Вікікрыніцы
bewikisource
https://be.wikisource.org/wiki/%D0%93%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%9E%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%BD%D0%BA%D0%B0
MediaWiki 1.47.0-wmf.23
first-letter
Мультымедыя
Адмысловае
Размовы
Удзельнік
Размовы з удзельнікам
Вікікрыніцы
Размовы пра Вікікрыніцы
Файл
Размовы пра файл
MediaWiki
Размовы пра MediaWiki
Шаблон
Размовы пра шаблон
Даведка
Размовы пра даведку
Катэгорыя
Размовы пра катэгорыю
Аўтар
Размовы пра аўтара
Старонка
Размовы пра старонку
Індэкс
Размовы пра індэкс
TimedText
TimedText talk
Модуль
Размовы пра модуль
Event
Event talk
Аўтар:Вацлаў Ластоўскі
102
1617
299726
286974
2026-10-11T11:15:03Z
Gleb Leo
2440
299726
wikitext
text/x-wiki
{{Пра аўтара
| Прозвішча =Ластоўскі
| Імёны =Вацлаў
| Першая літара прозвішча =Л
| Варыянты імёнаў =Власт; Wlast; Юры Верашчака; Ласт; В.Ласт.; Уласт; Арцём Музыка; Пагашчанін; Сваяк; Ю.Сулімірскі; Язэп Гулевіч; Veritatis; Miles; Peregrinus
| Апісанне =беларускі грамадскі і палітычны дзеяч, пісьменнік, гісторык, філолаг, літаратуразнавец, перакладчык, этнограф
| Іншае =
| ДН =27 кастрычніка 1883
| Месца нараджэння =засценак Калеснікаў Дзісенскага павета Віленскай губерні (цяпер Глыбоцкі раён Віцебскай вобласці)
| ДС =23 студзеня 1938
| Месца смерці =г. Саратаў, Расія
| Выява =Vaclaw Lastowski.jpg
| Вікіпедыя =:be:Вацлаў Юстынавіч Ластоўскі
| Вікіпедыя2 =:be-x-old:Вацлаў Ластоўскі
| Вікіцытатнік =Вацлаў Ластоўскі
| Вікісховішча =Category:Vaclaŭ Lastoŭski
| Вікіліўр =
| ЭСБЕ =
| Катэгорыя = Вацлаў Ластоўскі
| Google =
}}
{{All works|Вершы Вацлава Ластоўскага|Пераклады Вацлава Ластоўскага|Проза Вацлава Ластоўскага|Апавяданні Вацлава Ластоўскага|Публіцыстыка Вацлава Ластоўскага|Слоўнікі Вацлава Ластоўскага|Крытыка Вацлава Ластоўскага|Лісты Вацлава Ластоўскага|Успаміны Вацлава Ластоўскага|Гістарычныя працы Вацлава Ластоўскага|Мовазнаўчыя працы Вацлава Ластоўскага}}
==Паэзія==
===1922===
*[[Наперад, змагарна наперад!..]] // {{Fine|[[Беларускі сьцяг (часопіс)|Беларускі Сьцяг]]. — Красавік—травень 1922. — [[Беларускі сьцяг (часопіс)/1|№1]]}}
*[[Благаслаўлен сын…]] // {{Fine|[[Беларускі сьцяг (часопіс)|Беларускі Сьцяг]]. — Чэрвень—ліпень 1922. — [[Беларускі сьцяг (часопіс)/2-3|№2-3]]}}
===1923===
*[[Дарэмна ганьбуеш ты, дружа…]] // {{Fine|[[Новае жыцьцё (газета, 1923)|Новае Жыцьцё]]. — 11 траўня 1923. — [[Новае жыцьцё (газета, 1923)/11|№11]]}}
*[[Формаў трупехлых я вораг дасконны…]] // {{Fine|[[Новае Жыцьцё (газета, 1923)|Новае Жыцьцё]]. — 24 сакавіка 1923. — [[Новае Жыцьцё (газета, 1923)/4|№4]]}}
*[[На ўзьмежы]] // {{Fine|[[Новае Жыцьцё (газета, 1923)|Новае Жыцьцё]]. — 24 сакавіка 1923. — [[Новае Жыцьцё (газета, 1923)/4|№4]]}}
*[[Вясной (Ластоўскі)|Вясной]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Чэрвень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/1|№1]]}}
*[[На Радуніцу]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Чэрвень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/1|№1]]}}
*[[На каложы ў Горадні]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Чэрвень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/1|№1]]}}
*[[Дума на полацкім замчышчы]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Чэрвень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/1|№1]]}}
*[[Рэйнскі вадапад]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[Кельнскі Сабор]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[У Альпах]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[Сабор св. Марка ў Вэнэцыі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[Генуэскі рынак]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[Паэт, ты вольнага Пэгаса…]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Жнівень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/3|№3]]}}
*[[На смаленскіх сьценах]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Чытаючы Гомэра]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[На оды Горація]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[На Чужыне]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Песьня аб князю Вітаўце]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Купальская песьня]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[У гадаўшчыну Люблінскай ганьбы]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Пакутнік]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Зорнік]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Ікар]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[На Коляды (Ластоўскі)|На Коляды]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Адзінокі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
===1924===
*[[Пішы…]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[О Крыўская зямля…]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Да…]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Чала я не хіліў прад сілай…]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
===1925===
*[[Крыжовы паход дзяцей]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
*[[Лісты (Ластоўскі)|Лісты]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
===1926—1927===
*[[Баяну]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
*[[Чырвонец]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
*[[У час аблогі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
*[[Падарожнік]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/12|№2]]}}
*[[На хрэзьбінах]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
==Проза==
'''1910'''
*[[Лебядзіная песьня (Ластоўскі)|Лебядзіная песьня]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 5 (18) Серпня (Августа) 1910. — [[Наша Ніва (1906)/1910/32|№32]]}}
*[[Панас гуляе (Ластоўскі)|Панас гуляе]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 19 Серпня (Аугуста) 1910. — [[Наша Ніва (1906)/1910/34|№34]]}}
*[[Мост у Кутах]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 9 Вересня (Сентябра) 1910. — [[Наша Ніва (1906)/1910/37|№37]]}}
*[[Сябра з каўбасой|«Siabra z kaŭbasaj»]] // {{Fine|[[Маладая Беларусь (альманах)|Маладая Беларусь]]. — 1912. — [[Маладая Беларусь (альманах)/2|Сшытак 2]]}}
'''1912'''
*[[Дзень рожавай кветкі|Дзень рожэвай кветкі]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 22 (4) сакавіка (марца) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/12-13|№12-13]]}}
*[[Прывід (Ластоўскі)|Prywid]] // {{Fine|[[Маладая Беларусь (альманах)|Маладая Беларусь]]. — 1912. — [[Маладая Беларусь (альманах)/2|Сшытак 2]]}}
'''1913'''
*[[Разбойнік (Ластоўскі)|Разбойнік]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 28 Лістапада 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/48|№48]]}}
'''1914'''
*[[Вялікодная пісанка (1914)/Гутарка аб праўдзе|Гутарка аб праўдзе]] // {{Fine|[[Вялікодная пісанка (1914)|Вялікодная пісанка]]. Вільня: Друкарня Марціна Кухты, 1914}}
'''1916'''
*[[Smalenski kniaziewič]] (1916)
*[[Наездчык]] (1916)
'''1917'''
* [[Каменная труна]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 16—19 студня 1917. — [[Гоман (1916)/1917/5|№5 (97)]]—[[Гоман (1916)/1917/6|6 (98)]]}}
* [[Праўда і крыўда]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 9 марца 1917. — [[Гоман (1916)/1917/20|№20 (112)]]}}
* [[Юга і Грамавік]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 30 марца 1917. — [[Гоман (1916)/1917/26|№26 (118)]]}}
'''1918'''
* [[Прыпавесьць аб старым мужу і гожай дзеве|Sa starabiełaruskaj literatury]] // {{Fine|[[Krywičanin (1918)|Krywičanin]]. — Kastryčnik 1918. — №1}}
'''1920-ыя'''
*[[Мікалай Галубовіч (Ластоўскі)|Мікалай Галубовіч]] // {{Fine|[[Беларускі сьцяг (часопіс)|Беларускі Сьцяг]]. — Жнівень—верасень 1922. — [[Беларускі сьцяг (часопіс)/4|№4]]}}
*[[Лабірынты (Ластоўскі)|Лабірынты]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—жнівень, сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]—[[Крывіч (часопіс)/1923/3|3]], [[Крывіч (часопіс)/1923/6|6]]}}
*[[Старасельскі магільнік]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Троцкі замак]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Брацкія кнігі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Вясковыя архэолёгі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Часы былі трывожныя]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Цмок (Ластоўскі)|Цмок]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
=== Абразкі ===
'''1909'''
*[[Нарадзіны (Ластоўскі)|Нарадзіны]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 19 (2) наябра 1909. — [[Наша Ніва (1906)/1909/47|№47]]}}
*[[Зайчык (Ластоўскі)|Зайчык]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 26 (9) наябра 1909. — [[Наша Ніва (1906)/1909/48|№48]]}}
*[[Слёзы (Ластоўскі)|Слёзы]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 13 (30) дзекабра 1909. — [[Наша Ніва (1906)/1909/51-52|№51-52]]}}
'''1910'''
*[[Мары (Ластоўскі)|Мары]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 6 (19), 13 (26), 27 (9) Травеня (Мая) 1910. — [[Наша Ніва (1906)/1910/19|№19]], [[Наша Ніва (1906)/1910/20|20]], [[Наша Ніва (1906)/1910/22|22]]}}
*[[Краскі (Ластоўскі)|Краскі]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 2 Wieresnia (Sientiabra) 1910. — [[Наша Ніва (1906)/1910/36|№36]]}}
*[[Апаўшае лісьце|Апаўшые лісьці]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 30 Wieresnia (Sientiabra) 1910. — [[Наша Ніва (1906)/1910/40|№40]]}}
* [[Беларускі каляндар «Нашай Нівы»/1910/Іосць боль…|Іосць боль…]] // {{Fine|[[Беларускі каляндар «Нашай Нівы»/1910|Беларускі календар „Нашае Нівы“ на 1910 год]]. Вільня: Друкарня М. Кухты, 1910}}
'''1911'''
*[[Голад (Ластоўскі)|Голад]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 17 Сакавіка (Марца) 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/11|№11]]}}
'''1915'''
*[[На Вялікдзень (Ластоўскі)|На Вялікдзень]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 19 Марца 1915. — [[Наша Ніва (1906)/1915/11|№11]]}}
=== Легенды ===
'''1911'''
*[[Сож і Дняпро|Сож і Непро]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 13 Студня (Январа) 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/2|№2]]}}
'''1913'''
*[[Беларускі радавод]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 23 мая 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/21|№21]]}}
'''1917'''
* [[Сьцяпан і Вяльяна|Сьцепан і Віль’яна]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 16 лютаго 1917. — [[Гоман (1916)/1917/14|№14 (106)]]}}
'''1923'''
*[[Бяздоннае багацьце]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Жнівень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/3|№3]]}}
*[[Векавечная мяжа]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Жнівень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/3|№3]]}}
*[[Князь Барыс і чорт]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Жнівень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/3|№3]]}}
=== Казкі ===
'''1923'''
*[[Аб сытой сьвіньні]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Дзед і ўнук]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Певень і гуся]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Аб мядзьведзю і асінавым калу з голасам]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Аб чорце бязродым]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Пад старасьць адгукнецца]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Ліхая баба]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Варона і рак]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Вуж куртаты і мужык багаты]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Чаму Панас стаўся ваўкалакам?]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Як Кузьма стрэльбу рабіў]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Лепей вол ярэмны, як жарабец стаенны]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Смэрд і ваявода]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
==Публіцыстыка==
'''1909'''
*[[З нашага жыцьця (Ластоўскі)|З нашаго жыцьця. IV.]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 8 (21) акцябра 1909. — [[Наша Ніва (1906)/1909/41|№41]]}}
'''1910'''
* [[Беларускі вечэр таварыства «Крестьянинъ» у Вільні|Беларускі вечэр таварыства „Крестьянинъ“ у Вільні]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 1 (14) Красавіка (Апрэля) 1910. — [[Наша Ніва (1906)/1910/14|№14]]}}
*[[Эліза Ажэшка (Ластоўскі)|Эліза Ожэшко]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 13 (26) Травеня (Мая) 1910. — [[Наша Ніва (1906)/1910/20|№20]]}}
*[[Biełaruski wiečer u Połacku]]
*[[Ab chatnim remiesle]]
'''1911'''
*[[Пятая выстаўка літоўскага краснага штукарства ў Вільні|Пятая выстаўка літоўскаго краснаго штукарства ў Вільні]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 7 Красавіка (Апрыля) 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/14|№14]]}}
* [[Купальле (Ластоўскі, 1911)|Купальле]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 1 (14) Ліпня 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/25-26|№25-26]]}}
* [[Як паступаць, каб дзеці выросшы шанавалі сваіх бацькоў і былі ім апорай на старасьць]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 28 (10) Ліпня 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/30|№30]]}}
* [[З паездкі на сельска-гаспадарскую выстаўку ў Быхаве|С паездкі на сельска-гаспадарскую выстаўку ў Быхаве]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 22 (5) верэсьня 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/37-38|№37-38]]}}
* [[Аб патрэбе стылю ў жыцьці народу]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 13 (26) кастрычніка 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/41|№41]]}}
* [[Спаткаліся]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 1 (14) сьнежня 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/47-48|№47-48]]}}
* [[Хрыстос нарадзіўся! (Ластоўскі)|Хрыстос нарадзіўся!]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 22 (4) сьнежня 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/51-52|№51-52]]}}
'''1912'''
*[[Дзе прычына? (Ластоўскі)|Дзе прычына?]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 19 (1) студня (январа) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/3|№3]]}}
*[[Кніжкі аб беларусах у чужых мовах (Ластоўскі)|Кніжкі аб Беларусах у чужых мовах]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 26 (8) студня (январа) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/4|№4]]}}
*[[Перапіска ў беларускай мове|З нашаго жыцьця. Перапіска ў беларускай мове]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 8 (21) сакавіка (марца) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/10|№10]]}}
*[[Эміграцыя (Ластоўскі)|Эміграція]]<ref>Dubia. Подпіс: Л. (L.).</ref> // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 8 (21) сакавіка (марца) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/10|№10]]}}
*[[Дзе праўда?]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 15 (28) сакавіка (марца) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/11|№11]]}}
*[[Гульня ў «беларусы»|Гульня „ў Беларусы“]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 26 (9) красавіка (апрыля) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/17|№17]]}}
*[[Купальле (Ластоўскі)|Купальле]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 31 (13) мая 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/22|№22]]}}
*[[З падарожы па Гродзеншчыне|С падарожы па Гродзеншчыне]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 9 (22) жніўня (аўгуста) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/32|№32]]}}
*[[Людвік Кандратовіч (Ластоўскі)|Людвік Кондратовіч]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 6 (19) верэсьня (сенцябра) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/36|№36]]}}
*[[У латышоў|У Латышоў]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 13 (26) верэсьня (сенцябра) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/37|№37]]}}
*[[Што кажуць аб нас палякі]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 27 (10) верэсьня (сенцябра) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/39|№39]]}}
*[[Недалюдкі (Ластоўскі)|З нашаго жыцьця. Недалюдкі]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 4 (17) кастрычніка (акцябра) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/40|№40]]}}
*[[Разьдзелы і сваркі|З нашаго жыцьця. Раздзелы і сваркі]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 11 (24) кастрычніка (акцябра) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/41|№41]]}}
*[[Пагост (Ластоўскі, 1912)|З Беларусі і Літвы. Пагост]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 11 (24) кастрычніка (акцябра) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/41|№41]]}}
*[[Голас Эўропы аб нацыянальных справах|Голас Эўропы аб національных справах]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 18 (31) кастрычніка (акцябра) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/42|№42]]}}
*[[1906 — 1912 (Ластоўскі)|1906 — 1912]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 23 лістапада 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/47|№47]]}}
*[[Шляхам праўды]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 14 сьнежня 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/49-50|№49-50]]}}
'''1913'''
*[[Кудой дарога?]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 4 студня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/1|№1]]}}
*[[Выстаўка народнага штукарства]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 15 марца 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/11|№11]]}}
*[[«Націоналізація»|„Націоналізація“]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 23 мая 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/21|№21]]}}
*[[Нашы цэннасьці]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 31 мая 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/22|№22]]}}
*[[Ці-ткі мы запраўды цямней за ўсіх]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 31 мая 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/22|№22]]}}
*[[Перш за ўсё самі]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 7 чэрвеня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/23|№23]]}}
*[[Сплачвайце доўг|Сплачывайця доўг]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 5 Ліпня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/26-27|№26-27]]}}
*[[Забабоны]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 12 Ліпня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/28|№28]]}}
*[[Наша старая слава]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 19 Ліпня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/29|№29]]}}
*[[Да ўбогіх духам]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 19 Ліпня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/29|№29]]}}
*[[Леся Украінка (Ластоўскі)|Леся Украінка]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 26 Ліпня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/30|№30]]}}
*[[Літаратарам з кальцом у носе|Літэратарам с кальцом у носе]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 2 Жніўня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/31|№31]]}}
*[[Ня гожэ!]]
*[[Голас епіскапа ў абарону роднай мовы ў цэрквах]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 5 Верэсьня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/34|№34]]}}
*[[Ці ёсць расейская і польская культура|Ці ёсць расейская і польская культура?]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 5 Верэсьня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/34|№34]]}}
*[[Голас сумленьня!]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 12 Верэсьня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/37|№37]]}}
'''1914'''
* [[Беларускі каляндар «Нашай Нівы»/1914/З нашаго жыцьця/Мы маўчым…|Мы маўчым…]] // {{Fine|[[Беларускі каляндар «Нашай Нівы»/1914|Беларускі календар „Нашае Нівы“ на 1914 год]]. Вільня: Выдавецтво Беларускай Выдавецкай Суполкі, 1914}}
*[[Стары шлях (Ластоўскі)|Стары шлях]] // {{Fine|[[Лучынка (часопіс)|Лучынка]]. — 1914. — [[Лучынка (часопіс)/6|Кніжка 6]]}}
*[[Чаму нам не даюць жыць]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 9 Студня 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/2|№2]]}}
*[[У сваю абарону]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 9 Студня 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/2|№2]]}}
*[[«Як вораг у няволі»|„Як вораг у няволі“]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 24 Студня 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/4|№4]]}}
*[[Наша праўда]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 31 Студня 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/5|№5]]}}
*[[Наша Ніва/1914/5/З Беларусі і Літвы/З Віленшчыны/Беларуская вечарынка|З Беларусі і Літвы. З Віленшчыны. Беларуская вечарынка]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 31 Студня 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/5|№5]]}}
*[[Родная мова]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 7 Лютаго 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/6|№6]]}}
*[[Праца]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 13 Лютаго 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/7|№7]]}}
*[[Бяздомные]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 21 Лютаго 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/8|№8]]}}
*[[Асцярога эмігрантам]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 27 Лютаго 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/9|№9]]}}
*[[Па сваім шляху!]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 27 Лютаго 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/9|№9]]}}
*[[Горэй ня будзе]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 7 Марца 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/10|№10]]}}
*[[Наша Ніва/1914/15/З Беларусі і Літвы/З Віленшчыны/Дзісна|З Беларусі і Літвы. З Віленшчыны. Дзісна]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 17 Красавіка 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/15|№15]]}}
*[[Крыху з гісторыі пьянства]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 1 Мая 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/17|№17]]}}
*[[Будзьця цьвёрды]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 8 Мая 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/18|№18]]}}
*[[На тэмы дня]]
*[[Выкупляймося]]
'''1915'''
*[[Рэляцыя]]
'''1916'''
* [[Da czytaczoŭ (Ластоўскі)|Da czytaczoŭ]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 15 lutaho 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/1|№1]]}}
* [[«Zabrany Kraj» (Ластоўскі)|„Zabrany Kraj“]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 22 lutaho 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/3|№3]]}}
* [[Biez nijakich patreb]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 29 lutaho 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/5|№5]]}}
* [[Szto takoje demokratyzm]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 29 lutaho 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/5|№5]]}}
* [[Прычыны заняпаду беларускага адраджэння ў XIX ст.|Pryczyny zaniepadu biełaruskaho adradžeńnia ŭ XIX stal.]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 3 marca 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/6|№6]]}}
* [[«Dziali i panuj!»|„Dziali i panuj!“]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 7 marca 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/7|№7]]}}
* [[Niamiecki hołas ab biełarusach]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 14 marca 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/9|№9]]}}
* [[Наш грэх|Nasz hrech]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 17 marca 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/10|№10]]}}
* [[Zwarotny ŭcisk]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 24 marca 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/12|№12]]}}
* [[«Vorwarts» ab biełarusach|„Vorwarts“ ab biełarusach]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 11 krasawika 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/17|№17]]}}
* [[Polski hołas (Ластоўскі)|Polski hołas]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 14 krasawika 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/18|№18]]}}
* [[Biazdomnyje (Ластоўскі)|Biazdomnyje]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 18 krasawika 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/19|№19]]}}
* [[Na Wialikdzień]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 21 krasawika 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/20|№20]]}}
* [[Jeszcze adzin hołas]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 28 krasawika 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/22|№22]]}}
* [[Adhuknulisia]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 9 maja 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/25|№25]]}}
* [[Bajcom za wolu]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 12 maja 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/26|№26]]}}
* [[Zajawa Biełarusoŭ (Ластоўскі)|Zajawa Biełarusoŭ]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 16 maja 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/27|№27]]}}
* [[Kniaź Tomanow|Wilenskije „administratary“. Kniaź Tomanow]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 26 maja 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/30|№30]]}}
* [[Pustyje nadziei]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 2 czerwienia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/32|№32]]}}
* [[Najwialikszaja marskaja bitwa]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 6 czerwienia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/33|№33]]}}
* [[Ekonomiczny razwał Rasiei]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 6 czerwienia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/33|№33]]}}
* [[Budowa asnoŭ buduczyny]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 9 czerwienia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/34|№34]]}}
* [[Da pałonnych biełarusoŭ (Ластоўскі)|Da pałonnych biełarusoŭ]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 9 czerwienia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/34|№34]]}}
* [[Czyja praŭda? (Ластоўскі)|Czyja praŭda?]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 16 czerwienia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/36|№36]]}}
* [[Hasudarstwienaja Duma ab zajawi «inorodcoŭ»]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 23 czerwienia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/38|№38]]}}
* [[Da bratoŭ za morem]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 27 czerwienia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/39|№39]]}}
* [[Ukrainski hołas ab biełarusach]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 28 lipnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/48|№48]]}}
* [[1.VIII.1914—1.VIII.1916]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 1 žniŭnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/49|№49]]}}
* [[Turki ŭ Ukrainie]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 1 žniŭnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/49|№49]]}}
* [[50 (Ластоўскі)|50]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 4 žniŭnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/50|№50]]}}
* [[Nowy sposab apłaty]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 8 žniŭnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/51|№51]]}}
* [[Dwajnaja ihra (Ластоўскі)|Dwajnaja ihra]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 18 žniŭnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/54|№54]]}}
* [[«Ci wy znajecie Rasieju?»|„Ci wy znajecie Rasieju?“]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 29 žniŭnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/57|№57]]}}
* [[Kali budzie mir?]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 1 wiereśnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/58|№58]]}}
* [[Brat proci brata (Ластоўскі)|Brat proci brata]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 5 wiereśnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/59|№59]]}}
* [[Бэльгія… і Беларусь]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 11 верэсьня 1916. — [[Гоман (1916)/1916/61|№61]]}}
* [[Makenzen redivivus]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 19 wiereśnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/63|№63]]}}
* [[Hadaŭszczyna (Ластоўскі)|Hadaŭszczyna]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 19 wiereśnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/63|№63]]}}
* [[Vestigia nostra prodeunt!]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 22 верэсьня 1916. — [[Гоман (1916)/1916/64|№64]]}}
* [[Taktyka naszych worahoŭ]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 26 wiereśnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/65|№65]]}}
* [[Ziamielnaja sprawa (Ластоўскі)|Ziamielnaja sprawa]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 3 kastrycznika 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/67|№67]]}}
* [[«Delirant reges plectuntur Archivi»|„Delirant reges plectuntur Archivi“]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 10 кастрычніка 1916. — [[Гоман (1916)/1916/69|№69]]}}
* [[Трэйцяя ваенная зіма]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 13 кастрычніка 1916. — [[Гоман (1916)/1916/70|№70]]}}
* [[Вайна з Італіей]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 20 кастрычніка 1916. — [[Гоман (1916)/1916/72|№72]]}}
* [[Spor ab Wilniu]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 24 listapada 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/82|№82]]}}
* [[Міністэрство міра?]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 28 лістапада 1916. — [[Гоман (1916)/1916/83|№83]]}}
* [[Samabytnaść naszaj mowy (Ластоўскі)|Samabytnaść naszaj mowy]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 5 śniežnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/85|№85]]}}
* [[Per aspera ad astra (Ластоўскі)|Per aspera ad astra]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 8 сьнежня 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/86|№86]]}}
* [[Запаведзь міра]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 15 сьнежня 1916. — [[Гоман (1916)/1916/88|№88]]}}
* [[U Wialikaje Świata (Ластоўскі)|U Wialikaje Świata]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 25 śniežnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/91|№91]]}}
'''1917'''
* [[З Новым годам! (Ластоўскі)|З Новым Годам!]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 1 студня 1917. — [[Гоман (1916)/1917/1|№1 (93)]]}}
* [[Сусьветная вайна ў 1916 г.]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 1 студня 1917. — [[Гоман (1916)/1917/1|№1 (93)]]}}
* [[Францішак Скарына (Ластоўскі)|У 400-летнюю гадаўшчыну]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 23 студня 1917. — [[Гоман (1916)/1917/7|№7 (99)]]}}
* [[Дзень урадзін імператара Вільгельма|Дзень урадзін Імператара Вільгэльма]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 26 студня 1917. — [[Гоман (1916)/1917/8|№8 (100)]]}}
* [[На фронтах (Ластоўскі)|На фронтах]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 30 студня 1917. — [[Гоман (1916)/1917/9|№9 (101)]]}}
* [[З дакумэнтаў мінуўшчыны|З дакумэнтоў мінуўшчыны]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 30 студня 1917. — [[Гоман (1916)/1917/9|№9 (101)]]}}
* [[Пачатак канца (Ластоўскі)|Пачатак канца]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 6 лютаго 1917. — [[Гоман (1916)/1917/11|№11 (103)]]}}
* [[«Беларускае пытаньне» (Ластоўскі)|„Беларускае пытаньне“]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 13 лютаго 1917. — [[Гоман (1916)/1917/13|№13 (105)]]}}
* [[За год жыцьця (Ластоўскі)|За год жыцьця]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 16 лютаго 1917. — [[Гоман (1916)/1917/14|№14 (106)]]}}
* [[Ціш перад бурай (Ластоўскі)|Ціш перад бурай]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 20 лютаго 1917. — [[Гоман (1916)/1917/15|№15 (107)]]}}
* [[«Польскія апэтыты» (Ластоўскі)|„Польскіе апэтыты“]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 2 марца 1917. — [[Гоман (1916)/1917/18|№18 (110)]]}}
* [[У гістарычны момант (Ластоўскі)|У гістарычны момэнт]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 2 марца 1917. — [[Гоман (1916)/1917/18|№18 (110)]]}}
* [[Конрад Ф. Гецэндорф (Ластоўскі)|Конрад Ф. Гэцэндорф]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 6 марца 1917. — [[Гоман (1916)/1917/19|№19 (111)]]}}
* [[Чаму (Ластоўскі)|Чаму]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 16 марца 1917. — [[Гоман (1916)/1917/22|№22 (114)]]}}
* [[Пераварот ці рэвалюцыя?|Перэварот ці Рэволюцыя?]]<ref>Dubia. Подпіс: Л. В.</ref> // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 20 марца 1917. — [[Гоман (1916)/1917/23|№23 (115)]]}}
* [[З жыцьця цяперашяга расейскага цара|З жыцьця цяперашяго расейскаго цара]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 20 марца 1917. — [[Гоман (1916)/1917/23|№23 (115)]]}}
* [[Беларусы ў палоні (Ластоўскі)|Беларусы ў палоні]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 30 марца 1917. — [[Гоман (1916)/1917/26|№26 (118)]]}}
'''1918'''
*[[Krywičanin (1918)/Ad Redakcii|Ad Redakcii]] // {{Fine|[[Krywičanin (1918)|Krywičanin]]. — Kastryčnik 1918. — №1}}
*[[Нацыянальнае пытанне (Ластоўскі)|Nacionalnaje pytańnie]] // {{Fine|[[Krywičanin (1918)|Krywičanin]]. — Kastryčnik 1918. — №1}}
*[[Непасьціглая камбінацыя|Niepaścihłaja kambinacija]] // {{Fine|[[Krywičanin (1918)|Krywičanin]]. — Kastryčnik 1918. — №1}}
*[[Што трэба ведаць кажнаму беларусу]]
*[[Listoŭka Nr. 5 Suwiazi Niezaležnaści i Niepadzielnaści Biełarusi]]. Wilnia, 1918
'''1919'''
*[[Беларусь пад Расеяй]]
*[[Толькі на Беларусь!]] // {{Fine|[[Беларусь (Мінск, газета)|Беларусь]]. — 28 лістапада 1919. — [[Беларусь (Мінск, газета)/1919/33|№33 (60)]]}}
'''1922'''
*[[Над сьвежай магілай (Ластоўскі)|Над сьвежай магілай]] // {{Fine|[[Беларускі сьцяг (часопіс)|Беларускі Сьцяг]]. — Чэрвень—ліпень 1922. — [[Беларускі сьцяг (часопіс)/2-3|№2-3]]}}
'''1924'''
*[[Новы падзел Беларусі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
'''1925'''
*[[Канкардат]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/1|№9 (1)]]}}
'''1926'''
*[[Што спрыяе разросту і ўпадку народаў і дзяржаў]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Патрыятычны малітвеннік]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
'''1927'''
*[[Упыры (Ластоўскі)|Упыры]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 9 ліпеня 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/153|№153 (2045)]]}}
*[[Дасягненьні ў нацыянальнай палітыцы]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 25 лістапада 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/267|№267 (2159)]]}}
'''1928'''
*[[У чым віна грамадаўцаў]]
* [[Утварэньне Акадэміі Навук — сьвята ўсіх беларусаў]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 16 кастрычніка 1928. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/239|№239 (2427)]]}}
* [[Наш музэй (Ластоўскі)|Наш музэй]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 25 лістапада 1928. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/271|№271 (2459)]]}}
=== Успаміны ===
*[[Старабеларуская вясковая школа]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Чэрвень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/1|№1]]}}
*[[Пагост]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
*[[Мае ўспаміны аб М. Багдановічы]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Крывічанскія Дзяды]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
*[[Ўражаньні з паездкі ў Беларускую Радавую Соціялістычную Рэспубліку]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
*[[Да характарыстыкі Каганца]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 20 мая 1928. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/115|№115 (2303)]]}}
=== Крытыка ===
'''1912'''
* [[Сергій Ефремов. «Исторія Украінськаго пісьменства» (Ластоўскі)|Агляд кніг. Сергій Ефремов. „Исторія Украінськаго пісьменства“]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 2 (15) лютаго (февраля) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/5|№5]]}}
'''1914'''
*[[«Васількі» (Ластоўскі)|„Васількі“]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 26 Чэрвеня 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/25|№25]]}}
*[[«Рунь» (Ластоўскі)|„Рунь“]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 2 Кастрычніка 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/39|№39]]}}
*[[«Родные зьявы» (Ластоўскі)|„Родные зьявы“]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 16 Кастрычніка 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/41|№41]]}}
'''1916'''
* [[«Хам» (Ластоўскі)|„Хам“]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 20 кастрычніка 1916. — [[Гоман (1916)/1916/72|№72]]}}
* [[«Narysy z Litwy, Biełarusi i Kurlandii» (Ластоўскі)|„Narysy z Litwy, Biełarusi i Kurlandii“]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 1 śniežnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/84|№84]]}}
* [[«Mūsų Kalendorius» (Ластоўскі)|„Mūsų Kalendorius“]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 1 śniežnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/84|№84]]}}
'''1924'''
*[[«Студэнская думка» (Ластоўскі)]]
'''1925'''
*[[І. П. Фурман. Крашаніна (Ластоўскі)|І. П. Фурман. Крашаніна]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
*[[Праф. У. Пічэта. Гісторыя Беларусі (Ластоўскі)|Праф. У. Пічэта. Гісторыя Беларусі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
*[[Праф. У. Ігнатоўскі. Гісторыя Беларусі ў XIX і ў пачатку XX сталецьця (Ластоўскі)|Праф. У. Ігнатоўскі. Гісторыя Беларусі ў XIX і ў пачатку XX сталецьця]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
'''1926'''
*[[Програма зьбіраньня вуснае народнае творчасьці (Ластоўскі)|Програма зьбіраньня вуснае народнае творчасьці]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[А. Шлюбскі. «Крашаніна (набіванка)» (Ластоўскі)|А. Шлюбскі. «Крашаніна (набіванка)»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[«Наш край» штомесячнік Ц. Б. краязнаўства пры Інстытуце беларускай культуры (Ластоўскі)|«Наш край» штомесячнік Ц. Б. краязнаўства пры Інстытуце беларускай культуры]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[«Школьная праца» (Ластоўскі)|«Школьная праца»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
== Навукова-папулярныя артыкулы ==
* [[Ab sacharynie]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 9 maja 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/25|№25]]}}
=== Гістарычныя артыкулы ===
'''1911'''
* [[Пятрок з Крошына]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 28 (10) Ліпня 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/30|№30]]}}
* [[Зь мінуўшчыны гораду Быхава|З мінуўшчыны гораду Быхова]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 8 (21) верэсьня 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/36|№36]]}}
'''1912'''
* [[Земскія суды|Земскіе суды]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 22 (4) сакавіка (марца) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/12-13|№12-13]]}}
* [[Копныя суды|Копные суды]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 14 чэрвеня (іюня) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/24|№24]]}}
* [[Станы ў старой Беларусі|З нашай мінуўшчыны. (Станы ў старой Беларусі)]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 5 (18) ліпня (юля) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/27|№27]]}}
* [[Саха (1912)/1912/9/Цікавае аб спосабе гаспадаркі на Беларусі 300 гадоў таму назад|Цікавае аб спосабе гаспадаркі на Беларусі 300 гадоў таму назад]] // {{Fine|[[Саха (1912)|Саха]]. — Студзень (Дзякабр) 1912. — [[Саха (1912)/1912/9|Кніжка 9]]}}
'''1914'''
* [[350-летняя гадаўшчына друку ў Маскоўшчыне]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 20 Марца 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/11-12|№11-12]]}}
* [[10-летні юбілей літоўскага друку]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 1 Мая 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/17|№17]]}}
* [[Хлебаробства ў Беларусі ў даўные часы]]
* [[Кроніка Вялікаго Князьства Літоўскага]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 5 Сьнежня 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/48|№48]]}}
'''1915'''
*[[Ціт Бычкоўскі (Ластоўскі)|Ціт Бычкоўскі (1843—1913)]]
* [[Горадня (Ластоўскі)|Нашы гарады. I. Горадня]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 22 Мая 1915. — [[Наша Ніва (1906)/1915/19-20|№19-20]]}}
* [[Вільня (Ластоўскі)|Нашы гарады. II. Вільня]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 19 Чэрвеня 1915. — [[Наша Ніва (1906)/1915/24|№24]]}}
'''1916'''
*[[1491—1916]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 15 lutaho 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/1|№1]]}}
*[[Памяці Справядлівага|Pamiaci Sprawiadliwaho]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 15 lutaho 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/1|№1]]}}
*[[Katalickije, biełaruskije fundacii ŭ Wilni]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 18 lutaho 1916. — [[Гоман (1916)/1916/2|№2]]}}
* [[Słuckije pajasy|Z antykwarskich zapisak. Słuckije pajasy]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 24 marca 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/12|№12]]}}
*[[Сялянскія «рэспублікі» канца XVIII ст. у Беларусі і Літве|Sielanskije „respubliki“ kanca XVIII st. u Biełarusi i Litwie]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 28 marca 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/13|№13]]}}
*[[Васіль Цяпінскі (Ластоўскі)|Wasil Ciapinski]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 31 marca 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/14|№14]]}}
*[[Lisoŭszczyki]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 14 krasawika 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/18|№18]]}}
* [[Bułhaki (Ластоўскі)|Zasłužonyje biełarusy. Bułhaki]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 5 maja 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/24|№24]]}}
* [[Z historyji katalickaho kaściołu na Biełarusi]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 12 maja 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/26|№26]]}}
* [[Chodkiewiczy (Ластоўскі)|Zasłužonyje biełarusy. Chodkiewiczy]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 12 maja 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/26|№26]]}}
* [[Hlebowiczy (Ластоўскі)|Zasłužonyje biełarusy. Hlebowiczy]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 26 maja 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/30|№30]]}}
* [[Litoŭski Statut i jaho historyja]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 21—4 žniŭnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/46|№46]]—[[Гоман (1916)/лацінка/1916/50|50]]}}
* [[1410—1914]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 29 žniŭnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/57|№57]]}}
* [[Ab pamiatkach minuŭszczyny (Ластоўскі)|Ab pamiatkach minuŭszczyny]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 5 wiereśnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/59|№59]]}}
'''1917'''
* [[Кароткі нарыс разьвіцьця асьветы на Беларусі да першай чвэрці XVII сталецьця|Кароткі нарыс разьвіцьця асьветы на Беларусі да першай чверці XVII сталецьця]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 16 лютаго 1917. — [[Гоман (1916)/1917/14|№14 (106)]]}}
*[[Рэфармацкі рух на Беларусі]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 2—6 марца 1917. — [[Гоман (1916)/1917/18|№18 (110)]]—[[Гоман (1916)/1917/19|19 (111)]]}}
* [[Стан духоўны, а селянство]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 9 марца 1917. — [[Гоман (1916)/1917/20|№20 (112)]]}}
* [[Абычаёвае права беларускага сялянства|Абычаёвае право беларускаго сялянства]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 13, 23 марца 1917. — [[Гоман (1916)/1917/21|№21 (113)]], [[Гоман (1916)/1917/24|24 (116)]]}}
* [[«Хрыстос уваскрос!» (Ластоўскі)|„Хрыстос уваскрос!“]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 10 красавіка 1917. — [[Гоман (1916)/1917/29|№29 (121)]]}}
* [[Недаразуменьне? (Ластоўскі)|Недаразуменьне?]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 17 красавіка 1917. — [[Гоман (1916)/1917/31|№31 (123)]]}}
* [[«Рукі вон!» (Ластоўскі)|„Рукі вон!“]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 20 красавіка 1917. — [[Гоман (1916)/1917/32|№32 (124)]]}}
'''1918'''
*[[Тураўскае княства (Ластоўскі)|Turaŭskaje kniaźstwo]] // {{Fine|[[Krywičanin (1918)|Krywičanin]]. — Kastryčnik 1918. — №1}}
*[[Аб гэрбе Пагоня (Ластоўскі)|Ab herbie pahonia]] // {{Fine|[[Krywičanin (1918)|Krywičanin]]. — Kastryčnik 1918. — №1}}
*[[Хто патрон Беларусі?|Chto patron Biełarusi?]] // {{Fine|[[Krywičanin (1918)|Krywičanin]]. — Kastryčnik 1918. — №1}}
'''1922'''
*[[З Беларуска-Літоўскай мінуўшчыны]] // {{Fine|[[Беларускі сьцяг (часопіс)|Беларускі Сьцяг]]. — Жнівень—верасень 1922. — [[Беларускі сьцяг (часопіс)/4|№4]]}}
'''1923'''
*[[Аб найменьнях — «Гуды», — «Крывічы», — «Русь»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Чэрвень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/1|№1]]}}
*[[Альгердаўскі паяс]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Чэрвень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/1|№1]]}}
*[[Манэта тураўскага князя Сьвятаполка (X ст.)]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Чэрвень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/1|№1]]}}
*[[Аб хросным імяні Ягайлы]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Чэрвень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/1|№1]]}}
*[[Беларускія вайсковыя фармаваньні на б. Румынскім фронце]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[Побыт Іероніма Пражскага ў Беларусі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[Леў Сапега аб перакладзе Статуту В. Кн. Літоўскага на польскую мову]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[Аб залатой бабе]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[Беларусы ў Усх. Прусыі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[Жан-Жак Руссо і Белавежская пушча]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[Дзеячы вялікай францускай рэволюцыі аб нацыянальным пытаньні]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[Манэта з выабражэньнем цэнтаўра]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[Што трэба разумець пад найменьнямі — Паляне, Дрыгвічы, Дрэўляне]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Жнівень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/3|№3]]}}
*[[Беларускі абычай што да падаваньня агня]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Жнівень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/3|№3]]}}
*[[Андрэй-Казімер Ягайлавіч]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Маскоўскія паслы 1646 г. як абаронцы беларускай мовы]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Нямецкі ўрад і беларусы Усх. Прусіі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Таргоўля Беларусі з немцамі ў XIII — XV ст.]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Расійскія вучоныя аб Крывічах]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Хто быў першы друкар у Маскве]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Аб найменьні «Русь»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Жыровіцкая друкарня]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Ткальня «слуцкіх» паясоў у Рожанне]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Што такое «Русь» смаленскай тарговай граматы 1229 г.?]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Крыўска-беларуская кавалерыя]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Першыя беларускія слоўнікі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Волаты-Анты]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[За што нішчылі Лесаўчыкоў?]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Полацкая сьв. Сафія]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Нашая костка]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
'''1924'''
*[[Паленьне кніг на Беларусі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Урад Цівуна]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Слуцкія паясы]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Доктар Франціш Скарына (Ластоўскі)|Доктар Франціш Скарына (1525—1925)]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Беларускі дрэварыт пачатку XVI ст.]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Зборнік Бершадзкага]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Рухомыя друкарні на Беларусі і Украіне]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Кальвінскія зборы на Беларусі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Новагорадзкая аўтокефальная мітраполія]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Віленская Грэка-Лаціна-Руская акадэмія]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Аб найменьні «Крывічы»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Акадэмік Шахматов аб імені «Русь»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Пачайнская друкарня]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Аб лесаўчыках]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Першая кніжка аб піве]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
'''1925'''
*[[Прычыны заняпаду крыўскай мовы ў XVII ст.]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
*[[Аб назовах «Крывія» і «Беларусь»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
*[[Пачатны летапіс аб крывічох у асьвятленьні гістарычнай крытыкі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
*[[Крыўскія школы XVI і XVII ст. ст.]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
*[[Выдатнейшыя крывічы (беларусы)-высяленцы ў Масковію]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
*[[Вываз крыўскіх культурных цэннасьцяў у Польшчу ў часе польска-расійскай вайны 1918—1919 гг.]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
*[[Рысункі да ілюстраціі крыўскай вайсковасьці]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
'''1926'''
*[[Сьвяткаваньне пятніцы замест нядзелі ў XVI ст.]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Аб «славянстве» маскалёў]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Тодар Дастаеўскі і Адам Міцкевіч — сыны крывіцкага народнага генія]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Унія]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Беларускія (крыўскія) друкі ў Тыльзіце]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Праф. М. К. Любавскі і акад. С. Платонов аб Крывічох]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Крывічанскія кнігазборы XV ст.]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Аб імяні Ятвягі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
'''1926—1927'''
*[[Пачтовыя ўстановы ў Крывічанскіх (Беларускіх) Землях]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
'''1928'''
* [[Рэволюцыйная літаратура на беларускай мове]] // {{Fine|[[Узвышша (часопіс)|Узвышша]]. — 1928. — [[Узвышша (часопіс)/1928/4|№4 (10)]]}}
==== Этнаграфічныя артыкулы ====
* [[Каляда-Грамавіца|„Каляда—Грамавіца“]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 13 (30) дзекабра 1909. — [[Наша Ніва (1906)/1909/51-52|№51-52]]}}
*[[Аб ганчарстве нашым даўней і цяпер]] (1913)
*[[Каляды (Ластоўскі)|Каляды]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 25 Сьнежня 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/51-52|№51-52]]}}
*[[Аб беларускім хатнім рэмясьле]] (1913)
*[[З народнай мудрасьці]] (1913)
*[[Hanczarskije wyraby|Z antykwarskich zapisak. I. Hanczarskije wyraby]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 10 marca 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/8|№8]]}}
'''1923'''
*[[Да шуканьня крыніц народнай творчасьці]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Жнівень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/3|№3]]}}
*[[Дуда (Ластоўскі)|Дуда]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Жнівень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/3|№3]]}}
*[[Аб камянях-краўцах]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
'''1926—1927'''
*[[Жывая старасьвеччына]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Эпітэт сьмерці «Кастуся»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Навязі і кудмяні]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Сонечнае калясо]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Дзіў]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Крывічанскія Дзяды]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
'''1928'''
*[[Прочкі і разлучыны]] (1928)
*[[Духоўныя вершы 1702 году]] (1928)
=== Літаратуразнаўчыя артыкулы ===
'''1913'''
*[[Памажыця!]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 12, 19 Верэсьня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/37|№37]]—[[Наша Ніва (1906)/1913/38|№38]]}}
'''1916'''
*[[Духоўная каталіцкая літаратура ў беларускай мове|Duchoŭnaja katalickaja literatura ŭ biełaruskaj mowie]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 7 marca 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/7|№7]]}}
*[[Шляхам творчасці|Szlacham tworczaści]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 14 marca 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/9|№9]]}}
'''1918'''
*[[Містэрыі (Ластоўскі)|Містэрыі]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 26 марца 1918. — [[Гоман (1916)/1918/25|№25 (221)]]}}
*[[Krywičanin (1918)/Eneida|Eneida]] // {{Fine|[[Krywičanin (1918)|Krywičanin]]. — Kastryčnik 1918. — №1}}
*[[Гедымінаўскі воўк|Hiedyminaŭski woŭk]] // {{Fine|[[Krywičanin (1918)|Krywičanin]]. — Kastryčnik 1918. — №1}}
'''1923'''
*[[Старабеларуская калядка]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Цікавая агітацыйная беларуская брашура 1860-х гадоў]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Два Крыўска-Беларускія абрыўкі быліннага эпоса]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
'''1924'''
*[[Смаленская легенда аб св. Мэкурым]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Крыўскі вар’янт быліны аб Ільлі Мурамцы]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Крыўскі (беларускі) старадаўны лістоўны стыль]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
=== Мовазнаўчыя артыкулы ===
'''1912'''
* [[У справе мовы ў цэрквах]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 26 (8)студня (январа) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/4|№4]]}}
'''1914'''
* [[С пад праху векоў]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 12 Сьнежня 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/49|№49]]}}
** [[З-пад праху вякоў]]
* [[Крыху цікавых слоў]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 18 Сьнежня 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/50|№50]]}}
'''1915'''
* [[Вывод названьня горада Вільні|Аб усім па троху. Вывод названьня горада Вільні]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 19 Марца 1915. — [[Наша Ніва (1906)/1915/11|№11]]}}
'''1916'''
* [[Ab imieni Wilni]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 4 krasawika 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/15|№15]]}}
* [[Biełaruskaja mowa (Ластоўскі)|Biełaruskaja mowa]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 13 czerwienia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/35|№35]]}}
'''1918'''
*[[Назова Беларусі па-жыдоўску|Nazowa Biełarusi pa žydoŭsku]] // {{Fine|[[Krywičanin (1918)|Krywičanin]]. — Kastryčnik 1918. — №1}}
'''1923'''
* [[Народны падзел між беларусамі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Чэрвень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/1|№1]]}}
*[[Пагляд расійскіх вучоных на беларускую мову]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[Аб значэньні слова «бонда»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Жнівень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/3|№3]]}}
*[[Што трэба разумець пад найменьнямі — Паляне, Дрыгвічы, Дрэўляне]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Жнівень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/3|№3]]}}
*[[Умец, мастак, кудзьбіт]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Жнівень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/3|№3]]}}
*[[Казарскія вуліцы у беларускіх гарадох]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Галцяі і галцяйства]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Каспля і касапля]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Што такое «дунай»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Слова «друя»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Што такое «Русь» смаленскай тарговай граматы 1229 г.?]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Хто ў каго запазычае?]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Што такое «Артсана» арабскіх пісьменьнікаў]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Навец, наўскі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Палчанін, палачанін]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Выцябкі і поцябкі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Ярасьць і юрнасьць]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Істба]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Пакута]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
'''1924'''
*[[Кузулька]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Даль аб беларускай мове]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Бацька польскай камэдыі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Калі беларуска-крыўскае слова «разьдзел» уведзена ў польскую мову?]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Аб слове «кабета»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Пляновая асыміляція]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[«Прага», «прога»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Смэрды]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Слова «пугаўка»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
'''1925'''
*[[Нёман і Няміга]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/1|№9 (1)]]}}
*[[Рэзаць, кроіць, стругаць, кружаць]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
'''1926'''
*[[Дойлід]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Дзіцячы слоўнік]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Карэнь «гал» і выводныя ад яго словы і паняцьці ў крыўскай мове]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Карэнь «корс», «корх», выводныя ад яго словы і паняцьці ў крыўскай мове]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Аб слове мурава]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Якімі наіўнымі спосабамі польскія прафэсары полёнізуюць Вільню]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Дняпро ці Няпро?]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Аб імяні Ятвягі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
'''1926—1927'''
*[[У справе рэформы кірылаўскае азбукі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
*[[Аб караню «віт», «вет» і выводных словах і паняцьцях]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
*[[Словачын «рымзаць» і выводныя ад яго словы і паняцьці]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
*[[Аб слове «гаспадар»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
*[[Аб напісаньні «ўл» у крыўскай пісьменнасьці]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
'''1927'''
*[[Аб словах «сьвет» і «сьвятло»]] // {{Fine|[[Узвышша (часопіс)|Узвышша]]. — 1927. — [[Узвышша (часопіс)/1927/5|№5]]}}
*[[Аб слове «страніца»]] // {{Fine|[[Узвышша (часопіс)|Узвышша]]. — 1927. — [[Узвышша (часопіс)/1927/5|№5]]}}
*[[Корэктыва да слоў «земляробства» і «хлебаробства»]] // {{Fine|[[Узвышша (часопіс)|Узвышша]]. — 1927. — [[Узвышша (часопіс)/1927/5|№5]]}}
=== Сельска-гаспадарчыя артыкулы ===
* [[Саха (1912)/1912/8/Вільня 1-го лістапада 1912 г.|Вільня 1-го лістапада 1912 г.]] // {{Fine|[[Саха (1912)|Саха]]. — Лістапад (Наябр) 1912. — [[Саха (1912)/1912/8|Кніжка 8]]}}
* [[Саха (1912)/1912/8/Як карміць кароў|Як карміць кароў]] // {{Fine|[[Саха (1912)|Саха]]. — Лістапад (Наябр) 1912. — [[Саха (1912)/1912/8|Кніжка 8]]}}
== Слоўнікі ==
'''1923'''
*[[Тэрміналёгія да анатоміі і фізыалёгіі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Чэрвень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/1|№1]]}}
*[[Матэрьялы да беларускага слоўніка]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Матэрьялы да беларускага зельніка]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Эпітэты і мэтафары]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Беларускія аднасловы]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Крыўска-Беларускі іменнік]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Аднасловы]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Слоўнік геаметрычных і трыганаметрычных тэрмінаў і сказаў. (расійска-беларускі і беларуска-расійскі)]] (разам з [[Аўтар:Клаўдзій Дуж-Душэўскі|Клаўдзіем Дуж-Душэўскім]]; 1923)
'''1924'''
*[[Номэнклятура беларускіх птушак]] (разам з [[Аўтар:Клаўдзій Дуж-Душэўскі|Клаўдзіем Дуж-Душэўскім]] і [[Аўтар:Тадэвуш Іваноўскі|Тадэвушам Іваноўскім]]; 1924)
*[[Таўтолёгія]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Эпітэты]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
* {{Скан|[[Падручны расійска-крыўскі (беларускі) слоўнік (1924)|Падручны расійска-крыўскі (беларускі) слоўнік]]|Vacłaŭ Łastoŭski. Padručny rasijska-kryŭski (bełaruski) słoŭnik (1924).pdf}}. {{Fine|Коўна: Міністэрства Беларускіх спраў у Літве, 1924}}
'''1925'''
*[[Матэр’ялы да крыўскага слоўніка]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/1|№9 (1)]]}}
*[[Слоўнік старакрыўскай актавай мовы]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
*[[Крыўскія рытаўнікі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
*[[Выдатнейшыя крывічы (беларусы)-высяленцы ў Масковію]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
'''1927'''
*[[Матэр’ялы да слоўніка беларускай (крывічанскай) мовы]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
== Прамовы ==
*[[Прамова ў Жэнэве]] ''(1924)''
== Лісты ==
* [[Ліст Вацлава Ластоўскага і Язэпа Салаўя да Паўля фон Гіндэнбурга|Ліст Вацлава Ластоўскага і Язэпа Салаўя да Паўля фон Гіндэнбурга]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 4 мая 1917. — [[Гоман (1916)/1917/36|№36 (128)]]}}
* [[Ліст Вацлава Ластоўскага і Язэпа Салаўя да Эрыха Людэндорфа|Ліст Вацлава Ластоўскага і Язэпа Салаўя да Эрыха Людэндорфа]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 4 мая 1917. — [[Гоман (1916)/1917/36|№36 (128)]]}}
*[[У справе вясковых хораў]] ''(1919)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Кастуся Езавітава (24 студзеня 1920)|Ліст да Кастуся Езавітава]] ''(24 студзеня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Міністэрства замежных справаў Літвы|Ліст да Міністэрства замежных справаў Літвы]] ''(17 красавіка 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Янкі Чарапука (28 красавіка 1920)|Ліст да Янкі Чарапука]] ''(28 красавіка 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Язэпа Мамонькі|Ліст да Язэпа Мамонькі (імаверна)]] ''(29 красавіка 1920 году)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Дамініка Сямашкі|Ліст да Дамініка Сямашкі]] ''(2 траўня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Міхася Маркевіча (7 траўня 1920)|Ліст да Міхася Маркевіча]] ''(7 траўня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Янкі Чарапука (7 траўня 1920)|Ліст да Янкі Чарапука]] ''(7 траўня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Пётры Крачэўскага (8 траўня 1920)|Ліст да Пётры Крачэўскага]] ''(8 траўня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да сяброў БПСР|Ліст да беларускіх эсэраў]] ''(17 траўня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Кастуся Езавітава (18 траўня 1920)|Ліст да Кастуся Езавітава]] ''(18 траўня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Клаўдзія Дуж-Душэўскага (19 траўня 1920)|Ліст да Клаўдзія Дуж-Душэўскага]] ''(19 траўня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Аляксандра Цвікевіча (1 чэрвеня 1920)|Ліст да Аляксандра Цьвікевіча]] ''(1 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Міхася Маркевіча (6 чэрвеня 1920)|Ліст да Міхася Маркевіча]] ''(6 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да невядомага адрасата № 1 (6 чэрвеня 1920)|Ліст да невядомага адрасата]] ''(6 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Язэпа Дылы (6 чэрвеня 1920)|Ліст да Язэпа Дылы]] ''(6 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да невядомага адрасата № 2 (6 чэрвеня 1920)|Ліст да невядомага адрасата]] ''(6 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да невядомага адрасата (7 чэрвеня 1920)|Ліст да невядомага адрасата]] ''(7 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Яўгена Ладнова (11 чэрвеня 1920)|Ліст да Яўгена Ладнова]] ''(11 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да міністра замежных справаў Літвы (21 чэрвеня 1920)|Ліст да міністра замежных справаў Літвы]] ''(21 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Кастуся Езавітава (31 ліпеня 1920)|Ліст да Кастуся Езавітава]] ''(31 ліпеня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Аляксандра Вальковіча (31 ліпеня 1920)|Ліст да Аляксандра Вальковіча]] ''(31 ліпеня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Лявона Зайца (2 жніўня 1920)|Ліст да Лявона Зайца]] ''(2 жніўня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Яўгена Ладнова (3 жніўня 1920)|Ліст да Яўгена Ладнова]] ''(3 жніўня 1920)''
*[[Тэлеграма Старшыні Рады Міністраў БНР Вярхоўнай Радзе Лігі Нацый|Тэлеграма Вярхоўнай Радзе Лігі Нацый]] ''(16 ліпеня 1922)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Пётры Крачэўскага (20 красавіка 1923)|Ліст да Пётры Крачэўскага]] ''(20 красавіка 1923)''
*[[Ліст да рэдактара "Эхо" (Aidas)]] ''(1924)''
*[[Ліст да старшыні французкай Лігі Абароны правоў Чалавека і Грамадзяніна (Ластоўскі)|Ліст да старшыні французкай Лігі Абароны правоў Чалавека і Грамадзяніна]] ''(25 студзеня 1927)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага ў рэдакцыю газэты «Савецкая Беларусь» (1928)|Ліст]] у рэдакцыю газэты «Савецкая Беларусь» ''(1928)''
=== Лісты да аўтара ===
* [[Ліст да п. В.Ластоўскага|Ліст]] [[Аўтар:Максім Багдановіч|Максіма Багдановіча]]
* [[Вацлаву Ластоўскаму (Гарун)|Ліст]] [[Аўтар:Алесь Гарун|Аляксандра Прушынскага]] ''(30 кастрычніка 1912)''
* [[Ліст Зігфрыда Мееровіца да Вацлава Ластоўскага|Ліст]] [[Аўтар:Зігфрыд Мееровіц|Зігфрыда Мееровіца]] ''(28 красавіка 1920)''
*[[Ліст Янкі Чарапука да Вацлава Ластоўскага (29 красавіка 1920)|Ліст]] [[Аўтар:Янка Чарапук|Янкі Чарапука]] ''(29 красавіка 1920)''
*[[Ліст Дамініка Сямашкі да Вацлава Ластоўскага|Ліст]] [[Аўтар:Дамінік Сямашка|Дамініка Сямашкі]] ''(2 траўня 1920)''
*[[Ліст Пётры Крачэўскага да Вацлава Ластоўскага (24 траўня 1920)|Ліст]] [[Аўтар:Пётра Крачэўскі|Пётры Крачэўскага]] ''(24 траўня 1920)''
*[[Ліст Клаўдзія Дуж-Душэўскага да Вацлава Ластоўскага (24 траўня 1920)|Ліст]] [[Аўтар:Клаўдзій Дуж-Душэўскі|Клаўдзія Дуж-Душэўскага]] ''(24 траўня 1920)''
*[[Ліст Міхаіла Кахановіча да Вацлава Ластоўскага (27 траўня 1920)|Ліст]] [[Аўтар:Міхаіл Кахановіч|Міхася Кахановіча]] ''(27 траўня 1920)''
*[[Запіска Кастуся Езавітава Вацлаву Ластоўскаму|Запіска]] [[Аўтар:Кастусь Езавітаў|Кастуся Езавітава]] ''(імаверна, канец красавіка 1920)''
*[[Ліст Шарля Можа да Вацлава Ластоўскага і Кастуся Езавітава (1 чэрвеня 1920)|Ліст]] [[Аўтар:Шарль Мож|Шарля Можа]] ''(1 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Міхася Маркевіча да Вацлава Ластоўскага (4 чэрвеня 1920)|Ліст]] [[Аўтар:Міхась Маркевіч|Міхася Маркевіча]] ''(4 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Палуты Бадуновай да Вацлава Ластоўскага (6 чэрвеня 1920)|Ліст]] [[Аўтар:Палута Бадунова|Палуты Бадуновай]] ''(6 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Васіля Захаркі да Вацлава Ластоўскага (16 чэрвеня 1920)|Ліст]] [[Аўтар:Васіль Захарка|Васіля Захаркі]] ''(16 чэрвеня 1920)''
*[[Запіска Кастуся Езавітава Вацлаву Ластоўскаму (17 чэрвеня 1920)|Запіска]] Кастуся Езавітава ''(17 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Васіля Захаркі да Вацлава Ластоўскага (21 чэрвеня 1920)|Ліст]] Васіля Захаркі ''(21 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Янкі Чарапука да Вацлава Ластоўскага (21 чэрвеня 1920)|Ліст]] Янкі Чарапука ''(21 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Антона Аўсяніка да Вацлава Ластоўскага (23 чэрвеня 1920)|Ліст]] [[Аўтар:Антон Аўсянік|Антона Аўсяніка]] ''(23 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Клаўдзія Дуж-Душэўскага да Вацлава Ластоўскага (24 чэрвеня 1920)|Ліст]] Клаўдзія Дуж-Душэўскага ''(24 чэрвеня 1920)''
*[[Запіска Аляксандра Вальковіча Вацлаву Ластоўскаму|Запіска]] [[Аўтар:Аляксандр Вальковіч|Аляксандра Вальковіча]] ''(28 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Яўгена Ладнова да Вацлава Ластоўскага (12 ліпеня 1920)|Ліст]] [[Аўтар:Яўгена Ладноў|Яўгена Ладнова]] ''(12 ліпеня 1920)''
*[[Ліст Кастуся Езавітава да Вацлава Ластоўскага (13 ліпеня 1920)|Ліст]] Кастуся Езавітава ''(13 ліпеня 1920)''
*[[Ліст Кузьмы Цярэшчанкі да Вацлава Ластоўскага (15 ліпеня 1920)|Ліст]] [[Аўтар:Кузьма Цярэшчанка|Кузьмы Цярэшчанкі]] ''(15 ліпеня 1920)''
*[[Ліст Яўхіма Бялевіча да Вацлава Ластоўскага (15 ліпеня 1920)|Ліст]] [[Аўтар:Яўхім Бялевіч|Яўхіма Бялевіча]] ''(ліпень 1920)''
*[[Запіска Кузьмы Войткі Вацлаву Ластоўскаму|Запіска]] [[Аўтар:Кузьма Войтка|Кузьмы Войткі]] ''(16 ліпеня 1920)''
*[[Ліст Алега Васількоўскага да Вацлава Ластоўскага (30 ліпеня 1920)|Ліст]] [[Аўтар:Алег Васількоўскі|Алега Корчак-Крыніцы-Васількоўскага]] ''(30 ліпеня 1920)''
*[[Ліст Антона Аўсяніка да Вацлава Ластоўскага (31 ліпеня 1920)|Ліст]] Антона Аўсяніка ''(31 ліпеня 1920)''
*[[Ліст Пётры Крачэўскага да Вацлава Ластоўскага (2 жніўня 1920)|Ліст]] Пётры Крачэўскага ''(2 жніўня 1920)''
*[[Ліст Антона Аўсяніка да Вацлава Ластоўскага (5 жніўня 1920)|Ліст]] Антона Аўсяніка ''(5 жніўня 1920)''
*[[Ліст Антона Аўсяніка да Вацлава Ластоўскага (9 жніўня 1920)|Ліст]] Антона Аўсяніка ''(9 жніўня 1920)''
*[[Ліст Кастуся Езавітава да Вацлава Ластоўскага (13 жніўня 1920)|Ліст]] Кастуся Езавітава ''(13 жніўня 1920)''
*[[Ліст Кастуся Езавітава да Вацлава Ластоўскага (14 жніўня 1920)|Ліст]] Кастуся Езавітава ''(14 жніўня 1920)''
*[[Справаздача шэфа Дыпляматычнай Місіі БНР у Бэрліне (14 жніўня 1920)|Справаздача шэфа Дыпляматычнай Місіі БНР у Бэрліне]] ''(14 жніўня 1920)''
*[[Ліст Яўгена Ладнова да Вацлава Ластоўскага (16 жніўня 1920)|Ліст]] Яўгена Ладнова ''(16 жніўня 1920)''
*[[Ліст Пётры Крачэўскага да Вацлава Ластоўскага (17 жніўня 1920)|Ліст]] Пётры Крачэўскага ''(17 жніўня 1920)''
*[[Ліст патрыярха Ціхана да Вацлава Ластоўскага (1922)|Ліст]] патрыяарха [[Аўтар:Ціхан (патрыярх Маскоўскі)|Ціхана]] ''(1922)''
== Дакуманты ==
*[[Заява беларускай дэлегацыі ў Стакгольме (1916)|Заява беларускай дэлегацыі ў Стакгольме]] ''(1916)''
*[[Адказ на ліст Саюзу вызваленьня Ўкраіны|Адказ на ліст Саюзу вызваленьня Ўкраіны]] ''(1916)''
*[[Мэморыя прадстаўнікоў Беларусі на ІІІ канфэрэнцыі народаў|Мэмарандум прадстаўнікоў Беларусі у Лязані]] ''(27 чэрвеня 1916)''
*[[Заява Беларускага Прадстаўніцтва ў Літоўскай Тарыбе (27 чэрвеня 1919)|Заява Беларускага Прадстаўніцтва ў Літоўскай Тарыбе]] Камісіі ў апрацаваньні закону аб выбарах ува Ўстаноўчы Сойм ''(27 чэрвеня 1919)''
*[[Заява Беларускага Прадстаўніцтва ў Літоўскай Тарыбе (7 ліпеня 1919)|Заява Беларускага Прадстаўніцтва ў Літоўскай Тарыбе]] Старшыні Рады Міністраў Літвы ''(27 чэрвеня 1919)''
*[[Грамата Ўраду БНР аб пацьверджаньні паўнамоцтваў Вайскова-Дыпляматычнай Місіі БНР пры Ўрадах Латвіі і Эстоніі]] ''(5 красавіка 1920)''
*[[Грамата Ўраду БНР аб прызнаньні незалежнасьці Эстонскай Рэспублікі]] ''(7 красавіка 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Міністэрства замежных справаў Літвы|Ліст да Міністэрства замежных справаў Літвы]] ''(17 красавіка 1920)''
*[[Упаўнаважаньне РНМ БНР дэлегата Міністэрства замежных справаў БНР Янкі Чарапука на вядзеньне перамоваў з РСФСР|Упаўнаважаньне Янкі Чарапука на вядзеньне перамоваў з РСФСР]] ''(24 красавіка 1920)''
*[[Нота РНМ БНР народнаму камісару міжнародных справаў РСФСР (25 красавіка 1920)|Нота народнаму камісару міжнародных справаў РСФСР]] ''(25 красавіка 1920)''
*[[Грамата РНМ БНР аб прызначэньні Яўгена Ладнова старшынёй беларускай дэлегацыі ў Парыжы]] ''(29 траўня 1920)''
*[[Грамата РНМ БНР аб даручэньні Васілю Захарку зрабіць і атрымаць грашовую пазыку ад РСФСР]] ''(2 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да міністра замежных справаў Літвы (21 чэрвеня 1920)|Ліст да міністра замежных справаў Літвы]] ''(21 чэрвеня 1920)''
*[[Грамата РНМ БНР аб прызначэньні Алега Васількоўскага ваенна-дыпляматычным прадстаўніком БНР у Фінляндыі]] ''(25 чэрвеня 1920)''
*[[Пасьведчаньне РНМ БНР Паўла Вэнта]] ''(25 чэрвеня 1920)''
*[[Наказ РНМ БНР Вэнту, Васількоўскаму, Эльвэнгрэну і Чарапуку]] ''(25 чэрвеня 1920)''
*[[Цыркуляр РНМ БНР Янку Чарапуку]] ''(25 чэрвеня 1920)''
*[[Наказ РНМ БНР Надзвычайнай Дыпляматычнай Місіі БНР у Маскву]] ''(чэрвень 1920)''
*[[Грамата РНМ БНР аб даручэньні Кастусю Езавітаву ўступіць у перамовы зь Літвой аб прызнаньні незалежнасьці Беларусі]] ''(29 ліпеня 1920)''
*[[Грамата РНМ БНР аб даручэньні Аляксандру Галавінскаму ўступіць у перамовы зь Літвой аб прызнаньні незалежнасьці Беларусі]] ''(29 ліпеня 1920)''
*[[Грамата РНМ БНР аб даручэньні Кастусю Езавітаву зрабіць і атрымаць грашовую пазыку ад Літвы]] ''(29 ліпеня 1920)''
*[[Ліст РНМ БНР да міністра замежных справаў Літвы]] ''(29 ліпеня 1920)''
*[[Пасьведчаньне РНМ БНР Янкі Чарапука]] ''(29 ліпеня 1920)''
*[[Мэмарандум РНМ БНР Прэзыдыюму Канфэрэнцыі Балтыйскіх Дзяржаваў (29 ліпеня 1920)|Мэмарандум РНМ БНР Прэзыдыюму Канфэрэнцыі Балтыйскіх Дзяржаваў]] ''(29 ліпеня 1920)''
*[[Нота РНМ БНР з нагоды падпісаньня мірнай дамовы паміж Літвы і РСФСР]] ''(31 ліпеня 1920)''
*[[Мэмарандум Ураду БНР міністрам замежных справаў Польшчы, Фінляндыі, Эстоніі, Латвіі Літвы]] ''(1 жніўня 1920)''
*[[Мэмарандум РНМ БНР Прэзыдыюму Канфэрэнцыі Балтыйскіх Дзяржаваў (12 жніўня 1920)|Мэмарандум РНМ БНР Прэзыдыюму Канфэрэнцыі Балтыйскіх Дзяржаваў]] ''(12 жніўня 1920)''
*[[Акт аб каардынацыі дзяржаўнай працы]] ''(16 жніўня 1920)''
*[[Ліст РНМ БНР да народнага камісара замежных справаў РСФСР (12 жніўня 1920)|Ліст РНМ БНР да народнага камісара замежных справаў РСФСР]] ''(12 жніўня 1920)''
*[[Нота РНМ БНР Урадам РСФСР і Польшчы]] ''(20 жніўня 1920)''
*[[Супольны пратэст Дэлегацыяў БНР і ЗУНР супраць Рыскай дамовы]] ''(8 кастрычніка 1920)''
*[[Ліст Ураду БНР да Яўгена Петрушэвіча (22 кастрычніка 1920)|Ліст Ураду БНР да Яўгена Петрушэвіча]] ''(22 кастрычніка 1920)''
*[[Дэклярацыя ўраду БНР (25 сакавіка 1921)|Дэклярацыя ўраду БНР на трэцюю гадаўшчыну абвешчаньня незалежнасьці Беларусі]] ''(25 сакавіка 1921)''
*[[Дэклярацыя ўраду БНР (25 сакавіка 1922)|Дэклярацыя ўраду БНР на чацьвертую гадаўшчыну абвешчаньня незалежнасьці Беларусі]] ''(25 сакавіка 1922)''
*[[Рэзалюцыя зьезду нацыянальнасьцяў у Жэнэве (1923)|Рэзалюцыя зьезду нацыянальнасьцяў у Жэнэве]] ''(25 верасьня 1923)''
*[[Покліч да цывілізаванага сьвету]] ''(5 жніўня 1924)''
*[[Мэмор’ял у справе беларускіх зямель пад Польшчай]] ''(1 верасьня 1924)''
*[[Мэмарандум Вацлава Ластоўскага кардыналу Гаспары|Мэмарандум Вацлава Ластоўскага кардыналу Гаспары]] ''(7 красавіка 1925)''
* [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/278/Ліст у рэдакцыю|Ліст у рэдакцыю]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 8 сьнежня 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/278|№278 (2170)]]}}
=== Асабістыя запісы ===
*[[Склад Рады БНР на пасяджэньні 13 сьнежня 1919|Склад Рады БНР на паседжаньні 13 сьнежня 1919]] ''(невядома; імаверна, сьнежань 1919)''
*[[Нататкі Вацлава Ластоўскага пра межы Беларусі|Нататкі пра межы Беларусі]] ''(невядома)''
=== Зьвязаныя дакуманты ===
*[[Пратакол ініцыятыўнай групы па сазыву ў Рызе Беларускай Канфэрэрацыі (18 красавіка 1920)|Пратакол ініцыятыўнай групы па сазыву ў Рызе Беларускай Канфэрэрацыі]] ''(18 красавіка 1920)''
*[[Пратакол № 1 Арганізацыйнага Бюро па скліканьні Беларускай Дзяржаўнай Канфэрэнцыі]] ''(25 красавіка 1920)''
*[[Пратакол № 2 Арганізацыйнага Бюро па скліканьні Беларускай Дзяржаўнай Канфэрэнцыі]] ''(25 траўня 1920)''
*[[Пратакол № 3 Арганізацыйнага Бюро па скліканьні Беларускай Дзяржаўнай Канфэрэнцыі]] ''(травень 1920)''
*[[Пратакол Нарады Прэзыдыюму Рады БНР і РНМ БНР у Рызе]] ''(30-31 траўня 1920)''
*[[Рэзалюцыя канфэрэнцыі БПСР аб даверы палітыцы Ўраду Вацлава Ластоўскага]] ''(31 траўня 1920)''
*[[Рэзалюцыя канфэрэнцыі БПСФ аб даверы палітыцы Ўраду Вацлава Ластоўскага]] ''(31 траўня 1920)''
*[[Пратакол конфэрэнцыі беларускай дзяржаўных і грамадзкіх дзеячоў у Рызе]] ''(1 чэрвеня 1920)''
*[[Рэзалюцыя Беларускага Сялянскага Саюзу у справе Камітэту Паняволеных Польшчай Нацый|Рэзалюцыя Беларускага Сялянскага Саюзу у справе „Камітэту Паняволеныхъ Польшчай Націй“]] ''(30 жніўня 1924)''
== Пераклады ==
'''Прыпавесьці'''
* ''[[Аўтар:Эдуард Доўвес Дэкер|Мультатулі]]''. [[Два браты (Дэкер/Ластоўскі)|Два браты]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 24 Сакавіка (Марца) 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/12|№12]]}}
* ''[[Аўтар:Эдуард Доўвес Дэкер|Мультатулі]]''. [[Сястра і браты (Дэкер/Ластоўскі)|Сестра і браты]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 9 (22) Чэрвеня 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/23|№23]]}}
* ''[[Аўтар:Эдуард Доўвес Дэкер|Multatuli]]''. [[Rataj (Дэкер/Ластоўскі)|Rataj]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 17 listapada 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/80|№80]]}}
'''Апавяданьні'''
* [[Сіла языка]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 6 Студня (Январа) 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/1|№1]]}}
* [[Дудар (Пшэрва-Тэтмаер/Ластоўскі)|Дудар]] ([[Аўтар:Казімеж Пшэрва-Тэтмаер|Казімер Тэтмаер]]; 1913)
* [[Страхапалох]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 24 кастрычніка 1916. — [[Гоман (1916)/1916/72|№72]]}}
* [[П’яўка Біля Купэра]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 28 лістапада—8 сьнежня 1916. — [[Гоман (1916)/1916/83|№83]]—[[Гоман (1916)/1916/86|86]]}}
* ''[[Аўтар:Джозеф Рэдзьярд Кіплінг|Кіплінг, Р]]''. [[На паліцэйскай варце (Кіплінг/Ластоўскі)|На паліцейскай варце]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 5—14 студня 1917. — [[Гоман (1916)/1917/2|№2 (94)]]—[[Гоман (1916)/1917/4|4 (96)]]}}
*Кіплінг, Дж. Р. [[Мы ўсе трое — адно]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
* {{Скан|[[Сьпевак Блондэль (1923)|Сьпевак Блондэль]]|Сьпевак Блондэль (1923).pdf}}. {{Fine|Коўна: Выданьне Міністэрства Беларускіх Спраў ў Літве, 1923}}
'''Казкі'''
* ''[[Аўтар:Ганс Крысціян Андэрсен|Andreson, H. C]]''. [[Сьвінапас (Андэрсен/Ластоўскі)|Świnapas]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 15—22 śniežnia 1916. — [[Гоман (1916)/1916/88|№88]]—[[Гоман (1916)/лацінка/1916/90|№90]]}}
* ''[[Аўтар:Ганс Крысціян Андэрсен|Андэрсэн, Г. Х]]''. [[Каралеўна на гарошыне (Андэрсен/Ластоўскі)|Каралеўна на гарошыні]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 26 студня 1917. — [[Гоман (1916)/1917/8|№8 (100)]]}}
*''Андэрсэн, Г. Х''. {{Скан|[[Казкі (1923)|Казкі]]|Ластоўскі Андэрсэн.pdf}}. {{Fine|Коўна: Міністэрства Беларускіх Спраў у Літве, 1923}}
'''Аповесьці'''
*[[Індыйская аповесьць]] (1926)
'''Вершы'''
* [[Аўтар:Мікеланджэла Буанароці|Буанароці, М]]. [[З Мікеля Анджэльле]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Лесаўчыкі]] ([[Аўтар:Самуэль Твардоўскі|Самуэль Твардоўскі]]; 1923)
*[[Борывой]] ([[Аўтар:Аляксей Талстой|Аляксей Талстой]]; 1923)
* ''Талстой, А''. [[Чужое гора]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Найміт на небе]] (фальклёр; 1924)
*[[Песьні песьняў (Саламон/Ластоўскі)|Песьні песьняў]] ([[Аўтар:Саламон|Саламон]]; 1926)
'''Вершы ў прозе'''
*''[[Аўтар:Казімеж Пшэрва-Тэтмаер|Тэтмаер, К]]''. [[Спаміны (Пшэрва-Тэтмаер/Ластоўскі)|Спаміны]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 26 серпня 1910. — [[Наша Ніва (1906)/1910/35|№35]]}}
* ''[[Аўтар:Рабіндранат Тагор|Тагор, Р]]''. [[Нарысы]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
* ''[[Аўтар:Б. Мэон|Мэон, Б]]''. [[Аб справядлівасьці]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
* ''[[Аўтар:Оскар Уайльд|Уайльд, О]]''. [[Вучыцель]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
'''П’есы'''
* ''[[Аўтар:Эліза Ажэшка|Ажэшка, Э]]''. {{Скан|[[У зімовы вечар (1910)|У зімовы вечар]]|У зімовы вечар (1910).pdf}}. {{Fine|Пецярбург: „Загляне сонцэ і ў нашэ ваконцэ“, 1910}}
== Кнігапіс ==
* {{Скан|[[Кароткая гісторыя Беларусі (1910, кірыліца)|Кароткая гісторыя Беларусі]]|Кароткая гісторыя Беларусі.pdf}}. {{Fine|Вільня: Друкарня Марціна Кухты, 1910}}
* {{Скан|[[Karotkaja historyja Biełarusi (1910)|Karotkaja historyja Biełarusi]]|Karotkaja historyja Biełarusi (1910).pdf}}. {{Fine|Wilnia: Drukarnia Marcina Kuchty, 1910}}
* {{Скан|[[Прыгоды Панаса і Тараса (1912)|Прыгоды Панаса і Тараса]]|Прыгоды Панаса і Тараса (1912).pdf}}. {{Fine|Пинскъ: Типографія „Прогрессъ“, 1912}}
* {{Скан|[[Pieršaja čytanka (1916)|Pieršaja čytanka]]|Pieršaja čytanka (1916).pdf}}. {{Fine|Wilnia: W. Łastoŭski, 1916}}
* {{Скан|[[Rodnyje ziernaty (1916)|Rodnyje ziernaty]]|Rodnyje ziernaty (1916).pdf}}. Knižyca dla šjilnaho čytańnia. {{Fine|Wilnia: Drukarnia biełaruskaj časopisi „Homan“, 1916}}
* {{Скан|[[Wypisy z biełaruskaj literatury (1916)|Wypisy z biełaruskaj literatury. Čaść I]]|Wypisy z biełaruskaj literatury. Čaść I (1918).pdf}}. {{Fine|Wilnia: W. Łastoŭski, 1918}}
* {{Скан|[[Niezabudka (1918)|Niezabudka]]|Niezabudka. Pieršaja paśla lemantara čytanka (1918).pdf}}. {{Fine|Wilnia: W. Łastoŭski, 1918}}
* {{Скан|[[Siejbit (1918)|Siejbit]]|Siejbit (1918).pdf}}. {{Fine|Wilnia: W. Łastoŭski, 1918}}
* Kaliś i ciapier. {{Fine|Wilnia, 1918}}
* Niedaćwiety. {{Fine|Wilnia, 1918}}
* {{Скан|[[Biełaruski Kalendar Swajak na 1919 hod]]|Biełaruski Kalendar Swajak na 1919 hod (1919).pdf}}. {{Fine|Wilnia: Wydawiectwo W. Łastoŭskaho, 1919}}
* Што трэба ведаць кожнаму беларусу? // Што трэба ведаць кожнаму беларусу. Менск: «Вольная Беларусь», 1918
* {{Скан|[[Što treba wiedać koždamu Biełarusu? (1918)|Što treba wiedać koždamu Biełarusu?]]|Što treba wiedać koždamu Biełarusu? (1918).pdf}}. {{Fine|Wilnia: Wydawiectwo W. Łastoŭskaho, 1918}}
* {{Скан|[[Prypieŭki (1918)|Prypieŭki]]|Prypieŭki (1918).pdf}}. {{Fine|Wilnia: W. Łastoŭski, 1918}}
* В. Ластоўскі, [[Аўтар:Клаўдзій Дуж-Душэўскі|К. Дуж-Душэўскі]]. Слоўнік геаметрычных і трыганаметрычных тэрмінаў і сказаў: (расійска-беларускі і беларуска-расійскі). {{Fine|Коўна: Міністэрства Беларускіх Спраў у Літве, 1923}}
* {{Скан|[[Падручны расійска-крыўскі (беларускі) слоўнік (1924)|Падручны расійска-крыўскі (беларускі) слоўнік]]|Vacłaŭ Łastoŭski. Padručny rasijska-kryŭski (bełaruski) słoŭnik (1924).pdf}}. {{Fine|Коўна: Міністэрства Беларускіх Спраў у Літве, 1924}}
* {{Скан|[[Гісторыя беларускай (крыўскай) кнігі (1926)|Гісторыя беларускай (крыўскай) кнігі]]|Ластоўскі В. Гісторыя беларускай (крыўскай) кнігі.pdf}}. {{Fine|Коўна: Міністэрства Беларускіх Спраў у Літве, 1926}}
* Што трэба ведаць кажнаму беларусу? {{Fine|Менск: Выдавецтва падручнікаў і літаратуры для моладзі, 1943}}
* В. Ластоўскі, [[Аўтар:Язэп Найдзюк|Я. Найдзюк]]. Што трэба ведаць кажнаму беларусу? {{Fine|Бэрлін, 1944}}
* {{Скан|[[Прыгоды Панаса і Тараса (1944)|Прыгоды Панаса і Тараса]]|Прыгоды Панаса і Тараса (1944).pdf}}. {{Fine|Бэрлін, 1944}}
* {{Скан|[[Лябірынты (1944)|Лябірынты]]|Лябірынты (1944).pdf}}. {{Fine|Бэрлін, 1944}}
* Творы. Мюнхэн, 1956
* Успаміны пра нашаніўскі перыяд
* [[Кароткая энцыклапедыя старасьвеччыны]], Мінск: В. Хурсік, 2003
=== Пераклады ===
* ''[[У зімовы вечар (Ажэшка/Ластоўскі)]]
* ''[[Аўтар:Ганс Крысціян Андэрсен|Андэрсэн, Г. Х]]''. {{Скан|[[Казкі (1923)|Казкі]]|Ластоўскі Андэрсэн.pdf}}. {{Fine|Коўна: Міністэрства Беларускіх Спраў у Літве, 1923}}
== Пад рэдакцыяй ==
*«[[Вянок]]» (Вільня, 1913)
*«[[Homan]]» (Вільня, 1916—1918)
*«[[Krywičanin]]» (Вільня, кастрычнік 1918)
*«[[Крывіч]]» (Коўна, 1923—1927)
=== Выданьні іншых аўтараў ===
*«[[Смык беларускі (1918)|Смык беларускі]]» (Вільня, 1918)
*«[[Дудка беларуская (1918)|Дудка беларуская]]» (Вільня, 1918)
*«[[Скрыпка беларуская (1918)|Скрыпка беларуская]]» (Вільня, 1918)
== Зьвязанае ==
* ''Адзін з „парнасьнікоў“''. [[Чаму плачэ песьня наша?|Чаму плачэ песьня наша? (Атказ Юрцы Верашчаку)]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 26 Ліпня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/30|№30]]}}
* [[Ешчэ аб сплачываньню доўгу]] ([[Аўтар:Лявон Гмырак|Лявон Гмырак]]; 1913)
* [[«Крывіч»]] ([[Аўтар:Уладзімір Самойла|Уладзімір Самойла]]; 1924)
* [[Канец «Ураду Ластоўскага»]] ([[Аўтар:Арсень Паўлюкевіч|Арсень Паўлюкевіч]]; 1925)
* [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/IV/Б/Власт|Власт]]
== Прысьвячэньні ==
*[[А як нам зоркі загаснуць…]]
* [[Песьня званара]] ([[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]; 1909, публікацыя 1910)
* [[Дудар (Янка Купала)|Дудар]] (Янка Купала; 1910)
*[[Čyžyk biełaruski (1912)/Joj|Joj]]
*[[Чараўнік (Бядуля)]]
* [[Дудар (Мадэст Яцкевіч)|Дудар]] ([[Аўтар:Мадэст Яцкевіч|Мадэст Яцкевіч]]; 1919)
== Літаратура ==
*[http://slounik.org/81138.html Ластоўскі Вацлаў] // Беларускія пісьменнікі (1917—1990)
*[http://slounik.org/32071.html Ластоўскі Вацлаў] // Беларускі нацыяналізм. Даведнік.
*[http://slounik.org/120602.html Ластоўскі Вацлаў] // Разгром нацыянальнага руху ў Беларусі.
*[http://www.knihi.com/pytanni/103.html 103. Хто такі Вацлаў Ластоўскі?] // 150 пытаньняў і адказаў з гісторыі Беларусі.
*[[Аляксандар Пашкевіч]]. [http://arche.by/by/8/30/287/ Вільня ці Менск? Трагічны выбар Вацлава Ластоўскага] // ARCHE Пачатак, 9 студзеня 2009.
*Łastoŭski, Vacłaŭ //Гістарычны слоўнік Беларусі (1998).
{{PD-old-70}}
[[Катэгорыя:Пісьменнікі]]
[[Катэгорыя:Публіцысты]]
[[Катэгорыя:Філолагі]]
[[Катэгорыя:Беларускія аўтары]]
[[Катэгорыя:Беларускія гісторыкі]]
[[Катэгорыя:Беларускія паэты]]
[[Катэгорыя:Беларускія палітыкі]]
[[Катэгорыя:Нацыяналісты]]
[[Катэгорыя:Масоны]]
[[Катэгорыя:Выдаўцы]]
[[Катэгорыя:Ілюстратары]]
[[Катэгорыя:Педагогі]]
[[Катэгорыя:Беларуская сацыялістычная грамада]]
[[Катэгорыя:Беларуская Народная Рэспубліка]]
[[Катэгорыя:Літоўская Рэспубліка (1918—1940)]]
[[Катэгорыя:Беларуская партыя сацыялістаў-рэвалюцыянераў]]
[[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]]
spr92hyn4ginfgujulx0213113uepoz
299727
299726
2026-10-11T11:20:50Z
Gleb Leo
2440
299727
wikitext
text/x-wiki
{{Пра аўтара
| Прозвішча =Ластоўскі
| Імёны =Вацлаў
| Першая літара прозвішча =Л
| Варыянты імёнаў =Власт; Wlast; Юры Верашчака; Ласт; В.Ласт.; Уласт; Арцём Музыка; Пагашчанін; Сваяк; Ю.Сулімірскі; Язэп Гулевіч; Veritatis; Miles; Peregrinus
| Апісанне =беларускі грамадскі і палітычны дзеяч, пісьменнік, гісторык, філолаг, літаратуразнавец, перакладчык, этнограф
| Іншае =
| ДН =27 кастрычніка 1883
| Месца нараджэння =засценак Калеснікаў Дзісенскага павета Віленскай губерні (цяпер Глыбоцкі раён Віцебскай вобласці)
| ДС =23 студзеня 1938
| Месца смерці =г. Саратаў, Расія
| Выява =Vaclaw Lastowski.jpg
| Вікіпедыя =:be:Вацлаў Юстынавіч Ластоўскі
| Вікіпедыя2 =:be-x-old:Вацлаў Ластоўскі
| Вікіцытатнік =Вацлаў Ластоўскі
| Вікісховішча =Category:Vaclaŭ Lastoŭski
| Вікіліўр =
| ЭСБЕ =
| Катэгорыя = Вацлаў Ластоўскі
| Google =
}}
{{All works|Вершы Вацлава Ластоўскага|Пераклады Вацлава Ластоўскага|Проза Вацлава Ластоўскага|Апавяданні Вацлава Ластоўскага|Публіцыстыка Вацлава Ластоўскага|Слоўнікі Вацлава Ластоўскага|Крытыка Вацлава Ластоўскага|Лісты Вацлава Ластоўскага|Успаміны Вацлава Ластоўскага|Гістарычныя працы Вацлава Ластоўскага|Мовазнаўчыя працы Вацлава Ластоўскага}}
==Паэзія==
===1922===
*[[Наперад, змагарна наперад!..]] // {{Fine|[[Беларускі сьцяг (часопіс)|Беларускі Сьцяг]]. — Красавік—травень 1922. — [[Беларускі сьцяг (часопіс)/1|№1]]}}
*[[Благаслаўлен сын…]] // {{Fine|[[Беларускі сьцяг (часопіс)|Беларускі Сьцяг]]. — Чэрвень—ліпень 1922. — [[Беларускі сьцяг (часопіс)/2-3|№2-3]]}}
===1923===
*[[Дарэмна ганьбуеш ты, дружа…]] // {{Fine|[[Новае жыцьцё (газета, 1923)|Новае Жыцьцё]]. — 11 траўня 1923. — [[Новае жыцьцё (газета, 1923)/11|№11]]}}
*[[Формаў трупехлых я вораг дасконны…]] // {{Fine|[[Новае Жыцьцё (газета, 1923)|Новае Жыцьцё]]. — 24 сакавіка 1923. — [[Новае Жыцьцё (газета, 1923)/4|№4]]}}
*[[На ўзьмежы]] // {{Fine|[[Новае Жыцьцё (газета, 1923)|Новае Жыцьцё]]. — 24 сакавіка 1923. — [[Новае Жыцьцё (газета, 1923)/4|№4]]}}
*[[Вясной (Ластоўскі)|Вясной]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Чэрвень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/1|№1]]}}
*[[На Радуніцу]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Чэрвень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/1|№1]]}}
*[[На каложы ў Горадні]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Чэрвень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/1|№1]]}}
*[[Дума на полацкім замчышчы]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Чэрвень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/1|№1]]}}
*[[Рэйнскі вадапад]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[Кельнскі Сабор]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[У Альпах]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[Сабор св. Марка ў Вэнэцыі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[Генуэскі рынак]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[Паэт, ты вольнага Пэгаса…]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Жнівень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/3|№3]]}}
*[[На смаленскіх сьценах]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Чытаючы Гомэра]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[На оды Горація]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[На Чужыне]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Песьня аб князю Вітаўце]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Купальская песьня]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[У гадаўшчыну Люблінскай ганьбы]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Пакутнік]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Зорнік]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Ікар]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[На Коляды (Ластоўскі)|На Коляды]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Адзінокі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
===1924===
*[[Пішы…]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[О Крыўская зямля…]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Да…]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Чала я не хіліў прад сілай…]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
===1925===
*[[Крыжовы паход дзяцей]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
*[[Лісты (Ластоўскі)|Лісты]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
===1926—1927===
*[[Баяну]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
*[[Чырвонец]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
*[[У час аблогі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
*[[Падарожнік]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/12|№2]]}}
*[[На хрэзьбінах]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
==Проза==
'''1910'''
*[[Лебядзіная песьня (Ластоўскі)|Лебядзіная песьня]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 5 (18) Серпня (Августа) 1910. — [[Наша Ніва (1906)/1910/32|№32]]}}
*[[Панас гуляе (Ластоўскі)|Панас гуляе]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 19 Серпня (Аугуста) 1910. — [[Наша Ніва (1906)/1910/34|№34]]}}
*[[Мост у Кутах]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 9 Вересня (Сентябра) 1910. — [[Наша Ніва (1906)/1910/37|№37]]}}
*[[Сябра з каўбасой|«Siabra z kaŭbasaj»]] // {{Fine|[[Маладая Беларусь (альманах)|Маладая Беларусь]]. — 1912. — [[Маладая Беларусь (альманах)/2|Сшытак 2]]}}
'''1912'''
*[[Дзень рожавай кветкі|Дзень рожэвай кветкі]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 22 (4) сакавіка (марца) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/12-13|№12-13]]}}
*[[Прывід (Ластоўскі)|Prywid]] // {{Fine|[[Маладая Беларусь (альманах)|Маладая Беларусь]]. — 1912. — [[Маладая Беларусь (альманах)/2|Сшытак 2]]}}
'''1913'''
*[[Разбойнік (Ластоўскі)|Разбойнік]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 28 Лістапада 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/48|№48]]}}
'''1914'''
*[[Вялікодная пісанка (1914)/Гутарка аб праўдзе|Гутарка аб праўдзе]] // {{Fine|[[Вялікодная пісанка (1914)|Вялікодная пісанка]]. Вільня: Друкарня Марціна Кухты, 1914}}
'''1916'''
*[[Smalenski kniaziewič]] (1916)
*[[Наездчык]] (1916)
'''1917'''
* [[Каменная труна]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 16—19 студня 1917. — [[Гоман (1916)/1917/5|№5 (97)]]—[[Гоман (1916)/1917/6|6 (98)]]}}
* [[Праўда і крыўда]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 9 марца 1917. — [[Гоман (1916)/1917/20|№20 (112)]]}}
* [[Юга і Грамавік]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 30 марца 1917. — [[Гоман (1916)/1917/26|№26 (118)]]}}
'''1918'''
* [[Прыпавесьць аб старым мужу і гожай дзеве|Sa starabiełaruskaj literatury]] // {{Fine|[[Krywičanin (1918)|Krywičanin]]. — Kastryčnik 1918. — №1}}
'''1920-ыя'''
*[[Мікалай Галубовіч (Ластоўскі)|Мікалай Галубовіч]] // {{Fine|[[Беларускі сьцяг (часопіс)|Беларускі Сьцяг]]. — Жнівень—верасень 1922. — [[Беларускі сьцяг (часопіс)/4|№4]]}}
*[[Лабірынты (Ластоўскі)|Лабірынты]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—жнівень, сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]—[[Крывіч (часопіс)/1923/3|3]], [[Крывіч (часопіс)/1923/6|6]]}}
*[[Старасельскі магільнік]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Троцкі замак]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Брацкія кнігі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Вясковыя архэолёгі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Часы былі трывожныя]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Цмок (Ластоўскі)|Цмок]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
=== Абразкі ===
'''1909'''
*[[Нарадзіны (Ластоўскі)|Нарадзіны]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 19 (2) наябра 1909. — [[Наша Ніва (1906)/1909/47|№47]]}}
*[[Зайчык (Ластоўскі)|Зайчык]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 26 (9) наябра 1909. — [[Наша Ніва (1906)/1909/48|№48]]}}
*[[Слёзы (Ластоўскі)|Слёзы]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 13 (30) дзекабра 1909. — [[Наша Ніва (1906)/1909/51-52|№51-52]]}}
'''1910'''
*[[Мары (Ластоўскі)|Мары]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 6 (19), 13 (26), 27 (9) Травеня (Мая) 1910. — [[Наша Ніва (1906)/1910/19|№19]], [[Наша Ніва (1906)/1910/20|20]], [[Наша Ніва (1906)/1910/22|22]]}}
*[[Краскі (Ластоўскі)|Краскі]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 2 Wieresnia (Sientiabra) 1910. — [[Наша Ніва (1906)/1910/36|№36]]}}
*[[Апаўшае лісьце|Апаўшые лісьці]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 30 Wieresnia (Sientiabra) 1910. — [[Наша Ніва (1906)/1910/40|№40]]}}
* [[Беларускі каляндар «Нашай Нівы»/1910/Іосць боль…|Іосць боль…]] // {{Fine|[[Беларускі каляндар «Нашай Нівы»/1910|Беларускі календар „Нашае Нівы“ на 1910 год]]. Вільня: Друкарня М. Кухты, 1910}}
'''1911'''
*[[Голад (Ластоўскі)|Голад]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 17 Сакавіка (Марца) 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/11|№11]]}}
'''1915'''
*[[На Вялікдзень (Ластоўскі)|На Вялікдзень]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 19 Марца 1915. — [[Наша Ніва (1906)/1915/11|№11]]}}
=== Легенды ===
'''1911'''
*[[Сож і Дняпро|Сож і Непро]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 13 Студня (Январа) 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/2|№2]]}}
'''1913'''
*[[Беларускі радавод]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 23 мая 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/21|№21]]}}
'''1917'''
* [[Сьцяпан і Вяльяна|Сьцепан і Віль’яна]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 16 лютаго 1917. — [[Гоман (1916)/1917/14|№14 (106)]]}}
'''1923'''
*[[Бяздоннае багацьце]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Жнівень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/3|№3]]}}
*[[Векавечная мяжа]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Жнівень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/3|№3]]}}
*[[Князь Барыс і чорт]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Жнівень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/3|№3]]}}
=== Казкі ===
'''1923'''
*[[Аб сытой сьвіньні]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Дзед і ўнук]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Певень і гуся]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Аб мядзьведзю і асінавым калу з голасам]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Аб чорце бязродым]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Пад старасьць адгукнецца]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Ліхая баба]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Варона і рак]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Вуж куртаты і мужык багаты]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Чаму Панас стаўся ваўкалакам?]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Як Кузьма стрэльбу рабіў]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Лепей вол ярэмны, як жарабец стаенны]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Смэрд і ваявода]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
==Публіцыстыка==
'''1909'''
*[[З нашага жыцьця (Ластоўскі)|З нашаго жыцьця. IV.]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 8 (21) акцябра 1909. — [[Наша Ніва (1906)/1909/41|№41]]}}
'''1910'''
* [[Беларускі вечэр таварыства «Крестьянинъ» у Вільні|Беларускі вечэр таварыства „Крестьянинъ“ у Вільні]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 1 (14) Красавіка (Апрэля) 1910. — [[Наша Ніва (1906)/1910/14|№14]]}}
*[[Эліза Ажэшка (Ластоўскі)|Эліза Ожэшко]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 13 (26) Травеня (Мая) 1910. — [[Наша Ніва (1906)/1910/20|№20]]}}
*[[Biełaruski wiečer u Połacku]]
*[[Ab chatnim remiesle]]
'''1911'''
*[[Пятая выстаўка літоўскага краснага штукарства ў Вільні|Пятая выстаўка літоўскаго краснаго штукарства ў Вільні]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 7 Красавіка (Апрыля) 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/14|№14]]}}
* [[Купальле (Ластоўскі, 1911)|Купальле]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 1 (14) Ліпня 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/25-26|№25-26]]}}
* [[Як паступаць, каб дзеці выросшы шанавалі сваіх бацькоў і былі ім апорай на старасьць]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 28 (10) Ліпня 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/30|№30]]}}
* [[З паездкі на сельска-гаспадарскую выстаўку ў Быхаве|С паездкі на сельска-гаспадарскую выстаўку ў Быхаве]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 22 (5) верэсьня 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/37-38|№37-38]]}}
* [[Аб патрэбе стылю ў жыцьці народу]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 13 (26) кастрычніка 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/41|№41]]}}
* [[Спаткаліся]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 1 (14) сьнежня 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/47-48|№47-48]]}}
* [[Хрыстос нарадзіўся! (Ластоўскі)|Хрыстос нарадзіўся!]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 22 (4) сьнежня 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/51-52|№51-52]]}}
'''1912'''
*[[Дзе прычына? (Ластоўскі)|Дзе прычына?]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 19 (1) студня (январа) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/3|№3]]}}
*[[Кніжкі аб беларусах у чужых мовах (Ластоўскі)|Кніжкі аб Беларусах у чужых мовах]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 26 (8) студня (январа) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/4|№4]]}}
*[[Перапіска ў беларускай мове|З нашаго жыцьця. Перапіска ў беларускай мове]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 8 (21) сакавіка (марца) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/10|№10]]}}
*[[Эміграцыя (Ластоўскі)|Эміграція]]<ref>Dubia. Подпіс: Л. (L.).</ref> // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 8 (21) сакавіка (марца) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/10|№10]]}}
*[[Дзе праўда?]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 15 (28) сакавіка (марца) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/11|№11]]}}
*[[Гульня ў «беларусы»|Гульня „ў Беларусы“]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 26 (9) красавіка (апрыля) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/17|№17]]}}
*[[Купальле (Ластоўскі)|Купальле]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 31 (13) мая 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/22|№22]]}}
*[[З падарожы па Гродзеншчыне|С падарожы па Гродзеншчыне]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 9 (22) жніўня (аўгуста) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/32|№32]]}}
*[[Людвік Кандратовіч (Ластоўскі)|Людвік Кондратовіч]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 6 (19) верэсьня (сенцябра) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/36|№36]]}}
*[[У латышоў|У Латышоў]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 13 (26) верэсьня (сенцябра) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/37|№37]]}}
*[[Што кажуць аб нас палякі]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 27 (10) верэсьня (сенцябра) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/39|№39]]}}
*[[Недалюдкі (Ластоўскі)|З нашаго жыцьця. Недалюдкі]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 4 (17) кастрычніка (акцябра) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/40|№40]]}}
*[[Разьдзелы і сваркі|З нашаго жыцьця. Раздзелы і сваркі]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 11 (24) кастрычніка (акцябра) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/41|№41]]}}
*[[Пагост (Ластоўскі, 1912)|З Беларусі і Літвы. Пагост]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 11 (24) кастрычніка (акцябра) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/41|№41]]}}
*[[Голас Эўропы аб нацыянальных справах|Голас Эўропы аб національных справах]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 18 (31) кастрычніка (акцябра) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/42|№42]]}}
*[[1906 — 1912 (Ластоўскі)|1906 — 1912]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 23 лістапада 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/47|№47]]}}
*[[Шляхам праўды]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 14 сьнежня 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/49-50|№49-50]]}}
'''1913'''
*[[Кудой дарога?]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 4 студня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/1|№1]]}}
*[[Выстаўка народнага штукарства]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 15 марца 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/11|№11]]}}
*[[«Націоналізація»|„Націоналізація“]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 23 мая 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/21|№21]]}}
*[[Нашы цэннасьці]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 31 мая 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/22|№22]]}}
*[[Ці-ткі мы запраўды цямней за ўсіх]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 31 мая 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/22|№22]]}}
*[[Перш за ўсё самі]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 7 чэрвеня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/23|№23]]}}
*[[Сплачвайце доўг|Сплачывайця доўг]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 5 Ліпня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/26-27|№26-27]]}}
*[[Забабоны]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 12 Ліпня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/28|№28]]}}
*[[Наша старая слава]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 19 Ліпня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/29|№29]]}}
*[[Да ўбогіх духам]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 19 Ліпня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/29|№29]]}}
*[[Леся Украінка (Ластоўскі)|Леся Украінка]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 26 Ліпня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/30|№30]]}}
*[[Літаратарам з кальцом у носе|Літэратарам с кальцом у носе]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 2 Жніўня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/31|№31]]}}
*[[Ня гожэ!]]
*[[Голас епіскапа ў абарону роднай мовы ў цэрквах]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 5 Верэсьня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/34|№34]]}}
*[[Ці ёсць расейская і польская культура|Ці ёсць расейская і польская культура?]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 5 Верэсьня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/34|№34]]}}
*[[Голас сумленьня!]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 12 Верэсьня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/37|№37]]}}
'''1914'''
* [[Беларускі каляндар «Нашай Нівы»/1914/З нашаго жыцьця/Мы маўчым…|Мы маўчым…]] // {{Fine|[[Беларускі каляндар «Нашай Нівы»/1914|Беларускі календар „Нашае Нівы“ на 1914 год]]. Вільня: Выдавецтво Беларускай Выдавецкай Суполкі, 1914}}
*[[Стары шлях (Ластоўскі)|Стары шлях]] // {{Fine|[[Лучынка (часопіс)|Лучынка]]. — 1914. — [[Лучынка (часопіс)/6|Кніжка 6]]}}
*[[Чаму нам не даюць жыць]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 9 Студня 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/2|№2]]}}
*[[У сваю абарону]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 9 Студня 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/2|№2]]}}
*[[«Як вораг у няволі»|„Як вораг у няволі“]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 24 Студня 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/4|№4]]}}
*[[Наша праўда]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 31 Студня 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/5|№5]]}}
*[[Наша Ніва/1914/5/З Беларусі і Літвы/З Віленшчыны/Беларуская вечарынка|З Беларусі і Літвы. З Віленшчыны. Беларуская вечарынка]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 31 Студня 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/5|№5]]}}
*[[Родная мова]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 7 Лютаго 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/6|№6]]}}
*[[Праца]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 13 Лютаго 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/7|№7]]}}
*[[Бяздомные]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 21 Лютаго 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/8|№8]]}}
*[[Асцярога эмігрантам]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 27 Лютаго 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/9|№9]]}}
*[[Па сваім шляху!]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 27 Лютаго 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/9|№9]]}}
*[[Горэй ня будзе]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 7 Марца 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/10|№10]]}}
*[[Наша Ніва/1914/15/З Беларусі і Літвы/З Віленшчыны/Дзісна|З Беларусі і Літвы. З Віленшчыны. Дзісна]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 17 Красавіка 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/15|№15]]}}
*[[Крыху з гісторыі пьянства]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 1 Мая 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/17|№17]]}}
*[[Будзьця цьвёрды]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 8 Мая 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/18|№18]]}}
*[[На тэмы дня]]
*[[Выкупляймося]]
'''1915'''
*[[Рэляцыя]]
'''1916'''
* [[Da czytaczoŭ (Ластоўскі)|Da czytaczoŭ]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 15 lutaho 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/1|№1]]}}
* [[«Zabrany Kraj» (Ластоўскі)|„Zabrany Kraj“]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 22 lutaho 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/3|№3]]}}
* [[Biez nijakich patreb]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 29 lutaho 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/5|№5]]}}
* [[Szto takoje demokratyzm]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 29 lutaho 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/5|№5]]}}
* [[Прычыны заняпаду беларускага адраджэння ў XIX ст.|Pryczyny zaniepadu biełaruskaho adradžeńnia ŭ XIX stal.]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 3 marca 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/6|№6]]}}
* [[«Dziali i panuj!»|„Dziali i panuj!“]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 7 marca 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/7|№7]]}}
* [[Niamiecki hołas ab biełarusach]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 14 marca 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/9|№9]]}}
* [[Наш грэх|Nasz hrech]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 17 marca 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/10|№10]]}}
* [[Zwarotny ŭcisk]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 24 marca 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/12|№12]]}}
* [[«Vorwarts» ab biełarusach|„Vorwarts“ ab biełarusach]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 11 krasawika 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/17|№17]]}}
* [[Polski hołas (Ластоўскі)|Polski hołas]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 14 krasawika 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/18|№18]]}}
* [[Biazdomnyje (Ластоўскі)|Biazdomnyje]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 18 krasawika 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/19|№19]]}}
* [[Na Wialikdzień]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 21 krasawika 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/20|№20]]}}
* [[Jeszcze adzin hołas]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 28 krasawika 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/22|№22]]}}
* [[Adhuknulisia]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 9 maja 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/25|№25]]}}
* [[Bajcom za wolu]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 12 maja 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/26|№26]]}}
* [[Zajawa Biełarusoŭ (Ластоўскі)|Zajawa Biełarusoŭ]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 16 maja 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/27|№27]]}}
* [[Kniaź Tomanow|Wilenskije „administratary“. Kniaź Tomanow]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 26 maja 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/30|№30]]}}
* [[Pustyje nadziei]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 2 czerwienia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/32|№32]]}}
* [[Najwialikszaja marskaja bitwa]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 6 czerwienia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/33|№33]]}}
* [[Ekonomiczny razwał Rasiei]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 6 czerwienia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/33|№33]]}}
* [[Budowa asnoŭ buduczyny]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 9 czerwienia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/34|№34]]}}
* [[Da pałonnych biełarusoŭ (Ластоўскі)|Da pałonnych biełarusoŭ]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 9 czerwienia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/34|№34]]}}
* [[Czyja praŭda? (Ластоўскі)|Czyja praŭda?]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 16 czerwienia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/36|№36]]}}
* [[Hasudarstwienaja Duma ab zajawi «inorodcoŭ»]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 23 czerwienia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/38|№38]]}}
* [[Da bratoŭ za morem]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 27 czerwienia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/39|№39]]}}
* [[Ukrainski hołas ab biełarusach]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 28 lipnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/48|№48]]}}
* [[1.VIII.1914—1.VIII.1916]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 1 žniŭnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/49|№49]]}}
* [[Turki ŭ Ukrainie]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 1 žniŭnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/49|№49]]}}
* [[50 (Ластоўскі)|50]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 4 žniŭnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/50|№50]]}}
* [[Nowy sposab apłaty]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 8 žniŭnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/51|№51]]}}
* [[Dwajnaja ihra (Ластоўскі)|Dwajnaja ihra]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 18 žniŭnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/54|№54]]}}
* [[«Ci wy znajecie Rasieju?»|„Ci wy znajecie Rasieju?“]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 29 žniŭnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/57|№57]]}}
* [[Kali budzie mir?]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 1 wiereśnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/58|№58]]}}
* [[Brat proci brata (Ластоўскі)|Brat proci brata]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 5 wiereśnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/59|№59]]}}
* [[Бэльгія… і Беларусь]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 11 верэсьня 1916. — [[Гоман (1916)/1916/61|№61]]}}
* [[Makenzen redivivus]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 19 wiereśnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/63|№63]]}}
* [[Hadaŭszczyna (Ластоўскі)|Hadaŭszczyna]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 19 wiereśnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/63|№63]]}}
* [[Vestigia nostra prodeunt!]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 22 верэсьня 1916. — [[Гоман (1916)/1916/64|№64]]}}
* [[Taktyka naszych worahoŭ]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 26 wiereśnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/65|№65]]}}
* [[Ziamielnaja sprawa (Ластоўскі)|Ziamielnaja sprawa]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 3 kastrycznika 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/67|№67]]}}
* [[«Delirant reges plectuntur Archivi»|„Delirant reges plectuntur Archivi“]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 10 кастрычніка 1916. — [[Гоман (1916)/1916/69|№69]]}}
* [[Трэйцяя ваенная зіма]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 13 кастрычніка 1916. — [[Гоман (1916)/1916/70|№70]]}}
* [[Вайна з Італіей]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 20 кастрычніка 1916. — [[Гоман (1916)/1916/72|№72]]}}
* [[Spor ab Wilniu]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 24 listapada 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/82|№82]]}}
* [[Міністэрство міра?]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 28 лістапада 1916. — [[Гоман (1916)/1916/83|№83]]}}
* [[Samabytnaść naszaj mowy (Ластоўскі)|Samabytnaść naszaj mowy]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 5 śniežnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/85|№85]]}}
* [[Per aspera ad astra (Ластоўскі)|Per aspera ad astra]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 8 сьнежня 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/86|№86]]}}
* [[Запаведзь міра]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 15 сьнежня 1916. — [[Гоман (1916)/1916/88|№88]]}}
* [[U Wialikaje Świata (Ластоўскі)|U Wialikaje Świata]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 25 śniežnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/91|№91]]}}
'''1917'''
* [[З Новым годам! (Ластоўскі)|З Новым Годам!]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 1 студня 1917. — [[Гоман (1916)/1917/1|№1 (93)]]}}
* [[Сусьветная вайна ў 1916 г.]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 1 студня 1917. — [[Гоман (1916)/1917/1|№1 (93)]]}}
* [[Францішак Скарына (Ластоўскі)|У 400-летнюю гадаўшчыну]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 23 студня 1917. — [[Гоман (1916)/1917/7|№7 (99)]]}}
* [[Дзень урадзін імператара Вільгельма|Дзень урадзін Імператара Вільгэльма]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 26 студня 1917. — [[Гоман (1916)/1917/8|№8 (100)]]}}
* [[На фронтах (Ластоўскі)|На фронтах]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 30 студня 1917. — [[Гоман (1916)/1917/9|№9 (101)]]}}
* [[З дакумэнтаў мінуўшчыны|З дакумэнтоў мінуўшчыны]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 30 студня 1917. — [[Гоман (1916)/1917/9|№9 (101)]]}}
* [[Пачатак канца (Ластоўскі)|Пачатак канца]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 6 лютаго 1917. — [[Гоман (1916)/1917/11|№11 (103)]]}}
* [[«Беларускае пытаньне» (Ластоўскі)|„Беларускае пытаньне“]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 13 лютаго 1917. — [[Гоман (1916)/1917/13|№13 (105)]]}}
* [[За год жыцьця (Ластоўскі)|За год жыцьця]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 16 лютаго 1917. — [[Гоман (1916)/1917/14|№14 (106)]]}}
* [[Ціш перад бурай (Ластоўскі)|Ціш перад бурай]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 20 лютаго 1917. — [[Гоман (1916)/1917/15|№15 (107)]]}}
* [[«Польскія апэтыты» (Ластоўскі)|„Польскіе апэтыты“]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 2 марца 1917. — [[Гоман (1916)/1917/18|№18 (110)]]}}
* [[У гістарычны момант (Ластоўскі)|У гістарычны момэнт]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 2 марца 1917. — [[Гоман (1916)/1917/18|№18 (110)]]}}
* [[Конрад Ф. Гецэндорф (Ластоўскі)|Конрад Ф. Гэцэндорф]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 6 марца 1917. — [[Гоман (1916)/1917/19|№19 (111)]]}}
* [[Чаму (Ластоўскі)|Чаму]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 16 марца 1917. — [[Гоман (1916)/1917/22|№22 (114)]]}}
* [[Пераварот ці рэвалюцыя?|Перэварот ці Рэволюцыя?]]<ref>Dubia. Подпіс: Л. В.</ref> // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 20 марца 1917. — [[Гоман (1916)/1917/23|№23 (115)]]}}
* [[З жыцьця цяперашяга расейскага цара|З жыцьця цяперашяго расейскаго цара]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 20 марца 1917. — [[Гоман (1916)/1917/23|№23 (115)]]}}
* [[Беларусы ў палоні (Ластоўскі)|Беларусы ў палоні]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 30 марца 1917. — [[Гоман (1916)/1917/26|№26 (118)]]}}
'''1918'''
*[[Krywičanin (1918)/Ad Redakcii|Ad Redakcii]] // {{Fine|[[Krywičanin (1918)|Krywičanin]]. — Kastryčnik 1918. — №1}}
*[[Нацыянальнае пытанне (Ластоўскі)|Nacionalnaje pytańnie]] // {{Fine|[[Krywičanin (1918)|Krywičanin]]. — Kastryčnik 1918. — №1}}
*[[Непасьціглая камбінацыя|Niepaścihłaja kambinacija]] // {{Fine|[[Krywičanin (1918)|Krywičanin]]. — Kastryčnik 1918. — №1}}
*[[Што трэба ведаць кажнаму беларусу]]
*[[Listoŭka Nr. 5 Suwiazi Niezaležnaści i Niepadzielnaści Biełarusi]]. Wilnia, 1918
'''1919'''
*[[Беларусь пад Расеяй]]
*[[Толькі на Беларусь!]] // {{Fine|[[Беларусь (Мінск, газета)|Беларусь]]. — 28 лістапада 1919. — [[Беларусь (Мінск, газета)/1919/33|№33 (60)]]}}
'''1922'''
*[[Над сьвежай магілай (Ластоўскі)|Над сьвежай магілай]] // {{Fine|[[Беларускі сьцяг (часопіс)|Беларускі Сьцяг]]. — Чэрвень—ліпень 1922. — [[Беларускі сьцяг (часопіс)/2-3|№2-3]]}}
'''1924'''
*[[Новы падзел Беларусі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
'''1925'''
*[[Канкардат]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/1|№9 (1)]]}}
'''1926'''
*[[Што спрыяе разросту і ўпадку народаў і дзяржаў]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Патрыятычны малітвеннік]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
'''1927'''
*[[Упыры (Ластоўскі)|Упыры]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 9 ліпеня 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/153|№153 (2045)]]}}
*[[Дасягненьні ў нацыянальнай палітыцы]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 25 лістапада 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/267|№267 (2159)]]}}
'''1928'''
*[[У чым віна грамадаўцаў]]
* [[Утварэньне Акадэміі Навук — сьвята ўсіх беларусаў]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 16 кастрычніка 1928. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/239|№239 (2427)]]}}
* [[Наш музэй (Ластоўскі)|Наш музэй]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 25 лістапада 1928. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/271|№271 (2459)]]}}
=== Успаміны ===
*[[Старабеларуская вясковая школа]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Чэрвень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/1|№1]]}}
*[[Пагост]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
*[[Мае ўспаміны аб М. Багдановічы]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Крывічанскія Дзяды]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
*[[Ўражаньні з паездкі ў Беларускую Радавую Соціялістычную Рэспубліку]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
*[[Да характарыстыкі Каганца]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 20 мая 1928. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/115|№115 (2303)]]}}
=== Крытыка ===
'''1912'''
* [[Сергій Ефремов. «Исторія Украінськаго пісьменства» (Ластоўскі)|Агляд кніг. Сергій Ефремов. „Исторія Украінськаго пісьменства“]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 2 (15) лютаго (февраля) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/5|№5]]}}
'''1914'''
*[[«Васількі» (Ластоўскі)|„Васількі“]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 26 Чэрвеня 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/25|№25]]}}
*[[«Рунь» (Ластоўскі)|„Рунь“]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 2 Кастрычніка 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/39|№39]]}}
*[[«Родные зьявы» (Ластоўскі)|„Родные зьявы“]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 16 Кастрычніка 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/41|№41]]}}
'''1916'''
* [[«Хам» (Ластоўскі)|„Хам“]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 20 кастрычніка 1916. — [[Гоман (1916)/1916/72|№72]]}}
* [[«Narysy z Litwy, Biełarusi i Kurlandii» (Ластоўскі)|„Narysy z Litwy, Biełarusi i Kurlandii“]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 1 śniežnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/84|№84]]}}
* [[«Mūsų Kalendorius» (Ластоўскі)|„Mūsų Kalendorius“]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 1 śniežnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/84|№84]]}}
'''1924'''
*[[«Студэнская думка» (Ластоўскі)]]
'''1925'''
*[[І. П. Фурман. Крашаніна (Ластоўскі)|І. П. Фурман. Крашаніна]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
*[[Праф. У. Пічэта. Гісторыя Беларусі (Ластоўскі)|Праф. У. Пічэта. Гісторыя Беларусі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
*[[Праф. У. Ігнатоўскі. Гісторыя Беларусі ў XIX і ў пачатку XX сталецьця (Ластоўскі)|Праф. У. Ігнатоўскі. Гісторыя Беларусі ў XIX і ў пачатку XX сталецьця]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
'''1926'''
*[[Програма зьбіраньня вуснае народнае творчасьці (Ластоўскі)|Програма зьбіраньня вуснае народнае творчасьці]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[А. Шлюбскі. «Крашаніна (набіванка)» (Ластоўскі)|А. Шлюбскі. «Крашаніна (набіванка)»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[«Наш край» штомесячнік Ц. Б. краязнаўства пры Інстытуце беларускай культуры (Ластоўскі)|«Наш край» штомесячнік Ц. Б. краязнаўства пры Інстытуце беларускай культуры]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[«Школьная праца» (Ластоўскі)|«Школьная праца»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
== Навукова-папулярныя артыкулы ==
* [[Ab sacharynie]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 9 maja 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/25|№25]]}}
=== Гістарычныя артыкулы ===
'''1911'''
* [[Пятрок з Крошына]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 28 (10) Ліпня 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/30|№30]]}}
* [[Зь мінуўшчыны гораду Быхава|З мінуўшчыны гораду Быхова]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 8 (21) верэсьня 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/36|№36]]}}
'''1912'''
* [[Земскія суды|Земскіе суды]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 22 (4) сакавіка (марца) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/12-13|№12-13]]}}
* [[Копныя суды|Копные суды]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 14 чэрвеня (іюня) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/24|№24]]}}
* [[Станы ў старой Беларусі|З нашай мінуўшчыны. (Станы ў старой Беларусі)]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 5 (18) ліпня (юля) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/27|№27]]}}
* [[Саха (1912)/1912/9/Цікавае аб спосабе гаспадаркі на Беларусі 300 гадоў таму назад|Цікавае аб спосабе гаспадаркі на Беларусі 300 гадоў таму назад]] // {{Fine|[[Саха (1912)|Саха]]. — Студзень (Дзякабр) 1912. — [[Саха (1912)/1912/9|Кніжка 9]]}}
'''1914'''
* [[350-летняя гадаўшчына друку ў Маскоўшчыне]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 20 Марца 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/11-12|№11-12]]}}
* [[10-летні юбілей літоўскага друку]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 1 Мая 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/17|№17]]}}
* [[Хлебаробства ў Беларусі ў даўные часы]]
* [[Кроніка Вялікаго Князьства Літоўскага]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 5 Сьнежня 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/48|№48]]}}
'''1915'''
*[[Ціт Бычкоўскі (Ластоўскі)|Ціт Бычкоўскі (1843—1913)]]
* [[Горадня (Ластоўскі)|Нашы гарады. I. Горадня]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 22 Мая 1915. — [[Наша Ніва (1906)/1915/19-20|№19-20]]}}
* [[Вільня (Ластоўскі)|Нашы гарады. II. Вільня]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 19 Чэрвеня 1915. — [[Наша Ніва (1906)/1915/24|№24]]}}
'''1916'''
*[[1491—1916]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 15 lutaho 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/1|№1]]}}
*[[Памяці Справядлівага|Pamiaci Sprawiadliwaho]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 15 lutaho 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/1|№1]]}}
*[[Katalickije, biełaruskije fundacii ŭ Wilni]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 18 lutaho 1916. — [[Гоман (1916)/1916/2|№2]]}}
* [[Słuckije pajasy|Z antykwarskich zapisak. Słuckije pajasy]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 24 marca 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/12|№12]]}}
*[[Сялянскія «рэспублікі» канца XVIII ст. у Беларусі і Літве|Sielanskije „respubliki“ kanca XVIII st. u Biełarusi i Litwie]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 28 marca 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/13|№13]]}}
*[[Васіль Цяпінскі (Ластоўскі)|Wasil Ciapinski]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 31 marca 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/14|№14]]}}
*[[Lisoŭszczyki]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 14 krasawika 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/18|№18]]}}
* [[Bułhaki (Ластоўскі)|Zasłužonyje biełarusy. Bułhaki]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 5 maja 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/24|№24]]}}
* [[Z historyji katalickaho kaściołu na Biełarusi]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 12 maja 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/26|№26]]}}
* [[Chodkiewiczy (Ластоўскі)|Zasłužonyje biełarusy. Chodkiewiczy]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 12 maja 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/26|№26]]}}
* [[Hlebowiczy (Ластоўскі)|Zasłužonyje biełarusy. Hlebowiczy]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 26 maja 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/30|№30]]}}
* [[Litoŭski Statut i jaho historyja]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 21—4 žniŭnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/46|№46]]—[[Гоман (1916)/лацінка/1916/50|50]]}}
* [[1410—1914]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 29 žniŭnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/57|№57]]}}
* [[Ab pamiatkach minuŭszczyny (Ластоўскі)|Ab pamiatkach minuŭszczyny]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 5 wiereśnia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/59|№59]]}}
'''1917'''
* [[Кароткі нарыс разьвіцьця асьветы на Беларусі да першай чвэрці XVII сталецьця|Кароткі нарыс разьвіцьця асьветы на Беларусі да першай чверці XVII сталецьця]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 16 лютаго 1917. — [[Гоман (1916)/1917/14|№14 (106)]]}}
*[[Рэфармацкі рух на Беларусі]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 2—6 марца 1917. — [[Гоман (1916)/1917/18|№18 (110)]]—[[Гоман (1916)/1917/19|19 (111)]]}}
* [[Стан духоўны, а селянство]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 9 марца 1917. — [[Гоман (1916)/1917/20|№20 (112)]]}}
* [[Абычаёвае права беларускага сялянства|Абычаёвае право беларускаго сялянства]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 13, 23 марца 1917. — [[Гоман (1916)/1917/21|№21 (113)]], [[Гоман (1916)/1917/24|24 (116)]]}}
* [[«Хрыстос уваскрос!» (Ластоўскі)|„Хрыстос уваскрос!“]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 10 красавіка 1917. — [[Гоман (1916)/1917/29|№29 (121)]]}}
* [[Недаразуменьне? (Ластоўскі)|Недаразуменьне?]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 17 красавіка 1917. — [[Гоман (1916)/1917/31|№31 (123)]]}}
* [[«Рукі вон!» (Ластоўскі)|„Рукі вон!“]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 20 красавіка 1917. — [[Гоман (1916)/1917/32|№32 (124)]]}}
'''1918'''
*[[Тураўскае княства (Ластоўскі)|Turaŭskaje kniaźstwo]] // {{Fine|[[Krywičanin (1918)|Krywičanin]]. — Kastryčnik 1918. — №1}}
*[[Аб гэрбе Пагоня (Ластоўскі)|Ab herbie pahonia]] // {{Fine|[[Krywičanin (1918)|Krywičanin]]. — Kastryčnik 1918. — №1}}
*[[Хто патрон Беларусі?|Chto patron Biełarusi?]] // {{Fine|[[Krywičanin (1918)|Krywičanin]]. — Kastryčnik 1918. — №1}}
'''1922'''
*[[З Беларуска-Літоўскай мінуўшчыны]] // {{Fine|[[Беларускі сьцяг (часопіс)|Беларускі Сьцяг]]. — Жнівень—верасень 1922. — [[Беларускі сьцяг (часопіс)/4|№4]]}}
'''1923'''
*[[Аб найменьнях — «Гуды», — «Крывічы», — «Русь»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Чэрвень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/1|№1]]}}
*[[Альгердаўскі паяс]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Чэрвень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/1|№1]]}}
*[[Манэта тураўскага князя Сьвятаполка (X ст.)]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Чэрвень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/1|№1]]}}
*[[Аб хросным імяні Ягайлы]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Чэрвень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/1|№1]]}}
*[[Беларускія вайсковыя фармаваньні на б. Румынскім фронце]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[Побыт Іероніма Пражскага ў Беларусі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[Леў Сапега аб перакладзе Статуту В. Кн. Літоўскага на польскую мову]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[Аб залатой бабе]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[Беларусы ў Усх. Прусыі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[Жан-Жак Руссо і Белавежская пушча]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[Дзеячы вялікай францускай рэволюцыі аб нацыянальным пытаньні]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[Манэта з выабражэньнем цэнтаўра]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[Што трэба разумець пад найменьнямі — Паляне, Дрыгвічы, Дрэўляне]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Жнівень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/3|№3]]}}
*[[Беларускі абычай што да падаваньня агня]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Жнівень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/3|№3]]}}
*[[Андрэй-Казімер Ягайлавіч]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Маскоўскія паслы 1646 г. як абаронцы беларускай мовы]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Нямецкі ўрад і беларусы Усх. Прусіі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Таргоўля Беларусі з немцамі ў XIII — XV ст.]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Расійскія вучоныя аб Крывічах]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Хто быў першы друкар у Маскве]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Аб найменьні «Русь»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Жыровіцкая друкарня]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Ткальня «слуцкіх» паясоў у Рожанне]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Што такое «Русь» смаленскай тарговай граматы 1229 г.?]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Крыўска-беларуская кавалерыя]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Першыя беларускія слоўнікі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Волаты-Анты]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[За што нішчылі Лесаўчыкоў?]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Полацкая сьв. Сафія]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Нашая костка]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
'''1924'''
*[[Паленьне кніг на Беларусі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Урад Цівуна]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Слуцкія паясы]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Доктар Франціш Скарына (Ластоўскі)|Доктар Франціш Скарына (1525—1925)]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Беларускі дрэварыт пачатку XVI ст.]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Зборнік Бершадзкага]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Рухомыя друкарні на Беларусі і Украіне]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Кальвінскія зборы на Беларусі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Новагорадзкая аўтокефальная мітраполія]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Віленская Грэка-Лаціна-Руская акадэмія]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Аб найменьні «Крывічы»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Акадэмік Шахматов аб імені «Русь»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Пачайнская друкарня]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Аб лесаўчыках]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Першая кніжка аб піве]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
'''1925'''
*[[Прычыны заняпаду крыўскай мовы ў XVII ст.]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
*[[Аб назовах «Крывія» і «Беларусь»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
*[[Пачатны летапіс аб крывічох у асьвятленьні гістарычнай крытыкі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
*[[Крыўскія школы XVI і XVII ст. ст.]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
*[[Выдатнейшыя крывічы (беларусы)-высяленцы ў Масковію]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
*[[Вываз крыўскіх культурных цэннасьцяў у Польшчу ў часе польска-расійскай вайны 1918—1919 гг.]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
*[[Рысункі да ілюстраціі крыўскай вайсковасьці]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
'''1926'''
*[[Сьвяткаваньне пятніцы замест нядзелі ў XVI ст.]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Аб «славянстве» маскалёў]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Тодар Дастаеўскі і Адам Міцкевіч — сыны крывіцкага народнага генія]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Унія]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Беларускія (крыўскія) друкі ў Тыльзіце]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Праф. М. К. Любавскі і акад. С. Платонов аб Крывічох]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Крывічанскія кнігазборы XV ст.]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Аб імяні Ятвягі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
'''1926—1927'''
*[[Пачтовыя ўстановы ў Крывічанскіх (Беларускіх) Землях]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
'''1928'''
* [[Рэволюцыйная літаратура на беларускай мове]] // {{Fine|[[Узвышша (часопіс)|Узвышша]]. — 1928. — [[Узвышша (часопіс)/1928/4|№4 (10)]]}}
==== Этнаграфічныя артыкулы ====
* [[Каляда-Грамавіца|„Каляда—Грамавіца“]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 13 (30) дзекабра 1909. — [[Наша Ніва (1906)/1909/51-52|№51-52]]}}
*[[Аб ганчарстве нашым даўней і цяпер]] (1913)
*[[Каляды (Ластоўскі)|Каляды]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 25 Сьнежня 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/51-52|№51-52]]}}
*[[Аб беларускім хатнім рэмясьле]] (1913)
*[[З народнай мудрасьці]] (1913)
*[[Hanczarskije wyraby|Z antykwarskich zapisak. I. Hanczarskije wyraby]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 10 marca 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/8|№8]]}}
'''1923'''
*[[Да шуканьня крыніц народнай творчасьці]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Жнівень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/3|№3]]}}
*[[Дуда (Ластоўскі)|Дуда]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Жнівень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/3|№3]]}}
*[[Аб камянях-краўцах]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
'''1926—1927'''
*[[Жывая старасьвеччына]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Эпітэт сьмерці «Кастуся»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Навязі і кудмяні]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Сонечнае калясо]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Дзіў]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Крывічанскія Дзяды]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
'''1928'''
*[[Прочкі і разлучыны]] // {{Fine|[[Запіскі Аддзелу гуманітарных навук (1927—1930)|Запіскі Аддзелу Гуманітарных Навук]]. [[Запіскі Аддзелу гуманітарных навук (1927—1930)/4|Кніга 4]]. Працы катэдры этнографіі / пад рэдакцыяй ''Вацлава Ластоўскага''. Менск: [Інбелкульт], 1928}}
*[[Духоўныя вершы 1702 году]] // {{Fine|[[Запіскі Аддзелу гуманітарных навук (1927—1930)|Запіскі Аддзелу Гуманітарных Навук]]. [[Запіскі Аддзелу гуманітарных навук (1927—1930)/4|Кніга 4]]. Працы катэдры этнографіі / пад рэдакцыяй ''Вацлава Ластоўскага''. Менск: [Інбелкульт], 1928}}
=== Літаратуразнаўчыя артыкулы ===
'''1913'''
*[[Памажыця!]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 12, 19 Верэсьня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/37|№37]]—[[Наша Ніва (1906)/1913/38|№38]]}}
'''1916'''
*[[Духоўная каталіцкая літаратура ў беларускай мове|Duchoŭnaja katalickaja literatura ŭ biełaruskaj mowie]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 7 marca 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/7|№7]]}}
*[[Шляхам творчасці|Szlacham tworczaści]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 14 marca 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/9|№9]]}}
'''1918'''
*[[Містэрыі (Ластоўскі)|Містэрыі]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 26 марца 1918. — [[Гоман (1916)/1918/25|№25 (221)]]}}
*[[Krywičanin (1918)/Eneida|Eneida]] // {{Fine|[[Krywičanin (1918)|Krywičanin]]. — Kastryčnik 1918. — №1}}
*[[Гедымінаўскі воўк|Hiedyminaŭski woŭk]] // {{Fine|[[Krywičanin (1918)|Krywičanin]]. — Kastryčnik 1918. — №1}}
'''1923'''
*[[Старабеларуская калядка]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Цікавая агітацыйная беларуская брашура 1860-х гадоў]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Два Крыўска-Беларускія абрыўкі быліннага эпоса]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
'''1924'''
*[[Смаленская легенда аб св. Мэкурым]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Крыўскі вар’янт быліны аб Ільлі Мурамцы]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Крыўскі (беларускі) старадаўны лістоўны стыль]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
=== Мовазнаўчыя артыкулы ===
'''1912'''
* [[У справе мовы ў цэрквах]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 26 (8)студня (январа) 1912. — [[Наша Ніва (1906)/1912/4|№4]]}}
'''1914'''
* [[С пад праху векоў]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 12 Сьнежня 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/49|№49]]}}
** [[З-пад праху вякоў]]
* [[Крыху цікавых слоў]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 18 Сьнежня 1914. — [[Наша Ніва (1906)/1914/50|№50]]}}
'''1915'''
* [[Вывод названьня горада Вільні|Аб усім па троху. Вывод названьня горада Вільні]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 19 Марца 1915. — [[Наша Ніва (1906)/1915/11|№11]]}}
'''1916'''
* [[Ab imieni Wilni]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 4 krasawika 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/15|№15]]}}
* [[Biełaruskaja mowa (Ластоўскі)|Biełaruskaja mowa]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 13 czerwienia 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/35|№35]]}}
'''1918'''
*[[Назова Беларусі па-жыдоўску|Nazowa Biełarusi pa žydoŭsku]] // {{Fine|[[Krywičanin (1918)|Krywičanin]]. — Kastryčnik 1918. — №1}}
'''1923'''
* [[Народны падзел між беларусамі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Чэрвень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/1|№1]]}}
*[[Пагляд расійскіх вучоных на беларускую мову]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
*[[Аб значэньні слова «бонда»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Жнівень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/3|№3]]}}
*[[Што трэба разумець пад найменьнямі — Паляне, Дрыгвічы, Дрэўляне]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Жнівень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/3|№3]]}}
*[[Умец, мастак, кудзьбіт]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Жнівень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/3|№3]]}}
*[[Казарскія вуліцы у беларускіх гарадох]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Галцяі і галцяйства]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Каспля і касапля]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Што такое «дунай»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Слова «друя»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Што такое «Русь» смаленскай тарговай граматы 1229 г.?]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Хто ў каго запазычае?]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Што такое «Артсана» арабскіх пісьменьнікаў]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Навец, наўскі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Палчанін, палачанін]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Выцябкі і поцябкі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Ярасьць і юрнасьць]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Істба]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Пакута]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
'''1924'''
*[[Кузулька]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Даль аб беларускай мове]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Бацька польскай камэдыі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Калі беларуска-крыўскае слова «разьдзел» уведзена ў польскую мову?]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Аб слове «кабета»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Пляновая асыміляція]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[«Прага», «прога»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Смэрды]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
*[[Слова «пугаўка»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Красавік—сьнежань 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/2|№2 (8)]]}}
'''1925'''
*[[Нёман і Няміга]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/1|№9 (1)]]}}
*[[Рэзаць, кроіць, стругаць, кружаць]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
'''1926'''
*[[Дойлід]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Дзіцячы слоўнік]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Карэнь «гал» і выводныя ад яго словы і паняцьці ў крыўскай мове]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Карэнь «корс», «корх», выводныя ад яго словы і паняцьці ў крыўскай мове]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Аб слове мурава]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Якімі наіўнымі спосабамі польскія прафэсары полёнізуюць Вільню]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Дняпро ці Няпро?]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
*[[Аб імяні Ятвягі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1926. — [[Крывіч (часопіс)/1926/1|№1 (11)]]}}
'''1926—1927'''
*[[У справе рэформы кірылаўскае азбукі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
*[[Аб караню «віт», «вет» і выводных словах і паняцьцях]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
*[[Словачын «рымзаць» і выводныя ад яго словы і паняцьці]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
*[[Аб слове «гаспадар»]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
*[[Аб напісаньні «ўл» у крыўскай пісьменнасьці]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
'''1927'''
*[[Аб словах «сьвет» і «сьвятло»]] // {{Fine|[[Узвышша (часопіс)|Узвышша]]. — 1927. — [[Узвышша (часопіс)/1927/5|№5]]}}
*[[Аб слове «страніца»]] // {{Fine|[[Узвышша (часопіс)|Узвышша]]. — 1927. — [[Узвышша (часопіс)/1927/5|№5]]}}
*[[Корэктыва да слоў «земляробства» і «хлебаробства»]] // {{Fine|[[Узвышша (часопіс)|Узвышша]]. — 1927. — [[Узвышша (часопіс)/1927/5|№5]]}}
=== Сельска-гаспадарчыя артыкулы ===
* [[Саха (1912)/1912/8/Вільня 1-го лістапада 1912 г.|Вільня 1-го лістапада 1912 г.]] // {{Fine|[[Саха (1912)|Саха]]. — Лістапад (Наябр) 1912. — [[Саха (1912)/1912/8|Кніжка 8]]}}
* [[Саха (1912)/1912/8/Як карміць кароў|Як карміць кароў]] // {{Fine|[[Саха (1912)|Саха]]. — Лістапад (Наябр) 1912. — [[Саха (1912)/1912/8|Кніжка 8]]}}
== Слоўнікі ==
'''1923'''
*[[Тэрміналёгія да анатоміі і фізыалёгіі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Чэрвень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/1|№1]]}}
*[[Матэрьялы да беларускага слоўніка]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Матэрьялы да беларускага зельніка]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Эпітэты і мэтафары]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
*[[Беларускія аднасловы]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Крыўска-Беларускі іменнік]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Аднасловы]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Слоўнік геаметрычных і трыганаметрычных тэрмінаў і сказаў. (расійска-беларускі і беларуска-расійскі)]] (разам з [[Аўтар:Клаўдзій Дуж-Душэўскі|Клаўдзіем Дуж-Душэўскім]]; 1923)
'''1924'''
*[[Номэнклятура беларускіх птушак]] (разам з [[Аўтар:Клаўдзій Дуж-Душэўскі|Клаўдзіем Дуж-Душэўскім]] і [[Аўтар:Тадэвуш Іваноўскі|Тадэвушам Іваноўскім]]; 1924)
*[[Таўтолёгія]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
*[[Эпітэты]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—сакавік 1924. — [[Крывіч (часопіс)/1924/1|№1 (7)]]}}
* {{Скан|[[Падручны расійска-крыўскі (беларускі) слоўнік (1924)|Падручны расійска-крыўскі (беларускі) слоўнік]]|Vacłaŭ Łastoŭski. Padručny rasijska-kryŭski (bełaruski) słoŭnik (1924).pdf}}. {{Fine|Коўна: Міністэрства Беларускіх спраў у Літве, 1924}}
'''1925'''
*[[Матэр’ялы да крыўскага слоўніка]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Студзень—чэрвень 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/1|№9 (1)]]}}
*[[Слоўнік старакрыўскай актавай мовы]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
*[[Крыўскія рытаўнікі]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
*[[Выдатнейшыя крывічы (беларусы)-высяленцы ў Масковію]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень—сьнежань 1925. — [[Крывіч (часопіс)/1925/2|№10 (2)]]}}
'''1927'''
*[[Матэр’ялы да слоўніка беларускай (крывічанскай) мовы]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1926—сакавік 1927. — [[Крывіч (часопіс)/1926/2|№12]]}}
== Прамовы ==
*[[Прамова ў Жэнэве]] ''(1924)''
== Лісты ==
* [[Ліст Вацлава Ластоўскага і Язэпа Салаўя да Паўля фон Гіндэнбурга|Ліст Вацлава Ластоўскага і Язэпа Салаўя да Паўля фон Гіндэнбурга]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 4 мая 1917. — [[Гоман (1916)/1917/36|№36 (128)]]}}
* [[Ліст Вацлава Ластоўскага і Язэпа Салаўя да Эрыха Людэндорфа|Ліст Вацлава Ластоўскага і Язэпа Салаўя да Эрыха Людэндорфа]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 4 мая 1917. — [[Гоман (1916)/1917/36|№36 (128)]]}}
*[[У справе вясковых хораў]] ''(1919)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Кастуся Езавітава (24 студзеня 1920)|Ліст да Кастуся Езавітава]] ''(24 студзеня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Міністэрства замежных справаў Літвы|Ліст да Міністэрства замежных справаў Літвы]] ''(17 красавіка 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Янкі Чарапука (28 красавіка 1920)|Ліст да Янкі Чарапука]] ''(28 красавіка 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Язэпа Мамонькі|Ліст да Язэпа Мамонькі (імаверна)]] ''(29 красавіка 1920 году)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Дамініка Сямашкі|Ліст да Дамініка Сямашкі]] ''(2 траўня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Міхася Маркевіча (7 траўня 1920)|Ліст да Міхася Маркевіча]] ''(7 траўня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Янкі Чарапука (7 траўня 1920)|Ліст да Янкі Чарапука]] ''(7 траўня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Пётры Крачэўскага (8 траўня 1920)|Ліст да Пётры Крачэўскага]] ''(8 траўня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да сяброў БПСР|Ліст да беларускіх эсэраў]] ''(17 траўня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Кастуся Езавітава (18 траўня 1920)|Ліст да Кастуся Езавітава]] ''(18 траўня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Клаўдзія Дуж-Душэўскага (19 траўня 1920)|Ліст да Клаўдзія Дуж-Душэўскага]] ''(19 траўня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Аляксандра Цвікевіча (1 чэрвеня 1920)|Ліст да Аляксандра Цьвікевіча]] ''(1 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Міхася Маркевіча (6 чэрвеня 1920)|Ліст да Міхася Маркевіча]] ''(6 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да невядомага адрасата № 1 (6 чэрвеня 1920)|Ліст да невядомага адрасата]] ''(6 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Язэпа Дылы (6 чэрвеня 1920)|Ліст да Язэпа Дылы]] ''(6 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да невядомага адрасата № 2 (6 чэрвеня 1920)|Ліст да невядомага адрасата]] ''(6 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да невядомага адрасата (7 чэрвеня 1920)|Ліст да невядомага адрасата]] ''(7 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Яўгена Ладнова (11 чэрвеня 1920)|Ліст да Яўгена Ладнова]] ''(11 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да міністра замежных справаў Літвы (21 чэрвеня 1920)|Ліст да міністра замежных справаў Літвы]] ''(21 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Кастуся Езавітава (31 ліпеня 1920)|Ліст да Кастуся Езавітава]] ''(31 ліпеня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Аляксандра Вальковіча (31 ліпеня 1920)|Ліст да Аляксандра Вальковіча]] ''(31 ліпеня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Лявона Зайца (2 жніўня 1920)|Ліст да Лявона Зайца]] ''(2 жніўня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Яўгена Ладнова (3 жніўня 1920)|Ліст да Яўгена Ладнова]] ''(3 жніўня 1920)''
*[[Тэлеграма Старшыні Рады Міністраў БНР Вярхоўнай Радзе Лігі Нацый|Тэлеграма Вярхоўнай Радзе Лігі Нацый]] ''(16 ліпеня 1922)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Пётры Крачэўскага (20 красавіка 1923)|Ліст да Пётры Крачэўскага]] ''(20 красавіка 1923)''
*[[Ліст да рэдактара "Эхо" (Aidas)]] ''(1924)''
*[[Ліст да старшыні французкай Лігі Абароны правоў Чалавека і Грамадзяніна (Ластоўскі)|Ліст да старшыні французкай Лігі Абароны правоў Чалавека і Грамадзяніна]] ''(25 студзеня 1927)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага ў рэдакцыю газэты «Савецкая Беларусь» (1928)|Ліст]] у рэдакцыю газэты «Савецкая Беларусь» ''(1928)''
=== Лісты да аўтара ===
* [[Ліст да п. В.Ластоўскага|Ліст]] [[Аўтар:Максім Багдановіч|Максіма Багдановіча]]
* [[Вацлаву Ластоўскаму (Гарун)|Ліст]] [[Аўтар:Алесь Гарун|Аляксандра Прушынскага]] ''(30 кастрычніка 1912)''
* [[Ліст Зігфрыда Мееровіца да Вацлава Ластоўскага|Ліст]] [[Аўтар:Зігфрыд Мееровіц|Зігфрыда Мееровіца]] ''(28 красавіка 1920)''
*[[Ліст Янкі Чарапука да Вацлава Ластоўскага (29 красавіка 1920)|Ліст]] [[Аўтар:Янка Чарапук|Янкі Чарапука]] ''(29 красавіка 1920)''
*[[Ліст Дамініка Сямашкі да Вацлава Ластоўскага|Ліст]] [[Аўтар:Дамінік Сямашка|Дамініка Сямашкі]] ''(2 траўня 1920)''
*[[Ліст Пётры Крачэўскага да Вацлава Ластоўскага (24 траўня 1920)|Ліст]] [[Аўтар:Пётра Крачэўскі|Пётры Крачэўскага]] ''(24 траўня 1920)''
*[[Ліст Клаўдзія Дуж-Душэўскага да Вацлава Ластоўскага (24 траўня 1920)|Ліст]] [[Аўтар:Клаўдзій Дуж-Душэўскі|Клаўдзія Дуж-Душэўскага]] ''(24 траўня 1920)''
*[[Ліст Міхаіла Кахановіча да Вацлава Ластоўскага (27 траўня 1920)|Ліст]] [[Аўтар:Міхаіл Кахановіч|Міхася Кахановіча]] ''(27 траўня 1920)''
*[[Запіска Кастуся Езавітава Вацлаву Ластоўскаму|Запіска]] [[Аўтар:Кастусь Езавітаў|Кастуся Езавітава]] ''(імаверна, канец красавіка 1920)''
*[[Ліст Шарля Можа да Вацлава Ластоўскага і Кастуся Езавітава (1 чэрвеня 1920)|Ліст]] [[Аўтар:Шарль Мож|Шарля Можа]] ''(1 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Міхася Маркевіча да Вацлава Ластоўскага (4 чэрвеня 1920)|Ліст]] [[Аўтар:Міхась Маркевіч|Міхася Маркевіча]] ''(4 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Палуты Бадуновай да Вацлава Ластоўскага (6 чэрвеня 1920)|Ліст]] [[Аўтар:Палута Бадунова|Палуты Бадуновай]] ''(6 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Васіля Захаркі да Вацлава Ластоўскага (16 чэрвеня 1920)|Ліст]] [[Аўтар:Васіль Захарка|Васіля Захаркі]] ''(16 чэрвеня 1920)''
*[[Запіска Кастуся Езавітава Вацлаву Ластоўскаму (17 чэрвеня 1920)|Запіска]] Кастуся Езавітава ''(17 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Васіля Захаркі да Вацлава Ластоўскага (21 чэрвеня 1920)|Ліст]] Васіля Захаркі ''(21 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Янкі Чарапука да Вацлава Ластоўскага (21 чэрвеня 1920)|Ліст]] Янкі Чарапука ''(21 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Антона Аўсяніка да Вацлава Ластоўскага (23 чэрвеня 1920)|Ліст]] [[Аўтар:Антон Аўсянік|Антона Аўсяніка]] ''(23 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Клаўдзія Дуж-Душэўскага да Вацлава Ластоўскага (24 чэрвеня 1920)|Ліст]] Клаўдзія Дуж-Душэўскага ''(24 чэрвеня 1920)''
*[[Запіска Аляксандра Вальковіча Вацлаву Ластоўскаму|Запіска]] [[Аўтар:Аляксандр Вальковіч|Аляксандра Вальковіча]] ''(28 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Яўгена Ладнова да Вацлава Ластоўскага (12 ліпеня 1920)|Ліст]] [[Аўтар:Яўгена Ладноў|Яўгена Ладнова]] ''(12 ліпеня 1920)''
*[[Ліст Кастуся Езавітава да Вацлава Ластоўскага (13 ліпеня 1920)|Ліст]] Кастуся Езавітава ''(13 ліпеня 1920)''
*[[Ліст Кузьмы Цярэшчанкі да Вацлава Ластоўскага (15 ліпеня 1920)|Ліст]] [[Аўтар:Кузьма Цярэшчанка|Кузьмы Цярэшчанкі]] ''(15 ліпеня 1920)''
*[[Ліст Яўхіма Бялевіча да Вацлава Ластоўскага (15 ліпеня 1920)|Ліст]] [[Аўтар:Яўхім Бялевіч|Яўхіма Бялевіча]] ''(ліпень 1920)''
*[[Запіска Кузьмы Войткі Вацлаву Ластоўскаму|Запіска]] [[Аўтар:Кузьма Войтка|Кузьмы Войткі]] ''(16 ліпеня 1920)''
*[[Ліст Алега Васількоўскага да Вацлава Ластоўскага (30 ліпеня 1920)|Ліст]] [[Аўтар:Алег Васількоўскі|Алега Корчак-Крыніцы-Васількоўскага]] ''(30 ліпеня 1920)''
*[[Ліст Антона Аўсяніка да Вацлава Ластоўскага (31 ліпеня 1920)|Ліст]] Антона Аўсяніка ''(31 ліпеня 1920)''
*[[Ліст Пётры Крачэўскага да Вацлава Ластоўскага (2 жніўня 1920)|Ліст]] Пётры Крачэўскага ''(2 жніўня 1920)''
*[[Ліст Антона Аўсяніка да Вацлава Ластоўскага (5 жніўня 1920)|Ліст]] Антона Аўсяніка ''(5 жніўня 1920)''
*[[Ліст Антона Аўсяніка да Вацлава Ластоўскага (9 жніўня 1920)|Ліст]] Антона Аўсяніка ''(9 жніўня 1920)''
*[[Ліст Кастуся Езавітава да Вацлава Ластоўскага (13 жніўня 1920)|Ліст]] Кастуся Езавітава ''(13 жніўня 1920)''
*[[Ліст Кастуся Езавітава да Вацлава Ластоўскага (14 жніўня 1920)|Ліст]] Кастуся Езавітава ''(14 жніўня 1920)''
*[[Справаздача шэфа Дыпляматычнай Місіі БНР у Бэрліне (14 жніўня 1920)|Справаздача шэфа Дыпляматычнай Місіі БНР у Бэрліне]] ''(14 жніўня 1920)''
*[[Ліст Яўгена Ладнова да Вацлава Ластоўскага (16 жніўня 1920)|Ліст]] Яўгена Ладнова ''(16 жніўня 1920)''
*[[Ліст Пётры Крачэўскага да Вацлава Ластоўскага (17 жніўня 1920)|Ліст]] Пётры Крачэўскага ''(17 жніўня 1920)''
*[[Ліст патрыярха Ціхана да Вацлава Ластоўскага (1922)|Ліст]] патрыяарха [[Аўтар:Ціхан (патрыярх Маскоўскі)|Ціхана]] ''(1922)''
== Дакуманты ==
*[[Заява беларускай дэлегацыі ў Стакгольме (1916)|Заява беларускай дэлегацыі ў Стакгольме]] ''(1916)''
*[[Адказ на ліст Саюзу вызваленьня Ўкраіны|Адказ на ліст Саюзу вызваленьня Ўкраіны]] ''(1916)''
*[[Мэморыя прадстаўнікоў Беларусі на ІІІ канфэрэнцыі народаў|Мэмарандум прадстаўнікоў Беларусі у Лязані]] ''(27 чэрвеня 1916)''
*[[Заява Беларускага Прадстаўніцтва ў Літоўскай Тарыбе (27 чэрвеня 1919)|Заява Беларускага Прадстаўніцтва ў Літоўскай Тарыбе]] Камісіі ў апрацаваньні закону аб выбарах ува Ўстаноўчы Сойм ''(27 чэрвеня 1919)''
*[[Заява Беларускага Прадстаўніцтва ў Літоўскай Тарыбе (7 ліпеня 1919)|Заява Беларускага Прадстаўніцтва ў Літоўскай Тарыбе]] Старшыні Рады Міністраў Літвы ''(27 чэрвеня 1919)''
*[[Грамата Ўраду БНР аб пацьверджаньні паўнамоцтваў Вайскова-Дыпляматычнай Місіі БНР пры Ўрадах Латвіі і Эстоніі]] ''(5 красавіка 1920)''
*[[Грамата Ўраду БНР аб прызнаньні незалежнасьці Эстонскай Рэспублікі]] ''(7 красавіка 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да Міністэрства замежных справаў Літвы|Ліст да Міністэрства замежных справаў Літвы]] ''(17 красавіка 1920)''
*[[Упаўнаважаньне РНМ БНР дэлегата Міністэрства замежных справаў БНР Янкі Чарапука на вядзеньне перамоваў з РСФСР|Упаўнаважаньне Янкі Чарапука на вядзеньне перамоваў з РСФСР]] ''(24 красавіка 1920)''
*[[Нота РНМ БНР народнаму камісару міжнародных справаў РСФСР (25 красавіка 1920)|Нота народнаму камісару міжнародных справаў РСФСР]] ''(25 красавіка 1920)''
*[[Грамата РНМ БНР аб прызначэньні Яўгена Ладнова старшынёй беларускай дэлегацыі ў Парыжы]] ''(29 траўня 1920)''
*[[Грамата РНМ БНР аб даручэньні Васілю Захарку зрабіць і атрымаць грашовую пазыку ад РСФСР]] ''(2 чэрвеня 1920)''
*[[Ліст Вацлава Ластоўскага да міністра замежных справаў Літвы (21 чэрвеня 1920)|Ліст да міністра замежных справаў Літвы]] ''(21 чэрвеня 1920)''
*[[Грамата РНМ БНР аб прызначэньні Алега Васількоўскага ваенна-дыпляматычным прадстаўніком БНР у Фінляндыі]] ''(25 чэрвеня 1920)''
*[[Пасьведчаньне РНМ БНР Паўла Вэнта]] ''(25 чэрвеня 1920)''
*[[Наказ РНМ БНР Вэнту, Васількоўскаму, Эльвэнгрэну і Чарапуку]] ''(25 чэрвеня 1920)''
*[[Цыркуляр РНМ БНР Янку Чарапуку]] ''(25 чэрвеня 1920)''
*[[Наказ РНМ БНР Надзвычайнай Дыпляматычнай Місіі БНР у Маскву]] ''(чэрвень 1920)''
*[[Грамата РНМ БНР аб даручэньні Кастусю Езавітаву ўступіць у перамовы зь Літвой аб прызнаньні незалежнасьці Беларусі]] ''(29 ліпеня 1920)''
*[[Грамата РНМ БНР аб даручэньні Аляксандру Галавінскаму ўступіць у перамовы зь Літвой аб прызнаньні незалежнасьці Беларусі]] ''(29 ліпеня 1920)''
*[[Грамата РНМ БНР аб даручэньні Кастусю Езавітаву зрабіць і атрымаць грашовую пазыку ад Літвы]] ''(29 ліпеня 1920)''
*[[Ліст РНМ БНР да міністра замежных справаў Літвы]] ''(29 ліпеня 1920)''
*[[Пасьведчаньне РНМ БНР Янкі Чарапука]] ''(29 ліпеня 1920)''
*[[Мэмарандум РНМ БНР Прэзыдыюму Канфэрэнцыі Балтыйскіх Дзяржаваў (29 ліпеня 1920)|Мэмарандум РНМ БНР Прэзыдыюму Канфэрэнцыі Балтыйскіх Дзяржаваў]] ''(29 ліпеня 1920)''
*[[Нота РНМ БНР з нагоды падпісаньня мірнай дамовы паміж Літвы і РСФСР]] ''(31 ліпеня 1920)''
*[[Мэмарандум Ураду БНР міністрам замежных справаў Польшчы, Фінляндыі, Эстоніі, Латвіі Літвы]] ''(1 жніўня 1920)''
*[[Мэмарандум РНМ БНР Прэзыдыюму Канфэрэнцыі Балтыйскіх Дзяржаваў (12 жніўня 1920)|Мэмарандум РНМ БНР Прэзыдыюму Канфэрэнцыі Балтыйскіх Дзяржаваў]] ''(12 жніўня 1920)''
*[[Акт аб каардынацыі дзяржаўнай працы]] ''(16 жніўня 1920)''
*[[Ліст РНМ БНР да народнага камісара замежных справаў РСФСР (12 жніўня 1920)|Ліст РНМ БНР да народнага камісара замежных справаў РСФСР]] ''(12 жніўня 1920)''
*[[Нота РНМ БНР Урадам РСФСР і Польшчы]] ''(20 жніўня 1920)''
*[[Супольны пратэст Дэлегацыяў БНР і ЗУНР супраць Рыскай дамовы]] ''(8 кастрычніка 1920)''
*[[Ліст Ураду БНР да Яўгена Петрушэвіча (22 кастрычніка 1920)|Ліст Ураду БНР да Яўгена Петрушэвіча]] ''(22 кастрычніка 1920)''
*[[Дэклярацыя ўраду БНР (25 сакавіка 1921)|Дэклярацыя ўраду БНР на трэцюю гадаўшчыну абвешчаньня незалежнасьці Беларусі]] ''(25 сакавіка 1921)''
*[[Дэклярацыя ўраду БНР (25 сакавіка 1922)|Дэклярацыя ўраду БНР на чацьвертую гадаўшчыну абвешчаньня незалежнасьці Беларусі]] ''(25 сакавіка 1922)''
*[[Рэзалюцыя зьезду нацыянальнасьцяў у Жэнэве (1923)|Рэзалюцыя зьезду нацыянальнасьцяў у Жэнэве]] ''(25 верасьня 1923)''
*[[Покліч да цывілізаванага сьвету]] ''(5 жніўня 1924)''
*[[Мэмор’ял у справе беларускіх зямель пад Польшчай]] ''(1 верасьня 1924)''
*[[Мэмарандум Вацлава Ластоўскага кардыналу Гаспары|Мэмарандум Вацлава Ластоўскага кардыналу Гаспары]] ''(7 красавіка 1925)''
* [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/278/Ліст у рэдакцыю|Ліст у рэдакцыю]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 8 сьнежня 1927. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1927/278|№278 (2170)]]}}
=== Асабістыя запісы ===
*[[Склад Рады БНР на пасяджэньні 13 сьнежня 1919|Склад Рады БНР на паседжаньні 13 сьнежня 1919]] ''(невядома; імаверна, сьнежань 1919)''
*[[Нататкі Вацлава Ластоўскага пра межы Беларусі|Нататкі пра межы Беларусі]] ''(невядома)''
=== Зьвязаныя дакуманты ===
*[[Пратакол ініцыятыўнай групы па сазыву ў Рызе Беларускай Канфэрэрацыі (18 красавіка 1920)|Пратакол ініцыятыўнай групы па сазыву ў Рызе Беларускай Канфэрэрацыі]] ''(18 красавіка 1920)''
*[[Пратакол № 1 Арганізацыйнага Бюро па скліканьні Беларускай Дзяржаўнай Канфэрэнцыі]] ''(25 красавіка 1920)''
*[[Пратакол № 2 Арганізацыйнага Бюро па скліканьні Беларускай Дзяржаўнай Канфэрэнцыі]] ''(25 траўня 1920)''
*[[Пратакол № 3 Арганізацыйнага Бюро па скліканьні Беларускай Дзяржаўнай Канфэрэнцыі]] ''(травень 1920)''
*[[Пратакол Нарады Прэзыдыюму Рады БНР і РНМ БНР у Рызе]] ''(30-31 траўня 1920)''
*[[Рэзалюцыя канфэрэнцыі БПСР аб даверы палітыцы Ўраду Вацлава Ластоўскага]] ''(31 траўня 1920)''
*[[Рэзалюцыя канфэрэнцыі БПСФ аб даверы палітыцы Ўраду Вацлава Ластоўскага]] ''(31 траўня 1920)''
*[[Пратакол конфэрэнцыі беларускай дзяржаўных і грамадзкіх дзеячоў у Рызе]] ''(1 чэрвеня 1920)''
*[[Рэзалюцыя Беларускага Сялянскага Саюзу у справе Камітэту Паняволеных Польшчай Нацый|Рэзалюцыя Беларускага Сялянскага Саюзу у справе „Камітэту Паняволеныхъ Польшчай Націй“]] ''(30 жніўня 1924)''
== Пераклады ==
'''Прыпавесьці'''
* ''[[Аўтар:Эдуард Доўвес Дэкер|Мультатулі]]''. [[Два браты (Дэкер/Ластоўскі)|Два браты]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 24 Сакавіка (Марца) 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/12|№12]]}}
* ''[[Аўтар:Эдуард Доўвес Дэкер|Мультатулі]]''. [[Сястра і браты (Дэкер/Ластоўскі)|Сестра і браты]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 9 (22) Чэрвеня 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/23|№23]]}}
* ''[[Аўтар:Эдуард Доўвес Дэкер|Multatuli]]''. [[Rataj (Дэкер/Ластоўскі)|Rataj]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Homan]]. — 17 listapada 1916. — [[Гоман (1916)/лацінка/1916/80|№80]]}}
'''Апавяданьні'''
* [[Сіла языка]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 6 Студня (Январа) 1911. — [[Наша Ніва (1906)/1911/1|№1]]}}
* [[Дудар (Пшэрва-Тэтмаер/Ластоўскі)|Дудар]] ([[Аўтар:Казімеж Пшэрва-Тэтмаер|Казімер Тэтмаер]]; 1913)
* [[Страхапалох]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 24 кастрычніка 1916. — [[Гоман (1916)/1916/72|№72]]}}
* [[П’яўка Біля Купэра]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 28 лістапада—8 сьнежня 1916. — [[Гоман (1916)/1916/83|№83]]—[[Гоман (1916)/1916/86|86]]}}
* ''[[Аўтар:Джозеф Рэдзьярд Кіплінг|Кіплінг, Р]]''. [[На паліцэйскай варце (Кіплінг/Ластоўскі)|На паліцейскай варце]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 5—14 студня 1917. — [[Гоман (1916)/1917/2|№2 (94)]]—[[Гоман (1916)/1917/4|4 (96)]]}}
*Кіплінг, Дж. Р. [[Мы ўсе трое — адно]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
* {{Скан|[[Сьпевак Блондэль (1923)|Сьпевак Блондэль]]|Сьпевак Блондэль (1923).pdf}}. {{Fine|Коўна: Выданьне Міністэрства Беларускіх Спраў ў Літве, 1923}}
'''Казкі'''
* ''[[Аўтар:Ганс Крысціян Андэрсен|Andreson, H. C]]''. [[Сьвінапас (Андэрсен/Ластоўскі)|Świnapas]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 15—22 śniežnia 1916. — [[Гоман (1916)/1916/88|№88]]—[[Гоман (1916)/лацінка/1916/90|№90]]}}
* ''[[Аўтар:Ганс Крысціян Андэрсен|Андэрсэн, Г. Х]]''. [[Каралеўна на гарошыне (Андэрсен/Ластоўскі)|Каралеўна на гарошыні]] // {{Fine|[[Гоман (1916)|Гоман]]. — 26 студня 1917. — [[Гоман (1916)/1917/8|№8 (100)]]}}
*''Андэрсэн, Г. Х''. {{Скан|[[Казкі (1923)|Казкі]]|Ластоўскі Андэрсэн.pdf}}. {{Fine|Коўна: Міністэрства Беларускіх Спраў у Літве, 1923}}
'''Аповесьці'''
*[[Індыйская аповесьць]] (1926)
'''Вершы'''
* [[Аўтар:Мікеланджэла Буанароці|Буанароці, М]]. [[З Мікеля Анджэльле]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Лістапад 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/5|№5]]}}
*[[Лесаўчыкі]] ([[Аўтар:Самуэль Твардоўскі|Самуэль Твардоўскі]]; 1923)
*[[Борывой]] ([[Аўтар:Аляксей Талстой|Аляксей Талстой]]; 1923)
* ''Талстой, А''. [[Чужое гора]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Сьнежань 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/6|№6]]}}
*[[Найміт на небе]] (фальклёр; 1924)
*[[Песьні песьняў (Саламон/Ластоўскі)|Песьні песьняў]] ([[Аўтар:Саламон|Саламон]]; 1926)
'''Вершы ў прозе'''
*''[[Аўтар:Казімеж Пшэрва-Тэтмаер|Тэтмаер, К]]''. [[Спаміны (Пшэрва-Тэтмаер/Ластоўскі)|Спаміны]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 26 серпня 1910. — [[Наша Ніва (1906)/1910/35|№35]]}}
* ''[[Аўтар:Рабіндранат Тагор|Тагор, Р]]''. [[Нарысы]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Ліпень 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/2|№2]]}}
* ''[[Аўтар:Б. Мэон|Мэон, Б]]''. [[Аб справядлівасьці]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
* ''[[Аўтар:Оскар Уайльд|Уайльд, О]]''. [[Вучыцель]] // {{Fine|[[Крывіч (часопіс)|Крывіч]]. — Верасень—кастрычнік 1923. — [[Крывіч (часопіс)/1923/4|№4]]}}
'''П’есы'''
* ''[[Аўтар:Эліза Ажэшка|Ажэшка, Э]]''. {{Скан|[[У зімовы вечар (1910)|У зімовы вечар]]|У зімовы вечар (1910).pdf}}. {{Fine|Пецярбург: „Загляне сонцэ і ў нашэ ваконцэ“, 1910}}
== Кнігапіс ==
* {{Скан|[[Кароткая гісторыя Беларусі (1910, кірыліца)|Кароткая гісторыя Беларусі]]|Кароткая гісторыя Беларусі.pdf}}. {{Fine|Вільня: Друкарня Марціна Кухты, 1910}}
* {{Скан|[[Karotkaja historyja Biełarusi (1910)|Karotkaja historyja Biełarusi]]|Karotkaja historyja Biełarusi (1910).pdf}}. {{Fine|Wilnia: Drukarnia Marcina Kuchty, 1910}}
* {{Скан|[[Прыгоды Панаса і Тараса (1912)|Прыгоды Панаса і Тараса]]|Прыгоды Панаса і Тараса (1912).pdf}}. {{Fine|Пинскъ: Типографія „Прогрессъ“, 1912}}
* {{Скан|[[Pieršaja čytanka (1916)|Pieršaja čytanka]]|Pieršaja čytanka (1916).pdf}}. {{Fine|Wilnia: W. Łastoŭski, 1916}}
* {{Скан|[[Rodnyje ziernaty (1916)|Rodnyje ziernaty]]|Rodnyje ziernaty (1916).pdf}}. Knižyca dla šjilnaho čytańnia. {{Fine|Wilnia: Drukarnia biełaruskaj časopisi „Homan“, 1916}}
* {{Скан|[[Wypisy z biełaruskaj literatury (1916)|Wypisy z biełaruskaj literatury. Čaść I]]|Wypisy z biełaruskaj literatury. Čaść I (1918).pdf}}. {{Fine|Wilnia: W. Łastoŭski, 1918}}
* {{Скан|[[Niezabudka (1918)|Niezabudka]]|Niezabudka. Pieršaja paśla lemantara čytanka (1918).pdf}}. {{Fine|Wilnia: W. Łastoŭski, 1918}}
* {{Скан|[[Siejbit (1918)|Siejbit]]|Siejbit (1918).pdf}}. {{Fine|Wilnia: W. Łastoŭski, 1918}}
* Kaliś i ciapier. {{Fine|Wilnia, 1918}}
* Niedaćwiety. {{Fine|Wilnia, 1918}}
* {{Скан|[[Biełaruski Kalendar Swajak na 1919 hod]]|Biełaruski Kalendar Swajak na 1919 hod (1919).pdf}}. {{Fine|Wilnia: Wydawiectwo W. Łastoŭskaho, 1919}}
* Што трэба ведаць кожнаму беларусу? // Што трэба ведаць кожнаму беларусу. Менск: «Вольная Беларусь», 1918
* {{Скан|[[Što treba wiedać koždamu Biełarusu? (1918)|Što treba wiedać koždamu Biełarusu?]]|Što treba wiedać koždamu Biełarusu? (1918).pdf}}. {{Fine|Wilnia: Wydawiectwo W. Łastoŭskaho, 1918}}
* {{Скан|[[Prypieŭki (1918)|Prypieŭki]]|Prypieŭki (1918).pdf}}. {{Fine|Wilnia: W. Łastoŭski, 1918}}
* В. Ластоўскі, [[Аўтар:Клаўдзій Дуж-Душэўскі|К. Дуж-Душэўскі]]. Слоўнік геаметрычных і трыганаметрычных тэрмінаў і сказаў: (расійска-беларускі і беларуска-расійскі). {{Fine|Коўна: Міністэрства Беларускіх Спраў у Літве, 1923}}
* {{Скан|[[Падручны расійска-крыўскі (беларускі) слоўнік (1924)|Падручны расійска-крыўскі (беларускі) слоўнік]]|Vacłaŭ Łastoŭski. Padručny rasijska-kryŭski (bełaruski) słoŭnik (1924).pdf}}. {{Fine|Коўна: Міністэрства Беларускіх Спраў у Літве, 1924}}
* {{Скан|[[Гісторыя беларускай (крыўскай) кнігі (1926)|Гісторыя беларускай (крыўскай) кнігі]]|Ластоўскі В. Гісторыя беларускай (крыўскай) кнігі.pdf}}. {{Fine|Коўна: Міністэрства Беларускіх Спраў у Літве, 1926}}
* Што трэба ведаць кажнаму беларусу? {{Fine|Менск: Выдавецтва падручнікаў і літаратуры для моладзі, 1943}}
* В. Ластоўскі, [[Аўтар:Язэп Найдзюк|Я. Найдзюк]]. Што трэба ведаць кажнаму беларусу? {{Fine|Бэрлін, 1944}}
* {{Скан|[[Прыгоды Панаса і Тараса (1944)|Прыгоды Панаса і Тараса]]|Прыгоды Панаса і Тараса (1944).pdf}}. {{Fine|Бэрлін, 1944}}
* {{Скан|[[Лябірынты (1944)|Лябірынты]]|Лябірынты (1944).pdf}}. {{Fine|Бэрлін, 1944}}
* Творы. Мюнхэн, 1956
* Успаміны пра нашаніўскі перыяд
* [[Кароткая энцыклапедыя старасьвеччыны]], Мінск: В. Хурсік, 2003
=== Пераклады ===
* ''[[У зімовы вечар (Ажэшка/Ластоўскі)]]
* ''[[Аўтар:Ганс Крысціян Андэрсен|Андэрсэн, Г. Х]]''. {{Скан|[[Казкі (1923)|Казкі]]|Ластоўскі Андэрсэн.pdf}}. {{Fine|Коўна: Міністэрства Беларускіх Спраў у Літве, 1923}}
== Пад рэдакцыяй ==
*«[[Вянок]]» (Вільня, 1913)
*«[[Homan]]» (Вільня, 1916—1918)
*«[[Krywičanin]]» (Вільня, кастрычнік 1918)
*«[[Крывіч]]» (Коўна, 1923—1927)
=== Выданьні іншых аўтараў ===
*«[[Смык беларускі (1918)|Смык беларускі]]» (Вільня, 1918)
*«[[Дудка беларуская (1918)|Дудка беларуская]]» (Вільня, 1918)
*«[[Скрыпка беларуская (1918)|Скрыпка беларуская]]» (Вільня, 1918)
== Зьвязанае ==
* ''Адзін з „парнасьнікоў“''. [[Чаму плачэ песьня наша?|Чаму плачэ песьня наша? (Атказ Юрцы Верашчаку)]] // {{Fine|[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]. — 26 Ліпня 1913. — [[Наша Ніва (1906)/1913/30|№30]]}}
* [[Ешчэ аб сплачываньню доўгу]] ([[Аўтар:Лявон Гмырак|Лявон Гмырак]]; 1913)
* [[«Крывіч»]] ([[Аўтар:Уладзімір Самойла|Уладзімір Самойла]]; 1924)
* [[Канец «Ураду Ластоўскага»]] ([[Аўтар:Арсень Паўлюкевіч|Арсень Паўлюкевіч]]; 1925)
* [[Хрэстаматыя новай беларускай літэратуры (1927)/IV/Б/Власт|Власт]]
== Прысьвячэньні ==
*[[А як нам зоркі загаснуць…]]
* [[Песьня званара]] ([[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]; 1909, публікацыя 1910)
* [[Дудар (Янка Купала)|Дудар]] (Янка Купала; 1910)
*[[Čyžyk biełaruski (1912)/Joj|Joj]]
*[[Чараўнік (Бядуля)]]
* [[Дудар (Мадэст Яцкевіч)|Дудар]] ([[Аўтар:Мадэст Яцкевіч|Мадэст Яцкевіч]]; 1919)
== Літаратура ==
*[http://slounik.org/81138.html Ластоўскі Вацлаў] // Беларускія пісьменнікі (1917—1990)
*[http://slounik.org/32071.html Ластоўскі Вацлаў] // Беларускі нацыяналізм. Даведнік.
*[http://slounik.org/120602.html Ластоўскі Вацлаў] // Разгром нацыянальнага руху ў Беларусі.
*[http://www.knihi.com/pytanni/103.html 103. Хто такі Вацлаў Ластоўскі?] // 150 пытаньняў і адказаў з гісторыі Беларусі.
*[[Аляксандар Пашкевіч]]. [http://arche.by/by/8/30/287/ Вільня ці Менск? Трагічны выбар Вацлава Ластоўскага] // ARCHE Пачатак, 9 студзеня 2009.
*Łastoŭski, Vacłaŭ //Гістарычны слоўнік Беларусі (1998).
{{PD-old-70}}
[[Катэгорыя:Пісьменнікі]]
[[Катэгорыя:Публіцысты]]
[[Катэгорыя:Філолагі]]
[[Катэгорыя:Беларускія аўтары]]
[[Катэгорыя:Беларускія гісторыкі]]
[[Катэгорыя:Беларускія паэты]]
[[Катэгорыя:Беларускія палітыкі]]
[[Катэгорыя:Нацыяналісты]]
[[Катэгорыя:Масоны]]
[[Катэгорыя:Выдаўцы]]
[[Катэгорыя:Ілюстратары]]
[[Катэгорыя:Педагогі]]
[[Катэгорыя:Беларуская сацыялістычная грамада]]
[[Катэгорыя:Беларуская Народная Рэспубліка]]
[[Катэгорыя:Літоўская Рэспубліка (1918—1940)]]
[[Катэгорыя:Беларуская партыя сацыялістаў-рэвалюцыянераў]]
[[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]]
awpvwilah9b0xj2qo9l39b5fvlr9z8b
Шаблон:Галоўная старонка/Стужка вікінавінаў
10
9254
299701
299626
2026-10-11T07:50:10Z
Gleb Leo
2440
299701
wikitext
text/x-wiki
<!-- Пішыце ў стужку пад гэтай палоскай -->
----
<div style="height:500px;overflow:auto;">
* {{Прапанаваны экспарт|Саха (1912)/1912/6}} 11.10.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Саха (1912)/1912/6|«Саха», Кніжка 6]], 1912
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1914/5}} 10.10.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1914/5|«Biełarus», № 5]], 1914
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1914/4}} 09.10.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1914/4|«Biełarus», № 4]], 1914
* {{Прапанаваны экспарт|Саха (1912)/1912/5}} 08.10.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Саха (1912)/1912/5|«Саха», Кніжка 5]], 1912
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1914/2}} 07.10.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1914/2|«Biełarus», № 2]], 1914
* {{Прапанаваны экспарт|Саха (1912)/1912/4}} 06.10.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Саха (1912)/1912/4|«Саха», Кніжка 4]], 1912
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1914/3}} 05.10.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1914/3|«Biełarus», № 3]], 1914
* {{Прапанаваны экспарт|Саха (1912)/1912/3}} 03.10.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Саха (1912)/1912/3|«Саха», Кніжка 3]], 1912
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1914/1}} 02.10.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1914/1|«Biełarus», № 1]], 1914
----
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/39}} 30.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/39|«Biełarus», № 39]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Саха (1912)/1912/2}} 29.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Саха (1912)/1912/2|«Саха», Кніжка 2]], 1912
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/38}} 27.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/38|«Biełarus», № 38]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Саха (1912)/1912/1}} 25.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Саха (1912)/1912/1|«Саха», Кніжка 1]], 1912
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/37}} 24.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/37|«Biełarus», № 37]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/36}} 23.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/36|«Biełarus», № 36]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/35}} 22.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/35|«Biełarus», № 35]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Dumka chłopka z okolic Witebska na odgłos wolności (1911)}} 22.09.2026 ''[[Аўтар:Арцём Вярыга-Дарэўскі|Arciom Weryha]]''. «[[Dumka chłopka z okolic Witebska na odgłos wolności (1911)|Dumka chłopka z okolic Witebska na odgłos wolności]]», 1911
* {{Прапанаваны экспарт|Сборникъ бѣлорусскихъ пословицъ (1874)}} 21.09.2026 ''[[Аўтар:Іван Насовіч|Иванъ Носовичъ]]''. «[[Сборникъ бѣлорусскихъ пословицъ (1874)|Сборникъ бѣлорусскихъ пословицъ]]», 1874
* {{Прапанаваны экспарт|Праграма геаграфіі для народнае школы (1941)}} 20.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Невядомы]]''. «[[Праграма геаграфіі для народнае школы (1941)|Праграма геаграфіі для народнае школы]]», 1941
* {{Прапанаваны экспарт|Праграма нямецкай мовы для народнае школы (1941)}} 18.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Невядомы]]''. «[[Праграма нямецкай мовы для народнае школы (1941)|Праграма нямецкай мовы для народнае школы]]», 1941
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/34}} 17.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/34|«Biełarus», № 34]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/33}} 12.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/33|«Biełarus», № 33]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Літаратурны гурток пры «Маладняку» (1927)}} 12.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Невядомы]]''. «[[Літаратурны гурток пры «Маладняку» (1927)|Літаратурны гурток пры „Маладняку“]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/32}} 11.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/32|«Biełarus», № 32]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/31}} 11.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/31|«Biełarus», № 31]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/30}} 09.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/30|«Biełarus», № 30]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/29}} 08.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/29|«Biełarus», № 29]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/28}} 06.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/28|«Biełarus», № 28]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/27}} 05.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/27|«Biełarus», № 27]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/3}} 04.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/3|«Biełarus», № 3]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/4}} 02.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/4|«Biełarus», № 4]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/7}} 01.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/7|«Biełarus», № 7]], 1913
----
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/26}} 31.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/26|«Biełarus», № 26]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/25}} 29.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/25|«Biełarus», № 25]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/24}} 28.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/24|«Biełarus», № 24]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/23}} 27.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/23|«Biełarus», № 23]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/22}} 27.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/22|«Biełarus», № 22]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/21}} 25.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/21|«Biełarus», № 21]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Кинууши, ринууши поустане… (1848)}} 24.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Невядомы]]''. «[[Кинууши, ринууши поустане… (1848)|Кинууши, ринууши поустане…]]», 1848
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/20}} 23.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/20|«Biełarus», № 20]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Unja (1919)}} 23.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Unja (1919)|«Unja», № 1]], 1919
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/2}} 22.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/2|«Biełarus», № 2]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/19}} 21.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/19|«Biełarus», № 19]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/18}} 17.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/18|«Biełarus», № 18]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/17}} 16.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/17|«Biełarus», № 17]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Abrazki żyćcia (1937)}} 15.08.2026 ''[[Аўтар:Ганна Саксаганская|K. Saksahanskaja]]'', перакладчык: ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|M. Š]]''. «[[Abrazki żyćcia (1937)|Abrazki żyćcia]]», 1937
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/16}} 14.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/16|«Biełarus», № 16]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/15}} 14.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/15|«Biełarus», № 15]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/14}} 12.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/14|«Biełarus», № 14]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/13}} 09.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/13|«Biełarus», № 13]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/11-12}} 09.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/11-12|«Biełarus», № 11-12]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Зоркі (1921)/1921/1}} 08.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Зоркі (1921)/1921/1|«Зоркі», № 1]], 1921
* {{Прапанаваны экспарт|Рады для эмігрантоў (1912)}} 04.08.2026 ''[[Аўтар:Юзаф Акаловіч|Язэп Околовіч]]'', ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|ананімны пераклад]]''. «[[Рады для эмігрантоў (1912)|Рады для эмігрантоў]]», 1912
----
* {{Прапанаваны экспарт|Тры пальцы (1930)}} 31.07.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[Тры пальцы (1930)|Тры пальцы]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/6}} 29.07.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/6|«Biełarus», № 6]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Музыка Цьвілеўскі (1928)}} 27.07.2026 ''[[Аўтар:Васіль Сташэўскі|Васіль Сташэўскі]]''. «[[Музыка Цьвілеўскі (1928)|Музыка Цьвілеўскі]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Пакрыўджаныя (1921)}} 26.07.2026 ''[[Аўтар:Леапольд Родзевіч|Леапольд Родзевіч]]''. «[[Пакрыўджаныя (1921)|Пакрыўджаныя]]», 1921
* {{Прапанаваны экспарт|П.С.Х. (1923)}} 24.07.2026 ''[[Аўтар:Леапольд Родзевіч|Сучасны]]''. «[[П.С.Х. (1923)|П.С.Х.]]», 1923
* {{Прапанаваны экспарт|Наша любоў (1936)}} 23.07.2026 ''[[Аўтар:Лазар Кацовіч|Лазар Кацовіч]]'', перакладчык: ''[[Аўтар:Ізраіль Плаўнік|Ізраіль Плаўнік]]''. «[[Наша любоў (1936)|Наша любоў]]», 1936
* {{Прапанаваны экспарт|Беларусь (1927)}} 23.07.2026 ''[[Аўтар:Аляксандр Чарвякоў|Аляксандар Чарвякоў]]''. «[[Беларусь (1927)|Беларусь]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|Краязнаўства (1929)}} 19.07.2026 ''[[Аўтар:Мікалай Каспяровіч|Мікола Касьпяровіч]]''. «[[Краязнаўства (1929)|Краязнаўства]]», 1929
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/9-10}} 17.07.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/9-10|«Biełarus», № 9-10]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Сусьвет і зямля (1929)}} 16.07.2026 ''[[Аўтар:Кастусь Гарабурда|Кастусь Гарабурда]]''. «[[Сусьвет і зямля (1929)|Сусьвет і зямля]]», 1929
* {{Прапанаваны экспарт|Сустрэча (1932)}} 13.07.2026 ''[[Аўтар:Рыгор Эпік|Рыгор Эпік]]'', перакладчык: ''[[Аўтар:Уладзімір Жылка|Уладзімер Жылка]]''. «[[Сустрэча (1932)|Сустрэча]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/8}} 11.07.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/8|«Biełarus», № 8]], 1913
* {{Прапанаваны экспарт|Нябесныя бегі (1931)}} 09.07.2026 ''[[Аўтар:Альберт Паўловіч|Альбэрт Паўловіч]]''. «[[Снапок (1921)|Снапок]]», 1921
* {{Прапанаваны экспарт|Нябесныя бегі (1931)}} 07.07.2026 ''[[Аўтар:Максім Гарэцкі|Максім Гарэцкі]]''. «[[Гісторыя беларускае літэратуры (1924, Вільня)|Гісторыя беларускае літэратуры]]», 1924
* {{Прапанаваны экспарт|Нябесныя бегі (1931)}} 06.07.2026 ''[[Аўтар:Язэп Драздовіч|Язэп Драздовіч]]''. «[[Нябесныя бегі (1931)|Нябесныя бегі]]», 1931
* {{Прапанаваны экспарт|Творы (Купала, 1942)}} 04.07.2026 ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]''. «[[Творы (Купала, 1942)|Творы]]», 1942
* {{Прапанаваны экспарт|Люба Лук’янская (1937)}} 03.07.2026 ''[[Аўтар:Кузьма Чорны|Кузьма Чорны]]''. «[[Люба Лук’янская (1937)|Люба Лук’янская]]», 1937
* {{Прапанаваны экспарт|Запіскі Самсона Самасуя (1953)}} 01.07.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Мрый|Андрэй Мрый]]''. «[[Запіскі Самсона Самасуя (1953)|Запіскі Самсона Самасуя]]», 1953
----
* {{Прапанаваны экспарт|Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935)}} 29.06.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. «[[Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935)|Зборнік „Роднага Краю“ за 1934 год]]», 1935
* {{Прапанаваны экспарт|Волаты (1929)}} 28.06.2026 ''[[Аўтар:Мікалай Каспяровіч|Мікола Касьпяровіч]]''. «[[Волаты (1929)|Волаты]]», 1929
* {{Прапанаваны экспарт|Кароткі нарыс гісторыі Беларусі (1925)}} 26.06.2026 ''[[Аўтар:Усевалад Ігнатоўскі|Усевалад Ігнатоўскі]]''. «[[Кароткі нарыс гісторыі Беларусі (1925)|Кароткі нарыс гісторыі Беларусі]]», 1925
* {{Прапанаваны экспарт|U čeść 950-hodździa chryščeńnia Biełarusi (1938)}} 24.06.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Adam Stankievič]]''. «[[U čeść 950-hodździa chryščeńnia Biełarusi (1938)|U čeść 950-hodździa chryščeńnia Biełarusi]]», 1938
* {{Прапанаваны экспарт|Да гісторыі беларускага палітычнага вызваленьня (1935)}} 23.06.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Адам Станкевіч]]''. «[[Да гісторыі беларускага палітычнага вызваленьня (1935)|Да гісторыі беларускага палітычнага вызваленьня]]», 1935
* {{Прапанаваны экспарт|Грашовы балянс сялянскай гаспадаркі Беларусі}} 18.06.2026 ''[[Аўтар:Аркадзь Быкаў|Аркадзь Быкаў]]''. «[[Грашовы балянс сялянскай гаспадаркі Беларусі]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Да гісторыі аграрнага руху на Беларусі перад імпэрыялістычнай вайной (1932)}} 12.06.2026 ''[[Аўтар:Канстанцін Кернажыцкі|Канстанцін Кернажыцкі]]''. «[[Да гісторыі аграрнага руху на Беларусі перад імпэрыялістычнай вайной (1932)|Да гісторыі аграрнага руху на Беларусі перад імпэрыялістычнай вайной]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Вязьмо (1932)}} 12.06.2026 ''[[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Міхась Зарэцкі]]''. «[[Вязьмо (1932)|Вязьмо]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Piśmo ad Jaśka haspadara s pad Wilni da mużykow ziemli polskoj (1863)}} 08.06.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Niewiadomy]]''. «[[Piśmo ad Jaśka haspadara s pad Wilni da mużykow ziemli polskoj (1863)|Piśmo ad Jaśka haspadara s pad Wilni da mużykow ziemli polskoj]]», 1863
* {{Прапанаваны экспарт|Weliki Hospodarv presławnych Narodow…}} 05.06.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Niewiadomy]]''. «[[Weliki Hospodarv presławnych Narodow…]]», 1648
* {{Прапанаваны экспарт|Вялікае апрашчэньне, ці вялікае ўдасканаленьне? (1926)}} 04.06.2026 ''[[Аўтар:Аляксандр Цвікевіч|Алесь Галынец]]''. «[[Вялікае апрашчэньне, ці вялікае ўдасканаленьне? (1926)|Вялікае апрашчэньне, ці вялікае ўдасканаленьне?]]», 1926
* {{Прапанаваны экспарт|Атрута (1927)}} 03.06.2026 ''[[Аўтар:Максім Гарэцкі|Максім Гарэцкі]]''. «[[Атрута (1927)|Атрута]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|На чыгунцы (1928)}} 03.06.2026 ''[[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Міхась Зарэцкі]]''. «[[На чыгунцы (1928)|На чыгунцы]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Падарунак Беларускаму Жаўнеру (1920)}} 02.06.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. «[[Падарунак Беларускаму Жаўнеру (1920)|Падарунак Беларускаму Жаўнеру]]», 1920
----
* {{Прапанаваны экспарт|Гутарки аб неби и зямли (1907)}} 30.05.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Невядомы]]''. «[[Гуторка об тым, куды мужыцкіе грошы идуць (1903)|Гуторка об тым, куды мужыцкіе грошы идуць]]», 1903
* {{Прапанаваны экспарт|Ab fizyčnym wychawańni ŭ Biełarusaŭ (1928)}} 30.05.2026 ''[[Аўтар:Уладзіслаў Казлоўскі|Uładysłaŭ Kazłoŭščyk]]''. «[[Ab fizyčnym wychawańni ŭ Biełarusaŭ (1928)|Ab fizyčnym wychawańni ŭ Biełarusaŭ]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Мэтодыка роднае мовы (1926)}} 27.05.2026 ''[[Аўтар:Якуб Колас|Канстанцін Міцкевіч]]''. «[[Мэтодыка роднае мовы (1926)|Мэтодыка роднае мовы]]», 1926
* {{Прапанаваны экспарт|Птушка на волі (1932)}} 20.05.2026 ''[[Аўтар:Вольга Сахарава|Ольга Сахарава]]''. «[[Птушка на волі (1932)|Птушка на волі]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Гутарки аб неби и зямли (1907)}} 18.05.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Невядомы]]'', перакладчык: ''[[Аўтар:Карусь Каганец|Карусь Костровицки]]'' і ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|С. Шаулоўски]]''. «[[Гутарки аб неби и зямли (1907)|Гутарки аб неби и зямли]]», 1907
* {{Прапанаваны экспарт|Язэп Крушынскі (1929—1932)/2}} 16.05.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[Язэп Крушынскі (1929—1932)/2|Язэп Крушынскі. Кніга другая]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|На крэсах усходніх (1933)}} 15.05.2026 ''[[Аўтар:Ілья Гурскі|Ільля Гурскі]]''. «[[На крэсах усходніх (1933)|На крэсах усходніх]]», 1933
* {{Прапанаваны экспарт|Fizyčnaje wychawańnie hramadzianstwa (1927)}} 15.05.2026 ''[[Аўтар:Уладзіслаў Казлоўскі|Uładysłaŭ Kazłoŭščyk]]''. «[[Fizyčnaje wychawańnie hramadzianstwa (1927)|Fizyčnaje wychawańnie hramadzianstwa]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|Салавей (1928)}} 14.05.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[Салавей (1928)|Салавей]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Ab teatry (1927)}} 14.05.2026 ''[[Аўтар:Станіслаў Грынкевіч|Stanisłaŭ Hrynkiewič]]''. «[[Ab teatry (1927)|Ab teatry]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/7}} 10.05.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/7|«Дзянніца», № 7]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/6}} 10.05.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/6|«Дзянніца», № 6]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/5}} 09.05.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/5|«Дзянніца», № 5]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/4}} 09.05.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/4|«Дзянніца», № 4]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|Ветрагоны (1930)}} 07.05.2026 ''[[Аўтар:Уладзіслаў Галубок|Уладыслаў Галубок]]''. «[[Ветрагоны (1930)|Ветрагоны]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|Полёнізацыя Заходняй Беларусі (1932)}} 07.05.2026 ''[[Аўтар:Пётр Гарбацэвіч-Клінцэвіч|Пётар Гарбацэвіч]]''. «[[Полёнізацыя Заходняй Беларусі (1932)|Полёнізацыя Заходняй Беларусі]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/3}} 06.05.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/3|«Дзянніца», № 3]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|Суд (1925, Вільня)}} 05.05.2026 ''[[Аўтар:Уладзіслаў Галубок|Уладыслаў Галубок]]''. «[[Суд (1925, Вільня)|Суд]]», 1925
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/2}} 05.05.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/2|«Дзянніца», № 2]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|На зломе (1925)}} 04.05.2026 ''[[Аўтар:Янка Нёманскі|Янка Нёманскі]]''. «[[На зломе (1925)|На зломе]]», 1925
* {{Прапанаваны экспарт|За двадцаць пяць гадоў (1928)}} 04.05.2026 ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Луцкевіч]]''. «[[За двадцаць пяць гадоў (1928)|За двадцаць пяць гадоў]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/1}} 03.05.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/1|«Дзянніца», № 1]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|Дзесяць (1930)}} 02.05.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[Дзесяць (1930)|Дзесяць]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|Паходжаньне, старадаўнія весткі і антрополёгічныя адзнакі Беларусаў}} 02.05.2026 ''[[Аўтар:Мікола Ільяшэвіч|Мікола Ільяшэвіч]]''. «[[Паходжаньне, старадаўнія весткі і антрополёгічныя адзнакі Беларусаў]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Полымя (часопіс)/1922/1}} 01.05.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Полымя (часопіс)/1922/1|«Полымя», № 1]], 1922
----
* {{Прапанаваны экспарт|Апавяданні (Бядуля, 1947)}} 29.04.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Змітрок Бядуля]]''. «[[Апавяданні (Бядуля, 1947)|Апавяданні]]», 1947
* {{Прапанаваны экспарт|Апавяданьні (Бядуля, 1926)}} 27.04.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[Апавяданьні (Бядуля, 1926)|Апавяданьні]]», 1926
* {{Прапанаваны экспарт|Абдзіраловіч і Барыка}} 25.04.2026 ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Навіна]]''. «[[Абдзіраловіч і Барыка]]», 1939
* {{Прапанаваны экспарт|Smyk biełaruski (1908)}} 24.04.2026 ''[[Аўтар:Францішак Багушэвіч|Symon Reŭka s pad Barysowa]]''. «[[Smyk biełaruski (1908)|Smyk biełaruski]]», 1908
* {{Прапанаваны экспарт|Аб арганізацыі беларускае працоўнае школы (1928)}} 23.04.2026 ''[[Аўтар:Сяргей Паўловіч|Сяргей Паўловіч]]''. «[[Аб арганізацыі беларускае працоўнае школы (1928)|Аб арганізацыі беларускае працоўнае школы]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|На зачарованых гонях (1927)}} 16.04.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[На зачарованых гонях (1927)|На зачарованых гонях]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|Рэволюцыйным шляхам (1928)}} 16.04.2026 ''[[Аўтар:Леапольд Родзевіч|Леапольд Родзевіч]]''. «[[Рэволюцыйным шляхам (1928)|Рэволюцыйным шляхам]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Над ракою Арэсай (1933)}} 12.04.2026 ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]''. «[[Над ракою Арэсай (1933)|Над ракою Арэсай]]», 1933
* {{Прапанаваны экспарт|Вогнішча барацьбы (1930)}} 08.04.2026 ''[[Аўтар:Леапольд Родзевіч|Леапольд Родзевіч]]''. «[[Вогнішча барацьбы (1930)|Вогнішча барацьбы]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|Калосьсе (1935)/1936/4/З жыцьця і дзейнасьці Казімера Сваяка}} 04.04.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Адам Станкевіч]]''. «[[Калосьсе (1935)/1936/4/З жыцьця і дзейнасьці Казімера Сваяка|З жыцьця і дзейнасьці Казімера Сваяка]]», 1936
* {{Прапанаваны экспарт|Дзея маей мысьлі, сэрца і волі (1992)}} 03.04.2026 ''[[Аўтар:Казімір Сваяк|Казімер Сваяк]]''. «[[Дзея маей мысьлі, сэрца і волі (1992)|Дзея маей мысьлі, сэрца і волі]]», 1992
----
* {{Прапанаваны экспарт|Бацькаў сын (1932)}} 30.03.2026 ''[[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Міхась Зарэцкі]]''. «[[Бацькаў сын (1932)|Бацькаў сын]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Бярозка (1923)}} 30.03.2026 ''[[Аўтар:Ядвігін Ш.|Ядвігін Ш.]]''. «[[Бярозка (1923)|Бярозка]]», 1923
* {{Прапанаваны экспарт|Янка Канцавы (1924)}} 30.03.2026 ''[[Аўтар:Казімір Сваяк|Казімір Сваяк]]''. «[[Янка Канцавы (1924)|Янка Канцавы]]», 1924
* {{Прапанаваны экспарт|И. И. Лаппо: Литовскій Статутъ 1588 года (Грыб)}} 30.03.2026 ''[[Аўтар:Тамаш Грыб|Тамаш Грыб]]''. «[[И. И. Лаппо: Литовскій Статутъ 1588 года (Грыб)|И. И. Лаппо: Литовскій Статутъ 1588 года]]», 1936
* {{Прапанаваны экспарт|1905 год (1926)}} 27.03.2026 ''[[Аўтар:Уладзімір Ленін|Уладзімір Ленін]]'', перакладчык: ''[[Аўтар:Канстанцін Ламака|Канстанцін Ламака]]''. «[[1905 год (1926)|1905 год]]», 1926
* {{Прапанаваны экспарт|Hołas dušy (1949)}} 27.03.2026 ''[[Аўтар:Казімір Сваяк|Ks. K. Stepovič]]''. «[[Hołas dušy (1949)|Hołas dušy]]», 1949
* {{Прапанаваны экспарт|Кат у белай манішцы (1942)}} 13.03.2026 ''[[Аўтар:Кузьма Чорны|Кузьма Чорны]]''. «[[Кат у белай манішцы (1942)|Кат у белай манішцы]]», 1942
* {{Прапанаваны экспарт|Skarb (1927)}} 12.03.2026 ''[[Аўтар:Ян Васілеўскі (1885—1948)|Jan Wasileŭski]]''. «[[Skarb (1927)|Skarb]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|Rodnaja mowa ŭ światyniach (1929)}} 11.03.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Адам Станкевіч]]''. «[[Rodnaja mowa ŭ światyniach (1929)|Rodnaja mowa ŭ światyniach]]», 1929
* {{Прапанаваны экспарт|А што далей? (Шыла)}} 11.03.2026 ''[[Аўтар:Мікола Шыла|Мікола Шыла]]''. «[[А што далей? (Шыла)|А што далей?]]», 1948
* {{Прапанаваны экспарт|Ляля Мэнке (Луцкевіч)}} 09.03.2026 ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Луцкевіч]]''. «[[Ляля Мэнке (Луцкевіч)|Ляля Мэнке]]», 1939
* {{Прапанаваны экспарт|Стагодзьдзе новага беларускага друку}} 09.03.2026 ''[[Аўтар:Вінцэнт Гадлеўскі|Вінцэнт Гадлеўскі]]''. «[[Стагодзьдзе новага беларускага друку|Стагодзьдзе новага беларускага друку]]», 1935
* {{Прапанаваны экспарт|11 ліпеня (1930)}} 05.03.2026 ''[[Аўтар:Ілары Барашка|Ілары Барашка]]''. «[[11 ліпеня (1930)|11 ліпеня]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|Другое чытанне для дзяцей беларусаў (1909)}} 05.03.2026 ''[[Аўтар:Якуб Колас|Якуб Колас]]''. «[[Другое чытанне для дзяцей беларусаў (1909)|Другое чытанне для дзяцей беларусаў]]», 1909
----
* {{Прапанаваны экспарт|Сымон Музыка (1925)}} 28.02.2026 ''[[Аўтар:Якуб Колас|Якуб Колас]]''. «[[Сымон Музыка (1925)|Сымон Музыка]]», 1925
* {{Прапанаваны экспарт|Лябірынты (1944)}} 26.02.2026 ''[[Аўтар:Вацлаў Ластоўскі|Вацлаў Ластоўскі]]''. «[[Лябірынты (1944)|Лябірынты]]», 1944
* {{Прапанаваны экспарт|Zabojstwa ŭ domie Nr. 37 (1936)}} 23.02.2026 ''[[Аўтар:Фадзей Руткоўскі|Fadziej Rutkoŭski]]'', перакладчык: ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|M. Š]]''. «[[Zabojstwa ŭ domie Nr. 37 (1936)|Zabojstwa ŭ domie Nr. 37]]», 1936
* {{Прапанаваны экспарт|Ščeroŭskije dažynki, Kupałła (1910)}} 23.02.2026 ''[[Аўтар:Вінцэнт Дунін-Марцінкевіч|Wincuk Marcinkiewicz]]''. «[[Ščeroŭskije dažynki, Kupałła (1910)|Ščeroŭskije dažynki, Kupałła]]», 1910
* {{Прапанаваны экспарт|Гудкі (1931)}} 20.02.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Гудкі (1931)|Гудкі]]», 1931
* {{Прапанаваны экспарт|«На прасторах жыцьця» Тараса Гушчы (Я. Коласа) (Замбржыцкі)}} 20.02.2026 ''[[Аўтар:Сяргей_Замбржыцкі|Сяргей Замбржыцкі]]''. «[[«На прасторах жыцьця» Тараса Гушчы (Я. Коласа) (Замбржыцкі)|„На прасторах жыцьця“ Тараса Гушчы (Я. Коласа)]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Гірт з воўчага логу (1930)}} 19.02.2026 ''[[Аўтар:Яніс Райніс|Яніс Райніс]]'', перакладчык: ''[[Аўтар:Язэп Дыла|Назар Бываеўскі]]''. «[[Гірт з воўчага логу (1930)|Гірт з воўчага логу]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|З літуанізмаў у беларускай мове}} 17.02.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Адам Станкевіч]]''. «[[З літуанізмаў у беларускай мове|З літуанізмаў у беларускай мове]]», 1939
* {{Прапанаваны экспарт|Пуцяводныя ідэі беларускае літаратуры (1921)}} 17.02.2026 ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Луцкевіч]]''. «[[Пуцяводныя ідэі беларускае літаратуры (1921)|Пуцяводныя ідэі беларускае літаратуры]]», 1921
* {{Прапанаваны экспарт|Закаханая (Салагуб)}} 16.02.2026 ''[[Аўтар:Алесь Салагуб|Алесь Салагуб]]''. «[[Закаханая (Салагуб)|Закаханая]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|Асновы Дзяржаўнасьці Беларусі (1919, Горадня)}} 16.02.2026 ''[[Аўтар:Мітрафан Доўнар-Запольскі|Мітрафан Доўнар-Запольскі]]''. «[[Асновы Дзяржаўнасьці Беларусі (1919, Горадня)|Асновы Дзяржаўнасьці Беларусі]]», 1919
* {{Прапанаваны экспарт|Напор (1933)}} 15.02.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Напор (1933)|Напор]]», 1933
* {{Прапанаваны экспарт|Гапонъ (1909)}} 13.02.2026 ''[[Аўтар:Мітрафан Доўнар-Запольскі|Мітрафан Доўнар-Запольскі]]''. «[[Гапонъ (1909)|Гапонъ]]», 1909
* {{Прапанаваны экспарт|Аб Таварыстве Беларускае Школы і яго барацьбе (1932)}} 11.02.2026 ''[[Аўтар:Пятро Мятла|Пятро Мятла]]''. «[[Аб Таварыстве Беларускае Школы і яго барацьбе (1932)|Аб Таварыстве Беларускае Школы і яго барацьбе]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Аб годзе нараджэньня Фр. Скарыны}} 09.02.2026 ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. «[[Аб годзе нараджэньня Фр. Скарыны|Аб годзе нараджэньня Фр. Скарыны]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|«Валынка» ў Адэскім астрозе ў 1904 годзе (1930)}} 09.02.2026 ''[[Аўтар:Гаўрыіл Сушкін|Гаўрыіл Сушкін]]'', ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|ананімны пераклад]]''. «[[«Валынка» ў Адэскім астрозе ў 1904 годзе (1930)|«Валынка» ў Адэскім астрозе ў 1904 годзе]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|Адвечная песьня (1927)}} 08.02.2026 ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]''. «[[Адвечная песьня (1927)|Адвечная песьня]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|400-лецьце Літоўскага Статуту}} 06.02.2026 ''[[Аўтар:Мікалай Шкялёнак|Мікалай Шкялёнак]]''. «[[400-лецьце Літоўскага Статуту|400-лецьце Літоўскага Статуту]]», 1929
* {{Прапанаваны экспарт|Zyla Karalewič (1937)}} 03.02.2026 ''[[Аўтар:Сцяпан Васільчанка|Sciapan Wasilčenko]]'', перакладчык: ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|M. Š]]''. «[[Zyla Karalewič (1937)|Zyla Karalewič]]», 1937
* {{Прапанаваны экспарт|На рубяжы (1925)}} 03.02.2026 ''[[Аўтар:Якуб Колас|Якуб Колас]]''. «[[На рубяжы (1925)|На рубяжы]]», 1925
* {{Прапанаваны экспарт|Alenčyna wiasielle (1923)}} 02.02.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Зязюля|Андрэй Зязюля]]''. «[[Alenčyna wiasielle (1923)|Alenčyna wiasielle]]», 1923
* {{Прапанаваны экспарт|Устаноўка (1930)}} 02.02.2026 ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]''. «[[Шляхам жыцьця (1923)|Шляхам жыцьця]]», 1923
----
* {{Прапанаваны экспарт|Устаноўка (1930)}} 25.1.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Устаноўка (1930)|Устаноўка]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|Сшытак вершаў (Александровіч, 1938—1946)}} 24.1.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Сшытак вершаў (Александровіч, 1938—1946)|Сшытак вершаў (1938—1946)]]», 1946
* {{Прапанаваны экспарт|На загонах (1928)}} 23.1.2026 ''[[Аўтар:Васіль Каваль|Васіль Каваль]]''. «[[На загонах (1928)|На загонах]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Сьцежкі-дарожкі (1928))}} 21.1.2026 ''[[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Міхась Зарэцкі]]''. «[[Сьцежкі-дарожкі (1928)|Сьцежкі-дарожкі]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Руска-беларускі слоўнік (1937)}} 20.1.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Руска-беларускі слоўнік (1937)|Руска-беларускі слоўнік]]», 1937
----
{{справа|''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2012|2012]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2013|2013]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2014|2014]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2015|2015]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2016|2016]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2017|2017]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2019|2019]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2020|2020]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2021|2021]], ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2022|2022]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2023|2023]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2024|2024]]''
''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2025|2025]]''}}
</div><noinclude>[[Катэгорыя:Шаблоны для галоўнай старонкі]]</noinclude>
5hg2gkhhshhmddtjcgitt95n0m960mw
Аўтар:Язэп Дыла
102
21604
299713
299160
2026-10-11T10:29:59Z
Gleb Leo
2440
299713
wikitext
text/x-wiki
{{Пра аўтара
|Імёны = Язэп
|Прозвішча = Дыла
|Варыянты імёнаў = Псеўданімы і крыптанімы: Н.Бываеўскі; Наз. Бываеўскі; Назар Бываеўскі; Nazar Bywajeuski; А.Дыл; А.Дыла; Анна Дыла; Жорсткі; Л.Жорсткі; Тодар Кулеш; Т.Кулеша; Язэп; Н. Б.; Наз. Б.; Н. Б-і; Н. Б-скі; Наз. Б-скі; Я. Д.; Язэп Д.; Яз. Д-а
|Выява = Jazep Dyła. Язэп Дыла (1920-29).jpg
|ДН = 2 красавіка 1880
|Месца нараджэння = Слуцк, Слуцкі павет, Мінская губерня, Расійская імперыя
|ДС = 7 красавіка 1973 (93 гады)
|Месца смерці = Саратаў, Саратаўская вобласць, РСФСР, СССР
|Апісанне = беларускі грамадзкі дзеяч, эканаміст
|Іншае = {{Ахоўваецца аўтарскім правам/аўтар}}
|Вікіпедыя = Язэп Дыла
|Вікіпедыя2 = Язэп Дыла
|Вікіцытатнік =
|Вікісховішча = Category:Jazep Dyla
|Вікіліўр =
|ЭСБЕ =
|Google =
|Катэгорыя = Язэп Дыла
|Першая літара прозвішча = Д
}}
{{Усе творы}}
== Проза ==
* [[Перад раніцою…]] (1912)
* {{Скан|Белачка (1935)|Белачка (1935).pdf}}
== Драматургія ==
*[[Панскі гайдук]]
*[[Падуанскі студэнт]]
*[[Юнак з Крошына]]
== Пераклады ==
*{{Скан|Гірт з Воўчага Логу|Гірт з воўчага логу (1930).pdf}}
* [[Смерць Стаха]]
== Публіцыстыка ==
'''1912'''
* [[Саха (1912)/1912/2/Як рабіць, каб куры лепш нясліся|Як рабіць, каб куры лепш нясліся]] // {{Fine|[[Саха (1912)|Саха]]. — Май 1912. — [[Саха (1912)/1912/2|Кніжка 2]]}}
* [[Саха (1912)/1912/6/Разные рады|Згусцелы мёд]] // {{Fine|[[Саха (1912)|Саха]]. — Верэсень (Сеньцябрь) 1912. — [[Саха (1912)/1912/6|Кніжка 6]]}}
'''1914'''
* [[Яйцо нас збагаціць]] (1914)
'''1923'''
* [[Скарбы творчасьці Максіма Багдановіча]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 16 чэрвеня 1923. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1923/134|№134 (831)]]}}
'''1928'''
* [[На прысуд рабочых мас]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 1 лістапада 1928. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/253|№253 (2441)]]}}
* [[Якая… «павярхоўнасьць» крытыкі!|Якая… „павярхоўнасьць“ крытыкі!]] // {{Fine|[[Савецкая Беларусь (1920)|Савецкая Беларусь]]. — 14 лістапада 1928. — [[Савецкая Беларусь (1920)/1928/261|№261 (2449)]]}}
==Успаміны ==
* [[Пісьменнік-дэмакрат Альгерд Абуховіч (Дыла)]]
* [[Пра Цішку Гартнага (Дыла)]]
* [[Сустрэчы з Янам Райнісам (Дыла)]]
{{PD-Беларусь}}
[[Катэгорыя:Беларускія аўтары]]
[[Катэгорыя:Беларускія празаікі]]
[[Катэгорыя:Беларускія драматургі]]
[[Катэгорыя:Беларускія палітыкі]]
[[Катэгорыя:Публіцысты]]
[[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]]
anm95puze9j048zgfbowy13w3fsi5xi
Індэкс:Саха. 1912, № 6.pdf
106
66154
299700
165051
2026-10-11T07:49:37Z
Gleb Leo
2440
299700
proofread-index
text/x-wiki
{{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template
|Type=book
|Title=Саха
|Language=be
|Volume=[[Саха (1912)/1912/6|Кніжка 6]]
|Author=[[Аўтар:Аляксандр Уласаў|Аляксандр Уласоў]]
|Translator=
|Editor=
|Illustrator=
|School=
|Publisher=[[Аўтар:Аляксандр Уласаў|Аляксандр Уласоў]]<br />Друкарня „Зніч“
|Address=Вільня
|Year=1912
|Key=
|ISBN=
|OCLC=
|LCCN=
|BNF_ARK=
|ARC=
|DOI=
|Source=pdf
|Image=1
|Progress=C
|Pages=<pagelist />
|Volumes=
|Remarks=
|Width=
|Header=
|Footer=
}}
jiqwq4rgujnyjnjvn5nmojr9d4r6kyk
Biełarus (1913)/1913/7
0
97071
299720
291974
2026-10-11T10:41:13Z
Gleb Leo
2440
299720
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Biełarus. № 7
| безаўтара =
| год = 21 лютага 1913 году
| пераклад =
| секцыя = Газэта
| папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/6|№ 6]]
| наступны = [[Biełarus (1913)/1913/8|№ 8]]
| анатацыі =
}}
<pages index="Biełarus. 1913. № 7.pdf" from="1" to="1" onlysection="Верхавіна" />
* [[Biełarus (1913)/1913/7/Wialiki Post|Wialiki Post]]
* ''[[Аўтар:Хведар Чарнышэвіч|F. Czernyszewicz]]''. [[Biełarus (1913)/1913/7/Dub|Dub]]
* ''[[Аўтар:Юрка Муха|Jurka Mucha]]''. [[Biełarus (1913)/1913/7/S Biełaruskich kazak|S Biełaruskich kazak]]
* ''[[Аўтар:Гальяш Леўчык|Haljasz Leŭczyk]]''. [[Biełarus (1913)/1913/7/My żywiem nadziejaj!..|My żywiem nadziejaj!..]]
* [[Biełarus (1913)/1913/7/Kaścielny kalendar|Kaścielny kalendar. Luty]]
* ''[[Аўтар:Баляслаў Пачопка|B. P—ko]]''. [[Biełarus (1913)/1913/7/Św. Małgorzata s Krotony|Św. Małgorzata s Krotony]]
* '''[[Biełarus (1913)/1913/7/Kaścielnyje wiedamaści|Kaścielnyje wiedamaści]]'''
* '''[[Biełarus (1913)/1913/7/Szto czuwać|Szto czuwać]]'''
* '''Piszuć da nas.'''
** ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|ef]]''. [[Biełarus (1913)/1913/7/Piszuć da nas/Na zapytańnie…|Na zapytańnie…]]
** ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Wakulary]]''. [[Biełarus (1913)/1913/7/Piszuć da nas/W. Hryckiewiczy|W. Hryckiewiczy, Hrodz. hub.]]
* '''[[Biełarus (1913)/1913/7/Wiestki z zahranicy|Wiestki z zahranicy]]'''
* ''[[Аўтар:Гаўрыла Дубок|Haŭryła Dubok]]''. [[Biełarus (1913)/1913/7/Dziela czaho nielha pić harełki|Dziela czaho nielha pić harełki]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Lo—nik]]''. [[Biełarus (1913)/1913/7/Nasza Haspadarka|Nasza Haspadarka]]
* '''[[Biełarus (1913)/1913/7/Usiaczyna|Usiaczyna]]'''
* [[Biełarus (1913)/1913/7/Dumki|Dumki]]
* [[Biełarus (1913)/1913/7/Zahadki|Zahadki]]
* [[Biełarus (1913)/1913/7/Żarty, prykazki, prypieŭki|Żarty, prykazki, prypieŭki]]
<pages index="Biełarus. 1913. № 7.pdf" from="8" to="8" onlysection="Рэдактар" />
{{PD-Расейская імпэрыя}}
m4yiygfda19f2av9if6m7btpze1v6tu
Вікікрыніцы:Супольнасць
4
106547
299705
298847
2026-10-11T08:37:12Z
Gleb Leo
2440
/* Двухшрыфтавыя выданьні */ новы падраздзел
299705
wikitext
text/x-wiki
{{Супольнасьць}}
{{Архівы}}
__NEWSECTIONLINK__
<div class="toc" style="text-align:center; background-color: transparent; margin-bottom: 1em; margin-top: 1em"><span class="plainlinks">'''[{{fullurl:Вікікрыніцы:Супольнасць|action=edit§ion=new}} Пачаць новае абмеркаванне]'''</span></div>
== Тэрмін абароны аўтарскіх правоў быў нядаўна падоўжаны з 50 да 70 гадоў у Беларусі ==
Раней творы дадатковых беларускіх аўтараў штогод пераходзілі ў грамадзкі набытак. Але цяпер на бліжэйшыя 20 гадоў у Вікікрыніцах будзе "засуха".
Зь іншага боку, цяпер можна сьмела дадаваць часопісы з зацэнзураванымі старонкамі (выдаленымі творамі тых аўтараў, якія яшчэ ахоўваюцца аўтарскімі правамі). І не хвалявацца аб тым, што ў наступным годзе частку гэтых зацэнзураваных старонак можа давялося б вяртаць назад у PDF/DjVu файл. Бо, напрыклад, у https://be.wikisource.org/wiki/Індэкс:Узвышша._1928._№_5.djvu творы Максіма Лужаніна, Георгія Бярозкі, Антона Адамовіча ды Ўладзімера Дубоўкі цяпер на дзесяцігодзьдзі адсунуты ад грамадзкага набытку. Іншымі словамі, гэтая вэрсія DjVu файла будзе актуальнай яшчэ прынамсі 20 гадоў. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 13:24, 29 красавіка 2026 (+03)
:Навіна па-ангельску: https://ncip.by/en/o-centre/novosti/intellectual_property/16.11_amendments-to-the-civil-code-of-the-republic-of-belarus-regarding-copyright-and-related-rights-come-/ --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 14:04, 29 красавіка 2026 (+03)
::Змены ўступілі ў сілу ў 2024 годзе. Такім чынам, трэба мяняць статус аўтараў, якія памерлі пасля 1973… Тут варта б заадно ўдакладніць, ці [[Аўтар:Міхась Лынькоў|Лынькоў]] перакладаў «Маці» [[Аўтар:Максім Горкі|Горкага]], бо ў [https://elib.nlb.by/catalog/Record/BY-NLB-br221174?sid=105413299 каталогу НББ] выданне 1932 года пазначана як пераклад [[Аўтар:Змітрок Астапенка|Астапенкі]]. [[Удзельнік:Gleb Leo|Gleb Leo]] ([[Размовы з удзельнікам:Gleb Leo|размовы]]) 21:20, 29 красавіка 2026 (+03)
== Назвы модуляў ==
Прашу пераймяноўваць модулі на англійскую мову, бо гэта стварае хаос. Калі ў шаблонах гэта не крытычна і можна зрабіць шмат розных перасылак, то ў выпадку з модулямі гэта проста бессэнсоўна і можа патэнцыйна ствараць шмат клопату, а таксама сітуацый, калі ствараюцца старонкі-дублеты, як мы маем з [[Модуль:ТакНе]] і [[Модуль:Yesno]], якія варта бы аб’яднаць пад адной назвай на англійскай. Прашу вытрымліваць нейкі парадак у тэхнічных старонках, там усё ж важней не выдумленне наскіх назваў, а парадак і нармальнае функцыянаванне скрыптоў. Дзякуй! [[Удзельнік:Plaga med|Plaga med]] ([[Размовы з удзельнікам:Plaga med|размовы]]) 15:10, 22 сакавіка 2026 (+03)
:Таксама модулі і шаблёны зь беларускімі назвамі ствараюць дадатковы галаўны боль праз цяперашняе адначасовае існаваньне тарашкевіцы і наркамаўкі. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 12:53, 29 красавіка 2026 (+03)
::ёсць такое, але калі шаблонам ёсць сэнс даваць беларускія назвы, бо рэдаклары іх выклікаюць па памяці проста ў артыкулах, тут ёсць сэнс, то вось модулі не выклікаюцца ў артыкулах наўпрост, яны выкарыстоўваюцца толькі ў шаблонах, гэта чыста тэхнічная рэч. У той жа час, перасылкі ў модулях не працуюць як у шаблонах, бываюць праблемы, лепш адразу пакідаць агульнапрынятыя назвы модуляў і не марочыць галавы. Да такой жа высновы прыйшлі калегі ў іншых раздзелах, не бачу таго, чаму мы мусім быць выключэннем. [[Удзельнік:Plaga med|Plaga med]] ([[Размовы з удзельнікам:Plaga med|размовы]]) 14:44, 29 красавіка 2026 (+03)
== Прапанова: стварэнне прасторы імёнаў «Архіў» ==
Паважаныя ўдзельнікі,
Прапаную стварыць на be.wikisource асобную прастору імёнаў '''«Архіў»''' для сістэмнага размяшчэння і структурызацыі архіўных матэрыялаў.
----
=== Навошта гэта патрэбна ===
Зараз архіўныя матэрыялы могуць размяшчацца толькі праз звычайныя старонкі і катэгорыі. Гэта не дазваляе:
* выразна аддзяліць архіўныя дакументы ад літаратурных твораў;
* будаваць іерархічную структуру (''архіў → фонд → вопіс → справа → дакумент'');
* стандартызаваць афармленне архіўных апісанняў;
* арганізаваць зручную навігацыю па фондах.
Асобная прастора імёнаў дазволіць зрабіць гэта сістэмна і маштабавана.
----
=== Прыклад з іншага моўнага раздзела ===
Аналагічная прастора ўжо існуе ва ўкраінскай Wikisource:
👉 [[:uk:Архів:Архіви|https://uk.wikisource.org/wiki/Архів:Архіви]]
Там «Архів» — гэта асобная прастора імёнаў, якая выкарыстоўваецца для арганізацыі архіўных матэрыялаў і адпаведнай структуры.
----
=== Магчымая структура на be.wikisource ===
Архіў:
* Архіў:НГАБ
* Архіў:НГАБ/Фонд_694
* Архіў:НГАБ/Фонд_694/Вопіс_1
* Архіў:НГАБ/Фонд_694/Вопіс_1/Справа_12
Прастора можа выкарыстоўвацца для:
* апісання фондаў архіваў
* інвентарных апісаў
* архіўных спраў
* публікацыі гістарычных першакрыніц
----
=== Тэхнічная частка ===
Пасля атрымання кансэнсусу будзе пададзены запыт у Wikimedia Phabricator на:
* стварэнне новай прасторы імёнаў «Архіў»
* даданне адпаведнай старонкі абмеркавання
* уключэнне ў пошук
* падтрымку падстаронак
----
=== Пытанні для абмеркавання ===
# Ці падтрымліваеце вы стварэнне прасторы «Архіў»?
# Ці ёсць заўвагі да назвы?
# Ці патрэбны псеўданім (напрыклад, «Архив»)?
# Ці ёсць гатоўнасць напаўняць гэты раздзел матэрыяламі?
Прашу выказаць меркаванне.
Пасля дасягнення кансэнсусу будзе падрыхтаваны тэхнічны запыт. [[Удзельнік:Okuryan|Okuryan]] ([[Размовы з удзельнікам:Okuryan|размовы]]) 21:02, 2 сакавіка 2026 (+03)
:# Як будзе каму займацца, дык чаму б і не.
:# Няма.
:# У беларускай мове адсутнічае літара „и“, то такі псэўданім не патрэбны.
--[[Удзельнік:Taravyvan Adijene|Taravyvan Adijene]] ([[Размовы з удзельнікам:Taravyvan Adijene|размовы]]) 11:35, 13 сакавіка 2026 (+03)
Пытаньне да ўдзельніка: адзіны ваш унёсак тут — гэты допіс на форуме. Вы сапраўды зьбіраецеся ўдзельнічаць у беларускіх Вікікрыніцах? Каб іншыя ўдзельнікі маглі пра вас болей даведацца, раю таксама напоўніць [[Адмысловае:MyPage|уласную старонку]]. --[[Удзельнік:Taravyvan Adijene|Taravyvan Adijene]] ([[Размовы з удзельнікам:Taravyvan Adijene|размовы]]) 11:50, 13 сакавіка 2026 (+03)
== Адмысловыя літары "дж" і "дз", якія прапанавалі ў 1928 і ўжывалі ў шэрагу публікацый таго году ==
Вось гэтыя літары: https://be-tarask.wikipedia.org/wiki/%D0%A4%D0%B0%D0%B9%D0%BB:DrukDubouka.jpg
Іх можна знайсьці на старонцы https://be.wikisource.org/wiki/Старонка:Узвышша._1928._№_5.djvu/179
Што зь імі рабіць? Я так разумею, што гэтых літар нават няма ў сучасным стандарце Unicode. Я бачу тры магчымыя падыходы, як можна разьвязаць праблему:
# выкарыстоўваць звычайныя дыграфы "дж" і "дз"
# выкарыстаць якіясь іншыя кірылічныя літары, напрыклад <code>Џ=дж</code> <code>Ӡ=дз</code>
# прапанаваць новыя літары для Unicode і чакаць, пакуль іх дададуць у стандарт, а потым чакаць, пакуль зьявяцца шрыфты
--[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 20:54, 3 снежня 2025 (+03)
:Здаецца, што няма сэнсу дадаваць іх у стандарт Unicode. У тэксте "Узвышша", як выйсце, можна выкарыстоўваць літары спачатку у выглядзе выявы, а потым па тэксту, як "дж" і "дз". [[Удзельнік:By-isti|By-isti]] ([[Размовы з удзельнікам:By-isti|размовы]]) 21:20, 3 снежня 2025 (+03)
== Гаджэт для аўтаматызацыі аблічбоўкі і вычыткі кніг ==
Я ўчора паглядзеў на гаджэт [[MediaWiki:Gadget-wikify.js|Вікіфікатар]]. Сама ідэя слушная, але робіць ён трохі не тое, што трэба. Таму я паспрабаваў зрабіць нешта падобнае, але больш адаптаванае да Вікікрыніцаў. Пачатковую версію можна знайсці тут: [[Удзельнік:Ssvb/Gadget-PageCleanUp.js]]. Калі каму цікава паглядзець, як ён працуе, то можна зрабіць яго копію на сваёй старонцы і дадаць спасылку на яго ў свой "common.js" (напрыклад, мой "common.js" тут: [[Удзельнік:Ssvb/common.js]]). З меркаванняў бяспекі, дадаваць спасылку на мой гаджэт на маёй старонцы ў свой "common.js" не раю (бо я магу яго знянацку на сваёй старонцы замяніць на нешта іншае). Як прыклад выкарыстання:
# [https://be.wikisource.org/w/index.php?title=%D0%A1%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%BD%D0%BA%D0%B0:%D0%90%D0%BC%D0%BE%D0%BA_(1929).pdf/16&oldid=214805 гэта выхлап Tesseract OCR]
# [https://be.wikisource.org/w/index.php?title=%D0%A1%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%BD%D0%BA%D0%B0%3A%D0%90%D0%BC%D0%BE%D0%BA_%281929%29.pdf%2F16&diff=214865&oldid=214805 гэта тое, што аўтаматычна зрабіў з гэтага выхлапу гаджэт пасля націскання кнопкі на панэлі]
# [https://be.wikisource.org/w/index.php?title=%D0%A1%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%BD%D0%BA%D0%B0%3A%D0%90%D0%BC%D0%BE%D0%BA_%281929%29.pdf%2F16&diff=214866&oldid=214865 гэта вычытка, якую рабіў я сам]
# [https://be.wikisource.org/w/index.php?title=%D0%A1%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%BD%D0%BA%D0%B0:%D0%90%D0%BC%D0%BE%D0%BA_(1929).pdf/16&diff=next&oldid=214866 гэта тое, што аўтаматычна зрабіў гаджэт ужо пасля другога націскання кнопкі на панэлі]
Гэты гаджэт намагаецца рабіць максімум з таго, што можна зрабіць аўтаматычна. То бок выпраўленне працяжнікаў, пераносы словаў, шаблоны абзацаў, заўвагі пад тэкстам і ў самым канцы выпраўленне разрываў радкоў. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 12:58, 31 ліпеня 2024 (+03)
: Цікава, толькі цяпер заўважыў гэты інструмэнт. Можа атрымаецца яго неяк аб’яднаць зь цяперашнім вікіфікатарам у адно? --[[Удзельнік:Taravyvan Adijene|Taravyvan Adijene]] ([[Размовы з удзельнікам:Taravyvan Adijene|размовы]]) 15:46, 21 лютага 2025 (+03)
:: Я думаю, што сьпяшацца з аб’яднаннем не варта. Пачаць можна з дзвюх кнопак на панэлі. А потым можна глядзець, чаго яшчэ не хапае.
:: Дарэчы, я якраз эксперыментую з мадыфікацыяй https://www.mediawiki.org/wiki/User:Remember_the_dot/Syntax_highlighter.js для аўтаматычнага вылучэння колерам "у пасьля галоснай літары", "маленькай літары пасьля кропкі" і "сумесі кірылічных літар з лацінскімі". --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 20:06, 21 лютага 2025 (+03)
::: @[[Удзельнік:Taravyvan Adijene|Taravyvan Adijene]], @[[Удзельнік:Gleb Leo|Gleb Leo]]: Розніца паміж '''Вікіфікатарам''' і '''Вікікрынізатарам''':
::: Вікіфікатар [https://be.wikisource.org/w/index.php?title=Старонка:Дзьве_душы_(1919).pdf/78&diff=prev&oldid=249928 мяняе] <code>Афіцэру не падабалася «пане»</code> на <code>Афіцэру не падабалася „пане“</code>.
::: Вікікрынізатар жа [[Старонка:Сын_вады_(1928).pdf/34|мяняе]] <code>лёгкасьць ,шытых" чаўноў</code> на <code>лёгкасьць „шытых“ чаўноў</code>, і таксама <code>ад мора,--прапанаваў Манг</code> на <code>ад мора, — прапанаваў Манг</code>.
::: Іншымі словамі, Вікіфікатар пераводзіць тэкст, напісаны чалавекам, з аднаго стандарта ў іншы. І гэта мае сэнс для Вікіпедыі, каб мець аднолькавы стыль ва ўсіх артыкулах. Але Вікікрынізатар спрабуе ''здагадацца'' і выправіць найбольш пашыраныя памылкі менавіта OCR, нават калі ёсць нейкая ненулявая рызыка памыліцца (неістотна, бо пасля Вікікрынізатара тэкст вычытвае чалавек). Гэтыя інструменты робяць розныя рэчы, таму патрабаванні да іх розныя. [[Удзельнік:Ssvb/Gadget-PageCleanUp.js|Вікікрынізатар]] у некалькі разоў меншы і прасцейшы, там амаль увесь код - даволі прымітыўны пошук/замена ў тэксце. Таксама адна з вельмі важных функцый, якая значна ўсё спрашчае - гэта пераносы словаў на новы радок:
::: {| class="wikitable"
|-
! пасля OCR !! пасля Вікікрынізатара (першая фаза) !! пасля Вікікрынізатара (другая фаза)
|-
|
Тады Манг парашыў ехаць да сваіх і потым ужо мерка-<br/>
ваць усім разам.
||
Тады Манг парашыў ехаць да сваіх і потым ужо меркаваць<br/>
усім разам.
|| Тады Манг парашыў ехаць да сваіх і потым ужо меркаваць усім разам.
|}
::: ...нягледзячы на рызыку памылак са словамі накшталт <code>ластамі-рукамі</code>. Ізноў жа, тэкст потым вычытвае чалавек. У пераважнай большасці выпадкаў пераносы апрацоўваюцца як мае быць і нічога выпраўляць не даводзіцца.
::: Ці ёсць магчымасці дадаць копію гаджэта [[Удзельнік:Ssvb/Gadget-PageCleanUp.js]] у спіс [[Адмысловае:Preferences#mw-prefsection-gadgets]] (пад новым імем)? І потым ужо працаваць над дадатковымі функцыямі, калі будзе патрэба штосьці там палепшыць? --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 14:28, 22 лютага 2025 (+03)
:::: @[[Удзельнік:Taravyvan Adijene|Taravyvan Adijene]]: Я дадаў [https://be.wikisource.org/w/index.php?title=Удзельнік:Ssvb/Gadget-PageCleanUp.js&curid=90383&diff=250446&oldid=250348 неразрыўны прагал з левага боку працяжнікаў], як гэта робіць Вікіфікатар. Ці ёсць яшчэ нешта, чаго не хапае? Дарэчы, акрамя патэнцыйна непажаданай замены <code>«»</code> на <code>„“</code>, Вікіфікатар таксама выдаляе пустыя радкі зверху старонкі. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 13:36, 23 лютага 2025 (+03)
::::: Пустыя радкі не павінны быць на кожнай старонцы. Хіба так робіцца ва ўсіх іншых моўных разьдзелах? [[Удзельнік:Taravyvan Adijene|Taravyvan Adijene]] ([[Размовы з удзельнікам:Taravyvan Adijene|размовы]]) 16:33, 23 лютага 2025 (+03)
:::::: Беларускія Вікікрыніцы дадаюць два пустыя радкі зверху, калі старонка пачынаецца з новага параграфа: [[Даведка:Пачаткоўцам_пра_тыпаграфію#Шмат_старонак]]. Ангельскія Вікікрыніцы ў такіх жа выпадках дадаюць шаблон "[[s:Template:nop|nop]]" на папярэдняй старонцы. Тут лепш спытацца ў @[[Удзельнік:Gleb Leo|Gleb Leo]], але я не бачу патрэбы нічога мяняць. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 17:12, 23 лютага 2025 (+03)
::::::: Некалі я сам не ведаў, як зрабіць з новай старонкі новы абзац. Ужо, шчыра кажучы, не памятаю, дзе канкрэтна я такі спосаб падгледзеў. У кожным разе, у нас ужо склалася такая практыка. Мне здаецца, ствараць дадатковы шаблон дзеля эфекту, які дасягаецца і без яго, сэнсу няма. --[[Удзельнік:Gleb Leo|Gleb Leo]] ([[Размовы з удзельнікам:Gleb Leo|размовы]]) 17:25, 23 лютага 2025 (+03)
::::::: Я дадаў Вікікрынізатар, уключыў у сябе, але новай кнопкі рэдагаваньня ня бачу. У каго такія ж праблемы? --[[Удзельнік:Taravyvan Adijene|Taravyvan Adijene]] ([[Размовы з удзельнікам:Taravyvan Adijene|размовы]]) 21:52, 23 лютага 2025 (+03)
:::::::: Я таксама не бачу. Можа трэба выдаліць "Gadget-" з радка <code>PageCleanUp[ResourceLoader]|Gadget-PageCleanUp.js</code> вось [[MediaWiki:Gadgets-definition|тут]]? Бо ў Вікіфікатара такога няма. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 22:12, 23 лютага 2025 (+03)
:::::::::Кнопка зьявілася. Вось [https://be.wikisource.org/w/index.php?diff=prev&oldid=250567 вынік работы]. Так павінна быць? [[Удзельнік:Taravyvan Adijene|Taravyvan Adijene]] ([[Размовы з удзельнікам:Taravyvan Adijene|размовы]]) 23:00, 23 лютага 2025 (+03)
::::::::::Трэба, каб тэкст пачынаўся з новага радка пасля ##, тады ўсё будзе працаваць карэктна. [[Удзельнік:Gleb Leo|Gleb Leo]] ([[Размовы з удзельнікам:Gleb Leo|размовы]]) 23:03, 23 лютага 2025 (+03)
:::::::::::Таксама вялікі дзякуй, што задбалі, каб уключыць дадзены дапаможнік у налады. [[Удзельнік:Gleb Leo|Gleb Leo]] ([[Размовы з удзельнікам:Gleb Leo|размовы]]) 23:05, 23 лютага 2025 (+03)
:::::::::::Ці ёсць якая дакументацыя, дзе можна пра гэта даведацца? --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 23:18, 23 лютага 2025 (+03)
:::::::::::Не зразумеў. Вось я проста [https://be.wikisource.org/w/index.php?diff=prev&oldid=250580 націскаю кнопку вікікрынізатара]. Пасьля гэтага трэба рабіць яшчэ нейкі махінацыі? [[Удзельнік:Taravyvan Adijene|Taravyvan Adijene]] ([[Размовы з удзельнікам:Taravyvan Adijene|размовы]]) 23:27, 23 лютага 2025 (+03)
::::::::::::Яно так сябе паводзіць і без аніякай кнопкі. Гэтыя секцыі самі па сабе дзіўным чынам скочуць паміж <code>##</code> і <code><section begin=...></code>. Відаць, толькі @[[Удзельнік:Gleb Leo|Gleb Leo]] разумее, што там на самой справе робіцца. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 23:34, 23 лютага 2025 (+03)
:::::::::::::А, нарэшце зразумеў. Там тэкст
:::::::::::::: <code>## Šlacham ##</code>
:::::::::::::: <code>može cikawić starana</code>
:::::::::::::непажадана аб’ядноўваецца ў адзін радок
:::::::::::::: <code>## Šlacham ## može cikawić starana</code>
:::::::::::::І там пачынаецца вар’яцтва з нейкімі аўтазаменамі на тэгі section. Гэта можна дадаць як спецыяльнае правіла (не чапаць радкі з ##).
:::::::::::::Але Вікікрынізатар прызначаны для выкарыстання непасрэдна пасля Tesseract OCR, калі яшчэ няма ніякіх шаблонаў і вікі фарматавання. Першая фаза - выпраўленне дэфектаў OCR. Другая фаза пасля другога націску кнопкі ужо пасля вычыткі тэксту - <del>пераносы</del> аб’яднанне радкоў. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 23:55, 23 лютага 2025 (+03)
::::::::::Так не павінна быць, але гэта наўрад ці звязана менавіта з гэтым гаджэтам. Секцыі заўсёды дзіўна сябе паводзілі і без яго. Я ніколі не разумеў іх логікі (спроба захаваць старонку без аніякіх змен усё роўна рабіла нейкія нечаканыя змены). --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 23:17, 23 лютага 2025 (+03)
=== Тэставаньне Вікікрынізатара ===
Дзіўна працуе з '''тоўстым''' і ''курсіўным'' шрыфтамі, [https://be.wikisource.org/w/index.php?diff=prev&oldid=250588 ператвараючы іх у друкарскія апострафы]. --[[Удзельнік:Taravyvan Adijene|Taravyvan Adijene]] ([[Размовы з удзельнікам:Taravyvan Adijene|размовы]]) 23:49, 23 лютага 2025 (+03)
:Дзякую. Я пагляджу, што можна з гэтым зрабіць. Але ізноў жа. Вікікрынізатар прызначаны для апрацоўкі свежых распазнаных старонак яшчэ без вікі-фарматавання. То бок:
:* перадусім, у [[Адмысловае:Preferences#mw-prefsection-gadgets]] ставім птушачку насупраць "Вікікрынізатар", ціснем на "Захаваць"
:* адкрываем новую старонку ў кнізе, якая яшчэ не аблічбавана
:* ціснем на "Аблічбаваць тэкст" (выкарыстоўваем рухавік Tesseract з выбранай беларускай мовай) - [https://be.wikisource.org/w/index.php?title=Старонка:Сьлёзы_Тубі_(1930).pdf/22&oldid=250655 прыклад]
:* пасля гэтага адразу ж ціснем на кнопку Вікікрынізатара (першая фаза). Ён выпраўляе хібы OCR і дадае шаблоны <code><nowiki>{{Водступ}}</nowiki></code> перад абзацамі - [https://be.wikisource.org/w/index.php?title=Старонка%3AСьлёзы_Тубі_(1930).pdf%2F22&diff=250656&oldid=250655 прыклад]
:* хуценька вычытваем усё і робім неабходныя ручныя праўкі (разбіўка на радкі ў тэксце пакуль што супадае з разбіўкай на радкі ў папяровай кнізе, і гэта якраз зручна) - [https://be.wikisource.org/w/index.php?title=Старонка%3AСьлёзы_Тубі_(1930).pdf%2F22&diff=250657&oldid=250656 прыклад]
:* яшчэ раз ціснем на кнопку Вікікрынізатара (другая фаза), каб напрыканцы аб’яднаць радкі, дадаць неразрыўныя прагалы злева ад працяжнікаў і аўтаматычна перанесці зноскі (пра зноскі мае сэнс расказаць асобна) - [https://be.wikisource.org/w/index.php?title=Старонка%3AСьлёзы_Тубі_(1930).pdf%2F22&diff=250658&oldid=250657 прыклад]
:* увесь гэты працэс займае ўсяго некалькі хвілін, бо колькасць неабходных аперацый ручнога рэдагавання тэксту значна зменшана
:І ўжо толькі пасля ўсяго гэтага дадаем адмысловыя шаблоны, і г. д. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 00:14, 24 лютага 2025 (+03)
::Непаразуменне якраз звязана з тым, што гэта ''не'' замена Вікіфікатара. Усе аптымізацыі ў першую чаргу прызначаны для хуткага і якаснага распазнавання менавіта новых старонак, а не для выпраўлення старых. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 00:25, 24 лютага 2025 (+03)
:::І дарэчы, гаджэт прызначаны не для паэзіі, а для прозы. Такім чынам, спецыялізацыя не вельмі шырокая. Але ў сваёй вузкай нішы, ён значна спрашчае і паскарае аблічбоўку новых старонак. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 01:20, 24 лютага 2025 (+03)
:::: Добра, тады хіба што я карыстацца ім буду рэдка, бо часьцей рэдагую ўжо аблічбаваныя, але неправераныя ці нявычытаныя старонкі.
:::: Пункт са зноскамі зацікавіў — вікікрынізатар перарабляе тэкст кшталту „1)“ у зноскі самастойна? Тады сапраўды, варта ўсё тут апісанае скласьці ў якую-небудзь [[Вікікрыніцы:Вікікрынізатар|дакумэнтацыю]], каб не згубілася (падобна як [[:w:be-tarask:ВП:Вікіфікатар|Вікіфікатар]]). --[[Удзельнік:Taravyvan Adijene|Taravyvan Adijene]] ([[Размовы з удзельнікам:Taravyvan Adijene|размовы]]) 10:43, 24 лютага 2025 (+03)
:::::Дзякую за параду. Я пачаў пісаць [[Вікікрыніцы:Вікікрынізатар|гэтую дакументацыю]]. Засталося такое пытанне: можа гаджэт перайменаваць у якісь "падчышчальнік старонкі"? Гэта амаль літаральны пераклад з "PageCleanUp.js". Або знайсці якую іншую трапную назву: "падчышчальнік алічбоўкі", "паляпшальнік скана", ...? Іконку на панэлі таксама можна змяніць на [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Large-paint-brush_-_Delapouite_-_game-icons.svg шчотку], [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Crystal128-eraser.svg гумку] ці якую іншую выяву з commons. Часткова непаразуменне прызначэння гаджэта можа быць звязана з назвай.
:::::Можа @[[Удзельнік:Gleb Leo|Gleb Leo]], @[[Удзельнік:Gabix|Gabix]], @[[Удзельнік:By-isti|By-isti]], @[[Удзельнік:RAleh111|RAleh111]] таксама маюць якія свае прапановы/заўвагі? --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 09:52, 25 лютага 2025 (+03)
::::::Я прапаноў ня маю, бо карыстаюся ABBYY FineReader → LibreOffice + OOoFBTools + LanguageTool + некалькі ўласных макросаў. Што да назвы, дык, скажам, хай будзе «выпраўшчык». [[Удзельнік:Gabix|Gabix]] ([[Размовы з удзельнікам:Gabix|размовы]]) 11:44, 25 лютага 2025 (+03)
:::::::@[[Удзельнік:Gabix|Gabix]]: Дзякую за вельмі цікавы водгук. Як гэта працуе на практыцы? Вы спампоўваеце PDF файл, апрацоўваеце его з дапамогай ABBYY FineReader, а потым выкарыстоўваеце LibreOffice з LanguageTool у якасці спэлчэкера і з іншымі прыладамі для рэдагавання? Хуткасць уражвае, бо паміж дадаваннем [[Старонка:Прынц_і_жабрак_(1928).pdf/205]] і [[Старонка:Прынц_і_жабрак_(1928).pdf/228]] прайшло 48 хвілін (23 старонкі, прыблізна 2 хвіліны на старонку). Ці гэта быў толькі перанос ужо апрацаваных раней лакальна на вашым кампутары старонак, і таму да гэтых дзвюх хвілін трэба дадаць нешта яшчэ?
:::::::Для вельмі прыблізнага параўнання: паміж [[Старонка:Сын_вады_(1928).pdf/95]] і [[Старонка:Сын_вады_(1928).pdf/110]] прайшло 75 хвілін (15 старонак, прыблізна 5 хвілін на старонку). Гэта ўсё я рабіў з нуля цалкам у браўзеры на Вікікрыніцах з дапамогай убудаванага дадатку Tesseract OCR і гаджэту [[Вікікрыніцы:Вікікрынізатар]]. Кожнае слова і кожны радок я параўноўваў з тым, як яно выглядае на старонцы папяровай кнігі, таму і статус старонак выставіў "жоўты" (гэта не гарантуе адсутнасць памылак, але і статус пакуль не "зялёны"). Аб "чырвоным" / "жоўтым" статусе старонак я калісьці пісаў у [[Вікікрыніцы:Супольнасць/Архіў_4#Вычытаныя_"жоўтыя"_старонкі_і_вельмі_няроўная_якасць_неправераных_"чырвоных"_старонак|гэтай тэме на суполцы]]. Вядома ж, памеры старонак у "Прынц і жабрак" і "Сын вады" не аднолькавыя, таму гэтыя лічбы трэба яшчэ дадаткова скарэктаваць (не на маю карысць).
:::::::Можа мае сэнс задакументаваць "Лепшыя практыкі для пачаткоўцаў"? Ваш досвед будзе вельмі карысны. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 14:06, 25 лютага 2025 (+03)
::::::Магчыма, варта ў назву дадаць «прозы». Можна таксама зрабіць аналагічны інструмент для вершаў, які б, заместа <code><nowiki>{{Водступ|2|em}}</nowiki></code> у пачатку радкоў рабіў бы <code><nowiki><br /></nowiki></code> у канцы радкоў. Гэты інструмент можна назваць і «афармляльнікам», зважаючы на тое, што ён уласна афармляе тэкст у нейкай ступені. [[Удзельнік:Gleb Leo|Gleb Leo]] ([[Размовы з удзельнікам:Gleb Leo|размовы]]) 12:16, 25 лютага 2025 (+03)
:::::::Але, на маю думку, і «Вікікрынізатар» выглядае добра, хоць гэтая назва не дае адказу, што робіць інструмент. Як, у прынцыпе, і «Вікіфікатар» сваёй назвай мала што тлумачыць. [[Удзельнік:Gleb Leo|Gleb Leo]] ([[Размовы з удзельнікам:Gleb Leo|размовы]]) 12:19, 25 лютага 2025 (+03)
:::::::@[[Удзельнік:Gleb Leo|Gleb Leo]]: Можна зрабіць асобны гаджэт і для вершаў. Я мяркую, што дадаванне <code><br /></code> мае сэнс рабіць не для ўсёй старонкі, а толькі для вылучанага фрагмента тэксту? Ізноў жа, самае цяжкае тут - як гэты гаджэт назваць і як павінна выглядаць яго іконка на панэлі. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 14:41, 25 лютага 2025 (+03)
::::::::Калі тэхнічна магчыма, каб такое рабілася толькі з вылучаным тэкстам, дык выдатна. Як я адзначаў вышэй, можна да ўжо існага падставіць «прозы» (то бок «Вікікрынізатар прозы»), а гэта назваць «Вікікрынізатар паэзіі». Якія тут рабіць іконкі, пакуль не ведаю. [[Удзельнік:Gleb Leo|Gleb Leo]] ([[Размовы з удзельнікам:Gleb Leo|размовы]]) 19:22, 25 лютага 2025 (+03)
:@[[Удзельнік:Taravyvan Adijene|Taravyvan Adijene]]: Я гэта збольшага [https://be.wikisource.org/w/index.php?title=%D0%A3%D0%B4%D0%B7%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%96%D0%BA:Ssvb/Gadget-PageCleanUp.js&curid=90383&diff=250912&oldid=250871 выправіў]. І таксама праблему з секцыямі. Але не ведаю, ці можа так стацца, што OCR калісь памылкова распазнае двукоссі як падвоеныя апострафы. Спадзяюся, што не, а там паглядзім. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 09:24, 25 лютага 2025 (+03)
=== Падсьветка сынтаксісу ===
@[[Удзельнік:Taravyvan Adijene|Taravyvan Adijene]], @[[Удзельнік:Gleb Leo|Gleb Leo]]: Яшчэ адзін дадатковы напрамак - гэта '''гаджэт сінтаксічнай падсветкі''' падазроных фрагментаў тэксту чырвоным колерам (без змены самога тэксту): [[Удзельнік:Ssvb#Адаптацыя_mw:User:Remember_the_dot/Syntax_highlighter]]. На гэтай маёй старонцы можна знайсці мінімальна неабходныя змены да аднаго з папулярных гаджэтаў сінтаксічнай падсветкі. Прыклады таго, што ён можа рабіць: <code>І вось аднаго разу Кракат<font style="background-color:#FBB">ау</font> прачнуўся.</code>, <code>Усе мы аж закрычалі ад радасьці: скончана<font style="background-color:#FBB">! в</font>ыратаваліся!</code>, <code>Па пояс у гразі, у цемры, усёроўна нельга был<font style="background-color:#FBB">о у</font>цячы</code>. Ён таксама падсвечвае мешаніну кірылічных літар з лацінскімі. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 15:00, 22 лютага 2025 (+03)
: Удакладню, што сінтаксічная падсветка працуе толькі ў вакне рэдактара тэксту і толькі падчас рэдагавання. Пасля сканчэння рэдагавання, ніякіх каляровых адмецін у тэксце самой старонкі не застаецца. Адзіная мэта - гэта прыцягнуць увагу рэдактара да асобных месцаў у тэксце. А ўжо выпраўляць, ці не - вырашае чалавек. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 16:22, 22 лютага 2025 (+03)
:: Дык падсьветка лацінскіх сымбаляў у мяне працуе даўно ва ўсіх разьдзелах; падключаецца як ва [[Удзельнік:Taravyvan Adijene/common.js|Ўдзельнік:Taravyvan Adijene/common.js]]. --[[Удзельнік:Taravyvan Adijene|Taravyvan Adijene]] ([[Размовы з удзельнікам:Taravyvan Adijene|размовы]]) 16:16, 23 лютага 2025 (+03)
::: І хто яшчэ гэтым карыстаецца? Пытанне ж якраз аб тым, як спрасціць і палепшыць умовы працы для найбольш актыўных удзельнікаў Вікікрыніц. Каб яны маглі проста паставіць птушачку ў [[Адмысловае:Preferences#mw-prefsection-gadgets]] і ўсё запрацавала. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 16:45, 23 лютага 2025 (+03)
:Вось [https://be.wikisource.org/w/index.php?title=Старонка:Ня_вылечыла…_(1927).pdf/3&curid=106704&diff=250934&oldid=250932 яшчэ адзін прыклад]. У вакне рэдактара з падсветкай выглядае так: <code>І ты сваім сьцюдзёным станаўкім голасам<font style="background-color:#FBB">. с</font>казаў</code> --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 10:24, 25 лютага 2025 (+03)
:: Калі можна будзе гэты інструмэнт дадаваць у [[Адмысловае:Preferences#mw-prefsection-gadgets|сьпіс]]? --[[Удзельнік:Taravyvan Adijene|Taravyvan Adijene]] ([[Размовы з удзельнікам:Taravyvan Adijene|размовы]]) 17:03, 25 лютага 2025 (+03)
:::@[[Удзельнік:Taravyvan Adijene|Taravyvan Adijene]]: Можна дадаваць [[Удзельнік:Ssvb/Gadget-Syntax_highlighter.js|гэты гаджэт]] хоць зараз як першы варыянт. Там невялічкая мадыфікацыя даволі вялікага і складанага папулярнага гаджэту падсветкі [https://www.mediawiki.org/w/index.php?title=User:Remember_the_dot/Syntax_highlighter.js&oldid=6419182 Gadget-DotsSyntaxHighlighter.js]. Правілы падсветкі беларускага тэксту яшчэ можна будзе дадаткова дапрацоўваць.
:::Адзіная практычная праблема: стандартны таймаўт (20 мілісекунд) даволі часта прыводзіць да адключэння падсветкі якраз пасля аперацыі "Аблічбаваць тэкст", прычым гэта не звязана з дадатковымі правіламі для беларускага тэксту (хоць гэтыя правілы таксама трохі яго замаруджваюць). Выглядае так, быццам аблічбоўка нейкім чынам дадае даволі значную часовую затрымку менавіта ў той канкрэтны момант, і падсветка адключаецца. Я прапанаваў аўтару [https://www.mediawiki.org/wiki/User_talk:Remember_the_dot/Syntax_highlighter.js#Feature_request:_don't_be_too_eager_to_disable_itself зрабіць адключэнне меней агрэсіўным], але ён пакуль што маўчыць. Было б добра павялічыць гэты таймаўт да 50 мілісекунд, а мо нават і да 100 мілісекунд. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 18:12, 25 лютага 2025 (+03)
::::Дарэчы, [https://be-tarask.wikipedia.org/wiki/%D0%A3%D0%B4%D0%B7%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%96%D0%BA:Taravyvan_Adijene/common.js вы выкарыстоўваеце] той жа самы гаджэт сінтаксічнай падсветкі ([https://www.mediawiki.org/w/index.php?title=MediaWiki:Gadget-DotsSyntaxHighlighter.js у мініфікаванай форме]). Але ў агульнай прасторы wiki, а не ў прасторы старонак. Патэнцыйна паміж імі можа быць канфлікт, таму можа быць неабходна штосьці там перайменаваць і разнесці іх асобна. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 18:35, 25 лютага 2025 (+03)
:::::Толькі што праверыў гэта. Падобна на тое, што дзве копіі працуюць незалежна адна ад адной, кожная ў сваёй прасторы, так што ўсё добра. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 18:52, 25 лютага 2025 (+03)
::::::@[[Удзельнік:Taravyvan Adijene|Taravyvan Adijene]]: Я думаю, што ўжо можна дадаваць [[Удзельнік:Ssvb/Gadget-Syntax_highlighter.js]] у спіс. Вось [https://be.wikisource.org/w/index.php?title=%D0%A3%D0%B4%D0%B7%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%96%D0%BA%3ASsvb%2FGadget-Syntax_highlighter.js&diff=251086&oldid=251085 тут] можна пабачыць дададзеныя змены. Гаджэт падсвечвае ў тэксце праблемы з літарай <code>ў</code> (у прасторы старонак падчас вычытвання), а таксама іншыя недарэчнасці. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 06:21, 26 лютага 2025 (+03)
::::::: {{Зроблена}}. --[[Удзельнік:Taravyvan Adijene|Taravyvan Adijene]] ([[Размовы з удзельнікам:Taravyvan Adijene|размовы]]) 16:55, 27 лютага 2025 (+03)
== Спасылка "Адказаць" нарэшце выпраўлена ў Супольнасці. ==
Вось [https://be.wikisource.org/w/index.php?title=%D0%A8%D0%B0%D0%B1%D0%BB%D0%BE%D0%BD:%D0%A1%D1%83%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%81%D1%86%D1%8C&curid=2456&diff=250563&oldid=34033 тое, што перашкаджала]. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 22:57, 23 лютага 2025 (+03)
== Як я працую ==
Пачынаю гэтую тэму, каб не загрувашчваць іншую.
1. Я спачатку спампоўваю файл PDF і распазнаю яго ў ABBYY FineReader, які лепей працуе зь беларускай мовай у параўнаньні з Tesseract (апошні, напрыклад, часьцей разрывае абзацы). Зараз я хачу паэкспэрымэнтаваць са слоўнікавай падтрымкай (яе ў FR няма, але можна дадаць мову карыстальніка і для яе падтрымку праз слоўнік карыстальніка).
2. Захоўваю ў фармат ODT і далей працую ў LibreOffice.
3. Ужываю OOoFBTools для выпраўленьня памылак распазнаваньня (разьбітыя абзацы, двукосьсі, прабелы вакол працяжнікаў і іншае). Далей гэты дадатак дапамагае і ў іншым (віртуальныя клявіятуры для ўстаўкі пэўных сымбаляў, склейка абзацаў уручную).
4. Далей сёе-тое апрацоўваю пошукам-заменай. Напрыклад, ABBYY FineReader досыць добра распазнае «ялінкі», але з „капцюркамі“ бываюць праблемы, якія OOoFBTools можа і прамінуць.
5. Зноў жа пошукам-заменай дадаю абзацныя водступы.
6. Цяпер праверка правапісу. LanguageTool тут ня самы добры памагаты, бо ведае толькі наркомаўку (і мае хібы). Я карыстаюся ўласнымі слоўнікамі, што дае патрэбныя варыянты: наркомаўку, тарашкевіцу, лацінку. Тая ж лацінка ўвогуле амаль у кожнага аўтара свая. Скажам, хтосьці ўжывае v, хтосьці w (гэты разнабой асабліва характэрны для 1920-1930-х гадоў). У адным тэксьце спрэс замест ŭ ужывалася ū (імаверна праз брак адпаведнага шрыфту ў друкарні). Усё гэта досыць лёгка адрэгуляваць, рэдагуючы слоўнікі.
7. Спачатку праганяю макрос, які выдае ўсе знойдзеныя памылкі правапісу. Потым вынікі апрацоўваю праграмкай на Python, якая ўпарадкуе знойдзеныя словы паводле частаты. Гэта дазваляе выявіць словы, якіх бракуе ў слоўніку, а таксама спэцыфічныя для канкрэтнага твора (скажам, прозьвішчы герояў) і вартыя даданьня ў дадатковы слоўнік карыстальніка, які па завяршэньні працы ачышчаю.
8. LanguageTool таксама карысны, прынамсі для выяўленьня памылак з ужываньнем у/ў (і тут я маю ўласнае правіла для u/ŭ у творах на лацінцы, падтрымкі якой LanguageTool штатна ня мае).
9. Ну а далей ужо старонка за старонкай. Пэўныя элемэнты фарматаваньня дадаю праз уласныя макросы.
Зразумела, гэта значыць, што для апрацоўкі патрабуецца значна больш часу, чым дзьве хвіліны на старонку :-). [[Удзельнік:Gabix|Gabix]] ([[Размовы з удзельнікам:Gabix|размовы]]) 16:29, 25 лютага 2025 (+03)
:Вялікі дзякуй за тлумачэнні.
:1. Што тычыцца Tesseract OCR, to я раней сам параўноўваў яго з Google OCR. Google OCR, як камерцыйны прадукт, сапраўды робіць менш памылак. Але ёсць праблема: ён таксама свавольна падганяе словы, меркавана пад наркамаўскі слоўнік. Вось прыклад: Google OCR змяняе слова "рэвольв'''э'''р" на "рэвольв'''е'''р" на старонцы [[Старонка:Амок_(1929).pdf/16]]. І робіць ён гэта ажно ў двух месцах, то бок гэта ніяк не выпадковасць! Такое шкодніцтва якраз цяжка заўважыць чалавеку падчас вычытвання. Tesseract OCR памыляецца часцей, але памыляецца ён "сумленна" і выдае смецце, якое лёгка заўважыць і выправіць. Я не карыстаюся ABBYY FineReader, яле калі ён паводзіць сябе такім жа чынам, як і Google OCR, то я б выбраў замест яго Tesseract OCR.
:3. Падобна на тое, што OOoFBTools выконвае тую ж функцыю, што і [[Вікікрыніцы:Вікікрынізатар]]. Было б цікава іх параўнаць.
:8. Праблему з у/ў можа вырашыць [[Вікікрыніцы:Супольнасць#Падсьветка_сынтаксісу]]
:9. Старонку за старонкай вы праглядаеце разам з параўнаннем іх са сканам папяровай кнігі, або без яго? Ці дазваляе такі метад заўважыць праблему ў слове "рэвольв'''е'''р"?
:--[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 20:00, 25 лютага 2025 (+03)
::Асобнае пытанне пра статус старонкі. Калі я шукаў цытаты для Вікіслоўніка, то я часцяком знаходзіў "неправераныя" чырвоныя старонкі, марнаваў 5-10 хвілін свайго часу на тое, каб іх прагледзець цалкам, не знаходзіў ніводнай памылкі і мяняў статус на "вычытаная". Потым пазней хтосьці змарнуе 5-10 хвілін на тое, каб гэтую "вычытаную" старонку прагледзець і памяняць яе статус на "правераная". Калі якасць створанай старонкі высокая, то не трэба рабіць яе "чырвонай". Інакш іншыя людзі будуць дарэмна марнаваць час. Дарэчы, можна было пазначыць [https://be.wikisource.org/w/index.php?title=Старонка:Сын_вады_(1928).pdf/110&curid=106589&diff=250986&oldid=250685 гэтую вашу праўку] як "зялёную" (памылка якімсьці чынам патрапіла туды праз [https://be.wikisource.org/w/index.php?title=Старонка%3AСын_вады_(1928).pdf%2F110&diff=250685&oldid=250640 гэтую праўку] і яе не было ў маім першапачатковым тэксце). З той прычыны, што вы сёння не пазначылі старонку "зялёнай", камусьці потым прыйдзецца змарнаваць свой час, каб прагледзець яе яшчэ раз і памяняць статус...
::Калі ваш працэс з самага пачатку забяспечвае высокую якасць з усімі слоўнікамі і дадатковымі прыладамі, то не патрэбна гэтая "сціпласць" і пазначэнне старонак чырвоным, як "неправераных". --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 20:06, 25 лютага 2025 (+03)
:::> што вы сёння не пазначылі старонку "зялёнай"
:::Я толькі выправіў памылку, якая проста кінулася ў вочы, астатняе не вычытваў, таму статус не мяняў. [[Удзельнік:Gabix|Gabix]] ([[Размовы з удзельнікам:Gabix|размовы]]) 09:40, 26 лютага 2025 (+03)
::1. ABBYY FineReader нічога не мяняе, толькі можа пры наяўнасьці слоўніка прапаноўваць выпраўленьні, калі запусьціць праверку. А калі слоўніка няма (як для беларускай), то толькі вылучае няпэўна распазнаныя сымбалі.
::8. А з u/ŭ? А з u/ū?
::9. Я параўноўваю са сканам. Але пытаньне «рэвольвэра» і да г. п. вырашаю перш за ўсё выбарам адпаведнага слоўніка і папярэднім аналізам памылак у тэксьце. [[Удзельнік:Gabix|Gabix]] ([[Размовы з удзельнікам:Gabix|размовы]]) 09:27, 26 лютага 2025 (+03)
:::1. ABBYY FineReader інтэрактыўна пытаецца ў карыстальніка наконт выбару словаў? Вось [https://be.wikisource.org/w/index.php?title=%D0%A1%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%BD%D0%BA%D0%B0:%D0%9F%D1%80%D1%8B%D0%BD%D1%86_%D1%96_%D0%B6%D0%B0%D0%B1%D1%80%D0%B0%D0%BA_(1928).pdf/74&curid=105789&diff=251083&oldid=249171 тут] прыклад "в'''а'''зваліліся" супраць "в'''ы'''зваліліся". Мне цікава, гэта ABBYY FineReader сам падставіў "ы" згодна свайму слоўніку? Там, мабыць, патрэбны шаблон <code><nowiki>{{Абмылка}}</nowiki></code>.
:::8. Што тычыцца u/ŭ, то там тое ж самае, што і з кірыліцай. Няма ніякай прынцыповай розніцы, толькі трэба акуратна regexp'ы падправіць.
:::9. Я якраз маю сумневы наконт практычнай карысці такой апрацоўкі са слоўнікам. Менавіта што яна аб’ектыўна дае? Усё адно ўвесь тэкст патрэбна потым вычытваць ад пачатку да канца. І розніца, скажам, паміж дзвюма або чатырма памылкамі на старонцы зусім неістотная. Чалавек усё адно патраціць тыя ж самыя прыкладна 5 хвілін на вычытку, толькі рэдагаваць прыйдзецца дадатковыя 10-20 секунд. Ёсць і больш важныя рэчы. Для вычыткі істотным фактарам ёсць разбіўка на радкі, якая супадае з разбіўкай на радкі ў папяровай кнізе. Заўчаснае аб’яднанне радкоў робіць вычытку значна цяжэйшай, прынамсі для мяне. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 10:53, 26 лютага 2025 (+03)
::::1. Так, калі ёсьць слоўнік. Але «Прынца і жабрака» я распазнаваў яшчэ без падтрымкі, мог сам выправіць памылку чыста аўтаматычна.
::::9. Папярэдняя апрацоўка можа выдаць масавыя памылкі. У тым жа «Прынцы і жабраку» FR часта хібіў з распазнаваньнем літары А/а. Скажам, асобнае «А» разоў 7 было распазнанае як «Рі». Пошук-замена тут хутчэй за вычытку, нават не ў аўтаматычным рэжыме. [[Удзельнік:Gabix|Gabix]] ([[Размовы з удзельнікам:Gabix|размовы]]) 12:19, 26 лютага 2025 (+03)
:::::Але ж "пошук-замена" не адмяняе неабходнасці вычыткі. Гэта дадатковая аперацыя і дадатковы страчаны час. Яшчэ вам спатрэбілася прыблізна 2 хвіліны на старонку, каб перанесці тэкст са свайго кампутара на Вікікрыніцы. Гэта таксама мае кошт. І ёсць рызыка [https://be.wikisource.org/w/index.php?title=Старонка:Прынц_і_жабрак_(1928).pdf/71&diff=prev&oldid=251082 скапіяваць тэкст двойчы].
:::::Дарэчы, [https://be.wikisource.org/w/index.php?title=Старонка%3AСьлёзы_Тубі_(1930).pdf%2F22&diff=250657&oldid=250656 вось прыклад з Tesseract], там у тэксце было нешта сярэдняе паміж <code>т</code> і <code>г</code>. Tesseract вырашыў не рызыкаваць са спробамі здагадацца, а выдаў адразу абедзве літары: <code>у'''гт'''ырканую</code>. І мне гэта падабаецца, бо лепей мець відавочна некарэктнае слова (якое лёгка выправіць чалавек падчас вычыткі), чым памыліцца і падставіць арфаграфічна правільнае слова з іншым сэнсам (у якім чалавек можа не заўважыць праблемы). Такія паводзіны амаль што ідэальныя падчас вычыткі тэкстаў для Вікікрыніц. На маю думку, якасць Tesseract не з’яўляецца "вузкім месцам" у працэсе вычыткі.
:::::Калі ласка, паспрабуйце выкарыстаць Tesseract + [[Вікікрыніцы:Вікікрынізатар|Вікікрынізатар]] для аблічбоўкі некалькіх старонак і параўнайце эфектыўнасць са сваім цяперашнім працэсам. Яшчэ можаце дадаць радок <code>importScript('Удзельнік:Ssvb/Gadget-Syntax_highlighter.js');</code> у [https://be.wikisource.org/wiki/Special:MyPage/common.js свой common.js] для сінтаксічнай падсветкі, якая таксама значна дапамагае. Спадзяюся, што ў хуткім часе гэта можна будзе таксама ўключыць праз [[Адмысловае:Preferences#mw-prefsection-gadgets]]. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 05:22, 27 лютага 2025 (+03)
::::::Я не разумею, як той Вікікрынізатар запускаецца, ня бачу ніякай кнопкі.
::::::Што да Gadget-Syntax_highlighter.js, ня бачу, што ён дае ў параўнаньні з LanguageTool. [[Удзельнік:Gabix|Gabix]] ([[Размовы з удзельнікам:Gabix|размовы]]) 12:34, 27 лютага 2025 (+03)
:::::::Павінна з’явіцца вось такая іконка на панэлі інструментаў: [[File:Text-x-generic-apply.svg]]. Я таксама дадаў скрыншоты у [[Вікікрыніцы:Вікікрынізатар#Як_гэта_выглядае?]] Можа LanguageTool і робіць тое ж самае з y/ў, але мы маем магчымасць дадаць і іншыя адмысловыя правілы падсветкі. Усё гэта можа працаваць "з каробкі" ў Вікікрыніцах у браўзеры. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 12:52, 27 лютага 2025 (+03)
::::::::[[File:Вікікрынізатар4.png|thumb|right]]
::::::::Дадам, што менавіта для мяне самае галоўнае ва ўсім працэсе - гэта разбіўка на радкі, якая супадае з папяровай старонкай. Вельмі лёгка вычытваецца тэкст са скрыншота. І ў параўнанні з ім, вычытваць цяперашнюю [[Старонка:Амок_(1929).pdf/26]] ужо ''значна'' цяжэй, бо там разрывы радкоў ужо выдалены. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 13:02, 27 лютага 2025 (+03)
:::::::::@[[Удзельнік:Gabix|Gabix]]: Пытанне пра [[Старонка:У_палескай_глушы_(1928).pdf/25]] у кантэксце майго папярэдняга каментарыя пра разрывы радкоў. Я бачу, што вы спачатку дадалі тое, што выглядае як вынік аўтаматычнай апрацоўкі ("вд яго", "мёць", прычым такія памылкі робіць якраз Tesseract), а потым яго [https://be.wikisource.org/w/index.php?title=Старонка%3AУ_палескай_глушы_(1928).pdf%2F25&diff=251464&oldid=251463 вычыталі] за прыблізна 6 хвілін. Але ж вычытывалі вы тэкст з ужо выдаленымі разрывамі радкоў. Няўжо вам так болей зручна? Я не навязваю свой погляд, проста хачу зразумець прычыну. І чаму пасля вычыткі старонкі не памецілі яе жоўтым колерам як "вычытаную"? Гэта ж вынік 6 хвілін працы, якія прынамсі на адзін крок палепшылі якасць старонкі. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 11:19, 2 сакавіка 2025 (+03)
::::::::::Мне сапраўды зручней чытаць суцэльныя сказы/абзацы, а не разьбітыя на радкі. Дакладна тая старонка — спроба працаваць паводле Вашай парады (Tesseract → Вікікрынізатар). Вынік для мяне выглядаў ня надта добрым, у першаю чаргу праз асаблівасьці вынікаў праспазнаваньня Tesseract. Таму я і не пазначыў старонку як вычытаную. [[Удзельнік:Gabix|Gabix]] ([[Размовы з удзельнікам:Gabix|размовы]]) 18:23, 2 сакавіка 2025 (+03)
:::::::::::Чытаць адзін суцэльны абзац сапраўды зручней нават для мяне. Але калі супастаўляць кожны радок акна злева з кожным радком акна справа, то мне прасцей, калі гэтыя радкі пачынаюцца/заканчваюцца аднолькава. Інакш воку цяжка за штосьці зачапіцца, увесь час пераводзячы погляд з аднаго вакна на другое. Усе людзі розныя і маюць розныя індывідуальныя асаблівасці. Што пасуе аднаму, можа не пасаваць камусьці іншаму. Дзякую за цікавую дыскусію. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 10:49, 3 сакавіка 2025 (+03)
::::::::Дарэчы, што тычыцца іншых правілаў. Можна праз той жа самы гаджэт сінтаксічнай падсветкі нават асобна дадаць правілы падсветкі для не/ня, з/зь, без/безь/бяз/бязь у гэтай секцыі каментарыяў, калі выбрана тарашкевіца ў якасці мовы інтэрфейсу. Але не ўжываць гэтыя дадатковыя правілы для прасторы старонак. Можа гэта зацікавіць @[[Удзельнік:Taravyvan Adijene|Taravyvan Adijene]]? --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 13:21, 27 лютага 2025 (+03)
::::::: Ужо ня трэба падключаць гэтыя скрыпты ў свой файл common.js; гэтыя інструмэнты можна проста ўключыць у [[Адмысловае:Preferences#mw-prefsection-gadgets|наладах]]. --[[Удзельнік:Taravyvan Adijene|Taravyvan Adijene]] ([[Размовы з удзельнікам:Taravyvan Adijene|размовы]]) 16:55, 27 лютага 2025 (+03)
::::::::Ага, дзякуй за паведамленьне! [[Удзельнік:Gabix|Gabix]] ([[Размовы з удзельнікам:Gabix|размовы]]) 10:31, 3 сакавіка 2025 (+03)
:::::::::Дарэчы, я [https://be.wikisource.org/w/index.php?title=%D0%A3%D0%B4%D0%B7%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%96%D0%BA:Ssvb/Gadget-Syntax_highlighter.js&diff=prev&oldid=251403 дадаў] падтрымку лацінкі ў сваю копію гаджэта сінтаксічнай падсветкі.
:::::::::І зараз працую над варыянтам для дэталёвай праверкі правапісу паводле БКП-2005: [[w:be-tarask:Удзельнік:Ssvb/Gadget-SyntaxHighlighterBKP2005]]. Але гэта ўжо больш пасуе Вікіпедыі, а не Вікікрыніцам. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 10:59, 3 сакавіка 2025 (+03)
::::::::::{{Зроблена}}. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 04:50, 4 сакавіка 2025 (+03)
== Universal Code of Conduct annual review: proposed changes are available for comment ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
My apologies for writing in English.
{{Int:Please-translate}}.
I am writing to you to let you know that [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review/Proposed_Changes|proposed changes]] to the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal_Code_of_Conduct/Enforcement_guidelines|Universal Code of Conduct (UCoC) Enforcement Guidelines]] and [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) Charter]] are open for review. '''[[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review/Proposed_Changes|You can provide feedback on suggested changes]]''' through the [[d:Q614092|end of day]] on Tuesday, 18 March 2025. This is the second step in the annual review process, the final step will be community voting on the proposed changes.
[[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review|Read more information and find relevant links about the process on the UCoC annual review page on Meta]].
The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter|you may review the U4C Charter]].
Please share this information with other members in your community wherever else might be appropriate.
-- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] 21:51, 7 сакавіка 2025 (+03)
</div>
<!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=28307738 -->
== Breaking changes in the latest version ==
Just wanted to give y'all a heads up to that to fix [[phab:T383924|T383924]] (which is causing production errors) we will ship [https://gerrit.wikimedia.org/r/c/mediawiki/extensions/ProofreadPage/+/1128353 potentially breaking fixes] to one of your Lua templates. [[Удзельнік:Sohom Datta|Sohom Datta]] ([[Размовы з удзельнікам:Sohom Datta|размовы]]) 21:12, 17 сакавіка 2025 (+03)
:That surprisingly did not break anything (and now) [[Старонка:Вялікія_чаканні_(1940).pdf/90]] can be properly deleted. [[Удзельнік:Sohom Datta|Sohom Datta]] ([[Размовы з удзельнікам:Sohom Datta|размовы]]) 23:45, 17 сакавіка 2025 (+03)
== Статус старонак ("Не правераная" / "Вычытаная" / "Правераная") ==
Было б добра мець агульнае паразуменьне наконт статусу старонак. Мяне засмучае, калі некаторыя людзі старанна ствараюць старонкі вельмі высокай якасьці без аніводнай памылкі, але чамусьці пазначаюць іх першапачатковы статус "чырвоным". У той жа час мяне таксама засмучае, калі няякасную старонку робяць "жоўтай" або "зялёнай" бяз добрай на тое прычыны.
Асабіста маё разуменьне статусу старонкі:
* "Чырвоная" - гэта OCR зь мінімальным рэдагаваньнем таго, што адразу кідаецца ў вока. Можа мець шматлікія памылкі. Амаль на кожнай старонцы ёсьць нейкія праблемы.
* "Жоўтая" - вычытаная ад пачатку да канца прынамсі адзін раз адным чалавекам. У ''большасьці выпадкаў'' там няма аніводнай памылкі, але на некаторых рэдкіх старонках адна-дзьве памылкі ўсё ж такі могуць застацца незаўважанымі.
* "Зялёная" - вычытаная ад пачатку да канца прынамсі два разы двума рознымі людзьмі. У ''пераважнай большасьці выпадкаў'' там няма аніводнай памылкі, але ўсё ж дзесьці на адной-дзьвюх старонках ва ўсёй кнізе можа выпадкова застацца якаясь памылка.
Таксама акрамя дакладнасьці перадачы самога тэксту, ёсьць яшчэ характарыстыкі тэхнічнага пляну: водступы, шаблёны, выявы і інш. Старонка ня можа быць "зялёнай", пакуль усё гэта ня выпраўлена. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 07:23, 1 красавіка 2025 (+03)
:Напрыклад, у [[Індэкс:Сын_вады_(1928).pdf]] я адразу пазначаў сьвежа-адсканаваныя старонкі як "вычытаныя", бо я вычытваў тэкст ад пачатку да канца. З майго пункту гледжаньня, "жоўты" статус азначае, што на сотню старонак кнігі можна чакаць дзесьці 10-20 памылак і гэта цалкам дапушчальна. Бо на выпадкова выбранай старонцы зь вялікай верагоднасьцю памылак няма.
:Калі хтосьці іншы зараз дадаткова праверыць тэкст "Сына вады" і пазначыць яго "зялёным", то ва ўсёй кнізе можа застануцца 1-2 памылкі. І гэта таксама дапушчальна, бо немагчыма гарантаваць іх адсутнасьць. Гэтыя астатнія памылкі ўжо зь цягам часу потым знойдуць і выправяць чытачы. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 07:54, 1 красавіка 2025 (+03)
::Адкажу тут, хоць пытаньне тычылася маёй „вычыткі“ старонкі [https://be.wikisource.org/w/index.php?diff=253466 Бѣлорусскіе народные разсказы (1908).pdf/48].
::Гэта старая гісторыя, якая сягае ў тыя даўнія часы, калі ў праекце былі іншыя адміністратары, і яны навучылі мяне, што „чырвоная“ старонка — гэта такі рэдкі выпадак, які толькі запавольвае прагрэс старонкі, і ім можна карыстацца хіба тады, калі старонка, прыкладам, распазнаная не да канца. З тае пары, сапраўды, шмат вады сплыло, і патрабаваньні да статусаў хіба падвысіліся. Магчыма, цяпер майму разуменьню „чырвонай“ больш адпавядае статус „праблематычная“.
::Вяртаючыся да [[Старонка:Бѣлорусскіе народные разсказы (1908).pdf/48]], дык тыя памылкі я не заўважыў і памяняў статус на „жоўты“. Але ж пасьля гэтага прынамсі яшчэ адзін чалавек можа вычытаць старонку і ў выніку іх выправіць перад падвышэньнем статусу. Надалей буду больш уважліва ставіцца да вычыткі. [[Удзельнік:Taravyvan Adijene|Taravyvan Adijene]] ([[Размовы з удзельнікам:Taravyvan Adijene|размовы]]) 10:39, 1 красавіка 2025 (+03)
:Праблема статусаў, што гэта залежыць збольшага ад уважлівасці карыстальніка і ягонай пэўнасці ў зробленай працы. Напрыклад, я часта пакідаю памылкі пасля сябе, хаця стараюся ўважліва праглядаць тэкст. Таму я на ўсялякі выпадак заўсёды пакідаю чырвоны статус, пагатоў ён яшчэ і аўтаматычна выстаўляецца. [[Удзельнік:Gleb Leo|Gleb Leo]] ([[Размовы з удзельнікам:Gleb Leo|размовы]]) 09:00, 4 красавіка 2025 (+03)
::Памылкі ёсьць усюды, нават на "зялёных" старонках. Гарантаваць іх абсалютную адсутнасьць немагчыма нідзе, ніводная самая дасканалая арганізацыя працэсу ня здольна гэта забясьпечыць. Пытаньне толькі тычыцца прыблізна чаканай колькасьці памылак. І вось тут трэба знайсьці паразуменьне. Калі памылкі застаюцца прыкладна на кожнай трэцяй старонцы, але пры гэтым дзьве з трох старонак праблем ня маюць, то, на маю думку, такая якасьць ужо адпавядае "жоўтаму" статусу. Потым перад павышэньнем статусу да "зялёнага", старонку вычытае яшчэ адзін чалавек, і колькасьць памылак значна зьменшыцца. Ізноў жа, "зялёны" статус не гарантуе адсутнасьці памылак, таму баяцца выстаўляць яго таксама ня варта. На "зялёных" старонках з памылкамі, гэтыя астатнія памылкі знойдуць і выправяць уважлівыя чытачы. --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 11:32, 4 красавіка 2025 (+03)
Вось [[Старонка:Uładzimier Chadyka - Suniсy (1926).pdf/5|такія старонкі]], дзе няма выявы — што зь імі робім? Вычытваем? Альбо нельга іх паляпшаць, пакуль ня будзе выявы? --[[Удзельнік:Taravyvan Adijene|Taravyvan Adijene]] ([[Размовы з удзельнікам:Taravyvan Adijene|размовы]]) 13:47, 4 красавіка 2025 (+03)
:Яшчэ прыклад. Праверыў старонку [[Старонка:Апошні з магікан.pdf/7]]. Выяву трэба дадаваць? [[Удзельнік:Taravyvan Adijene|Taravyvan Adijene]] ([[Размовы з удзельнікам:Taravyvan Adijene|размовы]]) 17:18, 8 красавіка 2025 (+03)
== Final proposed modifications to the Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines and U4C Charter now posted ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
The proposed modifications to the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal_Code_of_Conduct/Enforcement_guidelines|Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines]] and the U4C Charter [[m:Universal_Code_of_Conduct/Annual_review/2025/Proposed_Changes|are now on Meta-wiki for community notice]] in advance of the voting period. This final draft was developed from the previous two rounds of community review. Community members will be able to vote on these modifications starting on 17 April 2025. The vote will close on 1 May 2025, and results will be announced no later than 12 May 2025. The U4C election period, starting with a call for candidates, will open immediately following the announcement of the review results. More information will be posted on [[m:Special:MyLanguage//Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election|the wiki page for the election]] soon.
Please be advised that this process will require more messages to be sent here over the next two months.
The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, you may [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter|review the U4C Charter]].
Please share this message with members of your community so they can participate as well.
-- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 05:05, 4 красавіка 2025 (+03)
</div>
<!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=28469465 -->
== Нумарацыя і назвы твораў ==
У некаторых часопісах і зборніках («[[Полымя (часопіс)|Полымя]]» «[[Запісы Беларускага Навуковага Таварыства (1938)|Запісы Беларускага Навуковага Таварыства]]») творы нумаруюцца. Такім чынам, тэарэтычна можна падаваць у назве «артыкула» не загаловак твора, а парадкавы нумар. Як мне падаецца, гэтую рэч варта ўнармаваць, ці называць старонкі паводле назваў твораў або нумароў, каб не было непатрэбнай варыятыўнасці.
Вартасць называння паводле нумароў перадусім у тым, што загаловак не выглядае грувастка, але ў прасторы катэгорыяў твор будзе выглядаць безаблічна і незразумела (параўнайма «Запісы Беларускага Навуковага Таварыства (1938)/1» і «Запісы Беларускага Навуковага Таварыства (1938)/Падзел гісторыі Беларусі на пэрыёды»). У сваю чаргу, калі кіравацца назвамі творамі, можа адбыцца нагрувашчванне. Назвы старонак да таго ж маюць абмежаванне ў сімвалах, то бок, калі загаловак твора вельмі доўгі, яго хоцькі-няхоцькі трэба будзе скарачаць, адкідаючы сэнсава нязначныя элементы (напрыклад, не «Шляхціч Завальня, або Беларусь у фантастычных апавяданнях», а «Шляхціч Завальня»).
Я асабіста схільны больш да называння падстаронак згодна з загалоўкамі твораў. А што думае супольнасць? [[Удзельнік:Gleb Leo|Gleb Leo]] ([[Размовы з удзельнікам:Gleb Leo|размовы]]) 00:24, 10 красавіка 2025 (+03)
== Vote now on the revised UCoC Enforcement Guidelines and U4C Charter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
The voting period for the revisions to the Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines ("UCoC EG") and the UCoC's Coordinating Committee Charter is open now through the end of 1 May (UTC) ([https://zonestamp.toolforge.org/1746162000 find in your time zone]). [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review/2025/Voter_information|Read the information on how to participate and read over the proposal before voting]] on the UCoC page on Meta-wiki.
The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review of the EG and Charter was planned and implemented by the U4C. Further information will be provided in the coming months about the review of the UCoC itself. For more information and the responsibilities of the U4C, you may [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter|review the U4C Charter]].
Please share this message with members of your community so they can participate as well.
In cooperation with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 03:35, 17 красавіка 2025 (+03)
</div>
<!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=28469465 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Vote on proposed modifications to the UCoC Enforcement Guidelines and U4C Charter</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="announcement-content" />
The voting period for the revisions to the Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines and U4C Charter closes on 1 May 2025 at 23:59 UTC ([https://zonestamp.toolforge.org/1746162000 find in your time zone]). [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2025/Voter information|Read the information on how to participate and read over the proposal before voting]] on the UCoC page on Meta-wiki.
The [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, you may [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|review the U4C Charter]].
Please share this message with members of your community in your language, as appropriate, so they can participate as well.
In cooperation with the U4C -- <section end="announcement-content" />
</div>
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 06:41, 29 красавіка 2025 (+03)</div>
<!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=28618011 -->
== Аб'яўлены конкурс кандыдатаў у Каардынацыйны камітэт па Універсальным кодэксе паводзін (ККУКП) ==
<section begin="announcement-content" />
Вынікі галасавання па кіраўніцтве па выкананні універсальнага кодэкса паводзін і Статуту Каардынацыйнага камітэта па Універсальным Кодэксе паводзін (ККУКП) [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2025#Results|даступна на Meta-wiki]].
Цяпер вы можаце [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025/Candidates|падаць заяўку на працу ў ККУКП]] да 29 мая 2025 года ў 12:00 па Грынвічы. Інфармацыя аб [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025|прымальнасці, працэсе і тэрмінах знаходзіцца на Мета-вікі]]. Галасаванне па кандыдатурах пачнецца 1 чэрвеня 2025 года і працягнецца два тыдні, завяршыўшыся 15 чэрвеня 2025 года ў 12:00 па Грынвічы.
Калі ў вас ёсць якія-небудзь пытанні, вы можаце задаць іх на [[m:Talk:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025|старонка абмеркавання выбараў]]. -- у супрацоўніцтве з ККУКП, </div><section end="announcement-content" />
<bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|размовы]])</bdi> 01:07, 16 мая 2025 (+03)
<!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=28618011 -->
== RfC ongoing regarding Abstract Wikipedia (and your project) ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
''(Apologies for posting in English, if this is not your first language)''
Hello all! We opened a discussion on Meta about a very delicate issue for the development of [[:m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia|Abstract Wikipedia]]: where to store the abstract content that will be developed through functions from Wikifunctions and data from Wikidata. Since some of the hypothesis involve your project, we wanted to hear your thoughts too.
We want to make the decision process clear: we do not yet know which option we want to use, which is why we are consulting here. We will take the arguments from the Wikimedia communities into account, and we want to consult with the different communities and hear arguments that will help us with the decision. The decision will be made and communicated after the consultation period by the Foundation.
You can read the various hypothesis and have your say at [[:m:Abstract Wikipedia/Location of Abstract Content|Abstract Wikipedia/Location of Abstract Content]]. Thank you in advance! -- [[User:Sannita (WMF)|Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 18:27, 22 мая 2025 (+03)
</div>
<!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&oldid=28768453 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Wikimedia Foundation Board of Trustees 2025 Selection & Call for Questions</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="announcement-content" />
:''[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Selection announcement|{{int:interlanguage-link-mul}}]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Selection announcement}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]''
Dear all,
This year, the term of 2 (two) Community- and Affiliate-selected Trustees on the Wikimedia Foundation Board of Trustees will come to an end [1]. The Board invites the whole movement to participate in this year’s selection process and vote to fill those seats.
The Elections Committee will oversee this process with support from Foundation staff [2]. The Governance Committee, composed of trustees who are not candidates in the 2025 community-and-affiliate-selected trustee selection process (Raju Narisetti, Shani Evenstein Sigalov, Lorenzo Losa, Kathy Collins, Victoria Doronina and Esra’a Al Shafei) [3], is tasked with providing Board oversight for the 2025 trustee selection process and for keeping the Board informed. More details on the roles of the Elections Committee, Board, and staff are here [4].
Here are the key planned dates:
* May 22 – June 5: Announcement (this communication) and call for questions period [6]
* June 17 – July 1, 2025: Call for candidates
* July 2025: If needed, affiliates vote to shortlist candidates if more than 10 apply [5]
* August 2025: Campaign period
* August – September 2025: Two-week community voting period
* October – November 2025: Background check of selected candidates
* Board’s Meeting in December 2025: New trustees seated
Learn more about the 2025 selection process - including the detailed timeline, the candidacy process, the campaign rules, and the voter eligibility criteria - on this Meta-wiki page [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025|[link]]].
'''Call for Questions'''
In each selection process, the community has the opportunity to submit questions for the Board of Trustees candidates to answer. The Election Committee selects questions from the list developed by the community for the candidates to answer. Candidates must answer all the required questions in the application in order to be eligible; otherwise their application will be disqualified. This year, the Election Committee will select 5 questions for the candidates to answer. The selected questions may be a combination of what’s been submitted from the community, if they’re alike or related. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Questions_for_candidates|[link]]]
'''Election Volunteers'''
Another way to be involved with the 2025 selection process is to be an Election Volunteer. Election Volunteers are a bridge between the Elections Committee and their respective community. They help ensure their community is represented and mobilize them to vote. Learn more about the program and how to join on this Meta-wiki page [[m:Wikimedia_Foundation_elections/2025/Election_volunteers|[link].]]
Thank you!
[1] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections/2022/Results
[2] https://foundation.wikimedia.org/wiki/Committee:Elections_Committee_Charter
[3] https://foundation.wikimedia.org/wiki/Resolution:Committee_Membership,_December_2024
[4] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections_committee/Roles
[5] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections/2025/FAQ
[6] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Questions_for_candidates
Best regards,
Victoria Doronina
Board Liaison to the Elections Committee
Governance Committee<section end="announcement-content" />
</div>
[[Удзельнік:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Размовы з удзельнікам:MediaWiki message delivery|размовы]]) 06:08, 28 мая 2025 (+03)
<!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=28618011 -->
== Vote now in the 2025 U4C Election ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
Apologies for writing in English.
{{Int:Please-translate}}
Eligible voters are asked to participate in the 2025 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2025|2025 Election information page]]. The vote closes on 17 June 2025 at [https://zonestamp.toolforge.org/1750161600 12:00 UTC].
Please vote if your account is eligible. Results will be available by 1 July 2025. -- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 02:01, 14 чэрвеня 2025 (+03) </div>
<!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=28848819 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Wikimedia Foundation Board of Trustees 2025 - Call for Candidates</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="announcement-content" />
:''<div class="plainlinks">[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Call for candidates|{{int:interlanguage-link-mul}}]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Call for candidates}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]</div>
Hello all,
The [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025|call for candidates for the 2025 Wikimedia Foundation Board of Trustees selection is now open]] from June 17, 2025 – July 2, 2025 at 11:59 UTC [1]. The Board of Trustees oversees the Wikimedia Foundation's work, and each Trustee serves a three-year term [2]. This is a volunteer position.
This year, the Wikimedia community will vote in late August through September 2025 to fill two (2) seats on the Foundation Board. Could you – or someone you know – be a good fit to join the Wikimedia Foundation's Board of Trustees? [3]
Learn more about what it takes to stand for these leadership positions and how to submit your candidacy on [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Candidate application|this Meta-wiki page]] or encourage someone else to run in this year's election.
Best regards,
Abhishek Suryawanshi<br />
Chair of the Elections Committee
On behalf of the Elections Committee and Governance Committee
[1] https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Call_for_candidates
[2] https://foundation.wikimedia.org/wiki/Legal:Bylaws#(B)_Term.
[3] https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Resources_for_candidates<section end="announcement-content" />
</div>
[[Удзельнік:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Размовы з удзельнікам:MediaWiki message delivery|размовы]]) 20:44, 17 чэрвеня 2025 (+03)
<!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=28866958 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Sister Projects Task Force reviews Wikispore and Wikinews</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="message"/>
Dear Wikimedia Community,
The [[m:Wikimedia Foundation Community Affairs Committee|Community Affairs Committee (CAC)]] of the Wikimedia Foundation Board of Trustees assigned [[m:Wikimedia Foundation Community Affairs Committee/Sister Projects Task Force|the Sister Projects Task Force (SPTF)]] to update and implement a procedure for assessing the lifecycle of Sister Projects – wiki [[m:Wikimedia projects|projects supported by Wikimedia Foundation (WMF)]].
A vision of relevant, accessible, and impactful free knowledge has always guided the Wikimedia Movement. As the ecosystem of Wikimedia projects continues to evolve, it is crucial that we periodically review existing projects to ensure they still align with our goals and community capacity.
Despite their noble intent, some projects may no longer effectively serve their original purpose. '''Reviewing such projects is not about giving up – it's about responsible stewardship of shared resources'''. Volunteer time, staff support, infrastructure, and community attention are finite, and the non-technical costs tend to grow significantly as our ecosystem has entered a different age of the internet than the one we were founded in. Supporting inactive projects or projects that didn't meet our ambitions can unintentionally divert these resources from areas with more potential impact.
Moreover, maintaining projects that no longer reflect the quality and reliability of the Wikimedia name stands for, involves a reputational risk. An abandoned or less reliable project affects trust in the Wikimedia movement.
Lastly, '''failing to sunset or reimagine projects that are no longer working can make it much harder to start new ones'''. When the community feels bound to every past decision – no matter how outdated – we risk stagnation. A healthy ecosystem must allow for evolution, adaptation, and, when necessary, letting go. If we create the expectation that every project must exist indefinitely, we limit our ability to experiment and innovate.
Because of this, SPTF reviewed two requests concerning the lifecycle of the Sister Projects to work through and demonstrate the review process. We chose Wikispore as a case study for a possible new Sister Project opening and Wikinews as a case study for a review of an existing project. Preliminary findings were discussed with the CAC, and a community consultation on both proposals was recommended.
=== Wikispore ===
The [[m:Wikispore|application to consider Wikispore]] was submitted in 2019. SPTF decided to review this request in more depth because rather than being concentrated on a specific topic, as most of the proposals for the new Sister Projects are, Wikispore has the potential to nurture multiple start-up Sister Projects.
After careful consideration, the SPTF has decided '''not to recommend''' Wikispore as a Wikimedia Sister Project. Considering the current activity level, the current arrangement allows '''better flexibility''' and experimentation while WMF provides core infrastructural support.
We acknowledge the initiative's potential and seek community input on what would constitute a sufficient level of activity and engagement to reconsider its status in the future.
As part of the process, we shared the decision with the Wikispore community and invited one of its leaders, Pharos, to an SPTF meeting.
Currently, we especially invite feedback on measurable criteria indicating the project's readiness, such as contributor numbers, content volume, and sustained community support. This would clarify the criteria sufficient for opening a new Sister Project, including possible future Wikispore re-application. However, the numbers will always be a guide because any number can be gamed.
=== Wikinews ===
We chose to review Wikinews among existing Sister Projects because it is the one for which we have observed the highest level of concern in multiple ways.
Since the SPTF was convened in 2023, its members have asked for the community's opinions during conferences and community calls about Sister Projects that did not fulfil their promise in the Wikimedia movement.[https://commons.wikimedia.org/wiki/File:WCNA_2024._Sister_Projects_-_opening%3F_closing%3F_merging%3F_splitting%3F.pdf <nowiki>[1]</nowiki>][https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_Community_Affairs_Committee/Sister_Projects_Task_Force#Wikimania_2023_session_%22Sister_Projects:_past,_present_and_the_glorious_future%22 <nowiki>[2]</nowiki>][https://meta.wikimedia.org/wiki/WikiConvention_francophone/2024/Programme/Quelle_proc%C3%A9dure_pour_ouvrir_ou_fermer_un_projet_%3F <nowiki>[3]</nowiki>] Wikinews was the leading candidate for an evaluation because people from multiple language communities proposed it. Additionally, by most measures, it is the least active Sister Project, with the greatest drop in activity over the years.
While the Language Committee routinely opens and closes language versions of the Sister Projects in small languages, there has never been a valid proposal to close Wikipedia in major languages or any project in English. This is not true for Wikinews, where there was a proposal to close English Wikinews, which gained some traction but did not result in any action[https://meta.wikimedia.org/wiki/Proposals_for_closing_projects/Closure_of_English_Wikinews <nowiki>[4]</nowiki>][https://meta.wikimedia.org/wiki/WikiConvention_francophone/2024/Programme/Quelle_proc%C3%A9dure_pour_ouvrir_ou_fermer_un_projet_%3F <nowiki>[5]</nowiki>, see section 5] as well as a draft proposal to close all languages of Wikinews[https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Proposals_for_closing_projects/Archive_2#Close_Wikinews_completely,_all_languages? <nowiki>[6]</nowiki>].
[[:c:File:Sister Projects Taskforce Wikinews review 2024.pdf|Initial metrics]] compiled by WMF staff also support the community's concerns about Wikinews.
Based on this report, SPTF recommends a community reevaluation of Wikinews. We conclude that its current structure and activity levels are the lowest among the existing sister projects. SPTF also recommends pausing the opening of new language editions while the consultation runs.
SPTF brings this analysis to a discussion and welcomes discussions of alternative outcomes, including potential restructuring efforts or integration with other Wikimedia initiatives.
'''Options''' mentioned so far (which might be applied to just low-activity languages or all languages) include but are not limited to:
*Restructure how Wikinews works and is linked to other current events efforts on the projects,
*Merge the content of Wikinews into the relevant language Wikipedias, possibly in a new namespace,
*Merge content into compatibly licensed external projects,
*Archive Wikinews projects.
Your insights and perspectives are invaluable in shaping the future of these projects. We encourage all interested community members to share their thoughts on the relevant discussion pages or through other designated feedback channels.
=== Feedback and next steps ===
We'd be grateful if you want to take part in a conversation on the future of these projects and the review process. We are setting up two different project pages: [[m:Public consultation about Wikispore|Public consultation about Wikispore]] and [[m:Public consultation about Wikinews|Public consultation about Wikinews]]. Please participate between 27 June 2025 and 27 July 2025, after which we will summarize the discussion to move forward. You can write in your own language.
I will also host a community conversation 16th July Wednesday 11.00 UTC and 17th July Thursday 17.00 UTC (call links to follow shortly) and will be around at Wikimania for more discussions.
<section end="message"/>
</div>
-- [[User:Victoria|Victoria]] on behalf of the Sister Project Task Force, 23:57, 27 чэрвеня 2025 (+03)
<!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Sister_project_MassMassage_on_behalf_of_Victoria/Target_list&oldid=28911188 -->
== <span lang="en" dir="ltr"> Upcoming Deployment of the CampaignEvents Extension</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="message"/>
Hello everyone,
''(Apologies for posting in English if English is not your first language. Please help translate to your language.)''
The Campaigns Product Team is planning a global deployment of the '''[[:mw:Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents extension]]''' to all Wikisource, including this Wikisource, during the '''week of August 25th'''.
This extension is designed to help organizers plan and manage events, WikiProjects, and other on-wiki collaborations - and to make these efforts more discoverable.
The three main features of this extension are:
* '''[[:m:Event_Center/Registration|Event Registration]]''': A simple way to sign up for events on the wiki.
* '''[[:m:CampaignEvents/Collaboration_list|Collaboration List]]''': A global list of events and a local list of WikiProjects, accessible at '''[[:m:Special:AllEvents|Special:AllEvents]]'''.
* '''[[:m:Campaigns/Foundation_Product_Team/Invitation_list|Invitation Lists]]''': A tool to help organizers find editors who might want to join, based on their past contributions.
'''Note''': The extension comes with a new user right called '''"Event Organizer"''', which will be managed by administrators on this Wikisource. Organizer tools like Event Registration and Invitation Lists will only work if someone is granted this right. The Collaboration List is available to everyone immediately after deployment.
The extension is already live on several wikis, including '''all Wikipedia, Meta, Wikidata''', and more ( [[m:CampaignEvents/Deployment_status#Current_Deployment_Status_for_CampaignEvents_extension| See the full deployment list]])
If you have any questions, concerns, or feedback, please feel free to share them on the [[m:Talk:CampaignEvents| extension talkpage]]. We’d love to hear from you before the rollout.
Thank you! <section end="message"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:Udehb-WMF|Udehb-WMF]] ([[User talk:Udehb-WMF|размовы]]) 18:40, 31 ліпеня 2025 (+03)</bdi>
<!-- Message sent by User:Udehb-WMF@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Udehb-WMF/sandbox/MM_target_Wikisource&oldid=29066664 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Temporary accounts will be rolled out soon</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="body"/>
Hello, we are the Wikimedia Foundation [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity|Product Safety and Integrity]] team. We would like to announce that '''we plan to enable [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|temporary accounts]] for this wiki in the week of September 1'''.
Temporary accounts are successfully live on 30 wikis, including many large ones like German, Japanese, and French. The change they bring is especially relevant to logged-out editors, who this feature is designed to protect. But it is also relevant to community members like mentors, patrollers, and admins – anyone who reverts edits, blocks users, or otherwise interacts with logged-out editors as part of keeping the wikis safe and accurate.
'''Why we are building temporary accounts'''
Our wikis should be safer to edit by default for logged-out editors. Temporary accounts allow people to continue editing the wikis without creating an account, while avoiding publicly tying their edits to their IP address. We believe this is in the best interest of our logged-out editors, who make valuable contributions to the wikis and who may later create accounts and grow our community of editors, admins, and other roles. Even though the wikis do warn logged-out editors that their IP address will be associated with their edit, many people may not understand what an IP address is, or that it could be used to connect them to other information about them in ways they might not expect.
Additionally, our moderation software and tools rely too heavily on network origin (IP addresses) to identify users and patterns of activity, especially as IP addresses themselves are becoming less stable as identifiers. Temporary accounts allow for more precise interactions with logged-out editors, including more precise blocks, and can help limit how often we unintentionally end up blocking good-faith users who use the same IP addresses as bad-faith users.
'''How temporary accounts work'''
[[File:Temporary account banner and empty talk page.png|thumb]]
Any time a logged-out user publishes an edit on this wiki, a cookie will be set in this user's browser, and a temporary account tied with this cookie will be automatically created. This account's name will follow the pattern: <code dir=ltr>~2025-12345-67</code> (a tilde, current year, a number). On pages like Recent Changes or page history, this name will be displayed. The cookie will expire 90 days after its creation. As long as it exists, all edits made from this device will be attributed to this temporary account. It will be the same account even if the IP address changes, unless the user clears their cookies or uses a different device or web browser. A record of the IP address used at the time of each edit will be stored for 90 days after the edit. However, only some logged-in users will be able to see it.
'''What does this mean for different groups of users?'''
'''For logged-out editors'''
* This increases privacy: currently, if you do not use a registered account to edit, then everybody can see the IP address for the edits you made, even after 90 days. That will no longer be possible on this wiki.
* If you use a temporary account to edit from different locations in the last 90 days (for example at home and at a coffee shop), the edit history and the IP addresses for all those locations will now be recorded together, for the same temporary account. Users who [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Access_to_temporary_account_IP_addresses|meet the relevant requirements]] will be able to view this data. If this creates any personal security concerns for you, please contact talktohumanrights at wikimedia.org for advice.
'''For community members interacting with logged-out editors'''
* A temporary account is uniquely linked to a device. In comparison, an IP address can be shared with different devices and people (for example, different people at school or at work might have the same IP address).
* Compared to the current situation, it will be safer to assume that a temporary user's talk page belongs to only one person, and messages left there will be read by them. As you can see in the screenshot, temporary account users will receive notifications. It will also be possible to thank them for their edits, ping them in discussions, and invite them to get more involved in the community.
'''For users who use IP address data to moderate and maintain the wiki'''
* '''For patrollers''' who track persistent abusers, investigate violations of policies, etc.: Users who [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Access_to_temporary_account_IP_addresses|meet the requirements]] will be able to reveal temporary users' IP addresses and all contributions made by temporary accounts from a specific IP address or range ([[Special:IPContributions]]). They will also have access to useful information about the IP addresses thanks to the [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/IP Info|IP Info]] feature. Many other pieces of software have been built or adjusted to work with temporary accounts, including AbuseFilter, global blocks, Global User Contributions, and more. (For information for volunteer developers on how to update the code of your tools – see the last part of the message.)
* '''For admins blocking logged-out editors''':
** It will be possible to block many abusers by just blocking their temporary accounts. A blocked person won't be able to create new temporary accounts quickly if the admin selects the [[mw:Special:MyLanguage/Autoblock|autoblock]] option.
** It will still be possible to block an IP address or IP range.
* Temporary accounts will not be retroactively applied to contributions made before the deployment. On Special:Contributions, you will be able to see existing IP user contributions, but not new contributions made by temporary accounts on that IP address. Instead, you should use Special:IPContributions for this.
'''Our requests for you, and next steps'''
* If you know of any tools, bots, gadgets etc. using data about IP addresses or being available for logged-out users, you may want to test if they work on [[testwiki:Main_Page|testwiki]] or [[test2wiki:Main_Page|test2wiki]]. If you are a volunteer developer, [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/For developers|read our documentation for developers]], and in particular, the section on [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/For developers#How should I update my code?|how your code might need to be updated]].
* If you want to test the temporary account experience, for example just to check what it feels like, go to testwiki or test2wiki and edit without logging in.
* Tell us if you know of any difficulties that need to be addressed. We will try to help, and if we are not able, we will consider the available options.
* Look at our [[m:Meta:Babel#Temporary_Accounts:_access_to_IP_addresses_and_next_steps|previous message]] about requirements for users without extended rights who may need access to IP addresses.
To learn more about the project, check out [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/FAQ|our FAQ]] – you will find many useful answers there. You may also [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/Updates|look at the updates]] (we have just posted one) and [[mw:Newsletter:Product Safety and Integrity|subscribe to our new newsletter]]. If you'd like to talk to me (Szymon) off-wiki, you will find me on Discord and Telegram. Thank you!<section end="body" />
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[m:user:NKohli (WMF)|NKohli (WMF)]], [[m:user:SGrabarczuk (WMF)|SGrabarczuk (WMF)]]</bdi> 00:36, 27 жніўня 2025 (+03)
<!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Quiddity_(WMF)/sandbox6&oldid=29181713 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Have your say: vote for the 2025 Board of Trustees</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="announcement-content" />
Hello all,
The voting period for the [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025|2025 Board of Trustees election]] is now open. Candidates are running for two (2) seats on the Board.
To check your voter eligibility, please visit the [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Voter eligibility guidelines|voter eligibility page]].
Learn more about them by [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Candidates|reading their application statements and watch their candidacy videos]].
When you are ready, go to the [[m:Special:SecurePoll/vote/405|SecurePoll voting page to vote]].
'''The vote is open from October 8 at 00:00 UTC to October 22 at 23:59 UTC.'''
Best regards,
Abhishek Suryawanshi<br />Chair, Elections Committee<section end="announcement-content" />
</div>
[[Удзельнік:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Размовы з удзельнікам:MediaWiki message delivery|размовы]]) 07:49, 9 кастрычніка 2025 (+03)
<!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=29360896 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Help us decide the name of the new Abstract Wikipedia project</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="function1"/>
{{int:Hello}}. Please help pick a name for the new Abstract Wikipedia wiki project. This project will be a wiki that will enable users to combine functions from [[:f:|Wikifunctions]] and data from Wikidata in order to generate natural language sentences in any supported languages. These sentences can then be used by any Wikipedia (or elsewhere).
There will be two rounds of voting, each followed by legal review of candidates, with votes beginning on 20 October and 17 November 2025. Our goal is to have a final project name selected on mid-December 2025. If you would like to participate, then '''[[m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|please learn more and vote now]]''' at meta-wiki.
{{Int:Feedback-thanks-title}}
<section end="function1"/>
</div>
-- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 14:43, 20 кастрычніка 2025 (+03)
<!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=29432175 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Seeking volunteers to join several of the movement’s committees</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="announcement-content" />
Each year, typically from October through December, several of the movement’s committees seek new volunteers.
Read more about the committees on their Meta-wiki pages:
* [[m:Special:MyLanguage/Affiliations Committee|Affiliations Committee (AffCom)]]
* [[m:Special:MyLanguage/Ombuds commission|Ombuds commission (OC)]]
* [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Legal/Community Resilience and Sustainability/Trust and Safety/Case Review Committee|Case Review Committee (CRC)]]
Applications for the committees open on October 30, 2025. Applications for the Affiliations Committee, Ombuds commission and the Case Review Committee close on December 11, 2025. Learn how to apply by [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Legal/Committee appointments|visiting the appointment page on Meta-wiki]]. Post to the talk page or email cst[[File:At sign.svg|16x16px|link=|(_AT_)]]wikimedia.org with any questions you may have.
For the Committee Support team,
<section end="announcement-content" />
</div>
-[[m:User:MKaur (WMF)| MKaur (WMF)]] 17:13, 30 кастрычніка 2025 (+03)
<!-- Message sent by User:MKaur (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=29517125 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Reminder: Help us decide the name of the new Abstract Wikipedia project</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="function2"/>
{{int:Hello}}. Reminder: Please help to choose name for the new Abstract Wikipedia wiki project. The finalist vote starts today. The finalists for the name are: <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Abstract Wikipedia, Multilingual Wikipedia, Wikiabstracts, Wikigenerator, Proto-Wiki</span>. If you would like to participate, then '''[[m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|please learn more and vote now]]''' at meta-wiki.
{{Int:Feedback-thanks-title}}
<section end="function2"/>
</div>
-- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 17:22, 20 лістапада 2025 (+03)
<!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=29583860 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Annual review of the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="announcement-content" />
I am writing to you to let you know the annual review period for the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines is open now. You can make suggestions for changes through 9 February 2026. This is the first step of several to be taken for the annual review. [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2026|Read more information and find a conversation to join on the UCoC page on Meta]].
The [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|you may review the U4C Charter]].
Please share this information with other members in your community wherever else might be appropriate.
-- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])<section end="announcement-content" />
</div>
00:02, 20 студзеня 2026 (+03)
<!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=29905753 -->
== Request for comment (global AI policy) ==
<bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}}
A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}}
[[Удзельнік:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Размовы з удзельнікам:MediaWiki message delivery|размовы]]) 03:58, 26 красавіка 2026 (+03)
</bdi>
<!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30424282 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Vote now in the 2026 U4C election</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="announcement-content" />
Eligible voters are asked to participate in the 2026 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|2026 Election information page]]. The vote closes on 2 June 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC].
Please vote if your account is eligible. Results will be available by 14 June 2026. -- In cooperation with the U4C,<section end="announcement-content" />
</div>
[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 20:15, 27 мая 2026 (+03)
<!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 -->
== RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons ==
<bdi lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English, please help translate this message to your language. You are invited to participate in a [[c:Commons:Requests for comment/Policy update for AI content|request for comment on Wikimedia Commons about a policy update for AI content]]. This may affect files that are uploaded to Wikimedia Commons for use on this project. Thank you. [[m:User:Codename Noreste|Codename Noreste]] ([[m:User talk:Codename Noreste|размовы]])</bdi> 20:12, 23 чэрвеня 2026 (+03)
<!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Deployment of Legal and Safety Contacts Link in the Footer of Your Wiki</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="Message"/>
'''Legal & Safety Contacts'''
Hello community, the Wikimedia Foundation has provided a [[wmf:Special:MyLanguage/Legal:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contact Information|single legal and safety contact page]], to be linked in the footer of your wiki, to ensure access to accurate legal information. This is a regulatory requirement. We have already rolled out links to English, German, Italian, Spanish and other wikis and we will deploy to your wiki soon. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Legal_and_Safety_Contacts_FAQ|Please read more on the project page]] and leave any comments in this thread or on the [[m:Special:MyLanguage/Talk:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contacts FAQ|talk page]].
<section end="Message"/>
</div>
-- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 16:30, 25 чэрвеня 2026 (+03)
<!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&oldid=30731267 -->
== «Зламаныя» файлы ==
Ужо не ўпершыню заўважаю, што звычайны файл ў Вікікрыніцах нармальна не адлюстроўваецца ([[:Індэкс:Палескія робінзоны (1930).pdf|прыклад]]). Можа, хто ведае, з чым гэта зьвязана? [[Удзельнік:Gleb Leo|Gleb Leo]] ([[Размовы з удзельнікам:Gleb Leo|размовы]]) 21:13, 9 ліпеня 2026 (+03)
:Магчыма, мае сэнс паспрабаваць зменшыць памер файла і дадаць яго паўторна? [[Удзельнік:By-isti|By-isti]] ([[Размовы з удзельнікам:By-isti|размовы]]) 23:23, 9 ліпеня 2026 (+03)
::Наўрад ці. У нас ёсьць [[:Індэкс:Rodnyje zierniaty (1916).pdf|файлы]], якія важаць амаль у дзесяць разоў больш, а праблемы такой ня ведаюць. Я меркаваў, што перавод у фармат DjVu выправіць гэтую сытуацыю, але перадпаказ падаў такую ж карціну, як і з pdf. [[Удзельнік:Gleb Leo|Gleb Leo]] ([[Размовы з удзельнікам:Gleb Leo|размовы]]) 23:52, 9 ліпеня 2026 (+03)
:::@[[Удзельнік:Gleb Leo|Gleb Leo]]: Я якраз раней напаткаў [https://en.wikisource.org/w/index.php?title=Wikisource:Requested_texts&diff=prev&oldid=14469241#Index:Donegal_Fairy_Stories_(1915).djvu такую ж самую праблему ў Ангельскіх Вікікрыніцах]. Знайшоў як даць ёй рады тут: https://phabricator.wikimedia.org/T299521#9651033
:::Проста трэба да pdf/djvu спасылкі на старонку ў commons дадаць у канцы "?action=purge" і адкрыць гэтую мадыфікаваную спасылку ў браўзэры: https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Палескія_робінзоны_(1930).pdf?action=purge (я ўжо гэта зрабіў і праблема зьнікла). --[[Удзельнік:Ssvb|Ssvb]] ([[Размовы з удзельнікам:Ssvb|размовы]]) 22:03, 24 ліпеня 2026 (+03)
== Request for comment (the future of Abstract Wikipedia) ==
<bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}}
You are invited to voice your opinions in a [[:m:Requests for comment/The future of Abstract Wikipedia|request for comment about the future of Abstract Wikipedia]]. {{Int:Feedback-thanks-title}}
[[:m:User:Kowal2701|Kowal2701]] ([[:m:User talk:Kowal2701|talk]]) 15:25, 24 ліпеня 2026 (+03)
</bdi>
<!-- Message sent by User:DreamRimmer@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Migration to Parsoid</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="announcement-content" />
<em>[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Product and Technology/Parsoid Read Views/Read View Announcement|Read this in another language]]</em>
Hello everyone! I am glad to inform you that as the next step in the [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification|Parser Unification]] project, Parsoid will soon be turned on as the default article renderer on your wiki. We are gradually increasing the number of wikis using Parsoid, with the intention of making it the default wikitext parser for MediaWiki's next long-term support release. This will make our wikis more reliable and consistent for editors, readers, and tools to use, as well as making the development of future wikitext features easier.
If this disrupts your workflow, don’t worry! You can still opt out through a user preference or turn Parsoid off on the current page using the Tools submenu, as described in the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:ParserMigration|Extension:ParserMigration]] documentation.
There is [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Confidence Framework|more information about our roll-out strategy]] available, including the testing done before we turn on Parsoid for a new wiki.
To report bugs and issues, please look at our [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Known Issues|known issues]] documentation and if you found a new bug please create a phab ticket and tag the [[phab:project/view/5846|Content Transform Team in Phabricator]].
<section end="announcement-content" />
</div>
[[mw:User:MSantos (WMF)|Content Transform Team]] 19:31, 3 жніўня 2026 (+03)
<!-- Message sent by User:MSantos (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery/Wikisource&oldid=28221043 -->
== Your feedback wanted: Remove ''(Language link added:) and similar'' edits from Special:RecentChanges ==
''(Apologies for posting in English. You can help by translating it)''
Hello, I’m Danny from [[:en:w:Wikimedia_Deutschland|Wikimedia Deutschland’s]] [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects|Wikidata For Wikimedia Projects]] team.<br/>
We have been investigating and examining how Wikidata’s use in the [[Special:RecentChanges]] and [[Special:Watchlist]] pages can be made to be more useful, or less ‘noisy’ (fewer edits that have little value to the reader).
We are currently exploring to make a change in the volume and the type of Wikidata edits that appear in these pages, and '''we need your feedback''' to help us ensure this is a positive change for the Wikis and won’t disrupt your workflows.<br/>
Language links are also known as sitelinks or interlanguage links and describe when a Wikidata item is connected to a Wiki, adding it to the language dropdown tool for other connected Wikis.
[[File:Types of Lang Link changes.png|x350px|frame|A variety of "Language Link" edits as seen in the Recent Changes feed]]
The request for feedback is whether you support the removal of these language link edits from the Recent Changes and Watchlist feed, or would you oppose such a change and if so, why?
Please share you thoughts on the dedicated '''[[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Hide_Language_Link_edits|metawiki Talk page]]'''.
Further information about this change: [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Hide_Language_Link_edits|m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Hide_Language_Link_edits]]
Thank you for any participation or feedback you give, -- [[m:User:Danny_Benjafield_(WMDE)|User:Danny Benjafield (WMDE)]] 15:18, 25 верасня 2026 (+03)
<!-- Message sent by User:Danny Benjafield (WMDE)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Danny_Benjafield_(WMDE)/MassMessage_test_list&oldid=31080967 -->
== Wikidata Sitelink changes in Recent Changes and Watchlist ==
''(Apologies for cross-posting in English, translating it will help spread the message)''
Editors on group 1 wikis, including Wikiquote, Wikibooks, Wikiversity, Wikivoyage, and Wikisource, will no longer see notifications on [[Special:RecentChanges|Recent Changes]] and [[Special:Watchlist|Watchlist]] when a link to ''another'' language version of a page is added, removed, or changed in its Wikidata item. This change will begin on '''October 5 at 07:00 UTC''' as a two-week trial to reduce high-volume, low-value notifications and make higher-value changes easier to identify. Editors who rely on these notifications should be aware of the change and can share feedback or concerns on the [[m:Wikidata For Wikimedia Projects/Clearer Wikidata Edit Summaries/Hide Language Link edits|project]] or [[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Hide_Language_Link_edits|talk page]].<br/>Please reach out if you have any questions, thank you! -- [[User:Danny_Benjafield_(WMDE)|Danny Benjafield (WMDE)]] ([[User_talk:Danny_Benjafield_(WMDE)|talk]]) sent via [[Удзельнік:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Размовы з удзельнікам:MediaWiki message delivery|размовы]]) 15:42, 1 кастрычніка 2026 (+03)
<!-- Message sent by User:Danny Benjafield (WMDE)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Danny_Benjafield_(WMDE)/MassMessage_test_list&oldid=31106967 -->
== Двухшрыфтавыя выданьні ==
Існуе шэраг выданьняў, якія маюць два шрыфтавыя варыянты або адпачатку («[[Наша Доля (1906)|Наша Доля]]», «[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]»), або пазьней на працягу свайго свайго існаваньня («[[Гоман (1916)|Гоман]]»). З гэтай прычыны паўстае пытаньне: як найлепш афармляць гэтыя варыяцыі? На дадзены момант атрымліваецца троху неаднастайна: <code>Наша Доля (1906)/'''кірыліца'''/1</code> і <code>Наша Доля (1906)/'''лацінка'''/1</code>, але <code>Наша Ніва (1906)/1906/1</code> і <code>Наша Ніва (1906)/'''лацінка'''/1906/1</code> (аналягічна і «[[Гоман (1916)|Гоман]]», які пачынаўся як лацінкавая газэта). Тут варта таксама згадаць, што «[[Наша Ніва (1906)|Наша Ніва]]» пазьней адмовілася ад лацінкі, то бок пазнака <code>/кірыліца/</code> становіцца ў нейкі момант неактуальнай. У сваю чаргу, у найменьні старонак «[[Гоман (1916)|Гомана]]» ў пачатку яго існаваньня пазнака <code>/лацінка/</code> выглядае таксама залішняй, (бо кірыліцы яшчэ няма), але існуе. Ці мы пакідаем як ёсьць або неяк паляпшаем гэтую сыстэму найменьня?
У кантэксьце названага пытаньня згадаю яшчэ праблему «[[Беларуская крыніца (1917)|Беларускай Крыніцы]]»: у 1925 годзе «[[Крыніца (1917)|Крыніца]]» абрываецца і зьяўляецца «[[Беларуская крыніца (1917)|Беларуская Крыніца]]» з новай нумарацыяй, такім чынам, ідзе накладаньне, калі афармляць іх як адно выданьне (за год 13 розных выпускаў газэты пад аднолькавымі нумарамі). Аднак «[[Беларуская крыніца (1917)|Беларуская Крыніца]]» 1925 года вяла пераемнасьць, адзначаючы ў тым жа 1925 годзе, што выходзіць ужо дзявяты год, а ня першы. Ці ня варта, на вашую думку, падзяліць іх на асобныя старонкі, атрымліваецца, <code>Крыніца (1917)</code> і <code>Беларуская Крыніца (1925)</code> або вы маеце якое іншае разьвязаньне гэтай праблемы?
Прашу удзельнікаў @[[Удзельнік:RAleh111|RAleh111]], @[[Удзельнік:Gabix|Gabix]], @[[Удзельнік:By-isti|By-isti]] як найбольш актыўную частку супольнасьці выказацца, бо ў выпадку няўдалага разьвязаньня ў будучыні прыдзецца рабіць мноства перайменаваньняў. [[Удзельнік:Gleb Leo|Gleb Leo]] ([[Размовы з удзельнікам:Gleb Leo|размовы]]) 11:37, 11 кастрычніка 2026 (+03)
bthyaopohoqbe4c1htie42wxvefi8wd
Biełarus (1913)/1913/25
0
128362
299721
296428
2026-10-11T10:41:30Z
Gleb Leo
2440
299721
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Biełarus. № 25
| безаўтара =
| год = 12 верасьня 1913 году
| пераклад =
| секцыя = Газэта
| папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/24|№ 24]]
| наступны = [[Biełarus (1913)/1913/26|№ 26]]
| анатацыі =
}}
<pages index="Biełarus. 1913. № 25.pdf" from="1" to="1" onlysection="Верхавіна" />
* ''[[Аўтар:Казімір Сваяк|Kazimir Swajak]]''. [[Biełarus (1913)/1913/25/Alkahol|Alkahol]]
* ''[[Аўтар:Андрэй Зязюля|A. Ziaziula]]''. [[Biełarus (1913)/1913/25/Asieńni adwiaczorak|Asieńni adwiaczorak]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|K]]'', tłumaczyŭ ''[[Аўтар:Пётра Просты|P. Pr]]''. [[Biełarus (1913)/1913/25/Kab ciabie piarun…|Kab ciabie piarun…]]
* [[Biełarus (1913)/1913/25/Ś-ty Piotr Klawer|Ś-ty Piotr Klawer]]
* '''Piszuć da nas.'''
** ''[[Аўтар:Андрэй Зязюля|A. Z]]''. [[Biełarus (1913)/1913/25/Piszuć da nas/Wioska Krupicca|Wioska Krupicca]]
** ''[[Аўтар:Язэп Рэшаць|Ruszczaniec]]''. [[Biełarus (1913)/1913/25/Piszuć da nas/W. Ruszczany|W. Ruszczany]]
* '''[[Biełarus (1913)/1913/25/Kaścielnyja wiedamaści|Kaścielnyja wiedamaści]]'''
* '''[[Biełarus (1913)/1913/25/Szto czuwać|Szto czuwać]]'''
* '''[[Biełarus (1913)/1913/25/Wiestki z zahranicy|Wiestki z zahranicy]]'''
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Wat—ka]]''. [[Biełarus (1913)/1913/25/Nasza haspadarka|Nasza haspadarka]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Su—cek]]''. [[Biełarus (1913)/1913/25/Nasza haspadarka/Raboty ŭ sadoch|Raboty ŭ sadoch]]
* ''[[Аўтар:Гаўрыла Дубок|Haŭryła Dubok]]''. [[Biełarus (1913)/1913/25/Nasza haspadarka/Cybula — lekarstwa|Cybula — lekarstwa]]
* '''[[Biełarus (1913)/1913/25/Usiaczyna|Usiaczyna]]'''
* [[Biełarus (1913)/1913/25/Usiaczyna/Zahadki|Zahadki]]
* [[Biełarus (1913)/1913/25/Usiaczyna/Prykazki|Prykazki]]
* [[Biełarus (1913)/1913/25/Usiaczyna/Żarty|Żarty]]
<pages index="Biełarus. 1913. № 25.pdf" from="8" to="8" onlysection="Рэдактар" />
{{PD-Расейская імпэрыя}}
k40h6hp4m02e8mw20ihlyev5qichpdx
Biełarus (1913)/1913/25/Nasza haspadarka/Cybula — lekarstwa
0
128390
299718
296413
2026-10-11T10:40:41Z
Gleb Leo
2440
299718
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Cybula — lekarstwa
| аўтар = Гаўрыла Дубок
| год = 12 верасьня 1913 году
| пераклад =
| секцыя = Публіцыстыка
| папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/25/Nasza haspadarka/Raboty ŭ sadoch|Raboty ŭ sadoch]]
| наступны = [[Biełarus (1913)/1913/25/Usiaczyna|Usiaczyna]]
| анатацыі =
}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Biełarus. 1913. № 25.pdf" from="7" to="7" fromsection="Cybula" tosection="Cybula" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{DEFAULTSORT:Cybula — lekarstwa}}
[[Катэгорыя:Публіцыстыка Гаўрылы Дубка]]
[[Катэгорыя:Батаніка]]
c0nikaivlho62895uzceyi51mnvppux
Biełarus (1913)/1913/7/Dziela czaho nielha pić harełki
0
128495
299719
296692
2026-10-11T10:40:49Z
Gleb Leo
2440
299719
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Dziela czaho nielha pić harełki
| аўтар = Гаўрыла Дубок
| год = 21 лютага 1913 году
| пераклад =
| секцыя = Публіцыстыка
| папярэдні = [[Biełarus (1913)/1913/7/Wiestki z zahranicy|Wiestki z zahranicy]]
| наступны = [[Biełarus (1913)/1913/7/Nasza Haspadarka|Nasza Haspadarka]]
| анатацыі =
}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Biełarus. 1913. № 7.pdf" from="6" to="7" fromsection="Dziela" tosection="Dziela" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{DEFAULTSORT:Dziela czaho nielha pić harełki}}
[[Катэгорыя:Публіцыстыка Гаўрылы Дубка]]
[[Катэгорыя:Супрацьалкагольная публіцыстыка]]
eq1vk158t9jbgp8sjl2jzyn3xxytex8
Аўтар:Янка Лёкай
102
128948
299715
298291
2026-10-11T10:35:42Z
Gleb Leo
2440
299715
wikitext
text/x-wiki
{{Пра аўтара
|Імёны = Янка
|Прозвішча = Лёкай
|Варыянты імёнаў =
|Выява =
|ДН =
|Месца нараджэння =
|ДС =
|Месца смерці =
|Апісанне = беларускі паэт
|Іншае =
|Вікіпедыя =
|Вікіпедыя2 =
|Вікіцытатнік =
|Вікісховішча =
|Вікіліўр =
|ЭСБЕ =
|Google =
|Катэгорыя = Янка Лёкай
|Першая літара прозвішча = Л
}}
== Творы ==
{{Усе творы}}
* [[Biełarus (1913)/1913/29/Wosiań|Wosiań]] // {{fine|[[Biełarus (1913)|Biełarus]]. — 9 Kastrycznika 1913. — [[Biełarus (1913)/1913/29|№29]]}}
* [[Biełarus (1913)/1913/34/Rada|Rada]] // {{Fine|[[Biełarus (1913)|Biełarus]]. — 13 Listapada 1913. — [[Biełarus (1913)/1913/34|№34]]}}
* [[Biełarus (1913)/1913/36/Wieciar|Wieciar]] // {{Fine|[[Biełarus (1913)|Biełarus]]. — 27 Listapada 1913. — [[Biełarus (1913)/1913/36|№36]]}}
{{PD-Расейская імпэрыя}}
[[Катэгорыя:Беларускія аўтары]]
[[Катэгорыя:Беларускія паэты]]
[[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]]
trrsx9n01a8jia0k8w66ndylcb6uqbh
Саха (1912)/1912/1
0
129311
299667
298368
2026-10-10T19:36:27Z
Gleb Leo
2440
299667
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Саха. Кніжка 1
| безаўтара =
| год = Красавік 1912 году
| пераклад =
| секцыя = Часопіс
| папярэдні =
| наступны = [[Саха (1912)/1912/2|Кніжка 2]]
| анатацыі =
}}
<pages index="Саха. 1912, № 1.pdf" from="1" to="1" onlysection="Верхавіна" />
* [[Саха (1912)/1912/1/Да чытачоў «Сахі»|Да чытачоў „Сахі“]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|М. Б—н]]''. [[Саха (1912)/1912/1/Сельска-гаспадарская навука і практыка|Сельска-гаспадарская навука і практыка]]
* [[Саха (1912)/1912/1/Работы у полі вясной|Работы у полі вясной]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Ю. Б]]''. [[Саха (1912)/1912/1/Агарод каля хаты|Агарод каля хаты]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Юрка Бусел с пад Слуцка]]''. [[Саха (1912)/1912/1/Садок каля хаты|Садок каля хаты]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Сок-ая]]''. [[Саха (1912)/1912/1/Пчолы вясной|Пчолы вясной]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Э. С]]''. [[Саха (1912)/1912/1/Работы вясной на сенажацях|Работы вясной на сенажацях]]
* ''[[Аўтар:Аляксандр Уласаў|А. У]]''. [[Саха (1912)/1912/1/Калі скаціна можэ даваць даход|Калі скаціна можэ даваць даход]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Троцкі гаспадар]]''. [[Саха (1912)/1912/1/Лубін|Лубін]]
* ''[[Аўтар:Аляксандр Уласаў|А. У]]''. [[Саха (1912)/1912/1/Выстаўка насеньня у Мінску у марцы 1912 г.|Выстаўка насеньня у Мінску у марцы 1912 г.]]
<pages index="Саха. 1912, № 1.pdf" from="16" to="16" onlysection="Рэдактар" />
{{PD-Расейская імпэрыя}}
afxqf5o879moyuwfj4iw7vk4rt9cwj6
Саха (1912)/1912/2
0
129370
299666
298536
2026-10-10T19:36:14Z
Gleb Leo
2440
299666
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Саха. Кніжка 2
| безаўтара =
| год = Травень 1912 году
| пераклад =
| секцыя = Часопіс
| папярэдні = [[Саха (1912)/1912/1|Кніжка 1]]
| наступны = [[Саха (1912)/1912/3|Кніжка 3]]
| анатацыі =
}}
<pages index="Саха. 1912, № 2.pdf" from="1" to="1" onlysection="Верхавіна" />
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Г. Ів]]''. [[Саха (1912)/1912/2/Як з простай кабылы дахавацца заводнаго жэрэбца|Як з простай кабылы дахавацца заводнаго жэрэбца]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|А]]''. [[Саха (1912)/1912/2/Яшчур, язычная хвароба у кароў|Яшчур, язычная хвароба у кароў]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|А]]''. [[Саха (1912)/1912/2/Рожа у свіньней|Рожа у свіньней]]
* [[Саха (1912)/1912/2/Бульба|Бульба]]
* ''[[Аўтар:Альфонс Петрашкевіч|А. Петрашкевіч]]''. [[Саха (1912)/1912/2/Як лепей садзіць бульбу|Як лепей садзіць бульбу]]
* ''[[Аўтар:Альфонс Петрашкевіч|А. П—ч]]''. [[Саха (1912)/1912/2/Аб расадзе|Аб расадзе]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Гаспадар]]''. [[Саха (1912)/1912/2/Грэчка|Грэчка]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|А. Бач—кі]]''. [[Саха (1912)/1912/2/Просо у нас|Просо у нас]]
* ''[[Аўтар:Язэп Дыла|Наз. Бываеўскі]]''. [[Саха (1912)/1912/2/Як рабіць, каб куры лепш нясліся|Як рабіць, каб куры лепш нясліся]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Сак-ая]]''. [[Саха (1912)/1912/2/Што трэба цяпер рабіць у садзе|Што трэба цяпер рабіць у садзе]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Сок-ая]]''. [[Саха (1912)/1912/2/Што рабіць з ягадамі вясной|Што рабіць з ягадамі вясной]]
* ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Г. Б]]''. [[Саха (1912)/1912/2/Работы ў пчэльніку|Работы ў пчэльніку]]
<pages index="Саха. 1912, № 2.pdf" from="15" to="16" />
{{PD-Расейская імпэрыя}}
9i1bjiy1bg9ch7lnt43xkrhuwmrnwcl
Саха (1912)/1912/3
0
129436
299665
299116
2026-10-10T19:36:02Z
Gleb Leo
2440
299665
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Саха. Кніжка 3
| безаўтара =
| год = Чэрвень 1912 году
| пераклад =
| секцыя = Часопіс
| папярэдні = [[Саха (1912)/1912/2|Кніжка 2]]
| наступны = [[Саха (1912)/1912/4|Кніжка 4]]
| анатацыі =
}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 3.pdf" from="1" to="1" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 3.pdf" from="2" to="2" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
<pages index="Саха. 1912, № 3.pdf" from="3" to="3" onlysection="Верхавіна" />
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Шэры]]''. [[Саха (1912)/1912/3/Папар|Папар]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|С]]''. [[Саха (1912)/1912/3/Зборка сена|Зборка сена]]
* ''[[Аўтар:Генрык Бэта|Г. Бярозко]]''. [[Саха (1912)/1912/3/Раенне пчол|Раенне пчол]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Э. Сакалоўскі]]''. [[Саха (1912)/1912/3/Кормные буракі|Кормные буракі]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Аграном]]''. [[Саха (1912)/1912/3/Конскі зуб|Конскі зуб]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Г. І]]''. [[Саха (1912)/1912/3/Як даглядаць каня хвораго на золзы|Як даглядаць каня хвораго на золзы]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Задзісенкавіч]]''. [[Саха (1912)/1912/3/Крывавая мача у кароў|Крывавая мача у кароў]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|А. С]]''. [[Саха (1912)/1912/3/Проба гнаеньня канюшыны каінітам|Проба гнаеньня канюшыны каінітам]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Л]]''. [[Саха (1912)/1912/3/Шпакі у садах|Шпакі у садах]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Аграном з Беларусі]]''. [[Саха (1912)/1912/3/Лісты агранома|Лісты агранома]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Н. Вілецкі]]''. [[Саха (1912)/1912/3/Град|Град]]
* ''[[Аўтар:Аляксандр Уласаў|А. У]]''. [[Саха (1912)/1912/3/Мінская пробная балотная станція|Мінская пробная балотная станція]]
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 3.pdf" from="18" to="18" onlysection="Рэдактар" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 3.pdf" from="19" to="19" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 3.pdf" from="20" to="20" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{PD-Расейская імпэрыя}}
aiciksn92op4kc1illeelpfogrr5i49
Саха (1912)/1912/4
0
129496
299664
299253
2026-10-10T19:35:50Z
Gleb Leo
2440
299664
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Саха. Кніжка 4
| безаўтара =
| год = Ліпень 1912 году
| пераклад =
| секцыя = Часопіс
| папярэдні = [[Саха (1912)/1912/3|Кніжка 3]]
| наступны = [[Саха (1912)/1912/5|Кніжка 5]]
| анатацыі =
}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 4.pdf" from="1" to="1" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 4.pdf" from="2" to="2" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
<pages index="Саха. 1912, № 4.pdf" from="3" to="3" onlysection="Верхавіна" />
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Стары]]''. [[Саха (1912)/1912/4/Зборка жыта|Зборка жыта]]
* ''[[Аўтар:Вацлаў Іваноўскі|В. Тройца]]''. [[Саха (1912)/1912/4/Канюшынішчэ і што з ім рабіць|Канюшынішчэ і што з ім рабіць]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Практычны гаспадар]]''. [[Саха (1912)/1912/4/Як уберагчы гусенят, каб ня дохлі|Як уберагчы гусенят, каб ня дохлі]]
* ''[[Аўтар:Вінцэнт Лемеш|Лемеш]]''. [[Саха (1912)/1912/4/Авадні|Авадні]]
* ''[[Аўтар:Генрык Бэта|Г. Бярозка]]''. [[Саха (1912)/1912/4/Як падбіраць мёд|Як падбіраць мёд]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Алёна]]''. [[Саха (1912)/1912/4/Школка і прышчэпкі|Школка і прышчэпкі]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Л. Р—м]]''. [[Саха (1912)/1912/4/Сэрадэля|Сэрадэля]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Аграном А. Чорны]]''. [[Саха (1912)/1912/4/Чаму попелам можна унаважываць зямлю і як гэта рабіць|Чаму попелам можна унаважываць зямлю і як гэта рабіць]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Гаспадар]]''. [[Саха (1912)/1912/4/Аб падсцілцы|Аб падсцілцы]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|А]]''. [[Саха (1912)/1912/4/Курынные гаспадаркі|Курынные гаспадаркі]]
* ''[[Аўтар:Аляксандр Уласаў|А. У]]''. [[Саха (1912)/1912/4/Проба палепшэньня торфаваго балота|Проба палепшэньня торфаваго балота]]
* ''[[Аўтар:Аляксандр Уласаў|А. У]]''. [[Саха (1912)/1912/4/Выстаўка-кірмаш у Мінску 3—5 юня|Выстаўка-кірмаш у Мінску 3—5 юня]]
* ''[[Аўтар:Аляксандр Уласаў|Н. Р]]''. [[Саха (1912)/1912/4/г. Дзісна|г. Дзісна]]
<pages index="Саха. 1912, № 4.pdf" from="18" to="18" onlysection="Рэдактар" />
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 4.pdf" from="19" to="19" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 4.pdf" from="20" to="20" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{PD-Расейская імпэрыя}}
joro88wfdw51wvpyfda3d6a1szue81q
Старонка:Саха. 1912, № 3.pdf/6
104
129658
299652
299344
2026-10-10T17:00:26Z
RAleh111
4658
299652
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Зборка"/>лено, а то і саўсім асака. Вось дзеля гэтаго грабючы трэба сартаваць сена. Асаку асобна, мурог асобна, а то добра мурог дзяліць ешчэ на 2 гатункі і кожны гатунак класьці асобна.</br>
{{gap|2.5em}}Тады асаку даваць можна у трасянку скаціне, мурог даваць коням, а самае лепшае сена пакінуць да вясны, калі прыдзецца даць і целюкам і ацяліўшымся каровам і коням у часе найцяжэйшай веснавой работы.</br>
{{gap|2.5em}}Апрача сушкі ў пракосах ёсьць разные спосабы сушэньня у кольях, пірамідах і др., але яны дорага абходзяцца, і гэтых спосабоў можна пробаваць тагды, калі ўвесь час стаіць непагадзь і сена і ў пракосах, і ў копках можэ пагніць. Апрача сухога у стагі складаюць і зялёнае сена, і посьле яго сціскаюць машынамі — але тагды атрымліваецца цьмянае, або гарэлае сена, ды і для дробных гаспадарак гэткіе спосабы лішне дорагі і многа амбарасу з гэтым.</br>
{{gap|2.5em}}Апрача кос, косяць сена ешчэ касаркамі, а ручные граблі заменяюць коннымі, каторые вельмі аблегчаюць работу, але для работы гэтымі машынамі трэба мець роўные сухіе сенажаці, гдзе-б не тапіліся коні, і каб не было на іх ні кустоў і каменьня.
<div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; margin-top: -0.5em>
{{справа|'''С.{{gap|2.5em}}}}
</div>
{{Накіравальная рыса|5em|height=1px}}
<section end="Зборка"/>
<section begin="Раенне"/><div style="font-family:Cambria">
{{c|'''Раенне пчол.|памер=180%}}
</div>
<div style="margin-top:-1.9em"></div>
{{gap|2.5em}}Калі у вульлі, ці у лежні прыбудзе ужо столькі пчол, што ім у вульлі цесна, а гняздо поўна пчалінай чэрвы, пагода добрая, збор мёду усё пабольшываецца, то пчолы пачынаюць думаць аб раеньнюся, гэта значыць часьць, іх захоча выляцець са старога вульля і абссець на новым мейсцы.</br>
{{gap|2.5em}}Ды не заўсёды раеньне прыносіць карысьць. У нашым краю раеньне пчол прыпадае пад канец мая месяца і на чэрвень; чым раней рояцца, тым лепш, а посьле гэтаго ужо часу, трэба бараніць раіцца пчолам, бо не пасьпеюць нанасіць сабе на зіму мёду.</br>
{{gap|2.5em}}Першы рой выходзіць са старой маткай і называецца „''першакомъ''“, вялікая была-6 шкода калі-б ён уцёк, бо такі рой найбольш прынясе карысьці.</br>
{{gap|2.5em}}Калі-б пчолам першае раеньне не удалося, напр. страцілі матку, то яны варочаюцца. На трэцьці дзень па нараджэньню маладухі калі яна ужо набярэ сіл пчолы ізноў вылетаюць і гэты рой празываецца „''пяюном першаком''". Называецца першаком, бо ён першы, хоць вылетае ужо другі раз; „пяюном“, бо матка, вылупіўшыся пяе цянюсенькім галаском.</br>
{{gap|2.5em}}Каліб першаму рою ізноў не удалося абсесьці, дзе яму трэба, то ён вернецца да вульля, а за 8–10 дзён на ім вылеціць ужо другі рой — „''другак''“.</br>
<section end="Раенне"/><noinclude></noinclude>
4uwnap5a8xvrheiolaqy0wqvwi22464
299655
299652
2026-10-10T17:14:28Z
RAleh111
4658
299655
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Зборка"/>лено, а то і саўсім асака. Вось дзеля гэтаго грабючы трэба сартаваць сена. Асаку асобна, мурог асобна, а то добра мурог дзяліць ешчэ на 2 гатункі і кожны гатунак класьці асобна.</br>
{{gap|2.5em}}Тады асаку даваць можна у трасянку скаціне, мурог даваць коням, а самае лепшае сена пакінуць да вясны, калі прыдзецца даць і целюкам і ацяліўшымся каровам і коням у часе найцяжэйшай веснавой работы.</br>
{{gap|2.5em}}Апрача сушкі ў пракосах ёсьць разные спосабы сушэньня у кольях, пірамідах і др., але яны дорага абходзяцца, і гэтых спосабоў можна пробаваць тагды, калі ўвесь час стаіць непагадзь і сена і ў пракосах, і ў копках можэ пагніць. Апрача сухога у стагі складаюць і зялёнае сена, і посьле яго сціскаюць машынамі — але тагды атрымліваецца цьмянае, або гарэлае сена, ды і для дробных гаспадарак гэткіе спосабы лішне дорагі і многа амбарасу з гэтым.</br>
{{gap|2.5em}}Апрача кос, косяць сена ешчэ касаркамі, а ручные граблі заменяюць коннымі, каторые вельмі аблегчаюць работу, але для работы гэтымі машынамі трэба мець роўные сухіе сенажаці, гдзе-б не тапіліся коні, і каб не было на іх ні кустоў і каменьня.
<div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; margin-top: -0.5em">
{{справа|'''С.{{gap|2.5em}}}}
</div>
{{Накіравальная рыса|5em|height=1px}}
<section end="Зборка"/>
<section begin="Раенне"/><div style="font-family:Cambria">
{{c|'''Раенне пчол.|памер=180%}}
</div>
<div style="margin-top:-1.9em"></div>
{{gap|2.5em}}Калі у вульлі, ці у лежні прыбудзе ужо столькі пчол, што ім у вульлі цесна, а гняздо поўна пчалінай чэрвы, пагода добрая, збор мёду усё пабольшываецца, то пчолы пачынаюць думаць аб раеньнюся, гэта значыць часьць, іх захоча выляцець са старога вульля і абссець на новым мейсцы.</br>
{{gap|2.5em}}Ды не заўсёды раеньне прыносіць карысьць. У нашым краю раеньне пчол прыпадае пад канец мая месяца і на чэрвень; чым раней рояцца, тым лепш, а посьле гэтаго ужо часу, трэба бараніць раіцца пчолам, бо не пасьпеюць нанасіць сабе на зіму мёду.</br>
{{gap|2.5em}}Першы рой выходзіць са старой маткай і называецца „''першакомъ''“, вялікая была-6 шкода калі-б ён уцёк, бо такі рой найбольш прынясе карысьці.</br>
{{gap|2.5em}}Калі-б пчолам першае раеньне не удалося, напр. страцілі матку, то яны варочаюцца. На трэцьці дзень па нараджэньню маладухі калі яна ужо набярэ сіл пчолы ізноў вылетаюць і гэты рой празываецца „''пяюном першаком''". Называецца першаком, бо ён першы, хоць вылетае ужо другі раз; „пяюном“, бо матка, вылупіўшыся пяе цянюсенькім галаском.</br>
{{gap|2.5em}}Каліб першаму рою ізноў не удалося абсесьці, дзе яму трэба, то ён вернецца да вульля, а за 8–10 дзён на ім вылеціць ужо другі рой — „''другак''“.</br>
<section end="Раенне"/><noinclude></noinclude>
g69tl2cd9m0alvx3vfhvrrfajpvdzu9
Саха (1912)/1912/5
0
129777
299663
299435
2026-10-10T19:35:38Z
Gleb Leo
2440
299663
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Саха. Кніжка 5
| безаўтара =
| год = Жнівень 1912 году
| пераклад =
| секцыя = Часопіс
| папярэдні = [[Саха (1912)/1912/4|Кніжка 4]]
| наступны = [[Саха (1912)/1912/6|Кніжка 6]]
| анатацыі =
}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 5.pdf" from="1" to="1" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 5.pdf" from="2" to="2" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
<pages index="Саха. 1912, № 5.pdf" from="3" to="3" onlysection="Верхавіна" />
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Тутэйшы аграном]]''. [[Саха (1912)/1912/5/Сеўба жыта|Сеўба жыта]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Локос]]''. [[Саха (1912)/1912/5/Як падняць гадоўлю скаціны у дробных гаспадарках нашаго краю|Як падняць гадоўлю скаціны у дробных гаспадарках нашаго краю]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Юлько з Моладава]]''. [[Саха (1912)/1912/5/Гутарка аб штучных навозах|Гутарка аб штучных навозах]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|М. Б]]''. [[Саха (1912)/1912/5/Як паправіць песчаную зямлю|Як паправіць песчаную зямлю]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|А. П. Голяхоўскі]]''. [[Саха (1912)/1912/5/Змаганьне з сыпучымі пяскамі у Міншчыне|Змаганьне з сыпучымі пяскамі у Міншчыне]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Х]]''. [[Саха (1912)/1912/5/С практыкі пробнай станціі у Беняконях|С практыкі пробнай станціі у Беняконях]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Э. Б]]''. [[Саха (1912)/1912/5/Аднадзенная выстаўка селянскай скаціны|Аднадзенная выстаўка селянскай скаціны]]
<pages index="Саха. 1912, № 5.pdf" from="18" to="18" onlysection="Рэдактар" />
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 5.pdf" from="19" to="19" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 5.pdf" from="20" to="20" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{PD-Расейская імпэрыя}}
hgd6fy7s7a2jwwijwelgazcbjmllzde
Саха (1912)/1912/6
0
129812
299661
299259
2026-10-10T19:35:04Z
Gleb Leo
2440
299661
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Саха. Кніжка 6
| безаўтара =
| год = Верасень 1912 году
| пераклад =
| секцыя = Часопіс
| папярэдні = [[Саха (1912)/1912/5|Кніжка 5]]
| наступны = [[Саха (1912)/1912/7|Кніжка 7]]
| анатацыі =
}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 6.pdf" from="1" to="1" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 6.pdf" from="2" to="2" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
<pages index="Саха. 1912, № 6.pdf" from="3" to="3" onlysection="Верхавіна" />
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Юрка Бусел с-пад Слуцка]]''. [[Саха (1912)/1912/6/Як вырабляць зямлю, каб яна добра радзіла|Як вырабляць зямлю, каб яна добра радзіла]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|С]]''. [[Саха (1912)/1912/6/Як гаспадараць у чужых краёх|Як гаспадараць у чужых краёх]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|А. Т]]''. [[Саха (1912)/1912/6/Што такое «сэлекцыя» расьлін?|Што такое „сэлекцыя“ расьлін?]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|М. Пэрскі]]''. [[Саха (1912)/1912/6/Ад чаго на аўсе бывае іржа?|Ад чаго на аўсе бывае іржа?]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Гаспадар]]''. [[Саха (1912)/1912/6/Кормная морква|Кормная морква]]
* [[Саха (1912)/1912/6/Значэньне вугалёў з дрэва у аткорме дамовай жывёлы|Значэньне вугалёў з дрэва у аткорме дамовай жывёлы]]
* [[Саха (1912)/1912/6/Соль для скаціны|Соль для скаціны]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Алёна]]''. [[Саха (1912)/1912/6/Прыгатаўленьне ям пад дрэўкі|Прыгатаўленьне ям пад дрэўкі]]
* ''[[Аўтар:Аляксандр Уласаў|А. У]]''. [[Саха (1912)/1912/6/Аб гатунках фруктоў|Аб гатунках фруктоў]]
* '''[[Саха (1912)/1912/6/Разные рады|Разные рады]]'''
* '''[[Саха (1912)/1912/6/Атказы рэдакціі|Атказы рэдакціі]]'''
* ''[[Аўтар:Аляксандр Уласаў|А. У]]''. [[Саха (1912)/1912/6/Хутары у Вілейскім павеці|Хутары у Вілейскім павеці]]
<pages index="Саха. 1912, № 6.pdf" from="18" to="18" onlysection="Рэдактар" />
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 6.pdf" from="19" to="20" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{PD-Расейская імпэрыя}}
7zpr7zxr3mut6th4gxwjmpxtw4y779s
Старонка:Саха. 1912, № 5.pdf/18
104
129875
299659
299444
2026-10-10T18:32:13Z
RAleh111
4658
299659
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Аднадзенная"/>{{gap|2.5em}}Першую награду дастаў Даніла Стасевіч з вёскі Лахаво за чырвоную беларускую карову 4 гадоў.</br>
{{gap|2.5em}}Другіе награды па 5 руб. дасталі Дземьян Сажыч з Негневіч за цёмна-бурую швыцкую карову 9 гадоў, Афрасіня Ледко з вёскі Пабярэзьзя за голендэрку 7 гадоў і Мікалай Лаўніковіч з Весялова за чырвоную мейсцовую 6 гадоў.</br>
{{gap|2.5em}}Трэціі награды па 3 рублі дасталі: Сымон Кучэйко з Негневіч за голендэрку 4 гадоў. Міхал Глобовіч з Весялова за голендэрку 8 гадоў, Грыгор Гайко з Новай-Весі за голендэрку 7 гадоў, Ю. Багель з вёскі Баярскай за голендэрку 6 гадоў, К. Яцешко з вёскі Паплавоў за чырвоную беларускую 8 гадоў, І. Каранеўскі з вёскі Мілушэва за чырвоную беларускую 4 гадоў. Е. Сажыч з Негневіч за беларускую чырвоную 5 гадоў,
Н. Башко за голендэрскаго быка аднагодку і І. Дамулевіч з Лачацы за голендэрскаго бычка 1 года.</br>
{{gap|2.5em}}Пахвальные лісты былі раздадзены паміж мешанцамі сімэнталямі, голендрамі і мейсцовымі не улепшэнымі.</br>
{{gap|2.5em}}Устроеная цяпер выстаўка, была выстаўкай дойных кароў, дзеля таго, што селяне, прывялі толькі колькі цёлак і бычкоў. Выстаўка у Негневічах па чыслу прыведзенай скаціны удалася як ня можэ быць лепей і паслужыла доказам таго, насколька селяне зацікаўлены усім, што кіруецца да падняцьця сельска-
гаспадарскай культуры ў шырокіх кругах селянства. У верасьні (сенцябры) гэтаго-ж году Новагрудакае земство маніцца устроіць выстаўку скаціны дробна гаспадарскай і селянскай ў мястэчку Корэлічах каля Новагрудка і на выдачу наград асыгновывае 80 рублёў і 15 пахвальных лістоў. На другі год у Новагрудакім павеце думаюць устроіць блізка па усіх валасцях аднадзенные выстаўкі рагатай скаціны і на гэту мэту
Новагрудзкае земство стараецца дастаць падмогу ад Дэпартамэнта Землеробства.
<div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; line-height: 1.3>
{{справа|'''Э. Б.{{gap|2.5em}}}}
</div>
{{няма выявы}}
<section end="Аднадзенная"/>
<section begin="Рэдактар"/>{{накіравальная рыса||height=1px}}
{{Калёнтытул|left={{gap|0.5em}}{{fine|Редактар-Выдавец '''А. Уласоу.'''}}|right={{fine|Друкарня „Зніч“ Вільня.{{gap|0.5em}}}}}}
<section end="Рэдактар"/><noinclude></noinclude>
gsgjgkf7lix58if51si65d5ktorv0k2
Саха (1912)/1912/7
0
129886
299662
299447
2026-10-10T19:35:20Z
Gleb Leo
2440
299662
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Саха. Кніжка 7
| безаўтара =
| год = Кастрычнік 1912 году
| пераклад =
| секцыя = Часопіс
| папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6|Кніжка 6]]
| наступны = [[Саха (1912)/1912/8|Кніжка 8]]
| анатацыі =
}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 7.pdf" from="1" to="1" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 7.pdf" from="2" to="2" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
<pages index="Саха. 1912, № 7.pdf" from="3" to="3" onlysection="Верхавіна" />
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|М. Б]]''. [[Саха (1912)/1912/7/Новые спосабы сельскай-гаспадаркі ў Беларусі|Новые спосабы сельскай-гаспадаркі ў Беларусі]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Беларус]]''. [[Саха (1912)/1912/7/Сельска-гаспадарскіе кружкі|Сельска-гаспадарскіе кружкі]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Юлька з Моладава]]''. [[Саха (1912)/1912/7/Абработка пожні|Абработка пожні]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Юрка Бусел с пад Слуцка]]''. [[Саха (1912)/1912/7/Торф нашэ багацьце|Торф нашэ багацьце]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Г. Іваноўская]]''. [[Саха (1912)/1912/7/Колька|Колька]]
* [[Саха (1912)/1912/7/Як выкладаць скаціну|Як выкладаць скаціну]]
* '''[[Саха (1912)/1912/7/Работы на восень|Работы на восень]]'''
* '''[[Саха (1912)/1912/7/Атказы рэдакціі|Атказы рэдакціі]]'''
* ''[[Аўтар:Аляксандр Уласаў|А. У]]''. [[Саха (1912)/1912/6/Хутары у Вілейскім павеці|Хутары у Вілейскім павеці]]
<pages index="Саха. 1912, № 7.pdf" from="18" to="18" onlysection="Рэдактар" />
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 7.pdf" from="19" to="19" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
<pages index="Саха. 1912, № 7.pdf" from="20" to="20" />
{{PD-Расейская імпэрыя}}
hbzbc6s5pcj7zcftvaccepytvzfaiwm
Старонка:Саха. 1912, № 6.pdf/7
104
129992
299668
299641
2026-10-10T19:37:10Z
Gleb Leo
2440
299668
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Як гаспадараць"/>{{перанос канец|ве|ласапедоў}}, у сьвята на іх едуць на шпацэр, у будні на работу. У кожай хаці ёсць газэта і кніжкі па сельскай гаспадарцы. Непісьменных саўсім німа.
<div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; line-height: 1.3>
{{справа|'''С.{{gap|2.5em}}}}
</div>
{{Накіравальная рыса|5em|height=1px}}
<section end="Як гаспадараць"/>
<section begin="Што"/><div style="font-family:Cambria">
{{c|'''Што такое „сэлекція“ расьлін?|памер=160%}}
</div>
<div style="margin-top:-1.9em"></div>
{{gap|2.5em}}У жніва багата гаспадару у полі работы, а ешчэ больш там навукі. Пакуль збожжэ стаіць на пні — лепей за усё відаць які у каго ураджай, што не дало збажыне расьці ды урадзіць, дзе прычына дрэннаго ураджаю нават у добры год. Многа бывае гэтых прычын. Тут і ураджай насць зямлі і выробка і сеўба і
насеньне і дагляд — усё як на далоні відаць. Хто аб усім гэтым парупіўся таму і жаць ёсць што, а каму родзіць не праца рук і розуму, а „год“, той заўсёды бядуе.</br>
{{gap|2.5em}}Адну толькі прычыну нашы гаспадары не бачаць, хоць яна што году дакучае ім. Гэто тая прычына, што сеюь у нас не найлепшые сарты насеньня а вось: абы зярно.</br>
{{gap|2.5em}}Паглядзіце на любую селянскую ніву на жытцо калі яно дасьпевае. Чаго толькі не ўбачыце там! як не вырабляе зямлю сваю гаспадар, ніхай як добра пасее, а усё-ж добраго,
поўнаго ураджаю рэдка хто дачэкаедца, ды і быць яго ня можэ, бо у нас на аднэй ніве расьце жыта і такое і гэткае і высокае і нізкое, адно каліва пахінулося пад налітым каласам, а другое ешчэ наліваецца — зялёнае, адно скорчылося бо хворае, а другое высокае харошае. Вось прычына ў чым: што ў полі расьце не адзін сорт збажыны а мешанка з розных сартоў і гэта мешанка не ў адзін час дасьпевае і гэтым сама сябе глушыць. Вось тут і становіцца помач гэта, „сэлекція“ або ''падбор'' лепшаго сорту
зерна з ураджаю. Калі выпісаць сабе здалёку насеньня добраго сорту, то яно хутко на нашай зямлі і ў нашым клімаце перародзіцца. А калі с свайго поля атабраць лепшае насеньне, то з гэтаго
насеньня папэўна вырасьце лепшае збожжэ. Уся „сэлекція“ апіраецца на гэтым законе прыроды, каторы кажэ: „якое насеньне — такое і пакаленьне“ з добраго насеньня, на тэй самай зямлі і ў тых самых варунках, заўсёды вырасьце добрае пакаленьне.</br>
{{gap|2.5em}}Перад самым жнівам і ў часе жніва адбіраюць гаспадары лепшые сарты расьлін у сябе на полі. Іншые зрываюць па адным каласку на буйнейшых калівах; выбіраюць аднакавые каласкі на масць, велічыню, туга набітые буйным зярном. Назбіраўшы сколькі трэба, лепшых аднакавых каласоў, малоцяць іх і зярно хаваюць у сухое мейсцо. А зімой, вольным часам перапускаюць праз сіты, каб з гэтаго зерна выбраць буйнейшые калівы і хаваюць іх на абсеў. Сеяць трэба толькі вялікім, адборным, цяжкім і бліскучым зярном, бо буйнае зярно дае крэпкіе, здаровые усходы.</br>
{{gap|2.5em}}Калі гэткім парадкам адбярэ ужо гаспадар с паўпуда зерна,
<section end="Што"/><noinclude></noinclude>
ignnzzwhfjnulawsnn0ux2xqhtcjejd
Старонка:Саха. 1912, № 6.pdf/8
104
129996
299670
299642
2026-10-10T19:40:10Z
Gleb Leo
2440
299670
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Што"/>ён робіць з ім тое самае, што і са скацінай гадаванай на расплод. Уважней вырабляе, ды гноіць зямлю, выбірае чысьцейшае, ды больш ураджайнае мейсцо, даглядае, пільнуе і ў восені ужо мае столькі насеньня, што і самому ёсць ужо чым абсеяцца і суседзям прадаць, і гэто ужо будзе насеньне аднаго сорту, чыстае, бяз зеліва, бяз сажкі і ражкоў.</br>
{{gap|2.5em}}Гэта адзін спосаб вывесьці з „мешанкі“ добры сорт збожжа. Ёсць ешчэ і іншые спосабы лягчэйшые, але і не такіе добрые. Можна на вока у полі прымеціць дзе збожжэ лепшае, раўнейшае, чысьцейшае, гэты кавалак асобна зжаць, вымалаціць, перавеяць і схаваць на насеньне. Можна і снапамі выбіраць лепшае збожжа, але гэты способ ня пэўны.
Такой расьліны, як бульба, „сэлекція“ робіцца іначэй. Калі ешчэ націна не адцьвіла і ня сохне, бяруць кіёчак і
мераюць усе лепные кусты бульбы. С пад найвышэйшых кустоў бульбу капаюць асобна, выбіраюць с пад гэтых кустоў
гладзейшые бульбіны сярэдняго размеру і пасьля садзяць іх на добра вырабленай зямлі.</br>
{{gap|2.5em}}Летам калі бульба зацьвіце, ходзяць ізноў паміж кустамі і адмечаюць усе слабейшые кусты — іх у восень выкапываюць асобна і аткідываюць ад ураджаю. За два-тры гады гэткай работы можна вывесьці дужа добры сорт бульбы.</br>
{{gap|2.5em}}У нас мала увагі звертаюць гаспадары на падбор насеннаго зерна, а гэта вялікая шкода.
<div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; line-height: 1.3>
{{справа|'''A. T.{{gap|2.5em}}}}
</div>
{{Накіравальная рыса|5em|height=0.1px}}
<section end="Што"/>
<section begin="Ад"/><div style="font-family:Cambria">
{{c|'''Ад чаго на аўсе бывае іржа?|памер=160%}}
</div>
<div style="margin-top:-1.9em"></div>
{{gap|2.5em}}Па нашых старонах сёлета аб’явілася чорная іржаўчына і шмат аўсоў да званьня вынішчыла. Мала хто ведае с чаго яна зьяўляецца, затое ніхто не бярэцца ад яе бараніцца.</br>
{{gap|2.5em}}Нападае яна, як „гнілая плесьня“ з насеньня, што перазімавало с прошлых гадоў і множыцца гэта хвароба, якраз, як гэта бывае з грыбамі, — надта скора, калі толькі паслужыць ей зіма і халодная весна. Вельмі цікава тое, што зімуе яна на дрэві, што завецца у нас крушынцом (па лацінску ''Berberis vulgaris'') а па расейску барбарыс. І я уважаў, што дае каля ярыны было гэтае дрэво, там авёс да званьня зламаўся і памарнеў. Разумецца, у змаганьні з гэтай храробай аўса, трэба зніштажаць кусты крушынца, калі ён дзе ёсць на полі. Але-ж усяго, па ўсей ваколіцы, на чужых нівах рубаць ня будзеш і дзеля гэтаго скажу ешчэ якой рады ужыць, каб ад гэтай хваробы бараніць ярыну.</br>
{{gap|2.5em}}Трэба развясьці у вядрэ гарачай вады, у драўлянай судзіне, фунтоў пяць сіняго каменя (меднаго купарвасу), пасьля выліць гэту ваду у 30 вядзёр рачной вады і добра размешаць усё. Пасьля у гэту ваду усыпаць авёс, каторы прыгатоўлен на
<section end="Ад"/><noinclude></noinclude>
l4vpf0skm0dw25b6za29ao245jcbai1
Старонка:Саха. 1912, № 6.pdf/9
104
129997
299673
299643
2026-10-10T19:41:17Z
Gleb Leo
2440
299673
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Ад"/>насеньне, даўшы яму мокнуць у гэтай вадзе гадзін дзесяць. Каб не папсаваць насеньня, добра яго перасыпаць у раствор з вапны і патрымаць з гадзіну. Гэтак калі зробіш, то можна быць саўсім пэўным, што ніякая іржа на авёс не нападзе.</br>
{{gap|2.5em}}Цяпер восень, аўсы пажаты, трэба памятаць навырываць кусты крушыньніку ды спаліць іх перад зімой.</br>
{{gap|2.5em}}Трэба ешчэ сказаць, што у нас саўсім напрасна называюць барбарыс крушынай, бо барбарыс ад крушыны вельмі розніцца. На барбарысе лісьці круглые, дробные, растуць густа, колер маюць, як у бацьвіньні, ягады гэтак сама растуць грозьдзямі (кучай), а крушына мае лісці крыху падобнае да вішнёвых, бяз цёмнаго бліскучаго налёту, ды і ягады растуць па
сабе. Дык вось, толькі крушыннік, каторы завецца барбарысам трэба зводзіць, а не запраўдную крушыну, каторая у гэтым дзеле не вінавата зусім.</br>
{{gap|2.5em}}{{fine|''Лідзкі пов.}}
<div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; line-height: 1.3>
{{справа|'''М. Пэрскі.{{gap|2.5em}}}}
</div>
{{Накіравальная рыса|5em|height=1px}}
<section end="Ад"/>
<section begin="Кормная"/><div style="font-family:Cambria">
{{c|'''Кормная морква.|памер=160%}}
</div>
<div style="margin-top:-1.9em"></div>
{{gap|2.5em}}Бадай, ці ёсць што колечы карысьнейшае с паміж засевоў, якіе ўдаюцца на лёгкіх землях нашай Беларусі, як кормная морква, і толькі дзівавацца трэба, чаму так мала у нас яе сеюць. Мусіць-то асьцярожнасьць да ўселякай навіны, дый наша несьвядомасць — прычынамі, што мы не маем тэй вялікай падмогі ў нашай гаспадарцы, якую можэ даць нам кормная морква.</br>
{{gap|2.5em}}Не з газэт і кніжак, а с сваей уласнай практыкі, бо моркву гэту сею год у год здаўна, апішу вам, як каля яе трэба хадзіць і якую карысьць маю з яе.</br>
{{gap|2.5em}}Пад уселякіе засевы, а асабліва пад кормную моркву, найлепш, разумеецца, калі земля прырыхтавана з восені. Ну, але цяпер раіць аб гэтым не пара. На пачатак — на спробу можна абыйсьціся леташнім бульбяньнем, а хто заахвоціцца, — а восені — к налецьцю хай прырыхтуе сабе пад моркву большы кавалак зямлі. Кормная морква найлепш удаецца на ўселякіх лёгкіх грунтах: жвіраватым, вапенным і нават на чыстым пяску, абы толькі не сіпак і не падзол. Дык вось, хто мае кавалак леташняго бульбяньня на такім грунце, аб якім я казаў, ніхай сьмела там сее моркву, а пэўна не прападзе. Калі гэты кавалак зямлі добра выгноены, дый ешчэ і летась пад бульбу
кладзены гной, то больш ня трэба класьці навозу. Калі-ж земля пуставата, то вывязьці дробнаго (не саломістаго) с пад авечак, ці коней гною, роўненька яго растрасьці ды загараць. Ворка трэба каб была штонайглыбейшая. Дзеля гэтаго робяць так: адзін ідзе с плугам, ці сахой наперадзі, а ззаду — тэй самай
баразной ідзе другі конь з нарогам, якім абганяюць бульбу; толькі трэба вушы яго адняць і асадзіць яго так, каб што {{перанос пачатак|най|глыбей}}<section end="Кормная"/><noinclude></noinclude>
0df1l1yazqtewye5x09itw8ber9f6l1
Старонка:Саха. 1912, № 6.pdf/10
104
129998
299644
2026-10-10T12:10:35Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: « {{перанос канец|най|глыбей}} падрушываў ён зямлю, бо чым лепш і глыбей спульхнена земля, тым большая будзе морква. Гэтак загараўшы, у сьлед роўненька забаранаваць. Вось поле пад моркву і гатова. Цяпер трэба парабіць знакі — равочкі дзе сеяць яе. Дзеля гэт...»
299644
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
{{перанос канец|най|глыбей}} падрушываў ён зямлю, бо чым лепш і глыбей спульхнена земля, тым большая будзе морква. Гэтак загараўшы, у сьлед роўненька забаранаваць. Вось поле пад моркву і гатова. Цяпер трэба парабіць знакі — равочкі дзе сеяць яе. Дзеля гэтаго найлепш мець значнік, які ўжываюць, калі садзяць бульбу пад значнік, і ім перацягнуць па баранаванай зямлі с канца ў канец. Хто не мае значніка, можна ўзяць такой даўжыні, як
кавалак поля, што назначэны пад моркву, тонкую вяровачку, канцы яе папрывязываць да калкоў і адзін з іх заткнуць з аднаго канца, а другі калок — з другога канца поля і гэтак нацягнуць вяроўку. Вось гэта вяроўка і будзе знакам, дзе трэба
сеяць моркву. Узяўшы завостраны калочэк, трэба роўна, як ідзе вяроўка, правясьці ім па зямлі, каб зрабіць маленькі равочак, у каторы, ўзяўшы у шчыпту насеньне, роўненька яго пасыпаць. Ззаду ідзе які падростак і ў сьлед чутачку загортывае яго зямлёй. Пасьля калкі з вяроўкай пераставіць дальш і ізноў гэтак сама зрабіць. Радок ад радка моркву сеяць так, як і бульбу, каб пасьля с канём можна было яе абганяць. У равочкі насеньня трэба не скупіць, бо найчасьцей бывае яно ня ўсё абходнае. Апрача таго памятайце, што насеньне морквы трэба купляць толькі ў пэўных вялікіх складах — магазынах, а ешчэ лепш — ў сельска-гаспадарскіх складах — хаўрусах. Прадаецца яна абціраная (бяз вусікоў) і не абціраная (з вусікамі). Лепш купіць, хоць грыўней на фунт даражэй, абціраную, а калі прыйдзецца купіць з вусікамі, то трэба канешне дома іх абцёрці, каб гэтых вусікоў зусім не было. Абціраць можна ў далонях, або на густым рэшэце. Гэткаго насеньня на морг трэба фунтоў 8–10. Есьць розные гатункі яе, але найбольш сеюць „белую кормную спалінскую з зялёнай галоўкай“. Гэткай трэба пытацца, дзе будзеце купляць.</br>
{{gap|2.5em}}Калі морква ужо пасеяна (а сеўба яе, злажыўшыся, ідзе надта шпарка), найбольшы клопат палоць яе. Першы раз трэба палоць, абы толькі значны былі радочкі морквы, — тады яна
ешчэ ў вілачках. Каб гэтые радочкі лепш былі відаць, сеючы моркву, можна разам па каліву кідаць ячменю, вось тады і адзначацца яны. Паміж радкоў, траву можна матыкаваць, а дзе ідзе самы шнур морквы, там трэба апалоць рукой. Другі раз палоць прыйдзецца, калі морква добра ўжо падыймецца ў гару. Апрача поліва, цяпер ужо трэба і перэрываць яе, пакідаючы адну ад адной цалёў 6 пустога мейсца каб мела яна дзе разрастацца. Вырваную моркву можна даваць каровам, або сьвіньням. Калі трава ізноў стане усьседаць, можна ўжо моркву абагнаць, як абганяюць бульбу; пасьля аправіць і ачысьціць каля яе траву. Да восені прыходзіцца абганяць разы два-тры. Выбіраць моркву можна каля Пакрова а то і пасьля, бо невялічкіх прымарозкоў яна не баіцца. Выбіраць яе лёгка і скора,
бо яна свабодна выцягіваецца з зямлі. Выбіраць лепш ня ўсю разам, а кавалкамі, каб маркоўнік не глуміўся. Ядуць яго надта ласа (а тады ўжо німа ніякай травы) сьвіньні, каровы, коні. Маркоўнік адрэзаць трэба роўна галоўкі, і моркву {{перанос пачатак|пала|маную}}<noinclude></noinclude>
sqj3leih1q4g6ev9z8fso154bp0awah
Старонка:Саха. 1912, № 6.pdf/11
104
129999
299645
2026-10-10T13:25:02Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: « {{перанос канец|пала|маную}}, ці пакалечаную адабраць на першы ўжытак, а здаравейшую можна так сама захаваць на вясну, як і бульбу: ў капцах, ў ямах, ці ў склепах.</br> {{gap|2.5em}}Якая-ж карысьць з морквы?</br> {{gap|2.5em}}Першая — нішто столькі не дасьць з марга, што мож...»
299645
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
{{перанос канец|пала|маную}}, ці пакалечаную адабраць на першы ўжытак, а здаравейшую можна так сама захаваць на вясну, як і бульбу: ў капцах, ў ямах, ці ў склепах.</br>
{{gap|2.5em}}Якая-ж карысьць з морквы?</br>
{{gap|2.5em}}Першая — нішто столькі не дасьць з марга, што можэ даць морква. Сярэдні ураджай яе пудоў 1500–2000; а добры ураджай дае шмат болей. Другая карысьць, што німа здаравейшаго корму, як морква. А ядуць яе сырую, ці гатаваную так сама ласа ці то каровы, ці то коні, сьвіньні, авечкі, целяты, гусі,
качкі, словам — уся наша жывёла. Згатаваная морква разам з бульбай, дый забеленая — смачная страва і для людзей.</br>
{{gap|2.5em}}Калі моркву даваць коням (фунтоў 20–30 у суткі), то яны могуць абыйсьціся і без аўса. Ізноў калі моркву дасьцё каровам, то смак малака шмат лепшы, гусьцейшае яно, дый німала прыбудзе. Апрача таго морква ў жывёлы выганяе чэрві; а для коней і жэрэбят надта здаровы корм пры хваробах лёгкіх.</br>
{{gap|2.5em}}У сельска-гаспадарскіх складах прадаюць машыны рэзаць моркву, але ў малых гаспадарках можна абыйсьціся і секачом.</br>
{{gap|2.5em}}Ешчэ адна увага. Памятаю, калі я пачаў сеяць на полі моркву і заахвочываць да яе сваіх суседзеў, яны уздумалі мяне перэхітраваць: „калі гэтак родзіць, думалі яны, морква на шчырым пяску — на полі, дай пасадзім у гародзе — дык вось набяромся“! Ну сеялі на крэпка перагноенных гародах, дый на цяжкіх мейсцах; морква і прапала. Некаторые сеюць яе у гранкі, але я бы не раіў гэтаго рабіць, бо гранкі пераймае
веснавы вецер (а моркву сеяць чым раней, тым лепей), і высушывае іх, а морква для свайго уходу вымагае шмат вільгаці. Так сама прарашчаць насеньне, каб скарэй абыйшло — рызыкоўна, бо калі ўдарыць суш, то хіба трэба паліваць, а гэта вялікая работа, іначэй морква прападзе.</br>
{{gap|2.5em}}Моркву можна сеяць праз колькі год на адным і тым самым мейсцы.
<div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; line-height: 1.3>
{{справа|'''Гаспадар.{{gap|2.5em}}}}
</div>
{{Накіравальная рыса|5em|height=1px}}
<section begin="Раенне"/><div style="font-family:Cambria">
{{c|'''Значэньне вугалёу з дрэва у аткорме дамовай жывёлы.|памер=160%}}
</div>
<div style="margin-top:-1.9em"></div>
{{gap|2.5em}}З давён-даўна карысталіся дактары вугальлем, як лекарствам каторае памагае перэтраўліваць яду. Але пры кармленьні дамовай жывёлы ён да апошніх часоў ня меў ніякаго значэньня.</br>
{{gap|2.5em}}Але толькі нідаўна зробленные спробы паказалі, што вугалі
пры аткорме дамовай жывёлы могуць мець вялікае значэньне, а найбольш дык пры аткорме сьвінней і птушэк.</br>
{{gap|2.5em}}Англіец Дэ-Курсі зрабіў у гэтым кірунку колькі вельмі цікавых спроб над гусакамі, качкамі (вуткамі) і сьвіньнямі. 18<section end="Раенне"/><noinclude></noinclude>
0yfmy5svxozgto0ycqveb9m3pi2l3xv
299646
299645
2026-10-10T13:27:01Z
RAleh111
4658
299646
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
{{перанос канец|пала|маную}}, ці пакалечаную адабраць на першы ўжытак, а здаравейшую можна так сама захаваць на вясну, як і бульбу: ў капцах, ў ямах, ці ў склепах.</br>
{{gap|2.5em}}Якая-ж карысьць з морквы?</br>
{{gap|2.5em}}Першая — нішто столькі не дасьць з марга, што можэ даць морква. Сярэдні ураджай яе пудоў 1500–2000; а добры ураджай дае шмат болей. Другая карысьць, што німа здаравейшаго корму, як морква. А ядуць яе сырую, ці гатаваную так сама ласа ці то каровы, ці то коні, сьвіньні, авечкі, целяты, гусі,
качкі, словам — уся наша жывёла. Згатаваная морква разам з бульбай, дый забеленая — смачная страва і для людзей.</br>
{{gap|2.5em}}Калі моркву даваць коням (фунтоў 20–30 у суткі), то яны могуць абыйсьціся і без аўса. Ізноў калі моркву дасьцё каровам, то смак малака шмат лепшы, гусьцейшае яно, дый німала прыбудзе. Апрача таго морква ў жывёлы выганяе чэрві; а для коней і жэрэбят надта здаровы корм пры хваробах лёгкіх.</br>
{{gap|2.5em}}У сельска-гаспадарскіх складах прадаюць машыны рэзаць моркву, але ў малых гаспадарках можна абыйсьціся і секачом.</br>
{{gap|2.5em}}Ешчэ адна увага. Памятаю, калі я пачаў сеяць на полі моркву і заахвочываць да яе сваіх суседзеў, яны уздумалі мяне перэхітраваць: „калі гэтак родзіць, думалі яны, морква на шчырым пяску — на полі, дай пасадзім у гародзе — дык вось набяромся“! Ну сеялі на крэпка перагноенных гародах, дый на цяжкіх мейсцах; морква і прапала. Некаторые сеюць яе у гранкі, але я бы не раіў гэтаго рабіць, бо гранкі пераймае
веснавы вецер (а моркву сеяць чым раней, тым лепей), і высушывае іх, а морква для свайго уходу вымагае шмат вільгаці. Так сама прарашчаць насеньне, каб скарэй абыйшло — рызыкоўна, бо калі ўдарыць суш, то хіба трэба паліваць, а гэта вялікая работа, іначэй морква прападзе.</br>
{{gap|2.5em}}Моркву можна сеяць праз колькі год на адным і тым самым мейсцы.
<div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; line-height: 1.3>
{{справа|'''Гаспадар.{{gap|2.5em}}}}
</div>
{{Накіравальная рыса|5em|height=1px}}
<div style="margin-top:1em; font-family:Cambria">
{{АРЦ|'''Значэньне вугалёу з дрэва у аткорме дамовай жывёлы.|памер=160%}}
</div>
<div style="margin-top:-1.0em"></div>
{{gap|2.5em}}З давён-даўна карысталіся дактары вугальлем, як лекарствам каторае памагае перэтраўліваць яду. Але пры кармленьні дамовай жывёлы ён да апошніх часоў ня меў ніякаго значэньня.</br>
{{gap|2.5em}}Але толькі нідаўна зробленные спробы паказалі, што вугалі
пры аткорме дамовай жывёлы могуць мець вялікае значэньне, а найбольш дык пры аткорме сьвінней і птушэк.</br>
{{gap|2.5em}}Англіец Дэ-Курсі зрабіў у гэтым кірунку колькі вельмі цікавых спроб над гусакамі, качкамі (вуткамі) і сьвіньнямі. 18<noinclude></noinclude>
bnk3z1g7ozgzg747whazc754symaq4p
299675
299646
2026-10-10T19:43:24Z
Gleb Leo
2440
299675
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Кормная"/>{{перанос канец|пала|маную}}, ці пакалечаную адабраць на першы ўжытак, а здаравейшую можна так сама захаваць на вясну, як і бульбу: ў капцах, ў ямах, ці ў склепах.</br>
{{gap|2.5em}}Якая-ж карысьць з морквы?</br>
{{gap|2.5em}}Першая — нішто столькі не дасьць з марга, што можэ даць морква. Сярэдні ураджай яе пудоў 1500–2000; а добры ураджай дае шмат болей. Другая карысьць, што німа здаравейшаго корму, як морква. А ядуць яе сырую, ці гатаваную так сама ласа ці то каровы, ці то коні, сьвіньні, авечкі, целяты, гусі,
качкі, словам — уся наша жывёла. Згатаваная морква разам з бульбай, дый забеленая — смачная страва і для людзей.</br>
{{gap|2.5em}}Калі моркву даваць коням (фунтоў 20–30 у суткі), то яны могуць абыйсьціся і без аўса. Ізноў калі моркву дасьцё каровам, то смак малака шмат лепшы, гусьцейшае яно, дый німала прыбудзе. Апрача таго морква ў жывёлы выганяе чэрві; а для коней і жэрэбят надта здаровы корм пры хваробах лёгкіх.</br>
{{gap|2.5em}}У сельска-гаспадарскіх складах прадаюць машыны рэзаць моркву, але ў малых гаспадарках можна абыйсьціся і секачом.</br>
{{gap|2.5em}}Ешчэ адна увага. Памятаю, калі я пачаў сеяць на полі моркву і заахвочываць да яе сваіх суседзеў, яны уздумалі мяне перэхітраваць: „калі гэтак родзіць, думалі яны, морква на шчырым пяску — на полі, дай пасадзім у гародзе — дык вось набяромся“! Ну сеялі на крэпка перагноенных гародах, дый на цяжкіх мейсцах; морква і прапала. Некаторые сеюць яе у гранкі, але я бы не раіў гэтаго рабіць, бо гранкі пераймае
веснавы вецер (а моркву сеяць чым раней, тым лепей), і высушывае іх, а морква для свайго уходу вымагае шмат вільгаці. Так сама прарашчаць насеньне, каб скарэй абыйшло — рызыкоўна, бо калі ўдарыць суш, то хіба трэба паліваць, а гэта вялікая работа, іначэй морква прападзе.</br>
{{gap|2.5em}}Моркву можна сеяць праз колькі год на адным і тым самым мейсцы.
<div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; line-height: 1.3>
{{справа|'''Гаспадар.{{gap|2.5em}}}}
</div>
{{Накіравальная рыса|5em|height=1px}}
<section end="Кормная"/>
<section begin="Значэньне"/><div style="margin-top:1em; font-family:Cambria">
{{АРЦ|'''Значэньне вугалёу з дрэва у аткорме дамовай жывёлы.|памер=160%}}
</div>
<div style="margin-top:-1.0em"></div>
{{gap|2.5em}}З давён-даўна карысталіся дактары вугальлем, як лекарствам каторае памагае перэтраўліваць яду. Але пры кармленьні дамовай жывёлы ён да апошніх часоў ня меў ніякаго значэньня.</br>
{{gap|2.5em}}Але толькі нідаўна зробленные спробы паказалі, што вугалі
пры аткорме дамовай жывёлы могуць мець вялікае значэньне, а найбольш дык пры аткорме сьвінней і птушэк.</br>
{{gap|2.5em}}Англіец Дэ-Курсі зрабіў у гэтым кірунку колькі вельмі цікавых спроб над гусакамі, качкамі (вуткамі) і сьвіньнямі. 18
<section end="Значэньне"/><noinclude></noinclude>
l0drgv8sfpk867aufo1g5yrxpefd7h6
Старонка:Саха. 1912, № 6.pdf/12
104
130000
299647
2026-10-10T14:20:25Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: « качак і гэтулькі сама гусей было раздзелена на тры гурткі і кармілі саўсім адзінакавым кормам. Корм быў такі: варэная бульба, аўсянная і ячменная мякіна, замешаные як цеста і падкрашэная крыху кіслым зьбіраным малаком.</br> {{gap|2.5em}}Першаму гуртку не давал...»
299647
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
качак і гэтулькі сама гусей было раздзелена на тры гурткі і кармілі саўсім адзінакавым кормам. Корм быў такі: варэная бульба, аўсянная і ячменная мякіна, замешаные як цеста і падкрашэная крыху кіслым зьбіраным малаком.</br>
{{gap|2.5em}}Першаму гуртку не давалі вугалёў, другому давалі маленькіе кусочкі, а трэцяму гуртку давалі парашок з вугалёў змешаўшы с кормам: чатыры часткі корму і пятая частка тоўчэных вугалёў. Праз чатыры тыдні паказалося вось што:
{|style="margin:auto"
|colspan="2"; style="text-align:right" |{{fine|У качэк{{gap|1.5em}}</br>прыбыло вагі}}
|
|style="text-align:right" |{{fine|У гусей{{gap|1.5em}}</br>прыбыло вагі}}
|-
|Корм без вугалёў —{{gap|0.2em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}
|25<sup>1</sup>/<sub>2</sub>{{gap|0.5em}}ф.
|rowspan="3"; style="width:4em" |
|style="text-align:right" |6<sup>1</sup>/<sub>3</sub>{{gap|0.5em}}ф.
|-
|style="vertical-align:bottom" |Корм с кусочкамі ву-</br>галёў{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.
|style="vertical-align:bottom" |39<sup>3</sup>/<sub>4</sub>{{gap|0.5em}}ф.
|style="text-align:right; vertical-align:bottom" |29<sup>3</sup>/<sub>4</sub>{{gap|0.5em}}ф.
|-
|Корм с тоўчанымі на па-</br>рашок вугалямі.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}
|style="vertical-align:bottom" |{{gap|0.5em}}42{{gap|0.5em}}ф.
|style="text-align:right; vertical-align:bottom" |54<sup>1</sup>/<sub>3</sub>{{gap|0.5em}}ф.
|}
{{gap|2.5em}}Гэткім парадкам вугалі каторые давалі стоўчэнымі на парашок найбольш прыбавілі вагі.</br>
{{gap|2.5em}}У сьвіньней каторых кормяць у хлявох блізка што чыстай бульбай з мякінай косьці бываюць вельмі крохкіе, бо мала маюць мінэральных солей. Калі-ж дадаць да корму сьвіньням вугалёў з дрэва, то косьці робяцца крапчэйшымі, як выказалі зробленные спробы, блізка у двая.</br>
{{gap|2.5em}}Гэта дужа добра паказывае якое вялікае значэньне маюць вугалі з дрэва пры корме жывёлы. Значэньне вугалёў зменшываецца для жывёлы каторая кормяцца мешанай стравай, або бегае на волі.
<div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; line-height: 1.3>
{{справа|'''С.{{gap|2.5em}}}}
</div>
{{Накіравальная рыса|5em|height=1px}}
<div style="font-family:Cambria">
{{c|'''Соль для скаціны.|памер=180%}}
</div>
<div style="margin-top:-1.9em"></div>
{{gap|2.5em}}Кожны гаспадар ведае, што скаціна любіць, калі ей даюць пасолены корм. Але далёка ня ўсе ведаюць якое папраўдзі яна мае значэньне у гадоўлі скаціны, а каторые і ведаюць, то бывае, што даюць скаціне соль не заўсёды, а толькі час ад часу і залішне многа на раз, а гэта як у першым, так і у другім
прыпадку карысьці не прыносіць. Дзеля гэтаго гадуючы скаціну трэба дадаваць у корм солі, але рабіць гэта умела.</br>
{{gap|2.5em}}Практыка гаспадароў і вучоных паказала, што соль канечна патрэбна скаціне. Праўда, што соль ёсць і ў тых кормах каторымі корміцца скаціна ў сене, мякіне, але там гэтай солі вельмі мала, а ў саломе і саўсім не бывае. Дзеля гэтаго трэба заўсёды дадаваць солі да корму. Калі дадаць да корму скаціне солі, то яна лягчэй перэтравіць корм, будзе весялейшай і здаравейшай, сільнейшай і больш трывалай у рабоці, а дойные каровы дадуць больш малака. Гэта тады калі скаціне дадаюць<noinclude></noinclude>
djbr8kl9qoz0orkp06bxeg0v9rz4con
299677
299647
2026-10-10T19:45:32Z
Gleb Leo
2440
299677
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Значэньне"/>качак і гэтулькі сама гусей было раздзелена на тры гурткі і кармілі саўсім адзінакавым кормам. Корм быў такі: варэная бульба, аўсянная і ячменная мякіна, замешаные як цеста і падкрашэная крыху кіслым зьбіраным малаком.</br>
{{gap|2.5em}}Першаму гуртку не давалі вугалёў, другому давалі маленькіе кусочкі, а трэцяму гуртку давалі парашок з вугалёў змешаўшы с кормам: чатыры часткі корму і пятая частка тоўчэных вугалёў. Праз чатыры тыдні паказалося вось што:
{|style="margin:auto"
|colspan="2"; style="text-align:right" |{{fine|У качэк{{gap|1.5em}}</br>прыбыло вагі}}
|
|style="text-align:right" |{{fine|У гусей{{gap|1.5em}}</br>прыбыло вагі}}
|-
|Корм без вугалёў —{{gap|0.2em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}
|25<sup>1</sup>/<sub>2</sub>{{gap|0.5em}}ф.
|rowspan="3"; style="width:4em" |
|style="text-align:right" |6<sup>1</sup>/<sub>3</sub>{{gap|0.5em}}ф.
|-
|style="vertical-align:bottom" |Корм с кусочкамі ву-</br>галёў{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.
|style="vertical-align:bottom" |39<sup>3</sup>/<sub>4</sub>{{gap|0.5em}}ф.
|style="text-align:right; vertical-align:bottom" |29<sup>3</sup>/<sub>4</sub>{{gap|0.5em}}ф.
|-
|Корм с тоўчанымі на па-</br>рашок вугалямі.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}
|style="vertical-align:bottom" |{{gap|0.5em}}42{{gap|0.5em}}ф.
|style="text-align:right; vertical-align:bottom" |54<sup>1</sup>/<sub>3</sub>{{gap|0.5em}}ф.
|}
{{gap|2.5em}}Гэткім парадкам вугалі каторые давалі стоўчэнымі на парашок найбольш прыбавілі вагі.</br>
{{gap|2.5em}}У сьвіньней каторых кормяць у хлявох блізка што чыстай бульбай з мякінай косьці бываюць вельмі крохкіе, бо мала маюць мінэральных солей. Калі-ж дадаць да корму сьвіньням вугалёў з дрэва, то косьці робяцца крапчэйшымі, як выказалі зробленные спробы, блізка у двая.</br>
{{gap|2.5em}}Гэта дужа добра паказывае якое вялікае значэньне маюць вугалі з дрэва пры корме жывёлы. Значэньне вугалёў зменшываецца для жывёлы каторая кормяцца мешанай стравай, або бегае на волі.
<div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; line-height: 1.3>
{{справа|'''С.{{gap|2.5em}}}}
</div>
{{Накіравальная рыса|5em|height=1px}}
<section end="Значэньне"/>
<section begin="Соль"/><div style="font-family:Cambria">
{{c|'''Соль для скаціны.|памер=180%}}
</div>
<div style="margin-top:-1.9em"></div>
{{gap|2.5em}}Кожны гаспадар ведае, што скаціна любіць, калі ей даюць пасолены корм. Але далёка ня ўсе ведаюць якое папраўдзі яна мае значэньне у гадоўлі скаціны, а каторые і ведаюць, то бывае, што даюць скаціне соль не заўсёды, а толькі час ад часу і залішне многа на раз, а гэта як у першым, так і у другім
прыпадку карысьці не прыносіць. Дзеля гэтаго гадуючы скаціну трэба дадаваць у корм солі, але рабіць гэта умела.</br>
{{gap|2.5em}}Практыка гаспадароў і вучоных паказала, што соль канечна патрэбна скаціне. Праўда, што соль ёсць і ў тых кормах каторымі корміцца скаціна ў сене, мякіне, але там гэтай солі вельмі мала, а ў саломе і саўсім не бывае. Дзеля гэтаго трэба заўсёды дадаваць солі да корму. Калі дадаць да корму скаціне солі, то яна лягчэй перэтравіць корм, будзе весялейшай і здаравейшай, сільнейшай і больш трывалай у рабоці, а дойные каровы дадуць больш малака. Гэта тады калі скаціне дадаюць
<section end="Соль"/><noinclude></noinclude>
i3qixsrfs35tmypfmq3ri9fbjyg6yxu
Старонка:Саха. 1912, № 6.pdf/13
104
130001
299648
2026-10-10T14:29:36Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: « столькі солі, сколькі трэба. Калі-ж даваць солі замнога, то тады скаціне вельмі хочацца піць, яна праз меру набохаецца вады і ўжо пачынае ад гэтаго дрэнна перэтраўліваць корм, а затым хварэць і спадаць с цела. Дзеля гэтаго трэба соль скаціне даваць у мер...»
299648
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
столькі солі, сколькі трэба. Калі-ж даваць солі замнога, то тады скаціне вельмі хочацца піць, яна праз меру набохаецца вады і ўжо пачынае ад гэтаго дрэнна перэтраўліваць корм, а затым хварэць і спадаць с цела. Дзеля гэтаго трэба соль скаціне даваць у меру. Даюць соль розна: часам пасыпаюць корм сольлю, абрызгаўшы яго перад гэтым вадой; часам разводзяць соль у вадзе і ўжо гэтай вадой брызгаюць на сена, ці салому; часам ужываюць вялікіх кускоў камяннай солі, каторую кладуць проста у ясьлі, або прывязываюць дротам вышэй ясель, каб скаціна сама лізала соль калі ей зажадаецца. Гэты апошні спосаб бадай што найлепшы, толькі трэба пілнаваць, каб скаціна не грызла іх і не зьедала цэлых кускоў, бо гэта шкодзіць.</br>
{{gap|2.5em}}Калі соль даюць разам с кормамі то трэба пілнаваць каб на каня і карову у дзень даваць ня больш лота, а на авечку якую шостую часць лота у дзень.</br>
{{gap|2.5em}}Целятам, жэрэбятам і ягнятам добра ешчэ класьці у ясьлі, апрача солі і вялікіе кускі крэйды, каб лепей расьлі яны і крапчэлі у іх косьці. Апошнімі часамі, апрача солі і крэйды,
радзяць дадаваць да корму жывёлам і тоўчаные вугалі з дрэва.
<div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; line-height: 1.3>
{{справа|'''С.{{gap|2.5em}}}}
</div>
{{Накіравальная рыса|5em|height=1px}}
<div style="font-family:Cambria">
{{c|'''Прыгатаўленьне ям пад дрэўкі.|памер=180%}}
</div>
<div style="margin-top:-1.9em"></div>
{{gap|2.5em}}Калі мы хочэм садзіць дрэўкі у восень, то трэба зараньне
прыгатовіць ямы, каб земля добра праветрылася, бо у сьвежые ямы садзіць нельга. Дзеля гэтаго выбіраем кавалак поля са склонам на поўдзень з зямлёй прыгоднай пад сад.</br>
{{gap|2.5em}}Усё гэта мейсцо абгараджываем, каб скаціна туды не магла
дабрацца і шкоды не нарабіла. Пасьля адмераем на восем аршыноў ад плоту першую лінію, па лініі адмераем мейсцы пад ямы; на грушы 10–12 аршыноў яма ад ямы, на яблыні па 8–10 аршыноў. У добрай зямлі садзім радчэй, у горшай гушчэй. Ад
першай лініі адмераем другую на 10–12 аршыноў і гэтак далей, пакуль зямлі стане. Як ужо усё адмерылі і мейсцы каламі адзначылі бярэмся капаць. У лепшай зямлі капаем ямы меншые, у горшай большые, так ад 2 да 3 аршыноў шырыні і ад паўтара да 2 аршыноў глыбіны. Перш скідаем верхнюю зямлю з дзірваном у адну кучу, ісподнюю на другую кучу, а саму ніжню на трэцьцю. Гэтак пакапаные ямы павінны прастаяць з месяц, каб земля добра праветрылася. Пасьля прыгатаўляем
гною да ямоў. Сьвежы гной дрэнны, найлепей будзе кампост, каторы лёгка можна зрабіць.</br>
{{gap|2.5em}}Усё сьмяцьцё, сухое лісьцё, падліну гразь с пад будынкоў, усякае зеліво, косьці, попел, сажу зьбіраем у адну кучу праз усё лета, разоў колькі перэкапаем рыдлёўкай, паліваючы гнаёўкай і на восень маем ужо шмат прыгатоўленаго кампосту. Да кожнай ямы у горшай зямле поўваза, у лепшай чверць<noinclude></noinclude>
61cmk0g55kc39xp63vdecbhlbpfayny
299679
299648
2026-10-10T19:45:51Z
Gleb Leo
2440
299679
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Соль"/>столькі солі, сколькі трэба. Калі-ж даваць солі замнога, то тады скаціне вельмі хочацца піць, яна праз меру набохаецца вады і ўжо пачынае ад гэтаго дрэнна перэтраўліваць корм, а затым хварэць і спадаць с цела. Дзеля гэтаго трэба соль скаціне даваць у меру. Даюць соль розна: часам пасыпаюць корм сольлю, абрызгаўшы яго перад гэтым вадой; часам разводзяць соль у вадзе і ўжо гэтай вадой брызгаюць на сена, ці салому; часам ужываюць вялікіх кускоў камяннай солі, каторую кладуць проста у ясьлі, або прывязываюць дротам вышэй ясель, каб скаціна сама лізала соль калі ей зажадаецца. Гэты апошні спосаб бадай што найлепшы, толькі трэба пілнаваць, каб скаціна не грызла іх і не зьедала цэлых кускоў, бо гэта шкодзіць.</br>
{{gap|2.5em}}Калі соль даюць разам с кормамі то трэба пілнаваць каб на каня і карову у дзень даваць ня больш лота, а на авечку якую шостую часць лота у дзень.</br>
{{gap|2.5em}}Целятам, жэрэбятам і ягнятам добра ешчэ класьці у ясьлі, апрача солі і вялікіе кускі крэйды, каб лепей расьлі яны і крапчэлі у іх косьці. Апошнімі часамі, апрача солі і крэйды,
радзяць дадаваць да корму жывёлам і тоўчаные вугалі з дрэва.
<div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; line-height: 1.3>
{{справа|'''С.{{gap|2.5em}}}}
</div>
{{Накіравальная рыса|5em|height=1px}}
<section end="Соль"/>
<section begin="Прыгатаўленьне"/><div style="font-family:Cambria">
{{c|'''Прыгатаўленьне ям пад дрэўкі.|памер=180%}}
</div>
<div style="margin-top:-1.9em"></div>
{{gap|2.5em}}Калі мы хочэм садзіць дрэўкі у восень, то трэба зараньне
прыгатовіць ямы, каб земля добра праветрылася, бо у сьвежые ямы садзіць нельга. Дзеля гэтаго выбіраем кавалак поля са склонам на поўдзень з зямлёй прыгоднай пад сад.</br>
{{gap|2.5em}}Усё гэта мейсцо абгараджываем, каб скаціна туды не магла
дабрацца і шкоды не нарабіла. Пасьля адмераем на восем аршыноў ад плоту першую лінію, па лініі адмераем мейсцы пад ямы; на грушы 10–12 аршыноў яма ад ямы, на яблыні па 8–10 аршыноў. У добрай зямлі садзім радчэй, у горшай гушчэй. Ад
першай лініі адмераем другую на 10–12 аршыноў і гэтак далей, пакуль зямлі стане. Як ужо усё адмерылі і мейсцы каламі адзначылі бярэмся капаць. У лепшай зямлі капаем ямы меншые, у горшай большые, так ад 2 да 3 аршыноў шырыні і ад паўтара да 2 аршыноў глыбіны. Перш скідаем верхнюю зямлю з дзірваном у адну кучу, ісподнюю на другую кучу, а саму ніжню на трэцьцю. Гэтак пакапаные ямы павінны прастаяць з месяц, каб земля добра праветрылася. Пасьля прыгатаўляем
гною да ямоў. Сьвежы гной дрэнны, найлепей будзе кампост, каторы лёгка можна зрабіць.</br>
{{gap|2.5em}}Усё сьмяцьцё, сухое лісьцё, падліну гразь с пад будынкоў, усякае зеліво, косьці, попел, сажу зьбіраем у адну кучу праз усё лета, разоў колькі перэкапаем рыдлёўкай, паліваючы гнаёўкай і на восень маем ужо шмат прыгатоўленаго кампосту. Да кожнай ямы у горшай зямле поўваза, у лепшай чверць
<section end="Прыгатаўленьне"/><noinclude></noinclude>
dojm1mwqvu56659s4rh0d8pddtw9mlb
Старонка:Саха. 1912, № 6.pdf/14
104
130002
299649
2026-10-10T16:39:40Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: « ваза і кідаем каля ямы у чацьвёрту кучу. Пасьля, на месяц перэд саджэньнем ямы трэба засыпаць, каб земля злежалася. Засыпаем беручы па адным рыдлю с кожнай кучы, каб земля добра перемешалася і сыплем у ямы да паўна. Да кожнай ямы павінен быць прыгатоўлен...»
299649
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
ваза і кідаем каля ямы у чацьвёрту кучу. Пасьля, на месяц перэд саджэньнем ямы трэба засыпаць, каб земля злежалася.
Засыпаем беручы па адным рыдлю с кожнай кучы, каб земля добра перемешалася і сыплем у ямы да паўна. Да кожнай ямы павінен быць прыгатоўлен кол гладкі, без сукоў і мы устаўляем яго сярод ямы так глыбока, каб верх яго даставаў да першых
сучкоў ушчэпкі. Паміж яблынямі і грушкамі, на лініі, можна садзіць сьлівы, каторые раней пачынаюць радзіць, а калі ужо яблыні і грушы разрастуцца, то сьлівы можна выкінуць, бо яны ужо састарэюць і перастануць радзіць.</br>
{{gap|2.5em}}Паміж лініямі, пакуль дрэўкі маладые, якіх 10 гадоў можна араць і варыво садзіць, або парэчкі, агрэст, ці маліньнік.
<div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; line-height: 1.3>
{{справа|'''Алёна.{{gap|2.5em}}}}
</div>
{{Накіравальная рыса|5em|height=1px}}
<div style="font-family:Cambria">
{{c|'''Аб гатунках фруктоў.|памер=180%}}
</div>
<div style="margin-top:-1.9em"></div>
{{gap|2.5em}}Кожны хто заводзіць сад, зачынае думаць якіе сарты выбраць у свой сад; ён выпісывае прэйскуранты, са смакам іх чытае, пытаецца у людзей, каторые ужо садзілі сады.</br>
{{gap|2.5em}}Тое самае прышлося і мне рабіць. Перагаварыў я с цэлым сьветам, адзін радзіць так, другі трохі іначэй; познай восеньню, у сенцябры, паехаў я да аднаго садавода, каторы ужо развёў сад на 17 дзесяцінах і паглядзеў усе яблакі і ігрушы і кожнае пробаваў на смак і на вока. Потым набраў цэлы кошык лепшых фруктоў са слоў і с практыкі садавода, на кожным напісаў, як завецца гатунак і завёз дамоў. Лежалі яны у мяне месяцы са 2; яблакі усе добра трымаліся, ігрушкі слабей. Гэта усё гатункі зімовые і восеньніе, я іх тут і перэлічу, каб людзі скарысталі з маей практыкі:</br>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Яблакі:'''</span> 1) Крушынак (чырвоные, невялікіе, моцные, кіславатые), 2) Малінавае зімовае, ці „''Himbeerem-Oberland''“ (вялікіе, цёмна-чырвоные, саладкаватые), 3) Кронсельскіе (чырванаватые, вялікіе, саладкаватые), 4) Каштэля (жоўтые, бліскучые, падобные на антаноўку, смак добры і дэлікатны), 5) Цытрыновые зімовые (невялікіе, жоўтые, смак дэлікатна-кіслы), 6) Бойкен (вялікіе, зімовые, жоўтые, чырванаватые, кіслые), 7) Бісмарк (вялікіе, чырвоные, як бы апорт, толькі не так заліты чырвоным, не загніваюцца так, як апорт), 8) Рэнэт васковы (малые, салодкіе, смачные), 9) Рэнэт Гарбэрта (вялікіе, чырванаватые, саладкаватые), 10) Княжэскіе (''Pryncenapfel'') — невялікіе, даўгаваценькіе, салодкіе, жоўтые с чырвонымі палоскамі, 11) „''König Kuntze''“ — Кароль Кунцэ (маленькіе, ружовые, делікатна-салодкіе).</br>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Ігрушы:'''</span> 1) Бэра распускаючая — „''Fordant de bois''“ — Лесная красуня, (вялікіе, зеленаватые, смак салодкі, таюць у губе, пахнючые), 2) Калебоса плоцкая, альбо бэра грумкоўская (вялікіе, зялёные, сочные), 3) Урбаністка, 4) Добрая Людвіка {{перанос пачатак|(вя|лікіе}}<noinclude></noinclude>
j4t1rcmgv67acbd4s1fcvecwv71har8
299681
299649
2026-10-10T19:46:57Z
Gleb Leo
2440
299681
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Прыгатаўленьне"/>ваза і кідаем каля ямы у чацьвёрту кучу. Пасьля, на месяц перэд саджэньнем ямы трэба засыпаць, каб земля злежалася.
Засыпаем беручы па адным рыдлю с кожнай кучы, каб земля добра перемешалася і сыплем у ямы да паўна. Да кожнай ямы павінен быць прыгатоўлен кол гладкі, без сукоў і мы устаўляем яго сярод ямы так глыбока, каб верх яго даставаў да першых
сучкоў ушчэпкі. Паміж яблынямі і грушкамі, на лініі, можна садзіць сьлівы, каторые раней пачынаюць радзіць, а калі ужо яблыні і грушы разрастуцца, то сьлівы можна выкінуць, бо яны ужо састарэюць і перастануць радзіць.</br>
{{gap|2.5em}}Паміж лініямі, пакуль дрэўкі маладые, якіх 10 гадоў можна араць і варыво садзіць, або парэчкі, агрэст, ці маліньнік.
<div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; line-height: 1.3>
{{справа|'''Алёна.{{gap|2.5em}}}}
</div>
{{Накіравальная рыса|5em|height=1px}}
<section end="Прыгатаўленьне"/>
<section begin="Аб"/><div style="font-family:Cambria">
{{c|'''Аб гатунках фруктоў.|памер=180%}}
</div>
<div style="margin-top:-1.9em"></div>
{{gap|2.5em}}Кожны хто заводзіць сад, зачынае думаць якіе сарты выбраць у свой сад; ён выпісывае прэйскуранты, са смакам іх чытае, пытаецца у людзей, каторые ужо садзілі сады.</br>
{{gap|2.5em}}Тое самае прышлося і мне рабіць. Перагаварыў я с цэлым сьветам, адзін радзіць так, другі трохі іначэй; познай восеньню, у сенцябры, паехаў я да аднаго садавода, каторы ужо развёў сад на 17 дзесяцінах і паглядзеў усе яблакі і ігрушы і кожнае пробаваў на смак і на вока. Потым набраў цэлы кошык лепшых фруктоў са слоў і с практыкі садавода, на кожным напісаў, як завецца гатунак і завёз дамоў. Лежалі яны у мяне месяцы са 2; яблакі усе добра трымаліся, ігрушкі слабей. Гэта усё гатункі зімовые і восеньніе, я іх тут і перэлічу, каб людзі скарысталі з маей практыкі:</br>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Яблакі:'''</span> 1) Крушынак (чырвоные, невялікіе, моцные, кіславатые), 2) Малінавае зімовае, ці „''Himbeerem-Oberland''“ (вялікіе, цёмна-чырвоные, саладкаватые), 3) Кронсельскіе (чырванаватые, вялікіе, саладкаватые), 4) Каштэля (жоўтые, бліскучые, падобные на антаноўку, смак добры і дэлікатны), 5) Цытрыновые зімовые (невялікіе, жоўтые, смак дэлікатна-кіслы), 6) Бойкен (вялікіе, зімовые, жоўтые, чырванаватые, кіслые), 7) Бісмарк (вялікіе, чырвоные, як бы апорт, толькі не так заліты чырвоным, не загніваюцца так, як апорт), 8) Рэнэт васковы (малые, салодкіе, смачные), 9) Рэнэт Гарбэрта (вялікіе, чырванаватые, саладкаватые), 10) Княжэскіе (''Pryncenapfel'') — невялікіе, даўгаваценькіе, салодкіе, жоўтые с чырвонымі палоскамі, 11) „''König Kuntze''“ — Кароль Кунцэ (маленькіе, ружовые, делікатна-салодкіе).</br>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Ігрушы:'''</span> 1) Бэра распускаючая — „''Fordant de bois''“ — Лесная красуня, (вялікіе, зеленаватые, смак салодкі, таюць у губе, пахнючые), 2) Калебоса плоцкая, альбо бэра грумкоўская (вялікіе, зялёные, сочные), 3) Урбаністка, 4) Добрая Людвіка {{перанос пачатак|(вя|лікіе}}
<section end="Аб"/><noinclude></noinclude>
2vl2nhg7do4nhefpd8kaupj087pl1yj
Старонка:Саха. 1912, № 6.pdf/15
104
130003
299650
2026-10-10T16:54:28Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: « {{перанос канец|(вя|лікіе}}, жоўтавата-зялёные, надта сочные і смачные, 5) Кляпефаворыт (лепкіе, масляністые, сочные).</br> {{gap|2.5em}}Гаварыў я аб гэтых гатунках з п. Мілерам, каторы заведуе тарговым садаводзтвам Кепцэ у Вільні, і займаецца дрэвамі ужо 25 гадоў. Ён...»
299650
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
{{перанос канец|(вя|лікіе}}, жоўтавата-зялёные, надта сочные і смачные, 5) Кляпефаворыт (лепкіе, масляністые, сочные).</br>
{{gap|2.5em}}Гаварыў я аб гэтых гатунках з п. Мілерам, каторы заведуе тарговым садаводзтвам Кепцэ у Вільні, і займаецца дрэвамі ужо 25 гадоў. Ён мне сказаў такіе увагі. Каштэля у паўночнай часьці Беларусі, на цяжкіх землях часамі баіцца марозу, але прышчэпленае на нізкіх дічкох (русэне і райцы) вытрымываець і марозы. Рэнэта Гарбэрта калі не даспеець, то палежаўшы моршчыцца.</br>
{{gap|2.5em}}Гаспадар Янук Крыўда с Кучкурышэк з пад Вільні радзіць садзіць такіе гатункі:</br>
{{gap|2.5em}}Для гандлёваго саду — зімовые: 1) антоноўкі, 2) пэпінкі, 3) літоўскіе, 4) сеуэнкі, 5) цітоўкі, 6) апорты, 7) розовые бэтлэбэн, 8) Гданскіе кантовые, 9) бабушкіны.</br>
{{gap|2.5em}}Летніе: 1) баравінкі, 2) паласатые восенные, 3) папероўкі, 4) астраханскіе белые, 5) маліноўкі (''melonenapfel''), 6) каробоўкі.</br>
{{gap|2.5em}}З груш: 1) вэнгоўкі, 2) бэра шэрые, 4) безсемянкі.
<div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; margin-top: -1em>
{{справа|'''А. У.{{gap|2.5em}}}}
</div>
{{Накіравальная рыса|5em|height=1px}}
<div style="font-family:Cambria">
{{c|'''Разные рады.|памер=180%}}
</div>
<div style="margin-top:-1.9em"></div>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Кармленьне кароў пры даеньні.'''</span> Па іншых гаспадарках можна бачыць, што пры даеньні кароў кормяць. Рабіць гэтак не раім. Калі карова і есць і доіцца разам, то ці каровы зменшаюць удой, ці дрэнна зужываюць корм, не перэжуваюць яго так, як трэба.</br>
{{gap|2.5em}}На практыцы паказалося, што ў тых гаспадарках, дзе кароў пры даеньні кармілі, ''удой быу большы, як пачалі карміць кароў у другі час, а не пры даеньні''. І усякі зразумее, што гэта так, калі скажэм, што найбольшая часць малака вырабляецца каровай пры самым даеньні, ад прыліву крыві да вымя, а калі жывёла ешчэ і корміцца разам з даеньнем, то ей прыліў крыві патрэбен і да галавы, дзе сьлініцца і жвецца корм і да жывата. Дзеля гэтаго калі разам карова і корміцца і доіцца, то або вырабляецца мала малака, або дрэнна перажуваецца і сьлініцца корм, што пасьля шкодна адзываецца на здароўі жывёлы.</br>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Абарона пшчол ад мышэй.'''</span> Каму с пшчэльнікоў не даводзілося зімой бедаваць, што мышы нападаюць на вульлі? Адзін практычны расейскі пшчальнік дае на гэта такую раду, каторую, ён ужо выпрактыкаваў. Мышы вельмі ня любяць мяты. Вось ён як толькі паставіць вульлі на зімоўку, і стаў класьці галінкі мяты усюды — і пад вульлі і пад пакрышку і на памосьце. Усе тые гады, што клаў мяту, шкоды ад мышэй не было ніякай, хоць мышэй было многа і летам і восеньню. А ў тые гады, калі ён не клаў мяты, мышы рабілі многа шкоды. Пшчолам ад мяты нічога ня робіцца.</br>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Згусцелы мёд.'''</span> Часам у сотах мёд гусьцее, ці як кажуць<noinclude></noinclude>
caogcdk799f1vlhaeyk5oi2lei29qvh
299651
299650
2026-10-10T16:54:50Z
RAleh111
4658
299651
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
{{перанос канец|(вя|лікіе}}, жоўтавата-зялёные, надта сочные і смачные, 5) Кляпефаворыт (лепкіе, масляністые, сочные).</br>
{{gap|2.5em}}Гаварыў я аб гэтых гатунках з п. Мілерам, каторы заведуе тарговым садаводзтвам Кепцэ у Вільні, і займаецца дрэвамі ужо 25 гадоў. Ён мне сказаў такіе увагі. Каштэля у паўночнай часьці Беларусі, на цяжкіх землях часамі баіцца марозу, але прышчэпленае на нізкіх дічкох (русэне і райцы) вытрымываець і марозы. Рэнэта Гарбэрта калі не даспеець, то палежаўшы моршчыцца.</br>
{{gap|2.5em}}Гаспадар Янук Крыўда с Кучкурышэк з пад Вільні радзіць садзіць такіе гатункі:</br>
{{gap|2.5em}}Для гандлёваго саду — зімовые: 1) антоноўкі, 2) пэпінкі, 3) літоўскіе, 4) сеуэнкі, 5) цітоўкі, 6) апорты, 7) розовые бэтлэбэн, 8) Гданскіе кантовые, 9) бабушкіны.</br>
{{gap|2.5em}}Летніе: 1) баравінкі, 2) паласатые восенные, 3) папероўкі, 4) астраханскіе белые, 5) маліноўкі (''melonenapfel''), 6) каробоўкі.</br>
{{gap|2.5em}}З груш: 1) вэнгоўкі, 2) бэра шэрые, 4) безсемянкі.
<div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; margin-top: -0.5em>
{{справа|'''А. У.{{gap|2.5em}}}}
</div>
{{Накіравальная рыса|5em|height=1px}}
<div style="font-family:Cambria">
{{c|'''Разные рады.|памер=180%}}
</div>
<div style="margin-top:-1.9em"></div>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Кармленьне кароў пры даеньні.'''</span> Па іншых гаспадарках можна бачыць, што пры даеньні кароў кормяць. Рабіць гэтак не раім. Калі карова і есць і доіцца разам, то ці каровы зменшаюць удой, ці дрэнна зужываюць корм, не перэжуваюць яго так, як трэба.</br>
{{gap|2.5em}}На практыцы паказалося, што ў тых гаспадарках, дзе кароў пры даеньні кармілі, ''удой быу большы, як пачалі карміць кароў у другі час, а не пры даеньні''. І усякі зразумее, што гэта так, калі скажэм, што найбольшая часць малака вырабляецца каровай пры самым даеньні, ад прыліву крыві да вымя, а калі жывёла ешчэ і корміцца разам з даеньнем, то ей прыліў крыві патрэбен і да галавы, дзе сьлініцца і жвецца корм і да жывата. Дзеля гэтаго калі разам карова і корміцца і доіцца, то або вырабляецца мала малака, або дрэнна перажуваецца і сьлініцца корм, што пасьля шкодна адзываецца на здароўі жывёлы.</br>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Абарона пшчол ад мышэй.'''</span> Каму с пшчэльнікоў не даводзілося зімой бедаваць, што мышы нападаюць на вульлі? Адзін практычны расейскі пшчальнік дае на гэта такую раду, каторую, ён ужо выпрактыкаваў. Мышы вельмі ня любяць мяты. Вось ён як толькі паставіць вульлі на зімоўку, і стаў класьці галінкі мяты усюды — і пад вульлі і пад пакрышку і на памосьце. Усе тые гады, што клаў мяту, шкоды ад мышэй не было ніякай, хоць мышэй было многа і летам і восеньню. А ў тые гады, калі ён не клаў мяты, мышы рабілі многа шкоды. Пшчолам ад мяты нічога ня робіцца.</br>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Згусцелы мёд.'''</span> Часам у сотах мёд гусьцее, ці як кажуць<noinclude></noinclude>
7agnxie1kq32bzzlu860fye7dgtakx7
299683
299651
2026-10-10T19:53:24Z
Gleb Leo
2440
299683
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Аб"/>{{перанос канец|(вя|лікіе}}, жоўтавата-зялёные, надта сочные і смачные, 5) Кляпефаворыт (лепкіе, масляністые, сочные).</br>
{{gap|2.5em}}Гаварыў я аб гэтых гатунках з п. Мілерам, каторы заведуе тарговым садаводзтвам Кепцэ у Вільні, і займаецца дрэвамі ужо 25 гадоў. Ён мне сказаў такіе увагі. Каштэля у паўночнай часьці Беларусі, на цяжкіх землях часамі баіцца марозу, але прышчэпленае на нізкіх дічкох (русэне і райцы) вытрымываець і марозы. Рэнэта Гарбэрта калі не даспеець, то палежаўшы моршчыцца.</br>
{{gap|2.5em}}Гаспадар Янук Крыўда с Кучкурышэк з пад Вільні радзіць садзіць такіе гатункі:</br>
{{gap|2.5em}}Для гандлёваго саду — зімовые: 1) антоноўкі, 2) пэпінкі, 3) літоўскіе, 4) сеуэнкі, 5) цітоўкі, 6) апорты, 7) розовые бэтлэбэн, 8) Гданскіе кантовые, 9) бабушкіны.</br>
{{gap|2.5em}}Летніе: 1) баравінкі, 2) паласатые восенные, 3) папероўкі, 4) астраханскіе белые, 5) маліноўкі (''melonenapfel''), 6) каробоўкі.</br>
{{gap|2.5em}}З груш: 1) вэнгоўкі, 2) бэра шэрые, 4) безсемянкі.
<div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; margin-top: -0.5em>
{{справа|'''А. У.{{gap|2.5em}}}}
</div>
{{Накіравальная рыса|5em|height=1px}}
<section end="Аб"/>
<section begin="Разные"/><div style="font-family:Cambria">
{{c|'''Разные рады.|памер=180%}}
</div>
<div style="margin-top:-1.9em"></div>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Кармленьне кароў пры даеньні.'''</span> Па іншых гаспадарках можна бачыць, што пры даеньні кароў кормяць. Рабіць гэтак не раім. Калі карова і есць і доіцца разам, то ці каровы зменшаюць удой, ці дрэнна зужываюць корм, не перэжуваюць яго так, як трэба.</br>
{{gap|2.5em}}На практыцы паказалося, што ў тых гаспадарках, дзе кароў пры даеньні кармілі, ''удой быу большы, як пачалі карміць кароў у другі час, а не пры даеньні''. І усякі зразумее, што гэта так, калі скажэм, што найбольшая часць малака вырабляецца каровай пры самым даеньні, ад прыліву крыві да вымя, а калі жывёла ешчэ і корміцца разам з даеньнем, то ей прыліў крыві патрэбен і да галавы, дзе сьлініцца і жвецца корм і да жывата. Дзеля гэтаго калі разам карова і корміцца і доіцца, то або вырабляецца мала малака, або дрэнна перажуваецца і сьлініцца корм, што пасьля шкодна адзываецца на здароўі жывёлы.</br>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Абарона пшчол ад мышэй.'''</span> Каму с пшчэльнікоў не даводзілося зімой бедаваць, што мышы нападаюць на вульлі? Адзін практычны расейскі пшчальнік дае на гэта такую раду, каторую, ён ужо выпрактыкаваў. Мышы вельмі ня любяць мяты. Вось ён як толькі паставіць вульлі на зімоўку, і стаў класьці галінкі мяты усюды — і пад вульлі і пад пакрышку і на памосьце. Усе тые гады, што клаў мяту, шкоды ад мышэй не было ніякай, хоць мышэй было многа і летам і восеньню. А ў тые гады, калі ён не клаў мяты, мышы рабілі многа шкоды. Пшчолам ад мяты нічога ня робіцца.</br>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Згусцелы мёд.'''</span> Часам у сотах мёд гусьцее, ці як кажуць
<section end="Разные"/><noinclude></noinclude>
c1cmqfpzfl7ygd0idplv834t20ulyvk
Старонка:Саха. 1912, № 6.pdf/16
104
130004
299653
2026-10-10T17:12:59Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: « па вучонаму крышталізуецца. Як-жэ даць раду? Амэрыканскі пшчальнік Бальдрыт раіць зрабіць гэтак. С такіх сотоў знімаюць пакрышэчкі (заскарупліны), ўстаўляюць у мёдагонку і аддзеляюць увесь рэдкі мёд. Апасьля таго кладуць соты на дно катла і прыладжыва...»
299653
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
па вучонаму крышталізуецца. Як-жэ даць раду? Амэрыканскі пшчальнік Бальдрыт раіць зрабіць гэтак. С такіх сотоў знімаюць пакрышэчкі (заскарупліны), ўстаўляюць у мёдагонку і аддзеляюць увесь рэдкі мёд. Апасьля таго кладуць соты на дно катла і прыладжываюць высока над катлом ваду, каб яна памаленьку капала на соты. Пасьля переварачываюць соты на другі бок і гэтак сама пускаюць на іх ваду. Выробленые гэтак соты стаўляюць у вулей пшчолам, як надстаўку. Сільные семьі лёгка справяцца з гэтай работай. Пшчолы вадой, што у сотах
разводзяць крышталы мёду і гэтым самым зберагаюць і мёд і соты.
<div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; margin-top: -0.5em">
{{справа|'''Назар Бываеўскі.{{gap|2.5em}}}}
</div>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Напітак пры гарачцы.'''</span> Узяць кварту гарачай вады, палажыць туды 2–3 ложкі мёду і выціснуць туды сок з аднэй цытрыны (лімону). Гэты напітак паменшае гарачку, асьвежае ў хваробе праганяе смагу і вызывае поты. Лекарскае значэньне мёду ведалі ужо старые рымляне. Гэтак, вядомы рымскі вучоны Плініуш, каторы жыў у першым сталецьцю па нараджэньню Хрыста,
падробна апісывае лекарскае значэньне мёду. — „Гэта страва пшчол, — кажэ ён аб мёдзе, — здарова і для людзей, як для
хворых, так і для здаровых. Мёд надае здаровы выгляд чэлавеку, паднімае выдзяленьне мочы, ачышчае жывот і уцішае
жар крыві; ён падтрымлівае бодрасць і сьвежасць духа“.</br>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">Аб апенках.</span> У позную восень каля пнёў зрубаных дрэў і на самых пнях парастаюць цэлые горы апенкоў. Грыбы гэты мейсцамі лічаць благімі і не зьбіраюць іх, а саўсім напрасна. Апенкі вельмі здаровые і смачные грыбы. Сушыць іх вельмі лёгка, бо маюць тонкую шапачку каторая лёгка прасыхае, а дзеля гэтаго іх можна лёгка зрабіць вялікі запас на зіму. У некаторых мейсцах вялікарасеі апенкі лічацца так сама добрымі грыбамі, як і баравікі.
{{block center/s}}
{{***3||70%|15|перад=0em|пасля=0em}}
{{block center/e}}
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Аб аткармліваньні сьвіньней.</span> Вялікую абмылку маюць нашые гаспадыні, думаючы што для сьвіньні, абы заўсёды была еда пад носам, больш нічога ня трэба.</br>
{{gap|2.5em}}Сьвіньня як і кожная жывёла, а нават больш ешчэ, вымагае даглёду і чыстасьці. Кожны добра ведае, што толькі сьвіньня ніколі не забрудзе свайго гнезда; а і так трэба часта яго зьменяць. Калі будзеш сьвіньню час ад часу абмываць цёплай вадой, чысьціць яе 1-2 разы на тыдзень шчоткай, ці хоць-бы згрэблам; яды даваць хоць па менш але часта сьвежае ў чыстай пасудіне, за кожным разам прыймаючы яе с хлева, тады
толькі сьвіньня відам расьце і сыцее.</br>
{{gap|2.5em}}Так сама добра, калі у хлеве папрыбіваны планкі, аб каторые сьвіньня магла-б чэсацца сама.</br>
{{gap|2.5em}}Трапляюцца сьвіньні, каторые надта глумяць яду, выварачываючы яе з рашкі на зямлю.</br><noinclude></noinclude>
nmz8fdzts49wav967vkj7fxnf1etpfz
299654
299653
2026-10-10T17:13:33Z
RAleh111
4658
299654
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
па вучонаму крышталізуецца. Як-жэ даць раду? Амэрыканскі пшчальнік Бальдрыт раіць зрабіць гэтак. С такіх сотоў знімаюць пакрышэчкі (заскарупліны), ўстаўляюць у мёдагонку і аддзеляюць увесь рэдкі мёд. Апасьля таго кладуць соты на дно катла і прыладжываюць высока над катлом ваду, каб яна памаленьку капала на соты. Пасьля переварачываюць соты на другі бок і гэтак сама пускаюць на іх ваду. Выробленые гэтак соты стаўляюць у вулей пшчолам, як надстаўку. Сільные семьі лёгка справяцца з гэтай работай. Пшчолы вадой, што у сотах
разводзяць крышталы мёду і гэтым самым зберагаюць і мёд і соты.
<div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; margin-top: -0.5em">
{{справа|'''Назар Бываеўскі.{{gap|2.5em}}}}
</div>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Напітак пры гарачцы.'''</span> Узяць кварту гарачай вады, палажыць туды 2–3 ложкі мёду і выціснуць туды сок з аднэй цытрыны (лімону). Гэты напітак паменшае гарачку, асьвежае ў хваробе праганяе смагу і вызывае поты. Лекарскае значэньне мёду ведалі ужо старые рымляне. Гэтак, вядомы рымскі вучоны Плініуш, каторы жыў у першым сталецьцю па нараджэньню Хрыста,
падробна апісывае лекарскае значэньне мёду. — „Гэта страва пшчол, — кажэ ён аб мёдзе, — здарова і для людзей, як для
хворых, так і для здаровых. Мёд надае здаровы выгляд чэлавеку, паднімае выдзяленьне мочы, ачышчае жывот і уцішае
жар крыві; ён падтрымлівае бодрасць і сьвежасць духа“.</br>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">Аб апенках.</span> У позную восень каля пнёў зрубаных дрэў і на самых пнях парастаюць цэлые горы апенкоў. Грыбы гэты мейсцамі лічаць благімі і не зьбіраюць іх, а саўсім напрасна. Апенкі вельмі здаровые і смачные грыбы. Сушыць іх вельмі лёгка, бо маюць тонкую шапачку каторая лёгка прасыхае, а дзеля гэтаго іх можна лёгка зрабіць вялікі запас на зіму. У некаторых мейсцах вялікарасеі апенкі лічацца так сама добрымі грыбамі, як і баравікі.
{{block center/s}}
{{***3||70%|15|перад=0em|пасля=0em}}
{{block center/e}}
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Аб аткармліваньні сьвіньней.'''</span> Вялікую абмылку маюць нашые гаспадыні, думаючы што для сьвіньні, абы заўсёды была еда пад носам, больш нічога ня трэба.</br>
{{gap|2.5em}}Сьвіньня як і кожная жывёла, а нават больш ешчэ, вымагае даглёду і чыстасьці. Кожны добра ведае, што толькі сьвіньня ніколі не забрудзе свайго гнезда; а і так трэба часта яго зьменяць. Калі будзеш сьвіньню час ад часу абмываць цёплай вадой, чысьціць яе 1-2 разы на тыдзень шчоткай, ці хоць-бы згрэблам; яды даваць хоць па менш але часта сьвежае ў чыстай пасудіне, за кожным разам прыймаючы яе с хлева, тады
толькі сьвіньня відам расьце і сыцее.</br>
{{gap|2.5em}}Так сама добра, калі у хлеве папрыбіваны планкі, аб каторые сьвіньня магла-б чэсацца сама.</br>
{{gap|2.5em}}Трапляюцца сьвіньні, каторые надта глумяць яду, выварачываючы яе з рашкі на зямлю.</br><noinclude></noinclude>
skn8gctcs5fluycgubiamowun0uc6h6
299657
299654
2026-10-10T18:16:19Z
RAleh111
4658
299657
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
па вучонаму крышталізуецца. Як-жэ даць раду? Амэрыканскі пшчальнік Бальдрыт раіць зрабіць гэтак. С такіх сотоў знімаюць пакрышэчкі (заскарупліны), ўстаўляюць у мёдагонку і аддзеляюць увесь рэдкі мёд. Апасьля таго кладуць соты на дно катла і прыладжываюць высока над катлом ваду, каб яна памаленьку капала на соты. Пасьля переварачываюць соты на другі бок і гэтак сама пускаюць на іх ваду. Выробленые гэтак соты стаўляюць у вулей пшчолам, як надстаўку. Сільные семьі лёгка справяцца з гэтай работай. Пшчолы вадой, што у сотах
разводзяць крышталы мёду і гэтым самым зберагаюць і мёд і соты.
<div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; margin-top: -0.5em">
{{справа|'''Назар Бываеўскі.{{gap|2.5em}}}}
</div>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Напітак пры гарачцы.'''</span> Узяць кварту гарачай вады, палажыць туды 2–3 ложкі мёду і выціснуць туды сок з аднэй цытрыны (лімону). Гэты напітак паменшае гарачку, асьвежае ў хваробе праганяе смагу і вызывае поты. Лекарскае значэньне мёду ведалі ужо старые рымляне. Гэтак, вядомы рымскі вучоны Плініуш, каторы жыў у першым сталецьцю па нараджэньню Хрыста,
падробна апісывае лекарскае значэньне мёду. — „Гэта страва пшчол, — кажэ ён аб мёдзе, — здарова і для людзей, як для
хворых, так і для здаровых. Мёд надае здаровы выгляд чэлавеку, паднімае выдзяленьне мочы, ачышчае жывот і уцішае
жар крыві; ён падтрымлівае бодрасць і сьвежасць духа“.</br>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Аб апенках.'''</span> У позную восень каля пнёў зрубаных дрэў і на самых пнях парастаюць цэлые горы апенкоў. Грыбы гэты мейсцамі лічаць благімі і не зьбіраюць іх, а саўсім напрасна. Апенкі вельмі здаровые і смачные грыбы. Сушыць іх вельмі лёгка, бо маюць тонкую шапачку каторая лёгка прасыхае, а дзеля гэтаго іх можна лёгка зрабіць вялікі запас на зіму. У некаторых мейсцах вялікарасеі апенкі лічацца так сама добрымі грыбамі, як і баравікі.
{{block center/s}}
{{***3||70%|15|перад=0em|пасля=0em}}
{{block center/e}}
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Аб аткармліваньні сьвіньней.'''</span> Вялікую абмылку маюць нашые гаспадыні, думаючы што для сьвіньні, абы заўсёды была еда пад носам, больш нічога ня трэба.</br>
{{gap|2.5em}}Сьвіньня як і кожная жывёла, а нават больш ешчэ, вымагае даглёду і чыстасьці. Кожны добра ведае, што толькі сьвіньня ніколі не забрудзе свайго гнезда; а і так трэба часта яго зьменяць. Калі будзеш сьвіньню час ад часу абмываць цёплай вадой, чысьціць яе 1-2 разы на тыдзень шчоткай, ці хоць-бы згрэблам; яды даваць хоць па менш але часта сьвежае ў чыстай пасудіне, за кожным разам прыймаючы яе с хлева, тады
толькі сьвіньня відам расьце і сыцее.</br>
{{gap|2.5em}}Так сама добра, калі у хлеве папрыбіваны планкі, аб каторые сьвіньня магла-б чэсацца сама.</br>
{{gap|2.5em}}Трапляюцца сьвіньні, каторые надта глумяць яду, выварачываючы яе з рашкі на зямлю.</br><noinclude></noinclude>
ogav966zoy4g6bco6aaikg66du2vvi3
Старонка:Саха. 1912, № 6.pdf/17
104
130005
299656
2026-10-10T17:42:42Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2.5em}}На гэта ёсць рада. З двух бакоў пасудзіны зрабіць вушы (з жалеза, ці хоць бы з моцнай вяроўкі), за гэтые вушы падчапіць двума крукамі, асаджанымі на кіях, а кіі гэтые прымацаваць да бэлькі ў гарэ. Гэтак пасуда з ядой не на зямлі будзе стаяць, а вісець...»
299656
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
{{gap|2.5em}}На гэта ёсць рада. З двух бакоў пасудзіны зрабіць вушы (з жалеза, ці хоць бы з моцнай вяроўкі), за гэтые вушы падчапіць двума крукамі, асаджанымі на кіях, а кіі гэтые прымацаваць да бэлькі ў гарэ. Гэтак пасуда з ядой не на зямлі будзе стаяць, а вісець і калыхацца, і сьвіньня ня толькі не дасць
рады вывярнуць, але і з нагамі туды ня ўлезе, дык яда заўсёды будзе чыстая.
{{Накіравальная рыса|5em|height=1px}}
<div style="font-family:Cambria">
{{c|'''{{разьбіўка|АТКАЗЫ РЭДАКЦІІ}}.|памер=160%}}
</div>
<div style="margin-top:-1.9em"></div>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Як звясьці у гародзе капусных чэрвей.'''</span> (''Атказ падпішчыку Ліхтаровічу''). Дагэтуль проці капусных чэрвей ужывалі карболь;
цяпер адзін з немецкіх агароднікоў прыдумаў новы спосаб шмат танейшы, пры гэтым саўсім ня шкодны для расьлін. Бярэцца на 100 часьцей вады, тры часьці солі і 2 часьці вапны і гэтым аббрызгіваюць венікам капусту. Найлепей аббрызгіваць капусу вечэрам і рабіць гэта падрад праз два-тры дні. Лягчэй тады калі чэрвякі ешчэ маладые. Агароднік той кажэ, што на паліваную гэтай мешанінай капусту і пазьней чэрві не надта кідаюцца, бо ня любяць гэтаго смаку.</br>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Кратоў выгнаць'''</span> можна заліваючы, або кладучы у норы чаго
небудзь вельмі сьмярдзючаго. Ужываюць на гэта чэснаку, кавалкі гнілого мяса, селедцы шпікунар, нафталіну і інш.</br>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Ці карысна гадаваць насеньне гародзін.'''</span> (''Атказ супрацоўніку Цітовічу''). Сельска-гаспадарскіе склады нашаго краю выпісываюць штогод на дзесяткі тысяч руб. рознаго гароднаго насеньня з заграніцы, а больш гэтаго выпісываюць с Польшчы, Украіны і Вялікарасеі. Найбольш выпісываюць насеньня буракоў, морквы і розных траў. Само сабой, што куды лепей было-б, каб гэтае насеньне нашы гаспадары самі гадавалі. Гадоўлей гароднаго насеньня маглі-б у нас займацца малазямельные гаспадары, каторые маючы мала зямлі павінны старацца выціснуць з яе як найбольшы даход. З марга (у дзесяціне 1<sup>1</sup>/<sub>2</sub> марга) зямлі
можна сабраць 60–80 пудоў насеньня буракоў, што палічыўшы па 10 кап. за фунт, ў сярэднім дасць каля 300 рублеў. Гэткаго даходу не дасьць ніводная збажына. Толькі звертаем увагу, што пачаўшы гадоўлю насеньня, трэба вясьці яе вельмі акуратна, каб насеньне не было горшае за загранічнае. Пры гэтым трэба звертаць увагу на падбор высадак (глядзі стацьцю у гэтым нумары аб сэлекціі), выбіраць найлепшые калівы на высадкі, садзіць на зямлі добра унавожэнай і добра вырабленай. Калі хочэце мець чысты сорт насеньня трэба адзін сорт, тэй самай расьліны садзіць далёка ад другога, бо як памешаецца пылок с кветак, то ня будзе ужо чысты, але мешаны сорт расьлін з вашаго насеньня.</br>
{{gap|2.5em}}Гадаваць насеньне гародзін дужа карысная справа і тое, што у нас селяне не займаюцца, — вінавата гэтаму цемната і недбаласць наша.</br><noinclude></noinclude>
380fi9kkcmzasvjicfvrjzy2kwtmbw5
299684
299656
2026-10-10T19:54:18Z
Gleb Leo
2440
299684
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Разные"/>{{gap|2.5em}}На гэта ёсць рада. З двух бакоў пасудзіны зрабіць вушы (з жалеза, ці хоць бы з моцнай вяроўкі), за гэтые вушы падчапіць двума крукамі, асаджанымі на кіях, а кіі гэтые прымацаваць да бэлькі ў гарэ. Гэтак пасуда з ядой не на зямлі будзе стаяць, а вісець і калыхацца, і сьвіньня ня толькі не дасць
рады вывярнуць, але і з нагамі туды ня ўлезе, дык яда заўсёды будзе чыстая.
{{Накіравальная рыса|5em|height=1px}}
<section end="Разные"/>
<section begin="Атказы"/><div style="font-family:Cambria">
{{c|'''{{разьбіўка|АТКАЗЫ РЭДАКЦІІ}}.|памер=160%}}
</div>
<div style="margin-top:-1.9em"></div>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Як звясьці у гародзе капусных чэрвей.'''</span> (''Атказ падпішчыку Ліхтаровічу''). Дагэтуль проці капусных чэрвей ужывалі карболь;
цяпер адзін з немецкіх агароднікоў прыдумаў новы спосаб шмат танейшы, пры гэтым саўсім ня шкодны для расьлін. Бярэцца на 100 часьцей вады, тры часьці солі і 2 часьці вапны і гэтым аббрызгіваюць венікам капусту. Найлепей аббрызгіваць капусу вечэрам і рабіць гэта падрад праз два-тры дні. Лягчэй тады калі чэрвякі ешчэ маладые. Агароднік той кажэ, што на паліваную гэтай мешанінай капусту і пазьней чэрві не надта кідаюцца, бо ня любяць гэтаго смаку.</br>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Кратоў выгнаць'''</span> можна заліваючы, або кладучы у норы чаго
небудзь вельмі сьмярдзючаго. Ужываюць на гэта чэснаку, кавалкі гнілого мяса, селедцы шпікунар, нафталіну і інш.</br>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Ці карысна гадаваць насеньне гародзін.'''</span> (''Атказ супрацоўніку Цітовічу''). Сельска-гаспадарскіе склады нашаго краю выпісываюць штогод на дзесяткі тысяч руб. рознаго гароднаго насеньня з заграніцы, а больш гэтаго выпісываюць с Польшчы, Украіны і Вялікарасеі. Найбольш выпісываюць насеньня буракоў, морквы і розных траў. Само сабой, што куды лепей было-б, каб гэтае насеньне нашы гаспадары самі гадавалі. Гадоўлей гароднаго насеньня маглі-б у нас займацца малазямельные гаспадары, каторые маючы мала зямлі павінны старацца выціснуць з яе як найбольшы даход. З марга (у дзесяціне 1<sup>1</sup>/<sub>2</sub> марга) зямлі
можна сабраць 60–80 пудоў насеньня буракоў, што палічыўшы па 10 кап. за фунт, ў сярэднім дасць каля 300 рублеў. Гэткаго даходу не дасьць ніводная збажына. Толькі звертаем увагу, што пачаўшы гадоўлю насеньня, трэба вясьці яе вельмі акуратна, каб насеньне не было горшае за загранічнае. Пры гэтым трэба звертаць увагу на падбор высадак (глядзі стацьцю у гэтым нумары аб сэлекціі), выбіраць найлепшые калівы на высадкі, садзіць на зямлі добра унавожэнай і добра вырабленай. Калі хочэце мець чысты сорт насеньня трэба адзін сорт, тэй самай расьліны садзіць далёка ад другога, бо як памешаецца пылок с кветак, то ня будзе ужо чысты, але мешаны сорт расьлін з вашаго насеньня.</br>
{{gap|2.5em}}Гадаваць насеньне гародзін дужа карысная справа і тое, што у нас селяне не займаюцца, — вінавата гэтаму цемната і недбаласць наша.</br>
<section end="Атказы"/><noinclude></noinclude>
a7pbf9a5qdrsbmtwr95vch1hf6g62pe
Старонка:Саха. 1912, № 6.pdf/18
104
130006
299658
2026-10-10T18:29:39Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Як звясьці хвошч.'''</span> (''Атказ п. І. Б—ну''). Хвошч (мейсцамі яго называюць скрыпам) расьліна многалетняя, разрастаецца с каранёў. С карэня, каторы ляжыць глыбока у зямлі, вырастаюць дваякіе калівы: зялёные, бах...»
299658
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Як звясьці хвошч.'''</span> (''Атказ п. І. Б—ну''). Хвошч (мейсцамі яго называюць скрыпам) расьліна многалетняя, разрастаецца с каранёў. С карэня, каторы ляжыць глыбока у зямлі, вырастаюць дваякіе калівы: зялёные, бахматые, падобные да елачкі і другіе гладкіе цямнейшые, а то і саўсім цьмяные; першые не выдаюць насеньня, другіе выдаюць. Калівы пустые, што не выдаюць насеньня растуць летам і восеньню, а тые калівы, што выдаюць насеньня з’яўляюцца вясной, як толькі сьнег згоніць (называюць іх мейсцамі ''гігелямі'') і ўжо у маі пасьпеваюць.</br>
{{gap|2.5em}}Хвошч расьце на сапаватых землях, у каторых мала вапны. Хочучы зьвясьці хвошч трэба перш за ўсё асушыць зямлю канавамі і адкісьліць зямлю пры помачы вапны. Апрача гэтаго трэба вясной, як толькі пакажуцца гігялі (калівы, што выдаюць насеньне), баранаваць зямлю, тады крохкіе калівы ламаюцца і прападаюць. Без асушкі і вапны, адным баранаваньнем вясной, нельга зьвясьці хвошчу.
{{Накіравальная рыса|3em|height=1px}}
<div style="font-family:Cambria">
{{c|'''Хутары у Вілейскім павеці.|памер=160%}}
</div>
<div style="margin-top:-1.9em"></div>
{{gap|2.5em}}Разсяліліся, або разселяюцца на хутары 505 хат. У ''гарадокскай воласьці'' вёскі: Сарокі, Зьвяркі, Пятроўшына, Карнюткі, Кукелі, Вілуцэвічы, Караблі: Вязынскай воласьці; м. Ілія (60 хат), Возноўшчына, Барысоўшчына, Малевічы (70 хат); Крайскай воласьці; Верабьёўшчына; Вілейскай: Снежкова (1 выселіўся); Парафіяноўскай Лоцевічы (59 хат); Княгінінскай: Выголавічы, Яцкевічы (70 хат); Воўкалацкай; Новая Слабанда; Порплішскай Кіотоўка Пузаны: Жосненскай воласьці: Яцкевічы, м. Запрудзьдзе, Пугачы; Хаценчыцкай: Залесьсе; у гэтым ліку ёсць вёскі, гдзе зганяюцца участкі у адзін кавалак, альбо знічтажаюць шахаўніцу.</br>
{{gap|2.5em}}Хутаранам землеустраіцельная камісія даець помач радамі, гатунковай, скацінай, гаспадарскімі прыладамі і грашамі (пазычкі).</br>
{{gap|2.5em}}Пастаўлена 8 бычкоў ангельска-фіонскаго заводу у вёсках:
Пятроўшчына, Гарадокск. вол., Выгановічы Княг. в., Пугачы Жоснен. в., Лоцевічы Парафіяноўск. в., Познаўшчына Параф. в.
Піотровічы Порпл. в., Пугачы Жосн. в., Малевічы Вязынск. в. Пастаўлены на развод 4 пары свіньней іоркшыроў: ў Выгановічах Княг. в., Іліі Вяз. в., Малевічах Вяз. в., Пятроўшыне Гарадок. в. 3 пары авэчэк заводу воўна-мяснаго, оксфорд-шырдаўк. У Пятроўшчыне, Іліі, Выгановічах. У в. Пятроўцы Порпл. в. працуець радавая севалка. Эльворці на 11 радоў (ц. 125 руб.). Авёс, ячмень пасеянные гэтай севалкай растуць лепш, з вясны цямнейшая зелень, і на 1 дзесяціну, як кажэ аграном Марчэнко,
пудоў 10 даець больш ураджаю.
<div style="margin-bottom:1em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; margin-top: -0.5em>
{{справа|'''А. У.{{gap|2.5em}}}}
</div>
<section begin="Рэдактар"/>{{накіравальная рыса||height=1px}}
{{Калёнтытул|left={{gap|0.5em}}{{fine|Редактар-Выдавец '''А. Уласоў.'''}}|right={{fine|Друкарня „Зніч“ Вільня.{{gap|0.5em}}}}}}<section end="Рэдактар"/><noinclude></noinclude>
2f8dqu3zuww7y0vukhnybxfqxrdhbsh
299689
299658
2026-10-10T20:00:12Z
Gleb Leo
2440
299689
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Атказы"/>{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Як звясьці хвошч.'''</span> (''Атказ п. І. Б—ну''). Хвошч (мейсцамі яго называюць скрыпам) расьліна многалетняя, разрастаецца с каранёў. С карэня, каторы ляжыць глыбока у зямлі, вырастаюць дваякіе калівы: зялёные, бахматые, падобные да елачкі і другіе гладкіе цямнейшые, а то і саўсім цьмяные; першые не выдаюць насеньня, другіе выдаюць. Калівы пустые, што не выдаюць насеньня растуць летам і восеньню, а тые калівы, што выдаюць насеньня з’яўляюцца вясной, як толькі сьнег згоніць (называюць іх мейсцамі ''гігелямі'') і ўжо у маі пасьпеваюць.</br>
{{gap|2.5em}}Хвошч расьце на сапаватых землях, у каторых мала вапны. Хочучы зьвясьці хвошч трэба перш за ўсё асушыць зямлю канавамі і адкісьліць зямлю пры помачы вапны. Апрача гэтаго трэба вясной, як толькі пакажуцца гігялі (калівы, што выдаюць насеньне), баранаваць зямлю, тады крохкіе калівы ламаюцца і прападаюць. Без асушкі і вапны, адным баранаваньнем вясной, нельга зьвясьці хвошчу.
{{Накіравальная рыса|3em|height=1px}}
<section end="Атказы"/>
<section begin="Хутары"/><div style="font-family:Cambria">
{{c|'''Хутары у Вілейскім павеці.|памер=160%}}
</div>
<div style="margin-top:-1.9em"></div>
{{gap|2.5em}}Разсяліліся, або разселяюцца на хутары 505 хат. У ''гарадокскай воласьці'' вёскі: Сарокі, Зьвяркі, Пятроўшына, Карнюткі, Кукелі, Вілуцэвічы, Караблі: Вязынскай воласьці; м. Ілія (60 хат), Возноўшчына, Барысоўшчына, Малевічы (70 хат); Крайскай воласьці; Верабьёўшчына; Вілейскай: Снежкова (1 выселіўся); Парафіяноўскай Лоцевічы (59 хат); Княгінінскай: Выголавічы, Яцкевічы (70 хат); Воўкалацкай; Новая Слабанда; Порплішскай Кіотоўка Пузаны: Жосненскай воласьці: Яцкевічы, м. Запрудзьдзе, Пугачы; Хаценчыцкай: Залесьсе; у гэтым ліку ёсць вёскі, гдзе зганяюцца участкі у адзін кавалак, альбо знічтажаюць шахаўніцу.</br>
{{gap|2.5em}}Хутаранам землеустраіцельная камісія даець помач радамі, гатунковай, скацінай, гаспадарскімі прыладамі і грашамі (пазычкі).</br>
{{gap|2.5em}}Пастаўлена 8 бычкоў ангельска-фіонскаго заводу у вёсках:
Пятроўшчына, Гарадокск. вол., Выгановічы Княг. в., Пугачы Жоснен. в., Лоцевічы Парафіяноўск. в., Познаўшчына Параф. в.
Піотровічы Порпл. в., Пугачы Жосн. в., Малевічы Вязынск. в. Пастаўлены на развод 4 пары свіньней іоркшыроў: ў Выгановічах Княг. в., Іліі Вяз. в., Малевічах Вяз. в., Пятроўшыне Гарадок. в. 3 пары авэчэк заводу воўна-мяснаго, оксфорд-шырдаўк. У Пятроўшчыне, Іліі, Выгановічах. У в. Пятроўцы Порпл. в. працуець радавая севалка. Эльворці на 11 радоў (ц. 125 руб.). Авёс, ячмень пасеянные гэтай севалкай растуць лепш, з вясны цямнейшая зелень, і на 1 дзесяціну, як кажэ аграном Марчэнко,
пудоў 10 даець больш ураджаю.
<div style="margin-bottom:1em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; margin-top: -0.5em>
{{справа|'''А. У.{{gap|2.5em}}}}
</div>
<section end="Хутары"/>
<section begin="Рэдактар"/>{{накіравальная рыса||height=1px}}
{{Калёнтытул|left={{gap|0.5em}}{{fine|Редактар-Выдавец '''А. Уласоў.'''}}|right={{fine|Друкарня „Зніч“ Вільня.{{gap|0.5em}}}}}}<section end="Рэдактар"/><noinclude></noinclude>
snh68cf4ybh9tltonrrj975xnqopw1u
Старонка:Саха. 1912, № 6.pdf/19
104
130007
299660
2026-10-10T19:18:25Z
RAleh111
4658
/* Праблематычная */
299660
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="2" user="RAleh111" /></noinclude>
<div style="margin-bottom:0.5em; font-family:Cambria; font-size:180%">
<center>'''Сельска-гаспадарскіе навіны.</center>
</div>
<center>'''Цэны збожжа у Лібаве.</center>
{|style="margin:auto;"
|Пшаніца{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.5em}}</br>
Жыта 120 ф.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.5em}}</br>
Авёс белы просты.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.5em}}</br>{{gap|1em}}„{{gap|1.5em}}чорны{{gap|0.5em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.5em}}</br>
Грэчка{{gap|0.2em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.5em}}</br>
Ячмень{{gap|0.2em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.5em}}</br>
Масла у фунтах{{gap|1.3em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.5em}}</br>
{{gap|1em}}„{{gap|4em}}„{{gap|1.3em}}II сорту{{gap|0.5em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.5em}}</br>
{{gap|1em}}„{{gap|1.2em}}у кадках ня саленае{{gap|0.5em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.5em}}</br>
Вотрыны пшанічные{{gap|0.3em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.5em}}</br>
Канюшына на семя белая за пуд.</br>
{{gap|2.5em}}„{{gap|5em}}„{{gap|1em}}чырвоная{{gap|0.5em}}„{{gap|0.5em}}</br>
Сена.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.5em}}
|}
1.24.-1.25 к.
1.00 -
1.00.-1.10
90.-881/2
1.01.-1.02
"
"
1.00.-1.10 "
45.- 46
1 copry
соленае
пуд
"
42.- 48
"
42.
35
"
38.- 34
80
п
12.50.- 16.50
7.40.-10.00
85.- 40 "
Сельска-гаспадарская выстаука у Леплі Вітебск. губ. 7, 8, 9 чке-
ла гэтаго месяца адбудзецца сельска-гаспадарская выстаўка
у Леплі Вітебск. губ.
Дажджы. Дажджы, каторые больш ужо месяцы ліюць без-
перестанку, нарабілі страшэнна многа шкоды па ўсей Бела-
русі. Шмат гаспадароў за нагодай ня успелі сабраць сена, дык
Яно саўсім пагніло за гэты час, пажатая ярына на полі парасла
у снапах і нават на пню, бо сёлета мейсцамі выпадаў град
1 прыбітые да зямлі каласы пусьцілі ужо новые усходы. Адным
словам дажджы сёлетніе нарабілі страшэнна многа шкоды па
усей старонцы.
Ураджай. Сёлета ураджай ва ўсей Расеі сярэдні. У вашым
краю, у Польшчы, на Украйне, у Літве і Латышчыне ураджа
папсаваў крыху град, зашкодзіло гэто больш на ярыну, як на
жыта. У Вялікарасеі пашкодзіло на ураджаі сонца, каторае вы
паліло шмат збажыны падчас летніх упалоў. Наагул азімае
лепей удалося сабраць і лепшае на узрост, як ярына. Мейсца-
мі па нашым краю пачала ад доўгіх дажджоў гніць бульба.
Ільны удаліся добрые. Лубін сярэдні. Грыбоў нарасло многа.
Фруктоў сёлета у нашым краю мала. Ягады урадзілі.
Сельска-гаспадарская школа у Варонцу паведамляе, што экза-
У горадзе Радашкавічах.
27 Сенцябра будзе першая 3 наградамі выстаука скаціны
селян і дробных гаспадароў.
депо.
Выстаўка будзе 27 сенцябра, на плацу, каля пажарнаго
Запісывацца на выстаўку ня трэба, а проста прывясці
сваю скаціну к 9 гадзіне зрана. На выстаўку могуць прыводзіць
3 кароў ад 1/2 году да 12 гадоў, бугаі ад. У года да 6 гадоў.
Выстаўляць могуць толькі гаспадары, каторые самі працуюць<noinclude></noinclude>
abs62z36fi7govitxvlta0jdt3dla0d
299693
299660
2026-10-11T05:48:49Z
RAleh111
4658
/* Не вычытаная */
299693
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
<div style="margin-bottom:0.5em; font-family:Cambria; font-size:180%">
<center>'''Сельска-гаспадарскіе навіны.</center>
</div>
<center>'''Цэны збожжа у Лібаве.</center>
{|style="margin:auto;"
|style="vertical-align:bottom" |Пшаніца{{gap|0.2em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.2em}}</br>Жыта 120 ф.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.2em}}</br>Авёс белы просты{{gap|0.6em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.2em}}</br>{{gap|1em}}„{{gap|1.5em}}чорны{{gap|0.5em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.2em}}</br>Грэчка{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.2em}}</br>Ячмень{{gap|0.6em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.2em}}</br>'''Масла''' у фунтах{{gap|1.6em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.2em}}</br>{{gap|1em}}„{{gap|4em}}„{{gap|1.3em}}II сорту{{gap|0.9em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.2em}}</br>{{gap|1em}}„{{gap|1.2em}}у кадках ня саленае{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.5em}}</br>'''Вотрыны''' пшанічные{{gap|0.3em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.2em}}</br>'''Канюшына''' на семя белая за пуд.</br>{{gap|2.5em}}„{{gap|5em}}„{{gap|1em}}чырвоная{{gap|0.5em}}„{{gap|0.2em}}</br>Сена{{gap|1.5em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.2em}}
|style="vertical-align:bottom" |{{gap|0.3em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.5em}}</br>{{gap|0.3em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.5em}}</br>{{gap|0.3em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.5em}}</br>{{gap|0.3em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.5em}}</br>{{gap|0.3em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.5em}}</br>{{gap|0.3em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.5em}}</br>{{gap|0.3em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.5em}}</br>{{gap|0.3em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.5em}}</br>{{gap|0.3em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.5em}}</br>{{gap|0.3em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.5em}}</br>{{gap|0.3em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.5em}}</br>{{gap|0.3em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.5em}}</br>{{gap|0.3em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|0.5em}}</br>
|style="vertical-align:bottom; text-align:right" |1.24.—1.25{{gap|0.5em}}к.</br>1.00{{gap|0.5em}}„{{gap|0.3em}}</br>1.00.—1.10{{gap|0.5em}}„{{gap|0.3em}}</br>90.—88<sup>1</sup>/<sub>2</sub>{{gap|0.5em}}„{{gap|0.3em}}</br>1.01.—1.02{{gap|0.5em}}„{{gap|0.3em}}</br>1.00.—1.10{{gap|0.5em}}„{{gap|0.3em}}</br>45.—{{gap|0.7em}}46{{gap|0.5em}}„{{gap|0.3em}}</br>42.—{{gap|0.7em}}43{{gap|0.5em}}„{{gap|0.3em}}</br>38.—{{gap|0.7em}}34{{gap|0.5em}}„{{gap|0.3em}}</br>—{{gap|0.7em}}80{{gap|0.5em}}„{{gap|0.3em}}</br>12.50.–16.50{{gap|0.5em}}„{{gap|0.3em}}</br>7.40.–10.00{{gap|0.5em}}„{{gap|0.3em}}</br>35.—{{gap|0.7em}}40{{gap|0.5em}}„{{gap|0.3em}}
|}
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Сельска-гаспадарская выстаўка у Леплі Вітэбск. губ.'''</span> 7, 8, 9 чысла гэтаго месяца адбудзецца сельска-гаспадарская выстаўка у Леплі Вітебск. губ.</br>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Дажджы.'''</span> Дажджы, каторые больш ужо месяцы ліюць безперестанку, нарабілі страшэнна многа шкоды па ўсей Беларусі. Шмат гаспадароў за нагодай ня успелі сабраць сена, дык яно саўсім пагніло за гэты час, пажатая ярына на полі парасла у снапах і нават на пню, бо сёлета мейсцамі выпадаў град і прыбітые да зямлі каласы пусьцілі ужо новые ўсходы. Адным словам дажджы сёлетніе нарабілі страшэнна многа шкоды па ўсей старонцы.</br>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Ураджай.'''</span> Сёлета ураджай ва ўсей Расеі сярэдні. У нашым
краю, у Польшчы, на Украйне, у Літве і Латышчыне ураджаі папсаваў крыху град, зашкодзіло гэто больш на ярыну, як на
жыта. У Вялікарасеі пашкодзіло на ураджаі сонца, каторае выпаліло шмат збажыны падчас летніх упалоў. Наагул азімае лепей удалося сабраць і лепшае на узрост, як ярына. Мейсцамі па нашым краю пачала ад доўгіх дажджоў гніць бульба.
Ільны удаліся добрые. Лубін сярэдні. Грыбоў нарасло многа. Фруктоў сёлета у нашым краю мала. Ягады урадзілі.</br>
{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Сельска-гаспадарская школа у Варонцу'''</span> паведамляе, што экза-
<div style="margin-bottom:-0.5em; font-family:Cambria; font-size:160%">
<center>'''У горадзе Радашкавічах.</center>
</div>
{{gap|2.5em}}''27 Сенцябра будзе першая з наградамі выстаўка скаціны'' селян і дробных гаспадароў.</br>
{{gap|2.5em}}Выстаўка будзе 27 сенцябра, на плацу, каля пажарнаго дэпо.</br>
{{gap|2.5em}}Запісывацца на выстаўку ня трэба, а проста прывясці сваю скаціну к 9 гадзіне зрана. На выстаўку могуць прыводзіць 3 кароў ад <sup>1</sup>/<sub>2</sub> году да 12 гадоў, бугаі ад <sup>1</sup>/<sub>2</sub> года да 5 гадоў. Выстаўляць могуць толькі гаспадары, каторые самі працуюць<noinclude></noinclude>
p0y16ztcx4stoivat0qdwkhl5bq58kt
Саха (1912)/1912/6/Як гаспадараць у чужых краёх
0
130008
299669
2026-10-10T19:38:35Z
Gleb Leo
2440
Новая старонка: «{{загаловак | назва = Як гаспадараць у чужых краёх | безаўтара = | год = Верасень 1912 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Як вырабляць зямлю, каб яна добра радзіла|Як вырабляць зямлю, каб яна добра радзіла]] | наступны...»
299669
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Як гаспадараць у чужых краёх
| безаўтара =
| год = Верасень 1912 году
| пераклад =
| секцыя = Публіцыстыка
| папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Як вырабляць зямлю, каб яна добра радзіла|Як вырабляць зямлю, каб яна добра радзіла]]
| наступны = [[Саха (1912)/1912/6/Што такое «сэлекцыя» расьлін?|Што такое „сэлекцыя“ расьлін?]]
| анатацыі =
}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 6.pdf" from="4" to="7" fromsection="Як гаспадараць" tosection="Як гаспадараць" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{DEFAULTSORT:Як гаспадараць у чужых краёх}}
[[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]]
[[Катэгорыя:Паляводства]]
i4m274439un2su87qlu57f1wk2mzhfy
299672
299669
2026-10-10T19:40:47Z
Gleb Leo
2440
299672
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Як гаспадараць у чужых краёх
| безаўтара =
| год = Верасень 1912 году
| пераклад =
| секцыя = Публіцыстыка
| папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Як вырабляць зямлю, каб яна добра радзіла|Як вырабляць зямлю, каб яна добра радзіла]]
| наступны = [[Саха (1912)/1912/6/Што такое «сэлекцыя» расьлін?|Што такое „сэлекцыя“ расьлін?]]
| анатацыі =
}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 6.pdf" from="4" to="7" fromsection="Як гаспадараць" tosection="Як гаспадараць" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{DEFAULTSORT:Як гаспадараць у чужых краёх}}
[[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]]
[[Катэгорыя:Сельская гаспадарка]]
8ptsw3rvv8pdkrbdvao1e6ycybh4rcf
Саха (1912)/1912/6/Што такое «сэлекцыя» расьлін?
0
130009
299671
2026-10-10T19:40:19Z
Gleb Leo
2440
Новая старонка: «{{загаловак | назва = Што такое „сэлекцыя“ расьлін? | безаўтара = | год = Верасень 1912 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Як гаспадараць у чужых краёх|Як гаспадараць у чужых краёх]] | наступны = Саха (1912)/1912/6/Ад чаго...»
299671
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Што такое „сэлекцыя“ расьлін?
| безаўтара =
| год = Верасень 1912 году
| пераклад =
| секцыя = Публіцыстыка
| папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Як гаспадараць у чужых краёх|Як гаспадараць у чужых краёх]]
| наступны = [[Саха (1912)/1912/6/Ад чаго на аўсе бывае іржа?|Ад чаго на аўсе бывае іржа?]]
| анатацыі =
}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 6.pdf" from="7" to="8" fromsection="Што" tosection="Што" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{DEFAULTSORT:Што такое «сэлекцыя» расьлін?}}
[[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]]
[[Катэгорыя:Раслінаводства]]
kc15kom5mt5vq8a274yv6xid9ixnb7n
Саха (1912)/1912/6/Ад чаго на аўсе бывае іржа?
0
130010
299674
2026-10-10T19:42:17Z
Gleb Leo
2440
Новая старонка: «{{загаловак | назва = Ад чаго на аўсе бывае іржа? | безаўтара = | год = Верасень 1912 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Што такое «сэлекцыя» расьлін?|Што такое „сэлекцыя“ расьлін?]] | наступны = Саха (1912)/1912/6/Кормная м...»
299674
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Ад чаго на аўсе бывае іржа?
| безаўтара =
| год = Верасень 1912 году
| пераклад =
| секцыя = Публіцыстыка
| папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Што такое «сэлекцыя» расьлін?|Што такое „сэлекцыя“ расьлін?]]
| наступны = [[Саха (1912)/1912/6/Кормная морква|Кормная морква]]
| анатацыі =
}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 6.pdf" from="8" to="9" fromsection="Ад" tosection="Ад" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{DEFAULTSORT:Што такое «сэлекцыя» расьлін?}}
[[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]]
[[Катэгорыя:Раслінаводства]]
[[Катэгорыя:Авёс]]
5o0kr20hu18ixagpyo72i0p4nnlhw28
Саха (1912)/1912/6/Кормная морква
0
130011
299676
2026-10-10T19:44:02Z
Gleb Leo
2440
Новая старонка: «{{загаловак | назва = Кормная морква | безаўтара = | год = Верасень 1912 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Ад чаго на аўсе бывае іржа?|Ад чаго на аўсе бывае іржа?]] | наступны = Саха (1912)/1912/6/Значэньне вугалёў з дрэва у...»
299676
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Кормная морква
| безаўтара =
| год = Верасень 1912 году
| пераклад =
| секцыя = Публіцыстыка
| папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Ад чаго на аўсе бывае іржа?|Ад чаго на аўсе бывае іржа?]]
| наступны = [[Саха (1912)/1912/6/Значэньне вугалёў з дрэва у аткорме дамовай жывёлы|Значэньне вугалёў з дрэва у аткорме дамовай жывёлы]]
| анатацыі =
}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 6.pdf" from="9" to="11" fromsection="Кормная" tosection="Кормная" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{DEFAULTSORT:Кормная морква}}
[[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]]
[[Катэгорыя:Агародніцтва]]
c2wykh6ds6xkmwsgh3kk6kngg1ilpue
Саха (1912)/1912/6/Значэньне вугалёў з дрэва у аткорме дамовай жывёлы
0
130012
299678
2026-10-10T19:45:39Z
Gleb Leo
2440
Новая старонка: «{{загаловак | назва = Значэньне вугалёў з дрэва у аткорме дамовай жывёлы | безаўтара = | год = Верасень 1912 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Кормная морква|Кормная морква]] | наступны = Саха (1912)/1912/6/Соль для скацін...»
299678
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Значэньне вугалёў з дрэва у аткорме дамовай жывёлы
| безаўтара =
| год = Верасень 1912 году
| пераклад =
| секцыя = Публіцыстыка
| папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Кормная морква|Кормная морква]]
| наступны = [[Саха (1912)/1912/6/Соль для скаціны|Соль для скаціны]]
| анатацыі =
}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 6.pdf" from="11" to="12" fromsection="Значэньне" tosection="Значэньне" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{DEFAULTSORT:Значэньне вугалёў з дрэва у аткорме дамовай жывёлы}}
[[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]]
[[Катэгорыя:Жывёлагадоўля]]
32dk213uhbv18xu614iud4y54aq73tl
Саха (1912)/1912/6/Соль для скаціны
0
130013
299680
2026-10-10T19:46:38Z
Gleb Leo
2440
Новая старонка: «{{загаловак | назва = Соль для скаціны | безаўтара = | год = Верасень 1912 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Значэньне вугалёў з дрэва у аткорме дамовай жывёлы|Значэньне вугалёў з дрэва у аткорме дамовай жывёлы]] | на...»
299680
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Соль для скаціны
| безаўтара =
| год = Верасень 1912 году
| пераклад =
| секцыя = Публіцыстыка
| папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Значэньне вугалёў з дрэва у аткорме дамовай жывёлы|Значэньне вугалёў з дрэва у аткорме дамовай жывёлы]]
| наступны = [[Саха (1912)/1912/6/Прыгатаўленьне ям пад дрэўкі|Прыгатаўленьне ям пад дрэўкі]]
| анатацыі =
}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 6.pdf" from="12" to="13" fromsection="Соль" tosection="Соль" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{DEFAULTSORT:Соль для скаціны}}
[[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]]
[[Катэгорыя:Жывёлагадоўля]]
s48fw9ynayflzz37i2x6mg11v5xqv25
Саха (1912)/1912/6/Прыгатаўленьне ям пад дрэўкі
0
130014
299682
2026-10-10T19:48:08Z
Gleb Leo
2440
Новая старонка: «{{загаловак | назва = Прыгатаўленьне ям пад дрэўкі | безаўтара = | год = Верасень 1912 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Соль для скаціны|Соль для скаціны]] | наступны = Саха (1912)/1912/6/Аб гатунках фруктоў|Аб гатунках ф...»
299682
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Прыгатаўленьне ям пад дрэўкі
| безаўтара =
| год = Верасень 1912 году
| пераклад =
| секцыя = Публіцыстыка
| папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Соль для скаціны|Соль для скаціны]]
| наступны = [[Саха (1912)/1912/6/Аб гатунках фруктоў|Аб гатунках фруктоў]]
| анатацыі =
}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 6.pdf" from="13" to="14" fromsection="Прыгатаўленьне" tosection="Прыгатаўленьне" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{DEFAULTSORT:Прыгатаўленьне ям пад дрэўкі}}
[[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]]
[[Катэгорыя:Садаводства]]
g4vvrj5a9ad8xarpgnuqzq9icptarpe
Саха (1912)/1912/6/Аб гатунках фруктоў
0
130015
299685
2026-10-10T19:56:09Z
Gleb Leo
2440
Новая старонка: «{{загаловак | назва = Аб гатунках фруктоў | безаўтара = | год = Верасень 1912 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Прыгатаўленьне ям пад дрэўкі|Прыгатаўленьне ям пад дрэўкі]] | наступны = Саха (1912)/1912/6/Разные рады|Разны...»
299685
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Аб гатунках фруктоў
| безаўтара =
| год = Верасень 1912 году
| пераклад =
| секцыя = Публіцыстыка
| папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Прыгатаўленьне ям пад дрэўкі|Прыгатаўленьне ям пад дрэўкі]]
| наступны = [[Саха (1912)/1912/6/Разные рады|Разные рады]]
| анатацыі =
}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 6.pdf" from="14" to="15" fromsection="Аб" tosection="Аб" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{DEFAULTSORT:Аб гатунках фруктоў}}
[[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]]
[[Катэгорыя:Раслінаводства]]
[[Катэгорыя:Фрукты]]
8tfwoi7kk9h5t82dgm48wbyubel9ara
299686
299685
2026-10-10T19:57:02Z
Gleb Leo
2440
299686
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Аб гатунках фруктоў
| аўтар = Аляксандр Уласаў
| год = Верасень 1912 году
| пераклад =
| секцыя = Публіцыстыка
| папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Прыгатаўленьне ям пад дрэўкі|Прыгатаўленьне ям пад дрэўкі]]
| наступны = [[Саха (1912)/1912/6/Разные рады|Разные рады]]
| анатацыі =
}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 6.pdf" from="14" to="15" fromsection="Аб" tosection="Аб" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{DEFAULTSORT:Аб гатунках фруктоў}}
[[Катэгорыя:Публіцыстыка Аляксандра Уласава]]
[[Катэгорыя:Раслінаводства]]
[[Катэгорыя:Фрукты]]
gwhlw43yb68j7x5ahk1vls7ttxyczn1
299714
299686
2026-10-11T10:30:51Z
Gleb Leo
2440
299714
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Аб гатунках фруктоў
| аўтар = Аляксандр Уласаў
| год = Верасень 1912 году
| пераклад =
| секцыя = Публіцыстыка
| папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Прыгатаўленьне ям пад дрэўкі|Прыгатаўленьне ям пад дрэўкі]]
| наступны = [[Саха (1912)/1912/6/Разные рады|Разные рады]]
| анатацыі =
}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 6.pdf" from="14" to="15" fromsection="Аб" tosection="Аб" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{DEFAULTSORT:Аб гатунках фруктоў}}
[[Катэгорыя:Публіцыстыка Аляксандра Уласава]]
[[Катэгорыя:Садаводства]]
[[Катэгорыя:Фрукты]]
akuxqm3ihhtidgl9hf1tt40bc8z0lg7
Саха (1912)/1912/6/Разные рады
0
130016
299687
2026-10-10T19:58:09Z
Gleb Leo
2440
Новая старонка: «{{загаловак | назва = Разные рады | безаўтара = | год = Верасень 1912 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Аб гатунках фруктоў|Аб гатунках фруктоў]] | наступны = [[Саха (1912)/1912/6/Атказы рэдакціі|Атказы рэдакціі]] | анатацыі...»
299687
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Разные рады
| безаўтара =
| год = Верасень 1912 году
| пераклад =
| секцыя = Публіцыстыка
| папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Аб гатунках фруктоў|Аб гатунках фруктоў]]
| наступны = [[Саха (1912)/1912/6/Атказы рэдакціі|Атказы рэдакціі]]
| анатацыі =
}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 6.pdf" from="15" to="17" fromsection="Разные" tosection="Разные" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{DEFAULTSORT:Разные рады}}
[[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]]
[[Катэгорыя:Калектыўныя творы]]
[[Катэгорыя:Публіцыстыка Язэпа Дылы]]
ddpa4h8z2lg40twatadkg01wetsbo3e
299688
299687
2026-10-10T19:58:47Z
Gleb Leo
2440
299688
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Разные рады
| безаўтара =
| год = Верасень 1912 году
| пераклад =
| секцыя = Публіцыстыка
| папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Аб гатунках фруктоў|Аб гатунках фруктоў]]
| наступны = [[Саха (1912)/1912/6/Атказы рэдакціі|Атказы рэдакціі]]
| анатацыі =
}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 6.pdf" from="15" to="17" fromsection="Разные" tosection="Разные" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{DEFAULTSORT:Разные рады}}
[[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]]
[[Катэгорыя:Калектыўныя творы]]
[[Катэгорыя:Публіцыстыка Язэпа Дылы]]
[[Катэгорыя:Пчалярства]]
[[Катэгорыя:Жывёлагадоўля]]
e9g9rcopgx9nu7r6urz2m4l03qp41if
Саха (1912)/1912/6/Атказы рэдакціі
0
130017
299690
2026-10-10T20:01:43Z
Gleb Leo
2440
Новая старонка: «{{загаловак | назва = Атказы рэдакціі | безаўтара = | год = Верасень 1912 году | пераклад = | секцыя = Адказы | папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Разные рады|Разные рады]] | наступны = [[Саха (1912)/1912/6/Хутары у Вілейскім павеці|Хутары у Вілейскім павеці]] | анатацы...»
299690
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Атказы рэдакціі
| безаўтара =
| год = Верасень 1912 году
| пераклад =
| секцыя = Адказы
| папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Разные рады|Разные рады]]
| наступны = [[Саха (1912)/1912/6/Хутары у Вілейскім павеці|Хутары у Вілейскім павеці]]
| анатацыі =
}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 6.pdf" from="17" to="18" fromsection="Атказы" tosection="Атказы" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{DEFAULTSORT:Атказы рэдакціі}}
[[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]]
[[Катэгорыя:Раслінаводства]]
[[Катэгорыя:Лісты]]
l4xx4dhl6sn6dzdx1f654j7d53201dv
299691
299690
2026-10-10T20:02:01Z
Gleb Leo
2440
299691
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Атказы рэдакціі
| безаўтара =
| год = Верасень 1912 году
| пераклад =
| секцыя = Публіцыстыка
| папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Разные рады|Разные рады]]
| наступны = [[Саха (1912)/1912/6/Хутары у Вілейскім павеці|Хутары у Вілейскім павеці]]
| анатацыі =
}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 6.pdf" from="17" to="18" fromsection="Атказы" tosection="Атказы" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{DEFAULTSORT:Атказы рэдакціі}}
[[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]]
[[Катэгорыя:Раслінаводства]]
[[Катэгорыя:Лісты]]
awov2r0lultdz3otozp6rwkr7qgxyn1
Саха (1912)/1912/6/Хутары у Вілейскім павеці
0
130018
299692
2026-10-10T20:06:34Z
Gleb Leo
2440
Новая старонка: «{{загаловак | назва = Хутары у Вілейскім павеці | аўтар = Аляксандр Уласаў | год = Верасень 1912 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Атказы рэдакціі|Атказы рэдакціі]] | наступны = | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачат...»
299692
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Хутары у Вілейскім павеці
| аўтар = Аляксандр Уласаў
| год = Верасень 1912 году
| пераклад =
| секцыя = Публіцыстыка
| папярэдні = [[Саха (1912)/1912/6/Атказы рэдакціі|Атказы рэдакціі]]
| наступны =
| анатацыі =
}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 6.pdf" from="18" to="18" fromsection="Хутары" tosection="Хутары" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{DEFAULTSORT:Хутары у Вілейскім павеці}}
[[Катэгорыя:Публіцыстыка Аляксандра Уласава]]
[[Катэгорыя:Вілейскі раён]]
g7a1l5k4z5gsz4ldfnd32kj97i9hi7x
Дубок/Вайна
0
130019
299694
2026-10-11T06:12:46Z
~2026-54374-03
5499
Стварэнне старонкі
299694
wikitext
text/x-wiki
Сарвалася лавінай жалезнаю,
Закруцілася бурай шалёнаю,
Разлілася стыхіяй бязмежнаю,
Саранчою апала зялёнаю.
Застагналі палі пад калёсамі,
Задрыжала зямля пад ударамі,
Узвіліся дымы пад нябёсамі,
Старана засвяціла пажарамі.
Свет напоўнены грукатам, рокатам,
Бабы носяцца проставалосыя,
Людзі падаюць, коцяцца покатам,
Быццам тая травіца пад косамі.
88zl91xbz5ckwqg4y97rrjuq2vqtud0
299698
299694
2026-10-11T07:44:12Z
Gleb Leo
2440
299698
wikitext
text/x-wiki
{{Хутка выдаліць|1=Невядома што}}
Сарвалася лавінай жалезнаю,
Закруцілася бурай шалёнаю,
Разлілася стыхіяй бязмежнаю,
Саранчою апала зялёнаю.
Застагналі палі пад калёсамі,
Задрыжала зямля пад ударамі,
Узвіліся дымы пад нябёсамі,
Старана засвяціла пажарамі.
Свет напоўнены грукатам, рокатам,
Бабы носяцца проставалосыя,
Людзі падаюць, коцяцца покатам,
Быццам тая травіца пад косамі.
dubtoaadp1yyx5c1q485dg4zcwzcnbh
299703
299698
2026-10-11T07:56:21Z
~2026-54608-14
5500
/* */
299703
wikitext
text/x-wiki
Сарвалася лавінай жалезнаю,
Закруцілася бурай шалёнаю,
Разлілася стыхіяй бязмежнаю,
Саранчою апала зялёнаю.
Застагналі палі пад калёсамі,
Задрыжала зямля пад ударамі,
Узвіліся дымы пад нябёсамі,
Старана засвяціла пажарамі.
Свет напоўнены грукатам, рокатам,
Бабы носяцца проставалосыя,
Людзі падаюць, коцяцца покатам,
Быццам тая травіца пад косамі.
d8dhy62j1rw8380pm8pm6seicxfx3ku
299709
299703
2026-10-11T09:24:26Z
Gleb Leo
2440
299709
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Дубок
| аўтар = Сяргей Крывец
| год = ? год
| пераклад =
| секцыя = Верш
| папярэдні =
| наступны =
| крыніца = Дубок. Мінск: «Беларусь», 1972 — С. 74
| анатацыі =
}}
{{block center/s}}
Сарвалася лавінай жалезнаю,<br />
Закруцілася бурай шалёнаю,<br />
Разлілася стыхіяй бязмежнаю,<br />
Саранчою апала зялёнаю.<br />
Застагналі палі пад калёсамі,<br />
Задрыжала зямля пад ударамі,<br />
Узвіліся дымы пад нябёсамі,<br />
Старана засвяціла пажарамі.<br />
Свет напоўнены грукатам, рокатам,<br />
Бабы носяцца проставалосыя,<br />
Людзі падаюць, коцяцца покатам,<br />
Быццам тая травіца пад косамі.
{{block center/e}}
{{PD-old-70}}
[[Катэгорыя:Вершы Сяргея Крыўца]]
[[Катэгорыя:Вайна ў паэзіі]]
tf47db0iwsxbbjyu9l8m0u2lrixrj8t
299711
299709
2026-10-11T09:26:18Z
Gleb Leo
2440
299711
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Вайна
| аўтар = Сяргей Крывец
| год = ? год
| пераклад =
| секцыя = Верш
| папярэдні =
| наступны =
| крыніца = Дубок. Мінск: «Беларусь», 1972 — С. 74
| анатацыі =
}}
{{block center/s}}
Сарвалася лавінай жалезнаю,<br />
Закруцілася бурай шалёнаю,<br />
Разлілася стыхіяй бязмежнаю,<br />
Саранчою апала зялёнаю.<br />
Застагналі палі пад калёсамі,<br />
Задрыжала зямля пад ударамі,<br />
Узвіліся дымы пад нябёсамі,<br />
Старана засвяціла пажарамі.<br />
Свет напоўнены грукатам, рокатам,<br />
Бабы носяцца проставалосыя,<br />
Людзі падаюць, коцяцца покатам,<br />
Быццам тая травіца пад косамі.
{{block center/e}}
{{PD-old-70}}
[[Катэгорыя:Вершы Сяргея Крыўца]]
[[Катэгорыя:Вайна ў паэзіі]]
4o01i9mxdxrqteeln563x07xp9gd3u7
Старонка:Саха. 1912, № 6.pdf/20
104
130020
299695
2026-10-11T06:32:19Z
RAleh111
4658
/* Праблематычная */
299695
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="2" user="RAleh111" /></noinclude>
на зямле. Памешчыцкая скаціна і дворных наймітоў недастаець. Награды будуць ад 5 руб. да 25 руб. У гэтым гаду выдавацца будзе палавіна награды, а другая палавіна выдаецца праз год, калі гаспадар прывядзець ізноў тую-ж карову на другую выстаўку, каторая ізноў будзе у Радашкавічах у 1913 гаду. Награды будуць выдавацца лепшым жывёлам:</br>
{{gap|2.5em}}1){{gap|0.5em}}за добры склад,</br>
{{gap|2.5em}}2){{gap|0.5em}}за малочнасць,</br>
{{gap|2.5em}}3){{gap|0.5em}}за дагляд і харчаваньня скаціны.</br>
{{gap|2.5em}}Прысуджаць будзе камісія зложэная с казённаго губернскаго агранома, учон. агронома, А. Сніткі, рэдактара „Сахі“ А. Уласова, гаспадара Ам. Шнэйдэра і др. Выстаўка з наградамі робіцца дзеля таго, каб пахваліць і падтрымаць тых дробных гаспадароў, каторые стараюцца завадзіць лепшую скаціну.
<div style="margin-top:-1em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; line-height: 1.3>
{{справа|'''Камітэт.{{gap|1.5em}}}}
</div>
{|style="margin:auto; margin-top:1em; margin-bottom:1em; border:7px dashed black; padding:0.5em; width:35em"
|style=" height:10px; border-style: dashed; border-width: 0px 0px 7px 0" |
|-
|style="font-size:180%; letter-spacing: 2px;" |<center>'''MIHCKI</center>
|-
|style="font-size:140%; letter-spacing: 0px;" |<center>'''Сельска-гаспадарскі Сындыкат.</center>
|-
|style="font-size:120%; letter-spacing: 0px;" |<center>'''Склады машын, прылад гаспадарскіх, насеньня і штучных гнаёу</center>
|-
|style="font-size:120%; letter-spacing: 0px;" |<center>'''У МІНСКУ, ПІНСКУ і ОРШЫ.</center>
|-
|style="font-size:180%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: -2px; line-height: 1.2;" |<center>'''Прапануем па танных цэнах для дробных гаспадарак.</center>
|-
|<div style="text-align:justify;"><center><span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;>'''Малатарні Эльворті'''</span> на 2 каней (В. 18) бяз кол ад 86 руб.; такая самая з чугунным ходам, перэдатачным станком і раменым пасам ад 238 руб. Вялікі выбор усякіх малатарань і паровікоў да іх.</center>
<div style="margin-top:1em"></div>
<center><span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;>'''Жнівяркі'''</span> Мак-Корміка найлепшые па лёгкасці і моцы ад 165 руб. <span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;>'''Сенакасілкі'''</span> Мак-Корміка ад 123 руб.</br><span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;>'''Конные граблі'''</span> без сядзэньня 20 руб. <span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;>'''Конные граблі'''</span> с сядзэньнем ад 51 руб. <span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;>'''Косы, сярпы, вагі'''</span> дзесяцічные, саракавые і сотные, фабрыкі Гесса (на 15 пудоў — ад 16 руб.) <span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;>'''Вага,'''</span> на которыхъ можна важыть воз на 120 пудоў — ад 140 руб. <span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;>'''Пажарная'''</span> і садовая <span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;>'''помпа'''</span> на 2 колкі — ад 66 руб. <span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;>'''ручные помпы'''</span> ад 11 руб.</center>
</div>
{{справа|'''Каталогі высылаюцца дарма.{{gap|2.5em}}}}
|-
|style=" height:10px; border-style: dashed; border-width: 7px 0px 0px 0" |
|}<noinclude></noinclude>
3tjcq9lewjqtvn36sk2hu3kbjg8u7tu
Старонка:Biełarus. 1914. № 6.pdf/1
104
130021
299696
2026-10-11T07:22:31Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: «<section begin="Верхавіна"/> {|style="margin:auto; width:100%" |{{Калёнтытул|left='''Hod II.'''|center='''Wilnia 6 Lutaho 1914 hodu'''|right='''№ 6.'''}} |- |style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" | |- | style="font-size:500%;" |<center>'''{{разьбіўка|BIEŁARUS}}</center> |- |<center>{{larger|'''tydniowaja katalickaja hazeta.}}</center> |- |style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" | |- |<center>...»
299696
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Верхавіна"/>
{|style="margin:auto; width:100%"
|{{Калёнтытул|left='''Hod II.'''|center='''Wilnia 6 Lutaho 1914 hodu'''|right='''№ 6.'''}}
|-
|style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" |
|-
| style="font-size:500%;" |<center>'''{{разьбіўка|BIEŁARUS}}</center>
|-
|<center>{{larger|'''tydniowaja katalickaja hazeta.}}</center>
|-
|style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" |
|-
|<center>'''Kasztuje s pierasyłkaj: na hod 1 rb. 50 kap. na 6 miesiacau 80 kap. addzielny numer 3 kapiejki.</center>
|-
|style="border-style: solid; border-width: 0px 0px 2px 0" |
|-
|<center>{{smaller|Rukapisy pawinny być padpisany praudziwaj familijej dziela wiedama redakcii, inaksz nia buduć drukawany; rukapisy nie zwiertajucca. Hroszy można pasyłać pacztowymi markami.}}</center>
|-
|style="border-style: solid; border-width: 0px 0px 2px 0" |
|-
|<center>{{smaller|'''Usio adresawać:''' Wilnia Wilenskaja wulica, № 18 kw. 6. Redakcija „Biełarusa“.}}</center>
|-
|style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" |
|-
|<center>'''Szkada mnie hetaho narodu… bo nie maje czaho jeści''' <sub>{{larger|({{разьбіўка|słowy Chrystusa}}).}}</sub></center>
|-
|style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" |
|}
<div style="margin-top:-2em; margin-bottom:-2em; font-family:Cambria; letter-spacing: -1px;">
{{c|'''Nowaja pucina.|памер=200%}}
</div>
<center>I.</center>
{{gap|1.5em}}Chto-by ciapier pilna zaczaŭ pryhladacca żyćciu naszaho sielanina prykmieciŭby tam niekataryje zmieny. — Da hetul śpiaszczy sielanin paczaŭ waruszycca, ahladacca kala siabie i abdumywać swajo pałażeńnie, paczaŭ jon nawat dumać, jakby palepszyć swajo bytawańnie i zawieści nowyja paradki u swajom żyćci.</br>
{{gap|1.5em}}Zaczaŭ jon brać prykład ad ludziej światlejszych, uczoniejszych i pasyłać swaich dziaciej u szkoły, — paczaŭ pierachodzić na nowuju haspadarku-asabniaki, paczaŭ nawat używać da swaho ŭbohaho pola sztucznych hnojoŭ, paczaŭ jeszcze złuczacca ŭ supołki i zakładać kramy i pazyczkowyja kasy — hetym ŭsim zrabiŭ jon wialiki szah ŭpierod da lepszaho, samabytnaho żyćcia. Ale jeszcze jość adna abjawa ŭ żyćci sielanina, abjawa, katoraja zradziłasia ŭ duszy jaho ad niekatoraho czasu i ciapier szto raz szyrej i dalej razchodzicca pa naszaj ziamli — heta dumka narodnaho samapaczućcia.</br>
{{gap|1.5em}}Pryjszła jana razam z myślaju palepszeńnia swajej doli, ad ludziej, katoryje paczali pacichu hawaryć, szto jany tak sama ludzi i niczym ni horszyje ad druhich, szto mohuć sami pracawać nad palepszeńniem swajej doli, tak sama jak pracujuć palaki, rasiejcy, litwiny i insz, szto jany addzielny narod i szto mowa ich, katoraja zawiecca prostaju, takajaż
dobraja jak i druhija — hetaj dumki użo
nie moh adrazu zrazumieć nasz czaławiek, bo nadta-ż wialikaju była jana dla
jaho nowaściu…</br>
{{gap|1.5em}}Jakto, dumaŭ jon, heta naszaja mowa — nia prastaja i nie mużyckaja, — a jakaja-ż jana? Toż ŭ jej niczoho nie piszuć, nie drukujuć, nie haworać jeju pany, nie haworać nawat tyje, katoryje wyszli z wioski, dy praz adukaciju zdabyli sabie lepszy kusok chleba! Hetakije byli dumki sielanina-biełarusa.</br>
{{gap|1.5em}}Ale kali pryjszli hazety i ksionżki ŭ jaho mowi, kali i wuczonyje zahawaryli „prostaj“ mowaju i paczali nie ŭstydacca swajej sielanskaj chaty i siamji, ale jeszcze bardziej da jaje prylhnuli — sielanin paczaŭ snawać dumki: — a może i ŭ praŭdu maja mowa i narodnaść nitakija, jak mnie zdajecca? — szto jany mnoha lepszyja i darażejszyja, szto jany nie zusim taki prostyje, ale majuć za saboju swaje prawy i szto nie warta ich wyrakacca… Hetakija dumki nosiacca ciapier pa ŭsiej naszaj staroncy, — ad reki Buha aż tudy za Dniepr, ad Prypiaci aż za Dźwinu — pa ŭsiej ziamli Biełaruskaj, abchwatywajuczaj hubernii Wilenskuju, Hrodzienskuju, Minskuju, Mahiloŭskuju, Smalenskuju i Witebskuju — nosiaczaj da 9 milionaŭ biełaruskaho narodu.</br>
{{gap|1.5em}}Hetyja dumki dachodziać ŭsiudy, dzie tolki dachodzić aświeta, jany czaplajucca hłyboka duszy sielanina-biełarusa.</br>
{{gap|1.5em}}I jakaja-ż twaja mowa i jakaja twaja narodnaść, Bratok darahi? — Ty dumajesz, ty hadajesz, pazwol-że i ja tabie pamahu swaim znańniem, pazwol, niechaj atkryju zasłonu s twajej minuŭszczyny i pralju krychu światła na historyju naszaho narodu.</br><section end="Верхавіна"/><noinclude></noinclude>
ehkt1ap526iafuaoshjafham18ewp74
299697
299696
2026-10-11T07:26:23Z
RAleh111
4658
299697
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Верхавіна"/>
{|style="margin:auto; width:100%"
|{{Калёнтытул|left='''Hod II.'''|center='''Wilnia 6 Lutaho 1914 hodu'''|right='''№ 6.'''}}
|-
|style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" |
|-
| style="font-size:500%;" |<center>'''{{разьбіўка|BIEŁARUS}}</center>
|-
|<center>{{larger|'''tydniowaja katalickaja hazeta.}}</center>
|-
|style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" |
|-
|<center>'''Kasztuje s pierasyłkaj: na hod 1 rb. 50 kap. na 6 miesiacau 80 kap. addzielny numer 3 kapiejki.</center>
|-
|style="border-style: solid; border-width: 0px 0px 2px 0" |
|-
|<center>{{smaller|Rukapisy pawinny być padpisany praudziwaj familijej dziela wiedama redakcii, inaksz nia buduć drukawany; rukapisy nie zwiertajucca. Hroszy można pasyłać pacztowymi markami.}}</center>
|-
|style="border-style: solid; border-width: 0px 0px 2px 0" |
|-
|<center>{{smaller|'''Usio adresawać:''' Wilnia Wilenskaja wulica, № 18 kw. 6. Redakcija „Biełarusa“.}}</center>
|-
|style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" |
|-
|<center>'''Szkada mnie hetaho narodu… bo nie maje czaho jeści''' <sub>{{larger|({{разьбіўка|słowy Chrystusa}}).}}</sub></center>
|-
|style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" |
|}
<div style="margin-top:0em; margin-bottom:-1em; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;">
{{c|'''Nowaja pucina.|памер=180%}}
<div style="margin-top:-1em"></div>
<center>{{larger|I.}}</center>
</div>
{{gap|1.5em}}Chto-by ciapier pilna zaczaŭ pryhladacca żyćciu naszaho sielanina prykmieciŭby tam niekataryje zmieny. — Da hetul śpiaszczy sielanin paczaŭ waruszycca, ahladacca kala siabie i abdumywać swajo pałażeńnie, paczaŭ jon nawat dumać, jakby palepszyć swajo bytawańnie i zawieści nowyja paradki u swajom żyćci.</br>
{{gap|1.5em}}Zaczaŭ jon brać prykład ad ludziej światlejszych, uczoniejszych i pasyłać swaich dziaciej u szkoły, — paczaŭ pierachodzić na nowuju haspadarku-asabniaki, paczaŭ nawat używać da swaho ŭbohaho pola sztucznych hnojoŭ, paczaŭ jeszcze złuczacca ŭ supołki i zakładać kramy i pazyczkowyja kasy — hetym ŭsim zrabiŭ jon wialiki szah ŭpierod da lepszaho, samabytnaho żyćcia. Ale jeszcze jość adna abjawa ŭ żyćci sielanina, abjawa, katoraja zradziłasia ŭ duszy jaho ad niekatoraho czasu i ciapier szto raz szyrej i dalej razchodzicca pa naszaj ziamli — heta dumka narodnaho samapaczućcia.</br>
{{gap|1.5em}}Pryjszła jana razam z myślaju palepszeńnia swajej doli, ad ludziej, katoryje paczali pacichu hawaryć, szto jany tak sama ludzi i niczym ni horszyje ad druhich, szto mohuć sami pracawać nad palepszeńniem swajej doli, tak sama jak pracujuć palaki, rasiejcy, litwiny i insz, szto jany addzielny narod i szto mowa ich, katoraja zawiecca prostaju, takajaż
dobraja jak i druhija — hetaj dumki użo
nie moh adrazu zrazumieć nasz czaławiek, bo nadta-ż wialikaju była jana dla
jaho nowaściu…</br>
{{gap|1.5em}}Jakto, dumaŭ jon, heta naszaja mowa — nia prastaja i nie mużyckaja, — a jakaja-ż jana? Toż ŭ jej niczoho nie piszuć, nie drukujuć, nie haworać jeju pany, nie haworać nawat tyje, katoryje wyszli z wioski, dy praz adukaciju zdabyli sabie lepszy kusok chleba! Hetakije byli dumki sielanina-biełarusa.</br>
{{gap|1.5em}}Ale kali pryjszli hazety i ksionżki ŭ jaho mowi, kali i wuczonyje zahawaryli „prostaj“ mowaju i paczali nie ŭstydacca swajej sielanskaj chaty i siamji, ale jeszcze bardziej da jaje prylhnuli — sielanin paczaŭ snawać dumki: — a może i ŭ praŭdu maja mowa i narodnaść nitakija, jak mnie zdajecca? — szto jany mnoha lepszyja i darażejszyja, szto jany nie zusim taki prostyje, ale majuć za saboju swaje prawy i szto nie warta ich wyrakacca… Hetakija dumki nosiacca ciapier pa ŭsiej naszaj staroncy, — ad reki Buha aż tudy za Dniepr, ad Prypiaci aż za Dźwinu — pa ŭsiej ziamli Biełaruskaj, abchwatywajuczaj hubernii Wilenskuju, Hrodzienskuju, Minskuju, Mahiloŭskuju, Smalenskuju i Witebskuju — nosiaczaj da 9 milionaŭ biełaruskaho narodu.</br>
{{gap|1.5em}}Hetyja dumki dachodziać ŭsiudy, dzie tolki dachodzić aświeta, jany czaplajucca hłyboka duszy sielanina-biełarusa.</br>
{{gap|1.5em}}I jakaja-ż twaja mowa i jakaja twaja narodnaść, Bratok darahi? — Ty dumajesz, ty hadajesz, pazwol-że i ja tabie pamahu swaim znańniem, pazwol, niechaj atkryju zasłonu s twajej minuŭszczyny i pralju krychu światła na historyju naszaho narodu.</br><section end="Верхавіна"/><noinclude></noinclude>
4p3pvkplgiooc1a40bjlw0xf7veum43
299699
299697
2026-10-11T07:44:58Z
Gleb Leo
2440
299699
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Верхавіна"/>
{|style="margin:auto; width:100%"
|{{Калёнтытул|left='''Hod II.'''|center='''Wilnia 6 Lutaho 1914 hodu'''|right='''№ 6.'''}}
|-
|style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" |
|-
| style="font-size:500%;" |<center>'''{{разьбіўка|BIEŁARUS}}</center>
|-
|<center>{{larger|'''tydniowaja katalickaja hazeta.}}</center>
|-
|style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" |
|-
|<center>'''Kasztuje s pierasyłkaj: na hod 1 rb. 50 kap. na 6 miesiacau 80 kap. addzielny numer 3 kapiejki.</center>
|-
|style="border-style: solid; border-width: 0px 0px 2px 0" |
|-
|<center>{{smaller|Rukapisy pawinny być padpisany praudziwaj familijej dziela wiedama redakcii, inaksz nia buduć drukawany; rukapisy nie zwiertajucca. Hroszy można pasyłać pacztowymi markami.}}</center>
|-
|style="border-style: solid; border-width: 0px 0px 2px 0" |
|-
|<center>{{smaller|'''Usio adresawać:''' Wilnia Wilenskaja wulica, № 18 kw. 6. Redakcija „Biełarusa“.}}</center>
|-
|style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" |
|-
|<center>'''Szkada mnie hetaho narodu… bo nie maje czaho jeści''' <sub>{{larger|({{разьбіўка|słowy Chrystusa}}).}}</sub></center>
|-
|style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" |
|}
<section end="Верхавіна"/>
<section begin="Nowaja"/><div style="margin-top:0em; margin-bottom:-1em; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;">
{{c|'''Nowaja pucina.|памер=180%}}
<div style="margin-top:-1em"></div>
<center>{{larger|I.}}</center>
</div>
{{gap|1.5em}}Chto-by ciapier pilna zaczaŭ pryhladacca żyćciu naszaho sielanina prykmieciŭby tam niekataryje zmieny. — Da hetul śpiaszczy sielanin paczaŭ waruszycca, ahladacca kala siabie i abdumywać swajo pałażeńnie, paczaŭ jon nawat dumać, jakby palepszyć swajo bytawańnie i zawieści nowyja paradki u swajom żyćci.</br>
{{gap|1.5em}}Zaczaŭ jon brać prykład ad ludziej światlejszych, uczoniejszych i pasyłać swaich dziaciej u szkoły, — paczaŭ pierachodzić na nowuju haspadarku-asabniaki, paczaŭ nawat używać da swaho ŭbohaho pola sztucznych hnojoŭ, paczaŭ jeszcze złuczacca ŭ supołki i zakładać kramy i pazyczkowyja kasy — hetym ŭsim zrabiŭ jon wialiki szah ŭpierod da lepszaho, samabytnaho żyćcia. Ale jeszcze jość adna abjawa ŭ żyćci sielanina, abjawa, katoraja zradziłasia ŭ duszy jaho ad niekatoraho czasu i ciapier szto raz szyrej i dalej razchodzicca pa naszaj ziamli — heta dumka narodnaho samapaczućcia.</br>
{{gap|1.5em}}Pryjszła jana razam z myślaju palepszeńnia swajej doli, ad ludziej, katoryje paczali pacichu hawaryć, szto jany tak sama ludzi i niczym ni horszyje ad druhich, szto mohuć sami pracawać nad palepszeńniem swajej doli, tak sama jak pracujuć palaki, rasiejcy, litwiny i insz, szto jany addzielny narod i szto mowa ich, katoraja zawiecca prostaju, takajaż
dobraja jak i druhija — hetaj dumki użo
nie moh adrazu zrazumieć nasz czaławiek, bo nadta-ż wialikaju była jana dla
jaho nowaściu…</br>
{{gap|1.5em}}Jakto, dumaŭ jon, heta naszaja mowa — nia prastaja i nie mużyckaja, — a jakaja-ż jana? Toż ŭ jej niczoho nie piszuć, nie drukujuć, nie haworać jeju pany, nie haworać nawat tyje, katoryje wyszli z wioski, dy praz adukaciju zdabyli sabie lepszy kusok chleba! Hetakije byli dumki sielanina-biełarusa.</br>
{{gap|1.5em}}Ale kali pryjszli hazety i ksionżki ŭ jaho mowi, kali i wuczonyje zahawaryli „prostaj“ mowaju i paczali nie ŭstydacca swajej sielanskaj chaty i siamji, ale jeszcze bardziej da jaje prylhnuli — sielanin paczaŭ snawać dumki: — a może i ŭ praŭdu maja mowa i narodnaść nitakija, jak mnie zdajecca? — szto jany mnoha lepszyja i darażejszyja, szto jany nie zusim taki prostyje, ale majuć za saboju swaje prawy i szto nie warta ich wyrakacca… Hetakija dumki nosiacca ciapier pa ŭsiej naszaj staroncy, — ad reki Buha aż tudy za Dniepr, ad Prypiaci aż za Dźwinu — pa ŭsiej ziamli Biełaruskaj, abchwatywajuczaj hubernii Wilenskuju, Hrodzienskuju, Minskuju, Mahiloŭskuju, Smalenskuju i Witebskuju — nosiaczaj da 9 milionaŭ biełaruskaho narodu.</br>
{{gap|1.5em}}Hetyja dumki dachodziać ŭsiudy, dzie tolki dachodzić aświeta, jany czaplajucca hłyboka duszy sielanina-biełarusa.</br>
{{gap|1.5em}}I jakaja-ż twaja mowa i jakaja twaja narodnaść, Bratok darahi? — Ty dumajesz, ty hadajesz, pazwol-że i ja tabie pamahu swaim znańniem, pazwol, niechaj atkryju zasłonu s twajej minuŭszczyny i pralju krychu światła na historyju naszaho narodu.</br><section end="Nowaja"/><noinclude></noinclude>
0wmopxv69hlt0p94s0275897o2qmvk3
Дубок/Дубок
0
130022
299702
2026-10-11T07:54:38Z
~2026-54608-14
5500
Стварэнне
299702
wikitext
text/x-wiki
Дубок падцяты малады
Пры першай буры марна згіне.
Пры ім жыццю — такой бяды,
Ды з жалем ён яго пакіне.
Нядаўна жыў і красаваў
І быў таго ж жыцця аздобай,
Цяпер зялёны ліст завяў
Прадчасна скошаны хваробай.
Праходзіць ноч. Ўстае зарніца.
Дубок галінкамі дрыжыць.
Ён просіць сонца: — Дай мне жыць!
Ён смерці холаду баіцца.
Злятае дзень, і звод нябёс,
Прыбраўшысь зорамі, іскрыцца.
Дубок раняе кроплі слёз...
Каго прасіць, каму маліцца?
І ўжо згубіў надзею ён.
Недарма ўсе яго старанні.
Праходзіць рад апошніх дзён,
Ён загаіць не можа раны.
І крыўды горкай пачуццё
Іржой лісткі яго з'ядае.
Наўкол дубка цвіце жыццё —
Дубок маўкліва памірае.
Вёска Дубна, 1929 г.
iw5hcd4bp12del4hiwhxgd2nb2sk5lm
299706
299702
2026-10-11T09:21:12Z
Gleb Leo
2440
299706
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Кинууши, ринууши поустане…
| аўтар = Сяргей Крывец
| год = 1929 год
| пераклад =
| секцыя = Верш
| папярэдні =
| наступны =
| крыніца = Дубок. Мінск: «Беларусь», 1972 — С. 17
| анатацыі =
}}
{{block center/s}}
Дубок падцяты малады<br />
Пры першай буры марна згіне.<br />
Пры ім жыццю — такой бяды,<br />
Ды з жалем ён яго пакіне.<br />
Нядаўна жыў і красаваў<br />
І быў таго ж жыцця аздобай,<br />
Цяпер зялёны ліст завяў<br />
Прадчасна скошаны хваробай.<br />
Праходзіць ноч. Ўстае зарніца.<br />
Дубок галінкамі дрыжыць.<br />
Ён просіць сонца: — Дай мне жыць!<br />
Ён смерці холаду баіцца.<br />
Злятае дзень, і звод нябёс,<br />
Прыбраўшысь зорамі, іскрыцца.<br />
Дубок раняе кроплі слёз…<br />
Каго прасіць, каму маліцца?<br />
І ўжо згубіў надзею ён.<br />
Недарма ўсе яго старанні.<br />
Праходзіць рад апошніх дзён,<br />
Ён загаіць не можа раны.<br />
І крыўды горкай пачуццё<br />
Іржой лісткі яго з’ядае.<br />
Наўкол дубка цвіце жыццё —<br />
Дубок маўкліва памірае.<br />
Вёска Дубна, 1929 г.
{{block center/e}}
{{PD-old-70}}
[[Катэгорыя:Вершы Сяргея Крыўца]]
[[Катэгорыя:Творы 1929 года]]
muiq0tc4csfn7cznjrs62icitmuh7n7
299708
299706
2026-10-11T09:22:45Z
Gleb Leo
2440
299708
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Дубок
| аўтар = Сяргей Крывец
| год = 1929 год
| пераклад =
| секцыя = Верш
| папярэдні =
| наступны =
| крыніца = Дубок. Мінск: «Беларусь», 1972 — С. 17
| анатацыі =
}}
{{block center/s}}
Дубок падцяты малады<br />
Пры першай буры марна згіне.<br />
Пры ім жыццю — такой бяды,<br />
Ды з жалем ён яго пакіне.<br />
Нядаўна жыў і красаваў<br />
І быў таго ж жыцця аздобай,<br />
Цяпер зялёны ліст завяў<br />
Прадчасна скошаны хваробай.<br />
Праходзіць ноч. Ўстае зарніца.<br />
Дубок галінкамі дрыжыць.<br />
Ён просіць сонца: — Дай мне жыць!<br />
Ён смерці холаду баіцца.<br />
Злятае дзень, і звод нябёс,<br />
Прыбраўшысь зорамі, іскрыцца.<br />
Дубок раняе кроплі слёз…<br />
Каго прасіць, каму маліцца?<br />
І ўжо згубіў надзею ён.<br />
Недарма ўсе яго старанні.<br />
Праходзіць рад апошніх дзён,<br />
Ён загаіць не можа раны.<br />
І крыўды горкай пачуццё<br />
Іржой лісткі яго з’ядае.<br />
Наўкол дубка цвіце жыццё —<br />
Дубок маўкліва памірае.<br />
Вёска Дубна, 1929 г.
{{block center/e}}
{{PD-old-70}}
[[Катэгорыя:Вершы Сяргея Крыўца]]
[[Катэгорыя:Творы 1929 года]]
f2qgnefnxkifxo0qxka9l419pdcg2ys
Дубок/Аднойчы
0
130023
299704
2026-10-11T08:03:01Z
~2026-54608-14
5500
Новая старонка: « Ночкай цёмнаю аднойчы Чую смелы стук. Раптам брызгае мне ў вочы Святла цэлы пук. Грымнуў голас: — Стаць, ні кроку!.. — Пэўны і сухі. Бачу, бачу сярод змроку Ззаду, спераду і збоку Зіхацяць штыкі. Сон ці ява — вось пытанне — Хто адкажа мне? Ў хаце плач...»
299704
wikitext
text/x-wiki
Ночкай цёмнаю аднойчы
Чую смелы стук.
Раптам брызгае мне ў вочы
Святла цэлы пук.
Грымнуў голас: — Стаць, ні кроку!.. —
Пэўны і сухі.
Бачу, бачу сярод змроку
Ззаду, спераду і збоку
Зіхацяць штыкі.
Сон ці ява — вось пытанне —
Хто адкажа мне?
Ў хаце плач і нараканне,
Быццам дом ў агне.
Сталь кайданаў, чую, ўецца
Змейкай каля рук.
Нехта жудасна смяецца
З нашых горкіх мук.
Кастрычнік 1929 г.
hic1br04wfx7skzq76ma0h83zd0kcqv
299710
299704
2026-10-11T09:25:50Z
Gleb Leo
2440
299710
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Аднойчы
| аўтар = Сяргей Крывец
| год = 1929 год
| пераклад =
| секцыя = Верш
| папярэдні =
| наступны =
| крыніца = Дубок. Мінск: «Беларусь», 1972 — С. 21
| анатацыі =
}}
{{block center/s}}
Ночкай цёмнаю аднойчы<br />
Чую смелы стук.<br />
Раптам брызгае мне ў вочы<br />
Святла цэлы пук.<br />
Грымнуў голас: — Стаць, ні кроку!.. —<br />
Пэўны і сухі.<br />
Бачу, бачу сярод змроку<br />
Ззаду, спераду і збоку<br />
Зіхацяць штыкі.<br />
Сон ці ява — вось пытанне —<br />
Хто адкажа мне?<br />
Ў хаце плач і нараканне,<br />
Быццам дом ў агне.<br />
Сталь кайданаў, чую, ўецца<br />
Змейкай каля рук.<br />
Нехта жудасна смяецца<br />
З нашых горкіх мук.
Кастрычнік 1929 г.
{{block center/e}}
{{PD-old-70}}
[[Катэгорыя:Вершы Сяргея Крыўца]]
[[Катэгорыя:Творы 1929 года]]
dkrh2gdkakdnlvb8m2d7wg2qwyr239e
Катэгорыя:Вершы Сяргея Крыўца
14
130024
299707
2026-10-11T09:22:28Z
Gleb Leo
2440
Новая старонка: «[[Катэгорыя:Вершы паводле аўтараў|Крывец, Сяргей]] [[Катэгорыя:Сяргей Крывец]] [[Катэгорыя:Беларуская паэзія|Крывец, Сяргей]]»
299707
wikitext
text/x-wiki
[[Катэгорыя:Вершы паводле аўтараў|Крывец, Сяргей]]
[[Катэгорыя:Сяргей Крывец]]
[[Катэгорыя:Беларуская паэзія|Крывец, Сяргей]]
8nx0hxdo317p26ihb0v85zde5ndz52m
Саха (1912)/1912/8
0
130025
299712
2026-10-11T10:24:22Z
Gleb Leo
2440
Новая старонка: «{{загаловак | назва = Саха. Кніжка 8 | безаўтара = | год = Лістапад 1912 году | пераклад = | секцыя = Часопіс | папярэдні = [[Саха (1912)/1912/7|Кніжка 7]] | наступны = [[Саха (1912)/1912/9|Кніжка 9]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Саха. 1912, № 8.pdf" from="1" to="1"...»
299712
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Саха. Кніжка 8
| безаўтара =
| год = Лістапад 1912 году
| пераклад =
| секцыя = Часопіс
| папярэдні = [[Саха (1912)/1912/7|Кніжка 7]]
| наступны = [[Саха (1912)/1912/9|Кніжка 9]]
| анатацыі =
}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 8.pdf" from="1" to="1" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 8.pdf" from="2" to="2" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
<pages index="Саха. 1912, № 8.pdf" from="3" to="3" onlysection="Верхавіна" />
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|В. Л]]''. [[Саха (1912)/1912/8/Вільня 1-го лістапада 1912 г.|Вільня 1-го лістапада 1912 г.]]
* ''[[Аўтар:Вінцэнт Лемеш|Лемеш]]''. [[Саха (1912)/1912/8/Сельска-гаспадарская навука|Сельска-гаспадарская навука]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Л. Андреенко]]''. [[Саха (1912)/1912/8/Як дагледаць скаціну|Як дагледаць скаціну]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|В—т]]''. [[Саха (1912)/1912/8/Як карміць кароў|Як карміць кароў]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Дзед Міхась]]''. [[Саха (1912)/1912/8/Выроб зямлі пад капусту|Выроб зямлі пад капусту]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Г. І]]''. [[Саха (1912)/1912/8/Перэзімоўка прымерзшай бульбы|Перэзімоўка прымерзшай бульбы]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Г. І]]''. [[Саха (1912)/1912/8/Гатункі (асортымэнт) фруктовых дрэў для Міншчыны В. Рыбскаго|Гатункі (асортымэнт) фруктовых дрэў для Міншчыны В. Рыбскаго]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Янук Крыўда]]''. [[Саха (1912)/1912/8/Як хаваць фрукты|Як хаваць фрукты]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|(Хлібор)]]''. [[Саха (1912)/1912/8/Макрэц у коней|Макрэц у коней]]
<pages index="Саха. 1912, № 8.pdf" from="18" to="18" onlysection="Рэдактар" />
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 8.pdf" from="19" to="19" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
<pages index="Саха. 1912, № 8.pdf" from="20" to="20" />
{{PD-Расейская імпэрыя}}
2q2i75q01mpd4mfd7p627kik1e69lv8
299725
299712
2026-10-11T11:10:30Z
Gleb Leo
2440
299725
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Саха. Кніжка 8
| безаўтара =
| год = Лістапад 1912 году
| пераклад =
| секцыя = Часопіс
| папярэдні = [[Саха (1912)/1912/7|Кніжка 7]]
| наступны = [[Саха (1912)/1912/9|Кніжка 9]]
| анатацыі =
}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 8.pdf" from="1" to="1" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 8.pdf" from="2" to="2" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
<pages index="Саха. 1912, № 8.pdf" from="3" to="3" onlysection="Верхавіна" />
* ''[[Аўтар:Вацлаў Ластоўскі|В. Л]]''. [[Саха (1912)/1912/8/Вільня 1-го лістапада 1912 г.|Вільня 1-го лістапада 1912 г.]]
* ''[[Аўтар:Вінцэнт Лемеш|Лемеш]]''. [[Саха (1912)/1912/8/Сельска-гаспадарская навука|Сельска-гаспадарская навука]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Л. Андреенко]]''. [[Саха (1912)/1912/8/Як дагледаць скаціну|Як дагледаць скаціну]]
* ''[[Аўтар:Вацлаў Ластоўскі|В—т]]''. [[Саха (1912)/1912/8/Як карміць кароў|Як карміць кароў]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Дзед Міхась]]''. [[Саха (1912)/1912/8/Выроб зямлі пад капусту|Выроб зямлі пад капусту]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Г. І]]''. [[Саха (1912)/1912/8/Перэзімоўка прымерзшай бульбы|Перэзімоўка прымерзшай бульбы]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Г. І]]''. [[Саха (1912)/1912/8/Гатункі (асортымэнт) фруктовых дрэў для Міншчыны В. Рыбскаго|Гатункі (асортымэнт) фруктовых дрэў для Міншчыны В. Рыбскаго]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Янук Крыўда]]''. [[Саха (1912)/1912/8/Як хаваць фрукты|Як хаваць фрукты]]
* ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|(Хлібор)]]''. [[Саха (1912)/1912/8/Макрэц у коней|Макрэц у коней]]
<pages index="Саха. 1912, № 8.pdf" from="18" to="18" onlysection="Рэдактар" />
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
{{Выроўніваньне-пачатак}}
<pages index="Саха. 1912, № 8.pdf" from="19" to="19" />
{{Выроўніваньне-канец}}
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
<pages index="Саха. 1912, № 8.pdf" from="20" to="20" />
{{PD-Расейская імпэрыя}}
5n09trihgu3nrgamn21j224jb1ga46p
Аўтар:Гаўрыла Дубок
102
130026
299716
2026-10-11T10:39:04Z
Gleb Leo
2440
Новая старонка: «{{Пра аўтара |Імёны = Гаўрыла |Прозвішча = Дубок |Варыянты імёнаў = |Выява = |ДН = |Месца нараджэння = |ДС = |Месца смерці = |Апісанне = беларускі публіцыст |Іншае = |Вікіпедыя = |Вікіпедыя2 = |Вікіцытатнік =...»
299716
wikitext
text/x-wiki
{{Пра аўтара
|Імёны = Гаўрыла
|Прозвішча = Дубок
|Варыянты імёнаў =
|Выява =
|ДН =
|Месца нараджэння =
|ДС =
|Месца смерці =
|Апісанне = беларускі публіцыст
|Іншае =
|Вікіпедыя =
|Вікіпедыя2 =
|Вікіцытатнік =
|Вікісховішча =
|Вікіліўр =
|ЭСБЕ =
|Google =
|Катэгорыя = Гаўрыла Дубок
|Першая літара прозвішча = Д
}}
== Творы ==
{{Усе творы}}
* [[Biełarus (1913)/1913/7/Dziela czaho nielha pić harełki|Dziela czaho nielha pić harełki]] // {{fine|[[Biełarus (1913)|Biełarus]]. — 21 lutaho 1913. — [[Biełarus (1913)/1913/7|№7]]}}
* [[Biełarus (1913)/1913/25/Cybula — lekarstwa|Cybula — lekarstwa]] // {{fine|[[Biełarus (1913)|Biełarus]]. — 12 Wiereśnia 1913. — [[Biełarus (1913)/1913/25|№25]]}}
{{PD-Расейская імпэрыя}}
[[Катэгорыя:Беларускія аўтары]]
[[Катэгорыя:Публіцысты]]
[[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]]
2gsrcmwvtwraddf652jgkabxz9x8ij3
299717
299716
2026-10-11T10:40:01Z
Gleb Leo
2440
299717
wikitext
text/x-wiki
{{Пра аўтара
|Імёны = Гаўрыла
|Прозвішча = Дубок
|Варыянты імёнаў =
|Выява =
|ДН =
|Месца нараджэння =
|ДС =
|Месца смерці =
|Апісанне = беларускі публіцыст
|Іншае =
|Вікіпедыя =
|Вікіпедыя2 =
|Вікіцытатнік =
|Вікісховішча =
|Вікіліўр =
|ЭСБЕ =
|Google =
|Катэгорыя = Гаўрыла Дубок
|Першая літара прозвішча = Д
}}
== Творы ==
{{Усе творы}}
* [[Biełarus (1913)/1913/7/Dziela czaho nielha pić harełki|Dziela czaho nielha pić harełki]] // {{fine|[[Biełarus (1913)|Biełarus]]. — 21 lutaho 1913. — [[Biełarus (1913)/1913/7|№7]]}}
* [[Biełarus (1913)/1913/25/Nasza haspadarka/Cybula — lekarstwa|Cybula — lekarstwa]] // {{fine|[[Biełarus (1913)|Biełarus]]. — 12 Wiereśnia 1913. — [[Biełarus (1913)/1913/25|№25]]}}
{{PD-Расейская імпэрыя}}
[[Катэгорыя:Беларускія аўтары]]
[[Катэгорыя:Публіцысты]]
[[Катэгорыя:Аўтары XX стагоддзя]]
mw8hwcyqay6wfjy39r4a8u6ze9n7s65
Катэгорыя:Гаўрыла Дубок
14
130027
299722
2026-10-11T10:42:16Z
Gleb Leo
2440
Новая старонка: «{{Вікіпэдыя}} {{DEFAULTSORT:Дубок, Гаўрыла}} [[Катэгорыя:Катэгорыі аўтараў]]»
299722
wikitext
text/x-wiki
{{Вікіпэдыя}}
{{DEFAULTSORT:Дубок, Гаўрыла}}
[[Катэгорыя:Катэгорыі аўтараў]]
sa81g2y33x1zo65rc320or5k6dsup5n
Катэгорыя:Публіцыстыка Гаўрылы Дубка
14
130028
299723
2026-10-11T10:43:14Z
Gleb Leo
2440
Новая старонка: «[[Катэгорыя:Гаўрыла Дубок]] [[Катэгорыя:Публіцыстыка паводле аўтараў|Дубок, Гаўрыла]]»
299723
wikitext
text/x-wiki
[[Катэгорыя:Гаўрыла Дубок]]
[[Катэгорыя:Публіцыстыка паводле аўтараў|Дубок, Гаўрыла]]
gotpa9cay11yi6z67hdppmsiilupvz1
Biełarus (1913)/1914/8
0
130029
299724
2026-10-11T10:51:11Z
Gleb Leo
2440
Новая старонка: «{{загаловак | назва = Biełarus. № 8 | безаўтара = | год = 20 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Газэта | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/7|№ 7]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9|№ 9]] | анатацыі = }} <pages index="Biełarus. 1914. № 8.pdf" from="1" to="1" onlysection="Верхавіна" /> {{разрыў старонкі|т...»
299724
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Biełarus. № 8
| безаўтара =
| год = 20 лютага 1914 году
| пераклад =
| секцыя = Газэта
| папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/7|№ 7]]
| наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9|№ 9]]
| анатацыі =
}}
<pages index="Biełarus. 1914. № 8.pdf" from="1" to="1" onlysection="Верхавіна" />
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
* ''[[Аўтар:Рыгор Кляновіч|Ryhor Klonowicz]]''. [[Biełarus (1913)/1914/8/Nowaja pucina|Nowaja pucina]]
* ''[[Аўтар:Алесь Гарун|A. Sumny]]''. [[Biełarus (1913)/1914/8/Boża moj! ja czuju znoŭ…|⁂ (Boża moj! ja czuju znoŭ…)]]
* ''[[Аўтар:Казімір Сваяк|Kazimier Swajak]]''. [[Biełarus (1913)/1914/8/Mikodam|Mikodam]]
* [[Biełarus (1913)/1914/8/Światy Piotr Damian|Światy Piotr Damian]]
* '''Piszuć da nas.'''
** ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Michał Zaściankowy]]''. [[Biełarus (1913)/1914/8/Piszuć da nas/Da Swaich bratoŭ|Da Swaich bratoŭ]]
** ''[[Аўтар:Альфонс Петрашкевіч|Pr. Krasoŭski]]''. [[Biełarus (1913)/1914/8/Piszuć da nas/Alkowiczy|Alkowiczy]]
** ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|P. R]]''. [[Biełarus (1913)/1914/8/Piszuć da nas/W. Stajki|W. Stajki]]
** ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|K. H]]''. [[Biełarus (1913)/1914/8/Piszuć da nas/Waŭkałata|Waŭkałata]]
** ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Zm. Jaŭhiel]]''. [[Biełarus (1913)/1914/8/Piszuć da nas/Zaścienak Siroty|Zaścienak Siroty]]
* '''[[Biełarus (1913)/1914/8/Kaścielnyja wiedamaści|Kaścielnyja wiedamaści]]'''
* '''[[Biełarus (1913)/1914/8/Szto czuwać|Szto czuwać]]'''
* '''[[Biełarus (1913)/1914/8/Wiestki z zahranicy|Wiestki z zahranicy]]'''
* ''[[Аўтар:Баляслаў Пачопка|B. L]]''. [[Biełarus (1913)/1914/8/Nasza haspadarka|Nasza haspadarka]]
* '''[[Biełarus (1913)/1914/8/Usiaczyna|Usiaczyna]]'''
* [[Biełarus (1913)/1914/8/Usiaczyna/Zahadki|Zahadki]]
* [[Biełarus (1913)/1914/8/Usiaczyna/Dumki|Dumki]]
* [[Biełarus (1913)/1914/8/Usiaczyna/Prykazki|Prykazki]]
* [[Biełarus (1913)/1914/8/Usiaczyna/Żarty|Żarty]]
* [[Biełarus (1913)/1914/8/Swaja poczta|Swaja poczta]]
<pages index="Biełarus. 1914. № 8.pdf" from="8" to="8" onlysection="Рэдактар" />
{{PD-Расейская імпэрыя}}
ggtqqf8ghqn80dqkvdq63wgas9ptrqd