Шаблон:Галоўная старонка/Стужка вікінавінаў

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="be">
  <siteinfo>
    <sitename>Вікікрыніцы</sitename>
    <dbname>bewikisource</dbname>
    <base>https://be.wikisource.org/wiki/%D0%93%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%9E%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%BD%D0%BA%D0%B0</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.13</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Мультымедыя</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Адмысловае</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Размовы</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Удзельнік</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Размовы з удзельнікам</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Вікікрыніцы</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Размовы пра Вікікрыніцы</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Файл</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Размовы пра файл</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">Размовы пра MediaWiki</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Шаблон</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Размовы пра шаблон</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Даведка</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Размовы пра даведку</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Катэгорыя</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Размовы пра катэгорыю</namespace>
      <namespace key="102" case="first-letter">Аўтар</namespace>
      <namespace key="103" case="first-letter">Размовы пра аўтара</namespace>
      <namespace key="104" case="first-letter">Старонка</namespace>
      <namespace key="105" case="first-letter">Размовы пра старонку</namespace>
      <namespace key="106" case="first-letter">Індэкс</namespace>
      <namespace key="107" case="first-letter">Размовы пра індэкс</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Модуль</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Размовы пра модуль</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Шаблон:Галоўная старонка/Стужка вікінавінаў</title>
    <ns>10</ns>
    <id>9254</id>
    <revision>
      <id>293777</id>
      <parentid>293689</parentid>
      <timestamp>2026-07-29T17:19:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gleb Leo</username>
        <id>2440</id>
      </contributor>
      <origin>293777</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="31412" sha1="cpqre9925cgvurfr2q734ksec8vo7g7" xml:space="preserve">&lt;!-- Пішыце ў стужку пад гэтай палоскай --&gt;
----
&lt;div style=&quot;height:500px;overflow:auto;&quot;&gt;
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/6}} 11.07.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/6|«Biełarus», № 6]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Музыка Цьвілеўскі (1928)}} 27.07.2026 ''[[Аўтар:Васіль Сташэўскі|Васіль Сташэўскі]]''. «[[Музыка Цьвілеўскі (1928)|Музыка Цьвілеўскі]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Пакрыўджаныя (1921)}} 26.07.2026 ''[[Аўтар:Леапольд Родзевіч|Леапольд Родзевіч]]''. «[[Пакрыўджаныя (1921)|Пакрыўджаныя]]», 1921
* {{Прапанаваны экспарт|П.С.Х. (1923)}} 24.07.2026 ''[[Аўтар:Леапольд Родзевіч|Сучасны]]''. «[[П.С.Х. (1923)|П.С.Х.]]», 1923
* {{Прапанаваны экспарт|Наша любоў (1936)}} 23.07.2026 ''[[Аўтар:Лазар Кацовіч|Лазар Кацовіч]]'', перакладчык: ''[[Аўтар:Ізраіль Плаўнік|Ізраіль Плаўнік]]''. «[[Наша любоў (1936)|Наша любоў]]», 1936
* {{Прапанаваны экспарт|Беларусь (1927)}} 23.07.2026 ''[[Аўтар:Аляксандр Чарвякоў|Аляксандар Чарвякоў]]''. «[[Беларусь (1927)|Беларусь]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|Краязнаўства (1929)}} 19.07.2026 ''[[Аўтар:Мікалай Каспяровіч|Мікола Касьпяровіч]]''. «[[Краязнаўства (1929)|Краязнаўства]]», 1929
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/9-10}} 17.07.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/9-10|«Biełarus», № 9-10]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Сусьвет і зямля (1929)}} 16.07.2026 ''[[Аўтар:Кастусь Гарабурда|Кастусь Гарабурда]]''. «[[Сусьвет і зямля (1929)|Сусьвет і зямля]]», 1929
* {{Прапанаваны экспарт|Сустрэча (1932)}} 13.07.2026 ''[[Аўтар:Рыгор Эпік|Рыгор Эпік]]'', перакладчык: ''[[Аўтар:Уладзімір Жылка|Уладзімер Жылка]]''. «[[Сустрэча (1932)|Сустрэча]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/8}} 11.07.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/8|«Biełarus», № 8]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Нябесныя бегі (1931)}} 09.07.2026 ''[[Аўтар:Альберт Паўловіч|Альбэрт Паўловіч]]''. «[[Снапок (1921)|Снапок]]», 1921
* {{Прапанаваны экспарт|Нябесныя бегі (1931)}} 07.07.2026 ''[[Аўтар:Максім Гарэцкі|Максім Гарэцкі]]''. «[[Гісторыя беларускае літэратуры (1924, Вільня)|Гісторыя беларускае літэратуры]]», 1924
* {{Прапанаваны экспарт|Нябесныя бегі (1931)}} 06.07.2026 ''[[Аўтар:Язэп Драздовіч|Язэп Драздовіч]]''. «[[Нябесныя бегі (1931)|Нябесныя бегі]]», 1931
* {{Прапанаваны экспарт|Творы (Купала, 1942)}} 04.07.2026 ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]''. «[[Творы (Купала, 1942)|Творы]]», 1942
* {{Прапанаваны экспарт|Люба Лук’янская (1937)}} 03.07.2026 ''[[Аўтар:Кузьма Чорны|Кузьма Чорны]]''. «[[Люба Лук’янская (1937)|Люба Лук’янская]]», 1937
* {{Прапанаваны экспарт|Запіскі Самсона Самасуя (1953)}} 01.07.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Мрый|Андрэй Мрый]]''. «[[Запіскі Самсона Самасуя (1953)|Запіскі Самсона Самасуя]]», 1953
----
* {{Прапанаваны экспарт|Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935)}} 29.06.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. «[[Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935)|Зборнік „Роднага Краю“ за 1934 год]]», 1935
* {{Прапанаваны экспарт|Волаты (1929)}} 28.06.2026 ''[[Аўтар:Мікалай Каспяровіч|Мікола Касьпяровіч]]''. «[[Волаты (1929)|Волаты]]», 1929
* {{Прапанаваны экспарт|Кароткі нарыс гісторыі Беларусі (1925)}} 26.06.2026 ''[[Аўтар:Усевалад Ігнатоўскі|Усевалад Ігнатоўскі]]''. «[[Кароткі нарыс гісторыі Беларусі (1925)|Кароткі нарыс гісторыі Беларусі]]», 1925
* {{Прапанаваны экспарт|U čeść 950-hodździa chryščeńnia Biełarusi (1938)}} 24.06.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Adam Stankievič]]''. «[[U čeść 950-hodździa chryščeńnia Biełarusi (1938)|U čeść 950-hodździa chryščeńnia Biełarusi]]», 1938
* {{Прапанаваны экспарт|Да гісторыі беларускага палітычнага вызваленьня (1935)}} 23.06.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Адам Станкевіч]]''. «[[Да гісторыі беларускага палітычнага вызваленьня (1935)|Да гісторыі беларускага палітычнага вызваленьня]]», 1935
* {{Прапанаваны экспарт|Грашовы балянс сялянскай гаспадаркі Беларусі}} 18.06.2026 ''[[Аўтар:Аркадзь Быкаў|Аркадзь Быкаў]]''. «[[Грашовы балянс сялянскай гаспадаркі Беларусі]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Да гісторыі аграрнага руху на Беларусі перад імпэрыялістычнай вайной (1932)}} 12.06.2026 ''[[Аўтар:Канстанцін Кернажыцкі|Канстанцін Кернажыцкі]]''. «[[Да гісторыі аграрнага руху на Беларусі перад імпэрыялістычнай вайной (1932)|Да гісторыі аграрнага руху на Беларусі перад імпэрыялістычнай вайной]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Вязьмо (1932)}} 12.06.2026 ''[[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Міхась Зарэцкі]]''. «[[Вязьмо (1932)|Вязьмо]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Piśmo ad Jaśka haspadara s pad Wilni da mużykow ziemli polskoj (1863)}} 08.06.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Niewiadomy]]''. «[[Piśmo ad Jaśka haspadara s pad Wilni da mużykow ziemli polskoj (1863)|Piśmo ad Jaśka haspadara s pad Wilni da mużykow ziemli polskoj]]», 1863
* {{Прапанаваны экспарт|Weliki Hospodarv presławnych Narodow…}} 05.06.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Niewiadomy]]''. «[[Weliki Hospodarv presławnych Narodow…]]», 1648
* {{Прапанаваны экспарт|Вялікае апрашчэньне, ці вялікае ўдасканаленьне? (1926)}} 04.06.2026 ''[[Аўтар:Аляксандр Цвікевіч|Алесь Галынец]]''. «[[Вялікае апрашчэньне, ці вялікае ўдасканаленьне? (1926)|Вялікае апрашчэньне, ці вялікае ўдасканаленьне?]]», 1926
* {{Прапанаваны экспарт|Атрута (1927)}} 03.06.2026 ''[[Аўтар:Максім Гарэцкі|Максім Гарэцкі]]''. «[[Атрута (1927)|Атрута]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|На чыгунцы (1928)}} 03.06.2026 ''[[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Міхась Зарэцкі]]''. «[[На чыгунцы (1928)|На чыгунцы]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Падарунак Беларускаму Жаўнеру (1920)}} 02.06.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. «[[Падарунак Беларускаму Жаўнеру (1920)|Падарунак Беларускаму Жаўнеру]]», 1920
----
* {{Прапанаваны экспарт|Гутарки аб неби и зямли (1907)}} 30.05.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Невядомы]]''. «[[Гуторка об тым, куды мужыцкіе грошы идуць (1903)|Гуторка об тым, куды мужыцкіе грошы идуць]]», 1903
* {{Прапанаваны экспарт|Ab fizyčnym wychawańni ŭ Biełarusaŭ (1928)}} 30.05.2026 ''[[Аўтар:Уладзіслаў Казлоўскі|Uładysłaŭ Kazłoŭščyk]]''. «[[Ab fizyčnym wychawańni ŭ Biełarusaŭ (1928)|Ab fizyčnym wychawańni ŭ Biełarusaŭ]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Мэтодыка роднае мовы (1926)}} 27.05.2026 ''[[Аўтар:Якуб Колас|Канстанцін Міцкевіч]]''. «[[Мэтодыка роднае мовы (1926)|Мэтодыка роднае мовы]]», 1926
* {{Прапанаваны экспарт|Птушка на волі (1932)}} 20.05.2026 ''[[Аўтар:Вольга Сахарава|Ольга Сахарава]]''. «[[Птушка на волі (1932)|Птушка на волі]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Гутарки аб неби и зямли (1907)}} 18.05.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Невядомы]]'', перакладчык: ''[[Аўтар:Карусь Каганец|Карусь Костровицки]]'' і ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|С. Шаулоўски]]''. «[[Гутарки аб неби и зямли (1907)|Гутарки аб неби и зямли]]», 1907
* {{Прапанаваны экспарт|Язэп Крушынскі (1929—1932)/2}} 16.05.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[Язэп Крушынскі (1929—1932)/2|Язэп Крушынскі. Кніга другая]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|На крэсах усходніх (1933)}} 15.05.2026 ''[[Аўтар:Ілья Гурскі|Ільля Гурскі]]''. «[[На крэсах усходніх (1933)|На крэсах усходніх]]», 1933
* {{Прапанаваны экспарт|Fizyčnaje wychawańnie hramadzianstwa (1927)}} 15.05.2026 ''[[Аўтар:Уладзіслаў Казлоўскі|Uładysłaŭ Kazłoŭščyk]]''. «[[Fizyčnaje wychawańnie hramadzianstwa (1927)|Fizyčnaje wychawańnie hramadzianstwa]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|Салавей (1928)}} 14.05.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[Салавей (1928)|Салавей]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Ab teatry (1927)}} 14.05.2026 ''[[Аўтар:Станіслаў Грынкевіч|Stanisłaŭ Hrynkiewič]]''. «[[Ab teatry (1927)|Ab teatry]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/7}} 10.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/7|«Дзянніца», № 7]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/6}} 10.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/6|«Дзянніца», № 6]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/5}} 09.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/5|«Дзянніца», № 5]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/4}} 09.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/4|«Дзянніца», № 4]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|Ветрагоны (1930)}} 07.05.2026 ''[[Аўтар:Уладзіслаў Галубок|Уладыслаў Галубок]]''. «[[Ветрагоны (1930)|Ветрагоны]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|Полёнізацыя Заходняй Беларусі (1932)}} 07.05.2026 ''[[Аўтар:Пётр Гарбацэвіч-Клінцэвіч|Пётар Гарбацэвіч]]''. «[[Полёнізацыя Заходняй Беларусі (1932)|Полёнізацыя Заходняй Беларусі]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/3}} 06.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/3|«Дзянніца», № 3]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|Суд (1925, Вільня)}} 05.05.2026 ''[[Аўтар:Уладзіслаў Галубок|Уладыслаў Галубок]]''. «[[Суд (1925, Вільня)|Суд]]», 1925
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/2}} 05.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/2|«Дзянніца», № 2]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|На зломе (1925)}} 04.05.2026 ''[[Аўтар:Янка Нёманскі|Янка Нёманскі]]''. «[[На зломе (1925)|На зломе]]», 1925
* {{Прапанаваны экспарт|За двадцаць пяць гадоў (1928)}} 04.05.2026 ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Луцкевіч]]''. «[[За двадцаць пяць гадоў (1928)|За двадцаць пяць гадоў]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/1}} 03.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/1|«Дзянніца», № 1]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|Дзесяць (1930)}} 02.05.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[Дзесяць (1930)|Дзесяць]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|Паходжаньне, старадаўнія весткі і антрополёгічныя адзнакі Беларусаў}} 02.05.2026 ''[[Аўтар:Мікола Ільяшэвіч|Мікола Ільяшэвіч]]''. «[[Паходжаньне, старадаўнія весткі і антрополёгічныя адзнакі Беларусаў]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Полымя (часопіс)/1922/1}} 01.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Полымя (часопіс)/1922/1|«Полымя», № 1]], 1922
----
* {{Прапанаваны экспарт|Апавяданні (Бядуля, 1947)}} 29.04.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Змітрок Бядуля]]''. «[[Апавяданні (Бядуля, 1947)|Апавяданні]]», 1947
* {{Прапанаваны экспарт|Апавяданьні (Бядуля, 1926)}} 27.04.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[Апавяданьні (Бядуля, 1926)|Апавяданьні]]», 1926
* {{Прапанаваны экспарт|Абдзіраловіч і Барыка}} 25.04.2026 ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Навіна]]''. «[[Абдзіраловіч і Барыка]]», 1939
* {{Прапанаваны экспарт|Smyk biełaruski (1908)}} 24.04.2026 ''[[Аўтар:Францішак Багушэвіч|Symon Reŭka s pad Barysowa]]''. «[[Smyk biełaruski (1908)|Smyk biełaruski]]», 1908
* {{Прапанаваны экспарт|Аб арганізацыі беларускае працоўнае школы (1928)}} 23.04.2026 ''[[Аўтар:Сяргей Паўловіч|Сяргей Паўловіч]]''. «[[Аб арганізацыі беларускае працоўнае школы (1928)|Аб арганізацыі беларускае працоўнае школы]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|На зачарованых гонях (1927)}} 16.04.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[На зачарованых гонях (1927)|На зачарованых гонях]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|Рэволюцыйным шляхам (1928)}} 16.04.2026 ''[[Аўтар:Леапольд Родзевіч|Леапольд Родзевіч]]''. «[[Рэволюцыйным шляхам (1928)|Рэволюцыйным шляхам]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Над ракою Арэсай (1933)}} 12.04.2026 ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]''. «[[Над ракою Арэсай (1933)|Над ракою Арэсай]]», 1933
* {{Прапанаваны экспарт|Вогнішча барацьбы (1930)}} 08.04.2026 ''[[Аўтар:Леапольд Родзевіч|Леапольд Родзевіч]]''. «[[Вогнішча барацьбы (1930)|Вогнішча барацьбы]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|Калосьсе (1935)/1936/4/З жыцьця і дзейнасьці Казімера Сваяка}} 04.04.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Адам Станкевіч]]''. «[[Калосьсе (1935)/1936/4/З жыцьця і дзейнасьці Казімера Сваяка|З жыцьця і дзейнасьці Казімера Сваяка]]», 1936
* {{Прапанаваны экспарт|Дзея маей мысьлі, сэрца і волі (1992)}} 03.04.2026 ''[[Аўтар:Казімір Сваяк|Казімер Сваяк]]''. «[[Дзея маей мысьлі, сэрца і волі (1992)|Дзея маей мысьлі, сэрца і волі]]», 1992
----
* {{Прапанаваны экспарт|Бацькаў сын (1932)}} 30.03.2026 ''[[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Міхась Зарэцкі]]''. «[[Бацькаў сын (1932)|Бацькаў сын]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Бярозка (1923)}} 30.03.2026 ''[[Аўтар:Ядвігін Ш.|Ядвігін Ш.]]''. «[[Бярозка (1923)|Бярозка]]», 1923
* {{Прапанаваны экспарт|Янка Канцавы (1924)}} 30.03.2026 ''[[Аўтар:Казімір Сваяк|Казімір Сваяк]]''. «[[Янка Канцавы (1924)|Янка Канцавы]]», 1924
* {{Прапанаваны экспарт|И. И. Лаппо: Литовскій Статутъ 1588 года (Грыб)}} 30.03.2026 ''[[Аўтар:Тамаш Грыб|Тамаш Грыб]]''. «[[И. И. Лаппо: Литовскій Статутъ 1588 года (Грыб)|И. И. Лаппо: Литовскій Статутъ 1588 года]]», 1936
* {{Прапанаваны экспарт|1905 год (1926)}} 27.03.2026 ''[[Аўтар:Уладзімір Ленін|Уладзімір Ленін]]'', перакладчык: ''[[Аўтар:Канстанцін Ламака|Канстанцін Ламака]]''. «[[1905 год (1926)|1905 год]]», 1926
* {{Прапанаваны экспарт|Hołas dušy (1949)}} 27.03.2026 ''[[Аўтар:Казімір Сваяк|Ks. K. Stepovič]]''. «[[Hołas dušy (1949)|Hołas dušy]]», 1949
* {{Прапанаваны экспарт|Кат у белай манішцы (1942)}} 13.03.2026 ''[[Аўтар:Кузьма Чорны|Кузьма Чорны]]''. «[[Кат у белай манішцы (1942)|Кат у белай манішцы]]», 1942
* {{Прапанаваны экспарт|Skarb (1927)}} 12.03.2026 ''[[Аўтар:Ян Васілеўскі (1885—1948)|Jan Wasileŭski]]''. «[[Skarb (1927)|Skarb]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|Rodnaja mowa ŭ światyniach (1929)}} 11.03.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Адам Станкевіч]]''. «[[Rodnaja mowa ŭ światyniach (1929)|Rodnaja mowa ŭ światyniach]]», 1929
* {{Прапанаваны экспарт|А што далей? (Шыла)}} 11.03.2026 ''[[Аўтар:Мікола Шыла|Мікола Шыла]]''. «[[А што далей? (Шыла)|А што далей?]]», 1948
* {{Прапанаваны экспарт|Ляля Мэнке (Луцкевіч)}} 09.03.2026 ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Луцкевіч]]''. «[[Ляля Мэнке (Луцкевіч)|Ляля Мэнке]]», 1939
* {{Прапанаваны экспарт|Стагодзьдзе новага беларускага друку}} 09.03.2026 ''[[Аўтар:Вінцэнт Гадлеўскі|Вінцэнт Гадлеўскі]]''. «[[Стагодзьдзе новага беларускага друку|Стагодзьдзе новага беларускага друку]]», 1935
* {{Прапанаваны экспарт|11 ліпеня (1930)}} 05.03.2026 ''[[Аўтар:Ілары Барашка|Ілары Барашка]]''. «[[11 ліпеня (1930)|11 ліпеня]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|Другое чытанне для дзяцей беларусаў (1909)}} 05.03.2026 ''[[Аўтар:Якуб Колас|Якуб Колас]]''. «[[Другое чытанне для дзяцей беларусаў (1909)|Другое чытанне для дзяцей беларусаў]]», 1909
----
* {{Прапанаваны экспарт|Сымон Музыка (1925)}} 28.02.2026 ''[[Аўтар:Якуб Колас|Якуб Колас]]''. «[[Сымон Музыка (1925)|Сымон Музыка]]», 1925
* {{Прапанаваны экспарт|Лябірынты (1944)}} 26.02.2026 ''[[Аўтар:Вацлаў Ластоўскі|Вацлаў Ластоўскі]]''. «[[Лябірынты (1944)|Лябірынты]]», 1944
* {{Прапанаваны экспарт|Zabojstwa ŭ domie Nr. 37 (1936)}} 23.02.2026 ''[[Аўтар:Фадзей Руткоўскі|Fadziej Rutkoŭski]]'', перакладчык: ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|M. Š]]''. «[[Zabojstwa ŭ domie Nr. 37 (1936)|Zabojstwa ŭ domie Nr. 37]]», 1936
* {{Прапанаваны экспарт|Ščeroŭskije dažynki, Kupałła (1910)}} 23.02.2026 ''[[Аўтар:Вінцэнт Дунін-Марцінкевіч|Wincuk Marcinkiewicz]]''. «[[Ščeroŭskije dažynki, Kupałła (1910)|Ščeroŭskije dažynki, Kupałła]]», 1910
* {{Прапанаваны экспарт|Гудкі (1931)}} 20.02.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Гудкі (1931)|Гудкі]]», 1931
* {{Прапанаваны экспарт|«На прасторах жыцьця» Тараса Гушчы (Я. Коласа) (Замбржыцкі)}} 20.02.2026 ''[[Аўтар:Сяргей_Замбржыцкі|Сяргей Замбржыцкі]]''. «[[«На прасторах жыцьця» Тараса Гушчы (Я. Коласа) (Замбржыцкі)|„На прасторах жыцьця“ Тараса Гушчы (Я. Коласа)]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Гірт з воўчага логу (1930)}} 19.02.2026 ''[[Аўтар:Яніс Райніс|Яніс Райніс]]'', перакладчык: ''[[Аўтар:Язэп Дыла|Назар Бываеўскі]]''. «[[Гірт з воўчага логу (1930)|Гірт з воўчага логу]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|З літуанізмаў у беларускай мове}} 17.02.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Адам Станкевіч]]''. «[[З літуанізмаў у беларускай мове|З літуанізмаў у беларускай мове]]», 1939
* {{Прапанаваны экспарт|Пуцяводныя ідэі беларускае літаратуры (1921)}} 17.02.2026 ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Луцкевіч]]''. «[[Пуцяводныя ідэі беларускае літаратуры (1921)|Пуцяводныя ідэі беларускае літаратуры]]», 1921
* {{Прапанаваны экспарт|Закаханая (Салагуб)}} 16.02.2026 ''[[Аўтар:Алесь Салагуб|Алесь Салагуб]]''. «[[Закаханая (Салагуб)|Закаханая]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|Асновы Дзяржаўнасьці Беларусі (1919, Горадня)}} 16.02.2026 ''[[Аўтар:Мітрафан Доўнар-Запольскі|Мітрафан Доўнар-Запольскі]]''. «[[Асновы Дзяржаўнасьці Беларусі (1919, Горадня)|Асновы Дзяржаўнасьці Беларусі]]», 1919
* {{Прапанаваны экспарт|Напор (1933)}} 15.02.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Напор (1933)|Напор]]», 1933
* {{Прапанаваны экспарт|Гапонъ (1909)}} 13.02.2026 ''[[Аўтар:Мітрафан Доўнар-Запольскі|Мітрафан Доўнар-Запольскі]]''. «[[Гапонъ (1909)|Гапонъ]]», 1909
* {{Прапанаваны экспарт|Аб Таварыстве Беларускае Школы і яго барацьбе (1932)}} 11.02.2026 ''[[Аўтар:Пятро Мятла|Пятро Мятла]]''. «[[Аб Таварыстве Беларускае Школы і яго барацьбе (1932)|Аб Таварыстве Беларускае Школы і яго барацьбе]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Аб годзе нараджэньня Фр. Скарыны}} 09.02.2026 ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. «[[Аб годзе нараджэньня Фр. Скарыны|Аб годзе нараджэньня Фр. Скарыны]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|«Валынка» ў Адэскім астрозе ў 1904 годзе (1930)}} 09.02.2026 ''[[Аўтар:Гаўрыіл Сушкін|Гаўрыіл Сушкін]]'', ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|ананімны пераклад]]''. «[[«Валынка» ў Адэскім астрозе ў 1904 годзе (1930)|«Валынка» ў Адэскім астрозе ў 1904 годзе]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|Адвечная песьня (1927)}} 08.02.2026 ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]''. «[[Адвечная песьня (1927)|Адвечная песьня]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|400-лецьце Літоўскага Статуту}} 06.02.2026 ''[[Аўтар:Мікалай Шкялёнак|Мікалай Шкялёнак]]''. «[[400-лецьце Літоўскага Статуту|400-лецьце Літоўскага Статуту]]», 1929
* {{Прапанаваны экспарт|Zyla Karalewič (1937)}} 03.02.2026 ''[[Аўтар:Сцяпан Васільчанка|Sciapan Wasilčenko]]'', перакладчык: ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|M. Š]]''. «[[Zyla Karalewič (1937)|Zyla Karalewič]]», 1937
* {{Прапанаваны экспарт|На рубяжы (1925)}} 03.02.2026 ''[[Аўтар:Якуб Колас|Якуб Колас]]''. «[[На рубяжы (1925)|На рубяжы]]», 1925
* {{Прапанаваны экспарт|Alenčyna wiasielle (1923)}} 02.02.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Зязюля|Андрэй Зязюля]]''. «[[Alenčyna wiasielle (1923)|Alenčyna wiasielle]]», 1923
* {{Прапанаваны экспарт|Устаноўка (1930)}} 02.02.2026 ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]''. «[[Шляхам жыцьця (1923)|Шляхам жыцьця]]», 1923
----
* {{Прапанаваны экспарт|Устаноўка (1930)}} 25.1.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Устаноўка (1930)|Устаноўка]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|Сшытак вершаў (Александровіч, 1938—1946)}} 24.1.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Сшытак вершаў (Александровіч, 1938—1946)|Сшытак вершаў (1938—1946)]]», 1946
* {{Прапанаваны экспарт|На загонах (1928)}} 23.1.2026 ''[[Аўтар:Васіль Каваль|Васіль Каваль]]''. «[[На загонах (1928)|На загонах]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Сьцежкі-дарожкі (1928))}} 21.1.2026 ''[[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Міхась Зарэцкі]]''. «[[Сьцежкі-дарожкі (1928)|Сьцежкі-дарожкі]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Руска-беларускі слоўнік (1937)}} 20.1.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Руска-беларускі слоўнік (1937)|Руска-беларускі слоўнік]]», 1937
----
{{справа|''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2012|2012]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2013|2013]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2014|2014]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2015|2015]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2016|2016]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2017|2017]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2019|2019]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2020|2020]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2021|2021]], ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2022|2022]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2023|2023]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2024|2024]]''
''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2025|2025]]''}}
&lt;/div&gt;&lt;noinclude&gt;[[Катэгорыя:Шаблоны для галоўнай старонкі]]&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>cpqre9925cgvurfr2q734ksec8vo7g7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>293791</id>
      <parentid>293777</parentid>
      <timestamp>2026-07-29T20:08:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gleb Leo</username>
        <id>2440</id>
      </contributor>
      <origin>293791</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="31412" sha1="h8h2hlhpgnv268975qa46fvmq8eccx9" xml:space="preserve">&lt;!-- Пішыце ў стужку пад гэтай палоскай --&gt;
----
&lt;div style=&quot;height:500px;overflow:auto;&quot;&gt;
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/6}} 29.07.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/6|«Biełarus», № 6]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Музыка Цьвілеўскі (1928)}} 27.07.2026 ''[[Аўтар:Васіль Сташэўскі|Васіль Сташэўскі]]''. «[[Музыка Цьвілеўскі (1928)|Музыка Цьвілеўскі]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Пакрыўджаныя (1921)}} 26.07.2026 ''[[Аўтар:Леапольд Родзевіч|Леапольд Родзевіч]]''. «[[Пакрыўджаныя (1921)|Пакрыўджаныя]]», 1921
* {{Прапанаваны экспарт|П.С.Х. (1923)}} 24.07.2026 ''[[Аўтар:Леапольд Родзевіч|Сучасны]]''. «[[П.С.Х. (1923)|П.С.Х.]]», 1923
* {{Прапанаваны экспарт|Наша любоў (1936)}} 23.07.2026 ''[[Аўтар:Лазар Кацовіч|Лазар Кацовіч]]'', перакладчык: ''[[Аўтар:Ізраіль Плаўнік|Ізраіль Плаўнік]]''. «[[Наша любоў (1936)|Наша любоў]]», 1936
* {{Прапанаваны экспарт|Беларусь (1927)}} 23.07.2026 ''[[Аўтар:Аляксандр Чарвякоў|Аляксандар Чарвякоў]]''. «[[Беларусь (1927)|Беларусь]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|Краязнаўства (1929)}} 19.07.2026 ''[[Аўтар:Мікалай Каспяровіч|Мікола Касьпяровіч]]''. «[[Краязнаўства (1929)|Краязнаўства]]», 1929
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/9-10}} 17.07.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/9-10|«Biełarus», № 9-10]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Сусьвет і зямля (1929)}} 16.07.2026 ''[[Аўтар:Кастусь Гарабурда|Кастусь Гарабурда]]''. «[[Сусьвет і зямля (1929)|Сусьвет і зямля]]», 1929
* {{Прапанаваны экспарт|Сустрэча (1932)}} 13.07.2026 ''[[Аўтар:Рыгор Эпік|Рыгор Эпік]]'', перакладчык: ''[[Аўтар:Уладзімір Жылка|Уладзімер Жылка]]''. «[[Сустрэча (1932)|Сустрэча]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/8}} 11.07.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/8|«Biełarus», № 8]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Нябесныя бегі (1931)}} 09.07.2026 ''[[Аўтар:Альберт Паўловіч|Альбэрт Паўловіч]]''. «[[Снапок (1921)|Снапок]]», 1921
* {{Прапанаваны экспарт|Нябесныя бегі (1931)}} 07.07.2026 ''[[Аўтар:Максім Гарэцкі|Максім Гарэцкі]]''. «[[Гісторыя беларускае літэратуры (1924, Вільня)|Гісторыя беларускае літэратуры]]», 1924
* {{Прапанаваны экспарт|Нябесныя бегі (1931)}} 06.07.2026 ''[[Аўтар:Язэп Драздовіч|Язэп Драздовіч]]''. «[[Нябесныя бегі (1931)|Нябесныя бегі]]», 1931
* {{Прапанаваны экспарт|Творы (Купала, 1942)}} 04.07.2026 ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]''. «[[Творы (Купала, 1942)|Творы]]», 1942
* {{Прапанаваны экспарт|Люба Лук’янская (1937)}} 03.07.2026 ''[[Аўтар:Кузьма Чорны|Кузьма Чорны]]''. «[[Люба Лук’янская (1937)|Люба Лук’янская]]», 1937
* {{Прапанаваны экспарт|Запіскі Самсона Самасуя (1953)}} 01.07.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Мрый|Андрэй Мрый]]''. «[[Запіскі Самсона Самасуя (1953)|Запіскі Самсона Самасуя]]», 1953
----
* {{Прапанаваны экспарт|Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935)}} 29.06.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. «[[Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935)|Зборнік „Роднага Краю“ за 1934 год]]», 1935
* {{Прапанаваны экспарт|Волаты (1929)}} 28.06.2026 ''[[Аўтар:Мікалай Каспяровіч|Мікола Касьпяровіч]]''. «[[Волаты (1929)|Волаты]]», 1929
* {{Прапанаваны экспарт|Кароткі нарыс гісторыі Беларусі (1925)}} 26.06.2026 ''[[Аўтар:Усевалад Ігнатоўскі|Усевалад Ігнатоўскі]]''. «[[Кароткі нарыс гісторыі Беларусі (1925)|Кароткі нарыс гісторыі Беларусі]]», 1925
* {{Прапанаваны экспарт|U čeść 950-hodździa chryščeńnia Biełarusi (1938)}} 24.06.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Adam Stankievič]]''. «[[U čeść 950-hodździa chryščeńnia Biełarusi (1938)|U čeść 950-hodździa chryščeńnia Biełarusi]]», 1938
* {{Прапанаваны экспарт|Да гісторыі беларускага палітычнага вызваленьня (1935)}} 23.06.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Адам Станкевіч]]''. «[[Да гісторыі беларускага палітычнага вызваленьня (1935)|Да гісторыі беларускага палітычнага вызваленьня]]», 1935
* {{Прапанаваны экспарт|Грашовы балянс сялянскай гаспадаркі Беларусі}} 18.06.2026 ''[[Аўтар:Аркадзь Быкаў|Аркадзь Быкаў]]''. «[[Грашовы балянс сялянскай гаспадаркі Беларусі]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Да гісторыі аграрнага руху на Беларусі перад імпэрыялістычнай вайной (1932)}} 12.06.2026 ''[[Аўтар:Канстанцін Кернажыцкі|Канстанцін Кернажыцкі]]''. «[[Да гісторыі аграрнага руху на Беларусі перад імпэрыялістычнай вайной (1932)|Да гісторыі аграрнага руху на Беларусі перад імпэрыялістычнай вайной]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Вязьмо (1932)}} 12.06.2026 ''[[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Міхась Зарэцкі]]''. «[[Вязьмо (1932)|Вязьмо]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Piśmo ad Jaśka haspadara s pad Wilni da mużykow ziemli polskoj (1863)}} 08.06.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Niewiadomy]]''. «[[Piśmo ad Jaśka haspadara s pad Wilni da mużykow ziemli polskoj (1863)|Piśmo ad Jaśka haspadara s pad Wilni da mużykow ziemli polskoj]]», 1863
* {{Прапанаваны экспарт|Weliki Hospodarv presławnych Narodow…}} 05.06.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Niewiadomy]]''. «[[Weliki Hospodarv presławnych Narodow…]]», 1648
* {{Прапанаваны экспарт|Вялікае апрашчэньне, ці вялікае ўдасканаленьне? (1926)}} 04.06.2026 ''[[Аўтар:Аляксандр Цвікевіч|Алесь Галынец]]''. «[[Вялікае апрашчэньне, ці вялікае ўдасканаленьне? (1926)|Вялікае апрашчэньне, ці вялікае ўдасканаленьне?]]», 1926
* {{Прапанаваны экспарт|Атрута (1927)}} 03.06.2026 ''[[Аўтар:Максім Гарэцкі|Максім Гарэцкі]]''. «[[Атрута (1927)|Атрута]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|На чыгунцы (1928)}} 03.06.2026 ''[[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Міхась Зарэцкі]]''. «[[На чыгунцы (1928)|На чыгунцы]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Падарунак Беларускаму Жаўнеру (1920)}} 02.06.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. «[[Падарунак Беларускаму Жаўнеру (1920)|Падарунак Беларускаму Жаўнеру]]», 1920
----
* {{Прапанаваны экспарт|Гутарки аб неби и зямли (1907)}} 30.05.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Невядомы]]''. «[[Гуторка об тым, куды мужыцкіе грошы идуць (1903)|Гуторка об тым, куды мужыцкіе грошы идуць]]», 1903
* {{Прапанаваны экспарт|Ab fizyčnym wychawańni ŭ Biełarusaŭ (1928)}} 30.05.2026 ''[[Аўтар:Уладзіслаў Казлоўскі|Uładysłaŭ Kazłoŭščyk]]''. «[[Ab fizyčnym wychawańni ŭ Biełarusaŭ (1928)|Ab fizyčnym wychawańni ŭ Biełarusaŭ]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Мэтодыка роднае мовы (1926)}} 27.05.2026 ''[[Аўтар:Якуб Колас|Канстанцін Міцкевіч]]''. «[[Мэтодыка роднае мовы (1926)|Мэтодыка роднае мовы]]», 1926
* {{Прапанаваны экспарт|Птушка на волі (1932)}} 20.05.2026 ''[[Аўтар:Вольга Сахарава|Ольга Сахарава]]''. «[[Птушка на волі (1932)|Птушка на волі]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Гутарки аб неби и зямли (1907)}} 18.05.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Невядомы]]'', перакладчык: ''[[Аўтар:Карусь Каганец|Карусь Костровицки]]'' і ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|С. Шаулоўски]]''. «[[Гутарки аб неби и зямли (1907)|Гутарки аб неби и зямли]]», 1907
* {{Прапанаваны экспарт|Язэп Крушынскі (1929—1932)/2}} 16.05.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[Язэп Крушынскі (1929—1932)/2|Язэп Крушынскі. Кніга другая]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|На крэсах усходніх (1933)}} 15.05.2026 ''[[Аўтар:Ілья Гурскі|Ільля Гурскі]]''. «[[На крэсах усходніх (1933)|На крэсах усходніх]]», 1933
* {{Прапанаваны экспарт|Fizyčnaje wychawańnie hramadzianstwa (1927)}} 15.05.2026 ''[[Аўтар:Уладзіслаў Казлоўскі|Uładysłaŭ Kazłoŭščyk]]''. «[[Fizyčnaje wychawańnie hramadzianstwa (1927)|Fizyčnaje wychawańnie hramadzianstwa]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|Салавей (1928)}} 14.05.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[Салавей (1928)|Салавей]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Ab teatry (1927)}} 14.05.2026 ''[[Аўтар:Станіслаў Грынкевіч|Stanisłaŭ Hrynkiewič]]''. «[[Ab teatry (1927)|Ab teatry]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/7}} 10.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/7|«Дзянніца», № 7]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/6}} 10.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/6|«Дзянніца», № 6]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/5}} 09.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/5|«Дзянніца», № 5]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/4}} 09.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/4|«Дзянніца», № 4]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|Ветрагоны (1930)}} 07.05.2026 ''[[Аўтар:Уладзіслаў Галубок|Уладыслаў Галубок]]''. «[[Ветрагоны (1930)|Ветрагоны]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|Полёнізацыя Заходняй Беларусі (1932)}} 07.05.2026 ''[[Аўтар:Пётр Гарбацэвіч-Клінцэвіч|Пётар Гарбацэвіч]]''. «[[Полёнізацыя Заходняй Беларусі (1932)|Полёнізацыя Заходняй Беларусі]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/3}} 06.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/3|«Дзянніца», № 3]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|Суд (1925, Вільня)}} 05.05.2026 ''[[Аўтар:Уладзіслаў Галубок|Уладыслаў Галубок]]''. «[[Суд (1925, Вільня)|Суд]]», 1925
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/2}} 05.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/2|«Дзянніца», № 2]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|На зломе (1925)}} 04.05.2026 ''[[Аўтар:Янка Нёманскі|Янка Нёманскі]]''. «[[На зломе (1925)|На зломе]]», 1925
* {{Прапанаваны экспарт|За двадцаць пяць гадоў (1928)}} 04.05.2026 ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Луцкевіч]]''. «[[За двадцаць пяць гадоў (1928)|За двадцаць пяць гадоў]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/1}} 03.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/1|«Дзянніца», № 1]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|Дзесяць (1930)}} 02.05.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[Дзесяць (1930)|Дзесяць]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|Паходжаньне, старадаўнія весткі і антрополёгічныя адзнакі Беларусаў}} 02.05.2026 ''[[Аўтар:Мікола Ільяшэвіч|Мікола Ільяшэвіч]]''. «[[Паходжаньне, старадаўнія весткі і антрополёгічныя адзнакі Беларусаў]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Полымя (часопіс)/1922/1}} 01.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Полымя (часопіс)/1922/1|«Полымя», № 1]], 1922
----
* {{Прапанаваны экспарт|Апавяданні (Бядуля, 1947)}} 29.04.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Змітрок Бядуля]]''. «[[Апавяданні (Бядуля, 1947)|Апавяданні]]», 1947
* {{Прапанаваны экспарт|Апавяданьні (Бядуля, 1926)}} 27.04.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[Апавяданьні (Бядуля, 1926)|Апавяданьні]]», 1926
* {{Прапанаваны экспарт|Абдзіраловіч і Барыка}} 25.04.2026 ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Навіна]]''. «[[Абдзіраловіч і Барыка]]», 1939
* {{Прапанаваны экспарт|Smyk biełaruski (1908)}} 24.04.2026 ''[[Аўтар:Францішак Багушэвіч|Symon Reŭka s pad Barysowa]]''. «[[Smyk biełaruski (1908)|Smyk biełaruski]]», 1908
* {{Прапанаваны экспарт|Аб арганізацыі беларускае працоўнае школы (1928)}} 23.04.2026 ''[[Аўтар:Сяргей Паўловіч|Сяргей Паўловіч]]''. «[[Аб арганізацыі беларускае працоўнае школы (1928)|Аб арганізацыі беларускае працоўнае школы]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|На зачарованых гонях (1927)}} 16.04.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[На зачарованых гонях (1927)|На зачарованых гонях]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|Рэволюцыйным шляхам (1928)}} 16.04.2026 ''[[Аўтар:Леапольд Родзевіч|Леапольд Родзевіч]]''. «[[Рэволюцыйным шляхам (1928)|Рэволюцыйным шляхам]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Над ракою Арэсай (1933)}} 12.04.2026 ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]''. «[[Над ракою Арэсай (1933)|Над ракою Арэсай]]», 1933
* {{Прапанаваны экспарт|Вогнішча барацьбы (1930)}} 08.04.2026 ''[[Аўтар:Леапольд Родзевіч|Леапольд Родзевіч]]''. «[[Вогнішча барацьбы (1930)|Вогнішча барацьбы]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|Калосьсе (1935)/1936/4/З жыцьця і дзейнасьці Казімера Сваяка}} 04.04.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Адам Станкевіч]]''. «[[Калосьсе (1935)/1936/4/З жыцьця і дзейнасьці Казімера Сваяка|З жыцьця і дзейнасьці Казімера Сваяка]]», 1936
* {{Прапанаваны экспарт|Дзея маей мысьлі, сэрца і волі (1992)}} 03.04.2026 ''[[Аўтар:Казімір Сваяк|Казімер Сваяк]]''. «[[Дзея маей мысьлі, сэрца і волі (1992)|Дзея маей мысьлі, сэрца і волі]]», 1992
----
* {{Прапанаваны экспарт|Бацькаў сын (1932)}} 30.03.2026 ''[[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Міхась Зарэцкі]]''. «[[Бацькаў сын (1932)|Бацькаў сын]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Бярозка (1923)}} 30.03.2026 ''[[Аўтар:Ядвігін Ш.|Ядвігін Ш.]]''. «[[Бярозка (1923)|Бярозка]]», 1923
* {{Прапанаваны экспарт|Янка Канцавы (1924)}} 30.03.2026 ''[[Аўтар:Казімір Сваяк|Казімір Сваяк]]''. «[[Янка Канцавы (1924)|Янка Канцавы]]», 1924
* {{Прапанаваны экспарт|И. И. Лаппо: Литовскій Статутъ 1588 года (Грыб)}} 30.03.2026 ''[[Аўтар:Тамаш Грыб|Тамаш Грыб]]''. «[[И. И. Лаппо: Литовскій Статутъ 1588 года (Грыб)|И. И. Лаппо: Литовскій Статутъ 1588 года]]», 1936
* {{Прапанаваны экспарт|1905 год (1926)}} 27.03.2026 ''[[Аўтар:Уладзімір Ленін|Уладзімір Ленін]]'', перакладчык: ''[[Аўтар:Канстанцін Ламака|Канстанцін Ламака]]''. «[[1905 год (1926)|1905 год]]», 1926
* {{Прапанаваны экспарт|Hołas dušy (1949)}} 27.03.2026 ''[[Аўтар:Казімір Сваяк|Ks. K. Stepovič]]''. «[[Hołas dušy (1949)|Hołas dušy]]», 1949
* {{Прапанаваны экспарт|Кат у белай манішцы (1942)}} 13.03.2026 ''[[Аўтар:Кузьма Чорны|Кузьма Чорны]]''. «[[Кат у белай манішцы (1942)|Кат у белай манішцы]]», 1942
* {{Прапанаваны экспарт|Skarb (1927)}} 12.03.2026 ''[[Аўтар:Ян Васілеўскі (1885—1948)|Jan Wasileŭski]]''. «[[Skarb (1927)|Skarb]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|Rodnaja mowa ŭ światyniach (1929)}} 11.03.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Адам Станкевіч]]''. «[[Rodnaja mowa ŭ światyniach (1929)|Rodnaja mowa ŭ światyniach]]», 1929
* {{Прапанаваны экспарт|А што далей? (Шыла)}} 11.03.2026 ''[[Аўтар:Мікола Шыла|Мікола Шыла]]''. «[[А што далей? (Шыла)|А што далей?]]», 1948
* {{Прапанаваны экспарт|Ляля Мэнке (Луцкевіч)}} 09.03.2026 ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Луцкевіч]]''. «[[Ляля Мэнке (Луцкевіч)|Ляля Мэнке]]», 1939
* {{Прапанаваны экспарт|Стагодзьдзе новага беларускага друку}} 09.03.2026 ''[[Аўтар:Вінцэнт Гадлеўскі|Вінцэнт Гадлеўскі]]''. «[[Стагодзьдзе новага беларускага друку|Стагодзьдзе новага беларускага друку]]», 1935
* {{Прапанаваны экспарт|11 ліпеня (1930)}} 05.03.2026 ''[[Аўтар:Ілары Барашка|Ілары Барашка]]''. «[[11 ліпеня (1930)|11 ліпеня]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|Другое чытанне для дзяцей беларусаў (1909)}} 05.03.2026 ''[[Аўтар:Якуб Колас|Якуб Колас]]''. «[[Другое чытанне для дзяцей беларусаў (1909)|Другое чытанне для дзяцей беларусаў]]», 1909
----
* {{Прапанаваны экспарт|Сымон Музыка (1925)}} 28.02.2026 ''[[Аўтар:Якуб Колас|Якуб Колас]]''. «[[Сымон Музыка (1925)|Сымон Музыка]]», 1925
* {{Прапанаваны экспарт|Лябірынты (1944)}} 26.02.2026 ''[[Аўтар:Вацлаў Ластоўскі|Вацлаў Ластоўскі]]''. «[[Лябірынты (1944)|Лябірынты]]», 1944
* {{Прапанаваны экспарт|Zabojstwa ŭ domie Nr. 37 (1936)}} 23.02.2026 ''[[Аўтар:Фадзей Руткоўскі|Fadziej Rutkoŭski]]'', перакладчык: ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|M. Š]]''. «[[Zabojstwa ŭ domie Nr. 37 (1936)|Zabojstwa ŭ domie Nr. 37]]», 1936
* {{Прапанаваны экспарт|Ščeroŭskije dažynki, Kupałła (1910)}} 23.02.2026 ''[[Аўтар:Вінцэнт Дунін-Марцінкевіч|Wincuk Marcinkiewicz]]''. «[[Ščeroŭskije dažynki, Kupałła (1910)|Ščeroŭskije dažynki, Kupałła]]», 1910
* {{Прапанаваны экспарт|Гудкі (1931)}} 20.02.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Гудкі (1931)|Гудкі]]», 1931
* {{Прапанаваны экспарт|«На прасторах жыцьця» Тараса Гушчы (Я. Коласа) (Замбржыцкі)}} 20.02.2026 ''[[Аўтар:Сяргей_Замбржыцкі|Сяргей Замбржыцкі]]''. «[[«На прасторах жыцьця» Тараса Гушчы (Я. Коласа) (Замбржыцкі)|„На прасторах жыцьця“ Тараса Гушчы (Я. Коласа)]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Гірт з воўчага логу (1930)}} 19.02.2026 ''[[Аўтар:Яніс Райніс|Яніс Райніс]]'', перакладчык: ''[[Аўтар:Язэп Дыла|Назар Бываеўскі]]''. «[[Гірт з воўчага логу (1930)|Гірт з воўчага логу]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|З літуанізмаў у беларускай мове}} 17.02.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Адам Станкевіч]]''. «[[З літуанізмаў у беларускай мове|З літуанізмаў у беларускай мове]]», 1939
* {{Прапанаваны экспарт|Пуцяводныя ідэі беларускае літаратуры (1921)}} 17.02.2026 ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Луцкевіч]]''. «[[Пуцяводныя ідэі беларускае літаратуры (1921)|Пуцяводныя ідэі беларускае літаратуры]]», 1921
* {{Прапанаваны экспарт|Закаханая (Салагуб)}} 16.02.2026 ''[[Аўтар:Алесь Салагуб|Алесь Салагуб]]''. «[[Закаханая (Салагуб)|Закаханая]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|Асновы Дзяржаўнасьці Беларусі (1919, Горадня)}} 16.02.2026 ''[[Аўтар:Мітрафан Доўнар-Запольскі|Мітрафан Доўнар-Запольскі]]''. «[[Асновы Дзяржаўнасьці Беларусі (1919, Горадня)|Асновы Дзяржаўнасьці Беларусі]]», 1919
* {{Прапанаваны экспарт|Напор (1933)}} 15.02.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Напор (1933)|Напор]]», 1933
* {{Прапанаваны экспарт|Гапонъ (1909)}} 13.02.2026 ''[[Аўтар:Мітрафан Доўнар-Запольскі|Мітрафан Доўнар-Запольскі]]''. «[[Гапонъ (1909)|Гапонъ]]», 1909
* {{Прапанаваны экспарт|Аб Таварыстве Беларускае Школы і яго барацьбе (1932)}} 11.02.2026 ''[[Аўтар:Пятро Мятла|Пятро Мятла]]''. «[[Аб Таварыстве Беларускае Школы і яго барацьбе (1932)|Аб Таварыстве Беларускае Школы і яго барацьбе]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Аб годзе нараджэньня Фр. Скарыны}} 09.02.2026 ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. «[[Аб годзе нараджэньня Фр. Скарыны|Аб годзе нараджэньня Фр. Скарыны]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|«Валынка» ў Адэскім астрозе ў 1904 годзе (1930)}} 09.02.2026 ''[[Аўтар:Гаўрыіл Сушкін|Гаўрыіл Сушкін]]'', ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|ананімны пераклад]]''. «[[«Валынка» ў Адэскім астрозе ў 1904 годзе (1930)|«Валынка» ў Адэскім астрозе ў 1904 годзе]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|Адвечная песьня (1927)}} 08.02.2026 ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]''. «[[Адвечная песьня (1927)|Адвечная песьня]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|400-лецьце Літоўскага Статуту}} 06.02.2026 ''[[Аўтар:Мікалай Шкялёнак|Мікалай Шкялёнак]]''. «[[400-лецьце Літоўскага Статуту|400-лецьце Літоўскага Статуту]]», 1929
* {{Прапанаваны экспарт|Zyla Karalewič (1937)}} 03.02.2026 ''[[Аўтар:Сцяпан Васільчанка|Sciapan Wasilčenko]]'', перакладчык: ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|M. Š]]''. «[[Zyla Karalewič (1937)|Zyla Karalewič]]», 1937
* {{Прапанаваны экспарт|На рубяжы (1925)}} 03.02.2026 ''[[Аўтар:Якуб Колас|Якуб Колас]]''. «[[На рубяжы (1925)|На рубяжы]]», 1925
* {{Прапанаваны экспарт|Alenčyna wiasielle (1923)}} 02.02.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Зязюля|Андрэй Зязюля]]''. «[[Alenčyna wiasielle (1923)|Alenčyna wiasielle]]», 1923
* {{Прапанаваны экспарт|Устаноўка (1930)}} 02.02.2026 ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]''. «[[Шляхам жыцьця (1923)|Шляхам жыцьця]]», 1923
----
* {{Прапанаваны экспарт|Устаноўка (1930)}} 25.1.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Устаноўка (1930)|Устаноўка]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|Сшытак вершаў (Александровіч, 1938—1946)}} 24.1.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Сшытак вершаў (Александровіч, 1938—1946)|Сшытак вершаў (1938—1946)]]», 1946
* {{Прапанаваны экспарт|На загонах (1928)}} 23.1.2026 ''[[Аўтар:Васіль Каваль|Васіль Каваль]]''. «[[На загонах (1928)|На загонах]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Сьцежкі-дарожкі (1928))}} 21.1.2026 ''[[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Міхась Зарэцкі]]''. «[[Сьцежкі-дарожкі (1928)|Сьцежкі-дарожкі]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Руска-беларускі слоўнік (1937)}} 20.1.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Руска-беларускі слоўнік (1937)|Руска-беларускі слоўнік]]», 1937
----
{{справа|''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2012|2012]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2013|2013]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2014|2014]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2015|2015]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2016|2016]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2017|2017]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2019|2019]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2020|2020]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2021|2021]], ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2022|2022]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2023|2023]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2024|2024]]''
''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2025|2025]]''}}
&lt;/div&gt;&lt;noinclude&gt;[[Катэгорыя:Шаблоны для галоўнай старонкі]]&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>h8h2hlhpgnv268975qa46fvmq8eccx9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Індэкс:Biełarus. 1913. № 6.pdf</title>
    <ns>106</ns>
    <id>66141</id>
    <revision>
      <id>293776</id>
      <parentid>165394</parentid>
      <timestamp>2026-07-29T17:18:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gleb Leo</username>
        <id>2440</id>
      </contributor>
      <origin>293776</origin>
      <model>proofread-index</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="228" sha1="qqvcct6x8015jhii62rxpsifrj7euyn" xml:space="preserve">{{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template
|Type=book
|Title=Biełarus
|Language=be
|Volume=[[Biełarus (1913)/1913/6|№ 6]]
|Author=
|Translator=
|Editor=[[Аўтар:Антон Бычкоўскі|Antoni Byczkoŭski]]
|Illustrator=
|School=
|Publisher=[[Аўтар:Антон Бычкоўскі|Antoni Byczkoŭski]]&lt;br /&gt;Drukarnia „Znicz“
|Address=Wilnia
|Year=1913
|Key=
|ISBN=
|OCLC=
|LCCN=
|BNF_ARK=
|ARC=
|DOI=
|Source=pdf
|Image=1
|Progress=C
|Pages=&lt;pagelist /&gt;
|Volumes=
|Remarks=
|Width=
|Header=
|Footer=
}}</text>
      <sha1>qqvcct6x8015jhii62rxpsifrj7euyn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Тры пальцы (1930).pdf/64</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127214</id>
    <revision>
      <id>293765</id>
      <timestamp>2026-07-29T14:52:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RAleh111</username>
        <id>4658</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не правераная */ Новая старонка: «яго жандары на месцы прыстрэляць. Яны самі ўжо як-кольвечы перацерпяць…&lt;/br&gt; {{gap|1em}}Жандары час-ад-часу штурхалі іх прыкладамі, білі жылістымі кулакамі па твары, ад чаго ў старога Барташука твар набух, як гнілы грыб, пасінеў, заплылі вочы.&lt;/br&gt; {{gap|1em}}— Powiedz, gdz...»</comment>
      <origin>293765</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2260" sha1="157wraph4wmg7xfaub8ivbkfc2jzf85" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;RAleh111&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;яго жандары на месцы прыстрэляць. Яны самі ўжо як-кольвечы перацерпяць…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Жандары час-ад-часу штурхалі іх прыкладамі, білі жылістымі кулакамі па твары, ад чаго ў старога Барташука твар набух, як гнілы грыб, пасінеў, заплылі вочы.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Powiedz, gdzie jest twój syn?&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Стары Барташук пляваў крывёю, глытаў салёную жыжу, і незнаёмы цяжкі пах казытаў напухшыя ноздры. На ўсе дзікія катаваньні ў пастарунку ён маўчаў, сьцяўшы зубы.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Яго дачку павялі ў другі пакой, дзе рагаталі п’яныя паліцыянты. Іхны рогат то разьліваўся мэталёвымі трэлямі, то сыпаўся дробным шротам, то грыматаў разьюшаным конскім іржаньнем.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Барташук паў духам. Ён непакоіўся за дачку.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}У гэты час ён меў адпачынак ад катаваньня. Падышоў да дзьвярэй і пачаў стукаць у іх пакалечанымі рукамі, крычаць нямым голасам:&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Людзі, ратуйце!&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Крык з грудзей старога вырываўся чужы, незнаёмы. Ад свайго ўласнага крыку старому рабілася лягчэй, як-бы супакойвалася сьмяртэльная роспач. Супакойваючыся, ён пачаў адчуваць боль ва ўсім целе ад катаваньня. Цяпер толькі заўважыў самога сябе. Як білі гаварылі, што гэта «цьвяткі», а «ягадкі» яшчэ будуць. «Цьвяткі» давалі сябе адчуваць, ныла ўсё цела.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Людзі, ратуйце! — крычаў стары.&lt;/br&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>157wraph4wmg7xfaub8ivbkfc2jzf85</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Тры пальцы (1930).pdf/65</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127215</id>
    <revision>
      <id>293766</id>
      <timestamp>2026-07-29T15:15:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RAleh111</username>
        <id>4658</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|1em}}Нехта за дзьвярмі скрыпнуў ключом. Дзьверы ірвануліся, і стары Барташук упаў галавой якраз на грудзі бліскучага выфранчанага жандара. Жандар адскочыў назад зьбянтэжаны ад неспадзеўкі – і Барташук, як труп, ударыўся тварам аб яго выглянцаваныя б...»</comment>
      <origin>293766</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2280" sha1="lfotomzogttsnknly3nenlqp95p4m2l" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;RAleh111&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
{{gap|1em}}Нехта за дзьвярмі скрыпнуў ключом. Дзьверы ірвануліся, і стары Барташук упаў галавой якраз на грудзі бліскучага выфранчанага жандара. Жандар адскочыў назад зьбянтэжаны ад неспадзеўкі – і Барташук, як труп, ударыўся тварам аб яго выглянцаваныя боты.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Падскочылі яшчэ двое. Барташука за ногі завалаклі назад у пакой. І пасьля ранейшых «цьвяткоў» пачаліся «ягадкі». Адзін з іх запытаўся лагодным, ціхім голасам:&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Powiedz, gdzie ject twój syn?&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Барташук маўчаў. Глядзеў на іх так незацікаўлена, нібы яны былі празрыстыя і ён бачыў праз іх неабсяжную даль.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Адумайся, псякосьць, а то жывым адгэтуль ня выйдзеш!&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Голас жандара быў строгі.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Барташук стаяў, як глуханямы.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Мы яго пацягнем за язык, – казаў другі жандар сіпучым зьмяіным голасам.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}З-пад абшлагаў курткі жандар выняў пару бліскучых шпілек… Падышоў спакойна да Барташука, каб «пацягнуць за язык».&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Дзікі, жудасны крык запоўніў камору, ірвануўся праз вокны на двор.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Барташук трапятаўся ўсім целам. Двое жандараў трымалі старога за абедзьве рукі, а трэці запускаў яму шпількі пад ногці. З-пад чорных закарузлых мужыцкіх ногцяў расьціснутымі журавінамі капала кроў на мазолістыя пальцы.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Powiedz, gdzie jest twój syn?&lt;/br&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>lfotomzogttsnknly3nenlqp95p4m2l</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Тры пальцы (1930)/Тры пальцы</title>
    <ns>0</ns>
    <id>127216</id>
    <revision>
      <id>293767</id>
      <timestamp>2026-07-29T16:17:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gleb Leo</username>
        <id>2440</id>
      </contributor>
      <comment>Новая старонка: «{{загаловак  | назва     = Тры пальцы  | аўтар     = Змітрок Бядуля  | год       = 1930 год  | пераклад  =   | секцыя    = Аповесьць  | папярэдні =   | наступны  = [[Тры пальцы (1930)/«Powiedz, gdzie jest twój syn»|„Powiedz, gdzie jest twój syn“]]  | анатацыі  = Іншыя публікацыі гэтага твора: Тры пальцы (Бяд...»</comment>
      <origin>293767</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="675" sha1="27a73oueqamw44v58l2a9nghagiw71c" xml:space="preserve">{{загаловак
 | назва     = Тры пальцы
 | аўтар     = Змітрок Бядуля
 | год       = 1930 год
 | пераклад  = 
 | секцыя    = Аповесьць
 | папярэдні = 
 | наступны  = [[Тры пальцы (1930)/«Powiedz, gdzie jest twój syn»|„Powiedz, gdzie jest twój syn“]]
 | анатацыі  = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[Тры пальцы (Бядуля, аповесьць)]].
}}

{{Выроўніваньне-пачатак}}
&lt;pages index=&quot;Дзесяць (1930).pdf&quot; from=&quot;5&quot; to=&quot;61&quot; /&gt;
-----------
{{Крыніцы}}
{{Выроўніваньне-канец}}</text>
      <sha1>27a73oueqamw44v58l2a9nghagiw71c</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>293768</id>
      <parentid>293767</parentid>
      <timestamp>2026-07-29T16:18:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gleb Leo</username>
        <id>2440</id>
      </contributor>
      <origin>293768</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="649" sha1="7nkuwn7qfkq6ys76219uphmlv0okqs7" xml:space="preserve">{{загаловак
 | назва     = Тры пальцы
 | аўтар     = Змітрок Бядуля
 | год       = 1930 год
 | пераклад  = 
 | секцыя    = Аповесьць
 | папярэдні = 
 | наступны  = [[Тры пальцы (1930)/«Powiedz, gdzie jest twój syn»|„Powiedz, gdzie jest twój syn“]]
 | анатацыі  = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[Тры пальцы (Бядуля, аповесьць)]].
}}

{{Выроўніваньне-пачатак}}
&lt;pages index=&quot;Тры пальцы (1930).pdf&quot; from=&quot;5&quot; to=&quot;61&quot; /&gt;
{{Выроўніваньне-канец}}</text>
      <sha1>7nkuwn7qfkq6ys76219uphmlv0okqs7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Biełarus. 1913. № 6.pdf/6</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127217</id>
    <revision>
      <id>293769</id>
      <timestamp>2026-07-29T16:41:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gleb Leo</username>
        <id>2440</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не правераная */ Новая старонка: «&lt;section begin=&quot;Ziembin&quot;/&gt;{{Цэнтар|'''''Piszuć da nas.'''''|памер=140%}}  {{Водступ|2|em}}'''M. Ziembin,''' Minsk. hub, Barys. paw. U [[Biełarus (1913)/1913/1|№ 1]] „Biełarusa“ pad literami [[Аўтар:Ядвігін Ш.|I. Sz]]. niechta [[Biełarus (1913)/1913/1/Piszuć da nas/M. Ziembin|napisaŭ]] ab Ziembinie, szto heta hłuchi kutok biełaruskaj ziamli, zabyty nia tolki ludźmi, ale i Boham. Kolki praŭdy ŭ hetych słowach...»</comment>
      <origin>293769</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5134" sha1="f5mo9xux0qt4oq5qjr90y631m23ix5j" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Gleb Leo&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;&lt;section begin=&quot;Ziembin&quot;/&gt;{{Цэнтар|'''''Piszuć da nas.'''''|памер=140%}}

{{Водступ|2|em}}'''M. Ziembin,''' Minsk. hub, Barys. paw. U [[Biełarus (1913)/1913/1|№ 1]] „Biełarusa“ pad literami [[Аўтар:Ядвігін Ш.|I. Sz]]. niechta [[Biełarus (1913)/1913/1/Piszuć da nas/M. Ziembin|napisaŭ]] ab Ziembinie, szto heta hłuchi kutok biełaruskaj ziamli, zabyty nia tolki ludźmi, ale i Boham. Kolki praŭdy ŭ hetych słowach — pakaże nam bolej detalnaje apisańnie Ziembina i szto ŭ im i kala jaho robicca.

{{Водступ|2|em}}Ziembinu — u samaj siaredzinie barysaŭskaho pawietu; jość ŭ nim kala 7—8 tysiaczoŭ narodu: białarusa, palakaŭ i żydoŭ. {{Абмылка|Josć|Jość}} kaścioł murawany, wielmi dobry, ŭsimi szanawany ksiondz; jość nowaja cerkaŭ murawanaja, tak sama murawanaja żydoŭskaja szkoła; ziemskaja zusim dobraja poczta; jość pacztowaja, telehrafnaja i telefonnaja kantory, ziemski skład dla czystki ziernia; jość nawat adwakat, doktar, felczar, apteka, aptecznaja krama; ziemski naczalnik, uradnik, strażnik; majem sa try dobryje zajezdy. Bojka idzie handal ŭsiakim dabrom; raz na tydzień bywajuć tarhowyje dni, ŭ katoryje nawodziać szmat skaciny i koni; ŭ Ziembinie jość dobryje rymary i wyrablajuć sielakije skury. Praz miasteczka iduć: szoska z Barysawa ŭ Dokszyczy i trakty na Pleszczanicy, Łahojsk i Minsk. Kala Ziembina praciekajuć spłaŭnyje reczki: {{Абмылка|Cna.|Cna,}} Hajna i Biarezyna, pa katoraj — za 4 wiarsty ad samoha miasteczka — chodziać pasażyrskije parachody, na Lepel, Barysaŭ, Babrujsk i Kijeŭ. Żaleznaja daroha ad miasteczka — 25 wiorstaŭ, ale pa dobraj szoscy, dyk dabracca da jaje nie tak użo ciażka.

{{Водступ|2|em}}Jość ŭ Ziembinie i haspadarskaja supołka, maje jana skład ŭsielakich haspadarskich pryładaŭ: płuhoŭ, baron, nasieńnie roznaje i t. d.; pry hetaj supołcy jość {{Абмылка|jeszzce|jeszcze}} asobny kantrolnik dla skaciny. Jość i pazyczkowyje dźwie kasy: adna pry wołaści, druhaja — pry haspadarskaj supołcy. Dahledaje za składam haspadarskim pan Dżyniewicz i za heta nijakaj płaty nie biare; tak sama darma pracujuć i zahadczyki supołki: Jazep Dziendziawicki i Boleśka Świancicki. U pazyczkowaj supołcy tak sama pracujuć znoŭ toj samy Boleśka Świancicki i Broniś Rawa. Szmat pracy ŭ hetu sprawu dakładajuć czleny praŭleńnia: Michaś Lichadziejeŭski, Żukowicz, Jarasz i Biełabłocki. Usim hetym szczyrym pracoŭnikom dla hramadzianstwa — wialikaje dziakuj.

{{Водступ|2|em}}Ziembinskaja pazyczkowaja kasa paczała s 5-ciu tysiaczami rubloŭ, katoryje pażyczyła ŭ hasudarstwiennym banku. Ciapier — praz poŭczwarta hodu — daŭhu ŭ hasudarstw, bank astalosia ŭsiaho 1900 r., swajho kapitału jość kala troch tysiaczaŭ: za aposzni hod ludzi pałażyli ŭ bank 38 tys., pazyczali — kali 35 tys., czystaho dachodu astałosia bolej 2 tys. rubloŭ.

{{Водступ|2|em}}Dyk wos, kali ŭsio heta my zważym, to pierekanajemsia, szto nasz Ziembin nie taki ŭżo hłuchi kutok, jakim jon pakazaŭsia dla I. Sz.

{{Калёнтытул|right=''Januk s pad Ziembina.''}}

&lt;div class=&quot;paragraphbreak&quot; style=&quot;margin-top:1em&quot;&gt;&lt;/div&gt;

{{Накіравальная рыса|4em|height=2px}}
&lt;section end=&quot;Ziembin&quot;/&gt;
&lt;section begin=&quot;Wiestki&quot;/&gt;{{Цэнтар|'''Wiestki z zahranicy.'''|памер=140%}}

{{Цэнтар|'''Wajna na Balkanach —'''}}

haryć i haryć. I chacia bałkanskije sajużniki śpiersza lohka adaleli czuć nia ŭsiu Eurapejskuju Turciju, ale kali pryjszłosia zmahacca z lepsz umacowanymi krepaściami i nie na wialikich abszarach, a ŭ ciaśniejszych, wuziejszych miejscach, ŭsia sprawa zaciahnułasia. Pryczyna, razumiejecca, jość tut i druhaja.

{{Цэнтар|'''Turki acznulisia.'''}}

{{Водступ|2|em}}Pakul iszła bojka za ziemli choć i zdaŭna, ale hwałtam zabranyje, — patul narod spaŭ, ale, kali paczali dabiracca da serca Tureczczyny, — jak Adryanopal, a nawat Kanstantynopal — dusza narodu zahawaryła. Znajszlisia uzbadawanyje rodnaj ziamlicaj prawadyry, katoryje patrapili uciahnuć narod, i hrudźmi swaimi strymali swaich worahoŭ.

{{Цэнтар|'''Abmyłka Turkau.'''}}

{{Водступ|2|em}}Dahetul siłu swaju dumali jany znajści tolki ŭ czynoŭnikach swaich, katorym i dali ŭ ruki powialiku ŭłaść, a tyje, karystajuczy z hetaha, pracawali, razumiejecca, bolsz dla siabie, czym dla samoha narodu.

{{Цэнтар|'''Dażylisia Turki'''}}

nawat da taho, szto za wajennych kamandzieraŭ dla siabie panajmali czużyncaŭ — niemcaŭ. A tyje ssali tolki soki s Tureczczyny, {{Абмылка|biaruczu|biaruczy}} wializarnyje hroszy za heta. Mała taho, {{Абмылка|spichaii|spichali}} swaje ni na szto nia zhodnaje arużże i inszyje wajennyje pryłady tak sama za szalonyje hroszy. Woś, kali pryjszłosia da wajny, —

{{Цэнтар|'''szyło z miecha wylazło.'''}}

{{Водступ|2|em}}Pakazałosia tady, szto czużaja apieka — bokam wylezaje; bo praŭdziwymi zastupnikami swajho kraju i narodu — &lt;section end=&quot;Wiestki&quot;/&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>f5mo9xux0qt4oq5qjr90y631m23ix5j</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Biełarus (1913)/1913/6/Piszuć da nas/M. Ziembin</title>
    <ns>0</ns>
    <id>127218</id>
    <revision>
      <id>293770</id>
      <timestamp>2026-07-29T16:43:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gleb Leo</username>
        <id>2440</id>
      </contributor>
      <comment>Новая старонка: «{{загаловак  | назва     = M. Ziembin  | безаўтара =   | год       = 14 лютага 1913 году  | пераклад  =   | секцыя    = Публіцыстыка  | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/6/Szto czuwać|Szto czuwać]]  | наступны  = [[Biełarus (1913)/1913/6/Wiestki z zahranicy|Wiestki z zahranicy]]  | анатацыі  =  }}  {{Выроўніваньне-пачатак}} &lt;pages index=&quot;Biełarus....»</comment>
      <origin>293770</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="728" sha1="p4iyzs64l0nhmin0u5ycrabruvbbjbc" xml:space="preserve">{{загаловак
 | назва     = M. Ziembin
 | безаўтара = 
 | год       = 14 лютага 1913 году
 | пераклад  = 
 | секцыя    = Публіцыстыка
 | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/6/Szto czuwać|Szto czuwać]]
 | наступны  = [[Biełarus (1913)/1913/6/Wiestki z zahranicy|Wiestki z zahranicy]]
 | анатацыі  = 
}}

{{Выроўніваньне-пачатак}}
&lt;pages index=&quot;Biełarus. 1913. № 6.pdf&quot; from=&quot;6&quot; to=&quot;6&quot; fromsection=&quot;Ziembin&quot; tosection=&quot;Ziembin&quot; /&gt;
{{Выроўніваньне-канец}}
{{DEFAULTSORT:M. Ziemnin}}

[[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]]
[[Катэгорыя:Зембін]]</text>
      <sha1>p4iyzs64l0nhmin0u5ycrabruvbbjbc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Катэгорыя:Зембін</title>
    <ns>14</ns>
    <id>127219</id>
    <revision>
      <id>293771</id>
      <timestamp>2026-07-29T16:44:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gleb Leo</username>
        <id>2440</id>
      </contributor>
      <comment>Новая старонка: «{{Зьвязаныя праекты}}{{Вікіпэдыя}}  [[Катэгорыя:Гарады Беларусі]] [[Катэгорыя:Барысаўскі раён]]»</comment>
      <origin>293771</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="166" sha1="f3qlnpmkm7hdjaahpwixv0cqiy1lx8w" xml:space="preserve">{{Зьвязаныя праекты}}{{Вікіпэдыя}}

[[Катэгорыя:Гарады Беларусі]]
[[Катэгорыя:Барысаўскі раён]]</text>
      <sha1>f3qlnpmkm7hdjaahpwixv0cqiy1lx8w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Biełarus. 1913. № 6.pdf/7</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127220</id>
    <revision>
      <id>293772</id>
      <timestamp>2026-07-29T17:15:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gleb Leo</username>
        <id>2440</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не правераная */ Новая старонка: «&lt;section begin=&quot;Wiestki&quot;/&gt;mohuć być tolki syny taho-ż kraju i narodu. Tak jano i wyjszło. Kali ŭziali ŭłasć u swaje ruki syny narodnyje.  {{Цэнтар|'''wajna zaciahnułasia.'''}}  {{Водступ|2|em}}Czym jana ciapier skonczycca — nie zhadana. Jak z adnej, tak i z druhoj starany syplucca straszennyje afiary nia tolki ŭ ludzioch, ale i u hroszach. A wytrywać hetaho praz daŭżejszy czas — niejakoje hasudarstwa nia może.  {{Цэнтар|'...»</comment>
      <origin>293772</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4767" sha1="56sxkcj19o6asu4xol9jdf6dnmsai9m" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Gleb Leo&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;&lt;section begin=&quot;Wiestki&quot;/&gt;mohuć być tolki syny taho-ż kraju i narodu. Tak jano i wyjszło. Kali ŭziali ŭłasć u swaje ruki syny narodnyje.

{{Цэнтар|'''wajna zaciahnułasia.'''}}

{{Водступ|2|em}}Czym jana ciapier skonczycca — nie zhadana. Jak z adnej, tak i z druhoj starany syplucca straszennyje afiary nia tolki ŭ ludzioch, ale i u hroszach. A wytrywać hetaho praz daŭżejszy czas — niejakoje hasudarstwa nia może.

{{Цэнтар|'''Koszt wajny'''}}

{{Водступ|2|em}}ciapier abychodzicca szto miesiac dla Bałhara kala 40 miljonoŭ rubloŭ; Serbam — 30 mil.; Czarnahorcam — 6 mil.; a Turkam — kala 80 mil.

{{Цэнтар|'''Susiednim staronkam'''}}

{{Водступ|2|em}}katorym choćki — nia choćki prychodzicca padciahnucca i wuszy trymać wostra, bo wir może zachapić usich, tak
sama heta sprawa salonaja.

&lt;div class=&quot;paragraphbreak&quot; style=&quot;margin-top:1em&quot;&gt;&lt;/div&gt;

{{Накіравальная рыса|4em|height=2px}}
&lt;section end=&quot;Wiestki&quot;/&gt;
&lt;section begin=&quot;Nasza&quot;/&gt;{{Цэнтар|'''Nasza Haspadarka.'''|памер=140%}}

{{Водступ|2|em}}Pisać jakije koleczy ahulnyje rady haspadarskije dla ŭsiaho naszaho biełaruskaho kraju — nia tolki trudna, ale nia tolki trudna, ale i nielha. Kożny z nas wiedaje dobra, jak roznicca nasza ziamla nia tolki hubernia ad huberni, pawiet ad pawietu, ale czasta — husta i morh ad morhu, a to i sznur ad sznuru. Dyk choć nawuka haspadarskaja i rady praktykoŭ — ahranomaŭ wielmi dla nas ważny i patrebny i ciapierasznimi czasami biaz hetaha abyjścisia nielha, ale kożny haspadar pawinien zważna razdumać, czy takaja, abo inszaja rada może być prytasawana da jaho haspadarki — da jaho ralli. Tam tolki, dzie majem miejscowych ahranomaŭ, dzie majem probnyje paletki, na katorych — jak na dałani — możem baczyć swaimi waczami roznyje nowyje sposaby haspadarki, tam tolki i tady tolki możem śmieła puszczacca na nowyje ścieżki.

{{Водступ|2|em}}Apracza wuczonych ahranomaŭ, katorych, praŭdu każuczy, zusim skupa, majem my, dziakawać Bohu, szmat swaich haspadaroŭ — praktykaŭ, katoryje praz doŭhije hody swaimi mazalistymi rukami nie mała czaho dawiedalisia i rady ich s kożnaho kutoczka naszaj baćkaŭszczyzny byli-b wielmi cikaŭnymi i karystnymi, kali-b zachacieli jany swajej doŭhaletniaj praktykaj padzialicca s czytaczami — chlebarobami hazety „Biełarusa“.

{{Водступ|2|em}}Wiadoma i znana {{Абмылка|ŭsim.|ŭsim,}} jak źmianilisia ciapier czasy: darażynia pajszła na ŭsio straszennaja; narod sasłabieŭ — czym moh i szto moh daŭniej wytrywać dzied — ŭnuk ciapier hetym nie abojdziecca: a prymicie jeszcze pad uwahu, jak zdrabnieli nadzieły naszy, a z nich treba-ż wyżywić siamiejku takuju samuju, a to nieraz i bolszuju, czym daŭniej, to taki musim zhadzicca s tym, szto treba prydumać i inszyje sposaby haspadarki, kab zdawolić i wyżywić hetaje nowaje swaje pakaleńnie. A sposab na heta adzin — praświeta.

{{Водступ|2|em}}Dyk szyrcie-ż hetu praświetu chto może i jak może, a zhodnaja hramadzianskaja praca nie prapadzie darma. Niechta apomnicca i skaże nam — szczyraje dziakuj!

{{Калёнтытул|right=''W-a.''}}

{{***2||50%|15|перад=1em|пасьля=1em}}
&lt;section end=&quot;Nasza&quot;/&gt;
&lt;section begin=&quot;Szto&quot;/&gt;{{Цэнтар|'''Szto rabić?'''|памер=140%}}

{{Водступ|2|em}}„Haspadarka — kłapatarka“. Heta kożny chlebarob dobra wiedaje na swajoj ŭłasnaj skury. Nie małaja kłapatarka dla nas — chlebarobaŭ — siolatni hod.

{{Водступ|2|em}}S pryczyny praz ład ŭžo mokraj wosieni, — szmat dzie nie padasiewali nawat na dobra pryrychtowanaj ziamli — żyta. Szto-ż z hetkimi kawałkami rabić? Czyja zmoha dastać nasieńnie wiesnowaha (ŭ susieda, abo składach haspadarskich supołak) żyta — chaj im dasieje, ale tolki nie jarycaj, bo jana ani kormu, ani umałotu &quot;dobraha nie daje. Lepiej ŭżo — szmat lepiej zasiejać pole — dzie jano pad heta padchodzić — harocham. Pad haroch, razumiejecca, treba dobryje ziemli, ale udajecca jon i na pieszczanych hruntach, aby krychu było ŭ nim marhlu, ci wapny.

{{Водступ|2|em}}Haroch ważny dla nas nia tolki dziela taha, szto jon zaŭsiady trymaje dobruju rynkowuju canu, ale i dziela nas samich maje ważnaje znaczeńnie. Skupa my majem chleba, namahajem najbolsz bulbaj, a heta wielmi niepażyŭnaja strawa — tolki żywaty raspichaje, a nasza jada pawinna być bolsz mocnaj, trywałaj. Heta nam może dać haroch, bob, fasola, kukurudza i inszyje padobnyje.

{{Калёнтытул|right=''Ło-h.''}}

&lt;div class=&quot;paragraphbreak&quot; style=&quot;margin-top:1em&quot;&gt;&lt;/div&gt;

{{Накіравальная рыса|4em|height=2px}}&lt;section end=&quot;Szto&quot;/&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>56sxkcj19o6asu4xol9jdf6dnmsai9m</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Biełarus (1913)/1913/6/Wiestki z zahranicy</title>
    <ns>0</ns>
    <id>127221</id>
    <revision>
      <id>293773</id>
      <timestamp>2026-07-29T17:17:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gleb Leo</username>
        <id>2440</id>
      </contributor>
      <comment>Новая старонка: «{{загаловак  | назва     = Wiestki z zahranicy  | безаўтара =   | год       = 14 лютага 1913 году  | пераклад  =   | секцыя    = Публіцыстыка  | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/6/Piszuć da nas/M. Ziembin|M. Ziembin]]  | наступны  = [[Biełarus (1913)/1913/6/Nasza Haspadarka|Nasza Haspadarka]]  | анатацыі  =  }}  {{Выроўніваньне-пачатак}} &lt;pages ind...»</comment>
      <origin>293773</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="783" sha1="r13ffobzq1uli0imk10bqn0hzbu0kfv" xml:space="preserve">{{загаловак
 | назва     = Wiestki z zahranicy
 | безаўтара = 
 | год       = 14 лютага 1913 году
 | пераклад  = 
 | секцыя    = Публіцыстыка
 | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/6/Piszuć da nas/M. Ziembin|M. Ziembin]]
 | наступны  = [[Biełarus (1913)/1913/6/Nasza Haspadarka|Nasza Haspadarka]]
 | анатацыі  = 
}}

{{Выроўніваньне-пачатак}}
&lt;pages index=&quot;Biełarus. 1913. № 6.pdf&quot; from=&quot;6&quot; to=&quot;7&quot; fromsection=&quot;Wiestki&quot; tosection=&quot;Wiestki&quot; /&gt;
{{Выроўніваньне-канец}}
{{DEFAULTSORT:Wiestki z zahranicy}}

[[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]]
[[Катэгорыя:Першая Балканская вайна]]</text>
      <sha1>r13ffobzq1uli0imk10bqn0hzbu0kfv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Biełarus (1913)/1913/6/Nasza Haspadarka</title>
    <ns>0</ns>
    <id>127222</id>
    <revision>
      <id>293774</id>
      <timestamp>2026-07-29T17:18:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gleb Leo</username>
        <id>2440</id>
      </contributor>
      <comment>Новая старонка: «{{загаловак  | назва     = Nasza Haspadarka  | безаўтара =   | год       = 14 лютага 1913 году  | пераклад  =   | секцыя    = Публіцыстыка  | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/6/Wiestki z zahranicy|Wiestki z zahranicy]]  | наступны  = [[Biełarus (1913)/1913/6/Szto rabić?|Szto rabić?]]  | анатацыі  =  }}  {{Выроўніваньне-пачатак}} &lt;pages index=&quot;Bie...»</comment>
      <origin>293774</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="761" sha1="sukal8o0wb3hepb43g7n4ymjirp3d67" xml:space="preserve">{{загаловак
 | назва     = Nasza Haspadarka
 | безаўтара = 
 | год       = 14 лютага 1913 году
 | пераклад  = 
 | секцыя    = Публіцыстыка
 | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/6/Wiestki z zahranicy|Wiestki z zahranicy]]
 | наступны  = [[Biełarus (1913)/1913/6/Szto rabić?|Szto rabić?]]
 | анатацыі  = 
}}

{{Выроўніваньне-пачатак}}
&lt;pages index=&quot;Biełarus. 1913. № 6.pdf&quot; from=&quot;7&quot; to=&quot;7&quot; fromsection=&quot;Nasza&quot; tosection=&quot;Nasza&quot; /&gt;
{{Выроўніваньне-канец}}
{{DEFAULTSORT:Nasza Haspadarka}}

[[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]]
[[Катэгорыя:Сельская гаспадарка]]</text>
      <sha1>sukal8o0wb3hepb43g7n4ymjirp3d67</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Biełarus (1913)/1913/6/Szto rabić?</title>
    <ns>0</ns>
    <id>127223</id>
    <revision>
      <id>293775</id>
      <timestamp>2026-07-29T17:18:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gleb Leo</username>
        <id>2440</id>
      </contributor>
      <comment>Новая старонка: «{{загаловак  | назва     = Szto rabić?  | безаўтара =   | год       = 14 лютага 1913 году  | пераклад  =   | секцыя    = Публіцыстыка  | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/6/Nasza Haspadarka|Nasza Haspadarka]]  | наступны  = [[Biełarus (1913)/1913/6/Usiaczyna|Usiaczyna]]  | анатацыі  =  }}  {{Выроўніваньне-пачатак}} &lt;pages index=&quot;Biełarus. 1913. №...»</comment>
      <origin>293775</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="739" sha1="14uamuevfddt4aclm2cgnmjmfyo9zcu" xml:space="preserve">{{загаловак
 | назва     = Szto rabić?
 | безаўтара = 
 | год       = 14 лютага 1913 году
 | пераклад  = 
 | секцыя    = Публіцыстыка
 | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/6/Nasza Haspadarka|Nasza Haspadarka]]
 | наступны  = [[Biełarus (1913)/1913/6/Usiaczyna|Usiaczyna]]
 | анатацыі  = 
}}

{{Выроўніваньне-пачатак}}
&lt;pages index=&quot;Biełarus. 1913. № 6.pdf&quot; from=&quot;7&quot; to=&quot;7&quot; fromsection=&quot;Szto&quot; tosection=&quot;Szto&quot; /&gt;
{{Выроўніваньне-канец}}
{{DEFAULTSORT:Szto rabić?}}

[[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]]
[[Катэгорыя:Сельская гаспадарка]]</text>
      <sha1>14uamuevfddt4aclm2cgnmjmfyo9zcu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Тры пальцы (1930).pdf/66</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127224</id>
    <revision>
      <id>293778</id>
      <timestamp>2026-07-29T18:07:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RAleh111</username>
        <id>4658</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|1em}}Апрача бясслоўнага крыку болі, нічога ад старога не дабіліся. Барташука цягалі за нос, за губы, білі галавой аб сьцяну. Кінулі, як мяшок, на падлогу і бліскучымі ботамі тапталі па твары, па бакох; станавіліся нагамі на горла.&lt;/br&gt; {{gap|1em}}Стары стагнаў з...»</comment>
      <origin>293778</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2407" sha1="mfblk8ft5b0p4i2lkx5zcfn4gfydh72" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;RAleh111&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
{{gap|1em}}Апрача бясслоўнага крыку болі, нічога ад старога не дабіліся. Барташука цягалі за нос, за губы, білі галавой аб сьцяну. Кінулі, як мяшок, на падлогу і бліскучымі ботамі тапталі па твары, па бакох; станавіліся нагамі на горла.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Стары стагнаў з кожным разам усё спакайней…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Ён забыўся, дзе знаходзіцца і што з ім. Болю ўжо не адчуваў. Было такое ўражаньне — нібы гарачы дождж падае-льлецца на яго, лезе ў вочы, у рот, коціцца градам па нагах, па жываце. Вочы былі затуманены. У гэтым тумане мітусіўся яго сын, Язэп. Адзін, і, здаецца, не адзін, а дваццаць Язэпаў з усіх куткоў глядзелі на яго і казалі ціхім голасам:&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}«Тата… татачка…»&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Голас быў такі літасьцівы, што самому Барташуку чагосьці жаласна стала. Ён пачаў шкадаваць самога сябе, што ня можа выбрацца з-пад такога дажджу. З вачэй падалі-сыпаліся старчыя сьлёзы.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}«Тата… татачка…» — кажа сын Язэп.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}А вось з нязьведамай далячыні плыве да яго другі голас:&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Powiedz, gdzie jest twój syn?&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Постаць сына зьнікла.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Перад вачыма зялёныя кругі, вырастаюць у вялізныя абручы, у скручаных баранкамі вужакаў, коцяцца ціха па падлозе.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Роспач ахапляе Барташука:&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Прапаў сын…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Якія тут добрыя людзі! — занепакоіліся аб яго сыне… Яму пачынае здавацца, што сам ён, бацька, {{перанос пачатак|за|біў}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>mfblk8ft5b0p4i2lkx5zcfn4gfydh72</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Тры пальцы (1930).pdf/67</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127225</id>
    <revision>
      <id>293779</id>
      <timestamp>2026-07-29T18:12:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RAleh111</username>
        <id>4658</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не правераная */ Новая старонка: «{{перанос канец|за|біў}} яго — забіў сына роднага. Жудасьць напала на Барташука. Вочы вылезьлі на лоб. У галаве горача стала…&lt;/br&gt; {{gap|1em}}Яго адхаялі халоднай вадой. Поўнае вядро вылілі на яго. Ляжаў распластаны на падлозе ў лужыне крыві і вады. Дрыжэў усім ц...»</comment>
      <origin>293779</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2077" sha1="rhn0a474p0bet5n1llmbagd3nec54bk" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;RAleh111&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{перанос канец|за|біў}} яго — забіў сына роднага. Жудасьць напала на Барташука. Вочы вылезьлі на лоб. У галаве горача стала…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Яго адхаялі халоднай вадой. Поўнае вядро вылілі на яго. Ляжаў распластаны на падлозе ў лужыне крыві і вады. Дрыжэў усім целам.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Над ім стаялі ўспацелыя, разгарачаныя жандары. Шапталіся між сабою:&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Жывуч, падла!&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Паднялі яго з падлогі, паставілі на ногі і рупліва пачалі зрываць з яго вопраткі.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Стары тарашчыў у сьцяну крывёю аблітыя вочы і апухшымі губамі мармытаў:&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Браточкі… браточкі…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Ён гаварыў гэта не да жандараў, бо на іх не глядзеў, а як-бы да людзей усяго сьвету.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Ціха, хамская костка! — крыкнуў старшы жандар. — Будзем біць вас, пакуль усе зробіцеся бандытамі!&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Барташук стаяў голы, у сіняках на ўсім худым целе, дрыжаў і шаптаў:&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Браточкі… браточкі…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Лажыся! — закамандаваў старшы жандар. Тут твая сьмерць будзе, калі ня хочаш казаць, дзе твой сын!&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Барташук пакорліва лёг.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Яму на плечы кінулі дошку. Ён выпрастаўся, каб дошка лепш ляжала. Пачалі біць гірамі па дошцы:&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Раз! два! тры!&lt;/br&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>rhn0a474p0bet5n1llmbagd3nec54bk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Тры пальцы (1930).pdf/68</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127226</id>
    <revision>
      <id>293780</id>
      <timestamp>2026-07-29T18:18:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RAleh111</username>
        <id>4658</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|1em}}Глухі стук раздаваўся ў пакоі. Пад дошкаю корчылася акрываўленае, распластанае цела. Чырвоныя ад крыві, напухшыя ад уколаў сталёвых шпілек мужыцкія пальцы хутка скакалі па бруднай падлозе, нібы перабіралі нявідочныя клавішы музычнага інструман...»</comment>
      <origin>293780</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2422" sha1="b5r23rhes2rk46aafftwmf7pqln0jz8" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;RAleh111&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
{{gap|1em}}Глухі стук раздаваўся ў пакоі. Пад дошкаю корчылася акрываўленае, распластанае цела. Чырвоныя ад крыві, напухшыя ад уколаў сталёвых шпілек мужыцкія пальцы хутка скакалі па бруднай падлозе, нібы перабіралі нявідочныя клавішы музычнага інструманту.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Спачатку Барташуку здавалася, што бачыць сваю хату. Вось яе вецер-віхор разбурыў, панёс бурую саломку на поле, разваліліся сьцены, і яго старая жонка сядзіць на печы, глядзіць на яго і рукі ламае. А вось конік ліжа яго руку гарачым і мокрым языком, ліжа і паглядае разумнымі вачыма ў самыя вочы старому.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Пасьля Барташуку здавалася, што кінулі яго ў цёмную глыбокую процьму. Ён ляціць уніз, ляціць і ляціць мо’ год, мо’ сто гадоў. Ад гэтага шпаркага лёту дух захоплівае. Замест сэрца нейкае пустое месца…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Хацеў-бы скарэй грукнуцца аб дно, каб косьці ў пыл рассыпаліся, каб болей нічога не адчуваць…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Яго ў другі раз аблілі вадою.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Як ачнуўся, стаяла глухая поўнач. Праз жалезныя краты лез у цемру смуроднага пакою ціхі бледна-жоўты месяц.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}На сьцяне люстрыўся адбітак жалезных крат — цёмныя клетачкі на дрыжачым белым абрусе месячнага зьзяньня.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Дзесьці забрахалі сабакі: адзін голас грубы з лёгкімі дрыготамі медзі, другі — тоненькі, з хрыпоткай. Стары Барташук пазнаў брэх свайго Лыскі. {{перанос пачатак|Задры|жэла}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>b5r23rhes2rk46aafftwmf7pqln0jz8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Тры пальцы (1930).pdf/69</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127227</id>
    <revision>
      <id>293781</id>
      <timestamp>2026-07-29T18:37:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RAleh111</username>
        <id>4658</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не правераная */ Новая старонка: «{{перанос канец|Задры|жэла}} сэрца селяніна. Гарачы ком падступіў да горла, шчэміць, душыць…&lt;/br&gt; {{gap|1em}}— Што цяпер у хаце робіцца? Дзе сын? Ці пусьцілі каня на начлег? І так мала сена будзе на зіму для скаціны…&lt;/br&gt; {{gap|1em}}Непакоіцца. У гаспадарчых клопатах за...»</comment>
      <origin>293781</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2270" sha1="gpa2q575lr4z5f422nsmkx396s5ohpr" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;RAleh111&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{перанос канец|Задры|жэла}} сэрца селяніна. Гарачы ком падступіў да горла,
шчэміць, душыць…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Што цяпер у хаце робіцца? Дзе сын? Ці пусьцілі каня на начлег? І так мала сена будзе на зіму для скаціны…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Непакоіцца. У гаспадарчых клопатах забыўся, што ня можа варухнуцца з месца, што ўсе рэбры паломаны, што ўвесь ён у крыві… Усё заслонена перад ім — Лыска кажа яму пра хату…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Стары лавіў кожны шолах вакол. За сьцяною на гародзе шастала старая бяроза (удзень яе заўважыў), нібы зладзейка кралася да яго. За дзьвярыма чуваць былі ціхія галасы са сьмешкамі, гульлівыя галасы жандараў.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Раптам…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Нехта ў пацёмках уткнуў доўгае, вострае шыла ў самае, самае сэрца Барташуку. Вушы навастрыліся. Па ўсім пакалечаным, скатаваным целе праскочылі
палючыя аганькі.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Працяглы, жудасны лямант з суседняга пакою праскочыў праз сьцены, узбудзіў Барташука і вохканьнем завандраваў у месячныя кроплі летняй ночы.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Гэта войкала дачка Барташука.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}«Яе цяпер гвалцяць»… —пранеслася маланкай у мазгох старога.
&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Лямант раптам сьціх.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}«Ёй заткнулі рот анучай» — здагадаўся бацька.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}«Анучай з яе парваных вопратак»… — мільганула далей думка, бо ён чуў шорах, нібы тканіна рвалася.&lt;/br&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>gpa2q575lr4z5f422nsmkx396s5ohpr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Тры пальцы (1930).pdf/70</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127228</id>
    <revision>
      <id>293782</id>
      <timestamp>2026-07-29T18:46:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RAleh111</username>
        <id>4658</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|1em}}Стары хацеў рвануцца з месца — ня мог. Вельмі аслабеў. Хацеў крыкнуць голасна, каб увесь сьвет пачуў хрыпоты і бульканьне рваліся з яго акрываўленых губ.&lt;/br&gt; {{gap|1em}}«Далей не магу цярпець, скажу, дзе сын», — падумаў стары. «Не, не скажу!» І самому сабе...»</comment>
      <origin>293782</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2266" sha1="fnm7kmr6hqgeojkctwxui2e9bsq6p2g" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;RAleh111&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
{{gap|1em}}Стары хацеў рвануцца з месца — ня мог. Вельмі аслабеў. Хацеў крыкнуць голасна, каб увесь сьвет пачуў хрыпоты і бульканьне рваліся з яго акрываўленых губ.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}«Далей не магу цярпець, скажу, дзе сын», — падумаў стары. «Не, не скажу!» І самому сабе зрабіўся ён агідным за такія думкі. «Сын павінен адамсьціць за бацьку, за сястру, за вёску»…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Барташук ляжаў у забыцьці. Лёгка было на душы. Прыемная цяплынь ахапіла ўсё цела. Толькі нейкія дакучлівыя мухі лезьлі ў ноздры, у рот, у вочы, казыталі праз меру.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Мо’ яму гэта здавалася?&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Сьмешныя песьні сьпяваў Барташук. Усе на адзін лад. Адны і тыя самыя словы:&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Powiedz, gdzie jest twój syn?&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Можа гэта здавалася Барташуку?&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Праз жалезныя краты ўглядаецца месяц. Цень кратаў кладзецца, нібы пляцёнка з лучын, на застылы скорчаны труп старога селяніна.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}На дварэ зацягвае выцьцё тоненькімі жаласьлівымі ноткамі калматы Лыска. У яго вачох адбіваецца колер жоўтага месяца.
{{block center/s}}
{{***2||50%|5|перад=-1em|пасля=-2em}}
{{block center/e}}
{{gap|1em}}Праз некалькі дзён знайшлі каля вёскі яшчэ двух забітых жандараў. Язэпа — Барташукова сына не знайшлі.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Ён пайшоў мсьціць паном за роднага бацьку, за сястру, за беднякоў, за ўсіх пакрыўджаных.

{{gap|1.5em}}{{smaller|Менск, 1926 г.}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>fnm7kmr6hqgeojkctwxui2e9bsq6p2g</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Тры пальцы (1930).pdf/71</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127229</id>
    <revision>
      <id>293783</id>
      <timestamp>2026-07-29T18:51:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RAleh111</username>
        <id>4658</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не правераная */ Новая старонка: « &lt;center&gt;БЕЛЫ ПЕВЕНЬ&lt;/center&gt; {{gap|1em}}Дык вось яно — апавяданьне пра белага пеўня.&lt;/br&gt; {{gap|1em}}Яно поўна трагізму.&lt;/br&gt; {{gap|1em}}Тут заблытана яшчэ адна асоба — Язэп, малады дзяцюк.&lt;/br&gt; {{gap|1em}}Хто з абодвух вінавайцаў гэтай гісторыйкі больш пацярпеў: ці белы певень, ці Язэп...»</comment>
      <origin>293783</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1794" sha1="sb02dyaw2s90usx1otrdemqe3yq83fc" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;RAleh111&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
&lt;center&gt;БЕЛЫ ПЕВЕНЬ&lt;/center&gt;
{{gap|1em}}Дык вось яно — апавяданьне пра белага пеўня.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Яно поўна трагізму.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Тут заблытана яшчэ адна асоба — Язэп, малады дзяцюк.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Хто з абодвух вінавайцаў гэтай гісторыйкі больш пацярпеў: ці белы певень, ці Язэп — ня лёгка судзіць.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Пачнем з Язэпа.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Язэп стараўся выкінуць з памяці цяжкае, агіднае, якое ён перажыў у пастарунку паліцыі. Аднак увесь час шчыкатаў нос і горла пах крыві і поту.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Язэп глыбока дыхаў, чысьціў нос, паласкаў горла — нічога не памагло. Салёна-прыкры смак пранізваў усё яго цела.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}У яго ўяўленьні жудасьць, нядаўна перажытая, разгортвалася яркім малюнкам, пачынаючы з канца і канчаючы пачаткам.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Ён ляжаў у пастарунку на бруднай падлозе з зажмуранымі вачыма. Яго аблілі халоднай вадою. Ён адчыніў вочы. Барабаніў зубамі ад холаду. Над ім стаяў нахілены жандар і ўглядаўся ў яго пранікаючымі, гарачымі, чырвонымі ад злосьці вачыма.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Жандар запэўніваў Язэпа ў адным учынку:&lt;/br&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>sb02dyaw2s90usx1otrdemqe3yq83fc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Тры пальцы (1930).pdf/72</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127230</id>
    <revision>
      <id>293784</id>
      <timestamp>2026-07-29T18:57:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RAleh111</username>
        <id>4658</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|1em}}— Ты падпаліў маёнтак пана Ашынскага! Ты! Ты! Халера! Псякосьць!&lt;/br&gt; {{gap|1em}}— Дальбог, ня я! — хрыплым голасам стагнаў Язэп тое самае, што гаварыў ужо мо’ сто разоў.&lt;/br&gt; {{gap|1em}}— Твой бог такая сволач, як ты сам! — грымнуў жандар.&lt;/br&gt; {{gap|1em}}Дзеля пацьвярд...»</comment>
      <origin>293784</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2254" sha1="hhthq8nwhybfrre5r0olt9jvnxjeqdi" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;RAleh111&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
{{gap|1em}}— Ты падпаліў маёнтак пана Ашынскага! Ты! Ты! Халера! Псякосьць!&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Дальбог, ня я! — хрыплым голасам стагнаў Язэп тое самае, што гаварыў ужо мо’ сто разоў.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Твой бог такая сволач, як ты сам! — грымнуў жандар.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Дзеля пацьвярджэньня сваіх слоў ён штурхнуў Язэпа ботам у левы бок.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Тут істужка ўспамінаў атуляецца
туманом. Язэп ад такога штурхача абамлеў у другі раз.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}У другі раз яго аблілі халаднай вадою.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Між Язэпам і жандарам вялася доўгая барацьба: жандар запэўніваў, што Язэп падпаліў маёнтак. Язэп аднеківаўся.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Нарэшце напалі на іншы сьлед.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Язэпа адпусьцілі — зьняважанага, пакалечанага.
{{block center/s}}
{{***2||50%|5|перад=-1em|пасля=-2em}}
{{block center/e}}
{{gap|1em}}Язэп ішоў дахаты.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Усё цела ныла ад болю. Выпыты жандара ён адчуваў кожнай косткай, кожным мускулам. Яму здавалася, што гэта ня ён ідзе, а нейкі незнаёмы чалавек.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Гэта было ў поўдзень. Асеньні дзень быў вельмі цёплы і лагодны. Здалёку блішчэла срэбным поясам рэчка Сьлязанка. Тут была беларуска-польская граніца. Вёска, дзе жыў Язэп, была над самай рэчкай.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Язэп углядаўся ў слупы з польскімі арламі. Мёртвыя арлы мітусіліся ў яго вачох, дваіліся, траіліся. Яму здавалася, што чуе іхны дзікі клёкат.&lt;/br&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>hhthq8nwhybfrre5r0olt9jvnxjeqdi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Тры пальцы (1930).pdf/73</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127231</id>
    <revision>
      <id>293785</id>
      <timestamp>2026-07-29T19:08:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RAleh111</username>
        <id>4658</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|1em}}На савецкім баку рэчкі стаяў чырвонаармеец на варце. Яго стрэльба блішчэла на сонцы, раскідваючы сталёвыя праменьні.&lt;/br&gt; {{gap|1em}}Язэп з зайздрасьцю глядзеў на той бок і ціха стагнаў. Арлы загарадзілі дарогу туды — у суседнюю, блізкую вёску…&lt;/br&gt; {{gap|1em...»</comment>
      <origin>293785</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2303" sha1="nxsckuwnld9s8ir2my1lojtc15iic2a" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;RAleh111&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
{{gap|1em}}На савецкім баку рэчкі стаяў чырвонаармеец на варце. Яго стрэльба блішчэла на сонцы, раскідваючы сталёвыя праменьні.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Язэп з зайздрасьцю глядзеў на той бок і ціха стагнаў. Арлы загарадзілі дарогу туды — у суседнюю, блізкую вёску…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Супроць Язэпа на вуліцы стаяў яго блізкі сябар Міхалка і дзівіўся на яго.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Чаго лыпіш вочы? — зазлаваўся Язэп.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Язэп, гэта ты? — зьдзівіўся Міхалка. Ну і адчыкрыжылі цябе паны! Ледзь пазнаў…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Міхалка з страхам пазіраў на сіні напухшы твар Язэпа і ківаў галавой:&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Ну і размалявалі…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Так паноў некалі маляваць будзем! — хрыплым голасам адказаў Язэп і пайшоў далей вуліцаю вёскі.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}У сьметніку на вуліцы капаліся куры. Сярод іх разгульваў стройны, белы, як сьнег, певень. Ён клікаў-зваў курэй з кучы на кучу на спажыўныя знаходкі. У сваёй белай халамідзе певень выглядаў як
духоўная асоба, якая вядзе за сабою дэвотак-багамолак.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Язэп зацікавіўся гэтымі багамоламі. Пільна ўглядаўся ў іх.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Белы певень зьвярнуў увагу на Язэпа. Зірнуў на яго скоса адным вокам, кудахнуў раз-другі з апаскай і павёў сваіх парахвіян далей ад гэтага небясьпечнага чалавека.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}У Язэпа ў гэтую хвіліну мільганула думка. Ён злосна ўсьміхнуўся і пайшоў дахаты.&lt;/br&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>nxsckuwnld9s8ir2my1lojtc15iic2a</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Тры пальцы (1930).pdf/74</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127232</id>
    <revision>
      <id>293786</id>
      <timestamp>2026-07-29T19:18:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RAleh111</username>
        <id>4658</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|1em}}Ён ведаў, што прыдумаў даволі дробную штуку, але хацелася чым-небудзь дадзець, хоць чым памсьціцца за зьдзек, за зьнявагу.&lt;/br&gt; {{gap|1em}}Цэлы дзень Язэп аб гэтым думаў. З нецярплівасьцю дачакаўся ночы. {{block center/s}} {{***2||50%|5|перад=-1em|пасля=-2em}} {{block center/e}} {{gap|1e...»</comment>
      <origin>293786</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2381" sha1="iqiwy5bfg26n90x98o892a4ee4ykz60" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;RAleh111&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
{{gap|1em}}Ён ведаў, што прыдумаў даволі дробную штуку, але хацелася чым-небудзь дадзець, хоць чым памсьціцца за зьдзек, за зьнявагу.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Цэлы дзень Язэп аб гэтым думаў. З нецярплівасьцю дачакаўся ночы.
{{block center/s}}
{{***2||50%|5|перад=-1em|пасля=-2em}}
{{block center/e}}
{{gap|1em}}Ноч была хмурная, цёмная.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Язэп яшчэ ўдзень заўважыў, дзе курасадня ў суседа Арцёма — на гумне пад паветкай. А белы певень — яго, Арцёмаў.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Прыкра было Язэпу красьці ў суседа пеўня. «Некалі, — думаў Язэп, — я аддам яму за пеўня пяць, дзесяць курэй. Але цяпер певень мне патрэбен».&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Язэп прайшоў агародамі на гумно Арцёма.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Спакойна было вакол. Людзі спалі. Цёмным стадам невядомых жывёлін выглядалі вясковыя будынкі. Лёгкі вецярок шастаў саломай па стрэхах, гойдаўся каля студні. На недалёкім лузе стрыкаталі стрыгунчыкі. У альхоўніку за выганам грагала балотная птушка. Яе голас напамінаў скрыгат пілы.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Язэп аглядаўся вакол, звыкся з цемнатою ночы, і ваколічныя рэчы пачалі вырысоўвацца перад ім ярка і выпукла.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Пад паветкай, дзе сядзелі куры, было шмат павуціны. Язэп натыкаўся на яе, здымаў ледзь прыкметныя ніткі з вачэй, з губ і давай прыглядацца.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Куры, уткнуўшы галоўкі ў крыльлі, спалі на нізкіх жэрдках. Язэп заўважыў у кутку белага пеўня. Яго яркая бялізна кідала ледзь прыкметны асьвет.&lt;/br&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>iqiwy5bfg26n90x98o892a4ee4ykz60</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Тры пальцы (1930).pdf/75</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127233</id>
    <revision>
      <id>293787</id>
      <timestamp>2026-07-29T19:24:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RAleh111</username>
        <id>4658</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|1em}}Шкада стала Язэпу такога слаўнага пеўня, які, пэўна, цяпер сьніць прыемныя сны. Але нічога ня зробіш — справа вымагае. Тут без ахвяр не абыйдзешся. Язэп толькі думаў — як цапнуць пеўня, каб ён і ня пікнуў, каб крыку не нарабіў.&lt;/br&gt; {{gap|1em}}Язэп быў захо...»</comment>
      <origin>293787</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2248" sha1="gq05y0ec7skqmgrrazzd6l5vti55q7b" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;RAleh111&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
{{gap|1em}}Шкада стала Язэпу такога слаўнага пеўня, які, пэўна, цяпер сьніць прыемныя сны. Але нічога ня зробіш — справа вымагае. Тут без ахвяр не абыйдзешся. Язэп толькі думаў — як цапнуць пеўня, каб ён і ня пікнуў, каб крыку не нарабіў.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Язэп быў захоплен гэтай думкай.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Асьцярожна, ціха, як цень, падсунуўся бліжэй да пеўня. Яго рука, як пятля, кінулася да пеўня. Ён пальцамі адразу сьціснуў шыю пеўня так спрытна і моцна, ажна певень толькі крыльлем залапатаў і ні разу ня крыкнуў.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Куры, праўда, паднялі гармідар, але Язэп прытаіўся да сьцяны і перачакаў, пакуль усё зноў супакоілася.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Трохі было яму прыкра, не па сабе за свой «разбойніцкі» ўчынак, але пацяшаў сябе тым, што певень нават і ня чуў, як паехаў да Абрама на піва…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}«На такую лёгкую сьмерць ня кожнаму шанцуе», — падумаў Язэп.&lt;/br&gt;
{{block center/s}}
{{***2||50%|5|перад=-1em|пасля=-1em}}
{{block center/e}}
{{gap|1em}}Ён поўз на руках і нагах па бульбоўніку да рэчкі. Часта супыняўся, падымаў голаў і аглядаўся па бакох.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Некалі адамшчу паном, а пакуль што хоць трохі патрывожу іх…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Язэп выпаўз з бульбоўніку.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Каля рэчкі нікога ня відаць.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Мабыць польскі салдат у хмызьняку сядзіць. Пэўна, контрабанду памагае перанесьці на савецкі бераг.&lt;/br&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>gq05y0ec7skqmgrrazzd6l5vti55q7b</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Тры пальцы (1930).pdf/76</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127234</id>
    <revision>
      <id>293788</id>
      <timestamp>2026-07-29T19:28:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RAleh111</username>
        <id>4658</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|1em}}Язэп падняўся на ногі, асьцярожна, але сьмела панёс белага пеўня да пагранічнага слупа… {{block center/s}} {{***2||50%|5|перад=-1em|пасля=-1em}} {{block center/e}} {{gap|1em}}На слупе, дзе намаляваны «ожал бялы» — эмблема белапольскага панства, — вісеў галавой уніз з растапыран...»</comment>
      <origin>293788</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1311" sha1="me0w0pzxw5dnyw77kueee5tpn48hzzr" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;RAleh111&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
{{gap|1em}}Язэп падняўся на ногі, асьцярожна, але сьмела панёс белага пеўня да пагранічнага слупа…
{{block center/s}}
{{***2||50%|5|перад=-1em|пасля=-1em}}
{{block center/e}}
{{gap|1em}}На слупе, дзе намаляваны «ожал бялы» — эмблема белапольскага панства, — вісеў галавой уніз з растапыранымі крыльлямі белы певень.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Вось і ўсё!&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Ой, ня ўсё… Пагранічная панская варта падняла вялікі шум.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Хто апаганіў «ожал бялы»?&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Людзі з белымі арламі на шапках рыскалі па вёсцы, як шалёныя:&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Хто ўчыніў? Які псякрэў?&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Гэтым справа ня скончылася.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Тут зноў трэба чытаць спачатку.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Няшчасны Язэп…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Бедны певень…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Бедны «ожал бялы».

{{gap|1.5em}}{{smaller|Менск, 1928 г.}}


{{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>me0w0pzxw5dnyw77kueee5tpn48hzzr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Тры пальцы (1930).pdf/77</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127235</id>
    <revision>
      <id>293789</id>
      <timestamp>2026-07-29T19:31:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RAleh111</username>
        <id>4658</id>
      </contributor>
      <comment>/* Праблематычная */</comment>
      <origin>293789</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1514" sha1="1342ddx4j7xu5qiq3wsjl7wy72c3i5t" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;2&quot; user=&quot;RAleh111&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
&lt;center&gt;{{разьбіўка|МАЦІ}}&lt;/center&gt;
{{gap|1em}}Бягуць, галёпам імчаць коні. Носяцца ўдаль па чарзе, у пераменку — то ярка-белыя, то бліскуча-чорныя.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Дні і ночы.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Дні — сонечныя, цёплыя.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Ночы — сінія, зорачныя.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Дні і ночы пахнуць дымам і чалавечым потам.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Увесь дзень дым вісіць воблакам над лесам, часам
над дарогай.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Уночы ў клубах чорнага дыму зіхацяць агнёвыя
птушкі, чырвоныя плямы мітусяцца ў далячынях, мі-
гацяць спалоханымі вачыма дзівосных, нязнаных
асілкаў.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Мерны тупат ног, скрыгаты i скрыпаты калёс,
грукатаньне павозак, крыкі людзей, да хрыпоты гроз-
ныя лаянкі, калі-ні-калі страляніна.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}
Усё гэта зьліта ў адну дзікую музыку. Усё гэта
зьмешана ў бадзёрым, напружаным, бы сталёвая
спрунжына, такце.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}
Ужо трэція суткі як чырвонаармеец Сяргей Пана-
сюк ня сьпіць.&lt;/br&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>1342ddx4j7xu5qiq3wsjl7wy72c3i5t</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>293792</id>
      <parentid>293789</parentid>
      <timestamp>2026-07-30T06:28:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RAleh111</username>
        <id>4658</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не вычытаная */</comment>
      <origin>293792</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1506" sha1="ikwzk6gyrcdshn87v7z1nmer9dlng5e" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;RAleh111&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
&lt;center&gt;{{разьбіўка|МАЦІ}}&lt;/center&gt;
{{gap|1em}}Бягуць, галёпам імчаць коні. Носяцца ўдаль па чарзе, у пераменку — то ярка-белыя, то бліскуча-чорныя.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Дні і ночы.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Дні — сонечныя, цёплыя.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Ночы — сінія, зорачныя.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Дні і ночы пахнуць дымам і чалавечым потам.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Увесь дзень дым вісіць воблакам над лесам, часам над дарогай.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Уночы ў клубах чорнага дыму зіхацяць агнёвыя птушкі, чырвоныя плямы мітусяцца ў далячынях, мігацяць спалоханымі вачыма дзівосных, нязнаных
асілкаў.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Мерны тупат ног, скрыгаты i скрыпаты калёс, грукатаньне павозак, крыкі людзей, да хрыпоты грозныя лаянкі, калі-ні-калі страляніна.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Усё гэта зьліта ў адну дзікую музыку. Усё гэта зьмешана ў бадзёрым, напружаным, бы сталёвая спрунжына, такце.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Ужо трэція суткі як чырвонаармеец Сяргей Панасюк ня сьпіць.&lt;/br&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ikwzk6gyrcdshn87v7z1nmer9dlng5e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бѣлорусскій сборникъ (1885—1912)/3/Сказки миѳическія/11</title>
    <ns>0</ns>
    <id>127236</id>
    <revision>
      <id>293790</id>
      <timestamp>2026-07-29T19:32:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Plan 9 From The Outer Space</username>
        <id>4902</id>
      </contributor>
      <comment>чарнавік 11-й казкі</comment>
      <origin>293790</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16257" sha1="j3i805n4ij4oirw8vv1p4ficfcs8kj1" xml:space="preserve">85

Приводимъ варантъ позднѣйшаго происхожденія, записанный отъ солдата:

б, Живъ сабѣ одзинъ царь. Было у яго три дочки, такея пругожія, што и сказаць ня можно. Тэй царъ никуды ихъ ня пускавъ, бы якъ хто увидзиць ихѣ, дыкъ яны и захворѣюць. Ну, али усётки одзинъ разъ отпросилиси яны на прохадку ў садъ. Пришли яны ў садъ, ажны приляцѣли три змѣя: одзинъ съ тромя головами, другей съ шасцьми, а третьцій зъ дзевяцьми,—похватали тыхъ царевянъ и поляцѣли. Оглѣдзивея царъ, што нема дочо́къ, собравъ янараловъ, яхвицаре́й, и ставъ у ихь спрашуваць: ци ня видзѣвъ хто, ци ня вѣдыець, куды яны подзѣвалиси? Одзинъ кажець: «я ня видзѣвъ!» Другей кажець: «можа якая вечаринка ёсь, и яны тамъ загулялиси!» А третьцій кажець: «мусиць, изь ими якая причина стала!» Стали искаць, ци ня возьметца хто знайци царевновъ. Вотъ, одзинъ яхвицеръ и кажець: «кабъ мнѣ давъ царъ грошій, дыкъ я бъ разаскавъ ихъ!» Почувъ про гэто царъ, призвавъ того яхвицера и говоринь: «на̀ табѣ скольки хочешь гро́шій—разыйщи дочокъ!» Яхвицеръ

86

узявъ гро́ши и пошовъ искаць. Ходзивъ, ходзивъ, приходзиць икъ мору. Справивъ корабель и поѣхувъ по мору. Ѣздзиць по мору, а царевновъ и ня ищець. Вызвався тоды другей яхвицеръ искаць царевновъ. Призвавъ царъ и того къ сабѣ, давъ и яму̀ гроши, скольки ёнъ хоцѣвъ. Пошовъ яхвицеръ искаць: ходзивъ, ходзивъ и пришовъ икъ мору. Справивъ и ёнъ сабѣ корабель, и ставъ ѣздзиць по мору, а царевновъ ня ищець. Тоды ужо вызвався разаскаць царевновъ солдатъ пя....ло, суконное рыло. Призываець царъ солдата; давъ яму гро́шій и отправивъ искаць. Ходзивъ солдатъ, ходзивъ, и приходзиць икъ мору. Видзиць ёнъ, што яхвицеры ѣздзюць по мору, и гово́риць: «што жъ вы ѣздзиця, а службы ня суповняеця, царевновъ ня ищиця? Ходзице-тку искаць!» Вотъ яны пошли. Ишли, ишли, узыйшли на високую гору̀. Полядзѣли, ажны тамъ камень ляжиць. Солдатъ и гово́риць имъ: «поднимайця гэтый камень!» Вотъ одзинъ ставъ поднимаць: бравъ, бравъ—чудь зь яго кишки й антробы ня вывярнулиси—и ничо̀го ня здзѣлавъ. «Нѣ, братъ, ня сила моя!» Вотъ, бяретца другѐй: бравъ, бравъ, вярнувъ, вярнувъ—чуць душа съ косьцей ня выскочила—и зъ мѣста ня скранувъ. Узявся тоды солдатъ п...ло, суконное рыло: якъ повярнувъ, дыкъ зразу звярнувъ! Полядзѣли—ажны тамъ дзюрка у зе́млю. Солдатъ и гово́риць: «ну, лѣзьця который туды, можа тамъ царевны!»—Нѣ, братъ, боёмся! Тоды солдатъ призвавъ коваля и ставъ коваць ланцугь. Ковавъ, ковавъ—сажанёвъ скольки,—послѣ приковався къ ланцугу самъ и кажець: «спускайця потрошку; а коли ланцуга ня хвациць, дыкъ вы подковувайця. И дотуль мяне спускайця, покуль я колотну ланцугомъ!» Ставъ ёнъ спускатца; спускався, спускався, ажны нѣшто яму ў ж..у ко́ль! Полядзиць ёнъ, ажны гэто слупъ. На тымъ слупи написано: коли направо пойдзешь—щасьлѝвъ будзешъ; налѣво по́йдзешь—зъ голоду помрешь; прамо пойдзешь—причина случитца. Спусцився енъ унизъ, и ставъ думаць, куды йци? Думавъ, думавъ, и надунавшися, пошовъ направо. Идзе́ць ёнъ, идзе́ць, ажны видзиць—мѣдный домокъ. Увыйшовъ ёнъ у тэй домокъ, а тамъ сядзиць бо́льшая царевна. Вотъ яна якъ увидзѣла яго, стала плакаць, стала яго обнимаць, палуваць. Посадзила яго за столъ, накормила, напоила. Тоды говориць: «сичасъ приляциць мой мужикъ, змѣй съ тромя головами. Енъ цябе зьѣсь. Куды-бъ тутъ цябе схуваць?» А ёнъ кажець: «ды во̀ ў гэту скрыню!» Вотъ яна дала яму мечъ трохсотный пудовый на 'тборону и ўсадзила у скрыню, и замкнула. Ажны сичасъ затраслася хата, улетаець змѣй. Нютъ, нюхъ носомъ: «нѣшто ў цябе, баба, руськимъ духомъ пахнець?» А яна отказаваець: а нѣ! Самъ по свѣту летавъ, иного чаго пожравъ, дыкъ табѣ и тутъ смярдзиць!—«Нѣ, дай-тку ты мнѣ ключи; поляджу я ў скрыни!» Тольки ёнъ отчинивъ скрыню, а солдатъ якъ дась по̀ головѣ—отразу и знёсъ три головы! Погосцивъ ёнъ у яѐ три дни, и пошовъ дали. Идзе́ць ёнъ, идзе́ць, ажны видзиць сяребраную хату. Увыйшовъ енъ у яѐ, ажны тамъ сяредьняя царевна живець. Увидзѣла яго царевна, стала плакадь, стала яго цаловаць. Посадзила тоды за столъ и ўпоштовала такъ, якъ и бо́льшая. А тоды кажець: «лѣзь-ку ты ў скрыню, я цябе замкну! А то приляцѝць мой мужикъ—змѣй съ шасцьми головами, дыкъ ёнъ цябе зьѣсь!» Дала яму мечъ шасцисотный пудовый; енъ и засѣвъ. Тольки енъ схувався, ажны хата сичасъ затраслася, прилетаець змѣй шасциголовый. Нюхъ, нюхъ: «што у цябе нѣшто руськимъ духомъ пахнець?»—Ды нѣ! Ты по свѣту налетався, много чаго нажрався, дыкъ яно табѣ и

87

пахнець!-—«А нѣ, кажець: дай-ку ключи!» Отчинивъ ёнъ скрыню, а солдатъ яго якъ дась по головѣ—отразу уси голо́вы знёсъ! Погосцивъ енъ у яѐ три дни, и пошовъ дальшъ. Идзець енъ, идзець, ажны стоиць золотэй домикъ. Уходзиць енъ туды—ажны тамъ ме́ньшая царевна живець, и змѣй зъ дзевяцьми головами ляжѝць на койпы. Солдать п...ло, суконное рыло, схвацивъ скорѣй яго мечъ дзевяцисотный пудовый и кажець: «мой мечъ, табѣ голова съ плечь!» И рубанувъ яго по̀ головѣ. И знёсъ уси головы. Тоды узявъ енъ царевну за руку̀, и хоцѣвъ ици къ сяредьней сястрѣ. А яна гово́риць: «можа табѣ гэтый домокъ упонора́ви? На́, перакинь яйцо черазъ яго, и енъ останетца въ яйцы!» Енъ такъ и здзѣлавъ. Узявъ тое яйцо и перакинувъ черазъ хату,—яна й пропала. Поднявъ енъ яйцо и пошли. Пришли къ сяредьней сястрѣ. Дала и сяредьняя яйцо. Енъ перакинувъ яйцо черазъ сяребраный домокъ, и домокъ остався ў тымъ яйцы. Поднявъ енъ яйцо и пошли яны къ бо́льшой сястрѣ. Пришли туды, узяли и тэй домокъ, и пошли дали. Ишли, ишли, пришли къ ланцугу. Приковавъ енъ перви одну царевну, яны выцягнули; тоды другую, а тоды третьцюю. Тольки ёнъ хоцѣвъ самь прико́вуватца, ажъ яны ланцугъ и подхвацили. Оставили яго у норѣ, а сами и пошли домовъ къ цару. А солдать п....ло, суконное рыло, заплакавъ и пошовъ.

Ишовъ, ишовъ, ажны живець дзѣдъ зъ бабой. Зайшовъ ёнъ туды, а яны сляпэя. «А! кажуць: стань ты у насъ воловъ пасциць, а то ў насъ змѣя вочи повыпила!» Вотъ енъ й ставъ пасциць. Одзинъ разъ пропавъ (т. е. издохъ) у ихъ волъ. Солдатъ узявъ, скуру злупивъ, а мясо покинувъ. Унадзилиси туды круки. Вотъ, солдатъ разъ и поймавъ одного крука. Крукъ гэтый ставъ проситца, кабъ енъ яго пусцивъ.—«А вотъ, говориць солдатъ: коли суповнишь гэту службу, дыкъ я цябе пущу: скажи другому круку, хай принясѐць живэй и мяртвой воды!» Тэй такъ и здзѣлавъ. Поляцѣвѣ крукъ, принесъ у двухь пузурахъ воды живэй и мяртвой, и отдавъ солдату. Вотъ, солдатъ пусцивъ крука гэтаго, што уловивъ, и пошовъ домовъ. Пришовъ къ дзѣду, брызнувъ яму у вочи разъ мяртвой водой,—у дзѣда вочи отжили. Енъ брызнувъ другей разъ живэй водой—дзѣдъ ставъ видзѣць. Подыйшовъ енъ тоды къ бабѣ, здзѣлавъ енъ и ёй тое жъ самое—и баба стала видзѣць. Тоды енъ гово́риць: «ну, дайця-жъ мнѣ што за труды!»—А вотъ, возьми сабѣ двананцать воловъ и двананцать бочакъ воды. Ёнъ узявъ, подзяковавъ, и пошовъ. Идзець енъ, идзець, ажны найшла хмара, пошовъ дожджъ. Подыйшовъ енъ къ дубу и ставъ подъ имъ. Полядзѣвъ уго́ру, ажъ тамъ гняздо, а на тымъ гняздзѣ сидзяць дзѣци жаръ-пцицы. Вотъ енъ узлѣзъ на дуба и накрывъ ихъ своёй шинельлю. Вотъ прилетаець жаръ-пцица; видзиць, што солдать п....ло, суконное рыло, схувавъ яѐ дзяцей отъ дожджу,—воть яна и говориць: «ну, чимъ-жа мнѣ за гэто табѣ отслужиць?» Енъ кажець: «а вотъ чимъ ты мнѣ за гэто отслужи: заняси мяне у мой край!»—До́бро, тольки приготуй ты мнѣ што нибу̀дзь ѣсци ды пиць! Вотъ, солдатъ узявъ, привязавъ ёй подъ правое крыло. двананцаць воловъ, ды привязавъ ёй подъ лѣвое крыло двананцать бочакъ воды. Тоды яна гово́риць: «ну, садзись мнѣ на плечи! Тольки, говориць: якъ я махну головой направо, дыкъ ты давай мнѣ ѣсци, а коли налѣво, дыкъ ты давай пиць!» Ну, енъ сѣвъ ёй на плечи, и понясла яна яго. Вотъ яна ляцѣла, ляцѣла, ляцѣла, ляцѣла, и поѣла усихь воловъ.

88

Не́чаго ѣсци жаръ-пцицы. Махнула яна направо—енъ давъ ёй ногу̀; яна оторвала. Проляцѣвши, махнула яна узновъ—енъ давъ ёй другую ногу; яна зьѣла и другую. Тоды скоро принясла яго ў яго царство. Спусцились на зямлю. Яна кажець: «злѣзай!» А енъ кажець: «ногъ нема!»—А дзѣ яны?—«Ты зьѣла!» Вотъ тоды жаръ-пцица узяла большенный камень и говориць: «стукни мнѣ разъ по́мижь плечъ!» Енъ стукнувъ у карокъ, яна и выкархнула яму̀ ноги. Приторкнувъ солдатъ ноги, яны й прижили. Ёнъ тоды злѣзъ, подзякувавь жаръ-пцицы, а яна яму̀, и пошовъ у свое царство. Приходзиць енъ туды, а царъ говориць: «што жъ ты службы ня суповняешъ Ходзишъ по свѣци, а дочокъ моихъ давно яхвицеры знайшли. Я цябе за гэто повѣшу!» Вялѣвъ сичасъ и шибялницу дзѣлаць. Зажурився солдатъ п....ло, суконное рыло. Ды ўздумавъ на тэя яйцы, и говориць цару: «а вотъ, гусударъ—бацюшка, полядзи, идзѣ твоѐ дочки жили!» Ды разбивъ перадъ имъ яйцы. Издѣлалиси изь ихъ хаты: мѣдная, сяребраная, золотая. Увыйшли яны туды, а тамъ и змѣѝ забитые лежаць. «А вотъ, кажець солдатъ: и мужуки твоихъ дочокъ, што я позабивъ!» Царъ сичасъ призвавъ царевновъ. Ну, тэя и призналиси: «такъ, и такъ, позабивавъ змяёвъ солдатъ, а 'хвицеры тольки насъ привяли!» Призвавъ тоды царъ яхвицарѐй и вялѣвъ ихь повѣсиць на тэй шибялницы, што дзѣли солдата дзѣлалась. А солдата ожанивъ на ме́ньшой дочцѣ своёй. И живуць яны сабѣ, поживаюць и добра наживаюць.

''Д. Климовичи, ульянов. вол., сѣнн. у.'' Ср. слѣд. № и Чубин. 207, 236, 263.</text>
      <sha1>j3i805n4ij4oirw8vv1p4ficfcs8kj1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Тры пальцы (1930).pdf/78</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127237</id>
    <revision>
      <id>293793</id>
      <timestamp>2026-07-30T07:03:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RAleh111</username>
        <id>4658</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|1em}}Яго вайсковы атрад сьпяшыць уздагонку за польскімі легіянэрамі, імчыць па пяшчаных, пыльных прасёлачных дарогах, праходзіць праз напалоханыя, разбураныя вёскі.&lt;/br&gt; {{gap|1em}}— Вось нядаўна легіёны пагналі нашых коняй разам з мужыкамі ў абоз, — кажуц...»</comment>
      <origin>293793</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2276" sha1="ofmwenygd5hd8hnbfg8onkewap3ppf5" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;RAleh111&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
{{gap|1em}}Яго вайсковы атрад сьпяшыць уздагонку за польскімі легіянэрамі, імчыць па пяшчаных, пыльных прасёлачных дарогах, праходзіць праз напалоханыя, разбураныя вёскі.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Вось нядаўна легіёны пагналі нашых коняй разам з мужыкамі ў абоз, — кажуць у адной вёсцы.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Толькі што былі паны, — гавораць у другой.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Кожная вёска падносіць чырвонаармейскаму атраду свае страшныя навіны.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Дымяцца хаты, гумны. Гараць лясы.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Легіянэры асьвятляюць свае сьляды яркімі пажарышчамі&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Наперад! уздагон!&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}А то — увесь край зьнішчаць.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Стаянкі робяць кароткія. Адпачнуць трохі, пасілкуюцца з паходнай кухні і — далей… далей…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Сяргей Панасюк, ня гледзячы на зморанасьць, не адчувае цяжкасьці стрэльбы. Яму з кожным крокам робіцца ўсё лягчэй. Нават таварышы, якія ідуць побач з ім, адчуваюць яго зухаватасьць.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Чэрці цябе носяць Панасюк!&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Не сьпяшы так!&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Сяргей Панасюк не зьвяртае ўвагі на такія словы таварышоў.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Гарачым вокам ён аглядае ваколіцу.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}…Вунь жоўтая, камяністая Лысагорка. А далей — у зялёнай лагчыне стромкі бярэзьнік. Ніжэй уецца рачулка, вузенькая, нібы выкапаны равок. Вось яна агібае срэбнай падковай сямейку прысадзістых хвоек.&lt;/br&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ofmwenygd5hd8hnbfg8onkewap3ppf5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Тры пальцы (1930).pdf/79</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127238</id>
    <revision>
      <id>293794</id>
      <timestamp>2026-07-30T07:21:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RAleh111</username>
        <id>4658</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|1em}}А быў тут Панасюк пяць гадоў таму назад… Яшчэ тры вярсты — і яго родная вёска, калі паны не спалілі, кіўне саламянымі стрэхамі на пыльную дарогу.&lt;/br&gt; {{gap|1em}}Пяць гадоў як Панасюк пакінуў старую матку ў маленькай хатцы ля выгану ў самым канцы вёскі М...»</comment>
      <origin>293794</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2359" sha1="scr4a8g1elp8nh7ktp1szbwjx24uttm" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;RAleh111&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
{{gap|1em}}А быў тут Панасюк пяць гадоў таму назад… Яшчэ тры вярсты — і яго родная вёска, калі паны не спалілі, кіўне саламянымі стрэхамі на пыльную дарогу.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Пяць гадоў як Панасюк пакінуў старую матку ў маленькай хатцы ля выгану ў самым канцы вёскі Малінаўкі.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}} Ці матка спазнае мяне цяпер? Апошні ліст атрымаў год таму назад.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}У Панасюка ўсплывае жыва ў памяці малюнак разьвітаньня з маткай. Яна галасіла як па нябошчыку:&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— На каго ты мяне, старую, пакідаеш?&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}У Панасюка тады сэрца акамянела.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Толькі ў чужым горадзе жаласьлівасьць да маткі зьявілася. Каб не сароміўся, дык нават паплакаў-бы. У вялікай завірусе 1917 году Панасюк ледзь зусім не забыў пра матку.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Вось калі надышоў час пабачыцца… Абавязкова выскачу хоць на паўгадзіны, на некалькі хвілін. Потым даганю таварышоў…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Панасюку здаецца, што чырвонаармейцы соўваюцца наперад вельмі марудна. Яму ня церпіцца. Каб можна было-б, ён бягом наперад пусьціўся-б…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Ён жыва цяпер уяўляе сабе выгляд маткі, яе твар, голас, вопратку. Хутка пабачыць старую…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Яму здаецца, што маці сустрэне яго цяпер у такім самым выглядзе, з тымі-ж словамі, як пяць гадоў таму назад:&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— На каго-ж ты мяне пакінуў? — запытаецца яна; пачне зноў плакаць, толькі ня з гора, а з радасьці.&lt;/br&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>scr4a8g1elp8nh7ktp1szbwjx24uttm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Тры пальцы (1930).pdf/80</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127239</id>
    <revision>
      <id>293795</id>
      <timestamp>2026-07-30T07:27:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RAleh111</username>
        <id>4658</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|1em}}Усе свае пачуцьці, ці смутныя, ці радасныя, старая матка Панасюка выяўляе праз сьлёзы. У яе такая звычка…&lt;/br&gt; {{gap|1em}}Сяргей Панасюк як-бы бачыць яе твар, зморшчаны, зямліста-шэрага колеру, нарыхтаваны кожную хвіліну да плачу і сьлёз, нібы скрыпка да...»</comment>
      <origin>293795</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2341" sha1="29w7yspbo4d9ue125und6teysk46irq" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;RAleh111&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
{{gap|1em}}Усе свае пачуцьці, ці смутныя, ці радасныя, старая матка Панасюка выяўляе праз сьлёзы. У яе такая звычка…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Сяргей Панасюк як-бы бачыць яе твар, зморшчаны, зямліста-шэрага колеру, нарыхтаваны кожную хвіліну да плачу і сьлёз, нібы скрыпка да ігры…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Калі чырвонармейскі атрад узышоў на ўзгорак і параўняўся з старым крыжам, які яшчэ і цяпер тырчэў на дарозе нямым вартаўніком, у Панасюка радасна забілася сэрца.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Родная вёска, Малінаўка, ляжала перад ім, як на далоні.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Паны не пасьпелі спаліць…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}«Зараз… зараз…»&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Абапал дарогі на мяжы былі раскіданы бліскучыя бляшанкі ад консэрваў, разьбітыя бутэлькі, паперкі. Нядаўна легіянэры тут елі абед. Бляшанкі і шкло блішчэлі на сонцы. Вільгаць тлустасьці на бляшках мігацела пад сонцам, расьсейвала тоненькія праменьчыкі. Куры крычалі спалоханымі галасамі. Мабыць, толькі што гналіся за імі легіянэры… Некалькі скручаных курыных галовак ляжаць расьціснутыя ў калюгах.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Насустрач атраду бяжыць чалавек — бяз шапкі, у расхрыстанай зрэбнай кашулі, валасы прыліплі да потнага бурага твару. Вочы мутныя і чырвоныя, нібы ў п’янага… Крычыць ахрыплым голасам:&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Таварышы… таварышы! Вунь там…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Зьбянтэжаны селянін ткне пальцам наперад — у даль, у рэдкі ельнічак.&lt;/br&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>29w7yspbo4d9ue125und6teysk46irq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Будучыня (1947).pdf/52</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127240</id>
    <revision>
      <id>293796</id>
      <timestamp>2026-07-30T10:08:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>By-isti</username>
        <id>3554</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не правераная */ Новая старонка: «{{перанос канец|п=высаджа|к=нага}} правільнымі радамі. Зямля ў вінаградніках была дбайна праполата, і на агародах і на дварэ ўсё ўтрымоўвалася ў поўным парадку. Іліко падумаў, што добра было-б, каб і ён меў такую слаўную гаспадарку, і не толькі падумаў, але...»</comment>
      <origin>293796</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4498" sha1="g1sqo5gm9f7mnr5ho7pbpaeu9949xe3" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;By-isti&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{перанос канец|п=высаджа|к=нага}} правільнымі радамі. Зямля ў вінаградніках была дбайна праполата, і на агародах і на дварэ ўсё ўтрымоўвалася ў поўным парадку. Іліко падумаў, што добра было-б, каб і ён меў такую слаўную гаспадарку, і не толькі падумаў, але нават сказаў пра гэта Сімону, які на тую пару вышаў на ганак. Сімон аглушальна зарагатаў, учуўшы гэта, і пахлопаў Іліко па плячы.

{{Водступ|2|em}}— Усё будзе, — сказаў ён. — Усё будзе, сынок, калі ў цябе ў галаве што-небудзь трымаецца. Ах ты, які быстры, бічо. Ах-ха-ха-ха.

{{Водступ|2|em}}І Сімон нават не мог устаяць на нагах, сеў побач з Іліко на лаўку і доўга яшчэ смяяўся, калышучы грузным жыватом. У гэты час старая служанка прынесла віно і дзераўную талерку з сушаным інжырам і рознымі іншымі прысмакамі. Сімон адразу выпіў дзве шклянкі віна, а да Іліко падсунуў талерку. Размова пачалася. Сімон спачатку распытваў, ці не шкада Іліко бабулі і як ён думае жыць далей. Учуўшы, што Іліко намераны гаспадарыць сам, ён не засмяяўся, а толькі спытаў: ці праўда, што Арцём Коркія з’яўляецца яго апекуном. Пасля гэтага ён памаўчаў, падумаў, паскробваючы пухлую шчаку, і далейшую размову перавёў на гаспадарку. Іліко. Хлапец сваю гаспадарку ведаў дасканала. Іліко памятаў нават, колькі сцяблоў кукурузы расце на яго маленькім агародзе і колькі жменяў гомі і колькі бабоў фасолі было высеяна ў гэтую вясну. Гэта, як можна было заўважыць, спадабалася Сімону. Гаворачы пра агуркі, Іліко не забыўся сказаць аб шкодзе, што нарабіла яму Сімонава свіння, і нават зызначыў суму гэтай шкоды. Учуўшы гэта, Сімон зноў зайшоўся ад смеху і ружовы твар яго стаў аж сізым. Усё яшчэ смеючыся, ён палез у кішэню і вынуў грошы. Ён сказаў, што плоціць іменна столькі, колькі сказаў Іліко, хаця гэта і не малая сума. Але ён не хоча крыўдзіць маладога гаспадара, і, хаваючы рэшту, Сімон нават папрасіў прабачэння, за дрэнныя паводзіны яго ненажэрнае свінні і за турботы, якія яна прынесла Іліко. Ніколі ў жыцці не трымаў Іліко столькі грошай у руках. Шчаслівы і горды, ён сціскаў у жмені пярэстую паперку і некалькі светлых манетак і слухаў Сімона, які выказваў тую думку, што хаця Іліко і вельмі дасціпны і рупны гаспадар, аднак з прычыны таго, што зямлі ў яго мала, хаціна яго старая і прадбачацца вялікія затраты для ўмацавання гаспадаркі і што патрэбных дастаткаў для гэтага ў Іліко няма, то яму, як здаецца Сімону, лепш падумаць аб якім-небудзь рамястве, ці, што яшчэ лепш, навучыцца гандляваць, Гэта, як гаварыў Сімон, дае значна больш прыбыткаў і куды лягчэй,&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>g1sqo5gm9f7mnr5ho7pbpaeu9949xe3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Будучыня (1947).pdf/53</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127241</id>
    <revision>
      <id>293797</id>
      <timestamp>2026-07-30T10:34:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>By-isti</username>
        <id>3554</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не правераная */ Новая старонка: «чым корпацца ў зямлі. Сімон сказаў яшчэ, што ён са здавальненнем узяў-бы да сябе ў Поці такога разумнага хлапца, як Іліко, і навучыў-бы яго гандлёвым справам, і раіў Іліко падумаць. Пасля гэтага ёй выпіў яшчэ дзве шклянкі віна, паабяцаў купіць у Іліко рэды...»</comment>
      <origin>293797</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4181" sha1="basd0yz8fyyejkjbg78rd11k1usswwf" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;By-isti&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;чым корпацца ў зямлі. Сімон сказаў яшчэ, што ён са здавальненнем узяў-бы да сябе ў Поці такога разумнага хлапца, як Іліко, і навучыў-бы яго гандлёвым справам, і раіў Іліко падумаць. Пасля гэтага ёй выпіў яшчэ дзве шклянкі віна, паабяцаў купіць у Іліко рэдыс, згроб з талеркі прысмакі і напхаў імі кішэні Іліко.

{{Водступ|2|em}}Праз некалькі хвілін Іліко, цвёрда ўпэўнены, што самы лепшы з людзей гэта Сімон Гамрэкелі, павольна, як і належыць сталаму чалавеку, выходзіў за вароты сядзібы свайго новага друга. Прайшоўшы некалькі крокаў вуліцай, ён, аднак, не ўтрымаў выгляду сталасці, пусціўся подбегам, потым прыбавіў ходу і нарэшце памчаў па вуліцы што быдо сіл.

{{***3||30%|5|перад=1em|пасля=1em}}

{{Водступ|2|em}}Стары Тапурыя плёў сеці ў сваім маленькім садку. Побач, з ім сядзеў Вано і сачыў за яго работай. Пальцы ў Тапурыя былі нейкія крывыя, пакорчаныя, з сінімі нагцямі. Але яны так хутка перабіралі тонкія ніці, і так спрытна працавалі чаўнаком, што Вано шчыра зайздросціў умельству старога і з горыччу думаў аб тым, што яму ніколі не дасягнуць гэткага майстэрства. Вано меў такую натуру, што ён хацеў навучыцца рабіць усё, што толькі ўмеюць людзі. Ён цэлыя дні стаяў каля муляра, які рабіў печ у хаце суседа, і калі майстар скончыў сваю простую, і не зусім зграбную работу, Вано быў упэўнены, што навучыўся мулярству. Заставалася толькі здабыць цэглу і намясіць гліны. Але паколькі гэтых патрэбных матэрыялаў у Вано не было, ён пакуль што не мог даказаць сваё майстэрства на практыцы і пакінуў гэтую прафесію на будучыню. Так-жа ён вывучыў гародніцтва і вінаградную справу і цяпер вучыўся ў Талурыя плесці сеці, што само па сабе не з’яўляецца вельмі простай справай.

{{Водступ|2|em}}Тапурыя не любіў маўчаць. То ён апавядаў аб розных цікавых гісторыях, якія здараліся з ім змоладу, то смешныя падзеі, якія ён чуў альбо выдумваў. Галоўнай фігураю ў гэтых гісторыях заўсёды быў сам Тапурыя. Цяпер ён расказваў Вано адзін з многіх варыянтаў аб тым, як пацярпеў аварыю карабль, на якім ён некалі служыў матросам, і што з гэтага вынікла.

{{Водступ|2|em}}— Мы вышлі з Очэмчыры з грузам лесу, — гаварыў Тапурыя, снуючы сваім спрытным чаўнаком. — Што? Не, гэта не такі лес, як на балоце. Лесам называюць дошкі, якія пагружаны на карабль. Як-бы ты пагрузіў на карабль такі лес, як на балоце? Вось падыходзіць да мяне капітан і пытае:&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>basd0yz8fyyejkjbg78rd11k1usswwf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Будучыня (1947).pdf/54</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127242</id>
    <revision>
      <id>293798</id>
      <timestamp>2026-07-30T10:49:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>By-isti</username>
        <id>3554</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не правераная */ Новая старонка: ««Як вы думаеце, дарагі Тапурыя, не будзе непагоды сёння на моры?» Я паглядзеў на сонца, падумаў, памеркаваў і сказаў капітану, што сёння надвор’е будзе добрае, але заўтра пасля абеду пачнецца вялікая бура. «Вось бяда, — кажа капітан, — я шкадую, што не сп...»</comment>
      <origin>293798</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4499" sha1="8ud0q2s82skk5zrh6am49mr5ipj7b0v" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;By-isti&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;«Як вы думаеце, дарагі Тапурыя, не будзе непагоды сёння на моры?» Я паглядзеў на сонца, падумаў, памеркаваў і сказаў капітану, што сёння надвор’е будзе добрае, але заўтра пасля абеду пачнецца вялікая бура. «Вось бяда, — кажа капітан, — я шкадую, што не спытаў вас аб гэтым, калі яшчэ былі ў порце. Справа ў тым, дарагі Тапурыя (так ён мяне заўсёды называў), справа ў тым, бачыце, што ў нас на караблі знаходзіцца князь з князёўнаю, яны едуць разам з намі ў Трапезунд, а далей накіроўваюцца ў падарожжа, у святыя землі». Гэта быў князь Давід, дзед нашага цяперашняга князя, паршыўца, я з ім некалі судзіўся. Дачка Давіда, князёўна Ніна, якая ехала з намі, была вельмі прыгожай і адразу прыглянулася мне, ды і яна, як я заўважыў, была не прэч завесці са мной знаёмства. Я быў у тую пару высокі і стройны, як таполя. Адным словам, стаіць капітан і не ведае, што рабіць. Тады я кажу яму: «Супакойцеся, не турбуйцеся залішне, наш дарагі капітан. Калі Тапурыя на караблі, вы можаце ні аб чым не думаць». Так сказаў я капітану, і ён застаўся вельмі здаволеным…

{{Водступ|2|em}}Адцвітаючы гранат, пад якім сядзеў Тапурыя, атрасаў чырвоныя пялёсткі свайго квецця. Яны падалі з дрэва на сівую галаву Тапурыя, ляжалі на тонкім спляценні сецяў, раскіданых па траве, шматкамі чырвонага полымя праносіліся ў паветры. У маленькім садку была зялёная засень і цішыня. Дым са старой люлькі Тапурыя сінімі смугамі плаваў у паветры і павольна раставаў. Вано, які можа дваццаць разоў чуў гэтую гісторыю, слухаў з захапленнем, прымаючы на веру кожнае слова. Ды і сам Тапурыя шчыра верыў у тое, што ён, нізенькі і каржакаваты, непрыкметны чалавек, які працаваў палубным матросам на маленькім брудным парусніку, быў сапраўды высокім і стройным, як таполя, юнаком і што іменна так з ім трымаў сябе капітан, мацюжнік і горкі п’яніца з каменнымі кулакамі, з якімі меў непрыемнае знаёмства «дарагі Тапурыя». Паруснік, старая пасудзіна, на палубу якога, не гаворачы аб князях, нават партавыя грузчыкі ступалі неахвотна, выдаваўся яму цяпер прыгожым, вялікім караблём, што белым лебедзем плыве на сіняй пространі мора. Усё інакшым бачыў Тапурыя ў такія хвіліны, наіўнай выдумкай стараючыся ўзнагародзіць сябе за пражытае, у якім не было і драбінкі тае гераічнасці, аб якой ён марыў заўсёды і асабліва цяпер, на склоне сваіх дзён. І адзін з эпізодаў ягонага скупога на скарынку хлеба, бяздомнага, адзінокага жыцця, эпізод, у выглядзе аварыі старога парусніка, што затапіўся ля турэцкага ўзбярэжжа больш за сорак гадоў таму&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>8ud0q2s82skk5zrh6am49mr5ipj7b0v</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Тры пальцы (1930).pdf/81</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127243</id>
    <revision>
      <id>293799</id>
      <timestamp>2026-07-30T11:13:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RAleh111</username>
        <id>4658</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|1em}}— Вунь там…&lt;/br&gt; {{gap|1em}}Панасюк чуе голас чалавека.&lt;/br&gt; {{gap|1em}}— Паны брата забілі… Падпалілі хату… Ратуйце…&lt;/br&gt; {{gap|1em}}Чалавек гаворыць адрывіста, нібы дэпэшу дыктуе.&lt;/br&gt; {{gap|1em}}Панасюк па голасу пазнае старога Сымона з вёскі Гладышоў.&lt;/br&gt; {{gap|1em}}— Рату...»</comment>
      <origin>293799</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2080" sha1="k8weo6yt65c07dsbjlshb9tobc2dv84" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;RAleh111&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
{{gap|1em}}— Вунь там…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Панасюк чуе голас чалавека.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Паны брата забілі… Падпалілі хату… Ратуйце…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Чалавек гаворыць адрывіста, нібы дэпэшу дыктуе.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Панасюк па голасу пазнае старога Сымона з вёскі Гладышоў.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Ратуйце! Ратуйце!&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Атрад сьпяшыць…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}«Зараз… Зараз»… — думае Панасюк.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Вось першыя хаты роднае вёскі.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Той самы пах, як і пяць гадоў таму назад.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Панасюка расчульвае родны пах вясковай кісьляціны.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Нічога не зьмянілася. Толькі мох на стрэхах пышнейшым стаў, гусьцейшым аксамітам сьцелецца па шэра-бруднай саломе. Платы раскіданы, павалены. Каля хаты дзядзькі Сапрона ляжыць плазам дубовая старая брама. Шулы вывернуты з чорным сьвежым мясам зямлі, а вароты тут-жа расьціснуты, як маленькі паром.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Шпарка ідзе наперад атрад…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Перад вачыма Панасюка мігацяць маленькія шыбіны вакон. Дзе-ні-дзе мільгне ў вакне ільняная дзіцячая галоўка, расплюсьне нос аб шкло — і зноў зьнікне,
нібы спрытная мышка.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Вось і выган…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Родная хатка Панасюка…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Грамада людзей стаіць ля дарогі.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Мужчына, кабеты, дзеці…&lt;/br&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>k8weo6yt65c07dsbjlshb9tobc2dv84</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Тры пальцы (1930).pdf/82</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127244</id>
    <revision>
      <id>293800</id>
      <timestamp>2026-07-30T11:21:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RAleh111</username>
        <id>4658</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|1em}}Перад вачыма Панасюка мільганулі вочы знаёмых. Устрывожаныя твары. На-хаду ён рупна шукае вачыма сярод жанчын, сярод хустак…&lt;/br&gt; {{gap|1em}}— Дзе яна? дзе?..&lt;/br&gt; {{gap|1em}}У грудзёх Панасюка горача і пуста. Толькі во — затухкала сэрца, забілася моцна…&lt;/br&gt; {{gap|1...»</comment>
      <origin>293800</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2288" sha1="33hyojxs35pghpboe83siu77yhzyj9y" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;RAleh111&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
{{gap|1em}}Перад вачыма Панасюка мільганулі вочы знаёмых. Устрывожаныя твары. На-хаду ён рупна шукае вачыма сярод жанчын, сярод хустак…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Дзе яна? дзе?..&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}У грудзёх Панасюка горача і пуста. Толькі во — затухкала сэрца, забілася моцна…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}…Вунь стаіць згорбленая, нібы корч, зморшчаная ў сухі грыб старэнькая бабулька.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}…Гэта яна — маці…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Шпарка імчыць наперад атрад.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Стрэльбы нарыхтаваны. Вораг блізка…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Чуваць крыкі роспачы з вёскі Гладышоў. Працяглыя жаночыя войканьні рэжуць паветра:&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— У-у-у-у-уй… а-а-а-ай…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Праз рэдкі ельнічак жудасьць рвецца сюды — застыглая, вар’яцкая.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Яшчэ шыбчэйшы крок.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}У вачох чырвонаармейцаў — пажар…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Толькі адну хвіліначку ўпіўся Панасюк гарачымі вачыма ў зморшчаны твар роднай маткі — можа толькі дробную часьцінку хвіліны, міг адзін: ногі імчалі яго далей:&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Наперад… наперад…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Але Панасюку здалося, што доўга-доўга ўглядаецца ён у любы, родны твар, пазірае з пяцігадовым голадам у згорбленую постаць старэнькай маці…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Наперад… наперад…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}І заўважыў Панасюк у гэты мігатлівы адрэзак хвіліны ўсе ледзь прыкметныя, самыя дробненькія зморшчыны на твары роднай маткі. У яго памяці адбіўся,&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>33hyojxs35pghpboe83siu77yhzyj9y</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Тры пальцы (1930).pdf/83</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127245</id>
    <revision>
      <id>293801</id>
      <timestamp>2026-07-30T11:27:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RAleh111</username>
        <id>4658</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не правераная */ Новая старонка: «нібы на хвілёвым фотаздымку, выгляд старой: яе вопратка, залатаны хвартух, шэры кавалак палатна на галаве, босыя ногі  — бурыя, патрэсканыя, з пакрыўленымі, нібы вывернутымі ў суставах пальцамі. У руках яна трымала вандзэлак.&lt;/br&gt; {{gap|1em}}Падсьлепаватыя воч...»</comment>
      <origin>293801</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2379" sha1="5ku9r54gkddzgx4hwmrc1itfmdfxx3w" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;RAleh111&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;нібы на хвілёвым фотаздымку, выгляд старой: яе вопратка, залатаны хвартух, шэры кавалак палатна на галаве, босыя ногі  — бурыя, патрэсканыя, з пакрыўленымі, нібы вывернутымі ў суставах пальцамі. У руках яна трымала вандзэлак.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Падсьлепаватыя вочы старой праплылі па чырвонаармейцах; вочы нібы намацвалі сына сярод таварышоў.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Так яму здалося. Яна зусім ня ведае, што ён тут.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Панасюк хацеў пяшчотна паклікаць:&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Матулька… Матулька… Матулька…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Хацеў крыкнуць на ўвесь голас:&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Маці! Маці!! Маці!!!&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Разьняў губы… Сорамна перад таварышамі…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Сьпяшыў атрад.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Суха зрабілася ў горле. Хтосьці жарствяком пашараваў там, выцер сьліну, высмактаў кроў.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Наперад! Наперад!&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Ногі ішлі самі сабою. Вочы ў Панасюка заплылі. Ува ўсім целе ён адчуваў холад. Сьціснуў зубы, каб не барабанілі. Злосьць напала… Сашчаміў стрэльбу ў руках так моцна, ажна хруст пальцаў адчуваў на
гладкой сталі. Панасюк пачуў голас чырвонаармейца, які ішоў побач:&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Бабулька, бабулька, куды ты? Адыйдзі!&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Сяргейка… сыночак… родненькі…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Ледзь стрэльба ня выпала з аслабленых пальцаў Панасюка.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Варкатлівы, пяшчотны, слабы, дрыжачы голас роднай маткі пранік у яго істоту, запоўніў яго вушы {{перанос пачатак|мэ|лёдыйным}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>5ku9r54gkddzgx4hwmrc1itfmdfxx3w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Тры пальцы (1930).pdf/84</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127246</id>
    <revision>
      <id>293802</id>
      <timestamp>2026-07-30T11:32:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RAleh111</username>
        <id>4658</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не правераная */ Новая старонка: «{{перанос канец|мэ|лёдыйным}}, ціхім звонам, ахмяліў яго кроў жаласьлівай радасьцю, аслабіў напорнасьць цела. Гарачыя вусны шапталі:&lt;/br&gt; {{gap|1em}}— Матанька… матанька…&lt;/br&gt; {{gap|1em}}— Наперад!.. наперад!..&lt;/br&gt; {{gap|1em}}Старая лавіла рукамі паветра, шукала апоры. Вандз...»</comment>
      <origin>293802</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1128" sha1="ec261biixobrgjx7ftxzdrhb1iyvxo9" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;RAleh111&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{перанос канец|мэ|лёдыйным}}, ціхім звонам, ахмяліў яго кроў жаласьлівай радасьцю, аслабіў напорнасьць цела. Гарачыя вусны шапталі:&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Матанька… матанька…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Наперад!.. наперад!..&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Старая лавіла рукамі паветра, шукала апоры. Вандзэлак выпаў з рук.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Панасюк чужым, далёкім голасам прагаварыў:&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— Пасьля, маці… Пасьля… Цяпер няма калі…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Зноў акрэп.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Мацней рукі сьціснулі стрэльбу.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}З вёскі Гладышоў набліжаліся енкі:&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}— А-а-ай… а-а-ай…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}…Во зараз…&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Панасюк цэліўся ў ворага.

{{gap|1.5em}}{{smaller|Менск, 1928 г.}}


{{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ec261biixobrgjx7ftxzdrhb1iyvxo9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Тры пальцы (1930).pdf/85</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127247</id>
    <revision>
      <id>293803</id>
      <timestamp>2026-07-30T11:37:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RAleh111</username>
        <id>4658</id>
      </contributor>
      <comment>/* Не правераная */ Новая старонка: « &lt;center&gt;ПА АБОДВУХ БЕРАГОХ РЭЧКІ&lt;/center&gt; {{gap|1em}}Вёска Чаромха стаіць на адным баку рэчкі, а вёска Баравікі — на другім баку.&lt;/br&gt; {{gap|1em}}Заўсёды на рэчцы чуваць быў людзкі гоман — зьвінелі дзіцячыя галасы з абедзьвюх вёсак. Дзеці прыбягалі сюды коўзацца: хто да л...»</comment>
      <origin>293803</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2063" sha1="9zcyj8dwtqm0gsikvfn4tnzb1orbi4i" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;RAleh111&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
&lt;center&gt;ПА АБОДВУХ БЕРАГОХ РЭЧКІ&lt;/center&gt;
{{gap|1em}}Вёска Чаромха стаіць на адным баку рэчкі, а вёска Баравікі — на другім баку.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Заўсёды на рэчцы чуваць быў людзкі гоман — зьвінелі дзіцячыя галасы з абедзьвюх вёсак. Дзеці прыбягалі сюды коўзацца: хто да лапцей прывязваў драўляныя палазочкі, хто прымайстроўваў канькі з жалезных абручоў, а хто сьлізгаўся на лапціках. Усё роўна — было добра і весела. Па лёдзе былі пратораны шкляныя дарожкі, якія блішчэлі дзіўнымі люстэркамі. У зімовыя сонечныя дні дзеці сьлізгаліся па лёдзе, мільгалі маленькім атрадам ад затокі да затокі, ад лукі да лукі і звон дзіцячага сьмеху разьлягаўся
навакол; блішчэлі радасныя вочы, палалі дзіцячыя твары.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}У гэтых гульнях дзеці вёскі Чаромхі мелі свайго атамана Сьцёпку, а хлопчыкі вёскі Баравікі свайго правадыра Янку.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Часам пад камандай сваіх «начальнікаў» дзеці гулялі ў вайну: закідвалі адны адных сьнежкамі, гналіся адны за аднымі на шліфаваным лёдзе.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Па абодвух берагох рэчкі па гладкім, пухкім сьнезе было пратоптана і дарослымі і малымі шмат сьцежак, быў пратораны не адзін «зімнік» — санныя {{перанос пачатак|да|рогі}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>9zcyj8dwtqm0gsikvfn4tnzb1orbi4i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Старонка:Тры пальцы (1930).pdf/86</title>
    <ns>104</ns>
    <id>127248</id>
    <revision>
      <id>293804</id>
      <timestamp>2026-07-30T11:38:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RAleh111</username>
        <id>4658</id>
      </contributor>
      <comment>/* Праблематычная */</comment>
      <origin>293804</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2086" sha1="bmw7t4btfhdixomb6plxokndv1sk88t" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;2&quot; user=&quot;RAleh111&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{перанос канец|да|рогі}}, па якіх палазы вясковых санак гралі сьнежныя
бадзёрыя песьні.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}А ўлетку на абодвух бакох рэчкі разгортваліся
сенажаці гаспадароў вёсак Чаромхі і Баравіку. На
чаўнох часта сустракаліся на рэчцы Сьцёпка з Янкам.
Яны памагалі сваім бацьком рыбу лавіць.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Цяпер гэта рэчка пагранічная: на адным баку
бальшавіцкая варта, на другім-белапанская.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Вёска Чаромха засталася ў палякаў, Баравікі-
у нас.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Лёд, як стане на рэчцы, дык усю зіму ніякая чала-
вечая нага па ім ня ступіць, нібы ў рэчцы пад лёдам
падведзены страхотныя міны. Дзіцячы сьмех ня зьві-
ніць на лёдзе, а сялянскія калматыя конікі не право-
дзяць па сьнежных абшарах прыбярэжжа ранейшых
«зімнікаў».&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Ня можна, не дазволена.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Граніца.
&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}А ўлетку, у часы сенакосу па абодвух бакох рэчкі
зьвіняць косы-косяць баравічане і чарамшане. Хоць
блізка ім, суседзям, бачаць праз рэчку адны адных,
пазнаюць сталых сяброў, але гаварыць між сабою
нельга.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Граніца.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Падыйдзе касец да рэчкі, набярэ збан вады, зірне
на другі бок, пільна глядзіць у твар суседа або сваяка
на «тым» баку-і маўчыць.&lt;/br&gt;
{{gap|1em}}Граніца.&lt;/br&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>bmw7t4btfhdixomb6plxokndv1sk88t</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>