:0 |матч_BET_SEV= |матч_BET_VAL= |матч_BET_VIL= |матч_CEL_ALA=2:1 |матч_CEL_ATH=0:2 |матч_CEL_ATM= |матч_CEL_BAR= |матч_CEL_BET= |матч_CEL_DEP= |матч_CEL_ELC= |матч_CEL_ESP= |матч_CEL_GET= |матч_CEL_LEV= |матч_CEL_MAL=1:1 |матч_CEL_OSA=1:2 |матч_CEL_RAC=5:0 |матч_CEL_RAY= |матч_CEL_RMA= |матч_CEL_RSO= |матч_CEL_SEV= |матч_CEL_VAL= |матч_CEL_VIL= |матч_DEP_ALA= |матч_DEP_ATH= |матч_DEP_ATM= |матч_DEP_BAR= |матч_DEP_BET=1:1 |матч_DEP_CEL= |матч_DEP_ELC=1:1 |матч_DEP_ESP= |матч_DEP_GET= |матч_DEP_LEV=1:1 |матч_DEP_MAL= |матч_DEP_OSA= |матч_DEP_RAC= |матч_DEP_RAY= |матч_DEP_RMA= |матч_DEP_RSO= |матч_DEP_SEV=0:1 |матч_DEP_VAL=3:1 |матч_DEP_VIL= |матч_ELC_ALA= |матч_ELC_ATH= |матч_ELC_ATM= |матч_ELC_BAR=0:5 |матч_ELC_BET= |матч_ELC_CEL=0:0 |матч_ELC_DEP= |матч_ELC_ESP= |матч_ELC_GET= |матч_ELC_LEV= |матч_ELC_MAL= |матч_ELC_OSA= |матч_ELC_RAC= |матч_ELC_RAY= |матч_ELC_RMA=2:3 |матч_ELC_RSO=2:3 |матч_ELC_SEV= |матч_ELC_VAL= |матч_ELC_VIL= |матч_ESP_ALA= |матч_ESP_ATH= |матч_ESP_ATM=0:1 |матч_ESP_BAR= |матч_ESP_BET= |матч_ESP_CEL= |матч_ESP_DEP= |матч_ESP_ELC=1:3 |матч_ESP_GET= |матч_ESP_LEV=3:0 |матч_ESP_MAL= |матч_ESP_OSA= |матч_ESP_RAC= |матч_ESP_RAY= |матч_ESP_RMA=1:2 |матч_ESP_RSO= |матч_ESP_SEV=1:1 |матч_ESP_VAL= |матч_ESP_VIL= |матч_GET_ALA= |матч_GET_ATH= |матч_GET_ATM= |матч_GET_BAR= |матч_GET_BET= |матч_GET_CEL=1:1 |матч_GET_DEP=1:1 |матч_GET_ELC= |матч_GET_ESP= |матч_GET_LEV= |матч_GET_MAL=1:0 |матч_GET_OSA= |матч_GET_RAC=1:0 |матч_GET_RAY=1:1 |матч_GET_RMA= |матч_GET_RSO= |матч_GET_SEV= |матч_GET_VAL= |матч_GET_VIL= |матч_LEV_ALA= |матч_LEV_ATH= |матч_LEV_ATM= |матч_LEV_BAR=2:4 |матч_LEV_BET=5:2 |матч_LEV_CEL= |матч_LEV_DEP= |матч_LEV_ELC= |матч_LEV_ESP= |матч_LEV_GET= |матч_LEV_MAL= |матч_LEV_OSA= |матч_LEV_RAC= |матч_LEV_RAY= |матч_LEV_RMA= |матч_LEV_RSO= |матч_LEV_SEV=3:3 |матч_LEV_VAL= |матч_LEV_VIL= |матч_MAL_ALA= |матч_MAL_ATH= |матч_MAL_ATM= |матч_MAL_BAR= |матч_MAL_BET= |матч_MAL_CEL= |матч_MAL_DEP=1:1 |матч_MAL_ELC= |матч_MAL_ESP=1:1 |матч_MAL_GET= |матч_MAL_LEV=0:0 |матч_MAL_OSA= |матч_MAL_RAC= |матч_MAL_RAY= |матч_MAL_RMA= |матч_MAL_RSO=2:5 |матч_MAL_SEV= |матч_MAL_VAL= |матч_MAL_VIL=1:3 |матч_OSA_ALA= |матч_OSA_ATH= |матч_OSA_ATM= |матч_OSA_BAR= |матч_OSA_BET= |матч_OSA_CEL= |матч_OSA_DEP= |матч_OSA_ELC= |матч_OSA_ESP=0:2 |матч_OSA_GET=1:0 |матч_OSA_LEV=0:0 |матч_OSA_MAL= |матч_OSA_RAC=2:0 |матч_OSA_RAY=1:1 |матч_OSA_RMA= |матч_OSA_RSO= |матч_OSA_SEV= |матч_OSA_VAL= |матч_OSA_VIL= |матч_RAC_ALA=2:1 |матч_RAC_ATH= |матч_RAC_ATM= |матч_RAC_BAR= |матч_RAC_BET= |матч_RAC_CEL= |матч_RAC_DEP= |матч_RAC_ELC=3:2 |матч_RAC_ESP= |матч_RAC_GET= |матч_RAC_LEV= |матч_RAC_MAL= |матч_RAC_OSA= |матч_RAC_RAY= |матч_RAC_RMA= |матч_RAC_RSO= |матч_RAC_SEV= |матч_RAC_VAL=2:2 |матч_RAC_VIL=2:2 |матч_RAY_ALA=1:1 |матч_RAY_ATH=0:0 |матч_RAY_ATM= |матч_RAY_BAR= |матч_RAY_BET= |матч_RAY_CEL= |матч_RAY_DEP= |матч_RAY_ELC= |матч_RAY_ESP=2:1 |матч_RAY_GET= |матч_RAY_LEV= |матч_RAY_MAL= |матч_RAY_OSA= |матч_RAY_RAC=3:2 |матч_RAY_RMA= |матч_RAY_RSO= |матч_RAY_SEV= |матч_RAY_VAL= |матч_RAY_VIL= |матч_RMA_ALA= |матч_RMA_ATH= |матч_RMA_ATM= |матч_RMA_BAR= |матч_RMA_BET= |матч_RMA_CEL= |матч_RMA_DEP= |матч_RMA_ELC= |матч_RMA_ESP= |матч_RMA_GET= |матч_RMA_LEV= |матч_RMA_MAL=4:0 |матч_RMA_OSA= |матч_RMA_RAC= |матч_RMA_RAY=4:1 |матч_RMA_RSO=4:1 |матч_RMA_SEV=4:1 |матч_RMA_VAL= |матч_RMA_VIL=1:0 |матч_RSO_ALA= |матч_RSO_ATH= |матч_RSO_ATM=0:3 |матч_RSO_BAR= |матч_RSO_BET= |матч_RSO_CEL=0:0 |матч_RSO_DEP=3:2 |матч_RSO_ELC= |матч_RSO_ESP=2:1 |матч_RSO_GET= |матч_RSO_LEV= |матч_RSO_MAL= |матч_RSO_OSA= |матч_RSO_RAC= |матч_RSO_RAY= |матч_RSO_RMA= |матч_RSO_SEV= |матч_RSO_VAL= |матч_RSO_VIL= |матч_SEV_ALA= |матч_SEV_ATH= |матч_SEV_ATM=1:3 |матч_SEV_BAR=1:3 |матч_SEV_BET= |матч_SEV_CEL= |матч_SEV_DEP= |матч_SEV_ELC= |матч_SEV_ESP= |матч_SEV_GET= |матч_SEV_LEV= |матч_SEV_MAL= |матч_SEV_OSA= |матч_SEV_RAC= |матч_SEV_RAY=2:1 |матч_SEV_RMA= |матч_SEV_RSO= |матч_SEV_VAL=1:0 |матч_SEV_VIL= |матч_VAL_ALA= |матч_VAL_ATH=0:0 |матч_VAL_ATM= |матч_VAL_BAR=0:5 |матч_VAL_BET=0:1 |матч_VAL_CEL=0:0 |матч_VAL_DEP= |матч_VAL_ELC= |матч_VAL_ESP= |матч_VAL_GET= |матч_VAL_LEV= |матч_VAL_MAL= |матч_VAL_OSA= |матч_VAL_RAC= |матч_VAL_RAY= |матч_VAL_RMA= |матч_VAL_RSO=2:3 |матч_VAL_SEV= |матч_VAL_VIL= |матч_VIL_ALA= |матч_VIL_ATH= |матч_VIL_ATM= |матч_VIL_BAR= |матч_VIL_BET=1:2 |матч_VIL_CEL= |матч_VIL_DEP=2:3 |матч_VIL_ELC=0:0 |матч_VIL_ESP= |матч_VIL_GET= |матч_VIL_LEV=3:1 |матч_VIL_MAL= |матч_VIL_OSA= |матч_VIL_RAC= |матч_VIL_RAY= |матч_VIL_RMA= |матч_VIL_RSO= |матч_VIL_SEV= |матч_VIL_VAL= <!--Канец аўтаматызацыі.--> }} ogul5yge5cda5jk1pldtahgn4v8v7gn 10 272287 2697246 2697125 2026-10-19T14:34:20Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697246 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> {{#invoke:Спартовыя вынікі|main |крыніца = [https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/matchday/2026-2027 Бундэсьліга] |стыль_матчаў = футбол |парадак_камандаў= FRA, AUG, MUN, LEV, DOR, MÖN, BRE, HAM, HOF, KÖL, MAI, PAD, LEI, UNB, FRE, SCH, STU, ELV |скарачэньне_AUG=[[Аўгсбург (футбольны клюб)|Аўг]] |скарачэньне_UNB=[[Уніён Бэрлін|Уні]] |скарачэньне_BRE=[[Вэрдэр Брэмэн|Вэр]] |скарачэньне_DOR=[[Барусія Дортмунд|БД]] |скарачэньне_ELV=[[Эльфэрсбэрг (футбольны клюб)|Эль]] |скарачэньне_FRA=[[Айнтрахт Франкфурт|Айн]] |скарачэньне_FRE=[[Фрайбург (футбольны клюб)|Фра]] |скарачэньне_HAM=[[Гамбург (футбольны клюб)|Гам]] |скарачэньне_HOF=[[Гофэнгайм (футбольны клюб)|Гоф]] |скарачэньне_KÖL=[[Кёльн (футбольны клюб)|Кёл]] |скарачэньне_LEI=[[РБ Ляйпцыг (футбольны клюб)|РБ]] |скарачэньне_LEV=[[Баер Левэркузэн|Бае]] |скарачэньне_MAI=[[Майнц (футбольны клюб)|Май]] |скарачэньне_MÖN=[[Барусія Мёнхэнглядбах|БМ]] |скарачэньне_MUN=[[Баварыя Мюнхэн|Бав]] |скарачэньне_PAD=[[Падэрборн-07 (футбольны клюб)|Пад]] |скарачэньне_SCH=[[Шальке-04 Гельзэнкірхэн|Шал]] |скарачэньне_STU=[[Штутгарт (футбольны клюб)|Шту]] |назва_AUG=[[Аўгсбург (футбольны клюб)|Аўгсбург]] |назва_UNB=[[Уніён Бэрлін]] |назва_BRE=[[Вэрдэр Брэмэн]] |назва_DOR=[[Барусія Дортмунд]] |назва_ELV=[[Эльфэрсбэрг (футбольны клюб)|Эльфэрсбэрг]] |назва_FRA=[[Айнтрахт Франкфурт]] |назва_FRE=[[Фрайбург (футбольны клюб)|Фрайбург]] |назва_HAM=[[Гамбург (футбольны клюб)|Гамбург]] |назва_HOF=[[Гофэнгайм (футбольны клюб)|Гофэнгайм]] |назва_KÖL=[[Кёльн (футбольны клюб)|Кёльн]] |назва_LEI=[[РБ Ляйпцыг (футбольны клюб)|РБ Ляйпцыг]] |назва_LEV=[[Баер Левэркузэн]] |назва_MAI=[[Майнц (футбольны клюб)|Майнц]] |назва_MÖN=[[Барусія Мёнхэнглядбах]] |назва_MUN=[[Баварыя Мюнхэн]] |назва_PAD=[[Падэрборн-07 (футбольны клюб)|Падэрборн-07]] |назва_SCH=[[Шальке-04 Гельзэнкірхэн]] |назва_STU=[[Штутгарт (футбольны клюб)|Штутгарт]] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 18 кастрычніка 2026 |матч_AUG_BRE= |матч_AUG_DOR= |матч_AUG_ELV= |матч_AUG_FRA= |матч_AUG_FRE= |матч_AUG_HAM= |матч_AUG_HOF= |матч_AUG_KÖL= |матч_AUG_LEI= |матч_AUG_LEV=2:2 |матч_AUG_MAI= |матч_AUG_MÖN= |матч_AUG_MUN=2:2 |матч_AUG_PAD= |матч_AUG_SCH=3:0 |матч_AUG_STU= |матч_AUG_UNB= |матч_BRE_AUG=3:2 |матч_BRE_DOR= |матч_BRE_ELV= |матч_BRE_FRA= |матч_BRE_FRE= |матч_BRE_HAM= |матч_BRE_HOF= |матч_BRE_KÖL= |матч_BRE_LEI=3:1 |матч_BRE_LEV= |матч_BRE_MAI= |матч_BRE_MÖN= |матч_BRE_MUN= |матч_BRE_PAD=2:2 |матч_BRE_SCH= |матч_BRE_STU= |матч_BRE_UNB= |матч_DOR_AUG= |матч_DOR_BRE=2:2 |матч_DOR_ELV= |матч_DOR_FRA= |матч_DOR_FRE= |матч_DOR_HAM=2:0 |матч_DOR_HOF= |матч_DOR_KÖL= |матч_DOR_LEI= |матч_DOR_LEV= |матч_DOR_MAI= |матч_DOR_MÖN= |матч_DOR_MUN= |матч_DOR_PAD=3:0 |матч_DOR_SCH= |матч_DOR_STU= |матч_DOR_UNB= |матч_ELV_AUG=4:3 |матч_ELV_BRE= |матч_ELV_DOR= |матч_ELV_FRA= |матч_ELV_FRE= |матч_ELV_HAM= |матч_ELV_HOF= |матч_ELV_KÖL= |матч_ELV_LEI= |матч_ELV_LEV=3:2 |матч_ELV_MAI= |матч_ELV_MÖN= |матч_ELV_MUN=1:2 |матч_ELV_PAD= |матч_ELV_SCH= |матч_ELV_STU= |матч_ELV_UNB= |матч_FRA_AUG=1:4 |матч_FRA_BRE= |матч_FRA_DOR= |матч_FRA_ELV= |матч_FRA_FRE=2:2 |матч_FRA_HAM= |матч_FRA_HOF= |матч_FRA_KÖL=1:0 |матч_FRA_LEI= |матч_FRA_LEV= |матч_FRA_MAI= |матч_FRA_MÖN= |матч_FRA_MUN= |матч_FRA_PAD= |матч_FRA_SCH= |матч_FRA_STU= |матч_FRA_UNB= |матч_FRE_AUG= |матч_FRE_BRE=4:1 |матч_FRE_DOR= |матч_FRE_ELV= |матч_FRE_FRA= |матч_FRE_HAM= |матч_FRE_HOF= |матч_FRE_KÖL= |матч_FRE_LEI= |матч_FRE_LEV= |матч_FRE_MAI= |матч_FRE_MÖN=5:0 |матч_FRE_MUN= |матч_FRE_PAD= |матч_FRE_SCH=2:1 |матч_FRE_STU= |матч_FRE_UNB= |матч_HAM_AUG= |матч_HAM_BRE= |матч_HAM_DOR= |матч_HAM_ELV= |матч_HAM_FRA= |матч_HAM_FRE= |матч_HAM_HOF= |матч_HAM_KÖL=2:1 |матч_HAM_LEI= |матч_HAM_LEV= |матч_HAM_MAI=0:5 |матч_HAM_MÖN= |матч_HAM_MUN= |матч_HAM_PAD= |матч_HAM_SCH= |матч_HAM_STU=1:0 |матч_HAM_UNB= |матч_HOF_AUG= |матч_HOF_BRE= |матч_HOF_DOR=2:3 |матч_HOF_ELV= |матч_HOF_FRA= |матч_HOF_FRE= |матч_HOF_HAM=2:3 |матч_HOF_KÖL= |матч_HOF_LEI= |матч_HOF_LEV= |матч_HOF_MAI= |матч_HOF_MÖN= |матч_HOF_MUN= |матч_HOF_PAD= |матч_HOF_SCH= |матч_HOF_STU=2:1 |матч_HOF_UNB= |матч_KÖL_AUG= |матч_KÖL_BRE=1:1 |матч_KÖL_DOR= |матч_KÖL_ELV= |матч_KÖL_FRA= |матч_KÖL_FRE= |матч_KÖL_HAM= |матч_KÖL_HOF=3:2 |матч_KÖL_LEI= |матч_KÖL_LEV= |матч_KÖL_MAI= |матч_KÖL_MÖN=2:1 |матч_KÖL_MUN= |матч_KÖL_PAD= |матч_KÖL_SCH= |матч_KÖL_STU= |матч_KÖL_UNB= |матч_LEI_AUG= |матч_LEI_BRE= |матч_LEI_DOR= |матч_LEI_ELV= |матч_LEI_FRA=6:0 |матч_LEI_FRE= |матч_LEI_HAM=5:0 |матч_LEI_HOF= |матч_LEI_KÖL= |матч_LEI_LEV= |матч_LEI_MAI= |матч_LEI_MÖN=3:0 |матч_LEI_MUN= |матч_LEI_PAD= |матч_LEI_SCH= |матч_LEI_STU= |матч_LEI_UNB= |матч_LEV_AUG= |матч_LEV_BRE= |матч_LEV_DOR= |матч_LEV_ELV= |матч_LEV_FRA= |матч_LEV_FRE=2:1 |матч_LEV_HAM= |матч_LEV_HOF= |матч_LEV_KÖL= |матч_LEV_LEI=2:0 |матч_LEV_MAI= |матч_LEV_MÖN= |матч_LEV_MUN= |матч_LEV_PAD= |матч_LEV_SCH= |матч_LEV_STU= |матч_LEV_UNB=4:0 |матч_MAI_AUG= |матч_MAI_BRE= |матч_MAI_DOR= |матч_MAI_ELV= |матч_MAI_FRA=1:3 |матч_MAI_FRE= |матч_MAI_HAM= |матч_MAI_HOF= |матч_MAI_KÖL= |матч_MAI_LEI= |матч_MAI_LEV=3:4 |матч_MAI_MÖN= |матч_MAI_MUN= |матч_MAI_PAD=0:0 |матч_MAI_SCH= |матч_MAI_STU= |матч_MAI_UNB= |матч_MÖN_AUG= |матч_MÖN_BRE= |матч_MÖN_DOR= |матч_MÖN_ELV=3:4 |матч_MÖN_FRA= |матч_MÖN_FRE= |матч_MÖN_HAM= |матч_MÖN_HOF=1:2 |матч_MÖN_KÖL= |матч_MÖN_LEI= |матч_MÖN_LEV= |матч_MÖN_MAI=3:4 |матч_MÖN_MUN= |матч_MÖN_PAD= |матч_MÖN_SCH= |матч_MÖN_STU= |матч_MÖN_UNB= |матч_MUN_AUG= |матч_MUN_BRE= |матч_MUN_DOR= |матч_MUN_ELV= |матч_MUN_FRA= |матч_MUN_FRE= |матч_MUN_HAM= |матч_MUN_HOF= |матч_MUN_KÖL= |матч_MUN_LEI=6:1 |матч_MUN_LEV= |матч_MUN_MAI= |матч_MUN_MÖN= |матч_MUN_PAD= |матч_MUN_SCH= |матч_MUN_STU=5:1 |матч_MUN_UNB=7:0 |матч_PAD_AUG= |матч_PAD_BRE= |матч_PAD_DOR= |матч_PAD_ELV= |матч_PAD_FRA= |матч_PAD_FRE=0:1 |матч_PAD_HAM= |матч_PAD_HOF=3:1 |матч_PAD_KÖL= |матч_PAD_LEI= |матч_PAD_LEV= |матч_PAD_MAI= |матч_PAD_MÖN= |матч_PAD_MUN= |матч_PAD_SCH= |матч_PAD_STU=0:2 |матч_PAD_UNB= |матч_SCH_AUG= |матч_SCH_BRE= |матч_SCH_DOR= |матч_SCH_ELV=0:0 |матч_SCH_FRA= |матч_SCH_FRE= |матч_SCH_HAM= |матч_SCH_HOF= |матч_SCH_KÖL= |матч_SCH_LEI= |матч_SCH_LEV= |матч_SCH_MAI=0:1 |матч_SCH_MÖN= |матч_SCH_MUN=0:0 |матч_SCH_PAD= |матч_SCH_STU= |матч_SCH_UNB= |матч_STU_AUG= |матч_STU_BRE= |матч_STU_DOR=0:1 |матч_STU_ELV= |матч_STU_FRA= |матч_STU_FRE= |матч_STU_HAM= |матч_STU_HOF= |матч_STU_KÖL=4:1 |матч_STU_LEI= |матч_STU_LEV= |матч_STU_MAI= |матч_STU_MÖN= |матч_STU_MUN= |матч_STU_PAD= |матч_STU_SCH= |матч_STU_UNB= |матч_UNB_AUG= |матч_UNB_BRE= |матч_UNB_DOR=0:0 |матч_UNB_ELV=1:0 |матч_UNB_FRA=3:3 |матч_UNB_FRE= |матч_UNB_HAM= |матч_UNB_HOF= |матч_UNB_KÖL= |матч_UNB_LEI= |матч_UNB_LEV= |матч_UNB_MAI= |матч_UNB_MÖN= |матч_UNB_MUN= |матч_UNB_PAD= |матч_UNB_SCH=1:3 |матч_UNB_STU= <!--Канец аўтаматызацыі.--> }} lvut6swg5zlofgrumgc2rod036zy8al 10 272288 2697247 2697126 2026-10-19T14:34:21Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697247 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> {{#invoke:Спартовыя вынікі|main |крыніца = [https://www.legaseriea.it/en/serie-a Сэрыя А] |стыль_матчаў = футбол |парадак_камандаў= ATA,BOL,VEN,GEN,INT,CAG,COM,LEC,LAZ,MIL,MON,NAP,PAR,ROM,SAS,TOR,UDI,FIO,FRO,JUV |скарачэньне_ATA=[[Аталянта Бэргама|Ата]] |скарачэньне_BOL=[[Балёньня (футбольны клюб)|Бал]] |скарачэньне_CAG=[[Кальяры (футбольны клюб)|Кал]] |скарачэньне_COM=[[Кома (футбольны клюб)|Ком]] |скарачэньне_FIO=[[Фіярэнтына Флярэнцыя|Фія]] |скарачэньне_FRO=[[Фразынонэ (футбольны клюб)|Фра]] |скарачэньне_GEN=[[Джэноа Генуя|Джэ]] |скарачэньне_INT=[[Інтэрнацыянале Мілян|Інт]] |скарачэньне_JUV=[[Ювэнтус Турын|Ювэ]] |скарачэньне_LAZ=[[Ляцыё Рым|Ляц]] |скарачэньне_LEC=[[Леччэ (футбольны клюб)|Леч]] |скарачэньне_MIL=[[Мілян (футбольны клюб)|Міл]] |скарачэньне_MON=[[Монца (футбольны клюб)|Мон]] |скарачэньне_NAP=[[Напалі Нэапаль|Нап]] |скарачэньне_PAR=[[Парма (футбольны клюб)|Пар]] |скарачэньне_ROM=[[Рома Рым|Ром]] |скарачэньне_SAS=[[Сасуолё (футбольны клюб)|Сас]] |скарачэньне_TOR=[[Тарына Турын|Тар]] |скарачэньне_UDI=[[Удынэзэ Удынэ|Уды]] |скарачэньне_VEN=[[Вэнэцыя (футбольны клюб)|Вэн]] |назва_ATA=[[Аталянта Бэргама|Аталянта]] |назва_BOL=[[Балёньня (футбольны клюб)|Балёньня]] |назва_CAG=[[Кальяры (футбольны клюб)|Кальяры]] |назва_COM=[[Кома (футбольны клюб)|Кома]] |назва_FIO=[[Фіярэнтына Флярэнцыя|Фіярэнтына]] |назва_FRO=[[Фразынонэ (футбольны клюб)|Фразынонэ]] |назва_GEN=[[Джэноа Генуя|Джэноа]] |назва_INT=[[Інтэрнацыянале Мілян|Інтэрнацыянале]] |назва_JUV=[[Ювэнтус Турын|Ювэнтус]] |назва_LAZ=[[Ляцыё Рым|Ляцыё]] |назва_LEC=[[Леччэ (футбольны клюб)|Леччэ]] |назва_MIL=[[Мілян (футбольны клюб)|Мілян]] |назва_MON=[[Монца (футбольны клюб)|Монца]] |назва_NAP=[[Напалі Нэапаль|Напалі]] |назва_PAR=[[Парма (футбольны клюб)|Парма]] |назва_ROM=[[Рома Рым|Рома]] |назва_SAS=[[Сасуолё (футбольны клюб)|Сасуолё]] |назва_TOR=[[Тарына Турын|Тарына]] |назва_UDI=[[Удынэзэ Удынэ|Удынэзэ]] |назва_VEN=[[Вэнэцыя (футбольны клюб)|Вэнэцыя]] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 18 кастрычніка 2026 |матч_ATA_BOL=1:0 |матч_ATA_CAG=1:2 |матч_ATA_COM= |матч_ATA_FIO= |матч_ATA_FRO= |матч_ATA_GEN= |матч_ATA_INT= |матч_ATA_JUV= |матч_ATA_LAZ= |матч_ATA_LEC= |матч_ATA_MIL= |матч_ATA_MON= |матч_ATA_NAP= |матч_ATA_PAR= |матч_ATA_ROM= |матч_ATA_SAS=2:1 |матч_ATA_TOR= |матч_ATA_UDI= |матч_ATA_VEN=3:1 |матч_BOL_ATA= |матч_BOL_CAG= |матч_BOL_COM= |матч_BOL_FIO= |матч_BOL_FRO= |матч_BOL_GEN= |матч_BOL_INT=1:3 |матч_BOL_JUV= |матч_BOL_LAZ=0:1 |матч_BOL_LEC= |матч_BOL_MIL= |матч_BOL_MON= |матч_BOL_NAP= |матч_BOL_PAR= |матч_BOL_ROM= |матч_BOL_SAS=2:2 |матч_BOL_TOR=1:1 |матч_BOL_UDI= |матч_BOL_VEN= |матч_CAG_ATA= |матч_CAG_BOL= |матч_CAG_COM= |матч_CAG_FIO= |матч_CAG_FRO= |матч_CAG_GEN= |матч_CAG_INT=0:1 |матч_CAG_JUV=1:1 |матч_CAG_LAZ= |матч_CAG_LEC=1:0 |матч_CAG_MIL= |матч_CAG_MON= |матч_CAG_NAP= |матч_CAG_PAR= |матч_CAG_ROM= |матч_CAG_SAS= |матч_CAG_TOR= |матч_CAG_UDI= |матч_CAG_VEN= |матч_COM_ATA= |матч_COM_BOL= |матч_COM_CAG= |матч_COM_FIO= |матч_COM_FRO= |матч_COM_GEN= |матч_COM_INT= |матч_COM_JUV= |матч_COM_LAZ= |матч_COM_LEC= |матч_COM_MIL= |матч_COM_MON= |матч_COM_NAP= |матч_COM_PAR=2:1 |матч_COM_ROM=0:0 |матч_COM_SAS= |матч_COM_TOR= |матч_COM_UDI= |матч_COM_VEN= |матч_FIO_ATA= |матч_FIO_BOL= |матч_FIO_CAG= |матч_FIO_COM=1:3 |матч_FIO_FRO=0:3 |матч_FIO_GEN= |матч_FIO_INT= |матч_FIO_JUV= |матч_FIO_LAZ= |матч_FIO_LEC= |матч_FIO_MIL= |матч_FIO_MON= |матч_FIO_NAP=1:1 |матч_FIO_PAR= |матч_FIO_ROM= |матч_FIO_SAS= |матч_FIO_TOR=1:2 |матч_FIO_UDI= |матч_FIO_VEN= |матч_FRO_ATA= |матч_FRO_BOL= |матч_FRO_CAG= |матч_FRO_COM=2:0 |матч_FRO_FIO= |матч_FRO_GEN= |матч_FRO_INT= |матч_FRO_JUV=0:1 |матч_FRO_LAZ= |матч_FRO_LEC= |матч_FRO_MIL= |матч_FRO_MON= |матч_FRO_NAP= |матч_FRO_PAR= |матч_FRO_ROM= |матч_FRO_SAS=4:2 |матч_FRO_TOR= |матч_FRO_UDI= |матч_FRO_VEN=3:2 |матч_GEN_ATA= |матч_GEN_BOL= |матч_GEN_CAG= |матч_GEN_COM=1:4 |матч_GEN_FIO=2:1 |матч_GEN_FRO=1:1 |матч_GEN_INT= |матч_GEN_JUV= |матч_GEN_LAZ= |матч_GEN_LEC= |матч_GEN_MIL= |матч_GEN_MON= |матч_GEN_NAP=0:2 |матч_GEN_PAR= |матч_GEN_ROM= |матч_GEN_SAS= |матч_GEN_TOR= |матч_GEN_UDI= |матч_GEN_VEN= |матч_INT_ATA= |матч_INT_BOL= |матч_INT_CAG= |матч_INT_COM= |матч_INT_FIO= |матч_INT_FRO= |матч_INT_GEN= |матч_INT_JUV= |матч_INT_LAZ= |матч_INT_LEC= |матч_INT_MIL= |матч_INT_MON=4:1 |матч_INT_NAP=3:2 |матч_INT_PAR=3:0 |матч_INT_ROM= |матч_INT_SAS= |матч_INT_TOR= |матч_INT_UDI=5:3 |матч_INT_VEN= |матч_JUV_ATA=2:0 |матч_JUV_BOL= |матч_JUV_CAG= |матч_JUV_COM= |матч_JUV_FIO= |матч_JUV_FRO= |матч_JUV_GEN= |матч_JUV_INT= |матч_JUV_LAZ=0:3 |матч_JUV_LEC= |матч_JUV_MIL=1:1 |матч_JUV_MON= |матч_JUV_NAP= |матч_JUV_PAR=2:0 |матч_JUV_ROM= |матч_JUV_SAS= |матч_JUV_TOR= |матч_JUV_UDI= |матч_JUV_VEN= |матч_LAZ_ATA= |матч_LAZ_BOL= |матч_LAZ_CAG= |матч_LAZ_COM= |матч_LAZ_FIO= |матч_LAZ_FRO= |матч_LAZ_GEN=1:0 |матч_LAZ_INT= |матч_LAZ_JUV= |матч_LAZ_LEC= |матч_LAZ_MIL=2:2 |матч_LAZ_MON=3:1 |матч_LAZ_NAP= |матч_LAZ_PAR= |матч_LAZ_ROM= |матч_LAZ_SAS= |матч_LAZ_TOR= |матч_LAZ_UDI= |матч_LAZ_VEN= |матч_LEC_ATA= |матч_LEC_BOL=1:2 |матч_LEC_CAG= |матч_LEC_COM= |матч_LEC_FIO= |матч_LEC_FRO= |матч_LEC_GEN= |матч_LEC_INT= |матч_LEC_JUV= |матч_LEC_LAZ= |матч_LEC_MIL= |матч_LEC_MON=3:2 |матч_LEC_NAP= |матч_LEC_PAR= |матч_LEC_ROM=0:4 |матч_LEC_SAS= |матч_LEC_TOR= |матч_LEC_UDI= |матч_LEC_VEN= |матч_MIL_ATA=3:2 |матч_MIL_BOL= |матч_MIL_CAG= |матч_MIL_COM= |матч_MIL_FIO= |матч_MIL_FRO= |матч_MIL_GEN= |матч_MIL_INT= |матч_MIL_JUV= |матч_MIL_LAZ= |матч_MIL_LEC=3:0 |матч_MIL_MON= |матч_MIL_NAP= |матч_MIL_PAR= |матч_MIL_ROM= |матч_MIL_SAS= |матч_MIL_TOR= |матч_MIL_UDI= |матч_MIL_VEN=2:0 |матч_MON_ATA= |матч_MON_BOL= |матч_MON_CAG= |матч_MON_COM= |матч_MON_FIO= |матч_MON_FRO= |матч_MON_GEN= |матч_MON_INT= |матч_MON_JUV= |матч_MON_LAZ= |матч_MON_LEC= |матч_MON_MIL= |матч_MON_NAP= |матч_MON_PAR= |матч_MON_ROM= |матч_MON_SAS=2:1 |матч_MON_TOR= |матч_MON_UDI=2:3 |матч_MON_VEN= |матч_NAP_ATA= |матч_NAP_BOL=1:0 |матч_NAP_CAG= |матч_NAP_COM=1:2 |матч_NAP_FIO= |матч_NAP_FRO=3:0 |матч_NAP_GEN= |матч_NAP_INT= |матч_NAP_JUV= |матч_NAP_LAZ= |матч_NAP_LEC= |матч_NAP_MIL= |матч_NAP_MON= |матч_NAP_PAR= |матч_NAP_ROM= |матч_NAP_SAS= |матч_NAP_TOR= |матч_NAP_UDI= |матч_NAP_VEN= |матч_PAR_ATA= |матч_PAR_BOL= |матч_PAR_CAG=0:1 |матч_PAR_COM= |матч_PAR_FIO= |матч_PAR_FRO= |матч_PAR_GEN=2:1 |матч_PAR_INT= |матч_PAR_JUV= |матч_PAR_LAZ= |матч_PAR_LEC= |матч_PAR_MIL= |матч_PAR_MON=1:1 |матч_PAR_NAP= |матч_PAR_ROM= |матч_PAR_SAS= |матч_PAR_TOR= |матч_PAR_UDI= |матч_PAR_VEN= |матч_ROM_ATA=2:1 |матч_ROM_BOL= |матч_ROM_CAG= |матч_ROM_COM= |матч_ROM_FIO=4:0 |матч_ROM_FRO= |матч_ROM_GEN=2:0 |матч_ROM_INT=2:2 |матч_ROM_JUV= |матч_ROM_LAZ= |матч_ROM_LEC= |матч_ROM_MIL= |матч_ROM_MON= |матч_ROM_NAP= |матч_ROM_PAR= |матч_ROM_SAS= |матч_ROM_TOR= |матч_ROM_UDI= |матч_ROM_VEN= |матч_SAS_ATA= |матч_SAS_BOL= |матч_SAS_CAG= |матч_SAS_COM= |матч_SAS_FIO= |матч_SAS_FRO= |матч_SAS_GEN= |матч_SAS_INT= |матч_SAS_JUV=3:2 |матч_SAS_LAZ= |матч_SAS_LEC= |матч_SAS_MIL=1:1 |матч_SAS_MON= |матч_SAS_NAP= |матч_SAS_PAR= |матч_SAS_ROM= |матч_SAS_TOR=2:1 |матч_SAS_UDI= |матч_SAS_VEN= |матч_TOR_ATA= |матч_TOR_BOL= |матч_TOR_CAG= |матч_TOR_COM= |матч_TOR_FIO= |матч_TOR_FRO= |матч_TOR_GEN= |матч_TOR_INT= |матч_TOR_JUV= |матч_TOR_LAZ= |матч_TOR_LEC= |матч_TOR_MIL=1:2 |матч_TOR_MON= |матч_TOR_NAP= |матч_TOR_PAR= |матч_TOR_ROM=0:2 |матч_TOR_SAS= |матч_TOR_UDI=2:1 |матч_TOR_VEN= |матч_UDI_ATA= |матч_UDI_BOL= |матч_UDI_CAG=0:1 |матч_UDI_COM=1:1 |матч_UDI_FIO= |матч_UDI_FRO= |матч_UDI_GEN= |матч_UDI_INT= |матч_UDI_JUV= |матч_UDI_LAZ=1:2 |матч_UDI_LEC=0:3 |матч_UDI_MIL= |матч_UDI_MON= |матч_UDI_NAP= |матч_UDI_PAR= |матч_UDI_ROM= |матч_UDI_SAS= |матч_UDI_TOR= |матч_UDI_VEN= |матч_VEN_ATA= |матч_VEN_BOL= |матч_VEN_CAG= |матч_VEN_COM= |матч_VEN_FIO=2:4 |матч_VEN_FRO= |матч_VEN_GEN= |матч_VEN_INT= |матч_VEN_JUV= |матч_VEN_LAZ=0:2 |матч_VEN_LEC=0:2 |матч_VEN_MIL= |матч_VEN_MON= |матч_VEN_NAP=1:0 |матч_VEN_PAR= |матч_VEN_ROM= |матч_VEN_SAS= |матч_VEN_TOR= |матч_VEN_UDI= <!--Канец аўтаматызацыі.--> }} 71lvof5oqnmzgmrhvs75h0wu8sr3wbv 2697299 2697247 2026-10-20T08:20:39Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697299 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> {{#invoke:Спартовыя вынікі|main |крыніца = [https://www.legaseriea.it/en/serie-a Сэрыя А] |стыль_матчаў = футбол |парадак_камандаў= ATA,BOL,VEN,GEN,INT,CAG,COM,LEC,LAZ,MIL,MON,NAP,PAR,ROM,SAS,TOR,UDI,FIO,FRO,JUV |скарачэньне_ATA=[[Аталянта Бэргама|Ата]] |скарачэньне_BOL=[[Балёньня (футбольны клюб)|Бал]] |скарачэньне_CAG=[[Кальяры (футбольны клюб)|Кал]] |скарачэньне_COM=[[Кома (футбольны клюб)|Ком]] |скарачэньне_FIO=[[Фіярэнтына Флярэнцыя|Фія]] |скарачэньне_FRO=[[Фразынонэ (футбольны клюб)|Фра]] |скарачэньне_GEN=[[Джэноа Генуя|Джэ]] |скарачэньне_INT=[[Інтэрнацыянале Мілян|Інт]] |скарачэньне_JUV=[[Ювэнтус Турын|Ювэ]] |скарачэньне_LAZ=[[Ляцыё Рым|Ляц]] |скарачэньне_LEC=[[Леччэ (футбольны клюб)|Леч]] |скарачэньне_MIL=[[Мілян (футбольны клюб)|Міл]] |скарачэньне_MON=[[Монца (футбольны клюб)|Мон]] |скарачэньне_NAP=[[Напалі Нэапаль|Нап]] |скарачэньне_PAR=[[Парма (футбольны клюб)|Пар]] |скарачэньне_ROM=[[Рома Рым|Ром]] |скарачэньне_SAS=[[Сасуолё (футбольны клюб)|Сас]] |скарачэньне_TOR=[[Тарына Турын|Тар]] |скарачэньне_UDI=[[Удынэзэ Удынэ|Уды]] |скарачэньне_VEN=[[Вэнэцыя (футбольны клюб)|Вэн]] |назва_ATA=[[Аталянта Бэргама|Аталянта]] |назва_BOL=[[Балёньня (футбольны клюб)|Балёньня]] |назва_CAG=[[Кальяры (футбольны клюб)|Кальяры]] |назва_COM=[[Кома (футбольны клюб)|Кома]] |назва_FIO=[[Фіярэнтына Флярэнцыя|Фіярэнтына]] |назва_FRO=[[Фразынонэ (футбольны клюб)|Фразынонэ]] |назва_GEN=[[Джэноа Генуя|Джэноа]] |назва_INT=[[Інтэрнацыянале Мілян|Інтэрнацыянале]] |назва_JUV=[[Ювэнтус Турын|Ювэнтус]] |назва_LAZ=[[Ляцыё Рым|Ляцыё]] |назва_LEC=[[Леччэ (футбольны клюб)|Леччэ]] |назва_MIL=[[Мілян (футбольны клюб)|Мілян]] |назва_MON=[[Монца (футбольны клюб)|Монца]] |назва_NAP=[[Напалі Нэапаль|Напалі]] |назва_PAR=[[Парма (футбольны клюб)|Парма]] |назва_ROM=[[Рома Рым|Рома]] |назва_SAS=[[Сасуолё (футбольны клюб)|Сасуолё]] |назва_TOR=[[Тарына Турын|Тарына]] |назва_UDI=[[Удынэзэ Удынэ|Удынэзэ]] |назва_VEN=[[Вэнэцыя (футбольны клюб)|Вэнэцыя]] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 19 кастрычніка 2026 |матч_ATA_BOL=1:0 |матч_ATA_CAG=1:2 |матч_ATA_COM= |матч_ATA_FIO= |матч_ATA_FRO= |матч_ATA_GEN= |матч_ATA_INT= |матч_ATA_JUV= |матч_ATA_LAZ= |матч_ATA_LEC= |матч_ATA_MIL= |матч_ATA_MON= |матч_ATA_NAP= |матч_ATA_PAR= |матч_ATA_ROM= |матч_ATA_SAS=2:1 |матч_ATA_TOR= |матч_ATA_UDI= |матч_ATA_VEN=3:1 |матч_BOL_ATA= |матч_BOL_CAG= |матч_BOL_COM= |матч_BOL_FIO= |матч_BOL_FRO= |матч_BOL_GEN= |матч_BOL_INT=1:3 |матч_BOL_JUV= |матч_BOL_LAZ=0:1 |матч_BOL_LEC= |матч_BOL_MIL= |матч_BOL_MON= |матч_BOL_NAP= |матч_BOL_PAR= |матч_BOL_ROM= |матч_BOL_SAS=2:2 |матч_BOL_TOR=1:1 |матч_BOL_UDI= |матч_BOL_VEN= |матч_CAG_ATA= |матч_CAG_BOL= |матч_CAG_COM= |матч_CAG_FIO= |матч_CAG_FRO= |матч_CAG_GEN= |матч_CAG_INT=0:1 |матч_CAG_JUV=1:1 |матч_CAG_LAZ= |матч_CAG_LEC=1:0 |матч_CAG_MIL= |матч_CAG_MON= |матч_CAG_NAP= |матч_CAG_PAR= |матч_CAG_ROM= |матч_CAG_SAS= |матч_CAG_TOR= |матч_CAG_UDI= |матч_CAG_VEN= |матч_COM_ATA= |матч_COM_BOL= |матч_COM_CAG= |матч_COM_FIO= |матч_COM_FRO= |матч_COM_GEN= |матч_COM_INT= |матч_COM_JUV= |матч_COM_LAZ= |матч_COM_LEC= |матч_COM_MIL= |матч_COM_MON= |матч_COM_NAP= |матч_COM_PAR=2:1 |матч_COM_ROM=0:0 |матч_COM_SAS= |матч_COM_TOR= |матч_COM_UDI= |матч_COM_VEN= |матч_FIO_ATA= |матч_FIO_BOL= |матч_FIO_CAG= |матч_FIO_COM=1:3 |матч_FIO_FRO=0:3 |матч_FIO_GEN= |матч_FIO_INT= |матч_FIO_JUV= |матч_FIO_LAZ= |матч_FIO_LEC= |матч_FIO_MIL= |матч_FIO_MON= |матч_FIO_NAP=1:1 |матч_FIO_PAR= |матч_FIO_ROM= |матч_FIO_SAS= |матч_FIO_TOR=1:2 |матч_FIO_UDI= |матч_FIO_VEN= |матч_FRO_ATA= |матч_FRO_BOL= |матч_FRO_CAG= |матч_FRO_COM=2:0 |матч_FRO_FIO= |матч_FRO_GEN= |матч_FRO_INT= |матч_FRO_JUV=0:1 |матч_FRO_LAZ= |матч_FRO_LEC= |матч_FRO_MIL= |матч_FRO_MON= |матч_FRO_NAP= |матч_FRO_PAR= |матч_FRO_ROM= |матч_FRO_SAS=4:2 |матч_FRO_TOR= |матч_FRO_UDI= |матч_FRO_VEN=3:2 |матч_GEN_ATA= |матч_GEN_BOL= |матч_GEN_CAG= |матч_GEN_COM=1:4 |матч_GEN_FIO=2:1 |матч_GEN_FRO=1:1 |матч_GEN_INT= |матч_GEN_JUV= |матч_GEN_LAZ= |матч_GEN_LEC= |матч_GEN_MIL= |матч_GEN_MON= |матч_GEN_NAP=0:2 |матч_GEN_PAR= |матч_GEN_ROM= |матч_GEN_SAS= |матч_GEN_TOR= |матч_GEN_UDI= |матч_GEN_VEN= |матч_INT_ATA= |матч_INT_BOL= |матч_INT_CAG= |матч_INT_COM= |матч_INT_FIO= |матч_INT_FRO= |матч_INT_GEN= |матч_INT_JUV= |матч_INT_LAZ= |матч_INT_LEC= |матч_INT_MIL= |матч_INT_MON=4:1 |матч_INT_NAP=3:2 |матч_INT_PAR=3:0 |матч_INT_ROM= |матч_INT_SAS= |матч_INT_TOR= |матч_INT_UDI=5:3 |матч_INT_VEN= |матч_JUV_ATA=2:0 |матч_JUV_BOL= |матч_JUV_CAG= |матч_JUV_COM= |матч_JUV_FIO= |матч_JUV_FRO= |матч_JUV_GEN= |матч_JUV_INT= |матч_JUV_LAZ=0:3 |матч_JUV_LEC= |матч_JUV_MIL=1:1 |матч_JUV_MON= |матч_JUV_NAP= |матч_JUV_PAR=2:0 |матч_JUV_ROM= |матч_JUV_SAS= |матч_JUV_TOR= |матч_JUV_UDI= |матч_JUV_VEN= |матч_LAZ_ATA= |матч_LAZ_BOL= |матч_LAZ_CAG= |матч_LAZ_COM= |матч_LAZ_FIO= |матч_LAZ_FRO= |матч_LAZ_GEN=1:0 |матч_LAZ_INT= |матч_LAZ_JUV= |матч_LAZ_LEC= |матч_LAZ_MIL=2:2 |матч_LAZ_MON=3:1 |матч_LAZ_NAP= |матч_LAZ_PAR= |матч_LAZ_ROM= |матч_LAZ_SAS= |матч_LAZ_TOR= |матч_LAZ_UDI= |матч_LAZ_VEN= |матч_LEC_ATA= |матч_LEC_BOL=1:2 |матч_LEC_CAG= |матч_LEC_COM= |матч_LEC_FIO= |матч_LEC_FRO= |матч_LEC_GEN= |матч_LEC_INT= |матч_LEC_JUV= |матч_LEC_LAZ= |матч_LEC_MIL= |матч_LEC_MON=3:2 |матч_LEC_NAP= |матч_LEC_PAR= |матч_LEC_ROM=0:4 |матч_LEC_SAS= |матч_LEC_TOR= |матч_LEC_UDI= |матч_LEC_VEN= |матч_MIL_ATA=3:2 |матч_MIL_BOL= |матч_MIL_CAG= |матч_MIL_COM= |матч_MIL_FIO= |матч_MIL_FRO= |матч_MIL_GEN= |матч_MIL_INT= |матч_MIL_JUV= |матч_MIL_LAZ= |матч_MIL_LEC=3:0 |матч_MIL_MON= |матч_MIL_NAP= |матч_MIL_PAR= |матч_MIL_ROM= |матч_MIL_SAS= |матч_MIL_TOR= |матч_MIL_UDI= |матч_MIL_VEN=2:0 |матч_MON_ATA= |матч_MON_BOL= |матч_MON_CAG=4:0 |матч_MON_COM= |матч_MON_FIO= |матч_MON_FRO= |матч_MON_GEN= |матч_MON_INT= |матч_MON_JUV= |матч_MON_LAZ= |матч_MON_LEC= |матч_MON_MIL= |матч_MON_NAP= |матч_MON_PAR= |матч_MON_ROM= |матч_MON_SAS=2:1 |матч_MON_TOR= |матч_MON_UDI=2:3 |матч_MON_VEN= |матч_NAP_ATA= |матч_NAP_BOL=1:0 |матч_NAP_CAG= |матч_NAP_COM=1:2 |матч_NAP_FIO= |матч_NAP_FRO=3:0 |матч_NAP_GEN= |матч_NAP_INT= |матч_NAP_JUV= |матч_NAP_LAZ= |матч_NAP_LEC= |матч_NAP_MIL= |матч_NAP_MON= |матч_NAP_PAR= |матч_NAP_ROM= |матч_NAP_SAS= |матч_NAP_TOR= |матч_NAP_UDI= |матч_NAP_VEN= |матч_PAR_ATA= |матч_PAR_BOL= |матч_PAR_CAG=0:1 |матч_PAR_COM= |матч_PAR_FIO= |матч_PAR_FRO= |матч_PAR_GEN=2:1 |матч_PAR_INT= |матч_PAR_JUV= |матч_PAR_LAZ= |матч_PAR_LEC= |матч_PAR_MIL= |матч_PAR_MON=1:1 |матч_PAR_NAP= |матч_PAR_ROM= |матч_PAR_SAS= |матч_PAR_TOR=0:3 |матч_PAR_UDI= |матч_PAR_VEN= |матч_ROM_ATA=2:1 |матч_ROM_BOL= |матч_ROM_CAG= |матч_ROM_COM= |матч_ROM_FIO=4:0 |матч_ROM_FRO= |матч_ROM_GEN=2:0 |матч_ROM_INT=2:2 |матч_ROM_JUV= |матч_ROM_LAZ= |матч_ROM_LEC= |матч_ROM_MIL= |матч_ROM_MON= |матч_ROM_NAP= |матч_ROM_PAR= |матч_ROM_SAS= |матч_ROM_TOR= |матч_ROM_UDI= |матч_ROM_VEN= |матч_SAS_ATA= |матч_SAS_BOL= |матч_SAS_CAG= |матч_SAS_COM= |матч_SAS_FIO= |матч_SAS_FRO= |матч_SAS_GEN= |матч_SAS_INT= |матч_SAS_JUV=3:2 |матч_SAS_LAZ= |матч_SAS_LEC= |матч_SAS_MIL=1:1 |матч_SAS_MON= |матч_SAS_NAP= |матч_SAS_PAR= |матч_SAS_ROM= |матч_SAS_TOR=2:1 |матч_SAS_UDI= |матч_SAS_VEN= |матч_TOR_ATA= |матч_TOR_BOL= |матч_TOR_CAG= |матч_TOR_COM= |матч_TOR_FIO= |матч_TOR_FRO= |матч_TOR_GEN= |матч_TOR_INT= |матч_TOR_JUV= |матч_TOR_LAZ= |матч_TOR_LEC= |матч_TOR_MIL=1:2 |матч_TOR_MON= |матч_TOR_NAP= |матч_TOR_PAR= |матч_TOR_ROM=0:2 |матч_TOR_SAS= |матч_TOR_UDI=2:1 |матч_TOR_VEN= |матч_UDI_ATA= |матч_UDI_BOL= |матч_UDI_CAG=0:1 |матч_UDI_COM=1:1 |матч_UDI_FIO= |матч_UDI_FRO= |матч_UDI_GEN= |матч_UDI_INT= |матч_UDI_JUV= |матч_UDI_LAZ=1:2 |матч_UDI_LEC=0:3 |матч_UDI_MIL= |матч_UDI_MON= |матч_UDI_NAP= |матч_UDI_PAR= |матч_UDI_ROM= |матч_UDI_SAS= |матч_UDI_TOR= |матч_UDI_VEN= |матч_VEN_ATA= |матч_VEN_BOL= |матч_VEN_CAG= |матч_VEN_COM= |матч_VEN_FIO=2:4 |матч_VEN_FRO= |матч_VEN_GEN= |матч_VEN_INT= |матч_VEN_JUV= |матч_VEN_LAZ=0:2 |матч_VEN_LEC=0:2 |матч_VEN_MIL= |матч_VEN_MON= |матч_VEN_NAP=1:0 |матч_VEN_PAR= |матч_VEN_ROM= |матч_VEN_SAS= |матч_VEN_TOR= |матч_VEN_UDI= <!--Канец аўтаматызацыі.--> }} cd5z54kfmlulep83gte5rfxnd37lg7u 10 272289 2697248 2697127 2026-10-19T14:34:22Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697248 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> {{#invoke:Спартовыя вынікі|main |крыніца = [https://www.worldfootball.net/competition/co37/netherlands-eredivisie/se121358/2026-2027/results-and-standings/ worldfootball.net] |стыль_матчаў = футбол |парадак_камандаў= ADO, AZ, AJA, WIL, GAE, GRO, HEE, PEC, CAM, NEC, PSV, SPA, TWE, TEL, UTR, FOR, FEY, EXC |скарачэньне_ADO=[[АДО Дэн Гааг|АДО]] |скарачэньне_AJA=[[Аякс Амстэрдам|Аяк]] |скарачэньне_AZ =[[АЗ Алькмаар|АЗ]] |скарачэньне_CAM=[[Камбюўр Леэўвардэн|Кам]] |скарачэньне_EXC=[[Эксэльсіёр Ратэрдам|Экс]] |скарачэньне_FEY=[[Фэеноорд Ратэрдам|Фэе]] |скарачэньне_FOR=[[Фартуна Сытард|Фар]] |скарачэньне_GAE=[[Гоў Эгэд Іглз Дэвэнтэр|Гоў]] |скарачэньне_GRO=[[Гронінген (футбольны клюб)|Гро]] |скарачэньне_HEE=[[Гээрэнвээн (футбольны клюб)|Гээ]] |скарачэньне_NEC=[[НЭК Нэймэген|НЭК]] |скарачэньне_PEC=[[Зволе (футбольны клюб)|Зво]] |скарачэньне_PSV=[[ПСВ Эйндговэн|ПСВ]] |скарачэньне_SPA=[[Спарта Ратэрдам|Спа]] |скарачэньне_TEL=[[Тэльстар Эймёйдэн|Тэл]] |скарачэньне_TWE=[[Твэнтэ Энсхэдэ|Твэ]] |скарачэньне_UTR=[[Утрэхт (футбольны клюб)|Утр]] |скарачэньне_WIL=[[Вілем II Тыльбург|Віл]] |назва_ADO=[[АДО Дэн Гааг]] |назва_AJA=[[Аякс Амстэрдам|Аякс]] |назва_AZ =[[АЗ Алькмаар|АЗ]] |назва_CAM=[[Камбюўр Леэўвардэн|Камбюўр]] |назва_EXC=[[Эксэльсіёр Ратэрдам|Эксэльсіёр]] |назва_FEY=[[Фэеноорд Ратэрдам|Фэеноорд]] |назва_FOR=[[Фартуна Сытард|Фартуна]] |назва_GAE=[[Гоў Эгэд Іглз Дэвэнтэр|Гоў Эгэд Іглз]] |назва_GRO=[[Гронінген (футбольны клюб)|Гронінген]] |назва_HEE=[[Гээрэнвээн (футбольны клюб)|Гээрэнвээн]] |назва_NEC=[[НЭК Нэймэген|НЭК]] |назва_PEC=[[Зволе (футбольны клюб)|Зволе]] |назва_PSV=[[ПСВ Эйндговэн]] |назва_SPA=[[Спарта Ратэрдам|Спарта]] |назва_TEL=[[Тэльстар Эймёйдэн|Тэльстар]] |назва_TWE=[[Твэнтэ Энсхэдэ|Твэнтэ]] |назва_UTR=[[Утрэхт (футбольны клюб)|Утрэхт]] |назва_WIL=[[Вілем II Тыльбург|Вілем II]] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 18 кастрычніка 2026 |матч_ADO_AJA= |матч_ADO_AZ= |матч_ADO_CAM=1:1 |матч_ADO_EXC= |матч_ADO_FEY= |матч_ADO_FOR=2:3 |матч_ADO_GAE= |матч_ADO_GRO=1:4 |матч_ADO_HEE= |матч_ADO_NEC= |матч_ADO_PEC= |матч_ADO_PSV=2:1 |матч_ADO_SPA= |матч_ADO_TEL= |матч_ADO_TWE= |матч_ADO_UTR= |матч_ADO_WIL= |матч_AJA_ADO= |матч_AJA_AZ= |матч_AJA_CAM= |матч_AJA_EXC=2:2 |матч_AJA_FEY= |матч_AJA_FOR= |матч_AJA_GAE= |матч_AJA_GRO= |матч_AJA_HEE=2:2 |матч_AJA_NEC=1:1 |матч_AJA_PEC= |матч_AJA_PSV=1:3 |матч_AJA_SPA= |матч_AJA_TEL= |матч_AJA_TWE= |матч_AJA_UTR= |матч_AJA_WIL=5:1 |матч_AZ_ADO=2:0 |матч_AZ_AJA= |матч_AZ_CAM= |матч_AZ_EXC= |матч_AZ_FEY= |матч_AZ_FOR= |матч_AZ_GAE=5:2 |матч_AZ_GRO= |матч_AZ_HEE= |матч_AZ_NEC= |матч_AZ_PEC= |матч_AZ_PSV= |матч_AZ_SPA= |матч_AZ_TEL=1:0 |матч_AZ_TWE= |матч_AZ_UTR= |матч_AZ_WIL=1:1 |матч_CAM_ADO= |матч_CAM_AJA= |матч_CAM_AZ=2:2 |матч_CAM_EXC=0:4 |матч_CAM_FEY=2:5 |матч_CAM_FOR= |матч_CAM_GAE= |матч_CAM_GRO= |матч_CAM_HEE= |матч_CAM_NEC=3:0 |матч_CAM_PEC= |матч_CAM_PSV= |матч_CAM_SPA= |матч_CAM_TEL= |матч_CAM_TWE=1:4 |матч_CAM_UTR= |матч_CAM_WIL= |матч_EXC_ADO= |матч_EXC_AJA= |матч_EXC_AZ= |матч_EXC_CAM= |матч_EXC_FEY= |матч_EXC_FOR= |матч_EXC_GAE= |матч_EXC_GRO=1:5 |матч_EXC_HEE= |матч_EXC_NEC= |матч_EXC_PEC= |матч_EXC_PSV=1:2 |матч_EXC_SPA=2:1 |матч_EXC_TEL= |матч_EXC_TWE= |матч_EXC_UTR=1:2 |матч_EXC_WIL= |матч_FEY_ADO=2:2 |матч_FEY_AJA= |матч_FEY_AZ=2:0 |матч_FEY_CAM= |матч_FEY_EXC= |матч_FEY_FOR= |матч_FEY_GAE=2:2 |матч_FEY_GRO= |матч_FEY_HEE= |матч_FEY_NEC= |матч_FEY_PEC= |матч_FEY_PSV= |матч_FEY_SPA= |матч_FEY_TEL= |матч_FEY_TWE= |матч_FEY_UTR=5:0 |матч_FEY_WIL= |матч_FOR_ADO= |матч_FOR_AJA=1:5 |матч_FOR_AZ=0:2 |матч_FOR_CAM=3:1 |матч_FOR_EXC= |матч_FOR_FEY= |матч_FOR_GAE= |матч_FOR_GRO= |матч_FOR_HEE= |матч_FOR_NEC= |матч_FOR_PEC= |матч_FOR_PSV= |матч_FOR_SPA= |матч_FOR_TEL= |матч_FOR_TWE=1:1 |матч_FOR_UTR= |матч_FOR_WIL= |матч_GAE_ADO=3:1 |матч_GAE_AJA= |матч_GAE_AZ= |матч_GAE_CAM= |матч_GAE_EXC= |матч_GAE_FEY= |матч_GAE_FOR= |матч_GAE_GRO=1:1 |матч_GAE_HEE= |матч_GAE_NEC= |матч_GAE_PEC= |матч_GAE_PSV= |матч_GAE_SPA=3:3 |матч_GAE_TEL= |матч_GAE_TWE= |матч_GAE_UTR= |матч_GAE_WIL=4:1 |матч_GRO_ADO= |матч_GRO_AJA=2:5 |матч_GRO_AZ= |матч_GRO_CAM= |матч_GRO_EXC= |матч_GRO_FEY= |матч_GRO_FOR=2:3 |матч_GRO_GAE= |матч_GRO_HEE= |матч_GRO_NEC= |матч_GRO_PEC=3:0 |матч_GRO_PSV= |матч_GRO_SPA= |матч_GRO_TEL= |матч_GRO_TWE=2:2 |матч_GRO_UTR=2:1 |матч_GRO_WIL= |матч_HEE_ADO= |матч_HEE_AJA= |матч_HEE_AZ=2:3 |матч_HEE_CAM= |матч_HEE_EXC=4:0 |матч_HEE_FEY= |матч_HEE_FOR= |матч_HEE_GAE= |матч_HEE_GRO= |матч_HEE_NEC= |матч_HEE_PEC=0:2 |матч_HEE_PSV= |матч_HEE_SPA= |матч_HEE_TEL=0:0 |матч_HEE_TWE=1:0 |матч_HEE_UTR= |матч_HEE_WIL= |матч_NEC_ADO= |матч_NEC_AJA= |матч_NEC_AZ= |матч_NEC_CAM= |матч_NEC_EXC=2:2 |матч_NEC_FEY=1:3 |матч_NEC_FOR=2:2 |матч_NEC_GAE=1:1 |матч_NEC_GRO= |матч_NEC_HEE= |матч_NEC_PEC= |матч_NEC_PSV= |матч_NEC_SPA= |матч_NEC_TEL=1:2 |матч_NEC_TWE= |матч_NEC_UTR= |матч_NEC_WIL= |матч_PEC_ADO= |матч_PEC_AJA=0:2 |матч_PEC_AZ= |матч_PEC_CAM=0:1 |матч_PEC_EXC= |матч_PEC_FEY=0:7 |матч_PEC_FOR= |матч_PEC_GAE=4:1 |матч_PEC_GRO= |матч_PEC_HEE= |матч_PEC_NEC=1:3 |матч_PEC_PSV= |матч_PEC_SPA= |матч_PEC_TEL= |матч_PEC_TWE= |матч_PEC_UTR= |матч_PEC_WIL= |матч_PSV_ADO= |матч_PSV_AJA= |матч_PSV_AZ= |матч_PSV_CAM= |матч_PSV_EXC= |матч_PSV_FEY= |матч_PSV_FOR=2:2 |матч_PSV_GAE= |матч_PSV_GRO=5:1 |матч_PSV_HEE=2:0 |матч_PSV_NEC= |матч_PSV_PEC= |матч_PSV_SPA=4:1 |матч_PSV_TEL= |матч_PSV_TWE= |матч_PSV_UTR= |матч_PSV_WIL= |матч_SPA_ADO= |матч_SPA_AJA= |матч_SPA_AZ= |матч_SPA_CAM= |матч_SPA_EXC= |матч_SPA_FEY=0:1 |матч_SPA_FOR= |матч_SPA_GAE= |матч_SPA_GRO= |матч_SPA_HEE=0:4 |матч_SPA_NEC= |матч_SPA_PEC=2:2 |матч_SPA_PSV= |матч_SPA_TEL= |матч_SPA_TWE= |матч_SPA_UTR=3:3 |матч_SPA_WIL=3:2 |матч_TEL_ADO=2:2 |матч_TEL_AJA=0:4 |матч_TEL_AZ= |матч_TEL_CAM=2:2 |матч_TEL_EXC= |матч_TEL_FEY=3:4 |матч_TEL_FOR= |матч_TEL_GAE= |матч_TEL_GRO= |матч_TEL_HEE= |матч_TEL_NEC= |матч_TEL_PEC= |матч_TEL_PSV= |матч_TEL_SPA=1:3 |матч_TEL_TWE= |матч_TEL_UTR= |матч_TEL_WIL= |матч_TWE_ADO=2:0 |матч_TWE_AJA= |матч_TWE_AZ= |матч_TWE_CAM= |матч_TWE_EXC= |матч_TWE_FEY= |матч_TWE_FOR= |матч_TWE_GAE= |матч_TWE_GRO= |матч_TWE_HEE= |матч_TWE_NEC= |матч_TWE_PEC=3:1 |матч_TWE_PSV=3:2 |матч_TWE_SPA= |матч_TWE_TEL=1:0 |матч_TWE_UTR=1:2 |матч_TWE_WIL= |матч_UTR_ADO= |матч_UTR_AJA= |матч_UTR_AZ=1:4 |матч_UTR_CAM= |матч_UTR_EXC= |матч_UTR_FEY= |матч_UTR_FOR= |матч_UTR_GAE=3:3 |матч_UTR_GRO= |матч_UTR_HEE= |матч_UTR_NEC= |матч_UTR_PEC= |матч_UTR_PSV=1:6 |матч_UTR_SPA= |матч_UTR_TEL= |матч_UTR_TWE= |матч_UTR_WIL=3:1 |матч_WIL_ADO= |матч_WIL_AJA= |матч_WIL_AZ= |матч_WIL_CAM= |матч_WIL_EXC=0:3 |матч_WIL_FEY= |матч_WIL_FOR=0:1 |матч_WIL_GAE= |матч_WIL_GRO= |матч_WIL_HEE=2:2 |матч_WIL_NEC=1:4 |матч_WIL_PEC= |матч_WIL_PSV= |матч_WIL_SPA= |матч_WIL_TEL= |матч_WIL_TWE= |матч_WIL_UTR= <!--Канец аўтаматызацыі.--> }} bydd6yqinyk3ubwaxdaw3xrwa5xt8pp 10 275286 2697240 2697119 2026-10-19T14:33:40Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697240 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |- ! style="width:150пкс;"| Гулец ! style="width:150пкс;"| Клюб ! style="width:25пкс;"| М ! style="width:25пкс;"| Г ! style="width:25пкс;"| А ! style="width:25пкс;"| Пункты ! style="width:25пкс;"| +/− |- |style="text-align:left;"| [[Конар Макдэйвід]] ||style="text-align:left;"| [[Эдмантан Ойлерз]] || 8 || 6 || 17 || '''23''' || +19 |- |style="text-align:left;"| [[Джэк Айкел]] ||style="text-align:left;"| [[Вэгас Голдэн Найтс]] || 10 || 5 || 13 || '''18''' || +8 |- |style="text-align:left;"| [[Эван Бушар]] ||style="text-align:left;"| [[Эдмантан Ойлерз]] || 8 || 6 || 10 || '''16''' || +17 |- |style="text-align:left;"| [[Натан Макінан]] ||style="text-align:left;"| [[Каларада Эвэланш]] || 8 || 6 || 10 || '''16''' || +4 |- |style="text-align:left;"| [[Кірыл Капрызаў]] ||style="text-align:left;"| [[Мінэсота Ўайлд]] || 9 || 10 || 5 || '''15''' || +6 |- |style="text-align:left;"| [[Марк Стоўн]] ||style="text-align:left;"| [[Вэгас Голдэн Найтс]] || 10 || 7 || 7 || '''14''' || +9 |- |style="text-align:left;"| [[Леан Драйзайтль]] ||style="text-align:left;"| [[Эдмантан Ойлерз]] || 8 || 6 || 8 || '''14''' || +15 |- |style="text-align:left;"| [[Сэбастыян Аха]] ||style="text-align:left;"| [[Караліна Гарыкейнз]] || 10 || 6 || 8 || '''14''' || +6 |- |style="text-align:left;"| [[Мэт’ю Ткачак]] ||style="text-align:left;"| [[Флорыда Пантэрз]] || 9 || 3 || 11 || '''14''' || +4 |- |style="text-align:left;"| [[Остан Мэт’юз]] ||style="text-align:left;"| [[Таронта Мэйпл Ліфс]] || 9 || 6 || 7 || '''13''' || +2 |} <small>''М = Матчы; Г = Галы; A = Асыстэнцкія перадачы; П = Пункты; +/− = [[плюс-мінус (хакей)|Плюс/мінус]]''</small> l5zcaztxtbl4crjk3q5szxim01hei0r 2697300 2697240 2026-10-20T08:20:40Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697300 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |- ! style="width:150пкс;"| Гулец ! style="width:150пкс;"| Клюб ! style="width:25пкс;"| М ! style="width:25пкс;"| Г ! style="width:25пкс;"| А ! style="width:25пкс;"| Пункты ! style="width:25пкс;"| +/− |- |style="text-align:left;"| [[Конар Макдэйвід]] ||style="text-align:left;"| [[Эдмантан Ойлерз]] || 8 || 6 || 17 || '''23''' || +19 |- |style="text-align:left;"| [[Джэк Айкел]] ||style="text-align:left;"| [[Вэгас Голдэн Найтс]] || 10 || 5 || 13 || '''18''' || +8 |- |style="text-align:left;"| [[Остан Мэт’юз]] ||style="text-align:left;"| [[Таронта Мэйпл Ліфс]] || 10 || 7 || 9 || '''16''' || +2 |- |style="text-align:left;"| [[Эван Бушар]] ||style="text-align:left;"| [[Эдмантан Ойлерз]] || 8 || 6 || 10 || '''16''' || +17 |- |style="text-align:left;"| [[Натан Макінан]] ||style="text-align:left;"| [[Каларада Эвэланш]] || 9 || 6 || 10 || '''16''' || +2 |- |style="text-align:left;"| [[Кірыл Капрызаў]] ||style="text-align:left;"| [[Мінэсота Ўайлд]] || 9 || 10 || 5 || '''15''' || +6 |- |style="text-align:left;"| [[Марк Стоўн]] ||style="text-align:left;"| [[Вэгас Голдэн Найтс]] || 10 || 7 || 7 || '''14''' || +9 |- |style="text-align:left;"| [[Леан Драйзайтль]] ||style="text-align:left;"| [[Эдмантан Ойлерз]] || 8 || 6 || 8 || '''14''' || +15 |- |style="text-align:left;"| [[Сэбастыян Аха]] ||style="text-align:left;"| [[Караліна Гарыкейнз]] || 10 || 6 || 8 || '''14''' || +6 |- |style="text-align:left;"| [[Мэт’ю Ткачак]] ||style="text-align:left;"| [[Флорыда Пантэрз]] || 9 || 3 || 11 || '''14''' || +4 |} <small>''М = Матчы; Г = Галы; A = Асыстэнцкія перадачы; П = Пункты; +/− = [[плюс-мінус (хакей)|Плюс/мінус]]''</small> 6aa8mnsckqruo7dej26r1l360etlcsr 10 275287 2697241 2697120 2026-10-19T14:33:47Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697241 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |- ! style="width:150пкс;"| Гулец ! style="width:150пкс;"| Клюб ! style="width:25пкс;"| М ! style="width:25пкс;"| ЧнЛ ! style="width:25пкс;"| ПШ ! style="width:25пкс;"| АК ! style="width:25пкс;"| Н% |- |style="text-align:left;"| [[Джэйк Отынджэр]] ||style="text-align:left;"| [[Далас Старз]] || 6 || 360:07 || 6 || 120 || '''95,24''' |- |style="text-align:left;"| [[Лінус Ульмарк]] ||style="text-align:left;"| [[Атава Сэнатарз]] || 7 || 406:29 || 9 || 155 || '''94,51''' |- |style="text-align:left;"| [[Ільля Сарокін]] ||style="text-align:left;"| [[Нью-Ёрк Айлэндэрз]] || 6 || 357:45 || 10 || 156 || '''93,98''' |- |style="text-align:left;"| [[Джэрэмі Сўэйман]] ||style="text-align:left;"| [[Бостан Бруінз]] || 7 || 421:55 || 13 || 184 || '''93,40''' |- |style="text-align:left;"| [[Дылан Гаранд]] ||style="text-align:left;"| [[Нью-Ёрк Рэйнджарз]] || 6 || 297:21 || 9 || 114 || '''92,68''' |- |style="text-align:left;"| [[Ігар Шасьцёркін]] ||style="text-align:left;"| [[Нью-Ёрк Рэйнджарз]] || 5 || 267:41 || 8 || 101 || '''92,66''' |- |style="text-align:left;"| [[Леэві Мэрыляйнэн]] ||style="text-align:left;"| [[Ванкувэр Кэнакс]] || 6 || 287:06 || 12 || 149 || '''92,55''' |- |style="text-align:left;"| [[Еспэр Вальстэт]] ||style="text-align:left;"| [[Мінэсота Ўайлд]] || 8 || 482:26 || 16 || 188 || '''92,16''' |- |style="text-align:left;"| [[Джозэф Ўол]] ||style="text-align:left;"| [[Філадэлфія Флаерз]] || 5 || 303:37 || 14 || 152 || '''91,57''' |- |style="text-align:left;"| [[Пётар Качаткоў]] ||style="text-align:left;"| [[Караліна Гарыкейнз]] || 5 || 302:51 || 9 || 93 || '''91,18''' |} <small>''М = Матчы; ЧнЛ = Час на лёдзе (хвіліны:сэкунды); ПШ = Прапушчаныя шайбы; АК = Адбітыя кідкі; Н% = Адсотак надзейнасьці''</small> oqvdyb3z8ssip6aswp98rb1juz5t793 2697302 2697241 2026-10-20T08:20:46Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697302 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |- ! style="width:150пкс;"| Гулец ! style="width:150пкс;"| Клюб ! style="width:25пкс;"| М ! style="width:25пкс;"| ЧнЛ ! style="width:25пкс;"| ПШ ! style="width:25пкс;"| АК ! style="width:25пкс;"| Н% |- |style="text-align:left;"| [[Джэйк Отынджэр]] ||style="text-align:left;"| [[Далас Старз]] || 6 || 360:07 || 6 || 120 || '''95,24''' |- |style="text-align:left;"| [[Лінус Ульмарк]] ||style="text-align:left;"| [[Атава Сэнатарз]] || 7 || 406:29 || 9 || 155 || '''94,51''' |- |style="text-align:left;"| [[Ільля Сарокін]] ||style="text-align:left;"| [[Нью-Ёрк Айлэндэрз]] || 6 || 357:45 || 10 || 156 || '''93,98''' |- |style="text-align:left;"| [[Джэрэмі Сўэйман]] ||style="text-align:left;"| [[Бостан Бруінз]] || 7 || 421:55 || 13 || 184 || '''93,40''' |- |style="text-align:left;"| [[Дылан Гаранд]] ||style="text-align:left;"| [[Нью-Ёрк Рэйнджарз]] || 7 || 357:21 || 11 || 143 || '''92,86''' |- |style="text-align:left;"| [[Ігар Шасьцёркін]] ||style="text-align:left;"| [[Нью-Ёрк Рэйнджарз]] || 5 || 267:41 || 8 || 101 || '''92,66''' |- |style="text-align:left;"| [[Леэві Мэрыляйнэн]] ||style="text-align:left;"| [[Ванкувэр Кэнакс]] || 6 || 287:06 || 12 || 149 || '''92,55''' |- |style="text-align:left;"| [[Еспэр Вальстэт]] ||style="text-align:left;"| [[Мінэсота Ўайлд]] || 8 || 482:26 || 16 || 188 || '''92,16''' |- |style="text-align:left;"| [[Джозэф Ўол]] ||style="text-align:left;"| [[Філадэлфія Флаерз]] || 6 || 363:37 || 16 || 176 || '''91,67''' |- |style="text-align:left;"| [[Пётар Качаткоў]] ||style="text-align:left;"| [[Караліна Гарыкейнз]] || 5 || 302:51 || 9 || 93 || '''91,18''' |} <small>''М = Матчы; ЧнЛ = Час на лёдзе (хвіліны:сэкунды); ПШ = Прапушчаныя шайбы; АК = Адбітыя кідкі; Н% = Адсотак надзейнасьці''</small> kac2hcdyjd4mo18exyc2pcp2wxe8vs6 0 275609 2697322 2691368 2026-10-20T11:15:25Z InternetArchiveBot 67502 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 2697322 wikitext text/x-wiki {{Імя |імя = Аўтаўт |лацінка = Aŭtaŭt |арыгінал = Altolt |вымаўленьне = |мова_паходжаньня = [[Германскія мовы|германскія]] |утварэньне = [[Олда|Aldo]] + [[Вальда (імя)|Wald]] |варыянт = |вытворныя = |зьвязаныя = }} '''Аўтаўт''' — мужчынскае імя. == Паходжаньне == {{Асноўны артыкул|Імёны ліцьвінаў}} Алталд або Алталт, пазьней Алдаўд або Аўтаўт (Altold, Altolt<ref>[https://web.archive.org/web/20250104133850/http://www.keesn.nl/names/en41_list_m.htm Names in the Low Countries before 1150], Kees Nieuwenhuijsen Living History Studies (Studies about The Netherlands during Middle Ages)</ref>, Aldaud<ref>Morlet M.-T. Le censier de l'évêque de Die. Étude philologique et onomastique // Actes des colloques de la Société française d'onomastique. — Paris, 1998. P. 220.</ref>, Autaut<ref>[https://lastnames.myheritage.de/last-name/autaut Ursprung und Bedeutung des Nachnamens Autaut], MyHeritage</ref>) — імя [[Германскія мовы|германскага]] паходжаньня<ref>Morlet M.-T. Les noms de personne sur le territoire de l’ancienne Gaule. T. III: Les noms de personnes contenus dans les noms de lieux. — Paris, 1985. P. 222.</ref>. [[Двухасноўнае імя|Іменная аснова]] [[Олда|алд- (алт-)]] (імёны [[Ліцьвіны|ліцьвінаў]] [[Алдыка]], [[Альдона]]; германскія імёны Aldiko, Aldona) паходзіць ад [[Гоцкая мова|гоцкага]] alds 'стары'<ref>Morlet M.-T. Les noms de personne sur le territoire de l’ancienne Gaule du VIe au XIIe siècle. T. I: Les noms issus du germanique continental et les créations gallo-germaniques. — Paris, 1971. P. 30.</ref> (з значэньнем мудрасьці<ref>Kapff R. Deutsche Vornamen: mit den von ihnen abstammenden Geschlechtsnamen sprachlich erläutert. — Nürtingen am Neckar, 1889. [https://books.google.by/books?hl=ru&id=i13cviZ0xYoC&q=alt+Begriffe+Weisheit#v=snippet&q=alt%20Begriffe%20Weisheit&f=false S. 8].</ref>), а аснова [[Вальда (імя)|-валд- (-алд, -олт)]] (імёны ліцьвінаў [[Геральд|Геральт]], [[Левальд|Левалт]], [[Рамвольт]]; германскія імёны Gerwald, Lewolt, Romuald) — ад гоцкага і германскага waldan 'валодаць, гаспадарыць' або wulþus 'слава, мажнасьць'<ref>{{Літаратура/Пачаткі Вялікага княства Літоўскага (2019)|к}} С. 17.</ref>. Апроч таго, адзначалася старажытнае германскае імя Autald ([[Ота|Aut]]-ald)<ref>Förstemann E. W. Altdeutsches Namenbuch. Bd. 1: Personennamen. — Bonn, 1900. [https://books.google.by/books?hl=ru&id=YOBwrIPG8IQC&q=Autald#v=snippet&q=Autald&f=false S. 203].</ref>. Варыянты імя ў гістарычных крыніцах: ''в людей наших, в бортевъ… в Шымка Автовтовича'' (25 ліпеня 1503 году)<ref>{{Літаратура/Літоўская мэтрыка|5к}} P. 166.</ref>. == Глядзіце таксама == * [[Олда|Алда]] * [[Вальда (імя)|Валд]] == Крыніцы == {{Крыніцы|2}} {{Імёны з асновай алд}} {{Імёны з асновай валд}} [[Катэгорыя:Мужчынскія імёны]] ib42htbufbrbckptl89y3nhw7wsp0cl 0 276061 2697320 2596778 2026-10-20T10:23:10Z InternetArchiveBot 67502 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 2697320 wikitext text/x-wiki {{Імя |імя = Арыґольд |лацінка = Arygold / Aryhold |арыгінал = Aregaud |вымаўленьне = |мова_паходжаньня = [[Германскія мовы|германскія]] |утварэньне = [[Яр (імя)|Ahr]] + [[Гаўд|Gaudo]] |варыянт = Арыгалд, Яргалт |вытворныя = |зьвязаныя = }} '''Арыгольд''' або '''Арыгалд''' (''Яргалт'') — мужчынскае імя і вытворнае ад яго прозьвішча. == Паходжаньне == {{Асноўны артыкул|Імёны ліцьвінаў}} Арыгаўд або Ергаўд (Aregaudus, Ergaud<ref>[https://web.archive.org/web/20250104133850/http://www.keesn.nl/names/en41_list_m.htm Names in the Low Countries before 1150], Kees Nieuwenhuijsen Living History Studies (Studies about The Netherlands during Middle Ages)</ref>) — імя [[Германскія мовы|германскага]] паходжаньня<ref>Morlet M.-T. Les noms de personne sur le territoire de l’ancienne Gaule du VIe au XIIe siècle. T. I: Les noms issus du germanique continental et les créations gallo-germaniques. — Paris, 1971. P. 40.</ref>. [[Двухасноўнае імя|Іменная аснова]] [[Яр (імя)|ар-]] (імёны [[Ліцьвіны|ліцьвінаў]] [[Арвід]], [[Арман]], [[Ярмунд]]; германскія імёны Arvid, Arman, Armund) паходзіць ад [[Гоцкая мова|гоцкага]] ara 'арол'<ref>Kremer D. Die Germanischen Personennamen in Katalonien // Estudis romànics. Nr. 14, 1972. S. 59.</ref>, а аснова [[Гаўд|-гаўд- (-гаўт-, -каўд-)]] (імёны ліцьвінаў [[Гаўтоўт]], [[Гаўдземунда (імя)|Гаўдземунда]], [[Саргоўд]]; германскія імёны Gautald, Gaudemund, Saregaud) — ад германскага *gautaz '[[Готы|гот]]'<ref>Kremer D. Die Germanischen Personennamen in Katalonien // Estudis romànics. Nr. 14, 1972. S. 123, 126.</ref> або гоцкага goþs 'добры, годны', godei 'дабро, годнасьць, цнота'<ref>{{Літаратура/Пачаткі Вялікага княства Літоўскага (2019)|к}} С. 17.</ref>. Апроч таго, адзначалася старажытнае германскае імя Hargold ([[Гір|Har]]-gold)<ref>Förstemann E. W. Altdeutsches Namenbuch. Bd. 1: Personennamen. — Bonn, 1900. [https://books.google.by/books?hl=ru&id=YOBwrIPG8IQC&q=Hargold#v=snippet&q=Hargold&f=false S. 771].</ref>. У [[Прусія|Прусіі]] адзначалася імя ''Argaldinus'' (1284 год)<ref>Trautmann R. Die altpreußischen Personennamen. — Göttingen, 1925. [https://books.google.by/books?hl=ru&id=RdZD6OjYXgoC&q=Argaldinus#v=snippet&q=Argaldinus&f=false S. 13].</ref>. Варыянты імя ў гістарычных крыніцах: ''въ [[Васілішкі|Василишском]] повете людей наших дяколных… а Дробыша Ориголдовича'' (15 лютага 1503 году)<ref>{{Літаратура/Літоўская мэтрыка|6к}} P. 291.</ref>; ''пан Станиславъ Яркголтъ'' (9—10 і 11 лістапада 1579 году)<ref>Акты, издаваемые Виленской комиссией для разбора древних актов. Т. 39. — Вильна, 1915. С. 418—419.</ref>. == Глядзіце таксама == * [[Яр (імя)|Ара]] * [[Гаўд]] == Крыніцы == {{Крыніцы|2}} {{Імёны з асновай ар}} {{Імёны з асновамі гаўд і голд}} [[Катэгорыя:Мужчынскія імёны]] qvq3aii80ghinilbactu0h0objcdsnf 0 276469 2697286 2693605 2026-10-20T03:05:17Z InternetArchiveBot 67502 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 2697286 wikitext text/x-wiki {{Імя |імя = Ізбут |лацінка = Izbut |арыгінал = Isbod |вымаўленьне = |мова_паходжаньня = [[Германскія мовы|германскія]] |утварэньне = [[Эйса|Iso]] + [[Бода|Bodo]] |варыянт = Есбут, Эйсбут |вытворныя = |зьвязаныя = }} '''Ізбут''' (''Есбут'', ''Эйсбут'') — мужчынскае імя і вытворнае ад яго прозьвішча. == Паходжаньне == {{Асноўны артыкул|Імёны ліцьвінаў}} Ісбод, пазьней Айсбот або Айсбут (Isbodus, Aisbot<ref name="MyHeritage">[https://lastnames.myheritage.de/last-name/aisbot Ursprung und Bedeutung des Nachnamens Aisbot], MyHeritage</ref>, Aisbut<ref>[https://lastnames.myheritage.de/last-name/aisbut Ursprung und Bedeutung des Nachnamens Aisbut], MyHeritage</ref>) — імя [[Германскія мовы|германскага]] паходжаньня<ref>Bergh L. Ph. C. Historische beschouwing der Nederlandsche Eigennamen // Taalkundig magazijn of gemengde bijdragen tot de kennis der Nederduitsche taal. 4o Deel, 1842. [https://books.google.by/books?hl=ru&id=AKZTAAAAcAAJ&q=Isbodus#v=snippet&q=Isbodus&f=false S. 571].</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20250104133850/http://www.keesn.nl/names/en41_list_m.htm Names in the Low Countries before 1150], Kees Nieuwenhuijsen Living History Studies (Studies about The Netherlands during Middle Ages)</ref><ref name="MyHeritage"/>. [[Двухасноўнае імя|Іменная аснова]] [[Эйса|ісан- (эйс-, іс-)]] (імёны [[Ліцьвіны|ліцьвінаў]] [[Ісавін]], [[Ізмунт]], [[Эйсімонт]]; германскія імёны Isovin, Ismund, Eisenmund) паходзіць ад [[Гоцкая мова|гоцкага]] eisarn, германскага *isarna-, [[Стараверхненямецкая мова|стараверхненямецкага]] îsarn, îsan 'жалеза'<ref>Kremer D. Die Germanischen Personennamen in Katalonien // Estudis romànics. Nr. 14, 1972. S. 161.</ref>, а аснова [[Бода|-буд- (-бод-)]] (імёны ліцьвінаў [[Будзівід (імя)|Будзівід]], [[Будар]], [[Будрых]]; германскія імёны Bodwidus, Buder, Boderich) — ад [[Бургундзкая мова|бургундзкага]] buda 'пасол, пасланьнік' або германскага bodo 'гаспадар'<ref>{{Літаратура/Пачаткі Вялікага княства Літоўскага (2019)|к}} С. 16.</ref>. Варыянты імя ў гістарычных крыніцах: ''Jesbuto Lethowinus'' ([[Хроніка Прускай зямлі]])<ref>Scriptores rerum Prussicarum. Bd. 1. — Leipzig, 1861. [https://books.google.by/books?hl=ru&id=tPxxbl8_y64C&q=Jesbuto#v=snippet&q=Jesbuto&f=false S. 153, 155].</ref>; ''Еисбут [[Эйгінт|Еикгинтович]]'' (XVI ст.)<ref>Istorijos archyvas. T. 1: XVI amžiaus Lietuvos inventoriai. — Kaunas, 1934. P. 7.</ref>; ''у волости нашои Куриловъскои… пустовъщин… Есбутишку'' (3 кастрычніка 1561 году)<ref>{{Літаратура/Літоўская мэтрыка|44к}} С. 15.</ref>; ''Stanislaus Izbut'' (9 і 23 верасьня 1569 году)<ref>Kauno miesto aktų knygos XVI—XVIII a. Tarybos knyga 1568—1570/1571. — Vilnius, 2015. P. 82—83</ref>. == Носьбіты == * Есбут — [[Ліцьвіны|літоўскі баярын]], які ўпамінаецца ў 1290 годзе<ref>{{Літаратура/Пачаткі Вялікага княства Літоўскага (2019)|к}} С. 22.</ref> * Бартламей Міхайлавіч Ізбут — [[вількамір]]скі [[Зямяне|зямянін]], які ўпамінаецца ў 1604 годзе<ref>Опись документов Виленского центрального архива древних актовых книг. Вып. 6. ― Вильна, 1908. [https://books.google.by/books?hl=ru&id=K8hZAAAAcAAJ&q=%D0%98%D0%B7%D0%B1%D1%83%D1%82%D1%8A#v=snippet&q=%D0%98%D0%B7%D0%B1%D1%83%D1%82%D1%8A&f=false С. 213].</ref> На [[Слуцкае княства|гістарычнай Случчыне]] існуе вёска [[Ізбудзішча]]. == Глядзіце таксама == * [[Эйса]] * [[Бода]] == Крыніцы == {{Крыніцы|2}} {{Імёны з асновай ісан}} {{Імёны з асновай буд}} [[Катэгорыя:Мужчынскія імёны]] fbuzugh7c8wi242i6ryyp25a6nappog 828 285438 2697220 2696329 2026-10-19T12:18:00Z Artsiom91 28241 паказаць табліцу ўнізе 2697220 Scribunto text/plain -- Module to build tables for standings in Sports -- See documentation for details require('strict') local p = {} -- Main function function p.main(frame) -- Declare locals local getArgs = require('Модуль:Аргумэнты').getArgs local Args = getArgs(frame, {parentFirst = true}) local ii_start, ii_end, N_rows_res = 0 local text_field_result local notes_exist = false local t = {} local t_footer = {} local t_return = {} local team_list = {} local jj, jjj local table_anchor = mw.ustring.gsub(Args['section'] and 'sports-table-' .. Args['section'] or '', ' ', '_') -- Exit early if we are using section transclusion for a different section local tsection = frame:getParent().args['transcludesection'] or frame:getParent().args['section'] or '' local bsection = frame.args['section'] or '' if( tsection ~= '' and bsection ~= '' ) then if( tsection ~= bsection ) then return '' end end local templatestyles = frame:extensionTag{ name = 'templatestyles', args = { src = 'Модуль:Спартовая табліца/styles.css' } } -- Edit links if requested local baselink = frame:getParent():getTitle() local currentTitle = mw.title.getCurrentTitle() if baselink == 'Модуль:Выцяжка' then baselink = '' end if currentTitle.fullText == baselink then baselink = '' end local template_name = (baselink ~= '' and (':' .. baselink .. (table_anchor ~= '' and '#' .. table_anchor or ''))) or '' -- Get the custom start point for the table (most will start by default at 1) local top_pos = tonumber(Args['найвышэйшае_месца']) or 1 -- Get the custom end point for the table (unrestricted if bottom_pos is < top_pos) local bottom_pos = tonumber(Args['найніжэйшае_месца']) or 0 local N_teams = top_pos - 1 -- Default to 0 at start, but higher number needed to skip certain entries -- Load modules local yesno = require('Модуль:ТакНе') -- Load style and (sub) modules local style_def = Args['стыль'] or 'ВНП' -- Historically 'football' exists as style, this is now forwarded to WDL if style_def == 'футбол' then style_def = 'ВНП' end -- These internal helper modules are not styles; reject them as |style= to -- avoid missing renderer-function errors. local reserved_styles = {auto = true, sub = true, argcheck = true, totalscheck = true} if reserved_styles[style_def] then return '<div style="color:red">Памылка: |style=' .. style_def .. ' памылковы стыль табліцы; ' .. '"' .. style_def .. '" — дапаможны модуль, якія выкарыстоўваецца Модуль:Спартовая табліца. ' .. 'Глядзі дакумэнтацыю дзеля таго, каб знайсьці дапасоўныя стылі зь сьпісу |style= values.</div>' end local p_style = require('Модуль:Спартовая табліца/'..style_def) local p_sub = require('Модуль:Спартовая табліца/ніз') -- Results-only display mode, and automatic generation of the standings local show_matches_val = string.lower(mw.text.trim(Args['паказаць_матчы'] or '')) local matches_only = (show_matches_val == 'only') -- |паказаць_матчы=below or below_levelN adds the results table to a section below the standings local below_level = nil if show_matches_val == 'below' then below_level = 2 else below_level = tonumber(show_matches_val:match('^below_level(%d+)$')) end local auto_standings = yesno(Args['генэраваць_турнірную_табліцу'] or 'no') and true or false local auto_errors = {} if matches_only then -- Return nothing but the output Module:Sports results would give local p_res = require((style_def == 'Chess') and ('Модуль:Спартовыя вынікі/' .. style_def) or 'Модуль:Спартовыя вынікі') do -- The results grid uses |default_order=, then display name and code; -- it ignores standings ranking and |teamN=/|team_order=. local p_auto = require('Модуль:Спартовая табліца/аўта') auto_errors = p_auto.order_only(Args, top_pos, true) end local out if p_res._main then -- Use |матчы_назва= and |матчы_загаловак_каманды= for parameters that conflict with Module:Sports results local res_args = {} for k, v in pairs(Args) do res_args[k] = v end res_args['title'] = Args['матчы_назва'] res_args['table_header'] = nil res_args['team_header'] = Args['матчы_загаловак_каманды'] if Args['матчы_крыніца'] and mw.text.trim(Args['матчы_крыніца']) ~= '' then res_args['source'] = Args['матчы_крыніца'] end -- |матчы_каманда_заўвагі=yes to pass |note_TTT= to results; disabled by default local pass_team_notes = yesno(Args['матчы_каманда_заўвагі'] or 'no') and true or false out = p_res._main(frame, res_args, not pass_team_notes) elseif p_res.main then table.insert(auto_errors, 'Модуль:Спартовыя вынікі/' .. style_def .. ' ня мае _main функцыі, таму ' .. 'парадак каманды і парамэтры да турнірнай табліцы не былі апрацаваныя для |паказаць_матчы=only') out = p_res.main(frame) else -- Some results styles cannot build a table on their own table.insert(auto_errors, 'вынікі для |style=' .. style_def .. ' ня могуць быць паказаныя, ' .. 'бо Модуль:Спартовыя вынікі/' .. style_def .. ' толькі будуе радкі для турнірнай табліцы; ' .. 'выкарыстоўвайце заместа гэтага |паказаць_матчы=yes') out = '' end if #auto_errors > 0 and frame:preprocess( "{{REVISIONID}}" ) == "" then for k = 1, #auto_errors do out = out .. '<div style="color:red">Памылка: ' .. auto_errors[k] .. '</div>' end end return out elseif auto_standings then -- Build W/D/L/GF/GA and the team order from the |match_TTT_SSS= parameters if style_def == 'ВНП' or p_style.auto_supported then auto_errors = require('Модуль:Спартовая табліца/аўта').generate(Args, top_pos, p_style.write_ha, p_style.write_ot) else auto_errors = {'|генэраваць_турнірную_табліцу= не падтрымліваецца для |style=' .. style_def} end else for _, k in ipairs({'ranking_criteria', 'default_order', 'show_tied_positions', 'h2h_after_complete'}) do if Args[k] and mw.text.trim(Args[k]) ~= '' then table.insert(auto_errors, '|' .. k .. '= анічога ня робіць пакуль |генэраваць_турнірную_табліцу= мае значэньне' .. ((k == 'default_order') and ' ці |паказаць_матчы=only' or '')) end end end -- |паказаць_матчы=below / below_levelN is only available with automatic generation if not below_level and show_matches_val:match('^below') then table.insert(auto_errors, '|паказаць_матчы=' .. show_matches_val .. ' не зразумела; выкарыстоўвайце ' .. '|паказаць_матчы=below ці |паказаць_матчы=below_levelN, дзе N узровень загалоўка') end -- |паказаць_матчы=below appears only on the page the invocation itself is on, -- unless |паказаць_матчы_толькі_на= names another page if below_level then local here = mw.title.getCurrentTitle().fullText local allowed = mw.text.trim(Args['паказаць_матчы_толькі_на'] or '') local ok = false if allowed ~= '' then for _, pg in ipairs(mw.text.split(allowed, '%s*;%s*')) do if mw.text.trim(pg) == here then ok = true end end else local origin = frame:getParent() and frame:getParent():getTitle() or here ok = (origin == here) end if not ok then below_level = nil end end if below_level and not auto_standings then table.insert(auto_errors, '|паказаць_матчы=' .. show_matches_val .. ' працуе толькі з |генэраваць_турнірную_табліцу=; вынікі ня будуць паказаныя') below_level = nil end -- |паказаць_матчы=below_levelN cannot go below level 6 if below_level and below_level > 6 then table.insert(auto_errors, 'сэкцыя загалоўка ня можа быць глыбейшай за 6, таму шасьціўзроўневая будова будзе скарыстаная для ' .. '|паказаць_матчы=' .. show_matches_val) below_level = 6 end if below_level and below_level < 1 then below_level = 1 end local fmt = string.lower(mw.text.trim(Args['матчы_фармат'] or '')) if fmt ~= '' and fmt ~= 'grid' and not matches_only and not below_level and not yesno(Args['паказаць_матчы'] or 'no') then table.insert(auto_errors, '|матчы_фармат=' .. fmt .. ' ня робіць анічога самое сабе; ' .. 'вынікі будуць паказвацца толькі з |паказаць_матчы=only, |паказаць_матчы=below ці ' .. '|паказаць_матчы=yes') end -- Parameters that only apply when the results grid is given on its own for _, k in ipairs({'матчы_назва', 'матчы_загаловак_каманды', 'матчы_крыніца', 'матчы_каманда_заўвагі'}) do if Args[k] and mw.text.trim(Args[k]) ~= '' and not below_level then table.insert(auto_errors, '|' .. k .. '= does nothing unless |паказаць_матчы=only or below') end end if Args['below_results_header'] and mw.text.trim(Args['below_results_header']) ~= '' and not below_level then table.insert(auto_errors, '|below_results_header= ня робіць анічога, калі толькі |паказаць_матчы=below or below_levelN') end -- |паказаць_матчы=below / below_levelN to add the results table in a separate section below local below_text = '' if below_level then local p_res = (style_def == 'Chess') and require('Модуль:Спартовыя вынікі/' .. style_def) or require('Модуль:Спартовыя вынікі') local body if p_res and not p_res._main and not p_res.main then table.insert(auto_errors, 'вынікі для |style=' .. style_def .. ' ня будуць паказаныя пад ' .. 'турнірнай табліцай, бо Модуль:Спартовыя вынікі/' .. style_def .. ' толькі будуе радкі для ' .. 'турнірнай табліцы; замест гэтага выкарыстоўвайце |паказаць_матчы=yes') below_level = nil p_res = nil end if p_res == nil then body = nil elseif p_res._main then -- Same substitution as for |show_matches=only local res_args = {} for k, v in pairs(Args) do res_args[k] = v end res_args['title'] = Args['матчы_назва'] res_args['table_header'] = nil res_args['team_header'] = Args['матчы_загаловак_каманды'] if Args['матчы_крыніца'] and mw.text.trim(Args['матчы_крыніца']) ~= '' then res_args['source'] = Args['матчы_крыніца'] end -- Set the below-grid order on res_args only, leaving the standings' -- |teamN= values unchanged. local grid_errors = require('Модуль:Спартовая табліца/аўта').order_only(res_args, top_pos, true) for _, e in ipairs(grid_errors) do table.insert(auto_errors, e) end -- |матчы_каманда_заўвагі=yes to pass |note_TTT= to results; disabled by default local pass_team_notes = yesno(Args['матчы_каманда_заўвагі'] or 'no') and true or false body = p_res._main(frame, res_args, not pass_team_notes) else body = p_res.main(frame) end if body then local eq = string.rep('=', below_level) below_text = '\n\n' .. eq .. ' ' .. (Args['below_results_header'] or 'Вынікі') .. ' ' .. eq .. '\n' .. body end end -- Random value used for uniqueness math.randomseed( os.clock() * 10^8 ) local rand_val = math.random() -- Declare colour scheme local result_col = {} result_col = {green1='#BBF3BB', green2='#CCF9CC', green3='#DDFCDD', green4='#EEFFEE', blue1='#BBF3FF', blue2='#CCF9FF', blue3='#DDFCFF', blue4='#EEFFFF', yellow1='#FFFFBB', yellow2='#FFFFCC', yellow3='#FFFFDD', yellow4='#FFFFEE', red1='#FFBBBB', red2='#FFCCCC', red3='#FFDDDD', red4='#FFEEEE', black1='#BBBBBB', black2='#CCCCCC', black3='#DDDDDD', black4='#EEEEEE', orange1='#FEDCBA', orange2='#FEEAD5', white1='inherit',['']='inherit' } -- Show all stats in table or just matches played and points local full_table = true local hide_results = yesno(Args['hide_results'] or 'no') local hide_footer = yesno(Args['hide_footer'] or 'no') local pld_pts_val = string.lower(Args['only_pld_pts'] or 'no') local show_class_rules = yesno(Args['show_class_rules'] or 'yes') and true or false -- True if par doesn't exist, false otherwise if yesno(pld_pts_val) then full_table = false elseif pld_pts_val=='no_hide_class_rules' then full_table = true show_class_rules = false end -- Declare results column header local results_header = {} results_header = {Q='Кваліфікацыя', QR='Кваліфікацыя або паніжэньне', P='Павышэньне', PQR='Павышэньне, кваліфікацыя або паніжэньне', PR='Павышэньне або паніжэньне', PQ='Павышэньне або кваліфікацыя', R='Паніжэньне'} local results_defined = false -- Check whether this would be needed -- Possible prefix for result fields local respre = (Args['result_prefix'] or '') .. '_' respre = (respre == '_') and '' or respre -- Now define line for column header (either option or custom) local local_res_header = results_header[Args[respre..'загаловак_слупка_вынікаў']] or Args[respre..'загаловак_слупка_вынікаў'] or '' -- Check whether it includes a note local res_head_note = Args['заўвага_загаловак_вынікі'] local res_head_note_text = '' if full_table and res_head_note then notes_exist = true res_head_note_text = frame:expandTemplate{ title = 'заўвага', args = { group='lower-alpha', res_head_note} } end local results_header_txt = '! scope="col" |'..local_res_header..res_head_note_text..'\n' -- Get status option local t_status = p_style.status(Args) -- Alternative syntax for team list if Args['парадак_камандаў'] and Args['парадак_камандаў'] ~= '' then local team_order_offset = (tonumber(Args['парадак_камандаў_пачатак']) or 1) - 1 local tlist = mw.text.split(Args['парадак_камандаў'], '%s*[;,]%s*') for k, tname in ipairs(tlist) do if tname ~= '' then Args['каманда' .. (k + team_order_offset)] = tname end end end -- Alternative team-list syntax. For auto-generated tables, ordering has already -- been resolved and |парадак_камандаў= cleared by Module:Sports table/auto. if Args['парадак_камандаў'] and Args['парадак_камандаў'] ~= '' then local team_order_offset = (tonumber(Args['парадак_камандаў_пачатак']) or 1) - 1 local tlist = mw.text.split(Args['парадак_камандаў'], '%s*[;,]%s*') local overridden = {} for k, tname in ipairs(tlist) do if tname ~= '' then local pos = k + team_order_offset local existing = Args['каманда' .. pos] if existing and existing ~= '' and existing ~= tname then table.insert(overridden, pos) end Args['каманда' .. pos] = tname end end if #overridden > 0 then table.insert(auto_errors, '|парадак_камандаў= and |каманда' .. table.concat(overridden, '=, |каманда') .. '= маюць значэньне; таму |парадак_камандаў= мае прыярытэт, таму значэньні |камандаN= ' .. table.concat(overridden, ', ') .. ' ігнаруюцца') end end -- Read in number of consecutive teams (ignore entries after skipping a spot) while Args['каманда'..N_teams+1] ~= nil and (bottom_pos < top_pos or N_teams < bottom_pos) do N_teams = N_teams+1 -- Sneakily add it twice to the team_list parameter, once for the actual -- ranking, the second for position lookup in sub-tables -- This is possible because Lua allows both numbers and strings as indices. team_list[N_teams] = Args['каманда'..N_teams] -- i^th entry is team X team_list[Args['каманда'..N_teams]] = N_teams -- team X entry is position i end -- Optional totals local total_row_name = 'SPORTS_TABLE_TOTAL' if yesno(Args['show_totals'] or 'no') then N_teams = N_teams+1 Args['каманда' .. N_teams] = total_row_name Args['назва_' .. total_row_name] = 'Total' Args['вынік' .. N_teams] = total_row_name Args['колер_' .. total_row_name] = '#eee' team_list[N_teams] = Args['каманда' .. N_teams] team_list[Args['каманда'..N_teams]] = N_teams end -- Show position local position_col = yesno(Args['show_positions'] or 'yes') and true or false -- Show groups or note local group_col = yesno(Args['show_groups'] or 'no') and true or false -- Show match_table or not local match_table = yesno(Args['паказаць_матчы'] or 'no') and true or false local mformat = string.lower(mw.text.trim(Args['матчы_фармат'] or '')) if match_table and (mformat == 'schedule' or mformat == 'series' or mformat == 'series_split') then table.insert(auto_errors, '|матчы_фармат=' .. mformat .. ' ня можна паказаць унутры турнірнай табліцы; ' .. 'замест гэтага выкарыстоўвайце |show_matches=only ці |show_matches=below') match_table = false end local p_matches = match_table and (style_def == 'Chess' and require('Модуль:Спартовая вынікі/'..style_def) or require('Модуль:Спартовыя вынікі')) -- Custom position column label or note local pos_label = Args['postitle'] or '<abbr title="Месца">М</abbr>' if position_col == false then pos_label = nil end -- Show status or not local show_status = yesno(Args['show_status'] or 'yes') and true or false -- Get VTE button text (but only for non-empty text) local VTE_text = '' if (template_name ~= '') then VTE_text = require('Модуль:Спасылкі шаблёну')._navbar({ template_name, mini=1, style='float:right', brackets=1 }) -- remove the next part if https://en.wikipedia.org/w/index.php?oldid=832717047#Sortable_link_disables_navbar_links? -- is ever fixed if yesno(Args['sortable_table'] or 'no') then VTE_text = mw.ustring.gsub(VTE_text, '<%/?abbr[^<>]*>', ' ') end end -- Add source to title if specified and possible local title_source = false if Args['title'] and Args['title_source'] then Args['title'] = Args['title'] .. Args['title_source'] title_source = true elseif Args['table_header'] and Args['table_header_source'] then Args['table_header'] = Args['table_header'] .. Args['table_header_source'] title_source = true end -- Add a table anchor if table_anchor ~= '' then table.insert(t, '<span class="anchor" id="' .. table_anchor .. '"></span>\n') end -- Write column headers t_return = p_style.header(t,Args,p_sub,pos_label,group_col,VTE_text,full_table,results_header_txt) if match_table then -- Add empty column header t_return.count = t_return.count+1 table.insert(t_return.tab_text,'! scope="row" class="unsortable" style="background-color:white;color:black;border-top:white;border-bottom:white;line-width:3pt;"| \n') -- Add rest of header t_return = p_matches.header(t_return,Args,p_sub,N_teams,team_list,tonumber(Args['legs']) or 1) end t = t_return.tab_text local N_cols = t_return.count -- Determine what entries go into table -- Find out which team to show (if any) local ii_show = team_list[Args['showteam'] or Args['каманда'] or nil] -- nil if non-existant -- Start and end positions to show local n_to_show = tonumber(Args['ліміт_паказу']) or N_teams -- Check for "legal value", if not legal (or non declared), then show all local check_n = ((n_to_show>=(N_teams-top_pos+1)) or (n_to_show<=1) or (n_to_show~=math.floor(n_to_show))) -- Also check whether there is a valid ii_show if check_n or (not ii_show) then ii_start = top_pos ii_end = N_teams else -- It's a proper integer between top_pos+1 and N_teams-1 -- If it is in the middle show the same number above and below -- If it is in the top or bottom, show the exact number -- How many to show on the side local n_show_side = math.floor(n_to_show/2) if (ii_show-top_pos+1)<=n_show_side then -- Top team ii_start = top_pos ii_end = top_pos+n_to_show-1 elseif ii_show>=(N_teams+1-n_show_side) then -- Bottom team ii_start = N_teams+1-n_to_show ii_end = N_teams else -- Normal case ii_start = ii_show-n_show_side ii_end = ii_show+n_show_side end end -- For results column local new_res_ii = ii_start -- Pre-check for existence of column if not hide_results then for ii = ii_start, ii_end do if Args[respre..'вынік'..ii] and Args[respre..'тэкст_' .. Args[respre..'вынік'..ii]] then results_defined = true end end end -- Remove results header if it is unused if full_table and not results_defined then -- First get it as one string, then use string replace to replace that header by empty string local t_str = tostring(table.concat(t)) t_str = mw.ustring.gsub( t_str, results_header_txt, '' ) N_cols = N_cols-1 -- There is actually one column less t = {} table.insert(t, t_str) end -- Write rows local team_name, team_code_ii, team_code_jj, pos_num, group_txt, note_local local note_string, note_local, note_local_num, note_id local note_id_list = {} local hth_id_list = {} for ii = ii_start, ii_end do -- First get code team_code_ii = team_list[ii] -- Now read values pos_num = Args['пазыцыя_'..team_code_ii] or ii group_txt = Args['група_'..team_code_ii] or ' ' team_name = Args['назва_'..team_code_ii] or team_code_ii note_local = Args['заўвага_'..team_code_ii] or nil -- Does it need a promotion/qualification/relegation tag local result_local = Args[respre..'вынік'..ii] or nil local bg_col = nil -- Get local background colour if result_local then bg_col = result_col[Args[respre..'колер_'..result_local]] or Args[respre..'колер_'..result_local] or 'inherit' if bg_col == 'inherit' then bg_col = bg_col .. '; color: inherit' end bg_col = 'background-color:'..bg_col..';' -- Full style tag end if not bg_col then bg_col = 'background-color:transparent; color: inherit;' end -- Becomes default if undefined -- Bold this line or not local ii_fw = ii == ii_show and 'font-weight: bold;' or 'font-weight: normal;' if yesno(Args['show_totals'] or 'no') and team_code_ii == total_row_name then ii_fw = 'font-weight: bold;' end -- Check whether there is a note or not, if so get text ready for it if note_local and full_table then -- Set global check for notes to true notes_exist = true -- There are now 3 options for notes -- 1) It is a full note -- 2) It is a referal to another note (i.e. it's just a team code; e.g. note_AAA=Text, note_BBB=AAA) in which the note for BBB should link to the same footnote as AAA, with -- 2a) The other linked note exist in the part of the table shown -- 2b) The part of the note does not exist in the part of the table shown if not Args['заўвага_'..note_local] then -- Option 1 -- Now define the identifier for this note_id = '"table_note_'..team_code_ii..rand_val..'"' -- Add random end for unique ID if more tables are present on article (which might otherwise share an ID) note_id_list[team_code_ii] = note_id -- Call refn template note_string = frame:expandTemplate{ title = 'заўвага', args = { group='lower-alpha', name=note_id, note_local} } else -- Option 2 -- It is option 2a in either one if either the main note is inside the sub-table -- or another ref to that note is inside the sub-table -- Basically when it either has been defined, or the main link will be in the table note_local_num = team_list[note_local] if note_id_list[note_local] or ((note_local_num >= ii_start) and (note_local_num <= ii_end)) then -- Option 2a note_id = '"table_note_'..note_local..rand_val..'"' note_string = frame:extensionTag{ name = 'ref', args = { group = 'lower-alpha', name = note_id} } else -- Option 2b -- Now define the identifier for this note_id = '"table_note_'..note_local..rand_val..'"' -- Add random end for unique ID note_id_list[note_local] = note_id -- Call refn template note_string = frame:expandTemplate{ title = 'заўвага', args = { group='lower-alpha', name=note_id, Args['заўвага_'..note_local]} } end end else note_string = ''; end -- Insert status when needed local status_string = '' local status_local = show_status and Args[respre .. 'status_'..team_code_ii] or nil local status_let_first = true local curr_letter -- Only if it is defined if status_local then -- Take it letter by letter for jjj = 1,mw.ustring.len(status_local) do curr_letter = mw.ustring.upper(mw.ustring.sub(status_local,jjj,jjj)) -- See whether it exist if t_status.code[curr_letter] then -- Depending on whether it is the first letter of not if status_let_first then status_string = curr_letter t_status.called[curr_letter] = true status_let_first = false else status_string = status_string..', '..curr_letter t_status.called[curr_letter] = true end end end -- Only add brackets/dash and bolding if it exist if not status_let_first then if t_status.position == 'before' then status_string = '<span style="font-weight:bold">'..string.lower(status_string)..' &ndash;</span> ' else status_string = ' <span style="font-weight:bold">('..status_string..')</span>' end end end -- Now build the rows if yesno(Args['show_totals'] or 'no') and team_code_ii == total_row_name then table.insert(t,'|- class="sortbottom"\n') -- New row else table.insert(t,'|- \n') -- New row end if position_col then table.insert(t,'| style="text-align: center;'..ii_fw..bg_col..'"| '..pos_num..'\n') -- Position number end if full_table and group_col then table.insert(t,'| style="'..ii_fw..bg_col..'" |'..group_txt..'\n') -- Group number/name end -- Build the team string order based on status position local team_string if t_status.position == 'before' then team_string = status_string..team_name..note_string else team_string = team_name..note_string..status_string end table.insert(t,'! scope="row" style="text-align: left; white-space:nowrap;'..ii_fw..bg_col..'"| '..team_string..'\n')-- Team (with possible note) -- Call to subfunction t_return = p_style.row(frame,t,Args,p_sub,notes_exist,hth_id_list,full_table,rand_val,team_list,team_code_ii,ii_start,ii_end,ii_fw,bg_col,N_teams,ii,ii_show) t = t_return.t notes_exist = t_return.notes_exist hth_id_list = t_return.hth_id_list -- Now check what needs to be added inside the results column if full_table then local res_jjj if ii == new_res_ii then -- First check how many rows you need for this N_rows_res = 1 jjj = ii+1 result_local = Args[respre..'вынік'..ii] or '' local cont_loop = true while (jjj<=ii_end) and cont_loop do if Args['падзел'..tostring(jjj-1)] then cont_loop = false new_res_ii = jjj else res_jjj = Args[respre..'вынік'..jjj] or '' if result_local == res_jjj then N_rows_res = N_rows_res+1 else cont_loop = false new_res_ii = jjj end end jjj = jjj+1 end -- Now create this field (reuse ii_fw and bg_col) -- Bold (if in range) or not if ii_show and (ii_show>=ii) and (ii_show<=(ii+N_rows_res-1)) then ii_fw = 'font-weight: bold;' else ii_fw = 'font-weight: normal;' end -- Get background colour bg_col = nil if Args[respre..'вынік'..ii] then bg_col = result_col[Args[respre..'колер_'..result_local]] or Args[respre..'колер_'..result_local] or 'inherit' if bg_col == 'inherit' then bg_col = bg_col .. '; color: inherit' end bg_col = 'background-color:'..bg_col..';' -- Full style tag end if not bg_col then bg_col = 'background-color:transparent; color: inherit;' end -- Becomes default if undefined -- Check for notes local note_res_string, note_ref, note_text = '', '', '' if Args['заўвага_вынікі_'..result_local] then notes_exist = true local note_res_local = Args['заўвага_вынікі_'..result_local] -- Split the note_res_local into a table if all the entries are valid local multiref = 1 local note_res_local_table = mw.text.split(note_res_local, '%s*,%s*') if (#note_res_local_table > 1) then for k, note_res_loc in ipairs(note_res_local_table) do multiref = multiref * (Args['заўвага_вынікі_' .. note_res_loc] and 1 or 0) end else multiref = 0 end -- Split failed, so make a single entry table with hth_local inside if multiref < 1 then note_res_local_table = { note_res_local } end for k,note_res_local in ipairs(note_res_local_table) do if not Args['заўвага_вынікі_'..note_res_local] then -- It does not point to another result note note_ref = respre..'res_'..result_local note_id = '"table_note_res_'..result_local..rand_val..'"' -- Identifier note_text = note_res_local else -- It does point to another result note note_ref = respre..'res_'..note_res_local note_id = '"table_note_res_'..note_res_local..rand_val..'"' -- Identifier note_text = Args['заўвага_вынікі_'..note_res_local] end -- Check whether it is already printed if not note_id_list[note_ref] then -- Print it note_id_list[note_ref] = note_id note_res_string = note_res_string .. frame:expandTemplate{ title = 'заўвага', args = { group='lower-alpha', name=note_id, note_text} } else -- Refer to it note_res_string = note_res_string .. frame:extensionTag{ name = 'ref', args = { group = 'lower-alpha', name = note_id} } end end end -- Get text local text_result = Args[respre..'тэкст_'..result_local] or '' if text_result:match('fbmulticomp') then ii_fw = 'padding:0;' .. ii_fw if text_result:match('fbmulticompefn') then notes_exist = true end end text_field_result = '| style="'..ii_fw..bg_col..'" rowspan="'..tostring(N_rows_res)..'" |'..text_result..note_res_string..'\n' -- See whether it is needed (only when blank for all entries) if results_defined then table.insert(t,text_field_result) end end end -- Insert match row if needed if match_table then local legs = tonumber(Args['legs']) or 1 -- Add empty cell table.insert(t,'| style="background-color:white;color:black;border-top:white;border-bottom:white;"| \n') -- Now include note to match results if needed for jj=top_pos,N_teams do team_code_jj = team_list[jj] if ii == jj then -- Nothing else for l=1,legs do local m = (legs == 1) and 'матч_' or 'матч' .. l .. '_' local match_note = Args[m..team_code_ii..'_'..team_code_jj..'_заўвага'] if match_note then notes_exist = true -- Only when it exist -- First check for existence of reference for note if not (Args['заўвага_'..match_note] or Args[m..match_note..'_заўвага']) then -- It's the entry note_id = '"table_note_'..team_code_ii..'_'..team_code_jj..rand_val..'"' -- Add random end for unique ID if more tables are present on article (which might otherwise share an ID) note_id_list[team_code_ii..'_'..team_code_jj] = note_id note_string = frame:expandTemplate{ title = 'заўвага', args = { group='lower-alpha', name=note_id, match_note} } else -- Check for existence elsewhere note_local_num = team_list[match_note] or ii_end + 1 if note_id_list[match_note] or ((note_local_num >= ii_start) and (note_local_num <= ii_end)) then -- It exists note_id = '"table_note_'..match_note..rand_val..'"' -- Identifier note_string = frame:extensionTag{ name = 'ref', args = { group = 'lower-alpha', name = note_id} } else -- Now define the identifier for this note_id = '"table_note_'..match_note..rand_val..'"' -- Add random end for unique ID note_id_list[match_note] = note_id -- Call refn template note_string = frame:expandTemplate{ title = 'заўвага', args = { group='lower-alpha', name=note_id, Args['заўвага_'..match_note]} } end end -- Now append this to the match result string Args[m..team_code_ii..'_'..team_code_jj] = (Args[m..team_code_ii..'_'..team_code_jj] or '')..note_string end end end end -- Add rest of match row t = p_matches.row(t,Args,N_teams,team_list,ii,ii_show,legs) end -- Now, if needed, insert a split (solid line to indicate split in standings, but only when it is not at the last shown position) if Args['падзел'..ii] and (ii<ii_end) then -- Base size on N_cols (it needs 2*N_cols |) table.insert(t,'|- style="background-color:'..result_col['black1']..'; line-height:3pt;"\n') table.insert(t,string.rep('|',2*N_cols)..'\n') end end -- Close table table.insert(t, '|}') -- Get info for footer local update = Args['абнаўленьне'] or 'невядомую дату' local start_date = Args['дата_пачатку'] or 'ў невядомую дату' local source = Args['крыніца'] or (title_source == true and '') or frame:expandTemplate{ title = 'няма крыніцы', args = { reason='Не зададзены парамэтар крыніцы', date=os.date('%B %Y') } } local class_rules = Args['правілы_клясыфікацыі'] or nil -- Create footer text -- Date updating local matches_text = Args['matches_text'] or 'матчаў' if string.lower(update)=='завершана' or hide_footer then -- Do nothing elseif update=='' then -- Empty parameter table.insert(t_footer,'Абноўлена для '..matches_text..' на невядомую дату. ') elseif string.lower(update)=='будучыня' then -- Future start date table.insert(t_footer,'Першыя матчы адбудуцца '..start_date..'. ') else table.insert(t_footer,'Абноўлена для '..matches_text..', згуляных на '..update..'. ') end -- Stack footer or not local footer_break = yesno(Args['stack_footer'] or 'no') and true or false -- Variable for linebreak local stack_string = '<br>' if footer_break and (not (string.lower(update)=='complete')) and not hide_footer then table.insert(t_footer,stack_string) end if source ~= '' and not hide_footer then table.insert(t_footer,'Крыніца: '..source) end if match_table and p_matches and p_matches.footer_legend and not hide_footer then table.insert(t_footer, p_matches.footer_legend(Args)) end if class_rules and full_table and show_class_rules and not hide_footer then if (#t_footer > 0) then table.insert(t_footer,'<br>') end table.insert(t_footer,'Правілы клясыфікацыі: '..class_rules) end -- Now for the named status local status_exist = false local status_string = '' local curr_letter for jjj = 1,mw.ustring.len(t_status.letters) do curr_letter = mw.ustring.upper(mw.ustring.sub(t_status.letters,jjj,jjj)) if t_status.called[curr_letter] then if (footer_break and status_exist) then status_string = status_string..stack_string end if t_status.position == 'before' then status_string = status_string..'<span style="font-weight:bold">'..string.lower(curr_letter)..' &ndash;</span> '..t_status.code[curr_letter]..'; ' else status_string = status_string..'<span style="font-weight:bold">('..curr_letter..')</span> '..t_status.code[curr_letter]..'; ' end status_exist = true end end -- Now if it contains entries the '; ' needs to be removed if status_exist and not hide_footer then if (#t_footer > 0) then table.insert(t_footer,'<br>') end status_string = mw.ustring.sub(status_string,1,mw.ustring.len(status_string)-2) table.insert(t_footer,status_string) end -- Add notes (if applicable) if notes_exist then if (#t_footer > 0) then table.insert(t_footer,'<br>') end table.insert(t_footer,'Заўвагі:') -- As reflist size text t_footer = '<div class="sports-table-notes">'..table.concat(t_footer)..'</div>' t_footer = t_footer..frame:expandTemplate{ title = 'заўвагі', args = { group='lower-alpha'} } else -- As reflist size text t_footer = '<div class="sports-table-notes">'..table.concat(t_footer)..'</div>' end -- Add footer to main text table table.insert(t,t_footer) -- Rewrite anchor links for k=1,#t do if t[k]:match('%[%[#[^%[%]]*%|') then t[k] = mw.ustring.gsub(t[k], '(%[%[)(#[^%[%]]*%|)', '%1' .. baselink .. '%2') end end -- Generate tracking if not Args['notracking'] then local exclude_tracking_categories = (currentTitle.namespace == 2) or (currentTitle.fullText):find('/sandbox$') or (currentTitle.fullText):find('/testcases$') local getTracking = require('Модуль:Спартовая табліца/праверка аргумэнтаў').check local warning_categories, tracking_categories = getTracking(Args, frame:getParent().args) if #warning_categories > 0 then if frame:preprocess( "{{REVISIONID}}" ) == "" then for k=1,#warning_categories do warning_categories[k] = mw.ustring.gsub(warning_categories[k], '^%[%[Category:Pages using sports table with (.*)|(.*)%]%]$', '<div style="color:red">Warning: %1 = %2</div>') end end end -- Add tracking categories if not exclude_tracking_categories then for k=1,#warning_categories do table.insert(t, warning_categories[k]) end for k=1,#tracking_categories do table.insert(t, tracking_categories[k]) end end -- Auto-generated statistics come from the match results, so skip this check. if not auto_standings and ((Args['showteam'] or Args['team']) == nil) then local getWarnings = require('Модуль:Спартовая табліца/праверка сумы').check local total_warnings = getWarnings(Args, team_list, ii_start, ii_end) if #total_warnings > 0 then if frame:preprocess( "{{REVISIONID}}" ) == "" then for k=1,#total_warnings do table.insert(t, '<div style="color:green">Мажлівая праблема: ' .. total_warnings[k] .. '</div>') end end end end else table.insert(t, '[[Category:Pages using sports table with notracking]]') end -- Report errors while generating standings in preview --if #auto_errors > 0 and frame:preprocess( "{{REVISIONID}}" ) == "" then if #auto_errors > 0 then for k = 1, #auto_errors do table.insert(t, '<div style="color:red">Памылка: ' .. auto_errors[k] .. '</div>') end end -- у беларускай Вікіпэдыі код ніжэй пакуль не працуе, няма шаблёнаў if Args['float'] then return frame:expandTemplate{ title = 'stack begin', args = {clear = 'true', margin = '1', float = Args['float']} } .. templatestyles .. '\n' .. table.concat(t) .. frame:expandTemplate{ title = 'stack end'} .. below_text end return templatestyles .. '\n' .. table.concat(t) .. below_text end return p 2i8zttf7uv2143futxkq0sxxlwd7gat 2697221 2697220 2026-10-19T12:23:02Z Artsiom91 28241 2697221 Scribunto text/plain -- Module to build tables for standings in Sports -- See documentation for details require('strict') local p = {} -- Main function function p.main(frame) -- Declare locals local getArgs = require('Модуль:Аргумэнты').getArgs local Args = getArgs(frame, {parentFirst = true}) local ii_start, ii_end, N_rows_res = 0 local text_field_result local notes_exist = false local t = {} local t_footer = {} local t_return = {} local team_list = {} local jj, jjj local table_anchor = mw.ustring.gsub(Args['section'] and 'sports-table-' .. Args['section'] or '', ' ', '_') -- Exit early if we are using section transclusion for a different section local tsection = frame:getParent().args['transcludesection'] or frame:getParent().args['section'] or '' local bsection = frame.args['section'] or '' if( tsection ~= '' and bsection ~= '' ) then if( tsection ~= bsection ) then return '' end end local templatestyles = frame:extensionTag{ name = 'templatestyles', args = { src = 'Модуль:Спартовая табліца/styles.css' } } -- Edit links if requested local baselink = frame:getParent():getTitle() local currentTitle = mw.title.getCurrentTitle() if baselink == 'Модуль:Выцяжка' then baselink = '' end if currentTitle.fullText == baselink then baselink = '' end local template_name = (baselink ~= '' and (':' .. baselink .. (table_anchor ~= '' and '#' .. table_anchor or ''))) or '' -- Get the custom start point for the table (most will start by default at 1) local top_pos = tonumber(Args['найвышэйшае_месца']) or 1 -- Get the custom end point for the table (unrestricted if bottom_pos is < top_pos) local bottom_pos = tonumber(Args['найніжэйшае_месца']) or 0 local N_teams = top_pos - 1 -- Default to 0 at start, but higher number needed to skip certain entries -- Load modules local yesno = require('Модуль:ТакНе') -- Load style and (sub) modules local style_def = Args['стыль'] or 'ВНП' -- Historically 'football' exists as style, this is now forwarded to WDL if style_def == 'футбол' then style_def = 'ВНП' end -- These internal helper modules are not styles; reject them as |style= to -- avoid missing renderer-function errors. local reserved_styles = {auto = true, sub = true, argcheck = true, totalscheck = true} if reserved_styles[style_def] then return '<div style="color:red">Памылка: |style=' .. style_def .. ' памылковы стыль табліцы; ' .. '"' .. style_def .. '" — дапаможны модуль, якія выкарыстоўваецца Модуль:Спартовая табліца. ' .. 'Глядзі дакумэнтацыю дзеля таго, каб знайсьці дапасоўныя стылі зь сьпісу |style= values.</div>' end local p_style = require('Модуль:Спартовая табліца/'..style_def) local p_sub = require('Модуль:Спартовая табліца/ніз') -- Results-only display mode, and automatic generation of the standings local show_matches_val = string.lower(mw.text.trim(Args['паказаць_матчы'] or '')) local matches_only = (show_matches_val == 'only') -- |паказаць_матчы=below or below_levelN adds the results table to a section below the standings local below_level = nil if show_matches_val == 'below' then below_level = 2 else below_level = tonumber(show_matches_val:match('^below_level(%d+)$')) end local auto_standings = yesno(Args['генэраваць_турнірную_табліцу'] or 'no') and true or false local auto_errors = {} if matches_only then -- Return nothing but the output Module:Sports results would give local p_res = require((style_def == 'Chess') and ('Модуль:Спартовыя вынікі/' .. style_def) or 'Модуль:Спартовыя вынікі') do -- The results grid uses |default_order=, then display name and code; -- it ignores standings ranking and |teamN=/|team_order=. local p_auto = require('Модуль:Спартовая табліца/аўта') auto_errors = p_auto.order_only(Args, top_pos, true) end local out if p_res._main then -- Use |матчы_назва= and |матчы_загаловак_каманды= for parameters that conflict with Module:Sports results local res_args = {} for k, v in pairs(Args) do res_args[k] = v end res_args['title'] = Args['матчы_назва'] res_args['table_header'] = nil res_args['team_header'] = Args['матчы_загаловак_каманды'] if Args['матчы_крыніца'] and mw.text.trim(Args['матчы_крыніца']) ~= '' then res_args['source'] = Args['матчы_крыніца'] end -- |матчы_каманда_заўвагі=yes to pass |note_TTT= to results; disabled by default local pass_team_notes = yesno(Args['матчы_каманда_заўвагі'] or 'no') and true or false out = p_res._main(frame, res_args, not pass_team_notes) elseif p_res.main then table.insert(auto_errors, 'Модуль:Спартовыя вынікі/' .. style_def .. ' ня мае _main функцыі, таму ' .. 'парадак каманды і парамэтры да турнірнай табліцы не былі апрацаваныя для |паказаць_матчы=only') out = p_res.main(frame) else -- Some results styles cannot build a table on their own table.insert(auto_errors, 'вынікі для |style=' .. style_def .. ' ня могуць быць паказаныя, ' .. 'бо Модуль:Спартовыя вынікі/' .. style_def .. ' толькі будуе радкі для турнірнай табліцы; ' .. 'выкарыстоўвайце заместа гэтага |паказаць_матчы=yes') out = '' end if #auto_errors > 0 and frame:preprocess( "{{REVISIONID}}" ) == "" then for k = 1, #auto_errors do out = out .. '<div style="color:red">Памылка: ' .. auto_errors[k] .. '</div>' end end return out elseif auto_standings then -- Build W/D/L/GF/GA and the team order from the |match_TTT_SSS= parameters if style_def == 'ВНП' or p_style.auto_supported then auto_errors = require('Модуль:Спартовая табліца/аўта').generate(Args, top_pos, p_style.write_ha, p_style.write_ot) else auto_errors = {'|генэраваць_турнірную_табліцу= не падтрымліваецца для |style=' .. style_def} end else for _, k in ipairs({'ranking_criteria', 'default_order', 'show_tied_positions', 'h2h_after_complete'}) do if Args[k] and mw.text.trim(Args[k]) ~= '' then table.insert(auto_errors, '|' .. k .. '= анічога ня робіць пакуль |генэраваць_турнірную_табліцу= мае значэньне' .. ((k == 'default_order') and ' ці |паказаць_матчы=only' or '')) end end end -- |паказаць_матчы=below / below_levelN is only available with automatic generation if not below_level and show_matches_val:match('^below') then table.insert(auto_errors, '|паказаць_матчы=' .. show_matches_val .. ' не зразумела; выкарыстоўвайце ' .. '|паказаць_матчы=below ці |паказаць_матчы=below_levelN, дзе N узровень загалоўка') end -- |паказаць_матчы=below appears only on the page the invocation itself is on, -- unless |паказаць_матчы_толькі_на= names another page if below_level then local here = mw.title.getCurrentTitle().fullText local allowed = mw.text.trim(Args['паказаць_матчы_толькі_на'] or '') local ok = false if allowed ~= '' then for _, pg in ipairs(mw.text.split(allowed, '%s*;%s*')) do if mw.text.trim(pg) == here then ok = true end end else local origin = frame:getParent() and frame:getParent():getTitle() or here ok = (origin == here) end if not ok then below_level = nil end end if below_level and not auto_standings then table.insert(auto_errors, '|паказаць_матчы=' .. show_matches_val .. ' працуе толькі з |генэраваць_турнірную_табліцу=; вынікі ня будуць паказаныя') below_level = nil end -- |паказаць_матчы=below_levelN cannot go below level 6 if below_level and below_level > 6 then table.insert(auto_errors, 'сэкцыя загалоўка ня можа быць глыбейшай за 6, таму шасьціўзроўневая будова будзе скарыстаная для ' .. '|паказаць_матчы=' .. show_matches_val) below_level = 6 end if below_level and below_level < 1 then below_level = 1 end local fmt = string.lower(mw.text.trim(Args['матчы_фармат'] or '')) if fmt ~= '' and fmt ~= 'grid' and not matches_only and not below_level and not yesno(Args['паказаць_матчы'] or 'no') then table.insert(auto_errors, '|матчы_фармат=' .. fmt .. ' ня робіць анічога самое сабе; ' .. 'вынікі будуць паказвацца толькі з |паказаць_матчы=only, |паказаць_матчы=below ці ' .. '|паказаць_матчы=yes') end -- Parameters that only apply when the results grid is given on its own for _, k in ipairs({'матчы_назва', 'матчы_загаловак_каманды', 'матчы_крыніца', 'матчы_каманда_заўвагі'}) do if Args[k] and mw.text.trim(Args[k]) ~= '' and not below_level then table.insert(auto_errors, '|' .. k .. '= does nothing unless |паказаць_матчы=only or below') end end if Args['below_results_header'] and mw.text.trim(Args['below_results_header']) ~= '' and not below_level then table.insert(auto_errors, '|below_results_header= ня робіць анічога, калі толькі |паказаць_матчы=below or below_levelN') end -- |паказаць_матчы=below / below_levelN to add the results table in a separate section below local below_text = '' if below_level then local p_res = (style_def == 'Chess') and require('Модуль:Спартовыя вынікі/' .. style_def) or require('Модуль:Спартовыя вынікі') local body if p_res and not p_res._main and not p_res.main then table.insert(auto_errors, 'вынікі для |style=' .. style_def .. ' ня будуць паказаныя пад ' .. 'турнірнай табліцай, бо Модуль:Спартовыя вынікі/' .. style_def .. ' толькі будуе радкі для ' .. 'турнірнай табліцы; замест гэтага выкарыстоўвайце |паказаць_матчы=yes') below_level = nil p_res = nil end if p_res == nil then body = nil elseif p_res._main then -- Same substitution as for |show_matches=only local res_args = {} for k, v in pairs(Args) do res_args[k] = v end res_args['title'] = Args['матчы_назва'] res_args['table_header'] = nil res_args['team_header'] = Args['матчы_загаловак_каманды'] if Args['матчы_крыніца'] and mw.text.trim(Args['матчы_крыніца']) ~= '' then res_args['source'] = Args['матчы_крыніца'] end -- Set the below-grid order on res_args only, leaving the standings' -- |teamN= values unchanged. local grid_errors = require('Модуль:Спартовая табліца/аўта').order_only(res_args, top_pos, true) for _, e in ipairs(grid_errors) do table.insert(auto_errors, e) end -- |матчы_каманда_заўвагі=yes to pass |note_TTT= to results; disabled by default local pass_team_notes = yesno(Args['матчы_каманда_заўвагі'] or 'no') and true or false body = p_res._main(frame, res_args, not pass_team_notes) else body = p_res.main(frame) end if body then local eq = string.rep('=', below_level) below_text = '\n\n' .. eq .. ' ' .. (Args['below_results_header'] or 'Вынікі') .. ' ' .. eq .. '\n' .. body end end -- Random value used for uniqueness math.randomseed( os.clock() * 10^8 ) local rand_val = math.random() -- Declare colour scheme local result_col = {} result_col = {green1='#BBF3BB', green2='#CCF9CC', green3='#DDFCDD', green4='#EEFFEE', blue1='#BBF3FF', blue2='#CCF9FF', blue3='#DDFCFF', blue4='#EEFFFF', yellow1='#FFFFBB', yellow2='#FFFFCC', yellow3='#FFFFDD', yellow4='#FFFFEE', red1='#FFBBBB', red2='#FFCCCC', red3='#FFDDDD', red4='#FFEEEE', black1='#BBBBBB', black2='#CCCCCC', black3='#DDDDDD', black4='#EEEEEE', orange1='#FEDCBA', orange2='#FEEAD5', white1='inherit',['']='inherit' } -- Show all stats in table or just matches played and points local full_table = true local hide_results = yesno(Args['hide_results'] or 'no') local hide_footer = yesno(Args['hide_footer'] or 'no') local pld_pts_val = string.lower(Args['only_pld_pts'] or 'no') local show_class_rules = yesno(Args['show_class_rules'] or 'yes') and true or false -- True if par doesn't exist, false otherwise if yesno(pld_pts_val) then full_table = false elseif pld_pts_val=='no_hide_class_rules' then full_table = true show_class_rules = false end -- Declare results column header local results_header = {} results_header = {Q='Кваліфікацыя', QR='Кваліфікацыя або паніжэньне', P='Павышэньне', PQR='Павышэньне, кваліфікацыя або паніжэньне', PR='Павышэньне або паніжэньне', PQ='Павышэньне або кваліфікацыя', R='Паніжэньне'} local results_defined = false -- Check whether this would be needed -- Possible prefix for result fields local respre = (Args['result_prefix'] or '') .. '_' respre = (respre == '_') and '' or respre -- Now define line for column header (either option or custom) local local_res_header = results_header[Args[respre..'загаловак_слупка_вынікаў']] or Args[respre..'загаловак_слупка_вынікаў'] or '' -- Check whether it includes a note local res_head_note = Args['заўвага_загаловак_вынікі'] local res_head_note_text = '' if full_table and res_head_note then notes_exist = true res_head_note_text = frame:expandTemplate{ title = 'заўвага', args = { group='lower-alpha', res_head_note} } end local results_header_txt = '! scope="col" |'..local_res_header..res_head_note_text..'\n' -- Get status option local t_status = p_style.status(Args) -- Alternative syntax for team list if Args['парадак_камандаў'] and Args['парадак_камандаў'] ~= '' then local team_order_offset = (tonumber(Args['парадак_камандаў_пачатак']) or 1) - 1 local tlist = mw.text.split(Args['парадак_камандаў'], '%s*[;,]%s*') for k, tname in ipairs(tlist) do if tname ~= '' then Args['каманда' .. (k + team_order_offset)] = tname end end end -- Alternative team-list syntax. For auto-generated tables, ordering has already -- been resolved and |парадак_камандаў= cleared by Module:Sports table/auto. if Args['парадак_камандаў'] and Args['парадак_камандаў'] ~= '' then local team_order_offset = (tonumber(Args['парадак_камандаў_пачатак']) or 1) - 1 local tlist = mw.text.split(Args['парадак_камандаў'], '%s*[;,]%s*') local overridden = {} for k, tname in ipairs(tlist) do if tname ~= '' then local pos = k + team_order_offset local existing = Args['каманда' .. pos] if existing and existing ~= '' and existing ~= tname then table.insert(overridden, pos) end Args['каманда' .. pos] = tname end end if #overridden > 0 then table.insert(auto_errors, '|парадак_камандаў= and |каманда' .. table.concat(overridden, '=, |каманда') .. '= маюць значэньне; таму |парадак_камандаў= мае прыярытэт, таму значэньні |камандаN= ' .. table.concat(overridden, ', ') .. ' ігнаруюцца') end end -- Read in number of consecutive teams (ignore entries after skipping a spot) while Args['каманда'..N_teams+1] ~= nil and (bottom_pos < top_pos or N_teams < bottom_pos) do N_teams = N_teams+1 -- Sneakily add it twice to the team_list parameter, once for the actual -- ranking, the second for position lookup in sub-tables -- This is possible because Lua allows both numbers and strings as indices. team_list[N_teams] = Args['каманда'..N_teams] -- i^th entry is team X team_list[Args['каманда'..N_teams]] = N_teams -- team X entry is position i end -- Optional totals local total_row_name = 'SPORTS_TABLE_TOTAL' if yesno(Args['show_totals'] or 'no') then N_teams = N_teams+1 Args['каманда' .. N_teams] = total_row_name Args['назва_' .. total_row_name] = 'Total' Args['вынік' .. N_teams] = total_row_name Args['колер_' .. total_row_name] = '#eee' team_list[N_teams] = Args['каманда' .. N_teams] team_list[Args['каманда'..N_teams]] = N_teams end -- Show position local position_col = yesno(Args['show_positions'] or 'yes') and true or false -- Show groups or note local group_col = yesno(Args['show_groups'] or 'no') and true or false -- Show match_table or not local match_table = yesno(Args['паказаць_матчы'] or 'no') and true or false local mformat = string.lower(mw.text.trim(Args['матчы_фармат'] or '')) if match_table and (mformat == 'schedule' or mformat == 'series' or mformat == 'series_split') then table.insert(auto_errors, '|матчы_фармат=' .. mformat .. ' ня можна паказаць унутры турнірнай табліцы; ' .. 'замест гэтага выкарыстоўвайце |show_matches=only ці |show_matches=below') match_table = false end local p_matches = match_table and (style_def == 'Chess' and require('Модуль:Спартовая вынікі/'..style_def) or require('Модуль:Спартовыя вынікі')) -- Custom position column label or note local pos_label = Args['postitle'] or '<abbr title="Месца">М</abbr>' if position_col == false then pos_label = nil end -- Show status or not local show_status = yesno(Args['show_status'] or 'yes') and true or false -- Get VTE button text (but only for non-empty text) local VTE_text = '' if (template_name ~= '') then VTE_text = require('Модуль:Спасылкі шаблёну')._navbar({ template_name, mini=1, style='float:right', brackets=1 }) -- remove the next part if https://en.wikipedia.org/w/index.php?oldid=832717047#Sortable_link_disables_navbar_links? -- is ever fixed if yesno(Args['sortable_table'] or 'no') then VTE_text = mw.ustring.gsub(VTE_text, '<%/?abbr[^<>]*>', ' ') end end -- Add source to title if specified and possible local title_source = false if Args['title'] and Args['title_source'] then Args['title'] = Args['title'] .. Args['title_source'] title_source = true elseif Args['table_header'] and Args['table_header_source'] then Args['table_header'] = Args['table_header'] .. Args['table_header_source'] title_source = true end -- Add a table anchor if table_anchor ~= '' then table.insert(t, '<span class="anchor" id="' .. table_anchor .. '"></span>\n') end -- Write column headers t_return = p_style.header(t,Args,p_sub,pos_label,group_col,VTE_text,full_table,results_header_txt) if match_table then -- Add empty column header t_return.count = t_return.count+1 table.insert(t_return.tab_text,'! scope="row" class="unsortable" style="background-color:white;color:black;border-top:white;border-bottom:white;line-width:3pt;"| \n') -- Add rest of header t_return = p_matches.header(t_return,Args,p_sub,N_teams,team_list,tonumber(Args['legs']) or 1) end t = t_return.tab_text local N_cols = t_return.count -- Determine what entries go into table -- Find out which team to show (if any) local ii_show = team_list[Args['showteam'] or Args['каманда'] or nil] -- nil if non-existant -- Start and end positions to show local n_to_show = tonumber(Args['ліміт_паказу']) or N_teams -- Check for "legal value", if not legal (or non declared), then show all local check_n = ((n_to_show>=(N_teams-top_pos+1)) or (n_to_show<=1) or (n_to_show~=math.floor(n_to_show))) -- Also check whether there is a valid ii_show if check_n or (not ii_show) then ii_start = top_pos ii_end = N_teams else -- It's a proper integer between top_pos+1 and N_teams-1 -- If it is in the middle show the same number above and below -- If it is in the top or bottom, show the exact number -- How many to show on the side local n_show_side = math.floor(n_to_show/2) if (ii_show-top_pos+1)<=n_show_side then -- Top team ii_start = top_pos ii_end = top_pos+n_to_show-1 elseif ii_show>=(N_teams+1-n_show_side) then -- Bottom team ii_start = N_teams+1-n_to_show ii_end = N_teams else -- Normal case ii_start = ii_show-n_show_side ii_end = ii_show+n_show_side end end -- For results column local new_res_ii = ii_start -- Pre-check for existence of column if not hide_results then for ii = ii_start, ii_end do if Args[respre..'вынік'..ii] and Args[respre..'тэкст_' .. Args[respre..'вынік'..ii]] then results_defined = true end end end -- Remove results header if it is unused if full_table and not results_defined then -- First get it as one string, then use string replace to replace that header by empty string local t_str = tostring(table.concat(t)) t_str = mw.ustring.gsub( t_str, results_header_txt, '' ) N_cols = N_cols-1 -- There is actually one column less t = {} table.insert(t, t_str) end -- Write rows local team_name, team_code_ii, team_code_jj, pos_num, group_txt, note_local local note_string, note_local, note_local_num, note_id local note_id_list = {} local hth_id_list = {} for ii = ii_start, ii_end do -- First get code team_code_ii = team_list[ii] -- Now read values pos_num = Args['пазыцыя_'..team_code_ii] or ii group_txt = Args['група_'..team_code_ii] or ' ' team_name = Args['назва_'..team_code_ii] or team_code_ii note_local = Args['заўвага_'..team_code_ii] or nil -- Does it need a promotion/qualification/relegation tag local result_local = Args[respre..'вынік'..ii] or nil local bg_col = nil -- Get local background colour if result_local then bg_col = result_col[Args[respre..'колер_'..result_local]] or Args[respre..'колер_'..result_local] or 'inherit' if bg_col == 'inherit' then bg_col = bg_col .. '; color: inherit' end bg_col = 'background-color:'..bg_col..';' -- Full style tag end if not bg_col then bg_col = 'background-color:transparent; color: inherit;' end -- Becomes default if undefined -- Bold this line or not local ii_fw = ii == ii_show and 'font-weight: bold;' or 'font-weight: normal;' if yesno(Args['show_totals'] or 'no') and team_code_ii == total_row_name then ii_fw = 'font-weight: bold;' end -- Check whether there is a note or not, if so get text ready for it if note_local and full_table then -- Set global check for notes to true notes_exist = true -- There are now 3 options for notes -- 1) It is a full note -- 2) It is a referal to another note (i.e. it's just a team code; e.g. note_AAA=Text, note_BBB=AAA) in which the note for BBB should link to the same footnote as AAA, with -- 2a) The other linked note exist in the part of the table shown -- 2b) The part of the note does not exist in the part of the table shown if not Args['заўвага_'..note_local] then -- Option 1 -- Now define the identifier for this note_id = '"table_note_'..team_code_ii..rand_val..'"' -- Add random end for unique ID if more tables are present on article (which might otherwise share an ID) note_id_list[team_code_ii] = note_id -- Call refn template note_string = frame:expandTemplate{ title = 'заўвага', args = { group='lower-alpha', name=note_id, note_local} } else -- Option 2 -- It is option 2a in either one if either the main note is inside the sub-table -- or another ref to that note is inside the sub-table -- Basically when it either has been defined, or the main link will be in the table note_local_num = team_list[note_local] if note_id_list[note_local] or ((note_local_num >= ii_start) and (note_local_num <= ii_end)) then -- Option 2a note_id = '"table_note_'..note_local..rand_val..'"' note_string = frame:extensionTag{ name = 'ref', args = { group = 'lower-alpha', name = note_id} } else -- Option 2b -- Now define the identifier for this note_id = '"table_note_'..note_local..rand_val..'"' -- Add random end for unique ID note_id_list[note_local] = note_id -- Call refn template note_string = frame:expandTemplate{ title = 'заўвага', args = { group='lower-alpha', name=note_id, Args['заўвага_'..note_local]} } end end else note_string = ''; end -- Insert status when needed local status_string = '' local status_local = show_status and Args[respre .. 'status_'..team_code_ii] or nil local status_let_first = true local curr_letter -- Only if it is defined if status_local then -- Take it letter by letter for jjj = 1,mw.ustring.len(status_local) do curr_letter = mw.ustring.upper(mw.ustring.sub(status_local,jjj,jjj)) -- See whether it exist if t_status.code[curr_letter] then -- Depending on whether it is the first letter of not if status_let_first then status_string = curr_letter t_status.called[curr_letter] = true status_let_first = false else status_string = status_string..', '..curr_letter t_status.called[curr_letter] = true end end end -- Only add brackets/dash and bolding if it exist if not status_let_first then if t_status.position == 'before' then status_string = '<span style="font-weight:bold">'..string.lower(status_string)..' &ndash;</span> ' else status_string = ' <span style="font-weight:bold">('..status_string..')</span>' end end end -- Now build the rows if yesno(Args['show_totals'] or 'no') and team_code_ii == total_row_name then table.insert(t,'|- class="sortbottom"\n') -- New row else table.insert(t,'|- \n') -- New row end if position_col then table.insert(t,'| style="text-align: center;'..ii_fw..bg_col..'"| '..pos_num..'\n') -- Position number end if full_table and group_col then table.insert(t,'| style="'..ii_fw..bg_col..'" |'..group_txt..'\n') -- Group number/name end -- Build the team string order based on status position local team_string if t_status.position == 'before' then team_string = status_string..team_name..note_string else team_string = team_name..note_string..status_string end table.insert(t,'! scope="row" style="text-align: left; white-space:nowrap;'..ii_fw..bg_col..'"| '..team_string..'\n')-- Team (with possible note) -- Call to subfunction t_return = p_style.row(frame,t,Args,p_sub,notes_exist,hth_id_list,full_table,rand_val,team_list,team_code_ii,ii_start,ii_end,ii_fw,bg_col,N_teams,ii,ii_show) t = t_return.t notes_exist = t_return.notes_exist hth_id_list = t_return.hth_id_list -- Now check what needs to be added inside the results column if full_table then local res_jjj if ii == new_res_ii then -- First check how many rows you need for this N_rows_res = 1 jjj = ii+1 result_local = Args[respre..'вынік'..ii] or '' local cont_loop = true while (jjj<=ii_end) and cont_loop do if Args['падзел'..tostring(jjj-1)] then cont_loop = false new_res_ii = jjj else res_jjj = Args[respre..'вынік'..jjj] or '' if result_local == res_jjj then N_rows_res = N_rows_res+1 else cont_loop = false new_res_ii = jjj end end jjj = jjj+1 end -- Now create this field (reuse ii_fw and bg_col) -- Bold (if in range) or not if ii_show and (ii_show>=ii) and (ii_show<=(ii+N_rows_res-1)) then ii_fw = 'font-weight: bold;' else ii_fw = 'font-weight: normal;' end -- Get background colour bg_col = nil if Args[respre..'вынік'..ii] then bg_col = result_col[Args[respre..'колер_'..result_local]] or Args[respre..'колер_'..result_local] or 'inherit' if bg_col == 'inherit' then bg_col = bg_col .. '; color: inherit' end bg_col = 'background-color:'..bg_col..';' -- Full style tag end if not bg_col then bg_col = 'background-color:transparent; color: inherit;' end -- Becomes default if undefined -- Check for notes local note_res_string, note_ref, note_text = '', '', '' if Args['заўвага_вынікі_'..result_local] then notes_exist = true local note_res_local = Args['заўвага_вынікі_'..result_local] -- Split the note_res_local into a table if all the entries are valid local multiref = 1 local note_res_local_table = mw.text.split(note_res_local, '%s*,%s*') if (#note_res_local_table > 1) then for k, note_res_loc in ipairs(note_res_local_table) do multiref = multiref * (Args['заўвага_вынікі_' .. note_res_loc] and 1 or 0) end else multiref = 0 end -- Split failed, so make a single entry table with hth_local inside if multiref < 1 then note_res_local_table = { note_res_local } end for k,note_res_local in ipairs(note_res_local_table) do if not Args['заўвага_вынікі_'..note_res_local] then -- It does not point to another result note note_ref = respre..'res_'..result_local note_id = '"table_note_res_'..result_local..rand_val..'"' -- Identifier note_text = note_res_local else -- It does point to another result note note_ref = respre..'res_'..note_res_local note_id = '"table_note_res_'..note_res_local..rand_val..'"' -- Identifier note_text = Args['заўвага_вынікі_'..note_res_local] end -- Check whether it is already printed if not note_id_list[note_ref] then -- Print it note_id_list[note_ref] = note_id note_res_string = note_res_string .. frame:expandTemplate{ title = 'заўвага', args = { group='lower-alpha', name=note_id, note_text} } else -- Refer to it note_res_string = note_res_string .. frame:extensionTag{ name = 'ref', args = { group = 'lower-alpha', name = note_id} } end end end -- Get text local text_result = Args[respre..'тэкст_'..result_local] or '' if text_result:match('fbmulticomp') then ii_fw = 'padding:0;' .. ii_fw if text_result:match('fbmulticompefn') then notes_exist = true end end text_field_result = '| style="'..ii_fw..bg_col..'" rowspan="'..tostring(N_rows_res)..'" |'..text_result..note_res_string..'\n' -- See whether it is needed (only when blank for all entries) if results_defined then table.insert(t,text_field_result) end end end -- Insert match row if needed if match_table then local legs = tonumber(Args['legs']) or 1 -- Add empty cell table.insert(t,'| style="background-color:white;color:black;border-top:white;border-bottom:white;"| \n') -- Now include note to match results if needed for jj=top_pos,N_teams do team_code_jj = team_list[jj] if ii == jj then -- Nothing else for l=1,legs do local m = (legs == 1) and 'матч_' or 'матч' .. l .. '_' local match_note = Args[m..team_code_ii..'_'..team_code_jj..'_заўвага'] if match_note then notes_exist = true -- Only when it exist -- First check for existence of reference for note if not (Args['заўвага_'..match_note] or Args[m..match_note..'_заўвага']) then -- It's the entry note_id = '"table_note_'..team_code_ii..'_'..team_code_jj..rand_val..'"' -- Add random end for unique ID if more tables are present on article (which might otherwise share an ID) note_id_list[team_code_ii..'_'..team_code_jj] = note_id note_string = frame:expandTemplate{ title = 'заўвага', args = { group='lower-alpha', name=note_id, match_note} } else -- Check for existence elsewhere note_local_num = team_list[match_note] or ii_end + 1 if note_id_list[match_note] or ((note_local_num >= ii_start) and (note_local_num <= ii_end)) then -- It exists note_id = '"table_note_'..match_note..rand_val..'"' -- Identifier note_string = frame:extensionTag{ name = 'ref', args = { group = 'lower-alpha', name = note_id} } else -- Now define the identifier for this note_id = '"table_note_'..match_note..rand_val..'"' -- Add random end for unique ID note_id_list[match_note] = note_id -- Call refn template note_string = frame:expandTemplate{ title = 'заўвага', args = { group='lower-alpha', name=note_id, Args['заўвага_'..match_note]} } end end -- Now append this to the match result string Args[m..team_code_ii..'_'..team_code_jj] = (Args[m..team_code_ii..'_'..team_code_jj] or '')..note_string end end end end -- Add rest of match row t = p_matches.row(t,Args,N_teams,team_list,ii,ii_show,legs) end -- Now, if needed, insert a split (solid line to indicate split in standings, but only when it is not at the last shown position) if Args['падзел'..ii] and (ii<ii_end) then -- Base size on N_cols (it needs 2*N_cols |) table.insert(t,'|- style="background-color:'..result_col['black1']..'; line-height:3pt;"\n') table.insert(t,string.rep('|',2*N_cols)..'\n') end end -- Close table table.insert(t, '|}') -- Get info for footer local update = Args['абнаўленьне'] or 'невядомую дату' local start_date = Args['дата_пачатку'] or 'ў невядомую дату' local source = Args['крыніца'] or (title_source == true and '') or frame:expandTemplate{ title = 'няма крыніцы', args = { reason='Не зададзены парамэтар крыніцы', date=os.date('%B %Y') } } local class_rules = Args['правілы_клясыфікацыі'] or nil -- Create footer text -- Date updating local matches_text = Args['matches_text'] or 'матчаў' if string.lower(update)=='завершана' or hide_footer then -- Do nothing elseif update=='' then -- Empty parameter table.insert(t_footer,'Абноўлена для '..matches_text..' на невядомую дату. ') elseif string.lower(update)=='будучыня' then -- Future start date table.insert(t_footer,'Першыя матчы адбудуцца '..start_date..'. ') else table.insert(t_footer,'Абноўлена для '..matches_text..', згуляных на '..update..'. ') end -- Stack footer or not local footer_break = yesno(Args['stack_footer'] or 'no') and true or false -- Variable for linebreak local stack_string = '<br>' if footer_break and (not (string.lower(update)=='complete')) and not hide_footer then table.insert(t_footer,stack_string) end if source ~= '' and not hide_footer then table.insert(t_footer,'Крыніца: '..source) end if match_table and p_matches and p_matches.footer_legend and not hide_footer then table.insert(t_footer, p_matches.footer_legend(Args)) end if class_rules and full_table and show_class_rules and not hide_footer then if (#t_footer > 0) then table.insert(t_footer,'<br>') end table.insert(t_footer,'Правілы клясыфікацыі: '..class_rules) end -- Now for the named status local status_exist = false local status_string = '' local curr_letter for jjj = 1,mw.ustring.len(t_status.letters) do curr_letter = mw.ustring.upper(mw.ustring.sub(t_status.letters,jjj,jjj)) if t_status.called[curr_letter] then if (footer_break and status_exist) then status_string = status_string..stack_string end if t_status.position == 'before' then status_string = status_string..'<span style="font-weight:bold">'..string.lower(curr_letter)..' &ndash;</span> '..t_status.code[curr_letter]..'; ' else status_string = status_string..'<span style="font-weight:bold">('..curr_letter..')</span> '..t_status.code[curr_letter]..'; ' end status_exist = true end end -- Now if it contains entries the '; ' needs to be removed if status_exist and not hide_footer then if (#t_footer > 0) then table.insert(t_footer,'<br>') end status_string = mw.ustring.sub(status_string,1,mw.ustring.len(status_string)-2) table.insert(t_footer,status_string) end -- Add notes (if applicable) if notes_exist then if (#t_footer > 0) then table.insert(t_footer,'<br>') end table.insert(t_footer,'Заўвагі:') -- As reflist size text t_footer = '<div class="sports-table-notes">'..table.concat(t_footer)..'</div>' t_footer = t_footer..frame:expandTemplate{ title = 'заўвагі', args = { group='lower-alpha'} } else -- As reflist size text t_footer = '<div class="sports-table-notes">'..table.concat(t_footer)..'</div>' end -- Add footer to main text table table.insert(t,t_footer) -- Rewrite anchor links for k=1,#t do if t[k]:match('%[%[#[^%[%]]*%|') then t[k] = mw.ustring.gsub(t[k], '(%[%[)(#[^%[%]]*%|)', '%1' .. baselink .. '%2') end end -- Generate tracking if not Args['notracking'] then local exclude_tracking_categories = (currentTitle.namespace == 2) or (currentTitle.fullText):find('/sandbox$') or (currentTitle.fullText):find('/testcases$') local getTracking = require('Модуль:Спартовая табліца/праверка аргумэнтаў').check local warning_categories, tracking_categories = getTracking(Args, frame:getParent().args) if #warning_categories > 0 then if frame:preprocess( "{{REVISIONID}}" ) == "" then for k=1,#warning_categories do warning_categories[k] = mw.ustring.gsub(warning_categories[k], '^%[%[Category:Pages using sports table with (.*)|(.*)%]%]$', '<div style="color:red">Warning: %1 = %2</div>') end end end -- Add tracking categories if not exclude_tracking_categories then for k=1,#warning_categories do table.insert(t, warning_categories[k]) end for k=1,#tracking_categories do table.insert(t, tracking_categories[k]) end end -- Auto-generated statistics come from the match results, so skip this check. if not auto_standings and ((Args['showteam'] or Args['team']) == nil) then local getWarnings = require('Модуль:Спартовая табліца/праверка сумы').check local total_warnings = getWarnings(Args, team_list, ii_start, ii_end) if #total_warnings > 0 then if frame:preprocess( "{{REVISIONID}}" ) == "" then for k=1,#total_warnings do table.insert(t, '<div style="color:green">Мажлівая праблема: ' .. total_warnings[k] .. '</div>') end end end end else table.insert(t, '[[Category:Pages using sports table with notracking]]') end -- Report errors while generating standings in preview if #auto_errors > 0 and frame:preprocess( "{{REVISIONID}}" ) == "" then for k = 1, #auto_errors do table.insert(t, '<div style="color:red">Памылка: ' .. auto_errors[k] .. '</div>') end end -- у беларускай Вікіпэдыі код ніжэй пакуль не працуе, няма шаблёнаў if Args['float'] then return frame:expandTemplate{ title = 'stack begin', args = {clear = 'true', margin = '1', float = Args['float']} } .. templatestyles .. '\n' .. table.concat(t) .. frame:expandTemplate{ title = 'stack end'} .. below_text end return templatestyles .. '\n' .. table.concat(t) .. below_text end return p 9qbm5s0xkh522i7ikw1a1m433y79q4f 828 285474 2697218 2645107 2026-10-19T12:08:33Z Artsiom91 28241 2697218 Scribunto text/plain -- Module to build results cross-tables for standings in Sports -- See documentation for details require('strict') local p = {} -- Main function function p.main(frame) -- Get the args, stripping out blank values local getArgs = require('Модуль:Аргумэнты').getArgs local Args = getArgs(frame, {parentFirst = true}) return p._main(frame, Args) end -- Main function, for callers that have already assembled the argument table function p._main(frame, Args) -- Exit early if we are using section transclusion for a different section local tsection = frame:getParent().args['transcludesection'] or frame:getParent().args['section'] or '' local bsection = frame.args['section'] or '' if( tsection ~= '' and bsection ~= '' ) then if( tsection ~= bsection ) then return '' end end -- Declare locals local t = {} local t_footer = {} local t_return = {} local team_list = {} local notes_exist = false local ii, ii_fw, bg_col, team_name, team_code_ii, ii_start, ii_end -- Optional custom team header local team_header = Args['team_header'] or 'Гаспадары↓ \\ Госьці→' -- Number of legs local legs = tonumber(Args['этапы']) or 1 local multirowlegs = (Args['этапы_ў_некалькі_радкоў'] or 'no') ~= 'no' -- Edit links if requested local baselink = frame:getParent():getTitle() if mw.title.getCurrentTitle().text == baselink then baselink = '' end local template_name = Args['назва_шаблёну'] or (baselink ~= '' and (':' .. baselink)) or '' local edit_links = template_name == '' and '' or require('Модуль:Спасылкі шаблёну')._navbar({ template_name, mini=1, style='float:right' }) -- Get the custom start point for the table (most will start by default at 1) local top_pos = tonumber(Args['найвышэйшае_месца']) or 1 -- Get the custom end point for the table (unrestricted if bottom_pos is < top_pos) local bottom_pos = tonumber(Args['найніжэйшае_месца']) or 0 local N_teams = top_pos - 1 -- Default to 0 at start, but higher number needed to skip certain entries -- Load some other modules local p_sub = require('Модуль:Спартовая табліца/ніз') -- Alternative syntax for team list if Args['парадак_камандаў'] and Args['парадак_камандаў'] ~= '' then local tlist = mw.text.split(Args['парадак_камандаў'], '%s*[;,]%s*') for k, tname in ipairs(tlist) do if tname ~= '' then Args['каманда' .. k] = tname end end end if Args['team_header_note'] then notes_exist=true local note_string = frame:expandTemplate{ title = 'заўвага', args = { group='lower-alpha', Args['team_header_note']} } team_header = team_header .. note_string end -- Read in number of consecutive teams (ignore entries after skipping a spot) ii_start = N_teams while Args['каманда'..N_teams+1] ~= nil and (bottom_pos < top_pos or N_teams < bottom_pos) do N_teams = N_teams+1 -- Sneakily add it twice to the team_list parameter, once for the actual -- ranking, the second for position lookup in sub-tables -- This is possible because Lua allows both numbers and strings as indices. team_list[N_teams] = Args['каманда'..N_teams] -- i^th entry is team X team_list[Args['каманда'..N_teams]] = N_teams -- team X entry is position i end ii_end = N_teams -- Get team to show local ii_show = team_list[Args['каманда_для_паказу']] -- nil if non-existant -- Set the font size local font_size=Args['font_size'] or '100%' -- Create header -- Open table table.insert(t,'{|class="wikitable plainrowheaders" style="text-align:center;font-size:'..font_size..';"\n') -- Table title if Args['title'] then table.insert(t,'|+ ' .. Args['title'] .. '\n') end -- First column t_return.count = 0 -- Dummy parameter, using subfunction call seems best at this point because both module are intertwined t_return.tab_text = t -- Actual text t_return = p_sub.colhead(t_return,'auto', edit_links .. ' ' .. team_header) -- Other columns passed to subfunction t_return = p.header(t_return,Args,p_sub,N_teams,team_list,legs,multirowlegs) t = t_return.tab_text -- Random value used for uniqueness math.randomseed( os.clock() * 10^8 ) local rand_val = math.random() local note_string, note_id local note_id_list = {} -- Now create individual rows ii_start = tonumber(Args['highest_row']) and (tonumber(Args['highest_row']) > top_pos) and tonumber(Args['highest_row']) or top_pos ii_end = tonumber(Args['lowest_row']) and (tonumber(Args['lowest_row']) < N_teams) and tonumber(Args['lowest_row']) or N_teams for ii=ii_start,ii_end do -- Get team info team_code_ii = team_list[ii] team_name = Args['назва_'..team_code_ii] or team_code_ii local ii_style = 'text-align:' .. (Args['team_align'] or 'right') .. ';' .. (ii and ii == ii_show and 'font-weight:bold;' or '') .. (Args['team_nowrap'] and 'white-space:nowrap;' or '') local team_note = Args['заўвага_'..team_code_ii] if team_note then notes_exist = true -- Only when it exist -- First check for existence of reference for note if not Args['заўвага_'..team_note] then -- It's the entry -- Add random end for unique ID if more tables are present on article (which might otherwise share an ID) note_id = '"table_note_'..team_code_ii..rand_val..'"' note_id_list[team_code_ii] = note_id note_string = frame:expandTemplate{ title = 'заўвага', args = { group='lower-alpha', name=note_id, team_note} } else -- Check for existence elsewhere local note_local_num = team_list[team_note] or ii_end + 1 if note_id_list[team_note] or ((note_local_num >= ii_start) and (note_local_num <= ii_end)) then -- It exists note_id = '"table_note_'..team_note..rand_val..'"' -- Identifier note_string = frame:extensionTag{ name = 'ref', args = { group = 'lower-alpha', name = note_id} } else -- Now define the identifier for this -- Add random end for unique ID note_id = '"table_note_'..team_note..rand_val..'"' note_id_list[team_note] = note_id note_string = frame:expandTemplate{ title = 'заўвага', args = { group='lower-alpha', name=note_id, Args['заўвага_'..team_note]} } end end -- Now append this to the team_name string team_name = team_name..note_string end -- Team names table.insert(t,'|- \n') -- New row table.insert(t,'! scope="row"'.. (multirowlegs and ' rowspan=' .. legs or '') .. 'style="'.. ii_style ..'"| '..team_name..'\n') -- Position number -- Now include note to match results if needed for jj=top_pos,N_teams do local team_code_jj = team_list[jj] if ii == jj then -- Nothing else for l=1,legs do local m = (legs == 1) and 'матч_' or 'матч' .. l .. '_' local match_note = Args[m ..team_code_ii..'_'..team_code_jj..'_заўвага'] if match_note then notes_exist = true -- Only when it exist -- First check for existence of reference for note if not (Args['заўвага_'..match_note] or Args[m ..match_note..'_заўвага']) then -- It's the entry -- Add random end for unique ID if more tables are present on article (which might otherwise share an ID) note_id = '"table_note_'..l.."_"..team_code_ii..'_'..team_code_jj..rand_val..'"' note_id_list[team_code_ii..'_'..team_code_jj] = note_id note_string = frame:expandTemplate{ title = 'заўвага', args = { group='lower-alpha', name=note_id, match_note} } else -- Check for existence elsewhere local note_local_num = team_list[match_note] or ii_end + 1 if note_id_list[match_note] then -- Referencing an existing note note_id = note_id_list[match_note] -- Borrow the existing identifier note_string = frame:extensionTag{ name = 'ref', args = { group = 'lower-alpha', name = note_id} } elseif (note_local_num >= ii_start) and (note_local_num <= ii_end) then -- Referencing a player note from a match note. In this case, we remove the leg part note_id = '"table_note_'..match_note..rand_val..'"' note_string = frame:extensionTag{ name = 'ref', args = { group = 'lower-alpha', name = note_id} } else -- Referencing a different match note before its defined with its content note_id = '"table_note_'..l.."_"..match_note..rand_val..'"' note_id_list[match_note] = note_id note_string = frame:expandTemplate{ title = 'заўвага', args = { group='lower-alpha', name=note_id, Args['заўвага_'..match_note]} } end end -- Now append this to the match result string Args[m..team_code_ii..'_'..team_code_jj] = (Args[m..team_code_ii..'_'..team_code_jj] or '–')..note_string end end end end -- Then individual results t = p.row(t,Args,N_teams,team_list,ii,ii_show,legs,multirowlegs) end -- Close table table.insert(t, '|}\n') -- Get info for footer local update = Args['абнаўленьне'] or 'невядомую дату' local start_date = Args['дата_пачатку'] or 'ў невядомую дату' local source = Args['крыніца'] or frame:expandTemplate{ title = 'няма крыніцы', args = { reason='Не зададзены парамэтар крыніцы', date=os.date('%B %Y') } } -- Create footer text -- Date updating if string.lower(update)=='завершана' then -- Do nothing elseif update=='' then -- Empty parameter table.insert(t_footer,'Абноўлена для матчаў на невядомую дату. ') elseif string.lower(update)=='будучыня' then -- Future start date table.insert(t_footer,'Першыя матчы адбудуцца '..start_date..'. ') else table.insert(t_footer,'Абноўлена для матчаў, згуляных на '..update..'. ') end table.insert(t_footer,'Крыніца: '..source) if (Args['стыль_матчаў'] or '') == 'футбол' then table.insert(t_footer, Args['team_header'] and '<br />Легенда: Сіні = перамога каманды зь левага слупку; Жоўты = нічыя; Чырвоны = перамога каманды зь верхняга радку.' or '<br />Легенда: Сіні = перамога каманды гаспадароў; Жоўты = нічыя; Чырвоны = перамога каманды гасьцёў.') elseif (Args['стыль_матчаў'] or '') == 'баскетбол' then table.insert(t_footer, Args['team_header'] and '<br />Легенда: Сіні = перамога каманды зь левага слупку; Чырвоны = перамога каманды зь верхняга радку.' or '<br />Легенда: Сіні = перамога каманды гаспадароў; Чырвоны = перамога каманды гасьцёў.') end if Args['a_note'] then table.insert(t_footer, '<br />For upcoming matches, an "a" indicates there is an article about the rivalry between the two participants.') end if Args['ot_note'] then table.insert(t_footer, '<br />Matches with lighter background shading were decided after overtime.') end local templatestyles = frame:extensionTag{ name = 'templatestyles', args = { src = 'Модуль:Спартовыя вынікі/styles.css' } } -- Add notes (if applicable) if notes_exist then table.insert(t_footer,'<br>Заўвагі:') t_footer = templatestyles .. '<div class="sports-results-notes">'..table.concat(t_footer)..'</div>' t_footer = t_footer..frame:expandTemplate{ title = 'заўвагі', args = { group='lower-alpha'} } else t_footer = templatestyles .. '<div class="sports-results-notes">'..table.concat(t_footer)..'</div>' end -- Add footer to main text table table.insert(t,t_footer) -- Rewrite anchor links for k=1,#t do if t[k]:match('%[%[#[^%[%]]*%|') then t[k] = mw.ustring.gsub(t[k], '(%[%[)(#[^%[%]]*%|)', '%1' .. baselink .. '%2') end end return '<div style="overflow:hidden">' .. '<div class="noresize overflowbugx" style="overflow:auto">\n' .. table.concat(t) .. '</div></div>' end -- Other functions local function get_short_name(s, t, n, ss) -- return short name if defined if s and s ~= '' then return s end -- deflag if necessary if ss and n then if ss == 'noflag' then n = mw.ustring.gsub(n, '%[%[[Ff][Ii][Ll][Ee]:[^%[%]]*%]%]', '') n = mw.ustring.gsub(n, '^%s*&nbsp;%s*', '') elseif ss == 'flag' then n = mw.ustring.gsub(n, '(<span class="flagicon">%s*%[%[[Ff][Ii][Ll][Ee]:[^%[%]]*link=)[^%|%[%]]*(%]%][^<>]*</span>)%s*%[%[([^%[%]%|]*)%|[^%[%]]*%]%]', '%1%3%2') n = mw.ustring.gsub(n, '(%[%[[Ff][Ii][Ll][Ee]:[^%[%]]*link=)[^%|%[%]]*(%]%])%s*&nbsp;%s*%[%[([^%[%]%|]*)%|[^%[%]]*%]%]', '%1%3%2') n = mw.ustring.gsub(n, '(%[%[[Ff][Ii][Ll][Ee]:[^%[%]]*link=)[^%|%[%]]*(%]%])%s*%[%[([^%[%]%|]*)%|[^%[%]]*%]%]', '%1%3%2') n = mw.ustring.gsub(n, '.*(<span class="flagicon">%s*%[%[[Ff][Ii][Ll][Ee]:[^%[%]]*%]%][^<>]*</span>).*', '%1') n = mw.ustring.gsub(n, '.*(%[%[[Ff][Ii][Ll][Ee]:[^%[%]]*%]%]).*', '%1') n = mw.ustring.gsub(n, '&nbsp;(</span>)', '%1') end end -- replace link text in name with team abbr if possible if n and t and n:match('(%[%[[^%[%]]*%]%])') then n = mw.ustring.gsub(n, '(%[%[[^%|%]]*%|)[^%|%]]*(%]%])', '%1' .. t .. '%2') n = mw.ustring.gsub(n, '(%[%[[^%|%]]*)(%]%])', '%1|' .. t .. '%2') n = mw.ustring.gsub(n, '(%[%[[^%|%]]*%|)([A-Z][A-Z][A-Z])(%]%])&nbsp;<span[^<>]*>%([A-Z][A-Z][A-Z]%)</span>', '%1%2%3') return n end -- nothing worked, so just return the unlinked team abbr return t or '' end local function get_score_background(s, c) local s1, s2 -- Define the colouring local wc, lc, tc if c == 'level2' then wc, lc, tc = '#CCF9FF', '#FCC', '#FFC' -- blue2, red2, yellow2 elseif c == 'level3' then wc, lc, tc = '#DDFCFF', '#FDD', '#FFD' -- blue3, red3, yellow3 elseif c == 'level4' then wc, lc, tc = '#EEFFFF', '#FEE', '#FFE' -- blue4, red4, yellow4 else wc, lc, tc = '#BBF3FF', '#FBB', '#FFB' -- blue1, red1, yellow1 end -- check for override if s:match('^%s*<span%s+style%s*=["\'%s]*background[%-colr]*%s*:([^\'";<>]*).-$') then local c = mw.ustring.gsub(s,'^%s*<span%s+style%s*=["\'%s]*background[%-colr]*%s*:([^\'";<>]*).-$', '%1') return c end -- delink if necessary if s:match('^%s*%[%[[^%[%]]*%|([^%[%]]*)%]%]') then s = s:match('^%s*%[%[[^%[%]]*%|([^%[%]]*)%]%]') end if s:match('^%s*%[[^%[%]%s]*%s([^%[%]]*)%]') then s = s:match('^%s*%[[^%[%]%s]*%s([^%[%]]*)%]') end if s:match('<span[^<>]*>(.-)</span>') then s = s:match('<span[^<>]*>(.-)</span>') end -- get the scores s1 = tonumber(mw.ustring.gsub( s or '', '^%s*([%d%.]+)%s*—%s*([%d%.]+).*', '%1' ) or '') or tonumber(mw.ustring.gsub( s or '', '^%s*([%d%.]+)%s*–%s*([%d%.]+).*', '%1' ) or '') or tonumber(mw.ustring.gsub( s or '', '^%s*([%d%.]+)%s*:%s*([%d%.]+).*', '%1' ) or '') s2 = tonumber(mw.ustring.gsub( s or '', '^%s*([%d%.]+)%s*—%s*([%d%.]+).*', '%2' ) or '') or tonumber(mw.ustring.gsub( s or '', '^%s*([%d%.]+)%s*–%s*([%d%.]+).*', '%2' ) or '') or tonumber(mw.ustring.gsub( s or '', '^%s*([%d%.]+)%s*:%s*([%d%.]+).*', '%2' ) or '') -- return colouring if possible if s1 ~= '' and s1 ~= nil and s2 ~= '' and s2 ~= nil then return (s1 > s2) and wc or ((s2 > s1) and lc or tc) else return 'transparent' end end local function format_score(s) s = mw.ustring.gsub(s or '', '^%s*([%d%.]+)%s*[–−—%-]%s*([%d%.]+)', '%1–%2') s = mw.ustring.gsub(s, '^%s*([%d%.]+)%s*&[MmNn][Dd][Aa][Ss][Hh];%s*([%d%.]+)', '%1–%2') s = mw.ustring.gsub(s, '^%s*(%[%[[^%[%]]*%|[%d%.]+)%s*%-%s*([%d%.]+)', '%1–%2') s = mw.ustring.gsub(s, '^%s*(%[[^%[%]%s]*%s+[%d%.]+)%s*%-%s*([%d%.]+)', '%1–%2') s = mw.ustring.gsub(s, '^%s*(%[%[[^%[%]]*%|[%d%.]+)%s*&[MmNn][Dd][Aa][Ss][Hh];%s*([%d%.]+)', '%1–%2') s = mw.ustring.gsub(s, '^%s*(%[[^%[%]%s]*%s+[%d%.]+)%s*&[MmNn][Dd][Aa][Ss][Hh];%s*([%d%.]+)', '%1–%2') -- для беларускай Вікіпэдыі: двукроп’е замест працяжніка s = mw.ustring.gsub(s, '–', ':') return s end function p.header(tt,Args,p_sub,N_teams,team_list,legs,multirowlegs) local ii, team_code_ii, short_name legs = legs or 1 -- Set match column width local col_width = Args['match_col_width'] or '28' -- Get some default values in case it doesn't start at 1 local top_pos = tonumber(Args['найвышэйшае_месца']) or 1 for l=1,legs do if multirowlegs and l > 1 then break end for ii=top_pos,N_teams do team_code_ii = team_list[ii] short_name = get_short_name(Args['скарачэньне_'..team_code_ii], team_code_ii, Args['назва_'..team_code_ii], Args['short_style'] or '') local bl = legs > 1 and ii == top_pos and ' style="border-left:2px solid #aaa;"' or '' tt = p_sub.colhead(tt,col_width .. bl,short_name) end end return tt end function p.row(tt,Args,N_teams,team_list,ii,ii_show,legs,multirowlegs) -- Note ii is the row number being shown local jj, fw, bg, result, result_extra, team_code_ii, team_code_jj legs = legs or 1 -- Set score cell style local matches_style = Args['стыль_матчаў'] or '' team_code_ii = team_list[ii] -- Get some default values in case it doesn't start at 1 local top_pos = tonumber(Args['найвышэйшае_месца']) or 1 for l=1,legs do if multirowlegs and l > 1 then table.insert(tt,'|- \n') -- New row end for jj=top_pos,N_teams do team_code_jj = team_list[jj] local m = (legs == 1) and 'матч_' or 'матч' .. l .. '_' result = Args[m..team_code_ii..'_'..team_code_jj] or '' result_extra = Args['result_'..team_code_ii..'_'..team_code_jj] or '' local bl = legs > 1 and jj == top_pos and 'border-left:2px solid #aaa;' or '' if ii == jj or result == 'null' then -- Solid cell fw = 'font-weight:' .. (ii==ii_show and 'bold' or 'normal') .. ';' bg = 'background:transparent;' -- Grey background color for solid cell if Args['solid_cell'] == 'grey' then table.insert(tt,'| style="'..fw..bl..'background:#bbb;" |\n') else table.insert(tt,'| style="'..fw..bl..bg..'" | &mdash;\n') end else -- Content cell -- Set bolding and background fw = 'font-weight:' .. ((ii==ii_show or jj == ii_show) and 'bold' or 'normal') .. ';' bg = 'background:transparent;' -- Reformat dashes if result ~= '' then result = format_score(result) end -- Background coloring if enabled if matches_style == 'футбол' and result ~= '' then if result_extra == 'OT' then bg = 'background:' .. get_score_background(result,'level2') .. ';' elseif result_extra == 'PK' then bg = 'background:' .. get_score_background(result,'level3') .. ';' else bg = 'background:' .. get_score_background(result,'') .. ';' end elseif matches_style == 'баскетбол' and result ~= '' then if result_extra == 'OT' then bg = 'background:' .. get_score_background(result,'level3') .. ';' elseif result_extra == 'OTL' then bg = 'background:' .. get_score_background('0–1','level3') .. ';' elseif result_extra == 'OTW' then bg = 'background:' .. get_score_background('1–0','level3') .. ';' elseif result_extra == 'L' then bg = 'background:' .. get_score_background('0–1','') .. ';' elseif result_extra == 'W' then bg = 'background:' .. get_score_background('1–0','') .. ';' else bg = 'background:' .. get_score_background(result,'') .. ';' end end table.insert(tt,'| style="white-space:nowrap;'..fw..bl..bg..'" |'..result..'\n') end end end return tt end return p 3sx71q0k8uqlb5p6d852977svwbamie 0 286519 2697310 2545075 2026-10-20T08:59:29Z InternetArchiveBot 67502 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 2697310 wikitext text/x-wiki [[Ангельская мова|'''Анґельская мова''']] належыць да моваў міжнародных зносін ва [[Украіна|Ўкраіне]] нараўне зь дзяржаўнай мовай. На анґельскай мове ў Украіне абавязаны валодаць некаторыя дзяржслужачыя, ваеннаслужачыя, працаўнікі мытнай, падатковай альбо экстраных службаў. Акрамя таго, анґельская мова зьяўляецца абавязковай у адукацыйных установах, культурна-мастацкіх установах, мэдычнай сфэры й іншых грамадзкіх сфэрах жыцьця. == Гісторыя == Ва Ўкраіне існуюць абавязковыя іспыты, якія вызначаюць узровень анґельскай мовы ў навучэнцаў і студэнтаў, у прыватнасьці, [[дзяржаўная выніковая атэстацыя]] (ДВА), [[вонкавае незалежнае ацэньваньне]] (ВНА) і [[адзіны ўступны іспыт]] (АЎІ). На дзяржаўных пасадах узровень анґельскай мовы будзе вызначацца па агульнаэўрапэйскіх кампэтэнцыях валоданьня замежнай мовай (стандарт CEFR<ref>{{Cite web|url=https://www.coe.int/en/web/common-european-framework-reference-languages/level-descriptions|title=The CEFR Levels - Common European Framework of Reference for Languages (CEFR) - www.coe.int|lang=en-GB|website=Common European Framework of Reference for Languages (CEFR)|access-date=2024-07-28}}</ref>). Для вайскоўцаў – па стандарце НАТА STANAG 6001.<ref>{{Cite web|url=https://visitukraine.today/uk/blog/2953/english-will-become-compulsory-in-ukraine-what-will-change|title=Англійська мова стане обов'язковою в Україні: що зміниться|lang=uk|website=visitukraine.today|access-date=2024-07-28}}</ref> == Закон Украіны «Аб прымяненьні анґельскай мовы ва Ўкраіне» == {{Заканадаўчы акт|від=[[Закон (права)|Закон Украіны]]|назва=«Аб прымяненьні анґельскай мовы ва Ўкраіне»|нумар=3760-IX|прыняты=[[Вярхоўная Рада Ўкраіны|Вярхоўнай Радай Ўкраіны]]<br>{{Дата пачатку|4|6|2024|1}}|галасаваньне ніжняй палаты=|ухвалены=|галасаваньне верхняй палаты=|падпісаны=[[Прэзыдэнт Украіны|прэзыдэнтам Украіны]]<br>{{Дата пачатку|27|6|2024|1}}|набыў моц=|апублікаваны=|Вікікрыніцы=|выява=Lesser Coat of Arms of Ukraine.svg|памер выявы=100px|заканадаўчы орган=[[Вярхоўная Рада Ўкраіны]]|юрысдыкцыя={{UKR}}|арыгінальная назва={{lang-uk|Про застосування англійської мови в Україні}}}}У жніўні 2022 году Міністэрства культуры й інфармацыйнай палітыкі Ўкраіны распрацоўвала законапраект аб асаблівым статусе анґельскай мовы ва Ўкраіне як мове міжнародных зносін.<ref>{{Cite web|url=https://mcip.gov.ua/news/mkip-pratsiuie-nad-proiektom-zakonu-pro-osoblyvyy-status-anhliyskoi-movy-v-ukraini/|title=МКІП працює над проєктом закону про особливий статус англійської мови в Україні|lang=uk|website=Міністерства культури та інформаційної політики України|date=2022-08-12|access-date=2024-07-26}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.slovoidilo.ua/2022/08/12/novyna/kultura/minkult-rozroblyaye-zakonoproyekt-pro-osoblyvyj-status-anhlijskoyi-movy|title=Мінкульт розробляє законопроєкт про особливий статус англійської мови|lang=uk|website=Слово і Діло|date=2024-07-27|access-date=2024-07-26}}</ref> 17 чэрвеня 2023 г. прэм’ер-міністар Дзяніс Шмігаль паведамляў, што Кабінэт Міністраў Украіны рыхтуе законапраект, які замацуе анґельскую мову міжнародных зносін. Адпаведны законапраект быў ініцыяваны прэзыдэнтам Украіны Ўладзімірам Зяленскім і зарэгістраваны 28 чэрвеня 2023 году. 22 лістапада 2023 году Вярхоўная Рада Ўкраіны прыняла ў першым чытаньні законапраект. 4 чэрвеня 2024 г. Вярхоўная Рада Ўкраіны прагаласавала ў другім чытаньні за законапраект аб прымяненьні анґельскай мовы ва Ўкраіне. 26 чэрвеня прэзыдэнт Украіны Ўладзімір Зяленскі падпісаў законапраект, які афіцыйна замацаваў анґельскую мову як адну з моваў міжнародных зносін ва Ўкраіне.<ref>{{Cite web|url=https://life.pravda.com.ua/society/zelenskiy-pidpisav-zakon-pro-zastosuvannya-angliyskoji-movi-v-ukrajini-302342/|title=Зеленський підписав закон про застосування англійської мови в Україні|lang=uk|website=Українська правда. Життя|access-date=2024-07-28}}</ref> Закон вызначае катэгорыі пасад, кандыдаты на якія павінны валодаць анґельскай мовай, і рэгулюе асаблівасьці яго выкарыстаньня ў працы органаў дзяржаўнай улады, мясцовага самакіраваньня, падразьдзяленьняў экстранай дапамогі, на мяжы, у сфэрах адукацыі, транспарту й аховы здароўя. Закон вызначае пералік пасад, для якіх устаноўлены патрабаваньні аб абавязковым валоданьні анґельскай мовай, у прыватнасьці: * абслужачых катэгорыі «А» (дзяржсакратар Кабміна й яго намесьнікі й да т.п.), * ”Б” (кіраўнікі структурных падразьдзяленьняў дзяржаўных органаў і іх намесьнікі й да т.п.), * і ”В” (дзяржаўныя службовыя асобы, якія не ўвайшлі ў папярэднія дзьве катэгорыі); * старшыні мясцовых дзяржадміністрацый і іх намесьнікі; * вайскоўцы афіцэрскага складу, служачыя па кантракце; * паліцыянты сярэдняга й вышэйшага складу, кіраўнікі іншых праваахоўных органаў, пералік якіх вызначыць Кабмін; * пракуроры; * працаўнікі мытнай і падатковай службаў; * кіраўнікоў, членаў выканаўчага органа, членаў наглядальнай рады ( рады дырэктараў ) і іншых службовых асобаў дзяржаўных прадпрыемстваў, гаспадарчых таварыстваў, у статутным капітале якіх больш за 50 % акцый (долей) належаць дзяржаве; * кіраўнікоў дзяржаўных навуковых установаў; * кіраўнікоў установаў вышэйшай адукацыі; * у галіне адукацыі й навукі. Акрамя таго, асобам, якія валодаюць анґельскай мовай на ўзроўні не ніжэй В2, устанаўліваецца надбаўка ў памеры 10% службовага акладу. Арганізацыю правядзеньня іспыту на вызначэньне ўзроўню валоданьня анґельскай мовай будзе праводзіць Дзяржаўная служба якасьці адукацыі Ўкраіны. Іспыт можна здаваць неабмежаваную колькасьць разоў, але ня больш за адзін раз у чатыры месяцы.<ref name=":1">{{Cite web|url=https://unn.ua/news/anhliiska-mova-otrymala-ofitsiinyi-status-movy-mizhnarodnoho-spilkuvannia-v-ukraini-rada-ukhvalyla-zakonoproiekt|title=Англійській мові надали офіційний статус мови міжнародного спілкування в Україні: Рада ухвалила законопроєкт {{!}} УНН|lang=uk|author=|website=unn.ua|date=2024-07-28|access-date=2024-07-28}}</ref> Дзяржава таксама будзе садзейнічаць прымяненьню анґельскай мовы ў сфэры культуры. Гэтыя нормы распаўсюджваюцца таксама на інфармацыйныя матэрыялы аб культурна-мастацкіх і відовішчных імпрэзах, інфармацыю аб музэйных прадметах, музэйных калекцыях і музэйных зборах, дакумэнтах Нацыянальнага архіўнага фонду, якія дэманструюцца ў дзяржаўных і камунальных музэях, архіўных установах і на выставах.<ref name=":1" /> У сфэры аховы здароўя закон прадугледжвае магчымасьць аказаньня мэдычных паслуг на анґельскай мове па просьбе іншаземцаў, а таксама наяўнасьць інфармацыі аб мэдычных установах на анґельскай мове. Акрамя таго, установы аховы здароўя павінны дублавацца на анґельскай мове.<ref name=":1" /> Дзяржава таксама будзе спрыяць прымяненьню анґельскай мовы ў сфэры культуры. Гэтыя нормы распаўсюджваюцца таксама на інфармацыйныя матэрыялы аб культурна-мастацкіх і відовішчных імпрэзах, інфармацыю аб музэйных прадметах, музэйных калекцыях і музэйных сходах, дакумэнтах Нацыянальнага архіўнага фонду, якія дэманструюцца ў дзяржаўных і камунальных музэях, архіўных установах і на выставах.<ref name=":1" /> Таксама інфармацыя па анґельску павінна разьмяшчацца ў інфармацыйна-арыентацыйных паказальніках аб турыстычных рэсурсах Украіны, а таксама ў аэрапортах, марскіх і рачных партах, у транспартных сродках, якія ажыцьцяўляюць міжнародныя перавозкі, на чыгуначных вакзалах, аўтавакзалах інфармацыя павінна дублявацца на анґельскай.<ref name=":1" /> === Кінатэатры === Паводле першай вэрсыі законапраекта, доля анґельскамоўных фільмаў, якія дэманструюцца ў кінатэатрах на мове арыгінала з украінскімі субтытрамі, у 2025 годзе павінна складаць 50%, у 2026 годзе — 75%, з 2027 — 100%. Пасьля ўнясеньня ў Вярхоўную Раду законапраекта аб статусе анґельскай мовы ў грамадзтве пачаліся вострыя дыскусыі па шэрагу яго палажэньняў, у прыватнасьці, па дубляжы. Упаўнаважаны па абароне дзяржаўнай мовы Тарас Крэмень заявіў, што «спробы прымяніць ва Ўкраіне рэжым двухмоўя неканстытуцыйныя».<ref>{{Cite web|url=https://www.dw.com/uk/movnij-ombudsmen-kritikue-proekt-zelenskogo-pro-status-anglijskoi/a-66114489|title=Мовний омбудсмен критикує проєкт Зеленського про англійську – DW – 04.07.2023|lang=uk|website=dw.com|access-date=2024-07-26}}</ref> Ён спасылаецца на рашэньне Канстытуцыйнага суда ад 14 ліпеня 2021 году, у якім гаворыцца, што ніводзін грамадзянін Украіны «не абавязаны валодаць іншай мовай, чым дзяржаўная», а любая пагроза нацыянальнай мове «азначае пагрозу нацыянальнай бясьпецы».<ref>{{Cite web|url=https://www.dw.com/uk/v-uradi-poasnili-perevagi-vidmovi-vid-dublazu-anglomovnih-filmiv/a-66091183|title=В уряді пояснили переваги відмови від дубляжу фільмів – DW – 01.07.2023|lang=uk|website=dw.com|access-date=2024-07-26}}</ref> У сваю чаргу віцэ-прэм’ер па інавацыях, разьвіцьцю адукацыі, навукі й тэхналёгій - міністар лічбавай трансфармацыі Ўкраіны Міхаіл Фёдараў лічыў паступовую адмову ад украінскага дубляжу карысным, бо гэта дапаможа разьвіць украінскі кінэматограф, зьявіцца больш «топавых ўкраінскіх стужак», а прагляд фільмаў у кінатэатрах на мове арыгінала «прапампуе скілы» украінцаў па веданьні анґельскай мовы.<ref>{{Cite web|url=https://www.dw.com/uk/v-uradi-poasnili-perevagi-vidmovi-vid-dublazu-anglomovnih-filmiv/a-66091183|title=В уряді пояснили переваги відмови від дубляжу фільмів – DW – 01.07.2023|lang=uk|website=dw.com|access-date=2024-07-26}}</ref> Адразу ж на сайце прэзыдэнта Ўкраіны была зарэгістраваная электронная пэтыцыя з просьбай перагледзець становішча законапраекта аб статусе анґельскай мовы ў частцы дэманстрацыі анґламоўных фільмаў без украінскага дубляжу, які набраў 9 ліпеня больш за 25 тысячаў.<ref>{{Cite web|url=https://www.dw.com/uk/ukrainci-prosat-zelenskogo-zalisiti-dublaz-derzavnou-movou-v-kino-peticia/a-66167508|title=Українці просять залишити дубляж в кіно державною - петиція – DW – 09.07.2023|lang=uk|website=dw.com|access-date=2024-07-26}}</ref> Падобная пэтыцыя была створана й на сайце Кабінэта міністраў Украіны.<ref>{{Cite web|url=https://delo.ua/society/peticiya-iz-zaklikom-zalisiti-ukrayinskii-dublyaz-nabrala-25-tisyac-golosiv-teper-yiyi-rozglyane-uryad-420990/|title=Петиція із закликом залишити український дубляж набрала 25 тисяч голосів, тепер її розгляне уряд — Delo.ua|lang=uk|website=delo.ua|date=2023-07-12|access-date=2024-07-26}}</ref> 3 ліпеня 2023 году намесьнік старшыні Камітэта Вярхоўнай Рады па гуманітарнай і інфармацыйнай палітыцы Яўгенія Краўчук паведаміла, што нормы законапраекта, якія тычацца дубляжу фільмаў у кінатэатрах дапрацуюць.<ref name=":22">{{Cite web|url=https://galinfo.com.ua/news/dublyazh_filmiv_u_radi_doopratsyuyut_punkt_zakonoproiektu_pro_angliysku_movu_401937.html|title=Новини України: Дубляж фільмів: у Раді доопрацюють пункт законопроєкту про англійську мову|website=Гал-інфо|access-date=2024-07-28}}</ref> Грамадзкі зьвяз ”Кааліцыя Рэанімацыйны Пакет Рэформ” заклікаў Вярхоўную Раду выключыць з законапраекта № 9432 нормы, якія тычацца кіно й тэлебачаньня.<ref>{{Cite web|url=https://detector.media/infospace/article/214138/2023-07-12-koalitsiya-rpr-zaklykala-radu-vyluchyty-iz-zakonoproiektu-pro-angliysku-movu-normy-shcho-stosuyutsya-kino-y-telebachennya/|title=Коаліція РПР закликала Раду вилучити із законопроєкту про англійську мову норми, що стосуються кіно й телебачення|lang=uk|author=Буняк|first=Валерія|website=detector.media|date=2023-07-12|access-date=2024-07-28}}</ref> 26 ліпеня 2023 году Цэнтар Разумкова апублікаваў апытаньне, паводле якога 55% украінцаў выказаліся за прагляд анґельскамоўных фільмаў з украінскім дубляжам, а толькі 8% рэспандэнтаў аддалі б перавагу прагляду на анґельскай мове з украінскімі субтытрамі, яшчэ 2% - прагляду проста анґельскай мове и 7% – на [[Расейская мова|расейскай мове]].<ref>{{Cite web|url=https://hromadske.ua/posts/bilshe-nizh-polovina-ukrayinciv-hoche-divitisya-filmi-z-ukrayinskim-dublyazhem-opituvannya|title=Більше ніж половина українців хоче дивитися фільми з українським дубляжем — опитування|lang=uk|website=hromadske.ua|date=2023-07-26|access-date=2024-07-28}}</ref> Пры прыняцьці законапраекта ў першым чытаньні была канфіскавана норма, якая адмяняе ўкраінскі дубляж анґельскіх фільмаў.<ref>{{Cite web|url=https://www.dw.com/uk/rada-prijnala-za-osnovu-zakon-pro-anglijsku-v-ukraini-dublaz-lisaetsa/a-67519730|title=ВР схвалила за основу закон про англійську мову: дубляж буде – DW – 22.11.2023|lang=uk|website=dw.com|access-date=2024-07-28}}</ref> Аднак у Вярхоўнай Радзе Ўкраіны яго зьнялі з парадку дня з-за ўжо новай папраўкі аб дубляжы фільмаў, якая тычылася суадносін паміж фільмамі, якія дублююцца на ўкраінскай мове з анґельскай мовай, да тых фільмаў, якія могуць дэманстравацца на мове арыгінала, на ўзроўні 50 на 50. працэнтаў.<ref name=":222">{{Cite web|url=https://galinfo.com.ua/news/dublyazh_filmiv_u_radi_doopratsyuyut_punkt_zakonoproiektu_pro_angliysku_movu_401937.html|title=Новини України: Дубляж фільмів: у Раді доопрацюють пункт законопроєкту про англійську мову|website=Гал-інфо|access-date=2024-07-28}}</ref> У адпаведнасьці з ужо дзеючым Законам Украіны «Аб прымяненьні анґельскай мовы ў Украіне» дзейнічаюць квоты, якія дапускаюць толькі да 10% сэансаў на анґельскай мове (без зьменаў).<ref name=":02">{{Cite web|url=https://www.bbc.com/ukrainian/articles/c9rrd90r0pdo|title=Чи постраждає український дубляж в кіно від закону про англійську мову|lang=uk|website=BBC News Україна|date=2024-06-04|access-date=2024-07-28}}</ref> Таксама ўрад пакрывае кінатэатрам зь дзяржаўнага бюджэту сэансы, дзе фільмы дэманструюцца не на ўкраінскай, а на анґельскай мове.<ref name=":23">{{Cite web|url=https://galinfo.com.ua/news/dublyazh_filmiv_u_radi_doopratsyuyut_punkt_zakonoproiektu_pro_angliysku_movu_401937.html|title=Новини України: Дубляж фільмів: у Раді доопрацюють пункт законопроєкту про англійську мову|website=Гал-інфо|access-date=2024-07-28}}</ref> == Дасьледаваньне == Паводле вынікаў анляйн дасьледаваньня, якое таксама праводзілі TNS у праекце Ўкраіна Speakіng, за 2015 год «вывучалі анґельскую 89%, але толькі 18% украінцаў валодаюць ім на ўзроўні вышэй сярэдняга». Згодна зь індэксам валоданьня анґельскай мовай (EF EPІ) за 2023 год, Украіна знаходзіцца на 45-м месцы (сярод 113 краін), што адпавядае сярэдняму ўзроўню.<ref>[https://www.ef.edu/epi/ EF EPI | EF English Proficiency Index | EF United States]</ref> == Глядзіце таксама == * {{не перакладзена|Эўраангельская||uk|Євроанглійська}} * [[Закон Украіны «Аб асуджэньні й забароне прапаганды расейскай імпэрскай палітыкі ва Ўкраіне й дэкалянізацыі тапанімікі»]] * [[Закон Украіны «Пра забесьпячэньне функцыянаваньня ўкраінскай мовы як дзяржаўнай»]] * [[Каноплі ва Ўкраіне]] == Крыніцы == <references responsive="" /> == Вонкавыя спасылкі == * [https://web.archive.org/web/20240728235207/https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/3760-20#Text Пра прымяненне англійської мови в Україні...] [https://web.archive.org/web/20240728235207/https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/3760-20#Text | ад 04.06.2024 № 3760-IX (rada.gov.ua)] * EF English Proficiency Index 2023, Electronic resource: http://www.ef.edu/epi/ [[Катэгорыя:Ангельская мова]] [[Катэгорыя:Мовы Ўкраіны]] 31i6zsr5y0z8a5ezmzqlpo1x9qml76s 10 299270 2697238 2697118 2026-10-19T14:33:14Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697238 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> <onlyinclude>{{#invoke:Спартовая табліца|main|стыль=ВНП |крыніца = [https://www.tff.org/default.aspx?pageID=198 Турэцкая футбольная фэдэрацыя] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 19 кастрычніка 2026 году</small><!--Месцы камандаў.--> |парадак_камандаў=GAL, AME, FEN, BEŞ, TRA, ÇOR, KAS, KOC, ALA, BAŞ, ERZ, RİZ, GÖZ, GAZ, GEN, KON, SAM, EYÜ <!--Вынікі камандаў.--> |перамогі_GAL=6 | нічыі_GAL=1 |паразы_GAL=1 |мз_GAL=17 |мп_GAL=11 |перамогі_AME=5 | нічыі_AME=2 |паразы_AME=1 |мз_AME=18 |мп_AME=9 |перамогі_FEN=5 | нічыі_FEN=1 |паразы_FEN=2 |мз_FEN=22 |мп_FEN=6 |перамогі_BEŞ=5 | нічыі_BEŞ=0 |паразы_BEŞ=2 |мз_BEŞ=16 |мп_BEŞ=8 |перамогі_TRA=4 | нічыі_TRA=1 |паразы_TRA=2 |мз_TRA=16 |мп_TRA=5 |перамогі_ÇOR=4 | нічыі_ÇOR=1 |паразы_ÇOR=3 |мз_ÇOR=18 |мп_ÇOR=13 |перамогі_KAS=3 | нічыі_KAS=4 |паразы_KAS=1 |мз_KAS=12 |мп_KAS=9 |перамогі_KOC=4 | нічыі_KOC=0 |паразы_KOC=4 |мз_KOC=9 |мп_KOC=8 |перамогі_ALA=3 | нічыі_ALA=3 |паразы_ALA=2 |мз_ALA=8 |мп_ALA=9 |перамогі_BAŞ=3 | нічыі_BAŞ=2 |паразы_BAŞ=3 |мз_BAŞ=12 |мп_BAŞ=12 |перамогі_ERZ=3 | нічыі_ERZ=2 |паразы_ERZ=3 |мз_ERZ=5 |мп_ERZ=11 |перамогі_RİZ=3 | нічыі_RİZ=1 |паразы_RİZ=4 |мз_RİZ=8 |мп_RİZ=11 |перамогі_GÖZ=2 | нічыі_GÖZ=3 |паразы_GÖZ=3 |мз_GÖZ=17 |мп_GÖZ=16 |перамогі_GAZ=2 | нічыі_GAZ=2 |паразы_GAZ=4 |мз_GAZ=8 |мп_GAZ=12 |перамогі_GEN=2 | нічыі_GEN=2 |паразы_GEN=4 |мз_GEN=7 |мп_GEN=16 |перамогі_KON=1 | нічыі_KON=2 |паразы_KON=5 |мз_KON=4 |мп_KON=9 |перамогі_SAM=1 | нічыі_SAM=1 |паразы_SAM=6 |мз_SAM=7 |мп_SAM=19 |перамогі_EYÜ=1 | нічыі_EYÜ=0 |паразы_EYÜ=7 |мз_EYÜ=2 |мп_EYÜ=22 <!--Канец аўтаматызацыі.--> <!--Вызначэньне камандаў (спасылкі ў табліцы)--> |назва_ALA=[[Аланьяспор Аланья|Аланьяспор]] |назва_AME=[[Амэд Дыярбакыр|Амэд]] |назва_BAŞ=[[Істанбул Башакшэхір]] |назва_BEŞ=[[Бэшыкташ Стамбул|Бэшыкташ]] |назва_ÇOR=[[Чорум (футбольны клюб)|Чорум]] |назва_ERZ=[[Эрзурумспор Эрзурум|Эрзурумспор]] |назва_EYÜ=[[Эюпспор Стамбул|Эюпспор]] |назва_FEN=[[Фэнэрбахчэ Стамбул|Фэнэрбахчэ]] |назва_GAL=[[Галатасарай Стамбул|Галатасарай]] |назва_GAZ=[[Газыянтэп (футбольны клюб)|Газыянтэп]] |назва_GÖZ=[[Гёзтэпэ Ізьмір|Гёзтэпэ]] |назва_GEN=[[Генчлербірлігі Анкара|Генчлербірлігі]] |назва_KAS=[[Касымпаша Стамбул|Касымпаша]] |назва_KOC=[[Каджаэліспор Ізьміт|Каджаэліспор]] |назва_KON=[[Коньяспор Конья|Коньяспор]] |назва_RİZ=[[Рызэспор Рызэ|Рызэспор]] |назва_SAM=[[Самсунспор Самсун|Самсунспор]] |назва_TRA=[[Трабзанспор Трабзон|Трабзанспор]] <!--Кваліфікацыі камандаў.--> |вынік1=CLLS |вынік2=CL3Q |вынік3=EL2Q |вынік4=ECL2Q |вынік16=REL |вынік17=REL |вынік18=REL <!--Налады і правілы табліцы--> |ліміт_паказу=5 |правілы_клясыфікацыі=1) Пункты; 2) Пункты ў гульнях паміж сабою; 3) Розьніца мячоў у гульнях паміж сабою; 4) Забітыя мячы ў гульнях паміж сабою; 5) Розьніца мячоў; 6) Забітыя мячы; 7) Дадатковыя матчы. <!--Вызначэньне слупка кваліфікацыі і паніжэньня--> |загаловак_слупка_вынікаў=QR |колер_CLLS=green1|тэкст_CLLS=[[Ліга чэмпіёнаў УЭФА 2027—2028 гадоў#Лігавы этап|Лігавы этап Лігі чэмпіёнаў]] |колер_CL3Q=green2|тэкст_CL3Q=[[Ліга чэмпіёнаў УЭФА 2027—2028 гадоў#Трэці кваліфікацыйны раўнд|Трэці кваліфікацыйны раўнд Лігі чэмпіёнаў]] |колер_ELPO=blue1 |тэкст_ELPO=[[Ліга Эўропы УЭФА 2027—2028 гадоў#Кваліфікацыйны раўнд плэй-оф|Раўнд плэй-оф Лігі Эўропы]] |колер_EL2Q=blue2 |тэкст_EL2Q=[[Ліга Эўропы УЭФА 2027—2028 гадоў#Другі кваліфікацыйны раўнд|Другі кваліфікацыйны раўнд Лігі Эўропы]] |колер_ECL2Q=yellow1 |тэкст_ECL2Q=[[Ліга канфэрэнцыяў УЭФА 2027—2028 гадоў#Другі кваліфікацыйны раўнд|Другі кваліфікацыйны раўнд Лігі канфэрэнцыяў]] |колер_REL=red1 |тэкст_REL=Паніжэньне ў Першую лігу }}</onlyinclude> hnfx8vmedfy09g6wu24o45fkzud5dpy 2697296 2697238 2026-10-20T08:20:36Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697296 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> <onlyinclude>{{#invoke:Спартовая табліца|main|стыль=ВНП |крыніца = [https://www.tff.org/default.aspx?pageID=198 Турэцкая футбольная фэдэрацыя] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 19 кастрычніка 2026 году</small><!--Месцы камандаў.--> |парадак_камандаў=GAL, AME, FEN, TRA, BEŞ, ÇOR, KAS, KOC, ALA, BAŞ, ERZ, RİZ, GÖZ, GAZ, GEN, KON, SAM, EYÜ <!--Вынікі камандаў.--> |перамогі_GAL=6 | нічыі_GAL=1 |паразы_GAL=1 |мз_GAL=17 |мп_GAL=11 |перамогі_AME=5 | нічыі_AME=2 |паразы_AME=1 |мз_AME=18 |мп_AME=9 |перамогі_FEN=5 | нічыі_FEN=1 |паразы_FEN=2 |мз_FEN=22 |мп_FEN=6 |перамогі_TRA=5 | нічыі_TRA=1 |паразы_TRA=2 |мз_TRA=18 |мп_TRA=5 |перамогі_BEŞ=5 | нічыі_BEŞ=0 |паразы_BEŞ=3 |мз_BEŞ=16 |мп_BEŞ=10 |перамогі_ÇOR=4 | нічыі_ÇOR=1 |паразы_ÇOR=3 |мз_ÇOR=18 |мп_ÇOR=13 |перамогі_KAS=3 | нічыі_KAS=4 |паразы_KAS=1 |мз_KAS=12 |мп_KAS=9 |перамогі_KOC=4 | нічыі_KOC=0 |паразы_KOC=4 |мз_KOC=9 |мп_KOC=8 |перамогі_ALA=3 | нічыі_ALA=3 |паразы_ALA=2 |мз_ALA=8 |мп_ALA=9 |перамогі_BAŞ=3 | нічыі_BAŞ=2 |паразы_BAŞ=3 |мз_BAŞ=12 |мп_BAŞ=12 |перамогі_ERZ=3 | нічыі_ERZ=2 |паразы_ERZ=3 |мз_ERZ=5 |мп_ERZ=11 |перамогі_RİZ=3 | нічыі_RİZ=1 |паразы_RİZ=4 |мз_RİZ=8 |мп_RİZ=11 |перамогі_GÖZ=2 | нічыі_GÖZ=3 |паразы_GÖZ=3 |мз_GÖZ=17 |мп_GÖZ=16 |перамогі_GAZ=2 | нічыі_GAZ=2 |паразы_GAZ=4 |мз_GAZ=8 |мп_GAZ=12 |перамогі_GEN=2 | нічыі_GEN=2 |паразы_GEN=4 |мз_GEN=7 |мп_GEN=16 |перамогі_KON=1 | нічыі_KON=2 |паразы_KON=5 |мз_KON=4 |мп_KON=9 |перамогі_SAM=1 | нічыі_SAM=1 |паразы_SAM=6 |мз_SAM=7 |мп_SAM=19 |перамогі_EYÜ=1 | нічыі_EYÜ=0 |паразы_EYÜ=7 |мз_EYÜ=2 |мп_EYÜ=22 <!--Канец аўтаматызацыі.--> <!--Вызначэньне камандаў (спасылкі ў табліцы)--> |назва_ALA=[[Аланьяспор Аланья|Аланьяспор]] |назва_AME=[[Амэд Дыярбакыр|Амэд]] |назва_BAŞ=[[Істанбул Башакшэхір]] |назва_BEŞ=[[Бэшыкташ Стамбул|Бэшыкташ]] |назва_ÇOR=[[Чорум (футбольны клюб)|Чорум]] |назва_ERZ=[[Эрзурумспор Эрзурум|Эрзурумспор]] |назва_EYÜ=[[Эюпспор Стамбул|Эюпспор]] |назва_FEN=[[Фэнэрбахчэ Стамбул|Фэнэрбахчэ]] |назва_GAL=[[Галатасарай Стамбул|Галатасарай]] |назва_GAZ=[[Газыянтэп (футбольны клюб)|Газыянтэп]] |назва_GÖZ=[[Гёзтэпэ Ізьмір|Гёзтэпэ]] |назва_GEN=[[Генчлербірлігі Анкара|Генчлербірлігі]] |назва_KAS=[[Касымпаша Стамбул|Касымпаша]] |назва_KOC=[[Каджаэліспор Ізьміт|Каджаэліспор]] |назва_KON=[[Коньяспор Конья|Коньяспор]] |назва_RİZ=[[Рызэспор Рызэ|Рызэспор]] |назва_SAM=[[Самсунспор Самсун|Самсунспор]] |назва_TRA=[[Трабзанспор Трабзон|Трабзанспор]] <!--Кваліфікацыі камандаў.--> |вынік1=CLLS |вынік2=CL3Q |вынік3=EL2Q |вынік4=ECL2Q |вынік16=REL |вынік17=REL |вынік18=REL <!--Налады і правілы табліцы--> |ліміт_паказу=5 |правілы_клясыфікацыі=1) Пункты; 2) Пункты ў гульнях паміж сабою; 3) Розьніца мячоў у гульнях паміж сабою; 4) Забітыя мячы ў гульнях паміж сабою; 5) Розьніца мячоў; 6) Забітыя мячы; 7) Дадатковыя матчы. <!--Вызначэньне слупка кваліфікацыі і паніжэньня--> |загаловак_слупка_вынікаў=QR |колер_CLLS=green1|тэкст_CLLS=[[Ліга чэмпіёнаў УЭФА 2027—2028 гадоў#Лігавы этап|Лігавы этап Лігі чэмпіёнаў]] |колер_CL3Q=green2|тэкст_CL3Q=[[Ліга чэмпіёнаў УЭФА 2027—2028 гадоў#Трэці кваліфікацыйны раўнд|Трэці кваліфікацыйны раўнд Лігі чэмпіёнаў]] |колер_ELPO=blue1 |тэкст_ELPO=[[Ліга Эўропы УЭФА 2027—2028 гадоў#Кваліфікацыйны раўнд плэй-оф|Раўнд плэй-оф Лігі Эўропы]] |колер_EL2Q=blue2 |тэкст_EL2Q=[[Ліга Эўропы УЭФА 2027—2028 гадоў#Другі кваліфікацыйны раўнд|Другі кваліфікацыйны раўнд Лігі Эўропы]] |колер_ECL2Q=yellow1 |тэкст_ECL2Q=[[Ліга канфэрэнцыяў УЭФА 2027—2028 гадоў#Другі кваліфікацыйны раўнд|Другі кваліфікацыйны раўнд Лігі канфэрэнцыяў]] |колер_REL=red1 |тэкст_REL=Паніжэньне ў Першую лігу }}</onlyinclude> 7sij0pjzff2wcif9p8mhf3shjy5ly6m 10 299271 2697252 2697131 2026-10-19T14:35:27Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697252 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> {{#invoke:Спартовыя вынікі|main | крыніца = [https://www.tff.org/default.aspx?pageID=198 Турэцкая футбольная фэдэрацыя] | стыль_матчаў = футбол |парадак_камандаў= ALA, AME, BEŞ, GAZ, GAL, GEN, GÖZ, BAŞ, KOC, KAS, KON, RİZ, SAM, TRA, FEN, ÇOR, ERZ, EYÜ |скарачэньне_ALA=[[Аланьяспор Аланья|Ала]] |скарачэньне_AME=[[Амэд Дыярбакыр|Амэ]] |скарачэньне_BAŞ=[[Істанбул Башакшэхір|ІсБ]] |скарачэньне_BEŞ=[[Бэшыкташ Стамбул|Бэш]] |скарачэньне_ÇOR=[[Чорум (футбольны клюб)|Чор]] |скарачэньне_ERZ=[[Эрзурумспор Эрзурум|Эрз]] |скарачэньне_EYÜ=[[Эюпспор Стамбул|Эюп]] |скарачэньне_FEN=[[Фэнэрбахчэ Стамбул|Фэн]] |скарачэньне_GAL=[[Галатасарай Стамбул|Гал]] |скарачэньне_GAZ=[[Газыянтэп (футбольны клюб)|Газ]] |скарачэньне_GÖZ=[[Гёзтэпэ Ізьмір|Гёз]] |скарачэньне_GEN=[[Генчлербірлігі Анкара|Ген]] |скарачэньне_KAS=[[Касымпаша Стамбул|Кас]] |скарачэньне_KOC=[[Каджаэліспор Ізьміт|Кад]] |скарачэньне_KON=[[Коньяспор Конья|Кон]] |скарачэньне_RİZ=[[Рызэспор Рызэ|Рыз]] |скарачэньне_SAM=[[Самсунспор Самсун|Сам]] |скарачэньне_TRA=[[Трабзанспор Трабзон|Тра]] |назва_ALA=[[Аланьяспор Аланья|Аланьяспор]] |назва_AME=[[Амэд Дыярбакыр|Амэд]] |назва_BAŞ=[[Істанбул Башакшэхір]] |назва_BEŞ=[[Бэшыкташ Стамбул|Бэшыкташ]] |назва_ÇOR=[[Чорум (футбольны клюб)|Чорум]] |назва_ERZ=[[Эрзурумспор Эрзурум|Эрзурумспор]] |назва_EYÜ=[[Эюпспор Стамбул|Эюпспор]] |назва_FEN=[[Фэнэрбахчэ Стамбул|Фэнэрбахчэ]] |назва_GAL=[[Галатасарай Стамбул|Галатасарай]] |назва_GAZ=[[Газыянтэп (футбольны клюб)|Газыянтэп]] |назва_GÖZ=[[Гёзтэпэ Ізьмір|Гёзтэпэ]] |назва_GEN=[[Генчлербірлігі Анкара|Генчлербірлігі]] |назва_KAS=[[Касымпаша Стамбул|Касымпаша]] |назва_KOC=[[Каджаэліспор Ізьміт|Каджаэліспор]] |назва_KON=[[Коньяспор Конья|Коньяспор]] |назва_RİZ=[[Рызэспор Рызэ|Рызэспор]] |назва_SAM=[[Самсунспор Самсун|Самсунспор]] |назва_TRA=[[Трабзанспор Трабзон|Трабзанспор]] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 18 кастрычніка 2026 |матч_ALA_AME= |матч_ALA_BAŞ= |матч_ALA_BEŞ=1:0 |матч_ALA_ÇOR= |матч_ALA_ERZ=0:0 |матч_ALA_EYÜ= |матч_ALA_FEN= |матч_ALA_GAL= |матч_ALA_GAZ= |матч_ALA_GEN= |матч_ALA_GÖZ=2:2 |матч_ALA_KAS= |матч_ALA_KOC= |матч_ALA_KON= |матч_ALA_RİZ= |матч_ALA_SAM= |матч_ALA_TRA= |матч_AME_ALA= |матч_AME_BAŞ=5:0 |матч_AME_BEŞ=3:2 |матч_AME_ÇOR= |матч_AME_ERZ=3:0 |матч_AME_EYÜ= |матч_AME_FEN= |матч_AME_GAL= |матч_AME_GAZ= |матч_AME_GEN= |матч_AME_GÖZ= |матч_AME_KAS= |матч_AME_KOC= |матч_AME_KON=1:0 |матч_AME_RİZ= |матч_AME_SAM= |матч_AME_TRA=2:1 |матч_BAŞ_ALA= |матч_BAŞ_AME= |матч_BAŞ_BEŞ= |матч_BAŞ_ÇOR= |матч_BAŞ_ERZ= |матч_BAŞ_EYÜ= |матч_BAŞ_FEN= |матч_BAŞ_GAL=2:3 |матч_BAŞ_GAZ=2:1 |матч_BAŞ_GEN=4:0 |матч_BAŞ_GÖZ= |матч_BAŞ_KAS=1:1 |матч_BAŞ_KOC=2:0 |матч_BAŞ_KON= |матч_BAŞ_RİZ= |матч_BAŞ_SAM= |матч_BAŞ_TRA= |матч_BEŞ_ALA= |матч_BEŞ_AME= |матч_BEŞ_BAŞ= |матч_BEŞ_ÇOR=6:2 |матч_BEŞ_ERZ=3:0 |матч_BEŞ_EYÜ=1:0 |матч_BEŞ_FEN= |матч_BEŞ_GAL= |матч_BEŞ_GAZ= |матч_BEŞ_GEN= |матч_BEŞ_GÖZ= |матч_BEŞ_KAS= |матч_BEŞ_KOC=2:1 |матч_BEŞ_KON= |матч_BEŞ_RİZ= |матч_BEŞ_SAM= |матч_BEŞ_TRA= |матч_ÇOR_ALA=1:2 |матч_ÇOR_AME= |матч_ÇOR_BAŞ= |матч_ÇOR_BEŞ= |матч_ÇOR_ERZ= |матч_ÇOR_EYÜ=3:0 |матч_ÇOR_FEN= |матч_ÇOR_GAL= |матч_ÇOR_GAZ= |матч_ÇOR_GEN= |матч_ÇOR_GÖZ= |матч_ÇOR_KAS=0:1 |матч_ÇOR_KOC= |матч_ÇOR_KON= |матч_ÇOR_RİZ=2:1 |матч_ÇOR_SAM= |матч_ÇOR_TRA= |матч_ERZ_ALA= |матч_ERZ_AME= |матч_ERZ_BAŞ= |матч_ERZ_BEŞ= |матч_ERZ_ÇOR= |матч_ERZ_EYÜ=2:0 |матч_ERZ_FEN= |матч_ERZ_GAL=0:4 |матч_ERZ_GAZ= |матч_ERZ_GEN= |матч_ERZ_GÖZ= |матч_ERZ_KAS= |матч_ERZ_KOC= |матч_ERZ_KON=1:0 |матч_ERZ_RİZ= |матч_ERZ_SAM=1:0 |матч_ERZ_TRA= |матч_EYÜ_ALA=2:1 |матч_EYÜ_AME= |матч_EYÜ_BAŞ= |матч_EYÜ_BEŞ= |матч_EYÜ_ÇOR= |матч_EYÜ_ERZ= |матч_EYÜ_FEN= |матч_EYÜ_GAL= |матч_EYÜ_GAZ=0:1 |матч_EYÜ_GEN= |матч_EYÜ_GÖZ=0:4 |матч_EYÜ_KAS= |матч_EYÜ_KOC= |матч_EYÜ_KON= |матч_EYÜ_RİZ=0:2 |матч_EYÜ_SAM= |матч_EYÜ_TRA= |матч_FEN_ALA=3:0 |матч_FEN_AME= |матч_FEN_BAŞ= |матч_FEN_BEŞ=1:2 |матч_FEN_ÇOR= |матч_FEN_ERZ= |матч_FEN_EYÜ=8:0 |матч_FEN_GAL= |матч_FEN_GAZ= |матч_FEN_GEN= |матч_FEN_GÖZ= |матч_FEN_KAS= |матч_FEN_KOC= |матч_FEN_KON=4:2 |матч_FEN_RİZ= |матч_FEN_SAM= |матч_FEN_TRA= |матч_GAL_ALA= |матч_GAL_AME= |матч_GAL_BAŞ= |матч_GAL_BEŞ= |матч_GAL_ÇOR=2:2 |матч_GAL_ERZ= |матч_GAL_EYÜ= |матч_GAL_FEN= |матч_GAL_GAZ= |матч_GAL_GEN= |матч_GAL_GÖZ=3:2 |матч_GAL_KAS=3:1 |матч_GAL_KOC=1:0 |матч_GAL_KON= |матч_GAL_RİZ= |матч_GAL_SAM= |матч_GAL_TRA= |матч_GAZ_ALA=1:1 |матч_GAZ_AME= |матч_GAZ_BAŞ= |матч_GAZ_BEŞ= |матч_GAZ_ÇOR=0:3 |матч_GAZ_ERZ= |матч_GAZ_EYÜ= |матч_GAZ_FEN=0:0 |матч_GAZ_GAL= |матч_GAZ_GEN= |матч_GAZ_GÖZ= |матч_GAZ_KAS= |матч_GAZ_KOC= |матч_GAZ_KON= |матч_GAZ_RİZ=1:2 |матч_GAZ_SAM= |матч_GAZ_TRA= |матч_GEN_ALA= |матч_GEN_AME=2:2 |матч_GEN_BAŞ= |матч_GEN_BEŞ= |матч_GEN_ÇOR= |матч_GEN_ERZ=1:1 |матч_GEN_EYÜ= |матч_GEN_FEN=2:1 |матч_GEN_GAL=0:1 |матч_GEN_GAZ= |матч_GEN_GÖZ= |матч_GEN_KAS=1:2 |матч_GEN_KOC= |матч_GEN_KON= |матч_GEN_RİZ= |матч_GEN_SAM= |матч_GEN_TRA= |матч_GÖZ_ALA= |матч_GÖZ_AME= |матч_GÖZ_BAŞ= |матч_GÖZ_BEŞ= |матч_GÖZ_ÇOR= |матч_GÖZ_ERZ= |матч_GÖZ_EYÜ= |матч_GÖZ_FEN= |матч_GÖZ_GAL= |матч_GÖZ_GAZ=2:4 |матч_GÖZ_GEN=0:1 |матч_GÖZ_KAS= |матч_GÖZ_KOC= |матч_GÖZ_KON= |матч_GÖZ_RİZ=2:2 |матч_GÖZ_SAM= |матч_GÖZ_TRA= |матч_KAS_ALA= |матч_KAS_AME=2:2 |матч_KAS_BAŞ= |матч_KAS_BEŞ= |матч_KAS_ÇOR= |матч_KAS_ERZ= |матч_KAS_EYÜ= |матч_KAS_FEN= |матч_KAS_GAL= |матч_KAS_GAZ= |матч_KAS_GEN= |матч_KAS_GÖZ= |матч_KAS_KOC= |матч_KAS_KON=0:0 |матч_KAS_RİZ= |матч_KAS_SAM=4:1 |матч_KAS_TRA=1:1 |матч_KOC_ALA= |матч_KOC_AME=2:0 |матч_KOC_BAŞ= |матч_KOC_BEŞ= |матч_KOC_ÇOR= |матч_KOC_ERZ= |матч_KOC_EYÜ= |матч_KOC_FEN= |матч_KOC_GAL= |матч_KOC_GAZ=2:0 |матч_KOC_GEN= |матч_KOC_GÖZ=1:2 |матч_KOC_KAS= |матч_KOC_KON= |матч_KOC_RİZ= |матч_KOC_SAM=1:0 |матч_KOC_TRA= |матч_KON_ALA= |матч_KON_AME= |матч_KON_BAŞ=0:0 |матч_KON_BEŞ= |матч_KON_ÇOR= |матч_KON_ERZ= |матч_KON_EYÜ= |матч_KON_FEN= |матч_KON_GAL= |матч_KON_GAZ= |матч_KON_GEN= |матч_KON_GÖZ= |матч_KON_KAS= |матч_KON_KOC=1:2 |матч_KON_RİZ=0:1 |матч_KON_SAM= |матч_KON_TRA=1:0 |матч_RİZ_ALA=0:1 |матч_RİZ_AME= |матч_RİZ_BAŞ= |матч_RİZ_BEŞ= |матч_RİZ_ÇOR= |матч_RİZ_ERZ= |матч_RİZ_EYÜ= |матч_RİZ_FEN=0:3 |матч_RİZ_GAL= |матч_RİZ_GAZ= |матч_RİZ_GEN= |матч_RİZ_GÖZ= |матч_RİZ_KAS= |матч_RİZ_KOC= |матч_RİZ_KON= |матч_RİZ_SAM=0:2 |матч_RİZ_TRA= |матч_SAM_ALA= |матч_SAM_AME= |матч_SAM_BAŞ= |матч_SAM_BEŞ= |матч_SAM_ÇOR=1:5 |матч_SAM_ERZ= |матч_SAM_EYÜ= |матч_SAM_FEN=0:2 |матч_SAM_GAL= |матч_SAM_GAZ= |матч_SAM_GEN= |матч_SAM_GÖZ=3:3 |матч_SAM_KAS= |матч_SAM_KOC= |матч_SAM_KON= |матч_SAM_RİZ= |матч_SAM_TRA=0:3 |матч_TRA_ALA= |матч_TRA_AME= |матч_TRA_BAŞ=2:1 |матч_TRA_BEŞ= |матч_TRA_ÇOR= |матч_TRA_ERZ= |матч_TRA_EYÜ= |матч_TRA_FEN= |матч_TRA_GAL=4:0 |матч_TRA_GAZ= |матч_TRA_GEN=5:0 |матч_TRA_GÖZ= |матч_TRA_KAS= |матч_TRA_KOC= |матч_TRA_KON= |матч_TRA_RİZ= |матч_TRA_SAM= <!--Канец аўтаматызацыі.--> }} n0ntd2709u2k6woppfm65xpcfdf6k1o 2697304 2697252 2026-10-20T08:21:42Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697304 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> {{#invoke:Спартовыя вынікі|main | крыніца = [https://www.tff.org/default.aspx?pageID=198 Турэцкая футбольная фэдэрацыя] | стыль_матчаў = футбол |парадак_камандаў= ALA, AME, BEŞ, GAZ, GAL, GEN, GÖZ, BAŞ, KOC, KAS, KON, RİZ, SAM, TRA, FEN, ÇOR, ERZ, EYÜ |скарачэньне_ALA=[[Аланьяспор Аланья|Ала]] |скарачэньне_AME=[[Амэд Дыярбакыр|Амэ]] |скарачэньне_BAŞ=[[Істанбул Башакшэхір|ІсБ]] |скарачэньне_BEŞ=[[Бэшыкташ Стамбул|Бэш]] |скарачэньне_ÇOR=[[Чорум (футбольны клюб)|Чор]] |скарачэньне_ERZ=[[Эрзурумспор Эрзурум|Эрз]] |скарачэньне_EYÜ=[[Эюпспор Стамбул|Эюп]] |скарачэньне_FEN=[[Фэнэрбахчэ Стамбул|Фэн]] |скарачэньне_GAL=[[Галатасарай Стамбул|Гал]] |скарачэньне_GAZ=[[Газыянтэп (футбольны клюб)|Газ]] |скарачэньне_GÖZ=[[Гёзтэпэ Ізьмір|Гёз]] |скарачэньне_GEN=[[Генчлербірлігі Анкара|Ген]] |скарачэньне_KAS=[[Касымпаша Стамбул|Кас]] |скарачэньне_KOC=[[Каджаэліспор Ізьміт|Кад]] |скарачэньне_KON=[[Коньяспор Конья|Кон]] |скарачэньне_RİZ=[[Рызэспор Рызэ|Рыз]] |скарачэньне_SAM=[[Самсунспор Самсун|Сам]] |скарачэньне_TRA=[[Трабзанспор Трабзон|Тра]] |назва_ALA=[[Аланьяспор Аланья|Аланьяспор]] |назва_AME=[[Амэд Дыярбакыр|Амэд]] |назва_BAŞ=[[Істанбул Башакшэхір]] |назва_BEŞ=[[Бэшыкташ Стамбул|Бэшыкташ]] |назва_ÇOR=[[Чорум (футбольны клюб)|Чорум]] |назва_ERZ=[[Эрзурумспор Эрзурум|Эрзурумспор]] |назва_EYÜ=[[Эюпспор Стамбул|Эюпспор]] |назва_FEN=[[Фэнэрбахчэ Стамбул|Фэнэрбахчэ]] |назва_GAL=[[Галатасарай Стамбул|Галатасарай]] |назва_GAZ=[[Газыянтэп (футбольны клюб)|Газыянтэп]] |назва_GÖZ=[[Гёзтэпэ Ізьмір|Гёзтэпэ]] |назва_GEN=[[Генчлербірлігі Анкара|Генчлербірлігі]] |назва_KAS=[[Касымпаша Стамбул|Касымпаша]] |назва_KOC=[[Каджаэліспор Ізьміт|Каджаэліспор]] |назва_KON=[[Коньяспор Конья|Коньяспор]] |назва_RİZ=[[Рызэспор Рызэ|Рызэспор]] |назва_SAM=[[Самсунспор Самсун|Самсунспор]] |назва_TRA=[[Трабзанспор Трабзон|Трабзанспор]] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 19 кастрычніка 2026 |матч_ALA_AME= |матч_ALA_BAŞ= |матч_ALA_BEŞ=1:0 |матч_ALA_ÇOR= |матч_ALA_ERZ=0:0 |матч_ALA_EYÜ= |матч_ALA_FEN= |матч_ALA_GAL= |матч_ALA_GAZ= |матч_ALA_GEN= |матч_ALA_GÖZ=2:2 |матч_ALA_KAS= |матч_ALA_KOC= |матч_ALA_KON= |матч_ALA_RİZ= |матч_ALA_SAM= |матч_ALA_TRA= |матч_AME_ALA= |матч_AME_BAŞ=5:0 |матч_AME_BEŞ=3:2 |матч_AME_ÇOR= |матч_AME_ERZ=3:0 |матч_AME_EYÜ= |матч_AME_FEN= |матч_AME_GAL= |матч_AME_GAZ= |матч_AME_GEN= |матч_AME_GÖZ= |матч_AME_KAS= |матч_AME_KOC= |матч_AME_KON=1:0 |матч_AME_RİZ= |матч_AME_SAM= |матч_AME_TRA=2:1 |матч_BAŞ_ALA= |матч_BAŞ_AME= |матч_BAŞ_BEŞ= |матч_BAŞ_ÇOR= |матч_BAŞ_ERZ= |матч_BAŞ_EYÜ= |матч_BAŞ_FEN= |матч_BAŞ_GAL=2:3 |матч_BAŞ_GAZ=2:1 |матч_BAŞ_GEN=4:0 |матч_BAŞ_GÖZ= |матч_BAŞ_KAS=1:1 |матч_BAŞ_KOC=2:0 |матч_BAŞ_KON= |матч_BAŞ_RİZ= |матч_BAŞ_SAM= |матч_BAŞ_TRA= |матч_BEŞ_ALA= |матч_BEŞ_AME= |матч_BEŞ_BAŞ= |матч_BEŞ_ÇOR=6:2 |матч_BEŞ_ERZ=3:0 |матч_BEŞ_EYÜ=1:0 |матч_BEŞ_FEN= |матч_BEŞ_GAL= |матч_BEŞ_GAZ= |матч_BEŞ_GEN= |матч_BEŞ_GÖZ= |матч_BEŞ_KAS= |матч_BEŞ_KOC=2:1 |матч_BEŞ_KON= |матч_BEŞ_RİZ= |матч_BEŞ_SAM= |матч_BEŞ_TRA= |матч_ÇOR_ALA=1:2 |матч_ÇOR_AME= |матч_ÇOR_BAŞ= |матч_ÇOR_BEŞ= |матч_ÇOR_ERZ= |матч_ÇOR_EYÜ=3:0 |матч_ÇOR_FEN= |матч_ÇOR_GAL= |матч_ÇOR_GAZ= |матч_ÇOR_GEN= |матч_ÇOR_GÖZ= |матч_ÇOR_KAS=0:1 |матч_ÇOR_KOC= |матч_ÇOR_KON= |матч_ÇOR_RİZ=2:1 |матч_ÇOR_SAM= |матч_ÇOR_TRA= |матч_ERZ_ALA= |матч_ERZ_AME= |матч_ERZ_BAŞ= |матч_ERZ_BEŞ= |матч_ERZ_ÇOR= |матч_ERZ_EYÜ=2:0 |матч_ERZ_FEN= |матч_ERZ_GAL=0:4 |матч_ERZ_GAZ= |матч_ERZ_GEN= |матч_ERZ_GÖZ= |матч_ERZ_KAS= |матч_ERZ_KOC= |матч_ERZ_KON=1:0 |матч_ERZ_RİZ= |матч_ERZ_SAM=1:0 |матч_ERZ_TRA= |матч_EYÜ_ALA=2:1 |матч_EYÜ_AME= |матч_EYÜ_BAŞ= |матч_EYÜ_BEŞ= |матч_EYÜ_ÇOR= |матч_EYÜ_ERZ= |матч_EYÜ_FEN= |матч_EYÜ_GAL= |матч_EYÜ_GAZ=0:1 |матч_EYÜ_GEN= |матч_EYÜ_GÖZ=0:4 |матч_EYÜ_KAS= |матч_EYÜ_KOC= |матч_EYÜ_KON= |матч_EYÜ_RİZ=0:2 |матч_EYÜ_SAM= |матч_EYÜ_TRA= |матч_FEN_ALA=3:0 |матч_FEN_AME= |матч_FEN_BAŞ= |матч_FEN_BEŞ=1:2 |матч_FEN_ÇOR= |матч_FEN_ERZ= |матч_FEN_EYÜ=8:0 |матч_FEN_GAL= |матч_FEN_GAZ= |матч_FEN_GEN= |матч_FEN_GÖZ= |матч_FEN_KAS= |матч_FEN_KOC= |матч_FEN_KON=4:2 |матч_FEN_RİZ= |матч_FEN_SAM= |матч_FEN_TRA= |матч_GAL_ALA= |матч_GAL_AME= |матч_GAL_BAŞ= |матч_GAL_BEŞ= |матч_GAL_ÇOR=2:2 |матч_GAL_ERZ= |матч_GAL_EYÜ= |матч_GAL_FEN= |матч_GAL_GAZ= |матч_GAL_GEN= |матч_GAL_GÖZ=3:2 |матч_GAL_KAS=3:1 |матч_GAL_KOC=1:0 |матч_GAL_KON= |матч_GAL_RİZ= |матч_GAL_SAM= |матч_GAL_TRA= |матч_GAZ_ALA=1:1 |матч_GAZ_AME= |матч_GAZ_BAŞ= |матч_GAZ_BEŞ= |матч_GAZ_ÇOR=0:3 |матч_GAZ_ERZ= |матч_GAZ_EYÜ= |матч_GAZ_FEN=0:0 |матч_GAZ_GAL= |матч_GAZ_GEN= |матч_GAZ_GÖZ= |матч_GAZ_KAS= |матч_GAZ_KOC= |матч_GAZ_KON= |матч_GAZ_RİZ=1:2 |матч_GAZ_SAM= |матч_GAZ_TRA= |матч_GEN_ALA= |матч_GEN_AME=2:2 |матч_GEN_BAŞ= |матч_GEN_BEŞ= |матч_GEN_ÇOR= |матч_GEN_ERZ=1:1 |матч_GEN_EYÜ= |матч_GEN_FEN=2:1 |матч_GEN_GAL=0:1 |матч_GEN_GAZ= |матч_GEN_GÖZ= |матч_GEN_KAS=1:2 |матч_GEN_KOC= |матч_GEN_KON= |матч_GEN_RİZ= |матч_GEN_SAM= |матч_GEN_TRA= |матч_GÖZ_ALA= |матч_GÖZ_AME= |матч_GÖZ_BAŞ= |матч_GÖZ_BEŞ= |матч_GÖZ_ÇOR= |матч_GÖZ_ERZ= |матч_GÖZ_EYÜ= |матч_GÖZ_FEN= |матч_GÖZ_GAL= |матч_GÖZ_GAZ=2:4 |матч_GÖZ_GEN=0:1 |матч_GÖZ_KAS= |матч_GÖZ_KOC= |матч_GÖZ_KON= |матч_GÖZ_RİZ=2:2 |матч_GÖZ_SAM= |матч_GÖZ_TRA= |матч_KAS_ALA= |матч_KAS_AME=2:2 |матч_KAS_BAŞ= |матч_KAS_BEŞ= |матч_KAS_ÇOR= |матч_KAS_ERZ= |матч_KAS_EYÜ= |матч_KAS_FEN= |матч_KAS_GAL= |матч_KAS_GAZ= |матч_KAS_GEN= |матч_KAS_GÖZ= |матч_KAS_KOC= |матч_KAS_KON=0:0 |матч_KAS_RİZ= |матч_KAS_SAM=4:1 |матч_KAS_TRA=1:1 |матч_KOC_ALA= |матч_KOC_AME=2:0 |матч_KOC_BAŞ= |матч_KOC_BEŞ= |матч_KOC_ÇOR= |матч_KOC_ERZ= |матч_KOC_EYÜ= |матч_KOC_FEN= |матч_KOC_GAL= |матч_KOC_GAZ=2:0 |матч_KOC_GEN= |матч_KOC_GÖZ=1:2 |матч_KOC_KAS= |матч_KOC_KON= |матч_KOC_RİZ= |матч_KOC_SAM=1:0 |матч_KOC_TRA= |матч_KON_ALA= |матч_KON_AME= |матч_KON_BAŞ=0:0 |матч_KON_BEŞ= |матч_KON_ÇOR= |матч_KON_ERZ= |матч_KON_EYÜ= |матч_KON_FEN= |матч_KON_GAL= |матч_KON_GAZ= |матч_KON_GEN= |матч_KON_GÖZ= |матч_KON_KAS= |матч_KON_KOC=1:2 |матч_KON_RİZ=0:1 |матч_KON_SAM= |матч_KON_TRA=1:0 |матч_RİZ_ALA=0:1 |матч_RİZ_AME= |матч_RİZ_BAŞ= |матч_RİZ_BEŞ= |матч_RİZ_ÇOR= |матч_RİZ_ERZ= |матч_RİZ_EYÜ= |матч_RİZ_FEN=0:3 |матч_RİZ_GAL= |матч_RİZ_GAZ= |матч_RİZ_GEN= |матч_RİZ_GÖZ= |матч_RİZ_KAS= |матч_RİZ_KOC= |матч_RİZ_KON= |матч_RİZ_SAM=0:2 |матч_RİZ_TRA= |матч_SAM_ALA= |матч_SAM_AME= |матч_SAM_BAŞ= |матч_SAM_BEŞ= |матч_SAM_ÇOR=1:5 |матч_SAM_ERZ= |матч_SAM_EYÜ= |матч_SAM_FEN=0:2 |матч_SAM_GAL= |матч_SAM_GAZ= |матч_SAM_GEN= |матч_SAM_GÖZ=3:3 |матч_SAM_KAS= |матч_SAM_KOC= |матч_SAM_KON= |матч_SAM_RİZ= |матч_SAM_TRA=0:3 |матч_TRA_ALA= |матч_TRA_AME= |матч_TRA_BAŞ=2:1 |матч_TRA_BEŞ=2:0 |матч_TRA_ÇOR= |матч_TRA_ERZ= |матч_TRA_EYÜ= |матч_TRA_FEN= |матч_TRA_GAL=4:0 |матч_TRA_GAZ= |матч_TRA_GEN=5:0 |матч_TRA_GÖZ= |матч_TRA_KAS= |матч_TRA_KOC= |матч_TRA_KON= |матч_TRA_RİZ= |матч_TRA_SAM= <!--Канец аўтаматызацыі.--> }} i5fd2vxaq8o3f5vxigw0hgfge61ha82 10 299272 2697242 2697121 2026-10-19T14:34:16Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697242 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> <onlyinclude>{{#invoke:Спартовая табліца|main|стыль=ВНП |крыніца = [https://www.chanceliga.cz/tabulka/2027/aktualni Першая ліга] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 19 кастрычніка 2026 году</small><!--Месцы камандаў.--> |парадак_камандаў=SLA, OLO, LIB, MLA, ZBR, SPA, TEP, JAB, PLZ, BOH, HKR, PCE, OST, ART, SLO, ZLN <!--Вынікі камандаў.--> |перамогі_SLA=8 | нічыі_SLA=3 |паразы_SLA=0 |мз_SLA=26 |мп_SLA=6 |перамогі_OLO=6 | нічыі_OLO=2 |паразы_OLO=3 |мз_OLO=18 |мп_OLO=14 |перамогі_LIB=6 | нічыі_LIB=2 |паразы_LIB=3 |мз_LIB=13 |мп_LIB=7 |перамогі_MLA=6 | нічыі_MLA=2 |паразы_MLA=3 |мз_MLA=18 |мп_MLA=13 |перамогі_ZBR=6 | нічыі_ZBR=1 |паразы_ZBR=4 |мз_ZBR=14 |мп_ZBR=14 |перамогі_SPA=6 | нічыі_SPA=1 |паразы_SPA=4 |мз_SPA=20 |мп_SPA=12 |перамогі_TEP=5 | нічыі_TEP=2 |паразы_TEP=4 |мз_TEP=18 |мп_TEP=17 |перамогі_JAB=5 | нічыі_JAB=2 |паразы_JAB=4 |мз_JAB=14 |мп_JAB=12 |перамогі_PLZ=4 | нічыі_PLZ=4 |паразы_PLZ=3 |мз_PLZ=23 |мп_PLZ=19 |перамогі_BOH=4 | нічыі_BOH=3 |паразы_BOH=3 |мз_BOH=11 |мп_BOH=11 |перамогі_HKR=4 | нічыі_HKR=3 |паразы_HKR=4 |мз_HKR=10 |мп_HKR=13 |перамогі_PCE=3 | нічыі_PCE=2 |паразы_PCE=6 |мз_PCE=12 |мп_PCE=16 |перамогі_OST=3 | нічыі_OST=2 |паразы_OST=6 |мз_OST=7 |мп_OST=18 |перамогі_ART=2 | нічыі_ART=2 |паразы_ART=6 |мз_ART=11 |мп_ART=20 |перамогі_SLO=1 | нічыі_SLO=4 |паразы_SLO=6 |мз_SLO=10 |мп_SLO=18 |перамогі_ZLN=0 | нічыі_ZLN=1 |паразы_ZLN=10 |мз_ZLN=8 |мп_ZLN=23 <!--Канец аўтаматызацыі.--> <!--Вызначэньне камандаў (спасылкі ў табліцы)--> |назва_ART=[[Артыс Брно]] |назва_BOH=[[Багеміянс-1905 Прага|Багеміянс-1905]] |назва_HKR=[[Градэц Кралавэ (футбольны клюб)|Градэц Кралавэ]] |назва_JAB=[[Ябланэц (футбольны клюб)|Ябланэц]] |назва_LIB=[[Слован Лібэрац]] |назва_MLA=[[Млада Болеслаў (футбольны клюб)|Млада Болеслаў]] |назва_OLO=[[Сыгма Оламаўц]] |назва_OST=[[Банік Острава]] |назва_PCE=[[Пардубіцы (футбольны клюб)|Пардубіцы]] |назва_PLZ=[[Вікторыя Пльзень]] |назва_SLA=[[Славія Прага]] |назва_SLO=[[Славацка Угерске-Градышцэ|Славацка]] |назва_SPA=[[Спарта Прага]] |назва_TEP=[[Тэпліцы (футбольны клюб)|Тэпліцы]] |назва_ZBR=[[Зброяўка Брно]] |назва_ZLN=[[Зьлін (футбольны клюб)|Зьлін]] <!--Кваліфікацыі камандаў.--> |вынік1=CHGR |вынік2=CHGR |вынік3=CHGR |вынік4=CHGR |вынік5=CHGR |вынік6=CHGR |вынік7=EUPO |вынік8=EUPO |вынік9=EUPO |вынік10=EUPO |вынік11=REGR |вынік12=REGR |вынік13=REGR |вынік14=REGR |вынік15=REGR |вынік16=REGR <!--Настройкі і правілы табліцы--> |ліміт_паказу=5 |правілы_клясыфікацыі=1) Пункты; 2) Пункты ў гульнях паміж сабою; 3) Розьніца мячоў у гульнях паміж сабою; 4) Забітыя мячы ў гульнях паміж сабою; 5) Розьніца мячоў; 6) Забітыя мячы; 7) Рэйтынг сумленнай гульні; 8) Лёсаваньне. <!--Вызначэньне слупка кваліфікацыі і паніжэньня--> |загаловак_слупка_вынікаў=Q |колер_CHGR=green1 |тэкст_CHGR=Чэмпіёнская група |колер_EUPO=blue1 |тэкст_EUPO=Сярэдняя група |колер_REGR=red1 |тэкст_REGR=Група на паніжэньне |заўвага_вынікі_EUPOELPO=«Карвіна» кваліфікавалася ў раўнд плэй-оф Лігі Эўропы як пераможца [[Кубак Чэхіі па футболе 2025—2026 гадоў|Кубка Чэхіі]]. }}</onlyinclude> 6nf3b6559ftfb1u6o9t9ka1p0my79wc 10 299273 2697253 2697132 2026-10-19T14:35:28Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697253 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> {{#invoke:Спартовыя вынікі|main | крыніца = [https://www.chanceliga.cz/rozpis-zapasu/2027 Першая ліга] | стыль_матчаў = футбол |парадак_камандаў= ART, BOH, OST, PLZ, HKR, ZBR, ZLN, MLA, PCE, SLO, SLA, LIB, SPA, OLO, TEP, JAB |скарачэньне_ART=[[Артыс Брно|Арт]] |скарачэньне_BOH=[[Багеміянс-1905 Прага|Баг]] |скарачэньне_HKR=[[Градэц Кралавэ (футбольны клюб)|Гра]] |скарачэньне_JAB=[[Ябланэц (футбольны клюб)|Ябл]] |скарачэньне_LIB=[[Слован Лібэрац|Сло]] |скарачэньне_MLA=[[Млада Болеслаў (футбольны клюб)|Мла]] |скарачэньне_OLO=[[Сыгма Оламаўц|Сыг]] |скарачэньне_OST=[[Банік Острава|Бан]] |скарачэньне_PCE=[[Пардубіцы (футбольны клюб)|Пар]] |скарачэньне_PLZ=[[Вікторыя Пльзень|Вік]] |скарачэньне_SLA=[[Славія Прага|Сла]] |скарачэньне_SLO=[[Славацка Угерске-Градышцэ|Слц]] |скарачэньне_SPA=[[Спарта Прага|Спа]] |скарачэньне_TEP=[[Тэпліцы (футбольны клюб)|Тэп]] |скарачэньне_ZBR=[[Зброяўка Брно|Збр]] |скарачэньне_ZLN=[[Зьлін (футбольны клюб)|Зьл]] |назва_ART=[[Артыс Брно]] |назва_BOH=[[Багеміянс-1905 Прага|Багеміянс-1905]] |назва_HKR=[[Градэц Кралавэ (футбольны клюб)|Градэц Кралавэ]] |назва_JAB=[[Ябланэц (футбольны клюб)|Ябланэц]] |назва_LIB=[[Слован Лібэрац]] |назва_MLA=[[Млада Болеслаў (футбольны клюб)|Млада Болеслаў]] |назва_OLO=[[Сыгма Оламаўц]] |назва_OST=[[Банік Острава]] |назва_PCE=[[Пардубіцы (футбольны клюб)|Пардубіцы]] |назва_PLZ=[[Вікторыя Пльзень]] |назва_SLA=[[Славія Прага]] |назва_SLO=[[Славацка Угерске-Градышцэ|Славацка]] |назва_SPA=[[Спарта Прага]] |назва_TEP=[[Тэпліцы (футбольны клюб)|Тэпліцы]] |назва_ZBR=[[Зброяўка Брно]] |назва_ZLN=[[Зьлін (футбольны клюб)|Зьлін]] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 18 кастрычніка 2026 |матч_ART_BOH= |матч_ART_HKR= |матч_ART_JAB= |матч_ART_LIB=0:0 |матч_ART_MLA=2:4 |матч_ART_OLO=1:2 |матч_ART_OST= |матч_ART_PCE= |матч_ART_PLZ=0:3 |матч_ART_SLA= |матч_ART_SLO= |матч_ART_SPA=0:4 |матч_ART_TEP= |матч_ART_ZBR= |матч_ART_ZLN= |матч_BOH_ART= |матч_BOH_HKR=0:0 |матч_BOH_JAB=1:1 |матч_BOH_LIB= |матч_BOH_MLA=1:0 |матч_BOH_OLO= |матч_BOH_OST=1:0 |матч_BOH_PCE= |матч_BOH_PLZ= |матч_BOH_SLA= |матч_BOH_SLO=2:0 |матч_BOH_SPA= |матч_BOH_TEP= |матч_BOH_ZBR= |матч_BOH_ZLN= |матч_HKR_ART=2:4 |матч_HKR_BOH= |матч_HKR_JAB= |матч_HKR_LIB= |матч_HKR_MLA= |матч_HKR_OLO= |матч_HKR_OST=2:1 |матч_HKR_PCE=2:1 |матч_HKR_PLZ=0:0 |матч_HKR_SLA= |матч_HKR_SLO= |матч_HKR_SPA=2:1 |матч_HKR_TEP=0:2 |матч_HKR_ZBR= |матч_HKR_ZLN= |матч_JAB_ART= |матч_JAB_BOH= |матч_JAB_HKR= |матч_JAB_LIB=1:2 |матч_JAB_MLA= |матч_JAB_OLO=2:1 |матч_JAB_OST=3:0 |матч_JAB_PCE= |матч_JAB_PLZ=2:3 |матч_JAB_SLA= |матч_JAB_SLO=1:0 |матч_JAB_SPA= |матч_JAB_TEP= |матч_JAB_ZBR= |матч_JAB_ZLN=1:1 |матч_LIB_ART= |матч_LIB_BOH= |матч_LIB_HKR=2:0 |матч_LIB_JAB= |матч_LIB_MLA=3:0 |матч_LIB_OLO= |матч_LIB_OST= |матч_LIB_PCE= |матч_LIB_PLZ= |матч_LIB_SLA=1:1 |матч_LIB_SLO=0:2 |матч_LIB_SPA= |матч_LIB_TEP=0:1 |матч_LIB_ZBR= |матч_LIB_ZLN= |матч_MLA_ART= |матч_MLA_BOH= |матч_MLA_HKR= |матч_MLA_JAB= |матч_MLA_LIB= |матч_MLA_OLO= |матч_MLA_OST=4:0 |матч_MLA_PCE= |матч_MLA_PLZ= |матч_MLA_SLA= |матч_MLA_SLO=2:1 |матч_MLA_SPA=2:0 |матч_MLA_TEP=1:0 |матч_MLA_ZBR=2:0 |матч_MLA_ZLN= |матч_OLO_ART= |матч_OLO_BOH=3:0 |матч_OLO_HKR= |матч_OLO_JAB= |матч_OLO_LIB=1:0 |матч_OLO_MLA=2:2 |матч_OLO_OST= |матч_OLO_PCE=3:1 |матч_OLO_PLZ= |матч_OLO_SLA= |матч_OLO_SLO= |матч_OLO_SPA=0:3 |матч_OLO_TEP= |матч_OLO_ZBR= |матч_OLO_ZLN= |матч_OST_ART=1:0 |матч_OST_BOH= |матч_OST_HKR= |матч_OST_JAB= |матч_OST_LIB= |матч_OST_MLA= |матч_OST_OLO=1:0 |матч_OST_PCE=1:2 |матч_OST_PLZ= |матч_OST_SLA=0:4 |матч_OST_SLO= |матч_OST_SPA=0:0 |матч_OST_TEP= |матч_OST_ZBR= |матч_OST_ZLN= |матч_PCE_ART=1:2 |матч_PCE_BOH=2:1 |матч_PCE_HKR= |матч_PCE_JAB=0:2 |матч_PCE_LIB= |матч_PCE_MLA=1:1 |матч_PCE_OLO= |матч_PCE_OST= |матч_PCE_PLZ= |матч_PCE_SLA= |матч_PCE_SLO= |матч_PCE_SPA= |матч_PCE_TEP= |матч_PCE_ZBR= |матч_PCE_ZLN=3:0 |матч_PLZ_ART= |матч_PLZ_BOH= |матч_PLZ_HKR= |матч_PLZ_JAB= |матч_PLZ_LIB=1:3 |матч_PLZ_MLA=3:0 |матч_PLZ_OLO=2:3 |матч_PLZ_OST= |матч_PLZ_PCE= |матч_PLZ_SLA= |матч_PLZ_SLO=1:1 |матч_PLZ_SPA= |матч_PLZ_TEP= |матч_PLZ_ZBR=1:1 |матч_PLZ_ZLN=3:2 |матч_SLA_ART= |матч_SLA_BOH=2:2 |матч_SLA_HKR=0:0 |матч_SLA_JAB= |матч_SLA_LIB= |матч_SLA_MLA= |матч_SLA_OLO= |матч_SLA_OST= |матч_SLA_PCE=2:1 |матч_SLA_PLZ=2:1 |матч_SLA_SLO=5:1 |матч_SLA_SPA= |матч_SLA_TEP= |матч_SLA_ZBR=4:0 |матч_SLA_ZLN= |матч_SLO_ART=1:1 |матч_SLO_BOH= |матч_SLO_HKR= |матч_SLO_JAB= |матч_SLO_LIB= |матч_SLO_MLA= |матч_SLO_OLO=1:2 |матч_SLO_OST=2:2 |матч_SLO_PCE=0:0 |матч_SLO_PLZ= |матч_SLO_SLA= |матч_SLO_SPA= |матч_SLO_TEP= |матч_SLO_ZBR=1:2 |матч_SLO_ZLN= |матч_SPA_ART= |матч_SPA_BOH= |матч_SPA_HKR= |матч_SPA_JAB=2:0 |матч_SPA_LIB= |матч_SPA_MLA= |матч_SPA_OLO= |матч_SPA_OST= |матч_SPA_PCE=2:0 |матч_SPA_PLZ= |матч_SPA_SLA=0:3 |матч_SPA_SLO= |матч_SPA_TEP=4:1 |матч_SPA_ZBR= |матч_SPA_ZLN=3:1 |матч_TEP_ART= |матч_TEP_BOH=3:1 |матч_TEP_HKR= |матч_TEP_JAB=2:0 |матч_TEP_LIB= |матч_TEP_MLA= |матч_TEP_OLO=1:1 |матч_TEP_OST= |матч_TEP_PCE= |матч_TEP_PLZ=5:5 |матч_TEP_SLA=0:2 |матч_TEP_SLO= |матч_TEP_SPA= |матч_TEP_ZBR=0:2 |матч_TEP_ZLN= |матч_ZBR_ART=2:1 |матч_ZBR_BOH= |матч_ZBR_HKR=1:0 |матч_ZBR_JAB=0:1 |матч_ZBR_LIB=0:1 |матч_ZBR_MLA= |матч_ZBR_OLO= |матч_ZBR_OST= |матч_ZBR_PCE= |матч_ZBR_PLZ= |матч_ZBR_SLA= |матч_ZBR_SLO= |матч_ZBR_SPA=3:1 |матч_ZBR_TEP= |матч_ZBR_ZLN=3:2 |матч_ZLN_ART= |матч_ZLN_BOH=0:2 |матч_ZLN_HKR=1:2 |матч_ZLN_JAB= |матч_ZLN_LIB=0:1 |матч_ZLN_MLA= |матч_ZLN_OLO= |матч_ZLN_OST=0:1 |матч_ZLN_PCE= |матч_ZLN_PLZ= |матч_ZLN_SLA=0:1 |матч_ZLN_SLO= |матч_ZLN_SPA= |матч_ZLN_TEP=1:3 |матч_ZLN_ZBR= <!--Канец аўтаматызацыі.--> }} 0kgv2llfp7ojyu08w6h5050cnh97y2m 10 300273 2697237 2697117 2026-10-19T14:33:13Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697237 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> <onlyinclude>{{#invoke:Спартовая табліца|main|стыль=ВНП |крыніца = [http://www.90minut.pl/liga/1/liga14675.html 90minut.pl] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 19 кастрычніка 2026 году</small><!--Месцы камандаў.--> |парадак_камандаў=GÓR, LPO, LEG, POG, GKS, WKR, ZAG, PIA, KOR, CRA, MOT, JAG, WPŁ, WID, WIE, RAD, ŚLĄ, RAK <!--Вынікі камандаў.--> |перамогі_GÓR=8 | нічыі_GÓR=2 |паразы_GÓR=1 |мз_GÓR=20 |мп_GÓR=10 |перамогі_LPO=8 | нічыі_LPO=1 |паразы_LPO=1 |мз_LPO=27 |мп_LPO=9 |перамогі_LEG=6 | нічыі_LEG=5 |паразы_LEG=0 |мз_LEG=22 |мп_LEG=9 |перамогі_POG=6 | нічыі_POG=3 |паразы_POG=1 |мз_POG=15 |мп_POG=6 |перамогі_GKS=6 | нічыі_GKS=0 |паразы_GKS=5 |мз_GKS=22 |мп_GKS=16 |перамогі_WKR=5 | нічыі_WKR=3 |паразы_WKR=3 |мз_WKR=17 |мп_WKR=14 |перамогі_ZAG=5 | нічыі_ZAG=3 |паразы_ZAG=3 |мз_ZAG=13 |мп_ZAG=13 |перамогі_PIA=5 | нічыі_PIA=2 |паразы_PIA=4 |мз_PIA=19 |мп_PIA=17 |перамогі_KOR=4 | нічыі_KOR=3 |паразы_KOR=4 |мз_KOR=13 |мп_KOR=18 |перамогі_CRA=3 | нічыі_CRA=3 |паразы_CRA=5 |мз_CRA=13 |мп_CRA=16 |перамогі_MOT=3 | нічыі_MOT=3 |паразы_MOT=5 |мз_MOT=15 |мп_MOT=19 |перамогі_JAG=4 | нічыі_JAG=0 |паразы_JAG=6 |мз_JAG=13 |мп_JAG=17 |перамогі_WPŁ=3 | нічыі_WPŁ=2 |паразы_WPŁ=4 |мз_WPŁ=9 |мп_WPŁ=15 |перамогі_WID=1 | нічыі_WID=7 |паразы_WID=3 |мз_WID=14 |мп_WID=15 |перамогі_WIE=2 | нічыі_WIE=2 |паразы_WIE=7 |мз_WIE=16 |мп_WIE=21 |перамогі_RAD=2 | нічыі_RAD=2 |паразы_RAD=6 |мз_RAD=9 |мп_RAD=23 |перамогі_ŚLĄ=1 | нічыі_ŚLĄ=3 |паразы_ŚLĄ=7 |мз_ŚLĄ=14 |мп_ŚLĄ=22 |перамогі_RAK=2 | нічыі_RAK=0 |паразы_RAK=9 |мз_RAK=15 |мп_RAK=26 <!--Канец аўтаматызацыі.--> <!--Вызначэньне камандаў (спасылкі ў табліцы)--> |назва_CRA=[[Краковія Кракаў|Краковія]] |назва_GKS=[[ГКС Катавіцы]] |назва_GÓR=[[Гурнік Забжэ]] |назва_JAG=[[Ягелёнія Беласток]] |назва_KOR=[[Карона Кельцы]] |назва_LPO=[[Лех Познань]] |назва_LEG=[[Легія Варшава]] |назва_MOT=[[Матор Люблін]] |назва_PIA=[[Пяст Глівіцы]] |назва_POG=[[Погань Шчэцін]] |назва_RAD=[[Радомяк Радам]] |назва_RAK=[[Ракаў Чанстахова]] |назва_ŚLĄ=[[Сьлёнск Уроцлаў]] |назва_WID=[[Відзэў Лодзь]] |назва_WIE=[[Вячыста Кракаў]] |назва_WKR=[[Вісла Кракаў]] |назва_WPŁ=[[Вісла Плоцк]] |назва_ZAG=[[Заглембе Любін]] <!--Кваліфікацыі камандаў.--> |вынік1=CLPO |вынік2=CL2Q |вынік3=EL2Q |вынік4=ECL2Q |вынік16=REL |вынік17=REL |вынік18=REL <!--Настройкі і правілы табліцы--> |ліміт_паказу=5 |правілы_клясыфікацыі=1) Пункты; 2) Пункты ў гульнях паміж сабою; 3) Розьніца мячоў у гульнях паміж сабою; 4) Розьніца мячоў; 5) Забітыя мячы; 6) Лік перамог; 7) Лік гасьцявых перамог; 8) Меншая колькасьць пунктаў, падлічаных паводле чырвоных і жоўтых картак; 9) Рэйтынг сумленнай гульні; 10) Жарабя. <!--Вызначэньне слупка кваліфікацыі і паніжэньня--> |загаловак_слупка_вынікаў=QR |колер_CLPO=green1 |тэкст_CLPO=[[Ліга чэмпіёнаў УЭФА 2027—2028 гадоў#Кваліфікацыйны раўнд плэй-оф|Раўнд плэй-оф Лігі чэмпіёнаў]] |колер_CL2Q=green2 |тэкст_CL2Q=[[Ліга чэмпіёнаў УЭФА 2027—2028 гадоў#Другі кваліфікацыйны раўнд|Другі кваліфікацыйны раўнд Лігі чэмпіёнаў]] |колер_EL2Q=blue2 |тэкст_EL2Q=[[Ліга Эўропы УЭФА 2027—2028 гадоў#Другі кваліфікацыйны раўнд|Другі кваліфікацыйны раўнд Лігі Эўропы]] |колер_ECL2Q=yellow1 |тэкст_ECL2Q=[[Ліга канфэрэнцыяў УЭФА 2027—2028 гадоў#Другі кваліфікацыйны раўнд|Другі кваліфікацыйны раўнд Лігі канфэрэнцыяў]] |колер_REL=red1 |тэкст_REL=Паніжэньне ў Першую лігу }}</onlyinclude> 8bx0ex4fjortpdsf8yx2pdesymliasm 2697295 2697237 2026-10-20T08:20:35Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697295 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> <onlyinclude>{{#invoke:Спартовая табліца|main|стыль=ВНП |крыніца = [http://www.90minut.pl/liga/1/liga14675.html 90minut.pl] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 20 кастрычніка 2026 году</small><!--Месцы камандаў.--> |парадак_камандаў=GÓR, LPO, LEG, POG, GKS, WKR, ZAG, PIA, KOR, WPŁ, CRA, MOT, JAG, WID, WIE, RAD, ŚLĄ, RAK <!--Вынікі камандаў.--> |перамогі_GÓR=8 | нічыі_GÓR=2 |паразы_GÓR=1 |мз_GÓR=20 |мп_GÓR=10 |перамогі_LPO=8 | нічыі_LPO=1 |паразы_LPO=1 |мз_LPO=27 |мп_LPO=9 |перамогі_LEG=6 | нічыі_LEG=5 |паразы_LEG=0 |мз_LEG=22 |мп_LEG=9 |перамогі_POG=6 | нічыі_POG=3 |паразы_POG=1 |мз_POG=15 |мп_POG=6 |перамогі_GKS=6 | нічыі_GKS=0 |паразы_GKS=5 |мз_GKS=22 |мп_GKS=16 |перамогі_WKR=5 | нічыі_WKR=3 |паразы_WKR=3 |мз_WKR=17 |мп_WKR=14 |перамогі_ZAG=5 | нічыі_ZAG=3 |паразы_ZAG=3 |мз_ZAG=13 |мп_ZAG=13 |перамогі_PIA=5 | нічыі_PIA=2 |паразы_PIA=4 |мз_PIA=19 |мп_PIA=17 |перамогі_KOR=4 | нічыі_KOR=3 |паразы_KOR=4 |мз_KOR=13 |мп_KOR=18 |перамогі_WPŁ=4 | нічыі_WPŁ=2 |паразы_WPŁ=4 |мз_WPŁ=10 |мп_WPŁ=15 |перамогі_CRA=3 | нічыі_CRA=3 |паразы_CRA=5 |мз_CRA=13 |мп_CRA=16 |перамогі_MOT=3 | нічыі_MOT=3 |паразы_MOT=5 |мз_MOT=15 |мп_MOT=19 |перамогі_JAG=4 | нічыі_JAG=0 |паразы_JAG=6 |мз_JAG=13 |мп_JAG=17 |перамогі_WID=1 | нічыі_WID=7 |паразы_WID=3 |мз_WID=14 |мп_WID=15 |перамогі_WIE=2 | нічыі_WIE=2 |паразы_WIE=7 |мз_WIE=16 |мп_WIE=21 |перамогі_RAD=2 | нічыі_RAD=2 |паразы_RAD=7 |мз_RAD=9 |мп_RAD=24 |перамогі_ŚLĄ=1 | нічыі_ŚLĄ=3 |паразы_ŚLĄ=7 |мз_ŚLĄ=14 |мп_ŚLĄ=22 |перамогі_RAK=2 | нічыі_RAK=0 |паразы_RAK=9 |мз_RAK=15 |мп_RAK=26 <!--Канец аўтаматызацыі.--> <!--Вызначэньне камандаў (спасылкі ў табліцы)--> |назва_CRA=[[Краковія Кракаў|Краковія]] |назва_GKS=[[ГКС Катавіцы]] |назва_GÓR=[[Гурнік Забжэ]] |назва_JAG=[[Ягелёнія Беласток]] |назва_KOR=[[Карона Кельцы]] |назва_LPO=[[Лех Познань]] |назва_LEG=[[Легія Варшава]] |назва_MOT=[[Матор Люблін]] |назва_PIA=[[Пяст Глівіцы]] |назва_POG=[[Погань Шчэцін]] |назва_RAD=[[Радомяк Радам]] |назва_RAK=[[Ракаў Чанстахова]] |назва_ŚLĄ=[[Сьлёнск Уроцлаў]] |назва_WID=[[Відзэў Лодзь]] |назва_WIE=[[Вячыста Кракаў]] |назва_WKR=[[Вісла Кракаў]] |назва_WPŁ=[[Вісла Плоцк]] |назва_ZAG=[[Заглембе Любін]] <!--Кваліфікацыі камандаў.--> |вынік1=CLPO |вынік2=CL2Q |вынік3=EL2Q |вынік4=ECL2Q |вынік16=REL |вынік17=REL |вынік18=REL <!--Настройкі і правілы табліцы--> |ліміт_паказу=5 |правілы_клясыфікацыі=1) Пункты; 2) Пункты ў гульнях паміж сабою; 3) Розьніца мячоў у гульнях паміж сабою; 4) Розьніца мячоў; 5) Забітыя мячы; 6) Лік перамог; 7) Лік гасьцявых перамог; 8) Меншая колькасьць пунктаў, падлічаных паводле чырвоных і жоўтых картак; 9) Рэйтынг сумленнай гульні; 10) Жарабя. <!--Вызначэньне слупка кваліфікацыі і паніжэньня--> |загаловак_слупка_вынікаў=QR |колер_CLPO=green1 |тэкст_CLPO=[[Ліга чэмпіёнаў УЭФА 2027—2028 гадоў#Кваліфікацыйны раўнд плэй-оф|Раўнд плэй-оф Лігі чэмпіёнаў]] |колер_CL2Q=green2 |тэкст_CL2Q=[[Ліга чэмпіёнаў УЭФА 2027—2028 гадоў#Другі кваліфікацыйны раўнд|Другі кваліфікацыйны раўнд Лігі чэмпіёнаў]] |колер_EL2Q=blue2 |тэкст_EL2Q=[[Ліга Эўропы УЭФА 2027—2028 гадоў#Другі кваліфікацыйны раўнд|Другі кваліфікацыйны раўнд Лігі Эўропы]] |колер_ECL2Q=yellow1 |тэкст_ECL2Q=[[Ліга канфэрэнцыяў УЭФА 2027—2028 гадоў#Другі кваліфікацыйны раўнд|Другі кваліфікацыйны раўнд Лігі канфэрэнцыяў]] |колер_REL=red1 |тэкст_REL=Паніжэньне ў Першую лігу }}</onlyinclude> 67h1ajgavcv8o7yajdxwyl911j7b9jg 10 300274 2697251 2697130 2026-10-19T14:34:25Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697251 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> {{#invoke:Спартовыя вынікі|main | крыніца = [http://www.90minut.pl/liga/1/liga14675.html 90minut.pl] | стыль_матчаў = футбол |парадак_камандаў= WID, WKR, WPŁ, WIE, GKS, GÓR, ZAG, KOR, CRA, LEG, LPO, MOT, POG, PIA, RAD, RAK, ŚLĄ, JAG |скарачэньне_CRA=[[Краковія Кракаў|Кра]] |скарачэньне_GKS=[[ГКС Катавіцы|ГКС]] |скарачэньне_GÓR=[[Гурнік Забжэ|Гур]] |скарачэньне_JAG=[[Ягелёнія Беласток|Яге]] |скарачэньне_KOR=[[Карона Кельцы|Кар]] |скарачэньне_LPO=[[Лех Познань|Лех]] |скарачэньне_LEG=[[Легія Варшава|Лег]] |скарачэньне_MOT=[[Матор Люблін|Мат]] |скарачэньне_PIA=[[Пяст Глівіцы|Пяс]] |скарачэньне_POG=[[Погань Шчэцін|Пог]] |скарачэньне_RAD=[[Радомяк Радам|Рад]] |скарачэньне_RAK=[[Ракаў Чанстахова|Рак]] |скарачэньне_ŚLĄ=[[Сьлёнск Уроцлаў|Сьл]] |скарачэньне_WID=[[Відзэў Лодзь|Від]] |скарачэньне_WIE=[[Вячыста Кракаў|Вяч]] |скарачэньне_WKR=[[Вісла Кракаў|ВіК]] |скарачэньне_WPŁ=[[Вісла Плоцк|ВіП]] |скарачэньне_ZAG=[[Заглембе Любін|Заг]] |назва_CRA=[[Краковія Кракаў|Краковія]] |назва_GKS=[[ГКС Катавіцы]] |назва_GÓR=[[Гурнік Забжэ]] |назва_JAG=[[Ягелёнія Беласток]] |назва_KOR=[[Карона Кельцы]] |назва_LPO=[[Лех Познань]] |назва_LEG=[[Легія Варшава]] |назва_MOT=[[Матор Люблін]] |назва_PIA=[[Пяст Глівіцы]] |назва_POG=[[Погань Шчэцін]] |назва_RAD=[[Радомяк Радам]] |назва_RAK=[[Ракаў Чанстахова]] |назва_ŚLĄ=[[Сьлёнск Уроцлаў]] |назва_WID=[[Відзэў Лодзь]] |назва_WIE=[[Вячыста Кракаў]] |назва_WKR=[[Вісла Кракаў]] |назва_WPŁ=[[Вісла Плоцк]] |назва_ZAG=[[Заглембе Любін]] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 18 кастрычніка 2026 |матч_CRA_GKS= |матч_CRA_GÓR=0:1 |матч_CRA_JAG= |матч_CRA_KOR= |матч_CRA_LEG=1:1 |матч_CRA_LPO= |матч_CRA_MOT= |матч_CRA_PIA= |матч_CRA_POG=0:2 |матч_CRA_RAD= |матч_CRA_RAK=2:1 |матч_CRA_ŚLĄ= |матч_CRA_WID= |матч_CRA_WIE=3:2 |матч_CRA_WKR= |матч_CRA_WPŁ= |матч_CRA_ZAG=3:1 |матч_GKS_CRA=3:2 |матч_GKS_GÓR= |матч_GKS_JAG= |матч_GKS_KOR= |матч_GKS_LEG= |матч_GKS_LPO= |матч_GKS_MOT= |матч_GKS_PIA= |матч_GKS_POG=0:1 |матч_GKS_RAD=3:1 |матч_GKS_RAK= |матч_GKS_ŚLĄ= |матч_GKS_WID= |матч_GKS_WIE=2:1 |матч_GKS_WKR= |матч_GKS_WPŁ=5:0 |матч_GKS_ZAG= |матч_GÓR_CRA= |матч_GÓR_GKS=2:3 |матч_GÓR_JAG= |матч_GÓR_KOR= |матч_GÓR_LEG= |матч_GÓR_LPO=2:1 |матч_GÓR_MOT= |матч_GÓR_PIA=1:1 |матч_GÓR_POG= |матч_GÓR_RAD= |матч_GÓR_RAK= |матч_GÓR_ŚLĄ=2:1 |матч_GÓR_WID= |матч_GÓR_WIE= |матч_GÓR_WKR=2:1 |матч_GÓR_WPŁ= |матч_GÓR_ZAG= |матч_JAG_CRA= |матч_JAG_GKS= |матч_JAG_GÓR=1:3 |матч_JAG_KOR=1:0 |матч_JAG_LEG=1:3 |матч_JAG_LPO= |матч_JAG_MOT= |матч_JAG_PIA= |матч_JAG_POG= |матч_JAG_RAD= |матч_JAG_RAK= |матч_JAG_ŚLĄ=2:1 |матч_JAG_WID=0:2 |матч_JAG_WIE= |матч_JAG_WKR= |матч_JAG_WPŁ= |матч_JAG_ZAG= |матч_KOR_CRA= |матч_KOR_GKS= |матч_KOR_GÓR=0:2 |матч_KOR_JAG= |матч_KOR_LEG=1:1 |матч_KOR_LPO= |матч_KOR_MOT=1:1 |матч_KOR_PIA= |матч_KOR_POG= |матч_KOR_RAD= |матч_KOR_RAK=3:2 |матч_KOR_ŚLĄ= |матч_KOR_WID= |матч_KOR_WIE= |матч_KOR_WKR=1:1 |матч_KOR_WPŁ= |матч_KOR_ZAG= |матч_LEG_CRA= |матч_LEG_GKS= |матч_LEG_GÓR= |матч_LEG_JAG= |матч_LEG_KOR= |матч_LEG_LPO= |матч_LEG_MOT= |матч_LEG_PIA= |матч_LEG_POG= |матч_LEG_RAD=5:0 |матч_LEG_RAK= |матч_LEG_ŚLĄ=1:1 |матч_LEG_WID=1:1 |матч_LEG_WIE= |матч_LEG_WKR=2:0 |матч_LEG_WPŁ= |матч_LEG_ZAG=3:1 |матч_LPO_CRA=0:0 |матч_LPO_GKS= |матч_LPO_GÓR= |матч_LPO_JAG=2:1 |матч_LPO_KOR=6:1 |матч_LPO_LEG= |матч_LPO_MOT= |матч_LPO_PIA=3:0 |матч_LPO_POG= |матч_LPO_RAD=5:1 |матч_LPO_RAK=1:0 |матч_LPO_ŚLĄ= |матч_LPO_WID= |матч_LPO_WIE= |матч_LPO_WKR= |матч_LPO_WPŁ= |матч_LPO_ZAG= |матч_MOT_CRA= |матч_MOT_GKS=1:0 |матч_MOT_GÓR=0:0 |матч_MOT_JAG=1:2 |матч_MOT_KOR= |матч_MOT_LEG=2:3 |матч_MOT_LPO= |матч_MOT_PIA=0:2 |матч_MOT_POG= |матч_MOT_RAD= |матч_MOT_RAK= |матч_MOT_ŚLĄ=3:2 |матч_MOT_WID= |матч_MOT_WIE= |матч_MOT_WKR= |матч_MOT_WPŁ= |матч_MOT_ZAG= |матч_PIA_CRA= |матч_PIA_GKS=3:0 |матч_PIA_GÓR= |матч_PIA_JAG= |матч_PIA_KOR= |матч_PIA_LEG=1:1 |матч_PIA_LPO= |матч_PIA_MOT= |матч_PIA_POG=1:2 |матч_PIA_RAD= |матч_PIA_RAK= |матч_PIA_ŚLĄ= |матч_PIA_WID=2:1 |матч_PIA_WIE=3:4 |матч_PIA_WKR=4:3 |матч_PIA_WPŁ= |матч_PIA_ZAG= |матч_POG_CRA= |матч_POG_GKS= |матч_POG_GÓR= |матч_POG_JAG= |матч_POG_KOR=2:0 |матч_POG_LEG=0:1 |матч_POG_LPO= |матч_POG_MOT=3:1 |матч_POG_PIA= |матч_POG_RAD= |матч_POG_RAK= |матч_POG_ŚLĄ= |матч_POG_WID= |матч_POG_WIE=2:0 |матч_POG_WKR=2:2 |матч_POG_WPŁ=1:1 |матч_POG_ZAG= |матч_RAD_CRA=2:1 |матч_RAD_GKS= |матч_RAD_GÓR=1:3 |матч_RAD_JAG= |матч_RAD_KOR= |матч_RAD_LEG= |матч_RAD_LPO= |матч_RAD_MOT=2:3 |матч_RAD_PIA=0:2 |матч_RAD_POG= |матч_RAD_RAK= |матч_RAD_ŚLĄ= |матч_RAD_WID= |матч_RAD_WIE=2:1 |матч_RAD_WKR= |матч_RAD_WPŁ= |матч_RAD_ZAG=0:0 |матч_RAK_CRA= |матч_RAK_GKS=1:4 |матч_RAK_GÓR=1:2 |матч_RAK_JAG=2:5 |матч_RAK_KOR= |матч_RAK_LEG= |матч_RAK_LPO= |матч_RAK_MOT=2:1 |матч_RAK_PIA= |матч_RAK_POG= |матч_RAK_RAD= |матч_RAK_ŚLĄ= |матч_RAK_WID= |матч_RAK_WIE= |матч_RAK_WKR= |матч_RAK_WPŁ=1:2 |матч_RAK_ZAG=2:3 |матч_ŚLĄ_CRA=0:0 |матч_ŚLĄ_GKS= |матч_ŚLĄ_GÓR= |матч_ŚLĄ_JAG= |матч_ŚLĄ_KOR=1:2 |матч_ŚLĄ_LEG= |матч_ŚLĄ_LPO=1:4 |матч_ŚLĄ_MOT= |матч_ŚLĄ_PIA= |матч_ŚLĄ_POG= |матч_ŚLĄ_RAD= |матч_ŚLĄ_RAK=2:1 |матч_ŚLĄ_WID=3:3 |матч_ŚLĄ_WIE= |матч_ŚLĄ_WKR= |матч_ŚLĄ_WPŁ= |матч_ŚLĄ_ZAG= |матч_WID_CRA= |матч_WID_GKS= |матч_WID_GÓR= |матч_WID_JAG= |матч_WID_KOR=1:2 |матч_WID_LEG= |матч_WID_LPO=2:3 |матч_WID_MOT=2:2 |матч_WID_PIA= |матч_WID_POG= |матч_WID_RAD=0:0 |матч_WID_RAK= |матч_WID_ŚLĄ= |матч_WID_WIE=2:2 |матч_WID_WKR=0:0 |матч_WID_WPŁ= |матч_WID_ZAG= |матч_WIE_CRA= |матч_WIE_GKS= |матч_WIE_GÓR= |матч_WIE_JAG= |матч_WIE_KOR= |матч_WIE_LEG= |матч_WIE_LPO=1:2 |матч_WIE_MOT= |матч_WIE_PIA= |матч_WIE_POG= |матч_WIE_RAD= |матч_WIE_RAK=1:2 |матч_WIE_ŚLĄ= |матч_WIE_WID= |матч_WIE_WKR= |матч_WIE_WPŁ=3:0 |матч_WIE_ZAG=1:1 |матч_WKR_CRA= |матч_WKR_GKS=2:1 |матч_WKR_GÓR= |матч_WKR_JAG=2:0 |матч_WKR_KOR= |матч_WKR_LEG= |матч_WKR_LPO= |матч_WKR_MOT= |матч_WKR_PIA= |матч_WKR_POG= |матч_WKR_RAD= |матч_WKR_RAK= |матч_WKR_ŚLĄ=2:1 |матч_WKR_WID= |матч_WKR_WIE=2:0 |матч_WKR_WPŁ=2:1 |матч_WKR_ZAG= |матч_WPŁ_CRA=3:1 |матч_WPŁ_GKS= |матч_WPŁ_GÓR= |матч_WPŁ_JAG= |матч_WPŁ_KOR=0:2 |матч_WPŁ_LEG= |матч_WPŁ_LPO= |матч_WPŁ_MOT= |матч_WPŁ_PIA= |матч_WPŁ_POG= |матч_WPŁ_RAD= |матч_WPŁ_RAK= |матч_WPŁ_ŚLĄ= |матч_WPŁ_WID=0:0 |матч_WPŁ_WIE= |матч_WPŁ_WKR= |матч_WPŁ_ZAG= |матч_ZAG_CRA= |матч_ZAG_GKS=2:1 |матч_ZAG_GÓR= |матч_ZAG_JAG=1:0 |матч_ZAG_KOR= |матч_ZAG_LEG= |матч_ZAG_LPO= |матч_ZAG_MOT= |матч_ZAG_PIA=2:0 |матч_ZAG_POG=0:0 |матч_ZAG_RAD= |матч_ZAG_RAK= |матч_ZAG_ŚLĄ=2:1 |матч_ZAG_WID= |матч_ZAG_WIE= |матч_ZAG_WKR= |матч_ZAG_WPŁ=0:2 <!--Канец аўтаматызацыі.--> }} b4ct82oeugtgqp8ffqkcf7ej91a1qm6 2697303 2697251 2026-10-20T08:21:41Z DymitrBot 56484 абнаўленьне зьвестак 2697303 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''Табліца абнаўляецца аўтаматычна, каб выправіць памылкі, калі ласка, зьвярніцеся да {{У|Dymitr}}.'''</noinclude> {{#invoke:Спартовыя вынікі|main | крыніца = [http://www.90minut.pl/liga/1/liga14675.html 90minut.pl] | стыль_матчаў = футбол |парадак_камандаў= WID, WKR, WPŁ, WIE, GKS, GÓR, ZAG, KOR, CRA, LEG, LPO, MOT, POG, PIA, RAD, RAK, ŚLĄ, JAG |скарачэньне_CRA=[[Краковія Кракаў|Кра]] |скарачэньне_GKS=[[ГКС Катавіцы|ГКС]] |скарачэньне_GÓR=[[Гурнік Забжэ|Гур]] |скарачэньне_JAG=[[Ягелёнія Беласток|Яге]] |скарачэньне_KOR=[[Карона Кельцы|Кар]] |скарачэньне_LPO=[[Лех Познань|Лех]] |скарачэньне_LEG=[[Легія Варшава|Лег]] |скарачэньне_MOT=[[Матор Люблін|Мат]] |скарачэньне_PIA=[[Пяст Глівіцы|Пяс]] |скарачэньне_POG=[[Погань Шчэцін|Пог]] |скарачэньне_RAD=[[Радомяк Радам|Рад]] |скарачэньне_RAK=[[Ракаў Чанстахова|Рак]] |скарачэньне_ŚLĄ=[[Сьлёнск Уроцлаў|Сьл]] |скарачэньне_WID=[[Відзэў Лодзь|Від]] |скарачэньне_WIE=[[Вячыста Кракаў|Вяч]] |скарачэньне_WKR=[[Вісла Кракаў|ВіК]] |скарачэньне_WPŁ=[[Вісла Плоцк|ВіП]] |скарачэньне_ZAG=[[Заглембе Любін|Заг]] |назва_CRA=[[Краковія Кракаў|Краковія]] |назва_GKS=[[ГКС Катавіцы]] |назва_GÓR=[[Гурнік Забжэ]] |назва_JAG=[[Ягелёнія Беласток]] |назва_KOR=[[Карона Кельцы]] |назва_LPO=[[Лех Познань]] |назва_LEG=[[Легія Варшава]] |назва_MOT=[[Матор Люблін]] |назва_PIA=[[Пяст Глівіцы]] |назва_POG=[[Погань Шчэцін]] |назва_RAD=[[Радомяк Радам]] |назва_RAK=[[Ракаў Чанстахова]] |назва_ŚLĄ=[[Сьлёнск Уроцлаў]] |назва_WID=[[Відзэў Лодзь]] |назва_WIE=[[Вячыста Кракаў]] |назва_WKR=[[Вісла Кракаў]] |назва_WPŁ=[[Вісла Плоцк]] |назва_ZAG=[[Заглембе Любін]] <!--Пачатак аўтаматызацыі.--> |абнаўленьне = 19 кастрычніка 2026 |матч_CRA_GKS= |матч_CRA_GÓR=0:1 |матч_CRA_JAG= |матч_CRA_KOR= |матч_CRA_LEG=1:1 |матч_CRA_LPO= |матч_CRA_MOT= |матч_CRA_PIA= |матч_CRA_POG=0:2 |матч_CRA_RAD= |матч_CRA_RAK=2:1 |матч_CRA_ŚLĄ= |матч_CRA_WID= |матч_CRA_WIE=3:2 |матч_CRA_WKR= |матч_CRA_WPŁ= |матч_CRA_ZAG=3:1 |матч_GKS_CRA=3:2 |матч_GKS_GÓR= |матч_GKS_JAG= |матч_GKS_KOR= |матч_GKS_LEG= |матч_GKS_LPO= |матч_GKS_MOT= |матч_GKS_PIA= |матч_GKS_POG=0:1 |матч_GKS_RAD=3:1 |матч_GKS_RAK= |матч_GKS_ŚLĄ= |матч_GKS_WID= |матч_GKS_WIE=2:1 |матч_GKS_WKR= |матч_GKS_WPŁ=5:0 |матч_GKS_ZAG= |матч_GÓR_CRA= |матч_GÓR_GKS=2:3 |матч_GÓR_JAG= |матч_GÓR_KOR= |матч_GÓR_LEG= |матч_GÓR_LPO=2:1 |матч_GÓR_MOT= |матч_GÓR_PIA=1:1 |матч_GÓR_POG= |матч_GÓR_RAD= |матч_GÓR_RAK= |матч_GÓR_ŚLĄ=2:1 |матч_GÓR_WID= |матч_GÓR_WIE= |матч_GÓR_WKR=2:1 |матч_GÓR_WPŁ= |матч_GÓR_ZAG= |матч_JAG_CRA= |матч_JAG_GKS= |матч_JAG_GÓR=1:3 |матч_JAG_KOR=1:0 |матч_JAG_LEG=1:3 |матч_JAG_LPO= |матч_JAG_MOT= |матч_JAG_PIA= |матч_JAG_POG= |матч_JAG_RAD= |матч_JAG_RAK= |матч_JAG_ŚLĄ=2:1 |матч_JAG_WID=0:2 |матч_JAG_WIE= |матч_JAG_WKR= |матч_JAG_WPŁ= |матч_JAG_ZAG= |матч_KOR_CRA= |матч_KOR_GKS= |матч_KOR_GÓR=0:2 |матч_KOR_JAG= |матч_KOR_LEG=1:1 |матч_KOR_LPO= |матч_KOR_MOT=1:1 |матч_KOR_PIA= |матч_KOR_POG= |матч_KOR_RAD= |матч_KOR_RAK=3:2 |матч_KOR_ŚLĄ= |матч_KOR_WID= |матч_KOR_WIE= |матч_KOR_WKR=1:1 |матч_KOR_WPŁ= |матч_KOR_ZAG= |матч_LEG_CRA= |матч_LEG_GKS= |матч_LEG_GÓR= |матч_LEG_JAG= |матч_LEG_KOR= |матч_LEG_LPO= |матч_LEG_MOT= |матч_LEG_PIA= |матч_LEG_POG= |матч_LEG_RAD=5:0 |матч_LEG_RAK= |матч_LEG_ŚLĄ=1:1 |матч_LEG_WID=1:1 |матч_LEG_WIE= |матч_LEG_WKR=2:0 |матч_LEG_WPŁ= |матч_LEG_ZAG=3:1 |матч_LPO_CRA=0:0 |матч_LPO_GKS= |матч_LPO_GÓR= |матч_LPO_JAG=2:1 |матч_LPO_KOR=6:1 |матч_LPO_LEG= |матч_LPO_MOT= |матч_LPO_PIA=3:0 |матч_LPO_POG= |матч_LPO_RAD=5:1 |матч_LPO_RAK=1:0 |матч_LPO_ŚLĄ= |матч_LPO_WID= |матч_LPO_WIE= |матч_LPO_WKR= |матч_LPO_WPŁ= |матч_LPO_ZAG= |матч_MOT_CRA= |матч_MOT_GKS=1:0 |матч_MOT_GÓR=0:0 |матч_MOT_JAG=1:2 |матч_MOT_KOR= |матч_MOT_LEG=2:3 |матч_MOT_LPO= |матч_MOT_PIA=0:2 |матч_MOT_POG= |матч_MOT_RAD= |матч_MOT_RAK= |матч_MOT_ŚLĄ=3:2 |матч_MOT_WID= |матч_MOT_WIE= |матч_MOT_WKR= |матч_MOT_WPŁ= |матч_MOT_ZAG= |матч_PIA_CRA= |матч_PIA_GKS=3:0 |матч_PIA_GÓR= |матч_PIA_JAG= |матч_PIA_KOR= |матч_PIA_LEG=1:1 |матч_PIA_LPO= |матч_PIA_MOT= |матч_PIA_POG=1:2 |матч_PIA_RAD= |матч_PIA_RAK= |матч_PIA_ŚLĄ= |матч_PIA_WID=2:1 |матч_PIA_WIE=3:4 |матч_PIA_WKR=4:3 |матч_PIA_WPŁ= |матч_PIA_ZAG= |матч_POG_CRA= |матч_POG_GKS= |матч_POG_GÓR= |матч_POG_JAG= |матч_POG_KOR=2:0 |матч_POG_LEG=0:1 |матч_POG_LPO= |матч_POG_MOT=3:1 |матч_POG_PIA= |матч_POG_RAD= |матч_POG_RAK= |матч_POG_ŚLĄ= |матч_POG_WID= |матч_POG_WIE=2:0 |матч_POG_WKR=2:2 |матч_POG_WPŁ=1:1 |матч_POG_ZAG= |матч_RAD_CRA=2:1 |матч_RAD_GKS= |матч_RAD_GÓR=1:3 |матч_RAD_JAG= |матч_RAD_KOR= |матч_RAD_LEG= |матч_RAD_LPO= |матч_RAD_MOT=2:3 |матч_RAD_PIA=0:2 |матч_RAD_POG= |матч_RAD_RAK= |матч_RAD_ŚLĄ= |матч_RAD_WID= |матч_RAD_WIE=2:1 |матч_RAD_WKR= |матч_RAD_WPŁ= |матч_RAD_ZAG=0:0 |матч_RAK_CRA= |матч_RAK_GKS=1:4 |матч_RAK_GÓR=1:2 |матч_RAK_JAG=2:5 |матч_RAK_KOR= |матч_RAK_LEG= |матч_RAK_LPO= |матч_RAK_MOT=2:1 |матч_RAK_PIA= |матч_RAK_POG= |матч_RAK_RAD= |матч_RAK_ŚLĄ= |матч_RAK_WID= |матч_RAK_WIE= |матч_RAK_WKR= |матч_RAK_WPŁ=1:2 |матч_RAK_ZAG=2:3 |матч_ŚLĄ_CRA=0:0 |матч_ŚLĄ_GKS= |матч_ŚLĄ_GÓR= |матч_ŚLĄ_JAG= |матч_ŚLĄ_KOR=1:2 |матч_ŚLĄ_LEG= |матч_ŚLĄ_LPO=1:4 |матч_ŚLĄ_MOT= |матч_ŚLĄ_PIA= |матч_ŚLĄ_POG= |матч_ŚLĄ_RAD= |матч_ŚLĄ_RAK=2:1 |матч_ŚLĄ_WID=3:3 |матч_ŚLĄ_WIE= |матч_ŚLĄ_WKR= |матч_ŚLĄ_WPŁ= |матч_ŚLĄ_ZAG= |матч_WID_CRA= |матч_WID_GKS= |матч_WID_GÓR= |матч_WID_JAG= |матч_WID_KOR=1:2 |матч_WID_LEG= |матч_WID_LPO=2:3 |матч_WID_MOT=2:2 |матч_WID_PIA= |матч_WID_POG= |матч_WID_RAD=0:0 |матч_WID_RAK= |матч_WID_ŚLĄ= |матч_WID_WIE=2:2 |матч_WID_WKR=0:0 |матч_WID_WPŁ= |матч_WID_ZAG= |матч_WIE_CRA= |матч_WIE_GKS= |матч_WIE_GÓR= |матч_WIE_JAG= |матч_WIE_KOR= |матч_WIE_LEG= |матч_WIE_LPO=1:2 |матч_WIE_MOT= |матч_WIE_PIA= |матч_WIE_POG= |матч_WIE_RAD= |матч_WIE_RAK=1:2 |матч_WIE_ŚLĄ= |матч_WIE_WID= |матч_WIE_WKR= |матч_WIE_WPŁ=3:0 |матч_WIE_ZAG=1:1 |матч_WKR_CRA= |матч_WKR_GKS=2:1 |матч_WKR_GÓR= |матч_WKR_JAG=2:0 |матч_WKR_KOR= |матч_WKR_LEG= |матч_WKR_LPO= |матч_WKR_MOT= |матч_WKR_PIA= |матч_WKR_POG= |матч_WKR_RAD= |матч_WKR_RAK= |матч_WKR_ŚLĄ=2:1 |матч_WKR_WID= |матч_WKR_WIE=2:0 |матч_WKR_WPŁ=2:1 |матч_WKR_ZAG= |матч_WPŁ_CRA=3:1 |матч_WPŁ_GKS= |матч_WPŁ_GÓR= |матч_WPŁ_JAG= |матч_WPŁ_KOR=0:2 |матч_WPŁ_LEG= |матч_WPŁ_LPO= |матч_WPŁ_MOT= |матч_WPŁ_PIA= |матч_WPŁ_POG= |матч_WPŁ_RAD=1:0 |матч_WPŁ_RAK= |матч_WPŁ_ŚLĄ= |матч_WPŁ_WID=0:0 |матч_WPŁ_WIE= |матч_WPŁ_WKR= |матч_WPŁ_ZAG= |матч_ZAG_CRA= |матч_ZAG_GKS=2:1 |матч_ZAG_GÓR= |матч_ZAG_JAG=1:0 |матч_ZAG_KOR= |матч_ZAG_LEG= |матч_ZAG_LPO= |матч_ZAG_MOT= |матч_ZAG_PIA=2:0 |матч_ZAG_POG=0:0 |матч_ZAG_RAD= |матч_ZAG_RAK= |матч_ZAG_ŚLĄ=2:1 |матч_ZAG_WID= |матч_ZAG_WIE= |матч_ZAG_WKR= |матч_ZAG_WPŁ=0:2 <!--Канец аўтаматызацыі.--> }} f7w9kos79zjf17ga8lzyk4miuj8eeuz 0 301942 2697272 2667582 2026-10-19T19:17:23Z Dzejka 92386 выпраўленьне спасылак 2697272 wikitext text/x-wiki {{Пісьменьніца}} '''Галіна Паўлаўна Сіўчанка''' (''Сьвірына'') ({{ДН|5|11|1983}}, [[Берасьце]]) — беларуская паэтка і перакладчыца. Сябра [[Саюз беларускіх пісьменьнікаў|СПБ]]. == Жыцьцяпіс == У 2001 годзе скончыла ангельскі профіль берасьцейскага гарадзкога ліцэю № 1, узнагароджаная залатым мэдалём. У 2006 годзе скончыла факультэт замежных моў [[Берасьцейскі дзяржаўны ўнівэрсытэт імя А. С. Пушкіна|Берасьцейскага дзяржаўнага унівэрсытэту імя А. С. Пушкіна]] з дыплёмам з адзнакай (спэцыяльнасьць "лінгвіст, выкладчыца англельскай мовы, нямецкай мовы, беларускай мовы і літаратуры). У 2007 годзе скончыла магістратуру, а ў 2011 годзе — асьпірантуру філялягічнага факультэту [[Беларускі дзяржаўны ўнівэрсытэт|БДУ]] (спэцыяльнасьць «тэорыя мовы»). У 2006—2007 і 2012 гг. працавала выкладчыцай ангельскай мовы на факультэце замежных моў БрДзУ імя А. С. Пушкіна. З 2008 да 2016 супрацоўнічала з выдавецтвамі «IDEAnomix» (Менск) і «Питер» (Расея) як перакладчыца навукова-папулярнай літаратуры з ангельскай мовы на расейскую. У 2016—2017 навучальным годзе працавала настаўніцай ангельскай мовы ў сярэдняй школе №23 г. Менску. Рэдагуе і карэктуе тэксты беларускай мастацкай літаратуры (Ч. Букоўскі «Чытво», рэдактар; Наталка Харытанюк «Казкі старога Адамкова», карэктар; К. Ісігура «Не адпускай мяне», рэдактар). Піша вершы па-беларуску з 2017 году. Аўтарка кнігі вершаў «Зоў звычаю» (Менск, Медысонт, 2018), якая была ўзнагароджана [[Дэбют (літаратурная прэмія)|прэміяй «Дэбют»]] імя Максіма Багдановіча (намінацыя «Паэзія»). Удзельніца праграмы «Рэзыдэнцыя маладога літаратара» (Вільня, 2017)<ref>[https://penbelarus.org/galina_siuchanka.html Галіна Сіўчанка]{{Недаступная спасылка|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ў рэзыдэнцыі маладога літаратара</ref>. Брала ўдзел у фэстывалі «Вершы на асфальце» імя Міхася Стральцова, фэстывалі інтэлектуальнай кнігі «[[Pradmova (фэстываль)|Pradmova]]». == Крыніцы == {{Крыніцы}} == Вонкавыя спасылкі == * [https://lit-bel.org/friends/s/si-chanka-sviryna-galina-pa-la-na/ Архіў сайту СПБ] * [https://dziejaslou.by/siuczanka-94/ Вершы Галіны Сіўчанка] ў [[Дзеяслоў (часопіс)|Дзеяслове]] №94 * [https://litrazh.org/name/galina-siuchanka Віртуальны літаратурны часопіс ЛітРАЖ] {{САРТЫРОЎКА_ПА_ЗМОЎЧВАНЬНІ:Сіўчанка, Галіна}} [[Катэгорыя:Нарадзіліся ў Берасьці]] [[Катэгорыя:Беларускія паэткі]] [[Катэгорыя:Беларускія перакладчыкі]] [[Катэгорыя:Перакладчыкі з ангельскай мовы]] [[Катэгорыя:Перакладчыкі на беларускую мову]] [[Катэгорыя:Перакладчыкі на расейскую мову]] aqcxm0ow7od08h3ckvig0h1lp24gnk2 0 302510 2697271 2668385 2026-10-19T19:16:55Z Dzejka 92386 /* Творчасьць */ выпраўленьне спасылак 2697271 wikitext text/x-wiki {{Іншыя значэньні|Бялькевіч}} {{Пісьменьніца}} '''Дар’я Бялькевіч''' або '''Даша Бялькевіч''' ({{ДН|30|1|1993}}, [[Жыровічы|Жыровіцы]], [[Гарадзенская вобласьць]]) — беларуская паэтка, арганізатарка культурных мерапрыемстваў, каардынатарка праектаў Беларускага ПЭН-цэнтру. == Жыцьцяпіс == Нарадзілася 30 студзеня 1993 года ў Жыровіцах. Скончыла [[Беларускі дзяржаўны эканамічны ўнівэрсытэт]] і [[Беларускі Калегіюм|Беларускі калегіюм]] (спэцыяльнасьць «філязофія і літаратура»).<ref name=":1">{{Cite web|access-date=2026-01-30|date=2023-07-08|lang=be|title=Бялькевіч Дар’я – Белліт|url=https://bellit.info/persons/b/bjalkjevich-darja.html}}</ref> Працавала малодшым навуковым супрацоўнікам у [[Літаратурны музэй Максіма Багдановіча|Літаратурным музэі Максіма Багдановіча]].<ref name=":1" /> == Творчасьць == Друкавалася ў часопісах «[[Маладосць (часопіс)|Маладосць]]», «[[Полымя (часопіс)|Полымя]]» і «[[Дзеяслоў (часопіс)|Дзеяслоў]]», газэце «[[Знамя юности]]» і «[[Вечерний Гродно]]». У 2021 годзе выйшла дэбютная кніга паэзіі «Сьлёзы на вецер».<ref name=":1" /> Удзельніца літаратурных вечароў Беларусі, Украіны, Польшчы. Фэстывалю «Вершы на асфальце»<ref name=":0">{{Cite web|access-date=2026-01-30|title=Даша Бялькевіч|url=https://litradio.by/fanateka/1511-dasha-byalkevch.html|website=Лiтрадыё|archive-date=20 лютага 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220220142651/https://litradio.by/fanateka/1511-dasha-byalkevch.html|url-status=bot: unknown}}</ref>, мастацкая фестывалю «Ї» (Цярнопаль, Украіна)<ref>[https://festji.com/ Мистецького фестиваля «Ї»] {{Архівавана|url=https://web.archive.org/web/20200609020740/https://festji.com/ |date=9 чэрвеня 2020 }}</ref><ref name=":0" />, Slot Art (Уроцлаў, Польшча)<ref>{{Cite web|access-date=2026-01-30|date=2025-10-18|lang=pl-PL|title=Slot Art Festival|url=https://slot.art.pl/pl/|website=Slot Art Festival}}</ref>, «Летуцень» (Кракаў, Польшча)<ref>https://www.instagram.com/picnic.letucien/</ref>. Пераможца слэмаў «Сильное слово» (2014) і Беларускага калегіюму (2015)<ref name=":0" />. Адна з арганізатараў паэтычных вечароў «ARTJAM»<ref name=":0" />, «Вершы ByKava»<ref name=":0" />, «Плохиехорошие стихи», «Дорогой поэт» і паэтычнага конкурсу «Рухавік»<ref name=":0" /> у Мінску. Таксама ўдзельнічае ў арганізацыі фэстывалю інтэлектуальнай кнігі [[Pradmova (фэстываль)|Pradmova]]<ref>{{Cite web|access-date=2026-01-30|lang=be-BY|title=Прадмова|url=https://pradmova.by/|website=pradmova.by}}</ref>. Удзельніца Рэзыдэнцыі маладога літаратара ў Вільні (2017). Творы Дар’і Бялькевіч перакладзены на расейскую<ref>{{Cite web|access-date=2026-01-30|title=Геннадий Каневский - Вот они, а вот мы. Переводы современной беларусской поэзии - полутона|url=https://polutona.ru/?show=0828134908|website=polutona.ru}}</ref>, нямецкую і ўкраінскую мовы (газэта «Культура і життя»<ref>[https://web.archive.org/web/20210508115225/https://issuu.com/984117 Культура і життя] {{Архівавана|url=https://web.archive.org/web/20210508115225/https://issuu.com/984117 |date=8 мая 2021 }}</ref>). === Песьні === Паводле некаторых вершаў Дар’і Бялькевіч напісаны песьні.<ref name=":1" /> * [[Пётар Клюеў]] (былы ўдзельнік гурта [[ЛСП]]) — «Мона Лиза»<ref>{{Cite web|access-date=2026-01-30|last=ЛСП / Official Fan Channel|date=2018-10-16|title=Пётр Клюев – Мона Лиза (Official Music Video)|url=https://www.youtube.com/watch?v=6wOrKnKv46s}}</ref> * [[Юзары|UZARI]] — «Стыцамэн»<ref>{{Cite web|access-date=2026-01-30|last=UZARI|date=2017-02-09|title=UZARI - Стыцамэн {{!}} Иван Дорн (Cover на белорусском)|url=https://www.youtube.com/watch?v=n9gK0ayDC84}}</ref> ([[кавэр]] песьні [[Іван Дорн|Івана Дорна]], пераклад на беларускую Дар’і Бялькевіч) * K3TYVANA — «Толькі джаз»<ref>{{Cite web|access-date=2026-01-30|title=K3tyvana. Музыка закаханых (прэм’ера!)|url=https://tuzinfm.by/performer/mp3/3959/tolki-dzaz.html|website=https://tuzinfm.by|archive-date=21 студзеня 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210121220311/https://tuzinfm.by/performer/mp3/3959/tolki-dzaz.html|url-status=dead}}</ref> і «Тваё сола»<ref>{{Cite web|access-date=2026-01-30|last=Chilli Band|date=2018-02-22|title=Chilli Band K3TYVANA "Tvae sola"|url=https://www.youtube.com/watch?v=IhUiC1Y1rTw}}</ref> * Дрымон — «Пяты гудок»<ref>{{Cite web|access-date=2026-01-30|last=Дрымон|date=2020-11-18|title=ДРЫМОН - Пяты гудок|url=https://www.youtube.com/watch?v=qLcKwglZd6M}}</ref> (на верш «Званок Беларусі», прысьвечаны падзеям у Беларусі ў жніўні 2020 года). == Прызнаньне == * Намінантка на прэмію «[[Залаты апостраф|Залаты апостраф. Дэбют]]» часопісу «Дзеяслоў» (2017). * Фіналістка беларуска-нямецкага конкурсу сучаснай паэзіі фонду Роберта Боша для маладых паэтаў (2017).<ref name=":0" /> * Дэбютная кніга «Сьлёзы на вецер» прызнана найлепшай кнігай паэзіі 2021 года па вэрсіі «[[Радыё Свабода]]».<ref>{{Cite web|access-date=2026-01-30|first=Радыё|last=Свабода|date=2021-12-26|lang=be|title=Дар’я Бялькевіч: «Тут не хапае паветра, каб дыхаць на поўныя грудзі і пісаць на поўную моц»|url=https://www.svaboda.org/a/31622828.html|website=Радыё Свабода}}</ref> * Ляўрэатка [[Літаратурная прэмія імя Натальлі Арсеньневай|прэміі імя Натальлі Арсеньневай]] у 2022 годзе за дэбютную кнігу паэзіі «Сьлёзы на вецер»<ref>{{Cite web|access-date=2026-01-30|date=2019-03-17|title=Прэмія імя Наталлі Арсенневай|url=https://penbelarus.org/arsenneva.html|website=Беларускі ПЭН}}</ref>. == Крыніцы == {{крыніцы}} == Вонкавыя спасылкі == * {{Cite web|access-date=2026-01-30|date=2016-03-24|lang=be|title=Даша Бялькевіч (№80) – Дзеяслоў|url=https://dziejaslou.by/bialk-80/}} — нізка вершаў у часопісе «Дзеяслоў» * {{Cite web|access-date=2026-01-30|lang=ru-RU|title=» Паэтка Даша Бялькевіч: «Аднойчы я напісала верш, калі шукала выяву Шчары»|url=https://www.gs.by/2016/08/26/paetka-dasha-byalkevich-adnojchy-ya-napisala-versh-kali-shukala-vyyavu-shchary/|website=[[Газета Слонімская]]|archive-date=20 лютага 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220220142652/https://www.gs.by/2016/08/26/paetka-dasha-byalkevich-adnojchy-ya-napisala-versh-kali-shukala-vyyavu-shchary/|url-status=dead}} * {{Cite web|access-date=2026-01-30|lang=be|title=7 маладых паэтаў і паэтак Беларусі – распавядаем пра сучасных майстроў жывапіснага слова|url=https://34mag.net/post/7-maladyh-paetau-i-paetak-belarusi|website=34mag.net}} * {{Cite web|access-date=2026-01-30|date=2022-01-11|lang=be|title=Размова з Дар’яй Бялькевіч пра дэбютную кнігу|url=https://taubinpoetry.com/interviews-be/razmova-z-dar-jaj-belkevich-pra-djebjutnuju-knigu/|website=TAŬBIN}} {{Бібліяінфармацыя}} {{САРТЫРОЎКА_ПА_ЗМОЎЧВАНЬНІ:Бялькевіч, Дар'я}} [[Катэгорыя:Нарадзіліся ў Слонімскім раёне]] [[Катэгорыя:Выпускнікі Беларускага дзяржаўнага эканамічнага ўнівэрсытэту]] [[Катэгорыя:Беларускія паэткі]] [[Катэгорыя:Беларускамоўныя паэты і паэткі]] [[Катэгорыя:Ляўрэаты прэміі імя Натальлі Арсеньневай]] sjlnw6r42el7xe6u8g51z93qj6h4p7x 0 304267 2697223 2697209 2026-10-19T13:09:48Z Дамінік 64057 /* Карона Каралеўства Польскага ў Рэчы Паспалітай */ 2697223 wikitext text/x-wiki {{Населены пункт/Украіна |Назва = Палохачаў |Статус = сяло |Назва ў родным склоне = Палохачава |Арыгінальная назва = Полохачів |Лацінка = Pałochačaŭ |Герб = |Сьцяг = |Гімн = |Дата заснаваньня = перад 1394 годам |Першыя згадкі = [[XIV стагодзьдзе]] |Статус з = |Магдэбурскае права = |Былая назва = |Мясцовая назва = |Вобласьць = [[Жытомірская вобласьць|Жытомірская]] |Аўтаномная рэспубліка = |Раён = [[Корасьценскі раён|Корасьценскі]] |Сельсавет = |Мэр = |Пасада кіраўніка = |Кіраўнік = |Плошча = |Крыніца плошчы = |Вышыня = |Унутраны падзел = |Колькасьць насельніцтва = 307 |Год падліку колькасьці = |Крыніца колькасьці насельніцтва = |КОАТУУ = |Аўтамабільны нумарны знак = |Выява = |Апісаньне выявы = |Шырата градусаў = 51 |Шырата хвілінаў = 22 |Шырата сэкундаў = 16 |Даўгата градусаў = 28 |Даўгата хвілінаў = 31 |Даўгата сэкундаў = 01 |Пазыцыя подпісу на мапе = |Водступ подпісу на мапе = |Commons = |Сайт = }} '''Пало́хачаў''' ({{мова-uk|Поло́хачів}}) — сяло ў Оўруцкай меставай грамадзе [[Корасьценскі раён|Корасьценскага раёну]] [[Жытомірская вобласьць|Жытомірскай вобласьці]] [[Украіна|Ўкраіны]]. == Назва == Згаданае як Палохачаў яшчэ ў XIV ст., у цэлым шэрагу крыніцаў XVI — XVII стст. паселішча, стаўшы часткай маёнтку Робаўшчына, магло выступаць пад назвамі сяло Робаўскае, сяло Робаўскае Палохачаў. Пэўны час называліся і Робаўшчына, і Палохачаў, прыналежныя розным асобам. Вядомыя выпадкі, калі маёнтак аднаго й таго ўладальніка ў 1628 г. названы Робаўшчынай, а ў 1634 і 1640 г. Палохачавам. Урэшце тапонім Робаўшчына нібыта зьнік, а засталося сяло Палохачаў, якое існуе і сёньня. == Гісторыя == === Вялікае Княства Літоўскае === Найраней сяло Палохачаў названае ў грамаце князя Васіля Ўладзімеравіча, паводле У. Б. Антановіча, невядомага зь іншых крыніцаў сына кіеўскага князя [[Уладзімер Альгердавіч|Ўладзімера Альгердавіча]], што калісьці трымаў [[Оўруч|Оўруцкую]] воласьць, маючы свой удзел на [[Палесьсе|Палесьсі]]. Аднак, больш пераканаўчай выглядае вэрсія, згодна зь якой, чацьвёрты сын [[Сьпіс вялікіх князёў літоўскіх|вялікага князя літоўскага]] [[Альгерд]]а ад першага шлюбу зь віцебскай князёўнай Марыяй атрымаў пры нараджэньні княскае імя Ўладзімер і хроснае імя Васіль, у гонар князя [[Уладзімер Сьвятаславіч|Ўладзімера (Васіля) Сьвятаслававіча]]<ref>Православная энциклопедия (далей: ПЭ). — Москва, 2004. T. VIII. С. 688</ref>. Інакш кажучы, падараваньне царкве сьвятога Васіля Вялікага ў Оўручы зроблена самым Уладзімерам Альгердавічам{{заўвага|У інтэрпрэтацыі аўтара «Православной энциклопедии» расейскага гісторыка А. В. Кузьміна, падараваньне зьвязваецца зь імям князя кіеўскага (канец XIII або пачатак XIV ст.) і пуціўльскага Ўладзімера Іванавіча. Самую ж грамату выдаў нібыта яго сын пуціўльскі князь Васіль<ref>ПЭ. – Москва, 2008. T. XIX. С. 349 – 350</ref>. Апошні, аднак, быў сынам пуціўльскага і оўруцкага князя Андрэя, брата Ўладзімера<ref>Зотов Р. В. О черниговских князьях по Любецкому синодику и о Черниговском княжестве в татарское время. — С.-Петербург, 1892. С. 115</ref>. Імя Андрэя ў якой бы ня ёсьць форме ў дакумэнце адсутнае. Таму ўдзел у справе кагосьці з князёў Рурыкавічаў, як і запіс на царкву мядовай даніны раней, чым у Кіеве зьявіўся Ўладзімер Альгердавіч, выглядае пакуль непраўдападобна. Як бы адшукалася іншая крыніца...}}{{заўвага|Гэткага меркаваньня трымаўся ў 1551 г. князь Фрыдэрык (Сямён) Глебавіч Пронскі, ваявода кіеўскі, дзяржаўца чарнобыльскі, што вынікае зь ягоных словаў «... отъ славное памети небожъчика Володимера наданное и одъ иншихъ такъже вписане на тую церъковъ...».}}<ref>Грамоты великих князей литовских с 1390 по 1569 год, собранные и изданные под редакцией Владимира Антоновича и Константина Козловского. — Киев: Университетская типография, 1868. № 37</ref> і не пазьней 1394 году:[[Файл:Вараўцы паноў Сурынаў у люстрацыі 1552 г.jpg|значак|зьлева|150пкс|Робаўшчына паноў Сурынаў у люстрацыі 1552 г.]]{{пачатак цытаты}}''мы Василей Володымеровичъ, князь, придали есмо на церковъ Светого Великого Василъя мурованого, въ мЂсте Овручу, подъ селомъ [[Мухаеды|Имухоедовскимъ]], островъ Тростеницу, обрубный, и зъ оного идетъ десятъ ведеръ меду, и даватъ маютъ у Полохачове зъ земли Петниское чотыри ведръ меду, а y [[Вербавічы|Вербковичахъ]] — ведро меду, у [[Гажын|Гажине]] — ведро меду, у [[Паўловічы (зьніклае паселішча)|Павъловичахъ]] — полъведра меду, у [[Вуглы (Нараўлянскі раён)|Вуглохъ]] — ведъро меду, съ тыхъ селъ уси маютъ давати не задержуваючи настоятелемъ тое церкви на Покърову Святую въ осень…''{{канец цытаты}} [[Файл:Робаўшчына братоў Сурынаў у 1571 г.jpg|значак|зьлева|150пкс|Робаўшчына паноў Сурынаў у 1571 г.]] [[Файл:Сяло Робаўскае пані Станіслававай Сурынавай.jpg|значак|150пкс|Сяло Робаўскае пані Станіслававай Сурынавай.]] [[Файл:Робаўшчына Гарасіма Сурына. 1581 г.jpg|значак|зьлева|150пкс|Робаўшчына Гарасіма Сурына. 1581 г.]] У люстрацыі Оўруцкага замку 1552 года{{заўвага|У. Б. Антановіч, укладальнік адпаведнага тому дакумэнтаў, датаваў яе 1545 годам. Але апісаньні іншых «украинных замков» — Мазырскага, Чарнобыльскага, Асьцёрскага, Віньніцкага, Чаркаскага — пазначаныя 1552 г. І для Оўруцкага гэты год цалкам прыймальны, бо Іосіф Халецкі тады заставаўся дзяржаўцам, а люстрацыя праведзеная пры ім.}} засьведчана, што сяло Робаўшчына было выслугай продка паноў Станіслава і Няміра Сурынавічаў; з 1 службы{{Заўвага|Службу складалі 2 двары і болей.|}} людзей да замку адпраўлялася кадзь{{заўвага|Адзінка вымярэньня аб'ёму; у розных мясцовасьцях кадзь прыраўнівалася да 3-10 пудоў, 3-4 ушатаў, 2-4 мядніц і г. д.}} мядовай даніны<ref>Центральний державний історичний архів України в м. Києві (ЦДІАУК). Ф. 15. Оп. 1. Спр. 3. А. 452зв.; Архив Юго-Западной России (Архив ЮЗР). Ч. 4. Т. І. Акты о происхождении шляхетских родов в Юго-Западной России. — Киев, 1867. С. 35, 45</ref>. Напярэдадні падпісаньня акту [[Люблінская унія|Люблінскай уніі]] ўказам караля [[Жыгімонт Аўгуст|Жыгімонта Аўгуста]] ад 6 чэрвеня 1569 году [[Кіеўскае ваяводзтва]] (і Палохачаў/Робаўшчына таксама) было далучанае да [[Карона Каралеўства Польскага|Кароны Польскай]]<ref>Volumina Legum. Tom II. — Petersburg: Nakładem i drukiem Józafata Ohryzki, 1859. S. 84 — 87; Падалінскі У. // Беларускі гістарычны агляд. — 2012. Т. 19. С. 329—337 (Рэцэнзія на кн.: Litwin H. Równi do równych: kijowska reprezentacja sejmowa 1569—1648. — Warszawa, 2009)</ref>. === Карона Каралеўства Польскага ў Рэчы Паспалітай === [[Файл:Сяло Робаўскае Палохачаў. 1624 г.png|значак|150пкс|Сяло Робаўскае Палохачаў. 1624 г.]] [[Файл:Частка Брагінскіх добраў у рэестры 1628 г.jpg|значак|зьлева|150px|Робаўшчына П. Сурына ў рэестры 1628 г.]] [[Файл:Робаўшчына С. Стэцкага ў рэестры 1634 г.jpg|значак|150пкс|Робаўшчына С. Стэцкага ў рэестры 1634 г.]] [[Файл:Палохачаў П. Сурына ў рэестры 1634 г.jpg|значак|150пкс|Палохачаў П. Сурына ў рэестры 1634 г.]] [[Файл:Дзёрнавічы ў люстрацыі 1683 г.jpg|значак|зьлева|150px|Палохачаў у люстрацыі 1683 г.]] Згодна з рэестрам [[падымнае|падымшчыны]], ухваленым на Люблінскім сойме 1569 году, з 4 цяглых дымоў сяла Роба(ў)шчыны пана Гардзея Сурына (далей згаданы і Гарасім) у 1571 годзе было выбрана па 12 грошаў; яшчэ адзін дым належаў навасёлу і падаткам на працягу 4 гадоў не абкладаўся. У сяле Ро''ў''баўскім з 4 дымоў пані Станіслававай Сурынавай выбрана таксама па 12 гр.<ref>ЦДІАУК. Ф. 44. Оп. 1. Спр. 1. А. 231-232, 238</ref>. З падатковага рэестру Кіеўскай зямлі (ваяводзтва), складзенага 21 чэрвеня 1581 году каралеўскім слугой і паборцам панам Мацеем Язерскім, вынікае, што з 4 [[асадныя сяляне|асядлых]] дымоў сёлаў Р''э''баўшчыны і Гаўрылкаўцаў пана Гарасіма Сурына выбіралася па 15 грошаў<ref>ЦДІАУК. Ф. 44. Оп. 1. Спр. 1. А. 882, 894; пар.: Źródła dziejowe (далей: ŹD). T. XX. Polska XVI wieku pod względem geograficzno-statystycznym; T. IX: Ziemie ruskie. Ukraina (Kijów — Bracław) / A. Jabłonowski — Warszawa, 1894. Wykazy... S. 45 (тут памылкова — нібыта з 2 асядлых)</ref>. 24 ліпеня 1624 году на скаргу пана Аляксандра Гедройця складзены судовы дэкрэт, паводле якога падданыя сяла Ро''ў''баўскага Палохачава пані Марушы з роду Стэцкіх Сурынавай, гвалтоўна наехаўшы на сяло Руда, забралі ў тамтэйшага [[дзяржаўца|дзяржаўцы]] коней і розныя рэчы<ref>ŹD. T. XXI. Polska XVI wieku pod względem geograficzno-statystycznym; T. X. — S. 334</ref>. У падатковым рэестры Кіеўскага ваяводзтва 1628 году паведамляецца, што з 4 дымоў сяла Робаўшчыны Пятра Сурына за 6 пабораў атрымана па 3 злотых<ref>ЦДІАУК. Ф. 25. Оп. 1. Спр. 177. А. 604; Архив ЮЗР. Ч. 7. Т. 1. Акты о заселении Юго-Западной России. — Киев, 1886. С. 394</ref>. У дакумэнце пад назвай «Regestr wybirania podymnego jednego w powiecie Owruckim w roku... 1634» зазначана, што Самуэль Стэцкі з 14 дымоў (×6 — ~84) сяла Робаўшчыны заплаціў, як і належала, па 15 грошаў з дыму, г. зн. усяго 7 злотых; адпаведна, з 10 дымоў (~60) сяла Палохачава Пятра Сурына выбрана 5 злотых<ref>ЦДІАУК. Ф. 11. Оп. 1. Спр. 9. А. 929, 931зв.</ref>. Паводле тарыфа «dwoiego» падымнага Кіеўскага ваяводзтва 1640 году, з 17 дымоў (~102 жыхары) Палохачава Пятра Сурына выбіралася 17 злотых, а з 13 дымоў (~78) Роўбаўшчыны Самуэля Стэцкага — 13 зл.<ref>ЦДІАУК. Ф. 11. Оп. 1. Спр. 9. А. 881зв., 886зв.; Archiwum Państwowe w Krakowie. Archiwum Młynowskie Chodkiewiczów. Mikr. № J – 14970. Sygn. 404. S. 215-216, 233</ref>. Зь люстрацыі падымнага падатку [[Жытомір]]скага і Оўруцкага паветаў Кіеўскага ваяводзтва 1683 году вядома, што 3 дымы ў Палохачаве трымалі паны Халанеўскія, а выбіралася зь іх 2 злотых<ref>ЦДІАУК. Ф. 15. Оп. 1. Спр. 3. А. 737зв.; Архив ЮЗР. Ч. 7. Т. І. — С. 492</ref>. Згаданы Палохачаў у тарыфах падымнага Оўруцкага павету 1711 і 1714 гадоў; у тарыфе 1734 году ўказана, што валодаў ім падстолі земскі, падстароста гродзкі оўруцкі Францішак Юзаф Стэцкі<ref>Тарифи подимного податку, сеймикові лауди і люстрації Київського воєводства першої половини XVIII століття. /Вид. друге, доп. Укл. Конрад Жеменецький. — Біла Церква, 2015. С. 65, 74, 279</ref>. У 1754 годзе з 13 двароў (~78 жыхароў) сяла Палохачава ўдавы пані Стэцкай «do grodu»{{заўвага|Да Оўруцкага замку.}} выплачваліся 2 злотыя і паўгроша, «na milicję»{{заўвага|Пераважна на барацьбу супраць гайдамакаў.}} 8 зл. і 2 гр. падымнага<ref>Тариф подимного податку Київського воєводства 1754 року. /Опрацював Конрад Жеменецький. — Біла Церква, 2015. С. 177</ref>. === Пад уладай Расейскай імпэрыі === Пасьля [[Другі падзел Рэчы Паспалітай|другога падзелу Рэчы Паспалітай]] (1793) Палохачаў апынуўся ў [[Расейская імпэрыя|Расейскай імпэрыі]]. === Найноўшы час === == Заўвагі == {{Заўвагі|2}} == Крыніцы == {{Крыніцы|2}} [[Катэгорыя:Населеныя пункты Жытомірскай вобласьці]] [[Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XIV стагодзьдзі]] 05mncaum09dth7sp39n8u1drr701zxf 2697224 2697223 2026-10-19T13:14:29Z Дамінік 64057 /* Карона Каралеўства Польскага ў Рэчы Паспалітай */ 2697224 wikitext text/x-wiki {{Населены пункт/Украіна |Назва = Палохачаў |Статус = сяло |Назва ў родным склоне = Палохачава |Арыгінальная назва = Полохачів |Лацінка = Pałochačaŭ |Герб = |Сьцяг = |Гімн = |Дата заснаваньня = перад 1394 годам |Першыя згадкі = [[XIV стагодзьдзе]] |Статус з = |Магдэбурскае права = |Былая назва = |Мясцовая назва = |Вобласьць = [[Жытомірская вобласьць|Жытомірская]] |Аўтаномная рэспубліка = |Раён = [[Корасьценскі раён|Корасьценскі]] |Сельсавет = |Мэр = |Пасада кіраўніка = |Кіраўнік = |Плошча = |Крыніца плошчы = |Вышыня = |Унутраны падзел = |Колькасьць насельніцтва = 307 |Год падліку колькасьці = |Крыніца колькасьці насельніцтва = |КОАТУУ = |Аўтамабільны нумарны знак = |Выява = |Апісаньне выявы = |Шырата градусаў = 51 |Шырата хвілінаў = 22 |Шырата сэкундаў = 16 |Даўгата градусаў = 28 |Даўгата хвілінаў = 31 |Даўгата сэкундаў = 01 |Пазыцыя подпісу на мапе = |Водступ подпісу на мапе = |Commons = |Сайт = }} '''Пало́хачаў''' ({{мова-uk|Поло́хачів}}) — сяло ў Оўруцкай меставай грамадзе [[Корасьценскі раён|Корасьценскага раёну]] [[Жытомірская вобласьць|Жытомірскай вобласьці]] [[Украіна|Ўкраіны]]. == Назва == Згаданае як Палохачаў яшчэ ў XIV ст., у цэлым шэрагу крыніцаў XVI — XVII стст. паселішча, стаўшы часткай маёнтку Робаўшчына, магло выступаць пад назвамі сяло Робаўскае, сяло Робаўскае Палохачаў. Пэўны час называліся і Робаўшчына, і Палохачаў, прыналежныя розным асобам. Вядомыя выпадкі, калі маёнтак аднаго й таго ўладальніка ў 1628 г. названы Робаўшчынай, а ў 1634 і 1640 г. Палохачавам. Урэшце тапонім Робаўшчына нібыта зьнік, а засталося сяло Палохачаў, якое існуе і сёньня. == Гісторыя == === Вялікае Княства Літоўскае === Найраней сяло Палохачаў названае ў грамаце князя Васіля Ўладзімеравіча, паводле У. Б. Антановіча, невядомага зь іншых крыніцаў сына кіеўскага князя [[Уладзімер Альгердавіч|Ўладзімера Альгердавіча]], што калісьці трымаў [[Оўруч|Оўруцкую]] воласьць, маючы свой удзел на [[Палесьсе|Палесьсі]]. Аднак, больш пераканаўчай выглядае вэрсія, згодна зь якой, чацьвёрты сын [[Сьпіс вялікіх князёў літоўскіх|вялікага князя літоўскага]] [[Альгерд]]а ад першага шлюбу зь віцебскай князёўнай Марыяй атрымаў пры нараджэньні княскае імя Ўладзімер і хроснае імя Васіль, у гонар князя [[Уладзімер Сьвятаславіч|Ўладзімера (Васіля) Сьвятаслававіча]]<ref>Православная энциклопедия (далей: ПЭ). — Москва, 2004. T. VIII. С. 688</ref>. Інакш кажучы, падараваньне царкве сьвятога Васіля Вялікага ў Оўручы зроблена самым Уладзімерам Альгердавічам{{заўвага|У інтэрпрэтацыі аўтара «Православной энциклопедии» расейскага гісторыка А. В. Кузьміна, падараваньне зьвязваецца зь імям князя кіеўскага (канец XIII або пачатак XIV ст.) і пуціўльскага Ўладзімера Іванавіча. Самую ж грамату выдаў нібыта яго сын пуціўльскі князь Васіль<ref>ПЭ. – Москва, 2008. T. XIX. С. 349 – 350</ref>. Апошні, аднак, быў сынам пуціўльскага і оўруцкага князя Андрэя, брата Ўладзімера<ref>Зотов Р. В. О черниговских князьях по Любецкому синодику и о Черниговском княжестве в татарское время. — С.-Петербург, 1892. С. 115</ref>. Імя Андрэя ў якой бы ня ёсьць форме ў дакумэнце адсутнае. Таму ўдзел у справе кагосьці з князёў Рурыкавічаў, як і запіс на царкву мядовай даніны раней, чым у Кіеве зьявіўся Ўладзімер Альгердавіч, выглядае пакуль непраўдападобна. Як бы адшукалася іншая крыніца...}}{{заўвага|Гэткага меркаваньня трымаўся ў 1551 г. князь Фрыдэрык (Сямён) Глебавіч Пронскі, ваявода кіеўскі, дзяржаўца чарнобыльскі, што вынікае зь ягоных словаў «... отъ славное памети небожъчика Володимера наданное и одъ иншихъ такъже вписане на тую церъковъ...».}}<ref>Грамоты великих князей литовских с 1390 по 1569 год, собранные и изданные под редакцией Владимира Антоновича и Константина Козловского. — Киев: Университетская типография, 1868. № 37</ref> і не пазьней 1394 году:[[Файл:Вараўцы паноў Сурынаў у люстрацыі 1552 г.jpg|значак|зьлева|150пкс|Робаўшчына паноў Сурынаў у люстрацыі 1552 г.]]{{пачатак цытаты}}''мы Василей Володымеровичъ, князь, придали есмо на церковъ Светого Великого Василъя мурованого, въ мЂсте Овручу, подъ селомъ [[Мухаеды|Имухоедовскимъ]], островъ Тростеницу, обрубный, и зъ оного идетъ десятъ ведеръ меду, и даватъ маютъ у Полохачове зъ земли Петниское чотыри ведръ меду, а y [[Вербавічы|Вербковичахъ]] — ведро меду, у [[Гажын|Гажине]] — ведро меду, у [[Паўловічы (зьніклае паселішча)|Павъловичахъ]] — полъведра меду, у [[Вуглы (Нараўлянскі раён)|Вуглохъ]] — ведъро меду, съ тыхъ селъ уси маютъ давати не задержуваючи настоятелемъ тое церкви на Покърову Святую въ осень…''{{канец цытаты}} [[Файл:Робаўшчына братоў Сурынаў у 1571 г.jpg|значак|зьлева|150пкс|Робаўшчына паноў Сурынаў у 1571 г.]] [[Файл:Сяло Робаўскае пані Станіслававай Сурынавай.jpg|значак|150пкс|Сяло Робаўскае пані Станіслававай Сурынавай.]] [[Файл:Робаўшчына Гарасіма Сурына. 1581 г.jpg|значак|зьлева|150пкс|Робаўшчына Гарасіма Сурына. 1581 г.]] У люстрацыі Оўруцкага замку 1552 года{{заўвага|У. Б. Антановіч, укладальнік адпаведнага тому дакумэнтаў, датаваў яе 1545 годам. Але апісаньні іншых «украинных замков» — Мазырскага, Чарнобыльскага, Асьцёрскага, Віньніцкага, Чаркаскага — пазначаныя 1552 г. І для Оўруцкага гэты год цалкам прыймальны, бо Іосіф Халецкі тады заставаўся дзяржаўцам, а люстрацыя праведзеная пры ім.}} засьведчана, што сяло Робаўшчына было выслугай продка паноў Станіслава і Няміра Сурынавічаў; з 1 службы{{Заўвага|Службу складалі 2 двары і болей.|}} людзей да замку адпраўлялася кадзь{{заўвага|Адзінка вымярэньня аб'ёму; у розных мясцовасьцях кадзь прыраўнівалася да 3-10 пудоў, 3-4 ушатаў, 2-4 мядніц і г. д.}} мядовай даніны<ref>Центральний державний історичний архів України в м. Києві (ЦДІАУК). Ф. 15. Оп. 1. Спр. 3. А. 452зв.; Архив Юго-Западной России (Архив ЮЗР). Ч. 4. Т. І. Акты о происхождении шляхетских родов в Юго-Западной России. — Киев, 1867. С. 35, 45</ref>. Напярэдадні падпісаньня акту [[Люблінская унія|Люблінскай уніі]] ўказам караля [[Жыгімонт Аўгуст|Жыгімонта Аўгуста]] ад 6 чэрвеня 1569 году [[Кіеўскае ваяводзтва]] (і Палохачаў/Робаўшчына таксама) было далучанае да [[Карона Каралеўства Польскага|Кароны Польскай]]<ref>Volumina Legum. Tom II. — Petersburg: Nakładem i drukiem Józafata Ohryzki, 1859. S. 84 — 87; Падалінскі У. // Беларускі гістарычны агляд. — 2012. Т. 19. С. 329—337 (Рэцэнзія на кн.: Litwin H. Równi do równych: kijowska reprezentacja sejmowa 1569—1648. — Warszawa, 2009)</ref>. === Карона Каралеўства Польскага ў Рэчы Паспалітай === [[Файл:Сяло Робаўскае Палохачаў. 1624 г.png|значак|150пкс|Сяло Робаўскае Палохачаў. 1624 г.]] [[Файл:Частка Брагінскіх добраў у рэестры 1628 г.jpg|значак|зьлева|150px|Робаўшчына П. Сурына ў рэестры 1628 г.]] [[Файл:Робаўшчына С. Стэцкага ў рэестры 1634 г.jpg|значак|150пкс|Робаўшчына С. Стэцкага ў рэестры 1634 г.]] [[Файл:Палохачаў П. Сурына ў рэестры 1634 г.jpg|значак|150пкс|Палохачаў П. Сурына ў рэестры 1634 г.]] [[Файл:Дзёрнавічы ў люстрацыі 1683 г.jpg|значак|зьлева|150px|Палохачаў у люстрацыі 1683 г.]] Згодна з рэестрам [[падымнае|падымшчыны]], ухваленым на Люблінскім сойме 1569 году, з 4 цяглых дымоў сяла Роба(ў)шчыны пана Гардзея Сурына (далей згаданы і Гарасім) у 1571 годзе было выбрана па 12 грошаў; яшчэ адзін дым належаў навасёлу і падаткам на працягу 4 гадоў не абкладаўся. У сяле Ро''ў''баўскім з 4 дымоў пані Станіслававай Сурынавай выбрана таксама па 12 гр.<ref>ЦДІАУК. Ф. 44. Оп. 1. Спр. 1. А. 231-232, 238</ref>. З падатковага рэестру Кіеўскай зямлі (ваяводзтва), складзенага 21 чэрвеня 1581 году каралеўскім слугой і паборцам панам Мацеем Язерскім, вынікае, што з 4 [[асадныя сяляне|асядлых]] дымоў сёлаў Р''э''баўшчыны і Гаўрылкаўцаў пана Гарасіма Сурына выбіралася па 15 грошаў<ref>ЦДІАУК. Ф. 44. Оп. 1. Спр. 1. А. 882, 894; пар.: Źródła dziejowe (далей: ŹD). T. XX. Polska XVI wieku pod względem geograficzno-statystycznym; T. IX: Ziemie ruskie. Ukraina (Kijów — Bracław) / A. Jabłonowski — Warszawa, 1894. Wykazy... S. 45 (тут памылкова — нібыта з 2 асядлых)</ref>. 24 ліпеня 1624 году на скаргу пана Аляксандра Гедройця складзены судовы дэкрэт, паводле якога падданыя сяла Ро''ў''баўскага Палохачава пані Марушы з роду Стэцкіх Сурынавай, гвалтоўна наехаўшы на сяло Руда, забралі ў тамтэйшага [[дзяржаўца|дзяржаўцы]] коней і розныя рэчы<ref>ŹD. T. XXI. Polska XVI wieku pod względem geograficzno-statystycznym; T. X. — S. 334</ref>. У падатковым рэестры Кіеўскага ваяводзтва 1628 году паведамляецца, што з 4 дымоў сяла Робаўшчыны Пятра Сурына за 6 пабораў атрымана па 3 злотых<ref>ЦДІАУК. Ф. 25. Оп. 1. Спр. 177. А. 604; Архив ЮЗР. Ч. 7. Т. 1. Акты о заселении Юго-Западной России. — Киев, 1886. С. 394</ref>. У дакумэнце пад назвай «Regestr wybirania podymnego jednego w powiecie Owruckim w roku... 1634» зазначана, што Самуэль Стэцкі з 14 дымоў (×6 — ~84) сяла Робаўшчыны заплаціў, як і належала, па 15 грошаў з дыму, г. зн. усяго 7 злотых; адпаведна, з 10 дымоў (~60) сяла Палохачава Пятра Сурына выбрана 5 злотых<ref>ЦДІАУК. Ф. 11. Оп. 1. Спр. 9. А. 929, 931зв.</ref>. Паводле тарыфа «dwoiego» падымнага Кіеўскага ваяводзтва 1640 году, з 17 дымоў (~102 жыхары) Палохачава Пятра Сурына выбіралася 17 злотых, а з 13 дымоў (~78) Ро''ў''баўшчыны Самуэля Стэцкага — 13 зл.<ref>ЦДІАУК. Ф. 11. Оп. 1. Спр. 9. А. 881зв., 886зв.; Archiwum Państwowe w Krakowie. Archiwum Młynowskie Chodkiewiczów. Mikr. № J – 14970. Sygn. 404. S. 215-216, 233</ref>. Зь люстрацыі падымнага падатку [[Жытомір]]скага і Оўруцкага паветаў Кіеўскага ваяводзтва 1683 году вядома, што 3 дымы ў Палохачаве трымалі паны Халанеўскія, а выбіралася зь іх 2 злотых<ref>ЦДІАУК. Ф. 15. Оп. 1. Спр. 3. А. 737зв.; Архив ЮЗР. Ч. 7. Т. І. — С. 492</ref>. Згаданы Палохачаў у тарыфах падымнага Оўруцкага павету 1711 і 1714 гадоў; у тарыфе 1734 году ўказана, што валодаў ім падстолі земскі, падстароста гродзкі оўруцкі Францішак Юзаф Стэцкі<ref>Тарифи подимного податку, сеймикові лауди і люстрації Київського воєводства першої половини XVIII століття. /Вид. друге, доп. Укл. Конрад Жеменецький. — Біла Церква, 2015. С. 65, 74, 279</ref>. У 1754 годзе з 13 двароў (~78 жыхароў) сяла Палохачава ўдавы пані Стэцкай «do grodu»{{заўвага|Да Оўруцкага замку.}} выплачваліся 2 злотыя і паўгроша, «na milicję»{{заўвага|Пераважна на барацьбу супраць гайдамакаў.}} 8 зл. і 2 гр. падымнага<ref>Тариф подимного податку Київського воєводства 1754 року. /Опрацював Конрад Жеменецький. — Біла Церква, 2015. С. 177</ref>. === Пад уладай Расейскай імпэрыі === Пасьля [[Другі падзел Рэчы Паспалітай|другога падзелу Рэчы Паспалітай]] (1793) Палохачаў апынуўся ў [[Расейская імпэрыя|Расейскай імпэрыі]]. === Найноўшы час === == Заўвагі == {{Заўвагі|2}} == Крыніцы == {{Крыніцы|2}} [[Катэгорыя:Населеныя пункты Жытомірскай вобласьці]] [[Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XIV стагодзьдзі]] cvott2z91qzg8c8yblawsbavapuc21f 2697305 2697224 2026-10-20T08:21:54Z Дамінік 64057 2697305 wikitext text/x-wiki {{Населены пункт/Украіна |Назва = Палохачаў |Статус = сяло |Назва ў родным склоне = Палохачава |Арыгінальная назва = Полохачів |Лацінка = Pałochačaŭ |Герб = |Сьцяг = |Гімн = |Дата заснаваньня = перад 1394 годам |Першыя згадкі = [[XIV стагодзьдзе]] |Статус з = |Магдэбурскае права = |Былая назва = |Мясцовая назва = |Вобласьць = [[Жытомірская вобласьць|Жытомірская]] |Аўтаномная рэспубліка = |Раён = [[Корасьценскі раён|Корасьценскі]] |Сельсавет = |Мэр = |Пасада кіраўніка = |Кіраўнік = |Плошча = |Крыніца плошчы = |Вышыня = |Унутраны падзел = |Колькасьць насельніцтва = 307 |Год падліку колькасьці = |Крыніца колькасьці насельніцтва = |КОАТУУ = |Аўтамабільны нумарны знак = |Выява = |Апісаньне выявы = |Шырата градусаў = 51 |Шырата хвілінаў = 22 |Шырата сэкундаў = 16 |Даўгата градусаў = 28 |Даўгата хвілінаў = 31 |Даўгата сэкундаў = 01 |Пазыцыя подпісу на мапе = |Водступ подпісу на мапе = |Commons = |Сайт = }} '''Пало́хачаў''' ({{мова-uk|Поло́хачів}}) — сяло ў Оўруцкай меставай грамадзе [[Корасьценскі раён|Корасьценскага раёну]] [[Жытомірская вобласьць|Жытомірскай вобласьці]] [[Украіна|Ўкраіны]]. [[Копцеўшчына]] == Назва == Згаданае як Палохачаў яшчэ ў XIV ст., у цэлым шэрагу крыніцаў XVI — XVII стст. паселішча, стаўшы часткай маёнтку Робаўшчына, магло выступаць пад назвамі сяло Робаўскае, сяло Робаўскае Палохачаў. Пэўны час называліся і Робаўшчына, і Палохачаў, прыналежныя розным асобам. Вядомыя выпадкі, калі маёнтак аднаго й таго ўладальніка ў 1628 г. названы Робаўшчынай, а ў 1634 і 1640 г. Палохачавам. Урэшце тапонім Робаўшчына нібыта зьнік, а засталося сяло Палохачаў, якое існуе і сёньня. == Гісторыя == === Вялікае Княства Літоўскае === Найраней сяло Палохачаў названае ў грамаце князя Васіля Ўладзімеравіча, паводле У. Б. Антановіча, невядомага зь іншых крыніцаў сына кіеўскага князя [[Уладзімер Альгердавіч|Ўладзімера Альгердавіча]], што калісьці трымаў [[Оўруч|Оўруцкую]] воласьць, маючы свой удзел на [[Палесьсе|Палесьсі]]. Аднак, больш пераканаўчай выглядае вэрсія, згодна зь якой, чацьвёрты сын [[Сьпіс вялікіх князёў літоўскіх|вялікага князя літоўскага]] [[Альгерд]]а ад першага шлюбу зь віцебскай князёўнай Марыяй атрымаў пры нараджэньні княскае імя Ўладзімер і хроснае імя Васіль, у гонар князя [[Уладзімер Сьвятаславіч|Ўладзімера (Васіля) Сьвятаслававіча]]<ref>Православная энциклопедия (далей: ПЭ). — Москва, 2004. T. VIII. С. 688</ref>. Інакш кажучы, падараваньне царкве сьвятога Васіля Вялікага ў Оўручы зроблена самым Уладзімерам Альгердавічам{{заўвага|У інтэрпрэтацыі аўтара «Православной энциклопедии» расейскага гісторыка А. В. Кузьміна, падараваньне зьвязваецца зь імям князя кіеўскага (канец XIII або пачатак XIV ст.) і пуціўльскага Ўладзімера Іванавіча. Самую ж грамату выдаў нібыта яго сын пуціўльскі князь Васіль<ref>ПЭ. – Москва, 2008. T. XIX. С. 349 – 350</ref>. Апошні, аднак, быў сынам пуціўльскага і оўруцкага князя Андрэя, брата Ўладзімера<ref>Зотов Р. В. О черниговских князьях по Любецкому синодику и о Черниговском княжестве в татарское время. — С.-Петербург, 1892. С. 115</ref>. Імя Андрэя ў якой бы ня ёсьць форме ў дакумэнце адсутнае. Таму ўдзел у справе кагосьці з князёў Рурыкавічаў, як і запіс на царкву мядовай даніны раней, чым у Кіеве зьявіўся Ўладзімер Альгердавіч, выглядае пакуль непраўдападобна. Як бы адшукалася іншая крыніца...}}{{заўвага|Гэткага меркаваньня трымаўся ў 1551 г. князь Фрыдэрык (Сямён) Глебавіч Пронскі, ваявода кіеўскі, дзяржаўца чарнобыльскі, што вынікае зь ягоных словаў «... отъ славное памети небожъчика Володимера наданное и одъ иншихъ такъже вписане на тую церъковъ...».}}<ref>Грамоты великих князей литовских с 1390 по 1569 год, собранные и изданные под редакцией Владимира Антоновича и Константина Козловского. — Киев: Университетская типография, 1868. № 37</ref> і не пазьней 1394 году:[[Файл:Вараўцы паноў Сурынаў у люстрацыі 1552 г.jpg|значак|зьлева|150пкс|Робаўшчына паноў Сурынаў у люстрацыі 1552 г.]]{{пачатак цытаты}}''мы Василей Володымеровичъ, князь, придали есмо на церковъ Светого Великого Василъя мурованого, въ мЂсте Овручу, подъ селомъ [[Мухаеды|Имухоедовскимъ]], островъ Тростеницу, обрубный, и зъ оного идетъ десятъ ведеръ меду, и даватъ маютъ у Полохачове зъ земли Петниское чотыри ведръ меду, а y [[Вербавічы|Вербковичахъ]] — ведро меду, у [[Гажын|Гажине]] — ведро меду, у [[Паўловічы (зьніклае паселішча)|Павъловичахъ]] — полъведра меду, у [[Вуглы (Нараўлянскі раён)|Вуглохъ]] — ведъро меду, съ тыхъ селъ уси маютъ давати не задержуваючи настоятелемъ тое церкви на Покърову Святую въ осень…''{{канец цытаты}} [[Файл:Робаўшчына братоў Сурынаў у 1571 г.jpg|значак|зьлева|150пкс|Робаўшчына паноў Сурынаў у 1571 г.]] [[Файл:Сяло Робаўскае пані Станіслававай Сурынавай.jpg|значак|150пкс|Сяло Робаўскае пані Станіслававай Сурынавай.]] [[Файл:Робаўшчына Гарасіма Сурына. 1581 г.jpg|значак|зьлева|150пкс|Робаўшчына Гарасіма Сурына. 1581 г.]] У люстрацыі Оўруцкага замку 1552 года{{заўвага|У. Б. Антановіч, укладальнік адпаведнага тому дакумэнтаў, датаваў яе 1545 годам. Але апісаньні іншых «украинных замков» — Мазырскага, Чарнобыльскага, Асьцёрскага, Віньніцкага, Чаркаскага — пазначаныя 1552 г. І для Оўруцкага гэты год цалкам прыймальны, бо Іосіф Халецкі тады заставаўся дзяржаўцам, а люстрацыя праведзеная пры ім.}} засьведчана, што сяло Робаўшчына было выслугай продка паноў Станіслава і Няміра Сурынавічаў; з 1 службы{{Заўвага|Службу складалі 2 двары і болей.|}} людзей да замку адпраўлялася кадзь{{заўвага|Адзінка вымярэньня аб'ёму; у розных мясцовасьцях кадзь прыраўнівалася да 3-10 пудоў, 3-4 ушатаў, 2-4 мядніц і г. д.}} мядовай даніны<ref>Центральний державний історичний архів України в м. Києві (ЦДІАУК). Ф. 15. Оп. 1. Спр. 3. А. 452зв.; Архив Юго-Западной России (Архив ЮЗР). Ч. 4. Т. І. Акты о происхождении шляхетских родов в Юго-Западной России. — Киев, 1867. С. 35, 45</ref>. Напярэдадні падпісаньня акту [[Люблінская унія|Люблінскай уніі]] ўказам караля [[Жыгімонт Аўгуст|Жыгімонта Аўгуста]] ад 6 чэрвеня 1569 году [[Кіеўскае ваяводзтва]] (і Палохачаў/Робаўшчына таксама) было далучанае да [[Карона Каралеўства Польскага|Кароны Польскай]]<ref>Volumina Legum. Tom II. — Petersburg: Nakładem i drukiem Józafata Ohryzki, 1859. S. 84 — 87; Падалінскі У. // Беларускі гістарычны агляд. — 2012. Т. 19. С. 329—337 (Рэцэнзія на кн.: Litwin H. Równi do równych: kijowska reprezentacja sejmowa 1569—1648. — Warszawa, 2009)</ref>. === Карона Каралеўства Польскага ў Рэчы Паспалітай === [[Файл:Сяло Робаўскае Палохачаў. 1624 г.png|значак|150пкс|Сяло Робаўскае Палохачаў. 1624 г.]] [[Файл:Частка Брагінскіх добраў у рэестры 1628 г.jpg|значак|зьлева|150px|Робаўшчына П. Сурына ў рэестры 1628 г.]] [[Файл:Робаўшчына С. Стэцкага ў рэестры 1634 г.jpg|значак|150пкс|Робаўшчына С. Стэцкага ў рэестры 1634 г.]] [[Файл:Палохачаў П. Сурына ў рэестры 1634 г.jpg|значак|150пкс|Палохачаў П. Сурына ў рэестры 1634 г.]] [[Файл:Дзёрнавічы ў люстрацыі 1683 г.jpg|значак|зьлева|150px|Палохачаў у люстрацыі 1683 г.]] Згодна з рэестрам [[падымнае|падымшчыны]], ухваленым на Люблінскім сойме 1569 году, з 4 цяглых дымоў сяла Роба(ў)шчыны пана Гардзея Сурына (далей згаданы і Гарасім) у 1571 годзе было выбрана па 12 грошаў; яшчэ адзін дым належаў навасёлу і падаткам на працягу 4 гадоў не абкладаўся. У сяле Ро''ў''баўскім з 4 дымоў пані Станіслававай Сурынавай выбрана таксама па 12 гр.<ref>ЦДІАУК. Ф. 44. Оп. 1. Спр. 1. А. 231-232, 238</ref>. З падатковага рэестру Кіеўскай зямлі (ваяводзтва), складзенага 21 чэрвеня 1581 году каралеўскім слугой і паборцам панам Мацеем Язерскім, вынікае, што з 4 [[асадныя сяляне|асядлых]] дымоў сёлаў Р''э''баўшчыны і Гаўрылкаўцаў пана Гарасіма Сурына выбіралася па 15 грошаў<ref>ЦДІАУК. Ф. 44. Оп. 1. Спр. 1. А. 882, 894; пар.: Źródła dziejowe (далей: ŹD). T. XX. Polska XVI wieku pod względem geograficzno-statystycznym; T. IX: Ziemie ruskie. Ukraina (Kijów — Bracław) / A. Jabłonowski — Warszawa, 1894. Wykazy... S. 45 (тут памылкова — нібыта з 2 асядлых)</ref>. 24 ліпеня 1624 году на скаргу пана Аляксандра Гедройця складзены судовы дэкрэт, паводле якога падданыя сяла Ро''ў''баўскага Палохачава пані Марушы з роду Стэцкіх Сурынавай, гвалтоўна наехаўшы на сяло Руда, забралі ў тамтэйшага [[дзяржаўца|дзяржаўцы]] коней і розныя рэчы<ref>ŹD. T. XXI. Polska XVI wieku pod względem geograficzno-statystycznym; T. X. — S. 334</ref>. У падатковым рэестры Кіеўскага ваяводзтва 1628 году паведамляецца, што з 4 дымоў сяла Робаўшчыны Пятра Сурына за 6 пабораў атрымана па 3 злотых<ref>ЦДІАУК. Ф. 25. Оп. 1. Спр. 177. А. 604; Архив ЮЗР. Ч. 7. Т. 1. Акты о заселении Юго-Западной России. — Киев, 1886. С. 394</ref>. У дакумэнце пад назвай «Regestr wybirania podymnego jednego w powiecie Owruckim w roku... 1634» зазначана, што Самуэль Стэцкі з 14 дымоў (×6 — ~84) сяла Робаўшчыны заплаціў, як і належала, па 15 грошаў з дыму, г. зн. усяго 7 злотых; адпаведна, з 10 дымоў (~60) сяла Палохачава Пятра Сурына выбрана 5 злотых<ref>ЦДІАУК. Ф. 11. Оп. 1. Спр. 9. А. 929, 931зв.</ref>. Паводле тарыфа «dwoiego» падымнага Кіеўскага ваяводзтва 1640 году, з 17 дымоў (~102 жыхары) Палохачава Пятра Сурына выбіралася 17 злотых, а з 13 дымоў (~78) Ро''ў''баўшчыны Самуэля Стэцкага — 13 зл.<ref>ЦДІАУК. Ф. 11. Оп. 1. Спр. 9. А. 881зв., 886зв.; Archiwum Państwowe w Krakowie. Archiwum Młynowskie Chodkiewiczów. Mikr. № J – 14970. Sygn. 404. S. 215-216, 233</ref>. Зь люстрацыі падымнага падатку [[Жытомір]]скага і Оўруцкага паветаў Кіеўскага ваяводзтва 1683 году вядома, што 3 дымы ў Палохачаве трымалі паны Халанеўскія, а выбіралася зь іх 2 злотых<ref>ЦДІАУК. Ф. 15. Оп. 1. Спр. 3. А. 737зв.; Архив ЮЗР. Ч. 7. Т. І. — С. 492</ref>. Згаданы Палохачаў у тарыфах падымнага Оўруцкага павету 1711 і 1714 гадоў; у тарыфе 1734 году ўказана, што валодаў ім падстолі земскі, падстароста гродзкі оўруцкі Францішак Юзаф Стэцкі<ref>Тарифи подимного податку, сеймикові лауди і люстрації Київського воєводства першої половини XVIII століття. /Вид. друге, доп. Укл. Конрад Жеменецький. — Біла Церква, 2015. С. 65, 74, 279</ref>. У 1754 годзе з 13 двароў (~78 жыхароў) сяла Палохачава ўдавы пані Стэцкай «do grodu»{{заўвага|Да Оўруцкага замку.}} выплачваліся 2 злотыя і паўгроша, «na milicję»{{заўвага|Пераважна на барацьбу супраць гайдамакаў.}} 8 зл. і 2 гр. падымнага<ref>Тариф подимного податку Київського воєводства 1754 року. /Опрацював Конрад Жеменецький. — Біла Церква, 2015. С. 177</ref>. === Пад уладай Расейскай імпэрыі === Пасьля [[Другі падзел Рэчы Паспалітай|другога падзелу Рэчы Паспалітай]] (1793) Палохачаў апынуўся ў [[Расейская імпэрыя|Расейскай імпэрыі]]. === Найноўшы час === == Заўвагі == {{Заўвагі|2}} == Крыніцы == {{Крыніцы|2}} [[Катэгорыя:Населеныя пункты Жытомірскай вобласьці]] [[Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XIV стагодзьдзі]] omali7w0lms9oz5bdfj70qb1aunci46 2697306 2697305 2026-10-20T08:23:00Z Дамінік 64057 2697306 wikitext text/x-wiki {{Населены пункт/Украіна |Назва = Палохачаў |Статус = сяло |Назва ў родным склоне = Палохачава |Арыгінальная назва = Полохачів |Лацінка = Pałochačaŭ |Герб = |Сьцяг = |Гімн = |Дата заснаваньня = перад 1394 годам |Першыя згадкі = [[XIV стагодзьдзе]] |Статус з = |Магдэбурскае права = |Былая назва = |Мясцовая назва = |Вобласьць = [[Жытомірская вобласьць|Жытомірская]] |Аўтаномная рэспубліка = |Раён = [[Корасьценскі раён|Корасьценскі]] |Сельсавет = |Мэр = |Пасада кіраўніка = |Кіраўнік = |Плошча = |Крыніца плошчы = |Вышыня = |Унутраны падзел = |Колькасьць насельніцтва = 307 |Год падліку колькасьці = |Крыніца колькасьці насельніцтва = |КОАТУУ = |Аўтамабільны нумарны знак = |Выява = |Апісаньне выявы = |Шырата градусаў = 51 |Шырата хвілінаў = 22 |Шырата сэкундаў = 16 |Даўгата градусаў = 28 |Даўгата хвілінаў = 31 |Даўгата сэкундаў = 01 |Пазыцыя подпісу на мапе = |Водступ подпісу на мапе = |Commons = |Сайт = }} '''Пало́хачаў''' ({{мова-uk|Поло́хачів}}) — сяло ў Оўруцкай меставай грамадзе [[Корасьценскі раён|Корасьценскага раёну]] [[Жытомірская вобласьць|Жытомірскай вобласьці]] [[Украіна|Ўкраіны]]. [[Копцеўшчына (Корасьценскі раён)]] == Назва == Згаданае як Палохачаў яшчэ ў XIV ст., у цэлым шэрагу крыніцаў XVI — XVII стст. паселішча, стаўшы часткай маёнтку Робаўшчына, магло выступаць пад назвамі сяло Робаўскае, сяло Робаўскае Палохачаў. Пэўны час называліся і Робаўшчына, і Палохачаў, прыналежныя розным асобам. Вядомыя выпадкі, калі маёнтак аднаго й таго ўладальніка ў 1628 г. названы Робаўшчынай, а ў 1634 і 1640 г. Палохачавам. Урэшце тапонім Робаўшчына нібыта зьнік, а засталося сяло Палохачаў, якое існуе і сёньня. == Гісторыя == === Вялікае Княства Літоўскае === Найраней сяло Палохачаў названае ў грамаце князя Васіля Ўладзімеравіча, паводле У. Б. Антановіча, невядомага зь іншых крыніцаў сына кіеўскага князя [[Уладзімер Альгердавіч|Ўладзімера Альгердавіча]], што калісьці трымаў [[Оўруч|Оўруцкую]] воласьць, маючы свой удзел на [[Палесьсе|Палесьсі]]. Аднак, больш пераканаўчай выглядае вэрсія, згодна зь якой, чацьвёрты сын [[Сьпіс вялікіх князёў літоўскіх|вялікага князя літоўскага]] [[Альгерд]]а ад першага шлюбу зь віцебскай князёўнай Марыяй атрымаў пры нараджэньні княскае імя Ўладзімер і хроснае імя Васіль, у гонар князя [[Уладзімер Сьвятаславіч|Ўладзімера (Васіля) Сьвятаслававіча]]<ref>Православная энциклопедия (далей: ПЭ). — Москва, 2004. T. VIII. С. 688</ref>. Інакш кажучы, падараваньне царкве сьвятога Васіля Вялікага ў Оўручы зроблена самым Уладзімерам Альгердавічам{{заўвага|У інтэрпрэтацыі аўтара «Православной энциклопедии» расейскага гісторыка А. В. Кузьміна, падараваньне зьвязваецца зь імям князя кіеўскага (канец XIII або пачатак XIV ст.) і пуціўльскага Ўладзімера Іванавіча. Самую ж грамату выдаў нібыта яго сын пуціўльскі князь Васіль<ref>ПЭ. – Москва, 2008. T. XIX. С. 349 – 350</ref>. Апошні, аднак, быў сынам пуціўльскага і оўруцкага князя Андрэя, брата Ўладзімера<ref>Зотов Р. В. О черниговских князьях по Любецкому синодику и о Черниговском княжестве в татарское время. — С.-Петербург, 1892. С. 115</ref>. Імя Андрэя ў якой бы ня ёсьць форме ў дакумэнце адсутнае. Таму ўдзел у справе кагосьці з князёў Рурыкавічаў, як і запіс на царкву мядовай даніны раней, чым у Кіеве зьявіўся Ўладзімер Альгердавіч, выглядае пакуль непраўдападобна. Як бы адшукалася іншая крыніца...}}{{заўвага|Гэткага меркаваньня трымаўся ў 1551 г. князь Фрыдэрык (Сямён) Глебавіч Пронскі, ваявода кіеўскі, дзяржаўца чарнобыльскі, што вынікае зь ягоных словаў «... отъ славное памети небожъчика Володимера наданное и одъ иншихъ такъже вписане на тую церъковъ...».}}<ref>Грамоты великих князей литовских с 1390 по 1569 год, собранные и изданные под редакцией Владимира Антоновича и Константина Козловского. — Киев: Университетская типография, 1868. № 37</ref> і не пазьней 1394 году:[[Файл:Вараўцы паноў Сурынаў у люстрацыі 1552 г.jpg|значак|зьлева|150пкс|Робаўшчына паноў Сурынаў у люстрацыі 1552 г.]]{{пачатак цытаты}}''мы Василей Володымеровичъ, князь, придали есмо на церковъ Светого Великого Василъя мурованого, въ мЂсте Овручу, подъ селомъ [[Мухаеды|Имухоедовскимъ]], островъ Тростеницу, обрубный, и зъ оного идетъ десятъ ведеръ меду, и даватъ маютъ у Полохачове зъ земли Петниское чотыри ведръ меду, а y [[Вербавічы|Вербковичахъ]] — ведро меду, у [[Гажын|Гажине]] — ведро меду, у [[Паўловічы (зьніклае паселішча)|Павъловичахъ]] — полъведра меду, у [[Вуглы (Нараўлянскі раён)|Вуглохъ]] — ведъро меду, съ тыхъ селъ уси маютъ давати не задержуваючи настоятелемъ тое церкви на Покърову Святую въ осень…''{{канец цытаты}} [[Файл:Робаўшчына братоў Сурынаў у 1571 г.jpg|значак|зьлева|150пкс|Робаўшчына паноў Сурынаў у 1571 г.]] [[Файл:Сяло Робаўскае пані Станіслававай Сурынавай.jpg|значак|150пкс|Сяло Робаўскае пані Станіслававай Сурынавай.]] [[Файл:Робаўшчына Гарасіма Сурына. 1581 г.jpg|значак|зьлева|150пкс|Робаўшчына Гарасіма Сурына. 1581 г.]] У люстрацыі Оўруцкага замку 1552 года{{заўвага|У. Б. Антановіч, укладальнік адпаведнага тому дакумэнтаў, датаваў яе 1545 годам. Але апісаньні іншых «украинных замков» — Мазырскага, Чарнобыльскага, Асьцёрскага, Віньніцкага, Чаркаскага — пазначаныя 1552 г. І для Оўруцкага гэты год цалкам прыймальны, бо Іосіф Халецкі тады заставаўся дзяржаўцам, а люстрацыя праведзеная пры ім.}} засьведчана, што сяло Робаўшчына было выслугай продка паноў Станіслава і Няміра Сурынавічаў; з 1 службы{{Заўвага|Службу складалі 2 двары і болей.|}} людзей да замку адпраўлялася кадзь{{заўвага|Адзінка вымярэньня аб'ёму; у розных мясцовасьцях кадзь прыраўнівалася да 3-10 пудоў, 3-4 ушатаў, 2-4 мядніц і г. д.}} мядовай даніны<ref>Центральний державний історичний архів України в м. Києві (ЦДІАУК). Ф. 15. Оп. 1. Спр. 3. А. 452зв.; Архив Юго-Западной России (Архив ЮЗР). Ч. 4. Т. І. Акты о происхождении шляхетских родов в Юго-Западной России. — Киев, 1867. С. 35, 45</ref>. Напярэдадні падпісаньня акту [[Люблінская унія|Люблінскай уніі]] ўказам караля [[Жыгімонт Аўгуст|Жыгімонта Аўгуста]] ад 6 чэрвеня 1569 году [[Кіеўскае ваяводзтва]] (і Палохачаў/Робаўшчына таксама) было далучанае да [[Карона Каралеўства Польскага|Кароны Польскай]]<ref>Volumina Legum. Tom II. — Petersburg: Nakładem i drukiem Józafata Ohryzki, 1859. S. 84 — 87; Падалінскі У. // Беларускі гістарычны агляд. — 2012. Т. 19. С. 329—337 (Рэцэнзія на кн.: Litwin H. Równi do równych: kijowska reprezentacja sejmowa 1569—1648. — Warszawa, 2009)</ref>. === Карона Каралеўства Польскага ў Рэчы Паспалітай === [[Файл:Сяло Робаўскае Палохачаў. 1624 г.png|значак|150пкс|Сяло Робаўскае Палохачаў. 1624 г.]] [[Файл:Частка Брагінскіх добраў у рэестры 1628 г.jpg|значак|зьлева|150px|Робаўшчына П. Сурына ў рэестры 1628 г.]] [[Файл:Робаўшчына С. Стэцкага ў рэестры 1634 г.jpg|значак|150пкс|Робаўшчына С. Стэцкага ў рэестры 1634 г.]] [[Файл:Палохачаў П. Сурына ў рэестры 1634 г.jpg|значак|150пкс|Палохачаў П. Сурына ў рэестры 1634 г.]] [[Файл:Дзёрнавічы ў люстрацыі 1683 г.jpg|значак|зьлева|150px|Палохачаў у люстрацыі 1683 г.]] Згодна з рэестрам [[падымнае|падымшчыны]], ухваленым на Люблінскім сойме 1569 году, з 4 цяглых дымоў сяла Роба(ў)шчыны пана Гардзея Сурына (далей згаданы і Гарасім) у 1571 годзе было выбрана па 12 грошаў; яшчэ адзін дым належаў навасёлу і падаткам на працягу 4 гадоў не абкладаўся. У сяле Ро''ў''баўскім з 4 дымоў пані Станіслававай Сурынавай выбрана таксама па 12 гр.<ref>ЦДІАУК. Ф. 44. Оп. 1. Спр. 1. А. 231-232, 238</ref>. З падатковага рэестру Кіеўскай зямлі (ваяводзтва), складзенага 21 чэрвеня 1581 году каралеўскім слугой і паборцам панам Мацеем Язерскім, вынікае, што з 4 [[асадныя сяляне|асядлых]] дымоў сёлаў Р''э''баўшчыны і Гаўрылкаўцаў пана Гарасіма Сурына выбіралася па 15 грошаў<ref>ЦДІАУК. Ф. 44. Оп. 1. Спр. 1. А. 882, 894; пар.: Źródła dziejowe (далей: ŹD). T. XX. Polska XVI wieku pod względem geograficzno-statystycznym; T. IX: Ziemie ruskie. Ukraina (Kijów — Bracław) / A. Jabłonowski — Warszawa, 1894. Wykazy... S. 45 (тут памылкова — нібыта з 2 асядлых)</ref>. 24 ліпеня 1624 году на скаргу пана Аляксандра Гедройця складзены судовы дэкрэт, паводле якога падданыя сяла Ро''ў''баўскага Палохачава пані Марушы з роду Стэцкіх Сурынавай, гвалтоўна наехаўшы на сяло Руда, забралі ў тамтэйшага [[дзяржаўца|дзяржаўцы]] коней і розныя рэчы<ref>ŹD. T. XXI. Polska XVI wieku pod względem geograficzno-statystycznym; T. X. — S. 334</ref>. У падатковым рэестры Кіеўскага ваяводзтва 1628 году паведамляецца, што з 4 дымоў сяла Робаўшчыны Пятра Сурына за 6 пабораў атрымана па 3 злотых<ref>ЦДІАУК. Ф. 25. Оп. 1. Спр. 177. А. 604; Архив ЮЗР. Ч. 7. Т. 1. Акты о заселении Юго-Западной России. — Киев, 1886. С. 394</ref>. У дакумэнце пад назвай «Regestr wybirania podymnego jednego w powiecie Owruckim w roku... 1634» зазначана, што Самуэль Стэцкі з 14 дымоў (×6 — ~84) сяла Робаўшчыны заплаціў, як і належала, па 15 грошаў з дыму, г. зн. усяго 7 злотых; адпаведна, з 10 дымоў (~60) сяла Палохачава Пятра Сурына выбрана 5 злотых<ref>ЦДІАУК. Ф. 11. Оп. 1. Спр. 9. А. 929, 931зв.</ref>. Паводле тарыфа «dwoiego» падымнага Кіеўскага ваяводзтва 1640 году, з 17 дымоў (~102 жыхары) Палохачава Пятра Сурына выбіралася 17 злотых, а з 13 дымоў (~78) Ро''ў''баўшчыны Самуэля Стэцкага — 13 зл.<ref>ЦДІАУК. Ф. 11. Оп. 1. Спр. 9. А. 881зв., 886зв.; Archiwum Państwowe w Krakowie. Archiwum Młynowskie Chodkiewiczów. Mikr. № J – 14970. Sygn. 404. S. 215-216, 233</ref>. Зь люстрацыі падымнага падатку [[Жытомір]]скага і Оўруцкага паветаў Кіеўскага ваяводзтва 1683 году вядома, што 3 дымы ў Палохачаве трымалі паны Халанеўскія, а выбіралася зь іх 2 злотых<ref>ЦДІАУК. Ф. 15. Оп. 1. Спр. 3. А. 737зв.; Архив ЮЗР. Ч. 7. Т. І. — С. 492</ref>. Згаданы Палохачаў у тарыфах падымнага Оўруцкага павету 1711 і 1714 гадоў; у тарыфе 1734 году ўказана, што валодаў ім падстолі земскі, падстароста гродзкі оўруцкі Францішак Юзаф Стэцкі<ref>Тарифи подимного податку, сеймикові лауди і люстрації Київського воєводства першої половини XVIII століття. /Вид. друге, доп. Укл. Конрад Жеменецький. — Біла Церква, 2015. С. 65, 74, 279</ref>. У 1754 годзе з 13 двароў (~78 жыхароў) сяла Палохачава ўдавы пані Стэцкай «do grodu»{{заўвага|Да Оўруцкага замку.}} выплачваліся 2 злотыя і паўгроша, «na milicję»{{заўвага|Пераважна на барацьбу супраць гайдамакаў.}} 8 зл. і 2 гр. падымнага<ref>Тариф подимного податку Київського воєводства 1754 року. /Опрацював Конрад Жеменецький. — Біла Церква, 2015. С. 177</ref>. === Пад уладай Расейскай імпэрыі === Пасьля [[Другі падзел Рэчы Паспалітай|другога падзелу Рэчы Паспалітай]] (1793) Палохачаў апынуўся ў [[Расейская імпэрыя|Расейскай імпэрыі]]. === Найноўшы час === == Заўвагі == {{Заўвагі|2}} == Крыніцы == {{Крыніцы|2}} [[Катэгорыя:Населеныя пункты Жытомірскай вобласьці]] [[Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XIV стагодзьдзі]] jdtc35l4exuh8nnos6w81ncdff3cmep 0 304342 2697324 2697136 2026-10-20T11:32:10Z InternetArchiveBot 67502 Rescuing 1 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 2697324 wikitext text/x-wiki {{Населены пункт |Від адміністрацыйнай адзінкі 1 = Рэгіён |Назва адміністрацыйнай адзінкі 1 = [[О-дэ-Франс]] |Від адміністрацыйнай адзінкі 2 = Дэпартамэнт |Назва адміністрацыйнай адзінкі 2 = [[Уаза (дэпартамэнт)|Уаза]] |Шырата паўшар’е = паўночнае |Шырата градусаў = 49 |Шырата хвілінаў = 25 |Шырата сэкундаў = 49 |Даўгата паўшар’е = усходняе |Даўгата градусаў = 2 |Даўгата хвілінаў = 5 |Даўгата сэкундаў = 43 }} '''Бавэ́''' ({{мова-fr|Beauvais}}) — места ў дэпартамэнце [[Уаза (дэпартамэнт)|Ўаза]] на поўначы [[Францыя|Францыі]]. Горад месьціцца за 75 км на поўнач ад [[Парыж]]у. Тут працуе [[Бавэ (аэрапорт)|аэрапорт]], які абслугоўвае парыскую аглямэрацыю. == Гісторыя == [[Файл:Beauvais Jeanne Hachette 2.jpg|значак|зьлева|Помнік [[Жанна Ашэт|Жаньне Ашэт]] у Бавэ.]] Бавэ быў вядомы ў рымскі час пад гала-рымскай назвай Цэзарамагус, дзе частка магас паходзіць ад агульнакельцкага слова «поле». У IX стагодзьдзі места было арганізаванае ў графства, якое блізу 1013 году перайшло да біскупаў Бавэ. У 1346 годзе горад мусіў абараняцца ад ангельцаў, якія зноў узялі яго ў аблогу ў 1433 годзе. Аблога, якую места вытрымала ў 1472 годзе, была вядомай дзякуючы гераізму жанчынаў места, ачоленых [[Жанна Ашэт|Жаннай Ашэт]], чыя памяць дагэтуль ушаноўваецца працэсіяй 27 чэрвеня (сьвята [[Ангадрызма|Сьвятой Ангадрэмы]]), падчас якой жанчыны маюць перавагу над мужчынамі. Значны знойдзены манэтны скарб стаў вядомы як Скарб Бавэ, бо некаторыя ангельскія і эўрапейскія манэты, знойдзеныя разам зь ім, паходзілі з францускага абацтва, разьмешчанага ў Бавэ. Лічылася, што скарб, які ўтрымліваў разнастайныя рэдкія і надзвычай рэдкія англа-нарманскія пэні, а таксама ангельскія і замежныя манэты, быў знойдзены ў Парыжы або паблізу яго<ref>{{спасылка|спасылка=http://treasurehunting.tv/?p=101|загаловак=Coin Hoard Article|копія=https://web.archive.org/web/20070927102731/http://treasurehunting.tv/?p=101|дата копіі=27.09.2007}}</ref><ref>Marshall Faintich (2002). [http://www.symbolicmessengers.com/beauvais.htm The «Beauvais» Hoard] {{Недаступная спасылка|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. SymbolicMessengers.com.</ref>. Бавэ моцна пацярпеў падчас [[Першая сусьветная вайна|Першай сусьветнай вайны]], а потым зноў пакутваў у часы падчас [[Другая сусьветная вайна|Другой сусьветнай вайны]], як падчас нямецкага наступу на [[Парыж]] у чэрвені 1940 году. Значная частка старога гораду была амаль цалкам зьнішчаная, а катэдра моцна пашкоджаная, перш чым горад быў вызвалены брытанскімі войскамі 30 жніўня 1944 году<ref>Hoemberg, Elisabeth (1950). «Thy People, My People». J. M. Dent & Sons, London. — С. 63.</ref>. == Крыніцы == {{Крыніцы}} == Вонкавыя спасылкі == * [https://web.archive.org/web/20171112185636/https://www.beauvais.fr/ Афіцыйны сайт] [[Катэгорыя:Бавэ| ]] ome6xf355sabiviv64g5vjui7ny57c8 0 304344 2697258 2697190 2026-10-19T16:10:19Z InternetArchiveBot 67502 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 2697258 wikitext text/x-wiki {{Манарх}} '''Францы́ск I''' ({{мова-fr|François I^er}}; 12 верасьня 1494 — 31 сакавіка 1547) — кароль [[Францыя|Францыі]] ў час 1515—1547 гадоў. Ён быў сынам [[Карл Ангулемскі|Карла]], графа Ангулемскага, і [[Люіза Савойская|Люізы Савойскай]], стаўшы пераемнікам свайго стрыечнага брата ў першым калене і цесьця [[Людовік XII|Людовіка XII]], які памёр, не пакінуўшы законнага сына. Быў выбітным мэцэнатам мастацтваў, Францыск спрыяў узьнікненьню францускага [[Адраджэньне|Адраджэньня]], прыцягваючы да працы пры двары многіх італьянскіх мастакоў, у тым ліку [[Леанарда да Вінчы]], які прывёз ''«[[Мона Ліза|Мону Лізу]]»'', набытую Францыскам. Падчас ягонага караляваньня адбыліся важныя культурныя зьмены, сярод якіх адбылося ўзмацненьне цэнтральнай улады ў Францыі, распаўсюд [[гуманізм]]у і [[пратэстанцтва]], а таксама пачатак францускіх дасьледаваньняў [[Новы Сьвет|Новага Сьвету]]. Жак Карт’е ды іншыя мараплаўцы заявілі правы Францыі на землі ў [[Амэрыка|Амэрыцы]] і падрыхтавалі шлях да пашырэньня першай францускай каляніяльнай імпэрыі. == Біяграфія == === Раньняе жыцьцё === [[Файл:Jean Clouet - Portrait de François Ier (1494-1547), roi de France - Google Art Project.jpg|значак|зьлева|Партрэт Францыска 1515 году.]] Францыск Арлеанскі нарадзіўся 12 верасьня 1494 году ў замку мястэчка [[Каньяк (горад)|Каньяк]]{{Зноска|Knecht1982|1982|Knecht|1—2}}, якое тады месьцілася ў правінцыі Сантонж герцагства Аквітаніі. Ён быў адзіным сынам [[Карл Ангулемскі|Карла Арлеанскага]], графа Ангулемскага, і [[Люіза Савойская|Люізы Савойскай]], а таксама прапраўнукам караля [[Карл V Мудры|Карла V]]{{Зноска|Knecht2004|2004|Knecht|112}}. Ягоная сям’я не ўважалася за спадкаемцаў трону, бо ягоны стрыечны брат кароль Карл VIII быў яшчэ малады на момант Францыскавага нараджэньня, як і стрыечны брат ягонага бацькі і таксама будучы кароль [[Людовік XII]]. Аднак [[Карл VIII Валюа|Карл VIII]] памёр бязьдзетным у 1498 годзе, і яму пераемнічаў Людовік XII, які таксама ня меў сына нашчадка{{Зноска|Knecht1982|1982|Knecht|3}}. === Караляваньне === Калі Францыск атрымліваў адукацыю, ідэі, што паходзілі з італьянскага [[Адраджэньне|Адраджэньня]], мелі значны ўплыў у Францыі. Некаторыя ягоныя настаўнікі, як то [[Франсуа дэ Мулен дэ Рашфор]] і [[Крыстоф дэ Лянгей]], былі захопленыя гэтым новым сьветапоглядам і спрабавалі паўплываць на Францыска. Ягоная акадэмічная адукацыя ўлучала атрыманьне ведаў у арытмэтыцы, астранаміі, геаграфіі, граматыкі, гісторыі, чытаньня, правапісу і пісьма, у выніку чаго ён стаў дасьведчаным у [[іўрыт|габрэйскай]], [[італьянская мова|італьянскай]], [[лацінская мова|лацінскай]] і [[гішпанская мова|гішпанскай мовах]]. Францыск навучыўся рыцарскаму мастацтву, танцам і музыцы, а таксама любіў стральбу з лука, сакалінае паляваньне, конную язду, паляваньне, турніры, тэніс і барацьбу. Урэшце ён захапляўся філязофіяй і тэалёгіяй ды быў апантаны мастацтвам, літаратурай, паэзіяй і навукай. Хоць Францыск не атрымаў гуманістычнай адукацыі, ён быў больш натхнёны гуманізмам, чым любы папярэдні францускі кароль. [[Файл:Truce of Nice 1538.jpg|значак|зьлева|Сустрэча Францыска I і [[Карл V (імпэратар Сьвятой Рымскай імпэрыі)|Карла V]].]] Хоць [[Італьянскія войны]] 1494—1559 гадоў былі дамінуючай часткай ягонага кіраваньня, бо ён стала браў у іх удзел, войны не былі адзіным фокусам ягонай палітыкі. Ён проста працягваў войны, якія атрымаў у спадчыну ад сваіх папярэднікаў і якія ягоны спадкаемца [[Генрых II Валюа|Генрых II]] таксама атрымаў уласна па сьмерці Францыска. Фактычна жа Італьянскія войны ўсчаліся тады, калі [[Мілян]] зьвярнуўся да францускага караля Карла VIII з просьбай аб абароне ад агрэсіўных дзеяў з боку караля Неапалю<ref>Hoyt, Robert S.; Chodorow, Stanley (1976). «Europe in the Middle Ages». Harcourt, Brace & Jovanovich Inc.: New York. — С. 619.</ref>. Большая частка вайсковай дзейнасьці пры Францыску была скіраваная супраць ягонага заклятага ворага, кім быў [[Імпэратары Сьвятой Рымскай імпэрыі|імпэратар Сьвятой Рымскай імпэрыі]] [[Карл V (імпэратар Сьвятой Рымскай імпэрыі)|Карл V]]. Францыск і Карл падтрымлівалі магутнае асабістае суперніцтва. Акрамя самой імпэрыі, Карл асабіста кіраваў Гішпаніяй, Аўстрыяй і шэрагам меньшых уладаньняў, што межавалі з Францыяй, і таму ўяўляў пагрозу для каралеўства Францыска I. [[Файл:Marignan-1515-francois1er.jpg|значак|зьлева|Кароль у [[бітва пры Марыньяна|бітве пры Марыньяна]].]] Спачатку Францыск ставіўся да новага руху [[Рэфармацыя|Рэфармацыі]] адносна талерантна, не зважаючы на ​​тое, што ў 1523 годзе на пляцы Мабэр загадаў спаліць некалькіх гарэтыкаў<ref>Goubert, Pierre (1991). «The Course of French History». Psychology Press. — С. 92.</ref>. Стаўленьне караля да пратэстанцтва пагоршылася пасьля «справы аб афішах», то бок падзеі, якая адбылася ў ноч на 17 кастрычніка 1534 году, калі на вуліцах Парыжу і іншых буйных гарадоў зьявіліся аб’явы з асуджэньнем каталіцкай імшы. Найбольш зацятыя каталікі былі абураныя сьцьверджаньнямі, што зьмяшчаліся ў гэтых тэкстах. Сам Францыск пачаў разглядаць гэты рух як змову супраць сябе і пачаў перасьлед ягоных прыхільнікаў. Пратэстантаў кідалі ў турмы і каралі сьмерцю. Друкаваная прадукцыя трапіла пад цэнзуру, а вядучыя пратэстанцкія рэфарматары, як то [[Жан Кальвін]], былі вымушаныя выправіцца ў выгнаньне. === Сьмерць === Францыск памёр у замку [[Рамбуе (замак)|Рамбуе]] 31 сакавіка 1547 года ў дзень 28-годзьдзя свайго сына, які стаў ягоным пераемнікам. Магіла Францыска, а таксама магілы ягонай жонкі і маці разам з пахаваньнямі іншых францускіх каралёў і прадстаўнікамі каралеўскай сям’і, была апаганеная 20 кастрычніка 1793 году, у час [[Вялікі тэрор|Вялікага тэрору]] па [[Француская рэвалюцыя|Францускай рэвалюцыі]]. == Крыніцы == {{Крыніцы}} == Літаратура == * {{кніга|імя=Robert J.|прозьвішча=Knecht|загаловак=Francis I|выдавецтва=Cambridge University Press|год=1982|isbn=978-0-521-24344-5|ref=Knecht1982}} * {{кніга|імя=Robert J.|прозьвішча=Knecht|загаловак=The Valois|выдавецтва=Hambledon Continuum|год=2004|ref=Knecht2004}} == Вонкавыя спасылкі == * [https://web.archive.org/web/20151208140040/http://www.valois.org/ Дом Валюа]. {{Каралі Францыі}} 9irghr1ewdgwqp60wagiafvj5iaujce 0 304355 2697217 2697216 2026-10-19T12:02:41Z Dymitr 10914 /* Біяграфія */ артаграфія 2697217 wikitext text/x-wiki {{Палітык}} '''Жак Нэке́р''' ({{мова-fr|Jacques Necker}}; 30 верасьня 1732, [[Жэнэва]] — 9 красавіка 1804, [[Жэнэва]]) — швайцарскі фінансіст і францускі дзяржаўны дзяяч, галоўны міністар [[Францыя|Францыі]] і міністар фінансаў пры [[Людовік XVI|Людовіку XVI]] і ў пачатковы час [[Француская рэвалюцыя|Францускай рэвалюцыі]]. == Біяграфія == Нарадзіўся ў сям’і [[прафэсар]]а [[Жэнэўскі ўнівэрсытэт|Жэнэўскага ўнівэрсытэту]]. Змалку выяўляў схільнасьць да [[фінансы|фінансаў]] і камэрцыі. У 1750-х гадах пераехаў у [[Парыж]], дзе стаў пасьпяховым банкірам, заснаваўшы фінансавы дом Thellusson, Necker & Cie. Ягоны банк актыўна фінансаваў урад Францыі. У 1764 годзе ажаніўся зь [[Сюзанна Кюршо|Сюзаннай Кюршо]], якая стала вядомай пісьменьніцай. Іхняя дачка, [[Жэрмэна дэ Сталь]], стала адной зь вядучых інтэлектуалак свайго часу. У 1776 годзе быў прызначаны дырэктарам фінансаў Францыі, а ў 1777 годзе заняў пасаду міністра фінансаў каралеўства. Імкнуўся стабілізаваць францускую эканоміку праз рэформы, якія ўлучалі: * Зьніжэньне дзяржаўных выдаткаў; * Павелічэньне пазыкаў дзеля фінансаваньня ўдзелу Францыі ў [[Вайна за незалежнасьць ЗША|Амэрыканскай вайне за незалежнасьць]]; * Скарачэньне прывілеяў асноўных зьбіральнікаў падаткаў. У 1781 годзе апублікаваў «Compte rendu au roi» — першы публічны фінансавы справаздачны дакумэнт у гісторыі Францыі, які выявіў адносна стабільны стан фінансаў краіны, але ён быў ня цалкам дакладны. Гэта выклікала незадаволенасьць прыдворных элітаў, і яго змусілі пайсьці ў адстаўку. У 1788 годзе, у крытычны для Францыі час, кароль [[Людовік XVI]] зноў прызначыў яго міністрам фінансаў і галоўным міністрам каралеўства. Ён падрыхтаваў скліканьне [[Генэральныя штаты (Францыя)|Генэральных штатаў]] у 1789 годзе, што стала перадумовай для пачатку рэвалюцыйных падзеяў. 9 ліпеня 1789 года быў адхілены ад пасады, што выклікала абурэньне і масавыя пратэсты ў [[Парыж]]ы. Ягонае звальненьне стала адным з фактараў, што прывялі да [[Узяцьцё Бастыліі|штурму Бастыліі]] 14 ліпеня 1789 году. Па кароткім вяртаньні да ўлады канчаткова сышоў з францускай палітыкі ў 1790 годзе і вярнуўся ў [[Швайцарыя|Швайцарыю]], дзе прыжыў да канца жыцьця. == Крыніцы == {{Крыніцы}} {{САРТЫРОЎКА_ПА_ЗМОЎЧВАНЬНІ:Нэкер, Жак}} [[Катэгорыя:Швайцарскія эканамісты]] [[Катэгорыя:Францускія эканамісты]] q54fe5k375y4k00rir6pl3zd89s5826 0 304356 2697219 2026-10-19T12:10:21Z Dymitr 10914 крыніца — https://be.wikipedia.org/wiki/Эцьен-Шарль_дэ_Ламені_дэ_Брыен?oldid=4966195 2697219 wikitext text/x-wiki {{Палітык}} '''Эт’е́н-Шарль дэ Лямэні́ дэ Брые́н''' ({{мова-fr|Étienne-Charles de Loménie de Brienne}}; 9 кастрычніка 1727, [[Парыж]] — 16 лютага 1794, [[Санс]]) — францускі дзяржаўны дзяяч XVIII стагодзьдзя, арцыбіскуп, [[кардынал]], прэм’ер-міністар і міністр фінансаў [[Францыя|Францыі]]. == Біяграфія == Паходзіў з шляхецкага роду і атрымаў выдатную адукацыю. Быў прызначаны біскупам у 1760 годзе, а пазьней стаў арцыбіскупам [[Тулюза|Тулюзы]]. У гэты час дэ Брыен быў вядомы сваімі рэфарматарскімі поглядамі і падтрымкай ідэяў [[Эпоха Асьветніцтва|Асьветніцтва]]. У 1787 годзе, калі Францыя сутыкнулася зь фінансавай крызай, кароль [[Людовік XVI]] прызначыў дэ Брыена міністрам фінансаў. Пасьля ён стаў прэм’ер-міністрам дзяржавы 1 траўня 1787 году пры падтрымцы каралевы [[Марыя Антуанэта|Марыі Антуанэты]]. Дэ Брыен спрабаваў зрабіць фінансавыя рэформы і прасунуць падаткаабкладаньне для дваранства і [[духавенства]], што выклікала моцны супраціў зь іхнага боку. У 1788 годзе ён быў вымушаны сысьці ў адстаўку, а ягоныя рэформы ня былі завершаныя. Па адстаўцы атрымаў тытул [[кардынал]]а. Падчас [[Француская рэвалюцыя|Францускай рэвалюцыі]] дэ Брыен спачатку спрабаваў адаптавацца да новых умоваў. У 1791 годзе быў адлучаны ад царквы [[Піюс VI|Піюсам VI]]. Адначасна выклікаў падазрэньні з боку рэвалюцыянэраў, і 9 лістапада 1793 году быў арыштаваны ў Сансе і неўзабаве памёр у вязьніцы ў 1794 годзе пры загадкавых абставінах. == Крыніцы == {{Крыніцы}} {{САРТЫРОЎКА_ПА_ЗМОЎЧВАНЬНІ:Лямэні дэ Брыен, Эт’ен-Шарль}} [[Катэгорыя:Францускія палітыкі]] 13hk9bxlhkqfgypd682en575cd8xwpt 10 304357 2697225 2026-10-19T13:49:24Z Jim 415 Створаная старонка са зьместам „Bengal tiger in Sanjay Dubri Tiger Reserve December 2024 by Tisha Mukherjee 11.jpg<noinclude>[[Катэгорыя:Вікіпэдыя:Галоўная старонка:Выява дня]]</noinclude>“ 2697225 wikitext text/x-wiki Bengal tiger in Sanjay Dubri Tiger Reserve December 2024 by Tisha Mukherjee 11.jpg<noinclude>[[Катэгорыя:Вікіпэдыя:Галоўная старонка:Выява дня]]</noinclude> ihghpnph9t0nn3maunspr4n90lld8qb 10 304358 2697226 2026-10-19T13:49:59Z Jim 415 Створаная старонка са зьместам „Příchovice - old window and cat.jpg<noinclude>[[Катэгорыя:Вікіпэдыя:Галоўная старонка:Выява дня]]</noinclude>“ 2697226 wikitext text/x-wiki Příchovice - old window and cat.jpg<noinclude>[[Катэгорыя:Вікіпэдыя:Галоўная старонка:Выява дня]]</noinclude> rgr06vcte7gwn90lg8s0m24mur7olmh 10 304359 2697227 2026-10-19T13:50:22Z Jim 415 Створаная старонка са зьместам „Alfombra de algas amarillas, parque nacional Ras Muhammad, Egipto, 2022-03-27, DD 42.jpg<noinclude>[[Катэгорыя:Вікіпэдыя:Галоўная старонка:Выява дня]]</noinclude>“ 2697227 wikitext text/x-wiki Alfombra de algas amarillas, parque nacional Ras Muhammad, Egipto, 2022-03-27, DD 42.jpg<noinclude>[[Катэгорыя:Вікіпэдыя:Галоўная старонка:Выява дня]]</noinclude> 6wt0xp2pzgtexmva3v2ohp59tqntfj5 10 304360 2697228 2026-10-19T13:50:46Z Jim 415 Створаная старонка са зьместам „PlanetMars-VallesMarineris-VikingOrbiter-1980.jpg<noinclude>[[Катэгорыя:Вікіпэдыя:Галоўная старонка:Выява дня]]</noinclude>“ 2697228 wikitext text/x-wiki PlanetMars-VallesMarineris-VikingOrbiter-1980.jpg<noinclude>[[Катэгорыя:Вікіпэдыя:Галоўная старонка:Выява дня]]</noinclude> br8wfv4bokp07yyre9i4kx1k1p7czya 0 304361 2697256 2026-10-19T16:09:11Z Dymitr 10914 крыніца — https://en.wikipedia.org/wiki/Capetian_dynasty?oldid=1376821935 2697256 wikitext text/x-wiki [[Файл:Héraldique blason France Gelde.svg|значак|Адзін з варыянтаў гербу Капэтынгаў.]] '''Капэты́нгі''' ({{мова-fr|Capétiens}}) — дынастыя франскага паходжаньня, якая па мужчынскай лініі ёсьць галіною [[Рабэртыны|Рабэртынаў]], а па жаночай лініі паходзіць ад [[Каралінгі|Каралінгаў]]. Гэта адная з найбуйнейшых і найстаражытнейшых каралеўскіх дынастыяў у [[Эўропа|Эўропе]] і сьвеце, вядомая таксама як Дом Францыі. Яна ўсчалася ад [[Гуга Капэт]]а, які ўважаецца за заснавальніка дынастыі. Ён і ягоныя нашчадкі па мужчынскай лініі кіравалі [[Францыя]]й бесьперапынна з 987 па 1792 гады, а таксама з 1814 па 1848 гады. Старэйшая лінія дому Капэтэнгаў кіравала Францыяй ад абраньня Гуга Капэта ў 987 годзе да сьмерці Карла IV у 1328 годзе. Яе замянілі малодшыя галіны, як то найперш дом [[Валюа (дынастыя)|Валюа]], а пасьля яго дом [[Бурбоны|Бурбонаў]], які кіраваў да таго часу, пакуль [[Француская рэвалюцыя]] не скасавала манархію ў 1792 годзе і не судзіла і не пакарала сьмерцю [[Людовік XVI|Людовіка XVI]] у 1793 годзе. Бурбоны былі адноўленыя на троне ў 1814 годзе пасьля паразы [[Напалеон I Банапарт|Напалеона]], але ў 1830 годзе мусілі пакінуць трон на карысьць апошняга капэтынскага манарха Францыі, як то [[Людовік-Філіп I|Людовіка-Філіпа I]], які належаў да дому [[Арлеаны|Арлеанаў]], малодшай галіны Бурбонаў. Малодшыя галіны капэтынскага дому Бурбонаў і цяпер кіруюць [[Гішпанія]]й і [[Люксэмбург]]ам. {{Накід:Гісторыя}} [[Катэгорыя:Капэтынгі]] ebzoywo6nhrtgduz7f67x1ho1j7jdt3 2697260 2697256 2026-10-19T16:11:24Z Dymitr 10914 новы ключ для [[Катэгорыя:Капэтынгі]]: « » з дапамогай [[Вікіпэдыя:Прылады/HotCat|HotCat]] 2697260 wikitext text/x-wiki [[Файл:Héraldique blason France Gelde.svg|значак|Адзін з варыянтаў гербу Капэтынгаў.]] '''Капэты́нгі''' ({{мова-fr|Capétiens}}) — дынастыя франскага паходжаньня, якая па мужчынскай лініі ёсьць галіною [[Рабэртыны|Рабэртынаў]], а па жаночай лініі паходзіць ад [[Каралінгі|Каралінгаў]]. Гэта адная з найбуйнейшых і найстаражытнейшых каралеўскіх дынастыяў у [[Эўропа|Эўропе]] і сьвеце, вядомая таксама як Дом Францыі. Яна ўсчалася ад [[Гуга Капэт]]а, які ўважаецца за заснавальніка дынастыі. Ён і ягоныя нашчадкі па мужчынскай лініі кіравалі [[Францыя]]й бесьперапынна з 987 па 1792 гады, а таксама з 1814 па 1848 гады. Старэйшая лінія дому Капэтэнгаў кіравала Францыяй ад абраньня Гуга Капэта ў 987 годзе да сьмерці Карла IV у 1328 годзе. Яе замянілі малодшыя галіны, як то найперш дом [[Валюа (дынастыя)|Валюа]], а пасьля яго дом [[Бурбоны|Бурбонаў]], які кіраваў да таго часу, пакуль [[Француская рэвалюцыя]] не скасавала манархію ў 1792 годзе і не судзіла і не пакарала сьмерцю [[Людовік XVI|Людовіка XVI]] у 1793 годзе. Бурбоны былі адноўленыя на троне ў 1814 годзе пасьля паразы [[Напалеон I Банапарт|Напалеона]], але ў 1830 годзе мусілі пакінуць трон на карысьць апошняга капэтынскага манарха Францыі, як то [[Людовік-Філіп I|Людовіка-Філіпа I]], які належаў да дому [[Арлеаны|Арлеанаў]], малодшай галіны Бурбонаў. Малодшыя галіны капэтынскага дому Бурбонаў і цяпер кіруюць [[Гішпанія]]й і [[Люксэмбург]]ам. {{Накід:Гісторыя}} [[Катэгорыя:Капэтынгі| ]] 706bzyxh3mrho5evdmu3ds181ldo3y3 14 304362 2697259 2026-10-19T16:10:52Z Dymitr 10914 пачатак 2697259 wikitext text/x-wiki [[Катэгорыя:Дынастыі]] [[Катэгорыя:Генэалёгія]] 85ncqsbtla4sil46hjx3x6w3s4lfrp7 0 304363 2697268 2026-10-19T19:13:48Z Dzejka 92386 [[ВП:Вікіфікатар|вікіфікацыя]] 2697268 wikitext text/x-wiki '''PRADMOVA''' (таксама '''«Прадмова»''') — фэстываль інтэлектуальнай кнігі, прысьвечаны беларускай літаратуры, кнігавыданьню, культуры і грамадзкай думцы. Заснаваны ў Беларусі ў 2018 годзе, фэстываль спачатку ладзіўся ў беларускіх гарадах, а з 2022 году праводзіцца за межамі Беларусі. У праграму ўваходзяць прэзэнтацыі кніг, літаратурныя сустрэчы, лекцыі, дыскусіі, выставы, тэатральныя пастаноўкі, кінапаказы і іншыя культурніцкія імпрэзы.<ref name="pen2018">[https://penbelarus.org/pradmova.html Фэстываль інтэлектуальнай кнігі «Прадмова»]. Беларускі ПЭН.</ref><ref name="about">[https://pradmova.eu/about-us/ Пра нас]. Афіцыйны сайт PRADMOVA.</ref><ref name="bellit2024">[https://bellit.info/news/pradmova-abvjashchaje-pryjom-zajavajak-i-daty-pravjadzennja-fjestyvalju.html Pradmova: прыём заявак і даты правядзеньня фэстывалю]. Bellit.info, 19 жніўня 2024.</ref> == Мэты і канцэпцыя == Фэстываль задуманы як пляцоўка для камунікацыі паміж аўтарамі, выдаўцамі, рэдактарамі, крытыкамі, ілюстратарамі, дызайнэрамі, перакладчыкамі і чытачамі. Яго канцэпцыя прадугледжвае папулярызацыю беларускай інтэлектуальнай кнігі, абмеркаваньне стану кніжнага рынку і пошук шляхоў разьвіцьця беларускай літаратуры.<ref name="pen2018" /> Арганізатары разглядаюць кнігу як комплексную культурную зьяву, зьвязаную ня толькі зь літаратурай, але і з ілюстрацыяй, дызайнам, тэатрам, кіно і грамадзкімі дыскусіямі. Сярод дэкляраваных каштоўнасьцяў фэстывалю — свабода слова і творчага самавыяўленьня, павага да культурнай разнастайнасьці, салідарнасьць і недапушчальнасьць дыскрымінацыі.<ref name="about" /> == Гісторыя == === 2018 год === Першы фэстываль «Прадмова» прайшоў з 27 па 31 траўня 2018 году ў культурніцкім інкубатары ОК16 у Менску. Арганізатарам выступіла ўстанова культуры «Кніжны офіс». Сярод партнэраў былі Беларускі ПЭН-цэнтар, культурніцкі інкубатар ОК16, «[[Арт Сядзіба|Арт-Сядзіба]]», «[[Будзьма беларусамі!]]», [[Лятучы ўнівэрсытэт]] і іншыя культурніцкія арганізацыі.<ref name="pen2018" /> Праграма ўключала лекцыі, дыскусіі і музычныя выступы. Фэстываль быў скіраваны на крытычнае асэнсаваньне беларускага кніжнага рынку і абмеркаваньне будучыні беларускай інтэлектуальнай кнігі.<ref name="pen2018" /> === 2019 год === Другі фэстываль адбыўся ў 2019 годзе. Асноўная праграма ў Менску праходзіла з 4 па 7 красавіка. Асобныя мерапрыемствы ладзіліся ў іншых беларускіх гарадах: Полацку, Горадні, Гомлі і Берасьці; у сакавіку фэстываль наведаў Полацак 3 сакавіка, Горадню 16 сакавіка, Гомель 23 сакавіка і Берасьце 30 сакавіка. Паводле афіцыйнага сайту фэстывалю, мерапрыемствы таксама праходзілі ў Бабруйску.<ref name="pen2019">[https://penbelarus.org/2019/02/25/festyval-pradmova-polacku-3-sakavka.html Фэстываль «Прадмова» ў Полацку 3 сакавіка]. Беларускі ПЭН, 25 лютага 2019.</ref><ref name="about" /> === 2020 год === У 2020 годзе фэстываль праходзіў у Менску, Берасьці, Віцебску, Горадні і Бабруйску. Асноўная менская праграма адбылася 15-18 кастрычніка ў Палацы мастацтваў. Частка мерапрыемстваў была арганізаваная ў анлайн-фармаце.<ref name="about" /><ref name="pen2020">[https://penbelarus.org/2020/10/08/yanush-vishneuski-shmat-paezii-i-zayacz-pcz-festyval-knigi-pradmova-abvescziu-pragramu.html Януш Вішнеўскі, шмат паэзіі і Заяц ПЦ: фэстываль кнігі Pradmova абвясьціў праграму]. Беларускі ПЭН, 8 кастрычніка 2020.</ref> === 2022 год === У 2022 годзе фэстываль прайшоў за межамі Беларусі. Ягоныя пляцоўкі знаходзіліся ў Варшаве, Вільні, Кракаве і Тбілісі; таксама была арганізаваная анлайн-праграма.<ref name="about" /><ref name="bellit2023">[https://bellit.info/roznaje/u-batumi-prajshla-pjershaja-chastka-knizhnaha-fjestyvalju-pradmova.html У Батумі прайшла першая частка кніжнага фэстывалю Pradmova]. Bellit.info, 2 кастрычніка 2023.</ref> === 2023 год === У 2023 годзе фэстываль праходзіў у Батумі, Варшаве, Вільні і Беластоку, а таксама ў анлайн-фармаце. Праграма ў Батумі адбылася 30 верасьня — 1 кастрычніка, у Варшаве — 6-9 кастрычніка, у Вільні — 14-15 кастрычніка, у Беластоку — 28-29 кастрычніка. Анлайн-мерапрыемствы праходзілі 21, 22 і 30 кастрычніка.<ref name="bellit2023" /><ref name="bellit2023program">[https://bellit.info/page/163 Фэстываль «Прадмова»-2023: зьявілася падрабязная праграма]. Bellit.info, 28 верасьня 2023.</ref> У межах фэстывалю 2023 году адбылося ўзнагароджаньне [[Прэмія імя Алеся Адамовіча (ПЭН-цэнтар)|прэміяй імя Алеся Адамовіча]]. Ляўрэатамі сталі [[Ганна Кандрацюк]] за кнігу «У прысьценку старога лесу» і [[Максім Знак]] за кнігу «Зэкамэрон».<ref name="adamovich2023">[https://penbelarus.org/2023/10/29/u-mezhah-festyvalya-pradmova-adbylosya-%D1%9Eznagarodzhanne-peramozhcza%D1%9E-premii-imya-alesya-adamovicha.html У межах фэстываля PRADMOVA адбылося ўзнагароджаньне пераможцаў Прэміі імя Алеся Адамовіча]. Беларускі ПЭН, 29 кастрычніка 2023.</ref> === 2024 год === У 2024 годзе фэстываль праходзіў у Вільні 5-6 кастрычніка, у Бэрліне 19-20 кастрычніка, у анлайн-фармаце 2-3 лістапада, у Варшаве 16-17 лістапада і ў Познані 30 лістапада — 1 сьнежня. Тэмай фэстывалю было «Між берагамі».<ref name="bellit2024" /> У межах праграмы адбыліся кніжныя прэзэнтацыі, дыскусіі, літаратурныя сустрэчы, канцэрты, спэктаклі і майстар-клясы. У Бэрліне таксама была прадстаўленая выстава пераможцаў конкурсу маладых ілюстратараў і дызайнэраў кнігі ART PRADMOVA.<ref name="bellitberlin2024">[https://bellit.info/roznaje/prahrama-fjestyvalju-inteljektualnaj-knihi-pradmova-u-bjerlinje.html Праграма фэстывалю Pradmova ў Бэрліне]. Bellit.info, 11 кастрычніка 2024.</ref> === 2025 год === У 2025 годзе прайшоў VII Міжнародны фэстываль інтэлектуальнай кнігі PRADMOVA. Ён аб’яднаў Вільню, Прагу, Познань і Варшаву, а таксама анлайн-мерапрыемствы. Лёзунгам фэстывалю сталі словы «Птушкі без гнёздаў».<ref name="bellit2025">[https://bellit.info/roznaje/sjoljetnjaja-pradmova-projdzje-u-chatyrokh-haradakh.html Сёлетняя PRADMOVA пройдзе ў чатырох гарадах]. Bellit.info, 16 ліпеня 2025.</ref> Праграма праходзіла ў Вільні 10-12 кастрычніка, у Празе 24-26 кастрычніка, у Познані 7-9 лістапада і ў Варшаве 21-24 лістапада. На працягу фэстывалю ладзіліся прэзэнтацыі кніг, дыскусіі, літаратурныя сустрэчы, канцэрты, пэрформансы і іншыя культурныя імпрэзы.<ref name="bellit2025" /> === 2026 год === У 2026 годзе фэстываль заплянаваны ў чатырох гарадах: Уроцлаве 2-4 кастрычніка, Вільні 16-18 кастрычніка, Празе 30 кастрычніка — 1 лістапада і Варшаве 13-15 лістапада. Тэма сэзону — «Чужая Бацькаўшчына».<ref name="pradmova2026">[https://pradmova.github.io/apply/ PRADMOVA_26 — фэстываль інтэлектуальнай кнігі].</ref> == Арганізацыя == Паводле матэрыялаў першага фэстывалю, яго арганізатарам у 2018 годзе была ўстанова культуры «Кніжны офіс». У наступныя гады PRADMOVA разьвівалася як міжнародная культурная ініцыятыва, якая аб’ядноўвае аўтараў, выдаўцоў, перакладчыкаў, мастакоў, дасьледчыкаў і чытачоў беларускай кнігі.<ref name="pen2018" /><ref name="about" /> == Узнагароды і конкурсы == PRADMOVA ня мае адной уласнай узнагароды, аналягічнай галоўнай прэміі фэстывалю. Аднак у межах яе праграмы праходзяць цырымоніі ўручэньня літаратурных прэміяў, а таксама выставы і конкурсы, зьвязаныя з кніжнай ілюстрацыяй і дызайнам. У 2023 годзе ў межах фэстывалю былі ўзнагароджаныя ляўрэаты прэміі імя Алеся Адамовіча, а ў 2024 годзе ў Бэрліне паказалі працы пераможцаў конкурсу ART PRADMOVA.<ref name="adamovich2023" /><ref name="bellitberlin2024" /> == Крыніцы == {{Крыніцы}} [[Катэгорыя:Беларускі ПЭН-цэнтар]] [[Катэгорыя:Беларуская літаратура]] sfsz3zwrby07mnjtta3i1yx8joxkut7 2697274 2697268 2026-10-19T19:22:14Z Dzejka 92386 [[ВП:Вікіфікатар|вікіфікацыя]], [[Вікіпэдыя:Шаблёны|шаблён]] 2697274 wikitext text/x-wiki {{Фэст |Назва = PRADMOVA |Лягатып = |Выява = |Подпіс да выявы = |Гады = ад 2018 году |Краіна = Беларусь, Эўразьвяз |Горад = [[Менск]] (адкрыцьцё), [[Горадня]], [[Варшава]], [[Вільня]], [[Познань]] і інш. |Мова = [[Беларуская мова|беларуская]] |Жанр = фэстываль інтэлектуальнай кнігі |Псэўданім = |Лэйбл = |Заснавальнік = |Арганізатар = |Тэматыка = беларуская літаратура |Склад = |Ганаровыя госьці = |Злучаныя праекты = |Сайт = [https://pradmova.eu pradmova.eu] }} '''PRADMOVA''' (таксама '''«Прадмова»''') — фэстываль інтэлектуальнай кнігі, прысьвечаны беларускай літаратуры, кнігавыданьню, культуры і грамадзкай думцы. Заснаваны ў Беларусі ў 2018 годзе, фэстываль спачатку ладзіўся ў беларускіх гарадах, а з 2022 году праводзіцца за межамі Беларусі. У праграму ўваходзяць прэзэнтацыі кніг, літаратурныя сустрэчы, лекцыі, дыскусіі, выставы, тэатральныя пастаноўкі, кінапаказы і іншыя культурніцкія імпрэзы.<ref name="pen2018">[https://penbelarus.org/pradmova.html Фэстываль інтэлектуальнай кнігі «Прадмова»]. Беларускі ПЭН.</ref><ref name="about">[https://pradmova.eu/about-us/ Пра нас]. Афіцыйны сайт PRADMOVA.</ref><ref name="bellit2024">[https://bellit.info/news/pradmova-abvjashchaje-pryjom-zajavajak-i-daty-pravjadzennja-fjestyvalju.html Pradmova: прыём заявак і даты правядзеньня фэстывалю]. Bellit.info, 19 жніўня 2024.</ref> == Мэты і канцэпцыя == Фэстываль задуманы як пляцоўка для камунікацыі паміж аўтарамі, выдаўцамі, рэдактарамі, крытыкамі, ілюстратарамі, дызайнэрамі, перакладчыкамі і чытачамі. Яго канцэпцыя прадугледжвае папулярызацыю беларускай інтэлектуальнай кнігі, абмеркаваньне стану кніжнага рынку і пошук шляхоў разьвіцьця беларускай літаратуры.<ref name="pen2018" /> Арганізатары разглядаюць кнігу як комплексную культурную зьяву, зьвязаную ня толькі зь літаратурай, але і з ілюстрацыяй, дызайнам, тэатрам, кіно і грамадзкімі дыскусіямі. Сярод дэкляраваных каштоўнасьцяў фэстывалю — свабода слова і творчага самавыяўленьня, павага да культурнай разнастайнасьці, салідарнасьць і недапушчальнасьць дыскрымінацыі.<ref name="about" /> == Гісторыя == === 2018 год === Першы фэстываль «Прадмова» прайшоў з 27 па 31 траўня 2018 году ў культурніцкім інкубатары ОК16 у Менску. Арганізатарам выступіла ўстанова культуры «Кніжны офіс». Сярод партнэраў былі Беларускі ПЭН-цэнтар, культурніцкі інкубатар ОК16, «[[Арт Сядзіба|Арт-Сядзіба]]», «[[Будзьма беларусамі!]]», [[Лятучы ўнівэрсытэт]] і іншыя культурніцкія арганізацыі.<ref name="pen2018" /> Праграма ўключала лекцыі, дыскусіі і музычныя выступы. Фэстываль быў скіраваны на крытычнае асэнсаваньне беларускага кніжнага рынку і абмеркаваньне будучыні беларускай інтэлектуальнай кнігі.<ref name="pen2018" /> === 2019 год === Другі фэстываль адбыўся ў 2019 годзе. Асноўная праграма ў Менску праходзіла з 4 па 7 красавіка. Асобныя мерапрыемствы ладзіліся ў іншых беларускіх гарадах: Полацку, Горадні, Гомлі і Берасьці; у сакавіку фэстываль наведаў Полацак 3 сакавіка, Горадню 16 сакавіка, Гомель 23 сакавіка і Берасьце 30 сакавіка. Паводле афіцыйнага сайту фэстывалю, мерапрыемствы таксама праходзілі ў Бабруйску.<ref name="pen2019">[https://penbelarus.org/2019/02/25/festyval-pradmova-polacku-3-sakavka.html Фэстываль «Прадмова» ў Полацку 3 сакавіка]. Беларускі ПЭН, 25 лютага 2019.</ref><ref name="about" /> === 2020 год === У 2020 годзе фэстываль праходзіў у Менску, Берасьці, Віцебску, Горадні і Бабруйску. Асноўная менская праграма адбылася 15-18 кастрычніка ў Палацы мастацтваў. Частка мерапрыемстваў была арганізаваная ў анлайн-фармаце.<ref name="about" /><ref name="pen2020">[https://penbelarus.org/2020/10/08/yanush-vishneuski-shmat-paezii-i-zayacz-pcz-festyval-knigi-pradmova-abvescziu-pragramu.html Януш Вішнеўскі, шмат паэзіі і Заяц ПЦ: фэстываль кнігі Pradmova абвясьціў праграму]. Беларускі ПЭН, 8 кастрычніка 2020.</ref> === 2022 год === У 2022 годзе фэстываль прайшоў за межамі Беларусі. Ягоныя пляцоўкі знаходзіліся ў Варшаве, Вільні, Кракаве і Тбілісі; таксама была арганізаваная анлайн-праграма.<ref name="about" /><ref name="bellit2023">[https://bellit.info/roznaje/u-batumi-prajshla-pjershaja-chastka-knizhnaha-fjestyvalju-pradmova.html У Батумі прайшла першая частка кніжнага фэстывалю Pradmova]. Bellit.info, 2 кастрычніка 2023.</ref> === 2023 год === У 2023 годзе фэстываль праходзіў у Батумі, Варшаве, Вільні і Беластоку, а таксама ў анлайн-фармаце. Праграма ў Батумі адбылася 30 верасьня — 1 кастрычніка, у Варшаве — 6-9 кастрычніка, у Вільні — 14-15 кастрычніка, у Беластоку — 28-29 кастрычніка. Анлайн-мерапрыемствы праходзілі 21, 22 і 30 кастрычніка.<ref name="bellit2023" /><ref name="bellit2023program">[https://bellit.info/page/163 Фэстываль «Прадмова»-2023: зьявілася падрабязная праграма]. Bellit.info, 28 верасьня 2023.</ref> У межах фэстывалю 2023 году адбылося ўзнагароджаньне [[Прэмія імя Алеся Адамовіча (ПЭН-цэнтар)|прэміяй імя Алеся Адамовіча]]. Ляўрэатамі сталі [[Ганна Кандрацюк]] за кнігу «У прысьценку старога лесу» і [[Максім Знак]] за кнігу «Зэкамэрон».<ref name="adamovich2023">[https://penbelarus.org/2023/10/29/u-mezhah-festyvalya-pradmova-adbylosya-%D1%9Eznagarodzhanne-peramozhcza%D1%9E-premii-imya-alesya-adamovicha.html У межах фэстываля PRADMOVA адбылося ўзнагароджаньне пераможцаў Прэміі імя Алеся Адамовіча]. Беларускі ПЭН, 29 кастрычніка 2023.</ref> === 2024 год === У 2024 годзе фэстываль праходзіў у Вільні 5-6 кастрычніка, у Бэрліне 19-20 кастрычніка, у анлайн-фармаце 2-3 лістапада, у Варшаве 16-17 лістапада і ў Познані 30 лістапада — 1 сьнежня. Тэмай фэстывалю было «Між берагамі».<ref name="bellit2024" /> У межах праграмы адбыліся кніжныя прэзэнтацыі, дыскусіі, літаратурныя сустрэчы, канцэрты, спэктаклі і майстар-клясы. У Бэрліне таксама была прадстаўленая выстава пераможцаў конкурсу маладых ілюстратараў і дызайнэраў кнігі ART PRADMOVA.<ref name="bellitberlin2024">[https://bellit.info/roznaje/prahrama-fjestyvalju-inteljektualnaj-knihi-pradmova-u-bjerlinje.html Праграма фэстывалю Pradmova ў Бэрліне]. Bellit.info, 11 кастрычніка 2024.</ref> === 2025 год === У 2025 годзе прайшоў VII Міжнародны фэстываль інтэлектуальнай кнігі PRADMOVA. Ён аб’яднаў Вільню, Прагу, Познань і Варшаву, а таксама анлайн-мерапрыемствы. Лёзунгам фэстывалю сталі словы «Птушкі без гнёздаў».<ref name="bellit2025">[https://bellit.info/roznaje/sjoljetnjaja-pradmova-projdzje-u-chatyrokh-haradakh.html Сёлетняя PRADMOVA пройдзе ў чатырох гарадах]. Bellit.info, 16 ліпеня 2025.</ref> Праграма праходзіла ў Вільні 10-12 кастрычніка, у Празе 24-26 кастрычніка, у Познані 7-9 лістапада і ў Варшаве 21-24 лістапада. На працягу фэстывалю ладзіліся прэзэнтацыі кніг, дыскусіі, літаратурныя сустрэчы, канцэрты, пэрформансы і іншыя культурныя імпрэзы.<ref name="bellit2025" /> === 2026 год === У 2026 годзе фэстываль заплянаваны ў чатырох гарадах: Уроцлаве 2-4 кастрычніка, Вільні 16-18 кастрычніка, Празе 30 кастрычніка — 1 лістапада і Варшаве 13-15 лістапада. Тэма сэзону — «Чужая Бацькаўшчына».<ref name="pradmova2026">[https://pradmova.github.io/apply/ PRADMOVA_26 — фэстываль інтэлектуальнай кнігі].</ref> == Арганізацыя == Паводле матэрыялаў першага фэстывалю, яго арганізатарам у 2018 годзе была ўстанова культуры «Кніжны офіс». У наступныя гады PRADMOVA разьвівалася як міжнародная культурная ініцыятыва, якая аб’ядноўвае аўтараў, выдаўцоў, перакладчыкаў, мастакоў, дасьледчыкаў і чытачоў беларускай кнігі.<ref name="pen2018" /><ref name="about" /> == Узнагароды і конкурсы == PRADMOVA ня мае адной уласнай узнагароды, аналягічнай галоўнай прэміі фэстывалю. Аднак у межах яе праграмы праходзяць цырымоніі ўручэньня літаратурных прэміяў, а таксама выставы і конкурсы, зьвязаныя з кніжнай ілюстрацыяй і дызайнам. У 2023 годзе ў межах фэстывалю былі ўзнагароджаныя ляўрэаты прэміі імя Алеся Адамовіча, а ў 2024 годзе ў Бэрліне паказалі працы пераможцаў конкурсу ART PRADMOVA.<ref name="adamovich2023" /><ref name="bellitberlin2024" /> == Крыніцы == {{Крыніцы}} [[Катэгорыя:Беларускі ПЭН-цэнтар]] [[Катэгорыя:Беларуская літаратура]] kgo65b66c0fbjwvwbxon7qpuo9qwaza 0 304364 2697269 2026-10-19T19:14:18Z Dzejka 92386 Перанакіроўвае на [[Pradmova (фэстываль)]] 2697269 wikitext text/x-wiki #перанакіраваньне [[Pradmova (фэстываль)]] n0eakfijb0x454uzmfw7adbe5jtcnn9 0 304365 2697270 2026-10-19T19:14:52Z Dzejka 92386 Перанакіроўвае на [[Pradmova (фэстываль)]] 2697270 wikitext text/x-wiki #перанакіраваньне [[Pradmova (фэстываль)]] n0eakfijb0x454uzmfw7adbe5jtcnn9 0 304366 2697308 2026-10-20T08:33:03Z Дамінік 64057 Створаная старонка са зьместам „{{Населены пункт/Украіна |Назва = Копцеўшчына |Статус = сяло |Назва ў родным склоне = Копцеўшчыны |Арыгінальная назва = Коптівщина |Лацінка = Kopcieŭščyna |Герб = |Сьцяг...“ 2697308 wikitext text/x-wiki {{Населены пункт/Украіна |Назва = Копцеўшчына |Статус = сяло |Назва ў родным склоне = Копцеўшчыны |Арыгінальная назва = Коптівщина |Лацінка = Kopcieŭščyna |Герб = |Сьцяг = |Гімн = |Дата заснаваньня = перад 1600 годам |Першыя згадкі = |Статус з = |Магдэбурскае права = |Былая назва = |Мясцовая назва = |Вобласьць = [[Жытомірская вобласьць|Жытомірская]] |Аўтаномная рэспубліка = |Раён = [[Корасьценскі раён|Корасьценскі]] |Сельсавет = |Мэр = |Пасада кіраўніка = |Кіраўнік = |Плошча = |Крыніца плошчы = |Вышыня = |Унутраны падзел = |Колькасьць насельніцтва = |Год падліку колькасьці = |Крыніца колькасьці насельніцтва = |КОАТУУ = |Аўтамабільны нумарны знак = |Выява = |Апісаньне выявы = |Шырата градусаў = 51 |Шырата хвілінаў = 20 |Шырата сэкундаў = 14 |Даўгата градусаў = 28 |Даўгата хвілінаў = 35 |Даўгата сэкундаў = 48 |Пазыцыя подпісу на мапе = |Водступ подпісу на мапе = |Commons = |Сайт = }} '''Ко́пцеўшчына''' ({{мова-uk|Ко́птівщина}}) — сяло ў Оўруцкай меставай грамадзе [[Корасьценскі раён|Корасьценскага раёну]] [[Жытомірская вобласьць|Жытомірскай вобласьці]] [[Украіна|Ўкраіны]]. == Гісторыя == === Карона Каралеўства Польскага ў Рэчы Паспалітай === === Пад уладай Расейскай імпэрыі === Пасьля [[Другі падзел Рэчы Паспалітай|другога падзелу Рэчы Паспалітай]] (1793) Копцеўшчына апынулася ў [[Расейская імпэрыя|Расейскай імпэрыі]]. === Найноўшы час === == Заўвагі == {{Заўвагі}} == Крыніцы == {{Крыніцы}} [[Катэгорыя:Населеныя пункты Жытомірскай вобласьці]] [[Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XVII стагодзьдзі]] 7yjns1r43lr7youmd5eztxorl2d35j5 2697309 2697308 2026-10-20T08:35:24Z Дамінік 64057 2697309 wikitext text/x-wiki {{Населены пункт/Украіна |Назва = Копцеўшчына |Статус = сяло |Назва ў родным склоне = Копцеўшчыны |Арыгінальная назва = Коптівщина |Лацінка = Kopcieŭščyna |Герб = |Сьцяг = |Гімн = |Дата заснаваньня = перад 1600 годам |Першыя згадкі = |Статус з = |Магдэбурскае права = |Былая назва = |Мясцовая назва = |Вобласьць = [[Жытомірская вобласьць|Жытомірская]] |Аўтаномная рэспубліка = |Раён = [[Корасьценскі раён|Корасьценскі]] |Сельсавет = |Мэр = |Пасада кіраўніка = |Кіраўнік = |Плошча = |Крыніца плошчы = |Вышыня = |Унутраны падзел = |Колькасьць насельніцтва = 452 |Год падліку колькасьці = 2001 |Крыніца колькасьці насельніцтва = |КОАТУУ = |Аўтамабільны нумарны знак = |Выява = |Апісаньне выявы = |Шырата градусаў = 51 |Шырата хвілінаў = 20 |Шырата сэкундаў = 14 |Даўгата градусаў = 28 |Даўгата хвілінаў = 35 |Даўгата сэкундаў = 48 |Пазыцыя подпісу на мапе = |Водступ подпісу на мапе = |Commons = |Сайт = }} '''Ко́пцеўшчына''' ({{мова-uk|Ко́птівщина}}) — сяло ў Оўруцкай меставай грамадзе [[Корасьценскі раён|Корасьценскага раёну]] [[Жытомірская вобласьць|Жытомірскай вобласьці]] [[Украіна|Ўкраіны]]. == Гісторыя == === Карона Каралеўства Польскага ў Рэчы Паспалітай === === Пад уладай Расейскай імпэрыі === Пасьля [[Другі падзел Рэчы Паспалітай|другога падзелу Рэчы Паспалітай]] (1793) Копцеўшчына апынулася ў [[Расейская імпэрыя|Расейскай імпэрыі]]. === Найноўшы час === == Заўвагі == {{Заўвагі}} == Крыніцы == {{Крыніцы}} [[Катэгорыя:Населеныя пункты Жытомірскай вобласьці]] [[Катэгорыя:Населеныя пункты, згаданыя ў XVII стагодзьдзі]] 2tui9a648wi446p48k5ra96vjb3d2vq