Wikipedia
bowiki
https://bo.wikipedia.org/wiki/%E0%BD%82%E0%BD%99%E0%BD%BC%E0%BC%8B%E0%BD%84%E0%BD%BC%E0%BD%A6%E0%BC%8D
MediaWiki 1.47.0-wmf.16
first-letter
མི་ཌི་ཡ་།
དམིགས་བསལ།
བགྲོ་གླེང་།
སྤྱོད་མཁན།
སྤྱོད་མཁན་གྱི་ བགྲོ་གླེང་།
Wikipedia
Wikipedia བགྲོ་གླེང་།
ཡིག་ཆ།
ཡིག་ཆའི་ བགྲོ་གླེང་།
མི་ཌི་ཡ་ཝི་ཀི།
མི་ཌི་ཡ་ཝི་ཀིའི་ བགྲོ་གླེང་།
དཔེ་པང་།
དཔེ་པང་གི་ བགྲོ་གླེང་།
རམ་འདེགས།
རམ་འདེགས་ཀྱི་ བགྲོ་གླེང་།
རིགས་དབྱེ།
རིགས་དབྱེའི་ བགྲོ་གླེང་།
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
སྒྲོལ་མ་འཁོར་བཅས།
0
27294
162722
160940
2026-08-24T12:56:18Z
Ta4tsering
33494
Added Green Tara image (public domain, Wikimedia Commons)
162722
wikitext
text/x-wiki
[[File:Green Tara - Google Art Project.jpg|thumb|སྒྲོལ་མ་ལྗང་གུའི་སྐུ་བརྙན། (Rubin Museum of Art)]]
'''སྒྲོལ་མ་འཁོར་བཅས'''་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་འདིས་རྗེ་བཙུན་འཕགས་མ་སྒྲོལ་མ་གཙོ་བོར་བཞུགས་པའི་ལྷ་ཚོགས་སམ་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་བཀོད་པ་ལ་གོ་ཞིང་། འདི་ནི་ཧི་མ་ལ་ཡའི་ནང་བསྟན་གྱི་ལྷ་སྐུའི་བྲིས་བཀོད་དང་ཆོ་ག་ཕྱག་ལེན་ཁྲོད་ཆེས་གལ་ཆེ་བའི་གནས་བབ་ཅིག་བཟུང་ཡོད། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལུགས་སུ་སྒྲོལ་མ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པ་དང་། གསང་སྔགས་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་ལུགས་སུ་སངས་རྒྱས་མའི་རྣམ་པར་བཞུགས་པ་ཡིན། ཁོང་གི་འཁོར་ནི་སྒྲོལ་མ་ཉིད་ཀྱི་ཐུགས་རྗེ་དང་། ཤེས་རབ། འཕྲིན་ལས་མྱུར་མོ་བཅས་ཀྱི་རང་གཟུགས་སུ་མངོན་པའི་ལྷ་ཚོགས་ཤིག་ཡིན་ལ། དེ་དག་གིས་སེམས་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་དང་། འཇིགས་པ། རེ་འདུན་སོ་སོ་ལ་འཕྲིན་ལས་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སྐྱོབ་པར་མཛད།
== སྒྲོལ་མའི་བྱུང་ཁུངས་དང་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་རྨང་གཞི། ==
སྒྲོལ་མ་བྱུང་བའི་ལོ་རྒྱུས་ལ་ཡོངས་གྲགས་སུ་བསྐལ་པ་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་དང་། སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་སྤྱན་ཆབ་ལས་འཁྲུངས་པའི་གཏམ་རྒྱུད་གཉིས་ཡོད།
== རྒྱལ་པོའི་བུ་མོ་ཡེ་ཤེས་ཟླ་བ་དང་བུད་མེད་ཀྱི་སྐུར་བཞེས་པའི་དམ་བཅའ། ==
ལོ་རྒྱུས་ལྟར་ན། སྔོན་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཤིག་ན། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྣ་ཚོགས་པའི་འོད་ཅེས་བྱ་བར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྔ་སྒྲའི་བསྟན་པ་ལ་མཆོག་ཏུ་གུས་པའི་རྒྱལ་པོའི་བུ་མོ་'''ཡེ་ཤེས་ཟླ་བ'''་ཞིག་བྱུང་། ཁོང་གིས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་པའི་ཚེ། དགེ་སློང་རྣམས་ཀྱིས་སྐྱེས་པའི་ལུས་རྟེན་ལ་བརྟེན་ནས་སངས་རྒྱས་པའི་སྨོན་ལམ་འདེབས་དགོས་པར་བསྐུལ་ཡང་། བུ་མོ་དེས་“དོན་དམ་པར་སྐྱེས་པ་དང་བུད་མེད་ཀྱི་ཁྱད་པར་མེད་པ་གསུངས་ཏེ། འཁོར་བ་མ་སྟོངས་ཀྱི་བར་དུ་བུད་མེད་ཀྱི་གཟུགས་ཀྱིས་འགྲོ་བའི་དོན་བྱེད་པར་དམ་བཅས་སོ། །
== སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་སྤྱན་ཆབ་ལས་འཁྲུངས་པ། ==
ཡང་ལོ་རྒྱུས་གཞན་ཞིག་ལྟར་ན། འཕགས་པ་'''སྤྱན་རས་གཟིགས'''་ཀྱིས་འཁོར་བའི་སེམས་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་གཟིགས་ཏེ་ཐུགས་རྗེ་མ་བཟོད་པར་སྤྱན་ཆབ་ཤོར་བ་ལས། དེའི་སྤྱན་ཆབ་ཀྱི་མཚོ་ལས་ཨུཏྤལ་སྔོན་པོའི་སྡོང་པོ་ཞིག་སྐྱེས་པ་དང་། དེའི་དབུས་ནས་སྒྲོལ་མ་འཁྲུངས་ཏེ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་འཕྲིན་ལས་ལ་རོགས་བྱེད་པར་དམ་བཅས་སོ། །
== སྒྲོལ་མའི་ངེས་ཚིག་དང་མཚན་གྱི་དོན། ==
བོད་སྐད་དུ་སྒྲོལ་མ་ཞེས་པ་ནི་ལེགས་སྦྱར་སྐད་ཀྱི་ཏཱ་རཱ་ཞེས་པའི་དོན་ཡིན་ལ། དེའི་རྩ་བའི་དོན་ནི་སྒྲོལ་བར་བྱེད་པ་འམ་འཇིག་རྟེན་གྱི་རྒྱ་མཚོ་ལས་ཐར་བར་བྱེད་པ་ལ་གོ
{| class="wikitable"
! ལེགས་སྦྱར་སྐད། !! བོད་སྐད་ཀྱི་དོན། !! འཕྲིན་ལས་ཀྱི་བྱེད་ལས།
|-
| ཏཱ་རཱ། (Tara) || སྒྲོལ་མ། || འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོ་ལས་སྒྲོལ་བར་བྱེད་པ།
|-
| ཏཱ་རེ། (Tare) || སྒྲོལ་མ། (འབོད་སྒྲ) || སྲིད་པའི་འཁོར་བ་ལས་སྒྲོལ་བ།
|-
| ཏུཏྟཱ་རེ། (Tuttare) || འཇིགས་པ་སེལ་མ། || འཇིགས་པ་བརྒྱད་ལས་སྒྲོལ་བར་བྱེད་པ།
|-
| ཏུ་རེ། (Ture) || མྱུར་མ། || ནད་དང་བར་ཆད་མྱུར་དུ་སེལ་བར་བྱེད་པ།
|}
== སྒྲོལ་མ་འཁོར་བཅས་ཀྱི་གཙོ་བོ། ==
སྒྲོལ་མ་ལ་རྣམ་པ་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོ་ཡོད་ཀྱང་། ཡོངས་གྲགས་སུ་སྒྲོལ་ལྗང་དང་སྒྲོལ་དཀར་གཉིས་ནི་གཙོ་བོ་ཡིན།
=== སྒྲོལ་མ་ལྗང་གུ་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་ལྷ་མོ། ===
སྒྲོལ་ལྗང་ནི་འཕྲིན་ལས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་དང་། རླུང་གི་ཁམས་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དོན་ཡོད་གྲུབ་པའི་རིགས་སུ་གཏོགས། ཁོང་གི་སྐུ་མདོག་ལྗང་གུས་འཕྲིན་ལས་ཐོགས་པ་མེད་པར་སྒྲུབ་པ་མཚོན། སྐུ་བཞུགས་སྟངས་ནི་གཡས་བརྐྱངས་གཡོན་བསྐུམས་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་ནམ་དགོས་ཀྱང་མྱུར་དུ་འབྱོན་པའི་རྣམ་པ་མཚོན།
== སྒྲོལ་མ་དཀར་མོ་ཚེ་དང་ཡེ་ཤེས་སྦྱིན་མ། ==
སྒྲོལ་དཀར་ནི་གཙོ་བོ་ཚེ་སྤེལ་བ་དང་། ནད་ཞི་བ། བར་ཆད་སེལ་བའི་ལྷ་མོ་ཡིན། ཁོང་ལ་སྤྱན་བདུན་ཡོད་པ་ནི། ཞལ་ལ་གསུམ་དང་། ཕྱག་མཐིལ་གཉིས། ཞབས་མཐིལ་གཉིས་བཅས་ཡིན། འདིས་སེམས་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་གང་དུ་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་གཟིགས་པ་མཚོན། ཁོང་ནི་རྡོ་རྗེ་སྐྱིལ་ཀྲུང་གིས་བཞུགས་པ་ཡིན།
=== སྒྲོལ་མ་ལྷ་གསུམ་གྱི་བཀོད་པ། ===
བྲིས་ཐང་དང་ཆོ་ག་མང་པོའི་ནང་། སྒྲོལ་ལྗང་གི་གཡས་གཡོན་དུ་འཁོར་ལྷ་མོ་གཉིས་བཞུགས་པ་ལ་སྒྲོལ་མ་ལྷ་གསུམ་ཞེས་གྲགས།
* '''འོད་ཟེར་ཅན་མ།''' སྒྲོལ་མའི་གཡས་སུ་བཞུགས་ཤིང་། སྐུ་མདོག་སེར་པོའམ་ལྗང་སེར། ཉི་མའི་འོད་ཟེར་ལྟ་བུས་ལམ་གྱི་བར་ཆད་དང་ཆོམ་རྐུན་སོགས་སྲུང་བར་མཛད།
* '''རལ་གཅིག་མ།''' སྒྲོལ་མའི་གཡོན་དུ་བཞུགས་ཤིང་། སྐུ་མདོག་སྔོན་ནག་ཁྲོ་མོའི་ཆས་ཅན། གསང་སྔགས་ཀྱི་བསྟན་པ་དང་དམ་ཚིག་སྲུང་བའི་སྲུང་མ་ཡིན།
== སྒྲོལ་མ་ཉེར་གཅིག་གི་རྣམ་གཞག ==
སྒྲོལ་མ་འཁོར་བཅས་ཀྱི་བཀོད་པ་ཆེས་ཡོངས་གྲགས་ནི་སྒྲོལ་མ་ཉེར་གཅིག་ཡིན། འདི་ལ་ལུགས་མི་འདྲ་བ་གསུམ་ཙམ་ཡོད།
# '''ཇོ་བོ་ལུགས།''' ཇོ་བོ་རྗེ་དཔལ་ལྡན་ཨ་ཏི་ཤ་ནས་བརྒྱུད་པ་སྟེ། སྒྲོལ་མ་ཉེར་གཅིག་ཀ་བཞུགས་སྟངས་གཅིག་པ་ལ་སྐུ་མདོག་དང་ཕྱག་གི་བུམ་པའི་མདོག་མི་འདྲ་བ་ཡིན།
# '''ཉི་མ་སྦས་པའི་ལུགས།''' གྲུབ་ཆེན་ཉི་མ་སྦས་པ་ནས་བརྒྱུད་པ་སྟེ། སྒྲོལ་མ་རེ་རེ་ལ་སྐུ་མདོག་དང་། ཕྱག་མཚན། ཞལ་གྲངས་། བཞུགས་སྟངས་བཅས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་རེ་ཡོད།
# '''ཀློང་ཆེན་སྙིང་ཐིག་གི་ལུགས།''' རིག་འཛིན་འཇིགས་མེད་གླིང་པའི་གཏེར་ཆོས་ལྟར་ཏེ། ཕྱག་གཡོན་པའི་པདྨའི་སྟེང་དུ་རྟགས་དང་ཕྱག་མཚན་མི་འདྲ་བ་བཀོད་ཡོད།
== འཇིགས་པ་བརྒྱད་དང་བཅུ་དྲུག་ལས་སྐྱོབ་པ། ==
སྒྲོལ་མའི་ཁྱད་ཆོས་གཙོ་བོ་ནི་འཇིགས་པ་ལས་སྐྱོབ་པ་དེ་ཡིན། དེ་ལ་ཕྱི་ཡི་འཇིགས་པ་དང་། ནང་གི་ཉོན་མོངས་པའི་འཇིགས་པ་གཉིས་ཀ་ཚུད་ཡོད།
{| class="wikitable"
! ཕྱིའི་འཇིགས་པ། !! ནང་གི་དོན། (ཉོན་མོངས་པ) !! གསང་བའི་དོན།
|-
| མེ། || ཞེ་སྡང་། || འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མེ་ལྕེ།
|-
| ཆུ། || འདོད་ཆགས། || འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཆུ་བོ།
|-
| སེང་གེ། || ང་རྒྱལ། || ཤེས་རབ་འཕེལ་བར་བར་ཆད་བྱེད་པའི་ང་རྒྱལ།
|-
| གླང་པོ་ཆེ། || གཏི་མུག || རིག་པ་རྨོངས་པར་བྱེད་པའི་གཏི་མུག
|-
| སྦྲུལ། || ཕྲག་དོག || གཞན་ཕན་གྱི་སེམས་ལ་གནོད་པའི་དུག
|-
| ཆོམ་རྐུན། || ལྟ་ངན། || དགེ་བའི་རྩ་བ་འཕྲོག་པའི་ལྟ་ངན།
|-
| བཙོན་རྭ། || སེར་སྣ། || འཁོར་བའི་བཅིངས་ཐག་ཏུ་གྱུར་པའི་སེར་སྣ།
|-
| འདྲེ། || ཐེ་ཚོམ། || བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་ལ་གནོད་པའི་ཐེ་ཚོམ།
|}
== གསུང་རབ་དང་ཆོ་ག་ཕྱག་ལེན། ==
སྒྲོལ་མའི་སྐོར་གྱི་གཞུང་རྣམས་བཀའ་འགྱུར་དང་བསྟན་འགྱུར་གཉིས་ཀའི་ནང་བཞུགས་ཡོད།
* '''སྒྲོལ་མའི་རྒྱུད།''' དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུམ་སྒྲོལ་མ་ལས་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུད་འདི་ནི་བྱ་རྒྱུད་ཀྱི་གཞུང་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན།
* '''སྒྲོལ་མ་ཉེར་གཅིག་གི་བསྟོད་པ།''' འདི་ནི་བོད་ཀྱི་དགོན་སྡེ་དང་ཁྱིམ་ཚང་ཀུན་གྱིས་ཞལ་འདོན་གནང་བའི་ཆེས་ཡོངས་གྲགས་ཀྱི་བསྟོད་པ་དེ་ཡིན།
* '''མཎྜལ་བཞི་ཆོག''' སྒྲོལ་མ་འཁོར་བཅས་ལ་མཎྜལ་བཞི་འབུལ་བའི་ཆོ་ག་འདི་ནི་བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་བྱ་བ་ལམ་འགྲོ་དང་། བར་ཆད་སེལ་བ། བསོད་ནམས་གསག་པའི་ཆེད་དུ་ཤིན་ཏུ་དར་སོ་ཆེ།
== མཇུག་བསྡུའི་གཏམ། ==
སྒྲོལ་མ་འཁོར་བཅས་ནི་ལྷ་བྲིས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཙམ་མ་ཡིན་པར། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཐར་པ་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ལམ་ཆ་ཚང་ཞིག་ཡིན། འཕྲིན་ལས་མྱུར་བའི་སྒྲོལ་ལྗང་དང་། ཚེ་སྦྱིན་པའི་སྒྲོལ་དཀར། འཇིགས་པ་སྐྱོབ་པའི་ལྷ་ཚོགས་བཅས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་དགོས་མཁོ་ཐམས་ཅད་བསྐང་བར་མཛད། ཁོང་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཤེས་རབ་དང་ཐུགས་རྗེ་གཉིས་དབྱེར་མེད་དུ་བུད་མེད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤར་བ་ཞིག་ཡིན་པས། འགྲོ་བ་ཀུན་གྱི་རེ་ལྟོས་འཆའ་བའི་སྐྱབས་གནས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་ཡོད།
[[Category:ནང་བསྟན།]]
[[Category:བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་།]]
cubugyi1t2n396wntk5yka25op0gos9
ཕྱག་འཚལ་ཉེར་གཅིག་གིས་བསྟོད་པ།
0
28183
162721
162674
2026-08-24T12:55:57Z
Ta4tsering
33494
Added Green Tara image (public domain, Wikimedia Commons)
162721
wikitext
text/x-wiki
[[File:Green Tara - Google Art Project.jpg|thumb|སྒྲོལ་མ་ལྗང་གུའི་སྐུ་བརྙན། (Rubin Museum of Art)]]
'''ཕྱག་འཚལ་ཉེར་གཅིག་གིས་བསྟོད་པ་'''ནི་རྗེ་བཙུན་སྒྲོལ་མ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ཉེར་གཅིག་གིས་བསྟོད་པའི་གཞུང་ཞིག་ཡིན་ཞིང་མཇུག་ཏུ་ཕན་ཡོན་བསྟན་པའི་སྐབས་ཀྱང་ཡོད།<ref name="dharmabhadra">དངུལ་ཆུ་དྷརྨ་བྷ་དྲ། སྒྲོལ་མར་ཕྱག་འཚལ་ཉེར་གཅིག་གིས་བསྟོད་པའི་རྣམ་བཤད་ཡིད་འཕྲོག་ཨུཏྤལའི་ཆུན་པོ།</ref><ref name="lobsang-dawa">དགེ་བཤེས་བློ་བཟང་ཟླ་བ། སྒྲོལ་མ་ཕྱག་འཚལ་ཉེར་གཅིག་གི་མཆན་འགྲེལ།</ref><ref name="drakpa-gyaltsen">རྗེ་བཙུན་གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན། སྒྲོལ་མ་ཕྱག་འཚལ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་གི་བསྟོད་པའི་རྣམ་བཤད་གསལ་བའི་འོད་ཟེར།</ref> འགྲེལ་པ་མང་པོས་བཤད་ན་བསྟོད་དོན་ལ་ཚིགས་བཅད་ཉེར་གཅིག་ཡོད་པར་གྲགས།<ref name="tenga-tulku">རྡོར་སློབ་བསྟན་དགའ་སྤྲུལ། ཕྱག་འཚལ་ཉེར་གཅིག་གི་ཕན་ཡོན་དང་བཅས་པ་གསལ་བའི་མེ་ལོང་།</ref><ref name="gendun-gyatso">རྒྱལ་བ་དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོ (ཏཱ་ལའི་བླ་མ་སྐུ་ཕྲེང་གཉིས་པ)། ཕྱག་འཚལ་སྒྲོལ་མ་ཉེར་གཅིག་མའི་རྣམ་བཤད།</ref><ref name="karma-maitri">ཀརྨ་མཻ་ཏྲི། ཕྱག་འཚལ་སྒྲོལ་མ་ཉེར་གཅིག་གི་བསྟོད་པའི་བསྡུས་འགྲེལ།</ref> མཇུག་བྱང་ལས་བཤད་པ་ལྟར་ན་བསྟོད་པ་འདི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་སྒྲོལ་མ་ལ་གསུངས་པའོ།།<ref name="drakpa-gyaltsen" />
== ས་བཅད། ==
འགྲེལ་པ་ཁག་ཅིག་གིས་བསྟོད་པ་འདིའི་སྤྱིའི་སྒྲུབ་ཚུལ་ལ་ས་བཅད་གསུམ་དུ་བཞག་སྟེ་མདོར་བསྟན་པ་དང་རྒྱས་པར་བཤད་པ་དང་ཕན་ཡོན་བསྟན་པར་འདོན།།<ref name="dharmabhadra" /><ref name="lobsang-dawa" /><ref name="tenga-tulku" />
འགྲེལ་པ་གཞན་དག་གིས་ནི་ས་བཅད་གཉིས་སུ་བཞག་སྟེ། "བསྟོད་པ་འདི་ལ་དོན་གཉིས་ཏེ། བསྟོད་པ་དངོས་དང་ཕན་ཡོན་ནོ།"<ref name="drakpa-gyaltsen" /> ཞེས་བསྟོད་པ་དངོས་དང་ཕན་ཡོན་གཉིས་སུ་འདོན། རྣམ་བཤད་དང་བསྡུས་འགྲེལ་ཡང་འདི་ལྟར་མཐུན་པར་སྟོན།<ref name="gendun-gyatso" /><ref name="karma-maitri" /> མཁན་ཆེན་དཔལ་ལྡན་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཀྱང་གཞུང་དོན་ཐོག་མའི་ཡན་ལག་བཞིའི་ནང་ཆ་ཤས་གསུམ་པར་བཤད་ཀྱང་ཆ་ཤས་དེ་ཉིད་བསྟོད་པ་དངོས་དང་ཕན་ཡོན་སྤྱི་གཉིས་སུ་འབྱེད་པ་མཚུངས།།<ref name="palden-sherab">མཁན་ཆེན་དཔལ་ལྡན་ཤེས་རབ། རྗེ་བཙུན་སྒྲོལ་མའི་བསྟོད་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་གི་ཚིག་དོན་རྣམ་པར་འགྲེལ་བ་དད་བརྩོན་བྱང་ཆུབ་སེམས་མཆོག་གི་པདྨའི་གཞོན་ནུ་ཁ་འབྱེད་པའི་ཐབས་ཤེས་ཉི་ཟླའི་འཛུམ་རླབས།</ref>
བསྟོད་པ་དངོས་ཀྱི་ནང་གསེས་ལའང་འགྲེལ་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཚུལ་མི་འདྲ་བར་འབྱེད་དེ། ཨུཏྤལའི་ཆུན་པོ་ནས་རྒྱས་པར་བཤད་པའི་ཆ་ཤས་ལོ་རྒྱུས་དང་སྐུའི་རྣམ་པ་དང་ཕྲིན་ལས་གསུམ་དུ་འབྱེད་ཅིང་སྐུའི་རྣམ་པ་ཡང་ལོངས་སྐུ་དང་ཆོས་སྐུ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་ནས་ལོངས་སྐུ་ཞི་བ་དྲུག་དང་ཁྲོ་བོ་བདུན་དུ་སྤྲོས་པར་བཤད།<ref name="dharmabhadra" /> གསལ་བའི་འོད་ཟེར་ནས་ནི་བསྟོད་པ་དངོས་ལོངས་སྐུ་དང་ཆོས་སྐུ་དང་ཕྲིན་ལས་གསུམ་དུ་འབྱེད་ཅིང་ལོངས་སྐུའི་ཆ་ཤས་ཀྱང་མཚན་གྱི་སྒོ་ནས་ལོ་རྒྱུས་བསྟན་པ་དང་སྐུའི་རྣམ་པ་དང་རྒྱན་ཆ་ལུགས་གསུམ་དུ་ཕྲིན་ལས་ཀྱི་ཆ་ཤས་ནི་གསང་སྔགས་དང་དབང་དང་དུག་ཞི་དང་བར་ཆད་སེལ་དང་རིམས་ནད་སེལ་དང་མི་མཐུན་སེལ་བ་སྟེ་དྲུག་ཏུ་འབྱེད་ཅིང་འདི་ནི་ཨུཏྤལའི་ཆུན་པོའི་ས་བཅད་དང་མི་མཚུངས་པའི་ལུགས་གཞན་ཞིག་ཡིན།།<ref name="drakpa-gyaltsen" />
ཕྱག་འཚལ་གྱི་གྲངས་ངེས་ཉེར་གཅིག་ཏུ་འགྲུབ་པའི་ཚུལ་ལ་མེ་ལོང་ནས་ཞིབ་ཏུ་བཤད་དེ། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཕྱག་འཚལ་བ་གཅིག་དང་སྐུའི་རྣམ་པའི་སྒོ་ནས་ཞི་བའི་ཕྱག་འཚལ་བ་དྲུག་དང་ཁྲོ་བོའི་ཕྱག་འཚལ་བ་བདུན་དང་ཆོས་སྐུའི་ཕྱག་འཚལ་བ་གཅིག་དང་ཕྲིན་ལས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་བསྟན་པའི་ཕྱག་འཚལ་བ་དྲུག་བསྡོམས་ནས་ཉེར་གཅིག་ཏུ་གྲངས་ངེས་པར་བཤད།<ref name="tenga-tulku" /> ཕྱག་འཚལ་ཐམས་ཅད་ཉེར་གཅིག་ཡིན་པར་རྣམ་བཤད་དང་བསྡུས་འགྲེལ་གཉིས་ཀྱང་མཐུན་པར་སྟོན།།<ref name="gendun-gyatso" /><ref name="karma-maitri" />
ཕན་ཡོན་གྱི་སྐོར་ལའང་ས་བཅད་མི་འདྲ་བ་གཉིས་གྲགས་ཏེ། གསལ་བའི་འོད་ཟེར་དང་ཊཱིཀྐ་རིན་པོ་ཆེའི་ཕྲེང་བ་གཉིས་ཀ་ནས་བསམ་པའི་ཁྱད་པར་དང་དུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་ཕན་ཡོན་དངོས་རྒྱས་པར་བཤད་པ་དང་གྲངས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བསྡུས་ཏེ་བཤད་པ་ཞེས་བཞི་རུ་འབྱེད།<ref name="drakpa-gyaltsen" /><ref name="gendun-drub">རྒྱལ་བ་དགེ་འདུན་གྲུབ་(ཏཱ་ལའི་བླ་མ་སྐུ་ཕྲེང་དང་པོ)། སྒྲོལ་མ་ཕྱག་འཚལ་ཉེར་གཅིག་གི་ཊཱིཀྐ་རིན་པོ་ཆེའི་ཕྲེང་བ།</ref> ཉི་ཟླའི་འཛུམ་རླབས་ནི་ཕན་ཡོན་འབྱུང་བྱེད་རྒྱུའི་གཙོ་བོ་དང་ཕན་ཡོན་དངོས་བཤད་པ་ཞེས་གཉིས་སུ་འདོན།།<ref name="palden-sherab" />
== ཕན་ཡོན། ==
བསྟོད་པ་བཟླས་པའི་ཚུལ་ལ་སྲོད་དུས་ཁྲོ་མོའི་སྐུར་དྲན་པ་དང་ཐོ་རངས་ཞི་བའི་སྐུར་དྲན་ནས་གུས་པས་བསྟོད་དགོས་པར་བཤད།།<ref name="drakpa-gyaltsen" /><ref name="karma-maitri" /><ref name="gendun-drub" />
དེ་ལྟར་དྲན་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་མི་འཇིགས་པ་ཐོབ་སྟེ། "དྲན་པས་མི་འཇིགས་ཐམས་ཅད་རབ་སྟེར།"<ref name="drakpa-gyaltsen" /> ཞེས་ལྷའི་སྐུ་དྲན་པ་ཙམ་གྱིས་མི་འཇིགས་པ་སྦྱིན་པར་གསུངས།།
སྡིག་སྒྲིབ་སྦྱོང་ཞིང་ངན་སོང་ལས་སྐྱོབ་པའི་ཕན་ཡོན་ཡང་ཡོད་དེ་དྲན་པ་ཙམ་གྱིས་སྡིག་པ་ཐམས་ཅད་ཞི་ཞིང་ངན་སོང་གི་འབྲས་བུ་ཡང་བཟློག་པར་བཤད།<ref name="drakpa-gyaltsen" /> ཇོ་ནང་ཏཱ་ར་ནཱ་ཐས་ནི་སྔར་ངན་སོང་དུ་སྐྱེ་བ་ངེས་པའི་ལས་ཅན་ཡང་བསྟོད་པ་བཀླགས་པའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་ངན་སོང་གི་སྐྱེ་བ་ལས་ཐར་བར་གསུངས།།<ref name="taranatha">ཏཱ་ར་ནཱ་ཐ་། ཕྱག་འཚལ་ཉེར་གཅིག་གི་བསྟོད་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ།</ref>
བསྟོད་པ་བཟླས་པས་རྒྱལ་བ་བྱེ་བ་ཕྲག་བདུན་གྱིས་མྱུར་དུ་དབང་བསྐུར་ཞིང་མཐར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་ཐོབ་པར་བཤད།།<ref name="taranatha" /><ref name="dharmabhadra" /><ref name="drakpa-gyaltsen" />
དུག་གི་གནོད་པ་ལས་སྐྱོབ་པའི་ཕན་ཡོན་ལའང་དུག་དྲག་པོ་ཆེན་པོ་གནས་པའམ་གཡོ་བ་ཡང་རུང་ཟོས་པའམ་འཐུངས་པ་ཡང་རུང་སྟེ་སྒྲོལ་མའི་མཚན་དྲན་པ་ཙམ་གྱིས་ཞི་བར་བཤད་ཅིང་<ref name="drakpa-gyaltsen" /><ref name="konchok-thabkhe">དཀོན་མཆོག་ཐབས་མཁས་(མིང་གཞན་བསྟན་པ་རྒྱ་མཚོ)། ཕྱག་འཚལ་ཉེར་གཅིག་མའི་ཊིཀྐ་འཕགས་མའི་ཞལ་ལུང་།</ref> གདོན་དང་རིམས་ནད་དང་དུག་གིས་གཟིར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཚོགས་ཀྱང་ཞི་ཞིང་ཕན་ཡོན་འདི་རང་ཉིད་ལས་གཞན་སེམས་ཅན་ལ་ཡང་ཁྱབ་པར་བཤད།།<ref name="drakpa-gyaltsen" /><ref name="konchok-thabkhe" />
མཇུག་གི་ཚིག་གཉིས་གསུམ་བདུན་ཞེས་པའི་དོན་ལ་འགྲེལ་པ་མང་པོས་མི་འདྲ་བར་བཤད་དེ། ཊཱིཀྐ་རིན་པོ་ཆེའི་ཕྲེང་བ་ལས་སྙན་ངག་པ་འགའ་ཞིག་གི་ལུགས་སུ་བསྟོད་པ་ཡོངས་རྫོགས་ལན་གཉིས་སམ་གསུམ་མམ་བདུན་བཟླས་པས་བུ་དང་ནོར་དང་འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཐོབ་པར་འདོད་ཅིང་སྤང་ལོའི་ལུགས་སུ་གཉིས་ནི་སྒྲུབ་པ་པོའི་དབང་པོའི་ཁྱད་པར་དང་གསུམ་ནི་དུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་བདུན་ནི་ཐུན་རེ་རེའི་བཟླས་གྲངས་སུ་འདོད་ལ་རིན་པོ་ཆེ་བུ་སྟོན་གྱི་ལུགས་སུ་གཉིས་ནི་ཉིན་མཚན་གཉིས་དང་གསུམ་ནི་ཐུན་གསུམ་དང་བདུན་ནི་ཐུན་རེ་རེར་བཟླས་གྲངས་ཏེ་ཉིན་མཚན་ཕྲུགས་གཅིག་ལ་བཞི་བཅུ་རྩ་གཉིས་སུ་འདོད་པར་བཤད།<ref name="gendun-drub" /> རྣམ་བཤད་ལས་ནི་ཉིན་གསུམ་མཚན་གསུམ་བཟླས་ཏེ་ལན་བདུན་བདུན་གྱིས་ཞེ་དགུར་བགྲངས།<ref name="gendun-gyatso" /> ཊིཀྐ་འཕགས་མའི་ཞལ་ལུང་ལས་ནི་ལུགས་གཉིས་ཀ་དོན་གཅིག་ཏུ་བསྡོམས་ཏེ་ཉིན་མཚན་ཐུན་གསུམ་རེ་རེ་ལ་བདུན་བདུན་ནམ་ཡང་ན་ཐོ་རངས་གཉིས་དང་གུང་ལ་གསུམ་དང་སྲོད་ལ་བདུན་ཞེས་བཤད།།<ref name="konchok-thabkhe" />
གྲངས་ལྡན་བཟླས་པས་བུ་འདོད་པས་བུ་དང་ནོར་འདོད་པས་ནོར་ཐོབ་ཅིང་བར་ཆད་ཀྱང་འཇོམས་པར་བཤད།།<ref name="drakpa-gyaltsen" />
འདིར་དུག་ཅེས་པའི་དོན་ལ་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་གོ་བ་སྦྱར་མཁན་ཡང་ཡོད་དེ། ཊཱིཀྐ་རིན་པོ་ཆེའི་ཕྲེང་བ་ལས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་བར་གཅོད་པའི་དུག་ནི་ལོག་ལྟ་ཡིན་པར་བཤད་ལ།<ref name="gendun-drub" /> བསྡུས་འགྲེལ་ལས་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་རྐུན་པོ་དང་ཤ་ཟ་ལ་སོགས་པར་བཤད་ཅིང།<ref name="karma-maitri" /> མེ་ལོང་ལས་ཉོན་མོངས་སྒྲིབ་པ་གསུམ་ཡིན་པར་བཤད་དེ།<ref name="tenga-tulku" /> གསུམ་པོ་འདི་ཕན་ཚུན་མི་འགལ་ཡང་གཅིག་གིས་གཅིག་མ་བཤད་ལ་ཚིག་སོ་སོར་གྲགས།།
ཉི་ཟླའི་འཛུམ་རླབས་ལས་ནི་ཕན་ཡོན་འབྱུང་བའི་རྒྱུའི་གཙོ་བོ་ལྷ་མོ་ལ་སྙིང་ཁོང་རུས་པའི་གཏིང་ནས་དད་ཅིང་གུས་པའི་དད་པ་ཡིན་པར་བཤད་ཅིང་ཤེར་ཕྱིན་དང་གཏེར་སྒྲོམ་མདོ་སོགས་ལུང་དྲངས་ཏེ་གཏན་ལ་འབེབས།།<ref name="palden-sherab" />
ཇོ་ནང་ཏཱ་ར་ནཱ་ཐས་རྩ་བའི་སྔགས་ཀྱི་ཡི་གེ་རེ་རེ་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བཤད་ཅིང་ཞི་བའི་ལས་དང་རིལ་བུ་དང་མིག་སྨན་དང་རལ་གྲི་དང་གནོད་སྦྱིན་མོ་དང་གཏེར་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་གྲུབ་སྣ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཐོབ་པར་ཡང་གསུངས།།<ref name="taranatha" />
== ལོ་རྒྱུས། ==
བསྟོད་པ་འདིའི་མཇུག་བྱང་ལས་བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་སྒྲོལ་མ་ལ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཆེན་པོས་བསྟོད་པ་གསུངས་པར་བཤད་དེ།<ref name="drakpa-gyaltsen" /><ref name="konchok-thabkhe" /><ref name="pema-namgyal">ལྡོམ་བུ་བ་པདྨ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་། ཕྱག་འཚལ་ཉེར་གཅིག་གི་བསྟོད་འགྲེལ་བདུད་རྩིའི་དགའ་ཚལ།</ref> ཊིཀྐ་འཕགས་མའི་ཞལ་ལུང་དང་བདུད་རྩིའི་དགའ་ཚལ་དང་བསྟོད་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་སོགས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་འདི་ལྟར་མཐུན་པར་སྟོན།།<ref name="taranatha" />
གསལ་བའི་འོད་ཟེར་ལས་ནི་བརྒྱུད་པའི་རིམ་པ་ཡང་གསལ་བར་བཤད་དེ་སློབ་དཔོན་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ནས་བརྒྱུད་དེ་ལོ་ཙཱ་བ་གཉན་གྱིས་བསྒྱུར་ཞིང་རྗེ་བཙུན་གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གཏན་ལ་ཕབ་པར་གསུངས།།<ref name="drakpa-gyaltsen" />
ཊིཀྐ་འཕགས་མའི་ཞལ་ལུང་ལས་ནི་རྒྱུད་འདི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིས་གསུངས་པ་ཙམ་མ་ཟད་བདག་ཅག་གི་སྟོན་པས་ཀྱང་གསུངས་པར་བཤད་ཅིང་འཇམ་དཔལ་མཚན་བརྗོད་ལས་སངས་རྒྱས་འདས་མ་འོངས་ད་ལྟར་གསུམ་གྱིས་རྒྱུད་འདི་ཡང་དང་ཡང་དུ་གསུངས་པར་ལུང་དྲངས་ནས་སྟོན་པ་མང་པོས་གསུང་སྲོལ་ཡོད་པར་བཤད།།<ref name="konchok-thabkhe" />
ཇོ་ནང་ཏཱ་ར་ནཱ་ཐས་ནི་བསྟོད་པའི་མཇུག་བྱང་གི་ཡིག་ཚང་ལ་དཔྱད་ཞིབ་མཛད་དེ་འདི་སྒྲོལ་མའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་རྟོག་པ་བདུན་བརྒྱ་པ་ལས་བྱུང་བར་གྲགས་ཤིང་ད་ལྟ་གྲགས་པའི་ལས་སྣ་ཚོགས་པའི་རྒྱུད་ནི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བརྩམས་པའི་རྒྱུད་ཡིན་པས་འདིའི་ཁུངས་མིན་པར་གསུངས་ཏེ་འོན་ཀྱང་རྒྱུད་རྒྱས་པའི་དུམ་བུའམ་བསྡུས་རྒྱུད་ཅིག་ཡིན་པའང་མི་འགལ་བར་བཤད།།<ref name="taranatha" />
== འབྲེལ་ཡོད་ཤོག་ངོས། ==
* [[སྒྲོལ་མ་]]
* [[རྣམ་པར་སྣང་མཛད་]]
* [[ཨོཾ་ཏཱ་རེ་ཏུཏྟཱ་རེ་ཏུ་རེ་སྭཱ་ཧཱ་]]
== ལུང་ཁུངས། ==
<references />
== དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་ཆ། ==
* དངུལ་ཆུ་དྷརྨ་བྷ་དྲ། སྒྲོལ་མར་ཕྱག་འཚལ་ཉེར་གཅིག་གིས་བསྟོད་པའི་རྣམ་བཤད་ཡིད་འཕྲོག་ཨུཏྤལའི་ཆུན་པོ།
* དགེ་བཤེས་བློ་བཟང་ཟླ་བ། སྒྲོལ་མ་ཕྱག་འཚལ་ཉེར་གཅིག་གི་མཆན་འགྲེལ།
* རྡོར་སློབ་བསྟན་དགའ་སྤྲུལ། ཕྱག་འཚལ་ཉེར་གཅིག་གི་ཕན་ཡོན་དང་བཅས་པ་གསལ་བའི་མེ་ལོང་།
* རྒྱལ་བ་དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོ (ཏཱ་ལའི་བླ་མ་སྐུ་ཕྲེང་གཉིས་པ)། ཕྱག་འཚལ་སྒྲོལ་མ་ཉེར་གཅིག་མའི་རྣམ་བཤད།
* ཀརྨ་མཻ་ཏྲི། ཕྱག་འཚལ་སྒྲོལ་མ་ཉེར་གཅིག་གི་བསྟོད་པའི་བསྡུས་འགྲེལ།
* རྗེ་བཙུན་གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན། སྒྲོལ་མ་ཕྱག་འཚལ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་གི་བསྟོད་པའི་རྣམ་བཤད་གསལ་བའི་འོད་ཟེར།
* མཁན་ཆེན་དཔལ་ལྡན་ཤེས་རབ། རྗེ་བཙུན་སྒྲོལ་མའི་བསྟོད་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་གི་ཚིག་དོན་རྣམ་པར་འགྲེལ་བ་དད་བརྩོན་བྱང་ཆུབ་སེམས་མཆོག་གི་པདྨའི་གཞོན་ནུ་ཁ་འབྱེད་པའི་ཐབས་ཤེས་ཉི་ཟླའི་འཛུམ་རླབས།
* རྒྱལ་བ་དགེ་འདུན་གྲུབ་(ཏཱ་ལའི་བླ་མ་སྐུ་ཕྲེང་དང་པོ)། སྒྲོལ་མ་ཕྱག་འཚལ་ཉེར་གཅིག་གི་ཊཱིཀྐ་རིན་པོ་ཆེའི་ཕྲེང་བ།
* ཏཱ་ར་ནཱ་ཐ། ཕྱག་འཚལ་ཉེར་གཅིག་གི་བསྟོད་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ།
* དཀོན་མཆོག་ཐབས་མཁས་(མིང་གཞན་བསྟན་པ་རྒྱ་མཚོ)། ཕྱག་འཚལ་ཉེར་གཅིག་མའི་ཊིཀྐ་འཕགས་མའི་ཞལ་ལུང་།
* ལྡོམ་བུ་བ་པདྨ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ། ཕྱག་འཚལ་ཉེར་གཅིག་གི་བསྟོད་འགྲེལ་བདུད་རྩིའི་དགའ་ཚལ།
[[རིགས་དབྱེ།:ནང་ཆོས།]]
ihz6yv00203jdhg59g8elzmouoshb8h