Вікікрыніцы bewikisource https://be.wikisource.org/wiki/%D0%93%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%9E%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%BD%D0%BA%D0%B0 MediaWiki 1.47.0-wmf.24 first-letter Мультымедыя Адмысловае Размовы Удзельнік Размовы з удзельнікам Вікікрыніцы Размовы пра Вікікрыніцы Файл Размовы пра файл MediaWiki Размовы пра MediaWiki Шаблон Размовы пра шаблон Даведка Размовы пра даведку Катэгорыя Размовы пра катэгорыю Аўтар Размовы пра аўтара Старонка Размовы пра старонку Індэкс Размовы пра індэкс TimedText TimedText talk Модуль Размовы пра модуль Event Event talk 10 9254 301768 300742 2026-10-19T11:35:49Z Gleb Leo 2440 301768 wikitext text/x-wiki <!-- Пішыце ў стужку пад гэтай палоскай --> ---- <div style="height:500px;overflow:auto;"> * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1914/9}} 19.10.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1914/9|«Biełarus», № 9]], 1914 * {{Прапанаваны экспарт|Саха (1912)/1912/8}} 16.10.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Саха (1912)/1912/8|«Саха», Кніжка 8]], 1912 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1914/8}} 15.10.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1914/8|«Biełarus», № 8]], 1914 * {{Прапанаваны экспарт|Саха (1912)/1912/7}} 14.10.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Саха (1912)/1912/7|«Саха», Кніжка 7]], 1912 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1914/7}} 13.10.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1914/7|«Biełarus», № 7]], 1914 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1914/6}} 12.10.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1914/6|«Biełarus», № 6]], 1914 * {{Прапанаваны экспарт|Саха (1912)/1912/6}} 11.10.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Саха (1912)/1912/6|«Саха», Кніжка 6]], 1912 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1914/5}} 10.10.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1914/5|«Biełarus», № 5]], 1914 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1914/4}} 09.10.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1914/4|«Biełarus», № 4]], 1914 * {{Прапанаваны экспарт|Саха (1912)/1912/5}} 08.10.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Саха (1912)/1912/5|«Саха», Кніжка 5]], 1912 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1914/2}} 07.10.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1914/2|«Biełarus», № 2]], 1914 * {{Прапанаваны экспарт|Саха (1912)/1912/4}} 06.10.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Саха (1912)/1912/4|«Саха», Кніжка 4]], 1912 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1914/3}} 05.10.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1914/3|«Biełarus», № 3]], 1914 * {{Прапанаваны экспарт|Саха (1912)/1912/3}} 03.10.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Саха (1912)/1912/3|«Саха», Кніжка 3]], 1912 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1914/1}} 02.10.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1914/1|«Biełarus», № 1]], 1914 ---- * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/39}} 30.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/39|«Biełarus», № 39]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Саха (1912)/1912/2}} 29.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Саха (1912)/1912/2|«Саха», Кніжка 2]], 1912 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/38}} 27.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/38|«Biełarus», № 38]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Саха (1912)/1912/1}} 25.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Саха (1912)/1912/1|«Саха», Кніжка 1]], 1912 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/37}} 24.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/37|«Biełarus», № 37]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/36}} 23.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/36|«Biełarus», № 36]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/35}} 22.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/35|«Biełarus», № 35]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Dumka chłopka z okolic Witebska na odgłos wolności (1911)}} 22.09.2026 ''[[Аўтар:Арцём Вярыга-Дарэўскі|Arciom Weryha]]''. «[[Dumka chłopka z okolic Witebska na odgłos wolności (1911)|Dumka chłopka z okolic Witebska na odgłos wolności]]», 1911 * {{Прапанаваны экспарт|Сборникъ бѣлорусскихъ пословицъ (1874)}} 21.09.2026 ''[[Аўтар:Іван Насовіч|Иванъ Носовичъ]]''. «[[Сборникъ бѣлорусскихъ пословицъ (1874)|Сборникъ бѣлорусскихъ пословицъ]]», 1874 * {{Прапанаваны экспарт|Праграма геаграфіі для народнае школы (1941)}} 20.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Невядомы]]''. «[[Праграма геаграфіі для народнае школы (1941)|Праграма геаграфіі для народнае школы]]», 1941 * {{Прапанаваны экспарт|Праграма нямецкай мовы для народнае школы (1941)}} 18.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Невядомы]]''. «[[Праграма нямецкай мовы для народнае школы (1941)|Праграма нямецкай мовы для народнае школы]]», 1941 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/34}} 17.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/34|«Biełarus», № 34]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/33}} 12.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/33|«Biełarus», № 33]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Літаратурны гурток пры «Маладняку» (1927)}} 12.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Невядомы]]''. «[[Літаратурны гурток пры «Маладняку» (1927)|Літаратурны гурток пры „Маладняку“]]», 1927 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/32}} 11.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/32|«Biełarus», № 32]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/31}} 11.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/31|«Biełarus», № 31]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/30}} 09.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/30|«Biełarus», № 30]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/29}} 08.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/29|«Biełarus», № 29]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/28}} 06.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/28|«Biełarus», № 28]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/27}} 05.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/27|«Biełarus», № 27]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/3}} 04.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/3|«Biełarus», № 3]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/4}} 02.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/4|«Biełarus», № 4]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/7}} 01.09.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/7|«Biełarus», № 7]], 1913 ---- * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/26}} 31.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/26|«Biełarus», № 26]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/25}} 29.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/25|«Biełarus», № 25]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/24}} 28.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/24|«Biełarus», № 24]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/23}} 27.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/23|«Biełarus», № 23]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/22}} 27.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/22|«Biełarus», № 22]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/21}} 25.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/21|«Biełarus», № 21]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Кинууши, ринууши поустане… (1848)}} 24.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Невядомы]]''. «[[Кинууши, ринууши поустане… (1848)|Кинууши, ринууши поустане…]]», 1848 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/20}} 23.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/20|«Biełarus», № 20]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Unja (1919)}} 23.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Unja (1919)|«Unja», № 1]], 1919 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/2}} 22.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/2|«Biełarus», № 2]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/19}} 21.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/19|«Biełarus», № 19]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/18}} 17.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/18|«Biełarus», № 18]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/17}} 16.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/17|«Biełarus», № 17]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Abrazki żyćcia (1937)}} 15.08.2026 ''[[Аўтар:Ганна Саксаганская|K. Saksahanskaja]]'', перакладчык: ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|M. Š]]''. «[[Abrazki żyćcia (1937)|Abrazki żyćcia]]», 1937 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/16}} 14.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/16|«Biełarus», № 16]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/15}} 14.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/15|«Biełarus», № 15]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/14}} 12.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/14|«Biełarus», № 14]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/13}} 09.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/13|«Biełarus», № 13]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/11-12}} 09.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/11-12|«Biełarus», № 11-12]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Зоркі (1921)/1921/1}} 08.08.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Зоркі (1921)/1921/1|«Зоркі», № 1]], 1921 * {{Прапанаваны экспарт|Рады для эмігрантоў (1912)}} 04.08.2026 ''[[Аўтар:Юзаф Акаловіч|Язэп Околовіч]]'', ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|ананімны пераклад]]''. «[[Рады для эмігрантоў (1912)|Рады для эмігрантоў]]», 1912 ---- * {{Прапанаваны экспарт|Тры пальцы (1930)}} 31.07.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[Тры пальцы (1930)|Тры пальцы]]», 1930 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/6}} 29.07.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/6|«Biełarus», № 6]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Музыка Цьвілеўскі (1928)}} 27.07.2026 ''[[Аўтар:Васіль Сташэўскі|Васіль Сташэўскі]]''. «[[Музыка Цьвілеўскі (1928)|Музыка Цьвілеўскі]]», 1928 * {{Прапанаваны экспарт|Пакрыўджаныя (1921)}} 26.07.2026 ''[[Аўтар:Леапольд Родзевіч|Леапольд Родзевіч]]''. «[[Пакрыўджаныя (1921)|Пакрыўджаныя]]», 1921 * {{Прапанаваны экспарт|П.С.Х. (1923)}} 24.07.2026 ''[[Аўтар:Леапольд Родзевіч|Сучасны]]''. «[[П.С.Х. (1923)|П.С.Х.]]», 1923 * {{Прапанаваны экспарт|Наша любоў (1936)}} 23.07.2026 ''[[Аўтар:Лазар Кацовіч|Лазар Кацовіч]]'', перакладчык: ''[[Аўтар:Ізраіль Плаўнік|Ізраіль Плаўнік]]''. «[[Наша любоў (1936)|Наша любоў]]», 1936 * {{Прапанаваны экспарт|Беларусь (1927)}} 23.07.2026 ''[[Аўтар:Аляксандр Чарвякоў|Аляксандар Чарвякоў]]''. «[[Беларусь (1927)|Беларусь]]», 1927 * {{Прапанаваны экспарт|Краязнаўства (1929)}} 19.07.2026 ''[[Аўтар:Мікалай Каспяровіч|Мікола Касьпяровіч]]''. «[[Краязнаўства (1929)|Краязнаўства]]», 1929 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/9-10}} 17.07.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/9-10|«Biełarus», № 9-10]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Сусьвет і зямля (1929)}} 16.07.2026 ''[[Аўтар:Кастусь Гарабурда|Кастусь Гарабурда]]''. «[[Сусьвет і зямля (1929)|Сусьвет і зямля]]», 1929 * {{Прапанаваны экспарт|Сустрэча (1932)}} 13.07.2026 ''[[Аўтар:Рыгор Эпік|Рыгор Эпік]]'', перакладчык: ''[[Аўтар:Уладзімір Жылка|Уладзімер Жылка]]''. «[[Сустрэча (1932)|Сустрэча]]», 1932 * {{Прапанаваны экспарт|Biełarus (1913)/1913/8}} 11.07.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Supołka aŭtaraŭ]]''. [[Biełarus (1913)/1913/8|«Biełarus», № 8]], 1913 * {{Прапанаваны экспарт|Нябесныя бегі (1931)}} 09.07.2026 ''[[Аўтар:Альберт Паўловіч|Альбэрт Паўловіч]]''. «[[Снапок (1921)|Снапок]]», 1921 * {{Прапанаваны экспарт|Нябесныя бегі (1931)}} 07.07.2026 ''[[Аўтар:Максім Гарэцкі|Максім Гарэцкі]]''. «[[Гісторыя беларускае літэратуры (1924, Вільня)|Гісторыя беларускае літэратуры]]», 1924 * {{Прапанаваны экспарт|Нябесныя бегі (1931)}} 06.07.2026 ''[[Аўтар:Язэп Драздовіч|Язэп Драздовіч]]''. «[[Нябесныя бегі (1931)|Нябесныя бегі]]», 1931 * {{Прапанаваны экспарт|Творы (Купала, 1942)}} 04.07.2026 ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]''. «[[Творы (Купала, 1942)|Творы]]», 1942 * {{Прапанаваны экспарт|Люба Лук’янская (1937)}} 03.07.2026 ''[[Аўтар:Кузьма Чорны|Кузьма Чорны]]''. «[[Люба Лук’янская (1937)|Люба Лук’янская]]», 1937 * {{Прапанаваны экспарт|Запіскі Самсона Самасуя (1953)}} 01.07.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Мрый|Андрэй Мрый]]''. «[[Запіскі Самсона Самасуя (1953)|Запіскі Самсона Самасуя]]», 1953 ---- * {{Прапанаваны экспарт|Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935)}} 29.06.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. «[[Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935)|Зборнік „Роднага Краю“ за 1934 год]]», 1935 * {{Прапанаваны экспарт|Волаты (1929)}} 28.06.2026 ''[[Аўтар:Мікалай Каспяровіч|Мікола Касьпяровіч]]''. «[[Волаты (1929)|Волаты]]», 1929 * {{Прапанаваны экспарт|Кароткі нарыс гісторыі Беларусі (1925)}} 26.06.2026 ''[[Аўтар:Усевалад Ігнатоўскі|Усевалад Ігнатоўскі]]''. «[[Кароткі нарыс гісторыі Беларусі (1925)|Кароткі нарыс гісторыі Беларусі]]», 1925 * {{Прапанаваны экспарт|U čeść 950-hodździa chryščeńnia Biełarusi (1938)}} 24.06.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Adam Stankievič]]''. «[[U čeść 950-hodździa chryščeńnia Biełarusi (1938)|U čeść 950-hodździa chryščeńnia Biełarusi]]», 1938 * {{Прапанаваны экспарт|Да гісторыі беларускага палітычнага вызваленьня (1935)}} 23.06.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Адам Станкевіч]]''. «[[Да гісторыі беларускага палітычнага вызваленьня (1935)|Да гісторыі беларускага палітычнага вызваленьня]]», 1935 * {{Прапанаваны экспарт|Грашовы балянс сялянскай гаспадаркі Беларусі}} 18.06.2026 ''[[Аўтар:Аркадзь Быкаў|Аркадзь Быкаў]]''. «[[Грашовы балянс сялянскай гаспадаркі Беларусі]]», 1928 * {{Прапанаваны экспарт|Да гісторыі аграрнага руху на Беларусі перад імпэрыялістычнай вайной (1932)}} 12.06.2026 ''[[Аўтар:Канстанцін Кернажыцкі|Канстанцін Кернажыцкі]]''. «[[Да гісторыі аграрнага руху на Беларусі перад імпэрыялістычнай вайной (1932)|Да гісторыі аграрнага руху на Беларусі перад імпэрыялістычнай вайной]]», 1932 * {{Прапанаваны экспарт|Вязьмо (1932)}} 12.06.2026 ''[[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Міхась Зарэцкі]]''. «[[Вязьмо (1932)|Вязьмо]]», 1932 * {{Прапанаваны экспарт|Piśmo ad Jaśka haspadara s pad Wilni da mużykow ziemli polskoj (1863)}} 08.06.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Niewiadomy]]''. «[[Piśmo ad Jaśka haspadara s pad Wilni da mużykow ziemli polskoj (1863)|Piśmo ad Jaśka haspadara s pad Wilni da mużykow ziemli polskoj]]», 1863 * {{Прапанаваны экспарт|Weliki Hospodarv presławnych Narodow…}} 05.06.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Niewiadomy]]''. «[[Weliki Hospodarv presławnych Narodow…]]», 1648 * {{Прапанаваны экспарт|Вялікае апрашчэньне, ці вялікае ўдасканаленьне? (1926)}} 04.06.2026 ''[[Аўтар:Аляксандр Цвікевіч|Алесь Галынец]]''. «[[Вялікае апрашчэньне, ці вялікае ўдасканаленьне? (1926)|Вялікае апрашчэньне, ці вялікае ўдасканаленьне?]]», 1926 * {{Прапанаваны экспарт|Атрута (1927)}} 03.06.2026 ''[[Аўтар:Максім Гарэцкі|Максім Гарэцкі]]''. «[[Атрута (1927)|Атрута]]», 1927 * {{Прапанаваны экспарт|На чыгунцы (1928)}} 03.06.2026 ''[[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Міхась Зарэцкі]]''. «[[На чыгунцы (1928)|На чыгунцы]]», 1928 * {{Прапанаваны экспарт|Падарунак Беларускаму Жаўнеру (1920)}} 02.06.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. «[[Падарунак Беларускаму Жаўнеру (1920)|Падарунак Беларускаму Жаўнеру]]», 1920 ---- * {{Прапанаваны экспарт|Гутарки аб неби и зямли (1907)}} 30.05.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Невядомы]]''. «[[Гуторка об тым, куды мужыцкіе грошы идуць (1903)|Гуторка об тым, куды мужыцкіе грошы идуць]]», 1903 * {{Прапанаваны экспарт|Ab fizyčnym wychawańni ŭ Biełarusaŭ (1928)}} 30.05.2026 ''[[Аўтар:Уладзіслаў Казлоўскі|Uładysłaŭ Kazłoŭščyk]]''. «[[Ab fizyčnym wychawańni ŭ Biełarusaŭ (1928)|Ab fizyčnym wychawańni ŭ Biełarusaŭ]]», 1928 * {{Прапанаваны экспарт|Мэтодыка роднае мовы (1926)}} 27.05.2026 ''[[Аўтар:Якуб Колас|Канстанцін Міцкевіч]]''. «[[Мэтодыка роднае мовы (1926)|Мэтодыка роднае мовы]]», 1926 * {{Прапанаваны экспарт|Птушка на волі (1932)}} 20.05.2026 ''[[Аўтар:Вольга Сахарава|Ольга Сахарава]]''. «[[Птушка на волі (1932)|Птушка на волі]]», 1932 * {{Прапанаваны экспарт|Гутарки аб неби и зямли (1907)}} 18.05.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Невядомы]]'', перакладчык: ''[[Аўтар:Карусь Каганец|Карусь Костровицки]]'' і ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|С. Шаулоўски]]''. «[[Гутарки аб неби и зямли (1907)|Гутарки аб неби и зямли]]», 1907 * {{Прапанаваны экспарт|Язэп Крушынскі (1929—1932)/2}} 16.05.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[Язэп Крушынскі (1929—1932)/2|Язэп Крушынскі. Кніга другая]]», 1932 * {{Прапанаваны экспарт|На крэсах усходніх (1933)}} 15.05.2026 ''[[Аўтар:Ілья Гурскі|Ільля Гурскі]]''. «[[На крэсах усходніх (1933)|На крэсах усходніх]]», 1933 * {{Прапанаваны экспарт|Fizyčnaje wychawańnie hramadzianstwa (1927)}} 15.05.2026 ''[[Аўтар:Уладзіслаў Казлоўскі|Uładysłaŭ Kazłoŭščyk]]''. «[[Fizyčnaje wychawańnie hramadzianstwa (1927)|Fizyčnaje wychawańnie hramadzianstwa]]», 1927 * {{Прапанаваны экспарт|Салавей (1928)}} 14.05.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[Салавей (1928)|Салавей]]», 1928 * {{Прапанаваны экспарт|Ab teatry (1927)}} 14.05.2026 ''[[Аўтар:Станіслаў Грынкевіч|Stanisłaŭ Hrynkiewič]]''. «[[Ab teatry (1927)|Ab teatry]]», 1927 * {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/7}} 10.05.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/7|«Дзянніца», № 7]], 1916 * {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/6}} 10.05.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/6|«Дзянніца», № 6]], 1916 * {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/5}} 09.05.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/5|«Дзянніца», № 5]], 1916 * {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/4}} 09.05.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/4|«Дзянніца», № 4]], 1916 * {{Прапанаваны экспарт|Ветрагоны (1930)}} 07.05.2026 ''[[Аўтар:Уладзіслаў Галубок|Уладыслаў Галубок]]''. «[[Ветрагоны (1930)|Ветрагоны]]», 1930 * {{Прапанаваны экспарт|Полёнізацыя Заходняй Беларусі (1932)}} 07.05.2026 ''[[Аўтар:Пётр Гарбацэвіч-Клінцэвіч|Пётар Гарбацэвіч]]''. «[[Полёнізацыя Заходняй Беларусі (1932)|Полёнізацыя Заходняй Беларусі]]», 1932 * {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/3}} 06.05.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/3|«Дзянніца», № 3]], 1916 * {{Прапанаваны экспарт|Суд (1925, Вільня)}} 05.05.2026 ''[[Аўтар:Уладзіслаў Галубок|Уладыслаў Галубок]]''. «[[Суд (1925, Вільня)|Суд]]», 1925 * {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/2}} 05.05.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/2|«Дзянніца», № 2]], 1916 * {{Прапанаваны экспарт|На зломе (1925)}} 04.05.2026 ''[[Аўтар:Янка Нёманскі|Янка Нёманскі]]''. «[[На зломе (1925)|На зломе]]», 1925 * {{Прапанаваны экспарт|За двадцаць пяць гадоў (1928)}} 04.05.2026 ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Луцкевіч]]''. «[[За двадцаць пяць гадоў (1928)|За двадцаць пяць гадоў]]», 1928 * {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/1}} 03.05.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/1|«Дзянніца», № 1]], 1916 * {{Прапанаваны экспарт|Дзесяць (1930)}} 02.05.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[Дзесяць (1930)|Дзесяць]]», 1930 * {{Прапанаваны экспарт|Паходжаньне, старадаўнія весткі і антрополёгічныя адзнакі Беларусаў}} 02.05.2026 ''[[Аўтар:Мікола Ільяшэвіч|Мікола Ільяшэвіч]]''. «[[Паходжаньне, старадаўнія весткі і антрополёгічныя адзнакі Беларусаў]]», 1928 * {{Прапанаваны экспарт|Полымя (часопіс)/1922/1}} 01.05.2026 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Полымя (часопіс)/1922/1|«Полымя», № 1]], 1922 ---- * {{Прапанаваны экспарт|Апавяданні (Бядуля, 1947)}} 29.04.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Змітрок Бядуля]]''. «[[Апавяданні (Бядуля, 1947)|Апавяданні]]», 1947 * {{Прапанаваны экспарт|Апавяданьні (Бядуля, 1926)}} 27.04.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[Апавяданьні (Бядуля, 1926)|Апавяданьні]]», 1926 * {{Прапанаваны экспарт|Абдзіраловіч і Барыка}} 25.04.2026 ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Навіна]]''. «[[Абдзіраловіч і Барыка]]», 1939 * {{Прапанаваны экспарт|Smyk biełaruski (1908)}} 24.04.2026 ''[[Аўтар:Францішак Багушэвіч|Symon Reŭka s pad Barysowa]]''. «[[Smyk biełaruski (1908)|Smyk biełaruski]]», 1908 * {{Прапанаваны экспарт|Аб арганізацыі беларускае працоўнае школы (1928)}} 23.04.2026 ''[[Аўтар:Сяргей Паўловіч|Сяргей Паўловіч]]''. «[[Аб арганізацыі беларускае працоўнае школы (1928)|Аб арганізацыі беларускае працоўнае школы]]», 1928 * {{Прапанаваны экспарт|На зачарованых гонях (1927)}} 16.04.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[На зачарованых гонях (1927)|На зачарованых гонях]]», 1927 * {{Прапанаваны экспарт|Рэволюцыйным шляхам (1928)}} 16.04.2026 ''[[Аўтар:Леапольд Родзевіч|Леапольд Родзевіч]]''. «[[Рэволюцыйным шляхам (1928)|Рэволюцыйным шляхам]]», 1928 * {{Прапанаваны экспарт|Над ракою Арэсай (1933)}} 12.04.2026 ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]''. «[[Над ракою Арэсай (1933)|Над ракою Арэсай]]», 1933 * {{Прапанаваны экспарт|Вогнішча барацьбы (1930)}} 08.04.2026 ''[[Аўтар:Леапольд Родзевіч|Леапольд Родзевіч]]''. «[[Вогнішча барацьбы (1930)|Вогнішча барацьбы]]», 1930 * {{Прапанаваны экспарт|Калосьсе (1935)/1936/4/З жыцьця і дзейнасьці Казімера Сваяка}} 04.04.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Адам Станкевіч]]''. «[[Калосьсе (1935)/1936/4/З жыцьця і дзейнасьці Казімера Сваяка|З жыцьця і дзейнасьці Казімера Сваяка]]», 1936 * {{Прапанаваны экспарт|Дзея маей мысьлі, сэрца і волі (1992)}} 03.04.2026 ''[[Аўтар:Казімір Сваяк|Казімер Сваяк]]''. «[[Дзея маей мысьлі, сэрца і волі (1992)|Дзея маей мысьлі, сэрца і волі]]», 1992 ---- * {{Прапанаваны экспарт|Бацькаў сын (1932)}} 30.03.2026 ''[[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Міхась Зарэцкі]]''. «[[Бацькаў сын (1932)|Бацькаў сын]]», 1932 * {{Прапанаваны экспарт|Бярозка (1923)}} 30.03.2026 ''[[Аўтар:Ядвігін Ш.|Ядвігін Ш.]]''. «[[Бярозка (1923)|Бярозка]]», 1923 * {{Прапанаваны экспарт|Янка Канцавы (1924)}} 30.03.2026 ''[[Аўтар:Казімір Сваяк|Казімір Сваяк]]''. «[[Янка Канцавы (1924)|Янка Канцавы]]», 1924 * {{Прапанаваны экспарт|И. И. Лаппо: Литовскій Статутъ 1588 года (Грыб)}} 30.03.2026 ''[[Аўтар:Тамаш Грыб|Тамаш Грыб]]''. «[[И. И. Лаппо: Литовскій Статутъ 1588 года (Грыб)|И. И. Лаппо: Литовскій Статутъ 1588 года]]», 1936 * {{Прапанаваны экспарт|1905 год (1926)}} 27.03.2026 ''[[Аўтар:Уладзімір Ленін|Уладзімір Ленін]]'', перакладчык: ''[[Аўтар:Канстанцін Ламака|Канстанцін Ламака]]''. «[[1905 год (1926)|1905 год]]», 1926 * {{Прапанаваны экспарт|Hołas dušy (1949)}} 27.03.2026 ''[[Аўтар:Казімір Сваяк|Ks. K. Stepovič]]''. «[[Hołas dušy (1949)|Hołas dušy]]», 1949 * {{Прапанаваны экспарт|Кат у белай манішцы (1942)}} 13.03.2026 ''[[Аўтар:Кузьма Чорны|Кузьма Чорны]]''. «[[Кат у белай манішцы (1942)|Кат у белай манішцы]]», 1942 * {{Прапанаваны экспарт|Skarb (1927)}} 12.03.2026 ''[[Аўтар:Ян Васілеўскі (1885—1948)|Jan Wasileŭski]]''. «[[Skarb (1927)|Skarb]]», 1927 * {{Прапанаваны экспарт|Rodnaja mowa ŭ światyniach (1929)}} 11.03.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Адам Станкевіч]]''. «[[Rodnaja mowa ŭ światyniach (1929)|Rodnaja mowa ŭ światyniach]]», 1929 * {{Прапанаваны экспарт|А што далей? (Шыла)}} 11.03.2026 ''[[Аўтар:Мікола Шыла|Мікола Шыла]]''. «[[А што далей? (Шыла)|А што далей?]]», 1948 * {{Прапанаваны экспарт|Ляля Мэнке (Луцкевіч)}} 09.03.2026 ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Луцкевіч]]''. «[[Ляля Мэнке (Луцкевіч)|Ляля Мэнке]]», 1939 * {{Прапанаваны экспарт|Стагодзьдзе новага беларускага друку}} 09.03.2026 ''[[Аўтар:Вінцэнт Гадлеўскі|Вінцэнт Гадлеўскі]]''. «[[Стагодзьдзе новага беларускага друку|Стагодзьдзе новага беларускага друку]]», 1935 * {{Прапанаваны экспарт|11 ліпеня (1930)}} 05.03.2026 ''[[Аўтар:Ілары Барашка|Ілары Барашка]]''. «[[11 ліпеня (1930)|11 ліпеня]]», 1930 * {{Прапанаваны экспарт|Другое чытанне для дзяцей беларусаў (1909)}} 05.03.2026 ''[[Аўтар:Якуб Колас|Якуб Колас]]''. «[[Другое чытанне для дзяцей беларусаў (1909)|Другое чытанне для дзяцей беларусаў]]», 1909 ---- * {{Прапанаваны экспарт|Сымон Музыка (1925)}} 28.02.2026 ''[[Аўтар:Якуб Колас|Якуб Колас]]''. «[[Сымон Музыка (1925)|Сымон Музыка]]», 1925 * {{Прапанаваны экспарт|Лябірынты (1944)}} 26.02.2026 ''[[Аўтар:Вацлаў Ластоўскі|Вацлаў Ластоўскі]]''. «[[Лябірынты (1944)|Лябірынты]]», 1944 * {{Прапанаваны экспарт|Zabojstwa ŭ domie Nr. 37 (1936)}} 23.02.2026 ''[[Аўтар:Фадзей Руткоўскі|Fadziej Rutkoŭski]]'', перакладчык: ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|M. Š]]''. «[[Zabojstwa ŭ domie Nr. 37 (1936)|Zabojstwa ŭ domie Nr. 37]]», 1936 * {{Прапанаваны экспарт|Ščeroŭskije dažynki, Kupałła (1910)}} 23.02.2026 ''[[Аўтар:Вінцэнт Дунін-Марцінкевіч|Wincuk Marcinkiewicz]]''. «[[Ščeroŭskije dažynki, Kupałła (1910)|Ščeroŭskije dažynki, Kupałła]]», 1910 * {{Прапанаваны экспарт|Гудкі (1931)}} 20.02.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Гудкі (1931)|Гудкі]]», 1931 * {{Прапанаваны экспарт|«На прасторах жыцьця» Тараса Гушчы (Я. Коласа) (Замбржыцкі)}} 20.02.2026 ''[[Аўтар:Сяргей_Замбржыцкі|Сяргей Замбржыцкі]]''. «[[«На прасторах жыцьця» Тараса Гушчы (Я. Коласа) (Замбржыцкі)|„На прасторах жыцьця“ Тараса Гушчы (Я. Коласа)]]», 1928 * {{Прапанаваны экспарт|Гірт з воўчага логу (1930)}} 19.02.2026 ''[[Аўтар:Яніс Райніс|Яніс Райніс]]'', перакладчык: ''[[Аўтар:Язэп Дыла|Назар Бываеўскі]]''. «[[Гірт з воўчага логу (1930)|Гірт з воўчага логу]]», 1930 * {{Прапанаваны экспарт|З літуанізмаў у беларускай мове}} 17.02.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Адам Станкевіч]]''. «[[З літуанізмаў у беларускай мове|З літуанізмаў у беларускай мове]]», 1939 * {{Прапанаваны экспарт|Пуцяводныя ідэі беларускае літаратуры (1921)}} 17.02.2026 ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Луцкевіч]]''. «[[Пуцяводныя ідэі беларускае літаратуры (1921)|Пуцяводныя ідэі беларускае літаратуры]]», 1921 * {{Прапанаваны экспарт|Закаханая (Салагуб)}} 16.02.2026 ''[[Аўтар:Алесь Салагуб|Алесь Салагуб]]''. «[[Закаханая (Салагуб)|Закаханая]]», 1927 * {{Прапанаваны экспарт|Асновы Дзяржаўнасьці Беларусі (1919, Горадня)}} 16.02.2026 ''[[Аўтар:Мітрафан Доўнар-Запольскі|Мітрафан Доўнар-Запольскі]]''. «[[Асновы Дзяржаўнасьці Беларусі (1919, Горадня)|Асновы Дзяржаўнасьці Беларусі]]», 1919 * {{Прапанаваны экспарт|Напор (1933)}} 15.02.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Напор (1933)|Напор]]», 1933 * {{Прапанаваны экспарт|Гапонъ (1909)}} 13.02.2026 ''[[Аўтар:Мітрафан Доўнар-Запольскі|Мітрафан Доўнар-Запольскі]]''. «[[Гапонъ (1909)|Гапонъ]]», 1909 * {{Прапанаваны экспарт|Аб Таварыстве Беларускае Школы і яго барацьбе (1932)}} 11.02.2026 ''[[Аўтар:Пятро Мятла|Пятро Мятла]]''. «[[Аб Таварыстве Беларускае Школы і яго барацьбе (1932)|Аб Таварыстве Беларускае Школы і яго барацьбе]]», 1932 * {{Прапанаваны экспарт|Аб годзе нараджэньня Фр. Скарыны}} 09.02.2026 ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. «[[Аб годзе нараджэньня Фр. Скарыны|Аб годзе нараджэньня Фр. Скарыны]]», 1927 * {{Прапанаваны экспарт|«Валынка» ў Адэскім астрозе ў 1904 годзе (1930)}} 09.02.2026 ''[[Аўтар:Гаўрыіл Сушкін|Гаўрыіл Сушкін]]'', ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|ананімны пераклад]]''. «[[«Валынка» ў Адэскім астрозе ў 1904 годзе (1930)|«Валынка» ў Адэскім астрозе ў 1904 годзе]]», 1930 * {{Прапанаваны экспарт|Адвечная песьня (1927)}} 08.02.2026 ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]''. «[[Адвечная песьня (1927)|Адвечная песьня]]», 1927 * {{Прапанаваны экспарт|400-лецьце Літоўскага Статуту}} 06.02.2026 ''[[Аўтар:Мікалай Шкялёнак|Мікалай Шкялёнак]]''. «[[400-лецьце Літоўскага Статуту|400-лецьце Літоўскага Статуту]]», 1929 * {{Прапанаваны экспарт|Zyla Karalewič (1937)}} 03.02.2026 ''[[Аўтар:Сцяпан Васільчанка|Sciapan Wasilčenko]]'', перакладчык: ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|M. Š]]''. «[[Zyla Karalewič (1937)|Zyla Karalewič]]», 1937 * {{Прапанаваны экспарт|На рубяжы (1925)}} 03.02.2026 ''[[Аўтар:Якуб Колас|Якуб Колас]]''. «[[На рубяжы (1925)|На рубяжы]]», 1925 * {{Прапанаваны экспарт|Alenčyna wiasielle (1923)}} 02.02.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Зязюля|Андрэй Зязюля]]''. «[[Alenčyna wiasielle (1923)|Alenčyna wiasielle]]», 1923 * {{Прапанаваны экспарт|Устаноўка (1930)}} 02.02.2026 ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]''. «[[Шляхам жыцьця (1923)|Шляхам жыцьця]]», 1923 ---- * {{Прапанаваны экспарт|Устаноўка (1930)}} 25.1.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Устаноўка (1930)|Устаноўка]]», 1930 * {{Прапанаваны экспарт|Сшытак вершаў (Александровіч, 1938—1946)}} 24.1.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Сшытак вершаў (Александровіч, 1938—1946)|Сшытак вершаў (1938—1946)]]», 1946 * {{Прапанаваны экспарт|На загонах (1928)}} 23.1.2026 ''[[Аўтар:Васіль Каваль|Васіль Каваль]]''. «[[На загонах (1928)|На загонах]]», 1928 * {{Прапанаваны экспарт|Сьцежкі-дарожкі (1928))}} 21.1.2026 ''[[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Міхась Зарэцкі]]''. «[[Сьцежкі-дарожкі (1928)|Сьцежкі-дарожкі]]», 1928 * {{Прапанаваны экспарт|Руска-беларускі слоўнік (1937)}} 20.1.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Руска-беларускі слоўнік (1937)|Руска-беларускі слоўнік]]», 1937 ---- {{справа|''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2012|2012]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2013|2013]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2014|2014]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2015|2015]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2016|2016]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2017|2017]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2019|2019]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2020|2020]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2021|2021]], ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2022|2022]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2023|2023]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2024|2024]]'' ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2025|2025]]''}} </div><noinclude>[[Катэгорыя:Шаблоны для галоўнай старонкі]]</noinclude> 2jgcah18ey9lwnjwovzmkkpaucvvzqo 4 23919 301705 297578 2026-10-18T14:22:33Z Gleb Leo 2440 301705 wikitext text/x-wiki {{#lst:Вікікрыніцы:Каляндар}} ---- : [[Вікікрыніцы:Паэзія сёння/кастрычнік]] : [[Вікікрыніцы:Проза сёння/кастрычнік]] ---- <section begin="1"/>'''1 кастрычніка''' * 1871 — нарадзіўся [[Аўтар:Яніс Порукс|Яніс Порукс]], латышскі пісьменнік * 1817 — заснаванае Таварыства філаматаў, патаемнае патрыятычнае і асветніцкае аб’яднаньне студэнтаў Віленскага ўніверсітэта * 1888 — нарадзіўся [[Аўтар:Лукаш Дзекуць-Малей|Лукаш Дзекуць-Малей]], беларускі рэлігійны і грамадскі дзеяч, перакладчык * 1907 — памёр [[Аўтар:Станіслаў Замбржыцкі|Станіслаў Замбржыцкі]], беларускі паэт, этнограф, фальклярыст * 1965 — памёр [[Аўтар:Генрык Бэта|Генрык Бэта]], беларускі грамадскі і рэлігійны дзеяч <section end="1"/> <section begin="2"/>'''2 кастрычніка''' * 1897 — нарадзіўся [[Аўтар:Леанід Мосендз|Леанід Мосендз]], украінскі пісьменнік, публіцыст * 1924 — памёр [[Аўтар:Аляксей Сапуноў|Аляксей Сапуноў]], беларускі гісторык * 1930 — у Гародні быў надрукаваны першы нумар часопіса «Беларуская думка» * 1952 — памёр [[Аўтар:Уладзімір Агіевіч|Уладзімер Агіевіч]], беларускі пісьменнік, крытык, перакладчык <section end="2"/> <section begin="3"/>'''3 кастрычніка''' * 1848 — памёр [[Аўтар:Міхал Баброўскі|Міхал Баброўскі]], беларускі славіст * 1881 — нарадзіўся [[Аўтар:Людамір Рагоўскі|Людамір Міхал Рагоўскі]], польска-беларускі кампазітар, аўтар музыкі на верш «[[А хто там ідзе?]]» * 1889 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхал Пятроўскі|Міхал Пятроўскі]], беларускі каталіцкі святар, дзеяч БХД * 1948 — загінуў [[Аўтар:Ян Васілеўскі (1885—1948)|Ян Васілеўскі]], беларускі каталіцкі святар, паэт <section end="3"/> <section begin="4"/>'''4 кастрычніка''' * 1864 — нарадзіўся [[Аўтар:Антон Ясінскі|Антон Ясінскі]], расійка-беларускі гісторык * 1881 — нарадзіўся [[Аўтар:Ота Куўсінен|Ота Куўсінен]], фінскі палітычны дзеяч * 1890 — нарадзіўся [[Аўтар:Язэп Гладкі|Язэп Гладкі]], беларускі мовазнавец, фальклярыст * 1929 — памёр [[Аўтар:Пётр Сяўрук|Пётр Сяўрук]], беларускі паэт <section end="4"/> <section begin="5"/>'''5 кастрычніка''' * 1872 — нарадзіўся [[Аўтар:Юрый Канабіх|Юрый Канабіх]], расійскі псіхіятр, паэт * 1892 — нарадзіўся [[Аўтар:Андрэй Якубецкі|Андрэй Якубецкі]], беларускі вайсковы і культурны дзеяч * 1903 — нарадзіўся [[Аўтар:Лазар Кацовіч|Лазар Кацовіч]], беларуска-жыдоўскі пісьменнік, кінасцэнарыст * 1937 — загінуў [[Аўтар:Лукаш Калюга|Лукаш Калюга]], беларускі празаік * 1938 — памёр [[Аўтар:Мар’ян Зьдзяхоўскі|Мар’ян Зьдзяхоўскі]], беларуска-польскі філосаф, літаратуразнавец <section end="5"/> <section begin="6"/>'''6 кастрычніка''' * 1908 — нарадзіўся [[Аўтар:Алесь Мілюць|Алесь Мілюць]], беларускі паэт * 1929 — памёр [[Аўтар:Чэслаў Янкоўскі|Часлаў Янкоўскі]], беларуска-польскі паэт, крытык, публіцыст, гісторык-краязнавец <section end="6"/> <section begin="7"/>'''7 кастрычніка''' * 1765 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхал Клеафас Агінскі|Міхал Клеафас Агінскі]], кампазітар, дзяржаўны і вайсковы дзеяч [[:Катэгорыя:Вялікае Княства Літоўскае|ВКЛ]] * 1788 — нарадзіўся [[Аўтар:Іван Насовіч|Іван Насовіч]], беларускі мовазнавец-лексікограф, фалькларыст, этнограф * 1939 — загінуў [[Аўтар:Раман Скірмунт|Раман Скірмунт]], беларускі палітычны дзеяч * 1939 — загінуў [[Аўтар:Антон Шапель|Антон Шапель]], беларускі палітычны дзеяч <section end="7"/> <section begin="8"/>'''8 кастрычніка''' * 1896 — нарадзіўся [[Аўтар:Уры Фінкель|Уры Фінкель]], беларускі габрэйскі крытык і літаратуразнавец * 1902 — нарадзіўся [[Аўтар:Канстанцін Кернажыцкі|Канстанцін Кернажыцкі]], беларускі гісторык * 1910 — памерла [[Аўтар:Марыя Канапніцкая|Марыя Канапніцкая]], польская пісьменніца, паэтка * 1943 — загінуў [[Аўтар:Андрэй Мрый|Андрэй Мрый]], беларускі празаік, журналіст * 1969 — памёр [[Аўтар:Цімафей Гарбуноў|Цімафей Гарбуноў]], беларускі савецкі дзяржаўны дзеяч * 1991 — памерла [[Аўтар:Зоська Верас|Зоська Верас]], беларуская пісьменніца і грамадская дзеячка <section end="8"/> <section begin="9"/>'''9 кастрычніка''' * 1824 — нарадзіўся [[Аўтар:Уладзімір Вольскі|Уладзімер Вольскі]], польскі паэт * 1888 — нарадзіўся [[Аўтар:Мікалай Бухарын|Мікалай Бухарын]], савецкі эканаміст і дзяржаўны дзеяч * 1910 — памерла [[Аўтар:Марыя Канапніцкая|Марыя Канапніцкая]], польская пісьменніца, паэтка * 1929 — памёр [[Аўтар:Адам Лісоўскі|Адам Лісоўскі]], беларускі каталіцкі дзеяч * 1943 — загінуў [[Аўтар:Андрэй Мрый|Андрэй Мрый]], беларускі празаік, журналіст <section end="9"/> <section begin="10"/>'''10 кастрычніка''' * 1739 — нарадзіўся [[Аўтар:Дамінік Рудніцкі|Дамінік Рудніцкі]], беларуска-польскі пісьменнік * 1936 — памёр [[Аўтар:Чэслаў Пяткевіч|Чэслаў Пяткевіч]], беларускі этнограф * 1938 — загінуў [[Аўтар:Адам Бабарэка|Адам Бабарэка]], беларускі пісьменнік і літаратуразнаўца * 1954 — памёр [[Аўтар:Аляксандр Данілевіч|Аляксандар Данілевіч]], беларускі педагог, публіцыст, матэматык * 1956 — памёр [[Аўтар:Міхал Запольскі|Міхал Запольскі]], беларускі пісьменнік, публіцыст <section end="10"/> <section begin="11"/>'''11 кастрычніка''' * 1918 — прынятая [[Часовая канстытуцыя БНР]] * 1919 — адноўлены Віленскі ўніверсітэт * 1958 — памёр [[Аўтар:Ёханес Роберт Бехер|Ёханес Роберт Бехер]], нямецкі пісьменнік * 1973 — памёр [[Аўтар:Васіль Самцэвіч|Васіль Самцэвіч]], беларускі краязавец і педагог <section end="11"/> <section begin="12"/>'''12 кастрычніка''' * 1796 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхаіл Мураўёў|Міхаіл Мураўёў]], расійскі дзяржаўны і вайсковы дзеяч * 1920 — падпісаная прэлімінацыйная Рыжская дамова, якая спыніла баявыя дзеянні паміж Польшчай і Расіяй * 1937 — загінуў [[Аўтар:Антон Жукоўскі|Антон Жукоўскі]], беларускі рэлігійны дзеяч <section end="12"/> <section begin="13"/>'''13 кастрычніка''' * 1884 — нарадзіўся [[Аўтар:Баляслаў Пачопка|Баляслаў Пачопка]], беларускі [[:Катэгорыя:Уніяцтва|вуніяцкі]] дзеяч, публіцыст * 1888 — нарадзіўся [[Аўтар:Язэп Драздовіч|Язэп Драздовіч]], беларускі мастак, археолаг, пісьменнік, этнограф * 1896 — нарадзіўся [[Аўтар:Мікалай Шчакаціхін|Мікола Шчакаціхін]], беларускі мастацтвазнавец, гісторык і тэарэтык мастацтва <section end="13"/> <section begin="14"/>'''14 кастрычніка''' * 1773 — у [[:Катэгорыя:Рэч Паспалітая|Рэчы Паспалітай]] створаная Адукацыйная камісія, першае ў свеце міністэрства адукацыі * 1864 — нарадзіўся [[Аўтар:Стэфан Жаромскі|Стэфан Жаромскі]], польскі пісьменнік і публіцыст * 1899 — нарадзіўся [[Аўтар:Адам Бабарэка|Адам Бабарэка]], беларускі пісьменнік і літаратуразнаўца * 1903 — нарадзіўся [[Аўтар:Лявон Рыдлеўскі|Лявон Рыдлеўскі]], беларускі палітычны і грамадскі дзеяч * 1915 — нарадзіўся [[Аўтар:Усевалад Краўчанка|Усевалад Краўчанка]], беларускі пісьменьнік * 1937 — загінуў [[Аўтар:Генрык Жарскі|Генрык Жарскі]], беларускі пісьменнік * 1940 — загінуў [[Аўтар:Сымон Куніцкі|Сымон Куніцкі]], беларускі крытык * 1948 — памёр [[Аўтар:Леанід Мосендз|Леанід Мосендз]], украінскі пісьменнік, публіцыст <section end="14"/> <section begin="15"/>'''15 кастрычніка''' * 1809 — нарадзіўся [[Аўтар:Аляксей Кальцоў|Аляксей Кальцоў]], рускі паэт * 1814 — нарадзіўся [[Аўтар:Міхаіл Лермантаў|Міхал Лермантаў]], рускі паэт * 1817 — памёр [[Аўтар:Тадэвуш Касцюшка|Тадэвуш Касьцюшка]], палітычны і вайсковы дзеяч Рэчы Паспалітай * 1833 — памёр [[Аўтар:Міхал Клеафас Агінскі|Міхал Клеафас Агінскі]], кампазітар, дзяржаўны і вайсковы дзеяч [[:Катэгорыя:Вялікае Княства Літоўскае|ВКЛ]] * 1909 — нарадзіўся [[Аўтар:Сяргей Ракіта|Сяргей Ракіта]], беларускі паэт <section end="15"/> <section begin="16"/>'''16 кастрычніка''' * 1854 — нарадзіўся [[Аўтар:Оскар Уайльд|Оскар Ўайлд]], ірландскі паэт, літаратар, эсэіст * 1854 — нарадзіўся [[Аўтар:Карл Каўцкі|Карл Каўцкі]], нямецкі эканаміст, гісторык, палітык * 1937 — загінуў [[Аўтар:Венедыкт Март|Венедыкт Март]], расійскі пісьменнік <section end="16"/> <section begin="17"/>'''17 кастрычніка''' * 1865 — нарадзіўся [[Аўтар:Люцыян Жалігоўскі|Люцыян Жалігоўскі]], беларуска-польскі вайсковы і палітычны дзеяч * 1938 — памёр [[Аўтар:Карл Каўцкі|Карл Каўцкі]], нямецкі эканаміст, гісторык, палітык <section end="17"/> <section begin="18"/>'''18 кастрычніка''' * 1869 — памёр [[Аўтар:Сімон Енка|Сімон Енка]], славенскі паэт * 1882 — нарадзіўся [[Аўтар:Лукаш Гарбацэвіч|Лукаш Гарбацэвіч]], беларускі пэдагог * 1891 — нарадзіўся [[Аўтар:Лукаш Голад|Лукаш Голад]], беларускі праваслаўны дзеяч * 1906 — нарадзіўся [[Аўтар:Алесь Салагуб|Алесь Салагуб]], беларускі паэт, публіцыст <section end="18"/> <section begin="19"/>'''19 кастрычніка''' * 1890 - нарадзіўся [[Аўтар:Сяргей Палуян|Сяргей Палуян]], беларускі публіцыст, празаік, літаратуразнавец. <section end="19"/> <section begin="20"/>'''20 кастрычніка''' * 1885 — нарадзіўся [[Аўтар:Алесь Бурбіс|Аляксандар Бурбіс]], беларускі грамадска-палітычны дзеяч * 1896 — нарадзіўся [[Аўтар:Яфім Мінін|Яфім Мінін]], беларускі мастак * 1902 — нарадзіўся [[Аўтар:Іван Кірыленка|Іван Кірыленка]], украінскі пісьменьнік <section end="20"/> <section begin="21"/>'''21 кастрычніка''' * 1877 — нарадзіўся [[Аўтар:Якаў Афанасьеў|Якаў Афанасьеў]], беларускі глебазнавец * 1878 — нарадзіўся [[Аўтар:Уладзімір Пічэта|Ўладзімер Пічэта]], савецкі беларускі і расійскі гісторык, выкладнік, першы рэктар БДУ * 1910 — памёр [[Аўтар:Марк Твэн|Марк Твэн]], амерыканскі пісьменнік, журналіст, грамадскі дзеяч * 1923 — у Вільні быў надрукаваны першы нумар газеты «Воля народу» <section end="21"/> <section begin="22"/>'''22 кастрычніка''' * 1883 — памёр [[Аўтар:Томас Майн Рыд|Томас Майн Рыд]], амерыканскі пісьменнік * 1928 — памёр [[Аўтар:Людвік Чаркоўскі|Людвік Чаркоўскі]], беларуска-польскі грамадскі дзеяч, лексікограф <section end="22"/> <section begin="23"/>'''23 кастрычніка''' * 1816 — нарадзіўся [[Аўтар:Арцём Вярыга-Дарэўскі|Арцём Вярыга-Дарэўскі]], беларускі паэт, драматург, публіцыст, фалькларыст * 1823 — нарадзіўся [[Аўтар:Адам Плуг|Адам Плуг]], беларуска-польскі празаік, паэт, журналіст * 1941 — памёр [[Аўтар:Васіль Шашалевіч|Васіль Шашалевіч]], беларускі драматург і паэт * 1960 — памёр [[Аўтар:Шамас Макманус|Шамас Макманус]], ірландскі драматург і паэт <section end="23"/> <section begin="24"/>'''24 кастрычніка''' * 1937 — загінуў [[Аўтар:Міхайла Быкавец|Міхайла Быкавец]], украінскі пісьменнік і крытык * 1953 — памёр [[Аўтар:Лявон Рыдлеўскі|Лявон Рыдлеўскі]], беларускі палітычны і грамадскі дзеяч <section end="24"/> <section begin="26"/>'''26 кастрычніка''' * 1905 — нарадзіўся [[Аўтар:Канстанцін Цітоў|Канстанцін Цітоў]], беларускі пісьменьнік * 1944 — загінуў [[Аўтар:Алесь Мілюць|Алесь Мілюць]], беларускі паэт <section end="26"/> <section begin="27"/>'''27 кастрычніка''' * 1835 — нарадзіўся [[Аўтар:Сімон Енка|Сімон Енка]], славенскі паэт * 1892 — нарадзіўся [[Аўтар:Саламон Юдовін|Саламон Юдовін]], беларуска-жыдоўскі мастак * 1939 — летувіскія войскі занялі Вільню, канчаткова далучыўшы яе да Літвы <section end="27"/> <section begin="28"/>'''28 кастрычніка''' * 1941 — загінуў [[Аўтар:Рыгор Штэрн|Рыгор Штэрн]], расейскі савецкі вайсковы дзеяч * 1962 — памёр [[Аўтар:Апанас Атава|Апанас Атава]], беларускі паэт * 1969 — памёр [[Аўтар:Карней Чукоўскі|Карней Чукоўскі]], расейскі дзіцячы пісьменьнік <section end="28"/> <section begin="29"/>'''29 кастрычніка''' * 1861 — памёр [[Аўтар:Павел Шпілеўскі|Павел Шпілеўскі]], беларускі этнограф, пісьменьнік, публіцыст і тэатральны крытык * 1929 — памёр [[Аўтар:Рыгор Казячы|Рыгор Казячы]], беларускі грамадзкі і вайсковы дзеяч * 1937 — адбыўся масавы растрэл, у якім загінула больш за 100 беларускіх дзеячаў культуры і навукі, сярод якіх: ** [[Аўтар:Анатоль Вольны|Анатоль Вольны]], паэт, празаік, журналіст, кінадраматург ** [[Аўтар:Платон Галавач|Платон Галавач]], пісьменнік ** [[Аўтар:Алесь Дудар|Алесь Дудар]], паэт, крытык ** [[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Міхась Зарэцкі]], празаік, драматург, крытык ** [[Аўтар:Васіль Каваль|Васіль Каваль]], празаік ** [[Аўтар:Язэп Каранеўскі|Язэп Каранеўскі]], дзяржаўны дзяяч, педагог, публіцыст ** [[Аўтар:Тодар Кляшторны|Тодар Кляшторны]], паэт ** [[Аўтар:Аляксей Кучынскі|Аляксей Кучынскі]], грамадскі дзеяч, педагог ** [[Аўтар:Юрка Лявонны|Юрка Лявонны]], паэт, празаік ** [[Аўтар:Валерый Маракоў|Валеры Маракоў]], паэт ** [[Аўтар:Сяргей Мурзо|Сяргей Мурзо]], паэт ** [[Аўтар:Янка Нёманскі|Янка Нёманскі]], празаік, публіцыст, эканаміст, грамадскі дзеяч ** [[Аўтар:Зяма Півавараў|Зяма Півавараў]], паэт ** [[Аўтар:Васіль Сташэўскі|Васіль Сташэўскі]], драматург і празаік ** [[Аўтар:Юлі Таўбін|Юлі Таўбін]], паэт ** [[Аўтар:Пятро Хатулёў|Пятро Хатулёў]], крытык ** [[Аўтар:Міхась Чарот|Міхась Чарот]], пісьменнік ** [[Аўтар:Павал Шастакоў|Павал Шастакоў]], паэт і журналіст ** [[Аўтар:Максім Ляўкоў|Максім Ляўкоў]], дзяржаўны дзеяч * 1965 — памёр [[Аўтар:Мікалай Гудзій|Мікалай Гудзій]], расейскі гісторык літаратуры * 1973 — памёр [[Аўтар:Васіль Мачульскі|Васіль Мачульскі]], беларускі літаратуразнавец <section end="29"/> <section begin="30"/>'''30 кастрычніка''' * 1919 — у газеце «Беларусь» (Менск) упершыню быў апублікаваны верш [[Аўтар:Макар Краўцоў|Макара Краўцова]] «[[Мы выйдзем шчыльнымі радамі (Краўцоў)|Ваяцкі гымн]]» * 1930 — загінуў [[Аўтар:Аляксандр Крыніцкі|Аляксандар Крыніцкі]], беларускі савецкі партыйны дзеяч <section end="30"/> <section begin="31"/>'''31 кастрычніка''' * 1868 — нарадзіўся [[Аўтар:Фадзей Руткоўскі|Фадзей Руткоўскі]], украінскі актор і драматург * 1932 — памёр [[Аўтар:Кіпрыян Кандратовіч|Кіпрыян Кандратовіч]], беларускі вайсковы дзеяч * 1937 — загінуў [[Аўтар:Антон Баліцкі|Антон Баліцкі]], беларускі дзяржаўны дзеяч, публіцыст * 1979 — памёр [[Аўтар:Зіновій Гарбавец|Зіновій Гарбавец]], беларуска-расейскі мастак <section end="31"/> fvyuzv4zyz9atnrbb5j37t0qtwqd2wm 106 71599 301764 175430 2026-10-19T11:32:36Z Gleb Leo 2440 301764 proofread-index text/x-wiki {{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template |Type=book |Title=Biełarus |Language=be |Volume=[[Biełarus (1913)/1914/9|№ 9]] |Author= |Translator= |Editor=[[Аўтар:Баляслаў Пачопка|Bolesłaŭ Poczobko]] |Illustrator= |School= |Publisher=[[Аўтар:Баляслаў Пачопка|Bolesłaŭ Poczobko]]<br />Drukarnia „Znicz“ |Address=Wilnia |Year=1914 |Key= |ISBN= |OCLC= |LCCN= |BNF_ARK= |ARC= |DOI= |Source=pdf |Image=1 |Progress=C |Pages=<pagelist /> |Volumes= |Remarks= |Width= |Header= |Footer= }} 3q7sroecqukbfuq6oecqoy5jv9dukzz 0 129795 301758 299224 2026-10-19T11:26:55Z Gleb Leo 2440 301758 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Usiaczyna | безаўтара = | год = 16 студзеня 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/3/Nasza haspadarka|Nasza haspadarka]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/3/Usiaczyna/Zahadki|Zahadki]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 3.pdf" from="8" to="8" fromsection="Usiaczyna" tosection="Usiaczyna" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Usiaczyna}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]] 4h6ilqt87kdxpdqaz25bbjsogfbh4bc 104 130000 301684 299677 2026-10-18T12:10:42Z RAleh111 4658 301684 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Значэньне"/>качак і гэтулькі сама гусей было раздзелена на тры гурткі і кармілі саўсім адзінакавым кормам. Корм быў такі: варэная бульба, аўсянная і ячменная мякіна, замешаные як цеста і падкрашэная крыху кіслым зьбіраным малаком.</br> {{gap|2.5em}}Першаму гуртку не давалі вугалёў, другому давалі маленькіе кусочкі, а трэцяму гуртку давалі парашок з вугалёў змешаўшы с кормам: чатыры часткі корму і пятая частка тоўчэных вугалёў. Праз чатыры тыдні паказалося вось што: {|style="margin:auto" |colspan="2"; style="text-align:right" |{{fine|У качэк{{gap|1.5em}}</br>прыбыло вагі}} | |style="text-align:right" |{{fine|У гусей{{gap|1.5em}}</br>прыбыло вагі}} |- |Корм без вугалёў —{{gap|0.2em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}} |25¹/₂{{gap|0.5em}}ф. |rowspan="3"; style="width:4em" | |style="text-align:right" |6¹/₃{{gap|0.5em}}ф. |- |style="vertical-align:bottom" |Корм с кусочкамі ву-</br>галёў{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}. |style="vertical-align:bottom" |39³/₄{{gap|0.5em}}ф. |style="text-align:right; vertical-align:bottom" |29³/₄{{gap|0.5em}}ф. |- |Корм с тоўчанымі на па-</br>рашок вугалямі.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}}.{{gap|1em}} |style="vertical-align:bottom" |{{gap|0.5em}}42{{gap|0.5em}}ф. |style="text-align:right; vertical-align:bottom" |54¹/₃{{gap|0.5em}}ф. |} {{gap|2.5em}}Гэткім парадкам вугалі каторые давалі стоўчэнымі на парашок найбольш прыбавілі вагі.</br> {{gap|2.5em}}У сьвіньней каторых кормяць у хлявох блізка што чыстай бульбай з мякінай косьці бываюць вельмі крохкіе, бо мала маюць мінэральных солей. Калі-ж дадаць да корму сьвіньням вугалёў з дрэва, то косьці робяцца крапчэйшымі, як выказалі зробленные спробы, блізка у двая.</br> {{gap|2.5em}}Гэта дужа добра паказывае якое вялікае значэньне маюць вугалі з дрэва пры корме жывёлы. Значэньне вугалёў зменшываецца для жывёлы каторая кормяцца мешанай стравай, або бегае на волі. <div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; line-height: 1.3> {{справа|'''С.{{gap|2.5em}}}} </div> {{Накіравальная рыса|5em|height=1px}} <section end="Значэньне"/> <section begin="Соль"/><div style="font-size:180%; font-family:Cambria"> <center>'''Соль для скаціны.</center> </div> <div style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2.5em}}Кожны гаспадар ведае, што скаціна любіць, калі ей даюць пасолены корм. Але далёка ня ўсе ведаюць якое папраўдзі яна мае значэньне у гадоўлі скаціны, а каторые і ведаюць, то бывае, што даюць скаціне соль не заўсёды, а толькі час ад часу і залішне многа на раз, а гэта як у першым, так і у другім прыпадку карысьці не прыносіць. Дзеля гэтаго гадуючы скаціну трэба дадаваць у корм солі, але рабіць гэта умела.</br> {{gap|2.5em}}Практыка гаспадароў і вучоных паказала, што соль канечна патрэбна скаціне. Праўда, што соль ёсць і ў тых кормах каторымі корміцца скаціна ў сене, мякіне, але там гэтай солі вельмі мала, а ў саломе і саўсім не бывае. Дзеля гэтаго трэба заўсёды дадаваць солі да корму. Калі дадаць да корму скаціне солі, то яна лягчэй перэтравіць корм, будзе весялейшай і здаравейшай, сільнейшай і больш трывалай у рабоці, а дойные каровы дадуць больш малака. Гэта тады калі скаціне дадаюць <section end="Соль"/><noinclude></noinclude> fhi937mfwubk9j5tttd4yci02wwoivd 104 130001 301685 299679 2026-10-18T12:11:30Z RAleh111 4658 301685 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Соль"/>столькі солі, сколькі трэба. Калі-ж даваць солі замнога, то тады скаціне вельмі хочацца піць, яна праз меру набохаецца вады і ўжо пачынае ад гэтаго дрэнна перэтраўліваць корм, а затым хварэць і спадаць с цела. Дзеля гэтаго трэба соль скаціне даваць у меру. Даюць соль розна: часам пасыпаюць корм сольлю, абрызгаўшы яго перад гэтым вадой; часам разводзяць соль у вадзе і ўжо гэтай вадой брызгаюць на сена, ці салому; часам ужываюць вялікіх кускоў камяннай солі, каторую кладуць проста у ясьлі, або прывязываюць дротам вышэй ясель, каб скаціна сама лізала соль калі ей зажадаецца. Гэты апошні спосаб бадай што найлепшы, толькі трэба пілнаваць, каб скаціна не грызла іх і не зьедала цэлых кускоў, бо гэта шкодзіць.</br> {{gap|2.5em}}Калі соль даюць разам с кормамі то трэба пілнаваць каб на каня і карову у дзень даваць ня больш лота, а на авечку якую шостую часць лота у дзень.</br> {{gap|2.5em}}Целятам, жэрэбятам і ягнятам добра ешчэ класьці у ясьлі, апрача солі і вялікіе кускі крэйды, каб лепей расьлі яны і крапчэлі у іх косьці. Апошнімі часамі, апрача солі і крэйды, радзяць дадаваць да корму жывёлам і тоўчаные вугалі з дрэва. <div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; line-height: 1.3> {{справа|'''С.{{gap|2.5em}}}} </div> {{Накіравальная рыса|5em|height=1px}} <section end="Соль"/> <section begin="Прыгатаўленьне"/><div style="font-size:180%; font-family:Cambria"> <center>'''Прыгатаўленьне ям пад дрэўкі.</center> </div> <div style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2.5em}}Калі мы хочэм садзіць дрэўкі у восень, то трэба зараньне прыгатовіць ямы, каб земля добра праветрылася, бо у сьвежые ямы садзіць нельга. Дзеля гэтаго выбіраем кавалак поля са склонам на поўдзень з зямлёй прыгоднай пад сад.</br> {{gap|2.5em}}Усё гэта мейсцо абгараджываем, каб скаціна туды не магла дабрацца і шкоды не нарабіла. Пасьля адмераем на восем аршыноў ад плоту першую лінію, па лініі адмераем мейсцы пад ямы; на грушы 10–12 аршыноў яма ад ямы, на яблыні па 8–10 аршыноў. У добрай зямлі садзім радчэй, у горшай гушчэй. Ад першай лініі адмераем другую на 10–12 аршыноў і гэтак далей, пакуль зямлі стане. Як ужо усё адмерылі і мейсцы каламі адзначылі бярэмся капаць. У лепшай зямлі капаем ямы меншые, у горшай большые, так ад 2 да 3 аршыноў шырыні і ад паўтара да 2 аршыноў глыбіны. Перш скідаем верхнюю зямлю з дзірваном у адну кучу, ісподнюю на другую кучу, а саму ніжню на трэцьцю. Гэтак пакапаные ямы павінны прастаяць з месяц, каб земля добра праветрылася. Пасьля прыгатаўляем гною да ямоў. Сьвежы гной дрэнны, найлепей будзе кампост, каторы лёгка можна зрабіць.</br> {{gap|2.5em}}Усё сьмяцьцё, сухое лісьцё, падліну гразь с пад будынкоў, усякае зеліво, косьці, попел, сажу зьбіраем у адну кучу праз усё лета, разоў колькі перэкапаем рыдлёўкай, паліваючы гнаёўкай і на восень маем ужо шмат прыгатоўленаго кампосту. Да кожнай ямы у горшай зямле поўваза, у лепшай чверць <section end="Прыгатаўленьне"/><noinclude></noinclude> mj2ubpxxp185hfw43qydnztqobkhd2h 104 130002 301686 299681 2026-10-18T12:12:34Z RAleh111 4658 301686 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Прыгатаўленьне"/>ваза і кідаем каля ямы у чацьвёрту кучу. Пасьля, на месяц перэд саджэньнем ямы трэба засыпаць, каб земля злежалася. Засыпаем беручы па адным рыдлю с кожнай кучы, каб земля добра перемешалася і сыплем у ямы да паўна. Да кожнай ямы павінен быць прыгатоўлен кол гладкі, без сукоў і мы устаўляем яго сярод ямы так глыбока, каб верх яго даставаў да першых сучкоў ушчэпкі. Паміж яблынямі і грушкамі, на лініі, можна садзіць сьлівы, каторые раней пачынаюць радзіць, а калі ужо яблыні і грушы разрастуцца, то сьлівы можна выкінуць, бо яны ужо састарэюць і перастануць радзіць.</br> {{gap|2.5em}}Паміж лініямі, пакуль дрэўкі маладые, якіх 10 гадоў можна араць і варыво садзіць, або парэчкі, агрэст, ці маліньнік. <div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; line-height: 1.3> {{справа|'''Алёна.{{gap|2.5em}}}} </div> {{Накіравальная рыса|5em|height=1px}} <section end="Прыгатаўленьне"/> <section begin="Аб"/><div style="font-size:180%; font-family:Cambria"> <center>'''Аб гатунках фруктоў.</center> </div> <div style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2.5em}}Кожны хто заводзіць сад, зачынае думаць якіе сарты выбраць у свой сад; ён выпісывае прэйскуранты, са смакам іх чытае, пытаецца у людзей, каторые ужо садзілі сады.</br> {{gap|2.5em}}Тое самае прышлося і мне рабіць. Перагаварыў я с цэлым сьветам, адзін радзіць так, другі трохі іначэй; познай восеньню, у сенцябры, паехаў я да аднаго садавода, каторы ужо развёў сад на 17 дзесяцінах і паглядзеў усе яблакі і ігрушы і кожнае пробаваў на смак і на вока. Потым набраў цэлы кошык лепшых фруктоў са слоў і с практыкі садавода, на кожным напісаў, як завецца гатунак і завёз дамоў. Лежалі яны у мяне месяцы са 2; яблакі усе добра трымаліся, ігрушкі слабей. Гэта усё гатункі зімовые і восеньніе, я іх тут і перэлічу, каб людзі скарысталі з маей практыкі:</br> {{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Яблакі:'''</span> 1) Крушынак (чырвоные, невялікіе, моцные, кіславатые), 2) Малінавае зімовае, ці „''Himbeerem-Oberland''“ (вялікіе, цёмна-чырвоные, саладкаватые), 3) Кронсельскіе (чырванаватые, вялікіе, саладкаватые), 4) Каштэля (жоўтые, бліскучые, падобные на антаноўку, смак добры і дэлікатны), 5) Цытрыновые зімовые (невялікіе, жоўтые, смак дэлікатна-кіслы), 6) Бойкен (вялікіе, зімовые, жоўтые, чырванаватые, кіслые), 7) Бісмарк (вялікіе, чырвоные, як бы апорт, толькі не так заліты чырвоным, не загніваюцца так, як апорт), 8) Рэнэт васковы (малые, салодкіе, смачные), 9) Рэнэт Гарбэрта (вялікіе, чырванаватые, саладкаватые), 10) Княжэскіе (''Pryncenapfel'') — невялікіе, даўгаваценькіе, салодкіе, жоўтые с чырвонымі палоскамі, 11) „''König Kuntze''“ — Кароль Кунцэ (маленькіе, ружовые, делікатна-салодкіе).</br> {{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Ігрушы:'''</span> 1) Бэра распускаючая — „''Fordant de bois''“ — Лесная красуня, (вялікіе, зеленаватые, смак салодкі, таюць у губе, пахнючые), 2) Калебоса плоцкая, альбо бэра грумкоўская (вялікіе, зялёные, сочные), 3) Урбаністка, 4) Добрая Людвіка {{перанос пачатак|(вя|лікіе}} <section end="Аб"/><noinclude></noinclude> se8kqgn26xtcotycjm6me8y2g7bqzxj 104 130003 301687 299683 2026-10-18T12:13:23Z RAleh111 4658 301687 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Аб"/>{{перанос канец|(вя|лікіе}}, жоўтавата-зялёные, надта сочные і смачные, 5) Кляпефаворыт (лепкіе, масляністые, сочные).</br> {{gap|2.5em}}Гаварыў я аб гэтых гатунках з п. Мілерам, каторы заведуе тарговым садаводзтвам Кепцэ у Вільні, і займаецца дрэвамі ужо 25 гадоў. Ён мне сказаў такіе увагі. Каштэля у паўночнай часьці Беларусі, на цяжкіх землях часамі баіцца марозу, але прышчэпленае на нізкіх дічкох (русэне і райцы) вытрымываець і марозы. Рэнэта Гарбэрта калі не даспеець, то палежаўшы моршчыцца.</br> {{gap|2.5em}}Гаспадар Янук Крыўда с Кучкурышэк з пад Вільні радзіць садзіць такіе гатункі:</br> {{gap|2.5em}}Для гандлёваго саду — зімовые: 1) антоноўкі, 2) пэпінкі, 3) літоўскіе, 4) сеуэнкі, 5) цітоўкі, 6) апорты, 7) розовые бэтлэбэн, 8) Гданскіе кантовые, 9) бабушкіны.</br> {{gap|2.5em}}Летніе: 1) баравінкі, 2) паласатые восенные, 3) папероўкі, 4) астраханскіе белые, 5) маліноўкі (''melonenapfel''), 6) каробоўкі.</br> {{gap|2.5em}}З груш: 1) вэнгоўкі, 2) бэра шэрые, 4) безсемянкі. <div style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; margin-top: -0.5em> {{справа|'''А. У.{{gap|2.5em}}}} </div> {{Накіравальная рыса|5em|height=1px}} <section end="Аб"/> <section begin="Разные"/><div style="font-size:180%; font-family:Cambria"> <center>'''Разные рады.</center> </div> <div style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Кармленьне кароў пры даеньні.'''</span> Па іншых гаспадарках можна бачыць, што пры даеньні кароў кормяць. Рабіць гэтак не раім. Калі карова і есць і доіцца разам, то ці каровы зменшаюць удой, ці дрэнна зужываюць корм, не перэжуваюць яго так, як трэба.</br> {{gap|2.5em}}На практыцы паказалося, што ў тых гаспадарках, дзе кароў пры даеньні кармілі, ''удой быу большы, як пачалі карміць кароў у другі час, а не пры даеньні''. І усякі зразумее, што гэта так, калі скажэм, што найбольшая часць малака вырабляецца каровай пры самым даеньні, ад прыліву крыві да вымя, а калі жывёла ешчэ і корміцца разам з даеньнем, то ей прыліў крыві патрэбен і да галавы, дзе сьлініцца і жвецца корм і да жывата. Дзеля гэтаго калі разам карова і корміцца і доіцца, то або вырабляецца мала малака, або дрэнна перажуваецца і сьлініцца корм, што пасьля шкодна адзываецца на здароўі жывёлы.</br> {{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Абарона пшчол ад мышэй.'''</span> Каму с пшчэльнікоў не даводзілося зімой бедаваць, што мышы нападаюць на вульлі? Адзін практычны расейскі пшчальнік дае на гэта такую раду, каторую, ён ужо выпрактыкаваў. Мышы вельмі ня любяць мяты. Вось ён як толькі паставіць вульлі на зімоўку, і стаў класьці галінкі мяты усюды — і пад вульлі і пад пакрышку і на памосьце. Усе тые гады, што клаў мяту, шкоды ад мышэй не было ніякай, хоць мышэй было многа і летам і восеньню. А ў тые гады, калі ён не клаў мяты, мышы рабілі многа шкоды. Пшчолам ад мяты нічога ня робіцца.</br> {{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Згусцелы мёд.'''</span> Часам у сотах мёд гусьцее, ці як кажуць <section end="Разные"/><noinclude></noinclude> dp69jfvyvzh7ab9yob7qow5idvwmk7r 104 130005 301688 299684 2026-10-18T12:14:16Z RAleh111 4658 301688 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Разные"/>{{gap|2.5em}}На гэта ёсць рада. З двух бакоў пасудзіны зрабіць вушы (з жалеза, ці хоць бы з моцнай вяроўкі), за гэтые вушы падчапіць двума крукамі, асаджанымі на кіях, а кіі гэтые прымацаваць да бэлькі ў гарэ. Гэтак пасуда з ядой не на зямлі будзе стаяць, а вісець і калыхацца, і сьвіньня ня толькі не дасць рады вывярнуць, але і з нагамі туды ня ўлезе, дык яда заўсёды будзе чыстая. {{Накіравальная рыса|5em|height=1px}} <section end="Разные"/> <section begin="Атказы"/><div style="font-size:160%; font-family:Cambria"> <center>'''{{разьбіўка|АТКАЗЫ РЭДАКЦІІ}}.</center> </div> <div style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Як звясьці у гародзе капусных чэрвей.'''</span> (''Атказ падпішчыку Ліхтаровічу''). Дагэтуль проці капусных чэрвей ужывалі карболь; цяпер адзін з немецкіх агароднікоў прыдумаў новы спосаб шмат танейшы, пры гэтым саўсім ня шкодны для расьлін. Бярэцца на 100 часьцей вады, тры часьці солі і 2 часьці вапны і гэтым аббрызгіваюць венікам капусту. Найлепей аббрызгіваць капусу вечэрам і рабіць гэта падрад праз два-тры дні. Лягчэй тады калі чэрвякі ешчэ маладые. Агароднік той кажэ, што на паліваную гэтай мешанінай капусту і пазьней чэрві не надта кідаюцца, бо ня любяць гэтаго смаку.</br> {{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Кратоў выгнаць'''</span> можна заліваючы, або кладучы у норы чаго небудзь вельмі сьмярдзючаго. Ужываюць на гэта чэснаку, кавалкі гнілого мяса, селедцы шпікунар, нафталіну і інш.</br> {{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Ці карысна гадаваць насеньне гародзін.'''</span> (''Атказ супрацоўніку Цітовічу''). Сельска-гаспадарскіе склады нашаго краю выпісываюць штогод на дзесяткі тысяч руб. рознаго гароднаго насеньня з заграніцы, а больш гэтаго выпісываюць с Польшчы, Украіны і Вялікарасеі. Найбольш выпісываюць насеньня буракоў, морквы і розных траў. Само сабой, што куды лепей было-б, каб гэтае насеньне нашы гаспадары самі гадавалі. Гадоўлей гароднаго насеньня маглі-б у нас займацца малазямельные гаспадары, каторые маючы мала зямлі павінны старацца выціснуць з яе як найбольшы даход. З марга (у дзесяціне 1¹/₂ марга) зямлі можна сабраць 60–80 пудоў насеньня буракоў, што палічыўшы па 10 кап. за фунт, ў сярэднім дасць каля 300 рублеў. Гэткаго даходу не дасьць ніводная збажына. Толькі звертаем увагу, што пачаўшы гадоўлю насеньня, трэба вясьці яе вельмі акуратна, каб насеньне не было горшае за загранічнае. Пры гэтым трэба звертаць увагу на падбор высадак (глядзі стацьцю у гэтым нумары аб сэлекціі), выбіраць найлепшые калівы на высадкі, садзіць на зямлі добра унавожэнай і добра вырабленай. Калі хочэце мець чысты сорт насеньня трэба адзін сорт, тэй самай расьліны садзіць далёка ад другога, бо як памешаецца пылок с кветак, то ня будзе ужо чысты, але мешаны сорт расьлін з вашаго насеньня.</br> {{gap|2.5em}}Гадаваць насеньне гародзін дужа карысная справа і тое, што у нас селяне не займаюцца, — вінавата гэтаму цемната і недбаласць наша.</br> <section end="Атказы"/><noinclude></noinclude> 1hybinpg12j4s1xrldwzagzxkjgdxhc 104 130006 301689 299689 2026-10-18T12:14:57Z RAleh111 4658 301689 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Атказы"/>{{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Як звясьці хвошч.'''</span> (''Атказ п. І. Б—ну''). Хвошч (мейсцамі яго называюць скрыпам) расьліна многалетняя, разрастаецца с каранёў. С карэня, каторы ляжыць глыбока у зямлі, вырастаюць дваякіе калівы: зялёные, бахматые, падобные да елачкі і другіе гладкіе цямнейшые, а то і саўсім цьмяные; першые не выдаюць насеньня, другіе выдаюць. Калівы пустые, што не выдаюць насеньня растуць летам і восеньню, а тые калівы, што выдаюць насеньня з’яўляюцца вясной, як толькі сьнег згоніць (называюць іх мейсцамі ''гігелямі'') і ўжо у маі пасьпеваюць.</br> {{gap|2.5em}}Хвошч расьце на сапаватых землях, у каторых мала вапны. Хочучы зьвясьці хвошч трэба перш за ўсё асушыць зямлю канавамі і адкісьліць зямлю пры помачы вапны. Апрача гэтаго трэба вясной, як толькі пакажуцца гігялі (калівы, што выдаюць насеньне), баранаваць зямлю, тады крохкіе калівы ламаюцца і прападаюць. Без асушкі і вапны, адным баранаваньнем вясной, нельга зьвясьці хвошчу. {{Накіравальная рыса|3em|height=1px}} <section end="Атказы"/> <section begin="Хутары"/><div style="font-size:160%; font-family:Cambria"> <center>'''Хутары у Вілейскім павеці.</center> </div> <div style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2.5em}}Разсяліліся, або разселяюцца на хутары 505 хат. У ''гарадокскай воласьці'' вёскі: Сарокі, Зьвяркі, Пятроўшына, Карнюткі, Кукелі, Вілуцэвічы, Караблі: Вязынскай воласьці; м. Ілія (60 хат), Возноўшчына, Барысоўшчына, Малевічы (70 хат); Крайскай воласьці; Верабьёўшчына; Вілейскай: Снежкова (1 выселіўся); Парафіяноўскай Лоцевічы (59 хат); Княгінінскай: Выголавічы, Яцкевічы (70 хат); Воўкалацкай; Новая Слабанда; Порплішскай Кіотоўка Пузаны: Жосненскай воласьці: Яцкевічы, м. Запрудзьдзе, Пугачы; Хаценчыцкай: Залесьсе; у гэтым ліку ёсць вёскі, гдзе зганяюцца участкі у адзін кавалак, альбо знічтажаюць шахаўніцу.</br> {{gap|2.5em}}Хутаранам землеустраіцельная камісія даець помач радамі, гатунковай, скацінай, гаспадарскімі прыладамі і грашамі (пазычкі).</br> {{gap|2.5em}}Пастаўлена 8 бычкоў ангельска-фіонскаго заводу у вёсках: Пятроўшчына, Гарадокск. вол., Выгановічы Княг. в., Пугачы Жоснен. в., Лоцевічы Парафіяноўск. в., Познаўшчына Параф. в. Піотровічы Порпл. в., Пугачы Жосн. в., Малевічы Вязынск. в. Пастаўлены на развод 4 пары свіньней іоркшыроў: ў Выгановічах Княг. в., Іліі Вяз. в., Малевічах Вяз. в., Пятроўшыне Гарадок. в. 3 пары авэчэк заводу воўна-мяснаго, оксфорд-шырдаўк. У Пятроўшчыне, Іліі, Выгановічах. У в. Пятроўцы Порпл. в. працуець радавая севалка. Эльворці на 11 радоў (ц. 125 руб.). Авёс, ячмень пасеянные гэтай севалкай растуць лепш, з вясны цямнейшая зелень, і на 1 дзесяціну, як кажэ аграном Марчэнко, пудоў 10 даець больш ураджаю. <div style="margin-bottom:1em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; margin-top: -0.5em> {{справа|'''А. У.{{gap|2.5em}}}} </div> <section end="Хутары"/> <section begin="Рэдактар"/>{{накіравальная рыса||height=1px}} {{Калёнтытул|left={{gap|0.5em}}{{fine|Редактар-Выдавец '''А. Уласоў.'''}}|right={{fine|Друкарня „Зніч“ Вільня.{{gap|0.5em}}}}}}<section end="Рэдактар"/><noinclude></noinclude> qs6g4ol65ij2gp2y1olgksoc1sdtksg 104 130145 301697 300283 2026-10-18T12:30:29Z RAleh111 4658 301697 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Верхавіна"/>{{Калёнтытул|left={{gap|0.5em}}'''Год I—1912.'''|center='''Кастрычнік (Акцябр).'''|right='''7-ая кніжка.'''{{gap|0.5em}}}} {{накіравальная рыса||height=0.5px}} {|style="margin:auto;" |style="font-size:250%" |{{разьбіўка|САХА}} |ПЕРШЫ БЕЛАРУСКІ МЕСЯЧНІК</br>СЕЛЬСКАЙ ГАСПАДАРКІ. |} {{накіравальная рыса||height=0.5px}} <section end="Верхавіна"/> <section begin="Новые"/><div style="font-size:160%; font-family:Cambria"> <center>'''Новые спосабы сельскай гаспадаркі ў Беларусі.</center> </div> <div style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2.5em}}Сьвядомы гаспадар Сьвецянск. пав., Віленск. губ. М. Яловецкі у „Настольной книгѣ русскаго зимледѣльца“ дае дужа цікавую стацьцю аб новых спосабах, гаспадараваньня на пясках у Беларусі. Гэта стацьця разбірае сельскую гаспадарку шырока, а дзеля гэтаго звертаем увагу нашых чытачоў на важнасць гэтай стацьці.</br> {{gap|2.5em}}Па ўсей Беларусі дзесяткамі тысяч дзесяцін цягнуцца, як змерыць вокам, песчаные абшары, з беднай расьліннасьцю і прарэзаные чысьленымі тарфянымі балотамі і сенакосамі. На гэтых не раджайных раўнінах раскіданы чысьленные бедные вёскі і засьценкі. Праежджаючы праз нашу старонку, пабачыце вузкіе шнурочкі селянскіх зямель, засыпаные каменямі i заросшые убогай зеленьню, каторую на першы пагляд нельга назваць якой колечы збажыной. Не маючы сельска-гаспадарскай навукі наш селянін з году на год перабіваецца, напоўгалодным жыцьцём. Пачарнеўшые, уросшые у зямлю селянскіе будынкі і стады галоднай, недакормленай скаціны, падобнай хучэй на абцягнутые скурай шкілеты, дапаўняюць непрыглядны абраз селянскага жыцьця ў Беларусі. Тымчасам на падобных-жэ землях у суседняй нямеччыне, мы бачым плаваючые ў малаку і мёдзе фэрмы, багатые ураджаі; там сеюць пшаніцу, а бульба падчас дае дзіўные ураджаі.</br> {{gap|2.5em}}Кажучы аб палепшэных спосабах палявой гаспадаркі, нельга не успамянуць тых абмылак, каторые усюды лежаць у аснове нашаго паляводзтва і бездаходнасьці нашых пешчаных зямель. Наш селянін кіруецца палепшыць гэткіе землі толькі пры помачы хляўнога навозу; на гэта ён трымае, як можна больш, кароў.</br> {{gap|2.5em}}На першым мейсцу у нас стаіць мэта дастаць ад скаціны гной: малако-ж і мяса адсуваецца на другі чарод. А дзеля гэтаго глаўны даход, які мы павінны мець са скаціны (за малако, масла, мяса) мы не маем. Значэ скаціна у нас гэто толькі дарагая машына для вырабу гною.</br> {{gap|2.5em}}Большая частка гаспадарак у нашай старонцы, мае больш скаціны, чым можэ пракарміць. Вось дзеля гэтаго у нас вечны недахват пошыру і саўсім малы даход са скаціны. Увесь клопат нашаго селяніна па часці гадоўлі скаціны ў тым, што як<section end="Новые"/><noinclude></noinclude> amb098d16xrj5y0p7nlj0iqcc4hn6r2 104 130164 301696 300031 2026-10-18T12:29:28Z RAleh111 4658 301696 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Новые"/>{{gap|2.5em}}Тут трэба памятаць, што у апошніе часы, пачалі карыстацца зярном лубіну на корм коням і каровам. На галаву даюць ня больш 4-5 фунтоў у дзень, зярно лубіну павінно быць вымочэна, каб не было горкім.</br> {{gap|2.5em}}Пры пасеві канюшыны чатырохпольны плодазьмен будзе гэтак выглядаць: <div style="margin-left:4.5em"> {{водступ|-1.4|em}}I.{{gap|1em}}Лубін на зял. навоз (фосфорные і калійные навозы).</br> {{водступ|-1.6|em}}II.{{водступ|1|em}}Жыта (с падсевам канюшыны).</br> {{водступ|-1.8|em}}III.{{водступ|1|em}}Канюшына с падсевам штучных навозоў).</br> {{водступ|-2|em}}IV.{{водступ|1|em}}Ярына. </div> {{gap|2.5em}}Тое, што цяпер у нас стаіць нізка сельская гаспадарка не павінно пужаць нашых хлебаробоў. Развіцьце агрономічэскай навукі ідзе шпарка наперад; шмат чаго, што перш лічылося немажлівым, цяпер тое робіцца перад нашымі вачамі; у нашы часы пяскі усё больш і больш перэменяюцца у культурные і ураджайные землі. У акружаючым нас паветры, дзякуючы навучным аткрыцьцям і практыцы, мы знайшлі бяздонную крыніцу, найбольш цэннаго навозу — азоту.</br> {{gap|2.5em}}С таго часу песчаные землі пераходзяць у чысло ураджайных зямель.</br> {{gap|2.5em}}Пры развіцьці сельска-гаспадарскай навукі і нашы беларускіе песчаные пустыні пакрыюцца буйнымі ураджаямі і цьвітучымі багатымі хутарамі. <div style="margin-top:-1em; margin-top:0em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> {{справа|'''М. Б.{{gap|2.5em}}}} </div> {{накіравальная рыса|5em|height=0.5px}} <section end="Новые"/> <section begin="Сельска"/><div style="font-size:160%; font-family:Cambria"> <center>'''Сельска-гаспадарскіе кружкі.</center> </div> <div style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2.5em}}Узаемная памач у сельскай гаспадарцы — гэта нічым незамянімы спосаб падняцьця гаспадаркі для паадзінокіх гаспадароў. Ці будзе селенін жыць на хутары, ці астанецца у сяле — ён павінен перш за ўсё помніць, што сіла у еднасьці, што толькі злучыўшыся з другімі такімі-ж селянамі-хлебаробамі для працы, каторая будзе карысна ня толькі кожнаму з асобна, але і ўсім разам, гаспадар будзе с карысьцю працаваць над падняцьцемі сваей гаспадаркі, што хаўрусам можна шмат што зрабіць, што не пад сілу і багатаму гаспадару. Ці завясьці якую машыну, ці купіць лепшаго і дзешавей тавару, прадаць нешта лепей і т. д. усё гэта лягчэй зрабіць хаўрусам.</br> {{gap|2.5em}}Заграніцай селяне даўно ўжо зразумелі карысць хаўруснай працы, і загранічные гасударствы пакрыты густой сеткай таварыств ўзаемнай помачы і хаўрусамі, дзе праводзіцца думка, каб кожны працаваў для агульнай карысьці і гэтак працуючы багацеюць усе разам.</br> <section end="Сельска"/><noinclude></noinclude> 2j1wnp47zvkzmz6lx9kfomjom72fx19 104 130169 301695 300034 2026-10-18T12:27:22Z RAleh111 4658 301695 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Сельска"/>{{gap|2.5em}}У Познані у 1902 гаду было 244 сельска-гаспадарскіе кружкі з 10 тысячамі членоў і праца іх аказалася ня менш карысная як і ў Галічыне.</br> {{gap|2.5em}}На сабраньнях кружкоў гаворыцца толькі аб селянскіх гаспадарках, членам кружка напамінаецца, што яны павінны робіць у сваей гаспадарцы, знаёмяцца з новымі спосабамі гаспадаркі, з новымі машынамі і інш. Трэба спадзевацца, што і кружкі вітэбскай губэрні пойдуць сьледам сваіх старэйшых сяброў і паслужаць за прыклад дла другіх губэрній. <div style="margin-top:-1em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing:0px;"> {{справа|'''Беларус.{{gap|2.5em}}}} </div> {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Сельска"/> <section begin="Абработка"/><div style="font-size:160%; font-family:Cambria"> <center>'''Абработка пожні.</center> </div> <div style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2.5em}}Можэ не адзін гаспадар здзівіцца гэтым пачаткам: „абработка пожні“ і пэўне падумае сабе: што ён там бае пра неякусь абработку. Ці-ж не праўда, што мы нават ніколі кратавін з вясны на полі не разграбаем, бо і наштож раскідаць, калі іх крот панаточываў?</br> {{gap|2.5em}}Кожды, злашча старэйшы гаспадар памятае, што даўней сям-там бывала гэткая трава, што чалавек чуць у ей не хаваўся. Прайшлі гады, дый тая трава змалела у пояс, а сягоньня — хваліць Бога, калі яна, дзе дастае па калені — то і таго німа.</br> {{gap|2.5em}}Сам сябе паняволі пытаеш, чаму гэта так, чаму то трава з году на год малее? Атказ на гэта кароткі: бо нашы пожні саўсім ужо спусткаваліся, а за гадоў 10 палавіна нашых цяперэшніх пожэнь дасць благую толькі пашу на мейсцы, бо ужо касіць саўсім ня будзе чаго, калі ня возьмемся іх ратаваць.</br> {{gap|2.5em}}Дзіця нават ведае, што калі поле не прагноіш, ці то гноем, ці лубінам — то земля перэстае радзіць і ў канцы не аплаціць паложэнай працы. Гэтак сама ёсць і з нашымі пожнямі: траву с пожэнь збіраем, а ніколі іх ня гноем, а калі што зробім, то… баржджэй на іх крыўду. Ці-ж ня крыўдуем пожні, калі у восень, сабраўшы сена, ня гледзячы на тое, што яны мокры, пасьвім па іх скаціну, каторая западае на калені, убівае глыбока дзярно і прытаптаўшы яго не дапускае паветра да карэньнёў расьлін. І гэтак памагаем пожням часта аж да самых марозаў.</br> {{gap|2.5em}}Ёсць у нас тры гатункі пожнёў: добрые, сярэдніе і благіе. Добрымі называюць гэткіе, каторые на агул бываюць не залішне мокрые і не залішне сухіе, каторые бываюць заліваны разлівам рэк, ці лежаць каля падножа палёў і родзяць найбольш салодкіе травы, с каторых маем найлепшае сена. Сярэдніе пожні гэтак сама бываюць найбольш заліўные, такіж ад натуры яны макраватые, заросшые мохам ды родзяць чуць не самы лопухъ (calta palustris) і іншые кіслые травы, с каторых <section end="Абработка"/><noinclude></noinclude> m237n39bvdvogmo7uliri6pj6ph504p 104 130173 301694 300072 2026-10-18T12:26:39Z RAleh111 4658 301694 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Абработка"/>жалезных грабель. Баранаваць пожню трэба ўздоўж і ўпоперак, а лепш ешчэ і наўскос. Баранаваць трэба прынамсі раз у год, а ешчэ лепш вясной і ў восень, толькі баранаваць трэба тады калі пожні сухіе, або калі не саўсім размерзшы вясной.</br> {{gap|2.5em}}Такі-ж адным баранаваньнем пожні не здаволіш, гэта толькі трэця, а нават чацьвёрта часць усей работы. На тое, каб радзіць праз многа лет траву, высілілася усяка пожня не мала, іначэй кажучы выялавела і выялавелася-б да шчэнту, каб яе хоць крышку не падкармілі: ці то рэчные разлівы, ці то іншая вада, с каторай сплывае трошкі корму, які аседае на полях. Чыстаго гною не варт даваць на пожні, бо гэта дорага абходзіцца, дык німа рашчоту; куды выгадней пасыпаць кампостам. Калі пожня макравата, добра спамагчы яе вапнам не гашэным. А найбольшую карысць дае штучны навоз (попелы): каініт і томасшляк. Травы пасьля штучных навозоў перэменяюцца, а павялічэны пакос сена можэ вярнуць усе расходы на гэты штучны навоз — зара у першым гаду, с першаго пакосу.</br> {{gap|2.5em}}Раю кожнаму ад сэрца зрабіць пробу на ўласнай зямлі, хоць-бы на малым кавалку поля. Нідзе так не аплачываецца гэтак штучны навоз, як на пожнях — гэта ужо добра ведама тым, што рабілі пробы. Разсеваць штучные навозы найлепей у восень. Трэба ешчэ успамянуць, што дужа палепшыць сабе гатунак сена і павялічыць укос яго той, хто падсее свае пожні мешанкай лепшых траў, напрыклад: канюшынай, райграсам, мятліцай і другімі. <div style="margin-top:-1em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing:0px;"> {{справа|'''Юлька з Моладава.{{gap|2.5em}}}} </div> {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Абработка"/> <section begin="Торф"/><div style="font-size:160%; font-family:Cambria"> <center>'''Торф нашэ багацьце.</center> </div> <div style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2.5em}}Німа такога кутка на нашай Беларусі дзе-бы не знайшлося торфу — бывае ён глыбей, або плыцей у зямлі, бывае чорны, або руды, то валакністы, то сыпучы, але трохі што ня ўсюды торф найдзецца.</br> {{gap|2.5em}}Торф мае вялікае значэньне у нашай гаспадарцы, бо ён годзен ня толькі як гной на зямлю, але і на апал. Торф найлепш капаць у позную восень калі ужо свабадней у гаспадарцы. Выкідаючі торф з ямы трэба сыпаць яго у невялікіе капцы, каб торф аткіс, праветрыўся і абсох, гэтак у капцах павінен торф лежаць год. Калі торф ужо перагніў і прасох, дык можна яго вазіць у двор пад паветку.</br> {{gap|2.5em}}Сухім торфам трэба пасыпаць гной у хлеві і прыкрываць яго саломай, такім спосабам прыбудзе гною і акром таго гной будзе лепшы, бо торф забірае у сябе увесь мацунак з гною. Сухі торф надта прыгодзен да кампостоў: німа лепшаго гною на нашы сады і агароды, як кампост с торфу. Кампост с торфу робіцца так: торф кладуць у вал вышынёй 2 аршыны, шырынёй 3 арш. Перекладаюць яго саломай і пасыпаюць вапнай. Торф <section end="Торф"/><noinclude></noinclude> 5ch50is2bybon9hetv3zzok6h0toydv 104 130175 301693 300075 2026-10-18T12:25:35Z RAleh111 4658 301693 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Торф"/>у валох павінен лежаць цэлы год, толькі трэба яго перакінуць лапатамі разоў тры, каб торф добра пэрэрабіўся. Воз такога кампосту больш варт, як дзесяць вазоў гною с пад кепска кормленых гавяд (скаціны). У тарфяны кампост ешчэ лепш дабавіць трохі попелу, сьмецьця, сажы і друіх адпадкоў ад гаспадаркі. Тарфяны кампост надта прыгодны у ямкі пад прышчэпы, так пасаджэны садок расьце надта скора і дае добрые фрукты. Варыва на кампостах расьце надта сільна і не баіцца засухі.</br> {{gap|2.5em}}Торф валакністы на апал прыгатаўляцца так: вырэзаюць с торфу цэглінкі, кладуць на два дні плазам, потым стаўляюць на дні на кант, калі ўжо цэглінкі добра абсохлі, дык складаюць іх у клетку каб вецер праходзіў скрозь зложэны торф, гэтак прасушаны торф можна ужо вазіць у двор і хаваць у будыніну. Сухі торф гарыць добра і толькі патрэбны трэскі на падпалку.</br> {{gap|2.5em}}Наш хлебароб траціць многа часу і грошы едучы за съвет па дровы, а торф пад бокам, толькі трэба дагадацца і трохі пакалыпаць у зямлі. <div style="margin-top:-1em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing:0px;"> {{справа|'''Юрка Бусел с пад Слуцка.{{gap|2.5em}}}} </div> {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Торф"/> <section begin="Колька"/><div style="font-size:180%; font-family:Cambria"> <center>'''Колька.</center> </div> <div style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2.5em}}Колька — боль у жываце бывае ад перакормленя, камянёў калі конь зьесць з вотрынай, чэрвякоў, а часам і с таго, што кішкі перэкруціліся або заціснуліся. Хворы конь неспакойны — агледаецца на жывот, б’е нагамі, кладзецца, устае, качаецца, іншым разам стогне, ня хочэ ні есць, ні піць — у жываце не бурчыць. Калу і мочы аддаць ня можэ. Конь пацее — вушы то гарачы, то зузім халодны.</br> {{gap|2.5em}}Хвароба ня доўга трывае — часам 2–3 гадзіны, рэдка ноч і дзень, а 3–5 дзён толькі калі аб’есцца канюшыны і посьле таго часу найчасьцей лопаецца трыбух.</br> {{gap|2.5em}}Лечыць каня трэба адразу. Паставіць яго у цёплую, сухую праварыну, каб не на правеве. Расціраць бакі і жывот саломай пакуль не разагрэецца. Калі конь моцна на нагах стаіць, вадзіць ступой, каб крыху упрэў, толькі асьцярожна. Калі не паможэ даць леватыву с цёплай вады, якое ¹/₂ ведра, распусьціўшы у ей крыху мыла і уліўшы ільнянаго алею, або рыцыны, якую шклянку.</br> {{gap|2.5em}}Напарыць румянку і уліць у горла якіе 3 кварты. Добра такжэ сама даць выпіць які фунт алею. Іншые даюць гляўбэрскую соль (1 фунт), але з гэтым лепей асцярожна, не заўсёды памагае.</br> {{gap|2.5em}}Калі каню ня лепей, расціраць ізноў жывот і бакі камфорным спіртусам, або тэрпатынай і леватыву даваць што поўгадзіны.</br><section end="Колька"/><noinclude></noinclude> obktgq3v5ya5s2azdbsxlfer1r4myzj 104 130198 301692 300610 2026-10-18T12:23:47Z RAleh111 4658 301692 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Колька"/>{{gap|2.5em}}Пасьля хваробы да работы каня адразу не браць — аўса не даваць, ані канюшыны — найлепш толькі мурожнаго сена. На другі дзень можна працаваць, але памаленьку. {{Калёнтытул|left={{gap|2.5em}}''{{fine|Лебёдка}}''|right='''Г. Іваноўская.'''{{gap|2.5em}}}} <div style="margin-top:1em"></div> {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Колька"/> <section begin="Як"/><div style="font-size:160%; font-family:Cambria"> <center>'''Як выкладаць скаціну.</center> </div> <div style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2.5em}}На малых селянскіх гаспадарках часта-густа гаспадару прыходзіцца самому выкладаць кнуроў, бараноў, а бычкоў і жарэбчыкоў даюць выкладаць канавалом. Само сабой, што лепей за ўсё калі робіць гэта практычны вэтэрынарны доктар, або фэльчэр, але калі німа змогі мець доктара а трэба гэта зрабіць або самому гаспадару, або наняць канавала, то прынамсі трэба паддбаць, каб гэта работа была зроблена акуратна.</br> {{gap|2.5em}}Выкладаць скаціну трэба у тым часе калі німа сьпекі і мух. Выбіраць для гэтаго трэба ясны і ціхі дзень, калі не бывае вялікаго ветру, класьці скаціну трэба на мяккую чыстую салому, прыкрытую чыстым радном і рабіць гэта не сярод панадворку, а недзе у зацішку; у пуні, ці у таку. Каб не зрабіць скаціне якой шкоды калі яе будуць валіць, трэба з вечара не даваць ей есці, каб быў пусты жывот. Далей трэба пілнавацца, каб той хто будзе выкладаць вымыў добра сабе рукі ў цёплай вадзе з мылам, каб увесь струмэнт быў вымыты у кіпучай вадзе, каб рабілося усё, як можна чысьцей.</br> {{gap|2.5em}}Выкладаць скаціны нельга калі яна хоць крышку хвора, або калі у гаспадарцы, ці дзе блізка у ваколіцы бываюць пошэстные хваробы.</br> {{gap|2.5em}}Калі ужо скаціну вылажылі яе не можна браць на работу: даваць ей толькі добраго, смачнага корму і пізнаваць, каб у яе як найхутчэй загаілася рана. Дзеля гэтаго рану трэба раз а то і другі у дзень прамываць растворам крэоліны (бярэцца адну гарбатню ложэчку на шклянку вады), пасьля змазываць, гэтак сама, крэолінавай мазяй. А калі часам рана доўга ня будзе гаіцца, або скаціне дрэнна будзе (перэстане есьці, будзе маркотная, вушы будуць гарачые) то канечна трэба парадзіцца вэтэрынара, бо скаціна можа пасьці. <div style="margin-top:-1em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing:0px;"> {{справа|'''Д.{{gap|2.5em}}}} </div> {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Як"/> <section begin="Работы"/><div style="font-size:160%; font-family:Cambria"> <center>'''Работы на восень.</center> </div> <div style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing:0px;">'''У пчэльніку.'''</span> Пры нашых вострых зімах пчэляру не мала бывае клопату, як усьцерагчы свае пчолы ад марозоў. Хаваюць, праўда, іх у будыніну, але ня ў кожнаго хватае на гэта памяшчэньня, дый пад стрэхай — у цеснаце цяжкая вайна з мышамі. А ёсць на гэта лацвейшая рада.</br> <section end="Работы"/><noinclude></noinclude> 15wzgwcl55bdxinn5oewarvdupsdi1h 104 130205 301691 300101 2026-10-18T12:22:39Z RAleh111 4658 301691 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Работы"/>{{gap|2.5em}}На поў аршына ўкруг вульля забіваюць калы; на вяршкоў пяць павінны яны тырчэць вышэй вульля. Назгрэбаўшы сухіх лістоў, туга засыпаюць імі ўвесь вулей (з бакоў і зьверху наміж калоў) і палажыўшы на верх якіе колечы кавалкі дошчак, трэба добра націснуць каменьнямі, каб вецер не рваў лістоў. Для лёткі трэба зрабіць прадушыну з дошчэчэк такой даўжыні, каб яна на колькі цалёў выставала с паміж лістоў на двор. Калі вульлі стаялі на самай зямлі, то іх трэба сперша крыху падняць і паставіць на падкладках, каб пад іспод можна было насыпаць кастры і дробна пасеканых яловых лапак, тады мышы ніколі не завядуцца. Зімой — мяцеліцамі, на гэтак акутаные вульлі, найчасьцей наганяе гурбы снегу, але гэта не бяда; пчолам будзе ешчэ цяплей, толькі трэба пільнаваць, каб прадушына да лёткі заўсёды была чыстая. {{block center/s}} {{***3||70%|15|перад=-1em|пасля=-1em}} {{block center/e}} {{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing:0px;">'''У садзе.'''</span> Хто перэд зімой беліць свой сад вапнай, хай добра ўважае, каб захляпаць пабелай усе шчэліны, каторых німала бывае на старых дрэвах. Дзе кара атстае, абрэзаць сперша, а пасьля бяліць бо зьверху папэцкаеш, а с пад кары на вясну ўсё роўна павылазіць брыдасць, бо яе найболей бывае у шчэлінах і пад карой.</br> {{gap|2.5em}}Прышчэпы, а нават старэйшые дрэвы, ў каторых кара гладкая, малажавая — абвязаць ад зайцоў. Найскарэй і найлацьвей абвязываць кулявой саломай. Толькі салему ня трэба ставіць на зямлю, а на корх ад яе і ў круг дрэва, калі ёсць трава — абарваць, каб мышы не завадзіліся. Абвязываць трэба аж да кароны дрэва (дзе пачынаюць расходзіцца сукі); калі салома кароткая — надтачыць. Пярэвяслоў не жалець — даць па 3–4 на дрэва, каб туга было ўвязано. Хто шкадуе зайцу і галінак з дрэва, хай купе ў аптэчным складзе на колькі капеек нафталіны, добра засыпе ім кавалак саланіны (калі саланіна старая, дый сьмярдзючая — ешчэ лепшэ, і як нацягне гэтаго паху — мазаць галінкі, — заяц ані дакранецца. Калі мазка ад вялікай адлігі, ці аблівані аблезе, — трэба ізноў памазаць. <div style="margin-top:-1em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing:0px;"> {{справа|'''Гаспадар.{{gap|2.5em}}}} </div> {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Работы"/> <section begin="Атказы"/><div style="font-size:160%; font-family:Cambria"> <center>'''{{разьбіўка|АТКАЗЫ РЭДАКЦІІ}}.</center> </div> <div style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2.5em}}{{fine|''Падпішчыку А. З.''}} <span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing:0px;">'''Як звясьці мох і лішаі на фруктовых дрэвах?'''</span> На гэта ёсць колькі спосабоў:</br> {{gap|2.5em}}1) На вядро вады бяруць 6 ф. попелу з дрэва, 1 ф. солі, 1 ф. простаго мыла; мешаніну гэту вараць да таго часу пакуль не разварыцца мыла. Калі мешеніна астыгне, уліваюць чарку тэрпатыны (скіпідару) і гэтым мажуць пень і сучча пакрытые мохэм і лішаямі. Мох і лішаі засыхаюць і, самі сабой адваліваюцца. Кара пасьля гэтаго мае выгляд сьвежы, здаровы. {{перанос пачатак|Во|сеньню}} <section end="Атказы"/><noinclude></noinclude> gj9umoqsjh4wmia37qx9uz21tets72m 104 130235 301690 300120 2026-10-18T12:21:20Z RAleh111 4658 301690 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>{{накіравальная рыса|30em|height=0.1px}}{{накіравальная рыса|30em|height=0.1px}} <div style="font-size:160%; margin-bottom:0em; margin-top:0em; font-family:Cambria"> <center>'''Цэны на збожжэ у Вільні.'''</center> </div> {{block center/s|style=width:100%; max-width:30em}} {{Dotted TOC||Жыта мейсцовае с фурманак|96. —{{gap|1em}}98 к.|5|col3-width=7em}} {{Dotted TOC||{{gap|1em}}„{{gap|4em}}„{{gap|3em}}вагонамі|1.00. — 1.02{{gap|0.5em}}„|5|col3-width=7em}} {{Dotted TOC||Авёс мейсцовы|85. —{{gap|1em}}95{{gap|0.5em}}„|5|col3-width=7em}} {{Dotted TOC||{{gap|1em}}„{{gap|1.2em}}расейскі|95. —{{gap|0.2em}}1.05{{gap|0.5em}}„|5|col3-width=7em}} {{Dotted TOC||Ячмень мейсцовы.|95. —{{gap|0.2em}}1.05{{gap|0.5em}}„|5|col3-width=7em}} {{Dotted TOC||Вотрыны жытніе|75{{gap|0.5em}}„|5|col3-width=7em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}„{{gap|1.9em}}ячменные|85{{gap|0.5em}}„|5|col3-width=7em}} {{Dotted TOC||{{gap|2em}}„{{gap|1.9em}}пшанічные|85{{gap|0.5em}}„|5|col3-width=7em}} {{Dotted TOC||Сена лугавое|40. —{{gap|1em}}46{{gap|0.5em}}„|5|col3-width=7em}} {{Dotted TOC||Салома|40. —{{gap|1em}}46{{gap|0.5em}}„|5|col3-width=7em}} {{block center/e}} <div style="font-size:120%; margin-top:0em; margin-bottom:0em; font-family:Cambria"> <center>'''Цэны збожжа у Лібаве.'''</center> </div> {{block center/s|style=width:100%; max-width:30em}} {{Dotted TOC||Пшаніца|1.24. — 1.25 к.|5|col3-width=7em}} {{Dotted TOC||Жыта|1.01{{gap|0.5em}}„|5|col3-width=7em}} {{Dotted TOC||Авёс|89{{gap|0.5em}}„|5|col3-width=7em}} {{Dotted TOC||Грэчка|97{{gap|0.5em}}„|5|col3-width=7em}} {{block center/e}} <div style="font-size:120%; margin-top:0em; margin-bottom:0em; font-family:Cambria"> <center>'''Цэны на лен.'''</center> </div> {{block center/s|style=width:100%; max-width:30em}} {{Dotted TOC||Лён найлепшы марка „'''G'''“ беркавец|65 руб.|5|col3-width=7em}} {{Dotted TOC||{{gap|1em}}„{{gap|3em}}„{{gap|3.5em}}„{{gap|1.5em}}„'''R'''“{{gap|2.5em}}„|60{{gap|1em}}„{{gap|0.7em}}|5|col3-width=7em}} {{Dotted TOC||{{gap|1em}}„{{gap|1.5em}}сярэдні{{gap|2em}}„{{gap|1em}}„'''H.D.'''“{{gap|1.7em}}„|54{{gap|1em}}„{{gap|0.7em}}|5|col3-width=7em}} {{Dotted TOC||{{gap|1em}}„{{gap|3em}}„{{gap|3.5em}}„{{gap|1.5em}}„'''D'''“{{gap|2.5em}}„|48{{gap|1em}}„{{gap|0.7em}}|5|col3-width=7em}} {{Dotted TOC||{{gap|1em}}„{{gap|1em}}звычайны{{gap|1.3em}}„{{gap|1.5em}}„'''W'''“{{gap|2.2em}}„|54{{gap|1em}}„{{gap|0.7em}}|5|col3-width=7em}} <div style="margin-top:-1em"></div> {{gap|2.4em}}Цэны ідуць у гару. {{block center/e}} <div style="font-size:120%; margin-top:0em; margin-bottom:0em; font-family:Cambria"> <center>'''Цэны на масла.'''</center> </div> {{block center/s|style=width:100%; max-width:30em}} <div style="margin-top:-1em; margin-bottom:-1em;"> У Варшаві плацяць за масла фунтовае нясолонае </div> {{Dotted TOC||{{gap|9.9em}}I сорту|47—48{{gap|0.5em}}фун.{{gap|0.5em}}к.|5|col3-width=7em}} {{Dotted TOC||{{gap|9.9em}}II{{gap|1em}}„|44—45{{gap|1.5em}}„{{gap|1.5em}}„{{gap|0em}}|5|col3-width=7em}} {{Dotted TOC||у бочках соленае{{gap|1.9em}}I{{gap|1.3em}}„|43—44{{gap|1.5em}}„{{gap|1.5em}}„{{gap|0em}}|5|col3-width=7em}} {{Dotted TOC||{{gap|9.9em}}II{{gap|1em}}„|40—41{{gap|1.5em}}„{{gap|1.5em}}„{{gap|0em}}|5|col3-width=7em}} {{Dotted TOC||У Вільні плацяць за масла салёнае у бочках|42—44{{gap|1.5em}}„{{gap|1.5em}}„{{gap|0em}}|5|col3-width=7em}} <div style="margin-top:-1em;"> {{gap|1.9em}}На загранічных рынках цэны на масла пашлі ў гару. {{block center/e}} <div style="font-size:120%; margin-bottom:0em; margin-top:0em; font-family:Cambria"> <center>'''Цэны на другіе прадукты у Вільні.'''</center> </div> {{block center/s|style=width:100%; max-width:30em}} {{Dotted TOC||Бульба за асьміну (18 гарнцоў)|80 — 90 к.|5|col3-width=7em}} {{Dotted TOC||Буракі{{gap|2.9em}}„|50 — 55{{gap|0.5em}}„{{gap|0em}}|5|col3-width=7em}} {{Dotted TOC||Морква{{gap|2.2em}}„|60 — 70{{gap|0.5em}}„{{gap|0em}}|5|col3-width=7em}} {{Dotted TOC||Капуста за качан|{{gap|2.8em}}3 —{{gap|0.8em}}5{{gap|0.5em}}„{{gap|0em}}|5|col3-width=7em}} {{Dotted TOC||Яец дзесятак|30 — 35{{gap|0.5em}}„{{gap|0em}}|5|col3-width=7em}} {{Dotted TOC||Сьметана кварта|30{{gap|0.5em}}„{{gap|0em}}|5|col3-width=7em}} {{Dotted TOC||Тварог{{gap|2.5em}}„|14 — 15{{gap|0.5em}}„{{gap|0em}}|5|col3-width=7em}} {{block center/e}} {{накіравальная рыса|30em|height=0.1px}}{{накіравальная рыса|30em|height=0.1px}}<noinclude></noinclude> g4js7vbxdbjlup56kgoj7avzfr58nbh 104 130346 301698 300320 2026-10-18T12:32:50Z RAleh111 4658 301698 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Верхавіна"/>{{Калёнтытул|left={{gap|0.5em}}'''Год I—1912.'''|center='''Лістапад (Наябр).'''|right='''8-ая кніжка.'''{{gap|0.5em}}}} {{накіравальная рыса||height=0.5px}} {|style="margin:auto;" |style="font-size:250%" |{{разьбіўка|САХА}} |ПЕРШЫ БЕЛАРУСКІ МЕСЯЧНІК</br>СЕЛЬСКАЙ ГАСПАДАРКІ. |} {{накіравальная рыса||height=0.5px}} <section end="Верхавіна"/> <section begin="Вільня"/><div style="font-size:180%; font-family:Cambria"> <center>''Вільня 1-го лістапада 1912 г.</center> </div> <div style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2.5em}}Сёлетняя восень па ўсей Беларусі надта неўдалая была: сперша пашлі дажджы, каторые безмала два месяцы гнаілі усё дабро і сена на полі; з гэтай прычыны сёлета шмат дзе не ўдалося сабраць ня тое, што ужо сена, але нават і ярыны. З другога боку дажджы затрымалі работу каля пасеву жыта і шмат гаспадароў позна паатсевалі азіміну. Позна атсеяная азіміна с прычыны ранных марозоў не пасьпела добра уруняць і, мабыць, не аднаму гаспадару прыдзецца атсеваць на вясну азімае поле ярыной.</br> {{gap|2.5em}}Адным словам сёлетняя восень неўдалася: корму мала, азіміна дрэнна сабраная с поля.</br> {{gap|2.5em}}У тых краёх дае сельская гаспадарка стаіць высока, гаспадары не пасьвяць скаціны па руні, але у нас гэтаго не прыдзержываюцца, а асабліва гэтай восені не аднаго гаспадара ўзяла спакуса папасьвіць скаціну на руні, каб прыберагчы крыху сухога корму на зіму. Вось-жэ мы тут павінны сказаць, што пасьба скаціны, ўсё роўна, ці коней, ці кароў, ці авец, а асабліва авец, каторые выгрызаюць рунь с карэнямі, гэта благі прадзедоўскі звычай, каторы канечна нам трэба закінуць. Пасьвіць-жэ скаціну у такую восень, як сёлетняя, калі зямля пад нагамі так і гразне, ды рунь скрозь небагатая, гэта проста грэх. Бываюць такіе восені, калі дзякуючы, цёплай, яснай пагодзе жыта лішне урунее і пойдзе у пукі, то каб рунь не памерзла, ці не адпарылася пад сьнягом, можна выпусьціць на замерзшую у груду рунь скаціну, але і то куды лепей скашываць рунь, грабіць і ў хлевах скармліваць яе скацінай.</br> {{gap|2.5em}}Мяркуючы па восені, трэба спадзевацца, што на вясну, многа у каго з гаспадароў ня хопіць корму, дык, каб на вясну не дакупляць корму за дарагіе грошы і не паднімаць кароў за хвасты, трэба загадзя аблічыць корм на сколькі штук яго хопіць да св. Міколы. Лішніе штукі ялавак, перадоек, трэба падкарміць з восені і прадаць на мяса.</br> {{gap|2.5em}}Не адзін раз мы ужо пісалі аб тым, што нашы беларусы гадуюць зазвычай больш скаціны, чым могуць перэзімаваць; гэта адна с прычын чаму у нас скатаводзтва не дае даходу. Далёка лепей мець менш, але лепшай скаціны і лепей яе карміць, чым многа, але цягаць яе вясной за хвасты. У добрага гаспадара за зіму не павінна скаціна спадаць с цела. У нас бывае зазвычай так, што зімой скаціна не дае даходу, бо галодная, летам не дае даходу, бо вылізываецца па зіме. А трэба,<section end="Вільня"/><noinclude></noinclude> tbuycqjrl1wtuzjvrb9h7j0zabfc3fc 104 130360 301699 300321 2026-10-18T12:34:09Z RAleh111 4658 301699 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Вільня"/>глум. Як прыгатаўляць торф на падсцілку мы ужо друкавалі; сухое лісьце і сухі (канечна сухі, а ня мокры) мох, слаць як і салому, яловые лапкі трэба перад тым як слаць пасеч дробна, на кавалачкі, так у вяршкі 1-2 даўжынёй. Тые гаспадары, каторые па колькі год падрад замест саломы слалі пад скаціну торф і яловые лапкі, кажуць, што гной з гэткай падсцілкай быў куды лепшы, як с саломы. <div style="margin-top:-1em; margin-bottom:1em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing:0px;"> {{Калёнтытул|||right='''В. Л.'''{{gap|2.5em}}}} </div> {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Вільня"/> <section begin="Сельска"/><div style="font-size:180%; font-family:Cambria"> <center>'''Сельска-гаспадарская навука.</center> </div> <div style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2.5em}}Сельская гаспадарка даўно ўжо перастала быць работай „на шчасьце“, яна сталася навукай дзе кожная рэч, кожнае зьявішча мае свае прычыны. Каб добра гаспадарыць у нашы часы трэба ведаць гэту сельска-гаспадарскую навуку. Сеючы зярно гаспадар павінен ведаць, як яно прарастае, усходзіць, развіваецца і выдае плод. Толькі калі гаспадар мае патрэбную веду (знаніе) будзе гаспадарыць добра. Прыймаючы усё гэта пад увагу мы пастанавілі, пачынаючы ад гэтаго нумэру „Сахі“ тлумачыць нашым чытачом сельска-гаспадарскую навуку.</br> {{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing:0px;">'''Жыцьцё расьлін.'''</span> Кожны ведае, што часць расьліны хаваецца пад зямлёй, часць над зямлёй. Над зямлёй расьліна мае ''сцібло'', або ''наць'' пакрытае лісцямі. Тое мейсцо дзе ліст адходзіць ад сцібла называецца „''пазухай''“, с пазухі вырастаюць часам і бакавые сціблы, або веткі.</br> {{gap|2.5em}}У зямлі расьліна мае карэнь. Бываюць і такіе расьліны у каторых і пад зямлёй вырастаюць сцёблы, але тады тые сцёблы саўсім іншые, не падобные да тых, што бываюць над зямлёй. З нашых расьлін гэткіе сцёблы мае бульба. На падземных сцёблах бульбы і вырастаюць клубы, або бульбіны. Калі сьпелае і здаровае зярно пасеяць у зямлі, то з яго вырасьце расьліна, каторая вырасшы, выдасць ізноў насеньне, саўсім падобнае да таго насеньня, каторые мы былі сперша пасеяўшы.</br> {{gap|2.5em}}Жыцьцё нашых расьлін можна раздзяліць на колькі узростоў: ''прарастаньне'' — ад пасеву да першых зялёных лісткоў; ''разрост'' — ад першых лісткоў да першых красак; ''красаваньне'' — ад першых красак да завязі і ''дасьпеваньне'' — ад завязі да збору пладоў. Пасьля таго, як зярно дасьпее нашы расьліны заміраюць. Каб ведаць, як даглядаць і гадаваць расьліну, мы павінны падробна разгледзіць, што трэба расьліне ад прарастаньня да заміраньня.</br> {{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing:0px;">'''Насеньне.'''</span> У кожным насеньні, хоць яны і не падобные да сябе, мы знайдем адны і тые-ж асобнасьці. Кожнае насеньне, калі добра разабрацца, мае ў сабе, ў зачатках, цэлую расьліну с карэньнем, сцяблом і лісьцямі; але усе гэтые часткі у насеньні дужа дробные і не падобные да тых жэ частак узрослай <section end="Сельска"/><noinclude></noinclude> 7glqp5sz1d6llxgs9l39wz1r0s2g4tc 104 130371 301700 300424 2026-10-18T12:35:00Z RAleh111 4658 301700 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Сельска"/>{{перанос канец|(прос|тым}} вокам іх нельга дагледзіць), с каторых, пасьля, калі пападзе на іх пылок, вытвараецца насеньне (зярно). Вышей ад завязі ідзе часам кароткая, часам доўгая, трубачка — ''лейка''. З верху лейка расшыраеецца, часам бывае яна махнатая, часам заканчываецца лапатачкамі каторые утвараюць лычок. Калі дасьпевае краска, то лычок робіцца клейкім, а калі на яго упадзе краскавая пылінка, то яна прыліпае. Тут яна набракне і спускаючыся па лейцы ў завязь даходзіць да яечак. Калі пылінка даторкнуецца да яечка, тады пачынае з яечка вытварацца зярно („наліваць зярно“). Яечкі, гэто жаноцкі орган краскі. З гэтаго мы бачым, што расьліны размнажаюцца, так сама як і жывёла, ад злучэньняся мужскога і жаноцкаго семя.</br> {{gap|2.5em}}Пасьля таго як пачне зярно наліваць, краскі вянуць, бо яны ўжо больш не патрэбны для расьліны. У гэтым часе расьліна ўжо мала бярэ корму з зямлі, большую частку сокоў патрэбных да таго, каб выдаць зярно, бярэ з сцібла і лісця, ператварае тые сокі, каторые прызапасіла ў часе разросту.</br> {{gap|2.5em}}Калі насеньне (зярно) дасьпее, то расьліна замірае, лісця адваліваецца, а сцібло робіцца цьвёрдым, лыкаватым. Дзеля гэтаго салома саўсім дасьпеўшаго збожжа мала пажыўная для скаціны, гэтак сама і сена, калі яго косяць не ў часе красаваньня, а пасьля, мае мала пажывы ў сабе.</br> {{gap|2.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing:0px;">'''Сьмерць.'''</span> Салому, лісьця, насеньне гаспадар звозіць с поля, а карэньня і жніўё астаецца на полі. Тая частка ураджаю, што звёз гаспадар дамоў, зьедаецца людзьмі і скацінай, і як навоз пасьля ізноў вывозіцца на поле. Жніўё астаўшыся на полі, спачатку робіцца шэрым, крохкім, а пасьля і саўсім прападае, як бытцым яго і не было. Куды-ж яно прапало? Кажуць, — згніло.</br> {{gap|2.5em}}Калі расьлінные, або жывёлавые астаткі згніюць на паветры, то з іх вытвараюцца тые самые рэчы, чым кормяцца расьліны. Пасьля згніваньня, с тых мінералоў, што расьліна узяла з зямлі, остаетцца попел, белкавіна ператвараецца у салітру, вугаль згараючы ператвараецца у вугальную кіслату, каторую расьліны бралі с паветра. Адным словам, як кажуць па вучонаму, раздзеляецца на сладные ''элемэнты.</br> {{gap|2.5em}}Калі расьлінные, або жывёлавые астаткі гнілі-б бяз доступу паветра, то з іх, апрача попелу, нічога не асталося-б годнаго на корм расьлінам. Дзеля гэтаго гаспадар павінен пілнаваць, каб расьлінные астаткі згнівалі пры доступе паветра. Як гэта рабіць мы вытлумачым пазьней. <div style="margin-top:-1em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing:0px;"> {{справа|'''Лемеш.{{gap|2.5em}}}} </div> {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Сельска"/> <section begin="Як"/><div style="font-size:180%; margin-bottom:-0.5em; font-family:Cambria"> <center>'''Як дагледаць скаціну.</center> </div> {{gap|2.5em}}Мала накарміць толькі скаціну, але трэба ведаць — як яе карміць, як дагледаць яе, як гадаваць.</br> <section end="Як"/><noinclude></noinclude> kjdw4rs05zaulcq612mtdb06rl6oi0b 104 130376 301701 300430 2026-10-18T12:35:47Z RAleh111 4658 301701 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Як"/>коні да чужых ясьлёў, а лепей карміць с калёс, бо коні найчасьцей заражаюцца сапам у дарозе, па заездах.</br> {{gap|2.5em}}3) Пасьля таго, як здохне скаціна ад якой заразнай хваробы ніколі ня трэба знімаць скуры, каб не разнасіць заразы і самому не заразіцца.</br> {{gap|2.5em}}4) Ніколі не выкідаць падла на поле, а трэба закапываць і то ня дзе блізка каля сялібы, а недзе у полі далей ат хаты. Калі скаціна здохла ад заразнай хваробы, то падла трэба закапываць у зямлю на сажэнь глыбінёй, каб не дасталі ваўкі і сабакі і не разнасілі заразы.</br> {{gap|2.5em}}5) Той будынак у каторым здохла скаціна ад заразнай хваробы, трэба 2 тыдні праветрываць, не пускаць туды здаровай скаціны; дзьверы дзержаць аткрытымі каб сонца даходзіло. Калі у будынку быў сапны конь, або шалёная скаціна, то ясьлі і сьцены трэба выбеліць вапнай. Збрую змазаць дзёгцям і не надзеваць колькі часу на другіх коней. Мала вартые рэчы, як павады, аброці, лейцы, лепей саўсім спаліць.</br> {{gap|2.5em}}6) Мейцо дзе лежала падла заразнай жывёлы і цялежкі на каторых вывозілі трэба абмыць чорнай карболкай.</br> {{gap|2.5em}}Апрача апісаных тут спосабоў сьцерагчыся заразы учоные людзі прыдумалі спосаб аберагчы скаціну, каб не хварэла на сібірскую хваробу (язву) і каб сьвіньні не хварэлі на „рожу“, ад катораў што году многа іх падыхае. Гэто робіцца пры помачы прышчэнкі.</br> {{gap|2.5em}}Прышчэпкі гэты называюцца аберегацельнымі, дзеля таго, што яны аберэгаюць скаціну ад заразы. Гэтак прышчэпка сібірскай заразы аберегае скаціну цэлы год, — цэлы год аберегае і сьвіньней прышчэпка ад рожы.</br> {{gap|2.5em}}Авечкам апрача сібірскай заразы прышчэпліваюць ешчэ і воспу, а ў апошніе часы знайшлі прышчэпку ад золзы у жэрэбят.<div style="margin-top:-1em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing:0px;"> {{справа|'''Л. Андреенко.{{gap|2.5em}}}} </div> {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Як"/> <section begin="Як карміць"/><div style="font-size:180%; font-family:Cambria"> <center>'''Як карміць кароў.</center> </div> <div style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2.5em}}У гэтай стацьці хочэм пазнаёміць чытачоў з дацкім спосабам кармленьня кароў, каторы цяпер лічыцца і ў нямеччыне найлепшым спосабам.</br> {{gap|2.5em}}Ня будзем казаць шырока аб тым, што гадуючы кароў, каб мець добры, даход, трэба умець іх добра і сытна карміць, як гэта і кожнаму з нашых гаспадароў добра ведама.</br> {{gap|2.5em}}Асновай дацкаго спосабу кармленьня кароў служыць выробленая многалетняй практыкай, гаспадарская кармавая адзініца, каторая складаецца з аднаго фунта мешаніны рознаго зерняці ў груба перамеленай форме.</br> {{gap|2.5em}}Усе другіе кормы, калі прыраўняць да гэтай кармавой адзініцы будуць мець вось якую кармавую вартасць:</br> <section end="Як карміць"/><noinclude></noinclude> i9jyg30sg63xltqtrglsmoe6c6rf6v2 104 130379 301702 300480 2026-10-18T12:36:23Z RAleh111 4658 301702 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Як карміць"/>{{gap|2.5em}}2 гурток — 2 ф. мукі і 2 адзініцы корнеплодоў.</br> {{gap|2.5em}}Калі корнеплодоў гэтым двом гурткам даваць нельга, то замяніць іх адным фунтам мукі.</br> {{gap|2.5em}}3 гурток павінен даставаць 3 ф. мукі і 2 адзініцы корнеплодоў.</br> {{gap|2.5em}}4 гурток — 5 ф. мукі і 2 адз. корнеплодоў; 5 гурток — 7 ф. мукі і 2 адз. корнеплодоў і т. д., дадаючы толькі мукі.</br> {{gap|2.5em}}Калі многа у гаспадарцы садзіцца буракоў, бульбы, морквы, то для малочных кароў карысна даваць больш гэтаго корму, але не зменшаючы мукі. Корнеплоды трэба скармліваць сырымі, парэзанымі машынкай да гэтаго, або пасечэные секачом.</br> {{gap|2.5em}}Ня лішне дорага абходзіцца у Беларусі пасадка бульбы, дык яе трэба больш сеяць на корм скаціне. Апрача бульбы дужа добрая на корм дойным каровам морква. Гэтак сама трэба звярнуць увагу нашым гаспадарам на пасеў вікі з аўсом на зярно, дзеля таго, што гэта важны корм для малочных кароў і абходзіцца ня лішне дорага. Ураджаі зерна ярай чорнай вікі з дрэннай, спуставанай зямлі бываюць сярэднім ад 80 да 105 пудоў з дзесяціны.</br> {{gap|2.5em}}Карміць скаціну трэба роўна праз усю зіму і канечна на вагу: грубы корм, сена, салому важыць адразу на усё стада, а зернавы корм і каранішчы мераць на кожную штуку асобна, прыладжэнымі да гэтаго меркамі. Пры гэткім парадку у кармленьні і корму менш выходзіць і скаціна больш карысьці гаспадару прыносіць. <div style="margin-top:-1em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing:0px;"> {{справа|'''В—т.{{gap|2.5em}}}} </div> {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Як карміць"/> <section begin="Выроб"/><div style="font-size:160%; font-family:Cambria"> <center>'''Выроб зямлі пад капусту.</center> </div> <div style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2.5em}}Хто хочэ мець вялікую галоўчастую капусту, ніхай зямлю прыгатаўляе гэтак:</br> {{gap|2.5em}}З восені, у Кастрычніку, да марозоў ніхай забарануе тую зямлю, што хочэ засадзіць капустай і вывезе сьвежаго, добраго гною с пад кароў. Пасьля гэтаго, перш-на перш выкапае на два штрыхі глыбінёй, а пядзі на тры шырынёй роў. Капаючы роў, верхнюю рабочую зямлю (глебу) аткідаць у асобные кучкі, а споднюю дзікую (падглебе) асобна складаць. Каля таго рову, поруч, капаецца другі такій-жэ роў і з яго кідаецца верхняя земля на спод першаго рову, с канца ў канец. На верх тэй зямлі пасьцілаецца гной і засыпаецца, сподней дзікай зямлёй. Пасьля, гэтак сама, капаецца трэці роў, чацьвёрты і т. д. Адным словам, верхнюю зямлю трэба перавярнуць у ніз, на яе наслаць гною, а на гной дзікую зямлю.</br> {{gap|2.5em}}Перэкапаўшы зямлю, апасьледні роў трэба засыпаць тэй зямлёй, што была зложэна у кучкі ад першаго рову. На вясну, перад пасадкою капусты трэба зямлю перэкапаць рыдлёўкай з верху, не выварачываючы гною і калі земля нізкая то {{перанос пачатак|пара|біць}}<section end="Выроб"/><noinclude></noinclude> 7nnr27waz869yp7m40qvfcfgyhnz2hw 104 130382 301703 300487 2026-10-18T12:38:41Z RAleh111 4658 301703 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Выроб"/>{{перанос канец|пара|біць}} рыдлёўкай разоры, для спаду вады. На высокай зямлі, на пяску, разор ня трэба рабіць, бо земля у загонах будзе высыхаць з верху і бакоў, і калі дошч пойдзе, то ён не прамачыўшы з верху загона, збяжыць у разору. На высокай зямлі, заместа разоры, пратаптываюць дарожкі і па канцах іх ўбіваюцца калочкі, каб ведаць дзе зроблена дарожка. Расаду садзіць трэба рэдка, на ³/₄ аршына сцібло ад сцібла. Лепей садзіць „''бруншвейскую''“ расаду: яна добра расьце і на пяску. Калі вырубаюць капусту, то канешне трэба вырываць карэньне (качарыжкі), каб не завяліся у зямлі мікробы, ад каторых на другое лета на капусці паробяцца кілы і капуста прападзе. На адным мейсцы можна садзіць капусту два гады, на трэці рок буракі, моркву і т. п. Карысна пасыпаць зямлю попелам с печы, сажай, птушачым гноем і прорываць або рыдлёўкай перэкапаць. <div style="margin-top:-1em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing:0px;"> {{справа|'''Дзед Міхась.{{gap|2.5em}}}} </div> {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Выроб"/> <section begin="Перэзімоўка"/><div style="font-size:160%; font-family:Cambria"> <center>'''Перэзімоўка прымерзшай бульбы.</center> </div> <div style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2.5em}}Прымерзшую бульбу няможна капцаваць звычайна, бо згніе. Каб не згніла найлепш яе „заквасіць“. На гэта капаюць яму на сухім, высокім мейсцы, дзе вада не падойдзе. Яма павінна быць глыбінёй на адзін аршын, шырока на два і доўга на якіе 4–5, або як патрэба. Баке ямы трэба, каб былі зусім просты, а то будуць абвалівацца. Бульбу у кошыках трэба абмыць з зямлі і ссыпаўшы у яму там рассекаць рыдлёўкай, а ешчэ лепш секачом, так, каб кожна бульба была рассечэна на якіе 2–3 часьці. Тады туга прыбіваць таўкачом. Калі убітай гэтак бульбы будзе грубіні на якіе 6 цалёў — прысыпаць сечкай, ці мякінай на 2 цалі, прыбіць добра і зноў сыпаць бульбу — разсекаць і прыбіваць. Верх зрабіць, як дах, — каб вада сцекала; пакрыць па верху сечкай, прыбіць і засыпаць зямлёй. Зямлі павінна быць на верху грубіні на аршын і добра прыбітай. За гэтымі капцамі трэба наглядаць і як толькі пакажэцца шчыліна, ці дзіра зараз засыпаць і цэлы капец прыплюшчыць, каб паветра у сярэдзіне не было. Калі паветрэ у капцу, бульба будзе гніць. Такой заквашэнай бульбай можна карміць уселякую жывёлу. Як квасіцца бульба можна да яе дадаць солі, — 1 фунт на пуд бульбы, але гэта толькі дзеля таго, што скаціна лепей есць прысоленую бульбу. Бяз солі бульба таксама добра квасіцца. <div style="margin-top:-1em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing:0px;"> {{справа|'''Г. І.{{gap|2.5em}}}} </div> {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Перэзімоўка"/> <section begin="Гатункі"/><div style="font-size:160%; font-family:Cambria"> <center>'''Гатункі (асортымэнт) фруктовых дрэў для Міншчыны {{x-smaller|В. Рыбскаго.}}</center> </div> <div style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2.5em}}В. Рыбскі дзеліць Міншчіну на 2 часці: полуднёвую — слуцкі, навагрудакі, бабруйскі, мазырскі і пінскі; паўночною: мінскі, барысоўскі і ігуменскі паветы.</br><section end="Гатункі"/><noinclude></noinclude> qkwn5ybd2ze0ts0wyeob02hmvkdqp27 104 130399 301704 300653 2026-10-18T12:40:22Z RAleh111 4658 301704 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Як"/><div style="font-size:140%; font-family:Cambria"> <center>'''ЯК ХАВАЦЬ ФРУКТЫ.</center> </div> <div style="margin-top:-0.5em"></div> {{gap|2.5em}}Найлепей хаваць у сухіх скляпох, гдзе стаіць роўная темпэратура (цеплата), трэба часта пераглядываць і гнілые выкідаць.</br> {{gap|2.5em}}Зімовые і восенные фрукты трэба спачатку ссыпаць у халодны склад, каб яны выпацелі, а потым абцёршы да суха кожнае яблака, грушу перэлажыць у сухі склеп; дарагіе гатункі завярнуць у паперу, кожны асобне, рэдка разлажыць. Калі цёплая пагода, склеп трэба праветрываць. Больш моцные гатункі можна складаць у бочкі с пяском ці попелам. Грубые гатункі можна сыпаць у яму, перэкладываючы саломай і засыпаючы зямлёй. {{Калёнтытул|left={{gap|2.5em}}''{{fine|Школа садоводства.}}''|right='''Янук Крыўда.'''{{gap|2.5em}}}} <div style="margin-top:1em"></div> {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Як"/> <section begin="Макрэц"/><div style="font-size:160%; font-family:Cambria"> <center>'''Макрэц у коней.</center> </div> <div style="margin-top:-0.5em; font-size:100%; font-family:Cambria; line-height: 1.3"> {{gap|2.5em}}Заводзіцца гэта хвароба праз неахайносць гаспадара, калі конь стаіць у багне, або ходзіць па багне, па мокры і ніхто каню ног не выцірае. Прычына хваробы — маленькіе мікробы, каторые плодзяцца пад скурай, калі яна патрэскаецца ад сырасьці. Сперша начынае чырванець скура на задняй часьці пута над капытом. Пасьля зьяўляюцца ранкі і усё збольшываецца іх. Конь пачынае кульгаць. Трэба зразу абмыць чыстой вадой з мылам хворую нагу, а пасьля апаласкаць вадой у каторай распушчена борная кіслата. Калі макрэц сухі, то пасьля гэтаго раніцай і вечэрам трэба націраць нагу мазьзю с 15 часьцей гліцэрыны і 1 часьці сіняго каменя, або з 20 часьцей вазэліны і 3 часьцей сьвінцоваго цукру. А калі макрэц сыры, мокры, то трэба мазаць нагу раніцай і на нач цынковай мазьзю. Хвароба гэта упорная. Калі ногі выгояцца, то ешчэ і пасьля трэба мазаць іх нейкі час вазэлінам, каб хвароба не вернулася. </div> <div style="margin-top:-0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;"> {{справа|'''(Хлібор).{{gap|2.5em}}}} </div> <section end="Макрэц"/> <section begin="Рэдактар"/>{{накіравальная рыса||height=0.1px}} {{Калёнтытул|left={{gap|0.5em}}{{fine|Редактар-Выдавец '''А. Уласоу.'''}}|right={{fine|Друкарня „Зніч“ Вільня.{{gap|0.5em}}}}}}<section end="Рэдактар"/><noinclude></noinclude> f51fbynx8c220gv7pgj96gf1eua9w8t 104 130504 301706 2026-10-18T16:18:18Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «<section begin="Верхавіна"/> {|style="margin:auto; width:100%" |{{Калёнтытул|left='''Hod II.'''|center='''Wilnia 27 Lutaho 1914 hodu'''|right='''№ 9.'''}} |- |style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" | |- | style="font-size:500%;" |<center>'''{{разьбіўка|BIEŁARUS}}</center> |- |<center>{{larger|'''tydniowaja katalickaja hazeta.}}</center> |- |style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" | |- |<center...» 301706 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Верхавіна"/> {|style="margin:auto; width:100%" |{{Калёнтытул|left='''Hod II.'''|center='''Wilnia 27 Lutaho 1914 hodu'''|right='''№ 9.'''}} |- |style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" | |- | style="font-size:500%;" |<center>'''{{разьбіўка|BIEŁARUS}}</center> |- |<center>{{larger|'''tydniowaja katalickaja hazeta.}}</center> |- |style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" | |- |<center>'''Kasztuje s pierasyłkaj: na hod 1 rb. 50 kap. na 6 miesiacau 80 kap. addzielny numer 3 kapiejki.</center> |- |style="border-style: solid; border-width: 0px 0px 2px 0" | |- |<center>{{smaller|Rukapisy pawinny być padpisany praudziwaj familijej dziela wiedama redakcii, inaksz nia buduć drukawany; rukapisy nie zwiertajucca. Hroszy można pasyłać pacztowymi markami.}}</center> |- |style="border-style: solid; border-width: 0px 0px 2px 0" | |- |<center>{{smaller|'''Usio adresawać:''' Wilnia Wilenskaja wulica, № 18 kw. 6. Redakcija „Biełarusa“.}}</center> |- |style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" | |- |<center>'''Szkada mnie hetaho narodu… bo nie maje czaho jeści''' _{{{larger|({{разьбіўка|słowy Chrystusa}}).}}}</center> |- |style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" | |} <section end="Верхавіна"/> <section begin="Nowaja"/><div style="margin-top:1em; margin-bottom:0em; font-size:180%; font-family:Cambria; letter-spacing: -1px;"> <center>'''Nowaja pucina.</center> </div> <center>{{larger|III.}}</center> <div style="margin-top:-1em"></div> {{gap|1.5em}}Da 1905 hodu nie można było drukawać kniżak pa biełarusku. Rasiejski ŭrad sroha praśledawaŭ drukawanaje słowo ŭ biełaruskaj mowi.</br> {{gap|1.5em}}Ale nie hledziuczy na heta praz ceły wiek 19 ciahnuŭsia ceły rad biełaruskich pismiennikaŭ, pisaŭszych u rodnaj mowi roznyje twory. Hetyje twory razchodzilisia ŭ rukapisach pa ŭsiej naszaj ziamli, czytali ich pa wioskach, dwaroch, miasteczkach, zaścienkach, pieradawali z ruk ŭ ruki i takim sposabam niekatoryje z hetych tworaŭ dachawalisia aż da naszych czasaŭ.</br> {{gap|1.5em}}Miży tahoczasnymi pismiennikami hłaŭniejszyje: Barszczeŭski, Marcinkiewicz, Weryha-Dareŭski, Maciej Buraczok, Janka Łuczyna i dr. Marcinkiewicz wielmi zdatna pierakłaŭ na biełaruskuju mowu polski twor paeta Mickiewicza — „Pan Tadeusz“ (dźwie bylicy) i napisaŭ mnoha druhich tworaŭ, a Maciej Buraczok napisaŭ „Biełaruskuju dudku“, katoraja pierad 1905 h. była drukawana ŭ Krakowi 2 razy. Mnoha tam jość zdatnych wierszaŭ, apiewajuczych naszaje żyćcio, mnoha żudy, ale mnoha i radaści. U pradmowie swajej Maciej Buraczok tak haworyć:</br> {{gap|1.5em}}„Bratcy milyje, dzieci Ziamli — Matki majej. Wam afiarujuczy pracu swaju, muszu z wami pahawaryć trochi ab naszaj doli-niadoli, ab naszaj baćkowaj spradwiecznaj mowie, katoruju my sami, da i nie adny my, a ŭsie ludzi ciomnyje mużyckaj zawuć, a zawiecca jana „Biełaruskaj“. Ja sam kaliś dumaŭ, szto mowa nasza — „mużyckaja“ mowa i tolki taho! Ale pazdaroŭ, Boże, dobrych ludcoŭ, jak nawuczyli mianie czytać-pisać, s toj pary ja szmat dzie byŭ, szmat czaho widzieŭ i czytaŭ; i prakanaŭsia, szto mowa naszaja jość takajaż ludzkaja i panskaja jak i francuskaja, abo niamieckaja, abo i inszaja jakaja. Czytaŭ ja ci mała starych papieraŭ pa dźwieści, pa trysta hadoŭ tamu pisanych na naszoj ziamli i pisanych wialikimi panami, a naszaj mowaj czyściusienkaj, jakby wot ciapier pisałasia. Uwidzieŭszy heta ja czasta dumaŭ: „Bożeż, moj Boże! sztoż my za takije biazdolnyje? — Jakajaś maleńkaja Bułharyja — sa żmieniu taho narodu — jakijaść Charwaty, Czechi, Małarusy (Ukraincy) i druhija pabratymcy naszyje i rożnyje czużyje majuć pa swojemu pisanyja i drukawanyja ksionżaczki i hazety, i nabożnyja i śmiesznyja, i śloznyja i historyjki, i bajeczki; i dzietki ich czytajuć tak, jak i haworać, a ŭ nas jakby zachacieŭ ci cydułku, ci da baćki listok napisać pa swojmu, dyk możeb i ŭ swajej wioscy ludzi skazali, szto „pisza pa mużycku“ i jak durnia abśmiejalib!</br> {{gap|1.5em}}A może i spraŭdy nasza mowa takaja, szto joju niczoha dobraho ni skazać, ni napisać nia można? Oj nie! Nasza mowa dla nas świataja, bo jana nam ad Boha danaja jak i druhim dobrym ludcam i haworym-że my jeju szmat i dobraho, ale tak użo my sami puścili jaje na ździek, nie razumiejuczy, jak i pany wialikije achwatniej haworać pa francusku, jak pa swojmu.</br> {{gap|1.5em}}Nas że nie żmieńka, a z wosiem milijonaŭ — bolsz i szmat bolsz, nie {{перанос пачатак|raŭ|nujuczy}}<section end="Nowaja"/><noinclude></noinclude> 6vsl2udmyfbrkbliicg3z8b8jpnt6r0 104 130505 301707 2026-10-18T17:07:39Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{перанос канец|raŭ|nujuczy}}, jak żydoŭ, naprykład, abo tatar ci armian, a pakażyż, wasza, choć adnu ksionżaczku ci ab haspadarca, ci tak ab życi naszym, kab pa naszamu“.</br> {{gap|1.5em}}Tak hawaryŭ pieśniar biełaruski pierad jakimi 30 hadami; może i nie spadziewaŭsia jon, szto pa jaho śmierci hetak chutka razwiniecca ruch biełaruski, szto nie tolki ksionżaczku, ale nawat hazetu nożna budzie ŭhledzieć u rodnaj mowi — i...» 301707 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{перанос канец|raŭ|nujuczy}}, jak żydoŭ, naprykład, abo tatar ci armian, a pakażyż, wasza, choć adnu ksionżaczku ci ab haspadarca, ci tak ab życi naszym, kab pa naszamu“.</br> {{gap|1.5em}}Tak hawaryŭ pieśniar biełaruski pierad jakimi 30 hadami; może i nie spadziewaŭsia jon, szto pa jaho śmierci hetak chutka razwiniecca ruch biełaruski, szto nie tolki ksionżaczku, ale nawat hazetu nożna budzie ŭhledzieć u rodnaj mowi — i to nie adnu, a kolki.</br> {{gap|1.5em}}Ziernie kinutaje sieŭbitami 19 stolećcia doŭha leżało ŭ ziamli, chawajuczy swaju siłu da lepszaho czasu i kali nastała siakaja takaja swaboda 1905 hodu ziernie toje paczało puszczać karency paczało raści. — Dumka taja, kab pryjści da narodu z rodnym słowam znajszła żmieniu prychilnikaŭ i tyje paczali szyryć biełaruskaje słowo pa naszaj ziamielcy. Praŭda i toje, szto słowo hetaje nie zaŭsiody było zdarowaje, złaszcza na paczatku (ŭ 1905 h.) kali roznyja duraświety chacieli jaho wykarystać dla swaich met, ale s czasam dumka biełaruskaja znajszła zdarowaje i mocnaje apiryszcze i padmohu ŭ hłyboka dumajuczych ludziach.</br> {{gap|1.5em}}Jany baczyli cełu niadolu biełaruskaho sielanina, baczyli ŭsiu kryŭdu jaho, paniżeńnie i zażadali jamu pryści z pomaczju. — Jany skiemili, szto narod może tahdy tolki razwiwacca i żyć, kali pacznie hawaryć, pisać i twaryć u swajoj rodnaj mowie. Hetyje ludzi, dziakujuczy swajej nawucy wiedali, szto daŭniej hetak nia było, szto mowa biełaruskaja zajmała wydatnaje i paważanaje miejsca miży ŭsimi sławianskimi mowami i paczali heta tłumaczyć narodu, paczali wydawać kniżki i hazety ŭ rodnaj mowi sielanina.</br> {{gap|1.5em}}Spaczatku heta jszło nia wielmi ŭdatna, bo narod paśla wiekowaj śpiaczki nie moh adrazu ŭstać, praciorci woczy i zrazumieć ŭsio, ab czom jamu hawaryli, dy i praciŭniki naszaho adradżeńnia, katorym była na ruku jaho ciemnata, nie pierestawali straszyć i raspuskać roznyje czutki, — ale narod ŭsiożtki zrazumieŭ, dzie praŭda, dzie dabro dla jaho i pryniaŭ z atkrytymi rukami drukawanaje słowo ŭ swajej rodnaj mowie.</br> {{gap|1.5em}}Swiatlejszyje syny ziamli biełaruskaj paczali wypisywać hazety i kniżki, kuplać swaje kalendary, paczali szyryć nacionalnuju świedamaść miży swaimi bratami, paczali snawać dumku lepszaho bytawańnia.</br> {{gap|1.5em}}I zbudziŭsia narod.</br> {{gap|1.5em}}Każu „narod“ bo kab być narodam treba mieć swaju historyju, swaju mowu i swoj addzielny nacionalny charaktar — a hetaje ŭsio biełaruski narod maje, znaczyć jon — narod.</br> {{gap|1.5em}}A kali narod, to maje swoj addzielny, nacionalny, charaktar, to i razwićcie jaho pawinno być addzielnaje, admiennaje ad razwićcia druhich narodaŭ, bo pawinno apiercisia na jaho admiennym nacionalnym charaktery.</br> {{gap|1.5em}}A dla razwićcia narodaŭ jak świedczyć historyja, najbolsz pamahaja nacionalnaja, narodnaja swiedamaść, bez hetaj świedamaści nie patrapiŭ razwicca jeszcze ni adzin narod — znaczyć, kab padniać narod treba ''kab jon paznaŭ samoho siabie, paznaŭ chto jon'' — i hetuju metu załażyli sabie ŭsie pracaŭniki adradżeńnia biełaruskaho narodu.</br> {{gap|1.5em}}Lik hetych pracaŭnikoŭ jak na paczatku byŭ mały, tak ciapier nipamierna ŭzros; jany razsiejany pa ŭsioj ziamli biełaruskaj u najdalejszych jaje kancoch, a nawat za jaje hranicami — i jak daŭniej ludzi wuczonyje, ludzi wyszejszych stanaŭ kidali swaju narodnaść i swaju spradwiecznuju mowu, kab iści ŭ służbu da druhich, tak ciapier adradżeńnie paczynajecca z hary, idzie ad ludziej adukawanych, wuczonych, pierad katorymi jasna lażyć nasza minuŭszczyna, idzie ad tych, katoryje sami wyszli z sielanskaj chaty, abo ad tych, katoryje baczaczy ŭsiu niadolu harotnaho narodu, ŭzruszyli, jak toj samarytanin ewanieliczny, uhledziuszy pabitaho i pakinutaho ŭ puszczy czaławieka, jany paczali ahledać rany jaho i leczyć ich, paczali ŭliwać ŭ jaho zbalełaje czuć żywoje serce balsam wiery, nadziei i miłaści, słowy aświety i paciechi, paczali wiaści ŭ krainu świetła i praŭdy… <div style="width:100%; position:relative;"><div style="display:inline; position:relative; padding-right:0.5em;"></div><div style="position:absolute; width:100%; right:0px; bottom:0px; z-index:0; overflow:hidden; white-space:nowrap; text-align:right;"><div style="display:inline; float:right;">{{{dottext|{{Зьмест старонак з кропкамі/5|{{{symbol|.}}}|{{{5|}}} }}{{{dotend|}}}}}}</div></div></div> {{gap|1.5em}}Ciapier ruch biełaruski abymaje ŭsiu bez mała intelihienciju: — studenty pa uniwersytetach, wuczycieli, ksiandzy, prafesary, nawat wuczni ŭsich naszych siarednich i niżejszych szkoł, kataliki i prawasłaŭnyje słowam ŭsiak, da kaho dajszoŭ pramień świetła schapianuŭsia — i paczaŭ budzić bratoŭ swaich… <div style="width:100%; position:relative;"><div style="display:inline; position:relative; padding-right:0.5em;"></div><div style="position:absolute; width:100%; right:0px; bottom:0px; z-index:0; overflow:hidden; white-space:nowrap; text-align:right;"><div style="display:inline; float:right;">{{{dottext|{{Зьмест старонак з кропкамі/5|{{{symbol|.}}}|{{{5|}}} }}{{{dotend|}}}}}}</div></div></div> {{gap|1.5em}}I zbudziŭsia narod — zbudziŭsia jon u swajej mnohamiljonnaj hramadzie — i paczaŭ swaju tworczaju pracu nad budawańniem lepszaj buduczyny, — paczaŭ biez seperatyzmu, biez nienawiści, biez kryŭdy kaho koleczy i swaich bliskich, — a dobry paczatak padaje nadzieju, szto dobry budzie i kaniec, szto ruch {{перанос пачатак|bieła|ruski}}<noinclude></noinclude> 9oj7afilgpbgsepr7ucwsacw5ao0trl 104 130506 301708 2026-10-18T18:10:28Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{перанос канец|bieła|ruski}} nikoli nie zydzie z abranaho im szlachu, ale zaŭsiody pojdzie darohaju praŭdy, jednańnia i sprawiedliwaści. Ryhor Klanowicz.{{gap|1.5em}} {{накіравальная рыса|5em|height=1px}} <div style="margin-top:1em; margin-bottom:0em; font-size:250%; font-family:Cambria;"> <center>''U poście.</center> </div> {{block center/s}} ''Raspaczaǔsia post wialiki,</br> ''Kajsia Ewina siamja;</br> ''Chaj pakinuty...» 301708 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{перанос канец|bieła|ruski}} nikoli nie zydzie z abranaho im szlachu, ale zaŭsiody pojdzie darohaju praŭdy, jednańnia i sprawiedliwaści. Ryhor Klanowicz.{{gap|1.5em}} {{накіравальная рыса|5em|height=1px}} <div style="margin-top:1em; margin-bottom:0em; font-size:250%; font-family:Cambria;"> <center>''U poście.</center> </div> {{block center/s}} ''Raspaczaǔsia post wialiki,</br> ''Kajsia Ewina siamja;</br> ''Chaj pakinutyja ǔskliki</br> ''Uczuja wieczny nasz Sudździa!</br> {{gap|2em}}''Stanawisia na kaleni</br> {{gap|2em}}''Uzdymaj dałoni ǔ wyż,</br> {{gap|2em}}''I z hrachoǔ swajo sumleńnie</br> {{gap|2em}}''Aczyszczaj, ǔziraj na kryż.</br> ''Razmyszlaj światyja muki</br> ''Spasa naszaho Chrysta,</br> ''Szto prybić daǔ nohi j ruki</br> ''Da haniebnaho chrasta;</br> {{gap|2em}}''Szto ciarniowuju karonu</br> {{gap|2em}}''Na hałoǔ sabie ǔzłażyǔ</br> {{gap|2em}}''I maliǔsia, aż da skonu,</br> {{gap|2em}}''Kab z nas kożen wieczna żyǔ,</br> ''Szto katoǔskija tartury</br> ''Ciarpieliwa piranios,</br> ''U ludzkoj swajej natury</br> ''Biez uzdychaǔ, złości, śloz;</br> {{gap|2em}}''I aposznija hadziny</br> {{gap|2em}}''Boha horacza prasiǔ,</br> {{gap|2em}}''Kab ciażkija naszy winy</br> {{gap|2em}}''Miłaserna adpuśćiǔ.</br> ''Spawiadajsiaż u pakory,</br> ''Katalicki wierny lud!</br> ''Jdzi pad kryż u ciażkim hory</br> ''I ślaźmi zmywaj swoj błud.</br> {{gap|2em}}''Jezu Chryste Panie miły,</br> {{gap|2em}}''Ty za nas usich ciarpieǔ!</br> {{gap|2em}}''Udziali nam słabym siły,</br> {{gap|2em}}''Złahadzi Ajcoǔski hnieǔ.</br> ''Praz Twaje ciażkija rany</br> ''I krywawy ǔ młości pot,</br> ''Jezu, Boże nasz kachany,</br> ''Daj ǔsim hresznym nawarot.</br> {{gap|2em}}''U krywi swajej hrachi im</br> {{gap|2em}}''Z żalam szczyrym daj abmyć;</br> {{gap|2em}}''A tady my ich prychilim</br> {{gap|2em}}''Bohu wierna tut służyć.</br> ''Kab pa śmierci sa światymi</br> ''Wychwalać ciabie, o Spas,</br> ''Moh na wieki razam z imi</br> ''I z aniołami ǔsiak z nas, {{gap|1.5em}}{{fine|2/II 1914.}} <div style="font-size: 120%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> {{справа|'''''A. Ziaziula.{{водступ|-1.5|em}}}} </div> {{block center/e}} {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <div style="margin-top:1em; margin-bottom:-0.5em; font-size:180%; font-family:Cambria; letter-spacing: -1px;"> <center>'''Abrazok z żyćcia.</center> </div> {{gap|1.5em}}U Macieja Kapysza raniusieńka do dnia bliszczeŭ ahoń. Haspadar ustaŭ, padniałasia i haspadynia i paszła staracca kala pieczy. Usie ŭ chacie kratalisia, bo wypraŭlali Brońku ŭ szkołu. Matka pry pieczy ŭziałasia za aładki, ale nijak, szto chacieła ni mahła paśpieszyć, mazgi ni tudy służyli ab adnym tolki dumała i cichińka abcirała śloży na waczach. Baćka — inaksz: mieŭ ćwierduju minu i byŭ nawat zdawolany, szto puszczaje syna ŭ nawuki, dajeć jamu światło, bo sam prakanaŭsia, szto biez praświety czaławieku ciapieraka trudna na świecia. Jon sam praz siabie nawuczyŭsia czytać na kniżca da nabażeństwa, a zaŭsiody dumaŭ, jak heta łoŭka byłob, kab i pa pisanamu umieŭ razabrać. Usio tady u wołaści raspaznaŭby i ni adno machlarstwo wykryŭby.</br> {{gap|1.5em}}— Boh wiedajeć, adazwałasia kabieta, ciapier wuczym, bjemsia, harujem, a ci budzie jakaja z hetaho karyść? Mo potym ab nas jon zabudzicca…</br> {{gap|1.5em}}— Boskaja wola, — pierarwaŭ Maciej, a ni ŭsim u chacie siadzieć, abo za parobkaŭ stawać.</br> {{gap|1.5em}} I ty, czujesz moj synok? Kazała dalej matka pachlipywajuczy, pryhladajuczysia na łożka, dzie leżaŭ Brońka.</br> {{gap|1.5em}}Niezadoŭha Brońka ŭstaŭ, pamyŭsia i paczaŭ prybiracca. Ale i jaho serca niejak asabliwie tachtało. Jamu żudasna było. Treba pakidać, dumaŭ jon, chatku, dzie ciopła i smaczna śpicca, pakinuć piekny lod na reczce, kozaczku na katoraj jon waziŭsia z chłopcami, a jechać tudy, dzie ni choczesz, słuchać wuczycialoŭ, treścisia prad ispektaram. Jeszcze i baćki każuć, baimsia, kab paśla ab nas nie zabyŭsia — znaczyć ni staŭsia błahim czaławiekam…</br> {{gap|1.5em}}Z zazdrościaj pahladzieŭ Brońka na starszaho brata, katory astawaŭsia doma i ni patrebawaŭ kłapacicca ab nawukach. Adnakoważ Jaśka (hetak zwaŭsia starszy) zastanaŭliwaŭsia nad hetym, szto Brońku szczaście zdaryłosia, nawat ciapier paladzi z jakoj paszanaj z im abchodziacca…</br> {{gap|1.5em}}Paśniedaŭszy Brońka paczaŭ zbiracca.<noinclude></noinclude> 4x8mb1lkajxtzhtpf565f1dzfhxva7d 301712 301708 2026-10-18T19:14:13Z Gleb Leo 2440 301712 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Nowaja"/>{{перанос канец|bieła|ruski}} nikoli nie zydzie z abranaho im szlachu, ale zaŭsiody pojdzie darohaju praŭdy, jednańnia i sprawiedliwaści. Ryhor Klanowicz.{{gap|1.5em}} {{накіравальная рыса|5em|height=1px}} <section end="Nowaja"/> <section begin="U"/><div style="margin-top:1em; margin-bottom:0em; font-size:250%; font-family:Cambria;"> <center>''U poście.</center> </div> {{block center/s}} ''Raspaczaǔsia post wialiki,</br> ''Kajsia Ewina siamja;</br> ''Chaj pakinutyja ǔskliki</br> ''Uczuja wieczny nasz Sudździa!</br> {{gap|2em}}''Stanawisia na kaleni</br> {{gap|2em}}''Uzdymaj dałoni ǔ wyż,</br> {{gap|2em}}''I z hrachoǔ swajo sumleńnie</br> {{gap|2em}}''Aczyszczaj, ǔziraj na kryż.</br> ''Razmyszlaj światyja muki</br> ''Spasa naszaho Chrysta,</br> ''Szto prybić daǔ nohi j ruki</br> ''Da haniebnaho chrasta;</br> {{gap|2em}}''Szto ciarniowuju karonu</br> {{gap|2em}}''Na hałoǔ sabie ǔzłażyǔ</br> {{gap|2em}}''I maliǔsia, aż da skonu,</br> {{gap|2em}}''Kab z nas kożen wieczna żyǔ,</br> ''Szto katoǔskija tartury</br> ''Ciarpieliwa piranios,</br> ''U ludzkoj swajej natury</br> ''Biez uzdychaǔ, złości, śloz;</br> {{gap|2em}}''I aposznija hadziny</br> {{gap|2em}}''Boha horacza prasiǔ,</br> {{gap|2em}}''Kab ciażkija naszy winy</br> {{gap|2em}}''Miłaserna adpuśćiǔ.</br> ''Spawiadajsiaż u pakory,</br> ''Katalicki wierny lud!</br> ''Jdzi pad kryż u ciażkim hory</br> ''I ślaźmi zmywaj swoj błud.</br> {{gap|2em}}''Jezu Chryste Panie miły,</br> {{gap|2em}}''Ty za nas usich ciarpieǔ!</br> {{gap|2em}}''Udziali nam słabym siły,</br> {{gap|2em}}''Złahadzi Ajcoǔski hnieǔ.</br> ''Praz Twaje ciażkija rany</br> ''I krywawy ǔ młości pot,</br> ''Jezu, Boże nasz kachany,</br> ''Daj ǔsim hresznym nawarot.</br> {{gap|2em}}''U krywi swajej hrachi im</br> {{gap|2em}}''Z żalam szczyrym daj abmyć;</br> {{gap|2em}}''A tady my ich prychilim</br> {{gap|2em}}''Bohu wierna tut służyć.</br> ''Kab pa śmierci sa światymi</br> ''Wychwalać ciabie, o Spas,</br> ''Moh na wieki razam z imi</br> ''I z aniołami ǔsiak z nas, {{gap|1.5em}}{{fine|2/II 1914.}} <div style="font-size: 120%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> {{справа|'''''A. Ziaziula.{{водступ|-1.5|em}}}} </div> {{block center/e}} {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="U"/> <section begin="Abrazok"/><div style="margin-top:1em; margin-bottom:-0.5em; font-size:180%; font-family:Cambria; letter-spacing: -1px;"> <center>'''Abrazok z żyćcia.</center> </div> {{gap|1.5em}}U Macieja Kapysza raniusieńka do dnia bliszczeŭ ahoń. Haspadar ustaŭ, padniałasia i haspadynia i paszła staracca kala pieczy. Usie ŭ chacie kratalisia, bo wypraŭlali Brońku ŭ szkołu. Matka pry pieczy ŭziałasia za aładki, ale nijak, szto chacieła ni mahła paśpieszyć, mazgi ni tudy służyli ab adnym tolki dumała i cichińka abcirała śloży na waczach. Baćka — inaksz: mieŭ ćwierduju minu i byŭ nawat zdawolany, szto puszczaje syna ŭ nawuki, dajeć jamu światło, bo sam prakanaŭsia, szto biez praświety czaławieku ciapieraka trudna na świecia. Jon sam praz siabie nawuczyŭsia czytać na kniżca da nabażeństwa, a zaŭsiody dumaŭ, jak heta łoŭka byłob, kab i pa pisanamu umieŭ razabrać. Usio tady u wołaści raspaznaŭby i ni adno machlarstwo wykryŭby.</br> {{gap|1.5em}}— Boh wiedajeć, adazwałasia kabieta, ciapier wuczym, bjemsia, harujem, a ci budzie jakaja z hetaho karyść? Mo potym ab nas jon zabudzicca…</br> {{gap|1.5em}}— Boskaja wola, — pierarwaŭ Maciej, a ni ŭsim u chacie siadzieć, abo za parobkaŭ stawać.</br> {{gap|1.5em}} I ty, czujesz moj synok? Kazała dalej matka pachlipywajuczy, pryhladajuczysia na łożka, dzie leżaŭ Brońka.</br> {{gap|1.5em}}Niezadoŭha Brońka ŭstaŭ, pamyŭsia i paczaŭ prybiracca. Ale i jaho serca niejak asabliwie tachtało. Jamu żudasna było. Treba pakidać, dumaŭ jon, chatku, dzie ciopła i smaczna śpicca, pakinuć piekny lod na reczce, kozaczku na katoraj jon waziŭsia z chłopcami, a jechać tudy, dzie ni choczesz, słuchać wuczycialoŭ, treścisia prad ispektaram. Jeszcze i baćki każuć, baimsia, kab paśla ab nas nie zabyŭsia — znaczyć ni staŭsia błahim czaławiekam…</br> {{gap|1.5em}}Z zazdrościaj pahladzieŭ Brońka na starszaho brata, katory astawaŭsia doma i ni patrebawaŭ kłapacicca ab nawukach. Adnakoważ Jaśka (hetak zwaŭsia starszy) zastanaŭliwaŭsia nad hetym, szto Brońku szczaście zdaryłosia, nawat ciapier paladzi z jakoj paszanaj z im abchodziacca…</br> {{gap|1.5em}}Paśniedaŭszy Brońka paczaŭ zbiracca. <section end="Abrazok"/><noinclude></noinclude> mdx1vx3roxfd3vgo5qni9cqkentihn3 301721 301712 2026-10-18T19:42:18Z RAleh111 4658 301721 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Nowaja"/>{{перанос канец|bieła|ruski}} nikoli nie zydzie z abranaho im szlachu, ale zaŭsiody pojdzie darohaju praŭdy, jednańnia i sprawiedliwaści. Ryhor Klanowicz.{{gap|1.5em}} {{накіравальная рыса|5em|height=1px}} <section end="Nowaja"/> <section begin="U"/><div style="margin-top:1em; margin-bottom:-0.5em; font-size:250%; font-family:Cambria;"> <center>''U poście.</center> </div> {{block center/s}} ''Raspaczaǔsia post wialiki,</br> ''Kajsia Ewina siamja;</br> ''Chaj pakinutyja ǔskliki</br> ''Uczuja wieczny nasz Sudździa!</br> {{gap|2em}}''Stanawisia na kaleni</br> {{gap|2em}}''Uzdymaj dałoni ǔ wyż,</br> {{gap|2em}}''I z hrachoǔ swajo sumleńnie</br> {{gap|2em}}''Aczyszczaj, ǔziraj na kryż.</br> ''Razmyszlaj światyja muki</br> ''Spasa naszaho Chrysta,</br> ''Szto prybić daǔ nohi j ruki</br> ''Da haniebnaho chrasta;</br> {{gap|2em}}''Szto ciarniowuju karonu</br> {{gap|2em}}''Na hałoǔ sabie ǔzłażyǔ</br> {{gap|2em}}''I maliǔsia, aż da skonu,</br> {{gap|2em}}''Kab z nas kożen wieczna żyǔ,</br> ''Szto katoǔskija tartury</br> ''Ciarpieliwa piranios,</br> ''U ludzkoj swajej natury</br> ''Biez uzdychaǔ, złości, śloz;</br> {{gap|2em}}''I aposznija hadziny</br> {{gap|2em}}''Boha horacza prasiǔ,</br> {{gap|2em}}''Kab ciażkija naszy winy</br> {{gap|2em}}''Miłaserna adpuśćiǔ.</br> ''Spawiadajsiaż u pakory,</br> ''Katalicki wierny lud!</br> ''Jdzi pad kryż u ciażkim hory</br> ''I ślaźmi zmywaj swoj błud.</br> {{gap|2em}}''Jezu Chryste Panie miły,</br> {{gap|2em}}''Ty za nas usich ciarpieǔ!</br> {{gap|2em}}''Udziali nam słabym siły,</br> {{gap|2em}}''Złahadzi Ajcoǔski hnieǔ.</br> ''Praz Twaje ciażkija rany</br> ''I krywawy ǔ młości pot,</br> ''Jezu, Boże nasz kachany,</br> ''Daj ǔsim hresznym nawarot.</br> {{gap|2em}}''U krywi swajej hrachi im</br> {{gap|2em}}''Z żalam szczyrym daj abmyć;</br> {{gap|2em}}''A tady my ich prychilim</br> {{gap|2em}}''Bohu wierna tut służyć.</br> ''Kab pa śmierci sa światymi</br> ''Wychwalać ciabie, o Spas,</br> ''Moh na wieki razam z imi</br> ''I z aniołami ǔsiak z nas, {{gap|1.5em}}{{fine|2/II 1914.}} <div style="font-size: 120%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> {{справа|'''''A. Ziaziula.{{водступ|-1.5|em}}}} </div> {{block center/e}} {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="U"/> <section begin="Abrazok"/><div style="margin-top:1em; margin-bottom:-0.5em; font-size:180%; font-family:Cambria; letter-spacing: -1px;"> <center>'''Abrazok z żyćcia.</center> </div> {{gap|1.5em}}U Macieja Kapysza raniusieńka do dnia bliszczeŭ ahoń. Haspadar ustaŭ, padniałasia i haspadynia i paszła staracca kala pieczy. Usie ŭ chacie kratalisia, bo wypraŭlali Brońku ŭ szkołu. Matka pry pieczy ŭziałasia za aładki, ale nijak, szto chacieła ni mahła paśpieszyć, mazgi ni tudy służyli ab adnym tolki dumała i cichińka abcirała śloży na waczach. Baćka — inaksz: mieŭ ćwierduju minu i byŭ nawat zdawolany, szto puszczaje syna ŭ nawuki, dajeć jamu światło, bo sam prakanaŭsia, szto biez praświety czaławieku ciapieraka trudna na świecia. Jon sam praz siabie nawuczyŭsia czytać na kniżca da nabażeństwa, a zaŭsiody dumaŭ, jak heta łoŭka byłob, kab i pa pisanamu umieŭ razabrać. Usio tady u wołaści raspaznaŭby i ni adno machlarstwo wykryŭby.</br> {{gap|1.5em}}— Boh wiedajeć, adazwałasia kabieta, ciapier wuczym, bjemsia, harujem, a ci budzie jakaja z hetaho karyść? Mo potym ab nas jon zabudzicca…</br> {{gap|1.5em}}— Boskaja wola, — pierarwaŭ Maciej, a ni ŭsim u chacie siadzieć, abo za parobkaŭ stawać.</br> {{gap|1.5em}} I ty, czujesz moj synok? Kazała dalej matka pachlipywajuczy, pryhladajuczysia na łożka, dzie leżaŭ Brońka.</br> {{gap|1.5em}}Niezadoŭha Brońka ŭstaŭ, pamyŭsia i paczaŭ prybiracca. Ale i jaho serca niejak asabliwie tachtało. Jamu żudasna było. Treba pakidać, dumaŭ jon, chatku, dzie ciopła i smaczna śpicca, pakinuć piekny lod na reczce, kozaczku na katoraj jon waziŭsia z chłopcami, a jechać tudy, dzie ni choczesz, słuchać wuczycialoŭ, treścisia prad ispektaram. Jeszcze i baćki każuć, baimsia, kab paśla ab nas nie zabyŭsia — znaczyć ni staŭsia błahim czaławiekam…</br> {{gap|1.5em}}Z zazdrościaj pahladzieŭ Brońka na starszaho brata, katory astawaŭsia doma i ni patrebawaŭ kłapacicca ab nawukach. Adnakoważ Jaśka (hetak zwaŭsia starszy) zastanaŭliwaŭsia nad hetym, szto Brońku szczaście zdaryłosia, nawat ciapier paladzi z jakoj paszanaj z im abchodziacca…</br> {{gap|1.5em}}Paśniedaŭszy Brońka paczaŭ zbiracca. <section end="Abrazok"/><noinclude></noinclude> op3w03kyeh8fcd8oitoubp061qpkh06 301722 301721 2026-10-18T19:43:26Z RAleh111 4658 301722 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Nowaja"/>{{перанос канец|bieła|ruski}} nikoli nie zydzie z abranaho im szlachu, ale zaŭsiody pojdzie darohaju praŭdy, jednańnia i sprawiedliwaści. Ryhor Klanowicz.{{gap|1.5em}} {{накіравальная рыса|5em|height=1px}} <section end="Nowaja"/> <section begin="U"/><div style="margin-top:1em; margin-bottom:-0.5em; font-size:250%; font-family:Cambria;"> <center>''U poście.</center> </div> {{block center/s}} ''Raspaczaǔsia post wialiki,</br> ''Kajsia Ewina siamja;</br> ''Chaj pakinutyja ǔskliki</br> ''Uczuja wieczny nasz Sudździa!</br> {{gap|2em}}''Stanawisia na kaleni</br> {{gap|2em}}''Uzdymaj dałoni ǔ wyż,</br> {{gap|2em}}''I z hrachoǔ swajo sumleńnie</br> {{gap|2em}}''Aczyszczaj, ǔziraj na kryż.</br> ''Razmyszlaj światyja muki</br> ''Spasa naszaho Chrysta,</br> ''Szto prybić daǔ nohi j ruki</br> ''Da haniebnaho chrasta;</br> {{gap|2em}}''Szto ciarniowuju karonu</br> {{gap|2em}}''Na hałoǔ sabie ǔzłażyǔ</br> {{gap|2em}}''I maliǔsia, aż da skonu,</br> {{gap|2em}}''Kab z nas kożen wieczna żyǔ,</br> ''Szto katoǔskija tartury</br> ''Ciarpieliwa piranios,</br> ''U ludzkoj swajej natury</br> ''Biez uzdychaǔ, złości, śloz;</br> {{gap|2em}}''I aposznija hadziny</br> {{gap|2em}}''Boha horacza prasiǔ,</br> {{gap|2em}}''Kab ciażkija naszy winy</br> {{gap|2em}}''Miłaserna adpuśćiǔ.</br> ''Spawiadajsiaż u pakory,</br> ''Katalicki wierny lud!</br> ''Jdzi pad kryż u ciażkim hory</br> ''I ślaźmi zmywaj swoj błud.</br> {{gap|2em}}''Jezu Chryste Panie miły,</br> {{gap|2em}}''Ty za nas usich ciarpieǔ!</br> {{gap|2em}}''Udziali nam słabym siły,</br> {{gap|2em}}''Złahadzi Ajcoǔski hnieǔ.</br> ''Praz Twaje ciażkija rany</br> ''I krywawy ǔ młości pot,</br> ''Jezu, Boże nasz kachany,</br> ''Daj ǔsim hresznym nawarot.</br> {{gap|2em}}''U krywi swajej hrachi im</br> {{gap|2em}}''Z żalam szczyrym daj abmyć;</br> {{gap|2em}}''A tady my ich prychilim</br> {{gap|2em}}''Bohu wierna tut służyć.</br> ''Kab pa śmierci sa światymi</br> ''Wychwalać ciabie, o Spas,</br> ''Moh na wieki razam z imi</br> ''I z aniołami ǔsiak z nas, {{gap|1.5em}}{{fine|2/II 1914.}} <div style="font-size: 120%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> {{справа|'''''A. Ziaziula.{{водступ|-1.5|em}}}} </div> {{block center/e}} {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="U"/> <section begin="Abrazok"/><div style="margin-top:1em; margin-bottom:0em; font-size:180%; font-family:Cambria; letter-spacing: -1px;"> <center>'''Abrazok z żyćcia.</center> </div> {{gap|1.5em}}U Macieja Kapysza raniusieńka do dnia bliszczeŭ ahoń. Haspadar ustaŭ, padniałasia i haspadynia i paszła staracca kala pieczy. Usie ŭ chacie kratalisia, bo wypraŭlali Brońku ŭ szkołu. Matka pry pieczy ŭziałasia za aładki, ale nijak, szto chacieła ni mahła paśpieszyć, mazgi ni tudy służyli ab adnym tolki dumała i cichińka abcirała śloży na waczach. Baćka — inaksz: mieŭ ćwierduju minu i byŭ nawat zdawolany, szto puszczaje syna ŭ nawuki, dajeć jamu światło, bo sam prakanaŭsia, szto biez praświety czaławieku ciapieraka trudna na świecia. Jon sam praz siabie nawuczyŭsia czytać na kniżca da nabażeństwa, a zaŭsiody dumaŭ, jak heta łoŭka byłob, kab i pa pisanamu umieŭ razabrać. Usio tady u wołaści raspaznaŭby i ni adno machlarstwo wykryŭby.</br> {{gap|1.5em}}— Boh wiedajeć, adazwałasia kabieta, ciapier wuczym, bjemsia, harujem, a ci budzie jakaja z hetaho karyść? Mo potym ab nas jon zabudzicca…</br> {{gap|1.5em}}— Boskaja wola, — pierarwaŭ Maciej, a ni ŭsim u chacie siadzieć, abo za parobkaŭ stawać.</br> {{gap|1.5em}} I ty, czujesz moj synok? Kazała dalej matka pachlipywajuczy, pryhladajuczysia na łożka, dzie leżaŭ Brońka.</br> {{gap|1.5em}}Niezadoŭha Brońka ŭstaŭ, pamyŭsia i paczaŭ prybiracca. Ale i jaho serca niejak asabliwie tachtało. Jamu żudasna było. Treba pakidać, dumaŭ jon, chatku, dzie ciopła i smaczna śpicca, pakinuć piekny lod na reczce, kozaczku na katoraj jon waziŭsia z chłopcami, a jechać tudy, dzie ni choczesz, słuchać wuczycialoŭ, treścisia prad ispektaram. Jeszcze i baćki każuć, baimsia, kab paśla ab nas nie zabyŭsia — znaczyć ni staŭsia błahim czaławiekam…</br> {{gap|1.5em}}Z zazdrościaj pahladzieŭ Brońka na starszaho brata, katory astawaŭsia doma i ni patrebawaŭ kłapacicca ab nawukach. Adnakoważ Jaśka (hetak zwaŭsia starszy) zastanaŭliwaŭsia nad hetym, szto Brońku szczaście zdaryłosia, nawat ciapier paladzi z jakoj paszanaj z im abchodziacca…</br> {{gap|1.5em}}Paśniedaŭszy Brońka paczaŭ zbiracca. <section end="Abrazok"/><noinclude></noinclude> 8me7nlk4yxp1pjmcpdkv4yyt85dzt1u 104 130507 301709 2026-10-18T18:42:17Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « Kab jaszcze choć dzianiok pazwolili, abo kab wakacja skora padyszła (kruciłosia ŭ jaho haławie).</br> {{gap|1.5em}}Ureszcia Brońka apranuŭsia, sieŭ u sanki, jaho akrucili ŭ każuchi i ŭsio było hatowa da adjezdu.</br> {{gap|1.5em}}Na rastańniu ni ścichaŭ hołas matki: „Tyż pomni, Broniczka, szto tabie kazała; kaǔbasa ŭ koszyczku, sam jaje zjasi, koŭdru nowuju ŭłażyła, a ni zabudźsia kniżaczki da nabażeństwa. Baćku kazała, kab...» 301709 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> Kab jaszcze choć dzianiok pazwolili, abo kab wakacja skora padyszła (kruciłosia ŭ jaho haławie).</br> {{gap|1.5em}}Ureszcia Brońka apranuŭsia, sieŭ u sanki, jaho akrucili ŭ każuchi i ŭsio było hatowa da adjezdu.</br> {{gap|1.5em}}Na rastańniu ni ścichaŭ hołas matki: „Tyż pomni, Broniczka, szto tabie kazała; kaǔbasa ŭ koszyczku, sam jaje zjasi, koŭdru nowuju ŭłażyła, a ni zabudźsia kniżaczki da nabażeństwa. Baćku kazała, kab tabie pakinaŭ poŭrubla.“ Z hetym Siŭka ruszyŭ i Brońka tolki czuŭ, jak baćka torhajuczy lejcami adhawarywaŭ „Pad Twaju abronu…“</br> {{gap|1.5em}}Pry warotach susieda stajała i na adjeżdżajuczych uhladałasia kabieta. Woczy jaje byli ŭ ślozach. — Mo szkadawała Brońku?</br> {{gap|1.5em}}Kudy jano! Paŭlina Anczuczycha pa ŭsio horła mieła swaho hora. Muż jaje piŭ, dzieci razpusnyja bolsz i bolsz uciahiwalisia da błahoha, hledziaczy na baćku. Stajała niejki czas Paulina pry warotach ni chacieła doŭha ŭ chatu ŭwachodzić, bo tam jaje serca hryzłosia. Hetaj ranicy Janka Anczuk choć uskruciŭsia da świetu, ale Paŭlina ni była z hetaho rada. Wiedała jana, szto muż prybirajecca na kiermasz da Wiszniewa pradawać aposzniuju ciałuszku. Horkaja maja dola żaliłasia sabie biednaja kabieta, a szto raz horsz i horsz. Kab jaszcze wiedaŭ czaławiek na szto harujesz, a to ŭsia praca marnujecca, idzieć na błahoje. Ci hetak u ludziej? Wun ciapier Kapysz pawioz swajho syna ŭ nawuki, a naszyje, jak barany rastuć na durniaŭ, mo czasam i na styd aż ich ludzi buduć czuracca. „Ach kab ja była Kapyszychaj i mahła hetak dzietki pasyłać u nawuki ŭzdychała tut Paŭlina i jeszcze raz kinuła wokam u tuju storanu, dzie pajechaŭ susied Maciej z synam. {{справа|''Pauła Ranica.{{gap|1.5em}}}} {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <div style="margin-top:1em; margin-bottom:0em; font-size:180%; font-family:Cambria; letter-spacing: -1px;"> <center>'''Świataja Halena Caryca.</center> </div> {{gap|1.5em}}Matka cezara Kanstantyna Wialikoha, szto pierszy z caroŭ rymskich pryniaŭ chryścijanstwo i nadaŭ hetaj religii wolnaść, była rodam z Anhlii. Radziłasia kala 247 hodu z biednych pahanskich baćkoŭ. Była wielmi pieknaja, dziela czaho pakachaŭ jaje Konstanciusz Chlorus, rymski naczalnik, prysłany ŭ Anhliju, katoraja u toj czas należała da Rymu i ŭziaŭ Halenu za żonku. Zrabiŭszysia cezaram Kanstanciusz pa woli rymlan addaliŭ ad siabie Halenu i z synam Kanstantynam, ale prad śmierciaj zahadaŭ wybrać na cezara syna Haleny — Kanstantyna. Tymczasam Halena paznała i pryniała nawuku Chrystusa i syna swaho, choć zusim jaszcze nie nawiarnuła da hetaj wiery, ale ŭsioż dobra nastroiła da jaje.</br> {{gap|1.5em}}Kaliż Kanstantyn zrabiŭsia ǔżo cezaram i atrymaŭszy pomac Chrystusa ŭ wajnie z swaim praciŭnikam sam zrabiŭsia chryścijaninam, tady świataja Halena rabiła wielmi szmat dabra dla chryścijanstwa. Hetak jana zakładała klasztary i szpitali i szkoły staŭlala kaścioły i kaplicy, razdawała szmat hroszy na biednych i niszczaśliwych adnym słowam pracawała ŭsimi siłami dziela szyreńnia chwały Bożaj i dziela karyści bliżnich.</br> {{gap|1.5em}}Najbolej ŭsławiłasia Halena praz znachod Kryża św., na katorym byŭ prybity Pan Jezus. Dziela hetaho jaje zaŭsiody na abrazoch malujuć s kryżam u rukach.</br> {{gap|1.5em}}I ŭ światoj ziamli na miejscy, dzie znaszła kryż i ŭ Betlejemie, dzie naradziŭsiu Zbawiciel na-z Jezus Chrystus i na hary Aliŭnaj, z katoraj Chrystus Pan ŭzniossia na niebo pabudawała kaścioły i dała na ŭtrymańnie duchawienstwa, dy abdarawała roznymi carskini padarkami sama żyła wielmi pabożna i niraskidliwa: adziawałasia ŭ prostuju niedarahuju adzieżu, starajuczy sia jaśnieć cnotami, a nie brylantami. Czasta adwiedawała szpitali i biednych dzie pasłuhawała chworym, jak prostaja służanka; adwiedawała i klasztary, dzie rabiła bahatyja achwiary i zakonnicam akazywała wialiki szacunak. Szmat niawolnikaŭ, wyhnannikaŭ i asudżanych swajej prośbaj u cezara wyratawała z niadoli, dziakujuczy ŭ hetki sposab Bohu za łasku znachodu Kryża św.</br> {{gap|1.5em}}Prybyŭszy da Rymu zapała na zdaroŭi, dyk pryzwała da siabie cezara Konstantyna i jaho dziaciej i daŭszy im najrazumniejszyja nawuki i błahasławienstwo zasnuła ŭ Bohu 18 sierpienia 328 hodu. Pachawana ŭ Rymie ŭ kaściela św. muczanikaŭ Piotra i Marcelaho. {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <div style="margin-top:1em; margin-bottom:0em; font-size:200%; font-family:Cambria; letter-spacing: -1px;"> <center>''Piszuć da nas.</center> </div> <div style="font-size: 120%; font-family:Bahnschrift Condensed;"> <center>'''Da szanoŭnaj redakcii „Biełarus“.</center> </div> <div style="margin-top:-1.5em; margin-bottom:-1em; width:12em; font-size:92%; margin-left:auto; margin-right:0em"> {{gap|1.5em}}„''Czużoje chwalim, swaho niaznajem, sami niawiedajem szto ǔ siabie majem“. </div> {{gap|1.5em}}Tak hawaryǔ adzin paet da swajho narodu. Ciż i da nas Biełarusaŭ hetaja prykazku ni {{перанос пачатак|tasu|}}<noinclude></noinclude> rzawo0i1bihfq59jy6b4hrr46sp3wts 301710 301709 2026-10-18T18:45:43Z RAleh111 4658 301710 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> Kab jaszcze choć dzianiok pazwolili, abo kab wakacja skora padyszła (kruciłosia ŭ jaho haławie).</br> {{gap|1.5em}}Ureszcia Brońka apranuŭsia, sieŭ u sanki, jaho akrucili ŭ każuchi i ŭsio było hatowa da adjezdu.</br> {{gap|1.5em}}Na rastańniu ni ścichaŭ hołas matki: „Tyż pomni, Broniczka, szto tabie kazała; kaǔbasa ŭ koszyczku, sam jaje zjasi, koŭdru nowuju ŭłażyła, a ni zabudźsia kniżaczki da nabażeństwa. Baćku kazała, kab tabie pakinaŭ poŭrubla.“ Z hetym Siŭka ruszyŭ i Brońka tolki czuŭ, jak baćka torhajuczy lejcami adhawarywaŭ „Pad Twaju abronu…“</br> {{gap|1.5em}}Pry warotach susieda stajała i na adjeżdżajuczych uhladałasia kabieta. Woczy jaje byli ŭ ślozach. — Mo szkadawała Brońku?</br> {{gap|1.5em}}Kudy jano! Paŭlina Anczuczycha pa ŭsio horła mieła swaho hora. Muż jaje piŭ, dzieci razpusnyja bolsz i bolsz uciahiwalisia da błahoha, hledziaczy na baćku. Stajała niejki czas Paulina pry warotach ni chacieła doŭha ŭ chatu ŭwachodzić, bo tam jaje serca hryzłosia. Hetaj ranicy Janka Anczuk choć uskruciŭsia da świetu, ale Paŭlina ni była z hetaho rada. Wiedała jana, szto muż prybirajecca na kiermasz da Wiszniewa pradawać aposzniuju ciałuszku. Horkaja maja dola żaliłasia sabie biednaja kabieta, a szto raz horsz i horsz. Kab jaszcze wiedaŭ czaławiek na szto harujesz, a to ŭsia praca marnujecca, idzieć na błahoje. Ci hetak u ludziej? Wun ciapier Kapysz pawioz swajho syna ŭ nawuki, a naszyje, jak barany rastuć na durniaŭ, mo czasam i na styd aż ich ludzi buduć czuracca. „Ach kab ja była Kapyszychaj i mahła hetak dzietki pasyłać u nawuki ŭzdychała tut Paŭlina i jeszcze raz kinuła wokam u tuju storanu, dzie pajechaŭ susied Maciej z synam. {{справа|''Pauła Ranica.{{gap|1.5em}}}} {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <div style="margin-top:1em; margin-bottom:0em; font-size:180%; font-family:Cambria; letter-spacing: -1px;"> <center>'''Świataja Halena Caryca.</center> </div> {{gap|1.5em}}Matka cezara Kanstantyna Wialikoha, szto pierszy z caroŭ rymskich pryniaŭ chryścijanstwo i nadaŭ hetaj religii wolnaść, była rodam z Anhlii. Radziłasia kala 247 hodu z biednych pahanskich baćkoŭ. Była wielmi pieknaja, dziela czaho pakachaŭ jaje Konstanciusz Chlorus, rymski naczalnik, prysłany ŭ Anhliju, katoraja u toj czas należała da Rymu i ŭziaŭ Halenu za żonku. Zrabiŭszysia cezaram Kanstanciusz pa woli rymlan addaliŭ ad siabie Halenu i z synam Kanstantynam, ale prad śmierciaj zahadaŭ wybrać na cezara syna Haleny — Kanstantyna. Tymczasam Halena paznała i pryniała nawuku Chrystusa i syna swaho, choć zusim jaszcze nie nawiarnuła da hetaj wiery, ale ŭsioż dobra nastroiła da jaje.</br> {{gap|1.5em}}Kaliż Kanstantyn zrabiŭsia ǔżo cezaram i atrymaŭszy pomac Chrystusa ŭ wajnie z swaim praciŭnikam sam zrabiŭsia chryścijaninam, tady świataja Halena rabiła wielmi szmat dabra dla chryścijanstwa. Hetak jana zakładała klasztary i szpitali i szkoły staŭlala kaścioły i kaplicy, razdawała szmat hroszy na biednych i niszczaśliwych adnym słowam pracawała ŭsimi siłami dziela szyreńnia chwały Bożaj i dziela karyści bliżnich.</br> {{gap|1.5em}}Najbolej ŭsławiłasia Halena praz znachod Kryża św., na katorym byŭ prybity Pan Jezus. Dziela hetaho jaje zaŭsiody na abrazoch malujuć s kryżam u rukach.</br> {{gap|1.5em}}I ŭ światoj ziamli na miejscy, dzie znaszła kryż i ŭ Betlejemie, dzie naradziŭsiu Zbawiciel na-z Jezus Chrystus i na hary Aliŭnaj, z katoraj Chrystus Pan ŭzniossia na niebo pabudawała kaścioły i dała na ŭtrymańnie duchawienstwa, dy abdarawała roznymi carskini padarkami sama żyła wielmi pabożna i niraskidliwa: adziawałasia ŭ prostuju niedarahuju adzieżu, starajuczy sia jaśnieć cnotami, a nie brylantami. Czasta adwiedawała szpitali i biednych dzie pasłuhawała chworym, jak prostaja służanka; adwiedawała i klasztary, dzie rabiła bahatyja achwiary i zakonnicam akazywała wialiki szacunak. Szmat niawolnikaŭ, wyhnannikaŭ i asudżanych swajej prośbaj u cezara wyratawała z niadoli, dziakujuczy ŭ hetki sposab Bohu za łasku znachodu Kryża św.</br> {{gap|1.5em}}Prybyŭszy da Rymu zapała na zdaroŭi, dyk pryzwała da siabie cezara Konstantyna i jaho dziaciej i daŭszy im najrazumniejszyja nawuki i błahasławienstwo zasnuła ŭ Bohu 18 sierpienia 328 hodu. Pachawana ŭ Rymie ŭ kaściela św. muczanikaŭ Piotra i Marcelaho. {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <div style="margin-top:1em; margin-bottom:0em; font-size:200%; font-family:Cambria; letter-spacing: -1px;"> <center>''Piszuć da nas.</center> </div> <div style="font-size: 120%; font-family:Bahnschrift Condensed;"> <center>'''Da szanoŭnaj redakcii „Biełarus“.</center> </div> <div style="margin-top:-1.5em; margin-bottom:-1em; width:12em; font-size:92%; margin-left:auto; margin-right:0em"> {{gap|1.5em}}„''Czużoje chwalim, swaho niaznajem, sami niawiedajem szto ǔ siabie majem“. </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}Tak hawaryǔ adzin paet da swajho narodu. Ciż i da nas Biełarusaŭ hetaja prykazku ni {{перанос пачатак|tasu|}}<noinclude></noinclude> sa5u1p96c9hhvtlknacdbactmlgi6mb 301711 301710 2026-10-18T18:47:18Z RAleh111 4658 301711 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> Kab jaszcze choć dzianiok pazwolili, abo kab wakacja skora padyszła (kruciłosia ŭ jaho haławie).</br> {{gap|1.5em}}Ureszcia Brońka apranuŭsia, sieŭ u sanki, jaho akrucili ŭ każuchi i ŭsio było hatowa da adjezdu.</br> {{gap|1.5em}}Na rastańniu ni ścichaŭ hołas matki: „Tyż pomni, Broniczka, szto tabie kazała; kaǔbasa ŭ koszyczku, sam jaje zjasi, koŭdru nowuju ŭłażyła, a ni zabudźsia kniżaczki da nabażeństwa. Baćku kazała, kab tabie pakinaŭ poŭrubla.“ Z hetym Siŭka ruszyŭ i Brońka tolki czuŭ, jak baćka torhajuczy lejcami adhawarywaŭ „Pad Twaju abronu…“</br> {{gap|1.5em}}Pry warotach susieda stajała i na adjeżdżajuczych uhladałasia kabieta. Woczy jaje byli ŭ ślozach. — Mo szkadawała Brońku?</br> {{gap|1.5em}}Kudy jano! Paŭlina Anczuczycha pa ŭsio horła mieła swaho hora. Muż jaje piŭ, dzieci razpusnyja bolsz i bolsz uciahiwalisia da błahoha, hledziaczy na baćku. Stajała niejki czas Paulina pry warotach ni chacieła doŭha ŭ chatu ŭwachodzić, bo tam jaje serca hryzłosia. Hetaj ranicy Janka Anczuk choć uskruciŭsia da świetu, ale Paŭlina ni była z hetaho rada. Wiedała jana, szto muż prybirajecca na kiermasz da Wiszniewa pradawać aposzniuju ciałuszku. Horkaja maja dola żaliłasia sabie biednaja kabieta, a szto raz horsz i horsz. Kab jaszcze wiedaŭ czaławiek na szto harujesz, a to ŭsia praca marnujecca, idzieć na błahoje. Ci hetak u ludziej? Wun ciapier Kapysz pawioz swajho syna ŭ nawuki, a naszyje, jak barany rastuć na durniaŭ, mo czasam i na styd aż ich ludzi buduć czuracca. „Ach kab ja była Kapyszychaj i mahła hetak dzietki pasyłać u nawuki ŭzdychała tut Paŭlina i jeszcze raz kinuła wokam u tuju storanu, dzie pajechaŭ susied Maciej z synam. {{справа|''Pauła Ranica.{{gap|1.5em}}}} {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <div style="margin-top:1em; margin-bottom:0em; font-size:180%; font-family:Cambria; letter-spacing: -1px;"> <center>'''Świataja Halena Caryca.</center> </div> {{gap|1.5em}}Matka cezara Kanstantyna Wialikoha, szto pierszy z caroŭ rymskich pryniaŭ chryścijanstwo i nadaŭ hetaj religii wolnaść, była rodam z Anhlii. Radziłasia kala 247 hodu z biednych pahanskich baćkoŭ. Była wielmi pieknaja, dziela czaho pakachaŭ jaje Konstanciusz Chlorus, rymski naczalnik, prysłany ŭ Anhliju, katoraja u toj czas należała da Rymu i ŭziaŭ Halenu za żonku. Zrabiŭszysia cezaram Kanstanciusz pa woli rymlan addaliŭ ad siabie Halenu i z synam Kanstantynam, ale prad śmierciaj zahadaŭ wybrać na cezara syna Haleny — Kanstantyna. Tymczasam Halena paznała i pryniała nawuku Chrystusa i syna swaho, choć zusim jaszcze nie nawiarnuła da hetaj wiery, ale ŭsioż dobra nastroiła da jaje.</br> {{gap|1.5em}}Kaliż Kanstantyn zrabiŭsia ǔżo cezaram i atrymaŭszy pomac Chrystusa ŭ wajnie z swaim praciŭnikam sam zrabiŭsia chryścijaninam, tady świataja Halena rabiła wielmi szmat dabra dla chryścijanstwa. Hetak jana zakładała klasztary i szpitali i szkoły staŭlala kaścioły i kaplicy, razdawała szmat hroszy na biednych i niszczaśliwych adnym słowam pracawała ŭsimi siłami dziela szyreńnia chwały Bożaj i dziela karyści bliżnich.</br> {{gap|1.5em}}Najbolej ŭsławiłasia Halena praz znachod Kryża św., na katorym byŭ prybity Pan Jezus. Dziela hetaho jaje zaŭsiody na abrazoch malujuć s kryżam u rukach.</br> {{gap|1.5em}}I ŭ światoj ziamli na miejscy, dzie znaszła kryż i ŭ Betlejemie, dzie naradziŭsiu Zbawiciel na-z Jezus Chrystus i na hary Aliŭnaj, z katoraj Chrystus Pan ŭzniossia na niebo pabudawała kaścioły i dała na ŭtrymańnie duchawienstwa, dy abdarawała roznymi carskini padarkami sama żyła wielmi pabożna i niraskidliwa: adziawałasia ŭ prostuju niedarahuju adzieżu, starajuczy sia jaśnieć cnotami, a nie brylantami. Czasta adwiedawała szpitali i biednych dzie pasłuhawała chworym, jak prostaja służanka; adwiedawała i klasztary, dzie rabiła bahatyja achwiary i zakonnicam akazywała wialiki szacunak. Szmat niawolnikaŭ, wyhnannikaŭ i asudżanych swajej prośbaj u cezara wyratawała z niadoli, dziakujuczy ŭ hetki sposab Bohu za łasku znachodu Kryża św.</br> {{gap|1.5em}}Prybyŭszy da Rymu zapała na zdaroŭi, dyk pryzwała da siabie cezara Konstantyna i jaho dziaciej i daŭszy im najrazumniejszyja nawuki i błahasławienstwo zasnuła ŭ Bohu 18 sierpienia 328 hodu. Pachawana ŭ Rymie ŭ kaściela św. muczanikaŭ Piotra i Marcelaho. {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <div style="margin-top:1em; margin-bottom:0em; font-size:200%; font-family:Cambria; letter-spacing: -1px;"> <center>''Piszuć da nas.</center> </div> <div style="font-size: 120%; font-family:Bahnschrift Condensed;"> <center>'''Da szanoŭnaj redakcii „Biełarus“.</center> </div> <div style="margin-top:-1em; margin-bottom:-1em; width:12em; font-size:92%; margin-left:auto; margin-right:0em; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}„''Czużoje chwalim, swaho niaznajem, sami niawiedajem szto ǔ siabie majem“. </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}Tak hawaryǔ adzin paet da swajho narodu. Ciż i da nas Biełarusaŭ hetaja prykazku ni {{перанос пачатак|tasu|}}<noinclude></noinclude> 0ewn8ujh0ex1j8ri9mrp0gdy1th9eg6 301716 301711 2026-10-18T19:21:33Z Gleb Leo 2440 301716 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Abrazok"/>Kab jaszcze choć dzianiok pazwolili, abo kab wakacja skora padyszła (kruciłosia ŭ jaho haławie).</br> {{gap|1.5em}}Ureszcia Brońka apranuŭsia, sieŭ u sanki, jaho akrucili ŭ każuchi i ŭsio było hatowa da adjezdu.</br> {{gap|1.5em}}Na rastańniu ni ścichaŭ hołas matki: „Tyż pomni, Broniczka, szto tabie kazała; kaǔbasa ŭ koszyczku, sam jaje zjasi, koŭdru nowuju ŭłażyła, a ni zabudźsia kniżaczki da nabażeństwa. Baćku kazała, kab tabie pakinaŭ poŭrubla.“ Z hetym Siŭka ruszyŭ i Brońka tolki czuŭ, jak baćka torhajuczy lejcami adhawarywaŭ „Pad Twaju abronu…“</br> {{gap|1.5em}}Pry warotach susieda stajała i na adjeżdżajuczych uhladałasia kabieta. Woczy jaje byli ŭ ślozach. — Mo szkadawała Brońku?</br> {{gap|1.5em}}Kudy jano! Paŭlina Anczuczycha pa ŭsio horła mieła swaho hora. Muż jaje piŭ, dzieci razpusnyja bolsz i bolsz uciahiwalisia da błahoha, hledziaczy na baćku. Stajała niejki czas Paulina pry warotach ni chacieła doŭha ŭ chatu ŭwachodzić, bo tam jaje serca hryzłosia. Hetaj ranicy Janka Anczuk choć uskruciŭsia da świetu, ale Paŭlina ni była z hetaho rada. Wiedała jana, szto muż prybirajecca na kiermasz da Wiszniewa pradawać aposzniuju ciałuszku. Horkaja maja dola żaliłasia sabie biednaja kabieta, a szto raz horsz i horsz. Kab jaszcze wiedaŭ czaławiek na szto harujesz, a to ŭsia praca marnujecca, idzieć na błahoje. Ci hetak u ludziej? Wun ciapier Kapysz pawioz swajho syna ŭ nawuki, a naszyje, jak barany rastuć na durniaŭ, mo czasam i na styd aż ich ludzi buduć czuracca. „Ach kab ja była Kapyszychaj i mahła hetak dzietki pasyłać u nawuki ŭzdychała tut Paŭlina i jeszcze raz kinuła wokam u tuju storanu, dzie pajechaŭ susied Maciej z synam. {{справа|''Pauła Ranica.{{gap|1.5em}}}} {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Abrazok"/> <section begin="Świataja"/><div style="margin-top:1em; margin-bottom:0em; font-size:180%; font-family:Cambria; letter-spacing: -1px;"> <center>'''Świataja Halena Caryca.</center> </div> {{gap|1.5em}}Matka cezara Kanstantyna Wialikoha, szto pierszy z caroŭ rymskich pryniaŭ chryścijanstwo i nadaŭ hetaj religii wolnaść, była rodam z Anhlii. Radziłasia kala 247 hodu z biednych pahanskich baćkoŭ. Była wielmi pieknaja, dziela czaho pakachaŭ jaje Konstanciusz Chlorus, rymski naczalnik, prysłany ŭ Anhliju, katoraja u toj czas należała da Rymu i ŭziaŭ Halenu za żonku. Zrabiŭszysia cezaram Kanstanciusz pa woli rymlan addaliŭ ad siabie Halenu i z synam Kanstantynam, ale prad śmierciaj zahadaŭ wybrać na cezara syna Haleny — Kanstantyna. Tymczasam Halena paznała i pryniała nawuku Chrystusa i syna swaho, choć zusim jaszcze nie nawiarnuła da hetaj wiery, ale ŭsioż dobra nastroiła da jaje.</br> {{gap|1.5em}}Kaliż Kanstantyn zrabiŭsia ǔżo cezaram i atrymaŭszy pomac Chrystusa ŭ wajnie z swaim praciŭnikam sam zrabiŭsia chryścijaninam, tady świataja Halena rabiła wielmi szmat dabra dla chryścijanstwa. Hetak jana zakładała klasztary i szpitali i szkoły staŭlala kaścioły i kaplicy, razdawała szmat hroszy na biednych i niszczaśliwych adnym słowam pracawała ŭsimi siłami dziela szyreńnia chwały Bożaj i dziela karyści bliżnich.</br> {{gap|1.5em}}Najbolej ŭsławiłasia Halena praz znachod Kryża św., na katorym byŭ prybity Pan Jezus. Dziela hetaho jaje zaŭsiody na abrazoch malujuć s kryżam u rukach.</br> {{gap|1.5em}}I ŭ światoj ziamli na miejscy, dzie znaszła kryż i ŭ Betlejemie, dzie naradziŭsiu Zbawiciel na-z Jezus Chrystus i na hary Aliŭnaj, z katoraj Chrystus Pan ŭzniossia na niebo pabudawała kaścioły i dała na ŭtrymańnie duchawienstwa, dy abdarawała roznymi carskini padarkami sama żyła wielmi pabożna i niraskidliwa: adziawałasia ŭ prostuju niedarahuju adzieżu, starajuczy sia jaśnieć cnotami, a nie brylantami. Czasta adwiedawała szpitali i biednych dzie pasłuhawała chworym, jak prostaja służanka; adwiedawała i klasztary, dzie rabiła bahatyja achwiary i zakonnicam akazywała wialiki szacunak. Szmat niawolnikaŭ, wyhnannikaŭ i asudżanych swajej prośbaj u cezara wyratawała z niadoli, dziakujuczy ŭ hetki sposab Bohu za łasku znachodu Kryża św.</br> {{gap|1.5em}}Prybyŭszy da Rymu zapała na zdaroŭi, dyk pryzwała da siabie cezara Konstantyna i jaho dziaciej i daŭszy im najrazumniejszyja nawuki i błahasławienstwo zasnuła ŭ Bohu 18 sierpienia 328 hodu. Pachawana ŭ Rymie ŭ kaściela św. muczanikaŭ Piotra i Marcelaho. {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Świataja"/> <section begin="Da"/><div style="margin-top:1em; margin-bottom:0em; font-size:200%; font-family:Cambria; letter-spacing: -1px;"> <center>''Piszuć da nas.</center> </div> <div style="font-size: 120%; font-family:Bahnschrift Condensed;"> <center>'''Da szanoŭnaj redakcii „Biełarus“.</center> </div> <div style="margin-top:-1em; margin-bottom:-1em; width:12em; font-size:92%; margin-left:auto; margin-right:0em; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}„''Czużoje chwalim, swaho niaznajem, sami niawiedajem szto ǔ siabie majem“. </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}Tak hawaryǔ adzin paet da swajho narodu. Ciż i da nas Biełarusaŭ hetaja prykazku ni {{перанос пачатак|tasu|}} <section end="Da"/><noinclude></noinclude> hg5butjfwm9pf47tikxcmh74zzjjzvf 0 130508 301713 2026-10-18T19:15:38Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Nowaja pucina | аўтар = Рыгор Кляновіч | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/U poście|U poście]] | анатацыі = Поўная публікацыя гэтага твора: [[Biełarus (1913)/Nowaja pucina|Nowaja pucina]]. }} {{Выр...» 301713 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Nowaja pucina | аўтар = Рыгор Кляновіч | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/U poście|U poście]] | анатацыі = Поўная публікацыя гэтага твора: [[Biełarus (1913)/Nowaja pucina|Nowaja pucina]]. }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="1" to="3" fromsection="Nowaja" tosection="Nowaja" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Nowaja pucina}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка Рыгора Кляновіча]] [[Катэгорыя:Беларуская мова]] qetgxps0c86m9aj2bwd19rd7z03yxx8 0 130509 301714 2026-10-18T19:17:01Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = U poście | аўтар = Андрэй Зязюля | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Верш | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Nowaja pucina|Nowaja pucina]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Abrazok z żyćcia|Abrazok z żyćcia]] | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: У пось...» 301714 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = U poście | аўтар = Андрэй Зязюля | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Верш | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Nowaja pucina|Nowaja pucina]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Abrazok z żyćcia|Abrazok z żyćcia]] | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[У посьце]]. }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="3" to="3" fromsection="U" tosection="U" /> {{Выроўніваньне-канец}} nasmh745cird1jgpoy5x3eh0jewsk4l 0 130510 301715 2026-10-18T19:20:40Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Nowaja pucina | аўтар = Рыгор Кляновіч | год = 1914 год | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = | наступны = | крыніца = Biełarus. — 6, 20—27 Lutaho 1914. — №6. — С. 1—2; — №8. — С. 1—2; — №9. — С. 1—3 | анатацыі = }} == Biełarus (1913)/1914/6/Nowaja pucina|№6...» 301715 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Nowaja pucina | аўтар = Рыгор Кляновіч | год = 1914 год | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = | наступны = | крыніца = Biełarus. — 6, 20—27 Lutaho 1914. — №6. — С. 1—2; — №8. — С. 1—2; — №9. — С. 1—3 | анатацыі = }} == [[Biełarus (1913)/1914/6/Nowaja pucina|№6]] == {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 6.pdf" from="1" to="2" fromsection="Nowaja" tosection="Nowaja" /> {{Выроўніваньне-канец}} == [[Biełarus (1913)/1914/8/Nowaja pucina|№8]] == {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 8.pdf" from="1" to="2" fromsection="Nowaja" tosection="Nowaja" /> {{Выроўніваньне-канец}} == [[Biełarus (1913)/1914/9/Nowaja pucina|№9]] == {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="1" to="3" fromsection="Nowaja" tosection="Nowaja" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Nowaja pucina}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка Рыгора Кляновіча]] [[Катэгорыя:Беларуская мова]] 095vea24qrlvreftlv7bt87qdqmq11t 0 130511 301717 2026-10-18T19:25:16Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Abrazok z żyćcia | аўтар = Паўла Раніца | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Абразок | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/U poście|U poście]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Świataja Halena Caryca|Świataja Halena Caryca]] | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора:...» 301717 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Abrazok z żyćcia | аўтар = Паўла Раніца | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Абразок | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/U poście|U poście]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Świataja Halena Caryca|Świataja Halena Caryca]] | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[У посьце]]. }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="3" to="4" fromsection="Abrazok" tosection="Abrazok" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Abrazok z żyćcia (Раніца)}} [[Катэгорыя:Абразкі Паўлы Раніцы]] 2asn1met1k8rbfa49bv2uoqjrgmdtcr 301718 301717 2026-10-18T19:25:27Z Gleb Leo 2440 301718 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Abrazok z żyćcia | аўтар = Паўла Раніца | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Абразок | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/U poście|U poście]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Świataja Halena Caryca|Świataja Halena Caryca]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="3" to="4" fromsection="Abrazok" tosection="Abrazok" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Abrazok z żyćcia (Раніца)}} [[Катэгорыя:Абразкі Паўлы Раніцы]] 6a721nskr92gx3kufls6mrbgikyym3c 0 130512 301719 2026-10-18T19:26:49Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Świataja Halena Caryca | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Жыцьцяпіс | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Abrazok z żyćcia|Abrazok z żyćcia]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Piszuć da nas/Da szanoŭnaj redakcii «Biełarus»|Da szanoŭnaj redakcii „Biełarus“]] | анатацыі = }}...» 301719 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Świataja Halena Caryca | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Жыцьцяпіс | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Abrazok z żyćcia|Abrazok z żyćcia]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Piszuć da nas/Da szanoŭnaj redakcii «Biełarus»|Da szanoŭnaj redakcii „Biełarus“]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="4" to="4" fromsection="Świataja" tosection="Świataja" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Świataja Halena Caryca}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]] [[Катэгорыя:Творы пра аўтараў]] 67vxy30rp4t680fugy2uqo9izlzgzgo 104 130513 301720 2026-10-18T19:41:18Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{перанос канец|tasu|jecca}}? Bo my tolka i prywykli czużoja chwalić, a swajo ǔsio nam drenaja. Paczniom ad adzieży, ciż my tut nia chwalim czużoha, kali użo wyrakajemsia adzieży chatniaj raboty, a ubirajemsia ǔ żydoŭskaju tandetu. Choczym ubiracca pa miastowamu i dumajem, szto nadta heta pieknia; tolka marnujem naprasna hroszy, i hubim sami siabie. Ciż nia lepiaj nam nasić adzieżu chatniaj raboty i ciaplej i charaszej nam u joj. K...» 301720 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /><div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"></noinclude> {{перанос канец|tasu|jecca}}? Bo my tolka i prywykli czużoja chwalić, a swajo ǔsio nam drenaja. Paczniom ad adzieży, ciż my tut nia chwalim czużoha, kali użo wyrakajemsia adzieży chatniaj raboty, a ubirajemsia ǔ żydoŭskaju tandetu. Choczym ubiracca pa miastowamu i dumajem, szto nadta heta pieknia; tolka marnujem naprasna hroszy, i hubim sami siabie. Ciż nia lepiaj nam nasić adzieżu chatniaj raboty i ciaplej i charaszej nam u joj. Kudy prymiarkawać, szto apranuć zimoj u wialiki maroz każuch, ci jaki chałat na wacia; ależ jeszcze, kab na wacia, a to na roznych hanuczach i salawych miaszkach i dzież tam budzia ciapło; nasza prykazka każa: Każuch nia wata…</br> {{gap|1.5em}}Ale nie adzin moża skaża, szto ciapier moda takaja, szto treba ǔbiracca pa miastowamu; a to każny palicza za niewuczonoha czaławieka. Nu i sztoż ty, bratku, dumajesz, szto jak apranisz — czorny tandetny chałat, to i rozumu nabiareszsia? Jak byǔ niawuczonym, tak im i zastanieszsia. Nia tandetny czorny chałat nałażyǔszy budzisz liczycca razumnym i wuczonym hramadzianinam i nia haworaczy miaszanaj polskaj ci rasiej mowaj, a szczyra i achwocza biarymosia da nawuki. Wuczymosia samy i wuczyma dziaciej u rodnaj mowia i hawaryma śmieła s panam s dwara ci s ksiandzom, tahdy nas jeszcze lepiaj zrazumiejuć i nia buduć na nas hladzieć jak na ciomnaho mużyka i na kożnym miejscy nas aszukawać, a buduć nas liczyć praǔdziwymi hramadzianami.</br> {{gap|1.5em}}Dziakawać Bohu daczakali ǔ swajej rodnaj mowia kniżak i hazet, maim i kotalickuju hazetu „Biełarus“. Praŭda jon jeszcze malenki, ale nam darahienki.</br> {{gap|1.5em}}Ciapier ad nas budzia zależyć kab jon bolszy padros, i bolaj aświety da chat naszych prynios. Czytajma samy „Biełarusa“ i zachwoczywajma da czytania i wypisywania susiedziaŭ i znajomych, to tahdy nia buduć ab kożnym z nas haworyć, szto „da nawuki jon nia braǔsia zakasiŭsia zaharaŭsia“… tahdy budzia nam lepszaja karyść i z kaśby i harby. {{справа|''A. Kirkoǔski.{{gap|1.5em}}}} {{gap|1.5em}}18-II 1914 r.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size: 110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Faliwarak Waznoǔka'''</span> Wilen. hub. Wialejsk. p. Budzkaj woł. Razumnyje susiedzi naszy, kali chtokoleczy chocza zrabić jakuju nisprawiedliwaść, każuć: „czużoje dabro nia pojdzie ǔ żabro“. Szto heta prykazka praǔdu każa, my ǔsie pierakanalisia na susiedziach.</br> {{gap|1.5em}}Było tut czatyroch bratoǔ, u katorych ziamli było 73 dziesiaciny. Kali jany padzialilisia, znaczyć na brata wypała pa 18 s czwierciaj dziesiacin i zdajecca można było kożnamu dobra żyć Bohu dziakujuczy, ale Janku ǔzdumałosia zrabicca panam. Woś jon swaju dziel pradaǔ bratu Jazepu, a sam, kab być padobnym da pana, adzieǔsia ǔ czornaje, sprawiǔ biełuju maniszku i kaŭnier dy mankiety; nu i staŭ niby kuplać sabie dwor, ale tym czasam żyǔ panam, choć panam nazywali jaho badaj tolki karczmary-żydy, katorych nikoli nie abminaŭ. Bywaǔ i ǔ ciatry i ǔ cyrku i jeszcze hdzieś tam u niejim „kinahrafie“ ci jak jon tam zawiecca; nu i za jakijeś dwa hady nia tolki, szto dwara nia kupiǔ, ale jeszcze i sam astaŭsia biez hrosza ǔ kiszeni.</br> {{gap|1.5em}}Dy wiarnuǔsia ǔ Woznoŭku, kab adabrać pradanuju ziamlu. Tut jamu skazaŭ Jazep, szto ziamlu addaść, ale nichajża jon zwiernia hroszy, szto za jaje uziaǔ. Janka ani duman bo i sam byǔ mudry i druhi brat padwuczaǔ. Jazep padaŭ da ziemskano i toj prysudziǔ z Janki 750 rubloǔ Jazepu. Heny padaǔ jaszcze apelacju, ale i tam ućwierdzili i wydali spaŭnicielny list. Tady Janka wydaǔ bratu-daradcu wekseloŭ na 3000 rubloǔ i kali stali pradawać ziemlu s publicznaho torhu dyk i hetyje wekseli pakazali, tady Jazepu zamiest 750 rubloǔ dastałosia tolki 70 r. a ziamlu kupiła żonka Janawa.</br> {{gap|1.5em}}Ciapier że jany znoǔ pradali ziamlu ziaciu brata-daradcy i ǔziaǔszy 1700 rubloǔ addali ich na prapoj, dy na padpolnaha adwakata, a sami astalisia biez ziamli i biez hroszy nu i jak mielisia stacca panami, dyk pryszłosia Janku stacca storażam dy stajać z wienikam na wulicy ǔ Ryzie. Da taho dzieci ich adno za druhim pamiarli, samomu Janu palcy nieszta prykorczyło i żonka rieszta ssochła zusim.</br> {{gap|1.5em}}Nu i ǔsie pakazujuć na ich, dy każuć: „Oj nia jdzie ǔ żabro czużoje dabro“! {{справа|''K. H.{{gap|1.5em}}}} {{gap|1.5em}}<span style="font-size: 110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Wioska Siǔcy'''</span> Wilenskaj hub. Wialejskaho p. Czaławiek z hetaj wioski Januk Paŭloŭski paszoŭ ŭ miasteczka Krywiczy ŭ młyn, dzie było jaho dabro, heta było ŭ niadzielu 9 lutaha. U noczy jon wychodziŭ na dwor, ale jon byŭ na druhim jataży, dyk jak wyszaŭ na ganak, szto byŭ wielmi niamocny dyk i palacieŭ z im na ziemlu. Ludzi, katoryje byli ŭ młynie, ni znali, dzie dzieŭsia czaławiek, ale pośla, jak paświacili fanarom, dyk i naszli jaho czuć żywoha. U hetym czasie jaho spawiadaŭ daŭhinaŭski dziekan. Skora pośla hetaho jon pamior u daŭhinaŭskaj balnicy. {{справа|''Czytacz „Biełarusa“ St. Sialicki.{{gap|1.5em}}}} {{gap|1.5em}}<span style="font-size: 110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Dolistowo,'''</span> Biełastock. paw. Hrodz. hub. U kancy studnia najszli kala wioski Jadeszkaŭ u dalinie umierzłaho ŭ bałocie czaławieka. Heta byŭ 80 had. Szymon Kuchta z Dolistowa. Iszoŭ jon da Sakołki, a da Sakołki ad nas mil wosiem. Trapiŭ na niszczaście ŭ bałota, zahraz i zmierz. Tam prależyŭ dwa miesiacy. Znajszli jaho prypadkam, a tak umierz u ziamlu, szto trup treba było wyrubać siakierami. {{справа|''I. H.{{gap|1.5em}}}} </div> {{Накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <div style="margin-bottom:0.5em; margin-top:0.5em; font-size:180%; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Kaścielnyja wiedamaści.</center> </div> <div style="margin-bottom:-0.5em; font-size:120%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Śmierć kardynałaǔ.</center> </div> {{gap|1.5em}}Kolki dzion tamu pamior u Niamieczczynie kardynał Kopp. U noczy z 21 na 22 lutaho u Aŭstryi zakończyǔ żyćcio najwybitniejszy dastojnik katalickaho Kaścioła ŭ Aŭstryi kardynał Kacztaler. <div style="margin-bottom:-0.5em; font-size:120%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Nowyje kardynały.</center> </div> {{gap|1.5em}}Z pryczyny śmierci adnaho za druhim aż niekolki kardynałaŭ u Rymie, Niamieczczynie i Aŭstryi pierad wialikadnym światam majecca adbycca papieski kancystor, na katorym budzie dana kardynalskaja hodnaść nowym dastojnikam kaścioła. Z Aŭstryi majuć stacca kardynałami unijacki arcybiskup z Lwowa ks. Szeptycki i arcybiskup krakoŭski ks. Sapieha. Niemcy bytcym robiać starańnia, kab na kardynała wybrać adnaho biskupa hakatysta, heta znaczyć wialikaho praciǔnika palakaŭ. <div style="margin-bottom:-0.5em; font-size:120%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Jak paścić.</center> </div> {{gap|1.5em}}Post jość dwajaki: naturalny i kaścielny. Naturalny post budzie tady, kali ǔstrymajemsia ad usiakaj jady zusim.<noinclude></noinclude> rpy1la13npj34pcn7nqwru0250ovqy4 301728 301720 2026-10-19T09:14:50Z Gleb Leo 2440 301728 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /><div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"></noinclude><section begin="Da"/>{{перанос канец|tasu|jecca}}? Bo my tolka i prywykli czużoja chwalić, a swajo ǔsio nam drenaja. Paczniom ad adzieży, ciż my tut nia chwalim czużoha, kali użo wyrakajemsia adzieży chatniaj raboty, a ubirajemsia ǔ żydoŭskaju tandetu. Choczym ubiracca pa miastowamu i dumajem, szto nadta heta pieknia; tolka marnujem naprasna hroszy, i hubim sami siabie. Ciż nia lepiaj nam nasić adzieżu chatniaj raboty i ciaplej i charaszej nam u joj. Kudy prymiarkawać, szto apranuć zimoj u wialiki maroz każuch, ci jaki chałat na wacia; ależ jeszcze, kab na wacia, a to na roznych hanuczach i salawych miaszkach i dzież tam budzia ciapło; nasza prykazka każa: Każuch nia wata…</br> {{gap|1.5em}}Ale nie adzin moża skaża, szto ciapier moda takaja, szto treba ǔbiracca pa miastowamu; a to każny palicza za niewuczonoha czaławieka. Nu i sztoż ty, bratku, dumajesz, szto jak apranisz — czorny tandetny chałat, to i rozumu nabiareszsia? Jak byǔ niawuczonym, tak im i zastanieszsia. Nia tandetny czorny chałat nałażyǔszy budzisz liczycca razumnym i wuczonym hramadzianinam i nia haworaczy miaszanaj polskaj ci rasiej mowaj, a szczyra i achwocza biarymosia da nawuki. Wuczymosia samy i wuczyma dziaciej u rodnaj mowia i hawaryma śmieła s panam s dwara ci s ksiandzom, tahdy nas jeszcze lepiaj zrazumiejuć i nia buduć na nas hladzieć jak na ciomnaho mużyka i na kożnym miejscy nas aszukawać, a buduć nas liczyć praǔdziwymi hramadzianami.</br> {{gap|1.5em}}Dziakawać Bohu daczakali ǔ swajej rodnaj mowia kniżak i hazet, maim i kotalickuju hazetu „Biełarus“. Praŭda jon jeszcze malenki, ale nam darahienki.</br> {{gap|1.5em}}Ciapier ad nas budzia zależyć kab jon bolszy padros, i bolaj aświety da chat naszych prynios. Czytajma samy „Biełarusa“ i zachwoczywajma da czytania i wypisywania susiedziaŭ i znajomych, to tahdy nia buduć ab kożnym z nas haworyć, szto „da nawuki jon nia braǔsia zakasiŭsia zaharaŭsia“… tahdy budzia nam lepszaja karyść i z kaśby i harby. {{справа|''A. Kirkoǔski.{{gap|1.5em}}}} {{gap|1.5em}}18-II 1914 r.</br> <section end="Da"/> <section begin="Waznoŭka"/>{{gap|1.5em}}<span style="font-size: 110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Faliwarak Waznoǔka'''</span> Wilen. hub. Wialejsk. p. Budzkaj woł. Razumnyje susiedzi naszy, kali chtokoleczy chocza zrabić jakuju nisprawiedliwaść, każuć: „czużoje dabro nia pojdzie ǔ żabro“. Szto heta prykazka praǔdu każa, my ǔsie pierakanalisia na susiedziach.</br> {{gap|1.5em}}Było tut czatyroch bratoǔ, u katorych ziamli było 73 dziesiaciny. Kali jany padzialilisia, znaczyć na brata wypała pa 18 s czwierciaj dziesiacin i zdajecca można było kożnamu dobra żyć Bohu dziakujuczy, ale Janku ǔzdumałosia zrabicca panam. Woś jon swaju dziel pradaǔ bratu Jazepu, a sam, kab być padobnym da pana, adzieǔsia ǔ czornaje, sprawiǔ biełuju maniszku i kaŭnier dy mankiety; nu i staŭ niby kuplać sabie dwor, ale tym czasam żyǔ panam, choć panam nazywali jaho badaj tolki karczmary-żydy, katorych nikoli nie abminaŭ. Bywaǔ i ǔ ciatry i ǔ cyrku i jeszcze hdzieś tam u niejim „kinahrafie“ ci jak jon tam zawiecca; nu i za jakijeś dwa hady nia tolki, szto dwara nia kupiǔ, ale jeszcze i sam astaŭsia biez hrosza ǔ kiszeni.</br> {{gap|1.5em}}Dy wiarnuǔsia ǔ Woznoŭku, kab adabrać pradanuju ziamlu. Tut jamu skazaŭ Jazep, szto ziamlu addaść, ale nichajża jon zwiernia hroszy, szto za jaje uziaǔ. Janka ani duman bo i sam byǔ mudry i druhi brat padwuczaǔ. Jazep padaŭ da ziemskano i toj prysudziǔ z Janki 750 rubloǔ Jazepu. Heny padaǔ jaszcze apelacju, ale i tam ućwierdzili i wydali spaŭnicielny list. Tady Janka wydaǔ bratu-daradcu wekseloŭ na 3000 rubloǔ i kali stali pradawać ziemlu s publicznaho torhu dyk i hetyje wekseli pakazali, tady Jazepu zamiest 750 rubloǔ dastałosia tolki 70 r. a ziamlu kupiła żonka Janawa.</br> {{gap|1.5em}}Ciapier że jany znoǔ pradali ziamlu ziaciu brata-daradcy i ǔziaǔszy 1700 rubloǔ addali ich na prapoj, dy na padpolnaha adwakata, a sami astalisia biez ziamli i biez hroszy nu i jak mielisia stacca panami, dyk pryszłosia Janku stacca storażam dy stajać z wienikam na wulicy ǔ Ryzie. Da taho dzieci ich adno za druhim pamiarli, samomu Janu palcy nieszta prykorczyło i żonka rieszta ssochła zusim.</br> {{gap|1.5em}}Nu i ǔsie pakazujuć na ich, dy każuć: „Oj nia jdzie ǔ żabro czużoje dabro“! {{справа|''K. H.{{gap|1.5em}}}} <section end="Waznoŭka"/> <section begin="Siŭcy"/>{{gap|1.5em}}<span style="font-size: 110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Wioska Siǔcy'''</span> Wilenskaj hub. Wialejskaho p. Czaławiek z hetaj wioski Januk Paŭloŭski paszoŭ ŭ miasteczka Krywiczy ŭ młyn, dzie było jaho dabro, heta było ŭ niadzielu 9 lutaha. U noczy jon wychodziŭ na dwor, ale jon byŭ na druhim jataży, dyk jak wyszaŭ na ganak, szto byŭ wielmi niamocny dyk i palacieŭ z im na ziemlu. Ludzi, katoryje byli ŭ młynie, ni znali, dzie dzieŭsia czaławiek, ale pośla, jak paświacili fanarom, dyk i naszli jaho czuć żywoha. U hetym czasie jaho spawiadaŭ daŭhinaŭski dziekan. Skora pośla hetaho jon pamior u daŭhinaŭskaj balnicy. {{справа|''Czytacz „Biełarusa“ St. Sialicki.{{gap|1.5em}}}} <section end="Siŭcy"/> <section begin="Dolistowo"/>{{gap|1.5em}}<span style="font-size: 110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Dolistowo,'''</span> Biełastock. paw. Hrodz. hub. U kancy studnia najszli kala wioski Jadeszkaŭ u dalinie umierzłaho ŭ bałocie czaławieka. Heta byŭ 80 had. Szymon Kuchta z Dolistowa. Iszoŭ jon da Sakołki, a da Sakołki ad nas mil wosiem. Trapiŭ na niszczaście ŭ bałota, zahraz i zmierz. Tam prależyŭ dwa miesiacy. Znajszli jaho prypadkam, a tak umierz u ziamlu, szto trup treba było wyrubać siakierami. {{справа|''I. H.{{gap|1.5em}}}} </div> {{Накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Dolistowo"/> <section begin="Kaścielnyja"/><div style="margin-bottom:0.5em; margin-top:0.5em; font-size:180%; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Kaścielnyja wiedamaści.</center> </div> <div style="margin-bottom:-0.5em; font-size:120%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Śmierć kardynałaǔ.</center> </div> {{gap|1.5em}}Kolki dzion tamu pamior u Niamieczczynie kardynał Kopp. U noczy z 21 na 22 lutaho u Aŭstryi zakończyǔ żyćcio najwybitniejszy dastojnik katalickaho Kaścioła ŭ Aŭstryi kardynał Kacztaler. <div style="margin-bottom:-0.5em; font-size:120%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Nowyje kardynały.</center> </div> {{gap|1.5em}}Z pryczyny śmierci adnaho za druhim aż niekolki kardynałaŭ u Rymie, Niamieczczynie i Aŭstryi pierad wialikadnym światam majecca adbycca papieski kancystor, na katorym budzie dana kardynalskaja hodnaść nowym dastojnikam kaścioła. Z Aŭstryi majuć stacca kardynałami unijacki arcybiskup z Lwowa ks. Szeptycki i arcybiskup krakoŭski ks. Sapieha. Niemcy bytcym robiać starańnia, kab na kardynała wybrać adnaho biskupa hakatysta, heta znaczyć wialikaho praciǔnika palakaŭ. <div style="margin-bottom:-0.5em; font-size:120%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Jak paścić.</center> </div> {{gap|1.5em}}Post jość dwajaki: naturalny i kaścielny. Naturalny post budzie tady, kali ǔstrymajemsia ad usiakaj jady zusim. <section end="Kaścielnyja"/><noinclude></noinclude> t1gvf1c8ixggrazigmrvjq0jk1d0i5a 104 130514 301723 2026-10-19T06:34:09Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « Taki post kaścioł nakazuja prad Kamunijaj światoj ad 12 hadz. noczy. Kaścielny post budzie tady, kali ŭstrymajemsia tolki ad jady nikatorych reczaŭ. Kaścielnym post hetki zawiecca dziela taho, szto jaho Kaścioł ustanawiŭ. Hety post bywaja dwajaki: <span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''ścisły'''</span> i <span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''zwyczajny'''</span>. U scisły post Kaścioł...» 301723 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> Taki post kaścioł nakazuja prad Kamunijaj światoj ad 12 hadz. noczy. Kaścielny post budzie tady, kali ŭstrymajemsia tolki ad jady nikatorych reczaŭ. Kaścielnym post hetki zawiecca dziela taho, szto jaho Kaścioł ustanawiŭ. Hety post bywaja dwajaki: <span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''ścisły'''</span> i <span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''zwyczajny'''</span>. U scisły post Kaścioł wymahaja <span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''ustrymku ad reczaǔ miasnych i małocznych, a i posnyja reczy pazwalaja jeści tolki raz na dzień dawoli i jeszcze raz tolki trochi pierakusić.'''</span></br> {{gap|1.5em}}U zwyczajny post kaścioł wymahaja <span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''ustrymku ad miasnych reczaǔ, ale pazwalaja jeści małocznyja i kolki raz da syta.'''</span></br> {{gap|1.5em}}U naszym krai zdaŭna ŭ modzie i ŭ ścisły post jeści kolki razaŭ dawoli, aby posnyja reczy.</br> {{gap|1.5em}}Ale narod sztoraz robicca słabiejszy i ciażka jamu paścić, a nikatoryje i mahlib, dy nia choczać, dyk ŭłada dyecezalnaja wyprasiła ŭ Papieża pazwaleńnie ni stasawacca da prawa kaścielnaho ab pastoch na 10 hadoŭ ad 1912 da 1922 h.</br> {{gap|1.5em}}Hetaja „dyspensa“ pazwalaja:</br> {{gap|1.5em}}1) Z małakam jeści wa ŭsie pasty i dni wialikaho pastu aprocz Wialikaj Piatnicy i wilei prad Usimi światymi. (Tolki u hetyje dwa dni ŭ hadu treba kanieczna paścić ścisła).</br> {{gap|1.5em}}2) U ŭsie pasty ścisłyje treba zachawać post zwyczajny, znaczyć nia jesci patrawaŭ miasnych, ale można jeści małocznyja i kolki raz na dzień dawoli.</br> {{gap|1.5em}}3) Usie suboty pazwalajecca jeści z miasam, tolki nie ŭ subotu Wialikaho postu i kali ŭ subotu nie prypadajeć jakaja inszaja wileja, bo tady treba zachawać post zwyczajny z nabiełam.</br> {{gap|1.5em}}4) U Wialikim Poście ŭ niadzieli można jeści z miasam skolki wola, a ŭ paniadziełki, aŭtorki i czaćwierhi — raz na dzień z miasam, a inszyje razy — z małakom.</br> {{gap|1.5em}}U sierady, piatnicy i suboty Wialikaho postu można jeści tolki z małakom, a ŭ Wialikuju Piatnicu — zachawać post ścisły.</br> {{gap|1.5em}}Chto zachocza karystać z hetaj łaski stalicy Apostolskaj — nie patrebuja prasić swaho probaszcza ab heta pazwaleńnie i pośla nie patrebuja spawiadacca bo praz heta nia zhreszyć.</br> {{gap|1.5em}}Pozwaleńnie (dysdensa) heta adnosicca tolki da wilenskaj dyecezii, heta znaczyć da Wilenskaj i Hrodzienskaj huberni.</br> {{gap|1.5em}}Dyk u inszych miejscach karystać z jaje nia można. {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section begin="Szto"/><div style="margin-bottom:0em; margin-top:1em; font-size:180%; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Szto czuwać.</center> </div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Wilnia.'''</span> Prawasłaŭnaja duchoŭnaja akademija, każuć, budzie założana ŭ kolisznim biskupskim pałacy, a paśla jenerał hubernatarskim dwarcy, katory ciapier pa skasawańni Jenerał hubernatarstwa pustuja.</br> {{gap|1.5em}}— U aposznich czasach u Wilni ŭzmahłasia pasześć szkarlatyny i dyfterytu ad 12 da 19 lutaho zapisano zachwareŭszych na szkarlatynu 19 asob i na dyfteryt 22 asoby.</br> {{gap|1.5em}}— Nidaloka Wilni papaŭ pad maszynu niejki Ławrynowicz. Jamu adrezaa abiedźwie nohi, dyk biez pamiatnaho adstawili jaho u żalezna-darożny szpital. Jak papaŭ pad maszynu — nimasz wiedama.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Pażar i śmierć 7 asob.'''</span> Pażary u Wilni nie nawina; jany bywajuć sztodzień, dziela hetaho u Biełarusie ab pażarach i nia piszecca, ale woś u aŭtorak 25-ho lutaho, a hadzinie 4-aj na rannicy pry Chmielnaj wulicy zhareŭ niwialiczki damok, a ŭ im zhinuło 7 asob Jaz. Kurzykoŭskaja 65 hadoŭ, daczka Jadw. Lisoŭskaja 30 hadoŭ, Halena Kurzykoŭskaja 28 hadoŭ, Ruszkiewiczanki Halena 12 h., Zosia 18 h., Nadzia 22 h. i Aleksandra Ramanoŭski. Usie zhareŭszyje spali na sałomie.</br> {{gap|1.5em}}Ad czaho zrabiŭsia pażar nimasz wiedama, ale zdajecca, szto ad aharka papierosy, kinutaho ŭ sałomu.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Z żalu pa matca.'''</span> 17 lutaho 12 hadowy chłapiec Stanisław Wiktarowicz pa pachawańni pamiorszaj jaho matki z żalu pawiesiŭsia, ale skora jaho ahledzili i adratawali.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''S czaho robiać kaŭbasy.'''</span> Nidaŭna uradnik Hałubcoŭ, szukajuczy pradawanaj patajkom wodki ŭ Antona Sinkiewicza, kala szaszy pad Wilniaj, pad sałomaj naszoŭ 13 pudoŭ świniny, nisztamplawanaj i 4 pudy 25 funtaŭ kaniny. Kaninu hetu doktar haradzki pryznaŭ za nizdarowuju i zahadaŭ znisztożyć.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Minsk.'''</span> U tutejszym akrużnym sudzie raspaznawali zdaroŭje sielanina rubieżewickaj wołaści Rahozy, katory spaliŭ stary kryż, za katory jaho i ks. Miłaszeŭskaho i p. M. Łenskaho i jeszcze niekolki sielan doŭha trymali ŭ turmie i majuć sudzić. Sud pryznaŭ Rahozu za nizdarowaho rozumam i dziela hetaho sprawu proci jaho skasawaŭ. Sprawu że proci inszych pierasłali prakuroru.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Reczyca'''</span> min. hub. U 1913 hadu horad hety wydaŭ na zmahańnie s chwarobami tolki 20 rubloŭ. Hetak {{перанос пачатак|wycho|dzić}}<section end="Szto"/><noinclude></noinclude> hnva1dwc1re7h85jtjuqbxgw7z7j75b 301736 301723 2026-10-19T09:39:07Z Gleb Leo 2440 301736 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Kaścielnyja"/>Taki post kaścioł nakazuja prad Kamunijaj światoj ad 12 hadz. noczy. Kaścielny post budzie tady, kali ŭstrymajemsia tolki ad jady nikatorych reczaŭ. Kaścielnym post hetki zawiecca dziela taho, szto jaho Kaścioł ustanawiŭ. Hety post bywaja dwajaki: <span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''ścisły'''</span> i <span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''zwyczajny'''</span>. U scisły post Kaścioł wymahaja <span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''ustrymku ad reczaǔ miasnych i małocznych, a i posnyja reczy pazwalaja jeści tolki raz na dzień dawoli i jeszcze raz tolki trochi pierakusić.'''</span></br> {{gap|1.5em}}U zwyczajny post kaścioł wymahaja <span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''ustrymku ad miasnych reczaǔ, ale pazwalaja jeści małocznyja i kolki raz da syta.'''</span></br> {{gap|1.5em}}U naszym krai zdaŭna ŭ modzie i ŭ ścisły post jeści kolki razaŭ dawoli, aby posnyja reczy.</br> {{gap|1.5em}}Ale narod sztoraz robicca słabiejszy i ciażka jamu paścić, a nikatoryje i mahlib, dy nia choczać, dyk ŭłada dyecezalnaja wyprasiła ŭ Papieża pazwaleńnie ni stasawacca da prawa kaścielnaho ab pastoch na 10 hadoŭ ad 1912 da 1922 h.</br> {{gap|1.5em}}Hetaja „dyspensa“ pazwalaja:</br> {{gap|1.5em}}1) Z małakam jeści wa ŭsie pasty i dni wialikaho pastu aprocz Wialikaj Piatnicy i wilei prad Usimi światymi. (Tolki u hetyje dwa dni ŭ hadu treba kanieczna paścić ścisła).</br> {{gap|1.5em}}2) U ŭsie pasty ścisłyje treba zachawać post zwyczajny, znaczyć nia jesci patrawaŭ miasnych, ale można jeści małocznyja i kolki raz na dzień dawoli.</br> {{gap|1.5em}}3) Usie suboty pazwalajecca jeści z miasam, tolki nie ŭ subotu Wialikaho postu i kali ŭ subotu nie prypadajeć jakaja inszaja wileja, bo tady treba zachawać post zwyczajny z nabiełam.</br> {{gap|1.5em}}4) U Wialikim Poście ŭ niadzieli można jeści z miasam skolki wola, a ŭ paniadziełki, aŭtorki i czaćwierhi — raz na dzień z miasam, a inszyje razy — z małakom.</br> {{gap|1.5em}}U sierady, piatnicy i suboty Wialikaho postu można jeści tolki z małakom, a ŭ Wialikuju Piatnicu — zachawać post ścisły.</br> {{gap|1.5em}}Chto zachocza karystać z hetaj łaski stalicy Apostolskaj — nie patrebuja prasić swaho probaszcza ab heta pazwaleńnie i pośla nie patrebuja spawiadacca bo praz heta nia zhreszyć.</br> {{gap|1.5em}}Pozwaleńnie (dysdensa) heta adnosicca tolki da wilenskaj dyecezii, heta znaczyć da Wilenskaj i Hrodzienskaj huberni.</br> {{gap|1.5em}}Dyk u inszych miejscach karystać z jaje nia można. {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Kaścielnyja"/> <section begin="Szto"/><div style="margin-bottom:0em; margin-top:1em; font-size:180%; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Szto czuwać.</center> </div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Wilnia.'''</span> Prawasłaŭnaja duchoŭnaja akademija, każuć, budzie założana ŭ kolisznim biskupskim pałacy, a paśla jenerał hubernatarskim dwarcy, katory ciapier pa skasawańni Jenerał hubernatarstwa pustuja.</br> {{gap|1.5em}}— U aposznich czasach u Wilni ŭzmahłasia pasześć szkarlatyny i dyfterytu ad 12 da 19 lutaho zapisano zachwareŭszych na szkarlatynu 19 asob i na dyfteryt 22 asoby.</br> {{gap|1.5em}}— Nidaloka Wilni papaŭ pad maszynu niejki Ławrynowicz. Jamu adrezaa abiedźwie nohi, dyk biez pamiatnaho adstawili jaho u żalezna-darożny szpital. Jak papaŭ pad maszynu — nimasz wiedama.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Pażar i śmierć 7 asob.'''</span> Pażary u Wilni nie nawina; jany bywajuć sztodzień, dziela hetaho u Biełarusie ab pażarach i nia piszecca, ale woś u aŭtorak 25-ho lutaho, a hadzinie 4-aj na rannicy pry Chmielnaj wulicy zhareŭ niwialiczki damok, a ŭ im zhinuło 7 asob Jaz. Kurzykoŭskaja 65 hadoŭ, daczka Jadw. Lisoŭskaja 30 hadoŭ, Halena Kurzykoŭskaja 28 hadoŭ, Ruszkiewiczanki Halena 12 h., Zosia 18 h., Nadzia 22 h. i Aleksandra Ramanoŭski. Usie zhareŭszyje spali na sałomie.</br> {{gap|1.5em}}Ad czaho zrabiŭsia pażar nimasz wiedama, ale zdajecca, szto ad aharka papierosy, kinutaho ŭ sałomu.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Z żalu pa matca.'''</span> 17 lutaho 12 hadowy chłapiec Stanisław Wiktarowicz pa pachawańni pamiorszaj jaho matki z żalu pawiesiŭsia, ale skora jaho ahledzili i adratawali.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''S czaho robiać kaŭbasy.'''</span> Nidaŭna uradnik Hałubcoŭ, szukajuczy pradawanaj patajkom wodki ŭ Antona Sinkiewicza, kala szaszy pad Wilniaj, pad sałomaj naszoŭ 13 pudoŭ świniny, nisztamplawanaj i 4 pudy 25 funtaŭ kaniny. Kaninu hetu doktar haradzki pryznaŭ za nizdarowuju i zahadaŭ znisztożyć.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Minsk.'''</span> U tutejszym akrużnym sudzie raspaznawali zdaroŭje sielanina rubieżewickaj wołaści Rahozy, katory spaliŭ stary kryż, za katory jaho i ks. Miłaszeŭskaho i p. M. Łenskaho i jeszcze niekolki sielan doŭha trymali ŭ turmie i majuć sudzić. Sud pryznaŭ Rahozu za nizdarowaho rozumam i dziela hetaho sprawu proci jaho skasawaŭ. Sprawu że proci inszych pierasłali prakuroru.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Reczyca'''</span> min. hub. U 1913 hadu horad hety wydaŭ na zmahańnie s chwarobami tolki 20 rubloŭ. Hetak {{перанос пачатак|wycho|dzić}}<section end="Szto"/><noinclude></noinclude> t0bw7k1dp3mhsccmsi1pfe4d8mzsyde 104 130515 301724 2026-10-19T07:03:44Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{перанос канец|wycho|dzić}}, szto Reczyca majeć wielmi zdarowych życharoŭ.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Bobrujsk'''</span> min. hub. za tojże 1913 hod wydaŭ na tyjaż patreby: horad 4253 r. i ziemstwo pawietowaje 74906 r. i 83 kap.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Zalesie'''</span> min. hub. Wołaść zaleskaja starajecca wyhnać...» 301724 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{перанос канец|wycho|dzić}}, szto Reczyca majeć wielmi zdarowych życharoŭ.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Bobrujsk'''</span> min. hub. za tojże 1913 hod wydaŭ na tyjaż patreby: horad 4253 r. i ziemstwo pawietowaje 74906 r. i 83 kap.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Zalesie'''</span> min. hub. Wołaść zaleskaja starajecca wyhnać z hranic wołaści 5 siamiejstwaŭ żydoŭ.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Uciok kasijer.'''</span> Kasijer Siarhiej Rohacz, szto zbiraŭ hroszy pa manapolkach u minszczynie sabraŭszy kala 15 tysiacz rubleŭ uciok niedzie.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Dynaburh'''</span> Witeb. hub. Haradzkaja rada pastanawiła staracca ab atkryćci ŭ Dynaburhu kazionnaj himnazii i 2-oj realnaj szkoły.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Horadna'''</span> 15 studnia minuŭszaho hodu żychar faliwarku Pyszki zawiedamiŭ paliciju, szto jaho 17 hadowaja daczka wyszaŭszy 11-ho studnia da kaścioła u Horadnu nazad nie wiarnułasia. Ciapierża ŭ zapusny aŭtorak 18 lutaho parabki faliwaracznyje małociaczy łubin znaszli ŭ stahu trup zhinuŭszaj dziaŭczyny. Myszy abjeli jej ruki, nohi, szyju i twar. Akazałosia, szto z kascioła jana wiarnułasia, ale da chaty nie paszła, bo u toj dzień była pahniewałasia z matkaj, a paszła ŭ stoh, tamża widać zawaliłasia tak, szto ni mahła wybracca, dyk i zaduszyłasia.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Biełastok'''</span> hrodz. hub. U żydoŭskim kolonizacyjnym biury żandarmy zrabili rewiziju. Traśli praz 6 hadzin. Zabrali listy i dakumenty.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Kobryń.'''</span> hrodz. hub. Horad paczaŭ staracca ab atkryćci himnazii dla chłapcoŭ. Sam horad daje na heta plac i abicaja hraszawuju padmohu.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Wasilkoŭ'''</span> hrodz. hub. Sakolsk. p. Tutaka palicija nidaŭna wykryła „tajnuju polskuju szkołu“, u katoraj wuczycielkaj była nia ŭmiejuczaja ni czytać ni pisać staraja kabieta i wuczyła dziaciej paciaraŭ i katahizmu. Wuczycielku hetu ciahnuć pad sud.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Suchowola'''</span> hrodz. hub. Niekolki tutejszych życharoŭ staralisia ab pazwaleńni hubernatara na atkryćcie chaŭrusnaj kramy, ale hubernatar pazwaleńnia ni daŭ. Ab hetym pisza „Gazeta Białostocka“.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Koŭna.'''</span> Daputat Dumy Iczas chacieŭ praczytać lekciju ab tym, szto robić ciapieraszniaja 4-aja Duma. Ułaści na heta nie pazwolili.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Paniewież'''</span> kow. hub. „Lituvos Žinios“ pisza, szto 12 lutaho wieczaram sudziebny śledawaciel z akałodacznym i 4-ma haradawymi traśli kwateru ksiandza Jazepa Stachoŭskaha, probaszcza i dziekana paniewieskaha. Zabrali niekolki polskich kniak.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Połtawa.'''</span> Na nikatorych wulicach zawaliłasia ziamla, pakazalisia padziemnyja chody.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Pieciarburh.'''</span> U noczy prad Papielcam ahienty „achrany“ traśli szmat kabiet rabotnic. Nikatorych arysztawali.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Tuła.'''</span> U pawiecie czernskim hetaj huberni ŭ dware hrafini Atlandowaj u wodacznym browary ŭzarwaŭsia spirt tak mocna, szto tryjatażny dom palacieŭ u pawietre. Praz heta zniszczany usie maszyny i 1.300.000 hradusaŭ spirtu. Zhinuŭ kieraŭnik addziełu aczyszczańnia spirtu i harelnik. Szkody wializarnyja.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Elizawetpol'''</span> na Kaŭkazie. U domu muzulmanina (tataryna) na świata Bajramu pryhataŭlalisia rakiety (takija ahni). Praz niaściarożny abchod z ahniom zaharełosia raptam 8000 rakiet, pry czym zhinuło 10 asob ludziej. <div style="margin-bottom:-0.5em; font-size:180%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: -1px;"> <center>Nowyja biełaruskija kniżki.</center> </div> {{gap|1.5em}}Redakcija „Biełarusa“ wydała zbornik wierszaŭ Andreja Ziaziuli pad nazwańniem „Z rodnho zahonu — Wiasna, Seryja I-aja sszytak 1.“ U hetym zborniku, abymajuczym 32 stranicy pieknaha formatu nadrukawano 11 roznych pieknych wierszaŭ. Pradajeeca pa 5 kap.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Karotkaja Historyja Świataja'''</span> z rysunkami napisaŭ ks. Szuster pieraklaŭ na biełaruskuju mowu i wydaŭ u Pieciarburzie X.</br> {{gap|1.5em}}Kniżka heta maja kaścielnuju aprobatu, danuju jeszcze biskupam S. Denisewiczam, nidaŭna pamiorszym u Smalensku.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Kolki słoǔ ab pakucie.'''</span> Wydańnie „Biełarusa“ № 3 ǔżo drukujecca i skora wyjdzie. U hetaj kniżcy, majuczaj aprobatu J. E. arcybiskupa Mihileŭskaho ks. W. Kluczynskaho, złożana prostaja i razumnaja nawuka ab spowiadzi. Dziela hetaho kożnamu kataliku warta jaje uważna praczytać, kab mahczy dobra adbywać spowiadź. Kasztuja 3 kap. {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <div style="margin-bottom:-0.5em; font-size:180%; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Wiestki z zahranicy.</center> </div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Albanija.'''</span> Użo zasieŭ na kniazioŭskim pasadzie wybrany dla Albanii eŭropejskimi hasudarstwami kniaź Wilhelm Wid. Albancy pryniali hetoha ŭładcu z wialikaj radaściu. Ale nima rozy biez kaluczkaŭ, nia ŭsio ŭ paradku i ŭ nowym hasudarstwie Albanii. Kali Eǔropa wytykała hranicu nowaho {{перанос пачатак|hasudar|stwa}}<noinclude></noinclude> sl5myeh18118bqmmsmj6ec402uxt5qu 301738 301724 2026-10-19T09:42:56Z Gleb Leo 2440 301738 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Szto"/>{{перанос канец|wycho|dzić}}, szto Reczyca majeć wielmi zdarowych życharoŭ.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Bobrujsk'''</span> min. hub. za tojże 1913 hod wydaŭ na tyjaż patreby: horad 4253 r. i ziemstwo pawietowaje 74906 r. i 83 kap.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Zalesie'''</span> min. hub. Wołaść zaleskaja starajecca wyhnać z hranic wołaści 5 siamiejstwaŭ żydoŭ.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Uciok kasijer.'''</span> Kasijer Siarhiej Rohacz, szto zbiraŭ hroszy pa manapolkach u minszczynie sabraŭszy kala 15 tysiacz rubleŭ uciok niedzie.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Dynaburh'''</span> Witeb. hub. Haradzkaja rada pastanawiła staracca ab atkryćci ŭ Dynaburhu kazionnaj himnazii i 2-oj realnaj szkoły.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Horadna'''</span> 15 studnia minuŭszaho hodu żychar faliwarku Pyszki zawiedamiŭ paliciju, szto jaho 17 hadowaja daczka wyszaŭszy 11-ho studnia da kaścioła u Horadnu nazad nie wiarnułasia. Ciapierża ŭ zapusny aŭtorak 18 lutaho parabki faliwaracznyje małociaczy łubin znaszli ŭ stahu trup zhinuŭszaj dziaŭczyny. Myszy abjeli jej ruki, nohi, szyju i twar. Akazałosia, szto z kascioła jana wiarnułasia, ale da chaty nie paszła, bo u toj dzień była pahniewałasia z matkaj, a paszła ŭ stoh, tamża widać zawaliłasia tak, szto ni mahła wybracca, dyk i zaduszyłasia.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Biełastok'''</span> hrodz. hub. U żydoŭskim kolonizacyjnym biury żandarmy zrabili rewiziju. Traśli praz 6 hadzin. Zabrali listy i dakumenty.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Kobryń.'''</span> hrodz. hub. Horad paczaŭ staracca ab atkryćci himnazii dla chłapcoŭ. Sam horad daje na heta plac i abicaja hraszawuju padmohu.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Wasilkoŭ'''</span> hrodz. hub. Sakolsk. p. Tutaka palicija nidaŭna wykryła „tajnuju polskuju szkołu“, u katoraj wuczycielkaj była nia ŭmiejuczaja ni czytać ni pisać staraja kabieta i wuczyła dziaciej paciaraŭ i katahizmu. Wuczycielku hetu ciahnuć pad sud.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Suchowola'''</span> hrodz. hub. Niekolki tutejszych życharoŭ staralisia ab pazwaleńni hubernatara na atkryćcie chaŭrusnaj kramy, ale hubernatar pazwaleńnia ni daŭ. Ab hetym pisza „Gazeta Białostocka“.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Koŭna.'''</span> Daputat Dumy Iczas chacieŭ praczytać lekciju ab tym, szto robić ciapieraszniaja 4-aja Duma. Ułaści na heta nie pazwolili.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Paniewież'''</span> kow. hub. „Lituvos Žinios“ pisza, szto 12 lutaho wieczaram sudziebny śledawaciel z akałodacznym i 4-ma haradawymi traśli kwateru ksiandza Jazepa Stachoŭskaha, probaszcza i dziekana paniewieskaha. Zabrali niekolki polskich kniak.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Połtawa.'''</span> Na nikatorych wulicach zawaliłasia ziamla, pakazalisia padziemnyja chody.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Pieciarburh.'''</span> U noczy prad Papielcam ahienty „achrany“ traśli szmat kabiet rabotnic. Nikatorych arysztawali.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Tuła.'''</span> U pawiecie czernskim hetaj huberni ŭ dware hrafini Atlandowaj u wodacznym browary ŭzarwaŭsia spirt tak mocna, szto tryjatażny dom palacieŭ u pawietre. Praz heta zniszczany usie maszyny i 1.300.000 hradusaŭ spirtu. Zhinuŭ kieraŭnik addziełu aczyszczańnia spirtu i harelnik. Szkody wializarnyja.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Elizawetpol'''</span> na Kaŭkazie. U domu muzulmanina (tataryna) na świata Bajramu pryhataŭlalisia rakiety (takija ahni). Praz niaściarożny abchod z ahniom zaharełosia raptam 8000 rakiet, pry czym zhinuło 10 asob ludziej. <section end="Szto"/> <section begin="Nowyja"/><div style="margin-bottom:-0.5em; font-size:180%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: -1px;"> <center>Nowyja biełaruskija kniżki.</center> </div> {{gap|1.5em}}Redakcija „Biełarusa“ wydała zbornik wierszaŭ Andreja Ziaziuli pad nazwańniem „Z rodnho zahonu — Wiasna, Seryja I-aja sszytak 1.“ U hetym zborniku, abymajuczym 32 stranicy pieknaha formatu nadrukawano 11 roznych pieknych wierszaŭ. Pradajeeca pa 5 kap.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''[[Karotkaja historyja świataja (1914)|Karotkaja Historyja Świataja]]'''</span> z rysunkami napisaŭ ks. Szuster pieraklaŭ na biełaruskuju mowu i wydaŭ u Pieciarburzie X.</br> {{gap|1.5em}}Kniżka heta maja kaścielnuju aprobatu, danuju jeszcze biskupam [[Аўтар:Стэфан Дзянісевіч|S. Denisewiczam]], nidaŭna pamiorszym u Smalensku.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''[[Niekolki słoŭ ab pakucie (1914)|Kolki słoǔ ab pakucie]].'''</span> Wydańnie „Biełarusa“ № 3 ǔżo drukujecca i skora wyjdzie. U hetaj kniżcy, majuczaj aprobatu J. E. arcybiskupa Mihileŭskaho ks. W. Kluczynskaho, złożana prostaja i razumnaja nawuka ab spowiadzi. Dziela hetaho kożnamu kataliku warta jaje uważna praczytać, kab mahczy dobra adbywać spowiadź. Kasztuja 3 kap. {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Nowyja"/> <section begin="Wiestki"/><div style="margin-bottom:-0.5em; font-size:180%; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Wiestki z zahranicy.</center> </div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Albanija.'''</span> Użo zasieŭ na kniazioŭskim pasadzie wybrany dla Albanii eŭropejskimi hasudarstwami kniaź Wilhelm Wid. Albancy pryniali hetoha ŭładcu z wialikaj radaściu. Ale nima rozy biez kaluczkaŭ, nia ŭsio ŭ paradku i ŭ nowym hasudarstwie Albanii. Kali Eǔropa wytykała hranicu nowaho {{перанос пачатак|hasudar|stwa}} <section end="Wiestki"/><noinclude></noinclude> pvdgmuwonlnzlsyc5ymc1tyuifrtmtx 301739 301738 2026-10-19T09:44:15Z Gleb Leo 2440 301739 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Szto"/>{{перанос канец|wycho|dzić}}, szto Reczyca majeć wielmi zdarowych życharoŭ.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Bobrujsk'''</span> min. hub. za tojże 1913 hod wydaŭ na tyjaż patreby: horad 4253 r. i ziemstwo pawietowaje 74906 r. i 83 kap.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Zalesie'''</span> min. hub. Wołaść zaleskaja starajecca wyhnać z hranic wołaści 5 siamiejstwaŭ żydoŭ.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Uciok kasijer.'''</span> Kasijer Siarhiej Rohacz, szto zbiraŭ hroszy pa manapolkach u minszczynie sabraŭszy kala 15 tysiacz rubleŭ uciok niedzie.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Dynaburh'''</span> Witeb. hub. Haradzkaja rada pastanawiła staracca ab atkryćci ŭ Dynaburhu kazionnaj himnazii i 2-oj realnaj szkoły.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Horadna'''</span> 15 studnia minuŭszaho hodu żychar faliwarku Pyszki zawiedamiŭ paliciju, szto jaho 17 hadowaja daczka wyszaŭszy 11-ho studnia da kaścioła u Horadnu nazad nie wiarnułasia. Ciapierża ŭ zapusny aŭtorak 18 lutaho parabki faliwaracznyje małociaczy łubin znaszli ŭ stahu trup zhinuŭszaj dziaŭczyny. Myszy abjeli jej ruki, nohi, szyju i twar. Akazałosia, szto z kascioła jana wiarnułasia, ale da chaty nie paszła, bo u toj dzień była pahniewałasia z matkaj, a paszła ŭ stoh, tamża widać zawaliłasia tak, szto ni mahła wybracca, dyk i zaduszyłasia.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Biełastok'''</span> hrodz. hub. U żydoŭskim kolonizacyjnym biury żandarmy zrabili rewiziju. Traśli praz 6 hadzin. Zabrali listy i dakumenty.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Kobryń.'''</span> hrodz. hub. Horad paczaŭ staracca ab atkryćci himnazii dla chłapcoŭ. Sam horad daje na heta plac i abicaja hraszawuju padmohu.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Wasilkoŭ'''</span> hrodz. hub. Sakolsk. p. Tutaka palicija nidaŭna wykryła „tajnuju polskuju szkołu“, u katoraj wuczycielkaj była nia ŭmiejuczaja ni czytać ni pisać staraja kabieta i wuczyła dziaciej paciaraŭ i katahizmu. Wuczycielku hetu ciahnuć pad sud.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Suchowola'''</span> hrodz. hub. Niekolki tutejszych życharoŭ staralisia ab pazwaleńni hubernatara na atkryćcie chaŭrusnaj kramy, ale hubernatar pazwaleńnia ni daŭ. Ab hetym pisza „Gazeta Białostocka“.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Koŭna.'''</span> Daputat Dumy Iczas chacieŭ praczytać lekciju ab tym, szto robić ciapieraszniaja 4-aja Duma. Ułaści na heta nie pazwolili.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Paniewież'''</span> kow. hub. „Lituvos Žinios“ pisza, szto 12 lutaho wieczaram sudziebny śledawaciel z akałodacznym i 4-ma haradawymi traśli kwateru ksiandza Jazepa Stachoŭskaha, probaszcza i dziekana paniewieskaha. Zabrali niekolki polskich kniak.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Połtawa.'''</span> Na nikatorych wulicach zawaliłasia ziamla, pakazalisia padziemnyja chody.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Pieciarburh.'''</span> U noczy prad Papielcam ahienty „achrany“ traśli szmat kabiet rabotnic. Nikatorych arysztawali.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Tuła.'''</span> U pawiecie czernskim hetaj huberni ŭ dware hrafini Atlandowaj u wodacznym browary ŭzarwaŭsia spirt tak mocna, szto tryjatażny dom palacieŭ u pawietre. Praz heta zniszczany usie maszyny i 1.300.000 hradusaŭ spirtu. Zhinuŭ kieraŭnik addziełu aczyszczańnia spirtu i harelnik. Szkody wializarnyja.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Elizawetpol'''</span> na Kaŭkazie. U domu muzulmanina (tataryna) na świata Bajramu pryhataŭlalisia rakiety (takija ahni). Praz niaściarożny abchod z ahniom zaharełosia raptam 8000 rakiet, pry czym zhinuło 10 asob ludziej. <section end="Szto"/> <section begin="Nowyja"/><div style="margin-bottom:-0.5em; font-size:180%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: -1px;"> <center>Nowyja biełaruskija kniżki.</center> </div> {{gap|1.5em}}Redakcija „Biełarusa“ wydała zbornik wierszaŭ [[Аўтар:Андрэй Зязюля|Andreja Ziaziuli]] pad nazwańniem „[[Z rodnaho zahonu (1913)|Z rodnho zahonu — Wiasna, Seryja I-aja sszytak 1]].“ U hetym zborniku, abymajuczym 32 stranicy pieknaha formatu nadrukawano 11 roznych pieknych wierszaŭ. Pradajeeca pa 5 kap.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''[[Karotkaja historyja świataja (1914)|Karotkaja Historyja Świataja]]'''</span> z rysunkami napisaŭ ks. Szuster pieraklaŭ na biełaruskuju mowu i wydaŭ u Pieciarburzie X.</br> {{gap|1.5em}}Kniżka heta maja kaścielnuju aprobatu, danuju jeszcze biskupam [[Аўтар:Стэфан Дзянісевіч|S. Denisewiczam]], nidaŭna pamiorszym u Smalensku.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''[[Niekolki słoŭ ab pakucie (1914)|Kolki słoǔ ab pakucie]].'''</span> Wydańnie „Biełarusa“ № 3 ǔżo drukujecca i skora wyjdzie. U hetaj kniżcy, majuczaj aprobatu J. E. arcybiskupa Mihileŭskaho ks. W. Kluczynskaho, złożana prostaja i razumnaja nawuka ab spowiadzi. Dziela hetaho kożnamu kataliku warta jaje uważna praczytać, kab mahczy dobra adbywać spowiadź. Kasztuja 3 kap. {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Nowyja"/> <section begin="Wiestki"/><div style="margin-bottom:-0.5em; font-size:180%; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Wiestki z zahranicy.</center> </div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Albanija.'''</span> Użo zasieŭ na kniazioŭskim pasadzie wybrany dla Albanii eŭropejskimi hasudarstwami kniaź Wilhelm Wid. Albancy pryniali hetoha ŭładcu z wialikaj radaściu. Ale nima rozy biez kaluczkaŭ, nia ŭsio ŭ paradku i ŭ nowym hasudarstwie Albanii. Kali Eǔropa wytykała hranicu nowaho {{перанос пачатак|hasudar|stwa}} <section end="Wiestki"/><noinclude></noinclude> 0bwwm7e3y85q4glz7a07k5frzl68695 301745 301739 2026-10-19T10:18:05Z RAleh111 4658 301745 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Szto"/>{{перанос канец|wycho|dzić}}, szto Reczyca majeć wielmi zdarowych życharoŭ.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Bobrujsk'''</span> min. hub. za tojże 1913 hod wydaŭ na tyjaż patreby: horad 4253 r. i ziemstwo pawietowaje 74906 r. i 83 kap.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Zalesie'''</span> min. hub. Wołaść zaleskaja starajecca wyhnać z hranic wołaści 5 siamiejstwaŭ żydoŭ.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Uciok kasijer.'''</span> Kasijer Siarhiej Rohacz, szto zbiraŭ hroszy pa manapolkach u minszczynie sabraŭszy kala 15 tysiacz rubleŭ uciok niedzie.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Dynaburh'''</span> Witeb. hub. Haradzkaja rada pastanawiła staracca ab atkryćci ŭ Dynaburhu kazionnaj himnazii i 2-oj realnaj szkoły.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Horadna'''</span> 15 studnia minuŭszaho hodu żychar faliwarku Pyszki zawiedamiŭ paliciju, szto jaho 17 hadowaja daczka wyszaŭszy 11-ho studnia da kaścioła u Horadnu nazad nie wiarnułasia. Ciapierża ŭ zapusny aŭtorak 18 lutaho parabki faliwaracznyje małociaczy łubin znaszli ŭ stahu trup zhinuŭszaj dziaŭczyny. Myszy abjeli jej ruki, nohi, szyju i twar. Akazałosia, szto z kascioła jana wiarnułasia, ale da chaty nie paszła, bo u toj dzień była pahniewałasia z matkaj, a paszła ŭ stoh, tamża widać zawaliłasia tak, szto ni mahła wybracca, dyk i zaduszyłasia.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Biełastok'''</span> hrodz. hub. U żydoŭskim kolonizacyjnym biury żandarmy zrabili rewiziju. Traśli praz 6 hadzin. Zabrali listy i dakumenty.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Kobryń.'''</span> hrodz. hub. Horad paczaŭ staracca ab atkryćci himnazii dla chłapcoŭ. Sam horad daje na heta plac i abicaja hraszawuju padmohu.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Wasilkoŭ'''</span> hrodz. hub. Sakolsk. p. Tutaka palicija nidaŭna wykryła „tajnuju polskuju szkołu“, u katoraj wuczycielkaj była nia ŭmiejuczaja ni czytać ni pisać staraja kabieta i wuczyła dziaciej paciaraŭ i katahizmu. Wuczycielku hetu ciahnuć pad sud.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Suchowola'''</span> hrodz. hub. Niekolki tutejszych życharoŭ staralisia ab pazwaleńni hubernatara na atkryćcie chaŭrusnaj kramy, ale hubernatar pazwaleńnia ni daŭ. Ab hetym pisza „Gazeta Białostocka“.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Koŭna.'''</span> Daputat Dumy Iczas chacieŭ praczytać lekciju ab tym, szto robić ciapieraszniaja 4-aja Duma. Ułaści na heta nie pazwolili.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Paniewież'''</span> kow. hub. „Lituvos Žinios“ pisza, szto 12 lutaho wieczaram sudziebny śledawaciel z akałodacznym i 4-ma haradawymi traśli kwateru ksiandza Jazepa Stachoŭskaha, probaszcza i dziekana paniewieskaha. Zabrali niekolki polskich kniak.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Połtawa.'''</span> Na nikatorych wulicach zawaliłasia ziamla, pakazalisia padziemnyja chody.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Pieciarburh.'''</span> U noczy prad Papielcam ahienty „achrany“ traśli szmat kabiet rabotnic. Nikatorych arysztawali.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Tuła.'''</span> U pawiecie czernskim hetaj huberni ŭ dware hrafini Atlandowaj u wodacznym browary ŭzarwaŭsia spirt tak mocna, szto tryjatażny dom palacieŭ u pawietre. Praz heta zniszczany usie maszyny i 1.300.000 hradusaŭ spirtu. Zhinuŭ kieraŭnik addziełu aczyszczańnia spirtu i harelnik. Szkody wializarnyja.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Elizawetpol'''</span> na Kaŭkazie. U domu muzulmanina (tataryna) na świata Bajramu pryhataŭlalisia rakiety (takija ahni). Praz niaściarożny abchod z ahniom zaharełosia raptam 8000 rakiet, pry czym zhinuło 10 asob ludziej. <section end="Szto"/> <section begin="Nowyja"/><div style="margin-bottom:0em; font-size:180%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: -1px;"> <center>Nowyja biełaruskija kniżki.</center> </div> {{gap|1.5em}}Redakcija „Biełarusa“ wydała zbornik wierszaŭ [[Аўтар:Андрэй Зязюля|Andreja Ziaziuli]] pad nazwańniem „[[Z rodnaho zahonu (1913)|Z rodnho zahonu — Wiasna, Seryja I-aja sszytak 1]].“ U hetym zborniku, abymajuczym 32 stranicy pieknaha formatu nadrukawano 11 roznych pieknych wierszaŭ. Pradajeeca pa 5 kap.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''[[Karotkaja historyja świataja (1914)|Karotkaja Historyja Świataja]]'''</span> z rysunkami napisaŭ ks. Szuster pieraklaŭ na biełaruskuju mowu i wydaŭ u Pieciarburzie X.</br> {{gap|1.5em}}Kniżka heta maja kaścielnuju aprobatu, danuju jeszcze biskupam [[Аўтар:Стэфан Дзянісевіч|S. Denisewiczam]], nidaŭna pamiorszym u Smalensku.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''[[Niekolki słoŭ ab pakucie (1914)|Kolki słoǔ ab pakucie]].'''</span> Wydańnie „Biełarusa“ № 3 ǔżo drukujecca i skora wyjdzie. U hetaj kniżcy, majuczaj aprobatu J. E. arcybiskupa Mihileŭskaho ks. W. Kluczynskaho, złożana prostaja i razumnaja nawuka ab spowiadzi. Dziela hetaho kożnamu kataliku warta jaje uważna praczytać, kab mahczy dobra adbywać spowiadź. Kasztuja 3 kap. {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Nowyja"/> <section begin="Wiestki"/><div style="margin-bottom:0em; font-size:180%; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Wiestki z zahranicy.</center> </div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Albanija.'''</span> Użo zasieŭ na kniazioŭskim pasadzie wybrany dla Albanii eŭropejskimi hasudarstwami kniaź Wilhelm Wid. Albancy pryniali hetoha ŭładcu z wialikaj radaściu. Ale nima rozy biez kaluczkaŭ, nia ŭsio ŭ paradku i ŭ nowym hasudarstwie Albanii. Kali Eǔropa wytykała hranicu nowaho {{перанос пачатак|hasudar|stwa}} <section end="Wiestki"/><noinclude></noinclude> 8sopwsj3dad0j400smypwo4naukfzhi 301746 301745 2026-10-19T10:19:58Z RAleh111 4658 301746 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Szto"/>{{перанос канец|wycho|dzić}}, szto Reczyca majeć wielmi zdarowych życharoŭ.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Bobrujsk'''</span> min. hub. za tojże 1913 hod wydaŭ na tyjaż patreby: horad 4253 r. i ziemstwo pawietowaje 74906 r. i 83 kap.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Zalesie'''</span> min. hub. Wołaść zaleskaja starajecca wyhnać z hranic wołaści 5 siamiejstwaŭ żydoŭ.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Uciok kasijer.'''</span> Kasijer Siarhiej Rohacz, szto zbiraŭ hroszy pa manapolkach u minszczynie sabraŭszy kala 15 tysiacz rubleŭ uciok niedzie.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Dynaburh'''</span> Witeb. hub. Haradzkaja rada pastanawiła staracca ab atkryćci ŭ Dynaburhu kazionnaj himnazii i 2-oj realnaj szkoły.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Horadna'''</span> 15 studnia minuŭszaho hodu żychar faliwarku Pyszki zawiedamiŭ paliciju, szto jaho 17 hadowaja daczka wyszaŭszy 11-ho studnia da kaścioła u Horadnu nazad nie wiarnułasia. Ciapierża ŭ zapusny aŭtorak 18 lutaho parabki faliwaracznyje małociaczy łubin znaszli ŭ stahu trup zhinuŭszaj dziaŭczyny. Myszy abjeli jej ruki, nohi, szyju i twar. Akazałosia, szto z kascioła jana wiarnułasia, ale da chaty nie paszła, bo u toj dzień była pahniewałasia z matkaj, a paszła ŭ stoh, tamża widać zawaliłasia tak, szto ni mahła wybracca, dyk i zaduszyłasia.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Biełastok'''</span> hrodz. hub. U żydoŭskim kolonizacyjnym biury żandarmy zrabili rewiziju. Traśli praz 6 hadzin. Zabrali listy i dakumenty.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Kobryń.'''</span> hrodz. hub. Horad paczaŭ staracca ab atkryćci himnazii dla chłapcoŭ. Sam horad daje na heta plac i abicaja hraszawuju padmohu.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Wasilkoŭ'''</span> hrodz. hub. Sakolsk. p. Tutaka palicija nidaŭna wykryła „tajnuju polskuju szkołu“, u katoraj wuczycielkaj była nia ŭmiejuczaja ni czytać ni pisać staraja kabieta i wuczyła dziaciej paciaraŭ i katahizmu. Wuczycielku hetu ciahnuć pad sud.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Suchowola'''</span> hrodz. hub. Niekolki tutejszych życharoŭ staralisia ab pazwaleńni hubernatara na atkryćcie chaŭrusnaj kramy, ale hubernatar pazwaleńnia ni daŭ. Ab hetym pisza „Gazeta Białostocka“.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Koŭna.'''</span> Daputat Dumy Iczas chacieŭ praczytać lekciju ab tym, szto robić ciapieraszniaja 4-aja Duma. Ułaści na heta nie pazwolili.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Paniewież'''</span> kow. hub. „Lituvos Žinios“ pisza, szto 12 lutaho wieczaram sudziebny śledawaciel z akałodacznym i 4-ma haradawymi traśli kwateru ksiandza Jazepa Stachoŭskaha, probaszcza i dziekana paniewieskaha. Zabrali niekolki polskich kniak.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Połtawa.'''</span> Na nikatorych wulicach zawaliłasia ziamla, pakazalisia padziemnyja chody.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Pieciarburh.'''</span> U noczy prad Papielcam ahienty „achrany“ traśli szmat kabiet rabotnic. Nikatorych arysztawali.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Tuła.'''</span> U pawiecie czernskim hetaj huberni ŭ dware hrafini Atlandowaj u wodacznym browary ŭzarwaŭsia spirt tak mocna, szto tryjatażny dom palacieŭ u pawietre. Praz heta zniszczany usie maszyny i 1.300.000 hradusaŭ spirtu. Zhinuŭ kieraŭnik addziełu aczyszczańnia spirtu i harelnik. Szkody wializarnyja.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Elizawetpol'''</span> na Kaŭkazie. U domu muzulmanina (tataryna) na świata Bajramu pryhataŭlalisia rakiety (takija ahni). Praz niaściarożny abchod z ahniom zaharełosia raptam 8000 rakiet, pry czym zhinuło 10 asob ludziej. <section end="Szto"/> <section begin="Nowyja"/><div style="margin-bottom:-0.3em; font-size:180%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: -1px;"> <center>Nowyja biełaruskija kniżki.</center> </div> {{gap|1.5em}}Redakcija „Biełarusa“ wydała zbornik wierszaŭ [[Аўтар:Андрэй Зязюля|Andreja Ziaziuli]] pad nazwańniem „[[Z rodnaho zahonu (1913)|Z rodnho zahonu — Wiasna, Seryja I-aja sszytak 1]].“ U hetym zborniku, abymajuczym 32 stranicy pieknaha formatu nadrukawano 11 roznych pieknych wierszaŭ. Pradajeeca pa 5 kap.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''[[Karotkaja historyja świataja (1914)|Karotkaja Historyja Świataja]]'''</span> z rysunkami napisaŭ ks. Szuster pieraklaŭ na biełaruskuju mowu i wydaŭ u Pieciarburzie X.</br> {{gap|1.5em}}Kniżka heta maja kaścielnuju aprobatu, danuju jeszcze biskupam [[Аўтар:Стэфан Дзянісевіч|S. Denisewiczam]], nidaŭna pamiorszym u Smalensku.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''[[Niekolki słoŭ ab pakucie (1914)|Kolki słoǔ ab pakucie]].'''</span> Wydańnie „Biełarusa“ № 3 ǔżo drukujecca i skora wyjdzie. U hetaj kniżcy, majuczaj aprobatu J. E. arcybiskupa Mihileŭskaho ks. W. Kluczynskaho, złożana prostaja i razumnaja nawuka ab spowiadzi. Dziela hetaho kożnamu kataliku warta jaje uważna praczytać, kab mahczy dobra adbywać spowiadź. Kasztuja 3 kap. {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Nowyja"/> <section begin="Wiestki"/><div style="margin-bottom:-0.3em; font-size:180%; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Wiestki z zahranicy.</center> </div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Albanija.'''</span> Użo zasieŭ na kniazioŭskim pasadzie wybrany dla Albanii eŭropejskimi hasudarstwami kniaź Wilhelm Wid. Albancy pryniali hetoha ŭładcu z wialikaj radaściu. Ale nima rozy biez kaluczkaŭ, nia ŭsio ŭ paradku i ŭ nowym hasudarstwie Albanii. Kali Eǔropa wytykała hranicu nowaho {{перанос пачатак|hasudar|stwa}} <section end="Wiestki"/><noinclude></noinclude> dawt9ha39cha9n9bwkh4uai9oaj7tje 104 130516 301725 2026-10-19T08:12:26Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{перанос канец|hasudar|stwa}} dyk i kraj Epir, dzie żywuć hreki pryłuczany byǔ da Albanii. Epircy ciarpieŭszy doŭhije hody pad turkami nia choczuć iści znoŭ pad ǔladu czużyncaŭ Albancaŭ dyk, jak użo spaminałosia ǔ nas, daŭno tam było nispakojna, bo stajało tam hreckaje wojsko, katoraje Albancy chacieli wyhnać i czasta bilisia. Ciapierże na żadańnie Eŭropy Hrecija swajo wojska adazwała, dyk epircy zrabili dobra zarhaniza...» 301725 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{перанос канец|hasudar|stwa}} dyk i kraj Epir, dzie żywuć hreki pryłuczany byǔ da Albanii. Epircy ciarpieŭszy doŭhije hody pad turkami nia choczuć iści znoŭ pad ǔladu czużyncaŭ Albancaŭ dyk, jak użo spaminałosia ǔ nas, daŭno tam było nispakojna, bo stajało tam hreckaje wojsko, katoraje Albancy chacieli wyhnać i czasta bilisia. Ciapierże na żadańnie Eŭropy Hrecija swajo wojska adazwała, dyk epircy zrabili dobra zarhanizawanaje paŭstańnie i abwieścili Epir nizależnym hasudarstwam, szto z hetaho wyjdzie ŭ kancy tymczasam nimasz wiedama.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Hrecija'''</span> kab ni drażnić Eǔropy nibyto niczym ni pamahaja paŭstancam u Epiry ale narod hrecki składaja wialikija hroszy i pasyłaja nawat swaich achwotnikaŭ wajakaŭ na padmohu swaim bratom u Epiry.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Turcija'''</span> wielmi niezdawolena, szto Eŭropa pryłuczyła da Hrecii wostrawy, katorymi kanieczna chaciełosia ŭladzieć Turcii. Jana zwaroczywałasia da Hrecii kab taja addała Turcii wostrawy Chios i Mitylenu ǔzamien za inszyja, katoryja Turcija addałaby Hrecii, ale Hrecija adkazała, szto nijakich zamienaŭ nia chocza, dyk ciapier Turcija zrabiła wialikija maniebry, kab pakazać hetym, szto jana hatowa da wajny.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Aǔstryja,'''</span> jak piszuć hazety, mocna nizdawolana z susiedki swajej Rasiei i paczała proci jaje szto raz adważniej wystupać. Jana u zachodniaj Haliczynie, heta znaczyć kala hranicy Rasiei robić wialikija maniebry, katorymi kiaruje sam carski naslednik. Palityki dumajuć, szto Aŭstryja spadziajecca raniej ci paźniej wajny z Rasiejaj.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Niamieczczyna,'''</span> jak ćwierdziać francuskija hazety, starajecca kanieczna uciahnuć Franciju u wajnu. Francuski karespandent z Berlina pisza ŭ „Echo de Paris“, szto niemcy majuć zusim hatowy plan wajny z Francijaj i szto nadhranicznaje wojska niamieckaje hatowo da napadu na francuskije forty. Słowam u ǔsiej Eǔropie ciszkom kujecca wajna.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''U Meksyku'''</span> ŭ Ameryca prazydent Huerta staŭszy na pieradzie swaho wojska razbiŭ paŭstancaŭ, katoryje ŭciakli pakinuŭszy szmat ranianych i 400 zabitych. {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section begin="Usiaczyna"/><div style="margin-bottom:0em; font-size:200%; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Usiaczyna.</center> </div> <div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Pryszczepliwańnie tytusu.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}U parysk. medyczn. akad. praf. Szatmes zrabiǔ dakład ab skutkach pryszczepliwańnia tyfusu u wojsku za 1912 i 1913 hody. U suchaputnym wojsku spamiż 60851 sałdataŭ, katorym nie pryszczeplany tyfus chwareło na hetu chwarobu 1354 asoby i pamiarło z ich 134, a s pamiż 2644, katorym byǔ tyfus pryszczeplany nie zachwareǔ żadzien.</br> {{gap|1.5em}}U flocie s pamiż 66254, katorym nie szczeplano zachwareło 950 i pamiarło 40, a z sierad 4698, katorym zaszczeplano ni zachwareŭ niwodzin. </div> <section end="Usiaczyna"/> <section begin="Zahadki"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Zahadki.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}17) Wialiki, a nie widać, ciażki, a nie czuwać.</br> {{gap|1.5em}}18) Cieraz mora katoǔ chwost. </div> <center>''Razhadki buduć u № 10.</center> <div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Razhadki da № 8-ho.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}15) Zialezny tok — skarwada. Swinny pieraskok — sała na skarwadzie.</br> {{gap|1.5em}}16) Czapiała: kab nie jana, blin zhareǔby. </div> <section end="Zahadki"/> <section begin="Prykazki"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Prykazki.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}Ad światoha Macieja daroha pacieja.</br> {{gap|1.5em}}Marac kusaja za palac. </div> <section end="Prykazki"/> <section begin="Dumki"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Dumki.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}Zapiraj dźwiery, kab moh dobra pracawać, razmyszlać i malicca adpiraj tolki dziela taho, kab rabić dobra. {{справа|''z I. Regniera.{{gap|2.5em}}}} </div> <div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Miż żabrakami.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}— Woś pahanaja recz być hłuchim dy niamym, usio czujesz i rwieccaż jazyk slaǔco skazać, a tut maŭczy.</br> {{gap|1.5em}}— Mo jeszcze horsz być ślapym: na ǔsio treba ǔziracca zapluszczyǔszy woczy. {{block center/s}} {{***2||70%|15|перад=0em|пасля=0em}} {{block center/e}} {{gap|1.5em}}— Szto tabie lepsz padabajecca miasajed, ci post?</br> {{gap|1.5em}}— Ja lublu lepsz post, bo ǔ miasajedzie czakajem postu, a ǔ poście — wialikadnia. </div> <section end="Dumki"/> <section begin="Swaja"/><div style="margin-bottom:-0.3em; font-size:200%; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;"> <center>''Swaja poczta.''</center> </div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Pani H. Żakiewicz.'''</span> Hroszy praz redakciju „Przyjaciela“ atrymali, hazetu wysyłajem, kalendar paszlom z hetym № 9-ym.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Panu W. Kurpickamu.'''</span> Marki dajszli i hazeta pasyłajecca.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Panu Pr. Kr-skamu.'''</span> Za prysłanyje reczy wielmi dziakujem, budziem karystać. Prabujcie pisać bolsz apawiańniaŭ.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Panu Kirkoǔskamu.'''</span> Za pisulku dziakujem, jak baczycie karystajem. Ab dadatkach praczytajcie atkaz Pietkiewiczu (Swaja poczta № 8). Treba padać naczalniku poczty napisanaje „zajaŭlenie“ ab tym, kab usiakaja karespadencija na Wasze imie nie pierasyłałasia ŭ wołaść, abo paprasić kab wam adresawali „do wostrebowanija“. <section end="Swaja"/> <section begin="Рэдактар"/>{{накіравальная рыса||height=0.1px}}{{накіравальная рыса||height=0.1px}} <center>{{fine|Redaktar — wydawiec '''B. Poczobko.}}</center> {{накіравальная рыса||height=0.1px}} <center>{{smaller|Druk '''„Znicz“ Wilnia Ś-to Jańska 19.'''}}</center><section end="Рэдактар"/><noinclude></noinclude> fap1fk8umpzgbm4ajzmw1cg8pye1yyv 301743 301725 2026-10-19T09:52:23Z Gleb Leo 2440 301743 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Wiestki"/>{{перанос канец|hasudar|stwa}} dyk i kraj Epir, dzie żywuć hreki pryłuczany byǔ da Albanii. Epircy ciarpieŭszy doŭhije hody pad turkami nia choczuć iści znoŭ pad ǔladu czużyncaŭ Albancaŭ dyk, jak użo spaminałosia ǔ nas, daŭno tam było nispakojna, bo stajało tam hreckaje wojsko, katoraje Albancy chacieli wyhnać i czasta bilisia. Ciapierże na żadańnie Eŭropy Hrecija swajo wojska adazwała, dyk epircy zrabili dobra zarhanizawanaje paŭstańnie i abwieścili Epir nizależnym hasudarstwam, szto z hetaho wyjdzie ŭ kancy tymczasam nimasz wiedama.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Hrecija'''</span> kab ni drażnić Eǔropy nibyto niczym ni pamahaja paŭstancam u Epiry ale narod hrecki składaja wialikija hroszy i pasyłaja nawat swaich achwotnikaŭ wajakaŭ na padmohu swaim bratom u Epiry.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Turcija'''</span> wielmi niezdawolena, szto Eŭropa pryłuczyła da Hrecii wostrawy, katorymi kanieczna chaciełosia ŭladzieć Turcii. Jana zwaroczywałasia da Hrecii kab taja addała Turcii wostrawy Chios i Mitylenu ǔzamien za inszyja, katoryja Turcija addałaby Hrecii, ale Hrecija adkazała, szto nijakich zamienaŭ nia chocza, dyk ciapier Turcija zrabiła wialikija maniebry, kab pakazać hetym, szto jana hatowa da wajny.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Aǔstryja,'''</span> jak piszuć hazety, mocna nizdawolana z susiedki swajej Rasiei i paczała proci jaje szto raz adważniej wystupać. Jana u zachodniaj Haliczynie, heta znaczyć kala hranicy Rasiei robić wialikija maniebry, katorymi kiaruje sam carski naslednik. Palityki dumajuć, szto Aŭstryja spadziajecca raniej ci paźniej wajny z Rasiejaj.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Niamieczczyna,'''</span> jak ćwierdziać francuskija hazety, starajecca kanieczna uciahnuć Franciju u wajnu. Francuski karespandent z Berlina pisza ŭ „Echo de Paris“, szto niemcy majuć zusim hatowy plan wajny z Francijaj i szto nadhranicznaje wojska niamieckaje hatowo da napadu na francuskije forty. Słowam u ǔsiej Eǔropie ciszkom kujecca wajna.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''U Meksyku'''</span> ŭ Ameryca prazydent Huerta staŭszy na pieradzie swaho wojska razbiŭ paŭstancaŭ, katoryje ŭciakli pakinuŭszy szmat ranianych i 400 zabitych. {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Wiestki"/> <section begin="Usiaczyna"/><div style="margin-bottom:0em; font-size:200%; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Usiaczyna.</center> </div> <div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Pryszczepliwańnie tytusu.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}U parysk. medyczn. akad. praf. Szatmes zrabiǔ dakład ab skutkach pryszczepliwańnia tyfusu u wojsku za 1912 i 1913 hody. U suchaputnym wojsku spamiż 60851 sałdataŭ, katorym nie pryszczeplany tyfus chwareło na hetu chwarobu 1354 asoby i pamiarło z ich 134, a s pamiż 2644, katorym byǔ tyfus pryszczeplany nie zachwareǔ żadzien.</br> {{gap|1.5em}}U flocie s pamiż 66254, katorym nie szczeplano zachwareło 950 i pamiarło 40, a z sierad 4698, katorym zaszczeplano ni zachwareŭ niwodzin. </div> <section end="Usiaczyna"/> <section begin="Zahadki"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Zahadki.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}17) Wialiki, a nie widać, ciażki, a nie czuwać.</br> {{gap|1.5em}}18) Cieraz mora katoǔ chwost. </div> <center>''Razhadki buduć u [[Biełarus (1913)/1914/10|№ 10]].</center> <div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Razhadki da [[Biełarus (1913)/1914/8|№ 8-ho]].</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}15) Zialezny tok — skarwada. Swinny pieraskok — sała na skarwadzie.</br> {{gap|1.5em}}16) Czapiała: kab nie jana, blin zhareǔby. </div> <section end="Zahadki"/> <section begin="Prykazki"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Prykazki.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}Ad światoha Macieja daroha pacieja.</br> {{gap|1.5em}}Marac kusaja za palac. </div> <section end="Prykazki"/> <section begin="Miż żabrakami"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Dumki.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}Zapiraj dźwiery, kab moh dobra pracawać, razmyszlać i malicca adpiraj tolki dziela taho, kab rabić dobra. {{справа|''z I. Regniera.{{gap|2.5em}}}} </div> <section end="Miż żabrakami"/> <section begin="Miż żabrakami"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Miż żabrakami.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}— Woś pahanaja recz być hłuchim dy niamym, usio czujesz i rwieccaż jazyk slaǔco skazać, a tut maŭczy.</br> {{gap|1.5em}}— Mo jeszcze horsz być ślapym: na ǔsio treba ǔziracca zapluszczyǔszy woczy. {{block center/s}} {{***2||70%|15|перад=0em|пасля=0em}} {{block center/e}} {{gap|1.5em}}— Szto tabie lepsz padabajecca miasajed, ci post?</br> {{gap|1.5em}}— Ja lublu lepsz post, bo ǔ miasajedzie czakajem postu, a ǔ poście — wialikadnia. </div> <section end="Miż żabrakami"/> <section begin="Swaja"/><div style="margin-bottom:-0.3em; font-size:200%; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;"> <center>''Swaja poczta.''</center> </div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Pani H. Żakiewicz.'''</span> Hroszy praz redakciju „Przyjaciela“ atrymali, hazetu wysyłajem, kalendar paszlom z hetym № 9-ym.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Panu W. Kurpickamu.'''</span> Marki dajszli i hazeta pasyłajecca.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Panu Pr. Kr-skamu.'''</span> Za prysłanyje reczy wielmi dziakujem, budziem karystać. Prabujcie pisać bolsz apawiańniaŭ.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Panu Kirkoǔskamu.'''</span> Za pisulku dziakujem, jak baczycie karystajem. Ab dadatkach praczytajcie atkaz [[Аўтар:Францішак Пяткевіч|Pietkiewiczu]] ([[Biełarus (1913)/1914/8/Swaja poczta|Swaja poczta]] № 8). Treba padać naczalniku poczty napisanaje „zajaŭlenie“ ab tym, kab usiakaja karespadencija na Wasze imie nie pierasyłałasia ŭ wołaść, abo paprasić kab wam adresawali „do wostrebowanija“. <section end="Swaja"/> <section begin="Рэдактар"/>{{накіравальная рыса||height=0.1px}}{{накіравальная рыса||height=0.1px}} <center>{{fine|Redaktar — wydawiec '''B. Poczobko.}}</center> {{накіравальная рыса||height=0.1px}} <center>{{smaller|Druk '''„Znicz“ Wilnia Ś-to Jańska 19.'''}}</center><section end="Рэдактар"/><noinclude></noinclude> dqhui2un8quj1x8h8ppb6gicd3tkns0 301753 301743 2026-10-19T11:09:38Z Gleb Leo 2440 301753 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Wiestki"/>{{перанос канец|hasudar|stwa}} dyk i kraj Epir, dzie żywuć hreki pryłuczany byǔ da Albanii. Epircy ciarpieŭszy doŭhije hody pad turkami nia choczuć iści znoŭ pad ǔladu czużyncaŭ Albancaŭ dyk, jak użo spaminałosia ǔ nas, daŭno tam było nispakojna, bo stajało tam hreckaje wojsko, katoraje Albancy chacieli wyhnać i czasta bilisia. Ciapierże na żadańnie Eŭropy Hrecija swajo wojska adazwała, dyk epircy zrabili dobra zarhanizawanaje paŭstańnie i abwieścili Epir nizależnym hasudarstwam, szto z hetaho wyjdzie ŭ kancy tymczasam nimasz wiedama.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Hrecija'''</span> kab ni drażnić Eǔropy nibyto niczym ni pamahaja paŭstancam u Epiry ale narod hrecki składaja wialikija hroszy i pasyłaja nawat swaich achwotnikaŭ wajakaŭ na padmohu swaim bratom u Epiry.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Turcija'''</span> wielmi niezdawolena, szto Eŭropa pryłuczyła da Hrecii wostrawy, katorymi kanieczna chaciełosia ŭladzieć Turcii. Jana zwaroczywałasia da Hrecii kab taja addała Turcii wostrawy Chios i Mitylenu ǔzamien za inszyja, katoryja Turcija addałaby Hrecii, ale Hrecija adkazała, szto nijakich zamienaŭ nia chocza, dyk ciapier Turcija zrabiła wialikija maniebry, kab pakazać hetym, szto jana hatowa da wajny.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Aǔstryja,'''</span> jak piszuć hazety, mocna nizdawolana z susiedki swajej Rasiei i paczała proci jaje szto raz adważniej wystupać. Jana u zachodniaj Haliczynie, heta znaczyć kala hranicy Rasiei robić wialikija maniebry, katorymi kiaruje sam carski naslednik. Palityki dumajuć, szto Aŭstryja spadziajecca raniej ci paźniej wajny z Rasiejaj.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Niamieczczyna,'''</span> jak ćwierdziać francuskija hazety, starajecca kanieczna uciahnuć Franciju u wajnu. Francuski karespandent z Berlina pisza ŭ „Echo de Paris“, szto niemcy majuć zusim hatowy plan wajny z Francijaj i szto nadhranicznaje wojska niamieckaje hatowo da napadu na francuskije forty. Słowam u ǔsiej Eǔropie ciszkom kujecca wajna.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''U Meksyku'''</span> ŭ Ameryca prazydent Huerta staŭszy na pieradzie swaho wojska razbiŭ paŭstancaŭ, katoryje ŭciakli pakinuŭszy szmat ranianych i 400 zabitych. {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Wiestki"/> <section begin="Usiaczyna"/><div style="margin-bottom:0em; font-size:200%; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Usiaczyna.</center> </div> <div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Pryszczepliwańnie tytusu.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}U parysk. medyczn. akad. praf. Szatmes zrabiǔ dakład ab skutkach pryszczepliwańnia tyfusu u wojsku za 1912 i 1913 hody. U suchaputnym wojsku spamiż 60851 sałdataŭ, katorym nie pryszczeplany tyfus chwareło na hetu chwarobu 1354 asoby i pamiarło z ich 134, a s pamiż 2644, katorym byǔ tyfus pryszczeplany nie zachwareǔ żadzien.</br> {{gap|1.5em}}U flocie s pamiż 66254, katorym nie szczeplano zachwareło 950 i pamiarło 40, a z sierad 4698, katorym zaszczeplano ni zachwareŭ niwodzin. </div> <section end="Usiaczyna"/> <section begin="Zahadki"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Zahadki.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}17) Wialiki, a nie widać, ciażki, a nie czuwać.</br> {{gap|1.5em}}18) Cieraz mora katoǔ chwost. </div> <center>''Razhadki buduć u [[Biełarus (1913)/1914/10|№ 10]].</center> <div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Razhadki da [[Biełarus (1913)/1914/8|№ 8-ho]].</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}15) Zialezny tok — skarwada. Swinny pieraskok — sała na skarwadzie.</br> {{gap|1.5em}}16) Czapiała: kab nie jana, blin zhareǔby. </div> <section end="Zahadki"/> <section begin="Prykazki"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Prykazki.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}Ad światoha Macieja daroha pacieja.</br> {{gap|1.5em}}Marac kusaja za palac. </div> <section end="Prykazki"/> <section begin="Miż żabrakami"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Dumki.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}Zapiraj dźwiery, kab moh dobra pracawać, razmyszlać i malicca adpiraj tolki dziela taho, kab rabić dobra. {{справа|''z I. Regniera.{{gap|2.5em}}}} </div> <section end="Miż żabrakami"/> <section begin="Miż żabrakami"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Miż żabrakami.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}— Woś pahanaja recz być hłuchim dy niamym, usio czujesz i rwieccaż jazyk slaǔco skazać, a tut maŭczy.</br> {{gap|1.5em}}— Mo jeszcze horsz być ślapym: na ǔsio treba ǔziracca zapluszczyǔszy woczy. {{block center/s}} {{***2||70%|15|перад=0em|пасля=0em}} {{block center/e}} {{gap|1.5em}}— Szto tabie lepsz padabajecca miasajed, ci post?</br> {{gap|1.5em}}— Ja lublu lepsz post, bo ǔ miasajedzie czakajem postu, a ǔ poście — wialikadnia. </div> <section end="Miż żabrakami"/> <section begin="Swaja"/><div style="margin-bottom:-0.3em; font-size:200%; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;"> <center>''Swaja poczta.''</center> </div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Pani H. Żakiewicz.'''</span> Hroszy praz redakciju „Przyjaciela“ atrymali, hazetu wysyłajem, kalendar paszlom z hetym № 9-ym.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Panu W. Kurpickamu.'''</span> Marki dajszli i hazeta pasyłajecca.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Panu [[Аўтар:Францішак Красоўскі|Pr. Kr-skamu]].'''</span> Za prysłanyje reczy wielmi dziakujem, budziem karystać. Prabujcie pisać bolsz apawiańniaŭ.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Panu Kirkoǔskamu.'''</span> Za pisulku dziakujem, jak baczycie karystajem. Ab dadatkach praczytajcie atkaz [[Аўтар:Францішак Пяткевіч|Pietkiewiczu]] ([[Biełarus (1913)/1914/8/Swaja poczta|Swaja poczta]] № 8). Treba padać naczalniku poczty napisanaje „zajaŭlenie“ ab tym, kab usiakaja karespadencija na Wasze imie nie pierasyłałasia ŭ wołaść, abo paprasić kab wam adresawali „do wostrebowanija“. <section end="Swaja"/> <section begin="Рэдактар"/>{{накіравальная рыса||height=0.1px}}{{накіравальная рыса||height=0.1px}} <center>{{fine|Redaktar — wydawiec '''B. Poczobko.}}</center> {{накіравальная рыса||height=0.1px}} <center>{{smaller|Druk '''„Znicz“ Wilnia Ś-to Jańska 19.'''}}</center><section end="Рэдактар"/><noinclude></noinclude> iiwu9ec3xme4oplon7m2p5b1hxahfav 301754 301753 2026-10-19T11:10:03Z Gleb Leo 2440 301754 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Wiestki"/>{{перанос канец|hasudar|stwa}} dyk i kraj Epir, dzie żywuć hreki pryłuczany byǔ da Albanii. Epircy ciarpieŭszy doŭhije hody pad turkami nia choczuć iści znoŭ pad ǔladu czużyncaŭ Albancaŭ dyk, jak użo spaminałosia ǔ nas, daŭno tam było nispakojna, bo stajało tam hreckaje wojsko, katoraje Albancy chacieli wyhnać i czasta bilisia. Ciapierże na żadańnie Eŭropy Hrecija swajo wojska adazwała, dyk epircy zrabili dobra zarhanizawanaje paŭstańnie i abwieścili Epir nizależnym hasudarstwam, szto z hetaho wyjdzie ŭ kancy tymczasam nimasz wiedama.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Hrecija'''</span> kab ni drażnić Eǔropy nibyto niczym ni pamahaja paŭstancam u Epiry ale narod hrecki składaja wialikija hroszy i pasyłaja nawat swaich achwotnikaŭ wajakaŭ na padmohu swaim bratom u Epiry.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Turcija'''</span> wielmi niezdawolena, szto Eŭropa pryłuczyła da Hrecii wostrawy, katorymi kanieczna chaciełosia ŭladzieć Turcii. Jana zwaroczywałasia da Hrecii kab taja addała Turcii wostrawy Chios i Mitylenu ǔzamien za inszyja, katoryja Turcija addałaby Hrecii, ale Hrecija adkazała, szto nijakich zamienaŭ nia chocza, dyk ciapier Turcija zrabiła wialikija maniebry, kab pakazać hetym, szto jana hatowa da wajny.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Aǔstryja,'''</span> jak piszuć hazety, mocna nizdawolana z susiedki swajej Rasiei i paczała proci jaje szto raz adważniej wystupać. Jana u zachodniaj Haliczynie, heta znaczyć kala hranicy Rasiei robić wialikija maniebry, katorymi kiaruje sam carski naslednik. Palityki dumajuć, szto Aŭstryja spadziajecca raniej ci paźniej wajny z Rasiejaj.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Niamieczczyna,'''</span> jak ćwierdziać francuskija hazety, starajecca kanieczna uciahnuć Franciju u wajnu. Francuski karespandent z Berlina pisza ŭ „Echo de Paris“, szto niemcy majuć zusim hatowy plan wajny z Francijaj i szto nadhranicznaje wojska niamieckaje hatowo da napadu na francuskije forty. Słowam u ǔsiej Eǔropie ciszkom kujecca wajna.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''U Meksyku'''</span> ŭ Ameryca prazydent Huerta staŭszy na pieradzie swaho wojska razbiŭ paŭstancaŭ, katoryje ŭciakli pakinuŭszy szmat ranianych i 400 zabitych. {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Wiestki"/> <section begin="Usiaczyna"/><div style="margin-bottom:0em; font-size:200%; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Usiaczyna.</center> </div> <div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Pryszczepliwańnie tytusu.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}U parysk. medyczn. akad. praf. Szatmes zrabiǔ dakład ab skutkach pryszczepliwańnia tyfusu u wojsku za 1912 i 1913 hody. U suchaputnym wojsku spamiż 60851 sałdataŭ, katorym nie pryszczeplany tyfus chwareło na hetu chwarobu 1354 asoby i pamiarło z ich 134, a s pamiż 2644, katorym byǔ tyfus pryszczeplany nie zachwareǔ żadzien.</br> {{gap|1.5em}}U flocie s pamiż 66254, katorym nie szczeplano zachwareło 950 i pamiarło 40, a z sierad 4698, katorym zaszczeplano ni zachwareŭ niwodzin. </div> <section end="Usiaczyna"/> <section begin="Zahadki"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Zahadki.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}17) Wialiki, a nie widać, ciażki, a nie czuwać.</br> {{gap|1.5em}}18) Cieraz mora katoǔ chwost. </div> <center>''Razhadki buduć u [[Biełarus (1913)/1914/10|№ 10]].</center> <div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Razhadki da [[Biełarus (1913)/1914/8|№ 8-ho]].</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}15) Zialezny tok — skarwada. Swinny pieraskok — sała na skarwadzie.</br> {{gap|1.5em}}16) Czapiała: kab nie jana, blin zhareǔby. </div> <section end="Zahadki"/> <section begin="Prykazki"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Prykazki.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}Ad światoha Macieja daroha pacieja.</br> {{gap|1.5em}}Marac kusaja za palac. </div> <section end="Prykazki"/> <section begin="Miż żabrakami"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Dumki.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}Zapiraj dźwiery, kab moh dobra pracawać, razmyszlać i malicca adpiraj tolki dziela taho, kab rabić dobra. {{справа|''z I. Regniera.{{gap|2.5em}}}} </div> <section end="Miż żabrakami"/> <section begin="Miż żabrakami"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Miż żabrakami.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}— Woś pahanaja recz być hłuchim dy niamym, usio czujesz i rwieccaż jazyk slaǔco skazać, a tut maŭczy.</br> {{gap|1.5em}}— Mo jeszcze horsz być ślapym: na ǔsio treba ǔziracca zapluszczyǔszy woczy. {{block center/s}} {{***2||70%|15|перад=0em|пасля=0em}} {{block center/e}} {{gap|1.5em}}— Szto tabie lepsz padabajecca miasajed, ci post?</br> {{gap|1.5em}}— Ja lublu lepsz post, bo ǔ miasajedzie czakajem postu, a ǔ poście — wialikadnia. </div> <section end="Miż żabrakami"/> <section begin="Swaja"/><div style="margin-bottom:-0.3em; font-size:200%; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;"> <center>''Swaja poczta.''</center> </div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Pani H. Żakiewicz.'''</span> Hroszy praz redakciju „Przyjaciela“ atrymali, hazetu wysyłajem, kalendar paszlom z hetym № 9-ym.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Panu W. Kurpickamu.'''</span> Marki dajszli i hazeta pasyłajecca.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Panu [[Аўтар:Альфонс Петрашкевіч|Pr. Kr-skamu]].'''</span> Za prysłanyje reczy wielmi dziakujem, budziem karystać. Prabujcie pisać bolsz apawiańniaŭ.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Panu Kirkoǔskamu.'''</span> Za pisulku dziakujem, jak baczycie karystajem. Ab dadatkach praczytajcie atkaz [[Аўтар:Францішак Пяткевіч|Pietkiewiczu]] ([[Biełarus (1913)/1914/8/Swaja poczta|Swaja poczta]] № 8). Treba padać naczalniku poczty napisanaje „zajaŭlenie“ ab tym, kab usiakaja karespadencija na Wasze imie nie pierasyłałasia ŭ wołaść, abo paprasić kab wam adresawali „do wostrebowanija“. <section end="Swaja"/> <section begin="Рэдактар"/>{{накіравальная рыса||height=0.1px}}{{накіравальная рыса||height=0.1px}} <center>{{fine|Redaktar — wydawiec '''B. Poczobko.}}</center> {{накіравальная рыса||height=0.1px}} <center>{{smaller|Druk '''„Znicz“ Wilnia Ś-to Jańska 19.'''}}</center><section end="Рэдактар"/><noinclude></noinclude> mu5t5hgttwyc0zrbq449529a4ya2ehg 301757 301754 2026-10-19T11:24:55Z Gleb Leo 2440 301757 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Wiestki"/>{{перанос канец|hasudar|stwa}} dyk i kraj Epir, dzie żywuć hreki pryłuczany byǔ da Albanii. Epircy ciarpieŭszy doŭhije hody pad turkami nia choczuć iści znoŭ pad ǔladu czużyncaŭ Albancaŭ dyk, jak użo spaminałosia ǔ nas, daŭno tam było nispakojna, bo stajało tam hreckaje wojsko, katoraje Albancy chacieli wyhnać i czasta bilisia. Ciapierże na żadańnie Eŭropy Hrecija swajo wojska adazwała, dyk epircy zrabili dobra zarhanizawanaje paŭstańnie i abwieścili Epir nizależnym hasudarstwam, szto z hetaho wyjdzie ŭ kancy tymczasam nimasz wiedama.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Hrecija'''</span> kab ni drażnić Eǔropy nibyto niczym ni pamahaja paŭstancam u Epiry ale narod hrecki składaja wialikija hroszy i pasyłaja nawat swaich achwotnikaŭ wajakaŭ na padmohu swaim bratom u Epiry.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Turcija'''</span> wielmi niezdawolena, szto Eŭropa pryłuczyła da Hrecii wostrawy, katorymi kanieczna chaciełosia ŭladzieć Turcii. Jana zwaroczywałasia da Hrecii kab taja addała Turcii wostrawy Chios i Mitylenu ǔzamien za inszyja, katoryja Turcija addałaby Hrecii, ale Hrecija adkazała, szto nijakich zamienaŭ nia chocza, dyk ciapier Turcija zrabiła wialikija maniebry, kab pakazać hetym, szto jana hatowa da wajny.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Aǔstryja,'''</span> jak piszuć hazety, mocna nizdawolana z susiedki swajej Rasiei i paczała proci jaje szto raz adważniej wystupać. Jana u zachodniaj Haliczynie, heta znaczyć kala hranicy Rasiei robić wialikija maniebry, katorymi kiaruje sam carski naslednik. Palityki dumajuć, szto Aŭstryja spadziajecca raniej ci paźniej wajny z Rasiejaj.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Niamieczczyna,'''</span> jak ćwierdziać francuskija hazety, starajecca kanieczna uciahnuć Franciju u wajnu. Francuski karespandent z Berlina pisza ŭ „Echo de Paris“, szto niemcy majuć zusim hatowy plan wajny z Francijaj i szto nadhranicznaje wojska niamieckaje hatowo da napadu na francuskije forty. Słowam u ǔsiej Eǔropie ciszkom kujecca wajna.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''U Meksyku'''</span> ŭ Ameryca prazydent Huerta staŭszy na pieradzie swaho wojska razbiŭ paŭstancaŭ, katoryje ŭciakli pakinuŭszy szmat ranianych i 400 zabitych. {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Wiestki"/> <section begin="Usiaczyna"/><div style="margin-bottom:0em; font-size:200%; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Usiaczyna.</center> </div> <div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Pryszczepliwańnie tytusu.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}U parysk. medyczn. akad. praf. Szatmes zrabiǔ dakład ab skutkach pryszczepliwańnia tyfusu u wojsku za 1912 i 1913 hody. U suchaputnym wojsku spamiż 60851 sałdataŭ, katorym nie pryszczeplany tyfus chwareło na hetu chwarobu 1354 asoby i pamiarło z ich 134, a s pamiż 2644, katorym byǔ tyfus pryszczeplany nie zachwareǔ żadzien.</br> {{gap|1.5em}}U flocie s pamiż 66254, katorym nie szczeplano zachwareło 950 i pamiarło 40, a z sierad 4698, katorym zaszczeplano ni zachwareŭ niwodzin. </div> <section end="Usiaczyna"/> <section begin="Zahadki"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Zahadki.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}17) Wialiki, a nie widać, ciażki, a nie czuwać.</br> {{gap|1.5em}}18) Cieraz mora katoǔ chwost. </div> <center>''Razhadki buduć u [[Biełarus (1913)/1914/10|№ 10]].</center> <div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Razhadki da [[Biełarus (1913)/1914/8|№ 8-ho]].</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}15) Zialezny tok — skarwada. Swinny pieraskok — sała na skarwadzie.</br> {{gap|1.5em}}16) Czapiała: kab nie jana, blin zhareǔby. </div> <section end="Zahadki"/> <section begin="Prykazki"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Prykazki.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}Ad światoha Macieja daroha pacieja.</br> {{gap|1.5em}}Marac kusaja za palac. </div> <section end="Prykazki"/> <section begin="Dumki"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Dumki.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}Zapiraj dźwiery, kab moh dobra pracawać, razmyszlać i malicca adpiraj tolki dziela taho, kab rabić dobra. {{справа|''z I. Regniera.{{gap|2.5em}}}} </div> <section end="Dumki"/> <section begin="Miż żabrakami"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Miż żabrakami.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}— Woś pahanaja recz być hłuchim dy niamym, usio czujesz i rwieccaż jazyk slaǔco skazać, a tut maŭczy.</br> {{gap|1.5em}}— Mo jeszcze horsz być ślapym: na ǔsio treba ǔziracca zapluszczyǔszy woczy. {{block center/s}} {{***2||70%|15|перад=0em|пасля=0em}} {{block center/e}} {{gap|1.5em}}— Szto tabie lepsz padabajecca miasajed, ci post?</br> {{gap|1.5em}}— Ja lublu lepsz post, bo ǔ miasajedzie czakajem postu, a ǔ poście — wialikadnia. </div> <section end="Miż żabrakami"/> <section begin="Swaja"/><div style="margin-bottom:-0.3em; font-size:200%; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;"> <center>''Swaja poczta.''</center> </div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Pani H. Żakiewicz.'''</span> Hroszy praz redakciju „Przyjaciela“ atrymali, hazetu wysyłajem, kalendar paszlom z hetym № 9-ym.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Panu W. Kurpickamu.'''</span> Marki dajszli i hazeta pasyłajecca.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Panu [[Аўтар:Альфонс Петрашкевіч|Pr. Kr-skamu]].'''</span> Za prysłanyje reczy wielmi dziakujem, budziem karystać. Prabujcie pisać bolsz apawiańniaŭ.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Panu Kirkoǔskamu.'''</span> Za pisulku dziakujem, jak baczycie karystajem. Ab dadatkach praczytajcie atkaz [[Аўтар:Францішак Пяткевіч|Pietkiewiczu]] ([[Biełarus (1913)/1914/8/Swaja poczta|Swaja poczta]] № 8). Treba padać naczalniku poczty napisanaje „zajaŭlenie“ ab tym, kab usiakaja karespadencija na Wasze imie nie pierasyłałasia ŭ wołaść, abo paprasić kab wam adresawali „do wostrebowanija“. <section end="Swaja"/> <section begin="Рэдактар"/>{{накіравальная рыса||height=0.1px}}{{накіравальная рыса||height=0.1px}} <center>{{fine|Redaktar — wydawiec '''B. Poczobko.}}</center> {{накіравальная рыса||height=0.1px}} <center>{{smaller|Druk '''„Znicz“ Wilnia Ś-to Jańska 19.'''}}</center><section end="Рэдактар"/><noinclude></noinclude> 0skdaqyicd4tpo7wtn000tffn5vyc1p 301760 301757 2026-10-19T11:28:34Z Gleb Leo 2440 301760 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Wiestki"/>{{перанос канец|hasudar|stwa}} dyk i kraj Epir, dzie żywuć hreki pryłuczany byǔ da Albanii. Epircy ciarpieŭszy doŭhije hody pad turkami nia choczuć iści znoŭ pad ǔladu czużyncaŭ Albancaŭ dyk, jak użo spaminałosia ǔ nas, daŭno tam było nispakojna, bo stajało tam hreckaje wojsko, katoraje Albancy chacieli wyhnać i czasta bilisia. Ciapierże na żadańnie Eŭropy Hrecija swajo wojska adazwała, dyk epircy zrabili dobra zarhanizawanaje paŭstańnie i abwieścili Epir nizależnym hasudarstwam, szto z hetaho wyjdzie ŭ kancy tymczasam nimasz wiedama.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Hrecija'''</span> kab ni drażnić Eǔropy nibyto niczym ni pamahaja paŭstancam u Epiry ale narod hrecki składaja wialikija hroszy i pasyłaja nawat swaich achwotnikaŭ wajakaŭ na padmohu swaim bratom u Epiry.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Turcija'''</span> wielmi niezdawolena, szto Eŭropa pryłuczyła da Hrecii wostrawy, katorymi kanieczna chaciełosia ŭladzieć Turcii. Jana zwaroczywałasia da Hrecii kab taja addała Turcii wostrawy Chios i Mitylenu ǔzamien za inszyja, katoryja Turcija addałaby Hrecii, ale Hrecija adkazała, szto nijakich zamienaŭ nia chocza, dyk ciapier Turcija zrabiła wialikija maniebry, kab pakazać hetym, szto jana hatowa da wajny.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Aǔstryja,'''</span> jak piszuć hazety, mocna nizdawolana z susiedki swajej Rasiei i paczała proci jaje szto raz adważniej wystupać. Jana u zachodniaj Haliczynie, heta znaczyć kala hranicy Rasiei robić wialikija maniebry, katorymi kiaruje sam carski naslednik. Palityki dumajuć, szto Aŭstryja spadziajecca raniej ci paźniej wajny z Rasiejaj.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Niamieczczyna,'''</span> jak ćwierdziać francuskija hazety, starajecca kanieczna uciahnuć Franciju u wajnu. Francuski karespandent z Berlina pisza ŭ „Echo de Paris“, szto niemcy majuć zusim hatowy plan wajny z Francijaj i szto nadhranicznaje wojska niamieckaje hatowo da napadu na francuskije forty. Słowam u ǔsiej Eǔropie ciszkom kujecca wajna.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''U Meksyku'''</span> ŭ Ameryca prazydent Huerta staŭszy na pieradzie swaho wojska razbiŭ paŭstancaŭ, katoryje ŭciakli pakinuŭszy szmat ranianych i 400 zabitych. {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Wiestki"/> <section begin="Usiaczyna"/><div style="margin-bottom:0em; font-size:200%; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Usiaczyna.</center> </div> <div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Pryszczepliwańnie tytusu.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}U parysk. medyczn. akad. praf. Szatmes zrabiǔ dakład ab skutkach pryszczepliwańnia tyfusu u wojsku za 1912 i 1913 hody. U suchaputnym wojsku spamiż 60851 sałdataŭ, katorym nie pryszczeplany tyfus chwareło na hetu chwarobu 1354 asoby i pamiarło z ich 134, a s pamiż 2644, katorym byǔ tyfus pryszczeplany nie zachwareǔ żadzien.</br> {{gap|1.5em}}U flocie s pamiż 66254, katorym nie szczeplano zachwareło 950 i pamiarło 40, a z sierad 4698, katorym zaszczeplano ni zachwareŭ niwodzin. </div> <section end="Usiaczyna"/> <section begin="Zahadki"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Zahadki.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}17) Wialiki, a nie widać, ciażki, a nie czuwać.</br> {{gap|1.5em}}18) Cieraz mora katoǔ chwost. </div> <center>''Razhadki buduć u [[Biełarus (1913)/1914/10|№ 10]].</center> <div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Razhadki da [[Biełarus (1913)/1914/8|№ 8-ho]].</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}15) Zialezny tok — skarwada. Swinny pieraskok — sała na skarwadzie.</br> {{gap|1.5em}}16) Czapiała: kab nie jana, blin zhareǔby. </div> <section end="Zahadki"/> <section begin="Prykazki"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Prykazki.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}Ad światoha Macieja daroha pacieja.</br> {{gap|1.5em}}Marac kusaja za palac. </div> <section end="Prykazki"/> <section begin="Dumki"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Dumki.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}Zapiraj dźwiery, kab moh dobra pracawać, razmyszlać i malicca adpiraj tolki dziela taho, kab rabić dobra. {{справа|''z I. Regniera.{{gap|2.5em}}}} </div> <section end="Dumki"/> <section begin="Miż żabrakami"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Miż żabrakami.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}— Woś pahanaja recz być hłuchim dy niamym, usio czujesz i rwieccaż jazyk slaǔco skazać, a tut maŭczy.</br> {{gap|1.5em}}— Mo jeszcze horsz być ślapym: na ǔsio treba ǔziracca zapluszczyǔszy woczy. {{block center/s}} {{***2||70%|15|перад=0em|пасля=0em}} {{block center/e}} {{gap|1.5em}}— Szto tabie lepsz padabajecca miasajed, ci post?</br> {{gap|1.5em}}— Ja lublu lepsz post, bo ǔ miasajedzie czakajem postu, a ǔ poście — wialikadnia. </div> <section end="Miż żabrakami"/> <section begin="Swaja"/><div style="margin-bottom:-0.3em; font-size:200%; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;"> <center>''Swaja poczta.''</center> </div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Pani H. Żakiewicz.'''</span> Hroszy praz redakciju „Przyjaciela“ atrymali, hazetu wysyłajem, kalendar paszlom z hetym № 9-ym.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Panu W. Kurpickamu.'''</span> Marki dajszli i hazeta pasyłajecca.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Panu [[Аўтар:Альфонс Петрашкевіч|Pr. Kr-skamu]].'''</span> Za prysłanyje reczy wielmi dziakujem, budziem karystać. Prabujcie pisać bolsz apawiańniaŭ.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Panu Kirkoǔskamu.'''</span> Za pisulku dziakujem, jak baczycie karystajem. Ab dadatkach praczytajcie atkaz [[Аўтар:Францішак Пяткевіч|Pietkiewiczu]] ([[Biełarus (1913)/1914/8/Swaja poczta|Swaja poczta]] № 8). Treba padać naczalniku poczty napisanaje „zajaŭlenie“ ab tym, kab usiakaja karespadencija na Wasze imie nie pierasyłałasia ŭ wołaść, abo paprasić kab wam adresawali „do wostrebowanija“. <section end="Swaja"/> <section begin="Рэдактар"/>{{накіравальная рыса||height=0.1px}}{{накіравальная рыса||height=0.1px}} <center>{{fine|Redaktar — wydawiec '''B. Poczobko.}}</center> {{накіравальная рыса||height=0.1px}} <center>{{smaller|Druk '''„Znicz“ Wilnia Ś-to Jańska 19.'''}}</center><section end="Рэдактар"/><noinclude></noinclude> pvgisyy15doa5v1z28ah1nnb14ws7ht 301762 301760 2026-10-19T11:29:39Z Gleb Leo 2440 301762 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Wiestki"/>{{перанос канец|hasudar|stwa}} dyk i kraj Epir, dzie żywuć hreki pryłuczany byǔ da Albanii. Epircy ciarpieŭszy doŭhije hody pad turkami nia choczuć iści znoŭ pad ǔladu czużyncaŭ Albancaŭ dyk, jak użo spaminałosia ǔ nas, daŭno tam było nispakojna, bo stajało tam hreckaje wojsko, katoraje Albancy chacieli wyhnać i czasta bilisia. Ciapierże na żadańnie Eŭropy Hrecija swajo wojska adazwała, dyk epircy zrabili dobra zarhanizawanaje paŭstańnie i abwieścili Epir nizależnym hasudarstwam, szto z hetaho wyjdzie ŭ kancy tymczasam nimasz wiedama.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Hrecija'''</span> kab ni drażnić Eǔropy nibyto niczym ni pamahaja paŭstancam u Epiry ale narod hrecki składaja wialikija hroszy i pasyłaja nawat swaich achwotnikaŭ wajakaŭ na padmohu swaim bratom u Epiry.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Turcija'''</span> wielmi niezdawolena, szto Eŭropa pryłuczyła da Hrecii wostrawy, katorymi kanieczna chaciełosia ŭladzieć Turcii. Jana zwaroczywałasia da Hrecii kab taja addała Turcii wostrawy Chios i Mitylenu ǔzamien za inszyja, katoryja Turcija addałaby Hrecii, ale Hrecija adkazała, szto nijakich zamienaŭ nia chocza, dyk ciapier Turcija zrabiła wialikija maniebry, kab pakazać hetym, szto jana hatowa da wajny.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Aǔstryja,'''</span> jak piszuć hazety, mocna nizdawolana z susiedki swajej Rasiei i paczała proci jaje szto raz adważniej wystupać. Jana u zachodniaj Haliczynie, heta znaczyć kala hranicy Rasiei robić wialikija maniebry, katorymi kiaruje sam carski naslednik. Palityki dumajuć, szto Aŭstryja spadziajecca raniej ci paźniej wajny z Rasiejaj.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Niamieczczyna,'''</span> jak ćwierdziać francuskija hazety, starajecca kanieczna uciahnuć Franciju u wajnu. Francuski karespandent z Berlina pisza ŭ „Echo de Paris“, szto niemcy majuć zusim hatowy plan wajny z Francijaj i szto nadhranicznaje wojska niamieckaje hatowo da napadu na francuskije forty. Słowam u ǔsiej Eǔropie ciszkom kujecca wajna.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''U Meksyku'''</span> ŭ Ameryca prazydent Huerta staŭszy na pieradzie swaho wojska razbiŭ paŭstancaŭ, katoryje ŭciakli pakinuŭszy szmat ranianych i 400 zabitych. {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Wiestki"/> <section begin="Usiaczyna"/><div style="margin-bottom:0em; font-size:200%; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Usiaczyna.</center> </div> <div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Pryszczepliwańnie tytusu.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}U parysk. medyczn. akad. praf. Szatmes zrabiǔ dakład ab skutkach pryszczepliwańnia tyfusu u wojsku za 1912 i 1913 hody. U suchaputnym wojsku spamiż 60851 sałdataŭ, katorym nie pryszczeplany tyfus chwareło na hetu chwarobu 1354 asoby i pamiarło z ich 134, a s pamiż 2644, katorym byǔ tyfus pryszczeplany nie zachwareǔ żadzien.</br> {{gap|1.5em}}U flocie s pamiż 66254, katorym nie szczeplano zachwareło 950 i pamiarło 40, a z sierad 4698, katorym zaszczeplano ni zachwareŭ niwodzin. </div> <section end="Usiaczyna"/> <section begin="Zahadki"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Zahadki.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}17) Wialiki, a nie widać, ciażki, a nie czuwać.</br> {{gap|1.5em}}18) Cieraz mora katoǔ chwost. </div> <center>''Razhadki buduć u [[Biełarus (1913)/1914/10|№ 10]].</center> <div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Razhadki da [[Biełarus (1913)/1914/8|№ 8-ho]].</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}15) Zialezny tok — skarwada. Swinny pieraskok — sała na skarwadzie.</br> {{gap|1.5em}}16) Czapiała: kab nie jana, blin zhareǔby. </div> <section end="Zahadki"/> <section begin="Prykazki"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Prykazki.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}Ad światoha Macieja daroha pacieja.</br> {{gap|1.5em}}Marac kusaja za palac. </div> <section end="Prykazki"/> <section begin="Dumki"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Dumki.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}Zapiraj dźwiery, kab moh dobra pracawać, razmyszlać i malicca adpiraj tolki dziela taho, kab rabić dobra. {{справа|''z I. Regniera.{{gap|2.5em}}}} </div> <section end="Dumki"/> <section begin="Miż"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Miż żabrakami.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}— Woś pahanaja recz być hłuchim dy niamym, usio czujesz i rwieccaż jazyk slaǔco skazać, a tut maŭczy.</br> {{gap|1.5em}}— Mo jeszcze horsz być ślapym: na ǔsio treba ǔziracca zapluszczyǔszy woczy. {{block center/s}} {{***2||70%|15|перад=0em|пасля=0em}} {{block center/e}} {{gap|1.5em}}— Szto tabie lepsz padabajecca miasajed, ci post?</br> {{gap|1.5em}}— Ja lublu lepsz post, bo ǔ miasajedzie czakajem postu, a ǔ poście — wialikadnia. </div> <section end="Miż"/> <section begin="Swaja"/><div style="margin-bottom:-0.3em; font-size:200%; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;"> <center>''Swaja poczta.''</center> </div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Pani H. Żakiewicz.'''</span> Hroszy praz redakciju „Przyjaciela“ atrymali, hazetu wysyłajem, kalendar paszlom z hetym № 9-ym.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Panu W. Kurpickamu.'''</span> Marki dajszli i hazeta pasyłajecca.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Panu [[Аўтар:Альфонс Петрашкевіч|Pr. Kr-skamu]].'''</span> Za prysłanyje reczy wielmi dziakujem, budziem karystać. Prabujcie pisać bolsz apawiańniaŭ.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Panu Kirkoǔskamu.'''</span> Za pisulku dziakujem, jak baczycie karystajem. Ab dadatkach praczytajcie atkaz [[Аўтар:Францішак Пяткевіч|Pietkiewiczu]] ([[Biełarus (1913)/1914/8/Swaja poczta|Swaja poczta]] № 8). Treba padać naczalniku poczty napisanaje „zajaŭlenie“ ab tym, kab usiakaja karespadencija na Wasze imie nie pierasyłałasia ŭ wołaść, abo paprasić kab wam adresawali „do wostrebowanija“. <section end="Swaja"/> <section begin="Рэдактар"/>{{накіравальная рыса||height=0.1px}}{{накіравальная рыса||height=0.1px}} <center>{{fine|Redaktar — wydawiec '''B. Poczobko.}}</center> {{накіравальная рыса||height=0.1px}} <center>{{smaller|Druk '''„Znicz“ Wilnia Ś-to Jańska 19.'''}}</center><section end="Рэдактар"/><noinclude></noinclude> 4fn393ek2j9q6ekvyfcrw9wg9mp379v 301763 301762 2026-10-19T11:30:30Z Gleb Leo 2440 301763 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Wiestki"/>{{перанос канец|hasudar|stwa}} dyk i kraj Epir, dzie żywuć hreki pryłuczany byǔ da Albanii. Epircy ciarpieŭszy doŭhije hody pad turkami nia choczuć iści znoŭ pad ǔladu czużyncaŭ Albancaŭ dyk, jak użo spaminałosia ǔ nas, daŭno tam było nispakojna, bo stajało tam hreckaje wojsko, katoraje Albancy chacieli wyhnać i czasta bilisia. Ciapierże na żadańnie Eŭropy Hrecija swajo wojska adazwała, dyk epircy zrabili dobra zarhanizawanaje paŭstańnie i abwieścili Epir nizależnym hasudarstwam, szto z hetaho wyjdzie ŭ kancy tymczasam nimasz wiedama.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Hrecija'''</span> kab ni drażnić Eǔropy nibyto niczym ni pamahaja paŭstancam u Epiry ale narod hrecki składaja wialikija hroszy i pasyłaja nawat swaich achwotnikaŭ wajakaŭ na padmohu swaim bratom u Epiry.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Turcija'''</span> wielmi niezdawolena, szto Eŭropa pryłuczyła da Hrecii wostrawy, katorymi kanieczna chaciełosia ŭladzieć Turcii. Jana zwaroczywałasia da Hrecii kab taja addała Turcii wostrawy Chios i Mitylenu ǔzamien za inszyja, katoryja Turcija addałaby Hrecii, ale Hrecija adkazała, szto nijakich zamienaŭ nia chocza, dyk ciapier Turcija zrabiła wialikija maniebry, kab pakazać hetym, szto jana hatowa da wajny.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Aǔstryja,'''</span> jak piszuć hazety, mocna nizdawolana z susiedki swajej Rasiei i paczała proci jaje szto raz adważniej wystupać. Jana u zachodniaj Haliczynie, heta znaczyć kala hranicy Rasiei robić wialikija maniebry, katorymi kiaruje sam carski naslednik. Palityki dumajuć, szto Aŭstryja spadziajecca raniej ci paźniej wajny z Rasiejaj.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Niamieczczyna,'''</span> jak ćwierdziać francuskija hazety, starajecca kanieczna uciahnuć Franciju u wajnu. Francuski karespandent z Berlina pisza ŭ „Echo de Paris“, szto niemcy majuć zusim hatowy plan wajny z Francijaj i szto nadhranicznaje wojska niamieckaje hatowo da napadu na francuskije forty. Słowam u ǔsiej Eǔropie ciszkom kujecca wajna.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''U Meksyku'''</span> ŭ Ameryca prazydent Huerta staŭszy na pieradzie swaho wojska razbiŭ paŭstancaŭ, katoryje ŭciakli pakinuŭszy szmat ranianych i 400 zabitych. {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Wiestki"/> <section begin="Usiaczyna"/><div style="margin-bottom:0em; font-size:200%; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Usiaczyna.</center> </div> <div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Pryszczepliwańnie tytusu.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}U parysk. medyczn. akad. praf. Szatmes zrabiǔ dakład ab skutkach pryszczepliwańnia tyfusu u wojsku za 1912 i 1913 hody. U suchaputnym wojsku spamiż 60851 sałdataŭ, katorym nie pryszczeplany tyfus chwareło na hetu chwarobu 1354 asoby i pamiarło z ich 134, a s pamiż 2644, katorym byǔ tyfus pryszczeplany nie zachwareǔ żadzien.</br> {{gap|1.5em}}U flocie s pamiż 66254, katorym nie szczeplano zachwareło 950 i pamiarło 40, a z sierad 4698, katorym zaszczeplano ni zachwareŭ niwodzin. </div> <section end="Usiaczyna"/> <section begin="Zahadki"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Zahadki.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}17) Wialiki, a nie widać, ciażki, a nie czuwać.</br> {{gap|1.5em}}18) Cieraz mora katoǔ chwost. </div> <center>''Razhadki buduć u [[Biełarus (1913)/1914/10|№ 10]].</center> <div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Razhadki da [[Biełarus (1913)/1914/8|№ 8-ho]].</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}15) Zialezny tok — skarwada. Swinny pieraskok — sała na skarwadzie.</br> {{gap|1.5em}}16) Czapiała: kab nie jana, blin zhareǔby. </div> <section end="Zahadki"/> <section begin="Prykazki"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Prykazki.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}Ad światoha Macieja daroha pacieja.</br> {{gap|1.5em}}Marac kusaja za palac. </div> <section end="Prykazki"/> <section begin="Dumki"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Dumki.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}Zapiraj dźwiery, kab moh dobra pracawać, razmyszlać i malicca adpiraj tolki dziela taho, kab rabić dobra. {{справа|''z I. Regniera.{{gap|2.5em}}}} </div> <section end="Dumki"/> <section begin="Miż"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Miż żabrakami.</center> </div> <div style="font-size: 92%; line-height: 1.3"> {{gap|1.5em}}— Woś pahanaja recz być hłuchim dy niamym, usio czujesz i rwieccaż jazyk slaǔco skazać, a tut maŭczy.</br> {{gap|1.5em}}— Mo jeszcze horsz być ślapym: na ǔsio treba ǔziracca zapluszczyǔszy woczy. {{block center/s}} {{***2||70%|15|перад=0em|пасля=0em}} {{block center/e}} {{gap|1.5em}}— Szto tabie lepsz padabajecca miasajed, ci post?</br> {{gap|1.5em}}— Ja lublu lepsz post, bo ǔ miasajedzie czakajem postu, a ǔ poście — wialikadnia. </div> <section end="Miż"/> <section begin="Swaja"/><div style="margin-bottom:-0.3em; font-size:200%; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;"> <center>''Swaja poczta.''</center> </div> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Pani H. Żakiewicz.'''</span> Hroszy praz redakciju „Przyjaciela“ atrymali, hazetu wysyłajem, kalendar paszlom z hetym № 9-ym.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Panu W. Kurpickamu.'''</span> Marki dajszli i hazeta pasyłajecca.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Panu [[Аўтар:Альфонс Петрашкевіч|Pr. Kr-skamu]].'''</span> Za prysłanyje reczy wielmi dziakujem, budziem karystać. Prabujcie pisać bolsz apawiańniaŭ.</br> {{gap|1.5em}}<span style="font-size:110%; font-family:Bahnschrift Condensed;">'''Panu Kirkoǔskamu.'''</span> Za pisulku dziakujem, jak baczycie karystajem. Ab dadatkach praczytajcie atkaz [[Аўтар:Францішак Пяткевіч|Pietkiewiczu]] ([[Biełarus (1913)/1914/8/Swaja poczta|Swaja poczta]] № 8). Treba padać naczalniku poczty napisanaje „zajaŭlenie“ ab tym, kab usiakaja karespadencija na Wasze imie nie pierasyłałasia ŭ wołaść, abo paprasić kab wam adresawali „do wostrebowanija“. <section end="Swaja"/> <section begin="Рэдактар"/>{{накіравальная рыса||height=0.1px}}{{накіравальная рыса||height=0.1px}} <center>{{fine|Redaktar — wydawiec '''B. Poczobko.}}</center> {{накіравальная рыса||height=0.1px}} <center>{{smaller|Druk '''„Znicz“ Wilnia Ś-to Jańska 19.'''}}</center><section end="Рэдактар"/><noinclude></noinclude> ahyt33eqaszwca0qmdp8ywkgxxudmee 104 130517 301726 2026-10-19T08:34:49Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: «<section begin="Верхавіна"/> {|style="margin:auto; width:100%" |{{Калёнтытул|left='''Hod II.'''|center='''Wilnia 27 Lutaho 1914 hodu'''|right='''№ 10.'''}} |- |style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" | |- | style="font-size:500%;" |<center>'''{{разьбіўка|BIEŁARUS}}</center> |- |<center>{{larger|'''tydniowaja katalickaja hazeta.}}</center> |- |style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" | |- |<cente...» 301726 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Верхавіна"/> {|style="margin:auto; width:100%" |{{Калёнтытул|left='''Hod II.'''|center='''Wilnia 27 Lutaho 1914 hodu'''|right='''№ 10.'''}} |- |style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" | |- | style="font-size:500%;" |<center>'''{{разьбіўка|BIEŁARUS}}</center> |- |<center>{{larger|'''tydniowaja katalickaja hazeta.}}</center> |- |style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" | |- |<center>'''Kasztuje s pierasyłkaj: na hod 1 rb. 50 kap. na 6 miesiacau 80 kap. addzielny numer 3 kapiejki.</center> |- |style="border-style: solid; border-width: 0px 0px 2px 0" | |- |<center>{{smaller|Rukapisy pawinny być padpisany praudziwaj familijej dziela wiedama redakcii, inaksz nia buduć drukawany; rukapisy nie zwiertajucca. Hroszy można pasyłać pacztowymi markami.}}</center> |- |style="border-style: solid; border-width: 0px 0px 2px 0" | |- |<center>{{smaller|'''Usio adresawać:''' Wilnia Wilenskaja wulica, № 18 kw. 6. Redakcija „Biełarusa“.}}</center> |- |style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" | |- |<center>'''Szkada mnie hetaho narodu… bo nie maje czaho jeści''' _{{{larger|({{разьбіўка|słowy Chrystusa}}).}}}</center> |- |style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" | |} <div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:200%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: -1px;"> <center>Bliżniaho, jak samoho siabie…</center> </div> {{gap|1.5em}}U adnosinach naszych da bliżniaho dwajaki wypaŭniać majemo abawiazak: pierszynia czynić zumyśla czahoś błahoha, a druhi, szto pamima taho, nakazuja niaści czym można jamu ǔsłuhu, dzie jana patrebna.</br> {{gap|1.5em}}Pad hetym aposznim najczaściej razumiejecca ŭ nas mienszaja abo bolszaja achwiarnaść, jakuju rabić możem bratom naszym z hrasza, ci inszych dastatkaŭ, jakije ŭ żyćciu wyhadniejszym astajucca. Adnak nia ŭ kożnahoż zbytak hety traplajecca. Mnohije czasta i hłybokaho serca ludzi ni majuć taho pryjemnaho — ziemskaho hruzu poǔnaj torbaczki, im tut na ziamli heta atkazano. Ci dziela taho ŭsio ni majuć jany sposabu ŭspamahać, pacieszać, razsypywać kruhom miłaść, — rabić dabro bliźnim? — Pryhledzimsia czaławieku i tym bahactwam, jakimi nadzialiŭ jaho Stwaryciel — uhledzim, szto ni jadyny heta sposab byci pryjacielam, pacieszycielam, hojaczym rany płaczuczym i pahrazszym u niadoli.</br> {{gap|1.5em}}Ni nadzialiŭ mo ciabie Ohlad Boży dobrami ziemskimi, zatojaż ułażyǔ u duszu twaju inszaje bahaćcie — upasażyǔ Ciabie skarbam serca i ducha. Dzialisia, czym możesz z bratam swaim, czasam badaj bahatym pa ziemsku, ale ni ǔsiody szczaśliŭszym, bo daloka ni ziemskaje dobra robić czaławieka takim. Idzi i pamaży jamu.</br> {{gap|1.5em}}Ahlańsia nawokała siabie, a miłaść da bliżniaho padychtuje, szto rabić majem.</br> {{gap|1.5em}}Asiraciełaja siamiejka, katoraj najwialikszaja paciecha ŭ żyćciu, baćka najdarażejszy nidaŭna zyjszoŭ u mahiłu, smutnyje pirażywaje hadziny; ŭ chatcy, na humnie, pry raboci ǔsiudy żywo prypaminajecca nichwat taho, szto żyŭ razam, kachaŭ szczyra, żywiŭ, adziewaŭ, swajej pracaj mazolnaj padtrymywaŭ byt radni.</br> {{gap|1.5em}}Pajdzi tam, zabaŭsia jakuju hadzinku, daj paczuć asiraciełym, jak ty atczuwajesz ichniujǔ stratu i razumiejesz cełuju jaje wialikaść. I kali ŭdałosia Tabie pacieszyć ich, asaładzić kryszku horkaje żyćcio, kinuŭszy iskru nadziei na Ohlad Boży, szto i ab rabaku pomnić, — wiedaj, szto nia bolsz zrabiŭby nasyciǔszy hałodnaho kuskom chleba z niwy swajoj dabytaho.</br> {{gap|1.5em}}Daŭ tabie Boh żywuju wiasiołuju naturu — wykarystaj z hetaho daru. Twoj bliżni addaŭna ni rastajecca z łożam, da katoraho chwaroba ciażkaja jaho prykawała. Chwareja nibaraka, choć kaniecznaść pracawać niawoliłab, lażyć może ŭ bieznadziejnaści, ni rad i słoncam jasnym i pahodaju pieknaj, „ni dla mianie“ dumaje, i heta hniacie bolsz i dabiwaje słabyje siły jaho. Prychodzia świata, ludzi pryjmajuć wiasielszy woblik, — jamuż usiudy adnoje, a moża adzinoki ŭ chaci atczuwaje hłybiej swaju ciażaść, czymś kali. Achwiaruj, bracie, czasinu, pajdzi, siadź pry łożu, adwiadzi dumku jaho ŭ światlejszuju krainu, chaj bliśnie prad waczami jaho zorka lepszaj buduczyny, zabaŭ jaho, raskaży sztoś wiasielejszaho i kali na wustach schwarełaho wydabyłaś uśmieszka pahodniaja — dobry i miłaserny ŭczynak zroblany. Pakiniesz jaho ǔżo akrepszym na duchu, a {{перанос пачатак|ŭspa|min}}<section end="Верхавіна"/><noinclude></noinclude> jdeiroex8cezcmjjdz7v99vrknc270s 301769 301726 2026-10-19T11:36:21Z Gleb Leo 2440 301769 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Верхавіна"/> {|style="margin:auto; width:100%" |{{Калёнтытул|left='''Hod II.'''|center='''Wilnia 27 Lutaho 1914 hodu'''|right='''№ 10.'''}} |- |style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" | |- | style="font-size:500%;" |<center>'''{{разьбіўка|BIEŁARUS}}</center> |- |<center>{{larger|'''tydniowaja katalickaja hazeta.}}</center> |- |style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" | |- |<center>'''Kasztuje s pierasyłkaj: na hod 1 rb. 50 kap. na 6 miesiacau 80 kap. addzielny numer 3 kapiejki.</center> |- |style="border-style: solid; border-width: 0px 0px 2px 0" | |- |<center>{{smaller|Rukapisy pawinny być padpisany praudziwaj familijej dziela wiedama redakcii, inaksz nia buduć drukawany; rukapisy nie zwiertajucca. Hroszy można pasyłać pacztowymi markami.}}</center> |- |style="border-style: solid; border-width: 0px 0px 2px 0" | |- |<center>{{smaller|'''Usio adresawać:''' Wilnia Wilenskaja wulica, № 18 kw. 6. Redakcija „Biełarusa“.}}</center> |- |style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" | |- |<center>'''Szkada mnie hetaho narodu… bo nie maje czaho jeści''' _{{{larger|({{разьбіўка|słowy Chrystusa}}).}}}</center> |- |style="border-style: solid; border-width: 2px 0px 2px 0" | |} <section end="Верхавіна"/> <section begin="Bliźniaho"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:200%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: -1px;"> <center>Bliźniaho, jak samoho siabie…</center> </div> {{gap|1.5em}}U adnosinach naszych da bliżniaho dwajaki wypaŭniać majemo abawiazak: pierszynia czynić zumyśla czahoś błahoha, a druhi, szto pamima taho, nakazuja niaści czym można jamu ǔsłuhu, dzie jana patrebna.</br> {{gap|1.5em}}Pad hetym aposznim najczaściej razumiejecca ŭ nas mienszaja abo bolszaja achwiarnaść, jakuju rabić możem bratom naszym z hrasza, ci inszych dastatkaŭ, jakije ŭ żyćciu wyhadniejszym astajucca. Adnak nia ŭ kożnahoż zbytak hety traplajecca. Mnohije czasta i hłybokaho serca ludzi ni majuć taho pryjemnaho — ziemskaho hruzu poǔnaj torbaczki, im tut na ziamli heta atkazano. Ci dziela taho ŭsio ni majuć jany sposabu ŭspamahać, pacieszać, razsypywać kruhom miłaść, — rabić dabro bliźnim? — Pryhledzimsia czaławieku i tym bahactwam, jakimi nadzialiŭ jaho Stwaryciel — uhledzim, szto ni jadyny heta sposab byci pryjacielam, pacieszycielam, hojaczym rany płaczuczym i pahrazszym u niadoli.</br> {{gap|1.5em}}Ni nadzialiŭ mo ciabie Ohlad Boży dobrami ziemskimi, zatojaż ułażyǔ u duszu twaju inszaje bahaćcie — upasażyǔ Ciabie skarbam serca i ducha. Dzialisia, czym możesz z bratam swaim, czasam badaj bahatym pa ziemsku, ale ni ǔsiody szczaśliŭszym, bo daloka ni ziemskaje dobra robić czaławieka takim. Idzi i pamaży jamu.</br> {{gap|1.5em}}Ahlańsia nawokała siabie, a miłaść da bliżniaho padychtuje, szto rabić majem.</br> {{gap|1.5em}}Asiraciełaja siamiejka, katoraj najwialikszaja paciecha ŭ żyćciu, baćka najdarażejszy nidaŭna zyjszoŭ u mahiłu, smutnyje pirażywaje hadziny; ŭ chatcy, na humnie, pry raboci ǔsiudy żywo prypaminajecca nichwat taho, szto żyŭ razam, kachaŭ szczyra, żywiŭ, adziewaŭ, swajej pracaj mazolnaj padtrymywaŭ byt radni.</br> {{gap|1.5em}}Pajdzi tam, zabaŭsia jakuju hadzinku, daj paczuć asiraciełym, jak ty atczuwajesz ichniujǔ stratu i razumiejesz cełuju jaje wialikaść. I kali ŭdałosia Tabie pacieszyć ich, asaładzić kryszku horkaje żyćcio, kinuŭszy iskru nadziei na Ohlad Boży, szto i ab rabaku pomnić, — wiedaj, szto nia bolsz zrabiŭby nasyciǔszy hałodnaho kuskom chleba z niwy swajoj dabytaho.</br> {{gap|1.5em}}Daŭ tabie Boh żywuju wiasiołuju naturu — wykarystaj z hetaho daru. Twoj bliżni addaŭna ni rastajecca z łożam, da katoraho chwaroba ciażkaja jaho prykawała. Chwareja nibaraka, choć kaniecznaść pracawać niawoliłab, lażyć może ŭ bieznadziejnaści, ni rad i słoncam jasnym i pahodaju pieknaj, „ni dla mianie“ dumaje, i heta hniacie bolsz i dabiwaje słabyje siły jaho. Prychodzia świata, ludzi pryjmajuć wiasielszy woblik, — jamuż usiudy adnoje, a moża adzinoki ŭ chaci atczuwaje hłybiej swaju ciażaść, czymś kali. Achwiaruj, bracie, czasinu, pajdzi, siadź pry łożu, adwiadzi dumku jaho ŭ światlejszuju krainu, chaj bliśnie prad waczami jaho zorka lepszaj buduczyny, zabaŭ jaho, raskaży sztoś wiasielejszaho i kali na wustach schwarełaho wydabyłaś uśmieszka pahodniaja — dobry i miłaserny ŭczynak zroblany. Pakiniesz jaho ǔżo akrepszym na duchu, a {{перанос пачатак|ŭspa|min}}<section end="Bliźniaho"/><noinclude></noinclude> itg78aiif8rtea30uvvi33bfdpo5hmq 104 130518 301727 2026-10-19T09:04:22Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « {{перанос канец|ŭspa|min}}, szto jość serca pryjacielskaje, szto pomnić, ab im apuszczanym, dadaść jamu bolsz sił piranasić ciażaść chwaroby.</br> {{gap|1.5em}}Zdarycca tabie niedzie z sirotkaj spatkacca, wykarystaj akaziju. Może jana i maja prytułak siaki-taki i nihałodnaja, adnak taho mało, ni czujeć bo nad saboj ciopłaj matczynaj apieki, ni daznaje toj radaści, jakuju majuć dzieci, witajuczy z darohi tatka ci matku. U jaho...» 301727 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> {{перанос канец|ŭspa|min}}, szto jość serca pryjacielskaje, szto pomnić, ab im apuszczanym, dadaść jamu bolsz sił piranasić ciażaść chwaroby.</br> {{gap|1.5em}}Zdarycca tabie niedzie z sirotkaj spatkacca, wykarystaj akaziju. Może jana i maja prytułak siaki-taki i nihałodnaja, adnak taho mało, ni czujeć bo nad saboj ciopłaj matczynaj apieki, ni daznaje toj radaści, jakuju majuć dzieci, witajuczy z darohi tatka ci matku. U jaho niawinnych zadumannych woczkach wyczytujem niejki niawyskazany smutak, choć wyrazna samo i nie narakajeć; zahlań da jaho serca — balić jano, uspakoj, sahrej ciopłym słaŭcom, pryharni. Raskaży jamu szto koleczy z żyćcia niaboszczycy matki, upryhoż niejkije wypadki pieknymi abrazkami; pakaży, szto ty razumiejesz jahony smutak, spahadajesz siroczamu żyćciu, uli ŭ duszu nadzieju, szto ni naŭsiody matka ŭtraczana jamu, szto jana molicca za jaho prad Boham i pa hetym żyćci spatkajucca razam i tam buduć wieczna żyć. Czym acanić możesz padziaku dziciaci, kali jaho serca szepcze „jaki jon dobry, jon mianie lubić“ i szczyrym swaim ŭzhladam żahnaje ciabie adchodziaczaho.</br> {{gap|1.5em}}Bohu adnamu może wiedamo, jakoje żyćcio niejkaja ŭdawa z dziaćmi piranosić. Daŭniej miełasia radnia niejzhorsz; umior baćka, nastupiła zmiena. Hoład, biednata zahladajuć czasto pad ichnieju strechu; prasić u znajomych pomaczy ni majuć adwahi, dyk kałatajucca sami jak moha, zażywajuczy ciażkaj doli, tyż heta baczysz. Nia możesz sam czymś uspamahczy, miż znajomymi paszukaj rady, zbiary sioje-toje cichieńko i czym zmożesz paciesz biednych.</br> {{gap|1.5em}}Staŭsia ŭ susieda wypadak niszczasny na poli ci ŭ chacie, żywioła zhinuła, haspadar sumny, zadumany chodzia — harujeć. O, nie każy, „dobra jamu hetak“, nia cieszsia z biady, nia budź zimnaho serca — chaj heto daloka ad nas budzie — pajdzi, zhani ciomnuju dumku z czała jaho, paciesz, paradź, pasob jamu na darohu wybracca. — Chtoż piraliczyć może ŭsie mażliwyje zdareńnia u żyćciu ludzkim, dzie praz miłaść stacca można henym Samarytaninam, hojaczym rany bliżniaho. — Lubi bliżniaho, ci ty bahaty, ci biadniejszy, lubi, a miłaść zaŭsiody znajdzie sposab, jak wypaŭniać prawo heto. — Ci zaŭsiody hetak i bywaje — mnohije pastupki ludzkije pakazujuć inaczej. Skolki serc chałodnych, by lod, na niadolu bratoǔ swaich.</br> {{gap|1.5em}}Dyk zaŭczasu ǔżo prabudżać patreba ŭ dzieciach asabliwie ǔ dziaŭczynkach, ŭrażliwych bolsz, miłaść da bliżniaho, kab mahli pośla spahadać jamu u roznych ciażkich wypadkach, a prykaz Boży „Bliżniaho, jak samoha siabie“ budzie wypaŭniany miż nami. {{fine|Rym 5/3-14.}} {{справа|''J. R-c.{{gap|1.5em}}}} {{Накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:180%; font-family:Cambria; letter-spacing: -1px;"> <center>''Sztokolwiek ab pjanstwie.<ref>Wiersz hety, nie zważajuczy na słabyja jaho formy, drukujem, dziela pieknych prostych myślaŭ, wyrażanych u im prostym sielanskim chłapcom, jakim jość aǔtor hetaho wiersza.</ref></center> </div> {{block center/s}} ''Harełka to zhuba na biedny narod;</br> ''Ksiandzy ludziej prosiać ni brać jaje ǔ rot,</br> ''Ali da harełki, chto prywykszy byǔ,</br> ''Pjeć jaje tak sama, jak i raniej piǔ.</br> ''Dobraż, chto bahaty, maić hroszy mnoha,</br> ''Kali toj i wypjeć ni bajaczyś Boha,</br> ''I to jaszcze dobra kali jon nia ǔpjecca,</br> ''Swińnioj nia staniecca, ni z kim ni pabjecca,</br> ''A kali, broń Boża pirabiareć mieru,</br> ''Sam siabie spaskudzić i skamfuzić wieru.</br> ''Astanieszsia durniam i śmiajucca ludzi,</br> ''A szto prapjesz hroszy, to ǔ ciabie nia budzi,</br> ''Dreń twajo bahaccia, nima tabie sławy,</br> ''Kali ty upjeszsia aż waliszsia z ławy</br> ''Ali jaszcze hory, kali ni bahaty</br> ''Prapiwajeć hroszy i ni hladzić chaty;</br> ''Chałodnaja chata i ǔ jej bizparadki:</br> ''Hałodnyja dzietki prosiać chleba ǔ matki,</br> ''A chleb u ich czorny, dy j taho nia mnoha;</br> ''Haładajuć dzieci praz baćka durnoha,</br> ''Bo jon lepi wypjeć, a chleba nia kupić</br> ''A jak pryjdzić pjany, dyk dziaciej adłupić;</br> ''Sam jon haładaić, ali wypić treba:</br> ''Dziaciom ni chwataić i czarnaha chleba,</br> ''A jak żonka skażyć, kab jon nia piǔ wodku</br> ''Tady aszaleić kryczyć na ǔsiu hłotku;</br> ''A czasam bywaić i żonca adłupić,</br> ''Sam u łapcioch chodzić, a bota nia kupić.</br> ''Pjanicy chryścianie szto raz to durniejuć:</br> ''Żydoǔ spamahajuć, a sami biadniejuć.</br> ''Mużyczok pracuić, szto aż pot lijecca,</br> ''Jak zarobić hroszy, dyk pojdzie i ǔpjecca</br> ''A tady jak durań upiǔszysia chodzić,</br> ''A toja ni znaić, szto harełka szkodzić.</br><noinclude></noinclude> 2yhiquep7h38ohgd31kr5fdzmyjynsy 301770 301727 2026-10-19T11:36:40Z Gleb Leo 2440 301770 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude><section begin="Bliźniaho"/>{{перанос канец|ŭspa|min}}, szto jość serca pryjacielskaje, szto pomnić, ab im apuszczanym, dadaść jamu bolsz sił piranasić ciażaść chwaroby.</br> {{gap|1.5em}}Zdarycca tabie niedzie z sirotkaj spatkacca, wykarystaj akaziju. Może jana i maja prytułak siaki-taki i nihałodnaja, adnak taho mało, ni czujeć bo nad saboj ciopłaj matczynaj apieki, ni daznaje toj radaści, jakuju majuć dzieci, witajuczy z darohi tatka ci matku. U jaho niawinnych zadumannych woczkach wyczytujem niejki niawyskazany smutak, choć wyrazna samo i nie narakajeć; zahlań da jaho serca — balić jano, uspakoj, sahrej ciopłym słaŭcom, pryharni. Raskaży jamu szto koleczy z żyćcia niaboszczycy matki, upryhoż niejkije wypadki pieknymi abrazkami; pakaży, szto ty razumiejesz jahony smutak, spahadajesz siroczamu żyćciu, uli ŭ duszu nadzieju, szto ni naŭsiody matka ŭtraczana jamu, szto jana molicca za jaho prad Boham i pa hetym żyćci spatkajucca razam i tam buduć wieczna żyć. Czym acanić możesz padziaku dziciaci, kali jaho serca szepcze „jaki jon dobry, jon mianie lubić“ i szczyrym swaim ŭzhladam żahnaje ciabie adchodziaczaho.</br> {{gap|1.5em}}Bohu adnamu może wiedamo, jakoje żyćcio niejkaja ŭdawa z dziaćmi piranosić. Daŭniej miełasia radnia niejzhorsz; umior baćka, nastupiła zmiena. Hoład, biednata zahladajuć czasto pad ichnieju strechu; prasić u znajomych pomaczy ni majuć adwahi, dyk kałatajucca sami jak moha, zażywajuczy ciażkaj doli, tyż heta baczysz. Nia możesz sam czymś uspamahczy, miż znajomymi paszukaj rady, zbiary sioje-toje cichieńko i czym zmożesz paciesz biednych.</br> {{gap|1.5em}}Staŭsia ŭ susieda wypadak niszczasny na poli ci ŭ chacie, żywioła zhinuła, haspadar sumny, zadumany chodzia — harujeć. O, nie każy, „dobra jamu hetak“, nia cieszsia z biady, nia budź zimnaho serca — chaj heto daloka ad nas budzie — pajdzi, zhani ciomnuju dumku z czała jaho, paciesz, paradź, pasob jamu na darohu wybracca. — Chtoż piraliczyć może ŭsie mażliwyje zdareńnia u żyćciu ludzkim, dzie praz miłaść stacca można henym Samarytaninam, hojaczym rany bliżniaho. — Lubi bliżniaho, ci ty bahaty, ci biadniejszy, lubi, a miłaść zaŭsiody znajdzie sposab, jak wypaŭniać prawo heto. — Ci zaŭsiody hetak i bywaje — mnohije pastupki ludzkije pakazujuć inaczej. Skolki serc chałodnych, by lod, na niadolu bratoǔ swaich.</br> {{gap|1.5em}}Dyk zaŭczasu ǔżo prabudżać patreba ŭ dzieciach asabliwie ǔ dziaŭczynkach, ŭrażliwych bolsz, miłaść da bliżniaho, kab mahli pośla spahadać jamu u roznych ciażkich wypadkach, a prykaz Boży „Bliżniaho, jak samoha siabie“ budzie wypaŭniany miż nami. {{fine|Rym 5/3-14.}} {{справа|''J. R-c.{{gap|1.5em}}}} {{Накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Bliźniaho"/> <section begin="Sztokolwiek"/><div style="margin-bottom:-0.5em; margin-top:0.5em; font-size:180%; font-family:Cambria; letter-spacing: -1px;"> <center>''Sztokolwiek ab pjanstwie.<ref>Wiersz hety, nie zważajuczy na słabyja jaho formy, drukujem, dziela pieknych prostych myślaŭ, wyrażanych u im prostym sielanskim chłapcom, jakim jość aǔtor hetaho wiersza.</ref></center> </div> {{block center/s}} ''Harełka to zhuba na biedny narod;</br> ''Ksiandzy ludziej prosiać ni brać jaje ǔ rot,</br> ''Ali da harełki, chto prywykszy byǔ,</br> ''Pjeć jaje tak sama, jak i raniej piǔ.</br> ''Dobraż, chto bahaty, maić hroszy mnoha,</br> ''Kali toj i wypjeć ni bajaczyś Boha,</br> ''I to jaszcze dobra kali jon nia ǔpjecca,</br> ''Swińnioj nia staniecca, ni z kim ni pabjecca,</br> ''A kali, broń Boża pirabiareć mieru,</br> ''Sam siabie spaskudzić i skamfuzić wieru.</br> ''Astanieszsia durniam i śmiajucca ludzi,</br> ''A szto prapjesz hroszy, to ǔ ciabie nia budzi,</br> ''Dreń twajo bahaccia, nima tabie sławy,</br> ''Kali ty upjeszsia aż waliszsia z ławy</br> ''Ali jaszcze hory, kali ni bahaty</br> ''Prapiwajeć hroszy i ni hladzić chaty;</br> ''Chałodnaja chata i ǔ jej bizparadki:</br> ''Hałodnyja dzietki prosiać chleba ǔ matki,</br> ''A chleb u ich czorny, dy j taho nia mnoha;</br> ''Haładajuć dzieci praz baćka durnoha,</br> ''Bo jon lepi wypjeć, a chleba nia kupić</br> ''A jak pryjdzić pjany, dyk dziaciej adłupić;</br> ''Sam jon haładaić, ali wypić treba:</br> ''Dziaciom ni chwataić i czarnaha chleba,</br> ''A jak żonka skażyć, kab jon nia piǔ wodku</br> ''Tady aszaleić kryczyć na ǔsiu hłotku;</br> ''A czasam bywaić i żonca adłupić,</br> ''Sam u łapcioch chodzić, a bota nia kupić.</br> ''Pjanicy chryścianie szto raz to durniejuć:</br> ''Żydoǔ spamahajuć, a sami biadniejuć.</br> ''Mużyczok pracuić, szto aż pot lijecca,</br> ''Jak zarobić hroszy, dyk pojdzie i ǔpjecca</br> ''A tady jak durań upiǔszysia chodzić,</br> ''A toja ni znaić, szto harełka szkodzić.</br> <section end="Sztokolwiek"/><noinclude></noinclude> 2vll9v37f7bu6cu6xhnuhfd990z8x4q 0 130519 301729 2026-10-19T09:16:18Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Da szanoŭnaj redakcii „Biełarus“ | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Świataja Halena Caryca|Świataja Halena Caryca]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Piszuć da nas/Faliwarak Waznoŭka|Faliwarak Waznoŭka]] | анатацыі = }} {{В...» 301729 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Da szanoŭnaj redakcii „Biełarus“ | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Świataja Halena Caryca|Świataja Halena Caryca]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Piszuć da nas/Faliwarak Waznoŭka|Faliwarak Waznoŭka]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="4" to="5" fromsection="Da" tosection="Da" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Da szanoŭnaj redakcii «Biełarus»}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]] [[Катэгорыя:Адкрытыя лісты]] gwgxn3yqqqeo58dp06l2s6x7q5fben2 0 130520 301730 2026-10-19T09:26:16Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Faliwarak Waznoŭka | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Da szanoŭnaj redakcii «Biełarus»|Da szanoŭnaj redakcii „Biełarus“]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Piszuć da nas/Wioska Siŭcy|Wioska Siŭcy]] | анатацыі = }} {{Выр...» 301730 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Faliwarak Waznoŭka | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Da szanoŭnaj redakcii «Biełarus»|Da szanoŭnaj redakcii „Biełarus“]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Piszuć da nas/Wioska Siŭcy|Wioska Siŭcy]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="5" to="5" fromsection="Waznoŭka" tosection="Waznoŭka" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Faliwarak Waznoŭka}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]] [[Катэгорыя:Вілейскі раён]] 5wctcti1g6ug3naycxwtqmlgos8svsd 301731 301730 2026-10-19T09:26:30Z Gleb Leo 2440 301731 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Faliwarak Waznoŭka | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Piszuć da nas/Da szanoŭnaj redakcii «Biełarus»|Da szanoŭnaj redakcii „Biełarus“]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Piszuć da nas/Wioska Siŭcy|Wioska Siŭcy]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="5" to="5" fromsection="Waznoŭka" tosection="Waznoŭka" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Faliwarak Waznoŭka}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]] [[Катэгорыя:Вілейскі раён]] gguyilwhk4m49h83artz3fw9h285wls 0 130521 301732 2026-10-19T09:29:35Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Wioska Siŭcy | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Piszuć da nas/Faliwarak Waznoŭka|Faliwarak Waznoŭka]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Piszuć da nas/Dolistowo|Dolistowo]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак...» 301732 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Wioska Siŭcy | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Piszuć da nas/Faliwarak Waznoŭka|Faliwarak Waznoŭka]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Piszuć da nas/Dolistowo|Dolistowo]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="5" to="5" fromsection="Siŭcy" tosection="Siŭcy" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Wioska Siŭcy}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]] [[Катэгорыя:Сіўцы (Даўгінаўскі сельсавет)]] aod00t9rgxhc50hjaptfoxcbbqlwonn 0 130522 301733 2026-10-19T09:33:23Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Dolistowo | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Piszuć da nas/Wioska Siŭcy|Wioska Siŭcy]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Kaścielnyja wiedamaści|Kaścielnyja wiedamaści]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}...» 301733 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Dolistowo | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Piszuć da nas/Wioska Siŭcy|Wioska Siŭcy]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Kaścielnyja wiedamaści|Kaścielnyja wiedamaści]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="5" to="5" fromsection="Siŭcy" tosection="Siŭcy" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Dolistowo}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]] [[Катэгорыя:Далістава Старае]] 6mldjgmjudfu594swe7m01pkxs1gnyv 301734 301733 2026-10-19T09:33:32Z Gleb Leo 2440 301734 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Dolistowo | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Piszuć da nas/Wioska Siŭcy|Wioska Siŭcy]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Kaścielnyja wiedamaści|Kaścielnyja wiedamaści]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="5" to="5" fromsection="Dolistowo" tosection="Dolistowo" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Dolistowo}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]] [[Катэгорыя:Далістава Старае]] cyot597phgljwpyx9kjmf0f9228ilf1 301735 301734 2026-10-19T09:38:01Z Gleb Leo 2440 301735 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Dolistowo | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Piszuć da nas/Wioska Siŭcy|Wioska Siŭcy]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Kaścielnyja wiedamaści|Kaścielnyja wiedamaści]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="5" to="5" fromsection="Dolistowo" tosection="Dolistowo" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Dolistowo}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]] [[Катэгорыя:Далістава Старае]] [[Катэгорыя:Ядэшкі]] 3h3l1gt4o0gj1lpz2wipub5vyaf97lu 0 130523 301737 2026-10-19T09:40:04Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Kaścielnyja wiedamaści | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Piszuć da nas/Dolistowo|Dolistowo]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Szto czuwać|Szto czuwać]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="B...» 301737 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Kaścielnyja wiedamaści | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Piszuć da nas/Dolistowo|Dolistowo]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Szto czuwać|Szto czuwać]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="5" to="6" fromsection="Kaścielnyja" tosection="Kaścielnyja" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Kaścielnyja wiedamaści}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]] [[Катэгорыя:Каталіцтва]] eualwas5ykvslbi0vb19x9rf1zp4i98 0 130524 301740 2026-10-19T09:44:55Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Szto czuwać | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Kaścielnyja wiedamaści|Kaścielnyja wiedamaści]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Nowyja biełaruskija kniżki|Nowyja biełaruskija kniżki]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньн...» 301740 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Szto czuwać | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Kaścielnyja wiedamaści|Kaścielnyja wiedamaści]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Nowyja biełaruskija kniżki|Nowyja biełaruskija kniżki]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="6" to="7" fromsection="Szto" tosection="Szto" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Szto czuwać}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]] by7o197ur9iycvpol1h6nzg82djxxt6 0 130525 301741 2026-10-19T09:46:05Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Nowyja biełaruskija kniżki | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Szto czuwać|Szto czuwać]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Wiestki z zahranicy|Wiestki z zahranicy]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages...» 301741 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Nowyja biełaruskija kniżki | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Szto czuwać|Szto czuwać]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Wiestki z zahranicy|Wiestki z zahranicy]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="7" to="7" fromsection="Wiestki" tosection="Wiestki" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Nowyja biełaruskija kniżki}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]] [[Катэгорыя:Бібліяграфія]] koatppevab4u3l61berwx4hgtvt88bw 301742 301741 2026-10-19T09:46:15Z Gleb Leo 2440 301742 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Nowyja biełaruskija kniżki | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Szto czuwać|Szto czuwać]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Wiestki z zahranicy|Wiestki z zahranicy]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="7" to="7" fromsection="Nowyja" tosection="Nowyja" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Nowyja biełaruskija kniżki}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]] [[Катэгорыя:Бібліяграфія]] 0emjgz3dszg1khdye4u62qgfoi7n0p0 0 130526 301744 2026-10-19T09:53:41Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Wiestki z zahranicy | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Nowyja biełaruskija kniżki|Nowyja biełaruskija kniżki]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna|Usiaczyna]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pa...» 301744 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Wiestki z zahranicy | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Nowyja biełaruskija kniżki|Nowyja biełaruskija kniżki]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna|Usiaczyna]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="7" to="8" fromsection="Wiestki" tosection="Wiestki" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Wiestki z zahranicy}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]] mi5z9odr4ny0r7bgctnmhzp0hyfspim 104 130527 301747 2026-10-19T10:49:06Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « ''I kali chto mocna ǔpiwacca lubić;</br> ''Papadziecca czasam, szto prapjeć, szto zhubić</br> ''A takża bywaić, szto dobryje ludzi</br> ''S kiszeni paciahnuć i ǔ ciabie nia budzi.</br> ''Inszy jak upjecca, dyk asz stanić rakam,</br> ''Dyk i paczot hetkim horszy jak sabakam</br> ''Dobraha sabaku, dyk aspadar lubić</br> ''A pjanica dureń, szto sam siabie hubić</br> ''Prapiwaić hroszy choć ich i nia mnoha</br> ''A jak abiadnieić, dyk winuić Boh...» 301747 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" />{{block center/s}}</noinclude> ''I kali chto mocna ǔpiwacca lubić;</br> ''Papadziecca czasam, szto prapjeć, szto zhubić</br> ''A takża bywaić, szto dobryje ludzi</br> ''S kiszeni paciahnuć i ǔ ciabie nia budzi.</br> ''Inszy jak upjecca, dyk asz stanić rakam,</br> ''Dyk i paczot hetkim horszy jak sabakam</br> ''Dobraha sabaku, dyk aspadar lubić</br> ''A pjanica dureń, szto sam siabie hubić</br> ''Prapiwaić hroszy choć ich i nia mnoha</br> ''A jak abiadnieić, dyk winuić Boha.</br> ''Szto ni daǔ Boh szczaścia, szto jon ni bahaty,</br> ''A toja ni znaić, szto sam winawaty.</br> ''Mużyki papjucca, a żydy śmiajucca,</br> ''Mużyckija hroszy żydom astajucca.</br> ''Dajuć zarabotku za piwa i wodku</br> ''Nia kupić, szto treba, a lijeć u hłotku.</br> ''A dziaciej nia wuczuć, juk na świecie żyć,</br> ''Ni chwataje chleba, addajuć służyć,</br> ''A żydy chitrejszy za nas mużykoǔ</br> ''I ǔ ich mała znajdzisz pjanych durakoǔ.</br> ''Dziaciej żydy wuczuć choć ich i najboli</br> ''Takża ni puskajuć ich pa swajej woli</br> ''Nia wuczuć pić wodku, jak naszyje wuczuć,</br> ''A kali paznaić, dyk jaszcze aduczyć,</br> ''Bo żyd toja znaić, szto chleba kupić</br> ''Kudy karyśniej, czym hroszy prapić</br> ''Roznyja tarhoŭli u rukach u żydoǔ,</br> ''Bo jany nia lubiuć ciażołych trudoǔ</br> ''U ich i żydoǔki kudziel ni praduć,</br> ''A choć ni wialiku tarhoǔlu wiaduć,</br> ''S pjanic biełarusaǔ i smiajacca można</br> ''Dabro prapiwaić i kiszeń parożna</br> ''Kali Boh karaić nia można smiejacca,</br> ''Bo j toja bywaić druhi rad staracca,</br> ''A kali ni maić pomaczy ad Boha,</br> ''Dyk tady i chitry nia zrobić niczoha.</br> ''Budź choć najchitrejszy durniam astaniecca,</br> ''Kali czaławieku nidzie ni ǔdajecca;</br> ''Tady ni smiejacca dy pamahać treba</br> ''Kali budzisz dobry, dyk zasłużysz nieba.</br> ''Jość takija ludzi szto, rady śmiajecca,</br> ''Jak widzić druhomu choć szto ni ǔdajecca.</br> ''Bratcy Chryscijanie, chto wieryć u Boha,</br> ''Nia życzcia nikomu niczoha błahoha,</br> ''Wyraczymsia bratcy hresznaha nałohu,</br> ''Za pjanicaй hresznych pamolimsia Bohu:</br> ''Ach Boża nasz mocny, my hresznyja ludzi,</br> ''Ciabie mocna prosim, chaj pjanstwa nia budzi,</br> ''Kab heta harełka na ǔsiohdy zwiałasia,</br> ''Kab jaje ni hnali praǔda adżyłasia. <div style="margin-bottom:-0.5em; font-size:100%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>''' {{справа|'''''J. Laszkowicz.{{gap|1.5em}}}} </div> {{block center/e}} {{Накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <div style="margin-bottom:0em; margin-top:0.5em; font-size:200%; font-family:Cambria; letter-spacing: -1px;"> <center>'''Czaho płaczysz?</center> </div> {{gap|1.5em}}Tamasz byǔ wielmi pabożnym czaławiekam i widziaczy, jaki ciapier świet papsuty, jon czasta szczyra maliŭsia da Matki Najświaciejszaj, kab Jana uprasiła ǔ Syna Swaho taki zdarowy rozum dla ǔsich na świecie ludziej, kab zrazumieli jany ŭsiu brydotu żyćcia biaz wiery, nadziei i miłaści, a miłaści najwyszejszaj da Boha, z katoraj jak reczka z żarała wypływajuć ŭsie inszyja cnoty chryścijanskija.</br> {{gap|1.5em}}Kab zrazumieŭszy heta, ŭsie i ŭsiudy biez roźnicy stanu, wieku i mowy zwiarnulisia da Boha praŭdziwaho i ŭsie jak adzin usimi sercami i cełaj swajej istotaj. Jaho nad ŭsio miławali i nikoli nie rabili czaho koleczy, szto moża Jamu nie padabacca.</br> {{gap|1.5em}}Woś kali hetak adzin raz jon maliŭsia uklenczyŭszy pierad abrazam Matki Boskaj i zastanaŭliwaŭsia nad słabaściaj natury ludzkoj, dy buntaŭnickim ich rozumam, szto niraz cialesnuju wyhodu liczyć jadynaj metaj żyćcia swaho i ŭ zadumie hetaj badaj szto zdramaŭ, pakazaŭsia Tamaszu Anioł u bieli z załacistymi skrydłami. Jon płakaŭ uschlipywajuczy, a ślozy ciakli czurkom z wocz jaho. Dyk aśmieliŭsia Tamasz i spytaŭ Anioła „Czaho płaczysz?“ A toj jamu u atkaz: „Bo wielmi szkoda mnie hetoha narodu… Ja — storaż Biełarusi; naszusia ŭściaż nad hetym krajam i widżu jaho hora, dy niadolu, a pamahczy ni mahu, bo narod hety hardzić maimi radami i niachocza pakidać hresznych, hubiaczych jaho nałohaŭ: hultajstwa, pjanstwa, marnawańnia czasu na hru ŭ karty i inszyja reczy szkodnyja, da katorych ciahnieć spsutaja natura i zły duch namaŭlaja. Jość praŭda dzie nia dzie asoba, szto nie zatykaja wuszej na maje rady i pośla hetyja rady pierakazuja bratom swaim, ale tyje jak mianie, tak i hetych razumnych brataŭ swaich nia choczuć słuchać…</br> {{gap|1.5em}}''Treba kab usie takija razumnyja asoby malilisia da Boha ab zdarowy razum dla narodu, a sami ǔsciaż pracawali nad''<noinclude></noinclude> c7gh6bslg9df2dxgr51mamg6bbd2nd2 301748 301747 2026-10-19T10:49:35Z RAleh111 4658 301748 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" />{{block center/s}}</noinclude> ''I kali chto mocna ǔpiwacca lubić;</br> ''Papadziecca czasam, szto prapjeć, szto zhubić</br> ''A takża bywaić, szto dobryje ludzi</br> ''S kiszeni paciahnuć i ǔ ciabie nia budzi.</br> ''Inszy jak upjecca, dyk asz stanić rakam,</br> ''Dyk i paczot hetkim horszy jak sabakam</br> ''Dobraha sabaku, dyk aspadar lubić</br> ''A pjanica dureń, szto sam siabie hubić</br> ''Prapiwaić hroszy choć ich i nia mnoha</br> ''A jak abiadnieić, dyk winuić Boha.</br> ''Szto ni daǔ Boh szczaścia, szto jon ni bahaty,</br> ''A toja ni znaić, szto sam winawaty.</br> ''Mużyki papjucca, a żydy śmiajucca,</br> ''Mużyckija hroszy żydom astajucca.</br> ''Dajuć zarabotku za piwa i wodku</br> ''Nia kupić, szto treba, a lijeć u hłotku.</br> ''A dziaciej nia wuczuć, juk na świecie żyć,</br> ''Ni chwataje chleba, addajuć służyć,</br> ''A żydy chitrejszy za nas mużykoǔ</br> ''I ǔ ich mała znajdzisz pjanych durakoǔ.</br> ''Dziaciej żydy wuczuć choć ich i najboli</br> ''Takża ni puskajuć ich pa swajej woli</br> ''Nia wuczuć pić wodku, jak naszyje wuczuć,</br> ''A kali paznaić, dyk jaszcze aduczyć,</br> ''Bo żyd toja znaić, szto chleba kupić</br> ''Kudy karyśniej, czym hroszy prapić</br> ''Roznyja tarhoŭli u rukach u żydoǔ,</br> ''Bo jany nia lubiuć ciażołych trudoǔ</br> ''U ich i żydoǔki kudziel ni praduć,</br> ''A choć ni wialiku tarhoǔlu wiaduć,</br> ''S pjanic biełarusaǔ i smiajacca można</br> ''Dabro prapiwaić i kiszeń parożna</br> ''Kali Boh karaić nia można smiejacca,</br> ''Bo j toja bywaić druhi rad staracca,</br> ''A kali ni maić pomaczy ad Boha,</br> ''Dyk tady i chitry nia zrobić niczoha.</br> ''Budź choć najchitrejszy durniam astaniecca,</br> ''Kali czaławieku nidzie ni ǔdajecca;</br> ''Tady ni smiejacca dy pamahać treba</br> ''Kali budzisz dobry, dyk zasłużysz nieba.</br> ''Jość takija ludzi szto, rady śmiajecca,</br> ''Jak widzić druhomu choć szto ni ǔdajecca.</br> ''Bratcy Chryscijanie, chto wieryć u Boha,</br> ''Nia życzcia nikomu niczoha błahoha,</br> ''Wyraczymsia bratcy hresznaha nałohu,</br> ''Za pjanicaй hresznych pamolimsia Bohu:</br> ''Ach Boża nasz mocny, my hresznyja ludzi,</br> ''Ciabie mocna prosim, chaj pjanstwa nia budzi,</br> ''Kab heta harełka na ǔsiohdy zwiałasia,</br> ''Kab jaje ni hnali praǔda adżyłasia. <div style="margin-bottom:-0.5em; font-size:100%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>''' {{справа|'''''J. Laszkowicz.{{gap|1.5em}}}} </div> {{block center/e}} {{Накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <div style="margin-bottom:-0.3em; margin-top:0.5em; font-size:180%; font-family:Cambria; letter-spacing: -1px;"> <center>'''Czaho płaczysz?</center> </div> {{gap|1.5em}}Tamasz byǔ wielmi pabożnym czaławiekam i widziaczy, jaki ciapier świet papsuty, jon czasta szczyra maliŭsia da Matki Najświaciejszaj, kab Jana uprasiła ǔ Syna Swaho taki zdarowy rozum dla ǔsich na świecie ludziej, kab zrazumieli jany ŭsiu brydotu żyćcia biaz wiery, nadziei i miłaści, a miłaści najwyszejszaj da Boha, z katoraj jak reczka z żarała wypływajuć ŭsie inszyja cnoty chryścijanskija.</br> {{gap|1.5em}}Kab zrazumieŭszy heta, ŭsie i ŭsiudy biez roźnicy stanu, wieku i mowy zwiarnulisia da Boha praŭdziwaho i ŭsie jak adzin usimi sercami i cełaj swajej istotaj. Jaho nad ŭsio miławali i nikoli nie rabili czaho koleczy, szto moża Jamu nie padabacca.</br> {{gap|1.5em}}Woś kali hetak adzin raz jon maliŭsia uklenczyŭszy pierad abrazam Matki Boskaj i zastanaŭliwaŭsia nad słabaściaj natury ludzkoj, dy buntaŭnickim ich rozumam, szto niraz cialesnuju wyhodu liczyć jadynaj metaj żyćcia swaho i ŭ zadumie hetaj badaj szto zdramaŭ, pakazaŭsia Tamaszu Anioł u bieli z załacistymi skrydłami. Jon płakaŭ uschlipywajuczy, a ślozy ciakli czurkom z wocz jaho. Dyk aśmieliŭsia Tamasz i spytaŭ Anioła „Czaho płaczysz?“ A toj jamu u atkaz: „Bo wielmi szkoda mnie hetoha narodu… Ja — storaż Biełarusi; naszusia ŭściaż nad hetym krajam i widżu jaho hora, dy niadolu, a pamahczy ni mahu, bo narod hety hardzić maimi radami i niachocza pakidać hresznych, hubiaczych jaho nałohaŭ: hultajstwa, pjanstwa, marnawańnia czasu na hru ŭ karty i inszyja reczy szkodnyja, da katorych ciahnieć spsutaja natura i zły duch namaŭlaja. Jość praŭda dzie nia dzie asoba, szto nie zatykaja wuszej na maje rady i pośla hetyja rady pierakazuja bratom swaim, ale tyje jak mianie, tak i hetych razumnych brataŭ swaich nia choczuć słuchać…</br> {{gap|1.5em}}''Treba kab usie takija razumnyja asoby malilisia da Boha ab zdarowy razum dla narodu, a sami ǔsciaż pracawali nad''<noinclude></noinclude> q4urzsqbq2a6u8v5s9qcjqc1dqs1flw 301774 301748 2026-10-19T11:48:28Z Gleb Leo 2440 301774 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" />{{block center/s}}</noinclude><section begin="Sztokolwiek"/>''I kali chto mocna ǔpiwacca lubić;</br> ''Papadziecca czasam, szto prapjeć, szto zhubić</br> ''A takża bywaić, szto dobryje ludzi</br> ''S kiszeni paciahnuć i ǔ ciabie nia budzi.</br> ''Inszy jak upjecca, dyk asz stanić rakam,</br> ''Dyk i paczot hetkim horszy jak sabakam</br> ''Dobraha sabaku, dyk aspadar lubić</br> ''A pjanica dureń, szto sam siabie hubić</br> ''Prapiwaić hroszy choć ich i nia mnoha</br> ''A jak abiadnieić, dyk winuić Boha.</br> ''Szto ni daǔ Boh szczaścia, szto jon ni bahaty,</br> ''A toja ni znaić, szto sam winawaty.</br> ''Mużyki papjucca, a żydy śmiajucca,</br> ''Mużyckija hroszy żydom astajucca.</br> ''Dajuć zarabotku za piwa i wodku</br> ''Nia kupić, szto treba, a lijeć u hłotku.</br> ''A dziaciej nia wuczuć, juk na świecie żyć,</br> ''Ni chwataje chleba, addajuć służyć,</br> ''A żydy chitrejszy za nas mużykoǔ</br> ''I ǔ ich mała znajdzisz pjanych durakoǔ.</br> ''Dziaciej żydy wuczuć choć ich i najboli</br> ''Takża ni puskajuć ich pa swajej woli</br> ''Nia wuczuć pić wodku, jak naszyje wuczuć,</br> ''A kali paznaić, dyk jaszcze aduczyć,</br> ''Bo żyd toja znaić, szto chleba kupić</br> ''Kudy karyśniej, czym hroszy prapić</br> ''Roznyja tarhoŭli u rukach u żydoǔ,</br> ''Bo jany nia lubiuć ciażołych trudoǔ</br> ''U ich i żydoǔki kudziel ni praduć,</br> ''A choć ni wialiku tarhoǔlu wiaduć,</br> ''S pjanic biełarusaǔ i smiajacca można</br> ''Dabro prapiwaić i kiszeń parożna</br> ''Kali Boh karaić nia można smiejacca,</br> ''Bo j toja bywaić druhi rad staracca,</br> ''A kali ni maić pomaczy ad Boha,</br> ''Dyk tady i chitry nia zrobić niczoha.</br> ''Budź choć najchitrejszy durniam astaniecca,</br> ''Kali czaławieku nidzie ni ǔdajecca;</br> ''Tady ni smiejacca dy pamahać treba</br> ''Kali budzisz dobry, dyk zasłużysz nieba.</br> ''Jość takija ludzi szto, rady śmiajecca,</br> ''Jak widzić druhomu choć szto ni ǔdajecca.</br> ''Bratcy Chryscijanie, chto wieryć u Boha,</br> ''Nia życzcia nikomu niczoha błahoha,</br> ''Wyraczymsia bratcy hresznaha nałohu,</br> ''Za pjanicaй hresznych pamolimsia Bohu:</br> ''Ach Boża nasz mocny, my hresznyja ludzi,</br> ''Ciabie mocna prosim, chaj pjanstwa nia budzi,</br> ''Kab heta harełka na ǔsiohdy zwiałasia,</br> ''Kab jaje ni hnali praǔda adżyłasia. <div style="margin-bottom:-0.5em; font-size:100%; font-family:Bahnschrift Condensed; letter-spacing: 0px;"> <center>''' {{справа|'''''J. Laszkowicz.{{gap|1.5em}}}} </div> {{block center/e}} {{Накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <section end="Sztokolwiek"/> <section begin="Czaho"/><div style="margin-bottom:-0.3em; margin-top:0.5em; font-size:180%; font-family:Cambria; letter-spacing: -1px;"> <center>'''Czaho płaczysz?</center> </div> {{gap|1.5em}}Tamasz byǔ wielmi pabożnym czaławiekam i widziaczy, jaki ciapier świet papsuty, jon czasta szczyra maliŭsia da Matki Najświaciejszaj, kab Jana uprasiła ǔ Syna Swaho taki zdarowy rozum dla ǔsich na świecie ludziej, kab zrazumieli jany ŭsiu brydotu żyćcia biaz wiery, nadziei i miłaści, a miłaści najwyszejszaj da Boha, z katoraj jak reczka z żarała wypływajuć ŭsie inszyja cnoty chryścijanskija.</br> {{gap|1.5em}}Kab zrazumieŭszy heta, ŭsie i ŭsiudy biez roźnicy stanu, wieku i mowy zwiarnulisia da Boha praŭdziwaho i ŭsie jak adzin usimi sercami i cełaj swajej istotaj. Jaho nad ŭsio miławali i nikoli nie rabili czaho koleczy, szto moża Jamu nie padabacca.</br> {{gap|1.5em}}Woś kali hetak adzin raz jon maliŭsia uklenczyŭszy pierad abrazam Matki Boskaj i zastanaŭliwaŭsia nad słabaściaj natury ludzkoj, dy buntaŭnickim ich rozumam, szto niraz cialesnuju wyhodu liczyć jadynaj metaj żyćcia swaho i ŭ zadumie hetaj badaj szto zdramaŭ, pakazaŭsia Tamaszu Anioł u bieli z załacistymi skrydłami. Jon płakaŭ uschlipywajuczy, a ślozy ciakli czurkom z wocz jaho. Dyk aśmieliŭsia Tamasz i spytaŭ Anioła „Czaho płaczysz?“ A toj jamu u atkaz: „Bo wielmi szkoda mnie hetoha narodu… Ja — storaż Biełarusi; naszusia ŭściaż nad hetym krajam i widżu jaho hora, dy niadolu, a pamahczy ni mahu, bo narod hety hardzić maimi radami i niachocza pakidać hresznych, hubiaczych jaho nałohaŭ: hultajstwa, pjanstwa, marnawańnia czasu na hru ŭ karty i inszyja reczy szkodnyja, da katorych ciahnieć spsutaja natura i zły duch namaŭlaja. Jość praŭda dzie nia dzie asoba, szto nie zatykaja wuszej na maje rady i pośla hetyja rady pierakazuja bratom swaim, ale tyje jak mianie, tak i hetych razumnych brataŭ swaich nia choczuć słuchać…</br> {{gap|1.5em}}''Treba kab usie takija razumnyja asoby malilisia da Boha ab zdarowy razum dla narodu, a sami ǔsciaż pracawali nad'' <section end="Czaho"/><noinclude></noinclude> 2tos741rbb5yjmh669y5xa19ka0kqzh 0 130528 301749 2026-10-19T11:02:40Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Usiaczyna | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Wiestki z zahranicy|Wiestki z zahranicy]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna/Zahadki|Zahadki]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus....» 301749 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Usiaczyna | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Wiestki z zahranicy|Wiestki z zahranicy]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna/Zahadki|Zahadki]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="8" to="8" fromsection="Usiaczyna" tosection="Usiaczyna" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Usiaczyna}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]] 4yghsu7heiffjrdtfx15p7lifkneu8x 301750 301749 2026-10-19T11:03:56Z Gleb Leo 2440 301750 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Usiaczyna | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Wiestki z zahranicy|Wiestki z zahranicy]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna/Zahadki|Zahadki]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="8" to="8" fromsection="Usiaczyna" tosection="Usiaczyna" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Usiaczyna}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка невядомых аўтараў]] [[Катэгорыя:Інфекцыйныя захворванні]] [[Катэгорыя:Медыцына]] [[Катэгорыя:Войска]] 7gpttkv4zi87tfybvp0rtnao70fbzxl 0 130529 301751 2026-10-19T11:04:38Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Zahadki | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Загадкі | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna|Usiaczyna]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna/Prykazki|Prykazki]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="8" to="...» 301751 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Zahadki | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Загадкі | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna|Usiaczyna]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna/Prykazki|Prykazki]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="8" to="8" fromsection="Zahadki" tosection="Zahadki" /> {{Выроўніваньне-канец}} [[Катэгорыя:Загадкі]] tmfoue7vokd4zizk01w11jl7hi6x6c9 0 130530 301752 2026-10-19T11:05:13Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Prykazki | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Прыказкі | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna/Zahadki|Zahadki]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna/Dumki|Dumki]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="8" t...» 301752 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Prykazki | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Прыказкі | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna/Zahadki|Zahadki]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna/Dumki|Dumki]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="8" to="8" fromsection="Prykazki" tosection="Prykazki" /> {{Выроўніваньне-канец}} [[Катэгорыя:Прыказкі і прымаўкі]] goiap7vfi7tyf8ms0vv6ro0mmgp3gvx 104 130531 301755 2026-10-19T11:16:28Z RAleh111 4658 /* Не правераная */ Новая старонка: « ''paprawaj bratoǔ, wuczaczy ich nia tolki słowam, ale najbolsz prykładam.“</br> {{gap|1.5em}}Skazaŭszy heta znik Anioł, a Tamasz padniaŭ woczy na abraz Matki boskaj. U wuszach jaho jeszcze zwinieli słowy Anioła: „''Treba, kab usie malilisia da Boha ab zdarowy razum dla narodu, a sami uściaż pracawali nad paprawaj bratoǔ, wuczaczy ich nia tolki słowam, ale najbolsz prykładam.“ {{справа|''B. J.{{gap|1.5em}}}} {{накіравальн...» 301755 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude> ''paprawaj bratoǔ, wuczaczy ich nia tolki słowam, ale najbolsz prykładam.“</br> {{gap|1.5em}}Skazaŭszy heta znik Anioł, a Tamasz padniaŭ woczy na abraz Matki boskaj. U wuszach jaho jeszcze zwinieli słowy Anioła: „''Treba, kab usie malilisia da Boha ab zdarowy razum dla narodu, a sami uściaż pracawali nad paprawaj bratoǔ, wuczaczy ich nia tolki słowam, ale najbolsz prykładam.“ {{справа|''B. J.{{gap|1.5em}}}} {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}} <div style="margin-bottom:-0.3em; margin-top:1em; font-size:180%; font-family:Cambria; letter-spacing: 0px;"> <center>'''Światy Jan Boży.</center> </div> {{gap|1.5em}}U miasteczku Monte major Elnowo ŭ Portuhalii 8-ho marca 1495 h. u biednych, ale szczyra paboźnych backoŭ naradziŭsia chłopczyk, katoramu dali imie Jan. Hadawali jaho ŭ najlepszy sposab, dyk byŭ dobry i nadta cikawy.</br> {{gap|1.5em}}Praz cikawaść hetu buduczy jeszcze małym kinuŭ backoŭ i s adnym padarożnym paszoŭ da Madrytu, ale toj pakinuŭ jaho ŭ h. Oropesa, dzie Jan staŭ u adnaho haspadara na służbu. Toj jaho palubiŭ i pawieryŭ usiu haspadarku, ale Jan nia lubiŭ adnastajnaści żyćcia i kinuŭszy hetu służbu paszoŭ u wojska. Tam miż papsutymi tawaryszami i jon zrabiŭsia razpusnym i wialikim hresznikam.</br> {{gap|1.5em}}Za nidahlad pawieranych jamu reczaŭ prahnany z wojska kidaŭsia s paczatku to siam to tam, ale paśla wiarnuŭsia u radzimy horad, dzie dawiedaŭsia, szto matka jaho pamiorła sa zhryzoty pa stracie adzinokoha syna, a baćka astaŭszysia ŭdaŭcom ustupiŭ da zakonu.</br> {{gap|1.5em}}Heta nawiało Jana na dumku, szto i jamu treba paprawicca, dy pakutawać za hrachi. Dyk adbyŭ s cełaha żyćcia spowiadź, dy pastanawiŭ udacca miż pahancaŭ, kab tam być zamuczanym za wieru u Chrystusa i hetkim paradkam zmyć swaje hrachi. Kaliż zajechaŭ u Afryku, dyk tam spatkaŭ swietłaha spawiednika, katory jamu paradziŭ wiarnucca ŭ Hispaniju, szto jon i zrabiŭ. Tut jon zarablaŭ sabie chleb, pradajuczy abrazki, dy kniżki da nabażensta.</br> {{gap|1.5em}}Adnaho razu iszoŭ Jan na fest u Grenadu sa swaim tawaram i dumaŭ ab tym, czymby moh służyć Bohu. Da jaho pryłuczyłosia dzicia, iszoŭszaje adno. Jan uziaŭ i nios, pakul ciażka zmaryŭsia, a tady sieŭ adpaczyć. Dzicianio zmianiłosia tak, szto Jan paznaŭ u im Pana Jezusa i znikło, pakinuŭszy ŭ rukach Jana jabłyczko s kryżykam i napisam: „''Janie Boży, kryż twoj czakaje ciabie ŭ Grenadzie''“.</br> {{gap|1.5em}}Słuchajuczy nawuku ŭ Grenadzie Jan staŭ hołasna płakać i bicca ab ścieny tak, szto ŭsie dumali, szto jon straciŭ rozum i zasadzili jaho ŭ waryjacki dom, dzie da krywi zbili rozgami, a jon pryhawarywaŭ: „Siaczycie cieła hresznaje, nichaj woźmie karu za hrachi swaje“. A pośla rastłumaczyŭ, szto jon maja zdarowy rozum, ale jak mieŭ adwahu hraszyć, tak zachacieŭ publiczna pakutawać za hrachi.</br> {{gap|1.5em}}Abraŭszy sabie za prawadnika duchowaho ajca Awillu, katoraho nawuka prywiała jaho da takoha żalu za hrachi, zrabiŭ pastanaŭleńnie służyć aż da śmierc ubohim. Dy kupiŭszy dom i sabraŭszy z usiaho horadu ŭbohich, staŭ im służyć u dzień i ŭ noczy, zaspakaiwajuczy ich patreby duchowyja i cialesnyja. Za jaho prykładam paszli inszyje i ŭ taki sposab paŭstaŭ zakon ''bratoŭ miłasernych''. Nichto nizdaleje apisać i wykazać, skolki paświenczaŭsia Jan Boży służaczy biednym i niszczaśliwym.</br> {{gap|1.5em}}Za heta adzin ras, kali pa zwyczyju, naszoŭszy chworaho, ŭziaŭ na ruki dy pryniosszy ŭ swoj szpital staŭ caławać jamu nohi uhledziŭ na ich piatny ranaŭ, jakija byli ŭ P. Jezusa, padniaŭ woczy na chworaho i paznaŭ u im Chrystusa, katory skazaŭ: „''Janie, sztokoleczy robisz dla ǔbohich, liczu jakby Mnie samomu heta rabiǔ''“ i znik.</br> {{gap|1.5em}}Inszy raz pażar abchapiŭ uwieś szpital, tak, szto nichto nie adważyŭsia ratawać chworych, adzin Jan kinuŭsia ŭ ahoń i praz wokny padawaŭ chworych, a paśla łożki ich i kali ŭżo ŭsie byli wyratawany, sam wyszaŭ zdarowy, ŭ czym usie paznali cud Boży, bo prabyŭ u ahni bolsz hadziny.</br> {{gap|1.5em}}Zakon ''bratoŭ miłasernych'' jeszcze pry żyćci Jana Bożaha razszyryŭsia pa ŭsich katalickich krajoch, usiudy niasuczy pomac niszczaśliwym.</br> {{gap|1.5em}}Straciŭszy zdaroje pry takoj pracy majuczy 55 hadoŭ ciażka zachwareŭ. Pryniaŭszy Światyje Sakramenty paprasiŭ usich wyjści s pakoju, a sam zlez z łożka uklenczyŭ i tulaczy da hrudziej kryż maliŭsia, a ŭ kancy skazaŭ: „Jezu, Jezu ŭ Twaje ruki addaju duszu maju“ i zmoŭk. Braty zakonnyje ŭwajszli i znajszli Jana niażywym, klenczaczym s kryżam sierad pakoju. Heta było 8 marca 1550 h. Papież Aleksander VIII zaliczyŭ Jana u światyje 1690 hodu.</br> {{gap|1.5em}}Braty chryścijanie, szmat z nas hreszym moża bolej, czym zmałada hraszyŭ Jan Boży; nawuczymosiaż ad jaho szczyraj pakutaj i paprawaj zhładzić swaje winy i aczyscić duszy naszy ad plamaŭ hrechu. {{накіравальная рыса|5em|height=0.1px}}<noinclude></noinclude> khdei58e1i238lnxivxjnl7hog5gyq0 0 130532 301756 2026-10-19T11:24:34Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Dumki | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Афарызм | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna/Prykazki|Prykazki]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna/Miż żabrakami|Miż żabrakami]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. №...» 301756 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Dumki | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Афарызм | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna/Prykazki|Prykazki]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna/Miż żabrakami|Miż żabrakami]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="8" to="8" fromsection="Dumki" tosection="Dumki" /> {{Выроўніваньне-канец}} [[Катэгорыя:Афарызмы]] tjyucrn8ljlhgwde4lhv819i2ylm2yl 301766 301756 2026-10-19T11:34:46Z Gleb Leo 2440 301766 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Dumki | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Афарызм | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna/Prykazki|Prykazki]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna/Miż żabrakami|Miż żabrakami]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="8" to="8" onlysection="Dumki" /> {{Выроўніваньне-канец}} [[Катэгорыя:Афарызмы]] raii0pptj7vf0udiptb04o29d055unp 301772 301766 2026-10-19T11:47:33Z Gleb Leo 2440 301772 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Dumki | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Афарызм | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna/Prykazki|Prykazki]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna/Miż żabrakami|Miż żabrakami]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="8" to="8" fromsection="Dumki" tosection="Dumki" /> {{Выроўніваньне-канец}} [[Катэгорыя:Афарызмы]] tjyucrn8ljlhgwde4lhv819i2ylm2yl 0 130533 301759 2026-10-19T11:28:20Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Miż żabrakami | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Жарты | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna/Dumki|Dumki]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Swaja poczta|Swaja poczta]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="8"...» 301759 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Miż żabrakami | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Жарты | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna/Dumki|Dumki]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Swaja poczta|Swaja poczta]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="8" to="8" fromsection="Miż" tosection="Miż" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Miż żabrakami}} [[Катэгорыя:Анекдоты]] 1wlkiwjfudrz293ymt9xzr7kdowe6c5 301765 301759 2026-10-19T11:34:38Z Gleb Leo 2440 301765 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Miż żabrakami | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Жарты | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna/Dumki|Dumki]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Swaja poczta|Swaja poczta]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="8" to="8" onlysection="Miż" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Miż żabrakami}} [[Катэгорыя:Анекдоты]] tk43bh1lczmgnci0zseqfziv84p9g6o 301773 301765 2026-10-19T11:47:46Z Gleb Leo 2440 301773 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Miż żabrakami | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Жарты | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna/Dumki|Dumki]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/9/Swaja poczta|Swaja poczta]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="8" to="8" fromsection="Miż" tosection="Miż" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Miż żabrakami}} [[Катэгорыя:Анекдоты]] puxr2yzmoq9mu46nrn4v4c2ie7wknha 0 130534 301761 2026-10-19T11:29:17Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Swaja poczta | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Адказы | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna/Miż żabrakami|Miż żabrakami]] | наступны = | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="8" to="8" fromsection="Swaja" tosecti...» 301761 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Swaja poczta | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Адказы | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/9/Usiaczyna/Miż żabrakami|Miż żabrakami]] | наступны = | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 9.pdf" from="8" to="8" fromsection="Swaja" tosection="Swaja" /> {{Выроўніваньне-канец}} [[Катэгорыя:Лісты]] 9uhxmvkc9ig3bqon7eexpqgvkzgqcpn 104 130535 301767 2026-10-19T11:35:45Z Gabix 3485 /* Не правераная */ Новая старонка: «за плотъ и вытрясъ зъ мѣха. Тэй жерябокъ кажа: Иванъ дуракъ, пусци мяне, я пойду внесу дванадцаць кобылицъ! Етый жерябокъ узявъ и пошовъ, и поссавъ дванадцаць кобылицъ етыхъ. Приходзя назадъ къ яму̀ и кажа: Иванъ дуракъ, садзись на мяне! Енъ узявъ да й сѣвъ...» 301767 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Gabix" /></noinclude>за плотъ и вытрясъ зъ мѣха. Тэй жерябокъ кажа: Иванъ дуракъ, пусци мяне, я пойду внесу дванадцаць кобылицъ! Етый жерябокъ узявъ и пошовъ, и поссавъ дванадцаць кобылицъ етыхъ. Приходзя назадъ къ яму̀ и кажа: Иванъ дуракъ, садзись на мяне! Енъ узявъ да й сѣвъ на яго. Енъ яго узявъ да й понесъ выше лѣсу, и носивъ многое уремя, и много свѣту повидавъ Иванъ дурень. Принося на ето мѣсто на самое опяць. Говоря: Иванъ дурень, посьпи тутъ, я пойду поссу етыхъ дванадцаць кобылицъ! Пошовъ да й поссавъ тожа дванадцаць кобылицъ. Прибѣгая къ етому Ивану дурачку опяць назадъ и говоря: садзись на мяне! Тэй сѣвъ, ёнъ и понёсъ яго по подбо́лочьчу! И носивъ многое уремя — много свѣту повидавъ Иванъ царевичъ — и занесъ у чужое царство. {{Водступ|2|em}}У етымъ царстви цмокъ у мори живе. И потреблявъ сабѣ на спокушеніе усякій дзень по чаловѣку. Многіе народы отъѣвъ. Доходзя до царьскія до́чи вочарядзь. Сказуець цмокъ сямиголовный: ты, царъ, хуць самъ идзи, хуць дочь вядзи. А ’сталные народы у большой скуцы, и царь изъ до́чай. И бывши енъ такъ изь ёй ровно, якъ умэршій, и говориць: «Господзи, наняси, Божа, такого чаловѣка, штобъ мою дочь успасивъ отъ смерци. Коли енъ молодый — будзя яму̀ жана, а коли сяррэдній — будзя ёй дзядзюшка, у коли старшій — будзя оцецъ ро́дный. И будзя яму̀ моя дочь и моё царство!» Приходзитца, бачъ, абы самъ, абы дочь идзи. Другъ, етый самый Иванъ дуракъ приходзя къ коню къ свойму, и буйны-буйны слёзы покацилися у етаго Ивана дурня. Етый конь говоря: «Иванъ дуракъ, не ўлякайся — мы етаго цмока побьёмъ!» Привяли царевну изъ дому къ синяму морю, поставили царевну на бѣломъ камяни, высцилали дорогу чорнымъ сукномъ отъ дому и до моря. {{Водступ|2|em}}Етый цмокъ якъ полѣзъ изъ моря по царевну — съ семя головами, конь говоря: Иванъ дурень, садзись на мяне и дзяржись покрѣпче, и дзяржи у рукахъ копьё крѣпко и попадай яму̀ у сяррэдьнію голову̀! Етый лошадзь якъ бѣгъ икъ синяму морю, дакъ якъ усхапився копытами на первую голову, дакъ копыта́ми первую голову и ссѣкъ; а сяррэднію голову Иванъ дуракъ копьёмъ пробивъ. Поплывъ етый цмокъ унизъ по морю. Остався Иванъ дуракъ съ царевной зъ естой. На вѣки вякомъ яго й царство. {{Водступ|2|em}}''М. Пропойскъ, быховск. у.'' {{smaller|Кр. дер. Поповки Петръ Емельяновъ, 56 лѣтъ, негр.}} {{ц|'''27. Василь — Удовинъ сынъ, богатаго Марочки зять.'''|памер=120%}} {{Водступ|2|em}}Ето у которомъ-то царстви, у которомъ-то государству у такомъ, у которомъ мы живёмъ, живъ бывъ прабогатый Марочка. Енъ никого ня кормивъ и ня поивъ, и на ночь ня пускавъ, — ни нищихъ, ни бѣдныхъ, ни убогихъ. И ўси прознясли жалобу къ Богу. И Господзь захоцѣвъ правило зняць самъ съ прабогатаго Марочки, ци вѣрно ето правда? Тоды Господзь зайшовъ на ночь, и ставъ проситца ў кухни (предл. пад.). И яму̀ отвясцили: што мы безъ прабогатаго Марочки ня мого́мъ пусциць! Спросили у прабогатаго Марочки, отвясцивъ прабогатый Марочка: што сычасъ позваць старика ко мнѣ ў комнаты! Да. Цяперъ прабогатый Марочка сказуя такъ: «старикъ, прошу милосци вашія покорно не прогнѣватца. Я табѣ дамъ усё продоволствіе, только ня гнѣвайся, што я повялю цябе отвесць у лазьню, ли спокою твойго ношлегу.»<noinclude></noinclude> hn0k41fenkrrgbab1w3p163uepincjc 0 130536 301771 2026-10-19T11:38:44Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Bliźniaho, jak samoho siabie… | аўтар = Рыгор Кляновіч | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/10/Sztokolwiek ab pjanstwie|Sztokolwiek ab pjanstwie]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełar...» 301771 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Bliźniaho, jak samoho siabie… | аўтар = Рыгор Кляновіч | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/10/Sztokolwiek ab pjanstwie|Sztokolwiek ab pjanstwie]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 10.pdf" from="1" to="2" fromsection="Bliźniaho" tosection="Bliźniaho" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Bliźniaho, jak samoho siabie…}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка Язэпа Рэшаця]] any2jta6w1irt4rju9o1tro4iqh035j 301775 301771 2026-10-19T11:49:01Z Gleb Leo 2440 301775 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Bliźniaho, jak samoho siabie… | аўтар = Язэп Рэшаць | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/10/Sztokolwiek ab pjanstwie|Sztokolwiek ab pjanstwie]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 10.pdf" from="1" to="2" fromsection="Bliźniaho" tosection="Bliźniaho" /> {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Bliźniaho, jak samoho siabie…}} [[Катэгорыя:Публіцыстыка Язэпа Рэшаця]] k4twpjrg3ldn24793hvo6527rlthw9z 0 130537 301776 2026-10-19T11:50:51Z Gleb Leo 2440 Новая старонка: «{{загаловак | назва = Sztokolwiek ab pjanstwie | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/10/Bliźniaho, jak samoho siabie…|Bliźniaho, jak samoho siabie…]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/10/Czaho płaczysz?|Czaho płaczysz?]] | анатацыі = }} {{Выроўніва...» 301776 wikitext text/x-wiki {{загаловак | назва = Sztokolwiek ab pjanstwie | безаўтара = | год = 27 лютага 1914 году | пераклад = | секцыя = Публіцыстыка | папярэдні = [[Biełarus (1913)/1914/10/Bliźniaho, jak samoho siabie…|Bliźniaho, jak samoho siabie…]] | наступны = [[Biełarus (1913)/1914/10/Czaho płaczysz?|Czaho płaczysz?]] | анатацыі = }} {{Выроўніваньне-пачатак}} <pages index="Biełarus. 1914. № 10.pdf" from="2" to="3" fromsection="Sztokolwiek" tosection="Sztokolwiek" /> ----------- {{Крыніцы}} {{Выроўніваньне-канец}} {{DEFAULTSORT:Sztokolwiek ab pjanstwie}} [[Катэгорыя:Вершы невядомых аўтараў]] [[Катэгорыя:Алкаголь у паэзіі]] nf7moxd5z7ntefebp919ihjc6i68ic4