Вікікрыніцы bewikisource https://be.wikisource.org/wiki/%D0%93%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%9E%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%BD%D0%BA%D0%B0 MediaWiki 1.47.0-wmf.2 first-letter Мультымедыя Адмысловае Размовы Удзельнік Размовы з удзельнікам Вікікрыніцы Размовы пра Вікікрыніцы Файл Размовы пра файл MediaWiki Размовы пра MediaWiki Шаблон Размовы пра шаблон Даведка Размовы пра даведку Катэгорыя Размовы пра катэгорыю Аўтар Размовы пра аўтара Старонка Размовы пра старонку Індэкс Размовы пра індэкс TimedText TimedText talk Модуль Размовы пра модуль Event Event talk 0 42 286130 105327 2026-05-17T08:27:33Z Gleb Leo 2440 286130 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = 1914-ты | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. | дата = 18 сьнежня 1914 году }} * [[Спадчына (1922)/I/1914-ты|1914-ты]] // {{Fine|[[Спадчына (1922)|Спадчына]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства (БКВТ) «Адраджэньне», 1922}} * [[Чырвоны дудар (1924)/1914-ты|1914-ты]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/V/I/1914-ты|1914-ты]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/V|Том V]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} [[Катэгорыя:Спадчына]] [[Катэгорыя:Першая сусветная вайна ў паэзіі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] morvrng2cz7r7ptvqnuu9wcx65y3kz9 286131 286130 2026-05-17T08:29:14Z Gleb Leo 2440 286131 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = 1914-ты | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. | дата = 18 сьнежня 1914 году }} * [[Спадчына (1922)/I/1914-ты|1914-ты]] // {{Fine|[[Спадчына (1922)|Спадчына]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства (БКВТ) «Адраджэньне», 1922}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/1914-ты|1914-ты]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/V/I/1914-ты|1914-ты]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/V|Том V]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} [[Катэгорыя:Спадчына]] [[Катэгорыя:Першая сусветная вайна ў паэзіі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 1mfa4cdcnyurp8ir4qprbsa9hhwe3ay 0 61 286116 229645 2026-05-17T08:08:33Z Gleb Leo 2440 286116 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = «Нашай Ніве» | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. | дата = 1911 год }} {{Вікіпэдыя|Не загаснуць зоркі ў небе|Не загаснуць зоркі ў небе}} * [[Шляхам жыцьця (1913)/V/«Нашай Ніве»|«Нашай Ніве»]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1913)|Шляхам жыцьця]]. Пецярбург: «Загляне сонцэ і ў нашэ ваконцэ», 1913}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Не загаснуць зоркі|Не загаснуць зоркі]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II/Сваім і чужым/«Нашай Ніве»|„Нашай Ніве“]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II|Том II]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1926}} * [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/II/Б/Янка Купала/Шляхам жыцьця/«Нашай Ніве»|„Нашай Ніве“]] // {{Fine|Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры. [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/II|Выпуск II]] / склад. ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. Вільня: Беларускае Выдавецкае Таварыства, 1927}} * [[Śpieŭnik (1937)/Nie pahasnuć zorki|Nie pahasnuć zorki]] // {{Fine|[[Śpieŭnik (1937)|Śpieŭnik]] / skład. ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|niewiadomy]]''. Wilnia, 1937}} [[Катэгорыя:Шляхам жыцьця]] [[Катэгорыя:Наша Ніва (1906) у паэзіі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] oe61bn0yy3cho1n761bcqs1ezdwtcz8 0 105 286243 274171 2026-05-17T11:32:07Z Gleb Leo 2440 286243 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Абнімі… | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. | дата = 1906—1912 год }} * [[Шляхам жыцьця (1913)/III/Абнімі ты мяне, маладая…|Абнімі ты мяне, маладая…]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1913)|Шляхам жыцьця]]. Пецярбург: «Загляне сонцэ і ў нашэ ваконцэ», 1913}} * [[Шляхам жыцьця (1923)/III/Абнімі…|Абнімі…]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1923)|Шляхам жыцьця]]. Вільня: «Віленскае Выдавецтва» Б. А. Клецкіна, 1923}} * [[Чырвоны дудар (1924)/Лірыка і эпос/Абнімі ты мяне, маладая…|⁂ (Абнімі ты мяне, маладая…)]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II/Для яе/Абнімі…|Абнімі…]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II|Том II]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1926}} [[Катэгорыя:Шляхам жыцьця]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 4qia2xtdpj5cwgtfvnrp1wiity2jhln 0 153 286103 274498 2026-05-17T07:33:44Z Gleb Leo 2440 286103 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Араты | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. | дата = 1908 год }} * [[Шляхам жыцьця (1913)/IV/Араты|Араты]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1913)|Шляхам жыцьця]]. Пецярбург: «Загляне сонцэ і ў нашэ ваконцэ», 1913}} * [[Шляхам жыцьця (1923)/IV/Араты|Араты]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1923)|Шляхам жыцьця]]. Вільня: «Віленскае Выдавецтва» Б. А. Клецкіна, 1923}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Араты|Араты]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II/Наша вёска/Араты|Араты]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II|Том II]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1926}} [[Катэгорыя:Шляхам жыцьця]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 0pfrhcwn2c73up8luea2l63wwwj8zhr 0 224 286170 107713 2026-05-17T09:17:20Z Gleb Leo 2440 286170 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Бунтар | аўтар = Міхась Чарот | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1922 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Бунтар|Бунтар]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Завіруха (1929)/Бунтар|Бунтар]] // {{Fine|[[Завіруха (1929)|Завіруха]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} [[Катэгорыя:Завіруха (Чарот)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] acz6velysxnku721oxmn3fqj8and2o1 0 253 286246 111210 2026-05-17T11:35:35Z Gleb Leo 2440 286246 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Ваўкалак | аўтар = Альгерд Абуховіч | секцыя = Байка | папярэдні = | наступны = | год = 1860—1861 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Хрыстаматыя беларускае літэратуры. ХІ век—1905 год/А. Абуховіч/Ваўкалак|Ваўкалак]] // {{Fine|[[Хрыстаматыя беларускае літэратуры. ХІ век—1905 год]] / склад. ''[[Аўтар:Максім Гарэцкі|Максім Гарэцкі]]''. Вільня: Віленскае Беларускае Выдавецтва Б. Клецкіна, 1922}} * [[Чырвоны дудар (1924)/Гуморыстыка і сатыра/Ваўкалак|Ваўкалак]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Байкі Альгерда Абуховіча]] [[Катэгорыя:Славянская міфалогія ў паэзіі]] [[Катэгорыя:Творы 1860 года]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 82rbmhllpolkih27dqpanp8yeleafth 0 286 286145 107717 2026-05-17T08:57:10Z Gleb Leo 2440 286145 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Вечная бура | аўтар = Міхась Чарот | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1921 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Вечная бура|Вечная бура]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Завіруха (1929)/Вечная бура|Вечная бура]] // {{Fine|[[Завіруха (1929)|Завіруха]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} [[Катэгорыя:Завіруха (Чарот)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] l1y1883obv2rsdq1bcz0ds11x8t29ur 0 298 286071 232500 2026-05-17T07:11:51Z Gleb Leo 2440 286071 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Ворагам Беларушчыны | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. | дата = 1907 год }} {{Вікіпэдыя|Ворагам беларушчыны|Ворагам беларушчыны}} * Ворагом беларушчыны // Наша Ніва, 1908, №12 * [[Шляхам жыцьця (1913)/V/Ворагам беларушчыны|Ворагам беларушчыны]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1913)|Шляхам жыцьця]]. Пецярбург: «Загляне сонцэ і ў нашэ ваконцэ», 1913}} * [[Дыямэнты беларускага прыгожага пісьменства (1919)/7/Ворагам Беларушчыны|Ворагам Беларушчыны]] // {{Fine|[[Дыямэнты беларускага прыгожага пісьменства (1919)|Дыямэнты беларускага прыгожага пісьменства]] / склад. ''[[Аўтар:Леанід Леўшчанка|Лявон Леуш]]''. Кіеу: Беларускае выдавецтва „Зорка“, 1919}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Ворагам Беларушчыны|Ворагам Беларушчыны]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II/Сваім і чужым/Ворагам беларушчыны|Ворагам беларушчыны]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II|Том II]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1926}} * [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/II/Б/Янка Купала/Шляхам жыцьця/Ворагам Беларушчыны|Ворагам Беларушчыны]] // {{Fine|Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры. [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/II|Выпуск II]] / склад. ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. Вільня: Беларускае Выдавецкае Таварыства, 1927}} [[Катэгорыя:Шляхам жыцьця]] [[Катэгорыя:Патрыятычная паэзія]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] frevdl0vjwb8hquyqikud9wjv49khm9 0 314 286135 195157 2026-05-17T08:32:22Z Gleb Leo 2440 286135 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Выйдзі… | аўтар = Янка Купала | сэкцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1912 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Шляхам жыцьця (1913)/I/Выйдзі…|Выйдзі…]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1913)|Шляхам жыцьця]]. Пецярбург: «Загляне сонцэ і ў нашэ ваконцэ», 1913}} * [[Rodnyje zierniaty (1916)/IV/Wyjdzi|Wyjdzi]] // {{Fine|[[Rodnyje zierniaty (1916)|Rodnyje zierniaty]] / skład. ''[[Аўтар:Вацлаў Ластоўскі|Wacłaŭ Łastoŭski]]''. Wilnia: Drukarnia biełaruskaj časopisi „Homan“, 1916}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Выйдзі…|Выйдзі…]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II/Бацькаўшчыне/Выйдзі…|Выйдзі…]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II|Том II]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1926}} [[Катэгорыя:Шляхам жыцьця]] [[Катэгорыя:Патрыятычная паэзія]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] qe5u7ivmx1bc2pqwssn9e9o973igapy 0 326 286240 187119 2026-05-17T11:28:23Z Gleb Leo 2440 286240 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Вясна | аўтар = Алесь Гарун | год = 1910 год | пераклад = | сэкцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Гоман (1916)//1917/32/Весна|Весна]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 24 красавіка 1917. — [[Гоман (1916)/1917/33|№33 (125)]]}} * [[Гоман (1916)/лацінка//1917/32/Wiesna|Wiesna]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 24 krasawika 1917. — [[Гоман (1916)/лацінка/1917/33|№33 (125)]]}} * [[Матчын дар (1918)/Прыявы роднаго/Вясна|Вясна]] // {{Fine|[[Матчын дар (1918)|Матчын дар]]. Менск: Выдана коштам Народнаго Сэкрэтарыяту Беларусі, 1918}} * [[Матчын дар (1929)/Праявы роднага/50-51|50-51. Вясна]] // {{Fine|[[Матчын дар (1929)|Матчын дар]]. Менск: Выданьне Беларускай Акадэміі Навук, 1929}} == Урыўкі == * [[Чырвоны дудар (1924)/Лірыка і эпос/Вясна прыйшла…|⁂ (Вясна прыйшла…)]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Матчын дар]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 86i2o1bd2l06mwti0ckq4wjpwq3gzbd 0 358 286120 273387 2026-05-17T08:13:07Z Gleb Leo 2440 286120 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Грайце, песьні | аўтар = Янка Купала | сэкцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1911 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Шляхам жыцьця (1913)/I/Грайце, песьні…|Грайце, песьні…]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1913)|Шляхам жыцьця]]. Пецярбург: «Загляне сонцэ і ў нашэ ваконцэ», 1913}} * [[Шляхам жыцьця (1923)/I/Грайце, песьні|Грайце, песьні]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1923)|Шляхам жыцьця]]. Вільня: «Віленскае Выдавецтва» Б. А. Клецкіна, 1923}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Грайце, песьні|Грайце, песьні]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II/Бацькаўшчыне/Песьня мая|Песьня мая]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II|Том II]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1926}} [[Катэгорыя:Шляхам жыцьця]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 4sppchgb91zfx2k4se98ohhr77txy5q 286121 286120 2026-05-17T08:13:23Z Gleb Leo 2440 Gleb Leo перанёс старонку [[Грайце, песьні]] у [[Грайце, песні]] 286120 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Грайце, песьні | аўтар = Янка Купала | сэкцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1911 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Шляхам жыцьця (1913)/I/Грайце, песьні…|Грайце, песьні…]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1913)|Шляхам жыцьця]]. Пецярбург: «Загляне сонцэ і ў нашэ ваконцэ», 1913}} * [[Шляхам жыцьця (1923)/I/Грайце, песьні|Грайце, песьні]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1923)|Шляхам жыцьця]]. Вільня: «Віленскае Выдавецтва» Б. А. Клецкіна, 1923}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Грайце, песьні|Грайце, песьні]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II/Бацькаўшчыне/Песьня мая|Песьня мая]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II|Том II]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1926}} [[Катэгорыя:Шляхам жыцьця]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 4sppchgb91zfx2k4se98ohhr77txy5q 0 366 286037 207756 2026-05-17T06:20:50Z Gleb Leo 2440 286037 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Гусьляр | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | дата = 1906—1910 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Гусьляр (1910)/Huślar|Huślar]] // {{Fine|[[Гусьляр (1910)|Huślar]]. Pieciarburh: [[Аўтар:Антон Грыневіч|A. Hryniewič]], 1910}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Гусьляр|Гусьляр]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/I/Гусьляр/Гусьляр|Гусьляр]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/I|Том I]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1925}} * [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/II/Б/Янка Купала/Гусьляр/Гусьляр|Гусьляр]] // {{Fine|Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры. [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/II|Выпуск II]] / склад. ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. Вільня: Беларускае Выдавецкае Таварыства, 1927}} [[Катэгорыя:Гусьляр]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 1v59r1obi5ljpwtg8aewt09imzlag8x 0 369 286045 273550 2026-05-17T06:39:35Z Gleb Leo 2440 286045 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Гэй, наперад! | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1911 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Шляхам жыцьця (1913)/I/Гэй, наперад…|Гэй, наперад…]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1913)|Шляхам жыцьця]]. Пецярбург: «Загляне сонцэ і ў нашэ ваконцэ», 1913}} * [[Беларускі календар на 1917 год/Гэй, наперад|Гэй, наперад]] // {{Fine|[[Беларускі календар на 1917 год]]. Вільня: Друкарня беларускай часопісі „Гоман“, 1916}} * [[Дыямэнты беларускага прыгожага пісьменства (1919)/7/Гэй наперад|Гэй наперад]] // {{Fine|[[Дыямэнты беларускага прыгожага пісьменства (1919)|Дыямэнты беларускага прыгожага пісьменства]] / склад. ''[[Аўтар:Леанід Леўшчанка|Лявон Леуш]]''. Кіеу: Беларускае выдавецтва „Зорка“, 1919}} * [[Шляхам жыцьця (1923)/I/Гэй наперад…|Гэй наперад…]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1923)|Шляхам жыцьця]]. Вільня: «Віленскае Выдавецтва» Б. А. Клецкіна, 1923}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Гэй наперад|Гэй наперад]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II/Бацькаўшчыне/Гэй, наперад!|Гэй, наперад!]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II|Том II]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1926}} * [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/II/Б/Янка Купала/Шляхам жыцьця/Гэй, наперад!|Гэй, наперад!]] // {{Fine|Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры. [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/II|Выпуск II]] / склад. ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. Вільня: Беларускае Выдавецкае Таварыства, 1927}} [[Катэгорыя:Шляхам жыцьця]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] b848khxscgt1r6zln6pascho54oyjlq 0 542 286043 273552 2026-05-17T06:33:48Z Gleb Leo 2440 286043 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = За праўду | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1908 | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Шляхам жыцьця (1913)/I/За праўду…|За праўду…]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1913)|Шляхам жыцьця]]. Пецярбург: «Загляне сонцэ і ў нашэ ваконцэ», 1913}} * [[Шляхам жыцьця (1923)/I/За праўду…|За праўду…]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1923)|Шляхам жыцьця]]. Вільня: «Віленскае Выдавецтва» Б. А. Клецкіна, 1923}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/За праўду, за шчасьце|За праўду, за шчасьце]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II/Бацькаўшчыне/За праўду|За праўду]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II|Том II]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1926}} * [[Раніца (1939)/1939/1/За праўду…|За праўду…]] // {{Fine|[[Раніца (1939)|Раніца]]. — 3 Сьнежня 1939. — [[Раніца (1939)/1939/1|№1]]}} * [[Аб’еднаньне (часопіс)/1957/1/За праўду|За праўду]] // {{Fine|[[Аб’еднаньне (часопіс)|Аб’еднаньне]]. — 1957. — [[Аб’еднаньне (часопіс)/1957/1|№1 (67)]]}} [[Катэгорыя:Шляхам жыцьця]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] gv5yte9e0xcfz7v9jmnj082v16iasar 0 543 286040 273488 2026-05-17T06:31:12Z Gleb Leo 2440 286040 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = За свабоду сваю… | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | дата = 1911 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Шляхам жыцьця (1913)/I/За свабоду сваю…|За свабоду сваю…]] // [[Шляхам жыцьця (1913)|Шляхам жыцьця]]. Пецярбург: «Загляне сонцэ і ў нашэ ваконцэ», 1913 * [[Шляхам жыцьця (1923)/I/За свабоду сваю…|За свабоду сваю…]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1923)|Шляхам жыцьця]]. Вільня: «Віленскае Выдавецтва» Б. А. Клецкіна, 1923}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/За свабоду сваю…|За свабоду сваю…]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II/Бацькаўшчыне/За свабоду сваю…|За свабоду сваю…]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II|Том II]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1926}} [[Катэгорыя:Шляхам жыцьця]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] foorpy0k4tgkquthz8ea5gjwl6vgl08 0 579 286092 273596 2026-05-17T07:22:57Z Gleb Leo 2440 286092 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Зваяваным | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1909 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Шляхам жыцьця (1913)/I/Зваеваным|Зваеваным]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1913)|Шляхам жыцьця]]. Пецярбург: «Загляне сонцэ і ў нашэ ваконцэ», 1913}} * [[Rodnyje zierniaty (1916)/II/Leto/Barcom|Barcom]] // {{Fine|[[Rodnyje zierniaty (1916)|Rodnyje zierniaty]] / skład. ''[[Аўтар:Вацлаў Ластоўскі|Wacłaŭ Łastoŭski]]''. Wilnia: Drukarnia biełaruskaj časopisi „Homan“, 1916}} * [[Шляхам жыцьця (1923)/I/Зваяваным|Зваяваным]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1923)|Шляхам жыцьця]]. Вільня: «Віленскае Выдавецтва» Б. А. Клецкіна, 1923}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Зваяваным|Зваяваным]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II/Бацькаўшчыне/Зваяваным|Зваяваным]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II|Том II]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1926}} [[Катэгорыя:Шляхам жыцьця]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 8iv7yvww46p22srv892n60p5dtml6ik 0 602 286101 274031 2026-05-17T07:31:00Z Gleb Leo 2440 286101 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = З песень аб вясне | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. | дата = 1909 год }} * [[Шляхам жыцьця (1913)/II/З песень аб вясьне|З песень аб вясьне]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1913)|Шляхам жыцьця]]. Пецярбург: «Загляне сонцэ і ў нашэ ваконцэ», 1913}} * [[Шляхам жыцьця (1923)/II/З песень аб вясьне|З песень аб вясьне]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1923)|Шляхам жыцьця]]. Вільня: «Віленскае Выдавецтва» Б. А. Клецкіна, 1923}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/З песень аб вясьне|З песень аб вясьне]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II/Па межах родных/З песень аб вясьне|З песень аб вясьне]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II|Том II]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1926}} == Урыўкі == * [[Niezabudka (1918)/III/Hej, hej, chlebarobie, mazolny…|Hej, hej, chlebarobie, mazolny…]] // {{Fine|[[Niezabudka (1918)|Niezabudka]] / skład. ''[[Аўтар:Вацлаў Ластоўскі|Wacłaŭ Łastoŭski]]''. Wilnia: Drukarnia „[[Гоман (1916)|Homan]]“, 1918}} [[Катэгорыя:Шляхам жыцьця]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] exgyway01lm3obkejn9itja4c0458h4 0 619 286094 278220 2026-05-17T07:25:53Z Gleb Leo 2440 286094 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Кіньце смутак | аўтар = Якуб Колас | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1906—1907 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Другое чытанне для дзяцей беларусаў (1909)/Вершы і байкі/Не нудзіцеся!|Не нудзіцеся!]] // {{Fine|[[Другое чытанне для дзяцей беларусаў (1909)|Другое чытанне для дзяцей беларусаў]]. Пецярбург: Загляне сонца і ў наша ваконца, 1909}} * [[Песьні-жальбы (1910)/На разстані/Што вы, хлопцы, спахмурнелі…|Што вы, хлопцы, спахмурнелі…]] // {{Fine|[[Песьні-жальбы (1910)|Песьні-жальбы]]. Вільня: Віленская друкарня, 1910}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Што вы, хлопцы, пахмурнелі…|⁂ (Што вы, хлопцы, пахмурнелі…)]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Колас, 1928—1929)/I/2/VI/Кіньце смутак|Кіньце смутак]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Колас, 1928—1929)/I/2|Том I, выпуск другі]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} * [[Вершы (Колас, 1940)/Кіньце смутак|Кіньце смутак]] // {{Fine|[[Вершы (Колас, 1940)|Вершы]]. Мінск: Дзяржаўнае Выдавецтва пры СНК БССР, 1940}} [[Катэгорыя:Песьні-жальбы]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] ew4sopow881zwbcd076rv4d9q3gr9u2 0 648 286108 274500 2026-05-17T07:39:45Z Gleb Leo 2440 286108 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Касцам | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. | дата = 1908 год }} * [[Шляхам жыцьця (1913)/IV/Касцом|Касцом]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1913)|Шляхам жыцьця]]. Пецярбург: «Загляне сонцэ і ў нашэ ваконцэ», 1913}} * [[Дыямэнты беларускага прыгожага пісьменства (1919)/7/Касцом|Касцом]] // {{Fine|[[Дыямэнты беларускага прыгожага пісьменства (1919)|Дыямэнты беларускага прыгожага пісьменства]] / склад. ''[[Аўтар:Леанід Леўшчанка|Лявон Леуш]]''. Кіеу: Беларускае выдавецтва „Зорка“, 1919}} * [[Шляхам жыцьця (1923)/IV/Касцом|Касцом]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1923)|Шляхам жыцьця]]. Вільня: «Віленскае Выдавецтва» Б. А. Клецкіна, 1923}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Касцом|Касцом]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II/Наша вёска/Касцом|Касцом]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II|Том II]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1926}} == Урыўкі == * [[Pierszy pramień (1929)/108|108. Kascom]] // {{Fine|[[Pierszy pramień (1929)|Pierszy pramień]] / skład. ''[[Аўтар:Станіслаў Любіч-Маеўскі|Stanisłaŭ Lubicz-Majeŭski]]''. Lwoŭ: Dziarżaŭnae Wydawiectwa Szkolnych Kniżak, 1929}} [[Катэгорыя:Шляхам жыцьця]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] p3cdgj5ez9d3zf7pmhlznv69rw9x4gl 0 737 286033 273531 2026-05-17T06:15:26Z Gleb Leo 2440 286033 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Маладая Беларусь | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | дата = 1906—1912 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Шляхам жыцьця (1913)/I/Маладая Беларусь|Маладая Беларусь]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1913)|Шляхам жыцьця]]. Пецярбург: «Загляне сонцэ і ў нашэ ваконцэ», 1913}} * [[Шляхам жыцьця (1923)/I/Маладая Беларусь|Маладая Беларусь]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1923)|Шляхам жыцьця]]. Вільня: «Віленскае Выдавецтва» Б. А. Клецкіна, 1923}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Маладая Беларусь|Маладая Беларусь]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II/Бацькаўшчыне/Маладая Беларусь|Маладая Беларусь]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II|Том II]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1926}} [[Катэгорыя:Шляхам жыцьця]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 8yf4fvs6z87tr4seb186okjds6in8nf 0 786 286078 209418 2026-05-17T07:15:03Z Gleb Leo 2440 286078 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Муляру | аўтар = Алесь Гарун | год = 1913 год | пераклад = | сэкцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Матчын дар (1918)/На чужыне/Муляру|Муляру]] // {{Fine|[[Матчын дар (1918)|Матчын дар]]. Менск: Выдана коштам Народнаго Сэкрэтарыяту Беларусі, 1918}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Муляру|Муляру]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/III/Б/Алесь Гарун/Матчын дар/Муляру|Муляру]] // {{Fine|Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры. [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/III|Выпуск III]] / склад. ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. Вільня: Беларускае Выдавецкае Таварыства, 1927}} * [[Матчын дар (1929)/На чужыне/49|49. Муляру]] // {{Fine|[[Матчын дар (1929)|Матчын дар]]. Менск: Выданьне Беларускай Акадэміі Навук, 1929}} [[Катэгорыя:Матчын дар]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] d8oo1ji2r64app8tku1qqo00svbm8kq 0 995 286125 133091 2026-05-17T08:18:49Z Gleb Leo 2440 286125 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Памяці Т. Шаўчэнкі<br><small>(25 лютага 1909 г.)</small> | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | дата = 1909 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Гусьляр (1910)/Pamiaci T. Šeŭčenki|Pamiaci T. Šeŭčenki]] // {{Fine|[[Гусьляр (1910)|Huślar]]. Pieciarburh: [[Аўтар:Антон Грыневіч|A. Hryniewič]], 1910}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Памяці Шэўчэнкі|Памяці Шэўчэнкі]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/I/Гусьляр/Памяці Т. Шаўчэнкі|Памяці Т. Шаўчэнкі]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/I|Том I]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1925}} [[Катэгорыя:Гусьляр]] [[Катэгорыя:Творы пра Тараса Шаўчэнку]] [[Катэгорыя:Цэнзураваныя творы]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 066z0jggnmmuumqmz3h3g5am2z05nxu 0 1043 286059 207731 2026-05-17T07:05:55Z Gleb Leo 2440 286059 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Песьня вольнага чалавека | аўтар = Янка Купала | сэкцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1905—1907 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Жалейка (1908)/Песня вольнага чалавѣка|Песня вольнага чалавѣка]] // {{Fine|[[Жалейка (1908)|Жалейка]]. Пецярбург: „Загляне сонцэ и ў нашэ ваконцэ“, 1908}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Песьня вольнага чалавека|Песьня вольнага чалавека]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/I/Жалейка/Песьня вольнага чалавека|Песьня вольнага чалавека]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/I|Том I]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1925}} * [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/II/Б/Янка Купала/Жалейка/Песьня вольнага чалавека|Песьня вольнага чалавека]] // {{Fine|Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры. [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/II|Выпуск II]] / склад. ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. Вільня: Беларускае Выдавецкае Таварыства, 1927}} [[Катэгорыя:Жалейка]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 4jvtqabf9hv09p2z5fvgqkun6ppxezi 0 1046 286042 273540 2026-05-17T06:32:51Z Gleb Leo 2440 286042 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Песьня званара | аўтар = Янка Купала | сэкцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1909 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Шляхам жыцьця (1913)/I/Песьня Званара|Песьня Званара]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1913)|Шляхам жыцьця]]. Пецярбург: «Загляне сонцэ і ў нашэ ваконцэ», 1913}} * [[Шляхам жыцьця (1923)/I/Песьня званара|Песьня званара]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1923)|Шляхам жыцьця]]. Вільня: «Віленскае Выдавецтва» Б. А. Клецкіна, 1923}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Песьня званара|Песьня званара]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II/Бацькаўшчыне/Песьня званара|Песьня званара]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II|Том II]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1926}} [[Катэгорыя:Шляхам жыцьця]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] r4ejb752xv8h5mrhrgng9dd3aez3jhj 0 1050 286072 209300 2026-05-17T07:12:25Z Gleb Leo 2440 286072 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Песьня-звон | аўтар = Алесь Гарун | год = 1912 год | пераклад = | сэкцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Матчын дар (1918)/Роднаму краю/Песьня-звон|Песьня-звон]] // {{Fine|[[Матчын дар (1918)|Матчын дар]]. Менск: Выдана коштам Народнаго Сэкрэтарыяту Беларусі, 1918}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Песьня-звон|Песьня-звон]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/III/Б/Алесь Гарун/Матчын дар/Песьня-звон|Песьня-звон]] // {{Fine|Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры. [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/III|Выпуск III]] / склад. ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. Вільня: Беларускае Выдавецкае Таварыства, 1927}} * [[Матчын дар (1929)/Роднаму краю/11|11. Песьня-звон]] // {{Fine|[[Матчын дар (1929)|Матчын дар]]. Менск: Выданьне Беларускай Акадэміі Навук, 1929}} [[Катэгорыя:Матчын дар]] [[Катэгорыя:Патрыятычная паэзія]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 6mygn7gigk9ovphpu2es3600i3dmalf 0 1060 286098 231885 2026-05-17T07:29:00Z Gleb Leo 2440 286098 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Поле ціха шаптала калоссем | аўтар = Міхась Чарот | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1922 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Полымя (часопіс)/1923/2/Поле ціха шаптала калосьсем…|⁂ (Поле ціха шаптала калосьсем…)]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя]]. — Студзень 1923. — [[Полымя (часопіс)/1923/2|№2]]}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Ц. Гартнаму|⁂ Ц. Гартнаму]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Выбраныя вершы (Чарот, 1925)/Маладняк/Поле ціха шаптала калосьсем|Поле ціха шаптала калосьсем]] // {{Fine|[[Выбраныя вершы (Чарот, 1925)|Выбраныя вершы]]. Менск: Выданьне ЦБ „Маладняка“, 1925}} * [[Сонечны паход (1929)/Поле ціха шаптала калосьсем|Поле ціха шаптала калосьсем]] // {{Fine|[[Сонечны паход (1929)|Сонечны паход]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} [[Катэгорыя:Выбраныя вершы (Чарот, 1925)]] [[Катэгорыя:Сонечны паход]] [[Катэгорыя:Творы пра Цішку Гартнага]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 70k5xizm25h3hrychj4jd1upzpm75u4 0 1084 286124 132740 2026-05-17T08:17:32Z Gleb Leo 2440 286124 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Прывітаньне | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | дата = 1906—1910 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Гусьляр (1910)/Prywitańnie|Prywitańnie]] // {{Fine|[[Гусьляр (1910)|Huślar]]. Pieciarburh: [[Аўтар:Антон Грыневіч|A. Hryniewič]], 1910}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Прывітаньне|Прывітаньне]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/I/Гусьляр/Прывітаньне|Прывітаньне]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/I|Том I]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1925}} [[Катэгорыя:Гусьляр]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 05jaya79npqvqjpq49d1gqvwsst9ycu 0 1085 286236 243325 2026-05-17T11:22:02Z Gleb Leo 2440 286236 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Прывет табе, жыцьцё на волі… | аўтар = Максім Багдановіч | сэкцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1909—1912 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Вянок (1914)/У зачараваным царстві/Прывет табе жыцьцё на волі…|⁂ Прывет табе жыцьцё на волі…]] // {{Fine|[[Вянок (1914)|Вянок]]. Вільня: Друкарня Марціна Кухты, 1914}} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Прывет табе жыцьцё на волі!|⁂ (Прывет табе жыцьцё на волі!)]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Вянок (1927)/У зачарованым царстве/Прывет табе, жыцьцё на волі…|∗ Прывет табе, жыцьцё на волі…]] // {{Fine|[[Вянок (1927)|Вянок]]. Вільня: „Віленскае Выдавецтва“ Б. А. Клецкіна, 1927}} * [[Творы М. Багдановіча (1927—1928)/I/II/У зачарованым царстве/99|99. ⁂ Прывет табе, жыцьцё на волі]] // {{Fine|Творы М. Багдановіча. [[Творы М. Багдановіча (1927—1928)/I|Том I]]. Менск: Выданьне Інстытуту Беларускае Культуры, 1927}} [[Катэгорыя:Вянок]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 7pomiusatwx86cr2ngadwk0a9lnsf24 286238 286236 2026-05-17T11:23:53Z Gleb Leo 2440 286238 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Прывет табе, жыцьцё на волі… | аўтар = Максім Багдановіч | сэкцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1909—1912 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Вянок (1914)/У зачараваным царстві/Прывет табе жыцьцё на волі…|⁂ Прывет табе жыцьцё на волі…]] // {{Fine|[[Вянок (1914)|Вянок]]. Вільня: Друкарня Марціна Кухты, 1914}} * [[Чырвоны дудар (1924)/Лірыка і эпос/Прывет табе жыцьцё на волі!|⁂ (Прывет табе жыцьцё на волі!)]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Вянок (1927)/У зачарованым царстве/Прывет табе, жыцьцё на волі…|∗ Прывет табе, жыцьцё на волі…]] // {{Fine|[[Вянок (1927)|Вянок]]. Вільня: „Віленскае Выдавецтва“ Б. А. Клецкіна, 1927}} * [[Творы М. Багдановіча (1927—1928)/I/II/У зачарованым царстве/99|99. ⁂ Прывет табе, жыцьцё на волі]] // {{Fine|Творы М. Багдановіча. [[Творы М. Багдановіча (1927—1928)/I|Том I]]. Менск: Выданьне Інстытуту Беларускае Культуры, 1927}} [[Катэгорыя:Вянок]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] hpy96pn1v7ll02rfh6idwukolrrb23j 0 1201 286115 243603 2026-05-17T08:07:40Z Gleb Leo 2440 286115 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Санэт | аўтар = Максім Багдановіч | секцыя = Санэт | папярэдні = | наступны = | год = 1911 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Вянок (1914)/Старая Спадчына/Соннэт (Ахв. А. Пагодіну)|Соннэт (Ахв. А. Пагодіну)]] // {{Fine|[[Вянок (1914)|Вянок]]. Вільня: Друкарня Марціна Кухты, 1914}} * [[Дыямэнты беларускага прыгожага пісьменства (1919)/9/Соннэт|Соннэт]] // {{Fine|[[Дыямэнты беларускага прыгожага пісьменства (1919)|Дыямэнты беларускага прыгожага пісьменства]] / склад. ''[[Аўтар:Леанід Леўшчанка|Лявон Леуш]]''. Кіеу: Беларускае выдавецтва „Зорка“, 1919}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Сонэт|Сонэт (Паміж пяскоў Эгіпецкай зямлі)]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Вянок (1927)/Старая спадчына/Сонэт (Ахв. А. Погодіну)|Сонэт (Ахв. А. Погодіну)]] // {{Fine|[[Вянок (1927)|Вянок]]. Вільня: „Віленскае Выдавецтва“ Б. А. Клецкіна, 1927}} * [[Творы М. Багдановіча (1927—1928)/I/II/Старая спадчына/171|171. Сонэт (Паміж пяскоў Егіпецкай зямлі)]] // {{Fine|Творы М. Багдановіча. [[Творы М. Багдановіча (1927—1928)/I|Том I]]. Менск: Выданьне Інстытуту Беларускае Культуры, 1927}} [[Катэгорыя:Вянок]] [[Катэгорыя:Санеты Максіма Багдановіча]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 5h6yiwob80sp4ihkp6e7hev0pu8y4bv 0 1429 286112 132251 2026-05-17T07:44:27Z Gleb Leo 2440 286112 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Чаго б я хацеў | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1905 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Жалейка (1908)/Чагоб я хацеў|Чагоб я хацеў]] // {{Fine|[[Жалейка (1908)|Жалейка]]. Пецярбург: „Загляне сонцэ и ў нашэ ваконцэ“, 1908}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Чаго-б я хацеў|Чаго-б я хацеў]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/I/Жалейка/Чаго-б я хацеў|Чаго-б я хацеў]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/I|Том I]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1925}} [[Катэгорыя:Жалейка]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 477mrvqfl09wwv8johur1j6vtberjj6 0 1475 286096 232523 2026-05-17T07:27:12Z Gleb Leo 2440 286096 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Эх, сягоньня, ў гэту ночку… | аўтар = Алесь Гарун | год = | пераклад = | сэкцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Матчын дар (1918)/На чужыне/Эх, сягоння…|⁂ Эх, сягоння…]] // {{Fine|[[Матчын дар (1918)|Матчын дар]]. Менск: Выдана коштам Народнаго Сэкрэтарыяту Беларусі, 1918}} * [[Дыямэнты беларускага прыгожага пісьменства (1919)/11/Эх, сягоння…|Эх, сягоння…]] // {{Fine|[[Дыямэнты беларускага прыгожага пісьменства (1919)|Дыямэнты беларускага прыгожага пісьменства]] / склад. ''[[Аўтар:Леанід Леўшчанка|Лявон Леуш]]''. Кіеу: Беларускае выдавецтва „Зорка“, 1919}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Эх, сягоньня…|⁂ (Эх, сягоньня…)]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Матчын дар (1929)/На чужыне/25|25. ⁂ Эх, сягоньня, ў гэту ночку]] // {{Fine|[[Матчын дар (1929)|Матчын дар]]. Менск: Выданьне Беларускай Акадэміі Навук, 1929}} [[Катэгорыя:Матчын дар]] [[Катэгорыя:Патрыятычная паэзія]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] bcl0fww93piwfoxm1fwox2js77mngq0 0 1488 286054 207720 2026-05-17T07:02:22Z Gleb Leo 2440 286054 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Я мужык-беларус… | аўтар = Янка Купала | сэкцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1905—1907 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Жалейка (1908)/Я мужык-беларус|Я мужык-беларус]] // {{Fine|[[Жалейка (1908)|Жалейка]]. Пецярбург: „Загляне сонцэ и ў нашэ ваконцэ“, 1908}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Я мужык беларус|Я мужык беларус]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/I/Жалейка/Я мужык-беларус…|Я мужык-беларус…]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/I|Том I]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1925}} * [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/II/Б/Янка Купала/Жалейка/Я мужык беларус…|Я мужык беларус…]] // {{Fine|Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры. [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/II|Выпуск II]] / склад. ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. Вільня: Беларускае Выдавецкае Таварыства, 1927}} == Гл. таксама == *[[Зь песень беларускага мужыка|Я — багач, я — магнат!..]] *[[Я казак — не казак…]] [[Катэгорыя:Жалейка]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] ok0hevnbffajje5zsgfu6detielg9cc 102 1500 286142 230953 2026-05-17T08:53:57Z Gleb Leo 2440 286142 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара | Прозвішча = Ш. | Імёны = Ядвігін | Першая літара прозвішча = Ш | Варыянты імёнаў = сапр. Антон Іванавіч Ляві́цкі<br />Іншыя псэўданімы: Падарожны | Апісанне = беларускі празаік, публіцыст, фельетаніст, драматург, паэт, перакладчык, літаратуразнавец, палітык | Іншае = | ДН = 4 студзеня 1869 | Месца нараджэння = маёнт. Добасна, цяпер агр. Добасна Кіраўскага раёна Магілёўскай вобласці | ДС = 24 лютага 1922 | Месца смерці = Вільня | Выява = Jadvihin Š.jpg | Вікіпедыя = :be:Ядвігін Ш. | Вікіпедыя2 = :be-tarask:Ядвігін Ш. | Вікіцытатнік = | Вікісховішча = | Вікіліўр = | ЭСБЕ = | Катэгорыя = Ядвігін Ш. | Google = }} '''Ядвігін Ш.''' (сапраўднае імя ''Антон Іванавіч Лявіцкі''; 4 студзеня 1869, маёнт. Добасна, цяпер в. Добасна Кіраўскага р-на Магілеўскай вобл. — 24 лютага 1922, Вільня) — беларускі празаік, публіцыст, фельетаніст, драматург, паэт і літаратуразнавец. = Творы = {{All works‎}} == Вершы == * «Нашай Ніве» (Ядвігін) // Наша Ніва, 1909, №46 * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Калі ты прытаміўся душой…|Калі ты прытаміўся душой…]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} == Зборнікі == * [[Бярозка (1912)]] * [[Васількі (1914)]] * [[Беларускія жарты]] (1914) == Паэма == * [[Дзед Завала]] == Іншае == * [[Zawiedzienaja nadzieja]] // {{Fine|[[Беларускае жыцьцё (1919)|Biełaruskaje žyćcio]]. — 5 čerwienia 1919. — [[Беларускае жыцьцё (1919)/1919/1|№1]]}} * [[Лісты з дарогі]] (нарысы, 1910) * [[Сыгнал (1914)]] (пераклад) * {{Скан|[[Успаміны (Ядвігін)]]|Uspaminy. Jadwihin Š.pdf}} (мемуары, 1921) * [[Золата]] (незакончаны раман, 1920) * [[Наша Ніва (1906)/1910/48/В. Марцінкевіч у практычным жыцьці|В. Марцінкевіч у практычным жыцьці]] * [[Хто чым можа – хай дапаможа!]] * [[Biełarus (1913)/1913/1/Piszuć da nas/M. Ziembin|M. Ziembin]] // {{Fine|[[Biełarus (1913)|Biełarus]]. — 13 studnia 1913. — [[Biełarus (1913)/1913/1|№1]]}} * [[Biełarus (1913)/1913/2/Piszuć da nas/F. Prudziszcze|F. Prudziszcze]] // {{Fine|[[Biełarus (1913)|Biełarus]]. — 19 studnia 1913. — [[Biełarus (1913)/1913/2|№2]]}} == Выданне == * ''Ядвігін Ш.'' Выбраныя творы. — Мінск: Мастацкая літаратура, 2006. — 293 с. Цв. вокл. ISBN 985-02-0812-0 = Пра аўтара = * [[«Васількі» (Ластоўскі)]] * [[Гісторыя беларускае літэратуры (1921)/III/Нашаніўская пара/Старэйшыя/Ядвігін Ш.|Ядвігін Ш. (Гарэцкі)]] * {{Скан|Антон Лявіцкі (Лявіцкая)|Успаміны Лявіцкая Бадунова.pdf}} * {{Скан|[[Ядвігін Ш. (Бадунова)|Ядвігін Ш.]]|Успаміны Лявіцкая Бадунова.pdf}} (1922) * [[Антон Лявіцкі (Жылка)]] // Беларускі звон : тыднёвая часопісь. — 1922, 4 сакавіка. — № 6 (3). — С. 1. * {{Скан|Ядвігін Ш (Журба)|Літаратура 1923.pdf}} (1923) * [[Бярозка (1923)/Ядвігін Ш.|Ядвігін Ш.]] * [[Памяці Ядвігіна Ш. (Журба)]] * [[Антон Лявіцкі (Ядвігін Ш.): У пятыя ўгодкі сьмерці Яго]] * [[Ядвігін Ш. (Краўцоў)]] * [[Нарысы гісторыі беларускай літаратуры (1928)/Рэвалюцыя 1905-1906 г. на Беларусі/Ядвігін Ш. (Антон Лявіцкі)|Ядвігін Ш. (Піятуховіч)]] * [[Ядвігін Ш. (1933)]] == Вонкавыя спасылкі == {{Вікіпэдыя|Ядвігін Ш.|Ядвігін Ш.}} * [http://knihi.com/Jadvihin_S/ Ядвігін Ш.] — эл. рэсурс «Беларуская палічка». * [http://rv-blr.com/biography/view/38 Ядвігін Ш.] — эл. рэсурс «Родныя вобразы». * [http://http://karotkizmest.by/%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%80%D1%83%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F-%D0%BB%D1%96%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%B0%D1%82%D1%83%D1%80%D0%B0/%D1%8F%D0%B4%D0%B2%D1%96%D0%B3%D1%96%D0%BD-%D1%88 Ядвігін Ш.] — эл. рэсурс «Кароткі змест». {{PD-old}} [[Катэгорыя:Ядвігін Ш.| ]] [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Празаікі]] [[Катэгорыя:Перакладчыкі]] [[Катэгорыя:Аўтары XIX стагоддзя]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] 005ijlyk5xepahpghmz22hg370j7mmb 286247 286142 2026-05-17T11:36:17Z Gleb Leo 2440 286247 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара | Прозвішча = Ш. | Імёны = Ядвігін | Першая літара прозвішча = Ш | Варыянты імёнаў = сапр. Антон Іванавіч Ляві́цкі<br />Іншыя псэўданімы: Падарожны | Апісанне = беларускі празаік, публіцыст, фельетаніст, драматург, паэт, перакладчык, літаратуразнавец, палітык | Іншае = | ДН = 4 студзеня 1869 | Месца нараджэння = маёнт. Добасна, цяпер агр. Добасна Кіраўскага раёна Магілёўскай вобласці | ДС = 24 лютага 1922 | Месца смерці = Вільня | Выява = Jadvihin Š.jpg | Вікіпедыя = :be:Ядвігін Ш. | Вікіпедыя2 = :be-tarask:Ядвігін Ш. | Вікіцытатнік = | Вікісховішча = | Вікіліўр = | ЭСБЕ = | Катэгорыя = Ядвігін Ш. | Google = }} '''Ядвігін Ш.''' (сапраўднае імя ''Антон Іванавіч Лявіцкі''; 4 студзеня 1869, маёнт. Добасна, цяпер в. Добасна Кіраўскага р-на Магілеўскай вобл. — 24 лютага 1922, Вільня) — беларускі празаік, публіцыст, фельетаніст, драматург, паэт і літаратуразнавец. = Творы = {{All works‎}} == Вершы == * «Нашай Ніве» (Ядвігін) // Наша Ніва, 1909, №46 * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Калі ты прытаміўся душой…|Калі ты прытаміўся душой…]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Чырвоны дудар (1924)/Гуморыстыка і сатыра/Бабіны лекі|Бабіны лекі]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} == Зборнікі == * [[Бярозка (1912)]] * [[Васількі (1914)]] * [[Беларускія жарты]] (1914) == Паэма == * [[Дзед Завала]] == Іншае == * [[Zawiedzienaja nadzieja]] // {{Fine|[[Беларускае жыцьцё (1919)|Biełaruskaje žyćcio]]. — 5 čerwienia 1919. — [[Беларускае жыцьцё (1919)/1919/1|№1]]}} * [[Лісты з дарогі]] (нарысы, 1910) * [[Сыгнал (1914)]] (пераклад) * {{Скан|[[Успаміны (Ядвігін)]]|Uspaminy. Jadwihin Š.pdf}} (мемуары, 1921) * [[Золата]] (незакончаны раман, 1920) * [[Наша Ніва (1906)/1910/48/В. Марцінкевіч у практычным жыцьці|В. Марцінкевіч у практычным жыцьці]] * [[Хто чым можа – хай дапаможа!]] * [[Biełarus (1913)/1913/1/Piszuć da nas/M. Ziembin|M. Ziembin]] // {{Fine|[[Biełarus (1913)|Biełarus]]. — 13 studnia 1913. — [[Biełarus (1913)/1913/1|№1]]}} * [[Biełarus (1913)/1913/2/Piszuć da nas/F. Prudziszcze|F. Prudziszcze]] // {{Fine|[[Biełarus (1913)|Biełarus]]. — 19 studnia 1913. — [[Biełarus (1913)/1913/2|№2]]}} == Выданне == * ''Ядвігін Ш.'' Выбраныя творы. — Мінск: Мастацкая літаратура, 2006. — 293 с. Цв. вокл. ISBN 985-02-0812-0 = Пра аўтара = * [[«Васількі» (Ластоўскі)]] * [[Гісторыя беларускае літэратуры (1921)/III/Нашаніўская пара/Старэйшыя/Ядвігін Ш.|Ядвігін Ш. (Гарэцкі)]] * {{Скан|Антон Лявіцкі (Лявіцкая)|Успаміны Лявіцкая Бадунова.pdf}} * {{Скан|[[Ядвігін Ш. (Бадунова)|Ядвігін Ш.]]|Успаміны Лявіцкая Бадунова.pdf}} (1922) * [[Антон Лявіцкі (Жылка)]] // Беларускі звон : тыднёвая часопісь. — 1922, 4 сакавіка. — № 6 (3). — С. 1. * {{Скан|Ядвігін Ш (Журба)|Літаратура 1923.pdf}} (1923) * [[Бярозка (1923)/Ядвігін Ш.|Ядвігін Ш.]] * [[Памяці Ядвігіна Ш. (Журба)]] * [[Антон Лявіцкі (Ядвігін Ш.): У пятыя ўгодкі сьмерці Яго]] * [[Ядвігін Ш. (Краўцоў)]] * [[Нарысы гісторыі беларускай літаратуры (1928)/Рэвалюцыя 1905-1906 г. на Беларусі/Ядвігін Ш. (Антон Лявіцкі)|Ядвігін Ш. (Піятуховіч)]] * [[Ядвігін Ш. (1933)]] == Вонкавыя спасылкі == {{Вікіпэдыя|Ядвігін Ш.|Ядвігін Ш.}} * [http://knihi.com/Jadvihin_S/ Ядвігін Ш.] — эл. рэсурс «Беларуская палічка». * [http://rv-blr.com/biography/view/38 Ядвігін Ш.] — эл. рэсурс «Родныя вобразы». * [http://http://karotkizmest.by/%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%80%D1%83%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F-%D0%BB%D1%96%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%B0%D1%82%D1%83%D1%80%D0%B0/%D1%8F%D0%B4%D0%B2%D1%96%D0%B3%D1%96%D0%BD-%D1%88 Ядвігін Ш.] — эл. рэсурс «Кароткі змест». {{PD-old}} [[Катэгорыя:Ядвігін Ш.| ]] [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Празаікі]] [[Катэгорыя:Перакладчыкі]] [[Катэгорыя:Аўтары XIX стагоддзя]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] fbbft99sanu4fdxa0wwndvbbnqo299o 0 1510 286237 186948 2026-05-17T11:22:56Z Gleb Leo 2440 286237 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Як ліст вярбінкі маладой… | аўтар = Алесь Гарун | год = | пераклад = | сэкцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Матчын дар (1918)/На чужыне/Як ліст вярбінкі…|Як ліст вярбінкі…]] // {{Fine|[[Матчын дар (1918)|Матчын дар]]. Менск: Выдана коштам Народнаго Сэкрэтарыяту Беларусі, 1918}} * [[Чырвоны дудар (1924)/Лірыка і эпос/Як ліст вярбінкі маладой…|⁂ (Як ліст вярбінкі маладой…)]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Матчын дар (1929)/На чужыне/36|36. ⁂ Як ліст вярбінкі маладой]] // {{Fine|[[Матчын дар (1929)|Матчын дар]]. Менск: Выданьне Беларускай Акадэміі Навук, 1929}} [[Катэгорыя:Матчын дар]] [[Катэгорыя:Элегіі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] dnw1y9kwqtvofaicb8izkobsjaw5k8c 102 1616 286082 133774 2026-05-17T07:17:51Z Gleb Leo 2440 286082 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара | Прозвішча =Моркаўка | Імёны =Аркадзь Андрэевіч | Першая літара прозвішча =М | Варыянты імёнаў = | Апісанне =беларускі паэт | Іншае = | ДН =26 студзеня 1900 | Месца нараджэння =в. Зазер'е, цяпер Пухавіцкі раён | ДС =24 красавіка 1957 | Месца смерці = | Выява = | Вікіпедыя =be:Аркадзь Андрэевіч Моркаўка | Вікіпедыя2 =be-x-old:Аркадзь Моркаўка | Вікіцытатнік = | Вікісховішча = | Вікіліўр = | ЭСБЕ = | Катэгорыя = Аркадзь Моркаўка | Google = }} == Бібліяграфія == == Творы == {{All works‎}} === Паэзія === * [[Расчыняліся, рыпалі дзверы… (Моркаўка)]] * [[Сьцены (Моркаўка)]] == Пра аўтара == * ''[[Аўтар:Максім Гарэцкі|Гарэцкі, М]]''. [[Маладняк за пяць гадоў (1928)/IX/Аркадзь Моркаўка|Аркадзь Моркаўка]] // {{Fine|[[Маладняк за пяць гадоў (1928)|Маладняк за пяць гадоў]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} {{PD-Беларусь}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Беларускія паэты]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] iz384nsgzwwwzt2ehwyfhtc319lch2d 0 1876 286139 236009 2026-05-17T08:37:00Z Gleb Leo 2440 286139 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Беларушчына | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. | дата = 1908 год }} * [[Беларуская крыніца (1917)/1919/5/Biełaruščyna|Biełaruščyna]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Krynica]]. — 28 Wiereśnia 1919. — [[Беларуская крыніца (1917)/1919/5|№5]]}} * [[Спадчына (1922)/I/Беларушчына|Беларушчына]] // {{Fine|[[Спадчына (1922)|Спадчына]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства (БКВТ) «Адраджэньне», 1922}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Беларушчына|Беларушчына]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/V/I/Беларушчына|Беларушчына]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/V|Том V]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} [[Катэгорыя:Спадчына]] [[Катэгорыя:Патрыятычная паэзія]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 6yl7mkvs90drskg87gj10ap40uqpqut 0 2072 286133 197655 2026-05-17T08:30:47Z Gleb Leo 2440 286133 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Вясна 1915-ая | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. | дата = 7 чэрвеня 1915 году }} * [[Наша Ніва (1906)/1915/23/Весна 1915-я|Весна 1915-я]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 12 Чэрвеня 1915. — [[Наша Ніва (1906)/1915/23|№23]]}} * [[Спадчына (1922)/I/Вясна 1915-ая|Вясна 1915-ая]] // {{Fine|[[Спадчына (1922)|Спадчына]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства (БКВТ) «Адраджэньне», 1922}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Вясна 1915-ая|Вясна 1915-ая]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/V/I/Вясна 1915-ая|Вясна 1915-ая]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/V|Том V]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} [[Катэгорыя:Спадчына]] [[Катэгорыя:Першая сусветная вайна ў паэзіі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] jzsy0n0bkqi1p7zkj1s4cnpv4qck03a 0 2077 286090 247852 2026-05-17T07:21:51Z Gleb Leo 2440 286090 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Годзе… | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. | дата = 26 лістапада 1912 году }} * [[Беларусь (Мінск, газета)/1919/27/Годзе!..|Годзе!..]] // {{Fine|[[Беларусь (Мінск, газета)|Беларусь]]. — 20 лістапада 1919. — [[Беларусь (Мінск, газета)/1919/27|№27 (54)]]}} * [[Хто вінават? (1921)/Годзе!..|Годзе!..]] // {{Fine|''[[Аўтар:М. Арол|М. Арол]]''. [[Хто вінават? (1921)|Хто вінават?]], 1921}} * [[Спадчына (1922)/I/Годзе!..|Годзе!..]] // {{Fine|[[Спадчына (1922)|Спадчына]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства (БКВТ) «Адраджэньне», 1922}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Годзе|Годзе]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/V/I/Годзе…|Годзе…]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/V|Том V]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} [[Катэгорыя:Спадчына]] [[Катэгорыя:Патрыятычная паэзія]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] ioxpwa9x4cl692ntbqxliiit3lsudyk 0 2087 286073 194429 2026-05-17T07:12:50Z Gleb Leo 2440 286073 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Будучыня | аўтар = Уладзіслаў Галубок | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1912 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Будучына|Будучына]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/IV/Б/Уладыслаў Галубок/Будучыня|Будучыня]] // {{Fine|Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры. [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/IV|Выпуск IV]] / склад. ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. Вільня: Беларускае Выдавецкае Таварыства, 1927}} * [[Zasieŭki (1937)/Biełaruś i Biełarusy/Budučynia|Budučynia]] // {{Fine|[[Zasieŭki (1937)|Zasieŭki]] / skład. ''[[Аўтар:Сяргей Паўловіч|Siarhiej Paŭłovič]]''. Vilnia: Vydańnie Biełaruskaha Vydaviectva „Biełpres“, 1937}} [[Катэгорыя:Вершы Уладзіслава Галубка]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] bt8muyygkjlttdifpyv8bf8dsgopm4z 0 2109 286242 20822 2026-05-17T11:31:39Z Gleb Leo 2440 Замена старонкі на '{{Хутка выдаліць|}}' 286242 wikitext text/x-wiki {{Хутка выдаліць|}} 4nn113q9r6wf3bvguzdjwwec6ftypl3 0 2147 286047 146419 2026-05-17T06:42:55Z Gleb Leo 2440 286047 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Спадчына | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. | дата = 23 студзеня 1914 году }} * [[Спадчына (1922)/I/Моладзі|Моладзі]] // {{Fine|[[Спадчына (1922)|Спадчына]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства (БКВТ) «Адраджэньне», 1922}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Моладзі|Моладзі]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Маладняк — Янку Купалу (1925)/II/Моладзі|Моладзі]] // {{Fine|[[Маладняк — Янку Купалу (1925)|Маладняк — Янку Купалу]]. Менск: Выданьне ЦБ Маладняка, 1925}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/V/I/Моладзі|Моладзі]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/V|Том V]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} [[Катэгорыя:Спадчына]] [[Катэгорыя:Патрыятычная паэзія]] [[Катэгорыя:Беларусь у паэзіі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] kpxikrh7a51qj0gyz5r29saxgv3iooh 0 2510 286111 164784 2026-05-17T07:43:42Z Gleb Leo 2440 286111 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Песьняй толькі | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. | дата = 1913 год }} * [[Спадчына (1922)/III/Песьняй толькі…|Песьняй толькі…]] // {{Fine|[[Спадчына (1922)|Спадчына]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства (БКВТ) «Адраджэньне», 1922}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Песьняй толькі|Песьняй толькі]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/V/III/Песьняй толькі|Песьняй толькі]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/V|Том V]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} [[Катэгорыя:Спадчына]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] doi8v900t262cyynch3o9iqpg368wfi 0 2561 286127 163295 2026-05-17T08:19:53Z Gleb Leo 2440 286127 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Тут і там | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. | дата = 1909 год }} * [[Спадчына (1922)/II/Тут і там|Тут і там]] // {{Fine|[[Спадчына (1922)|Спадчына]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства (БКВТ) «Адраджэньне», 1922}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Тут і там|Тут і там]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/V/II/Тут і там|Тут і там]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/V|Том V]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} [[Катэгорыя:Спадчына]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] e8jgdc4panlw305g0s88nv9rslc29y1 0 2632 286129 209055 2026-05-17T08:26:57Z Gleb Leo 2440 286129 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Будзь цьвёрды | аўтар = Якуб Колас | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1912 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Не прасі…|⁂ (Не прасі…)]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Колас, 1928—1929)/I/2/VI/Будзь цьвёрдым|Будзь цьвёрдым]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Колас, 1928—1929)/I/2|Том I, выпуск другі]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} * [[Вершы (Колас, 1940)/Будзь цвёрды|Будзь цвёрды]] // {{Fine|[[Вершы (Колас, 1940)|Вершы]]. Мінск: Дзяржаўнае Выдавецтва пры СНК БССР, 1940}} [[Катэгорыя:Вершы Якуба Коласа]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] or7avkwer490nfyhqdasbrt7qla9dbf 102 3472 286157 253583 2026-05-17T09:09:53Z Gleb Leo 2440 286157 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара | Прозвішча =Аляхновіч | Імёны =Францішак | Першая літара прозвішча =А | Варыянты імёнаў =Я.Монвід; І.Монвід; Ю.Монвід | Апісанне =драматург, пісьменнік | Іншае = | ДН =9 сакавіка 1883 | Месца нараджэння =Вільня | ДС =3 сакавіка 1944 (60 гадоў) | Месца смерці =Вільня | Выява =Francišak Alachnovič.jpg | Вікіпедыя =:be:Францішак Аляхновіч | Вікіпедыя2 =:be-x-old:Францішак Аляхновіч | Вікіцытатнік = | Вікісховішча =Category:Francišak Alachnovič | Вікіліўр = | ЭСБЕ = | Катэгорыя = Францішак Аляхновіч | Google = }} {{All works‎}} == Мастацтвазнаўства== *[[Беларускі тэатр]] * [[Teatr (Аляхновіч)|Teatr]] // {{Fine|[[Грамадзянін (1919)|Hramadzianin]]. — 21 Sakawika 1919. — [[Грамадзянін (1919)/19|№19]]}} * J. Kupała // {{Fine|[[Беларускае жыцьцё (1919)|Biełaruskaje žyćcio]]. — 5 čerwienia 1919. — [[Беларускае жыцьцё (1919)/1919/1|№1]]}} * Dumki ab biełaruskim teatry // {{Fine|[[Беларускае жыцьцё (1919)|Biełaruskaje Žyćcio]]. — 29 čerwienia 1919. — [[Беларускае жыцьцё (1919)/1919/2|№2]]}} * [[У справе беларускага тэатру]] // {{Fine|[[Беларускі Звон (1921)|Беларускі Звон]]. — 8 траўня 1921. — [[Беларускі Звон (1921)/1921/6|№6]]}} == Паэзія== * [[Ты, Вільня, мяне ўзгадавала…]] * [[Уставай (Аляхновіч)|Ustawaj!]] // {{Fine|[[Грамадзянін (1919)|Hramadzianin]]. — 18 Sakawika 1919. — [[Грамадзянін (1919)/18|№18]]}} * [[Jak ja pamru…]] // {{Fine|[[Беларускае жыцьцё (1919)|Biełaruskaje Žyćcio]]. — 30 lipnia 1919. — [[Беларускае жыцьцё (1919)/1919/8|№8]]}} * [[Мой родны край!..]] // {{Fine|[[Беларускае жыцьцё (1919)|Беларускае Жыцьцё]]. — 21 верасьня 1919. — [[Беларускае жыцьцё (1919)/1919/14|№14]]}} ==П’есы== *[[У лясным гушчары]] *[[Манька]] * Dziadźka Jakub // {{Fine|[[Беларускае жыцьцё (1919)|Biełaruskaje žyćcio]]. — [[Беларускае жыцьцё (1919)/1919/2|№2]]—[[Беларускае жыцьцё (1919)/1919/7|№7]]}} *[[Базылішак (Аляхновіч)]] *[[Чорт і баба (Аляхновіч)]] *[[На вёсцы]] *{{Скан|Калісь (1919)|Калісь (1919).pdf}} *{{Скан|Страхі жыцьця (1919)|Страхі жыцьця (1919).pdf}} *[[Лес шуміць (Аляхновіч)]] *[[Цені (Аляхновіч)]] *[[Заручыны Паўлінкі]] *[[Птушка шчасця]] *{{Скан|Няскончаная драма (1921)|Няскончаная драма (1921).pdf}} *[[Шчасьлівы муж (Аляхновіч)]] *[[Пан міністар]] *{{Скан|Дрыгва (Аляхновіч)|Дрыгва (Аляхновіч, 1925).pdf}} ==Проза== * [[На вуліцы (Аляхновіч)|На вуліцы]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 16 лютаго 1917. — [[Гоман (1916)/1917/14|№14 (106)]]}} * [[Biedny bahatyr]] // {{Fine|[[Грамадзянін (1919)|Hramadzianin]]. — 21 Sakawika 1919. — [[Грамадзянін (1919)/19|№19]]}} * Дзіцячыя сьлёзы // Беларускае жыцьцё, 1919, №20-21 *[[У капцюрох Г.П.У. (1937)]] == Публіцыстыка == * [[Z litoŭskaho žyćcia (Аляхновіч)|Z litoŭskaho žyćcia]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 17—28 marca, 4, 18 krasawika, 5 maja, 7, 11—21 lipnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/10|№10]]—[[Гоман (1916)/лацінка/1916/13|13]], [[Гоман (1916)/лацінка/1916/15|15]], [[Гоман (1916)/лацінка/1916/19|19]], [[Гоман (1916)/лацінка/1916/24|24]], [[Гоман (1916)/лацінка/1916/42|42]]—[[Гоман (1916)/лацінка/1916/45|45]]}} * [[Хто ты гэткі? (Аляхновіч)]] * Waŭki ŭ awiečaj skury // {{Fine|[[Беларускае жыцьцё (1919)|Biełaruskaje Žyćcio]]. — 31 žniŭnia 1919. — [[Беларускае жыцьцё (1919)/1919/11|№11]]}} * [[Між двух агнёў]] // {{Fine|[[Беларускае жыцьцё (1919)|Беларускае Жыцьцё]]. — 12 сьнежня 1919. — [[Беларускае жыцьцё (1919)/1919/22|№22]]}} * [[Мы і яны]] // {{Fine|[[Беларускае жыцьцё (1919)|Беларускае Жыцьцё]]. — 9 лютага 1920. — [[Беларускае жыцьцё (1919)/1920/3|№3 (25)]]}} * [[У вялікую часіну]] // {{Fine|[[Беларускае жыцьцё (1919)|Беларускае Жыцьцё]]. — 16 лютага 1920. — [[Беларускае жыцьцё (1919)/1920/4|№4 (26)]]}} * [[У Наполеонскую гадаўшчыну]] // {{Fine|[[Беларускі Звон (1921)|Беларускі Звон]]. — 8 траўня 1921. — [[Беларускі Звон (1921)/1921/6|№6]]}} ==Мемуары== * Tekla Stanišeŭskaja // {{Fine|[[Беларускае жыцьцё (1919)|Biełaruskaje Žyćcio]]. — 5 čerwienia 1919. — [[Беларускае жыцьцё (1919)/1919/1|№1]]}} * Iwan Łuckiewič // {{Fine|[[Беларускае жыцьцё (1919)|Biełaruskaje Žyćcio]]. — 31 žniŭnia 1919. — [[Беларускае жыцьцё (1919)/1919/11|№11]]}} *[[Страшны год]] ==Пераклады== *[[У Горнай Дамброве]] (1924) *[[Янка-музыка]] (1924) *[[Чорны хлеб]] (1924) *[[Лятарнік]] (1925) *[[Раздзяўбуць нас груганы, вароны…]] (1925) *[[На пасецы]] (1925) ==Пра аўтара== *[[Гісторыя беларускае літэратуры (1921)/III/Нашаніўская пара/Маладзейшыя/Ф. Аляхновіч|Ф. Аляхновіч (Гарэцкі)]] * [[«На Антокалі»: Да першай пастаноўкі 26—ХІІ—1916]] {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Беларускія драматургі]] [[Катэгорыя:Празаікі]] [[Катэгорыя:Мемуарысты]] [[Катэгорыя:Перакладчыкі]] [[Катэгорыя:Журналісты]] [[Катэгорыя:Акторы]] [[Катэгорыя:Вязні]] [[Катэгорыя:Рыма-каталікі]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] [[pl:Autor:Franciszek_Olechnowicz]] q6wk0w0wk0w9s71i3xbu2jelfpiffg2 0 4818 286203 107997 2026-05-17T10:07:18Z Gleb Leo 2440 286203 wikitext text/x-wiki {{Неадназначнасьць}} [[File:Youth and Time 1901.jpg|right|200px]] * [[Моладзі (Купала)|Моладзі]] (1914) — верш [[Аўтар:Янка Купала|Янкі Купалы]]. * [[Моладзі (Журба)|Моладзі]] (?) — верш [[Аўтар:Янка Журба|Янкі Журбы]]. * [[Моладзі (Мілюць)|Моладзі]] (1935) — верш [[Аўтар:Алесь Мілюць|Алеся Мілюця]]. eiekox7peiw3sf1y90r3za4hfelj4cv 0 4821 286076 107980 2026-05-17T07:14:15Z Gleb Leo 2440 286076 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Кавалю | аўтар = Міхась Чарот | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1922 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Кавалю|Кавалю]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Завіруха (1929)/Кавалю|Кавалю]] // {{Fine|[[Завіруха (1929)|Завіруха]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} [[Катэгорыя:Завіруха (Чарот)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 8e72n3s0rbg9qpckio32g020kwa2251 0 4828 286102 108093 2026-05-17T07:31:56Z Gleb Leo 2440 286102 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Аратаму | аўтар = Міхась Чарот | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 27 сакавіка 1921 году | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Аратаму|Аратаму]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Завіруха (1929)/Аратаму|Аратаму]] // {{Fine|[[Завіруха (1929)|Завіруха]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} [[Катэгорыя:Завіруха (Чарот)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] ld2mgviax80wbk9e6yhfqbrk2k4iwuw 0 4838 286126 232234 2026-05-17T08:19:16Z Gleb Leo 2440 286126 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Плывем к прыгожа-сьветлай далі | аўтар = Міхась Чарот | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 25 лістапада 1922 году | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Полымя (часопіс)/1922/1/Плывём к прыгожа-сьветлай далі|Плывём к прыгожа-сьветлай далі]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя]]. — Сьнежань 1922. — [[Полымя (часопіс)/1922/1|№1]]}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Плывём к прыгожа-сьветлай далі|Плывём к прыгожа-сьветлай далі]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Выбраныя вершы (Чарот, 1925)/Маладняк/Плывём к прыгожа-сьветлай далі|Плывём к прыгожа-сьветлай далі]] // {{Fine|[[Выбраныя вершы (Чарот, 1925)|Выбраныя вершы]]. Менск: Выданьне ЦБ „Маладняка“, 1925}} * [[Сонечны паход (1929)/Плывем к прыгожа-сьветлай далі|Плывем к прыгожа-сьветлай далі]] // {{Fine|[[Сонечны паход (1929)|Сонечны паход]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} [[Катэгорыя:Выбраныя вершы (Чарот, 1925)]] [[Катэгорыя:Сонечны паход]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] ho1k42u2yive2wox09k7y2mim8c9luh 0 4839 286239 108224 2026-05-17T11:24:41Z Gleb Leo 2440 286239 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Завіруха | аўтар = Міхась Чарот | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 10 чэрвеня 1922 году | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Лірыка і эпос/Я зноў — дзе поле каласамі…|⁂ (Я зноў — дзе поле каласамі…)]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Завіруха (1929)/Я зноў — дзе поле каласамі|⁂ Я зноў — дзе поле каласамі]] // {{Fine|[[Завіруха (1929)|Завіруха]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} [[Катэгорыя:Завіруха (Чарот)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 6xa5mqqferqi1957fr0hh6vs0wzwkyq 0 4843 286221 107723 2026-05-17T10:22:20Z Gleb Leo 2440 286221 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = А я іду | аўтар = Міхась Чарот | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 21 студзеня 1922 году | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/А я іду…|А я іду…]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Завіруха (1929)/А я іду|А я іду]] // {{Fine|[[Завіруха (1929)|Завіруха]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} [[Катэгорыя:Завіруха (Чарот)]] [[Катэгорыя:Патрыятычная паэзія]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] d3041jxfk8eolv362dqfqiuja6wp7js 0 4858 286222 32463 2026-05-17T10:28:17Z Gleb Leo 2440 286222 wikitext text/x-wiki {{Неадназначнасьць}} [[File:Самолет "Илья Муромец".jpg|right|200px]] * [[Самалёт (Гурло)|Самалёт]] (?) — верш [[Аўтар:Алесь Гурло|Алеся Гурла]]. * [[Самалёт (Чарот)|Самалёт]] (1923) — апавяданьне [[Аўтар:Міхась Чарот|Міхася Чарота]]. * [[Самалёт (Александровіч)|Самалёт]] (?) — верш [[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэя Александровіча]]. iezgdwrubnh9ltkpagvgihudrgmtd8x 0 5181 286199 201442 2026-05-17T10:03:17Z Gleb Leo 2440 286199 wikitext text/x-wiki {{disambig}} [[File:René Lelong - Joys of Spring.jpg|right|200px]] *[[Май (Бядуля)|Май]] (?) — верш [[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрака Бядулі]]. *[[Май (Дудар)|Май]] (?) — верш [[Аўтар:Алесь Дудар|Алеся Дудара]]. *[[Май (Гурло)|Май]] (1927) — верш [[Аўтар:Алесь Гурло|Алеся Гурла]]. *[[Май (Купала)|Май]] (1937) — верш [[Аўтар:Янка Купала|Янкі Купалы]]. *[[Май (Колас)|Май]] (1938) — верш [[Аўтар:Якуб Колас|Якуба Коласа]]. [[pl:Maj]] [[ru:Май]] evni98oui9cxjr39f52jtcz4ym5uxwx 0 5558 286215 283303 2026-05-17T10:17:09Z Gleb Leo 2440 286215 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = На сьмерць Сьцяпана Булата | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | дата = 9 жніўня 1921 году | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/На сьмерць Сьцяпана Булата|На сьмерць Сьцяпана Булата]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Безназоўнае (1925)/На сьмерць Сьцяпана Булата|На сьмерць Сьцяпана Булата]] // {{Fine|[[Безназоўнае (1925)|Безназоўнае]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1925}} * [[Творы (Купала, 1930)/2/На сьмерць Сьцяпана Булата|На сьмерць Сьцяпана Булата]] // {{Fine|[[Творы (Купала, 1930)|Творы. 1918―1928]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/VI/II/На сьмерць Сьцяпана Булата|На сьмерць Сьцяпана Булата]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/VI|Том VI]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, ЛіМ, 1932}} [[Катэгорыя:Безназоўнае]] [[Катэгорыя:Творы пра Сцяпана Булата]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 7u7rhnoe1o8fx80ov0pacgf5rvqchi0 10 9254 285987 285857 2026-05-16T16:40:15Z Gleb Leo 2440 285987 wikitext text/x-wiki <!-- Пішыце ў стужку пад гэтай палоскай --> ---- <div style="height:500px;overflow:auto;"> * {{Прапанаваны экспарт|Язэп Крушынскі (1929—1932)/2}} 16.05.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[Язэп Крушынскі (1929—1932)/2|Язэп Крушынскі. Кніга другая]]», 1932 * {{Прапанаваны экспарт|На крэсах усходніх (1933)}} 15.05.2026 ''[[Аўтар:Ілья Гурскі|Ільля Гурскі]]''. «[[На крэсах усходніх (1933)|На крэсах усходніх]]», 1933 * {{Прапанаваны экспарт|Fizyčnaje wychawańnie hramadzianstwa (1927)}} 15.05.2026 ''[[Аўтар:Уладзіслаў Казлоўскі|Uładysłaŭ Kazłoŭščyk]]''. «[[Fizyčnaje wychawańnie hramadzianstwa (1927)|Fizyčnaje wychawańnie hramadzianstwa]]», 1927 * {{Прапанаваны экспарт|Салавей (1928)}} 14.05.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[Салавей (1928)|Салавей]]», 1928 * {{Прапанаваны экспарт|Ab teatry (1927)}} 14.05.2026 ''[[Аўтар:Станіслаў Грынкевіч|Stanisłaŭ Hrynkiewič]]''. «[[Ab teatry (1927)|Ab teatry]]», 1927 * {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/7}} 10.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/7|«Дзянніца», № 7]], 1916 * {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/6}} 10.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/6|«Дзянніца», № 6]], 1916 * {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/5}} 09.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/5|«Дзянніца», № 5]], 1916 * {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/4}} 09.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/4|«Дзянніца», № 4]], 1916 * {{Прапанаваны экспарт|Ветрагоны (1930)}} 07.05.2026 ''[[Аўтар:Уладзіслаў Галубок|Уладыслаў Галубок]]''. «[[Ветрагоны (1930)|Ветрагоны]]», 1930 * {{Прапанаваны экспарт|Полёнізацыя Заходняй Беларусі (1932)}} 07.05.2026 ''[[Аўтар:Пётр Гарбацэвіч-Клінцэвіч|Пётар Гарбацэвіч]]''. «[[Полёнізацыя Заходняй Беларусі (1932)|Полёнізацыя Заходняй Беларусі]]», 1932 * {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/3}} 06.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/3|«Дзянніца», № 3]], 1916 * {{Прапанаваны экспарт|Суд (1925, Вільня)}} 05.05.2026 ''[[Аўтар:Уладзіслаў Галубок|Уладыслаў Галубок]]''. «[[Суд (1925, Вільня)|Суд]]», 1925 * {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/2}} 05.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/2|«Дзянніца», № 2]], 1916 * {{Прапанаваны экспарт|На зломе (1925)}} 04.05.2026 ''[[Аўтар:Янка Нёманскі|Янка Нёманскі]]''. «[[На зломе (1925)|На зломе]]», 1925 * {{Прапанаваны экспарт|За двадцаць пяць гадоў (1928)}} 04.05.2026 ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Луцкевіч]]''. «[[За двадцаць пяць гадоў (1928)|За двадцаць пяць гадоў]]», 1928 * {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/1}} 03.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/1|«Дзянніца», № 1]], 1916 * {{Прапанаваны экспарт|Дзесяць (1930)}} 02.05.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[Дзесяць (1930)|Дзесяць]]», 1930 * {{Прапанаваны экспарт|Паходжаньне, старадаўнія весткі і антрополёгічныя адзнакі Беларусаў}} 02.05.2026 ''[[Аўтар:Мікола Ільяшэвіч|Мікола Ільяшэвіч]]''. «[[Паходжаньне, старадаўнія весткі і антрополёгічныя адзнакі Беларусаў]]», 1928 * {{Прапанаваны экспарт|Полымя (часопіс)/1922/1}} 01.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Полымя (часопіс)/1922/1|«Полымя», № 1]], 1922 ---- * {{Прапанаваны экспарт|Апавяданні (Бядуля, 1947)}} 29.04.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Змітрок Бядуля]]''. «[[Апавяданні (Бядуля, 1947)|Апавяданні]]», 1947 * {{Прапанаваны экспарт|Апавяданьні (Бядуля, 1926)}} 27.04.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[Апавяданьні (Бядуля, 1926)|Апавяданьні]]», 1926 * {{Прапанаваны экспарт|Абдзіраловіч і Барыка}} 25.04.2026 ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Навіна]]''. «[[Абдзіраловіч і Барыка]]», 1939 * {{Прапанаваны экспарт|Smyk biełaruski (1908)}} 24.04.2026 ''[[Аўтар:Францішак Багушэвіч|Symon Reŭka s pad Barysowa]]''. «[[Smyk biełaruski (1908)|Smyk biełaruski]]», 1908 * {{Прапанаваны экспарт|Аб арганізацыі беларускае працоўнае школы (1928)}} 23.04.2026 ''[[Аўтар:Сяргей Паўловіч|Сяргей Паўловіч]]''. «[[Аб арганізацыі беларускае працоўнае школы (1928)|Аб арганізацыі беларускае працоўнае школы]]», 1928 * {{Прапанаваны экспарт|На зачарованых гонях (1927)}} 16.04.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[На зачарованых гонях (1927)|На зачарованых гонях]]», 1927 * {{Прапанаваны экспарт|Рэволюцыйным шляхам (1928)}} 16.04.2026 ''[[Аўтар:Леапольд Родзевіч|Леапольд Родзевіч]]''. «[[Рэволюцыйным шляхам (1928)|Рэволюцыйным шляхам]]», 1928 * {{Прапанаваны экспарт|Над ракою Арэсай (1933)}} 12.04.2026 ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]''. «[[Над ракою Арэсай (1933)|Над ракою Арэсай]]», 1933 * {{Прапанаваны экспарт|Вогнішча барацьбы (1930)}} 08.04.2026 ''[[Аўтар:Леапольд Родзевіч|Леапольд Родзевіч]]''. «[[Вогнішча барацьбы (1930)|Вогнішча барацьбы]]», 1930 * {{Прапанаваны экспарт|Калосьсе (1935)/1936/4/З жыцьця і дзейнасьці Казімера Сваяка}} 04.04.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Адам Станкевіч]]''. «[[Калосьсе (1935)/1936/4/З жыцьця і дзейнасьці Казімера Сваяка|З жыцьця і дзейнасьці Казімера Сваяка]]», 1936 * {{Прапанаваны экспарт|Дзея маей мысьлі, сэрца і волі (1992)}} 03.04.2026 ''[[Аўтар:Казімір Сваяк|Казімер Сваяк]]''. «[[Дзея маей мысьлі, сэрца і волі (1992)|Дзея маей мысьлі, сэрца і волі]]», 1992 ---- * {{Прапанаваны экспарт|Бацькаў сын (1932)}} 30.03.2026 ''[[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Міхась Зарэцкі]]''. «[[Бацькаў сын (1932)|Бацькаў сын]]», 1932 * {{Прапанаваны экспарт|Бярозка (1923)}} 30.03.2026 ''[[Аўтар:Ядвігін Ш.|Ядвігін Ш.]]''. «[[Бярозка (1923)|Бярозка]]», 1923 * {{Прапанаваны экспарт|Янка Канцавы (1924)}} 30.03.2026 ''[[Аўтар:Казімір Сваяк|Казімір Сваяк]]''. «[[Янка Канцавы (1924)|Янка Канцавы]]», 1924 * {{Прапанаваны экспарт|И. И. Лаппо: Литовскій Статутъ 1588 года (Грыб)}} 30.03.2026 ''[[Аўтар:Тамаш Грыб|Тамаш Грыб]]''. «[[И. И. Лаппо: Литовскій Статутъ 1588 года (Грыб)|И. И. Лаппо: Литовскій Статутъ 1588 года]]», 1936 * {{Прапанаваны экспарт|1905 год (1926)}} 27.03.2026 ''[[Аўтар:Уладзімір Ленін|Уладзімір Ленін]]'', перакладчык: ''[[Аўтар:Канстанцін Ламака|Канстанцін Ламака]]''. «[[1905 год (1926)|1905 год]]», 1926 * {{Прапанаваны экспарт|Hołas dušy (1949)}} 27.03.2026 ''[[Аўтар:Казімір Сваяк|Ks. K. Stepovič]]''. «[[Hołas dušy (1949)|Hołas dušy]]», 1949 * {{Прапанаваны экспарт|Кат у белай манішцы (1942)}} 13.03.2026 ''[[Аўтар:Кузьма Чорны|Кузьма Чорны]]''. «[[Кат у белай манішцы (1942)|Кат у белай манішцы]]», 1942 * {{Прапанаваны экспарт|Skarb (1927)}} 12.03.2026 ''[[Аўтар:Ян Васілеўскі (1885—1948)|Jan Wasileŭski]]''. «[[Skarb (1927)|Skarb]]», 1927 * {{Прапанаваны экспарт|Rodnaja mowa ŭ światyniach (1929)}} 11.03.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Адам Станкевіч]]''. «[[Rodnaja mowa ŭ światyniach (1929)|Rodnaja mowa ŭ światyniach]]», 1929 * {{Прапанаваны экспарт|А што далей? (Шыла)}} 11.03.2026 ''[[Аўтар:Мікола Шыла|Мікола Шыла]]''. «[[А што далей? (Шыла)|А што далей?]]», 1948 * {{Прапанаваны экспарт|Ляля Мэнке (Луцкевіч)}} 09.03.2026 ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Луцкевіч]]''. «[[Ляля Мэнке (Луцкевіч)|Ляля Мэнке]]», 1939 * {{Прапанаваны экспарт|Стагодзьдзе новага беларускага друку}} 09.03.2026 ''[[Аўтар:Вінцэнт Гадлеўскі|Вінцэнт Гадлеўскі]]''. «[[Стагодзьдзе новага беларускага друку|Стагодзьдзе новага беларускага друку]]», 1935 * {{Прапанаваны экспарт|11 ліпеня (1930)}} 05.03.2026 ''[[Аўтар:Ілары Барашка|Ілары Барашка]]''. «[[11 ліпеня (1930)|11 ліпеня]]», 1930 * {{Прапанаваны экспарт|Другое чытанне для дзяцей беларусаў (1909)}} 05.03.2026 ''[[Аўтар:Якуб Колас|Якуб Колас]]''. «[[Другое чытанне для дзяцей беларусаў (1909)|Другое чытанне для дзяцей беларусаў]]», 1909 ---- * {{Прапанаваны экспарт|Сымон Музыка (1925)}} 28.02.2026 ''[[Аўтар:Якуб Колас|Якуб Колас]]''. «[[Сымон Музыка (1925)|Сымон Музыка]]», 1925 * {{Прапанаваны экспарт|Лябірынты (1944)}} 26.02.2026 ''[[Аўтар:Вацлаў Ластоўскі|Вацлаў Ластоўскі]]''. «[[Лябірынты (1944)|Лябірынты]]», 1944 * {{Прапанаваны экспарт|Zabojstwa ŭ domie Nr. 37 (1936)}} 23.02.2026 ''[[Аўтар:Фадзей Руткоўскі|Fadziej Rutkoŭski]]'', перакладчык: ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|M. Š]]''. «[[Zabojstwa ŭ domie Nr. 37 (1936)|Zabojstwa ŭ domie Nr. 37]]», 1936 * {{Прапанаваны экспарт|Ščeroŭskije dažynki, Kupałła (1910)}} 23.02.2026 ''[[Аўтар:Вінцэнт Дунін-Марцінкевіч|Wincuk Marcinkiewicz]]''. «[[Ščeroŭskije dažynki, Kupałła (1910)|Ščeroŭskije dažynki, Kupałła]]», 1910 * {{Прапанаваны экспарт|Гудкі (1931)}} 20.02.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Гудкі (1931)|Гудкі]]», 1931 * {{Прапанаваны экспарт|«На прасторах жыцьця» Тараса Гушчы (Я. Коласа) (Замбржыцкі)}} 20.02.2026 ''[[Аўтар:Сяргей_Замбржыцкі|Сяргей Замбржыцкі]]''. «[[«На прасторах жыцьця» Тараса Гушчы (Я. Коласа) (Замбржыцкі)|«На прасторах жыцьця» Тараса Гушчы (Я. Коласа)]]», 1928 * {{Прапанаваны экспарт|Гірт з воўчага логу (1930)}} 19.02.2026 ''[[Аўтар:Яніс Райніс|Яніс Райніс]]'', перакладчык: ''[[Аўтар:Язэп Дыла|Назар Бываеўскі]]''. «[[Гірт з воўчага логу (1930)|Гірт з воўчага логу]]», 1930 * {{Прапанаваны экспарт|З літуанізмаў у беларускай мове}} 17.02.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Адам Станкевіч]]''. «[[З літуанізмаў у беларускай мове|З літуанізмаў у беларускай мове]]», 1939 * {{Прапанаваны экспарт|Пуцяводныя ідэі беларускае літаратуры (1921)}} 17.02.2026 ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Луцкевіч]]''. «[[Пуцяводныя ідэі беларускае літаратуры (1921)|Пуцяводныя ідэі беларускае літаратуры]]», 1921 * {{Прапанаваны экспарт|Закаханая (Салагуб)}} 16.02.2026 ''[[Аўтар:Алесь Салагуб|Алесь Салагуб]]''. «[[Закаханая (Салагуб)|Закаханая]]», 1927 * {{Прапанаваны экспарт|Асновы Дзяржаўнасьці Беларусі (1919, Горадня)}} 16.02.2026 ''[[Аўтар:Мітрафан Доўнар-Запольскі|Мітрафан Доўнар-Запольскі]]''. «[[Асновы Дзяржаўнасьці Беларусі (1919, Горадня)|Асновы Дзяржаўнасьці Беларусі]]», 1919 * {{Прапанаваны экспарт|Напор (1933)}} 15.02.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Напор (1933)|Напор]]», 1933 * {{Прапанаваны экспарт|Гапонъ (1909)}} 13.02.2026 ''[[Аўтар:Мітрафан Доўнар-Запольскі|Мітрафан Доўнар-Запольскі]]''. «[[Гапонъ (1909)|Гапонъ]]», 1909 * {{Прапанаваны экспарт|Аб Таварыстве Беларускае Школы і яго барацьбе (1932)}} 11.02.2026 ''[[Аўтар:Пятро Мятла|Пятро Мятла]]''. «[[Аб Таварыстве Беларускае Школы і яго барацьбе (1932)|Аб Таварыстве Беларускае Школы і яго барацьбе]]», 1932 * {{Прапанаваны экспарт|Аб годзе нараджэньня Фр. Скарыны}} 09.02.2026 ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. «[[Аб годзе нараджэньня Фр. Скарыны|Аб годзе нараджэньня Фр. Скарыны]]», 1927 * {{Прапанаваны экспарт|«Валынка» ў Адэскім астрозе ў 1904 годзе (1930)}} 09.02.2026 ''[[Аўтар:Гаўрыіл Сушкін|Гаўрыіл Сушкін]]'', ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|ананімны пераклад]]''. «[[«Валынка» ў Адэскім астрозе ў 1904 годзе (1930)|«Валынка» ў Адэскім астрозе ў 1904 годзе]]», 1930 * {{Прапанаваны экспарт|Адвечная песьня (1927)}} 08.02.2026 ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]''. «[[Адвечная песьня (1927)|Адвечная песьня]]», 1927 * {{Прапанаваны экспарт|400-лецьце Літоўскага Статуту}} 06.02.2026 ''[[Аўтар:Мікалай Шкялёнак|Мікалай Шкялёнак]]''. «[[400-лецьце Літоўскага Статуту|400-лецьце Літоўскага Статуту]]», 1929 * {{Прапанаваны экспарт|Zyla Karalewič (1937)}} 03.02.2026 ''[[Аўтар:Сцяпан Васільчанка|Sciapan Wasilčenko]]'', перакладчык: ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|M. Š]]''. «[[Zyla Karalewič (1937)|Zyla Karalewič]]», 1937 * {{Прапанаваны экспарт|На рубяжы (1925)}} 03.02.2026 ''[[Аўтар:Якуб Колас|Якуб Колас]]''. «[[На рубяжы (1925)|На рубяжы]]», 1925 * {{Прапанаваны экспарт|Alenčyna wiasielle (1923)}} 02.02.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Зязюля|Андрэй Зязюля]]''. «[[Alenčyna wiasielle (1923)|Alenčyna wiasielle]]», 1923 * {{Прапанаваны экспарт|Устаноўка (1930)}} 02.02.2026 ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]''. «[[Шляхам жыцьця (1923)|Шляхам жыцьця]]», 1923 ---- * {{Прапанаваны экспарт|Устаноўка (1930)}} 25.1.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Устаноўка (1930)|Устаноўка]]», 1930 * {{Прапанаваны экспарт|Сшытак вершаў (Александровіч, 1938—1946)}} 24.1.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Сшытак вершаў (Александровіч, 1938—1946)|Сшытак вершаў (1938—1946)]]», 1946 * {{Прапанаваны экспарт|На загонах (1928)}} 23.1.2026 ''[[Аўтар:Васіль Каваль|Васіль Каваль]]''. «[[На загонах (1928)|На загонах]]», 1928 * {{Прапанаваны экспарт|Сьцежкі-дарожкі (1928))}} 21.1.2026 ''[[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Міхась Зарэцкі]]''. «[[Сьцежкі-дарожкі (1928)|Сьцежкі-дарожкі]]», 1928 * {{Прапанаваны экспарт|Руска-беларускі слоўнік (1937)}} 20.1.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Руска-беларускі слоўнік (1937)|Руска-беларускі слоўнік]]», 1937 ---- {{справа|''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2012|2012]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2013|2013]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2014|2014]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2015|2015]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2016|2016]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2017|2017]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2019|2019]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2020|2020]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2021|2021]], ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2022|2022]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2023|2023]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2024|2024]]'' ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2025|2025]]''}} </div><noinclude>[[Катэгорыя:Шаблоны для галоўнай старонкі]]</noinclude> 48pg6nxpk7mopwj1k0lcxponx9cm76c 0 9395 286081 208980 2026-05-17T07:16:55Z Gleb Leo 2440 286081 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Плытнікі | аўтар = Якуб Колас | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1907 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Песьні-жальбы (1910)/Мужычае жыцьцё/Плытнікі|Плытнікі]] // {{Fine|[[Песьні-жальбы (1910)|Песьні-жальбы]]. Вільня: Віленская друкарня, 1910}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Плытнікі|Плытнікі]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/II/Б/Якуб Колас/Песьні жальбы/Плытнікі|Плытнікі]] // {{Fine|Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры. [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/II|Выпуск II]] / склад. ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. Вільня: Беларускае Выдавецкае Таварыства, 1927}} * [[Збор твораў (Колас, 1928—1929)/I/1/III/Плытнікі|Плытнікі]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Колас, 1928—1929)/I/1|Том I, выпуск першы]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} * [[Вершы (Колас, 1940)/Плытнікі|Плытнікі]] // {{Fine|[[Вершы (Колас, 1940)|Вершы]]. Мінск: Дзяржаўнае Выдавецтва пры СНК БССР, 1940}} [[Катэгорыя:Песьні-жальбы]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 8nx9gipn74biurqd4ccw7d0xzl2sn84 0 10677 286159 107790 2026-05-17T09:10:37Z Gleb Leo 2440 286159 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Кліч званоў | аўтар = Міхась Чарот | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 26 студзеня 1921 году | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Кліч званоў|Кліч званоў]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Завіруха (1929)/Кліч званоў|Кліч званоў]] // {{Fine|[[Завіруха (1929)|Завіруха]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} [[Катэгорыя:Завіруха (Чарот)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 461429m8ec7mpypu0tnv16zm9olwei7 0 10698 286148 146999 2026-05-17T09:00:52Z Gleb Leo 2440 286148 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = На чырвонай дарозе | аўтар = Міхась Чарот | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1920 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Савецкая Беларусь (1920)/1920/36/На чырвонай дарозе|На чырвонай дарозе]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 25 верасьня 1920. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1920/36|№36 (46)]]}} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/На чырвонай дарозе|На чырвонай дарозе]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Завіруха (1929)/На чырвонай дарозе|На чырвонай дарозе]] // {{Fine|[[Завіруха (1929)|Завіруха]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} [[Катэгорыя:Завіруха (Чарот)]] [[Катэгорыя:Камунізм]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] kjs4xm1cffzno0wpkl1hj2moscxjd84 0 10707 286100 232203 2026-05-17T07:30:06Z Gleb Leo 2440 286100 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Балотам сьнежным праз сасоньнік | аўтар = Міхась Чарот | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 25 сьнежня 1922 году | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Полымя (часопіс)/1923/2/Люблю|Люблю]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя]]. — Студзень 1923. — [[Полымя (часопіс)/1923/2|№2]]}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Люблю|Люблю]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Выбраныя вершы (Чарот, 1925)/На розныя тэмы/Балотам сьнежным праз сасоньнік|Балотам сьнежным праз сасоньнік]] // {{Fine|[[Выбраныя вершы (Чарот, 1925)|Выбраныя вершы]]. Менск: Выданьне ЦБ „Маладняка“, 1925}} * [[Сонечны паход (1929)/Балотам сьнежным праз сасоньнік|Балотам сьнежным праз сасоньнік]] // {{Fine|[[Сонечны паход (1929)|Сонечны паход]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} [[Катэгорыя:Выбраныя вершы (Чарот, 1925)]] [[Катэгорыя:Сонечны паход]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] omgbmf81hivdlxwmihfpyv4u47qkbpa 0 10764 286218 107702 2026-05-17T10:19:35Z Gleb Leo 2440 286218 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Жывое балота | аўтар = Міхась Чарот | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 27 красавіка 1922 году | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Жывое балота|Жывое балота]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Завіруха (1929)/Жывое балота|Жывое балота]] // {{Fine|[[Завіруха (1929)|Завіруха]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} [[Катэгорыя:Завіруха (Чарот)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 1h0mve80bb4dmt3h2ch9k53twbtcrli 0 10766 286141 231901 2026-05-17T08:53:57Z Gleb Leo 2440 286141 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Разбуджаная | аўтар = Міхась Чарот | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1922 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Разбуджаная|Разбуджаная]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Сонечны паход (1929)/Разбуджаная|Разбуджаная]] // {{Fine|[[Сонечны паход (1929)|Сонечны паход]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} [[Катэгорыя:Сонечны паход]] [[Катэгорыя:Патрыятычная паэзія]] [[Катэгорыя:Беларусь у паэзіі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 3qa35pa8op7j5khgf9nxwknqmeccsrr 0 11346 286086 34299 2026-05-17T07:20:11Z Gleb Leo 2440 286086 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Змаганьне | аўтар = Змітрок Бядуля | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1918 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Змаганьне|Змаганьне]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Вершы Змітрака Бядулі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 9vsz1y48w2o5vb8u4l0n7w6g28zveqs 286087 286086 2026-05-17T07:20:21Z Gleb Leo 2440 Gleb Leo перанёс старонку [[Змаганне]] у [[Змаганне (Бядуля)]] 286086 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Змаганьне | аўтар = Змітрок Бядуля | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1918 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Змаганьне|Змаганьне]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Вершы Змітрака Бядулі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 9vsz1y48w2o5vb8u4l0n7w6g28zveqs 0 13929 286144 148101 2026-05-17T08:56:41Z Gleb Leo 2440 286144 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Беларускі народ | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 3 лютага 1923 году | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Полымя (часопіс)/1923/3-4/Беларускі народ|Беларускі народ]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя]]. — Люты—сакавік 1923. — [[Полымя (часопіс)/1923/3-4|№3-4]]}} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Беларускі народ|Беларускі народ]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Урачыстасьць (1925)/Урачыстасьць рэволюцыі/Беларускі народ|Беларускі народ]] // {{Fine|[[Урачыстасьць (1925)|Урачыстасьць]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1925}} * [[Урачыстасьць (1928)/Урачыстасьць рэволюцыі/Беларускі народ|Беларускі народ]] // {{Fine|[[Урачыстасьць (1928)|Урачыстасьць]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} [[Катэгорыя:Урачыстасьць (Гартны)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 0o4kuch9pp0vq4pzegfpycvb73yxdz4 0 16602 286089 48297 2026-05-17T07:21:24Z Gleb Leo 2440 286089 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Звон | аўтар = Змітрок Бядуля | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1919 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Звон|Звон]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Вершы Змітрака Бядулі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] c3f1t7o8yn6tky27mzrmg5awoniwyce 286137 286089 2026-05-17T08:35:27Z Gleb Leo 2440 286137 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Звон | аўтар = Змітрок Бядуля | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1919 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Звон (Бядуля)|Звон]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Вершы Змітрака Бядулі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] l325hlwo9fty738w2hp4cn73mlu9ieh 0 17204 286245 210888 2026-05-17T11:34:30Z Gleb Leo 2440 286245 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Тарас на Парнасе | аўтар = Канстанцін Вераніцын | год = 1855 год | пераклад = | секцыя = Паэма | папярэдні = | наступны = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе выданьні гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} {{Вікіпэдыя}} Паэма напісаная ў 1855 годзе і ўпершыню апублікаваная ў газэце «Минскій листокъ» 16 траўня 1889. Паводле {{Спасылка на Вікіпэдыю|Міколы Хаўстовіча|Мікалай Хаўстовіч|Мікола Хаўстовіч}}, паэма належыць [[Аўтар:Ялегі Пранціш Вуль|Ялегію Пранцішу Вулю]]. * {{Скан|[[Тарасъ (1889)|Тарасъ]]|Тарасъ (1889).pdf}} // {{Fine|Минскій листокъ. — 16 мая 1889. — №37}} * [[Biełarusskaja Chrestomatija (Эпімах-Шыпіла)/Taras|4. Taras]] // {{Fine|[[Biełarusskaja Chrestomatija (Эпімах-Шыпіла)|Biełarusskaja Chrestomatija]] / skład. ''[[Аўтар:Браніслаў Эпімах-Шыпіла|Bronisłaŭ Epimach-Szypiłło]]'', 1889—1934}} * [[В. Дунинъ-Марцинкевичъ и его поэма «Тарасъ на Парнасѣ» (1896)/Тарасъ на Парнасѣ|Тарасъ на Парнасѣ]] // {{Fine|''[[Аўтар:Мітрафан Доўнар-Запольскі|Митрофанъ Довнаръ-Запольскій]]''. [[В. Дунинъ-Марцинкевичъ и его поэма «Тарасъ на Парнасѣ» (1896)|В. Дунинъ-Марцинкевичъ и его поэма „Тарасъ на Парнасѣ“]]. Витебскъ: Губернская Типографія, 1896}} * {{Скан|[[Тарасъ на Парнасѣ (1896, Горадня)|Тарасъ на Парнасѣ]]|Тарас на Парнасе (1896, Горадня).pdf}}. {{Fine|Гродна: Губернская Типографія, 1896}} * [[Тарасъ на Парнасѣ и другія бѣлорусскія стихотворенія (1900)/Тарасъ на Парнасѣ|Тарасъ на Парнасѣ]] // {{Fine|[[Тарасъ на Парнасѣ и другія бѣлорусскія стихотворенія (1900)|Тарасъ на Парнасѣ и другія бѣлорусскія стихотворенія]]. / склад. ''[[Аўтар:Еўдакім Раманаў|Еўдакім Раманаў]]''. Могилевъ: Губернская типографія, 1900}} * [[Тарасъ на Парнасѣ и другія бѣлорусскія стихотворенія (1902)/Тарасъ на Парнасѣ|Тарасъ на Парнасѣ]] // {{Fine|[[Тарасъ на Парнасѣ и другія бѣлорусскія стихотворенія (1902)|Тарасъ на Парнасѣ и другія бѣлорусскія стихотворенія]]. / склад. ''[[Аўтар:Еўдакім Раманаў|Еўдакім Раманаў]]''. Могилевъ: Губернская типографія, 1902}} * [[Наша Ніва (1906)/лацінка/1909/40/Taras na Parnasi|Taras na Parnasi]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Nasza Niwa]]. — 1 (14) akciabra 1909. — [[Наша Ніва (1906)/лацінка/1909/40|№40]]}} * {{Скан|[[Тарас на Парнасе (1909, кірыліца)|Тарас на Парнасе]]|Taras na Parnase.pdf}}. {{Fine|Вільня: Выданьне „Нашае Хаты“, 1909}} * [[Taras na Parnasie (1909)|Taras na Parnasie]]. {{Fine|Wilnia: Wydańnie „Našaje Chaty“, 1909}} * [[Изслѣдованія и статьи (Доўнар-Запольскі, 1909)/Тарасъ на Парнасѣ|Тарасъ на Парнасѣ]] // {{Fine|''[[Аўтар:Мітрафан Доўнар-Запольскі|Митрофанъ Довнаръ-Запольскій]]''. [[Изслѣдованія и статьи (Доўнар-Запольскі, 1909)|Изслѣдованія и статьи]]. Томъ I. Кіевъ: Изданіе [[Аўтар:Аляксей Сапуноў|А. П. Сапунова]], 1909}} * {{Скан|[[Тарасъ на Парнасѣ (1910)|Тарасъ на Парнасѣ]]|Тарас на Парнасе (1910).pdf}} / подъ редакціей ''[[Аўтар:Аляксандр Пшчолка|А. Р. Пщелко]]''. {{Fine|Витебскъ: Изд. И. Д. Абморшева, 1910}} * [[Тарас на Парнасі (1917)|Тарас на Парнасі]]. {{Fine|Менск: Выданьне „Вольнае Беларусі“, 1917}} * [[Тарас на Парнасе (1920)]] * [[Хрыстаматыя беларускае літэратуры. ХІ век—1905 год/Тарас на Парнасе|Тарас на Парнасе]] // {{Fine|[[Хрыстаматыя беларускае літэратуры. ХІ век—1905 год]]. / склад. ''[[Аўтар:Максім Гарэцкі|Максім Гарэцкі]]''. Вільня: Віленскае Беларускае Выдавецтва Б. Клецкіна, 1922}} * [[Чырвоны дудар (1924)/Лірыка і эпос/Тарас на Парнасе|Тарас на Парнасе]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Тарас на Парнасе (1939)]] [[Катэгорыя:Ананімныя творы]] [[Катэгорыя:Паэмы Канстанціна Вераніцына]] [[Катэгорыя:Гумарыстычная паэзія]] [[Катэгорыя:Старажытнагрэцкая міфалогія ў паэзіі]] [[Катэгорыя:Творы 1855 года]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 4n4pbwwvwlufw54iozltm7yjs2ct367 106 18457 285986 285874 2026-05-16T16:37:19Z Gleb Leo 2440 285986 proofread-index text/x-wiki {{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template |Type=book |Title=Язэп Крушынскі |Language=be |Volume=[[Язэп Крушынскі (1929—1932)/2|Кніга другая]] |Author=[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]] |Translator= |Editor=[[Аўтар:Платон Галавач|Платон Галавач]] |Illustrator= |School= |Publisher=Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі<br />Літаратура і Мастацтва |Address=Менск |Year=1932 |Key= |ISBN= |OCLC= |LCCN= |BNF_ARK= |ARC= |DOI= |Source=pdf |Image=1 |Progress=C |Pages=<pagelist 1=аправа 2to4=- 5=тытул 6=друк 7=3 375=зьмест 376to380=- /> |Volumes= |Remarks= |Width= |Header= |Footer= }} e0ltm737hw3o2798nxazcuvbcbtnnuk 102 18930 285968 285923 2026-05-16T14:14:59Z Gleb Leo 2440 285968 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Францішак |Прозвішча = Грышкевіч |Варыянты імёнаў = Імя: Франук |Выява = |ДН = 1904/1906 |Месца нараджэння = Сухаволя, Сакольскі павет, Гродзенская губерня, Літоўскае генерал-губернатарства, Расійская імперыя |ДС = 1946 |Месца смерці = Мінск, БССР, СССР |Апісанне = беларускі паэт, публіцыст, перакладчык, педагог |Іншае = |Вікіпедыя = Францішак Грышкевіч |Вікіпедыя2 = Францішак Грышкевіч |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = Category:Francišak Hryškievič |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Францішак Грышкевіч |Першая літара прозвішча = Г }} == Творы == {{Усе творы‎}} * [[Музэй Івана Луцкевіча (Грышкевіч)|Музэй Івана Луцкевіча]] // {{Fine|[[Студэнская думка (1924)|Студэнская Думка]]. — Сьнежань 1924. — [[Студэнская думка (1924)/1924/1|№1]]}} * [[Пяльгрым (Грышкевіч)|Пяльгрым]] // {{Fine|[[Студэнская думка (1924)|Студэнская Думка]]. — Студзень 1925. — [[Студэнская думка (1924)/1925/1|№1 (2)]]}} * [[З народу мы…]] // {{Fine|[[Студэнская думка (1924)|Студэнская Думка]]. — Сакавік 1926. — [[Студэнская думка (1924)/1926/1|№1 (7)]]}} * [[Князь Вітаўт (Грышкевіч)|Князь Вітаўт]] (1927) === У «Беларускай Крыніцы» === '''1924''' * [[Ziamla (Грышкевіч)|Ziamla]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Krynica]]. — 18 Studnia 1924. — [[Беларуская крыніца (1917)/1924/2|№2]]}} * [[Ks. Adamu Stankiewiču]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Krynica]]. — 24 Śnieżnia 1924. — [[Беларуская крыніца (1917)/1924/38|№38]]}} '''1925''' * [[Zima na Biełarusi]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Krynica]]. — 25 Studnia 1925. — [[Беларуская крыніца (1917)/1925/4|№4]]}} * [[«Bahaćcie» wioski|„Bahaćcie“ wioski]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Krynica]]. — 22 Lutaha 1925. — [[Беларуская крыніца (1917)/1925/8|№8]]}} * [[Fritz’u Bienestock’u (Pišaš ciapier, miły bracie…)|Fritz’u Bienestock’u]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Krynica]]. — 15 Sakawika 1925. — [[Беларуская крыніца (1917)/1925/11|№11]]}} * [[Fritz’u Bienestock’u (Pišaš mnie, što duža łoŭka…)|Fritz’u Bienestock’u]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Krynica]]. — 26 Krasawika 1925. — [[Беларуская крыніца (1917)/1925/17|№17]]}} '''1926''' * [[Dola (Грышкевіч)|Dola]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 8 Traŭnia 1926. — [[Беларуская крыніца (1917)/1926/15|№15]]}} * [[Matywy wiasny]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 7 Čerwienia 1926. — [[Беларуская крыніца (1917)/1926/19|№19]]}} * [[Žniwo (Грышкевіч)|Żniwo]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 24 Lipnia 1926. — [[Беларуская крыніца (1917)/1926/24|№24]]}} * [[Bratu (Грышкевіч)|Bratu]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 3 Śnieżnia 1926. — [[Беларуская крыніца (1917)/1926/43|№43]]}} * [[«Krynicy» u 10-ja ŭhodki (Грышкевіч)|„Krynicy“ u 10-ja ŭhodki]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 10 Śnieżnia 1926. — [[Беларуская крыніца (1917)/1926/44|№44]]}} * [[Mahiła wołata]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 17 Śnieżnia 1926. — [[Беларуская крыніца (1917)/1926/45|№45]]}} * [[Malitwa (Грышкевіч)|Malitwa]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 24 Śnieżnia 1926. — [[Беларуская крыніца (1917)/1926/46|№46]]}} '''1927''' * [[«Kennst du das Land»|„Kennst du das Land“]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 14 Studnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/3|№3]]}} * [[Moładaść (Грышкевіч)|Moładaść]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 18 Lutaha 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/8|№8]]}} * [[Pater Noster]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 25 Sakawika 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/13|№13]]}} * [[Arhany]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 1 Krasawika 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/14|№14]]}} * [[Zacichni…]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 8 Krasawika 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/15|№15]]}} * [[Alleluja… 1927]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 15 Krasawika 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/16|№16]]}} * [[Na mahiłu K. Swajaka]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 6 Traŭnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/19|№19]]}} * [[Kali samlejuć Twaje siły, Druža…]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 20 Traŭnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/21|№21]]}} * [[Poŭnač (Грышкевіч)|Poŭnač]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 27 Traŭnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/22|№22]]}} * [[Na mahiłu M. Bahdanowiča]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 3 Čerwienia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/23|№23]]}} * [[Liścia karniastyja ŭ lesie biarozy…]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 17 Čerwienia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/25|№25]]}} * [[Ujawa]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 30 Čerwienia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/27|№27]]}} * [[Biełaruś, Biełaruś…]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 8 Lipnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/28|№28]]}} * [[Kali na krywickim…]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 29 Lipnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/31|№31]]}} * [[Hej, adaźwieciesia!..]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 5 Žniŭnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/32|№32]]}} * [[Krywawy bukiet]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 19 Žniŭnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/34|№34]]}} * [[Hej, arły!..]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 26 Žniŭnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/35|№35]]}} * [[Čuju. Ty siańnia znoŭ krucyjatu]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 16 Wieraśnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/38|№38]]}} * [[Z wasieńnich matywaŭ]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 28 Kastryčnika 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/44|№44]]}} * [[Na Zaduški]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 4 Listapada 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/45|№45]]}} * [[Abwiej mianie uschodni wiecier…]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 25 Listapada 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/48|№48]]}} '''1928''' * [[Na Nowy Hod (Грышкевіч)|Na Nowy Hod]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 1 Studnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/1|№1]]}} * [[Cień niawoli]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 29 Krasawika 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/27|№27]]}} * [[Skažy, dziaŭčynka, pomni moža…]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 24 Čerwienia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/36|№36]]}} * [[Čomści ŭčora pry zachodzie…]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 10 Žniŭnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/41|№41]]}} * [[Беларуская крыніца (1917)/1928/50/Rečka|Rečka]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 9 Listapada 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/50|№50]]}} * [[Беларуская крыніца (1917)/1928/51/Rečka|Rečka]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 10 Listapada 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/51|№51]]}} * [[Беларуская крыніца (1917)/1928/52/Rečka|Rečka]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 15 Listapada 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/52|№52]]}} * [[Lublu ja pyšnuju wiasnu…]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 15 Listapada 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/52|№52]]}} === У «Родных гонях» === * [[Ночка калматая страхаў ўсіх маці…|⁂ Ночка калматая страхаў ўсіх маці…]] // {{Fine|[[Родныя гоні (1927)|Родныя гоні]]. — Красавік 1927. — [[Родныя гоні (1927)/2|Кніжка 2]]}} === Проза === * [[Światy Sylwestar]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 1 Studnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/1|№1]]}} * [[Kućcia ŭ čužynie]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 8 Studnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/2|№2]]}} * [[Sławianski Rym]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 12 Žniŭnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/33|№33]]}} * [[U kaladny wiečar]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 25 Śniežnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/52|№52]]}} * {{Скан|[[Думкі (Грышкевіч)|Думкі]]|Думкі (Грышкевіч, 1928).pdf}} // {{Fine|[[Студэнская думка (1924)|Студэнская Думка]]. — Студзень—люты 1928. — [[Студэнская думка (1924)/1928/1|№1 (8)]]}} === Публіцыстыка === * [[Naš wiečny son]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 12 Listapada 1926. — [[Беларуская крыніца (1917)/1926/40|№40]]}} * [[Zahranica ab nas (Грышкевіч)|Zahranica ab nas]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 10 Čerwienia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/24|№24]]}} * [[Wokam pa świecie]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 21 Kastryčnika 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/43|№43]]}} * [[Literaturnyja zapiski]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 13 Traŭnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/29|№29]]}} === Крытыка === * [[Biełaruskaje krasnaje tworstwa ŭ rasiejskim pierakładzie]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 23 Wieraśnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/39|№39]]}} === Навукова-папулрныя артыкулы === * [[Karotki ahlad dziei ŭkrainskaj literatury]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 26 Studnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/7|№7]]}} * [[Ab pachodžańni našaje mowy]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 30 Studnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/8|№8]]}} * [[Literaturnyja zapiski]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 23 Wieraśnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/44|№44]]}} == Пераклады == * ''[[Аўтар:Аляксандр Ельскі|Ельскі, А]]''. {{Скан|[[Адам Міцкевіч на Беларусі]]|Міцкевіч на Беларусі.pdf}} // {{Fine|[[Студэнская думка (1924)|Студэнская Думка]]. — Сьнежань 1924. — [[Студэнская думка (1924)/1924/1|№1]]}} * ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Луцкевіч, А]]''. [[Падсьведамае і сьведамае ў «душы беларускай» Сыракомлі]] // {{Fine|[[Студэнская думка (1924)|Студэнская Думка]]. — Студзень 1925. — [[Студэнская думка (1924)/1925/1|№1 (2)]]}} * [[Ałła werdy!]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 24 Čerwienia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/26|№26]]}} * ''[[Аўтар:Отан Жупанчыч|Župančyč, O]]''. [[Zabliščeli ŭ dalach hory…]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 13 Traŭnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/29|№29]]}} * ''Župančyč, O''. [[Swaich dzion maładych…]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 13 Traŭnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/29|№29]]}} * ''[[Аўтар:Сімон Енка|Jenko, S]]''. [[Maci (Енка/Грышкевіч)|Maci]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 20 Traŭnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/30|№30]]}} * ''[[Аўтар:Уладзімір Назор|Nazor, Vl]]''. [[Rana (Назор/Грышкевіч)|Rana]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 27 Traŭnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/31|№31]]}} * ''[[Аўтар:Ёган Вольфганг фон Гётэ|Goethe, J. W]]''. [[Walchowy car]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 31 Žniŭnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/42|№42]]}} * ''[[Аўтар:Іван Франко|Franko, I]]''. [[Z knihi Kaaf]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 15 Śniežnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/57|№57]]}} * ''[[Аўтар:Брачыслаў Фоўстка|Foŭstka, Br]]''. [[Alkahol — worah čaławiectwa i demokracyi]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 15 Śniežnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/57|№57]]}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары|Грышкевіч, Францішак]] [[Катэгорыя:Беларускія паэты|Грышкевіч, Францішак]] [[Катэгорыя:Публіцысты|Грышкевіч, Францішак]] [[Катэгорыя:Перакладчыкі|Грышкевіч, Францішак]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] 5y2fygvr3s2uuxgysp6g9htpw9xca63 285969 285968 2026-05-16T14:24:18Z Gleb Leo 2440 285969 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Францішак |Прозвішча = Грышкевіч |Варыянты імёнаў = Імя: Франук |Выява = |ДН = 1904/1906 |Месца нараджэння = Сухаволя, Сакольскі павет, Гродзенская губерня, Літоўскае генерал-губернатарства, Расійская імперыя |ДС = 1946 |Месца смерці = Мінск, БССР, СССР |Апісанне = беларускі паэт, публіцыст, перакладчык, педагог |Іншае = |Вікіпедыя = Францішак Грышкевіч |Вікіпедыя2 = Францішак Грышкевіч |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = Category:Francišak Hryškievič |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Францішак Грышкевіч |Першая літара прозвішча = Г }} == Творы == {{Усе творы‎}} * [[Музэй Івана Луцкевіча (Грышкевіч)|Музэй Івана Луцкевіча]] // {{Fine|[[Студэнская думка (1924)|Студэнская Думка]]. — Сьнежань 1924. — [[Студэнская думка (1924)/1924/1|№1]]}} * [[Пяльгрым (Грышкевіч)|Пяльгрым]] // {{Fine|[[Студэнская думка (1924)|Студэнская Думка]]. — Студзень 1925. — [[Студэнская думка (1924)/1925/1|№1 (2)]]}} * [[З народу мы…]] // {{Fine|[[Студэнская думка (1924)|Студэнская Думка]]. — Сакавік 1926. — [[Студэнская думка (1924)/1926/1|№1 (7)]]}} * [[Князь Вітаўт (Грышкевіч)|Князь Вітаўт]] (1927) === У «Беларускай Крыніцы» === '''1924''' * [[Ziamla (Грышкевіч)|Ziamla]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Krynica]]. — 18 Studnia 1924. — [[Беларуская крыніца (1917)/1924/2|№2]]}} * [[Ks. Adamu Stankiewiču]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Krynica]]. — 24 Śnieżnia 1924. — [[Беларуская крыніца (1917)/1924/38|№38]]}} '''1925''' * [[Zima na Biełarusi]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Krynica]]. — 25 Studnia 1925. — [[Беларуская крыніца (1917)/1925/4|№4]]}} * [[«Bahaćcie» wioski|„Bahaćcie“ wioski]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Krynica]]. — 22 Lutaha 1925. — [[Беларуская крыніца (1917)/1925/8|№8]]}} * [[Fritz’u Bienestock’u (Pišaš ciapier, miły bracie…)|Fritz’u Bienestock’u]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Krynica]]. — 15 Sakawika 1925. — [[Беларуская крыніца (1917)/1925/11|№11]]}} * [[Fritz’u Bienestock’u (Pišaš mnie, što duža łoŭka…)|Fritz’u Bienestock’u]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Krynica]]. — 26 Krasawika 1925. — [[Беларуская крыніца (1917)/1925/17|№17]]}} '''1926''' * [[Dola (Грышкевіч)|Dola]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 8 Traŭnia 1926. — [[Беларуская крыніца (1917)/1926/15|№15]]}} * [[Matywy wiasny]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 7 Čerwienia 1926. — [[Беларуская крыніца (1917)/1926/19|№19]]}} * [[Žniwo (Грышкевіч)|Żniwo]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 24 Lipnia 1926. — [[Беларуская крыніца (1917)/1926/24|№24]]}} * [[Bratu (Грышкевіч)|Bratu]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 3 Śnieżnia 1926. — [[Беларуская крыніца (1917)/1926/43|№43]]}} * [[«Krynicy» u 10-ja ŭhodki (Грышкевіч)|„Krynicy“ u 10-ja ŭhodki]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 10 Śnieżnia 1926. — [[Беларуская крыніца (1917)/1926/44|№44]]}} * [[Mahiła wołata]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 17 Śnieżnia 1926. — [[Беларуская крыніца (1917)/1926/45|№45]]}} * [[Malitwa (Грышкевіч)|Malitwa]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 24 Śnieżnia 1926. — [[Беларуская крыніца (1917)/1926/46|№46]]}} '''1927''' * [[«Kennst du das Land»|„Kennst du das Land“]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 14 Studnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/3|№3]]}} * [[Moładaść (Грышкевіч)|Moładaść]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 18 Lutaha 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/8|№8]]}} * [[Pater Noster]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 25 Sakawika 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/13|№13]]}} * [[Arhany]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 1 Krasawika 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/14|№14]]}} * [[Zacichni…]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 8 Krasawika 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/15|№15]]}} * [[Alleluja… 1927]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 15 Krasawika 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/16|№16]]}} * [[Na mahiłu K. Swajaka]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 6 Traŭnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/19|№19]]}} * [[Kali samlejuć Twaje siły, Druža…]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 20 Traŭnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/21|№21]]}} * [[Poŭnač (Грышкевіч)|Poŭnač]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 27 Traŭnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/22|№22]]}} * [[Na mahiłu M. Bahdanowiča]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 3 Čerwienia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/23|№23]]}} * [[Liścia karniastyja ŭ lesie biarozy…]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 17 Čerwienia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/25|№25]]}} * [[Ujawa]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 30 Čerwienia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/27|№27]]}} * [[Biełaruś, Biełaruś…]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 8 Lipnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/28|№28]]}} * [[Kali na krywickim…]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 29 Lipnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/31|№31]]}} * [[Hej, adaźwieciesia!..]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 5 Žniŭnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/32|№32]]}} * [[Krywawy bukiet]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 19 Žniŭnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/34|№34]]}} * [[Hej, arły!..]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 26 Žniŭnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/35|№35]]}} * [[Čuju. Ty siańnia znoŭ krucyjatu]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 16 Wieraśnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/38|№38]]}} * [[Z wasieńnich matywaŭ]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 28 Kastryčnika 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/44|№44]]}} * [[Na Zaduški]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 4 Listapada 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/45|№45]]}} * [[Abwiej mianie uschodni wiecier…]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 25 Listapada 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/48|№48]]}} '''1928''' * [[Na Nowy Hod (Грышкевіч)|Na Nowy Hod]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 1 Studnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/1|№1]]}} * [[Cień niawoli]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 29 Krasawika 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/27|№27]]}} * [[Skažy, dziaŭčynka, pomni moža…]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 24 Čerwienia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/36|№36]]}} * [[Čomści ŭčora pry zachodzie…]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 10 Žniŭnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/41|№41]]}} * [[Беларуская крыніца (1917)/1928/50/Rečka|Rečka]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 9 Listapada 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/50|№50]]}} * [[Беларуская крыніца (1917)/1928/51/Rečka|Rečka]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 10 Listapada 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/51|№51]]}} * [[Беларуская крыніца (1917)/1928/52/Rečka|Rečka]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 15 Listapada 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/52|№52]]}} * [[Lublu ja pyšnuju wiasnu…]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 15 Listapada 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/52|№52]]}} === У «Родных гонях» === * [[Ночка калматая страхаў ўсіх маці…|⁂ Ночка калматая страхаў ўсіх маці…]] // {{Fine|[[Родныя гоні (1927)|Родныя гоні]]. — Красавік 1927. — [[Родныя гоні (1927)/2|Кніжка 2]]}} === Проза === * [[Światy Sylwestar]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 1 Studnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/1|№1]]}} * [[Kućcia ŭ čužynie]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 8 Studnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/2|№2]]}} * [[Sławianski Rym]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 12 Žniŭnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/33|№33]]}} * [[U kaladny wiečar]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 25 Śniežnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/52|№52]]}} * {{Скан|[[Думкі (Грышкевіч)|Думкі]]|Думкі (Грышкевіч, 1928).pdf}} // {{Fine|[[Студэнская думка (1924)|Студэнская Думка]]. — Студзень—люты 1928. — [[Студэнская думка (1924)/1928/1|№1 (8)]]}} === Публіцыстыка === '''1926''' * [[Naš wiečny son]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 12 Listapada 1926. — [[Беларуская крыніца (1917)/1926/40|№40]]}} '''1927''' * [[Zahranica ab nas (Грышкевіч)|Zahranica ab nas]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 10 Čerwienia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/24|№24]]}} * [[Wokam pa świecie]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 21 Kastryčnika 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/43|№43]]}} '''1928''' * [[Na pačatku hodu (Грышкевіч)|Na pačatku hodu]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 19 Studnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/5|№5]]}} * [[Literaturnyja zapiski]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 13 Traŭnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/29|№29]]}} === Крытыка === * [[Biełaruskaje krasnaje tworstwa ŭ rasiejskim pierakładzie]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 23 Wieraśnia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/39|№39]]}} === Навукова-папулрныя артыкулы === * [[Karotki ahlad dziei ŭkrainskaj literatury]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 26 Studnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/7|№7]]}} * [[Ab pachodžańni našaje mowy]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 30 Studnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/8|№8]]}} * [[Literaturnyja zapiski]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 23 Wieraśnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/44|№44]]}} == Пераклады == * ''[[Аўтар:Аляксандр Ельскі|Ельскі, А]]''. {{Скан|[[Адам Міцкевіч на Беларусі]]|Міцкевіч на Беларусі.pdf}} // {{Fine|[[Студэнская думка (1924)|Студэнская Думка]]. — Сьнежань 1924. — [[Студэнская думка (1924)/1924/1|№1]]}} * ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Луцкевіч, А]]''. [[Падсьведамае і сьведамае ў «душы беларускай» Сыракомлі]] // {{Fine|[[Студэнская думка (1924)|Студэнская Думка]]. — Студзень 1925. — [[Студэнская думка (1924)/1925/1|№1 (2)]]}} * [[Ałła werdy!]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 24 Čerwienia 1927. — [[Беларуская крыніца (1917)/1927/26|№26]]}} * ''[[Аўтар:Отан Жупанчыч|Župančyč, O]]''. [[Zabliščeli ŭ dalach hory…]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 13 Traŭnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/29|№29]]}} * ''Župančyč, O''. [[Swaich dzion maładych…]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 13 Traŭnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/29|№29]]}} * ''[[Аўтар:Сімон Енка|Jenko, S]]''. [[Maci (Енка/Грышкевіч)|Maci]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 20 Traŭnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/30|№30]]}} * ''[[Аўтар:Уладзімір Назор|Nazor, Vl]]''. [[Rana (Назор/Грышкевіч)|Rana]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 27 Traŭnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/31|№31]]}} * ''[[Аўтар:Ёган Вольфганг фон Гётэ|Goethe, J. W]]''. [[Walchowy car]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 31 Žniŭnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/42|№42]]}} * ''[[Аўтар:Іван Франко|Franko, I]]''. [[Z knihi Kaaf]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 15 Śniežnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/57|№57]]}} * ''[[Аўтар:Брачыслаў Фоўстка|Foŭstka, Br]]''. [[Alkahol — worah čaławiectwa i demokracyi]] // {{Fine|[[Беларуская крыніца (1917)|Biełaruskaja Krynica]]. — 15 Śniežnia 1928. — [[Беларуская крыніца (1917)/1928/57|№57]]}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары|Грышкевіч, Францішак]] [[Катэгорыя:Беларускія паэты|Грышкевіч, Францішак]] [[Катэгорыя:Публіцысты|Грышкевіч, Францішак]] [[Катэгорыя:Перакладчыкі|Грышкевіч, Францішак]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] pjjkaph39999sm5dlajvkj5329ln1b4 0 19133 286046 207769 2026-05-17T06:41:58Z Gleb Leo 2440 286046 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Прарок | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. | дата = 1912 год }} * [[Шляхам жыцьця (1913)/V/Прарок|Прарок]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1913)|Шляхам жыцьця]]. Пецярбург: «Загляне сонцэ і ў нашэ ваконцэ», 1913}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Прарок|Прарок]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II/Сваім і чужым/Прарок|Прарок]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II|Том II]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1926}} * [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/II/Б/Янка Купала/Шляхам жыцьця/Прарок|Прарок]] // {{Fine|Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры. [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/II|Выпуск II]] / склад. ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. Вільня: Беларускае Выдавецкае Таварыства, 1927}} [[Катэгорыя:Шляхам жыцьця]] [[Катэгорыя:Творы, цэнзураваныя ў Расійскай імперыі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 5qkogjk9f07osnktr5pt8598va9izjy 0 19207 286039 274610 2026-05-17T06:29:44Z Gleb Leo 2440 286039 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Роднае слова (Пад навалай крыўдаў многія сталецьці…) | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. | дата = 1910 год }} * [[Шляхам жыцьця (1913)/V/Роднае слова|Роднае слова]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1913)|Шляхам жыцьця]]. Пецярбург: «Загляне сонцэ і ў нашэ ваконцэ», 1913}} * [[Apawiedańnia i lehiendy wieršam (1914)/Rodnaje słowo|Rodnaje słowo]] // {{Fine|[[Apawiedańnia i lehiendy wieršam (1914)|Apawiedańnia i lehiendy wieršam]]. Wilnia: Biełaruskaje Wydawieckaje Tawarystwo u Wilni, 1914}} * [[Шляхам жыцьця (1923)/V/Роднае слова|Роднае слова]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1923)|Шляхам жыцьця]]. Вільня: «Віленскае Выдавецтва» Б. А. Клецкіна, 1923}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Роднае слова|Роднае слова]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II/Сваім і чужым/Роднае слова|Роднае слова]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II|Том II]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1926}} [[Катэгорыя:Шляхам жыцьця]] [[Катэгорыя:Патрыятычная паэзія]] [[Катэгорыя:Беларусь у паэзіі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] j68r4kxce650bz0d745cnze4y8zt4nf 0 19979 286109 274510 2026-05-17T07:42:43Z Gleb Leo 2440 286109 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Жніво | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. | дата = 1906—1912 год }} * [[Шляхам жыцьця (1913)/IV/Жніво|Жніво]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1913)|Шляхам жыцьця]]. Пецярбург: «Загляне сонцэ і ў нашэ ваконцэ», 1913}} * [[Беларускае жыцьцё (1919)/1919/10/Žniwa|Žniwa]] // {{Fine|[[Беларускае жыцьцё (1919)|Biełaruskaje žyćcio]]. — 15 žniŭnia 1919. — [[Беларускае жыцьцё (1919)/1919/10|№10]]}} * [[Шляхам жыцьця (1923)/IV/Жніво|Жніво]] // {{Fine|[[Шляхам жыцьця (1923)|Шляхам жыцьця]]. Вільня: «Віленскае Выдавецтва» Б. А. Клецкіна, 1923}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Жніво (Купала)|Жніво]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Малады араты (часопіс)/1925/11/Жніво|Жніво]] // {{Fine|[[Малады араты (часопіс)|Малады Араты]]. — 1925. — [[Малады араты (часопіс)/1925/11|№11]]}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II/Наша вёска/Жніво|Жніво]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/II|Том II]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1926}} [[Катэгорыя:Шляхам жыцьця]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] odzcodjjly8mqx0c7nfokt26sd4atx5 0 20321 286244 232485 2026-05-17T11:33:11Z Gleb Leo 2440 286244 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Новая зямля | аўтар = Якуб Колас | секцыя = Паэма | папярэдні = | наступны = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. | дата = 1923 год }} {{Вікіпэдыя|Новая зямля (паэма)|Новая зямля}} * {{Скан|[[Новая зямля (1923)|Новая зямля]]|Novaja ziamlia 1923.pdf}}. {{Fine|Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства (БКВТ) «Савецкая Беларусь», 1923}} * [[Новая зямля (1927)|Новая зямля]]. {{Fine|Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1927}} * [[Народ (газета)/Новая зямля|Новая зямля]] // {{Fine|[[Народ (газета)|Народ]]. 18 жніўня 1927 — 18 сьнежня 1928. — [[Народ (газета)/1927/1|№1]]—[[Народ (газета)/1928/19|19]]}} * [[Новая зямля (1928)|Новая зямля]]. {{Fine|Вільня: Друкарня С. Бэкера, 1928}} * [[Новая зямля (1931)|Новая зямля]]. {{Fine|Вільня: Беларускі Інстытут Гаспадаркі і Культуры (БКВТ), 1931}} * [[Новая зямля (1934)|Новая зямля]]. {{Fine|Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1934}} == Урыўкі == * [[Наша Ніва (1906)/1912/12-13/Агляд зямлі|Агляд зямлі]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 22 (4) сакавіка (марца) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/12-13|№12-13]]}} * [[Наша Ніва (1906)/лацінка/1912/12-13/Ahlad ziamli|Ahlad ziamli]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Naša Niwa]]. — 22 (4) sakawika (marca) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/лацінка/1912/12-13|№12-13]]}} * [[Наша Ніва (1906)/1912/28-29/Лесьнікова пасада|Лесьнікова пасада]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 19 (1) ліпня (юля) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/28-29|№28-29]]}} * [[Наша Ніва (1906)/лацінка/1912/28-29/Leśnikowa pasada|Leśnikowa pasada]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Naša Niwa]]. — 19 (1) lipnia (jula) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/лацінка/1912/28-29|№28-29]]}} * [[Зборнік «Нашай Нівы» (1912, кірыліца)/2/Лесьнікова пасада|Лесьнікова пасада]] // {{Fine|Зборнік „Нашай Нівы“. [[Зборнік «Нашай Нівы» (1912, кірыліца)/2|№ 2]]. Вільня: Друкарня М. Кухты, 1912}} * [[Zbornik «Našaj Niwy» (1912)/2/Leśnikowa pasada|Leśnikowa pasada]] // {{Fine|Zbornik „Našaj Niwy“. [[Zbornik «Našaj Niwy» (1912)/2|№ 2]]. Wilnia: Drukarnia M. Kuchty, 1912}} * [[Дыямэнты беларускага прыгожага пісьменства (1919)/6/Відак з Замкавай гары у Вільні|Відак з Замкавай гары у Вільні]] // {{Fine|[[Дыямэнты беларускага прыгожага пісьменства (1919)|Дыямэнты беларускага прыгожага пісьменства]] / склад. ''[[Аўтар:Леанід Леўшчанка|Лявон Леуш]]''. Кіеу: Беларускае выдавецтва „Зорка“, 1919}} * [[Адраджэньне (1922)/I/З поэмы «Новая зямля»|З поэмы «Новая зямля»]] // {{Fine|[[Адраджэньне (1922)|Адраджэньне]]. — 1922. — [[Адраджэньне (1922)|Сшытак 1]]}} * [[Чырвоны дудар (1924)/Лірыка і эпос/З поэмы «Новая зямля»|З поэмы «Новая зямля»]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/II/Б/Якуб Колас/«Новая зямля»|„Новая зямля“]] // {{Fine|Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры. [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/II|Выпуск II]] / склад. ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. Вільня: Беларускае Выдавецкае Таварыства, 1927}} == Глядзі таксама == * {{Скан|Новая беларуская поэма (Я. Колас ― Новая зямля)|Байкоў 1923.pdf}} *{{Скан|Пуціны беларускай літаратуры|Замоцін Новая зямля.pdf}} (1924) * {{Скан|Пра коласаўскую «Новую зямлю»|Бабарэка Новая зямля.pdf}} [[Катэгорыя:Паэмы Якуба Коласа]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 6yqzkj82hq950ihi2x98kqu0kgbbykr 0 24809 286119 283231 2026-05-17T08:12:35Z Gleb Leo 2440 286119 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = З Новым годам! | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | дата = 1921 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/З Новым Годам|З Новым Годам]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Безназоўнае (1925)/З Новым Годам|З Новым Годам]] // {{Fine|[[Безназоўнае (1925)|Безназоўнае]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1925}} * [[Творы (Купала, 1930)/2/З новым годам|З новым годам!]] // {{Fine|[[Творы (Купала, 1930)|Творы. 1918―1928]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/VI/II/З Новым Годам|З Новым Годам]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/VI|Том VI]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, ЛіМ, 1932}} [[Катэгорыя:Безназоўнае]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 2rml2vc9lll8uzcz6gg4uudvdrxixba 0 24996 286143 283255 2026-05-17T08:56:08Z Gleb Leo 2440 286143 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = У вырай! | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | дата = 1920 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Рунь (часопіс)/1/У вырай!|У вырай!]] // {{Fine|[[Рунь (часопіс)|Рунь]]. — 2 мая 1920. — [[Рунь (часопіс)/1|№1]]}} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/У вырай!|У вырай!]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Безназоўнае (1925)/У вырай|У вырай]] // {{Fine|[[Безназоўнае (1925)|Безназоўнае]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1925}} * [[Творы (Купала, 1930)/2/У вырай|У вырай!]] // {{Fine|[[Творы (Купала, 1930)|Творы. 1918―1928]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/VI/II/У вырай|У вырай]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/VI|Том VI]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, ЛіМ, 1932}} [[Катэгорыя:Безназоўнае]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 65ddgrnhk64c4tlkt72e5qxp1a5y7zb 0 26370 286055 163239 2026-05-17T07:02:58Z Gleb Leo 2440 286055 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Зь песень мужычых | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. | дата = 1922 год }} * [[Спадчына (1922)/II/З песень мужычых|З песень мужычых]] // {{Fine|[[Спадчына (1922)|Спадчына]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства (БКВТ) «Адраджэньне», 1922}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/З песень мужычых|З песень мужычых]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/V/II/З песень мужычых|З песень мужычых]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/V|Том V]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} [[Катэгорыя:Спадчына]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] jw7qjv0xh08aw8sd3up1yjn9d85xyqx 0 26386 286151 222057 2026-05-17T09:03:36Z Gleb Leo 2440 286151 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Будзь сьмелым!.. | аўтар = Янка Купала | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. | дата = 3 ліпеня 1913 году }} * [[Спадчына (1922)/I/Будзь сьмелым!|Будзь сьмелым!]] // {{Fine|[[Спадчына (1922)|Спадчына]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства (БКВТ) «Адраджэньне», 1922}} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Будзь сьмелым!..|Будзь сьмелым!..]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Маладняк — Янку Купалу (1925)/II/Будзь сьмелым|Будзь сьмелым]] // {{Fine|[[Маладняк — Янку Купалу (1925)|Маладняк — Янку Купалу]]. Менск: Выданьне ЦБ Маладняка, 1925}} * [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/V/I/Будзь сьмелым!..|Будзь сьмелым!..]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Купала, 1925—1932)/V|Том V]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} * [[Беларус (газета)/1952/5/Будзь сьмелым!|Будзь сьмелым!]] // {{Fine|[[Беларус (газета)|Беларус]]. — 29 чырвеня 1952. — [[Беларус (газета)/1952/5|№5 (11)]]}} [[Катэгорыя:Спадчына]] [[Катэгорыя:Патрыятычная паэзія]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] si0ki8nyg8r2p2ansblmbkvqn17m5e8 0 27089 286110 208991 2026-05-17T07:43:08Z Gleb Leo 2440 286110 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Жніво | аўтар = Якуб Колас | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1908 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Песьні-жальбы (1910)/Родные абразы/Жніво|Жніво]] // {{Fine|[[Песьні-жальбы (1910)|Песьні-жальбы]]. Вільня: Віленская друкарня, 1910}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Жніво (Колас)|Жніво]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Беларускі правапіс (1927)/Часьць першая/22/17|17. Жніво]] // {{Fine|''[[Аўтар:Язэп Лёсік|Язэп Лёсік]]''. [[Беларускі правапіс (1927)|Беларускі правапіс]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1927}} * [[Збор твораў (Колас, 1928—1929)/I/1/II/Жніво|Жніво]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Колас, 1928—1929)/I/1|Том I, выпуск першы]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} * [[Вершы (Колас, 1940)/Жніво|Жніво]] // {{Fine|[[Вершы (Колас, 1940)|Вершы]]. Мінск: Дзяржаўнае Выдавецтва пры СНК БССР, 1940}} [[Катэгорыя:Песьні-жальбы]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] n5ar3gj35sjrf0itvezybcop90l1n7e 102 29721 286050 113310 2026-05-17T06:50:35Z Gleb Leo 2440 286050 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Міхал |Прозвішча = Запольскі |Варыянты імёнаў = Крыптанімы: М. З.; M. Z. |Выява = |ДН = 21 студзеня 1893 |Месца нараджэння = в. Калядзічы |ДС = 10 кастрычніка 1956 |Месца смерці = |Апісанне = беларускі паэт, пісьменнік-перакладчык, драматург, публіцыст у эміграцыі (Югаславія) |Іншае = {{Ахоўваецца аўтарскім правам/аўтар}} |Вікіпедыя = Міхаіл Запольскі |Вікіпедыя2 = Міхал Запольскі |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Міхал Запольскі |Першая літара прозвішча = З }} == Творы == {{Усе творы}} * [[Без шчасьця]] // {{Fine|[[Вольная Беларусь (газета)|Вольная Беларусь]]. — 12 мая 1918. — [[Вольная Беларусь (газета)/1918/17|№17]]}} * [[Нашым поэтам (Запольскі)|Нашым поэтам]] // {{Fine|[[Вольная Беларусь (газета)|Вольная Беларусь]]. — 26 мая 1918. — [[Вольная Беларусь (газета)/1918/19|№19]]}} * [[І нудна…]] // {{Fine|[[Вольная Беларусь (газета)|Вольная Беларусь]]. — 9 чэрвеня 1918. — [[Вольная Беларусь (газета)/1918/20-21|№20-21]]}} * [[Ціха у небі… іду я мяжою…]] // {{Fine|[[Вольная Беларусь (газета)|Вольная Беларусь]]. — 30 чэрвеня 1918. — [[Вольная Беларусь (газета)/1918/24|№24]]}} * [[Поэтам (Запольскі)|Поэтам]] // {{Fine|[[Вольная Беларусь (газета)|Вольная Беларусь]]. — 3 верасьня 1918. — [[Вольная Беларусь (газета)/1918/30|№30]]}} * [[Маладое жыцьцё (Запольскі)|Маладое жыцьцё]] // {{Fine|[[Маладое жыцьцё (1921)|Маладое жыцьцё]]. — студзень 1923. — [[Маладое жыцьцё (1921)/1923/1|№1]]}} {{PD-Беларусь}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Беларускія паэты]] [[Катэгорыя:Беларускія драматургі]] [[Катэгорыя:Празаікі]] [[Катэгорыя:Журналісты]] [[Катэгорыя:Перакладчыкі]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] 6k0c934joogem7680vrju296juzad7h 0 38670 286056 107709 2026-05-17T07:03:39Z Gleb Leo 2440 286056 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Я пясьняр лясоў, балота… | аўтар = Міхась Чарот | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1922 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Я пясьняр лясоў, балота…|⁂ (Я пясьняр лясоў, балота…)]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Завіруха (1929)/Я пясьняр лясоў, балота|⁂ Я пясьняр лясоў, балота]] // {{Fine|[[Завіруха (1929)|Завіруха]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} [[Катэгорыя:Завіруха (Чарот)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 1zglw0czsikzlvur87vtvqlvidslixl 0 38699 286036 117630 2026-05-17T06:19:55Z Gleb Leo 2440 286036 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Даволі сьлёз | аўтар = Міхась Чарот | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1921 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Наша думка (газета)/1921/18/Даволі сьлёз|Даволі сьлёз]] // {{Fine|[[Наша думка (газета)|Наша Думка]]. — 18 трауня (апрэля) 1921. — [[Наша думка (газета)/1921/18|№18]]}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Даволі сьлёз|Даволі сьлёз]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Завіруха (1929)/Даволі сьлёз|Даволі сьлёз]] // {{Fine|[[Завіруха (1929)|Завіруха]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} [[Катэгорыя:Завіруха (Чарот)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] mqotuiwxrijxqmm7mzjxj25xv5zazs8 0 38798 286091 107927 2026-05-17T07:22:31Z Gleb Leo 2440 286091 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Ведай, сьвет… | аўтар = Міхась Чарот | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 23 траўня 1921 году | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Ведай, сьвет…|Ведай, сьвет…]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Завіруха (1929)/Ведай, сьвет|Ведай, сьвет]] // {{Fine|[[Завіруха (1929)|Завіруха]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} [[Катэгорыя:Завіруха (Чарот)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 7nootesm2l5itdm2mg9mfhxv1a2offc 0 38807 286226 107940 2026-05-17T10:30:30Z Gleb Leo 2440 286226 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Адарваным | аўтар = Міхась Чарот | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = ? год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Адарваным|Адарваным]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Завіруха (1929)/Адарваным|Адарваным]] // {{Fine|[[Завіруха (1929)|Завіруха]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} [[Катэгорыя:Завіруха (Чарот)]] [[Катэгорыя:Патрыятычная паэзія]] [[Катэгорыя:Рыжскі мірны дагавор (1921)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 04n6pw3uts1zsj9mzh7okt38bmmrjzc 0 38819 286097 107971 2026-05-17T07:27:41Z Gleb Leo 2440 286097 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = У дарозе | аўтар = Міхась Чарот | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = ? год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/У дарозе|У дарозе]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Завіруха (1929)/У дарозе|У дарозе]] // {{Fine|[[Завіруха (1929)|Завіруха]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} [[Катэгорыя:Завіруха (Чарот)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 2njmooiqfpr8jl4ak5gr3ag4d08lvda 0 38827 286034 107983 2026-05-17T06:18:56Z Gleb Leo 2440 286034 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Беларусы | аўтар = Міхась Чарот | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1920 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Беларусы|Беларусы]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Завіруха (1929)/Беларусы|Беларусы]] // {{Fine|[[Завіруха (1929)|Завіруха]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} [[Катэгорыя:Завіруха (Чарот)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 0bbiguxvici3etf76n9wrb9mfwgtoeb 0 38831 286175 107990 2026-05-17T09:20:36Z Gleb Leo 2440 286175 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Да моладзі | аўтар = Міхась Чарот | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = ? год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Да моладзі|Да моладзі]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Завіруха (1929)/Да моладзі|Да моладзі]] // {{Fine|[[Завіруха (1929)|Завіруха]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} [[Катэгорыя:Завіруха (Чарот)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 1kaeggl3ui0pd08zjuzjc7unohi8kvf 0 38860 286216 108036 2026-05-17T10:18:03Z Gleb Leo 2440 286216 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Дарагой памяці Сьцяпана Булата | аўтар = Міхась Чарот | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1921 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Дарагой памяці Сьцяпана Булата|Дарагой памяці Сьцяпана Булата]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Завіруха (1929)/Дарагой памяці Сьцяпана Булата|Дарагой памяці Сьцяпана Булата]] // {{Fine|[[Завіруха (1929)|Завіруха]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} [[Катэгорыя:Завіруха (Чарот)]] [[Катэгорыя:Творы пра Сцяпана Булата]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] g4o63lw19y5ustcd5a8hof3flzqs9yf 0 38877 286220 108058 2026-05-17T10:21:29Z Gleb Leo 2440 286220 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Да працы | аўтар = Міхась Чарот | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1921 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Да працы|Да працы]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Завіруха (1929)/Да працы|Да працы]] // {{Fine|[[Завіруха (1929)|Завіруха]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} [[Катэгорыя:Завіруха (Чарот)]] [[Катэгорыя:Патрыятычная паэзія]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] m1k12gxms9mckgbtrkttqn37t6nt4xc 0 38889 286200 108083 2026-05-17T10:04:05Z Gleb Leo 2440 286200 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Песьня Першага мая | аўтар = Міхась Чарот | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1921 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Песьня першага мая|Песьня першага мая]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Завіруха (1929)/Песьня Першага Мая|Песьня Першага Мая]] // {{Fine|[[Завіруха (1929)|Завіруха]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} [[Катэгорыя:Завіруха (Чарот)]] [[Катэгорыя:Першага мая]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] dopctvnyb5nou3a87nr73942rqa3k8x 0 38906 286134 118183 2026-05-17T08:31:13Z Gleb Leo 2440 286134 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Песьня лірніка | аўтар = Міхась Чарот | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1920 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Песьня лірніка|Песьня лірніка]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Малады араты (часопіс)/1925/5/2/Песьня лірніка|Песьня лірніка]] // {{Fine|[[Малады араты (часопіс)|Малады Араты]]. — 1925. — [[Малады араты (часопіс)/1925/5|№5]]}} * [[Завіруха (1929)/Песьня лірніка|Песьня лірніка]] // {{Fine|[[Завіруха (1929)|Завіруха]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} [[Катэгорыя:Завіруха (Чарот)]] [[Катэгорыя:Гістарычная паэзія]] [[Катэгорыя:Вайна ў паэзіі]] [[Катэгорыя:Казацтва]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 8z39bc42rjv0qm20vt4h0if0ozoghc1 104 39323 286063 109594 2026-05-17T07:08:34Z Gleb Leo 2440 286063 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>{{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Я вольна жыць хачу|Я вольна жыць хачу]]|37{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Я часта сам сабе| ⁂ (Я часта сам сабе)]]|38{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Да дзіцяці|Да дзіцяці]]|39{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Не гасіце агнёў|Не гасіце агнёў]]|40{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Хмары па небе|Хмары па небе]]|41{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/З песьняй звонкай|⁂ (З песьняй звонкай)…]]|42{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Каб я мог лятаць|Каб я мог лятаць]]|43{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Весьнікі волі|Весьнікі волі]]|44{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Клён|Клён]]|45{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Люблю я месячык|⁂ (Люблю я месячык)]]|46{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/І чаму я так дзіўлюся|І чаму я так дзіўлюся]]|47{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Змаганьне за жыцьцё|Змаганьне за жыцьцё]]|48{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Загад Комуны|Загад Комуны]]|49{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Надзея|Надзея]]|50{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Я загартован|Я загартован]]|51{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Усё шыраць дні|Усё шыраць дні]]|52{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Ад шумаў гарадзкіх|Ад шумаў гарадзкіх]]|53{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Мне хочацца|Мне хочацца]]|54{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Дзе акорды|Дзе акорды]]|55{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Эх-бы ў поле|Эх-бы ў поле]]|56{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Посьле ўчарашняй|⁂ (Посьле ўчарашняй)]]|57{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Маё жыцьцё|Маё жыцьцё]]|58{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Ня тужы|Ня тужы]]|{{Абмылка|59|60}}{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{цэнтар|'''Хараство прыроды.'''|памер=120%}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Хараство прыроды/Думкі аб вясьне|Думкі аб вясьне]]|63{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Хараство прыроды/Да вясны ўжо недалёка|Да вясны ўжо недалёка]]|64{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Хараство прыроды/На прадвесьні|На прадвесьні]]|65{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Хараство прыроды/Веснавое|Веснавое]]|66{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Хараство прыроды/Прыход вясны|Прыход вясны]]|67{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Хараство прыроды/Ужо вясна|Ужо вясна]]|68{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Хараство прыроды/Над рэчкай (Разгарнулась рэчка прасьцірадлам тонкім…)|Над рэчкай]]|69{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Хараство прыроды/Да працы|Да працы]]|70{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Хараство прыроды/Веснавыя чары|Веснавыя чары]]|71{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Барвенак (1924)/Хараство прыроды/Першая кветка|Першая кветка]]|72{{gap|0.5em}}|8|col3-width=2.5em}}<noinclude></noinclude> ja1y7pbbkoywdnmz8iplslobbm8ptpn 0 39477 286064 221816 2026-05-17T07:09:07Z Gleb Leo 2440 286064 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Хмары па небе | аўтар = Алесь Гурло | год = 1924 год | пераклад = | секцыя = Верш | папярэдні = [[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Не гасіце агнёў|Не гасіце агнёў]] | наступны = [[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/З песьняй звонкай|⁂ (З песьняй звонкай)…]] | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[Хмары па небе…]] }} <pages index="Барвенак (1924).pdf" from="47" to="47" /> ibhb3mps9po3zpifwg0fvat85whqad5 0 39479 286067 109471 2026-05-17T07:10:09Z Gleb Leo 2440 286067 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = ⁂ (З песьняй звонкай)… | аўтар = Алесь Гурло | год = 1924 год | пераклад = | секцыя = Верш | папярэдні = [[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Хмары па небе|Хмары па небе]] | наступны = [[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Каб я мог лятаць|Каб я мог лятаць]] | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[Зь песьняй звонкай, зь песьняй волі…]] }} <pages index="Барвенак (1924).pdf" from="48" to="48" /> k5lisyd34qt1e8dg18cmlbe8yglt0mw 286068 286067 2026-05-17T07:10:27Z Gleb Leo 2440 Gleb Leo перанёс старонку [[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/З песьняй звонка]] у [[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/З песьняй звонкай]] 286067 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = ⁂ (З песьняй звонкай)… | аўтар = Алесь Гурло | год = 1924 год | пераклад = | секцыя = Верш | папярэдні = [[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Хмары па небе|Хмары па небе]] | наступны = [[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Каб я мог лятаць|Каб я мог лятаць]] | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[Зь песьняй звонкай, зь песьняй волі…]] }} <pages index="Барвенак (1924).pdf" from="48" to="48" /> k5lisyd34qt1e8dg18cmlbe8yglt0mw 0 39481 286065 109474 2026-05-17T07:09:26Z Gleb Leo 2440 286065 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Каб я мог лятаць | аўтар = Алесь Гурло | год = 1924 год | пераклад = | секцыя = Верш | папярэдні = [[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/З песьняй звонкай|⁂ (З песьняй звонкай)…]] | наступны = [[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Весьнікі волі|Весьнікі волі]] | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[Каб я мог лятаць…]] }} <pages index="Барвенак (1924).pdf" from="49" to="49" /> 0s42izryl5gsmsw7z0wwplpk539hpxn 0 39803 286138 109909 2026-05-17T08:36:27Z Gleb Leo 2440 286138 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = На шляху адраджэньня | аўтар = Алесь Гурло | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1912 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/На шляху адраджэньня|На шляху адраджэньня]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Барвенак (1924)/Родныя вобразы/На шляху адраджэньня|На шляху адраджэньня]] // {{Fine|[[Барвенак (1924)|Барвенак]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Барвенак]] [[Катэгорыя:Патрыятычная паэзія]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] kpl2nwsg9rwova6echxa43ih66snftt 0 39960 286214 110119 2026-05-17T10:14:21Z Gleb Leo 2440 286214 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Думкі | аўтар = Алесь Гурло | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1923 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Думкі|Думкі]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Барвенак (1924)/Званы працы/Думкі|Думкі]] // {{Fine|[[Барвенак (1924)|Барвенак]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Барвенак]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] ajjl6vjwxc3amf621d4ubc0kdyiu57h 0 39966 286074 110128 2026-05-17T07:13:16Z Gleb Leo 2440 286074 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Завод | аўтар = Алесь Гурло | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1922 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Завод|Завод]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Барвенак (1924)/Званы працы/Завод|Завод]] // {{Fine|[[Барвенак (1924)|Барвенак]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Барвенак]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] sc1jgy2dhsv2ukn82ajox5cuiilww2d 0 39967 286080 110129 2026-05-17T07:15:35Z Gleb Leo 2440 286080 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Думкі рабочага | аўтар = Алесь Гурло | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = ? год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Думкі рабочага|Думкі рабочага]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Барвенак (1924)/Званы працы/Думкі рабочага|Думкі рабочага]] // {{Fine|[[Барвенак (1924)|Барвенак]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Барвенак]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 1y630dn1d4mhzt5i4dfl7rysn2tr5xe 0 40057 286061 110249 2026-05-17T07:07:27Z Gleb Leo 2440 286061 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Зь песьняй звонкай, зь песьняй волі… | аўтар = Алесь Гурло | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1917 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/З песьняй звонка…|⁂ (З песьняй звонкай…)]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/З песьняй звонка|⁂ (З песьняй звонка)…]] // {{Fine|[[Барвенак (1924)|Барвенак]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Барвенак]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] jy7d97lk0bx8ltfdys6j8v78h352yn2 286062 286061 2026-05-17T07:07:34Z Gleb Leo 2440 286062 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Зь песьняй звонкай, зь песьняй волі… | аўтар = Алесь Гурло | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1917 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/З песьняй звонкай…|⁂ (З песьняй звонкай…)]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/З песьняй звонка|⁂ (З песьняй звонка)…]] // {{Fine|[[Барвенак (1924)|Барвенак]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Барвенак]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] snrpu08kack3vh7fz7oe0y5sbqd0izq 286066 286062 2026-05-17T07:09:56Z Gleb Leo 2440 286066 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Зь песьняй звонкай, зь песьняй волі… | аўтар = Алесь Гурло | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1917 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/З песьняй звонкай…|⁂ (З песьняй звонкай…)]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/З песьняй звонкай|⁂ (З песьняй звонкай)…]] // {{Fine|[[Барвенак (1924)|Барвенак]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Барвенак]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] r2nnpmm4ddxasdk0c5cr25v2dqwax29 0 40060 286058 136884 2026-05-17T07:05:20Z Gleb Leo 2440 286058 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Не гасіце агнёў | аўтар = Алесь Гурло | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1910 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Наша Ніва (1906)/1913/37/Не гасіце агнёў|Не гасіце агнёў]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 12 Верэсьня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/37|№37]]}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Не гасеце агнёў|Не гасеце агнёў]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/Не гасіце агнёў|Не гасіце агнёў]] // {{Fine|[[Барвенак (1924)|Барвенак]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Барвенак]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] buto09ki8duv6e8kwaism2zhnndxgsy 0 46428 286035 197701 2026-05-17T06:19:29Z Gleb Leo 2440 286035 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Да Нёмна | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1909 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Rodnyje zierniaty (1916)/III/Da Niomana|Da Niomana]] // {{Fine|[[Rodnyje zierniaty (1916)|Rodnyje zierniaty]] / skład. ''[[Аўтар:Вацлаў Ластоўскі|Wacłaŭ Łastoŭski]]''. Wilnia: Drukarnia biełaruskaj časopisi „Homan“, 1916}} * [[Цішка Гартны (1923)/Выбраныя творы/Да Нёмна|Да Нёмна]] // {{Fine|[[Цішка Гартны (1923)|Цішка Гартны]]. Менск: Выданьне Інстытуту Беларускае Культуры, 1923}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Да Нёмна|Да Нёмна]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Урачыстасьць (1925)/Урачыстасьць рэволюцыі/Да Нёмна|Да Нёмна]] // {{Fine|[[Урачыстасьць (1925)|Урачыстасьць]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1925}} * [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/IV/В/Цішка Гартны/З ранейшых вершаў/Да Нёмна|Да Нёмна]] // {{Fine|Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры. [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/IV|Выпуск IV]] / склад. ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. Вільня: Беларускае Выдавецкае Таварыства, 1927}} * [[Урачыстасьць (1928)/Урачыстасьць рэволюцыі/Да Нёмна|Да Нёмна]] // {{Fine|[[Урачыстасьць (1928)|Урачыстасьць]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Беларусь-БССР/Да Нёмна|Да Нёмна]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Урачыстасьць (Гартны)]] [[Катэгорыя:Беларусь у паэзіі]] [[Катэгорыя:Нёман]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 50b9c85onhvgfw06gri085f37k027vu 0 54000 286154 139892 2026-05-17T09:08:55Z Gleb Leo 2440 286154 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Ustawaj! | аўтар = Францішак Аляхновіч | год = 1919 год | пераклад = | секцыя = Верш | крыніца = [https://knihi.com/none/Hramadzianin_lev_pdf.zip.html#225134-1919-18.pdf_3 Hramadzianin. — 18 Sakawika 1919. — №18; б. 3] | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[Уставай! (Аляхновіч)]]. }} {{Block center/s}} {{Цэнтар|{{Разьбіўка|USTAWAJ}}!|памер=140%}} Udaryŭ zwon, paniośsia klicz,<br /> mahutny klicz ad kraju ŭ kraj:<br /> usiak, chto śpić, ŭstawaj! ŭstawaj<br /> i raspalaj narodny Znicz.<br /> Czyrwony ŭ niebie widać znak —<br /> to paczynajecca zara.<br /> Spać ŭ taki momant nie para,<br /> chaj praciraje wpczy ŭsiak…<br /> Bo treba chatu budawać,<br /> treba chutczej rubaci zrub,<br /> chto tolki žyŭ, chto jszcze nia trup,<br /> ratuj swaju Staronku—Mać!<br /> Choć ŭsio traszczyć, walicca znoŭ,<br /> raboty z ruk ty nie kidaj,<br /> bo Biełaruś — twoj rodny kraj,<br /> addaj-ž jamu swoj pot i kroŭ…<br /> Udaryŭ zwon, praniossia klicz,<br /> mahutny klicz ad kraju ŭ kraj,<br /> pa sercach śpiaczych, bytcym bicz<br /> jon ścebanuŭ: para! ustawaj!..<br /> {{Калёнтытул|right=''F. Alechnowicz (J. M.).''}} {{Block center/e}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Творы на лацінцы]] [[Катэгорыя:Грамадзянін (1919)]] [[Катэгорыя:Творы 1919 года]] h11y7aeqpe3xc9d9e0umsz9ktyrep71 286155 286154 2026-05-17T09:09:16Z Gleb Leo 2440 Gleb Leo перанёс старонку [[Ustawaj! (Аляхновіч)]] у [[Грамадзянін (1919)/18/Ustawaj!]] 286154 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Ustawaj! | аўтар = Францішак Аляхновіч | год = 1919 год | пераклад = | секцыя = Верш | крыніца = [https://knihi.com/none/Hramadzianin_lev_pdf.zip.html#225134-1919-18.pdf_3 Hramadzianin. — 18 Sakawika 1919. — №18; б. 3] | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[Уставай! (Аляхновіч)]]. }} {{Block center/s}} {{Цэнтар|{{Разьбіўка|USTAWAJ}}!|памер=140%}} Udaryŭ zwon, paniośsia klicz,<br /> mahutny klicz ad kraju ŭ kraj:<br /> usiak, chto śpić, ŭstawaj! ŭstawaj<br /> i raspalaj narodny Znicz.<br /> Czyrwony ŭ niebie widać znak —<br /> to paczynajecca zara.<br /> Spać ŭ taki momant nie para,<br /> chaj praciraje wpczy ŭsiak…<br /> Bo treba chatu budawać,<br /> treba chutczej rubaci zrub,<br /> chto tolki žyŭ, chto jszcze nia trup,<br /> ratuj swaju Staronku—Mać!<br /> Choć ŭsio traszczyć, walicca znoŭ,<br /> raboty z ruk ty nie kidaj,<br /> bo Biełaruś — twoj rodny kraj,<br /> addaj-ž jamu swoj pot i kroŭ…<br /> Udaryŭ zwon, praniossia klicz,<br /> mahutny klicz ad kraju ŭ kraj,<br /> pa sercach śpiaczych, bytcym bicz<br /> jon ścebanuŭ: para! ustawaj!..<br /> {{Калёнтытул|right=''F. Alechnowicz (J. M.).''}} {{Block center/e}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Творы на лацінцы]] [[Катэгорыя:Грамадзянін (1919)]] [[Катэгорыя:Творы 1919 года]] h11y7aeqpe3xc9d9e0umsz9ktyrep71 0 54001 286153 139894 2026-05-17T09:08:14Z Gleb Leo 2440 Выдалена перасылка на [[Ustawaj! (Аляхновіч)]] 286153 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Уставай! | аўтар = Францішак Аляхновіч | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1922 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Грамадзянін (1919)/18/Ustawaj!|Ustawaj!]] // {{Fine|[[Грамадзянін (1919)|Hramadzianin]]. — 18 Sakawika 1919. — [[Грамадзянін (1919)/18|№18]]}} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Уставай!|Уставай!]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Вершы Францішка Аляхновіча]] [[Катэгорыя:Патрыятычная паэзія]] [[Катэгорыя:Беларусь у паэзіі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] kw8203hv4n8n3p1ifa4oyw2lyyehsnq 0 56119 286105 193453 2026-05-17T07:36:57Z Gleb Leo 2440 286105 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Красуй, збожжа! | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1910 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Беларускі календар на 1917 год/Красуй, збожжа!..|Красуй, збожжа!..]] // {{Fine|[[Беларускі календар на 1917 год]]. Вільня: Друкарня беларускай часопісі „Гоман“, 1916}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Красуй, збожжа!..|Красуй, збожжа!..]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Урачыстасьць (1925)/Урачыстасьць рэволюцыі/Красуй, збожжа|Красуй, збожжа]] // {{Fine|[[Урачыстасьць (1925)|Урачыстасьць]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1925}} * [[Урачыстасьць (1928)/Урачыстасьць рэволюцыі/Красуй, збожжа|Красуй, збожжа]] // {{Fine|[[Урачыстасьць (1928)|Урачыстасьць]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Беларусь-БССР/Красуй, збожжа!|Красуй, збожжа!]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Урачыстасьць (Гартны)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 098qgfe2ripk6a00eizl9nwb3010sw8 0 58406 286147 148040 2026-05-17T08:59:16Z Gleb Leo 2440 Перасылае да [[Па дарозе да будучыні]] 286147 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Па дарозе да будучыні]] f82lc2chhynjrezyxiczku23tud5ozv 0 58424 286149 193677 2026-05-17T09:01:54Z Gleb Leo 2440 286149 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Хто мы? | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 9 траўня 1923 году | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Полымя (часопіс)/1923/5-6/Хто мы?|Хто мы?]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя]]. — Красавік—май 1923. — [[Полымя (часопіс)/1923/5-6|№5-6]]}} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Хто мы?|Хто мы?]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Урачыстасьць (1925)/Урачыстасьць рэволюцыі/Хто мы?|Хто мы?]] // {{Fine|[[Урачыстасьць (1925)|Урачыстасьць]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1925}} * [[Урачыстасьць (1928)/Урачыстасьць рэволюцыі/Хто мы?|Хто мы?]] // {{Fine|[[Урачыстасьць (1928)|Урачыстасьць]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Урачыстасьць рэволюцыі/Хто мы?|Хто мы?]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Урачыстасьць (Гартны)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] l051v2ru4i4qwrozedom5x4hahih8x1 286169 286149 2026-05-17T09:16:52Z Gleb Leo 2440 286169 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Хто мы? | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 9 траўня 1923 году | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Полымя (часопіс)/1923/5-6/Хто мы?|Хто мы?]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя]]. — Красавік—май 1923. — [[Полымя (часопіс)/1923/5-6|№5-6]]}} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Хто мы? (Гартны)|Хто мы?]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Урачыстасьць (1925)/Урачыстасьць рэволюцыі/Хто мы?|Хто мы?]] // {{Fine|[[Урачыстасьць (1925)|Урачыстасьць]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1925}} * [[Урачыстасьць (1928)/Урачыстасьць рэволюцыі/Хто мы?|Хто мы?]] // {{Fine|[[Урачыстасьць (1928)|Урачыстасьць]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Урачыстасьць рэволюцыі/Хто мы?|Хто мы?]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Урачыстасьць (Гартны)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] ajtbr00p5uy3mcsc6kf1zhdbtalcp5l 0 58428 286150 193681 2026-05-17T09:02:59Z Gleb Leo 2440 286150 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Будаваньне | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 23 красавіка 1923 году | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Полымя (часопіс)/1923/5-6/Будаваньне|Будаваньне]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя]]. — Красавік—май 1923. — [[Полымя (часопіс)/1923/5-6|№5-6]]}} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Будаваньне|Будаваньне]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Урачыстасьць (1925)/Урачыстасьць рэволюцыі/Будаваньне (Зьлітна, згушчана, зьяднана…)|Будаваньне]] // {{Fine|[[Урачыстасьць (1925)|Урачыстасьць]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1925}} * [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/IV/В/Цішка Гартны/Урачыстасьць/Будаваньне|Будаваньне]] // {{Fine|Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры. [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/IV|Выпуск IV]] / склад. ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. Вільня: Беларускае Выдавецкае Таварыства, 1927}} * [[Урачыстасьць (1928)/Урачыстасьць рэволюцыі/Будаваньне (Зьлітна, згушчана, зьяднана…)|Будаваньне]] // {{Fine|[[Урачыстасьць (1928)|Урачыстасьць]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Урачыстасьць рэволюцыі/Будаваньне (Зьлітна, згушчана, зьяднана…)|Будаваньне]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Урачыстасьць (Гартны)]] [[Катэгорыя:Старажытнагрэцкая міфалогія ў паэзіі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 4d35t61htsnnlxileoj8ivnjxok9l50 0 58476 286053 192713 2026-05-17T07:01:06Z Gleb Leo 2440 286053 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Мая стыхія | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1912 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Маладая Беларусь (альманах)/2/Ciška Hartny/III/Ŭ bury, ŭ nawalnicy…|Ŭ bury, ŭ nawalnicy…]] // {{Fine|[[Маладая Беларусь (альманах)|Маладая Беларусь]]. — 1912. — [[Маладая Беларусь (альманах)/2|Сшытак 2]]}} * [[Pieśni (1913)/III/Ŭ bury, ŭ nawalnicy|Ŭ bury, ŭ nawalnicy]] // {{Fine|[[Pieśni (1913)|Pieśni]]. Pieciarburh: „Zahlanie sonce i ŭ naše wakonce“, 1913}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Мая стыхія|Мая стыхія]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Урачыстасьць (1925)/Урачыстасьць рэволюцыі/Мая стыхія|Мая стыхія]] // {{Fine|[[Урачыстасьць (1925)|Урачыстасьць]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1925}} * [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/IV/В/Цішка Гартны/Урачыстасьць/Мая Стыхія…|Мая Стыхія…]] // {{Fine|Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры. [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/IV|Выпуск IV]] / склад. ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. Вільня: Беларускае Выдавецкае Таварыства, 1927}} * [[Урачыстасьць (1928)/Урачыстасьць рэволюцыі/Мая стыхія|Мая стыхія]] // {{Fine|[[Урачыстасьць (1928)|Урачыстасьць]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Расьсьвітаньне/Мая стыхія|Мая стыхія]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Урачыстасьць (Гартны)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 8eg3fh56r88jau7bwytbtzwa12nl9ou 0 58567 286228 193753 2026-05-17T10:33:19Z Gleb Leo 2440 286228 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Я жыву | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1 верасьня 1912 году | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Урачыстасьць (1925)/Урачыстасьць жыцьця/Я жыву|Я жыву]] // {{Fine|[[Урачыстасьць (1925)|Урачыстасьць]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1925}} * [[Урачыстасьць (1928)/Урачыстасьць жыцьця/Я жыву|Я жыву]] // {{Fine|[[Урачыстасьць (1928)|Урачыстасьць]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Урачыстасьць жыцьця/Я жыву|Я жыву]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Урачыстасьць (Гартны)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 38gm6tph0zy32hdsxjfpa2agnds0k3o 0 59084 286095 149272 2026-05-17T07:26:28Z Gleb Leo 2440 286095 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Скачы, браце, у роднай хаце… | аўтар = Альфонс Петрашкевіч | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1914 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Скачы, браце|Скачы, браце]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/IV/Б/А. Петрашкевіч/Скачы, браце, у роднай хаце…|⁂ (Скачы, браце, у роднай хаце…)]] // {{Fine|Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры. [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/IV|Выпуск IV]] / склад. ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. Вільня: Беларускае Выдавецкае Таварыства, 1927}} [[Катэгорыя:Вершы Янкі Журбы]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 7xs6rixs50vtizhxvq2y02e7u8jqn5v 0 59093 286077 241922 2026-05-17T07:14:40Z Gleb Leo 2440 286077 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Песьня каваля | аўтар = Хведар Чарнышэвіч | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1910 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Наша Ніва (1906)/1910/36/Песьня каваля|Песьня каваля]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 2 вересня (сентябра) 1910. — [[Наша Ніва (1906)/1910/36|№36]]}} * [[Наша Ніва (1906)/лацінка/1912/36/Pieśnia kawala|Pieśnia kawala]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Naša Niwa]]. — 2 Wieresnia (Sientiabra) 1910. — [[Наша Ніва (1906)/лацінка/1912/36|№36]]}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Песьня каваля|Песьня каваля]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/IV/Б/Ф. Чарнышэвіч/Песьня каваля|Песьня каваля]] // {{Fine|Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры. [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/IV|Выпуск IV]] / склад. ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. Вільня: Беларускае Выдавецкае Таварыства, 1927}} * [[Pierszy pramień (1929)/45|45. Pieśnia kawala]] // {{Fine|[[Pierszy pramień (1929)|Pierszy pramień]] / skład. ''[[Аўтар:Станіслаў Любіч-Маеўскі|Stanisłaŭ Lubicz-Majeŭski]]''. Lwoŭ: Dziarżaŭnae Wydawiectwa Szkolnych Kniżak, 1929}} [[Катэгорыя:Вершы Хведара Чарнышэвіча]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] tpa2yjn5b74ef9bxsy478pdilvgby4q 0 59304 286057 193081 2026-05-17T07:04:48Z Gleb Leo 2440 286057 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Я хацеў бы пяяць… | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1918 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Я хацеў-бы пяяць…|Я хацеў-бы пяяць…]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/IV/В/Цішка Гартны/Песьні працы і змаганьня/Я хацеў-бы пяяць…|Я хацеў-бы пяяць…]] // {{Fine|Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры. [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/IV|Выпуск IV]] / склад. ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. Вільня: Беларускае Выдавецкае Таварыства, 1927}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Я хацеў-бы пяяць…|Я хацеў-бы пяяць…]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Песьні працы і змаганьня]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] f9rjsyy4jf7qnrkx3q1s95gz7uv1oen 0 59307 286227 193609 2026-05-17T10:32:55Z Gleb Leo 2440 286227 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Я жыву… | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1918 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Цішка Гартны (1923)/Выбраныя творы/Я жыву|Я жыву]] // {{Fine|[[Цішка Гартны (1923)|Цішка Гартны]]. Менск: Выданьне Інстытуту Беларускае Культуры, 1923}} * [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/IV/В/Цішка Гартны/Песьні працы і змаганьня/Я жыву…|Я жыву…]] // {{Fine|Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры. [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/IV|Выпуск IV]] / склад. ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. Вільня: Беларускае Выдавецкае Таварыства, 1927}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Урачыстасьць рэволюцыі/Я жыву…|Я жыву…]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Песьні працы і змаганьня]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] aq1zbek9mn7fmw80xqcqcy5q608k5wm 286229 286227 2026-05-17T10:33:38Z Gleb Leo 2440 286229 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Я жыву… | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1918 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Цішка Гартны (1923)/Выбраныя творы/Я жыву|Я жыву]] // {{Fine|[[Цішка Гартны (1923)|Цішка Гартны]]. Менск: Выданьне Інстытуту Беларускае Культуры, 1923}} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Я жыву…|Я жыву…]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/IV/В/Цішка Гартны/Песьні працы і змаганьня/Я жыву…|Я жыву…]] // {{Fine|Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры. [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/IV|Выпуск IV]] / склад. ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. Вільня: Беларускае Выдавецкае Таварыства, 1927}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Урачыстасьць рэволюцыі/Я жыву…|Я жыву…]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Песьні працы і змаганьня]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 8ce225lkvy4m09d8a72om4jmjrdl8hv 0 59309 286136 193038 2026-05-17T08:33:59Z Gleb Leo 2440 286136 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Звон | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1913 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Звон (Гартны)|Звон]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/IV/В/Цішка Гартны/Песьні працы і змаганьня/Звон|Звон]] // {{Fine|Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры. [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/IV|Выпуск IV]] / склад. ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. Вільня: Беларускае Выдавецкае Таварыства, 1927}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Звон|Звон]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Песьні працы і змаганьня]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] c3a86a2fiyum37hzw42j65ja8sfraoj 0 59590 286070 160958 2026-05-17T07:11:22Z Gleb Leo 2440 286070 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Чаго я хачу | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Маладая Беларусь (альманах)/2/Ciška Hartny/III/Čaho ja chaču|Čaho ja chaču]] // {{Fine|[[Маладая Беларусь (альманах)|Маладая Беларусь]]. — 1912. — [[Маладая Беларусь (альманах)/2|Сшытак 2]]}} * [[Pieśni (1913)/III/Čaho ja chaču|Čaho ja chaču]] // {{Fine|[[Pieśni (1913)|Pieśni]]. Pieciarburh: „Zahlanie sonce i ŭ naše wakonce“, 1913}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Чаго я хачу|Чаго я хачу]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Песьні (Гартны)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] rinlwa2p4asw8yd0clcbmrztlvdjugl 104 63001 286210 285531 2026-05-17T10:10:35Z By-isti 3554 /* Вычытаная */ 286210 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="By-isti" /></noinclude> {{Цэнтар|{{Разьбіўка|'''Частка першая'''}}|памер=120%}} {{Ініцыял|'''1'''}} Надвячоркам, як ужо добра зашарэла ў хацëнцы, Галілей бордзенька саскочыў з печы, увамкнуў сьвятло свае саматужнае электрычнасьці і вострым руплівым вокам азірнуў начыньне. Але зараз-жа, мабыць раптоўна наважыўшы нешта, ён зноў загасіў электрычнасьць, гукнуў Босага і вышаў на вуліцу. Па вуліцы ён, як зазвычай, ня йшоў, а бег трушком, дробна падкідаючы ўсё сваё хударлявае тулава. І так сама, як ён, дробна трусіўся сьледам за ім яго неразлучны калматы таварыш. {{Водступ|2|em}}Так дабег Галілей да памяшканьня местачковае сямігодкі. Босага ён, не ўважаючы на яго жаласны протэст, пакінуў у цёмных халодных сенцах, а сам асьцярожна прачыніў дзьверы ў кватэру загадчыка сямігодкі. {{Водступ|2|em}}Марына Паўлаўна стаяла, укленчыўшы на канапе, перад акном — роўна, нярухома, як на шчырым маленьні, і ўзіралася ў сіні вечаровы змрок. Як вайшоў Галілей, яна страпянулася, быццам спалохалася, каб ня ўступіў хто ў кола яе вольна раскінутых на самоце думак, саскочыла долу і села, стуліўшыся, у куточку канапы. {{Водступ|2|em}}Галілей непакойна тупаў у парозе і раз-по-раз стрымана кашляў. {{Водступ|2|em}}— Можа сьвятло запаліць, дзядзька Ахрэм? {{Водступ|2|em}}— Кхе… кхе… вось зараз скончу сваю работу, дык зраблю электрычнасьць вам, Марына Паўлаўна… ветрачок, як у мяне… {{Водступ|2|em}}— Пакуль што я запалю лямпу. Сядайце, калі ласка. {{Водступ|2|em}}Галілей падышоў бліжэй, але астаўся стаяць — сядзець ён ня любіў. {{Водступ|2|em}}Марына Паўлаўна запаліла сьвятло, і яно цьмяна азарыла твар яе, стараваты ўжо, збляклы, з бясьцьветнымі вачмі, у пустэчы якіх правальваліся ўсе захаваныя думкі яе і адчуваньні. {{Водступ|2|em}}Галілеева барадзёнка затрэслася ў спагадлівай турбоце. І каб разьвеяць Марыне Паўлаўне яе глухую немарасьць, ён — аб чым-жа больш? — зачаў гаварыць аб сваім вынаходніцтве. {{Водступ|2|em}}— Усё з печкай вэдзгаюся, Марына Паўлаўна… ага… Цыркулярная печка… цыркуляцыя, значыцца, духу… ага… Дый карціць мне, каб як бяз дыму. Дым цяплыню з хаты выносіць, дык каб затрымаць яе…<noinclude></noinclude> 4bh12zsosa0gtldt8fcypvxeoizifpt 0 67818 286104 222576 2026-05-17T07:36:32Z Gleb Leo 2440 286104 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Сяўцу | аўтар = Алесь Гурло | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1912 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Маладая Беларусь (альманах)/3/Вершы (Гурло)/Сяўцу|Сяўцу]] // {{Fine|[[Маладая Беларусь (альманах)|Маладая Беларусь]]. — 1913. — [[Маладая Беларусь (альманах)/3|Сшытак 3]]}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Сяўцу|Сяўцу]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Межы (1929)/III/Сяўба|Сяўба]] // {{Fine|[[Межы (1929)|Межы]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} [[Катэгорыя:Межы (Гурло)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] qrzt3f8ej96nqpz1z6x8cl6ik8hbl00 0 69134 286212 171704 2026-05-17T10:11:23Z Gleb Leo 2440 286212 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Варта | аўтар = Змітрок Бядуля | год = Кастрычнік 1918 году | пераклад = | секцыя = Верш | папярэдні = [[Варта (1918)/«На варце!»|„На варце!“]] | наступны = [[Варта (1918)/Беларуская зямля|Беларуская зямля]] | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[Варта (Бядуля)]]. }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Варта (1918).pdf" from="9" to="10" fromsection="Варта" tosection="Варта" /> {{Выроўніваньне-канец}} 1k60wfnlxqzacw7th3sy8kn3xab8or9 0 69136 286211 171393 2026-05-17T10:10:59Z Gleb Leo 2440 Выдалена перасылка на [[Варта (1918)/Варта]] 286211 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Варта | аўтар = Змітрок Бядуля | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1918 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Варта (1918)/Варта|Варта]] // {{Fine|[[Варта (1918)|Варта]]. — Кастрычнік 1918. — №1}} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Варта|Варта]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Вершы Змітрака Бядулі]] [[Катэгорыя:Патрыятычная паэзія]] [[Катэгорыя:Беларуская мова]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] tfop1v56m2vki7bzl5jd833em499ufs 0 69668 286163 172319 2026-05-17T09:13:31Z Gleb Leo 2440 286163 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Волат | аўтар = Янка Журба | год = 1924 год | пераклад = | секцыя = Верш | папярэдні = [[Заранкі (1924)/Вольная Беларусь|Вольная Беларусь]] | наступны = [[Заранкі (1924)/Песьня над калыскай|Песьня над калыскай]] | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[Волат (Журба)]]. }} <pages index="Заранкі (1924).pdf" from="10" to="11" fromsection="Волат" tosection="Волат" /> 5qn7473lax0cmdfn22ox8ye1l8uqsea 0 69670 286161 172322 2026-05-17T09:12:50Z Gleb Leo 2440 Выдалена перасылка на [[Заранкі (1924)/Волат]] 286161 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Волат | аўтар = Янка Журба | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1922 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Волат|Волат]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Заранкі (1924)/Волат|Волат]] // {{Fine|[[Заранкі (1924)|Заранкі]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Заранкі (Журба)]] [[Катэгорыя:Патрыятычная паэзія]] [[Катэгорыя:Беларусь у паэзіі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 5b3sp15ycqo3jzag18ha5trt3bjrkdc 286162 286161 2026-05-17T09:13:08Z Gleb Leo 2440 286162 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Волат | аўтар = Янка Журба | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1922 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Волат|Волат]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Заранкі (1924)/Волат|Волат]] // {{Fine|[[Заранкі (1924)|Заранкі]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Заранкі (Журба)]] [[Катэгорыя:Патрыятычная паэзія]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 8maw4fujqyshh33w4ng3ylv359990h8 286166 286162 2026-05-17T09:15:11Z Gleb Leo 2440 286166 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Волат | аўтар = Янка Журба | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Волат|Волат]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Заранкі (1924)/Волат|Волат]] // {{Fine|[[Заранкі (1924)|Заранкі]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Заранкі (Журба)]] [[Катэгорыя:Патрыятычная паэзія]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] se9xqjl5sem3enjdhl6bybw4txypo2u 0 69697 286174 172364 2026-05-17T09:19:51Z Gleb Leo 2440 286174 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Гымн працы | аўтар = Янка Журба | год = 1924 год | пераклад = | секцыя = Верш | папярэдні = [[Заранкі (1924)/Годзе плакаць!|Годзе плакаць!]] | наступны = [[Заранкі (1924)/Будаўніком новага жыцьця|Будаўніком новага жыцьця]] | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[Гімн працы]]. }} <pages index="Заранкі (1924).pdf" from="16" to="16" fromsection="Гымн працы" tosection="Гымн працы" /> hdke35gmq8gie5n9nbeb0iid6amkba4 0 69698 286173 172366 2026-05-17T09:19:32Z Gleb Leo 2440 Выдалена перасылка на [[Заранкі (1924)/Гымн працы]] 286173 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Гімн працы | аўтар = Янка Журба | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Гымн працы|Гымн працы]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Заранкі (1924)/Гымн працы|Гымн працы]] // {{Fine|[[Заранкі (1924)|Заранкі]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Заранкі (Журба)]] [[Катэгорыя:Патрыятычная паэзія]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 2gu8kb7pi3ttop1i7wtvhi6lxp91reb 0 69722 286176 172397 2026-05-17T09:21:30Z Gleb Leo 2440 286176 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Чырвоны сьцяг | аўтар = Янка Журба | год = 1924 год | пераклад = | секцыя = Верш | папярэдні = [[Заранкі (1924)/Новая жалейка|Новая жалейка]] | наступны = [[Заранкі (1924)/Хто мы|Хто мы]] | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[Чырвоны сьцяг (Журба)]]. }} <pages index="Заранкі (1924).pdf" from="19" to="20" fromsection="Чырвоны сьцяг" tosection="Чырвоны сьцяг" /> 3yig6eimvbpdefp3fst608mec9aqhiu 0 69726 286164 172401 2026-05-17T09:14:48Z Gleb Leo 2440 286164 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Хто мы | аўтар = Янка Журба | год = 1924 год | пераклад = | секцыя = Верш | папярэдні = [[Заранкі (1924)/Чырвоны сьцяг|Чырвоны сьцяг]] | наступны = [[Заранкі (1924)/Раскуты Промэтэй|Раскуты Промэтэй]] | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[Хто мы? (Журба)]]. }} <pages index="Заранкі (1924).pdf" from="20" to="21" fromsection="Хто мы" tosection="Хто мы" /> job6pygop5nscgfhrhwnmc03tkl2lyl 0 69729 286165 172404 2026-05-17T09:15:01Z Gleb Leo 2440 Выдалена перасылка на [[Заранкі (1924)/Хто мы]] 286165 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Хто мы? | аўтар = Янка Журба | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Хто мы?|Хто мы?]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Заранкі (1924)/Хто мы?|Хто мы?]] // {{Fine|[[Заранкі (1924)|Заранкі]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Заранкі (Журба)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] sggr3jdjsow14pfdll2imdd4yuxrh24 286167 286165 2026-05-17T09:15:39Z Gleb Leo 2440 286167 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Хто мы? | аўтар = Янка Журба | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Хто мы?|Хто мы?]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Заранкі (1924)/Хто мы|Хто мы]] // {{Fine|[[Заранкі (1924)|Заранкі]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Заранкі (Журба)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] dn9a6j9pya3ie27xb26jrs4ma1kddb3 286168 286167 2026-05-17T09:16:13Z Gleb Leo 2440 286168 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Хто мы? | аўтар = Янка Журба | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Хто мы? (Журба)|Хто мы?]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Заранкі (1924)/Хто мы|Хто мы]] // {{Fine|[[Заранкі (1924)|Заранкі]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Заранкі (Журба)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] byt64tie0b1gymjfojeziif76js87uy 0 70074 286180 193216 2026-05-17T09:27:27Z Gleb Leo 2440 286180 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Чырвонаармейцы | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1918 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Цішка Гартны (1923)/Выбраныя творы/Чырвонаармейцы|Чырвонаармейцы]] // {{Fine|[[Цішка Гартны (1923)|Цішка Гартны]]. Менск: Выданьне Інстытуту Беларускае Культуры, 1923}} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Чырвонаармейцы|Чырвонаармейцы]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Чырвонаармейцы|Чырвонаармейцы]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Вершы Цішкі Гартнага]] [[Катэгорыя:Вайна ў паэзіі]] [[Катэгорыя:Рабоча-сялянская Чырвоная армія]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] fwuvy4xceh28gipnwayrx6nwcy9m0j7 0 70077 286158 189626 2026-05-17T09:10:13Z Gleb Leo 2440 286158 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Паўстаньне | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Цішка Гартны (1923)/Выбраныя творы/Паўстаньне|Паўстаньне]] // {{Fine|[[Цішка Гартны (1923)|Цішка Гартны]]. Менск: Выданьне Інстытуту Беларускае Культуры, 1923}} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Паўстаньне|Паўстаньне]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Вершы Цішкі Гартнага]] [[Катэгорыя:Кастрычніцкая рэвалюцыя ў паэзіі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] cnqcxfrow3m64pp2hfrjibfr2d28e70 0 70081 286224 193218 2026-05-17T10:29:36Z Gleb Leo 2440 286224 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Дар | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1920 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Цішка Гартны (1923)/Выбраныя творы/Дар|Дар]] // {{Fine|[[Цішка Гартны (1923)|Цішка Гартны]]. Менск: Выданьне Інстытуту Беларускае Культуры, 1923}} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Дар|Дар]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Дар|Дар]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Вершы Цішкі Гартнага]] [[Катэгорыя:Вайна ў паэзіі]] [[Катэгорыя:Рабоча-сялянская Чырвоная армія ў паэзіі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 82r5h0ewunrrsy3awmazmuyo4s2ufjq 286225 286224 2026-05-17T10:30:00Z Gleb Leo 2440 286225 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Дар | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1920 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Цішка Гартны (1923)/Выбраныя творы/Дар|Дар]] // {{Fine|[[Цішка Гартны (1923)|Цішка Гартны]]. Менск: Выданьне Інстытуту Беларускае Культуры, 1923}} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Дар|Дар]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Дар|Дар]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Вершы Цішкі Гартнага]] [[Катэгорыя:Вайна ў паэзіі]] [[Катэгорыя:Рабоча-сялянская Чырвоная армія]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] r9vvw3442jpm7p1cm6aiypk3moajwt3 104 73492 286190 193068 2026-05-17T09:32:21Z Gleb Leo 2440 286190 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>{{цэнтар|{{Разьбіўка|ЗЬМЕСТ}}|памер=120%}} {{block center/s|style=width:100%; max-width:25em}} {{Справа|''Стар.''}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Творчасьць Цішкі Гартнага|Творчасьць Цішкі Гартнага]]<ref name=":1">У арыгінальным зьмесьце ня згадваецца. (Вікікрыніцы [[File:Wikisource-logo.svg|16px]])</ref>|5{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{larger|ПЕСЬНІ ПРАЦЫ Ў ПРЫГОНЕ}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні працы ў прыгоне/Песьні гарбара|Песьні гарбара]]|49{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні працы ў прыгоне/Гарбар на вандроўцы|Гарбар на вандроўцы]]|58{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні працы ў прыгоне/Песьня грабара|Песьня грабара]]|61{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні працы ў прыгоне/Каваль|Каваль]]|63{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні працы ў прыгоне/Песьня жняі|Песьня жняі]]|64{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні працы ў прыгоне/Калысная песьня|Калысная песьня]]|66{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні працы ў прыгоне/Пазыў|Пазыў]]|68{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні працы ў прыгоне/На збанок і йдзі…|На збанок і йдзі…]]|70{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні працы ў прыгоне/Я ня маю срэбра…|Я ня маю срэбра…]]|71{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні працы ў прыгоне/Касьба|Касьба]]|72{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні працы ў прыгоне/Ткачыха|Ткачыха]]|74{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні працы ў прыгоне/Без работы|Без работы]]|76{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні працы ў прыгоне/Сявец|Сявец]]|78{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні працы ў прыгоне/Новая хатка|Новая хатка]]|79{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні працы ў прыгоне/За вакном|За вакном]]|81{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні працы ў прыгоне/Хаценьне|Хаценьне]]|83{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{larger|ПЕСЬНІ ВОЛЬНАЙ ПРАЦЫ}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні вольнай працы/Панства працы|Панства працы]]|87{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні вольнай працы/Да працы|Да працы]]|88{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні вольнай працы/Праца|Праца]]|89{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні вольнай працы/Пераплёт|Пераплёт]]|92{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{larger|РАСЬСЬВІТАНЬНЕ}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Расьсьвітаньне/Жаданьне|Жаданьне]]|97{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Расьсьвітаньне/Я люблю…|Я люблю…]]|98{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Расьсьвітаньне/Мая стыхія|Мая стыхія]]|99{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Расьсьвітаньне/Мая хатка|Мая хатка]]|100{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Расьсьвітаньне/Таварышу|Таварышу]]|101{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Расьсьвітаньне/Ня траць часу ні хвіліны…|Ня траць часу ні хвіліны…]]|102{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Расьсьвітаньне/Званар|Званар]]|103{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Расьсьвітаньне/Бачыў раз я, як з-пад хмары…|Бачыў раз я, як з-пад {{Абмылка|хмары|хмары…}}]]|104{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Расьсьвітаньне/Ня хістайся, дуб зялёны…|⁂ Ня хістайся, дуб зялёны…]]|106{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Расьсьвітаньне/Озірк|Озірк]]|107{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Расьсьвітаньне/Вецер, падуй!|Вецер, {{Абмылка|падуй|падуй!}}]]|108{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Расьсьвітаньне/Не хачу забыцьця…|⁂ Не хачу забыцьця…]]|109{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Расьсьвітаньне/Да надзеі|Да надзеі]]|110{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Расьсьвітаньне/Бачыў я…|Бачыў я…]]|111{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Расьсьвітаньне/Напярэдадні|Напярэдадні]]|113{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Расьсьвітаньне/Клянінка|Клянінка]]|114{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Расьсьвітаньне/Калысная песьня|Калысная песьня]]|115{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Расьсьвітаньне/Змагайся!|Змагайся!]]|117{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Расьсьвітаньне/Просьба|Просьба]]|118{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Расьсьвітаньне/Дружна з ахвотай…|Дружна з ахвотай…]]|120{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{larger|ПЕСЬНІ ЗМАГАНЬНЯ}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Свабода|Свабода]]|125{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Йдзі дарогаю заросшай…|Йдзі дарогаю заросшай…]]|127{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Ня сумі, брат!|Ня сумі, {{Абмылка|брат|брат!}}]]|128{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Звон|Звон]]|130{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Бунт|Бунт]]|131{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Я хацеў-бы…|Я {{Абмылка|хацеў-бы|хацеў-бы…}}]]|132{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Над шумным палацам…|⁂ Над шумным палацам…]]|134{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Сьцешся!|Сьцешся!]]|136{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Маёй песьні далі тоны…|Маёй песьні далі {{Абмылка|тоны|тоны…}}]]|138{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Я хацеў-бы пяяць…|Я хацеў-бы {{Абмылка|пяяць|пяяць…}}]]|139{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Будзь пярэднім|Будзь пярэднім]]|140{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/На варце|На варце]]|142{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Ад сахі, ад станкоў|Ад сахі, ад станкоў]]|144{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Замацуйма!|Замацуйма!]]|146{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Будаўнікі|Будаўнікі]]|147{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Далакопам рэволюцыі|Далакопам рэволюцыі]]|148{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Праца|Праца]]|149{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Чырвоны сьцяг|Чырвоны сьцяг]]|150{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Наперад, гэй!|Наперад, гэй!]]|152{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Чырвонаармейцы|Чырвонаармейцы]]|154{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Дар|Дар]]|156{{gap|0.5em}}|7|col3-width=3em}}<noinclude></noinclude> m7za99i2bwusdq5g5s76sxog9c5cx8u 0 77061 286029 242301 2026-05-16T20:56:22Z Gleb Leo 2440 286029 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Гутарки аб неби и зямли | аўтар = | год = 1907 год | пераклад = Карусь Каганец | секцыя = Навукова-папулярная літаратура | папярэдні = | наступны = | анатацыі = Магчыма, у перакладзе ўдзельнічаў [[Аўтар:Вацлаў Іваноўскі|Вацлаў Іваноўскі]]. }} <pages index="Гутарки аб неби и зямли (1907).pdf" from="1" to="1" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} <pages index="Гутарки аб неби и зямли (1907).pdf" from="3" to="3" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} <pages index="Гутарки аб неби и зямли (1907).pdf" from="70" to="70" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} <pages index="Гутарки аб неби и зямли (1907).pdf" from="72" to="72" /> [[Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў]] [[Катэгорыя:Пераклады Каруся Каганца]] [[Катэгорыя:Пераклады Вацлава Іваноўскага]] [[Катэгорыя:Калектыўныя пераклады]] [[Катэгорыя:Пераклады з польскай мовы]] [[Катэгорыя:Астраномія]] [[Катэгорыя:Навукова-папулярная літаратура]] [[Катэгорыя:Творы 1907 года]] [[Катэгорыя:Творы, выдадзеныя ў Санкт-Пецярбургу]] 359mwu8r8ywlalw3illwdsi62txjfkt 286032 286029 2026-05-16T20:58:55Z Gleb Leo 2440 286032 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Гутарки аб неби и зямли | безаўтара = | год = 1907 год | пераклад = Карусь Каганец | секцыя = Навукова-папулярная літаратура | папярэдні = | наступны = | анатацыі = Магчыма, у перакладзе ўдзельнічаў [[Аўтар:Вацлаў Іваноўскі|Вацлаў Іваноўскі]]. }} <pages index="Гутарки аб неби и зямли (1907).pdf" from="1" to="1" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} <pages index="Гутарки аб неби и зямли (1907).pdf" from="3" to="3" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} <pages index="Гутарки аб неби и зямли (1907).pdf" from="70" to="70" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} <pages index="Гутарки аб неби и зямли (1907).pdf" from="72" to="72" /> [[Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў]] [[Катэгорыя:Пераклады Каруся Каганца]] [[Катэгорыя:Пераклады Вацлава Іваноўскага]] [[Катэгорыя:Калектыўныя пераклады]] [[Катэгорыя:Пераклады з польскай мовы]] [[Катэгорыя:Астраномія]] [[Катэгорыя:Навукова-папулярная літаратура]] [[Катэгорыя:Творы 1907 года]] [[Катэгорыя:Творы, выдадзеныя ў Санкт-Пецярбургу]] ctqs3bvaofng3kep4g1g158la4etv0q 0 80534 286184 192665 2026-05-17T09:30:43Z Gleb Leo 2440 286184 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Хаценьне | аўтар = Цішка Гартны | год = 1930 год | пераклад = | секцыя = Верш | папярэдні = [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні працы ў прыгоне/За вакном|За вакном]] | наступны = [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні вольнай працы/Панства працы|Панства працы]] | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[Хаценьне (Гартны)]]. }} <pages index="Збор твораў (Гартны, 1929—1932). Том 1.pdf" from="83" to="84" /> pwv8b4ugg96bvqgr6qu9mp4lo7cggtz 0 80538 286183 192669 2026-05-17T09:30:05Z Gleb Leo 2440 286183 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Панства працы | аўтар = Цішка Гартны | год = 1930 год | пераклад = | секцыя = Верш | папярэдні = [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні працы ў прыгоне/Хаценьне|Хаценьне]] | наступны = [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні вольнай працы/Да працы|Да працы]] | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[Панства працы (Гартны)]]. }} <pages index="Збор твораў (Гартны, 1929—1932). Том 1.pdf" from="85" to="85" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} <pages index="Збор твораў (Гартны, 1929—1932). Том 1.pdf" from="86" to="86" /> 30371osyed6bmu83vk65yq7klut3se3 286188 286183 2026-05-17T09:31:24Z Gleb Leo 2440 Gleb Leo перанёс старонку [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні вольнай працы/Панста працы]] у [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні вольнай працы/Панства працы]] 286183 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Панства працы | аўтар = Цішка Гартны | год = 1930 год | пераклад = | секцыя = Верш | папярэдні = [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні працы ў прыгоне/Хаценьне|Хаценьне]] | наступны = [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні вольнай працы/Да працы|Да працы]] | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[Панства працы (Гартны)]]. }} <pages index="Збор твораў (Гартны, 1929—1932). Том 1.pdf" from="85" to="85" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} <pages index="Збор твораў (Гартны, 1929—1932). Том 1.pdf" from="86" to="86" /> 30371osyed6bmu83vk65yq7klut3se3 0 80539 286182 192671 2026-05-17T09:29:54Z Gleb Leo 2440 286182 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Панства працы | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 30 чэрвеня 1921 году | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Панства працы|Панства працы]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні вольнай працы/Панства працы|Панства працы]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Вершы Цішкі Гартнага]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 7npbzvz1g7godms4v415npo6oqz5shy 286186 286182 2026-05-17T09:31:14Z Gleb Leo 2440 Gleb Leo перанёс старонку [[Панста працы (Гартны)]] у [[Панства працы (Гартны)]] 286182 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Панства працы | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 30 чэрвеня 1921 году | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Панства працы|Панства працы]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні вольнай працы/Панства працы|Панства працы]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Вершы Цішкі Гартнага]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 7npbzvz1g7godms4v415npo6oqz5shy 0 80542 286185 192674 2026-05-17T09:31:00Z Gleb Leo 2440 286185 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Да працы | аўтар = Цішка Гартны | год = 1930 год | пераклад = | секцыя = Верш | папярэдні = [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні вольнай працы/Панства працы|Панства працы]] | наступны = [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні вольнай працы/Праца|Праца]] | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[Да працы (Гартны)]]. }} <pages index="Збор твораў (Гартны, 1929—1932). Том 1.pdf" from="87" to="87" /> fn8xy6bzbcicu4ao8df4j4rer10xo41 0 80543 286201 192675 2026-05-17T10:04:35Z Gleb Leo 2440 286201 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Да працы | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1918 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/К працы|К працы]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні вольнай працы/Да працы|Да працы]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Вершы Цішкі Гартнага]] [[Катэгорыя:Патрыятычная паэзія]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] oxvh1thh87oh98bo69yot75s45r18x6 0 80683 286207 193048 2026-05-17T10:08:30Z Gleb Leo 2440 286207 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Я хацеў бы… | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1920 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Я хацеў-бы…|Я хацеў-бы…]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Я хацеў-бы…|Я хацеў-бы…]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Вершы Цішкі Гартнага]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] edqa0m61etri34u8wwe9h1nrmkt0qwc 0 80695 286060 193077 2026-05-17T07:06:21Z Gleb Leo 2440 286060 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Маёй песьні далі тоны… | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1919 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Маёй песьні далі тоны…|Маёй песьні далі тоны…]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Маёй песьні далі тоны…|Маёй песьні далі тоны…]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Вершы Цішкі Гартнага]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] chn9e5rhstwbzuj5ykwllfdk4c1w9ua 0 80720 286171 193162 2026-05-17T09:17:46Z Gleb Leo 2440 286171 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Ад сахі, ад станкоў | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1919 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Ад сахі, ад станкоў|Ад сахі, ад станкоў]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Ад сахі, ад станкоў|Ад сахі, ад станкоў]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Вершы Цішкі Гартнага]] [[Катэгорыя:Вайна ў паэзіі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] juw88h5x5sd0ear17q23zag4vhskq17 0 80740 286178 193194 2026-05-17T09:26:45Z Gleb Leo 2440 286178 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Чырвоны сьцяг | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1921 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Чырвоны Сьцяг (Гартны)|Чырвоны Сьцяг]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Чырвоны сьцяг|Чырвоны сьцяг]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Вершы Цішкі Гартнага]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] moto3k087pgp0dtkerko1ektycxtkav 0 80741 286177 193191 2026-05-17T09:25:34Z Gleb Leo 2440 Выдалена перасылка на [[Заранкі (1924)/Чырвоны сьцяг]] 286177 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Чырвоны сьцяг | аўтар = Янка Журба | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Чырвоны сьцяг (Журба)|Чырвоны сьцяг]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Заранкі (1924)/Чырвоны сьцяг|Чырвоны сьцяг]] // {{Fine|[[Заранкі (1924)|Заранкі]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Заранкі (Журба)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 85cmr6nblw8h0rawbpg43tve1ofvotk 286191 286177 2026-05-17T09:32:50Z Gleb Leo 2440 Gleb Leo перанёс старонку [[Чырвоны сьцяг (Журба)]] у [[Чырвоны сцяг (Журба)]] 286177 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Чырвоны сьцяг | аўтар = Янка Журба | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Чырвоны сьцяг (Журба)|Чырвоны сьцяг]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Заранкі (1924)/Чырвоны сьцяг|Чырвоны сьцяг]] // {{Fine|[[Заранкі (1924)|Заранкі]]. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Заранкі (Журба)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 85cmr6nblw8h0rawbpg43tve1ofvotk 0 80750 286152 193203 2026-05-17T09:06:05Z Gleb Leo 2440 286152 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Наперад, гэй! | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1921 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Наперад, гэй!|Наперад, гэй!]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Наперад, гэй!|Наперад, гэй!]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Вершы Цішкі Гартнага]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 6fqng6whzfn1us4aeuw6e1ra4k7wbz9 0 80776 286213 193241 2026-05-17T10:12:41Z Gleb Leo 2440 286213 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Сьцяна фэдэралістаў | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 13 сакавіка 1921 году | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Савецкая Беларусь (1920)/1921/60/Сьцяна фэдэралістаў|Сьцяна фэдэралістаў]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 18 сакавіка 1921. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1921/60|№60 (170)]]}} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Сьцяна фэдэралістаў|Сьцяна фэдэралістаў]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні змаганьня/Сьцяна фэдэралістых|Сьцяна фэдэралістых]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Вершы Цішкі Гартнага]] [[Катэгорыя:Парыжская камуна]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 6j48q4kqo0hsca3agmfvfep5n1mllnw 0 80935 286146 193470 2026-05-17T08:58:44Z Gleb Leo 2440 286146 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Па дарозе да будучыні | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 16 кастрычніка 1922 году | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Полымя (часопіс)/1922/1/Па дарозе да будучыны|Па дарозе да будучыны]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя]]. — Сьнежань 1922. — [[Полымя (часопіс)/1922/1|№1]]}} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Па дарозе да будучыны|Па дарозе да будучыны]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Урачыстасьць (1925)/Урачыстасьць рэволюцыі/Па дарозе да будучыны|Па дарозе да будучыны]] // {{Fine|[[Урачыстасьць (1925)|Урачыстасьць]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1925}} * [[Урачыстасьць (1928)/Урачыстасьць рэволюцыі/Па дарозе да будучыны|Па дарозе да будучыны]] // {{Fine|[[Урачыстасьць (1928)|Урачыстасьць]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Беларусь-БССР/Па дарозе да будучыні|Па дарозе да будучыні]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Урачыстасьць (Гартны)]] [[Катэгорыя:Патрыятычная паэзія]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 32ggr5bqukuoekyi5nkgayxgf4t7r39 0 80947 286140 193481 2026-05-17T08:47:36Z Gleb Leo 2440 286140 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = БССР | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1921 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Б.Р.С.Р.|Б.Р.С.Р.]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Беларусь-БССР/БССР|БССР]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Вершы Цішкі Гартнага]] [[Катэгорыя:Патрыятычная паэзія]] [[Катэгорыя:Беларусь у паэзіі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 5esq5r36hk3km35skfhmxn6ixc2q4oe 0 80996 286172 193613 2026-05-17T09:18:11Z Gleb Leo 2440 286172 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Годзе! | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1918 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Годзе!|Годзе!]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Урачыстасьць рэволюцыі/Годзе!|Годзе!]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Вершы Цішкі Гартнага]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] goq4idunbtp16rkc3cxsj50fwk5oxa8 0 81000 286219 193666 2026-05-17T10:20:51Z Gleb Leo 2440 286219 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Чырвоны мак | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1921 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Чырвоны мак|Чырвоны мак]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Урачыстасьць рэволюцыі/Чырвоны мак|Чырвоны мак]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Вершы Цішкі Гартнага]] [[Катэгорыя:Кветкі ў паэзіі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 6ohuee9ts65yyvjhegbqkt1473t3uzb 0 81019 286160 193640 2026-05-17T09:11:04Z Gleb Leo 2440 286160 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Раньш і цяпер | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 11 студзеня 1921 году | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Раньш і цяпер|Раньш і цяпер]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Урачыстасьць рэволюцыі/Раньш і цяпер|Раньш і цяпер]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Вершы Цішкі Гартнага]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] pjbcimm7anb15mtu60t1vm197720gxr 0 81050 286205 193685 2026-05-17T10:07:46Z Gleb Leo 2440 286205 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Камунар | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 13 траўня 1924 году | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Комунар|Комунар]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Урачыстасьць рэволюцыі/Комунар|Комунар]] // {{Fine|Збор твораў. [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1|Том 1]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:Вершы Цішкі Гартнага]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] gltekgkker1r5hq8r5wa6e9v626v9ho 0 87490 286075 208626 2026-05-17T07:13:45Z Gleb Leo 2440 286075 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = У кузьні | аўтар = Змітрок Бядуля | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | дата = 1918 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/У кузьні|У кузьні]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Буралом (1925)/У кузьні|У кузьні]] // {{Fine|[[Буралом (1925)|Буралом]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1925}} * [[Збор твораў (Бядуля, 1937)/IV/У кузні|У кузні]] // {{Fine|[[Збор твораў (Бядуля, 1937)|Збор твораў]]. Том I. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1937}} [[Катэгорыя:Буралом (Бядуля)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 3n90jbfjzi4mo5ugdkb86qbolk9ipc8 0 88077 286217 210361 2026-05-17T10:18:52Z Gleb Leo 2440 286217 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Хто гэта ідзе? | аўтар = Змітрок Бядуля | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | дата = 1921 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Хто гэта ідзе?|Хто гэта ідзе?]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Буралом (1925)/Хто гэта ідзе|Хто гэта ідзе]] // {{Fine|[[Буралом (1925)|Буралом]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1925}} * [[Збор твораў (Бядуля, 1937)/IV/Хто гэта ідзе?|Хто гэта ідзе?]] // {{Fine|[[Збор твораў (Бядуля, 1937)|Збор твораў]]. Том I. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1937}} [[Катэгорыя:Буралом (Бядуля)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 98jzvxj9xpqytc5r1sd8kxsfeb8rcpk 0 90157 286241 214466 2026-05-17T11:31:09Z Gleb Leo 2440 286241 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Лугам-лугам зеляненькім… | аўтар = Змітрок Бядуля | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1912 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Лірыка і эпос/Лугам, лугам зеляненькім…|⁂ (Лугам, лугам зеляненькім…)]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Бядуля, 1937)/II/Лугам-лугам зеляненькім|*** Лугам-лугам зеляненькім]] // {{Fine|[[Збор твораў (Бядуля, 1937)|Збор твораў]]. Том I. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1937}} [[Катэгорыя:Вершы Змітрака Бядулі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 8hh3eps6dc36iooc1pz2rypc7n4cxri 0 90473 286041 215097 2026-05-17T06:32:19Z Gleb Leo 2440 286041 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Нас пакута гартавала… | аўтар = Змітрок Бядуля | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1917 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Наш гарт|Наш гарт]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Бядуля, 1937)/IV/Нас пакута гартавала|*** Нас пакута гартавала]] // {{Fine|[[Збор твораў (Бядуля, 1937)|Збор твораў]]. Том I. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1937}} [[Катэгорыя:Вершы Змітрака Бядулі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] s9w6f60tp7vy0i07cwusfmn0o3fxfkn 0 90559 286181 215333 2026-05-17T09:28:40Z Gleb Leo 2440 286181 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Чырвонаармейская | аўтар = Змітрок Бядуля | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1925 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Чырвонаармейскі марш|Чырвонаармейскі марш]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} * [[Збор твораў (Бядуля, 1937)/IV/Чырвонаармейская|Чырвонаармейская]] // {{Fine|[[Збор твораў (Бядуля, 1937)|Збор твораў]]. Том I. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1937}} [[Катэгорыя:Вершы Змітрака Бядулі]] [[Катэгорыя:Рабоча-сялянская Чырвоная армія]] [[Катэгорыя:Вайна ў паэзіі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] mjnb1huvkcp96tzr4c674itqzwf372o 104 101268 285990 257721 2026-05-16T16:52:17Z RAleh111 4658 285990 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="By-isti" /></noinclude>ён павінен вярнуць. Ого, такія грошы! Ня жартачкі. Анэкдотамі гэта майму новасьпечанаму дзядзьку не абыдзецца. {{Водступ|2|em}}— Дзядзька Язэп! На млын клічуць! — сказаў нехта пад вакном. {{Водступ|2|em}}— Ах чэрці! Пачытаць не даюць. {{Водступ|2|em}}Зноў скамячыў ліст, сунуў у кішэню і пабег у млын. {{Водступ|2|em}}Толькі позна ўвечары вызваліўся Крушынскі ад працы ў млыне. Пад вечар зноў распагодзілася. На дварэ было вельмі цёпла. Крушынскі сядзеў пры адчыненым вакне і піў гарбату. Над лямпай кружыліся матылькі. Стэфка, цяперашняя жонка Крушынскага, сядзела побач. За апошнія чатыры гады яна пакруглела і як-бы пастарэла на 10 год. Вочы, раней бліскучыя, іскрыстыя, паблеклі, страцілі свой ранейшы колер. Ва ўсім яе целе няма ўжо болей дзявочай рухавасьці. Яна лянівая, вечна заспаная, часта пазяхае. Нават голас яе зьмяніўся. Няма ў ім ранейшых зычных пераліваў. Рукі яе заплылі тлустасьцю. {{Водступ|2|em}}— У мельніка заўсёды тлусьцеюць сьвіньні, каровы і жонка, — часта жартаваў Крушынскі. {{Водступ|2|em}}Стэфка спачатку, пакуль ня прывыкла да гэтага жарту, злавалася, называла мужа „хамам“, „дзярэўняй“, а пасьля перастала ўвагу зварочваць: ленавалася. Усім сваім выглядам яна гаварыла адно: {{Водступ|2|em}}— Я сытая. Хачу спаць. {{Водступ|2|em}}П‘е Крушынскі гарбату і часта кажа да жонкі: {{Водступ|2|em}}— Ідзі спаць, Стэфка. {{Водступ|2|em}}— Дай ліст раней пачытаем. Цікава, што піша цёця. {{Водступ|2|em}}Крушынскі дастаў з кішэні скамечаны ліст. Ён чытаў ў голас, а Стэфка слухала: {{Водступ2-пачатак|2|em}} {{Цэнтар|„Дарагая, мілая Стэфачка.}} {{Водступ|2|em}}Можаш мяне павіншаваць. Знайшоўся мой муж і твой дзядзька, Антон Сяргеевіч Мятлоў. Я нядаўна атрымала ад яго ліст. Ён мне піша, што быў на Каўказе пару год агрономам. Потым за штосьці яго судзілі і выслалі на дзесяць год. Ён просіць у мяне, каб паслала яму трохі грошай. Просіць прабачэньня, што са мною так абыходзіўся, піша, што калі пабачымся з ім некалі, дык мне аб усім падрабязна раскажа. Інакш, піша ён, тады рабіць ня мог. Ня ведаю, як іншыя на маім месцы зрабілі-б, але я паслала яму з апошніх грошай трыццаць рублёў. Я цяпер на службе ў аднэй установе, машыністкай. Налаўчылася, як трэба было самой карміць і гадаваць дзяцей. Гора навучыла. Хаця злосьць бярэ. За ўсе гады ні капейкі ня прыслаў для дзяцей. Што з ім такое было, які злаўчынак, я ўцяміць не магу. Ён-жа рэволюцыянэр з 1905 году. Дзеці падрасьлі за гэты час. Можа-б ты прыехала да мяне ў госьці? Прывітаньне твайму мужу. Вось і давялося тады мне пазнаёміцца з Крушынскім, а як прыехала пасьля атрыманьня<noinclude></noinclude> ekg5tmiupzmfr89hpr5d47gvrdz5ih3 104 108897 285983 255590 2026-05-16T16:35:30Z RAleh111 4658 285983 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude>{{перанос канец|п=шы|к=беніцы}} зноў надзявалі на людзей ярмо. Пад ярмом нянавісьць да багатых расла калючая, як голкі ў пазногці, і няўхільная, як сьмерць. Яна плыла агнёвай рэчкай з гораду ў вёску, з {{Абмылка|вескі|вёскі}} ў горад. І нянавісьць, выгадаваная сотнямі год, злучыла ў адно гарадзкі молат з вясковым сярпом. І толькі ў восені 1917 г. гэтая нянавісьць знайшла выйсьці і надавала сілу і адвагу скінуць з сябе раз наўсёды адвечнае ярмо. {{Водступ|2|em}}Хутка, за тры дні, справіўся Мікола з дрывамі. Пасьля гэтага ён пачаў хадзіць да суседзяў, хацеў пагаварыць паасобку з кожным, каб вывучаць іхнія настроі і погляды. {{Водступ|2|em}}Кожны дзень ён сустракаўся з Саўкам Солахам. {{Водступ|2|em}}Яны разам пробавалі організаваць моладзь, каб наладзіць невялічкі тэатральны гурток, хату-чытальню (ён прывёз з сабою нямала танных кніжак, у складанку з Солахам выпісаў пару газэт). Была адна бяда: няма памяшканьня для хаты-чытальні. {{Водступ|2|em}}Пробаваў Мікола гаварыць з суседзямі пра колгас, дык людзі яго засьмяялі. {{Водступ|2|em}}— Няўжо-ж цяпер, у 1925 годзе, аб такіх справах гаварыць? — жартаваў з яго стары матрос Солах. — Хіба праз 20 год! І то можа ніколі гэта ў нас і ня будзе. А калі дзе і ёсьць дробныя сельскагаспадарчыя арцелі, дык гэта так сабе — гульня! Пабудуць там і выйдуць! Ніхто там ня дбае пра гаспадарку. Кожны сябе глядзіць. Такая ўжо ў чалавека натура. Яе не пераробіш. {{Водступ|2|em}}— Пераробім! — гарачыўся Мікола. {{Водступ|2|em}}— Не, братку, рана аб гэтым! {{Водступ|2|em}}А вось наконт хаты-чытальні, дык гэта мо‘ і ня кепска. І даўней, калі я быў матросам, дык на караблі таксама розныя кніжкі былі. Нават нашаму брату чытаць давалі. {{Водступ|2|em}}Тут стары матрос пусьціўся ў свае ўспаміны аб тых кніжках. Нібы па хвалях насіўся: {{Водступ|2|em}}„Севастопальскі бой“, „Цар асвабадзіцель“, „Пётра Вялікі,“ вайсковая славеснасьць ды шмат такіх. {{Водступ|2|em}}І тады, значыцца, агітацыяю займаліся? — засьмяяўся Мікола. {{Водступ|2|em}}— А як-жа! О-го-го! — ажывіўся Солах. Бывала, як хто з начальства выступіць перад матросамі гаварыць наконт славы рускага аружжа, веры, цара і ацечаства, дык толькі дзяржыся! {{Водступ|2|em}}— Соцыялістаў успаміналі? — запытаўся Мікола. — Гэта-ж было пасьля 1905 году. {{Водступ|2|em}}— {{Абмылка|Аяк|А як}}-жа! О-го-го! Бывала, як пачнуць сыпаць на ўнутраных ворагаў, на бунтаўшчыкоў, супаставаў і жыдоў-амэрыкантаў, дык толькі дзяржыся! На нашым караблі нават злавілі аднаго такога матроса. У яго знайшлі кніжкі супроць цара. Строга было ў нас з гэтым. О-го-го! Таго матроса забралі. Памятаю, ціхі такі быў, сьветлавусы. Як забралі, дык я больш яго ня бачыў. {{Водступ|2|em}}Солах захапіўся сваімі ўспамінамі. Вочы ў яго заблішчэлі. {{Водступ|2|em}}— Адважны народ — нашыя матросы! Часта бунтаваліся супроць цара. Быў нейкі лейтанант Шніт.<noinclude></noinclude> 4rtnztpxxv8mry133q509rsbf5gfqlu 104 109524 285988 257187 2026-05-16T16:46:18Z RAleh111 4658 285988 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude> {{Водступ|2|em}}Ён з упэўненасьцю палажыў цьвёрдую руку на Язэпава плячо. {{Водступ|2|em}}— Ніколі за бязбожніка дачкі сваёй не аддам! Ніколі! {{Водступ|2|em}}Пры гэтым Язэп ківаў галавой направа і налева ў знак пацьверджаньня сваіх слоў. {{Водступ|2|em}}Марцін, адчуваючы сваю перамогу, якую зараз будзе мець, захіхікаў тоненькім хітрым сьмяшком, адразу стрымаў свой сьмех, зрабіўся сур‘ёзным і давай тлумачыць: {{Водступ|2|em}}— Кінь, сваток, бязбожніцтва і божніцтва! Ад гною большая карысьць, павер ты мне. Калі яны, маладыя значыць, цяпер не запішуцца, дык можа прапасьці цэлая гаспадарка. Я тады скажу, сваток, што ты зьнішчыў, спаліў гасцадарку. Мае словы шчырай праўдай будуць. Вось што! {{Водступ|2|em}}Язэп адскочыў на крок назад і вылупіў на свата зьдзіўленыя вочы. {{Водступ|2|em}}— Як гэта гаспадарка? {{Водступ|2|em}}— А так, гаспадарка… {{Водступ|2|em}}Чорныя вочы Марціна і сінія вочы Язэпа перапляліся рознакаляровымі агнямі зьдзіўленьня і многазначнасьці. {{Водступ|2|em}}— Як гэта? {{Водступ|2|em}}— А так… {{Водступ|2|em}}— Нічога не разумею! {{Водступ|2|em}}— Зразумееш! {{Водступ|2|em}}…Жартачкі — гаспадарка… — думаў Язэп. {{Водступ|2|em}}— Ого гаспадарка… — меркаваў Марцін. {{Водступ|2|em}}Зараз-жа бязбожніцтва і божніцтва адплылі кудысьці далёка ад іхняга ўяўленьня, як-бы ніколі сваты ня чулі царкоўнага звону, ніколі ня бачылі айца Дзімітрыя, які ня так, як усе папы, свае казаньні гаварыў. {{Водступ|2|em}}Думкі сватоў былі вельмі падобныя адны да адных. {{Водступ|2|em}}„Прападзе гаспадарка“. {{Водступ|2|em}}Якая? Дзе? Якім чынам? {{Водступ|2|em}}Гэта ўжо ня так важна. А гаспадарка гэта — хата, хлявы, пуня, гумно агароды, жывёла, поле… {{Водступ|2|em}}Сэрца Язэпа забалела. {{Водступ|2|em}}…Што за загадка? {{Водступ|2|em}}Непакоіўся, рабіў сумны выгляд і Марцін. Яго трывога была робленая, каб падбухторыць Язэпа. Ён добра ведае, што гаспадарка не прападзе. Зараз вытлумачыць Язэпу. {{Водступ|2|em}}Водгаласкам на яго думкі Язэп сказаў: {{Водступ|2|em}}— Дык растлумач, сваток, у чым справа? {{Водступ|2|em}}— Справа простая. Пераходзім на пасёлкі? {{Водступ|2|em}}— Пераходзім. {{Водступ|2|em}}— На кожную сям‘ю даюць надзел зямлі? {{Водступ|2|em}}Даюць. {{Водступ|2|em}}У мяне цяпер адна сям‘я — разам з Хвёдарам?<noinclude></noinclude> 81cyjnzqwyd9pdyrh1mjnig2evowkbe 104 109737 285989 257723 2026-05-16T16:51:56Z RAleh111 4658 285989 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude>твайго ліста ў Курганішча, як атрымала ад свайго ліст, дык аж тры дні плакала. Думаеш, я шкадавала яго? Не, не шкадавала. Толькі нейк шкада было дзяцей, якія сіротамі гадуюцца, бяз бацькі. Ён іх так любіў. І вось за тое, што ён іх любіў, я з апошніх паслала яму грошы. Мабыць, сапраўды, нешта страшнае было ў яго, якое прымушала яго адрачыся сям‘і і схавацца, жыць пад чужым прозьвішчам. Я-ж чула, што ён жыў адзін, кабет ня меў. Суд над ім, пісаў ён мне, адбыўся ў Тыфлісе. Думала напісаць тады да пракурора, каб даведацца, за што яго судзілі. Зьбіралася колькі разоў напісаць, але ўсё адкладваю. Баюся, каб самой сабе гэтым не нашкодзіць. Разумееш, Стэфачка, я-ж жонка такога злачынца. Можа, лепш не дапытвацца? Тут усе думаюць што твой дзядзька даўно памёр. Э таго часу, як атрымала {{Абмылка|тэлегрму|тэлеграму}} аб яго сьмерці, лічуся ўдавою. Дзеці вырасьлі за гэты час. Яны ня ведаюць, што тата іх жыве. Я тады нікому твайго ліста не паказвала. І аб лісьце мужа з ссылкі ніхто ня ведае. Вось і нашуся цяпер з гэтым, папраўдзе кажучы, цікавым сакрэтам, як з пісанай торбай. Часам так хочацца каму-небудзь расказаць аб сваім сямейным становішчы. Я — удава і не ўдава. Дзеці — сіроты і ня сіроты. Як паслала яму трыццаць рублёў, дык гэтыя грошы зараз-жа адчуваліся на добрабыце сям‘і; пачала ашчадна жыць, дзеці пачалі горш карміцца, пахмурнелі, глядзяць на мяне падазрона і маўчаць. Я ведаю, яны хочуць запытацца: „чаму яечні не зрабіла на сьнеданьне, чаму няма малака?“ Баліць у мяне сэрца, як гляну на іх. Колькі разоў прызнацца ім хацела: татку грошы паслала апошнія… Ён жыве. Вы — ня сіроты. Я — не ўдава. Ледзь стрымалася. Усё роўна такое вашае становішча іх ня радавала-б, як і мяне ня радуе. Я цяпер часта ўначы плачу. Проста стрымлівацца на магу. Сьлёзы самі з вачэй цякуць. Што такое муж зрабіў? — думаю я. Успамінаю брата, які ў царскай турме загінуў. Нейк апошнія часы ён у мяне з памяці ня выходзіць. Вось як-бы глядзіць на мяне і пытацца хоча: чаму гэта твайго „Анціка“ (мужа майго) тады вызвалілі, а мяне загубілі? Я памізарнела вельмі. На службе ў мяне пытаюцца: „што з вамі? Вы памізарнелі“. Я кажу, што хворая… Моцна трымаю за зубамі свой сакрэт. Словы, здаецца, самі лезуць на язык. Вось зараз, думаю, ня вытрымаю, а ўсё пра мужа раскажу, дык не. Маўчу. Гэты сакрэт сядзіць у мяне ў грудзёх і коліць, як вострая шпілька. Часам пачынаю ўспамінаць ранейшыя гады. І вось выплываюць у памяці розныя карціны жыцьця з мужам. Часта вечарамі ён дома ня бываў. Аднаго разу я зацікавілася, дзе гэта ён прападае, і пайшла за ім ціханька. Была тады восенская вільготная ноч. Муж наперадзе, а я за ім тулілася да сьцен дамоў.{{Водступ2-канец}}<noinclude></noinclude> elt3blaf8p0pqp31cj5xv5c5pe73obz 0 110275 285991 258802 2026-05-16T16:54:23Z RAleh111 4658 285991 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = 22. Гаспадар і парабак | аўтар = Змітрок Бядуля | год = 1932 год | пераклад = | секцыя = Раман | папярэдні = [[Язэп Крушынскі (1929—1932)/2/21|21. „Дзе тут маё ранейшае?“]] | наступны = [[Язэп Крушынскі (1929—1932)/2/23|23. У млыне]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Язэп_Крушынскі._2-я_кніга_(1932).pdf" from="184" to="188" /> {{Выроўніваньне-канец}} duriidnaibj54h6nobn0vhuyfru42ol 0 115690 286195 269561 2026-05-17T09:58:19Z By-isti 3554 286195 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Вязьмо | аўтар = Міхась Зарэцкі | год = 1932 год | пераклад = | секцыя = Раман | папярэдні = | наступны = | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[Вязьмо]]. }} <pages index="Вязьмо (1932).pdf" from="1" to="1" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} <pages index="Вязьмо (1932).pdf" from="5" to="5" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} <pages index="Вязьмо (1932).pdf" from="6" to="6" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} {{цэнтар|{{Разьбіўка|ЗЬМЕСТ}}.<ref>У арыгінальным выданьні няма, дададзена дзеля зручнасьці. (Вікікрыніцы [[File:Wikisource-logo.svg|16px]])</ref>|памер=140%}} {{block center/s|style=width:100%; max-width:25em}} {{справа|Стар.}} {{Dotted TOC||[[Вязьмо/1|Частка першая]]|3{{gap|0.5em}}|5|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Вязьмо/2|Частка другая]]|5{{gap|0.5em}}|3|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Вязьмо/3|Частка трэцяя]]|7{{gap|0.5em}}|5|col3-width=2.5em}} {{block center/e}} ----------- {{Крыніцы}} {{разрыў старонкі|тэкст=}} <pages index="Вязьмо (1932).pdf" from="256" to="256" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Творы 1932 года]] [[Катэгорыя:Творы, выдадзеныя ў Мінску]] [[Катэгорыя:Раманы Міхася Зарэцкага]] cdkp2ulxq9bes6obtpwyzkb50s084js 286230 286195 2026-05-17T10:35:31Z Gleb Leo 2440 286230 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Вязьмо | аўтар = Міхась Зарэцкі | год = 1932 год | пераклад = | секцыя = Раман | папярэдні = | наступны = | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[Вязьмо]]. }} <pages index="Вязьмо (1932).pdf" from="1" to="1" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} <pages index="Вязьмо (1932).pdf" from="5" to="5" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} <pages index="Вязьмо (1932).pdf" from="6" to="6" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} {{цэнтар|{{Разьбіўка|ЗЬМЕСТ}}.<ref>У арыгінальным выданьні няма, дададзена дзеля зручнасьці. (Вікікрыніцы [[File:Wikisource-logo.svg|16px]])</ref>|памер=140%}} {{block center/s|style=width:100%; max-width:25em}} {{справа|Стар.}} {{Dotted TOC||[[Вязьмо (1932)/1|Частка першая]]|3{{gap|0.5em}}|5|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Вязьмо (1932)/2|Частка другая]]|5{{gap|0.5em}}|3|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Вязьмо (1932)/3|Частка трэцяя]]|7{{gap|0.5em}}|5|col3-width=2.5em}} {{block center/e}} ----------- {{Крыніцы}} {{разрыў старонкі|тэкст=}} <pages index="Вязьмо (1932).pdf" from="256" to="256" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Творы 1932 года]] [[Катэгорыя:Творы, выдадзеныя ў Мінску]] 1ky5ivp4bh2k0xqdoiamv2p4i7x3wy2 286233 286230 2026-05-17T10:40:54Z Gleb Leo 2440 286233 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Вязьмо | аўтар = Міхась Зарэцкі | год = 1932 год | пераклад = | секцыя = Раман | папярэдні = | наступны = | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[Вязьмо]]. }} <pages index="Вязьмо (1932).pdf" from="1" to="1" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} <pages index="Вязьмо (1932).pdf" from="5" to="5" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} <pages index="Вязьмо (1932).pdf" from="6" to="6" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} {{цэнтар|{{Разьбіўка|ЗЬМЕСТ}}.<ref>У арыгінальным выданьні няма, дададзена дзеля зручнасьці. (Вікікрыніцы [[File:Wikisource-logo.svg|16px]])</ref>|памер=140%}} {{block center/s|style=width:100%; max-width:25em}} {{справа|Стар.}} {{Dotted TOC||[[Вязьмо (1932)/1|Частка першая]]|3{{gap|0.5em}}|5|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Вязьмо (1932)/2|Частка другая]]|5{{gap|0.5em}}|3|col3-width=2.5em}} {{Dotted TOC||[[Вязьмо (1932)/3|Частка трэцяя]]|7{{gap|0.5em}}|5|col3-width=2.5em}} {{block center/e}} ----------- {{Крыніцы}} {{разрыў старонкі|тэкст=}} <pages index="Вязьмо (1932).pdf" from="256" to="256" /> {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Творы 1932 года]] [[Катэгорыя:Творы, выдадзеныя ў Мінску]] jykmz963cougs4h37ymudk6vfh3tai2 104 122372 286002 284331 2026-05-16T19:23:55Z Gleb Leo 2440 286002 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{АРЦ|{{larger|ЗАКЛАДЗІНЫ БЕЛАРУСКАЕ РЕВАЛЮЦЫЙНАЕ ГРАМАДЫ. ЯЕ ДЗЕЯЛЬНАСЬЦЬ.}}}} {{gap|2.5em}}Яшчэ на школьнай лаве мой брат Іван і я усьведаміліся і нацыянальна, і сацыяльна, ды пачалі гуртаваць каля сябе болей-меней сьвядомых беларусаў. Было гэта ў Менску, дзе мы ад 1897 году хадзілі ў гімназію. Spiritus movens гэтае работы быў Іван, які й да самае сьмерці сваей аставаўся запраўдным павадыром беларускага адраджэнскага руху. Ужо тады да {{block center/s}} {| | [[File:За двадцаць пяць гадоў (1928). Іван Луцкевіч.jpg|150px|center]] | {{gap|2em}} | [[File:Anton Łuckievič. Антон Луцкевіч (1903).jpg|150px|center]] |- | {{Цэнтар|{{smaller|† Іван Луцкевіч (1903 г.).}}}} | | {{Цэнтар|{{smaller|Антон Луцкевіч (1903 г.).}}}} |} {{block center/e}} нас, гімназістаў, прыходзіў Казімір Кастравіцкі (Карусь Каганец), які, верны традыцыі, заўсёды насіў тыповую паляшуцкую вопратку з чырвоным паясом, ды нож за халявай — „на кожную прыгоду“. Ён чытаў нам свае беларускія вершы, якія пачаў пісаць у пачатку 90-ых гадоў, ды гутарылі мы з ім аб беларускай справе. Прыходзілі й калегі-гімназісты, у якіх пачала прабуджацца нацыянальная сьвядомасьць. Зьбіраўся ў нас<noinclude></noinclude> fn1thfn19gg0zs00yybwuyteqvswid4 104 122382 285999 284233 2026-05-16T19:05:21Z Gleb Leo 2440 285999 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>і гурток інтэрнацыянальны, у якім мы займаліся сацыяльнымі пытаньнямі (Кропотов, Гэрцык, Чапіньскі ды інш.). Мы заклалі беларускую бібліатэчку — ня гэтулькі беларускую па мове кніжак, бо такіх было йшчэ вельмі мала (творы Марцінкевіча ды Багушэвіча), сколькі па зьместу; бо ў ёй былі кніжкі аб беларускай гісторыі, этнаграфіі і інш. Было, памятаю, і шмат украінскіх літературных твораў. Іван, як знаўца гісторыі, якой пачаў вельмі цікавіцца ад трэцяе клясы гімназіі (яшчэ ў Лібаве), будзіў і разьвіваў у нас нацыянальную сьвядомасьць успамінамі аб слаўнай мінуўшчыне, выясьняючы ўсю тэндэнцыйнасьць расейскіх гістарычных падручнікаў ды польскае патрыатычнае літэратуры, якія {{выява з подпісам|месца=зьлева|шырыня=150px|выява=Kazimier Kastravicki (Karuś Kahaniec). Казімер Кастравіцкі (Карусь Каганец) (1905).jpg|подпіс=Казімір Кастравіцкі („Каганец“) (1905 г.).}} роўна стараліся {{разьбіўка|ўкрыць}} праўду аб беларусах. Так утварыўся даволі чысьлены беларускі гурток, з якога пасьля выйшаў цэлы рад актыўных работнікаў на беларускай адраджэнскай ніве.</br> {{gap|2.5em}}У 1902 годзе мы з Іванам скончылі менскую гімназію і паехалі вучыцца далей у пецярбурскі унівэрсытэт. Іван адначасна хадзіў на юрыдычны факультэт і — вечарамі — слухаў лекцыі ў архэалягічным інстытуце, які і скончыў у працягу двух гадоў. Я запісаўся на прыроду. Зараз-жа па прыезьдзе ў Пецярбург мы ўцэнтраваліся ў „каталіцкай“ студэнцкай сталоўцы пры Забалканскім праспэкце 20. Тут гуртавалася польская і літоўская моладзь, ды і нашы спольшчаныя каталікі, пад той час, як праваслаўныя — абмаскоўленыя беларусы дзяржаліся за расейскія па духу „зямляцтвы“ і карысталіся сталоўкай агульна-студэнцкай — пры унівэрсытэце. У першыя-ж дні пасьля прыезду ў сталіцу мы бліжэй зышліся з Вацлавам Іваноўскім, тады студэнтам тэхналягічнага інстытуту, родам з Лідчыны, і стварылі цесную, добра „сьпетую“ тройку, узяўшую на сябе ініцыятыву, а пасьля й кіраўніцтва ўсей працай сярод беларускага<noinclude></noinclude> eszmz9wn205purpxqcctpgdq5i2n6ss 104 122385 286003 284232 2026-05-16T19:26:17Z Gleb Leo 2440 286003 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>студэнцтва. У канцы 1902 году намі была закладзена культурна-асьветная арганізацыя — Кружок Беларускае Народнае Асьветы. Арганізацыя на першым месцы ў сваей праграме паставіла: друкаваньне беларускіх кніжак і тварэньне беларускае школы для народу. Была выдадзена адозва да грамадзянства (па польску), клікаўшая ўсіх грамадзян Беларусі — незалежна ад іх культурна-нацыянальнае прыналежнасьці працягнуць руку помачы беларускім масам, каб яны маглі стануць на ўласныя ногі і вызваліцца культурна ад чужынцаў. Пачалі зьбіраць складкі, ладзіць вечарыны, ды гэтак злажыўся невялікі фонд, з якім мы і прыступілі да друку „Вязанкі“ Янкі Лучыны (ў 1903 годзе). Але ў меру таго, як выяўляліся дужа няпрыхільныя адносіны да беларускае справы з боку абшарніцкае інтэлігенцыі, якая яўна працавала над апалячаньнем беларускага сялянства, у меру таго, як мы глыбей усьведамлялі істоту сацыяльных адносінаў у Беларусі і бліжэй станавіліся да працоўных масаў ды іхніх бедаў і патрэбаў, — сярод нас крапчэла думка, што шлях да адраджэньня й вызваленьня нашага народу вядзе ня тудой. Волю сабе можа адваяваць толькі сам народ. Нацыянальную культуру мы адбудуем толькі тады, калі ўлада ў-ва ўсей Расеі пяройдзе ў рукі дэмакратыі, калі Беларусь здабудзе прынамся аўтаномію ў ёй. Так думалі мы тады і пачалі шукаць шляхоў дзеля зьдзейсьненьня гэтага.</br> {{выява з подпісам|месца=справа|шырыня=200px|выява=Vacłaŭ Ivanoŭski. Вацлаў Іваноўскі (1908).jpg|подпіс=Вацлаў Іваноўскі (1908 г.).}} {{gap|2.5em}}Пад той час у Расеі наагул, а асабліва сярод студэнцкае моладзі, крапчэлі рэвалюцыйныя настроі. На „акраінах“ рэвалюцыянізм гэты прыймаў {{перанос пачатак|нацыяналь|ную}}<noinclude></noinclude> ma9aisrzm7nk8vw4i3buu4lyqlnsamt 104 122386 286005 284312 2026-05-16T19:27:55Z Gleb Leo 2440 286005 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>{{перанос канец|нацыяналь|ную}} ахварбоўку. Ужо існавала ў Польшчы П. П. С., у Літве — Літоўская С.-Д. Партыя, такая-ж партыя ў Латвіі, а на Каўказе — прагрымеўшы пасьля Дашнакцутюн. І для нас было даволі прыкладаў, які шлях {{абмылка|абабраць|абраць}}. Мы выбралі — шлях рэвалюцыйны. {{gap|2.5em}}У 1903 годзе — у восені — у Пецярбузе стварылася беларускае рэвалюцыйнае ядро, у якім — апрача нашае тройкі — быў рад найвыдатнейшых прадстаўнікоў нашае краёвае моладзі. Асабліва выдатную ролю сярод студэнцкае моладзі наагул ігралі два нашы сябры, імёнаў якіх дзеля пэўных прычын тут не называю; дый яны ад 1904 году пакінулі Край і парвалі з ім усе сувязі. Апрача студэнтаў былі сярод нас і работнікі-беларусы: іх заўсёды многа эмігравала з Беларусі ў Пецярбург. Быў і нейкі фэльчар з Абухоўскае бальніцы, у службовым памяшчэньні якога адбываліся часамі нашыя зборкі. У Менску першы далучыўся Каганец і адвакат Антон Шабуня. З менскіх работнікаў памятаю Віктара Зелезея. Быў і рад сялян, сярод якіх найбольш выдатны быў Мікалай (прозьвішча не памятаю), з вёскі Блонь у Ігуменскім павеце, ведамы сваім рэвалюцыйным настроем, абуджаным уласьнікам суседняга двара, старым эсэраўскім дзеячом Анатолем Восіпавым Бонч-Асмалоўскім. Назоў нашай арганізацыі быў дадзены Іванам: „Беларуская Ревалюцыйная Грамада“. {{выява з подпісам|месца=зьлева|шырыня=150px|выява=Anton Šabunia. Антон Шабуня (1904).jpg|подпіс=Антон Шабуня (1904 г.).}} {{gap|2.5em}}Праграма Б. Р. Г., здаецца, не захавалася. Памятаю, што яна стаяла на груньце аўтанамічна-фэдэратыўным адносна да Расеі і ўсіх яе народаў, трэбавала нацыянальных свабод для беларусаў (беларускае школы, правоў для мовы), востра выступала проці самадзяржаўнае ўлады і за дэмакратычны лад, трэбавала для сялян зямлі, для работнікаў — фабрык і заводаў. Ды пры ўсей сваей прымітыўнасьці і нявырабленасьці яна пацягнула за сабой лепшыя элемэнты спасярод краёвае моладзі. У Менску да Б. Р. Г. далучаецца Антон Трэпка,<noinclude></noinclude> c36w3ir8lapuhp6wfst7g4xqy052szt 104 122387 286006 284311 2026-05-16T19:28:47Z Gleb Leo 2440 286006 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>Браніслаў Земенцкі (абодва пецярбурскія студэнты), Казіміра Яноўская, Сьцяпан Багушэўскі (студэнт), далучаецца і Аляксандар Уласаў спад Радашкавіч (тады студэнт рыжскае палітэхнікі); у Вільні — пад уплывам Вацюка Іваноўскага — далучаецца Алёізія Пашкевічанка, пасьля па мужу Кейрысовая, мянюшка „Цётка“ (спад Васілішак, у Лідчыне), Фэлюк Стэцкевіч, мянюшка „Аганёк“ (са Шчучына, у Лідчыне), Аляксандар Бурбіс, мянюшка „Піліп“, студэнты Умястоўскія, група вучняў віленскае праваслаўнае духоўнае сэмінарыі з Аўгеням Хлебцэвічам, мянюшка „Халімон спад пушчы“ (з в. Кленікі, Бельскага пав.) на чале. {{выява з подпісам|месца=справа|шырыня=200px|выява=Alaksandar Ułasaŭ. Аляксандар Уласаў (1908).jpg|подпіс=Аляксандар Уласаў (1908 г.).}} {{gap|2.5em}}Першай ахвярай беларускае рэвалюцыйнае працы ў 1903 годзе — яшчэ да афіцыяльнага заснаваньня Б. Р. Г. — быў Іван Луцкевіч. Паміж намі і расейскімі эсэрамі, з якімі мы разыходзіліся ідэалягічна, як больш блізкія да марксізму, існавалі ўжо тады дужа блізкія адносіны на тэй падставе, што яны, як і мы, стараліся абхапіць вёску. Гэтыя адносіны і былі прычынай арышту Івана ў Пецярбурзе напярэдадні 1-га мая. У нейкай сьпешнай грамадзкай справе Іван мусіў зайсьці ў кватэру сёстраў Ізмайловічанак (з Менску, дачок генарала, начальніка артылерыі). Аднак, у той вечар я дарэмна ждаў яго дома: замест яго ў поўнач зьявілася паліцыя… Аказалася, што Ізмайловічанкі, як эсэраўскія дзеячкі, былі днём раней заарыштаваны, і ў кватэры іх была зроблена паліцэйская засада. Калі Іван увайшоў да іх, ён таксама быў арыштаваны і адасланы на Шпалерную ў так званую „Предварилку“ („Дом Предварительнаго Заключенія“), скуль, пасьля галадоўкі, якая там акурат была пры ім праведзена, яго перавезьлі хворага ў бальніцу у „Крестах“, дзе прадзяржалі да<noinclude></noinclude> if6rp61bo2zjmspxgpxg0lena6pd3ii 104 122388 286012 284310 2026-05-16T19:45:31Z Gleb Leo 2440 286012 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>канца чэрвеня ды выслалі з Пецярбурга „на родину“ — ў Менск. {{gap|2.5em}}У 1904 годзе пачалася расейска-японская вайна. Як ведама, вайна была дужа непапулярная ў Расеі: чуць што ня ўсё сьведамае грамадзянства было проці вайны ды старалася выкарыстаць яе дзеля падняцьця рэвалюцыйнага настрою ў масах. Адкрылася шырокае і ўдзячнае поле да працы для ўсіх рэвалюцыйных пар- [[File:Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927). Цётка.png|250px|center]] {{Цэнтар|{{smaller|Алёізія Кейрысовая („Цётка“) (1906 г.).}}}} тыяў, а ў тым ліку і для Б. Р. Г. Акцыя проці вайны — гэта была першая масавая акцыя нашай арганізацыі. Б. Р. Г. паразумелася з аднадумнымі партыямі: Літоўскай С.-Д., П. П. С. Літвы і Латышскай С.-Д., ды разам з імі выдала ў чатырох мовах дзьве проціваенныя адозвы — з чатырма подпісамі. Беларускім выданьнем іх была пазакідана ўся Беларусь: гэтак шырока раскінулася арганізацыя. Памятаю, як улетку 1904 году<noinclude></noinclude> lamcqzf3mzsfhjl76am7dz87her1nbn 104 122389 286007 284309 2026-05-16T19:31:31Z Gleb Leo 2440 286007 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>я вазіў гэтыя адозвы і нашу партыйную праграму ў найдалейшы на палудзень наш арганізацыйны пункт: у Лоеў на Дняпры. Вазіў і тыя тры беларускія брашуркі („Гутарка аб тым, куды мужыцкія грошы ідуць“, „Хто праўдзівы прыяцель беднага народу“ і „Як зрабіць, каб людзям было добра жыць на сьвеце“ — здаецца такія точна былі загалоўкі іх), што была выпусьціла ў Лёндане ў 1903 годзе<ref>Складальнікам іх у пэпээсаўскай друкарні быў Дамінік Семашка, тады пэпээсавец.</ref> П. П. С. — у паразуменьні з намі й часткова за нашы грошы, бо мы ў той час мелі йшчэ зусім мала ўласных агітацыйных друкаў. {{выява з подпісам|месца=справа|шырыня=200px|выява=Alaksandar Burbis. Аляксандар Бурбіс (1910).jpg|подпіс=Аляксандар Бурбіс (1910 г.).}} {{выява з подпісам|месца=зьлева|шырыня=150px|выява=Feliks Stackievič. Фэлікс Стацкевіч (1902).jpg|подпіс=Фэлікс Стэцкевіч (1902 г.).}} {{gap|2.5em}}Характэрнае, але лёгка зразумелае зьявішча: да нас пачалі {{разьбіўка|шыбка}} перакідацца заагітаваныя эсэрамі сяляне. Памятаю ў марцы м-цу 1905 г. сялянскі зьезд у Менску, на які былі скліканы сялянскія дэлегаты ад грамадаўскіх і эсэраўскіх арганізацыяў. На чале апошніх стаяў А. Бонч-Асмалоўскі. І вось, пасьля выступленьняў з прамовамі Бонч-Асмалоўскага і нашых (галоўным прамоўцам у нас быў Іван), усе эсэраўскія дэлегаты высказаліся за Грамаду і пакінулі эсэраў. Пры гэтым адзін із дэлегатаў расказваў, як колькі гадоў перад тым ён сядзеў у „Бутырках“ (у Маскве) з некалькімі<noinclude></noinclude> hqknrvjoutflw98dxev33tymryflwhq 104 122390 286009 284308 2026-05-16T19:40:48Z Gleb Leo 2440 286009 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>таварышамі — беларускімі сялянамі, ды як яны — зусім саматугам — строілі ўжо тады пляны аб чыста беларускай рэвалюцыйнай рабоце, зрэалізаванай цяпер Грамадой. Гэтак нацыянальны элемэнт узяў верх, хаця і эсэраўская праграма падзелу зямлі на „общинных“ правох з „перадзеламі“ пужала нашых сялян-індывідуалістаў, для якіх вялікаруская „община“ была зусім чужая і псыхалягічна няпрыемлемая<ref>У надрукаванай рэзалюцыі зьезду зьмешчаны побач два спосабы вырашэньня зямельнага пытаньня, як кампраміс з эсэрамі: колектывістычны і эсэраўскі (з перадзеламі). Але зьезд фактычна ні таго ні другога не галасаваў, і яны абодва былі як-быццам накінены зьверху — адзін (колектывістычны) намі, другі — эсэрамі. Толькі ў 1905 годзе на партыйным зьезьдзе Грамады была прынята зямельная праграма, выпрацаваная намі і прыняўшая пад увагу індывідуалістычныя імкненьні беларускага сялянства. Але аб гэтым — далей.</ref>. На гэтай канфэрэнцыі, паміж іншым, было пастаноўлена стварыць пад павадырствам Б. Р. Г. „Беларускі Крэсьцянскі Саюз“ — з праграмай у духу Грамады. {{выява з подпісам|месца=зьлева|шырыня=150px|выява=За двадцаць пяць гадоў (1928). Казіміра Яноўская.jpg|подпіс=Казіміра Яноўская (1906 г.).}} „Саюз“ быў створаны і адыграў паважную ролю ў нашым руху ў 1905 годзе. Ад ягонага імя езьдзілі дэлегаты на маскоўскі ўсерасейскі сялянскі зьезд (Іван і Мікалай). Друкавалася шмат лістовак з подпісам „Саюзу“. {{выява з подпісам|месца=зьлева|шырыня=150px|выява=Anton Niekanda-Trepka. Антон Неканда-Трэпка (1906).jpg|подпіс=Антон Трэпка (1906 г.).}} {{gap|2.5em}}Год 1904 быў асабліва памятны для мяне асабіста: у гэтым годзе адбылося маё „баявое хрышчэньне“ — у менскім вастрозе. Памятаю, што неяк улетку (— здаецца, у ліпні месяцу) ў Менск заглянуў з вёскі мой калега па гімназіі і па ўнівэрсытэце (таксама, як і я, прыроднік), Адвард Б. (прозьвішча ўпамінаць не хачу). Сустрэўшы нас з Іванам на вуліцы, ён прасіў даць яму<noinclude></noinclude> 629gcji78bpoxy8lv37tudc5sg3f6nq 286010 286009 2026-05-16T19:41:47Z Gleb Leo 2440 286010 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>таварышамі — беларускімі сялянамі, ды як яны — зусім саматугам — строілі ўжо тады пляны аб чыста беларускай рэвалюцыйнай рабоце, зрэалізаванай цяпер Грамадой. Гэтак нацыянальны элемэнт узяў верх, хаця і эсэраўская праграма падзелу зямлі на „общинных“ правох з „перадзеламі“ пужала нашых сялян-індывідуалістаў, для якіх вялікаруская „община“ была зусім чужая і псыхалягічна няпрыемлемая<ref>У надрукаванай рэзалюцыі зьезду зьмешчаны побач два спосабы вырашэньня зямельнага пытаньня, як кампраміс з эсэрамі: колектывістычны і эсэраўскі (з перадзеламі). Але зьезд фактычна ні таго ні другога не галасаваў, і яны абодва былі як-быццам накінены зьверху — адзін (колектывістычны) намі, другі — эсэрамі. Толькі ў 1905 годзе на партыйным зьезьдзе Грамады была прынята зямельная праграма, выпрацаваная намі і прыняўшая пад увагу індывідуалістычныя імкненьні беларускага сялянства. Але аб гэтым — далей.</ref>. На гэтай канфэрэнцыі, паміж іншым, было пастаноўлена стварыць пад павадырствам Б. Р. Г. „Беларускі Крэсьцянскі Саюз“ — з праграмай у духу Грамады. {{выява з подпісам|месца=зьлева|шырыня=150px|выява=За двадцаць пяць гадоў (1928). Казіміра Яноўская.jpg|подпіс=Казіміра Яноўская (1906 г.).}} „Саюз“ быў створаны і адыграў паважную ролю ў нашым руху ў 1905 годзе. Ад ягонага імя езьдзілі дэлегаты на маскоўскі ўсерасейскі сялянскі зьезд (Іван і Мікалай). Друкавалася шмат лістовак з подпісам „Саюзу“. {{выява з подпісам|месца=справа|шырыня=150px|выява=Anton Niekanda-Trepka. Антон Неканда-Трэпка (1906).jpg|подпіс=Антон Трэпка (1906 г.).}} {{gap|2.5em}}Год 1904 быў асабліва памятны для мяне асабіста: у гэтым годзе адбылося маё „баявое хрышчэньне“ — у менскім вастрозе. Памятаю, што неяк улетку (— здаецца, у ліпні месяцу) ў Менск заглянуў з вёскі мой калега па гімназіі і па ўнівэрсытэце (таксама, як і я, прыроднік), Адвард Б. (прозьвішча ўпамінаць не хачу). Сустрэўшы нас з Іванам на вуліцы, ён прасіў даць яму<noinclude></noinclude> o4lsd8q5hbrpo2tts7etl4x44vmrrzk 104 122397 286204 284339 2026-05-17T10:07:29Z By-isti 3554 286204 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude>цішком унутры і якіх ня чуеш зусім, пакуль не растопяцца яны ў цяплыні агіднае сэнтымэнтальнасьці і не зальліюць нутро млявым бясьсільлем. {{Водступ|2|em}}— Трэба быць жорсткім. І перш-на-перш — да самога сябе. {{Водступ|2|em}}У гэтую ноч адкрылася Сымону Карызну ўся глыбіня перабудовы вёскі, увесь нявідны нутраны бок гэтага вялікага гістарычнага процэсу. Ён зразумеў, што ня толькі справа тут ідзе аб зьмене спосабу гаспадараваньня, аб пераходзе да больш дасканалае гаспадарчае сыстэмы, што тут становіцца задача найглыбейшае пераробкі самаго чалавека, вызваленьне яго з-пад жудаснага гнёту уласнае рабскае псыхікі. І гэтая грандыёзная задача мусіць быць разьвязана не старымі аблуднымі мэтодамі недалужнага культуртрэгерства, а рашучым рэволюцыйным удаам. {{Водступ|2|em}}— Трэба быць жорсткім. І перш — на-пёрш да самога сябе. {{Водступ|2|em}}Прачнуўся ўраньні Карызна ад звонкага дзяцінага голасу гаспадарскае дачкі. Яна нешта рабіла тут, у сьвятліцы, і, забыўшыся, мусіць, на яго, а мо‘ й сумысьля, каб разбудзіць, голасна загаманіла з некім праз акно. Потым схапянулася, зірнула на яго сваімі быстрымі чорненькімі вочкамі, засаромілася і ўцякла. {{Водступ|2|em}}Карызна ясна усьміхнуўся. Устаўшы з ложку, ён перш-на-перш падышоў да акна і зірнуў на двор. Там маўклівы гаспадар спакойна запрагаў у сані чыстага гладкага канька, рыхтуючыся весьці яго на зборны пункт. На санках ляжала акуратна складзеная запасная збруя. {{Водступ|2|em}}Карызну хацелася, каб тое, што перажыў ён уначы, было звычайным, троху няпрыемным сном. {{Ініцыял|'''12'''}} Прыехаў ён у Сівец гадзіне аб адзінаццатай. Лекцыі ягоныя былі зраньня — ён спазьніўся на іх. Не заходзячы ў клясы, ён адразу пашоў да сябе на кватэру. {{Водступ|2|em}}Жонкі у хаце ня было. Гэта троху зьдзівіла яго і троху суцешыла. {{Водступ|2|em}}На стале ляжаў нерасьпячатаны ліст. Ён падумаў адразу, што ад дачкі, але ўбачыў на конвэрце зусім незнаёмае няпрыветна-крывое пісьмо. Разадраў конвэрт і здрыгануўся ніто ад зьдзіўленьня, ніто ад прыкрасьці. Ліст быў ад бацькоў. У ім пісалася: {{Водступ2-пачатак|2|em}} {{Цэнтар|„Даражэнькі сынок Сымонка!}} {{Водступ|2|em}}Даўно ужо ня мелі ад цябе ліста і ня ведаем, ці жыў ты там, ці здароў. А цяперашнім сьветам ці мала што можа здарыцца з чалавекам. Бывае — каторы богу душой не вінават, а тым часам зробяць яго на няма ведама што. У нас жыцьцё, Сымонка, дрэннае. Жывем і самі ня ведаем, да чаго дажывемся. Ці давядзецца ўжо і ўбачыцца калі з табой, наш даражэнькі сынок. Абклалі нас усім-усякім, як жывадзёраў якіх, запісалі ўжо ў кулакі і кажуць, што будуць<noinclude></noinclude> htduazfsdvc28i9m1ubv9729la2zayr 286209 286204 2026-05-17T10:09:47Z By-isti 3554 286209 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude>цішком унутры і якіх ня чуеш зусім, пакуль не растопяцца яны ў цяплыні агіднае сэнтымэнтальнасьці і не зальліюць нутро млявым бясьсільлем. {{Водступ|2|em}}— Трэба быць жорсткім. І перш-на-перш — да самога сябе. {{Водступ|2|em}}У гэтую ноч адкрылася Сымону Карызну ўся глыбіня перабудовы вёскі, увесь нявідны нутраны бок гэтага вялікага гістарычнага процэсу. Ён зразумеў, што ня толькі справа тут ідзе аб зьмене спосабу гаспадараваньня, аб пераходзе да больш дасканалае гаспадарчае сыстэмы, што тут становіцца задача найглыбейшае пераробкі самаго чалавека, вызваленьне яго з-пад жудаснага гнёту уласнае рабскае псыхікі. І гэтая грандыёзная задача мусіць быць разьвязана не старымі аблуднымі мэтодамі недалужнага культуртрэгерства, а рашучым рэволюцыйным удаам. {{Водступ|2|em}}— Трэба быць жорсткім. І перш — на-пёрш да самога сябе. {{Водступ|2|em}}Прачнуўся ўраньні Карызна ад звонкага дзяцінага голасу гаспадарскае дачкі. Яна нешта рабіла тут, у сьвятліцы, і, забыўшыся, мусіць, на яго, а мо‘ й сумысьля, каб разбудзіць, голасна загаманіла з некім праз акно. Потым схапянулася, зірнула на яго сваімі быстрымі чорненькімі вочкамі, засаромілася і ўцякла. {{Водступ|2|em}}Карызна ясна усьміхнуўся. Устаўшы з ложку, ён перш-на-перш падышоў да акна і зірнуў на двор. Там маўклівы гаспадар спакойна запрагаў у сані чыстага гладкага канька, рыхтуючыся весьці яго на зборны пункт. На санках ляжала акуратна складзеная запасная збруя. {{Водступ|2|em}}Карызну хацелася, каб тое, што перажыў ён уначы, было звычайным, троху няпрыемным сном. {{Ініцыял|'''12'''}} Прыехаў ён у Сівец гадзіне аб адзінаццатай. Лекцыі ягоныя былі зраньня — ён спазьніўся на іх. Не заходзячы ў клясы, ён адразу пашоў да сябе на кватэру. {{Водступ|2|em}}Жонкі у хаце ня было. Гэта троху зьдзівіла яго і троху суцешыла. {{Водступ|2|em}}На стале ляжаў нерасьпячатаны ліст. Ён падумаў адразу, што ад дачкі, але ўбачыў на конвэрце зусім незнаёмае няпрыветна-крывое пісьмо. Разадраў конвэрт і здрыгануўся ніто ад зьдзіўленьня, ніто ад прыкрасьці. Ліст быў ад бацькоў. У ім пісалася: {{Водступ2-пачатак|2.5|em}} {{Цэнтар|„Даражэнькі сынок Сымонка!}} {{Водступ|2|em}}Даўно ужо ня мелі ад цябе ліста і ня ведаем, ці жыў ты там, ці здароў. А цяперашнім сьветам ці мала што можа здарыцца з чалавекам. Бывае — каторы богу душой не вінават, а тым часам зробяць яго на няма ведама што. У нас жыцьцё, Сымонка, дрэннае. Жывем і самі ня ведаем, да чаго дажывемся. Ці давядзецца ўжо і ўбачыцца калі з табой, наш даражэнькі сынок. Абклалі нас усім-усякім, як жывадзёраў якіх, запісалі ўжо ў кулакі і кажуць, што будуць<noinclude></noinclude> 0z7140k8ngo9t91tqnmtb49fo56b5vx 104 122399 286206 284338 2026-05-17T10:07:50Z By-isti 3554 286206 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude>раскулачваць, а мо‘ й сашлюць куды на пагібель. А ты-ж сам ведаеш, Сымонка, якія мы багатыры. За вашай-жа, дзеткі, дапамогаю і абжыліся сяк-так, а то-ж сьвету божага ня бачылі. І вось ня ведаем самі, што тут рабіць. Прадаваць што — баімся, каб не засудзілі, а грошай няма, ты-ж ведаеш ўсё у гаспадарку клалі. Як ня дай божа вышлюць, дык прыдзецца ехаць і голым і без капейкі. Парай ты нам, даражэнькі сыночак, што рабіць, куды кінуцца. Ты-ж ткі сам партыйны і добра знаешся ў гэтых справах. Матка зусім слабая, ледзьве ступае па хаце: а бацька троху трывае. Лаўрэн паехаў да цесьця разам з Арынаю — можа там якую раду парадзяць. А мы адны з дзяцьмі асталіся. Напішы, сынок, парай, даражэнькі, можа яшчэ як і можна перакруціцца“… {{Водступ2-канец}} {{Водступ|2|em}}Далей Карызна ня чытаў. Склаў скоранька ліст і усунуў назад у конвэрт, а конвэрт паклаў пад цяжкі груд кніжок. Зусім мімаволі, інстыктыўна азірнуўся на бакі, як злодзей. {{Водступ|2|em}}Кулакі… За вашаю, дзеткі, дапамогаю… {{Водступ|2|em}}Ён даваў і грошы і парады. Ён пісаў, каб разьвіналі гаспадарку, каб не баяліся, наймалі, калі спатрэбіцца, бо гэта савецкая ўлада не забараняе. Ён раіў ім адыйсьці на-хутар, ці, прынамсі, на пасёлак, бо лягчэй будзе тады паставіць на ногі гаспадаркуе… {{Водступ|2|em}}Кулакі… Хто кулакі? Яны ці ён? Іх, старых, хворых, гатовы выслаць з межаў раёну, а мо‘ акругі, а мо‘ рэспублікі… А ён? Што мусіць рабіць ён? Як ён паглядзіць людзям у вочы? Што ён скажа сваім тут, што скажа партыі? {{Водступ|2|em}}Гэта быў па-праўдзе страшэнны ўдар. Захоплены цалкам работай, клопатамі, Карызна дз гэтага часу ня ўправіўся неяк падумаць пра свае асабістыя справы (а мабыць было ў іх яшчэ ці мала чаго ня зусім чыётага?), ён забыўся на асабістае. {{Водступ|2|em}}Сама што і забыцца тады на асабістае, калі яно ня зусім чыстае! Самаадданасьць, ха-ха! {{Водступ|2|em}}Ну, вось і ўсё. Падышло нямінучае. Ён — кулак. Не яны, а ён кулак, бо-ж ён зрабіў іх і сябе — так-так, і сябе — кулакамі, сьвядома зрабіў, прыпцыпова, так, як рабіў і шмат каго іншых. О, было і гэта! Некалькі вёсак выключна за яго дапамогаю пашлі на пасёлкі. Гэта было, праўда, ня тут, гэта было-там, дзе працаваў ён перад гэтым. {{Водступ|2|em}}А цяпер ён крычыць пра бязьлітаснае змаганьне з кулакамі, пра ліквідацыю кулацтва, як клясы! Ён крычыць пра зьнішчэньне дробна-ўласьніцкае гаспадаркі, якую сам пашыраў! {{Водступ|2|em}}Сымон Карызна! супроць каго ты змагаешся? {{Водступ|2|em}}Ён раптам успомніў мінулую ноч і заскрыгаў зубамі ў зларадасьці. {{Водступ|2|em}}— А… Пашкадаваў… Сьлязу пусьціў… Няшчасны мужычок! Трэба каня ў колгас аддаваць яму, небараку. Уласнага каня! Сам выгадаваў!..<noinclude></noinclude> g96qpne4o8rzufjy5dc0b6znvo0avke 104 122423 286011 284351 2026-05-16T19:43:53Z Gleb Leo 2440 286011 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>{{перанос канец|да|лейшым}} узмацаваньне эсэраўскіх уплываў аказалася гібельным для яе: у выніку гэтых уплываў была з‘арганізавана экспрапрыяцыя казённых грошы — дужа няўдалая, якая і была прычынай пазьнейшага развалу менскае арганізацыі. Проці экспрапрыяцыяў рашуча выступіў наш Ц. К. (тады ўжо ён быў у Вільні), што выклікала напружаныя адносіны між Менскам і Вільняй, — а накліканы экспрапрыяцыяй на Грамаду паход уладаў прымусіў галоўных менскіх дзеячоў „зьліквідавацца“ і перабрацца ў другія месцы. У Менску — з далейшым {{разьбіўка|узмацненьнем}} рэакцыі наагул — рэвалюцыйная праца ў нас спынілася; захавалася толькі ў дужа абмежаваных рамках праца чыста культурная, наладжаная праз пару гадоў пасьля апісаных выпадкаў. [[File:Siarhiej Skandrakoŭ. Сяргей Скандракоў (1906).jpg|150px|center]] {{Цэнтар|{{smaller|Сяргей Скандракоў (1906 г.).}}}} {{gap|2.5em}}Усё-ж такі ў працягу 1906 году, да гэтага нешчасьлівага „эксу“, — нашы менскія таварышы: Бурбіс, Шабуня, Уласаў, Яноўская, Скандракоў, Зелезей, Каганец, Кукель („Апанас“), Ленкоўскі і другія разьвілі былі шырокую дзеяльнасьць Грамады сярод работнікаў (ня кажучы, ведама, аб нармальнай і сталай працы на вёсцы). Характэрна, што Грамада дапяла тут таго, чаго дапяць не маглі другія партыі: яна з‘арганізавала рад прафэсыянальных работніцкіх саюзаў — шаўцоў (пераважна на Камароўцы), парыкмахераў, музыкантаў, фармацэўтаў, абыймаючы сваімі ўплывамі работнікаў розных нацыянальнасьцяў, навет жыдоў, ахвотна йшоўшых пад эгідай беларускае партыі. Гэтак сама Грамада з‘арганізавала дробных чыншавікоў-дамаўласьнікаў на мястовай, папоўскай ды ксяндзоўскай зямлі; сярод іх „вёў рэй“ нейкі Верасаў, пазьнейшы карэспандэнт „Нашае Нівы“, які пісаў пад прозьвішчам „Мікола Камароўскі“ і дужа крэпка „дапякаў“ менскую адміністрацыю і духавенства.</br></br> {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}}{{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}}<noinclude> {{gap|2.5em}}</noinclude> 2xgnc06093aub3x9pzjrogsyf1a6zn5 104 122438 286014 284346 2026-05-16T19:48:58Z Gleb Leo 2440 286014 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>зьяжджаліся найбольш актыўныя беларускія сілы з усяго краю дзеля абмену думкамі і вызначэньня шляхоў далейшае працы. {{gap|2.5em}}Здаецца, ў 1906 (а моʻ і ў 1907?) годзе Б. С. Г. апошні раз прымала ўчасьце ў зьезьдзе рэвалюцыйных партыяў усяе Расеі, які адбыўся ў Фінляндыі. Дэлегатам нашым быў Іван. [[File:Іван і Антон Луцкевічы і Аляксандр Уласаў у час выхаду Нашай Нівы.jpg|250px|center]] {{Цэнтар|{{smaller|Кіраўнічая „тройка“ „Нашае Нівы“: Іван Луцкевіч, Ал. Уласаў<br />(сядзяць) і Ант. Луцкевіч (стаіць) — у 1910 годзе.}}}} {{gap|2.5em}}Ня буду пералічаць тут усіх тых акцыяў, якія ў далейшым часе вёў „нашаніўскі“ цэнтр (— прыкладам, выбарная акцыя ў Дзяржаўную Думу III і IV, ды інш.): партыйнае фірмы тут афіцыяльна ня было, хаця ўвесь кірунак нашае працы быў бязумоўна грамадаўскі. {{перанос пачатак|Ад|значу}}<noinclude></noinclude> n6xbbq1wmr49adqrdqlxnoz2dhx6v1r 286015 286014 2026-05-16T19:49:34Z Gleb Leo 2440 286015 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>зьяжджаліся найбольш актыўныя беларускія сілы з усяго краю дзеля абмену думкамі і вызначэньня шляхоў далейшае працы. {{gap|2.5em}}Здаецца, ў 1906 (а моʻ і ў 1907?) годзе Б. С. Г. апошні раз прымала ўчасьце ў зьезьдзе рэвалюцыйных партыяў усяе Расеі, які адбыўся ў Фінляндыі. Дэлегатам нашым быў Іван. [[File:Іван і Антон Луцкевічы і Аляксандр Уласаў у час выхаду Нашай Нівы.jpg|350px|center]] {{Цэнтар|{{smaller|Кіраўнічая „тройка“ „Нашае Нівы“: Іван Луцкевіч, Ал. Уласаў<br />(сядзяць) і Ант. Луцкевіч (стаіць) — у 1910 годзе.}}}} {{gap|2.5em}}Ня буду пералічаць тут усіх тых акцыяў, якія ў далейшым часе вёў „нашаніўскі“ цэнтр (— прыкладам, выбарная акцыя ў Дзяржаўную Думу III і IV, ды інш.): партыйнае фірмы тут афіцыяльна ня было, хаця ўвесь кірунак нашае працы быў бязумоўна грамадаўскі. {{перанос пачатак|Ад|значу}}<noinclude></noinclude> oiaow9oymztbrji33v5yyh558mn77pz 104 122444 286016 284354 2026-05-16T19:58:12Z Gleb Leo 2440 286016 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>{{перанос канец|агульна-работніц|кім}} руху, ладзючы супольне з другімі работніцкімі арганізацыямі ці то публічныя мітынгі, ці работніцкія каапэратывы, ці інш. Паміж іншым, нашай групе ўдалося з‘арганізаваць друкарскіх работнікаў хрысьціян у прафэсіяльны саюз і аб‘яднаць яго з істнаваўшым раней такім-жа жыдоўскім саюзам, чаго да нас дарэмна дабіваліся другія партыі. {{gap|2.5em}}Аб тым, што рабілася за лініяй фронту, мы блізу нічога ня ведалі. Дык толькі ў 1918 годзе — пасьля заняцьця немцамі Менску — мы даведаліся, што ў сувязі з рэвалюцыйнымі падзеямі ў Расеі тамака ўзнавіла сваю дзеяльнасьць Беларуская Сацыялістычная Грамада, што ўтварыліся камітэты Грамады ў Пецярбурзе і Ма- {{block center/s}} {| | [[File:Jazep Dyła. Язэп Дыла (1917).jpg|150px|center]] | {{gap|2em}} | [[File:Jazep Varonka. Язэп Варонка (1917).jpg|150px|center]] |- | {{Цэнтар|{{smaller|Язэп Дыла (1917 г.).}}}} | | {{Цэнтар|{{smaller|Язэп Варонка (1917 г.).}}}} |} {{block center/e}} скве, што ў Пецярбурзе ў чэрвені 1917 году адбылася канфэрэнцыя Б. С. Г., што ўтварыўся часовы цэнтральны камітэт партыі, які і правёў скліканьне партыйнага зьезду ў Менску ў кастрычніку 1917 году. На зьезьдзе былі прадстаўнікі ад гэткіх арганізацыяў Грамады: Масква — Язэп Дыла; Пецярбург — Язэп Варонка, Зьмітра Жылуновіч, Браніслаў Тарашкевіч; Слуцак — Радаслаў Астроўскі; Менск — Аляксандар Прушынскі (Алесь Гарун), Аркадзь Смоліч, Палута Бадунова, Людвіка Сівіцкая; Гэльсінгфорс — Муха; XII армія — Мамонька, Дадон; Барысаў — Шыцёнак; N-дывізія — Мікалайчук; Бабруйск — Шантыр, Талчынская і Крычко; Бакшты — Бычкоўскі і Чэрнік; Нарвская арганізацыя (ў Пецярбурзе) — Чарвякоў; X армія — Сымон Рак-Міхайлоўскі;<noinclude></noinclude> ptfqhthbmvl9zlezzi2bf9c519jmrcb 104 122446 286017 284356 2026-05-16T20:00:16Z Gleb Leo 2440 286017 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>Менская дружына — В. Адамовіч; N этапны батальён — Платон, ды інш. Апрача пералічаных дэлегатаў, з дарадчым голасам былі сябры партыі Бандарчык, Мікалай Шыла, Ігнат Дварчанін, Ласко, В. Лявіцкая, Данілевіч і Галавач<ref>Усе гэтыя інфармацыі ўзяты з друкаванага пратаколу зьезду, прысланага нам з Менску пасьля навязаньня сувязі з Вільняй. Маю яго ў сваім архіве.</ref>. {{выява з подпісам|месца=зьлева|шырыня=200px|выява=Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927). Цішка Гартны.jpg|подпіс=Зьміцер Жылуновіч („Цішка Гартны“).}} {{gap|2.5em}}Зьезд зрабіў вялікую работу: ён апрацаваў абноўленую праграму Б. С. Г. і арганізацыйны статут партыі, разгледзіў цэлы рад бягучых спраў і выбраў новы Ц. К-т. У аснову зямельнае праграмы зьезд палажыў гэткія тры прынцыповыя пункты: 1) уся зямля — ўсяму народу; 2) зямельнай справай загадывае Краёвая Рада Беларусі; 3) надзяленьне зямлёй мае быць ня вышэй працоўнай і ня ніжэй харчоўнай нормы, — што было значным адступленьнем ад нашае старое праграмы і адбівала настроі перажыванага тады мамэнту. Партыйны дэвіз было пастаноўлена зьмяніць гэтак: „Працоўная бедната ўсіх '''народаў''', злучайся!“ (— замест даўнейшага: „Працавітая бедната ўсіх '''краёў''', злучайся!“). У справе адносінаў Б. С. Г. да справы нацыяналізацыі {{разьбіўка|войска}} зьезд прыняў гэткую пастанову: „III партыйны зьезд Б. С. Г. вітае ўтварэньне беларускай народнай арміі і жадае, каб яна сталася рэвалюцыйнаю гвардыяй працоўнага народу беларускага і памагла яму дабіцца яго нацыянальных і сацыяльных мэтаў“. У канцы быў выбраны Ц. К. у ліку 12 асоб: А. Прушынскі, В. Адамовіч, П. Бадунова, С. {{перанос пачатак|Рак-Міхай|лоўскі}}<noinclude></noinclude> tgmos759277hg9uhi9gb0y56f52mzbd 104 122447 286020 284385 2026-05-16T20:12:28Z Gleb Leo 2440 286020 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>{{перанос канец|Рак-Міхай|лоўскі}}, А. Смоліч, І. Мамонька, Муха, Яз. Дыла, Зьм. Жылуновіч, Яз. Варонка, Б. Тарашкевіч, М. Шыла, а кандыдатамі да іх — Яўхім Ласко, Лузгін, Бандарчык, Пятроўскі, Петрашкевіч, Турук. {{gap|2.5em}}Сярод грамадаўцаў — у меру расслаеньня агульнарасейскага рэвалюцыйнага руху — пачала выяўляцца дыфэрэнцыяцыя. Выдзялілася спаміж іх больш радыкальная сацыяльна група з Зьмітрам Жылуновічам („Цішкам Гартным“), Чарвяковым і Дылам на чале, якая пасьля ўвайшла ў склад Камуністычнае Партыі і ўзяла на сябе ініцыятыву будаваньня Радавае Беларусі, зьдзейсьніўшы часткова ў складзе С. С. Р. Р. — наш {{block center/s}} {| | [[File:За двадцаць пяць гадоў (1928). Браніслаў Тарашкевіч.jpg|150px|center]] | {{gap|2em}} | [[File:За двадцаць пяць гадоў (1928). Радаслаў Астроўскі.jpg|150px|center]] |- | {{Цэнтар|{{smaller|Браніслаў Тарашкевіч (1917 г.).}}}} | | {{Цэнтар|{{smaller|Радаслаў Астроўскі}}}} |} {{block center/e}} дзяржаўны ідэал (1 студзеня 1919 г.), абвешчаны раней актам Рады Рэспублікі 25 марца 1918 году, аб чым скажу далей. Жылуновіч-жа заняў, хоць і не надоўга, становішча галавы першага ўраду Радавае Беларусі. {{gap|2.5em}}Але большасьць грамадаўскіх дзеячоў стаяла яшчэ і далей на старым дэмакратычным становішчы. У канцы 1917 году Грамада пробуе стварыць зачатак сваей беларускай народнай улады на тэрыторыі Беларусі. Ня спыняючыся на падробнасьцях, аб якіх сам ведаю пераважна з апавяданьняў другіх асоб і з менскае прэсы таго часу, я ўспомню тут толькі скліканыя грамадаўцамі вайсковыя зьезды беларускія на ўсіх адрэзках<noinclude></noinclude> 9wf2b1jfyzhanzs9tcypis8953kt1xt 104 122460 286208 284383 2026-05-17T10:09:19Z By-isti 3554 286208 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude>зладна, проста, дасягальна. А то раптам сьляпучай маланкай бліскала перад ім агнявая здань небясьпекі, і ў балюча-яскравым сьвятле у пачварнай яснасьці выступалі яго даўнейшыя ўчынкі. Усё тады ўраз пераварочвалася, набывала новыя фарбы, новыя вобразы, Ён бачыў сябе абкружанага з усіх бакоў атрутнымі падазрэньнямі, недаверлівасьцю, ён успамінаў кожны незразумелы жэст, кожную неразгаданую ім усьмешку, усё роўна, у каго-б ён яе ні заўважыў, і ўсяму надаваў асаблівыя, страшныя для яго тлумачэньні. Яго ахапляла чорная немарасьць, усё наперадзе затулялася таемнай падступнай цемрай. {{Водступ|2|em}}Пад вечар з усяго гэтага тлуму пачуцьцёў вылучылася адна, няясная, дакучная турбота. Ён інстыктыўна чуў, што нешта павінен зрабіць дужа пільнае, неабходнае і ніяк ня мог уздумаць, што гэта такое. Перабіраў усе свае абавязкі па школе, па ячэйцы, успамінаў, якія каму даваў абяцаньні нават праверыў свае вельмі абмежаваныя сямейныя абавязкі — і нідзе не знаходзіў таго, што гняло яго няясным напамінкам аб няспраўленым абавязку. Нарэшце, выпадкова погляд яго спыніўся на пісьмовым стале, на цяжкім грудзе кніг, пад якім схаваў ён нешчасьлівы ліст ад бацькоў. Тады ўспомніў: трэба нешта адказаць старым. {{Водступ|2|em}}І раптам працяла яго новая цудоўная думка, Яшчэ-ж ня позна, яшчэ можна што-небудзь зрабіць там, неяк рэабілітаваць бацькоў і разам з тым самога сябе. Як гэта дасюль не натрапіў ён на такую простую і такую трапную думку! {{Водступ|2|em}}Сымон Карызна ў нэрвовым парываньні кідаецца да стала, сударгава хапае паперу, чарніла і піша шпарка, ня думаючы, абы каб схапіць і зафіксаваць хутчэй на паперы сама патрэбнае. {{Водступ2-пачатак|2.5|em}} {{Цэнтар|„Дарагія бацькі!}} {{Водступ|2|em}}Ліст Ваш атрымаў: і ён даў мне многа прыкрасьці. Ня тым, што вам пагражаюць адабраць маемасьць, а тым, што вы дайшлі да гэтага праклятага ганебнага стану, зрабіліся кулакамі. Вы пытаецеся мае рады? Мая рада такая. Кідайце ўсё. Прадавайце, аддавайце, проста выкідайце вон, аставайцеся голыя, але бяз гэтае ганебнае пячаткі. Неяк пражывем. Запісвайцеся, калі прымуць, у колгас, і працуйце шчыра, старанна, як працавалі на сваёй гаспадарцы. Калі што-якае, дык дапамогу ад мяне заўсёды дастанеце“…{{Водступ2-канец}} {{Водступ|2|em}}Ён на момант суняўся, раздумляючы, што яшчэ дапісаць. Але першы запал ужо выліўся, і дальшыя словы ня ішлі на пяро. Ён устаў, прайшоўся па пакою. Потым падышоў, перачытаў уважна напісанае (яно ўспрымалася цяпер суха і нова, нібы чужое) і раптам зарагатаў дзікім зларадасным сьмехам: {{Водступ|2|em}}Ха-ха-ха!… Во гэта так!.. Гэта зусім лёгічна, таварыш кулак. Што-ж ты мог параіць яшчэ бацьком, як не самараскулачваньне? Ратуйце, пакуль ня позна, сваю і маю скуру! Ха-ха-ха!.. {{Водступ|2|em}}Ён хапіў паперку і падраў яе на дробныя мэтлухі. Перакуліў са стала груд кніг, схапіў бацькоўскі ліст і зрабіў з ім тое<noinclude></noinclude> k1ekzeqg9mle13flqm1q8tjxizepoca 104 122463 286021 284388 2026-05-16T20:13:47Z Gleb Leo 2440 286021 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>ваеннага фронту, спробы тварэньня беларускага войска, а ўрэшце Першы Ўсебеларускі Кангрэс у самым канцы 1917 году, вынікам якога было першае абвяшчэньне самастойнае Беларускае Рэспублікі ў федэрацыйнай сувязі з Расеяй ды стварэньне Рады Рэспублікі („прадпарляманту“), пад старшынством Язэпа Лёсіка, і яе выканаўчага органу — першага беларускага ўраду пад назовам Народнага Сэкрэтарыяту, з Язэпам Варонкай на чале. Хаця да пазьнейшае дзеяльнасьці {{выява з подпісам|месца=зьлева|шырыня=200px|выява=Alaksandar Prušynski (Aleś Harun). Аляксандар Прушынскі (Алесь Гарун) (1928).jpg|подпіс=Аляксандар Прушынскі („Алесь Гарун“)}} Варонкі я аднашуся вельмі крытычна ды лічу, што ён зьбіўся з старое дарогі на бездарожжа, аднак мушу сказаць, што ў той мамэнт ён аказаўся на вышыні палажэньня і выявіў сваё палітычнае чуцьцё, паставіўшы беларускую справу на дзяржаўны грунт. {{gap|2.5em}}У марцы 1918 году з вялікімі труднасьцямі віленскай Беларускай Радзе (— яна заняла месца ранейшага Народнага Камітэту і была выбрана на Беларускай Канфэрэнцыі ў Вільні 25-27 студня 1918 году) удалося дабіцца у немцаў дазволу на пасылку дэлегацыі ў Менск. Паехалі: мы з Іванам, Янка Станкевіч, Язэп Туркевіч і Дамінік Семашка (гэты пасьля — дзеля кар‘еры — стаўся „літвіном“). Семашка ў Менску ад дэлегацыі адстаў, бо даведаўся, што немцы скрыва паглядаюць на Раду Рэспублікі і Народны Сэкрэтарыят. Дык наша дэлегацыя ў зьменшанай лічбе пакіравалася ў нашы першыя дзяржаўныя ўстановы, дзе і пазнаёмілася з агульным палажэньнем. {{gap|2.5em}}У Вільні мы ўжо ад 1915 году станулі на грунт дзяржаўнае незалежнасьці зямель былага {{перанос пачатак|Беларуска-|Літоўскага}}<noinclude></noinclude> m0h60ph3vafkc6cs2j5glswqex81v73 104 122466 286022 284391 2026-05-16T20:20:34Z Gleb Leo 2440 286022 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>{{перанос канец|Беларуска-|Літоўскага}} гаспадарства і стварылі „Канфэдэрацыю Вялікага Князьства Літоўскага“, аб‘яднаўшы на груньце ідэі незалежнасьці краю лепшых прадстаўнікоў дэмакратыі ўсіх чатырох нацыянальнасьцяў: беларусаў, літвіноў, жыдоў і палякоў. Дык, едучы ў Менск, мы ўжо былі падгатаваны да незалежніцкае канцэпцыі, якая ў нас знайшла была сваё выражэньне ў адпаведнай рэзалюцыі віленскае канфэрэнцыі 25-27 студзеня 1918 году. Наадварот, у Менску аб незалежнасьці ніхто адкрыта гаварыць не адважаўся, хаця сярод грамадаўцаў незалежніцкі кірунак быў ужо даволі сільны (Тарашкевіч, Рак-Міхайлоўскі, Смоліч, Лёсік, Прушын- {{block center/s}} {| | [[File:За двадцаць пяць гадоў (1928). Аркадзь Смоліч.jpg|150px|center]] | {{gap|2em}} | [[File:Pałuta Badunova. Палута Бадунова (1928).jpg|150px|center]] |- | {{Цэнтар|{{smaller|Аркадзь Смоліч (1917 г.)}}}} | | {{Цэнтар|{{smaller|Палута Бадунова.}}}} |} {{block center/e}} скі ды інш.). Калі мы прыйшлі на паседжаньне Народнага Сэкрэтарыяту, там якраз разглядалася справа пасылкі дэлегацыі ў Кіеў з просьбай аб грашовую пазыку для Беларускае Рэспублікі. Скарыстаўшы з аказіі, я, перакінуўшыся некалькімі славамі з Іванам і маючы ягоную згоду, папрасіў голасу і выясьніў, што праўна-дзяржаўнае палажэньне Беларускае Рэспублікі — дужа нявыразнае: яна лічыць сябе сябрам Расейскае Фэдэрацыі, але Расея яе за гэткага сябру ня лічыць. Да таго-ж спадзявацца дзяржаўнае пазыкі ад '''незалежнае''' Украіны нам, як '''частцы Расеі''', бяз згоды цэнтральнага расейскага ўраду — юрыдычна немагчыма. Украінцы, ведама, могуць нам дапамагчы {{перанос пачатак|гра|шыма}}<noinclude></noinclude> 5yqh3no9oxjs128d90duzttkw8luaue 104 122467 286023 284392 2026-05-16T20:22:06Z Gleb Leo 2440 286023 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>{{перанос канец|гра|шыма}}, але ня шляхам дзяржаўнае пазыкі, а проста ахвяры, — бо-ж хіба і яны першым чынам запытаюцца ў беларускіх дэлегатаў: ці-ж вы маеце права пазычаць грошы й даваць забавязаньні ад імя тэрыторыі, якая падлягае расейскаму цэнтральнаму ўраду? Я адзначыў неабходнасьць для Беларусі стануць на той самы грунт, на якім станулі ўсе другія вызволеныя народы, і абвясьціць поўную незалежнасьць Беларусі ад Расеі — хаця-бы на знак пратэсту проці аддачы Расеяй часьці Беларусі чужым — на Берасьцейскім міры. Маё выступленьне, горача падтрыманае Іванам і ўсімі сябрамі дэлегацыі, сустрэла спогад сярод сяброў Народнага Сэкрэтарыяту. Варонка заявіў, што гэтае пытаньне трэба {{block center/s}} {| | [[File:Ludvika Sivickaja (Zośka Vieras). Людвіка Сівіцкая (Зоська Верас) (1928).jpg|150px|center]] | {{gap|2em}} | [[File:Alaksandar Čarviakoŭ. Аляксандар Чарвякоў (1917).jpg|150px|center]] |- | {{Цэнтар|{{smaller|Людвіка Сівіцкая (Войцікава)}}}} | | {{Цэнтар|{{smaller|Ал. Чарвякоў (1917 г.)}}}} |} {{block center/e}} перш паставіць у Грамадзе, як у партыі, меўшай тады абсалютную большасьць у Радзе Рэспублікі, — а калі там справа пройдзе памысна, дык тады адпаведны праект будзе ўраз-жа ўнесены Нар. Сэкрэтарыятам на пленарнае паседжаньне Рады Рэспублікі. {{gap|2.5em}}Нас запрасілі на паседжаньне фракцыі Грамады, дзе мы сустрэлі цэлы рад зусім новых людзей, што нарасьлі ў працягу вайны й Рэвалюцыі. Пасьля абмену думкамі апазыцыя проці незалежнасьці ў асобе Макара Касьцевіча „здалася“. Пры галасаваньні ўсе грамадаўцы высказаліся за незалежнасьць, і гэтак справа на пленуме Рады Рэспублікі была забясьпечана. І вось на<noinclude></noinclude> 8gr4zhs272vti4b8ir9si3zm1xiixnu 286024 286023 2026-05-16T20:22:36Z Gleb Leo 2440 286024 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>{{перанос канец|гра|шыма}}, але ня шляхам дзяржаўнае пазыкі, а проста ахвяры, — бо-ж хіба і яны першым чынам запытаюцца ў беларускіх дэлегатаў: ці-ж вы маеце права пазычаць грошы й даваць забавязаньні ад імя тэрыторыі, якая падлягае расейскаму цэнтральнаму ўраду? Я адзначыў неабходнасьць для Беларусі стануць на той самы грунт, на якім станулі ўсе другія вызволеныя народы, і абвясьціць поўную незалежнасьць Беларусі ад Расеі — хаця-бы на знак пратэсту проці аддачы Расеяй часьці Беларусі чужым — на Берасьцейскім міры. Маё выступленьне, горача падтрыманае Іванам і ўсімі сябрамі дэлегацыі, сустрэла спогад сярод сяброў Народнага Сэкрэтарыяту. Варонка заявіў, што гэтае пытаньне трэба {{block center/s}} {| | [[File:Ludvika Sivickaja (Zośka Vieras). Людвіка Сівіцкая (Зоська Верас) (1928).jpg|150px|center]] | {{gap|2em}} | [[File:Alaksandar Čarviakoŭ. Аляксандар Чарвякоў (1917).jpg|120px|center]] |- | {{Цэнтар|{{smaller|Людвіка Сівіцкая (Войцікава)}}}} | | {{Цэнтар|{{smaller|Ал. Чарвякоў (1917 г.)}}}} |} {{block center/e}} перш паставіць у Грамадзе, як у партыі, меўшай тады абсалютную большасьць у Радзе Рэспублікі, — а калі там справа пройдзе памысна, дык тады адпаведны праект будзе ўраз-жа ўнесены Нар. Сэкрэтарыятам на пленарнае паседжаньне Рады Рэспублікі. {{gap|2.5em}}Нас запрасілі на паседжаньне фракцыі Грамады, дзе мы сустрэлі цэлы рад зусім новых людзей, што нарасьлі ў працягу вайны й Рэвалюцыі. Пасьля абмену думкамі апазыцыя проці незалежнасьці ў асобе Макара Касьцевіча „здалася“. Пры галасаваньні ўсе грамадаўцы высказаліся за незалежнасьць, і гэтак справа на пленуме Рады Рэспублікі была забясьпечана. І вось на<noinclude></noinclude> 08mdkogp6i3j31ww63q5jij4aq7fw1m 104 122469 286027 284394 2026-05-16T20:44:09Z Gleb Leo 2440 286027 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>скліканым адумысна паседжаньні Рады, якое пачалося ў 8 гадзін увечары 24 сакавіка і скончылася ў 8 гадз. раніцы 25 сакавіка 1918 году, — пасьля доўгае і ўпорнае барацьбы грамадаўцаў з расейска-польскай групай „земцаў“ (самаўрадавых дзеячоў з Дэмідэцкім-Дэмідовічам, Ярашэвічам і Жылінскім на чале) Рада Рэспублікі вялізарнай большасьцяй галасоў абвясьціла незалежнасьць Беларусі, аб чым і была выдана адпаведная „Устаўная Грамата“. {{gap|2.5em}}Акт 25 марца 1918 году, хаця й ня быў праведзены ў жыцьцё ў тэй пастаці, як мяркавалі ягоныя тварцы, {{block center/s}} {| | [[File:За двадцаць пяць гадоў (1928). Сымон Рак-Міхайлоўскі.jpg|200px|center]] | {{gap|2em}} | [[File:За двадцаць пяць гадоў (1928). Ігнат Дварчанін.jpg|200px|center]] |- | {{Цэнтар|{{smaller|Сымон Рак-Міхайлоўскі (1917 г.)}}}} | | {{Цэнтар|{{smaller|Ігнат Дварчанін}}}} |} {{block center/e}} мае бясспрэчнае гістарычнае значэньне. Ня кажучы ўжо аб тым, што гэтак быў кінены лёзунг, за якім пайшлі ўсе нацыянальна сьвядомыя элемэнты, змагаючыяся за цэласьць і незалежнасьць сваей тэрыторыі, — акт гэты бязумоўна прычыніўся да пазьнейшае зьмены радавае палітыкі ў адносінах да Беларусі й беларускага пытаньня наагул, што і выявілася ў утварэньні з Усходняе Беларусі, афіцыяльна называнай спачатку<noinclude></noinclude> pnklozaumlft67ttaxi4e9rkqe0ynts 104 122474 286028 284399 2026-05-16T20:46:13Z Gleb Leo 2440 286028 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>„Западной Областью“, — Беларускае Сацыялістычнае Радавае Рэспублікі ў складзе ССРР. сьвядома, Сьвятле: {{gap|2.5em}}Тут гожа адзначыць адзін мамэнт, які — сьвядома, ці праз няведаньне, — беларуская хадэцкая прэса і хадэцкія „гісторыографы“ беларускага адраджэнскага руху стараюцца прадставіць у неадпаведным сьвятле яны прысвайваюць хадэкам выдатнае ўчасьце ў акце 25 марца ды вінавацяць сацыялістаў у няўдачы пры правядзеньні яго ў жыцьцё, бо яны, сацыялісты, былі „благімі беларусамі“. Вось-жа справа ў тым, што ў Радзе Рэспублікі ў мамэнт абвяшчэньня незалежнасьці {{block center/s}} {| | [[File:Vanda Losik (Lavickaja). Ванда Лёсік (Лявіцкая) (1928).jpg|150px|center]] | {{gap|2em}} | [[File:Jazep Losik. Язэп Лёсік (1917).jpg|120px|center]] |- | {{Цэнтар|{{smaller|Ванда Лявіцкая (Лёсікава)}}}} | | {{Цэнтар|{{smaller|Язэп Лёсік (1917 г.)}}}} |} {{block center/e}} Беларусі '''зусім ня было прадстаўнікоў беларускіх буржуазных кірункаў, а тым самым — і хадэкаў.''' Беларускае прадстаўніцтва ў Радзе складалася '''выключна з сацыялістаў''' ('''грамадаўцаў''') і на сваіх плячох выносіла барацьбу з абрусіцельнымі і цэнтралістычнымі імкненьнямі „земцаў“, якія ў той час зусім не разумелі беларускае адраджэнскае ідэі і глядзелі на яе, як на „польскую інтрыгу“ (— а іншыя як на „нямецкую“), скіраваную проці „единства русскаго народа“ і „Матушки- Россіи“. Беларускія буржуазныя групы, у тым ліку цяперашнія хадэкі, былі ў той час згуртаваны ў так-званым „Беларускім Прадстаўніцтве“ пад павадырствам ведамага абшарніка Рамана Скірмунта, ды ў „Хрысьціянскай {{перанос пачатак|Злуч|насьці}}<noinclude></noinclude> n51etomc9vyu6h3ueuget4cspyiz6pq 0 123443 285961 285941 2026-05-16T13:23:35Z Gleb Leo 2440 285961 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = 41. Зрываюць маскі | аўтар = Змітрок Бядуля | год = 1932 год | пераклад = | секцыя = Раман | папярэдні = [[Язэп Крушынскі (1929—1932)/2/40|40. Рашучы бой]] | наступны = [[Язэп Крушынскі (1929—1932)/2/42|42. Ня сьпіць варта]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Язэп Крушынскі. 2-я кніга (1932).pdf" from="337" to="354" /> {{Выроўніваньне-канец}} 19a468aytzr4fyo4c2hxfa705vvnus2 104 123448 285949 2026-05-16T12:00:50Z Gleb Leo 2440 /* Не правераная */ Новая старонка: «{{перанос-канец|п=ŭwacho|к=dziła}} ŭ Sławianaŭ, tak jak i ŭ druhich staradaŭnych narodaŭ, šmat rožnych pa sučasnamu haworačy sportaŭ, jak dužańnie, boks, skoki i h. p. {{Водступ|2|em}}Usio heta ahulna nazywałasia bajawym ihryščam. {{Водступ|2|em}}Henyja ihryščy byli moža nawat padobny da tych, jakija Homer apiawaje nad mahiłaj Patrokla. Słowa „tryzna“ ŭ najstaršaj stara-sławianskaj mowie (stara-baŭ...» 285949 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>{{перанос-канец|п=ŭwacho|к=dziła}} ŭ Sławianaŭ, tak jak i ŭ druhich staradaŭnych narodaŭ, šmat rožnych pa sučasnamu haworačy sportaŭ, jak dužańnie, boks, skoki i h. p. {{Водступ|2|em}}Usio heta ahulna nazywałasia bajawym ihryščam. {{Водступ|2|em}}Henyja ihryščy byli moža nawat padobny da tych, jakija Homer apiawaje nad mahiłaj Patrokla. Słowa „tryzna“ ŭ najstaršaj stara-sławianskaj mowie (stara-baŭharskaj) aznačaje boj, baraćbu, a tolki ŭ paźniejšych sławianskich mowach pačało aznačać paminki na čeść umioršaha. Heta daje prawa ćwierdzić ab bajawych ihryščach u staradaŭnych Sławianaŭ. Aprača hetaha dakazywaje pra istnawańnie bajawych ihraŭ ahulny stara-sławianski zwyčaj hetak zwanych božych sudoŭ, jakija wyjaŭlalisia ŭ pajadynku (dueli) kijami, abo miačami. U henych duelach bahi zaŭsiody dawali pieramohu niawinnamu. {{Водступ|2|em}}Značycca, staradaŭnyja Sławianie rožnyja ihry, baraćbu, chodańnie i h. p. ličyli światoj sprawaj, jak heta było ŭ Hrekaŭ. Niama wiedama, ci Sławianie, tak jak staradaŭnyja Hreki, byli świedamy karyści sportu i himnastyki. Jość adnak peŭnym, što jany spatykalisia z Hrekami i im była wiedama hreckaja kultura, dyk nia jość wyklučnym, što Sławianie znali tradycyi staradaŭnych Olimpijskich ihraŭ. U Sławianaŭ była dawoli wysoka pastaŭlena kultura cieła. Dokazam hetaha jość łaźni, jakija byli raspaŭsiudžany ŭ našych prarodzičaŭ ad samaha pačatku ich pajaŭleńnia ŭ historyi, mianoŭna ad IX stahodździa. Słowa „łaźnia“ pachodzić ad słowa „ŭ''łažańnie''“ da ciesnaje izby, napoŭnienaj paraj, ad ablitych wadoj napalenych kamieńniaŭ. Hetyja łaźni Niemcy pieraniali ad Sławianaŭ tolki ŭ XIII {{перанос-пачатак|п=sta|к=hodździ}}<noinclude></noinclude> spezv901nk4h2cf5l4w1g4kxwr1x3r6 104 123449 285950 2026-05-16T12:06:59Z Gleb Leo 2440 /* Не правераная */ Новая старонка: «{{перанос-канец|п=sta|к=hodździ}} (''Piasecki — Dzieje wychowania ''f''izyčnego''). Naahuł Sławianie byli zahartawany, lohka pieranasili hoład i choład; byli adwažnymi i ŭ baju kidalisia ŭ siaredzinu niepryjacielskaha wojska, nie škadujučy žyćcia swajho. Pamima hetaha lepš lubili spakojnaje žyćcio i wiali wajnu pierawažna dziela abarony. „''Кройніка Словяновъ''“ (Rukapis Pietr. Publ. bibl. F. IV. 668)., j...» 285950 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>{{перанос-канец|п=sta|к=hodździ}} (''Piasecki — Dzieje wychowania ''f''izyčnego''). Naahuł Sławianie byli zahartawany, lohka pieranasili hoład i choład; byli adwažnymi i ŭ baju kidalisia ŭ siaredzinu niepryjacielskaha wojska, nie škadujučy žyćcia swajho. Pamima hetaha lepš lubili spakojnaje žyćcio i wiali wajnu pierawažna dziela abarony. „''Кройніка Словяновъ''“ (Rukapis Pietr. Publ. bibl. F. IV. 668)., jakaja jość pierapracoŭkaj „Kroniki“ [[Аўтар:Мацей Стрыйкоўскі|Stryjkoŭskaha]], katoraja była nadrukawana ŭ 1582 hodzie, razwažaje ab imieni „''Sławianie''“ hetak: „Вывод(д) слушны(и) и певны(й), для чагося нашъ народъ называетъ словянами: Словяне маю(т) быти вла(с)тиве, а правдиве (о чо(м)ся з многи(х) гисторико(в) выше(и) показано) звани, ведлу(г) зда(н)я мудру(х) люде(й) от славы: понева(ж) сами словяне и во(л)гарове з руско(го) прырожоно(го) языка, тое имя собѣ односта(й)не да(ли) от славы и от свои(х) рицерски(х) дѣлносте(й)“ ([[Аўтар:Вацлаў Ластоўскі|Ластоўскі]] — [[Гісторыя беларускай (крыўскай) кнігі|Гісторыя Беларускай (крыўскай) кнігі]], bał. 486). {{Водступ|2|em}}Pawodle hetaj chroniki, Sławianie mieli dawoli słaŭnyja rycarskija tradycyi, bo jak kaža chronika, sami siabie nazwali „Sławianami“ ad sławy i ad swaich rycarskich čynaŭ. I sapraŭdy, šmat ciapierašnich wučonych dakazywajuć, na asnowie dośledaŭ mowy i zabytkaŭ, što Sławianie mieli tradycyi — dawoli wajaŭničaha charaktaru, nia tak, jak naprykład ab ich uspaminajuć niekataryja hreckija dakumanty. Aprača hetaha, usie zhadžajucca z tym, što Sławianie wielmi lubili muzyku i tancy. {{Водступ|2|em}}Usio wyšej apisanaje paćwiardžaje praŭdapadobnaść našaha skazu, što rožnyja stara-sławianskija pahanskija światkawańni i abchody {{перанос-пачатак|п=wyjaŭlali|к=sia}}<noinclude></noinclude> 82bgjok4zkudrda6x433utcdihfefc0 104 123450 285951 2026-05-16T12:12:07Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}У Цярэшкі пачаліся кашмарныя ночы. Смоўжамі яны прысмактоўваліся да яго цела. Страціў сон. {{gap|2em}}Кожны раз уночы, калі пачуе тупат ног на тротуары, дык увесь закалоціцца. {{gap|2em}}Ён чакаў… {{gap|2em}}Кожны раз, як затуркоча ўночы званок у калідоры, яму...» 285951 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}У Цярэшкі пачаліся кашмарныя ночы. Смоўжамі яны прысмактоўваліся да яго цела. Страціў сон. {{gap|2em}}Кожны раз уночы, калі пачуе тупат ног на тротуары, дык увесь закалоціцца. {{gap|2em}}Ён чакаў… {{gap|2em}}Кожны раз, як затуркоча ўночы званок у калідоры, яму станавілася млосна. {{gap|2em}}Ён чакаў… {{gap|2em}}Кожны раз, як уночы пачуе шуганьне аўтомобіля ля дома, яго лоб пакрываў халодны пот. {{gap|2em}}Ён чакаў… {{gap|2em}}Удзень хадзіў у інстытут. Калі сусракаўся з Малеўскім, дык горача з ім вітаўся і ветліва і „шчыра“ заглядаў яму ў вочы. Хацеў у іх вычытаць свой лёс. {{gap|2em}}У інстытуце кіпела праца. Стукалі „ундэрвуды“, хадзілі туды і сюды навуковыя працаўнікі, рыхтаваліся да Ўсебеларускай выстаўкі, у організацыі якой інстытут прымаў ня малы ўдзел. За Камароўкай будавалі новы горад-выстаўку. Працавалі інжынэры, аграномы, экономісты, маляры, скульптары, будаўнікі. Сюды ўлетку павінны будуць езьдзіць сотнямі тысяч з Беларусі, многія з розных рэспублік Саюзу. Пракладваліся трамвайныя рэйкі па тэй дарозе, кудою паны вадзілі ў 1920 годзе партызан у Камароўскі лес на расстрэл. Асьпіранты інстытуту організоўвалі свае брыгады і выяжджалі ў розныя глухія месцы краіны дапамагаць пры колектывізацыі. Прыяжджалі стомленыя дарогай і працай, але вясёлыя і бадзёрыя. Чыталі справаздачы аб ходзе працы на вёсцы. Заля інстытуту была заўсёды перапоўнена. Катэдра катэдру выклікала на соцспаборнцітва. Аддзелы абвяшчалі сябе ўдарнымі. Цярэшка прыглядаўся да ўсяго і да ўсіх, зайздросьціў і ненавідзеў. {{gap|2em}}І адно прыкрае адчуваньне зьявілася ў Цярэшкі: {{gap|2em}}…Яго вось распранулі. Голым ходзіць ён па вуліцах, голым сядзіць у сваім габінэце ў інстытуце, нават бяз кашулі з людзьмі размаўляе. Яму сорамна, холадна, прыкра. {{gap|2em}}І яшчэ адно адчуваньне: {{gap|2em}}…Нешта ўкраў, і яго злавілі пры зладзейскім учынку. Так было з ім аднаго разу, калі яшчэ быў малым, калі ў гімназіі вучыўся. У таварыша па вучнёўскай лаўцы ножык украў, прыгожанькі такі ножык з пэрлямутравымі тронкамі, у замшавым мяшочку, які са звонам зашпіляўся. Адразу злавілі. У гімназыі даведваліся ўсе. Багаты бацька ледзь замазаў гэту прыкрую гісторыю. {{gap|2em}}Сустрэў яго раз былы „прэм‘ер“ у белых манкетах. {{gap|2em}}— Вы яшчэ дома? Вітаю… {{gap|2em}}— І вас з тым-жа… {{gap|2em}}— Мы ў мухалоўцы. Нічога. Яшчэ шмат крыві пральлецца. Але, як вы з твару зьехалі, дзядзечка… {{gap|2em}}— Думаеце, што лепш за мяне выглядаеце?<noinclude></noinclude> cpwiv873eltg3emr62pngg9j5vybju9 104 123451 285952 2026-05-16T12:18:51Z Gleb Leo 2440 /* Не правераная */ Новая старонка: «{{перанос-канец|п=wyjaŭlali|к=sia}} ŭ rožnych bajawych rycarskich ihryščach, tancach, charawodach, hulniach, ihrach i rožnych sportach. Usio heta ŭpływała karysna na fizyčnaje raźwićcio našych prarodzičaŭ i zamianiała im ciapierašniuju našu himnastyku i sporty. {{Водступ|2|em}}Datyčna wychawańnia moładzi ŭ Sławianaŭ, dyk moža nam pasłužyć toje, što kaža pra heta L. Rydel (''Dzieje'' P''olski'') haworačy ab...» 285952 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>{{перанос-канец|п=wyjaŭlali|к=sia}} ŭ rožnych bajawych rycarskich ihryščach, tancach, charawodach, hulniach, ihrach i rožnych sportach. Usio heta ŭpływała karysna na fizyčnaje raźwićcio našych prarodzičaŭ i zamianiała im ciapierašniuju našu himnastyku i sporty. {{Водступ|2|em}}Datyčna wychawańnia moładzi ŭ Sławianaŭ, dyk moža nam pasłužyć toje, što kaža pra heta L. Rydel (''Dzieje'' P''olski'') haworačy ab pastryžynach, mianoŭna: {{Водступ|2|em}}U dziacinstwie chłapčanio nia było stryžanaje, i doŭhawałosaje hadawałasia pry boku matki ŭ tawarystwie žančyn, a kali ŭžo minuła jamu siem hadoŭ, tady ŭračysta padstryhali jamu wałasy i z hetaha času chłapiec pierachodziŭ u baćkaŭskija ruki, hartujučysia da mužčynskich prac, da abchodžańnia z aružžam i da palawańnia. Hety-ž samy aŭtar kaža ab Sławianach hetak: „Byŭ heta narod łahodny, dabradušny i wielmi haścinny, dziŭna wytrywały na trudy i niawyhady, nad usio kachajučy swabodu“. {{Водступ|2|em}}Najdaŭniejšyja ŭspaminy ab Sławianach jość z VI stahodździa pa Nar. Chr., mianoŭna: hreckija {{Абмылка|piśmienniki|piśmieńniki}} Prokopijanus i Jordanes uspaminajuć ab „''bieskaniečna''“ wialikim narodzie Sławianaŭ, zasialajučych addaŭna wialikija abšary ziamli za Dunajem. U historyi ab Sławianach možna znajści {{Абмылка|uspaminy|ŭspaminy}} ab tym, što Sławianie daskanalna ŭmieli chawacca pad wadoj; pry hetym dychali praz wydaŭblenuju traścinu, trymajučy zubami adzin kaniec jaje ŭ wadzie, druhi nad wadoj. Heta dakazywaje, što Sławianie čulisia swabodna na wadzie, dziela čaho, razumiejecca, musili ŭmieć pławać.<noinclude></noinclude> smuv7qcnudv9ovcxudf8xyg4tihjcc8 104 123452 285953 2026-05-16T12:27:10Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}— Я? Дзіва што! У мяне жонка і дзеці… {{gap|2em}}— Тое самае ў мяне. Дзеці Язэпа Крушынскага ў мяне жывуць. {{gap|2em}}— Нейк-жа будзе. Можа ўсяго не раскапаюць. На ўсялякі выпадак перагледзьце свой архіў, каб нічога компромэтуючага ў вас ня было. {{gap|2em}}— А...» 285953 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}— Я? Дзіва што! У мяне жонка і дзеці… {{gap|2em}}— Тое самае ў мяне. Дзеці Язэпа Крушынскага ў мяне жывуць. {{gap|2em}}— Нейк-жа будзе. Можа ўсяго не раскапаюць. На ўсялякі выпадак перагледзьце свой архіў, каб нічога компромэтуючага ў вас ня было. {{gap|2em}}— А я зусім забыўся… {{gap|2em}}Цярэшка ледзь за галаву не схапіўся. {{gap|2em}}Поэт… — вылаіў яго „прэм‘ер“ у белых манкетах. {{gap|2em}}Некалькі дзён Цярэшка соваў у печ розныя паперы, орыгіналы падпольна распаўсюджаных вершаў, нават кнігі, старыя газэты. Хаваўся гэтым ад хатняй работніцы, ад жонкі, ад Настачкі і Мзей. {{gap|2em}}Дома прывыклі шанаваць кожную яго шпаргалку, кожны радок, напісаны яго рукою. І вось пані Мар‘я паднесла яму пударунак і сказала з абурэньнем: {{gap|2em}}— Н-н-на-а-а! {{gap|2em}}І палажыла на яго пісьмовы стол жмут рукапісаў. {{gap|2em}}— Я думала, што гэта зрабіла работніца, дык яна прысягаецца: ніколі тваімі рукапісамі і газэтамі ўпечы ня паліць. Гэта дзеці зрабілі! Вось табе прыемнасьпь ад дзяцей твайго Язэпа Крушынскага! Вось маеш! Я ад іх вар‘яцею. Божанька, яны мяне ў магілу ўвагоняць. Я табе раней гаварыла, што так будзе. Божанька ты мой! Я табе… {{gap|2em}}Пані Мар‘я толькі ўвайшла ў газарт вуснай творчасьці, дык на самым цікавым месцы Цярэшка на яе зірнуў такімі вачыма і сказаў такія словы, што яна адразу змоўкла і з дзівам паглядзела на мужа. {{gap|2em}}— Марыська!.. птушачка мая… — сказаў ён, — ц-ц-ціха… {{gap|2em}}Такімі пястотнымі словамі ён абкружаў яе тады, калі яна была яго нявестай. Даўно яна гэткіх слоў ня чула ад мужа. Слова „ц-ц-ціха“ — працяглае і жаласьлівае — спалохала яе. {{gap|2em}}— Ты што, нездароў? Божанька ты мой, як ты памізарнеў за апошні час!.. І чаму-ж гэта госьці перасталі да нас прыходзіць?.. {{gap|2em}}— Спалі, Маруська, усё гэта, каб ніхто ня ведаў. Маўчы… Пасьля раскажу… {{gap|2em}}У яго вачох было нешта такое страшнае і разам з тым жаласьлівае, што пані Мар‘я — да вар‘яцьця ласая на цікавыя навіны — зараз-жа бяз слоў выканала яго просьбу. {{gap|2em}}— Попел ад паперы ў сьметнік вынесеш… {{gap|2em}}— Добра… {{накіравальная рыса|5em}} {{gap|2em}}Ужо ў гарадзкім парку вербы над Сьвіслаччу ахварбаваліся ў зялёны колер. Цярэшка ўсё чакаў. {{gap|2em}}…А можа міне ліха? Хутчэй бы адтуль нашыя прышлі… {{gap|2em}}Пані Мар‘я трывожыцца пачала: {{gap|2em}}— Чаму ня сьпіш па начох? {{gap|2em}}— Сплю…<noinclude></noinclude> 45ne5adngwk921h0q087ezvwsh9fe7h 285954 285953 2026-05-16T12:27:38Z RAleh111 4658 285954 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}— Я? Дзіва што! У мяне жонка і дзеці… {{gap|2em}}— Тое самае ў мяне. Дзеці Язэпа Крушынскага ў мяне жывуць. {{gap|2em}}— Нейк-жа будзе. Можа ўсяго не раскапаюць. На ўсялякі выпадак перагледзьце свой архіў, каб нічога компромэтуючага ў вас ня было. {{gap|2em}}— А я зусім забыўся… {{gap|2em}}Цярэшка ледзь за галаву не схапіўся. {{gap|2em}}— Поэт… — вылаіў яго „прэм‘ер“ у белых манкетах. {{gap|2em}}Некалькі дзён Цярэшка соваў у печ розныя паперы, орыгіналы падпольна распаўсюджаных вершаў, нават кнігі, старыя газэты. Хаваўся гэтым ад хатняй работніцы, ад жонкі, ад Настачкі і Мзей. {{gap|2em}}Дома прывыклі шанаваць кожную яго шпаргалку, кожны радок, напісаны яго рукою. І вось пані Мар‘я паднесла яму пударунак і сказала з абурэньнем: {{gap|2em}}— Н-н-на-а-а! {{gap|2em}}І палажыла на яго пісьмовы стол жмут рукапісаў. {{gap|2em}}— Я думала, што гэта зрабіла работніца, дык яна прысягаецца: ніколі тваімі рукапісамі і газэтамі ўпечы ня паліць. Гэта дзеці зрабілі! Вось табе прыемнасьпь ад дзяцей твайго Язэпа Крушынскага! Вось маеш! Я ад іх вар‘яцею. Божанька, яны мяне ў магілу ўвагоняць. Я табе раней гаварыла, што так будзе. Божанька ты мой! Я табе… {{gap|2em}}Пані Мар‘я толькі ўвайшла ў газарт вуснай творчасьці, дык на самым цікавым месцы Цярэшка на яе зірнуў такімі вачыма і сказаў такія словы, што яна адразу змоўкла і з дзівам паглядзела на мужа. {{gap|2em}}— Марыська!.. птушачка мая… — сказаў ён, — ц-ц-ціха… {{gap|2em}}Такімі пястотнымі словамі ён абкружаў яе тады, калі яна была яго нявестай. Даўно яна гэткіх слоў ня чула ад мужа. Слова „ц-ц-ціха“ — працяглае і жаласьлівае — спалохала яе. {{gap|2em}}— Ты што, нездароў? Божанька ты мой, як ты памізарнеў за апошні час!.. І чаму-ж гэта госьці перасталі да нас прыходзіць?.. {{gap|2em}}— Спалі, Маруська, усё гэта, каб ніхто ня ведаў. Маўчы… Пасьля раскажу… {{gap|2em}}У яго вачох было нешта такое страшнае і разам з тым жаласьлівае, што пані Мар‘я — да вар‘яцьця ласая на цікавыя навіны — зараз-жа бяз слоў выканала яго просьбу. {{gap|2em}}— Попел ад паперы ў сьметнік вынесеш… {{gap|2em}}— Добра… {{накіравальная рыса|5em}} {{gap|2em}}Ужо ў гарадзкім парку вербы над Сьвіслаччу ахварбаваліся ў зялёны колер. Цярэшка ўсё чакаў. {{gap|2em}}…А можа міне ліха? Хутчэй бы адтуль нашыя прышлі… {{gap|2em}}Пані Мар‘я трывожыцца пачала: {{gap|2em}}— Чаму ня сьпіш па начох? {{gap|2em}}— Сплю…<noinclude></noinclude> ppwc2n9adlhqxmp68l56d1ac2md6g7n 104 123453 285955 2026-05-16T12:39:09Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}— Я чую, як ты варочаешся з боку на бок. Мяне не абманеш. {{gap|2em}}Цярэшка мусіў ей растлумачыць прычыну свайго неспакою. {{gap|2em}}— Можа яшчэ нічога ня будзе, — пацяшала яго пані Мар‘я, задаволеная, што даведалася. {{gap|2em}}— Хто яго знае… {{gap|2em}}Ажыў га...» 285955 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}— Я чую, як ты варочаешся з боку на бок. Мяне не абманеш. {{gap|2em}}Цярэшка мусіў ей растлумачыць прычыну свайго неспакою. {{gap|2em}}— Можа яшчэ нічога ня будзе, — пацяшала яго пані Мар‘я, задаволеная, што даведалася. {{gap|2em}}— Хто яго знае… {{gap|2em}}Ажыў гарадзкі парк. Па гародах градкі капалі. Пахла сьвежай зямлёю. У горадзе ўжо ніякіх знакаў зімы не засталося. {{gap|2em}}Цярэшка хадзіў у інстытут дзень-у-дзень, каб даведацца, каго новага там не хапае… {{gap|2em}}Ён чакаў: {{gap|2em}}— А можа… {{gap|2em}}…Можа герой Мазыршчыны першай веснавой ластаўкай прыляціць з таго боку? {{gap|2em}}І зноў Цярэшка пачаў у вопратку апранацца. Яму перастала здавацца, што голым ходзіць. Нібы пеўня скубуць, а вось ён новым пер‘ем абрастае. Ці абрасьце?… {{gap|2em}}Цярэшка прывык да газэтнай сумяціцы пра беларускі нацыянал-дэмократызм і пра вялікадзяржаўны расійскі шовінізм. {{gap|2em}}Пачаў спаць па начох. {{накіравальная рыса|5em}} {{gap|2em}}Цярэшка пераходзіў ад роспачы і страху да радасных надзей, ад надзей — да роспачы. Забыўся, нібы ў вар‘яцкай калысцы. У хвіліны падупаласьці ён шкадаваў аб тым, што так далёка заехаў у нерат, а ў часе пад‘ёму рыхтаваў свой портфель „міністра асьветы“. У яго галаве роіліся багатыя пляны… І ён шкадаваў, што не здарылася. А здарыцца павінна было, па яго „міністэрскай“ ініцыятыве, вось што: {{gap|2em}}Адно літаратурнае аб‘яднаньне рабіла вялікія ідэолёгічныя памылкі. Некаторыя сябры гэтага аб‘яднаньня хоць позна, але агледзеліся. І давай прызнавацца ў сваіх памылках. А тыя, у каго гэтыя памылкі былі толькі „памылкамі“, назвалі першых „здраднікамі“. {{gap|2em}}І вось у адзін з ціхіх вечароў тэй зімы вастраносы малады крытык і круглатвары поэт стаялі на глухой вуліцы супроць вакна аднаго з „здраднікаў“. {{gap|2em}}З вуліцы ўсё відаць было, што робіцца ў „здраднікавай“ хаце. {{gap|2em}}„Здраднік“ толькі што падняўся з-за стала, дзе нешта пісаў, і… {{gap|2em}}Тут па вуліцы прайшоў нейкі чалавек у кажуху. Доўганосы крытык з круглатварым поэтам мусілі адыйсьці ад вакна і пайсьці тротуарам куды вочы глядзяць. Як заглухлі апошнія крокі праходжага ў кажуху, круглатвары поэт выняў нешта невялікае, халоднае і цяжкое з кішэні, падаў востраносаму крытыку і шапнуў: {{gap|2em}}— На! {{gap|2em}}У востраносага крытыка задрыжэла рука. {{gap|2em}}— Баішся?<noinclude></noinclude> klcld2lqzknzvdjfifk7ofiu8s1llq1 104 123454 285956 2026-05-16T12:50:52Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}— Не. Мала выпіў… {{gap|2em}}— Дурны. Каб больш выпіў, дык цэліцца ня мог бы. {{gap|2em}}Глухую вуліцу сушыў лёгкі мароз. Неба было чыстае і зорнае, а па сьнезе пераміргваліся сінія іскры. {{gap|2em}}„Здраднік“ трымаў на руках малога хлопчыка і гаварыў да жонк...» 285956 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}— Не. Мала выпіў… {{gap|2em}}— Дурны. Каб больш выпіў, дык цэліцца ня мог бы. {{gap|2em}}Глухую вуліцу сушыў лёгкі мароз. Неба было чыстае і зорнае, а па сьнезе пераміргваліся сінія іскры. {{gap|2em}}„Здраднік“ трымаў на руках малога хлопчыка і гаварыў да жонкі: {{gap|2em}}— Малы пісаць не дае. Забяры яго. {{gap|2em}}(Усё чуваць было праз вакно)… {{gap|2em}}Хлопчык сьмяяўся. Падышла маці. У яе былі гладка прычасаныя валасы і цёмна-сінія вочы. Яна выставіла рукі, каб забраць у бацькі хлопчыка. „Здраднік“ зрабіў „здрадніцкі“ ўчынак: адскочыў. Ня даў сына. І бацька, і сын, і маці сьмяяліся трайным сьмехам. {{gap|2em}}(Усё чуваць было праз вакно). {{gap|2em}}— Цэлься! — шапнуў круглатвары поэт востраносаму крытыку. {{gap|2em}}— Пачакай… Дзіцё трымае… {{gap|2em}}І маці сапраўды хацела забраць дзіцё, бо бацьку трэба было нешта тэрмінова здаць у друк. Яна выставіла рукі да хлопчыка. {{gap|2em}}— Не хацу да мамы. Буду з татам пісаць. {{gap|2em}}І зноў пачуўся трайны сьмех. {{gap|2em}}Востраносы крытык і круглатвары поэт дачакацца не маглі тэй хвіліны, калі „здраднік“ застанецца адзін, каб… А тут, за вакном, і лагодная ноч, і зорнае неба, і сінія іскры гараць па сьнезе. І зноў нехта тупае: туп-туп-туп у аддаленых змроках тротуару. Вось табе і глухая вуліца… Проста бяда… Людзям перашкаджаюць… {{gap|2em}}Крытык схаваў за пазуху невялікае, халоднае і цяжкое і шапнуў поэту: {{gap|2em}}— Ідзі і пазаві яго ў горад да… Я схаваюся. Ты з ім выйдзеш, а я ззаду… {{gap|2em}}Поэт пайшоў у „здраднікаву“ кватэру, а крытык павярнуўся насустрач на незнаёмага праходжага. Як бліжэй падышоў, наставіў каўнер і адвярнуўся — „на ўсялякі выпадак. Мала хто і мала што-б“… Зноў сьцішэла на глухой вуліцы. Прыемны быў сіні з іскрамі мароз. А вакол — цёмныя калідорчыкі бязлюдных закавулкаў… {{gap|2em}}Крытык навастрыў вушы. „Здраднік“ скардзіцца поэту: {{gap|2em}}— Цесната. Няма як працаваць. Тут і адзін хлопчык, і другі — працаваць не даюць. А ў суседа за тонкай сьценкаю і хлопчыкі, і дзяўчаткі, і куры, грамафон і такі галагуцкі певень, проста дзяк, а не певень. Хоць ты сам з ім сьпявай! {{gap|2em}}— Каб ужо скарэй… — ня церпіцца крытыку. — Вось тары-бары завялі. {{gap|2em}}І нечаканая радасьць. Крытык пачуў рып дзьвярэй. Зірнуў у вакно. Ня відаць поэта і „здрадніка“… Зараз тут будуць… Зараз выйдуць з двара… Зараз пакажуцца з брамы дзьве постаці, падобныя да ценяў… Зараз… {{gap|2em}}І ўспомніў крытык настаўленьні поэта:<noinclude></noinclude> iw775k2ul41f7iwxhqci3yw7f6kx4u6 285957 285956 2026-05-16T12:51:24Z RAleh111 4658 285957 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}— Не. Мала выпіў… {{gap|2em}}— Дурны. Каб больш выпіў, дык цэліцца ня мог-бы. {{gap|2em}}Глухую вуліцу сушыў лёгкі мароз. Неба было чыстае і зорнае, а па сьнезе пераміргваліся сінія іскры. {{gap|2em}}„Здраднік“ трымаў на руках малога хлопчыка і гаварыў да жонкі: {{gap|2em}}— Малы пісаць не дае. Забяры яго. {{gap|2em}}(Усё чуваць было праз вакно)… {{gap|2em}}Хлопчык сьмяяўся. Падышла маці. У яе былі гладка прычасаныя валасы і цёмна-сінія вочы. Яна выставіла рукі, каб забраць у бацькі хлопчыка. „Здраднік“ зрабіў „здрадніцкі“ ўчынак: адскочыў. Ня даў сына. І бацька, і сын, і маці сьмяяліся трайным сьмехам. {{gap|2em}}(Усё чуваць было праз вакно). {{gap|2em}}— Цэлься! — шапнуў круглатвары поэт востраносаму крытыку. {{gap|2em}}— Пачакай… Дзіцё трымае… {{gap|2em}}І маці сапраўды хацела забраць дзіцё, бо бацьку трэба было нешта тэрмінова здаць у друк. Яна выставіла рукі да хлопчыка. {{gap|2em}}— Не хацу да мамы. Буду з татам пісаць. {{gap|2em}}І зноў пачуўся трайны сьмех. {{gap|2em}}Востраносы крытык і круглатвары поэт дачакацца не маглі тэй хвіліны, калі „здраднік“ застанецца адзін, каб… А тут, за вакном, і лагодная ноч, і зорнае неба, і сінія іскры гараць па сьнезе. І зноў нехта тупае: туп-туп-туп у аддаленых змроках тротуару. Вось табе і глухая вуліца… Проста бяда… Людзям перашкаджаюць… {{gap|2em}}Крытык схаваў за пазуху невялікае, халоднае і цяжкое і шапнуў поэту: {{gap|2em}}— Ідзі і пазаві яго ў горад да… Я схаваюся. Ты з ім выйдзеш, а я ззаду… {{gap|2em}}Поэт пайшоў у „здраднікаву“ кватэру, а крытык павярнуўся насустрач на незнаёмага праходжага. Як бліжэй падышоў, наставіў каўнер і адвярнуўся — „на ўсялякі выпадак. Мала хто і мала што-б“… Зноў сьцішэла на глухой вуліцы. Прыемны быў сіні з іскрамі мароз. А вакол — цёмныя калідорчыкі бязлюдных закавулкаў… {{gap|2em}}Крытык навастрыў вушы. „Здраднік“ скардзіцца поэту: {{gap|2em}}— Цесната. Няма як працаваць. Тут і адзін хлопчык, і другі — працаваць не даюць. А ў суседа за тонкай сьценкаю і хлопчыкі, і дзяўчаткі, і куры, грамафон і такі галагуцкі певень, проста дзяк, а не певень. Хоць ты сам з ім сьпявай! {{gap|2em}}— Каб ужо скарэй… — ня церпіцца крытыку. — Вось тары-бары завялі. {{gap|2em}}І нечаканая радасьць. Крытык пачуў рып дзьвярэй. Зірнуў у вакно. Ня відаць поэта і „здрадніка“… Зараз тут будуць… Зараз выйдуць з двара… Зараз пакажуцца з брамы дзьве постаці, падобныя да ценяў… Зараз… {{gap|2em}}І ўспомніў крытык настаўленьні поэта:<noinclude></noinclude> aqiea3sladtajc02v3wgmgtdfgmp8nh 104 123455 285958 2026-05-16T13:04:50Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}— Зблізку будзеш, а то яшчэ ў мяне трапіш… {{gap|2em}}— Ня бойся, дружа! {{gap|2em}}Крытык выпіў. Ён быў малады і харобры. За літаратуру — нацыянальную і формай і зьместам — ён на ўсё гатоў. Ён намацаў невялікае, цяжкое і халоднае і чакаў: {{gap|2em}}— Зараз… {{...» 285958 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}— Зблізку будзеш, а то яшчэ ў мяне трапіш… {{gap|2em}}— Ня бойся, дружа! {{gap|2em}}Крытык выпіў. Ён быў малады і харобры. За літаратуру — нацыянальную і формай і зьместам — ён на ўсё гатоў. Ён намацаў невялікае, цяжкое і халоднае і чакаў: {{gap|2em}}— Зараз… {{gap|2em}}Дык не. {{gap|2em}}Зноў тупат ног разбудзіў тротуары глухой вуліцы. Нечакана з закавулкаў вышлі людзі. {{gap|2em}}Новы здраднік: здрадзіла глухая вуліца… {{gap|2em}}У сіні мароз, па яскравым ночным сьнезе ішлі цяпер трое: востраносы крытык, круглатвары поэт і „здраднік“. {{gap|2em}}І гаварылі яны зноў аб тым самым, аб чым ужо некалькі месяцаў гаварылася: аб ідэолёгічных памылках у літаратурным аб‘яднаньні. Але як гаварылі? Зусім ня так, як заўсёды. На гэты раз і востраносы крытык і круглатвары поэт „радаваліся“: {{gap|2em}}— Добра зрабілі, што публічна ў памылках прызналіся. {{gap|2em}}Яны думалі: {{gap|2em}}— Сёньня ён выратаваўся… У другі раз… {{gap|2em}}Яны „хвалілі“ „здрадніка“: ён першым быў за прызнаньне памылак. {{gap|2em}}Ён шчыра сачыў за тым, каб яны не паўтараліся. {{gap|2em}}А вось і элекрычныя ліхтары. Па сінім сьнезе вуліцы плылі доўгія цені крытыка, поэта і „здрадніка“. {{накіравальная рыса|5em}} {{gap|2em}}Цярэшка шкадаваў, што аднаго са „здраднікаў“ не зьліквідавалі… {{gap|2em}}— Для політыкі ніякія ахвяры ня страшны. Гэты ўчынак паказаў-бы там, за межамі, як у нас змагаюцца. {{gap|2em}}Сэнсацыя. Ажыўленьне. І сыгнал: Мы гатовы… на ўсё гатовы… хутчэй {{абмылка|прыдзецце|прыдзеце}}… {{накіравальная рыса|5em}} {{gap|2em}}Прыгародныя дзеці ўжо ня прыносяць у горад пралесак. Мінуў сэзон. У гарадзкім парку над сьвежай зямлёю, над пахучымі дрэвамі, над шырокай канавай, у якой застаўся рознастайны нанос ад веснавога разьліву Сьвіслачы, нясупынна зьвіняць жаўранкі. Вар‘яцеюць ад уласнага крыку шпакі. {{gap|2em}}Цярэшка ня ведае, дзе дзецца ад гэтай вясны, ад сонца, ад вясёлых дзяцей, ад людзей наогул. {{gap|2em}}Зноў упадак настрою. {{gap|2em}}Зноў чакае… {{gap|2em}}Арыштавалі чалавека бяз знакаў прыпынку. {{gap|2em}}Ня сьпіць бальшавіцкая варта. {{накіравальная рыса|5em}}<noinclude></noinclude> mijay292t3s3by4tel8vm1h7azm9mhc 104 123456 285959 2026-05-16T13:12:40Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}Як шпагі ў руках фэхтовальнікаў, перакрыжоўваюцца ў інстытуце радасьць і сум. {{gap|2em}}Малеўскі працуе ў сваім пакойчыку. Ён рады, як ніколі за ўвесь час працы ў інстытуце: вылаўліваюцца падводныя міны ворага. Бальшавіцкія караблі абмінаюць рыфы і...» 285959 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Як шпагі ў руках фэхтовальнікаў, перакрыжоўваюцца ў інстытуце радасьць і сум. {{gap|2em}}Малеўскі працуе ў сваім пакойчыку. Ён рады, як ніколі за ўвесь час працы ў інстытуце: вылаўліваюцца падводныя міны ворага. Бальшавіцкія караблі абмінаюць рыфы і мелі. Шпарка і сьмела плывуць наперад. Упору даюць трывожныя сыгналы. Шчыра працуюць матросы. Зырка сачыць за ўсім камандзір. {{gap|2em}}Ня сьпіць бальшавіцкая варта. {{gap|2em}}— Можна цяпер вызваліцца ад флюсу. Трэба зубы лячыць, — думае Малёўскі. Гэтым ён песьціць сябе, нібы дзіцё цукеркай. {{gap|2em}}Нехта палахліва стучыць у дзьверы. {{gap|2em}}— Можна? {{gap|2em}}— Калі ласка! {{gap|2em}}Заходзіць заплаканая жонка „міністра асьветы“ — пані Мар‘я. {{gap|2em}}— Можна на пару слоў, таварыш Малеўскі? {{gap|2em}}— Гаварэце. {{gap|2em}}— Мой на працу ня прыдзе. Яго арыштавалі. {{gap|2em}}— А хто гэта ваш? {{gap|2em}}— Антон Цярэшка. Ён ні ў чым нявінаваты. {{gap|2em}}— Добра. Калі нявінаваты, дык выпусьцяць. {{gap|2em}}Пані Мар‘я адварочваецца ад пранізваючых вачэй Малеўскага. {{gap|2em}}— Бывайце. {{накіравальная рыса|5em}} {{gap|2em}}Малеўскі глядзіць праз вакно на гарадзкую вясну. Насупраць, на тым баку вуліцы, па рыштаваньнях новых будынкаў мітусяцца людзі. Сьцены растуць у гару з кожным днём. Праз вуліцу прабягае босы хлопчык. Малеўскі адчыніў вакно. Селянін панёс некалькі сьвежых бярозавых венікаў. Пахне лесам. Месцамі ля парканаў зелянее трава. А вунь на каштанах распускаюцца пупышкі. На ганку грэецца згорбленая бабулька. {{gap|2em}}Хацеў-бы Малеўскі паехаць цяпер куды колечы на пасеўную кампанію. Няма як. Зайздросьціць Міколе Ярэмчыку — той паехаў у Гайдачанскі сельсавет, туды, дзе раней гаспадарылі Крушынскія. Яшчэ патрэбна пільная бальшавіцкая варта. {{gap|2em}}Варта ня сьпіць. {{накіравальная рыса|5em}}<noinclude></noinclude> 8sn2z30cu4lo5i31p6hcxueokbcderh 104 123457 285960 2026-05-16T13:22:32Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|5em}}{{x-larger|{{larger|'''43}}}} {|style="float:left; margin-right: 10px; height:90px; width:85px; border-style: solid; border-width: 0px 7px 0 0px" |} {{x-larger|'''Межы}} НА ЛЯСОХ, па тых гушчарох, дзе і ўлетку мала доступу сонечным косам, дзе-нідзе яшчэ туляюцца ад неба закарэлыя латачкі сьнегу. На іхнія крохкія сьпіны...» 285960 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|5em}}{{x-larger|{{larger|'''43}}}} {|style="float:left; margin-right: 10px; height:90px; width:85px; border-style: solid; border-width: 0px 7px 0 0px" |} {{x-larger|'''Межы}} НА ЛЯСОХ, па тых гушчарох, дзе і ўлетку мала доступу сонечным косам, дзе-нідзе яшчэ туляюцца ад неба закарэлыя латачкі сьнегу. На іхнія крохкія сьпіны сеюцца з дрэў пажоўклыя хвойныя голкі. Сюды ледзь пралазіць цёплы вецер. Ён трэцца-ціскаецца каля шурпатых грудзей стагодніх пнёў і кідае праз густыя галіны сонечныя кропачкі на забытыя вясною кавалкі сьнегу. Смокча вецер прытоеныя ў лесе рэшткі зімы, і вакол замурзаных сьнежных латак блішчаць лужыны. Воддаль рупліва ёрзаюць па моху розныя мурашкі. Над дрэвамі па-вясноваму чылікаюць птушкі, разгульвае сонца. {{gap|2em}}Па зялёных лясных палянах, па лугох і палёх, па азімай руні, па рэчках і вёсках вандруе красавік у жаўронкава-сонечнай сьвітцы. Як-бы ніколі сюды не даплываў воўчы лямант з асівелай сьцюжы хвойнікаў. {{gap|2em}}Пад босымі нагамі красавіка сьцелецца юнацкая пахучая глеба, разгортваецца ярка-зялёная далячыня, апушаная мяккай, як дзіцячыя валасы, травою. {{gap|2em}}Каля прасёлачных дарог цягнуцца дзе-ні-дзе вузенькія, нібы істужкі, шнуры, доўгія, дзесяткамі год нечапаныя, межы. Воддаль — купкі саламяных стрэхаў. {{gap|2em}}За мінулую зіму паплыла ў нябыт частка апошняй спадчыны стагодзьдзяў. Зьніклі Глухоўкі, Лісоўшчыны, Магданаўкі. Зьніклі ранейшыя назвы вёсак, якіх агідная паншчына хрысьціла калісьці прозьвішчамі часоў прыгону. {{gap|2em}}Межы на вузенькіх загонах дажываюць свае апошнія дні. {{gap|2em}}Некаторыя глядзяць на іх з прытоенай жаласьлівасьцю ў вачох, а некаторыя з несхаванай радасьцю. Зараз зьнікнуць межы разам са старымі панскімі назвамі вёсак і хутароў. Дажываюць апошнія гады і саламяныя стрэхі. {{gap|2em}}Па зямлі вандруе красавік. {{gap|2em}}Грэецца на сонцы стары Цыпрук Ярэмчык. Зьняў з сябе кажуронак і выставіў засохлыя грудзі, аброслыя сівымі валасамі. {{gap|2em}}…Няхай пякуцца! {{gap|2em}}Ён недзе чуў, што вясновае сонца лечыць чалавека лепш за розных дактароў.<noinclude></noinclude> dnokwi73p5v46kogi7jkxn07bl4k0qo 0 123458 285962 2026-05-16T13:24:48Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Загаловак | назва = 41. Ня сьпіць варта | аўтар = Змітрок Бядуля | год = 1932 год | пераклад = | секцыя = Раман | папярэдні = [[Язэп Крушынскі (1929—1932)/2/41|41. Зрываюць маскі]] | наступны = [[Язэп Крушынскі (1929—1932)/2/43|43. Межы]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-п...» 285962 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = 41. Ня сьпіць варта | аўтар = Змітрок Бядуля | год = 1932 год | пераклад = | секцыя = Раман | папярэдні = [[Язэп Крушынскі (1929—1932)/2/41|41. Зрываюць маскі]] | наступны = [[Язэп Крушынскі (1929—1932)/2/43|43. Межы]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Язэп Крушынскі. 2-я кніга (1932).pdf" from="355" to="362" /> {{Выроўніваньне-канец}} 3zi2ruigeb7qet2oxbfvzxiuzh1oury 285978 285962 2026-05-16T16:15:39Z Gleb Leo 2440 285978 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = 42. Ня сьпіць варта | аўтар = Змітрок Бядуля | год = 1932 год | пераклад = | секцыя = Раман | папярэдні = [[Язэп Крушынскі (1929—1932)/2/41|41. Зрываюць маскі]] | наступны = [[Язэп Крушынскі (1929—1932)/2/43|43. Межы]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Язэп Крушынскі. 2-я кніга (1932).pdf" from="355" to="362" /> {{Выроўніваньне-канец}} 6n1q8i1fyz72th0tud0qlzj5b5lrho6 104 123459 285963 2026-05-16T13:29:48Z Gleb Leo 2440 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{Водступ|2|em}}Usio, što skazana naahuł pra Sławianaŭ, treba pieradusim adniaści da Biełarusaŭ, jakija jość najčyściejšym sławianskim plemiem. Biełarusy, žywučy miž zachodnimi i ŭschodnimi Sławianami, nie pryniali ŭ swaju dušu i kroŭ stolki čužych upływaŭ, jak heta majuć inšyja Sławianie. Krywičy, jakija hałoŭna ŭwajšli ŭ skład Biełaruskaha narodu, byli pieršymi z uschodnich Sławianaŭ, jakija pačali arhaniza...» 285963 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude> {{Водступ|2|em}}Usio, što skazana naahuł pra Sławianaŭ, treba pieradusim adniaści da Biełarusaŭ, jakija jość najčyściejšym sławianskim plemiem. Biełarusy, žywučy miž zachodnimi i ŭschodnimi Sławianami, nie pryniali ŭ swaju dušu i kroŭ stolki čužych upływaŭ, jak heta majuć inšyja Sławianie. Krywičy, jakija hałoŭna ŭwajšli ŭ skład Biełaruskaha narodu, byli pieršymi z uschodnich Sławianaŭ, jakija pačali arhanizawacca, twaryć hramadzkaść. {{Водступ|2|em}}Peŭnaja historyja ŭsich sławianskich narodaŭ pačynajecca tolki ad paławiny 9-ha stohodździa. Hety čas užo zastaje našych prabaćkoŭ Krywičoŭ na dawoli wysokaj stupieni hramadzkaha raźwićcia: jany ŭžo mieli tady swaich kniazioŭ, swaje harady; ustawadaŭčaj uładaj było ŭ ich wieča. Krywicy ŭžo tady sposabam arhanizawanym ładzili ihryščy, jakim paświačali wialikuju ŭwahu, tak što nawat hetym nie padabalisia kijeŭskamu letapiscu, jaki, apisywajučy našych prabaćkoŭ, hetak ab ich kaža: „Живяху в лесе, якож всякій зверь, ядуще все нечисто, и срамословие в них предотцы и пред снохами; и брацы не бываху в них, но игрища межу селы…“ ([[Аўтар:Усевалад Ігнатоўскі|Ігнатоўскі]], — [[Кароткі нарыс гісторыі Беларусі]]). {{Водступ|2|em}}Widać z hetaj letapisi, {{Абмылка|š o|što}} pisaŭ jaje manach, jakomu pahanskija zwyčai našych prabaćkoŭ wielmi nie padabalisia. {{Водступ|2|em}}Pišučy „ядуще все нечисто“ napeŭna mieŭ na ŭwazie chryścijanski post, jakoha, jak pahanie, Krywičy nia mieli; „и брацы небываху“ — wiedama, jak pahanie, nia brali chryścijanskich šlubaŭ, a žanilisia pawodle swaich pahanskich zwyčajaŭ. Najhalaŭniejšaje nam toje, što letapisiec kaža pra ihryščy,<noinclude></noinclude> pov1c05r50uufgja15o9oy6877bzccc 104 123460 285964 2026-05-16T13:32:29Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}Прыжмураныя вочы Цыпрука блішчаць дзьвюма ільдзінкамі. Ён глядзіць на старыя межы і гаворыць сам з сабою: {{gap|2em}}— Зараз іх ня стане, ці што? Ну, і здольны народ пайшоў на розныя мудроныя штукі! {{gap|2em}}Стары Цыпрук абапіраецца аб моцны кій і грэе ас...» 285964 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Прыжмураныя вочы Цыпрука блішчаць дзьвюма ільдзінкамі. Ён глядзіць на старыя межы і гаворыць сам з сабою: {{gap|2em}}— Зараз іх ня стане, ці што? Ну, і здольны народ пайшоў на розныя мудроныя штукі! {{gap|2em}}Стары Цыпрук абапіраецца аб моцны кій і грэе асівелыя валасатыя грудзі. {{gap|2em}}Павольным крокам падыходзіць да яго матрос царскіх часоў Солах. {{gap|2em}}— Добры дзень. {{gap|2em}}— Дзень добры. {{gap|2em}}У Солаха пануры выгляд. Вочы пазіраюць углыб. Ён пастарэў за гэтую зіму. {{gap|2em}}— Ну, як? — пытаецца Солах надломаным голасам, — скора сяўба? {{gap|2em}}У яго такі голас, нібы працягвае толькі што спыненую гутарку. Глядзіць на Цыцрука такімі вачыма, быццам стары ў нечым перад ім вінаваты. {{gap|2em}}— Хутка, братку мой, ці што… — адказвае Цыпрук. — Я вось гляджу на іх… (Ён паказвае рукою на вузкія шнуры). Усё жыцьцё іх бачыў і быццам сягоньня толькі ўгледзеў. {{gap|2em}}— Твой Мікола табе акуляры надзеў, — гіронізуе Солах і мерае сур‘ёзнымі вачыма Цыпрукову постаць. {{gap|2em}}— Ай-я-яй, які народ пашоў… — адказвае Цыпрук ня Солаху, а ўласным думкам. {{gap|2em}}Стары мяняе позу, настаўляе далонь над вачыма, як брыль, міг адзін глядзіць зажмураным вокам супроць сонца, дзе на далёкіх паплавох тырчаць пустыя сьцяжарні, раптоўна адварочваецца ад Солаха і кажа радасным голасам (каб дапякчы Солаху): усе межы мы сёлета заарэм? {{gap|2em}}— Хто-ж гэта „мы“? — пытаецца Солах. {{gap|2em}}— Ну, мы ўсе… і я, і ты… {{gap|2em}}— Без мяне мяне жанілі, — кажа Солах. — Няхай будзе „мы“, — згаджаецца ён. — Затое і ваявалі тут усю зіму. {{gap|2em}}Пры гэтым Солах чамусьці ўспамінае вайну з Японіяй. Глядзіць задумёна на межы і ўсьміхаецца самому сабе. {{gap|2em}}Цыпрук з нецярплівасьцю за ім назірае. Ведае, што калі Солах моршчыць лоб гармонікам, дык скажа зараз нешта цікавае. Любіць Цыпрук цікавае паслухаць… {{gap|2em}}— Та-а-ак… — Солах трэ лоб рукою. — Мы цяпер колгасьнікі Энгельса. Прывык ужо да новай назвы. Ну, і ваявалі зімачку, а ўсё за гэтыя межы! Ведаеш? {{gap|2em}}— Што? {{gap|2em}}— Крэпасьць Порт-Артур лягчэй далася, чым гэтыя межы. {{gap|2em}}— Hy?! {{gap|2em}}— Так, так! {{gap|2em}}— Яно і праўда!<noinclude></noinclude> dyhkbulfbptnzgv7syzxv7loeeise7k 104 123461 285965 2026-05-16T13:40:44Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}— Усе гэта яшчэ віламі па вадзе пісана, — пачаў Солах сумнявацца. — Многія яшчэ ня вераць, што сапраўды будзе адно вялікае поле. Некаторыя прыхавалі збожжа. На ўсялякі, кажуць, выпадак. {{gap|2em}}— Плугі ўжо гатовы, насеньне прачшчана, няхай толькі т...» 285965 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}— Усе гэта яшчэ віламі па вадзе пісана, — пачаў Солах сумнявацца. — Многія яшчэ ня вераць, што сапраўды будзе адно вялікае поле. Некаторыя прыхавалі збожжа. На ўсялякі, кажуць, выпадак. {{gap|2em}}— Плугі ўжо гатовы, насеньне прачшчана, няхай толькі трохі зямля абсохне. Яшчэ якія тры дні, калі будзе пагода. А сягоньня мы пойдзем з Міколай у Гайдачаны паглядзець колгасную сяўбу. Кажуць, трактары заўтра раніцою, ці што, прыедуць. Бачыў Міколу? Ён сягоньня аўтобусам прыкаціў. З ім нейкі рабочы Сакалоўскі, які зімою ў мяне начаваў. {{gap|2em}}— А як-жа, і мой Саўка пойдзе. Ён цяпер газетная шышка. Піша і друкуе. А дзе Мікола? {{gap|2em}}— Мікола? Ды ён у канцылярыі колгасу, падганяе на сяўбу, ці што? {{gap|2em}}Пад вечар, калі пры будынках паляглі доўгія цені, па новай грэблі, дзе колькі год таму назад квохала непралазная гразь, пашлі чацьвёра: стары Цыпрук, яго сын Мікола, Сакалоўскі, і Саўка Солах. {{gap|2em}}Яны ішлі ў Гайдачанскі сельсавет на калгаснае сьвята, каб паглядзець заўтра раніцою трактарную колёну. {{накіравальная рыса|5em}} {{gap|2em}}Над бярэзьнікам палыхае, дрыжыць яркая бавоўна зараніцы. Зьвіняць жаўранкі. Сьвежы ветрык шапаціць між галінамі. {{gap|2em}}Ад бярэзьніка пачынаецца аграмаджанае поле, шызае ад ценяў веснавой ночы. А вось брызнулі шырокім вэерам першыя праменьні сонца. Цені на полі пачалі таяць, блекнуць. {{gap|2em}}На высокім камені, які вызначаецца на гладкім полі, нібы помнік невядомым падзеям і геройскім учынкам, граюць сонечныя блікі. Вызначаюцца вузкія палосы глухаўскага поля. Рыжаватыя межы цягнуцца роўнымі вужамі. На адным месцы, недалёка ад высока каменя, поле абселі вароны. {{gap|2em}}На ранічным абшары цямнеецца паіржавелы калючы дрот савецка-польскай мяжы. Недалёка за калючым дротам зьліваюцца з небам саламяныя стрэхі замежнай вёскі Рудні. Адгэтуль менш відаць былая вёска Глухаўка, цяперашні колгас Чырвоная варта. Толькі вокны царквы ярка блішчаць, нібы знутры будынку брыскаюць іскры пажару. Крыж з царквы быў зьняты яшчэ зімою. {{gap|2em}}Па дарозе да поля ідзе сьпешна групка хлапцоў і дзяўчат. Часам аглядаюцца на бярэзьнік, прыслохоўваюцца і зноў ідуць сюды на поле. {{gap|2em}}— Мы самыя першыя, — кажа адна з дзяўчат. Шустрымі вачыма глядзіць на хлаццоў і вось-вось засьмяецца. {{gap|2em}}З боку бярэзьніка, за якім раскінуўся бальшак, пачуліся невядомыя ў гэтай мясьціне гукі. Ня то самалёт у вышыні гудзіць, ня то машына нейкая грукоча.<noinclude></noinclude> ktgn8l3lex02e4134am74sxez55z96m 104 123462 285966 2026-05-16T13:45:07Z Gleb Leo 2440 /* Не правераная */ Новая старонка: «jakija tady ŭžo byli „межу селы“. Нeta jość peŭnym histaryčnym faktam, što našy prabaćki Krywičy adbywali ihryščy nia tolki siamjoj, abo małymi hramadami, ale nawat wioska z wioskaj. Heta jznoŭ świedčyć, što ŭžo tady była ŭ hetym kirunku peŭnaja arhanizacyja. {{Водступ|2|em}}Praŭdapadobna mierylisia hetkim sposabam siły pamiž žycharami susiednich wiosak. Trudna, pakul-što jašče, ćwierdzić, jaki byŭ źmies...» 285966 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>jakija tady ŭžo byli „межу селы“. Нeta jość peŭnym histaryčnym faktam, što našy prabaćki Krywičy adbywali ihryščy nia tolki siamjoj, abo małymi hramadami, ale nawat wioska z wioskaj. Heta jznoŭ świedčyć, što ŭžo tady była ŭ hetym kirunku peŭnaja arhanizacyja. {{Водступ|2|em}}Praŭdapadobna mierylisia hetkim sposabam siły pamiž žycharami susiednich wiosak. Trudna, pakul-što jašče, ćwierdzić, jaki byŭ źmiest henych ihryščaŭ, ale možna bolš-mienš praŭdapadobna kazać, što byŭ jon padobny da źmiestu ihraŭ inšych narodaŭ, jak napr. Hrekaŭ, — tym balej, što našyja prabaćki mieli mahčymaść spatykacca amal nia z usim tahačasnym kulturnym świetam, a Hreki naahuł mieli ŭpłyŭ na Krywičoŭ i saŭsim mahčyma, što staryja krywickija pahanskija ihryščy mieli što-niebudź z tradycyjaŭ hreckich Olimpijskich ihraŭ. Što na Biełarusaŭ mieła ŭpłyŭ kultura siaredniaazijackich narodaŭ, pieradusim Hrekaŭ i Persaŭ, heta dakazywajuć manety henych narodaŭ, jakija znachodzim na našych ziemlach. Tym balej, što „miascami Sławianie žyli ŭ Makiedonii i ŭ Hrecyi“ (И. Беллярминовъ, — Елементарный курсъ всеобщей исторіи), dуk mahli pieraniać niekatoryja zwyčai ad Hrekaŭ. Z apawiadańnia ab cudach św. Dzimitra Sałunskaha widać, što čaść Dryhwičoŭ žyła ŭ VII stahodździ ŭ Makiedonii. Pieršyja wiestki ab Połackich Krywicach majemo ŭ Skandynaŭskich wajennych pieśniach „Saggach“, u jakich apiawajecca niejki Połacki kniaź VIII-ha stahodździa. {{Водступ|2|em}}Našyja prabaćki mieli mahčymaść spatykacca i wučycca karysnych rečaŭ, nia tolki ad Hrekaŭ, ale amal nie ad usiaho tahačasnaha kulturnaha<noinclude></noinclude> 9kdfwggu7lxhzv1jcehy6pnycbwmjq9 104 123463 285967 2026-05-16T13:56:52Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}— Лявонка, едуць! — успляснула дзяўчына рукамі, нібы спалохалася, падскочыла ўгору і зараз-жа паправіла пасму валасоў, якая ўпала ей на вочы. {{gap|2em}}— Комсамол, наперад! — закамандаваў Лявонка. {{gap|2em}}— Едуць! Едуць! — закрычалі ў адзін голас усе...» 285967 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}— Лявонка, едуць! — успляснула дзяўчына рукамі, нібы спалохалася, падскочыла ўгору і зараз-жа паправіла пасму валасоў, якая ўпала ей на вочы. {{gap|2em}}— Комсамол, наперад! — закамандаваў Лявонка. {{gap|2em}}— Едуць! Едуць! — закрычалі ў адзін голас усе і пусьціліся бягом наперад. {{gap|2em}}З-за бярэзьніка паказаліся адна за аднэй пяць машын. Яны шпарка імчаліся. І здавалася, што вельмі цяжкія яны, аж зямля пад імі гнецца. І здавалася, што лёгкія яны, нібы вецер. Над машынамі ірдзеліся чырвоныя сьцяжкі, мільгаліся пад ветрам, як крыльлі невядомай птушкі. {{gap|2em}}— Вы павольна, — стрымліваў Лявонка грамадку комсамольцаў з робленай паважнасьцю ў голасе, — а то, як дзеці малыя! {{gap|2em}}Засьмяяліся, і па ўсім полі разьлёгся гучны крык: {{gap|2em}}— У-ра-а-а! {{gap|2em}}— Трактарная колёна… {{gap|2em}}— Драчык не падвёў! Мілыя, вось-жа лоўка! — ня стрымлівала сваіх пачуцьцяў яшчэ адна з дзяўчат. {{gap|2em}}— І пабеглі насустрач трактарнай колёне. {{gap|2em}}Грукаценьне мотораў расло, напоўніла сталёвымі гукамі ружовае паветра. {{gap|2em}}З крыкам падняліся з загонаў спалоханыя вароны, шэрым стадам яны ўзьняліся над полем. Паляцелі на той бок калючага дроту. У празрыстым паветры ярка абрысоўваліся шырока разгорнутыя крыльлі і завостраныя дзюбы. {{gap|2em}}Пяць трактараў спынілся, выстраіліся на полі ў адзін шэраг. {{gap|2em}}— Здаровы, хлопцы! — крыкнуў Лявонка з ўсёй сілы маладых грудзей і зачырванеўся ад напружаньня. {{gap|2em}}Прывітаньне падхапілі ўсе. {{gap|2em}}Трактарысты сьмяяліся, блішчэлі белыя зубы. Усе махалі рукамі, крычалі, і кожны па-свойму бурна выказваў сваю радасьць. {{gap|2em}}Тым часам з розных месц: з-за бярэзьніка, з боку Чырвонай варты, Першага мая паказваюцца на даляглядзе грамады і грамадкі людзей. Палыхаюць над галовамі чырвоныя сьцягі. Чуваць песьні. Хто ідзе стройнай калёнай, дзе ў рассыпную едуць конныя. Каля дарослых мітусяцца дзеці. На жаночых галавах белыя і чырвоныя хусткі. Між вяскоўцаў і чырвонаармейцы-прымежнікі. Расьце, надыходзіць, нібы хваля, людзкі гоман, сьмех, жарты. {{gap|2em}}— Ніколі гэтае поле ня бачыла столькі народу! — кажа адна з дзяўчат, і вочы яе робяцца сур‘ёзнымі і задумёнымі. — Як на позыцыі, — кажа яна цішэй. {{gap|2em}}— Вось яна гэта позыцыя, — сьмяецца Лявонка. — Дзікая трава на межах. Зараз ім канец! {{gap|2em}}Усё бліжэй і бліжэй падыходзяць грамады. Вышэй узьнімаецца сонца. {{gap|2em}}— Мабыць ніхто з вас яшчэ трактару ня бачыў, — сьмяецца адзін трактарыст і чорнымі трохі выпуклымі вачыма глядзіць на Лявонку.<noinclude></noinclude> a5f2e30st1wosi09am3dww61ucfq4qt 104 123464 285970 2026-05-16T15:17:41Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}— Бачылі! — кажа Лявонка з крыўдай у голасе. — Вось хіба з тых (ён паказвае рукою на грамады, якія набліжаюцца сюды), старыя ня бачылі гэтага „дзіва“. {{gap|2em}}Толькі каля самага бярэзьніка і далёкіх хмызьнякоў і гайкоў яшчэ ляжаць вільготныя цені....» 285970 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}— Бачылі! — кажа Лявонка з крыўдай у голасе. — Вось хіба з тых (ён паказвае рукою на грамады, якія набліжаюцца сюды), старыя ня бачылі гэтага „дзіва“. {{gap|2em}}Толькі каля самага бярэзьніка і далёкіх хмызьнякоў і гайкоў яшчэ ляжаць вільготныя цені. Усё поле ахоплена рыжаватым водсьветам сонечнай раніцы. {{gap|2em}}— Каля чатырох сот чалавек будзе тут, глядзі, Лявонка! — Дзяўчына тармошыць яго за пінджак. {{gap|2em}}— Праўда, — згаджаецца Лявонка. — Ніколі наша поле столькі народу ня бачыла. {{gap|2em}}Расьце шум, набліжаецца. Сотні вачэй, сьвежыя ад узбуджанасьці твары, узмахі рук, крыкі „ура“. Усё гэта жывой хваляй плыве на трактарную колёну. Адзін момант здаецца, што грамада, якая цяпер з дробных груп склеілася ў адно цэлае, рынецца на трактарную колёну, кінецца да яе… {{gap|2em}}Старыя, маладыя, мужчыны, жанчыны, мацаюць рукамі жалеза і сталь машын. {{gap|2em}}Вось адзін стаў на крыло трактара. Вось і другі, трэці. {{gap|2em}}Маленькі хлопчык узьлез на калені трактарыста. Другі крычыць: „татачка, і мяне пасадзі туды, да дзядзькі!“ У агульным тлуме раздаецца плач маленькай дзяўчынкі. Трактарыст, са сьмехатлівымі міргаючымі вачыма з тонкім ружовым носам, выставіў дзяўчынцы доўгія рукі з растапыранымі пальцамі. {{gap|2em}}— Мамачка, баюся… — просіцца дзяўчынка. {{gap|2em}}— Ну, дык ня трэба, Галенка. — Маці сьмяецца і выцірае рукою сьлёзы дачушкі. {{gap|2em}}— Баіцца, нялюдзкае дзіця, — апраўдваецца кабета… {{gap|2em}}— Ай, нага, нага! — крычыць дзесяцігадовы хлапчук. Нехта ўступіў ботам, на яго босую нагу. Ён скача на аднэй назе. Ён бяз ботам шапкі, белагаловы. Пад сонцам яго валасы ружавеюць. {{накіравальная рыса|5em}} {{gap|2em}}Драчык, Шаневіч, Зьмітрок, Мікола, Сакалоўскі і некалькі іншых — заклапочаныя і ўзбуджаныя — бегаюць туды і сюды і шукаюць месца, дзе пачаць мітынг. {{gap|2em}}— Глядзі, Марцінка, — торгае Мэра мужа за руку, — каб хто ня ведаў, падумаў бы, што яны злуюцца. Надуліся як пузыры. {{gap|2em}}Марцін ёй нічога на гэта не адказвае і падскоквае да Драчыка. {{gap|2em}}— Антось, Антось! — крычыць ён. {{gap|2em}}— Га? — Драчык падстаўляе здаровае вуха. {{gap|2em}}— А вунь там! — Марцін паказвае рукою на вялізны камень. {{gap|2em}}Драчык ўзрадваўся. Маршчыны на яго твары расплываюцца ў шырокую усьмешку. {{gap|2em}}— Вось тут мы і пачнем, кажа ён. — Люблю шчырасьць, каменная трыбуна. Та-ва-ры-шы, сю у-уды-ы-ы-крычыць ён да грамады і паказвае рукою на камень.<noinclude></noinclude> alugxxpuye3o1g1ilwuq9wqi1ajcot7 104 123465 285971 2026-05-16T15:26:28Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}Жывы лес грамады рынуўся, валам валіць. Да каменя ціснуцца ўсе, кожны стараецца захапіць самае блізкае месца. {{gap|2em}}— Ды ты ня піргайся! — чуваць пісклівы голас. {{gap|2em}}— Мяне піргаюць, дык і я, — адказвае спакойна басок. {{gap|2em}}Многія расчырванел...» 285971 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Жывы лес грамады рынуўся, валам валіць. Да каменя ціснуцца ўсе, кожны стараецца захапіць самае блізкае месца. {{gap|2em}}— Ды ты ня піргайся! — чуваць пісклівы голас. {{gap|2em}}— Мяне піргаюць, дык і я, — адказвае спакойна басок. {{gap|2em}}Многія расчырванеліся, выціраюць рукавамі пот з твару. {{gap|2em}}Малады Саўка Солах нешта піша алоўкам у блёк-нот, аглядаецца навокал пільным вокам і зноў піша… {{gap|2em}}Блізка ад каменя стаяць стары Цыпрук, каваль Лейба, Мікола, Сакалоўскі, Марцін. Мэру адціснулі на дзесяць галоў далей. {{gap|2em}}Стары Лейба толькі ўчора вечарам пазнаёміўся з новым сватам — Цыпруком. Часта Лейба паглядае на Цыпрука цёплым вокам сваяка… Чым больш сваякоў, тым Лейба шчасьлівейшы. Сівая барада ў яго расчэсана па сьвяточнаму. Чорныя вочы пад кусткамі брывёў трохі зьдзіўленыя. {{gap|2em}}— Сваток! Сваток! — кажа Лейба і кладзе руку на плячо старага Цыпрука. {{gap|2em}}— Га? {{gap|2em}}— Відаць, што сьвята ідзе не ад бога, але ад людзей. Ад людзей ідзе яно. Вось бачыш, сваток, гэту грамаду? Захацелі яны — і сьвята сабе наладзілі… {{gap|2em}}— Праўду кажаш, ці што… {{gap|2em}}Цыпрук жмурыць вузкія ільдзінкі вачэй і глядзіць на Лейбу з пашанай. {{gap|2em}}— Глядзі, сваток, на гэтыя межы. Пасьля ты іх ніколі ўжо не пабачыш. {{gap|2em}}Цыпрук ківае галавою і ўстаўляе сваё слова: {{gap|2em}}— Мабыць, Язэпу Крушынскаму гэта і ня сьнілася. {{gap|2em}}— А калі і сьнілася, дык гэта было для яго страшным сном. {{gap|2em}}— Ну, і разумны ты, сваток, чалавек… — любуецца Цыпрук на Лейбу. {{gap|2em}}Яны не гавораць, а крычаць адзін аднаму, бо гул грамады расьце, шум павялічваецца, нібы ў лесе ў час навальніцы. {{gap|2em}}Антось Драчык тым часам узьлез на высокі камень. Да каменя цясьней падступіла грамада. Спляліся людзі ў адно. Склеіліся, здаецца, так, што ніколі не разыйдуцца паасобку. {{gap|2em}}— Та-ва-ры-шы! — пачаў Драчык зычным голасам. {{gap|2em}}— Цішэй, цішэй! — передавалі адзін аднаму з грамады. {{gap|2em}}Грамада пачала супакойвацца. Шэпт. Нібы жытняе поле пад ветрам. {{gap|2em}}— Цішэй, цішэй. {{gap|2em}}— Як прозьвішча таго, што на камені стаіць? — пытаецца Саўка Солах у аднаго старога дзеда. {{gap|2em}}— Гэта-ж Драчык, старшыня сельсавету. {{gap|2em}}Саўка запісвае ў блёкнот. {{gap|2em}}Драчык аглядае мора галоў і на хвіліну задумваецца; выцер рот дрыжучай рукою і кашлянуў у далонь. {{gap|2em}}— Таварышы!<noinclude></noinclude> 5gcwqq1iu32rzb3re0klr5ey6pywgg7 104 123466 285972 2026-05-16T15:44:46Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}Голас яго зьмяніўся, зрабіўся болей спакойным. {{gap|2em}}— Сягоньня мы руйнуем спрадвечныя межы паасобных гаспадарак беднякоў і сераднякоў. Сягоньня памруць межы! Памруць на векі вечныя! Ніколі ўжо калы ня будуць гудзець над гэтымі межамі, як часта...» 285972 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Голас яго зьмяніўся, зрабіўся болей спакойным. {{gap|2em}}— Сягоньня мы руйнуем спрадвечныя межы паасобных гаспадарак беднякоў і сераднякоў. Сягоньня памруць межы! Памруць на векі вечныя! Ніколі ўжо калы ня будуць гудзець над гэтымі межамі, як часта бывала да гэтага часу! Ніколі ўжо сварак і боек тут ня будзе. Мы аб іх забудзем, аб межах, а нашы дзеці і гэтага слова можа не пачуюць! Толькі памятайце, таварышы, што ў нашых колгасах яшчэ ёсьць крушыншчыкі, з імі яшчэ прыдзецца змагацца! {{gap|2em}}Драчык спыніўся на адну хвіліну. Задумаўся. Нецярплівае шорханьне грамады як бы ўзбудзіла яго. І ён зноў пачаў: {{gap|2em}}— Цяпер нам трэба абмеркаваць… {{gap|2em}}Антось Драчык пачаў пералічаць тое, што зроблена было за зіму колгасамі сельсавету, успомніў, што з раёну прыслалі сто заводных цялят, што пабудавалі некалькі новых хлявоў, і давай разгортваць далейшыя пляны пяцігодкі: школы, добрыя дамы, ясьлі для дзяцей, багатыя ўраджаі, асушка балот, крухмальні, лесапільні. Ён маляваў перад грамадою шырокае палатно блізкай будучыны… {{gap|2em}}Некаторыя старыя жанчыны выціраюць хусткамі вочы. Ківаюць адна аднэй галовамі ня то з папрокамі ня то з пашкадаваньнем. {{gap|2em}}— Адвекавала я свой век… — кажа сваёй суседцы адна нізенькая старая цётка. {{gap|2em}}— Ды ліха цябе, Макарыха, ня возьме. Яшчэ даўбнёй ня прыб‘еш… — пацяшае яе высокая бяз хусткі суседка. {{gap|2em}}— А ты, Мацеіха, чаго зараўла? — пытаецца тая самая ў удавы Мацеіхі. {{gap|2em}}— Я? З радасьці… — сарамліва ўсхліпвае Мацеіха. {{gap|2em}}І раптам спыніла ўсхліпваньне. Выцерла вочы і зацікаўлена паглядзела на замежную вёску Рудню за паіржавелым калючым дротам. {{gap|2em}}— Глядзеце, глядзеце, людцы? — Мацеіха паказвае рукою, куды глядзець. — Як вераб‘і ўсёроўна! {{gap|2em}}Мацеіха пачала сьмяяцца. {{gap|2em}}Многія адварочваюць галовы ў бок граніцы. {{gap|2em}}На саламяных стрэхах замежнай вёскі Рудні стаяць дзеці і пільна глядзяць сюды. На яркім фоне неба яны вызначаюцца, як малюнкі на паперы. На гародах і платох дарослыя мужчыны і жачыны. Глядзяць здалёку на вялікае поле Чырвонай варты. {{gap|2em}}Саўка Солах доўга піша нешта ў блёк-нот. {{gap|2em}}— Як нябожчык „Леў Талстой,“ — кажа нейкі дзядзька. {{gap|2em}}Каваль Лейба і стары Цыпрук высьлізнуліся з грамады, каб паглядзець туды — за калючы дрот… {{gap|2em}}— Эх, сваток, — кажа Лейба, — каб ня гэтая граніцца, усе з Рудні былі-б тут і сьвяткавалі-б разам з намі. {{gap|2em}}Цыпрук наставіў над вачыма далонь правай рукі, а левай рукой мацней абапіраўся аб кій.<noinclude></noinclude> j0ikwmdu6nguh7fc60l1jdoctbkqjer 104 123467 285973 2026-05-16T15:47:19Z Gleb Leo 2440 /* Не правераная */ Новая старонка: «świetu. Heta było dziela taho, što praz Biełaruś prachodziŭ hetak zwany wialiki handlowy wodny šlach iz „Вораг в Грекі“ i to wažnaja jaho častka, bo wodny šlach pierarywaŭsia jak-raz na Biełarusi: pamiž Dniaprom i Zachodniaj Dźwinoju, a taksama pamiž Dźwinoj i Łowaćciu byli tak zw. ''wo''ł''aki''. Tut tawary treba było pieraładowywać i „wałačy“ pa sušy. Hetkim sposabam tut tawar na niejki čas zatrymliwaŭsia, a ra...» 285973 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>świetu. Heta było dziela taho, što praz Biełaruś prachodziŭ hetak zwany wialiki handlowy wodny šlach iz „Вораг в Грекі“ i to wažnaja jaho častka, bo wodny šlach pierarywaŭsia jak-raz na Biełarusi: pamiž Dniaprom i Zachodniaj Dźwinoju, a taksama pamiž Dźwinoj i Łowaćciu byli tak zw. ''wo''ł''aki''. Tut tawary treba było pieraładowywać i „wałačy“ pa sušy. Hetkim sposabam tut tawar na niejki čas zatrymliwaŭsia, a razam z im zatrymliwalisia i ludzi, wiozšyja tawar. Hetyja ludzi siabrawali z našymi prabaćkami i rabili na ich upłyŭ. {{Водступ|2|em}}Letapisiec hetak apisaŭ toj handlowy wodny šlach: {{Водступ|2|em}}„Бе путь из Варяг в Греки и з Грек по Днепру, и верх Днепра волок до Ловоти, и по Ловоти внити в Ильмень озеро великое Нево, і того озера внидеть устье в море Варяжское, и по тому морю ити до Рима, а от Рима прити по тому-же морю ко Царю-городу, а от Царя-города прити в Понт-море, в него-ж втечеть Днепр река“ ([[Аўтар:Усевалад Ігнатоўскі|Ігнатоўскі]], — [[Кароткі нарыс гісторыі Беларусі|Кароткі нарыс Гісторыі Беларусі]]). {{Водступ|2|em}}Jak bačym z hetaha, dyk Biełarusy mahli spatykacca z narodami skandynaŭskimi, z Hrekami, Rymlanami i naahuł z usim tahačasnym handlowym i kulturnym świetam. {{Водступ|2|em}}Z usiaho skazanaha možna zrabić wywad, što našyja prabaćki, datyčna swaich ihraŭ i druhich światych pahanskich abradaŭ, mieli tradycyi z upływam tradycyjaŭ hreckich olimpijskich ihraŭ. {{Водступ|2|em}}Dziela hetaha možam kazać što da pryniaćcia chryścijanstwa Krywickija zwyčai i relihijnyja i siamiejnyja światkawańni i abrady byli karysny z {{перанос-пачатак|п=bo|к=ku}}<noinclude></noinclude> 8n4sm6cxjhfafqq48knv7o5bg3t8r3z 104 123468 285974 2026-05-16T15:54:54Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}— Праўду, сватку, кажаш. Бач, сюды ім хочацца, ці што… {{gap|2em}}Да каменнай трыбуны прабіраўся Мікола Ярэмчык. Лакцямі сабе прабіваў дарогу паміж плеч, сьпін і грудзей. Тым часам каля вузкіх загонаў нарыхтаваліся пяць трактараў. Загулі моторы. Закру...» 285974 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}— Праўду, сватку, кажаш. Бач, сюды ім хочацца, ці што… {{gap|2em}}Да каменнай трыбуны прабіраўся Мікола Ярэмчык. Лакцямі сабе прабіваў дарогу паміж плеч, сьпін і грудзей. Тым часам каля вузкіх загонаў нарыхтаваліся пяць трактараў. Загулі моторы. Закруціліся калёсы. Вялікія сталёвыя плугі ўгрызьліся ў глебу. {{gap|2em}}Да першых сьвежых барознаў падыходзілі колгасьнікі. Стары Цыпрук па-гаспадарску падсунуўся да сьвежа ўзоранай баразны, нагнуўся і давай кіем мерыць шырыню і глыбіню. {{gap|2em}}З лёгкім крэхтам падняўся, выпрастаўся. Пагладзіў паясьніцу. Вочы зажмурыліся, ён кіўнуў галавою і сказаў: аралі… {{gap|2em}}— Нічога сабе баразёначка, ці што? Ніколі ў нас так не аралі… {{gap|2em}}{{абмылка|Ціпрук|Цыпрук}} цмокнуў губамі, нібы цукерку смокча. Выставіў палец у гару, як-бы хоча неба пракалоць пальцам, і сказаў са- мому сабе: {{gap|2em}} Век пражыў, шмат чаго бачыў, а вось гэткага ворыва, яй права, ніколі… {{gap|2em}}Яшчэ раз нагнуўся, узяў у рукі кавалак зямлі і давай яго мяць і расьціраць з асаблівай любасьцю, як скульптар гліну. {{gap|2em}}— Вось гэта дык ратаі!.. ай-я-яй!.. {{gap|2em}}Запахла сьвежай глебай… Ноздры Цыпрука дрыжэлі. Ён прагна, з лёгкім посьвістам, уцягваў у сябе носам парны пах глебы… {{gap|2em}}Гудуць трактары… {{gap|2em}}Вось узьбіраецца на мяжу трактар, трохі кавыляе ў адзін і другі бок, пярэднімі калёсамі прасуе адзерванелую мяжу. Вось і заднія калёсы душаць яе жалезнымі барадаўкамі-шыпамі, хочуць яе распластаць, расьціснуць, каб з мяжы аж сок паказаўся. Два сталёвыя дыскі крамсаюць яе, дробяць на часткі. Трактарыст напірае на пэдаль з асаблівай упартасьцю. Сталёвыя лемяхі пачынаюць пераварочваць, перажоўваць дзёран… Ірвецца белае карэньне дзікіх траў, шорхае зямля… {{gap|2em}}— У-р-р-а-а! Межы гінуць! {{gap|2em}}Дзеці, расхрыстаныя, вясёлыя бягуць за трактарамі, размахваюць рукамі, рагочуць… {{gap|2em}}Сярод неахопнага гулу чуваць гучныя словы Міколы Ярэмчыка. {{gap|2em}}Ён стаіць на высокім камені, пакрытым зялёнымі лішаямі. {{gap|2em}}— Паміраюць межы… Надыйдзе час, што ня будзе ніякіх меж… Мікола паказвае рукою на калючы дрот дзяржаўнай мяжы. {{gap|2em}}Шаневіч пачаў сьпяваць Інтэрнацыянал. Падхапіла грамада. Вышэй запалыхалі чырвоныя сьцягі. {{gap|2em}}— Глядзі, глядзі, сватку! — Стары Цыпрук штурхнуў зьлёгку Лейбу. — Глядзі!<noinclude></noinclude> fbi1g6go9goigepv7f00ry7tx4ofo7o 104 123469 285975 2026-05-16T16:02:37Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}На тым баку калючага дроту рудненцы падкідвалі ўгору шапкі… Рассшырыліся на адзін міг вочы Цыпрука ды зноў звузіліся ў дзьве ільдзінкі. {{gap|2em}}— Людцы! Лю-у-удцы!! — крыкнуў Цыпрук. — Глядзе-це!! {{gap|2em}}Ён адной рукою паказаў у бок калючага дроту м...» 285975 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}На тым баку калючага дроту рудненцы падкідвалі ўгору шапкі… Рассшырыліся на адзін міг вочы Цыпрука ды зноў звузіліся ў дзьве ільдзінкі. {{gap|2em}}— Людцы! Лю-у-удцы!! — крыкнуў Цыпрук. — Глядзе-це!! {{gap|2em}}Ён адной рукою паказаў у бок калючага дроту мяжы і ўсім тулавам падаўся наперад, нібы зьбіраўся бегчы туды, каб ратаваць ня то ад пажару, ня то ад сьмерці. {{gap|2em}}— Лю-у-удцы!! {{gap|2em}}На тым баку, дзе рудненцы толькі што спакойна стаялі і пільна глядзелі сюды на бальшавіцкую сяўбу, пачалася мітусьня. {{gap|2em}}Дзеці спрытна, з нязвычайным імпэтам, нібы спалоханыя птушкі, саскоквалі, сьлізгваліся са стрэхаў уніз па вуглох будынкаў. Яны мільгалі, шэрыя, белагаловыя, і нешта спалохана крычалі дарослым, паказваючы рукамі кудысьці за вёску, на дарогу. {{gap|2em}}З дарогі на гароды і гумны з усёй шпаркасьцю імчаліса на конях жандары. Коні выцягваліся ў даўжыню, коні глыталі паветра, сьцягваліся і скакалі поўным бегам. Вось яны праз платы. Некаторыя платы паваліліся. {{gap|2em}}Рудненцы ірвануліся гумнамі да хат, размахваюць рукамі, сагнуліся і бягом-бягом… Зірне хто ў бок жандараў і зноў бягом. Хтосьці падае, ускочыць, і зноў бяжыць, і зноў падае. {{gap|2em}}Блішчаць шапкі ў жандараў. Пад брылямі чырванеюць узьюшаныя твары. А з-пад конскіх капытаў выбіваюцца ўгару комы зямлі. {{gap|2em}}Уцякаюць рудненцы. {{gap|2em}}Не пасьпелі схавацца ў будынках. А ці там для іх паратунак? {{gap|2em}}Змоўк мітынг. Тут ля каменя на аграмадным полі некалькі сот чалавек колгасьнікаў утаропілі вочы туды. Застылі на месцы, адарвацца ня могуць. {{gap|2em}}— Вось сволачы! — чуваць галасы колгасьнікаў. {{gap|2em}}Не пасьпелі схавацца рудненцы. Конныя жандары іх абкружылі. Вяскоўцы — мужчыны і жанчыны — рукамі зятуляюць твары і галовы. Жандары з усяе сілы ўзмахваюць бізунамі, сьцёбаюць па руках, па галовах, па тварах, па сьпінах. {{gap|2em}}Лямант. Страшэнныя крыкі. Плач. Выцьцё. Зьвініць паветра ад войканьня. {{gap|2em}}Упаў адзін селянін, другі. Жандары не даюць уцякаць. Паднімаюцца ды апускаюцца бізуны. Коні надыбкі паднімаюцца, уюнамі круцяцца на адным месцы, узгарачаныя жандарскімі шпорамі. На гародах курадыміць пыл. А вось адна сялянка падняла камень і кінула ў жандара. За ёю і іншыя тое самае. Коні на дыбы, коні як узвар‘яцелыя. Цэлы град каменьняў. Дзеці падскочылі бліжэй, памагаюць каменьнямі. Яны спрытныя… {{gap|2em}}— Малайцы! Малайцы! {{gap|2em}}Колгасьнікі радуюцца. Хваляць: {{gap|2em}}— Вось шпурляюць! Вось трапілі якраз у твар жандару!<noinclude></noinclude> e6hkib5i97t6tane1mjd4sxhhq61gu5 104 123470 285976 2026-05-16T16:11:30Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}— Ён з каня саскочыў. {{gap|2em}}Стрэл разануў паветра. Некалькі стрэлаў. Страшная каша з людзей, коняй і бізуноў. Блішчаць на сонцы шаблі. {{gap|2em}}— А-а-а-ай! О-о-о-о-ой. — Стогне Рудня. Уся вёска крычыць, ратунку просіць. І нібы выцьцё бяз слоў дымам з зям...» 285976 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}— Ён з каня саскочыў. {{gap|2em}}Стрэл разануў паветра. Некалькі стрэлаў. Страшная каша з людзей, коняй і бізуноў. Блішчаць на сонцы шаблі. {{gap|2em}}— А-а-а-ай! О-о-о-о-ой. — Стогне Рудня. Уся вёска крычыць, ратунку просіць. І нібы выцьцё бяз слоў дымам з зямлі расьце, коціцца з-за калючага дроту на аграмаднае колгаснае поле. {{gap|2em}}— Сволачы! Дзікае звяр‘ё! {{gap|2em}}— На людзей, на бяззбройных рудненцаў напалі! {{gap|2em}}Ірвуцца словы абурэньня з некалькіх сот грудзей колгасьнікаў… {{gap|2em}}І вось нібы вымерла вёска — сьціхла Рудня. Жандары ачысьцілі гароды, платы, саламяныя стрэхі. Толькі пыл курыць над гародамі. Нават птушак ня відаць на Рудненскай зямлі. У цішыні пачулася выцьцё сабакі. Пара стрэлаў — і выцьцё сьціхла. {{gap|2em}}Лейба штурхнуў локцем Цыпрука. {{gap|2em}}— Бачыш? {{gap|2em}}— Бачу. Чаго так паны ўзьеліся? {{gap|2em}}— Чаго? Баяцца нашага колгасу. Вось і ўзьеліся. Страхацьцё на іх напала. {{gap|2em}}— Ай-я-яй. Там зусім іншы сьвет, ці што? {{gap|2em}}У вачох Цыпрука блішчэлі сьлёзы. {{gap|2em}}— Іншы сьвет. — Лейба кіўнуў галавою. — Іншы сьвет, але людзі, вясковыя люддзі, бедныя, пахнуць тым духам, што і нашыя. Бач, як высыпалі бедныя, каб на наша сьвята паглядзець? {{gap|2em}}— А на іх жандары… {{gap|2em}}— Яны-ж бедныя бараніліся, як маглі. І ня так яшчэ бароняцца. Панскія маёнткі паляць. Вось пабачыш, хутка бегчы да нас пачнуць. Вось пабачыш, сваток! {{gap|2em}}Некаторыя кабеты плакалі. Уся грамада колгасьнікаў гула, як рой пчол. {{gap|2em}}— Цішэй, таварышы, — прасіў Шаневіч, старшыня „Чырвонага Кастрычніка“. Вось бачылі, што там робіцца? — яго голас дрыжэў. Ён хваляваўся. — Думаю, таварышы, што тлумачэньні тут непатрэбны. Цішэй, таварышы! {{gap|2em}}Ледзь удалося супакоіць грамаду. І стары Цыпрук пачуў зноў ацьвярдзелы і ўпэўнены голас Шаневіча: {{gap|2em}}— Няма на сьвеце такой сілы, якая прымусіла-б нашых зарубежных братоў прыгнечаных Заходняй Беларусіі не глядзець на Савецкую Беларусь і ня ведаць, што ў нас робіцца… {{gap|2em}}Саўка Солах рупна піша нешта у блёкнот, паднімае галаву з паперы, аглядае грамаду і зноў піша. {{gap|2em}}Сонца мацней пачало грэць зямлю. {{gap|2em}}Нешта зьвініць у вушох Цыпрука. Ён заўважвае, як некаторыя колгасьнікі пільна глядзяць на вузкія палоскі. {{gap|2em}}Ужо ладны кавалак поля завораны. Ужо многа меж ня стала. {{gap|2em}}І неяк дзіўна становіцца Цыпруку: ён у сабе нешта новае адчувае; адчувае, што ён сягоньня адзін з тутэйшых гаспадароў…<noinclude></noinclude> 9g5zvhesz41enwwhgtxuumyjyizkscd 104 123471 285977 2026-05-16T16:14:45Z Gleb Leo 2440 /* Не правераная */ Новая старонка: «{{перанос-канец|п=bo|к=ku}} fizyčnaha wychawańnia. Padčas henych abchodaŭ, światkawańniaŭ kožny moh papisywacca swajej siłaj i sprytam. Takija papisy byli nia tolki pamiž adzinkami, ale nawat „miežu sieły“, jak kaža letapisiec. {{Водступ|2|em}}Z henymi, karysnymi z boku fizyčnaha wychawańnia, pahanskimi zwyčajami chryścijanskaje duchawienstwa doŭha jašče paśla pryniaćcia chryścijanstwa zmahałasia, musiačy ad...» 285977 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>{{перанос-канец|п=bo|к=ku}} fizyčnaha wychawańnia. Padčas henych abchodaŭ, światkawańniaŭ kožny moh papisywacca swajej siłaj i sprytam. Takija papisy byli nia tolki pamiž adzinkami, ale nawat „miežu sieły“, jak kaža letapisiec. {{Водступ|2|em}}Z henymi, karysnymi z boku fizyčnaha wychawańnia, pahanskimi zwyčajami chryścijanskaje duchawienstwa doŭha jašče paśla pryniaćcia chryścijanstwa zmahałasia, musiačy adnak niekatoryja pahanskija zwyčai pahadzić z chryścijanstwam. Biaručy pad uwahu ŭsio wyšej skazanaje i toje, što tahačasnaje žyćcio prymušała našych prarodzičaŭ da palawańnia na dzikich źwiaroŭ, da ławieńnia ryby i h. p., arhanizm ich mieŭ dawoli ruchu i fizyčna byŭ dobra wyrableny. {{Водступ|2|em}}Paśla pryniaćcia chryścijanstwa našyja prarodzičy pačali patrochu pakidać swaje tradycyjnyja pahanskija zwyčai, chacia heta jšło wielmi pawolna i ciažka. Takija ihryščy „miežu sieły“ praŭdapadobna nia tak chutka mahli pajści ŭ niapamiać, nia hledziačy na toje, što byli ŭwažany praz chryścijanskich manachaŭ za niepatrebnuju i błahuju reč, jak naprykład toj kijeŭski letapisiec, apisywajučy našych prabaćkoŭ. Nia hledziačy na ŭsio heta, šmat pahanskich zwyčajaŭ, karysnych z boku fizyčnaha raźwićcia arhanizmu, zachawałasia i ŭ chryścijanskija časy, źmianiajučy tolki swajo značeńnie, naprykład: skoki, hulni i ihry na Kupalle i h. p. {{Водступ|2|em}}Ad pryniaćcia chryścijanstwa, jakoje ŭ peŭnaj miery tarmaziła kulturu cieła, až da XIII stahodździa našyja prabaćki musili wiaści amal nie pastajannyja wojny to z Litwinami, to z Łatyšami, Naŭharodcami i Niemcami; ad 1054 da 1127 hodu z Kijewam, a pad<noinclude></noinclude> er6ix8sq4zizvratysjmuubcn86gx6b 104 123472 285979 2026-05-16T16:19:53Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «Першы раз на гэтым полі, а вось гаспадары… Па-гаспадарску пачынае ўсё аглядаць… Пры ім нейкі стары з сівой бародкай рукі ламае. {{gap|2em}}— Чаго ты? — пытаецца Цыпрук. {{gap|2em}}— Страшна, ніколі свайго шнура не пазнаю… Усё жыцьцё на ім сьпіну гнуў… {{gap|2em}}—...» 285979 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>Першы раз на гэтым полі, а вось гаспадары… Па-гаспадарску пачынае ўсё аглядаць… Пры ім нейкі стары з сівой бародкай рукі ламае. {{gap|2em}}— Чаго ты? — пытаецца Цыпрук. {{gap|2em}}— Страшна, ніколі свайго шнура не пазнаю… Усё жыцьцё на ім сьпіну гнуў… {{gap|2em}}— Кінь, — злуецца Цыпрук, — Во, хто цяпер будзе за цябе карак гнуць, і паказаў рукою на трактары, а калі коньмі араць, дык на гэта таксама ёсьць моладзь. Табе дадуць працу па сіле. Эх, ты! Там у Рудні, дык страшна. А там нібы ніхто і межаў ня чапае. Эх! {{gap|2em}}На высокім камені стаіць наборшчык Сакалоўскі, Ён жмурыць вочы на сонцы, аглядаецца ва ўсе бакі. {{gap|2em}}— Рабочыя нашай друкарні прыймаюць шэфства над колгасамі Гайдачанскага сельсавету, — гучыць яго голас. — Надрукуем для вас газэту. У хуткім часе прышлем бібліотечку. {{gap|2em}}Голас Сакалоўскага пачынае плаўна разыходзіцца па шматгаловым сходзе на полі. {{gap|2em}}Адну хвіліну Сакалоўскі спыняецца, успамінае зімовыя сходы ў клюбе тутэйшага сельсавету. „Як цяжка ўсё гэта было зрабіць“, — думае ён. {{gap|2em}}— Мы перамагаем усе цяжкасьці. Нямала яшчэ іх будзе і ў вас, таварышы колгасьнікі. На кожным кроку ворагі пастараюцца перашкодзіць. Але будзьце ўпэўнены, што перамога будзе на вашым баку! {{gap|2em}}Блішчыць вільгацьцю сьвежа-узараная глеба. {{gap|2em}}Стары Цыпрук ужо некалькі разоў імкнецца да каменя. Кожны раз стрымліваецца. Заўсёды толькі іншых слухаць любіў. Ніколі сам перад грамадою не гаварыў. {{gap|2em}}…Папрасіць слова, ці што? {{gap|2em}}Страх яго бярэ. Аднак усё бліжэй падсоўваецца да каменнай трыбуны. {{gap|2em}}Наш прымежны сельсавет, — чуе Цыпрук малады голас аднаго з тутэйшых комсамольцаў, — будзе стаяць на варце. Няхай польскія паны ня думаюць лезьці на нас, бо трактары па-іншаму загуляюць… Я тады пры польскай окупацыі быў яшчэ хлапчуком, а добра памятую панскія бізуны… {{gap|2em}}Каля Цыпрука стаіць цяпер удава Мацеіха і плача ў голас. {{gap|2em}}— Чаго, ты, цётка? {{gap|2em}}— Гээ-э-та-ж мой Лявонка гаворыць… {{gap|2em}}— Дык ты радуйся, ці што. І мой Мікола нядаўна гаварыў. {{gap|2em}}— Але майго Лявонкі бацька, мой муж Мацей, памёр пад польскімі шаблямі… Успомніла, вось, і… {{gap|2em}}— І я каштаваў панскі бізун, — пацяшае Цыпрук удаву. {{gap|2em}}Гудуць трактары. {{gap|2em}}На агромністым полі яны разыходзяцца і зыходзяцца. Цёплы вецер, афарбаваны сонцам, нясе на той бок калючага дроту пах сьвежай глебы.<noinclude></noinclude> f6qt4me1dkrn7u1y31hy1davewsa3lt 104 123473 285980 2026-05-16T16:28:22Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}Першы раз у жыцьці бачыць Цыпрук Ярэмчык такое ворыва… {{gap|2em}}Заўсёды ён уставаў раніцою ды хадзіў адзін на свой шнур. На суседнім шнуры — другі араты, далей — трэці, але рэдка калі зыходзіліся разам. Здалёку толькі чуваць былі нялюдзкія лаянкі...» 285980 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Першы раз у жыцьці бачыць Цыпрук Ярэмчык такое ворыва… {{gap|2em}}Заўсёды ён уставаў раніцою ды хадзіў адзін на свой шнур. На суседнім шнуры — другі араты, далей — трэці, але рэдка калі зыходзіліся разам. Здалёку толькі чуваць былі нялюдзкія лаянкі і злосныя галасы. {{gap|2em}}Плоймай ластавак праносяцца перад Цыпруком кавалкі ўспамінаў, пырхнуць ценем і зьнікнуць. На доўгай дарозе свайго шэрага жыцьця ён так прагнуў бачыць і чуць цікавае… {{gap|2em}}— Хто яшчэ просіць слова! — чуе Цыпрук голас Драчыка! {{gap|2em}}— Я-а-а! Я! {{gap|2em}}Цыпруку здаецца, што гэта ня ён крыкнуў, а нехта незнаёмы, бо свайго ўласнага голасу не пазнаў. Яму ачышчаюць дарогу да каменнай трыбуны. Ніколі ён не адчуваў ў сабе такой сілы. Ніхто-б яго цяпер ня стрымаў. Ён мусіць гаварыць перад грамадою, ён павінен выказаць тое, што расьце ў яго нутры… {{gap|2em}}— У Рудні вокны завешваюць, каб сюды і праз вокны не глядзелі, — чуе Цыпрук нейчы голас. {{gap|2em}}Ён па-хлапцоўску ўскочыў на высокі камень. Перад сабою ён бачыць шмат твараў. Гарачыя вочы накіраваны на яго. Заўважыў, як Мікола глядзіць на яго радаснымі вачыма. А вунь сівы Лейба, яго сват. Кінуў вокам на той бок калючага дроту: толькі поліцэйскія жандары на конях разьяжджаюць… {{gap|2em}}I цяпер Цыпрук не пазнае свайго голасу, які імкнецца з усяго яго нутра: {{gap|2em}}— Таварышы браты! Бачачы і чуючы ўсё гэта, прашу запісаць мяне ў бальшавікі. {{gap|2em}}Больш гаварыць ён ня можа. Ад крыкаў „ўра“, ад плясканьня ў далоні зьвініць у вушох. {{gap|0.5em}}'''{{fine|1930-1931-1932}}</br>{{gap|2.5em}}{{fine|Менск.}} {{накіравальная рыса|5em}}<noinclude></noinclude> 7kjgn0b95ppgb0rzmz53dv6uospjir6 285981 285980 2026-05-16T16:29:51Z RAleh111 4658 285981 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Першы раз у жыцьці бачыць Цыпрук Ярэмчык такое ворыва… {{gap|2em}}Заўсёды ён уставаў раніцою ды хадзіў адзін на свой шнур. На суседнім шнуры — другі араты, далей — трэці, але рэдка калі зыходзіліся разам. Здалёку толькі чуваць былі нялюдзкія лаянкі і злосныя галасы. {{gap|2em}}Плоймай ластавак праносяцца перад Цыпруком кавалкі ўспамінаў, пырхнуць ценем і зьнікнуць. На доўгай дарозе свайго шэрага жыцьця ён так прагнуў бачыць і чуць цікавае… {{gap|2em}}— Хто яшчэ просіць слова! — чуе Цыпрук голас Драчыка! {{gap|2em}}— Я-а-а! Я! {{gap|2em}}Цыпруку здаецца, што гэта ня ён крыкнуў, а нехта незнаёмы, бо свайго ўласнага голасу не пазнаў. Яму ачышчаюць дарогу да каменнай трыбуны. Ніколі ён не адчуваў ў сабе такой сілы. Ніхто-б яго цяпер ня стрымаў. Ён мусіць гаварыць перад грамадою, ён павінен выказаць тое, што расьце ў яго нутры… {{gap|2em}}— У Рудні вокны завешваюць, каб сюды і праз вокны не глядзелі, — чуе Цыпрук нейчы голас. {{gap|2em}}Ён па-хлапцоўску ўскочыў на высокі камень. Перад сабою ён бачыць шмат твараў. Гарачыя вочы накіраваны на яго. Заўважыў, як Мікола глядзіць на яго радаснымі вачыма. А вунь сівы Лейба, яго сват. Кінуў вокам на той бок калючага дроту: толькі поліцэйскія жандары на конях разьяжджаюць… {{gap|2em}}I цяпер Цыпрук не пазнае свайго голасу, які імкнецца з усяго яго нутра: {{gap|2em}}— Таварышы браты! Бачачы і чуючы ўсё гэта, прашу запісаць мяне ў бальшавікі. {{gap|2em}}Больш гаварыць ён ня можа. Ад крыкаў „ўра“, ад плясканьня ў далоні зьвініць у вушох. {{накіравальная рыса|5em}} {{gap|0.5em}}'''{{fine|1930-1931-1932}}</br>{{gap|2.5em}}{{fine|Менск.}}<noinclude></noinclude> j0px5zguch16t3i9sjf0g6l812nfrpj 104 123474 285982 2026-05-16T16:29:52Z Gleb Leo 2440 /* Не правераная */ Новая старонка: «kaniec XII stahodździa Pałačanaŭ pačynaje cisnuć iznoŭ Litwa. Hetyja pastajannyja wojny nie dawali našym prarodzičam času na hultajskaje žyćcio. Wojny prymušali ich da praktykoŭki aružžam i da žyćcia poŭnaha niawyhodaŭ i hartu. Heta spryjała fizyčnamu raźwićciu tahačasnaha hramadzianstwa, bo daŭniejšyja wojny prawadzilisia nia tak jak ciapier. Tady treba było mierycca plačo ŭ plačo z niepryjacielam, rubajučy jaho miačom, abo...» 285982 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>kaniec XII stahodździa Pałačanaŭ pačynaje cisnuć iznoŭ Litwa. Hetyja pastajannyja wojny nie dawali našym prarodzičam času na hultajskaje žyćcio. Wojny prymušali ich da praktykoŭki aružžam i da žyćcia poŭnaha niawyhodaŭ i hartu. Heta spryjała fizyčnamu raźwićciu tahačasnaha hramadzianstwa, bo daŭniejšyja wojny prawadzilisia nia tak jak ciapier. Tady treba było mierycca plačo ŭ plačo z niepryjacielam, rubajučy jaho miačom, abo siakieraj, abo nawat tym, što papadzie pad ruku. Kwoły i nia sprytny čaławiek nia moh iści na wajnu. {{Водступ|2|em}}Našy prarodzicy wiedali i wieryli łacinskaj prykazcy: „ŭ zdarowym ciele — zdarowy duch“. Heta možam my dahadywacca na asnowie staroj krywickaj piśmiennaści. Naprykład kniha z 1095 hodu „Діоптра“. Heta jość paema, złožanaja z piaci knih, abo „słoŭ“, u jakoj hutaryć wieršam ab dahmatyčnych i maralnych sprawach duša z ciełam i takim sposabam, što cieła źjaŭlajecca wučycielem dušy. U kancy knihi jość prypiska: „Ciю кнiгу написал Филип(п) философъ во градѣ Смоленскѣ 6603 г. (1095)“. Pisaŭ hetu knihu Filip pa prośbie swajho duchoŭnaha ajca Kalinina, jaki taksama žyŭ u Smalenskaj ziamli ([[Аўтар:Вацлаў Ластоўскі|В. Ластоўскі]], — [[Гісторыя беларускай (крыўскай) кнігі|Гісторыя Беларускай (крыўскай) кнігі]]). Z hetaj paemy wychodzić, što cieła jość wučycielem dušy, ci — jnakš kažučy — duša jość zaležna ad cieła. Kali jano budzie zdarowaje, dyk budzie zdarowaje i duša. {{Водступ|2|em}}Možna dumać, što taki pahlad starakrywicki piśmiennik Filip mieŭ wyrableny pad upływam hreckich tradycyjnych ideałaŭ fizyčnaha wychawańnia. „Діоптра“ ciešyłasia ŭ nas wialikaj papularnaściu, ab čym świedčać pieradruki jaje: u Jeŭi (1612,<noinclude></noinclude> 7a2eg44vhblzem2ympwaucrdqupiwxf 104 123475 285984 2026-05-16T16:36:52Z Gleb Leo 2440 /* Не правераная */ Новая старонка: «1642), u Wilni (1642), u Kutejnie (1657—1654), u Mahilowie (1698), u Čarnihawie (1705) ([[Аўтар:Вацлаў Ластоўскі|В. Лaстоўскі]] — [[Гісторыя беларускай (крыўскай) кнігі|Гісторыя Беларускай (крыўскай) Кнігі]]). Pad upływam „Дioптры“ tahačasnaje hramadzianstwa, mieŭšaje tady jašče šmat pahanskich tradycyjaŭ, źwiartała bolš uwahu na swajo cieła....» 285984 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>1642), u Wilni (1642), u Kutejnie (1657—1654), u Mahilowie (1698), u Čarnihawie (1705) ([[Аўтар:Вацлаў Ластоўскі|В. Лaстоўскі]] — [[Гісторыя беларускай (крыўскай) кнігі|Гісторыя Беларускай (крыўскай) Кнігі]]). Pad upływam „Дioптры“ tahačasnaje hramadzianstwa, mieŭšaje tady jašče šmat pahanskich tradycyjaŭ, źwiartała bolš uwahu na swajo cieła. {{Водступ|2|em}}Chryścijanstwa, pieradusim jaho ascetyčny kirunak, pačało wyciskać {{Абмылка|tradycyjny a|tradycyjnyja}} pahanskija ihryščy, charawody i inšyja abrady, upływajučyja karysna na fizyčnaje wyrableńnie i spryt tahačasnaha hramadzianstwa. Adnak hetyja pahanskija tradycyi nia tak lohka dawalisia wywieści. Heta dakazywajuć staradaŭnyja letapisi, abo inšyja pisańni, dzie manachi wielmi narakajuć i prosta łajuć nia mohšych adwyknuć ad „biesam nawučanych štučkaŭ“. Naprykład: apawiadańnie „О дѣвах Смоленскихъ како игри творыли“. Раwodle słoŭ [[Аўтар:Вацлаў Ластоўскі|W. Lastoŭskaha]] zachawałasia henaje apawiadańnie ŭ „Цвѣтнику“ 1665 hodu; rukapis synodalnaj biblijateki Nr. 908; pieradrukawana ŭ Busłajewa (Древне-Русск. Haрод. Литеparуpa), jaki henaje apawiadańnie adnosić da tworaŭ XI stahodździa. {{Водступ|2|em}}Apawiadańnie toje W. Łastoŭski padaje ŭ pierakładzie na sučasnuju biełaruskuju mowu hetak: „Było heta ad horadu Smalenska za 30 wiorst, na Čarnihaŭskaj darozie, zdaryłasia być na wialikim poli biazstydnamu ihryšču. Mnoha dzieŭ i žon zyšlisia na čortawa zboryšča, nierazumnaje i błahoje, u noč u jakuju radziłasia {{Абмылка|praświet aje|praświetłaje}} sonca — wialiki Jan Chryściciel, pieršy prapawiednik pakajańnia, dziela {{Абмылка|Jaho ž|Jaho-ž}} usiakaje stwareńnie niawymoŭna ciešyłasia. A hetyja akajanyja biesam nawučany byli. I zwoliŭ Hospad Boh pakarać ich u nawuku ludziom i {{перанос-пачатак|п=pa|к=słaŭ}}<noinclude></noinclude> mj86vah8lr9lw4hwx0bmcyyytdoft2t 0 123476 285985 2026-05-16T16:37:04Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Загаловак | назва = 43. Межы | аўтар = Змітрок Бядуля | год = 1932 год | пераклад = | секцыя = Раман | папярэдні = [[Язэп Крушынскі (1929—1932)/2/42|42. Ня сьпіць варта]] | наступны = | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Язэп Крушынскі. 2-я кніга (1932).pd...» 285985 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = 43. Межы | аўтар = Змітрок Бядуля | год = 1932 год | пераклад = | секцыя = Раман | папярэдні = [[Язэп Крушынскі (1929—1932)/2/42|42. Ня сьпіць варта]] | наступны = | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Язэп Крушынскі. 2-я кніга (1932).pdf" from="363" to="374" /> {{Выроўніваньне-канец}} kahqiq6j0abx9gg0pb6j3v799qykyz1 104 123477 285992 2026-05-16T17:57:08Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {|style="margin-left:auto; margin-right:0em; font-size:92%; width:19em;" |{{gap|2em}}Для тых, што не вучылися чытаць на нашым лемэнтары:</br>{{gap|2em}}Знак {{larger|'''г'''}} чытаци скрось, як лацинская и польская {{larger|'''h'''}}, так серэдольше прамеж расейскими {{larger|'''г'''}} и {{larger|'''х'''}}.</br>{{gap|2em}}Знак {{larger|'''ґ'''}...» 285992 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {|style="margin-left:auto; margin-right:0em; font-size:92%; width:19em;" |{{gap|2em}}Для тых, што не вучылися чытаць на нашым лемэнтары:</br>{{gap|2em}}Знак {{larger|'''г'''}} чытаци скрось, як лацинская и польская {{larger|'''h'''}}, так серэдольше прамеж расейскими {{larger|'''г'''}} и {{larger|'''х'''}}.</br>{{gap|2em}}Знак {{larger|'''ґ'''}} чытаць, як лацинское {{larger|'''g'''}}, як расейское {{larger|'''г'''}}.</br>{{gap|2em}}Знак {{larger|'''ў'''}} — як короткое {{larger|'''у'''}}, так пасе-рэдзини прамеж {{larger|'''у'''}} и {{larger|'''л'''}}. |} <center><span style="font-family:Times New Roman; font-size: 130%;">'''Гутарка першая.</span></center> <center>{{x-larger|{{larger|Аб тым, дзе канец зямли.}}}}</center> {{gap|2em}}Добры быў то час, як сядзеў я на сяле и авечки пасвиў. Бывала, у поле выганяеш да свиту, — а вертаешся ўжо як сонцэ зайдзе. Расцягнуся, бывала, дзе на лузи пад стогам и пазираю на свет Божы, а гавечки ў вакруг мяне травицу шчыплюць, птушачки шчабечуць, на неби хмарки плывуць. Ляжу гэтак, бывала, ляжу и не агледжуся, як сон зморыць. Часам то мяркую ци аб чым гадаю пра сйое тое, а тут и вечэр надыдзе. Кались то я цямиў, што тольки и сьвету наша воласьць ды мястэчка, куды мы ў касцйол, царкву хадзимо! Але як пачуў я ат старшых людзей, што таких воласьцей у нашай старане тысячы, а сйолаў ды вйосак сотни тысячоў, то тады тольки я сцямиў, яки наш край вялики. А як мне сказали, што наша старана на сьвеци не адна, што апрыч яе йосьць Хранция, Англия, Персия, Китай, Турэччына и гибель других, так мне аж у галаве закруцилася. Кольки ж бо то прастору займаюць ўси тые краины! А ўсйож гэта яшчэ не ўся зямля, яно ж бо апроч сухое зямли яшчэ моры кольки займаюць а дзе каторые з их кажуць, як цэлые гасударства вяличыни! Кажуць, што<noinclude></noinclude> qban4c3f7ufuuenjwv0tggahp3w9d4a 285993 285992 2026-05-16T17:57:40Z RAleh111 4658 285993 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {|style="margin-left:auto; margin-right:0em; font-size:92%; width:19em;" |{{gap|2em}}Для тых, што не вучылися чытаць на нашым лемэнтары:</br>{{gap|2em}}Знак {{larger|'''г'''}} чытаци скрось, як лацинская и польская {{larger|'''h'''}}, так серэдольше прамеж расейскими {{larger|'''г'''}} и {{larger|'''х'''}}.</br>{{gap|2em}}Знак {{larger|'''ґ'''}} чытаць, як лацинское {{larger|'''g'''}}, як расейское {{larger|'''г'''}}.</br>{{gap|2em}}Знак {{larger|'''ў'''}} — як короткое {{larger|'''у'''}}, так пасе-рэдзини прамеж {{larger|'''у'''}} и {{larger|'''л'''}}. |} <center><span style="font-family:Times New Roman; font-size: 130%;">'''Гутарка першая.</span></center> <center>{{x-larger|{{larger|Аб тым, дзе канец зямли.}}}}</center> {{gap|2em}}Добры быў то час, як сядзеў я на сяле и авечки пасвиў. Бывала, у поле выганяеш да свиту, — а вертаешся ўжо як сонцэ зайдзе. Расцягнуся, бывала, дзе на лузи пад стогам и пазираю на свет Божы, а гавечки ў вакруг мяне травицу шчыплюць, птушачки шчабечуць, на неби хмарки плывуць. Ляжу гэтак, бывала, ляжу и не агледжуся, як сон зморыць. Часам то мяркую ци аб чым гадаю пра сйое тое, а тут и вечэр надыдзе. Кались то я цямиў, што тольки и сьвету наша воласьць ды мястэчка, куды мы ў касцйол, царкву хадзимо! Але як пачуў я ат старшых людзей, што таких воласьцей у нашай старане тысячы, а сйолаў ды вйосак сотни тысячоў, то тады тольки я сцямиў, яки наш край вялики. А як мне сказали, што наша старана на сьвеци не адна, што апрыч яе йосьць Хранция, Англия, Персия, Китай, Турэччына и гибель других, так мне аж у галаве закруцилася. Кольки ж бо то прастору займаюць ўси тые краины! А ўсйож гэта яшчэ не ўся зямля, яно ж бо апроч сухое зямли яшчэ моры кольки займаюць а дзе каторые з их кажуць, як цэлые гасударства вяличыни! Кажуць, што<noinclude></noinclude> leqbkpbic7335gizj3id0es1nkttdsu 104 123478 285994 2026-05-16T18:10:13Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «каб усе моры сабраць па сабе ў вадно, а зямлю па сабе, то убачылиб, што вады трэйчы больш, як сухой зямли. А Божэ ж ты мой, яки свет вялики, зямлица гэта! Дзеж край яе? Як мне гэта пытанне ў галаву засело, то ня мог я ад яго нияким спосабам аткараскацца. Як зачн...» 285994 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>каб усе моры сабраць па сабе ў вадно, а зямлю па сабе, то убачылиб, што вады трэйчы больш, як сухой зямли. А Божэ ж ты мой, яки свет вялики, зямлица гэта! Дзеж край яе? Як мне гэта пытанне ў галаву засело, то ня мог я ад яго нияким спосабам аткараскацца. Як зачну я аб тым гадаци, так дзень и пяройдзе, часам нават аб ядзе забуду! Усйо думаю дый гадаю, раданьки сабе ня йму. За тоеж и даставалася мне добра нераз, ды и даставалася! Прачхнуся я часам з задумы, ажно соўненько ўжо даўно зайшло, у вйосцы агни ўжо назапальвали, а гавечки мае разыйшлися скрось на поли. Тольки каля поўначы да хаты вярнуся. А ў хаци драли мяне за вушы, ажно искры ў вачах миргацели. Але ўсйо гэта не памагло ни звання. Раз гэтак прыйшла мне ў галаву тая гадка и нияк з йою не звалодаю (спраўлюся). Думаю, чаму гэта я николи ня спаткаю такога чалавека, каторыб на краи света пабываў? йосць на сяле бывалых людцоў, што шмат света зыйшли, бывали ў розных гарадах, были и ў самым Менску, а ниводзин на край света ня зайшоў.</br> {{gap|2em}}Хибе гэта затым, што той край ня ў нашай старане, а ў якимсь иншым царстви… Але и тое не, прыхадзиў бо да нас адзин старэц, што кались то бываў и ў Немцаў, и ў Туркаў, и ў Хранцузаў; я пытаю яго аб тым краи света, а йон мне на тое: Не, кажэ, на краи света не бываў… А скажыце, пытаю, што там далей йосць, тамака за хранцузскаю стараною?</br> {{gap|2em}}„А там, кажэ, вада, мора вялизное“.</br> {{gap|2em}}„А за морам?“</br> {{gap|2em}}„За морам, кажэ, зноў зямля“.</br> {{gap|2em}}Я яго изноў пытаю: Скажыце, старэньки, ци йосць дзе такое мейсца, дзе бы ужэ ни зямлйою, ни вадою неяк было ехаць?</br><noinclude></noinclude> j6tjfl8ektu08x4jju5hao6ub4nhhdi 104 123479 285995 2026-05-16T18:21:02Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}„Не, кажэ дзед, нимашака. Сходзйу я не малы шматак света, а такога мейсца, дзе бы далей ехаци неяк было, я ня бачыў, да и ня чуў аб тым“.</br> {{gap|2em}}Што за дзива! Такиж поле, прымерам, мае сваю мяжу, и навэт мае границу: сам я бачыў стаўпы, дзе на аднымъ бок...» 285995 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}„Не, кажэ дзед, нимашака. Сходзйу я не малы шматак света, а такога мейсца, дзе бы далей ехаци неяк было, я ня бачыў, да и ня чуў аб тым“.</br> {{gap|2em}}Што за дзива! Такиж поле, прымерам, мае сваю мяжу, и навэт мае границу: сам я бачыў стаўпы, дзе на аднымъ боку написано: „граница павету Менскага“, а на другим „граница павету Навогрудзкага“. Навэт морэ, дарма што такое вяликае, а мае берэг навокал. Як жэ то быци можэ, каб уся зямля ни границы на берагу на мела? Павинна мець! Але дзе той край, той бок зямли? А што за тым краем?</br> {{gap|2em}}Так тоб я цэлое лето мучыўся, каб ня такое вось здарэнне падарылося.</br> {{gap|2em}}Раз, так пад восень, а тады я ўжо ня пасьвиў, а служыў у дварэ, сяжу я гэта адзин у панскай кухни, а перада мною ляжаў гарбуз вялики. Па гарбузе поўзали мухи. Злавиў я гэта адну, прыляпиў йой да крыльцаў маслам шматок паперу и кажучы: цягни сабе вазок гэты! пусьциў яе на гарбуз. Яна можэ ляпей паляцелаб, але паперка йой ня давала; так, рада ня рада, смычэ (цягнець) вазок на гарбузе пяхатою, да такъ шпарка, як бы яе хто паганяў… Абыйшла раз навакол, и вярнулась на тое мейсца, аткуль пашла; обышла други, трэйци…</br> {{gap|2em}}Гляжу на гарбуз, на дорогу, кудэма йшла муха и… ажно я за галаву хапиўся. Гэтаж так! думаю сабе. Як жэ гэта я перш ня сцямиў? Яно то пэуне и замля мае быць такая круглая, то на йой можна сто год навокал ездзиць и николи краю ня ўбачыць! Пэўне и муси, як бегала на гарбузи, здалося на раз, што вось, вось зараз край а той край далей ад яе ўцякаў… Ня помню, ци доўга я гэтак сядзеў, адно тольки ведаю, што ўсхапиўся я затым з мейсца, як<noinclude></noinclude> kf30h1xhwus0mp2q9vmpzwjulckypcb 104 123480 285996 2026-05-16T18:31:27Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «шалйоны. Прыбег на гарод, гляджу, гаспадыня, гурки выбирае. Сеў я сабе и узираюся.</br> {{gap|2em}}„Ну, чагож, дурню, вылупиў вочы? Бяры мех ды й няси ў кухню“!</br> {{gap|2em}}Занйос я мех, вярнуўся и зноў саджу. Але далей не вытрываў я и пытаю:</br> {{gap|2em}}Йимосьць, „а йимос...» 285996 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>шалйоны. Прыбег на гарод, гляджу, гаспадыня, гурки выбирае. Сеў я сабе и узираюся.</br> {{gap|2em}}„Ну, чагож, дурню, вылупиў вочы? Бяры мех ды й няси ў кухню“!</br> {{gap|2em}}Занйос я мех, вярнуўся и зноў саджу. Але далей не вытрываў я и пытаю:</br> {{gap|2em}}Йимосьць, „а йимосьць“! —</br> {{gap|2em}}„Чаго табе?“</br> {{gap|2em}}„Зямля мабыць, што круглая, як тый гарбуз?“ —</br> {{gap|2em}}„Што такое?“. —</br> {{gap|2em}}„Зямля пэўни круглая?“. —</br> {{gap|2em}}„Чыя зямля? пытае гаспадыня.“</br> {{gap|2em}}„Да гэта, наша, на каторай жывйом!“</br> {{gap|2em}}„Ну, так якая мае быць зямля?“</br> {{gap|2em}}„Яна пэўни круглая?“</br> {{gap|2em}}„Ци я бо ведаю, што ты байдурыш. Бары лепш мяшок и няси за мною.“</br> {{gap|2em}}Усяго тольки и дайшоў я ад гаспадыни!</br> {{gap|2em}}Прайшло два тыдни. Спачатку я цешыўся за свае здагадки, але што далей, то усйо маркатней рабилася. Аж плакаць мне хацелася, як подумаю, што зямля круглая як клубок, а чаму гэтага не видаць? чаму яна нам паказываецца роўнаю, плоскаю? Каб яна была круглая, то такиж трэба былоб едучы перш усйо на гару брацца, а потымъ з гары спускацися, а мы тым часам на раўнини ездзимо. Трапицца часам на дарозе гара, ци яр яки, то пераедзеш и далей зноў раўнина… Але, Богу дзякаваць, на доўга я над гэтым галоўку круцйў. Зноў бо муха ў помачы стала. Бо и яна ж то пэуне думала, што па роўным паўзе, бож яна маленькая и цэлаго гарбуза зразу не бачыць, адно лапинку, на цаль ў вакруг, ня болей. Тое ж и с чалавекам мае быць и з зямлйой. Чалавек ня бачыць цэлае замли, адно круглавину, на вйорст<noinclude></noinclude> 7g49f3ewov5fj7bni49xbzbj0jukof4 104 123481 285997 2026-05-16T18:50:48Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «пяць навокал: так такая невяликая круглавина паказываецца яму заўсюды роўная, а ня выпучаная.</br> {{gap|2em}}За тым усимъ я зноў успаковўся, верыў я ўжо, што зямля круглая, клубком, як гарбуз; адно што зямляны клуб вельми вялики. Далей прыйшло мне зноў ў галаву,...» 285997 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>пяць навокал: так такая невяликая круглавина паказываецца яму заўсюды роўная, а ня выпучаная.</br> {{gap|2em}}За тым усимъ я зноў успаковўся, верыў я ўжо, што зямля круглая, клубком, як гарбуз; адно што зямляны клуб вельми вялики. Далей прыйшло мне зноў ў галаву, чаму гэта вада з зямли ня злиецца, кали зямля круглая? А далей, ци на другим баку зямли, пад нами також людзи жывуць? А кали жывуць, то чаму яны з зямли не пазвальваюцца? чаму йих кроў ня залье, дагары нагами ходзячы? Гэтагаж я ўжо сам на мог дайсьци! Мучыў я, мучыў мазгаўню сваю, ды ўсйо дарма. Доўга хадзйў я гэтак панурыўшыся. Минали тыдзень за тыднем, а я бачучы, што ничога тоўкам ня дайду, пачаў памышляци, што усйо тоя, што я розумам сваим дайшоў уперад, адно выдумка, што гэта мо’ ня праўда, гэтые маи здагадки аб тым, што зямля круглая, як гарбуз… Аж надумаў я ўрэшци спытаць аб тым ксяндза, пробошча нашага сяла: мо’ йон мне што разтаўмачыць. А то быў ксйондз дужа сумленны и вучоны. Адно я баяўся, што ня захочэ мне ничога сказаци, або вылае за тое, што гадаю на знаць аб чым, и абсмяе дмяне. Ну але што будзе, то будзе: пайду и спытаю.</br> {{gap|2em}}Вотож, знайшоўшы сабе свабодну газину, пайшоў я. Прыходжу, а тут ксяндзова гаспадыня спатыкае мяне ў сйонках и пытае:</br> {{gap|2em}}„А чаго ты хочэш?“</br> {{gap|2em}}„Я да ксяндза прыйшоў.“ —</br> {{gap|2em}}„А чаго?“. —</br> {{gap|2em}}„Ды так сабе.“</br> {{gap|2em}}Пазвала ксяндза, сама стала ў парози; а я тутака, — кажу вам, и языка ў роци забыўся и ня згадаю, што сказаць. Урэшци, перэмогшы сябе, — я сказаў:</br><noinclude></noinclude> fepv7yjyc3ni7o8kfbngdo9l4watn7b 285998 285997 2026-05-16T18:51:36Z RAleh111 4658 285998 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>пяць навокал: так такая невяликая круглавина паказываецца яму заўсюды роўная, а ня выпучаная.</br> {{gap|2em}}За тым усимъ я зноў успакоиўся, верыў я ўжо, што зямля круглая, клубком, як гарбуз; адно што зямляны клуб вельми вялики. Далей прыйшло мне зноў ў галаву, чаму гэта вада з зямли ня злиецца, кали зямля круглая? А далей, ци на другим баку зямли, пад нами також людзи жывуць? А кали жывуць, то чаму яны з зямли не пазвальваюцца? чаму йих кроў ня залье, дагары нагами ходзячы? Гэтагаж я ўжо сам на мог дайсьци! Мучыў я, мучыў мазгаўню сваю, ды ўсйо дарма. Доўга хадзйў я гэтак панурыўшыся. Минали тыдзень за тыднем, а я бачучы, што ничога тоўкам ня дайду, пачаў памышляци, што усйо тоя, што я розумам сваим дайшоў уперад, адно выдумка, што гэта мо’ ня праўда, гэтые маи здагадки аб тым, што зямля круглая, як гарбуз… Аж надумаў я ўрэшци спытаць аб тым ксяндза, пробошча нашага сяла: мо’ йон мне што разтаўмачыць. А то быў ксйондз дужа сумленны и вучоны. Адно я баяўся, што ня захочэ мне ничога сказаци, або вылае за тое, што гадаю на знаць аб чым, и абсмяе дмяне. Ну але што будзе, то будзе: пайду и спытаю.</br> {{gap|2em}}Вотож, знайшоўшы сабе свабодну газину, пайшоў я. Прыходжу, а тут ксяндзова гаспадыня спатыкае мяне ў сйонках и пытае:</br> {{gap|2em}}„А чаго ты хочэш?“</br> {{gap|2em}}„Я да ксяндза прыйшоў.“ —</br> {{gap|2em}}„А чаго?“. —</br> {{gap|2em}}„Ды так сабе.“</br> {{gap|2em}}Пазвала ксяндза, сама стала ў парози; а я тутака, — кажу вам, и языка ў роци забыўся и ня згадаю, што сказаць. Урэшци, перэмогшы сябе, — я сказаў:</br><noinclude></noinclude> 7blvefutc2p7cfbpn9x8s1oya0d56uk 104 123482 286000 2026-05-16T19:05:53Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}„Выбачайце, дабрадзею… я… я… прыйшоў, я… хацеў… але… запытаци…</br> {{gap|2em}}И чагож ты хочэш? пытае ксйондз ласкаве. — Вось бачыце, буцьце ласкавы, дабрадзею, яка гэта зямля наша будзе? — Ажно пот за лба нацйок, пакуль я гэта выгаварыў?</br> {{gap|2em}}„Шт...» 286000 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}„Выбачайце, дабрадзею… я… я… прыйшоў, я… хацеў… але… запытаци…</br> {{gap|2em}}И чагож ты хочэш? пытае ксйондз ласкаве. — Вось бачыце, буцьце ласкавы, дабрадзею, яка гэта зямля наша будзе? — Ажно пот за лба нацйок, пакуль я гэта выгаварыў?</br> {{gap|2em}}„Што такое? пытае ксйондз?“ —</br> {{gap|2em}}„Якая будзе наша зямля? изноў кажу.“</br> {{gap|2em}}Ксйондз наглядзеў на мяне з увагаю, гаспадыня ухмылилася. А мне так неяк брыдка стала, што я сказаци не потраплю.</br> {{gap|2em}}„Аб якую ты зямлю пытаеш? зямля бываець розная: глеистая, пясчаная, чарназйомная.“ —</br> {{gap|2em}}„Э!.. мне не аб тое идзе; я хочу ведаци, яка яна ўся выглядзиць“</br> {{gap|2em}}„Уся? яна то шэра выглядзиць; тож ты и сам бачыш!</br> {{gap|2em}}А горэж майо! крыкнуў я, што нияк ня магу высказаци гэтага! Я бо ня таго хочу; я хочу ведаци, на во што ўся зямля паходзиць: ци на скрыню, ци на кола, ци на гарбуз?“</br> {{gap|2em}}„Ага! глядзице яго, чаго яму заманулася! Скуль гэта табе на ум прыйшло? На воштаж гэта табе? — Так сабе, цикавасьць мяне бяре, хай дабрадзей будзе ласкаў и не адмовиць аб’ясьниць…</br> {{gap|2em}}Зачым маю не сказаць? И з ахватою скажу. Зямля круглая, як гарбуз прымерам.</br> {{gap|2em}}Як ксйондз тое сказаў, так я з вяликае радасьци ня ведаў што рабиць! гляджу я гэта на яго и забыў, аб чым я меў болей яго пытаци. Ксйондз також, наўзираўшыся на мяне крыху, памаўчаў. Потым пазваў мяне ў пакои, даў мне гарэхаў и начаў ужэ сам мяне пытаци. Мусеў и ўсйо яму наведаци, як то я сам даходзйў розумам, што зямля круглая, маўляў бы яблык, гарбуз, або галка якая.</br><noinclude></noinclude> saw8u7y170f7d86kxx1kkilhiy1xp68 104 123483 286001 2026-05-16T19:15:51Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}Тады тольки ксйондз разгаварыўся.</br> {{gap|2em}}„Сам, кажэ, добра цямиш, што да краю зямли нихто яшчэ не дайшоў, ды таго и ня будзе николи, бо зямля круглая. А хаця и показываецца нам, стаўшы ў роўным поли, што зямля сходзицца з небам, то гэта тольки здаец...» 286001 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Тады тольки ксйондз разгаварыўся.</br> {{gap|2em}}„Сам, кажэ, добра цямиш, што да краю зямли нихто яшчэ не дайшоў, ды таго и ня будзе николи, бо зямля круглая. А хаця и показываецца нам, стаўшы ў роўным поли, што зямля сходзицца з небам, то гэта тольки здаецца: неба нидзе да зямли ня прытыкаецца. И затым, як паехаць з якога буць мейсца и ехаць скрозь проста ў вадну старану, прымерам хоць бы на ўсход сонца, то николи да неба не даедзеш, а вернешся изноў на тоя самае мейсца, адно ўжэ з другой стараны, ўжэ з заходу сонца абйехаўшы навакол зямлю. Я ўсйо гэта сцямиў добра бо и мая муха на гарбузи, як пайшла направа и ишла скрось проста, то прыйшла потым на тоя жэ сама мейсца, тольки з левае стараны, абыйшоўшы ўсяго гарбуза навакол.</br> {{gap|2em}}Ксйондз далей паведаў: „Што зямля круглая, то бач як галка, ты даверыцца (праканацца) можэш яшчэ и праз тое: як пад’ежджаеш дзе да якога сяла раўнинаю, не закрытаю нидзе ни ўзгорками ни лесам, — то перш на перш убачыш крыж на царкви, затым вежу, потым страху на цэркви, далей комины на хатах, затым стрэхи; а ўжо пад’ехаўшы близка да сяла, можна и ўсйо сяло ўбачыць.“</br> {{gap|2em}}Праўда! падумаў я сабе, гэтож як пад’ежджали у Койданаў, якраз перш видна вежа касьцельна, а затым страха и ўсйо мястэчка…</br> {{gap|2em}}Так жэ сама, кажэ ксйондз, и на моры, дзе ниякае гары нимашака. Як пазираеш ў даль на прыбываючый карабель, то перш на перш видаць верхавинки маштаў, затым палатняные парусы, крылля, (жагли); a цэлы карабель видзйон тольки як падыдзе ближэй да берагу. И так то яно на ўсих мейсцох зямли. Усюды высокие прадметы паказваюцца нам па троху, ак бы зза груда якога, и<noinclude></noinclude> aqegtz8vcx22cjo38hl3bd7bpahl7b1 104 123484 286004 2026-05-16T19:27:45Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «хаваюцца такаж па крысе ад низу, як бы за груд спускалися. Зямля гэтак сама як и гарбуз на усяким мейсцы йосць крыху выпучана. Каб зямля была роўная и плоская, як стол, то здалйоку, як тольки вокам можна скинуць, можна было бы адразу усйо з верху да низу уба...» 286004 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>хаваюцца такаж па крысе ад низу, як бы за груд спускалися. Зямля гэтак сама як и гарбуз на усяким мейсцы йосць крыху выпучана. Каб зямля была роўная и плоская, як стол, то здалйоку, як тольки вокам можна скинуць, можна было бы адразу усйо з верху да низу убачыць. {{Няма выявы}} <center>{{fine|Карабли паказываюцца помаленку быццым зза вадзяное горы выходзючы.}}</center> {{gap|2em}}А як я таго паведання пра карабель на моры вельми цямйў, то ксйондз выняў с похвачки книжку и паказаў мне, таки вось рысунак, абразик.</br> {{gap|2em}}Ну думаю, цяпер я ужэ добра разумею, што зямля як клубок. Но абрахманяны дабратою ксяндза, пытаю изноў:</br> {{gap|2em}}А чаму гэта вада з зямли ня зливаецца ни людзи ня звальваюцца з яе, кали зямля круглая?</br> {{gap|2em}}— „Чаму людзи ня звальваюцца?“</br> {{gap|2em}}„Але!..“</br> {{gap|2em}}Ксйондз выйшоў ў други пакой, выняў за {{перанос пачатак|сто|лика}}<noinclude></noinclude> c0o4td3r3aee65yt6efyg4fzdfyrplw 104 123485 286008 2026-05-16T19:38:01Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «{{перанос канец|сто|лика}} якись кусок залеза, зыгнуты ў падкову, прынйос да мяне и пытае:</br> {{gap|2em}}— „Ведаеш, што гэта такое?“ —</br> {{gap|2em}}— „Не, кажу, ня ведаю.</br> {{gap|2em}}— „Гэта магнэс, — такое залеза дзиўнае, што прыцягае да сябе другое залеза, и сталь.</br>...» 286008 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>{{перанос канец|сто|лика}} якись кусок залеза, зыгнуты ў падкову, прынйос да мяне и пытае:</br> {{gap|2em}}— „Ведаеш, што гэта такое?“ —</br> {{gap|2em}}— „Не, кажу, ня ведаю.</br> {{gap|2em}}— „Гэта магнэс, — такое залеза дзиўнае, што прыцягае да сябе другое залеза, и сталь.</br> {{gap|2em}}И праўда! Як тольки ксйондз прыблизйў да гэтага магнэсу ключык, а той скик! да гары, — {{Няма выявы }} <center>{{fine|Ключык и прыстаў да магнэсу.}}</center> прычапіўся да магнэсу и висиць, як прыклеяны… А ксйондз да мяне и кажэ: „Адними гэты ключык!“</br> {{gap|2em}}Я думаў, што так лйогка яго адняць, як бы прымерам са стала ўзяць; ажно тутака я мусеў добра пацягнуць, каб адарваць яго ат таго залеза!</br> {{gap|2em}}А цяпер, кажэ, падстаў ключык да магнэса и дзяржы близка. „Чуць я прыблизиў, а ключык зноў скикануў да магнэса, и висиць н не адрываецца. Дзива и больш ничога… Глядзеў я аглядаў, ци<noinclude></noinclude> tm1f9x5beaenon1hg4im2dnd7mknrmj 104 123486 286013 2026-05-16T19:46:49Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «не намазали чым ключыка, або магнэса. Але тое и другое сухюсенькие были. Як адарваў я ключык ад залеза, ды и зноў да яго прыблизиў, то пачуў я у пальцах, як ключык сам ис пальцаў рвецца. Прыближаў я ключык да магнэса и зверху и зсподу — ўсйо адно: мой ключ аж...» 286013 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>не намазали чым ключыка, або магнэса. Але тое и другое сухюсенькие были. Як адарваў я ключык ад залеза, ды и зноў да яго прыблизиў, то пачуў я у пальцах, як ключык сам ис пальцаў рвецца. Прыближаў я ключык да магнэса и зверху и зсподу — ўсйо адно: мой ключ аж скачэ да магнэса и дзержыцца датуль, пакуль ня адарвеш. Праўдзивае дзива кажу вам! Праз той магнэс, то я и аб зямли навет забыўся, ды ксйондз мне казаў далей.</br> {{gap|2em}}Вотож бачыш, зямля мае ў сабе падобную силу, як той магнэс. Адно магнэс прыцягае залеза и сталь, и то кали не вельми цяжкие, а зямля прицягае камення, жывйолу ўсяку и людзей, дрэва ваду и ўсйо, што тольки йосць на зямли. Затым то и вада з зямли на неба ня збягае, и чалавек ня звальваецца, хоць-бы и быў на исподним боку пад нами, вось, як гэты ключык, што висиць пад магнэсам. Хоць бы хто и па сваей ахвоци хацеў ад зямли адарвацися, то ня мог бы: каб папробаваў ад зямли атскочыць, то ня скочыў бы высока, бо зямля яго зараз бы да сябе сцягнула. Заўсяды кажуць, што гэта затым, што чалавек цяжки што шмат важыць; аттуль то тая и вага, тая цяжкасць бярэцца, што зямля прыцагае, да сябе чалавека и ўсйо, што йосць на зямли.</br> {{gap|2em}}Мне стала так, як бы якая сляпата з ачу зыйшла, так мне стала зразу неяк ясна. Вотож ўцешыўшыся пытаю яшчэ. А чаму гэта так бывае, што зямля нам паказываецца плоскаю раўнинаю, чаму гэта зразу ня видаць, што зямля круглая?</br> {{gap|2em}}Ци ты далйока бачыш навакол сябе? пытае ксйондз.</br> {{gap|2em}}Да так, пэўне на вярстоў пяць, ци шэсць бачу.</br> {{gap|2em}}Вось у гэтым и закавыка, што ты ўсяго на вярстоў шэсць бачыш! Ды каб ты на’т на дзесяць бачыў, то цэлае зямли вокам ня скинеш, бо гэта<noinclude></noinclude> cmaamkwxuff2dl76gica6t3uenj7zdh 104 123487 286018 2026-05-16T20:02:35Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «велич страхотная! Ци ты ведаеш, што, каб ты хацеў папяразаци зямлю на сярэдзини вяроўкаю, то гэта вяроўка пяць тысячаў чатырыста миль даужыни павинна былаб быць. Яким жэ спосабам чалавек мог бы гэтакую вяликую ўсю убачыць?</br> {{gap|2em}}Чалавек бачыць на милю...» 286018 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>велич страхотная! Ци ты ведаеш, што, каб ты хацеў папяразаци зямлю на сярэдзини вяроўкаю, то гэта вяроўка пяць тысячаў чатырыста миль даужыни павинна былаб быць. Яким жэ спосабам чалавек мог бы гэтакую вяликую ўсю убачыць?</br> {{gap|2em}}Чалавек бачыць на милю якую навакол, а такая лапина, прыраўняўшы да ўсяе зямли, саўсим маленька, то и паказываецца нам плоскаю. Бач бо, и тоя мейсца на гарбузе, дзе муха сядзела, паказывалося йой роўным, хоць гарбуз круглы, як клубок.</br> {{gap|2em}}О! то и я гэтак думаў, як ксйондз дабрадзей кажэць. А скажыце мне, як гэта тые людзи, што над нами, могуць хадзиць ўниз галавою?</br> {{gap|2em}}Як то ўниз галавою? Дзеш для цябе низ? ци над галавою, ци пад нагами?</br> {{gap|2em}}„А ужож пад нагами, там дзе зямля…“ —</br> {{gap|2em}}„А дзе верх?“</br> {{gap|2em}}„Над галавою, дзе неба.“</br> {{gap|2em}}„Так жэ сама и с тыми людзьми, аб каторых пытаеш: для йих також верх над галавою будзе, а низ пад нагами. Значыць, яны ходзяць такжэ сама, як и мы: галавою ўверх, а нагами ўниз, а мыж таки ходзим, як трэба.“ —</br> {{gap|2em}}„Усйо ўжэ цямлю, дабрадзею, аднае тольки рэчы сцямиць не магу: кали тые людзи, што пад нами жывуць, маюць пад нагами зямлю, так як, и мы, то штож яны маюць над галавою, хибе такаж неба, як и мы?“ —</br> {{gap|2em}}„А ня ужож.“ —</br> {{gap|2em}}„Циж неба кругом зямлю абнимае?“ —</br> {{gap|2em}}„А ведама, мой хлопчэ; дзе тольки людзи на зямли жывуць, усюды бачуць над сабою сонцэ, месяц, зорки: бачуць неба, так жэ сама, як и мы. Но але на гэты<noinclude></noinclude> 6ge3s9p7k08dj15sqrcimp530vl954o 104 123488 286019 2026-05-16T20:10:16Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «раз годзе; вяртайся да хаты, бо мне трэба исьци нешпар атправиць.“</br> {{gap|2em}}„А ци ня можна адламаци крышку гэтага магнэсу?“</br> {{gap|2em}}„На воштаж йон табе?“</br> {{gap|2em}}„Я бы ў хаци яшчэ паспытаў…“</br> {{gap|2em}}„Не, нельга; хибе кавалак ляку таго, што письма печ...» 286019 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>раз годзе; вяртайся да хаты, бо мне трэба исьци нешпар атправиць.“</br> {{gap|2em}}„А ци ня можна адламаци крышку гэтага магнэсу?“</br> {{gap|2em}}„На воштаж йон табе?“</br> {{gap|2em}}„Я бы ў хаци яшчэ паспытаў…“</br> {{gap|2em}}„Не, нельга; хибе кавалак ляку таго, што письма печатаюць. Ляк гэтак жэ прыцягае, як и магнэс, адно трэба яго перш нацерци сукном; залеза йон ня прыцягне, але маленьки шматок паперу, то йон прыцягне.“</br> {{gap|2em}}Ксйондз выняў палачку ляку, пацйор яго аб рукаў, затым адарваў шматок паперу, прыблизиў да яго ляк, а паперка адразу патскочыла и прилипла да ляку, акурат, як ключык да магнэсу.</br> {{gap|2em}}Хапиў я той кавалак ляку, падзякаваў ксяндзу и духам да хаты. Але ня вытрываў, сеў пры дарози пат парканам, ды давай церци лякам аб рукаў сярмаги; приблизиў яго хутка да паперки, а паперка — скик!… прылипла и висиць. Нйос я гэтак да дому, адно паперка скора адвалилася. Так я каб выпытаць, ци гэта праўда, нацйор яще крыху аб рукаў и паперка зноў прылипла и так ўжо астарожна данйос яе да хаты.</br> {{gap|2em}}Потым я кольки раз пытаў людзей, заўсяды мне казали, што зямля круглая, як клубок. Так мне тады рабилася вясйола, добра, што высказаць таго ня патраплю. Адно тыкеля на мяне маркоту навадзила: ня мог я сябе здзяржаци, каб свайою вядою ня падзялицися зы знайомыми хлопцами; а яны або ня слухали, або выкпивали з мяне и розно брыдка мяне празывали.</br><noinclude></noinclude> qzd803y63bcgih53vz4tl2o2dz3y8ug 104 123489 286025 2026-05-16T20:25:21Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « <center><span style="font-family:Times New Roman; font-size: 130%;">'''Гутарка другая.</span></center> <center>{{x-larger|{{larger|На чым трымаецца зямля.}}}}</center> {{gap|2em}}Па гэтай маей с ксяндзом размови, я успакоиўся крыху. А тольки ня доўга так патрывала. Прайшоў месяц, ци мо’ и болей, ды йзноў падаўняшням...» 286025 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> <center><span style="font-family:Times New Roman; font-size: 130%;">'''Гутарка другая.</span></center> <center>{{x-larger|{{larger|На чым трымаецца зямля.}}}}</center> {{gap|2em}}Па гэтай маей с ксяндзом размови, я успакоиўся крыху. А тольки ня доўга так патрывала. Прайшоў месяц, ци мо’ и болей, ды йзноў падаўняшняму ўсйо задумляўся то нат сим, то нат тым. Самавар, бывала, выкипиць, ботаў ня пачышчу, або тытуню замест цяртухи насыплю… А ўсйо дзеля таго, што йзноў адна загадка мне ў галаве засела.</br> {{gap|2em}}Ведаю я тое, што зямля круглая; але як яна дзержыцца, на чым стайиць, ци яе што подпирае? Сцямиць гэтага я нияк ня мог. Усякую ўсячыну мне пра тое баяли. Адны казали: йосць такая рыба, што яе китам называюць, и на той то рыбе зямля ляжыць, a сама рыба ляжыць, у вялизным моры; як тая рыба зварухнецца, так зямля дрыжыць, а як хлясьне хвастом па вадзе, тады на зямли дождж идзе…</br> {{gap|2em}}Але я гэтым казкам ня даваў веры; бож и моры и киты-рыбы — ўсйо на зямли. Дык як жэ зямля можэ на йих стаяць? А и — зноў быць ня можа, каб зямля ад кита дрыжала, бо тады яна хисталасяб уся зараз; а я чытаў ў вадной книжцы, што николи болей ня дрыжыць, як невялика часьцина, на кольки, або на кольки дзесяткаў миль, а николи каб цэлая. А аб дажджу, то ужэ видомая казка, бо усяки знае, што дождж ис хмары йдзе.</br> {{gap|2em}}Другие зноў баяли, што зямля стайиць на вяликим слони, а слонь той — на вяликай чарапаси.</br> {{gap|2em}}Да и гэта ня праўда. Слонь и чарапаха на зямли жывуць, то якжэ на йих зямля стаяць можэ? Бо ни водзин слонь ня здужаў бы такой цяжэсьци {{перанос пачатак|на|нясьци}}<noinclude></noinclude> m6q2zl531df0rbwb1zugxu0rkgpm1v1 104 123490 286026 2026-05-16T20:26:03Z RAleh111 4658 /* Праблематычная */ 286026 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="2" user="RAleh111" /></noinclude>штосьци - 16 - {{перанос пачатаканец|на|}}нясьци, як гэта зямля. Ну нехай, што зямля на слони, а слонь на чарапаси стаиць, то на чым жэ чарапаха стаяциме?") кали так, то траба и пад яе патставиць, a пат тое изноў патставиць, и так и канца гэтым патстаўкам и патпоркам ни- коли ня будзе. Вотож бачыце, я ўжо даўно ў гэтые выдумки ня веру. Гледзючы не раз на хмары, мне думалася, што зямля ниякай падпоры ня мае, а так сабе у прасторы шыбае, як, прымерам, хмара ў воз- дуси, без нилкай патпорки. Адно бяда, што хмара лйогкая, так йой лйогка и у воздуси трымацца, а зямля на мояму вельми важкая.</br> {{gap|2em}}Са усим гэтым я сабе рады ня даў. Хацеў я бегчы изноў да ксяндза, аж на сьвята прыехаў панич Йозеп, сын нашага камисара. А што йон быў добры хлопец, каторы мяне тры роки таму чытаць навучыў и даваў розны ксйонжачки чытаць, так я зараз да яго: на чым, пытаю, зямля стайиць, и што не дзер- жыць на сьвеци? Тады йон мне талкаваў. Саўсим, каже, так, як зямля ў сабе силу мае, што прыцягае чалавека, ваду и усло, што на зямли йосьць, так же сама сонце мае такую же силу, катора прыцягае да сабе зямлю; а праз гэта зямля дзержыцца на неби бес патпоры. Так я пытаю: То чамуж гэта зямля ня прылипае да сонца, як той ключык да магнэса, кали сонца яе да сябе прыцягае?</br> {{gap|2em}}Вот! каб зямля стаяла у мейсцы, а на хадзила ў навакола сонца, то даўно бы да яго прылипла, як ключык да магнэса або паперка да ляку. Ну, але як зямля с самаго свайго пачатку каля сонца круцицца, то и ня звальваецца на яго. Также сама ня зваль- ваецца з гары на руку камень, кали узяци яго пры- *) будзе стаяць.<noinclude></noinclude> g6mn93kboeogynuzhwh0zl5xdsl59ht 286079 286026 2026-05-17T07:15:08Z RAleh111 4658 /* Не вычытаная */ 286079 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>{{перанос канец|на|нясьци}}, як гэта зямля. Ну нехай, што зямля на слони, а слонь на чарапаси стаиць, то на чым жэ чарапаха стаяциме?<ref>будзе стаяць.</ref> кали так, то трэба и пад яе штосьци патставиць, a пат тое изноў патставиць, и так и канца гэтым патстаўкам и патпоркам николи ня будзе. Вотож бачыце, я ўжо даўно ў гэтые выдумки ня веру. Гледзючы не раз на хмары, мне думалася, што зямля ниякай падпоры ня мае, а так сабе у прасторы шыбае, як, прымерам, хмара ў воздуси, без ниякай патпорки. Адно бяда, што хмара лйогкая, так йой лйогка и ў воздуси трымацца, а зямля па мояму вельми важкая.</br> {{gap|2em}}Са ўсим гэтым я сабе рады ня даў. Хацеў я бегчы изноў да ксяндза, аж на сьвята прыехаў панич Йозеп, сын нашага камисара. А што йон быў добры хлопец, каторы мяне тры роки таму чытаць навучыў и даваў розны ксйонжачки чытаць, так я зараз да яго: на чым, пытаю, зямля стайиць, и што яе дзержыць на сьвеци? Тады йон мне талкаваў. Саўсим, кажэ, так, як зямля ў сабе силу мае, што прыцягае чалавека, ваду и ўсйо, што на зямли йосьць, так жэ сама сонцэ мае такую жэ силу, катора прыцягае да сябе зямлю; а праз гэта зямля дзержыцца на неби бес патпоры. Так я пытаю: То чамуж гэта зямля ня прылипае да сонца, як той ключык да магнэса, кали сонцэ яе да сябе прыцягае?</br> {{gap|2em}}Вот! каб зямля стаяла у мейсцы, а ня хадзила ў навакола сонца, то даўно бы да яго прылипла, як ключык да магнэса або паперка да ляку. Ну, але як зямля с самаго свайго пачатку каля сонца круцицца, то и ня звальваецца на яго. Такжэ сама ня звальваецца з гары на руку камень, кали узяци яго {{перанос пачатак|пры|}}<noinclude></noinclude> dbtkchn7t4mzg0e5n2mwqqpb56ei7l5 0 123491 286030 2026-05-16T20:58:20Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Гутарка першая. Аб тым дзе канец зямли | безаўтара = | год = 1928 год | пераклад = Карусь Каганец | секцыя = Гістарычна-этнаграфічная праца | папярэдні = | наступны = Гутарки аб неби и зямли (1907)/2|Гутарка другая. На чым трымаецца з...» 286030 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Гутарка першая. Аб тым дзе канец зямли | безаўтара = | год = 1928 год | пераклад = Карусь Каганец | секцыя = Гістарычна-этнаграфічная праца | папярэдні = | наступны = [[Гутарки аб неби и зямли (1907)/2|Гутарка другая. На чым трымаецца земля]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Гутарки аб неби и зямли (1907).pdf" from="5" to="16" /> {{Выроўніваньне-канец}} 00cmw7pva803u70lp2vre2z5wky6ppg 286031 286030 2026-05-16T20:58:34Z Gleb Leo 2440 286031 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Гутарка першая. Аб тым дзе канец зямли | безаўтара = | год = 1928 год | пераклад = Карусь Каганец | секцыя = Навукова-папулярная літаратура | папярэдні = | наступны = [[Гутарки аб неби и зямли (1907)/2|Гутарка другая. На чым трымаецца земля]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Гутарки аб неби и зямли (1907).pdf" from="5" to="16" /> {{Выроўніваньне-канец}} jg1cgrq03q41tgrze3h9085oot4c3cs 0 123492 286038 2026-05-17T06:27:33Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Загаловак | назва = Сонца ўстае | аўтар = Хведар Чарнышэвіч | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1911 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * Наша Ніва (1906)/1911/16-17/Сонцэ...» 286038 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Сонца ўстае | аўтар = Хведар Чарнышэвіч | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1911 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Наша Ніва (1906)/1911/16-17/Сонцэ ўстае|Сонцэ ўстае]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 28 Красавіка (Апрыля) 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/16-17|№16-17]]}} * [[Наша Ніва (1906)/лацінка/1911/16-17/Sonce ŭstaje|Sonce ŭstaje]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Naša Niwa]]. — 28 Krasawika (Apryla) 1911. — [[Наша Ніва (1906)/лацінка/1911/16-17|№16-17]]}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Сонца ўстае|Сонца ўстае]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Вершы Хведара Чарнышэвіча]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] ih33lgbx6v0x9s7ou18shxn64f46sgx 0 123493 286044 2026-05-17T06:38:52Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Загаловак | назва = Вейце, ветры, на прасторы!.. | аўтар = Якуб Колас | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1907 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * Чырвоны дудар (1924)/Н...» 286044 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Вейце, ветры, на прасторы!.. | аўтар = Якуб Колас | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1907 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Вейце, ветры, на прасторы!|⁂ (Вейце, ветры, на прасторы!)]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Вершы Якуба Коласа]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] ru67fwzezyx164jrn3mflxeq9eszw3w 0 123494 286048 2026-05-17T06:47:27Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Загаловак | назва = Маладое жыцьцё | аўтар = Міхал Запольскі | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1911 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * Маладое жыцьцё (1921)/1923/1/Ма...» 286048 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Маладое жыцьцё | аўтар = Міхал Запольскі | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1911 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Маладое жыцьцё (1921)/1923/1/Маладое жыцьцё (Запольскі)|Маладое жыцьцё]] // {{Fine|[[Маладое жыцьцё (1921)|Маладое жыцьцё]]. — Студзень 1923. — [[Маладое жыцьцё (1921)/1923/1|№1]]}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Маладое жыцьцё|Маладое жыцьцё]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Вершы Міхала Запольскага]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] qf8h6a6ztif4w0det10zurfy2mofkqd 286049 286048 2026-05-17T06:49:53Z Gleb Leo 2440 286049 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Маладое жыцьцё | аўтар = Міхал Запольскі | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1923 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Маладое жыцьцё (1921)/1923/1/Маладое жыцьцё (Запольскі)|Маладое жыцьцё]] // {{Fine|[[Маладое жыцьцё (1921)|Маладое жыцьцё]]. — Студзень 1923. — [[Маладое жыцьцё (1921)/1923/1|№1]]}} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Маладое жыцьцё|Маладое жыцьцё]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Вершы Міхала Запольскага]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 6bur7v17zm052xb3wl2h3mtbcz7ipfu 0 123495 286051 2026-05-17T06:50:52Z Gleb Leo 2440 Перасылае да [[Маладое жыццё (Запольскі)]] 286051 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Маладое жыццё (Запольскі)]] q8tgv5dci22fu4oxkhd3lzwiwa3kyja 14 123496 286052 2026-05-17T06:52:09Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «[[Катэгорыя:Вершы паводле аўтараў|Запольскі, Міхал]] [[Катэгорыя:Міхал Запольскі]]» 286052 wikitext text/x-wiki [[Катэгорыя:Вершы паводле аўтараў|Запольскі, Міхал]] [[Катэгорыя:Міхал Запольскі]] fdsg59fnd4yenbfc2t391zaj0pd0ybg 0 123497 286069 2026-05-17T07:10:27Z Gleb Leo 2440 Gleb Leo перанёс старонку [[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/З песьняй звонка]] у [[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/З песьняй звонкай]] 286069 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Барвенак (1924)/Трывогі і надзеі/З песьняй звонкай]] 5y36ujrsgsbw9u73slspdbhmiy7dvg1 0 123498 286083 2026-05-17T07:18:40Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Загаловак | назва = Сьцены | аўтар = Аркадзь Моркаўка | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = ? год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэво...» 286083 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Сьцены | аўтар = Аркадзь Моркаўка | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = ? год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Сьцены|Сьцены]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Вершы Аркадзя Моркаўкі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] sld0w7l07gtim8gb7jguox5ifp34udb 286084 286083 2026-05-17T07:18:50Z Gleb Leo 2440 Gleb Leo перанёс старонку [[Сьцены (Моркаўка)]] у [[Сцены (Моркаўка)]] 286083 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Сьцены | аўтар = Аркадзь Моркаўка | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = ? год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Сьцены|Сьцены]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Вершы Аркадзя Моркаўкі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] sld0w7l07gtim8gb7jguox5ifp34udb 0 123499 286085 2026-05-17T07:18:50Z Gleb Leo 2440 Gleb Leo перанёс старонку [[Сьцены (Моркаўка)]] у [[Сцены (Моркаўка)]] 286085 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Сцены (Моркаўка)]] r229aj8kd9tuxezl90r4hshnaga9ngy 0 123500 286088 2026-05-17T07:20:21Z Gleb Leo 2440 Gleb Leo перанёс старонку [[Змаганне]] у [[Змаганне (Бядуля)]] 286088 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Змаганне (Бядуля)]] 7dj0b6sps5tjmcdcbchdjtb0fg6nl06 104 123501 286093 2026-05-17T07:25:48Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «{{перанос канец|пры|вязаць}} да шнюрка ды скора круциць яго каля руки. Адно зямля ниякаю вяроўкаю да сонца ня прывязана, а так ужо с прадвеку навакол яго круцицца. Папраўдзи сказаць, ня ўсйо я тое разкумякаў (разгадаў); але панич Йозэп сказаў мне, што тады т...» 286093 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>{{перанос канец|пры|вязаць}} да шнюрка ды скора круциць яго каля руки. Адно зямля ниякаю вяроўкаю да сонца ня прывязана, а так ужо с прадвеку навакол яго круцицца. Папраўдзи сказаць, ня ўсйо я тое разкумякаў (разгадаў); але панич Йозэп сказаў мне, што тады тыкеля, як паразумнею, йон аб усим тым мне ляпей растлумачыць.</br> {{gap|2em}}Тольки вельми я дзиву дзивиўся, як гэта сонцэ, такое маленькае, и гэтакую вялизную зямлю дзержыць. Ды панич мне зноў и гэта растлумачыў; ажно мне брыдка стала, што гэтакай прастой рэчы я сам ня дагадаўся. Сонцэ тольки паказ’ваецца нам маленьким, бо надта далйока ад нас знайходзицца, а папраўдзи яно вельми вяликае. Гэтаж я сам ведаў, што з далйоку ўсйо меньшым паказ’ваецца. Хоць бо и крыж на вежы: ўсяки ведае, што йон большы за сталага чалавека, а знизу паказ’ваецца меньшым за малога хлопца. А ад крыжа да зямли ня будзе болей, як локцяў с пяцьдзесят. Каб так падняць крыж у верх за вярсту, або дзьве, то ледзьвеб згледзиў яго. А сонцэж, якобы не за вярсту, не за дзьве, не за тысячу вярстоў адлягло ад зямли, за поўтараста мильйонаў вярстоў, ци за дваццать мильйонаў миль! Панич Йозеп казаў, што так у книгах пишуць. Што праўда, то я таму ня зразу даў веры; бо якжэ тутака змерыш, кольки миль ад зямли да сонца, кали туды ани падыйци, ани даляцець неяк?</br> {{gap|2em}}На гэта мне панич атказаў, што нагами то неяк, але розумам ды навукаю, так адлегласьць сонца ад зямли вымерыць можна.</br> {{gap|2em}}„Бачыў ты, кажэ, як летась каморник вымерыў, як далйока ад нашае вйоски ды да званицы у другим сяле, што за рэчкаю. Цераз рэчку йон ня пераходзйў, стаяў ўсйо на адным мейсцы и адно<noinclude></noinclude> 8tp3up62ilfidvbaidfzsiy0anwznv5 104 123502 286099 2026-05-17T07:29:21Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «узираўся праз нейкие трубы и школки, личы на паперы, а затым сказаў, як {{Няма выявы}} далйока да тае званицы, кольки яна локцяў вышыны, так, што каб ты на’т и ўзлез на гэту званицу, то ляпей бы ня змерыў. Гэтак сама, як каморник мерыць на зямли, вучоные людзи,...» 286099 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>узираўся праз нейкие трубы и школки, личы на паперы, а затым сказаў, як {{Няма выявы}} далйока да тае званицы, кольки яна локцяў вышыны, так, што каб ты на’т и ўзлез на гэту званицу, то ляпей бы ня змерыў. Гэтак сама, як каморник мерыць на зямли, вучоные людзи, каторых {{перанос пачатак|назы|ваюць}}<noinclude></noinclude> ocnrozzxhk31nzrgppwle59hae6tp80 0 123503 286106 2026-05-17T07:38:17Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Загаловак | назва = Роднае поле | аўтар = Кузьма Чорны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюц...» 286106 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Роднае поле | аўтар = Кузьма Чорны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Роднае поле|Роднае поле]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Вершы Кузьмы Чорнага]] [[Катэгорыя:Патрыятычная паэзія]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] qvzi9euijp09y51fpqvwyjjd07nszg0 104 123504 286107 2026-05-17T07:38:22Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «{{перанос канец|назы|ваюць}} астронамами (зорниками) мераюць неба, зорки и усйо, што бачым на неби. Вымерыли яны, што сонцэ ад зямли ляжыць за дваццаць мильйонаў миль, што сонцэ вяликша ад зямли у поўтора мильйона разоў, гэта значыць, што з аднаго сонца выйш...» 286107 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>{{перанос канец|назы|ваюць}} астронамами (зорниками) мераюць неба, зорки и усйо, што бачым на неби. Вымерыли яны, што сонцэ ад зямли ляжыць за дваццаць мильйонаў миль, што сонцэ вяликша ад зямли у поўтора мильйона разоў, гэта значыць, што з аднаго сонца выйшлоб мильйон и ящэ поў мильйона таких клубоў, як наша зямля. Каб, прымерам, прыраўняваць сонцэ да гарбуза, то зямлю трэба было бы прыраўнаваць да прасянога зярнятка. У стольки раз сонца вяликша за зямлю! Так и ня дзива, што сонцэ зямлю прыцягае; яно можэ прыцягнуци мо’са дваццаць таких земляў, як наша и дзяржаци йих пры сабе. А казки пра китоў и чарапохаў, на каторых зямля нибы то дзержыцца, гэта адно выдумки цйомных людзей. {{лінія|5em}} <center><span style="font-family:Times New Roman; font-size: 130%;">'''Гутарка трэццяя.</span></center> <center>{{x-larger|{{larger|Аб неби.}}}}</center> {{gap|2em}}Даведаўшыся сяго таго аб зямли, захацелася мне яшчэ и аб неби пачуць.</br> {{gap|2em}}Уважаў я ўжо даўно, што як выйдзеш у поле, ци на сянажаць, ци то ў дзень, ци ў ночы, заўсяды над сабою бачу як бы вялизнае скляпенне синяе — неба; скляпенне ж гэта да крайоў свайих зусих бакоў апускаецца и недзе далйока ад мяне стыкаецца с зямлйою.</br> {{gap|2em}}Алеж гэта тольки так паказ’ваецца. Не раз бо, як ехаў я у суседнюю вйоску, а на’т и далей яшчэ, ў горад, заўсюды я тое самое бачыў: заўсюды тая граница, дзе неба с зямлйою стыкаецца, як бы ўцякала ад мяне. Пытаў я других людзей, так тое самое кажуць. Ни водзин з йих ня мог николи дайци<noinclude></noinclude> r88qk4epwj1ikhffj6jofzpsefiv86u 286248 286107 2026-05-17T11:38:11Z Gleb Leo 2440 286248 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="2"/>{{перанос канец|назы|ваюць}} астронамами (зорниками) мераюць неба, зорки и усйо, што бачым на неби. Вымерыли яны, што сонцэ ад зямли ляжыць за дваццаць мильйонаў миль, што сонцэ вяликша ад зямли у поўтора мильйона разоў, гэта значыць, што з аднаго сонца выйшлоб мильйон и ящэ поў мильйона таких клубоў, як наша зямля. Каб, прымерам, прыраўняваць сонцэ да гарбуза, то зямлю трэба было бы прыраўнаваць да прасянога зярнятка. У стольки раз сонца вяликша за зямлю! Так и ня дзива, што сонцэ зямлю прыцягае; яно можэ прыцягнуци мо’са дваццаць таких земляў, як наша и дзяржаци йих пры сабе. А казки пра китоў и чарапохаў, на каторых зямля нибы то дзержыцца, гэта адно выдумки цйомных людзей. {{лінія|5em}} <section end="2"/> <section begin="3"/><center><span style="font-family:Times New Roman; font-size: 130%;">'''Гутарка трэццяя.</span></center> <center>{{x-larger|{{larger|Аб неби.}}}}</center> {{gap|2em}}Даведаўшыся сяго таго аб зямли, захацелася мне яшчэ и аб неби пачуць.</br> {{gap|2em}}Уважаў я ўжо даўно, што як выйдзеш у поле, ци на сянажаць, ци то ў дзень, ци ў ночы, заўсяды над сабою бачу як бы вялизнае скляпенне синяе — неба; скляпенне ж гэта да крайоў свайих зусих бакоў апускаецца и недзе далйока ад мяне стыкаецца с зямлйою.</br> {{gap|2em}}Алеж гэта тольки так паказ’ваецца. Не раз бо, як ехаў я у суседнюю вйоску, а на’т и далей яшчэ, ў горад, заўсюды я тое самое бачыў: заўсюды тая граница, дзе неба с зямлйою стыкаецца, як бы ўцякала ад мяне. Пытаў я других людзей, так тое самое кажуць. Ни водзин з йих ня мог николи дайци <section end="3"/><noinclude></noinclude> d77b1agffdizljjbgw2jfnm9yzxuayq 104 123505 286113 2026-05-17T07:48:58Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «да таго мейсца, дзе неба с зямлйою стыкаецца. Чуваў я також, што многа людзей ездзило навакол зямли; едуць яны няраз год и болей, то зямлйою, то морэм, а нидзе ня даежджали да мяжы, дзеб неба с зямлйою стыкалася. Кожны можэ змяркаваци, што каб неба с зямлйою...» 286113 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>да таго мейсца, дзе неба с зямлйою стыкаецца. Чуваў я також, што многа людзей ездзило навакол зямли; едуць яны няраз год и болей, то зямлйою, то морэм, а нидзе ня даежджали да мяжы, дзеб неба с зямлйою стыкалася. Кожны можэ змяркаваци, што каб неба с зямлйою стыкалася, то тые людзи не магли бы навакол зямли аб’ехаць, бо неба загарадзила бы дарогу. Ведаў я добра, што неба с зямлйою не стыкаецца нидзе, а йосьць далйока и высока над йою; здавалася мне, што неба паходзиць на якисьци празрысты пузыр, а зямля стайиць пасярод яго. Ня ведаў я аднак, с чаго неба зроблена.</br> {{gap|2em}}Чуў я нераз, што неба зы шкла; да гэта ня можэ быць праўдаю, бо шкло людзи робяць, а неба людзи ня зрабили. Чуў я також, што сонцэ, месяц и зорки да гэтага неба цьвиками папрыбиваны. Але гэтаму хиба той дасьць веру, хто думае, што сонцэ такое малое, як здаецца нам; бо хто ведае, якое яно на праўду вялизное, той с таго папрыбивання цьвиками сьмяяцца будзець. Бо {{абмылка|якже|якжэ}} такую вагу на цьвяку павесиць?</br> {{gap|2em}}Так сама пляли людзи, што сонцэ, месяц и зорки, то ни што другое, як дзирки, павыкручываные у неби, быццэм ваконца. Гэта також брахня; бо сонцэ, месяц и зорки ня стаяць на мейсцы, а идуць па неби. Якжэ бо дзирки магли бы рухацца?</br> {{gap|2em}}Так што гэта такое неба? — пытаў я самога сябе, пытаў и других, мудрэйших людцоў, и вось чаго я даведаўся.</br> {{gap|2em}}Як зямля дзяржыцца у сьвет-прасторы затым, што яе сонцэ удзержывае, такжэ и месяц, и зорки таким же спосабам дзержацца у тым бязмерным прасторы, а не на шкле яким. Гэта хиба болей на праўду паходзиць; а поведанне аб шкляным неби, то {{перанос пачатак|та|каяж}}<noinclude></noinclude> anaz1ykmzhppg9pinr574p4174wygv7 104 123506 286114 2026-05-17T07:57:23Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «{{перанос канец|та|каяж}} казка, як то, што зямля на чарапаси стайиць. Сонцэ, месяц и зорки гуляюць слабодне па неби; з неба, што мы над сабою бачым, на што другое, як прастор без краю и канца. Апрыч сонца, мѣсяца и зорак, у тым сьвет-прасторы бязканечным шыбае...» 286114 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>{{перанос канец|та|каяж}} казка, як то, што зямля на чарапаси стайиць. Сонцэ, месяц и зорки гуляюць слабодне па неби; з неба, што мы над сабою бачым, на што другое, як прастор без краю и канца. Апрыч сонца, мѣсяца и зорак, у тым сьвет-прасторы бязканечным шыбае також и наша зямля. И яна мусиць выглядзець, як зорка. Каб можна было глянуць на зямлю з месяца, то яна паказаласяб пэўне маленьким, сьветлым кружком, блисцяшчым далйока и высока на неби, якраз, як нам месяц паказ’ваецца.</br> {{gap|2em}}Так то па крысе даведаўся я аб ўсим гэтым.</br> {{gap|2em}}Потым стаў я цикавицца, чаму неба синим выглядае? и што гэта такое вясйолка на неби? Але сам сабе ня мог я гэтага растлумачыць. Чакаў я доўга, няспакоиўся, ажно аднаго дня пабег изноў да ксяндза.</br> {{gap|2em}}Прыхаджу, — кажуць, сьпиць. Злосьць мяне ўзяла за тое, бо други раз слабодну часину трудна знайсьци. Чакаў я, чакаў, ня дачакаўся, да яшчэ ў дабавак, як вярнуўся да хаты, па карку я дастаў… Старая ключница зараз да мяне прыскочыла, схапила за вуха и давай бици ды крычаци: „А маеш! на табе шкляное неба! Бачыли яго, добрые людцы, што гэтаму дурню ў галаве блутаецца. Гэта панска рэч пра тоя думаць, а на твая: твайо дзела самавара глядзець“. Што я меў рабиць? Накрычалася дурная баба, а я тымчасам мусеў чакаци запусак<ref>запустаў</ref>. На запуски я зноў пашоў да ксяндза и, прывитаўшыся, як мае быци, зараз пытаю:</br> {{gap|2em}}„Ци неба, дабрадзею, шкляное, ци не?“</br> {{gap|2em}}„Не!“ кажэ ксйондз.</br> {{gap|2em}}Уцешыўся я з гэтага вельми. Потым даведаўся я боли навин, што памеж зямлйой и небам йосьць<noinclude></noinclude> mj3bzgvy1vihwljg7psryrkeqrwpbs0 104 123507 286117 2026-05-17T08:11:02Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «воздух (поветра), як яго многа збярэцца, йон выглядае, як неба.</br> {{gap|2em}}Добра гаварыў ксйондз, але я ня мог адразу зразумець. Тады йон кажэ мне: „Видзеў ты ваду ў сажалцы?“ — „Видзеў!“ кажу. „Якога яна коляру?“ — „Так, — мутная, залйоная“. — „А як узяць...» 286117 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>воздух (поветра), як яго многа збярэцца, йон выглядае, як неба.</br> {{gap|2em}}Добра гаварыў ксйондз, але я ня мог адразу зразумець. Тады йон кажэ мне: „Видзеў ты ваду ў сажалцы?“ — „Видзеў!“ кажу. „Якога яна коляру?“ — „Так, — мутная, залйоная“. — „А як узяць у прыгоршчы, тады якога коляру?“ — „Ниякога ня мае коляру“. — „Бачыш: и з воздухам йосьць тоя самае. Як яго нямнога, то здаецца, што не мае ниякога коляру, а як палядзець у гару, дзе яго шмат, дык видаць, што йон выглядае, як неба. Праз гэтаж и неба ў дзень, як сьвециць сонцэ, здаецца ясным, а ў ночы — цйомным“.</br> {{gap|2em}}Гэта добра, кажу я, чэшучыся каля вуха, але циж воздуха шмат йосьць? Йосць яго крыху навакол, гэта ведаю, бо и ўцяг’ваю воздух носам, и чую, як рукою махну, виджу такжэ, як вецяр, ци воздух выварач’вае дрэва… Але ня чуў, каб над нами было шмат! А вот жа йосьць шмат. Людзи ўзлезали на найвыжайшыя горы у восим вярстоў, падымалися на балйонах и зрахавали, што над зямлйой йосць воздух, на трыццаць миль у гору. У гэтым воздуху ходзяць хмары, лйотаюць птушки и кузульки. Усеньки воздух сьветлы дык не закрывае ад нас неба; але за тоя само&#768; адсьвеч’вае, як неба. Дзивиўся я усяму гэтаму: але паверыў, бо мне паказалася праўда.</br> {{gap|2em}}Потым гаварыли аб вясйолцы. Вышла, што гэта ня стужка, ани труба, праз каторую нибы набираецца вада з мора, як у нас гавораць.</br> {{gap|2em}}Вясйолка — гэта сьвет сонца, каторы адбиваецца на хмарах; так сама, як адсьвечывае на старых вокнах, альбо на шкляных лихтарох у касьцели. Гэта чыстая праўда, бо вясйолка тыкеля тады паказ’ваецца, як з адной стараны сьвециць сонцэ, а з другой — стаяць хмары дажджавые.</br><noinclude></noinclude> lo2u1ef0xh2abna0dxlx6rqv39a5kla 0 123508 286118 2026-05-17T08:11:48Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Загаловак | назва = Вольнае слова | аўтар = Алесь Гурло | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = ? год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэ...» 286118 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Вольнае слова | аўтар = Алесь Гурло | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = ? год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Вольнае слова|Вольнае слова]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Вершы Алеся Гурла]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] ngiqwimxtu0nzcuo0i8315n71z5s21x 0 123509 286122 2026-05-17T08:13:23Z Gleb Leo 2440 Gleb Leo перанёс старонку [[Грайце, песьні]] у [[Грайце, песні]] 286122 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Грайце, песні]] pzibqccj5jlmx9cy2mq6duekebg9aw4 0 123510 286123 2026-05-17T08:15:30Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Загаловак | назва = Працуй, наш таварыш | аўтар = Іван Піліпаў | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = ? год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * Чырвоны дудар (1924)/На шлях...» 286123 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Працуй, наш таварыш | аўтар = Іван Піліпаў | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = ? год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/На шляху да рэволюцыі/Працуй, наш таварыш|Працуй, наш таварыш]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Вершы Івана Піліпава]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 4br5i03akk62ohb2mw7g55sdie17dw6 104 123511 286128 2026-05-17T08:20:11Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}Дзе дажджу няма, або сонцэ закрыта хмарами, тамака й вясйолки няма. Што вясйолка — сьвет сонца, каторы адбиваецца на дажджавых хмарах, аб гэтым можна праканацца во як: стань близка пры коле вадзянога млина, задам да сонца, тамака, дзе вада распрыск...» 286128 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Дзе дажджу няма, або сонцэ закрыта хмарами, тамака й вясйолки няма. Што вясйолка — сьвет сонца, каторы адбиваецца на дажджавых хмарах, аб гэтым можна праканацца во як: стань близка пры коле вадзянога млина, задам да сонца, тамака, дзе вада распрыскиваецца на дробныя кропли, тады ўвидзиш вясйолку разнага коляру.</br> {{gap|2em}}Ксйондз мяне навучыў такжэ, як можна самаму зрабиць вясйолку: трэба набраць у губу вады, и пырскаць, стаўшы задам да сонца: Тады такжэ можна видзець малую вясйолку. Вярнуўся я у радасьци да хаты. Виджу, што николи ня можна наслухацца даволи разумных людзей: як скажуць слова, здаецца, аж съвет у вачох аткрываецца.</br> {{gap|2em}}Посьли йзноў стаў я сушыць галаву, то над тым, то над гэтым: такая ўзяла мяне ахвота, што кинуў бы, здаецца усйо, ды паляцеў да ксяндза… Спачатку хацеў я сам дадумацца ўсяго, але падумаў, што надта доўга былоб гэта: над чым я думаў месяц, вучоны чалавек можэ ў адну гадзину сказаць. Але штож рабиць: кожны дзень надаядаць ксяндзу ня выпадае.</br> {{gap|2em}}Ах! каб я меў за што купиць книжак у горадзи, дык можа трапиласяб мне такая книжка, ў каторай усйоб гэта было написана: я б тады хоць па трошку читаў кожнага дня. Але штож рабиць, кали мне бацьки не даюць грошы на книжки, а сам, я ничога не зарабляю… Урэшци прышло мне ў галаву, што як на сьвято прыедзе да хаты панич Йозэп, дык папрашу яго, мо’ возьме мяне с сабою у горад: тамака скарэй даведаюся чаго кольвек. Думаў я такжэ, што мо’ ў горадзи навучуся шыць, то и свой кавалак хлеба мець буду, усйож куды ляпей, як у дварэ марнець век цэлы. {{лінія|5em}}<noinclude></noinclude> boj07pl2ms9kw4zrdcpubskhb8ablm4 104 123512 286132 2026-05-17T08:29:33Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « <center><span style="font-family:Times New Roman; font-size: 130%;">'''Гутарка чацьвйортая.</span></center> <center>{{x-larger|{{larger|Ци за праўды сонцэ ходзиць па неби?}}}}</center> {{gap|2em}}Цяпер такжэ добра я знаў, што сонцэ так сама круглае, як и зямля, а ня плоскае. Бо каб сонцэ было плоскае, як стол, ци дно у...» 286132 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> <center><span style="font-family:Times New Roman; font-size: 130%;">'''Гутарка чацьвйортая.</span></center> <center>{{x-larger|{{larger|Ци за праўды сонцэ ходзиць па неби?}}}}</center> {{gap|2em}}Цяпер такжэ добра я знаў, што сонцэ так сама круглае, як и зямля, а ня плоскае. Бо каб сонцэ было плоскае, як стол, ци дно у бочцы, то адзин раз бачыў бы круглае, други раз — як палку. С сонцам былоб тады тое самое што и з дном: гледзючы на кант дна, видзеў бы палку, гледзючы ж на сярэдзину — видзеў бы круг. Тымчасам на гарбуз с каторай стараны ни паглядзиш, ўсйо видзиш круг. Праз гэтаж сонцэ павинна быць круглым, як гарбуз; бо, з якой бы стараны мы ни глядзели, ўсйо видзим сьветлы круг. Помниў я, што сонцэ далйока ад зямли, далей, як на дваццать мильйонаў миль, и што сонцэ так вялика, як поўтора мильйона таких зямель, як наша, тольки ня ведаў я таго, што, каб дастаць да сонца, то, лецючы вярсту ў адну минуту, трэба былоб трыста гадоў ляцець! А кули гарматней, што пралятае вярсту у дзьве сэкунды, прыйшлосяб ляцець гадоў дзесяць! Бяда тольки, ни чалавек, ни куля даляцець ня могуць, бо зямля их да сябе прыцягае. Кали сонцэ прыцягае зямлю, то муси быць праўда, што яно павинна быць большэ ад зямли, павинна быць такжэ далйока ад зямли, кали здаецца нам малым. Николиб усйож таки ўсяго гэтага я ня знаў, каб ня Йозэп, што ўсйо мне расталкаваў. На лета прыехаў йон у другой шынэли. Уперад меў йон шэрую шынэль з белыми гузиками, а цяпер — чорную с залатыми гузиками. Бо йон, як<noinclude></noinclude> fyopms5t4oce9q3jhmpjn32vyg5iytg 0 123513 286156 2026-05-17T09:09:16Z Gleb Leo 2440 Gleb Leo перанёс старонку [[Ustawaj! (Аляхновіч)]] у [[Грамадзянін (1919)/18/Ustawaj!]] 286156 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Грамадзянін (1919)/18/Ustawaj!]] dvyfzzw21jnmd9nqcdv5pjmh72g6da9 104 123514 286179 2026-05-17T09:27:05Z RAleh111 4658 /* Праблематычная */ 286179 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="2" user="RAleh111" /></noinclude>- 25- казали, да выжшай школы паступиў, дзе важнейшых рачай вучаць, як у тэй, што гимназяй называюць. У гимназии вучаць восим лет, а ў выжшай, што униварсытэтам называюць, чатыры ци пять гадоў: у вунивэрсытэцы ня адзин мае бараду и вусы, а ня кидае навуки! Значыць, у абодвых школах вучацца трынаццаць гадоў. Праз трынаццаць гадоў и асйол павинен, розуму набрацца... Часта тольки бывае, што паничы ня кончуць навуки: так гимназии и полави- на ня праходзиць, ўцякае! Ах! здаецца, наштож так скора кидаць навуку? Ци йон галодны, ци не ад- зеты, не абуты? сядзеў бы сабе над ксйонжкай ды розуму набираўся, пакуль малады. Прыехаў цан Йозэп ды пачаў радзиць, каб у нас на вйосцы увясьци навуку. А мяне заўсйоды распытываець, аткуль я гэтольки даведаўся, и за кожным разам гаворыць, што мусиць мяне кали кольвек у места забраць. Раз пытаю я яго, дзе сонцз хаваецца, як вечарам зай- дзець. Сонце незаходзиць и на усходзиць, йон мне, бо яно ня ходзиць. Ведаю я то, што сонце ня мае ног: ня ходзиць яно так, як людзи; але пэў- не коцицца на гару и з гары да зямли! -, Не, сонцэ не падымаецца и не спускаецца; яно стаиць тольки на одным мейсцы, а гэта зямля верцицца навакол сонца". - каже </br> {{gap|2em}}Дык наша зямля ня стаиць на адным мейсцы"? - </br> {{gap|2em}} , Не, не стаиць, а усйо навокала сонца кру- цицца, ды круцицца". -, Як же гэта быць можаць? Каб зямля круцилася, мыб чули, як яна шалясь- циць"! -, Чаму? Циж зямля воз, ци што? На неби зямля ни абошта ня трэцца так, кали на пароми хутка и спакойна едзеш, дык ня чуеш, як йон плы- ве. Так сама и с зямлйой. Знай, што и мы, и воз- дух и усйо, што на зямли круцицца бяз перашко-<noinclude></noinclude> au00iqq3rj3v0wrgws3i5lwg6g1wmst 0 123515 286187 2026-05-17T09:31:14Z Gleb Leo 2440 Gleb Leo перанёс старонку [[Панста працы (Гартны)]] у [[Панства працы (Гартны)]] 286187 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Панства працы (Гартны)]] o3pi0xhdd3ii5hu74frv53torp15yzb 0 123516 286189 2026-05-17T09:31:24Z Gleb Leo 2440 Gleb Leo перанёс старонку [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні вольнай працы/Панста працы]] у [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні вольнай працы/Панства працы]] 286189 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Збор твораў (Гартны, 1929—1932)/1/Песьні вольнай працы/Панства працы]] rfk6mbmuwffmt5ba8qm9fbc1rirpmry 0 123517 286192 2026-05-17T09:32:50Z Gleb Leo 2440 Gleb Leo перанёс старонку [[Чырвоны сьцяг (Журба)]] у [[Чырвоны сцяг (Журба)]] 286192 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Чырвоны сцяг (Журба)]] 644hqc02t9zbcmwjsqy0ydg8lutljuh 0 123518 286193 2026-05-17T09:47:02Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Работнічая і сялянская рэвалюцыя | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * Чырвоны дудар (19...» 286193 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Работнічая і сялянская рэвалюцыя | аўтар = Цішка Гартны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Рэволюцыя|Рэволюцыя]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Вершы Цішкі Гартнага]] [[Катэгорыя:Кастрычніцкая рэвалюцыя ў паэзіі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] iw89hak46f4xds0l8n3dhojgzz6ixbg 0 123519 286194 2026-05-17T09:56:34Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Неадназначнасьць}} [[File:Max Fabian Illustration in Mai Zeitung 1912.jpg|right|200px]] * [[Першага мая (Дудар)|Першага мая]] (?) — верш [[Аўтар:Алесь Дудар|Алеся Дудара]]. * [[Першага мая (Журба)|Першага мая]] (?) — верш [[Аўтар:Янка Журба|Янкі Журбы]]. == Гл. таксама == * [[Першае мая]] Катэгорыя:...» 286194 wikitext text/x-wiki {{Неадназначнасьць}} [[File:Max Fabian Illustration in Mai Zeitung 1912.jpg|right|200px]] * [[Першага мая (Дудар)|Першага мая]] (?) — верш [[Аўтар:Алесь Дудар|Алеся Дудара]]. * [[Першага мая (Журба)|Першага мая]] (?) — верш [[Аўтар:Янка Журба|Янкі Журбы]]. == Гл. таксама == * [[Першае мая]] [[Катэгорыя:Першага мая|*]] l6wrh6fp83z18xkmggcoxy6nae7uzah 0 123521 286196 2026-05-17T10:00:48Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Першага мая | аўтар = Алесь Дудар | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Першага ма...» 286196 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Першага мая | аўтар = Алесь Дудар | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Першага мая|Першага мая]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Вершы Алеся Дудара]] [[Катэгорыя:Першага мая]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] cwkkx4vv4mfymwgkx79i5ydl2q709bf 0 123522 286197 2026-05-17T10:01:22Z By-isti 3554 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Частка першая | аўтар = Міхась Зарэцкі | год = 1932 год | пераклад = | секцыя = Раман | папярэдні = | наступны = [[Вязьмо/2|Частка другая]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Вязьмо (1932).pdf" from="7" to="88" /> {{Выроўніваньне-кан...» 286197 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Частка першая | аўтар = Міхась Зарэцкі | год = 1932 год | пераклад = | секцыя = Раман | папярэдні = | наступны = [[Вязьмо/2|Частка другая]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Вязьмо (1932).pdf" from="7" to="88" /> {{Выроўніваньне-канец}} 1ok4lfnm6zdtqm7vtbqvzzy9ra1cl39 286231 286197 2026-05-17T10:40:01Z Gleb Leo 2440 Gleb Leo перанёс старонку [[Вязьмо/1]] у [[Вязьмо (1932)/1]] 286197 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Частка першая | аўтар = Міхась Зарэцкі | год = 1932 год | пераклад = | секцыя = Раман | папярэдні = | наступны = [[Вязьмо/2|Частка другая]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Вязьмо (1932).pdf" from="7" to="88" /> {{Выроўніваньне-канец}} 1ok4lfnm6zdtqm7vtbqvzzy9ra1cl39 286235 286231 2026-05-17T10:43:32Z Gleb Leo 2440 286235 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Частка першая | аўтар = Міхась Зарэцкі | год = 1932 год | пераклад = | секцыя = Раман | папярэдні = | наступны = [[Вязьмо (1932)/2|Частка другая]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Вязьмо (1932).pdf" from="7" to="88" /> {{Выроўніваньне-канец}} j0z81wnk06zusytv565p46kwdw10ycp 0 123523 286198 2026-05-17T10:02:46Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Май | аўтар = Змітрок Бядуля | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Май|Май]] // {{Fine|...» 286198 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Май | аўтар = Змітрок Бядуля | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Май|Май]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Вершы Змітрака Бядулі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] kmjsgvxen9rw6ig1fwtvjnd8r414y2g 0 123524 286202 2026-05-17T10:06:50Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Загаловак | назва = Моладзі | аўтар = Янка Журба | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Моладзі|Моладз...» 286202 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Моладзі | аўтар = Янка Журба | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Моладзі|Моладзі]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Вершы Янкі Журбы]] [[Катэгорыя:Патрыятычная паэзія]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 0jge3brhaqnfpcfixevf3gerdu5qraq 0 123525 286223 2026-05-17T10:29:07Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Самалёт | аўтар = Алесь Гурло | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Самалёт|Самал...» 286223 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Самалёт | аўтар = Алесь Гурло | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Чырвоны дудар (1924)/Рэволюцыя/Самалёт|Самалёт]] // {{Fine|[[Чырвоны дудар (1924)|Чырвоны дудар]] / склад. ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]'', ''[[Аўтар:Цішка Гартны|Цішка Гартны]]'', ''[[Аўтар:Алесь Ляжневіч|Алесь Ляжневіч]]''. Менск: Беларускае Коопэрацыйна-Выдавецкае Таварыства „Савецкая Беларусь“, 1924}} [[Катэгорыя:Вершы Алеся Гурла]] [[Катэгорыя:Авіяцыя]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] j9y6s4z7valtyz6syrklju4xd9orqap 0 123526 286232 2026-05-17T10:40:02Z Gleb Leo 2440 Gleb Leo перанёс старонку [[Вязьмо/1]] у [[Вязьмо (1932)/1]] 286232 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Вязьмо (1932)/1]] bulwrow6m1onbyi9ze0bemxvxvasiq2 104 123527 286234 2026-05-17T10:41:39Z By-isti 3554 /* Не правераная */ Новая старонка: «бязьмежна-доўгай маруднай і дзіка-бясплоднай работы зацікавіла яго. Ён узяў лічыльнікі і зачаў перакладаць па аднэй костцы — на крайнім раду, нібы браўся праверыць гэтую цікавую практыку. Цівунчык уважна сачыў за ім, ня спускаючы з твару трыумфальна-з...» 286234 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude>бязьмежна-доўгай маруднай і дзіка-бясплоднай работы зацікавіла яго. Ён узяў лічыльнікі і зачаў перакладаць па аднэй костцы — на крайнім раду, нібы браўся праверыць гэтую цікавую практыку. Цівунчык уважна сачыў за ім, ня спускаючы з твару трыумфальна-здаволенае усьмешкі. На трэцім дзесятку шумна адчыніліся дзьверы, і ў сельсавет урынуўся Пацяроб. {{Водступ|2|em}}Убачыўшы страшнога — даўгога і калматага старшыню сельсавету, Галілей падумаў быў аб тым, каб, пакуль ня позна, шмаргнуць за дзьверы, але яго выперадзіў Цівунчык, далажыўшы начальству пра сутнасьць справы. {{Водступ|2|em}}— Вось пытаецца таварыш пра колектывізацыю… аб‘ясьненьня, значыць, патрабуе… {{Водступ|2|em}}Пацяроб сплюшчыў небараку Галілея напорыстым зьнішчальсным поглядам. {{Водступ|2|em}}— Аб‘ясьненьняў патрабуе? Якія-ж табе, родненькі, аб‘ясьненьні трэба? Ты што, ня згодзен з чым-небудзь, га? {{Водступ|2|em}}Галілей закруціўся, як ашпараны. Адылі натужыўся ўвесь, натапырыўся і раптам крыкнуў з адчайнай сьмеласьцю, якая напалохала яго самога: {{Водступ|2|em}}— Згодзен з усім з усім чыста. Але ты мне растлумач па сэнсу… ага… па сэнсу!.. {{Водступ|2|em}}Пацяроб вылупіў вочы і зьнізіў тон. {{Водступ|2|em}}— Што-ж табе, любачка, растлумачыць? Ты-ж кажы ясна, а ня то што… {{Водступ|2|em}}Галілей ўжо дробненька тупаў-у сваім звычайным палахліва-непакойным расьцярушэньні. {{Водступ|2|em}}— Кхе-кхе… Таварыш старшыня… Цікаўлюся я… каб уцяміць усё гэта, значыцца… ага… што вось у жыцьцё цяпер праводзіцца… у нас, і ўсюды… ага… усюды… {{Водступ|2|em}}Пацяроб узяў важны аўторытэтны тон: {{Водступ|2|em}}— Што праводзіцца, пытаеш? Праводзіцца колектывізацыя сельскае гаспадаркі і ліквідацыя кулацтва, як клясы. Разумееш? {{Водступ|2|em}}Галілей у пасьпешнай гатоўнасьці заківаў галавой. {{Водступ|2|em}}— Ага… разумею, таварыш старшыня… разумею… {{Водступ|2|em}}— А можа не разумееш, га? {{Водступ|2|em}}Спалоханы грознымі інтонацыямі, якія раптам зьявіліся ў старшынёвым голасе, Галілей падаўся пад дзьверы, але Пацяроб суняў яго вялічным рухам рукі. {{Водступ|2|em}}— Чакай. А ці разумееш ты, мой даражэнькі, хто гэта ўсё праводзіць? Гэта праводзіць партыя і савецкая ўлада. Улада… разумееш? А хто ідзе насупроць — супроць каго ён ідзе, га? Супроць каго ён ідзе, мой даражэнькі? {{Водступ|2|em}}Вытрымаўшы жудасную паузу, старшыня сельсавету агаласіў: {{Водступ|2|em}}— Ён ідзе супроць савецкае ўлады, ён — клясавы вораг… праўда, Цівунчык? {{Водступ|2|em}}Дзялок, не адрываючыся ад пісаніны, пацьвярджальна кіўнуў галавой. Галілей быў ўжо за дзьвярыма. Няўдача ў сельсавеце<noinclude></noinclude> 428x2qs3xgz1ej13bfdh5l69mehlsj3 0 123528 286249 2026-05-17T11:38:43Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Гутарка другая. На чым трымаецца земля | безаўтара = | год = 1928 год | пераклад = Карусь Каганец | секцыя = Навукова-папулярная літаратура | папярэдні = [[Гутарки аб неби и зямли (1907)/1|Гутарка першая. Аб тым дзе канец зямли]] | насту...» 286249 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Гутарка другая. На чым трымаецца земля | безаўтара = | год = 1928 год | пераклад = Карусь Каганец | секцыя = Навукова-папулярная літаратура | папярэдні = [[Гутарки аб неби и зямли (1907)/1|Гутарка першая. Аб тым дзе канец зямли]] | наступны = [[Гутарки аб неби и зямли (1907)/3|Гутарка треццяя. Аб неби]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Гутарки аб неби и зямли (1907).pdf" from="17" to="21" tosection="2" /> ----------- {{Крыніцы}} {{Выроўніваньне-канец}} hhdjbfs2bmrgaghn1mm8f8r86cd99it 0 123529 286250 2026-05-17T11:39:59Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Гутарка треццяя. Аб неби | безаўтара = | год = 1928 год | пераклад = Карусь Каганец | секцыя = Навукова-папулярная літаратура | папярэдні = [[Гутарки аб неби и зямли (1907)/2|Гутарка другая. На чым трымаецца земля]] | наступны = Гутарки...» 286250 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Гутарка треццяя. Аб неби | безаўтара = | год = 1928 год | пераклад = Карусь Каганец | секцыя = Навукова-папулярная літаратура | папярэдні = [[Гутарки аб неби и зямли (1907)/2|Гутарка другая. На чым трымаецца земля]] | наступны = [[Гутарки аб неби и зямли (1907)/4|Гутарка чацьвйортая. Ци за прауды сонцэ ходзиць па неби]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Гутарки аб неби и зямли (1907).pdf" from="21" to="25" fromsection="3" /> ----------- {{Крыніцы}} {{Выроўніваньне-канец}} 1a8tjns2cqvxyvcxrdkdjmq0n7aegj9