Wikipedia brwiki https://br.wikipedia.org/wiki/Degemer MediaWiki 1.47.0-wmf.18 first-letter Media Dibar Kaozeal Implijer Kaozeadenn Implijer Wikipedia Kaozeadenn Wikipedia Restr Kaozeadenn Restr MediaWiki Kaozeadenn MediaWiki Patrom Kaozeadenn Patrom Skoazell Kaozeadenn Skoazell Rummad Kaozeadenn Rummad TimedText TimedText talk Modulenn Kaozeadenn modulenn Event Event talk 0 17270 2199550 2192335 2026-09-09T11:41:58Z ~2026-49016-37 93911 2199550 wikitext text/x-wiki {{Infobox kumunioù Breizh | anv = Rostrenenn | anvOfisiel = ''Rostrenen'' | skeudenn = Ti-Kêr Rostrenenn.JPG | alc'hwez = Ti-kêr Rostrenenn. | ardamezioù = Blason Rostrenen.svg | bro = {{Bro-Gerne}} | departamant = {{Aodoù-an-Arvor}} | arondisamant = [[Arondisamant Gwengamp|Gwengamp]] | etrekumuniezh = [[Kumuniezh kumunioù Kreiz Breizh]] | kanton = [[Kanton Rostrenenn|Rostrenenn]] | insee = 22266 | cp = 22110 | maer = Guillaume Robic | amzer-gefridi = [[2020]]-[[2032]] | gorread = 32.17 | hedred = -3.318134 | ledred = 48.235436 | ubi = 152 | ubr = 262 | lec'hienn web = {{fr}} [http://www.rostrenen.fr Ti-kêr] }} '''Rostrenenn''' (distaget {{LFE|[ˈ(h)ʀostʀen]}} er vro<ref>{{fr}} ''Nouvel atlas linguistique de la Basse-Bretagne'', 2001, kt 6.</ref>) zo ur [[kumun c'hall|gumun]] e [[departamant gall|departamant]] [[Aodoù-an-Arvor]] hag unan eus [[kêr]]ioù brasañ Kreiz Breizh, 3 132 a dud enni e [[2020]]. Ur barrez eus [[Eskopti Kerne|Eskopti kozh Kernev]] a-raok [[1790]] ha [[kêr-benn]] ar Vro [[Fisel]] eo. ==Anv== *Bernard Tanguy (1992) ː ''Rostrenen'', 1248 ; ''Rostraenen'', 1254 ; ''Rostrenen'',1262, 1267, 1269 ; ''Rostraenen'', 1270, 1285 ; ''Rostrenein'', 1294 ; ''Rostrenen'', 1296 ; ''Rostrainen'', 1317 ; ''Rostraenein'', ''c''. 1330 ; ''Rosdrenen'', 1368 ; ''Rostrenen'', 1535-1536. *''Rostraenen'' e oa en {{XIIIvet kantved}}<ref>{{fr}} Tanguy, Bernard. ''Les noms de lieux bretons – 1. Toponymie descriptive'', Studi n° 3. Rennes : Centre Régional de Recherche et de Documentation Pédagogiques, Septembre 1975, p. 79.</ref>. *Erwan Vallerie (1995) ː ''Rostrenen'', 1267 ; ''Rostroenen'', 1270 ; ''Rostrenein'', 1294 ; ''Rostrenan'', 1306 ; ''Rotrelen'', ''Rotrelan'', 1320 ; ''Rostrenen'', 1328 ; ''Rostrenan'', 1352 ; ''Rostrenen'', 1354, 1368 ; ''Rosdrenen'', 1368 ; ''Castro de Rostrelehen'' ? ; ''Rostraenen'', 1371 ; ''Rostrenan'', 1379 ; ''Rosternen'', 1536 ; ''Rostrenan'', 1593 ; ''Rosternan'', ''Rosternen'', 1636 ; ''Rosternen'', 1731. *Dont a rafe an anv-se eus "roz" (un dorgenn) ha "drez/drezenn" : torgenn an drez(enn).<ref>http://www.infobretagne.com/rostrenen.htm</ref> ==Douaroniezh == === Kumunioù amezek === {{Lec'hiadur kêr|kêr=''Rostrenenn''|gwalarn=[[Mêl-Karaez]]|norzh=[[Kergrist-Moeloù]]|biz=[[Plounevez-Kintin]]|kornôg=[[Groñvel]]|reter=[[Plougernevel]]|gevred=''[[Bonen]]'', [[Melioneg]]|su=[[Groñvel]], ''[[Bonen]]'', [[Melioneg]]|mervent=[[Groñvel]]|enklozadur=}} === Dezougen === * War al linenn [[Hent-houarn Karaez Loudieg|hent-houarn Karaez Loudieg]], serret, emañ Rostrenenn. [[Skeudenn:RB-Rostrenen.jpg|center|thumb|upright|An ti-gar]] ==Ardamezioù== {| |- |[[Restr:Blason Rostrenen.svg|60px]] | :''En erminoù e deir zreustell en gul'' *Sturienn : ''Oultre'' ("Uheloc'h bepred"), tiegezh Rostrenenn. |} ==Istor== ===Deroù=== E-pad ar prantad galian-ha-roman eo deuet Rostrenenn da vezañ ur c'hroashent asambles gant Karaez (Vorgium) abalamour d'ar [[marc'had]] dreist-holl. Dont a ra da vezañ ur [[kêriadenn|gêriadenn]] da vat pa vez savet ur [[kastell-kreñv|c'hastellig]] e koad-[[prenn]] e-kichen ur [[stank]]. An [[ti-kêr]] a vez kavet bremañ er plas-se. Ar c'hastellig-se a oa bet savet gant ur [[baron]] er {{VIIvet kantved}} goude Jezuz-Krist. ===Baronelezh ha kastell=== En {{XIvet kantved}} e voe savet un [[tour-meur]] e plas ar c'hastellig. Galloudus e teuas [[baronelezh]] Rostrenenn da vezañ d'ar mare-se pa oa e varon ([[Riwalon]] aet da senesal [[Breizh]] e [[1068]]). En em ledañ a rae levezon baronelezh Rostrenenn war pevar c'hanton betek an [[Dispac'h gall]] e [[1789]]. Ar c'hastell a oa kelc'hiet gant [[moger-difenn|mogerioù-difenn]] uhel hag gant ar stank bepred. Lod eus baroned Rostrenenn o deus bet ur pouez bras en istor: [[Jafrez Rostrenenn]] e-pad an [[Eizhvet kroaziadeg]] (en {{XIIIvet kantved}}), ar baron [[Pêr VI Rostrenn|Pêr VI]] hag a vrezele gant [[Beltram Gwesklin]] (e 1370) hag ar baron [[Pêr VIII]], [[letanant armeoù ar Roue|letanant an armeoù]] gall, ivez, a skarzhas ar [[Brezel Kant Vloaz|Saozon]] eus [[Frañs]] kuit gant [[Janed Ark]]. E [[1581]], Toussaint de Beaumanoir, mestr-kamp armeoù ar Roue ha baron Rostrenenn a greñvaas an tour-meur. E [[1592]], e-pad tri bloavezh e talc'has ar c'hastell ouzh an enebourien. Met en trede bloavezh e kouezhas ar c'hastell en e boull ha distrujet e voe evit na c'hellje ket bezañ implijet ken. Distrujet e oe da vat diwar urzh ar roue gall [[Herri IV a Vro-C'hall|Herri IV]] e [[1601]], dindan Elena Rostrenn, merc'h Toussaint. Ur c'hastell nevez evit an [[annez]] a voe savet gant un embregour o chom e [[Kemper]] diwar c'houlenn an dugez Elbeuf, baronez Rostrenenn en {{XVIIIvet kantved}}. Ar varoned ziwezhañ a chomas er c'hastell-se betek an [[Dispac'h gall]]. Un [[toull-bac'h]] a voe graet gantañ (evel Kampostal), [[ti an archerien]] a vo staliet e-barzh da c'houde. [[Tudjentil]] ar vro a voe toullbac'het er c'hastell e-pad an Dispac'h. E-pad labourioù [[kanol Naoned-Brest]] e servije ar c'hastell da bareañ ar brizonidi bolitikel, un [[ospital]] e oa d'ar mare-se. Implijet eo bet ivez evel skol ar merc'hed betek [[1935]], skoliatet e voent goude en ur savadur nevez: ar skol Édouard Herriot. Ar c'hastell en deus servijet evit bezañ skol an holl vugale e-pad an [[Eil brezel-bed]], dre ma oa ar c'h[[kommandantur]] e skol ar merc'hed. Ar peurrest eus ar c'hastell a zo bet distrujet evit sevel an [[ti-post]]. === {{XIXvet kantved}} === === {{XXvet kantved}} === ==== [[Brezel-bed kentañ]] ==== * Mervel a reas 109 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lavaret eo 4,55 % ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911<ref name="memorialgenweb.org">{{fr}} [http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?insee=22266&dpt=22&idsource=20837&table=bp&maxligne=145 Monumant ar re varv - Memorial Genweb]</ref>; unan anezhe a voe lazhet e [[Bellefontaine]] e [[Belgia]] d'an [[22 a viz Eost]] [[Eost]] [[1914]]<ref>{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=6245904 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]</ref> hag unan all e [[Boezinge]] e [[Flandrez]] [[Belgia]] d’an [[22 a viz Ebrel]] [[1915]]<ref>{{fr}} [https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=6571254 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]</ref>. ==== [[Eil Brezel-bed]] ==== * Yuzevion a gavas repu e Rostrenenn e-pad ar brezel; unan anezhe, dimezet gant ur plac'h eus ar vro, a voe flatret ha serret, mervel a reas en [[Auschwitz]]; ur vamm hag he div blac'hig a c'hellas chom kuzhet betek an Dieubidigezh<ref>{{fr}} "Le Télégramme", 29 a viz Ebrel 2013</ref>. * Kemeret e voe 36 000 Lur en ti-post ha 100 000 Lur er ''Banque populaire'', gant tri ezel eus ar Rezistañs moarvat, d’ar 25 a viz Ebrel 1944, hervez danevell sizhuniek [[Titouroù Hollek]] [[Sant-Brieg]]<ref>{{fr}} Éric Rondel, ''En attendant le Débarquement en Bretagne du 15 août 1943 au 6 juin 1944'', pajenn 207, Dastumadenn ''Guerres et Conflits'', Embannadurioù Astoure, Pleherel, 2011</ref>. * Mervel a reas 25 den ag ar gumun abalamour d'ar brezel<ref name="memorialgenweb.org"/>. ==== Brezelioù didrevadennañ ==== ===== [[Brezel Indez-Sina]] ===== * Mervel a reas pevar milour eus ar gumun er [[Viêtnam]]. ===== [[Brezel Aljeria]] ===== * Mervel a reas ur soudard eus ar gumun. ===== [[Tchad]] ===== * [[Oberiadenn Tacaud]]: un adjudant eus ar gumun a varvas d’an [[29 a viz Genver]] [[1978]] e [[Faya Largeau]]<ref>{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=6373317 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]</ref>. ==== Bonen ==== * E 1970 e voe staget kumun [[Bonen]] ouzh hini Rostrenenn. ===Diorroadur=== En em ledet eo ar gêr tro-dro d'ar c'hastell, dreist-holl war [[torgenn|dorgenn]] ar Minioù (263 metrad uhelder). A-raok an [[Dispac'h gall]] e veze [[korvo]]et ar [[koad|c'hoadeier]] a oa tro-war-dro, diorroet eo ar gêr dre-se. 900 annezad a oa da vare an [[Dispac'h gall]]. E [[1790]] e teu Rostrenenn da vezañ ur gumun. Gant al lezenn eus an 26 a viz C'hwevrer 1790 e voe lakaet Rostrenenn da benn ur [[bann]]<ref>{{fr}} J. B. Duverger, ''Collection complète des lois, décrets, ordonnances, règlemens avis du Conseil d'Etat'', Levrenn gentañ, Eil embannadur, Pariz, 1834, p.105</ref>. Krouet voe neuze un [[takad]] evit labourat an douar, Rostrenenn o vezañ e-kreiz. A-drugarez da ziorroadur ar c'hehentiñ e teu kêr da vezañ liammet ouzh an diavaez. Diorroet 'vez ar skoliata ivez, degas a ra skolidi ha studierien. Dont a ra da vezañ ur gêr [[artizanerezh|artizanel]] ha [[kenwerz]]hel. Da Veurzh e c'heller kavout ar [[marc'had]] e pep lec'h e kêr. Ur [[mediaoueg|vediaoueg]] brav-tre a zo bet savet e [[1993]]. ==Monumantoù ha traoù heverk== <gallery> Iliz Rostrenenn.JPG|An iliz katolik. Feunteun Rostrenenn.JPG|Ar feunteun. Chapel Lokmaria Rostrenenn.JPG|Chapel Lokmaria. Manoir de Campostal (1).jpg|Maner Kampostal. </gallery> * Iliz katolik ''Itron Varia an Draeneg'', savet er {{XIVvet}}-{{XVIIvet}}-{{XIXvet kantved}}. Bet chapel ar c'hastell-kreñv. * Feunteun ({{XVIvet kantved}}). * Chapel ''Sant Jakez'' ({{XVvet kantved}}). * Chapel Lokmaria ({{XVvet kantved}}). * Tiez kozh ({{XVIIvet kantved}}). * Maner Kampostal. * Monumant ar re varv el leurgêr e-kreiz ar vourc'h, luc'hskeudenn ha kartenn-bost<ref>{{fr}} [https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/photo.php?id_source=20837 Memorial Genweb]</ref>. Dioueliet e voe d’an [[30 a viz Genver]] [[1921]]<ref>{{fr}} [https://monumentsmorts.univ-lille.fr/monument/7014/rostrenen-place/ Université de Lille]</ref>. * Plakenn ar re varv (1914-1918) en iliz katolik, luc'hskeudenn<ref>{{fr}} [https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/photo.php?id_source=106798 Memorial Genweb]</ref>. == Poblañs == === Emdroadur ar boblañs abaoe 1962 === {{Demografiezh |titl=Niver a annezidi |dimx= |dimy= |popmax=4000 |passo1=500 |bl1=1962 |bl2=1968 |bl3=1975 |bl4=1982 |bl5=1990 |bl6=1999 |bl7=2006 |bl8=2013 |bl9=2020 |p1=3554 |p2=3658 |p3=3875 |p4=3868 |p5=3664 |p6=3598 |p7=3397 |p8=3224 |p9=3132 |mammenn=EBSSA }} == Tud == === Tud bet ganet eno === * [[1761]] : [[Olivier Perrin]], [[engravour]] ha [[livouriezh|livour]]. * [[1855]] : [[Yann ar Fusteg]], drouiz-meur. * [[1857]] : [[Yann Vari Joanno]], saver pezhioù-c'hoari brezhonek. * [[1888]] : [[Eugène Bouché]], eskob [[Sant-Brieg]] ha Landreger. * [[1945]] : [[Marie-Renée Oget]], kannadez e Bodadenn Vroadel Pariz. * [[1956]] : [[Jañdo Robin]], skolaer ha stourmer politikel ha yezhel. * [[1958]] : [[Françoise Morvan]], skrivagnerez c'hallek. === Tud marvet eno === * [[1923]] : [[Filomena Kadored]], skrivagnerez vrezhonek. * [[1935]] : [[Yann Vari Joanno]], saver pezhioù c'hoari. * [[1973]] : [[Jules-Charles Le Bozec]], kizellour, d'ar [[24 a viz Here]]. * [[1986]] : [[Lomig Doniou]]. === Tud liammet ouzh Rostrenenn pe o deus bevet eno === *[[Christophe Honoré]], skrivagner ha den a sinema gallek. *[[Glenmor]], barzh ha kaner brezhonek ha gallek. *[[Gregor Rostren]]enn, geriadurour. *[[Pêr Bourdellez]], beleg ha skrivagner brezhonek. *[[Yann Talbot]], beleg ha skrivagner brezhonek. === Ardamezeg ar familhoù === {| |- |[[Restr:De Beaumanoir.gif|60px]] | :;Beaumanoir :Baroned ar barrez :''En glazur e unnek hanochenn en argant, 4, 3, 4.'' |- |[[Restr:Du Quélennec.gif|60px]] | :;du Quélenec :Baroned ar barrez :''En erminoù, e gab en gul karget gant teir flourdilizenn en aour'' |} ==Relijion== ===Burzhud miz Kerzu 1300 hag ar pirc'hirindedoù=== E miz Kerzu 1300 e vije bet kavet gant un den un [[delwenn]] eus ar [[Gwerc'hez Vari|Werc'hez Vari]] e-kreiz un [[draeneg]]. Pa voe lakaet an delwenn e chapel ar c'hastell e voe pirc'hirined o tont da azeuliñ Itron Varia an Draeneg. [[Pardon]] ar Werc'hez a vez dalc'het bep [[15 a viz Eost]]. ==Brezhoneg== ===Ya d'ar brezhoneg=== *D'an 13 a viz Gwengolo [[2004]] e oa bet votet ar garta [[Ya d'ar brezhoneg]] gant kuzul-kêr ar gumun. *D'an 19 a viz Here [[2007]] e oa bet roet d'ar gumun al live 2. *D'an 9 a viz Mezheven [[2016]] e oa bet roet d'ar gumun al live 3. *D'an 5 a viz Ebrel [[2024]] a bet sinet ar garta Ya d'ar brezhoneg da dizhout al live 4. ===Deskadurezh=== * Ur skol divyezhek publik a zo eno abaoe [[1984]]. * E distro-skol 2025 e oa enskrivet 92 skoliad er c'hlasoù divyezhek (32,1 % eus skolidi ar gumun evit a sell ouzh ar c'hentañ derez) <ref>{{br}}[https://www.brezhoneg.bzh/98-kelenn.htm Ofis Publik Ar Brezhoneg]</ref>. == Ar festival Fisel== [[Skeudenn:Drapeau de Rostrenen.svg|left|180px|thumb|Banniel Rostrenenn]] Ur festival anavezet e [[Breizh]] a-bezh a vez bep bloaz e Rostrenenn, hini an [[dañs fisel]] evel-just. E 2007, da skouer, e oa bet dalc'het ar 35vet festival fisel, etre an 23 betek ar 26 a viz Eost 2007. E [[1969]] e oa dalc'het kenstrivadeg kentañ an dañs Fisel e [[Loudieg]] hag ar bloaz war-lerc'h e [[Bonen]]. Ac'halehont e oa bet kaset da [[Mêl-Karaez|Vêl-Karaez]] e [[1972]], met re vihan e oa deuet da vezañ sal ar gumun evit an dañserien. Goude-se e oa bet kaset da Rostrenenn. Hengounel eo an dañs fisel e Rostrenenn ha tro-war-dro, e [[Groñvel]], e [[Plougernevel]], [[Plevin]], hag all. {{clr|left}} == Gevelliñ == *[[Ceann Toirc]], {{Iwerzhon}} *[[Le Morne-Rouge]], {{Martinik}} == Pennad kar == * [[Bonen]] == Liammoù diavaez == *{{fr}} [http://www.rostrenen.fr Lec'hienn kumun Rostrenenn] *{{br}} [https://www.geobreizh.bzh/br/?s=Rostrenen Rostrenenn war lec'hienn Geobreizh] *{{fr}} [http://www.fisel.org/ Lec'hienn Festival Fisel] *{{fr}} [https://abp.bzh/rostrenenn-en-tete-de-course-8369 Rostrenenn hag ar brezhoneg, pennad ABP (25/10/2007)] == Notennoù ha daveoù == {{Daveoù}} [[Rummad:Kumunioù Aodoù-an-Arvor]] [[Rummad:Kumunioù Kerne]] [[Rummad:Pennlec'hioù distrigoù Breizh]] [[Rummad:Argant tapet e tiez-post Aodoù-an-Hanternoz gant tud eus ar Rezistañs]] o2d17wro168m98svcpglq8lopu0ud5t 0 65146 2199513 2199091 2026-09-08T14:35:40Z Llydawr 145 /* Pennadoù nevez */ 2199513 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ <div style="width:100%;border:1px solid #decbb4; text-align:center; background-color:#f4f4f4; vertical-align: middle;"> {| width="100%" |-bgcolor="#eeb" | width="20%" align="center" | [[Restr:Flag of Germany.svg|160px|Banniel Alamagn]] | width="60%" align="center" | [[Restr:Bildleiste Deutschland.02.jpg|600px]] | width="20%" align="center" | [[Restr:Coat of arms of Germany.svg|110px|Skoed Alamagn]] |- |} {| width="100%" |- valign="middle" | align="center" | <span style="font-size:2.5em;">'''P O R C H E D'''</span><br><span style="font-size:3.1em; color:#d00;"><big>'''A L A M A G N'''</big></span><br><span style="font-size:2.1em; color:#ffce00;"><big>'''D E U T S C H L A N D'''</big></span><br><span style="font-size:1.5em;">Pennadoù diwar-benn Alamagn en holloueziadur brezhonek Wikipedia</span><br><br><hr><br>'''[[Alamagn]]''' ('''Deutschland''' en [[alamaneg]]) zo ur republik kevredel e kreiz Europa etre [[Suis]], [[Aostria]], [[Tchekia]], [[Polonia]], [[Danmark]], an [[Izelvroioù]], [[Belgia]] ha [[Bro-C’hall]].<br>Ezel eus [[Unaniezh Europa]] eo abaoe [[1952]] ([[Kumuniezh ar Glaou hag an Dir]] en amzer-se). | [[Restr:LocationGermany.png|250px|Alamagn en Europa hag er bed]]<br>[[Restr:Germany map.gif|250px|Kartenn Alamagn]] |- |} </div> {| width="100%" align="center" border="0" cellpadding="0" cellspacing="0" style="border: 1px solid #CCCC99; background-color: #F1F1DE" |- | style="border-top: 4px solid #f1f1de;" colspan="3" align="center" bgcolor=#eeb valign="top"| <span style="font-size:2.5em;>Ar pennadoù</span> |- | style="border-left: 4px solid #F1F1DE; border-right: 4px solid #F1F1DE;" valign="top" width="33%" | == [[Istor Alamagn]] == [[Skeudenn:Brandenburger Tor nachts.jpg|80px|Dor Brandenburg e Berlin]] * [[Feur-emglev Rastatt]] * [[Franked]] * [[Germania]] * [[Habsbourged]] * [[Impalaeriezh alaman]] * [[Impalaeriezh Santel Roman]] * [[Impalaeriezh trevadennel Alamagn]] * [[Moger Berlin]] * [[Nationale Volksarmee]] * [[Prusia]] * [[Republik Demokratel Alamagn]] * [[Republik Weimar]] * [[Saksoned]] * [[Trede Reich]] == [[Douaroniezh Alamagn]] == <div style="text-align:center;">[[Restr:Deutschland topo.png|250px|Douaroniezh Alamagn]]</div> ===''Länder'' / [[Stadoù Alamagn|Stadoù kevredet Alamagn]]=== * [[Baden-Württemberg]] * [[Bavaria]] (Bayern) * [[Berlin]] * [[Brandenburg]] * [[Bremen]] * [[Hamburg]] * [[Hessen]] * [[Mecklenburg-Pomerania ar C'hornaoueg]] (Mecklenburg-Vorpommern) * [[Nordrhein-Westfalen]] * [[Rheinland-Pfalz]] * [[Saarland]] * [[Saks]] * [[Saks-Anhalt]] * [[Saks-Izel]] * [[Schleswig-Holstein]] * [[Thüringen]] ===Stêrioù=== * [[Danav]] * [[Elbe]] * [[Ems]] * [[Inn]] * [[Main]] * [[Oder]] * [[Roen]] * [[Saar]] * [[Spree]] * [[Weser]] ===Inizi=== * [[Inizi Friz an Hanternoz]] * [[Inizi Friz ar Reter]] * [[Fehmarn]] * [[Helgoland]] * [[Rügen]] * [[Sylt]] ===Menezioù=== * [[Alpoù]] * [[Eifel]] * [[Erzgebirge]] * [[Harz (menezioù)|Harz]] * [[Hunsrück]] * [[Rhön]] * [[Schwarzwald]] * [[Taunus]] | style="border-left: 4px solid #F1F1DE; border-right: 4px solid #F1F1DE;" valign="top" width="33%" | == [[Politikerezh Alamagn|Aozadur politikel]] == [[Skeudenn:Bundestag.jpg|100px|Ar Bundestag, Parlamant Alamagn]] * [[Bundestag]] * [[Bundesrat]] * [[Broadelouriezh alamanek]] == [[:Rummad:Strolladoù politikel Alamagn|Strolladoù politikel]]== * [[Bündnis 90/Die Grünen]] * [[Christlich Demokratische Union Deutschlands|CDU]] * [[Christlich-Soziale Union in Bayern|CSU]] * [[Die Friesen]] * [[Die Linke]] * [[Sozialdemokratische Partei Deutschlands|SPD]] * [[Strollad Bavaria]] * [[Alternative für Deutschland]] == Yezhoù == *[[Alamaneg]] *[[Yezhoù alamanek ar c'hreiz]] *[[Yezhoù alamanek izel]] *[[Yezhoù alemanek]] *[[Yezhoù aostriek-bavarek]] *[[Daneg]] *[[Yezhoù frizek|Frizeg]] *[[Sorabeg]] *[[Romeg|Sinteg]] === Kêrioù-penn ar stadoù kevredet=== [[Skeudenn:Dresden-nightpanorama-dri.jpg|220px|Ur sell war Dresden]] * [[Dresden]] * [[Düsseldorf]] * [[Erfurt]] * [[Hannover]] * [[Kiel (Alamagn)|Kiel]] * [[Magdeburg]] * [[Mainz]] * [[München]] * [[Potsdam]] * [[Saarbrücken]] * [[Schwerin]] * [[Stuttgart]] * [[Wiesbaden]] ===Kêrioù all=== * [[Aachen]] * [[Augsburg]] * [[Baden-Baden]] * [[Bayreuth]] * [[Bochum]] * [[Bonn (Alamagn)|Bonn]] * [[Darmstadt]] * [[Dortmund]] * [[Düsseldorf]] * [[Eisleben]] * [[Erlangen]] * [[Essen]] * [[Frankfurt am Main]] * [[Frankfurt an der Oder]] * [[Göttingen]] * [[Hameln]] * [[Heidelberg]] * [[Karlsruhe]] * [[Koblenz]] * [[Kolun]] ([[Köln]]) * [[Konstanz]] * [[Landshut]] * [[Leipzig]] * [[Lübeck]] * [[Mainz]] * [[Mannheim]] * [[Marburg]] * [[Rastatt]] * [[Rostock]] * [[Regensburg]] * [[Trier]] * [[Tübingen]] * [[Ulm]] | style="border-left: 4px solid #F1F1DE; border-right: 4px solid #F1F1DE;" valign="top" width="33%" | == [[Sevenadur Alamagn]] == *[[Arz a-vremañ Alamagn|Arz a-vremañ]] * [[Die Brücke]] * [[Der Blaue Reiter]] * [[Deutsche Sagen]] * [[Lennegezh Alamagn]] * [[Rattenfänger von Hameln]] * [[Sonerezh Alamagn]] == Tud == [[Skeudenn:Goethe.jpg|70px|Johannes Wolfgang von Goethe]] ;Skrivagnerien * [[Heinrich Böll]] * [[Jörg Bong]] * [[Bertolt Brecht]] * [[Adelbert von Chamisso]] * [[Goethe|Johannes Wolfgang Goethe]] * [[Günter Grass]] * [[Jacob ha Wilhelm Grimm]] * [[Hermann Hesse]] * [[Herta Müller]] ;Livourien, sonaozourien hag arzourien all * [[Johann Christian Ludwig Abeille]] * [[Franz Abt]] * [[Johann Sebastian Bach]] * [[Ludwig van Beethoven]] * [[Joseph Beuys]] * [[Albrecht Dürer]] * [[George Grosz]] * [[Fanny Mendelssohn]] * [[Meister E. S.]] * [[Karl Friedrich Schinkel]] * [[Franz von Stuck]] * [[Wolf Vostell]] * [[Richard Wagner]] ;Skiantourien * [[Heinrich Barth]] * [[Hans Hermann Carl Ludwig von Berlepsch]] * [[Hans Geiger (fizikour)|Hans Geiger]] * [[Johann Friedrich Gmelin]] * [[Robert Koch]] * [[Georg Ohm]] * [[Hermann von Fehling]] * [[Otto Heinrich Warburg]] [[Skeudenn:Angela Merkel (2008) (cropped).jpg|70px|Angela Merkel]] ;Politikourien * [[Konrad Adenauer]] * [[Willy Brandt]] * [[Adolf Hitler]] * [[Erich Honecker]] * [[Angela Merkel]] * [[Olaf Scholz]] * [[Gerhard Schröder]] ;Tud all * [[Manfred von Richthofen]] ==A bep seurt == [[Skeudenn:Currywurst_&_Pommes_frites.jpg|70px]] * [[Banniel Alamagn]] * [[Bretzel]] * [[Currywurst]] * [[Deutsches Kreuz]] * [[Die Welt]] * [[Deutschlandlied]] * [[Focke-Wulf Fw 200 Condor]] * [[Lied]] * [[Loreley]] * [[Oktoberfest]] * [[Trabant]] |- | colspan="3" align="center" | == Rummadoù == [[:Rummad:Arzourien Alamagn|Arzourien Alamagn]] | [[:Rummad:Broioù kozh Alamagn|Broioù kozh Alamagn]] | [[:Rummad:Douaroniezh Alamagn|Douaroniezh Alamagn]] | [[:Rummad:Istor Alamagn|Istor Alamagn]] | [[:Rummad:Kestell Alamagn|Kestell Alamagn]] | [[:Rummad:Mirdioù Alamagn|Mirdioù Alamagn]] | [[:Rummad:Timbroù Alamagn|Timbroù en Alamagn]] | [[:Rummad:Yezhoù Alamagn|Yezhoù Alamagn]] |- | colspan="3" align="center" | == Pennadoù nevez == [[Horb am Neckar]], [[Mauser Standard-Modell]], [[Amberg]], [[SD 2]], [[Karl Kehrle]], [[Mittelbiberach]], [[Douger-nijerezioù Graf Zeppelin]], [[Arnsberg]], [[Carl Walther]], [[Tagadenn Pride Berlin e 2026]], [[Pride Berlin]], [[9 × 57 mm Mauser]], [[Flammenwerfer 41]], [[Peenemünde]], [[Stasi]], [[8 × 60 mm S]], [[8 × 64 mm S]], [[Königlich Bayerische Gewehrfabrik]] |}, {{Porchedoù roll}}, ==Evezhiadennoù== # Mar krouit ur pennad pe mard adsavit ur pennad penn-da-benn, enskrivit anezhañ war roll ar "pennadoù nevez". Tennit anezhañ kuit eus roll ar pennadoù koshoc'h. # Soñjet eo bet ar porched-mañ evel un nor evit mont war-du ar pennadoù a denn da Alamagn ha d'he sevenadur. Ret eo glasaat al liammoù ruz muiañ ma c'haller. [[Rummad:Alamagn| ]] [[Rummad:Porchedoù|Alamagn]] byos98hbkslkc68vhho4s7lxlqepm5t 0 85094 2199515 2198612 2026-09-08T16:30:20Z Ar choler 52661 hizivaat hag astenn 2199515 wikitext text/x-wiki {{Infobox kumunioù Frañs | anv = Le Cateau-Cambrésis | anvYezh = | Yezh = | anvOfisiel = | skeudenn = 20140223 cateau cambresis052.JPG | alc'hwez = An ti-kêr. | ardamezioù = Armoirie ville fr le-Cateau-Cambrésis (59).svg | logo = | bro = | rannvro = [[Hauts-de-France]] | departamant = [[Norzh (departamant)|Norzh]] | arondisamant = [[Arondisamant Cambrai|Cambrai]] | kanton = [[Kanton Le Cateau-Cambrésis|Le Cateau-Cambrésis]] <small>(pennlec'h)</small> | etrekumuniezh = Communauté de communes du Caudrésis - Catésis | bro velestradurel = | maer = Serge Siméon | amzer-gefridi = 2026-2032 | gorread = 27.24 | hedred = 3.54194444444 | ledred = 50.1061111111 | uk = | ubi = 84 | ubr = 157 }} '''Le Cateau-Cambrésis''' zo ur [[kumun c'hall|gumun]] en [[departamant gall|departamant]] [[Norzh (departamant)|Norzh]] e [[Bro-C'hall]]. Pennlec’h [[kanton Le Cateau-Cambrésis]] eo. == Istor == === {{XVIvet kantved}} === Sinet e voe daou feur-emglev e Le Cateau-Cambrésis e mizioù [[Meurzh]] hag [[Ebrel]] [[1559]] : * etre [[Bro-C'hall]] ha [[Bro-Saoz]], d'an [[12 a viz Meurzh]] ha d'an [[2 a viz Ebrel]] [[1559]] ; * etre Bro-C'hall ha [[Spagn]], d'an [[3 a viz Ebrel]] [[1559]]. === {{XIXvet kantved}} === * [[1852]] : savet eo al labouradeg [[sukr]] ''Piette et Compagnie''. Mont a ra an embregerezh da get e penn-kentañ an {{XXvet kantved}}<ref name="PlN">{{fr}} [https://web.archive.org/web/20070326054551/http://perdrelenord.free.fr/lecateaucambresis/spirale.htm ''Perdre le Nord'']</ref>. * [[1883]] : digoradur al linenn [[hent-houarn]] Le Cateau-Cambrésis – [[Solesmes (Nord)|Solesmes]] ; savet e voe un eil ti-gar, ''Le Cateau Halte'', e [[1891]]<ref name="PlN" />. === XX{{vet}} kantved === === [[Brezel-bed kentañ]] === [[Emgann Le Cateau|Emgann Le Cateau-Cambrésis]] e miz [[Eost]] [[1914]]. Kemeret e voe Le Cateau-Cambrésis gant al lu [[alaman]] d'ar [[26 a viz Eost]] ha chom a reas en e zalc'h betek an [[10 a viz Here]] [[1918]] ma voe tapet gant [[Iwerzhon]]iz ar ''5th Battalion [[Cúige Chonnacht|Connaught]] Rangers'' eus [[tirlu]] ar [[Rouantelezh-Unanet]], met ur sizhuniad a voe lakaet dezhe evit dont a-benn eus an difennourion alaman diwezhañ<ref name="WW1">{{en}} [https://web.archive.org/web/20101222181700/http://ww1cemeteries.com/ww1frenchcemeteries/lecateaumilitary.htm ''WW1 Cemeteries'']</ref>; roet e voe ar [[Kroaz-vrezel 1914-1918|Groaz-vrezel 1914-1918]] d'ar gumun e [[1920]]<ref>{{fr}} [https://web.archive.org/web/20170303083543/http://pages14-18.mesdiscussions.net/pages1418/forum-pages-histoire/communes-decorees-guerre-sujet_7632_2.htm ''Pages 14-18'']</ref>. === [[Eil brezel-bed]] === Dieubet eo bet Le Cateau-Cambrésis d'an [[3 a viz Gwengolo]] [[1944]]<ref name="PlN" />. == Monumantoù ha traoù heverk == ;Bezioù-brezel ar C'hommonwealth e bered ar gumun – ''Le Cateau Communal Cemetery'' {| class = "wikitable" |+ ! Bro ! Niver a soudarded |- |{{Aostralia}} |13 |- |[[Restr:Canadian Red Ensign (1868-1921).svg|24px]] [[Kanada]] |2 |- |{{Rouantelezh-Unanet}} |136 |- | style="text-align:right;"|'''Hollad''' |'''151''' |} Implijet e voe ar vered gant al lu alaman da veziañ milourion ar Rouantelezh-Unanet e mizioù Eost ha Gwengolo 1914 e-kerzh ar Brezel-bed kentañ ha da zouarañ e soudarded ivez. Graet e voe ganti adarre e mizioù diwezhañ 1918 da nerzhioù milourel ar [[Commonwealth|C’hommonwealth]] ; 65 bez alaman a voe tennet e [[1922]]<ref name="WW1C">{{en}} [https://web.archive.org/web/20080723121639/http://ww1cemeteries.com/ww1frenchcemeteries/lecateaucomm.htm WW1 Cemeteries]</ref>. ;Bered ar [[Brezel-bed kentañ]] – ''Le Cateau Military Cemetery'' * Tachenn alaman :{| class = "wikitable" |+ ! Bro ! Niver a soudarded |- |[[Restr:Flag of the German Empire.svg|24px]] [[Alamagn]] |> {{formatnum:5000}} |- | style="text-align:right;"|'''Hollad''' |'''> 5 000''' |} Ul lodenn anezhe a voe beziet pa oa dalc'het ar gumun gant al lu alaman, ar re all a voe degaset goude dibenn ar brezel<ref name="WW1" />. * Tachenn ar C’hommonwealth :{| class = "wikitable" |+ ! Bro ! Niver a soudarded |- |[[Restr:Flag_of_South_Africa_1910-1912.svg|24px]] [[Afrika ar Su]] |28 |- |[[Restr:Flag of the German Empire.svg|24px]] [[Alamagn]] |2 |- |{{Aostralia}} |3 |- |[[Restr:Canadian Red Ensign (1868-1921).svg|24px]] [[Kanada]] |3 |- |{{Rouantelezh-Unanet}} |659 |- |{{Zeland-Nevez}} |2 |- | style="text-align:right;"|'''Hollad''' |'''700''' |} Marvet int e-kerzh ar Brezel-bed kentañ. Ul lodenn vat anezhe a voe beziet gant al lu alaman, bet degaset enni eus tachennoù emgann 1914 dreist-holl. Ar re all a varvas e mizioù Here ha Du 1918. Goude arsav-brezel an [[11 a viz Du]] e voe ouzhpennet eizh bez all, enno milourion bet lazhet e mizioù Here ha Du 1918 ivez<ref name="WW1" />. * Tachenn [[rusia]]n :{| class = "wikitable" |+ ! Bro ! Niver a soudarded |- |{{Rusia}} |34 |- |style="text-align:right;"|'''Hollad''' |'''34''' |} Prizonidi a vrezel e oant<ref name="WW1" />. == Douaroniezh == War lez ar stêr [[Selle]] emañ Le Cateau-Cambrésis. <gallery mode="packed" heights="180px">La Selle au Cateau-Cambrésis.JPG|Ar stêr Selle e Le Cateau-Cambrésis</gallery> == Melestradurezh == {{DilennadDeroù|Titl= Roll maered ar gumun}} {{Dilennad|Deroù=1802|Penn=18916|Anv=Celestin Hannequand|Strollad=|Karg=Kivijer ha marc'hadour}} {{Dilennad|Deroù=1816|Penn=1830|Anv=Maximilien Bricout de Cantraine|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1830|Penn=1831|Anv=Hippolyte Rodriguez|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1831|Penn=1834|Anv=Isidore Mallet|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1834|Penn=1835|Anv=Jean-Baptiste Loze|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1835|Penn=1848|Anv=Isidore Sartiaux|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1848|Penn=1848|Anv=Emile Chantreuil|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1848|Penn=1849|Anv=Charles de La Fons de La Plesnoye|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1849|Penn=1851|Anv=Herbert Houche|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1851|Penn=1852|Anv=Charles de La Fons de La Plesnoye|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1852|Penn=1870|Anv=Philippe-Auguste Seydoux|Strollad=[[Bonapartouriezh|Bonapartour]]|Karg=[[Greanterezh|Greantour]]}} {{Dilennad|Deroù=1870|Penn=1871|Anv=Emile Chantreuil|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1871|Penn=1878|Anv=Rodriguez Truffot|Strollad=|Karg=Labouradegour}} {{Dilennad|Deroù=1878|Penn=1892|Anv=Constant Loze|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1892|Penn=1904|Anv=Charles Martinet|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1904|Penn=1907|Anv=Ulysse Claisse|Strollad=|Karg=Tavarnour}} {{Dilennad|Deroù=1907|Penn=1912|Anv=Charles Emile Bauduin|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1912|Penn=1914|Anv=Georges Lecomte|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1914|Penn=1919|Anv=Albert Boulogne|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1919|Penn=1921|Anv=Augustin Poirier|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1921|Penn=1925|Anv=Ulysse Claisse|Strollad=|Karg=Tavarnour}} {{Dilennad|Deroù=1925|Penn=1929|Anv=Sylvére Lebeau|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1929|Penn=1943|Anv=Henri Preux|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1943|Penn=1945|Anv=Charles Ponsin|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1945|Penn=1947|Anv=René Haudebourg|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1947|Penn=1965|Anv=Marcel Éloire|Strollad=[[SFIO]]|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1965|Penn=03/1971|Anv=Robert Ruffin|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=03/1971|Penn=03/1983|Anv=Roland Grimaldi|Strollad=[[Parti Socialiste (Frañs)|PS]]|Karg=Kelenner}} {{Dilennad|Deroù=03/1983|Penn=06/1988|Anv=Jean-Pierre Labouré<ref>Dilezel e garg a reas.</ref>|Strollad=[[Unvaniezh evit an Demokratelezh C'hall|UDF]]|Karg=Ijinour kroc'haner}} {{Dilennad|Deroù=06/1988|Penn=03/1989|Anv=René Ledieu|Strollad=[[Rassemblement pour la République|RPR]]|Karg=Kontour-prizachour ha rener un embregerezh}} {{Dilennad|Deroù=03/1989|Penn=06/1995|Anv=Roland Grimaldi|Strollad=PS|Karg=Kelenner}} {{Dilennad|Deroù=06/1995|Penn=03/2001|Anv=René Ledieu|Strollad=RPR|Karg=Kontour-prizachour ha rener un embregerezh}} {{Dilennad|Deroù=03/2001|Penn=(2032)|Anv=Serge Siméon|Strollad=PS → [[Unvaniezh an Demokrated hag ar Re Zizalc'h|UDI]]|Karg=Rener un ospital}} {{DilennadFedoù}} {{DilennadPenn}} == Gevelliñ == * {{Gevelliñ|Cave|Italia|Italy|bloavezh=2008}} * {{Gevelliñ|Westerburg|Alamagn|Germany|bloavezh=}} * {{Gevelliñ|Wielsbeke|Belgia|Belgium|bloavezh=}} == Emdroadur ar boblañs 1793-2023 == <div style="text-align:center;"> <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.9) id:darkgrey value:gray(0.7) id:sfondo value:rgb(1,1,1) id:barra value:rgb(0.7,0.9,0.7) ImageSize = width:800 height:350 PlotArea = left:50 bottom:30 top:30 right:50 DateFormat = x.y Period =from:0 till:11000 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:5000 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:1000 start:00 BackgroundColors = canvas:sfondo BarData= bar:1793 text:93 bar:1800 text:1800 bar:1806 text:06 bar:1821 text:21 bar:1831 text:31 bar:1836 text:36 bar:1841 text:41 bar:1846 text:46 bar:1851 text:51 bar:1856 text:56 bar:1861 text:61 bar:1866 text:66 bar:1872 text:72 bar:1876 text:76 bar:1881 text:81 bar:1886 text:86 bar:1891 text:91 bar:1896 text:96 bar:1901 text:1901 bar:1906 text:06 bar:1911 text:11 bar:1921 text:21 bar:1926 text:26 bar:1931 text:31 bar:1936 text:36 bar:1946 text:46 bar:1954 text:54 bar:1962 text:62 bar:1968 text:68 bar:1975 text:75 bar:1982 text:82 bar:1990 text:90 bar:1999 text:99 bar:2006 text:2006 bar:2007 text:07 bar:2012 text:12 bar:2017 text:17 bar:2022 text:22 bar:2023 text:23 PlotData= color:barra width:10 align:left bar:1793 from:0 till: 4000 bar:1800 from:0 till: 4000 bar:1806 from:0 till: 4133 bar:1821 from:0 till: 4229 bar:1831 from:0 till: 5946 bar:1836 from:0 till: 6015 bar:1841 from:0 till: 6880 bar:1846 from:0 till: 7686 bar:1851 from:0 till: 8233 bar:1856 from:0 till: 8851 bar:1861 from:0 till: 9212 bar:1866 from:0 till: 9974 bar:1872 from:0 till: 9500 bar:1876 from:0 till: 9597 bar:1881 from:0 till: 9564 bar:1886 from:0 till: 10007 bar:1891 from:0 till: 10544 bar:1896 from:0 till: 10451 bar:1901 from:0 till: 10594 bar:1906 from:0 till: 10700 bar:1911 from:0 till: 10212 bar:1921 from:0 till: 8152 bar:1926 from:0 till: 8747 bar:1931 from:0 till: 8427 bar:1936 from:0 till: 8226 bar:1946 from:0 till: 7954 bar:1954 from:0 till: 8457 bar:1962 from:0 till: 9055 bar:1968 from:0 till: 9114 bar:1975 from:0 till: 8804 bar:1982 from:0 till: 8256 bar:1990 from:0 till: 7703 bar:1999 from:0 till: 7460 bar:2006 from:0 till: 7156 bar:2007 from:0 till: 7102 bar:2012 from:0 till: 7058 bar:2017 from:0 till: 6933 bar:2022 from:0 till: 6846 bar:2023 from:0 till: 6764 TextData= fontsize:S pos:(50,10) text: </timeline> • Andonioù : Cassini hag [[EBSSA]] </div> == Dave ha notennoù == {{Commonscat}} {{Daveoù}} [[Rummad:Kumunioù an Norzh (departamant)]] [[Rummad:Bezioù-brezel ar C'hommonwealth en Norzh]] [[Rummad:Kroaz-vrezel 1914-1918 (kumunioù Norzh)]] ckufdhhe3785of4j1fs7u0y6ow4nayg 2199526 2199515 2026-09-08T19:00:50Z Ar choler 52661 + kumunioù amezek 2199526 wikitext text/x-wiki {{Infobox kumunioù Frañs | anv = Le Cateau-Cambrésis | anvYezh = | Yezh = | anvOfisiel = | skeudenn = 20140223 cateau cambresis052.JPG | alc'hwez = An ti-kêr. | ardamezioù = Armoirie ville fr le-Cateau-Cambrésis (59).svg | logo = | bro = | rannvro = [[Hauts-de-France]] | departamant = [[Norzh (departamant)|Norzh]] | arondisamant = [[Arondisamant Cambrai|Cambrai]] | kanton = [[Kanton Le Cateau-Cambrésis|Le Cateau-Cambrésis]] <small>(pennlec'h)</small> | etrekumuniezh = Communauté de communes du Caudrésis - Catésis | bro velestradurel = | maer = Serge Siméon | amzer-gefridi = 2026-2032 | gorread = 27.24 | hedred = 3.54194444444 | ledred = 50.1061111111 | uk = | ubi = 84 | ubr = 157 }} '''Le Cateau-Cambrésis''' zo ur [[kumun c'hall|gumun]] en [[departamant gall|departamant]] [[Norzh (departamant)|Norzh]] e [[Bro-C'hall]]. Pennlec’h [[kanton Le Cateau-Cambrésis]] eo. == Istor == === {{XVIvet kantved}} === Sinet e voe daou feur-emglev e Le Cateau-Cambrésis e mizioù [[Meurzh]] hag [[Ebrel]] [[1559]] : * etre [[Bro-C'hall]] ha [[Bro-Saoz]], d'an [[12 a viz Meurzh]] ha d'an [[2 a viz Ebrel]] [[1559]] ; * etre Bro-C'hall ha [[Spagn]], d'an [[3 a viz Ebrel]] [[1559]]. === {{XIXvet kantved}} === * [[1852]] : savet eo al labouradeg [[sukr]] ''Piette et Compagnie''. Mont a ra an embregerezh da get e penn-kentañ an {{XXvet kantved}}<ref name="PlN">{{fr}} [https://web.archive.org/web/20070326054551/http://perdrelenord.free.fr/lecateaucambresis/spirale.htm ''Perdre le Nord'']</ref>. * [[1883]] : digoradur al linenn [[hent-houarn]] Le Cateau-Cambrésis – [[Solesmes (Nord)|Solesmes]] ; savet e voe un eil ti-gar, ''Le Cateau Halte'', e [[1891]]<ref name="PlN" />. === XX{{vet}} kantved === ==== [[Brezel-bed kentañ]] ==== [[Emgann Le Cateau|Emgann Le Cateau-Cambrésis]] e miz [[Eost]] [[1914]]. Kemeret e voe Le Cateau-Cambrésis gant al lu [[alaman]] d'ar [[26 a viz Eost]] ha chom a reas en e zalc'h betek an [[10 a viz Here]] [[1918]] ma voe tapet gant [[Iwerzhon]]iz ar ''5th Battalion [[Cúige Chonnacht|Connaught]] Rangers'' eus [[tirlu]] ar [[Rouantelezh-Unanet]], met ur sizhuniad a voe lakaet dezhe evit dont a-benn eus an difennourion alaman diwezhañ<ref name="WW1">{{en}} [https://web.archive.org/web/20101222181700/http://ww1cemeteries.com/ww1frenchcemeteries/lecateaumilitary.htm ''WW1 Cemeteries'']</ref>; roet e voe ar [[Kroaz-vrezel 1914-1918|Groaz-vrezel 1914-1918]] d'ar gumun e [[1920]]<ref>{{fr}} [https://web.archive.org/web/20170303083543/http://pages14-18.mesdiscussions.net/pages1418/forum-pages-histoire/communes-decorees-guerre-sujet_7632_2.htm ''Pages 14-18'']</ref>. ==== [[Eil brezel-bed]] ==== Dieubet eo bet Le Cateau-Cambrésis d'an [[3 a viz Gwengolo]] [[1944]]<ref name="PlN" />. == Monumantoù ha traoù heverk == ;Bezioù-brezel ar C'hommonwealth e bered ar gumun – ''Le Cateau Communal Cemetery'' {| class = "wikitable" |+ ! Bro ! Niver a soudarded |- |{{Aostralia}} |13 |- |[[Restr:Canadian Red Ensign (1868-1921).svg|24px]] [[Kanada]] |2 |- |{{Rouantelezh-Unanet}} |136 |- | style="text-align:right;"|'''Hollad''' |'''151''' |} Implijet e voe ar vered gant al lu alaman da veziañ milourion ar Rouantelezh-Unanet e mizioù Eost ha Gwengolo 1914 e-kerzh ar Brezel-bed kentañ ha da zouarañ e soudarded ivez. Graet e voe ganti adarre e mizioù diwezhañ 1918 da nerzhioù milourel ar [[Commonwealth|C’hommonwealth]] ; 65 bez alaman a voe tennet e [[1922]]<ref name="WW1C">{{en}} [https://web.archive.org/web/20080723121639/http://ww1cemeteries.com/ww1frenchcemeteries/lecateaucomm.htm WW1 Cemeteries]</ref>. ;Bered ar [[Brezel-bed kentañ]] – ''Le Cateau Military Cemetery'' * Tachenn alaman :{| class = "wikitable" |+ ! Bro ! Niver a soudarded |- |[[Restr:Flag of the German Empire.svg|24px]] [[Alamagn]] |> {{formatnum:5000}} |- | style="text-align:right;"|'''Hollad''' |'''> 5 000''' |} Ul lodenn anezhe a voe beziet pa oa dalc'het ar gumun gant al lu alaman, ar re all a voe degaset goude dibenn ar brezel<ref name="WW1" />. * Tachenn ar C’hommonwealth :{| class = "wikitable" |+ ! Bro ! Niver a soudarded |- |[[Restr:Flag_of_South_Africa_1910-1912.svg|24px]] [[Afrika ar Su]] |28 |- |[[Restr:Flag of the German Empire.svg|24px]] [[Alamagn]] |2 |- |{{Aostralia}} |3 |- |[[Restr:Canadian Red Ensign (1868-1921).svg|24px]] [[Kanada]] |3 |- |{{Rouantelezh-Unanet}} |659 |- |{{Zeland-Nevez}} |2 |- | style="text-align:right;"|'''Hollad''' |'''700''' |} Marvet int e-kerzh ar Brezel-bed kentañ. Ul lodenn vat anezhe a voe beziet gant al lu alaman, bet degaset enni eus tachennoù emgann 1914 dreist-holl. Ar re all a varvas e mizioù Here ha Du 1918. Goude arsav-brezel an [[11 a viz Du]] e voe ouzhpennet eizh bez all, enno milourion bet lazhet e mizioù Here ha Du 1918 ivez<ref name="WW1" />. * Tachenn [[rusia]]n :{| class = "wikitable" |+ ! Bro ! Niver a soudarded |- |{{Rusia}} |34 |- |style="text-align:right;"|'''Hollad''' |'''34''' |} Prizonidi a vrezel e oant<ref name="WW1" />. == Douaroniezh == War lez ar stêr [[Selle]] emañ Le Cateau-Cambrésis. <gallery mode="packed" heights="180px">La Selle au Cateau-Cambrésis.JPG|Ar stêr Selle e Le Cateau-Cambrésis</gallery> <div class="NavFrame demonstration" style="margin:auto; width:600px; border: 1px solid #c7f; font-size:95%; text-align:justify; overflow:hidden;{{{style|}}}"> <div class="NavHead" style="background-color:transparent; text-align:center; font-size:1.2em;">Kumunioù amezek</div> <div class="NavContent" style=" padding:1em 1em 1em 3em;"> {{Lec'hiadur kêr|kêr=''Le Cateau-Cambrésis''|gwalarn=[[Neuvilly]]|norzh=[[Montay]]<br>[[Forest-en-Cambrésis]]|biz=[[Pommereuil]]|kornôg=[[Troisvilles]]|reter=[[Bazuel]]|gevred=[[Bazuel]]<br>[[Mazinghien]]|su=[[Saint-Benin]]<br>[[Saint-Souplet]]|mervent=[[Reumont]]<br>[[Honnechy]]<br>[[Saint-Benin]]|enklozadur=}} </div> </div> == Melestradurezh == {{DilennadDeroù|Titl= Roll maered ar gumun}} {{Dilennad|Deroù=1802|Penn=18916|Anv=Celestin Hannequand|Strollad=|Karg=Kivijer ha marc'hadour}} {{Dilennad|Deroù=1816|Penn=1830|Anv=Maximilien Bricout de Cantraine|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1830|Penn=1831|Anv=Hippolyte Rodriguez|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1831|Penn=1834|Anv=Isidore Mallet|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1834|Penn=1835|Anv=Jean-Baptiste Loze|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1835|Penn=1848|Anv=Isidore Sartiaux|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1848|Penn=1848|Anv=Emile Chantreuil|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1848|Penn=1849|Anv=Charles de La Fons de La Plesnoye|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1849|Penn=1851|Anv=Herbert Houche|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1851|Penn=1852|Anv=Charles de La Fons de La Plesnoye|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1852|Penn=1870|Anv=Philippe-Auguste Seydoux|Strollad=[[Bonapartouriezh|Bonapartour]]|Karg=[[Greanterezh|Greantour]]}} {{Dilennad|Deroù=1870|Penn=1871|Anv=Emile Chantreuil|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1871|Penn=1878|Anv=Rodriguez Truffot|Strollad=|Karg=Labouradegour}} {{Dilennad|Deroù=1878|Penn=1892|Anv=Constant Loze|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1892|Penn=1904|Anv=Charles Martinet|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1904|Penn=1907|Anv=Ulysse Claisse|Strollad=|Karg=Tavarnour}} {{Dilennad|Deroù=1907|Penn=1912|Anv=Charles Emile Bauduin|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1912|Penn=1914|Anv=Georges Lecomte|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1914|Penn=1919|Anv=Albert Boulogne|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1919|Penn=1921|Anv=Augustin Poirier|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1921|Penn=1925|Anv=Ulysse Claisse|Strollad=|Karg=Tavarnour}} {{Dilennad|Deroù=1925|Penn=1929|Anv=Sylvére Lebeau|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1929|Penn=1943|Anv=Henri Preux|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1943|Penn=1945|Anv=Charles Ponsin|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1945|Penn=1947|Anv=René Haudebourg|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1947|Penn=1965|Anv=Marcel Éloire|Strollad=[[SFIO]]|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1965|Penn=03/1971|Anv=Robert Ruffin|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=03/1971|Penn=03/1983|Anv=Roland Grimaldi|Strollad=[[Parti Socialiste (Frañs)|PS]]|Karg=Kelenner}} {{Dilennad|Deroù=03/1983|Penn=06/1988|Anv=Jean-Pierre Labouré<ref>Dilezel e garg a reas.</ref>|Strollad=[[Unvaniezh evit an Demokratelezh C'hall|UDF]]|Karg=Ijinour kroc'haner}} {{Dilennad|Deroù=06/1988|Penn=03/1989|Anv=René Ledieu|Strollad=[[Rassemblement pour la République|RPR]]|Karg=Kontour-prizachour ha rener un embregerezh}} {{Dilennad|Deroù=03/1989|Penn=06/1995|Anv=Roland Grimaldi|Strollad=PS|Karg=Kelenner}} {{Dilennad|Deroù=06/1995|Penn=03/2001|Anv=René Ledieu|Strollad=RPR|Karg=Kontour-prizachour ha rener un embregerezh}} {{Dilennad|Deroù=03/2001|Penn=(2032)|Anv=Serge Siméon|Strollad=PS → [[Unvaniezh an Demokrated hag ar Re Zizalc'h|UDI]]|Karg=Rener un ospital}} {{DilennadFedoù}} {{DilennadPenn}} == Gevelliñ == * {{Gevelliñ|Cave|Italia|Italy|bloavezh=2008}} * {{Gevelliñ|Westerburg|Alamagn|Germany|bloavezh=}} * {{Gevelliñ|Wielsbeke|Belgia|Belgium|bloavezh=}} == Emdroadur ar boblañs 1793-2023 == <div style="text-align:center;"> <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.9) id:darkgrey value:gray(0.7) id:sfondo value:rgb(1,1,1) id:barra value:rgb(0.7,0.9,0.7) ImageSize = width:800 height:350 PlotArea = left:50 bottom:30 top:30 right:50 DateFormat = x.y Period =from:0 till:11000 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:5000 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:1000 start:00 BackgroundColors = canvas:sfondo BarData= bar:1793 text:93 bar:1800 text:1800 bar:1806 text:06 bar:1821 text:21 bar:1831 text:31 bar:1836 text:36 bar:1841 text:41 bar:1846 text:46 bar:1851 text:51 bar:1856 text:56 bar:1861 text:61 bar:1866 text:66 bar:1872 text:72 bar:1876 text:76 bar:1881 text:81 bar:1886 text:86 bar:1891 text:91 bar:1896 text:96 bar:1901 text:1901 bar:1906 text:06 bar:1911 text:11 bar:1921 text:21 bar:1926 text:26 bar:1931 text:31 bar:1936 text:36 bar:1946 text:46 bar:1954 text:54 bar:1962 text:62 bar:1968 text:68 bar:1975 text:75 bar:1982 text:82 bar:1990 text:90 bar:1999 text:99 bar:2006 text:2006 bar:2007 text:07 bar:2012 text:12 bar:2017 text:17 bar:2022 text:22 bar:2023 text:23 PlotData= color:barra width:10 align:left bar:1793 from:0 till: 4000 bar:1800 from:0 till: 4000 bar:1806 from:0 till: 4133 bar:1821 from:0 till: 4229 bar:1831 from:0 till: 5946 bar:1836 from:0 till: 6015 bar:1841 from:0 till: 6880 bar:1846 from:0 till: 7686 bar:1851 from:0 till: 8233 bar:1856 from:0 till: 8851 bar:1861 from:0 till: 9212 bar:1866 from:0 till: 9974 bar:1872 from:0 till: 9500 bar:1876 from:0 till: 9597 bar:1881 from:0 till: 9564 bar:1886 from:0 till: 10007 bar:1891 from:0 till: 10544 bar:1896 from:0 till: 10451 bar:1901 from:0 till: 10594 bar:1906 from:0 till: 10700 bar:1911 from:0 till: 10212 bar:1921 from:0 till: 8152 bar:1926 from:0 till: 8747 bar:1931 from:0 till: 8427 bar:1936 from:0 till: 8226 bar:1946 from:0 till: 7954 bar:1954 from:0 till: 8457 bar:1962 from:0 till: 9055 bar:1968 from:0 till: 9114 bar:1975 from:0 till: 8804 bar:1982 from:0 till: 8256 bar:1990 from:0 till: 7703 bar:1999 from:0 till: 7460 bar:2006 from:0 till: 7156 bar:2007 from:0 till: 7102 bar:2012 from:0 till: 7058 bar:2017 from:0 till: 6933 bar:2022 from:0 till: 6846 bar:2023 from:0 till: 6764 TextData= fontsize:S pos:(50,10) text: </timeline> • Andonioù : Cassini hag [[EBSSA]] </div> == Dave ha notennoù == {{Commonscat}} {{Daveoù}} [[Rummad:Kumunioù an Norzh (departamant)]] [[Rummad:Bezioù-brezel ar C'hommonwealth en Norzh]] [[Rummad:Kroaz-vrezel 1914-1918 (kumunioù Norzh)]] g3wcoci5hk2mompqf5ni0ocjaqpsjza 0 85123 2199514 2199345 2026-09-08T14:42:54Z Ar choler 52661 2199514 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" style="font-size:90%;" |-bgcolor="#adafda" ! colspan="2" style="text-align:center; font-size:1.2em; color:#fff;" | Kumunioù Frañs |- ! {{Infobox/Titl|Catillon-sur-Sambre|bbd068|talbenn map|000}} |- | colspan="2"|[[Restr:Balson de la ville de Catillon-sur-Sambre (59) Nord-France.svg|60px|center]] ---- |- | colspan="2" style="text-align:center;"|[[Restr:Catillon-sur-Sambre - Hôtel de Ville.jpg|270px|center]] An ti-kêr |- bgcolor="#bbd068" ! colspan="2" style="text-align:center;"|Melestradurezh |- |'''[[Riez]]'''||{{Frañs}} |- |'''[[Rannvro]]'''||{{FR-NPDC}} |- |'''Bro hengounel'''||Cambrésis |- |'''[[Departamant]]'''||[[Norzh (departamant)|Norzh]] |- |'''[[Arondisamant]]'''||[[Arondisamant Cambrai|Cambrai]] |- |'''[[Kanton]]'''||[[Kanton Le Cateau-Cambrésis|Le Cateau-Cambrésis]] |- |'''[[Etrekumuniezh]]'''||Caudrésis - Catésis |- |'''[[Kod INSEE]]'''||59137 |- |'''[[Kod post]]'''||59360 |- |'''Maer'''||Thierry Schillers<br>([[2026]]-[[2032]]) |- bgcolor="#bbd068" ! colspan="2" style="text-align:center;"|Douaroniezh |- !colspan="2" style="text-align:center;"| [https://www.google.com/maps/place/59360+Catillon-sur-Sambre/@50.073802,3.4780882,11z/data=!4m6!3m5!1s0x47c286ee3dec3bcd:0x40af13e81647080!8m2!3d50.07403!4d3.642847!16s%2Fm%2F026rm9y?entry=ttu&g_ep=EgoyMDI2MDkwMi4wIKXMDSoASAFQAw%3D%3D 49° 58' 39.743" N – 04° 10' 30.245" R] ---- |- |'''Gorread'''||13,03 km² |- |'''Uhelderioù'''<br>• kreiz<br>• izelañ<br>• uhelañ||<br>153 m<br>133 m<br>167 m |- |'''Poblañs'''<br><small>hep kontoù doubl</small><br>||781 (2023) [[File:Decrease.svg|10px]] |- |'''Stankter'''||60 den/km² |} '''Catillon-sur-Sambre''' zo ur [[kumun c'hall|gumun]] e [[departamant gall|departamant]] an [[Norzh (departamant)|Norzh]], er [[rannvroioù Bro-C'hall|rannvro]] [[Hauts-de-France]] e [[Bro-C'hall]]. <gallery mode="packed" heights="180px">Catillon sur sambre.jpg|Ar gêriadenn</gallery> == Istor == === {{XIXvet}} kantved === * [[1841]] : savet e voe kumun nevez [[La Groise]] diwar ul lodenn eus tiriad kumun Catillon. * [[1896]] : savet e voe kumun nevez [[Rejet-de-Beaulieu]] diwar ul lodenn eus tiriad kumun Catillon. * [[1886]]: astennet eo al linenn [[hent-houarn]] [[Cambrai]]-[[Le Cateau-Cambrésis]] betek Catillon. <gallery mode="packed" heights="180px">Catillon sur sambre gare.jpg|An ti-gar, dizimplij abaoe 1955.</gallery> === {{XXvet}} kantved === * [[Brezel-bed kentañ]] : kemeret e voe Catillon-sur-Sambre gant 1{{añ}} Rannlu ar [[Rouantelezh-Unanet]] d’ar [[4 a viz Du]] [[1918]] ; 35 soudard eus 1{{añ}} hag 8{{vet}} Rannlu ar Rouantelezh-Unanet a voe douaret e bered ar gumun ; kaset e voe o bezioù d'ar vered ''Cross Roads Cemetery'' e [[Fontaine-au-Bois]] goude ar brezel<ref>{{en}} {{cite web|url=https://www.cwgc.org/visit-us/find-cemeteries-memorials/cemetery-details/30100/cross-roads-cemetery-fontaine-au-bois/|title=Commonwealth War Graves Commission|accessdate=06/09/2026}}</ref>. Distrujet e voe an iliz katolik gant an [[Alamagn|Alamaned]] e 1918. * [[1933]] : Catillon a voe adanvet « Catillon-sur-Sambre ». * [[Eil brezel-bed]] : savet e voe ur rouedad hent-houarn "Decauville" gant an Alamaned evit kas pourvezioù eus ar porzh d'an diazlec'h fuc'helloù [[V2 (fuc'hell)| V2]] e oant o sevel e koad ''Bois-l'Évêque'' e kumun [[Ors]]. Kement a darverezh a voe ma chomas ar fuc'helloù hep bout kempennet. == Monumantoù ha traoù heverk == * Iliz katolik ''Église de la Nativité de la Sainte Vierge'' : hini ar {{XVIIIvet} kantved}} a oa deuet re vihan, savet e voe unan all e [[1841]]-[[1843]]. Distrujet e voe razh gant an Alamaned e [[1918]]. Adsavet e voe e [[1925]]. <gallery mode="packed" heights="180px">Catillon-sur-Sambre - L'église, côté Sud.jpg|An iliz adsavet</gallery> == Douaroniezh == * War lez ar stêr [[Sambre]] ha [[Kanol Sambre-Oise]] emañ '''Catillon-sur-Sambre'''. == Melestradurezh == {{DilennadDeroù|Titl= Roll maered ar gumun}} {{Dilennad|Deroù=|Penn=|Anv=Constant Gressier<ref>Meneget evel maer e 1789.</ref>|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=|Penn=1792|Anv=Jean Antoine Mortier<ref>Meneget evel maer e 1791.</ref>|Strollad=|Karg=Feurmer}} {{Dilennad|Deroù=|Penn=|Anv=Laurent Béthune<ref name="Mem">Meneget evel maer e 1792.</ref>|Strollad=|Karg=Feurmer}} {{Dilennad|Deroù=|Penn=|Anv=Pierre-Antoine Denise<ref name="Mem" />|Strollad=|Karg=Feurmer}} {{Dilennad|Deroù=1802|Penn=|Anv=Marc Béthune|Strollad=|Karg=Feurmer ha marc'hadour neud}} {{Dilennad|Deroù=23/03/1805|Penn=08/02/1808|Anv=Antoine Debarbieux|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=09/02/1808|Penn=21/09/1830|Anv=Marc Béthune|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=01/10/1830|Penn=30/08/1833|Anv=Constant Bera|Strollad=|Karg=Marc'hadour koad}} {{Dilennad|Deroù=01/09/1833|Penn=31/03/1836|Anv=Alexandre Mairesse|Strollad=|Karg=Feurmer ha miliner}} {{Dilennad|Deroù=01/04/1836|Penn=09/01/1838|Anv=François Denise|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=15/01/1838|Penn=09/08/1843|Anv=François Besançon|Strollad=|Karg=Marc'hadour koad}} {{Dilennad|Deroù=04/10/1843|Penn=15/09/1846|Anv=Chrisostome Lombois|Strollad=|Karg=Mentoniour}} {{Dilennad|Deroù=11/1846|Penn=02/1848|Anv=Bénoni Marchand|Strollad=|Karg=Bierour}} {{Dilennad|Deroù=1848|Penn=1850|Anv=Alex Mairesse|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1851|Penn=1852|Anv=Achille Fleuru|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1853|Penn=10/08/1853|Anv=Bénoni Marchand|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=11/08/1853|Penn=07/08/1855|Anv=|Strollad=|Karg=<small>''(Dilezet o c'harg gant ar maer hag an eilmaered)''</small>}} {{Dilennad|Deroù=08/08/1855|Penn=|07/1863|Anv=Léopold Bricout|Strollad=|Karg=Labourer-douar}} {{Dilennad|Deroù=11/1863|Penn=06/1865|Anv=Louis Joseph Hennequart|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=11/1865|Penn=28/06/1871|Anv=Auguste Valéry Druon|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=06/11/1871|Penn=1883|Anv=Émile Lombois|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1883|Penn=1884|Anv=M. Fleuru-Contesse|Strollad=|Marvet e-kerzh e gefridi}} {{Dilennad|Deroù=1884|Penn=21/02/1900|Anv=M. Fleuru-Lefebvre|Strollad=|Karg=Karg=Labourer-douar ; marvet e-kerzh e gefridi}} {{Dilennad|Deroù=22/02/1900|Penn=04/06/1900|Anv=Eugène Béthune-Vinchon|Strollad=|Karg=Kentañ eilmaer, maer da c'hortoz}} {{Dilennad|Deroù=05/06/1900|Penn=30/04/1908|Anv=Gaston Delvallée|Strollad=|Karg=Noter}} {{Dilennad|Deroù=23/05/1908|Penn=18/07/1911|Anv=Aimé Douchez|Strollad=|Karg=Bierour ; dilezel e garg a reas}} {{Dilennad|Deroù=19/07/1911|Penn=18/05/1912|Anv=Abdon Pruvot|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=19/05/1912|Penn=30/08/1914|Anv=Eugène Lécluse|Strollad=|Karg=Apotiker ; kaset d'an talbenn e deroù ar [[Brezel-bed Kentañ]]}} {{Dilennad|Deroù=01/09/1914|Penn=19/11/1919|Anv=Anatole Dambrine|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=20/11/1919|Penn=05/05/1935|Anv=Eugène Lécluse|Strollad=|Karg=Apotiker}} {{Dilennad|Deroù=06/05/1935|Penn=1944|Anv=Cyrille Leblon|Strollad=|Karg=Labourer-douar ; marvet e-kerzh e gefridi}} {{Dilennad|Deroù=1944|Penn=16/12/1944|Anv=Julien Lemaire|Strollad=|Karg=Labourer-douar, maer da c'hortoz}} {{Dilennad|Deroù=17/12/1944|Penn=13/05/1945|Anv=Eugène Pamart|Strollad=|Karg=Labourer-douar}} {{Dilennad|Deroù=14/05/1945|Penn=15/03/1959|Anv=René Collery|Strollad=|Karg=Labourer-douar}} {{Dilennad|Deroù=16/03/1959|Penn=04/02/1970|Anv=Marcel Basquin|Strollad=|Karg=Labourer-douar ; dilezel e garg a reas}} {{Dilennad|Deroù=01/03/1970|Penn=30/03/1971|Anv=Paul Silvain|Strollad=|Karg=Nevidour dafar}} {{Dilennad|Deroù=31/03/1971|Penn=11/03/1989|Anv=Paul Silvain|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=12/03/1989|Penn=19/03/1995|Anv=Yves Marie Szymusiak|Strollad=|Karg=Kargad a gefridioù}} {{Dilennad|Deroù=20/03/1995|Penn=16/03/2008|Anv=Philippe Ducroux|Strollad=|Karg=Nevidour dafar}} {{Dilennad|Deroù=17/03/2008|Penn=18/03/2014|Anv=Philippe Ducroux|Strollad=|Karg=War e leve}} {{Dilennad|Deroù=19/03/2014|Penn=02/07/2020|Anv=Francis Leblon|Strollad=|Karg=War e leve}} {{Dilennad|Deroù=03/07/2020|Penn=20/03/2026|Anv=Brigitte Leduc|Strollad=|Karg=War he leve}} {{Dilennad|Deroù=21/03/2026|Penn=(2032)|Anv=Thierry Schillers|Strollad=|Karg=Sterner embregerezh}} {{DilennadFedoù}} {{DilennadPenn}} == Emdroadur ar boblañs 1793-2023 == <div style="text-align:center;"> <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.9) id:darkgrey value:gray(0.7) id:sfondo value:rgb(1,1,1) id:barra value:rgb(0.7,0.9,0.7) ImageSize = width:800 height:350 PlotArea = left:50 bottom:30 top:30 right:50 DateFormat = x.y Period =from:0 till:3500 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:00 BackgroundColors = canvas:sfondo BarData= bar:1793 text:93 bar:1800 text:1800 bar:1806 text:06 bar:1821 text:21 bar:1831 text:31 bar:1836 text:36 bar:1841 text:41 bar:1846 text:46 bar:1851 text:51 bar:1856 text:56 bar:1861 text:61 bar:1866 text:66 bar:1872 text:72 bar:1876 text:76 bar:1881 text:81 bar:1886 text:86 bar:1891 text:91 bar:1896 text:96 bar:1901 text:1901 bar:1906 text:06 bar:1911 text:11 bar:1921 text:21 bar:1926 text:26 bar:1931 text:31 bar:1936 text:36 bar:1946 text:46 bar:1954 text:54 bar:1962 text:62 bar:1968 text:68 bar:1975 text:75 bar:1982 text:82 bar:1990 text:90 bar:1999 text:99 bar:2005 text:2005 bar:2006 text:06 bar:2010 text:10 bar:2015 text:15 bar:2020 text:20 bar:2023 text:23 PlotData= color:barra width:10 align:left bar:1793 from:0 till: 2847 bar:1800 from:0 till: 2821 bar:1806 from:0 till: 2962 bar:1821 from:0 till: 3010 bar:1831 from:0 till: 3151 bar:1836 from:0 till: 3201 bar:1841 from:0 till: 2327 bar:1846 from:0 till: 2508 bar:1851 from:0 till: 2640 bar:1856 from:0 till: 2603 bar:1861 from:0 till: 2662 bar:1866 from:0 till: 2696 bar:1872 from:0 till: 2676 bar:1876 from:0 till: 2604 bar:1881 from:0 till: 2451 bar:1886 from:0 till: 2426 bar:1891 from:0 till: 2367 bar:1896 from:0 till: 1605 bar:1901 from:0 till: 1530 bar:1906 from:0 till: 1401 bar:1911 from:0 till: 1365 bar:1921 from:0 till: 1254 bar:1926 from:0 till: 1276 bar:1931 from:0 till: 1202 bar:1936 from:0 till: 1154 bar:1946 from:0 till: 1101 bar:1954 from:0 till: 1134 bar:1962 from:0 till: 1154 bar:1968 from:0 till: 1105 bar:1975 from:0 till: 1096 bar:1982 from:0 till: 1012 bar:1990 from:0 till: 926 bar:1999 from:0 till: 846 bar:2005 from:0 till: 846 bar:2006 from:0 till: 857 bar:2010 from:0 till: 837 bar:2015 from:0 till: 831 bar:2020 from:0 till: 788 bar:2023 from:0 till: 781 TextData= fontsize:S pos:(50,10) text: </timeline> • Andonioù : Cassini hag [[EBSSA]] </div> == Dave ha notennoù== {{Daveoù}} {{Commonscat}} [[Rummad:Kumunioù an Norzh (departamant)]] 006k15sd2u39h4drv09u7l5cxj8ci3y 0 85164 2199537 2198613 2026-09-08T20:20:59Z Ar choler 52661 hizivaat hag astenn 2199537 wikitext text/x-wiki *''Mar klaskit ''Trois-Villes'' e [[Zuberoa]] ([[Euskal Herria]]), sellit ouzh ''[[Iruri]]''.'' ---- {| class="infobox" style="font-size:90%;" |-bgcolor="#adafda" ! colspan="2" style="text-align:center; font-size:1.2em; color:#fff;" | Kumunioù Frañs |- ! {{Infobox/Titl|Troisvilles|bbd068|talbenn map|000}} |- | colspan="2"|[[Restr:Blason de la ville de Troisvilles (Nord).svg|60px|center]] ---- |- | colspan="2" style="text-align:center;"|[[Restr:Troisvilles - La mairie.jpg|270px|center]] An ti-kêr |- bgcolor="#bbd068" ! colspan="2" style="text-align:center;"|Melestradurezh |- |'''[[Riez]]'''||{{Frañs}} |- |'''[[Rannvro]]'''||{{FR-NPDC}} |- |'''Bro hengounel'''||Cambrésis |- |'''[[Departamant]]'''||[[Norzh (departamant)|Norzh)]] |- |'''[[Arondisamant]]'''||[[Arondisamant Cambrai|Cambrai]] |- |'''[[Kanton]]'''||[[Kanton Le Cateau-Cambrésis|Le Cateau-Cambrésis]] |- |'''[[Etrekumuniezh]]'''||Caudrésis - Catésis |- |'''[[Kod INSEE]]'''||59604 |- |'''[[Kod post]]'''||59980 |- |'''Maer'''||Jérémy Richard<br>([[2026]]-[[2032]]) |- bgcolor="#bbd068" ! colspan="2" style="text-align:center;"|Douaroniezh |- !colspan="2" style="text-align:center;"| [https://www.google.fr/maps/place/Troisvilles/@50.1013038,3.4551185,12z/data=!4m6!3m5!1s0x47c29af71d40e397:0x74d0290707cf6b4f!8m2!3d50.104384!4d3.471922!16s%2Fm%2F027z5ng?entry=ttu&g_ep=EgoyMDI2MDkwMi4wIKXMDSoASAFQAw%3D%3D 50° 06' 23" N – 03° 28' 16" R] ---- |- |'''Gorread'''||8,42 km² |- |'''Uhelderioù'''<br>• kreiz<br>• izelañ<br>• uhelañ||<br>128 m<br>113 m<br>143 m |- |'''Poblañs'''<br><small>hep kontoù doubl</small><br>||805 (2023) [[File:Decrease.svg|10px]] |- |'''Stankter'''||96 den/km² |- {{Patrom:Infobox/Dispartier}} |- |'''Internet''' || [https://www.troisvilles.fr/ troisvilles.fr] |} '''Troisvilles''' zo ur [[kumun c'hall|gumun]] e [[departamant gall|departamant]] [[Norzh (departamant)|Norzh]] e [[Bro-C'hall]]. <gallery mode="packed" heights="180px">Troisvilles village.jpg|Ar vourc'h</gallery> == Istor == === {{XXvet kantved}} === * [[Brezel-bed kentañ]] : Troisvilles a voe unan eus tachennoù [[Emgann Le Cateau|Emgann Le Cateau-Cambrésis]] d'ar [[26 a viz Eost]] [[1914]]<ref>{{en}} [https://web.archive.org/web/20100325205859/http://royalirishrifles.webs.com/2rir1914.htm ''The Royal Irish Rifles 1914-1918'']</ref>. == Monumantoù ha traoù heverk == <gallery mode="packed" heights="200px">Troisvilles le fayt (redim.).jpg|Tour kastell ''Le Fayt''</gallery> === Bezioù ar C'hommonwealth e bered ar gumun – ''Troisvilles Communal Cemetery'' === ::{| class = "wikitable" |+ ! Bro !! Niver a soudarded |- |[[Restr:Canadian Red Ensign (1868-1921).svg|24px]] [[Kanada]] ||2 |- |{{Rouantelezh-Unanet}} ||15 |- |Dianav ||> 13 |- |style="text-align:right;"|'''Hollad'''||'''> 30''' |} Implijet e voe bered ar gumun gant an [[Alamagn|Alamaned]] e [[1914]] ha gant luioù ar [[Commonwealth|C'hommonwealth]] e miz Here [[1918]], e-kerzh ar Brezel-bed kentañ. Lod eus soudarded ar C'hommonwealth douaret enni a varvas en Emgann Le Cateau-Cambrésis e dibenn miz Eost [[1914]], ar re all e miz Here 1918. Tennet e voe bez 18 soudard eus ar C'hommonwealth a oa bet graet en un astenn da vered ar gumun<ref>{{en}} [http://www.cwgc.org/search/cemetery_details.aspx?cemetery=4000901&mode=1 ''Commonwealth War Graves Commission'']</ref>. == Douaroniezh == <div style="width:700px; margin:auto; border:1px solid #aaa;"> {| width="100%" |- bgcolor="#dfd" ! Kumunioù amezek |- |- {{Lec'hiadur kêr|kêr=''Troisvilles''|gwalarn=[[Beaumont-en-Cambrésis]]|norzh=[[Inchy]]|biz=[[Neuvilly]]|kornôg=[[Caudry]]|reter=[[Le Cateau-Cambrésis]]|gevred=|su=[[Reumont]]|mervent=[[Bertry]]|enklozadur=}} |} </div> == Melestradurezh == {{DilennadDeroù|Titl=Roll maered ar gumun<ref>{{fr}} [https://www.francegenweb.org/mairesgenweb/resultcommune.php?id=5908 ''Les Maires de Troisville'']</ref>}} {{Dilennad|Deroù=1792|Penn=12/05/1794|Anv=Philippe Antoine Cardon|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=13/05/1794|Penn=06/04/1798|Anv=Antoine Joseph Boittiaux|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=07/04/1798|Penn=30/03/1799|Anv=Pierre Joseph Bayard|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=31/03/1799|Penn=05/07/1800|Anv=François Vallez|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=06/07/1800|Penn=25/06/1802|Anv=Pierre Joseph Bayard|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=26/06/1802|Penn=14/03/1804|Anv=Antoine Henninot|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=15/03/1804|Penn=1813|Anv=Pierre François Cardon|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1813|Penn=1835|Anv=Jean-Charles Leclercq|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1835|Penn=1836|Anv=Pierre-Joseph Lemaire|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1836|Penn=1840|Anv=Célestin Bayard|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1840|Penn=1848|Anv=André Minaux|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1848|Penn=1851|Anv=Cyrille Boittiaux|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1851|Penn=1860|Anv=Bernardin Monfroy|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1860|Penn=1874|Anv=Pierre-François Cardon|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1874|Penn=1884|Anv=François Rigaut|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1884|Penn=1889|Anv=François Bourgeois|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1889|Penn=1893|Anv=François Rigaut|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1893|Penn=1900|Anv=Jean-Baptiste Cardon|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1900|Penn=|Anv=Denis Cardon|Strollad=|Karg=}} {{DilennadFedoù}} {{Dilennad|Deroù=28/03/1965|Penn=19/03/1983|Anv=Zéphyr Montay|Strollad=[[Unvaniezh evit an Demokratelezh C'hall|UDF]]|Karg=Farder gwiaderezh}} {{DilennadFedoù}} {{Dilennad|Deroù=Kent 1995|Penn=|Anv=Maurice Ferry|Strollad=[[Parti Socialiste (Frañs)|PS]]|Karg=}} {{DilennadFedoù}} {{Dilennad|Deroù=03/2001|Penn=04/2014|Anv=Gérard Cagnon|Strollad=[[Unvaniezh evit ul Luskad Poblel|UMP]]|Karg=Klañvdiour}} {{Dilennad|Deroù=04/2014|Penn=01/2017|Anv=Jean-Marc Dosière<ref>Dilezel e garg a reas.</ref>|Strollad=[[Tu dehoù diseurt (Bro-C'hall)|DVD]]|Karg=)}} {{Dilennad|Deroù=07/2017|Penn=07/2020|Anv=Pascal Roëls|Strollad=PS|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=07/2020|Penn=(2032)|Anv=Jérémy Richard|Strollad=|Karg=Kelenner}} {{DilennadFedoù}} {{DilennadPenn}} == Emdroadur ar boblañs 1793-2023 == <div style="text-align:center;"> <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.9) id:darkgrey value:gray(0.7) id:sfondo value:rgb(1,1,1) id:barra value:rgb(0.7,0.9,0.7) ImageSize = width:800 height:350 PlotArea = left:50 bottom:30 top:30 right:50 DateFormat = x.y Period =from:0 till:2100 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:00 BackgroundColors = canvas:sfondo BarData= bar:1793 text:93 bar:1800 text:1800 bar:1806 text:06 bar:1821 text:21 bar:1831 text:31 bar:1836 text:36 bar:1841 text:41 bar:1846 text:46 bar:1851 text:51 bar:1856 text:56 bar:1861 text:61 bar:1866 text:66 bar:1872 text:72 bar:1876 text:76 bar:1881 text:81 bar:1886 text:86 bar:1891 text:91 bar:1896 text:96 bar:1901 text:1901 bar:1906 text:06 bar:1911 text:11 bar:1921 text:21 bar:1926 text:26 bar:1931 text:31 bar:1936 text:36 bar:1946 text:46 bar:1954 text:54 bar:1962 text:62 bar:1968 text:68 bar:1975 text:75 bar:1982 text:82 bar:1990 text:90 bar:1999 text:99 bar:2005 text:2005 bar:2006 text:06 bar:2010 text:10 bar:2015 text:15 bar:2020 text:20 bar:2023 text:23 PlotData= color:barra width:10 align:left bar:1793 from:0 till: 1022 bar:1800 from:0 till: 1100 bar:1806 from:0 till: 1166 bar:1821 from:0 till: 1380 bar:1831 from:0 till: 1621 bar:1836 from:0 till: 1902 bar:1841 from:0 till: 1942 bar:1846 from:0 till: 1925 bar:1851 from:0 till: 1893 bar:1856 from:0 till: 2021 bar:1861 from:0 till: 2096 bar:1866 from:0 till: 2026 bar:1872 from:0 till: 2045 bar:1876 from:0 till: 1953 bar:1881 from:0 till: 1801 bar:1886 from:0 till: 1703 bar:1891 from:0 till: 1630 bar:1896 from:0 till: 1618 bar:1901 from:0 till: 1547 bar:1906 from:0 till: 1504 bar:1911 from:0 till: 1392 bar:1921 from:0 till: 1176 bar:1926 from:0 till: 1150 bar:1931 from:0 till: 1039 bar:1936 from:0 till: 1020 bar:1946 from:0 till: 957 bar:1954 from:0 till: 968 bar:1962 from:0 till: 965 bar:1968 from:0 till: 1002 bar:1975 from:0 till: 926 bar:1982 from:0 till: 804 bar:1990 from:0 till: 762 bar:1999 from:0 till: 782 bar:2005 from:0 till: 753 bar:2006 from:0 till: 749 bar:2010 from:0 till: 823 bar:2015 from:0 till: 834 bar:2020 from:0 till: 815 bar:2023 from:0 till: 805 TextData= fontsize:S pos:(50,10) text: </timeline> • Andonioù : Cassini hag [[EBSSA]] </div> == Notennoù == {{Commonscat}} {{Daveoù}} [[Rummad:Kumunioù an Norzh (departamant)]] [[Rummad:Bezioù-brezel ar C'hommonwealth en Norzh]] 8g6fx89giv0mf5t6ciqmyx11l5mn6ui 2199538 2199537 2026-09-08T20:21:48Z Ar choler 52661 /* Emdroadur ar boblañs 1793-2023 */ 2199538 wikitext text/x-wiki *''Mar klaskit ''Trois-Villes'' e [[Zuberoa]] ([[Euskal Herria]]), sellit ouzh ''[[Iruri]]''.'' ---- {| class="infobox" style="font-size:90%;" |-bgcolor="#adafda" ! colspan="2" style="text-align:center; font-size:1.2em; color:#fff;" | Kumunioù Frañs |- ! {{Infobox/Titl|Troisvilles|bbd068|talbenn map|000}} |- | colspan="2"|[[Restr:Blason de la ville de Troisvilles (Nord).svg|60px|center]] ---- |- | colspan="2" style="text-align:center;"|[[Restr:Troisvilles - La mairie.jpg|270px|center]] An ti-kêr |- bgcolor="#bbd068" ! colspan="2" style="text-align:center;"|Melestradurezh |- |'''[[Riez]]'''||{{Frañs}} |- |'''[[Rannvro]]'''||{{FR-NPDC}} |- |'''Bro hengounel'''||Cambrésis |- |'''[[Departamant]]'''||[[Norzh (departamant)|Norzh)]] |- |'''[[Arondisamant]]'''||[[Arondisamant Cambrai|Cambrai]] |- |'''[[Kanton]]'''||[[Kanton Le Cateau-Cambrésis|Le Cateau-Cambrésis]] |- |'''[[Etrekumuniezh]]'''||Caudrésis - Catésis |- |'''[[Kod INSEE]]'''||59604 |- |'''[[Kod post]]'''||59980 |- |'''Maer'''||Jérémy Richard<br>([[2026]]-[[2032]]) |- bgcolor="#bbd068" ! colspan="2" style="text-align:center;"|Douaroniezh |- !colspan="2" style="text-align:center;"| [https://www.google.fr/maps/place/Troisvilles/@50.1013038,3.4551185,12z/data=!4m6!3m5!1s0x47c29af71d40e397:0x74d0290707cf6b4f!8m2!3d50.104384!4d3.471922!16s%2Fm%2F027z5ng?entry=ttu&g_ep=EgoyMDI2MDkwMi4wIKXMDSoASAFQAw%3D%3D 50° 06' 23" N – 03° 28' 16" R] ---- |- |'''Gorread'''||8,42 km² |- |'''Uhelderioù'''<br>• kreiz<br>• izelañ<br>• uhelañ||<br>128 m<br>113 m<br>143 m |- |'''Poblañs'''<br><small>hep kontoù doubl</small><br>||805 (2023) [[File:Decrease.svg|10px]] |- |'''Stankter'''||96 den/km² |- {{Patrom:Infobox/Dispartier}} |- |'''Internet''' || [https://www.troisvilles.fr/ troisvilles.fr] |} '''Troisvilles''' zo ur [[kumun c'hall|gumun]] e [[departamant gall|departamant]] [[Norzh (departamant)|Norzh]] e [[Bro-C'hall]]. <gallery mode="packed" heights="180px">Troisvilles village.jpg|Ar vourc'h</gallery> == Istor == === {{XXvet kantved}} === * [[Brezel-bed kentañ]] : Troisvilles a voe unan eus tachennoù [[Emgann Le Cateau|Emgann Le Cateau-Cambrésis]] d'ar [[26 a viz Eost]] [[1914]]<ref>{{en}} [https://web.archive.org/web/20100325205859/http://royalirishrifles.webs.com/2rir1914.htm ''The Royal Irish Rifles 1914-1918'']</ref>. == Monumantoù ha traoù heverk == <gallery mode="packed" heights="200px">Troisvilles le fayt (redim.).jpg|Tour kastell ''Le Fayt''</gallery> === Bezioù ar C'hommonwealth e bered ar gumun – ''Troisvilles Communal Cemetery'' === ::{| class = "wikitable" |+ ! Bro !! Niver a soudarded |- |[[Restr:Canadian Red Ensign (1868-1921).svg|24px]] [[Kanada]] ||2 |- |{{Rouantelezh-Unanet}} ||15 |- |Dianav ||> 13 |- |style="text-align:right;"|'''Hollad'''||'''> 30''' |} Implijet e voe bered ar gumun gant an [[Alamagn|Alamaned]] e [[1914]] ha gant luioù ar [[Commonwealth|C'hommonwealth]] e miz Here [[1918]], e-kerzh ar Brezel-bed kentañ. Lod eus soudarded ar C'hommonwealth douaret enni a varvas en Emgann Le Cateau-Cambrésis e dibenn miz Eost [[1914]], ar re all e miz Here 1918. Tennet e voe bez 18 soudard eus ar C'hommonwealth a oa bet graet en un astenn da vered ar gumun<ref>{{en}} [http://www.cwgc.org/search/cemetery_details.aspx?cemetery=4000901&mode=1 ''Commonwealth War Graves Commission'']</ref>. == Douaroniezh == <div style="width:700px; margin:auto; border:1px solid #aaa;"> {| width="100%" |- bgcolor="#dfd" ! Kumunioù amezek |- |- {{Lec'hiadur kêr|kêr=''Troisvilles''|gwalarn=[[Beaumont-en-Cambrésis]]|norzh=[[Inchy]]|biz=[[Neuvilly]]|kornôg=[[Caudry]]|reter=[[Le Cateau-Cambrésis]]|gevred=|su=[[Reumont]]|mervent=[[Bertry]]|enklozadur=}} |} </div> == Melestradurezh == {{DilennadDeroù|Titl=Roll maered ar gumun<ref>{{fr}} [https://www.francegenweb.org/mairesgenweb/resultcommune.php?id=5908 ''Les Maires de Troisville'']</ref>}} {{Dilennad|Deroù=1792|Penn=12/05/1794|Anv=Philippe Antoine Cardon|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=13/05/1794|Penn=06/04/1798|Anv=Antoine Joseph Boittiaux|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=07/04/1798|Penn=30/03/1799|Anv=Pierre Joseph Bayard|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=31/03/1799|Penn=05/07/1800|Anv=François Vallez|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=06/07/1800|Penn=25/06/1802|Anv=Pierre Joseph Bayard|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=26/06/1802|Penn=14/03/1804|Anv=Antoine Henninot|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=15/03/1804|Penn=1813|Anv=Pierre François Cardon|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1813|Penn=1835|Anv=Jean-Charles Leclercq|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1835|Penn=1836|Anv=Pierre-Joseph Lemaire|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1836|Penn=1840|Anv=Célestin Bayard|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1840|Penn=1848|Anv=André Minaux|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1848|Penn=1851|Anv=Cyrille Boittiaux|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1851|Penn=1860|Anv=Bernardin Monfroy|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1860|Penn=1874|Anv=Pierre-François Cardon|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1874|Penn=1884|Anv=François Rigaut|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1884|Penn=1889|Anv=François Bourgeois|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1889|Penn=1893|Anv=François Rigaut|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1893|Penn=1900|Anv=Jean-Baptiste Cardon|Strollad=|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=1900|Penn=|Anv=Denis Cardon|Strollad=|Karg=}} {{DilennadFedoù}} {{Dilennad|Deroù=28/03/1965|Penn=19/03/1983|Anv=Zéphyr Montay|Strollad=[[Unvaniezh evit an Demokratelezh C'hall|UDF]]|Karg=Farder gwiaderezh}} {{DilennadFedoù}} {{Dilennad|Deroù=Kent 1995|Penn=|Anv=Maurice Ferry|Strollad=[[Parti Socialiste (Frañs)|PS]]|Karg=}} {{DilennadFedoù}} {{Dilennad|Deroù=03/2001|Penn=04/2014|Anv=Gérard Cagnon|Strollad=[[Unvaniezh evit ul Luskad Poblel|UMP]]|Karg=Klañvdiour}} {{Dilennad|Deroù=04/2014|Penn=01/2017|Anv=Jean-Marc Dosière<ref>Dilezel e garg a reas.</ref>|Strollad=[[Tu dehoù diseurt (Bro-C'hall)|DVD]]|Karg=)}} {{Dilennad|Deroù=07/2017|Penn=07/2020|Anv=Pascal Roëls|Strollad=PS|Karg=}} {{Dilennad|Deroù=07/2020|Penn=(2032)|Anv=Jérémy Richard|Strollad=|Karg=Kelenner}} {{DilennadFedoù}} {{DilennadPenn}} == Emdroadur ar boblañs 1793-2023 == <div style="text-align:center;"> <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.9) id:darkgrey value:gray(0.7) id:sfondo value:rgb(1,1,1) id:barra value:rgb(0.7,0.9,0.7) ImageSize = width:900 height:350 PlotArea = left:50 bottom:30 top:30 right:50 DateFormat = x.y Period =from:0 till:2100 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:00 BackgroundColors = canvas:sfondo BarData= bar:1793 text:93 bar:1800 text:1800 bar:1806 text:06 bar:1821 text:21 bar:1831 text:31 bar:1836 text:36 bar:1841 text:41 bar:1846 text:46 bar:1851 text:51 bar:1856 text:56 bar:1861 text:61 bar:1866 text:66 bar:1872 text:72 bar:1876 text:76 bar:1881 text:81 bar:1886 text:86 bar:1891 text:91 bar:1896 text:96 bar:1901 text:1901 bar:1906 text:06 bar:1911 text:11 bar:1921 text:21 bar:1926 text:26 bar:1931 text:31 bar:1936 text:36 bar:1946 text:46 bar:1954 text:54 bar:1962 text:62 bar:1968 text:68 bar:1975 text:75 bar:1982 text:82 bar:1990 text:90 bar:1999 text:99 bar:2005 text:2005 bar:2006 text:06 bar:2010 text:10 bar:2015 text:15 bar:2020 text:20 bar:2023 text:23 PlotData= color:barra width:10 align:left bar:1793 from:0 till: 1022 bar:1800 from:0 till: 1100 bar:1806 from:0 till: 1166 bar:1821 from:0 till: 1380 bar:1831 from:0 till: 1621 bar:1836 from:0 till: 1902 bar:1841 from:0 till: 1942 bar:1846 from:0 till: 1925 bar:1851 from:0 till: 1893 bar:1856 from:0 till: 2021 bar:1861 from:0 till: 2096 bar:1866 from:0 till: 2026 bar:1872 from:0 till: 2045 bar:1876 from:0 till: 1953 bar:1881 from:0 till: 1801 bar:1886 from:0 till: 1703 bar:1891 from:0 till: 1630 bar:1896 from:0 till: 1618 bar:1901 from:0 till: 1547 bar:1906 from:0 till: 1504 bar:1911 from:0 till: 1392 bar:1921 from:0 till: 1176 bar:1926 from:0 till: 1150 bar:1931 from:0 till: 1039 bar:1936 from:0 till: 1020 bar:1946 from:0 till: 957 bar:1954 from:0 till: 968 bar:1962 from:0 till: 965 bar:1968 from:0 till: 1002 bar:1975 from:0 till: 926 bar:1982 from:0 till: 804 bar:1990 from:0 till: 762 bar:1999 from:0 till: 782 bar:2005 from:0 till: 753 bar:2006 from:0 till: 749 bar:2010 from:0 till: 823 bar:2015 from:0 till: 834 bar:2020 from:0 till: 815 bar:2023 from:0 till: 805 TextData= fontsize:S pos:(50,10) text: </timeline> • Andonioù : Cassini hag [[EBSSA]] </div> == Notennoù == {{Commonscat}} {{Daveoù}} [[Rummad:Kumunioù an Norzh (departamant)]] [[Rummad:Bezioù-brezel ar C'hommonwealth en Norzh]] ajhn7629t0o5pd57stk0j1wapjn2vhr 0 90792 2199527 2191841 2026-09-08T19:02:41Z DragonflySixtyseven 6804 ([[c:GR|GR]]) [[c:COM:FR|File renamed]]: [[File:10-07-2005-017.jpg]] → [[File:Marches et porte de l'abri Sadi-Carnot 10-07-2005-017.jpg]] old name is not meaningful 2199527 wikitext text/x-wiki [[Image:Marches et porte de l'abri Sadi-Carnot 10-07-2005-017.jpg|thumb|300px|Digor ar c'houdorenn Sadi-Carnot, evel ma oa e diwezh an {{XXvet}} kantved]] Ar '''c'houdorenn Sadi-Carnot''' a oa kleuzet e kreiz-kêr [[Brest]] eus 1941 da 1942 gant an aotronez Estrade ha Pommeret. 560 metr hirder eo, etre Dor Tourville (dor an arsanailh) hag ar blasenn [[Nicolas Léonard Sadi Carnot|Sadi-Carnot]]. E miz Even 1940 e oa Brest e dalc'h an [[Trede Reich|Alamaned]] ha kroget e oa ar bombezedagoù bras d'ober distrujoù e Brest. Adal ar mare ma oa staliet [[Lestr-spluj|listri-spluj]] alaman er [[Penfell]] e teuas ar bombezadegoù da vezañ kreñvoc'h ha da lazhañ muioc'h a dud. E fin miz Meurzh 1941, donedigezh listri ar [[Kriegsmarine|C'hriegsmarine]], ''Prinz-Eugen'', ''Scharnhorst'' ha ''Gneisenau'', a laka stankter ha feulster ar bombezadegoù da greskiñ c'hoazh. Divizet e oa sevel ur c'houdorenn vras dindanzouar e kreiz-kêr. D'an 31 a viz Gouere 1944 e toullas an Amerikaned an talbenn alaman [[Taol Kobra|en Avranches]] ha fardiñ a reont trema Brest hep kavout eneberezh. Sur e oa ar jeneral [[Patton]] kaout e walc'h gant ur sizhunvezh da lakaat Brest da gouezhañ. D'ar 7 a viz Eost ec'h erruas an tankoù stadunanat kentañ e-kostez [[Milizag]]. Ar bagadoù amerikan a oa o klask ober tro kêr a voe taget gant tennoù [[Kanolierezh|artilherezh]]. Deroù seziz Brest e oa. Padout a reas 43 devezh a-raok ma kodianas an Alamanted d'an 18 a viz Gwengolo 1944. [[Image:16-09-2006-004.jpg|thumb|left|200px|Ar c'houdorenn Sadi-Carnot]] D'ar 14 a viz Eost ez eas kuit ar siviled a oa c'hoazh e Brest. Ar c'houdorenn Sadi-Carnot a zeuas neuze da vezañ sez ar pezh a chom eus servijoù melestradurezh an ti-kêr. [[Victor Eusen]] a oa neuze prezidant eus an dileurierezh ispisial ("Délégation Spéciale") a ra war-dro an 2.000 Brestad chomet e kêr. Gouestlet eo an hanter eus ar c'houdorenn (256 metr) d'ar boblañs sivil (eus ar blasenn Sadi-Carnot betek ar straed Amiral-Linois). Mont a rae al lodenn implijet gant ar soudarded alaman eus ar straed Amiral-Linois betek dor Tourville. D'an 3 a viz Gwengolo e oa galvet Viktor Eusen gant ar jeneral [[Hermann-Bernhard Ramcke|Ramcke]] a zisklêrias dezhañ en em zifennje betek an den diwezhañ e mogerioù kêr. Goulenn a reas groñs ez aje kuit an holl siviled rak ezhomm en doa eus ar goudorennoù. Ne c'hallent ket mont kuit ken avat. Asantiñ a reas neuze ar jeneral lezel d'ar Vretoned ul lodenn eus ar c'houdorenn Sadi-Carnot war an diviz ne 'z afent ket er-maez ken. Degemeret e voe evel-se dreist-holl renerien an dileurierezh ispisial ("Délégation Spéciale"), servijoù an ti-kêr, ar servij yec'hedel, klañvdiourezed eus ar [[Kroaz Ruz|Groaz Ruz]], renerien eus ar [[Sikour broadel]], skoazellerezed sokial, un dek relijiuzez bennak eus urzhioù an Asomption, ar Brovidañs hag ar Sikour mat hag izili eus an [[difenn distourm]] ("Défense passive") ... Eus tu an Alamaned e oa soudarded eus an [[aozadur Todt]] hag harzlammerien eus ar gompagnunezh adarme. E-pad noz an 8 hag an 9 a viz Gwengolo 1944 an hini e c'hoarvezas ur gwallzarvoud. Da 2 eur 30 veure, ur soudard Todt karget eus ar [[ganer tredan]] a bourchase tredan d'ar c'houdorenn a savas d'e lakaat da vont en-dro. Lakaat a reas tan da gregiñ dre zievezhted. En e gichen edo ur ganer tredan sikour implijet evit ar gouloù hag ur pourveziad trelosk bras a-walc'h. Ouzhpenn-se e oa klenket ur c'hementad bras a bourvezioù brezel er c'houdorenn. Ar re a oa prim a-walc'h a zeuas a-benn da vont er maez a-dreuz ar moged goude bezañ pignet ar 154 fazenn eus an diri. Hejet e oa ar volz gant ur grozadenn c'halloudus-kenañ. Kaset e oa ar re a oa e penn ar riboul er-maez evel tammoù plouz. Houbet e oa ar re all gant ar gael e oa bet prennet gant an darzhadenn pe marvet en diabarzh. Tarzhet o doa an holl bourvezioù brezel ha troet o doa ar riboul hir en ur gwir ganol. Sevel a reas ar flammoù 30 metr a-us d'an nor. 371 breton a varvas, devet en un taol. Pemp pe c'hwec'h kant Alaman a vije bet lazhet. Emedo Victor Eusen e-touez ar re varv. Kempennet e oa ar c'houdorenn Sadi-Carnot er bloavezhioù 1960 evit sevel ur c'houdorenn enep-atomek. Gallout a reer gwelet e-barzh div zor hobregonet bras hag ur [[bolz-eñvor|volz-eñvor]]. <gallery> Image:10-07-2005-019.jpg|Plakenn eñvor ar c'houdorenn Sadi-Carnot Image:16-09-2006-015.jpg|Bolz-eñvor ar c'houdorenn Sadi-Carnot Image:16-09-2006-020.jpg|Un nor hobregonet eus ar c'houdorenn Sadi-Carnot Image:16-09-2006-028.jpg|Diri ar c'houdorenn Sadi-Carnot </gallery> [[Rummad:Breizh e-pad an Eil Brezel-bed]] [[Rummad:Gwallzarvoudoù e Breizh]] [[Rummad:Brest]] [[Rummad:Savadurioù Brest]] 5aehau39gy3fvbovm5pfz1q34s6uqow 2199528 2199527 2026-09-08T19:03:23Z DragonflySixtyseven 6804 ([[c:GR|GR]]) [[c:COM:FR|File renamed]]: [[File:10-07-2005-019.jpg]] → [[File:Plaque commémorative, abri Sadi-Carnot 10-07-2005-019.jpg]] old name is not meaningful 2199528 wikitext text/x-wiki [[Image:Marches et porte de l'abri Sadi-Carnot 10-07-2005-017.jpg|thumb|300px|Digor ar c'houdorenn Sadi-Carnot, evel ma oa e diwezh an {{XXvet}} kantved]] Ar '''c'houdorenn Sadi-Carnot''' a oa kleuzet e kreiz-kêr [[Brest]] eus 1941 da 1942 gant an aotronez Estrade ha Pommeret. 560 metr hirder eo, etre Dor Tourville (dor an arsanailh) hag ar blasenn [[Nicolas Léonard Sadi Carnot|Sadi-Carnot]]. E miz Even 1940 e oa Brest e dalc'h an [[Trede Reich|Alamaned]] ha kroget e oa ar bombezedagoù bras d'ober distrujoù e Brest. Adal ar mare ma oa staliet [[Lestr-spluj|listri-spluj]] alaman er [[Penfell]] e teuas ar bombezadegoù da vezañ kreñvoc'h ha da lazhañ muioc'h a dud. E fin miz Meurzh 1941, donedigezh listri ar [[Kriegsmarine|C'hriegsmarine]], ''Prinz-Eugen'', ''Scharnhorst'' ha ''Gneisenau'', a laka stankter ha feulster ar bombezadegoù da greskiñ c'hoazh. Divizet e oa sevel ur c'houdorenn vras dindanzouar e kreiz-kêr. D'an 31 a viz Gouere 1944 e toullas an Amerikaned an talbenn alaman [[Taol Kobra|en Avranches]] ha fardiñ a reont trema Brest hep kavout eneberezh. Sur e oa ar jeneral [[Patton]] kaout e walc'h gant ur sizhunvezh da lakaat Brest da gouezhañ. D'ar 7 a viz Eost ec'h erruas an tankoù stadunanat kentañ e-kostez [[Milizag]]. Ar bagadoù amerikan a oa o klask ober tro kêr a voe taget gant tennoù [[Kanolierezh|artilherezh]]. Deroù seziz Brest e oa. Padout a reas 43 devezh a-raok ma kodianas an Alamanted d'an 18 a viz Gwengolo 1944. [[Image:16-09-2006-004.jpg|thumb|left|200px|Ar c'houdorenn Sadi-Carnot]] D'ar 14 a viz Eost ez eas kuit ar siviled a oa c'hoazh e Brest. Ar c'houdorenn Sadi-Carnot a zeuas neuze da vezañ sez ar pezh a chom eus servijoù melestradurezh an ti-kêr. [[Victor Eusen]] a oa neuze prezidant eus an dileurierezh ispisial ("Délégation Spéciale") a ra war-dro an 2.000 Brestad chomet e kêr. Gouestlet eo an hanter eus ar c'houdorenn (256 metr) d'ar boblañs sivil (eus ar blasenn Sadi-Carnot betek ar straed Amiral-Linois). Mont a rae al lodenn implijet gant ar soudarded alaman eus ar straed Amiral-Linois betek dor Tourville. D'an 3 a viz Gwengolo e oa galvet Viktor Eusen gant ar jeneral [[Hermann-Bernhard Ramcke|Ramcke]] a zisklêrias dezhañ en em zifennje betek an den diwezhañ e mogerioù kêr. Goulenn a reas groñs ez aje kuit an holl siviled rak ezhomm en doa eus ar goudorennoù. Ne c'hallent ket mont kuit ken avat. Asantiñ a reas neuze ar jeneral lezel d'ar Vretoned ul lodenn eus ar c'houdorenn Sadi-Carnot war an diviz ne 'z afent ket er-maez ken. Degemeret e voe evel-se dreist-holl renerien an dileurierezh ispisial ("Délégation Spéciale"), servijoù an ti-kêr, ar servij yec'hedel, klañvdiourezed eus ar [[Kroaz Ruz|Groaz Ruz]], renerien eus ar [[Sikour broadel]], skoazellerezed sokial, un dek relijiuzez bennak eus urzhioù an Asomption, ar Brovidañs hag ar Sikour mat hag izili eus an [[difenn distourm]] ("Défense passive") ... Eus tu an Alamaned e oa soudarded eus an [[aozadur Todt]] hag harzlammerien eus ar gompagnunezh adarme. E-pad noz an 8 hag an 9 a viz Gwengolo 1944 an hini e c'hoarvezas ur gwallzarvoud. Da 2 eur 30 veure, ur soudard Todt karget eus ar [[ganer tredan]] a bourchase tredan d'ar c'houdorenn a savas d'e lakaat da vont en-dro. Lakaat a reas tan da gregiñ dre zievezhted. En e gichen edo ur ganer tredan sikour implijet evit ar gouloù hag ur pourveziad trelosk bras a-walc'h. Ouzhpenn-se e oa klenket ur c'hementad bras a bourvezioù brezel er c'houdorenn. Ar re a oa prim a-walc'h a zeuas a-benn da vont er maez a-dreuz ar moged goude bezañ pignet ar 154 fazenn eus an diri. Hejet e oa ar volz gant ur grozadenn c'halloudus-kenañ. Kaset e oa ar re a oa e penn ar riboul er-maez evel tammoù plouz. Houbet e oa ar re all gant ar gael e oa bet prennet gant an darzhadenn pe marvet en diabarzh. Tarzhet o doa an holl bourvezioù brezel ha troet o doa ar riboul hir en ur gwir ganol. Sevel a reas ar flammoù 30 metr a-us d'an nor. 371 breton a varvas, devet en un taol. Pemp pe c'hwec'h kant Alaman a vije bet lazhet. Emedo Victor Eusen e-touez ar re varv. Kempennet e oa ar c'houdorenn Sadi-Carnot er bloavezhioù 1960 evit sevel ur c'houdorenn enep-atomek. Gallout a reer gwelet e-barzh div zor hobregonet bras hag ur [[bolz-eñvor|volz-eñvor]]. <gallery> Image:Plaque commémorative, abri Sadi-Carnot 10-07-2005-019.jpg|Plakenn eñvor ar c'houdorenn Sadi-Carnot Image:16-09-2006-015.jpg|Bolz-eñvor ar c'houdorenn Sadi-Carnot Image:16-09-2006-020.jpg|Un nor hobregonet eus ar c'houdorenn Sadi-Carnot Image:16-09-2006-028.jpg|Diri ar c'houdorenn Sadi-Carnot </gallery> [[Rummad:Breizh e-pad an Eil Brezel-bed]] [[Rummad:Gwallzarvoudoù e Breizh]] [[Rummad:Brest]] [[Rummad:Savadurioù Brest]] 4qe1657psxvpye7yei9c2m6ga32v9vv 2199529 2199528 2026-09-08T19:04:07Z DragonflySixtyseven 6804 ([[c:GR|GR]]) [[c:COM:FR|File renamed]]: [[File:16-09-2006-004.jpg]] → [[File:Abri Sadi-Carnot 16-09-2006-004.jpg]] old name is not meaningful 2199529 wikitext text/x-wiki [[Image:Marches et porte de l'abri Sadi-Carnot 10-07-2005-017.jpg|thumb|300px|Digor ar c'houdorenn Sadi-Carnot, evel ma oa e diwezh an {{XXvet}} kantved]] Ar '''c'houdorenn Sadi-Carnot''' a oa kleuzet e kreiz-kêr [[Brest]] eus 1941 da 1942 gant an aotronez Estrade ha Pommeret. 560 metr hirder eo, etre Dor Tourville (dor an arsanailh) hag ar blasenn [[Nicolas Léonard Sadi Carnot|Sadi-Carnot]]. E miz Even 1940 e oa Brest e dalc'h an [[Trede Reich|Alamaned]] ha kroget e oa ar bombezedagoù bras d'ober distrujoù e Brest. Adal ar mare ma oa staliet [[Lestr-spluj|listri-spluj]] alaman er [[Penfell]] e teuas ar bombezadegoù da vezañ kreñvoc'h ha da lazhañ muioc'h a dud. E fin miz Meurzh 1941, donedigezh listri ar [[Kriegsmarine|C'hriegsmarine]], ''Prinz-Eugen'', ''Scharnhorst'' ha ''Gneisenau'', a laka stankter ha feulster ar bombezadegoù da greskiñ c'hoazh. Divizet e oa sevel ur c'houdorenn vras dindanzouar e kreiz-kêr. D'an 31 a viz Gouere 1944 e toullas an Amerikaned an talbenn alaman [[Taol Kobra|en Avranches]] ha fardiñ a reont trema Brest hep kavout eneberezh. Sur e oa ar jeneral [[Patton]] kaout e walc'h gant ur sizhunvezh da lakaat Brest da gouezhañ. D'ar 7 a viz Eost ec'h erruas an tankoù stadunanat kentañ e-kostez [[Milizag]]. Ar bagadoù amerikan a oa o klask ober tro kêr a voe taget gant tennoù [[Kanolierezh|artilherezh]]. Deroù seziz Brest e oa. Padout a reas 43 devezh a-raok ma kodianas an Alamanted d'an 18 a viz Gwengolo 1944. [[Image:Abri Sadi-Carnot 16-09-2006-004.jpg|thumb|left|200px|Ar c'houdorenn Sadi-Carnot]] D'ar 14 a viz Eost ez eas kuit ar siviled a oa c'hoazh e Brest. Ar c'houdorenn Sadi-Carnot a zeuas neuze da vezañ sez ar pezh a chom eus servijoù melestradurezh an ti-kêr. [[Victor Eusen]] a oa neuze prezidant eus an dileurierezh ispisial ("Délégation Spéciale") a ra war-dro an 2.000 Brestad chomet e kêr. Gouestlet eo an hanter eus ar c'houdorenn (256 metr) d'ar boblañs sivil (eus ar blasenn Sadi-Carnot betek ar straed Amiral-Linois). Mont a rae al lodenn implijet gant ar soudarded alaman eus ar straed Amiral-Linois betek dor Tourville. D'an 3 a viz Gwengolo e oa galvet Viktor Eusen gant ar jeneral [[Hermann-Bernhard Ramcke|Ramcke]] a zisklêrias dezhañ en em zifennje betek an den diwezhañ e mogerioù kêr. Goulenn a reas groñs ez aje kuit an holl siviled rak ezhomm en doa eus ar goudorennoù. Ne c'hallent ket mont kuit ken avat. Asantiñ a reas neuze ar jeneral lezel d'ar Vretoned ul lodenn eus ar c'houdorenn Sadi-Carnot war an diviz ne 'z afent ket er-maez ken. Degemeret e voe evel-se dreist-holl renerien an dileurierezh ispisial ("Délégation Spéciale"), servijoù an ti-kêr, ar servij yec'hedel, klañvdiourezed eus ar [[Kroaz Ruz|Groaz Ruz]], renerien eus ar [[Sikour broadel]], skoazellerezed sokial, un dek relijiuzez bennak eus urzhioù an Asomption, ar Brovidañs hag ar Sikour mat hag izili eus an [[difenn distourm]] ("Défense passive") ... Eus tu an Alamaned e oa soudarded eus an [[aozadur Todt]] hag harzlammerien eus ar gompagnunezh adarme. E-pad noz an 8 hag an 9 a viz Gwengolo 1944 an hini e c'hoarvezas ur gwallzarvoud. Da 2 eur 30 veure, ur soudard Todt karget eus ar [[ganer tredan]] a bourchase tredan d'ar c'houdorenn a savas d'e lakaat da vont en-dro. Lakaat a reas tan da gregiñ dre zievezhted. En e gichen edo ur ganer tredan sikour implijet evit ar gouloù hag ur pourveziad trelosk bras a-walc'h. Ouzhpenn-se e oa klenket ur c'hementad bras a bourvezioù brezel er c'houdorenn. Ar re a oa prim a-walc'h a zeuas a-benn da vont er maez a-dreuz ar moged goude bezañ pignet ar 154 fazenn eus an diri. Hejet e oa ar volz gant ur grozadenn c'halloudus-kenañ. Kaset e oa ar re a oa e penn ar riboul er-maez evel tammoù plouz. Houbet e oa ar re all gant ar gael e oa bet prennet gant an darzhadenn pe marvet en diabarzh. Tarzhet o doa an holl bourvezioù brezel ha troet o doa ar riboul hir en ur gwir ganol. Sevel a reas ar flammoù 30 metr a-us d'an nor. 371 breton a varvas, devet en un taol. Pemp pe c'hwec'h kant Alaman a vije bet lazhet. Emedo Victor Eusen e-touez ar re varv. Kempennet e oa ar c'houdorenn Sadi-Carnot er bloavezhioù 1960 evit sevel ur c'houdorenn enep-atomek. Gallout a reer gwelet e-barzh div zor hobregonet bras hag ur [[bolz-eñvor|volz-eñvor]]. <gallery> Image:Plaque commémorative, abri Sadi-Carnot 10-07-2005-019.jpg|Plakenn eñvor ar c'houdorenn Sadi-Carnot Image:16-09-2006-015.jpg|Bolz-eñvor ar c'houdorenn Sadi-Carnot Image:16-09-2006-020.jpg|Un nor hobregonet eus ar c'houdorenn Sadi-Carnot Image:16-09-2006-028.jpg|Diri ar c'houdorenn Sadi-Carnot </gallery> [[Rummad:Breizh e-pad an Eil Brezel-bed]] [[Rummad:Gwallzarvoudoù e Breizh]] [[Rummad:Brest]] [[Rummad:Savadurioù Brest]] 2zymcicm9vnxiu1zijx6t11w4mrqkho 2199530 2199529 2026-09-08T19:04:10Z DragonflySixtyseven 6804 ([[c:GR|GR]]) [[c:COM:FR|File renamed]]: [[File:16-09-2006-020.jpg]] → [[File:Abri Sadi-Carnot 16-09-2006-020.jpg]] old name is not meaningful 2199530 wikitext text/x-wiki [[Image:Marches et porte de l'abri Sadi-Carnot 10-07-2005-017.jpg|thumb|300px|Digor ar c'houdorenn Sadi-Carnot, evel ma oa e diwezh an {{XXvet}} kantved]] Ar '''c'houdorenn Sadi-Carnot''' a oa kleuzet e kreiz-kêr [[Brest]] eus 1941 da 1942 gant an aotronez Estrade ha Pommeret. 560 metr hirder eo, etre Dor Tourville (dor an arsanailh) hag ar blasenn [[Nicolas Léonard Sadi Carnot|Sadi-Carnot]]. E miz Even 1940 e oa Brest e dalc'h an [[Trede Reich|Alamaned]] ha kroget e oa ar bombezedagoù bras d'ober distrujoù e Brest. Adal ar mare ma oa staliet [[Lestr-spluj|listri-spluj]] alaman er [[Penfell]] e teuas ar bombezadegoù da vezañ kreñvoc'h ha da lazhañ muioc'h a dud. E fin miz Meurzh 1941, donedigezh listri ar [[Kriegsmarine|C'hriegsmarine]], ''Prinz-Eugen'', ''Scharnhorst'' ha ''Gneisenau'', a laka stankter ha feulster ar bombezadegoù da greskiñ c'hoazh. Divizet e oa sevel ur c'houdorenn vras dindanzouar e kreiz-kêr. D'an 31 a viz Gouere 1944 e toullas an Amerikaned an talbenn alaman [[Taol Kobra|en Avranches]] ha fardiñ a reont trema Brest hep kavout eneberezh. Sur e oa ar jeneral [[Patton]] kaout e walc'h gant ur sizhunvezh da lakaat Brest da gouezhañ. D'ar 7 a viz Eost ec'h erruas an tankoù stadunanat kentañ e-kostez [[Milizag]]. Ar bagadoù amerikan a oa o klask ober tro kêr a voe taget gant tennoù [[Kanolierezh|artilherezh]]. Deroù seziz Brest e oa. Padout a reas 43 devezh a-raok ma kodianas an Alamanted d'an 18 a viz Gwengolo 1944. [[Image:16-09-2006-004.jpg|thumb|left|200px|Ar c'houdorenn Sadi-Carnot]] D'ar 14 a viz Eost ez eas kuit ar siviled a oa c'hoazh e Brest. Ar c'houdorenn Sadi-Carnot a zeuas neuze da vezañ sez ar pezh a chom eus servijoù melestradurezh an ti-kêr. [[Victor Eusen]] a oa neuze prezidant eus an dileurierezh ispisial ("Délégation Spéciale") a ra war-dro an 2.000 Brestad chomet e kêr. Gouestlet eo an hanter eus ar c'houdorenn (256 metr) d'ar boblañs sivil (eus ar blasenn Sadi-Carnot betek ar straed Amiral-Linois). Mont a rae al lodenn implijet gant ar soudarded alaman eus ar straed Amiral-Linois betek dor Tourville. D'an 3 a viz Gwengolo e oa galvet Viktor Eusen gant ar jeneral [[Hermann-Bernhard Ramcke|Ramcke]] a zisklêrias dezhañ en em zifennje betek an den diwezhañ e mogerioù kêr. Goulenn a reas groñs ez aje kuit an holl siviled rak ezhomm en doa eus ar goudorennoù. Ne c'hallent ket mont kuit ken avat. Asantiñ a reas neuze ar jeneral lezel d'ar Vretoned ul lodenn eus ar c'houdorenn Sadi-Carnot war an diviz ne 'z afent ket er-maez ken. Degemeret e voe evel-se dreist-holl renerien an dileurierezh ispisial ("Délégation Spéciale"), servijoù an ti-kêr, ar servij yec'hedel, klañvdiourezed eus ar [[Kroaz Ruz|Groaz Ruz]], renerien eus ar [[Sikour broadel]], skoazellerezed sokial, un dek relijiuzez bennak eus urzhioù an Asomption, ar Brovidañs hag ar Sikour mat hag izili eus an [[difenn distourm]] ("Défense passive") ... Eus tu an Alamaned e oa soudarded eus an [[aozadur Todt]] hag harzlammerien eus ar gompagnunezh adarme. E-pad noz an 8 hag an 9 a viz Gwengolo 1944 an hini e c'hoarvezas ur gwallzarvoud. Da 2 eur 30 veure, ur soudard Todt karget eus ar [[ganer tredan]] a bourchase tredan d'ar c'houdorenn a savas d'e lakaat da vont en-dro. Lakaat a reas tan da gregiñ dre zievezhted. En e gichen edo ur ganer tredan sikour implijet evit ar gouloù hag ur pourveziad trelosk bras a-walc'h. Ouzhpenn-se e oa klenket ur c'hementad bras a bourvezioù brezel er c'houdorenn. Ar re a oa prim a-walc'h a zeuas a-benn da vont er maez a-dreuz ar moged goude bezañ pignet ar 154 fazenn eus an diri. Hejet e oa ar volz gant ur grozadenn c'halloudus-kenañ. Kaset e oa ar re a oa e penn ar riboul er-maez evel tammoù plouz. Houbet e oa ar re all gant ar gael e oa bet prennet gant an darzhadenn pe marvet en diabarzh. Tarzhet o doa an holl bourvezioù brezel ha troet o doa ar riboul hir en ur gwir ganol. Sevel a reas ar flammoù 30 metr a-us d'an nor. 371 breton a varvas, devet en un taol. Pemp pe c'hwec'h kant Alaman a vije bet lazhet. Emedo Victor Eusen e-touez ar re varv. Kempennet e oa ar c'houdorenn Sadi-Carnot er bloavezhioù 1960 evit sevel ur c'houdorenn enep-atomek. Gallout a reer gwelet e-barzh div zor hobregonet bras hag ur [[bolz-eñvor|volz-eñvor]]. <gallery> Image:Plaque commémorative, abri Sadi-Carnot 10-07-2005-019.jpg|Plakenn eñvor ar c'houdorenn Sadi-Carnot Image:16-09-2006-015.jpg|Bolz-eñvor ar c'houdorenn Sadi-Carnot Image:Abri Sadi-Carnot 16-09-2006-020.jpg|Un nor hobregonet eus ar c'houdorenn Sadi-Carnot Image:16-09-2006-028.jpg|Diri ar c'houdorenn Sadi-Carnot </gallery> [[Rummad:Breizh e-pad an Eil Brezel-bed]] [[Rummad:Gwallzarvoudoù e Breizh]] [[Rummad:Brest]] [[Rummad:Savadurioù Brest]] d75l6geddj9efzy4z4kv23v16uhp7q0 2199531 2199530 2026-09-08T19:04:13Z DragonflySixtyseven 6804 ([[c:GR|GR]]) [[c:COM:FR|File renamed]]: [[File:16-09-2006-015.jpg]] → [[File:Abri Sadi-Carnot 16-09-2006-015.jpg]] old name is not meaningful 2199531 wikitext text/x-wiki [[Image:Marches et porte de l'abri Sadi-Carnot 10-07-2005-017.jpg|thumb|300px|Digor ar c'houdorenn Sadi-Carnot, evel ma oa e diwezh an {{XXvet}} kantved]] Ar '''c'houdorenn Sadi-Carnot''' a oa kleuzet e kreiz-kêr [[Brest]] eus 1941 da 1942 gant an aotronez Estrade ha Pommeret. 560 metr hirder eo, etre Dor Tourville (dor an arsanailh) hag ar blasenn [[Nicolas Léonard Sadi Carnot|Sadi-Carnot]]. E miz Even 1940 e oa Brest e dalc'h an [[Trede Reich|Alamaned]] ha kroget e oa ar bombezedagoù bras d'ober distrujoù e Brest. Adal ar mare ma oa staliet [[Lestr-spluj|listri-spluj]] alaman er [[Penfell]] e teuas ar bombezadegoù da vezañ kreñvoc'h ha da lazhañ muioc'h a dud. E fin miz Meurzh 1941, donedigezh listri ar [[Kriegsmarine|C'hriegsmarine]], ''Prinz-Eugen'', ''Scharnhorst'' ha ''Gneisenau'', a laka stankter ha feulster ar bombezadegoù da greskiñ c'hoazh. Divizet e oa sevel ur c'houdorenn vras dindanzouar e kreiz-kêr. D'an 31 a viz Gouere 1944 e toullas an Amerikaned an talbenn alaman [[Taol Kobra|en Avranches]] ha fardiñ a reont trema Brest hep kavout eneberezh. Sur e oa ar jeneral [[Patton]] kaout e walc'h gant ur sizhunvezh da lakaat Brest da gouezhañ. D'ar 7 a viz Eost ec'h erruas an tankoù stadunanat kentañ e-kostez [[Milizag]]. Ar bagadoù amerikan a oa o klask ober tro kêr a voe taget gant tennoù [[Kanolierezh|artilherezh]]. Deroù seziz Brest e oa. Padout a reas 43 devezh a-raok ma kodianas an Alamanted d'an 18 a viz Gwengolo 1944. [[Image:16-09-2006-004.jpg|thumb|left|200px|Ar c'houdorenn Sadi-Carnot]] D'ar 14 a viz Eost ez eas kuit ar siviled a oa c'hoazh e Brest. Ar c'houdorenn Sadi-Carnot a zeuas neuze da vezañ sez ar pezh a chom eus servijoù melestradurezh an ti-kêr. [[Victor Eusen]] a oa neuze prezidant eus an dileurierezh ispisial ("Délégation Spéciale") a ra war-dro an 2.000 Brestad chomet e kêr. Gouestlet eo an hanter eus ar c'houdorenn (256 metr) d'ar boblañs sivil (eus ar blasenn Sadi-Carnot betek ar straed Amiral-Linois). Mont a rae al lodenn implijet gant ar soudarded alaman eus ar straed Amiral-Linois betek dor Tourville. D'an 3 a viz Gwengolo e oa galvet Viktor Eusen gant ar jeneral [[Hermann-Bernhard Ramcke|Ramcke]] a zisklêrias dezhañ en em zifennje betek an den diwezhañ e mogerioù kêr. Goulenn a reas groñs ez aje kuit an holl siviled rak ezhomm en doa eus ar goudorennoù. Ne c'hallent ket mont kuit ken avat. Asantiñ a reas neuze ar jeneral lezel d'ar Vretoned ul lodenn eus ar c'houdorenn Sadi-Carnot war an diviz ne 'z afent ket er-maez ken. Degemeret e voe evel-se dreist-holl renerien an dileurierezh ispisial ("Délégation Spéciale"), servijoù an ti-kêr, ar servij yec'hedel, klañvdiourezed eus ar [[Kroaz Ruz|Groaz Ruz]], renerien eus ar [[Sikour broadel]], skoazellerezed sokial, un dek relijiuzez bennak eus urzhioù an Asomption, ar Brovidañs hag ar Sikour mat hag izili eus an [[difenn distourm]] ("Défense passive") ... Eus tu an Alamaned e oa soudarded eus an [[aozadur Todt]] hag harzlammerien eus ar gompagnunezh adarme. E-pad noz an 8 hag an 9 a viz Gwengolo 1944 an hini e c'hoarvezas ur gwallzarvoud. Da 2 eur 30 veure, ur soudard Todt karget eus ar [[ganer tredan]] a bourchase tredan d'ar c'houdorenn a savas d'e lakaat da vont en-dro. Lakaat a reas tan da gregiñ dre zievezhted. En e gichen edo ur ganer tredan sikour implijet evit ar gouloù hag ur pourveziad trelosk bras a-walc'h. Ouzhpenn-se e oa klenket ur c'hementad bras a bourvezioù brezel er c'houdorenn. Ar re a oa prim a-walc'h a zeuas a-benn da vont er maez a-dreuz ar moged goude bezañ pignet ar 154 fazenn eus an diri. Hejet e oa ar volz gant ur grozadenn c'halloudus-kenañ. Kaset e oa ar re a oa e penn ar riboul er-maez evel tammoù plouz. Houbet e oa ar re all gant ar gael e oa bet prennet gant an darzhadenn pe marvet en diabarzh. Tarzhet o doa an holl bourvezioù brezel ha troet o doa ar riboul hir en ur gwir ganol. Sevel a reas ar flammoù 30 metr a-us d'an nor. 371 breton a varvas, devet en un taol. Pemp pe c'hwec'h kant Alaman a vije bet lazhet. Emedo Victor Eusen e-touez ar re varv. Kempennet e oa ar c'houdorenn Sadi-Carnot er bloavezhioù 1960 evit sevel ur c'houdorenn enep-atomek. Gallout a reer gwelet e-barzh div zor hobregonet bras hag ur [[bolz-eñvor|volz-eñvor]]. <gallery> Image:Plaque commémorative, abri Sadi-Carnot 10-07-2005-019.jpg|Plakenn eñvor ar c'houdorenn Sadi-Carnot Image:Abri Sadi-Carnot 16-09-2006-015.jpg|Bolz-eñvor ar c'houdorenn Sadi-Carnot Image:16-09-2006-020.jpg|Un nor hobregonet eus ar c'houdorenn Sadi-Carnot Image:16-09-2006-028.jpg|Diri ar c'houdorenn Sadi-Carnot </gallery> [[Rummad:Breizh e-pad an Eil Brezel-bed]] [[Rummad:Gwallzarvoudoù e Breizh]] [[Rummad:Brest]] [[Rummad:Savadurioù Brest]] lakp50wz3dal2rel632qq188y4qlrys 2199532 2199531 2026-09-08T19:07:08Z DragonflySixtyseven 6804 ([[c:GR|GR]]) [[c:COM:FR|File renamed]]: [[File:16-09-2006-028.jpg]] → [[File:Abri Sadi-Carnot 16-09-2006-028.jpg]] old name is not meaningful 2199532 wikitext text/x-wiki [[Image:Marches et porte de l'abri Sadi-Carnot 10-07-2005-017.jpg|thumb|300px|Digor ar c'houdorenn Sadi-Carnot, evel ma oa e diwezh an {{XXvet}} kantved]] Ar '''c'houdorenn Sadi-Carnot''' a oa kleuzet e kreiz-kêr [[Brest]] eus 1941 da 1942 gant an aotronez Estrade ha Pommeret. 560 metr hirder eo, etre Dor Tourville (dor an arsanailh) hag ar blasenn [[Nicolas Léonard Sadi Carnot|Sadi-Carnot]]. E miz Even 1940 e oa Brest e dalc'h an [[Trede Reich|Alamaned]] ha kroget e oa ar bombezedagoù bras d'ober distrujoù e Brest. Adal ar mare ma oa staliet [[Lestr-spluj|listri-spluj]] alaman er [[Penfell]] e teuas ar bombezadegoù da vezañ kreñvoc'h ha da lazhañ muioc'h a dud. E fin miz Meurzh 1941, donedigezh listri ar [[Kriegsmarine|C'hriegsmarine]], ''Prinz-Eugen'', ''Scharnhorst'' ha ''Gneisenau'', a laka stankter ha feulster ar bombezadegoù da greskiñ c'hoazh. Divizet e oa sevel ur c'houdorenn vras dindanzouar e kreiz-kêr. D'an 31 a viz Gouere 1944 e toullas an Amerikaned an talbenn alaman [[Taol Kobra|en Avranches]] ha fardiñ a reont trema Brest hep kavout eneberezh. Sur e oa ar jeneral [[Patton]] kaout e walc'h gant ur sizhunvezh da lakaat Brest da gouezhañ. D'ar 7 a viz Eost ec'h erruas an tankoù stadunanat kentañ e-kostez [[Milizag]]. Ar bagadoù amerikan a oa o klask ober tro kêr a voe taget gant tennoù [[Kanolierezh|artilherezh]]. Deroù seziz Brest e oa. Padout a reas 43 devezh a-raok ma kodianas an Alamanted d'an 18 a viz Gwengolo 1944. [[Image:16-09-2006-004.jpg|thumb|left|200px|Ar c'houdorenn Sadi-Carnot]] D'ar 14 a viz Eost ez eas kuit ar siviled a oa c'hoazh e Brest. Ar c'houdorenn Sadi-Carnot a zeuas neuze da vezañ sez ar pezh a chom eus servijoù melestradurezh an ti-kêr. [[Victor Eusen]] a oa neuze prezidant eus an dileurierezh ispisial ("Délégation Spéciale") a ra war-dro an 2.000 Brestad chomet e kêr. Gouestlet eo an hanter eus ar c'houdorenn (256 metr) d'ar boblañs sivil (eus ar blasenn Sadi-Carnot betek ar straed Amiral-Linois). Mont a rae al lodenn implijet gant ar soudarded alaman eus ar straed Amiral-Linois betek dor Tourville. D'an 3 a viz Gwengolo e oa galvet Viktor Eusen gant ar jeneral [[Hermann-Bernhard Ramcke|Ramcke]] a zisklêrias dezhañ en em zifennje betek an den diwezhañ e mogerioù kêr. Goulenn a reas groñs ez aje kuit an holl siviled rak ezhomm en doa eus ar goudorennoù. Ne c'hallent ket mont kuit ken avat. Asantiñ a reas neuze ar jeneral lezel d'ar Vretoned ul lodenn eus ar c'houdorenn Sadi-Carnot war an diviz ne 'z afent ket er-maez ken. Degemeret e voe evel-se dreist-holl renerien an dileurierezh ispisial ("Délégation Spéciale"), servijoù an ti-kêr, ar servij yec'hedel, klañvdiourezed eus ar [[Kroaz Ruz|Groaz Ruz]], renerien eus ar [[Sikour broadel]], skoazellerezed sokial, un dek relijiuzez bennak eus urzhioù an Asomption, ar Brovidañs hag ar Sikour mat hag izili eus an [[difenn distourm]] ("Défense passive") ... Eus tu an Alamaned e oa soudarded eus an [[aozadur Todt]] hag harzlammerien eus ar gompagnunezh adarme. E-pad noz an 8 hag an 9 a viz Gwengolo 1944 an hini e c'hoarvezas ur gwallzarvoud. Da 2 eur 30 veure, ur soudard Todt karget eus ar [[ganer tredan]] a bourchase tredan d'ar c'houdorenn a savas d'e lakaat da vont en-dro. Lakaat a reas tan da gregiñ dre zievezhted. En e gichen edo ur ganer tredan sikour implijet evit ar gouloù hag ur pourveziad trelosk bras a-walc'h. Ouzhpenn-se e oa klenket ur c'hementad bras a bourvezioù brezel er c'houdorenn. Ar re a oa prim a-walc'h a zeuas a-benn da vont er maez a-dreuz ar moged goude bezañ pignet ar 154 fazenn eus an diri. Hejet e oa ar volz gant ur grozadenn c'halloudus-kenañ. Kaset e oa ar re a oa e penn ar riboul er-maez evel tammoù plouz. Houbet e oa ar re all gant ar gael e oa bet prennet gant an darzhadenn pe marvet en diabarzh. Tarzhet o doa an holl bourvezioù brezel ha troet o doa ar riboul hir en ur gwir ganol. Sevel a reas ar flammoù 30 metr a-us d'an nor. 371 breton a varvas, devet en un taol. Pemp pe c'hwec'h kant Alaman a vije bet lazhet. Emedo Victor Eusen e-touez ar re varv. Kempennet e oa ar c'houdorenn Sadi-Carnot er bloavezhioù 1960 evit sevel ur c'houdorenn enep-atomek. Gallout a reer gwelet e-barzh div zor hobregonet bras hag ur [[bolz-eñvor|volz-eñvor]]. <gallery> Image:Plaque commémorative, abri Sadi-Carnot 10-07-2005-019.jpg|Plakenn eñvor ar c'houdorenn Sadi-Carnot Image:Abri Sadi-Carnot 16-09-2006-015.jpg|Bolz-eñvor ar c'houdorenn Sadi-Carnot Image:16-09-2006-020.jpg|Un nor hobregonet eus ar c'houdorenn Sadi-Carnot Image:Abri Sadi-Carnot 16-09-2006-028.jpg|Diri ar c'houdorenn Sadi-Carnot </gallery> [[Rummad:Breizh e-pad an Eil Brezel-bed]] [[Rummad:Gwallzarvoudoù e Breizh]] [[Rummad:Brest]] [[Rummad:Savadurioù Brest]] dqt2qvnadvl7rdxcptkmb5zy71sfbb4 0 96469 2199544 2059425 2026-09-09T09:06:09Z Llydawr 145 2199544 wikitext text/x-wiki [[File:Don Francisco Macias.jpg|thumb|Francisco Macías Nguema (1968)]] '''Francisco Macías Nguema''' (1 a viz Genver 1924 - 29 a viz Gwengolo 1979) a oa ur politikour eus [[Ginea ar C'heheder]], bet prezidant kentañ ar vro. E 1964 e voe dilennet da vesprezidant gouarnamant emren Ginea ar C'heheder hag e miz Here 1968 ec'h eas da brezidant kentañ ar Stad dizalc'h. Nebeut goude e lakaas herzel ha lazhañ e eneberien, evel [[Bonifacio Ondo Edu]], bet prezidant ar gouarnamant emren. E 1972 e krogas an [[diktatour]]iezh pa en em lakaas prezidant da viken, ministr kentañ ha ministr ar justis hag an arc'hant. E-pad e renad e varvas pe ez eas d'an harlu un drederenn eus poblañs ar vro. D'an 3 a viz Eost 1979 e voe distroadet en un taol-Stad aozet gant e niz [[Teodoro Obiang Nguema Mbasogo]], asambles gant soudarded. Barnet e voe Nguema d'ar marv evit [[gouennlazh]] (50 000 den lazhet). Fuzuilhet e voe d'an 29 a viz Gwengolo gant ar gward roueel marokan dre na faote ket d'ar soudarded ginean hen ober pa soñje dezhe e oa Nguema un astez doue. {{Prezidanted Ginea ar C'heheder}} {{DEFAULTSORT:Nguema, Francisco Macias}} [[Rummad:Politikourien Ginea ar C'heheder]] [[Rummad:Ganedigezhioù 1924]] [[Rummad:Marvioù 1979]] pjhkabsurktgg5o70qi7e6vt55cbsdv 0 100532 2199511 2098871 2026-09-08T14:26:14Z Llydawr 145 2199511 wikitext text/x-wiki {{Infobox Skrivagner | anv = Herve Seubil gKernaudour | skeudenn = Hervé Sebille Kernaudour.JPG | ment = | alc'hwez = | anv mat = Hervé Sebille Kernaudour | anv pluenn = | obererezh = Barzh, troour, yezhour | deiziad ganet = [[1957]] | lec'h ganet = e [[Treger]] {{Breizh}} | deiziad marv = | lec'h marv = | yezh = [[Brezhoneg]] | luskad = | rumm = | enorioù = Brezhoneger ar bloaz 2015 | oberennoù pennañ = Prientiñ ''Dictionnaire du breton du Trégor-Goëlo et de Haute-Cornouaille'' [[Frañsez Vallée]];</br>''Ar Roue Arzhur ha Marc'heion an Daol-Grenn'';</br>''Keridwal'' | traoù ouzhpenn = | sinadur = | ment sinadur = | lec'hienn = }}'''Herve Seubil gKernaudour''', ganet d'an 12 a viz Even [[1957]], zo barzh, yezhoniour, saver pennadoù gwask ha troour brezhonek. Arbennigour war ar c'hoariva brezhonek rak-vodern ha war [[rannyezh]] [[Treger]] eo. Dentour eo eus e vicher. Hervé Sebille Kernaudour eo e anv ofisiel. == Buhez == Ganet en ur familh gozh eus [[Bear]] eo Herve Seubil gKernaudour, gourniz d'ar barzh Erwan Seubil gKernaudour (1911-1940)<ref>Erwan Seubil gKernaudour (anv barzh : Evnig Kernaour) en deus diazezet [[Kelc'h keltiek]] Bear er bloavezhioù 1930.</ref> eo. Kar-he-yezh eo e familh, ken he deus kinniget unan eus e c'hoarezed, Yanna, abadennoù brezhonek war ''Radio Pays de Trégor'' asambles gantañ. Kaozeadennoù brezhonek a ra er skingomz hag er skinwel ingal. Pa oa krennard e taremprede aliezik [[Anjela Duval]] ha [[Marsel Klerg]]. Levezonet eo bet gant [[Skol an Emsav]] pa oa war e studioù e [[Roazhon]]. Pa oa bugel en doa bevet e Berlin ken en doa desket [[alamaneg]] eno. Goude se en doa tremenet e yaouankiz e [[Châtillon (Hauts-de-Seine)]], e rannvro Bariz. Studioù dentouriezh e [[Skol-veur Paris Descartes]] en deus graet ha, war un dro, en deus studiet meur a dra all ivez : denoniezh, istor, yezhoù (heniwerzhoneg, krenniwerzhoneg, [[krenngembraeg]]), nadozwanerezh, [[henegipteg]], [[saozneg]], [[sañskriteg]], [[yideg]], [[hebraeg]], [[ketchwaeg|ketchouaeg]], [[finneg]], [[poloneg]] ha [[hungareg]]). Un aotreegezh war ar brezhoneg hag unan all war an hebraeg hag ar [[yideg]] en deus bet, un DEA war an istor hag unan all war an hebraeg. Diskibl eo bet da [[Édouard Bachellery]], [[Léon Fleuriot]] ha [[Pierre-Yves Lambert]], en [[École pratique des hautes études]]. Gant [[Gwenole ar Menn]] eo bet heñchet war-zu ar [[Arz ar c'hoariva|c'hoariva]] brezhonek kozh.<br> Barrek eo war ur pemzek yezh bennak : brezhoneg, alamaneg, [[galleg]], saozneg, [[kembraeg]], [[kerneveureg]], [[iwerzhoneg]], [[islandeg]], hungareg, hebraeg, [[arameeg]], [[yideg]], nahuatleg, [[latin]], [[henc’hresianeg]]. Sekretour ar gevredigezh [[Ofis ar Brezhoneg]] eo bet e-pad un nebeud bloavezhioù. == Skrivagner liesdanvez == Un toullad [[barzhoneg]]où brezhonek gant [[klotenn diabarzh|klotennoù diabarzh]] en deus skrivet evit ar gelaouenn ''Al Liamm''. Skrivañ a ra e brezhoneg war meur a zanvez ([[gerdarzhadurezh]], rannyezh Treger, c'hoariva rak-vodern) er c'helaouennoù evel ''Hor Yezh'' hag ''Al Liamm'' ha boued en deus roet da v''[[Moutig]]''. Levrioù yaouankiz en deus troet diwar ar galleg, an alamaneg hag unan all diwar ar saozneg amerikan. Prientet en deus evit an embann [[dornskrid]] [[geriadur]] rannyezhoù Treger ha [[Kerne-Uhel]] savet gant [[François Vallée]]. ==Prizioù== *[[Prizioù Rannvroel Dazont ar Brezhoneg|Priz "Brezhoneger ar bloaz"]] a zo aet gantañ e 2015 evit e labour ren skridaozañ Geriadur brezhoneg Treger, Goueloù ha Kernev-Uhel [[Frañsez Vallée]]. * Eil [[Priz Pêr Jakez Helias]] e 2025 evit ''Dindan pavezioù Gwengamp''. ==Oberennoù== ===Pennadoù gwask === * Degasadennoù da studi istor ar c'hoariva brezhonek pobl e [[Goueloù]] e diwezh an XVIIIvet kantved", ''Britannia monastica'' / ''Klask'', ''À travers les îles celtiques = A dreuz an inizi keltiek = Per insulas scotticas'', Rennes, 2008, pp. 413-433. * Tregerieg ''gourlu'' = Br. ''talbod'', La. ''angelica'', ''Hor Yezh'', n° 256, Kerzu 2008 * A-zivout ar ger tregeriek ''pentoufañ'', ''Hor Yezh'', n° 262, Mezheven 2010 * A-zivout ar ger tregeriek ''pi(g)elloù'', ''Hor Yezh'', n° 265, Meurzh 2011 ===Embannerezh === * Dictionnaire du breton du Trégor-Goëlo et de Haute-Cornouaille, [[Kuzul ar Brezhoneg]], Lannuon, 2014. Aozadenner evit an embann. * ''Keridwal'', barzhaz, Embannadurioù Al Liamm, 2017. ===Troidigezhioù brezhonek === * [[Breudeur Grimm]], ''Marvailhoù Grimm'', skeudennoù gant Pawel Pawlak. [[An Here]], 1997. Troet diwar an alamaneg. * Geneviève Huriet, ''Nijadenn ar re Dro-Heol'', [[Keit Vimp Bev]], 1997. Troet diwar ar galleg. ISBN2-86824-025-9 * Molly Perham, ''Ar roue Arzhur ha marc'heion an Daol-grenn'', An Here, 1998. Troet diwar ar saozneg amerikan. * ''[[Yves Tanguy]]'', René Le Bihan & R. Mabin, An Here, 2001 * Div zanevell gant [[Anatol ar Braz]] hag [[Émile Souvestre]], diwar ar galleg, e ''Mojennoù ar marv e Breizh-Izel hag e Breizh-Uhel'', An Alarc’h, 2013. == Daveennoù == {{daveoù}} == Liammoù diavez == * [http://www.ouest-france.fr/bretagne/herve-sebille-kernaudour-reveille-la-rime-interne-4736839 {{fr}} Skrid buhez berr pennad er gazetenn Ouest-France (15/01/2017)] {{DEFAULTSORT:Seubilkernaudour, Herve}} [[Rummad:Troourien vrezhonek]] [[Rummad:Barzhed vrezhonek]] [[Rummad:Yezhourien vrezhonek]] [[Rummad:Ganedigezhioù 1957]] [[Rummad:Bodad Treiñ lennegel an OPaB]] b3nrvmzvfo7mldehsxu4udk9fw346cl 0 111281 2199525 1958201 2026-09-08T18:58:49Z DragonflySixtyseven 6804 ([[c:GR|GR]]) [[c:COM:FR|File renamed]]: [[File:11-07-2003-073.jpg]] → [[File:Miossec en concert à Brest 11-07-2003-073.jpg]] old name is not meaningful 2199525 wikitext text/x-wiki [[Restr:Christophe Miossec 20070721 Auxerre 1.jpg|thumbnail|Christophe Miossec da geñver ar Festival Aux Zarbs en [[Auxerre]], 2007.]] '''Christophe Miossec''' pe '''Miossec''', bet ganet e [[Brest]] d'ar [[24 a viz Kerzu]] [[1964]], a zo ur saver kanaouennoù hag ur c'haner breizhat gallek. ==Enorioù== 2012: ''Chevalier dans l'Ordre des arts et lettres'' ==Un nebeud pladennoù== [[Restr:Miossec en concert à Brest 11-07-2003-073.jpg|150px|thumbnail|dehou|Miossec, [[Brest]], 2003]] [[Restr:Yann Tiersen 6.jpg|150px|thumbnail|dehou|Miossec (a-zehou) gant [[Yann Tiersen]]]] * 1995: ''Boire'' * 1997: ''Baiser'' * 1998: ''À prendre'' * 2001: ''Brûle'' * 2004: ''1964'' * 2006: ''L'Étreinte'' * 2009: ''Finistériens'' * 2011: ''Chansons ordinaires'' * 2014: ''Ici-bas, ici-même'' * 2016: ''Mammifères'' ===Dastumad=== * 2007: ''Brest of (Tout ça pour ça'') ===Kanaouennoù all=== * 1998: ''Stade Brestoa'', en dastumad Amour Foot ===Kemeret perzh=== * 1999: ''Remise de peine'', er CD ''Sang pour sang'' gant [[Johnny Hallyday]] * 2002: ''Extase à St Malo'', er CD ''Le Dernier Cri'' gant [[Ali Dragon]] * 2004: ''Je m'en tire pas mal'', er CD ''Gargilesse'' gant [[Florent Marchet]] * 2005: ''Le Jour de l'ouverture'' asambles gant [[Dominique A]] er CD ''Les Retrouvailles'' gant [[Yann Tiersen]] * 2006: ''La vie est une putain'' er CD ''Les Choses en face'' gant [[Joseph d'Anvers]] (el [[laz-kanañ]]) * 2007: ''De toute manière'' er CD ''A genoux'' gant [[Charline Rose]] * 2008: ''À Montparnasse'' gant Yann Tiersen er CD ''Banquet de cristal'' gant [[Red Cardell]] * 2012: ''Palavas-les-flots'' er ''Song, Song, Song'' gant [[Baptiste Trotignon] * 2012: ''Happy End'' er ''CD Vernet-les-Bains'' gant [[Cali]] ===Kanaouennoù bet savet gant tud all=== * 1995: ''La Fille à qui je pense'' (Johnny Hallyday) er c'hentañ albom ''Boire'' * 1997: ''Salut les amoureux'' ([[Joe Dassin]]) en eil albom ''Baiser'' * 1998: ''Ma gueule'' (Johnny Hallyday,) asambles gant [[Pascal Comelade]] en dastumad ''Comme un seul Homme'' * 2001: ''La Non-demande en mariage'' ([[Georges Brassens]]) en dastumad ''Les Oiseaux de passage'' * 2001: ''Ballade de Melody Nelson'' ([[Serge Gainsbourg]]) en dastumad ''Pop Sessions'' * 2003: ''O tristes, triste était mon âme'' ([[Léo Ferré]] en dastumad ''Avec Léo'' * 2004: ''Pour un flirt avec toi'' ([[Michel Delpech]]) asambles gant [[Jane Birkin]] er CD ''Rendez-vous'' gant Jane Birkin. * 2005: ''Chanson pour Nathalie'' ([[Nino Ferrer]]) en dastumad ''On dirait Nino'' * 2011: ''Osez Joséphine'' ([[Alain Bashung]] er CD en enor da Alain Bashung ''Tels Alain Bashung'' * 2011: ''J'ai triste'' (Les Valentins) asambles gant Les Valentins er CD ''Jacno Future'' ===Kanet gant tud all=== * 2005: ''Non, non, non, je ne suis plus saoul'' gant [[Mass Hysteria]] er CD ''Noir'' * 2007: ''Les bières aujourd'hui s'ouvrent manuellement'' gant [[Déportivo]] er CD ''Déportivo'' * 2010: ''Brest'' gant [[Nolwenn Leroy]] er CD ''Bretonne'' ===Pozioù=== Christophe Miossec en deus skrivet pozioù ivez evit [[Erwann Menthéour]] ha [[Joseph d'Anvers]]. * 1999: ''Les Avalanches'' evit [[Jane Birkin]] er CD ''À la légère'' * 1999: ''Notre histoire'', ''Remise de peine'', ''Ex'', evit [[Johnny Hallyday]] er CD ''Sang pour sang'' * 2000: ''Une prière'' evit [[Axel Bauer]] er CD ''Personne n'est parfait'' * 2001: ''La vie la mort'' evit [[Jeff Bodart]] er CD ''Ça ne me suffit plus'' * 2001: ''Rose'' evit [[Frandol]] er CD a 5 kanouenn ''Demo'' * 2002: ''Faisons envie'' evit [[Alain Bashung]], er CD ''[[L'Imprudence]]'' * 2003: ''Il et elle'', ''Couvre-feu'' hag ''Adieu Bohème'' evit [[Juliette Gréco]] er CD ''Aimez-vous les uns les autres ou bien disparaissez'' * 2003: ''L'Amour et l'air'' evit [[Daran]] er CD ''Pêcheur de pierres'' * 2004: ''Chanson pour un salaud'' evit [[Dani]] er CD ''Tout dépend du contexte'' * 2005: ''Fausse Route'', ''On coule'', ''Un homme à la mer'', ''La Permanence'' ha ''Laisser penser'' evit [[Mass Hysteria]] er CD ''Mass Hysteria''. * 2006: CD ''Jour blanc'' (nemet ''le Brasier'') evit [[Polar]] * 2007: ''Mon homme blessé'' evit [[Valérie Leulliot]] er CD ''Caldeira'' * 2010: ''Je ne serai jamais ta parisienne'' evit [[Nolwenn Leroy]] er CD ''Bretonne'' * 2012: ''Disparaître'' evit [[Stephan Eicher]] er CD ''[[L'Envolée]]'' * 2012: ''L'Attente'', ''L'Amour à mort'', ''Un nouveau jour'', ''20 ans'', ''L'amour peut prendre froid'', ''À l'abri du monde'', ''Prière pour un ami'' evit [[Johnny Hallyday]] er CD ''L'Attente''. ''L'amour peut prendre froid '' a zo bet skrivet ivez evit [[Céline Dion]] (daouad klevet er CD ''Sans attendre'') === Filmoù=== * 2004: ''Illumination'' gant [[Pascale Breton]], ''Bob'' * 2012: ''L'Air de rien'' gant [[Grégory Magne]] ha [[Stéphane Viard]], Miossec e-unan * 2013: ''Les Salauds'' gant [[Claire Denis]], ''Guy'' == Liammoù diavaez == {fr} [http://www.ouest-france.fr/bretagne/saint-servais-29400/lhistoire-sophie-calle-enterre-des-secrets-saint-servais-2627462 L'histoire. Sophie Calle a enterré des secrets à Saint-Servais] {{DEFAULTSORT:Miossec, Christophe}} [[Rummad:Ganedigezhioù 1964]] [[Rummad:Kanerien Breizh]] [[Rummad:Livourien c'hall an XXvet kantved]] hhndyqnza5f000lwohwok7ihspccwkr 0 130218 2199496 2199471 2026-09-08T12:47:17Z Llydawr 145 2199496 wikitext text/x-wiki {{Databox}} [[Restr:AfD Logo 2021.svg|thumb|Logo Alternative für Deutschland]] '''Alternative für Deutschland''' (brezhoneg : ''Dazeilad evit Alamagn''), berraet en '''AfD''', a zo ur strollad politikel broadelour, mirour, diskredig d'an [[Unaniezh Europa|Unaniezh europat]] hag enep [[Islam]], eus [[Alamagn]]. Krouet e voe d'ar [[6 a viz C'hwevrer]] [[2013]]. Ar strollad a dapas 4,7% eus ar mouezhioù evit dilennadegoù kevredadel 2013, tost e oa bet da dizhout ar 5% rediet evit kaout sezoù er [[Bundestag]]. Er bloavezh 2014 e tapas 7,1% eus ar mouezhioù gant 7 sez war 96 evit an dilennadegoù europat. Emezeliñ a reas ar strollad er c'hengevread [[European Conservatives and Reformists]] (ECR) betek ma voe skarzhet e miz Ebrel 2016. E miz Gwengolo 2016, an AfD a oa deuet a-benn da dapout kannaded e 10 parlamant Stad alaman diwar 16. Ar strollad a zo kenrenet gant [[Tino Chrupalla]] hag [[Alice Weidel]]. == Istor == E miz Gwengolo 2012, [[Alexander Gauland]], sekretour stad eus [[Hessen]], [[Bernd Lucke]], un ekonomiour, ha [[Konrad Adam]], ur c'hazetenner evit ar [[Frankfurter Allgemeine Zeitung]] etre 1979 ha 2000 ha skridaozer e [[Die Welt]] betek 2008, a savas ur c'hengevread politikel e Bad Nauheim. O fal e oa enebiñ ouzh politikerezh kevredadel Alamagn e-keñver krizenn an takad europat. Ar strollad ''Wahlalternative 2013'' (brezhoneg : Dazeilad mouezhierezh 2013). O fennad-stur a voe harpet gant 68 ekonomiour, kazetenner ha patron bras. An hanter anezho a oa kelennerien brudet hag an tri c'hard anezho a oa diplomidi uhel eus skolioù-meur. Ar strollad a embanne sklaer e oa an takad ekonomikel europat un dachenn diasur o lakaat broioù su Europa da vont etrezek hent ar baourentez dre bouez ar c'hevezerezh diazezet war an [[euro]]. === 2023-2024 === A-feur ma kreske ar strollad er sontadegoù pe gant an niver a vouezhioù <ref> [https://www.francetvinfo.fr/monde/europe/allemagne/allemagne-250-000-manifestants-dans-les-rues-contre-le-parti-d-extreme-droite-afd-en-tete-dans-les-sondages_6316374.html francetvinfo]</ref> e voe goulennet muioc'h-mui ma vije berzet gant al lezenn<ref> [https://www.francetvinfo.fr/monde/europe/allemagne/allemagne-on-vous-explique-pourquoi-l-afd-puissant-parti-d-extreme-droite-est-menace-d-interdiction_6317547.html francetvinfo]</ref>. Goude ma vije bet dilennidi o kemer perzh en un emvod war benaos skarzhañ 2 vilion a estrenien eus Alamagn e voe manifestadegoù kreñv o c'houlenn e vefe berzet ar strollad<ref>[https://www.lejdd.fr/international/allemagne-manifestations-inedites-contre-lafd-parti-menace-dinterdiction-141391 jdd.fr]</ref>. War ar memes tro ez eus betek 30% a dud e reter Alamagn hag a zo prest da votiñ evit an AfD<ref>[https://www.france24.com/fr/europe/20240121-en-allemagne-de-nouvelles-manifestations-massives-contre-l-extr%C3%AAme-droite france24.com]''L'AfD ne cesse de progresser dans les sondages, à quelques mois de trois importantes élections régionales dans l'est du pays où les intentions de vote sont encore plus élevées que dans le reste de l'Allemagne. Dans ses bastions de l'ex-RDA, l'AfD arrive même en tête des enquêtes d'opinion avec plus de 30 %''.</ref>. === 2026 === D'ar 6 a viz Gwengolo 2026 eo erruet AfD e plas kentañ an dilennadegoù rannvroel e land [[Saks-Anhalt]], gant 43,8% a vouezhioù<ref>{{de}} ''[https://www.zdfheute.de/politik/deutschland/analyse-sachsen-anhalt-wahl-afd-cdu-siegmund-schulze-100.html AfD-Rekordergebnis bei maximaler Polarisierung im Land]'', ZDF Heute, 07/09/2026]</ref>. Ar wech kentañ eo e c'hoarvez d'ur strollad eus an tu dehou-pellañ ober kement-mañ abaoe dibenn an Eil Brezel-bed. == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} [[Rummad:Strolladoù politikel Alamagn]] [[Rummad:Strolladoù politikel broadelour]] [[Rummad:Tu dehoù pellañ]] [[Rummad:Enep islam]] 6dswei67e644dqcg6ilkr9z6zj7n47z 2199497 2199496 2026-09-08T12:50:58Z Llydawr 145 2199497 wikitext text/x-wiki {{Databox}} [[Restr:AfD Logo 2021.svg|thumb|Logo Alternative für Deutschland]] '''Alternative für Deutschland''' (brezhoneg : ''Dazeilad evit Alamagn''), berraet en '''AfD''', a zo ur strollad politikel broadelour, mirour, diskredig d'an [[Unaniezh Europa|Unaniezh europat]] hag enep [[Islam]], eus [[Alamagn]]. Krouet e voe d'ar [[6 a viz C'hwevrer]] [[2013]]. Ar strollad a dapas 4,7% eus ar mouezhioù evit dilennadegoù kevredadel 2013, tost e oa bet da dizhout ar 5% rediet evit kaout sezoù er [[Bundestag]]. Er bloavezh 2014 e tapas 7,1% eus ar mouezhioù gant 7 sez war 96 evit an dilennadegoù europat. Emezeliñ a reas ar strollad er c'hengevread [[European Conservatives and Reformists]] (ECR) betek ma voe skarzhet e miz Ebrel 2016. E miz Gwengolo 2016, an AfD a oa deuet a-benn da dapout kannaded e 10 parlamant Stad alaman diwar 16. Ar strollad a zo kenrenet gant [[Tino Chrupalla]] hag [[Alice Weidel]]. == Istor == E miz Gwengolo 2012, [[Alexander Gauland]], sekretour stad eus [[Hessen]], [[Bernd Lucke]], un ekonomiour, ha [[Konrad Adam]], ur c'hazetenner evit ar [[Frankfurter Allgemeine Zeitung]] etre 1979 ha 2000 ha skridaozer e [[Die Welt]] betek 2008, a savas ur c'hengevread politikel e Bad Nauheim. Pal ar strollad ''Wahlalternative 2013'' (brezhoneg : Dazeilad mouezhierezh 2013) e oa enebiñ ouzh politikerezh kevredadel Alamagn e-keñver krizenn an takad europat. O fennad-stur a voe harpet gant 68 ekonomiour, kazetenner ha patron bras. An hanter anezho a oa kelennerien brudet hag an tri c'hard anezho a oa diplomidi uhel eus skolioù-meur. Ar strollad a embanne sklaer e oa an takad ekonomikel europat un dachenn diasur o lakaat broioù su Europa da vont etrezek hent ar baourentez dre bouez ar c'hevezerezh diazezet war an [[euro]]. === 2023-2024 === A-feur ma kreske ar strollad er sontadegoù pe gant an niver a vouezhioù <ref> [https://www.francetvinfo.fr/monde/europe/allemagne/allemagne-250-000-manifestants-dans-les-rues-contre-le-parti-d-extreme-droite-afd-en-tete-dans-les-sondages_6316374.html francetvinfo]</ref> e voe goulennet muioc'h-mui ma vije berzet gant al lezenn<ref> [https://www.francetvinfo.fr/monde/europe/allemagne/allemagne-on-vous-explique-pourquoi-l-afd-puissant-parti-d-extreme-droite-est-menace-d-interdiction_6317547.html francetvinfo]</ref>. Goude ma vije bet dilennidi o kemer perzh en un emvod war benaos skarzhañ 2 vilion a estrenien eus Alamagn e voe manifestadegoù kreñv o c'houlenn e vefe berzet ar strollad<ref>[https://www.lejdd.fr/international/allemagne-manifestations-inedites-contre-lafd-parti-menace-dinterdiction-141391 jdd.fr]</ref>. War ar memes tro ez eus betek 30% a dud e reter Alamagn hag a zo prest da votiñ evit an AfD<ref>[https://www.france24.com/fr/europe/20240121-en-allemagne-de-nouvelles-manifestations-massives-contre-l-extr%C3%AAme-droite france24.com]''L'AfD ne cesse de progresser dans les sondages, à quelques mois de trois importantes élections régionales dans l'est du pays où les intentions de vote sont encore plus élevées que dans le reste de l'Allemagne. Dans ses bastions de l'ex-RDA, l'AfD arrive même en tête des enquêtes d'opinion avec plus de 30 %''.</ref>. === 2026 === D'ar 6 a viz Gwengolo 2026 eo erruet AfD e plas kentañ an dilennadegoù rannvroel e land [[Saks-Anhalt]], gant 43,8% a vouezhioù<ref>{{de}} ''[https://www.zdfheute.de/politik/deutschland/analyse-sachsen-anhalt-wahl-afd-cdu-siegmund-schulze-100.html AfD-Rekordergebnis bei maximaler Polarisierung im Land]'', ZDF Heute, 07/09/2026]</ref>. Ar wech kentañ eo e c'hoarvez d'ur strollad eus an tu dehou-pellañ ober kement-mañ abaoe dibenn an Eil Brezel-bed. == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} [[Rummad:Strolladoù politikel Alamagn]] [[Rummad:Strolladoù politikel broadelour]] [[Rummad:Tu dehoù pellañ]] [[Rummad:Enep islam]] 0esubv6bsmga812jauxs9b8glbeeb4q 0 172828 2199495 2120569 2026-09-08T12:15:06Z Dishual 612 2199495 wikitext text/x-wiki '''Der Krieg''' ([[brezhoneg]]: ar brezel) zo un daolenn livet gant al livour [[suis]] [[Arnold Böcklin]] e-tro 1896. War ziskouez emañ er [[Galerie Neue Meister]] en [[Albertinum]] e [[Dresden]]. Un daolenn all diechu ha gant ar memes anv savet gant Böcklin a zo er C'hunsthaus e [[Zürich]]. == Istor an daolenn == Livet eo bet an daolenn gant Böcklin pa oa 69 bloaz hag o vevañ en dienez en Italia. Taolennet ez eus ur sell disouezhet ha profedel eus dazont an denelezh. Lakaat a ra an daolenn da soñjal e mennad [[Albrecht Dürer]], chomet brudet, Pevar marc'heger an Apokalips (e-tro 1497–98), ha diazezet war an [[Diskuliadur]] 6:1–8<ref>{{cite web|url=http://www.metmuseum.org/toah/hd/durr/ho_19.73.209.htm|title= Albrecht Dürer: Four Horsemen of the Apocalypse|publisher=Metropolitan Museum of Art |accessdate=2008-07-28| archiveurl= https://web.archive.org/web/20080905022342/http://www.metmuseum.org/TOAH/HD/durr/ho_19.73.209.htm| archivedate= 5 a viz Gwengolo 2008 | url-status= live}}</ref>. == Krouidigezh == <gallery perrow="2" mode="packed" class="float-right" heights="300px" caption="''Der Krieg'', doareoù eus 1897"> Böcklin - Der Krieg. Skizze, um 1897, 1286.jpg|Arnold Böcklin, ''Der Krieg'', Skizze, um 1897, Kunsthaus Zürich Arnold Böcklin 002.jpg|''Der Krieg'', eil doare diechu eus 1897, roet gant an [[Aozadur Gottfried Keller]], Kunsthaus Zürich </gallery> == Levrlennadur == * Andreas Dehmer: ''Malerei des Fin de Siècle.'' Sandstein Verlag, Dresden 2010, ISBN 978-3-942422-23-9. == Pennadoù kar == * [[Der Krieg]], taolenn gant [[Otto Dix]]. == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} [[Rummad:Livadurioù Arnold Böcklin]] [[Rummad:Livadurioù 1896]] [[Rummad:Livadurioù Suis]] onxi6eaml71seewirmzdlba9gi5px1q 2199503 2199495 2026-09-08T13:23:10Z Ar choler 52661 adlenn 2199503 wikitext text/x-wiki '''Der Krieg''' ([[brezhoneg]] : Ar brezel) zo un daolenn gant al [[livouriezh|livour]] [[suis]] [[Arnold Böcklin]] e-tro 1896. War ziskouez emañ er [[Galerie Neue Meister]] en [[Albertinum]] e [[Dresden]]. Un daolenn all diechu ha gant ar memes anv savet gant Böcklin zo er C'hunsthaus e [[Zürich]]. == Istor == Livet eo bet an daolenn gant Böcklin pa oa 69 bloaz hag o vevañ en dienez en [[Italia]].<br> Taolennet ez eus ur sell disouezhet ha profedel eus dazont [[mab-den]]. Lakaat a ra an daolenn da soñjal e mennad [[Albrecht Dürer]], chomet brudet, ''Pevar marc'heger an Apokalips'' (e-tro 1497–98), ha diazezet war an [[Diskuliadur]] 6:1–8<ref>{{en}} {{cite web|url=https://www.metmuseum.org/essays/albrecht-durer-1471-1528|title= Albrecht Dürer: Four Horsemen of the Apocalypse|publisher=Metropolitan Museum of Art|accessdate=08/09/2026}}</ref>. == Krouidigezh == <gallery mode="packed" heights="300px" caption="''Der Krieg''"> Böcklin - Der Krieg. Skizze, um 1897, 1286.jpg|Damskeudenn, e-tro 1897, Kunsthaus Zürich Arnold Böcklin 002.jpg|Doare diechu, 1897, roet gant an [[Aozadur Gottfried Keller]], Kunsthaus Zürich </gallery> == Levrlennadur == * Dehmer, Andreas : ''Malerei des Fin de Siècle in der Dresdener Galerie''. Dresden : Sandstein Verlag, 2010 {{ISBN|978-3-942422-23-9}} == Pennadoù kar == * ''[[Der Krieg]]'', taolenn gant [[Otto Dix]]. == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} [[Rummad:Livadurioù Arnold Böcklin]] [[Rummad:Livadurioù 1896]] [[Rummad:Livadurioù Suis]] dvujw9kwxjf5o1z1wg99qtp7e1fjhrf 0 180951 2199502 2198602 2026-09-08T13:20:10Z Llydawr 145 2199502 wikitext text/x-wiki [[File:Stamp Spanish Guinea 1903 4c.jpg|thumb|left|upright 0.9|Timbr-boutin Ginea ar c'hevandir spagnol (1903)]] Un drevadenn spagnol e oa tiriad [[Rio Muni]], hag al lodenn eus Ginea spagnol lec'hiet war ar c'hevandir afrikan. Dont a reas da vezañ ur broviñs spagnol e 1960, hag ur vro emren e 1963, evel enez [[Fernando Poo]] ([[Bioko]] bremañ), a oa eil lodenn Ginea Spagn. Unvanet e voe inizi [[Annobón]], [[Corisco]], [[Elobey]] ha Fernando Poo gant tiriad Rio Muni e 1968 pa voe savet stad [[Ginea ar C'heheder]]. Eus fin an {XIXvet kantved} betek 1960 e veze implijet timbroù '''Guinea Continental Española''', a droas da '''Territorias españoles del Golfo de Guinea''' (=''Tiriadoù spagnol Pleg-mor Ginea'') goude. Timbroù kentañ Río Muni a voe embannet d'ar 27 a viz Ebrel 1960. Ar rummad kentañ a oa ennañ nav zalvoud-gwerzh, eus 25 [[céntimo ]] da 10 [[peseta]], pep hini o tiskouez ur misioner hag ur paotr genidik o lenn. '''RÍO MUNI''' (ha "Correos") e oa an alc’hwez. Ouzhpennet e voe an enskrivadur '''ESPAÑA''' war an timbroù adalek 1961, gant lizherennoù brasoc’h eget re anv ar broviñs, evit diskouez pouez ar cheñchamant statud. Daou pe dri rummad a oa bet embannet bep bloaz eus 1961 da 1968, ennañ daou pe bevar timbr pep hini, an darn vrasañ anezho gouestlet da loened Afrika (iguana, kameleon, frikorneg…), d’ar plant, d’ar relijion gristen (an eskob [[Juan de Ribera]], an Tad [[Joaquin Juanola]]… Lidet e voe 25vet deiz-ha-bloaz ar renad frankoour gant ur rummad tri zimbr e 1961. Tri arouez ar zodiak (diwar an 12 a zo) e voe danvez ar rummad diwezhañ embannet d'ar 25 a viz Ebrel 1968. Implijet e vez timbroù stad [[Ginea ar C'heheder]] e rannvro Rio Muni bremañ. == Pennadoù kar == *[[Timbroù Ginea ar C'heheder]] *[[Timbroù Elobey, Annobón ha Corrisco]] *[[Timbroù Fernando Poo]] [[Rummad:Timbroù hervez ar vro|Rio Muni]] [[Rummad:Ginea ar C'heheder]] 74iv2f7l2lasy1ym6izv9mz29ki81c1 0 180952 2199504 2198714 2026-09-08T13:49:25Z Llydawr 145 2199504 wikitext text/x-wiki {{databox}} '''Emgann Le Cateau''' a oa bet stourmet war [[Talbenn ar C'hornôg (Kentañ Brezel-bed)|talbenn kornôg]] ar [[Brezel-bed kentañ|C'hentañ Brezel-bed]] d'ar [[26 a viz Eost]] [[1914]]. An [[Nerzh-kas breizhveuriat (KEntañ Brezel-bed)|nerzh-kas breizhveuriat]] (BEF) hag ar [[Pempvet arme (Bro-C'hall)|Pempvet lu]] a oa bet o kilañ goude kolloù [[emgann Charleroi]] (21–23 a viz Eost) hag [[emgann Mons]] (23 a viz Eost). [[IIvet korf (Breizh-Veur)|Eil korf Breizh-Veur]] a oa bet o stourm un emgann daleañ e [[Le Cateau-Cambrésis|Le Cateau]] a-benn gorrekaat an nerzhioù alaman. An darn vrasañ eus an nerzh-kas breizhveuriat a oa deuet a-benn da dec'hout etrezek [[Saint-Quentin]] en [[Aisne (departamant)|Aisne]]. == Kenarroud == Eil korf Breizh-Veur (renet gant ar jeneral Sir [[Horace Smith-Dorrien]]), bet o kilañ diouzh [[Mons (Wallonia)|Mons]] daou zevezh a-raok (Le Cateau ha Mons o vezañ 40 kilometre etrezo), a oa skuizh-marv. Ar c'horf a oa bet rannet diouzh ar peurrest eus an nerzh-kas breizhveuriat abalamour da giladenn dic'hortoz Sir [[Douglas Haig]], penn ar [[Iañ korf (Breizh-Veur)|I{{añ}} korf]], a oa bet o stourm un emgann daleañ e [[Landrecies]] d'ar 25 a viz Eost. Goude ar stourmadenn-se, lec'h ma oa bet Haig o reiñ kalon d'e soudarded ur revolver en e zorn, e oa troet da bennfolliñ, a-benn ar fin, ha skrivet da bennoù uhel an arme c'hall a oa war-nes bezañ flastret. E gwirionez en doa dreistprizet an nerzhioù stourm alaman ha soñjet e oant galloudusoc'h eget ne oant evit gwir. "D0istrujet e oa e spered penn-da-benn", evel ma oa bet deskrivet gant [[James Edward Edmonds|James Edmonds]], penn uhel ar pevare divizion. E-lec'h harpañ Smith-Dorrien e Le Cateau, en doa kilet pelloc'h c'hoazh, ha kendalc'het da vale e-pad pemp devezh. Dre ma ne oa ket bet kelaouet Smith-Dorrien eus kiladenn ar I{{añ}} korf (ha dreist-holl ken pell), en doa kendalc'het da vale evel ma oa bet roet urzh dezhañ, evel embannet gant [[Wilkinson Bird]], koronal er ''Royal Irish Fusiliers''. Abred d'ar 26 a viz Eost, Smith-Dorrien en doa cheñchet meno, o welet pegen skuizh e oa e soudarded hag an dizurzh a c'hellje kregiñ m'en dije kendalc'het da gerzhet. [[Edmund Allenby]], penn marc'hegiezh an eil korf, en doa testenniekaet e oa e "peuzechu" gant e soudarded, kement hag o c'hezeg, ha ne c'helled ket tremen hebiou un emgann e Le Cateau, rak gwall dost e oa an enebourien. Sir Horace a oa savet a-du gantañ. Da 7 eur e oa bet ur galv gant [[Sir Henry Wilson, 1añ Baronet|Henry Wilson]] eus pennlec'h an nerzh-kas, hag urzh a oa bet roet da denderc'hel gant ar giladenn. Nac'het en devoa an urzh, ha disklêriet e oa e soudarded o stourm dija. {{DEFAULTSORT:Le Cateau}} [[Rummad:Emgannoù 1914]] [[Rummad:Emgannoù Bro-C'hall]] [[Rummad:Emgannoù Breizh-Veur]] [[Rummad:Emgannoù Alamagn]] [[Rummad:Emgannoù ar Brezel-bed kentañ]] 3q80dx6xy7tthpdcvv1mp8oxg7tqmt6 2199505 2199504 2026-09-08T13:58:50Z Dishual 612 v/k 2199505 wikitext text/x-wiki {{databox}} '''Emgann Le Cateau''' a oa bet stourmet war [[Talbenn ar C'hornôg (Kentañ Brezel-bed)|talbenn kornôg]] ar [[Brezel-bed kentañ|C'hentañ Brezel-bed]] d'ar [[26 a viz Eost]] [[1914]]. An [[Nerzh-kas breizhveuriat (KEntañ Brezel-bed)|nerzh-kas breizhveuriat]] (BEF) hag ar [[Pempvet arme (Bro-C'hall)|Pempvet lu]] a oa bet o kilañ goude kolloù [[emgann Charleroi]] (21–23 a viz Eost) hag [[emgann Mons]] (23 a viz Eost). [[IIvet korf (Breizh-Veur)|Eil korf Breizh-Veur]] a oa bet o stourm un emgann daleañ e [[Le Cateau-Cambrésis|Le Cateau]] a-benn gorrekaat an nerzhioù alaman. An darn vrasañ eus an nerzh-kas breizhveuriat a oa deuet a-benn da dec'hout etrezek [[Saint-Quentin]] en [[Aisne (departamant)|Aisne]]. == Kenarroud == Eil korf Breizh-Veur (renet gant ar jeneral Sir [[Horace Smith-Dorrien]]), bet o kilañ diouzh [[Mons (Wallonia)|Mons]] daou zevezh a-raok (Le Cateau ha Mons o vezañ 40 kilometre etrezo), a oa skuizh-marv. Ar c'horf a oa bet rannet diouzh ar peurrest eus an nerzh-kas breizhveuriat abalamour da giladenn dic'hortoz Sir [[Douglas Haig]], penn ar [[Iañ korf (Breizh-Veur)|I{{añ}} korf]], a oa bet o stourm un emgann daleañ e [[Landrecies]] d'ar 25 a viz Eost. Goude ar stourmadenn-se, lec'h ma oa bet Haig o reiñ kalon d'e soudarded ur revolver en e zorn, e oa troet da bennfolliñ, a-benn ar fin, ha skrivet da bennoù uhel an arme c'hall a oa war-nes bezañ flastret. E gwirionez en doa dreistprizet an nerzhioù stourm alaman ha soñjet e oant galloudusoc'h eget ne oant evit gwir. "D0istrujet e oa e spered penn-da-benn", evel ma oa bet deskrivet gant [[James Edward Edmonds|James Edmonds]], penn uhel ar pevare divizion. E-lec'h harpañ Smith-Dorrien e Le Cateau, en doa kilet pelloc'h c'hoazh, ha kendalc'het da vale e-pad pemp devezh. Dre ma ne oa ket bet kelaouet Smith-Dorrien eus kiladenn ar I{{añ}} korf (ha dreist-holl ken pell), en doa kendalc'het da vale evel ma oa bet roet urzh dezhañ, evel embannet gant [[Wilkinson Bird]], koronal er ''Royal Irish Fusiliers''. Abred d'ar 26 a viz Eost, Smith-Dorrien en doa cheñchet meno, o welet pegen skuizh e oa e soudarded hag an dizurzh a c'hellje kregiñ m'en dije kendalc'het da gerzhet. [[Edmund Allenby]], penn marc'hegiezh an eil korf, en doa testenniekaet e oa e "peuzechu" gant e soudarded, kement hag o c'hezeg, ha ne c'helled ket tremen hebiou un emgann e Le Cateau, rak gwall dost e oa an enebourien. Sir Horace a oa savet a-du gantañ. Da 7 eur e oa bet ur galv gant [[Sir Henry Wilson, 1añ Baronet|Henry Wilson]] eus pennlec'h an nerzh-kas, hag urzh a oa bet roet da genderc'hel gant ar giladenn. Nac'het en devoa an urzh, ha disklêriet e oa e soudarded o stourm dija. {{DEFAULTSORT:Le Cateau}} [[Rummad:Emgannoù 1914]] [[Rummad:Emgannoù Bro-C'hall]] [[Rummad:Emgannoù Breizh-Veur]] [[Rummad:Emgannoù Alamagn]] [[Rummad:Emgannoù ar Brezel-bed kentañ]] aborzb70z4kjqprggiygum153ikylgn 2199506 2199505 2026-09-08T13:59:31Z Dishual 612 2199506 wikitext text/x-wiki {{databox}} '''Emgann Le Cateau''' a oa bet stourmet war [[Talbenn ar C'hornôg (Kentañ Brezel-bed)|talbenn kornôg]] ar [[Brezel-bed kentañ|C'hentañ Brezel-bed]] d'ar [[26 a viz Eost]] [[1914]]. An [[Nerzh-kas breizhveuriat (Kentañ Brezel-bed)|nerzh-kas breizhveuriat]] (BEF) hag ar [[Pempvet arme (Bro-C'hall)|Pempvet lu]] a oa bet o kilañ goude kolloù [[emgann Charleroi]] (21–23 a viz Eost) hag [[emgann Mons]] (23 a viz Eost). [[IIvet korf (Breizh-Veur)|Eil korf Breizh-Veur]] a oa bet o stourm un emgann daleañ e [[Le Cateau-Cambrésis|Le Cateau]] a-benn gorrekaat an nerzhioù alaman. An darn vrasañ eus an nerzh-kas breizhveuriat a oa deuet a-benn da dec'hout etrezek [[Saint-Quentin]] en [[Aisne (departamant)|Aisne]]. == Kenarroud == Eil korf Breizh-Veur (renet gant ar jeneral Sir [[Horace Smith-Dorrien]]), bet o kilañ diouzh [[Mons (Wallonia)|Mons]] daou zevezh a-raok (Le Cateau ha Mons o vezañ 40 kilometre etrezo), a oa skuizh-marv. Ar c'horf a oa bet rannet diouzh ar peurrest eus an nerzh-kas breizhveuriat abalamour da giladenn dic'hortoz Sir [[Douglas Haig]], penn ar [[Iañ korf (Breizh-Veur)|I{{añ}} korf]], a oa bet o stourm un emgann daleañ e [[Landrecies]] d'ar 25 a viz Eost. Goude ar stourmadenn-se, lec'h ma oa bet Haig o reiñ kalon d'e soudarded ur revolver en e zorn, e oa troet da bennfolliñ, a-benn ar fin, ha skrivet da bennoù uhel an arme c'hall a oa war-nes bezañ flastret. E gwirionez en doa dreistprizet an nerzhioù stourm alaman ha soñjet e oant galloudusoc'h eget ne oant evit gwir. "D0istrujet e oa e spered penn-da-benn", evel ma oa bet deskrivet gant [[James Edward Edmonds|James Edmonds]], penn uhel ar pevare divizion. E-lec'h harpañ Smith-Dorrien e Le Cateau, en doa kilet pelloc'h c'hoazh, ha kendalc'het da vale e-pad pemp devezh. Dre ma ne oa ket bet kelaouet Smith-Dorrien eus kiladenn ar I{{añ}} korf (ha dreist-holl ken pell), en doa kendalc'het da vale evel ma oa bet roet urzh dezhañ, evel embannet gant [[Wilkinson Bird]], koronal er ''Royal Irish Fusiliers''. Abred d'ar 26 a viz Eost, Smith-Dorrien en doa cheñchet meno, o welet pegen skuizh e oa e soudarded hag an dizurzh a c'hellje kregiñ m'en dije kendalc'het da gerzhet. [[Edmund Allenby]], penn marc'hegiezh an eil korf, en doa testenniekaet e oa e "peuzechu" gant e soudarded, kement hag o c'hezeg, ha ne c'helled ket tremen hebiou un emgann e Le Cateau, rak gwall dost e oa an enebourien. Sir Horace a oa savet a-du gantañ. Da 7 eur e oa bet ur galv gant [[Sir Henry Wilson, 1añ Baronet|Henry Wilson]] eus pennlec'h an nerzh-kas, hag urzh a oa bet roet da genderc'hel gant ar giladenn. Nac'het en devoa an urzh, ha disklêriet e oa e soudarded o stourm dija. {{DEFAULTSORT:Le Cateau}} [[Rummad:Emgannoù 1914]] [[Rummad:Emgannoù Bro-C'hall]] [[Rummad:Emgannoù Breizh-Veur]] [[Rummad:Emgannoù Alamagn]] [[Rummad:Emgannoù ar Brezel-bed kentañ]] nr4wu9yodxyzz9ag334i9bovtufcswp 2199536 2199506 2026-09-08T19:16:16Z Dishual 612 2199536 wikitext text/x-wiki {{databox}} '''Emgann Le Cateau''' a oa bet stourmet war [[Talbenn ar C'hornôg (Kentañ Brezel-bed)|talbenn kornôg]] ar [[Brezel-bed kentañ|C'hentañ Brezel-bed]] d'ar [[26 a viz Eost]] [[1914]]. An [[Nerzh-kas breizhveuriat (Kentañ Brezel-bed)|nerzh-kas breizhveuriat]] (BEF) hag ar [[Pempvet arme (Bro-C'hall)|Pempvet lu]] a oa bet o kilañ goude kolloù [[emgann Charleroi]] (21–23 a viz Eost) hag [[emgann Mons]] (23 a viz Eost). [[IIvet korf (Breizh-Veur)|Eil korf Breizh-Veur]] a oa bet o stourm un emgann daleañ e [[Le Cateau-Cambrésis|Le Cateau]] a-benn gorrekaat an nerzhioù alaman. An darn vrasañ eus an nerzh-kas breizhveuriat a oa deuet a-benn da dec'hout etrezek [[Saint-Quentin]] en [[Aisne (departamant)|Aisne]]. == Kenarroud == Eil korf Breizh-Veur (renet gant ar jeneral Sir [[Horace Smith-Dorrien]]), bet o kilañ diouzh [[Mons (Wallonia)|Mons]] daou zevezh a-raok (Le Cateau ha Mons o vezañ 40 kilometre etrezo), a oa skuizh-marv. Ar c'horf a oa bet rannet diouzh ar peurrest eus an nerzh-kas breizhveuriat abalamour da giladenn dic'hortoz Sir [[Douglas Haig]], penn ar [[Iañ korf (Breizh-Veur)|I{{añ}} korf]], a oa bet o stourm un emgann daleañ e [[Landrecies]] d'ar 25 a viz Eost. Goude ar stourmadenn-se, lec'h ma oa bet Haig o reiñ kalon d'e soudarded ur revolver en e zorn, e oa troet da bennfolliñ, a-benn ar fin, ha skrivet da bennoù uhel an arme c'hall a oa war-nes bezañ flastret. E gwirionez en doa dreistprizet an nerzhioù stourm alaman ha soñjet e oant galloudusoc'h eget ne oant evit gwir. "Distrujet e oa e spered penn-da-benn", evel ma oa bet deskrivet gant [[James Edward Edmonds|James Edmonds]], penn uhel ar pevare divizion. E-lec'h harpañ Smith-Dorrien e Le Cateau, en doa kilet pelloc'h c'hoazh, ha kendalc'het da vale e-pad pemp devezh. Dre ma ne oa ket bet kelaouet Smith-Dorrien eus kiladenn ar I{{añ}} korf (ha dreist-holl ken pell), en doa kendalc'het da vale evel ma oa bet roet urzh dezhañ, evel embannet gant [[Wilkinson Bird]], koronal er ''Royal Irish Fusiliers''. Abred d'ar 26 a viz Eost, Smith-Dorrien en doa cheñchet meno, o welet pegen skuizh e oa e soudarded hag an dizurzh a c'hellje kregiñ m'en dije kendalc'het da gerzhet. [[Edmund Allenby]], penn marc'hegiezh an eil korf, en doa testenniekaet e oa e "peuzechu" gant e soudarded, kement hag o c'hezeg, ha ne c'helled ket tremen hebiou un emgann e Le Cateau, rak gwall dost e oa an enebourien. Sir Horace a oa savet a-du gantañ. Da 7 eur e oa bet ur galv gant [[Sir Henry Wilson, 1añ Baronet|Henry Wilson]] eus pennlec'h an nerzh-kas, hag urzh a oa bet roet da genderc'hel gant ar giladenn. Nac'het en devoa an urzh, ha disklêriet e oa e soudarded o stourm dija. {{DEFAULTSORT:Le Cateau}} [[Rummad:Emgannoù 1914]] [[Rummad:Emgannoù Bro-C'hall]] [[Rummad:Emgannoù Breizh-Veur]] [[Rummad:Emgannoù Alamagn]] [[Rummad:Emgannoù ar Brezel-bed kentañ]] 8682yvw8d2mrpg6k3y5p3r3w70f0kcq 2199551 2199536 2026-09-09T11:44:08Z Dishual 612 2199551 wikitext text/x-wiki {{databox}} '''Emgann Le Cateau''' a oa bet stourmet war [[Talbenn ar C'hornôg (Kentañ Brezel-bed)|talbenn kornôg]] ar [[Brezel-bed kentañ|C'hentañ Brezel-bed]] d'ar [[26 a viz Eost]] [[1914]]. An [[Nerzh-kas breizhveuriat (Kentañ Brezel-bed)|nerzh-kas breizhveuriat]] (BEF) hag ar [[Pempvet arme (Bro-C'hall)|Pempvet lu]] a oa bet o kilañ goude kolloù [[emgann Charleroi]] (21–23 a viz Eost) hag [[emgann Mons]] (23 a viz Eost). [[IIvet korf (Breizh-Veur)|Eil korf Breizh-Veur]] a oa bet o stourm un emgann daleañ e [[Le Cateau-Cambrésis|Le Cateau]] a-benn gorrekaat an nerzhioù alaman. An darn vrasañ eus an nerzh-kas breizhveuriat a oa deuet a-benn da dec'hout etrezek [[Saint-Quentin]] en [[Aisne (departamant)|Aisne]]. == Kenarroud == Eil korf Breizh-Veur (renet gant ar jeneral Sir [[Horace Smith-Dorrien]]), bet o kilañ diouzh [[Mons (Wallonia)|Mons]] daou zevezh a-raok (Le Cateau ha Mons o vezañ 40 kilometre etrezo), a oa skuizh-marv. Ar c'horf a oa bet rannet diouzh ar peurrest eus an nerzh-kas breizhveuriat abalamour da giladenn dic'hortoz Sir [[Douglas Haig]], penn ar [[Iañ korf (Breizh-Veur)|I{{añ}} korf]], a oa bet o stourm un emgann daleañ e [[Landrecies]] d'ar 25 a viz Eost. Goude ar stourmadenn-se, lec'h ma oa bet Haig o reiñ kalon d'e soudarded ur revolver en e zorn, e oa troet da bennfolliñ, a-benn ar fin, ha skrivet da bennoù uhel an arme c'hall a oa war-nes bezañ flastret. E gwirionez en doa dreistprizet an nerzhioù stourm alaman ha soñjet e oant galloudusoc'h eget ne oant evit gwir. "Distrujet e oa e spered penn-da-benn", evel ma oa bet deskrivet gant [[James Edward Edmonds|James Edmonds]], penn uhel ar pevare divizion. E-lec'h harpañ Smith-Dorrien e Le Cateau, en doa kilet pelloc'h c'hoazh, ha kendalc'het da vale e-pad pemp devezh. Dre ma ne oa ket bet kelaouet Smith-Dorrien eus kiladenn ar I{{añ}} korf (ha dreist-holl ken pell), en doa kendalc'het da vale evel ma oa bet roet urzh dezhañ, evel embannet gant [[Wilkinson Bird]], koronal er ''Royal Irish Fusiliers''. Abred d'ar 26 a viz Eost, Smith-Dorrien en doa cheñchet meno, o welet pegen skuizh e oa e soudarded hag an dizurzh a c'hellje kregiñ m'en dije kendalc'het da gerzhet. [[Edmund Allenby]], penn marc'hegiezh an eil korf, en doa testenniekaet e oa e "peuzechu" gant e soudarded, kement hag o c'hezeg, ha ne c'helled ket tremen hebiou un emgann e Le Cateau, rak gwall dost e oa an enebourien. Sir Horace a oa savet a-du gantañ. Da 7 eur e oa bet ur galv gant [[Sir Henry Wilson, 1añ Baronet|Henry Wilson]] eus pennlec'h an nerzh-kas, hag urzh a oa bet roet da genderc'hel gant ar giladenn. Nac'het en devoa an urzh, ha disklêriet e oa e soudarded o stourm dija. ===Kolloù=== E 1926, James Edmonds, istorour ofisiel Saoz, en doa skrivet e oa bet 40 000 soudard breizhveuriat o stourm en Emgann Le Cateau, 7812 a oa bet kollet, gant 2600 bet prizoniet. Tri ha pevar-ugent kanol a oa bet laosket war an dachenn, an darn a oa bet stanket o [[Kulasenn (armoù-tan)|c'hulasennoù]] ha freuzet o [[Kouch (arm-tan)|c'houch]] gant unvezioù ar c'hanolierezh. E 2008, Cave ha Sheldon o devoa istimet e oa bet kolloù an Alamaned "na oant ket bet uheloc'h evit 2000". E 2011, Terry Zuber en doa skrivet e oa bet kollet 7000 soudard ha gant un 2500–3000 skuizh ha gloazet o zreid rediet da vezañ kaset d'ar Mans a-benn diskuizhañ. An IIl korf na oa ket mui implijus en emgann e-pad daou devezh. Zuber en doa skrivet ivez e oa bet kollet 2900 alaman en holl (gloazet, prizoniet ha lazhet). E 2008, Antony Bird en doa skrivet e oa bet, goude studiadenn bezioù gant ar ''Commonwealth War Graves Commission'' e oa bet 1200 soudard breizhveuriat lazhet ha kollet 7812 soudard en holl. {{DEFAULTSORT:Le Cateau}} [[Rummad:Emgannoù 1914]] [[Rummad:Emgannoù Bro-C'hall]] [[Rummad:Emgannoù Breizh-Veur]] [[Rummad:Emgannoù Alamagn]] [[Rummad:Emgannoù ar Brezel-bed kentañ]] 1rcznuvllci73b2ds6x0cesaj8fsppz 2199552 2199551 2026-09-09T11:47:21Z Dishual 612 /* Kolloù */ 2199552 wikitext text/x-wiki {{databox}} '''Emgann Le Cateau''' a oa bet stourmet war [[Talbenn ar C'hornôg (Kentañ Brezel-bed)|talbenn kornôg]] ar [[Brezel-bed kentañ|C'hentañ Brezel-bed]] d'ar [[26 a viz Eost]] [[1914]]. An [[Nerzh-kas breizhveuriat (Kentañ Brezel-bed)|nerzh-kas breizhveuriat]] (BEF) hag ar [[Pempvet arme (Bro-C'hall)|Pempvet lu]] a oa bet o kilañ goude kolloù [[emgann Charleroi]] (21–23 a viz Eost) hag [[emgann Mons]] (23 a viz Eost). [[IIvet korf (Breizh-Veur)|Eil korf Breizh-Veur]] a oa bet o stourm un emgann daleañ e [[Le Cateau-Cambrésis|Le Cateau]] a-benn gorrekaat an nerzhioù alaman. An darn vrasañ eus an nerzh-kas breizhveuriat a oa deuet a-benn da dec'hout etrezek [[Saint-Quentin]] en [[Aisne (departamant)|Aisne]]. == Kenarroud == Eil korf Breizh-Veur (renet gant ar jeneral Sir [[Horace Smith-Dorrien]]), bet o kilañ diouzh [[Mons (Wallonia)|Mons]] daou zevezh a-raok (Le Cateau ha Mons o vezañ 40 kilometre etrezo), a oa skuizh-marv. Ar c'horf a oa bet rannet diouzh ar peurrest eus an nerzh-kas breizhveuriat abalamour da giladenn dic'hortoz Sir [[Douglas Haig]], penn ar [[Iañ korf (Breizh-Veur)|I{{añ}} korf]], a oa bet o stourm un emgann daleañ e [[Landrecies]] d'ar 25 a viz Eost. Goude ar stourmadenn-se, lec'h ma oa bet Haig o reiñ kalon d'e soudarded ur revolver en e zorn, e oa troet da bennfolliñ, a-benn ar fin, ha skrivet da bennoù uhel an arme c'hall a oa war-nes bezañ flastret. E gwirionez en doa dreistprizet an nerzhioù stourm alaman ha soñjet e oant galloudusoc'h eget ne oant evit gwir. "Distrujet e oa e spered penn-da-benn", evel ma oa bet deskrivet gant [[James Edward Edmonds|James Edmonds]], penn uhel ar pevare divizion. E-lec'h harpañ Smith-Dorrien e Le Cateau, en doa kilet pelloc'h c'hoazh, ha kendalc'het da vale e-pad pemp devezh. Dre ma ne oa ket bet kelaouet Smith-Dorrien eus kiladenn ar I{{añ}} korf (ha dreist-holl ken pell), en doa kendalc'het da vale evel ma oa bet roet urzh dezhañ, evel embannet gant [[Wilkinson Bird]], koronal er ''Royal Irish Fusiliers''. Abred d'ar 26 a viz Eost, Smith-Dorrien en doa cheñchet meno, o welet pegen skuizh e oa e soudarded hag an dizurzh a c'hellje kregiñ m'en dije kendalc'het da gerzhet. [[Edmund Allenby]], penn marc'hegiezh an eil korf, en doa testenniekaet e oa e "peuzechu" gant e soudarded, kement hag o c'hezeg, ha ne c'helled ket tremen hebiou un emgann e Le Cateau, rak gwall dost e oa an enebourien. Sir Horace a oa savet a-du gantañ. Da 7 eur e oa bet ur galv gant [[Sir Henry Wilson, 1añ Baronet|Henry Wilson]] eus pennlec'h an nerzh-kas, hag urzh a oa bet roet da genderc'hel gant ar giladenn. Nac'het en devoa an urzh, ha disklêriet e oa e soudarded o stourm dija. ===Kolloù=== E 1926, James Edmonds, istorour ofisiel Saoz, en doa skrivet e oa bet 40 000 soudard breizhveuriat o stourm en Emgann Le Cateau, 7812 a oa bet kollet, gant 2600 bet prizoniet. Tri ha pevar-ugent kanol a oa bet laosket war an dachenn, an darn a oa bet stanket o [[Kulasenn (armoù-tan)|c'hulasennoù]] ha freuzet o [[Kouch (arm-tan)|c'houch]] gant unvezioù ar c'hanolierezh. E 2008, Cave ha Sheldon o devoa istimet e oa bet kolloù an Alamaned "na oant ket bet uheloc'h evit 2000". E 2011, Terry Zuber en doa skrivet e oa bet kollet 7000 soudard ha gant un 2500–3000 skuizh ha gloazet o zreid rediet da vezañ kaset d'ar Mans a-benn diskuizhañ. An II korf na oa ket mui implijus en emgann e-pad daou devezh. Zuber en doa skrivet ivez e oa bet kollet 2900 alaman en holl (gloazet, prizoniet ha lazhet). E 2008, Antony Bird en doa skrivet e oa bet, goude studiadenn bezioù gant ar ''Commonwealth War Graves Commission'' e oa bet 1200 soudard breizhveuriat lazhet ha kollet 7812 soudard en holl. {{DEFAULTSORT:Le Cateau}} [[Rummad:Emgannoù 1914]] [[Rummad:Emgannoù Bro-C'hall]] [[Rummad:Emgannoù Breizh-Veur]] [[Rummad:Emgannoù Alamagn]] [[Rummad:Emgannoù ar Brezel-bed kentañ]] lmr68y4v6qw1risftz4u9l7pisuqdid 2199553 2199552 2026-09-09T11:50:54Z Dishual 612 /* Kolloù */ 2199553 wikitext text/x-wiki {{databox}} '''Emgann Le Cateau''' a oa bet stourmet war [[Talbenn ar C'hornôg (Kentañ Brezel-bed)|talbenn kornôg]] ar [[Brezel-bed kentañ|C'hentañ Brezel-bed]] d'ar [[26 a viz Eost]] [[1914]]. An [[Nerzh-kas breizhveuriat (Kentañ Brezel-bed)|nerzh-kas breizhveuriat]] (BEF) hag ar [[Pempvet arme (Bro-C'hall)|Pempvet lu]] a oa bet o kilañ goude kolloù [[emgann Charleroi]] (21–23 a viz Eost) hag [[emgann Mons]] (23 a viz Eost). [[IIvet korf (Breizh-Veur)|Eil korf Breizh-Veur]] a oa bet o stourm un emgann daleañ e [[Le Cateau-Cambrésis|Le Cateau]] a-benn gorrekaat an nerzhioù alaman. An darn vrasañ eus an nerzh-kas breizhveuriat a oa deuet a-benn da dec'hout etrezek [[Saint-Quentin]] en [[Aisne (departamant)|Aisne]]. == Kenarroud == Eil korf Breizh-Veur (renet gant ar jeneral Sir [[Horace Smith-Dorrien]]), bet o kilañ diouzh [[Mons (Wallonia)|Mons]] daou zevezh a-raok (Le Cateau ha Mons o vezañ 40 kilometre etrezo), a oa skuizh-marv. Ar c'horf a oa bet rannet diouzh ar peurrest eus an nerzh-kas breizhveuriat abalamour da giladenn dic'hortoz Sir [[Douglas Haig]], penn ar [[Iañ korf (Breizh-Veur)|I{{añ}} korf]], a oa bet o stourm un emgann daleañ e [[Landrecies]] d'ar 25 a viz Eost. Goude ar stourmadenn-se, lec'h ma oa bet Haig o reiñ kalon d'e soudarded ur revolver en e zorn, e oa troet da bennfolliñ, a-benn ar fin, ha skrivet da bennoù uhel an arme c'hall a oa war-nes bezañ flastret. E gwirionez en doa dreistprizet an nerzhioù stourm alaman ha soñjet e oant galloudusoc'h eget ne oant evit gwir. "Distrujet e oa e spered penn-da-benn", evel ma oa bet deskrivet gant [[James Edward Edmonds|James Edmonds]], penn uhel ar pevare divizion. E-lec'h harpañ Smith-Dorrien e Le Cateau, en doa kilet pelloc'h c'hoazh, ha kendalc'het da vale e-pad pemp devezh. Dre ma ne oa ket bet kelaouet Smith-Dorrien eus kiladenn ar I{{añ}} korf (ha dreist-holl ken pell), en doa kendalc'het da vale evel ma oa bet roet urzh dezhañ, evel embannet gant [[Wilkinson Bird]], koronal er ''Royal Irish Fusiliers''. Abred d'ar 26 a viz Eost, Smith-Dorrien en doa cheñchet meno, o welet pegen skuizh e oa e soudarded hag an dizurzh a c'hellje kregiñ m'en dije kendalc'het da gerzhet. [[Edmund Allenby]], penn marc'hegiezh an eil korf, en doa testenniekaet e oa e "peuzechu" gant e soudarded, kement hag o c'hezeg, ha ne c'helled ket tremen hebiou un emgann e Le Cateau, rak gwall dost e oa an enebourien. Sir Horace a oa savet a-du gantañ. Da 7 eur e oa bet ur galv gant [[Sir Henry Wilson, 1añ Baronet|Henry Wilson]] eus pennlec'h an nerzh-kas, hag urzh a oa bet roet da genderc'hel gant ar giladenn. Nac'het en devoa an urzh, ha disklêriet e oa e soudarded o stourm dija. ===Kolloù=== E 1926, James Edmonds, istorour ofisiel Saoz, en doa skrivet e oa bet 40 000 soudard breizhveuriat o stourm en Emgann Le Cateau, 7812 a oa bet kollet, gant 2600 bet prizoniet. Tri ha pevar-ugent kanol a oa bet laosket war an dachenn, an darn a oa bet stanket o [[Kulasenn (armoù-tan)|c'hulasennoù]] ha freuzet o [[Kouch (arm-tan)|c'houch]] gant unvezioù ar c'hanolierezh. E 2008, Cave ha Sheldon o devoa istimet e oa bet kolloù an Alamaned "na oant ket bet uheloc'h evit 2000". E 2011, Terry Zuber en doa skrivet e oa bet kollet 7000 soudard ha gant un 2500–3000 skuizh ha gloazet o zreid rediet da vezañ kaset d'ar Mans a-benn diskuizhañ. An II korf na oa ket mui implijus en emgann e-pad daou devezh. Zuber en doa skrivet ivez e oa bet kollet 2900 alaman en holl (gloazet, prizoniet ha lazhet). E 2008, Antony Bird en doa skrivet e oa bet, goude studiadenn bezioù gant ar ''Commonwealth War Graves Commission'' e oa bet 1200 soudard breizhveuriat lazhet ha kollet 7812 soudard en holl. ===Goude an emgann=== An II korf en doa kilet mintin ar 27 a viz Eost ah goude daou devezh o kerzhout, e oant pellaet a-walc'h evit troc'hañ gant an Alamanted. Eil emgann Le Cateau a oa bet dre vras er memes lec'h ha stourmet etre ar 5 betek an 11 a viz Here 1918. An ''Entente'' en doa aloubet linenn-tren e [[Ti-gar Saint-Quentin|St. Quentin]]–[[Ti-gar Cambrai|Cambrai]], gant 12000 prizoniad ha 250 kanol evit 536 koll. {{DEFAULTSORT:Le Cateau}} [[Rummad:Emgannoù 1914]] [[Rummad:Emgannoù Bro-C'hall]] [[Rummad:Emgannoù Breizh-Veur]] [[Rummad:Emgannoù Alamagn]] [[Rummad:Emgannoù ar Brezel-bed kentañ]] ei8c7q64ysnr6bv8c9476ie3k7tgsuf 2199554 2199553 2026-09-09T11:54:04Z Dishual 612 /* Goude an emgann */ 2199554 wikitext text/x-wiki {{databox}} '''Emgann Le Cateau''' a oa bet stourmet war [[Talbenn ar C'hornôg (Kentañ Brezel-bed)|talbenn kornôg]] ar [[Brezel-bed kentañ|C'hentañ Brezel-bed]] d'ar [[26 a viz Eost]] [[1914]]. An [[Nerzh-kas breizhveuriat (Kentañ Brezel-bed)|nerzh-kas breizhveuriat]] (BEF) hag ar [[Pempvet arme (Bro-C'hall)|Pempvet lu]] a oa bet o kilañ goude kolloù [[emgann Charleroi]] (21–23 a viz Eost) hag [[emgann Mons]] (23 a viz Eost). [[IIvet korf (Breizh-Veur)|Eil korf Breizh-Veur]] a oa bet o stourm un emgann daleañ e [[Le Cateau-Cambrésis|Le Cateau]] a-benn gorrekaat an nerzhioù alaman. An darn vrasañ eus an nerzh-kas breizhveuriat a oa deuet a-benn da dec'hout etrezek [[Saint-Quentin]] en [[Aisne (departamant)|Aisne]]. == Kenarroud == Eil korf Breizh-Veur (renet gant ar jeneral Sir [[Horace Smith-Dorrien]]), bet o kilañ diouzh [[Mons (Wallonia)|Mons]] daou zevezh a-raok (Le Cateau ha Mons o vezañ 40 kilometre etrezo), a oa skuizh-marv. Ar c'horf a oa bet rannet diouzh ar peurrest eus an nerzh-kas breizhveuriat abalamour da giladenn dic'hortoz Sir [[Douglas Haig]], penn ar [[Iañ korf (Breizh-Veur)|I{{añ}} korf]], a oa bet o stourm un emgann daleañ e [[Landrecies]] d'ar 25 a viz Eost. Goude ar stourmadenn-se, lec'h ma oa bet Haig o reiñ kalon d'e soudarded ur revolver en e zorn, e oa troet da bennfolliñ, a-benn ar fin, ha skrivet da bennoù uhel an arme c'hall a oa war-nes bezañ flastret. E gwirionez en doa dreistprizet an nerzhioù stourm alaman ha soñjet e oant galloudusoc'h eget ne oant evit gwir. "Distrujet e oa e spered penn-da-benn", evel ma oa bet deskrivet gant [[James Edward Edmonds|James Edmonds]], penn uhel ar pevare divizion. E-lec'h harpañ Smith-Dorrien e Le Cateau, en doa kilet pelloc'h c'hoazh, ha kendalc'het da vale e-pad pemp devezh. Dre ma ne oa ket bet kelaouet Smith-Dorrien eus kiladenn ar I{{añ}} korf (ha dreist-holl ken pell), en doa kendalc'het da vale evel ma oa bet roet urzh dezhañ, evel embannet gant [[Wilkinson Bird]], koronal er ''Royal Irish Fusiliers''. Abred d'ar 26 a viz Eost, Smith-Dorrien en doa cheñchet meno, o welet pegen skuizh e oa e soudarded hag an dizurzh a c'hellje kregiñ m'en dije kendalc'het da gerzhet. [[Edmund Allenby]], penn marc'hegiezh an eil korf, en doa testenniekaet e oa e "peuzechu" gant e soudarded, kement hag o c'hezeg, ha ne c'helled ket tremen hebiou un emgann e Le Cateau, rak gwall dost e oa an enebourien. Sir Horace a oa savet a-du gantañ. Da 7 eur e oa bet ur galv gant [[Sir Henry Wilson, 1añ Baronet|Henry Wilson]] eus pennlec'h an nerzh-kas, hag urzh a oa bet roet da genderc'hel gant ar giladenn. Nac'het en devoa an urzh, ha disklêriet e oa e soudarded o stourm dija. ===Kolloù=== E 1926, James Edmonds, istorour ofisiel Saoz, en doa skrivet e oa bet 40 000 soudard breizhveuriat o stourm en Emgann Le Cateau, 7812 a oa bet kollet, gant 2600 bet prizoniet. Tri ha pevar-ugent kanol a oa bet laosket war an dachenn, an darn a oa bet stanket o [[Kulasenn (armoù-tan)|c'hulasennoù]] ha freuzet o [[Kouch (arm-tan)|c'houch]] gant unvezioù ar c'hanolierezh. E 2008, Cave ha Sheldon o devoa istimet e oa bet kolloù an Alamaned "na oant ket bet uheloc'h evit 2000". E 2011, Terry Zuber en doa skrivet e oa bet kollet 7000 soudard ha gant un 2500–3000 skuizh ha gloazet o zreid rediet da vezañ kaset d'ar Mans a-benn diskuizhañ. An II korf na oa ket mui implijus en emgann e-pad daou devezh. Zuber en doa skrivet ivez e oa bet kollet 2900 alaman en holl (gloazet, prizoniet ha lazhet). E 2008, Antony Bird en doa skrivet e oa bet, goude studiadenn bezioù gant ar ''Commonwealth War Graves Commission'' e oa bet 1200 soudard breizhveuriat lazhet ha kollet 7812 soudard en holl. ===Goude an emgann=== An II korf en doa kilet mintin ar 27 a viz Eost ah goude daou devezh o kerzhout, e oant pellaet a-walc'h evit troc'hañ gant an Alamanted. Eil emgann Le Cateau a oa bet dre vras er memes lec'h ha stourmet etre ar 5 betek an 11 a viz Here 1918. An ''Entente'' en doa aloubet linenn-tren e [[Ti-gar Saint-Quentin|St. Quentin]]–[[Ti-gar Cambrai|Cambrai]], gant 12000 prizoniad ha 250 kanol evit 536 koll. == Pennadoù kar == * [[Kounlec'h La Ferté-sous-Jouarre]] {{DEFAULTSORT:Le Cateau}} [[Rummad:Emgannoù 1914]] [[Rummad:Emgannoù Bro-C'hall]] [[Rummad:Emgannoù Breizh-Veur]] [[Rummad:Emgannoù Alamagn]] [[Rummad:Emgannoù ar Brezel-bed kentañ]] 181q8ek4al0q3hsytvt20fa1lrdy1zm 0 180953 2199508 2199483 2026-09-08T14:12:19Z Llydawr 145 2199508 wikitext text/x-wiki En [[hinadouriezh]] hag er politikerezh hin eo '''an neptuegezh karbon''' ur stad a gempouez hollek etre dilaoskadennoù gazoù [[efed ti-gwer]] (GET) degaset gant an dud hag o zennadenn eus an aergelc'h gant an dud pe abalamour dezho. Dre ma'z eo par da zero an diforc'h etre ar gazoù skignet hag ar re tennet neuze, e vez graet anv eus '''neptuegezh ar c'harbon''' ivez gant an displegadenn « '''dilaoskadenn ebet''' » pe c’hoazh « '''net zero''' » (e saozneg). [[Restr:Neptuegezh-karbon.webp|thumb|508x508px]] E-barzh ar stourm a-enep tommadur an hin e vez kinniget tizhout an neptuegezh karbon war al live hollek a-raok 2050 gant meur a ensavadur ( [[Strollad Etregouarnementel evit priziañ Emdroadur an Hin (SEEH)|SEEH]], [https://unfccc.int/fr UNFCCC] , h.a. ) evel un dra ret evit lakaat harz da gresk ar gwrezverk, +2 °C, pe +1,5 °C e-keñver a-raok ar marevezh greantel. Unan eus palioù pennañ Emglev Pariz evit an hin<ref>[https://fr.wikipedia.org/wiki/Accord_de_Paris_sur_le_climat]</ref> e 2015 eo, hag an emglev etrebroadel kentañ oc'h implijout ar pal eztaolet e 2005. Asantiñ a ra ar skiantourien e ranker, da gentañ-penn, digreskiñ kalz ha buan an dilaoskadennoù gazoù [[efed ti-gwer]] evit tizhout an neptuegezh karbon dre ar bed. ==== Bro-C'hall ==== Palioù pennañ Bro-C'hall evit an hin: Prometet he deus Bro-C'hall tizhout an neptuegezh karbon a-benn 2050. Evit dont a-benn eus se, fiziout a ra war ar strategiezh vroadel izel-karbon (SNBC :stratégie nationale bas-carbone <ref>[https://www.ecologie.gouv.fr/strategie-nationale-bas-carbone/feuille-route-climatique-francaise]</]ref>), ur gartenn-hent a ra war-dro an tremen dre an hin en un doare kempoell, araokaet ha stroll. Gant he 3e strategiezh vroadel izel-karbon he deus lakaet Bro-C'hall seizh pal strategel : # digreskiñ eus an hanter an ezporzhiadurioù tiriadel (hep ar skarzhadegoù karbon) a-benn 2030 ; # tizhout an neptuegezh karbon a-benn 2050 ; # gwarantiñ ar souvereniezh energiezh ha skarzhañ an treloskoù fosil tamm-ha-tamm ; # digreskiñ ar beveziñ energiezh ; # kreñvaat an trapoù karbon naturel ; # gwarantiñ un treuzkemm reizh ha skoazellus war an tachennoù sokio-ekonomikel # digreskiñ ar roud karbon. [[Restr:SNBC3.webp|thumb|610x610px]] ==Notennoù== {{Daveoù}} [[Rummad:Endro]] [[Rummad:Cheñchamant hin]] [[Rummad:Energiezh]] d62wqsv77oy59a31elfof4nf8od25xo 0 180954 2199509 2199482 2026-09-08T14:16:07Z Llydawr 145 2199509 wikitext text/x-wiki [[File:Stamp Spanish Guinea 1924 20c.jpg|thumb|left|Ti ar Gouarnour (1924)]] [[File:Guinea Espanola 5 Ptas.jpg|thumb|Den eus ar vro o seniñ (1952)]] [[File:Territorios Espanoles Del Golfo de Guinea.jpg| thumb|[[Francisco Franco|Franco]] hag aodoù Fernando Poo (1950)]] ''Ginea spagnol'' a oa un hollad trevadennoù afrikan ennañ tri ziriad : *[[Rio Muni]], tiriad enklozet etre [[Kameroun]] ha [[Gabon]] ; *an inizi Elobey, Annobón ha Corrisco ; *Enez Fernando Poo ([[Bioko]] hiriv). Gant melestradurezh [[Spagn]] e oa bet embannet [[timbr]]où evit an tiriadoù-se eus 1902 da 1959, dre vras dindan an anv '''Guinea Española''' pe '''Guinea Contial Española''' (e 1907) pe c’hoazh '''Territorios Españoles del Golfo de Guinea''' (1909-1950). Eus 1956 da 1959 e teuas Rio Muni ha Fernando Poo da vezañ ur broviñs eus Spagn. E 1959 e voe rannet ar broviñs etre div rann velestradurel : Rio Muni ha Fernando Poo. Dont a reas an tiriadoù da vezañ emren e 1964 hag en em strollañ a reont en-dro da sevel '''Republik [[Ginea ar C'heheder]]''' e 1968. An heuliad timbroù boutin kentañ (8 talvoud-gwerzh) a ziskoueze dremm ar roue [[Alfonso XIII]] pa oa bugel, en un doare disheñvel diouzh ar poltred a weler war an timbroù spagnol. Evel ma veze kustum e Spagn e veze moullet un niverenn kontroll ouzh kein an timbroù. Betek 1924 e tiskoueze tost holl dimbroù Ginea Spagn poltred ar roue, disheñvel hervez ar bloavezhioù. E 1926 ha 1929 ez eo timbroù spagnol a veze dreistmoullet gant GUINEA ESPAÑOLA pe zoken GUINEA hepken. Pa voe embannet Republik Spagn e 1931 e voe ouzhpennet ar gerioù REPUBLICA ESPAÑOLA (gant pennlizherennoù pe get) war timbroù ar rummadoù heuliadoù kent. [[Timbroù kemedel]] a voe implijet e-pad [[Brezel diabarzh Spagn]]. E 1940 ez eo poltred an diktatour [[Francisco Franco|Franco]] a voe danvez ur rummad timbroù-boutin. == Danvez an timbroù == *[[Timbroù madoberus]] : evit mad an henvroidi, sañset. Diskouezet e veze paotred ha maouezed Ginea taolennet evel ma soñje da dud [[Europa (kevandir)|Europa]] ha trevadennerien Spagn : tud oc’h ober sonerezh, re all o chaseal un olifant, oc’h ober sportoù (1958)… *Plantennoù pe loened gouez (un olifant, ur vaot, ur peroked...) *« Devezh timbroù an trevadennoù » *Perzh ar relijion gristen : kantvet deiz-ha-bloaz krouidigezh prefeti abostolek Fernando Poo (1955), 75{{vet}} deiz-ha-bloaz donedigezh ar visionerien d'ar vro (1958). Kavout a reer ivez tresadenn [[Mirdi ar Prado]] e [[Madrid]] ha penn [[Manuel Iradier]], un ergerzher [[euskarat]]. == Pennadoù kar == *[[Timbroù Ginea ar C'heheder]] *[[Timbroù Elobey, Annobón ha Corrisco]] *[[Timbroù Fernando Poo]] *[[Timbroù Rio Muni]] [[Rummad:Timbroù hervez ar vro|Ginea spagnol]] [[Rummad:Ginea ar C'heheder]] iwrzjdudfgdpyaczsbxoch4ldof85y4 0 180955 2199510 2198650 2026-09-08T14:23:34Z Llydawr 145 2199510 wikitext text/x-wiki {{databox}} '''Mirza Fakhrul Islam Alamgir''' ([[banglaeg]]: মির্জা ফখরুল ইসলাম আলমগীর|Mirjā Phôkhrul Islām Ālômgīr), ganet d'ar [[26 a viz Genver]] [[1948]], zo ur politikour ha kelenner [[Bangladesh|bangladat]]. [[Prezidant Bangladesh]] eo abaoe Eost 2026.<ref>{{cite news |title=Bangladesh elects veteran politician Mirza Fakhrul Islam Alamgir as president |url=https://www.washingtonpost.com/world/2026/08/20/bangladesh-president-hasina-tarique-khaleda/f5b5e57c-9c9e-11f1-9cc4-2dc9b46e2d5c_story.html |newspaper=The Washington Post |date=20 a viz Eost 2026}}</ref> Unan eus pennoù [[Strollad broadelour Bangladesh]] eo, bet div wech [[Ezel eus ar parlamant (Bangladesh)|ezel eus ar parlamant]] evit pastell-vro [[Thakurgaon-1]] ha bet e oa bet gant meur a bost evel Ministr Stad evit al [[Ministrerezh al labour-douar (Bangladesh)|labour-douar]] hag an [[Ministrerezh an nij trevour hag an touristerezh|nij trevour hag an touristerezh]] eus 2001 betek 2006 hag evit [[Ministrerezh ar gouarnamant lec'hel, diorroadur ar maezioù hag ar c'henober|Ministr ar gouarnamant lec'hel]] e-kerzh e eil resped<ref>{{Cite news |url=https://bdnews24.com/bangladesh/new-state-minister-for-civil-aviation-takes-troubled-biman-as-a-challenge |title=New state minister for civil aviation takes troubled Biman as a challenge |work=[[bdnews24.com]] |date=18 a viz Du 2005 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231029033534/https://bdnews24.com/bangladesh/new-state-minister-for-civil-aviation-takes-troubled-biman-as-a-challenge |archive-date=29 October 2023}}</ref>. Bet eo ivez [[Sekretour meur Strollad Braodelour Bangladesh|sekretour meur]] ar strollad chomet ar pellañ, ur post en deus dilezet ur wech m'eo aet war ar renk evel danvez-prezidant en anv ar strollad broadelour<ref>{{cite news |title=BNP's Mirza Fakhrul in prison just after being made BNP secretary general |url=https://bdnews24.com/politics/bnps-mirza-fakhrul-in-prison-just-after-being-made-bnp-secretary-general |work=[[bdnews24.com]] |date=30 a viz Meurzh 2016 |language=en}}</ref>. == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} {{DEFAULTSORT:Alamgir, Mirza Fakhrul Islam}} [[Rummad:Ganedigezhioù 1948]] [[Rummad:Prezidanted Bangladesh]] [[Rummad:Politikourien Bangladesh]] bei5zl9iu72wc7aerfpl8ttcpbxg2wp 0 180957 2199545 2198660 2026-09-09T09:15:54Z Llydawr 145 2199545 wikitext text/x-wiki '''Emglev Pariz'''<ref>{{Lien web|format=pdf|auteur=COP21|titre=Adoption de l’Accord de Paris, Décision 1/CP.21|url=https://unfccc.int/resource/docs/2015/cop21/fre/10a01f.pdf|site=[[Convention-cadre des Nations unies sur les changements climatiques]] (UNFCCC)|id=Adoption}} (diviz degemeret 12/12/2015)</ref> zo ur feur-emglev etrebroadel redius evit azasaat ouzh ar cheñchamant hin, e emdroadur hag ivez evit o arc'hantaouiñ evel ma tere. Degemeret e oa bet gant 196 strollad e-kerzh ar C’HOP 21<ref>Petra eo Emglev Pariz ? (e galleg) : https://unfccc.int/fr/a-propos-des-ndcs/l-accord-de-paris</ref> e Pariz, d’an 12 a viz Kerzu 2015, ha lakaet e oa bet da dalvezout adalek ar 4 a viz Du 2016. E bal eo bevenniñ tommadur an hin d’ul live kalz izeloc’h eget 2°C, kentoc’h eget 1,5 derez Celsius e-keñver al live rakgreantel. Ar [[Stadoù-Unanet Amerika|Stadoù-Unanet]] a yeas kuit eus an emglev e 2020, met adkemer a rejont anezhañ e 2021 a-raok mont kuit adarre e 2025, da-heul dilennadeg Donald Trump<ref>{{Cite web|language=fr|title=Retrait des États-Unis de l’accord de Paris : Trump tourne le dos à l’urgence climatique|url=https://www.greenpeace.fr/espace-presse/retrait-des-etats-unis-de-laccord-de-paris-trump-tourne-le-dos-a-lurgence-climatique/|date=2025-01-14|accessdate=2025-01-20}}</ref>. Evit lakaat ar pal gwrezverk-se da wir war hir dermen e fell d’ar broioù tizhout ar buanañ ar gwellañ barrenn vedel an dilaoskadurioù gazoù [[efed ti-gwer]] a-benn tizhout ur bed neptu a-fet an [[hin]] a-benn kreiz ar c’hantved. Mont a ra an Emglev en-dro hervez un argerzh iterativel : raktreset eo an degasadennoù termenet d’al live broadel evit bezañ izeloc'h-izelañ, betek tizhout an [[neptuegezh karbon]] a-benn 2050. [[Restr:Evolution des émissions mondiales de gaz à effet de serre.svg|alt=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Evolution_des_%C3%A9missions_mondiales_de_gaz_%C3%A0_effet_de_serre.svg|kreizenn|thumb|Emdroadur dilaoskadurioù gazoù efed ti-gwer dre ar bed (mammenn : https://climateactiontracker.org/)]] [[Rummad:Feurioù-emglev sinet e Pariz]] [[Rummad:Pajennoù gant troidigezhioù hep adlenn]] bnbjf0xio9spy8t7p2ibkew8u2qu7eq 2199546 2199545 2026-09-09T09:20:46Z Llydawr 145 2199546 wikitext text/x-wiki '''Emglev Pariz'''<ref>{{Cite web|url=https://unfccc.int/resource/docs/2015/cop21/fre/10a01f.pdf|title=Adoption de l’Accord de Paris, Décision 1/CP.21|site=[[Convention-cadre des Nations unies sur les changements climatiques]] (UNFCCC)|id=Adoption}} (diviz degemeret 12/12/2015)</ref> zo ur feur-emglev etrebroadel redius evit azasaat ouzh ar cheñchamant hin, e emdroadur hag ivez evit o arc'hantaouiñ evel ma tere. Degemeret e oa bet gant 196 strollad e-kerzh ar C’HOP 21<ref>Petra eo Emglev Pariz ? (e galleg) : https://unfccc.int/fr/a-propos-des-ndcs/l-accord-de-paris</ref> e Pariz, d’an 12 a viz Kerzu 2015, ha lakaet e oa bet da dalvezout adalek ar 4 a viz Du 2016. E bal eo bevenniñ tommadur an hin d’ul live kalz izeloc’h eget 2°C, kentoc’h eget 1,5 derez Celsius e-keñver al live rakgreantel. Ar [[Stadoù-Unanet Amerika|Stadoù-Unanet]] a yeas kuit eus an emglev e 2020, met adkemer a rejont anezhañ e 2021 a-raok mont kuit adarre e 2025, da-heul dilennadeg Donald Trump<ref>{{Cite web|language=fr|title=Retrait des États-Unis de l’accord de Paris : Trump tourne le dos à l’urgence climatique|url=https://www.greenpeace.fr/espace-presse/retrait-des-etats-unis-de-laccord-de-paris-trump-tourne-le-dos-a-lurgence-climatique/|date=2025-01-14|accessdate=2025-01-20}}</ref>. Evit lakaat ar pal gwrezverk-se da wir war hir dermen e fell d’ar broioù tizhout ar buanañ ar gwellañ barrenn vedel an dilaoskadurioù gazoù [[efed ti-gwer]] a-benn tizhout ur bed neptu a-fet an [[hin]] a-benn kreiz ar c’hantved. Mont a ra an Emglev en-dro hervez un argerzh iterativel : raktreset eo an degasadennoù termenet d’al live broadel evit bezañ izeloc'h-izelañ, betek tizhout an [[neptuegezh karbon]] a-benn 2050. [[Restr:Evolution des émissions mondiales de gaz à effet de serre.svg|alt=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Evolution_des_%C3%A9missions_mondiales_de_gaz_%C3%A0_effet_de_serre.svg|kreizenn|thumb|Emdroadur dilaoskadurioù gazoù efed ti-gwer dre ar bed (mammenn : https://climateactiontracker.org/)]] ==Notennoù== {{Daveoù}} [[Rummad:Feurioù-emglev sinet e Pariz]] [[Rummad:Pajennoù gant troidigezhioù hep adlenn]] lwtfvay4vgbtikk4fh65wt6dwdm5ynp 0 180969 2199512 2198717 2026-09-08T14:33:32Z Dishual 612 2199512 wikitext text/x-wiki {{Databox}} An '''Nerzh-kas breizhveuriat''' ([[saozneg]]: ''British Expeditionary Force'', berraet en '''BEF''') a oa un aozadur milourel [[Arme Breizh-Veur e-kerzh ar C'hentañ Brezel-bed|eus tirlu Breizh-Veur]] war [[Talbenn ar C'hornôg (Kentañ Brezel-bed)|talbenn kornôg]] ar [[Brezel-bed kentañ|C'hentañ Brezel-bed]]. Stumm orin an aozadur a oa c'hwec'h rann-arme (pe divizion), kaset gant [[Rouantelezh Unanet Breizh-Veur hag Iwerzhon|Breizh-Veur]] e [[Trede Republik c'hall|Bro-C'hall]] e 1914 a-benn sikour da dalañ ouzh an dagadenn alaman. Kroget e oa prientadur un [[nerzh-kas]] breizhveuriat e 1906–1912 pa oa bet lakaet da dalvezout an [[adreizhoù Haldane]] eus arme Breizh-Veur gant [[Sekretour Stad ar Brezel]] [[Richard Burdon Haldane, 1añ beskont Haldane|Richard Haldane]] goude [[Eil brezel ar Voered]] (1899–1902). An anv "British Expeditionary Force" a oa chomet anv ofisiel al luioù Breizhveuriat kaset da Vro-C'hall ha Flandrez a-hed ar C'hentañ Brezel-bed; met an implij aliesañ a oa evit ober anv eus an nerzhioù e Bro-C'hall e 1914, ha betek fin [[Kentañ emgann Ieper]] (22 a viz Du) pe betek ar 26 a viz Kerzu, pa oa bet rannet an nerzh-kas etre ar [[Iañ Lu (Rouantelezh-Unanet)|C'hentañ]] hag [[IIvet Lu (Rouantelezh-Unanet)|Eil lu]]. (Un [[3de Lu (Rouantelezh-Unanet)|Trede]], [[Pevare Lu (Rouantelezh-Unanet)|pevare]] ha [[Pempvet lu (Rouantelezh-Unanet)|pempvet lu]] a oa bet krouet diwezatoc'h ar memes bloavezh). Ar bloavezh-se e oa bet an nerzh-kas Breizhveuriat o talañ ouzh an argadennoù alaman, met e fin ar bloavezh 1914 - goude emgannoù taer [[Emgann Mons|Mons]], [[Emgann Le Cateau|Le Cateau]], [[Kentañ emgann an Aisne|an Aisne]] ha [[Kentañ emgann Ieper|Ieper]] - ar BEF a oa darbet da vezañ distrujet. [[Impalaer Alamagn|An impalaer]] [[Gwilherm II (Alamagn)|Gwilherm II]] eus [[Impalaeriezh alaman|Alamagn]], hag a oa brudet evit kaout dispriz bras evit an nerzh-kas, a oa bet brudet e Breizh-Veur evit bezañ bet urzhiet d'an 19 a viz Eost 1914 da "lazhadegañ;... an dreitourien Saoz ha da vale war lu bihan disprizius ar [[John French, 1añ Earl eus Ieper|jeneral French]]". Setu perak, er bloavezhioù da heul, dreistbeverien al luioù eus 1914 a n'em lesanve "'''The Old Contemptibles'''". N'eus ket bet kavet prouenn ebet eus un urzh evel-se gant ar C'haiser. [[Rummad:Strolladoù hag aozadurioù soudardel krouet e 1914]] [[Rummad:Strolladoù hag aozadurioù soudardel lamet e 1918]] htnsyic9nid4krhyohrqlrx2eet0hv4 2199524 2199512 2026-09-08T18:58:05Z Dishual 612 2199524 wikitext text/x-wiki {{Databox}} An '''Nerzh-kas breizhveuriat''' ([[saozneg]]: ''British Expeditionary Force'', berraet en '''BEF''') a oa un aozadur milourel [[Arme Breizh-Veur e-kerzh ar C'hentañ Brezel-bed|eus tirlu Breizh-Veur]] war [[Talbenn ar C'hornôg (Kentañ Brezel-bed)|talbenn kornôg]] ar [[Brezel-bed kentañ|C'hentañ Brezel-bed]]. Stumm orin an aozadur a oa c'hwec'h rann-arme (pe divizion), kaset gant [[Rouantelezh Unanet Breizh-Veur hag Iwerzhon|Breizh-Veur]] e [[Trede Republik c'hall|Bro-C'hall]] e 1914 a-benn sikour da dalañ ouzh an dagadenn alaman. Kroget e oa prientadur un [[nerzh-kas]] breizhveuriat e 1906–1912 pa oa bet lakaet da dalvezout an [[adreizhoù Haldane]] eus arme Breizh-Veur gant [[Sekretour Stad ar Brezel]] [[Richard Burdon Haldane, 1añ beskont Haldane|Richard Haldane]] goude [[Eil brezel ar Voered]] (1899–1902). An anv "British Expeditionary Force" a oa chomet anv ofisiel al luioù Breizhveuriat kaset da Vro-C'hall ha Flandrez a-hed ar C'hentañ Brezel-bed; met an implij aliesañ a oa evit ober anv eus an nerzhioù e Bro-C'hall e 1914, ha betek fin [[Kentañ emgann Ieper]] (22 a viz Du) pe betek ar 26 a viz Kerzu, pa oa bet rannet an nerzh-kas etre ar [[Iañ Lu (Rouantelezh-Unanet)|C'hentañ]] hag [[IIvet Lu (Rouantelezh-Unanet)|Eil lu]]. (Un [[3de Lu (Rouantelezh-Unanet)|Trede]], [[Pevare Lu (Rouantelezh-Unanet)|pevare]] ha [[Pempvet lu (Rouantelezh-Unanet)|pempvet lu]] a oa bet krouet diwezatoc'h ar memes bloavezh). Ar bloavezh-se e oa bet an nerzh-kas Breizhveuriat o talañ ouzh an argadennoù alaman, met e fin ar bloavezh 1914 - goude emgannoù taer [[Emgann Mons|Mons]], [[Emgann Le Cateau|Le Cateau]], [[Kentañ emgann an Aisne|an Aisne]] ha [[Kentañ emgann Ieper|Ieper]] - ar BEF a oa darbet da vezañ distrujet. [[Impalaer Alamagn|An impalaer]] [[Gwilherm II (Alamagn)|Gwilherm II]] eus [[Impalaeriezh alaman|Alamagn]], hag a oa brudet evit kaout dispriz bras evit an nerzh-kas, a oa bet brudet e Breizh-Veur evit bezañ bet urzhiet d'an 19 a viz Eost 1914 da "lazhadegañ;... an dreitourien Saoz ha da vale war lu bihan disprizius ar [[John French, 1añ Earl eus Ieper|jeneral French]]". Setu perak, er bloavezhioù da heul, dreistbeverien al luioù eus 1914 a n'em lesanve "'''The Old Contemptibles'''". N'eus ket bet kavet prouenn ebet eus un urzh evel-se gant ar C'haiser. Marteze mat e vije un oberenn propaganda brezel, rak betek en ne gaver kaoz eus ar frazenn-se nemet e paperioù pe skritelloù eus Breizh-Veur eus 1914. [[Rummad:Strolladoù hag aozadurioù soudardel krouet e 1914]] [[Rummad:Strolladoù hag aozadurioù soudardel lamet e 1918]] cug4v295t2cwklyigx7pzwpgsd8w07s 2199533 2199524 2026-09-08T19:10:52Z Dishual 612 2199533 wikitext text/x-wiki {{Databox}} An '''Nerzh-kas breizhveuriat''' ([[saozneg]]: ''British Expeditionary Force'', berraet en '''BEF''') a oa un aozadur milourel [[Arme Breizh-Veur e-kerzh ar C'hentañ Brezel-bed|eus tirlu Breizh-Veur]] war [[Talbenn ar C'hornôg (Kentañ Brezel-bed)|talbenn kornôg]] ar [[Brezel-bed kentañ|C'hentañ Brezel-bed]]. Stumm orin an aozadur a oa c'hwec'h rann-arme (pe divizion), kaset gant [[Rouantelezh Unanet Breizh-Veur hag Iwerzhon|Breizh-Veur]] e [[Trede Republik c'hall|Bro-C'hall]] e 1914 a-benn sikour da dalañ ouzh an dagadenn alaman. Kroget e oa prientadur un [[nerzh-kas]] breizhveuriat e 1906–1912 pa oa bet lakaet da dalvezout an [[adreizhoù Haldane]] eus arme Breizh-Veur gant [[Sekretour Stad ar Brezel]] [[Richard Burdon Haldane, 1añ beskont Haldane|Richard Haldane]] goude [[Eil brezel ar Voered]] (1899–1902). An anv "British Expeditionary Force" a oa chomet anv ofisiel al luioù Breizhveuriat kaset da Vro-C'hall ha Flandrez a-hed ar C'hentañ Brezel-bed; met an implij aliesañ a oa evit ober anv eus an nerzhioù e Bro-C'hall e 1914, ha betek fin [[Kentañ emgann Ieper]] (22 a viz Du) pe betek ar 26 a viz Kerzu, pa oa bet rannet an nerzh-kas etre ar [[Iañ Lu (Rouantelezh-Unanet)|C'hentañ]] hag [[IIvet Lu (Rouantelezh-Unanet)|Eil lu]]. (Un [[3de Lu (Rouantelezh-Unanet)|Trede]], [[Pevare Lu (Rouantelezh-Unanet)|pevare]] ha [[Pempvet lu (Rouantelezh-Unanet)|pempvet lu]] a oa bet krouet diwezatoc'h ar memes bloavezh). Ar bloavezh-se e oa bet an nerzh-kas Breizhveuriat o talañ ouzh an argadennoù alaman, met e fin ar bloavezh 1914 - goude emgannoù taer [[Emgann Mons|Mons]], [[Emgann Le Cateau|Le Cateau]], [[Kentañ emgann an Aisne|an Aisne]] ha [[Kentañ emgann Ieper|Ieper]] - ar BEF a oa darbet da vezañ distrujet. [[Impalaer Alamagn|An impalaer]] [[Gwilherm II (Alamagn)|Gwilherm II]] eus [[Impalaeriezh alaman|Alamagn]], hag a oa brudet evit kaout dispriz bras evit an nerzh-kas, a oa bet brudet e Breizh-Veur evit bezañ bet urzhiet d'an 19 a viz Eost 1914 da "lazhadegañ;... an dreitourien Saoz ha da vale war lu bihan disprizius ar [[John French, 1añ Earl eus Ieper|jeneral French]]". Setu perak, er bloavezhioù da heul, dreistbeverien al luioù eus 1914 a n'em lesanve "'''The Old Contemptibles'''". N'eus ket bet kavet prouenn ebet eus un urzh evel-se gant ar C'haiser. Marteze mat e vije un oberenn propaganda brezel, rak betek en ne gaver kaoz eus ar frazenn-se nemet e paperioù pe skritelloù eus Breizh-Veur eus 1914. ==Krouidigezh== [[Restr:4th Bn Royal Fusiliers 22 August 1914.jpg|thumb|left|alt=In the foreground soldiers are sitting down with civilians walking behind them. In the distance are four storey buildings|[[Tommy Atkins|Tommies]] eus ar 4re batailhon, [[Royal Fusiliers|Fuzuilherien Roueel (Rejimant kêr Londrez)]] oc'h ehanañ e skouar [[Mons (Belgia)|Mons]] d'an 22 a viz Eost 1914, an devezh a-raok [[emgann Mons]].]] Hervez emglevioù an [[Entente Cordiale]] ar [[Rouantelezh Unanet Breizh-Veur hag Iwerzhon|Rouantelezh-Unanet]] e oa bet ur "c'hompren" diplomatek gant [[Trede Republik c'hall|Bro-C'hall]] kenkas ma vije eus un dagadenn gant nerzhioù lu Impalaeriezh Alamagn war ar c'hevandir europat. Steuñvioù a oa bet prientet gant lu Breizh-Veur kenkas ma darzhje ur brezel etre Alamagn ha Bro-C'hall. A-benn neuze e vije kaset un nerzh-kas da Vro-C'hall hag a vije savet gant c'hwec'h [[divizion troadegiezh]] ha pemp [[brigadenn]] [[Marc'hegerezh|marc'hegiezh]] dindan urzhioù ar jeneral Sir [[John French, 1añ Earl eus Ieper|John French]] da dalañ ouzh un dagadenn alaman er C'hornôg. An nerzh-kas a oa bet urzhiet e stumm [[[[Iañ korf (Breizh-Veur)|I{{añ}} korf]]]], renet gant ar jeneral Sir [[Douglas Haig]], an [[IIvet korf (Breizh-Veur)|Eil korf]], renet gant ar jeneral Sir [[James Grierson (ofiser breizhveuriat)|James Grierson]], hag a oa lorc'het diouzh Breizh-Veur d'ar 15 a viz Eost 1914. An nerzh-kas a oa bet ouzhpennet dezhañ ar rakger "British" pa oa erruet an nerzh-kas A eus al [[British Indian Army|lu indian]]. [[Restr:Retreat from Mons.jpg|thumb|right|Marc'hegerien ha kezeg eus an divizion marc'hegiezh, Nerzh-kas breizhveuriat, o kilañ diouzh Mons e miz Eost 1914.]] [[Rummad:Strolladoù hag aozadurioù soudardel krouet e 1914]] [[Rummad:Strolladoù hag aozadurioù soudardel lamet e 1918]] lf5rhmpltz62jdt9ui0qgbkq9ivmuie 2199534 2199533 2026-09-08T19:11:34Z Dishual 612 /* Krouidigezh */ 2199534 wikitext text/x-wiki {{Databox}} An '''Nerzh-kas breizhveuriat''' ([[saozneg]]: ''British Expeditionary Force'', berraet en '''BEF''') a oa un aozadur milourel [[Arme Breizh-Veur e-kerzh ar C'hentañ Brezel-bed|eus tirlu Breizh-Veur]] war [[Talbenn ar C'hornôg (Kentañ Brezel-bed)|talbenn kornôg]] ar [[Brezel-bed kentañ|C'hentañ Brezel-bed]]. Stumm orin an aozadur a oa c'hwec'h rann-arme (pe divizion), kaset gant [[Rouantelezh Unanet Breizh-Veur hag Iwerzhon|Breizh-Veur]] e [[Trede Republik c'hall|Bro-C'hall]] e 1914 a-benn sikour da dalañ ouzh an dagadenn alaman. Kroget e oa prientadur un [[nerzh-kas]] breizhveuriat e 1906–1912 pa oa bet lakaet da dalvezout an [[adreizhoù Haldane]] eus arme Breizh-Veur gant [[Sekretour Stad ar Brezel]] [[Richard Burdon Haldane, 1añ beskont Haldane|Richard Haldane]] goude [[Eil brezel ar Voered]] (1899–1902). An anv "British Expeditionary Force" a oa chomet anv ofisiel al luioù Breizhveuriat kaset da Vro-C'hall ha Flandrez a-hed ar C'hentañ Brezel-bed; met an implij aliesañ a oa evit ober anv eus an nerzhioù e Bro-C'hall e 1914, ha betek fin [[Kentañ emgann Ieper]] (22 a viz Du) pe betek ar 26 a viz Kerzu, pa oa bet rannet an nerzh-kas etre ar [[Iañ Lu (Rouantelezh-Unanet)|C'hentañ]] hag [[IIvet Lu (Rouantelezh-Unanet)|Eil lu]]. (Un [[3de Lu (Rouantelezh-Unanet)|Trede]], [[Pevare Lu (Rouantelezh-Unanet)|pevare]] ha [[Pempvet lu (Rouantelezh-Unanet)|pempvet lu]] a oa bet krouet diwezatoc'h ar memes bloavezh). Ar bloavezh-se e oa bet an nerzh-kas Breizhveuriat o talañ ouzh an argadennoù alaman, met e fin ar bloavezh 1914 - goude emgannoù taer [[Emgann Mons|Mons]], [[Emgann Le Cateau|Le Cateau]], [[Kentañ emgann an Aisne|an Aisne]] ha [[Kentañ emgann Ieper|Ieper]] - ar BEF a oa darbet da vezañ distrujet. [[Impalaer Alamagn|An impalaer]] [[Gwilherm II (Alamagn)|Gwilherm II]] eus [[Impalaeriezh alaman|Alamagn]], hag a oa brudet evit kaout dispriz bras evit an nerzh-kas, a oa bet brudet e Breizh-Veur evit bezañ bet urzhiet d'an 19 a viz Eost 1914 da "lazhadegañ;... an dreitourien Saoz ha da vale war lu bihan disprizius ar [[John French, 1añ Earl eus Ieper|jeneral French]]". Setu perak, er bloavezhioù da heul, dreistbeverien al luioù eus 1914 a n'em lesanve "'''The Old Contemptibles'''". N'eus ket bet kavet prouenn ebet eus un urzh evel-se gant ar C'haiser. Marteze mat e vije un oberenn propaganda brezel, rak betek en ne gaver kaoz eus ar frazenn-se nemet e paperioù pe skritelloù eus Breizh-Veur eus 1914. ==Krouidigezh== [[Restr:4th Bn Royal Fusiliers 22 August 1914.jpg|thumb|left|alt=In the foreground soldiers are sitting down with civilians walking behind them. In the distance are four storey buildings|[[Tommy Atkins|Tommies]] eus ar 4re batailhon, [[Royal Fusiliers|Fuzuilherien Roueel (Rejimant kêr Londrez)]] oc'h ehanañ e skouar [[Mons (Belgia)|Mons]] d'an 22 a viz Eost 1914, an devezh a-raok [[emgann Mons]].]] Hervez emglevioù an [[Entente Cordiale]] ar [[Rouantelezh Unanet Breizh-Veur hag Iwerzhon|Rouantelezh-Unanet]] e oa bet ur "c'hompren" diplomatek gant [[Trede Republik c'hall|Bro-C'hall]] kenkas ma vije eus un dagadenn gant nerzhioù lu Impalaeriezh Alamagn war ar c'hevandir europat. Steuñvioù a oa bet prientet gant lu Breizh-Veur kenkas ma darzhje ur brezel etre Alamagn ha Bro-C'hall. A-benn neuze e vije kaset un nerzh-kas da Vro-C'hall hag a vije savet gant c'hwec'h [[divizion troadegiezh]] ha pemp [[brigadenn]] [[Marc'hegerezh|marc'hegiezh]] dindan urzhioù ar jeneral Sir [[John French, 1añ Earl eus Ieper|John French]] da dalañ ouzh un dagadenn alaman er C'hornôg. An nerzh-kas a oa bet urzhiet e stumm [[[[Iañ korf (Breizh-Veur)|I{{añ}} korf]], renet gant ar jeneral Sir [[Douglas Haig]], an [[IIvet korf (Breizh-Veur)|Eil korf]], renet gant ar jeneral Sir [[James Grierson (ofiser breizhveuriat)|James Grierson]], hag a oa lorc'het diouzh Breizh-Veur d'ar 15 a viz Eost 1914. An nerzh-kas a oa bet ouzhpennet dezhañ ar rakger "British" pa oa erruet an nerzh-kas A eus al [[British Indian Army|lu indian]]. [[Restr:Retreat from Mons.jpg|thumb|right|Marc'hegerien ha kezeg eus an divizion marc'hegiezh, Nerzh-kas breizhveuriat, o kilañ diouzh Mons e miz Eost 1914.]] [[Rummad:Strolladoù hag aozadurioù soudardel krouet e 1914]] [[Rummad:Strolladoù hag aozadurioù soudardel lamet e 1918]] h14hqmrx3zablrs7gdps3pg5pwbiuw2 2199535 2199534 2026-09-08T19:11:42Z Dishual 612 /* Krouidigezh */ 2199535 wikitext text/x-wiki {{Databox}} An '''Nerzh-kas breizhveuriat''' ([[saozneg]]: ''British Expeditionary Force'', berraet en '''BEF''') a oa un aozadur milourel [[Arme Breizh-Veur e-kerzh ar C'hentañ Brezel-bed|eus tirlu Breizh-Veur]] war [[Talbenn ar C'hornôg (Kentañ Brezel-bed)|talbenn kornôg]] ar [[Brezel-bed kentañ|C'hentañ Brezel-bed]]. Stumm orin an aozadur a oa c'hwec'h rann-arme (pe divizion), kaset gant [[Rouantelezh Unanet Breizh-Veur hag Iwerzhon|Breizh-Veur]] e [[Trede Republik c'hall|Bro-C'hall]] e 1914 a-benn sikour da dalañ ouzh an dagadenn alaman. Kroget e oa prientadur un [[nerzh-kas]] breizhveuriat e 1906–1912 pa oa bet lakaet da dalvezout an [[adreizhoù Haldane]] eus arme Breizh-Veur gant [[Sekretour Stad ar Brezel]] [[Richard Burdon Haldane, 1añ beskont Haldane|Richard Haldane]] goude [[Eil brezel ar Voered]] (1899–1902). An anv "British Expeditionary Force" a oa chomet anv ofisiel al luioù Breizhveuriat kaset da Vro-C'hall ha Flandrez a-hed ar C'hentañ Brezel-bed; met an implij aliesañ a oa evit ober anv eus an nerzhioù e Bro-C'hall e 1914, ha betek fin [[Kentañ emgann Ieper]] (22 a viz Du) pe betek ar 26 a viz Kerzu, pa oa bet rannet an nerzh-kas etre ar [[Iañ Lu (Rouantelezh-Unanet)|C'hentañ]] hag [[IIvet Lu (Rouantelezh-Unanet)|Eil lu]]. (Un [[3de Lu (Rouantelezh-Unanet)|Trede]], [[Pevare Lu (Rouantelezh-Unanet)|pevare]] ha [[Pempvet lu (Rouantelezh-Unanet)|pempvet lu]] a oa bet krouet diwezatoc'h ar memes bloavezh). Ar bloavezh-se e oa bet an nerzh-kas Breizhveuriat o talañ ouzh an argadennoù alaman, met e fin ar bloavezh 1914 - goude emgannoù taer [[Emgann Mons|Mons]], [[Emgann Le Cateau|Le Cateau]], [[Kentañ emgann an Aisne|an Aisne]] ha [[Kentañ emgann Ieper|Ieper]] - ar BEF a oa darbet da vezañ distrujet. [[Impalaer Alamagn|An impalaer]] [[Gwilherm II (Alamagn)|Gwilherm II]] eus [[Impalaeriezh alaman|Alamagn]], hag a oa brudet evit kaout dispriz bras evit an nerzh-kas, a oa bet brudet e Breizh-Veur evit bezañ bet urzhiet d'an 19 a viz Eost 1914 da "lazhadegañ;... an dreitourien Saoz ha da vale war lu bihan disprizius ar [[John French, 1añ Earl eus Ieper|jeneral French]]". Setu perak, er bloavezhioù da heul, dreistbeverien al luioù eus 1914 a n'em lesanve "'''The Old Contemptibles'''". N'eus ket bet kavet prouenn ebet eus un urzh evel-se gant ar C'haiser. Marteze mat e vije un oberenn propaganda brezel, rak betek en ne gaver kaoz eus ar frazenn-se nemet e paperioù pe skritelloù eus Breizh-Veur eus 1914. ==Krouidigezh== [[Restr:4th Bn Royal Fusiliers 22 August 1914.jpg|thumb|left|alt=In the foreground soldiers are sitting down with civilians walking behind them. In the distance are four storey buildings|[[Tommy Atkins|Tommies]] eus ar 4re batailhon, [[Royal Fusiliers|Fuzuilherien Roueel (Rejimant kêr Londrez)]] oc'h ehanañ e skouar [[Mons (Belgia)|Mons]] d'an 22 a viz Eost 1914, an devezh a-raok [[emgann Mons]].]] Hervez emglevioù an [[Entente Cordiale]] ar [[Rouantelezh Unanet Breizh-Veur hag Iwerzhon|Rouantelezh-Unanet]] e oa bet ur "c'hompren" diplomatek gant [[Trede Republik c'hall|Bro-C'hall]] kenkas ma vije eus un dagadenn gant nerzhioù lu Impalaeriezh Alamagn war ar c'hevandir europat. Steuñvioù a oa bet prientet gant lu Breizh-Veur kenkas ma darzhje ur brezel etre Alamagn ha Bro-C'hall. A-benn neuze e vije kaset un nerzh-kas da Vro-C'hall hag a vije savet gant c'hwec'h [[divizion troadegiezh]] ha pemp [[brigadenn]] [[Marc'hegerezh|marc'hegiezh]] dindan urzhioù ar jeneral Sir [[John French, 1añ Earl eus Ieper|John French]] da dalañ ouzh un dagadenn alaman er C'hornôg. An nerzh-kas a oa bet urzhiet e stumm [[Iañ korf (Breizh-Veur)|I{{añ}} korf]], renet gant ar jeneral Sir [[Douglas Haig]], an [[IIvet korf (Breizh-Veur)|Eil korf]], renet gant ar jeneral Sir [[James Grierson (ofiser breizhveuriat)|James Grierson]], hag a oa lorc'het diouzh Breizh-Veur d'ar 15 a viz Eost 1914. An nerzh-kas a oa bet ouzhpennet dezhañ ar rakger "British" pa oa erruet an nerzh-kas A eus al [[British Indian Army|lu indian]]. [[Restr:Retreat from Mons.jpg|thumb|right|Marc'hegerien ha kezeg eus an divizion marc'hegiezh, Nerzh-kas breizhveuriat, o kilañ diouzh Mons e miz Eost 1914.]] [[Rummad:Strolladoù hag aozadurioù soudardel krouet e 1914]] [[Rummad:Strolladoù hag aozadurioù soudardel lamet e 1918]] 5mp6mtmoknqi779k7f27rroda4jem9r 0 180989 2199499 2199487 2026-09-08T13:08:53Z Ar choler 52661 kempenn 2199499 wikitext text/x-wiki [[Restr:Global_CO2_Pathways_Using_Remaining_Carbon_Budgets.svg|thumb|upright 1.6|Digresk rekis an dilaoskadennoù CO₂ dre ar bed goude 2024 evit bevenniñ kresk ar gwrezverk hollek da 1,5°C / 1,7°C / 2°C hep treiñ war-du dilaoskadennoù leiel-rik.<ref>{{en}} {{Cite web|author=Global Carbon Project|date=03/11/2024|title=Global CO2 pathways using Remaining Carbon Budgets|url=https://robbieandrew.github.io/GCB2024/|publisher=University of Exeter|accessdate=08*06/2026}}</ref>]] '''Budjed karbon''' a reer eus bevenn uhelañ an dilaoskadennoù dioksid karbon ([[Karbon|C]][[Oksigen|O]]₂) a virfe an [[Douar (planedenn)|Douar]] dindan ur vevenn [[gwrezverk]] keitat hollek bet divizet. Ur budjed karbon a c'hell bezañ liammet ivez ouzh argemmennoù [[hin]]el all evel ar [[Kemm skinadurel|c'hemm skinadurel]]. Dre vras, nes eo keal ar budjed karbon d'ar feurbarzhioù dileuskel, eleze d'ar c'hementadoù a CO₂ a c'hall an dud skignañ c'hoazh en ur vevenniñ an tommadur hollek dindan ul live resis. == SEEH == Setu ur skeudenn embannet e-barzh 6{{vet}} danevell er [[Strollad Etregouarnementel evit priziañ Emdroadur an Hin (SEEH)|SEEH]] (GIEC) e miz Meurzh 2023, ma lenner : * war an tu kleiz, hollad al laoskadennoù adalek an [[Dispac'h greantel]] hag ar bloaz 2019, muzuliet e Gigatonennoù (1 Gt = 10^{<small>9</small>} [[tonenn]], eleze 1 milmilion a donennoù) ; * war an tu dehou, hollad al laoskadennoù a chom kent tizhout ur gwezverk uhelañ divizet. [[Restr:Budjed-karbon-6-rentan-kont-SEEH.png|700px|center]] == E Bro-C'hall == Gant ar strategiezh broadel karbon izel (''SNBC : Stratégie Nationale Bas-Carbone'') evit ar bloavezhioù da zont ha dre c'hennad armerzhel, emañ Frañs o lakaat bevennoù da zilaoskadennoù na rankont ket bezañ tremenet, a-bennadoù pemp bloaz. Gant ar budjedoù-se e c'haller gwiriañ, war prantadoù amzer berroc'h, emañ Frañs war an hent mat. [[Restr:SNBC3.webp|thumb|upright 3.15|center|Strategiezh izel karbon Bro-C'hall evit ar prantad 2024-2038]] == Daveoù == {{Daveoù}} [[Rummad:Hinouriezh]] j1igecrzgnzdo1md6tgqq49u310qdx9 0 181046 2199498 2199467 2026-09-08T12:56:40Z Llydawr 145 2199498 wikitext text/x-wiki '''Loig Cheveau''' (Loïc Cheveau), ganet d'ar [[7 Mezheven]] [[1979]] er [[Seine-et-Marne]]<ref>{{fr}} {{cite web|url=https://hlbi.llawern.com/termes-de-collaboration/|title=HLBI Hanoiou-lec’hiou Breiz Izel|accessdate=07/09/2026}}</ref>, zo kelenner war ar brezhoneg. Un DEUG war Istor an [[arz]]où en deus tapet e skol-veur [[Pariz]] 1 Panthéon-Sorbonne. Bet eo o teskiñ brezhoneg e skol-veur [[Roazhon]]. ==Labour skol== * [[2007]] : ''Approche phonologique, morphologique et syntaxique du breton du Grand Lorient (bas-vannetais)'', tezenn doktorelezh. ==Oberennoù== ;Geriadurioù bihan * [[2009]] : ''Foclóir póca Gaeilge-Fraincis & Fraincis-Gaeilge - Mini dico irlandais-français & français-irlandais'', Kledenn-Poc'hêr : [[Yoran Embanner]] {{ISBN|978-2-914855-52-5}} * [[2010]] : ''Foclóir póca Gaeilge-Briotáinis & Briotáinis-Gaeilge - Geriadur-chakod iwerzhoneg-brezhoneg & brezhoneg-iwerzhoneg'', Yoran Embanner * [[2015]] : ''Faclair-pòca Gàidhlig-Fraingis & Fraingis-Gàidhlig - Dico de poche gaélique d'Écosse-français & français-gaélique d'Écosse'', Yoran embanner. ;Yezhadurioù * [[2017]] : ''Nouvelle grammaire bretonne du dialecte de Vannes - vannetais standard'', La Chapelle-Erbrée : [[Label L.N.]] {{ISBN|978-2-915915-44-0}} ==Liammoù diavaez== * {{br}} {{en}} {{fr}} {{ga}} {{cite web|url=http://loic.cheveau.free.fr/|title=Lec'hienn Loig Cheveau|accessdate=07/09/2026}} – <small>NANN SURAET</small> * {{fr}} {{cite web|url=http://ark.bnf.fr/ark:/12148/cb15997889r|title=Bibliothèque nationale de France|accessdate=07/09/2026}} ==Daveoù== {{Daveoù}} {{DEFAULTSORT:Cheveau, Loig}} [[Rummad:Ganedigezhioù 1979]] [[Rummad:Geriadurourien Breizh]] [[Rummad:Yezhadurourien vrezhonek]] 96miwi0tjg6e3voqrkruhr59bqyjn6p 0 181050 2199541 2199485 2026-09-09T09:03:08Z Llydawr 145 2199541 wikitext text/x-wiki [[File:Guinea Ecuatorial Trans Atlantica Cap 33.jpg|thumb|right|upright 1.4|Kib Trans Atlantica (1972)]] Emañ [[Ginea ar C'heheder]] en Afrika ar C’hornôg, e-kichen pleg-mor Ginea. Div lodenn a ya d’ober Ginea ar C’heheder : an eil war an douar-bras, hag eben a zo savet gant div enezenn bennañ : enez [[Bioko]] (anvet gwechall Fernando Poo) hag enez Annobón. Dindan dalc’h Spagn eo bet an tiriadoù-mañ adalek an {{XIXvet kantved}}. Implijet e voe eno timbroù [[Ginea spagnol]], re [[Rio Muni]], Fernando Poo pe [[Elobey, Annobón ha Corrisco]] hervez ar bloavezhioù. Dont a reas Ginea ar C'heheder da vezañ ur republik dizalc'h d'an 12 a viz Here 1968 ha dilennet [[Francisco Macías Nguema]] da gentañ prezidant. E-pad an dek vloaz ma voe ar bet- kargad eus melestradurezh ar Postoù e penn ar vro e voe kaset da benn ur politikerezh embann timbroù diboell a-grenn. Tremen 1 500 timbr-post a zo bet embannet, eus 1968 da 1979, daoust d’ar vro bezañ troet warni hec’h-unan. War-bouez ar peder rummad kentañ embannet e 1968 (an dizalc’hidigezh), e 1969 (deiz-ha-bloaz kentañ ar republik) hag e 1971 (an eil deiz-ha-bloaz), n'eo ket gwirheñvel e vefe deuet morse an timbroù produet etre 1972 ha 1979 betek Ginea ar C'heheder, hag hep mar ha marteze e vefent bet lakaet e gwerzh evit postañ lizhiri, pa ouezer e oa bet serret burev-post pennañ ar vro. An timbroù-se, skeudennaouet hollgaer, a denne o zanvez da demoù liesseurt pell eus sevenadur Ginea ar C’heheder : an trenioù, an egor, livadurioù arzourien Europa, al loened… Kement ma vez graet skeudennoù evit ar vugale pe paper-mogerioù anezho gant lod. Gwerzhet e vezent en Europa e-barzh sac’higoù, ha profet unan evit netra zoken pa veze prenet ur voestad fourmaj ! An darn vrasañ eus ar c'hatalogoù a ro nebeut a ditouroù diwar-benn an timbroù-se, hag a laka en arvar o wiriegezh. [[File:Equatorial Guinea botanical illustration postage stamp (51699349212).jpg| thumb|left|upright 0.8|Difenn an natur (1974)]] E 1979 e varvas Francisco Macías Nguema goude un taol-stad. Digoret e voe ar burevioù-post en-dro, adkavout a reas an timbroù-post o zalvoudegezh kentañ. Dibaoe e vez ijinet ha moullet an holl dimbroù gant ar ''Fábrica Nacional de Moneda y Timbre'' spagnol (FNMT). Tapet eo bet ar pleg moullañ ar bloaz war bep timbr ivez. Ur politikerezh embann kempouezoc’h a zo bet kaset da benn abaoe an dekvloavezh 1980. Ne vir ket ouzh embann timbroù "diouzh ar c'hiz" (enoriñ ar briñsez [[Diana Spencer|Diana]] e1998) pe voullañ rummadoù tematek (gwiskamantoù kozh an arme, loened ragistorel, an ti-savouriezh romanek, an trenioù...) Betek 1975 e oa ar peseta Ginea moneiz ar vro. E 1981 e voe savet an [[Ekwele]] (berradur BK) hag e penn-kentañ 1985 e voe kemeret Lurioù CFA da voneiz vroadel, ha skrivet FCFA war an timbroù. == Pennadoù kar == *[[Timbroù Ginea spagnol]] *[[Timbroù Elobey, Annobón ha Corrisco]] *[[Timbroù Fernando Poo]] *[[Timbroù Rio Muni]] [[Rummad:Timbroù hervez ar vro|Ginea ar C'heheder]] [[Rummad:Ginea ar C’heheder]] a2b56q7nstcw9gv20kr8hb5sib97jr9 2199542 2199541 2026-09-09T09:03:24Z Llydawr 145 Llydawr en deus kaset ar bajenn [[Timbroù Ginea ar C’heheder]] da [[Timbroù Ginea ar C'heheder]] 2199541 wikitext text/x-wiki [[File:Guinea Ecuatorial Trans Atlantica Cap 33.jpg|thumb|right|upright 1.4|Kib Trans Atlantica (1972)]] Emañ [[Ginea ar C'heheder]] en Afrika ar C’hornôg, e-kichen pleg-mor Ginea. Div lodenn a ya d’ober Ginea ar C’heheder : an eil war an douar-bras, hag eben a zo savet gant div enezenn bennañ : enez [[Bioko]] (anvet gwechall Fernando Poo) hag enez Annobón. Dindan dalc’h Spagn eo bet an tiriadoù-mañ adalek an {{XIXvet kantved}}. Implijet e voe eno timbroù [[Ginea spagnol]], re [[Rio Muni]], Fernando Poo pe [[Elobey, Annobón ha Corrisco]] hervez ar bloavezhioù. Dont a reas Ginea ar C'heheder da vezañ ur republik dizalc'h d'an 12 a viz Here 1968 ha dilennet [[Francisco Macías Nguema]] da gentañ prezidant. E-pad an dek vloaz ma voe ar bet- kargad eus melestradurezh ar Postoù e penn ar vro e voe kaset da benn ur politikerezh embann timbroù diboell a-grenn. Tremen 1 500 timbr-post a zo bet embannet, eus 1968 da 1979, daoust d’ar vro bezañ troet warni hec’h-unan. War-bouez ar peder rummad kentañ embannet e 1968 (an dizalc’hidigezh), e 1969 (deiz-ha-bloaz kentañ ar republik) hag e 1971 (an eil deiz-ha-bloaz), n'eo ket gwirheñvel e vefe deuet morse an timbroù produet etre 1972 ha 1979 betek Ginea ar C'heheder, hag hep mar ha marteze e vefent bet lakaet e gwerzh evit postañ lizhiri, pa ouezer e oa bet serret burev-post pennañ ar vro. An timbroù-se, skeudennaouet hollgaer, a denne o zanvez da demoù liesseurt pell eus sevenadur Ginea ar C’heheder : an trenioù, an egor, livadurioù arzourien Europa, al loened… Kement ma vez graet skeudennoù evit ar vugale pe paper-mogerioù anezho gant lod. Gwerzhet e vezent en Europa e-barzh sac’higoù, ha profet unan evit netra zoken pa veze prenet ur voestad fourmaj ! An darn vrasañ eus ar c'hatalogoù a ro nebeut a ditouroù diwar-benn an timbroù-se, hag a laka en arvar o wiriegezh. [[File:Equatorial Guinea botanical illustration postage stamp (51699349212).jpg| thumb|left|upright 0.8|Difenn an natur (1974)]] E 1979 e varvas Francisco Macías Nguema goude un taol-stad. Digoret e voe ar burevioù-post en-dro, adkavout a reas an timbroù-post o zalvoudegezh kentañ. Dibaoe e vez ijinet ha moullet an holl dimbroù gant ar ''Fábrica Nacional de Moneda y Timbre'' spagnol (FNMT). Tapet eo bet ar pleg moullañ ar bloaz war bep timbr ivez. Ur politikerezh embann kempouezoc’h a zo bet kaset da benn abaoe an dekvloavezh 1980. Ne vir ket ouzh embann timbroù "diouzh ar c'hiz" (enoriñ ar briñsez [[Diana Spencer|Diana]] e1998) pe voullañ rummadoù tematek (gwiskamantoù kozh an arme, loened ragistorel, an ti-savouriezh romanek, an trenioù...) Betek 1975 e oa ar peseta Ginea moneiz ar vro. E 1981 e voe savet an [[Ekwele]] (berradur BK) hag e penn-kentañ 1985 e voe kemeret Lurioù CFA da voneiz vroadel, ha skrivet FCFA war an timbroù. == Pennadoù kar == *[[Timbroù Ginea spagnol]] *[[Timbroù Elobey, Annobón ha Corrisco]] *[[Timbroù Fernando Poo]] *[[Timbroù Rio Muni]] [[Rummad:Timbroù hervez ar vro|Ginea ar C'heheder]] [[Rummad:Ginea ar C’heheder]] a2b56q7nstcw9gv20kr8hb5sib97jr9 2199547 2199542 2026-09-09T09:46:12Z Ar choler 52661 adlennet 2199547 wikitext text/x-wiki [[File:Guinea Ecuatorial Trans Atlantica Cap 33.jpg|thumb|upright 1.4|Kib Trans Atlantica (1972)]] Emañ [[Ginea ar C'heheder]] en [[Afrika ar C'hornaoueg]], e-kichen [[Pleg-mor Ginea]]. Div lodenn a ya d’ober Ginea ar C’heheder : an eil war an douar-bras, hag eben a zo savet gant div enezenn bennañ : enez [[Bioko]] (anvet gwechall Fernando Poo) hag enez Annobón. Dindan dalc’h [[Spagn]] eo bet an tiriadoù-mañ adalek an {{XIXvet kantved}}. Implijet e voe eno [[timbr]]où [[Ginea spagnol]], re [[Rio Muni]], Fernando Poo pe [[Elobey, Annobón ha Corrisco]] hervez ar bloavezhioù.<br> Dont a reas Ginea ar C'heheder da vezañ ur [[republik]] dizalc'h d'an 12 a viz Here [[1968]] ha [[Francisco Macías Nguema]] a voe dilennet da brezidant kentañ. E-pad an dek vloaz ma voe an ez-kargad eus melestradurezh ar Postoù e penn ar vro e voe kaset da benn ur politikerezh embann timbroù diboell a-grenn. Tremen {{formatnum:1500}} timbr-post a zo bet embannet, eus 1968 da [[1979]], daoust d’ar vro bezañ troet warni hec’h-unan. War-bouez ar pevar rummad kentañ embannet e 1968 (an dizalc’hidigezh), e [[1969]] (deiz-ha-bloaz kentañ ar republik) hag e [[1971]] (an eil deiz-ha-bloaz), n'eo ket gwirheñvel e vefe deuet morse an timbroù produet etre [[1972]] ha 1979 betek Ginea ar C'heheder, hag hep mar na marteze e vefent bet lakaet e gwerzh evit postañ lizheroù, pa ouezer e oa bet serret burev-post pennañ ar vro. An timbroù-se, skeudennaouet hollgaer, a denne o danvez da demoù liesseurt pell diouzh [[sevenadur]] Ginea ar C’heheder : an trenioù, an egor, livadurioù arzourien [[Europa (kevandir)|Europa]], al loened… Kement ma vez graet skeudennoù evit ar vugale pe paper-mogerioù anezho gant lod. Gwerzhet e vezent en Europa e-barzh seierigoù, ha profet unan evit netra zoken pa veze prenet ur voestad [[fourmaj-laezh]] ! An darn vrasañ eus ar c'hatalogoù a ro nebeut a ditouroù diwar-benn an timbroù-se, hag a laka o gwiriegezh en arvar. [[File:Equatorial Guinea botanical illustration postage stamp (51699349212).jpg|thumb|left|upright 0.8|Difenn an natur (1974)]] E 1979 e varvas Francisco Macías Nguema goude un [[Taol-stad|taol-Stad]]. Digoret e voe ar burevioù-post en-dro, adkavout a reas an timbroù-post o zalvoudegezh kentañ.<br> Dibaoe e vez ijinet ha moullet an holl dimbroù gant ar ''Fábrica Nacional de Moneda y Timbre'' spagnol (FNMT). Tapet eo bet ar pleg moullañ ar bloaz war bep timbr ivez. Ur politikerezh embann kempouesoc’h zo bet kaset da benn abaoe ar [[bloavezhioù 1980]]. Ne vir ket ouzh embann timbroù "diouzh ar c'hiz" (enoriñ ar briñsez [[Diana Spencer|Diana]] e [[1998]]) pe voullañ rummadoù tematek (gwiskamantoù kozh an arme, loened ragistorel, an ti-savouriezh romanek, an trenioù...). Betek [[1975]] e oa peseta Ginea moneiz ar vro. E [[1981]] e voe savet an [[Ekwele]] (berradur BK) hag e penn-kentañ [[1985]] e voe kemeret [[Lur CFA|Lurioù CFA]] da voneiz vroadel, ha skrivet FCFA war an timbroù. {{clr|left}} == Pennadoù kar == *[[Timbroù Ginea spagnol]] *[[Timbroù Elobey, Annobón ha Corrisco]] *[[Timbroù Fernando Poo]] *[[Timbroù Rio Muni]] [[Rummad:Timbroù hervez ar vro|Ginea ar C'heheder]] [[Rummad:Ginea ar C’heheder]] 40ch6c6v0vm1z513trb5vutk8vvomqn 0 181053 2199517 2199492 2026-09-08T18:32:16Z Dakbzh 58931 2199517 wikitext text/x-wiki '''Anna Markovna Achšarumova''', e rusianeg : '''Анна Марковна Ахшарумова''' (9 a viz Genver 1957 e [[Moskov]], [[RSKS Rusia]], [[URSS]]), a zo ur c'hoarierez echedoù [[Rusia|rusian]], [[URSS|soviedat]] ha [[stadunanat]].</br>Mestrez Etrebroadel (WGM) eo abaoe 1990, Mestrez-veur (WIM) e oa abaoe 1978<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2000784 He fichenn FIDE]</ref>.</br>2 310 eo he [[renk Elo]] ''Standard'' diwezhañ ha 2 287 he renk Elo ''Fonnapl''<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2000784 He fichenn FIDE]</ref>.</br>2 400 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Gouhere 1988<ref>{{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=84377 He c'hoari e Chess Games]</ref>. == Notennoù ha daveennoù == {{daveoù}}  == Liammoù diavaez == * {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2000784 He fichenn FIDE] * {{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=84377 He c'hoari e Chess Games] * {{en}}[https://www.365chess.com/players/Anna_M_Akhsharumova He c'hoari e 365 Chess]  {{DEFAULTSORT:Akhsharumova, Anna}}  [[Rummad:Ganedigezhioù 1957]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù rusian]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù eus SUA]] b7ae9ky9pq8jrzceln8oo0zl41k4fh0 2199518 2199517 2026-09-08T18:37:31Z Ar choler 52661 Ar choler en deus kaset ar bajenn [[Anna Achšarumova]] da [[Anna Ac'hcharoumova]]: Titl skrivet fall 2199517 wikitext text/x-wiki '''Anna Markovna Achšarumova''', e rusianeg : '''Анна Марковна Ахшарумова''' (9 a viz Genver 1957 e [[Moskov]], [[RSKS Rusia]], [[URSS]]), a zo ur c'hoarierez echedoù [[Rusia|rusian]], [[URSS|soviedat]] ha [[stadunanat]].</br>Mestrez Etrebroadel (WGM) eo abaoe 1990, Mestrez-veur (WIM) e oa abaoe 1978<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2000784 He fichenn FIDE]</ref>.</br>2 310 eo he [[renk Elo]] ''Standard'' diwezhañ ha 2 287 he renk Elo ''Fonnapl''<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2000784 He fichenn FIDE]</ref>.</br>2 400 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Gouhere 1988<ref>{{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=84377 He c'hoari e Chess Games]</ref>. == Notennoù ha daveennoù == {{daveoù}}  == Liammoù diavaez == * {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2000784 He fichenn FIDE] * {{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=84377 He c'hoari e Chess Games] * {{en}}[https://www.365chess.com/players/Anna_M_Akhsharumova He c'hoari e 365 Chess]  {{DEFAULTSORT:Akhsharumova, Anna}}  [[Rummad:Ganedigezhioù 1957]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù rusian]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù eus SUA]] b7ae9ky9pq8jrzceln8oo0zl41k4fh0 2199522 2199518 2026-09-08T18:41:36Z Ar choler 52661 Treuzskrivadur 2199522 wikitext text/x-wiki '''Anna Markovna Ac'hcharoumova''', e rusianeg : '''Анна Марковна Ахшарумова''' (9 a viz Genver 1957 e [[Moskov]], [[RSKS Rusia]], [[URSS]]), a zo ur c'hoarierez echedoù [[Rusia|rusian]], [[URSS|soviedat]] ha [[stadunanat]].<br>Mestrez Etrebroadel (WGM) eo abaoe 1990, Mestrez-veur (WIM) e oa abaoe 1978<ref name="FIDE">{{en}} [https://ratings.fide.com/profile/2000784 He fichenn FIDE]</ref>.<br>2 310 eo he [[renk Elo]] ''Standard'' diwezhañ ha 2 287 he renk Elo ''Fonnapl''<ref name="FIDE" />.<br>2 400 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Gouhere 1988<ref>{{en}} [https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=84377 He c'hoari e Chess Games]</ref>. == Liammoù diavaez == * {{en}} [https://ratings.fide.com/profile/2000784 He fichenn FIDE] * {{en}} [https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=84377 He c'hoari e Chess Games] * {{en}} [https://www.365chess.com/players/Anna_M_Akhsharumova He c'hoari e 365 Chess]  == Notennoù ha daveennoù == {{daveoù}} {{DEFAULTSORT:Akhsharumova, Anna}}  [[Rummad:Ganedigezhioù 1957]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù rusian]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù eus SUA]] qt6mx98ephgin9asx8jp74dbvvfdn62 1 181054 2199516 2199493 2026-09-08T18:31:20Z Dakbzh 58931 /* Titl ar pennad */ Respont 2199516 wikitext text/x-wiki == Titl ar pennad == ''Achšarumova'' eo en titl, ''Akhcharoumova'' er pennad. Ha ne vefe ket ''Ac'hcharoumova'' an treuzskrivadur evit Ахшарумова hervez al lizherenneg kirillek ? — [[Implijer:Ar choler|Ar choler]] ([[Kaozeadenn Implijer:Ar choler|kaozeal]]) 8 Gwengolo 2026 da 11:41 (UTC) :Ar wirionez ganeoc'h. Kollet on on gant treuskrivadurioù ar yezhoù slavek, hag ivez gant ar jorjieg, an armenieg. Grit àr-dro pa c'hellot m.p. Trugarez en a-raok. A galon. [[Implijer:Dakbzh|Dakbzh]] ([[Kaozeadenn Implijer:Dakbzh|kaozeal]]) 8 Gwengolo 2026 da 18:31 (UTC) denr7vx2o2xdnl80jfukcre04uty27y 2199520 2199516 2026-09-08T18:37:31Z Ar choler 52661 Ar choler en deus kaset ar bajenn [[Kaozeal:Anna Achšarumova]] da [[Kaozeal:Anna Ac'hcharoumova]]: Titl skrivet fall 2199516 wikitext text/x-wiki == Titl ar pennad == ''Achšarumova'' eo en titl, ''Akhcharoumova'' er pennad. Ha ne vefe ket ''Ac'hcharoumova'' an treuzskrivadur evit Ахшарумова hervez al lizherenneg kirillek ? — [[Implijer:Ar choler|Ar choler]] ([[Kaozeadenn Implijer:Ar choler|kaozeal]]) 8 Gwengolo 2026 da 11:41 (UTC) :Ar wirionez ganeoc'h. Kollet on on gant treuskrivadurioù ar yezhoù slavek, hag ivez gant ar jorjieg, an armenieg. Grit àr-dro pa c'hellot m.p. Trugarez en a-raok. A galon. [[Implijer:Dakbzh|Dakbzh]] ([[Kaozeadenn Implijer:Dakbzh|kaozeal]]) 8 Gwengolo 2026 da 18:31 (UTC) denr7vx2o2xdnl80jfukcre04uty27y 2199523 2199520 2026-09-08T18:42:04Z Ar choler 52661 /* Titl ar pennad */ Respont 2199523 wikitext text/x-wiki == Titl ar pennad == ''Achšarumova'' eo en titl, ''Akhcharoumova'' er pennad. Ha ne vefe ket ''Ac'hcharoumova'' an treuzskrivadur evit Ахшарумова hervez al lizherenneg kirillek ? — [[Implijer:Ar choler|Ar choler]] ([[Kaozeadenn Implijer:Ar choler|kaozeal]]) 8 Gwengolo 2026 da 11:41 (UTC) :Ar wirionez ganeoc'h. Kollet on on gant treuskrivadurioù ar yezhoù slavek, hag ivez gant ar jorjieg, an armenieg. Grit àr-dro pa c'hellot m.p. Trugarez en a-raok. A galon. [[Implijer:Dakbzh|Dakbzh]] ([[Kaozeadenn Implijer:Dakbzh|kaozeal]]) 8 Gwengolo 2026 da 18:31 (UTC) ::{{Graet}} — [[Implijer:Ar choler|Ar choler]] ([[Kaozeadenn Implijer:Ar choler|kaozeal]]) 8 Gwengolo 2026 da 18:42 (UTC) ai3myv0inn38k5uy70eq1vhmeoan5ul 1 181055 2199500 2026-09-08T13:10:19Z Llydawr 145 /* bannlev */ rann nevez 2199500 wikitext text/x-wiki == bannlev == Gourel eo ar ger ''« bannlev » hervez geriadurioù Ménard ha Favereau, gourel hervez re Roparz Hemon.'' [[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 8 Gwengolo 2026 da 13:10 (UTC) imy0k107wovz3a7lxtuejl28yiubuwi 2199501 2199500 2026-09-08T13:10:53Z Llydawr 145 2199501 wikitext text/x-wiki == bannlev == Gourel eo ar ger « bannlev » hervez geriadurioù Ménard ha Favereau, gourel hervez re Roparz Hemon.'' [[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 8 Gwengolo 2026 da 13:10 (UTC) jbfjl4wleb9m1280ey6omscv8iue9ul 2199507 2199501 2026-09-08T14:02:09Z Ar choler 52661 /* bannlev */ Respont 2199507 wikitext text/x-wiki == bannlev == Gourel eo ar ger « bannlev » hervez geriadurioù Ménard ha Favereau, gourel hervez re Roparz Hemon.'' [[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 8 Gwengolo 2026 da 13:10 (UTC) :Sell 'ta ? Ne c'hall ket bout gourel rak benel eo ''lev'', daoust da Favereau 1992 br-fr p. 54-b "''bannlew''" & fr-br p. 820-a "''banlieue''". :Benel eo <q> bannlev </q> er geriadurioù-mañ : Troude 1869 fr-br p. 89-a (n'emañ ket e br-fr) ; Vallée 1931 p. 57-a ; RH br-fr 1943 p. 49-b ; RH br-fr 1964 p. 65-b ; Imbourc'h 1983 p. 19-a ; Le Gléau 1983 p. 249-a ; RH 1985 br-fr p. 65-b & fr-br p. 43-a ; Hor Yezh 1998 br-fr p. 27-a & fr-br p. 260-a ; An Here 2001 p. 109-a ; Ménard 2012 p. 138-b ; Al Liamm 2014 br-fr p. 72-a & fr-br p. 919-a ; Ménard 2020 p. 138-b. — [[Implijer:Ar choler|Ar choler]] ([[Kaozeadenn Implijer:Ar choler|kaozeal]]) 8 Gwengolo 2026 da 14:02 (UTC) cxpcne0v3tsvrck4yhibyhffwomd582 0 181056 2199519 2026-09-08T18:37:31Z Ar choler 52661 Ar choler en deus kaset ar bajenn [[Anna Achšarumova]] da [[Anna Ac'hcharoumova]]: Titl skrivet fall 2199519 wikitext text/x-wiki #ADKAS [[Anna Ac'hcharoumova]] bsni22hz6v0039qisx1bdxxvon5rkr6 1 181057 2199521 2026-09-08T18:37:31Z Ar choler 52661 Ar choler en deus kaset ar bajenn [[Kaozeal:Anna Achšarumova]] da [[Kaozeal:Anna Ac'hcharoumova]]: Titl skrivet fall 2199521 wikitext text/x-wiki #ADKAS [[Kaozeal:Anna Ac'hcharoumova]] fjzhnhkywv98bzf019b4cq7cebmzdl3 0 181058 2199539 2026-09-08T21:58:24Z ~2026-48586-65 93901 Boulc'hadur 2199539 wikitext text/x-wiki {{LabourAChom}} '''Bilz''' a zo un [[tudenn lennegel|dudenn]] el lennegezh vrezhonek dre gomz a gaver e [[pimpatron|bimbatrom]] e lennegezhioù dre gomz all. Lakaet eo bet da [[lesanv]] bihannaat ur paotrig lirzhin ha gwidreüs gant [[Fañch al Lae]] er romant ''[[Bilzig]]'' e ditl. == Roudoù skrivet an dudenn vrezhon == Ur ''Bilzic'' a oa meneget e-barzh moulladennoù [[Aleksandr Ledan]] e 1815. Kavet e vez e-barzh kontadennoù dastumet gant [[Fañch an Uhel]] tudennoù gwidreüs gouest da douellañ pennoù bras, evel ar gontadenn, ''Les finesses de Bilz''<ref>[https://fr.wikisource.org/wiki/Page:Luzel_-_Veill%C3%A9es_bretonnes,_Mauger,_1879.djvu/230 Fañch an Uhel, ''Veillées bretonnes'', Mauger, 1879.]</ref>. « Ar miliner hag e aotrou »<ref>[https://fr.wikisource.org/wiki/Contes_populaires_de_Basse-Bretagne/Le_Meunier_et_son_Seigneur] ''Le meunier et son seigneur'', Contes populaires de Basse-Breagne, 1869.</ref> a c’hell diskouez an dudenn hep menegiñ e anv.<br> Er gontadenn « Saik ar fin », embannet gant [[Adrian Karne-Kerneveno|Adrian Karne]] e 1912, e weler termenet mat spered an tudennoù oc’h ober troioù-kamm : {{quotation|Hag an hini a zo war-n-han beac'h pounner e zle, hennez a rank klask finesaou, korvigellou, troidellou ha troiou kamm.}} ''Saïk ar paotr fin'', Brest, 1912, p. 36.<br> Gant Fañch al Lae ez eus bet lakaet war-wel ma veze roet da baotrigoù zo al lesanv a ziskoueze e oant lirzhin ha prest d’ober farsadennoù p'en deus kontet buhez ur [[mous]]ig e [[Lokireg]] en e romant, ''Bilzig'', e [[1925 e Breizh|1925]]. Adkavout a reer anv an dudenn ar pezig-c’hoari farsus ''Bilez'' savet gant [[Erwan ar Moal]] e 1926<ref>Erwan ar Moal, ''Bilez hag e vestr'', pezh-c'hoari farsus e daou arvest, Brest, Feiz ha Breiz, 1926, 26 p.</ref>.<br> == Tudenn ar paotr gwidreüs ha joaius == Kavet e vez meur a gontadenn o empentiñ un den, a-wezhioù ul loen, a oar korvigellañ pennoù bras dre finesañ ha dre gwidreoù. Unan eus ar re goshañ a zo bet moullet e [[kur|gurioù]] e [[Alamagn]] e penn ar XVI{{vet}} kantved, [[Till Eulenspiegel]] e anv. Er « [[Roman de Renart]] » savet e galleg kozh, er Grennamzer, Renart, al loen fin, a zo e spered tost eus pimpatrom an holl istorioù eus ar seurt. An dudenn [[Turkia|durk]] hag arab [[Nasr Eddin Hodja]] a c’hell bezañ keñveriet outo ivez. Meur a adstumm a zo bet dastumet er broioù keltiek. Steuñvenn istorioù ar Vilzed hag o c’henseurted a c’hell bezañ « penaos un hinienn eus ar metoù dibourvez a c'hoari aotrouniezh pennoù bras ar bed-mañ a-drugarez d'e gorvigellerezh ». == Tudenn heñvelanv == Adkemeret eo bet an anv gant Pierre Bernard en e vandenn dreset c’hallek, ''Une aventure de Bilz de Batz’', e 1974<ref>[https://bibliotheque.idbe.bzh/document.php?id=bilz-de-batz-26503&l=fr Niverelaet gant an IDBE]</ref>. == Anv-familh == Hervez [[Frañsez Favereau]], en e ''Geriadur bras'', an anvioù-familh « Belz » ha « Belzic » a zo adstummoù da v''Bilz'' ha da v''Bilzig''. == Pennadoù nes == *[[Bilzig]] *[[Nasr Eddin Hodja]] * [[Roman de Renart]] *[[Till Eulenspiegel]] == Notennoù ha daveennoù == {{daveoù}} [[Rummad:Tudennoù el lennegezh]] ifdnrib1rcfqr4wlnwocq8rh9ncakee 2199540 2199539 2026-09-09T07:46:08Z Kestenn 14086 Vioù-koukoug. A galon, 2199540 wikitext text/x-wiki {{LabourAChom}} '''Bilz''' a zo un [[tudenn lennegel|dudenn]] el lennegezh vrezhonek dre gomz a gaver e [[pimpatron|bimbatrom]] e lennegezhioù dre gomz all. Lakaet eo bet da [[lesanv]] bihannaat ur paotrig lirzhin ha gwidreüs gant [[Fañch al Lae]] er romant ''[[Bilzig]]'' e ditl. == Roudoù skrivet an dudenn vrezhon == Ur ''Bilzic'' a oa meneget e-barzh moulladennoù [[Aleksandr Ledan]] e 1815. Kavet e vez e-barzh kontadennoù dastumet gant [[Fañch an Uhel]] tudennoù gwidreüs gouest da douellañ pennoù bras, evel ar gontadenn, ''Les finesses de Bilz''<ref>[https://fr.wikisource.org/wiki/Page:Luzel_-_Veill%C3%A9es_bretonnes,_Mauger,_1879.djvu/230 Fañch an Uhel, ''Veillées bretonnes'', Mauger, 1879.]</ref>. « Ar miliner hag e aotrou »<ref>[https://fr.wikisource.org/wiki/Contes_populaires_de_Basse-Bretagne/Le_Meunier_et_son_Seigneur] ''Le meunier et son seigneur'', Contes populaires de Basse-Bretagne, 1869.</ref> a c’hell diskouez an dudenn hep menegiñ e anv.<br> Er gontadenn « Saik ar fin », embannet gant [[Adrian Karne-Kerneveno|Adrian Karne]] e 1912, e weler termenet mat spered an tudennoù oc’h ober troioù-kamm : {{quotation|Hag an hini a zo war-n-han beac'h pounner e zle, hennez a rank klask finesaou, korvigellou, troidellou ha troiou kamm.}} ''Saïk ar paotr fin'', Brest, 1912, p. 36.<br> Gant Fañch al Lae ez eus bet lakaet war-wel ma veze roet da baotrigoù zo al lesanv a ziskoueze e oant lirzhin ha prest d’ober farsadennoù p'en deus kontet buhez ur [[mous]]ig e [[Lokireg]] en e romant, ''Bilzig'', e [[1925 e Breizh|1925]]. Adkavout a reer anv an dudenn ar pezig-c’hoari farsus ''Bilez'' savet gant [[Erwan ar Moal]] e 1926<ref>Erwan ar Moal, ''Bilez hag e vestr'', pezh-c'hoari farsus e daou arvest, Brest, Feiz ha Breiz, 1926, 26 p.</ref>.<br> == Tudenn ar paotr gwidreüs ha joaius == Kavet e vez meur a gontadenn o empentiñ un den, a-wezhioù ul loen, a oar korvigellañ pennoù bras dre finesañ ha dre gwidreoù. Unan eus ar re goshañ a zo bet moullet e [[kur|gurioù]] e [[Alamagn]] e penn ar XVI{{vet}} kantved, [[Till Eulenspiegel]] e anv. Er « [[Roman de Renart]] » savet e galleg kozh, er Grennamzer, Renart, al loen fin, a zo e spered tost eus pimpatrom an holl istorioù eus ar seurt. An dudenn [[Turkia|durk]] hag arab [[Nasr Eddin Hodja]] a c’hell bezañ keñveriet outo ivez. Meur a adstumm a zo bet dastumet er broioù keltiek. Steuñvenn istorioù ar Vilzed hag o c’henseurted a c’hell bezañ « penaos un hinienn eus ar metoù dibourvez a c'hoari aotrouniezh pennoù bras ar bed-mañ a-drugarez d'e gorvigellerezh ». == Tudenn heñvelanv == Adkemeret eo bet an anv gant Pierre Bernard en e vandenn dreset c’hallek, ''Une aventure de Bilz de Batz'', e 1974''<ref>[https://bibliotheque.idbe.bzh/document.php?id=bilz-de-batz-26503&l=fr Niverelaet gant an IDBE]</ref>.'' == Anv-familh == Hervez [[Frañsez Favereau]], en e ''Geriadur bras'', an anvioù-familh « Belz » ha « Belzic » a zo adstummoù da v''Bilz'' ha da v''Bilzig''. == Pennadoù nes == *[[Bilzig]] *[[Nasr Eddin Hodja]] * [[Roman de Renart]] *[[Till Eulenspiegel]] == Notennoù ha daveennoù == {{daveoù}} [[Rummad:Tudennoù el lennegezh]] tg0u1jgq6l56r7xlzzpzk23f9m7cebw 2199548 2199540 2026-09-09T09:47:32Z Ar choler 52661 2199548 wikitext text/x-wiki {{LabourAChom}} '''Bilz''' a zo un [[tudenn lennegel|dudenn]] el lennegezh vrezhonek dre gomz a gaver e [[pimpatrom|bimbatrom]] e lennegezhioù dre gomz all. Lakaet eo bet da [[lesanv]] bihannaat ur paotrig lirzhin ha gwidreüs gant [[Fañch al Lae]] er romant ''[[Bilzig]]'' e ditl. == Roudoù skrivet an dudenn vrezhon == Ur ''Bilzic'' a oa meneget e-barzh moulladennoù [[Aleksandr Ledan]] e 1815. Kavet e vez e-barzh kontadennoù dastumet gant [[Fañch an Uhel]] tudennoù gwidreüs gouest da douellañ pennoù bras, evel ar gontadenn, ''Les finesses de Bilz''<ref>[https://fr.wikisource.org/wiki/Page:Luzel_-_Veill%C3%A9es_bretonnes,_Mauger,_1879.djvu/230 Fañch an Uhel, ''Veillées bretonnes'', Mauger, 1879.]</ref>. « Ar miliner hag e aotrou »<ref>[https://fr.wikisource.org/wiki/Contes_populaires_de_Basse-Bretagne/Le_Meunier_et_son_Seigneur] ''Le meunier et son seigneur'', Contes populaires de Basse-Bretagne, 1869.</ref> a c’hell diskouez an dudenn hep menegiñ e anv.<br> Er gontadenn « Saik ar fin », embannet gant [[Adrian Karne-Kerneveno|Adrian Karne]] e 1912, e weler termenet mat spered an tudennoù oc’h ober troioù-kamm : {{quotation|Hag an hini a zo war-n-han beac'h pounner e zle, hennez a rank klask finesaou, korvigellou, troidellou ha troiou kamm.}} ''Saïk ar paotr fin'', Brest, 1912, p. 36.<br> Gant Fañch al Lae ez eus bet lakaet war-wel ma veze roet da baotrigoù zo al lesanv a ziskoueze e oant lirzhin ha prest d’ober farsadennoù p'en deus kontet buhez ur [[mous]]ig e [[Lokireg]] en e romant, ''Bilzig'', e [[1925 e Breizh|1925]]. Adkavout a reer anv an dudenn ar pezig-c’hoari farsus ''Bilez'' savet gant [[Erwan ar Moal]] e 1926<ref>Erwan ar Moal, ''Bilez hag e vestr'', pezh-c'hoari farsus e daou arvest, Brest, Feiz ha Breiz, 1926, 26 p.</ref>.<br> == Tudenn ar paotr gwidreüs ha joaius == Kavet e vez meur a gontadenn o empentiñ un den, a-wezhioù ul loen, a oar korvigellañ pennoù bras dre finesañ ha dre gwidreoù. Unan eus ar re goshañ a zo bet moullet e [[kur|gurioù]] e [[Alamagn]] e penn ar XVI{{vet}} kantved, [[Till Eulenspiegel]] e anv. Er « [[Roman de Renart]] » savet e galleg kozh, er Grennamzer, Renart, al loen fin, a zo e spered tost eus pimpatrom an holl istorioù eus ar seurt. An dudenn [[Turkia|durk]] hag arab [[Nasr Eddin Hodja]] a c’hell bezañ keñveriet outo ivez. Meur a adstumm a zo bet dastumet er broioù keltiek. Steuñvenn istorioù ar Vilzed hag o c’henseurted a c’hell bezañ « penaos un hinienn eus ar metoù dibourvez a c'hoari aotrouniezh pennoù bras ar bed-mañ a-drugarez d'e gorvigellerezh ». == Tudenn heñvelanv == Adkemeret eo bet an anv gant Pierre Bernard en e vandenn dreset c’hallek, ''Une aventure de Bilz de Batz'', e 1974''<ref>[https://bibliotheque.idbe.bzh/document.php?id=bilz-de-batz-26503&l=fr Niverelaet gant an IDBE]</ref>.'' == Anv-familh == Hervez [[Frañsez Favereau]], en e ''Geriadur bras'', an anvioù-familh « Belz » ha « Belzic » a zo adstummoù da v''Bilz'' ha da v''Bilzig''. == Pennadoù nes == *[[Bilzig]] *[[Nasr Eddin Hodja]] * [[Roman de Renart]] *[[Till Eulenspiegel]] == Notennoù ha daveennoù == {{daveoù}} [[Rummad:Tudennoù el lennegezh]] dd6qg3utt8nl59r4kzwr3pnuw0py45j 2199549 2199548 2026-09-09T10:10:38Z Ar choler 52661 adlennet 2199549 wikitext text/x-wiki {{LabourAChom}} '''Bilz''' a zo un dudenn el [[lennegezh]] vrezhonek dre gomz a gaver e bimbatrom e lennegezhioù dre gomz all. Lakaet eo bet da [[lesanv]] bihannaat ur paotrig lirzhin ha gwidreüs gant [[Fañch al Lae]] en e romant ''[[Bilzig]]''. == Roudoù skrivet an dudenn vrezhon == Ur ''Bilzic'' a oa meneget e-barzh moulladennoù [[Aleksandr Ledan]] e [[1815]]. Kavet e vez e-barzh kontadennoù dastumet gant [[Fañch an Uhel]] tudennoù gwidreüs gouest da douellañ pennoù bras, evel er gontadenn ''Les finesses de Bilz''<ref>[https://fr.wikisource.org/wiki/Page:Luzel_-_Veill%C3%A9es_bretonnes,_Mauger,_1879.djvu/230 Fañch an Uhel, ''Veillées bretonnes'', Mauger, 1879.]</ref>. « Ar miliner hag e aotrou »<ref>[https://fr.wikisource.org/wiki/Contes_populaires_de_Basse-Bretagne/Le_Meunier_et_son_Seigneur ''Le meunier et son seigneur''], Contes populaires de Basse-Bretagne, 1869.</ref> a c’hell diskouez an dudenn hep menegiñ he anv.<br> Er gontadenn « Saik ar fin », embannet gant [[Adrian Karne-Kerneveno|Adrian Karne]] e 1912, e weler termenet mat spered an tudennoù oc’h ober troioù-kamm : {{quotation|Hag an hini a zo war-n-han beac'h pounner e zle, hennez a rank klask finesaou, korvigellou, troidellou ha troiou kamm.| ''Saïk ar paotr fin'', Brest, 1912, p. 36.}} Gant Fañch al Lae ez eus bet lakaet war wel ma veze roet da baotredigoù 'zo al lesanv a ziskoueze e oant lirzhin ha prest d’ober farsadennoù p'en deus kontet buhez ur mous]g e [[Lokireg]] en e romant, ''Bilzig'', e [[1925 e Breizh|1925]].<br> Adkavout a reer anv an dudenn er [[arz ar c'hoariva|pezhig-c’hoari]] farsus ''Bilez'' savet gant [[Erwan ar Moal]] e [[1926]]<ref>Erwan ar Moal, ''Bilez hag e vestr'', pezh-c'hoari farsus e daou arvest, Brest, Feiz ha Breiz, 1926, 26 p.</ref>. == Tudenn ar paotr gwidreüs ha joaius == Kavet e vez meur a gontadenn o empentiñ un den, a-wezhioù ul loen, a oar korvigellañ pennoù bras dre finesiñ ha dre widreoù. Unan eus ar re goshañ eo [[Till Eulenspiegel]], a zo bet moullet e gurioù en [[Alamagn]] e penn ar {{XVIvet kantved}}. Er ''[[Roman de Renart]]'' savet e galleg kozh er [[Krennamzer|Grennamzer]], Renart, al loen fin, a zo e spered tost da bimpatrom an holl istorioù eus ar seurt. An dudenn [[Turkia|durk]] hag [[Arabed|arab]] [[Nasr Eddin Hodja]] a c’hell bezañ keñveriet outo ivez. Meur a adstumm zo bet dastumet er broioù keltiek. Steuñvenn istorioù ar Vilzed hag o c’henseurted a c’hell bezañ « penaos un hinienn eus ar metoù dibourvez a c'hoari aotrouniezh pennoù bras ar bed-mañ a-drugarez d'e gorvigellerezh ». == Tudenn heñvelanv == Adkemeret eo bet an anv gant Pierre Bernard en e [[bannoù-treset|vannoù-treset]] gallek ''Une aventure de Bilz de Batz'' e [[1974]]<ref>{{fr}} [https://bibliotheque.idbe.bzh/document.php?id=bilz-de-batz-26503&l=fr Niverelaet gant an IDBE]</ref>.'' == Anv-familh == Hervez [[Frañsez Favereau]], en e ''Geriadur bras'', an anvioù-familh « Belz » ha « Belzic » zo adstummoù d'an anvioù ''Bilz'' ha ''Bilzig'' ; hervez Albert Deshayes avat e teuont eus anv ar barrez [[Belz]]<ref>{{fr}} Deshayes, Albert. ''Dictionnaire des noms de famille bretons''. Douarnenez : Le Chasse-Marée/ArMen, 1995, p. 319-b {{ISBN|978-2-903708-61-0}}</ref>. == Pennadoù nes == *[[Bilzig]] *[[Nasr Eddin Hodja]] * [[Roman de Renart]] *[[Till Eulenspiegel]] == Notennoù ha daveennoù == {{daveoù}} [[Rummad:Tudennoù el lennegezh]] dm83slbvzf49bx405zn1hwat0fa1eri 0 181059 2199543 2026-09-09T09:03:24Z Llydawr 145 Llydawr en deus kaset ar bajenn [[Timbroù Ginea ar C’heheder]] da [[Timbroù Ginea ar C'heheder]] 2199543 wikitext text/x-wiki #ADKAS [[Timbroù Ginea ar C'heheder]] n0jobo37hgq7kk52wni47a9y2ltevzr