Вікікрыніцы bewikisource https://be.wikisource.org/wiki/%D0%93%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%9E%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%BD%D0%BA%D0%B0 MediaWiki 1.47.0-wmf.18 first-letter Мультымедыя Адмысловае Размовы Удзельнік Размовы з удзельнікам Вікікрыніцы Размовы пра Вікікрыніцы Файл Размовы пра файл MediaWiki Размовы пра MediaWiki Шаблон Размовы пра шаблон Даведка Размовы пра даведку Катэгорыя Размовы пра катэгорыю Аўтар Размовы пра аўтара Старонка Размовы пра старонку Індэкс Размовы пра індэкс TimedText TimedText talk Модуль Размовы пра модуль Event Event talk 104 80052 296819 295914 2026-09-04T11:47:57Z RAleh111 4658 296819 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude><section begin="Nasza"/>nie tak wyciahiwaje na wierch i z ziamloj jon akuratniej razmieszywajecca i chutczej addaje swaju moc zbażynie. {{block center/s}} {{***3||70%|15|перад=0em|пасля=0em}} {{block center/e}} {{Водступ|1.5|em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Zruby u naszych studniach'''</span> zimoj u wialikije marazy abliwajucca i źwierchu, i s siaredziny lodam. Lod źwierchu absiecz nia trudna, ale lod u siaredzinie inszym razam tak namierzaje, szto wady trudna dastać, i tady kłopat nie mały. Tymczasam pazbycca jaho zusim lohka. Studniu nanacz treba nakryć doszkami, a źwierchu taustawata nałażyć sałomy (kab duch nie prachodziu); abo jeszcze lepiej: zrabić matu s sałomy, katoraj i nakrywać nanacz studniu; da ranicy lod prapadzie. {{block center/s}} {{***3||70%|15|перад=0em|пасля=0em}} {{block center/e}} {{Водступ|1.5|em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Chto maje sadok,'''</span> najbolsz nabirajecca strachu, kali jon zaćwicie: chacia-b maroz nie udaryu. Nie raz bywaje, szto kali sad choć niekolki dzion paźniej zaćwicie, to użo jak raz uciacze ad raniejszych i krapczejszych marozau. Oś, jośc sposab prypoźnić ćwiet. Ciapier, kali ziemla umierszy, dyj śniehu chapaje, treba hetaho śniehu naharnuć jeszcze bolsz u wokał drewa tak szyroka, jak iduć haliny na im, i prykryć sałamianym hnojem. Hetkaje drewa na wiasnu bolsz jak na tydzień paźniej zaćwitaje, bo ziemla pad śnieham, a śnieh pad hnajem niaskora adyjchodziać, dyk s karaniou soki u haru nia pojduć. <div class="paragraphbreak" style="margin-top:1em"></div> {{Накіравальная рыса|5em|height=1px}} <section end="Nasza"/> <section begin="Usiaczyna"/>{{Цэнтар|'''{{Разьбіўка|USIACZYNA}}.'''|памер=160%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-1.5em"></div> {{Водступ|1.5|em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''U Paunocznaj Amerycy pażar'''</span> zachapiu dom, u katorym hadawałosia kala sotki dziaciej sirotak. Wosiem katalickich manaszak, katoryje apiekawalisia hetymi dzietkami, kinulisia u ahoń ratawać ich. Bolszeńkich wychapili usich; z maleńkimi — sprawa była trudniejszaja i dwojeczka astałosia u ahni, a razam z imi zhareła i piać manaszak.</br> {{Водступ|1.5|em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Najstarejszaja hazeta na całym świecie'''</span> drukujecca u stalicy Kitajszczyny — Pekinie. Wychodzić jana bolsz, jak tysiacza hod. I, kali u naszych staronkach redaktarom hazet prychodzicca na inszy raz sołana, to u Kitajszczynie bywała jeszcze horsz: za uwieś czas drukawannia hetaj kitajskaj hazety 15 redaktarou nałażyli swajej haławoj.</br> {{Водступ|1.5|em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Kolki piorkou da pisańnia'''</span> patreba dla hramatnych na usim świeci — padliczyć trudna. Adna tolki anhlickaja fabryka puszczaje ich u świet szto tydnia 89 milionou sztuk. Fabryk hetkich jość nie mała, a maszyny tak chitra naładżeny, szto adzin rabotnik u dzień może zrabić 45 tysiaczou piorak.</br> {{Водступ|1.5|em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Letajuczyje maszyny,'''</span> jak i kożnaja, dobra nienaładżenaja jeszcze nawinka, niemała zabrali użo s pamiż ludziej achwiar. Zhinuła na ich bolsz 200 dusz. U Francii — 52; u Niamieczczynie — 42; u Amerycy — 30; u Anhlii — 22; u Italii i Rasiei pa 15 czaławiek i t. d.</br> {{Водступ|1.5|em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Jak Japonskaje prawicielstwa dbaje a zdaroui swajho narodu'''</span> widać s taho, szto niedauna uwieś horad — Tenczan, katory daktary pryznali, szto pabudawany jon na nie zdarowym miejscy, razabrali i pieranieśli kosztam kazny na druhoje miejsce. {{Накіравальная рыса||height=0.1px}} {{Накіравальная рыса||height=0.1px}} <section end="Usiaczyna"/> <section begin="Dumki"/>{{Цэнтар|DUMKI.|памер=140%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-1em"></div> {{Водступ|1.5|em}}Narod żywie tolki datul, pakul żywie jaho rodnaja mowa. {{block center/s}} {{***3||70%|15|перад=0em|пасля=0em}} {{block center/e}} {{Водступ|1.5|em}}Praz kaho zapłacze dzicia, toj sam budzie płakać. <section end="Dumki"/> <section begin="Zahadki"/>{{Цэнтар|ZAHADKI.|памер=140%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-1em"></div> {{Водступ|1.5|em}}3) Dwa razy rodzicca, ni razu nia chreścicca, a czort baicca?</br> {{Водступ|1.5|em}}4) Żyu czornym, pamior-czyrwony?</br> {{Водступ|1.5|em}}5) Zialonaja — nia jełka; krasnaja — nia dzieuka; s chwastom — dy nia mysz. <div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;"> <center>'''Razhadki buduć u [[Biełarus (1913)/1913/3|№ 3]].'''</center> </div> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Razhadki z [[Biełarus (1913)/1913/1|№ 1]]:'''</span> 1) Harbuz. 2) Woczy. <section end="Zahadki"/> <section begin="Żarty"/>{{Цэнтар|ŻARTY.|памер=140%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-1em"></div> {{Водступ|1.5|em}}''Kabieta da kramniczychi:'' szto-ż ty mnie dajesz hetkaha sieladca, — jon, widać, nia świeży. {{Водступ|1.5|em}}''Kramniczycha:'' Jak to nia świeży? Paladzi: jon jeszcze chwastom krataje. <section end="Żarty"/> <section begin="Рэдактар"/>{{Накіравальная рыса|23em|height=0.1px}} {{Накіравальная рыса|23em|height=0.1px}} {{block center/s}} <div style="font-size:120%; margin-top:-1em; margin-bottom:-1em; width:19em; line-height: 1.5; text-align:justify;"> {{Цэнтар|Ad Redakcii.|памер=140%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-2em"></div> {{Водступ|2|em}}'''Prosim usich naszych prychilnikou prysyłać nam adresy swaich znajomych dla razsyłki probnych numerou „Biełarusa“.''' {{block center/e}} </div> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:1em"></div> {{накіравальная рыса|35em|height=1px}}<center>{{fine|Redaktar — wydawiec '''A. Byczkoǔski.}}</center> {{накіравальная рыса|35em|height=1px}} <center>{{smaller|Drukarnia. „Znicz“ Wilnia Śto-Jańska 19.}}</center><section end="Рэдактар"/><noinclude></noinclude> gxwto4ddff0cbot2d5t7tztvu2bq4sq 104 80076 296816 295911 2026-09-04T11:22:38Z RAleh111 4658 296816 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude><section begin="Верхавіна"/> {|style="margin:auto;" |{{Калёнтытул|left='''Hod I.'''|center='''Wilnia 19 studnia 1913 hodu'''|right='''№ 2.'''}} |- |style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" | |- | style="font-size:500%;" |<center>'''{{разьбіўка|BIEŁARUS}}</center> |- |<center>{{larger|'''tydniowaja katalickaja hazeta.}}</center> |- |style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" | |- |<center>'''Kasztuje s pierasyłkaj: na hod 1 rb. 50 kap. na 6 miesiacau 80 kap.</br>addzielny numer 3 kapiejki.</center> |- |style="border-style: solid; border-width: 0px 0px 2px 0" | |- |<center>{{smaller|Rukapisy pawinny być padpisany praudziwaj familijej dziela wiedama redakcii, inaksz nia buduć</br>drukawany; rukapisy nie zwiertajucca. Hroszy można pasyłać pacztowymi markami.}}</center> |- |style="border-style: solid; border-width: 0px 0px 2px 0" | |- |<center>{{smaller|'''Usio adresawać:''' Wilnia Wilenskaja wulica, № 18 kw. 6. Redakcija „Biełarusa“.}}</center> |- |style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" | |- |'''Szkada mnie hetaho narodu… bo nie maje czaho jeści''' _{{{larger|({{разьбіўка|słowy Chrystusa}}).}}} |- |style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" | |} <section end="Верхавіна"/> <section begin="Da"/>{{block center/s}} {{Цэнтар|''Da Boha.''|памер=180%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-1.5em"></div> Boże! czamu my Taboju zabyty,<br /> Czamu hnieunu dałoniu nad nami<br /> {{gap|5em}}Trymajesz uściaż?…<br /> Hlań: my na cieli, na duszy zabity<br /> Cierpim, mauczymo wiekami<br /> {{gap|5em}}Boże ty nasz!…<br /> Naszaho hora, mou, ciszy mahiły,<br /> Naszaho bolu nia czuje nichto,<br /> {{gap|5em}}Cierpim adny.<br /> Tolki pytańniem, Bożeczka miły<br /> Skarżycca serca nasza-za szto?<br /> {{gap|5em}}Jakije winy?<br /> Ździeki, pahardy, dy kryudy wialiki,<br /> Choład, dy hoład zausiody nas ciśnie<br /> {{gap|5em}}Surowaj rukoj.<br /> Ach! kali-ż zhinie pieraślad dziki,<br /> Sounieńka doli kali nam zabliśnie,<br /> {{gap|5em}}Jakoju paroj?…<br /> {{Калёнтытул|right=''Antoni B.''{{gap|2em}}}} {{block center/e}} {{Накіравальная рыса|5em|height=1px}} <section end="Da"/> <section begin="Szto"/>{{Цэнтар|'''Szto takoje hazeta.'''|памер=160%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-1.5em"></div> {{Водступ|1.5|em}}Hazetu nazywajuć szkołaj uzrosłaho czeławieka i heta szczyraja prauda. Hazeta, piszuczy ab usim szto na świeci robicca dobraho, zaachwoczywaje da dabra; piszuczy-że dzie szto dziejecca złoha, starajecca zbrydzić zło. Apracza hetaho hazeta drukuje usielakije praktycznyje rady, kab pakazać ludziam darohu, jakoj treba iści da lepszaho żyćcia. A dziela taho, szto meta naszaho żyćcia nia tolki u tym, kab nam było dobra tutaka na ziamli, — a i u tym, kab sprawiadliwymi pastupkami zasłużyć na żyćcio wiecznaje, hazeta pisze jeszcze ab Bohu, ab duszy, ab wiery. Znaczycca u dobraj hazeci pawinna być usieńka, szto czaławiek dumaje, czaho chocze, szto robie; usieńka, szto datycze jaho żyćcia haspadarki, sposabou pracy; usieńka, szto patrebna da jaho rozumu, serca, duszy. I nima, badaj, na świeci takoj reczy katora abnimała-b tak sucelna żyćcio czaławieka, jak hazeta. Nia może jaje zastupić nawat niwodzin czaławiek u świeci, bo dobraja {{Абмылка|hażeta|hazeta}}, heta jak najlepszy, najszczyrejszy pryjaciel u chaci, katory i paradzić, i nauczyć i raskaże nawiny sa świetu.</br> {{Водступ|1.5|em}}Praczytauszy usio, szto wyszej napisana, skażycie sami; ci hazeta patrebna dla czaławieka, ci nie? Zdajecca, szto dwuch atkazou być nia może: patrebna dla kożnaho czaławieka, a tym bolsz dla sielanina-biełarusa, bo jamu, siracini, najhorej na świeci. Może skaże chto {{Абмылка|koleczy.|koleczy,}} szto hazet szmat jość na świeci i roznyje hazety ab adnym i tym samym rozna piszuć. Na heta woś szto my {{перанос-пачатак|п=ska|к=żem}}<section end="Szto"/><noinclude></noinclude> 5obbfjh3er8je08i4it0qpb9ehbd0k7 104 80190 296815 231142 2026-09-04T11:15:16Z RAleh111 4658 296815 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude><section begin="Usiaczyna"/>minie, bo wada prybywała szto raz wyszej i wyszej. Prypadkam idzie tudoj haspadar s susiedniej wioski z 7 letniaj daczkoj. Uhledziuszy nieszczaście, kidaje jon dzicia pry moście, a sam biażyć pa pomacz u wiosku. Wada tymczasam stała zaliwać użo hałowy biedakou. Tady dziauczynka, nie czekajuczy pomaczy, kinułasia dziorci ziamlu swaimi ruczkami i zrabiuszy rawok, dała chod wadzie. Wada stała apadać, a tym czasam nadbiehła pomacz i rabotnikau wyratawali.</br> {{Водступ|1.5|em}}Dziauczyncy za jaje rozum i załatoje serca naznaczyli za ratunak ludziej ad śmierci — załaty medal.</br> {{Водступ|1.5|em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Kolki kasztujuć czynouniki.'''</span> Adna s pamiż francuzkich hazet wyliczyła kolki u jakim hasudarstwi prypadaje na duszu razchodau na swaich czynounikou. Pawedłuh hetaho rachunku wypadaje: {{block center/s}} {| |style="vertical-align:top;"| U |style="vertical-align:top;"| Arhentyni{{gap|1.8em}}–{{gap|2em}}–{{gap|2em}}– |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| 39 |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| k. |- |style="vertical-align:top;"| <center>„</center> |style="vertical-align:top;"| Brazylii{{gap|3.0em}}–{{gap|2em}}–{{gap|2em}}– |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| 63 |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| k. |- |style="vertical-align:top;"| <center>„</center> |style="vertical-align:top;"| Stanach Amer. paunocznaj |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| 1 |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| r. |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| 18 |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| k. |- |style="vertical-align:top;"| <center>„</center> |style="vertical-align:top;"| Szwajcaryi{{gap|1.6em}}–{{gap|2em}}–{{gap|2em}}– |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| 3 |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| r. |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| 75 |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| k. |- |style="vertical-align:top;"| <center>„</center> |style="vertical-align:top;"| Anhlii{{gap|1.1em}}–{{gap|2em}}–{{gap|2em}}–{{gap|2em}}– |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| 3 |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| r. |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| 80 |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| k. |- |style="vertical-align:top;"| <center>„</center> |style="vertical-align:top;"| Belhii i Holandii{{gap|1.8em}}–{{gap|2em}}– |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| 4 |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| r. |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| 60 |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| k. |- |style="vertical-align:top;"| <center>„</center> |style="vertical-align:top;"| Niemieczczyni–{{gap|2em}}–{{gap|2em}}– |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| 4 |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| r. |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| 81 |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| k. |- |style="vertical-align:top;"| <center>„</center> |style="vertical-align:top;"| Austryi{{gap|0.7em}}–{{gap|2em}}–{{gap|2em}}–{{gap|2em}}– |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| 5 |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| r. |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| 10 |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| k. |- |style="vertical-align:top;"| <center>„</center> |style="vertical-align:top;"| Italii{{gap|1.9em}}–{{gap|2em}}–{{gap|2em}}–{{gap|2em}}– |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| F |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| r. |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| 40 |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| k. |- |style="vertical-align:top;"| <center>„</center> |style="vertical-align:top;"| Francii{{gap|0.9em}}–{{gap|2em}}–{{gap|2em}}–{{gap|2em}}– |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| 8 |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| r. |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| 88 |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| k. |- |style="vertical-align:top;"| <center>„</center> |style="vertical-align:top;"| Rasiei{{gap|1.2em}}–{{gap|2em}}–{{gap|2em}}–{{gap|2em}}– |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| 13 |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| r. |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| 21 |style="vertical-align:bottom; text-align: right"| k. |} {{block center/e}} {{Накіравальная рыса|19em|height=0.1px}} {{Накіравальная рыса|19em|height=0.1px}} <section end="Usiaczyna"/> <section begin="Dumki"/>{{Цэнтар|{{larger|'''DUMKI.'''}}}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-1.5em"></div> {{Водступ|1.5|em}}Jakaja strawa — takije siły; jakije siły — takaja praca. {{block center/s}} {{***3||50%|15|перад=0em|пасьля=0em}} {{block center/e}} {{Водступ|1.5|em}}Rabi toje szto pawinien rabić, a budzie toje — szto pawinna być. <section end="Dumki"/> <section begin="Zahadki"/>{{Цэнтар|{{larger|'''ZAHADKI.'''}}}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-1.5em"></div> {{Водступ|1.5|em}}6) Nalacieli kapitany — usich ludziej papisali, a chata praz wakno uciekła?</br> {{Водступ|1.5|em}}7) Czornaja karowa usich ludziej pakałoła; a biełaja ustała — usich papadymała. {{Цэнтар|'''Razhadki buduć u [[Biełarus (1913)/1913/4|№ 4]].'''}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> {{Водступ|2|em}}'''Razhadkl z [[Biełarus (1913)/1913/2|№ 2]]:''' 3) Piewień; 4) Rak; 5) Burak. <section end="Zahadki"/> <section begin="Żarty"/>{{Цэнтар|{{larger|'''ŻARTY.'''}}}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-1.5em"></div> {{Водступ|1.5|em}}''Łasun.'' Dziaciuk — padrostak zajszou u kramu, pauniusieńkuju narodu i uhledziuszy niejki czyrwony, bytcam bob, struk (a heta byu turecki pierac), ściahnuu jaho cichańka, dyj upchnuuszy u hubu, stau hryści; ażno kali zapiacze, dyk, zdałosia, jamu, woczy na wierch wypre. Chacieu borździeńka wykinuć, a tut jak raz kramnik da jaho:</br> {{Водступ|1.5|em}}— Tabie szto treba?</br> {{Водступ|1.5|em}}Chłopiec krapczej tolki zacisnuu wusny i mauczyć.</br> {{Водступ|1.5|em}}— Szto tabie? dapytywaje znou kramnik.</br> {{Водступ|1.5|em}}Mauczyć chłopiec; tolki s czyrwonaha ażno sinim użo robicca. Dumajuczy, szto heta złodziej, kramnik szto raz bolej stau prystawać da chłopca.</br> {{Водступ|1.5|em}}— Mauczy, had! adazwausia ureszci toj, — narodu mnie szkada: bo kali razinusia, dyk ahniom usio pojdzie! <section end="Żarty"/> <section begin="Рэдактар"/>{{Накіравальная рыса|23em|height=0.1px}} {{Накіравальная рыса|23em|height=0.1px}} {{block center/s}} <div style="font-size:120%; margin-top:-1em; margin-bottom:-1em; width:19em; line-height: 1.5; text-align:justify;"> {{Цэнтар|Ad Redakcii.|памер=140%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-2em"></div> {{Водступ|2|em}}'''[[Biełarus (1913)/1913/1|Numeru 1-ho]] hazety „Biełarus“ astałosia zusim mała, dziela czaho ni pradawacca paasobku, ni wysyłacca na probu nikomu nia budzie; — dastać jaho mohuć tolki padpiszczki hazety.''' {{block center/e}} </div> {{Накіравальная рыса|23em|height=0.1px}} {{Накіравальная рыса|23em|height=0.1px}} {{Цэнтар|{{Разьбіўка|ABWIESTKI}}.|памер=160%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-1em"></div> {{block center/s|style=width:100%; max-width:25em; border:8px solid gray; padding:0.1em 0em}} <center>{{larger|'''Usie kataliki pawinny'''}}</center> {{АРЦ|wypisywać, razszyrać i czytać</br>'''biełaruskaju katalickaju tydniowuju hazetu'''}} <center>{{x-larger|'''„{{Разьбіўка|BIEŁARUS}}“'''}}</center> {{АРЦ|z pierasyłkaj kasztuje: na hod 1 rb. 50 kap., na 6 miesiacau 80 kap. Addzielny numer 3 kap.}} {{АРЦ|{{smaller|Adres redakcji: Wilnia, Siemionouskaja 6 kw. 5. „BIEŁARUS“.}}}} {{block center/e}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:1em"></div> {{накіравальная рыса|35em|height=1px}}<center>{{fine|Redaktar — wydawiec '''A. Byczkoǔski.}}</center> {{накіравальная рыса|35em|height=1px}} <center>{{smaller|Drukarnia. „Znicz“ Wilnia Śto-Jańska 19.}}</center><section end="Рэдактар"/><noinclude></noinclude> sx9ljd7qq5xdaxk9sdnnj12cg9hf2ms 104 128097 296817 295889 2026-09-04T11:28:41Z RAleh111 4658 296817 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Wiadomaści"/>{{c|'''Wiadomaści kaścielnyje.|памер=160%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-1.5em"></div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Arysztawańnie ksiendza.'''</span> 12 studnia arystawali i pierawiezli u Minsk ks. Mikłaszeuskaho, abwinawaczenaho u tym, szto bytcam nakazywau jon zbirać hroszy na karu za atkrycie kaplicy biez pazwaleńnia.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Ksiandzy pad sudom.'''</span> Wilenskaja sudnaja pałata zasudziła ks. Juraho Sienkiewicza, byuszaho redaktara „Przyjaciela ludu“ za staćciu „Jak uczyu dziaclej ks. Bosko“ na 4 hady u krepaść.</br> {{gap|1.5em}}Taja-ż pałata, razhledzieuszy sprawu Wilejskaho dziekana ks. Biełazora, zaćwiardziła pryhawor akrużnoha suda, katory zasudziu na 25 rublou kary z uwalnieńniam na 3 miesiacy ad abawiazkau za toje, szto jon pawienczau Praskouju Jaroszewiczounu, nie czakajuczy atkazu na praszeńnie jaje ab pazwaleńní pierajści u katalictwo.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Pryjezd ks. Mitrapolity.'''</span> Ad 7 da 14 studnía u Wilni haściu Wysoka-Prewielebny Mitrapolita ks. Kluczynski i praz uwieś tydzień bieżmawau i adpraulau nabażenstwy.</br> {{gap|1.5em}}Staraja wilenskaja katedra dauno niemajuczy ułasnaho biskupa serdeczna witała darahoha Haścia. 14-go Jaho Wysoka Prewielebnaść pajechau u Kounu.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Nowyje kaścioły.'''</span> Ministar unutrenych sprau dau pazwaleńnie na budowu nowaho murawanaho kaścioła u miasteczku Żyżmorach.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''U Stałowiczach, Wil. hub.'''</span> paświacili nowy kaścioł. Nia mieuszaja bolsz 50 hadou ułasnaho kaścioła, Stałowiczskaja parafja, ureszcie daczakałasia jaho. {{накіравальная рыса|5em|height=1px}} <section end="Wiadomaści"/> <section begin="Prudziszcze"/>{{c|Piszuć da nas.|памер=180%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-2em"></div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''F. Prudziszcze,'''</span> Wilen. h. Wilejsk. p. Kala troch hadou, jak tut staić użo tartak. Dahetul byu adzin parawik; nie tak dauno prywieźli i druhi, pryładzili i heblarku, dyk i zarabotkau chwatała-b ludziom, kab usie hetyje maszyny byli dobra naładżeny; a to paświszczuć, poskryhoczuć, dy i stanuć addychać. Ludziam, zhodziuszymsia ad miesiaca, niejkuju-ż tam rabotu daduć, ale padzionnikam pryjchodzicca drenna: spadziejuczysia na zarabotki pry tartaku, szmat katoryje nia iduć na hadawuju służbu, a jak tolki tartak stanie, dyk i ściorka u raboci: na kolki dzion niaisci-ż szukać nowych zarabotkau, a jeści treba. Oś i wychodzie, szto kali padliczyć zarabotki pry hetkich paradkach praz uwieś hod, to badaj ci nia miensz astajecca, czym hadawaja pensia parabka. {{справа|''Padarożny.{{gap|1.5em}}}} <section end="Prudziszcze"/> <section begin="Karpiłauka"/>{{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''W. Karpiłauka,'''</span> Wilensk. hub. Wilejsk. paw. Wioska nasza da siolatniej zimy mahła pachwalicca: ni raspusty, ni pjanstwa, ni bojak czutno nia było, a kali i zdarałasia szto koleczy inszym razam na wieczaryńcy, dyk szto-ż zrobisz? — chto biaz hrechu? Ale sioleta, kali stali ściahiwacca u hetu wiosku na zarabotki da susiednich lasou czesaki z inszych akolic, to pjanstwa i karty stali zawodzicca; mowa i pieśni czutny nie swaje i t. d. Dau-by Boh barzdziej pazbycca nam hetkich haściej. {{справа|''Susied.{{gap|1.5em}}}} <section end="Karpiłauka"/> <section begin="Żukauka"/>{{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''W. Żukauka,'''</span> Minsk. hub. i paw. Za aposznije dwa hady zładziejstwy u naszych staronkach byli prycichli, ale użo s samaj wosieni siolatniej znou pajszło na staradauny lad: to padarożnaha ababrali, to awieczku wyciahnuli, to u świran ubilisia i t. d. Szto za pryczyna? Kazuć… szmat na kaho każuć; a najbolsz na tych, katoryje wiarnulisia z darmowych, dy na swaje charczy. {{справа|''Sakolski.{{gap|1.5em}}}} <section end="Żukauka"/> <section begin="Wialikije"/>{{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''W Wialikije Biasiedy,'''</span> Minsk. hub. Barys. paw. Jak u naszaj, tak i u susiednich wioskach s chlebam sioieta trymajucca bytcam krapczej. Ale czamu? Oś szmat chto nie paadsiewau swaich maleńkich sznurkou, a jość i takije, szto i zasiewak nie zrabili. Szto budzie k nalećciu — Boh wiedaje. Awios zbirany mokry, szmat jaho parasło, dyk nasieńnia budzie dachawać trudno, a i toje ci budzie jeszcze abchodnaje? {{справа|''Łucki.{{gap|1.5em}}}} {{накіравальная рыса|5em|height=1px}} <section end="Wialikije"/> <section begin="Szto"/>{{c|'''Szto czuwać.|памер=160%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-1.5em"></div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''{{разьбіўка|Wilnia}}.'''</span> Babrujskaho haradzkoha sudździu — Stryżeuskaho, zasudżenaho na 3 hady u arysztanskije roty za rastratu kazionnych hroszy, prywiaźli u Wilniu adbywać karu.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Szawiec Szuszter,'''</span> jechau u Wilniu da swajej żonki maszynaj; nie daczekauszysia, pakul jana zusim stanie, skoknuu i trapiu pad koły, katoryje i pierarezali jaho na pałowu.</br> <section end="Szto"/><noinclude></noinclude> fyvs58srb7djv3hf40pb6f374vypqp3 104 128103 296818 295896 2026-09-04T11:35:03Z RAleh111 4658 296818 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Szto"/>{{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''M. Janiszki.'''</span> Sielanin z wioski Plekiszki, spahnauszy u daużnika swajho 400 rubl. hroszy, waraczausia z doczkaj da chaty. Pa darozie u lesie napali na ich niejkich dwuch ludziej: zabiuszy staroha, stali szukać u jaho hroszy, a tym czasam daczka — hroszy byli pry jej — uciekła da laśnika. Ubiucy prylacieli i tudy, ale u abmyłcy miest padarożnaj dzieuki, zabili daczku laśnika, i tolki tady ahledzilisia, stzto heta była ich rodnaja siestra. Złydniou arysztawali.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Zasztat hor. {{разьбіўка|Kopyś}}.'''</span> Rabotniki s kachlanaj fabryki, pozna waroczajuczysia da chaty, uhledzili niejkaho pana, katory u karecie jechau praz wiaskowyje sznury, zasiejanyje żytam. Krychu padpiłyje chłopcy, nia douha dumajuczy, strymali karetu, dyj stali dabieracca da pana. Panam hetym jak pakazałasia, byu… tutejszy spraunik, katory spiersza nahajkaj, a potym strełami razahnau chłapcou. U wioskach Wialikije, Małyje i Siarednije Mieżniki spraunik s strażnikami rabili śledztwa; czatyroch rabotnikou arysztowali.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Kouna.'''</span> Wałasnych sudździou i pisara płunhauskaj wołaści telszeuskaho pawietu za uziatki addali pad sud.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Witebsk.'''</span> Z Witebska piszuć, szto szmat dzie u hetaj huberni hinuć zajcy. Znajhodziać ich nie mała u czystym poli, a najbolsz po zaraśniakoch. Palauniczyje każuć, szto heta ad wielmi mokraha leta i takoj samaj wosieni.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''M. Szkłou,'''</span> Mahil. hub. Zhareła fabryka siernikou i tartak. Trysta dusz rabotnikou nie majuć nijakich zarabotkau.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Pieciarburh.'''</span> Hetymi dniami u sklepi adnaho wialikaho domu na Szczepnym zawułku znajszli czaławieka hadou 42 — Symona Ihnaciewa, usio cieła katoraha ażno da kostak abhryzli pacuki. Jak hety nieszczasny papau tudy — niema wiedama, a kolki muki mieu, wajujuczy z hałodnymi źwierkami — straszna i padumać. {{накіравальная рыса|5em|height=1px}} <section end="Szto"/> <section begin="Wiestki"/>{{c|Wiestki z zahranicy.|памер=180%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-1em"></div> <center>{{larger|'''Wajna —}}</center> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|1.5em}}jak ciażkaja zmora zawiesiłasia nad usioj Europaj. Zjechalisia u Londyn predstauniki ad usich wialikszych hasudarstwou z adnej starany, i predstauniki ad Tureczczyny — z druhoj; — nie mała tracili czasu na hutarki i swarki, ale da ładu dajáci nijak nie mahli, pakul ureszcie Rasieja nie stała krepka nalehać na Tureczczynu kanczać sprawu, domahajuczysia, kab Turki ustupili samachwoć, nie zawajewany jeszcze Bołharami, horad Adryanopal, bo inaczej, kazała Rasieja, paszle jana swajo wojska zajmać stalicu Turcii — Kanstantynopal. Hetak wojstra pastaulenaja sprawa zrabiła toje, szto <div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;"> <center>'''tureckije ministry spałochalisia</center> </div> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|1.5em}}— im, darażej byli, widać, swój spakoj, chałat, tufli i dobraja pensija, czym honar rodnaho kraju: jany pajszli użo na usielakije ustupki i hatowy byli padpisać zhodu chacia-b i na ciażkich dla usiej Tureczczyny warunkach. U czas dowiedauszysia ab hetym, pastupowaja parcija Tureczczyny, tak zwanyje mładoturki, z okliczam: <div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;"> <center>'''lepsz śmierć, czym soram</center> </div> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> kinulisia a pałacy, dzie iszła narada pamiż ministrau, i adnych razahnali, druhich arystawali a niekatorych prystrelili i hetakim paradkam usiu kamandu zachapiuszy u swaje ruki, pawiedamili tureckich predstaunikou, katoryje siedziać u Londynie, szto ustupak takich, jakich żadaje Rasieja — jany nie daduć. <div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;"> <center>'''Sprawa zaciahnułasia</center> </div> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> iznou. Znou zadzwanili telafony, zalaskali telehrafy i wiestki, adna druhuju zbiwajuczy, lećiać i lećiać, szto raz bolej i bolej błutajuczy i zaciahiwajuczy sprawy usich ważniejszych hasudarstwou u taki wuzioł, katory bias pomacy naża, badaj, ci udasca razwiazać. Tym czasam <div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;"> <center>'''z aposznich wiestak</center> </div> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> dawiedajemsia, szto tureckaje wojska, spatkauszysia (kala Janiny) hrekami, razahnała ich, zabiuszy pry hetym 600 hrekau. {{накіравальная рыса|5em|height=1px}} <section end="Wiestki"/> <section begin="Nasza"/>{{c|Nasza Haspadarka.|памер=180%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-1.5em"></div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Haspadarom'''</span> naszym, nia tolki sioleta, kali skupa sałomy, ale i zausiody raim używać na podścił tolki rezanuju sałomu. Rezać jaje treba nie tak jak na sieczku dla skaciny, a na jakije pou arszyna daużyni. Chto nie maje hetkaj sieczkarni, można pasiecz i taparom. Karysć z hetaho duża wialikaja. Rezanaj sałomy, kab skacinie sucha było stajać, treba na paławinu miensz, jak ciortaj, bo jana szmat skarej i lahczej uciahiwaje hnajouku. Hnoj z rezanaj sałomy szmat krapczejszy, bo nie tak paruje; lahczej jaho na woz kidać; rauniej i skarej rastresać; hładziej można pryharać; barana <section end="Nasza"/><noinclude></noinclude> 79vk3z91ecq6px0tquxdzh30d7g2f15 104 128530 296790 296783 2026-09-03T16:40:55Z Gleb Leo 2440 296790 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Laczyciesia"/>i litwinou. Czamuż heta tak? Ci-ż by narod biełaruski niezdatny byu da nawuki, niezdatny byu zrazumieć szto mudrejszaho? Nie, bratcy! narod nasz zdacien da usiaho, szto jość najlepszaho i najmudrejszaho u świeci; widać heta s taho, szto z naszaho narodu mnoha wyjszło mudrych i wuczonych ludziej, katoryje stalisia sławaj dla druhich. Dla druhich… Woś u hetym i uwieś sakret; robiuczysia wuczonymi i mudrymi, naszy ludzi dahetul hinuli dla nas, iszli da dużejszych. A dużejszyje nałamywali nas kab i my, kali choczem być czym lepszym, adrekalisia ad swajho. I kryulali my douha hetak swaju duszu, pakul nie znajszlisia ludzi katoryje skazali: „hodzi“! Na szto nam pracawać u czużoj dastatnaj chaci, kali nasza wun sausim walicca?.. Budziem lepiej pracawać nad tym, kab zbudawać sabie swaju i prastornu, i świetłu chatu! Hetak paczałasia praca nad naszaj mowaj, nad naszaj pieśniaj. Paczali wychadzić hazety i kniżki na naszaj rodnaj mowie. Nia lohka było paczać tym ludziom hetkuju pracu. Znaszłosia takich razumnikou i s pamiż swaich, katoryje wyśmiewali i wydziulali kożnaje ichniaje szczyraje słowa, dy i ciapier jeszcze takich nimała, katoryje liczuć, bytcam im soram hawaryć tak, jak hawaryli dziady i pradziady; bytcam lepiej, kali jany łamajuć swoj jazyk pa czużomu, dy wykryulajuć swaju duszu.</br> {{gap|1.5em}}Szczaśliwy toj narod, katory maje zdarowuju duszu, na katoraj niema czużoj kryudy, czużych śloz… Na duszy naszaho biełaruskaho narodu nima czużych śloz, czužoj kryudy i daj Boże, kab nie było ich dawieku, ale nia hledzia na heta usio-ż taki dusza nasza chwora.</br> {{gap|1.5em}}Chwaroba naszaj duszy u tym, szto nam pryszczapili falszywy styd, da swajej rodnaj mowy, swajho zwyczaju. Kożnaje stwareńnie, katoraje tolki Boh puściu na świet, maje prawa da szczaścia, i my — biełarusy majem prawa być szczaśliwym narodam z zdarowaj duszoj.</br> {{gap|1.5em}}Laczyclesia-ż, braty, s falszywaho stydu, kab narod nasz szczaśliwym stausia. {{накіравальная рыса|5em|height=1px}} <section end="Laczyciesia"/> <section begin="Sirockaja"/>{{c|'''Sirockaja dola.|памер=180%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-1.5em"></div> {{gap|1.5em}}Sumnaja wosień raspuściła swaje krylla nad mokraj ziamielkaj; aslizli i razmokli darohi; imhłoj zaciahnuła usio i tolki dzie-ni-dzie padymajecca szeraja pałoska dymu s komina i pływie z wietram u dal…</br> {{gap|1.5em}}Nidaloka wioski pasieć Janka karowy pa mokraj sienażaci. Ad rańnia jeszcze nia prysieu, bo i na ziamli mokra, dyj hałodnaja, azaleuszaja skacina biażyć to na ruń susieda, to znou u kusty dwornyje abjedać listy. Chacieu-by użo pahnać damou, ale soniejka na niebi nia widać — niawiedama ci para. Kali-b pryhnau zarańnie damou, sprawiła-b jamu haspadynia łazniu, pomniu-by douha! A tut jeści jamu tak choczecca, czuć z noh nie walicca. A nohi hetyje paczyrwanieli ad ściuży, jak buraki. Bytcam bacian padciahiwaje jon to adnu, to druhuju nahu u haru i hetkim paradkam ahrewaje ich.</br> {{gap|1.5em}}— Aha, szapnuu da siabie Janke, chuchajuczy u mierzłyje kułaczki, pahaniu jeszcze pad les: tam ciaplej i wiesialej; mo czas skarej projdzie…</br> {{gap|1.5em}}Ledź wyhnauszy z bałota chudych karou, pahnau ich pad les. Tut było krychu zaciszniej, a na uzhorku znajszłosia nawat trochi staroj trawy. Hałodnaja skacina łasa stała jaje wyhryzać. Janka sieu na prykopku lasnym i uhledziusia pilna u staranu wioski. Tuman krychu paradzieu; dożdż imżyu. Ubaczyu zdaloku swajho haspadara, jak chadziu kala humna: baczyu chatu, u katoraj ad dwuch hod służyć; nad joj ciapier słausia siniawy dymok, musić-to haspadynia hatawała abied. A mo użo jaduć? A jamu tak jeści choczecca… Boże, Boże! chacia-b skarej poudnia nadyjszło!..</br> {{gap|1.5em}}— Najbolej uhledausia Januk na szkołku: kali tolki pacznuć wychodzić dzieci, to użo, znaczycca, poudnia.</br> {{gap|1.5em}}Było jamu ciażka, duża ciażka… Stolki tam siadzić dziaciej u ciaple i czytajuć pieknyje bajki, abo piajuć pieśni… A jon — sirata nia może da hetych szczasliucau pryłuczycca… Jon musić służyć za rwanyje dźwie pary szmaćcia, pojas i szapku… I to za uwieś hod! Ale szto-ż zrobisz? nima swajej chaty, nima swaich baćkou… Matka pamierła; mała jaje i pamiatuje; a baćka pajszou u świet na zarabotki i dahetul nie wiarnuusia. Susied Maciej zabrau morh pola i chatu, s katoraj zrabiu dla swajej skaciny chleu; zabrau i jaho da siabie na służbu za łyżku strawy i za szmaćcio. Użo dwa hady służyć, a jeszcze ni razu nia byu u paru padjeuszy, nawat u świata! Ale tata mo wierniecca, wykupić ziamlu z zastawy, i jaho woźmie da siabie; a jak skaciny swajej nima, to i u szkołku peuna budzie chadzić. Och, jak by jamu było dobra: uczyusia-b pisać, czytać, piejać! Da kaścioła-b pajszou szto niadzieli i maliusia-b s kniżki…</br> <section end="Sirockaja"/><noinclude></noinclude> 1uf3k6b4r0z4bkvdc3lax9gugrdaf7r 104 128531 296792 296785 2026-09-03T16:44:39Z Gleb Leo 2440 296792 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> <section begin="Sirockaja"/>{{gap|1.5em}}… Małomu chlapczuku zdawałosia nawat, szto użo jon skonczyu szkołku; zdawałosia, szto tata addau jaho u horad jeszcze paduczycca… Bor szumieu cicha i nawiewau siroci załatyja dumki, katoryja tak i kałychali jaho… Woś jon użo i studentam, jak toj panicz z dwara, szto u letku pryjeżdżau, a tam… Raptam paczuu jon straszenny bol u placzoh. — Schapiusia: tut-że stajau haspadar i akładau jaho pastronkam. — Ty spisz, hultaina! A dzie karowy twaje, ha? kryczau jon na chłapca, katory i s pierapałochu, i z bolu kidausia pa ziamli, bytcam padstrelinaja ptuszka; ureszci skoczyu i pabieh… Karou nia było. Hlanuu na wiosku: dzieci wysypali sa szkołki. A haspadar nia pierastawau kryczać: — … I nie pakazywajsia u majoj chaci — łyżki strawy nie dam! Ty mnie biady narabiu! ty… ty… karowy pahnau laśnik u chleu… Ha! paczekaj-że… I kinuusia za chłopcam. Dahnau. Maniusia bić jaho jeszcze, ale hlanuuszy na żałasna skruylanuju twar siroty, — nie padniałasia jaho ruka s pastronkam, dyk tolki kryknuu: — skidaj hetyje łachi, szto ja tabie sprawiu: nie wart ty ich, dawaj!</br> {{gap|1.5em}}… U kaszulincy, biez szapki, wiarnuusia Janka u wiosku, ale użo nie da swajho haspadara. Pajszou pad toj chleu, katory nie tak dauna jeszcze byu jaho rodnaj chatkaj; dzie jon radziusia, padros, a ciapier? Kudy-ż jon ciapier dzieniecca? — na zimu pastucha nikomu nia treba… Dźwie haraczyje slozy pyrsnuli jamu z waczej. Stau u warotach, sumna pahledau na zabityje doszkami wokny byłaj chaty i dryżau ad ściuży…</br> {{gap|1.5em}}Pad wieczar hnieu adyjszou u haspadara; kliknuu jon chłapca u chatu. Hlanuuszy na pasinieuszaha ad choładu pastuszka, taki żal ścisnuu serca haspadara, szto amal nie raspłakausia. Padau sam jeści siroci, ale toj, skaścianieuszy, tolki dyhatau usim ciełam, a da jady nie dakranuusia. Nie pamahli i prośby haspadara.</br> {{gap|1.5em}}A Januk, ciapier i sapraudy jeści nie chaciełasia. Nia czuu użo bolu, darma szto pruhi na placzech ad pastronka można było lohka abmacać. U waczoch nieszta jamu stała mihacieć — niczoha nie baczyu pierad saboj. A jak jamu było horacza, młosna, ale płakać — nie płakau.</br> {{gap|1.5em}}… U tydzień wywiaźli na mahilnik niewialiczkuju damawinku s chaty Macieja. Janka adpaczywaje ciapier u zacisznym dałoczku. Jamu ciapier dobra, duża dobra. Adtul jaho użo nichto nia wyhanie, nichto…</br> {{gap|1.5em}}Maciej s taho czasu spachmurnieu. Mocna jamu stała szkada siroty, katory praz jaho winu biez pary syjszou u mahiłku. Prauda, ratawau jon jak i czym maha chworaha; dochtara nawat prywoziu, ale użo niczoha nie pamahło. — Dau Maciej i na imszu światuju za dziciaczuju duszaczku; kryż na mahilсy piekny pastawiu, ale i heta supakoju jamu nie dało. Zausiady czuje u noczy praz son płacz biednaha zamoranaha im sirotki; zrywajecca niraz, biażyć na mahilnik i tam z wialikim żalam molicca i molicca za duszaczku, bialejszuju czym śnieh… {{Калёнтытул|left={{gap|1.5em}}''Kazimirowo.</br>2 Listapada 1912 h.''|right=''J. Szpet,''{{gap|1.5em}}}} {{накіравальная рыса|5em|height=1px}} <section end="Sirockaja"/> <section begin="Minaje"/>{{block center/s}} {{c|''Minaje…|памер=180%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-1.5em"></div> ''Minaje na świeci usienka:…</br> ''Szczaście, zdarouje, bahaćcie</br> ''Niczoha nielha satrymaci —</br> ''Minaje — chacia pamalenku… {{***2||70%|15|перад=0em|пасля=0em}} {{водступ|-2|em}}''Hladzisz i ni baczysz, a czujesz —</br> {{водступ|-2|em}}''Było, i prajszło, i nima…</br> {{водступ|-2|em}}''I tolki, tolki — paśla</br> {{водступ|-2|em}}''Taskliwa dy cicha sumujesz… {{***2||70%|15|перад=0em|пасля=0em}} ''Minaje usienka na świeci</br> ''Mou son, mou dumka jakaja…</br> ''I hora — nielha uhladzieci,</br> ''Jak usienienka czysta minaje… {{справа|'''''Antoni B.{{gap|1em}}}} {{block center/e}} {{накіравальная рыса|5em|height=1px}} <section end="Minaje"/> <section begin="Kalendar"/>{{c|'''Kalendar kaścielny.|памер=180%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> <center>{{larger|'''Studzień.}}</center> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> <div style="font-size:92%"> {{gap|1.5em}}22. Św. Wincenty, Mucz. radz. u Hiszpanii; buduczy dyakonam horacza szyryu wieru i za toje zamuczany u 304 h.; i św. Anastazy, rodam pers, syn czornakniżnika, pryniau chrest i ustupiu u klasztar dzie u 698 h. zamucz. z 70 druhimi.</br> {{gap|1.5em}}23. Ś. Rajmund, hiszpaniec, buduczy kanonikam, ustupiu u klasztar św. Dominika. Byu spawiednikam Papieża Hryhora IX i jenerałam daminikanau, pamier u 1275 h.</br> <section end="Kalendar"/><noinclude></noinclude> jt0dhvy0bffovisrvtxhefofewo0mi3 104 128533 296796 296787 2026-09-03T16:49:16Z Gleb Leo 2440 296796 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /><div style="font-size:92%"></noinclude><section begin="Kalendar"/>{{gap|1.5em}}24. Św. Tymofeusz B. M. Byu wuczniam św. Pauła i im pastauleny na biskupa Eferu, dzie u 97 h. zabity byu kamieńniami.</br> {{gap|1.5em}}25. Abchodzicca pamiatka nawarotu da wiery u Chrystusa Szauła, katory paśla nazywausia Paułam i horacza szyryu nawuku. Kaścioł Chrystusawa pa świecie, za szto nazwany Apostołam.</br> {{gap|1.5em}}26. Św. Polikarp B. M. syn pohanina u moładaści achryściusia i ad Św. Jana Apostała wyśw. na biskupa Smirny, kali nie zhareu u wahnie, dyk prabity byu sztyletam, pamier u 166 h.</br> {{gap|1.5em}}27. Św. Jan Chryzostym B. i D. K. syn wajawody carskaho u Syryi stauszysia ksiandzom wielmi pieknia kazau nawuki, za szto nazwali jaho zołata-wusnym — pa hrecku Chryzostym. — Paśla byu Patryarcham Carahradu, adtul wysłany u Armeniju dzie pamier u 407 h.</br> {{gap|1.5em}}28. Św. Cyryl B. rodam z Ehiptu, byu patryarcham Aleksandryi mnoha wyciarpieu i nawiarnuu nimała Nestoryanau, pamier u 444 hadu.</br> {{gap|1.5em}}29. Św. Franciszak Salezy, B. Byu synam hrafa, ale zhardziuszy bahactwami pryniau kapłanstwa. Wybrany na Biskupa Żenewy horacza pracawau dziela zbaulenia dusz, adznaczausia łahodnym, sałodkim charaktaram. Um. u 1622 hadu.</br> {{gap|1.5em}}30. Św. Martyna D. M. Była doczkaj naczalnika Rymu. Pa śmierci baćkou razdała bahactwy ubohim. Umierła zamuczena za wieru u 226 h.</br> {{gap|1.5em}}31. Św. Piotra W. z bahataj familii Nalasko. Z karalom Arahonii i św. Rajmondam Penafortam ustanawiu zakon N. M. Dziewy ad wykupu niawolnikau i byu pierszym ihumenam hetaho zakonu. Um. u 1256 h. Także św. Marceli udawy u Rymie. {{справа|''X. S. K.{{gap|2.5em}}}} </div> {{накіравальная рыса|5em|height=1px}} <section end="Kalendar"/> <section begin="Wiadomaści"/>{{c|'''Wiadomaści kaścielnyje.|памер=180%}} <div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:-0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing:0px;"> <center>'''Uwalnienie.</center> </div> {{gap|1.5em}}Ks. Jazep Kancler, u Kalwaryi pad Wilniaj, uwolnien na 3 miesiacy ad abawiazkou za toje, szto achryściu dzicia prawosłaunych baćkou. <div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:-0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing:0px;"> <center>'''Administratar dyecezyi Warszauskaj.</center> </div> {{gap|1.5em}}Na miejsce niaboszczyka Warszauskaho Arcybiskupa ks. Popiela, urad pryznau administratoram dyecezyi Jaho Wysoka-Prewielebnaść biskupa-sufragana ks. Ruszkiewicza. <div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:-0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing:0px;"> <center>'''Jubileusz ksiendza.</center> </div> {{gap|1.5em}}U Warszawi abchodzili 25-letni jubileusz ks. prałata Marcelaho Gadleuskaho. Ks. Gadleuski aprycz pracy czysta kaścielnaj, szmat czaho zrabiu dziela palepszeńnia żyćcia hramadzianskaho. Praz jaho u Warszawi zawiazałasia supołka rabotnikou chryścijan, supolka kas kredytnych, tawarystwo prytułku dziaciej Maryi, tawarystwo matak chryścijanskich i szmat druhich. <div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:-0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing:0px;"> <center>'''Śmierć kardynała.</center> </div> {{gap|1.5em}}U Wiedni pamior kardynał, arcybiskup Widenski, kniaź Nagiel. {{накіравальная рыса|5em|height=1px}} <section end="Wiadomaści"/> <section begin="Jezno"/>{{c|''Piszuć da nas.|памер=180%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-2em"></div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''M. Jezno,'''</span> Wilensk. hub. Trock. paw. Jezno maje usiaho 900 dusz życialou. Hetaj niewialiczkaj hramadcy ludziej prychodzicca ciażka, wielmi ciażka pracawać, bo na kożnyje 60 dusz, liczuczy użo tut kabiet i dziaciej, prypadaje adzin szynok. (u Jeźnie 15 szynkou!).</br> {{gap|1.5em}}Woś i wyżywi jak choczesz hetuju pjauku! A pjauka hałodnaj siadzieć nia lubie… Woś i zawichajucca naszyje miastaczkowyje pry pomaczy, prauda, akalicznych susiedau, dzie jaki hrosz papaści, kab skarej padatki zanieści u szynok. I tak użo uciahnulisia i złażylisia da hetaha chamuta, szto ni rady, ni kazańnia ksiendza tutejszaho niczoha nie pamahajuć.</br> {{gap|1.5em}}Na wiasnu maniacca prawić tutejszy kaścioł, bo użo wielmi jon zapuszczany. Dauno para: staradaunaja heta światynia — zbudawau jaje u 1675 hadu Michał Pac; u siaredzinie jeszcze i ciapier nimała pieknych i redkich malunkau. {{справа|''W. B.{{gap|2.5em}}}} <section end="Jezno"/> <section begin="Hudzi"/>{{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''W. Hudzi.'''</span> Wilensk. hub. Wilensk. p. Rukonskaj wołaści. Tutejszyje sielanie wielmi nierady i narekajuć, szto miejscowy kramnik razdurywaje wiaskowych dziaciej. Honiuczysia za nażywaj, nia pierabiraje hety handlar u sposabach zarabotku: daje jon dzieciam cukierki, pierniki, tytun za paru jajkou, babku sałomy i t. p. Skul hety tawar biarecca u dziaciej, chiba kramniku nia trudna dahadacca, dyk na szto-ż jon pryjmaje jaho? A ci nia lepsz było-b pryniać adtul samoha kramnika? {{справа|''Susied{{gap|2.5em}}}} <section end="Hudzi"/> <section begin="Hrodna"/>{{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Hrodna.'''</span> Czytajuczy pierszy i druhi numery pierszaj biełaruskaj katalickaj hazety, nieznanaja radaść zachapiła mianie. Cieszyusia ja z usiaho serca, dy ażno nia wierycca, szto woś i my, biełarusy, ureszci możemo mieć hazetu, drukawanaje słowo ab naszych patrebach, szto można ureszci i u naszaj rodnaj mowi hawaryć ab Bohu, ab wiery światoj, dowiedacca ab naszych bratoch katalikoch po cełamu świetu, ab Ajcu Światym — tym tak samo jak i u druhoj jakoj mowi — polskaj, ci inszaj.</br> {{gap|1.5em}}I uspomniłosia mnie, jak heta usie blizkije, bratskije narody: Sławiency, Czechi, Charwaty, Rusiny daunym dauno chwalać Boha, wuczacca wiery św. czytajuć kniżki prosta i lohka na mowi toj samaj, szto im ad pierszych dzion żyćcia użo była swojska, bo czuli jaje nad <section end="Hrodna"/><noinclude></noinclude> nrckhslb6386dem4nwsxp7qsolv57in 104 128534 296788 2026-09-03T12:49:42Z Gabix 3485 /* Не правераная */ Новая старонка: «большая-большая, ажъ цыцки по зямлѣ бовтаютца. «Зьѣсь яѐ ета вовчица!» — Ну, зьѣсь, данъ здѣсь, што жъ дзѣлаць: воля Божая! Ета вовчица понюхала, понюхала кобылу, и пошла у лѣсъ. Кобыла ўслѣдъ за ёй. «Вотъ жа, говораць, таточка: пропадзѐць кобыла — пошла ўсл...» 296788 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Gabix" /></noinclude>большая-большая, ажъ цыцки по зямлѣ бовтаютца. «Зьѣсь яѐ ета вовчица!» — Ну, зьѣсь, данъ здѣсь, што жъ дзѣлаць: воля Божая! Ета вовчица понюхала, понюхала кобылу, и пошла у лѣсъ. Кобыла ўслѣдъ за ёй. «Вотъ жа, говораць, таточка: пропадзѐць кобыла — пошла ўслѣдъ за вовчицай.» Вовчица, якъ пришла ў лѣсъ, сычасъ чаловѣчьчимъ шталтомъ родзила сына. Услѣдъ за ёй кобыла родзила сына чаловѣчьчимъ шталтомъ. {{Водступ|2|em}}Гэтые сыны ростуць не по годахъ, да по часахъ, не по часахъ, да по минутахъ. Удалѝсь яны одзинъ у водзинъ: волосъ у волосъ, голосъ у голосъ. А пригожіе — однимъ словомъ, якъ кровъ зъ молокомъ. Выросли яны, и пошли сабѣ по лясу, за руки побравши. Ици, дакъ ици, ици, дакъ ици — сустракая ихъ лясникъ — старикъ: «Здрастви, рабяты!» — Здрастви, старикъ! — «Вы откудова?» — Ня вѣдаемъ! — «Хто вы такіе?» —Ня вѣдаемъ! «Якого вы сяленьня?» — Ня вѣдаемъ! — «Якія губерни?» — Ня вѣдаемъ! — «Хто ваши бацьки и маць?» — Ня вѣдаемъ! — «Ци хращоные вы?» — Ня вѣдаемъ! — «Ну, добро; ходзиця со мной!» Ёнъ узявъ ихъ да привёвъ домовъ. И говора на хозяйку: «ци знаешъ што? Я найшовъ сабѣ мальцовъ. Пытаю ¢ ихъ: откуль вы? — Ня вѣдаемъ. Якъ зовуць? — Ня вѣдаемъ. Ци хращоные вы? — Ня вѣдаемъ. Дакъ треба ихъ перахрисциць!» — Дакъ што жъ? треба, дакъ треба! Собрали кумовъ, отвяли къ попу, и перахрисцили. Попъ вовчицыному сыну давъ имя Романъ, а кобылиному Иванъ. {{Водступ|2|em}}Цяперъ жа, етые мальцы стали у яго жиць. Лясникъ выучивъ ихъ грамоци, што самъ знавъ. Жили, жили яны, а по́сли надумалися: «што мы, братъ, тутъ будземъ жиць! По́йдземъ сабѣ разныхъ языковъ доходзиць!» Во й пошли. Уходзюць у городъ, сустракая ихъ отразу городничій. «Вы откуль, рабяты?» — Ня вѣдаемъ! «Хто вы такіе?» — Ня вѣдаемъ! — «Хто ваши бацьки — маць?» — Ня вѣдаемъ! — «Ходзиця со мною!» Привёвъ ихъ у сиротское и говора дозорщику: «призирай получьче за етыми мальцами! Якъ будуць яны приниматца за грамоту, дакъ пускай у святый дзень по го́роду; а ня будуць приниматца, дакъ и ў святый дзень дзяржи!» Етые мальцы за мѣсяцъ пройшли уси ихные класы. Приходзя етый городничій узнаць про ихъ. «Што етые мальцы?» спрашуя ёнъ у дозорщика. — О, етыя мальцы дужо хорошо понимаюць! Коли бъ уси такіе мальцы, дакъ я бъ и думаць забывъ!.. Отъ, ёнъ ихъ пусцивъ на другій мѣсяцъ у городъ погуляць. Етые мальцы ходзили, ходзили по городу, посли вышли за городъ и написали таблицу. «Вотъ, братъ, говора: твоя матушка кобыла, а моя матушка — вовчица. Станя табѣ тошно да нудно, ты прихо́дзь къ етому слупу; станя мнѣ тошно да нудно, я приду къ етому слупу. Ты ступай у правую сторону̀, я пойду у лѣвую!» Кобылинъ сынъ пошовъ у правую сторону, а вовчихинъ пошовъ у лѣвую. {{Водступ|2|em}}Етый, правой стороной, ици, дакъ ици, ици, дакъ ици, ици, дакъ ици — приходзя къ мору. Идзѐць коло мора, ажъ ляжиць морській ракъ. «Ахъ, говора, Господзи! Кольки на свѣци проживъ, не довялось мо́рськаго рака побачиць, а цяперъ во, ня то, што побачу, дакъ и покушаю!» А ракъ етый отвѣщая: ахъ, говора, Иванъ Ивановичъ—Кобылинъ сынъ! Да ты мною подъѣсци не подъясѝ, а тольки съ свѣту перавядзѐшъ. А коли Бога боисься, лучьче ўкинь мяне ў мора: я табѣ ў лихую годзину знадоблюся! Ёнъ яго ўзявъ да ў мора и ўкинувъ. Пошовъ дальше. Ици, дакъ ици, ици, дакъ ици, ици, дакъ ици, и ўбачивъ енъ морськую рыбу. И говора: «ахъ, Господзи! кольки на свѣци проживъ, а ниразу морськія рыбы ня бачивъ, а цяперъ во довяло́сь ня тольки<noinclude></noinclude> 0cg8sdke8tzk5zqoxy76hmhgiscup8w 296789 296788 2026-09-03T12:50:13Z Gabix 3485 296789 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Gabix" /></noinclude>большая-большая, ажъ цыцки по зямлѣ бовтаютца. «Зьѣсь яѐ ета вовчица!» — Ну, зьѣсь, дакъ зьѣсь, што жъ дзѣлаць: воля Божая! Ета вовчица понюхала, понюхала кобылу, и пошла у лѣсъ. Кобыла ўслѣдъ за ёй. «Вотъ жа, говораць, таточка: пропадзѐць кобыла — пошла ўслѣдъ за вовчицай.» Вовчица, якъ пришла ў лѣсъ, сычасъ чаловѣчьчимъ шталтомъ родзила сына. Услѣдъ за ёй кобыла родзила сына чаловѣчьчимъ шталтомъ. {{Водступ|2|em}}Гэтые сыны ростуць не по годахъ, да по часахъ, не по часахъ, да по минутахъ. Удалѝсь яны одзинъ у водзинъ: волосъ у волосъ, голосъ у голосъ. А пригожіе — однимъ словомъ, якъ кровъ зъ молокомъ. Выросли яны, и пошли сабѣ по лясу, за руки побравши. Ици, дакъ ици, ици, дакъ ици — сустракая ихъ лясникъ — старикъ: «Здрастви, рабяты!» — Здрастви, старикъ! — «Вы откудова?» — Ня вѣдаемъ! — «Хто вы такіе?» —Ня вѣдаемъ! «Якого вы сяленьня?» — Ня вѣдаемъ! — «Якія губерни?» — Ня вѣдаемъ! — «Хто ваши бацьки и маць?» — Ня вѣдаемъ! — «Ци хращоные вы?» — Ня вѣдаемъ! — «Ну, добро; ходзиця со мной!» Ёнъ узявъ ихъ да привёвъ домовъ. И говора на хозяйку: «ци знаешъ што? Я найшовъ сабѣ мальцовъ. Пытаю ¢ ихъ: откуль вы? — Ня вѣдаемъ. Якъ зовуць? — Ня вѣдаемъ. Ци хращоные вы? — Ня вѣдаемъ. Дакъ треба ихъ перахрисциць!» — Дакъ што жъ? треба, дакъ треба! Собрали кумовъ, отвяли къ попу, и перахрисцили. Попъ вовчицыному сыну давъ имя Романъ, а кобылиному Иванъ. {{Водступ|2|em}}Цяперъ жа, етые мальцы стали у яго жиць. Лясникъ выучивъ ихъ грамоци, што самъ знавъ. Жили, жили яны, а по́сли надумалися: «што мы, братъ, тутъ будземъ жиць! По́йдземъ сабѣ разныхъ языковъ доходзиць!» Во й пошли. Уходзюць у городъ, сустракая ихъ отразу городничій. «Вы откуль, рабяты?» — Ня вѣдаемъ! «Хто вы такіе?» — Ня вѣдаемъ! — «Хто ваши бацьки — маць?» — Ня вѣдаемъ! — «Ходзиця со мною!» Привёвъ ихъ у сиротское и говора дозорщику: «призирай получьче за етыми мальцами! Якъ будуць яны приниматца за грамоту, дакъ пускай у святый дзень по го́роду; а ня будуць приниматца, дакъ и ў святый дзень дзяржи!» Етые мальцы за мѣсяцъ пройшли уси ихные класы. Приходзя етый городничій узнаць про ихъ. «Што етые мальцы?» спрашуя ёнъ у дозорщика. — О, етыя мальцы дужо хорошо понимаюць! Коли бъ уси такіе мальцы, дакъ я бъ и думаць забывъ!.. Отъ, ёнъ ихъ пусцивъ на другій мѣсяцъ у городъ погуляць. Етые мальцы ходзили, ходзили по городу, посли вышли за городъ и написали таблицу. «Вотъ, братъ, говора: твоя матушка кобыла, а моя матушка — вовчица. Станя табѣ тошно да нудно, ты прихо́дзь къ етому слупу; станя мнѣ тошно да нудно, я приду къ етому слупу. Ты ступай у правую сторону̀, я пойду у лѣвую!» Кобылинъ сынъ пошовъ у правую сторону, а вовчихинъ пошовъ у лѣвую. {{Водступ|2|em}}Етый, правой стороной, ици, дакъ ици, ици, дакъ ици, ици, дакъ ици — приходзя къ мору. Идзѐць коло мора, ажъ ляжиць морській ракъ. «Ахъ, говора, Господзи! Кольки на свѣци проживъ, не довялось мо́рськаго рака побачиць, а цяперъ во, ня то, што побачу, дакъ и покушаю!» А ракъ етый отвѣщая: ахъ, говора, Иванъ Ивановичъ—Кобылинъ сынъ! Да ты мною подъѣсци не подъясѝ, а тольки съ свѣту перавядзѐшъ. А коли Бога боисься, лучьче ўкинь мяне ў мора: я табѣ ў лихую годзину знадоблюся! Ёнъ яго ўзявъ да ў мора и ўкинувъ. Пошовъ дальше. Ици, дакъ ици, ици, дакъ ици, ици, дакъ ици, и ўбачивъ енъ морськую рыбу. И говора: «ахъ, Господзи! кольки на свѣци проживъ, а ниразу морськія рыбы ня бачивъ, а цяперъ во довяло́сь ня тольки<noinclude></noinclude> qedj70lwsibyokwinx3ssewx94clbkd 0 128535 296791 2026-09-03T16:43:10Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Laczyciesia | безаўтара = | год = 27 студзеня 1913 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/3/U niadzielu|U niadzielu]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1913/3/Sirockaja dola|Sirockaja dola]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1913....» 296791 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Laczyciesia | безаўтара = | год = 27 студзеня 1913 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/3/U niadzielu|U niadzielu]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1913/3/Sirockaja dola|Sirockaja dola]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1913. № 3.pdf" from="1" to="2" tosection="Laczyciesia" fromsection="Laczyciesia" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Laczyciesia}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]] [[Катэгорыя:Медыцына]] 3q18b92hy5o98dfkcvksd99ylajkodh 0 128536 296793 2026-09-03T16:44:55Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Sirockaja dola | аўтар = Язэп Шпэт | год = 27 студзеня 1913 году | пераклад = | секцыя = Апавяданьне | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/3/Laczyciesia|Laczyciesia]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1913/3/Minaje…|Minaje…]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 19...» 296793 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Sirockaja dola | аўтар = Язэп Шпэт | год = 27 студзеня 1913 году | пераклад = | секцыя = Апавяданьне | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/3/Laczyciesia|Laczyciesia]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1913/3/Minaje…|Minaje…]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1913. № 3.pdf" from="2" to="3" tosection="Sirockaja" fromsection="Sirockaja" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Sirockaja dola (Шпэт)}} [[Катэгорыя:Апавяданні Язэпа Шпэта]] o2kowdt747sjlb59rri9jph2n4sfetx 14 128537 296794 2026-09-03T16:46:03Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «[[Катэгорыя:Проза паводле аўтараў|Шпэт, Язэп]] [[Катэгорыя:Апавяданні паводле аўтараў|Шпэт, Язэп]] [[Катэгорыя:Язэп Шпэт]] [[Катэгорыя:Беларуская проза|Шпэт, Язэп]]» 296794 wikitext text/x-wiki [[Катэгорыя:Проза паводле аўтараў|Шпэт, Язэп]] [[Катэгорыя:Апавяданні паводле аўтараў|Шпэт, Язэп]] [[Катэгорыя:Язэп Шпэт]] [[Катэгорыя:Беларуская проза|Шпэт, Язэп]] 0wzq0w4c5jt3eg9an257fy2cenwh4ug 0 128538 296795 2026-09-03T16:47:33Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Minaje… | аўтар = Антон Бычкоўскі | год = 27 студзеня 1913 году | пераклад = | секцыя = Верш | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/3/Sirockaja dola|Sirockaja dola]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1913/3/Kalendar kaścielny|Kalendar kaścielny. Studzień]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак...» 296795 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Minaje… | аўтар = Антон Бычкоўскі | год = 27 студзеня 1913 году | пераклад = | секцыя = Верш | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/3/Sirockaja dola|Sirockaja dola]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1913/3/Kalendar kaścielny|Kalendar kaścielny. Studzień]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1913. № 3.pdf" from="3" to="3" tosection="Minaje" fromsection="Minaje" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Minaje… (Бычкоўскі)}} [[Катэгорыя:Вершы Антона Бычкоўскага]] lqrbcnyb7igz96ll5cttn4h2g4t8nfa 0 128539 296797 2026-09-03T16:50:03Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Kalendar kaścielny. Studzień | безаўтара = | год = 27 студзеня 1913 году | пераклад = | секцыя = Верш | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/3/Minaje…|Minaje…]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1913/3/Wiadomaści kaścielnyje|Wiadomaści kaścielnyje]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index...» 296797 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Kalendar kaścielny. Studzień | безаўтара = | год = 27 студзеня 1913 году | пераклад = | секцыя = Верш | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/3/Minaje…|Minaje…]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1913/3/Wiadomaści kaścielnyje|Wiadomaści kaścielnyje]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1913. № 3.pdf" from="3" to="4" tosection="Kalendar" fromsection="Kalendar" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Kalendar kaścielny. Studzień}} [[Катэгорыя:Літургічныя календары]] ezz4hc8bkup4k1aa2ztz741y2k78nrc 296799 296797 2026-09-03T16:51:30Z Gleb Leo 2440 296799 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Kalendar kaścielny. Studzień | безаўтара = | год = 27 студзеня 1913 году | пераклад = | секцыя = Каляндар | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/3/Minaje…|Minaje…]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1913/3/Wiadomaści kaścielnyje|Wiadomaści kaścielnyje]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1913. № 3.pdf" from="3" to="4" tosection="Kalendar" fromsection="Kalendar" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Kalendar kaścielny. Studzień}} [[Катэгорыя:Літургічныя календары]] eba0f58zexijgvdsal13ihbs60kgwgb 0 128540 296798 2026-09-03T16:51:18Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Wiadomaści kaścielnyje | безаўтара = | год = 27 студзеня 1913 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/3/Kalendar kaścielny|Kalendar kaścielny. Studzień]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1913/3/Piszuć da nas/M. Jezno|M. Jezno]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-па...» 296798 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Wiadomaści kaścielnyje | безаўтара = | год = 27 студзеня 1913 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/3/Kalendar kaścielny|Kalendar kaścielny. Studzień]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1913/3/Piszuć da nas/M. Jezno|M. Jezno]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1913. № 3.pdf" from="4" to="4" tosection="Wiadomaści" fromsection="Wiadomaści" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Wiadomaści kaścielnyje}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]] [[Катэгорыя:Каталіцтва]] mv4ovjs825mbjrbazais0ytv9d4pft7 0 128541 296800 2026-09-03T16:52:40Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = M. Jezno | безаўтара = | год = 27 студзеня 1913 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/3/Wiadomaści kaścielnyje|Wiadomaści kaścielnyje]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1913/3/Piszuć da nas/W. Hudzi|W. Hudzi]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <page...» 296800 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = M. Jezno | безаўтара = | год = 27 студзеня 1913 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/3/Wiadomaści kaścielnyje|Wiadomaści kaścielnyje]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1913/3/Piszuć da nas/W. Hudzi|W. Hudzi]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1913. № 3.pdf" from="4" to="4" tosection="Jezno" fromsection="Jezno" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:M. Jezno}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]] [[Катэгорыя:Езна]] fm15hc28nearumdagi1iy8978k7e4nt 14 128542 296801 2026-09-03T16:53:35Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Зьвязаныя праекты}}{{Вікіпэдыя|Езна|Езна}} [[Катэгорыя:Гарады Літвы]] [[Катэгорыя:Прэнскі раён]]» 296801 wikitext text/x-wiki {{Зьвязаныя праекты}}{{Вікіпэдыя|Езна|Езна}} [[Катэгорыя:Гарады Літвы]] [[Катэгорыя:Прэнскі раён]] tgw2drp88b9725s6u7cbkhe2117asy0 0 128543 296802 2026-09-03T17:00:19Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = W. Hudzi | безаўтара = | год = 27 студзеня 1913 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/3/Piszuć da nas/M. Jezno|M. Jezno]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1913/3/Piszuć da nas/Hrodna|Hrodna]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1...» 296802 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = W. Hudzi | безаўтара = | год = 27 студзеня 1913 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/3/Piszuć da nas/M. Jezno|M. Jezno]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1913/3/Piszuć da nas/Hrodna|Hrodna]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1913. № 3.pdf" from="4" to="4" tosection="Hudzi" fromsection="Hudzi" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:W. Hudzi}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]] [[Катэгорыя:Гудзі (Віленскі раён)]] kbx5uze0wfuyn3j4oxdnf782s3g2z3t 14 128544 296803 2026-09-03T17:00:58Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{Зьвязаныя праекты}}{{Вікіпэдыя|Гудзі (Віленскі раён)|Гудзі (Віленскі раён)}} [[Катэгорыя:Вёскі Літвы]] [[Катэгорыя:Віленскі раён]]» 296803 wikitext text/x-wiki {{Зьвязаныя праекты}}{{Вікіпэдыя|Гудзі (Віленскі раён)|Гудзі (Віленскі раён)}} [[Катэгорыя:Вёскі Літвы]] [[Катэгорыя:Віленскі раён]] 16f1126gwwdsorp4viq719tfqcuaf5w 104 128545 296804 2026-09-03T17:09:35Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «kałyskaj ad maciary, bo hawaryli pierszyje słowy u joj da Boha, da słonka i kwietkau.</br> {{gap|1.5em}}I paczali zlotwacca dumki, czytajuczy pierszuju hazetu katalickaju, czamu heta tak douha nia mieu usiaho hetaho tolki nasz biełaruski narod? Prauda, my ciomnyje, my zahnanyje douhije wieki u pracy ciażkaj nie mahli i nia mieli nawat prawa padumać ab ułasnych patrebach.</br> {{gap|1.5em}}Znajoma mnie użo dawoli dauno „Nasza Niwa“ — dobra hazet...» 296804 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>kałyskaj ad maciary, bo hawaryli pierszyje słowy u joj da Boha, da słonka i kwietkau.</br> {{gap|1.5em}}I paczali zlotwacca dumki, czytajuczy pierszuju hazetu katalickaju, czamu heta tak douha nia mieu usiaho hetaho tolki nasz biełaruski narod? Prauda, my ciomnyje, my zahnanyje douhije wieki u pracy ciażkaj nie mahli i nia mieli nawat prawa padumać ab ułasnych patrebach.</br> {{gap|1.5em}}Znajoma mnie użo dawoli dauno „Nasza Niwa“ — dobra hazeta, ale nie stawało tam taho, czaho tak nam potreba, czaho żadaje nasza dusza. I woś ja tak mocna ucieszyusia, szto bliżycca toj czas, kali i my narouni z druhimi ludźmi u naszaj prostaj, a swajoj, baćkauskaj mowi ad Boha nam danaj, mahczymiemo ab Bohu, wiery czytać, hawaryć. — Nia tolki u chaci majej, ale i pa chatach usich maich susiedau budzie wasza hazeta żadanym haściom. Niechaj Boh wam pamahaje u waszaj raboci, bo Jon sam dau usie mowy na świeci, kab na usich Jaho wychwalać. {{справа|''F. Becz.{{gap|2.5em}}}} {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Sakolski pawiet Hrodz. hub.'''</span> Pamiż naszych paletkau, jak u nas ich nazywajuć — Jaćwiź, jość, bytcam nasypanaja sumysla, horka. Staryje ludzi bajuć, szto tam, kali prylażyć wucha da ziamli, — czutny zwany. Nieszta niawierycca, kab heta była prauda. Ciekawa było-b dawiedacca skul heta horka i skul takoje dziunoje nazwańnie paletka — Jaćwiź? Mo Redakcija „Biełarusa“ pamahła-b supakoić maju i maich susiedau ciekawaść? {{справа|''Huterski.{{gap|2.5em}}}} {{накіравальная рыса|5em|height=1px}} {{c|'''Szto czuwać.|памер=180%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-1.5em"></div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Wilnia.'''</span> Dwa kanduktary, służyuszyje na czuhuncy, dastali nowyje kazionnyje każuhi. Każuhi hetyje mieli na siabie adzin dzień, a na druhi pamierli.</br> {{gap|1.5em}}Dachtary znajszli, szto każuchi hetyje byli paszyty sa skurak chworych na karbunkuł awieczak.</br> = U zaścienku Kukieliszkach, święc. p. wykryli adzin prypadak sybirskaho trondu. Adzin czaławiek pamior, druhi chwory.</br> = 22 studnia u maj, Kempy trock. paw. pastuch Turouski paświu skacinu u poli i uhledziu szto adzin byk lotaje jak szalony, kidajuczysia da skaciny. Turouski padyjszou da jaho i udaryu puhaj; byk chapiu jaho na rohi i, rasparouszy żywot, kinuu, wob ziamlu. Pastuch pamier.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Pieciarburh.'''</span> U departamenci palicii apracowywajuć prajekt pierameny paszpartnaj ustawy. Maniacca paszparty źnisztożyć. Można budzie dakazywać swaju asobu usiakimi druhimi papierami; ale budzie pawialiczena sudnaja kara za prażywańnie pad czużym prozwiszczam.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Libawa.'''</span> Na mory bura. Parachod „Gienierał Hurko“, zachoplany buraj, u chwili kali padpływau da bierahu — zatanuu.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Łapy,'''</span>U hetych dnioch na stancii Łapy, troch niejakich ludziej napali na budacznika czuhunki i pryhraziuszy, szto zastrelać jaho, kazali zawiaści da wialikaha mostu na reczcy Narwi. Ahledziuszy dobra belki, dy filary, wymiaryuszy daużyniu, dy szyryniu mostu, jany szczeźli u ciemnacie. Dahadywajucca, szto heta byli szpiehi.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Czenstachowa.'''</span> U autorak 8 studnia a 5 hadzinie zrańnia u składzi muzycznych instrumentau Porasa paczausia pażar, i chacia pażarniki pryjechali u skoraści, skład zhareu; u nim byli złożeny 32 skryni s pryadami da nowych arhanou dla Jasnohorskaho klasztoru. Usie każuć, szto pażar paczausia s padpału.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Makiedonija,'''</span> (Bałkany). U wioscy Sinekli aposznimi czasami było wialikaje świata. Buduczy pad turkami, życiali wioski byli usie mahametanami, jak i ich haspadary. — Ciapier-że, kali zapanawali nad imi Bałhary, usie da adnaho — u liczbie 700 dusz, pryzwauszy sa stalicy Bałharyi chreścijańskich duchounikau, pryniali św. chrest. Mużczyny skinuli z haławy tureckije szapki (turbany i feski), a kabiety — mahametanki — chusty z twary (kabiety mahametanki chodziać s zakrytymi twarami).</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Pekin'''</span> (Kitaj). Kitajski urad manicca wiasnoj pasłać wojska prociu Manholii, katora nidauna ad Kitajszczyny addzialiłasia i ciapier pryznaje siabie asobnym hasudarstwam. Rasieja ciapier apiakujecca Manholijej. {{накіравальная рыса|5em|height=1px}} {{c|'''Wiestki z zahranicy.|памер=180%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-1.5em"></div> <center>{{larger|'''Wajna na Bałkanach —}}</center> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> jak i treba było spadziewacca — paczałasia znou. Rady predstaunikou hłauniejszych hasudarstwou niezoha nie pamahli. Czamu? Musić-to ani Tureczczyna, ani Bałkanskije wajujeczyje sławianskije narody uszczyraść hetych rad nie {{перанос пачатак|zu|sim}}<noinclude></noinclude> a4ly82y9l4iy5810lghe0z39w3jzhxp 296805 296804 2026-09-03T17:12:42Z RAleh111 4658 296805 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>kałyskaj ad maciary, bo hawaryli pierszyje słowy u joj da Boha, da słonka i kwietkau.</br> {{gap|1.5em}}I paczali zlotwacca dumki, czytajuczy pierszuju hazetu katalickaju, czamu heta tak douha nia mieu usiaho hetaho tolki nasz biełaruski narod? Prauda, my ciomnyje, my zahnanyje douhije wieki u pracy ciażkaj nie mahli i nia mieli nawat prawa padumać ab ułasnych patrebach.</br> {{gap|1.5em}}Znajoma mnie użo dawoli dauno „Nasza Niwa“ — dobra hazeta, ale nie stawało tam taho, czaho tak nam potreba, czaho żadaje nasza dusza. I woś ja tak mocna ucieszyusia, szto bliżycca toj czas, kali i my narouni z druhimi ludźmi u naszaj prostaj, a swajoj, baćkauskaj mowi ad Boha nam danaj, mahczymiemo ab Bohu, wiery czytać, hawaryć. — Nia tolki u chaci majej, ale i pa chatach usich maich susiedau budzie wasza hazeta żadanym haściom. Niechaj Boh wam pamahaje u waszaj raboci, bo Jon sam dau usie mowy na świeci, kab na usich Jaho wychwalać. {{справа|''F. Becz.{{gap|2.5em}}}} {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Sakolski pawiet Hrodz. hub.'''</span> Pamiż naszych paletkau, jak u nas ich nazywajuć — Jaćwiź, jość, bytcam nasypanaja sumysla, horka. Staryje ludzi bajuć, szto tam, kali prylażyć wucha da ziamli, — czutny zwany. Nieszta niawierycca, kab heta była prauda. Ciekawa było-b dawiedacca skul heta horka i skul takoje dziunoje nazwańnie paletka — Jaćwiź? Mo Redakcija „Biełarusa“ pamahła-b supakoić maju i maich susiedau ciekawaść? {{справа|''Huterski.{{gap|2.5em}}}} {{накіравальная рыса|5em|height=1px}} {{c|'''Szto czuwać.|памер=180%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-1.5em"></div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Wilnia.'''</span> Dwa kanduktary, służyuszyje na czuhuncy, dastali nowyje kazionnyje każuhi. Każuhi hetyje mieli na siabie adzin dzień, a na druhi pamierli.</br> {{gap|1.5em}}Dachtary znajszli, szto każuchi hetyje byli paszyty sa skurak chworych na karbunkuł awieczak.</br> = U zaścienku Kukieliszkach, święc. p. wykryli adzin prypadak sybirskaho trondu. Adzin czaławiek pamior, druhi chwory.</br> = 22 studnia u maj, Kempy trock. paw. pastuch Turouski paświu skacinu u poli i uhledziu szto adzin byk lotaje jak szalony, kidajuczysia da skaciny. Turouski padyjszou da jaho i udaryu puhaj; byk chapiu jaho na rohi i, rasparouszy żywot, kinuu, wob ziamlu. Pastuch pamier.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Pieciarburh.'''</span> U departamenci palicii apracowywajuć prajekt pierameny paszpartnaj ustawy. Maniacca paszparty źnisztożyć. Można budzie dakazywać swaju asobu usiakimi druhimi papierami; ale budzie pawialiczena sudnaja kara za prażywańnie pad czużym prozwiszczam.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Libawa.'''</span> Na mory bura. Parachod „Gienierał Hurko“, zachoplany buraj, u chwili kali padpływau da bierahu — zatanuu.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Łapy,'''</span>U hetych dnioch na stancii Łapy, troch niejakich ludziej napali na budacznika czuhunki i pryhraziuszy, szto zastrelać jaho, kazali zawiaści da wialikaha mostu na reczcy Narwi. Ahledziuszy dobra belki, dy filary, wymiaryuszy daużyniu, dy szyryniu mostu, jany szczeźli u ciemnacie. Dahadywajucca, szto heta byli szpiehi.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Czenstachowa.'''</span> U autorak 8 studnia a 5 hadzinie zrańnia u składzi muzycznych instrumentau Porasa paczausia pażar, i chacia pażarniki pryjechali u skoraści, skład zhareu; u nim byli złożeny 32 skryni s pryadami da nowych arhanou dla Jasnohorskaho klasztoru. Usie każuć, szto pażar paczausia s padpału.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Makiedonija,'''</span> (Bałkany). U wioscy Sinekli aposznimi czasami było wialikaje świata. Buduczy pad turkami, życiali wioski byli usie mahametanami, jak i ich haspadary. — Ciapier-że, kali zapanawali nad imi Bałhary, usie da adnaho — u liczbie 700 dusz, pryzwauszy sa stalicy Bałharyi chreścijańskich duchounikau, pryniali św. chrest. Mużczyny skinuli z haławy tureckije szapki (turbany i feski), a kabiety — mahametanki — chusty z twary (kabiety mahametanki chodziać s zakrytymi twarami).</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Pekin'''</span> (Kitaj). Kitajski urad manicca wiasnoj pasłać wojska prociu Manholii, katora nidauna ad Kitajszczyny addzialiłasia i ciapier pryznaje siabie asobnym hasudarstwam. Rasieja ciapier apiakujecca Manholijej. {{накіравальная рыса|5em|height=1px}} {{c|'''Wiestki z zahranicy.|памер=180%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> <center>{{larger|'''Wajna na Bałkanach —}}</center> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> jak i treba było spadziewacca — paczałasia znou. Rady predstaunikou hłauniejszych hasudarstwou niezoha nie pamahli. Czamu? Musić-to ani Tureczczyna, ani Bałkanskije wajujeczyje sławianskije narody uszczyraść hetych rad nie {{перанос пачатак|zu|sim}}<noinclude></noinclude> 8fkrxxy919zdnsnxcwkncpg7k5wrmop 296807 296805 2026-09-03T19:48:58Z Gleb Leo 2440 296807 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Hrodna"/>kałyskaj ad maciary, bo hawaryli pierszyje słowy u joj da Boha, da słonka i kwietkau.</br> {{gap|1.5em}}I paczali zlotwacca dumki, czytajuczy pierszuju hazetu katalickaju, czamu heta tak douha nia mieu usiaho hetaho tolki nasz biełaruski narod? Prauda, my ciomnyje, my zahnanyje douhije wieki u pracy ciażkaj nie mahli i nia mieli nawat prawa padumać ab ułasnych patrebach.</br> {{gap|1.5em}}Znajoma mnie użo dawoli dauno „Nasza Niwa“ — dobra hazeta, ale nie stawało tam taho, czaho tak nam potreba, czaho żadaje nasza dusza. I woś ja tak mocna ucieszyusia, szto bliżycca toj czas, kali i my narouni z druhimi ludźmi u naszaj prostaj, a swajoj, baćkauskaj mowi ad Boha nam danaj, mahczymiemo ab Bohu, wiery czytać, hawaryć. — Nia tolki u chaci majej, ale i pa chatach usich maich susiedau budzie wasza hazeta żadanym haściom. Niechaj Boh wam pamahaje u waszaj raboci, bo Jon sam dau usie mowy na świeci, kab na usich Jaho wychwalać. {{справа|''F. Becz.{{gap|2.5em}}}} <section end="Hrodna"/> <section begin="Sakolski"/>{{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Sakolski pawiet Hrodz. hub.'''</span> Pamiż naszych paletkau, jak u nas ich nazywajuć — Jaćwiź, jość, bytcam nasypanaja sumysla, horka. Staryje ludzi bajuć, szto tam, kali prylażyć wucha da ziamli, — czutny zwany. Nieszta niawierycca, kab heta była prauda. Ciekawa było-b dawiedacca skul heta horka i skul takoje dziunoje nazwańnie paletka — Jaćwiź? Mo Redakcija „Biełarusa“ pamahła-b supakoić maju i maich susiedau ciekawaść? {{справа|''Huterski.{{gap|2.5em}}}} {{накіравальная рыса|5em|height=1px}} <section end="Sakolski"/> <section begin="Szto"/>{{c|'''Szto czuwać.|памер=180%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-1.5em"></div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Wilnia.'''</span> Dwa kanduktary, służyuszyje na czuhuncy, dastali nowyje kazionnyje każuhi. Każuhi hetyje mieli na siabie adzin dzień, a na druhi pamierli.</br> {{gap|1.5em}}Dachtary znajszli, szto każuchi hetyje byli paszyty sa skurak chworych na karbunkuł awieczak.</br> = U zaścienku Kukieliszkach, święc. p. wykryli adzin prypadak sybirskaho trondu. Adzin czaławiek pamior, druhi chwory.</br> = 22 studnia u maj, Kempy trock. paw. pastuch Turouski paświu skacinu u poli i uhledziu szto adzin byk lotaje jak szalony, kidajuczysia da skaciny. Turouski padyjszou da jaho i udaryu puhaj; byk chapiu jaho na rohi i, rasparouszy żywot, kinuu, wob ziamlu. Pastuch pamier.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Pieciarburh.'''</span> U departamenci palicii apracowywajuć prajekt pierameny paszpartnaj ustawy. Maniacca paszparty źnisztożyć. Można budzie dakazywać swaju asobu usiakimi druhimi papierami; ale budzie pawialiczena sudnaja kara za prażywańnie pad czużym prozwiszczam.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Libawa.'''</span> Na mory bura. Parachod „Gienierał Hurko“, zachoplany buraj, u chwili kali padpływau da bierahu — zatanuu.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Łapy,'''</span>U hetych dnioch na stancii Łapy, troch niejakich ludziej napali na budacznika czuhunki i pryhraziuszy, szto zastrelać jaho, kazali zawiaści da wialikaha mostu na reczcy Narwi. Ahledziuszy dobra belki, dy filary, wymiaryuszy daużyniu, dy szyryniu mostu, jany szczeźli u ciemnacie. Dahadywajucca, szto heta byli szpiehi.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Czenstachowa.'''</span> U autorak 8 studnia a 5 hadzinie zrańnia u składzi muzycznych instrumentau Porasa paczausia pażar, i chacia pażarniki pryjechali u skoraści, skład zhareu; u nim byli złożeny 32 skryni s pryadami da nowych arhanou dla Jasnohorskaho klasztoru. Usie każuć, szto pażar paczausia s padpału.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Makiedonija,'''</span> (Bałkany). U wioscy Sinekli aposznimi czasami było wialikaje świata. Buduczy pad turkami, życiali wioski byli usie mahametanami, jak i ich haspadary. — Ciapier-że, kali zapanawali nad imi Bałhary, usie da adnaho — u liczbie 700 dusz, pryzwauszy sa stalicy Bałharyi chreścijańskich duchounikau, pryniali św. chrest. Mużczyny skinuli z haławy tureckije szapki (turbany i feski), a kabiety — mahametanki — chusty z twary (kabiety mahametanki chodziać s zakrytymi twarami).</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Pekin'''</span> (Kitaj). Kitajski urad manicca wiasnoj pasłać wojska prociu Manholii, katora nidauna ad Kitajszczyny addzialiłasia i ciapier pryznaje siabie asobnym hasudarstwam. Rasieja ciapier apiakujecca Manholijej. {{накіравальная рыса|5em|height=1px}} <section end="Szto"/> <section begin="Wiestki"/>{{c|'''Wiestki z zahranicy.|памер=180%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> <center>{{larger|'''Wajna na Bałkanach —}}</center> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> jak i treba było spadziewacca — paczałasia znou. Rady predstaunikou hłauniejszych hasudarstwou niezoha nie pamahli. Czamu? Musić-to ani Tureczczyna, ani Bałkanskije wajujeczyje sławianskije narody uszczyraść hetych rad nie {{перанос пачатак|zu|sim}} <section end="Wiestki"/><noinclude></noinclude> ilnxiefnywj4k54tymp570fix5in33i 296813 296807 2026-09-04T08:06:57Z RAleh111 4658 296813 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Hrodna"/>kałyskaj ad maciary, bo hawaryli pierszyje słowy u joj da Boha, da słonka i kwietkau.</br> {{gap|1.5em}}I paczali zlotwacca dumki, czytajuczy pierszuju hazetu katalickaju, czamu heta tak douha nia mieu usiaho hetaho tolki nasz biełaruski narod? Prauda, my ciomnyje, my zahnanyje douhije wieki u pracy ciażkaj nie mahli i nia mieli nawat prawa padumać ab ułasnych patrebach.</br> {{gap|1.5em}}Znajoma mnie użo dawoli dauno „Nasza Niwa“ — dobra hazeta, ale nie stawało tam taho, czaho tak nam potreba, czaho żadaje nasza dusza. I woś ja tak mocna ucieszyusia, szto bliżycca toj czas, kali i my narouni z druhimi ludźmi u naszaj prostaj, a swajoj, baćkauskaj mowi ad Boha nam danaj, mahczymiemo ab Bohu, wiery czytać, hawaryć. — Nia tolki u chaci majej, ale i pa chatach usich maich susiedau budzie wasza hazeta żadanym haściom. Niechaj Boh wam pamahaje u waszaj raboci, bo Jon sam dau usie mowy na świeci, kab na usich Jaho wychwalać. {{справа|''F. Becz.{{gap|2.5em}}}} <section end="Hrodna"/> <section begin="Sakolski"/>{{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Sakolski pawiet Hrodz. hub.'''</span> Pamiż naszych paletkau, jak u nas ich nazywajuć — Jaćwiź, jość, bytcam nasypanaja sumysla, horka. Staryje ludzi bajuć, szto tam, kali prylażyć wucha da ziamli, — czutny zwany. Nieszta niawierycca, kab heta była prauda. Ciekawa było-b dawiedacca skul heta horka i skul takoje dziunoje nazwańnie paletka — Jaćwiź? Mo Redakcija „Biełarusa“ pamahła-b supakoić maju i maich susiedau ciekawaść? {{справа|''Huterski.{{gap|2.5em}}}} {{накіравальная рыса|5em|height=1px}} <section end="Sakolski"/> <section begin="Szto"/>{{c|'''Szto czuwać.|памер=180%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-1.5em"></div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Wilnia.'''</span> Dwa kanduktary, służyuszyje na czuhuncy, dastali nowyje kazionnyje każuhi. Każuhi hetyje mieli na siabie adzin dzień, a na druhi pamierli.</br> {{gap|1.5em}}Dachtary znajszli, szto każuchi hetyje byli paszyty sa skurak chworych na karbunkuł awieczak.</br> = U zaścienku Kukieliszkach, święc. p. wykryli adzin prypadak sybirskaho trondu. Adzin czaławiek pamior, druhi chwory.</br> = 22 studnia u maj, Kempy trock. paw. pastuch Turouski paświu skacinu u poli i uhledziu szto adzin byk lotaje jak szalony, kidajuczysia da skaciny. Turouski padyjszou da jaho i udaryu puhaj; byk chapiu jaho na rohi i, rasparouszy żywot, kinuu, wob ziamlu. Pastuch pamier.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Pieciarburh.'''</span> U departamenci palicii apracowywajuć prajekt pierameny paszpartnaj ustawy. Maniacca paszparty źnisztożyć. Można budzie dakazywać swaju asobu usiakimi druhimi papierami; ale budzie pawialiczena sudnaja kara za prażywańnie pad czużym prozwiszczam.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Libawa.'''</span> Na mory bura. Parachod „Gienierał Hurko“, zachoplany buraj, u chwili kali padpływau da bierahu — zatanuu.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Łapy,'''</span>U hetych dnioch na stancii Łapy, troch niejakich ludziej napali na budacznika czuhunki i pryhraziuszy, szto zastrelać jaho, kazali zawiaści da wialikaha mostu na reczcy Narwi. Ahledziuszy dobra belki, dy filary, wymiaryuszy daużyniu, dy szyryniu mostu, jany szczeźli u ciemnacie. Dahadywajucca, szto heta byli szpiehi.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Czenstachowa.'''</span> U autorak 8 studnia a 5 hadzinie zrańnia u składzi muzycznych instrumentau Porasa paczausia pażar, i chacia pażarniki pryjechali u skoraści, skład zhareu; u nim byli złożeny 32 skryni s pryadami da nowych arhanou dla Jasnohorskaho klasztoru. Usie każuć, szto pażar paczausia s padpału.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Makiedonija,'''</span> (Bałkany). U wioscy Sinekli aposznimi czasami było wialikaje świata. Buduczy pad turkami, życiali wioski byli usie mahametanami, jak i ich haspadary. — Ciapier-że, kali zapanawali nad imi Bałhary, usie da adnaho — u liczbie 700 dusz, pryzwauszy sa stalicy Bałharyi chreścijańskich duchounikau, pryniali św. chrest. Mużczyny skinuli z haławy tureckije szapki (turbany i feski), a kabiety — mahametanki — chusty z twary (kabiety mahametanki chodziać s zakrytymi twarami).</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Pekin'''</span> (Kitaj). Kitajski urad manicca wiasnoj pasłać wojska prociu Manholii, katora nidauna ad Kitajszczyny addzialiłasia i ciapier pryznaje siabie asobnym hasudarstwam. Rasieja ciapier apiakujecca Manholijej. {{накіравальная рыса|5em|height=1px}} <section end="Szto"/> <section begin="Wiestki"/>{{c|'''Wiestki z zahranicy.|памер=180%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> <center>{{larger|'''Wajna na Bałkanach —}}</center> <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-0.5em"></div> {{АРЦ|jak i treba było spadziewacca — paczałasia znou. Rady predstaunikou hłauniejszych hasudarstwou niezoha nie pamahli. Czamu? Musić-to ani Tureczczyna, ani Bałkanskije wajujeczyje sławianskije narody uszczyraść hetych rad nie {{перанос пачатак|zu|sim}} <section end="Wiestki"/><noinclude></noinclude> 50tj86l3kikrhh6jlg34a26jt2n6pza 104 128546 296806 2026-09-03T18:35:08Z RAleh111 4658 /* Праблематычная */ 296806 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="2" user="RAleh111" /></br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;"></noinclude>{{перанос канец|zu|sim}} wieryli, wiedajuczy dobra pa sabie, szto palityka, ci jak jany nazywajuć jaje — dyplamacija — na toje i zawiecca dyplamacijej, szto kali biadujuć nad Piatrukom, to peuna dumajuć ab Kasi. Rady byli radami, a na staranie iszli narady inszyje, a wiadomaja recz, szto <center>{{larger|'''paszaptuszki chatu hubiać.}}</center> Hetak i wyjszło. Bałharyja szupyryłasia najbolsz, bo Rasieja szapnuła joj niekolki pieknych słoucou; Tureczczyna zakazyryłasia, bo joj adnym wokam padmirhiwali i Niemcy, i Austryaki. Ci usie szczyra wieryli u hetyje paszaptuszki — zhadać trudna. Bo, kali pryjszłosia skazać aposzniaje użo słowo: <center>{{larger|'''wajna, ci zhoda, —}}</center> bałharski car raptam zachwareu i to zachwareu tak mocna, szto atkazausia dawać ad siabie jakije koleczy rady i hetkim paradkam uwieś atwiet za niezhadanuju buduczynu zda u ruki naroda. Serbski-ż narod pawiedamiu swajho karala, szto tolki <center>{{larger|'''za swaju nacionalnuju sprawu}}</center> {{АРЦ|hatou addać i krou, i żyćcio; czużomu-ż bohu afiar składać nia chocze. A tut jeszcze i}} <center>{{larger|'''Rumynija pakazała zuby,}}</center> choć dahetul siadzieła cicha i ni u wo- szta nie mieszałasia. Clapier jana, jak toj zajac u bajcy, szto damahausia swa- jej doli z miadźwiedzia, katoraha abła- żyli źwiery, chocze tak sama szto ko- leczy urwać. Dyk damahajecca jana ad Batharyi niemałoha szmatoczka ziamli- Silistryi, bo inaczej, hrozie jana, tak sa- ma pojdzie u taniec, trymajuczyia choć za rwanyje užo poły turka. Wos i nia dziwa, szto zawirucha paczałasia. Balhary pražué z harmatou Adryanopol dzień i nocz. U horadzi paczalisia pa- tary. U wakolicach Czataldży z abodwuch bakou idzie straszennaja bitwa. Blizkije wioski haraé. Kala Hallipoli praz douhi czas iszła reź- nia na szabli i sztyki. Turki adstupili. U Rumynii usio hatowa da wajny: cze- kajuć tolki oklicza. Usie wialikszyje hasudarstwy, zacisnuu- szy kulaki, s trywohaj spahladajué adno na druhoje; bo usie aposžnije wojny pa № 3 kazali, szto ważniej nia wielicz kulaka, a szto u im josć; dyk kożny warożycca pierszym adkryć swaje karty, bo nichto nia peuny sam siabie. Nasza Haspadarka. zima dasca, badaj, u znaki. Mała taho, Haspadarom naszym sioletniaja hniłaja szto i taja kroszka żyta, jakuju kamu udałosia pasiejać z wosieni, pry hetkaj pahodzie wielmi niapeunaja, ale jeszcze bieda, szto toj czas, kali haspadar naj- swabadniejszy i moh-by s kaniom za- hnać jakoha pabrazhacza na zapas u ku- biał pry siolatniej zmienna paho- dzie nima czaho na heta spadziewacca, bo u dalszuju darohu bajazno wybiracca, a kala domu furmankami szmat nia wy- hanisz. Dyk woś hety czas lepsz było-b wykarystać na padprawu swajej haspa- darki. Kožnamu dobra wiedama, jak roznym bywaje hrunt u naszaj Biełarusi. Inszym razam na adnym wuzieńkim sznurku nojdziesz i hlinu, i szczyry piasok, i padzol, i barawoj ziamlicy krychu. Na takich admiennych hruntach prytasowy- wać kuplanyje paraszki wielmi trudna, bo koźny hrunt wymahaje inszaho lekar stwa; i tolki adzin nasz hnajok s pad aywioły może być zdacien usiudy i aby tolki nia było u im niedach watu, dla kożnaj ziamlicy budzie jon padmohaj. Ale i tut treba z im umieła abchodzicca: na adnym hruncie, pałaży uszy dobra hno- ju, siła jaho budzie znaczna praz hadou 5-6; na inszym-że jak tousta nie kładzi- praz hod-druhi-i znaku jaho mała asta- niecca. A dzie hetak niarounaja bywaje. ziemla, tam wielmi trudna i kasztouna zawieści jaki koleezy paradak u haspa- darcy, bo koźny kawałak paletka wyma- zachodu. Woś i treba nam, karystajuczy haje inakszaj kala jaho pracy, inakszaho s kožnaj swabadniejszaj czasinki, starac- ca ziamielku swaju dzie tolki można- padrauniać i choć heta praca niemałaja izrazu jaje nia zrobisz, ale choć pa kry- - sie-usiano dobicca można. Kożny z nas-chlebarobau wiedaje dobra jakije maje forsy ciażkaja hlini- staja ziemla. Kali udare susz, cahleja jana tak, szto aźno patreskajecca; ani naroha tady ubić, ani baranoj nia woż- miesz, i kali papadziecca jeszcze pad hetki czas swieża pasiejanaje ziarnio, to dabra nie spadziewacca. Iznou-te kali zadażdżycca-takaja samaja, kali nia hor-<noinclude></noinclude> oson84pgovu8xc9ncm61gcfikn3u9k8 296812 296806 2026-09-04T08:05:44Z RAleh111 4658 /* Не вычытаная */ 296812 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" />{{АРЦ|</noinclude>{{перанос канец|zu|sim}} wieryli, wiedajuczy dobra pa sabie, szto palityka, ci jak jany nazywajuć jaje — dyplamacija — na toje i zawiecca dyplamacijej, szto kali biadujuć nad Piatrukom, to peuna dumajuć ab Kasi. Rady byli radami, a na staranie iszli narady inszyje, a wiadomaja recz, szto}} <center>'''paszaptuszki chatu hubiać.</center> {{АРЦ|Hetak i wyjszło. Bałharyja szupyryłasia najbolsz, bo Rasieja szapnuła joj niekolki pieknych słoucou; Tureczczyna zakazyryłasia, bo joj adnym wokam padmirhiwali i Niemcy, i Austryaki. Ci usie szczyra wieryli u hetyje paszaptuszki — zhadać trudna. Bo, kali pryjszłosia skazać aposzniaje użo słowo:}} <center>'''wajna, ci zhoda, —</center> {{АРЦ|bałharski car raptam zachwareu i to zachwareu tak mocna, szto atkazausia dawać ad siabie jakije koleczy rady i hetkim paradkam uwieś atwiet za niezhadanuju buduczynu zda u ruki naroda. Serbski-ż narod pawiedamiu swajho karala, szto tolki}} <center>'''za swaju nacionalnuju sprawu</center> {{АРЦ|hatou addać i krou, i żyćcio; czużomu-ż bohu afiar składać nia chocze. A tut jeszcze i}} <center>'''Rumynija pakazała zuby,</center> {{АРЦ|choć dahetul siadzieła cicha i ni u woszta nie mieszałasia. Ciapier jana, jak toj zajac u bajcy, szto damahausia swajej doli z miadźwiedzia, katoraha abłażyli źwiery, chocze tak sama szto koleczy urwać. Dyk damahajecca jana ad Bałharyi niemałoha szmatoczka ziamli — Silistryi, bo inaczej, hrozie jana, tak sama pojdzie u taniec, trymajuczyia choć za rwanyje użo poły turka. Woś i nia dziwa, szto}} <center>'''zawirucha paczałasia.</center> {{АРЦ|Bałhary prażuć z harmatou Adryanopol dzień i nocz. U horadzi paczalisia pażary.}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:0.5em"></div> {{АРЦ|U wakolicach Czataldży z abodwuch bakou idzie straszennaja bitwa. Blizkije wioski harać.}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:0.5em"></div> {{АРЦ|Kala Hallipoli praz douhi czas iszła reźnia na szabli i sztyki. Turki adstupili.}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:0.5em"></div> {{АРЦ|U Rumynii usio hatowa da wajny: czekajuć tolki oklicza.}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:0.5em"></div> {{АРЦ|Usie wialikszyje hasudarstwy, zacisnuuszy kułaki, s trywohaj spahladajuć adno na druhoje; bo usie aposznije wojny pakazali, szto ważniej nia wielicz kułaka, a szto u im josć; dyk kożny warożycca pierszym adkryć swaje karty, bo nichto nia peuny sam siabie.}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:1em"></div> {{накіравальная рыса|5em|height=1px}} {{c|'''Nasza Haspadarka.|памер=180%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-1.5em"></div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Haspadarom'''</span> naszym sioletniaja hniłaja zima dasca, badaj, u znaki. Mała taho, szto i taja kroszka żyta, jakuju kamu udałosia pasiejać z wosieni, pry hetkaj pahodzie wielmi niapeunaja, ale jeszcze bieda, szto toj czas, kali haspadar najswabadniejszy i moh-by s kaniom zahnać jakoha pabrazhacza na zapas u kubiał — pry siolatniej zmiennaj pahodzie nima czaho na heta spadziewacca, bo u dalszuju darohu bajazno wybiracca, a kala domu furmankami szmat nia wyhanisz. Dyk woś hety czas lepsz było-b wykarystać na padprawu swajej haspadarki.</br> {{gap|1.5em}}Kożnamu dobra wiedama, jak roznym bywaje hrunt u naszaj Biełarusi. Inszym razam na adnym wuzieńkim sznurku nojdziesz i hlinu, i szczyry piasok, i padzol, i barawoj ziamlicy krychu. Na takich admiennych hruntach prytasowywać kuplanyje paraszki wielmi trudna, bo kożny hrunt wymahaje inszaho lekarstwa; i tolki adzin nasz hnajok s pad żywioły może być zdacien usiudy i aby tolki nia było u im niedachwatu, dla kożnaj ziamlicy budzie jon padmohaj. Ale i tut treba z im umieła abchodzicca: na adnym hruncie, pałażyuszy dobra hnoju, siła jaho budzie znaczna praz hadou 5-6; na inszym-że jak tousta nie kładzi — praz hod-druhi — i znaku jaho mała astaniecca. A dzie hetak niarounaja bywaje ziemla, tam wielmi trudna i kasztouna zawieści jaki koleczy paradak u haspadarcy, bo kożny kawałak paletka wymahaje inakszaj kala jaho pracy, inakszaho zachodu. Woś i treba nam, karystajuczy s kożnaj swabadniejszaj czasinki, staracca ziamielku swaju — dzie tolki można — padrauniać i choć heta praca niemałaja i zrazu jaje nia zrobisz, ale choć pa krysie — usiano dobicca można.</br> {{gap|1.5em}}Kożny z nas — chlebarobau wiedaje dobra jakije maje forsy ciażkaja hlinistaja ziemla. Kali udare susz, cahleja jana tak, szto ażno patreskajecca; ani naroha tady ubić, ani baranoj nia wożmiesz, i kali papadziecca jeszcze pad hetki czas swieża pasiejanaje ziarnio, to dabra nie spadziewacca. Iznou-że kali zadażdżycca — takaja samaja, kali nia {{перанос пачатак|hor|szaja}}<noinclude></noinclude> oylc8lsmb4eoiua3ssjvy6wkvw9dcey 0 128547 296808 2026-09-03T19:49:51Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Hrodna | безаўтара = | год = 27 студзеня 1913 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/3/Piszuć da nas/W. Hudzi|W. Hudzi]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1913/3/Piszuć da nas/Sakolski pawiet|Sakolski pawiet Hrodz. hub.]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}...» 296808 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Hrodna | безаўтара = | год = 27 студзеня 1913 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/3/Piszuć da nas/W. Hudzi|W. Hudzi]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1913/3/Piszuć da nas/Sakolski pawiet|Sakolski pawiet Hrodz. hub.]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1913. № 3.pdf" from="4" to="5" tosection="Hrodna" fromsection="Hrodna" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Hrodna}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]] [[Катэгорыя:Гродна]] m6ahb8ybsyavlq44ftuszsprg70enm9 0 128548 296809 2026-09-03T19:50:42Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Sakolski pawiet Hrodz. hub. | безаўтара = | год = 27 студзеня 1913 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/3/Piszuć da nas/Hrodna|Hrodna]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1913/3/Piszuć da nas/Szto czuwać|Szto czuwać]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}}...» 296809 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Sakolski pawiet Hrodz. hub. | безаўтара = | год = 27 студзеня 1913 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/3/Piszuć da nas/Hrodna|Hrodna]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1913/3/Piszuć da nas/Szto czuwać|Szto czuwać]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1913. № 3.pdf" from="5" to="5" tosection="Sakolski" fromsection="Sakolski" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Sakolski pawiet}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]] [[Катэгорыя:Сакольскі павет]] ey80evu5fhfuvri9pqyrp5g2wh20mdc 296810 296809 2026-09-03T19:51:06Z Gleb Leo 2440 296810 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Sakolski pawiet Hrodz. hub. | безаўтара = | год = 27 студзеня 1913 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/3/Piszuć da nas/Hrodna|Hrodna]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1913/3/Szto czuwać|Szto czuwać]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1913. № 3.pdf" from="5" to="5" tosection="Sakolski" fromsection="Sakolski" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Sakolski pawiet}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]] [[Катэгорыя:Сакольскі павет]] kbca8mnsbia33gikwsj3qzt6h8e9289 0 128549 296811 2026-09-03T19:51:55Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Szto czuwać | безаўтара = | год = 27 студзеня 1913 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/3/Piszuć da nas/Sakolski pawiet|Sakolski pawiet Hrodz. hub.]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1913/3/Wiestki z zahranicy|Wiestki z zahranicy]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-п...» 296811 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Szto czuwać | безаўтара = | год = 27 студзеня 1913 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/3/Piszuć da nas/Sakolski pawiet|Sakolski pawiet Hrodz. hub.]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1913/3/Wiestki z zahranicy|Wiestki z zahranicy]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1913. № 3.pdf" from="5" to="5" tosection="Szto" fromsection="Szto" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Szto czuwać}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]] 7c4lm4yovterrypubyi5djx7ff5lsjk 104 128550 296814 2026-09-04T08:54:11Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «{{перанос канец|hor|szaja}} bieda: tady użo na hetkaju ziamlicu nia to szto sa skacinaj, ale i samomu trudna uzyjści; uschody — kali papaducca pad hetkuju paru — jak bacz zażauciejuć i paprawicca im użo nia lohka, bo choć i zmienicca pahoda, dyk żwierchu takaja ziemla zaskarupieje i wyhody dla uzrostu zbażyny nima. Woś na hetkuju ciażkuju ziamlu ważniej, czym nawat hnoj, budzie, kali nawiaziesz ziamli lohkaj, choć by szczyraho pia...» 296814 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>{{перанос канец|hor|szaja}} bieda: tady użo na hetkaju ziamlicu nia to szto sa skacinaj, ale i samomu trudna uzyjści; uschody — kali papaducca pad hetkuju paru — jak bacz zażauciejuć i paprawicca im użo nia lohka, bo choć i zmienicca pahoda, dyk żwierchu takaja ziemla zaskarupieje i wyhody dla uzrostu zbażyny nima. Woś na hetkuju ciażkuju ziamlu ważniej, czym nawat hnoj, budzie, kali nawiaziesz ziamli lohkaj, choć by szczyraho piasku. Nawieźci jaho nie żalejuczy — kab dobra taki pakryć ziamlu. Ciapier — zimoj, razumiejecca, treba wazić hety piasak na hrunt tolki u kuczki, a wiasnoj użo, rounieńka rozsypauszy, jaho pryhárać. Ciażkaja hliniastaja ziemla, dobra pieramieszanaja s piaskom stanie prystupnaj da raboty, krochnaj i pierszyje hady, nawat nie kładuczy hnoju, można spadziewacca dobrych uradżajou.</br> {{gap|1.5em}}Z hruntami piesczanymi rada taja samaja, tolki, razumiejecca, siudy użo treba nie piasku, a hliny dadać. Wazić hlinu treba najlepsz ciapier — zimoj: raskidać jaje u niewialikije kuczaczki, kab szto najlepsz pierabrau jaje maroz, a na wiasnu raskinuć jak hnoj i zaharać, starajuczysia jak najlepsz i najakuratniej wymieszać jaje; i pamiatajcie: ni wodzin hnoj, ci to kuplany, ci s chlewa — nie daść takoj karaści na piesczanym hruncie, jak hlina. Wiadomaja recz, szto hnoj na piesczanym hruncie nia trymajecca: s pierszaha-ż hodu, jak tolki stanie hnoj raspuszczacca, jon razam z wadoj — jak praz reszata — lacić u hłyb ziamli, adkul jaho dastać może tolki takaja raslina, jak łubin, kareńnia katoraha iduć wielmi głyboka u ziamlu. Ale kali da piasku dadasi hliny, hrunt zrazu stużeje: nia budzie użo rwać jaho wieciar i abhaliwać kerenczyki raslin; nia budzie jon bajacca hatak suszy i siłu hnoju daużej zatrymaje na wiarchu, i z hetakich hruntau, jak ciapier pierekanalisia wuczonyje ahranomy, aby umieła kala nich chadzić, można mieć najpiakniejszyje uradżai.</br> {{gap|1.5em}}Padzol, sipak — wymahajuć użo inakszaj padprawy. Dzie hety jośc hrunt, to amal zausiady nojducca nidaloka jaho makrawatyje kawałki ziamli, torf, sienażatki s kupinami i t. p. Woś z hetaha i treba karystać; i to karystać tak, kab adrazu dwuch zajcou zabić. Paździrauszy kupiny — zraunujesz sienażać; pakapauszy na makrynie rauki — absuszysz hrunt, a zwiozszy hetyje kupiny i ziamlu z rawou da domu, treba ich parazbiwać, padsuszyć, dy mieszać szto najbolsz s podściłam pad żywiołu. Hetaki hnoj zmieszany z ziamloj wielmi prydacien na chałodnyje hrunty i padpraulaje ich na daużejszyje czasy.</br> {{gap|1.5em}}Usia heta rabota zajmaje nie mała czasu i pracy, ale bo ja i każu, szto ciapier kali u zarabotki wyjechać nima jak, dyk nie siadzieć że złażyuszy ruki, ci tam pierakiwacca tudy-siudy — aby dzień prajszou, a karystajuczy z małaho śniehu, bo usiudy dajechać można, dyj z rannych prymarozkau, treba szczyra uziacca za hetu rabotu, a ziamielka za fatyhu kala jaje peuna dobra zapłacie.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Dla pczelarou.'''</span> Chto kuplaje zimoj pczoły i pierawozie ich, nikoli nie zaprahajcie raniej koni, pakul nia ułożycie i dobra nie uwiażycie wulla. Tak sama, pryjechauszy na miejsce, spiersza treba atprehczy kania, a paśla znimać wulej, bo czasta bywaje, szto, zaprahajuczy i atprahajuczy kania, jon tuzhanie woz, a heta wielmi może paszkodzić dla pczołau.</br> {{gap|1.5em}}Zimoj pryrychtowywajcie k wiaśnie wulli. Rabić ich treba zausiody lepsz bolszymi, czym mienszymi; pamiatajuczy, szto kali wulej budzie krychu powialik, to jaho można żmienszyć piereharodkaj; ciesnaho-ż wulla nie nadtoczysz.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Haspadyni'''</span> naszyje czasta majuć niemały kłopat s kurycami, katoryje prywykli jeści jajki; a treba wiedać, szto jak na ciapierasznije czasy, — strata ad hetaho nie małaja, bo kożnaja sztuka warta kap. 4—5. Kab aduczyć kurycu jeści jajki, nadziajuć joj niekatoryje haspadyni miaszeczak na haławu; ale josć szmat lepszy sposab. Na jaki koleczy koszyk źwierchu prymacowywajuć pałaczki, czy wuzieńkije łuczynki tak redka, kab pamiż ich lohka prachodzili jajki; na heta natruskam kładziecca krychu siena. Oś na hetakim hniaździe, nakrytaja reszatam kuryca, jak tolki źniasiecca, jajka jaje skroz siena i pamiż pałaczak zwalicca pad spod u koszyk, i kuryca jaho nie dastanie. {{справа|''Wat—ka.{{gap|1.5em}}}} {{накіравальная рыса|5em|height=1px}} {{c|'''USIACZYNA.|памер=180%}} <div class="paragraphbreak" style="margin-top:-1.5em"></div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Radzi, Boże, takich!'''</span> Było heta u Afrycy. Rabotniki kapali hreblu pry młynie u wodal wioski. Raptam asunułasia ziemla i zasypała rabotnikau tak, szto tolki hałowy ich byli widać i to na rouni z wadoj. Zdawałosia szto śmierć ich nia<noinclude></noinclude> scia24w02hs2a0h9q18r4tl3sayofen