Вікікрыніцы bewikisource https://be.wikisource.org/wiki/%D0%93%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%9E%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%BD%D0%BA%D0%B0 MediaWiki 1.47.0-wmf.4 first-letter Мультымедыя Адмысловае Размовы Удзельнік Размовы з удзельнікам Вікікрыніцы Размовы пра Вікікрыніцы Файл Размовы пра файл MediaWiki Размовы пра MediaWiki Шаблон Размовы пра шаблон Даведка Размовы пра даведку Катэгорыя Размовы пра катэгорыю Аўтар Размовы пра аўтара Старонка Размовы пра старонку Індэкс Размовы пра індэкс TimedText TimedText talk Модуль Размовы пра модуль Event Event talk 102 1596 288517 230926 2026-05-31T21:40:18Z Gleb Leo 2440 288517 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара | Прозвішча =Трус | Імёны =Паўлюк | Першая літара прозвішча =Т | Варыянты імёнаў = | Апісанне =беларускі паэт | Іншае = | ДН =6 мая 1904 | Месца нараджэння =в. Нізок каля Узды, цяпер Мінская вобл. | ДС =30 жніўня 1929 | Месца смерці = | Выява =Paŭluk Trus.jpg | Вікіпедыя =be:Паўлюк Трус | Вікіпедыя2 =be-x-old:Паўлюк Трус | Вікіцытатнік = | Вікісховішча =Category:Paŭluk Trus | Вікіліўр = | ЭСБЕ = | Катэгорыя = Паўлюк Трус | Google = }} == Творы == {{All works‎}} === Зборнікі === * {{Скан|[[Вершы (Трус, 1925)|Вершы]]|Вершы (Трус, 1925).pdf}}. {{Fine|Менск: Выданьне ЦБ „Маладняка“, 1925}} * {{Скан|[[Ветры буйныя (1927)|Ветры буйныя]]|Ветры буйныя (1927).pdf}}. {{Fine|Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1927}} === Асобныя вершы === '''Маладняк''' * [[Ліпнёвае (Трус)|Ліпнёвае]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — 1926. — [[Маладняк (часопіс)/1926/8|№8]]}} * [[Кажуць, нехта блудзіць…|Кажуць, нехта блудзіць]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — 1926. — [[Маладняк (часопіс)/1926/9|№9]]}} * [[Нашто мне сьмех…|Нашто мне сьмех]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — 1926. — [[Маладняк (часопіс)/1926/9|№9]]}} * [[Хацелася ня верыць…]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — Сьнежань 1926. — [[Маладняк (часопіс)/1926/10|№10]]}} * [[З легенды «Лірнік»|З легенды „Лірнік“]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — Люты 1927. — [[Маладняк (часопіс)/1927/2|№2]]}} * [[Ня віню…]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — Сакавік 1927. — [[Маладняк (часопіс)/1927/3|№3]]}} * [[Памяці Максіма Багдановіча (Трус)|Памяці Максіма Багдановіча]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — Май 1927. — [[Маладняк (часопіс)/1927/5|№5]]}} * [[Урывак з легенды «Лірнік»|Урывак з легенды „Лірнік“]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — Ліпень-жнівень 1927. — [[Маладняк (часопіс)/1927/7-8|№7-8]]}} * [[Думы (Трус)|Думы]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — Студзень 1929. — [[Маладняк (часопіс)/1929/1|№1]]}} '''Полымя''' * [[Сёмая гадавіна]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя]]. — 1924. — [[Полымя (часопіс)/1924/4|№4 (12)]]}} * [[Цыганка (Трус)|З поэмы «Цыганка»]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя]]. — 1926. — [[Полымя (часопіс)/1926/2|№2]]}} * [[Разьвітаньне (Трус)|Разьвітаньне]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя]]. — 1926. — [[Полымя (часопіс)/1926/4|№4]]}} * [[Ты ўжо сказала мне на ростань…|Ты ўжо сказала мне на ростань]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя]]. — 1926. — [[Полымя (часопіс)/1926/5|№5]]}} * [[Брату (Трус)|Брату]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя]]. — 1926. — [[Полымя (часопіс)/1926/8|№8]]}} * [[Ліст да сястры]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя]]. — Лістапад 1928. — [[Полымя (часопіс)/1928/9|№9]]}} '''Малады Араты''' * [[Падпішыся на «Араты»|Падпішыся на „Араты“]] // {{Fine|[[Малады араты (часопіс)|Малады Араты]]. — 1925. — [[Малады араты (часопіс)/1925/1|№1]]}} * [[Вясновая песьня]] // {{Fine|[[Малады араты (часопіс)|Малады Араты]]. — 1925. — [[Малады араты (часопіс)/1925/2|№2]]}} * [[Пад напевамі ветраў асеньніх…]] // {{Fine|[[Малады араты (часопіс)|Малады Араты]]. — 1925. — [[Малады араты (часопіс)/1925/13|№13]]}} '''Іншыя''' * [[Чырвоныя ружы…]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 10 ліпеня 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/154|№154 (2046)]]}} * [[З студэнцкага дзёньніка]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 5 чэрвеня 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/125|№125 (2017)]]}} * [[Памяці тав. Войкава (Трус)|Памяці тав. Войкава]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 28 чэрвеня 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/143|№143 (2035)]]}} * [[Са студэнцкага дзёньніка]] // {{Fine|[[Узвышша (часопіс)|Узвышша]]. — 1929. — [[Узвышша (часопіс)/1929/9-10|№9-10]]}} * [[Гады бягуць… (Трус)]] * [[Дзяўчыне (Трус)]] * [[Аб Леніне]] == Лісты == * [[Ліст у рэдакцыю «Савецкай Беларусі» (Трус, 1926)|Паважаны тав. Рэдактар!]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 10 ліпеня 1926. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1926/154|№154 (1749)]]}} == Пра аўтара == * ''[[Аўтар:Максім Гарэцкі|Гарэцкі, М]]''. [[Маладняк за пяць гадоў (1928)/IX/Паўлюк Трус|Паўлюк Трус]] // {{Fine|[[Маладняк за пяць гадоў (1928)|Маладняк за пяць гадоў]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} * ''[[Аўтар:Платон Галавач|Галавач, П]]., [[Аўтар:Ілары Барашка|Барашка, І]]., [[Аўтар:Рыгор Мурашка|Мурашка, Р]]''. [[Памяці таварыша (Галавач, Барашка, Мурашка)|Памяці таварыша]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 3 верасьня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/200|№200 (3308)]]}} * ''[[Аўтар:Пятро Глебка|Глебка, П]]. [[Замест вянка (Глебка)|Замест вянка]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 3 верасьня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/200|№200 (3308)]]}} * ''[[Аўтар:Валерый Маракоў|Маракоў, В]]. [[Паўлюку Трусу (Маракоў)|Паўлюку Трусу]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 3 верасьня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/200|№200 (3308)]]}} * {{Скан|[[Творчы шлях Паўлюка Труса]]|Творчы шлях Паўлюка Труса (1929).pdf}} / Мікола Аляхновіч // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]}}. — 1929. — [[Маладняк (часопіс)/1929/9|№9]] * [[Няма Труса]] * [[Памяці Паўлюка Труса]] * [[На смерць Паўлюка Труса]] * [[На магілу Паўлюка Труса (Кляшторны)]] * [[Творчасьць П. Труса (Бэндэ)]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]}}. — 1931. — [[Маладняк (часопіс)/1931/2|№2]] * {{Скан|[[Творчы шлях Паўлюка Труса (Піятуховіч)]]|Піятуховіч Трус.pdf}} // Маладняк, 1932 - №8 - с. 151 * ''[[Аўтар:Кузьма Чорны|Чорны, К]]''. [[Думкі пра Паўлюка Труса]] // {{Fine|[[Літаратура і мастацтва (газета)|Літаратура і мастацтва]]. — 3 верасня 1939. — [[Літаратура і мастацтва (газета)/1939/31|№31 (445)]]}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Беларускія паэты]] [[Катэгорыя:Сябры літаратурнага аб’яднання «Маладняк»]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] dogfwrmyqzyw54t1ml92mdgtj2ec1c2 288518 288517 2026-05-31T21:40:36Z Gleb Leo 2440 288518 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара | Прозвішча =Трус | Імёны =Паўлюк | Першая літара прозвішча =Т | Варыянты імёнаў = | Апісанне =беларускі паэт | Іншае = | ДН =6 мая 1904 | Месца нараджэння =в. Нізок каля Узды, цяпер Мінская вобл. | ДС =30 жніўня 1929 | Месца смерці = | Выява =Paŭluk Trus.jpg | Вікіпедыя =be:Паўлюк Трус | Вікіпедыя2 =be-x-old:Паўлюк Трус | Вікіцытатнік = | Вікісховішча =Category:Paŭluk Trus | Вікіліўр = | ЭСБЕ = | Катэгорыя = Паўлюк Трус | Google = }} == Творы == {{All works‎}} === Зборнікі === * {{Скан|[[Вершы (Трус, 1925)|Вершы]]|Вершы (Трус, 1925).pdf}}. {{Fine|Менск: Выданьне ЦБ „Маладняка“, 1925}} * {{Скан|[[Ветры буйныя (1927)|Ветры буйныя]]|Ветры буйныя (1927).pdf}}. {{Fine|Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1927}} === Асобныя вершы === '''Маладняк''' * [[Ліпнёвае (Трус)|Ліпнёвае]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — 1926. — [[Маладняк (часопіс)/1926/8|№8]]}} * [[Кажуць, нехта блудзіць…|Кажуць, нехта блудзіць]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — 1926. — [[Маладняк (часопіс)/1926/9|№9]]}} * [[Нашто мне сьмех…|Нашто мне сьмех]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — 1926. — [[Маладняк (часопіс)/1926/9|№9]]}} * [[Хацелася ня верыць…]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — Сьнежань 1926. — [[Маладняк (часопіс)/1926/10|№10]]}} * [[З легенды «Лірнік»|З легенды „Лірнік“]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — Люты 1927. — [[Маладняк (часопіс)/1927/2|№2]]}} * [[Ня віню…]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — Сакавік 1927. — [[Маладняк (часопіс)/1927/3|№3]]}} * [[Памяці Максіма Багдановіча (Трус)|Памяці Максіма Багдановіча]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — Май 1927. — [[Маладняк (часопіс)/1927/5|№5]]}} * [[Урывак з легенды «Лірнік»|Урывак з легенды „Лірнік“]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — Ліпень-жнівень 1927. — [[Маладняк (часопіс)/1927/7-8|№7-8]]}} * [[Думы (Трус)|Думы]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — Студзень 1929. — [[Маладняк (часопіс)/1929/1|№1]]}} '''Полымя''' * [[Сёмая гадавіна]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя]]. — 1924. — [[Полымя (часопіс)/1924/4|№4 (12)]]}} * [[Цыганка (Трус)|З поэмы «Цыганка»]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя]]. — 1926. — [[Полымя (часопіс)/1926/2|№2]]}} * [[Разьвітаньне (Трус)|Разьвітаньне]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя]]. — 1926. — [[Полымя (часопіс)/1926/4|№4]]}} * [[Ты ўжо сказала мне на ростань…|Ты ўжо сказала мне на ростань]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя]]. — 1926. — [[Полымя (часопіс)/1926/5|№5]]}} * [[Брату (Трус)|Брату]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя]]. — 1926. — [[Полымя (часопіс)/1926/8|№8]]}} * [[Ліст да сястры]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя]]. — Лістапад 1928. — [[Полымя (часопіс)/1928/9|№9]]}} '''Малады Араты''' * [[Падпішыся на «Араты»|Падпішыся на „Араты“]] // {{Fine|[[Малады араты (часопіс)|Малады Араты]]. — 1925. — [[Малады араты (часопіс)/1925/1|№1]]}} * [[Вясновая песьня]] // {{Fine|[[Малады араты (часопіс)|Малады Араты]]. — 1925. — [[Малады араты (часопіс)/1925/2|№2]]}} * [[Пад напевамі ветраў асеньніх…]] // {{Fine|[[Малады араты (часопіс)|Малады Араты]]. — 1925. — [[Малады араты (часопіс)/1925/13|№13]]}} '''Іншыя''' * [[Чырвоныя ружы…]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 10 ліпеня 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/154|№154 (2046)]]}} * [[З студэнцкага дзёньніка]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 5 чэрвеня 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/125|№125 (2017)]]}} * [[Памяці тав. Войкава (Трус)|Памяці тав. Войкава]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 28 чэрвеня 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/143|№143 (2035)]]}} * [[Са студэнцкага дзёньніка]] // {{Fine|[[Узвышша (часопіс)|Узвышша]]. — 1929. — [[Узвышша (часопіс)/1929/9-10|№9-10]]}} * [[Гады бягуць… (Трус)]] * [[Дзяўчыне (Трус)]] * [[Аб Леніне]] == Лісты == * [[Ліст у рэдакцыю «Савецкай Беларусі» (Трус, 1926)|Паважаны тав. Рэдактар!]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 10 ліпеня 1926. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1926/154|№154 (1749)]]}} == Пра аўтара == * ''[[Аўтар:Максім Гарэцкі|Гарэцкі, М]]''. [[Маладняк за пяць гадоў (1928)/IX/Паўлюк Трус|Паўлюк Трус]] // {{Fine|[[Маладняк за пяць гадоў (1928)|Маладняк за пяць гадоў]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} * ''[[Аўтар:Платон Галавач|Галавач, П]]., [[Аўтар:Ілары Барашка|Барашка, І]]., [[Аўтар:Рыгор Мурашка|Мурашка, Р]]''. [[Памяці таварыша (Галавач, Барашка, Мурашка)|Памяці таварыша]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 3 верасьня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/200|№200 (3308)]]}} * ''[[Аўтар:Пятро Глебка|Глебка, П]]''. [[Замест вянка (Глебка)|Замест вянка]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 3 верасьня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/200|№200 (3308)]]}} * ''[[Аўтар:Валерый Маракоў|Маракоў, В]]''. [[Паўлюку Трусу (Маракоў)|Паўлюку Трусу]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 3 верасьня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/200|№200 (3308)]]}} * {{Скан|[[Творчы шлях Паўлюка Труса]]|Творчы шлях Паўлюка Труса (1929).pdf}} / Мікола Аляхновіч // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]}}. — 1929. — [[Маладняк (часопіс)/1929/9|№9]] * [[Няма Труса]] * [[Памяці Паўлюка Труса]] * [[На смерць Паўлюка Труса]] * [[На магілу Паўлюка Труса (Кляшторны)]] * [[Творчасьць П. Труса (Бэндэ)]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]}}. — 1931. — [[Маладняк (часопіс)/1931/2|№2]] * {{Скан|[[Творчы шлях Паўлюка Труса (Піятуховіч)]]|Піятуховіч Трус.pdf}} // Маладняк, 1932 - №8 - с. 151 * ''[[Аўтар:Кузьма Чорны|Чорны, К]]''. [[Думкі пра Паўлюка Труса]] // {{Fine|[[Літаратура і мастацтва (газета)|Літаратура і мастацтва]]. — 3 верасня 1939. — [[Літаратура і мастацтва (газета)/1939/31|№31 (445)]]}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Беларускія паэты]] [[Катэгорыя:Сябры літаратурнага аб’яднання «Маладняк»]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] rz6p2cd2fbobsl533qhi2kpx071tdj8 102 1693 288412 271308 2026-05-31T13:43:56Z Gleb Leo 2440 288412 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара | Прозвішча =Тарашкевіч | Імёны =Браніслаў | Першая літара прозвішча =Т | Варыянты імёнаў =Браніслаў Адамавіч Тарашкевіч<br /> Псеўданімы: ''Адам Навука'', ''«Тарас на Парнасе»'', ''Я. Тарас'', ''Тарас Язычнік'', ''Тарас Навіна'' | Апісанне =беларускі грамадска-палітычны дзеяч, мовазнавец, пісьменнік-перакладчык | Іншае = | ДН =20 студзеня 1892 | Месца нараджэння =Мацюлішкі, Віленскі павет Віленскай губэрні, Расійская імперыя (цяпер Віленскі раён, Летува) | ДС =29 лістапада 1938 | Месца смерці =Менск, НКВД | Выява =Br.Tarashkevich.jpg | Вікіпедыя =:be:Браніслаў Адамавіч Тарашкевіч | Вікіпедыя2 =:be-x-old:Браніслаў Тарашкевіч | Вікіцытатнік = | Вікісховішча =Category:Branisłaŭ Taraškievič | Вікіліўр = | ЭСБЕ = | Катэгорыя =Браніслаў Тарашкевіч | Google = }} == Творы == {{All works‎}} === Публіцыстыка === * [[Не пакідайце сваёй мовы|Ні пакідайце сваей мовы]] // {{Fine|[[Раніца (1914)|Раніца]]. — Чэрвень 1914. — №1}} * [[Дзьве орыентацыі]] (1921) * [[Рыжскі трактат і беларускае пытаньне]] (1921) * [[Праўда і палітыка]] (1921) * [[Першы блін комам]] (1925) * [[Заходняя Беларусь — пляцдарм імпэрыялістычнай інтэрвэнцыі]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 16 студзеня 1931. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1931/13|№13 (3102)]]}} === Успаміны === * [[Пасьмертны ўспамін (Тарашкевіч)|Пасьмертны ўспамін]] // {{Fine|[[Лучынка (часопіс)|Лучынка]]. — 1914. — [[Лучынка (часопіс)/6|Кніжка 6]]}} === Соймавыя прамовы === *[[Прамова на 51-м пасяджэнні сойма 26 чэрвеня 1923 года пры абмеркаванні закону аб амністыі]] *[[Прамова на 146-м пасяджэнні сойма 9 ліпеня 1924 года пры абмеркаванні законапраектаў аб мовах]] *[[Прамова на 181-м пасяджэнні сойма 27 лютага 1925 года пры абмеркаванні закону аб чужаземцах]] *[[Прамова на 293-м пасяджэнні сойма 19 ліпеня 1926 года пры абмеркаванні праекта змены канстытуцыі]] *[[Прамова на 166-м пасяджэнні сойма 4 снежня 1924 года пры абмеркаванні бюджэту міністэрства зямельных рэформаў]] *[[Прамова на 178-м пасяджэнні сойма 19 лютага 1925 года пры абмеркаванні навелы да закону аб правядзенні аграрнай рэформы]] *[[Прамова на 185-м пасяджэнні сойма 19 сакавіка 1925 года пры абмеркаванні закону аб дзяржаўнай граніцы]] *[[Прамова на 196-м пасяджэнні сойма 25 сакавіка 1925 года пры абмеркаванні папярэдняга праекта бюджэту на 1925 год]] *[[Прамова на 192-м пасяджэнні сойма 2 красавіка 1925 года пры абмеркаванні тэрміновай прапановы «Вызвалення» аб роспуску сойма]] *[[Прамова на 203-м пасяджэнні сойма 30 чэрвеня 1925 года падчас абмеркавання ўставу аб парцэляцыі і асадніцтве]] *[[Прамова на 237-м пасяджэнні сойма 17 ліпеня 1925 года пры трэцім чытанні ўставу аб парцэляцыі і асадніцтве]] *[[Прамова на 271-м пасяджэнні сойма 12 лютага 1926 года пры першым чытанні ўставу аб натуральнай павіннасці пры папраўцы дарог і мастоў сялянамі]] *[[Прамова на 286-м пасяджэнні сойма 28 красавіка 1926 года падчас дыскусіі над папярэднім праектам бюджэту на май — чэрвень 1926 года]] *[[Прамова на 288-м пасяджэнні сойма 25 чэрвеня 1926 года падчас другога чытання праекта бюджэту на трэці квартал 1926 года]] *[[Прамова на 307-м пасяджэнні сойма 16 лістапада 1926 года пры абмеркаванні папярэдняга праекта бюджэту на 1927—1928 гады]] === Літаратуразнаўства === * [[Адам Гурыновіч]] * [[Міцкевіч без пазалоты]] === Кнігі === * [[Беларуская граматыка для школ]] ===Пераклады=== * [[Пан Тадэвуш (Міцкевіч/Тарашкевіч)]] * [[Іліяда (Гамэр/Тарашкевіч)|Іліяда]] // {{Fine|[[Беларускі Звон (1921)|Беларускі Звон]]. — 11—25 сакавіка 1922. — [[Беларускі Звон (1921)/1922/7|№7 (32)]]—[[Беларускі Звон (1921)/1922/9|9 (34)]]}} == Пра аўтара == * ''[[Аўтар:Уладзімір Пічэта|Пічэта, У]]''. [[Прафэсара Тарашкевіча неабходна абраць акадэмікам (Пічэта)|Прафэсара Тарашкевіча неабходна абраць акадэмікам]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 22 сьнежня 1928. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/294|№294 (2482)]]}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Беларускія палітыкі]] [[Катэгорыя:Мовазнаўцы]] [[Катэгорыя:Перакладчыкі]] [[Катэгорыя:Сацыялісты]] [[Катэгорыя:Рыма-каталікі]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] asks8s0q40f3jc0v4agdvdgrxsqc84m 102 5634 288521 254237 2026-05-31T21:42:08Z Gleb Leo 2440 288521 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара | Прозвішча =Барашка | Імёны =Ілары | Першая літара прозвішча =Б | Варыянты імёнаў =Іларыён Барашка | Апісанне = | Іншае = | ДН =25 ліпеня 1905 | Месца нараджэння =Менск, Расейская імпэрыя | ДС = 3 чэрвеня 1968 (62 гады) | Месца смерці =Масква, СССР | Выява =Ілары Барашка (1926).jpg | Вікіпедыя =:be:Ілары Барашка | Вікіпедыя2 =:be-x-old:Ілары Барашка | Вікіцытатнік = | Вікісховішча =Category:Ilary Baraška | Вікіліўр = | ЭСБЕ = | Катэгорыя = Ілары Барашка | Google = }} == Творы == {{All works‎}} * {{Скан|[[У прасторы (1926)|У прасторы]]|У прасторы (1926).pdf}}. {{Fine|Менск: Выданьне ЦБ Маладняка, 1926}} * [[Татарскі мост (успаміны)]] * [[Пра іх, — упяршыню]] // {{Fine|[[Чырвоная змена (газета)|Чырвоная Зьмена]]. — 5 мая 1927. — [[Чырвоная змена (газета)/1927/50|50 (432)]]}} * [[Брат, родны мой брат!]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 19 ліпеня 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/161|№161 (2053)]]}} * [[Так трэба]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 13 лістапада 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/257|№257 (2149)]]}} * [[Легенда пра Эльбрус]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — Верасень 1927. — [[Маладняк (часопіс)/1927/9|№9]]}} * {{Скан|[[Рыгор Галота (1920) (1929)|Рыгор Галота (1920)]]|Рыгор Галота (1920) (1929).pdf}}. {{Fine|Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} * [[Ліст вылучэнца]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — Ліпень 1929. — [[Маладняк (часопіс)/1929/7|№7]]}} * [[Атрох і Карп]] // {{Fine|[[Чырвоная Беларусь (часопіс)|Чырвоная Беларусь]]. — 10 красавіка 1930. — [[Чырвоная Беларусь (часопіс)/1930/7|№7]]}} * [[Залатыя арэхі]] '''Абразкі''' * ''[[Аўтар:Платон Галавач|Галавач, П]]., [[Аўтар:Рыгор Мурашка|Мурашка, Р]]''. [[Памяці таварыша (Галавач, Барашка, Мурашка)|Памяці таварыша]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 3 верасьня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/200|№200 (3308)]]}} == П’есы == * [[Романы зоря|Урыўкі з п’есы „Романы зоря“]] // {{Fine|[[Літаратура і мастацтва (газета)|Літаратура і мастацтва]]. — 30 красавіка 1932. — [[Літаратура і мастацтва (газета)/1932/7|№7]]}} === Вершы === * [[Гэта было калісь…]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 19 чэрвеня 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/136|№136 (2028)]]}} === Публіцыстыка === * {{Скан|[[Шлях змаганьня і перамог (1928)|Шлях змаганьня і перамог]]|Шлях змаганьня і перамог (1928).pdf}}. {{Fine|Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} * {{Скан|[[11 ліпеня (1930)|11 ліпеня]]|11 ліпеня (1930).pdf}}. {{Fine|Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} * [[На ўздыме (Барашка)|На ўздыме]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 11, 13 лютага 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/34|№34 (1926)]], [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/36|№36 (1928)]]}} * [[У Гомельскім музэі]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 7 чэрвеня 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/126|№126 (2018)]]}} * [[Хроніка гістарычных падзей (Барашка)|Хроніка гістарычных падзей]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 6—8 ліпеня 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/150|№150 (2042)]]—[[Савецкая Беларусь (1920)/1927/152|152 (2044)]]}} * [[Калі-ж прышлі ў Менск немцы?]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 12 кастрычніка 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/232|№232 (2124)]]}} * [[Так трэба (Барашка)|Так трэба]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 13 лістапада 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/257|№257 (2149)]]}} * [[Шлях ЛКСМБ за дзевяць гадоў]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 15 сьнежня 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/284|№284 (2176)]]}} * [[Нататкі пра Украіну]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — ?, 22, 27, ліпеня 5, 9—? жніўня 1928. — ?, [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/168|№168 (2356)]], [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/172|172 (2360)]], [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/180|180 (2368)]], [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/182|182 (2370)]]—?}} * [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/258/Ліст у рэдакцыю|Ліст у рэдакцыю]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 10 лістапада 1928. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/258|№258 (2446)]]}} * [[Рэйд брыгады БелАПП]] // {{Fine|[[Літаратура і мастацтва (газета)|Літаратура і мастацтва]]. — 6 сакавіка 1932. — [[Літаратура і мастацтва (газета)/1932/2|№2]]}} * [[Будаўніцтва Дому пісьменьнікаў — на поўны ход!]] // {{Fine|[[Літаратура і мастацтва (газета)|Літаратура і мастацтва]]. — 30 красавіка 1932. — [[Літаратура і мастацтва (газета)/1932/7|№7]]}} === Крытыка === * [[Аб творчасьці «пачынаючых»|Аб творчасьці „пачынаючых“]] // {{Fine|[[Чырвоная змена (газета)|Чырвоная Зьмена]]. — 21 студзеня 1927. — [[Чырвоная змена (газета)/1927/10|№10 (392)]]}} * [[Доўгія шуканьні ў кароткі час]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 26 кастрычніка 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/244|№244 (2136)]]}} * [[Пад сьцягам барацьбы за гегемонію пролетарскай літаратуры]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — Красавік 1929. — [[Маладняк (часопіс)/1929/4|№4]]}} * {{Скан|[[Буржуазныя плыні ў сучаснай літаратуры (1930)|Буржуазныя плыні ў сучаснай літаратуры]]|Буржуазныя плыні ў сучаснай літаратуры (1930).pdf}}. {{Fine|Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} == Пераклады == * ''[[Аўтар:Сяргей Піліпенка|Піліпенка, С]]''. [[Гадзіньнік (Піліпенка/Барашка)|Гадзіньнік]] // {{Fine|[[Чырвоная змена (газета)|Чырвоная Зьмена]]. — 30 студзеня 1927. — [[Чырвоная змена (газета)/1927/13|№13 (395)]]}} == Пра аўтара == * ''[[Аўтар:Максім Гарэцкі|Гарэцкі, М]]''. [[Маладняк за пяць гадоў (1928)/IX/Ілары Барашка|Ілары Барашка]] // {{Fine|[[Маладняк за пяць гадоў (1928)|Маладняк за пяць гадоў]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} {{PD-Беларусь}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары|Барашка, Ілары]] [[Катэгорыя:Пісьменнікі]] [[Катэгорыя:Крытыкі]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] dwwdcwtzarek7yanlyr6mdk49xh1ve9 102 5637 288519 269559 2026-05-31T21:41:11Z Gleb Leo 2440 288519 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара | Прозвішча =Галавач | Імёны =Платон | Першая літара прозвішча =Г | Варыянты імёнаў = | Апісанне = | Іншае = | ДН =18 кастрычніка 1903 | Месца нараджэння = | ДС =29 кастрычніка 1937 | Месца смерці = | Выява =Платон Галавач.JPG | Вікіпедыя =:be:Платон Раманавіч Галавач | Вікіпедыя2 =:be-x-old:Платон Галавач | Вікіцытатнік = | Вікісховішча =Category:Platon Halavač | Вікіліўр = | ЭСБЕ = | Катэгорыя = Платон Галавач | Google = }} == Творы == {{All works‎}} '''Зборнікі апавяданняў''' * {{Скан|[[«Дробязі» жыцьця (1927)|«Дробязі» жыцьця]]|«Дробязі» жыцьця (1927).pdf}}. {{Fine|Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1927}} * {{Скан|[[Хочацца жыць (1930)|Хочацца жыць]]|Хочацца жыць (1930).pdf}}. {{Fine|Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} '''Абразкі''' * ''[[Аўтар:Ілары Барашка|Барашка, І]]., [[Аўтар:Рыгор Мурашка|Мурашка, Р]]''. [[Памяці таварыша (Галавач, Барашка, Мурашка)|Памяці таварыша]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 3 верасьня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/200|№200 (3308)]]}} '''Апавяданні''' *[[Уцякач]] *[[Кнак]] * [[Нястрымнае]] // {{Fine|[[Чырвоная Беларусь (часопіс)|Чырвоная Беларусь]]. — 25 лютага 1930. — [[Чырвоная Беларусь (часопіс)/1930/4|№4]]}} '''Аповесці''' * [[Вінаваты (Галавач)]] (1930) * [[Спалох на загонах]] (1932) '''Раманы''' * [[Праз гады (Галавач)]] (1934) == Публіцыстыка == '''1927''' * [[Аб адным дакуманце]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 16 сакавіка 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/61|№61 (1953)]]}} '''1928''' * [[Ленінскі камсамол Беларусі да 11-й гадавіны Кастрычніка]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 7 лістапада 1928. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/257|№257 (2445)]]}} * [[Дзесяць слаўных год (Галавач)|Дзесяць слаўных год]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 15 сьнежня 1928. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/288|№288 (2476)]]}} '''1932''' * [[Слова ў творчай дыскусіі]] // {{Fine|[[Літаратура і мастацтва (газета)|Літаратура і мастацтва]]. — 6 сакавіка 1932. — [[Літаратура і мастацтва (газета)/1932/2|№2]]}} '''1933''' * [[Як была напісаная аповесьць «Спалох па загонах»|Як была напісаная аповесьць „Спалох па загонах“]] // {{Fine|[[Заклік (1933)|Заклік]]. — Красавік 1933. — [[Заклік (1933)/4|Кніга 4]]}} == Пра аўтара == * ''[[Аўтар:Максім Гарэцкі|Гарэцкі, М]]''. [[Маладняк за пяць гадоў (1928)/IX/Платон Галавач|Платон Галавач]] // {{Fine|[[Маладняк за пяць гадоў (1928)|Маладняк за пяць гадоў]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} * [[Пра аповесьць Платона Галавача «Спалох па загонах» (Пушча)|Пра аповесьць Платона Галавача „Спалох па загонах“]] // {{Fine|[[Узвышша (часопіс)|Узвышша]]. — 1931. — [[Узвышша (часопіс)/1931/11-12|№11-12]]}} * ''[[Аўтар:Барыс Каваленка|Каваленка, Б]]''. [[Платон Галавач (Каваленка)|Платон Галавач]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — 1932. — [[Маладняк (часопіс)/1932/2-3|№2-3]]}} * [[Новы раман Платона Галавача]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя рэвалюцыі]]. — 1935. — [[Полымя (часопіс)/1935/5|№5]]}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары|Галавач, Платон]] [[Катэгорыя:Беларускія празаікі]] [[Катэгорыя:Сябры літаратурнага аб’яднання «Маладняк»]] [[Катэгорыя:Сябры Беларускай асацыяцыі пралетарскіх пісьменнікаў‎]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] e7isaj5cjdmbmyas56iy0jezz70z0d2 0 13112 288499 262419 2026-05-31T19:37:49Z Gleb Leo 2440 Замена старонкі на '{{Хутка выдаліць|}}' 288499 wikitext text/x-wiki {{Хутка выдаліць|}} 4nn113q9r6wf3bvguzdjwwec6ftypl3 102 13901 288560 277665 2026-06-01T10:17:30Z Gleb Leo 2440 288560 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара | Прозвішча = Зарэцкі | Імёны = Міхась | Першая літара прозвішча = З | Варыянты імёнаў = сапр.: Міхаі́л Яўхі́мавіч Касянко́ў | Апісанне = беларускі празаік, драматург, перакладчык, крытык. | Іншае = | ДН = 20 лістапада 1901 | Месца нараджэння = в. Высокі Гарадзец, цяпер Талачынскі раён, Віцебская вобласць | ДС = 29 кастрычніка 1937 | Месца смерці = Мінск | Выява = Michaś Zarecki.jpg | Вікіпедыя = :be:Міхась Зарэцкі | Вікіпедыя2 = :be-tarask:Міхась Зарэцкі | Вікіцытатнік = | Вікісховішча = Category:Michaś Zarecki | Вікіліўр = | ЭСБЕ = | Катэгорыя = Міхась Зарэцкі | Google = }} {{Усе творы}} == Раманы == * [[Сцежкі-дарожкі]] (1927) * {{Скан|Крывічы (Зарэцкі)|Крывічы.pdf}} (1929) * [[Смерць Андрэя Беразоўскага]] * [[Вязьмо]] (1932) == Аповесці == * {{Скан|[[Голы звер]]|Голы зьвер (1926).pdf}} (1926) == Апавяданні == * [[Адна партыя ў шашкі]] * [[Бацькаў сын]] * [[Бель]] * [[Ворагі]] * [[Гануля]] * [[Двое Жвіроўскіх]] * [[Дзіўная]] * [[З нашых дзён]] * [[Кветка пажоўклая]] * [[Мар’я]] * [[На маладое]] * [[Навела пра каханне]] * [[Ноччу (Зарэцкі)|Ноччу]] * [[Ой, ляцелі гусі...]] * [[Пачатак шчасця]] * [[Паэма пра чорныя вочы]] * [[Пела вясна]] * [[Пра майго прыяцеля]] * [[Радасць (Зарэцкі)|Радасць]] * [[Смерць (Зарэцкі)|Смерць]] * [[Спакуса]] * [[У віры жыцця]] * [[У Саўках]] * [[Як гэта часам трапляецца]] == Абразкі == * [[Я намаляваў…|⁂ (Я намаляваў…)]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 12 сакавіка 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/59|№59 (1951)]]}} == Зборнікі апавяданняў == * [[Пела вясна (1925)]] * [[У віры жыцьця (1925)]] * [[42 докумэнты і Двое Жвіроўскіх (1926)]] * [[Пад сонцам (1926)]] * [[На чыгунцы (1928)]] * [[Ракавыя жаронцы (1930)]] == П’есы == * [[Ракавыя жаронцы (1930)/Віхор на балоце|Віхор на балоце]] (1930) * [[Ракавыя жаронцы (1930)/Белыя ружы|Белыя ружы]] (1930) * [[Сымон Карызна]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя рэволюцыі]]. — 1935. — [[Полымя (часопіс)/1935/1|№1]]}} * [[Ная]] (1936) == Нарысы == * [[Цені крывавай мінуўшчыны]] (1927) * [[Падарожжа на Новую Зямлю]] (1929) * [[Ракавыя жаронцы (1930)/Вясна 1930 г.|Вясна 1930 г.]] (1930) * [[Ракавыя жаронцы (1930)/Лісты ад знаёмага|Лісты ад знаёмага]] (1930) == Артыкулы == * ''[[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Зарэцкі, М]]''. [[Анатолі Вольны. Два (Зарэцкі)|Анатолі Вольны. Два]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя]]. — 1925. — [[Полымя (часопіс)/1925/3|№3]]}} * [[Два экзамены]] * [[Размова незвычайнае шчырасці]] * [[Чым пагражае нам Белдзяржкіно]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 2—3 лістапада 1928. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/254|№254 (2442)]]—[[Савецкая Беларусь (1920)/1928/255|№255 (2443)]]}} * [[За новую працу (Зарэцкі)|За новую працу]] // {{Fine|[[Літаратура і мастацтва (газета)|Літаратура і мастацтва]]. — 25 мая 1932. — [[Літаратура і мастацтва (газета)/1932/9|№9]]}} * [[На шляху да мастацка-творчае дужасці]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя рэволюцыі]]. — 1935. — [[Полымя (часопіс)/1935/2|№2]]}} == Пераклады == * [[Цэмант (Гладкоў/Зарэцкі)]] * Прыгоды ўдалага ваякі Швэйка. {{Скан|[[Прыгоды ўдалага ваякі Швэйка (1931—1932)/1|Частка першая]]|Прыгоды ўдалага ваякі Швэйка (1931—1932). Частка 1.pdf}}. / {{Fine|пер. ''[[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Міхась Зарэцкі]]''. Менск, 1931}} * [[Пра вайну (Клаўзевіц)]] == Лісты == * [[У бюро ЦК КП(б) Беларусі]] (1925) * [[Ліст у рэдакцыю]] * [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/244/Ліст у рэдакцыю|Ліст у рэдакцыю]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 26 кастрычніка 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/244|№244 (2136)]]}} * [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/278/Ліст у рэдакцыю|Ліст у рэдакцыю]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 8 сьнежня 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/278|№278 (2170)]]}} * [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/272/Ліст у рэдакцыю|Ліст у рэдакцыю]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 27 лістапада 1928. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/272|№272 (2460)]]}} * ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Александровіч, А]]'', ''[[Аўтар:Алесь Дудар|Дудар, А]]''. [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/278/Ліст у рэдакцыю|Ліст у рэдакцыю]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 4 сьнежня 1928. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/278|№278 (2466)]]}} * ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Александровіч, А]]''. [[Савецкая Беларусь (1920)/1929/2/Ліст у рэдакцыю|Ліст у рэдакцыю]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 4 студзеня 1929. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1929/2|№2 (2491)]]}} == Пра аўтара == * [[Міхась Зарэцкі. Пад сонцам (Гарабурда)]] // Полымя, 1926 - №2 * [[Міхась Зарэцкі. Голы зьвер (Байкоў)]] // Полымя, 1926 - №4 * [[М. Зарэцкі. Пад сонцам (Байкоў)]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — 1926. — [[Маладняк (часопіс)/1926/3|№3]]}} * ''[[Аўтар:Язэп Дыла|Дыла, Я]]''. [[Якая… «павярхоўнасьць» крытыкі!|Якая… „павярхоўнасьць“ крытыкі!]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 14 лістапада 1928. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/261|№261 (2449)]]}} * [[Міхась Зарэцкі (Вольны)]] // Літ. дадатак да газэты «Савецкая Беларусь». 1928. № 11 * [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/280/Ліст у рэдакцыю|Ліст у рэдакцыю]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 6 сьнежня 1928. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/280|№280 (2468)]]}} * ''[[Аўтар:Моталь Блінчыкаў|Якаўлеў, Л]]''. [[Сьпявак кулацкага суму]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 26 лістапада 1929. — [[Звязда (газета)/1929/270|№270 (3378)]]}} * {{Скан|Пра творчасьць М. Зарэцкага|Пра творчасьць М. Зарэцкага.pdf}} (1929) [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Беларускія празаікі]] [[Катэгорыя:Беларускія драматургі]] [[Катэгорыя:Перакладчыкі]] [[Катэгорыя:Сябры літаратурнага аб’яднання «Маладняк»]] [[Катэгорыя:Сябры літаратурнага аб’яднання «Полымя»]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] i4towe3d5rnw4dk1k5t0omdccpriqoc 102 14035 288525 273159 2026-05-31T22:00:55Z Gleb Leo 2440 288525 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара | Прозвішча = Клімковіч | Імёны = Міхась | Першая літара прозвішча = К | Варыянты імёнаў = | Апісанне = беларускі паэт, драматург, празаік, крытык | Іншае = | ДН = 8 (20) лістапада 1899 | Месца нараджэння = в. Сялітранка, цяпер Барысаўскі раён, Мінская вобласць, Беларусь | ДС = 5 лістапада 1954 | Месца смерці = Мінск | Выява = Міхась Клімковіч (1947).png | Вікіпедыя = Міхась Клімковіч | Вікіпедыя2 = Міхась Клімковіч | Вікіцытатнік = | Вікісховішча = Category:Michaś Klimkovič | Вікіліўр = | ЭСБЕ = | Катэгорыя = Міхась Клімковіч | Google = }} == Творы == {{Усе творы}} === Вершы === * [[Мы, беларусы (Клімковіч)]] * [[Лірычнае]] * [[Не папракай мяне ў няшчырасці…]] * [[У вёсцы (Клімковіч)|У вёсцы]] // {{Fine|[[Літаратура і мастацтва (газета)|Літаратура і мастацтва]]. — 5 лістапада 1939. — [[Літаратура і мастацтва (газета)/1939/37|№37 (451)]]}} * [[Песня пра Сталіна (Клімковіч)|Песня пра Сталіна]] // {{Fine|[[Літаратура і мастацтва (газета)|Літаратура і мастацтва]]. — 21 снежня 1939. — [[Літаратура і мастацтва (газета)/1939/42|№42 (456)]]}} === Драматургія === * [[Ноч перад выбарамі]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя рэволюцыі]]. — 1938. — [[Полымя (часопіс)/1938/6|№6]]}} * [[Лішні білет]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя рэволюцыі]]. — 1938. — [[Полымя (часопіс)/1938/11|№11]]}} * [[Георгій Скарына]] * [[Кастусь Каліноўскі (Клімковіч)]] * [[На Віленскім шляху]] * [[Кацярына Жарнасек]] == Публіцыстыка == * [[Прафсаюзы Беларусі дапамагаюць піанэрызацыі]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 15 жніўня 1929. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1929/185|№185 (2674)]]}} * [[За рашучы пералом у рабоце з прафактывам]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 24 верасьня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/218|№218 (3326)]]}} === Артыкулы === * [[Янка Купала (Клімковіч)|Янка Купала]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя рэволюцыі]]. — 1935. — [[Полымя (часопіс)/1935/6|№6]]}} * [[Пісьменнікі ў Заходняй Беларусі (Клімковіч)|Пісьменнікі ў Заходняй Беларусі]] // {{Fine|[[Літаратура і мастацтва (газета)|Літаратура і мастацтва]]. — 5 лістапада 1939. — [[Літаратура і мастацтва (газета)/1939/37|№37 (451)]]}} * [[Свежы, захапляючы балет]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Звязда]]. — 21 лістапада 1939. — [[Звязда (газета)/1939/268|№268 (6545)]]}} * [[Велічны вобраз (Клімковіч)|Велічны вобраз]] // {{Fine|[[Літаратура і мастацтва (газета)|Літаратура і мастацтва]]. — 21 снежня 1939. — [[Літаратура і мастацтва (газета)/1939/42|№42 (456)]]}} * [[Загубленае жыццё (Клімковіч)|Загубленае жыццё]] // {{Fine|[[Літаратура і мастацтва (газета)|Літаратура і мастацтва]]. — 1 студзеня 1940. — [[Літаратура і мастацтва (газета)/1940/1|№1 (457)]]}} * [[Вершы (Колас, 1940)/Якуб Колас|Якуб Колас]] // {{Fine|''[[Аўтар:Якуб Колас|Якуб Колас]]''. [[Вершы (Колас, 1940)|Вершы]]. Мінск: Дзяржаўнае Выдавецтва пры СНК БССР, 1940}} * {{Скан|[[Вінцэнт Дунін-Марцынкевіч (Клімковіч)]]|Клімковіч Дунін2.pdf}} * {{Скан|[[Вінцэнт Дунін-Марцынкевіч – адзін з пачынальнікаў беларускай літаратуры]]|Вінцэнт Дунін-Марцінкевіч – адзін з пачынальнікаў беларускай літаратуры.pdf}} * [[Першая беларуская паэтэса (Клімковіч)]] * {{Скан|Францішак Багушэвіч (Клімковіч, 1950)|Клімковіч Багушэвіч 1950.pdf}} / М. Клімковіч // Звязда. – 1950. – 28 крас. – С. 4. * {{Скан|Францішак Багушэвіч (Клімковіч, 1962)|Клімковіч_Багушэвіч_1962.pdf}} // Літаратурна-крытычныя артыкулы / М. Клімковіч ; склаў Я. Герцовіч. – Мінск : Дзяржаўнае выдавецтва БССР, 1962. – С. 3–15. === Крытыка === * [[Альманах «Дружба народов» (Клімковіч)|Альманах „Дружба народов“]] // {{Fine|[[Літаратура і мастацтва (газета)|Літаратура і мастацтва]]. — 3 ліпеня 1939. — [[Літаратура і мастацтва (газета)/1939/25|№25 (439)]]}} == Пераклады == * [[На перавозе]] * [[Дзе ты, песенька, дзе ты…]] * [[Альпурга (Міцкевіч/Клімковіч)]] * [[Песня пра цара Івана Васільевіча, маладога апрычніка і ўдалага купца Калашнікава]] * [[Князёўна (Шаўчэнка/Клімковіч)]] * [[Хусціна (Шаўчэнка/Клімковіч)]] * [[Чарнец (Шаўчэнка/Клімковіч)]] * [[Сонца заходзіць, горы чарнеюць (Шаўчэнка/Клімковіч)]] * [[Трынаццаць мне тады мінала (Шаўчэнка/Клімковіч)]] * [[Не грэе сонца на чужыне (Шаўчэнка/Клімковіч)]] * [[Сон (Шаўчэнка/Клімковіч)]] * [[Іржавец (Шаўчэнка/Клімковіч)]] * [[N.N. (О мае думы!) (Шаўчэнка/Клімковіч)]] * [[Як мы былі йшчэ казакамі (Шаўчэнка/Клімковіч)]] * [[Адзін другога мы пытаем (Шаўчэнка/Клімковіч)]] * [[Самому дзіўна (Шаўчэнка/Клімковіч)]] * [[Ой строчачку за строчачкай (Шаўчэнка/Клімковіч)]] * [[А.О. Казачкоўскаму (Шаўчэнка/Клімковіч)]] {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Беларускія драматургі]] [[Катэгорыя:Беларускія паэты]] [[Катэгорыя:Крытыкі]] [[Катэгорыя:Перакладчыкі]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] hsq1mocwf8tdenlkl16j697adrjjvk8 4 23915 288568 253655 2026-06-01T10:56:14Z Gleb Leo 2440 288568 wikitext text/x-wiki {{#lst:Вікікрыніцы:Каляндар}} ---- : [[Вікікрыніцы:Паэзія сёння/чэрвень]] : [[Вікікрыніцы:Проза сёння/чэрвень]] ---- <section begin="1"/>'''1 чэрвеня''' * 1872 — нарадзіўя [[Аўтар:Пётр Коган|Пётар Коган]], расейскі гісторык літаратуры і крытык <section end="1"/> <section begin="3"/>'''3 чэрвеня''' * 1911 — нарадзілася [[Аўтар:Ганна Сапрыка|Ганна Сапрыка]], беларуская пісьменніца * 1912 — [[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]] закончыў камедыю «[[Паўлінка]]» * 1921 — у газеце «Наша Думка» (Вільня) пачалася публікацыя філасофскага эсэ [[Аўтар:Ігнат Канчэўскі|Ігната Абдзіраловіча]] «[[Адвечным шляхам]]» * 1960 — памёр [[Аўтар:Уладзімір Перцаў|Уладзімір Перцаў]], беларускі гісторык <section end="3"/> <section begin="4"/>'''4 чэрвеня''' * 1821 — нарадзіўя [[Аўтар:Апалон Майкаў|Апалон Майкаў]], расійскі паэт * 1872 — памёр [[Аўтар:Станіслаў Манюшка|Станіслаў Манюшка]], беларускі кампазытар * 1897 — нарадзіўя [[Аўтар:Юлій Іргер|Юлій Іргер]], беларускі хірург * 1946 — памёр [[Аўтар:Міхаіл Калінін|Міхаіл Калінін]], савецкі дзяржаўны і партыйны дзяяч * 1952 — памёр [[Аўтар:Язэп Варонка|Язэп Варонка]], беларускі палітычны дзеяч, публіцыст * 1986 — памерла [[Аўтар:Канстанцыя Буйло|Канстанцыя Буйло]], беларуская паэтка <section end="4"/> <section begin="6"/>'''6 чэрвеня''' * 1841 — нарадзілася [[Аўтар:Эліза Ажэшка|Эліза Ажэшка]], беларуска-польская пісьменніца * 1888 — нарадзіўся [[Аўтар:Валяр’ян Куйбышаў|Валяр’ян Куйбышаў]], савецкі партыйны і палітычны дзеяч * 1934 — памёр [[Аўтар:Браніслаў Эпімах-Шыпіла|Браніслаў Эпімах-Шыпіла]], беларускі мовазнаўца, літаратуразнаўца, фалькларыст і выдавец <section end="6"/> <section begin="7"/>'''7 чэрвеня''' * 1492 – памёр [[Аўтар:Казімір Ягайлавіч|Казімір Ягайлавіч]], вялікі князь літоўскі * 1976 — памёр [[Аўтар:Міхась Машара|Міхась Машара]], беларускі пісьменнік <section end="7"/> <section begin="8"/>'''8 чэрвеня''' * 1794 — памёр [[Аўтар:Готфрыд Аўгуст Бюргер|Готфрыд Аўгуст Бюргер]], нямецкі пісьменьнік * 1894 — нарадзіўся [[Аўтар:Сямён Вальфсон|Сямён Вальфсон]], беларускі савецкі дзяржаўны дзеяч, філёзаф, літаратуразнавец * 1896 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхась Філіповіч|Міхась Філіповіч]], беларускі мастак * 1934 — заснаваны [[:Катэгорыя:Саюз пісьменьнікаў БССР|Саюз пісьменнікаў БССР]] * 1956 — памёр [[Аўтар:Язэп Фарботка|Язэп Фарботка]], беларускі паэт, літаратуразнавец * 1970 — памёр [[Аўтар:Леанід Яўгенавіч Якубовіч|Леанід Якубовіч]], беларускі паэт <section end="8"/> <section begin="9"/>'''9 чэрвеня''' * 1870 — памёр [[Аўтар:Чарльз Дыкенс|Чарльз Дыкенс]], брытанскі пісьменнік, журналіст * 1881 — нарадзіўся [[Аўтар:Іван Луцкевіч|Іван Луцкевіч]], беларускі палітычны і грамадзкі дзеяч, публіцыст, археолаг <section end="9"/> <section begin="10"/>'''10 чэрвеня''' * 1923 — памёр [[Аўтар:Міхал Федароўскі|Міхал Федароўскі]], беларускі фалькларыст, этнограф, археолаг * 1938 — загінуў [[Аўтар:Гаўрыіл Сушкін|Гаўрыіл Сушкін]], расейскі палітычны дзеяч, мэмуарыст <section end="10"/> <section begin="11"/>'''11 чэрвеня''' * 1949 — памёр [[Аўтар:Отан Жупанчыч|Отан Жупанчыч]], славенскі пісьменьнік <section end="11"/> <section begin="12"/>'''12 чэрвеня''' * 1898 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхаіл Кальцоў|Міхаіл Кальцоў]], расейскі пісьменьнік * 1937 — загінуў [[Аўтар:Вітаўт Путна|Вітаўт Путна]], савецкі вайсковы дзеяч * 1942 — памерла [[Аўтар:Ганна Якімава-Дзікоўская|Ганна Якімава-Дзікоўская]], расейскі палітычны дзеяч <section end="12"/> <section begin="13"/>'''13 чэрвеня''' * 1834 — нарадзіўся [[Аўтар:Канстанцін Вераніцын|Канстанцін Вераніцын]], меркаваны аўтар паэмаў «[[Тарас на Парнасе]]» і «[[Два д’яўлы]]» * 1888 — нарадзіўся [[Аўтар:Павел Жаўрыд|Павал Жаўрыд]], беларускі грамадзка-палітычны дзеяч * 1889 — нарадзіўся [[Аўтар:Антон Аўсянік|Антон Аўсянік]], беларускі палітык * 1943 — загінуў [[Аўтар:Юльян Саковіч|Юльян Саковіч]], беларускі грамадзкі і палітычны дзеяч * 1971 — памёр [[Аўтар:Сяргей Прытыцкі|Сяргей Прытыцкі]], беларускі і савецкі палітычны дзеяч <section end="13"/> <section begin="14"/>'''14 чэрвеня''' * 1867 — нарадзіўся [[Аўтар:Мітрафан Доўнар-Запольскі|Мітрафан Доўнар-Запольскі]], беларускі гісторык, этнограф, фалькларыст і літаратуразнавец * 1900 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхась Забэйда-Суміцкі|Міхась Забэйда-Суміцкі]], беларускі спявак <section end="14"/> <section begin="15"/>'''15 чэрвеня''' * 1831 — нарадзіўся [[Аўтар:Вінцэсь Каратынскі|Вінцэсь Каратынскі]], беларускі пісьменнік * 1885 — нарадзіўся [[Аўтар:Ян Васілеўскі (1885—1948)|Ян Васілеўскі]], беларускі каталіцкі святар, паэт * 1938 — загінуў [[Аўтар:Язэп Падабед|Язэп Падабед]], беларускі паэт <section end="15"/> <section begin="16"/>'''16 чэрвеня''' * 1828 — нарадзіўся [[Аўтар:Пётр Бяссонаў|Пётр Бяссонаў]], расейскі літаратуразнавец, фалькларыст * 1834 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Ельскі|Аляксандр Ельскі]], беларускі літаратар, гісторык * 1897 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Шлюбскі|Аляксандр Шлюбскі]], беларускі этнограф, фалькларыст і бібліёграф * 1937 — загінуў [[Аўтар:Аляксандр Чарвякоў|Аляксандр Чарвякоў]], дзяржаўны дзеяч БССР, публіцыст * 1938 — загінуў [[Аўтар:Сцяпан Маргелаў|Сцяпан Маргелаў]], беларускі эканаміст і географ <section end="16"/> <section begin="17"/>'''17 чэрвеня''' * 1864 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксей Шахматаў|Аляксей Шахматаў]], рускі філолаг, мовазнавец, гісторык * 1938 — загінуў [[Аўтар:Аркадзь Смоліч|Аркадзь Смоліч]], беларускі навуковец, палітычны і грамадскі дзеяч * 1954 — памёр [[Аўтар:Барыс Мікуліч|Барыс Мікуліч]], беларускі пісьменнік, празаік, крытык <section end="17"/> <section begin="18"/>'''18 чэрвеня''' * 1889 — нарадзіўся [[Аўтар:Уладзімір Каліноўскі|Уладзімір Каліноўскі]], беларускі грамадска-палітычны дзеяч, публіцыст, гісторык * 1971 — памёр [[Аўтар:Вячаслаў Палескі|Вячаслаў Палескі]], беларускі драматург <section end="18"/> <section begin="19"/>'''19 чэрвеня''' * 1912 — нарадзіўся [[Аўтар:Барыс Мікуліч|Барыс Мікуліч]], беларускі пісьменнік, празаік, крытык * 1926 — у Вільні выйшаў першы нумар газеты «Народная справа» * 1949 — памёр [[Аўтар:Уладзімір Назор|Уладзімір Назор]], харвацкі паэт <section end="19"/> <section begin="20"/>'''20 чэрвеня''' * 1606 — у Магілёве пачалося мяшчанскае паўстанне пад кіраўніцтвам Стахора Мітковіча * 1637 — кароль і вялікі князь Уладзіслаў Ваза надаў Ружанам гарадскі герб <section end="20"/> <section begin="21"/>'''21 чэрвеня''' * 1864 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Сержпутоўскі|Аляксандр Сержпутоўскі]], беларускі фалькларыст, этнограф, публіцыст, мовазнавец * 1945 — памёр [[Аўтар:Ёзаф Гора|Ёзаф Гора]], чэшскі паэт і празаік * 1912 — у «Нашай Ніве» была ўпершыню апублікаваная паэма [[Аўтар:Янка Купала|Янкі Купалы]] «[[Курган (Купала)|Курган]]» * 1920 — нарадзіўся [[Аўтар:Усевалад Родзька|Усевалад Родзька]], беларускі палітычны, грамадзкі і вайсковы дзеяч, публіцыст * 1937 — памёр [[Аўтар:Мікалай Галадзед|Мікалай Галадзед]], беларускі савецкі грамадска-палітычны дзеяч, публіцыст <section end="21"/> <section begin="22"/>'''22 чэрвеня''' * 1883 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Цвікевіч|Аляксандр Цьвікевіч]], беларускі палітычны дзеяч, гісторык * 1895 — нарадзіўся [[Аўтар:Леапольд Родзевіч|Леапольд Родзевіч]], беларускі паэт, драматург, і палітычны дзеяч. * 1896 — нарадзіўся [[Аўтар:Браніслаў Туронак|Браніслаў Туронак]], беларускі грамадзкі дзеяч, лекар, публіцыст * 1912 — [[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]] закончыў драматычную паэму «[[Адвечная песьня]]» * 1919 — у Горадні пачала выходзіць газета «Родны край» * 1940 — памёр [[Аўтар:Юрый Шэйдэман|Юры Шэйдэман]], расейскі вайсковец * 1945 — памёр [[Аўтар:Джамбул Джабаеў|Джамбул Джабаеў]], казахскі паэт <section end="22"/> <section begin="23"/>'''23 чэрвеня''' * 1869 — нарадзіўся [[Аўтар:Антоній Вітольд Мілер|Антоній Вітольд Мілер]], беларуска-польскі пісьменнік * 1946 — у Рэгенсбургу (Баварыя) заснавана Крывіцкае навуковае таварыства імя [[Аўтар:Францыск Скарына|Францыска Скарыны]] * 1947 — памёр [[Аўтар:Уладзімір Пічэта|Уладзімір Пічэта]], савецкі беларускі і расійскі гісторык, выкладчык, першы рэктар БДУ <section end="23"/> <section begin="24"/>'''24 чэрвеня''' * 1856 — нарадзілася [[Аўтар:Ганна Якімава-Дзікоўская|Ганна Якімава-Дзікоўская]], расейскі палітычны дзеяч * 1880 — нарадзіўся [[Аўтар:Іван Краскоўскі|Іван Краскоўскі]], беларускі і ўкраінскі грамадска-палітычны дзеяч, публіцыст * 1900 — нарадзіўся [[Аўтар:Кузьма Чорны|Кузьма Чорны]], беларускі пісьменнік * 1913 — [[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]] закончыў паэму «[[Бандароўна]]» * 1925 — у Заходняй Беларусі ствараецца Беларуская сялянска-работніцкая грамада <section end="24"/> <section begin="25"/>'''25 чэрвеня''' * 1840 — расійскімі ўладамі канчаткова спыненае дзеянне [[Статут ВКЛ (1588)|Трэцяга статуту ВКЛ]] * 1864 — нарадзіўся [[Аўтар:Іван Карчынскі|Іван Карчынскі]], беларускі грамадска-палітычны дзеяч, гісторык * 1911 — памёр [[Аўтар:Яніс Порукс|Яніс Порукс]], латышскі пісьменнік * 1925 — У Сойме Польшчы заснаваны пасольскі клуб пад назвай Беларуская сялянска-работніцкая грамада. <section end="25"/> <section begin="26"/>'''26 чэрвеня''' * 1863 — створаны Выканаўчы аддзел Літвы (Чырвоны ронд), цэнтр кіраўніцтва паўстаннем 1863—1864 гадоў, у склад якога ўвайшоў [[Аўтар:Кастусь Каліноўскі|Кастусь Каліноўскі]]. * 1896 — нарадзіўся [[Аўтар:Уладзімір Варава|Уладзімір Варава]], беларускі пісьменнік * 1897 — нарадзіўся [[Аўтар:Лявон Савёнак|Лявон Савёнак]], беларускі пісьменнік * 1941 — загінуў [[Аўтар:Зэлік Аксельрод|Зэлік Аксэльрод]], беларускі габрэйскі паэт * 1941 — загінуў [[Аўтар:Іван Шапавалаў|Іван Шапавалаў]], беларускі пісьменнік <section end="26"/> <section begin="27"/>'''27 чэрвеня''' * 1872 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Пагодзін|Аляксандр Пагодзін]], беларуска-расейскі гісторык і філолаг-славіст * 1909 — нарадзіўся [[Аўтар:Сяргей Знаёмы|Сяргей Знаёмы]], беларускі пісьменнік, журналіст * 1913 — нарадзіўся [[Аўтар:Юрый Рудзько|Юрый Рудзько]], беларускі празаік і драматург * 1916 — У Лязані (Швайцарыя) адбылася III канферэнцыя народаў, была агучаная [[Мэморыя прадстаўнікоў Беларусі на ІІІ канфэрэнцыі народаў|Мэморыя]] беларускіх дэлегатаў <section end="27"/> <section begin="28"/>'''28 чэрвеня''' * 1569 — заключаная Люблінская унія, Каралеўства Польскае і Вялікае Княства Літоўскае злучыліся ў федэратыўную дзяржаву Рэч Паспалітую * 1884 — нарадзілася [[Аўтар:Вольга Сахарава|Вольга Сахарава]], беларуская пісьменніца * 1919 — падпісаная [[Вэрсальская дамова (1919)|Вэрсальская мірная дамова]], што стала канцом Першай сусветнай вайны * 1919 — падпісаная [[Малая Вэрсальская дамова]], якая гарантавала правы нацыянальных меншасцяў у адноўленай Польшчы * 1938 — загінуў [[Аўтар:Андрэй Зюзькоў|Андрэй Зюзькоў]], беларускі гісторык-марксіст * 1942 — загінуў [[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]], класік беларускай літаратуры, паэт, драматург, публіцыст * 1947 — Беларускай гімназіі ў Рэгенсбургу прысвоенае імя Янкі Купалы <section end="28"/> <section begin="29"/>'''29 чэрвеня''' * 1889 — нарадзіўся [[Аўтар:Павал Шастакоў|Павал Шастакоў]], беларускі паэт і журналіст * 1896 — нарадзіўся [[Аўтар:Уладзіслаў Казлоўскі|Уладзіслаў Казлоўскі]], беларускі грамадска-палітычны дзеяч, паэт, публіцыст * 1958 — памёр [[Аўтар:Фабіян Ярэміч|Фабіян Ярэміч]], беларускі пасол у польскім Сойме, грамадска-культурны дзеяч <section end="29"/> <section begin="30"/>'''30 чэрвеня''' * 1928 — загінуў [[Аўтар:Мікола Дубовік|Мікола Дубовік]], беларускі паэт * 1932 — у Рызе ўтварылася Беларускае навукова-краязнаўчае таварыства * 1969 — памёр [[Аўтар:Міхайла Грамыка|Міхайла Грамыка]], беларускі пісьменнік і навуковец <section end="30"/> 0dcrwi1obqdu2cfgogt6wf57hf7l6gw 4 23917 288468 282830 2026-05-31T18:31:43Z Gleb Leo 2440 288468 wikitext text/x-wiki {{#lst:Вікікрыніцы:Каляндар}} ---- : [[Вікікрыніцы:Паэзія сёння/жнівень]] : [[Вікікрыніцы:Проза сёння/жнівень]] ---- <section begin="1"/>'''1 жніўня''' * 1520 — нарадзіўся [[Аўтар:Жыгімонт II Аўгуст|Жыгімонт III Аўгуст]], вялікі князь літоўскі (1529—1572), кароль польскі (1548—1572) * 1938 — загінуў [[Аўтар:Іван Цвікевіч|Іван Цвікевіч]], беларускі навуковец, кіраўнік медычнай секцыі Інстытута беларускай культуры <section end="1"/> <section begin="2"/>'''2 жніўня''' * 1884 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Коўш|Аляксандар Коўш]], беларускі грамадска-палітычны і царкоўны дзеяч * 1919 — у Вільні створаная [[:Катэгорыя:Беларуская вайсковая камісія|Беларуская вайсковая камісія]] * 1969 — памёр [[Аўтар:Анатоль Васілевіч Багдановіч|Анатоль Багдановіч]], беларускі мовазнавец <section end="2"/> <section begin="3"/>'''3 жніўня''' * 1952 — памёр [[Аўтар:Абрам Дзерман|Абрам Дзерман]], расійскі пісьменнік, крытык, гісторык літаратуры * 1971 — памёр [[Аўтар:Янка Маўр|Янка Маўр]], беларускі пісьменнік <section end="3"/> <section begin="4"/>'''4 жніўня''' * 1875 — памёр [[Аўтар:Ганс Крысціян Андэрсен|Ганс Крыстыян Андэрсэн]], дацкі пісьменнік і паэт * 1954 — памёр [[Аўтар:Іло Масашвілі|Іло Масашвілі]], грузінскі паэт <section end="4"/> <section begin="5"/>'''5 жніўня''' * 1461 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Ягелончык|Аляксандр Ягелончык]], вялікі князь літоўскі і кароль польскі * 1772 — Расія, Прусія і Аўстрыя падпісалі канвенцыю, паводле якой адбыўся Першы падзел Рэчы Паспалітай * 1908 — памёр [[Аўтар:Валерый Урублеўскі|Валерый Ўрублеўскі]], паўстанец 1863 году, рэвалюцыянер <section end="5"/> <section begin="6"/>'''6 жніўня''' * 1840 — нарадзіўся [[Аўтар:Альгерд Абуховіч|Альгерд Абуховіч]], беларускі паэт, байкапісец * 1877 — памёр [[Аўтар:Іван Насовіч|Іван Насовіч]], беларускі мовазнавец-лексікограф, фалькларыст, этнограф * 1900 — нарадзіўся [[Аўтар:Рыгор Штэрн|Рыгор Штэрн]], расейскі савецкі вайсковы дзеяч * 1904 — нарадзіўся [[Аўтар:Цімафей Гарбуноў|Цімафей Гарбуноў]], беларускі савецкі дзяржаўны дзеяч <section end="6"/> <section begin="7"/>'''7 жніўня''' * 1879 — нарадзіўся [[Аўтар:Пётра Крачэўскі|Пётра Крачэўскі]], беларускі палітычны дзеяч, гісторык, пісьменнік * 1900 — памёр [[Аўтар:Вільгельм Лібкнехт|Вільгельм Лібкнехт]], нямецкі палітык * 1921 — памёр [[Аўтар:Аляксандр Блок|Аляксандар Блок]], рускі паэт * 1941 — памёр [[Аўтар:Рабіндранат Тагор|Рабіндранат Тагор]], бенгальскі паэт, пісьменнік, кампазітар, мастак, грамадскі і рэлігійны дзеяч <section end="7"/> <section begin="8"/>'''8 жніўня''' * 1910 — [[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]] закончыў паэму «[[Сон на кургане]]» * 1912 — нарадзіўся [[Аўтар:Аркадзь Чарнышэвіч|Аркадзь Чарнышэвіч]], беларускі пісьменнік <section end="8"/> <section begin="9"/>'''9 жніўня''' * 1850 — нарадзіўся [[Аўтар:Рудольф Абіхт|Рудольф Абіхт]], нямецкі філёляг * 1864 — нарадзіўся [[Аўтар:Раман Дмоўскі|Раман Дмоўскі]], польскі палітычны дзеяч, публіцыст * 1890 — нарадзіўся [[Аўтар:Максім Бурсевіч|Максім Бурсевіч]], беларускі нацыянальны дзеяч, педагог, публіцыст * 1893 — нарадзіўся [[Аўтар:Васіль Мачульскі|Васіль Мачульскі]], беларускі літаратуразнавец * 1915 — памёр [[Аўтар:Ежы Жулаўскі|Ежы Жулаўскі]], польскі пісьменнік-фантаст, паэт і драматург * 1927 — з’езд Беларускай праваслаўнай царквы абвясціў аўтакефалію <section end="9"/> <section begin="10"/>'''10 жніўня''' * 1874 — нарадзіўся [[Аўтар:Антанас Смятона|Антанас Смятона]], літоўскі палітык, прэзідэнт Літвы * 1878 — нарадзіўся [[Аўтар:Еўсцігней Міровіч|Еўсцігней Міровіч]], беларускі драматург * 1898 — нарадзіўся [[Аўтар:Тадэвуш Далэнга-Мастовіч|Тадэвуш Далэнга-Мастовіч]], беларуска-польскі пісьменнік * 1919 — у Менску створаны [[:Катэгорыя:Часовы беларускі нацыянальны камітэт|Часовы беларускі нацыянальны камітэт]], арганізацыйны цэнтр беларускага нацыянальнага руху. * 1949 — памёр [[Аўтар:Уладзімір Башко|Уладзімір Башко]], украінскі правазнавец <section end="10"/> <section begin="11"/>'''11 жніўня''' * 1856 — нарадзіўся [[Аўтар:Уладзімір Дабравольскі|Ўладзімір Дабравольскі]], беларуска-расійскі этнограф, фалькларыст * 1879 — нарадзіўся [[Аўтар:Цодзік Даўгапольскі|Цодзік Даўгапольскі]], беларуска-габрэйскі пісьменьнік * 1932 — памёр [[Аўтар:Сцяпан Васільчанка|Сцяпан Васільчанка]], украінскі пісьменнік * 1972 — памёр [[Аўтар:Ілья Гурскі|Ільля Гурскі]], беларускі пісьменьнік <section end="11"/> <section begin="12"/>'''12 жніўня''' * 1938 — загінуў [[Аўтар:Пётр Мятла|Пётар Мятла]], беларускі грамадска-палітычны дзеяч <section end="12"/> <section begin="13"/>'''13 жніўня''' * 1860 — нарадзіўся [[Аўтар:Мацвей Любаўскі|Мацвей Любаўскі]], беларуска-расійскі гісторык * 1946 — памёр [[Аўтар:Герберт Уэлс|Гэрбэрт Ўэлз]], брытанскі пісьменнік і публіцыст * 1953 — памёр [[Аўтар:Лазар Кацовіч|Лазар Кацовіч]], беларуска-жыдоўскі пісьменнік, кінасцэнарыст * 1956 — памёр [[Аўтар:Якуб Колас|Якуб Колас]], класік беларускай літаратуры, празаік, паэт <section end="13"/> <section begin="14"/>'''14 жніўня''' * 1385 — паміж Польскім Каралеўствам і Вялікім Княствам Літоўскім была падпісаная Крэўская Унія * 1958 — памёр [[Аўтар:Эдвард Будзька|Эдвард Будзька]], беларускі публіцыст, палітык, грамадскі дзеяч, паэт і выдавец * 1975 — памёр [[Аўтар:Тарас Хадкевіч|Тарас Хадкевіч]], беларускі пісьменнік <section end="14"/> <section begin="16"/>'''16 жніўня''' * 1882 — нарадзіўся [[Аўтар:Леанід Леўшчанка|Леанід Леўшчанка]], беларускі літаратуразнавец, настаўнік * 1920 — памёр [[Аўтар:Аляксей Шахматаў|Аляксей Шахматаў]], расійскі філолаг, мовазнавец, гісторык * 1968 — памёр [[Аўтар:Мікола Садковіч|Мікола Садковіч]], беларускі празаік <section end="16"/> <section begin="17"/>'''17 жніўня''' * 1907 — нарадзіўся [[Аўтар:Васіль Каваль|Васіль Каваль]], беларускі пісьменнік * 1971 — памёр [[Аўтар:Міхаіл Мінковіч|Міхаіл Мінковіч]], беларускі савецкі дзяржаўны дзеяч <section end="17"/> <section begin="18"/>'''18 жніўня''' * 1891 — нарадзіўся [[Аўтар:Макар Краўцоў|Макар Краўцоў]], беларускі паэт, публіцыст, перакладчык * 1907 — нарадзіўся [[Аўтар:Эдуард Самуйлёнак|Эдуард Самуйлёнак]], беларускі празаік і драматург * 1942 — загінуў [[Аўтар:Лявон Більдзюкевіч|Лявон Більдзюкевіч]], беларускі педагог, матэматык, грамадскі дзеяч <section end="18"/> <section begin="19"/>'''19 жніўня''' * 1780 — нарадзіўся [[Аўтар:П’ер-Жан дэ Беранжэ|П’ер-Жан дэ Беранжэ]], французскі паэт * 1506 — памёр [[Аўтар:Аляксандр Ягелончык|Аляксандар Ягелончык]], вялікі князь літоўскі і кароль польскі * 1912 — нарадзіўся [[Аўтар:Барыс Мікуліч|Барыс Мікуліч]], беларускі пісьменнік, крытык * 1943 — загінуў [[Аўтар:Язэп Воўк-Левановіч|Язэп Воўк-Левановіч]], беларускі мовазнавец * 1947 — загінуў [[Аўтар:Самуіл Агурскі|Самуіл Агурскі]], беларускі гісторык <section end="19"/> <section begin="20"/>'''20 жніўня''' * 1881 — нарадзіўся [[Аўтар:Іван Луцкевіч|Іван Луцкевіч]], беларускі палітычны і грамадскі дзеяч, публіцыст, археолаг * 1938 — загінуў [[Аўтар:Уладзімір Пракулевіч|Уладзімір Пракулевіч]], беларускі грамадскі і палітычны дзеяч, публіцыст, журналіст, юрыст <section end="20"/> <section begin="20"/>'''20 жніўня''' * 1937 — загінуў [[Аўтар:Тамаш Домбаль|Тамаш Домбаль]], польскі эканаміст, дзеяч міжнароднага сялянскага руху <section end="20"/> <section begin="22"/>'''22 жніўня''' * 1621 — [[Аўтар:Ян Казімір Пашкевіч|Ян Казімер Пашкевіч]] напісаў верш «[[Полска квитнет лациною…]]» * 1898 — нарадзіўся [[Аўтар:Альгерд Абуховіч|Альгерд Абуховіч]], беларускі паэт, байкапісец * 1945 — загінуў [[Аўтар:Георгій Кара-Мурза|Георгій Кара-Мурза]], расейскі савецкі гісторык-кітаіст * 1978 — памёр [[Аўтар:Піліп Пестрак|Піліп Пестрак]], беларускі пісьменнік <section end="22"/> <section begin="23"/>'''23 жніўня''' * 1847 — памёр [[Аўтар:Ян Чачот|Ян Чачот]], беларуска-польскі паэт, драматург, фалькларыст, этнограф * 1942 — памёр [[Аўтар:Іосіф Васількоў|Іосіф Васількоў]], беларускі батанік * 1954 — памёр [[Аўтар:Васіль Русак|Васіль Русак]], беларускі нацыянальны дзеяч, выдавец, прадпрымальнік * 1955 — памёр [[Аўтар:Іван Краскоўскі|Іван Краскоўскі]], беларускі і ўкраінскі грамадска-палітычны дзеяч, публіцыст <section end="23"/> <section begin="24"/>'''24 жніўня''' * 1887 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Іназемцаў|Аляксандр Іназемцаў]], беларуска-ўкраінскі царкоўны дзеяч * 1896 — нарадзіўся [[Аўтар:Янка Чарапук|Янка Чарапук]], беларускі грамадска-палітычны дзеяч * 1906 — нарадзіўся [[Аўтар:Юльян Саковіч|Юльян Саковіч]], беларускі грамадскі і палітычны дзеяч * 1954 — памёр [[Аўтар:Леанід Леўшчанка|Леанід Леўшчанка]], беларускі літаратуразнавец, настаўнік <section end="24"/> <section begin="25"/>'''25 жніўня''' * 1680 — памёр [[Аўтар:Сімяон Полацкі|Сімяон Полацкі]], беларускі праваслаўны дзяяч, паэт і драматург * 1900 — памёр [[Аўтар:Павел Шэйн|Павал Шэйн]], беларускі этнограф, фалькларыст, мовазнавец * 1919 — у Менску выйшаў першы нумар газеты «[[Звон (газета)|Звон]]» пад рэдакцыяй Ядвиги Луцэвич * 1937 — памёр [[Аўтар:Аляксандр Купрын|Аляксандар Купрын]], рускі пісьменнік * 1947 — памерла [[Аўтар:Алеся Александровіч|Алеся Александровіч]], беларускі літаратуразнаўца, педагог * 1978 — памёр [[Аўтар:Валянцін Ціхановіч|Валянцін Ціхановіч]], беларускі мастак <section end="25"/> <section begin="26"/>'''26 жніўня''' * 1933 — СНК БССР прыняў [[Пастанова СНК БССР «Аб зменах і спрашчэнні беларускага правапіса»|пастанову «Аб зменах і спрашчэнні беларускага правапіса»]] <section end="26"/> <section begin="27"/>'''27 жніўня''' * 1856 — нарадзіўся [[Аўтар:Іван Франко|Іван Франко]], украінскі пісьменнік, палітык і філосаф * 1884 — нарадзіўся [[Аўтар:Людас Гіра|Людас Гіра]], літоўскі паэт, драматург, літаратурны крытык, публіцыст * 1937 — загінуў [[Аўтар:Аляксандр Ляўданскі|Аляксандр Ляўданскі]], беларускі археоляг * 1961 — памёр [[Аўтар:Усевалад Краўчанка|Усевалад Краўчанка]], беларускі пісьменьнік <section end="27"/> <section begin="28"/>'''28 жніўня''' * 1817 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксей Талстой|Аляксей Талстой]], рускі пісьменнік, паэт * 1832 — памёр [[Аўтар:Ёган Вольфганг фон Гётэ|Ёган Вольфганг фон Гётэ]], нямецкі пісьменьнік, навуковец * 1874 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Уласаў|Аляксандр Уласаў]], беларускі грамадска-палітычны дзеяч, публіцыст, палітык * 1888 — нарадзіўся [[Аўтар:Анатоль Васілевіч Багдановіч|Анатоль Багдановіч]], беларускі мовазнавец * 1890 — нарадзіўся [[Аўтар:Язэп Рэшаць|Язэп Рэшаць]], беларускі рэлігійны дзеяч * 1921 — загінуў [[Аўтар:Грыцько Чупрынка|Грыцько Чупрынка]], украінскі паэт <section end="28"/> <section begin="31"/>'''31 жніўня''' * 1855 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Шыманоўскі|Аляксандр Шыманоўскі]], беларускі фальклярыст * 1922 — [[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]] закончыў трагікамэдыю «[[Тутэйшыя]]», якая ў СССР замоўчвалася * 1931 — памёр [[Аўтар:Арсен Канчэўскі|Арсен Канчэўскі]], беларускі палітычны дзеяч <section end="31"/> 0iwughy8mlgxctm84qvur3cr5jbpuxr 4 23918 288471 282960 2026-05-31T18:33:54Z Gleb Leo 2440 288471 wikitext text/x-wiki {{#lst:Вікікрыніцы:Каляндар}} ---- : [[Вікікрыніцы:Паэзія сёння/верасень]] : [[Вікікрыніцы:Проза сёння/верасень]] ---- <section begin="1"/>'''1 верасня''' * 1853 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхал Федароўскі|Міхал Федароўскі]], беларускі фалькларыст, этнограф, археолаг <section end="1"/> <section begin="2"/>'''2 верасня''' * 1934 — памёр [[Аўтар:Мікола Ільяшэвіч|Мікола Ільяшэвіч]], беларускі грамадзкі дзеяч, гісторык, настаўнік <section end="2"/> <section begin="3"/>'''3 верасня''' * 1883 — памёр [[Аўтар:Іван Тургенеў|Іван Тургенеў]], рускі пісьменнік * 1935 — памёр [[Аўтар:Іван Аксёнаў|Іван Аксёнаў]], расійскі паэт і літаратуразнавец * 1935 — памёр [[Аўтар:Іеранім Луцык|Іеранім Луцык]], расійскі пісьменнік і царкоўны дзеяч * 1937 — загінуў [[Аўтар:Ілья Ізгур|Ільля Ізгур]], беларуска-габрэйскі паэт * 1960 — памёр [[Аўтар:Міхась Васілёк|Міхась Васілёк]], беларускі паэт <section end="3"/> <section begin="4"/>'''4 верасня''' * 1809 — нарадзіўся [[Аўтар:Юльюш Славацкі|Юльюш Славацкі]], польскі паэт, драматург * 1884 — нарадзіўся [[Аўтар:Хведар Імшэнік|Хведар Імшэнік]], беларускі літаратуразнавец * 1911 — нарадзіўся [[Аўтар:Пятро Дудо|Пятро Дудо]], беларускі празаік * 1913 — [[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]] закончыў драму «[[Раскіданае гняздо]]» <section end="4"/> <section begin="5"/>'''5 верасня''' * 1893 — нарадзіўся [[Аўтар:Язэп Фарботка|Язэп Фарботка]], беларускі паэт, літаратуразнавец * 1901 — нарадзіўся [[Аўтар:Арсен Канчэўскі|Арсен Канчэўскі]], беларускі палітычны дзеяч * 1915 — памёр [[Аўтар:Станіслаў Віткевіч|Станіслаў Віткевіч]], польскі жывапісец, пісьменьнік * 1937 — загінуў [[Аўтар:Анатоль Дзяркач|Анатоль Дзяркач]], беларускі паэт, сатырык * 1947 — памёр [[Аўтар:Макс Пфайфер|Макс Пфайфэр]], расійска-нямецкі актор, кінапрадусар <section end="5"/> <section begin="6"/>'''6 верасня''' * 1792 — нарадзіўся [[Аўтар:Іван Грыгаровіч|Іван Грыгаровіч]], беларускі гісторык, археограф, святар * 1905 — нарадзіўся [[Аўтар:Віктар Казлоўскі|Віктар Казлоўскі]], беларускі паэт * 1914 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхаіл Мінковіч|Міхаіл Мінковіч]], беларускі савецкі дзяржаўны дзеяч * 1921 — памёр [[Аўтар:Кандрат Лейка|Кандрат Лейка]], беларускі дзіцячы пісьменнік <section end="6"/> <section begin="7"/>'''7 верасня''' * 1870 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Купрын|Аляксандар Купрын]], рускі пісьменнік <section end="7"/> <section begin="8"/>'''8 верасня''' * 1514 — [[:Катэгорыя:Войска Вялікага Княства Літоўскага|Войска ВКЛ]] на чале з [[Аўтар:Канстанцін Астрожскі|Канстантынам Астроскім]] [[:Катэгорыя:Бітва пад Оршай (1514)|разбіла]] маскоўцаў пад Воршаю <section end="8"/> <section begin="9"/>'''9 верасня''' * 1828 — нарадзіўся [[Аўтар:Леў Талстой|Леў Талстой]], рускі пісьменнік і публіцыст * 1879 — нарадзіўся [[Аўтар:Канстанцін Дуброўскі|Канстанцін Дуброўскі]], рускі пісьменнік * 1894 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Крыніцкі|Аляксандар Крыніцкі]], беларускі савецкі партыйны дзеяч * 1973 — памёр [[Аўтар:Іван Лушчыцкі|Іван Лушчыцкі]], беларускі філёзаф <section end="9"/> <section begin="10"/>'''10 верасня''' * 1893 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Ляўданскі|Аляксандр Ляўданскі]], беларускі археоляг * 1916 — памёр [[Аўтар:Аляксандр Ельскі|Аляксандр Ельскі]], беларускі літаратар, гісторык <section end="10"/> <section begin="11"/>'''11 верасня''' * 1855 — нарадзіўся [[Аўтар:Еўдакім Раманаў|Еўдакім Раманаў]], беларускі археолаг, гісторык, этнограф, фалькларыст * 1865 — нарадзіўся [[Аўтар:Яніс Райніс|Яніс Райніс]], латышскі паэт, драматург, палітык * 1868 — памёр [[Аўтар:Рамуальд Зянкевіч|Рамуальд Зянкевіч]], беларускі фальклярыст * 1909 — нарадзіўся [[Аўтар:Валянцін Ціхановіч|Валянцін Ціхановіч]], беларускі мастак * 1938 — загінуў [[Аўтар:Іван Гродзіс|Іван Гродзіс]], беларускі савецкі вайсковы дзеяч <section end="11"/> <section begin="12"/>'''12 верасня''' * 1843 — нарадзіўся [[Аўтар:Дзмітрый Булгакоўскі|Дзмітрый Булгакоўскі]], беларускі фальклярыст * 1929 — памёр [[Аўтар:Яніс Райніс|Яніс Райніс]], латышскі паэт, драматург, палітык * 1947 ― памёр [[Аўтар:Канстанцін Воблій|Канстанцін Воблій]], украінскі эканаміст <section end="12"/> <section begin="13"/>'''13 верасня''' * 1859 — памёр [[Аўтар:Фадзей Булгарын|Тадэвуш Булгарын]], беларуска-расійскі пісьменнік, журналіст, крытык, выдавец * 1893 — нарадзіўся [[Аўтар:Андрэй Мрый|Андрэй Мрый]], беларускі празаік, журналіст * 1971 — памёр [[Аўтар:Антон Алешка|Антон Алешка]], беларускі пісьменьнік <section end="13"/> <section begin="14"/>'''14 верасня''' * 407 — памёр [[Аўтар:Іаан Залатавуст|Ян Залатавуст]], хрысціянскі дзеяч, багаслоў * 1906 — у Вільні выйшла першая легальная беларуская газета «Наша доля» * 1906 — У «Нашай Долі» быў упершыню апублікаваны верш [[Аўтар:Якуб Колас|Якуба Коласа]] «[[Наш родны край]]», дэбют творцы * 1920 — у Менску адкрыўся Беларускі дзяржаўны тэатр * 1921 — у Вільні выйшаў першы нумар газеты «Беларускія ведамасьці» * 1937 — загінуў [[Аўтар:Сяргей Астрэйка|Сяргей Астрэйка]], беларускі паэт * 1937 — памёр [[Аўтар:Томаш Масарык|Томаш Масарык]], чэхаславацкі палітык, прэзідэнт Чэхаславакіі (1918—1935) <section end="14"/> <section begin="15"/>'''15 верасня''' * 1789 — нарадзіўся [[Аўтар:Джэймс Фенімар Купер|Джэймз Фэнімар Купер]], амерыканскі пісьменнік * 1862 — памёр [[Аўтар:Уладзіслаў Сыракомля|Уладзіслаў Сыракомля]], беларуска-польскі паэт * 1894 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхайла Быкавец|Міхайла Быкавец]], украінскі пісьменнік і крытык * 1911 — нарадзіўся [[Аўтар:Юлі Таўбін|Юлі Таўбін]], беларускі паэт * 1922 — заснаваная Нацыянальная бібліятэка Беларусі, найбуйнейшая беларуская кніжня * 1937 — загінуў [[Аўтар:Аляксандр Адамовіч|Аляксандр Адамовіч]], беларускі савецкі партыйны і дзяржаўны дзеяч * 1954 — памёр [[Аўтар:Язэп Драздовіч|Язэп Драздовіч]], беларускі мастак, археолаг, пісьменнік, этнограф * 1997 — памёр [[Аўтар:Алексантэры Ахола-Вало|Аляксандр Ахола-Вало]], беларуска-фінскі мастак <section end="15"/> <section begin="16"/>'''16 верасня''' * 1859 — нарадзіўся [[Аўтар:Браніслаў Эпімах-Шыпіла|Браніслаў Эпімах-Шыпіла]], беларускі мовазнаўца, літаратуразнаўца, фалькларыст і выдавец * 1870 — нарадзіўся [[Аўтар:Язэп Васілевіч|Язэп Васілевіч]], беларускі грамадзкі дзеяч і гісторык * 1891 — нарадзіўся [[Аўтар:Антон Баліцкі|Антон Баліцкі]], беларускі дзяржаўны дзеяч, публіцыст * 1938 — загінуў [[Аўтар:Язэп Мацюкевіч|Язэп Мацюкевіч]], беларускі мовазнавец * 1940 — памёр [[Аўтар:Сяргей Паўловіч|Сяргей Паўловіч]], беларускі багаслоў, педагог, публіцыст * 1944 — загінуў [[Аўтар:Мар’ян Рапацкі|Мар’ян Рапацкі]], польскі эканаміст * 1967 — памёр [[Аўтар:Павел Тычына|Павел Тычына]], украінскі паэт <section end="16"/> <section begin="17"/>'''17 верасня''' * 1846 — нарадзіўся [[Аўтар:Генрых Татур|Генрых Татур]], беларускі гісторык, археолаг, краязнавец * 1880 — нарадзіўся [[Аўтар:Кандрат Лейка|Кандрат Лейка]], беларускі дзіцячы пісьменнік * 1898 — нарадзіўся [[Аўтар:Павел Крынчык|Павал Крынчык]], беларускі нацыянальны дзеяч, публіцыст * 1972 — памёр [[Аўтар:Сымон Кандыбовіч|Сымон Кандыбовіч]], беларускі дзяржаўны дзеяч, гісторык <section end="17"/> <section begin="18"/>'''18 верасня''' * 1973 — памёр [[Аўтар:Уладзімір Ляўданскі|Уладзімір Ляўданскі]], беларускі дзіцячы пісьменнік <section end="18"/> <section begin="19"/>'''19 верасня''' * 1938 — памёр [[Аўтар:Браніслаў Туронак|Браніслаў Туронак]], беларускі грамадзкі дзеяч, лекар, публіцыст <section end="19"/> <section begin="20"/>'''20 верасня''' * 1906 — У «Нашай Долі» было ўпершыню апублікаванае апавяданне [[Аўтар:Ядвігін Ш.|Ядвігіна Ш.]] «[[Суд (Ядвігін)|Суд]]», дэбют творцы * 1939 — загінуў [[Аўтар:Тадэвуш Далэнга-Мастовіч|Тадэвуш Далэнга-Мастовіч]], беларуска-польскі пісьменнік <section end="20"/> <section begin="21"/>'''21 верасня''' * 1866 — нарадзіўся [[Аўтар:Герберт Уэлс|Гэрбэрт Ўэлз]], брытанскі пісьменнік і публіцыст * 1902 — нарадзіўся [[Аўтар:Іван Кірыленка|Іван Кірыленка]], украінскі пісьменьнік * 1936 — загінуў [[Аўтар:Юльян Ленскі|Юльян Ленскі]], польскі палітык, дзеяч міжнароднага камуністычнага руху * 1945 — памёр [[Аўтар:Файвель Сіта|Файвэль Сіта]], украінскі габрэйскі пісьменьнік <section end="21"/> <section begin="22"/>'''22 верасня''' * 1809 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Рыпінскі|Аляксандр Рыпінскі]], беларуска-польскі паэт, фалькларыст, кнігавыдавец * 1938 — загінуў [[Аўтар:Генадзь Змудзінскі|Генадзь Змудзінскі]], беларускі мастак * 1975 — памёр [[Аўтар:Павел Крынчык|Павал Крынчык]], беларускі нацыянальны дзеяч, публіцыст <section end="22"/> <section begin="23"/>'''23 верасня''' * 1910 — у «Нашай Ніве» было ўпершыню апублікаванае апавяданне [[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрака Бядулі]] «[[Пяюць начлежнікі]]», беларускамоўны дэбют творцы * 1935 ― загінуў [[Аўтар:Лявон Заяц|Лявон Заяц]], беларускі палітычны і грамадзкі дзеяч, публіцыст, мэмуарыст * 1973 — памёр [[Аўтар:Яўген Васілёнак|Яўген Васілёнак]], беларускі пісьменнік <section end="23"/> <section begin="24"/>'''24 верасня''' * 1903 ― нарадзіўся [[Аўтар:Зміцер Снежка|Зьміцер Снежка]], беларускі крытык і журналіст <section end="24"/> <section begin="25"/>'''25 верасня''' * 1875 — нарадзіўся [[Аўтар:Сяргей Паўловіч|Сяргей Паўловіч]], беларускі багаслоў, педагог, публіцыст <section end="25"/> <section begin="26"/>'''26 верасня''' * 1886 — нарадзіўся [[Аўтар:Сяргей Дурылін|Сяргей Дурылін]], расійскі літаратуразнавец * 1890 — нарадзіўся [[Аўтар:Язэп Мацюкевіч|Язэп Мацюкевіч]], беларускі мовазнавец * 1904 — нарадзіўся [[Аўтар:Андрэй Зюзькоў|Андрэй Зюзькоў]], беларускі гісторык-марксіст * 1910 — нарадзіўся [[Аўтар:Уладзімір Агіевіч|Уладзімер Агіевіч]], беларускі пісьменнік, крытык, перакладчык <section end="26"/> <section begin="27"/>'''27 верасня''' * 1882 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхаіл Кахановіч|Міхал Кахановіч]], беларускі палітычны дзеяч, педагог, публіцыст * 1892 — нарадзіўся [[Аўтар:Сяргей Баран|Сяргей Баран]], беларускі грамадзкі і культурны дзеяч, педагог * 1909 — нарадзіўся [[Аўтар:Лукаш Калюга|Лукаш Калюга]], беларускі празаік * 1940 — памёр [[Аўтар:Ян Урбан (1874—1940)|Ян Урбан]], беларуска-польскі рэлігійны дзеяч <section end="27"/> <section begin="28"/>'''28 верасня''' * 1867 — памёр [[Аўтар:Ігнат Легатовіч|Ігнат Легатовіч]], беларуска-польскі паэт, педагог * 1875 — памёр [[Аўтар:Аляксей Талстой|Аляксей Талстой]], рускі пісьменнік, паэт * 1937 — загінуў [[Аўтар:Уладзіслаў Галубок|Уладзіслаў Галубок]], беларускі драматург, акцёр, тэатральны дзеяч * 1942 — памёр [[Аўтар:Юрый Будзяк|Юрый Будзяк]], украінскі пісьменнік <section end="28"/> <section begin="29"/>'''29 верасня''' * 1529 — зацверджаны [[Статут ВКЛ (1529)|Статут Вялікага Княства Літоўскага]], першы збор законаў феадальнага права * 1823 — нарадзіўся [[Аўтар:Уладзіслаў Сыракомля|Уладзіслаў Сыракомля]], беларуска-польскі паэт * 1891 — нарадзіўся [[Аўтар:Аркадзь Смоліч|Аркадзь Смоліч]], беларускі навукоўца, палітычны і грамадскі дзеяч <section end="29"/> <section begin="30"/>'''30 верасня''' * 1773 — Сойм Рэчы Паспалітай ратыфікаваў канвенцыю Расіі, Прусіі і Аўстрыі, паводле якой адбыўся Першы падзел Рэчы Паспалітай * 1861 — нарадзіўся [[Аўтар:Францішак Карэвіч|Францішак Карэвіч]], літоўскі рэлігійны дзеяч * 1892 — нарадзілася [[Аўтар:Зоська Верас|Зоська Верас]], беларуская пісьменніца і грамадская дзеячка * 1895 — нарадзіўся [[Аўтар:Канстанцін Кашэўскі|Канстанцін Кашэўскі]], украінскі актор, рэжысёр і драматург * 1934 — памёр [[Аўтар:Мітрафан Доўнар-Запольскі|Мітрафан Доўнар-Запольскі]], беларускі гісторык, этнограф, фалькларыст і літаратуразнавец * 1939 — памёр [[Аўтар:Стары Улас|Стары Ўлас]], беларускі паэт, публіцыст, фалькларыст <section end="30"/> ador4i2e5s0vwjy4lzjkkb9fbfpxa06 4 23919 288427 284607 2026-05-31T14:24:07Z Gleb Leo 2440 288427 wikitext text/x-wiki {{#lst:Вікікрыніцы:Каляндар}} ---- : [[Вікікрыніцы:Паэзія сёння/кастрычнік]] : [[Вікікрыніцы:Проза сёння/кастрычнік]] ---- <section begin="1"/>'''1 кастрычніка''' * 1871 — нарадзіўся [[Аўтар:Яніс Порукс|Яніс Порукс]], латышскі пісьменнік * 1817 — заснаванае Таварыства філаматаў, патаемнае патрыятычнае і асветніцкае аб’яднаньне студэнтаў Віленскага ўніверсітэта * 1888 — нарадзіўся [[Аўтар:Лукаш Дзекуць-Малей|Лукаш Дзекуць-Малей]], беларускі рэлігійны і грамадскі дзеяч, перакладчык * 1907 — памёр [[Аўтар:Станіслаў Замбржыцкі|Станіслаў Замбржыцкі]], беларускі паэт, этнограф, фальклярыст * 1965 — памёр [[Аўтар:Генрык Бэта|Генрык Бэта]], беларускі грамадскі і рэлігійны дзеяч <section end="1"/> <section begin="2"/>'''2 кастрычніка''' * 1924 — памёр [[Аўтар:Аляксей Сапуноў|Аляксей Сапуноў]], беларускі гісторык * 1930 — у Гародні быў надрукаваны першы нумар часопіса «Беларуская думка» * 1952 — памёр [[Аўтар:Уладзімір Агіевіч|Уладзімер Агіевіч]], беларускі пісьменнік, крытык, перакладчык <section end="2"/> <section begin="3"/>'''3 кастрычніка''' * 1848 — памёр [[Аўтар:Міхал Баброўскі|Міхал Баброўскі]], беларускі славіст * 1881 — нарадзіўся [[Аўтар:Людамір Рагоўскі|Людамір Міхал Рагоўскі]], польска-беларускі кампазітар, аўтар музыкі на верш «[[А хто там ідзе?]]» * 1889 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхал Пятроўскі|Міхал Пятроўскі]], беларускі каталіцкі святар, дзеяч БХД * 1948 — загінуў [[Аўтар:Ян Васілеўскі (1885—1948)|Ян Васілеўскі]], беларускі каталіцкі святар, паэт <section end="3"/> <section begin="4"/>'''4 кастрычніка''' * 1864 — нарадзіўся [[Аўтар:Антон Ясінскі|Антон Ясінскі]], расійка-беларускі гісторык * 1881 — нарадзіўся [[Аўтар:Ота Куўсінен|Ота Куўсінен]], фінскі палітычны дзеяч * 1890 — нарадзіўся [[Аўтар:Язэп Гладкі|Язэп Гладкі]], беларускі мовазнавец, фальклярыст * 1929 — памёр [[Аўтар:Пётр Сяўрук|Пётр Сяўрук]], беларускі паэт <section end="4"/> <section begin="5"/>'''5 кастрычніка''' * 1872 — нарадзіўся [[Аўтар:Юрый Канабіх|Юрый Канабіх]], расійскі псіхіятр, паэт * 1892 — нарадзіўся [[Аўтар:Андрэй Якубецкі|Андрэй Якубецкі]], беларускі вайсковы і культурны дзеяч * 1903 — нарадзіўся [[Аўтар:Лазар Кацовіч|Лазар Кацовіч]], беларуска-жыдоўскі пісьменнік, кінасцэнарыст * 1937 — загінуў [[Аўтар:Лукаш Калюга|Лукаш Калюга]], беларускі празаік * 1938 — памёр [[Аўтар:Мар’ян Зьдзяхоўскі|Мар’ян Зьдзяхоўскі]], беларуска-польскі філосаф, літаратуразнавец <section end="5"/> <section begin="6"/>'''6 кастрычніка''' * 1908 — нарадзіўся [[Аўтар:Алесь Мілюць|Алесь Мілюць]], беларускі паэт * 1929 — памёр [[Аўтар:Чэслаў Янкоўскі|Часлаў Янкоўскі]], беларуска-польскі паэт, крытык, публіцыст, гісторык-краязнавец <section end="6"/> <section begin="7"/>'''7 кастрычніка''' * 1765 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхал Клеафас Агінскі|Міхал Клеафас Агінскі]], кампазітар, дзяржаўны і вайсковы дзеяч [[:Катэгорыя:Вялікае Княства Літоўскае|ВКЛ]] * 1788 — нарадзіўся [[Аўтар:Іван Насовіч|Іван Насовіч]], беларускі мовазнавец-лексікограф, фалькларыст, этнограф * 1939 — загінуў [[Аўтар:Раман Скірмунт|Раман Скірмунт]], беларускі палітычны дзеяч * 1939 — загінуў [[Аўтар:Антон Шапель|Антон Шапель]], беларускі палітычны дзеяч <section end="7"/> <section begin="8"/>'''8 кастрычніка''' * 1896 — нарадзіўся [[Аўтар:Уры Фінкель|Уры Фінкель]], беларускі габрэйскі крытык і літаратуразнавец * 1902 — нарадзіўся [[Аўтар:Канстанцін Кернажыцкі|Канстанцін Кернажыцкі]], беларускі гісторык * 1910 — памерла [[Аўтар:Марыя Канапніцкая|Марыя Канапніцкая]], польская пісьменніца, паэтка * 1943 — загінуў [[Аўтар:Андрэй Мрый|Андрэй Мрый]], беларускі празаік, журналіст * 1969 — памёр [[Аўтар:Цімафей Гарбуноў|Цімафей Гарбуноў]], беларускі савецкі дзяржаўны дзеяч * 1991 — памерла [[Аўтар:Зоська Верас|Зоська Верас]], беларуская пісьменніца і грамадская дзеячка <section end="8"/> <section begin="9"/>'''9 кастрычніка''' * 1824 — нарадзіўся [[Аўтар:Уладзімір Вольскі|Уладзімер Вольскі]], польскі паэт * 1888 — нарадзіўся [[Аўтар:Мікалай Бухарын|Мікалай Бухарын]], савецкі эканаміст і дзяржаўны дзеяч * 1910 — памерла [[Аўтар:Марыя Канапніцкая|Марыя Канапніцкая]], польская пісьменніца, паэтка * 1929 — памёр [[Аўтар:Адам Лісоўскі|Адам Лісоўскі]], беларускі каталіцкі дзеяч * 1943 — загінуў [[Аўтар:Андрэй Мрый|Андрэй Мрый]], беларускі празаік, журналіст <section end="9"/> <section begin="10"/>'''10 кастрычніка''' * 1739 — нарадзіўся [[Аўтар:Дамінік Рудніцкі|Дамінік Рудніцкі]], беларуска-польскі пісьменнік * 1936 — памёр [[Аўтар:Чэслаў Пяткевіч|Чэслаў Пяткевіч]], беларускі этнограф * 1938 — загінуў [[Аўтар:Адам Бабарэка|Адам Бабарэка]], беларускі пісьменнік і літаратуразнаўца * 1954 — памёр [[Аўтар:Аляксандр Данілевіч|Аляксандар Данілевіч]], беларускі педагог, публіцыст, матэматык * 1956 — памёр [[Аўтар:Міхал Запольскі|Міхал Запольскі]], беларускі пісьменнік, публіцыст <section end="10"/> <section begin="11"/>'''11 кастрычніка''' * 1918 — прынятая [[Часовая канстытуцыя БНР]] * 1919 — адноўлены Віленскі ўніверсітэт * 1958 — памёр [[Аўтар:Ёханес Роберт Бехер|Ёханес Роберт Бехер]], нямецкі пісьменнік * 1973 — памёр [[Аўтар:Васіль Самцэвіч|Васіль Самцэвіч]], беларускі краязавец і педагог <section end="11"/> <section begin="12"/>'''12 кастрычніка''' * 1796 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхаіл Мураўёў|Міхаіл Мураўёў]], расійскі дзяржаўны і вайсковы дзеяч * 1920 — падпісаная прэлімінацыйная Рыжская дамова, якая спыніла баявыя дзеянні паміж Польшчай і Расіяй <section end="12"/> <section begin="13"/>'''13 кастрычніка''' * 1884 — нарадзіўся [[Аўтар:Баляслаў Пачопка|Баляслаў Пачопка]], беларускі [[:Катэгорыя:Уніяцтва|вуніяцкі]] дзеяч, публіцыст * 1888 — нарадзіўся [[Аўтар:Язэп Драздовіч|Язэп Драздовіч]], беларускі мастак, археолаг, пісьменнік, этнограф * 1896 — нарадзіўся [[Аўтар:Мікалай Шчакаціхін|Мікола Шчакаціхін]], беларускі мастацтвазнавец, гісторык і тэарэтык мастацтва <section end="13"/> <section begin="14"/>'''14 кастрычніка''' * 1773 — у [[:Катэгорыя:Рэч Паспалітая|Рэчы Паспалітай]] створаная Адукацыйная камісія, першае ў свеце міністэрства адукацыі * 1864 — нарадзіўся [[Аўтар:Стэфан Жаромскі|Стэфан Жаромскі]], польскі пісьменнік і публіцыст * 1899 — нарадзіўся [[Аўтар:Адам Бабарэка|Адам Бабарэка]], беларускі пісьменнік і літаратуразнаўца * 1903 — нарадзіўся [[Аўтар:Лявон Рыдлеўскі|Лявон Рыдлеўскі]], беларускі палітычны і грамадскі дзеяч * 1915 — нарадзіўся [[Аўтар:Усевалад Краўчанка|Усевалад Краўчанка]], беларускі пісьменьнік * 1937 — загінуў [[Аўтар:Генрык Жарскі|Генрык Жарскі]], беларускі пісьменнік * 1940 — загінуў [[Аўтар:Сымон Куніцкі|Сымон Куніцкі]], беларускі крытык <section end="14"/> <section begin="15"/>'''15 кастрычніка''' * 1809 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксей Кальцоў|Аляксей Кальцоў]], рускі паэт * 1814 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхаіл Лермантаў|Міхал Лермантаў]], рускі паэт * 1817 — памёр [[Аўтар:Тадэвуш Касцюшка|Тадэвуш Касьцюшка]], палітычны і вайсковы дзеяч Рэчы Паспалітай * 1833 — памёр [[Аўтар:Міхал Клеафас Агінскі|Міхал Клеафас Агінскі]], кампазітар, дзяржаўны і вайсковы дзеяч [[:Катэгорыя:Вялікае Княства Літоўскае|ВКЛ]] * 1909 — нарадзіўся [[Аўтар:Сяргей Ракіта|Сяргей Ракіта]], беларускі паэт <section end="15"/> <section begin="16"/>'''16 кастрычніка''' * 1854 — нарадзіўся [[Аўтар:Оскар Уайльд|Оскар Ўайлд]], ірландскі паэт, літаратар, эсэіст * 1854 — нарадзіўся [[Аўтар:Карл Каўцкі|Карл Каўцкі]], нямецкі эканаміст, гісторык, палітык * 1937 — загінуў [[Аўтар:Венедыкт Март|Венедыкт Март]], расійскі пісьменнік <section end="16"/> <section begin="17"/>'''17 кастрычніка''' * 1865 — нарадзіўся [[Аўтар:Люцыян Жалігоўскі|Люцыян Жалігоўскі]], беларуска-польскі вайсковы і палітычны дзеяч * 1938 — памёр [[Аўтар:Карл Каўцкі|Карл Каўцкі]], нямецкі эканаміст, гісторык, палітык <section end="17"/> <section begin="18"/>'''18 кастрычніка''' * 1869 — памёр [[Аўтар:Сімон Енка|Сімон Енка]], славенскі паэт * 1882 — нарадзіўся [[Аўтар:Лукаш Гарбацэвіч|Лукаш Гарбацэвіч]], беларускі пэдагог * 1891 — нарадзіўся [[Аўтар:Лукаш Голад|Лукаш Голад]], беларускі праваслаўны дзеяч * 1906 — нарадзіўся [[Аўтар:Алесь Салагуб|Алесь Салагуб]], беларускі паэт, публіцыст <section end="18"/> <section begin="18"/>'''19 кастрычніка''' * 1890 - нарадзіўся [[Аўтар:Сяргей Палуян|Сяргей Палуян]], беларускі публіцыст, празаік, літаратуразнавец. <section end="19"/> <section begin="20"/>'''20 кастрычніка''' * 1885 — нарадзіўся [[Аўтар:Алесь Бурбіс|Аляксандар Бурбіс]], беларускі грамадска-палітычны дзеяч * 1896 — нарадзіўся [[Аўтар:Яфім Мінін|Яфім Мінін]], беларускі мастак * 1902 — нарадзіўся [[Аўтар:Іван Кірыленка|Іван Кірыленка]], украінскі пісьменьнік <section end="20"/> <section begin="21"/>'''21 кастрычніка''' * 1877 — нарадзіўся [[Аўтар:Якаў Афанасьеў|Якаў Афанасьеў]], беларускі глебазнавец * 1878 — нарадзіўся [[Аўтар:Уладзімір Пічэта|Ўладзімер Пічэта]], савецкі беларускі і расійскі гісторык, выкладнік, першы рэктар БДУ * 1910 — памёр [[Аўтар:Марк Твэн|Марк Твэн]], амерыканскі пісьменнік, журналіст, грамадскі дзеяч * 1923 — у Вільні быў надрукаваны першы нумар газеты «Воля народу» <section end="21"/> <section begin="22"/>'''22 кастрычніка''' * 1883 — памёр [[Аўтар:Томас Майн Рыд|Томас Майн Рыд]], амерыканскі пісьменнік * 1928 — памёр [[Аўтар:Людвік Чаркоўскі|Людвік Чаркоўскі]], беларуска-польскі грамадскі дзеяч, лексікограф <section end="22"/> <section begin="23"/>'''23 кастрычніка''' * 1816 — нарадзіўся [[Аўтар:Арцём Вярыга-Дарэўскі|Арцём Вярыга-Дарэўскі]], беларускі паэт, драматург, публіцыст, фалькларыст * 1823 — нарадзіўся [[Аўтар:Адам Плуг|Адам Плуг]], беларуска-польскі празаік, паэт, журналіст * 1941 — памёр [[Аўтар:Васіль Шашалевіч|Васіль Шашалевіч]], беларускі драматург і паэт * 1960 — памёр [[Аўтар:Шамас Макманус|Шамас Макманус]], ірландскі драматург і паэт <section end="23"/> <section begin="24"/>'''24 кастрычніка''' * 1937 — загінуў [[Аўтар:Міхайла Быкавец|Міхайла Быкавец]], украінскі пісьменнік і крытык * 1953 — памёр [[Аўтар:Лявон Рыдлеўскі|Лявон Рыдлеўскі]], беларускі палітычны і грамадскі дзеяч <section end="24"/> <section begin="26"/>'''26 кастрычніка''' * 1905 — нарадзіўся [[Аўтар:Канстанцін Цітоў|Канстанцін Цітоў]], беларускі пісьменьнік * 1944 — загінуў [[Аўтар:Алесь Мілюць|Алесь Мілюць]], беларускі паэт <section end="26"/> <section begin="27"/>'''27 кастрычніка''' * 1835 — нарадзіўся [[Аўтар:Сімон Енка|Сімон Енка]], славенскі паэт * 1892 — нарадзіўся [[Аўтар:Саламон Юдовін|Саламон Юдовін]], беларуска-жыдоўскі мастак * 1939 — летувіскія войскі занялі Вільню, канчаткова далучыўшы яе да Літвы <section end="27"/> <section begin="28"/>'''28 кастрычніка''' * 1941 — загінуў [[Аўтар:Рыгор Штэрн|Рыгор Штэрн]], расейскі савецкі вайсковы дзеяч * 1962 — памёр [[Аўтар:Апанас Атава|Апанас Атава]], беларускі паэт * 1969 — памёр [[Аўтар:Карней Чукоўскі|Карней Чукоўскі]], расейскі дзіцячы пісьменьнік <section end="28"/> <section begin="29"/>'''29 кастрычніка''' * 1861 — памёр [[Аўтар:Павел Шпілеўскі|Павел Шпілеўскі]], беларускі этнограф, пісьменьнік, публіцыст і тэатральны крытык * 1929 — памёр [[Аўтар:Рыгор Казячы|Рыгор Казячы]], беларускі грамадзкі і вайсковы дзеяч * 1937 — адбыўся масавы растрэл, у якім загінула больш за 100 беларускіх дзеячаў культуры і навукі, сярод якіх: ** [[Аўтар:Анатоль Вольны|Анатоль Вольны]], паэт, празаік, журналіст, кінадраматург ** [[Аўтар:Платон Галавач|Платон Галавач]], пісьменнік ** [[Аўтар:Алесь Дудар|Алесь Дудар]], паэт, крытык ** [[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Міхась Зарэцкі]], празаік, драматург, крытык ** [[Аўтар:Васіль Каваль|Васіль Каваль]], празаік ** [[Аўтар:Язэп Каранеўскі|Язэп Каранеўскі]], дзяржаўны дзяяч, педагог, публіцыст ** [[Аўтар:Тодар Кляшторны|Тодар Кляшторны]], паэт ** [[Аўтар:Аляксей Кучынскі|Аляксей Кучынскі]], грамадскі дзеяч, педагог ** [[Аўтар:Юрка Лявонны|Юрка Лявонны]], паэт, празаік ** [[Аўтар:Валерый Маракоў|Валеры Маракоў]], паэт ** [[Аўтар:Сяргей Мурзо|Сяргей Мурзо]], паэт ** [[Аўтар:Янка Нёманскі|Янка Нёманскі]], празаік, публіцыст, эканаміст, грамадскі дзеяч ** [[Аўтар:Зяма Півавараў|Зяма Півавараў]], паэт ** [[Аўтар:Васіль Сташэўскі|Васіль Сташэўскі]], драматург і празаік ** [[Аўтар:Юлі Таўбін|Юлі Таўбін]], паэт ** [[Аўтар:Пятро Хатулёў|Пятро Хатулёў]], крытык ** [[Аўтар:Міхась Чарот|Міхась Чарот]], пісьменнік ** [[Аўтар:Павал Шастакоў|Павал Шастакоў]], паэт і журналіст ** [[Аўтар:Максім Ляўкоў|Максім Ляўкоў]], дзяржаўны дзеяч * 1965 — памёр [[Аўтар:Мікалай Гудзій|Мікалай Гудзій]], расейскі гісторык літаратуры * 1973 — памёр [[Аўтар:Васіль Мачульскі|Васіль Мачульскі]], беларускі літаратуразнавец <section end="29"/> <section begin="30"/>'''30 кастрычніка''' * 1919 — у газеце «Беларусь» (Менск) упершыню быў апублікаваны верш [[Аўтар:Макар Краўцоў|Макара Краўцова]] «[[Мы выйдзем шчыльнымі радамі (Краўцоў)|Ваяцкі гымн]]» * 1930 — загінуў [[Аўтар:Аляксандр Крыніцкі|Аляксандар Крыніцкі]], беларускі савецкі партыйны дзеяч <section end="30"/> <section begin="31"/>'''31 кастрычніка''' * 1868 — нарадзіўся [[Аўтар:Фадзей Руткоўскі|Фадзей Руткоўскі]], украінскі актор і драматург * 1932 — памёр [[Аўтар:Кіпрыян Кандратовіч|Кіпрыян Кандратовіч]], беларускі вайсковы дзеяч * 1937 — загінуў [[Аўтар:Антон Баліцкі|Антон Баліцкі]], беларускі дзяржаўны дзеяч, публіцыст * 1979 — памёр [[Аўтар:Зіновій Гарбавец|Зіновій Гарбавец]], беларуска-расейскі мастак <section end="31"/> nvu6g4zxjcg4lf41key7whe3qlz0rdi 4 23920 288558 264586 2026-06-01T10:16:14Z Gleb Leo 2440 288558 wikitext text/x-wiki {{#lst:Вікікрыніцы:Каляндар}} ---- : [[Вікікрыніцы:Паэзія сёння/лістапад]] : [[Вікікрыніцы:Проза сёння/лістапад]] ---- <section begin="1"/>'''1 лістапада''' * 1794 — памёр [[Аўтар:Рудольф Эрых Распэ|Рудольф Эрых Распэ]], нямецкі пісьменнік, паэт * 1873 — нарадзіўся [[Аўтар:Іван Замоцін|Іван Замоцін]], беларускі літаратуразнавец * 1903 — нарадзіўся [[Аўтар:Лукаш Бэндэ|Лукаш Бэндэ]], беларускі літаратурны крытык і літаратуразнавец * 1937 — загінуў [[Аўтар:Станіслаў Рышард Стандэ|Станіслаў Рышард Стандэ]], польскі паэт * 1944 — памёр [[Аўтар:Андрэй Шаптыцкі|Андрэй Шаптыцкі]], украінскі рэлігійны дзеяч * 1984 — памёр [[Аўтар:Пётра Сергіевіч|Пётра Сергіевіч]], беларускі мастак <section end="1"/> <section begin="2"/>'''2 лістапада''' * 1903 — памёр [[Аўтар:Адам Плуг|Адам Плуг]], беларуска-польскі празаік, паэт, журналіст <section end="2"/> <section begin="3"/>'''3 лістапада''' * 1882 — нарадзіўся [[Аўтар:Якуб Колас|Якуб Колас]], класік беларускай літаратуры, празаік, паэт * 1912 — нарадзіўся [[Аўтар:Вячаслаў Палескі|Вячаслаў Палескі]], беларускі драматург * 1914 — нарадзіўся [[Аўтар:Павел Левановіч|Павел Левановіч]], беларускі пісьменнік * 1937 — загінуў [[Аўтар:Павел Валошын|Павал Валошын]], грамадска-палітычны дзеяч, публіцыст * 1937 — загінуў [[Аўтар:Максім Бурсевіч|Максім Бурсевіч]], беларускі палітык, публіцыст * 1937 — загінуў [[Аўтар:Рыгор Эпік|Рыгор Эпік]], украінскі пісьменьнік * 1937 — загінуў [[Аўтар:Алекса Слісарэнка|Алекса Сьлісарэнка]], украінскі пісьменьнік * 1941 — памёр [[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]], беларускі пісьменнік, публіцыст <section end="3"/> <section begin="4"/>'''4 лістапада''' * 1794 — загінуў [[Аўтар:Якуб Ясінскі|Якуб Ясінскі]], беларуска-польскі паэт, вайсковы і палітычны дзеяч * 1887 — нарадзіўся [[Аўтар:Зміцер Жылуновіч|Зьміцер Жылуновіч]], беларускі пісьменнік, грамадскі і палітычны дзеяч * 1973 — памёр [[Аўтар:Пётр Валкадаеў|Пётр Валкадаеў]], беларускі пісьменнік <section end="4"/> <section begin="5"/>'''5 лістапада''' * 1902 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхась Машара|Міхась Машара]], беларускі пісьменнік * 1954 — памёр [[Аўтар:Міхась Клімковіч|Міхась Клімковіч]], беларускі пісьменнік, аўтар [[Мы, беларусы (Клімковіч)|гімна БССР]] <section end="5"/> <section begin="6"/>'''6 лістапада''' * 1940 — памёр [[Аўтар:Лявон Вітан-Дубейкаўскі|Лявон Вітан-Дубейкаўскі]], беларускі архітэктар, педагог і грамадскі дзеяч * 1947 — памёр [[Аўтар:Лукаш Голад|Лукаш Голад]], беларускі праваслаўны дзеяч * 1980 — памёр [[Аўтар:Станіслаў Станкевіч (1907—1980)|Станіслаў Станкевіч]], беларускі грамадскі дзеяч, літаратуразнавец, крытык, публіцыст <section end="6"/> <section begin="7"/>'''7 лістапада''' * 1886 — нарадзіўся [[Аўтар:Генрык Бэта|Генрык Бэта]], беларускі грамадскі і рэлігійны дзеяч * 1891 — нарадзіўся [[Аўтар:Язэп Воўк-Левановіч|Язэп Воўк-Левановіч]], беларускі мовазнавец * 1896 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхась Чарот|Міхась Чарот]], беларускі пісьменнік * 1942 — загінуў [[Аўтар:Алесь Дубровіч|Алесь Дубровіч]], беларускі паэт * 1948 — памёр [[Аўтар:Хведар Ільяшэвіч|Хведар Ільяшэвіч]], беларускі паэт, празаік, крытык, гісторык <section end="7"/> <section begin="8"/>'''8 лістапада''' * 1784 — нарадзіўся [[Аўтар:Тэадор Нарбут|Тэадор Нарбут]], беларуска-летувіскі гісторык, археолаг * 1883 — нарадзіўся [[Аўтар:Вацлаў Ластоўскі|Вацлаў Ластоўскі]], беларускі пісьменнік, публіцыст і палітычны дзеяч * 1908 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхась Багун|Міхась Багун]], беларускі паэт, празаік * 1946 — беларуская каталіцкая дэлегацыя сустрэлася з Папам Рымскім Піюсам XII * 1986 — памёр [[Аўтар:Вячаслаў Молатаў|Вячаслаў Молатаў]], савецкі палітычны дзеяч <section end="8"/> <section begin="9"/>'''9 лістапада''' * 1818 — нарадзіўся [[Аўтар:Іван Тургенеў|Іван Тургенеў]], рускі пісьменнік * 1897 — нарадзіўся [[Аўтар:Якаў Качура|Якаў Качура]], украінскі пісьменнік * 1924 — памерла [[Аўтар:Лізавета Залесава|Лізавета Залесава]], рускі драматургі лекар <section end="9"/> <section begin="10"/>'''10 лістапада''' * 1483 — нарадзіўся [[Аўтар:Марцін Лютэр|Мартын Лютэр]], нямецкі рэлігійны дзеяч * 1842 — памёр [[Аўтар:Аляксей Кальцоў|Аляксей Кальцоў]], рускі паэт * 1897 — нарадзіўся [[Аўтар:Якаў Бранштэйн|Якаў Бранштэйн]], беларуска-жыдоўскі крытык і літаратуразнавец <section end="10"/> <section begin="11"/>'''11 лістапада''' * 1821 — нарадзіўся [[Аўтар:Фёдар Дастаеўскі|Фёдар Дастаеўскі]], расійскі пісменнік * 1875 — нарадзіўся [[Аўтар:Альберт Паўловіч|Альбэрт Паўловіч]], беларускі паэт-гумарыст, драматург і мастак * 1935 — памёр [[Аўтар:Моталь Блінчыкаў|Моталь Блінчыкаў]], беларускі палітычны дзеяч * 1938 — загінуў [[Аўтар:Уладзімір Тэраўскі|Уладзімер Тэраўскі]], беларускі кампазітар і фалькларыст * 1938 — загінула [[Аўтар:Марта Альтберг|Марта Альтберг]], беларуска-латыская пісьменьніца <section end="11"/> <section begin="12"/>'''12 лістапада''' * 1573 — памёр [[Аўтар:Рыгор Хадкевіч|Рыгор Хадкевіч]], дзяржаўны і вайсковы дзяяч [[:Катэгорыя:Вялікае Княства Літоўскае|ВКЛ]] * 1623 — загінуў [[Аўтар:Язафат Кунцэвіч|Язафат Кунцэвіч]], царкоўны і палітычны дзеяч * 1823 — нарадзіўся [[Аўтар:Павел Шпілеўскі|Павел Шпілеўскі]], беларускі этнограф, пісьменьнік, публіцыст і тэатральны крытык * 1885 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхайла Грамыка|Міхайла Грамыка]], беларускі пісьменнік і навуковец * 1893 — нарадзіўся [[Аўтар:Апалінар Пупко|Апалінар Пупко]], беларускі мастак, скульптар і пісьменьнік <section end="12"/> <section begin="13"/>'''13 лістапада''' * 1732 — нарадзіўся [[Аўтар:Джон Дыкенсан|Джон Дыкенсан]], амерыканскі палітык * 1852 — памёр [[Аўтар:Іван Грыгаровіч|Іван Грыгаровіч]], беларускі гісторык, археограф, святар * 1892 — памёр [[Аўтар:Язэп Троська|Язэп Троська]], беларускі гісторык, аграном, педагог * 1933 — памёр [[Аўтар:Антон Ясінскі|Антон Ясінскі]], расійка-беларускі гісторык * 1937 — загінуў [[Аўтар:Максім Бурсевіч|Максім Бурсевіч]], беларускі нацыянальны дзеяч, педагог, публіцыст * 1942 — памёр [[Аўтар:Уладзіслаў Талочка|Уладзіслаў Талочка]], беларускі рэлігійны дзеяч * 1943 — загінуў [[Аўтар:Уладзіслаў Казлоўскі|Уладзіслаў Казлоўскі]], беларускі грамадска-палітычны дзеяч, паэт, публіцыст <section end="13"/> <section begin="14"/>'''14 лістапада''' * 1812 — нарадзіўся [[Аўтар:Паўлюк Багрым|Паўлюк Багрым]], меркаваны аўтар верша «[[Зайграй, зайграй, хлопча малы…]]» * 1880 — нарадзіўся [[Аўтар:Абрам Дзерман|Абрам Дзерман]], расейскі пісьменнік, крытык, гісторык літаратуры * 1905 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхась Васілёк|Міхась Васілёк]], беларускі паэт <section end="14"/> <section begin="15"/>'''15 лістапада''' * 1850 — нарадзіўся [[Аўтар:Роберт Льюіс Стывенсан|Робэрт Льюіс Стывэнсан]], шатляндзкі пісьменнік і паэт * 1883 — нарадзіўся [[Аўтар:Лінард Лайцэн|Лінард Лайцэн]], латыскі пісьменьнік, палітык * 1916 — памёр [[Аўтар:Генрык Сянкевіч|Генрык Сянкевіч]], польскі пісьменьнік беларускага паходжання * 1945 — памёр [[Аўтар:Бэр Аршанскі|Бэр Аршанскі]], беларуска-жыдоўскі пісьменьнік, публіцыст, літаратуразнавец <section end="15"/> <section begin="16"/>'''16 лістапада''' * 1868 — нарадзіўся [[Аўтар:Піліп Шкулёў|Піліп Шкулёў]], рускі паэт * 1897 — нарадзіўся [[Аўтар:Станіслаў Рышард Стандэ|Станіслаў Рышард Стандэ]], польскі паэт * 1898 — нарадзіўся [[Аўтар:Вінцэнт Гадлеўскі|Вінцэнт Гадлеўскі]], беларускі палітычны і грамадскі дзеяч, публіцыст * 1930 — памёр [[Аўтар:Піліп Шкулёў|Піліп Шкулёў]], рускі паэт * 1957 — памёр [[Аўтар:Янка Чарапук|Янка Чарапук]], беларускі грамадзка-палітычны дзеяч <section end="16"/> <section begin="17"/>'''17 лістапада''' * 1893 — нарадзіўся [[Аўтар:Кастусь Езавітаў|Кастусь Езавітаў]], беларускі палітычны, грамадскі і вайсковы дзеяч, публіцыст * 1895 — нарадзіўся [[Аўтар:Айзік Платнер|Айзік Платнер]], беларуска-жыдоўскі пісьменнік * 1902 — нарадзіўся [[Аўтар:Рыгор Папараць|Рыгор Папараць]], беларускі паэт <section end="17"/> <section begin="18"/>'''18 лістапада''' * 1827 — памёр [[Аўтар:Вільгельм Гаўф|Вільгэльм Гаўф]], нямецкі пісьменнік * 1883 — нарадзіўся [[Аўтар:Язэп Лёсік|Язэп Лёсік]], беларускі пісьменнік, публіцыст, мовазнавец <section end="18"/> <section begin="19"/>'''19 лістапада''' * 1785 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхал Баброўскі|Міхал Баброўскі]], беларускі славіст * 1875 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхаіл Калінін|Міхаіл Калінін]], савецкі дзяржаўны і партыйны дзяяч * 1908 — нарадзіўся [[Аўтар:Мікола Засім|Мікола Засім]], беларускі паэт * 1918 — [[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]] напісаў верш «[[Спадчына (Купала, верш)|Спадчына]]» <section end="19"/> <section begin="20"/>'''20 лістапада''' * 1886 — памёр [[Аўтар:Аляксандр Рыпінскі|Аляксандар Рыпінскі]], беларуска-польскі паэт, фалькларыст, кнігавыдавец * 1899 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхась Клімковіч|Міхась Клімковіч]], беларускі пісьменнік, аўтар [[Мы, беларусы (Клімковіч)|гімна БССР]] * 1901 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Міхась Зарэцкі]], беларускі празаік, драматург, крытык * 1910 — памёр [[Аўтар:Леў Талстой|Леў Талстой]], рускі пісьменнік і публіцыст * 1925 — памёр [[Аўтар:Стэфан Жаромскі|Стэфан Жаромскі]], польскі пісьменнік і публіцыст * 1930 — [[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]] зьдзейсніў няўдалую спробу самагубства <section end="20"/> * 1948 — нарадзілася [[Аўтар:Яўгенія Янішчыц|Яўгенія Янішчыц]], беларуская паэтка <section begin="21"/>'''21 лістапада''' * 1844 — памёр [[Аўтар:Іван Крылоў|Іван Крылоў]], рускі пісьменнік, байкапісец <section end="21"/> <section begin="22"/>'''22 лістапада''' * 1911 — нарадзіўся [[Аўтар:Пётр Валкадаеў|Пётр Валкадаеў]], беларускі пісьменнік * 1916 — памёр [[Аўтар:Джэк Лондан|Джэк Лёндан]], амерыканскі пісьменнік * 1936 — памёр [[Аўтар:Мацвей Любаўскі|Мацей Любаўскі]], беларуска-расійскі гісторык * 1944 — памёр [[Аўтар:Кузьма Чорны|Кузьма Чорны]], беларускі пісьменнік <section end="22"/> <section begin="23"/>'''23 лістапада''' * 1871 — нарадзіўся [[Аўтар:Уладзімір Тэраўскі|Уладзімер Тэраўскі]], беларускі кампазітар і фалькларыст * 1886 — памёр [[Аўтар:Адам Кіркор|Адам Кіркор]], беларускі гісторык, публіцыст, выдавец, краязнавец, літаратуразнавец * 1906 — у Вільні выйшаў першы нумар газеты «[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]» <section end="23"/> <section begin="24"/>'''24 лістапада''' * 1795 — Расія, Прусія і Аўстрыя падпісалі дэкларацыю, паводле якой адбыўся Трэці падзел Рэчы Паспалітай * 1937 — загінуў [[Аўтар:Аляксандр Круталевіч|Аляксандар Круталевіч]], беларускі матэматык, шашыст * 1937 — загінуў [[Аўтар:Аляксандр Хацкевіч|Аляксандар Хацкевіч]], беларускі савецкі палітычны дзеяч <section end="24"/> <section begin="25"/>'''25 лістапада''' * 1903 — нарадзіўся [[Аўтар:Барыс Каваленка|Барыс Каваленка]], украінскі паэт, крытык і літаратуразнавец * 1940 — памёр [[Аўтар:Марк Даніэль|Марк Даніэль]], габрэйскі пісьменьнік, драматург <section end="25"/> * 1988 — памерла [[Аўтар:Яўгенія Янішчыц|Яўгенія Янішчыц]], беларуская паэтка <section begin="26"/>'''26 лістапада''' * 1855 — памёр [[Аўтар:Адам Міцкевіч|Адам Міцкевіч]], беларуска-польскі паэт * 1864 — памёр [[Аўтар:Тэадор Нарбут|Тэадор Нарбут]], беларуска-летувіскі гісторык, археолаг * 1891 — нарадзіўся [[Аўтар:Янка Станкевіч|Янка Станкевіч]], беларускі мовазнавец, гісторык, палітычны дзеяч * 1897 — нарадзілася [[Аўтар:Наталля Панамарова|Наталля Панамарова]], беларуская пісьменніца <section end="26"/> <section begin="27"/>'''27 лістапада''' * 1879 — нарадзіўся [[Аўтар:Грыцько Чупрынка|Грыцько Чупрынка]], украінскі паэт * 1903 — нарадзіўся [[Аўтар:Піліп Пестрак|Піліп Пестрак]], беларускі пісьменьнік * 1916 — памёр [[Аўтар:Эміль Верхарн|Эміль Вэрхарн]], бельгійскі паэт * 1938 — загінуў [[Аўтар:Сымон Рак-Міхайлоўскі|Сымон Рак-Міхайлоўскі]], беларускі публіцыст, грамадска-палітычны дзеяч <section end="27"/> <section begin="28"/>'''28 лістапада''' * 1880 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Блок|Аляксандар Блок]], рускі паэт * 1923 — заснаванае літаратурнае аб’яднаньне «[[:Катэгорыя:Маладняк (літаратурнае аб’яднанне)|Маладняк]]» * 1928 — заснаваная [[:Катэгорыя:Беларуская асацыяцыя пралетарскіх пісьменнікаў|Беларуская асацыяцыя пралетарскіх пісьменнікаў]] <section end="28"/> <section begin="29"/>'''29 лістапада''' * 1802 — нарадзіўся [[Аўтар:Вільгельм Гаўф|Вільгэльм Гаўф]], нямецкі пісьменнік * 1938 — загінуў [[Аўтар:Браніслаў Тарашкевіч|Браніслаў Тарашкевіч]], беларускі мовазнавец, палітычны дзеяч * 1938 — загінула [[Аўтар:Палута Бадунова|Палута Бадунова]], беларуская палітычная дзеячка * 1949 — загінуў [[Аўтар:Адам Станкевіч|Адам Станкевіч]], беларускі літаратуразнавец, публіцыст, рэлігійны і палітычны дзеяч <section end="29"/> <section begin="30"/>'''30 лістапада''' * 1835 — нарадзіўся [[Аўтар:Марк Твэн|Марк Твэн]], амерыканскі пісьменнік, журналіст, грамадскі дзеяч * 1850 — памерла [[Аўтар:Марыя Косіч|Марыя Косіч]], пісьменніца, перакладчыца, этнограф * 1883 — нарадзіўся [[Аўтар:Бэр Аршанскі|Бэр Аршанскі]], беларуска-жыдоўскі пісьменьнік, публіцыст, літаратуразнавец * 1884 — нарадзіўся [[Аўтар:Іван Аксёнаў|Іван Аксёнаў]], расійскі паэт і літаратуразнавец * 1900 — памёр [[Аўтар:Оскар Уайльд|Оскар Ўайлд]], ірландскі паэт, літаратар, эсэіст * 1917 — у «Вольнай Беларусі» (Менск) быў упершыню апублікаваны верш [[Аўтар:Максім Багдановіч|Максіма Багдановіча]] «[[Пагоня (Багдановіч)|Пагоня]]» <section end="30"/> 814pdtysvq6vbesuhyrv63o5gpbh1nj 4 23922 288467 253660 2026-05-31T18:31:09Z Gleb Leo 2440 288467 wikitext text/x-wiki {{#lst:Вікікрыніцы:Каляндар}} ---- : [[Вікікрыніцы:Паэзія сёння/снежань]] : [[Вікікрыніцы:Проза сёння/снежань]] ---- <section begin="1"/>'''1 снежня''' * 1903 — адбыўся першы з’езд [[:Катэгорыя:Беларуская сацыялістычная грамада|Беларускай сацыялістычнай грамады]] * 1921 — заснаваны Беларускі студэнцкі саюз * 1934 — памёр [[Аўтар:Сяргей Кіраў|Сяргей Кіраў]], савецкі палітычны дзеяч <section end="1"/> <section begin="2"/>'''2 снежня''' * 1895 — нарадзіўся [[Аўтар:Барыс Стасевіч|Барыс Стасевіч]], беларускі савецкі партыйны і дзяржаўны дзеяч * 1902 — нарадзіўся [[Аўтар:Анатоль Вольны|Анатоль Вольны]], беларускі паэт, празаік, журналіст, кінадраматург <section end="2"/> <section begin="3"/>'''3 снежня''' * 1887 — нарадзіўся [[Аўтар:Уладзімір Пракулевіч|Ўладзімір Пракулевіч]], беларускі грамадскі і палітычны дзеяч, публіцыст, журналіст, юрыст * 1894 — памёр [[Аўтар:Роберт Льюіс Стывенсан|Робэрт Льюіс Стывэнсан]], шатландскі пісьменнік і паэт <section end="3"/> <section begin="4"/>'''4 снежня''' * 1878 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхаіл Аляксандравіч Раманаў|Міхаіл Раманаў]], расійскі палітык, вялікі князь * 1939 — у складзе БССР была ўтвораная Беластоцкая вобласць * 1941 — загінуў [[Аўтар:Сяргей Фамін|Сяргей Фамін]], беларускі паэт <section end="4"/> <section begin="5"/>'''5 снежня''' * 1803 — нарадзіўся [[Аўтар:Фёдар Цютчаў|Фёдар Цютчаў]], рускі паэт, дыпламат, цэнзар * 1813 — нарадзіўся [[Аўтар:Ігнат Шустэр|Ігнат Шустэр]], нямецкі каталіцкі дзеяч * 1875 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Валодскі|Аляксандр Валодскі]], украінскі драматург і актор * 1925 — памёр [[Аўтар:Уладзіслаў Рэймант|Уладзіслаў Рэймант]], польскі пісьменнік * 1954 — памёр [[Аўтар:Саламон Юдовін|Саламон Юдовін]], беларуска-жыдоўскі мастак * 1957 — памёр [[Аўтар:Уры Фінкель|Уры Фінкель]], беларускі габрэйскі крытык і літаратуразнавец <section end="5"/> <section begin="7"/>'''7 снежня''' * 1878 — нарадзіўся [[Аўтар:Андрэй Зязюля|Андрэй Зязюля]], беларускі паэт і святар * 1943 — загінуў [[Аўтар:Вацлаў Іваноўскі|Вацлаў Іваноўскі]], беларускі палітычны і грамадскі дзеяч <section end="7"/> <section begin="8"/>'''8 снежня''' * 1894 — памёр [[Аўтар:Ялегі Пранціш Вуль|Ялегі Пранціш Вуль]], беларускі паэт * 1926 — да БССР вярнуліся Гомельскі і Рэчыцкі паветы колішняй Гомельскай губерні РСФСР * 1937 — памёр [[Аўтар:Язэп Гаўрылік|Язэп Гаўрылік]], беларускі грамадска-палітычны дзеяч * 1937 — памёр [[Аўтар:Антон Грыневіч|Антон Грыневіч]], беларускі грамадзка-культурны дзяяч, выдавец * 1991 — падпісанне Белавежскіх пагадненняў, якія паклалі канец існаванню СССР <section end="8"/> <section begin="9"/>'''9 снежня''' * 1857 — нарадзіўся [[Аўтар:Чэслаў Янкоўскі|Часлаў Янкоўскі]], беларуска-польскі паэт, крытык, публіцыст, гісторык-краязнавец * 1891 — нарадзіўся [[Аўтар:Максім Багдановіч|Максім Багдановіч]], беларускі паэт, публіцыст, літаратурны крытык * 1945 — заснаванае літаратурнае аб’яднанне «[[:Катэгорыя:Шыпшына (літаратурнае аб’яднанне)|Шыпшына]]» <section end="9"/> <section begin="10"/>'''10 снежня''' * 1821 — нарадзіўся [[Аўтар:Мікалай Някрасаў|Мікалай Някрасаў]], расейскі паэт, празаік, публіцыст * 1876 — нарадзіўся [[Аўтар:Павел Аляксюк|Павал Аляксюк]], беларускі палітык <section end="10"/> <section begin="11"/>'''11 снежня''' * 1810 — нарадзіўся [[Аўтар:Альфрэд дэ Мюсэ|Альфрэд дэ Мюсэ]], французскі пісьменнік * 1856 — нарадзіўся [[Аўтар:Георгій Пляханаў|Георгій Пляханаў]], расейскі марксісцкі філосаф * 1938 — загінуў [[Аўтар:Аляксандр Сташэўскі|Аляксандр Сташэўскі]], беларускі савецкі палітычны дзеяч <section end="11"/> <section begin="12"/>'''12 снежня''' * 1629 — нарадзіўся [[Аўтар:Сімяон Полацкі|Сімяон Полацкі]], беларускі праваслаўны дзяяч, паэт і драматург * 1821 — нарадзіўся [[Аўтар:Гюстаў Флабер|Гюстаў Флабер]], французскі пісьменнік * 1876 — нарадзіўся [[Аўтар:Джэк Лондан|Джэк Лёндан]], амерыканскі пісьменнік <section end="12"/> <section begin="13"/>'''13 снежня''' * 1797 — нарадзіўся [[Аўтар:Генрых Гейнэ|Гайнрых Гайнэ]], нямецкі паэт, публіцыст і крытык <section end="13"/> <section begin="14"/>'''14 снежня''' * 1911 — [[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]] закончыў паэму «[[На Куццю]]» * 1938 — загінуў [[Аўтар:Лінард Лайцэн|Лінард Лайцэн]], латыскі пісьменьнік, палітык * 1954 — памёр [[Аўтар:Сяргей Дурылін|Сяргей Дурылін]], расійскі літаратуразнавец <section end="14"/> <section begin="15"/>'''15 снежня''' * 1836 — нарадзіўся [[Аўтар:Валерый Урублеўскі|Валерый Ўрублеўскі]], паўстанец 1863 года, рэвалюцыянер * 1848 — памёр [[Аўтар:Яўген Грабінка|Яўген Грабінка]], украінска-расейскі пісьменьнік * 1897 — нарадзіўся [[Аўтар:Вульф Нодэль|Вульф Нодэль]], савецкі дзяржаўны і партыйны дзеяч * 1903 — нарадзіўся [[Аўтар:Рыгор Дзьячэнка|Рыгор Дзьячэнка]], беларускі праваслаўны сьвятар * 1909 — нарадзіўся [[Аўтар:Файвель Сіта|Файвэль Сіта]], украінскі габрэйскі пісьменьнік <section end="15"/> <section begin="16"/>'''16 снежня''' * 1942 — загінуў [[Аўтар:Аркадзь Гейнэ|Аркадзь Гейнэ]], беларускі паэт <section end="16"/> <section begin="18"/>'''18 снежня''' * 1878 — нарадзіўся [[Аўтар:Іосіф Сталін|Язэп Сталін]], савецкі дзяржаўны дзеяч * 1908 — У «Нашай Ніве» была ўпершыню апублікаваная паэма [[Аўтар:Янка Купала|Янкі Купалы]] «[[У Піліпаўку]]» * 1917 — у Менску пачаўся [[:Катэгорыя:Першы Усебеларускі з’езд|Першы Ўсебеларускі зьезд]] * 1969 — памёр [[Аўтар:Пятро Глебка|Пятро Глебка]], беларускі паэт, драматург, перакладчык <section end="18"/> <section begin="19"/>'''19 снежня''' * 1969 — памёр [[Аўтар:Сяргей Гусак|Сяргей Гусак]], беларускі крытык і літаратуразнавец <section end="19"/> <section begin="20"/>'''20 снежня''' * 1897 — нарадзіўся [[Аўтар:Іван Гродзіс|Іван Гродзіс]], беларускі савецкі вайсковы дзеяч * 1937 — загінуў [[Аўтар:Васіль Дружчыц|Васіль Дружчыц]], беларускі гісторык * 1937 — загінуў [[Аўтар:Сцяпан Некрашэвіч|Сьцяпан Некрашэвіч]], беларускі мовазнавец і грамадзкі дзеяч * 1937 — загінуў [[Аўтар:Міхаіл Піятуховіч|Міхал Пятуховіч]], беларускі літаратуразнавец і крытык * 1937 — загінуў [[Аўтар:Якаў Афанасьеў|Якаў Афанасьеў]], беларускі глебазнавец * 1943 — загінуў [[Аўтар:Павел Левановіч|Павел Левановіч]], беларускі пісьменьнік <section end="20"/> <section begin="21"/>'''21 снежня''' * 1900 — нарадзіўся [[Аўтар:Усевалад Вішнеўскі|Усевалад Вішнеўскі]], рускі савецкі пісьменнік * 1981 — памёр [[Аўтар:Міхась Забэйда-Суміцкі|Міхась Забэйда-Суміцкі]], беларускі спявак <section end="21"/> <section begin="22"/>'''22 снежня''' * 1877 — нарадзіўся [[Аўтар:Дзмітрый Цэнзар|Дзмітрый Цэнзар]], рускі паэт * 1911 — У «Нашай Ніве» была ўпершыню апублікаваная паэма [[Аўтар:Янка Купала|Янкі Купалы]] «[[На Куццю]]» <section end="22"/> <section begin="23"/>'''23 снежня''' * 1961 — памёр [[Аўтар:Лукаш Бэндэ|Лукаш Бэндэ]], беларускі літаратурны крытык і літаратуразнавец <section end="23"/> <section begin="24"/>'''24 снежня''' * 1798 — нарадзіўся [[Аўтар:Адам Міцкевіч|Адам Міцкевіч]], беларуска-польскі паэт * 1904 — нарадзіўся [[Аўтар:Алесь Дудар|Алесь Дудар]], беларускі паэт, крытык * 1886 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Нявераў|Аляксандар Нявераў]], расійскі пісьменьнік * 1942 — памёр [[Аўтар:Вінцэнт Гадлеўскі|Вінцэнт Гадлеўскі]], беларускі палітычныі грамадзкі дзеяч, публіцыст * 1923 — памёр [[Аўтар:Аляксандр Нявераў|Аляксандар Нявераў]], расійскі пісьменьнік <section end="24"/> <section begin="25"/>'''25 снежня''' * 1862 — памёр [[Аўтар:Міхаіл Пятрэнка|Міхаіл Пятрэнка]], украінскі паэт * 1895 — нарадзіўся [[Аўтар:Яўхім Кіпель|Яўхім Кіпель]], беларускі грамадзкі дзеяч, біёляг * 1908 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхась Гольдберг|Міхась Гольдберг]], беларускі пісьменнік, публіцыст <section end="25"/> <section begin="26"/>'''26 снежня''' * 1917 — нарадзіўся [[Аўтар:Яўген Васілёнак|Яўген Васілёнак]], беларускі пісьменнік * 1937 — загінуў [[Аўтар:Мікалай Каспяровіч|Мікалай Касьпяровіч]], беларускі гісторык, мастацтвазнавец * 1940 — загінуў [[Аўтар:Баляслаў Пачопка|Баляслаў Пачопка]], беларускі [[:Катэгорыя:Уніяцтва|вуніяцкі]] дзеяч, публіцыст * 1947 — памёр [[Аўтар:Дзмітрый Цэнзар|Дзмітрый Цэнзар]], рускі паэт * 1976 — памёр [[Аўтар:Вінцук Адважны|Вінцук Адважны]], беларускі пісьменнік, уніяцкі святар <section end="26"/> <section begin="27"/>'''27 снежня''' * 1932 — памёр [[Аўтар:Якаў Вокунеў|Якаў Вокунеў]], расійскі пісьменнік-фантаст * 1937 — загінуў [[Аўтар:Іван Віткоўскі|Іван Віткоўскі]], беларускі гісторык * 1972 — памёр [[Аўтар:Леанід Хіжынскі|Леанід Хіжынскі]], расейскі мастак <section end="27"/> <section begin="28"/>'''28 снежня''' * 1864 — памёр [[Аўтар:Эдвард Жалігоўскі|Эдвард Жалігоўскі]], беларуска-польскі паэт, філосаф <section end="28"/> <section begin="29"/>'''29 снежня''' * 1884 — памёр [[Аўтар:Вінцэнт Дунін-Марцінкевіч|Вінцук Дунін-Марцінкевіч]], класік беларускай літаратуры, паэт, драматург * 1890 — нарадзіўся [[Аўтар:Тамаш Домбаль|Тамаш Домбаль]], польскі эканаміст, дзеяч міжнароднага сялянскага руху * 1892 — памёр [[Аўтар:Фелікс Тапчэўскі|Фэлікс Тапчэўскі]], беларускі паэт * 1937 — загінуў [[Аўтар:Яфім Мінін|Яфім Мінін]], беларускі мастак <section end="29"/> <section begin="30"/>'''30 снежня''' * 1865 — нарадзіўся [[Аўтар:Джозеф Рэдзьярд Кіплінг|Джозэф Рэд’ярд Кіплінг]], ангельскі пісьменнік, паэт * 1904 — нарадзіўся [[Аўтар:Зэлік Аксельрод|Зэлік Аксэльрод]], беларускі габрэйскі паэт * 1937 — загінуў [[Аўтар:Аляксандр Цвікевіч|Аляксандар Цьвікевіч]], беларускі палітычны дзеяч, гісторык <section end="30"/> <section begin="31"/>'''31 снежня''' * 1747 — нарадзіўся [[Аўтар:Готфрыд Аўгуст Бюргер|Готфрыд Аўгуст Бюргер]], нямецкі пісьменьнік * 1867 — нарадзіўся [[Аўтар:Шамас Макманус|Шамас Макманус]], ірландскі драматург і паэт <section end="31"/> goyh1kwvnigln2kt9p0ejfcjm6zogsw 288483 288467 2026-05-31T19:03:20Z Gleb Leo 2440 288483 wikitext text/x-wiki {{#lst:Вікікрыніцы:Каляндар}} ---- : [[Вікікрыніцы:Паэзія сёння/снежань]] : [[Вікікрыніцы:Проза сёння/снежань]] ---- <section begin="1"/>'''1 снежня''' * 1903 — адбыўся першы з’езд [[:Катэгорыя:Беларуская сацыялістычная грамада|Беларускай сацыялістычнай грамады]] * 1921 — заснаваны Беларускі студэнцкі саюз * 1934 — памёр [[Аўтар:Сяргей Кіраў|Сяргей Кіраў]], савецкі палітычны дзеяч <section end="1"/> <section begin="2"/>'''2 снежня''' * 1895 — нарадзіўся [[Аўтар:Барыс Стасевіч|Барыс Стасевіч]], беларускі савецкі партыйны і дзяржаўны дзеяч * 1902 — нарадзіўся [[Аўтар:Анатоль Вольны|Анатоль Вольны]], беларускі паэт, празаік, журналіст, кінадраматург <section end="2"/> <section begin="3"/>'''3 снежня''' * 1887 — нарадзіўся [[Аўтар:Уладзімір Пракулевіч|Ўладзімір Пракулевіч]], беларускі грамадскі і палітычны дзеяч, публіцыст, журналіст, юрыст * 1894 — памёр [[Аўтар:Роберт Льюіс Стывенсан|Робэрт Льюіс Стывэнсан]], шатландскі пісьменнік і паэт <section end="3"/> <section begin="4"/>'''4 снежня''' * 1878 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхаіл Аляксандравіч Раманаў|Міхаіл Раманаў]], расійскі палітык, вялікі князь * 1939 — у складзе БССР была ўтвораная Беластоцкая вобласць * 1941 — загінуў [[Аўтар:Сяргей Фамін|Сяргей Фамін]], беларускі паэт <section end="4"/> <section begin="5"/>'''5 снежня''' * 1803 — нарадзіўся [[Аўтар:Фёдар Цютчаў|Фёдар Цютчаў]], рускі паэт, дыпламат, цэнзар * 1813 — нарадзіўся [[Аўтар:Ігнат Шустэр|Ігнат Шустэр]], нямецкі каталіцкі дзеяч * 1875 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Валодскі|Аляксандр Валодскі]], украінскі драматург і актор * 1925 — памёр [[Аўтар:Уладзіслаў Рэймант|Уладзіслаў Рэймант]], польскі пісьменнік * 1954 — памёр [[Аўтар:Саламон Юдовін|Саламон Юдовін]], беларуска-жыдоўскі мастак * 1957 — памёр [[Аўтар:Уры Фінкель|Уры Фінкель]], беларускі габрэйскі крытык і літаратуразнавец <section end="5"/> <section begin="7"/>'''7 снежня''' * 1878 — нарадзіўся [[Аўтар:Андрэй Зязюля|Андрэй Зязюля]], беларускі паэт і святар * 1943 — загінуў [[Аўтар:Вацлаў Іваноўскі|Вацлаў Іваноўскі]], беларускі палітычны і грамадскі дзеяч <section end="7"/> <section begin="8"/>'''8 снежня''' * 1894 — памёр [[Аўтар:Ялегі Пранціш Вуль|Ялегі Пранціш Вуль]], беларускі паэт * 1926 — да БССР вярнуліся Гомельскі і Рэчыцкі паветы колішняй Гомельскай губерні РСФСР * 1937 — памёр [[Аўтар:Язэп Гаўрылік|Язэп Гаўрылік]], беларускі грамадска-палітычны дзеяч * 1937 — памёр [[Аўтар:Антон Грыневіч|Антон Грыневіч]], беларускі грамадзка-культурны дзяяч, выдавец * 1991 — падпісанне Белавежскіх пагадненняў, якія паклалі канец існаванню СССР <section end="8"/> <section begin="9"/>'''9 снежня''' * 1857 — нарадзіўся [[Аўтар:Чэслаў Янкоўскі|Часлаў Янкоўскі]], беларуска-польскі паэт, крытык, публіцыст, гісторык-краязнавец * 1891 — нарадзіўся [[Аўтар:Максім Багдановіч|Максім Багдановіч]], беларускі паэт, публіцыст, літаратурны крытык * 1945 — заснаванае літаратурнае аб’яднанне «[[:Катэгорыя:Шыпшына (літаратурнае аб’яднанне)|Шыпшына]]» <section end="9"/> <section begin="10"/>'''10 снежня''' * 1821 — нарадзіўся [[Аўтар:Мікалай Някрасаў|Мікалай Някрасаў]], расейскі паэт, празаік, публіцыст * 1876 — нарадзіўся [[Аўтар:Павел Аляксюк|Павал Аляксюк]], беларускі палітык * 1896 — нарадзіўся [[Аўтар:Сяргей Буданцоў|Сяргей Буданцоў]], расейскі савецкі пісьменнік, журналіст <section end="10"/> <section begin="11"/>'''11 снежня''' * 1810 — нарадзіўся [[Аўтар:Альфрэд дэ Мюсэ|Альфрэд дэ Мюсэ]], французскі пісьменнік * 1856 — нарадзіўся [[Аўтар:Георгій Пляханаў|Георгій Пляханаў]], расейскі марксісцкі філосаф * 1938 — загінуў [[Аўтар:Аляксандр Сташэўскі|Аляксандр Сташэўскі]], беларускі савецкі палітычны дзеяч <section end="11"/> <section begin="12"/>'''12 снежня''' * 1629 — нарадзіўся [[Аўтар:Сімяон Полацкі|Сімяон Полацкі]], беларускі праваслаўны дзяяч, паэт і драматург * 1821 — нарадзіўся [[Аўтар:Гюстаў Флабер|Гюстаў Флабер]], французскі пісьменнік * 1876 — нарадзіўся [[Аўтар:Джэк Лондан|Джэк Лёндан]], амерыканскі пісьменнік <section end="12"/> <section begin="13"/>'''13 снежня''' * 1797 — нарадзіўся [[Аўтар:Генрых Гейнэ|Гайнрых Гайнэ]], нямецкі паэт, публіцыст і крытык <section end="13"/> <section begin="14"/>'''14 снежня''' * 1911 — [[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]] закончыў паэму «[[На Куццю]]» * 1938 — загінуў [[Аўтар:Лінард Лайцэн|Лінард Лайцэн]], латыскі пісьменьнік, палітык * 1954 — памёр [[Аўтар:Сяргей Дурылін|Сяргей Дурылін]], расійскі літаратуразнавец <section end="14"/> <section begin="15"/>'''15 снежня''' * 1836 — нарадзіўся [[Аўтар:Валерый Урублеўскі|Валерый Ўрублеўскі]], паўстанец 1863 года, рэвалюцыянер * 1848 — памёр [[Аўтар:Яўген Грабінка|Яўген Грабінка]], украінска-расейскі пісьменьнік * 1897 — нарадзіўся [[Аўтар:Вульф Нодэль|Вульф Нодэль]], савецкі дзяржаўны і партыйны дзеяч * 1903 — нарадзіўся [[Аўтар:Рыгор Дзьячэнка|Рыгор Дзьячэнка]], беларускі праваслаўны сьвятар * 1909 — нарадзіўся [[Аўтар:Файвель Сіта|Файвэль Сіта]], украінскі габрэйскі пісьменьнік <section end="15"/> <section begin="16"/>'''16 снежня''' * 1942 — загінуў [[Аўтар:Аркадзь Гейнэ|Аркадзь Гейнэ]], беларускі паэт <section end="16"/> <section begin="18"/>'''18 снежня''' * 1878 — нарадзіўся [[Аўтар:Іосіф Сталін|Язэп Сталін]], савецкі дзяржаўны дзеяч * 1908 — У «Нашай Ніве» была ўпершыню апублікаваная паэма [[Аўтар:Янка Купала|Янкі Купалы]] «[[У Піліпаўку]]» * 1917 — у Менску пачаўся [[:Катэгорыя:Першы Усебеларускі з’езд|Першы Ўсебеларускі зьезд]] * 1969 — памёр [[Аўтар:Пятро Глебка|Пятро Глебка]], беларускі паэт, драматург, перакладчык <section end="18"/> <section begin="19"/>'''19 снежня''' * 1969 — памёр [[Аўтар:Сяргей Гусак|Сяргей Гусак]], беларускі крытык і літаратуразнавец <section end="19"/> <section begin="20"/>'''20 снежня''' * 1897 — нарадзіўся [[Аўтар:Іван Гродзіс|Іван Гродзіс]], беларускі савецкі вайсковы дзеяч * 1937 — загінуў [[Аўтар:Васіль Дружчыц|Васіль Дружчыц]], беларускі гісторык * 1937 — загінуў [[Аўтар:Сцяпан Некрашэвіч|Сьцяпан Некрашэвіч]], беларускі мовазнавец і грамадзкі дзеяч * 1937 — загінуў [[Аўтар:Міхаіл Піятуховіч|Міхал Пятуховіч]], беларускі літаратуразнавец і крытык * 1937 — загінуў [[Аўтар:Якаў Афанасьеў|Якаў Афанасьеў]], беларускі глебазнавец * 1943 — загінуў [[Аўтар:Павел Левановіч|Павел Левановіч]], беларускі пісьменьнік <section end="20"/> <section begin="21"/>'''21 снежня''' * 1900 — нарадзіўся [[Аўтар:Усевалад Вішнеўскі|Усевалад Вішнеўскі]], рускі савецкі пісьменнік * 1981 — памёр [[Аўтар:Міхась Забэйда-Суміцкі|Міхась Забэйда-Суміцкі]], беларускі спявак <section end="21"/> <section begin="22"/>'''22 снежня''' * 1877 — нарадзіўся [[Аўтар:Дзмітрый Цэнзар|Дзмітрый Цэнзар]], рускі паэт * 1911 — У «Нашай Ніве» была ўпершыню апублікаваная паэма [[Аўтар:Янка Купала|Янкі Купалы]] «[[На Куццю]]» <section end="22"/> <section begin="23"/>'''23 снежня''' * 1961 — памёр [[Аўтар:Лукаш Бэндэ|Лукаш Бэндэ]], беларускі літаратурны крытык і літаратуразнавец <section end="23"/> <section begin="24"/>'''24 снежня''' * 1798 — нарадзіўся [[Аўтар:Адам Міцкевіч|Адам Міцкевіч]], беларуска-польскі паэт * 1904 — нарадзіўся [[Аўтар:Алесь Дудар|Алесь Дудар]], беларускі паэт, крытык * 1886 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Нявераў|Аляксандар Нявераў]], расійскі пісьменьнік * 1942 — памёр [[Аўтар:Вінцэнт Гадлеўскі|Вінцэнт Гадлеўскі]], беларускі палітычныі грамадзкі дзеяч, публіцыст * 1923 — памёр [[Аўтар:Аляксандр Нявераў|Аляксандар Нявераў]], расійскі пісьменьнік <section end="24"/> <section begin="25"/>'''25 снежня''' * 1862 — памёр [[Аўтар:Міхаіл Пятрэнка|Міхаіл Пятрэнка]], украінскі паэт * 1895 — нарадзіўся [[Аўтар:Яўхім Кіпель|Яўхім Кіпель]], беларускі грамадзкі дзеяч, біёляг * 1908 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхась Гольдберг|Міхась Гольдберг]], беларускі пісьменнік, публіцыст <section end="25"/> <section begin="26"/>'''26 снежня''' * 1917 — нарадзіўся [[Аўтар:Яўген Васілёнак|Яўген Васілёнак]], беларускі пісьменнік * 1937 — загінуў [[Аўтар:Мікалай Каспяровіч|Мікалай Касьпяровіч]], беларускі гісторык, мастацтвазнавец * 1940 — загінуў [[Аўтар:Баляслаў Пачопка|Баляслаў Пачопка]], беларускі [[:Катэгорыя:Уніяцтва|вуніяцкі]] дзеяч, публіцыст * 1947 — памёр [[Аўтар:Дзмітрый Цэнзар|Дзмітрый Цэнзар]], рускі паэт * 1976 — памёр [[Аўтар:Вінцук Адважны|Вінцук Адважны]], беларускі пісьменнік, уніяцкі святар <section end="26"/> <section begin="27"/>'''27 снежня''' * 1932 — памёр [[Аўтар:Якаў Вокунеў|Якаў Вокунеў]], расійскі пісьменнік-фантаст * 1937 — загінуў [[Аўтар:Іван Віткоўскі|Іван Віткоўскі]], беларускі гісторык * 1972 — памёр [[Аўтар:Леанід Хіжынскі|Леанід Хіжынскі]], расейскі мастак <section end="27"/> <section begin="28"/>'''28 снежня''' * 1864 — памёр [[Аўтар:Эдвард Жалігоўскі|Эдвард Жалігоўскі]], беларуска-польскі паэт, філосаф <section end="28"/> <section begin="29"/>'''29 снежня''' * 1884 — памёр [[Аўтар:Вінцэнт Дунін-Марцінкевіч|Вінцук Дунін-Марцінкевіч]], класік беларускай літаратуры, паэт, драматург * 1890 — нарадзіўся [[Аўтар:Тамаш Домбаль|Тамаш Домбаль]], польскі эканаміст, дзеяч міжнароднага сялянскага руху * 1892 — памёр [[Аўтар:Фелікс Тапчэўскі|Фэлікс Тапчэўскі]], беларускі паэт * 1937 — загінуў [[Аўтар:Яфім Мінін|Яфім Мінін]], беларускі мастак <section end="29"/> <section begin="30"/>'''30 снежня''' * 1865 — нарадзіўся [[Аўтар:Джозеф Рэдзьярд Кіплінг|Джозэф Рэд’ярд Кіплінг]], ангельскі пісьменнік, паэт * 1904 — нарадзіўся [[Аўтар:Зэлік Аксельрод|Зэлік Аксэльрод]], беларускі габрэйскі паэт * 1937 — загінуў [[Аўтар:Аляксандр Цвікевіч|Аляксандар Цьвікевіч]], беларускі палітычны дзеяч, гісторык <section end="30"/> <section begin="31"/>'''31 снежня''' * 1747 — нарадзіўся [[Аўтар:Готфрыд Аўгуст Бюргер|Готфрыд Аўгуст Бюргер]], нямецкі пісьменьнік * 1867 — нарадзіўся [[Аўтар:Шамас Макманус|Шамас Макманус]], ірландскі драматург і паэт <section end="31"/> 0zyqrw2mor9bs4jbxlehvhccunfxqjt 4 23925 288426 265110 2026-05-31T14:23:37Z Gleb Leo 2440 288426 wikitext text/x-wiki {{#lst:Вікікрыніцы:Каляндар}} ---- : [[Вікікрыніцы:Паэзія сёння/красавік]] : [[Вікікрыніцы:Проза сёння/красавік]] ---- <section begin="1"/>'''1 красавіка''' * 1548 — памёр [[Аўтар:Жыгімонт Стары|Жыгімонт II Стары]], вялікі князь літоўскі і кароль польскі * 1862 — нарадзіўся [[Аўтар:Адам Багдановіч|Адам Багдановіч]], беларускі этнограф, фалькларыст, мемуарыст * 1940 — загінуў [[Аўтар:Язэп Лёсік|Язэп Лёсік]], беларускі пісьменнік, публіцыст, мовазнавец * 1940 — загінуў [[Аўтар:Мікалай Шчакаціхін|Мікола Шчакаціхін]], беларускі мастацтвазнавец, гісторык і тэарэтык мастацтва * 1809 — нарадзіўся [[Аўтар:Мікалай Гогаль|Мікалай Гогаль]], украінска-расійскі празаік, драматург, крытык, публіцыст <section end="1"/> <section begin="2"/>'''2 красавіка''' * 1805 — нарадзіўся [[Аўтар:Ганс Крысціян Андэрсен|Ганс Крыстыян Андэрсэн]], дацкі пісьменнік і паэт * 1924 — памёр [[Аўтар:Васіль Вахцераў|Васіль Вахцераў]], расійскі педагог * 1930 — нарадзіўся [[Аўтар:Сяргей Гусак|Сяргей Гусак]], беларускі крытык і літаратуразнавец * 1938 — загінуў [[Аўтар:Вульф Нодэль|Вульф Нодэль]], савецкі дзяржаўны і партыйны дзеяч <section end="2"/> <section begin="4"/>'''4 красавіка''' * 1557 — нарадзіўся [[Аўтар:Леў Сапега|Леў Сапега]], дзяржаўны і вайсковы дзеяч Вялікага Княства Літоўскага * 1818 — нарадзіўся [[Аўтар:Томас Майн Рыд|Томас Майн Рыд]], амерыканскі пісьменнік * 1855 — нарадзіўся [[Аўтар:Людвік Чаркоўскі|Людвік Чаркоўскі]], беларуска-польскі грамадскі дзеяч, лексікограф * 1893 — нарадзіўся [[Аўтар:Мікалай Шчаглоў-Куліковіч|Мікалай Шчаглоў-Куліковіч]], беларускі кампазітар * 1896 — нарадзіўся [[Аўтар:Васіль Русак|Васіль Русак]], беларускі нацыянальны дзеяч, выдавец, прадпрымальнік * 1940 — памёр [[Аўтар:Лукаш Гарбацэвіч|Лукаш Гарбацэвіч]], беларускі пэдагог <section end="4"/> <section begin="5"/>'''5 красавіка''' * 1853 — нарадзіўся [[Аўтар:Жорж Ру (1853—1929)|Жорж Ру]], францускі мастак і ілюстратар * 1889 — нарадзіўся [[Аўтар:Майсей Бурштэйн|Майсей Бурштэйн]], беларускі біёлаг <section end="5"/> <section begin="6"/>'''6 красавіка''' * 1812 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Герцэн|Аляксандр Герцэн]], расійскі пісьменнік, публіцыст, філосаф * 1948 — памёр [[Аўтар:Мікола Шыла|Мікола Шыла]], беларускі грамадска-палітычны дзеяч, журналіст * 1973 — памёр [[Аўтар:Янка Шарахоўскі|Янка Шарахоўскі]], беларускі пісьменнік, крытык, літаратуразнавец <section end="6"/> <section begin="7"/>'''7 красавіка''' * 1875 — памёр [[Аўтар:Георг Хэрвег|Георг Гэрвэг]], нямецкі паэт * 1897 — нарадзіўся [[Аўтар:Юрка Лістапад|Юрка Лістапад]], беларускі публіцыст, настаўнік, дзеяч антыбальшавіцкага руху <section end="7"/> <section begin="8"/>'''8 красавіка''' * 1936 — памёр [[Аўтар:Канстанцін Пілінкевіч|Канстантын Пілінкевіч]], беларускі праваслаўны дзеяч * 1882 — нарадзіўся [[Аўтар:Дзмітро Дарашэнка|Дзмітро Дарашэнка]], украінскі палітык, гісторык <section end="8"/> <section begin="9"/>'''9 красавіка''' * 1881 — нарадзіўся [[Аўтар:Алекса Слісарэнка|Алекса Сьлісарэнка]], украінскі пісьменнік * 1946 — адноўленае літаратурнае аб’яднаньне «Шыпшына» <section end="9"/> <section begin="10"/>'''10 красавіка''' * 1874 — нарадзіўся [[Аўтар:Канстанцін Пілінкевіч|Канстантын Пілінкевіч]], беларускі праваслаўны дзеяч * 1910 — памерла [[Аўтар:Марыя Косіч|Марыя Косіч]], беларуская пісьменніца, перакладчыца, этнограф <section end="10"/> <section begin="11"/>'''11 красавіка''' * 1927 — прынятая [[Канстытуцыя БССР (1927)|канстытуцыя БССР]] * 1937 — загінуў [[Аўтар:Зміцер Жылуновіч|Зьміцер Жылуновіч]], беларускі пісьменнік, грамадскі і палітычны дзеяч <section end="11"/> <section begin="12"/>'''12 красавіка''' * 1890 — нарадзіўся [[Аўтар:Янка Нёманскі|Янка Нёманскі]], беларускі празаік, публіцыст, эканаміст, грамадскі дзеяч * 1893 — нарадзіўся [[Аўтар:Вітаўт Путна|Вітаўт Путна]], савецкі вайсковы дзеяч * 1945 — памёр [[Аўтар:Франклін Рузвельт|Франклін Рузвельт]], амерыканскі палітык <section end="12"/> <section begin="13"/>'''13 красавіка''' * 1743 — нарадзіўся [[Аўтар:Томас Джэферсан|Томас Джэферсан]], амерыканскі палітык * 1883 — нарадзіўся [[Аўтар:Дзям’ян Бедны|Дзям’ян Бедны]], расійскі савецкі пісьменнік * 1938 — загінуў [[Аўтар:Арон Валабрынскі|Арон Валабрынскі]], беларуска-габрэйскі публіцыст, філосаф * 1972 — памёр [[Аўтар:Канстанцін Цітоў|Канстанцін Цітоў]], беларускі пісьменнік <section end="13"/> <section begin="14"/>'''14 красавіка''' * 1885 — нарадзіўся [[Аўтар:Сымон Рак-Міхайлоўскі|Сымон Рак-Міхайлоўскі]], беларускі публіцыст, грамадска-палітычны дзеяч * 1888 — памёр [[Аўтар:Мікалай Міклуха-Маклай|Мікалай Міклуха-Маклай]], расійскі падарожнік * 1894 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Круталевіч|Аляксандар Круталевіч]], беларускі матэматык, шашыст * 1945 — памёр [[Аўтар:Канстанцін Кашэўскі|Канстанцін Кашэўскі]], украінскі акцёр, рэжысёр і драматург <section end="14"/> <section begin="15"/>'''15 красавіка''' * 1865 — загінуў [[Аўтар:Аўраам Лінкальн|Аўраам Лінкальн]], амерыканскі палітык <section end="15"/> <section begin="16"/>'''16 красавіка''' * 1864 — нарадзіўся [[Аўтар:Іван Гарбуноў-Пасадаў|Іван Гарбуноў-Пасадаў]], расійскі пісьменнік, асветнік * 1891 — нарадзіўся [[Аўтар:Язэп Варонка|Язэп Варонка]], беларускі палітычны дзеяч, публіцыст * 1940 — памёр [[Аўтар:Адам Багдановіч|Адам Багдановіч]], беларускі этнограф, фалькларыст, мемуарыст <section end="16"/> <section begin="17"/>'''17 красавіка''' * 1973 — памёр [[Аўтар:Пётр Юргялевіч|Пётр Юргялевіч]], беларускі мовазнавец <section end="17"/> <section begin="18"/>'''18 красавіка''' * 1887 — нарадзіўся [[Аўтар:Анатоль Дзяркач|Анатоль Дзяркач]], беларускі паэт, сатырык * 1891 — нарадзіўся [[Аўтар:Лявон Гмырак|Лявон Гмырак]], беларускі крытык, публіцыст, празаік * 1894 — нарадзіўся [[Аўтар:Канстанцін Пуроўскі|Канстанцін Пуроўскі]], беларускі фалькларыст, сьпявак (тэнар) і лібрэтыст * 1903 — нарадзіўся [[Аўтар:Платон Галавач|Платон Галавач]], беларускі пісьменнік * 1984 — памёр [[Аўтар:Апалінар Пупко|Апалінар Пупко]], беларускі мастак, скульптар і пісьменнік <section end="18"/> <section begin="19"/>'''19 красавіка''' * 1824 — памёр [[Аўтар:Джордж Байран|Джордж Байран]], англійскі паэт і драматург * 1881 — нарадзіўся [[Аўтар:Усевалад Ігнатоўскі|Усевалад Ігнатоўскі]], беларускі гісторык, грамадзкі і палітычны дзеяч * 1941 — загінуў [[Аўтар:Міхась Мялешка|Міхась Мялешка]], беларускі гісторык, пісьменнік <section end="19"/> <section begin="20"/>'''20 красавіка''' * 1914 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхась Юдэлевіч|Міхась Юдэлевіч]], беларускі драматург <section end="20"/> <section begin="21"/>'''21 красавіка''' * 1835 — нарадзіўся [[Аўтар:Ялегі Пранціш Вуль|Ялегі Пранціш Вуль]], беларускі паэт * 1923 — памёр [[Аўтар:Ігнат Канчэўскі|Ігнат Канчэўскі]], беларускі філосаф, паэт, публіцыст <section end="21"/> <section begin="22"/>'''22 красавіка''' * 1937 — загінуў [[Аўтар:Язэп Адамовіч|Язэп Адамовіч]], беларускі савецкі дзяржаўны дзеяч <section end="22"/> <section begin="23"/>'''23 красавіка''' * 1616 — памёр [[Аўтар:Уільям Шэкспір|Ўільям Шэксьпір]], англійскі паэт і драматург * 1886 — нарадзіўся [[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]], беларускі пісьменьнік, публіцыст <section end="23"/> <section begin="24"/>'''24 красавіка''' * 1731 — нарадзіўся [[Аўтар:Даніэль Дэфо|Даніель Дэфо]], ангельскі пісьменьнік * 1869 — памёр [[Аўтар:Ігнат Шустэр|Ігнат Шустэр]], нямецкі каталіцкі дзеяч <section end="24"/> <section begin="25"/>'''25 красавіка''' * 1868 — нарадзіўся [[Аўтар:Раман Скірмунт|Раман Скірмунт]], беларускі палітычны дзеяч <section end="25"/> <section begin="26"/>'''26 красавіка''' * 1564 — нарадзіўся [[Аўтар:Уільям Шэкспір|Ўільям Шэксьпір]], ангельскі паэт і драматург * 1899 — нарадзіўся [[Аўтар:Ілья Гурскі|Ільля Гурскі]], беларускі пісьменьнік <section end="26"/> <section begin="27"/>'''27 красавіка''' * 1947 — памёр [[Аўтар:Валянцін Таўлай|Валянцін Таўлай]], беларускі паэт, літаратуразнавец <section end="27"/> <section begin="28"/>'''28 красавіка''' * 1858 — нарадзіўся [[Аўтар:Кіпрыян Кандратовіч|Кіпрыян Кандратовіч]], беларускі вайсковы дзяяч * 1900 — памёр [[Аўтар:Францішак Багушэвіч|Францішак Багушэвіч]], клясык беларускае літаратуры, паэт <section end="28"/> <section begin="29"/>'''29 красавіка''' * 1884 — нарадзіўся [[Аўтар:Самуіл Агурскі|Самуіл Агурскі]], беларускі гісторык * 1931 — памёр [[Аўтар:Яўхім Карскі|Яўхім Карскі]], беларускі філёляг-славіст * 1944 — памёр [[Аўтар:Аляксей Новікаў-Прыбой|Аляксей Новікаў-Прыбой]], расейскі пісьменьнік-марыніст <section end="29"/> <section begin="30"/>'''30 красавіка''' * 1859 — выйшаў цыркуляр Галоўнай управы цэнзуры Расейскай імперыі, які забараніў друк на лацінцы па-беларуску й па-ўкраінску * 1861 — нарадзіўся [[Аўтар:Мар’ян Зьдзяхоўскі|Мар’ян Зьдзяхоўскі]], беларуска-польскі філёзаф, літаратуразнавец * 1981 — нарадзіўся [[Аўтар:Янка Журба|Янка Журба]], беларускі паэт * 1883 — нарадзіўся [[Аўтар:Яраслаў Гашак|Яраслаў Гашак]], чэскі пісьменьнік-сатырык * 1948 — памёр [[Аўтар:Рыгор Папараць|Рыгор Папараць]], беларускі паэт <section end="30"/> h1e0cv6hdmd2b5rfq3qlzow9xc48i7b 4 23926 288557 282828 2026-06-01T10:15:48Z Gleb Leo 2440 288557 wikitext text/x-wiki {{#lst:Вікікрыніцы:Каляндар}} ---- : [[Вікікрыніцы:Паэзія сёння/сакавік]] : [[Вікікрыніцы:Проза сёння/сакавік]] ---- <section begin="1"/>'''1 сакавіка''' * 1566 — набыў законную сілу Другі Статут Вялікага Княства Літоўскага * 1581 — створаны трыбунал Вялікага Княства Літоўскага * 1918 — выйшаў у свет першы нумар адноўленай газеты «Дзяньніца» * 1933 ― памёр [[Аўтар:Уладзімір Жылка|Уладзімір Жылка]], беларускі паэт, перакладчык, крытык <section end="1"/> <section begin="2"/>'''2 сакавіка''' * 1820 — нарадзіўся [[Аўтар:Эдуард Доўвес Дэкер|Эдуард Доўвэс Дэкер]], нідэрландскі пісьменнік * 1939 — памёр Оскар Мілаш, францускі паэт беларускага паходжання <section end="2"/> <section begin="3"/>'''3 сакавіка''' * 1823 ― нарадзіўся [[Аўтар:Канстанцін Ушынскі|Канстанцін Ушынскі]], расійскі педагог, пісьменнік * 1849 — памёр [[Аўтар:Юльюш Славацкі|Юльюш Славацкі]], польскі паэт, драматург * 1890 ― нарадзіўся [[Аўтар:Лявон Заяц|Лявон Заяц]], беларускі палітычны і грамадскі дзеяч, публіцыст, мемуарыст * 1899 ― нарадзіўся [[Аўтар:Юрый Алеша|Юрый Алеша]], расійскі пісьменнік беларускага паходжання * 1934 — загінуў [[Аўтар:Сяргей Піліпенка|Сяргей Піліпенка]], украінскі пісьменнік * 1941 ― памёр [[Аўтар:Клім Грыневіч|Клім Грыневіч]], беларускі паэт * 1944 — загінуў [[Аўтар:Францішак Аляхновіч|Францішак Аляхновіч]], беларускі драматург, адзін са стваральнікаў новага нацыянальнага тэатру <section end="3"/> <section begin="4"/>'''4 сакавіка''' * 1812 — памёр [[Аўтар:Яўхім Храптовіч|Яўхім Храптовіч]], дзяржаўны дзеяч Вялікага Княства Літоўскага, паэт * 1852 — памёр [[Аўтар:Мікалай Гогаль|Мікалай Гогаль]], украінска-расійскі празаік, драматург, крытык, публіцыст * 1890 — нарадзіўся [[Аўтар:Вінцук Адважны|Вінцук Адважны]], беларускі пісьменнік, уніяцкі святар * 1908 — нарадзіўся [[Аўтар:Янка Шарахоўскі|Янка Шарахоўскі]], беларускі пісьменнік, крытык, літаратуразнавец * 1919 — нарадзіўся [[Аўтар:Мікола Лупсякоў|Мікола Лупсякоў]], беларускі пісьменнік <section end="4"/> <section begin="5"/>'''5 сакавіка''' * 1940 — памёр [[Аўтар:Аляксандр Сержпутоўскі|Аляксандар Сержпутоўскі]], беларускі фалькларыст, этнограф, публіцыст, мовазнавец * 1953 — памёр [[Аўтар:Іосіф Сталін|Іосіф Сталін]], савецкі дзяржаўны дзеяч <section end="5"/> <section begin="6"/>'''6 сакавіка''' * 1475 — нарадзіўся [[Аўтар:Мікеланджэла Буанароці|Мікелянджэлё Буанароці]], італьянскі скульптар, жывапісец, паэт * 1898 — памёр [[Аўтар:Пётр Бяссонаў|Пётр Бяссонаў]], расейскі літаратуразнавец, фалькларыст * 1915 — нарадзіўся [[Аўтар:Васіль Матэвушаў|Васіль Матэвушаў]], беларускі паэт, журналіст * 1974 — памёр [[Аўтар:Васіль Матэвушаў|Васіль Матэвушаў]], беларускі паэт, журналіст <section end="6"/> <section begin="7"/>'''7 сакавіка''' * 1850 — нарадзіўся [[Аўтар:Томаш Масарык|Томаш Масарык]], чэхаславацкі палітык, прэзідэнт Чэхаславаччыны (1918—1935) * 1912 — нарадзіўся [[Аўтар:Тарас Хадкевіч|Тарас Хадкевіч]], беларускі пісьменнік * 1931 — памёр [[Аўтар:Павел Дземідовіч|Павел Дземідовіч]], беларускі этнограф, фалькларыст, педагог <section end="7"/> <section begin="8"/>'''8 сакавіка''' * 1892 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Чарвякоў|Аляксандр Чарвякоў]], дзяржаўны дзеяч БССР, публіцыст * 1928 — памёр [[Аўтар:Пётра Крачэўскі|Пётра Крачэўскі]], беларускі палітычны дзеяч, гісторык, пісьменнік <section end="8"/> <section begin="9"/>'''9 сакавіка''' * 1814 — нарадзіўся [[Аўтар:Тарас Шаўчэнка|Тарас Шаўчэнка]], класік украінскае літаратуры, паэт, празаік, мастак * 1879 — нарадзіўся [[Аўтар:Гасан Канапацкі|Гасан Канапацкі]], беларускі вайсковы дзеяч * 1883 — нарадзіўся [[Аўтар:Францішак Аляхновіч|Францішак Аляхновіч]], беларускі драматург, адзін са стваральнікаў новага нацыянальнага тэатру * 1890 — нарадзіўся [[Аўтар:Вячаслаў Молатаў|Вячаслаў Молатаў]], савецкі палітычны дзеяч * 1918 — прынятая [[Другая Ўстаўная грамата]], з’явілася Беларуская Народная Рэспубліка <section end="9"/> <section begin="10"/>'''10 сакавіка''' * 1861 — памёр [[Аўтар:Тарас Шаўчэнка|Тарас Шаўчэнка]], класік украінскае літаратуры, паэт, празаік, мастак <section end="10"/> <section begin="11"/>'''11 сакавіка''' * 1879 — нарадзіўся [[Аўтар:Іосіф Васількоў|Іосіф Васількоў]], беларускі батанік * 1887 — нарадзіўся [[Аўтар:Алесь Гарун|Алесь Гарун]], беларускі паэт, празаік, публіцыст * 1903 — нарадзіўся [[Аўтар:Тодар Кляшторны|Тодар Кляшторны]], беларускі паэт * 1941 — памёр [[Аўтар:Аляксандр Уласаў|Аляксандар Уласаў]], беларускі грамадска-палітычны дзеяч, публіцыст, палітык <section end="11"/> <section begin="12"/>'''12 сакавіка''' * 1851 — памёр [[Аўтар:Ян Баршчэўскі|Ян Баршчэўскі]], беларускі пісьменнік * 1922 — памёр [[Аўтар:Кузьма Цярэшчанка|Кузьма Цярэшчанка]], беларускі грамадска-палітычны дзеяч <section end="12"/> <section begin="13"/>'''13 сакавіка''' * 1922 — памёр [[Аўтар:Казімір Шафнагель|Казімер Шафнагель]], беларускі палітычны дзеяч * 1943 — памерла [[Аўтар:Вольга Сахарава|Вольга Сахарава]], беларуская пісьменніца <section end="13"/> <section begin="14"/>'''14 сакавіка''' * 1801 — памёр [[Аўтар:Ігнацы Красіцкі|Ігнацы Красіцкі]], польскі рэлігійны дзеяч і паэт * 1954 — памёр [[Аўтар:Людамір Рагоўскі|Людамір Рагоўскі]], польска-беларускі кампазітар <section end="14"/> <section begin="15"/>'''15 сакавіка''' * 1850 — нарадзіўся [[Аўтар:Вайніслаў Савіч-Заблоцкі|Вайніслаў Савіч-Заблоцкі]], беларуска-польскі пісьменнік, паэт, публіцыст * 1868 — нарадзіўся [[Аўтар:Яўген Ляцкі|Яўген Ляцкі]], беларускі фальклярыст, этнограф, крытык, гісторык літаратуры * 1937 — загінуў [[Аўтар:Мікалай Бухарын|Мікалай Бухарын]], савецкі эканаміст і дзяржаўны дзеяч <section end="15"/> <section begin="17"/>'''17 сакавіка''' * 1889 — нарадзіўся [[Аўтар:Яфрэм Карнейчык|Яфрэм Карнейчык]], беларускі гісторык * 1951 — памёр [[Аўтар:Альберт Паўловіч|Альбэрт Паўловіч]], беларускі паэт-гумарыст, драматург і мастак * 1969 — памёр [[Аўтар:Васіль Купрэвіч|Васіль Купрэвіч]], беларускі батанік <section end="17"/> <section begin="18"/>'''18 сакавіка''' * 1921 — падпісаная Рыжская мірная дамова, што адзначыла канец [[:Катэгорыя:Польска-савецкая вайна|Польска-савецкае вайны]] і падзел Беларусі <section end="18"/> <section begin="19"/>'''19 сакавіка''' * 1887 — памёр [[Аўтар:Язэп Крашэўскі|Язэп Крашэўскі]], беларуска-польскі пісьменнік, гісторык і фалькларыст * 1887 — памёр [[Аўтар:Міхаіл Разенгейм|Міхаіл Разенгейм]], расійскі паэт, публіцыст * 1889 — нарадзіўся [[Аўтар:Васіль Самцэвіч|Васіль Самцэвіч]], беларускі краязавец і педагог * 1895 — нарадзіўся [[Аўтар:Тамаш Грыб|Тамаш Грыб]], беларускі грамадска-палітычны і культурны дзеяч, публіцыст * 1910 — у газеце «Беларусь» (Менск) пачалася публікацыя паэмы [[Аўтар:Янка Купала|Янкі Купалы]] «[[Яна і я]]» * 1951 — памёр [[Аўтар:Дзмітро Дарашэнка|Дзмітро Дарашэнка]], украінскі палітык, гісторык <section end="19"/> <section begin="20"/>'''20 сакавіка''' * 1828 — нарадзіўся [[Аўтар:Генрык Ібсен|Генрык Ібсэн]], нарвежскі драматург і паэт * 1896 — нарадзіўся [[Аўтар:Майсей Кульбак|Майсей Кульбак]], беларускі габрэйскі пісьменнік * 1897 — памёр [[Аўтар:Апалон Майкаў|Апалон Майкаў]], расійскі паэт * 1922 — памёр [[Аўтар:Аляксандр Бурбіс|Аляксандар Бурбіс]], беларускі грамадска-палітычны дзеяч <section end="20"/> <section begin="21"/>'''21 сакавіка''' * 1840 — нарадзіўся [[Аўтар:Францішак Багушэвіч|Францішак Багушэвіч]], класік беларускае літаратуры, паэт * 1899 — нарадзіўся [[Аўтар:Мікалай Ільінскі|Мікалай Ільінскі]], беларускі драматург * 1948 — нарадзіўся [[Аўтар:Леанід Яўгенавіч Якубовіч|Леанід Якубовіч]], беларускі паэт * 1970 — загінуў [[Аўтар:Анатоль Сербантовіч|Анатоль Сербантовіч]], беларускі паэт <section end="21"/> <section begin="22"/>'''22 сакавіка''' * 1749 — нарадзіўся [[Аўтар:Ёган Вольфганг фон Гётэ|Ёган Вольфганг фон Гётэ]], нямецкі пісьменнік, навуковец * 1864 — загінуў [[Аўтар:Кастусь Каліноўскі|Кастусь Каліноўскі]], беларускі рэвалюцыянер, публіцыст * 1865 — нарадзіўся [[Аўтар:Стары Улас|Стары Ўлас]], беларускі паэт, публіцыст, фалькларыст * 1882 — нарадзіўся [[Аўтар:Эдвард Будзька|Эдвард Будзька]], беларускі публіцыст, палітык, грамадскі дзеяч, паэт і выдавец <section end="22"/> <section begin="23"/>'''23 сакавіка''' * 1895 — нарадзіўся [[Аўтар:Васіль Сташэўскі|Васіль Сташэўскі]], беларускі драматург і празаік * 1942 — загінуў [[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Луцкевіч]], беларускі палітычны дзеяч, гісторык, літаратуразнавец, публіцыст * 1942 — загінуў [[Аўтар:Сяргей Ракіта|Сяргей Ракіта]], беларускі паэт <section end="23"/> <section begin="24"/>'''24 сакавіка''' * 1877 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксей Новікаў-Прыбой|Аляксей Новікаў-Прыбой]], расійскі пісьменнік-марыніст * 1889 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Сташэўскі|Аляксандр Сташэўскі]], беларускі савецкі палітычны дзеяч <section end="24"/> <section begin="25"/>'''25 сакавіка''' * 1885 — нарадзіўся [[Аўтар:Уладзімір Башко|Уладзімір Башко]], украінскі правазнавец * 1892 — нарадзіўся [[Аўтар:Нічыпар Аксючыц|Нічыпар Аксючыц]], беларускі савецкі дзяржаўны дзеяч * 1896 — нарадзіўся [[Аўтар:Моталь Блінчыкаў|Моталь Блінчыкаў]], беларускі палітычны дзеяч * 1918 — прынятая [[Трэцяя Ўстаўная грамата]], Беларусь абвяшчалася незалежнай дзяржавай * 1937 — памёр [[Аўтар:Зыгмунт Нагродскі|Зыгмунт Нагродскі]], беларускі паэт і культурны дзеяч <section end="25"/> <section begin="27"/>'''27 сакавіка''' * 1851 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксей Сапуноў|Аляксей Сапуноў]], беларускі гісторык * 1886 — нарадзіўся [[Аўтар:Сяргей Кіраў|Сяргей Кіраў]], савецкі палітычны дзеяч * 1896 — нарадзіўся [[Аўтар:Венедыкт Март|Венедыкт Март]], расійскі пісьменнік * 1902 — нарадзіўся [[Аўтар:Сцяпан Маргелаў|Сцяпан Маргелаў]], беларускі эканаміст і географ * 1909 — нарадзіўся [[Аўтар:Валерый Маракоў|Валеры Маракоў]], беларускі паэт <section end="27"/> <section begin="29"/>'''29 сакавіка''' * 1826 — нарадзіўся [[Аўтар:Вільгельм Лібкнехт|Вільгельм Лібкнехт]], нямецкі палітык * 1900 — нарадзіўся [[Аўтар:Іржы Волькер|Іржы Волькер]], чэшскі паэт <section end="29"/> <section begin="30"/>'''30 сакавіка''' * 1843 — нарадзіўся [[Аўтар:Канстанцін Станюковіч|Канстанцін Станюковіч]], расійскі пісьменнік <section end="30"/> <section begin="31"/>'''31 сакавіка''' * 1886 — памёр [[Аўтар:Багдан Залескі|Багдан Залескі]], польскі паэт * 1882 — нарадзіўся [[Аўтар:Карней Чукоўскі|Карней Чукоўскі]], расійскі дзіцячы пісьменнік * 1884 — нарадзіўся [[Аўтар:Васіль Тэпін|Васіль Тэпін]], беларуска-расійскі літаратуразнавец * 1969 — памёр [[Аўтар:Мікалай Шчаглоў-Куліковіч|Мікалай Шчаглоў-Куліковіч]], беларускі кампазітар * 1933 — памёр [[Аўтар:Алесь Ліпнёвы|Алесь Ліпнёвы]], беларускі пісьменнік <section end="31"/> dxquhw7ft2ipgxk6ps8imvf4xwpr468 4 23927 288423 282961 2026-05-31T14:16:55Z Gleb Leo 2440 288423 wikitext text/x-wiki {{#lst:Вікікрыніцы:Каляндар}} ---- : [[Вікікрыніцы:Паэзія сёння/люты]] : [[Вікікрыніцы:Проза сёння/люты]] ---- <section begin="1"/>'''1 лютага''' * 1811 — нарадзіўся [[Аўтар:Рамуальд Зянкевіч|Рамуальд Зянкевіч]], беларускі фальклярыст * 1867 — нарадзіўся [[Аўтар:Юрый Шэйдэман|Юры Шэйдэман]], расейскі вайсковец * 1906 — [[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]] закончыў паэму «[[Зімою (Купала)|Зімою]]» * 1913 — нарадзіўся [[Аўтар:Антон Алешка|Антон Алешка]], беларускі пісьменнік * 1913 — нарадзіўся [[Аўтар:Сяргей Прытыцкі|Сяргей Прытыцкі]], беларускі і савецкі палітычны дзеяч * 1919 — пачаліся заняткі ў Віленскай беларускай гімназіі * 1920 — выйшаў першы нумар газеты «[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]» <section end="1"/> <section begin="2"/>'''2 лютага''' * 1536 — нарадзіўся [[Аўтар:Пётр Скарга|Пётар Скарга]], езуіт, прапаведнік, агіограф, палемік * 1812 — нарадзіўся [[Аўтар:Яўген Грабінка|Яўген Грабінка]], украінска-расійскі пісьменнік * 1838 — нарадзіўся [[Аўтар:Кастусь Каліноўскі|Кастусь Каліноўскі]], беларускі рэвалюцыянер, публіцыст * 1902 — нарадзіўся [[Аўтар:Станіслаў Грынкевіч|Станіслаў Грынкевіч]], беларускі лекар, пісьменнік, грамадска-палітычны дзеяч * 1919 — пачаўся 1-ы Усебеларускі з’езд Саветаў * 1940 — загінуў [[Аўтар:Міхаіл Кальцоў|Міхаіл Кальцоў]], расійскі пісьменнік <section end="2"/> <section begin="3"/>'''3 лютага''' * 1735 — нарадзіўся [[Аўтар:Ігнацы Красіцкі|Ігнацы Красіцкі]], польскі рэлігійны дзеяч і паэт * 1939 — памёр [[Аўтар:Юрый Канабіх|Юрый Канабіх]], расійскі псіхіятр, паэт <section end="3"/> <section begin="4"/>'''4 лютага''' * 1746 — нарадзіўся [[Аўтар:Тадэвуш Касцюшка|Тадэвуш Касьцюшка]], палітычны і вайсковы дзеяч Рэчы Паспалітай * 1808 — нарадзіўся [[Аўтар:Вінцэнт Дунін-Марцінкевіч|Вінцук Дунін-Марцінкевіч]], класік беларускае літаратуры, паэт, драматург * 1884 — нарадзіўся [[Аўтар:Павел Харламповіч|Павел Харламповіч]], беларускі нумізмат * 1892 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксей Кучынскі|Аляксей Кучынскі]], беларускі грамадскі дзеяч, педагог * 1894 — памёр [[Аўтар:Адам Гурыновіч|Адам Гурыновіч]], беларускі паэт, фалькларыст, рэвалюцыянер * 1931 — скончыў жыццё самагубствам [[Аўтар:Усевалад Ігнатоўскі|Усевалад Ігнатоўскі]], беларускі гісторык, грамадскі і палітычны дзеяч * 1938 — памёр [[Аўтар:Алесь Гурло|Алесь Гурло]], беларускі паэт * 1948 — памёр [[Аўтар:Юрый Рудзько|Юрый Рудзько]], беларускі празаік і драматург * 1961 — памёр [[Аўтар:Павел Гаўрыленка|Павел Гаўрыленка]], беларускі мастак <section end="4"/> <section begin="5"/>'''5 лютага''' * 1804 — нарадзіўся [[Аўтар:Юхан Людвіг Рунеберг|Юхан Людвіг Рунэбэрг]], фінскі швэдзкамоўны паэт * 1862 — нарадзіўся [[Аўтар:Брачыслаў Фоўстка|Брачыслаў Фоўстка]], чэшскі сацыёлаг і філосаф * 1916 — памерла [[Аўтар:Алаіза Пашкевіч (Цётка)|Алаіза Пашкевіч (Цётка)]], беларуская паэтка, грамадскі дзеяч <section end="5"/> <section begin="6"/>'''6 лютага''' * 1899 — нарадзіўся [[Аўтар:Францішак Пяткевіч|Францішак Пяткевіч]], беларускі нацыянальны дзеяч і лекар * 1943 — памёр [[Аўтар:Канстанцін Дуброўскі|Канстанцін Дуброўскі]], расійскі пісьменнік <section end="6"/> <section begin="7"/>'''7 лютага''' * 1812 — памёр [[Аўтар:Чарльз Дыкенс|Чарлз Дыкенс]], брытанскі пісьменнік, журналіст * 1881 — нарадзіўся [[Аўтар:Рамуальд Зямкевіч|Рамуальд Зямкевіч]], беларускі бібліёграф, публіцыст, гісторык беларускай літаратуры * 1884 — нарадзіўся [[Аўтар:Мар’ян Рапацкі|Мар’ян Рапацкі]], польскі эканаміст * 1891 — памёр [[Аўтар:Вінцэсь Каратынскі|Вінцэсь Каратынскі]], беларуска-польскі паэт і журналіст * 1905 — нарадзіўся [[Аўтар:Поль Нізан|Поль Нізан]], французскі філосаф і пісьменнік * 1911 — нарадзіўся [[Аўтар:Уладзімір Ляўданскі|Уладзімір Ляўданскі]], беларускі дзіцячы пісьменнік * 1956 — памёр [[Аўтар:Алесь Стаховіч|Алесь Стаховіч]], беларускі пісьменнік <section end="7"/> <section begin="8"/>'''8 лютага''' * 1886 — нарадзіўся [[Аўтар:Васіль Дружчыц|Васіль Дружчыц]], беларускі гісторык * 1914 — нарадзіўся [[Аўтар:Валянцін Таўлай|Валянцін Таўлай]], беларускі паэт, літаратуразнавец <section end="8"/> <section begin="9"/>'''9 лютага''' * 1881 — памёр [[Аўтар:Фёдар Дастаеўскі|Фёдар Дастаеўскі]], рускі пісьменнік * 1948 — загінуў [[Аўтар:Аляксандр Іназемцаў|Аляксандр Іназемцаў]], беларуска-ўкраінскі царкоўны дзеяч <section end="9"/> <section begin="10"/>'''10 лютага''' * 1868 — нарадзіўся [[Аўтар:Карусь Каганец|Карусь Каганец]], беларускі пісьменнік, мастак, мовазнавец * 1882 — нарадзіўся [[Аўтар:Францішак Умястоўскі|Францішак Умястоўскі]], беларускі пісьменнік * 1909 — нарадзіўся [[Аўтар:Эля Каган|Эля Каган]], беларускі габрэйскі пісьменнік * 1938 — загінуў [[Аўтар:Максім Гарэцкі|Максім Гарэцкі]], беларускі пісьменнік і літаратуразнавец <section end="10"/> <section begin="11"/>'''11 лютага''' * 1877 — нарадзіўся [[Аўтар:Антон Неканда-Трэпка|Антон Неканда-Трэпка]], беларускі грамадскі дзеяч, фізік <section end="11"/> <section begin="12"/>'''12 лютага''' * 1809 — нарадзіўся [[Аўтар:Аўраам Лінкальн|Аўраам Лінкальн]], амерыканскі палітык * 1865 — нарадзіўся [[Аўтар:Казімеж Пшэрва-Тэтмаер|Казімер Пшэрва-Тэтмаер]], польскі пісьменнік * 1904 — нарадзіўся [[Аўтар:Рыгор Нядоля|Рыгор Нядоля]], беларускі пісьменнік і мастак * 1921 — памёр [[Аўтар:Рудольф Абіхт|Рудольф Абіхт]], нямецкі філолаг * 1939 — памёр [[Аўтар:Эдуард Самуйлёнак|Эдуард Самуйлёнак]], беларускі празаік і драматург * 1941 — памёр [[Аўтар:Іван Гарбуноў-Пасадаў|Іван Гарбуноў-Пасадаў]], расійскі пісьменнік, асветнік * 1942 — загінуў [[Аўтар:Антон Неканда-Трэпка|Антон Неканда-Трэпка]], беларускі грамадскі дзеяч, фізік * 1972 — памёр [[Аўтар:Мікола Лупсякоў|Мікола Лупсякоў]], беларускі пісьменнік <section end="12"/> <section begin="13"/>'''13 лютага''' * 1769 — нарадзіўся [[Аўтар:Іван Крылоў|Іван Крылоў]], рускі пісьменнік, байкапісец * 1894 — нарадзіўся [[Аўтар:Марцін Карклін|Марцін Карклін]], беларускі савецкі дзяржаўны дзеяч * 1938 — загінуў [[Аўтар:Барыс Стасевіч|Барыс Стасевіч]], беларускі савецкі партыйны і дзяржаўны дзеяч * 1979 — памёр [[Аўтар:Сцяпан Ліхадзіеўскі|Сцяпан Ліхадзіеўскі]], беларускі паэт і літаратуразнавец <section end="13"/> <section begin="14"/>'''14 лютага''' * 1802 — нарадзіўся [[Аўтар:Багдан Залескі|Багдан Залескі]], польскі паэт * 1808 — памёр [[Аўтар:Джон Дыкенсан|Джон Дыкенсан]], амерыканскі палітык * 1841 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксей Іваноў|Аляксей Іваноў]], рускі паэт-гумарыст * 1937 — памёр [[Аўтар:Напалеон Чарноцкі|Напалеон Чарноцкі]], беларускі публіцыст, перакладчык <section end="14"/> <section begin="15"/>'''15 лютага''' * 1938 — загінуў [[Аўтар:Барыс Спарыхін|Барыс Спарыхін]], беларускі эканаміст * 1958 — памёр [[Аўтар:Язэп Рэшаць|Язэп Рэшаць]], беларускі рэлігійны дзеяч <section end="15"/> <section begin="17"/>'''17 лютага''' * 1856 — памёр [[Аўтар:Генрых Гейнэ|Гайнрых Гайнэ]], нямецкі паэт, публіцыст і крытык * 1910 — нарадзіўся [[Аўтар:Хведар Ільяшэвіч|Хведар Ільяшэвіч]], беларускі паэт, празаік, крытык, гісторык * 1938 — загінуў [[Аўтар:Міхась Багун|Міхась Багун]], беларускі паэт, празаік, перакладчык * 1957 ― памёр [[Аўтар:Зміцер Снежка|Зьміцер Снежка]], беларускі крытык і журналіст <section end="17"/> <section begin="18"/>'''18 лютага''' * 1546 — памёр [[Аўтар:Марцін Лютэр|Мартын Лютэр]], нямецкі рэлігійны дзеяч * 1564 — памёр [[Аўтар:Мікеланджэла Буанароці|Мікелянджэлё Буанароці]], італьянскі скульптар, жывапісец, паэт * 1882 — нарадзіўся [[Аўтар:Якаў Вокунеў|Якаў Вокунеў]], расейскі пісьменьнік-фантаст * 1893 — нарадзіўся [[Аўтар:Максім Гарэцкі|Максім Гарэцкі]], беларускі пісьменнік і літаратуразнавец * 1895 — нарадзіўся [[Аўтар:Захар Магілеўчык|Захар Магілеўчык]], беларускі навуковец у галіне медыцыны * 1912 ― нарадзіўся [[Аўтар:Клім Грыневіч|Клім Грыневіч]], беларускі паэт * 1916 — памерла [[Аўтар:Алаіза Пашкевіч (Цётка)|Цётка]], беларуская паэтка, грамадскі дзеяч, публіцыст <section end="18"/> <section begin="19"/>'''19 лютага''' * 1812 — нарадзіўся [[Аўтар:Зыгмунт Красінскі|Зыгмунт Красінскі]], польскі пісьменнік, класік польскае літаратуры * 1887 — памёр [[Аўтар:Эдуард Доўвес Дэкер|Эдуард Доўвэс Дэкер]], нідэрландскі пісьменнік * 1887 (або 1895) — нарадзіўся [[Аўтар:Ян Пазняк|Ян Пазняк]], беларускі грамадска-культурны дзеяч * 1920 — у газеце «Беларусь» (Менск) пачалася публікацыя паэмы [[Аўтар:Янка Купала|Янкі Купалы]] «[[Магіла льва]]» <section end="19"/> <section begin="21"/>'''21 лютага''' * 1918 — прынятая [[Першая Ўстаўная грамата]], створаны Народны сакратарыят БНР, першы беларускі ўрад * 1974 — памёр [[Аўтар:Лявон Савёнак|Лявон Савёнак]], беларускі пісьменнік <section end="21"/> <section begin="22"/>'''22 лютага''' * 1883 — нарадзіўся [[Аўтар:Станіслаў Булак-Балаховіч|Станіслаў Балаховіч]], беларускі вайсковы дзеяч * 1889 — нарадзіўся [[Аўтар:Мікола Байкоў|Мікола Байкоў]], беларускі філолаг * 1920 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксей Коршак|Аляксей Коршак]], беларускі паэт * 1947 — памёр [[Аўтар:Брачыслаў Фоўстка|Брачыслаў Фоўстка]], чэшскі сацыёлаг і філосаф <section end="22"/> <section begin="23"/>'''23 лютага''' * 1859 — памёр [[Аўтар:Зыгмунт Красінскі|Зыгмунт Красінскі]], польскі пісьменнік, класік польскае літаратуры * 1891 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхаіл Піятуховіч|Міхал Пятуховіч]], беларускі літаратуразнавец і крытык * 1907 — нарадзіўся [[Аўтар:Станіслаў Станкевіч (1907—1980)|Станіслаў Станкевіч]], беларускі грамадскі дзеяч, літаратуразнавец, крытык, публіцыст * 1943 — загінуў [[Аўтар:Уладзімір Кандраценя|Уладзімір Кандраценя]], беларускі пісьменьнік * 1945 — памёр [[Аўтар:Аляксей Мікалаевіч Талстой|Аляксей Талстой]], расейскі пісьменьнік * 1954 — памёр [[Аўтар:Мікалай Антонавіч Міцкевіч|Мікалай Міцкевіч]], беларускі рэжысэр і актор * 1958 — памёр [[Аўтар:Пятро Дудо|Пятро Дудо]], беларускі празаік <section end="23"/> <section begin="24"/>'''24 лютага''' * 1922 — памёр [[Аўтар:Ядвігін Ш.|Ядвігін Ш.]], беларускі пісьменнік, публіцыст * 1975 — памёр [[Аўтар:Віктар Казлоўскі|Віктар Казлоўскі]], беларускі паэт <section end="24"/> <section begin="25"/>'''25 лютага''' * 1909 — нарадзіўся [[Аўтар:Сяргей Дарожны|Сяргей Дарожны]], беларускі паэт * 1926 — загінуў [[Аўтар:Рыгор Жлобіч|Рыгор Жлобіч]], беларускі журналіст * 1939 — загінуў [[Аўтар:Канстанцін Гей|Канстанцін Гей]], савецкі палітычны дзеяч * 1952 — памёр [[Аўтар:Еўсцігней Міровіч|Еўсцігней Міровіч]], беларускі драматург <section end="25"/> <section begin="26"/>'''26 лютага''' * 1802 — нарадзіўся [[Аўтар:Віктор Гюго|Віктор Юго]], французскі пісьменнік, драматург * 1905 — нарадзіўся [[Аўтар:Янка Доўгі|Янка Доўгі]], беларускі публіцыст, паэт <section end="26"/> <section begin="27"/>'''27 лютага''' * 1903 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхась Явар|Міхась Явар]], беларускі паэт * 1945 — загінуў [[Аўтар:Аляксей Коршак|Аляксей Коршак]], беларускі паэт <section end="27"/> <section begin="28"/>'''28 лютага''' * 1846 — нарадзіўся [[Аўтар:Джамбул Джабаеў|Джамбул Джабаеў]], казахскі паэт * 1902 — нарадзіўся [[Аўтар:Сымон Куніцкі|Сымон Куніцкі]], беларускі крытык * 1902 — нарадзіўся [[Аўтар:Павел Гаўрыленка|Павел Гаўрыленка]], беларускі мастак * 1942 — загінуў [[Аўтар:Канстанцін Кернажыцкі|Канстанцін Кернажыцкі]], беларускі гісторык * 1951 — памёр [[Аўтар:Усевалад Вішнеўскі|Усевалад Вішнеўскі]], рускі савецкі пісьменнік <section end="28"/> kej3gfv67vthnzm425mbt8l7prpwwis 288487 288423 2026-05-31T19:15:05Z Gleb Leo 2440 288487 wikitext text/x-wiki {{#lst:Вікікрыніцы:Каляндар}} ---- : [[Вікікрыніцы:Паэзія сёння/люты]] : [[Вікікрыніцы:Проза сёння/люты]] ---- <section begin="1"/>'''1 лютага''' * 1811 — нарадзіўся [[Аўтар:Рамуальд Зянкевіч|Рамуальд Зянкевіч]], беларускі фальклярыст * 1867 — нарадзіўся [[Аўтар:Юрый Шэйдэман|Юры Шэйдэман]], расейскі вайсковец * 1906 — [[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]] закончыў паэму «[[Зімою (Купала)|Зімою]]» * 1913 — нарадзіўся [[Аўтар:Антон Алешка|Антон Алешка]], беларускі пісьменнік * 1913 — нарадзіўся [[Аўтар:Сяргей Прытыцкі|Сяргей Прытыцкі]], беларускі і савецкі палітычны дзеяч * 1919 — пачаліся заняткі ў Віленскай беларускай гімназіі * 1920 — выйшаў першы нумар газеты «[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]» <section end="1"/> <section begin="2"/>'''2 лютага''' * 1536 — нарадзіўся [[Аўтар:Пётр Скарга|Пётар Скарга]], езуіт, прапаведнік, агіограф, палемік * 1812 — нарадзіўся [[Аўтар:Яўген Грабінка|Яўген Грабінка]], украінска-расійскі пісьменнік * 1838 — нарадзіўся [[Аўтар:Кастусь Каліноўскі|Кастусь Каліноўскі]], беларускі рэвалюцыянер, публіцыст * 1902 — нарадзіўся [[Аўтар:Станіслаў Грынкевіч|Станіслаў Грынкевіч]], беларускі лекар, пісьменнік, грамадска-палітычны дзеяч * 1919 — пачаўся 1-ы Усебеларускі з’езд Саветаў * 1940 — загінуў [[Аўтар:Міхаіл Кальцоў|Міхаіл Кальцоў]], расійскі пісьменнік <section end="2"/> <section begin="3"/>'''3 лютага''' * 1735 — нарадзіўся [[Аўтар:Ігнацы Красіцкі|Ігнацы Красіцкі]], польскі рэлігійны дзеяч і паэт * 1939 — памёр [[Аўтар:Юрый Канабіх|Юрый Канабіх]], расійскі псіхіятр, паэт <section end="3"/> <section begin="4"/>'''4 лютага''' * 1746 — нарадзіўся [[Аўтар:Тадэвуш Касцюшка|Тадэвуш Касьцюшка]], палітычны і вайсковы дзеяч Рэчы Паспалітай * 1808 — нарадзіўся [[Аўтар:Вінцэнт Дунін-Марцінкевіч|Вінцук Дунін-Марцінкевіч]], класік беларускае літаратуры, паэт, драматург * 1884 — нарадзіўся [[Аўтар:Павел Харламповіч|Павел Харламповіч]], беларускі нумізмат * 1892 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксей Кучынскі|Аляксей Кучынскі]], беларускі грамадскі дзеяч, педагог * 1894 — памёр [[Аўтар:Адам Гурыновіч|Адам Гурыновіч]], беларускі паэт, фалькларыст, рэвалюцыянер * 1931 — скончыў жыццё самагубствам [[Аўтар:Усевалад Ігнатоўскі|Усевалад Ігнатоўскі]], беларускі гісторык, грамадскі і палітычны дзеяч * 1938 — памёр [[Аўтар:Алесь Гурло|Алесь Гурло]], беларускі паэт * 1948 — памёр [[Аўтар:Юрый Рудзько|Юрый Рудзько]], беларускі празаік і драматург * 1961 — памёр [[Аўтар:Павел Гаўрыленка|Павел Гаўрыленка]], беларускі мастак <section end="4"/> <section begin="5"/>'''5 лютага''' * 1804 — нарадзіўся [[Аўтар:Юхан Людвіг Рунеберг|Юхан Людвіг Рунэбэрг]], фінскі швэдзкамоўны паэт * 1862 — нарадзіўся [[Аўтар:Брачыслаў Фоўстка|Брачыслаў Фоўстка]], чэшскі сацыёлаг і філосаф * 1916 — памерла [[Аўтар:Алаіза Пашкевіч (Цётка)|Алаіза Пашкевіч (Цётка)]], беларуская паэтка, грамадскі дзеяч <section end="5"/> <section begin="6"/>'''6 лютага''' * 1899 — нарадзіўся [[Аўтар:Францішак Пяткевіч|Францішак Пяткевіч]], беларускі нацыянальны дзеяч і лекар * 1940 — загінуў [[Аўтар:Сяргей Буданцоў|Сяргей Буданцоў]], расейскі савецкі пісьменнік, журналіст * 1943 — памёр [[Аўтар:Канстанцін Дуброўскі|Канстанцін Дуброўскі]], расійскі пісьменнік <section end="6"/> <section begin="7"/>'''7 лютага''' * 1812 — памёр [[Аўтар:Чарльз Дыкенс|Чарлз Дыкенс]], брытанскі пісьменнік, журналіст * 1881 — нарадзіўся [[Аўтар:Рамуальд Зямкевіч|Рамуальд Зямкевіч]], беларускі бібліёграф, публіцыст, гісторык беларускай літаратуры * 1884 — нарадзіўся [[Аўтар:Мар’ян Рапацкі|Мар’ян Рапацкі]], польскі эканаміст * 1891 — памёр [[Аўтар:Вінцэсь Каратынскі|Вінцэсь Каратынскі]], беларуска-польскі паэт і журналіст * 1905 — нарадзіўся [[Аўтар:Поль Нізан|Поль Нізан]], французскі філосаф і пісьменнік * 1911 — нарадзіўся [[Аўтар:Уладзімір Ляўданскі|Уладзімір Ляўданскі]], беларускі дзіцячы пісьменнік * 1956 — памёр [[Аўтар:Алесь Стаховіч|Алесь Стаховіч]], беларускі пісьменнік <section end="7"/> <section begin="8"/>'''8 лютага''' * 1886 — нарадзіўся [[Аўтар:Васіль Дружчыц|Васіль Дружчыц]], беларускі гісторык * 1914 — нарадзіўся [[Аўтар:Валянцін Таўлай|Валянцін Таўлай]], беларускі паэт, літаратуразнавец <section end="8"/> <section begin="9"/>'''9 лютага''' * 1881 — памёр [[Аўтар:Фёдар Дастаеўскі|Фёдар Дастаеўскі]], рускі пісьменнік * 1948 — загінуў [[Аўтар:Аляксандр Іназемцаў|Аляксандр Іназемцаў]], беларуска-ўкраінскі царкоўны дзеяч <section end="9"/> <section begin="10"/>'''10 лютага''' * 1868 — нарадзіўся [[Аўтар:Карусь Каганец|Карусь Каганец]], беларускі пісьменнік, мастак, мовазнавец * 1882 — нарадзіўся [[Аўтар:Францішак Умястоўскі|Францішак Умястоўскі]], беларускі пісьменнік * 1909 — нарадзіўся [[Аўтар:Эля Каган|Эля Каган]], беларускі габрэйскі пісьменнік * 1938 — загінуў [[Аўтар:Максім Гарэцкі|Максім Гарэцкі]], беларускі пісьменнік і літаратуразнавец <section end="10"/> <section begin="11"/>'''11 лютага''' * 1877 — нарадзіўся [[Аўтар:Антон Неканда-Трэпка|Антон Неканда-Трэпка]], беларускі грамадскі дзеяч, фізік <section end="11"/> <section begin="12"/>'''12 лютага''' * 1809 — нарадзіўся [[Аўтар:Аўраам Лінкальн|Аўраам Лінкальн]], амерыканскі палітык * 1865 — нарадзіўся [[Аўтар:Казімеж Пшэрва-Тэтмаер|Казімер Пшэрва-Тэтмаер]], польскі пісьменнік * 1904 — нарадзіўся [[Аўтар:Рыгор Нядоля|Рыгор Нядоля]], беларускі пісьменнік і мастак * 1921 — памёр [[Аўтар:Рудольф Абіхт|Рудольф Абіхт]], нямецкі філолаг * 1939 — памёр [[Аўтар:Эдуард Самуйлёнак|Эдуард Самуйлёнак]], беларускі празаік і драматург * 1941 — памёр [[Аўтар:Іван Гарбуноў-Пасадаў|Іван Гарбуноў-Пасадаў]], расійскі пісьменнік, асветнік * 1942 — загінуў [[Аўтар:Антон Неканда-Трэпка|Антон Неканда-Трэпка]], беларускі грамадскі дзеяч, фізік * 1972 — памёр [[Аўтар:Мікола Лупсякоў|Мікола Лупсякоў]], беларускі пісьменнік <section end="12"/> <section begin="13"/>'''13 лютага''' * 1769 — нарадзіўся [[Аўтар:Іван Крылоў|Іван Крылоў]], рускі пісьменнік, байкапісец * 1894 — нарадзіўся [[Аўтар:Марцін Карклін|Марцін Карклін]], беларускі савецкі дзяржаўны дзеяч * 1938 — загінуў [[Аўтар:Барыс Стасевіч|Барыс Стасевіч]], беларускі савецкі партыйны і дзяржаўны дзеяч * 1979 — памёр [[Аўтар:Сцяпан Ліхадзіеўскі|Сцяпан Ліхадзіеўскі]], беларускі паэт і літаратуразнавец <section end="13"/> <section begin="14"/>'''14 лютага''' * 1802 — нарадзіўся [[Аўтар:Багдан Залескі|Багдан Залескі]], польскі паэт * 1808 — памёр [[Аўтар:Джон Дыкенсан|Джон Дыкенсан]], амерыканскі палітык * 1841 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксей Іваноў|Аляксей Іваноў]], рускі паэт-гумарыст * 1937 — памёр [[Аўтар:Напалеон Чарноцкі|Напалеон Чарноцкі]], беларускі публіцыст, перакладчык <section end="14"/> <section begin="15"/>'''15 лютага''' * 1938 — загінуў [[Аўтар:Барыс Спарыхін|Барыс Спарыхін]], беларускі эканаміст * 1958 — памёр [[Аўтар:Язэп Рэшаць|Язэп Рэшаць]], беларускі рэлігійны дзеяч <section end="15"/> <section begin="17"/>'''17 лютага''' * 1856 — памёр [[Аўтар:Генрых Гейнэ|Гайнрых Гайнэ]], нямецкі паэт, публіцыст і крытык * 1910 — нарадзіўся [[Аўтар:Хведар Ільяшэвіч|Хведар Ільяшэвіч]], беларускі паэт, празаік, крытык, гісторык * 1938 — загінуў [[Аўтар:Міхась Багун|Міхась Багун]], беларускі паэт, празаік, перакладчык * 1957 ― памёр [[Аўтар:Зміцер Снежка|Зьміцер Снежка]], беларускі крытык і журналіст <section end="17"/> <section begin="18"/>'''18 лютага''' * 1546 — памёр [[Аўтар:Марцін Лютэр|Мартын Лютэр]], нямецкі рэлігійны дзеяч * 1564 — памёр [[Аўтар:Мікеланджэла Буанароці|Мікелянджэлё Буанароці]], італьянскі скульптар, жывапісец, паэт * 1882 — нарадзіўся [[Аўтар:Якаў Вокунеў|Якаў Вокунеў]], расейскі пісьменьнік-фантаст * 1893 — нарадзіўся [[Аўтар:Максім Гарэцкі|Максім Гарэцкі]], беларускі пісьменнік і літаратуразнавец * 1895 — нарадзіўся [[Аўтар:Захар Магілеўчык|Захар Магілеўчык]], беларускі навуковец у галіне медыцыны * 1912 ― нарадзіўся [[Аўтар:Клім Грыневіч|Клім Грыневіч]], беларускі паэт * 1916 — памерла [[Аўтар:Алаіза Пашкевіч (Цётка)|Цётка]], беларуская паэтка, грамадскі дзеяч, публіцыст <section end="18"/> <section begin="19"/>'''19 лютага''' * 1812 — нарадзіўся [[Аўтар:Зыгмунт Красінскі|Зыгмунт Красінскі]], польскі пісьменнік, класік польскае літаратуры * 1887 — памёр [[Аўтар:Эдуард Доўвес Дэкер|Эдуард Доўвэс Дэкер]], нідэрландскі пісьменнік * 1887 (або 1895) — нарадзіўся [[Аўтар:Ян Пазняк|Ян Пазняк]], беларускі грамадска-культурны дзеяч * 1920 — у газеце «Беларусь» (Менск) пачалася публікацыя паэмы [[Аўтар:Янка Купала|Янкі Купалы]] «[[Магіла льва]]» <section end="19"/> <section begin="21"/>'''21 лютага''' * 1918 — прынятая [[Першая Ўстаўная грамата]], створаны Народны сакратарыят БНР, першы беларускі ўрад * 1974 — памёр [[Аўтар:Лявон Савёнак|Лявон Савёнак]], беларускі пісьменнік <section end="21"/> <section begin="22"/>'''22 лютага''' * 1883 — нарадзіўся [[Аўтар:Станіслаў Булак-Балаховіч|Станіслаў Балаховіч]], беларускі вайсковы дзеяч * 1889 — нарадзіўся [[Аўтар:Мікола Байкоў|Мікола Байкоў]], беларускі філолаг * 1920 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксей Коршак|Аляксей Коршак]], беларускі паэт * 1947 — памёр [[Аўтар:Брачыслаў Фоўстка|Брачыслаў Фоўстка]], чэшскі сацыёлаг і філосаф <section end="22"/> <section begin="23"/>'''23 лютага''' * 1859 — памёр [[Аўтар:Зыгмунт Красінскі|Зыгмунт Красінскі]], польскі пісьменнік, класік польскае літаратуры * 1891 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхаіл Піятуховіч|Міхал Пятуховіч]], беларускі літаратуразнавец і крытык * 1907 — нарадзіўся [[Аўтар:Станіслаў Станкевіч (1907—1980)|Станіслаў Станкевіч]], беларускі грамадскі дзеяч, літаратуразнавец, крытык, публіцыст * 1943 — загінуў [[Аўтар:Уладзімір Кандраценя|Уладзімір Кандраценя]], беларускі пісьменьнік * 1945 — памёр [[Аўтар:Аляксей Мікалаевіч Талстой|Аляксей Талстой]], расейскі пісьменьнік * 1954 — памёр [[Аўтар:Мікалай Антонавіч Міцкевіч|Мікалай Міцкевіч]], беларускі рэжысэр і актор * 1958 — памёр [[Аўтар:Пятро Дудо|Пятро Дудо]], беларускі празаік <section end="23"/> <section begin="24"/>'''24 лютага''' * 1922 — памёр [[Аўтар:Ядвігін Ш.|Ядвігін Ш.]], беларускі пісьменнік, публіцыст * 1975 — памёр [[Аўтар:Віктар Казлоўскі|Віктар Казлоўскі]], беларускі паэт <section end="24"/> <section begin="25"/>'''25 лютага''' * 1909 — нарадзіўся [[Аўтар:Сяргей Дарожны|Сяргей Дарожны]], беларускі паэт * 1926 — загінуў [[Аўтар:Рыгор Жлобіч|Рыгор Жлобіч]], беларускі журналіст * 1939 — загінуў [[Аўтар:Канстанцін Гей|Канстанцін Гей]], савецкі палітычны дзеяч * 1952 — памёр [[Аўтар:Еўсцігней Міровіч|Еўсцігней Міровіч]], беларускі драматург <section end="25"/> <section begin="26"/>'''26 лютага''' * 1802 — нарадзіўся [[Аўтар:Віктор Гюго|Віктор Юго]], французскі пісьменнік, драматург * 1905 — нарадзіўся [[Аўтар:Янка Доўгі|Янка Доўгі]], беларускі публіцыст, паэт <section end="26"/> <section begin="27"/>'''27 лютага''' * 1903 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхась Явар|Міхась Явар]], беларускі паэт * 1945 — загінуў [[Аўтар:Аляксей Коршак|Аляксей Коршак]], беларускі паэт <section end="27"/> <section begin="28"/>'''28 лютага''' * 1846 — нарадзіўся [[Аўтар:Джамбул Джабаеў|Джамбул Джабаеў]], казахскі паэт * 1902 — нарадзіўся [[Аўтар:Сымон Куніцкі|Сымон Куніцкі]], беларускі крытык * 1902 — нарадзіўся [[Аўтар:Павел Гаўрыленка|Павел Гаўрыленка]], беларускі мастак * 1942 — загінуў [[Аўтар:Канстанцін Кернажыцкі|Канстанцін Кернажыцкі]], беларускі гісторык * 1951 — памёр [[Аўтар:Усевалад Вішнеўскі|Усевалад Вішнеўскі]], рускі савецкі пісьменнік <section end="28"/> 9an1u95hhd6q4v2bervi4a4if6x7apv 288549 288487 2026-06-01T09:02:25Z Gleb Leo 2440 288549 wikitext text/x-wiki {{#lst:Вікікрыніцы:Каляндар}} ---- : [[Вікікрыніцы:Паэзія сёння/люты]] : [[Вікікрыніцы:Проза сёння/люты]] ---- <section begin="1"/>'''1 лютага''' * 1811 — нарадзіўся [[Аўтар:Рамуальд Зянкевіч|Рамуальд Зянкевіч]], беларускі фальклярыст * 1867 — нарадзіўся [[Аўтар:Юрый Шэйдэман|Юры Шэйдэман]], расейскі вайсковец * 1906 — [[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]] закончыў паэму «[[Зімою (Купала)|Зімою]]» * 1913 — нарадзіўся [[Аўтар:Антон Алешка|Антон Алешка]], беларускі пісьменнік * 1913 — нарадзіўся [[Аўтар:Сяргей Прытыцкі|Сяргей Прытыцкі]], беларускі і савецкі палітычны дзеяч * 1919 — пачаліся заняткі ў Віленскай беларускай гімназіі * 1920 — выйшаў першы нумар газеты «[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]» <section end="1"/> <section begin="2"/>'''2 лютага''' * 1536 — нарадзіўся [[Аўтар:Пётр Скарга|Пётар Скарга]], езуіт, прапаведнік, агіограф, палемік * 1812 — нарадзіўся [[Аўтар:Яўген Грабінка|Яўген Грабінка]], украінска-расійскі пісьменнік * 1838 — нарадзіўся [[Аўтар:Кастусь Каліноўскі|Кастусь Каліноўскі]], беларускі рэвалюцыянер, публіцыст * 1902 — нарадзіўся [[Аўтар:Станіслаў Грынкевіч|Станіслаў Грынкевіч]], беларускі лекар, пісьменнік, грамадска-палітычны дзеяч * 1919 — пачаўся 1-ы Усебеларускі з’езд Саветаў * 1940 — загінуў [[Аўтар:Міхаіл Кальцоў|Міхаіл Кальцоў]], расійскі пісьменнік <section end="2"/> <section begin="3"/>'''3 лютага''' * 1735 — нарадзіўся [[Аўтар:Ігнацы Красіцкі|Ігнацы Красіцкі]], польскі рэлігійны дзеяч і паэт * 1939 — памёр [[Аўтар:Юрый Канабіх|Юрый Канабіх]], расійскі псіхіятр, паэт <section end="3"/> <section begin="4"/>'''4 лютага''' * 1746 — нарадзіўся [[Аўтар:Тадэвуш Касцюшка|Тадэвуш Касьцюшка]], палітычны і вайсковы дзеяч Рэчы Паспалітай * 1808 — нарадзіўся [[Аўтар:Вінцэнт Дунін-Марцінкевіч|Вінцук Дунін-Марцінкевіч]], класік беларускае літаратуры, паэт, драматург * 1884 — нарадзіўся [[Аўтар:Павел Харламповіч|Павел Харламповіч]], беларускі нумізмат * 1892 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксей Кучынскі|Аляксей Кучынскі]], беларускі грамадскі дзеяч, педагог * 1894 — памёр [[Аўтар:Адам Гурыновіч|Адам Гурыновіч]], беларускі паэт, фалькларыст, рэвалюцыянер * 1931 — скончыў жыццё самагубствам [[Аўтар:Усевалад Ігнатоўскі|Усевалад Ігнатоўскі]], беларускі гісторык, грамадскі і палітычны дзеяч * 1938 — памёр [[Аўтар:Алесь Гурло|Алесь Гурло]], беларускі паэт * 1948 — памёр [[Аўтар:Юрый Рудзько|Юрый Рудзько]], беларускі празаік і драматург * 1961 — памёр [[Аўтар:Павел Гаўрыленка|Павел Гаўрыленка]], беларускі мастак <section end="4"/> <section begin="5"/>'''5 лютага''' * 1804 — нарадзіўся [[Аўтар:Юхан Людвіг Рунеберг|Юхан Людвіг Рунэбэрг]], фінскі швэдзкамоўны паэт * 1862 — нарадзіўся [[Аўтар:Брачыслаў Фоўстка|Брачыслаў Фоўстка]], чэшскі сацыёлаг і філосаф * 1916 — памерла [[Аўтар:Алаіза Пашкевіч (Цётка)|Алаіза Пашкевіч (Цётка)]], беларуская паэтка, грамадскі дзеяч <section end="5"/> <section begin="6"/>'''6 лютага''' * 1899 — нарадзіўся [[Аўтар:Францішак Пяткевіч|Францішак Пяткевіч]], беларускі нацыянальны дзеяч і лекар * 1940 — загінуў [[Аўтар:Сяргей Буданцоў|Сяргей Буданцоў]], расейскі савецкі пісьменнік, журналіст * 1943 — памёр [[Аўтар:Канстанцін Дуброўскі|Канстанцін Дуброўскі]], расійскі пісьменнік <section end="6"/> <section begin="7"/>'''7 лютага''' * 1812 — памёр [[Аўтар:Чарльз Дыкенс|Чарлз Дыкенс]], брытанскі пісьменнік, журналіст * 1881 — нарадзіўся [[Аўтар:Рамуальд Зямкевіч|Рамуальд Зямкевіч]], беларускі бібліёграф, публіцыст, гісторык беларускай літаратуры * 1884 — нарадзіўся [[Аўтар:Мар’ян Рапацкі|Мар’ян Рапацкі]], польскі эканаміст * 1891 — памёр [[Аўтар:Вінцэсь Каратынскі|Вінцэсь Каратынскі]], беларуска-польскі паэт і журналіст * 1905 — нарадзіўся [[Аўтар:Поль Нізан|Поль Нізан]], французскі філосаф і пісьменнік * 1911 — нарадзіўся [[Аўтар:Уладзімір Ляўданскі|Уладзімір Ляўданскі]], беларускі дзіцячы пісьменнік * 1956 — памёр [[Аўтар:Алесь Стаховіч|Алесь Стаховіч]], беларускі пісьменнік <section end="7"/> <section begin="8"/>'''8 лютага''' * 1886 — нарадзіўся [[Аўтар:Васіль Дружчыц|Васіль Дружчыц]], беларускі гісторык * 1914 — нарадзіўся [[Аўтар:Валянцін Таўлай|Валянцін Таўлай]], беларускі паэт, літаратуразнавец <section end="8"/> <section begin="9"/>'''9 лютага''' * 1881 — памёр [[Аўтар:Фёдар Дастаеўскі|Фёдар Дастаеўскі]], рускі пісьменнік * 1948 — загінуў [[Аўтар:Аляксандр Іназемцаў|Аляксандр Іназемцаў]], беларуска-ўкраінскі царкоўны дзеяч <section end="9"/> <section begin="10"/>'''10 лютага''' * 1868 — нарадзіўся [[Аўтар:Карусь Каганец|Карусь Каганец]], беларускі пісьменнік, мастак, мовазнавец * 1882 — нарадзіўся [[Аўтар:Францішак Умястоўскі|Францішак Умястоўскі]], беларускі пісьменнік * 1909 — нарадзіўся [[Аўтар:Эля Каган|Эля Каган]], беларускі габрэйскі пісьменнік * 1938 — загінуў [[Аўтар:Максім Гарэцкі|Максім Гарэцкі]], беларускі пісьменнік і літаратуразнавец <section end="10"/> <section begin="11"/>'''11 лютага''' * 1877 — нарадзіўся [[Аўтар:Антон Неканда-Трэпка|Антон Неканда-Трэпка]], беларускі грамадскі дзеяч, фізік <section end="11"/> <section begin="12"/>'''12 лютага''' * 1809 — нарадзіўся [[Аўтар:Аўраам Лінкальн|Аўраам Лінкальн]], амерыканскі палітык * 1865 — нарадзіўся [[Аўтар:Казімеж Пшэрва-Тэтмаер|Казімер Пшэрва-Тэтмаер]], польскі пісьменнік * 1904 — нарадзіўся [[Аўтар:Рыгор Нядоля|Рыгор Нядоля]], беларускі пісьменнік і мастак * 1921 — памёр [[Аўтар:Рудольф Абіхт|Рудольф Абіхт]], нямецкі філолаг * 1939 — памёр [[Аўтар:Эдуард Самуйлёнак|Эдуард Самуйлёнак]], беларускі празаік і драматург * 1941 — памёр [[Аўтар:Іван Гарбуноў-Пасадаў|Іван Гарбуноў-Пасадаў]], расійскі пісьменнік, асветнік * 1942 — загінуў [[Аўтар:Антон Неканда-Трэпка|Антон Неканда-Трэпка]], беларускі грамадскі дзеяч, фізік * 1972 — памёр [[Аўтар:Мікола Лупсякоў|Мікола Лупсякоў]], беларускі пісьменнік <section end="12"/> <section begin="13"/>'''13 лютага''' * 1769 — нарадзіўся [[Аўтар:Іван Крылоў|Іван Крылоў]], рускі пісьменнік, байкапісец * 1894 — нарадзіўся [[Аўтар:Марцін Карклін|Марцін Карклін]], беларускі савецкі дзяржаўны дзеяч * 1938 — загінуў [[Аўтар:Барыс Стасевіч|Барыс Стасевіч]], беларускі савецкі партыйны і дзяржаўны дзеяч * 1979 — памёр [[Аўтар:Сцяпан Ліхадзіеўскі|Сцяпан Ліхадзіеўскі]], беларускі паэт і літаратуразнавец <section end="13"/> <section begin="14"/>'''14 лютага''' * 1802 — нарадзіўся [[Аўтар:Багдан Залескі|Багдан Залескі]], польскі паэт * 1808 — памёр [[Аўтар:Джон Дыкенсан|Джон Дыкенсан]], амерыканскі палітык * 1841 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксей Іваноў|Аляксей Іваноў]], рускі паэт-гумарыст * 1937 — памёр [[Аўтар:Напалеон Чарноцкі|Напалеон Чарноцкі]], беларускі публіцыст, перакладчык <section end="14"/> <section begin="15"/>'''15 лютага''' * 1938 — загінуў [[Аўтар:Барыс Спарыхін|Барыс Спарыхін]], беларускі эканаміст * 1958 — памёр [[Аўтар:Язэп Рэшаць|Язэп Рэшаць]], беларускі рэлігійны дзеяч <section end="15"/> <section begin="17"/>'''17 лютага''' * 1856 — памёр [[Аўтар:Генрых Гейнэ|Гайнрых Гайнэ]], нямецкі паэт, публіцыст і крытык * 1910 — нарадзіўся [[Аўтар:Хведар Ільяшэвіч|Хведар Ільяшэвіч]], беларускі паэт, празаік, крытык, гісторык * 1938 — загінуў [[Аўтар:Міхась Багун|Міхась Багун]], беларускі паэт, празаік, перакладчык * 1957 ― памёр [[Аўтар:Зміцер Снежка|Зьміцер Снежка]], беларускі крытык і журналіст <section end="17"/> <section begin="18"/>'''18 лютага''' * 1546 — памёр [[Аўтар:Марцін Лютэр|Мартын Лютэр]], нямецкі рэлігійны дзеяч * 1564 — памёр [[Аўтар:Мікеланджэла Буанароці|Мікелянджэлё Буанароці]], італьянскі скульптар, жывапісец, паэт * 1882 — нарадзіўся [[Аўтар:Якаў Вокунеў|Якаў Вокунеў]], расейскі пісьменьнік-фантаст * 1893 — нарадзіўся [[Аўтар:Максім Гарэцкі|Максім Гарэцкі]], беларускі пісьменнік і літаратуразнавец * 1895 — нарадзіўся [[Аўтар:Захар Магілеўчык|Захар Магілеўчык]], беларускі навуковец у галіне медыцыны * 1912 ― нарадзіўся [[Аўтар:Клім Грыневіч|Клім Грыневіч]], беларускі паэт * 1916 — памерла [[Аўтар:Алаіза Пашкевіч (Цётка)|Цётка]], беларуская паэтка, грамадскі дзеяч, публіцыст <section end="18"/> <section begin="19"/>'''19 лютага''' * 1812 — нарадзіўся [[Аўтар:Зыгмунт Красінскі|Зыгмунт Красінскі]], польскі пісьменнік, класік польскае літаратуры * 1887 — памёр [[Аўтар:Эдуард Доўвес Дэкер|Эдуард Доўвэс Дэкер]], нідэрландскі пісьменнік * 1887 (або 1895) — нарадзіўся [[Аўтар:Ян Пазняк|Ян Пазняк]], беларускі грамадска-культурны дзеяч * 1920 — у газеце «Беларусь» (Менск) пачалася публікацыя паэмы [[Аўтар:Янка Купала|Янкі Купалы]] «[[Магіла льва]]» <section end="19"/> <section begin="21"/>'''21 лютага''' * 1918 — прынятая [[Першая Ўстаўная грамата]], створаны Народны сакратарыят БНР, першы беларускі ўрад * 1974 — памёр [[Аўтар:Лявон Савёнак|Лявон Савёнак]], беларускі пісьменнік <section end="21"/> <section begin="22"/>'''22 лютага''' * 1883 — нарадзіўся [[Аўтар:Станіслаў Булак-Балаховіч|Станіслаў Балаховіч]], беларускі вайсковы дзеяч * 1889 — нарадзіўся [[Аўтар:Мікола Байкоў|Мікола Байкоў]], беларускі філолаг * 1920 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксей Коршак|Аляксей Коршак]], беларускі паэт * 1947 — памёр [[Аўтар:Брачыслаў Фоўстка|Брачыслаў Фоўстка]], чэшскі сацыёлаг і філосаф <section end="22"/> <section begin="23"/>'''23 лютага''' * 1859 — памёр [[Аўтар:Зыгмунт Красінскі|Зыгмунт Красінскі]], польскі пісьменнік, класік польскае літаратуры * 1891 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхаіл Піятуховіч|Міхал Пятуховіч]], беларускі літаратуразнавец і крытык * 1907 — нарадзіўся [[Аўтар:Станіслаў Станкевіч (1907—1980)|Станіслаў Станкевіч]], беларускі грамадскі дзеяч, літаратуразнавец, крытык, публіцыст * 1943 — загінуў [[Аўтар:Уладзімір Кандраценя|Уладзімір Кандраценя]], беларускі пісьменьнік * 1945 — памёр [[Аўтар:Аляксей Мікалаевіч Талстой|Аляксей Талстой]], расейскі пісьменьнік * 1954 — памёр [[Аўтар:Мікалай Антонавіч Міцкевіч|Мікалай Міцкевіч]], беларускі рэжысэр і актор * 1958 — памёр [[Аўтар:Пятро Дудо|Пятро Дудо]], беларускі празаік <section end="23"/> <section begin="24"/>'''24 лютага''' * 1922 — памёр [[Аўтар:Ядвігін Ш.|Ядвігін Ш.]], беларускі пісьменнік, публіцыст * 1975 — памёр [[Аўтар:Віктар Казлоўскі|Віктар Казлоўскі]], беларускі паэт <section end="24"/> <section begin="25"/>'''25 лютага''' * 1909 — нарадзіўся [[Аўтар:Сяргей Дарожны|Сяргей Дарожны]], беларускі паэт * 1926 — загінуў [[Аўтар:Рыгор Жлобіч|Рыгор Жлобіч]], беларускі журналіст * 1939 — загінуў [[Аўтар:Канстанцін Гей|Канстанцін Гей]], савецкі палітычны дзеяч * 1952 — памёр [[Аўтар:Еўсцігней Міровіч|Еўсцігней Міровіч]], беларускі драматург <section end="25"/> <section begin="26"/>'''26 лютага''' * 1802 — нарадзіўся [[Аўтар:Віктор Гюго|Віктор Юго]], французскі пісьменнік, драматург * 1905 — нарадзіўся [[Аўтар:Янка Доўгі|Янка Доўгі]], беларускі публіцыст, паэт <section end="26"/> <section begin="27"/>'''27 лютага''' * 1903 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхась Явар|Міхась Явар]], беларускі паэт * 1945 — загінуў [[Аўтар:Аляксей Коршак|Аляксей Коршак]], беларускі паэт <section end="27"/> <section begin="28"/>'''28 лютага''' * 1846 — нарадзіўся [[Аўтар:Джамбул Джабаеў|Джамбул Джабаеў]], казахскі паэт * 1902 — нарадзіўся [[Аўтар:Сымон Куніцкі|Сымон Куніцкі]], беларускі крытык * 1902 — нарадзіўся [[Аўтар:Павел Гаўрыленка|Павел Гаўрыленка]], беларускі мастак * 1938 — загінуў [[Аўтар:Язэп Вазёрны|Язэп Вазёрны]], беларускі паэт * 1942 — загінуў [[Аўтар:Канстанцін Кернажыцкі|Канстанцін Кернажыцкі]], беларускі гісторык * 1951 — памёр [[Аўтар:Усевалад Вішнеўскі|Усевалад Вішнеўскі]], рускі савецкі пісьменнік <section end="28"/> jj1cdwlgj6o7w9k2ldvmzozb3fsa0b7 4 23928 288470 246596 2026-05-31T18:33:27Z Gleb Leo 2440 288470 wikitext text/x-wiki {{#lst:Вікікрыніцы:Каляндар}} ---- : [[Вікікрыніцы:Паэзія сёння/студзень]] : [[Вікікрыніцы:Проза сёння/студзень]] ---- <section begin="1"/>'''1 студзеня''' * 1467 — нарадзіўся [[Аўтар:Жыгімонт Стары|Жыгімонт Стары]], вялікі князь літоўскі і кароль польскі * 1831 — уладамі Расійскай імперыі было спыненае дзеянне [[Статут ВКЛ (1588)|Статута ВКЛ 1588 года]] ў Віцебскай і Магілёўскай губернях * 1861 — нарадзіўся [[Аўтар:Яўхім Карскі|Яўхім Карскі]], беларускі філолаг-славіст * 1892 — нарадзіўся [[Аўтар:Павел Мядзведзеў|Павел Мядзведзеў]], расійскі літаратуразнавец * 1907 — нарадзіўся [[Аўтар:Мікола Садковіч|Мікола Садковіч]], беларускі празаік * 1910 — у «Нашай Ніве» пачалася публікацыя «[[Кароткая гісторыя Беларусі|Кароткае гісторыі Беларусі]]» [[Аўтар:Вацлаў Ластоўскі|Вацлава Ластоўскага]] * 1919 — у Смаленску прыняты [[Маніхвэст Часоваго Работніча-Селянскаго Савецкаго Правіцяльства Беларусі (1919)|Маніхвэст Часовага рабоча-сялянскага ўраду Беларусі]], абвяшчалася Савецкая Сацыялістычная Рэспубліка Беларусь * 1919 — у Вільні была заснаваная беларуская гімназія * 1929 — у Менску была адкрытая Акадэмія Навук БССР * 1933 — у Вільні выйшаў першы нумар газеты «Родны край» <section end="1"/> <section begin="2"/>'''2 студзеня''' * 1793 — адбыўся Другі падзел Рэчы Паспалітай * 1902 — нарадзілася [[Аўтар:Юлія Дворкіна|Юлія Дворкіна]], беларускі літаратуразнавец * 1939 — памёр [[Аўтар:Раман Дмоўскі|Раман Дмоўскі]], польскі палітычны дзеяч, публіцыст * 1946 — загінуў [[Аўтар:Фабіян Абрантовіч|Фабіян Абрантовіч]], беларускі рэлігійны і грамадзкі дзеяч <section end="2"/> <section begin="3"/>'''3 студзеня''' * 1871 ― памёр [[Аўтар:Канстанцін Ушынскі|Канстанцін Ушынскі]], расійскі педагог, пісьменьнік * 1905 — нарадзіўся [[Аўтар:Уладзімір Хадыка|Уладзімір Хадыка]], беларускі паэт * 1923 — памёр [[Аўтар:Яраслаў Гашак|Яраслаў Гашак]], чэскі пісьменнік-сатырык * 1924 — памёр [[Аўтар:Іржы Волькер|Іржы Волькер]], чэшскі паэт <section end="3"/> <section begin="4"/>'''4 студзеня''' * 1729 — нарадзіўся [[Аўтар:Яўхім Храптовіч|Яўхім Храптовіч]], дзяржаўны дзеяч Вялікага Княства Літоўскага, паэт * 1846 — нарадзіўся [[Аўтар:Ян Карафіят|Ян Карафіят]], чэшскі дзіцячы пісьменнік, святар * 1869 — нарадзіўся [[Аўтар:Ядвігін Ш.|Ядвігін Ш.]], беларускі пісьменнік, публіцыст * 1900 — нарадзіўся [[Аўтар:Марк Даніэль|Марк Даніэль]], габрэйскі пісьменнік, драматург <section end="4"/> <section begin="5"/>'''5 студзеня''' * 1923 — [[Аўтар:Якуб Колас|Якуб Колас]] закончыў лірыка-эпічную паэму «[[Новая зямля]]» * 1938 — загінуў [[Аўтар:Міхась Адзярыха|Міхась Адзярыха]], беларускі краязнавец і педагог <section end="5"/> <section begin="6"/>'''6 студзеня''' * 1832 — нарадзіўся [[Аўтар:Гюстаў Дарэ|Гюстаў Дарэ]], французскі мастак * 1892 — нарадзіўся [[Аўтар:Адам Станкевіч|Адам Станкевіч]], беларускі літаратуразнавец, публіцыст, рэлігійны і палітычны дзеяч * 1900 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Адамовіч|Аляксандр Адамовіч]], беларускі савецкі партыйны і дзяржаўны дзеяч * 1945 — памерла [[Аўтар:Марыя Магдалена Радзівіл|Марыя Магдалена Радзівіл]], беларуская мецэнатка, дзякуючы ёй выйшаў «[[Вянок]]» [[Аўтар:Максім Багдановіч|Максіма Багдановіча]] і іншыя выданні * 1975 — памёр [[Аўтар:Захар Магілеўчык|Захар Магілеўчык]], беларускі навуковец у галіне медыцыны <section end="6"/> <section begin="7"/>'''7 студзеня''' * 1896 — нарадзіўся [[Аўтар:Іло Масашвілі|Іло Масашвілі]], грузінскі паэт * 1897 — нарадзіўся [[Аўтар:Язэп Адамовіч|Язэп Адамовіч]], беларускі савецкі дзяржаўны дзеяч * 1946 — памёр [[Аўтар:Марцін Карклін|Марцін Карклін]], беларускі савецкі дзяржаўны дзеяч * 1964 — памёр [[Аўтар:Янка Журба|Янка Журба]], беларускі паэт <section end="7"/> <section begin="8"/>'''8 студзеня''' * 1879 — нарадзіўся [[Аўтар:Сцяпан Васільчанка|Сцяпан Васільчанка]], украінскі пісьменнік * 1878 — памёр [[Аўтар:Мікалай Някрасаў|Мікалай Някрасаў]], расійскі паэт, празаік, публіцыст * 1889 — нарадзіўся [[Аўтар:Юльян Ленскі|Юльян Ленскі]], польскі палітык, дзеяч міжнароднага камуністычнага руху * 1902 — нарадзіўся [[Аўтар:Сцяпан Карабан|Сцяпан Карабан]], беларускі літаратуразнавец <section end="8"/> <section begin="9"/>'''9 студзеня''' * 1897 — нарадзіўся [[Аўтар:Васіль Шашалевіч|Васіль Шашалевіч]], беларускі драматург і паэт * 1944 — нарадзіўся [[Аўтар:Антанас Смятона|Антанас Смятона]], літоўскі палітык, прэзыдэнт Літвы (1919—1920, 1926—1940) * 1945 — заснаванае літаратурнае аб’яднанне «Шыпшына» <section end="9"/> <section begin="10"/>'''10 студзеня''' * 1882 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксей Мікалаевіч Талстой|Аляксей Талстой]], расейскі пісьменьнік * 1919 — нарадзіўся [[Аўтар:Аркадзь Гейнэ|Аркадзь Гейнэ]], беларускі паэт * 1920 — у газеце «Беларусь» (Менск) была ўпершыню апублікаваная паэма [[Аўтар:Янка Купала|Янкі Купалы]] «[[Зімою (Купала)|Зімою]]» * 1970 — памёр [[Аўтар:Меер Аксельрод|Меер Аксельрод]], беларускі мастак <section end="10"/> <section begin="12"/>'''12 студзеня''' * 1876 — нарадзіўся [[Аўтар:Джэк Лондан|Джэк Лондан]], амерыканскі пісьменнік * 1888 — нарадзіўся [[Аўтар:Язэп Каранеўскі|Язэп Каранеўскі]], беларускі савецкі дзяржаўны дзеяч, педагог, публіцыст <section end="12"/> <section begin="13"/>'''13 студзеня''' * 1885 — памёр [[Аўтар:Сымон Будны|Сымон Будны]], беларускі дзеяч Рэфармацыі <section end="13"/> <section begin="14"/>'''14 студзеня''' * 1893 — нарадзілася [[Аўтар:Канстанцыя Буйло|Канстанцыя Буйло]], беларуская паэтка * 1894 — нарадзіўся [[Аўтар:Пётр Юргялевіч|Пётр Юргялевіч]], беларускі мовазнавец * 1974 — памёр [[Аўтар:Сцяпан Карабан|Сцяпан Карабан]], беларускі літаратуразнавец <section end="14"/> <section begin="15"/>'''15 студзеня''' * 1885 — памёр [[Аўтар:Антон Адынец|Антон Адынец]], беларуска-польскі паэт, філарэт * 1894 — памёр [[Аўтар:Аляксей Іваноў|Аляксей Іваноў]], расійскі паэт-гумарыст * 1896 — нарадзіўся [[Аўтар:Леанід Хіжынскі|Леанід Хіжынскі]], расійскі мастак * 1909 — У «Нашай Ніве» была ўпершыню апублікаваная паэма [[Аўтар:Янка Купала|Янкі Купалы]] «[[За што?.. (Ой, мае вы песні…)|За што?]]» <section end="15"/> <section begin="16"/>'''16 студзеня''' * 1901 — нарадзіўся [[Аўтар:Мікалай Антонавіч Міцкевіч|Мікалай Міцкевіч]], беларускі рэжысёр і актор <section end="16"/> <section begin="17"/>'''17 студзеня''' * 1901 — нарадзіўся [[Аўтар:Рыгор Эпік|Рыгор Эпік]], украінскі пісьменнік * 1921 — памёр [[Аўтар:Андрэй Зязюля|Андрэй Зязюля]], беларускі паэт і святар <section end="17"/> <section begin="18"/>'''18 студзеня''' * 1891 — нарадзіўся [[Аўтар:Фабіян Ярэміч|Фабіян Ярэміч]], беларускі пасол у польскім Сойме, грамадска-культурны дзеяч * 1895 — нарадзіўся [[Аўтар:Лявон Більдзюкевіч|Лявон Більдзюкевіч]], беларускі педагог, матэматык, грамадскі дзеяч * 1936 — памёр [[Аўтар:Джозеф Рэдзьярд Кіплінг|Джозэф Рэд’ярд Кіплінг]], англійскі пісьменнік, паэт * 1940 — памёр [[Аўтар:Казімеж Пшэрва-Тэтмаер|Казімер Пшэрва-Тэтмаер]], польскі пісьменнік * 1967 — памёр [[Аўтар:Аркадзь Чарнышэвіч|Аркадзь Чарнышэвіч]], беларускі пісьменнік * 1972 — памёр [[Аўтар:Яфрэм Карнейчык|Яфрэм Карнейчык]], беларускі гісторык <section end="18"/> <section begin="19"/>'''19 студзеня''' * 1863 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Серафімовіч|Аляксандр Серафімовіч]], расійскі пісьменнік * 1934 — памёр [[Аўтар:Іван Фурман|Іван Фурман]], беларускі мастацтвазнавец і краязнавец * 1949 — памёр [[Аўтар:Аляксандр Серафімовіч|Аляксандр Серафімовіч]], расійскі пісьменнік <section end="19"/> <section begin="20"/>'''20 студзеня''' * 1892 — нарадзіўся [[Аўтар:Браніслаў Тарашкевіч|Браніслаў Тарашкевіч]], беларускі мовазнавец, палітычны дзеяч * 1907 — нарадзіўся [[Аўтар:Іван Лушчыцкі|Іван Лушчыцкі]], беларускі філёзаф * 1944 — загінуў [[Аўтар:Сяргей Знаёмы|Сяргей Знаёмы]], беларускі пісьменнік, журналіст * 1955 — памёр [[Аўтар:Лукаш Дзекуць-Малей|Лукаш Дзекуць-Малей]], беларускі рэлігійны і грамадскі дзеяч, перакладчык <section end="20"/> <section begin="21"/>'''21 студзеня''' * 1818 — нарадзіўся [[Аўтар:Адам Кіркор|Адам Кіркор]], беларускі гісторык, публіцыст, выдавец, краязнавец, літаратуразнавец * 1870 — памёр [[Аўтар:Аляксандр Герцэн|Аляксандр Герцэн]], расейскі пісьменнік, публіцыст, філосаф * 1883 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхал Запольскі|Міхал Запольскі]], беларускі пісьменнік, публіцыст * 1905 — нарадзілася [[Аўтар:Ванда Васілеўская|Ванда Васілеўская]], польская пісьменніца * 1940 — загінуў [[Аўтар:Яўхім Кроль|Яўхім Кроль]], беларускі савецкі вайсковы дзеяч * 1943 — памёр [[Аўтар:Ісак Сербаў|Ісак Сербаў]], беларускі гісторык, этнограф <section end="21"/> <section begin="22"/>'''22 студзеня''' * 1788 — нарадзіўся [[Аўтар:Джордж Байран|Джордж Байран]], англійскі паэт і драматург * 1963 — загінуў [[Аўтар:Джон Кенэдзі|Джон Кенэдзі]], амерыканскі палітык <section end="22"/> <section begin="23"/>'''23 студзеня''' * 1793 — Расія і Прусія падпісалі канвенцыю, паводле якой адбыўся Другі падзел Рэчы Паспалітай * 1874 — нарадзіўся [[Аўтар:Ян Урбан (1874—1940)|Ян Урбан]], беларуска-польскі рэлігійны дзеяч * 1878 — нарадзіўся [[Аўтар:Отан Жупанчыч|Отан Жупанчыч]], славенскі пісьменнік * 1883 — памёр [[Аўтар:Гюстаў Дарэ|Гюстаў Дарэ]], французскі мастак * 1889 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхаіл Дабрынін|Міхаіл Дабрынін]], беларускі літаратуразнавец * 1891 — нарадзіўся [[Аўтар:Павел Тычына|Павел Тычына]], украінскі паэт * 1938 — загінуў [[Аўтар:Вацлаў Ластоўскі|Вацлаў Ластоўскі]], беларускі пісьменнік, публіцыст і палітычны дзеяч <section end="23"/> <section begin="24"/>'''24 студзеня''' * 1897 — нарадзіўся [[Аўтар:Васіль Купрэвіч|Васіль Купрэвіч]], беларускі батанік * 1922 — [[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]] напісаў верш «[[Перад будучыняй]]», забаронены ў СССР <section end="24"/> <section begin="25"/>'''25 студзеня''' * 1804 — нарадзіўся [[Аўтар:Антон Адынец|Антон Адынец]], беларуска-польскі паэт, філарэт * 1853 — нарадзіўся [[Аўтар:Васіль Вахцераў|Васіль Вахцераў]], расейскі педагог * 1869 — нарадзіўся [[Аўтар:Адам Гурыновіч|Адам Гурыновіч]], беларускі паэт, фалькларыст, рэвалюцыянер * 1938 — памёр [[Аўтар:Тамаш Грыб|Тамаш Грыб]], беларускі грамадска-палітычны і культурны дзеяч, публіцыст <section end="25"/> <section begin="26"/>'''26 студзеня''' * 1907 — нарадзіўся [[Аўтар:Іван Шапавалаў|Іван Шапавалаў]], беларускі пісьменнік <section end="26"/> <section begin="27"/>'''27 студзеня''' * 1896 — нарадзілася [[Аўтар:Марта Альтберг|Марта Альтберг]], беларуска-латыская пісьменьніца * 1900 — нарадзіўся [[Аўтар:Алексантэры Ахола-Вало|Аляксандр Ахола-Вало]], беларуска-фінскі мастак * 1974 — памёр [[Аўтар:Уладзімір Стэльмах|Уладзімір Стэльмах]], беларускі драматург <section end="27"/> <section begin="28"/>'''28 студзеня''' * 1895 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Хацкевіч|Аляксандр Хацкевіч]], беларускі савецкі палітычны дзеяч <section end="28"/> <section begin="29"/>'''29 студзеня''' * 1878 — нарадзіўся [[Аўтар:Уладзімір Самойла|Уладзімір Самойла]], публіцыст, літаратурны крытык, філосаф * 1882 — нарадзіўся [[Аўтар:Франклін Рузвельт|Франклін Рузвельт]], амерыканскі палітык * 1884 — нарадзіўся [[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Луцкевіч]], беларускі палітычны дзеяч, гісторык, літаратуразнавец, публіцыст * 1897 — нарадзіўся [[Аўтар:Генадзь Змудзінскі|Генадзь Змудзінскі]], беларускі мастак * 1929 — памёр [[Аўтар:Жорж Ру (1853—1929)|Жорж Ру]], французскі мастак і ілюстратар <section end="29"/> <section begin="31"/>'''31 студзеня''' * 1892 — нарадзіўся [[Аўтар:Алесь Гурло|Алесь Гурло]], беларускі паэт, празаік, перакладчык * 1929 — памёр [[Аўтар:Ян Карафіят|Ян Карафіят]], чэшскі дзіцячы пісьменнік, святар <section end="31"/> nlegu8tm9c9hqg1j4biyze8e8bayguz 288569 288470 2026-06-01T10:56:37Z Gleb Leo 2440 288569 wikitext text/x-wiki {{#lst:Вікікрыніцы:Каляндар}} ---- : [[Вікікрыніцы:Паэзія сёння/студзень]] : [[Вікікрыніцы:Проза сёння/студзень]] ---- <section begin="1"/>'''1 студзеня''' * 1467 — нарадзіўся [[Аўтар:Жыгімонт Стары|Жыгімонт Стары]], вялікі князь літоўскі і кароль польскі * 1831 — уладамі Расійскай імперыі было спыненае дзеянне [[Статут ВКЛ (1588)|Статута ВКЛ 1588 года]] ў Віцебскай і Магілёўскай губернях * 1861 — нарадзіўся [[Аўтар:Яўхім Карскі|Яўхім Карскі]], беларускі філолаг-славіст * 1892 — нарадзіўся [[Аўтар:Павел Мядзведзеў|Павел Мядзведзеў]], расійскі літаратуразнавец * 1907 — нарадзіўся [[Аўтар:Мікола Садковіч|Мікола Садковіч]], беларускі празаік * 1910 — у «Нашай Ніве» пачалася публікацыя «[[Кароткая гісторыя Беларусі|Кароткае гісторыі Беларусі]]» [[Аўтар:Вацлаў Ластоўскі|Вацлава Ластоўскага]] * 1919 — у Смаленску прыняты [[Маніхвэст Часоваго Работніча-Селянскаго Савецкаго Правіцяльства Беларусі (1919)|Маніхвэст Часовага рабоча-сялянскага ўраду Беларусі]], абвяшчалася Савецкая Сацыялістычная Рэспубліка Беларусь * 1919 — у Вільні была заснаваная беларуская гімназія * 1929 — у Менску была адкрытая Акадэмія Навук БССР * 1933 — у Вільні выйшаў першы нумар газеты «Родны край» <section end="1"/> <section begin="2"/>'''2 студзеня''' * 1793 — адбыўся Другі падзел Рэчы Паспалітай * 1902 — нарадзілася [[Аўтар:Юлія Дворкіна|Юлія Дворкіна]], беларускі літаратуразнавец * 1939 — памёр [[Аўтар:Раман Дмоўскі|Раман Дмоўскі]], польскі палітычны дзеяч, публіцыст * 1946 — загінуў [[Аўтар:Фабіян Абрантовіч|Фабіян Абрантовіч]], беларускі рэлігійны і грамадзкі дзеяч <section end="2"/> <section begin="3"/>'''3 студзеня''' * 1871 ― памёр [[Аўтар:Канстанцін Ушынскі|Канстанцін Ушынскі]], расійскі педагог, пісьменьнік * 1905 — нарадзіўся [[Аўтар:Уладзімір Хадыка|Уладзімір Хадыка]], беларускі паэт * 1923 — памёр [[Аўтар:Яраслаў Гашак|Яраслаў Гашак]], чэскі пісьменнік-сатырык * 1924 — памёр [[Аўтар:Іржы Волькер|Іржы Волькер]], чэшскі паэт <section end="3"/> <section begin="4"/>'''4 студзеня''' * 1729 — нарадзіўся [[Аўтар:Яўхім Храптовіч|Яўхім Храптовіч]], дзяржаўны дзеяч Вялікага Княства Літоўскага, паэт * 1846 — нарадзіўся [[Аўтар:Ян Карафіят|Ян Карафіят]], чэшскі дзіцячы пісьменнік, святар * 1869 — нарадзіўся [[Аўтар:Ядвігін Ш.|Ядвігін Ш.]], беларускі пісьменнік, публіцыст * 1900 — нарадзіўся [[Аўтар:Марк Даніэль|Марк Даніэль]], габрэйскі пісьменнік, драматург <section end="4"/> <section begin="5"/>'''5 студзеня''' * 1923 — [[Аўтар:Якуб Колас|Якуб Колас]] закончыў лірыка-эпічную паэму «[[Новая зямля]]» * 1938 — загінуў [[Аўтар:Міхась Адзярыха|Міхась Адзярыха]], беларускі краязнавец і педагог <section end="5"/> <section begin="6"/>'''6 студзеня''' * 1832 — нарадзіўся [[Аўтар:Гюстаў Дарэ|Гюстаў Дарэ]], французскі мастак * 1892 — нарадзіўся [[Аўтар:Адам Станкевіч|Адам Станкевіч]], беларускі літаратуразнавец, публіцыст, рэлігійны і палітычны дзеяч * 1900 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Адамовіч|Аляксандр Адамовіч]], беларускі савецкі партыйны і дзяржаўны дзеяч * 1945 — памерла [[Аўтар:Марыя Магдалена Радзівіл|Марыя Магдалена Радзівіл]], беларуская мецэнатка, дзякуючы ёй выйшаў «[[Вянок]]» [[Аўтар:Максім Багдановіч|Максіма Багдановіча]] і іншыя выданні * 1975 — памёр [[Аўтар:Захар Магілеўчык|Захар Магілеўчык]], беларускі навуковец у галіне медыцыны <section end="6"/> <section begin="7"/>'''7 студзеня''' * 1896 — нарадзіўся [[Аўтар:Іло Масашвілі|Іло Масашвілі]], грузінскі паэт * 1897 — нарадзіўся [[Аўтар:Язэп Адамовіч|Язэп Адамовіч]], беларускі савецкі дзяржаўны дзеяч * 1946 — памёр [[Аўтар:Марцін Карклін|Марцін Карклін]], беларускі савецкі дзяржаўны дзеяч * 1964 — памёр [[Аўтар:Янка Журба|Янка Журба]], беларускі паэт <section end="7"/> <section begin="8"/>'''8 студзеня''' * 1879 — нарадзіўся [[Аўтар:Сцяпан Васільчанка|Сцяпан Васільчанка]], украінскі пісьменнік * 1878 — памёр [[Аўтар:Мікалай Някрасаў|Мікалай Някрасаў]], расійскі паэт, празаік, публіцыст * 1889 — нарадзіўся [[Аўтар:Юльян Ленскі|Юльян Ленскі]], польскі палітык, дзеяч міжнароднага камуністычнага руху * 1902 — нарадзіўся [[Аўтар:Сцяпан Карабан|Сцяпан Карабан]], беларускі літаратуразнавец <section end="8"/> <section begin="9"/>'''9 студзеня''' * 1897 — нарадзіўся [[Аўтар:Васіль Шашалевіч|Васіль Шашалевіч]], беларускі драматург і паэт * 1944 — нарадзіўся [[Аўтар:Антанас Смятона|Антанас Смятона]], літоўскі палітык, прэзыдэнт Літвы (1919—1920, 1926—1940) * 1945 — заснаванае літаратурнае аб’яднанне «Шыпшына» <section end="9"/> <section begin="10"/>'''10 студзеня''' * 1882 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксей Мікалаевіч Талстой|Аляксей Талстой]], расейскі пісьменьнік * 1919 — нарадзіўся [[Аўтар:Аркадзь Гейнэ|Аркадзь Гейнэ]], беларускі паэт * 1920 — у газеце «Беларусь» (Менск) была ўпершыню апублікаваная паэма [[Аўтар:Янка Купала|Янкі Купалы]] «[[Зімою (Купала)|Зімою]]» * 1970 — памёр [[Аўтар:Меер Аксельрод|Меер Аксельрод]], беларускі мастак <section end="10"/> <section begin="12"/>'''12 студзеня''' * 1876 — нарадзіўся [[Аўтар:Джэк Лондан|Джэк Лондан]], амерыканскі пісьменнік * 1888 — нарадзіўся [[Аўтар:Язэп Каранеўскі|Язэп Каранеўскі]], беларускі савецкі дзяржаўны дзеяч, педагог, публіцыст <section end="12"/> <section begin="13"/>'''13 студзеня''' * 1885 — памёр [[Аўтар:Сымон Будны|Сымон Будны]], беларускі дзеяч Рэфармацыі <section end="13"/> <section begin="14"/>'''14 студзеня''' * 1893 — нарадзілася [[Аўтар:Канстанцыя Буйло|Канстанцыя Буйло]], беларуская паэтка * 1894 — нарадзіўся [[Аўтар:Пётр Юргялевіч|Пётр Юргялевіч]], беларускі мовазнавец * 1974 — памёр [[Аўтар:Сцяпан Карабан|Сцяпан Карабан]], беларускі літаратуразнавец <section end="14"/> <section begin="15"/>'''15 студзеня''' * 1885 — памёр [[Аўтар:Антон Адынец|Антон Адынец]], беларуска-польскі паэт, філарэт * 1894 — памёр [[Аўтар:Аляксей Іваноў|Аляксей Іваноў]], расійскі паэт-гумарыст * 1896 — нарадзіўся [[Аўтар:Леанід Хіжынскі|Леанід Хіжынскі]], расійскі мастак * 1909 — У «Нашай Ніве» была ўпершыню апублікаваная паэма [[Аўтар:Янка Купала|Янкі Купалы]] «[[За што?.. (Ой, мае вы песні…)|За што?]]» <section end="15"/> <section begin="16"/>'''16 студзеня''' * 1901 — нарадзіўся [[Аўтар:Мікалай Антонавіч Міцкевіч|Мікалай Міцкевіч]], беларускі рэжысёр і актор <section end="16"/> <section begin="17"/>'''17 студзеня''' * 1901 — нарадзіўся [[Аўтар:Рыгор Эпік|Рыгор Эпік]], украінскі пісьменнік * 1921 — памёр [[Аўтар:Андрэй Зязюля|Андрэй Зязюля]], беларускі паэт і святар <section end="17"/> <section begin="18"/>'''18 студзеня''' * 1891 — нарадзіўся [[Аўтар:Фабіян Ярэміч|Фабіян Ярэміч]], беларускі пасол у польскім Сойме, грамадска-культурны дзеяч * 1895 — нарадзіўся [[Аўтар:Лявон Більдзюкевіч|Лявон Більдзюкевіч]], беларускі педагог, матэматык, грамадскі дзеяч * 1936 — памёр [[Аўтар:Джозеф Рэдзьярд Кіплінг|Джозэф Рэд’ярд Кіплінг]], англійскі пісьменнік, паэт * 1940 — памёр [[Аўтар:Казімеж Пшэрва-Тэтмаер|Казімер Пшэрва-Тэтмаер]], польскі пісьменнік * 1967 — памёр [[Аўтар:Аркадзь Чарнышэвіч|Аркадзь Чарнышэвіч]], беларускі пісьменнік * 1972 — памёр [[Аўтар:Яфрэм Карнейчык|Яфрэм Карнейчык]], беларускі гісторык <section end="18"/> <section begin="19"/>'''19 студзеня''' * 1863 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Серафімовіч|Аляксандр Серафімовіч]], расійскі пісьменнік * 1934 — памёр [[Аўтар:Іван Фурман|Іван Фурман]], беларускі мастацтвазнавец і краязнавец * 1949 — памёр [[Аўтар:Аляксандр Серафімовіч|Аляксандр Серафімовіч]], расійскі пісьменнік <section end="19"/> <section begin="20"/>'''20 студзеня''' * 1892 — нарадзіўся [[Аўтар:Браніслаў Тарашкевіч|Браніслаў Тарашкевіч]], беларускі мовазнавец, палітычны дзеяч * 1907 — нарадзіўся [[Аўтар:Іван Лушчыцкі|Іван Лушчыцкі]], беларускі філёзаф * 1944 — загінуў [[Аўтар:Сяргей Знаёмы|Сяргей Знаёмы]], беларускі пісьменнік, журналіст * 1955 — памёр [[Аўтар:Лукаш Дзекуць-Малей|Лукаш Дзекуць-Малей]], беларускі рэлігійны і грамадскі дзеяч, перакладчык <section end="20"/> <section begin="21"/>'''21 студзеня''' * 1818 — нарадзіўся [[Аўтар:Адам Кіркор|Адам Кіркор]], беларускі гісторык, публіцыст, выдавец, краязнавец, літаратуразнавец * 1870 — памёр [[Аўтар:Аляксандр Герцэн|Аляксандр Герцэн]], расейскі пісьменнік, публіцыст, філосаф * 1883 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхал Запольскі|Міхал Запольскі]], беларускі пісьменнік, публіцыст * 1905 — нарадзілася [[Аўтар:Ванда Васілеўская|Ванда Васілеўская]], польская пісьменніца * 1940 — загінуў [[Аўтар:Яўхім Кроль|Яўхім Кроль]], беларускі савецкі вайсковы дзеяч * 1943 — памёр [[Аўтар:Ісак Сербаў|Ісак Сербаў]], беларускі гісторык, этнограф <section end="21"/> <section begin="22"/>'''22 студзеня''' * 1788 — нарадзіўся [[Аўтар:Джордж Байран|Джордж Байран]], англійскі паэт і драматург * 1963 — загінуў [[Аўтар:Джон Кенэдзі|Джон Кенэдзі]], амерыканскі палітык <section end="22"/> <section begin="23"/>'''23 студзеня''' * 1793 — Расія і Прусія падпісалі канвенцыю, паводле якой адбыўся Другі падзел Рэчы Паспалітай * 1874 — нарадзіўся [[Аўтар:Ян Урбан (1874—1940)|Ян Урбан]], беларуска-польскі рэлігійны дзеяч * 1878 — нарадзіўся [[Аўтар:Отан Жупанчыч|Отан Жупанчыч]], славенскі пісьменнік * 1883 — памёр [[Аўтар:Гюстаў Дарэ|Гюстаў Дарэ]], французскі мастак * 1889 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхаіл Дабрынін|Міхаіл Дабрынін]], беларускі літаратуразнавец * 1891 — нарадзіўся [[Аўтар:Павел Тычына|Павел Тычына]], украінскі паэт * 1938 — загінуў [[Аўтар:Вацлаў Ластоўскі|Вацлаў Ластоўскі]], беларускі пісьменнік, публіцыст і палітычны дзеяч <section end="23"/> <section begin="24"/>'''24 студзеня''' * 1897 — нарадзіўся [[Аўтар:Васіль Купрэвіч|Васіль Купрэвіч]], беларускі батанік * 1922 — [[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]] напісаў верш «[[Перад будучыняй]]», забаронены ў СССР <section end="24"/> <section begin="25"/>'''25 студзеня''' * 1804 — нарадзіўся [[Аўтар:Антон Адынец|Антон Адынец]], беларуска-польскі паэт, філарэт * 1853 — нарадзіўся [[Аўтар:Васіль Вахцераў|Васіль Вахцераў]], расейскі педагог * 1869 — нарадзіўся [[Аўтар:Адам Гурыновіч|Адам Гурыновіч]], беларускі паэт, фалькларыст, рэвалюцыянер * 1935 — памёр [[Аўтар:Валяр’ян Куйбышаў|Валяр’ян Куйбышаў]], савецкі партыйны і палітычны дзеяч * 1938 — памёр [[Аўтар:Тамаш Грыб|Тамаш Грыб]], беларускі грамадска-палітычны і культурны дзеяч, публіцыст <section end="25"/> <section begin="26"/>'''26 студзеня''' * 1907 — нарадзіўся [[Аўтар:Іван Шапавалаў|Іван Шапавалаў]], беларускі пісьменнік <section end="26"/> <section begin="27"/>'''27 студзеня''' * 1896 — нарадзілася [[Аўтар:Марта Альтберг|Марта Альтберг]], беларуска-латыская пісьменьніца * 1900 — нарадзіўся [[Аўтар:Алексантэры Ахола-Вало|Аляксандр Ахола-Вало]], беларуска-фінскі мастак * 1974 — памёр [[Аўтар:Уладзімір Стэльмах|Уладзімір Стэльмах]], беларускі драматург <section end="27"/> <section begin="28"/>'''28 студзеня''' * 1895 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксандр Хацкевіч|Аляксандр Хацкевіч]], беларускі савецкі палітычны дзеяч <section end="28"/> <section begin="29"/>'''29 студзеня''' * 1878 — нарадзіўся [[Аўтар:Уладзімір Самойла|Уладзімір Самойла]], публіцыст, літаратурны крытык, філосаф * 1882 — нарадзіўся [[Аўтар:Франклін Рузвельт|Франклін Рузвельт]], амерыканскі палітык * 1884 — нарадзіўся [[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Луцкевіч]], беларускі палітычны дзеяч, гісторык, літаратуразнавец, публіцыст * 1897 — нарадзіўся [[Аўтар:Генадзь Змудзінскі|Генадзь Змудзінскі]], беларускі мастак * 1929 — памёр [[Аўтар:Жорж Ру (1853—1929)|Жорж Ру]], французскі мастак і ілюстратар <section end="29"/> <section begin="31"/>'''31 студзеня''' * 1892 — нарадзіўся [[Аўтар:Алесь Гурло|Алесь Гурло]], беларускі паэт, празаік, перакладчык * 1929 — памёр [[Аўтар:Ян Карафіят|Ян Карафіят]], чэшскі дзіцячы пісьменнік, святар <section end="31"/> rgpoght5b9fby6bb1lkiu7d5wsdadmo 102 25846 288538 173886 2026-06-01T08:14:41Z Gleb Leo 2440 288538 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара | Прозвішча =Хурсік | Імёны =Сымон | Першая літара прозвішча =Х | Варыянты імёнаў =псэўданім: С. Багун | Апісанне =беларускі празаік і перакладчык | Іншае = | ДН = 31 студзеня (13 лютага) 1902 | Месца нараджэння = Снусцік, Ігуменскі павет, Менская губэрня, Расейская імпэрыя | ДС = 31 сакавіка 1972 (70 гадоў) | Месца смерці = Караганда, Казаская Савецкая Сацыялістычная Рэспубліка, СССР | Выява =Symon Chursik. Сымон Хурсік (1926).jpg | Вікіпедыя =Сымон Хурсік | Вікіпедыя2 =Сымон Хурсік | Вікіцытатнік = | Вікісховішча =Category:Symon Chursik | Вікіліўр = | ЭСБЕ = | Катэгорыя = Сымон Хурсік | Google = }} == Творы == {{All works‎}} === Проза === *[[Францішак Скарына (Хурсік)|Францішак Скарына]] // {{Fine|[[Наддзьвіньне (1926)|Наддзьвіньне]]. Полацак: Выданьне Полацкай філіі „Маладняка“, 1926}} * [[Чужынец (Хурсік)|Чужынец]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 10 лістапада 1929. — [[Звязда (газета)/1929/256|№256 (3364)]]}} '''Зборнікі''' * {{Скан|[[Першы паўстанак (1925)|Першы паўстанак]]|Першы паўстанак (1925).pdf}}. {{Fine|Менск: Выданьне ЦБ Маладняка, 1925}} * {{Скан|[[Шляхамі навальніц (1930)|Шляхамі навальніц]]|Шляхамі навальніц (1930).pdf}}. {{Fine|Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} === Паэзія === *[[Адказ (Хурсік)|Адказ]] // {{Fine|[[Наддзьвіньне (1926)|Наддзьвіньне]]. Полацак: Выданьне Полацкай філіі „Маладняка“, 1926}} *[[Стой пралетары пільней на пасту!]] // {{Fine|[[Росквіт (1927)|Росквіт]]. Полацак: Выданьне Полацкай філіі „Маладняка“, 1927}} *[[Эй, брат!..|Эй, брат]] // {{Fine|[[Росквіт (1927)|Росквіт]]. Полацак: Выданьне Полацкай філіі „Маладняка“, 1927}} *[[Зьвіні струна…|Зьвіні струна]] // {{Fine|[[Росквіт (1927)|Росквіт]]. Полацак: Выданьне Полацкай філіі „Маладняка“, 1927}} *[[Вясна ідзе!..|Вясна ідзе]] // {{Fine|[[Росквіт (1927)|Росквіт]]. Полацак: Выданьне Полацкай філіі „Маладняка“, 1927}} *[[Ой ты, гаю…|Ой ты, гаю]] // {{Fine|[[Росквіт (1927)|Росквіт]]. Полацак: Выданьне Полацкай філіі „Маладняка“, 1927}} == Публіцыстыка == * [[Аб працы «Маладняка»|Аб працы „Маладняка“]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 21 ноября 1925. — №?}} * [[Полацкая філія (Хурсік)|Полацкая філія]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 21 ноября 1925. — №?}} == Пра аўтара == * ''[[Аўтар:Максім Гарэцкі|Гарэцкі, М]]''. [[Маладняк за пяць гадоў (1928)/IX/Сымон Хурсік|Сымон Хурсік]] // {{Fine|[[Маладняк за пяць гадоў (1928)|Маладняк за пяць гадоў]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} {{PD-Беларусь}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Беларускія паэты]] [[Катэгорыя:Празаікі]] [[Катэгорыя:Перакладчыкі]] [[Катэгорыя:Сябры літаратурнага аб’яднання «Наддзвінне»‎]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] 5wnzaqmk024ozy37jpcevy01ord4oc7 102 28866 288520 241156 2026-05-31T21:41:37Z Gleb Leo 2440 288520 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара | Прозвішча = Мурашка | Імёны = Рыгор | Першая літара прозвішча = М | Варыянты імёнаў = Рыго́р Дані́лавіч Мура́шка | Апісанне = беларускі пісьменьнік | Іншае = | ДН = 16 лютага 1902 | Месца нараджэння = в. Бязьверхавічы, цяпер Слуцкі раён | ДС = красавік 1944 | Месца смерці = | Выява = | Вікіпедыя = Рыгор Данілавіч Мурашка | Вікіпедыя2 = Рыгор Мурашка | Вікіцытатнік = | Вікісховішча = Category:Ryhor Muraška | Вікіліўр = | ЭСБЕ = | Катэгорыя = Рыгор Мурашка | Google = }} == Творы == {{Усе творы}} * [[Пасьвянціў]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 1 мая 1926. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1926/98|№98 (1693)]]}} * ''[[Аўтар:Платон Галавач|Галавач, П]]., [[Аўтар:Ілары Барашка|Барашка, І]]''. [[Памяці таварыша (Галавач, Барашка, Мурашка)|Памяці таварыша]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 3 верасьня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/200|№200 (3308)]]}} * [[Пад трыма шкурамі]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя рэволюцыі]]. — 1938. — [[Полымя (часопіс)/1938/9|№9]]}} === Аповесці === * [[Прыгранічны манастыр]] === Раманы === * {{Скан|Сын (Мурашка)|Сын (1933).pdf}} === Крытыка === * {{Скан|[[Дык дзе-ж зямля?]]|Дык дзе-ж зямля? (1929).pdf}} // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — Сакавік 1929. — [[Маладняк (часопіс)/1929/3|№3]]}} * [[Ці баяздольная часопісь «Маладняк»?|Ці баяздольная часопісь „Маладняк“?]] // {{Fine|[[Літаратура і мастацтва (газета)|Літаратура і мастацтва]]. — 21 красавіка 1932. — [[Літаратура і мастацтва (газета)/1932/6|№6]]}} * [[Маладая проза (Мурашка)|Маладая проза]] // {{Fine|[[Літаратура і мастацтва (газета)|Літаратура і мастацтва]]. — 5 лістапада 1939. — [[Літаратура і мастацтва (газета)/1939/37|№37 (451)]]}} == Публіцыстыка == * [[Надуманае, фальшывае апавяданьне]] // {{Fine|[[Літаратура і мастацтва (газета)|Літаратура і мастацтва]]. — 3 верасня 1939. — [[Літаратура і мастацтва (газета)/1939/31|№31 (445)]]}} * [[Праз дваццаць год (Мурашка)|Праз дваццаць год]] // {{Fine|[[Літаратура і мастацтва (газета)|Літаратура і мастацтва]]. — 21 верасня 1939. — [[Літаратура і мастацтва (газета)/1939/33|№33 (447)]]}} * [[Вітаю шчыра (Мурашка)|Вітаю шчыра]] // {{Fine|[[Літаратура і мастацтва (газета)|Літаратура і мастацтва]]. — 3 снежня 1939. — [[Літаратура і мастацтва (газета)/1939/40|№40 (454)]]}} == Пра аўтара == * ''[[Аўтар:Максім Гарэцкі|Гарэцкі, М]]''. [[Маладняк за пяць гадоў (1928)/IX/Рыгор Мурашка|Рыгор Мурашка]] // {{Fine|[[Маладняк за пяць гадоў (1928)|Маладняк за пяць гадоў]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Беларускія празаікі]] [[Катэгорыя:Савецкія вайскоўцы]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] 3hi62vhcmiowzxolaggdo7s4ndt39e5 0 34375 288515 100013 2026-05-31T21:38:12Z Gleb Leo 2440 Gleb Leo перанёс старонку [[Замест вянка на магілу маладога песняра Паўлюка Труса (Глебка)]] у [[Замест вянка (Глебка)]] 100013 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Замест вянка на магілу маладога песняра Паўлюка Труса | аўтар = Пятро Глебка | секцыя = Верш | год = 1929 | папярэдні = | наступны = | анатацыі = }} <poem>Любы дружа, блізкі, як жа ты далёка! Ані песень-казак, ані слоў не чуеш, Крыллямі лапоча над магілай сокал І тугу, і скруху чорную пільнуе. Прыйдзе зорны вечар, сумам апавіты, Белы месяц стане ціха над садамі, І нап’юцца кветкі, роснай акавіты, Музыкі пальюцца залатыя гамы. Пададуць сігналы, зашумяць турбіны, Усміхнецца сонца ясна над крыніцай, Толькі табе гэтай музыкаю дзіўнай Не судзіла доля, любы дружа, ўпіцца. Кветкамі ўбралі тваю хату людзі, Ні вянкоў, ні песень ты з іх не звіваеш, І рыдаюць сёстры, падаюць на грудзі, А краіна змоўкла, быццам нежывая. Беларусь, даволі над магілай плакаць – Гэтай цяжкай страты аніяк не вернеш. Як вясна настане, будзем гора латаць: Кветкамі магілу мы яго ўбяром. Будуць тыя кветкі складзены, як песні, Бо замест пялёсткаў – залатыя словы Расцвітуць чароўна рана напрадвесні, І не звяне вечна цвет іх каляровы. Прыйдзе зорны вечар, сумам апавіты, Белы месяц стане ціха над садамі, І нап’юцца кветкі роснай акавіты, Музыкі пальюцца залатыя гамы. Аж да зор акорды узляцяць высока, У надхмар’і цьмяным ноччу заначуюць. Любы дружа, блізкі, будзеш ты далёка, Але песні тыя ўсё ж такі пачуеш!</poem> [[Катэгорыя:Вершы Пятра Глебкі]] 9cvrz7b8iwr0ktx5hvysej29zqonqq8 102 39088 288507 288235 2026-05-31T19:42:11Z Gleb Leo 2440 288507 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Міхась |Прозвішча = Гольдберг |Варыянты імёнаў = Міхаіл Лейбавіч Златагораў |Выява = Міхась Гольдбэрг (1926).jpg |ДН = 25 сьнежня 1908 |Месца нараджэння = Менск, Менская губэрня, Расейская імпэрыя |ДС = 1968 |Месца смерці = |Апісанне = беларуска-расейскі пісьменнік |Іншае = |Вікіпедыя = Міхась Гольдберг |Вікіпедыя2 = Міхась Гольдберг |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = Category:Michaś Holdberh |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Міхась Гольдберг |Першая літара прозвішча = Г }} == Творы == {{Усе творы}} * [[Роднае… (Гольдберг)|Роднае…]] // {{Fine|[[Чырвоная змена (газета)|Чырвоная Зьмена]]. — 5 мая 1927. — [[Чырвоная змена (газета)/1927/50|50 (432)]]}} * [[Прудкі (Гольдберг)|Прудкі]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 29 студзеня—4 лютага 1928. — [[Звязда (газета)/1928/25|№25 (2832)]], [[Звязда (газета)/1928/28|28 (2835)]], [[Звязда (газета)/1928/30|30 (2837)]]}} * [[На Мазыршчыне (Гольдберг)|На Мазыршчыне]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 17 чэрвеня 1928. — [[Звязда (газета)/1928/138|№138 (2945)]]}} * [[Вагары (Гольдберг)|Вагары]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 31 ліпеня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/172|№172 (3280)]]}} * [[Рысы эпохі]] // {{Fine|[[Чырвоная Беларусь (часопіс)|Чырвоная Беларусь]]. — 10 сакавіка 1930. — [[Чырвоная Беларусь (часопіс)/1930/5|№5]]}} * {{Скан|[[Пабягуць слупы (1929)|Пабягуць слупы]]|Пабягуць слупы (1929).pdf}}. {{Fine|Менск: Выдавецтва „Чырвоная Зьмена“, 1929}} * {{Скан|[[На рыштаваньнях (1930)|На рыштаваньнях]]|На рыштаваньнях (1930).pdf}}. {{Fine|Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} == Пра аўтара == * ''[[Аўтар:Максім Гарэцкі|Гарэцкі, М]]''. [[Маладняк за пяць гадоў (1928)/IX/Міхась Гольдбэрг|Міхась Гольдбэрг]] // {{Fine|[[Маладняк за пяць гадоў (1928)|Маладняк за пяць гадоў]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} * ''[[Аўтар:Мікалай Каспяровіч|Касьпяровіч, М]]''. [[Міхась Гольдберг. Пабягуць слупы (Каспяровіч)|Міхась Гольдберг. Пабягуць слупы]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — Ліпень 1929. — [[Маладняк (часопіс)/1929/7|№7]]}} {{PD-Беларусь}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Яўрэйскія аўтары]] [[Катэгорыя:Беларускія празаікі]] [[Катэгорыя:Публіцысты]] [[Катэгорыя:Сябры літаратурнага аб’яднання «Маладняк»]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] 9g4i625vumsddg8tuf4yp8gd9q4uc7y 288509 288507 2026-05-31T21:13:03Z Gleb Leo 2440 288509 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Міхась |Прозвішча = Гольдберг |Варыянты імёнаў = Міхаіл Лейбавіч Златагораў |Выява = Міхась Гольдбэрг (1926).jpg |ДН = 25 сьнежня 1908 |Месца нараджэння = Менск, Менская губэрня, Расейская імпэрыя |ДС = 1968 |Месца смерці = |Апісанне = беларуска-расейскі пісьменнік |Іншае = |Вікіпедыя = Міхась Гольдберг |Вікіпедыя2 = Міхась Гольдберг |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = Category:Michaś Holdberh |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Міхась Гольдберг |Першая літара прозвішча = Г }} == Творы == {{Усе творы}} '''1927''' * [[Роднае… (Гольдберг)|Роднае…]] // {{Fine|[[Чырвоная змена (газета)|Чырвоная Зьмена]]. — 5 мая 1927. — [[Чырвоная змена (газета)/1927/50|50 (432)]]}} '''1928''' * [[Прудкі (Гольдберг)|Прудкі]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 29 студзеня—4 лютага 1928. — [[Звязда (газета)/1928/25|№25 (2832)]], [[Звязда (газета)/1928/28|28 (2835)]], [[Звязда (газета)/1928/30|30 (2837)]]}} * [[На Мазыршчыне (Гольдберг)|На Мазыршчыне]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 17 чэрвеня 1928. — [[Звязда (газета)/1928/138|№138 (2945)]]}} '''1929''' * [[Вагары (Гольдберг)|Вагары]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 31 ліпеня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/172|№172 (3280)]]}} * [[Неспакойныя людзі (Гольдберг)|Неспакойныя людзі]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 6 жніўня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/177|№177 (3285)]]}} '''1930''' * [[Рысы эпохі]] // {{Fine|[[Чырвоная Беларусь (часопіс)|Чырвоная Беларусь]]. — 10 сакавіка 1930. — [[Чырвоная Беларусь (часопіс)/1930/5|№5]]}} * {{Скан|[[Пабягуць слупы (1929)|Пабягуць слупы]]|Пабягуць слупы (1929).pdf}}. {{Fine|Менск: Выдавецтва „Чырвоная Зьмена“, 1929}} * {{Скан|[[На рыштаваньнях (1930)|На рыштаваньнях]]|На рыштаваньнях (1930).pdf}}. {{Fine|Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} == Пра аўтара == * ''[[Аўтар:Максім Гарэцкі|Гарэцкі, М]]''. [[Маладняк за пяць гадоў (1928)/IX/Міхась Гольдбэрг|Міхась Гольдбэрг]] // {{Fine|[[Маладняк за пяць гадоў (1928)|Маладняк за пяць гадоў]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} * ''[[Аўтар:Мікалай Каспяровіч|Касьпяровіч, М]]''. [[Міхась Гольдберг. Пабягуць слупы (Каспяровіч)|Міхась Гольдберг. Пабягуць слупы]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — Ліпень 1929. — [[Маладняк (часопіс)/1929/7|№7]]}} {{PD-Беларусь}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Яўрэйскія аўтары]] [[Катэгорыя:Беларускія празаікі]] [[Катэгорыя:Публіцысты]] [[Катэгорыя:Сябры літаратурнага аб’яднання «Маладняк»]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] 84dd7khhcoger9evhcdli2xieymty3g 288510 288509 2026-05-31T21:30:07Z Gleb Leo 2440 288510 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Міхась |Прозвішча = Гольдберг |Варыянты імёнаў = Міхаіл Лейбавіч Златагораў |Выява = Міхась Гольдбэрг (1926).jpg |ДН = 25 сьнежня 1908 |Месца нараджэння = Менск, Менская губэрня, Расейская імпэрыя |ДС = 1968 |Месца смерці = |Апісанне = беларуска-расейскі пісьменнік |Іншае = |Вікіпедыя = Міхась Гольдберг |Вікіпедыя2 = Міхась Гольдберг |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = Category:Michaś Holdberh |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Міхась Гольдберг |Першая літара прозвішча = Г }} == Творы == {{Усе творы}} '''1927''' * [[Роднае… (Гольдберг)|Роднае…]] // {{Fine|[[Чырвоная змена (газета)|Чырвоная Зьмена]]. — 5 мая 1927. — [[Чырвоная змена (газета)/1927/50|50 (432)]]}} '''1928''' * [[Прудкі (Гольдберг)|Прудкі]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 29 студзеня—4 лютага 1928. — [[Звязда (газета)/1928/25|№25 (2832)]], [[Звязда (газета)/1928/28|28 (2835)]], [[Звязда (газета)/1928/30|30 (2837)]]}} * [[На Мазыршчыне (Гольдберг)|На Мазыршчыне]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 17 чэрвеня 1928. — [[Звязда (газета)/1928/138|№138 (2945)]]}} '''1929''' * [[Вагары (Гольдберг)|Вагары]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 31 ліпеня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/172|№172 (3280)]]}} * [[Неспакойныя людзі (Гольдберг)|Неспакойныя людзі]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 6 жніўня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/177|№177 (3285)]]}} * [[«Бабская вайна»]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 30 жніўня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/197|№197 (3305)]]}} '''1930''' * [[Рысы эпохі]] // {{Fine|[[Чырвоная Беларусь (часопіс)|Чырвоная Беларусь]]. — 10 сакавіка 1930. — [[Чырвоная Беларусь (часопіс)/1930/5|№5]]}} * {{Скан|[[Пабягуць слупы (1929)|Пабягуць слупы]]|Пабягуць слупы (1929).pdf}}. {{Fine|Менск: Выдавецтва „Чырвоная Зьмена“, 1929}} * {{Скан|[[На рыштаваньнях (1930)|На рыштаваньнях]]|На рыштаваньнях (1930).pdf}}. {{Fine|Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} == Пра аўтара == * ''[[Аўтар:Максім Гарэцкі|Гарэцкі, М]]''. [[Маладняк за пяць гадоў (1928)/IX/Міхась Гольдбэрг|Міхась Гольдбэрг]] // {{Fine|[[Маладняк за пяць гадоў (1928)|Маладняк за пяць гадоў]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} * ''[[Аўтар:Мікалай Каспяровіч|Касьпяровіч, М]]''. [[Міхась Гольдберг. Пабягуць слупы (Каспяровіч)|Міхась Гольдберг. Пабягуць слупы]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — Ліпень 1929. — [[Маладняк (часопіс)/1929/7|№7]]}} {{PD-Беларусь}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Яўрэйскія аўтары]] [[Катэгорыя:Беларускія празаікі]] [[Катэгорыя:Публіцысты]] [[Катэгорыя:Сябры літаратурнага аб’яднання «Маладняк»]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] 3vw5i0ey6thnieiyl3i0onb2fdxwrq5 288552 288510 2026-06-01T09:16:19Z Gleb Leo 2440 288552 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Міхась |Прозвішча = Гольдберг |Варыянты імёнаў = Міхаіл Лейбавіч Златагораў |Выява = Міхась Гольдбэрг (1926).jpg |ДН = 25 сьнежня 1908 |Месца нараджэння = Менск, Менская губэрня, Расейская імпэрыя |ДС = 1968 |Месца смерці = |Апісанне = беларуска-расейскі пісьменнік |Іншае = |Вікіпедыя = Міхась Гольдберг |Вікіпедыя2 = Міхась Гольдберг |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = Category:Michaś Holdberh |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Міхась Гольдберг |Першая літара прозвішча = Г }} == Творы == {{Усе творы}} '''1927''' * [[Роднае… (Гольдберг)|Роднае…]] // {{Fine|[[Чырвоная змена (газета)|Чырвоная Зьмена]]. — 5 мая 1927. — [[Чырвоная змена (газета)/1927/50|50 (432)]]}} '''1928''' * [[Прудкі (Гольдберг)|Прудкі]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 29 студзеня—4 лютага 1928. — [[Звязда (газета)/1928/25|№25 (2832)]], [[Звязда (газета)/1928/28|28 (2835)]], [[Звязда (газета)/1928/30|30 (2837)]]}} * [[На Мазыршчыне (Гольдберг)|На Мазыршчыне]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 17 чэрвеня 1928. — [[Звязда (газета)/1928/138|№138 (2945)]]}} '''1929''' * [[Вагары (Гольдберг)|Вагары]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 31 ліпеня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/172|№172 (3280)]]}} * [[Неспакойныя людзі (Гольдберг)|Неспакойныя людзі]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 6 жніўня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/177|№177 (3285)]]}} * [[«Бабская вайна»]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 30 жніўня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/197|№197 (3305)]]}} * [[Заўтра (Гольдберг)|Заўтра]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 20 лістапада 1929. — [[Звязда (газета)/1929/265|№265 (3373)]]}} '''1930''' * [[Рысы эпохі]] // {{Fine|[[Чырвоная Беларусь (часопіс)|Чырвоная Беларусь]]. — 10 сакавіка 1930. — [[Чырвоная Беларусь (часопіс)/1930/5|№5]]}} * {{Скан|[[Пабягуць слупы (1929)|Пабягуць слупы]]|Пабягуць слупы (1929).pdf}}. {{Fine|Менск: Выдавецтва „Чырвоная Зьмена“, 1929}} * {{Скан|[[На рыштаваньнях (1930)|На рыштаваньнях]]|На рыштаваньнях (1930).pdf}}. {{Fine|Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} == Пра аўтара == * ''[[Аўтар:Максім Гарэцкі|Гарэцкі, М]]''. [[Маладняк за пяць гадоў (1928)/IX/Міхась Гольдбэрг|Міхась Гольдбэрг]] // {{Fine|[[Маладняк за пяць гадоў (1928)|Маладняк за пяць гадоў]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} * ''[[Аўтар:Мікалай Каспяровіч|Касьпяровіч, М]]''. [[Міхась Гольдберг. Пабягуць слупы (Каспяровіч)|Міхась Гольдберг. Пабягуць слупы]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — Ліпень 1929. — [[Маладняк (часопіс)/1929/7|№7]]}} {{PD-Беларусь}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Яўрэйскія аўтары]] [[Катэгорыя:Беларускія празаікі]] [[Катэгорыя:Публіцысты]] [[Катэгорыя:Сябры літаратурнага аб’яднання «Маладняк»]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] iqo3wx2nigsxrplxz6cnjeuhsf5rrog 0 56983 288563 145593 2026-06-01T10:28:53Z Gleb Leo 2440 288563 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Брыгаднікі | аўтар = Сяргей Дарожны | год = 1932 год | пераклад = | секцыя = Верш | папярэдні = [[Пракосы напамяць (1932)/Дзень прышоў/Новы дом|Новы дом]] | наступны = [[Пракосы напамяць (1932)/Дзень прышоў/У трынаццаты рэйс|У трынаццаты рэйс]] | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[Брыгаднікі]]. }} <pages index="Пракосы напамяць (1932).pdf" from="43" to="45" /> o4qfjzuqfsc2bk4obn6lwq1726vw8tf 0 57151 288565 145830 2026-06-01T10:31:23Z Gleb Leo 2440 Выдалена перасылка на [[Пракосы напамяць (1932)/Дзень прышоў/Брыгаднікі]] 288565 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Брыгаднікі | аўтар = Сяргей Дарожны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1929 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Звязда (газета)/1929/282/Брыгаднікі|Брыгаднікі]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 10 сьнежня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/282|№282 (3390)]]}} * [[Пракосы напамяць (1932)/Дзень прышоў/Брыгаднікі|Брыгаднікі]] // {{Fine|[[Пракосы напамяць (1932)|Пракосы напамяць]]. Менск: ЛіМ, Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1932}} [[Катэгорыя:Пракосы напамяць]] [[Катэгорыя:Першая пяцігодка (СССР)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 2ujyhwi3577m2ye51qisao06zw4ln48 0 59705 288562 239156 2026-06-01T10:20:30Z Gleb Leo 2440 288562 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Цені на сонцы | аўтар = Андрэй Александровіч | секцыя = Паэма | папярэдні = | наступны = | год = 1927—1930, 1932, 1934 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Полымя (часопіс)/1928/1/Цені на сонцы|Цені на сонцы]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя]]. — Студзень 1928. — [[Полымя (часопіс)/1928/1|№1]]}} * {{Скан|[[Цені на сонцы (1930)|Цені на сонцы]]|Цені на сонцы (1930).pdf}}. {{Fine|Менск: Белдзяржвыдавецтва, 1930}} * {{Скан|[[Цені на сонцы (1931)|Цені на сонцы]]|Цені на сонцы (1931).pdf}}. {{Fine|Менск: Белдзяржвыдавецтва, 1931}} * [[Творы (Александровіч, 1932—1933)/1/III/Цені на сонцы|Цені на сонцы]] // {{Fine|Творы. [[Творы (Александровіч, 1932—1933)/1|Кніга 1]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, ЛіМ, 1933}} * {{Скан|[[Цені на сонцы (1936)|Цені на сонцы]]|Цені на сонцы (1936).pdf}}. {{Fine|Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1936}} == Урыўкі == * [[Плянавы падхалімаж]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 29 лістапада 1929. — [[Звязда (газета)/1929/272|№272 (3380)]]}} * [[Гудкі (1930)/Сілуэты вуліцы|Сілуэты вуліцы]] // {{Fine|[[Гудкі (1930)|Гудкі]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} * [[Гудкі (1931)/Сілуэты вуліцы|Сілуэты вуліцы]] // {{Fine|[[Гудкі (1931)|Гудкі]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1931}} * [[Літаратура і мастацтва (1932)/1932/1/Профэсар і стэнографістка|Профэсар і стэнографістка]] // {{Fine|[[Літаратура і мастацтва (газета)|Літаратура і мастацтва]]. — 26 лютага 1932. — [[Літаратура і мастацтва (газета)/1932/1|№1]]}} * [[Узброеныя песні (1936)/Цені на сонцы|Цені на сонцы]] // {{Fine|[[Узброеныя песні (1936)|Узброеныя песні]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1936}} [[Катэгорыя:Гудкі (Александровіч)]] [[Катэгорыя:Узброеныя песні]] [[Катэгорыя:Паэмы Андрэя Александровіча]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] gin3kqhb6r9x3rwkovww33857b4roz4 288564 288562 2026-06-01T10:30:49Z Gleb Leo 2440 288564 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Цені на сонцы | аўтар = Андрэй Александровіч | секцыя = Паэма | папярэдні = | наступны = | год = 1927—1930, 1932, 1934 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Полымя (часопіс)/1928/1/Цені на сонцы|Цені на сонцы]] // {{Fine|[[Полымя (часопіс)|Полымя]]. — Студзень 1928. — [[Полымя (часопіс)/1928/1|№1]]}} * {{Скан|[[Цені на сонцы (1930)|Цені на сонцы]]|Цені на сонцы (1930).pdf}}. {{Fine|Менск: Белдзяржвыдавецтва, 1930}} * {{Скан|[[Цені на сонцы (1931)|Цені на сонцы]]|Цені на сонцы (1931).pdf}}. {{Fine|Менск: Белдзяржвыдавецтва, 1931}} * [[Творы (Александровіч, 1932—1933)/1/III/Цені на сонцы|Цені на сонцы]] // {{Fine|Творы. [[Творы (Александровіч, 1932—1933)/1|Кніга 1]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, ЛіМ, 1933}} * {{Скан|[[Цені на сонцы (1936)|Цені на сонцы]]|Цені на сонцы (1936).pdf}}. {{Fine|Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1936}} == Урыўкі == * [[Звязда (газета)/1929/272/Плянавы падхалімаж|Плянавы падхалімаж]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 29 лістапада 1929. — [[Звязда (газета)/1929/272|№272 (3380)]]}} * [[Гудкі (1930)/Сілуэты вуліцы|Сілуэты вуліцы]] // {{Fine|[[Гудкі (1930)|Гудкі]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} * [[Гудкі (1931)/Сілуэты вуліцы|Сілуэты вуліцы]] // {{Fine|[[Гудкі (1931)|Гудкі]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1931}} * [[Літаратура і мастацтва (1932)/1932/1/Профэсар і стэнографістка|Профэсар і стэнографістка]] // {{Fine|[[Літаратура і мастацтва (газета)|Літаратура і мастацтва]]. — 26 лютага 1932. — [[Літаратура і мастацтва (газета)/1932/1|№1]]}} * [[Узброеныя песні (1936)/Цені на сонцы|Цені на сонцы]] // {{Fine|[[Узброеныя песні (1936)|Узброеныя песні]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1936}} [[Катэгорыя:Гудкі (Александровіч)]] [[Катэгорыя:Узброеныя песні]] [[Катэгорыя:Паэмы Андрэя Александровіча]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] buttspxmiy3l5875vneg68suqzpkq0a 0 66633 288524 166020 2026-05-31T21:56:40Z Gleb Leo 2440 Выдалена перасылка на [[Ветразі (1929)/III/Лукішкі]] 288524 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Лукішкі | аўтар = Тодар Кляшторны | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1929 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Звязда (газета)/1929/217/Лукішкі|Лукішкі]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 22 верасьня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/217|№217 (3325)]]}} * [[Ветразі (1929)/III/Лукішкі|Лукішкі]] // {{Fine|[[Ветразі (1929)|Ветразі]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} [[Катэгорыя:Ветразі (Кляшторны)]] [[Катэгорыя:Турэмная паэзія]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 0omzgxf5geudonnwrofgi6u293uf1gs 0 66634 288523 166630 2026-05-31T21:54:17Z Gleb Leo 2440 288523 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Лукішкі | аўтар = Тодар Кляшторны | год = 1929 год | пераклад = | секцыя = Верш | папярэдні = [[Ветразі (1929)/III/Маці|Маці]] | наступны = [[Ветразі (1929)/III/Растратчык|Растратчык]] | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[Лукішкі (Кляшторны)]]. }} <pages index="Ветразі (1929).pdf" from="71" to="73" /> h1qfpaxy9i1gv6dmbkfopa3ijfxyjau 0 68699 288505 213354 2026-05-31T19:40:02Z Gleb Leo 2440 288505 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Дзіўная | аўтар = Міхась Зарэцкі | секцыя = Апавяданьне | папярэдні = | наступны = | год = 1924—1925 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Пад сонцам (1926)/Дзіўная|Дзіўная]] // {{Fine|[[Пад сонцам (1926)|Пад сонцам]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1926}} * [[На чыгунцы (1928)/Дзіўная|Дзіўная]] // {{Fine|[[На чыгунцы (1928)|На чыгунцы]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} [[Катэгорыя:Пад сонцам (Зарэцкі)]] [[Катэгорыя:На чыгунцы (Зарэцкі)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] qxcil9yt2iq56297w4v97ar8i4z7f0m 0 68702 288504 213397 2026-05-31T19:39:51Z Gleb Leo 2440 288504 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Сьмерць | аўтар = Міхась Зарэцкі | секцыя = Апавяданьне | папярэдні = | наступны = | год = 1926 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Пад сонцам (1926)/Сьмерць|Сьмерць]] // {{Fine|[[Пад сонцам (1926)|Пад сонцам]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1926}} * [[На чыгунцы (1928)/Сьмерць|Сьмерць]] // {{Fine|[[На чыгунцы (1928)|На чыгунцы]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} [[Катэгорыя:Пад сонцам (Зарэцкі)]] [[Катэгорыя:На чыгунцы (Зарэцкі)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] olouw8dyumn6p3vpt10pqp38fndkq2k 0 68705 288503 223911 2026-05-31T19:39:42Z Gleb Leo 2440 288503 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Радасьць | аўтар = Міхась Зарэцкі | секцыя = Апавяданьне | папярэдні = | наступны = | год = 1926 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Пад сонцам (1926)/Радасьць|Радасьць]] // {{Fine|[[Пад сонцам (1926)|Пад сонцам]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1926}} * [[На чыгунцы (1928)/Радасьць|Радасьць]] // {{Fine|[[На чыгунцы (1928)|На чыгунцы]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1928}} * [[Калосьсе (1935)/1935/1/Радасьць|Радасьць]] // {{Fine|[[Калосьсе (1935)|Калосьсе]]. — 1935. — [[Калосьсе (1935)/1935/1|Кніжка 1]]}} [[Катэгорыя:Пад сонцам (Зарэцкі)]] [[Катэгорыя:На чыгунцы (Зарэцкі)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] d87hscdvtwybop60zgpcefk2l5g0khw 102 71198 288460 174676 2026-05-31T18:17:57Z Gleb Leo 2440 288460 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Алесь |Прозвішча = Карачун |Варыянты імёнаў = Псеўданімы: А. Папраўскі |Выява = |ДН = 12 траўня 1904 |Месца нараджэння = Кухцічы, Ігуменскі павет, Менская губэрня, Расейская імпэрыя |ДС = 1938 |Месца смерці = Краснаярск, Краснаярскі край, РСФСР, СССР |Апісанне = беларускі пісьменьнік |Іншае = |Вікіпедыя = Алесь Карачун |Вікіпедыя2 = Алесь Карачун |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Алесь Карачун |Першая літара прозвішча = К }} == Творы == {{Усе творы}} '''1925''' * [[Блізка час расплаты!..]] // {{Fine|[[Маладняк Калініншчыны (часопіс)|Маладняк Калініншчыны]]. — 1925. — [[Маладняк Калініншчыны (часопіс)/2|№2]]}} '''1926''' * [[Паравоз, раскудравіўшы дым…|⁂ (Паравоз, раскудравіўшы дым…)]] // {{Fine|[[Маладняк Калініншчыны (часопіс)|Маладняк Калініншчыны]]. — 1926. — [[Маладняк Калініншчыны (часопіс)/3-4|№3-4]]}} * [[Усхваляваліся думкі няпроста]] // {{Fine|[[Маладняк Калініншчыны (часопіс)|Маладняк Калініншчыны]]. — 1926. — [[Маладняк Калініншчыны (часопіс)/5-6|№5-6]]}} === Нарысы === * [[Пановаму шуміць поле]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 11 ліпня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/156|№156 (3264)]]}} == Проза == * [[Заваёванае (Карачун)|Заваёванае]] // {{Fine|[[Маладняк Калініншчыны (часопіс)|Маладняк Калініншчыны]]. — 1926. — [[Маладняк Калініншчыны (часопіс)/3-4|№3-4]]}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Беларускія паэты]] [[Катэгорыя:Беларускія празаікі]] [[Катэгорыя:Сябры літаратурнага аб’яднання «Маладняк»]] [[Катэгорыя:Сябры КПСС]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] rchlzgw10u5o3un91scdf3zw7bjk87f 0 74188 288537 179890 2026-06-01T08:14:16Z Gleb Leo 2440 288537 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Шляхамі навальніц | аўтар = Сымон Хурсік | год = 1930 год | пераклад = | секцыя = Зборнік апавяданьняў | папярэдні = [[Першы паўстанак (1925)|Першы паўстанак]] {{smaller|(1925)}} | наступны = | анатацыі = }} <pages index="Шляхамі навальніц (1930).pdf" from="1" to="1" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} <pages index="Шляхамі навальніц (1930).pdf" from="5" to="5" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} <pages index="Шляхамі навальніц (1930).pdf" from="6" to="6" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} <pages index="Шляхамі навальніц (1930).pdf" from="176" to="176" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} <pages index="Шляхамі навальніц (1930).pdf" from="180" to="180" /> {{PD-Беларусь}} [[Катэгорыя:Шляхамі навальніц]] [[Катэгорыя:Зборнікі апавяданняў]] [[Катэгорыя:Творы 1930 года]] [[Катэгорыя:Творы, выдадзеныя ў Мінску]] q5av1iroekfwzfttfytftn4e4rldn7c 104 75310 288508 181932 2026-05-31T19:46:19Z Gleb Leo 2440 288508 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude> {{block center/s|style=width:100%; max-width:25em}} {{Калёнтытул|left={{rule||height=2px|align=left}}{{rule||height=1px|align=left}}{{Разьбіўка|{{larger|ЗЬМЕСТ}}}}}} {{Калёнтытул|right=Стар.}} {{Калёнтытул|'''Руйнуем межы.'''}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[На рыштаваньнях (1930)/Руйнуем межы/Нараджэньне гіганта|Нараджэньне гіганта]]|7{{gap|1em}}|3|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[На рыштаваньнях (1930)/Руйнуем межы/Ломка|Ломка]]|36{{gap|1em}}|3|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[На рыштаваньнях (1930)/Руйнуем межы/Драконы на зямлі|Драконы на зямлі]]|44{{gap|1em}}|3|col3-width=3em}} {{Калёнтытул|'''Энтузіястыя варштату.'''}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[На рыштаваньнях (1930)/Энтузіястыя варштату/Скіданьне ланцугоў|Скіданьне ланцугоў]]|55{{gap|1em}}|3|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[На рыштаваньнях (1930)/Энтузіястыя варштату/Неспакойныя людзі|Неспакойныя людзі]]|68{{gap|1em}}|3|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[На рыштаваньнях (1930)/Энтузіястыя варштату/«Бабская вайна»|„Бабская вайна“]]|79{{gap|1em}}|3|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[На рыштаваньнях (1930)/Энтузіястыя варштату/Прарыў|Прарыў]]|90{{gap|1em}}|3|col3-width=3em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}[[На рыштаваньнях (1930)/Энтузіястыя варштату/Заўтра|Заўтра]]|100{{gap|1em}}|3|col3-width=3em}} {{Калёнтытул|right={{rule|6em|height=1px|align=right}}{{rule|6em|height=2px|align=right}}}} {{block center/e}}<noinclude></noinclude> rmusic1m5odlm4hwwdp6kwjkh8nr389 0 75311 288513 181933 2026-05-31T21:32:20Z Gleb Leo 2440 288513 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = На рыштаваньнях | аўтар = Міхась Гольдберг | год = 1930 год | пераклад = | секцыя = Зборнік нарысаў | папярэдні = [[Пабягуць слупы (1929)|Пабягуць слупы]] {{smaller|(1929)}} | наступны = | анатацыі = }} <pages index="На рыштаваньнях (1930).pdf" from="1" to="1" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} <pages index="На рыштаваньнях (1930).pdf" from="5" to="5" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} <pages index="На рыштаваньнях (1930).pdf" from="6" to="6" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} <pages index="На рыштаваньнях (1930).pdf" from="7" to="7" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} <pages index="На рыштаваньнях (1930).pdf" from="115" to="115" /> {{разрыў старонкі|тэкст=}} <pages index="На рыштаваньнях (1930).pdf" from="118" to="118" /> {{PD-Беларусь}} [[Катэгорыя:На рыштаваньнях (Гольдберг)|*]] [[Катэгорыя:Зборнікі апавяданняў]] [[Катэгорыя:Творы 1930 года]] [[Катэгорыя:Творы, выдадзеныя ў Мінску]] 3z6gtdexx934pwvwoahonj55o94koze 102 84249 288461 247310 2026-05-31T18:19:02Z Gleb Leo 2440 288461 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Аляксандр |Прозвішча = Хацкевіч |Варыянты імёнаў = |Выява = Aleksandr Khatskevich.jpg |ДН = 28 студзеня 1895 |Месца нараджэння = Навасёлкі, Барысаўскі павет, Менская губэрня, Расейская імпэрыя |ДС = 24 лістапада 1937 (48 гадоў) |Месца смерці = Менск, БССР, СССР |Апісанне = беларускі савецкі дзяржаўны дзеяч |Іншае = |Вікіпедыя = Аляксандр Хацкевіч |Вікіпедыя2 = Аляксандар Хацкевіч |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Аляксандр Хацкевіч |Першая літара прозвішча = Х }} == Творы == {{Усе творы}} '''1927''' * [[Праца Парытэтнай Камісіі скончана]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 8 лютага 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/31|№31 (1923)]]}} * [[Становішча і праца нацсаветаў у БССР]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 4 чэрвеня 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/124|№124 (2016)]]}} * [[Савецкая Беларусь у СССР]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 3 ліпеня 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/148|№148 (2040)]]}} * [[Да ажыўленьня практычнай і масавай працы гарадзкіх саветаў]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 5 ліпеня 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/149|№149 (2041)]]}} * [[Сёмая гадавіна вызваленьня БССР ад белапалякаў і нацпалітыка]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 10 ліпеня 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/154|№154 (2046)]]}} * [[Вылучэнцы на кіраўніцтва дзяржавай]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 10 верасьня 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/205|№205 (2097)]]}} * [[Агульныя вынікі правядзеньня беларусізацыі да дзесятай гадавіны Кастрычнікавай рэвалюцыі]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 16—18 кастрычніка 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/236|№236 (2128)]]—[[Савецкая Беларусь (1920)/1927/237|237 (2129)]]}} * [[Працоўныя БССР у савецкім будаўніцтве да 10 угодкаў Кастрычнікавай рэвалюцыі]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 2 лістапада 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/250|№250 (2142)]]}} * [[Нацыянальныя саветы ў БССР к 10 гадавіне Кастрычнікавай рэвалюцыі]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 7 лістапада 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/253|№253 (2145)]]}} * [[Да чарговых перавыбараў саветаў (Шынклер)|Да чарговых перавыбараў саветаў]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 24 сьнежня 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/292|№292 (2184)]]}} '''1928''' * [[Пытаньні надыходзячай Сэсіі ЦВК БССР (Хацкевіч)|Пытаньні надыходзячай Сэсіі ЦВК БССР]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 1 студзеня 1928. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/1|№1 (2189)]]}} * [[10 год яўрэйскага камуністычнага друку]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 28 сьнежня 1928. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/299|№299 (2487)]]}} * [[Саветы і нацыянальная палітыка Беларусі]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 30-31 сьнежня 1928. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/301|№301 (2489)]]}} '''1929''' * [[БССР — па шляху сацыялістычнага будаўніцтва]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 11 ліпня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/156|№156 (3264)]]}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Беларускія палітыкі]] [[Катэгорыя:Савецкія палітыкі]] [[Катэгорыя:Публіцысты]] [[Катэгорыя:Рэдактары]] [[Катэгорыя:Вязні]] [[Катэгорыя:Сябры КПСС]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] ablc8t71egvacpwz7zh9o1496tzcd7t 102 84280 288476 201446 2026-05-31T18:43:02Z Gleb Leo 2440 288476 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Зміцер |Прозвішча = Снежка |Варыянты імёнаў = Псэўданімы: Зьм. Белы, Д. Белый<br />Крыптонімы: Б-ы; Б.; Д. С.; З. Б.; З. С.; Зьм. С-ка |Выява = Дзмітрый Снежка.jpg |ДН = 11 (24) верасьня 1903 |Месца нараджэння = Ворша, Аршанскі павет, Магілёўская губэрня, Расейская імпэрыя |ДС = 17 лютага 1957 (53 гады) |Месца смерці = Перм, Пермская вобласьць, РСФСР, СССР |Апісанне = беларускі літаратурны крытык, літаратуразнавец, перакладчык, эспэрантыст, лекар |Іншае = |Вікіпедыя = Дзмітрый Снежка |Вікіпедыя2 = Зьміцер Сьнежка |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = Category:Zmicier Sniežka |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Зміцер Снежка |Першая літара прозвішча = С }} == Творы == {{Усе творы}} '''1927''' * [[Замежныя рабвяскоры з намі]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 5 мая 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/99|№99 (1991)]]}} * [[Беларусь — па-за межамі]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 11 верасьня 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/206|№206 (2098)]]}} '''1929''' * [[За інтэрнацыянальнае выхаваньне рабочых!]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 16 ліпня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/159|№159 (3267)]]}} {{PD-Беларусь}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Беларускія празаікі]] [[Катэгорыя:Журналісты]] [[Катэгорыя:Крытыкі]] [[Катэгорыя:Літаратуразнаўцы]] [[Катэгорыя:Лекары]] [[Катэгорыя:Перакладчыкі]] [[Катэгорыя:Вязні]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] 2i2o33vhm5kgxq1w7k0cp2veyawital 102 84303 288474 254227 2026-05-31T18:37:40Z Gleb Leo 2440 288474 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Марцін |Прозвішча = Карклін |Варыянты імёнаў = |Выява = |ДН = 13 лютага 1894 |Месца нараджэння = |ДС = 7 студзеня 1946 (51 год) |Месца смерці = |Апісанне = беларускі савецкі дзяржаўны дзеяч |Іншае = |Вікіпедыя = Марцін Карклін |Вікіпедыя2 = Марцін Карклін |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Марцін Карклін |Першая літара прозвішча = К }} == Творы == {{Усе творы}} '''1927''' * [[Ці не пара спыніць…]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 23 сакавіка 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/66|№66 (1958)]]}} * [[Перад пачаткам будаўнічага сэзону]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 27 сакавіка 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/70|№70 (1962)]]}} * [[Ад першага да двухтысячнага і далей]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 15 мая 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/108|№108 (2000)]]}} '''1928''' * [[Плянавасьць у народнай гаспадарцы і культуры да 11-годзьдзя Кастрычніка]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 7 лістапада 1928. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/257|№257 (2445)]]}} * [[Забясьпечым посьпех 1-й аўтамабільнай лётарэі]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 15 лістапада 1928. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/262|№262 (2450)]]}} * [[Пяць год на адказным пасту]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 24 лістапада 1928. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/270|№270 (2458)]]}} * [[Плянаваньне народнай гаспадаркі і культуры]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 30-31 сьнежня 1928. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/301|№301 (2489)]]}} '''1929''' * [[Шляхі і задачы разьвіцьця прамысловай каапэрацыі ў Беларусі]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 14 ліпня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/158|№158 (3266)]]}} * [[ЦКК РСІ аб будаўніцтве]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 15 кастрычніка 1929. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1929/236|№236 (2725)]]}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Беларускія палітыкі]] [[Катэгорыя:Савецкія палітыкі]] [[Катэгорыя:Публіцысты]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] 5uxsvm214fcul6pw47pyn1fzpsoo57l 0 89509 288497 213384 2026-05-31T19:35:51Z Gleb Leo 2440 Замена старонкі на '{{Хутка выдаліць}}' 288497 wikitext text/x-wiki {{Хутка выдаліць}} 5a58xgldtyla00dynj7mf3nkple7a2j 0 89517 288498 213379 2026-05-31T19:36:41Z Gleb Leo 2440 Замена старонкі на '{{Хутка выдаліць}}' 288498 wikitext text/x-wiki {{Хутка выдаліць}} 5a58xgldtyla00dynj7mf3nkple7a2j 0 89528 288501 213395 2026-05-31T19:39:11Z Gleb Leo 2440 Замена старонкі на '{{Хутка выдаліць|}}' 288501 wikitext text/x-wiki {{Хутка выдаліць|}} 4nn113q9r6wf3bvguzdjwwec6ftypl3 0 89530 288502 213398 2026-05-31T19:39:22Z Gleb Leo 2440 Замена старонкі на '{{Хутка выдаліць|}}' 288502 wikitext text/x-wiki {{Хутка выдаліць|}} 4nn113q9r6wf3bvguzdjwwec6ftypl3 0 102022 288536 285371 2026-06-01T08:12:58Z Gleb Leo 2440 288536 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Пад сьцягам радасьці | аўтар = Андрэй Александровіч | секцыя = Верш | папярэдні = | наступны = | год = 1 жніўня 1929 году | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Звязда (газета)/1929/256/Пад сьцягам сонцаўсходу|Пад сьцягам сонцаўсходу]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 10 лістапада 1929. — [[Звязда (газета)/1929/256|№256 (3364)]]}} * [[Устаноўка (1930)/Пад сьцягам радасьці|Пад сьцягам радасьці]] // {{Fine|[[Устаноўка (1930)|Устаноўка]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} * [[Творы (Александровіч, 1932—1933)/1/I/Пад сьцягам радасьці|Пад сьцягам радасьці]] // {{Fine|Творы. [[Творы (Александровіч, 1932—1933)/1|Кніга 1]]. Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, ЛіМ, 1933}} [[Катэгорыя:Вершы Андрэя Александровіча]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] kw9mld91lvedtxnmfblonjq2ojjt9o0 0 104734 288559 246562 2026-06-01T10:17:08Z Gleb Leo 2440 288559 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Падарожжа на Новую Зямлю | аўтар = Міхась Зарэцкі | секцыя = Нарыс | папярэдні = | наступны = | дата = 1928 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Савецкая Беларусь (1920)/Падарожжа на Новую Зямлю|Падарожжа на Новую Зямлю]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 21—25, 27—28 кастрычніка 1928. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/244|№244 (2432)]]—[[Савецкая Беларусь (1920)/1928/247|247 (2435)]], [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/249|249 (2437)]]—[[Савецкая Беларусь (1920)/1928/250|№520 (2438)]]}} * {{Скан|[[Падарожжа на Новую Зямлю (1929)|Падарожжа на Новую Зямлю]]|Падарожжа на Новую Зямлю (1929).pdf}}. {{Fine|Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1929}} == Гл. таксама == * ''[[Аўтар:Моталь Блінчыкаў|Якаўлеў, Л]]''. [[Сьпявак кулацкага суму]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 26 лістапада 1929. — [[Звязда (газета)/1929/270|№270 (3378)]]}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка Міхася Зарэцкага]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] oe1tvj677d0xt3aeqe3dq2i5xbpp1fe 0 112004 288500 262420 2026-05-31T19:38:37Z Gleb Leo 2440 288500 wikitext text/x-wiki {{Загаловак | назва = Кастусь Каліноўскі, «Мужыцкая праўда» і ідэя Незалежнасьці Беларусі | аўтар = Адам Станкевіч | секцыя = Гістарычная праца | папярэдні = | наступны = | год = 1933 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * {{Скан|[[Kastuś Kalinoŭski, «Mužyckaja Praŭda» i ideja Niezaležnaści Biełarusi (1933)|Kastuś Kalinoŭski, «Mužyckaja Praŭda» i ideja Niezaležnaści Biełarusi]]|Kastuś Kalinoŭski, «Mužyckaja Praŭda» i ideja Niezaležnaści Biełarusi (1933).pdf}}. {{Fine|Wilnia: Wydańnie Biełaruskaha Nacyjanalnaha Kamitetu, 1933}} [[Катэгорыя:Адам Станкевіч]] [[Катэгорыя:Творы пра Кастуся Каліноўскага]] [[Катэгорыя:Гісторыя Беларусі]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 82fqqb2ep5b83gqo9sj0efqsl5g1e80 104 124152 288391 288082 2026-05-31T13:09:57Z RAleh111 4658 288391 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> <center>{{larger|''АДНА ПАРТЫЯ Ў ШАШКІ}}</center> {{gap|2em}}Гэта — з таго часу, калі ў маладой савецкай краіне полымем барацьба бушавала, калі ў сьмяротную бойку схапіліся былі паўстаўшыя работнікі з сваімі адвечнымі ворагамі панамі. Тады кожны куток нашай краіны працяты быў вострай напружнасьцю, якая часам прасякалася агнявымі бліскавіцамі бурных уздымаў.</br> {{gap|2em}}У той час на кожным кроку хаваліся ў цемры падкалодныя гадзіны. Часам выпаўзалі яны на сьвет і атрутныя джгалы паказвалі. Мужыкі-сярмяжнікі зьніштажалі іх сваімі рукамі мазольнымі, карузлымі. І ня было тады меры мужычай моцы жалезнай, ня было меры й гневу народнаму, бурнаму.</br> {{gap|2em}}У фольварку Струшні тры дні паслугачы панскія сядзелі замацаваўшыся. Абкружаны былі кальцом непарушным — чырвонаармейскім атрадам на чале з Асначом — селянінам-гэроем. Не здаваліся, хоць і бачылі, пэўна, што ня будзе ратунку. А мо’ чакалі адкуль дапамогі?</br> {{gap|2em}}Аснач наўмысьля ня браў фольварка з бою: хацеў жыўцом захапіць непакорных бандытаў. Расстанавіў вакол панскага дому людзей сваіх, сам сядзеў у старажоўскай халупцы, што ад дому {{перанос пачатак|кро|каў}}<noinclude></noinclude> rsu8jceeec6ls5s9oij2s8dhorgqed6 104 124153 288392 288083 2026-05-31T13:10:52Z RAleh111 4658 288392 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>{{перанос канец|кро|каў}} на сто ля дарогі стаяла. Пад вусамі густымі, вялізнымі хаваў увесь час хітравата-давольную ўсьмешку. Пэўна, сам сабе думаў:</br> {{gap|2em}}— Няхай пасядзяць сабе троху, адпачнуць пасьля працы. А канец — адзін…</br> {{gap|2em}}Ноччу панскі дом хаваўся ў старожкую цемру. Тады Аснач падыходзіў да дому і бязупынку хадзіў навакол. У паўголаса аклікаў чырвонаармейцаў, бадрыў іх вясёлым жартам. А сам усё хадзіў і ўсё слухаў пільна, уважна, ці ня робіцца што там, за сьцяной, ці не гатуюцца да чаго няпрыяцелі.</br> {{gap|2em}}На трэцюю ноч, калі ён хадзіў так — бяссонны, настарожаны, — яго чулае вуха злавіла ледзь чутныя рухі ў пакоях. У момант ад чалавека да чалавека перадалася чырвонаармейцам яго перасьцярога. Шчыльней абступілі дом, ля дзьвярэй, ля вакон пасталі з нарыхтаванымі стрэльбамі.</br> {{gap|2em}}Застыгла ўсё, быццам самлела наўкол. Так ціха было, што як з саду над домам праляцела нейкая птушка начная, дык чуцен быў мерны ўзмах яе крыльляў.</br> {{gap|2em}}Часінка, другая…</br> {{gap|2em}}Раптам адчыніліся дзьверы панската дому. Уздрыганула паветра ад стрэлу. Невядома, хто першы страляў: ці армейцы, што чакалі каля дзьвярэй, ці мо’ бандыты, каб спалох узьняць нечакана, палягчыць сабе магчымасьць уцячы.</br> {{gap|2em}}Потым ужо ў пакоях пашла страляніна. Тлум, замятня… А праз колькі хвілін асьвяціўся дом<noinclude></noinclude> jlrhbebn3jkgluiem9znvw4daljjb27 104 124154 288393 288084 2026-05-31T13:12:06Z RAleh111 4658 288393 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>сьвятлом няроўным, дрыжачым; з вакон косы віхрыстыя заскакалі па кустох палісадніку.</br> {{gap|2em}}Гэта Аснач рабіў вобыск па дому. Замест лямпы з паперы зрабіў нібы факелы і асьвятляў імі пакоі.</br> {{gap|2em}}Доўга не аставаліся ў доме. Аснач хутка сабраў сваіх хлопцаў.</br> {{gap|2em}}— У вёску, усе… Пільна сачыць за бандытамі… Рукі скруціць… як мае быць… Марш!..</br> {{gap|2em}}Пасунуліся няроўнай чарадой па цёмнай дарозе.</br> {{gap|2em}}У невялічкай вёсцы — вярсты тры ад фольварку — спыніліся. Там мусілі начаваць.</br> {{gap|2em}}Разышліся па хатах, а забраных бандытаў стоўпілі ў адзін з сялянскіх сьвірнаў. Да іх варту прыставілі. Толькі правадыра іхнага павёў з сабою чамусьці Аснач. Двое чырвонаармейцаў яго вартавалі, трымалі нарыхтаваныя стрэльбы.</br> {{gap|2em}}Увайшлі ў сялянскую хату. Аснач сеў адразу за стол, задумаўся, паклаўшы твар на далоні. Усе маўчалі. Толькі гаспадар з гаспадыняй нешта шапталі ўцішку. З цікаўствам паглядалі на гасьцей, а больш за ўсё на таго, што стаяў паміж двух узброеных салдатаў.</br> {{gap|2em}}Яго выгляд прыцягваў да сябе ўвагу. Вопратка нібы панская, але так абшарпалася, што зусім страціла свой калішні выгляд. Калматым шкумацьцем недалужна зьвісьлі парваныя полы сурдуту, скрозь дзіркі па каленках сывіцілася брудная бялізна.</br><noinclude></noinclude> q2cnccpz4vcrbggb9x1io5k02893zpd 104 124155 288394 288085 2026-05-31T13:12:57Z RAleh111 4658 288394 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Стаяў ён панура, нярухома, апусьціўшы ў дол сярдзіта прыжмураныя вочы. Твар быццам драўляны, быццам мёртвы. На ім застыгла, закамянела хваравітая злосьць.</br> {{gap|2em}}Аснач раптам узьняў галаву. Акінуў хату ўраз павесялеўшым, сьветла-іскрыстым поглядам.</br> {{gap|2em}}— Гаспадыня! А як будзем з вячэрай, га?..</br> {{gap|2em}}Замітусілася баба, забегала па закуцьці.</br> {{gap|2em}}— А бадай яно цямілася. Гэта-ж мне з галавы вон. Ткі праўду кажуць, што сыты галоднаму не спагадае…</br> {{gap|2em}}Неяк ураз зьмяніўся ўсіхны настрой. Быццам нейкі гульліва-радасны промень працяў тую прыкрую цяжкасьць, што гнётам вісела ў хацёнцы. Закулдыячылі дзеці, загаварылі армейцы. Гаспадар падсеў к Асначу, пачаў гаманіць з ім — сьперш асьцярожна, нясьмела. Зазіраў у яго добрадушныя вочы з цікаўствам, з павагай, распытваў пра падзеі ў фольварку. Аснач апавядаў, і ўсе сьмяяліся давольна, радасна.</br> {{gap|2em}}Толькі адзін палонны маўчаў. Быццам ня чуў, не ўважаў, што наўкола, углыбіўшыся ў свае асабістыя думкі.</br> {{gap|2em}}Падалі вячэру. Аснач разгарнуўся, расшпіліўся, вольна раскапусьціўся за сталом, гатуючыся як мае быць узяцца за ежу. Па твары разьлілася давольнасьць — шырокая, млявая, якая заўсёды бывае ў тых, хто пасьля цяжкае працы знаходзіць сабе адпачынак.</br><noinclude></noinclude> slain2rf2ge6wyzk6a8v4bfs62xl817 104 124156 288395 288086 2026-05-31T13:14:00Z RAleh111 4658 288395 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}У гэты момант погляд Аснача спаткаўся з поглядам бандыта. Толькі хвілінку глядзелі яны адзін у вочы другому, але гэтага досыць было, каб Аснач згадаў тое, што перажывае ў гэты момант зьбянтэжаны пан. Скрозь усю тую варожасьць і злосьць, якія сьвіціліся ў прыжмураных вачох, нястрымана прарывалася моцнае жаданьне, і гэта жаданьне, відаць, панавала цяпер над усім пачуцьцём, над усёй істотай гэтага чалавека.</br> {{gap|2em}}— Есьці! Есьці! быццам крычалі напружна-бліскучыя вочы бандыта.</br> {{gap|2em}}І тады Асначу яшчэ весялей зрабілася. Ня было ўжо злосьці на недалужната, бясьсільнага ворага. Нават жаль нейкі зьявіўся. А панская ўпартасьць, замкнёнасьць здалася сьмешнай і недарэчнай. Ён праказаў вясёла з захаваным сьмяшком:</br> {{gap|2em}}— Можа пан не адмовіцца павячэраць?</br> {{gap|2em}}Злосьцю і пагардай бліснулі панскія вочы. Адвярнуўся, не глядзеў нават у бок Аснача. Але Аснач ведаў, што голад пераможа ўпартасьць.</br> {{gap|2em}}— Хлопцы! Разьвяжэце пану рукі, няхай пасілкуецца троху…</br> {{gap|2em}}Разьвязалі. Пан ня рушыўся з месца. Відаць, змагаўся з сабой. Але ўрэшце ня вытрымаў. Утупіўшы вочы, падышоў да стала. Больш не чакаў, каб прасілі, накінуўся на страву, як галодны зьвер. Мусіць, доўгі час нічога ня еў.</br> {{gap|2em}}Як скончылі вячэру, як у ціхай сямейнай прытульнасьці зацягнуў сваю ветлую песьню самавар<noinclude></noinclude> bc4eaxwelvurmygyd2cs4jay4b3623z 104 124157 288396 288087 2026-05-31T13:14:57Z RAleh111 4658 288396 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>ля парога, Аснач заўважыў на вакне дошку ад шашак.</br> {{gap|2em}}— А бач! Вось дык знахадка… А дзе шашкі? Дзядзька! — зывярнуўся ён да гаспадара.</br> {{gap|2em}}— А ліха іх ведае… Як быў сын у дварэ, гулялі часам хлопцы… А потым, мусіць, параскідаліся, бо гуляць няма каму, так вось валяюцца…</br> {{gap|2em}}— Кепска, кепска. Але нішто, мы наробім…</br> {{gap|2em}}Узяў кавалак хлеба і пачаў крышыць маленькімі шматкамі.</br> {{gap|2em}}— Ну, сядай, хлопцы, згуляем…</br> {{gap|2em}}Але з чырвонаармейцаў ніводзін ня ўмеў гуляць.</br> {{gap|2em}}Аснач зірнуў у бок пана. Той сядзеў за сталом, упяўшы пагляд некуды ў пусты прасьцяг. Думаў усё. На твары цяпер спакой быў, ціхамірнасьць.</br> {{gap|2em}}«Ці згуляе, ці не?»</br> {{gap|2em}}Хочацца Асначу ў шашкі пагуляць, дужа хочацца. Шашкі — гэта-ж яго ўцеха найпершая… Пэўна, гуляе пан, але ці згодзіцца? А цікава было-б з ім…</br> {{gap|2em}}Ён абярнуўся да пана, і той, схапянуўшыся, зірнуў на яго чакаючым поглядам.</br> {{gap|2em}}— Можа згуляем партыю? — запытаўся Аснач.</br> {{gap|2em}}— Давайце.</br> {{gap|2em}}Узяў нейкую паперку з вакна і пачаў таксама, як і Аснач, гатаваць шашкі.</br> {{gap|2em}}Расстанавілі — Аснач хлеб свой пакрышаны, а пан кавалкі паперы.</br><noinclude></noinclude> 7rpph3aw4n11030yqfttxxihffhe1ya 104 124158 288397 288088 2026-05-31T13:16:20Z RAleh111 4658 288397 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Чамусьці раптам заціхлі ўсе ў хаце. Армейцы падсунуліся бліжэй, глядзелі з цікавай усьмешкай.</br> {{gap|2em}}Пачалася гульня. Вострая, едкая ціша агарнула хацёнку. Настойным, назольлівым гнётам павісла пытаньне:</br> {{gap|2em}}— Хто каго?</br> {{gap|2em}}Глядзела гэта пытаньне з цікавых вачэй армейцаў, з маўкліва-ўпятага ў шашаніцу погляду гаспадара. І нават гаспадыня, сноўдаючыся па хаце, часам падыходзіла да стала і зазірала на шашкі, хоць і не разумела ў іх нічагутка.</br> {{gap|2em}}Аснач насупіўся. Упарта глядзеў на дошку, асьцярожна, зважна перастаўляў кавалачкі хлеба. І чым далей, тым больш і больш моршчыліся яго бровы, а вусы шаваліліся, як у таракана.</br> {{gap|2em}}Дзіўная была гульня ў Аснача з панам. Абодва напружыліся, абодвых цалком захапіла адна вострая, палкая думка: каб не прайграць.</br> {{gap|2em}}У Аснача пад звонку нібы зусім спакойным выглядам хавалася моцнае абураньне. Адно зьвінела, гудзела ў мазгох: ён павінен абыграць, ён не павінен паддацца. Чаму — невядома, але так трэба, так павінна быць.</br> {{gap|2em}}І нешта дзіўнае, нязвычайнае рабілася з Асначом. Ніколі ён ня гуляў з гэткім запалам. Быццам усёй істотай увашоў ён у шашкі, у гэтыя цьмяныя кавалачкі хлеба, усю моц сваю, волю уклаў у іх. І здавалася, што гэта ня шашкі ўжо, што ня ў іх<noinclude></noinclude> da1esnbrypv4dm73mmipbcefpr31cym 104 124159 288398 288089 2026-05-31T13:17:43Z RAleh111 4658 288398 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>справа. Здавалася, што няма ўжо шашак, што зьніклі яны, распаўзьліся, разгарнуліся ў нешта вялікае, шырокае, у нешта бяз форм, без пачатку й канца. І асталіся тут толькі яны ўдвох адзін проці аднаго з гэтым панам, што блішчыць варожа вачмі, што ўсьміхаецца ўсьмешкай саманадзейнай.</br> {{gap|2em}}Абыграць яго, перамагчы! Бо йначай няма ведама што…</br> {{gap|2em}}Гульня к канцу падыходзіла. Асталося па некалькі шашак у кожнага. Абодва не паддаваліся.</br> {{gap|2em}}Густою чырваньню пакрыўся акамянелы твар Аснача, вочы заблішчэлі агнём жорсткім, сталёвым. Упарта глядзеў на дошку. У ваччу ўжо ня хлебныя крошкі, а нейкія вялізныя камлыгі каменныя. Здаецца, заваліў-бы, раструшчыў імі гэтыя заядлыя белыя паперкі. А разам з імі і гэтага ўпартага, злоснага ворага.</br> {{gap|2em}}У парозе гаротна, недалужна пішчэў самавар. Усе на яго забыліся, усе абступілі гульцоў, з зацятым дыханьнем чакалі, чым скончыцца. Ува ўсіх на твары відаць было шчырае спачуваньне Асначу, жаданьне, каб выйграў ён, не паддаўся. І разам — трывога, напружная, палкая.</br> {{gap|2em}}— А што, калі ды прайграе?..</br> {{gap|2em}}Гэтак і вышла. Зрабіў Аснач ход дрэнны, няўдалы, і твар пана раптам зайграў давольнай, радаснай усьмешкай.</br> {{gap|2em}}Аснач прайграў. Аснач паддаўся варожаму пану.</br><noinclude></noinclude> 99xc0yw5ot16ndudbg79fuvz3bpx1yz 104 124160 288399 288090 2026-05-31T13:18:36Z RAleh111 4658 288399 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Раптам глыбокая цішыня стала жудаснай, злавеснай. Дзіўна дапасаваў ёй завыўны, жалобны посьвіст самавара.</br> {{gap|2em}}Узьняўся Аснач. Упяў погляд проста ў твар пану. У гэтым поглядзе нешта гарэла, бушавала — шалёнае, лютае.</br> {{gap|2em}}Пан таксама ўстаў. Сьмела глядзеў у твар Асначу, усьміхаўся злорадасна.</br> {{gap|2em}}І вось тады здарылася тое, чаго, пэўна, ніхто не чакаў, што спалохам агнявым усіх агарнула.</br> {{gap|2em}}Аснач выняў з кішэні наган і навёў яго ў пана. Стрэл быццам ускалануў, разадраў усю хату.</br> {{gap|2em}}А пасьля — ціха стала, як у магіле. Пан марудна, паволі апусьціўся на лаву.</br> {{gap|2em}}Аснач стаяў нярухома. Ня ведаў ён сам, нашто забіў пана, за што.</br> {{gap|2em}}Дый ня думаў пра гэта. Нешта падказала з нутра, што трэба так, што павінен забіць, што вораг гэта кроўны, упарты, — узяў і забіў…</br> {{gap|2em}}Усе моўчкі стаялі, спалоханыя. Усе ўзіраліся ў недалужна-паніклае панскае цела. І дзіўна, што ні ў кога ня мігнула ў гэты жудасны момант думка асуджэньня. Быццам усе згодны былі з Асначом, быццам кожны разважаў сваім простым, нямудрым розумам:</br> {{gap|2em}}— Яму трэ’ было гэтак зрабіць…</br> {{gap|2em}}Дык вось якая вось якая была адна партыя ў шашкі…</br><noinclude></noinclude> dps3xjfnu0wjj3llwmwts55r4umas5f 104 124161 288400 288091 2026-05-31T13:19:12Z RAleh111 4658 288400 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Гэта было тады, як у нашай краіне барацьба бушавала, як у сьмяротную бойку схапіліся былі паўстаўшыя работнікі з сваймі адвечнымі ворагамі — панамі.</br> {{gap|2em}}Тады ня было меры мужычай моцы жалезнай, ня было меры й гневу народнаму, бурнаму… {{накіравальная рыса|5em}}<noinclude></noinclude> 0e4n6ewbg5hxm9sq05af0crzw94vrp2 104 124162 288401 288107 2026-05-31T13:20:24Z RAleh111 4658 288401 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> <center>{{larger|{{разьбіўка|''БАЦЬКАЎ СЫН}}}}</center> {{gap|2em}}Увечары, як Сьцёпка ўпарадкаваў скаціну і, змораны дзённай працай, уваліўся ў сваю мізэрную хатку, маці сказала яму:</br> {{gap|2em}}— Хоць-бы ты, сынок, да таткі даведаўся, занёс яму што-якое. Мо’ галадуе там, у лесе?</br> {{gap|2em}}Гаварыла старая ціхім, прытоеным голасам, быццам баялася, каб хто не падслухаў. Сцёпка таксама ёй адказаў:</br> {{gap|2em}}— Мамка! Змарыўся я, ног пад сабой ня чую.</br> {{gap|2em}}А ў думках мігнула:</br> {{gap|2em}}— Лес, нетры… могільнік па дарозе… Страшна…</br> {{gap|2em}}Здрыгануўся міжвольна. А матка больш не настойвала. Уздыхнула цяжка, глыбока.</br> {{gap|2em}}— Як сабе хочаш, сынок…</br> {{gap|2em}}Колькі ціхай пакоры ў сумным матчыным голасе, колькі журбы нявыводнай!.. Ах, нашто яна так, лепей-бы сварылася, дык упяўся-б, не пашоў на наругу. А так — няма сілы, каб не пайсьці. Хоць і страшна, хоць і жудасьць хапае пры думцы аднэй…</br> {{gap|2em}}І Сьцёпка пашоў. Адразу, нават не пачакаўшы вячэры, бо знаў, што, калі замарудзіць, больш страху, жудасьці набярэцца.</br><noinclude></noinclude> osg34w2pxr59hoeika607turw5ba1uw 288402 288401 2026-05-31T13:21:00Z RAleh111 4658 288402 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> <center>{{разьбіўка|''БАЦЬКАЎ СЫН}}</center> {{gap|2em}}Увечары, як Сьцёпка ўпарадкаваў скаціну і, змораны дзённай працай, уваліўся ў сваю мізэрную хатку, маці сказала яму:</br> {{gap|2em}}— Хоць-бы ты, сынок, да таткі даведаўся, занёс яму што-якое. Мо’ галадуе там, у лесе?</br> {{gap|2em}}Гаварыла старая ціхім, прытоеным голасам, быццам баялася, каб хто не падслухаў. Сцёпка таксама ёй адказаў:</br> {{gap|2em}}— Мамка! Змарыўся я, ног пад сабой ня чую.</br> {{gap|2em}}А ў думках мігнула:</br> {{gap|2em}}— Лес, нетры… могільнік па дарозе… Страшна…</br> {{gap|2em}}Здрыгануўся міжвольна. А матка больш не настойвала. Уздыхнула цяжка, глыбока.</br> {{gap|2em}}— Як сабе хочаш, сынок…</br> {{gap|2em}}Колькі ціхай пакоры ў сумным матчыным голасе, колькі журбы нявыводнай!.. Ах, нашто яна так, лепей-бы сварылася, дык упяўся-б, не пашоў на наругу. А так — няма сілы, каб не пайсьці. Хоць і страшна, хоць і жудасьць хапае пры думцы аднэй…</br> {{gap|2em}}І Сьцёпка пашоў. Адразу, нават не пачакаўшы вячэры, бо знаў, што, калі замарудзіць, больш страху, жудасьці набярэцца.</br><noinclude></noinclude> q7jpvswigzyxc31khon3gpcqq2e8360 288409 288402 2026-05-31T13:29:38Z RAleh111 4658 288409 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> <center>{{larger|{{разьбіўка|''БАЦЬКАЎ СЫН}}}}</center> {{gap|2em}}Увечары, як Сьцёпка ўпарадкаваў скаціну і, змораны дзённай працай, уваліўся ў сваю мізэрную хатку, маці сказала яму:</br> {{gap|2em}}— Хоць-бы ты, сынок, да таткі даведаўся, занёс яму што-якое. Мо’ галадуе там, у лесе?</br> {{gap|2em}}Гаварыла старая ціхім, прытоеным голасам, быццам баялася, каб хто не падслухаў. Сцёпка таксама ёй адказаў:</br> {{gap|2em}}— Мамка! Змарыўся я, ног пад сабой ня чую.</br> {{gap|2em}}А ў думках мігнула:</br> {{gap|2em}}— Лес, нетры… могільнік па дарозе… Страшна…</br> {{gap|2em}}Здрыгануўся міжвольна. А матка больш не настойвала. Уздыхнула цяжка, глыбока.</br> {{gap|2em}}— Як сабе хочаш, сынок…</br> {{gap|2em}}Колькі ціхай пакоры ў сумным матчыным голасе, колькі журбы нявыводнай!.. Ах, нашто яна так, лепей-бы сварылася, дык упяўся-б, не пашоў на наругу. А так — няма сілы, каб не пайсьці. Хоць і страшна, хоць і жудасьць хапае пры думцы аднэй…</br> {{gap|2em}}І Сьцёпка пашоў. Адразу, нават не пачакаўшы вячэры, бо знаў, што, калі замарудзіць, больш страху, жудасьці набярэцца.</br><noinclude></noinclude> osg34w2pxr59hoeika607turw5ba1uw 104 124175 288403 288108 2026-05-31T13:22:26Z RAleh111 4658 288403 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Сьцёпка добра помніць тое месца. Там, дзе лес пераходзіць у багну, дзе пачынае пад нагамі сьлюнява цьмякаць набраклы вільгацьцю дол, там трэба шукаць маленькай вузенечкай сьцежкі. Потым па ёй сярод куп’я, карчоў — валасатых страшыдлаў, паміж чорных лужын бяздонных, пакуль не адкрыецца ўзгорак, быццам нейкая выспа сярод багны-балота. Па ўзгорку направа, у бок, да густога калматага хмызьніку. Там спыніцца, ціханька сьвіснуць…</br> {{gap|2em}}Сьцёпку самае галоўнае — да лесу дабрацца. Там ня так страшна, бо лес свой, лес ня выдасьць. У лесе кожнае дрэва знаёмае, кожная сьцежачка. A вось пакуль да лесу… Вакол вёскі жандары польскія нікаюць, падсьцерагуць часам — крышка тады і бацьку й яму.</br> {{gap|2em}}А страшней усё — могілкі. Чаму так баіцца іх Сьцёпка? Чаму такі жах наганяюць яны сваймі старымі пакарожанымі бярэзінамі, сваймі крыжамі паніклымі? Ня верыць Сьцёпка ні ў чарцей, ні ў нябожчыкаў, ведае — глупства гэта адно, ня ўстануць мерцьвякі з могілак, не задушаць яго. А вось страшна нечага.</br> {{gap|2em}}Бяжыць Сьцёпка краем дарогі, прыгінаецца нізенька, вострымі вочкамі бяздонную цемру сьвідруе. Ззаду, здаецца, нехта паўзе, насьцігае. Вось хапае ўжо за полы доўгай сарочкі… Уцякаць?..</br> {{gap|2em}}Не, гэта так, толькі здаецца. А пабегчы — тады прапаў, тады ўжо не адкараскаешся ад страху.</br><noinclude></noinclude> 70mk1zymuphov8xdx3fdny4zq6blz96 104 124176 288404 288109 2026-05-31T13:23:42Z RAleh111 4658 288404 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Наперадзе загараджвае дарогу цёмная пляма. Распаўзлася абапал дарогі, берагі свае ў цемры разбавіла, зьлілася з цемрай. Гэта — могілкі…</br> {{gap|2em}}У Сьцёпкі ня сэрца ў грудзёх, жалезны клявец — гэтак стукае, б’ецца. Але йдзе, ня спыняецца.</br> {{gap|2em}}Чорная пляма разгарнулася ўшыркі, увабрала яго ў сваё нутро. З бакоў заплавалі няясныя цыбатыя цені крыжоў. Здаецца, пасуваюцца, набліжаюцца да дарогі.</br> {{gap|2em}}А гэта што?.. Быццам нейкія крокі?.. Не, гэта-ж сэрца так б’ецца. Глупства. Зараз канец, там поле, а далей і лес ужо.</br> {{gap|2em}}Раптам паблізу хруснула нешта. Ірвануўся Сьцёпка, у нагах нэрвовыя дрыжыкі… Але стрымаўся, заспакоіў сябе:</br> {{gap|2em}}— Глупства. Мо’ птушка?</br> {{gap|2em}}Наўмысьля ход замарудзіў. Пашоў, гледзячы проста перад сабой у кропку адну. Вось і канец. Лёгка ўздыхнуў, шпарчэй пасігаў па дарозе.</br> {{gap|2em}}Лес раптам насунуўся вялізнай хмурай грамадой. Як уваходзіў Сьцёпка ў яго, пачуў сябе маленькім-маленькім, быццам казюлька якая. Але пасьмялеў, бо хіба-ж можа што стацца гэткаму маленькаму хлопчыку пад аховай магутната лесу — дзядулькі!</br> {{gap|2em}}Ішоў па лесе вобмацкам. Натыкаўся на дрэвы і, мінаючы, абымаў іх з нейкай шчырай дзіцячай ласкай.</br><noinclude></noinclude> 0xgefrixch570kh0v7eca980ad4wr4w 104 124177 288405 288110 2026-05-31T13:24:23Z RAleh111 4658 288405 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Патаемную сьцежку ўраз адшукаў, бо ня зьлічыць нават, колькі разоў вымерыў ён сваімі маленькімі крокамі гэтую дзікую мясьціну. Па сьцежцы паціху паноў, мацаў нагой, каб ня зьбіцца, бо троху ў бок — і капут, загрузьнеш у багне. Доўга прышлося цягнуцца. Змора валіла з ног, да зямлі прыціскала. Але йшоў, ня спыняўся.</br> {{gap|2em}}Урэшце сьцежка вільнула раптам у бок і Сьцёпка пачуў пад нагой цьвёрды, бясьпечны грунт. Тут — направа цяпер.</br> {{gap|2em}}Пашоў вольна, размашыста, нават галаву задраў угару. Цяпер ён не баіцца. Ані крушыначкі! Чаго-ж яму баяцца, калі тут — колькі крокаў — і свае людзі: бацька, хлопцы вясковыя… А як бацька ўзрадуецца!</br> {{gap|2em}}Вось і хмызьнік. Сьцёпка спыніўся. Перавёў дух, каб ямчэй было сьвіснуць, бо гэта-ж цікавае. Вось толькі як: ці ў прыгоршчы ці ў два пальцы? Лепш у прыгоршчы, мусіць, бо яно ў яго надта спрытна выходзіць, якраз, як сава.</br> {{gap|2em}}Сьцёпка склаў рукі, прыладзіўся.</br> {{gap|2em}}— Фіў…</br> {{gap|2em}}Усьміхнуўся здаволена. І сапраўды — якраз, як сава… Зараз адкажуць. Тады можна пайсьці.</br> {{gap|2em}}Але нешта ня чутна. Што-ж гэта, няўжо не пачулі? Трэба другі раз…</br> {{gap|2em}}Ізноў ня чуваць. Паждаў часінку, яшчэ раз сьвіснуў.</br> {{gap|2em}}Ізноў ня чутна адказу. Няўжо ўсе паснулі? Ня можа быць, варта павінна стаяць.</br><noinclude></noinclude> bpp8tbonbpvovh6wucdezu95j79qax7 104 124178 288406 288111 2026-05-31T13:25:19Z RAleh111 4658 288406 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}І раптам страх ахапіў Сьцёпку. Зноў пачуў сябе адзінотным. Няўжо нікога няма? Няўжо пашлі куды ў іншае месца? Што-ж цяпер? Назад?..</br> {{gap|2em}}Уявіў сабе Сьцёпка дарогу: балота, могілкі…</br> {{gap|2em}}— Не, не пайду. Трэ’ паглядзець, мо’ й сапраўды паснулі.</br> {{gap|2em}}Сьцёпка палез у кусты. Асьцярожна рассуваў мягкае вецьце, часам спыняўся, прыслухваўся.</br> {{gap|2em}}Ціха. Ані зыку, ані шолаху.</br> {{gap|2em}}І чым далей, тым больш ахапляў Сьцёпку жудасны страх. Шчыльней туліўся ён да зямлі, віўся па ёй, як вужака.</br> {{gap|2em}}Раптам скрозь вецьце агоньчык бліснуў. Сьмялей папоўз Сьцёпка. Зноў агарнула радасьць, здаволеньне. Праз колькі крокаў палянку ўбачыў наперадзе. Па ёй сьвет бегае цьмянымі дрыжыкамі, варушыць, карабаціць сонную траву. Гэта — ад вогнішча, што недалужна згасае сярод палянкі. І — што гэта? — вакол нікагутка. Пуста…</br> {{gap|2em}}Сьцёпка паціху высунуўся на палянку, пільна прыслухаўся. І раптам — быццам ударыла яго што, ашаламіла. Лёг на зямлю, прытаіўся, поўны вострага палкага жаху.</br> {{gap|2em}}Ці не здалося гэта яму? Не, во яшчэ… яшчэ… Хрыпіць нехта. Ды так-жа страшна, жудасна…</br> {{gap|2em}}Задрыжэў Сьцёпка ўвесь. Ляжаў нярухліва, ня знаў, што рабіць. А там усё хрыпіць, усё хрыпіць…</br> {{gap|2em}}Урэшце Сьцёпка набраўся адвагі, узьняўся паціху, пачаў уважна разглядаць палянку.</br><noinclude></noinclude> rrpn19qkchn27hr3831ft3768u5ylnf 104 124179 288407 288112 2026-05-31T13:26:20Z RAleh111 4658 288407 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}— Вунь ён!..</br> {{gap|2em}}На ўскраю паляны цьмяны выблеск згасаючага вогнішча вызначыў цёмную фігуру. Нехта ляжыць, стогне. І больш мусіць нікога няма, адзін ён.</br> {{gap|2em}}Сьцёпка троху счакаў і потым гукнуў палахліва:</br> {{gap|2em}}— Дзядзечка!</br> {{gap|2em}}І сам зьдзівіўся свайму голасу: такі слабы, ледзь чутны. Другі раз паклікаў:</br> {{gap|2em}}— Дзядзька!</br> {{gap|2em}}У адказ зноў пачуўся цяжкі жудасны хрып. Тады ён бліжэй падышоў, пачаў разглядаць. У твар зазірнуў. І раптам кінуўся з дзікім прарэзьлівым крыкам:</br> {{gap|2em}}— Татачка!..</br> {{gap|2em}}Бацька назваў сына. Напружыўся і загаварыў скрозь сударгавую хрыпоту:</br> {{gap|2em}}— Сьцёпка… сыночак… гэта ты… забілі мяне… знайшлі… выказаў нехта… Уцяклі каторыя… у Седлішча… так згаворана было… Ой, цяжка, баліць…</br> {{gap|2em}}Зноў захрыпеў, застагнаў. На вуснах злавесным булькатам чорная кроў.</br> {{gap|2em}}Сьцёпка горка, адчайна плакаў. У роспачы туліўся галавёнкаю да бацькавых грудзей.</br> {{gap|2em}}Бацька раптам заварушыўся.</br> {{gap|2em}}— Ой… цяжка… гарыць, ой… ой…</br> {{gap|2em}}Апошні ўздых — і выпрастаўся, змоўк. Сьцёпка перш не зразумеў, потым усё стала ясна.</br> {{gap|2em}}— Памёр!.. Няма таткі!..</br><noinclude></noinclude> 1nv9qzsd495xzi0v7hde8maosfoc9st 104 124235 288408 288183 2026-05-31T13:27:25Z RAleh111 4658 288408 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}І дзіцячая крыўда агарнула болем пякучым. Сьлёзы яшчэ мацней паліліся, зьмяшаліся з бацькавай крывёй.</br> {{gap|2em}}З гадзіну сядзеў так ля бацькі, плакаў усё. Потым устаў, азірнуўся.</br> {{gap|2em}}Вогнішча згасла ўжо. Цемра ўсё заліла, затапіла.</br> {{gap|2em}}У Сьцёпкі ў галаве біліся думкі. Новыя, напружныя.</br> {{gap|2em}}— Хто гэта? За што? За што яго татку згубілі?</br> {{gap|2em}}Успомніў польскіх жандараў, якія ўвесь час бацьку шукалі, якія ня раз яго самога пыталі і білі. І дзіцячыя кулачкі моцна сьціснуліся ад прыліву вострага гневу.</br> {{gap|2em}}— Гэта яны… яны забілі татку…</br> {{gap|2em}}І разам у дзіцячай галаве стальлю прарэзалася пастанова:</br> {{gap|2em}}— Не пайду ў вёску, ня хочу… У Седлішча, казаў, уцяклі… Пайду шукаць…</br> {{gap|2em}}Адважна разгарнуў кусты і пасігаў у той бок, дзе, як ён знаў, было Седлішча… <div style="width:100%; position:relative;"><div style="display:inline; position:relative; padding-right:0.5em;"></div><div style="position:absolute; width:100%; right:0px; bottom:0px; z-index:0; overflow:hidden; white-space:nowrap; text-align:right;"><div style="display:inline; float:right;">{{{dottext|{{Зьмест старонак з кропкамі/5|{{{symbol|.}}}|{{{5|}}} }}{{{dotend|}}}}}}</div></div></div> {{gap|2em}}Матка чакала Сьцёпку. Усе вочы праглядзела, вушы праслухала. Горам ахінулася матчына сэрца.</br> {{gap|2em}}Няма сынка, ня чуваць.</br> {{gap|2em}}Няма і ня будзе. Доўга ня прыдзе, дарма, што так пільна яго матка чакае.</br> {{gap|2em}}Ня прыдзе затым, што ён бацькаў сын і будзе рабіць бацькаву справу…</br> {{накіравальная рыса|5em}}<noinclude></noinclude> ix85wumy5xttblmygnretvfkn1ba2qp 104 124271 288493 288250 2026-05-31T19:30:11Z Gleb Leo 2440 288493 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {|style="margin:auto; margin-top:1em; margin-bottom:2em" |style="width:15em;" |<center>{{разьбіўка|Слухалі}}:</center> |rowspan="10"; style="border-style: solid; border-width: 0px 1px 0px 0" | |style="width:12em;" |<center>{{разьбіўка|Пастанавілі}}:</center> |- |{{gap|1em}}''т. Гроцкі''. Становішча ў воласьці робіцца ўсё больш і больш трывожнае. Банда расьце. Урэшце мы ня можам лічыць сябе забясьпечанымі ад нападу на валасны цэнтр. Трэба прымаць пільныя і энэргічныя меры. Пакуль што мы ня можам спадзявацца на дапамогу з павету. У нас ёсьць весткі, што сталая сяліба банды ў Кудлатаўскім лесе, што паміж вёсак Кудлатаўкі і Сёмкава. Я прапаную во што:</br>{{gap|1em}}1) Правесьці шырокую агітацыю сярод сялянства, каб зьнішчыць ахапіўшы ўсіх спалох і знайсьці з боку сялянства актыўную дапамогу ў змаганьні з бандытызмам. Для гэтага выслаць на вёску нашых лепшых партыйных і савецкіх працаўнікоў.</br>{{gap|1em}}2) Зараз-жа выслаць атрад Мякуша ў той раён, дзе па вестках знаходзіцца Заслаўскі.</br>{{gap|1em}}3) Тэлеграфаваць у павет аб становішчы ў воласьці і прасіць вайсковае дапамогі.</br>{{gap|1em}}''т. Зянькевіч.</br>.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}. |style="vertical-align:top;" |{{gap|1em}}Прыняць пропозыцыі т. Гроцкага. |}<noinclude></noinclude> fqhlsop14b0qi0ajjmmoiwosg6nkx7l 104 124295 288410 2026-05-31T13:36:58Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{c|{{larger|''ДВОЕ ЖВІРОЎСКІХ}}}} <center>'''1</center> {{gap|2em}}Жвіроўскі-бацька і Жвіроўскі-сын.</br> {{gap|2em}}У Жвіроўскага-бацькі нос высах ад раньняе старасьці, і на твары, шызым ад куца падстрыжанай шэрсьці, ён выдаецца навіслым карчом, пераплеценым сінімі жылкамі-пруцьц...» 288410 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{c|{{larger|''ДВОЕ ЖВІРОЎСКІХ}}}} <center>'''1</center> {{gap|2em}}Жвіроўскі-бацька і Жвіроўскі-сын.</br> {{gap|2em}}У Жвіроўскага-бацькі нос высах ад раньняе старасьці, і на твары, шызым ад куца падстрыжанай шэрсьці, ён выдаецца навіслым карчом, пераплеценым сінімі жылкамі-пруцьцем. На самым канцы заўсёды трасецца бліскучая кропля.</br> {{gap|2em}}У Жвіроўскага-сына нос ня высах — зайстрыўся ад раньняй дзіцячай гароты, ад думак цяжкіх нядзіцячых. На сінім змарнелым тварыку ён выдаецца недалужна-ўзьнятай птушынаю дзюбкай. І ня кропля, а заўсёды пацёкі пад носам. І не трасуцца, а плывуць з настойнай павольнасьцю.</br> {{gap|2em}}Жывуць Жвіроўскія на Завальным завулку ў той старэнькай хацёнцы, што сьлепа касурыцца вокам крывым з карузлага бруднага садзіку, што ўзьляглася трухлявым тулавам на кастылі — падпоркі лабатыя.</br> {{gap|2em}}У хацёнцы адзін цямнявы пакой, у пакоі — цямнявым і брудным — раскіданы роілам рэчы, {{перанос пачатак|грамозь|дзяць}}<noinclude></noinclude> twexfj697dmts9jq1jii4nmy1noai5j 104 124296 288411 2026-05-31T13:42:14Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «{{перанос канец|грамозь|дзяць}} пакой няпрытульным халодным бязладзьдзем. На бруднай, гадамі нямытай падлозе стаіць і ляжыць такое начыньне:</br> {{gap|5em}}1) Гарнушкі для стравы;</br> {{gap|5em}}2) Апоркі;</br> {{gap|5em}}3) Падтопа;</br> {{gap|5em}}4) Чайнік;</br> {{gap|5em}}5) Труба пабітая...» 288411 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>{{перанос канец|грамозь|дзяць}} пакой няпрытульным халодным бязладзьдзем. На бруднай, гадамі нямытай падлозе стаіць і ляжыць такое начыньне:</br> {{gap|5em}}1) Гарнушкі для стравы;</br> {{gap|5em}}2) Апоркі;</br> {{gap|5em}}3) Падтопа;</br> {{gap|5em}}4) Чайнік;</br> {{gap|5em}}5) Труба пабітая ад грамафона;</br> {{gap|5em}}6) Сноп спарахнелай саломы;</br> {{gap|5em}}7) Цэбар;</br> {{gap|5em}}8) Конь паломаны (цацка);</br> {{gap|5em}}9) Рознае сьмецьце.</br> {{gap|2em}}Чапяла, вілкі і качарга стаяць, дружна стуліўшыся, у чорным кутку каля печы.</br> {{gap|2em}}У гэтым пакоі праходзіць-паўзе жыцьцё двух Жвіроўскіх: Жвіроўскага-бацькі і Жвіроўскага-сына.</br> {{gap|2em}}Калісьці даўней (і цяпер таксама, але ў думках толькі туманна-цягучых Жвіроўскага-бацькі) было іначай, было так…</br> {{gap|2em}}На сурдуце — бліскучыя гузікі, на шапцы — кукарда. У гузіках і кукардзе ідзеш па завулку з асаблівай паважнасьцю, бо суседзі пазіраюць з пашанай, бо ў сустрэчных твары палахліва сур’ёзяцца або растаюць ветлай усьмешкай. Так ідзеш, бывала, са службы. А дома прыстойнай і гладкай плыньню цячэ сямейнае шчасьце. Жонка — руплівая, слухмяная гаспадыня, ціхія, далікатныя дзеці, канапа {{перанос пачатак|мяк|кая}}<noinclude></noinclude> ia21xhyhir4d2yuyenniwfwny5f8mmn 104 124297 288413 2026-05-31T13:46:25Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «{{перанос канец|мяк|кая}}. І грамафон пасьля полудню, задорна-вісклівы ёкат — романсы Вяльцавай.</br> {{gap|2em}}А мо’ й ня было гэтага? Мо’ гэта старчыя сны толькі турбуюць нутро малюнкамі пекнымі? Памяць у Жвіроўскага-бацькі ўжо высыхае, памяць дрэнна ўжо слу...» 288413 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>{{перанос канец|мяк|кая}}. І грамафон пасьля полудню, задорна-вісклівы ёкат — романсы Вяльцавай.</br> {{gap|2em}}А мо’ й ня было гэтага? Мо’ гэта старчыя сны толькі турбуюць нутро малюнкамі пекнымі? Памяць у Жвіроўскага-бацькі ўжо высыхае, памяць дрэнна ўжо служыць. Сьціраюцца межы-граніцы паміж успамінаў жывых і туманна-ружовых мар-лятуценьняў.</br> {{gap|2em}}Ці было, ці ня было… Ці бачыў, ці сьніў…</br> {{gap|2em}}Добра помніцца во што.</br> {{gap|2em}}Стаў непарадак. Непарадак гэты звалі словам, якое палохала сваёй страшэннай навізнай, сваёй жудаснай незразумеласьцю. Слова — рэволюцыя. Непарадак адабраў у Жвіроўскага жонку, канапу, Вяльцаву і бліскучыя гузікі. Асталася хацёнка трухлявая на Завальным завулку і асталася навекі ў нутры турботная едкая злосьць.</br> {{gap|2em}}А непарадак астоіўся ў новы парадак — у дзіўны, чужы. Асеў гэты новы парадак, разгарнуўся чужым сумятлівым жыцьцём, сьціснуў Жвіроўскіх у хатцы старэнькай, у няпрытульным брудным пакоі.</br> {{gap|2em}}Так і жывуць. Трудна сказаць, адкуль дастае стары Жвіроўскі сабе і сыну свайму на пражытак. Мабыць, яшчэ прадае, што дасюль не прададзена?</br> {{gap|2em}}Раніцой, толькі золак засьцеле цьмянай сівізнаю вокны, Жвіроўскі-бацька пачынае бубнець, гутарыць з сынам. Ён добра ведае, што сын ня слухае, што сын яшчэ соладка сьпіць, але ўсё роўна гаворыць — цягне цяжкім аднатонным голасам, вядзе<noinclude></noinclude> 6kac16keru7pntmczkz46te9ruq6xe0 104 124298 288414 2026-05-31T13:51:35Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «бясконцую гутарку, навучае сына, як трэба жыць, як сьцерагчыся нядобрых людзей, як ладзіць з начальствам, з старэйшымі.</br> {{gap|2em}}О, Жвіроўскі прашоў дасканала навуку жыцьця! Ён цяпер ведае ўсё і ён не дапусьціць, каб сын яго трапіў на нядобрую сьцежку, не...» 288414 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>бясконцую гутарку, навучае сына, як трэба жыць, як сьцерагчыся нядобрых людзей, як ладзіць з начальствам, з старэйшымі.</br> {{gap|2em}}О, Жвіроўскі прашоў дасканала навуку жыцьця! Ён цяпер ведае ўсё і ён не дапусьціць, каб сын яго трапіў на нядобрую сьцежку, не дапусьціць, каб ён спазнаўся з злымі людзьмі і паддаўся іх ашуканству. Ого, ім толькі гэтага й трэба, яны толькі й чакаюць, каб узьбіўся які неразумны хлапец, каб ашукаць яго, адабраць апошні грош, сарочку з цела садраць. О, трэба ўмець, як з імі жыць, абыходзіцца. Стары Жвіроўскі век пражыў, ведае ўсё.</br> {{gap|2em}}І гаворыць-гаворыць бясконца Жвіроўскі. І вусны яго, аброслыя куца падстрыжанай шэрсьцю, крыва шаволяцца, тонка падцягваюцца таемнай едкай усьмешкай.</br> {{gap|2em}}Гаворачы, ён падтапляе печку, чысьціць бульбу, гатуе сьняданьне. Потым будзіць сына. Каб разбудзіць, ён не аклікае яго, ня кратае, а толькі мацней заводзіць гаворку. У сына тады пачынае блытацца, сплятацца ў адну недарэчную муць зьявы дзівосныя сну з шэрымі зрыўкамі вобразаў-думак, роджаных бацькавай гутаркай. Але, нарэшце, бацька нешта пытаецца. Сын толькі чуе апошняе:</br> {{gap|2em}}— Га?</br> {{gap|2em}}І, расплюшчыўшы вочы, дапытліва глядзіць на бацьку шырокім нярухомым поглядам.</br> {{gap|2em}}Бацька заводзіць сваю бясконцую гутарку. Сын млява пацягваецца і напранаецца.<noinclude></noinclude> mi7e44rp0klgpeb61thkciksty0r5ub 288415 288414 2026-05-31T13:52:16Z RAleh111 4658 288415 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>бясконцую гутарку, навучае сына, як трэба жыць, як сьцерагчыся нядобрых людзей, як ладзіць з начальствам, з старэйшымі.</br> {{gap|2em}}О, Жвіроўскі прашоў дасканала навуку жыцьця! Ён цяпер ведае ўсё і ён не дапусьціць, каб сын яго трапіў на нядобрую сьцежку, не дапусьціць, каб ён спазнаўся з злымі людзьмі і паддаўся іх ашуканству. Ого, ім толькі гэтага й трэба, яны толькі й чакаюць, каб узьбіўся які неразумны хлапец, каб ашукаць яго, адабраць апошні грош, сарочку з цела садраць. О, трэба ўмець, як з імі жыць, абыходзіцца. Стары Жвіроўскі век пражыў, ведае ўсё.</br> {{gap|2em}}І гаворыць-гаворыць бясконца Жвіроўскі. І вусны яго, аброслыя куца падстрыжанай шэрсьцю, крыва шаволяцца, тонка падцягваюцца таемнай едкай усьмешкай.</br> {{gap|2em}}Гаворачы, ён падтапляе печку, чысьціць бульбу, гатуе сьняданьне. Потым будзіць сына. Каб разбудзіць, ён не аклікае яго, ня кратае, а толькі мацней заводзіць гаворку. У сына тады пачынае блытацца, сплятацца ў адну недарэчную муць зьявы дзівосныя сну з шэрымі зрыўкамі вобразаў-думак, роджаных бацькавай гутаркай. Але, нарэшце, бацька нешта пытаецца. Сын толькі чуе апошняе:</br> {{gap|2em}}— Га?</br> {{gap|2em}}І, расплюшчыўшы вочы, дапытліва глядзіць на бацьку шырокім нярухомым поглядам.</br> {{gap|2em}}Бацька заводзіць сваю бясконцую гутарку. Сын млява пацягваецца і напранаецца.</br><noinclude></noinclude> 0o4e65drrv75ixauhysfnlnqd7eaub9 102 124299 288416 2026-05-31T13:55:05Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Пра аўтара |Імёны = Арэст |Прозвішча = Канакоцін |Варыянты імёнаў = |Выява = |ДН = 1900 |Месца нараджэння = |ДС = 1956 |Месца смерці = |Апісанне = беларускі савецкі дзяржаўны дзеяч, літаратурны крытык |Іншае = |Вікіпеды...» 288416 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Арэст |Прозвішча = Канакоцін |Варыянты імёнаў = |Выява = |ДН = 1900 |Месца нараджэння = |ДС = 1956 |Месца смерці = |Апісанне = беларускі савецкі дзяржаўны дзеяч, літаратурны крытык |Іншае = |Вікіпедыя = Арэст Канакоцін |Вікіпедыя2 = Арэст Канакоцін |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Арэст Канакоцін |Першая літара прозвішча = К }} == Творы == {{Усе творы}} * [[Абвастрэньне клясавай барацьбы ў беларускай літаратуры ў пэрыяд сацыялістычнай рэканструкцыі]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 24 студзеня 1931. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1931/19|№19 (3108)]]}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Савецкія аўтары]] [[Катэгорыя:Беларускія палітыкі]] [[Катэгорыя:Савецкія палітыкі]] [[Катэгорыя:Крытыкі]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] k7tk5dzus38qouwgag89vwu7hiovseq 288419 288416 2026-05-31T13:59:44Z Gleb Leo 2440 288419 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Арэст |Прозвішча = Канакоцін |Варыянты імёнаў = |Выява = |ДН = 1900 |Месца нараджэння = |ДС = 1956 |Месца смерці = |Апісанне = беларускі савецкі дзяржаўны дзеяч, літаратурны крытык |Іншае = |Вікіпедыя = Арэст Канакоцін |Вікіпедыя2 = Арэст Канакоцін |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Арэст Канакоцін |Першая літара прозвішча = К }} == Творы == {{Усе творы}} * [[Абвастрэньне клясавай барацьбы ў беларускай літаратуры ў пэрыяд сацыялістычнай рэканструкцыі]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 24—29 студзеня 1931. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1931/19|№19 (3108)]]—[[Савецкая Беларусь (1920)/1931/23|23 (3112)]]}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Савецкія аўтары]] [[Катэгорыя:Беларускія палітыкі]] [[Катэгорыя:Савецкія палітыкі]] [[Катэгорыя:Крытыкі]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] l54th66l947fsodkpnuvup7phgr1cjd 14 124300 288417 2026-05-31T13:55:42Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Вікіпэдыя}} {{DEFAULTSORT:Канакоцін, Арэст}} [[Катэгорыя:Катэгорыі аўтараў]]» 288417 wikitext text/x-wiki {{Вікіпэдыя}} {{DEFAULTSORT:Канакоцін, Арэст}} [[Катэгорыя:Катэгорыі аўтараў]] em3jg8pjphjl2ul1dih546aq6f71efz 104 124301 288418 2026-05-31T13:56:49Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}Так пачынаецца дзень двух Жвіроўскіх.</br> {{gap|2em}}Удзень сына няма — ён ходзіць у школу. Удзень Жвіроўскаму-бацьку няма з кім гутарыць, і ад гэтага цяжка стаўпляецца злосьць у нутры і не сядзіцца на месцы. Тады Жвіроўскі пачынае гаспадарыць. Ён зьдзя...» 288418 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Так пачынаецца дзень двух Жвіроўскіх.</br> {{gap|2em}}Удзень сына няма — ён ходзіць у школу. Удзень Жвіроўскаму-бацьку няма з кім гутарыць, і ад гэтага цяжка стаўпляецца злосьць у нутры і не сядзіцца на месцы. Тады Жвіроўскі пачынае гаспадарыць. Ён зьдзявае сваю старую падзьдзёўку і содзіць на нос акуляры. Ён кожны дзень правіць падзьдзёўку і кожны дзень знаходзіць у ёй новыя дзіркі. Такі ўжо парадак.</br> {{gap|2em}}І яшчэ ёсьць работа ў Жвіроўскага. У фанэрнай скрынцы з-пад мыла складзена вопратка. Там, на саменькім дне, пад кучай рознага рызьзя, ляжыць тужурка з бліскучымі гузікамі. Жвіроўскі часамі яе выцягае і сядзіць над ёй гадзінамі цэлымі, шукае раней незаўважаных дзірачак, старанна іх зашывае, загладжвае. А то яшчэ возьме анучку і чысьціць бліскучыя гузікі. Ад чыстага бляску іх у Жвіроўскага плавае мокрая ўсьмешка на вуснах і масьляцца вочы ўбогай давольнасьцю.</br> {{gap|2em}}Над тужуркай Жвіроўскі ўспамінае. Над тужуркай у тумане старых вачэй пасьцілаюцца пекныя ўзоры мінулага і ў іх так прыемна, так соладка распускаецца жорсткі ком засохлай сьвядомасьці.</br> {{gap|2em}}І гладзіць тады Жвіроўскі тужурку, з пяшчотай гладзіць, з ласкай, быццам прад ім жывое стварэньне — роднае й блізкае.</br> {{gap|2em}}І тады сьціраюцца межы-граніцы паміж успамінаў жывых і туманна-ружовых мар-лятуценьняў.</br><noinclude></noinclude> pxnfwnne8ze66dgkx8mgnpemvqnvr3m 102 124302 288420 2026-05-31T14:07:26Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Пра аўтара |Імёны = Канстанцін |Прозвішча = Гей |Варыянты імёнаў = |Выява = К. В. Гей.jpg |ДН = 1896 |Месца нараджэння = Санкт-Пецярбург, Расейская імпэрыя |ДС = 25 лютага 1939 |Месца смерці = Масква, РСФСР, СССР |Апісанне = савецкі...» 288420 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Канстанцін |Прозвішча = Гей |Варыянты імёнаў = |Выява = К. В. Гей.jpg |ДН = 1896 |Месца нараджэння = Санкт-Пецярбург, Расейская імпэрыя |ДС = 25 лютага 1939 |Месца смерці = Масква, РСФСР, СССР |Апісанне = савецкі палітычны дзеяч |Іншае = |Вікіпедыя = Канстанцін Гей |Вікіпедыя2 = Канстанцін Гей |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Канстанцін Гей |Першая літара прозвішча = Г }} == Творы == {{Усе творы}} * [[Напярэдадні другой бальшавіцкай вясны]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 7 лютага 1931. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1931/31|№31 (3120)]]}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Рускія аўтары]] [[Катэгорыя:Савецкія аўтары]] [[Катэгорыя:Савецкія палітыкі]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] m7dk0vkalr86py9la0jj4nofdwo3e5i 288421 288420 2026-05-31T14:08:21Z Gleb Leo 2440 288421 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Канстанцін |Прозвішча = Гей |Варыянты імёнаў = |Выява = К. В. Гей.jpg |ДН = 1896 |Месца нараджэння = Санкт-Пецярбург, Расейская імпэрыя |ДС = 25 лютага 1939 |Месца смерці = Масква, РСФСР, СССР |Апісанне = савецкі палітычны дзеяч |Іншае = |Вікіпедыя = Канстанцін Гей |Вікіпедыя2 = Канстантын Гей |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Канстанцін Гей |Першая літара прозвішча = Г }} == Творы == {{Усе творы}} * [[Напярэдадні другой бальшавіцкай вясны]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 7 лютага 1931. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1931/31|№31 (3120)]]}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Рускія аўтары]] [[Катэгорыя:Савецкія аўтары]] [[Катэгорыя:Савецкія палітыкі]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] drdpqxl38j3hl7mv9k9il6qpkt73n1y 14 124303 288422 2026-05-31T14:08:56Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Вікіпэдыя|Канстанцін Гей|Канстантын Гей}} {{DEFAULTSORT:Гей, Канстанцін}} [[Катэгорыя:Катэгорыі аўтараў]]» 288422 wikitext text/x-wiki {{Вікіпэдыя|Канстанцін Гей|Канстантын Гей}} {{DEFAULTSORT:Гей, Канстанцін}} [[Катэгорыя:Катэгорыі аўтараў]] ednppu83r2mhik6w8cua21cy9occ4ug 104 124304 288424 2026-05-31T14:19:54Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}І невядома тады:</br> {{gap|2em}}Ці было, ці ня было… Ці бачыў, ці сьніў…</br> {{gap|2em}}А трэцяй гадзіне (роўна а трэцяй) прыходзіць са школы сын. Палуднуюць моўчкі. Бацька жыдка-віхлясты погляд упінае ў міску і аднамерна, размашыста цьмякае. А сын есьць марудн...» 288424 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}І невядома тады:</br> {{gap|2em}}Ці было, ці ня было… Ці бачыў, ці сьніў…</br> {{gap|2em}}А трэцяй гадзіне (роўна а трэцяй) прыходзіць са школы сын. Палуднуюць моўчкі. Бацька жыдка-віхлясты погляд упінае ў міску і аднамерна, размашыста цьмякае. А сын есьць марудна, спыняецца. Яго скруглёны дзіцячымі марамі погляд — туды, за вакно палунаў, распусьціўся ў бялясым прасьцягу сьвежага дня.</br> {{gap|2em}}Мо’ гэты прасьцяг кліча яго да сябе, у сваё шырокае, вольнае ўлоньне? А мо’ змарыўся проста хлапец, дык нязмога павесьці вачмі, адарвацца ад сьветлае плямы вакна…</br> {{gap|2em}}Пасьля полудню бацька крэкча, бурчыць і кладзецца на ложак. Сын прыбірае стол, раскладае кнігі і сшыткі і вучыць лекцыі. У пакоі тады плыве нуднай патокай ціша (бацька, як сьпіць, не храпе) і, як хвалькі гэтай цішы, шалясьцяць маўклівыя кніжкі ў руках Жвіроўскага-сына.</br> {{gap|2em}}У час пасьля полудню, калі так глуха зьвісае навокал ціша, калі асьцярожны бацькаўскі посьвіст снуе мяккую пялёнку спакою, Жвіроўскі-сын аддаецца сваім дзіцячым думкам-развагам. Гэты час здаецца яму нечым празрыстым і вязкім, нейкай шырокай густой паласой, у якой так павольна і мякка купаюцца вобразы-думкі, у якой сам увесь расплываешся, пераліваешся ў плаўна-цягучыя мары.</br><noinclude></noinclude> s4ztlor6m2aj36m4jc3g0oobco793tt 102 124305 288425 2026-05-31T14:22:44Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Пра аўтара |Імёны = Лукаш |Прозвішча = Гарбацэвіч |Варыянты імёнаў = |Выява = |ДН = 18 кастрычніка 1882 |Месца нараджэння = Дукорка, Ігуменскі павет, Менская губэрня, Расейская імпэрыя |ДС = 4 красавіка 1940 |Месца смерці = Менск, Б...» 288425 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Лукаш |Прозвішча = Гарбацэвіч |Варыянты імёнаў = |Выява = |ДН = 18 кастрычніка 1882 |Месца нараджэння = Дукорка, Ігуменскі павет, Менская губэрня, Расейская імпэрыя |ДС = 4 красавіка 1940 |Месца смерці = Менск, БССР, СССР |Апісанне = беларускі пэдагог |Іншае = |Вікіпедыя = Лукаш Гарбацэвіч |Вікіпедыя2 = Лукаш Гарбацэвіч |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Лукаш Гарбацэвіч |Першая літара прозвішча = Г }} == Творы == {{Усе творы}} * {{Скан|[[Гісторыя чыгункі (1929)|Гісторыя чыгункі]]|Гісторыя чыгункі (1929).pdf}}. {{Fine|Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1929]]}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Педагогі]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] 3bp5ntjde7t0of8oud3vy7vjz9dhrcl 288429 288425 2026-05-31T14:25:23Z Gleb Leo 2440 288429 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Лукаш |Прозвішча = Гарбацэвіч |Варыянты імёнаў = |Выява = |ДН = 18 кастрычніка 1882 |Месца нараджэння = Дукорка, Ігуменскі павет, Менская губэрня, Расейская імпэрыя |ДС = 4 красавіка 1940 |Месца смерці = Менск, БССР, СССР |Апісанне = беларускі пэдагог |Іншае = |Вікіпедыя = Лукаш Гарбацэвіч |Вікіпедыя2 = Лукаш Гарбацэвіч |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Лукаш Гарбацэвіч |Першая літара прозвішча = Г }} == Творы == {{Усе творы}} * {{Скан|[[Гісторыя чыгункі (1929)|Гісторыя чыгункі]]|Гісторыя чыгункі (1929).pdf}}. {{Fine|Менск: Дзяржаўнае Выдавецтва Беларусі, 1929}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Педагогі]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] 0dypd84k9631ic9q71d0ai3xdk8zcbs 14 124306 288428 2026-05-31T14:24:40Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Вікіпэдыя}} {{DEFAULTSORT:Гарбацэвіч, Лукаш}} [[Катэгорыя:Катэгорыі аўтараў]]» 288428 wikitext text/x-wiki {{Вікіпэдыя}} {{DEFAULTSORT:Гарбацэвіч, Лукаш}} [[Катэгорыя:Катэгорыі аўтараў]] 0d03jnjck1slxmgks2sarz83pg6iu59 104 124307 288430 2026-05-31T14:28:43Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}Кніжкі спакойна ляжаць на стале. Пальцы мякка цярэбяць старонкі. А вочы — застыглыя, ціхія — плывуць сваім бляскам празрыстым туды, за вакно, дзе шырокі прасьцяг, дзе халодна-глыбокія сьвежыя далі.</br> {{gap|2em}}Аб чым можа думаць, аб чым можа марыць хл...» 288430 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Кніжкі спакойна ляжаць на стале. Пальцы мякка цярэбяць старонкі. А вочы — застыглыя, ціхія — плывуць сваім бляскам празрыстым туды, за вакно, дзе шырокі прасьцяг, дзе халодна-глыбокія сьвежыя далі.</br> {{gap|2em}}Аб чым можа думаць, аб чым можа марыць хлапец у дванаццаць гадоў? От, сьцелюцца й сьцелюцца сьмелыя вобразы, пішуцца хварбай шырокай малюнкі жыцьця нязнанага, чароўнага сваёй глыбокай нязбытнасьцю.</br> {{gap|2em}}Ён ужо вандраўнік, ужо бродзіць па дзікіх гушчарах адвечных лясоў, жыве сярод лютых зьвярэй, вядзе з імі бойку. Вось ужо з тыграй лютай сустрэўся. Ашчэрыўся страшны разьюшаны зьвер, выгінаецца гібкім спрунжынавым целам, во-во гатоў кінуцца. Але-ж у яго добрая спадзейная стрэльба ў руках. Стрэл — і валіцца зьвер, недалужна рычыць, аблівае крывёй расьліны зялёныя.</br> {{gap|2em}}І ўздыхае вольна Жвіроўскі-сын, быццам сапраўды мінуў небясьпеку, і, зморшчыўшыся, выцірае пад носам назольлівыя пацёкі.</br> {{gap|2em}}Потым — ён правадыр, вядзе за сабой мільёны паўстанцаў. Ён абуран страшэннай адвагай, ён цьвёрды, як камень, яго ўсе слухаюць, ён аддае мудрыя сагады, іх выпаўняюць з маўклівай павагай. І вось — бой. Ліецца кроў, грымяць гарматы, прылятаюць на конях з даносамі, ён сам на кані, на гарачым, буяным стаеньніку. Вось націскаюць ворагі, сярод паўстанцаў спалох, сумятня. Ён кідаецца на<noinclude></noinclude> 9woxzsmkmnade20ovnbmljkzeo9s223 104 124308 288431 2026-05-31T14:34:26Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «перад, сам уразаецца ў гушчу ворага. Усе сьмялеюць, запаляюцца адвагай, усе за ім, у вапошнюю напружную бойку.</br> {{gap|2em}}І — перамога.</br> {{gap|2em}}І зноў вольна ўздыхае Жвіроўскі-сын, зноў выцірае пацёкі.</br> {{gap|2em}}І чуе, як суха кашляе бацька на ложку, як вароча...» 288431 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>перад, сам уразаецца ў гушчу ворага. Усе сьмялеюць, запаляюцца адвагай, усе за ім, у вапошнюю напружную бойку.</br> {{gap|2em}}І — перамога.</br> {{gap|2em}}І зноў вольна ўздыхае Жвіроўскі-сын, зноў выцірае пацёкі.</br> {{gap|2em}}І чуе, як суха кашляе бацька на ложку, як варочаецца, кракча.</br> {{gap|2em}}Вымятаюцца ўраз палахлівыя мары, пальцы нэрвова хапаюць за кніжку. На твары нуда расплываецца кіслай грымасай.</br> {{gap|2em}}Пачынаецца вечар.</br> {{gap|2em}}Увечары будзе самае прыкрае. Будзе бацька лекцыі пытаць, будзе глядзець жорсткім чакаючым поглядам, папраўляць па кніжцы суха і рэзка. І будзе гаварыць яшчэ, пазіраючы на сына з апаскай затоенай, што ў кніжцы пішацца так, а сапраўды вось так, што напісалі кніжку бальшавікі, што ня трэба ім верыць, а гаварыць усюды трэба, што верыш… І будзе чакаць тады сын, калі ў бацькі твар затрасецца ад злосьці на гэтых бальшавікоў, і замітусяцца жыдкімі вострымі аганькамі цьмяныя вочы. Будзе чакаць, бо знае, што тады прычэпіцца бацька к яму і балюча будзе цягаць за вушы.</br> {{gap|2em}}А кончыцца вечар доўгім дакучным маленьнем. Будуць стаяць поплеч у змрочнай чырвані лампадкі двое Жвіроўскіх. І будзе сын, шаволячы вуснамі, пазіраць скоса на бацьку, будзе думаць аб тым: чаму гэта бацька, як моліцца, дык падцягвае вусны і<noinclude></noinclude> 2vncdjqrx7vv8elm6ukgn4s1z58xmnz 104 124309 288432 2026-05-31T14:42:56Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «няпрыемна так шчэрыцца, быццам усьміхаецца нечага едка і прыкра.</br> {{gap|2em}}І будзе чакаць, пазяхаючы, сын, ці скора бацька кончыць маленьне, каб легчы хутчэй і яшчэ хоць трошку, хоць поўгадзінкі памарыць. <center>'''2</center> {{gap|2em}}Бывае так, што адна і тая самая д...» 288432 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>няпрыемна так шчэрыцца, быццам усьміхаецца нечага едка і прыкра.</br> {{gap|2em}}І будзе чакаць, пазяхаючы, сын, ці скора бацька кончыць маленьне, каб легчы хутчэй і яшчэ хоць трошку, хоць поўгадзінкі памарыць. <center>'''2</center> {{gap|2em}}Бывае так, што адна і тая самая думка гадуецца доўга ў двух чалавек — уцішку, затоена — і баіцца, ня важыцца кожны сказаць другому аб ёй, заціскае яе ў самы глыбокі куток істоты свае, беражэ, як патаемную нейкую схову.</br> {{gap|2em}}І бывае потым, што думка гэта раптам сама па сабе высьлізае на поверх і робіцца простай, звычайнай. Бывае тады адзін момант, што зьвязвае думка гэта двух чалавек блізкасьцю шчырай, сагравае цёплай сяброўскай лучнасьцю.</br> {{gap|2em}}Бывае гэты момант прыгожы і шчасны.</br> {{gap|2em}}Так гадавалася думка адна ў двух Жвіроўскіх. <center>'''<nowiki>*</nowiki></center> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2em}}Маладое сэрца Жвіроўскага-сына на волю ірвалася. Душыў шэры гнёт жыцьця нуднага, жыцьця тупога й вузкага, як сьляпая нара. Нязбытныя мары — далёкія, як небасхіл, як ружовыя цені вячэрняй зары, цягнулі некуды, пенілі ў сэрцы дзіцячым шчымлівыя няясныя парываньні.</br> {{gap|2em}}Нязбытныя мары, далёкія… Яны толькі акраса, толькі ружовы сьвет, у які можна на час акунуцца,<noinclude></noinclude> jxt0ygldn3vlf8vyhqce6mo86hqpy55 104 124310 288433 2026-05-31T14:50:18Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «каб аквяціць хоць у думках, хоць на момант адзін шэрасьць жыцьця.</br> {{gap|2em}}А хочацца часам бліжэйшага нечага. Хочацца, каб у жыцьці было трохі пярэстасьці, каб не драўляная гэтая аднастайнасьць заўсёды, штодня. Хочацца сьмеху, песень хоць трошку. Каб выр...» 288433 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>каб аквяціць хоць у думках, хоць на момант адзін шэрасьць жыцьця.</br> {{gap|2em}}А хочацца часам бліжэйшага нечага. Хочацца, каб у жыцьці было трохі пярэстасьці, каб не драўляная гэтая аднастайнасьць заўсёды, штодня. Хочацца сьмеху, песень хоць трошку. Каб вырвацца на часінку з-пад бацькавай волі цяжкой, жалезнай — быць такім, як іншыя дзеці, як большасьць дзяцей.</br> {{gap|2em}}У школе Жвіроўскі ад усіх староніцца, у школе няма ў яго блізкіх сяброў. Прыдзе і заб’ецца ў куток свой, стуліцца, сьцісьнецца, як птушанё адзінотнае, і пазірае нясьмела, водзіць спалохана востранькім носам, дзюбкай птушынай.</br> {{gap|2em}}У школе заўсёды поўна жывога дзіцячага тлуму. Сплятаецца ў бязладзьдзе дружнае звон галасоў — сьмелых і рэзкіх, працятых сьвежым задорам дзяцінства вольнага.</br> {{gap|2em}}Гоман, піск, сьмех, песьні. І ўсё — абрыўкамі ўзмыўнымі, усё — выбухі, узьлёты напорнай бурлівасьці маладога жыцьця.</br> {{gap|2em}}Жвіроўскаму тлум гэты сэрца сьціскае. Жвіроўскаму ён спакуса вечная — цяжкая, нявымоўная спакуса. Часамі ледзьве стрымаецца, каб ня ўбіцца ў гурму дзяцей, каб ня зьліць свой ціхенькі слабенькі голас з гэтай пярэстай жывой сумятнёй. Хочацца-ж і яму гэтага звону вясёлага. Хочацца-ж і яму хоць трошачку сьмеху, хоць трошачку песень. І падмывае нешта ўнутры, і цяжка ўседзець на<noinclude></noinclude> d7s1wmg8hkpsg1edzkq4ngf24w71id3 104 124311 288434 2026-05-31T14:54:48Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «месцы — у куточку сваім. І тады сэрца даўка сьціскаецца, а ў востра ўзьнятым носе, у дзюбцы птушынай пачынае шчыпаць нешта, выціскаць на вочы балючыя сьлёзы.</br> {{gap|2em}}Тады скрозь зацятую злосьць, скрозь шчымлівую боль унутры праразаюцца жорсткім рыпень...» 288434 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>месцы — у куточку сваім. І тады сэрца даўка сьціскаецца, а ў востра ўзьнятым носе, у дзюбцы птушынай пачынае шчыпаць нешта, выціскаць на вочы балючыя сьлёзы.</br> {{gap|2em}}Тады скрозь зацятую злосьць, скрозь шчымлівую боль унутры праразаюцца жорсткім рыпеньнем сухія бацькавы словы:</br> {{gap|2em}}— Трымайся сам па сабе, ня зводзься ні з кім, кампанія да дабра не давядзе. Сыйдзешся з імі, яны й падвядуць цябе, ашукаюць. Ім што, яны выкруцяцца, чыстымі выйдуць адусюль. А ты і ўліпнеш, як мухіна ў цеста. Не глядзі, што яны дружакі такія…</br> {{gap|2em}}Разам з сухімі жорсткімі словамі выплывае злосны і едкі бацькаў твар, ашчэраны дзікай усьмешкай-грымасай.</br> {{gap|2em}}Страшна Жвіроўскаму, што бацька агідным здаецца, што злосьць на яго мімаволі ўціскаецца ў сэрца. Гоніць тады, як мага гоніць вон з галавы спакусныя думкі, сілком прымушае сэрца радзіць пачуцьцё адданай пакорнасьці. Шэпча настойна, упарта, каб заглушыць іншыя думкі, іншыя словы:</br> {{gap|2em}}— Татачка… татачка… Даруй мне… Я буду слухаць… Я ня буду крыўдзіць цябе…</br> {{gap|2em}}І нецярпліва чакае, ахмелены тлумам, зьбянтэжаны роілам думак напружных, каб хутчэй кончыліся заняткі, каб ня было ўжо ні тлуму таго, ні звону дзіцячага, каб пабегчы, сьціснуўшы сэрца, да<noinclude></noinclude> 9jla0x2a0owm1a2ltdg5maleko89j0t 104 124312 288435 2026-05-31T14:59:43Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «бацькі і стуліцца ў норцы сваёй, забыцца на ўсё, толькі ўцішку, няпрыметна для ўсіх пацяшаць сябе глыбока-нязбытнымі марамі. <center>'''*</center><div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2em}}Думка тая прышла к Жвіроўскаму-сыну сьперш як далёкая палахлівая мара. Прышла...» 288435 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>бацькі і стуліцца ў норцы сваёй, забыцца на ўсё, толькі ўцішку, няпрыметна для ўсіх пацяшаць сябе глыбока-нязбытнымі марамі. <center>'''*</center><div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2em}}Думка тая прышла к Жвіроўскаму-сыну сьперш як далёкая палахлівая мара. Прышла ў той дзень, як было нейкае рэволюцыйнае сьвята, як разам з бацькам хадзіў ён па вуліцы і з захапленьнем углядаўся смаглымі вачмі ў чырвоныя сьцягі, у бліскучыя трубы оркестраў, у стройныя рады людзкога натоўпу, як піў нутром усім песьні бадзёрыя-звонкія і шырокія, як бязьмежны прастор.</br> {{gap|2em}}Бацька бурчэў тады, але цішэй, як звычайна, і голас яго быў убогі, сіпучы — слабы ў злосьці бясьсільнай.</br> {{gap|2em}}Сын тады бацьку ня слухаў. Сын думаў сваё. Сын марыў аб нязбытным, аб немагчымым і разам такім простым, даступным, марыў аб чырвоным гальштуку.</br> {{gap|2em}}О, каб узнаў тады бацька сынавы думкі!</br> {{gap|2em}}Вось з таго часу чырвоны гальштук закрасаваў у ваччу Жвіроўскага-сына, стаў яго таемнай марай. Ужо ў час пасьля полудню ён не брадзіў па дзікіх зарасьлях лесу адвечнага, не змагаўся з зьвярмі крыважэрнымі, а з чырвоным гальштукам на шыі, з радасным боем у грудзёх хадзіў у стройных радох піонэраў, пад задорны ядраны гул барабанаў, пад бязьмежна-шырокія, вольныя сыпевы.</br> {{gap|2em}}А з часам прыгледзеўся, — і мара зрабілася думкай, настойным замерам.</br><noinclude></noinclude> 7zzhzz7af82qpinmw1bfdsgzqhsf83a 104 124313 288436 2026-05-31T15:24:21Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}Толькі баяўся, ня важыўся сказаць аб ёй бацьку, хаваў яе ў самым глыбокім кутку істоты свае, бярог, як патаемную нейкую схову. <center>'''*</center> {{gap|2em}}А ў Жвіроўскага бацькі іначай было.</br> {{gap|2em}}Жвіроўскі-бацька ўзгадаваў тую думку з болем, з шчымлівым т...» 288436 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Толькі баяўся, ня важыўся сказаць аб ёй бацьку, хаваў яе ў самым глыбокім кутку істоты свае, бярог, як патаемную нейкую схову. <center>'''*</center> {{gap|2em}}А ў Жвіроўскага бацькі іначай было.</br> {{gap|2em}}Жвіроўскі-бацька ўзгадаваў тую думку з болем, з шчымлівым турботным страхам.</br> {{gap|2em}}Жвіроўскі-бацька думаў часамі аб долі свайго сына, і яго старое счарсьцьвелае сэрца балюча зьнібела трывогай. Трывога была чорная, поўная жудасьці, бо цёмна было ўсё, губляліся думкі ў няясным, няведамым. Бо тое, што разьвіналася вокал, што абкружала новым, чужым, — толькі агульны тупы спалох наганяла, сьціскала колам варожым, у якім ня бачыў стары Жвіроўскі выйсьця, не знаходзіў месца свайму слабенькаму сыну.</br> {{gap|2em}}Зьнібела сэрца чорнай трывогай, трывога пераходзіла ў страх. А страх зьвінаўся ў пэўную думку, і гэта жорсткая думка душыла нутро сваёй цьвёрдай, халоднай няўхільнасьцю.</br> {{gap|2em}}Загіне сын. Напэўна, загіне. Ня хопіць сілы ў яго, каб знайсьці сабе месца сярод сучаснага сьвету, у якім поўна бязбожных жулікаў, у якім на кожным кроку натрапіш на злосьнікаў лютых.</br> {{gap|2em}}Ня знойдзе сын сабе месца, не… Загіне, напэўна…</br> {{gap|2em}}А мо’ будзе іначай… Мо’ пойдзе сын на нядобры шлях, сам такім зробіцца, як усе тыя. Забудзецца й на бога й на бацьку, страціць сумленнасьць.</br><noinclude></noinclude> hdf5k9w965wm14b51lfzigh1gczzg84 288437 288436 2026-05-31T15:24:53Z RAleh111 4658 288437 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Толькі баяўся, ня важыўся сказаць аб ёй бацьку, хаваў яе ў самым глыбокім кутку істоты свае, бярог, як патаемную нейкую схову. <center>'''*</center> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2em}}А ў Жвіроўскага бацькі іначай было.</br> {{gap|2em}}Жвіроўскі-бацька ўзгадаваў тую думку з болем, з шчымлівым турботным страхам.</br> {{gap|2em}}Жвіроўскі-бацька думаў часамі аб долі свайго сына, і яго старое счарсьцьвелае сэрца балюча зьнібела трывогай. Трывога была чорная, поўная жудасьці, бо цёмна было ўсё, губляліся думкі ў няясным, няведамым. Бо тое, што разьвіналася вокал, што абкружала новым, чужым, — толькі агульны тупы спалох наганяла, сьціскала колам варожым, у якім ня бачыў стары Жвіроўскі выйсьця, не знаходзіў месца свайму слабенькаму сыну.</br> {{gap|2em}}Зьнібела сэрца чорнай трывогай, трывога пераходзіла ў страх. А страх зьвінаўся ў пэўную думку, і гэта жорсткая думка душыла нутро сваёй цьвёрдай, халоднай няўхільнасьцю.</br> {{gap|2em}}Загіне сын. Напэўна, загіне. Ня хопіць сілы ў яго, каб знайсьці сабе месца сярод сучаснага сьвету, у якім поўна бязбожных жулікаў, у якім на кожным кроку натрапіш на злосьнікаў лютых.</br> {{gap|2em}}Ня знойдзе сын сабе месца, не… Загіне, напэўна…</br> {{gap|2em}}А мо’ будзе іначай… Мо’ пойдзе сын на нядобры шлях, сам такім зробіцца, як усе тыя. Забудзецца й на бога й на бацьку, страціць сумленнасьць.</br><noinclude></noinclude> 325xozst1ba8f16jcuosv56af85765p 104 124314 288438 2026-05-31T15:29:55Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}О, гэта будзе самае горшае. Пры думцы аб гэтым у бацькі старога загараюцца вочы цьмяным злосным агнём, і трасецца, віхляецца аброслы падстрыжанай шэрсьцю твар. А вусны падцягваюцца, крывяцца дзікай усьмешкай-грымасай.</br> {{gap|2em}}Хай лепш загіне, хай...» 288438 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}О, гэта будзе самае горшае. Пры думцы аб гэтым у бацькі старога загараюцца вочы цьмяным злосным агнём, і трасецца, віхляецца аброслы падстрыжанай шэрсьцю твар. А вусны падцягваюцца, крывяцца дзікай усьмешкай-грымасай.</br> {{gap|2em}}Хай лепш загіне, хай лепш памрэ.</br> {{gap|2em}}Калі гняце старога Жвіроўскага страх, калі шчыміць у сэрцы трывога за сына ён пачынае маліцца.</br> {{gap|2em}}Ён доўга стаіць тады на каленах, корчыцца, хліпае ў малельным экстазе, плача бяз сьлёз. Сьлёз няма — старасьць высушыла. Толькі сударагай моршчыцца твар ды нейкі ком горла сьціскае.</br> {{gap|2em}}Просіць Жвіроўскі ў бога, каб наўчыў, надаўміў, што з сынам рабіць.</br> {{gap|2em}}Муляць калені худыя, ломіць сухая сярэдзіна, у вачох пачынае дрыжаць цьмяны Езусаў твар. I мяшаецца шчыры малельны настрой з бясьсільнай старчаскай злосьцю. І плача ўжо, хліпае не ад гарачай набожнай чуласьці, а ад гэтае злосьці едкай, турботнай.</br> {{gap|2em}}А трывога ня гіне. Трывога гняце, труціць сэрца. Быццам на сэрца капаюць нейкія кроплі гаручыя і ўпіваюцца, колюць, атрутную пену ўздымаюць.</br> {{gap|2em}}Потым, сустрэўшыся з сынам, бацька-Жвіроўскі доўга і ўпарта ўглядаецца, сочыць за ім настарожаным вокам. Глядзіць, ці ня ёсьць у сыне зьмена якая, ці ня прынёс з сабой сын чаго новага адтуль, ад таго чужога, варожага. І некаторы час здаецца няшчырым, падробленым ціхі слухмяны погляд сына,<noinclude></noinclude> 77s8ec9d6bdohn7onhhr22l8u3av6sl 104 124315 288439 2026-05-31T15:35:15Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «здаецца, што ёсьць ужо нешта ўнутры ў яго, толькі хавае ён, тоіцца.</br> {{gap|2em}}Знаў, адчуваў сваім хваравітым інстынктам бацька-Жвіроўскі, што калі-ні-калі, а ўсё роўна ўбачыць ён у сыне сваім гэта страшное, новае, чаго так баіцца ўбачыць. Знаў і дрыжэў, і нец...» 288439 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>здаецца, што ёсьць ужо нешта ўнутры ў яго, толькі хавае ён, тоіцца.</br> {{gap|2em}}Знаў, адчуваў сваім хваравітым інстынктам бацька-Жвіроўскі, што калі-ні-калі, а ўсё роўна ўбачыць ён у сыне сваім гэта страшное, новае, чаго так баіцца ўбачыць. Знаў і дрыжэў, і нецярпліва, настойна шукаў якога выйсьця, шукаў спосабу ратаваць свайго сына.</br> {{gap|2em}}Адразу спалохаўся быў Жвіроўскі стары, як гэты спосаб мінуў у думках ценем няясным. Хацеў адагнаць, зьнішчыць зародак дзікае думкі. Але мімаволі стаў расьці, разьвівацца гэты зародак, і вырасла думка — выразная, ясная.</br> {{gap|2em}}З воўкам жыць — павоўчу выць.</br> {{gap|2em}}Увесьці самому сына ў іх хэўру. Увесьці і наўчыць, як «з воўкам жыць — павоўчу выць». Цяпер, пакуль жыў ён яшчэ, пакуль ёсьць яшчэ сілы сякія-такія, ён здолее сына ўтрымаць у межах патрэбных, зможа прыўчыць яго быць падвойным — у іх такім, як яны, а тут такім, якім хоча бацька бачыць яго, якім быў і астаўся сам бацька.</br> {{gap|2em}}Няхай сабе будзе там нясумленным бязбожнікам — іначай месца ня знойдзе ў іхнім жыцьці, іначай загіне. А тут, уцішку, яны разам удвух будуць маліцца, будуць замальваць бога, каб прасьціў ім абодвым гэты міжвольны грэх.</br> {{gap|2em}}Вырасла думка і захапіла істоту Жвіроўскага-бацькі. Спачатку страшэнная, дзікая — з часам стала простай, звычайнай, стала настойным замерам.</br><noinclude></noinclude> hsztowxda3c5f1bzp88b16bf12hlzdw 104 124316 288440 2026-05-31T15:52:59Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}Толькі баяўся казаць аб ёй сыну. Баяўся, каб не падумаў той часам, што здаўся бацька стары, каб не зразумеў сын іначай бацькаву думку.</br> {{gap|2em}}І хаваў Жвіроўскі-бацька думку гэту ў самым глыбокім кутку істоты свае, бярог, як патаемную нейкую схову....» 288440 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Толькі баяўся казаць аб ёй сыну. Баяўся, каб не падумаў той часам, што здаўся бацька стары, каб не зразумеў сын іначай бацькаву думку.</br> {{gap|2em}}І хаваў Жвіроўскі-бацька думку гэту ў самым глыбокім кутку істоты свае, бярог, як патаемную нейкую схову. <center>'''*</center> {{gap|2em}}Быў у Жвіроўскіх адзін такі момант, калі ўзгадаваная кожным з іх думка раптам, сама па сабе, высьлізнула наповерх і для абодвых стала простай, звычайнай. І зьвязала гэтая думка двух чалавек блізкасьцю шчырай, сагрэла цёплай сяброўскай лучнасьцю.</br> {{gap|2em}}Быў гэты момант прыгожы і шчасны.</br> {{gap|2em}}Было гэта ўвечары. Жвіроўскі-сын згатаваў у ваблезлым чайніку чай. У запэцканай мухамі пушцы з надпісам «какао Жорж-Борман» было два агрызкі цукру. Бацька і сын пілі чай з цукрам.</br> {{gap|2em}}Ад чаю цяплынь расплывалася, сагравала пакой мяккай прытульнасьцю. Было ласкава на душы ў абодвых Жвіроўскіх, было цёпла на сэрцы. Бацька з сынам завялі ціхую гутарку. Сын апавядаў пра вучэньне, пра школу, пра настаўнікаў, бацька распытваў, цікавіўся. Бацька ўспамінаў даўныя-даўныя часы, калі ён вучыўся ў школе, калі й ён жыў такімі інтарэсамі.</br> {{gap|2em}}У гутарцы сын памянуў піонэраў. Між іншага неяк сказаў:</br><noinclude></noinclude> r2cria0w6b9pgufuhtw27yejf8p58kc 288441 288440 2026-05-31T15:53:55Z RAleh111 4658 288441 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Толькі баяўся казаць аб ёй сыну. Баяўся, каб не падумаў той часам, што здаўся бацька стары, каб не зразумеў сын іначай бацькаву думку.</br> {{gap|2em}}І хаваў Жвіроўскі-бацька думку гэту ў самым глыбокім кутку істоты свае, бярог, як патаемную нейкую схову. <center>'''*</center> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2em}}Быў у Жвіроўскіх адзін такі момант, калі ўзгадаваная кожным з іх думка раптам, сама па сабе, высьлізнула наповерх і для абодвых стала простай, звычайнай. І зьвязала гэтая думка двух чалавек блізкасьцю шчырай, сагрэла цёплай сяброўскай лучнасьцю.</br> {{gap|2em}}Быў гэты момант прыгожы і шчасны.</br> {{gap|2em}}Было гэта ўвечары. Жвіроўскі-сын згатаваў у ваблезлым чайніку чай. У запэцканай мухамі пушцы з надпісам «какао Жорж-Борман» было два агрызкі цукру. Бацька і сын пілі чай з цукрам.</br> {{gap|2em}}Ад чаю цяплынь расплывалася, сагравала пакой мяккай прытульнасьцю. Было ласкава на душы ў абодвых Жвіроўскіх, было цёпла на сэрцы. Бацька з сынам завялі ціхую гутарку. Сын апавядаў пра вучэньне, пра школу, пра настаўнікаў, бацька распытваў, цікавіўся. Бацька ўспамінаў даўныя-даўныя часы, калі ён вучыўся ў школе, калі й ён жыў такімі інтарэсамі.</br> {{gap|2em}}У гутарцы сын памянуў піонэраў. Між іншага неяк сказаў:</br><noinclude></noinclude> ecfjv5ogybapikifyw0y0409cma2a48 104 124317 288442 2026-05-31T15:58:45Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}— Піонэрам — тым добра. Яны ўсюды ходзяць, на сходках на розных бываюць, на гурткох. Яны больш чаго знаюць за іншых…</br> {{gap|2em}}Бацька спаволі паставіў на стол недапітае блюдца, выняў з роту недассаны кавалак цукру й спытаўся.</br> {{gap|2em}}— А калі вышэ...» 288442 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}— Піонэрам — тым добра. Яны ўсюды ходзяць, на сходках на розных бываюць, на гурткох. Яны больш чаго знаюць за іншых…</br> {{gap|2em}}Бацька спаволі паставіў на стол недапітае блюдца, выняў з роту недассаны кавалак цукру й спытаўся.</br> {{gap|2em}}— А калі вышэй куды паступіць, ці лягчэй піонэраў прымаюць?</br> {{gap|2em}}— Вядома, лягчэй… А з піонэраў у комсамольцы перавядуць, дык комсамольцаў усюды першых прымаюць.</br> {{gap|2em}}— А ў гурткох чаму навучаюць гэтых піонэраў?</br> {{gap|2em}}— Усяму. Ёсьць спортыўны гурток. Гімнастыку робяць. Кажуць, мацней чалавек ад гэтага робіцца. Прыгожа так, калі пачнуць вырабляць розныя штукі.</br> {{gap|2em}}Бацька задумаўся, змоўк. Сын таксама. Усплыло паміж іх нешта напятае, вострае і жывое, што вымагала выказу нейкага, што цяпер ужо, у гэты момант, не магло астацца затоеным.</br> {{gap|2em}}Сын проста, нібы аб звычайнай якой дробнай справе, сказаў:</br> {{gap|2em}}— Я-б дужа хацеў паступіць у піонэры.</br> {{gap|2em}}Ён ня бачыў, што ў бацькі нэрвова дрыжэла ў гэту часінку шчака. Ён не глядзеў на бацьку, адвёў свой шырокі марудны погляд у бок. Але чуў, што бацька ня лаецца, што ня злуе нават. І яму было добра зусім, ён быў спакойны.</br><noinclude></noinclude> aqae0be3y5g2kz00ip05qy9vu7rc3fd 104 124318 288443 2026-05-31T16:09:40Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}Тады бацька сказаў:</br> {{gap|2em}}— Я ўжо троху думаў аб гэтым. Яно й праўда, ня шкодзіла-б.</br> {{gap|2em}}І тож зусім проста вышла ў яго, быццам гаварыў аб звычайнай якой дробнай справе.</br> {{gap|2em}}У гэты момант можа больш, як калі, Жвіроўскі-сын пачуў свайго бац...» 288443 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Тады бацька сказаў:</br> {{gap|2em}}— Я ўжо троху думаў аб гэтым. Яно й праўда, ня шкодзіла-б.</br> {{gap|2em}}І тож зусім проста вышла ў яго, быццам гаварыў аб звычайнай якой дробнай справе.</br> {{gap|2em}}У гэты момант можа больш, як калі, Жвіроўскі-сын пачуў свайго бацьку. Яго сэрца растапілася жаркай пяшчотай, хацелася ў гэты час прыгалубіць старога бацьку, пацалаваць у шызы, аброслы падстрыжанай шэрсьцю, зморшчаны твар.</br> {{gap|2em}}Ён радасна бліскаў сьветлымі вачмі, заўзята шморгаў вострым носам, дзюбкай птушынай, і лапатаў жвава аб тым, як будзе добра яму, як будзе весела, калі ён паступіць у піонэры.</br> {{gap|2em}}Бацька спыніў яго.</br> {{gap|2em}}— Толькі во што, сынок. Паступаць ты паступай, але будзь асьцярожны… Не паддавайся на іхнія штучкі. Глядзі, каб не ашукалі цябе.</br> {{gap|2em}}І Жвіроўскі-бацька пачаў навучаць свайго сына, як трэба трымацца яму ў піонэрах, як захаваць сумленнасьць, набожнасьць сваю і г. д.</br> {{gap|2em}}Жвіроўскі-бацька бурчэў, Жвіроўскі-сын ня слухаў нічога. Яму ўсё роўна, ён згодзен на ўсё, будзе рабіць усё-чыста, як бацька гаворыць.</br> {{gap|2em}}У яго будзе чырвоны гальштук.</br> {{gap|2em}}Ён будзе хадзіць у стройных радох пад дружныя песьні, пад звонкі, задорны гул барабана.</br> {{gap|2em}}Што яму больш яшчэ трэба?</br><noinclude></noinclude> kvj7dzzffemlltdiz1g1w9jfopqt8dx 104 124319 288444 2026-05-31T16:16:20Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « <center>'''3</center> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2em}}Жвіроўскі-сын прышоў са школы ў чырвоным гальштуку. Першы дзень у чырвоным гальштуку… Як-жа тут не задраць угару востры нос, як-жа ня чмыхнуць лішняга разу, не падсярбнуць задорна пацёкаў з-пад носу!</br>...» 288444 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> <center>'''3</center> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2em}}Жвіроўскі-сын прышоў са школы ў чырвоным гальштуку. Першы дзень у чырвоным гальштуку… Як-жа тут не задраць угару востры нос, як-жа ня чмыхнуць лішняга разу, не падсярбнуць задорна пацёкаў з-пад носу!</br> {{gap|2em}}Жвіроўскаму-бацьку чырвоны гальштук на худзенькай сынавай шыі няпрыемна вока ўкалоў. Ён паглядзеў скосу на гальштук, і яго зморшчаны твар раптам затросься. Скрывіўшы вусны нядобрай усьмешкай, ён падышоў да сына і дрыжачымі пальцамі зьдзеў з сынавай шыі чырвоную стужку.</br> {{gap|2em}}— Ня трэба тут… Там насі сабе, колькі хочаш, а тут, у хаце маёй, я не дазволю.</br> {{gap|2em}}Сын няўцямна зірнуў на бацьку. У вачох у яго бліснулі сьлёзы. Глядзеў на бацьку, ня зводзіў вачай, быццам чакаў яшчэ нечага. А ў вачох дрыжэла сьлязьмі маўклівая горкая крыўда, і скрозь яе тонкія голачкі злосьці.</br> {{gap|2em}}Бацька схаваў гальштук у фанэрную скрынку з-пад мыла, дзе было складзена рознае рызьзе, дзе на саменькім дне ляжала тужурка з бліскучымі гузікамі.</br> {{gap|2em}}— Нічога, пасьпееш. Наносішся…</br> {{gap|2em}}Сын не сказаў нічога. Моўчкі сеў за стол, моўчкі стаў палуднаваць. А як пасьля палудню бацька заснуў, сын асьцярожна падкраўся пад ложак і выняў з скрынкі чырвоную стужку. Ён сеў з ёй к вакну,<noinclude></noinclude> iisya1ssp3x3ut6nmlsjloguh9jsv03 104 124320 288445 2026-05-31T16:23:06Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «глядзеў на яе, любаваўся. І стала спакойна, ня было ўжо крыўды, ня было злосьці.</br> {{gap|2em}}— Хай сабе. Ня ўсё роўна? Абы там, у школе, у горадзе…</br> {{gap|2em}}У той вечар ён добра адказаў бацьку лекцыі і перад сном шчыра маліўся за сябе, за бацьку, за піонэраў.</br> {{...» 288445 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>глядзеў на яе, любаваўся. І стала спакойна, ня было ўжо крыўды, ня было злосьці.</br> {{gap|2em}}— Хай сабе. Ня ўсё роўна? Абы там, у школе, у горадзе…</br> {{gap|2em}}У той вечар ён добра адказаў бацьку лекцыі і перад сном шчыра маліўся за сябе, за бацьку, за піонэраў.</br> {{gap|2em}}Назаўтрага ўраньні бацька аддаў сыну чырвоны гальштук, а сын, прышоўшы са школы, сам вярнуў яго бацьку назад. <center>'''*</center> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2em}}Так і пашло з таго часу.</br> {{gap|2em}}Разгарнулася шумам зялёная вясна.</br> {{gap|2em}}Была вясна цёплая, ясная. Ахінула яна прыроду ўрачыстасьцю сьвежай, паслала па сьвеце дыван хараства маладога.</br> {{gap|2em}}Разгарнулася вясна Жвіроўскаму-сыну. Павесялела жыцьцё, аквяцілася. Далучыўся — чэзлы, слабенькі — да маладой ядранай руні — і сам зарунеў, сам сокам сьвежым набраўся.</br> {{gap|2em}}І не пазнаць стала хлапца. На твары чырвань, на вострым носе, на дзюбцы птушынай, вяснушка ў капейку асела. Вочы ня вочы, а зайчыкі гарэзныя, спрытныя.</br> {{gap|2em}}Ходзіць Жвіроўскі-сын на спорт, на гурткі, сьпявае песьні вясёлыя, сьмяецца сьмехам звонка-рассыпчастым — сапраўдным, поўным сьмехам дзяцінства.</br><noinclude></noinclude> ku7o6wx58flp3i6svjexbhmp5tmw2iz 104 124321 288446 2026-05-31T16:34:43Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}А дома Жвіроўскі-сын, так, як раней. Дома сьлізкі, віхлясты погляд Жвіроўскага-бацькі заўсёды блукае, сочыць за сынам. Прыглядаецца бацька да сына, быццам наскрозь яго працінае, нутро ўсё хоча ўбачыць. Баіцца стары, каб ня згубіць роднага сына, каб...» 288446 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}А дома Жвіроўскі-сын, так, як раней. Дома сьлізкі, віхлясты погляд Жвіроўскага-бацькі заўсёды блукае, сочыць за сынам. Прыглядаецца бацька да сына, быццам наскрозь яго працінае, нутро ўсё хоча ўбачыць. Баіцца стары, каб ня згубіць роднага сына, каб не дапусьціць яго ў лапы злосных варожых людзей.</br> {{gap|2em}}І адчувае стары, з страхам, з трывогай нямой адчувае, што робіцца нешта ў сыне, што ня той ужо ён. І напружвае сілы свае, каб ня выпусьціць з рук, каб затрымаць, захаваць хлапца ў спрадвечных дзядоўскіх звычаях, у набожнай строгай сумленнасьці.</br> {{gap|2em}}Жвіроўскі-сын прынёс новыя прыгожыя кніжкі. Кніжкі заўсёды ляжалі пярэстым, стройным грудком на вакне. Ляжалі ціха, спакойна, — нібы-та што. А Жвіроўскаму-бацьку яны здаваліся чымся жывым і калючым, як вожык. Бачыў ён у пярэстым стройным грудку нешта злосна-чужое, варожае, бачыў пагрозу едкую ў чырвані вясёла-размалёваных вокладак, у страшнай незразумеласьці новых нячуваных слоў.</br> {{gap|2em}}Лёг невялічкі ціхі грудок бярэмем цяжкім на сьвядомасьць Жвіроўскага-бацькі, прыціснуў страхам тупым, нямою трывогай. Лез невялічкі ціхі грудок востра-назольлівай плямай у вочы старыя, балюча калоў сваім маўчаньнем затоеным. Турбаваў, жыцьця не даваў Жвіроўскаму-бацьку.</br> {{gap|2em}}І нешта раз, топячы печку, стары Жвіроўскі спаліў сынавы кніжкі. З зларадаснай дзікай усьмешкай на зморшчаным твары чакаў, калі вернецца сын.</br><noinclude></noinclude> ock5l1y1rndbdagg8e77w1ypjtbf03v 104 124322 288447 2026-05-31T16:38:21Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}Сын прышоў і спытаўся:</br> {{gap|2em}}— Татка, дзе мае кніжкі?</br> {{gap|2em}}Бацька жыдкім віхлястым поглядам поўзаў па цёмным кутку. Блукала на твары тая зларадасна-дзікая ўсьмешка.</br> {{gap|2em}}— Няма кніжак. Малы ты яшчэ, каб чытаць іх.</br> {{gap|2em}}Вышла так, што з...» 288447 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Сын прышоў і спытаўся:</br> {{gap|2em}}— Татка, дзе мае кніжкі?</br> {{gap|2em}}Бацька жыдкім віхлястым поглядам поўзаў па цёмным кутку. Блукала на твары тая зларадасна-дзікая ўсьмешка.</br> {{gap|2em}}— Няма кніжак. Малы ты яшчэ, каб чытаць іх.</br> {{gap|2em}}Вышла так, што зірнуў пасьля гэтага бацька на сына, і тая дрэнная, дзікая ўсьмешка, зларадаснасьць тая маўклівая, з кніжак варожых, з успамінаў аб іх, аб расправе над імі, супроць волі самога Жвіроўскага-бацькі пераняслася на сына, на атарапелую постаць яго, на едка-чырвоны гальштук на шыі.</br> {{gap|2em}}У вадказ вочы Жвіроўскага-сына зайстрыліся тонкімі голкамі злосьці.</br> {{gap|2em}}І быў у тую хвіліну бацька ворагам сыну, а сын ворагам бацьку.</br> {{gap|2em}}Гэта быў пачатак. З таго часу так і пашло. З таго часу паміж двух Жвіроўскіх прайшла глухая шчыліна і расла з кожным днём, і глыбела, развзяўлялася чорным непераступным бяздоньнем.</br> {{gap|2em}}Бацька яшчэ пільней стаў прыглядацца да сына, сачыць за кожным крокам яго, выпытваць аб усіх драбнотах яго жыцьця за парогам хаты.</br> {{gap|2em}}Мукай нясьцерпнай былі для Жвіроўскага-сына вечары, калі ня было ніякіх сходаў, заняткаў, калі трэба было сядзець дома, у брудным пакоі, адзін на адзін з сухім, злосна-настарожаным бацкам.<noinclude></noinclude> mwca5ji1skhtd19lpu0ffglpyggwzqg 104 124323 288448 2026-05-31T16:43:27Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «У гэтыя вечары садзіўся бацька за стол супроць сына і пачынаў жорсткі свой допыт.</br> {{gap|2em}}Ня было ўжо цяпер у старога Жвіроўскага руплівай бацькаўскай трывогі, ня было і страху за сына, за яго долю. Пытаўся для таго, каб злавіць на чым-небудзь, каб знайсь...» 288448 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>У гэтыя вечары садзіўся бацька за стол супроць сына і пачынаў жорсткі свой допыт.</br> {{gap|2em}}Ня было ўжо цяпер у старога Жвіроўскага руплівай бацькаўскай трывогі, ня было і страху за сына, за яго долю. Пытаўся для таго, каб злавіць на чым-небудзь, каб знайсьці прычэпку якую і потым піліць, упікаць, мучыць бясконца сваёй буркатнёй зьвягаю злоснай. Хацелася цяпер, прагна хацелася выпытаць у сына што-небудзь такое, што-б падагрэла злосьць у старых нячулых грудзёх, што-б дало магчымасьць едка ўскіпець старому шчарсьцьвеламу сэрцу.</br> {{gap|2em}}І калі мучыў ён сына, калі бачыў, як маўкліва й балюча набягаюць сьлёзы на крыўдай працятыя сынавы вочы, станавілася лягчэй сэрцу старому, была на душы дзікая нечалавечая давольнасьць. Было гэта так мо’ затым, што паступова злучыўся ў цяжкім уяўленьні вобраз сына з вобразам таго чужога, варожага, што сьціснула колам глухім, што адабрала некалі жонку, канапу й бліскучыя гузікі.</br> {{gap|2em}}А сын стуляўся, хаваўся ў маску глухой затаёнасьці, паказваў бацьку свайму толькі маўкліва-напятыя вочы, у якіх скрозь сьлёзы нямотнае крыўды прабіваліся часам вострыя тонкія голачкі злосьці.</br> {{gap|2em}}Ня было ўжо ў сынавым сэрцы адданай пакорнасьці, ужо скрозь панавала ў ім сьціснутым комам агіда — цяжкая, шчымлівая, шавалілася чорнай гадзюкай варожасьць. Ужо ў часе вячэрняй малітвы Жвіроўскі-сын не маліўся за бацьку, не прасіў дараваць думак нядобрых пра бацьку. У дрыготна-{{перанос пачатак|чыр|вонай}}<noinclude></noinclude> n26w3hwjlbobm6qih4sygqm37f67935 104 124324 288449 2026-05-31T16:59:11Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «{{перанос канец|чыр|вонай}} цішы, стоячы на каленах перад змрочным панурым Езусам, Жвіроўскі-сын думаў аб тым, як, што зрабіць, каб пазбыцца ад вечных бацькавых зьдзекаў. І карабатая, быццам мохам чорным аброслая постаць, што нязграбна кленчыла поплеч, зда...» 288449 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>{{перанос канец|чыр|вонай}} цішы, стоячы на каленах перад змрочным панурым Езусам, Жвіроўскі-сын думаў аб тым, як, што зрабіць, каб пазбыцца ад вечных бацькавых зьдзекаў. І карабатая, быццам мохам чорным аброслая постаць, што нязграбна кленчыла поплеч, здавалася чужой, незнаёмай, быццам нейкім дзіўным выпадкам сышліся, сустрэліся і некаторы час церпяць адзін аднаго.</br> {{gap|2em}}Так не магло доўга цягнуцца. Так было цяжка, нязносна абодвым. І чулі абодва, што прыдзе нейкі канец. Ня зналі — які, але чулі і чакалі яго. Бацька — з трывогай тупой, а сын — з палахлівай надзеяй, з туманнай радасьцю. <center>'''*</center> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2em}}Блішчэла ў той час сонцам і радасьцю лета. У сонечнай радасьці пералівала сумятнёй квяцістай маладое жыцьцё. Было ў ім поўна задору моцнага, сьвежага, поўна размаху шырокага. Захапляла гэта жыцьцё, цягнула ў сваё бурлівае ўлоньне ўсё маладое, здаровае, усё, у чым клякоча крыніцай рунёвы ядраны сок.</br> {{gap|2em}}Жвіроўскі-бацька пачаў біць Жвіроўскага-сына. Ён біў ня так, як звычайна б’е бацька непаслухмянага сына. Ён біў з асаблівай зьвярынай жорсткасьцю, знаходзіў у гэтым сабе бруднае, дзікае здаволеньне. Ён перастаў гаварыць, перастаў весьці сваю бясконца-цягучую буркатню. Ён маўчаў увесь час, у маўчаньні зьбіраў злосьць, каб выліць яе ў жорсткіх зьдзеках-пабоях.</br><noinclude></noinclude> rnnhe6b4ru0urayzc6tdrgvzcbrmi6s 104 124325 288450 2026-05-31T17:04:52Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}Сын пачаў ня прыходзіць дахаты. Сыну хата стала турмой, стала катаргай. Сын аддаўся цалкам сумятні пярэстай жывога жыцьця. Прыходзіў дамоў толькі нанач. Прыходзіў з тупым адчаем, з затоенай глуха ў дзіцячым сэрцы варожасьцю. Ішоў і знаў, што зараз...» 288450 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Сын пачаў ня прыходзіць дахаты. Сыну хата стала турмой, стала катаргай. Сын аддаўся цалкам сумятні пярэстай жывога жыцьця. Прыходзіў дамоў толькі нанач. Прыходзіў з тупым адчаем, з затоенай глуха ў дзіцячым сэрцы варожасьцю. Ішоў і знаў, што зараз бацька зашчапіць дзьверы, возьме хлудзіну якую і пачне біць. Біць будзе доўга, бо сын ня хоча плакаць, а сьцісьне зубы ад болю і маўчыць. Будзе біць, пакуль усё-ткі сын не заплача. А сын заплача не ад болю, боль ён можа стрымаць, — заплача ад злосьці бясьсільнай, ад таго, што сілы няма, што ня зробіш нічога. І яшчэ ад таго, што доўга ўжо, жудасна доўга б’е разьюшаны бацька.</br> {{gap|2em}}І вось прышоў, нарэшце, канец.</br> {{gap|2em}}Канец быў такі.</br> {{gap|2em}}Прышлі нешта раз да Жвіроўскага-бацькі і сказалі, што ён ня мае права біць свайго сына. Жвіроўскі-бацька нічога не адказаў, толькі ўсміхнуўся таемна і злосна. Потым сядзеў на ложку і нешта шаптаў, часамі нэрвова ўздрыгваючы і крывячы ў дзікую усьмешку-грымасу свой шызы, аброслы куца падстрыжанай шэрсьцю, зморшчаны твар.</br> {{gap|2em}}На полудзень прышоў сын. Прышоў, як зазвычай, цёмны, насуплены. З-пад зьведзеных броў палахліва блішчэлі вострыя вочы, вочы загнанага зьвярка.</br> {{gap|2em}}Бацька, як сына ўбачыў, адразу затросься, зашамаў бязгучна дрыжачымі вуснамі. Хацеў нешта сказаць, хацеў закрычаць, але замест гэтага вырваўся толькі дзікі зашчэмлены віск.</br><noinclude></noinclude> 87r6joppqahm7bl2n8hl9o0dfdyvph9 104 124326 288451 2026-05-31T17:10:21Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}Ён кінуўся к сыну, схапіў сваімі касьцянымі пальцамі сына за вуха, вывеў моўчкі з хаты, і з усёй сілы штурхнуў за вароты. Сам вярнуўся ў хату, зашчапіў дзьверы і сеў зноў на ложку — чорны, страшны, як нейкая дзікая крыважэрная птушка.</br> {{gap|2em}}Сын ад...» 288451 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Ён кінуўся к сыну, схапіў сваімі касьцянымі пальцамі сына за вуха, вывеў моўчкі з хаты, і з усёй сілы штурхнуў за вароты. Сам вярнуўся ў хату, зашчапіў дзьверы і сеў зноў на ложку — чорны, страшны, як нейкая дзікая крыважэрная птушка.</br> {{gap|2em}}Сын адразу сьцяміў, у чым тут справа.</br> {{gap|2em}}Ён пастаяў часінку на месцы, зірнуў, вока прыжмурыўшы, на пякучае яснае сонца, падшмаргнуў разы са два носам і пашоў па завулку, адважна махаючы левай рукой, задраўшы задорна ўгару востры нос — дзюбку птушыную.</br> {{gap|2em}}Пашоў расказаць у сваім піонэрскім атрадзе, як выгнаў яго несьвядомы, політычна-адсталы бацька.</br> {{gap|2em}}Так разлучыліся двое Жвіроўскіх.</br> {{gap|2em}}Жвіроўскі-бацька і Жвіроўскі-сын… {{накіравальная рыса|5em}}<noinclude></noinclude> po9e8d24sok7bhx04b1nhd9wr18mlpw 104 124327 288452 2026-05-31T17:18:13Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{c|{{larger|{{разьбіўка|''ДЗІЎНАЯ}}}}}} <center>'''1</center> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2em}}Узімку гэта было. Пасьля дзянной сумятні Блонскі сядзеў у сваім габінэце, атулены шэра-ваўнянымі згусткамі змроку. Вольна раскінуўся ў старасьвецкім крэсьле, погляд аку...» 288452 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{c|{{larger|{{разьбіўка|''ДЗІЎНАЯ}}}}}} <center>'''1</center> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2em}}Узімку гэта было. Пасьля дзянной сумятні Блонскі сядзеў у сваім габінэце, атулены шэра-ваўнянымі згусткамі змроку. Вольна раскінуўся ў старасьвецкім крэсьле, погляд акунуў у аксамітную мякаць цёмнага кутку і з асалодай адчуваў ціхую нярухомасьць.</br> {{gap|2em}}Лёгка, ня турбуючы, варушыліся думкі, гарэзна спляталіся ў зыбучую чараду. Было прыемна, вальготна. Адпачывала цела, адпачывала змардаваная галава. Так сядзеў нярухома, слухаў, як маятнік на сьцяне ўпарта таўхае марудныя хвіліны.</br> {{gap|2em}}У сумежным пакоі глуха раздаліся крокі, вывелі Блонскага з адзервяненьня. У габінет, не папытаўшыся, увайшла жанчына. Ля парогу спынілася, азірнула ўважна пакой. Угледзела Блонскага і падышла да яго рэзкім крокам.</br> {{gap|2em}}— Вы старшыня выканкому? Добры вечар!..</br> {{gap|2em}}На стол бесцарамонна партфэль кінула, села насупраць. Блонскі не зьмяніў выгаднай позы.</br> {{gap|2em}}— Я… Добры вечар!..</br><noinclude></noinclude> gy07wxrr1afiriu56szhvp5qns4mqt5 104 124328 288453 2026-05-31T17:26:01Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}— Да вас прыехала, толькі што з чыгункі. Дзе прытуліцца?</br> {{gap|2em}}Блонскаму не падабалася. Надакучылі гэткія. Мятушацца, ламаюцца, быццам хочуць зьдзівіць.</br> {{gap|2em}}— Чаго прыехалі?</br> {{gap|2em}}— Камандыравана на працу сярод жанчын… Ды што вы ў цемры...» 288453 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}— Да вас прыехала, толькі што з чыгункі. Дзе прытуліцца?</br> {{gap|2em}}Блонскаму не падабалася. Надакучылі гэткія. Мятушацца, ламаюцца, быццам хочуць зьдзівіць.</br> {{gap|2em}}— Чаго прыехалі?</br> {{gap|2em}}— Камандыравана на працу сярод жанчын… Ды што вы ў цемры? Сьвету няма?</br> {{gap|2em}}— Ёсьць. Там, на сьцяне, выключацель.</br> {{gap|2em}}Яна памацала, адкруціла. Балюча ўдарыў па вачох яркі сьвет электрычнасьці, вымеў за вакно мяккія цені змроку.</br> {{gap|2em}}Блонскі зірнуў на жанчыну. Убачыў перш за ўсё вочы — яркія, вострыя, з шчырым вясёлым агоньчыкам. У іх сьмелая, дапытлівая цікавасьць. Упадабаліся. Міжвольна ўсьміхнуўся, як спаткаліся поглядамі.</br> {{gap|2em}}«Нішто», падумаў.</br> {{gap|2em}}Яна азірнула пакой.</br> {{gap|2em}}— Вы заўсёды тут сядзіцё?</br> {{gap|2em}}— Не, часам не сяджу. Зараз пасяджэньне будзе, чакаю.</br> {{gap|2em}}Глядзеў на яе з лёгкай усьмешкай, чакаў, што далей.</br> {{gap|2em}}— Я надта змарылася… Я працаваць люблю… Ведаеце, так, з захапленьнем, з запалам. Але я фізычна слабая і не магу вытрымаць. Дрэнна. Завідую вось гэткім, як вы…</br> {{gap|2em}}Апошнія словы яна працягнула задуменна. Спыніла ўважны, сур’ёзны погляд на яго фігуры. Ён {{перанос пачатак|так|сама}}<noinclude></noinclude> cm3ebmjky8w0b5001mj7kfa9eqm1k95 104 124329 288454 2026-05-31T17:31:08Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «{{перанос канец|так|сама}} зірнуў на свае дужыя члены. Быццам сам задзівіўся сіле сваёй дубовай, быццам засароміўся за яе.</br> {{gap|2em}}— Так. Я нішто сабе… так.</br> {{gap|2em}}Яна раптам рассыпалася задорным іскрыстым сьмехам:</br> {{gap|2em}}— Ха-ха-ха! Які вы сьмешны… в...» 288454 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>{{перанос канец|так|сама}} зірнуў на свае дужыя члены. Быццам сам задзівіўся сіле сваёй дубовай, быццам засароміўся за яе.</br> {{gap|2em}}— Так. Я нішто сабе… так.</br> {{gap|2em}}Яна раптам рассыпалася задорным іскрыстым сьмехам:</br> {{gap|2em}}— Ха-ха-ха! Які вы сьмешны… вялікі які… Ха-ха!</br> {{gap|2em}}І ўраз праглынула сьмех, затурбавалася.</br> {{gap|2em}}— Добра. Як-жа мне быць? Дзе пакуль што прытуліцца? Я да вас заўтра прыду. Вы, здаецца, і сакратар укому? Я заўтра зранку, пагаворым аба ўсім. А цяпер… я сапраўды ня ведаю, дзе прытуліцца. Парайце.</br> {{gap|2em}}Блонскі расказаў, дзе гасьцініца. Як выходзіла, чамусьці сказаў:</br> {{gap|2em}}— Ня зранку заўтра, а гадзіны ў чатыры зайдзіцеся. Тады вальней будзе пагутарыць.</br> {{gap|2em}}— Добра! — кінула яна з дзьвярэй.</br> {{gap|2em}}Як вышла, Блонскаму пуста стала ў пакоі. Заныла цягуча-едкая ціш старога каменната дому, балюча напяла мазгі. Нецярпліва чакаў, калі зноў пачуюцца крокі, на пасяджэньне пачнуць прыходзіць.</br> {{gap|2em}}А ў галаве думкі тачыліся: старожкія, пудлівыя, як цішыня навокал пустога вялізнага дому. Думаў аб гэтай жанчыне. Хацеў уявіць яе ў сваіх думках, ды чамусьці не ўдавалася. Вобраз неяк пляміўся і разьвейваўся. Толькі вочы яскрава ўцяліся ў памяць. Здаровыя, ясныя, з шчырым агоньчыкам.</br><noinclude></noinclude> g8heq2tottzdbdhughvlbpydzfrkc46 104 124330 288455 2026-05-31T17:35:47Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}Назаўтрага Блонскаму мінуты здаваліся за гадзіны, а гадзіны за вечнасьць. Чакаў чатырох. Не хацеў сам сабе ў гэтым прызнацца, не хацеў пагадзіцца з гэтым. Ахапляла дасада, злосьць на самога сябе.</br> {{gap|2em}}А як падышло да чатырох, зусім узбурыўся. Ха...» 288455 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Назаўтрага Блонскаму мінуты здаваліся за гадзіны, а гадзіны за вечнасьць. Чакаў чатырох. Не хацеў сам сабе ў гэтым прызнацца, не хацеў пагадзіцца з гэтым. Ахапляла дасада, злосьць на самога сябе.</br> {{gap|2em}}А як падышло да чатырох, зусім узбурыўся. Хадзіў з кутка ў куток, поўны прыкрай нецярплівасьці. Часам спыняўся, аглядаў сам сябе, дзіваваўся:</br> {{gap|2em}}«Што-ж гэта такое? Нэрвы, ці што?.. Вось дык гісторыя».</br> {{gap|2em}}Злаваў, абураўся і зноў хадзіў узад і ўперад.</br> {{gap|2em}}Урэшце яна прышла. Пасьпешна прывіталася, села каля стала.</br> {{gap|2em}}— Ну, давайце пагутарым, як тут у вас… З чаго пачынаць?..</br> {{gap|2em}}Пачала гаварыць аб справе. Блонскі глядзеў на яе і дзівіўся яе сьціслай сур’ёзнасьці. Зусім ня так, як учора. Ніводнага староньняга слова, быццам, апрача справы, нічога няма ва ўсім сьвеце. Нават аганькі ў вачох — сталёвыя нейкія, цьвёрдыя.</br> {{gap|2em}}Доўга гутарылі. Змрок разьліў па пакоі бязуважна-шэрую муць, згрудзіў у калматую масу прадметы. Электрычнасьці не палілі, сядзелі ўпацёмку. І тады Блонскі неяк асабліва моцна, напружана стаў адчуваць гэту жанчыну. Затушаваная цьмяным валакном змроку, яна здавалася нейкай хваравіта-назольлівай плямай, якая ўпарта цягнула да сябе ўвагу. Ён пільна прыслухваўся да гуку яе голасу, напружна стараўся знайсьці ў ім нешта, злавіць. Здавалася, што пад гэтым сухім, троху<noinclude></noinclude> q32w97j08x0dirn8n3a9sv194yd9b4l 104 124331 288456 2026-05-31T17:56:17Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «мітынговым тонам ёсьць нешта схаванае, палахліва затоенае. Адчуваўся нейкі ледзь прыкметны фальш у гэтых цьвёрдых, энэргічных словах аб вызваленьні жанчыны, аб змаганьні з іржавымі путамі сям’і, аб рэволюцыі быту і г. д. А часам Блонскі выяўна чуў у яе...» 288456 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>мітынговым тонам ёсьць нешта схаванае, палахліва затоенае. Адчуваўся нейкі ледзь прыкметны фальш у гэтых цьвёрдых, энэргічных словах аб вызваленьні жанчыны, аб змаганьні з іржавымі путамі сям’і, аб рэволюцыі быту і г. д. А часам Блонскі выяўна чуў у яе голасе мімалётныя ноткі няпэўнасьці, нейкага сумнага неўразуменьня. Гэтыя ноткі чамусьці выклікалі сымпатыю да яе, спачуваньне.</br> {{gap|2em}}Блонскаму ўрэшце надакучыла гаварыць аб сур’ёзным. Ён раптам перапыніў яе:</br> {{gap|2em}}— Слухайце… Я-ж дасюль ня ведаю вашага прозьвішча… Зусім з думкі сышло.</br> {{gap|2em}}Яна засьмяялася.</br> {{gap|2em}}— Бяда вялікая, падумаеш… прозьвішча… Але-ж і сапраўды, трэба як-небудзь зваць… Шумава — маё прозьвішча… А ваша я ведаю, бо вы-ж тут вядомы, на ўвесь павет…</br> {{gap|2em}}Нейкі час маўчалі. Цішыня раджала напружную вострую блізкасьць. Гэта цяжарыла. Здавалася, што даўно-даўно знаёмы і ўжо надакучылі адзін аднаму.</br> {{gap|2em}}Блонскі ўстаў, запаліў электрычнасьць. Зірнуў на яе. Яна сядзела ў задуменьні. Аб нечым цяжкім думала, бо вочы атуліліся цьмянай, сталёвай глыбінёй. Потым яна нецярпліва траханула галавой, узьнялася. Усьміхнулася — ні-то зморанай, ні-то сумнай усьмешкай.</br><noinclude></noinclude> lhusc64aca3uovq9qg19i6t7iuusdqi 104 124332 288457 2026-05-31T18:03:17Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}Блонскі агарнуў яе ўсю ўважным поглядам. Залюбаваўся міжвольна. Яна вельмі прыгожай здалася яму.</br> {{gap|2em}}Шумава быццам заўважыла гэта. Задорна кінула яму насустрэчу адкрыты вясёлы погляд. У вачох аганькі заблішчэлі, зайскрыліся. Загаварыла жва...» 288457 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Блонскі агарнуў яе ўсю ўважным поглядам. Залюбаваўся міжвольна. Яна вельмі прыгожай здалася яму.</br> {{gap|2em}}Шумава быццам заўважыла гэта. Задорна кінула яму насустрэчу адкрыты вясёлы погляд. У вачох аганькі заблішчэлі, зайскрыліся. Загаварыла жвава, пасьпешна.</br> {{gap|2em}}— Заседзелася я… Гадзін дзевяць, пэўна, ужо ёсьць… Трэба ісьці ў свой палац… Ну, і ўдружылі вы мне, тав. Блонскі! Высока-высока і брудна. Адзін толькі й быў вольны нумар. Сёньня ўсю ноч ваявала з мышамі… Надта злосны вораг… Ну, я пашла. Бывайце!</br> {{gap|2em}}— Я таксама пайду. Пойдзем разам.</br> {{gap|2em}}Дарогай яна лапатала аб розных драбніцах. Блонскі маўчаў, не хацелася гаварыць. Думкі цяжарна, грузка перавальваліся, давілі мазгі.</br> {{gap|2em}}На рагу вуліцы разьвіталіся. <center>'''2</center> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2em}}З таго часу яны сустракаліся часта. Блонскі любіў глядзець, як працуе Шумава. Захапляў запал яе, упартасьць у драбніцах, у будзённых, марудных справах, упартасьць, якая пераходзіла ў азарт, ап’яненьне. Гэтая ўпартасьць часам хваравітай здавалася, але заўсёды захапляла, заражала, абуджала і ў Блонскага нейкі востры апетыт да работы.</br> {{gap|2em}}Праз два тыдні Шумава склікала зьезд жанчын-дэлегатак. На зьезьдзе Блонскі сядзеў у прэзыдыуме.<noinclude></noinclude> 52mqhdhyxgtp4z2fyjxtmd32gwrhtu5 102 124333 288458 2026-05-31T18:10:18Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Пра аўтара |Імёны = Тамаш |Прозвішча = Домбаль |Варыянты імёнаў = Псэўданім: Барыс Брадоцкі |Выява = Tomasz Dąbal (-1922).jpg |ДН = 29 сьнежня 1890 |Месца нараджэння = в. Собаў, Тарнобжаскі павет, Галіцыя, Аўстра-Вугоршчына |ДС = 21 жніўня 1937 (46...» 288458 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Тамаш |Прозвішча = Домбаль |Варыянты імёнаў = Псэўданім: Барыс Брадоцкі |Выява = Tomasz Dąbal (-1922).jpg |ДН = 29 сьнежня 1890 |Месца нараджэння = в. Собаў, Тарнобжаскі павет, Галіцыя, Аўстра-Вугоршчына |ДС = 21 жніўня 1937 (46 гадоў) |Месца смерці = Лефортаўская турма, Масква, СССР |Апісанне = польскі эканаміст, публіцыст, дзеяч міжнароднага сялянскага руху |Іншае = |Вікіпедыя = Тамаш Францавіч Домбаль |Вікіпедыя2 = Тамаш Домбаль |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = Category:Tomasz Dąbal |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Тамаш Домбаль |Першая літара прозвішча = Д }} == Творы == {{Усе творы}} * [[«Ты аддасі сваё сэрца камуне»…|„Ты аддасі сваё сэрца камуне“…]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 12 лютага 1931. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1931/35|№35 (3124)]]}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Полськія аўтары]] [[Катэгорыя:Полськія палітыкі]] [[Катэгорыя:Савецкія палітыкі]] [[Катэгорыя:Эканамісты]] [[Катэгорыя:Публіцысты]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] ah7nalhpr5spwq3w6jhzntxzch5pgb2 14 124334 288459 2026-05-31T18:11:12Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Вікіпэдыя}} {{DEFAULTSORT:Домбаль, Тамаш}} [[Катэгорыя:Катэгорыі аўтараў]]» 288459 wikitext text/x-wiki {{Вікіпэдыя}} {{DEFAULTSORT:Домбаль, Тамаш}} [[Катэгорыя:Катэгорыі аўтараў]] 0pmigi9cc5ntnb7rjv10ndq397va9tc 104 124335 288462 2026-05-31T18:19:13Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «Глядзеў на белыя, чырвоныя, чорныя хусьцінкі, на задуменныя, застыглыя ў глыбокай сур’ёзнасьці твары. І адчуваў, як усе гэтыя твары — маладыя й старыя, прыгожыя й няпрыгожыя — зьліваюцца для яго ў адзін твар жанчыны-работніцы: змораны, сумны.</br> {{gap|2em}}Шу...» 288462 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>Глядзеў на белыя, чырвоныя, чорныя хусьцінкі, на задуменныя, застыглыя ў глыбокай сур’ёзнасьці твары. І адчуваў, як усе гэтыя твары — маладыя й старыя, прыгожыя й няпрыгожыя — зьліваюцца для яго ў адзін твар жанчыны-работніцы: змораны, сумны.</br> {{gap|2em}}Шумава рабіла даклад. Яна была ўзрушана, гарэла жарам шчырасьці, веры ў тое, аб чым гаворыць. Яе словы зычэлі той непасрэднай, простай праўдзівасьцю, якая бывае звычайна ў тых, хто ня толькі ведае справу, але адчувае яе, хто зьвязаны з ёй органічна, кроўна. Яе слухалі так, як рэдка калі дакладчыкаў слухаюць. Уся заля дыхала напружнай, глухой цішынёй.</br> {{gap|2em}}А як скончыла, разгарэліся гарачыя, упартыя спрэчкі. Раскрыліся заледзянелыя ў горы грудзі жанчыны-работніцы, бурнымі павадкамі завіхрыліся, пырснулі крывавай пенай адвечнай пакуты.</br> {{gap|2em}}Усё правільна Шумава выказала, толькі ў адным перабавіла, у нутро жаночае балюча ўзрэзалася. Выступіла супроць ядынай уцехі, шчасьця жаночага: сказала, што ня трэба матцы дзяцей сваіх гадаваць, што зло ў гэтым нейкае ёсьць. Прапанавала: адбіраць ад матак іхных дзяцей і дамы выхаваньня наладжваць. Каб матка ня знала сына свайго, а сын маткі, каб агульныя, усіхныя дзеці былі. Проці гэтага жанчыны-маткі агнём загарэліся. Казалі: жорстка гэта і крыўдна.</br><noinclude></noinclude> hjlj68v4r7cusl72k8wlgkzevevfjay 104 124336 288463 2026-05-31T18:24:39Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}А Шумава на сваім стаяла, сваю думку з запалам адстойвала.</br> {{gap|2em}}Потым, як пасьля пасяджэньня вярнуліся з Блонскім удвор, усё яшчэ гаварыла, узрушаная:</br> {{gap|2em}}— Гэта злачынства… так, злачынства. Гэта псаваньне дзяцей… I сабе нахаба… Слухайце...» 288463 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}А Шумава на сваім стаяла, сваю думку з запалам адстойвала.</br> {{gap|2em}}Потым, як пасьля пасяджэньня вярнуліся з Блонскім удвор, усё яшчэ гаварыла, узрушаная:</br> {{gap|2em}}— Гэта злачынства… так, злачынства. Гэта псаваньне дзяцей… I сабе нахаба… Слухайце, гэта-ж ясна, як дзень. Нам трэба тварыць новых людзей, людзей колектыву, у якіх няма матак, бацькоў, у якіх бацькі — усё чалавецтва. Да гэтага трэба ісьці. І гэта магчыма… у невялічкай мерцы, але і цяпер ужо магчыма… Ці-ж няпраўда?..</br> {{gap|2em}}Блонскі любаваўся яе захапленьнем. Спрачацца не хацеў. Ды навошта? Лепей вось так слухаць і адчуваць моўчкі яе сьвежае сакавітае парываньне, чыстату яе думкі — простай і шчырай.</br> {{gap|2em}}А яна далей гаварыла:</br> {{gap|2em}}— Мы псуем іх. Мы з дзяцінства навальваем на іх лішнія прыхільнасьці, прывычкі, якія шкодны, якія шмат для каго путамі будуць. Гэта-ж несправядліва. За гэта яны клясьці нас будуць.</br> {{gap|2em}}Яна доўга яшчэ гаварыла, даводзіла, пакуль не заўважыла, што Блонскі маўчыць, адданы сваім думкам. Тады змоўкла.</br> {{gap|2em}}Падышлі да таго месца, дзе трэба было разьвітацца, пайсьці ў розныя бакі. Яна спынілася.</br> {{gap|2em}}— Ну, бывайце!..</br> {{gap|2em}}Але Блонскаму не хацелася ўдвор. Ён наўмысьля марудзіў. Часінку стаялі на рагу пад жорсткімі ўзьмётамі сьцюдзёнага ветру.</br><noinclude></noinclude> i9kze7272ahx6y6d3nf5l510m0ws5ai 102 124337 288464 2026-05-31T18:29:18Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Пра аўтара |Імёны = Юльян |Прозвішча = Ленскі |Варыянты імёнаў = |Выява = Julian Leszczyński.jpg |ДН = 8 студзеня 1889 |Месца нараджэння = Плоцк, Плоцкая губэрня, Царства Польскае, Расейская імпэрыя |ДС = 21 верасьня 1937 (48 гадоў) |Месца смерці...» 288464 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Юльян |Прозвішча = Ленскі |Варыянты імёнаў = |Выява = Julian Leszczyński.jpg |ДН = 8 студзеня 1889 |Месца нараджэння = Плоцк, Плоцкая губэрня, Царства Польскае, Расейская імпэрыя |ДС = 21 верасьня 1937 (48 гадоў) |Месца смерці = Масква, РСФСР, СССР |Апісанне = польскі палітык, публіцыст, дзеяч міжнароднага сялянскага руху |Іншае = |Вікіпедыя = Юльян Ленскі |Вікіпедыя2 = Юльян Ленскі |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = Category:Julian Leszczyński |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Юльян Ленскі |Першая літара прозвішча = Л }} == Творы == {{Усе творы}} * [[Кампартыя Польшчы на павароце]] / {{Fine|пер. ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|невядомы]]'' // [[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 13—14 ліпня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/157|№157 (3265)]]—[[Звязда (газета)/1929/158|158 (3266)]]}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Польскія аўтары]] [[Катэгорыя:Полськія палітыкі]] [[Катэгорыя:Савецкія палітыкі]] [[Катэгорыя:Публіцысты]] [[Катэгорыя:Сябры РСДРП]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] hdg4jfw5lppx5vyjolln6powj1zrl29 288466 288464 2026-05-31T18:29:37Z Gleb Leo 2440 288466 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Юльян |Прозвішча = Ленскі |Варыянты імёнаў = |Выява = Julian Leszczyński.jpg |ДН = 8 студзеня 1889 |Месца нараджэння = Плоцк, Плоцкая губэрня, Царства Польскае, Расейская імпэрыя |ДС = 21 верасьня 1937 (48 гадоў) |Месца смерці = Масква, РСФСР, СССР |Апісанне = польскі палітык, публіцыст, дзеяч міжнароднага сялянскага руху |Іншае = |Вікіпедыя = Юльян Ленскі |Вікіпедыя2 = Юльян Ленскі |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = Category:Julian Leszczyński |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Юльян Ленскі |Першая літара прозвішча = Л }} == Творы == {{Усе творы}} * [[Кампартыя Польшчы на павароце]] / {{Fine|пер. ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|невядомы]]'' // [[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 13—14 ліпня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/157|№157 (3265)]]—[[Звязда (газета)/1929/158|158 (3266)]]}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Польскія аўтары]] [[Катэгорыя:Польскія палітыкі]] [[Катэгорыя:Савецкія палітыкі]] [[Катэгорыя:Публіцысты]] [[Катэгорыя:Сябры РСДРП]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] d96vrwbjdzvyzuxpo2nrn5yhfaotiqg 288469 288466 2026-05-31T18:32:47Z Gleb Leo 2440 288469 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Юльян |Прозвішча = Ленскі |Варыянты імёнаў = |Выява = Julian Leszczyński.jpg |ДН = 8 студзеня 1889 |Месца нараджэння = Плоцк, Плоцкая губэрня, Царства Польскае, Расейская імпэрыя |ДС = 21 верасьня 1937 (48 гадоў) |Месца смерці = Масква, РСФСР, СССР |Апісанне = польскі палітык, публіцыст, дзеяч міжнароднага камуністычнага руху |Іншае = |Вікіпедыя = Юльян Ленскі |Вікіпедыя2 = Юльян Ленскі |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = Category:Julian Leszczyński |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Юльян Ленскі |Першая літара прозвішча = Л }} == Творы == {{Усе творы}} * [[Кампартыя Польшчы на павароце]] / {{Fine|пер. ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|невядомы]]'' // [[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 13—14 ліпня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/157|№157 (3265)]]—[[Звязда (газета)/1929/158|158 (3266)]]}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Польскія аўтары]] [[Катэгорыя:Польскія палітыкі]] [[Катэгорыя:Савецкія палітыкі]] [[Катэгорыя:Публіцысты]] [[Катэгорыя:Сябры РСДРП]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] 01wznh0klm98nlf7mi8fekd3mo9wmse 288539 288469 2026-06-01T08:23:27Z Gleb Leo 2440 288539 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Юльян |Прозвішча = Ленскі |Варыянты імёнаў = |Выява = Julian Leszczyński.jpg |ДН = 8 студзеня 1889 |Месца нараджэння = Плоцк, Плоцкая губэрня, Царства Польскае, Расейская імпэрыя |ДС = 21 верасьня 1937 (48 гадоў) |Месца смерці = Масква, РСФСР, СССР |Апісанне = польскі палітык, публіцыст, дзеяч міжнароднага камуністычнага руху |Іншае = |Вікіпедыя = Юльян Ленскі |Вікіпедыя2 = Юльян Ленскі |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = Category:Julian Leszczyński |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Юльян Ленскі |Першая літара прозвішча = Л }} == Творы == {{Усе творы}} * [[Кампартыя Польшчы на павароце]] / {{Fine|пер. ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|невядомы]]'' // [[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 13—14 ліпня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/157|№157 (3265)]]—[[Звязда (газета)/1929/158|158 (3266)]]}} * [[Кампартыя Польшчы ў барацьбе з фашысцкай дыктатурай]] / {{Fine|пер. ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|невядомы]]'' // [[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 13 лістапада 1929. — [[Звязда (газета)/1929/259|№259 (3367)]]}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Польскія аўтары]] [[Катэгорыя:Польскія палітыкі]] [[Катэгорыя:Савецкія палітыкі]] [[Катэгорыя:Публіцысты]] [[Катэгорыя:Сябры РСДРП]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] 2vtgb5zkbm17snnlazj2o7n17ni72iq 288542 288539 2026-06-01T08:39:19Z Gleb Leo 2440 288542 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Юльян |Прозвішча = Ленскі |Варыянты імёнаў = |Выява = Julian Leszczyński.jpg |ДН = 8 студзеня 1889 |Месца нараджэння = Плоцк, Плоцкая губэрня, Царства Польскае, Расейская імпэрыя |ДС = 21 верасьня 1937 (48 гадоў) |Месца смерці = Масква, РСФСР, СССР |Апісанне = польскі палітык, публіцыст, дзеяч міжнароднага камуністычнага руху |Іншае = |Вікіпедыя = Юльян Ленскі |Вікіпедыя2 = Юльян Ленскі |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = Category:Julian Leszczyński |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Юльян Ленскі |Першая літара прозвішча = Л }} == Творы == {{Усе творы}} * [[Кампартыя Польшчы на павароце]] / {{Fine|пер. ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|невядомы]]'' // [[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 13—14 ліпня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/157|№157 (3265)]]—[[Звязда (газета)/1929/158|158 (3266)]]}} * [[Кампартыя Польшчы ў барацьбе з фашысцкай дыктатурай]] / {{Fine|пер. ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|невядомы]]'' // [[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 13 лістапада 1929. — [[Звязда (газета)/1929/259|№259 (3367)]]}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Польскія аўтары]] [[Катэгорыя:Польскія палітыкі]] [[Катэгорыя:Савецкія палітыкі]] [[Катэгорыя:Публіцысты]] [[Катэгорыя:Сябры КПСС]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] mvd4ebp8xb8vyiattys9i51bsqwnwhb 104 124338 288465 2026-05-31T18:29:19Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}— А мо’ да мяне зойдземся? У мяне цёпла на новай кватэры.</br> {{gap|2em}}Блонскі згадзіўся з ахвотай:</br> {{gap|2em}}— Пойдзем.</br> {{gap|2em}}Была завіруха. Вецер з шалёным выцьцём віўся па вуліцах. Падцікаўся з-за рогу і ўраз налятаў, шкуматаў, сьцёбаў па твары жме...» 288465 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}— А мо’ да мяне зойдземся? У мяне цёпла на новай кватэры.</br> {{gap|2em}}Блонскі згадзіўся з ахвотай:</br> {{gap|2em}}— Пойдзем.</br> {{gap|2em}}Была завіруха. Вецер з шалёным выцьцём віўся па вуліцах. Падцікаўся з-за рогу і ўраз налятаў, шкуматаў, сьцёбаў па твары жменямі калючага сьнегу. Хацелася барджэй перабегчы і схавацца ў цёмным прытульным пакоі.</br> {{gap|2em}}Блонскі і Шумава ішлі шыбка-шыбка, часам застраваючы да кален у сумётах, спатыкаючыся. Хісталіся, быццам п’яныя, штурхалі адзін аднаго. Горача стала і весела.</br> {{gap|2em}}Шумава сьмяялася звонка, раскаціста. Сьмех дзіўна, нязграбна сплятаўся з злосна-трывожнымі ўзвывамі ветру. Здаваўся дзікім, недарэчным.</br> {{gap|2em}}Спыніліся на рагу адной з акрайных вуліц. Шумава паляпала ў вакно, узьбегла, тупаючы, на скрыпучы, адубелы ад марозу ганак.</br> {{gap|2em}}Адчыніла нейкая бабулька. Усьміхнулася ветла. На кухні густа агарнула цяплынь. Загарэліся шчокі з марозу.</br> {{gap|2em}}У пакоі Шумавай Блонскі зьдзеў паліто, з асалодай сеў на канапу.</br> {{gap|2em}}— Добра ў вас. Проста, але прытульна. Падабаецца мне…</br> {{gap|2em}}— Глупства. Гэта — што цёпла, дык прыемна з марозу…</br><noinclude></noinclude> crdv9icx0hrhdozhswnkq9okocbc4yz 104 124339 288472 2026-05-31T18:34:40Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}Яна стала поплеч. Уздыхнула глыбока-глыбока, адкінулася на сьпінку канапы.</br> {{gap|2em}}— Замарылася. Не магу многа працаваць. А калі-небудзь зусім надарвуся. Дужа баюся гэтага. Тады-ж пуста стане, жыцьцё будзе бясьцьветнае, нуднае, як змрок.</br> {{gap|2em}}Я...» 288472 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Яна стала поплеч. Уздыхнула глыбока-глыбока, адкінулася на сьпінку канапы.</br> {{gap|2em}}— Замарылася. Не магу многа працаваць. А калі-небудзь зусім надарвуся. Дужа баюся гэтага. Тады-ж пуста стане, жыцьцё будзе бясьцьветнае, нуднае, як змрок.</br> {{gap|2em}}Яна задумалася. Блонскі ўсьміхнуўся.</br> {{gap|2em}}— Але-ж гэта няўхільна. Прыдзе старасьць калі-небудзь…</br> {{gap|2em}}— Старасьць? Я чамусьці ня думаю аб ёй. Гэта далёка… Дый наогул — ну яго к ліху!.. Хопіць нас… Сіл шкадаваць ня варта. Пакуль ёсьць — будзем жыць, будзем браць жыцьцё, усё, цалком. Галоўнае — шырэй, глыбей, як мага глыбей. Ці праўда?..</br> {{gap|2em}}Яна раптам зьмянілася. Згінула змора, загарэліся вочы бадзёрасьцю, палкай энергіяй. Нешта бурлівае, сьмелае сьвіцілася ў іх. Цягнула магутнай магнэсавай сілай, як цягне да сябе бурнапяністае бяздоньне глыбокае.</br> {{gap|2em}}У Блонскага ў сэрцы нешта новае зарадзілася, нешта вострае, салодка пякучае. Прыемна было глядзець у пераліўчаста-сьветлыя вочы, акунацца ў іх прамяністую чароўную глыбіню.</br> {{gap|2em}}Гаварыць не хацелася: словы драўлянымі, карузнымі нейкімі здаваліся. Былі ўсе агідныя, брыдкія.</br> {{gap|2em}}А яна дражніла гарэзнай, задорнай усьмешкай, казытала нэрвы абураючым поглядам. Нахілілася да яго, абдала жаркім дыханьнем.</br><noinclude></noinclude> dpv1c5sxpgmbwh7zq44zh7a9c1jsx0q 14 124340 288473 2026-05-31T18:35:21Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Вікіпэдыя}} {{DEFAULTSORT:Ленскі, Юліян}} [[Катэгорыя:Катэгорыі аўтараў]]» 288473 wikitext text/x-wiki {{Вікіпэдыя}} {{DEFAULTSORT:Ленскі, Юліян}} [[Катэгорыя:Катэгорыі аўтараў]] o1hqfy8bp69n3vpvpq3hf5ubrove4xn 104 124341 288475 2026-05-31T18:40:56Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}— Мы будзем жыць… Праўда? Мы-ж маладыя, вольныя… Жыцьцё наша… усё наша. Мы будзем працаваць і цешыцца жыцьцём… Акунацца глыбока ў яго, браць яго… усё, да дна… Праўда?..</br> {{gap|2em}}Ён мармытаў нешта ў адказ. Адчуваў, як шумнай хваляй кроў к галаве пры...» 288475 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}— Мы будзем жыць… Праўда? Мы-ж маладыя, вольныя… Жыцьцё наша… усё наша. Мы будзем працаваць і цешыцца жыцьцём… Акунацца глыбока ў яго, браць яго… усё, да дна… Праўда?..</br> {{gap|2em}}Ён мармытаў нешта ў адказ. Адчуваў, як шумнай хваляй кроў к галаве прылівае, парыўчата б’е кляўцом у віскі. У ваччу спакусьліва акругліліся мяккія абрысы жаночага цела, абяцалі палкую ўцеху. Салодкім туманам муць разьлілася. Яшчэ момант — і схапіў яе, гарачую, слухмяную, сьціснуў у моцных абнімках…</br> {{gap|2em}}А пасьля — сорамна чамусьці было і няпрыемна. У галаве агідна скаўзанулася прыкрая думка:</br> {{gap|2em}}«Як з простытуткай»…</br> {{gap|2em}}Адвярнуўся, не глядзеў на яе, баяўся глядзець. А калі скоса зірнуў, убачыў, што плача. У вачох рэзка мятнулася аголенае плячо, якое сударгава здрыгалася. Моцна застрала ў мазгох, прыкавала. Часінку толькі і бачыў, як дзівосна трасецца гэта назольліва-белае плячо.</br> {{gap|2em}}Потым раптам нешта растала ў сярэдзіне, разьлілося цёплым, добрым такім. Шкода стала. Такой любай, дарагой здалася яна. Захацелася прыгалубіць, суцешыць. Падышоў да яе, сеў поплеч. Хацеў сказаць нешта, многа сказаць — ласкавага, прыветнага, але слоў такіх ня было; ня знаў, ці забыўся на гэту часіну. Злёгку прыткнуўся к яе галаве, пагладзіў пяшчотна, як дзіцё.</br> {{gap|2em}}— Нашто ты, слухай… Ну, кінь… ня трэба…</br><noinclude></noinclude> 7r22bns7py94td4oc36no7q6jnxn61z 104 124342 288477 2026-05-31T18:47:46Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}Яна схапянулася, узьняла галаву. Зірнулі на Блонскага распаленыя вочы з іскрыстымі расінкамі сьлёз, у самую душу праніклі. У іх — разам з глыбокай журбой ціхая дзіцячая радасьць. Яна скрозь сьлёзы ўсьміхнулася.</br> {{gap|2em}}— Любы, ты ня думай… мне д...» 288477 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Яна схапянулася, узьняла галаву. Зірнулі на Блонскага распаленыя вочы з іскрыстымі расінкамі сьлёз, у самую душу праніклі. У іх — разам з глыбокай журбой ціхая дзіцячая радасьць. Яна скрозь сьлёзы ўсьміхнулася.</br> {{gap|2em}}— Любы, ты ня думай… мне добра… Ты не зважай… гэта глупства… Бывае часам ні з таго, ні з сяго… Я такая… дзіўная, недарэчная… Ты не глядзі…</br> {{gap|2em}}Яна сударгава прытулілася да яго, схавала галаву ў яго на грудзёх… Ён чуў, што плача яшчэ, і ня знаў, што рабіць. Раптам яна зноў ажывілася, загаварыла парыўчата, горача.</br> {{gap|2em}}— Любы! Як добра так… як добра! Мы вольныя, нічым ня зьвязаныя… Шчасьця як многа — глыбокага, поўнага, нічым, нічым не абмежаванага! Ты адчуваеш, як гэта проста, натуральна… як гэта моцна!.. Ты згодзен, так? Ну, скажы, любы… добра так? Ты таксама шчасьлівы?</br> {{gap|2em}}Блонскі не разумеў яе хваравітага, бурнага захапленьня. Глядзеў на яе з ласкавым неўразуменьнем, моўчкі абымаў яшчэ ахінутыя нэрвовай дрыготаю плечы.</br> {{gap|2em}}Так сышліся яны. З таго часу ў Блонската было шмат вечароў гарачай уцехі, шмат бяссонных начэй, шмат гадзін глыбокай развагі. Ён усёй істотай аддаўся каханьню, упіваўся ім. І каханьне яго асьвяжыла, зрабіла маладым, уліло ў кроў моцнае бушаваньне, аквяціла жыцьцё.</br><noinclude></noinclude> iucezfi3wz9a4wmfeaat6e9utiftijz 104 124343 288478 2026-05-31T18:53:59Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}К Шумавай ён прывязаўся, прывык. Бачыў у ёй жанчыну і таварыша. Але не разумеў яе. Дзівілі яе раптоўныя ўзбурэньні, рэзкія пераходы ад незразумелай журбы да парыўчата-бурнага захапленьня. Чулася ў гэтым загадка, і многа гадзін Блонскі ламаў галаву...» 288478 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}К Шумавай ён прывязаўся, прывык. Бачыў у ёй жанчыну і таварыша. Але не разумеў яе. Дзівілі яе раптоўныя ўзбурэньні, рэзкія пераходы ад незразумелай журбы да парыўчата-бурнага захапленьня. Чулася ў гэтым загадка, і многа гадзін Блонскі ламаў галаву над яе разьвязаньнем.</br> {{gap|2em}}Аднаго разу ён засьпеў Шумаву ў глыбокай развазе. Ён колькі дзён перад гэтым ня бачыўся з ёй, і за гэты час яна страшэнна зьмянілася. Блонскі падумаў адразу, што хворая: схудзела, змарнела, вочы глыбока-глыбока схаваліся, хваравіта зайстрыліся. Як убачыла яго, усьміхнулася нейкай пакутнай нэрвовай усьмешкай.</br> {{gap|2em}}— Я якраз аб табе думала… І аб сабе… Я паехаць надумала. Хутка, можа заўтра…</br> {{gap|2em}}— Зусім?</br> {{gap|2em}}— Так, зусім.</br> {{gap|2em}}— Чаму?</br> {{gap|2em}}— Гэтак трэба. Я растлумачу табе… Я моцна, глыбока к табе прывязалася… Ты ведаеш гэта. Больш, чымся трэба… І вось — я баюся… Сама сябе баюся… Ува мне можа абудзіцца жанчына… Не наогул жанчына, а такая… ту, слабая, адданая, бязвольная… Жанчына — раба, такая, якой не павінна быць, якая — зьнявага для чалавека… Я спалохалася гэтага і пастанавіла паехаць…</br> {{gap|2em}}Блонскі маўчаў. А яна адвярнулася і гаварыла далей нейкім вінаватым прыдушаным голасам:</br><noinclude></noinclude> 4fog9i94f2azxnyccal7w5ef4b9gikb 104 124344 288479 2026-05-31T19:00:09Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}— А потым… Яшчэ ёсьць прычына… Але гэтага не скажу, не магу… Ты даруй мне… Я не хачу, каб ты знаў… Я хацела-б і сама ня знаць гэтага, бо гэта маё слабае месца, ахілесава пята…</br> {{gap|2em}}Блонскі няўцямна зірнуў на яе. Пастанова Шумавай ня зьдзівіла...» 288479 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}— А потым… Яшчэ ёсьць прычына… Але гэтага не скажу, не магу… Ты даруй мне… Я не хачу, каб ты знаў… Я хацела-б і сама ня знаць гэтага, бо гэта маё слабае месца, ахілесава пята…</br> {{gap|2em}}Блонскі няўцямна зірнуў на яе. Пастанова Шумавай ня зьдзівіла яго. Чамусьці здавалася гэта простым, звычайным. Але што-ж гэта яшчэ за прычына? Што за загадка?..</br> {{gap|2em}}Хацеў спытацца, дабіцца адказу. Але стрымаўся. Сказаў проста, спакойна:</br> {{gap|2em}}— Ну, што-ж, едзь сабе…</br> {{gap|2em}}Назаўтрага Шумава паехала. <center>'''3</center> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div {{gap|2em}}Усьміхнулася вясна гульліва, сонечна. Так усьміхнулася, што сівавалосая бабулька-зямля зусім растала, захлібнулася з радасьці. Недалужна засьлязілася цурочкамі спрытнымі, кроплямі звонкімі сьлюнява хліпнула. Зашамкала вуснамі старчымі, голасам шопатным, ціхім.</br> {{gap|2em}}А потым зарумзала. Ды так зарумзала, так загаласіла, што ўвесь горад шумам напоўніла, патокай сьлёз заліла. А як наплакалася даволі, салодка ўсьміхнулася мокрымі, бляскам аблітымі вуліцамі, пачала выцірацца шаўковымі коскамі сонейка.</br> {{gap|2em}}І пачулася тады, што зямля не такая ўжо бабулька старая. Толькі гэткай прыкінулася, а сапраўды — вунь яна: сьмяецца задорна, молада, зьвініць<noinclude></noinclude> 4r6h67xngmr7iev055o0d50q5kgp8o7 288480 288479 2026-05-31T19:00:30Z RAleh111 4658 288480 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}— А потым… Яшчэ ёсьць прычына… Але гэтага не скажу, не магу… Ты даруй мне… Я не хачу, каб ты знаў… Я хацела-б і сама ня знаць гэтага, бо гэта маё слабае месца, ахілесава пята…</br> {{gap|2em}}Блонскі няўцямна зірнуў на яе. Пастанова Шумавай ня зьдзівіла яго. Чамусьці здавалася гэта простым, звычайным. Але што-ж гэта яшчэ за прычына? Што за загадка?..</br> {{gap|2em}}Хацеў спытацца, дабіцца адказу. Але стрымаўся. Сказаў проста, спакойна:</br> {{gap|2em}}— Ну, што-ж, едзь сабе…</br> {{gap|2em}}Назаўтрага Шумава паехала. <center>'''3</center> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2em}}Усьміхнулася вясна гульліва, сонечна. Так усьміхнулася, што сівавалосая бабулька-зямля зусім растала, захлібнулася з радасьці. Недалужна засьлязілася цурочкамі спрытнымі, кроплямі звонкімі сьлюнява хліпнула. Зашамкала вуснамі старчымі, голасам шопатным, ціхім.</br> {{gap|2em}}А потым зарумзала. Ды так зарумзала, так загаласіла, што ўвесь горад шумам напоўніла, патокай сьлёз заліла. А як наплакалася даволі, салодка ўсьміхнулася мокрымі, бляскам аблітымі вуліцамі, пачала выцірацца шаўковымі коскамі сонейка.</br> {{gap|2em}}І пачулася тады, што зямля не такая ўжо бабулька старая. Толькі гэткай прыкінулася, а сапраўды — вунь яна: сьмяецца задорна, молада, зьвініць<noinclude></noinclude> s8oz2lys8mncy65c8jfpdv7iyrhfndm 102 124345 288481 2026-05-31T19:01:21Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Пра аўтара |Імёны = Сяргей |Прозвішча = Буданцоў |Варыянты імёнаў = |Выява = Julian Leszczyński.jpg |ДН = 10 сьнежня 1896 |Месца нараджэння = Глебкава, Зарайскі павет, Разанская губэрня, Расейская імпэрыя |ДС = 6 лютага 1940 (43 гады) |Месца смер...» 288481 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Сяргей |Прозвішча = Буданцоў |Варыянты імёнаў = |Выява = Julian Leszczyński.jpg |ДН = 10 сьнежня 1896 |Месца нараджэння = Глебкава, Зарайскі павет, Разанская губэрня, Расейская імпэрыя |ДС = 6 лютага 1940 (43 гады) |Месца смерці = Калымскі край, РСФСР, СССР |Апісанне = расейскі савецкі пісьменьнік, рэдактар, журналіст |Іншае = |Вікіпедыя = Сяргей Буданцоў |Вікіпедыя2 = Сяргей Буданцоў |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = Category:Julian Leszczyński |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Сяргей Буданцоў |Першая літара прозвішча = Б }} == Творы == {{Усе творы}} * [[Эскадрылія сусьветнай камуны]] / {{Fine|пер. ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|невядомы]]'' // [[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 16—19 ліпеня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/159|№159 (3267)]]—[[Звязда (газета)/1929/162|162 (3270)]]}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Рускія аўтары]] [[Катэгорыя:Савецкія аўтары]] [[Катэгорыя:Рускія празаікі]] [[Катэгорыя:Рэдактары]] [[Катэгорыя:Журналісты]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] 0yrj4f9hkmzfsi3qoiiku07iqw4v8ha 288482 288481 2026-05-31T19:01:41Z Gleb Leo 2440 288482 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Сяргей |Прозвішча = Буданцоў |Варыянты імёнаў = |Выява = |ДН = 10 сьнежня 1896 |Месца нараджэння = Глебкава, Зарайскі павет, Разанская губэрня, Расейская імпэрыя |ДС = 6 лютага 1940 (43 гады) |Месца смерці = Калымскі край, РСФСР, СССР |Апісанне = расейскі савецкі пісьменьнік, рэдактар, журналіст |Іншае = |Вікіпедыя = Сяргей Буданцоў |Вікіпедыя2 = Сяргей Буданцоў |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = Category:Julian Leszczyński |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Сяргей Буданцоў |Першая літара прозвішча = Б }} == Творы == {{Усе творы}} * [[Эскадрылія сусьветнай камуны]] / {{Fine|пер. ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|невядомы]]'' // [[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 16—19 ліпеня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/159|№159 (3267)]]—[[Звязда (газета)/1929/162|162 (3270)]]}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Рускія аўтары]] [[Катэгорыя:Савецкія аўтары]] [[Катэгорыя:Рускія празаікі]] [[Катэгорыя:Рэдактары]] [[Катэгорыя:Журналісты]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] 3clxlvjuqkyu6mwc49q43r59993fw99 104 124347 288484 2026-05-31T19:06:46Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «птушкамі шустрымі, пярэстай гаварлівай грамадой людзей разьліваецца. Зусім маладуха!</br> {{gap|2em}}У гэту пару Блонскі адчуваў бурлівае трапятаньне ў грудзёх. Вясна бунтоўна распаліла кроў непакойнымі жаданьнямі. Чакалася нешта турботна, настойліва: неча...» 288484 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>птушкамі шустрымі, пярэстай гаварлівай грамадой людзей разьліваецца. Зусім маладуха!</br> {{gap|2em}}У гэту пару Блонскі адчуваў бурлівае трапятаньне ў грудзёх. Вясна бунтоўна распаліла кроў непакойнымі жаданьнямі. Чакалася нешта турботна, настойліва: нечага хацелася — яскравага, моцнага. Душа рвалася некуды, разгарнуцца хацела.</br> {{gap|2em}}У гэту пару Блонскі Шумаву ўспомніў. Ды так ярка, выразна, быццам — во яна, перад вачмі. Варухнулася ў сэрцы знаёмае, салодкае, агарнула душным жаданьнем. Засумаваў Блонскі. Ня то што засумаваў, а адчуваў заўсёды назольліва-абураючую патрэбу, ня мог пазбыцца яе. Тыдні два змагаўся з сабой, а потым ня вытрымаў — пабачыцца ўздумаў. Знаў, што Шумава ў N. Скарыстаўшы вольны час, паехаў туды.</br> {{gap|2em}}Вясна ўжо зусім разгарнулася. Пукалі почкі на дрэвах, у сьвежым аромаце нараджалася першая зеляніна.</br> {{gap|2em}}Дарогай, у цягніку, Блонскі не адрываўся ад вакна. Смагла глядзеў, як парыцца ў сонцы тлустае поле, як лес кучаравіцца кволым, празрыстым лісьцем.</br> {{gap|2em}}А ў N прыехаў — акунуўся ў сумятлівы рух, у ліхаманку напружнага жыцьця. Ішоў сярод гурмы шумлівай і адчуваў, як у грудзёх расьце непакой нейкі, турбота. Паўставала пытаньне:</br> {{gap|2em}}— Нашто?</br><noinclude></noinclude> qzvj6995uw2elpk4flcv5vfp7ydfgat 14 124348 288485 2026-05-31T19:06:47Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Вікіпэдыя}} {{DEFAULTSORT:Буданцоў, Сяргей}} [[Катэгорыя:Катэгорыі аўтараў]]» 288485 wikitext text/x-wiki {{Вікіпэдыя}} {{DEFAULTSORT:Буданцоў, Сяргей}} [[Катэгорыя:Катэгорыі аўтараў]] ldmkukydvf1peth8zf1rjnn67y4r30e 104 124349 288486 2026-05-31T19:12:34Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}Хацелася вярнуцца, паехаць назад. Але ішоў, бо нязмога была пакіраваць сабой.</br> {{gap|2em}}Шумава спаткала радасна. Моцна, папрыяцельску руку паціснула.</br> {{gap|2em}}— На доўгі час прыехаў?</br> {{gap|2em}}— Дні на два.</br> {{gap|2em}}— Толькі?.. Ну, як жывеш, як там у вас...» 288486 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Хацелася вярнуцца, паехаць назад. Але ішоў, бо нязмога была пакіраваць сабой.</br> {{gap|2em}}Шумава спаткала радасна. Моцна, папрыяцельску руку паціснула.</br> {{gap|2em}}— На доўгі час прыехаў?</br> {{gap|2em}}— Дні на два.</br> {{gap|2em}}— Толькі?.. Ну, як жывеш, як там у вас? Што нашы робяць?</br> {{gap|2em}}Блонскі бязуважна адказваў. Упарта разглядаў яе, шукаў у ёй зьмены. Але яна была такая, як і тады, паўгода назад. Толькі загарэць ужо справілася. Стала ад гэтага прасьцей і прыгажэй. Ён зазначыў з усьмешкай:</br> {{gap|2em}}— Ты на цыганку стала падобна.</br> {{gap|2em}}— О, куды там!.. Я цяпер — маладзец… Моцная такая, здаровая…</br> {{gap|2em}}— Працуеш, як і раней?</br> {{gap|2em}}— Больш. Я-ж люблю працаваць. А часам трэба яшчэ, каб забыцца, забавіцца. Вось тады… як ад вас паехала… тады цяжка было, многа нутраной барацьбы…</br> {{gap|2em}}— А цяпер?</br> {{gap|2em}}— Цяпер добра. Вымелася ўсё. Час памагае… Вось толькі цябе я зусім не чакала. Мо’ гэта дрэнна, што ты прыехаў?..</br> {{gap|2em}}Яны вышлі на вуліцу, пашлі па тлуста-бліскучай ад сонца панэлі. Паветра абдавала тамлівай сьпякотай, было душна, млява, твар у Шумавай разгарэўся, зардзеўся гарачай чырваньню.</br><noinclude></noinclude> 1ouj8bxwhjdacx45znzctmgmxkvkc8f 104 124350 288488 2026-05-31T19:17:56Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}Блонскі глядзеў на яе, адчуваў яе сьвежасьць, здароўе і захапляўся. Чамусьці не падабаліся, цяжарнымі былі яе бадзёрыя, простыя словы. Хацелася нечага іншага, хацелася інтымнасьці.</br> {{gap|2em}}А яна з запалам апавядала аб жыцьці сваім, рабоце, аб новы...» 288488 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Блонскі глядзеў на яе, адчуваў яе сьвежасьць, здароўе і захапляўся. Чамусьці не падабаліся, цяжарнымі былі яе бадзёрыя, простыя словы. Хацелася нечага іншага, хацелася інтымнасьці.</br> {{gap|2em}}А яна з запалам апавядала аб жыцьці сваім, рабоце, аб новых плянах, задачах. Упарта вынікала таго, што магло напамянуць аб мінулым.</br> {{gap|2em}}Яны прайшлі колькі шумлівых кварталаў і потым неўзаметку для самых сябе збочылі ў бязьлюдную ціхую вуліцу. Там яны стрэлі купку дзяцей, якія весела гулялі на панэлі. Як падышлі да іх, Блонскі заўважыў, што раптам па твары Шумавай прасьлізнула нэрвовая бледасьць. Вочы сумятліва забегалі па бакох, працятыя непакоем. Яна загаварыла шыбка-шыбка, у відавочным замяшаньні:</br> {{gap|2em}}— Гэта дзіцячы дом наш, самым лепшым лічыцца. Гуляюць зараз… на сонейку…</br> {{gap|2em}}Блонскі зірнуў на дзяцей. Сьвежыя, чысьценькія. Жвава пераклікаюцца вясёлымі галасамі-званочкамі.</br> {{gap|2em}}А з Шумавай тварылася нешта незразумелае. Яна пасьпешна прыбавіла ходу, быццам хацела хутчэй уцячы ад дзяцей. Потым раптам спынілася, вярнулася назад і парыўчата схапіла аднаго з хлопчыкаў — беленькага, з блакітнымі вочкамі-зорачкамі. Дзяцёнак трапятаўся, нецярпліва адмахваўся, як ад дакучнае мухі, з усіх сіл вырываўся. Злаваў, што яго адарвалі ад цікавай гульні. А яна горача песьціла яго, цалавала.</br><noinclude></noinclude> 4w5hxwpn8pbtmseungn92lsqyy3kin9 102 124351 288489 2026-05-31T19:20:14Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Пра аўтара |Імёны = Анатоль |Прозвішча = Альшэўскі |Варыянты імёнаў = |Выява = |ДН = 21 чэрвеня (4 ліпеня) 1904 |Месца нараджэння = Бяроза-Картуская, Пружанскі павет, Гарадзенская губэрня, Расейская імпэрыя |ДС = 1937 |Месца смерці...» 288489 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Анатоль |Прозвішча = Альшэўскі |Варыянты імёнаў = |Выява = |ДН = 21 чэрвеня (4 ліпеня) 1904 |Месца нараджэння = Бяроза-Картуская, Пружанскі павет, Гарадзенская губэрня, Расейская імпэрыя |ДС = 1937 |Месца смерці = Менск, БССР, СССР |Апісанне = публіцыст, дзеяч рэвалюцыйнага руху ў Заходняй Беларусі |Іншае = |Вікіпедыя = Анатоль Адамавіч Альшэўскі |Вікіпедыя2 = Анатоль Альшэўскі |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Анатоль Альшэўскі |Першая літара прозвішча = А }} == Творы == {{Усе творы}} * [[Міжнародны чырвоны дзень у Польшчы]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 26 ліпеня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/168|№168 (3276)]]}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Публіцысты]] [[Катэгорыя:Сябры Камуністычнай партыі Заходняй Беларусі]] [[Катэгорыя:Сябры КПСС]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] bo7bwnn1zcqgjyb90uzgcn0n2z7v8i6 14 124352 288490 2026-05-31T19:21:28Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Вікіпэдыя}} {{DEFAULTSORT:Альшэўскі, Анатоль}} [[Катэгорыя:Катэгорыі аўтараў]]» 288490 wikitext text/x-wiki {{Вікіпэдыя}} {{DEFAULTSORT:Альшэўскі, Анатоль}} [[Катэгорыя:Катэгорыі аўтараў]] 6nzo6wqg711tbotr1ynoij2cwe11hug 104 124353 288491 2026-05-31T19:25:14Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}Блонскі глядзеў, нічога не разумеючы. Потым кінуўся ў вочы твар Шумавай: на ім адбітак глыбокай, агнёвай мукі, журбы. Маланкай бліснула думка.</br> {{gap|2em}}«Дык вось дзе разгадка! Вось тое «слабае месца!»</br> {{gap|2em}}Як пашлі далей, Шумава маўчала. Блонскі...» 288491 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Блонскі глядзеў, нічога не разумеючы. Потым кінуўся ў вочы твар Шумавай: на ім адбітак глыбокай, агнёвай мукі, журбы. Маланкай бліснула думка.</br> {{gap|2em}}«Дык вось дзе разгадка! Вось тое «слабае месца!»</br> {{gap|2em}}Як пашлі далей, Шумава маўчала. Блонскі асьцярожна спытаўся:</br> {{gap|2em}}— Што гэта значыць?</br> {{gap|2em}}Яна паглядзела дапытліва на яго.</br> {{gap|2em}}— Ты дагадаўся. Ты знаеш ужо…</br> {{gap|2em}}— Гэта твой дзяцёнак?</br> {{gap|2em}}— Так. Толькі не кажы нічога, ня трэба. Так павінна быць, я знаю.</br> {{gap|2em}}Яна зноў замоўкла. У Блонскага гарэла, прасілася на язык пытаньне. Ён ня стрымаў.</br> {{gap|2em}}— А ён ведае сваю матку?</br> {{gap|2em}}— Не, ня ведае. Забыўся ўжо, адвык. Ён не павінен знаць, яму ня трэба гэта. Нашто? Ён павінен вырасьці чалавекам вольным. Нашто зьвязваць яго лішнімі прывязанасьцямі? Не патрэбна гэта, шкодна.</br> {{gap|2em}}— Але-ж табе як? Цяжка гэта, ты-ж ламаеш сябе.</br> {{gap|2em}}Яна нібы раззлавалася.</br> {{gap|2em}}— Не, няпраўда, ня цяжка мне! Часамі толькі. Гэта мінуты слабасьці. Але кінем аб гэтым, ня будзем гаварыць… я прашу цябе. Гэта раструйвае толькі, раскалупвае рану. І потым… ведаеш, Блонскі, едзь ты лепей. Мне цяжка з табой. Ты расслабляеш мяне. У мяне родзяцца нядобрыя пачуцьці.<noinclude></noinclude> k5s5bzcg3zesoeh1ldnumr1w3a8y87x 0 124354 288492 2026-05-31T19:25:56Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = 42 дакумэнты | аўтар = Міхась Зарэцкі | год = 1928 год | пераклад = | секцыя = Апавяданьне | папярэдні = [[На чыгунцы (1928)/Бацькаў сын|Бацькаў сын]] | наступны = [[На чыгунцы (1928)/Двое Жвіроўскіх|Двое Жвіроўскіх]] | анатацыі = Іншыя пуб...» 288492 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = 42 дакумэнты | аўтар = Міхась Зарэцкі | год = 1928 год | пераклад = | секцыя = Апавяданьне | папярэдні = [[На чыгунцы (1928)/Бацькаў сын|Бацькаў сын]] | наступны = [[На чыгунцы (1928)/Двое Жвіроўскіх|Двое Жвіроўскіх]] | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[42 дакумэнты]]. }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="На чыгунцы (1928).pdf" from="111" to="141" /> {{Выроўніваньне-канец}} qwplxqymf9guspraigijieizkjzmhhz 104 124355 288494 2026-05-31T19:30:42Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «Я не хачу быць жанчынай, толькі жанчынай. Я хачу быць чалавекам <div style="width:100%; position:relative;"><div style="display:inline; position:relative; padding-right:0.5em;"></div><div style="position:absolute; width:100%; right:0px; bottom:0px; z-index:0; overflow:hidden; white-space:nowrap; text-align:right;"><div style="display:inline; float:right;">{{{dottext|{{Зьмест старонак з кро...» 288494 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>Я не хачу быць жанчынай, толькі жанчынай. Я хачу быць чалавекам <div style="width:100%; position:relative;"><div style="display:inline; position:relative; padding-right:0.5em;"></div><div style="position:absolute; width:100%; right:0px; bottom:0px; z-index:0; overflow:hidden; white-space:nowrap; text-align:right;"><div style="display:inline; float:right;">{{{dottext|{{Зьмест старонак з кропкамі/5|{{{symbol|.}}}|{{{5|}}} }}{{{dotend|}}}}}}</div></div></div> {{gap|2em}}На другі дзень Блонскі вярнуўся ўдвор. Пад аднамернае калыханьне вагону ў галаве бесканцовай чарадой перавальваліся думкі. То цяклі плаўна, спакойна, то раптам спляталіся ў грамоздны клубок, сьціскалі мазгі цяжкім неўразуменьнем.</br> {{gap|2em}}Ён думаў:</br> {{gap|2em}}«Што-ж гэта, нарэшце? Фанатызм, вар’яцтва? А мо’ сапраўды так лепей? Мо’ гэта натуральна, мо’ так і павінна быць? Мо’ гэта адзіны правільны шлях?»</br> {{gap|2em}}Яму ўспомніўся беленькі сьвежы тварык дзяцёнка, які з нецярплівасьцю вырываўся з матчыных абнімкаў — незнаёмых, непатрэбных. І поплеч — другі твар, поўны вострай мукі, матчынай тугі.</br> {{gap|2em}}Успомнілася і тое, што было даўней у першы вечар іхняга збліжэньня. Успомніўся той дзівосны настрой яе, тыя незразумелыя сьлёзы.</br> {{gap|2em}}«Дзіўная яна… Усё такі дзіўная». {{накіравальная рыса|5em}}<noinclude></noinclude> j4odnby22574d8p61dgtpwxqm3or4ua 104 124356 288495 2026-05-31T19:31:45Z RAleh111 4658 /* Праблематычная */ 288495 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="2" user="RAleh111" /></noinclude> СЬМЕРЦЬ 1</br> {{gap|2em}}За вакном палахліва ўцякаюць назад ускудлы чаным роем валокны бруднага дыму. Скрозь іх да- лёкім прыветам яшчэ раз мігнулі высокія вежы Масквы, нібы наўздагон яшчэ адну ўсьмешку па слалі апошнюю. І потым ужо зялёнаю роўнядзьдзю пожні бязьмежныя, ручнікі жоўта-бурыя збожжа. Дзе-нідзе воўнай сукрыстай хмызьняк, дарожкі га- рэзна-крутлявыя. Усё назад уцякае з падскокам неяк, жартуючы. Усё на ляту нібы зазірае з цікаў- ствам у вокны вагона.</br> {{gap|2em}}Раговіч стаіць ля вакна. Узьлёгся на стол, аба- пёрся сівой галавой на далоні і ўцяў нярухомы па- гляд у той бок, дзе толькі што зьнікла Масква. Яшчэ у старых грудзёх бурліць захапленьне, яшчэ сьлёзы цякуць раўчакамі па зрытым, зморшчаным твары.</br> {{gap|2em}}Добрыя сьлёзы такія. Яны слодыччу цёплай па- лошчуць нутро і быццам змываюць з старога твару i сьляды ліхалецьця мінулага, сьляды перажытай гароты. Добрыя, цёплыя сьлёзы.</br> {{gap|2em}}Раговіч-стары барацьбіт. Ён злучыў быў жыцьцё сваё з революцыяй, жыў толькі ёй і аддаў ёй усё, 185<noinclude></noinclude> 462cv2jr4lntjkluzfmm87fxl8ui97w 288527 288495 2026-06-01T06:51:47Z RAleh111 4658 /* Не вычытаная */ 288527 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{c|{{larger|''{{разьбіўка|СЬМЕРЦЬ}}}}}} <center>'''1</center> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2em}}За вакном палахліва ўцякаюць назад ускудлычаным роем валокны бруднага дыму. Скрозь іх далёкім прыветам яшчэ раз мігнулі высокія вежы Масквы, нібы наўздагон яшчэ адну ўсьмешку паслалі апошнюю. І потым ужо — зялёнаю роўнядзьдзю пожні бязьмежныя, ручнікі жоўта-бурыя збожжа. Дзе-ні-дзе воўнай сукрыстай хмызьняк, дарожкі гарэзна-крутлявыя. Усё назад уцякае з падскокам неяк, жартуючы. Усё на ляту нібы зазірае з цікаўствам у вокны вагона.</br> {{gap|2em}}Раговіч стаіць ля вакна. Узьлёгся на стол, абапёрся сівой галавой на далоні і ўпяў нярухомы пагляд у той бок, дзе толькі што зьнікла Масква. Яшчэ ў старых грудзёх бурліць захапленьне, яшчэ сьлёзы цякуць раўчакамі па зрытым, зморшчаным твары.</br> {{gap|2em}}Добрыя сьлёзы такія. Яны слодыччу цёплай палошчуць нутро і быццам змываюць з старога твару сьляды ліхалецьця мінулага, сьляды перажытай гароты. Добрыя, цёплыя сьлёзы.</br> {{gap|2em}}Раговіч — стары барацьбіт. Ён злучыў быў жыцьцё сваё з рэволюцыяй, жыў толькі ёй і аддаў ёй усё,<noinclude></noinclude> mqgm4h416mm3ipow4b0adwdk9fo3bqm 0 124357 288496 2026-05-31T19:35:15Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Двое Жвіроўскіх | аўтар = Міхась Зарэцкі | год = 1928 год | пераклад = | секцыя = Апавяданьне | папярэдні = [[На чыгунцы (1928)/42 дакумэнты|42 дакумэнты]] | наступны = [[На чыгунцы (1928)/Дзіўная|Дзіўная]] | анатацыі = Іншыя публікацыі гэт...» 288496 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Двое Жвіроўскіх | аўтар = Міхась Зарэцкі | год = 1928 год | пераклад = | секцыя = Апавяданьне | папярэдні = [[На чыгунцы (1928)/42 дакумэнты|42 дакумэнты]] | наступны = [[На чыгунцы (1928)/Дзіўная|Дзіўная]] | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[Двое Жвіроўскіх]]. }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="На чыгунцы (1928).pdf" from="142" to="167" /> {{Выроўніваньне-канец}} 4h30senzsuhfqvjbgekfwx1gxaydwny 0 124358 288506 2026-05-31T19:40:25Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Дзіўная | аўтар = Міхась Зарэцкі | год = 1928 год | пераклад = | секцыя = Апавяданьне | папярэдні = [[На чыгунцы (1928)/Двое Жвіроўскіх|Двое Жвіроўскіх]] | наступны = [[На чыгунцы (1928)/Сьмерць|Сьмерць]] | анатацыі = Іншыя публікацыі гэт...» 288506 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Дзіўная | аўтар = Міхась Зарэцкі | год = 1928 год | пераклад = | секцыя = Апавяданьне | папярэдні = [[На чыгунцы (1928)/Двое Жвіроўскіх|Двое Жвіроўскіх]] | наступны = [[На чыгунцы (1928)/Сьмерць|Сьмерць]] | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[Дзіўная]]. }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="На чыгунцы (1928).pdf" from="168" to="186" /> {{Выроўніваньне-канец}} 24rxb87m3y16mv8j7bwzkq216xsjy1u 0 124359 288511 2026-05-31T21:31:36Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = «Бабская вайна» | аўтар = Міхась Гольдберг | секцыя = Нарыс | папярэдні = | наступны = | год = 1929 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[«Бабская вайна»]] // {{Fin...» 288511 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = «Бабская вайна» | аўтар = Міхась Гольдберг | секцыя = Нарыс | папярэдні = | наступны = | год = 1929 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[«Бабская вайна»]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 30 жніўня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/197|№197 (3305)]]}} * [[На рыштаваньнях (1930)/Энтузіястыя варштату/«Бабская вайна»|„Бабская вайна“]] // {{Fine|[[На рыштаваньнях (1930)|На рыштаваньнях]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:На рыштаваньнях (Гольдберг)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] lxgrkiymg7j4otywgozjhjjit17f7pk 288512 288511 2026-05-31T21:31:53Z Gleb Leo 2440 288512 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = «Бабская вайна» | аўтар = Міхась Гольдберг | секцыя = Нарыс | папярэдні = | наступны = | год = 1929 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Звязда (газета)/1929/197/«Бабская вайна»|«Бабская вайна»]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 30 жніўня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/197|№197 (3305)]]}} * [[На рыштаваньнях (1930)/Энтузіястыя варштату/«Бабская вайна»|„Бабская вайна“]] // {{Fine|[[На рыштаваньнях (1930)|На рыштаваньнях]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:На рыштаваньнях (Гольдберг)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 2h13z22xcjos3fdvy8bylgr55jh78rr 14 124360 288514 2026-05-31T21:32:38Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «[[Катэгорыя:Апавяданні Міхася Гольдберга]]» 288514 wikitext text/x-wiki [[Катэгорыя:Апавяданні Міхася Гольдберга]] ovbqezvq1ratcto9xzt9ti2auy2c3bb 0 124361 288516 2026-05-31T21:38:12Z Gleb Leo 2440 Gleb Leo перанёс старонку [[Замест вянка на магілу маладога песняра Паўлюка Труса (Глебка)]] у [[Замест вянка (Глебка)]] 288516 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Замест вянка (Глебка)]] ncl4zp6n3wlhb1w5f6gyb5qpetfcxg0 0 124362 288522 2026-05-31T21:50:48Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Неспакойныя людзі | аўтар = Міхась Гольдберг | секцыя = Нарыс | папярэдні = | наступны = | год = 1929 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * Звязда (газета)/1929/177...» 288522 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Неспакойныя людзі | аўтар = Міхась Гольдберг | секцыя = Нарыс | папярэдні = | наступны = | год = 1929 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Звязда (газета)/1929/177/Неспакойныя людзі|Неспакойныя людзі]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 6 жніўня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/177|№177 (3285)]]}} * [[На рыштаваньнях (1930)/Энтузіястыя варштату/Неспакойныя людзі|Неспакойныя людзі]] // {{Fine|[[На рыштаваньнях (1930)|На рыштаваньнях]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:На рыштаваньнях (Гольдберг)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] 7p3qtj4lcbeh2f1v9hlqi8td6xhqprn 104 124363 288526 2026-06-01T06:16:51Z By-isti 3554 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{Водступ|2|em}}— Нам некалі! {{Водступ|2|em}}Знаёмы прыемны голас Рачкоўскага яшчэ больш узьбіў у нутры ў {{Абмылка|Сымома|Сымона}} Карызны бадзёрае ўзрушэньне — ён наскрозь прасякнуўся тым агульным, што панаваў тут, імпэтам, той нястрымнай пасьпешнасьцю і...» 288526 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude> {{Водступ|2|em}}— Нам некалі! {{Водступ|2|em}}Знаёмы прыемны голас Рачкоўскага яшчэ больш узьбіў у нутры ў {{Абмылка|Сымома|Сымона}} Карызны бадзёрае ўзрушэньне — ён наскрозь прасякнуўся тым агульным, што панаваў тут, імпэтам, той нястрымнай пасьпешнасьцю і раптам пачуў, што і яму таксама страшэнна некалі, і хацеў таксама сьпяшацца, хацеў крычаць зычным раскоцістым голасам — ня крычаць, а камандваць. {{Водступ|2|em}}Ён увайшоў у габінэт нечаканым для самога сябе цьвёрдым, адрыўчастым крокам вайсковага чалавека. {{Водступ|2|em}}У габінэце было, як у піўніцы: людна, тлумна, накурана. Сярод рухавага натоўпу, у якім Карызна знайшоў, як і кожнага разу, ці мала новых, зусім незнаёмых твараў, крэпкім спрунжыністым камлюком круціўся Рачкоўскі і, здавалася, крычаў адразу прынамсі пяцём чалавекам — аднаго пытаючы, другому адказваючы, трэцяга некуды пасылаючы, чацьвертага проста лаючы моцнымі, але чамусьці зусім някрыўднымі словамі. Як убачыў Карызну, ён адразу кінуў усіх і праз усіхныя галовы галасіў: {{Водступ|2|em}}— Прэзыдэнту сівецкай рэспублікі шанаваньне! Што-ж ты, сукін сын, ня прыехаў на нараду, а прыслаў гэтага свайго Расьцяроба! Даражэнькі мой — тут партыйная нарада і нам трэба сакратар ячэйкі, а не Падцяроб. Гайдук, давай нагонку па сваёй лініі… {{Водступ|2|em}}Побач з Рачкоўскім пры стале сядзеў спакойны, глыбока стрыманы сакратар райкому. Карызну кінулася ў вочы, што ён — і так мізэрны, чэзлы — цяпер яшчэ больш змізарнеў, і ягоны, — хоць і вялікі, але ня надта паважны нос зайстрыўся да немагчымасьці. {{Водступ|2|em}}Ціха і трошку хваравіта ўсьміхаючыся, Гайдук замест прывітаньня запытаў такім тонам, нібы яны толькі вось перапынілі былі сваю гутарку: {{Водступ|2|em}}— Дык пяцьдзесят процантаў? Глядзі, каб гэта стала, бо ў Мікуліне палавіна разьбеглася. Як Сівец? {{Водступ|2|em}}— Яшчэ ня зрушыўся, браце. Але гэтымі днямі нешта будзе. За тыдзень, спадзяюся, будуць у колектыве. {{Водступ|2|em}}І — дзіўная рэч! — Сымон Карызна быў цалком упэўнены, што ён гаворыць шчырую праўду, што ў яго сапраўды ўсё нарыхтавана, усё на-пагатове. Яшчэ колькі дзён — і ўсё станецца такі, як лепш і ня трэба. {{Водступ|2|em}}— Зелянюк памагае? {{Водступ|2|em}}Карызна скрывіўся і ўнікліва махнуў рукой: {{Водступ|2|em}}— Потым пагамонім… {{Водступ|2|em}}Гэтым адразу даў зразумець, што ён Зелянюком нездаволен. {{Водступ|2|em}}Рачкоўскі выбраў зручны момант і неўзаметку ад усіх шапарнуў яму: {{Водступ|2|em}}— У мяне будзеш абедаць… я сёньня вольны… больш менш… Разумееш? {{Водступ|2|em}}Карызна зразумеў і здаволена ўсьміхнуўся: у сямейных абставінах, за невялічкай дружнай чаркай найлепей будзе пагаварыць аб усіх справах.<noinclude></noinclude> cwz7h3qa0hi0uff4jpz9izaaofyxnxh 104 124364 288528 2026-06-01T06:56:36Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «што мог і што меў. Толькі жыцьцё адно нейкім дзіўным выпадкам асталося. Колькі раз — ня зьлічыць цяпер — думаў ужо, што й гэта аддасьць. І хацеў аддаць, не баяўся. Але выходзіла так, што сьмяротныя хвалі міналі яго — і жыцьцё аставалася.</br> {{gap|2em}}А цяпер ж...» 288528 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>што мог і што меў. Толькі жыцьцё адно нейкім дзіўным выпадкам асталося. Колькі раз — ня зьлічыць цяпер — думаў ужо, што й гэта аддасьць. І хацеў аддаць, не баяўся. Але выходзіла так, што сьмяротныя хвалі міналі яго — і жыцьцё аставалася.</br> {{gap|2em}}А цяпер жыцьцё — гэта толькі прыліка адна. Ня жыцьцё, а цьменьне маруднае. Нібы забытае вогнішча, што кінулі ў лесе начлежнікі.</br> {{gap|2em}}Ужо два гады, як тое, чым жыў калісь, бушуе, бурліць недзе воддаль, не чапае яго. Ён адпачывае ў самоце, ён дагарае ціхім, марудным агнём.</br> {{gap|2em}}Цяпер ён ня вытрымаў быў. Бо падышло да горла, грудзі сьціснула, загарэлася жаркім полымем. Пацягнула ў тое агульнае жыцьцё — маладое й магутнае. Хоць паглядзець, хоць падзівіцца. А тады й памерці ўжо, навошта марудзіць яшчэ.</br> {{gap|2em}}Сабраў усе сілы, паехаў у Маскву. Глядзеў, дзіваваўся, поўніўся радасьцю, адчуваў глыбокае шчасьце. І цяпер во, тут, на вакзале… прышлі выпраўляць. Віталі, прасілі яшчэ прыяжджаць, жадалі, каб жыў доўга-доўга. Усё — свае, старыя сябры, таварышы па жыцьці, па змаганьні. Яны яшчэ моцныя, яшчэ працуюць, змагаюцца. Жыцьцё будуюць, тое, аб якім марыў ён з малых дзён.</br> {{gap|2em}}Кажуць — жыць доўга. Не, навошта, ня трэба. Цяпер ён можа памерці. Ціха, спакойна, так, як памірае той, хто бачыць, што мэта жыцьця яго зьдзейсьнена.</br><noinclude></noinclude> 5hiy1jlaifdfqmpemhqkhihfg2j3bae 104 124365 288529 2026-06-01T07:03:58Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}З аднамернай бурклівай гаворкай перабягаюць па рэйках спрытныя каткі вагона. Зюкаюць аб нечым лагодна. Мо’ напамінаюць мінуўшчыну слаўную?</br> {{gap|2em}}Гэта мінуўшчына ў Раговіча ўжо зацягнулася зыбкай пялёнкай туману і ледзь-ледзь сьвіціцца скро...» 288529 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}З аднамернай бурклівай гаворкай перабягаюць па рэйках спрытныя каткі вагона. Зюкаюць аб нечым лагодна. Мо’ напамінаюць мінуўшчыну слаўную?</br> {{gap|2em}}Гэта мінуўшчына ў Раговіча ўжо зацягнулася зыбкай пялёнкай туману і ледзь-ледзь сьвіціцца скрозь гэту пялёнку. Толькі часамі, калі ўскаланецца нутро, калі і сэрца заб’ецца на момант так моцна, так сьвежа, як калісьці даўней, тады ў галаве быццам маланка бліскае і разрывае пялёнку забыцьця. Тады кавалкамі вырываюцца з туману ўспамінкі і цешаць старое сэрца.</br> {{gap|2em}}Вось і цяпер, як у Маскве быў. Там жыў мінулым, быццам перажываў нанова тое, на што ўжо забыўся быў, што ў нябыт адышло. І як выяжджаў — тож успамінкі роем жывым мітусіліся, у прыгожую стужку зьвіваліся і поўнілі сэрца цёплай радасьцю.</br> {{gap|2em}}Але поезд далей і далей усё нёс ад Масквы, і ападалі гарачыя хвалі ўздыму. Нутро зноў прастывала, зноў халадзела, і пялёнка — такая шчыльная, непраглядная — зацягвала, хавала ўсё-чыста. Аставаўся спакой — пусты, халодны спакой, глыбокая бязуважнасьць.</br> {{gap|2em}}Старасьць. Сіл няма. Нязмога нават думаць, варушыць успамінкі. Хай яны там, за пялёнкай. Нашто яны старому, слабому, каму мо’ тыдзень ці два засталося пражыць? Лепш хай будзе гэты спакой, хай гэта пустач, хай ня будзе нічога, схаваецца ўсё за пялёнку.</br><noinclude></noinclude> iisfu152qdzmb56omjy1vdp8p4438d5 104 124366 288530 2026-06-01T07:10:20Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}Раговіч адышоўся ад акна і сеў на канапу. Мяккая канапа — спальны вагон. Для старых касьцей гэта добра. Прыемна так апусьціцца з вальготай, сагнуцца, згарбаціцца і сядзець ціхенька, нярухліва. Ні аб чым ня думаць, нічога не шкадаваць, нічога ня жда...» 288530 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Раговіч адышоўся ад акна і сеў на канапу. Мяккая канапа — спальны вагон. Для старых касьцей гэта добра. Прыемна так апусьціцца з вальготай, сагнуцца, згарбаціцца і сядзець ціхенька, нярухліва. Ні аб чым ня думаць, нічога не шкадаваць, нічога ня ждаць. Так-бы й да сьмерці да самай, каб ніхто не крануў, не патурбаваў. Спакой бязьмежны, глыбокі.</br> {{gap|2em}}У купэ нікога няма. Гэта добра, бо пустата спрыяе спакою: не зачэпіць ніхто лішнім словам, не парушыць цішу лішнім гукам. Толькі каткі мякка пагрукваюць, перабіраюць старанна пругкія рэйкі. Лагодна зюкаюць нешта.</br> {{gap|2em}}У купэ ўжо змрок павісае, плаўна калышыцца разам з вагонам, ходзіць у ваччу, замятаецца даўгімі пасмамі. Ужо вочы старыя ня бачаць нічога, апрача гэтага нуднага, аднастайнага віханьня змроку.</br> {{gap|2em}}— Можа легчы заснуць?..</br> {{gap|2em}}Падумаў пра гэта дый адразу забыўся — памяць ня служыць ужо. Так і застаўся сядзець — сагнуўшыся ў крук, да кален бараду сівую зьвесіўшы, вочы шырока расплюшчаныя ўпяўшы ў валакно рухавага змроку. Твар скамянелы застыў у глухой нярухомасьці і толькі паволі раз-по-раз гоўтаўся ад мерных уздрыгаў вагона. <center>'''2</centerr> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2em}}Расчыніліся дзьверы. Увайшоў праваднік. Спакваля, не сьпяшаючыся, запаліў на столі ліхтар, зацягнуў на вакне занавеску.</br><noinclude></noinclude> nwruhaohv62cn41zjpbckegejcg9vzi 104 124367 288531 2026-06-01T07:16:27Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}Раговіч яго не заўважыў. Усё сядзеў у ваднэй застыглай постаці, усё недалужна, млява ківаў сівой галавой.</br> {{gap|2em}}Праваднік пастаяў з хвіліну, паўзіраўся ў яго. Потым ціха, з нейкай апаскай спытаўся:</br> {{gap|2em}}— Вы можа хворы?</br> {{gap|2em}}Раговіч здрыг...» 288531 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Раговіч яго не заўважыў. Усё сядзеў у ваднэй застыглай постаці, усё недалужна, млява ківаў сівой галавой.</br> {{gap|2em}}Праваднік пастаяў з хвіліну, паўзіраўся ў яго. Потым ціха, з нейкай апаскай спытаўся:</br> {{gap|2em}}— Вы можа хворы?</br> {{gap|2em}}Раговіч здрыгануўся. Невядома чаму, словы правадніка яго спалохалі, працялі вострым жахам. Здалося яму, што праваднік баіцца, каб ён не памёр — зараз, во тут, у даручаным яго прыгляду вагоне. I пачуў яшчэ ў тоне правадніка нешта чужое, халоднае, не сагрэтае ані кропляй спагады, — такое сухое, казённае. Быццам правадніка зусім ня цікавіць, як яму — ці дрэнна ці добра, ці баліць што ці не. Абы не памёр тут, у яго вагоне, абы давезьці да месца, высадзіць вон. А там — якое дзела яму? Хай сабе памірае, бо ўсё роўна нядоўга засталося жыць.</br> {{gap|2em}}Крыўда агарнула. І злосьць на гэтага здаровага з лупатым драўляным тварам чалавека. Чаго яму трэба? Хай жыве, калі здаровы такі, дужы, як вол. Чаго кратае старога, хворага?</br> {{gap|2em}}Шкода стала сябе. Так, што сьлёзы набеглі. Загаварыў шапялявым, абрыўчатым і нейкім сьлязьліва-ўзьнятым голасам:</br> {{gap|2em}}— Мне нічога ня трэба… Калі ласка, пакіньце мяне… Можаце йсьці…</br> {{gap|2em}}Праваднік няўцямна паціснуў плячмі і вышаў.</br> {{gap|2em}}Зноў ціха й пуста. Раговіч з патугай, крэкчучы, узьняўся і зашчапіў дзьверы. Зноў сеў на старое<noinclude></noinclude> euk1yofq6w6y48tk6u8wiklg0684t50 104 124368 288532 2026-06-01T07:24:16Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «месца. Апусьціўся, сагнуўся і заспакоіўся. Але недзе глыбока-глыбока нешта шчымела, нейкі прыкры, балючы асадак астаўся.</br> {{gap|2em}}З галавы праваднік ня выходзіў. Усё крыўда была на яго і ўсё луналі ў ваччу яго дужыя плечы, яго чырвоны, наліты сакавітаю сь...» 288532 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>месца. Апусьціўся, сагнуўся і заспакоіўся. Але недзе глыбока-глыбока нешта шчымела, нейкі прыкры, балючы асадак астаўся.</br> {{gap|2em}}З галавы праваднік ня выходзіў. Усё крыўда была на яго і ўсё луналі ў ваччу яго дужыя плечы, яго чырвоны, наліты сакавітаю сьвежасьцю твар, лупатыя, поўныя нейкай самадавольнасьці вочы. Хацелася забыцца на яго, выкінуць вон з галавы, ды нязмога была. Дзе там! Яшчэ нават цягнула, каб зноў убачыць яго, каб глядзець, упівацца вачмі ў яго дужую постаць і адчуваць гэту вострую, шчымлівую злосьць на яго, на яго сілу, здароўе.</br> {{gap|2em}}Гэты праваднік, здавалася, прышоў з нейкага чужога для Раговіча сьвету, які ад яго аддзяліўся, да якога ўжо ён нічога ня мае. Прышоў, каб напамянуць аб тым, што чакае яго, што навісла над ім нямінучай пагрозай. І прыход яго быццам пакінуў нешта тут, у купэ, — цяжкое, халоднае, прыкрае. Быццам падышло цяпер, блізкім, фізычна-адчувальным зрабілася тое, што мінуту назад было яшчэ гэткім далёкім, нязначным. Быццам нешта прывёў з сабой праваднік і запытаў у яго, у Раговіча:</br> {{gap|2em}}— Вы, грамадзянін, гатовы ўжо? Вам трэба {{разьбіўка|гэта}}?</br> {{gap|2em}}Праваднік вышаў, а {{разьбіўка|гэта}} тут, з ім, асталося ценем халодным.</br> {{gap|2em}}І {{разьбіўка|гэта}} — сьмерць.</br> {{gap|2em}}Раговіч дасюль ні разу яшчэ ня думаў стала аб сьмерці. Гаварыў ён, праўда, часамі.</br><noinclude></noinclude> juv2wk3humppza1p1afaa5469iywry1 104 124369 288533 2026-06-01T07:30:15Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}— Стар я, паміраць буду зараз.</br> {{gap|2em}}Але гэтае «паміраць» ня мела для яго пэўнага сэнсу і пэўнае формы. Гэта было слова, якое ён чуў ад кожнага старога, якое сам пачаў гаварыць з таго часу, як завілася ў барадзе першая белая пасма. Гэта слова ўваш...» 288533 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}— Стар я, паміраць буду зараз.</br> {{gap|2em}}Але гэтае «паміраць» ня мела для яго пэўнага сэнсу і пэўнае формы. Гэта было слова, якое ён чуў ад кожнага старога, якое сам пачаў гаварыць з таго часу, як завілася ў барадзе першая белая пасма. Гэта слова ўвашло ў звычай, у абыкласьць, ён ужываў яго так, як, напрыклад: «спаць пайду», «будзем палуднаваць», «хочацца піць» і г. д. Думаць аб тым, як гэта прыдзецца паміраць, што гэта сьмерць, што яна прынясе з сабой і як яе трэба сустрэць, — аб гэтым думаць не выпадала.</br> {{gap|2em}}І вось раптам яна падышла. Блізка зусім, так, што чуваць яе подых халодны. Падышла і быццам сказала злорадасна:</br> {{gap|2em}}— Вось і я. Мо’ пазнаёмімся?</br> {{gap|2em}}І ў першы раз Раговічу страшнай здалася сьмерць. І ў першы раз думкі аб сьмерці, аб блізкай зусім, нямінучай, апанавалі жудаснай навалай. Ён памыкаўся іх выгнаць, ня пускаць к сабе ў галаву, каб сьціхамірыцца, каб адацца зноў пустому халоднаму спакою.</br> {{gap|2em}}Так было-б лепей. Ня думаць, ня знаць — і памерці.</br> {{gap|2em}}Але ўпіваюцца з болем вострыя, колкія думкі. Так неяк… Пуста, няма нічагутка, здаецца, ужо й добра. Але раптам асьцярожна з боку заходзіць, заходзіць і становіцца перад вачмі перад самымі… Праваднік. Тоўсты, здаровы, чужы. І з ім — жудасны<noinclude></noinclude> ctfxx0h86qzloemkc2nb6mlatp571d2 104 124370 288534 2026-06-01T07:56:47Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «холад магільны, з ім — сьмерць, страх перад ёй. І думкі — напружныя, жорсткія.</br> {{gap|2em}}Вочы самі сабой шырока расплюшчваюцца, поўныя жаху, нэрвова сморгаецца сівая галава і пагбаныя старасьцю рукі — сухія, драўляныя — пачынаюць трэсьціся, як у ліхаманц...» 288534 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>холад магільны, з ім — сьмерць, страх перад ёй. І думкі — напружныя, жорсткія.</br> {{gap|2em}}Вочы самі сабой шырока расплюшчваюцца, поўныя жаху, нэрвова сморгаецца сівая галава і пагбаныя старасьцю рукі — сухія, драўляныя — пачынаюць трэсьціся, як у ліхаманцы. І гняце, давіць старыя мазгі непакойнае, упартае:</br> {{gap|2em}}«Сьмерць… Што яна? Навошта яна? Як пагадзіцца з ёй, нямінучай?»</br> {{gap|2em}}А ночка плыве так марудна, так ціха і аднамерна, нудна брукуюць няўтомныя гаварлівыя каткі.</br> {{gap|2em}}Колькі разоў прыходзіў праваднік. Лясьне зашчэпкай, расчыніць дзьверы й зірне на яго з відочнай апаскай, з халоднай турботай. І, як правяралі білеты, таксама глядзелі ўсе на яго з падазронасьцю нейкай. Але не гаварылі нічога.</br> {{gap|2em}}Як выходзілі людзі з купэ, Раговіч думаў:</br> {{gap|2em}}«Хоць бы даехаць, хоць-бы тут не памерці, у вагоне»…</br> {{gap|2em}}І тады ўжо здавалася, што толькі гэтага й страшна, страшна, каб не памерці ў дарозе. А як прыедзе да месца, тады і страх гэты мінецца, тады спакойна сустрэне сьмерць. Гэта супакойвала троху. Думкі аб сьмерці ня былі ўжо гэткімі вострымі, колькімі, нібы адсуваліся некуды ў далеч. А на іхнае месца расьлі думкі аб дарозе, аб тым, каб даехаць хутчэй, каб наогул даехаць, ня скончыць жыцьця свайго тут.</br><noinclude></noinclude> cms23ki05oqzuqx5x0siexsrasimjbn 104 124371 288535 2026-06-01T08:03:57Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}Пад раньне напружная праца мазгоў замарыла зусім. Старое цела абвяла, галава недалужна на грудзі схілілася — і заснуў-задрамаў няглыбокім абрыўчатым сном, якім звычайна сыпяць старыя людзі. <center>'''3</center> {{gap|2em}}Шаўлюжкі-коні беглі трушком. Карахв...» 288535 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Пад раньне напружная праца мазгоў замарыла зусім. Старое цела абвяла, галава недалужна на грудзі схілілася — і заснуў-задрамаў няглыбокім абрыўчатым сном, якім звычайна сыпяць старыя людзі. <center>'''3</center> {{gap|2em}}Шаўлюжкі-коні беглі трушком. Карахвашка падбрыквала то адным, то другім катком на карэньнях, і ў тахт гэтаму то ў адзін, то ў другі бок перавальвалася шырокая сьпіна фурмана.</br> {{gap|2em}}Лес уціснуў вузенькую дарогу ў свой цёмны гушчар, поўны глухога зацішша. Старавечныя разложыстыя бярозы падпаўзьлі да самай дарогі, прыселі ў мох і застыглі ў сваіх пакарожаных постацях — магутна-маўклівыя, хмурыя. Нямой цішынёй працяты быў лес, урачыстым глыбокім спакоем.</br> {{gap|2em}}Спакой агарнуў і Раговіча. Тое, што ноччу было, навальніца тая душэўна, зьнікла цяпер, і на месца яе — яснасьць, сьвятло празрыстае, чыстае.</br> {{gap|2em}}Сьмерці ўжо не баяўся. Ня чуў яе блізка так, як уначы. Толькі адно ўсё думкі займала, стаяла ў мазгох пытаньнем назольным:</br> {{gap|2em}}Што-ж гэта? Навошта ён жыў, нашто гараваў, змагаўся, калі вось цяпер — момант адзін — і ня будзе нічога, і нішто ня будзе цікавіць яго, нішто не кране. Ня будзе яго — і нічога ня будзе. Для яго, вядома, бо для іншых будзе, іншыя будуць жыць. Будуць так, як і ён калісь, завіхацца, кідацца, адно руйнаваць, будаваць другое, лепшае. А як пачуюць<noinclude></noinclude> tna5phz5ntg0a5kw9vycgzecv49i585 104 124372 288540 2026-06-01T08:25:52Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «во так перад сабой гэта халоднае, страшнае, тады схапянуцца і скажуць так, як і ён цяпер:</br> {{gap|2em}}— Навошта ўсё гэта, калі такі бязглузды канец? Нашто жыцьцё? Нашто сьмерць?</br> {{gap|2em}}Раговіч, спакойны цяпер. Зусім спакойны. Бо ён спадзяецца, што ўсё-ткі зно...» 288540 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>во так перад сабой гэта халоднае, страшнае, тады схапянуцца і скажуць так, як і ён цяпер:</br> {{gap|2em}}— Навошта ўсё гэта, калі такі бязглузды канец? Нашто жыцьцё? Нашто сьмерць?</br> {{gap|2em}}Раговіч, спакойны цяпер. Зусім спакойны. Бо ён спадзяецца, што ўсё-ткі знойдзе адказ на свае сумненьні. Ён будзе думаць, разважаць. Ён стала разьбярэцца ўва ўсім. Абы яшчэ з тыдзень пражыць, не памерці.</br> {{gap|2em}}Але чаму-ж не пражыць яму й некалькі тыдняў яшчэ? Хто сказаў яму, хто запэўніў, што ён канечна во зараз памрэ? Ён прыедзе дамоў, там на адзіноце ўцішку абмяркуе ўсё-чыста. Мо’ ў кнігах якіх знойдзе адказ, мо’ сам, сваёй галавой даб’ецца яго. А цяпер ён памалу адхінае цяжкую пялёнку, што схавала за сабой мінуўшчыну, і ўважна разглядае гэту мінуўшчыну, правярае сябе. А калі ды там, у мінулым, знойдзецца нешта, што паможа адказ адшукаць на гэта турботнае пытаньне!</br> {{gap|2em}}… Вось ён хлапец-падростак яшчэ. Даўно было гэта, і цяжка мазгом старым радзіць малюнкі пары тэй. Першы крок на шлях барацьбы, на шлях рэволюцыі. На цяжкі шлях, поўны вострых калючак, што ранілі цела, поўны пастак таемных, што во-во гатовы былі праглынуць, пахаваць…</br> {{gap|2em}}Што штурханула яго на гэты шлях?</br> {{gap|2em}}Гэта ён добра помніць. Гэта было зусім проста і нават недарэчна троху. Была дзяўчына — прыгожая<noinclude></noinclude> fqh725c11weqfpf2v2p8k46t7344j0b 104 124373 288541 2026-06-01T08:32:30Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «такая, разумная, добрая… Яна й цяпер яшчэ ёсьць недзе ў яго — мабыць на саменькім дне сэрца старога. Так, жыве яшчэ, бо часамі сьвецяцца вочы яе — глыбокія, чорныя, быццам усплываюць з бяздонных хваль забыцьця. Ён кахаў яе моўчкі, уцішку. Ёй не казаў ані с...» 288541 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>такая, разумная, добрая… Яна й цяпер яшчэ ёсьць недзе ў яго — мабыць на саменькім дне сэрца старога. Так, жыве яшчэ, бо часамі сьвецяцца вочы яе — глыбокія, чорныя, быццам усплываюць з бяздонных хваль забыцьця. Ён кахаў яе моўчкі, уцішку. Ёй не казаў ані слова аб гэтым, чуў, што гэтым абразіць яе, адштурхне.</br> {{gap|2em}}За ёй ён пашоў. А яна завяла яго на гэты цяжкі, але прыгожы шлях. А потым, як дзяўчыну павесілі, помста асталася. Яна штурхала на змаганьне. Дый зацікавіла самая праца, небясьпека, рызыка. Гэта ўзбурала кроў маладую, прыемна было.</br> {{gap|2em}}А пасьля ўжо, як гады загасілі пыл захапленьня юнацкага, зьявілася ўпартасьць, хацелася дасягнуць таго, на што аддаў столькі гадоў. Ды яшчэ бачыў на кожным кроку гаротных, няшчасных людзей, знаў, што можна палепшыць іхную горкую долю. Ды яшчэ й сам ня мог вытрымаць жыцьця таго трухлага, хацеў дыхнуць вольным паветрам. І зноў змагаўся, зноў гатоў быў аддаць жыцьцё за справу, за рэволюцыю.</br> {{gap|2em}}І так да астатніх дней, пакуль ужо ня прыціснула старасьць бязьлітасная, ня прыгнула долу, не закавала ўсяго ў ланцугі друзлай слабасьці.</br> {{gap|2em}}Жыцьцё было багатае, поўнае. Добрае жыцьцё. Не наракае Раговіч на яго. Адно дрэнна, што ні разу не падумаў вось аб гэтым, не пашукаў адказу на запытаньне, якое цяпер так непакоіць старое нутро.</br><noinclude></noinclude> dwzbe40oyh64qe39nq75wnrvekpfq3r 104 124374 288543 2026-06-01T08:39:25Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2em}}Мо’ тады часу ня было думаць пра гэта? Не, ня у тым. Проста — далёка гэта было і ня цікавіла. А калі часам і прыходзілася, як кажуць, ставіць на карту жыцьцё, дык тады сьмерць выдавала нечым прыгожым такім, цікавым, радасным нават. У адвазе, у захапле...» 288543 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{gap|2em}}Мо’ тады часу ня было думаць пра гэта? Не, ня у тым. Проста — далёка гэта было і ня цікавіла. А калі часам і прыходзілася, як кажуць, ставіць на карту жыцьцё, дык тады сьмерць выдавала нечым прыгожым такім, цікавым, радасным нават. У адвазе, у захапленьні змаганьнем трацілася думка аб сьмерці, аб сапраўднай сьмерці, якая во цяпер надыходзіць. І што-ж… Жыў, турбаваўся, кідаўся ва ўсе бакі, шукаў лепшага для сябе й для другіх, а не надумаў аб тым, што вось прыдзе часіна, і ня трэба будзе гэтага. Нічога ня трэба, бо ня будзе цябе, ураз, у момант адзін згінеш і сам і ўсё тое, што насіў у сабе, за што клаў жыцьцё, за што змагаўся.</br> {{gap|2em}}Успамінаецца Масква, цяперашняя паездка туды. Там яшчэ раз пераканаўся, што тое, за што аддаў жыцьцё, дасягнута. Тут, на вёсцы, сумненьні зьяўляліся. Рознае думалася. Часам нават неспакой браў, страх нейкі, каб не пашло ўсё на няправільны шлях. У Маскве пераканаўся, што добра ўсё, што моцна ўрасла, укаранілася тая работа, справа тая, якая пры ім яшчэ зроблена была начарняк. Цяпер толькі выправіць начыста, абгладзіць шурпатасьці, якія яшчэ засталіся.</br> {{gap|2em}}Там, у Маскве, было радасна. Сьлёзы былі такія салодкія, цёплыя. Эх, каб так да сьмерці! Каб не радзілася гэтая думка, што ўсё цяпер непатрэбна, што ўсё ўжо — без яго, што ён ужо стаў перад невядомым і страшным, перад цёмнай глыбокай {{перанос пачатак|загад|кай}}<noinclude></noinclude> 5c9nj17sxqcf0vumaojwveu7s4gsff3 104 124375 288544 2026-06-01T08:49:19Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «{{перанос канец|загад|кай}}, якая гняце, спакой адбірае, поўніць балючым неўразуменьнем. Эх, каб ня было гэтых думак!</br> {{gap|2em}}Выехалі з лесу. Фурман сьцебануў па шалюжках.</br> {{gap|2em}}— Ннэээ, каб вас…</br> {{gap|2em}}Тарганулася карахвашка, размашыста баўтанулася...» 288544 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>{{перанос канец|загад|кай}}, якая гняце, спакой адбірае, поўніць балючым неўразуменьнем. Эх, каб ня было гэтых думак!</br> {{gap|2em}}Выехалі з лесу. Фурман сьцебануў па шалюжках.</br> {{gap|2em}}— Ннэээ, каб вас…</br> {{gap|2em}}Тарганулася карахвашка, размашыста баўтанулася сьпіна фурмана. Паехалі шыбчэй. Там, далёка-далёка, на ўскраі пярэстай аўчынкі палёў бліснулі залатыя крыжы.</br> {{gap|2em}}— Ці гэта ўжо Грудзіна? — запытаўся Раговіч.</br> {{gap|2em}}Але ў мяккім ляскатаньні калёс загубіўся яго шапялявы старчаскі голас. Ён другі раз гукнуў:</br> {{gap|2em}}— Гэта ўжо Грудзіна?</br> {{gap|2em}}Фурман абярнуўся на поўзварота.</br> {{gap|2em}}— Га?</br> {{gap|2em}}Раговіч сабраў усе сілы.</br> {{gap|2em}}— Ці Грудзіна гэта?</br> {{gap|2em}}— Вядома, што Грудзіна.</br> {{gap|2em}}У голасе фурмана Раговіч пачуў тон пагардлівай паблажкі. Нібы гаварыў той з дзяцёнкам малым, неразумным. Зноў, як і тады, у вагоне, крыўдна стала. І шкода стала сябе, так шкода, што сьлёзы набеглі. <center>'''4</center> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2em}}Раговіч жыў у глухім невялічкім мястэчку, што прыгожа пераблыталася з пышнай зелянінай абапал празрыстае чыстае рэчкі. Жыў у сям’і старога прыяцеля, дзе меў асобны маленькі пакойчык. Яму {{перанос пачатак|пра|панавалі}}<noinclude></noinclude> kf1krs0lw8m91o6npezq0mvici6vvz0 104 124376 288545 2026-06-01T08:53:38Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «{{перанос канец|пра|панавалі}}, прасілі астацца ў Маскве. І раней, і цяпер, як езьдзіў туды. Але ён не згадзіўся. Тут вальней яму неяк, лягчэй. Гэтае мястэчка для яго апавіта дарагімі, далёкімі ўспамінкамі, тут ён правёў нямала пекных дзён свайго жыцьця. Яго...» 288545 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>{{перанос канец|пра|панавалі}}, прасілі астацца ў Маскве. І раней, і цяпер, як езьдзіў туды. Але ён не згадзіўся. Тут вальней яму неяк, лягчэй. Гэтае мястэчка для яго апавіта дарагімі, далёкімі ўспамінкамі, тут ён правёў нямала пекных дзён свайго жыцьця. Яго заўсёды вабіў гэты прытульны ціхі куточак. Тут ён рашыў і дажыць свае астатнія дні.</br> {{gap|2em}}Прыехаўшы ўдвору, Раговіч запёрся ў пакой свой, аблажыўся паперамі, кніжкамі і пачаў працаваць.</br> {{gap|2em}}Цяжка было. Дрэнна служылі ўжо вочы старыя, ад чытаньня зараз туман набягаў у іх, і цёмна, зусім цёмна рабілася. Кідаў тады, думаў, напружваў старыя няслухмяныя мазгі. Пакуль і ў галаве таксама туманом усё не зацягвалася, ня гасла апошняя іскра сьвядомасьці. Тады сядзеў нейкі час нярухома, бяз воднае думкі, чакаў, пакуль адлягне троху. І потым — зноў за работу. Турботная думка аб сьмерці гняла-непакоіла, прымушала сьпяшацца, працаваць не па сілах.</br> {{gap|2em}}Каб толькі як-небудзь знайсьці яму тое, што разьвяжа гэта цяжкае пытаньне аб сьмерці! Каб адкрыць, адшукаць тое {{разьбіўка|нешта}}, што-б ураз асьвятліла ўсё ясным сэнсам, што-б пагадзіла сьмерць і жыцьцё, што-б заспакоіла нутро устурбаванае, дало магчымасьць спакойна памерці.</br> {{gap|2em}}Яно ёсьць — гэта {{разьбіўка|нешта}}, яно павінна быць. Іначай — нашто ўсё гэта? Нашто жыцьцё? Нашто сьмерць?</br><noinclude></noinclude> oqg8bk0l9m4dpu6lvqmjtaz2962mkyt 104 124377 288546 2026-06-01T08:54:46Z RAleh111 4658 /* Праблематычная */ 288546 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="2" user="RAleh111" /></noinclude></br> {{gap|2em}}Часамі здавалася яму, што ён во-во ужо зной дзе тое, чаго так упарта шукае. Тады ад радаснага захапленьня сьцінала дыханьне, тады сэрца старос білася боем няроўным, трывожным, і рукі старыя трасьліся ў нэрвовай дрыгоце.</br> {{gap|2em}}Але мазгі не вытрымлівалі, рвалася слабая нітка разваті, ізноў цёмна ўсё, дзіка, зноў непаразумень нем балючым гняце галаву:</br> {{gap|2em}}— Нашто жыцьцё? Нашто сьмерць?..</br> {{gap|2em}}На другі дзень Раговіч ужо ня мог працаваць- сіл ня было. Старасьць брала сваё. Быццам спавіла ў пялёнкі ліпучыя. Шчыльна, туга спавіла, так, што не крануцца. З раньня думаў Раговіч яшчэ, што гэта часова, што адпачне троху і зноў за працу возьмец- ца. А к вечару ясна стала, што-усё. Ня ўправіцца ужо адшукаць тае патаемнае ніткі, якая можа злу- чыць, пагадзіць жыцьцё і сьмерць. Сьмерць- лютая, злосная-не дала сябе разгадаць. Падышла і паклала сваю ледзяную руку на старыя сілы яго, каб не па- мыкаўся больш распазнаць яе таемнасьць халод- ную, каб не падужаў у сабе страх перад ёй, каб не аддаўся ёй бяз болю, бяз енку. Вось ляжы і чакай свайго часу, пары свае.</br> {{gap|2em}}Страшна зноў стала Раговічу. Зноў ахапіў востры спалох, адчай непамерны. Зноў пачуў сябе далёка ад усяго, што дзеецца там, за сьцяной, дзе жыцьцё. Ён ад яго адарваўся ўжо, ён к сьмерці бліжэй. Яна во ужо тут, у пакоі. Ужо падыхае магільным хола- дам, ледзяніць слабае сэрца прыткненьнем рукі свае жудасна -жорсткай.</br><noinclude></noinclude> c8lk1m6wp44y0sjvv8zbrveyzxaugk0 102 124378 288547 2026-06-01T09:01:33Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Пра аўтара |Імёны = Язэп |Прозвішча = Вазёрны |Варыянты імёнаў = Сапр. імя: Язэп Мікалаевіч Дубоўка |Выява = |ДН = 1910 |Месца нараджэння = в. Агароднікі, Вялейскі павет, Віленская губэрня, Расейская імпэрыя |ДС = 28 лютага 1938 |Месц...» 288547 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Язэп |Прозвішча = Вазёрны |Варыянты імёнаў = Сапр. імя: Язэп Мікалаевіч Дубоўка |Выява = |ДН = 1910 |Месца нараджэння = в. Агароднікі, Вялейскі павет, Віленская губэрня, Расейская імпэрыя |ДС = 28 лютага 1938 |Месца смерці = Масква, РСФСР, СССР |Апісанне = польскі палітык, публіцыст, дзеяч міжнароднага камуністычнага руху |Іншае = |Вікіпедыя = Язэп Вазёрны |Вікіпедыя2 = Язэп Вазёрны |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = Category:Julian Leszczyński |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Язэп Вазёрны |Першая літара прозвішча = В }} == Творы == {{Усе творы}} * [[Ты чуеш?.. (Вазёрны)|Ты чуеш?..]] (1929) * [[Краіне… (Вазёрны)|Краіне…]] (1929) '''Паэмы''' * [[У абнімках ворага]] / {{Fine|пер. ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|невядомы]]'' // [[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 13 лістапада 1929. — [[Звязда (газета)/1929/263|№263 (3371)]]}} * [[Пойдзем ліпнёвым маршам]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — Чэрвень—Ліпень 1930. — [[Маладняк (часопіс)/1930/6-7|№6-7]]}} * [[У паход (Вазёрны)|У паход]] (1930) {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Беларускія паэты]] [[Катэгорыя:Сябры Беларускай асацыяцыі пралетарскіх пісьменнікаў]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] 6h2sq6b0ly31wjcmigwrjco7r3fkn5e 288548 288547 2026-06-01T09:01:52Z Gleb Leo 2440 288548 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Язэп |Прозвішча = Вазёрны |Варыянты імёнаў = Сапр. імя: Язэп Мікалаевіч Дубоўка |Выява = |ДН = 1910 |Месца нараджэння = в. Агароднікі, Вялейскі павет, Віленская губэрня, Расейская імпэрыя |ДС = 28 лютага 1938 |Месца смерці = Масква, РСФСР, СССР |Апісанне = беларускі паэт |Іншае = |Вікіпедыя = Язэп Вазёрны |Вікіпедыя2 = Язэп Вазёрны |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Язэп Вазёрны |Першая літара прозвішча = В }} == Творы == {{Усе творы}} * [[Ты чуеш?.. (Вазёрны)|Ты чуеш?..]] (1929) * [[Краіне… (Вазёрны)|Краіне…]] (1929) '''Паэмы''' * [[У абнімках ворага]] / {{Fine|пер. ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|невядомы]]'' // [[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 13 лістапада 1929. — [[Звязда (газета)/1929/263|№263 (3371)]]}} * [[Пойдзем ліпнёвым маршам]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — Чэрвень—Ліпень 1930. — [[Маладняк (часопіс)/1930/6-7|№6-7]]}} * [[У паход (Вазёрны)|У паход]] (1930) {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Беларускія паэты]] [[Катэгорыя:Сябры Беларускай асацыяцыі пралетарскіх пісьменнікаў]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] dd1n961ugjptu619vvpqjafb9vdzf3z 288550 288548 2026-06-01T09:02:36Z Gleb Leo 2440 288550 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Язэп |Прозвішча = Вазёрны |Варыянты імёнаў = Сапр. імя: Язэп Мікалаевіч Дубоўка |Выява = |ДН = 1910 |Месца нараджэння = в. Агароднікі, Вялейскі павет, Віленская губэрня, Расейская імпэрыя |ДС = 28 лютага 1938 |Месца смерці = Масква, РСФСР, СССР |Апісанне = беларускі паэт |Іншае = |Вікіпедыя = Язэп Вазёрны |Вікіпедыя2 = Язэп Вазёрны |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Язэп Вазёрны |Першая літара прозвішча = В }} == Творы == {{Усе творы}} * [[Ты чуеш?.. (Вазёрны)|Ты чуеш?..]] (1929) * [[Краіне… (Вазёрны)|Краіне…]] (1929) '''Паэмы''' * [[У абнімках ворага]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 13 лістапада 1929. — [[Звязда (газета)/1929/263|№263 (3371)]]}} * [[Пойдзем ліпнёвым маршам]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — Чэрвень—Ліпень 1930. — [[Маладняк (часопіс)/1930/6-7|№6-7]]}} * [[У паход (Вазёрны)|У паход]] (1930) {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Беларускія паэты]] [[Катэгорыя:Сябры Беларускай асацыяцыі пралетарскіх пісьменнікаў]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] qfoy7zyq12eqzoxpuve54e748sulwoy 288554 288550 2026-06-01T10:13:45Z Gleb Leo 2440 288554 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Язэп |Прозвішча = Вазёрны |Варыянты імёнаў = Сапр. імя: Язэп Мікалаевіч Дубоўка |Выява = |ДН = 1910 |Месца нараджэння = в. Агароднікі, Вялейскі павет, Віленская губэрня, Расейская імпэрыя |ДС = 28 лютага 1938 |Месца смерці = Масква, РСФСР, СССР |Апісанне = беларускі паэт |Іншае = |Вікіпедыя = Язэп Вазёрны |Вікіпедыя2 = Язэп Вазёрны |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Язэп Вазёрны |Першая літара прозвішча = В }} == Творы == {{Усе творы}} * [[Ты чуеш?.. (Вазёрны)|Ты чуеш?..]] (1929) * [[Краіне… (Вазёрны)|Краіне…]] (1929) '''Паэмы''' * [[У абнімках ворага]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 18 лістапада 1929. — [[Звязда (газета)/1929/263|№263 (3371)]]}} * [[Пойдзем ліпнёвым маршам]] // {{Fine|[[Маладняк (часопіс)|Маладняк]]. — Чэрвень—Ліпень 1930. — [[Маладняк (часопіс)/1930/6-7|№6-7]]}} * [[У паход (Вазёрны)|У паход]] (1930) {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Беларускія паэты]] [[Катэгорыя:Сябры Беларускай асацыяцыі пралетарскіх пісьменнікаў]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] ly82lq2nalxeh16mgjdnpje33vxyi46 14 124379 288551 2026-06-01T09:03:18Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Вікіпэдыя}} {{DEFAULTSORT:Вазёрны, Язэп}} [[Катэгорыя:Катэгорыі аўтараў]]» 288551 wikitext text/x-wiki {{Вікіпэдыя}} {{DEFAULTSORT:Вазёрны, Язэп}} [[Катэгорыя:Катэгорыі аўтараў]] ju97qifc28frvucktlvy7tlfptxl5nl 0 124380 288553 2026-06-01T09:17:29Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Заўтра | аўтар = Міхась Гольдберг | секцыя = Нарыс | папярэдні = | наступны = | год = 1929 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * Звязда (газета)/1929/265/Заўтра|Заў...» 288553 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Заўтра | аўтар = Міхась Гольдберг | секцыя = Нарыс | папярэдні = | наступны = | год = 1929 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * [[Звязда (газета)/1929/265/Заўтра|Заўтра]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 20 лістапада 1929. — [[Звязда (газета)/1929/265|№265 (3373)]]}} * [[На рыштаваньнях (1930)/Энтузіястыя варштату/Заўтра|Заўтра]] // {{Fine|[[На рыштаваньнях (1930)|На рыштаваньнях]]. Менск: Беларускае Дзяржаўнае Выдавецтва, 1930}} [[Катэгорыя:На рыштаваньнях (Гольдберг)]] [[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]] dh9la1yukyvi76g910def6p6982cknu 102 124381 288555 2026-06-01T10:13:51Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Пра аўтара |Імёны = Моталь |Прозвішча = Блінчыкаў |Варыянты імёнаў = Псэўданімы: Л. Якаўлеў, Абрам, Леў |Выява = |ДН = 13 (25) сакавіка 1896 |Месца нараджэння = Краслава, Дзьвінскі павет, Віцебская губэрня, Расейская імпэрыя |ДС = 11 л...» 288555 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Моталь |Прозвішча = Блінчыкаў |Варыянты імёнаў = Псэўданімы: Л. Якаўлеў, Абрам, Леў |Выява = |ДН = 13 (25) сакавіка 1896 |Месца нараджэння = Краслава, Дзьвінскі павет, Віцебская губэрня, Расейская імпэрыя |ДС = 11 лістапада 1935 (39 гадоў) |Месца смерці = Масква, РСФСР, СССР |Апісанне = беларускі палітычны дзеяч |Іншае = |Вікіпедыя = Моталь Блінчыкаў |Вікіпедыя2 = Моталь Блінчыкаў |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Моталь Блінчыкаў |Першая літара прозвішча = Б }} == Творы == {{Усе творы}} * [[Сьпявак кулацкага суму]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 26 лістапада 1929. — [[Звязда (газета)/1929/270|№270 (3378)]]}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Яўрэйскія аўтаты]] [[Катэгорыя:Беларускія палітыкі]] [[Катэгорыя:Публіцысты]] [[Катэгорыя:Крытыкі]] [[Катэгорыя:Сябры Камуністычнай партыі Заходняй Беларусі]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] 6kc54rx8ct9okbfokxg9s83yrtlb8v8 288556 288555 2026-06-01T10:15:06Z Gleb Leo 2440 288556 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Моталь |Прозвішча = Блінчыкаў |Варыянты імёнаў = Псэўданімы: Л. Якаўлеў, Абрам, Леў |Выява = |ДН = 13 (25) сакавіка 1896 |Месца нараджэння = Краслава, Дзьвінскі павет, Віцебская губэрня, Расейская імпэрыя |ДС = 11 лістапада 1935 (39 гадоў) |Месца смерці = |Апісанне = беларускі палітычны дзеяч |Іншае = |Вікіпедыя = Моталь Блінчыкаў |Вікіпедыя2 = Моталь Блінчыкаў |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Моталь Блінчыкаў |Першая літара прозвішча = Б }} == Творы == {{Усе творы}} * [[Сьпявак кулацкага суму]] // {{Fine|[[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 26 лістапада 1929. — [[Звязда (газета)/1929/270|№270 (3378)]]}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Беларускія аўтары]] [[Катэгорыя:Яўрэйскія аўтаты]] [[Катэгорыя:Беларускія палітыкі]] [[Катэгорыя:Публіцысты]] [[Катэгорыя:Крытыкі]] [[Катэгорыя:Сябры Камуністычнай партыі Заходняй Беларусі]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] 5b9k9sg6jkzykiwwqo46rferaxrx97w 14 124382 288561 2026-06-01T10:18:05Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Вікіпэдыя}} {{DEFAULTSORT:Блінчыкаў, Моталь}} [[Катэгорыя:Катэгорыі аўтараў]]» 288561 wikitext text/x-wiki {{Вікіпэдыя}} {{DEFAULTSORT:Блінчыкаў, Моталь}} [[Катэгорыя:Катэгорыі аўтараў]] iwlir9vec9ew5unl9arkfmg0dgq8ui1 102 124383 288566 2026-06-01T10:53:03Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Пра аўтара |Імёны = Валяр’ян |Прозвішча = Куйбышаў |Варыянты імёнаў = |Выява = Kuibyshev VV.jpg |ДН = 25 траўня (6 чэрвеня) 1888 |Месца нараджэння = Омск, Омскі павет, Акмолінская вобласьць, Сьцяпное генэрал-губэрнатарства, Расейская імпэрыя |ДС...» 288566 wikitext text/x-wiki {{Пра аўтара |Імёны = Валяр’ян |Прозвішча = Куйбышаў |Варыянты імёнаў = |Выява = Kuibyshev VV.jpg |ДН = 25 траўня (6 чэрвеня) 1888 |Месца нараджэння = Омск, Омскі павет, Акмолінская вобласьць, Сьцяпное генэрал-губэрнатарства, Расейская імпэрыя |ДС = 25 студзеня 1935 (46 гадоў) |Месца смерці = Масква, РСФСР, СССР |Апісанне = расейскі рэвалюцыянэр і савецкі партыйны і палітычны дзеяч |Іншае = |Вікіпедыя = Валяр’ян Куйбышаў |Вікіпедыя2 = Валяр’ян Куйбышаў |Вікіцытатнік = |Вікісховішча = Category:Valerian Kuybyshev |Вікіліўр = |ЭСБЕ = |Google = |Катэгорыя = Валяр’ян Куйбышаў |Першая літара прозвішча = К }} == Творы == {{Усе творы}} * [[Ганьба! (Куйбышаў/невядомы)|Ганьба!]] / {{Fine|пер. ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|невядомы]]'' // [[Звязда (газета)|Зьвязда]]. — 27 сьнежня 1929. — [[Звязда (газета)/1929/296|№296 (3404)]]}} {{PD-old-70}} [[Катэгорыя:Рускія аўтары]] [[Катэгорыя:Савецкія аўтары]] [[Катэгорыя:Савецкія палітыкі]] [[Катэгорыя:Публіцысты]] [[Катэгорыя:Сябры КПСС]] [[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]] iazhhibumdmof28pueamux550ydnype 14 124384 288567 2026-06-01T10:54:39Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Вікіпэдыя}} {{DEFAULTSORT:Куйбышаў, Валяр’ян}} [[Катэгорыя:Катэгорыі аўтараў]]» 288567 wikitext text/x-wiki {{Вікіпэдыя}} {{DEFAULTSORT:Куйбышаў, Валяр’ян}} [[Катэгорыя:Катэгорыі аўтараў]] cj3uxlh322ozrwr6y07ev30xipmyxxu