Wikipedia
cebwiki
https://ceb.wikipedia.org/wiki/Unang_Panid
MediaWiki 1.47.0-wmf.16
first-letter
Medya
Espesyal
Hisgot
Gumagamit
Hisgot sa Gumagamit
Wikipedia
Hisgot sa Wikipedia
Payl
Hisgot sa Payl
MediaWiki
Hisgot sa MediaWiki
Plantilya
Hisgot sa Plantilya
Tabang
Hisgot sa Tabang
Kategoriya
Hisgot sa Kategoriya
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
Pasidungog WRITE
0
5614
37026732
34910927
2026-08-23T12:14:52Z
InternetArchiveBot
28475
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
37026732
wikitext
text/x-wiki
Ang '''Pasidungog sa mga Magsusulat sa Habagatang-Sidlakang Asya''' kun '''Pasidungog WRITE''' ([[Iningles]]: ''S.E.A. Write Award'') usa ka tinuig nga pasidungog alang sa mga [[magsusulat]] ug [[magbabalak]] sa [[Habagatang-Sidlakang Asya]].
Ang mga pasidungog ihatag ngadto sa usa ka magsusulat gikan sa matag nasod nga sakop sa [[Asosasyon sa mga Nasod sa Habagatang-Sidlakang Asya]] (ASEAN), apan may mga tuig nga ang usa ka nasod walay magsusulat nga napasidunggan. Ang pasidungog usahay ihatag alang sa usa ka espesipikong sinulat sa usa ka awtor, o mahimo usab alang sa tibuok-kinabuhing mga nakab-ot sa panulat. Ang mga sinulat nga gilakip lainlaing klase ([[balak]], [[sugilanon]], [[nobela]], [[dula sa tablado]], [[ubp]].).
Ang seremonya ipahigayon sa [[Bangkok]]. Usa ka sakop sa [[Dinastiyang Chakri|harianong pamilya sa Thailand]] ang magpadagan sa seremonya. Ang seremonya nakaimbitar na og iladong mga tawo nga mohatag sa mga pakigpulong, lakip na sila si [[Iris Murdoch]], [[Peter Ustinov]], [[Jeffrey Archer]], [[James A. Michener]], [[Gore Vidal]], [[William Golding]], [[Rita Dove]] ug [[Paul Theroux]].
Ang pasidungog gisugdan sa Oriental Bangkok (usa ka hotel). Ang Thai Airways International usa sa mga misuporta niini.
==Talaan sa mga mananaog sa Pasidungog WRITE==
===1979===
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[Sutardji Calzoum Bachri]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[A. Samad Said]]
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[Jolico Cuadra]]
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[Edwin Thumboo]]
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Kampoon Boonthawee]]
===1980===
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[Putu Wijaya]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[Baharuddin Zainal]] (Baha Zain)
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[Nick Joaquin]]
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[Masuri bin Sulikun]]
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Naowarat Pongpaiboon]]
===1981===
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[Goenawah Mohamad]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[Abdullah Hussein]]
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[Gregorio Brillantes]]
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[Wong Meng Voon ]]
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Ussiri Dhammachote]]
===1982===
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[Marianne Katoppo]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[Usman Awang]]
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[Adrian Cristobal]]
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[Ma Ilangkannan]] (M Balakrishnan)
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Chart Korbjitti]]
===1983===
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[Y.B. Mangunwijaya]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[Adibah Amin]]
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[Ediberto K. Tiempo]]
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[Arthur Yap]]
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Komtuan Khantanu]] (Prasat Poosusilapadhorn)
===1984===
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[Budi Darma]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[A. Latiff Mohidin]]
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[Virginia R. Moreno]]
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[Wong Yoon Wah]]
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Wanich Jarungidanan]]
===1985===
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[Abdul Hadi Wiji Muthari]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[Arena Wati]] (Muhammad Dahalan bin Abdul Biang)
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[Ricaredo Demetillo]]
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[Noor S.I.]] (Ismail bin Haji Omar)
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Krisna Asokesin]] (Sukanya Cholsuk)
===1986===
* {{flagicon|Brunei}} [[Brunei]]: [[Muslim Burmat]] (Haji Muslin bin Haji Burut)
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[Sapardi Djoko Damono]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[Kemala]] (Ahmad Kamal Abdullah)
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[Jose Maria Sison]]
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[Paranan]] (C. Veloo)
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Angkarn Kalayaanapong]]
===1987===
* {{flagicon|Brunei}} [[Brunei]]: [[Yahya bin Haji Ibrahim]]
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[Dr. Umar Kayam]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[Noordin Hassan]]
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[Bienvenido N. Santos]]
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[Lee Tzu Pheng]]
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Paitoon Thanya]]] ([[Thanya Sangkapanthanon]])
===1988===
* {{flagicon|Brunei}} [[Brunei]]: [[Leman Ahmad]] (Haji Leman bin Ahmad)
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[Danarto]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[Azizi Haji Abdullah]]
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[Rio Alma]] (Virgilio S. Almario)
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[Leou Pei Ann]] (Chua Boon Hean)
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Nikom Rayawa]]
===1989===
* {{flagicon|Brunei}} [[Brunei]]: [[Adi Kelana]] (Haji bin Haji Muhamad Said)
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[Gerson Poyk]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[Siti Zainon Ismail]]
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[Lina Espina Moore]]
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[Suratman Markasan]]
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Chiranan Pitpreecha]]
===1990===
* {{flagicon|Brunei}} [[Brunei]]: [[Awang Mohd Salleh bin Abd. Latif]]
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[Arifin C. Noer]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[S. Othman Kelantan]]
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[Carmen Guerrero-Nakpil]]
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[Rama Kannabiran]]
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Anchalee Vivatanachai]]
===1991===
* {{flagicon|Brunei}} [[Brunei]]: [[Mohammad Zain]]
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[Subagio Sastrowardoyo]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[Jihaty Abadi]] (Yahya Hussin)
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[Isagani R. Cruz]]
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[Gopal Baratham]]
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Mala Kamchan]] (Charoen Malaroj)
===1992===
* {{flagicon|Brunei}} [[Brunei]]: [[Awang Haji Abdul Rahman]]
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[Ali Akbar Navis]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[Ismail Abbas]]
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[Alfred Yuson]]
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[Cheong Weng Yat]]
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Saksiri Meesomsueb]] (Kittisak)
===1993===
* {{flagicon|Brunei}} [[Brunei]]: [[Pengiran Haji Mohd. Yusuf]]
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[Ramadhan K.H.]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[Kamaruzzaman Abdul Kadir]]
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[Linda Ty-Casper]]
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[Muhammad Ariff Ahmad]]
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Sila Komchai]] (Winai Boonchuay)
===1994===
* {{flagicon|Brunei}} [[Brunei]]: [[Yang Mulia Awang Haji Morshidi bin Haji Marsal]]
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[Taufiq Ismail]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[A. Wahab Ali]]
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[B.S. Medina, Jr.]]
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[Naa Govindasamy]]
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Chart Korbjitti]]
===1995===
* {{flagicon|Brunei}} [[Brunei]]: [[P.H. Muhammad Abdul Aziz]]
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[Ahmad Tohari]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[Suhaimi Haji Muhammad]]
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[Teodoro T. Antonio]]
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[Dan Ying]] (Lew Poo Chan)
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Paiwarin Khao-Ngam]]
===1996===
* {{flagicon|Brunei}} [[Brunei]]: [[Pengiran Haji Sabtu bin Pengiran Haji Mohamad Salleh]]
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[Rendra]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[Zaharah Nawawi]]
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[Mike L. Bigornia]]
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[Minfong Ho]]
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Kanogpong Songsompuntu]]
* {{flagicon|Vietnam}} [[Vietnam]]: [[To Huu]]
===1997===
* {{flagicon|Brunei}} [[Brunei]]: [[Awang Mohammad bin Haji Timbang]]
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[Seno Gumira Ajidarma]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[Muhammad Haji Salleh]]
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[Alejandro Roces]]
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[Elangovan]]
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Win Lyovarin]]
===1998===
* {{flagicon|Brunei}} [[Brunei]]: [[Badaruddin H.O.]]
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[N. Riantiarno]]
* {{flagicon|Laos}} [[Laos]]: [[Thongkham Onemanisone]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[Othman Puteh]]
* {{flagicon|Myanmar}} [[Burma]]: [[Sinbyu-Kyun Aung Thein]]
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[Marne L. Kilates]]
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[Abdul Ghani Hamid]]
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Raekham Pradouykham]] (Suphan Thongklouy)
* {{flagicon|Vietnam}} [[Vietnam]]: [[Ma Van Khang]]
===1999===
* {{flagicon|Brunei}} [[Brunei]]: [[Norsiah M.S.]]
* {{flagicon|Cambodia}} [[Cambodia]]: [[Pich Tum Kravel]]
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[Kuntowijoyo]]
* {{flagicon|Laos}} [[Laos]]: [[Chanthi Deuanesavanh]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[Khadijah Hashim]]
* {{flagicon|Myanmar}} [[Burma]]: [[Kyaw Aung]]
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[Dean Ophelia Dimalanta]]
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[Catherine Lim]]
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Win Lyovarin]]
* {{flagicon|Vietnam}} [[Vietnam]]: [[Huu Thinh]]
===2000===
* {{flagicon|Brunei}} [[Brunei]]: [[Pehin Dato Abdul Aziz bin Juned]]
* {{flagicon|Cambodia}} [[Cambodia]]: [[Kong Bun Chhoeun]]
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[Wisran Hadi]]
* {{flagicon|Laos}} [[Laos]]: [[Souvanthone Bouphanouvong]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[Lim Swee Tin]]
* {{flagicon|Myanmar}} [[Burma]]: [[Daw Yin Yin]] (Saw Mon Nyin)
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[Antonio Enriquez]]
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[Teoh Hee La]]
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Wimon Sainimnuan]]
* {{flagicon|Vietnam}} [[Vietnam]]: [[Nguyen Khai]]
===2001===
* {{flagicon|Brunei}} [[Brunei]]: [[Rahim M.S.]] (Awang Haji Ibrahin bin Haji Muhammad)
* {{flagicon|Cambodia}} [[Cambodia]]: [[Mao Ayuth]]
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[Saini K.M.]] (Saini Kosim Karnamisastra)
* {{flagicon|Laos}} [[Laos]]: [[Somsy Dexakhamphou]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[Zakaria Ariffin]]
* {{flagicon|Myanmar}} [[Burma]]: [[Htin Gyi]] (Tekkatho Htin Gyi)
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[Felice Prudente Sta. Maria]]
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[K.T. M. Iqbal]] (Mohamed Iqbal)
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Chokchai Bundit]] (Chokchai Bunditsilasak)
* {{flagicon|Vietnam}} [[Vietnam]]: [[Nguyen Duc Mau]]
===2002===
* {{flagicon|Brunei}} [[Brunei]]: [[Rosli Abidin Yahya]]
* {{flagicon|Cambodia}} [[Cambodia]]: [[Seng Sam An]]
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[Darmanto Jatman]]
* {{flagicon|Laos}} [[Laos]]: [[Viseth Svengsuksa]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[Anwar bin Ridhwan]]
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[Roberto T. Añonuevo]]
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[Mohamed Latiff bin Mohamed]]
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Prabda Yoon]]
* {{flagicon|Vietnam}} [[Vietnam]]: [[Nguyen Kien]]
===2003===
* {{flagicon|Brunei}} [[Brunei]]: [[Hashim bin Haji Abdul Hamid]]
* {{flagicon|Cambodia}} [[Cambodia]]: [[Kim Pinun]]
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[N H Dini]]
* {{flagicon|Laos}} [[Laos]]: [[Theap Vongpakay]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[Zakaria Ali]]
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[Domingo G. Landicho]]
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[Philip Jeyaretnam]]
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Duanwad Pimwana]]
* {{flagicon|Vietnam}} [[Vietnam]]: [[Bang Viet]]
===2004===
* {{flagicon|Brunei}} [[Brunei]]: [[Jawawi bin Haji Ahmad]]
* {{flagicon|Cambodia}} [[Cambodia]]: [[Chey Chap]]
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[Gus tf Sakai]]
* {{flagicon|Laos}} [[Laos]]: [[Thongbay Phothisane]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[Zurinah Hassan]]
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[César Ruiz Aquino]]
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[Soon Ai Ling]]
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Rewat Phanpipat]]
* {{flagicon|Vietnam}} [[Vietnam]]: [[Do Chu]]
===2005===
* {{flagicon|Brunei}} [[Brunei]]: [[Rahimi A.B.]]
* {{flagicon|Cambodia}} [[Cambodia]]: [[Miech Ponn]]
* {{flagicon|Indonesia}} [[Indonesia]]: [[Acep Zamzam Noor]]
* {{flagicon|Laos}} [[Laos]]: [[Bounseune Sengmany]]
* {{flagicon|Malaysia}} [[Malasya]]: [[Abdul Ghafar Ibrahim]]
* {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]]: [[Malou Jacob]]
* {{flagicon|Singapore}} [[Singapore]]: [[P. Krishnan]]
* {{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]: [[Binlah Sonkalagiri]]
* {{flagicon|Vietnam}} [[Vietnam]]: [[Phu Tram]]
==Mga sumpay sa gawas==
*{{en icon}} [http://www.seawrite.com/ ''S.E.A. Write Awards''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170928230714/http://seawrite.com/ |date=2017-09-28 }}
[[Kategoriya:Mga pasidungog katitikanhon|WRITE]]
[[Kategoriya:Kapunongan sa mga Nasod sa Habagatang-sidlakang Asya]]
fgjqa9q7fpumr98q1tni1hhqcnu4rrq
Senonnes
0
34082
37026733
37019780
2026-08-23T12:41:17Z
Archaeodontosaurus
5734
37026733
wikitext
text/x-wiki
{{Komyun sa Pransiya
|ngalan=Senonnes
|ngalang_pranses=Senonnes
|rehiyon=[[Pays-de-la-Loire]]
|departamento=[[Mayenne]]
|latityud=47° 48' N
|longhitud=1° 12' O
|altitudine=
|langyab=13.24
|molupyo=331
|tuig=1999
|densidad=25
|insee=53259
|cap=53390
|nahimutangan= }}
Ang '''Senonnes''' usa ka [[komyun]] sa [[Pransiya]]. Kini may 331 ka molupyo ug nahimutang sa departamento sa [[Mayenne]] sa rehiyon sa [[Pays-de-la-Loire]].
== Galeriya sa hulagway ==
<gallery>
Senonnes_-_Bourg_-_Eglise.JPG
Vallee_Erve.JPG
Senonnes_-_Château.JPG
Senonnes_-_Mairie.JPG
Senonnes_-_plaque.JPG
Senonnes_-_église.JPG
(Nantes) Portrait de Madame de Senonnes par Ingres - Musée d'Arts de Nantes.jpg
Pouancé-_Senonnes_-_CERGO.png
Senonnes_-_château_02.JPG
Blason famille fr de La Motte-Baracé.svg
</gallery>
[[Kategoriya:Mga komyun sa departamento sa Mayenne]]
[[Kategoriya:Mga komyun sa rehiyon sa Pays-de-la-Loire]]
70vcubyc39wpmemds55knikrykx2em5
Pokémon
0
39503
37026742
35043715
2026-08-23T16:11:49Z
InternetArchiveBot
28475
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
37026742
wikitext
text/x-wiki
[[File:International Pokémon logo.svg|thumb]]
Ang '''Pokémon''' ([[Hinapon]]: ポケモン) usa ka ''media franchise'' nga gipanag-iya sa kompanya sa mga ''video games'' nga Nintendo ug gibuhat ni Satoshi Tajiri niadtong 1995. Orihinal nga gipagawas isip magpares nga ''interlinkable'' Game Boy ''role-playing video games''. Ang pokemon sukad mao ang ikaduha ug pinakamalampuson ug pinakahalinon nga ''media franchise'' nga base sa ''video game'' sa tibuok kalibutan, ikaduha lang sa serye sa duwang Mario sa Nintendo<ref name="UK paper names top game franchises">[http://www.gamespot.com/news/6164012.html UK paper names top game franchises]</ref>.
Ang mga kabtangan sa Pokemon sukad gibaligya isip ''[[anime]]'', ''[[manga]]'', ''trading cards'', duwa-an, libro ug uban pang ''media''. Ang prankisa misaulog sa ilang ika-10 nga anibersaryo niadtong Pebrero 27,2006, ug sugod sa Desembre 1, 2006, total nga mga unit na nahalin sa ''video games'' (apil ang ''home console version'', pareha sa "Pikachu" Nintendo 64) miabot nga ug lapas 155 milyon ka kopya<ref name="sales release 12 01 2006">[http://www.n-sider.com/newsview.php?type=story&storyid=2543 Nintendo sales through end of November revealed] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080612054652/http://www.n-sider.com/newsview.php?type=story&storyid=2543 |date=2008-06-12 }}</ref>. Ang ngalang pokemon ang ''romanized'' nga kontraksyon sa ''Japanese'' nga ''brand'', Pocket Monsters" (ポケットモンスター, Poketto Monsutā?)<ref name="The Pokemon Series Pokedex @ Gaming Target">[http://www.gamingtarget.com/article.php?artid=6531 The Pokemon Series Pokedex @ Gaming Target ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120907204047/http://www.gamingtarget.com/article.php?artid=6531 |date=2012-09-07 }}</ref>, tungod ang mga parehong kontraksyon uso sa Japan.
Ang terminong "Pokemon', wala lang gatuki sa prankisa sa Pokemon kun dili tawag usab kini sa 493 ''fictional species'' na migawas sa lain-laing Pokemon ''media'' ug sa bag-ong luwat na Pokemon ''role-playing games'' (RPGs) para sa Nintendo DS, Pokemon Diamond ug Pokemon Pearl. Pareha sa Iningles na pulong na ''deer'' ug ''sheep'', ang ''singular'' ug ''plural forms'' sa pulong na "Pokemon", wala'y kalainan, ug mao usab sa pangalan sa mga Pokemon ''species''; Sa minubo, sakto na mosulti na "usa ka Pokemon" ug "duha ka Pokemon". Niadtong Nobyembre 2005, Ang 4Kids Entertainment, kinsa maoy nagdala sa ''non-game'' na lisensya sa Pokemon, mi-anunsyo na misugot sila sa dili pag-''renew'' sa kasabotan sa representasyon. Ang Pokemon USA Inc., usa ka ''subsidiary'' sa Pokemon Co. sa Japan, mao na karon ang namuno sa tanang Pokemon ''licensing'' gawas sa Asia<ref name="Gamasutra">[http://www.gamasutra.com/php-bin/news_index.php?story=7615 Pokemon USA Moves Licensing In-House]</ref>.
Aron magdula usa ka bersyon sa PC Windows nga Pokemon, gigamit ang mga mouse auto clicker nga programa, pananglitan The Fastest Mouse Clicker for Windows<ref name="autoclicker1">[https://sourceforge.net/projects/fast-mouse-clicker-pro/ The Fastest Mouse Clicker for Windows]</ref>, RPG AutoClicker Professional<ref name="autoclicker2">[https://sourceforge.net/projects/autoclicker-professional/ RPG AutoClicker Professional]</ref>, ug uban pa.
== Pagkolekta ug Pagduwa ==
[[Payl:Pokémon mini system.jpg|thumb|[[Pokémon Mini]]]]
Ang konsepto sa Pokemon ''universe'', sa parehong ''video games'' ug sa ''fictional'' na kalibutan sa ''Pokémon'', nakuha sa ''hobby'' sa ''[[insect collecting]]'' kun pagdakop ug pagkolekta ug mga insekto, usa ka sikat na kalingawan na maoy gikalingawan ni Pokemon ''executive director'' Satoshi Tajiri-Oniwa niadtong bata pa siya<ref name="Time">"[https://web.archive.org/web/20050314021722/http://www.time.com/time/asia/magazine/99/1122/pokemon6.fullinterview1.html The Ultimate Game Freak: Interview with Satoshi Tajiri]", ''TimeAsia'' ([[Waybacked]])</ref>.
== ''References'' ==
{{reflist}}
{{DEFAULTSORT:Pokemon}}
[[Kategoriya:Anime]]
[[Kategoriya:Pokémon]]
[[Kategoriya:Nintendo]]
mycnav6umf2zes80xhq3v34jcbqa4y7
Viadzieta
0
3110778
37026744
24764908
2026-08-23T21:52:40Z
Red Winged Duck
17076
Red Winged Duck moved page [[Vozyera Vyadzyeta]] to [[Viadzieta]]
24764908
wikitext
text/x-wiki
{{paghimo ni bot|Lsjbot|Belarus|date=2015-11}}
{{geobox
| 1 = Lake
<!-- *** Header *** -->
| name = Vozyera Vyadzyeta
| native_name = Возера Вядзета
| other_name = Ozero Vedeta
| category = Lanaw
| etymology =
| nickname =
<!-- *** Image *** -->
| image =
| image_caption =
<!-- *** Admin *** -->
| country = {{flag|Belarus}}
| country_flag =
| state = [[Vitebsk Oblast]]
| state_type = Voblast
| region =
| region_type =
| district =
| district_type =
| municipality =
| municipality_type =
<!-- *** Associated with *** -->
| parent =
| city =
| river =
| landmark =
<!-- *** Tributaries *** -->
| tributary_left =
| tributary_right =
<!-- *** Source and mouth *** -->
| source =
| source_location =
| source_region =
| source_country =
| source_elevation =
| source_lat_d =
| source_lat_m =
| source_lat_s =
| source_lat_NS =
| source_long_d =
| source_long_m =
| source_long_s =
| source_long_EW =
| source_confluence =
| mouth =
| mouth_location =
| mouth_region =
| mouth_country =
| mouth_elevation =
| mouth_lat_d =
| mouth_lat_m =
| mouth_lat_s =
| mouth_lat_NS =
| mouth_long_d =
| mouth_long_m =
| mouth_long_s =
| mouth_long_EW =
<!-- *** Size *** -->
| area = 3.80
| length =
| width =
| depth =
| elevation = 148
| volume =
| watershed =
<!-- *** Flow *** -->
| discharge =
| discharge_max =
| discharge_min =
<!-- *** Free *** -->
| free =
| free_type =
<!-- *** Maps *** -->
| map =
| map_caption =
| map_locator_x =
| map_locator_y =
<!-- *** Notes *** -->
| footnotes =
| other_name1 = Ozero Vedeto
| lat_d = 55.7799
| long_d = 29.3229
| timezone_label = Europe/Minsk
| utc_offset = +3
| timezone = [[Further-eastern European Time|FET]]
| geonames = 620386
}}
<!--H.LK-->[[Lanaw]] ang '''Vozyera Vyadzyeta''' ([[Pinulongang Byeloruso]]: '''Возера Вядзета''') sa [[Belarus]].<ref name = "gn620386"/> Nahimutang ni sa voblast sa <!--ADM1-->[[Vitebsk Oblast]], sa amihanang bahin sa nasod, {{formatnum:240}} km sa amihanan-sidlakan sa [[Minsk (ulohang dakbayan sa Belarus)|Minsk]] ang ulohan sa nasod. {{formatnum:148}} metros ibabaw sa dagat kahaboga ang nahimutangan sa Vozyera Vyadzyeta.{{efn|group=saysay|Kalkulado gikan sa gitas-on data (DEM 3") gikan sa Viewfinder Panoramas.<ref name = "vp"/> Ang bug-os nga algoritmo anaa [https://sv.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Projekt_DotNetWikiBot_Framework/Lsjbot/Make-Geonames dinhi].}} Naglangkob kin og {{formatnum:3.8}} ka kilometro kwadrado. Naglukop ni og 1.9 km gikan sa amihanan ngadto sa habagatan ug 4.3 km gikan sa sidlakan ngadto sa kasadpan.
Sa mosunod nga mga natural nga mga bahin makita sa Vozyera Vyadzyeta:
* [[Ozero Glubochino (lanaw sa Belarus, lat 55,77, long 29,28)|Ozero Glubochino]] (<!--H.LK-->[[lanaw]])
{{Location map|Belarus |float = right |width=300 | caption = Nahimutangan sa Vozyera Vyadzyeta sa Belarus. | label = Vozyera Vyadzyeta|position=right|background=white|lat=55.7799|long=29.3229}}
Hapit nalukop sa [[lasang]] nga [[sagolsagol]] ang palibot sa Vozyera Vyadzyeta.<ref name = "nasalandcover"/> Dunay mga {{formatnum:72}} ka tawo kada kilometro kwadrado sa palibot sa Vozyera Vyadzyeta medyo hilabihan populasyon.<ref name = "nasapop"/> Ang klima [[hemiboreal]].<ref name = "koppen"/> Ang kasarangang giiniton {{formatnum:3}} [[°C]]. Ang kinainitan nga bulan Hulyo, sa {{formatnum:18}} [[°C]], ug ang kinabugnawan Enero, sa {{formatnum:-12}} °C.<ref name = "nasa"/>
== Saysay ==
<references group="saysay"/>
== Ang mga gi basihan niini ==
<references>
<ref name = "gn620386">[{{Geonameslink|gnid=620386|name=vozyera%20vyadzyeta}} Vozyera Vyadzyeta] sa [{{Geonamesabout}} GeoNames.Org (cc-by)]; post updated 2012-02-28; database download sa 2015-06-27</ref>
<ref name = "vp">{{Cite web |url= {{Viewfinderlink}}|title= Viewfinder Panoramas Digital elevation Model|date= 2015-06-21|format= }}</ref>
<ref name = "nasapop">{{Cite web |url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP|title= NASA Earth Observations: Population Density|access-date = 30 Enero 2016 |publisher= NASA/SEDAC}}</ref>
<ref name = "koppen">{{cite journal |last= Peel|first= M C|last2= Finlayson|first2= B L|date= |title= Updated world map of the Köppen-Geiger climate classification| url = http://www.hydrol-earth-syst-sci.net/11/1633/2007/hess-11-1633-2007.html |journal= Hydrology and Earth System Sciences|publisher= |volume= 11|issue= |pages= 1633-1644|doi= 10.5194/hess-11-1633-2007|access-date=30 Enero 2016}}</ref>
<ref name = "nasa">{{Cite web |url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php|title= NASA Earth Observations Data Set Index|access-date = 30 Enero 2016 |publisher= NASA}}</ref>
<ref name = "nasalandcover">{{Cite web |url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1|title= NASA Earth Observations: Land Cover Classification|access-date = 30 Enero 2016 |publisher= NASA/MODIS}}</ref>
</references>
[[Kategoriya:Mga lanaw sa Vitebsk Oblast]]
[[Kategoriya:Mga lanaw sa Belarus nga mas dako pa kay sa 2 ka mga kilometro kwadrado]]
{{KML|from=Biyelorusya/Vozyera_Vyadzyeta}}
qfoa2clb6fo5oym85rifmmay0ag9mzs
Iguatu (munisipyo sa Brasil, Ceará, lat -6,36, long -39,28)
0
3729886
37026737
34197804
2026-08-23T14:45:09Z
CommonsDelinker
192
Replacing Brasão_de_Iguatu.png with [[File:Brasão_de_Iguatu,_CE.png]] (by [[:c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] because: [[:c:COM:FR|File renamed]]: [[:c:COM:FR#FR2|Criterion 2]] (meaningless or ambiguous name) · Similar names [[:c:w:pt:Iguatu (Cear
37026737
wikitext
text/x-wiki
{{paghimo ni bot|Lsjbot|Brasil|date=2016-01}}
:''Alang sa ubang mga dapit sa mao gihapon nga ngalan, tan-awa ang [[Iguatu]].''
{{geobox
| 1 = Region
<!-- *** Header *** -->
| name = Iguatu
| native_name =
| other_name =
| category = Munisipyo
| official_name =
| etymology =
| motto =
| nickname =
<!-- *** Image *** -->
| image =
| image_caption =
<!-- *** Symbols *** -->
| flag = Bandeira de Iguatu.jpeg
| symbol = Brasão de Iguatu, CE.png
| country = {{flag|Brasil}}
| country_flag =
| state = [[Ceará (estado sa Brasil)|Ceará]]
| state_type = Estado
| region =
| region_type =
| district =
| district_type =
| economic_region =
| economic_region_type =
<!-- *** Associated with *** -->
| border =
| part =
| city =
| landmark =
| river =
<!-- *** Location *** -->
| capital =
| capital_type =
| capital_location =
| capital_region =
| capital_country =
| capital_elevation =
| capital_lat_d =
| capital_lat_m =
| capital_lat_s =
| capital_lat_NS =
| capital_long_d =
| capital_long_m =
| capital_long_s =
| capital_long_EW =
| highest =
| highest_location =
| highest_region =
| highest_country =
| highest_elevation =
| highest_lat_d =
| highest_lat_m =
| highest_lat_s =
| highest_lat_NS =
| highest_long_d =
| highest_long_m =
| highest_long_s =
| highest_long_EW =
| lowest =
| lowest_location =
| lowest_region =
| lowest_country =
| lowest_elevation =
| lowest_lat_d =
| lowest_lat_m =
| lowest_lat_s =
| lowest_lat_NS =
| lowest_long_d =
| lowest_long_m =
| lowest_long_s =
| lowest_long_EW =
<!-- *** Dimensions *** -->
| length =
| length_orientation =
| width =
| width_orientation =
| area =
| area_decimals =
<!-- *** Population *** -->
| population = 96523
| population_date = 2014-05-25
| population_density =
<!-- *** History and politics *** -->
| established =
| date =
| government_location =
| government_region =
| government_country =
| government_elevation =
| government_lat_d =
| government_lat_m =
| government_lat_s =
| government_lat_NS =
| government_long_d =
| government_long_m =
| government_long_s =
| government_long_EW =
| leader =
| leader_party =
<!-- *** Codes *** -->
| timezone = [[Brasilia Time|BRT]]
| utc_offset = -3
| timezone_DST =
| utc_offset_DST =
| postal_code =
| area_code =
| code =
<!-- *** Free *** -->
| free =
| free_type =
<!-- *** Maps *** -->
| map =
| map_size =
| map_caption =
| map_locator_x =
| map_locator_y =
<!-- *** Website *** -->
| website =
<!-- *** Notes *** -->
| footnotes =
| lat_d = -6.3555
| long_d = -39.27683
| elevation = 210
| population_note = <ref name = "gn3398329"/>
| timezone_label = America/Fortaleza
}}
<!--A.ADM2-->[[administratibo nga mga dibisyon sa Brasil|Munisipyo]] ang '''Iguatu''' sa [[Brasil]].<ref name = "gn3398329"/> Nahimutang ni sa estado sa <!--ADM1-->[[Ceará (estado sa Brasil)|Ceará]], sa sidlakang bahin sa nasod, {{formatnum:1400}} km sa amihanan-sidlakan sa [[Brasília (ulohang dakbayan)|Brasília]] ang ulohan sa nasod. Adunay <!--pop-->{{formatnum:96523}} ka molupyo.<ref name = "gn3398329"/>
Mga lungsod sa Iguatu:
* [[Iguatu (lungsod)|Iguatu]]
Sa mosunod nga mga natural nga mga bahin makita sa Iguatu:
* [[Serra da Carnaúba (bungtod)|Serra da Carnaúba]] (<!--T.HLL-->[[bungtod]])
{{Location map|Brazil |float = right |width=300 | caption = Nahimutangan sa Iguatu sa Brasil. | label = Iguatu|position=left|background=white|lat=-6.3555|long=-39.27683}}
Hapit nalukop sa [[durowan]] ug [[kabugangan]] ang palibot sa Iguatu.<ref name = "nasalandcover"/> Dunay mga {{formatnum:47}} ka tawo kada kilometro kwadrado sa palibot sa Iguatu medyo gamay nga populasyon.<ref name = "nasapop"/> Ang klima init nga [[ugahon]].<ref name = "koppen"/> Ang kasarangang giiniton {{formatnum:26}} [[°C]]. Ang kinainitan nga bulan Oktubre, sa {{formatnum:32}} [[°C]], ug ang kinabugnawan Hunyo, sa {{formatnum:22}} °C.<ref name = "nasa"/> Ang kasarangang pag-ulan {{formatnum:926}} milimetro matag tuig. Ang kinabasaan nga bulan Marso, sa {{formatnum:215}} milimetro nga ulan, ug ang kinaugahan Agosto, sa {{formatnum:4}} milimetro.<ref name = "nasarain"/>
{|
|-
|{{climate chart
| Iguatu
| 23| 30| 46
| 22| 26| 185
| 20| 24| 215
| 20| 25| 171
| 21| 25| 97
| 18| 25| 67
| 18| 29| 31
| 21| 33| 4
| 23| 36| 9
| 24| 39| 36
| 24| 38| 35
| 24| 36| 30
|float=left
|clear=left
|source = <ref name = "nasa"/>
}}
|}
== Ang mga gi basihan niini ==
<references>
<ref name = "gn3398329">[{{Geonameslink|gnid=3398329|name=iguatu}} Iguatu] sa [{{Geonamesabout}} GeoNames.Org (cc-by)]; post updated 2014-05-25; database download sa 2015-12-29</ref>
<ref name = "nasapop">{{Cite web |url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP|title= NASA Earth Observations: Population Density|access-date = 30 Enero 2016 |publisher= NASA/SEDAC}}</ref>
<ref name = "koppen">{{cite journal |last= Peel|first= M C|last2= Finlayson|first2= B L|date= |title= Updated world map of the Köppen-Geiger climate classification| url = http://www.hydrol-earth-syst-sci.net/11/1633/2007/hess-11-1633-2007.html |journal= Hydrology and Earth System Sciences|publisher= |volume= 11|issue= |pages= 1633-1644|doi= 10.5194/hess-11-1633-2007|access-date=30 Enero 2016}}</ref>
<ref name = "nasa">{{Cite web |url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php|title= NASA Earth Observations Data Set Index|access-date = 30 Enero 2016 |publisher= NASA}}</ref>
<ref name = "nasarain">{{Cite web |url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014|title= NASA Earth Observations: Rainfall (1 month - TRMM)|access-date = 30 Enero 2016 |publisher= NASA/Tropical Rainfall Monitoring Mission}}</ref>
<ref name = "nasalandcover">{{Cite web |url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1|title= NASA Earth Observations: Land Cover Classification|access-date = 30 Enero 2016 |publisher= NASA/MODIS}}</ref>
</references>
== Gikan sa gawas nga tinubdan==
{{commonscat|Iguatu (Ceará)|Iguatu}}
[[Kategoriya:Mga subdibisyon sa Ceará (estado sa Brasil)]]
1xk2s9057km2b2t18p1j4hd739skw9q
Serra de Mostalla
0
4282554
37026740
31503171
2026-08-23T15:30:41Z
Gorjablanc
94249
Gorjablanc moved page [[Sierra de Mustalla]] to [[Serra de Mostalla]]: Misspelled title
31503171
wikitext
text/x-wiki
{{paghimo ni bot|Lsjbot|Espanya|date=2016-05}}
{{geobox
| 1 = Mountain
<!-- *** Header *** -->
| name = Sierra de Mustalla
| native_name =
| other_name =
| category = Bukid
| etymology =
<!-- *** Image *** -->
| image =
| image_caption =
<!-- *** Administrative *** -->
| country = {{flag|Espanya}}
| country_flag =
| state = [[Comunitat Valenciana]]
| region = [[Provincia de Alicante]]
| district =
| municipality =
<!-- *** Mountain range *** -->
| range =
<!-- *** Position and height *** -->
| location =
| elevation = 160
| elevation_note =
| prominence =
| prominence_note =
| lat_d = 38.86187
| lat_m =
| lat_s =
| lat_NS =
| long_d = -0.12846
| long_m =
| long_s =
| long_EW =
<!-- *** Properties *** -->
| geology =
| orogeny =
| period =
| biome =
| plant =
| animal =
<!-- *** Access *** -->
| public =
| access =
| ascent =
| ascent_date =
<!-- *** Free *** -->
| free =
| free_type =
<!-- *** Maps *** -->
| map =
| map_caption =
| map_locator_x =
| map_locator_y =
<!-- *** Notes *** -->
| footnotes =
| state_type = Rehiyon
| region_type = Lalawigan
| height = 175
| width = {{formatnum:4.2}}
| width_unit = km
| highest_elevation = 335
| timezone_label = Europe/Madrid
| utc_offset = +1
| utc_offset_DST = +2
| timezone = [[Central European Time|CET]]
| timezone_DST = [[Central European Summer Time|CEST]]
| geonames = 2513393
}}
<!--T.MT-->[[Bukid]] ang '''Sierra de Mustalla''' sa [[Espanya]].<ref name = "gn2513393"/> Nahimutang ni sa lalawigan sa <!--ADM2-->[[Provincia de Alicante]] ug rehiyon sa <!--ADM1-->[[Comunitat Valenciana]], sa sidlakang bahin sa nasod, {{formatnum:400}} km sa habagatan-sidlakan sa [[Madrid (ulohang dakbayan)|Madrid]] ang ulohan sa nasod. {{formatnum:335}} metros ibabaw sa dagat kahaboga ang nahimutangan sa Sierra de Mustalla,<ref name = "gn2513393"/> o {{formatnum:175}} ka metros sa ibabaw sa naglibot nga tereyn{{efn|group=saysay|Topograpikong pagkainila, determinado gikan sa DEM 3 "data gikan sa Viewfinder Panoramas.<ref name = "vp"/> Ang bug-os nga algoritmo anaa [https://sv.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Projekt_DotNetWikiBot_Framework/Lsjbot/Make-Geonames dinhi].}}. Mga {{formatnum:4.2}} ka kilometro ang gilapdon sa tiilan niini.{{efn|group=saysay|Ang kinadak-ang extension sa contour sa paghatag sa topographic pagkainila.}}
Ang yuta palibot sa Sierra de Mustalla kasagaran kabungtoran, apan sa amihang-sidlakan nga kini mao ang patag.{{efn|group=saysay|Kalkulado gikan sa pakigbingkil sa tanan nga gitas-on data (DEM 3") gikan sa Viewfinder Panoramas, sa sulod sa 10 ka kilometro radius.<ref name = "vp"/> Ang bug-os nga algoritmo anaa [https://sv.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Projekt_DotNetWikiBot_Framework/Lsjbot/Make-Geonames dinhi].}} Kinahabogang dapit sa palibot ang [[Almiserà (bukid)|Almiserà]], {{formatnum:757}} ka metros ni kahaboga ibabaw sa dagat, {{formatnum:5.5}} km sa habagatan-kasadpan sa Sierra de Mustalla.{{efn|group=saysay|Ang punto nga labing taas sa ibabaw sa mga lokal nga kapunawpunawan, sumala sa gihabogon data sa GeoNames.<ref name = "gn2513393"/>}} Dunay mga {{formatnum:199}} ka tawo kada kilometro kwadrado sa palibot sa Sierra de Mustalla medyo hilabihan populasyon.<ref name = "nasapop"/> Ang kinadul-ang mas dakong lungsod mao ang [[Gandia (kapital sa munisipyo)|Gandia]], {{formatnum:12.6}} km sa amihanan sa Sierra de Mustalla. Hapit nalukop sa [[durowan]] ug [[kabugangan]] ang palibot sa Sierra de Mustalla.<ref name = "nasalandcover"/> Sa rehiyon palibot sa Sierra de Mustalla, mga lapyahan talagsaon komon.{{efn|group=saysay|Mas sulod sa 20 ka kilometro gilay-on itandi sa average nga densidad sa Yuta, sumala sa GeoNames.<ref name = "gn2513393"/>}}
Ang klima [[kasarangan]]. Ang kasarangang giiniton {{formatnum:18}} [[°C]]. Ang kinainitan nga bulan Hulyo, sa {{formatnum:27}} [[°C]], ug ang kinabugnawan Enero, sa {{formatnum:10}} °C.<ref name = "nasa"/> Ang kasarangang pag-ulan {{formatnum:499}} milimetro matag tuig. Ang kinabasaan nga bulan Nobiyembre, sa {{formatnum:97}} milimetro nga ulan, ug ang kinaugahan Hulyo, sa {{formatnum:7}} milimetro.<ref name = "nasarain"/>
{|
|-
|{{climate chart
| Sierra de Mustalla
| 7| 12| 40
| 8| 15| 41
| 9| 17| 53
| 12| 23| 63
| 14| 26| 24
| 18| 33| 19
| 22| 32| 7
| 21| 32| 22
| 17| 27| 42
| 15| 22| 41
| 10| 17| 97
| 7| 13| 52
|float=left
|clear=left
|source = <ref name = "nasa"/>
}}
|}
{{Location map|Spain |float = right |width=300 | caption = Nahimutangan sa Sierra de Mustalla sa Espanya. | label = Sierra de Mustalla|position=right|background=white|lat=38.86187|long=-0.12846}}
== Saysay ==
<references group="saysay"/>
== Ang mga gi basihan niini ==
<references>
<ref name = "gn2513393">[{{Geonameslink|gnid=2513393|name=sierra%20de%20mustalla}} Sierra de Mustalla] sa [{{Geonamesabout}} Geonames.org (cc-by)]; post updated 2014-05-01; database download sa 2016-04-24</ref>
<ref name = "vp">{{Cite web |url= {{Viewfinderlink}}|title= Viewfinder Panoramas Digital elevation Model|date= 2015-06-21|format= }}</ref>
<ref name = "nasapop">{{Cite web |url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP|title= NASA Earth Observations: Population Density|access-date = 30 Enero 2016 |publisher= NASA/SEDAC}}</ref>
<ref name = "nasalandcover">{{Cite web |url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1|title= NASA Earth Observations: Land Cover Classification|access-date = 30 Enero 2016 |publisher= NASA/MODIS}}</ref>
<ref name = "nasa">{{Cite web |url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php|title= NASA Earth Observations Data Set Index|access-date = 30 Enero 2016 |publisher= NASA}}</ref>
<ref name = "nasarain">{{Cite web |url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014|title= NASA Earth Observations: Rainfall (1 month - TRMM)|access-date = 30 Enero 2016 |publisher= NASA/Tropical Rainfall Monitoring Mission}}</ref>
</references>
[[Kategoriya:Kabukiran sa Comunitat Valenciana]]
[[Kategoriya:Kabukiran sa Espanya nga mas taas kay sa 200 metros ibabaw sa dagat nga lebel]]
29387fpy4eps7ilykl53bms03jvredj
El Salt del Cavall
0
4286041
37026812
21127939
2026-08-24T11:09:37Z
Gorjablanc
94249
Gorjablanc moved page [[El Salto del Caballo]] to [[El Salt del Cavall]]: Misspelled title
21127939
wikitext
text/x-wiki
{{paghimo ni bot|Lsjbot|Espanya|date=2016-05}}
{{geobox
| 1 = Mountain
<!-- *** Header *** -->
| name = El Salto del Caballo
| native_name =
| other_name =
| category = Tagaytay
| etymology =
<!-- *** Image *** -->
| image =
| image_caption =
<!-- *** Administrative *** -->
| country = {{flag|Espanya}}
| country_flag =
| state =
| region =
| district =
| municipality =
<!-- *** Mountain range *** -->
| range =
<!-- *** Position and height *** -->
| location =
| elevation = 260
| elevation_note =
| prominence =
| prominence_note =
| lat_d = 39.7667
| lat_m =
| lat_s =
| lat_NS =
| long_d = -0.2625
| long_m =
| long_s =
| long_EW =
<!-- *** Properties *** -->
| geology =
| orogeny =
| period =
| biome =
| plant =
| animal =
<!-- *** Access *** -->
| public =
| access =
| ascent =
| ascent_date =
<!-- *** Free *** -->
| free =
| free_type =
<!-- *** Maps *** -->
| map =
| map_caption =
| map_locator_x =
| map_locator_y =
<!-- *** Notes *** -->
| footnotes =
| coordinates_note = {{efn|group=saysay|Itarong ang posisyon base sa gitas-on data (DEM 3") gikan sa Viewfinder Panoramas.<ref name = "vp"/> Ang bug-os nga algoritmo anaa [https://sv.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Projekt_DotNetWikiBot_Framework/Lsjbot/Make-Geonames dinhi].}}
| timezone_label = Europe/Madrid
| utc_offset = +1
| utc_offset_DST = +2
| timezone = [[Central European Time|CET]]
| timezone_DST = [[Central European Summer Time|CEST]]
| geonames = 2518115
}}
<!--T.RDGE-->[[Tagaytay]] ang '''El Salto del Caballo''' sa [[Espanya]].<ref name = "gn2518115"/> Nahimutang ni sa sidlakang bahin sa nasod, {{formatnum:300}} km sa sidlakan sa [[Madrid (ulohang dakbayan)|Madrid]] ang ulohan sa nasod.
Ang klima bugnaw nga [[ugahon]].<ref name = "koppen"/> Ang kasarangang giiniton {{formatnum:18}} [[°C]]. Ang kinainitan nga bulan Hulyo, sa {{formatnum:28}} [[°C]], ug ang kinabugnawan Disyembre, sa {{formatnum:10}} °C.<ref name = "nasa"/> Ang kasarangang pag-ulan {{formatnum:438}} milimetro matag tuig. Ang kinabasaan nga bulan Nobiyembre, sa {{formatnum:75}} milimetro nga ulan, ug ang kinaugahan Mayo, sa {{formatnum:15}} milimetro.<ref name = "nasarain"/>
{|
|-
|{{climate chart
| El Salto del Caballo
| 6| 14| 34
| 7| 17| 51
| 7| 20| 45
| 11| 25| 53
| 14| 28| 15
| 18| 33| 26
| 21| 34| 15
| 21| 33| 21
| 18| 29| 33
| 14| 24| 41
| 8| 17| 75
| 6| 13| 29
|float=left
|clear=left
|source = <ref name = "nasa"/>
}}
|}
{{Location map|Spain |float = right |width=300 | caption = Nahimutangan sa El Salto del Caballo sa Espanya. | label = El Salto del Caballo|position=right|background=white|lat=39.76667|long=-0.2625}}
== Saysay ==
<references group="saysay"/>
== Ang mga gi basihan niini ==
<references>
<ref name = "vp">{{Cite web |url= {{Viewfinderlink}}|title= Viewfinder Panoramas Digital elevation Model|date= 2015-06-21|format= }}</ref>
<ref name = "gn2518115">[{{Geonameslink|gnid=2518115|name=el%20salto%20del%20caballo}} El Salto del Caballo] sa [{{Geonamesabout}} Geonames.org (cc-by)]; post updated 1993-12-23; database download sa 2016-04-24</ref>
<ref name = "koppen">{{cite journal |last= Peel|first= M C|last2= Finlayson|first2= B L|date= |title= Updated world map of the Köppen-Geiger climate classification| url = http://www.hydrol-earth-syst-sci.net/11/1633/2007/hess-11-1633-2007.html |journal= Hydrology and Earth System Sciences|publisher= |volume= 11|issue= |pages= 1633-1644|doi= 10.5194/hess-11-1633-2007|access-date=30 Enero 2016}}</ref>
<ref name = "nasa">{{Cite web |url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php|title= NASA Earth Observations Data Set Index|access-date = 30 Enero 2016 |publisher= NASA}}</ref>
<ref name = "nasarain">{{Cite web |url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014|title= NASA Earth Observations: Rainfall (1 month - TRMM)|access-date = 30 Enero 2016 |publisher= NASA/Tropical Rainfall Monitoring Mission}}</ref>
</references>
[[Kategoriya:Mga bungtod sa Espanya]]
[[Kategoriya:Kabukiran sa Espanya nga mas taas kay sa 200 metros ibabaw sa dagat nga lebel]]
[[Kategoriya:Mga artikulo sa posisyon itarong ni bot]]
gdn3m8ipou1w1ml6gp50wjfk0v9fhuf
Benafigos (kapital sa munisipyo)
0
4302482
37026736
31428817
2026-08-23T14:40:38Z
CommonsDelinker
192
Replacing Escut_de_Benafigos-2.svg with [[File:Escut_Benafigos.svg]] (by [[:c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] because: [[:c:COM:FR|File renamed]]: [[:c:COM:FR#FR1|Criterion 1]] (original uploader’s request)).
37026736
wikitext
text/x-wiki
{{paghimo ni bot|Lsjbot|Espanya|date=2016-05}}
:[[Payl:Església parroquial de Sant Joan Baptista (Benafigos).jpg|thumb|Benafigos]]''Alang sa ubang mga dapit sa mao gihapon nga ngalan, tan-awa ang [[Benafigos]].''
{{geobox
| 1 = Settlement
<!-- *** Header *** -->
| name = Benafigos
| native_name =
| other_name =
| category = Kapital sa munisipyo
| etymology =
| official_name =
| motto =
| nickname =
<!-- *** Image *** -->
| image = BenafigosNevado.jpg
| image_caption =
<!-- *** Symbols *** -->
| flag = Bandera de Benafigos.svg
| symbol = Escut Benafigos.svg
| symbol_type =
<!-- *** Admin *** -->
| country = {{flag|Espanya}}
| country_flag =
| state = [[Comunitat Valenciana]]
| state_type = Rehiyon
| region = [[Província de Castelló]]
| region_type = Lalawigan
| district =
| district_type =
| municipality =
| municipality_type =
<!-- *** Associated with *** -->
| part =
| landmark =
| river =
<!-- *** Location *** -->
| location =
| elevation = 918
| lat_d = 40.27641
| lat_m =
| lat_s =
| lat_NS =
| long_d = -0.20772
| long_m =
| long_s =
| long_EW =
| highest =
| highest_note =
| highest_elevation =
| highest_elevation_note =
| lowest =
| lowest_note =
| lowest_elevation =
| lowest_elevation_note =
<!-- *** Dimensions *** -->
| length =
| length_orientation =
| width =
| width_orientation =
| area =
| area_decimals =
| area_land =
| area_land_decimals =
| area_water =
| area_water_decimals =
| area_urban =
| area_urban_decimals =
| area_metro =
| area_metro_decimals =
| area_municipal =
| area_municipal_decimals =
<!-- *** Population *** -->
| population = 180
| population_date = 2012-03-04
| population_note = <ref name = "gn3128301"/>
| population_urban =
| population_urban_date =
| population_urban_note =
| population_metro =
| population_metro_date =
| population_metro_note =
| population_municipal =
| population_municipal_date =
| population_municipal_note =
| population_density =
| population_density_note =
| population_urban_density =
| population_urban_density_note =
| population_metro_density =
| population_metro_density_note =
| population_municipal_density =
| population_municipal_density_note =
<!-- *** People *** -->
| population1 =
| population1_type =
| population2 =
| population2_type =
| population3 =
| population3_type =
<!-- *** History and politics *** -->
| established =
| established_type =
| date =
| date_type =
| government =
| government_location =
| government_region =
| government_state =
| mayor =
| mayor_party =
| leader = Maria Mercedes Cortes Lazaro
| leader_type =
<!-- *** Codes *** -->
| timezone = [[Central European Time|CET]]
| utc_offset = +1
| timezone_DST = [[Central European Summer Time|CEST]]
| utc_offset_DST = +2
| postal_code = {{#property:P281}}
| postal_code_type =
| area_code =
| area_code_type =
| code =
| code_type =
| code1 =
| code1_type =
<!-- *** Free *** -->
| free =
| free_type =
| free1 =
| free1_type =
<!-- *** Maps *** -->
| map =
| map_caption =
| map_locator =
| map_locator_x =
| map_locator_y =
<!-- *** Website *** -->
| website =
<!-- *** Notes *** -->
| footnotes =
| timezone_label = Europe/Madrid
| map2 = Localització de Benafigos respecte del País Valencià.png
}}
<!--P.PPLA3-->[[administratibo nga mga dibisyon sa Espanya|Kapital sa munisipyo]] ang '''Benafigos''' sa [[Espanya]].<ref name = "gn3128301"/> Nahimutang ni sa lalawigan sa <!--ADM2-->[[Província de Castelló]] ug rehiyon sa <!--ADM1-->[[Comunitat Valenciana]], sa sidlakang bahin sa nasod, {{formatnum:300}} km sa sidlakan sa [[Madrid (ulohang dakbayan)|Madrid]] ang ulohan sa nasod. {{formatnum:918}} metros ibabaw sa dagat kahaboga ang nahimutangan sa Benafigos<ref name = "gn3128301"/>, ug adunay <!--pop-->{{formatnum:180}} ka molupyo.<ref name = "gn3128301"/>
Ang yuta palibot sa Benafigos medyo kabukiran.{{efn|group=saysay|Kalkulado gikan sa pakigbingkil sa tanan nga gitas-on data (DEM 3") gikan sa Viewfinder Panoramas, sa sulod sa 10 ka kilometro radius.<ref name = "vp"/> Ang bug-os nga algoritmo anaa [https://sv.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Projekt_DotNetWikiBot_Framework/Lsjbot/Make-Geonames dinhi].}} Kinahabogang dapit sa palibot ang [[Penyagolosa]], {{formatnum:1813}} ka metros ni kahaboga ibabaw sa dagat, {{formatnum:13.4}} km sa kasadpan sa Benafigos.{{efn|group=saysay|Ang punto nga labing taas sa ibabaw sa mga lokal nga kapunawpunawan, sumala sa gihabogon data sa GeoNames.<ref name = "gn3128301"/>}} Dunay mga {{formatnum:15}} ka tawo kada kilometro kwadrado sa palibot sa Benafigos may gamay nga populasyon.<ref name = "nasapop"/> Ang kinadul-ang mas dakong lungsod mao ang [[Adzaneta]], {{formatnum:7.4}} km sa habagatan sa Benafigos. Hapit nalukop sa [[durowan]] ug [[kabugangan]] ang palibot sa Benafigos.<ref name = "nasalandcover"/>
Ang klima bugnaw nga [[ugahon]].<ref name = "koppen"/> Ang kasarangang giiniton {{formatnum:16}} [[°C]]. Ang kinainitan nga bulan Hulyo, sa {{formatnum:26}} [[°C]], ug ang kinabugnawan Disyembre, sa {{formatnum:6}} °C.<ref name = "nasa"/> Ang kasarangang pag-ulan {{formatnum:531}} milimetro matag tuig. Ang kinabasaan nga bulan Nobiyembre, sa {{formatnum:90}} milimetro nga ulan, ug ang kinaugahan Hulyo, sa {{formatnum:22}} milimetro.<ref name = "nasarain"/>
{|
|-
|{{climate chart
| Benafigos
| 2| 12| 34
| 3| 14| 52
| 4| 17| 49
| 8| 21| 59
| 11| 26| 31
| 16| 31| 46
| 18| 35| 22
| 17| 33| 28
| 14| 27| 49
| 11| 22| 45
| 6| 15| 90
| 2| 10| 25
|float=left
|clear=left
|source = <ref name = "nasa"/>
}}
|}
{{Location map|Spain |float = right |width=300 | caption = Nahimutangan sa Benafigos sa Espanya. | label = Benafigos|position=right|background=white|lat=40.27641|long=-0.20772}}
== Saysay ==
<references group="saysay"/>
== Ang mga gi basihan niini ==
<references>
<ref name = "gn3128301">[{{Geonameslink|gnid=3128301|name=benafigos}} Benafigos] sa [{{Geonamesabout}} Geonames.org (cc-by)]; post updated 2012-03-04; database download sa 2016-04-24</ref>
<ref name = "vp">{{Cite web |url= {{Viewfinderlink}}|title= Viewfinder Panoramas Digital elevation Model|date= 2015-06-21|format= }}</ref>
<ref name = "nasapop">{{Cite web |url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP|title= NASA Earth Observations: Population Density|access-date = 30 Enero 2016 |publisher= NASA/SEDAC}}</ref>
<ref name = "nasalandcover">{{Cite web |url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1|title= NASA Earth Observations: Land Cover Classification|access-date = 30 Enero 2016 |publisher= NASA/MODIS}}</ref>
<ref name = "koppen">{{cite journal |last= Peel|first= M C|last2= Finlayson|first2= B L|date= |title= Updated world map of the Köppen-Geiger climate classification| url = http://www.hydrol-earth-syst-sci.net/11/1633/2007/hess-11-1633-2007.html |journal= Hydrology and Earth System Sciences|publisher= |volume= 11|issue= |pages= 1633-1644|doi= 10.5194/hess-11-1633-2007|access-date=30 Enero 2016}}</ref>
<ref name = "nasa">{{Cite web |url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php|title= NASA Earth Observations Data Set Index|access-date = 30 Enero 2016 |publisher= NASA}}</ref>
<ref name = "nasarain">{{Cite web |url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014|title= NASA Earth Observations: Rainfall (1 month - TRMM)|access-date = 30 Enero 2016 |publisher= NASA/Tropical Rainfall Monitoring Mission}}</ref>
</references>
== Gikan sa gawas nga tinubdan==
{{commonscat|Benafigos|Benafigos}}
[[Kategoriya:Mga lungsod sa Comunitat Valenciana]]
28xvs3iwngxlcv4q7p0z847x1hxesq5
Alicante (munisipyo)
0
4304997
37026735
31423402
2026-08-23T14:13:31Z
CommonsDelinker
192
Replacing Escut_d'Alacant_02.svg with [[File:Escut_d'Alacant.svg]] (by [[:c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] because: [[:c:COM:FR|File renamed]]: [[:c:COM:FR#FR1|Criterion 1]] (original uploader’s request)).
37026735
wikitext
text/x-wiki
{{paghimo ni bot|Lsjbot|Espanya|date=2016-05}}
:''Alang sa ubang mga dapit sa mao gihapon nga ngalan, tan-awa ang [[Alicante]].''
{{geobox
| 1 = Region
<!-- *** Header *** -->
| name = Alicante
| native_name =
| other_name =
| category = Munisipyo
| official_name =
| etymology =
| motto =
| nickname =
<!-- *** Image *** -->
| image = Vista de Alicante, España, 2014-07-04, DD 49.JPG
| image_caption =
<!-- *** Symbols *** -->
| flag = Bandera d'Alacant.svg
| symbol = Escut d'Alacant.svg
| country = {{flag|Espanya}}
| country_flag =
| state = [[Comunitat Valenciana]]
| state_type = Rehiyon
| region = [[Provincia de Alicante]]
| region_type = Lalawigan
| district =
| district_type =
| economic_region =
| economic_region_type =
<!-- *** Associated with *** -->
| border =
| part =
| city =
| landmark =
| river =
<!-- *** Location *** -->
| capital =
| capital_type =
| capital_location =
| capital_region =
| capital_country =
| capital_elevation =
| capital_lat_d =
| capital_lat_m =
| capital_lat_s =
| capital_lat_NS =
| capital_long_d =
| capital_long_m =
| capital_long_s =
| capital_long_EW =
| highest =
| highest_location =
| highest_region =
| highest_country =
| highest_elevation =
| highest_lat_d =
| highest_lat_m =
| highest_lat_s =
| highest_lat_NS =
| highest_long_d =
| highest_long_m =
| highest_long_s =
| highest_long_EW =
| lowest =
| lowest_location =
| lowest_region =
| lowest_country =
| lowest_elevation =
| lowest_lat_d =
| lowest_lat_m =
| lowest_lat_s =
| lowest_lat_NS =
| lowest_long_d =
| lowest_long_m =
| lowest_long_s =
| lowest_long_EW =
<!-- *** Dimensions *** -->
| length =
| length_orientation =
| width =
| width_orientation =
| area = 201.27
| area_decimals =
<!-- *** Population *** -->
| population = 334678
| population_date = 2014-07-15
| population_density = auto
| established =
| date =
| government_location =
| government_region =
| government_country =
| government_elevation =
| government_lat_d =
| government_lat_m =
| government_lat_s =
| government_lat_NS =
| government_long_d =
| government_long_m =
| government_long_s =
| government_long_EW =
| leader = Gabriel Echávarri
| leader_party =
<!-- *** Codes *** -->
| timezone = [[Central European Time|CET]]
| utc_offset = +1
| timezone_DST = [[Central European Summer Time|CEST]]
| utc_offset_DST = +2
| postal_code = {{#property:P281}}
| area_code =
| code =
<!-- *** Free *** -->
| free =
| free_type =
<!-- *** Maps *** -->
| map =
| map_size =
| map_caption =
| map_locator_x =
| map_locator_y =
<!-- *** Website *** -->
| website =
<!-- *** Notes *** -->
| footnotes =
| lat_d = 38.35323
| long_d = -0.48134
| elevation = 39
| population_note = <ref name = "gn6355390"/>
| timezone_label = Europe/Madrid
| map2 = Localització d'Alacant respecte el País Valencià.png
}}
<!--A.ADM3-->[[administratibo nga mga dibisyon sa Espanya|Munisipyo]] ang '''Alicante''' sa [[Espanya]].<ref name = "gn6355390"/> Nahimutang ni sa lalawigan sa <!--ADM2-->[[Provincia de Alicante]] ug rehiyon sa <!--ADM1-->[[Comunitat Valenciana]], sa habagatan-sidlakang bahin sa nasod, {{formatnum:400}} km sa habagatan-sidlakan sa [[Madrid (ulohang dakbayan)|Madrid]] ang ulohan sa nasod. Adunay <!--pop-->{{formatnum:334678}} ka molupyo.<ref name = "gn6355390"/> Naglangkob kin og {{formatnum:201}} ka kilometro kwadrado. Alicante mopakigbahin sa usa ka utlanan sa [[Agost (munisipyo)|Agost]], 義大利語維基百科, [[Busot (munisipyo)|Busot]], 義大利語維基百科, [[El Campello]], 義大利語維基百科, [[Monforte del Cid (kapital sa munisipyo)|Monforte del Cid]], [[Mutxamel (munisipyo sa Espanya)|Mutxamel]], [[Relleu (kapital sa munisipyo)|Relleu]], 義大利語維基百科, [[San Vicent del Raspeig]], 義大利語維基百科, [[Tibi (kapital sa munisipyo)|Tibi]], [[Aigües]], 義大利語維基百科, [[Elche (kapital sa munisipyo)|Elche]], 義大利語維基百科, [[Jijona/Xixona]], 義大利語維基百科, [[Sant Joan d'Alacant (munisipyo sa Espanya)|Sant Joan d'Alacant]], ug 義大利語維基百科.
Ang yuta sa Alicante lain-lain.{{efn|group=saysay|Kalkulado gikan sa gitas-on data (DEM 3") gikan sa Viewfinder Panoramas.<ref name = "vp"/> Ang bug-os nga algoritmo anaa [https://sv.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Projekt_DotNetWikiBot_Framework/Lsjbot/Make-Geonames dinhi].}}
Ang klima bugnaw nga [[ugahon]].<ref name = "koppen"/> Ang kasarangang giiniton {{formatnum:20}} [[°C]]. Ang kinainitan nga bulan Hulyo, sa {{formatnum:32}} [[°C]], ug ang kinabugnawan Enero, sa {{formatnum:10}} °C.<ref name = "nasa"/> Ang kasarangang pag-ulan {{formatnum:463}} milimetro matag tuig. Ang kinabasaan nga bulan Nobiyembre, sa {{formatnum:88}} milimetro nga ulan, ug ang kinaugahan Hulyo, sa {{formatnum:6}} milimetro.<ref name = "nasarain"/>
{|
|-
|{{climate chart
| Alicante
| 7| 14| 31
| 7| 16| 33
| 11| 22| 45
| 11| 24| 54
| 17| 35| 19
| 21| 34| 15
| 24| 39| 6
| 22| 36| 24
| 19| 32| 52
| 15| 23| 39
| 12| 20| 88
| 9| 15| 57
|float=left
|clear=left
|source = <ref name = "nasa"/>
}}
|}
{{Location map|Spain |float = right |width=300 | caption = Nahimutangan sa Alicante sa Espanya. | label = Alicante|position=right|background=white|lat=38.35323|long=-0.48134}}
== Saysay ==
<references group="saysay"/>
== Ang mga gi basihan niini ==
<references>
<ref name = "gn6355390">[{{Geonameslink|gnid=6355390|name=alicante}} Alicante] sa [{{Geonamesabout}} Geonames.org (cc-by)]; post updated 2014-07-15; database download sa 2016-04-24</ref>
<ref name = "vp">{{Cite web |url= {{Viewfinderlink}}|title= Viewfinder Panoramas Digital elevation Model|date= 2015-06-21|format= }}</ref>
<ref name = "koppen">{{cite journal |last= Peel|first= M C|last2= Finlayson|first2= B L|date= |title= Updated world map of the Köppen-Geiger climate classification| url = http://www.hydrol-earth-syst-sci.net/11/1633/2007/hess-11-1633-2007.html |journal= Hydrology and Earth System Sciences|publisher= |volume= 11|issue= |pages= 1633-1644|doi= 10.5194/hess-11-1633-2007|access-date=30 Enero 2016}}</ref>
<ref name = "nasa">{{Cite web |url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php|title= NASA Earth Observations Data Set Index|access-date = 30 Enero 2016 |publisher= NASA}}</ref>
<ref name = "nasarain">{{Cite web |url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014|title= NASA Earth Observations: Rainfall (1 month - TRMM)|access-date = 30 Enero 2016 |publisher= NASA/Tropical Rainfall Monitoring Mission}}</ref>
</references>
== Gikan sa gawas nga tinubdan==
{{commonscat|Alicante - Alacant|Alicante}}
[[Kategoriya:Mga subdibisyon sa Comunitat Valenciana]]
1r19fr8oofucb5mlszyqykykguns8ln
Cong Vien Van Thanh
0
7455658
37026748
13181938
2026-08-23T22:13:28Z
Xqbot
3552
Robot: Kinukumpuni ang nagkadalawang pagpapapunta sa [[Công Viên Văn Thánh]]
37026748
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Công Viên Văn Thánh]]
jvn02laeyz38ry7sqsj925bq7cdtdcf
Cebu Pacific
0
9028191
37026810
37021917
2026-08-24T10:17:24Z
~2026-46293-11
148057
/* Kasaysayan */ Cebu Pacific retired its fleet of Boeing 757-200 aircraft in November 30, 2006.
37026810
wikitext
text/x-wiki
[[File:CEB A320 in New Livery.jpg|thumb|RP-C4107 in new colors arrives in Davao City.]]
'''Cebu Air, Inc.''' naglihok isip '''Cebu Pacific''' ({{Pse|CEB}}), usa ka [[low cost airline]] sa Pilipinas samput sa [[Tugpahanang Pangkalibutanon sa Ninoy Aquino]] (NAIA Terminal 3), [[Pasay City]], [[Metro Manila]], sa [[Pilipinas]]. <ref name=":0">"[http://www.cebupacificair.com/contact/index.html Call Center / Guest Services / Product Ideas] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100401203408/http://www.cebupacificair.com/contact/index.html |date=2010-04-01 }}." Cebu Pacific. Retrieved on March 31, 2010.</ref> Nagtanyag kini sa mga naka-iskedyul nga flights ngadto sa mga domestic ug international [[Tugpahanang Pangkalibotanon sa Mactan-Sugbo]], [[Tugpahanang Pangkalibutanon sa Clark]], [[Tugpahanang Pangkalibutanon sa Kalibo]]<ref>
[http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2007/06192007.html ''CEB eyes Clark''] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080113222744/http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2007/06192007.html |date=2008-01-13 }}</ref> [[Francisco Bangoy International Airport]] <ref name="FI">{{cite news | title= Directory: World Airlines | work= [[Flight International]] | page= 62 | date= 2007-04-03}}</ref>, [[Tugpahanang Pangkalibutanon sa Iloilo]] <ref>{{cite press release |title=CEB launches direct flights from Iloilo to Hong Kong, Singapore, Palawan, Gensan |url=http://www.cebupacificair.com/pages/PressReleases.aspx?pid=795 |publisher=Cebu Pacific |date=July 16, 2012 |accessdate=July 16, 2012 |deadurl=yes |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120721192231/http://www.cebupacificair.com/pages/PressReleases.aspx?pid=795 |archivedate=July 21, 2012 |df= }}</ref>, ug [[Tugpahanang Pangkalibutanon sa Laguindingan]] <ref>{{cite press release |title=Cebu Pacific Launches Laguindingan as 7th Hub |url=http://www.cdodev.com/2017/10/20/cebu-pacific-launches-laguindingan-as-7th-regional-hub/ |publisher=CDODev |date=October 20, 2017 |accessdate=October 20, 2017}}</ref>.
Ang airline usa ka subsidiary sa [[JG Summit Holdings]]. Ang Cebu Pacific sa pagkakaron gipangulohan ni Lance Gokongwei, panguna nga manununod na si [[John Gokongwei]], ang tsirman nga emeritus sa JG Summit. Kutob sa Enero 2013, ang kompaniya adunay 3,297 ka mga empleyado. 2,565 ang gikan sa mga operasyon, 429 gikan sa mga departamento sa komersyo, ug 303 gikan sa mga departamento sa suporta.<ref>{{cite web |url= http://www.interaksyon.com/business/90199/layoffs-begin-at-tigerair-amid-takeover-by-cebu-pacific |title=Layoffs begin at Tigerair amid takeover by Cebu Pacific |first=Darwin |last=Amojelar |work=InterAksyon |date=June 30, 2014 |accessdate=2 July 2014}}</ref> Niadtong Oktubre 2010, ang airline nakahuman sa IPO nga 30.4% sa mga outstanding shares.<ref>{{cite web |url= http://atwonline.com/news/cebu-pacific-now-largest-lcc-ipo-offered-globally |title=Cebu Pacific now largest LCC IPO offered globally |first=Linda |last=Blachly |work=ATWOnline |date=October 26, 2010 |accessdate=10 June 2013}}</ref>
Niadtong 2010, ang Cebu Pacific nahimong pinakadakong airline sa Pilipinas base sa gidaghanon sa mga pasahero nga gibiyahe sa mga domestic ug international routes. Sumala sa datos sa [[Civil Aeronautics Board (Philippines)|Civil Aeronautics Board]], ang Cebu Pacific milupad sa 2.45 milyon nga total nga mga pasahero sa unang kwarter sa 2010, dul-an sa 110,000 nga labaw pa sa Philippine Airlines, nga nagdala sa 2.34 milyon nga sistema sa panahon sa sama nga panahon.<ref>{{cite web |first=Geoffrey |last=Thomas |title=Cebu Pacific now Philippines’ largest airline |url=http://atwonline.com/news/cebu-pacific-now-philippines-largest-airline |date=9 June 2010 |publisher=''[[Air Transport World]]'' |accessdate=9 September 2016}}</ref><ref>{{cite web |title=Philippine Airlines struggling as Cebu Pacific becomes largest carrier |url=http://centreforaviation.com/analysis/philippine-airlines-struggling-as-cebu-pacific-becomes-largest-carrier-in-the-philippines-34300 |date=3 September 2010 |publisher=Center for Aviation |accessdate=9 September 2016}}</ref>
==Kasaysayan==
[[File:Cebu Pacific Air ATR ATR-72-500 (ATR-72-212A) Prasertwit-1.jpg|thumb|One of Cebu Pacific's ATR 72-500 aircraft in 2011.]]
Ang eroplano gitukod niadtong 26 sa Agosto 1988, ug nagsugod nga operasyon niadtong Marso 8, 1996. Ang Republic Act No. 7151, nga naghatag og franchise sa Cebu Air, Inc. gi-aprubahan niadtong Agosto 30, 1991. Ang Cebu Air, Inc. sa pagkakaron gipalit ni JG Summit Holdings (gipanag-iya sa [[John Gokongwei]]). Nagsugod ang serbisyo sa sulod nagsunod sa deregulasyon sa merkado sa gobyerno sa Pilipinas. Kini temporaryo nga mihunong sa mga operasyon niadtong Pebrero 1998 human gibase sa gobyerno tungod sa usa ka [[Cebu Pacific Flight 387 | aksidente]], apan gisugdan ang mga serbisyo sa ulahi sa sunod nga bulan human sa re-sertipikasyon sa mga eroplano. <ref name="FI"/> Nagsugod kini sa 24 ka domestic flights kada adlaw sa [[Metro Manila]], [[Metro Cebu]] ug [[Metro Davao]]. Sa katapusan sa tuig 2001, ang iyang mga operasyon miuswag ngadto sa 80 ka adlaw-adlaw nga mga biyahe ngadto sa 18 ka mga domestic nga destinasyon.
Giretiro sa Cebu Pacific ang mga eroplano niini nga [[757|Boeing 757-200]] niadtong Nobyembre 30, 2006.<ref name=":0" />
Sa 2000s (dekada), ang Cebu Pacific gihatagan ug mga katungod sa pagpadagan sa mga international flights ngadto sa rehiyon, lakip ang Malaysia, Indonesia, Singapore, Thailand, South Korea, Hong Kong, ug Guam. Ang internasyonal nga mga biyahe gilunsad niadtong 22 sa Nobyembre 2001, nga dunay duha ka adlaw nga serbisyo sa Hong Kong.<ref>[http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2001/2001-11-22.html ''Cebu Pacific Flies to Hongkong''] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080413063101/http://cebupacificair.com/aboutus/press/2001/2001-11-22.html |date=2008-04-13 }}</ref> Niadtong Marso 1, 2002, nagsugod ang tulo ka beses nga mga biyahe ngadto sa [[Seoul]].<ref>[http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2002/2002-03-02.htm '' Cebu Pacific takes off for Seoul''] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080415045512/http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2002/2002-03-02.htm |date=2008-04-15 }}</ref> Ang uban pang mga regional flights gipaila ug gisuspinde sa ulahi; apil ang mga pagbiyahe ngadto sa Singapore (gikan sa Nobyembre 6, 2002 hangtod sa Enero 2003) ug gikan sa Manila pinaagi sa [[Subic Bay International Airport|Subic]] ngadto sa Seoul (gikan sa Disyembre 2002) tungod sa bahin sa mga epekto sa [[SARS]] epidemya.<ref>{{Cite journal|url=http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2003/02142003.html|title=Flying between Subic Seoul|publisher=Cebu Pacific|accessdate=31 March 2008|postscript=<!--None-->|deadurl=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080424032406/http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2003/02142003.html|archivedate=24 April 2008|df=}}</ref>
Ang airline mibalik sa Manila-to-Singapore flights niadtong Agosto 31, 2006<ref>[http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2006/07192006.html ''Flies Manila-Singapore''] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080413063115/http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2006/07192006.html |date=2008-04-13 }}</ref> ug gilusad ang direktang paglupad gikan sa Cebu paingon sa Singapore niadtong Oktubre 23, 2006, ang una nga airline sa ubos nga serbisyo sa Cebu-Singapore-Cebu sector,<ref>[http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2006/09052006a.html ''Cebu Pacific Flies direct flight to Singapore from Cebu''] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080409222805/http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2006/09052006a.html |date=2008-04-09 }}</ref> ug sa direkta nga kompetisyon uban sa [[Singapore Airlines]] 'subsidiyaryo [[SilkAir]], ang CEB mao lamang ang Philippine carrier sa pag-alagad sa Cebu-Singapore-Cebu nga rota alang sa tuig hangtud nga ang [[Philippine Airlines|PAL]] nagpadayon sa ilang direkta nga pag-alagad sa 2017. Ang airline naglihok sa direktang mga biyahe gikan sa Cebu ngadto sa Hong Kong nga gisugdan niadtong Oktubre 2, 2006, nga naghimo usab nga ang Cebu Pacific ang bugtong Philippine carrier nga nagsilbi sa Cebu-Hong Kong-Cebu nga ruta human sa [[Philippine Airlines|PAL]] natapos ang direktang serbisyo niini ug karon ang code-sharing sa Cathay Pacific alang niining rota.<ref>{{Cite web|url=http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2006/08082006a.html|title=Cebu Pacific Flies from Cebu to Hongkong|accessdate=31 March 2008|postscript=<!--None-->|deadurl=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080424032411/http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2006/08082006a.html|archivedate=24 April 2008|df=}}</ref>
Niadtong Disyembre 2006, human sa usa ka bulan o duha nga nag-operate sa bag-ong direktang mga paglupad, ang Cebu Pacific mipahibalo nga kini makadugang sa flight frequency alang sa Cebu-Hong Kong-Cebu gikan sa upat ngadto sa lima ka beses matag semana ug Cebu-Singapore-Cebu nga mga flight gikan sa upat ngadto sa unom matag semana nga epektibo sa Enero 25, 2007. Niadtong Enero 2008, kini naglihok sa regional flights ngadto sa Busan, Hong Kong, Singapore, Seoul-Incheon, Taipei ug Bangkok sugod Abril 6, 2008 gikan sa Cebu hub niini; ug Bangkok, Guangzhou, Hong Kong, Jakarta, Kuala Lumpur, Macau, Singapore, Taipei, Seoul-Incheon, Shanghai ug Xiamen gikan sa Manila.
Ang mga plano sa Cebu Pacific nga magsugod sa mga internasyonal nga paglupad gikan sa [[Tugpahanang Pangkalibutanon sa Clark|Clark]] sa sinugdanan wala molampos sa dihang gipangayo ang hangyo niini. Ang mga nasud nga nalambigit nakahimo sa usa ka kasabutan nga ang Cebu Pacific mahimo lamang nga mag-operate sa mga charter flights gikan sa Clark ngadto sa mga airport(s) sa mga nasod. Ang [[Singapore]] sa sinugdanan miuyon nga tugotan ang Cebu Pacific sa pagpalupad sa naka-schedule nga mga biyahe gikan sa Clark ngadto sa Singapore.<ref>[http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2007/10222007b.html ''Lack of reciprocal flight privileges keeps Cebu Pacific international flights grounded at Clark''] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071224233017/http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2007/10222007b.html |date=2007-12-24 }}</ref> Ang Cebu Pacific karon naglihok sa mga rota gikan sa Clark ngadto sa Bangkok, Cebu, Hong Kong, Macau ug Singapore.<ref>[http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2006/10202006a.html ''Cebu Pacific now flying Cebu – Clark''] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071211180611/http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2006/10202006a.html |date=2007-12-11 }}</ref>
[[File:Cebu (Lapu-Lapu) - Mactan International (Gen Benito Ebuen AB) (CEB - RPVM) AN2256521.jpg|250px|thumb|A Mactan-Cebu International Airport, registered office]]
Niadtong Mayo 25, 2005, ang Cebu Pacific mipahibalo sa usa ka han-ay sa usa ka 14 ka bag-o nga [[ATR 72 | ATR 72-500]] nga eroplano, nga adunay unom ka lig-ong mando ug walo ka mga kapilian. Kini nagplano nga sa sinugdanan maghalad sa mga byahe sa [[Boracay]], gamit ang [[Godofredo P. Ramos Airport]] sa Boracay.<ref>[http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2007/05202007.html ''Cebu Pacific orders up to 14 brand new ATR72-500 aircraft''] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071227010601/http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2007/05202007.html |date=2007-12-27 }}</ref>
Sa ika-12.Noybreme 2007, gipahibalo sa Pacific Pacific ang [[Francisco Bangoy International Airport]] sa Davao isip ikaupat nga [[Airline hub|hub]]. Ang Cebu Pacific mipahibalo nga kini una nga molupad gikan sa [[Davao City]] ngadto sa Singapore, Hong Kong ug molupad usa ka domestic flight ngadto sa Iloilo. Ang duha nga direktang serbisyo gikan sa Davao ngadto sa Singapore ug Iloilo gisugdan niadtong Mayo 8, 2008, samtang ang serbisyo sa Hong Kong gisugdan niadtong Mayo 9, 2008.<ref>{{cite press release|url=http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2007/11122007.html|title=Cebu Pacific to make Davao its 3rd hub|publisher=Cebu Pacific|date=2007-11-12|accessdate=2007-11-12|deadurl=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20071117173016/http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2007/11122007.html|archivedate=2007-11-17|df=}}</ref>
Niadtong ulahing bahin sa 2007, ang Cebu Pacific naghisgot nga kini nagtinguha nga makatabok sa Pasipiko ug maglunsad sa walay-hunong nga mga biyahe ngadto sa [[West Coast sa Estados Unidos]], [[Houston, Texas]] ug [[Chicago, Illinois]] sa tunga- 2009.<ref name="manilastandardtoday.com">{{cite news | title= Directory: CebuPac’s next meal: Regional, US routes | url=http://www.manilastandardtoday.com/?page=business5_sept17_2007}}</ref>
Niadtong Setyembre 1, 2007, gipahibalo sa Cebu Pacific nga kini magamit sa mga kapilian sa bag-o nga ATR 72-500 turboprop order (sa sinugdanan unom ka kompanya) aron madugangan ang lig-on nga order ngadto sa 10.<ref name="CEBATR">{{cite web|url=https://www.forbes.com/feeds/afx/2007/12/18/afx4451048.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110604012049/http://www.forbes.com/feeds/afx/2007/12/18/afx4451048.html|title=Philippines' Cebu Pacific to buy 4 more ATR turbo-prop planes - Forbes.com|archivedate=4 June 2011|publisher=|accessdate=7 May 2016}}</ref>
Niadtong Mayo 1, 2005, ang Cebu Pacific Air nakadawat sa unang bag-ong bag-ong ATR 72-500 ug gilauman nga mokuha sa laing lima ka ATRs gikan sa> Mayo hangtud Disyembre 2005.<ref>{{Cite journal |url=http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2008/02192008a.html |title=Cebu Pacific takes delivery of first ATR 72-500 aircraft |publisher=Cebu Pacific |accessdate=22 March 2008 |postscript=<!--None--> |deadurl=yes |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080330181805/http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2008/02192008a.html |archivedate=30 March 2008 |df= }}</ref> Ang unang duha ka ATRs molupad sa mga rota sama sa Manila ngadto sa Caticlan Airport, Boracay noong Hunyo 2005.
Cebu Pacific officially introduced its first Airbus A321 aircraft In 2008 as Cebgo A320 Peach Mango Pie Yellow And Orange Livery, and it was Later Upgraded as an A321ceo in 2018 and A321neo in 2019,
Ang Cebu Pacific nagdala sa 16th brand-new, 179-seater [[Airbus A320 family|Airbus A320]] nga eroplano niadtong Marso 20, 2008. Ang bag-ong eroplano nagsuporta sa pagpalapad sa CEB sa internasyonal ug lokal nga mga operasyon nga naglakip sa mga flights ngadto sa 12, sa wala madugay mahimong 15, internasyonal nga mga destinasyon.<ref>{{Cite web|url=http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2008/03192008.html|title=Cebu Pacific expects new Airbus arrival|accessdate=29 March 2008|postscript=<!--None-->|deadurl=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080330030052/http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2008/03192008.html|archivedate=30 March 2008|df=}}</ref>
Niadtong Mayo 28, 2008, ang Cebu Pacific ginganlan isip numero unong airline sa kalibutan tungod sa pagtubo. Ang airline usab nahimutang sa ikalimang bahin sa Asia alang sa mga pasahero sa Budget Airline nga gidala ug ika-23 sa kalibutan. Ang airline nagdala sa kinatibuk-an nga 5.5 milyones nga mga pasahero niadtong 2007, nga 57.4 porsyento gikan sa 2006 <ref>[http://au.news.yahoo.com/080528/3/171ia.html '' Philippines Budget Carrier Cebu Pacific World No. 1 In Growth'']{{dead link|date=December 2017|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}} </ref>
Niadtong Hulyo 22, 2008, ang Cebu Pacific mao ang unang airline nga naggamit sa bag-ong Terminal 3 sa Ninoy Aquino International Airport uban ang pagpalupad niini ngadto sa Caticlan nga una nga mibiya sa 0515 sa lokal nga panahon. Niadtong Agosto 1, 2008, gipalihok niini ang internasyonal nga mga operasyon sa terminal; sa ingon, nahimong unang airline nga adunay regular nga international commercial flights gikan sa bag-ong terminal.
Niadtong Agosto 2009, ang Cebu Pacific nahimong unang airline sa Pilipinas nga naggamit sa [[social media]]. Ang airline nakahimo og fanpage sa [[Facebook]] ug [[Twitter]].<ref>{{cite web|url=http://simpliflying.com/2009/why-time-is-running-out-for-the-singapore-airlines-brand-to-get-into-web-20/|title=Why time is running out for the Singapore Airlines brand to get into Web 2.0|work=SimpliFlying - The Leading Airline Marketing Consultancy|accessdate=7 May 2016}}</ref>
Niadtong Enero 6, 2011, ang Cebu Pacific milupad sa 50 ka milyon nga pasahero, gikan sa Manila ngadto sa Beijing. Ang airline nagtinguha nga makaabot sa 100 milyon nga pasahero nga marka sa 2015.<ref>[http://www.airline-philippines.com/674/cebu-pacific-reaches-50-million-passengers-mark/ ''Cebu Pacific Reaches 50 Million Passengers Mark''] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120316232819/http://www.airline-philippines.com/674/cebu-pacific-reaches-50-million-passengers-mark/ |date=2012-03-16 }}</ref>
Ang Cebu Pacific nagplano nga magsugod sa internasyonal nga long-haul nga mga biyahe ngadto sa Middle-East, Estados Unidos, Australia, ug pipila ka bahin sa Europa nga naggamit sa [[Airbus A330|Airbus A330-300]].<ref name="FV"> Ang "Cebu Pacific maglunsad sa budget nga mga long-haul flights sa Q3 2013"]{{webarchive|url=https: //web.archive.org /web/20120202200412/http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2012/01312012.html|date=2012-02-02}} Cebu Pacific. Gikuha 31 Enero 2012.</ref> Ang unang taas nga pagsakay sa eroplano nagsugod sa Dubai, United Arab Emirates sa 7 sa Oktubre 2013.
Ang Cebu Pacific nag-aplay usab alang sa mga katungod alang sa inadlaw nga serbisyo sa Auckland, New Zealand.<ref>{{cite web|url =http://www.stuff.co.nz/travel/news/9970707/Plans-for-direct-flights-from-the-Philippines|title=Mga plano alang sa mga direktang biyahe gikan sa Pilipinas|work=Stuff|accessdate=7 May 2016}}</ref>
Niadtong Pebrero 12, 2018, ang Pacific Pacific mipahibalo nga ang ilang subsidiary, Cebgo, molupad matag adlaw gikan sa Manila ngadto sa Batanes sugod sa Marso 25, 2018 hangtod sa Oktubre 27, 2018.<ref>{{Cite news|url=https://www.rappler.com/business/195855-cebu-pacific-cebgo-manila-basco-batanes-flights|title=Cebu Pacific nga molupad diretso sa Batanes|work=Rappler|access-date=2018-02-13|language=en}}</ref>
Niadtong Pebrero 27, 2018, ang Cebu Pacific, kauban ang Department of Tourism of Victoria nagpahibalo sa paglunsad sa 3x nga seremonyas sa semana tali sa Manila ug Melbourne, sugod sa 14 sa Agosto 2018.
==Mga Subsidyaryo==
Niadtong Mayo 2015, alang sa ikaupat nga higayon, ang Tigerair Philippines mibalik sa Cebgo aron ipakita ang relasyon tali sa Tigerair Philippines isip usa ka hingpit nga gipanag-iya nga airline sa iyang ginikanan nga Cebu Pacific.
Niadtong Oktubre 2015, gibalik sa Cebgo ang 5 Airbus A320 ngadto sa Cebu Pacific ug human niadto gipadagan ang usa ka puro turboprop nga panon sa ATR 72 - 500.
==Destinasyon==
[[Cebu Pacific destinations]]
Ang Cebu Pacific kasamtangang nagpadulong ngadto sa 37 ka mga domestic nga destinasyon ug 26 ka internasyonal nga destinasyon sa 15 ka nasud sa tibuok Asia Pacific. Kini adunay pinakalapdan nga network sa ruta sa Pilipinas.
==Sagpang==
Niadtong Oktubre 2006, ang Cebu Pacific nahingpit ang pagretiro sa DC-9 ug ang 757 ug nahimo nga usa ka tanan nga Airbus nga kustomer. Niadtong Abril 2018, ang ilang mga ayroplano naglangkob sa mosunod nga mga eroplano:<ref>{{cite web|url=https://www.planespotters.net/airline/CEBU-Pacific-Air|title=CEBU Pacific Air Fleet Details and History|website=Planespotters|date=14 November 2016|access-date=17 November 2016}}</ref>
<!--NOTE: Do not include Routes, IFE, Passenger Capacity, or EIS into "NOTES". Only indicate relevant information such as Fleet orders or deliveries.-->
<center>
{| class="wikitable" border="1" cellpadding="3" style="border-collapse:collapse;text-align:center"
|+ Cebu Pacific Fleet
|-
!Aircraft
!In <br>Service
!Orders
!Passengers
!Notes
|-
|[[Airbus A320-200]]
|36
|—
|180<ref>http://cebupacificaircorporate.com/Fleet/airbus.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180527101013/http://cebupacificaircorporate.com/Fleet/airbus.html |date=2018-05-27 }}</ref>
|
|-
|[[Airbus A321-200]]
|5
|2<ref>https://www.ch-aviation.com/portal/news/56688-cebu-pacific-adds-a321ceo-to-offset-a321neo-order-deferral</ref>
|230
|Deliveries to arrive from March 2018.
|-
|[[Airbus A321neo]]
|—
|32
|236<ref>https://centreforaviation.com/insights/analysis/philippines-domestic-market-airport-constraints-restrict-growth-409812</ref>
|Deliveries to arrive from Q4 2018 until 2022.
|-
|[[Airbus A330-300]]
|8
|—
|436<ref>http://cebupacificaircorporate.com/Fleet/airbusA330.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180527182459/http://cebupacificaircorporate.com/Fleet/airbusA330.html |date=2018-05-27 }}</ref>
|
|-
!Total
!48
!35
! colspan="2" |
|}
</center>
<center>
{| class="wikitable" style="margin:0.5em auto"
|+ Cebgo fleet
|-
! Aircraft
! In service
! Orders
! Passengers
! Notes
|-
|[[ATR 72-500]]||align=center|8||align=center|—||align=center|72||align=center|—
|-
|[[ATR 72-600]]||align=center|9<ref>{{Cite web|url=https://www.planespotters.net/production-list/search?fleet=CEBU-Pacific-Air&manufacturer=ATR&type=ATR-42&fleetStatus=current|title=Production List Search|website=www.planespotters.net|language=en|access-date=2018-03-11}}</ref>|| align="center" |7|| align="center" |78||These will replace the ATR 72-500s. Deliveries will take place until 2020.
|-
!Total
!17
!7
!colspan=2|
|}
</center>
Niadtong Hunyo 2011, gipahibalo sa Cebu Air Inc. nga kini ang pagpalit sa 30 [[Airbus A320neo family|Airbus A321neos]] ug pito nga [[Airbus A320 family|Airbus A320]] alang sa $ 3.8 bilyon, 2021 ug pagpalapad sa internasyonal nga mga rota niini. Ang A320s ipadala sa tuig 2015 ug 2021, samtang ang A321neo fleet moabut gikan sa 2017 ngadto sa 2021. Ang airline usab mikuha sa 10 ka mga dugang [[opsyon (pagpalit sa ayroplano)|opsyon]] alang sa Airbus 321neos. Ang mga una nga natapos nga mga order alang sa 18 ka mga A320s nga ipadala sa tuig 2014 nagdala sa total nga order sa Airbus sa 55.<ref>[http://www.flightglobal.com/articles/2011/06/16/358075/cebu-pacific-orders-30-a321neos-firms-seven-a320-options.html "Cebu Pacific orders 30 A321neos, firms seven A320 options"] By Ghim-Lay Yeo, [[FlightGlobal]]. 16 June 2011</ref>
Niadtong Hunyo 16, 2015 sa 2015 [[Paris Air Show]], gipahibalo sa airline ang usa ka order alang sa 16 ka mga [[ATR 72|ATR 72-600]] nga eroplano alang sa iyang sanga sa rehiyon nga [[Cebgo]] aron sa pagtagbo sa nagkataas nga panginahanglan sa Pilipinas alang sa mga serbisyo sa inter-island. Ang airline usab mao ang customer nga maglunsad sa bag-o nga high density nga Armonia cabin.{{cn|date=May 2018}}
Niadtong Enero 22, 2016 ang airline nakadawat sa unang Airbus A320 nga adunay bag-ong livery. Ang eroplano gihatud-bag-o gikan sa pabrika sa Airbus sa Toulouse, France.<ref>{{cite web|url=https://www.cebupacificair.com/about-us/pages/news.aspx?id=1047|title=Cebu Pacific Air - Why everyone flies|publisher=|accessdate=7 Mayo 2016}}</ref>
===Daan nga naoperahan===
[[File:Cebu Pacific Boeing 757 Manila livery Tang.jpg|thumb|A Cebu Pacific Boeing 757-200 at [[Hong Kong International Airport]] before retirement in October 2006]]
[[File:Douglas Curtis - 9 Cebu-Pacific PH.jpg|thumb|right|A Cebu Pacific DC-9 during its last flight to [[Mactan-Cebu International Airport]] in 2006]]
{| class="wikitable" border="1" cellpadding="3" style="border-collapse:collapse;text-align:center"
|+ Cebu Pacific Retired Fleet
|-
!Aircraft
!Year Introduced
!Year Retired
!Replacement
|-
|[[McDonnell Douglas DC-9|McDonnell Douglas DC-9-30]]
|1996
|2006
|ATR 72-500
|-
|[[Boeing 757-200]]
|2000
|2006
|Airbus A319
|-
|[[Airbus A319-100]]
|2004
|2018
|Airbus A320/A321
|}
==Pagpakig-alayon==
Ang Cebu Pacific mao lamang ang usa ka airline nga nakabase sa Pilipinas sa [[Northwest Airlines]] 'nga programa sa travel program sa WorldPerks. Naghatag ang WorldPerks og regular nga mga magpapanaw ang abilidad sa pag-angkon og libre nga mga tiket, una nga klase nga pag-upgrade sa mga biyahe ug uban pang mga matang sa mga ganti. Niadtong Agosto 1, 2006, ang Northwest ug Cebu Pacific natapos ang ilang mileage-akrual nga kasabutan. Ang Cebu Pacific codeshares flights uban sa Garuda Indonesia pinaagi sa Jakarta ngadto sa Manila.
Niadtong Mayo 16, 2016, ang Cebu Pacific nahimong tigpasiugda nga membro sa kinadak-ang alyansa sa low cost carrier, [[Value Alliance]].<ref>{{cite web|url=https://www.cebupacificair.com/about-us/pages/news.aspx?id=1066|title=CEB miduyog sa unang pan-rehiyonal nga alyansa sa LCC|date=16 May 2016|publisher=CebuPacificAir.com|accessdate=9 Septiyembre 2016}}</ref> Kini kauban sa ubang mga miyembro sa pioneer [[Singapore Airlines]] '[[Scoot]], [[Jeju Air]], [[Nok Air]] ug [[NokScoot]], [[Tigerair]], [[Tigerair Australia]], ug [[Vanilla Air]] sa low cost carrier network.<ref>{{cite web|url=http://www.rappler.com/business/industries/171-aviation-tourism/133280-budget-airlines-value-alliance-asia-pacific|title=Cebu Pacific, laing 7 ka mga airlines sa budget ang nagporma sa alyansa|author=Agence France Presse|date=16 May 2016|accessdate=Septiyembre 9, 2016}}</ref> Ang Cebu Pacific mao usab ang kasamtangang Philippine carrier nga miyembro sa alyansa sa airline.
==Mga insidente ug mga aksidente==
* Niadtong Pebrero 2, 1998, [[Cebu Pacific Flight 387]], usa ka [[Douglas DC-9|DC-9-32]] nga naglupad gikan sa [[Manila]] ngadto sa [[Cagayan de Oro]], nahagsa sa mga bakilid sa [[Mount Sumagaya]] sa [[Misamis Oriental]], nga nagpatay sa tanang 104 ka mga tawo nga nagsakay sa agianan paingon sa [[Lumbia Airport]].<ref>{{cite web|url=http://aviation-safety. net/database/record.php?id=19980202-0|title=Description sa aksidente|publisher=[[Aviation Safety Network]]|accessdate=9 Septiyembre 2016}}</ref>
* Niadtong Hunyo 2, 2013, ang Cebu Pacific Flight 971, usa ka [[Airbus A320-200]] nga nakarehistro nga RP-C3266 ug nagdala sa 165 ka mga pasahero nga gikan sa Manila, nagsakay sa runway sa Francisco Bangoy International Airport] ug nakita sa mga imbestigador ang hinungdan mao ang tawo nga sayop sa tawo. Walay namatay; Apan, ang eroplano grabe nga naguba, ug ang mga pasahero nag-antus sa mga samad, sa 2014, ang eroplano nahibalik sa serbisyo.<ref>{{cite news|last=Manlupig|first=Karlos|title=Cebu Pacific plane overshoots Davao airport runway|=http://www.rappler.com/nation/30462-cebu-pacific-plane-overshoots-davao-airport-runway|accessdate=3 June 2013|date=2 June 2013}}</ref>
==Mga tinubdan==
{{Reflist}}
==Mga sumpay sa gawas==
*[https://www.cebupacificair.com Official website] {{En icon}}
{{Airlines of the Philippines}}
{{PSEi}}
{{JG Summit Holdings}}
[[Kategoriya:Cebu Pacific| ]]
[[Kategoriya:Airlines of the Philippines]]
[[Kategoriya:Airlines established in 1988]]
[[Kategoriya:Philippine brands]]
[[Kategoriya:Low-cost carriers]]
[[Kategoriya:Companies based in Pasay]]
[[Kategoriya:Companies listed on the Philippine Stock Exchange]]
[[Kategoriya:Value Alliance]]
f5a8izfhy8gj2fnn008b7dt4b58erus
37026811
37026810
2026-08-24T10:25:45Z
~2026-46293-11
148057
/* Sagpang */ Sa sinugdan, ang Cebu Pacific nagpalupad og mga eroplano nga Boeing 757-200 ug McDonnell Douglas DC-9. Niadtong Hulyo 31, 2006, gihunong na nila ang operasyon sa ilang kataposang DC-9, ug niadtong Nobyembre 30, 2006, hingpit nilang gihunong ang paggamit sa ilang mga Boeing 757-200.
37026811
wikitext
text/x-wiki
[[File:CEB A320 in New Livery.jpg|thumb|RP-C4107 in new colors arrives in Davao City.]]
'''Cebu Air, Inc.''' naglihok isip '''Cebu Pacific''' ({{Pse|CEB}}), usa ka [[low cost airline]] sa Pilipinas samput sa [[Tugpahanang Pangkalibutanon sa Ninoy Aquino]] (NAIA Terminal 3), [[Pasay City]], [[Metro Manila]], sa [[Pilipinas]]. <ref name=":0">"[http://www.cebupacificair.com/contact/index.html Call Center / Guest Services / Product Ideas] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100401203408/http://www.cebupacificair.com/contact/index.html |date=2010-04-01 }}." Cebu Pacific. Retrieved on March 31, 2010.</ref> Nagtanyag kini sa mga naka-iskedyul nga flights ngadto sa mga domestic ug international [[Tugpahanang Pangkalibotanon sa Mactan-Sugbo]], [[Tugpahanang Pangkalibutanon sa Clark]], [[Tugpahanang Pangkalibutanon sa Kalibo]]<ref>
[http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2007/06192007.html ''CEB eyes Clark''] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080113222744/http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2007/06192007.html |date=2008-01-13 }}</ref> [[Francisco Bangoy International Airport]] <ref name="FI">{{cite news | title= Directory: World Airlines | work= [[Flight International]] | page= 62 | date= 2007-04-03}}</ref>, [[Tugpahanang Pangkalibutanon sa Iloilo]] <ref>{{cite press release |title=CEB launches direct flights from Iloilo to Hong Kong, Singapore, Palawan, Gensan |url=http://www.cebupacificair.com/pages/PressReleases.aspx?pid=795 |publisher=Cebu Pacific |date=July 16, 2012 |accessdate=July 16, 2012 |deadurl=yes |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120721192231/http://www.cebupacificair.com/pages/PressReleases.aspx?pid=795 |archivedate=July 21, 2012 |df= }}</ref>, ug [[Tugpahanang Pangkalibutanon sa Laguindingan]] <ref>{{cite press release |title=Cebu Pacific Launches Laguindingan as 7th Hub |url=http://www.cdodev.com/2017/10/20/cebu-pacific-launches-laguindingan-as-7th-regional-hub/ |publisher=CDODev |date=October 20, 2017 |accessdate=October 20, 2017}}</ref>.
Ang airline usa ka subsidiary sa [[JG Summit Holdings]]. Ang Cebu Pacific sa pagkakaron gipangulohan ni Lance Gokongwei, panguna nga manununod na si [[John Gokongwei]], ang tsirman nga emeritus sa JG Summit. Kutob sa Enero 2013, ang kompaniya adunay 3,297 ka mga empleyado. 2,565 ang gikan sa mga operasyon, 429 gikan sa mga departamento sa komersyo, ug 303 gikan sa mga departamento sa suporta.<ref>{{cite web |url= http://www.interaksyon.com/business/90199/layoffs-begin-at-tigerair-amid-takeover-by-cebu-pacific |title=Layoffs begin at Tigerair amid takeover by Cebu Pacific |first=Darwin |last=Amojelar |work=InterAksyon |date=June 30, 2014 |accessdate=2 July 2014}}</ref> Niadtong Oktubre 2010, ang airline nakahuman sa IPO nga 30.4% sa mga outstanding shares.<ref>{{cite web |url= http://atwonline.com/news/cebu-pacific-now-largest-lcc-ipo-offered-globally |title=Cebu Pacific now largest LCC IPO offered globally |first=Linda |last=Blachly |work=ATWOnline |date=October 26, 2010 |accessdate=10 June 2013}}</ref>
Niadtong 2010, ang Cebu Pacific nahimong pinakadakong airline sa Pilipinas base sa gidaghanon sa mga pasahero nga gibiyahe sa mga domestic ug international routes. Sumala sa datos sa [[Civil Aeronautics Board (Philippines)|Civil Aeronautics Board]], ang Cebu Pacific milupad sa 2.45 milyon nga total nga mga pasahero sa unang kwarter sa 2010, dul-an sa 110,000 nga labaw pa sa Philippine Airlines, nga nagdala sa 2.34 milyon nga sistema sa panahon sa sama nga panahon.<ref>{{cite web |first=Geoffrey |last=Thomas |title=Cebu Pacific now Philippines’ largest airline |url=http://atwonline.com/news/cebu-pacific-now-philippines-largest-airline |date=9 June 2010 |publisher=''[[Air Transport World]]'' |accessdate=9 September 2016}}</ref><ref>{{cite web |title=Philippine Airlines struggling as Cebu Pacific becomes largest carrier |url=http://centreforaviation.com/analysis/philippine-airlines-struggling-as-cebu-pacific-becomes-largest-carrier-in-the-philippines-34300 |date=3 September 2010 |publisher=Center for Aviation |accessdate=9 September 2016}}</ref>
==Kasaysayan==
[[File:Cebu Pacific Air ATR ATR-72-500 (ATR-72-212A) Prasertwit-1.jpg|thumb|One of Cebu Pacific's ATR 72-500 aircraft in 2011.]]
Ang eroplano gitukod niadtong 26 sa Agosto 1988, ug nagsugod nga operasyon niadtong Marso 8, 1996. Ang Republic Act No. 7151, nga naghatag og franchise sa Cebu Air, Inc. gi-aprubahan niadtong Agosto 30, 1991. Ang Cebu Air, Inc. sa pagkakaron gipalit ni JG Summit Holdings (gipanag-iya sa [[John Gokongwei]]). Nagsugod ang serbisyo sa sulod nagsunod sa deregulasyon sa merkado sa gobyerno sa Pilipinas. Kini temporaryo nga mihunong sa mga operasyon niadtong Pebrero 1998 human gibase sa gobyerno tungod sa usa ka [[Cebu Pacific Flight 387 | aksidente]], apan gisugdan ang mga serbisyo sa ulahi sa sunod nga bulan human sa re-sertipikasyon sa mga eroplano. <ref name="FI"/> Nagsugod kini sa 24 ka domestic flights kada adlaw sa [[Metro Manila]], [[Metro Cebu]] ug [[Metro Davao]]. Sa katapusan sa tuig 2001, ang iyang mga operasyon miuswag ngadto sa 80 ka adlaw-adlaw nga mga biyahe ngadto sa 18 ka mga domestic nga destinasyon.
Giretiro sa Cebu Pacific ang mga eroplano niini nga [[757|Boeing 757-200]] niadtong Nobyembre 30, 2006.<ref name=":0" />
Sa 2000s (dekada), ang Cebu Pacific gihatagan ug mga katungod sa pagpadagan sa mga international flights ngadto sa rehiyon, lakip ang Malaysia, Indonesia, Singapore, Thailand, South Korea, Hong Kong, ug Guam. Ang internasyonal nga mga biyahe gilunsad niadtong 22 sa Nobyembre 2001, nga dunay duha ka adlaw nga serbisyo sa Hong Kong.<ref>[http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2001/2001-11-22.html ''Cebu Pacific Flies to Hongkong''] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080413063101/http://cebupacificair.com/aboutus/press/2001/2001-11-22.html |date=2008-04-13 }}</ref> Niadtong Marso 1, 2002, nagsugod ang tulo ka beses nga mga biyahe ngadto sa [[Seoul]].<ref>[http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2002/2002-03-02.htm '' Cebu Pacific takes off for Seoul''] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080415045512/http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2002/2002-03-02.htm |date=2008-04-15 }}</ref> Ang uban pang mga regional flights gipaila ug gisuspinde sa ulahi; apil ang mga pagbiyahe ngadto sa Singapore (gikan sa Nobyembre 6, 2002 hangtod sa Enero 2003) ug gikan sa Manila pinaagi sa [[Subic Bay International Airport|Subic]] ngadto sa Seoul (gikan sa Disyembre 2002) tungod sa bahin sa mga epekto sa [[SARS]] epidemya.<ref>{{Cite journal|url=http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2003/02142003.html|title=Flying between Subic Seoul|publisher=Cebu Pacific|accessdate=31 March 2008|postscript=<!--None-->|deadurl=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080424032406/http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2003/02142003.html|archivedate=24 April 2008|df=}}</ref>
Ang airline mibalik sa Manila-to-Singapore flights niadtong Agosto 31, 2006<ref>[http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2006/07192006.html ''Flies Manila-Singapore''] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080413063115/http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2006/07192006.html |date=2008-04-13 }}</ref> ug gilusad ang direktang paglupad gikan sa Cebu paingon sa Singapore niadtong Oktubre 23, 2006, ang una nga airline sa ubos nga serbisyo sa Cebu-Singapore-Cebu sector,<ref>[http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2006/09052006a.html ''Cebu Pacific Flies direct flight to Singapore from Cebu''] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080409222805/http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2006/09052006a.html |date=2008-04-09 }}</ref> ug sa direkta nga kompetisyon uban sa [[Singapore Airlines]] 'subsidiyaryo [[SilkAir]], ang CEB mao lamang ang Philippine carrier sa pag-alagad sa Cebu-Singapore-Cebu nga rota alang sa tuig hangtud nga ang [[Philippine Airlines|PAL]] nagpadayon sa ilang direkta nga pag-alagad sa 2017. Ang airline naglihok sa direktang mga biyahe gikan sa Cebu ngadto sa Hong Kong nga gisugdan niadtong Oktubre 2, 2006, nga naghimo usab nga ang Cebu Pacific ang bugtong Philippine carrier nga nagsilbi sa Cebu-Hong Kong-Cebu nga ruta human sa [[Philippine Airlines|PAL]] natapos ang direktang serbisyo niini ug karon ang code-sharing sa Cathay Pacific alang niining rota.<ref>{{Cite web|url=http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2006/08082006a.html|title=Cebu Pacific Flies from Cebu to Hongkong|accessdate=31 March 2008|postscript=<!--None-->|deadurl=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080424032411/http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2006/08082006a.html|archivedate=24 April 2008|df=}}</ref>
Niadtong Disyembre 2006, human sa usa ka bulan o duha nga nag-operate sa bag-ong direktang mga paglupad, ang Cebu Pacific mipahibalo nga kini makadugang sa flight frequency alang sa Cebu-Hong Kong-Cebu gikan sa upat ngadto sa lima ka beses matag semana ug Cebu-Singapore-Cebu nga mga flight gikan sa upat ngadto sa unom matag semana nga epektibo sa Enero 25, 2007. Niadtong Enero 2008, kini naglihok sa regional flights ngadto sa Busan, Hong Kong, Singapore, Seoul-Incheon, Taipei ug Bangkok sugod Abril 6, 2008 gikan sa Cebu hub niini; ug Bangkok, Guangzhou, Hong Kong, Jakarta, Kuala Lumpur, Macau, Singapore, Taipei, Seoul-Incheon, Shanghai ug Xiamen gikan sa Manila.
Ang mga plano sa Cebu Pacific nga magsugod sa mga internasyonal nga paglupad gikan sa [[Tugpahanang Pangkalibutanon sa Clark|Clark]] sa sinugdanan wala molampos sa dihang gipangayo ang hangyo niini. Ang mga nasud nga nalambigit nakahimo sa usa ka kasabutan nga ang Cebu Pacific mahimo lamang nga mag-operate sa mga charter flights gikan sa Clark ngadto sa mga airport(s) sa mga nasod. Ang [[Singapore]] sa sinugdanan miuyon nga tugotan ang Cebu Pacific sa pagpalupad sa naka-schedule nga mga biyahe gikan sa Clark ngadto sa Singapore.<ref>[http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2007/10222007b.html ''Lack of reciprocal flight privileges keeps Cebu Pacific international flights grounded at Clark''] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071224233017/http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2007/10222007b.html |date=2007-12-24 }}</ref> Ang Cebu Pacific karon naglihok sa mga rota gikan sa Clark ngadto sa Bangkok, Cebu, Hong Kong, Macau ug Singapore.<ref>[http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2006/10202006a.html ''Cebu Pacific now flying Cebu – Clark''] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071211180611/http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2006/10202006a.html |date=2007-12-11 }}</ref>
[[File:Cebu (Lapu-Lapu) - Mactan International (Gen Benito Ebuen AB) (CEB - RPVM) AN2256521.jpg|250px|thumb|A Mactan-Cebu International Airport, registered office]]
Niadtong Mayo 25, 2005, ang Cebu Pacific mipahibalo sa usa ka han-ay sa usa ka 14 ka bag-o nga [[ATR 72 | ATR 72-500]] nga eroplano, nga adunay unom ka lig-ong mando ug walo ka mga kapilian. Kini nagplano nga sa sinugdanan maghalad sa mga byahe sa [[Boracay]], gamit ang [[Godofredo P. Ramos Airport]] sa Boracay.<ref>[http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2007/05202007.html ''Cebu Pacific orders up to 14 brand new ATR72-500 aircraft''] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071227010601/http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2007/05202007.html |date=2007-12-27 }}</ref>
Sa ika-12.Noybreme 2007, gipahibalo sa Pacific Pacific ang [[Francisco Bangoy International Airport]] sa Davao isip ikaupat nga [[Airline hub|hub]]. Ang Cebu Pacific mipahibalo nga kini una nga molupad gikan sa [[Davao City]] ngadto sa Singapore, Hong Kong ug molupad usa ka domestic flight ngadto sa Iloilo. Ang duha nga direktang serbisyo gikan sa Davao ngadto sa Singapore ug Iloilo gisugdan niadtong Mayo 8, 2008, samtang ang serbisyo sa Hong Kong gisugdan niadtong Mayo 9, 2008.<ref>{{cite press release|url=http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2007/11122007.html|title=Cebu Pacific to make Davao its 3rd hub|publisher=Cebu Pacific|date=2007-11-12|accessdate=2007-11-12|deadurl=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20071117173016/http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2007/11122007.html|archivedate=2007-11-17|df=}}</ref>
Niadtong ulahing bahin sa 2007, ang Cebu Pacific naghisgot nga kini nagtinguha nga makatabok sa Pasipiko ug maglunsad sa walay-hunong nga mga biyahe ngadto sa [[West Coast sa Estados Unidos]], [[Houston, Texas]] ug [[Chicago, Illinois]] sa tunga- 2009.<ref name="manilastandardtoday.com">{{cite news | title= Directory: CebuPac’s next meal: Regional, US routes | url=http://www.manilastandardtoday.com/?page=business5_sept17_2007}}</ref>
Niadtong Setyembre 1, 2007, gipahibalo sa Cebu Pacific nga kini magamit sa mga kapilian sa bag-o nga ATR 72-500 turboprop order (sa sinugdanan unom ka kompanya) aron madugangan ang lig-on nga order ngadto sa 10.<ref name="CEBATR">{{cite web|url=https://www.forbes.com/feeds/afx/2007/12/18/afx4451048.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110604012049/http://www.forbes.com/feeds/afx/2007/12/18/afx4451048.html|title=Philippines' Cebu Pacific to buy 4 more ATR turbo-prop planes - Forbes.com|archivedate=4 June 2011|publisher=|accessdate=7 May 2016}}</ref>
Niadtong Mayo 1, 2005, ang Cebu Pacific Air nakadawat sa unang bag-ong bag-ong ATR 72-500 ug gilauman nga mokuha sa laing lima ka ATRs gikan sa> Mayo hangtud Disyembre 2005.<ref>{{Cite journal |url=http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2008/02192008a.html |title=Cebu Pacific takes delivery of first ATR 72-500 aircraft |publisher=Cebu Pacific |accessdate=22 March 2008 |postscript=<!--None--> |deadurl=yes |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080330181805/http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2008/02192008a.html |archivedate=30 March 2008 |df= }}</ref> Ang unang duha ka ATRs molupad sa mga rota sama sa Manila ngadto sa Caticlan Airport, Boracay noong Hunyo 2005.
Cebu Pacific officially introduced its first Airbus A321 aircraft In 2008 as Cebgo A320 Peach Mango Pie Yellow And Orange Livery, and it was Later Upgraded as an A321ceo in 2018 and A321neo in 2019,
Ang Cebu Pacific nagdala sa 16th brand-new, 179-seater [[Airbus A320 family|Airbus A320]] nga eroplano niadtong Marso 20, 2008. Ang bag-ong eroplano nagsuporta sa pagpalapad sa CEB sa internasyonal ug lokal nga mga operasyon nga naglakip sa mga flights ngadto sa 12, sa wala madugay mahimong 15, internasyonal nga mga destinasyon.<ref>{{Cite web|url=http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2008/03192008.html|title=Cebu Pacific expects new Airbus arrival|accessdate=29 March 2008|postscript=<!--None-->|deadurl=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080330030052/http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2008/03192008.html|archivedate=30 March 2008|df=}}</ref>
Niadtong Mayo 28, 2008, ang Cebu Pacific ginganlan isip numero unong airline sa kalibutan tungod sa pagtubo. Ang airline usab nahimutang sa ikalimang bahin sa Asia alang sa mga pasahero sa Budget Airline nga gidala ug ika-23 sa kalibutan. Ang airline nagdala sa kinatibuk-an nga 5.5 milyones nga mga pasahero niadtong 2007, nga 57.4 porsyento gikan sa 2006 <ref>[http://au.news.yahoo.com/080528/3/171ia.html '' Philippines Budget Carrier Cebu Pacific World No. 1 In Growth'']{{dead link|date=December 2017|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}} </ref>
Niadtong Hulyo 22, 2008, ang Cebu Pacific mao ang unang airline nga naggamit sa bag-ong Terminal 3 sa Ninoy Aquino International Airport uban ang pagpalupad niini ngadto sa Caticlan nga una nga mibiya sa 0515 sa lokal nga panahon. Niadtong Agosto 1, 2008, gipalihok niini ang internasyonal nga mga operasyon sa terminal; sa ingon, nahimong unang airline nga adunay regular nga international commercial flights gikan sa bag-ong terminal.
Niadtong Agosto 2009, ang Cebu Pacific nahimong unang airline sa Pilipinas nga naggamit sa [[social media]]. Ang airline nakahimo og fanpage sa [[Facebook]] ug [[Twitter]].<ref>{{cite web|url=http://simpliflying.com/2009/why-time-is-running-out-for-the-singapore-airlines-brand-to-get-into-web-20/|title=Why time is running out for the Singapore Airlines brand to get into Web 2.0|work=SimpliFlying - The Leading Airline Marketing Consultancy|accessdate=7 May 2016}}</ref>
Niadtong Enero 6, 2011, ang Cebu Pacific milupad sa 50 ka milyon nga pasahero, gikan sa Manila ngadto sa Beijing. Ang airline nagtinguha nga makaabot sa 100 milyon nga pasahero nga marka sa 2015.<ref>[http://www.airline-philippines.com/674/cebu-pacific-reaches-50-million-passengers-mark/ ''Cebu Pacific Reaches 50 Million Passengers Mark''] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120316232819/http://www.airline-philippines.com/674/cebu-pacific-reaches-50-million-passengers-mark/ |date=2012-03-16 }}</ref>
Ang Cebu Pacific nagplano nga magsugod sa internasyonal nga long-haul nga mga biyahe ngadto sa Middle-East, Estados Unidos, Australia, ug pipila ka bahin sa Europa nga naggamit sa [[Airbus A330|Airbus A330-300]].<ref name="FV"> Ang "Cebu Pacific maglunsad sa budget nga mga long-haul flights sa Q3 2013"]{{webarchive|url=https: //web.archive.org /web/20120202200412/http://www.cebupacificair.com/aboutus/press/2012/01312012.html|date=2012-02-02}} Cebu Pacific. Gikuha 31 Enero 2012.</ref> Ang unang taas nga pagsakay sa eroplano nagsugod sa Dubai, United Arab Emirates sa 7 sa Oktubre 2013.
Ang Cebu Pacific nag-aplay usab alang sa mga katungod alang sa inadlaw nga serbisyo sa Auckland, New Zealand.<ref>{{cite web|url =http://www.stuff.co.nz/travel/news/9970707/Plans-for-direct-flights-from-the-Philippines|title=Mga plano alang sa mga direktang biyahe gikan sa Pilipinas|work=Stuff|accessdate=7 May 2016}}</ref>
Niadtong Pebrero 12, 2018, ang Pacific Pacific mipahibalo nga ang ilang subsidiary, Cebgo, molupad matag adlaw gikan sa Manila ngadto sa Batanes sugod sa Marso 25, 2018 hangtod sa Oktubre 27, 2018.<ref>{{Cite news|url=https://www.rappler.com/business/195855-cebu-pacific-cebgo-manila-basco-batanes-flights|title=Cebu Pacific nga molupad diretso sa Batanes|work=Rappler|access-date=2018-02-13|language=en}}</ref>
Niadtong Pebrero 27, 2018, ang Cebu Pacific, kauban ang Department of Tourism of Victoria nagpahibalo sa paglunsad sa 3x nga seremonyas sa semana tali sa Manila ug Melbourne, sugod sa 14 sa Agosto 2018.
==Mga Subsidyaryo==
Niadtong Mayo 2015, alang sa ikaupat nga higayon, ang Tigerair Philippines mibalik sa Cebgo aron ipakita ang relasyon tali sa Tigerair Philippines isip usa ka hingpit nga gipanag-iya nga airline sa iyang ginikanan nga Cebu Pacific.
Niadtong Oktubre 2015, gibalik sa Cebgo ang 5 Airbus A320 ngadto sa Cebu Pacific ug human niadto gipadagan ang usa ka puro turboprop nga panon sa ATR 72 - 500.
==Destinasyon==
[[Cebu Pacific destinations]]
Ang Cebu Pacific kasamtangang nagpadulong ngadto sa 37 ka mga domestic nga destinasyon ug 26 ka internasyonal nga destinasyon sa 15 ka nasud sa tibuok Asia Pacific. Kini adunay pinakalapdan nga network sa ruta sa Pilipinas.
==Sagpang==
Sa sinugdan, ang Cebu Pacific nagpalupad og mga eroplano nga [[Boeing Field|Boeing]] [[757|757-200]] ug [[Mcdonnell Park|Mcdonnell]] [[Mcdonnell Park|Douglas DC-9]]. Niadtong Hulyo 31, 2006, gihunong na nila ang operasyon sa ilang kataposang [[DC League of Super-Pets|DC-9-30s]], ug niadtong Nobyembre 30, 2006, hingpit nilang gihunong ang paggamit sa ilang mga [[757|Boeing 757-200]] .. Niadtong Abril 2018, ang ilang mga ayroplano naglangkob sa mosunod nga mga eroplano:<ref>{{cite web|url=https://www.planespotters.net/airline/CEBU-Pacific-Air|title=CEBU Pacific Air Fleet Details and History|website=Planespotters|date=14 November 2016|access-date=17 November 2016}}</ref>
<!--NOTE: Do not include Routes, IFE, Passenger Capacity, or EIS into "NOTES". Only indicate relevant information such as Fleet orders or deliveries.-->
<center>
{| class="wikitable" border="1" cellpadding="3" style="border-collapse:collapse;text-align:center"
|+ Cebu Pacific Fleet
|-
!Aircraft
!In <br>Service
!Orders
!Passengers
!Notes
|-
|[[Airbus A320-200]]
|36
|—
|180<ref>http://cebupacificaircorporate.com/Fleet/airbus.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180527101013/http://cebupacificaircorporate.com/Fleet/airbus.html |date=2018-05-27 }}</ref>
|
|-
|[[Airbus A321-200]]
|5
|2<ref>https://www.ch-aviation.com/portal/news/56688-cebu-pacific-adds-a321ceo-to-offset-a321neo-order-deferral</ref>
|230
|Deliveries to arrive from March 2018.
|-
|[[Airbus A321neo]]
|—
|32
|236<ref>https://centreforaviation.com/insights/analysis/philippines-domestic-market-airport-constraints-restrict-growth-409812</ref>
|Deliveries to arrive from Q4 2018 until 2022.
|-
|[[Airbus A330-300]]
|8
|—
|436<ref>http://cebupacificaircorporate.com/Fleet/airbusA330.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180527182459/http://cebupacificaircorporate.com/Fleet/airbusA330.html |date=2018-05-27 }}</ref>
|
|-
!Total
!48
!35
! colspan="2" |
|}
</center>
<center>
{| class="wikitable" style="margin:0.5em auto"
|+ Cebgo fleet
|-
! Aircraft
! In service
! Orders
! Passengers
! Notes
|-
|[[ATR 72-500]]||align=center|8||align=center|—||align=center|72||align=center|—
|-
|[[ATR 72-600]]||align=center|9<ref>{{Cite web|url=https://www.planespotters.net/production-list/search?fleet=CEBU-Pacific-Air&manufacturer=ATR&type=ATR-42&fleetStatus=current|title=Production List Search|website=www.planespotters.net|language=en|access-date=2018-03-11}}</ref>|| align="center" |7|| align="center" |78||These will replace the ATR 72-500s. Deliveries will take place until 2020.
|-
!Total
!17
!7
!colspan=2|
|}
</center>
Niadtong Hunyo 2011, gipahibalo sa Cebu Air Inc. nga kini ang pagpalit sa 30 [[Airbus A320neo family|Airbus A321neos]] ug pito nga [[Airbus A320 family|Airbus A320]] alang sa $ 3.8 bilyon, 2021 ug pagpalapad sa internasyonal nga mga rota niini. Ang A320s ipadala sa tuig 2015 ug 2021, samtang ang A321neo fleet moabut gikan sa 2017 ngadto sa 2021. Ang airline usab mikuha sa 10 ka mga dugang [[opsyon (pagpalit sa ayroplano)|opsyon]] alang sa Airbus 321neos. Ang mga una nga natapos nga mga order alang sa 18 ka mga A320s nga ipadala sa tuig 2014 nagdala sa total nga order sa Airbus sa 55.<ref>[http://www.flightglobal.com/articles/2011/06/16/358075/cebu-pacific-orders-30-a321neos-firms-seven-a320-options.html "Cebu Pacific orders 30 A321neos, firms seven A320 options"] By Ghim-Lay Yeo, [[FlightGlobal]]. 16 June 2011</ref>
Niadtong Hunyo 16, 2015 sa 2015 [[Paris Air Show]], gipahibalo sa airline ang usa ka order alang sa 16 ka mga [[ATR 72|ATR 72-600]] nga eroplano alang sa iyang sanga sa rehiyon nga [[Cebgo]] aron sa pagtagbo sa nagkataas nga panginahanglan sa Pilipinas alang sa mga serbisyo sa inter-island. Ang airline usab mao ang customer nga maglunsad sa bag-o nga high density nga Armonia cabin.{{cn|date=May 2018}}
Niadtong Enero 22, 2016 ang airline nakadawat sa unang Airbus A320 nga adunay bag-ong livery. Ang eroplano gihatud-bag-o gikan sa pabrika sa Airbus sa Toulouse, France.<ref>{{cite web|url=https://www.cebupacificair.com/about-us/pages/news.aspx?id=1047|title=Cebu Pacific Air - Why everyone flies|publisher=|accessdate=7 Mayo 2016}}</ref>
===Daan nga naoperahan===
[[File:Cebu Pacific Boeing 757 Manila livery Tang.jpg|thumb|A Cebu Pacific Boeing 757-200 at [[Hong Kong International Airport]] before retirement in October 2006]]
[[File:Douglas Curtis - 9 Cebu-Pacific PH.jpg|thumb|right|A Cebu Pacific DC-9 during its last flight to [[Mactan-Cebu International Airport]] in 2006]]
{| class="wikitable" border="1" cellpadding="3" style="border-collapse:collapse;text-align:center"
|+ Cebu Pacific Retired Fleet
|-
!Aircraft
!Year Introduced
!Year Retired
!Replacement
|-
|[[McDonnell Douglas DC-9|McDonnell Douglas DC-9-30]]
|1996
|2006
|ATR 72-500
|-
|[[Boeing 757-200]]
|2000
|2006
|Airbus A319
|-
|[[Airbus A319-100]]
|2004
|2018
|Airbus A320/A321
|}
==Pagpakig-alayon==
Ang Cebu Pacific mao lamang ang usa ka airline nga nakabase sa Pilipinas sa [[Northwest Airlines]] 'nga programa sa travel program sa WorldPerks. Naghatag ang WorldPerks og regular nga mga magpapanaw ang abilidad sa pag-angkon og libre nga mga tiket, una nga klase nga pag-upgrade sa mga biyahe ug uban pang mga matang sa mga ganti. Niadtong Agosto 1, 2006, ang Northwest ug Cebu Pacific natapos ang ilang mileage-akrual nga kasabutan. Ang Cebu Pacific codeshares flights uban sa Garuda Indonesia pinaagi sa Jakarta ngadto sa Manila.
Niadtong Mayo 16, 2016, ang Cebu Pacific nahimong tigpasiugda nga membro sa kinadak-ang alyansa sa low cost carrier, [[Value Alliance]].<ref>{{cite web|url=https://www.cebupacificair.com/about-us/pages/news.aspx?id=1066|title=CEB miduyog sa unang pan-rehiyonal nga alyansa sa LCC|date=16 May 2016|publisher=CebuPacificAir.com|accessdate=9 Septiyembre 2016}}</ref> Kini kauban sa ubang mga miyembro sa pioneer [[Singapore Airlines]] '[[Scoot]], [[Jeju Air]], [[Nok Air]] ug [[NokScoot]], [[Tigerair]], [[Tigerair Australia]], ug [[Vanilla Air]] sa low cost carrier network.<ref>{{cite web|url=http://www.rappler.com/business/industries/171-aviation-tourism/133280-budget-airlines-value-alliance-asia-pacific|title=Cebu Pacific, laing 7 ka mga airlines sa budget ang nagporma sa alyansa|author=Agence France Presse|date=16 May 2016|accessdate=Septiyembre 9, 2016}}</ref> Ang Cebu Pacific mao usab ang kasamtangang Philippine carrier nga miyembro sa alyansa sa airline.
==Mga insidente ug mga aksidente==
* Niadtong Pebrero 2, 1998, [[Cebu Pacific Flight 387]], usa ka [[Douglas DC-9|DC-9-32]] nga naglupad gikan sa [[Manila]] ngadto sa [[Cagayan de Oro]], nahagsa sa mga bakilid sa [[Mount Sumagaya]] sa [[Misamis Oriental]], nga nagpatay sa tanang 104 ka mga tawo nga nagsakay sa agianan paingon sa [[Lumbia Airport]].<ref>{{cite web|url=http://aviation-safety. net/database/record.php?id=19980202-0|title=Description sa aksidente|publisher=[[Aviation Safety Network]]|accessdate=9 Septiyembre 2016}}</ref>
* Niadtong Hunyo 2, 2013, ang Cebu Pacific Flight 971, usa ka [[Airbus A320-200]] nga nakarehistro nga RP-C3266 ug nagdala sa 165 ka mga pasahero nga gikan sa Manila, nagsakay sa runway sa Francisco Bangoy International Airport] ug nakita sa mga imbestigador ang hinungdan mao ang tawo nga sayop sa tawo. Walay namatay; Apan, ang eroplano grabe nga naguba, ug ang mga pasahero nag-antus sa mga samad, sa 2014, ang eroplano nahibalik sa serbisyo.<ref>{{cite news|last=Manlupig|first=Karlos|title=Cebu Pacific plane overshoots Davao airport runway|=http://www.rappler.com/nation/30462-cebu-pacific-plane-overshoots-davao-airport-runway|accessdate=3 June 2013|date=2 June 2013}}</ref>
==Mga tinubdan==
{{Reflist}}
==Mga sumpay sa gawas==
*[https://www.cebupacificair.com Official website] {{En icon}}
{{Airlines of the Philippines}}
{{PSEi}}
{{JG Summit Holdings}}
[[Kategoriya:Cebu Pacific| ]]
[[Kategoriya:Airlines of the Philippines]]
[[Kategoriya:Airlines established in 1988]]
[[Kategoriya:Philippine brands]]
[[Kategoriya:Low-cost carriers]]
[[Kategoriya:Companies based in Pasay]]
[[Kategoriya:Companies listed on the Philippine Stock Exchange]]
[[Kategoriya:Value Alliance]]
0mtu7cfzv5t7g2z6dznz901x1h6llmq
Pocahontas (pelikula nga 1995)
0
10091909
37026734
33617749
2026-08-23T13:42:13Z
~2026-45955-78
147996
/* Galeriya sa hulagway */ +[[Kategoriya:Mga pelikula sa Walt Disney Animation Studios]]
37026734
wikitext
text/x-wiki
Ang '''''Pocahontas''''' (1995) maoy [[Amerikano]]ng karton nga pelikula.
==Cast==
*[[Irene Bedard]] ingon Pocahontas
*[[Mel Gibson]] ingon John Smith
*[[David Ogden Steirs]] ingon Ratcliffe
*[[Linda Hunt]] ingon Willow
*[[Christian Bale]]
*[[Gordon Tootoosis]]
*[[John Kassir]] ingon Meeko
*[[Frank Welker]] ingon Flit
== Galeriya sa hulagway ==
<gallery>
El_capitan_theatre.jpg
POCAHONTAS_02.jpg
</gallery>
[[Kategoriya:1995 nga mga pelikula]]
[[Kategoriya:Amerikanong karton nga pelikula]]
[[Kategoriya:Ang mga pelikula nga nakuha ni Alan Menken]]
[[Kategoriya:Disney Renaissance]]
[[Kategoriya:Mga pelikula sa Walt Disney Animation Studios]]
s90nym4sdty57y5q8tih57se4z7ch76
Episesarma mederi
0
10155350
37026739
36273806
2026-08-23T15:09:45Z
Anup Sadi
18597
37026739
wikitext
text/x-wiki
{{paghimo ni bot|Lsjbot|krustaseo|date=2021-01}}
{{Taxobox
| name = ''Episesarma mederi''
| status =
| image = Meder's mangrove crab (Sesarma mederi).jpg
| image_caption =
| domain =
| regnum = [[Animalia]]
| phylum = [[Arthropoda]]
| classis = [[Malacostraca]]
| ordo = [[Decapoda]]
| familia = [[Sesarmidae]]
| genus = [[Episesarma]]
| species = '''Episesarma mederi'''
| binomial = Episesarma mederi
| binomial_authority = (H. Milne Edwards, 1853)
| range_map =
| range_map_caption =
| image2 =
| image2_caption =
| subphylum = [[Crustacea]]
| superfamilia = [[Grapsoidea]]
| synonyms = ''Episesarma taeniolata'' <small>[[John Miers|Miers]], 1877</small><br>''Episesarma taeniolata'' <small>[[White (awtor)|White]], 1847</small> }}
Kaliwatan sa [[krustaseo]] ang '''''Episesarma mederi'''''<ref name = "COL"/>. Una ning gihulagway ni H. Milne Edwards ni adtong 1853.<ref name = "col45901114"/> Ang ''Episesarma mederi'' sakop sa [[kahenera]] nga ''[[Episesarma]]'', ug [[pamilya (biyolohiya)|kabanay]] nga [[Sesarmidae]].<ref name = "COL"/><ref name = "source"/> Walay nalista nga matang nga sama niini.<ref name = "COL"/>
<!-- katapusan sa gisulat -->
== Ang mga gi basihan niini ==
<references>
<ref name = "COL">{{cite web |url= http://www.catalogueoflife.org/DCA_Export/zip-fixed/2019-annual.zip|title= Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2019 Annual Checklist.|author= Roskov Y., Kunze T., Orrell T., Abucay L., Paglinawan L., Culham A., Bailly N., Kirk P., Bourgoin T., Baillargeon G., Decock W., De Wever A., Didžiulis V.|year= 2019|publisher= Species 2000: Naturalis, Leiden, the Netherlands. ISSN 2405-884X. TaxonID: 45901114|accessdate= 2019-11-11}}</ref>
<ref name = "col45901114">Japan Agency for Marine-Earth Science and Technology (2009 onwards) ''Biological Information System for Marine Life (BISMaL)'' , </ref>
<ref name = "source">Ng P.K.L. & Davie P. (2019). WoRMS Brachyura: World List of marine Brachyura (version 2015-09-01). In: Species 2000 & ITIS Catalogue of Life, 2019 Annual Checklist (Roskov Y., Ower G., Orrell T., Nicolson D., Bailly N., Kirk P.M., Bourgoin T., DeWalt R.E., Decock W., Nieukerken E. van, Zarucchi J., Penev L., eds.). Digital resource at www.catalogueoflife.org/annual-checklist/2019. Species 2000: Naturalis, Leiden, the Netherlands. ISSN 2405-884X.</ref>
</references>
== Galeriya sa hulagway ==
<gallery>
Episesarma_mederi_(MNHN-IU-2008-10895)_001.jpeg
Episesarma_mederi_(MNHN-IU-2008-10895)_002.jpeg
</gallery>
[[Kategoriya:Daghagtiil]]
[[Kategoriya:Episesarma]]
6s976frgh9gp9eubitne6n667geyo0n
Hisgot sa Gumagamit:Coiboujauaanok
3
11353771
37026749
37026267
2026-08-24T01:25:38Z
MediaWiki message delivery
15913
/* The Signpost: 24 August 2026 */ new section
37026749
wikitext
text/x-wiki
{{statustop}}{{UserStatus|Gumagamit:Coiboujauaanok/status}}
{{Talkpagecool}}
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-17</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W17"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/17|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* After two years of development, [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|{{int:codemirror-beta-feature-title}}]], also known as [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror 6]], is to be promoted out of beta on Tuesday, April 21. It brings better code and wikitext readability, reduction in typing errors, and other [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|benefits]] to all users of the standard syntax highlighter. A huge thank you to volunteer [https://phabricator.wikimedia.org/p/Bhsd/ Bhsd] who developed many of the new features, including [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Code folding|code folding]], [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Autocompletion|autocompletion]], and [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Linting|linting]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T259059]
* A major update to the Wikipedia app for iOS is now rolling out, redesigning the interface to align with Apple's latest "Liquid Glass" visual design. [https://apps.apple.com/us/app/wikipedia/id324715238 Download the latest version] and explore the update.
'''Updates for editors'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/WE3.3.4 Reading lists|Reading lists]] is a feature which allows readers to save articles to a list for reading later. This feature is now in beta on Arabic, French, Indonesian, Vietnamese, and Chinese Wikipedias and by default for all new accounts on all Wikipedias.
* An experiment which explores extending [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Mobile page previews|Page Previews to mobile web]] will be launched in the week of April 20 on Arabic, English, French, Italian, Polish, and Vietnamese Wikipedias. Page Previews are pop-ups that display a thumbnail, lead paragraph, and a link to open the full article of a blue link, thereby improving content discovery. The feature is already available on desktop and in the apps. [[m:Special:MyLanguage/List of experiments in Product and Technology#Template|Read more about this experiment and others]].
* On several wikis, logged-in editors who haven't [[mw:Special:MyLanguage/Help:Email confirmation|confirmed their email addresses]] can now see a banner encouraging them to do so. Having the email address confirmed allows a user to restore access to the account if they lose it. [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security#Encouraging users to confirm their email addresses|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T421366]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:15}} community-submitted {{PLURAL:15|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where editing very large wiki pages in the 2017 wikitext editor caused slow loading, preview and scrolling lag, and performance issues when selecting, cutting, or pasting content, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T184857]
'''Updates for technical contributors'''
* As part of the promotion of [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|CodeMirror]] from a beta feature, all users will use [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] instead of [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeEditor|CodeEditor]] for syntax highlighting when editing JavaScript, CSS, JSON, Vue and Lua content pages. [https://phabricator.wikimedia.org/T419332]
* The <code>mirrors.wikimedia.org</code> service for Debian and Ubuntu users will sunset and stop working on May 15. The resources for the service will be replaced with new and better options. Some users may need to switch to a different server which should take about a minute. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/LJYRIS4WB66HIRCAO4GIDTXCMDVZRBMA/ You can read more]. [https://phabricator.wikimedia.org/T416707]
* The <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>image</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>oldimage</nowiki></code></bdi> table will be removed from [[wikitech:Help:Wiki Replicas|wikireplicas]]. If your tools or queries access <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>image</nowiki></code></bdi> or <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>oldimage</nowiki></code></bdi> directly, please update them to use the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>file</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>filerevision</nowiki></code></bdi> table before 28 May. [https://phabricator.wikimedia.org/T28741]
* Following the recent implementation of global API rate limits on unidentified traffic, the Wikimedia Foundation will continue efforts to ensure [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]] by applying global limits to identified API traffic beginning the last week of April. These limits are intentionally set as high as possible to minimise impact on the community. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]] and [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits/FAQ|Frequently Asked Questions]].
* The [[mw:Special:MyLanguage/Attribution API|Attribution API]] is now available as a [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Stability policy|beta]]. The API fetches information for crediting Wikimedia articles and media files wherever they are used. Reference documentation is available through the REST Sandbox special page available on all Wikimedia wikis (such as the [https://en.wikipedia.org/w/index.php?api=attribution.v0-beta&title=Special%3ARestSandbox REST sandbox on English Wikipedia]). Share your feedback on the [[mw:Talk:Attribution API|project talk page]].
* There is no new MediaWiki version this week.
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/17|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W17"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 14:58, 20 Abril 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30432763 -->
== ''The Signpost'': 21 April 2026 ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div>
<div style="column-count:2;">
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/News and notes|Six Serbian Wikipedia editors banned following controversy about political bias]]
* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/In the media|Could Wikipedia be involved in Massachusetts' proposed social media ban for minors?]]
* Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/Gallery|March equinox]]
* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/Traffic report|Time to change my galaxy in case, we outta space!]]
* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/Comix|Of skirts and articles]]
</div>
<div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 06:50, 21 Abril 2026 (UTC)
<!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div>
<!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=30434643 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-18</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W18"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/18|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* There is a change in how new users are autoconfirmed that will improve anti-vandalism protection. Currently, users who have had an account for a few days and made a few edits are automatically added to the [[{{int:grouppage-autoconfirmed/{{CONTENTLANGUAGE}}}}|{{int:group-autoconfirmed}}]] group. This configuration tends to be exploited by some vandals, who create accounts and start to use them only after some time. To mitigate this, the configuration will be updated next week so that – for the purpose of becoming autoconfirmed – the account age will be counted from their first edit, instead of registration date. The numeric value of the age threshold will remain the same. This change will be deployed only to wikis which require at least one edit as part of the autoconfirmation conditions. [https://phabricator.wikimedia.org/T418484]
* All Wikipedia users with new accounts and those who activated the "automatically enable most beta features" option in their preference can now use the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/WE3.3.4 Reading lists|reading lists]] beta feature to save articles for later reading. This helps organize reading interests in one place for convenient access.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where infobox images have huge padding in Firefox, has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T423676]
'''Updates for technical contributors'''
* As a reminder, the global API rate limits will be applied this week to identified API traffic. This is to help ensure [[mw:MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]]. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, including the actual rate limits, see [[mw:Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]] and [[mw:Wikimedia APIs/Rate limits/FAQ|Frequently Asked Questions]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.26|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/18|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W18"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 18:04, 27 Abril 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30458046 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-19</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W19"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/19|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|Article guidance]] team invites experienced editors of [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Pilot wikis and collaborators|pilot Wikipedias]]—Arabic, Bangla, Japanese, Portuguese, Persian, Turkish, Simple English, Spanish, and French—to help translate and adapt [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Category:Pages_using_article_guidance sample outlines]. These outlines will guide editors in creating clear, well-structured, and policy-compliant articles when using [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Special:NewArticle the feature] once it is launched in May 2026. [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance#Adapting a sample outline in a Wikipedia|Simple instructions]] on how to translate and adapt the outlines are available.
'''Updates for editors'''
* The [[:m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council|Product and Technology Advisory Council]] has published [[:m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/May 2026 draft PTAC recommendation for feedback|draft recommendations]] on a model that affiliates can follow when contributing to the technical space. Community members are invited to provide feedback on the recommendation until May 8th [[:m:Talk:Product and Technology Advisory Council/May 2026 draft PTAC recommendation for feedback|on the talk page]].
* The number of available thumbnail size preferences in MediaWiki is being reduced to three standardized options—Small (180px), Regular (250px), and Large (400px), as part of ongoing efforts to improve performance and reduce strain on thumbnail services. As a result, existing preferences will be mapped to the nearest new size (for example, smaller selections like 120px or 150px will render at 180px, while larger ones like 300px or 360px will render at 400px). The preferences interface will soon be updated to reflect these changes, and users who wish to opt out or provide feedback can do so. [https://phabricator.wikimedia.org/T424909]
* From now on, even when a permission expires automatically, users will receive an Echo notification similar to the standard notification for permission changes. There is a difference between this and [[m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]] in that the latter reminds users a week ''before'' the rights are due to expire, so that they can renew the rights.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:32}} community-submitted {{PLURAL:32|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the problem where the ULS language selector in [[m:Special:Translate|Special:Translate]] would scroll vertically when it shouldn't, has been resolved. Previously, when users opened the "Translate to English" dropdown and typed certain inputs, the dialog would scroll vertically by a few pixels even when there was enough space to display all results. The dropdown no longer shifts unnecessarily when filtering languages. [https://phabricator.wikimedia.org/T358864]
* The [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]], which lets you view your watchlists from multiple wikis on a single page, continues to improve. For example, watchlists for Wikibase sites such as [[:d:|Wikidata]] now support [[mw:Special:MyLanguage/Extension:EntitySchema|EntitySchema]] elements for better tracking. The Live Updates mode now refreshes the special page every 60 seconds to comply with the updated [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|global API rate limits]] for improved real-time responsiveness. Additionally, a directionality bug that displayed links as "changes 3" instead of "3 changes" in mixed-direction lists has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T415450][https://phabricator.wikimedia.org/T424422][https://phabricator.wikimedia.org/T418091]
'''Updates for technical contributors'''
* The second phase of [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|global API rate limits]] has been rolled out to reduce the [[diffblog:2026/03/26/quo-vadis-crawlers-progress-and-whats-next-on-safeguarding-our-infrastructure/|impact of AI crawlers]] and ensure fair, sustainable access to Wikimedia resources, prioritising human and mission-aligned traffic. [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits#Limits|Limits]] have been shifted from per-hour to per-minute, producing smoother traffic patterns and more predictable API load. Community users are not expected to be affected, and no action is required. Early indications show some User-Agent-based requestors are adjusting behaviour, and around 64% of automated API traffic has been identified. Monitoring continues, and Wikimedia Enterprise remains available for commercial support.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.27|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/19|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W19"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:41, 4 Mayo 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30498077 -->
== ''This Month in GLAM'': April 2026 ==
{| style="width:100%;"
| valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" |
{| align="center"
|-
| style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br />
<hr />
<div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XVI, Issue IV, April 2026</span>]]</div>
<hr /><br />
|- style="text-align: center;"
| <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span>
|- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;"
| <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;">
* [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/From the team|From the team]]: How the GLAM Community Can Shine in the 2026–27 Annual Plan
* [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Albania report|Albania report]]: International Roma Day 2026 in Tirana, Albania
* [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Argentina report|Argentina report]]: WikiConf Argentina and GLAM projects
* [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Asia report|Asia report]]: Documenting and citing oral knowledge in audio and video
* [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Australia report|Australia report]]: WikiCon Australia, ICIP, Orphan works and Trans-Tasman partnerships
* [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Wikimedia Brasil publishes book on the power and challenges of free knowledge
* [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Colombia report|Colombia report]]: We celebrate Public Domain Day with an expert panel / Celebramos el día del dominio público con un Panel de expertas
* [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Italy report|Italy report]]: Ongoing and New GLAM-Wiki Projects
* [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Women in Wartime event at Auckland Museum & an update for WiR NZBSI
* [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Nigeria report|Nigeria report]]: Wikimedia Commons Upload Campaign
* [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Macedonia report|North Macedonia report]]: Wikimedia MKD in Action: Digitization, Wikisource and Educational Workshops
* [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Poland report|Poland report]]: GLAM-Wiki Developments: Residencies, Partnerships and Audiovisual Heritage
* [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Serbia report|Serbia report]]: April in Wikimedia Serbia
* [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Le Donne di Villa Massimo
* [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/UK report|UK report]]: A tenth-century Quran and Islamic Art in Urdu
* [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/USA report|USA report]]: Wiki MIT launches and US meetups
* [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: Update on the BHL Annual Meeting 27 April - 1 May & BHL Day
* [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Memory of the World report|Memory of the World report]]: Eight new articles on MoW inscriptions
* [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Contents/Events|Calendar]]: May's GLAM events
</div>
|-
| style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] • [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2026/Single|Single-page]]
|-
| valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" |
To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]].
|-
|}
|}
<div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] 13:51, 11 Mayo 2026 (UTC)</div>
<!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=30513880 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-20</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W20"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/20|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* Community Tech has published [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/How to write a good wish|new guidance]] explaining how wishes on Community Wishlist are triaged and prioritized. The documentation is intended to help contributors write stronger proposals by clarifying the factors that influence prioritization decisions. Beyond vote counts, the guidance highlights considerations such as potential impact on the community when determining which wishes move forward.
'''Updates for editors'''
* The Reader Growth team is launching an experiment to test a new [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Share_Card|Share Card feature]] that allows readers to create visually engaging cards from Wikipedia articles or selected article sections and share them online, with each card linking back to the original article to help expand readership and article discovery. The mobile-only A/B test will be available to a portion of readers on Arabic, Chinese, French, Vietnamese, and English Wikipedia to better understand reading and sharing habits, and is scheduled to begin the week of May 18 and run for four weeks.
* The Android and iOS Wikipedia apps recently released the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/25th_Birthday_Reading_Challenge|25-day reading challenge]] into Beta, as part of efforts to drive reader engagement by encouraging users to complete reading milestones. To track their reading streak during the challenge, App users can add a widget featuring Baby Globe to their home screen. The challenge officially begins May 11.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:17}} community-submitted {{PLURAL:17|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the global preference for enabling syntax highlighting in wikitext could unexpectedly disable itself after being turned on, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T425286]
'''Updates for technical contributors'''
* [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The ResourceLoader module <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>mediawiki.ui.input</nowiki></code></bdi>, deprecated since [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/39|September 2023]], will be removed this week. There is a [[mw:Special:MyLanguage/Codex/Migrating_from_MediaWiki_UI|guide for migrating from MediaWiki UI to Codex]] for any tools that use it. [https://phabricator.wikimedia.org/T420125]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.2|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/20|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W20"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:18, 11 Mayo 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30524429 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-21</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W21"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/21|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* The Abstract Wikipedia team has identified five potential pilot wikis to assess their interest in adopting abstract articles on their wikis. The pilots are Malayalam, Bengali, Dagbani, Arabic, and Indonesian Wikipedia. The feedback period will be open until May 22. If your community is interested in becoming a pilot, [[m:Talk:Abstract Wikipedia|let us know on Meta]].
'''Updates for editors'''
* An experiment to show [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists]] to logged-out readers on mobile web will launch on May 18 across German, Spanish, Italian, Portuguese, Polish, Dutch, Turkish, and Urdu Wikipedias, and will run for one month. The effort supports broader goals of helping readers save and organize articles for later reading, while encouraging habits that could lead to future Wikipedia contributions.
* To support a bookmark button in the Reading List beta feature, the "Tools > Action" menu has been updated to display icons, including the watch star indicator that helps editors identify temporarily watched articles. The icons now also match those used on mobile, improving consistency across platforms. The change is currently limited to the actions menu and mainly affects editors with privileged user rights. [https://phabricator.wikimedia.org/T426008]
* [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Suggestion Mode|Suggestion Mode]] was released as an [[w:en:A/B test|A/B test]] for newcomer editors on the mobile website at [[phab:T421189|~15 Wikipedias]]. The experiment will measure the impact that Suggestion Mode has on the proportion of newcomer mobile web edit sessions that result in constructive (un-reverted) article edits. The experiment will also evaluate the feature's impact on editor retention, and monitor changes in revert and block rates.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue in the Wikipedia Android app where images could sometimes fail to load after opening a recommended reading list notification, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T418231]
'''Updates for technical contributors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikidata Platform|Wikidata Platform team]] has published its [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:SPARQL query service/WDQS backend update/Backend Replacement|backend replacement recommendation]] and accompanying [[wikitech:Wikidata Query Service/WDQS Architecture re-design|technical architecture]] for the migration of the Wikidata Query Service (WDQS) away from Blazegraph. Feedback is invited until May 25th 2026, especially on potential gaps and impacts on advanced use cases. Wikidata community members and WDQS users are also encouraged to help identify high-impact tools and workflows that may need attention on [[d:Wikidata:SPARQL query service/WDQS backend update/High-Impact Use Cases|this page]]. Feedback can be shared on the [[d:Wikidata talk:SPARQL query service/WDQS backend update|Migration talk page]] or during the [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Blazegraph Migration Office Hours|next office hour]]. See the [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Wikidata Platform team/Newsletter|WDP team newsletter]] for more details.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.3|MediaWiki]]
'''In depth'''
* On English, French, Japanese, and a few other Wikipedias, there was a [[diffblog:2025/09/02/better-detecting-bots-and-replacing-our-captcha/|trial of hCaptcha]], a third-party bot detection service. The trial showed that hCaptcha effectively detects and deters some bad-faith automated activity, on its own and by giving [[w:en:Wikipedia:Village pump (technical)/Archive 225#Introducing SuggestedInvestigations|checkusers and stewards]] signals to look into. Because the results were positive, hCaptcha will be rolled out across all wikis over the next few weeks. [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Anti-abuse signals/hCaptcha|See the hCaptcha project page]] for technical information about the implementation and privacy protections. [[diffblog:2026/05/04/better-detecting-bots-and-replacing-our-captcha-part-2/|Learn more]].
* The latest Community Tech update is now available, with progress across several Community Wishlist initiatives, including Reading Lists expansion from the mobile app to the website, new language support for "Who Wrote That" and the Personal Dashboard, improvements to 3D rendering and Charts, and upcoming work on talk page sorting, audio playback, and editing workflows. The update also shares current priorities, wishlist status trends, and opportunities for community feedback on future focus areas and the Wikimedia Foundation’s 2026–2027 Annual Plan. [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates#May 13, 2026: Latest updates from the Community Tech team|Read the full newsletter for details]].
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/21|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W21"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:19, 18 Mayo 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30539262 -->
== ''The Signpost'': 22 May 2026 ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div>
<div style="column-count:2;">
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/News and notes|Offline: Osama Khalid still in prison]]
* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/In the media|Indonesian editors, you shall return!]]
* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Disinformation report|Who is a typical paid editor? Who are their typical clients?]]
* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Recent research|WikiLambda the Ultimate]]
* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Traffic report|This is where I'll be, so heavenly, so come and dance with me Michael!]]
* Forum: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Forum|WikiAnnotate: help us build a dataset of article quality evaluations]]
* In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/In focus|Demystifying the 2026-27 Annual Plan]]
* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Opinion|Wikipedia isn't a battleground. So why does it feel like one?]]
* Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Serendipity|Wikinews: Into the Wikiverse]]
* Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Special report|Wikimedia Foundation closes Wikinews after 21 years]]
* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Community view|Wikipedia's traffic drop: more on languages and freshness]]
* Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Gallery|Earth Day and Mother's Day]]
* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Comix|Brother, can you spare a page?]]
</div>
<div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 05:19, 22 Mayo 2026 (UTC)
<!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div>
<!-- Message sent by User:Bri@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=30513885 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-22</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W22"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/22|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* Following a [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments#LOWM|successful account creation experiment]], an improved logged-out edit warning message will be deployed to all Wikimedia wikis in the first week of June. The change will only affect logged-out users on mobile web who open an editing session. The updated experience is designed to encourage account creation more clearly, while still allowing users to edit with temporary accounts. Results from the experiment showed a significant increase in account creation, with a 27% relative lift among users shown the updated message. As expected, as more people funnel into account creation, temporary accounts decreased by a relative 16%. The experiment did not show any significant changes in constructive edit rates or other monitored contributor metrics. [https://phabricator.wikimedia.org/T424595]
'''Updates for editors'''
* For security reasons, members of certain user groups are [[m:Special:MyLanguage/Mandatory two-factor authentication for users with some extended rights|required to have two-factor authentication]] (2FA) enabled. Members of these groups will be unable to disable the last 2FA method on their account, and it will be impossible to add users without 2FA to these groups. Users will still be able to add new authentication methods or remove them, as long as at least one method is continuously enabled. In the next few weeks, users without 2FA will be removed from these groups. Notably, this applies to bureaucrats. See the linked tasks for deployment schedules. [https://phabricator.wikimedia.org/T423119][https://phabricator.wikimedia.org/T423120]
* [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]] will run an [[w:en:A/B testing|A/B test]] on [[:phab:T415904|10 wikis]], testing [[m:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|potential improvements for Reference Previews]]. The experiment will run for ~2 weeks at the end of May / beginning of June and will affect 10% of desktop readers on the participating wikis.
* After two successful experiments, the Reader Growth team is rolling out an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Image Browsing|Image Browsing]] beta feature for all Wikipedias on mobile on May 25. This means that anyone who has all beta features on by default will start to see this feature, and others can check the box to turn it on in their preferences. The beta feature will include a carousel of all an article's images at the top of the article, with controls for editors to [[mw:Readers/Reader_Growth/Image_Browsing#Phase_2.1_beta_feature|exclude images from the article's carousel or to exclude an article from the feature entirely]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, three dimensional STL files were being rendered incorrectly by the media viewer 3D extension which is now fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T416723]
'''Updates for technical contributors'''
* The legacy CSS classes <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>tleft</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>tright</nowiki></code></bdi> have been replaced with <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>floatleft</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>floatright</nowiki></code></bdi> as the former do not work consistently across all MediaWiki platforms, notably mobile web and mobile apps. Projects relying on these classes are encouraged to review related usage and plan for migration. Please note that <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>floatleft</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>floatright</nowiki></code></bdi> may also be deprecated in future, although there are currently no plans to do so. [[phab:T426452|Read more]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.4|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/22|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W22"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:50, 25 Mayo 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30584502 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-23</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W23"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/23|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|Reader Experience team]] is conducting an experiment to show the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|reading lists]] feature, which is still in development, to logged-out mobile readers to test whether it encourages account creation at a higher rate compared to the watchstar button. The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists#Experiment timeline|experiment]] was launched on May 18th on German, Spanish, Italian, Portuguese, Polish, Dutch, Turkish, and Urdu wikis, and it will run for a month.
* The Wikimedia Apps team released [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Explore Feed Refresh/Phase 1|Phase 1]] of the redesigned Home Feed to the Android Beta app. The new Home Feed includes a refreshed "Community" tab and a personalized "For You" tab featuring daily updated reading recommendations. The redesign is part of a broader effort to improve content discovery and create more engaging learning experiences in the Wikipedia apps.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:18}} community-submitted {{PLURAL:18|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where images could fail to load for some suggested edits on [[w:Special:Homepage|Special:Homepage]], leaving the thumbnail stuck in a loading state, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T424048]
'''Updates for technical contributors'''
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.5|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/23|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W23"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:06, 1 Hunyo 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30613639 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-24</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W24"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/24|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* Wikimedia Enterprise has increased the free usage limits for its API offerings. The monthly request limit for the On-demand API has increased from 5,000 to 50,000 requests, while the Snapshot API limit has increased from 15 to 30 requests per month. In addition, Structured Contents snapshots are now available for free accounts. These changes expand access to Wikimedia Enterprise data for developers, researchers, and organizations using Wikimedia content. [https://enterprise.wikimedia.com/blog/enhanced-free-api]
'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/Explore Feed Refresh/Phase 1|refreshed Explore Feed]], now called the Home Feed, is rolling out to 50% of users of the Wikipedia Android app. The Home Feed helps readers discover relevant content through two new tabs: ''Community'' and ''For You''. The Community tab provides a scrollable feed of curated content and updates from the broader Wikimedia community and movement, while the ''For You'' tab offers a full-screen, swipeable experience that shows content tailored to a user's interests. The redesign is part of a broader effort to improve discovery and enhance the learning experience in the Wikipedia app.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/iOS/"Which came first?" Game|Which came first?]] daily trivia game is now available in the beta version of the Wikipedia iOS app in English, German, French, Portuguese, Russian, Spanish, Arabic, Chinese, and Turkish. The game uses historical events from Wikipedia's "On This Day" content and challenges readers to guess which of two events happened first. The game was previously released on Android. Communities interested in making the game available in their languages can [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/Games#Game availability by language|read the instructions and requirements]].
* [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]], a new MediaWiki feature that allows editors to reuse references with different details, will begin rolling out to Wikimedia wikis following a successful pilot phase. Deployment will start on 8 June for most [[wikitech:Deployments/Train#Wednesday|Group 1 wikis]] and French Wikipedia, with additional Wikipedia language editions receiving the feature over the coming months. Communities are encouraged to prepare by checking for [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&group=ext-cite&language=en&action_source=search&filter=%21translated&optional=1&action=translate untranslated Cite extension messages] in their language and reviewing any use of [[mw:Special:MyLanguage/Reference Tooltips|Reference Tooltips]], which may require [[:phab:T416304#11668731|updates]] to support the new functionality. Wikis using [[mw:Special:MyLanguage/Help:Reference Previews|Reference Previews]] do not need to take any action. Communities may also wish to create the ''cite-tracking-category-ref-details'' [[Special:TrackingCategories|tracking category]] as a hidden category using <code><nowiki>__HIDDENCAT__</nowiki></code> (or a dedicated template), and connect it to the corresponding Wikidata item [[d:Q129764848]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T425662]
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Mobile page previews#Experimentation|Page Previews experiment]] on mobile web has concluded. The team decided not to roll out the feature after the results showed no statistically significant impact on reader retention, as the primary success metric was retention improvement. Page Previews, which are already available on desktop and in the apps, display a thumbnail, lead paragraph, and link to the full article when readers tap a blue link. The experiment tested this experience on mobile web across six Wikipedias.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Codex/Design/Icons|user interface icon library]] will be [[phab:T399175|updated later this week or next week]]. Most of the ~300 icons have been slightly refined and ~30 new icons have been added. These changes improve the icons to make them more consistent and comprehensible, and provide more visual balance when they are used in groups.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Universal Language Selector|Universal Language Selector]] (ULS) interface in MediaWiki, which helps users select content in other languages, has been updated. The new version improves speed and accessibility, and users of Wikimedia projects can now pin languages for quicker language switching. The deployment to Wikimedia sites will happen gradually in the coming weeks. You can test it now as a beta feature by selecting [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|beta features]] in your profile preferences and share your feedback on [[mw:Special:MyLanguage/Universal Language Selector/New ULS|the project page]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the Pageviews Analysis dashboard on pageviews.wmcloud.org stopped updating graph data in May 2026, affecting all users, has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T427171]
'''Updates for technical contributors'''
* The function signature for <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>mw.util.addPortletLink()</nowiki></code></bdi> has been simplified. Developers can now pass a configuration object instead of a list of positional parameters when creating portlet links. The previous function signature remains supported for backwards compatibility. For example, instead of: <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>mw.util.addPortletLink('p-cactions', '#', 'Stub', 'ca-stubtag', 'Add a stub tag to this page');</nowiki></code></bdi> use <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>mw.util.addPortletLink('p-cactions', { href: '#', text: 'Stub', id: 'ca-stubtag', tooltip: 'Add a stub tag to this page' });</nowiki></code></bdi>. Script maintainers are encouraged to review existing uses of <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>addPortletLink()</nowiki></code></bdi> and update them where appropriate. This change will be available on all wikis from 11 June. Thanks to community volunteer Gerges for contributing this improvement. [https://phabricator.wikimedia.org/T427945]
* '''Community Wishlist discussion''': Product & Technology [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates#May 20, 2026: Community Tech becomes a program|introduced changes]] meant to increase the number and complexity of wishes fulfilled, including the disbanding of the Community Tech team. They are [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates|engaging in discussions]] about a [[m:Talk:Community Wishlist#Proposed direction for Wishlist|proposed direction for the wishlist]] from community members. Includes ways to structure annual voting, better tracking of wishes, removing focus areas, and [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates|staffing updates]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.6|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/24|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W24"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:27, 8 Hunyo 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30650573 -->
== ''This Month in GLAM'': May 2026 ==
{| style="width:100%;"
| valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" |
{| align="center"
|-
| style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br />
<hr />
<div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/May 2026|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XVI, Issue V, May 2026</span>]]</div>
<hr /><br />
|- style="text-align: center;"
| <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span>
|- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;"
| <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;">
* [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2026/Contents/From the team|From the team]]: May Global GLAM Call Recording and June Call Announcement
* [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2026/Contents/Australia report|Australia report]]: Celebrating #1Lib1Ref Australasia
* [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2026/Contents/Brazil report|Brazil report]]: GLAM Connection: Fashion, History, and Biodiversity in May
* [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2026/Contents/France report|France report]]: New Wikimedian in Residence
* [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2026/Contents/Italy report|Italy report]]: Connecting the Arctic and Sicily through Wikimedia Projects
* [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2026/Contents/Mexico report|Mexico report]]: How the cultural, governmental, educational, and museum sectors contributed in unison to Wikimedia projects
* [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2026/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Setting up your own platform (part 1): from wish to the creation of a wiki
* [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2026/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: ESEAP Conference 2026 and the NZBSI WiR update
* [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2026/Contents/Macedonia report|North Macedonia report]]: Wikimedia MKD Shares GLAM Experience at International Conferences
* [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2026/Contents/Poland report|Poland report]]: Partnerships, Participation, and Open Knowledge
* [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2026/Contents/Serbia report|Serbia report]]: May in Wikimedia Serbia
* [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2026/Contents/Spain report|Spain report]]: El Prado en femenino III
* [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2026/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Museum for Communication, Panel IMD, Wikipedia Day
* [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2026/Contents/UK report|UK report]]: Early Qurans on the front page of Wikipedia
* [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2026/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: Updates on work by BHLWiki Working Group members
* [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2026/Contents/Special story|Special story]]: New tools for multilingual audio, video and metadata
* [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2026/Contents/Memory of the World report|Memory of the World report]]: New articles in Urdu
* [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2026/Contents/Events|Calendar]]: June's GLAM events
</div>
|-
| style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] • [[outreach:GLAM/Newsletter/May 2026/Single|Single-page]]
|-
| valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" |
To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]].
|-
|}
|}
<div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] 21:22, 12 Hunyo 2026 (UTC)</div>
<!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=30636889 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-25</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W25"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/25|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth|Reader Growth team]] has launched an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Image Browsing|Image Browsing]] beta feature on the mobile web version of all Wikipedias. The feature shows an image carousel at the top of articles with 3 or more images. Editors can configure this feature with the following controls: to hide a specific image from a page, either use <code>class=notpageimage</code> excluding it from thumbnail previews, or <code>class=noviewer</code> excluding it from MediaViewer. The carousel can also be disabled from a page entirely, with the magic word <code><nowiki>__NOMEDIAVIEWERCAROUSEL__</nowiki></code>. To submit feedback or flag bugs, please visit the [[mw:Talk:Readers/Reader Growth/Image Browsing|project page]].
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:Tables#class="wikitable"|Wikitables]] can now be [[mw:Special:MyLanguage/Help:Sortable tables#Forcing the initial sort direction|sorted in descending order]] on the first click by adding <code dir=ltr>data-sort-order="desc"</code> to the header cell. Previously, by default, clicking a column header for the first time sorts it in ascending order. This addition to a Wikitable gives it more control and flexibility, while the default behavior for subsequent clicks remains unchanged. [https://phabricator.wikimedia.org/T398416]
'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|Article guidance]] feature is currently being tested with some editors creating new articles on the Simple English, French, and Turkish Wikipedias. The experiment will soon begin on the Arabic and Bangla Wikipedias as well. [[w:simple:Special:NewArticle|This feature]] gives editors community-curated guidance to help them create articles that follow community standards. Experienced editors can continue creating or adapting outlines for specific article types that are commonly created by less experienced contributors. The outlines guide less experienced editors in creating high-quality articles. A quick guide to markups used in outlines can be found on [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Test feature guide#Markups in outlines|this page]]. [[w:simple:Wikipedia:Article Guidance|Example outlines]] that can be adapted and instructions for how to adapt them are on [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance#Adapting a sample outline in a Wikipedia|this section]] of the project page.
* Wikis that wish to replace the "indefinitely" button in Special:Block for temporary accounts (for example, wikis that block temporary users only until account expiration) will be able to do so by creating [[MediaWiki:ipb-indefinite-expiry-temporary-account]] with the block duration they want. [https://phabricator.wikimedia.org/T427125]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:41}} community-submitted {{PLURAL:41|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]].
'''Updates for technical contributors'''
* By the end of June, a valid user-agent string will be required for automated dumps downloads from the dumps.wikimedia.org website. Automated requests that provide a generic or empty user-agent will be blocked. This [[phab:T400119|extends enforcement]] of the long standing [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Wikimedia Foundation User-Agent Policy|user-agent policy]]. Access to dumps through Wikimedia Cloud Services will not change.
* The roll out of global [[mw:Wikimedia APIs/Rate limits|API rate limits]] is now complete, with limits enforced across all APIs and at the documented levels for all groups. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki remain exempt. All bots should continue to follow the documented best practices to avoid being rate limited.
* The [https://api.wikimedia.org/wiki/Main_Page API Portal wiki] will be read only starting this week (June 15-18). The following week (June 22-25), all API Portal wiki URLs will redirect to [[mw:Wikimedia APIs|Wikimedia APIs on mediawiki.org]]. Learn more on the [[wikitech:API Portal/Deprecation|project page]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.7|MediaWiki]]
'''Meetings and events'''
* On June 17th at 6pm UTC the WMF will be holding Discord call focused on a code review. We've heard through the [[mw:Special:MyLanguage/Developer Satisfaction Survey/2026|Developer Satisfaction Survey]] that volunteers are struggling with code review and we'd like to discuss these experiences with the goal of surfacing workable solutions. You can join the call [https://discord.gg/wikipedia?event=1514727511102062664 via the Wikimedia Community Discord server].
* The [[m:Special:MyLanguage/Conferencia Wikimedia de América Latina 2026|Latin American Wikimedia Conference]] will host a regional hackathon that will bring together the Wikimedia movement’s technical community including developers, system administrators, data scientists, and users with extended rights. Interested technical contributors can [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSf4osJzTHBJjQbYJk7TMVEJjTEQv7IgtsUDfP-o-qTgeRQQxw/viewform apply for a scholarship] to participate until June 21 at midnight (Bolivia time, UTC-4).
* Sign up for Wikimania Team Challenges to join this special event. The Team challenges will take place online and in person from July 21 to 22, before Wikimania conference. Everyone is welcome, regardless of skills or Wikimania registration. Teams will work on 10 important challenges supporting the Wikimedia community. For details, visit [[wmania:Special:MyLanguage/2026:Team challenges|the Team Challenges page]] and [https://wikimedia.eventyay.com/wm/teamchallenges/ register there]. Registration closes on June 20th at 11pm UTC.
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/25|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W25"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 16:46, 15 Hunyo 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30689604 -->
== ''The Signpost'': 21 June 2026 ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div>
<div style="column-count:2;">
* From the editors: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/From the editors|Ways for beginners to support ''The Signpost'' community journalism]]
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/News and notes|Community Tech development team disbanded]]
* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Disinformation report|PR for the people?]]
* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Recent research|Proposed tagging system for AI involvement; successful and unsuccessful AI tools for contributors]]
* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/In the media|Who won a 14th century battle and who won the 2026 Iran war?]]
* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Community view|Putting the Wish into the Wishlist]]
* In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/In focus|A global standard for Neutral Point of View]]
* On the bright side: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/On the bright side|Flowers, blue helmets, reefs, pride, and Juneteenth]]
* Op-ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Op-ed|Breathe, Don’t Panic, there is a different story about Wikimedia + AI futures]]
* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Opinion|Wikimedia Foundation staff develop union and Wikimedia user community reacts]]
* Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Technology report|Community Tech team is disbanded, controversy erupts]]
* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Traffic report|'Cause this is thriller, thriller night]]
* WikiConference report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/WikiConference report|Report of Volunteer Supporters Network Annual Meeting 2026]]
* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Comix|Take your turn]]
* Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Humour|Group of banned T-shirt makers comes out of hiding to sell new Wikipedia-themed merchandise]]
</div>
<div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 03:21, 21 Hunyo 2026 (UTC)
<!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div>
<!-- Message sent by User:Bri@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=30604303 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-26</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W26"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/26|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Feature summary|Growth features]] are [[phab:T418115|now available at Wikidata]]. This update enables access to Mentorship ([[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Mentorship|if configured]]), Impact module, the Help Panel, and a simplified Newcomer Homepage (without Suggested Edits). Wikidata administrators are still configuring the features through Community Configuration.
'''Updates for editors'''
* The special page [[{{#special:RangeCalculator}}]] has been created. It allows users to find an IP range without needing to rely on external tools. Until now, this tool was only available to CheckUsers. [https://phabricator.wikimedia.org/T268429]
* [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]] is a new MediaWiki feature that allows editors to reuse references with different details. It will be deployed to most small and medium-sized Wikipedia language versions on June 23. The [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#deployment|FAQ]] lists possible actions to take on your wiki to support the deployment. Check the [[:phab:T414094|rollout plan]] for the next deployment steps. [https://phabricator.wikimedia.org/T428902]
* Starting next week, users will get a notification when they are blocked or unblocked from editing, or if this block changes. [https://phabricator.wikimedia.org/T100974]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:32}} community-submitted {{PLURAL:32|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]].
'''Updates for technical contributors'''
* Starting next week, abuse filters that are set to "require CAPTCHA verification" will begin to also affect users with the <code>skipcaptcha</code> right, which includes most autoconfirmed users. Bots are exempted. This change only affects edits that trigger an abuse filter. The <code>skipcaptcha</code> right will continue to exempt users from having to solve CAPTCHAs in the ordinary course of using the wikis. [https://phabricator.wikimedia.org/T402595]
* Reference documentation for the [[wikitech:Machine_Learning/LiftWing/API|Lift Wing API]] has moved from the API Portal to the interactive [https://wikitech.wikimedia.org/w/index.php?api=lift-wing&title=Special%3ARestSandbox REST Sandbox].
* The API Portal wiki is now closed. For API documentation, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_APIs|Wikimedia APIs on mediawiki.org]]. All API Portal wiki URLs (https://api.wikimedia.org/wiki/) will redirect to the mediawiki.org page starting June 22. [https://phabricator.wikimedia.org/T427537]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.8|MediaWiki]]
'''Meetings and events'''
* Join an online call on 25 June at 2:30pm UTC to meet the current Wikimedia interns for [[mw:Google_Summer_of_Code/2026|Google Summer of Code]] and [[mw:Outreachy/Round_32|Outreachy]]. Interns will provide an overview of their projects and a brief demo of their work so far. Attendees are encouraged to [[mw:event:Google_Summer_of_Code/Summer_2026_June_Internship_open_session|share ideas and connections in their community]].
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/26|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W26"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 13:03, 23 Hunyo 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30722494 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-27</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W27"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/27|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* As part of the [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments|Account Creation Experiments]], the Growth team tested adding a user account icon in the mobile web header for logged-out users, providing direct access to "Create account" and "Log in" actions. The experiment increased account creation by about 20% without negatively affecting edit quality or constructive edit rates. The feature will now be rolled out to all Wikimedia Foundation wikis on mobile web in the first week of July. [https://phabricator.wikimedia.org/T428220]
* After a [[phab:T426248|successful experiment]], logged-in users who did not [[mw:Special:MyLanguage/Help:Email_confirmation|confirm their email address]] when their account was created see a new banner asking them to complete that process. This helps reduce the risk that users get locked out of their account, and makes account email addresses overall more reliable. This is part of the [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security|Account Security]] project. [https://phabricator.wikimedia.org/T428292]
* An update to [[Special:Search|Search]] is refining how the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>-prefix:</nowiki></code></bdi> behaves when used to exclude results. Previously, using <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>-prefix:</nowiki></code></bdi> with negation could unintentionally broaden search results by adding the namespaces included in the search scope, leading to confusing behavior for users expecting a straightforward exclusion filter. With the update, <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>-prefix:</nowiki></code></bdi> will now strictly exclude matching page titles as intended and may display a warning if the relevant namespace has not been explicitly selected. The behavior of <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>prefix:</nowiki></code></bdi> without negation however remains unchanged. [https://phabricator.wikimedia.org/T427443]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:33}} community-submitted {{PLURAL:33|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where reviewers using the Page Curation toolbar were not automatically subscribed to talk page discussions they started has now been fixed. Reviewers will now receive notifications when someone replies to those discussions. [https://phabricator.wikimedia.org/T329346]
'''Updates for technical contributors'''
* Starting June 29th, automated downloads from the dumps.wikimedia.org website will be subject to the [[Foundation:Special:MyLanguage/Policy:Wikimedia Foundation User-Agent Policy|user-agent policy]]. Automated requests that provide a generic or empty user-agent will be blocked. Access to dumps through Wikimedia Cloud Services remains unaffected. This is a follow up to the announcement made in the [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/25|2026/25 issue of Tech News]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.9|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/27|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W27"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 11:45, 29 Hunyo 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30744833 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-28</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W28"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/28|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:34}} community-submitted {{PLURAL:34|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the search bar results on Wikidata, showed English results instead of using the correct language fallback for users of language variants, has now been fixed. Search suggestions will now follow the expected language fallback chain. [https://phabricator.wikimedia.org/T429769]
'''Updates for technical contributors'''
* In preparation for [[m:Special:MyLanguage/Event:Celebrate Women|Celebrate Women campaign]] planned for March 2027, the Wikimedia Foundation’s [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Advancement/Community Growth/Content Enablement|Content Enablement team]] has launched a 22-question survey to better understand technical contributions by women+ (anyone who identifies as a woman) across Wikimedia projects. The survey takes approximately 15–20 minutes to complete and will remain open until 20 July 2026. The [[m:Special:MyLanguage/Celebrate Women/Technical contributions survey|questions]] are also available on-wiki for review in advance.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Score|Score extension]] now supports rendering music scores as SVG images in addition to PNG, addressing a long-standing [[:phab:T49578|feature request]] and resolving historical image quality issues. Both formats are now provided to clients, with PNG in the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>src</nowiki></code></bdi> attribute and SVG in the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>srcset</nowiki></code></bdi> attribute.
* The new [[wikitech:Parsoid|Parsoid]] parser [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser_Unification/Updates|continues to be deployed to additional wikis]], making it easier to introduce new reading and editing features. It was enabled on French Wikipedia, bringing total progress to covering 78.9% of Wikipedia page views. Rollout to English Wikipedia desktop will progress through this week.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.10|MediaWiki]]
'''In depth'''
* The Wikimedia Hackathon 2026 [[diffblog:2026/06/29/wikimedia-hackathon-2026-building-collaborating-and-shaping-the-future-together/|recap blog post]] is now live. It highlights the projects, sessions, and social activities from this year’s event, and shares initial plans for the 2027 Wikimedia Hackathon.
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/28|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W28"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 13:54, 6 Hulyo 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30773578 -->
== ''This Month in GLAM'': June 2026 ==
{| style="width:100%;"
| valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" |
{| align="center"
|-
| style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br />
<hr />
<div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XVI, Issue VI, June 2026</span>]]</div>
<hr /><br />
|- style="text-align: center;"
| <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span>
|- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;"
| <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;">
* [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026/Contents/From the team|From the team]]: Tools, tech, and Wikimania
* [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026/Contents/Argentina report|Argentina report]]: New digitization partner
* [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026/Contents/Bangladesh report|Bangladesh report]]: International Museum Day Edit-a-thon and Workshop held in Dinajpur, Bangladesh
* [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026/Contents/Belgium report|Belgium report]]: Postal Mission on Wikimedia
* [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Empowering Institutions through Wikisource Education and GLAM Capacity Building
* [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026/Contents/Czech Republic report|Czech Republic report]]: Bridging the gap between labs and Wikipedia: continuing cooperation with FZU
* [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026/Contents/Egypt report|Egypt report]]: From Museum Celebrations to Archival Documentation
* [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026/Contents/Finland report|Finland report]]: Northern Wikimedist meetup in Oulu
* [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026/Contents/France report|France report]]: #1lib1ref Recap and International Archives Week
* [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026/Contents/Italy report|Italy report]]: Heritage and Community Action
* [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026/Contents/Mexico report|Mexico report]]: Open GLAM in Puebla
* [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026/Contents/Netherlands report|Netherlands report]]: Interview with Olaf Janssen, Wikimedia coordinator of the KB, National library of the Netherlands
* [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: BAU at Auckland Museum, Otago Uni Library Life and the NZBSI WiR is complete
* [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026/Contents/Macedonia report|North Macedonia report]]: Collaboration with the Botanical garden at the Faculty of Natural Sciences and Mathematics in Skopje
* [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026/Contents/Poland report|Poland report]]: Poland Report: New Partnerships, Conferences, and Wikimedians in Residence
* [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026/Contents/Serbia report|Serbia report]]: Opening the Doors of Serbian Heritage: Wikimedia Serbia’s Recent GLAM and Wikidata Successes
* [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026/Contents/Spain report|Spain report]]: GLAM Labs Futures 2026
* [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026/Contents/Sweden report|Sweden report]]: Finnish-Swedish cooperation
* [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Exhibition, International Archives Week Panel
* [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026/Contents/UK report|UK report]]: Ninth Good Article from Khalili partnership
* [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026/Contents/USA report|USA report]]: Philadelphia WikiSalon
* [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: Updates on work by BHLWiki Working Group members
* [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026/Contents/AvoinGLAM report|AvoinGLAM report]]: Is the sauna still hot?
* [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026/Contents/Memory of the World report|Memory of the World report]]: New articles
* [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026/Contents/Events|Calendar]]: July's GLAM events
</div>
|-
| style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] • [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2026/Single|Single-page]]
|-
| valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" |
To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]].
|-
|}
|}
<div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] 22:35, 11 Hulyo 2026 (UTC)</div>
<!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=30773577 -->
== ''The Signpost'': 13 July 2026 ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div>
<div style="column-count:2;">
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/News and notes|An exclusive club]]
* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/In the media|Battle for a soul - who won?]]
* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Opinion|We need to innovate with Wikimedia decision-making]]
* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Recent research|LLMs and NPOV, 20 years of user blocks, Esperanto and Volapük Wikipedias]]
* News from Diff: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/News from Diff|How to host Wikicurious in your own community]]
* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Community view|CUNY Newmark Wikimedian-in-Residence Quarterly Brief – April to June 2026]]
* Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Special report|Wikipedia escapes Category 1 designation under the UK Online Safety Act - for now]]
* On the bright side: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/On the bright side|Fatherhood, weather, and diplomacy]]
* Op-ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Op-ed|A Layup Easy Proposal for Wikimedia at 25: Spend 25% of Donations on the Community]]
* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Traffic report|The grass was greener, the light was brighter]]
* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Comix|schnozzed]]
</div>
<div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 07:27, 13 Hulyo 2026 (UTC)
<!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div>
<!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=30775662 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-29</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W29"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/29|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Revise_Tone|Revise Tone]] helps newcomers identify passages in Wikipedia articles that may contain non-encyclopedic language and encourages them to consider revising the tone. The feature was [[w:en:A/B_testing|A/B tested]] on the Arabic, English, French, and Portuguese Wikipedias, where newcomer task completion rates [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Revise_Tone#Experiment_Results|increased by 38.7%]] compared to the default Copyedit task, with no decrease in edit quality. The test ended on July 9, and the feature is now available for everyone on these wikis, configurable via Community Configuration. [[phab:T426364|The plan]] is to release Revise Tone to more wikis.
* The community configuration that allows [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Mentorship#Automated mentor list cleanup|automatic removal of inactive mentors]] based on configurable criteria will be enabled on Thursday 16, [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Deployment|on some wikis]] to keep mentor lists up to date. Mentors are experienced contributors who opt in to help new users on-wiki through the [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Feature summary|Growth Features]]. Administrators can now prepare the settings via [[w:Special:CommunityConfiguration/Mentorship|Special:CommunityConfiguration/Mentorship]]; they will take effect starting Thursday.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:38}} community-submitted {{PLURAL:38|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where some users of the Wikipedia Android app were logged out immediately after signing in, preventing them from staying logged in and editing pages, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T316916]
'''Updates for technical contributors'''
* Editing a page via user scripts or gadgets was causing watchlist labels that the user had assigned to that page to reset. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T423778]
* To work around a Safari bug (see [[phab:T425211]]), on Parsoid-enabled wikis, wikilink hrefs now use absolute urls instead of protocol-relative urls. REST API output remains unchanged and continue to use protocol-relative urls. Gadgets, user scripts, bots, and CSS might need to be adapted if they relied on the presence of protocol-relative urls in wikilink hrefs. [https://phabricator.wikimedia.org/T431358]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.11|MediaWiki]]
'''In depth'''
* The Wikimedia Foundation’s Experiment Platform Team has published a blog post reflecting on its first year of structured experimentation. It highlights successful experiments such as Paste Check, Reference Check, and Tone Check, which improved editing outcomes and have been rolled out to more users, as well as experiments that did not lead to product changes. [[diffblog:2026/07/07/moving-the-needle-how-we-test-new-ideas-across-wikimedia-projects|Read more]].
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/29|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W29"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 16:09, 13 Hulyo 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30804401 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-30</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W30"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/30|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Reader/Reader Experience|Reader Experience team]] has incorporated community feedback around the placement of watchstar and watchlist buttons for the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/WE3.3.4 Reading lists|Reading Lists beta feature]], which would allow for saving articles for later reading – a [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/W102|wishlist item]] to bring the functionality to web. Editors are invited to enable the beta feature to test it out and [[phab:T426453|share their thoughts]].
* [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Suggestion Mode|Suggestion Mode]] offers edit suggestions within the VisualEditor for improving Wikipedia articles. [[Special:EditChecks|All suggestions]] are [[mw:Special:MyLanguage/Help:Suggestion mode#For administrators – local customization|community-configurable]]. The [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/TextMatch|TextMatch]] feature is a way for volunteers to create custom local suggestions. The feature searches in articles for strings of text, and now includes support for regular expressions. This gives volunteers greater precision and flexibility over the kinds of local suggestions they can create. Note: Suggestions [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Configuration#:~:text=maximumEditcount|can be targeted]] based on the edit count of the person editing as well as other aspects of the page. You can [[mw:Special:MyLanguage/Help:Suggestion mode#Create custom local types of Suggestions|find examples from other communities]] for inspiration, including TextMatches that detect: typos, grammar-errors, potential advertisements, clichés, incorrect dash or hyphen usage, non-specific time keywords, outdated names, and more. Any [[mw:Special:MyLanguage/Talk:VisualEditor/Suggestion Mode|feedback]] is appreciated.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the SVG Translate tool could use an outdated version of a file, causing existing translations to be overwritten when new ones were uploaded, has now [[phab:T430577|been fixed]]. Overall, in the last quarter from April – June 2026 about 337 community tasks were resolved by the Wikimedia Foundation.
'''Updates for technical contributors'''
* On Parsoid-enabled wikis, Parsoid now renders a maximum of 1,250 images per page. A new tracking category, "media-limit-reached", will be soon made available to identify pages where this limit is reached, making it easier to find content whose media output may have been restricted during rendering. See [[phab:T430854]] for more information and to provide feedback.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.12|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/30|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W30"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 05:44, 21 Hulyo 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30836091 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-31</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W31"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/31|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] [[mw:Special:MyLanguage/ContentTranslation|Content Translation]] now supports dark mode, fulfilling a [[m:Community Wishlist/W544|Community Wishlist request]]. This brings the tool in line with the accessibility features available in the Vector 2022 and Minerva skins, helping reduce visual fatigue for users translating content. [https://phabricator.wikimedia.org/T367077]
* DiscussionTools' source mode and the 2017 wikitext editor will now offer autocomplete for links (<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>[[</nowiki></code></bdi>), templates (<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>{{</nowiki></code></bdi>), HTML and parser tags (<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki><</nowiki></code></bdi>), and magic words (<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>__</nowiki></code></bdi>), making it quicker and easier to insert links, templates, and other wiki markup while editing. [https://phabricator.wikimedia.org/T432400]
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Mobile page previews|Readers Growth team]] has concluded its experiment with mobile page previews and will not roll out the feature. Page Previews are a pop-up bottom sheet that appears when readers tap a blue link, showing a thumbnail, lead paragraph, and an option to open the article. The experiment showed flat retention and negative indicator metrics, suggesting that mobile web readers preferred navigating directly to linked articles rather than using page previews.
* The Reader Experience team has seen encouraging early results from the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists feature]], with 93% of participating users reporting that it was useful. Reading Lists help active readers save articles for future reading and support their learning goals on Wikimedia projects. The team plans further improvements before expanding the feature to more users.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Explore Feed Refresh|Explore Feed Refresh]] initiative was tested with new and casual Wikipedia app readers. The refreshed feed helps readers discover new and relevant content. After a 10.5% increase in engagement with the feed, Wikimedia Apps team has decided to scale the Home Feed redesign to iOS with the learnings from the Android release applied.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where subject names in the Article Guidance feature were displayed with incorrect capitalization on French Wikipedia, has now been fixed. Subject names will now follow the correct capitalization rules for the language. [https://phabricator.wikimedia.org/T427201]
'''Updates for technical contributors'''
* After running several [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments|Account Creation Experiments]] to improve registration completion rates, a new version of the username field on [[Special:CreateAccount|Create Account]] has been rolled out. It includes [[:c:File:Create account - July 2026 updates.png|a popover summarizing the username policy]] to provide clearer guidance during account creation. As part of this change, the messages <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>createacct-helpusername</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>createacct-username-help</nowiki></code></bdi> that several communities have configured will no longer be used. If communities want to customize the guidance shown in the new popover, they can instead edit the following messages: <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>createacct-username-policy-popover-bullet1</nowiki></code></bdi>, <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>createacct-username-policy-popover-bullet2</nowiki></code></bdi>, and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>createacct-username-policy-popover-bullet3</nowiki></code></bdi>. [https://phabricator.wikimedia.org/T430604]
* Later this week, the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|CodeMirror syntax highlighter]] will offer [[w:en:Theme (computing)|themes]]. The themes can be picked from a dropdown menu in the full [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#CodeMirror preferences|CodeMirror preferences]] dialog. For wikitext, available themes are default, colorblind-friendly (previously the colorblind preference option on [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing]]) and no-highlighting. For code languages (i.e., CSS/JavaScript/JSON/Vue/Lua), there are several themes available. These same themes will eventually be available for wikitext, too. [https://phabricator.wikimedia.org/T163533]
* From now on, wikis can restrict editing in the "User" namespace to only the page owner and certain user groups. [[mw:Special:MyLanguage/Manual:$wgRestrictUserPageEditing|Read the configuration documentation]] to learn more.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.14|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/31|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W31"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 18:47, 27 Hulyo 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30856308 -->
== ''The Signpost'': 2 August 2026 ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div>
<div style="column-count:2;">
* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-02/In the media|Union drive, most prolific editor make headlines]]
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-02/News and notes|Foundation rejects voluntary recognition of union, proposed board eligibility rules sharply restrict candidates]]
* WikiConference: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-02/WikiConference|"Kurier, Signpost, wikipress: You can be a Wikimedia journalist" - Wikimania presentation by User:Noé Recap]]
* In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-02/In focus|Is Larry Sanger the co-founder of Wikipedia?]]
* Arbitration report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-02/Arbitration report|Think, and not just about content]]
* News from Diff: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-02/News from Diff|Meet the Wikimedians of the Year 2026!]]
* On the bright side: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-02/On the bright side|The beautiful game]]
* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-02/Traffic report|Odyssey and Oyarzabal]]
* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-02/Comix|Well-spotted]]
</div>
<div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 10:18, 2 Agosto 2026 (UTC)
<!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div>
<!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=30775662 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-32</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W32"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/32|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|Reader Experience team]] has developed a [https://82db7c8d4b.catalyst.wmcloud.org/w/index.php?title=Regent%27s_Park&uselang=de patch demo] that wraps the page toolbar onto two lines when there is not enough horizontal space for all the buttons. This aims to reduce crowding in the Vector 2022 toolbar, which can occur on some language Wikipedias at certain screen widths. [https://phabricator.wikimedia.org/T429518]
* The Reader Experience team is planning to launch [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists]], a [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2021/Mobile and apps/Have Apps reading lists available on Destop/Mobile|Community Wishlist item]], which is currently available to try in beta, as a full feature in September. Before then, volunteer translator help is needed for [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&group=ext-readinglists&filter=&action=translate string translations] into a number of languages. The feature supports reading and learning goals on Wikipedia.
* Next week, the table of contents on Wikimedia Commons file pages will be improved by consolidating the file page table of contents with the page table of contents. This will make it easier to understand a file page’s structure, navigate to specific sections, and share links to individual sections. [https://phabricator.wikimedia.org/T332644]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:24}} community-submitted {{PLURAL:24|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where some [[w:TIFF|TIFF]] images failed to load after clicking their thumbnail, causing a broken image to be displayed instead of the full-size image, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T429326]
'''Updates for technical contributors'''
* The variable and function selector in AbuseFilter has been updated to support search and autocomplete. It will allow filter maintainers to find the desired variable or function more quickly. [https://phabricator.wikimedia.org/T323698]
* The MJPEG and VP8 formats are removed from the video player. The MP4 format (MPEG-4 Part 2) is added instead, which provides higher quality videos to older iPhone devices. It may take a few weeks to retroactively update all existing videos. The default format for modern devices stays the same (VP9/WebM). [https://phabricator.wikimedia.org/T358266]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.15|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/32|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W32"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:43, 3 Agosto 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30872536 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-33</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W33"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/33|Translations]] are available.
'''Updates for editors'''
* [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] A new ChartWizard is [[c:Special:ChartWizard/Data:Example.Pie.chart|now available on Wikimedia Commons]] for users interested in creating charts from their own data. The wizard makes the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart|Chart extension]] more beginner-friendly by allowing editors to create charts, such as bar and pie charts, without needing to use JSON. Users can still switch to the JSON editor if they prefer. Feedback on the new tool is welcome on the [[m:Talk:Community Wishlist/W414|wish talk page]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:19}} community-submitted {{PLURAL:19|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the Wikipedia iOS app’s Picture of the Day widget displayed the same image every day instead of updating daily, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T430692]
'''Updates for technical contributors'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Math|Math formula]] SVG images will soon be generated in the browser instead of on the server. MathML continues to be generated on the server and renders in the browser without JavaScript. Wikibooks will see this change on 12 August, Wikisource on 19 August and Wikipedia from 20-27 August. You can try this by selecting "{{int:Mw-math-mathjax}}" in your preferences. This change is part of [[mw:Special:MyLanguage/RESTBase/deprecation|deprecating RESTBase]] and [[phab:T431372|deprecating Mathoid]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T271001]
* Category pages will soon support sorting entries by the time they are added to a category. This will make it easier to find recently or long-standing categorized pages. It will also improve workflows for maintenance categories such as deletion backlogs and other time-based review tasks. You can use <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>cldsort=timestamp</nowiki></code></bdi> URL argument in category view to sort the entries. [https://phabricator.wikimedia.org/T433768]
* [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Gadgets|Gadgets]] and user scripts on Wikimedia wikis may now use [[phab:T395347|ES2018 features]] and [[phab:T419142|ES2019 features]] in JavaScript code. Previously, the platform only allowed up to ES2017. MediaWiki validates the source code to protect functionality from syntax errors and to ensure scripts are valid in all [[mw:Special:MyLanguage/Compatibility#Browser_support_matrix|supported browsers]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T419142]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.16|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/33|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W33"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:42, 10 Agosto 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30901051 -->
== ''This Month in GLAM'': July 2026 ==
{| style="width:100%;"
| valign="top" align="center" style="border:1px gray solid; padding:1em;" |
{| align="center"
|-
| style="text-align: center;" | [[File:This Month in GLAM logo 2018.png|350px|center|link=outreach:GLAM/Newsletter]]<br />
<hr />
<div style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;">[[outreach:GLAM/Newsletter/July 2026|<span style="color:darkslategray;">This Month in GLAM – Volume XVI, Issue VII, July 2026</span>]]</div>
<hr /><br />
|- style="text-align: center;"
| <span style="font-size:12pt; font-family:Times New Roman;"> '''<u>Headlines</u>'''</span>
|- style="font-size:10pt; font-family:Times New Roman; text-align:center;"
| <div style="text-align:left; column-count:2; column-width:28em; vertical-align:top;">
* [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2026/Contents/From the team|From the team]]: July and Wikimania Have Come and Gone
* [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2026/Contents/Brazil report|Brazil report]]: Strategic Workshops, Academic Publications, and Bidding Farewell to NeuroMat
* [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2026/Contents/Colombia report|Colombia report]]: Colombia at Wikimania 2026: panel on how the far-right affects open knowledge institutions
* [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2026/Contents/Egypt report|Egypt report]]: From Al-Ahram to Zamalek: Exploring Archives and Art Galleries
* [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2026/Contents/France report|France report]]: GLAM Presentations at Wikimania 2026 + Wiki Fashion Show
* [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2026/Contents/New Zealand report|New Zealand report]]: Launch of Wikifying a Conference handbook; Wikipedia Workshop at Te Toi Uku
* [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2026/Contents/Poland report|Poland report]]: GLAM-Wiki partnerships continue opening collections
* [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2026/Contents/Sweden report|Sweden report]]: At Wikimania and copyright process
* [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2026/Contents/Switzerland report|Switzerland report]]: Faces and Masks - the interwoven relation, Wikimania Paris
* [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2026/Contents/UK report|UK report]]: Wikimania report + New articles in Hindi
* [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2026/Contents/USA report|USA report]]: GLAM USA Report (Past & Upcoming)
* [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2026/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]]: Updates on work by BHLWiki Working Group members
* [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2026/Contents/Memory of the World report|Memory of the World report]]: Academic paper in preparation
* [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2026/Contents/Wiki Knowledge Park report|Wiki Knowledge Park report]]: Preserving Islamic Cultural Heritage: The GLAM and Metadata Impact of Wiki Loves Ramadan 2026
* [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2026/Contents/Events|Calendar]]: August's GLAM events
</div>
|-
| style="font-family:Times New Roman; text-align:center; font-size:85%;" | [[outreach:GLAM/Newsletter|Read this edition in full]] • [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2026/Single|Single-page]]
|-
| valign="top" colspan="2" style="padding:0.5em; font-family:Times New Roman;text-align:center; font-size:85%;" |
To assist with preparing the newsletter, please visit the [[outreach:GLAM/Newsletter/Newsroom|newsroom]]. Past editions may be viewed [[outreach:GLAM/Newsletter/Archives|here]].
|-
|}
|}
<div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[m:GLAM/Newsletter/About|About ''This Month in GLAM'']] · [[m:Global message delivery/Targets/GLAM|Subscribe/Unsubscribe]] · [[m:MassMessage|Global message delivery]] · [[:m:User:Romaine|Romaine]] 00:04, 12 Agosto 2026 (UTC)</div>
<!-- Message sent by User:Romaine@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/GLAM&oldid=30901934 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-34</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="technews-2026-W34"/><div class="plainlinks">
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/34|Translations]] are available.
'''Weekly highlight'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents/Registration/Worklist|Worklist feature]] for the Event Registration tool is now live on all Wikimedia wikis. With Worklist, event organizers can add the articles their event will focus on directly to the event page. The Worklist also powers [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents/Registration/Worklist#How Event Pathways uses the worklist|Event Pathways]] which notifies other editors of the upcoming or ongoing event when they edit an article featured in the event's Worklist. This is the minimum viable version (MVP), and feedback is welcome. Organizers are encouraged to try the feature. A hands-on [[m:Special:MyLanguage/Event:Worklist Setup Workshop: Get Your Event Ready|Worklist Setup Workshop]] will take place on 18 August at 16:00 UTC and 19 August at 11:00 UTC.
'''Updates for editors'''
* [[Special:ShortPages]] displays short pages by their size, but in many cases it gets filled with disambiguations and soft redirects, making it harder to find the short articles themselves. Starting this weekend, you will be able to choose not to include an article in the special page by adding the magic word <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>__EXPECTSHORTPAGE__</nowiki></code></bdi>. [https://phabricator.wikimedia.org/T433203]
* One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wikipedia/en}} in [[d:Q3436680|Bole]] ([[w:bol:|<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>w:bol:</nowiki></code></bdi>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T429921]
* Starting the week of August 17, the page toolbar will wrap onto two lines when there is not enough horizontal space for all the buttons. This is a [[phab:T429518|fully merged patch from the Reader Experience team]] which aims to reduce crowding in the Vector 2022 toolbar, that may occur on some language Wikipedias at certain screen widths.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:16}} community-submitted {{PLURAL:16|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, uploading large files to Wikimedia Commons has become more stable and less prone to failure following some fixes related to the “Could not acquire lock” upload error. [https://phabricator.wikimedia.org/T386640]
'''Updates for technical contributors'''
* Debian Bullseye will reach the end of its Long Term Support on 31 August 2026. [[phab:T434103|Some Cloud VPS projects]] still have instances running Debian Bullseye. Maintainers of those projects are encouraged to migrate to Debian Bookworm or Debian Trixie. A [[wikitech:Help:Cloud VPS instance operating system migration|migration guide]] is available to help with the process, and users may also want to consider whether their workload is better suited to Toolforge. If you need help or cannot complete the migration by 31 August, please contact the Cloud VPS admins as soon as possible. [[listarchive:list/cloud-announce@lists.wikimedia.org/thread/RVIPQSYLKMSL5M46JP6NEJVGVE6I2RXQ/|Read more]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.16|MediaWiki]]
'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/34|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
</div><section end="technews-2026-W34"/>
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:01, 17 Agosto 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30922806 -->
== ''The Signpost'': 24 August 2026 ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div>
<div style="column-count:2;">
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-24/News and notes|Union process progresses, unanswered questions about Littler Mendelson remain]]
* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-24/In the media|Wikipedia editors save Sam Altman's life]]
* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-24/Recent research|Women in blue? Wikipedia's gender gap reverses in some areas]]
* Discussion report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-24/Discussion report|Again and Again]]
* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-24/Traffic report|Look out, here comes the Spider-Man!]]
* Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-24/Humour|Her tastes, her Wikimania, her upcoming tour... Baby Globe reveals everything]]
* On the bright side: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-24/On the bright side|The great outdoors]]
* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-24/Opinion|Are we embarrassed yet?]]
* Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-24/Special report|Paris Syndrome: Labor Strife, AI Anxiety, and a Leadership Test at Wikimania 2026]]
* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-24/Comix|WP:FAOWN]]
</div>
<div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 01:25, 24 Agosto 2026 (UTC)
<!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div>
<!-- Message sent by User:Bri@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=30889666 -->
1mbgb92o4c9zukm3ojqeqfbb1v03pfn
Pulisya Nasyonal sa Pilipinas
0
11355391
37026743
37025913
2026-08-23T18:51:38Z
InternetArchiveBot
28475
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
37026743
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox"
|- id="7"
! colspan="2" id="8" class="infobox-above" |Philippine National Police
''Pambansang Pulisya ng Pilipinas''
|- id="10"
| colspan="2" id="11" class="infobox-image" |[[File:Philippine_National_Police_seal.svg|alt=Insignia and uniform patch|196x196px]]<div id="12" class="infobox-caption">Insignia and uniform patch</div>
|- id="14"
| colspan="2" id="15" class="infobox-image" |[[File:Badge_of_the_Philippine_National_Police.svg|alt=Badge|201x201px]]<div id="16" class="infobox-caption">Badge</div>
|- id="18"
! scope="row" id="19" class="infobox-label" |Abbreviation
| id="21" class="infobox-data" |PNP
|- id="23"
! scope="row" id="24" class="infobox-label" |Motto
| id="26" class="infobox-data" |To Serve and Protect. Service, Honor, Justice.
|- id="29"
! colspan="2" id="30" class="infobox-header" |Agency overview
|- id="32"
! scope="row" id="33" class="infobox-label" |Formed
| id="35" class="infobox-data" |January 29, 1991<span class="noprint">; 35 years ago</span> (<span class="bday dtstart published updated">1991-01-29</span>) <ref name="about">{{cite web|url=http://www.pnp.gov.ph/main/index.php?option=com_content&view=article&id=46:about-the-philippine-national-police&catid=25:organization&Itemid=56|title=About the Philippine National police|date=|author=|publisher=Philippine Government|access-date=19 June 2026|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20120326192226/http://www.pnp.gov.ph/main/index.php?option=com_content&view=article&id=46:about-the-philippine-national-police&catid=25:organization&Itemid=56|archive-date=26 March 2012}}</ref>
|- id="37"
! scope="row" id="38" class="infobox-label" |Preceding agencies
| id="40" class="infobox-data" |<div id="42" class="plainlist">
* [[Konstabularyo sa Pilipinas|Philippine Constabulary]] (August 18, 1901 – January 29, 1991)<ref name="hurley2011p60"><templatestyles src="Module:Citation/CS1/styles.css"></templatestyles><cite class="citation book cs1" id="CITEREFHurley2011">Hurley, Vic (2011). [https://books.google.com/books?id=fAuBedlSboIC&pg=PA60 ''Jungle Patrol, the Story of the Philippine Constabulary (1901–1936)'']. Cerberus Books. p. 60. [[ISBN (identifier)|ISBN]] [[Special:BookSources/9780983475620|<bdi>9780983475620</bdi>]] – via [[Google Books]]. <q>Section 1. An Insular Constabulary is hereby established under the general supervision of the Civil Governor for the purpose of better maintaining peace, law, and order in the various provinces of the Philippine Islands, organized, officered and governed as hereinafter set forth, which shall be known as the Philippines Constabulary.</q></cite></ref>
* [[Integrated National Police]] (August 8, 1975 – January 29, 1991)
</div>
|- id="50"
! scope="row" id="51" class="infobox-label" |Annual budget
| id="53" class="infobox-data" |₱193.24 billion (2023)<ref name="GAAFY2023"><templatestyles src="Module:Citation/CS1/styles.css"></templatestyles><cite class="citation web cs1">[https://www.dbm.gov.ph/wp-content/uploads/GAA/GAA2023/VolumeI/DILG/I.pdf "I. PHILIPPINE NATIONAL POLICE"] <span class="cs1-format">(PDF)</span>. Republic of the Philippines Department of Budget and Management. [https://web.archive.org/web/20230527195110/https://www.dbm.gov.ph/wp-content/uploads/GAA/GAA2023/VolumeI/DILG/I.pdf Archived] <span class="cs1-format">(PDF)</span> from the original on May 27, 2023<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">June 29,</span> 2023</span>.</cite></ref>
(US$3.92 billion)
|- id="55"
! colspan="2" id="56" class="infobox-header" |Jurisdictional structure
|- id="58"
! scope="row" id="59" class="infobox-label" |[[Law enforcement agency#natlea|National agency]]
| id="62" class="infobox-data" |Philippines
|- id="64"
! scope="row" id="65" class="infobox-label" |Operations jurisdiction
| id="67" class="infobox-data" |Philippines
|- id="69"
! colspan="2" id="70" class="infobox-header" |Operational structure
|- id="72"
! scope="row" id="73" class="infobox-label" |Headquarters
| id="75" class="infobox-data" |[[Camp Crame]], [[Dakbayang Quezon|Quezon City]]
|- id="79"
! scope="row" id="80" class="infobox-label" |Police officers
| id="82" class="infobox-data" |218,139 (2024)<ref><templatestyles src="Module:Citation/CS1/styles.css"></templatestyles><cite class="citation web cs1">[https://www.dbm.gov.ph/wp-content/uploads/Staffing/STAFFING2024/STAFFING-SUMMARY-2024.pdf "Staffing Summary Fiscal Year 2024"] <span class="cs1-format">(PDF)</span>. ''[[Department of Budget and Management]]''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">April 24,</span> 2025</span>.</cite></ref>
|- id="84"
! scope="row" id="85" class="infobox-label" |Agency executives
| id="87" class="infobox-data" |<div id="89" class="plainlist">
* [[General|PGEN]] [[Jose Melencio Nartatez|Jose Melencio C. Nartatez Jr.]], [[Chief of the Philippine National Police|Chief, PNP]]
* [[Lieutenant general|PLTGEN]] [[Bernard M. Banac]], Deputy Chief for Administration
* [[Major general|PMGEN]] Wilson Joseph Lopez, Officer-in-Charge, Deputy Chief for Operations
* [[Lieutenant general|PLTGEN]] Neri Vincent D. Ignacio, Chief of Directorial Staff
* [[Colonel|PCOL]] Marlon R. Santos, Spokesperson, Philippine National Police
</div>
|- id="109"
! scope="row" id="110" class="infobox-label" |Parent agency
| id="112" class="infobox-data" |[[Department of the Interior and Local Government]] via [[NAPOLCOM|National Police Commission]]
|- id="116"
! colspan="2" id="117" class="infobox-header" |Website
|- id="119"
| colspan="2" id="120" class="infobox-full-data" |<span class="url">[https://pnp.gov.ph/ pnp.gov.ph] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170712170542/http://www.pnp.gov.ph/ |date=2017-07-12 }}</span>
|}
[[Payl:US_Navy_070517-N-8391L-015_Two_Armed_Forces_of_the_Philippines_(AFP)_soldiers_descend_a_repel_tower_during_a_joint_U.S.-AFP-Philippine_National_Police_(PNP)_Subject_Matter_Expert_Exchange_(SMEE).jpg|right|thumb| Duha ka miyembro sa PNP ang nanaog sa usa ka tore atol sa hiniusang US-AFP-PNP Subject Matter Expert Exchange (SMEE).]]Ang '''Philippine National Police''' ('''PNP''' ; Filipino Pilipinas) mao ang nasudnong pwersa sa pulisya sa Pilipinas. Ang nasudnong hedkuwarter niini nahimutang sa [[Camp Crame]] sa [[Bagong Lipunan ng Crame]], Quezon City. Sa pagkakaron, kini adunay gibana-bana nga 228,000 ka mga personahe aron mopulis sa populasyon nga sobra sa 100 milyon.
Ang ahensya gidumala ug gikontrol sa [[National Police Commission (Philippines)|National Police Commission]] ug kabahin sa [[Department of the Interior and Local Government]] (DILG). Ang mga lokal nga opisyal sa pulisya gikontrolar sa operasyon sa mga mayor sa siyudad o munisipyo. <ref>Except during the 30 days immediately preceding and following any [[Elections in the Philippines|national, local]] and [[barangay elections]]. During these periods, the local police forces are under the supervision and control of the [[Commission on Elections (Philippines)|Commission on Elections]]</ref> Ang DILG, sa laing bahin, mao ang nag-organisar, nagbansay, ug nagsangkap sa PNP alang sa pagtuman sa mga gimbuhaton sa pulisya isip usa ka pwersa sa pulisya nga nasyonal ang sakup ug sibilyan ang kinaiya.
Ang PNP natukod niadtong Enero 29, 1991, sa dihang ang [[Konstabularyo sa Pilipinas|Philippine Constabulary]] ug ang [[Integrated National Police]] gihiusa subay sa Republic Act 6975 sa 1990. <ref name="about2">{{cite web|url=http://www.pnp.gov.ph/main/index.php?option=com_content&view=article&id=46:about-the-philippine-national-police&catid=25:organization&Itemid=56|title=About the Philippine National police|date=|author=|publisher=Philippine Government|access-date=19 June 2026|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20120326192226/http://www.pnp.gov.ph/main/index.php?option=com_content&view=article&id=46:about-the-philippine-national-police&catid=25:organization&Itemid=56|archive-date=26 March 2012}}</ref>
=== Kasaysayan ===
==== Pagtukod human sa balaod militar ====
{{Main|Philippine Constabulary|Integrated National Police}}
Hangtod sa Enero 1991, ang Pilipinas walay sibilyan nga pwersa sa nasudnong pulisya, ug hinoon adunay [[Konstabularyo sa Pilipinas|Philippine Constabulary]] ubos sa [[Armadong Kusog sa Pilipinas|Armed Forces of the Philippines]] (AFP) ug mga pulis sa siyudad ug munisipyo nga giorganisar ubos sa [[Integrated National Police]], <ref name="about3">{{cite web|url=http://www.pnp.gov.ph/main/index.php?option=com_content&view=article&id=46:about-the-philippine-national-police&catid=25:organization&Itemid=56|title=About the Philippine National police|date=|author=|publisher=Philippine Government|access-date=19 June 2026|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20120326192226/http://www.pnp.gov.ph/main/index.php?option=com_content&view=article&id=46:about-the-philippine-national-police&catid=25:organization&Itemid=56|archive-date=26 March 2012}}</ref> nga gi-nasyonalisa usab ug gi-integrate ubos sa mando sa militar ubos sa [[Martial law under Ferdinand Marcos|balaod militar]] niadtong 1975.
Ang panginahanglan sa pag-insister sa [[Civilian control of the military|sibilyan nga kontrol sa militar]] usa ka agenda sa reporma nga nagsugod sa pagtubag hapit dayon sa pagkatangtang [[Ferdinand Marcos|ni Ferdinand Marcos]] pinaagi sa 1986 [[Rebolusyon sa EDSA sa 1986|People Power Revolution]] ; sulod sa usa ka tuig human sa pagkatangtang ni Marcos, ang 1987 nga Konstitusyon sa Pilipinas nagpalig-on sa prinsipyo sa sibilyan nga labaw nga labaw sa militar. Kini tungod sa halapad nga lokal <ref name="McCoy199909202">{{Cite web}}</ref> <ref name="Abinales&Amoroso20052">{{Cite book}}</ref> <ref name="ParladeThesis">{{Cite book}}</ref> ug internasyonal nga konsensus nga " [[Human rights abuses during the presidency of Ferdinand Marcos|ang mga pag-abuso sa tawhanong katungod]] nahimong kaylap" atol sa diktadurya, diin ang mga yunit sa Philippine Constabulary <ref name="AI1975">{{Cite web}}</ref> sama sa [[Metrocom Intelligence and Security Group|Metrocom Intelligence and Security Group (MISG)]], <ref>{{Cite news}}</ref> ug ang 5th Constabulary Security Unit (5CSU), nailhan nga adunay daghang partikular nga mga kaso. Kini nga mga yunit nalambigit usab sa mga buhat sa pagpanghulga ug kapintasan, mga entidad sa media, mga tagdumala sa korporasyon, ug mga grupo sa oposisyon.
Ang mga rekomendasyon sa [[Davide Commission]] niadtong 1990 naglakip sa pagbungkag sa [[Konstabularyo sa Pilipinas|Philippine Constabulary]] isip usa ka serbisyo ubos sa AFP. <ref name="about4">{{cite web|url=http://www.pnp.gov.ph/main/index.php?option=com_content&view=article&id=46:about-the-philippine-national-police&catid=25:organization&Itemid=56|title=About the Philippine National police|date=|author=|publisher=Philippine Government|access-date=19 June 2026|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20120326192226/http://www.pnp.gov.ph/main/index.php?option=com_content&view=article&id=46:about-the-philippine-national-police&catid=25:organization&Itemid=56|archive-date=26 March 2012}}</ref> Nahukman nga usa ka bag-ong sibilyan nga Philippine National Police ang tukuron pinaagi sa paghiusa sa [[Integrated National Police]] ngadto sa [[Konstabularyo sa Pilipinas|Philippine Constabulary]], ug ang PC ang mahimong basehan tungod kay kini adunay mas mauswagon nga imprastraktura. Ang PC gikuha gikan sa [[Department of National Defense (Philippines)|Ministry of National Defense]] ug sa kadugayan gihimong sibilyan, isip kabahin sa [[Department of the Interior and Local Government]], pinaagi sa pagtangtang ug pagrekrut sa mga bag-ong personahe.
Gipasar niadtong Disyembre 13, 1990, ''[[wikisource:Republic_Act_No._6975|Ang Republic Act No. 6975]]'', ang [[Department of the Interior and Local Government]] Act sa 1990, nagbukas sa dalan alang sa usa ka bag-ong panahon alang sa pagpatuman sa balaod sa Pilipinas samtang ang balaod nagmando sa hingpit nga paghiusa sa [[Konstabularyo sa Pilipinas|Philippine Constabulary]] ug sa [[Integrated National Police]] ug pormal nga nagmugna sa Philippine National Police.
=== Mga reporma ug reorganisasyon sa ulahi ===
''Ang RA 6975'' gi-amyenda pa sa ''RA 8551'', ang Philippine National Police Reform and Reorganization Act sa 1998, ug sa ''RA 9708.''
''Ang RA 8551'' naglantaw sa PNP nga mahimong usa ka ahensya nga nakasentro sa komunidad ug serbisyo ug naglakip sa pagmugna sa [[Internal Affairs Service of Philippine National Police|Internal Affairs Service sa Philippine National Police]].
Niadtong Hunyo 14, 2019, gianunsyo sa PNP nga ang Counter-Intelligence Task Force pulihan sa Integrity Monitoring and Enforcement Group.
=== Organisasyon ===
==== Pagpangulo ====
* [[Commander-in-Chief|Kumander-in-Chief]] : [[Pamuno-Nasod sa Pilipinas|Pres.]] [[Bongbong Marcos|Ferdinand R. Marcos Jr.]]
* [[Secretary of the Interior and Local Government|Kalihim sa Interior and Local Government]] (SILG) ug Chairman sa [[National Police Commission (Philippines)|National Police Commission]] (NAPOLCOM): Hon. [[Jonvic Remulla|Juanito Victor C. Remulla]]
** Undersecretary para sa Kalinaw ug Kahusayan, DILG: Nestor B. Sanares
** Bise Tsirman ug Ehekutibong Opisyal, NAPOLCOM: Atty. Rafael Vicente R. Calinisan
* [[Chief of the Philippine National Police|Hepe sa Nasodnong Pulisya sa Pilipinas]] (C, PNP): PGen. [[Jose Melencio Nartatez|Jose Melencio C. Nartatez Jr.]]
* Ang Deputy Chief para sa Administrasyon sa Philippine National Police (TDCA, PNP): PLtGen. [[Bernard M. Banac]]
* Ang Deputy Chief para sa Operasyon sa Philippine National Police (TDCO, PNP): PMGen. Wilson Joseph F. Lopez (Pag-arte)
* Ang Hepe sa Directorial Staff sa Philippine National Police (TDCS, PNP): PLtGen. Neri Vincent D. Ignacio
* Ang tigpamaba sa Philippine National Police: PCol. Marlon R. Santos (Pag-arte)
* Public Information Officer sa Philippine National Police (PIO, PNP): PCol. Allen Rae F. Co (Pag-arte)
=== Serbisyo sa Internal nga mga Kalihokan ===
{{Main|Internal Affairs Service of Philippine National Police}}
Ang PNP nagmugna og usa ka nasudnong Internal Affairs Service (IAS) niadtong Hunyo 1999. Kini usa ka organisasyon sulod sa istruktura sa PNP ug usa sa mga buluhaton niini mao ang pagtabang sa Chief PNP sa pagpatuman sa mga reporma aron mapaayo ang imahe sa pwersa sa pulisya pinaagi sa pagtimbang-timbang, pag-analisar, ug pag-ebalwasyon sa kinaiya ug pamatasan sa mga personahe sa PNP. Kini gipangulohan sa Inspector General.
==== Nasudnong Sentro sa Operasyon (NOC) ====
Ang National Operations Center (NOC) anaa sa Camp Crame. Si Chief Superintendent Constante Azares Jr., hepe sa PNP-NOC, mipasabot nga "ang NOC mao ang sentro ug ugat niining pasilidad." <ref>[http://www.abs-cbnnews.com/storypage.aspx?StoryId=124245 ABS-CBNnews.com, PNP unveils state-of-the-art operations center]{{Dead link|date=June 2020|fix-attempted=yes}}</ref>
Ang National Operations Center (NOC) anaa sa Camp Crame. Si Chief Superintendent Constante Azares Jr., hepe sa PNP-NOC, mipasabot nga "ang NOC mao ang sentro ug ugat niining pasilidad." <ref>[http://www.abs-cbnnews.com/storypage.aspx?StoryId=124245 ABS-CBNnews.com, PNP unveils state-of-the-art operations center]{{Dead link|date=June 2020|fix-attempted=yes}}</ref>
=== Mga yunit sa operasyon ===
* Anti-Cybercrime Group (ACG){{Spaced en dash}}responsible for the investigation of [[cybercrime]], conducting forensic analyses on seized computers and digital evidence, and for assessing vulnerabilities in public and private IT infrastructure.<ref>{{Cite web}}</ref>
* Anti-Kidnapping Group (AKG){{Spaced en dash}}responsible in addressing kidnapping menace in the country and in handling hostage situations.
* [[Payl:2023-05-12_PNP_H125_006.jpg|alt=AIRBUS H125 Helicopter of the Philippine National Police|thumb|AIRBUS H125 Helicopter of the Philippine National Police]][[Philippine National Police Aviation Security Group|Aviation Security Group (AVSEGROUP)]]{{Spaced en dash}}responsible for the security of Philippine airports against threats to civil aviation.<ref>{{Cite web}}</ref>
* Civil Security Group (CSG){{Spaced en dash}}responsible for the regulation of all organized private detectives, watchmen, security agencies, and company guard forces. It also supervises the licensing and registration of firearms and explosives.<ref>{{Cite web}}</ref>
* [[Criminal Investigation and Detection Group|Criminal Investigation and Detection Group (CIDG)]]{{Spaced en dash}}responsible for monitoring, investigating, and prosecuting all crimes involving economic sabotage, and other crimes of such magnitude and extent as to indicate their commission by highly placed or professional criminal syndicates and organizations. It also conducts organized crime control and handles all major cases involving violations of the [[Revised Penal Code|penal code]] or other laws assigned.
* Drug Enforcement Group (DEG){{Spaced en dash}}responsible for the prevention and control of illegal drugs in support of the [[Philippine Drug Enforcement Agency]].<ref>{{Cite web}}</ref> It is formerly known as the PNP Anti Illegal Drugs Group.
* [[Payl:PNP_Kawasaki_Ninja_650_R_No._210_(Original_Work).jpg|thumb|Highway Patrol Group's Kawasaki Ninja 650R No. 210 of PNP]]The [[Highway Patrol Group]] (HPG){{Spaced en dash}}responsible for enforcing traffic laws and motor vehicle registration and regulation and assisting the [[Katungdanan sa Transporteng Yutanhon|Land Transportation Office]] and is also part of the [[LTFRB#I-ACT!]].<ref>{{Cite web}}</ref> This group is rarely seen outside of highly urbanized areas or in any provincial areas however.{{Fact|date=July 2022}}<sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[''[[Wikipedia:Citation needed|<span title="This claim needs references to reliable sources. (July 2022)">citation needed</span>]]'']</sup>
* Integrity Monitoring and Enforcement Group (IMEG){{Spaced en dash}}responsible for conducting intelligence build-up and law enforcement operations against PNP personnel who are involved in any illegal activities such as drug trafficking, human trafficking, financial crimes, cybercrime, malversation, graft and corrupt practices, security violations, and others. It replaced the Counter-Intelligence Task Force (CITF).<ref>{{Cite web}}</ref>
* Intelligence Group (IG){{Spaced en dash}}responsible for intelligence and counter-intelligence.<ref>{{Cite web}}</ref>
* [[Philippine National Police Forensic Group|Forensic Group]] (FG){{Spaced en dash}}responsible for carrying out different forensic services and scientific investigations.<ref>{{Cite web}}</ref> Known previously as the Crime Laboratory (CL),<ref>{{Cite web}}</ref> it includes the Scene of the Crime Operations (SOCO) division.<ref>{{Cite web}}</ref>
* [[Payl:Philippine_National_Police_boat_in_Iloilo_River.JPG|thumb|Philippine National Police boat on the [[Iloilo River]], Iloilo City]][[Philippine National Police Maritime Group|Maritime Group (MG)]]{{Spaced en dash}}responsible for performing all police functions over Philippine territorial waters, lakes, and rivers and along coastal areas, including ports, harbors, and small islands for the security and the safety of the maritime environment.<ref>{{Cite web}}</ref>
* Police Security and Protection Group (PSPG){{Spaced en dash}}responsible for the security of vital government installations, government officials, visiting dignitaries and private individuals authorized to be given protection. It also supports the [[Presidential Security Group]] in protecting the [[Pamuno-Nasod sa Pilipinas|president]] and their family.<ref>{{Cite web}}</ref>
* [[Special Action Force|Special Action Force (SAF)]]{{Spaced en dash}}a mobile strike force or a reaction unit to augment regional, provincial, municipal and city police force for civil disturbance control, internal security operations, hostage-taking rescue operations, search and rescue in times of natural calamities, disasters and national emergencies and other special police operations such as anti-hijacking, anti-terrorism, and explosives and ordnance disposal.
* [[Payl:Isuzu_D-Max_Special_weapons_and_Tactics_Vehicle_of_PNP_13th_RPSB.jpg|thumb|Isuzu D-Max Special weapons and Tactics Vehicle of PNP]]PNP Air Unit (AU){{Spaced en dash}}a highly specialized police unit specializing in providing air support to the entire PNP. It is staffed by a pool of professional, licensed and experienced pilots and aircraft mechanics. Once a part of Special Action Force.<ref>{{Cite web}}</ref>[[Payl:PNP_Uniforms.jpg|thumb]]
=== Akademiya sa Nasyonal nga Pulisya sa Pilipinas ===
{{Main|Philippine National Police Academy}}
Ang Philippine National Police Academy nahimutang sa Camp Gen. Mariano N. Castaneda, Silang, Cavite ug mao ang nanguna nga training academy para sa Philippine National Police, [[Bureau of Jail Management and Penology|Bureau of Jail Management & Penology]] ug [[Bureau of Fire Protection]].
=== Mga opisina sa rehiyon ===
Ang mga Police Regional Office (PRO) nagdumala ug nagdumala sa mga opisina sa distrito, mga opisina sa pulisya sa probinsya ug siyudad, mga mobile force battalions, mga national support unit, mga estasyon sa pulisya, ug mga presinto sulod sa nagkalain-laing [[Mga Rehiyon sa Pilipinas|rehiyon sa Pilipinas]] . Ang matag yunit adunay independente nga kontrol sa tanang yunit sa pulisya sulod sa ilang mga lugar sa operasyon ug ang mga gilakip nga yunit sa PNP National Headquarters gimandoan sa pagtabang niining mga Rehiyonal nga Opisina. Ang mga PRO ubos sa superbisyon sa Area Police Commands gawas sa [[National Capital Region Police Office]].
{| class="wikitable"
!Current Seal
!Regional Offices
!Area of Responsibility
!Provincial/City/District Offices
!Regional Director
|-
|[[Payl:National_Capital_Region_Police_Office_seal.png|center|100x100px]]
|[[National Capital Region Police Office]] (NCRPO)
|[[Metro Manila|National Capital Region]] – [[Metro Manila]]
|5 (All District Offices)
|PMGEN Anthony A. Aberin
|-
|[[Payl:PRO_COR_Logo.png|center|frameless|100x100px]]
|[[Police Regional Office Cordillera]] (PRO COR)
|[[Administratibong Rehiyon sa Cordillera|Cordillera Administrative Region]]
|7 (6 Provincials, 2 Cities)
|PBGEN Ericson D. Dilag
|-
|[[Payl:Pnp_pro1_seal.png|center|100x100px]]
|[[Police Regional Office 1]] (PRO1)
|Region 1 – [[Rehiyon sa Ilocos|Ilocos Region]]
|4 (All Provincial Offices)
|PBGEN Jovencio S. Badua Jr.
|-
|[[Payl:Pnp_pro2_seal.png|162x162px]]
|[[Police Regional Office 2]] (PRO2)
|Region 2 – [[Lupot sa Cagayan|Cagayan Valley]]
|6 (5 Provincials, 4 Cities)
|PBGEN Mariano C. Rodriguez
|-
|[[Payl:PNP_PRO_3_seal.png|100x100px]]
|[[Police Regional Office 3]] (PRO3)
|Region 3 – [[Tunga-tungang Luzon|Central Luzon]]
|9 (7 Provincials, 2 Cities)
|PBGEN Jess B. Mendez
|-
|[[Payl:PNP_PRO_4A_seal.png|108x108px]]
|[[Police Regional Office 4A]] (PRO4A)
|Region IV-A – [[Calabarzon]]
|5 (All Provincial Offices)
|PBGEN Dominic L. Baccay
|-
|[[Payl:PNP_PRO_4B_seal.jpg|100x100px]]
|[[Police Regional Office Mimaropa]] (PRO4B)
|[[Mimaropa]] – Southwestern Tagalog Region
|6 (5 Provincials, 1 City)
|PBGEN Christopher R. Dela Cruz
|-
|[[Payl:Cropped-pro5-new-2.png|100x100px]]
|[[Police Regional Office 5]] (PRO5)
|Region V – [[Rehiyon sa Bikol|Bicol Region]]
|7 (6 Provincials, 1 City)
|PBGEN Erosito N. Miranda
|-
|[[Payl:PNP_PRO_6_seal.jpg|101x101px]]
|[[Police Regional Office 6]] (PRO6)
|Region VI – [[Kasadpang Kabisay-an|Western Visayas]]
|6 (5 Provincials, 1 City)
|PBGEN Randulf T. Tuaño
|-
|[[File:The_official_2025_logo_of_the_Philippine_National_Police_-_Negros_Island_Region.png|100x100px]]
|[[Police Regional Office Negros Island Region]] (PRO NIR)
|[[Rehiyon sa Isla sa Negros|Negros Island Region]]
|4 (3 Provincials, 1 City)
|PBGEN Romano V. Cardiño
|-
|[[Payl:PNP_PRO_7_seal.jpg|115x115px]]
|[[Police Regional Office 7]] (PRO7)
|Region VII – [[Tunga-tungang Kabisay-an|Central Visayas]]
|7 (4 Provincials, 3 Cities)
|PBGEN Arnold E. Abad
|-
|[[Payl:PNP_PRO_8_seal.jpg|136x136px]]
|[[Police Regional Office 8]] (PRO8)
|Region VIII – [[Sidlakang Kabisay-an|Eastern Visayas]]
|8 (6 Provincials, 2 Cities)
|PBGEN Jason L. Capoy
|-
|[[Payl:PNP_PRO_9_seal.jpg|125x125px]]
|[[Police Regional Office 9]] (PRO9)
|Region IX – [[Lawisnong Zamboanga|Zamboanga Peninsula]]
|4 (3 Provincials, 1 City)
|PBGEN Dennis A. Esguerra
|-
|[[Payl:PNP_PRO_10_seal.jpg|100x100px]]
|[[Police Regional Office 10]] (PRO10)
|Region X – [[Amihanang Mindanao|Northern Mindanao]]
|7 (5 Provincials, 2 Cities)
|PBGEN Christopher N. Abrahano
|-
|[[Payl:PNP_PRO_11_seal.jpg|100x100px]]
|[[Police Regional Office 11]] (PRO11)
|Region XI – [[Rehiyon sa Davao|Davao Region]]
|7 (5 Provincials, 1 City, 1 District)
|PBGEN Leon Victor Z. Rosete
|-
|[[Payl:PNP_PRO_12_seal.jpg|100x100px]]
|[[Police Regional Office 12]] (PRO12)
|Region XII – [[Soccsksargen]] / Bangsamoro barangays in North Cotabato<ref name="probarmm">{{Cite news}}</ref>
|5 (4 Provincials, 1 City)
|PBGEN Alan B. Manibog
|-
|[[Payl:PNP_PRO_13_seal.png|100x100px]]
|[[Police Regional Office 13]] (PRO13)
|Region XIII – [[Caraga]]
|6 (5 Provincials, 1 City)
|PBGEN Marcial Mariano P. Magistrado IV
|-
|[[Payl:Bangsamoro_Police_seal.png|center|100x100px]]
|[[Police Regional Office Bangsamoro Autonomous Region]] (PRO BAR)<ref name="probarmm" />
|BARMM – [[Bangsamoro|Bangsamoro Autonomous Region in Muslim Mindanao]] and [[Dakbayan sa Cotabato|Cotabato City]] / Excluding Bangsamoro barangays in North Cotabato
|7 (6 Provincials, 1 City)
|PBGEN Christopher M. Abecia
|}
{| class="wikitable"
!Mga Opisina sa Distrito
!Lugar sa Responsibilidad
!Opisina sa Rehiyon
!Direktor sa Distrito
|-
|[[Eastern Police District|Distrito sa Pulisya sa Sidlakan]] (EPD)
|[[Mandaluyong]], [[Marikina]], [[Pasig]], [[Dakbayan sa San Juan|San Juan]]
|NCRPO
|PBGEN Melecio M. Buslig Jr.
|-
|[[Manila Police District|Distrito sa Pulisya sa Manila]] (MPD)
|[[Manila|Dakbayan sa Manila]]
|NCRPO
|PBGEN Arnold C. Santiago
|-
|[[Northern Police District|Distrito sa Pulisya sa Amihanan]] (NPD)
|[[Caloocan]], [[Malabon]], [[Navotas]], [[Valenzuela]]
|NCRPO
|PBGEN Benliner L. Capili
|-
|[[Quezon City Police District|Distrito sa Pulisya sa Dakbayan sa Quezon]] (QCPD)
|[[Dakbayang Quezon|Dakbayan sa Quezon]]
|NCRPO
|PBGEN Randy Glenn G. Silvio
|-
|[[Southern Police District|Distrito sa Pulisya sa Habagatan]] (SPD)
|[[Las Piñas]], [[Makati]], [[Muntinlupa]], [[Parañaque]], [[Pateros]], [[Pasay]], [[Taguig]]
|NCRPO
|PBGEN Glenn Olivier C. Cinco
|-
|Distrito sa Pulisya sa Metropolitan Davao (MDPD)
|[[Kaulohang Dabaw|Metro Davao]]
|Opisina sa Rehiyon sa Pulisya (PRO) 11
|
|}
=== Istruktura sa ranggo ===
==== Kompleto nga hugpong sa mga ranggo ====
Subay sa kasamtangang sistema sa ranggo (2019), ang National Police walay mga ranggo nga Second Lieutenant, Technical Sergeant, Sergeant ug Patrolman First Class.
{| class="wikitable" style="display: inline-table;"
! width="30px" |Insignia
!Ranggo <ref name="modifiedpnp">{{Cite news}}</ref>
|-
! colspan="2" |Mga Komisyonado nga Opisyal
|-
|[[Payl:Philippines-Police-OF-9.svg|58x58px]]
|Heneral sa Pulisya (PGEN)
|-
|[[Payl:Philippines-Police-OF-8.svg|58x58px]]
|Tenyente Heneral sa Pulisya (PLTGEN)
|-
|[[Payl:Philippines-Police-OF-7.svg|58x58px]]
|Major General sa Pulisya (PMGEN)
|-
|[[Payl:Philippines-Police-OF-6.svg|58x58px]]
|Brigadier Heneral sa Pulisya (PBGEN)
|-
|[[Payl:Philippines-Police-OF-5.svg|58x58px]]
|Koronel sa Pulis (PCOL)
|-
|[[Payl:Philippines-Police-OF-4.svg|58x58px]]
|Police Lieutenant Colonel (PLTCOL)
|-
|[[Payl:Philippines-Police-OF-3.svg|58x58px]]
|Major sa Pulis (PMAJ)
|-
|[[Payl:Philippines-Police-OF-2.svg|58x58px]]
|Kapitan sa Pulis (PCPT)
|-
|[[Payl:Philippines-Police-OF-1.svg|58x58px]]
|Tenyente sa Pulis (PLT)
|-
! colspan="2" |Mga Opisyal nga Dili Komisyonado
|-
|[[Payl:Philippines-Police-EMS.png|75x75px]]
|Ehekutibong Maestro Sergeant sa Pulisya (PEMS)
|-
|[[Payl:Philippines-Police-E-6.png|75x75px]]
|Hepe sa Pulis nga Master Sergeant (PCMS)
|-
|[[Payl:Philippines-Police-E-5.png|69x69px]]
|Senior Master Sergeant sa Pulis (PSMS)
|-
|[[Payl:Philippines-Police-E-4.png|63x63px]]
|Sarhento sa Pulis (PMSg)
|-
|[[Payl:Philippines-Police-E-3.png|52x52px]]
|Sarhento sa Kawani sa Pulisya (PSSg)
|-
|[[Payl:Philippines-Police-E-2.png|49x49px]]
|Korporal sa Pulisya (PCpl)
|-
|[[Payl:Philippines-Police-E-1.png|49x49px]]
|Patrolman / Patrolwoman (Pat)
|}
=== Kagamitan ===
==== Mga Reporma ====
{{Main|Security sector governance and reform in the Philippines|Women in the Philippine National Police}}
Ang PNP usa sa mga "kinauyokan nga aktor sa seguridad" nga mao ang sentro sa [[Security sector governance and reform in the Philippines|pagdumala ug reporma sa sektor sa seguridad sa Pilipinas]], nga naglambigit sa sibilisasyon, propesyonalisasyon, modernisasyon, ug paghatag og kapasidad sa mga institusyon sa seguridad sa gobyerno sa Pilipinas <ref name="NDCPCruzSSR">{{Cite book}}</ref> <ref name="AteneoOretaAFPPNP">{{Cite web}}</ref> <ref name="BWOretaSEASSR">{{Cite web}}</ref> aron ipahiangay kini [[Good governance|sa maayong pagdumala]] ug sa mga prinsipyo sama sa [[tawhanong katungod]], [[Freedom of information|kagawasan sa impormasyon]], ug ang [[Rule of law|pagmando sa sibilyan nga balaod]]. Kini usa ka nagpadayon nga proseso sukad sa pagkatukod sa [[Fifth Philippine Republic|Ikalima nga Republika sa Pilipinas]] human sa 1986 [[Rebolusyon sa EDSA sa 1986|People Power Revolution]], sa wala pa hingpit nga gihubit ang konsepto sa internasyonal nga lebel niadtong dekada 1990. Ang pagmugna sa PNP mismo, ang paghiusa ug pag-ilis sa PC ug INP, usa ka sayo ug dakong lakang padulong sa sibilisasyon sa sektor sa seguridad sa Pilipinas.
[[Payl:Tiger_Mk_II_-_Front_View_@_SAF_36th_Anniversary_Exhibit.jpg|thumb|Shladot Tiger Mark II All Terrain Combat Vehicle sa PNP-Special Action Force (SAF)]]
tmirfoqtvrynrki1pe6zllys6c4wzpm
Pinulongan sa Arta
0
11355561
37026765
37026551
2026-08-24T03:14:15Z
Iampjanz
134116
gikuha ang usa ka reperensya
37026765
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox language|name=Arta|states=[[Philippines]]|region=northern [[Luzon]]|ethnicity=150 (no date)<ref name=e16>{{e16|atz|Arta}}</ref>|speakers=11|date=2013|ref=e18|familycolor=Austronesian|fam2=[[Malayo-Polynesian languages|Malayo-Polynesian]]|fam3=[[Philippine languages|Philippine]]?|fam4=[[Northern Luzon languages|Northern Luzon]]|iso3=atz|glotto=arta1239|glottorefname=Arta}}'''Ang Arta''' usa ka [[Philippine Negrito languages|pinulongan nga Negrito]] nga nameligrong mapuo sa amihanang [[Pilipinas]].
== Pag-apod-apod ==
Ang 1990 fieldwork ni Lawrence Reid nagbutyag nga 12 lang ka mga mamumulong ang nagsulti sa Villa Santiago, [[Aglipay]], [[Quirino]] Province,<ref>{{cite journal|last=Reid|first=Lawrence A.|date=Summer 1989|jstor=3622974|title=Arta, Another Philippine Negrito Language|journal=Oceanic Linguistics|volume=28|issue=1|pages=47–74|doi=10.2307/3622974|hdl=10125/32983|hdl-access=free}}</ref> ug niadtong 1992 tulo lang ka pamilya ang nagsulti niini. Dili kini suod nga may kalabutan sa ubang mga pinulongan. Naa pay gagmayng grupo sa mga mamumulong sa Arta sa mga lungsod [[Maddela|sa Maddela]] ug [[Nagtipunan]] sa [[Quirino|Probinsya sa Quirino]]. Ang Kimoto (2017) nagtaho nga si Arta adunay 10 ka lumad nga mga mamumulong ug 35–45 ka mga mamumulong sa ikaduhang pinulongan nga nag-una nga nagpuyo sa Pulang Lupa, Kalbo, ug sa Dissimungal, Nagtipunan.
Ang mga Arta makita sa mosunod nga mga lugar sulod sa Munisipyo [[Nagtipunan|sa Nagtipunan]].<ref name="Kimoto">{{cite report|last=Kimoto|first=Yukinori|url=https://www.academia.edu/6076816|title=A preliminary report on the grammar of Arta}}</ref>
Munisipyo sa Nagtipunan
* Barangay sa Dissimungal
** Purok Kalbo
** Pulang Lupa
** Tilitilan
* Barangay San Ramos
* Barangay Pongo
* Barangay sa Sangbay
Si Arta nakig-alayon sa [[Casiguran Agta language|Casiguran Agta]], [[Nagtipunan Agta language|Nagtipunan Agta]], [[Yogad language|Yogad]], Ilokano, ug Tagalog.
== Ponolohiya ==
Ang Arta nailhan tungod sa iyang kalainan [[Vowel length|sa gitas-on sa mga bokales]], usa ka talagsaon nga tipolohikal nga bahin sa Pilipinas.
== Mga pagbag-o sa tunog ==
Gilista ni Kimoto (2017) ang mosunod nga [[Sound change|mga pagbag-o sa tunog]] gikan sa [[Proto-Malayo-Polynesian language|Proto-Malayo-Polynesian]] (PMP) ngadto sa Arta. Ang mga taas nga bokales sa Arta gikuha gikan sa mga diphthong sa PMP.
{| class="wikitable sortable"
![[Proto-Malayo-Polynesian language|PMP]]
!Arta
|-
|*p
|p
|-
|*t
|t
|-
|*k
|Ø ~ k
|-
|*q
|Ø
|-
|*b
|b
|-
|*d/*j/*z
|adlaw
|-
|*g
|g
|-
|mga
|mga
|-
|*h
|Ø
|-
|*R
|r
|-
|*l
|l
|-
|*m
|m
|-
|*n
|n
|-
|*ŋ
|ŋ
|-
|*w
|w
|-
|*y
|tuig
|-
|*usa ka
|usa ka
|-
|*ako
|ako
|-
|*u
|ikaw
|-
|*ə
|ə
|-
|*ai
|eː
|-
|*au
|oː
|}
== Mga inobasyon sa leksikal ==
Gilista ni Kimoto (2017) ang mosunod nga [[Lexical Innovation|mga inobasyon sa leksiko]] sa Arta (gi-highlight sa '''bold''' ). Ang mga inobasyon sa leksiko sa [[Casiguran Agta language|Casiguran Agta]] gipasiugda usab nga naka-bold.
{| class="wikitable sortable"
!Sinaw
!Arta
![[Casiguran Agta language|Casiguran Agta]]
!Ilokano
!Tagalog
|-
|tae
|'''sirit'''
|'''attay'''
|takki
|taʔi
|-
|katawa
|'''əla'''
|'''ŋihit'''
|katawa
|tawa
|-
|saging
|'''bagat'''
|'''dako'''
|saba
|sagiŋ
|-
|likod (lawas)
|'''sapaŋ'''
|adəg, səpaŋ
|likod
|likod
|-
|buhok
|'''pulug'''
|buk
|buok
|buhok
|-
|lawas
|'''abiː'''
|bəgi
|bagi
|katawan
|-
|tubig
|'''wagət'''
|dinom
|danum
|tubig
|-
|balay
|'''bunbun'''
|bilɛ
|balay
|balay
|-
|lalaki
|'''giləŋan'''
|ləlake
|lalaki
|lalaki
|-
|babaye
|'''bukasan'''
|babaye
|babaye
|babaye
|}
Gilista ni Reid (1994)<ref name="Reid1994">{{cite journal|last=Reid|first=Lawrence A.|url=http://www2.hawaii.edu/~reid/Combined%20Files/A37.%201994.%20Non-AN%20Negrito%20lexicon--rev%2011-06-09.pdf|title=Possible Non-Austronesian Lexical Elements in Philippine Negrito Languages|journal=Oceanic Linguistics|volume=33|issue=1|date=June 1994|pages=37–72|doi=10.2307/3623000|jstor=3623000|hdl=10125/32986}}</ref> ang mosunod nga gi-reconstruct nga mga porma isip posibleng mga elemento sa leksiko nga dili Austronesian nga makita lamang sa Arta. Apil usab ang mga porma gikan sa Kimoto (2018)<ref name="Kimoto2018">{{cite report|last=Kimoto|first=Yukinori|year=2018|url=https://www.dropbox.com/s/1u7brinbvqjn3fz/dic03arta.pdf|title=Arta vocabulary}}</ref>. Matikdi ang paggamit sa orthographic è [ə] ug ng [ŋ].
{| class="wikitable sortable"
!Gloss
!Pre-Arta (Reid 1994)
!Arta (Reid 1994)
!Arta (Kimoto 2018)
|-
|afternoon
|(ma-)*lutəp
|malutəp
|malu:tèp
|-
|arrive
|*digdig
|dumigdig
|digdig
|-
|bone
|*sagnit
|sagnit
|sikrit 'small thin bones'
|-
|butterfly
|*pippun
|peppun
| -
|-
|drink
|*tim
|mattim
|ti:m
|-
|ear
|*ibəŋ
|ibəŋ
|ibeng
|-
|lime
|*ŋusu
|ŋusú
|nusu
|-
|man, male
|*gilaŋ(-an)
|gilaŋán
|gilèngan
|-
|mosquito
|*buŋur
|buŋúr
|bungor
|-
|old (man)
|*dupu
|dupú
|dupu:
|-
|one
|*sipaŋ
|sípaŋ
|si:pang
|-
|rain
|*punəd
|púnəd
|pu:nèd
|-
|run
|*gurugud
|maggurugúd
|gurugud
|-
|say, tell
|*bud
|ibud
|bud
|-
|sleep
|*idəm
|médəm
|idèm
|-
|two
|*təlip
|tallip
|tallip
|}
Gilista ni Reid (1994)<ref name="Reid19942">{{cite journal|last=Reid|first=Lawrence A.|url=http://www2.hawaii.edu/~reid/Combined%20Files/A37.%201994.%20Non-AN%20Negrito%20lexicon--rev%2011-06-09.pdf|title=Possible Non-Austronesian Lexical Elements in Philippine Negrito Languages|journal=Oceanic Linguistics|volume=33|issue=1|date=June 1994|pages=37–72|doi=10.2307/3623000|jstor=3623000|hdl=10125/32986}}</ref> ang mosunod nga gi-reconstruct nga mga porma isip posibleng mga elemento sa leksiko nga dili-Austronesian nga makita sa Arta ug "North Agta" (ie, lain-laing [[Mga pinulongan sa Amihanang-Sidlakang Luzon|mga pinulongan sa Northeastern Luzon]] nga kasagarang gigamit sa Probinsya [[Cagayan|sa Cagayan]]). Apil usab ang mga porma gikan sa Kimoto (2018).
{| class="wikitable sortable"
!Sinaw
!Gibag-o nga porma
(Reid 1994)
!Arta (Reid 1994)
!Arta (Kimoto 2018)
|-
|kaluoy, kaayo
|*Rəbi
|pagarbián
|arbi
|-
|kauhaw
|*pələk
|meɁipla
|iplèk
|-
|mangayam
|*purab
|mamurab
'mangayam gamit ang pana ug udyong'
|purab
|-
|usa
|*b[ia]dut
|bidut
|bidut
|-
|kuko
|*[l]usip
|lusip
|lusip
|-
|kinatawo
|*g[ia]ləŋ
|giləŋ
|gileng
|-
|bungbong
|*gəsəd
|gisə́d
|gisèd
|-
|iro, itoy
|*lapu
|lappul
|lappul
|-
|kalayo
|*dukut
|dut
|dut
|-
|buhok, balhibo
|*pulug
|pológ
|pulug
|}
Ang mga porma nga *səlub 'humot' ug *Rəbi 'kaluoy, kaayo' makita sa Arta ug Alta.<ref name="Reid19943">{{cite journal|last=Reid|first=Lawrence A.|url=http://www2.hawaii.edu/~reid/Combined%20Files/A37.%201994.%20Non-AN%20Negrito%20lexicon--rev%2011-06-09.pdf|title=Possible Non-Austronesian Lexical Elements in Philippine Negrito Languages|journal=Oceanic Linguistics|volume=33|issue=1|date=June 1994|pages=37–72|doi=10.2307/3623000|jstor=3623000|hdl=10125/32986}}</ref>
== Mga Reperensya ==
h9peie4mtbpyfd71z2lliqrnix0vye5
Sierra de las Pansas
0
11355593
37026747
37026727
2026-08-23T22:13:18Z
Xqbot
3552
Robot: Kinukumpuni ang nagkadalawang pagpapapunta sa [[Serra de les Panses]]
37026747
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Serra de les Panses]]
rp3rjtjwufdz8p0qatzjev35i9azkgj
Serra de las Pansas
0
11355594
37026746
37026729
2026-08-23T22:13:13Z
Xqbot
3552
Robot: Kinukumpuni ang nagkadalawang pagpapapunta sa [[Serra de les Panses]]
37026746
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Serra de les Panses]]
rp3rjtjwufdz8p0qatzjev35i9azkgj
Sierra de Mustalla
0
11355597
37026741
2026-08-23T15:30:44Z
Gorjablanc
94249
Gorjablanc moved page [[Sierra de Mustalla]] to [[Serra de Mostalla]]: Misspelled title
37026741
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Serra de Mostalla]]
l274cs2g5imb2f6c0j198urhh75pzsq
Vozyera Vyadzyeta
0
11355598
37026745
2026-08-23T21:52:40Z
Red Winged Duck
17076
Red Winged Duck moved page [[Vozyera Vyadzyeta]] to [[Viadzieta]]
37026745
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Viadzieta]]
nsnfbfzzwdx2le1l8w971ngif0dtp75
Nagtipunan Agta
0
11355599
37026750
2026-08-24T01:50:36Z
Iampjanz
134116
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1256650233|Nagtipunan Agta]]"
37026750
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox language|name=Nagtipunan Agta|states=[[Philippines]]|region=[[Luzon]]|ethnicity=[[Aeta]]|speakers=?|date=|familycolor=Austronesian|fam2=[[Malayo-Polynesian languages|Malayo-Polynesian]]|fam3=[[Philippine languages|Philippine]]|fam4=[[Northern Luzon languages|Northern Luzon]]|fam5=[[Northeastern Luzon languages|Northeastern Luzon]]|iso3=none|glotto=none}}
hllgkeuc7xcs43o2w0yb0fmx4osqmnu
37026751
37026750
2026-08-24T01:51:30Z
Iampjanz
134116
nagbutang og impormasyon ug mag reperensya
37026751
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox language|name=Nagtipunan Agta|states=[[Philippines]]|region=[[Luzon]]|ethnicity=[[Aeta]]|speakers=?|date=|familycolor=Austronesian|fam2=[[Malayo-Polynesian languages|Malayo-Polynesian]]|fam3=[[Philippine languages|Philippine]]|fam4=[[Northern Luzon languages|Northern Luzon]]|fam5=[[Northeastern Luzon languages|Northeastern Luzon]]|iso3=none|glotto=none}}'''Ang Nagtipunan Agta''' kay usa ka [[Mga pinulongan sa Amihanang-Sidlakang Luzon|pinulongang Amihanan-sidlakang Luzon]] . Usa kini sa mga [[Aeta languages|pinulongang Aeta]] . Ang pinulongan nadiskubrehan nila ni Jason Lobel ug Laura Robinson sa [[Nagtipunan|Nagtipunan, Quirino]] (Lobel 2013:88). Ang Nagtipunan Agta maoy labing suod nga paryente sa [[Casiguran Dumagat Agta]].<ref>Lobel, Jason William. 2013. [http://www.ling.hawaii.edu/graduate/Dissertations/JasonLobelFinal.pdf ''Philippine and North Bornean languages: issues in description, subgrouping, and reconstruction'']. Ph.D. dissertation. Manoa: University of Hawai'i at Manoa.</ref><ref>Robinson, Laura C. and Jason William Lobel (2013). "The Northeastern Luzon Subgroup of Philippine Languages." ''Oceanic Linguistics'' 52.1 (2013): 125-168.</ref>
== Mga Reperensya ==
2df2rgu6qbz0wabm5tartkewxmcxari
37026752
37026751
2026-08-24T01:51:54Z
Iampjanz
134116
37026752
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox language|name=Nagtipunan Agta|states=[[Philippines]]|region=[[Luzon]]|ethnicity=[[Aeta]]|speakers=?|date=|familycolor=Austronesian|fam2=[[Malayo-Polynesian languages|Malayo-Polynesian]]|fam3=[[Philippine languages|Philippine]]|fam4=[[Northern Luzon languages|Northern Luzon]]|fam5=[[Northeastern Luzon languages|Northeastern Luzon]]|iso3=none|glotto=none}}Ang '''Nagtipunan Agta''' kay usa ka [[Mga pinulongan sa Amihanang-Sidlakang Luzon|pinulongang Amihanan-sidlakang Luzon]]. Usa kini sa mga [[Aeta languages|pinulongang Aeta]]. Ang pinulongan nadiskubrehan nila ni Jason Lobel ug Laura Robinson sa [[Nagtipunan|Nagtipunan, Quirino]] (Lobel 2013:88). Ang Nagtipunan Agta maoy labing suod nga paryente sa [[Casiguran Dumagat Agta]].<ref>Lobel, Jason William. 2013. [http://www.ling.hawaii.edu/graduate/Dissertations/JasonLobelFinal.pdf ''Philippine and North Bornean languages: issues in description, subgrouping, and reconstruction'']. Ph.D. dissertation. Manoa: University of Hawai'i at Manoa.</ref><ref>Robinson, Laura C. and Jason William Lobel (2013). "The Northeastern Luzon Subgroup of Philippine Languages." ''Oceanic Linguistics'' 52.1 (2013): 125-168.</ref>
== Mga Reperensya ==
h6cmish83qn6pljffr3ka3jqv655ss9
Paranan Agta language
0
11355600
37026753
2026-08-24T02:43:24Z
Iampjanz
134116
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1234211998|Paranan Agta language]]"
37026753
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox language|name=Pahanan Agta|altname=Palanan Agta|states=[[Philippines]]|region=[[Luzon]]|ethnicity=[[Aeta]]|speakers={{sigfig|1,700|2}}|date=2009|ref=e25|familycolor=Austronesian|fam2=[[Malayo-Polynesian languages|Malayo-Polynesian]]|fam3=[[Philippine languages|Philippine]]|fam4=[[Northern Luzon languages|Northern Luzon]]|fam5=[[Northeastern Luzon languages|Northeastern Luzon]]|iso3=apf|glotto=agta1234|glottorefname=Agta-Pahanan|map=Pahanan_Agta_language_map.png|mapcaption=Diin dapit ginasulti ang Pahanan Agta sumala sa Ethnologue}}
7hymzzq6ejaupn8g733mcmrr6qlcijq
37026754
37026753
2026-08-24T02:46:17Z
Iampjanz
134116
nagbutang og mga impormasyon ug mga reperensya
37026754
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox language|name=Pahanan Agta|altname=Palanan Agta|states=[[Philippines]]|region=[[Luzon]]|ethnicity=[[Aeta]]|speakers={{sigfig|1,700|2}}|date=2009|ref=e25|familycolor=Austronesian|fam2=[[Malayo-Polynesian languages|Malayo-Polynesian]]|fam3=[[Philippine languages|Philippine]]|fam4=[[Northern Luzon languages|Northern Luzon]]|fam5=[[Northeastern Luzon languages|Northeastern Luzon]]|iso3=apf|glotto=agta1234|glottorefname=Agta-Pahanan|map=Pahanan_Agta_language_map.png|mapcaption=Diin dapit ginasulti ang Pahanan Agta sumala sa Ethnologue}}'''Ang Pahanan Agta''', gitawag usab nga '''Palanan Agta''',<ref name="sil">{{cite web|url=http://www-01.sil.org/iso639-3/cr_files/2009-086_apf.pdf|title=ISO 639-3 Registration Authority. Request for New Language Code Element in ISO 639-3|website=sil.org|access-date=30 July 2023}}</ref> maoy usa ka [[Aeta language|Aeta nga pinulongan]] sa [[Palanan|Palanan, Isabela]] sa amihanang Pilipinas. Sa leksikon apan dili sa gramatika, kini hapit kaayo sa [[Paranan language|Paranan]], usa ka [[Ethnic groups in the Philippines#Other ethnolinguistic groups|dili Negrito]] nga pinulongan nga adunay susamang ngalan. Ang mga grupo sa mga mamumulong sa duha ka pinulongan nahimulag gikan sa ubang mga komunidad ug nagpabilin nga kanunay nga nakig-uban.<ref name="sil" />
== Mga Reperensya ==
l2nomf5bwbh9nzbt03p3xumxu5isegn
37026755
37026754
2026-08-24T02:47:38Z
Iampjanz
134116
37026755
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox language|name=Pahanan Agta|altname=Palanan Agta|states=[[Philippines]]|region=[[Luzon]]|ethnicity=[[Aeta]]|speakers={{sigfig|1,700|2}}|date=2009|ref=e25|familycolor=Austronesian|fam2=[[Malayo-Polynesian languages|Malayo-Polynesian]]|fam3=[[Philippine languages|Philippine]]|fam4=[[Northern Luzon languages|Northern Luzon]]|fam5=[[Northeastern Luzon languages|Northeastern Luzon]]|iso3=apf|glotto=agta1234|glottorefname=Agta-Pahanan|map=Pahanan_Agta_language_map.png|mapcaption=Diin dapit ginasulti ang Pahanan Agta sumala sa Ethnologue}}Ang '''Pahanan Agta''', gitawag usab nga '''Palanan Agta''',<ref name="sil">{{cite web|url=http://www-01.sil.org/iso639-3/cr_files/2009-086_apf.pdf|title=ISO 639-3 Registration Authority. Request for New Language Code Element in ISO 639-3|website=sil.org|access-date=30 July 2023}}</ref> maoy usa ka [[Aeta language|Aeta nga pinulongan]] sa [[Palanan|Palanan, Isabela]] sa amihanang Pilipinas. Sa leksikon apan dili sa gramatika, kini hapit kaayo sa [[Paranan language|Paranan]], usa ka [[Ethnic groups in the Philippines#Other ethnolinguistic groups|dili Negrito]] nga pinulongan nga adunay susamang ngalan. Ang mga grupo sa mga mamumulong sa duha ka pinulongan nahimulag gikan sa ubang mga komunidad ug nagpabilin nga kanunay nga nakig-uban.<ref name="sil" />
== Mga Reperensya ==
jtfk8yvbaopw4qdkizoni5hy4t8dzya
Pinulongang Paranan
0
11355601
37026756
2026-08-24T02:54:05Z
Iampjanz
134116
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1327881831|Paranan language]]"
37026756
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox language|name=Paranan|altname=Palanan|states=[[Philippines]]|region=[[Isabela (province)|Isabela]], [[Luzon]]|ethnicity=|speakers=15,000|date=2009|ref=e25|familycolor=Austronesian|fam2=[[Malayo-Polynesian languages|Malayo-Polynesian]]|fam3=[[Philippine languages|Philippine]]|fam4=[[Northern Luzon languages|Northern Luzon]]|fam5=[[Northeastern Luzon languages|Northeastern Luzon]]|iso3=prf|glotto=para1306|glottorefname=Paranan}}
rc8a06i7l19w25bg3vv1xyxf4c5cpue
37026757
37026756
2026-08-24T02:56:16Z
Iampjanz
134116
nagbutang og impormasyon
37026757
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox language|name=Paranan|altname=Palanan|states=[[Philippines]]|region=[[Isabela (province)|Isabela]], [[Luzon]]|ethnicity=|speakers=15,000|date=2009|ref=e25|familycolor=Austronesian|fam2=[[Malayo-Polynesian languages|Malayo-Polynesian]]|fam3=[[Philippine languages|Philippine]]|fam4=[[Northern Luzon languages|Northern Luzon]]|fam5=[[Northeastern Luzon languages|Northeastern Luzon]]|iso3=prf|glotto=para1306|glottorefname=Paranan}}Ang '''Paranan''', nga gitawag usab nga '''Palanan''', maoy usa ka [[Mga Pinulongang Pilipinhon|pinulongan sa Pilipinas]] nga sakop sa [[mga pinulongan sa Amihanang Luzon]].<ref>{{Glottolog|para1306|Paranan}}</ref> Kini gisulti sa amihanan-sidlakang mga dapit sa baybayon sa [[Isabela]] sa [[Pilipinas]].
o81b9bgdf6mvbcl0qedkos5yvlpw7s1
37026758
37026757
2026-08-24T02:58:37Z
Iampjanz
134116
nagbutang og dugang detalye ug mga reperensya
37026758
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox language|name=Paranan|altname=Palanan|states=[[Philippines]]|region=[[Isabela (province)|Isabela]], [[Luzon]]|ethnicity=|speakers=15,000|date=2009|ref=e25|familycolor=Austronesian|fam2=[[Malayo-Polynesian languages|Malayo-Polynesian]]|fam3=[[Philippine languages|Philippine]]|fam4=[[Northern Luzon languages|Northern Luzon]]|fam5=[[Northeastern Luzon languages|Northeastern Luzon]]|iso3=prf|glotto=para1306|glottorefname=Paranan}}Ang '''Paranan''', nga gitawag usab nga '''Palanan''', maoy usa ka [[Mga Pinulongang Pilipinhon|pinulongan sa Pilipinas]] nga sakop sa [[mga pinulongan sa Amihanang Luzon]]. Kini gisulti sa amihanan-sidlakang mga dapit sa baybayon sa [[Isabela]] sa [[Pilipinas]].
Sa bahin sa bokabularyo apan dili sa gramatika, kini duol kaayo sa [[Paranan Agta language|Pahanan Agta]] tungod kay ang mga grupo sa duha ka pinulongan nag-uban nga nahilit gikan sa ubang mga komunidad ug nagpabilin nga kanunay nga nag-interaksyon.<ref>{{cite web|url=http://www.sil.org/iso639-3/cr_files/2009-086.pdf|title=ISO 639-3 Registration Authority. Request for New Language Code Element in ISO 639-3|website=sil.org|access-date=30 July 2023}}</ref> Ang ISO 639-3 code karon <code>prf</code>; kini kaniadto kay <code>agp</code> nga naglakip sa Pahanan Agta.<ref>{{cite web|title=Paranan|url=https://www.langtag.net/registries/registry-html/language/agp.html|website=Language Tags|access-date=24 September 2024}}</ref>
02kwerqzlhcpwd7wzoowjq59s3d7cbz
Pinulongan sa Amihanang Alta
0
11355602
37026759
2026-08-24T03:05:47Z
Iampjanz
134116
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1330658168|Northern Alta language]]"
37026759
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox language|name=Northern Alta|altname=Edimala|region=[[Luzon]]|state=[[Philippines]]|speakers=200|date=2000|ref=e18|familycolor=Austronesian|fam2=[[Malayo-Polynesian languages|Malayo-Polynesian]]|fam3=[[Philippine languages|Philippine]]|fam4=[[Northern Luzon languages|Northern Luzon]]|fam5=[[Meso-Cordilleran languages|Meso-Cordilleran]]|fam6=Alta|iso3=aqn|glotto=nort2875|glottorefname=Northern Alta|map=Northern_Alta_language_map.png|mapcaption=Ang lugar diin ginasulti ang Northern Alta, sumala sa Ethnologue}}
9x7fextzmyvl903rogujqpnjv7ncqd7
37026760
37026759
2026-08-24T03:07:49Z
Iampjanz
134116
nagbutang og mga impormasyon ug mga reperensya
37026760
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox language|name=Northern Alta|altname=Edimala|region=[[Luzon]]|state=[[Philippines]]|speakers=200|date=2000|ref=e18|familycolor=Austronesian|fam2=[[Malayo-Polynesian languages|Malayo-Polynesian]]|fam3=[[Philippine languages|Philippine]]|fam4=[[Northern Luzon languages|Northern Luzon]]|fam5=[[Meso-Cordilleran languages|Meso-Cordilleran]]|fam6=Alta|iso3=aqn|glotto=nort2875|glottorefname=Northern Alta|map=Northern_Alta_language_map.png|mapcaption=Ang lugar diin ginasulti ang Northern Alta, sumala sa Ethnologue}}Ang '''Amihanang Alta''' (gitawag usab nga '''Edimala''') usa ka lahi nga [[Aeta language|pinulongang Aeta]] sa kabukiran sa [[Sierra Madre Range (kabukiran sa Pilipinas, lat 16,34, long 121,94)|Sierra Madre]] sa probinsya sa Aurora, Amihanang [[Pilipinas]]. Ang linggwista nga si Lawrence Reid nagtaho sa duha ka lain-laing pinulongan sa Alta,<ref>{{Cite journal|last=Reid|first=Lawrence A.|date=1991|title=The Alta Languages of the Philippines|hdl=10125/33016|url=http://scholarspace.manoa.hawaii.edu/handle/10125/33016|language=en}}</ref> Amihanan ug [[Southern Alta language|Habagatang Alta]], nga nagporma sa usa sa mga taas nga node sa [[mga pinulongan sa Amihanang Luzon]], uban sa subgrupo sa South-Central Cordilleran. Bisan tuod ang mga pinulongan sa Alta may kalabutan sa henetiko, sila adunay ubos nga lebel sa pagkasabut sa usag usa.
== Mga Reperensya ==
m0w35yfvgxvikfam8vd4cb2zhw4693t
37026761
37026760
2026-08-24T03:08:04Z
Iampjanz
134116
37026761
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox language|name=Northern Alta|altname=Edimala|region=[[Luzon]]|state=[[Philippines]]|speakers=200|date=2000|ref=e18|familycolor=Austronesian|fam2=[[Malayo-Polynesian languages|Malayo-Polynesian]]|fam3=[[Philippine languages|Philippine]]|fam4=[[Northern Luzon languages|Northern Luzon]]|fam5=[[Meso-Cordilleran languages|Meso-Cordilleran]]|fam6=Alta|iso3=aqn|glotto=nort2875|glottorefname=Northern Alta|map=Northern_Alta_language_map.png|mapcaption=Ang lugar diin ginasulti ang Northern Alta, sumala sa Ethnologue}}Ang '''Amihanang Alta''' (gitawag usab nga '''Edimala''') usa ka lahi nga [[Aeta language|pinulongang Aeta]] sa kabukiran sa [[Sierra Madre Range (kabukiran sa Pilipinas, lat 16,34, long 121,94)|Sierra Madre]] sa probinsya sa Aurora, Amihanang [[Pilipinas]]. Ang linggwista nga si Lawrence Reid nagtaho sa duha ka lain-laing pinulongan sa Alta,<ref>{{Cite journal|last=Reid|first=Lawrence A.|date=1991|title=The Alta Languages of the Philippines|hdl=10125/33016|url=http://scholarspace.manoa.hawaii.edu/handle/10125/33016|language=en}}</ref> Amihanan ug [[Southern Alta language|Habagatang Alta]], nga nagporma sa usa sa mga taas nga node sa [[mga pinulongan sa Amihanang Luzon]], uban sa subgrupo sa South-Central Cordilleran. Bisan tuod ang mga pinulongan sa Alta may kalabutan sa henetiko, sila adunay ubos nga lebel sa pagkasabut sa usag usa.
Si Jason Lobel ug Laura Robinson naghimo og fieldwork sa Northern Alta niadtong 2006 (Lobel 2013:87).
== Mga Reperensya ==
8hedp11s22sv2xdldy9ge73g66c1g6o
37026762
37026761
2026-08-24T03:09:46Z
Iampjanz
134116
nagdugang og impormasyon
37026762
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox language|name=Northern Alta|altname=Edimala|region=[[Luzon]]|state=[[Philippines]]|speakers=200|date=2000|ref=e18|familycolor=Austronesian|fam2=[[Malayo-Polynesian languages|Malayo-Polynesian]]|fam3=[[Philippine languages|Philippine]]|fam4=[[Northern Luzon languages|Northern Luzon]]|fam5=[[Meso-Cordilleran languages|Meso-Cordilleran]]|fam6=Alta|iso3=aqn|glotto=nort2875|glottorefname=Northern Alta|map=Northern_Alta_language_map.png|mapcaption=Ang lugar diin ginasulti ang Northern Alta, sumala sa Ethnologue}}Ang '''Amihanang Alta''' (gitawag usab nga '''Edimala''') usa ka lahi nga [[Aeta language|pinulongang Aeta]] sa kabukiran sa [[Sierra Madre Range (kabukiran sa Pilipinas, lat 16,34, long 121,94)|Sierra Madre]] sa probinsya sa Aurora, Amihanang [[Pilipinas]]. Ang linggwista nga si Lawrence Reid nagtaho sa duha ka lain-laing pinulongan sa Alta,<ref>{{Cite journal|last=Reid|first=Lawrence A.|date=1991|title=The Alta Languages of the Philippines|hdl=10125/33016|url=http://scholarspace.manoa.hawaii.edu/handle/10125/33016|language=en}}</ref> Amihanan ug [[Southern Alta language|Habagatang Alta]], nga nagporma sa usa sa mga taas nga node sa [[mga pinulongan sa Amihanang Luzon]], uban sa subgrupo sa South-Central Cordilleran. Bisan tuod ang mga pinulongan sa Alta may kalabutan sa henetiko, sila adunay ubos nga lebel sa pagkasabut sa usag usa.
Si Jason Lobel ug Laura Robinson naghimo og fieldwork sa Northern Alta niadtong 2006 (Lobel 2013:87).
Si Alexandro García-Laguía mihimo og fieldwork sulod sa taas nga panahon tali sa 2013 ug 2021 ug naghimo og usa ka language documentation corpus ug usa ka gramatikal nga deskripsyon sa pinulongan.
== Mga Reperensya ==
be3pa6psvq8cjds1tpymc5w8n3xi084
37026763
37026762
2026-08-24T03:11:09Z
Iampjanz
134116
nagbutang og Heyograpikal nga distribusyon nga seksyon
37026763
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox language|name=Northern Alta|altname=Edimala|region=[[Luzon]]|state=[[Philippines]]|speakers=200|date=2000|ref=e18|familycolor=Austronesian|fam2=[[Malayo-Polynesian languages|Malayo-Polynesian]]|fam3=[[Philippine languages|Philippine]]|fam4=[[Northern Luzon languages|Northern Luzon]]|fam5=[[Meso-Cordilleran languages|Meso-Cordilleran]]|fam6=Alta|iso3=aqn|glotto=nort2875|glottorefname=Northern Alta|map=Northern_Alta_language_map.png|mapcaption=Ang lugar diin ginasulti ang Northern Alta, sumala sa Ethnologue}}Ang '''Amihanang Alta''' (gitawag usab nga '''Edimala''') usa ka lahi nga [[Aeta language|pinulongang Aeta]] sa kabukiran sa [[Sierra Madre Range (kabukiran sa Pilipinas, lat 16,34, long 121,94)|Sierra Madre]] sa probinsya sa Aurora, Amihanang [[Pilipinas]]. Ang linggwista nga si Lawrence Reid nagtaho sa duha ka lain-laing pinulongan sa Alta,<ref>{{Cite journal|last=Reid|first=Lawrence A.|date=1991|title=The Alta Languages of the Philippines|hdl=10125/33016|url=http://scholarspace.manoa.hawaii.edu/handle/10125/33016|language=en}}</ref> Amihanan ug [[Southern Alta language|Habagatang Alta]], nga nagporma sa usa sa mga taas nga node sa [[mga pinulongan sa Amihanang Luzon]], uban sa subgrupo sa South-Central Cordilleran. Bisan tuod ang mga pinulongan sa Alta may kalabutan sa henetiko, sila adunay ubos nga lebel sa pagkasabut sa usag usa.
Si Jason Lobel ug Laura Robinson naghimo og fieldwork sa Northern Alta niadtong 2006 (Lobel 2013:87).
Si Alexandro García-Laguía mihimo og fieldwork sulod sa taas nga panahon tali sa 2013 ug 2021 ug naghimo og usa ka language documentation corpus ug usa ka gramatikal nga deskripsyon sa pinulongan.
== Heyograpikal nga distribusyon ==
Adunay mga mamumulong sa Amihanang Alta nga nailhan nga Edimala nga nagpuyo sa Sierra Madre daplin sa mga walog sa suba nga nagaagos paingon sa kapatagan sa [[Baler]] sa [[Aurora|Lalawigan sa Aurora]]. Ang Northern Alta gikataho nga nagpuyo usab sa Dibut, sa baybayon sa habagatan sa munisipyo [[Baler|sa Baler]], ug amihanan sa Dicapanisan. Gikolekta ni Reid (1991) ang Northern Alta data gikan sa usa ka mamumulong sa Malalabida, kinsa mibisita sa Bayanihan, usa ka [[Pinulongan nga Bugkalot|Ilongot]]-speaking barangay amihanan sa [[Maria Aurora|Maria Aurora, Aurora]] sa daplin sa Sierra Madre. Gitaho usab ''[[Ethnologue|sa Ethnologue]]'' nga ang Amihanang Alta gisulti sa [[San Luis, Aurora]].
== Mga Reperensya ==
m11vz18p3ziaexg2h669alan0h8pusy
37026764
37026763
2026-08-24T03:12:09Z
Iampjanz
134116
nagdugang detalye
37026764
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox language|name=Northern Alta|altname=Edimala|region=[[Luzon]]|state=[[Philippines]]|speakers=200|date=2000|ref=e18|familycolor=Austronesian|fam2=[[Malayo-Polynesian languages|Malayo-Polynesian]]|fam3=[[Philippine languages|Philippine]]|fam4=[[Northern Luzon languages|Northern Luzon]]|fam5=[[Meso-Cordilleran languages|Meso-Cordilleran]]|fam6=Alta|iso3=aqn|glotto=nort2875|glottorefname=Northern Alta|map=Northern_Alta_language_map.png|mapcaption=Ang lugar diin ginasulti ang Northern Alta, sumala sa Ethnologue}}Ang '''Amihanang Alta''' (gitawag usab nga '''Edimala''') usa ka lahi nga [[Aeta language|pinulongang Aeta]] sa kabukiran sa [[Sierra Madre Range (kabukiran sa Pilipinas, lat 16,34, long 121,94)|Sierra Madre]] sa probinsya sa Aurora, Amihanang [[Pilipinas]]. Ang linggwista nga si Lawrence Reid nagtaho sa duha ka lain-laing pinulongan sa Alta,<ref>{{Cite journal|last=Reid|first=Lawrence A.|date=1991|title=The Alta Languages of the Philippines|hdl=10125/33016|url=http://scholarspace.manoa.hawaii.edu/handle/10125/33016|language=en}}</ref> Amihanan ug [[Southern Alta language|Habagatang Alta]], nga nagporma sa usa sa mga taas nga node sa [[mga pinulongan sa Amihanang Luzon]], uban sa subgrupo sa South-Central Cordilleran. Bisan tuod ang mga pinulongan sa Alta may kalabutan sa henetiko, sila adunay ubos nga lebel sa pagkasabut sa usag usa.
Si Jason Lobel ug Laura Robinson naghimo og fieldwork sa Northern Alta niadtong 2006 (Lobel 2013:87).
Si Alexandro García-Laguía mihimo og fieldwork sulod sa taas nga panahon tali sa 2013 ug 2021 ug naghimo og usa ka language documentation corpus ug usa ka gramatikal nga deskripsyon sa pinulongan.
== Heyograpikal nga distribusyon ==
Adunay mga mamumulong sa Amihanang Alta nga nailhan nga Edimala nga nagpuyo sa Sierra Madre daplin sa mga walog sa suba nga nagaagos paingon sa kapatagan sa [[Baler]] sa [[Aurora|Lalawigan sa Aurora]]. Ang Northern Alta gikataho nga nagpuyo usab sa Dibut, sa baybayon sa habagatan sa munisipyo [[Baler|sa Baler]], ug amihanan sa Dicapanisan. Gikolekta ni Reid (1991) ang Northern Alta data gikan sa usa ka mamumulong sa Malalabida, kinsa mibisita sa Bayanihan, usa ka [[Pinulongan nga Bugkalot|Ilongot]]-speaking barangay amihanan sa [[Maria Aurora|Maria Aurora, Aurora]] sa daplin sa Sierra Madre. Gitaho usab ''[[Ethnologue|sa Ethnologue]]'' nga ang Amihanang Alta gisulti sa [[San Luis, Aurora]].
Gilista ni Reid (1994)<ref name="Reid1994">{{Cite journal|last=Reid|first=Lawrence A.|date=1994|title=Possible Non-Austronesian Lexical Elements in Philippine Negrito Languages|language=en|volume=33|issue=1|pages=37–72|hdl-access=free|hdl=10125/32986}}</ref> ang mosunod nga mga lokasyon para sa Northern Alta.
* [[Baler|Baler, Aurora]]
* Ditailin, [[Maria Aurora|Maria Aurora, Aurora]]
* Malevida, Dianawan, Maria Aurora, Aurora
* Diteki, [[San Luis, Aurora]] (nalista sa ''Ethnologue'' nga Diteki River sa Bayanihan area)
== Mga Reperensya ==
t89544qsmrppfbxe118tqcxnjbw7t22
37026766
37026764
2026-08-24T03:17:45Z
Iampjanz
134116
nagdugang detalye
37026766
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox language|name=Northern Alta|altname=Edimala|region=[[Luzon]]|state=[[Philippines]]|speakers=200|date=2000|ref=e18|familycolor=Austronesian|fam2=[[Malayo-Polynesian languages|Malayo-Polynesian]]|fam3=[[Philippine languages|Philippine]]|fam4=[[Northern Luzon languages|Northern Luzon]]|fam5=[[Meso-Cordilleran languages|Meso-Cordilleran]]|fam6=Alta|iso3=aqn|glotto=nort2875|glottorefname=Northern Alta|map=Northern_Alta_language_map.png|mapcaption=Ang lugar diin ginasulti ang Northern Alta, sumala sa Ethnologue}}Ang '''Amihanang Alta''' (gitawag usab nga '''Edimala''') usa ka lahi nga [[Aeta language|pinulongang Aeta]] sa kabukiran sa [[Sierra Madre Range (kabukiran sa Pilipinas, lat 16,34, long 121,94)|Sierra Madre]] sa probinsya sa Aurora, Amihanang [[Pilipinas]]. Ang linggwista nga si Lawrence Reid nagtaho sa duha ka lain-laing pinulongan sa Alta,<ref>{{Cite journal|last=Reid|first=Lawrence A.|date=1991|title=The Alta Languages of the Philippines|hdl=10125/33016|url=http://scholarspace.manoa.hawaii.edu/handle/10125/33016|language=en}}</ref> Amihanan ug [[Southern Alta language|Habagatang Alta]], nga nagporma sa usa sa mga taas nga node sa [[mga pinulongan sa Amihanang Luzon]], uban sa subgrupo sa South-Central Cordilleran. Bisan tuod ang mga pinulongan sa Alta may kalabutan sa henetiko, sila adunay ubos nga lebel sa pagkasabut sa usag usa.
Si Jason Lobel ug Laura Robinson naghimo og fieldwork sa Northern Alta niadtong 2006 (Lobel 2013:87).
Si Alexandro García-Laguía mihimo og fieldwork sulod sa taas nga panahon tali sa 2013 ug 2021 ug naghimo og usa ka language documentation corpus ug usa ka gramatikal nga deskripsyon sa pinulongan.
== Heyograpikal nga distribusyon ==
Adunay mga mamumulong sa Amihanang Alta nga nailhan nga Edimala nga nagpuyo sa Sierra Madre daplin sa mga walog sa suba nga nagaagos paingon sa kapatagan sa [[Baler]] sa [[Aurora|Lalawigan sa Aurora]]. Ang Northern Alta gikataho nga nagpuyo usab sa Dibut, sa baybayon sa habagatan sa munisipyo [[Baler|sa Baler]], ug amihanan sa Dicapanisan. Gikolekta ni Reid (1991) ang Northern Alta data gikan sa usa ka mamumulong sa Malalabida, kinsa mibisita sa Bayanihan, usa ka [[Pinulongan nga Bugkalot|Ilongot]]-speaking barangay amihanan sa [[Maria Aurora|Maria Aurora, Aurora]] sa daplin sa Sierra Madre. Gitaho usab ''[[Ethnologue|sa Ethnologue]]'' nga ang Amihanang Alta gisulti sa [[San Luis, Aurora]].
Gilista ni Reid (1994)<ref name="Reid1994">{{Cite journal|last=Reid|first=Lawrence A.|date=1994|title=Possible Non-Austronesian Lexical Elements in Philippine Negrito Languages|language=en|volume=33|issue=1|pages=37–72|hdl-access=free|hdl=10125/32986}}</ref> ang mosunod nga mga lokasyon para sa Northern Alta.
* [[Baler|Baler, Aurora]]
* Ditailin, [[Maria Aurora|Maria Aurora, Aurora]]
* Malevida, Dianawan, Maria Aurora, Aurora
* Diteki, [[San Luis, Aurora]] (nalista sa ''Ethnologue'' nga Diteki River sa Bayanihan area)
Gikolekta ni García-Laguía (2018) ang datos sa Northern Alta sa mga barangay sa Diteki, Dianed, ug Decoliat.<ref name="GarciaLaguia2018">{{Cite thesis|last=García Laguía|first=Alexandro-Xavier|title=Documentation of Northern Alta: Grammar, Texts and Glossary|date=2018|degree=Ph.D.|publisher=Universitat de Barcelona|language=en|hdl=10803/664081|hdl-access=free}}</ref> Gitaho usab ni García Laguía (2018) nga adunay mga Alta nga nagpuyo sa mga komunidad sa Malalabida, Dimani (Barangay Villa), Dupinga, ug Labi.
== Mga Reperensya ==
04a9js0ze2xrfzmsb5vawidzkix4e85
Pinulongan sa Habagatang Alta
0
11355603
37026767
2026-08-24T03:21:04Z
Iampjanz
134116
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1359229024|Southern Alta language]]"
37026767
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox language|name=Southern Alta|altname=Kabulowan, Kabuluwan|region=[[Luzon]]|state=[[Philippines]]|speakers=1,000|date=1982|ref=e18|familycolor=Austronesian|fam2=[[Malayo-Polynesian languages|Malayo-Polynesian]]|fam3=[[Philippine languages|Philippine]]|fam4=[[Northern Luzon languages|Northern Luzon]]|fam5=[[Meso-Cordilleran languages|Meso-Cordilleran]]|fam6=Alta|iso3=agy|glotto=sout2905|glottorefname=Southern Alta|map=Southern_Alta_language_map.png|mapcaption=Area where Southern Alta is spoken according to Ethnologue}}
oflpu1uu8zc0jbris7tf9i5mgdz6n9g
37026768
37026767
2026-08-24T03:24:00Z
Iampjanz
134116
nagbutang og impormasyon ug mag reperensya
37026768
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox language|name=Southern Alta|altname=Kabulowan, Kabuluwan|region=[[Luzon]]|state=[[Philippines]]|speakers=1,000|date=1982|ref=e18|familycolor=Austronesian|fam2=[[Malayo-Polynesian languages|Malayo-Polynesian]]|fam3=[[Philippine languages|Philippine]]|fam4=[[Northern Luzon languages|Northern Luzon]]|fam5=[[Meso-Cordilleran languages|Meso-Cordilleran]]|fam6=Alta|iso3=agy|glotto=sout2905|glottorefname=Southern Alta|map=Southern_Alta_language_map.png|mapcaption=Ang lugar diin ginasulti ang Southern Alta sumala sa Ethnologue}}
Ang '''Habagatang Alta''' (nailhan usab nga '''Kabuloan Dumagat''',<ref name="Abreu 2018">{{Cite thesis|last=Abreu|first=Marvin M.|title=A Reference Grammar of Southern Alta (Kabuloan Dumagat)|date=2018|degree=Ph.D.|publisher=De La Salle University|url=https://zorc.net/RDZorc/ALTA-N&S/Southern-Alta-Dissertation[Abreu_2018].pdf|language=en}}</ref> '''Kabuluen''' , '''Kabulowan''' o '''Kabuluwan, Kabuluwen, Ita, Baluga, Pugot''' ), maoy usa ka lahi nga [[Aeta language|Pinulongang Aeta]] sa mga kabukiran sa amihanang [[Pilipinas]]. Ang Southern Alta usa sa daghang nameligrong mapuo nga mga pinulongan nga nameligro nga mawala kon dili kini ipasa sa mga kasamtangang nagsulti niini. Kadaghanan sa mga mamumulong sa Southern Alta nagsulti usab [[Tinagalog|ug Tagalog]].
== Mga Reperensya ==
tq069vuxf47u08tjvgcy109hzmixg1b
37026769
37026768
2026-08-24T03:25:26Z
Iampjanz
134116
nagbutang og impormasyon
37026769
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox language|name=Southern Alta|altname=Kabulowan, Kabuluwan|region=[[Luzon]]|state=[[Philippines]]|speakers=1,000|date=1982|ref=e18|familycolor=Austronesian|fam2=[[Malayo-Polynesian languages|Malayo-Polynesian]]|fam3=[[Philippine languages|Philippine]]|fam4=[[Northern Luzon languages|Northern Luzon]]|fam5=[[Meso-Cordilleran languages|Meso-Cordilleran]]|fam6=Alta|iso3=agy|glotto=sout2905|glottorefname=Southern Alta|map=Southern_Alta_language_map.png|mapcaption=Ang lugar diin ginasulti ang Southern Alta sumala sa Ethnologue}}
Ang '''Habagatang Alta''' (nailhan usab nga '''Kabuloan Dumagat''',<ref name="Abreu 2018">{{Cite thesis|last=Abreu|first=Marvin M.|title=A Reference Grammar of Southern Alta (Kabuloan Dumagat)|date=2018|degree=Ph.D.|publisher=De La Salle University|url=https://zorc.net/RDZorc/ALTA-N&S/Southern-Alta-Dissertation[Abreu_2018].pdf|language=en}}</ref> '''Kabuluen''' , '''Kabulowan''' o '''Kabuluwan, Kabuluwen, Ita, Baluga, Pugot''' ), maoy usa ka lahi nga [[Aeta language|Pinulongang Aeta]] sa mga kabukiran sa amihanang [[Pilipinas]]. Ang Southern Alta usa sa daghang nameligrong mapuo nga mga pinulongan nga nameligro nga mawala kon dili kini ipasa sa mga kasamtangang nagsulti niini. Kadaghanan sa mga mamumulong sa Southern Alta nagsulti usab [[Tinagalog|ug Tagalog]].
Ang Habagatang Alta dili kaayo duol sa [[Pinulongan sa Amihanang Alta|Amihanang Alta]] o sa ubang mga pinulongan sa Luzon. Ang Amihanan ug Habagatang Alta parehong adunay dakong proporsiyon sa bokabularyo nga talagsaon sa usag usa, apan, lahi usab kaayo sila sa usag usa. Daghang Habagatang Alta ang nakig-uban usab sa mga nagsultig Tagalog, nga adunay parehas nga mga kinaiya tali sa duha ka pinulongan.<ref name="Reid">{{Cite book|last=Reid|first=Lawrence A.|title=VICAL 2, Western Austronesian and Contact Languages. Papers from the Fifth International Conference on Austronesian Linguistics|date=1991|publisher=Linguistic Society of New Zealand|editor-last=Harlow|editor-first=Ray|pages=265–297|language=en|chapter=The Alta Languages of the Philippines|chapter-url=http://www2.hawaii.edu/~reid/Combined%20Files/A31.%201991.%20The%20Alta%20Languages.pdf}}</ref> [[Tinagalog|Ang Tagalog]] usa ka mas kaylap nga gigamit nga pinulongan sa Pilipinas, nga naggamit ug alpabeto nga adunay lima ka bokales ug kinse ka konsonante. Bisan tuod ang Southern Alta ug Tagalog adunay parehas nga mga kahulugan, ang Southern Alta nagpabilin gihapon nga usa ka lahi nga pinulongan nga naglangkob sa labing menos usa ka koordinado nga sanga sa dakong Meso-Cordilleran nga grupo sa mga pinulongan sa Northern Luzon.<ref>{{Cite journal|last=Lawrence|first=Reid A.|date=2013|title=Who Are the Philippine Negritos? Evidence from Language|url=http://digitalcommons.wayne.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=2063&context=humbiol|journal=Human Biology|volume=85|issue=1}}</ref> Ang Habagatang Alta kasagarang gitawag nga Kabuluwan, nga mahimong naglambigit kanila sa Bulu, usa ka gamay nga suba nga nagaagos paingon sa kasadpan agi sa Malibay sa Amihanang Lalawigan sa Bulacan.
== Mga Reperensya ==
82oked0kfo7mvjty528lllhgc38yltr
37026770
37026769
2026-08-24T03:25:47Z
Iampjanz
134116
37026770
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox language|name=Southern Alta|altname=Kabulowan, Kabuluwan|region=[[Luzon]]|state=[[Philippines]]|speakers=1,000|date=1982|ref=e18|familycolor=Austronesian|fam2=[[Malayo-Polynesian languages|Malayo-Polynesian]]|fam3=[[Philippine languages|Philippine]]|fam4=[[Northern Luzon languages|Northern Luzon]]|fam5=[[Meso-Cordilleran languages|Meso-Cordilleran]]|fam6=Alta|iso3=agy|glotto=sout2905|glottorefname=Southern Alta|map=Southern_Alta_language_map.png|mapcaption=Ang lugar diin ginasulti ang Southern Alta sumala sa Ethnologue}}
Ang '''Habagatang Alta''' (nailhan usab nga '''Kabuloan Dumagat''',<ref name="Abreu 2018">{{Cite thesis|last=Abreu|first=Marvin M.|title=A Reference Grammar of Southern Alta (Kabuloan Dumagat)|date=2018|degree=Ph.D.|publisher=De La Salle University|url=https://zorc.net/RDZorc/ALTA-N&S/Southern-Alta-Dissertation[Abreu_2018].pdf|language=en}}</ref> '''Kabuluen''' , '''Kabulowan''' o '''Kabuluwan, Kabuluwen, Ita, Baluga, Pugot''' ), maoy usa ka lahi nga [[Aeta language|Pinulongang Aeta]] sa mga kabukiran sa amihanang [[Pilipinas]]. Ang Southern Alta usa sa daghang nameligrong mapuo nga mga pinulongan nga nameligro nga mawala kon dili kini ipasa sa mga kasamtangang nagsulti niini. Kadaghanan sa mga mamumulong sa Southern Alta nagsulti usab [[Tinagalog|ug Tagalog]].
Ang Habagatang Alta dili kaayo duol sa [[Pinulongan sa Amihanang Alta|Amihanang Alta]] o sa ubang mga pinulongan sa Luzon. Ang Amihanan ug Habagatang Alta parehong adunay dakong proporsiyon sa bokabularyo nga talagsaon sa usag usa, apan, lahi usab kaayo sila sa usag usa. Daghang Habagatang Alta ang nakig-uban usab sa mga nagsultig Tagalog, nga adunay parehas nga mga kinaiya tali sa duha ka pinulongan.<ref name="Reid">{{Cite book|last=Reid|first=Lawrence A.|title=VICAL 2, Western Austronesian and Contact Languages. Papers from the Fifth International Conference on Austronesian Linguistics|date=1991|publisher=Linguistic Society of New Zealand|editor-last=Harlow|editor-first=Ray|pages=265–297|language=en|chapter=The Alta Languages of the Philippines|chapter-url=http://www2.hawaii.edu/~reid/Combined%20Files/A31.%201991.%20The%20Alta%20Languages.pdf}}</ref> [[Tinagalog|Ang Tagalog]] usa ka mas kaylap nga gigamit nga pinulongan sa Pilipinas, nga naggamit ug alpabeto nga adunay lima ka bokales ug kinse ka konsonante. Bisan tuod ang Southern Alta ug Tagalog adunay parehas nga mga kahulugan, ang Southern Alta nagpabilin gihapon nga usa ka lahi nga pinulongan nga naglangkob sa labing menos usa ka koordinado nga sanga sa dakong Meso-Cordilleran nga grupo sa mga pinulongan sa Northern Luzon.<ref>{{Cite journal|last=Lawrence|first=Reid A.|date=2013|title=Who Are the Philippine Negritos? Evidence from Language|url=http://digitalcommons.wayne.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=2063&context=humbiol|journal=Human Biology|volume=85|issue=1}}</ref> Ang Habagatang Alta kasagarang gitawag nga Kabuluwan, nga mahimong naglambigit kanila sa Bulu, usa ka gamay nga suba nga nagaagos paingon sa kasadpan agi sa Malibay sa Amihanang Lalawigan sa Bulacan.
Isip usa ka kritikal nga nameligrong mapuo nga pinulongan, ang Habagatang Alta adunay pipila ra ka mga mamumulong. Sa pagkakaron, ang Habagatang Alta adunay populasyon nga 1,000 ka mga mamumulong.
== Mga Reperensya ==
g2es5pula5j4mix7o3gskkbp8d2izvf
37026771
37026770
2026-08-24T03:28:31Z
Iampjanz
134116
nagbutang og Heyograpikong distribusyon nga seksyon
37026771
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox language|name=Southern Alta|altname=Kabulowan, Kabuluwan|region=[[Luzon]]|state=[[Philippines]]|speakers=1,000|date=1982|ref=e18|familycolor=Austronesian|fam2=[[Malayo-Polynesian languages|Malayo-Polynesian]]|fam3=[[Philippine languages|Philippine]]|fam4=[[Northern Luzon languages|Northern Luzon]]|fam5=[[Meso-Cordilleran languages|Meso-Cordilleran]]|fam6=Alta|iso3=agy|glotto=sout2905|glottorefname=Southern Alta|map=Southern_Alta_language_map.png|mapcaption=Ang lugar diin ginasulti ang Southern Alta sumala sa Ethnologue}}
Ang '''Habagatang Alta''' (nailhan usab nga '''Kabuloan Dumagat''',<ref name="Abreu 2018">{{Cite thesis|last=Abreu|first=Marvin M.|title=A Reference Grammar of Southern Alta (Kabuloan Dumagat)|date=2018|degree=Ph.D.|publisher=De La Salle University|url=https://zorc.net/RDZorc/ALTA-N&S/Southern-Alta-Dissertation[Abreu_2018].pdf|language=en}}</ref> '''Kabuluen''' , '''Kabulowan''' o '''Kabuluwan, Kabuluwen, Ita, Baluga, Pugot''' ), maoy usa ka lahi nga [[Aeta language|Pinulongang Aeta]] sa mga kabukiran sa amihanang [[Pilipinas]]. Ang Southern Alta usa sa daghang nameligrong mapuo nga mga pinulongan nga nameligro nga mawala kon dili kini ipasa sa mga kasamtangang nagsulti niini. Kadaghanan sa mga mamumulong sa Southern Alta nagsulti usab [[Tinagalog|ug Tagalog]].
Ang Habagatang Alta dili kaayo duol sa [[Pinulongan sa Amihanang Alta|Amihanang Alta]] o sa ubang mga pinulongan sa Luzon. Ang Amihanan ug Habagatang Alta parehong adunay dakong proporsiyon sa bokabularyo nga talagsaon sa usag usa, apan, lahi usab kaayo sila sa usag usa. Daghang Habagatang Alta ang nakig-uban usab sa mga nagsultig Tagalog, nga adunay parehas nga mga kinaiya tali sa duha ka pinulongan.<ref name="Reid">{{Cite book|last=Reid|first=Lawrence A.|title=VICAL 2, Western Austronesian and Contact Languages. Papers from the Fifth International Conference on Austronesian Linguistics|date=1991|publisher=Linguistic Society of New Zealand|editor-last=Harlow|editor-first=Ray|pages=265–297|language=en|chapter=The Alta Languages of the Philippines|chapter-url=http://www2.hawaii.edu/~reid/Combined%20Files/A31.%201991.%20The%20Alta%20Languages.pdf}}</ref> [[Tinagalog|Ang Tagalog]] usa ka mas kaylap nga gigamit nga pinulongan sa Pilipinas, nga naggamit ug alpabeto nga adunay lima ka bokales ug kinse ka konsonante. Bisan tuod ang Southern Alta ug Tagalog adunay parehas nga mga kahulugan, ang Southern Alta nagpabilin gihapon nga usa ka lahi nga pinulongan nga naglangkob sa labing menos usa ka koordinado nga sanga sa dakong Meso-Cordilleran nga grupo sa mga pinulongan sa Northern Luzon.<ref>{{Cite journal|last=Lawrence|first=Reid A.|date=2013|title=Who Are the Philippine Negritos? Evidence from Language|url=http://digitalcommons.wayne.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=2063&context=humbiol|journal=Human Biology|volume=85|issue=1}}</ref> Ang Habagatang Alta kasagarang gitawag nga Kabuluwan, nga mahimong naglambigit kanila sa Bulu, usa ka gamay nga suba nga nagaagos paingon sa kasadpan agi sa Malibay sa Amihanang Lalawigan sa Bulacan.
Isip usa ka kritikal nga nameligrong mapuo nga pinulongan, ang Habagatang Alta adunay pipila ra ka mga mamumulong. Sa pagkakaron, ang Habagatang Alta adunay populasyon nga 1,000 ka mga mamumulong.
== Heyograpikong distribusyon ==
Ang Habagatang Alta kasagarang gisulti sa Sierra Madre sa sidlakang [[Nueva Ecija]] ug sa duol nga mga dapit sa baybayon sa [[Quezon|Lalawigan sa Quezon]].<ref name="Reid2">{{Cite book|last=Reid|first=Lawrence A.|title=VICAL 2, Western Austronesian and Contact Languages. Papers from the Fifth International Conference on Austronesian Linguistics|date=1991|publisher=Linguistic Society of New Zealand|editor-last=Harlow|editor-first=Ray|pages=265–297|language=en|chapter=The Alta Languages of the Philippines|chapter-url=http://www2.hawaii.edu/~reid/Combined%20Files/A31.%201991.%20The%20Alta%20Languages.pdf}}</ref> Si Lawrence Reid nangolekta og datos gikan sa San Miguel, nga nahimutang sa sidlakan sa Rio Chico, usa ka baryo ( [[General Tinio|barangay]] ) sa [[General Tinio|Heneral Tinio, Nueva Ecija]]. Adunay usab mga taga-Habagatang Alta nga nagpuyo sa habagatan duol sa [[Norzagaray]] sa [[Bulacan]] (Reid 2013: 339). Usa ka diyalekto nga mas konserbatibo sa ponolohiya ang gisulti sa usa ka grupo nga nailhan nga ''Edimala'' sa [[Dicapanikian]] ug [[Dicapanisan]], sa baybayon sa amihanan sa [[Dingalan]], [[Aurora]] (Reid 2013: 339).
== Mga Reperensya ==
12c4tthf5y02zq3lksvsx9ohr4m9ybv
37026772
37026771
2026-08-24T03:30:53Z
Iampjanz
134116
nagdugang detalye
37026772
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox language|name=Southern Alta|altname=Kabulowan, Kabuluwan|region=[[Luzon]]|state=[[Philippines]]|speakers=1,000|date=1982|ref=e18|familycolor=Austronesian|fam2=[[Malayo-Polynesian languages|Malayo-Polynesian]]|fam3=[[Philippine languages|Philippine]]|fam4=[[Northern Luzon languages|Northern Luzon]]|fam5=[[Meso-Cordilleran languages|Meso-Cordilleran]]|fam6=Alta|iso3=agy|glotto=sout2905|glottorefname=Southern Alta|map=Southern_Alta_language_map.png|mapcaption=Ang lugar diin ginasulti ang Southern Alta sumala sa Ethnologue}}
Ang '''Habagatang Alta''' (nailhan usab nga '''Kabuloan Dumagat''',<ref name="Abreu 2018">{{Cite thesis|last=Abreu|first=Marvin M.|title=A Reference Grammar of Southern Alta (Kabuloan Dumagat)|date=2018|degree=Ph.D.|publisher=De La Salle University|url=https://zorc.net/RDZorc/ALTA-N&S/Southern-Alta-Dissertation[Abreu_2018].pdf|language=en}}</ref> '''Kabuluen''' , '''Kabulowan''' o '''Kabuluwan, Kabuluwen, Ita, Baluga, Pugot''' ), maoy usa ka lahi nga [[Aeta language|Pinulongang Aeta]] sa mga kabukiran sa amihanang [[Pilipinas]]. Ang Southern Alta usa sa daghang nameligrong mapuo nga mga pinulongan nga nameligro nga mawala kon dili kini ipasa sa mga kasamtangang nagsulti niini. Kadaghanan sa mga mamumulong sa Southern Alta nagsulti usab [[Tinagalog|ug Tagalog]].
Ang Habagatang Alta dili kaayo duol sa [[Pinulongan sa Amihanang Alta|Amihanang Alta]] o sa ubang mga pinulongan sa Luzon. Ang Amihanan ug Habagatang Alta parehong adunay dakong proporsiyon sa bokabularyo nga talagsaon sa usag usa, apan, lahi usab kaayo sila sa usag usa. Daghang Habagatang Alta ang nakig-uban usab sa mga nagsultig Tagalog, nga adunay parehas nga mga kinaiya tali sa duha ka pinulongan.<ref name="Reid">{{Cite book|last=Reid|first=Lawrence A.|title=VICAL 2, Western Austronesian and Contact Languages. Papers from the Fifth International Conference on Austronesian Linguistics|date=1991|publisher=Linguistic Society of New Zealand|editor-last=Harlow|editor-first=Ray|pages=265–297|language=en|chapter=The Alta Languages of the Philippines|chapter-url=http://www2.hawaii.edu/~reid/Combined%20Files/A31.%201991.%20The%20Alta%20Languages.pdf}}</ref> [[Tinagalog|Ang Tagalog]] usa ka mas kaylap nga gigamit nga pinulongan sa Pilipinas, nga naggamit ug alpabeto nga adunay lima ka bokales ug kinse ka konsonante. Bisan tuod ang Southern Alta ug Tagalog adunay parehas nga mga kahulugan, ang Southern Alta nagpabilin gihapon nga usa ka lahi nga pinulongan nga naglangkob sa labing menos usa ka koordinado nga sanga sa dakong Meso-Cordilleran nga grupo sa mga pinulongan sa Northern Luzon.<ref>{{Cite journal|last=Lawrence|first=Reid A.|date=2013|title=Who Are the Philippine Negritos? Evidence from Language|url=http://digitalcommons.wayne.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=2063&context=humbiol|journal=Human Biology|volume=85|issue=1}}</ref> Ang Habagatang Alta kasagarang gitawag nga Kabuluwan, nga mahimong naglambigit kanila sa Bulu, usa ka gamay nga suba nga nagaagos paingon sa kasadpan agi sa Malibay sa Amihanang Lalawigan sa Bulacan.
Isip usa ka kritikal nga nameligrong mapuo nga pinulongan, ang Habagatang Alta adunay pipila ra ka mga mamumulong. Sa pagkakaron, ang Habagatang Alta adunay populasyon nga 1,000 ka mga mamumulong.
== Heyograpikong distribusyon ==
Ang Habagatang Alta kasagarang gisulti sa Sierra Madre sa sidlakang [[Nueva Ecija]] ug sa duol nga mga dapit sa baybayon sa [[Quezon|Lalawigan sa Quezon]].<ref name="Reid2">{{Cite book|last=Reid|first=Lawrence A.|title=VICAL 2, Western Austronesian and Contact Languages. Papers from the Fifth International Conference on Austronesian Linguistics|date=1991|publisher=Linguistic Society of New Zealand|editor-last=Harlow|editor-first=Ray|pages=265–297|language=en|chapter=The Alta Languages of the Philippines|chapter-url=http://www2.hawaii.edu/~reid/Combined%20Files/A31.%201991.%20The%20Alta%20Languages.pdf}}</ref> Si Lawrence Reid nangolekta og datos gikan sa San Miguel, nga nahimutang sa sidlakan sa Rio Chico, usa ka baryo ( [[General Tinio|barangay]] ) sa [[General Tinio|Heneral Tinio, Nueva Ecija]]. Adunay usab mga taga-Habagatang Alta nga nagpuyo sa habagatan duol sa [[Norzagaray]] sa [[Bulacan]] (Reid 2013: 339). Usa ka diyalekto nga mas konserbatibo sa ponolohiya ang gisulti sa usa ka grupo nga nailhan nga ''Edimala'' sa [[Dicapanikian]] ug [[Dicapanisan]], sa baybayon sa amihanan sa [[Dingalan]], [[Aurora]] (Reid 2013: 339).
Gi-report ni Abreu (2018) ang mga mamumulong sa Southern Alta nga nagpuyo sa Sityo Bato, Barangay Sapang Bulac, [[Doña Remedios Trinidad]] Municipality, [[Bulacan]], kinsa pugsanon nga gibalhin gikan sa Hilltop, [[Norzagaray]], Bulacan sa [[National Power Corporation]] (NPC). Daghan ang naminyo sa mga [[Umiray Dumaget language|Umiray Dumaget]]. Adunay usab mga taga-Southern Alta nga nagpuyo uban sa Tagalog sa Sityo Tubigan, Barangay Kalawakan, [[Doña Remedios Trinidad]] Municipality, apan dili na sila makasulti sa Southern Alta nga pinulongan.<ref name="Abreu 20182">{{Cite thesis|last=Abreu|first=Marvin M.|title=A Reference Grammar of Southern Alta (Kabuloan Dumagat)|date=2018|degree=Ph.D.|publisher=De La Salle University|url=https://zorc.net/RDZorc/ALTA-N&S/Southern-Alta-Dissertation[Abreu_2018].pdf|language=en}}</ref>
== Mga Reperensya ==
9jvwyepu9rn9yndavo0we6l529zn64u
37026773
37026772
2026-08-24T03:31:44Z
Iampjanz
134116
nagdugang og kasaysayan
37026773
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox language|name=Southern Alta|altname=Kabulowan, Kabuluwan|region=[[Luzon]]|state=[[Philippines]]|speakers=1,000|date=1982|ref=e18|familycolor=Austronesian|fam2=[[Malayo-Polynesian languages|Malayo-Polynesian]]|fam3=[[Philippine languages|Philippine]]|fam4=[[Northern Luzon languages|Northern Luzon]]|fam5=[[Meso-Cordilleran languages|Meso-Cordilleran]]|fam6=Alta|iso3=agy|glotto=sout2905|glottorefname=Southern Alta|map=Southern_Alta_language_map.png|mapcaption=Ang lugar diin ginasulti ang Southern Alta sumala sa Ethnologue}}
Ang '''Habagatang Alta''' (nailhan usab nga '''Kabuloan Dumagat''',<ref name="Abreu 2018">{{Cite thesis|last=Abreu|first=Marvin M.|title=A Reference Grammar of Southern Alta (Kabuloan Dumagat)|date=2018|degree=Ph.D.|publisher=De La Salle University|url=https://zorc.net/RDZorc/ALTA-N&S/Southern-Alta-Dissertation[Abreu_2018].pdf|language=en}}</ref> '''Kabuluen''' , '''Kabulowan''' o '''Kabuluwan, Kabuluwen, Ita, Baluga, Pugot''' ), maoy usa ka lahi nga [[Aeta language|Pinulongang Aeta]] sa mga kabukiran sa amihanang [[Pilipinas]]. Ang Southern Alta usa sa daghang nameligrong mapuo nga mga pinulongan nga nameligro nga mawala kon dili kini ipasa sa mga kasamtangang nagsulti niini. Kadaghanan sa mga mamumulong sa Southern Alta nagsulti usab [[Tinagalog|ug Tagalog]].
Ang Habagatang Alta dili kaayo duol sa [[Pinulongan sa Amihanang Alta|Amihanang Alta]] o sa ubang mga pinulongan sa Luzon. Ang Amihanan ug Habagatang Alta parehong adunay dakong proporsiyon sa bokabularyo nga talagsaon sa usag usa, apan, lahi usab kaayo sila sa usag usa. Daghang Habagatang Alta ang nakig-uban usab sa mga nagsultig Tagalog, nga adunay parehas nga mga kinaiya tali sa duha ka pinulongan.<ref name="Reid">{{Cite book|last=Reid|first=Lawrence A.|title=VICAL 2, Western Austronesian and Contact Languages. Papers from the Fifth International Conference on Austronesian Linguistics|date=1991|publisher=Linguistic Society of New Zealand|editor-last=Harlow|editor-first=Ray|pages=265–297|language=en|chapter=The Alta Languages of the Philippines|chapter-url=http://www2.hawaii.edu/~reid/Combined%20Files/A31.%201991.%20The%20Alta%20Languages.pdf}}</ref> [[Tinagalog|Ang Tagalog]] usa ka mas kaylap nga gigamit nga pinulongan sa Pilipinas, nga naggamit ug alpabeto nga adunay lima ka bokales ug kinse ka konsonante. Bisan tuod ang Southern Alta ug Tagalog adunay parehas nga mga kahulugan, ang Southern Alta nagpabilin gihapon nga usa ka lahi nga pinulongan nga naglangkob sa labing menos usa ka koordinado nga sanga sa dakong Meso-Cordilleran nga grupo sa mga pinulongan sa Northern Luzon.<ref>{{Cite journal|last=Lawrence|first=Reid A.|date=2013|title=Who Are the Philippine Negritos? Evidence from Language|url=http://digitalcommons.wayne.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=2063&context=humbiol|journal=Human Biology|volume=85|issue=1}}</ref> Ang Habagatang Alta kasagarang gitawag nga Kabuluwan, nga mahimong naglambigit kanila sa Bulu, usa ka gamay nga suba nga nagaagos paingon sa kasadpan agi sa Malibay sa Amihanang Lalawigan sa Bulacan.
Isip usa ka kritikal nga nameligrong mapuo nga pinulongan, ang Habagatang Alta adunay pipila ra ka mga mamumulong. Sa pagkakaron, ang Habagatang Alta adunay populasyon nga 1,000 ka mga mamumulong.
== Heyograpikong distribusyon ==
Ang Habagatang Alta kasagarang gisulti sa Sierra Madre sa sidlakang [[Nueva Ecija]] ug sa duol nga mga dapit sa baybayon sa [[Quezon|Lalawigan sa Quezon]].<ref name="Reid2">{{Cite book|last=Reid|first=Lawrence A.|title=VICAL 2, Western Austronesian and Contact Languages. Papers from the Fifth International Conference on Austronesian Linguistics|date=1991|publisher=Linguistic Society of New Zealand|editor-last=Harlow|editor-first=Ray|pages=265–297|language=en|chapter=The Alta Languages of the Philippines|chapter-url=http://www2.hawaii.edu/~reid/Combined%20Files/A31.%201991.%20The%20Alta%20Languages.pdf}}</ref> Si Lawrence Reid nangolekta og datos gikan sa San Miguel, nga nahimutang sa sidlakan sa Rio Chico, usa ka baryo ( [[General Tinio|barangay]] ) sa [[General Tinio|Heneral Tinio, Nueva Ecija]]. Adunay usab mga taga-Habagatang Alta nga nagpuyo sa habagatan duol sa [[Norzagaray]] sa [[Bulacan]] (Reid 2013: 339). Usa ka diyalekto nga mas konserbatibo sa ponolohiya ang gisulti sa usa ka grupo nga nailhan nga ''Edimala'' sa [[Dicapanikian]] ug [[Dicapanisan]], sa baybayon sa amihanan sa [[Dingalan]], [[Aurora]] (Reid 2013: 339).
Gi-report ni Abreu (2018) ang mga mamumulong sa Southern Alta nga nagpuyo sa Sityo Bato, Barangay Sapang Bulac, [[Doña Remedios Trinidad]] Municipality, [[Bulacan]], kinsa pugsanon nga gibalhin gikan sa Hilltop, [[Norzagaray]], Bulacan sa [[National Power Corporation]] (NPC). Daghan ang naminyo sa mga [[Umiray Dumaget language|Umiray Dumaget]]. Adunay usab mga taga-Southern Alta nga nagpuyo uban sa Tagalog sa Sityo Tubigan, Barangay Kalawakan, [[Doña Remedios Trinidad]] Municipality, apan dili na sila makasulti sa Southern Alta nga pinulongan.<ref name="Abreu 20182">{{Cite thesis|last=Abreu|first=Marvin M.|title=A Reference Grammar of Southern Alta (Kabuloan Dumagat)|date=2018|degree=Ph.D.|publisher=De La Salle University|url=https://zorc.net/RDZorc/ALTA-N&S/Southern-Alta-Dissertation[Abreu_2018].pdf|language=en}}</ref>
=== Kasaysayan ===
Sa wala pa ang 1937, walay impormasyon nga magamit bahin sa sayong kasaysayan sa pinulongan.<ref name="Reid3">{{Cite book|last=Reid|first=Lawrence A.|title=VICAL 2, Western Austronesian and Contact Languages. Papers from the Fifth International Conference on Austronesian Linguistics|date=1991|publisher=Linguistic Society of New Zealand|editor-last=Harlow|editor-first=Ray|pages=265–297|language=en|chapter=The Alta Languages of the Philippines|chapter-url=http://www2.hawaii.edu/~reid/Combined%20Files/A31.%201991.%20The%20Alta%20Languages.pdf}}</ref> Ang panukiduki nga anaa hangtod karon adunay direktang kalambigitan sa problema kung kanus-a ug giunsa pagsugod sa Pilipinas ang pagsulti sa pinulongan sa Habagatang Alta.<ref name="Reid3" />
== Mga Reperensya ==
4qeo1u9ruv7lic06pbuyqn4wsg8qsy0
37026774
37026773
2026-08-24T03:33:06Z
Iampjanz
134116
nagbutang og mga diyalekto nga seksyon
37026774
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox language|name=Southern Alta|altname=Kabulowan, Kabuluwan|region=[[Luzon]]|state=[[Philippines]]|speakers=1,000|date=1982|ref=e18|familycolor=Austronesian|fam2=[[Malayo-Polynesian languages|Malayo-Polynesian]]|fam3=[[Philippine languages|Philippine]]|fam4=[[Northern Luzon languages|Northern Luzon]]|fam5=[[Meso-Cordilleran languages|Meso-Cordilleran]]|fam6=Alta|iso3=agy|glotto=sout2905|glottorefname=Southern Alta|map=Southern_Alta_language_map.png|mapcaption=Ang lugar diin ginasulti ang Southern Alta sumala sa Ethnologue}}
Ang '''Habagatang Alta''' (nailhan usab nga '''Kabuloan Dumagat''',<ref name="Abreu 2018">{{Cite thesis|last=Abreu|first=Marvin M.|title=A Reference Grammar of Southern Alta (Kabuloan Dumagat)|date=2018|degree=Ph.D.|publisher=De La Salle University|url=https://zorc.net/RDZorc/ALTA-N&S/Southern-Alta-Dissertation[Abreu_2018].pdf|language=en}}</ref> '''Kabuluen''' , '''Kabulowan''' o '''Kabuluwan, Kabuluwen, Ita, Baluga, Pugot''' ), maoy usa ka lahi nga [[Aeta language|Pinulongang Aeta]] sa mga kabukiran sa amihanang [[Pilipinas]]. Ang Southern Alta usa sa daghang nameligrong mapuo nga mga pinulongan nga nameligro nga mawala kon dili kini ipasa sa mga kasamtangang nagsulti niini. Kadaghanan sa mga mamumulong sa Southern Alta nagsulti usab [[Tinagalog|ug Tagalog]].
Ang Habagatang Alta dili kaayo duol sa [[Pinulongan sa Amihanang Alta|Amihanang Alta]] o sa ubang mga pinulongan sa Luzon. Ang Amihanan ug Habagatang Alta parehong adunay dakong proporsiyon sa bokabularyo nga talagsaon sa usag usa, apan, lahi usab kaayo sila sa usag usa. Daghang Habagatang Alta ang nakig-uban usab sa mga nagsultig Tagalog, nga adunay parehas nga mga kinaiya tali sa duha ka pinulongan.<ref name="Reid">{{Cite book|last=Reid|first=Lawrence A.|title=VICAL 2, Western Austronesian and Contact Languages. Papers from the Fifth International Conference on Austronesian Linguistics|date=1991|publisher=Linguistic Society of New Zealand|editor-last=Harlow|editor-first=Ray|pages=265–297|language=en|chapter=The Alta Languages of the Philippines|chapter-url=http://www2.hawaii.edu/~reid/Combined%20Files/A31.%201991.%20The%20Alta%20Languages.pdf}}</ref> [[Tinagalog|Ang Tagalog]] usa ka mas kaylap nga gigamit nga pinulongan sa Pilipinas, nga naggamit ug alpabeto nga adunay lima ka bokales ug kinse ka konsonante. Bisan tuod ang Southern Alta ug Tagalog adunay parehas nga mga kahulugan, ang Southern Alta nagpabilin gihapon nga usa ka lahi nga pinulongan nga naglangkob sa labing menos usa ka koordinado nga sanga sa dakong Meso-Cordilleran nga grupo sa mga pinulongan sa Northern Luzon.<ref>{{Cite journal|last=Lawrence|first=Reid A.|date=2013|title=Who Are the Philippine Negritos? Evidence from Language|url=http://digitalcommons.wayne.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=2063&context=humbiol|journal=Human Biology|volume=85|issue=1}}</ref> Ang Habagatang Alta kasagarang gitawag nga Kabuluwan, nga mahimong naglambigit kanila sa Bulu, usa ka gamay nga suba nga nagaagos paingon sa kasadpan agi sa Malibay sa Amihanang Lalawigan sa Bulacan.
Isip usa ka kritikal nga nameligrong mapuo nga pinulongan, ang Habagatang Alta adunay pipila ra ka mga mamumulong. Sa pagkakaron, ang Habagatang Alta adunay populasyon nga 1,000 ka mga mamumulong.
== Heyograpikong distribusyon ==
Ang Habagatang Alta kasagarang gisulti sa Sierra Madre sa sidlakang [[Nueva Ecija]] ug sa duol nga mga dapit sa baybayon sa [[Quezon|Lalawigan sa Quezon]].<ref name="Reid2">{{Cite book|last=Reid|first=Lawrence A.|title=VICAL 2, Western Austronesian and Contact Languages. Papers from the Fifth International Conference on Austronesian Linguistics|date=1991|publisher=Linguistic Society of New Zealand|editor-last=Harlow|editor-first=Ray|pages=265–297|language=en|chapter=The Alta Languages of the Philippines|chapter-url=http://www2.hawaii.edu/~reid/Combined%20Files/A31.%201991.%20The%20Alta%20Languages.pdf}}</ref> Si Lawrence Reid nangolekta og datos gikan sa San Miguel, nga nahimutang sa sidlakan sa Rio Chico, usa ka baryo ( [[General Tinio|barangay]] ) sa [[General Tinio|Heneral Tinio, Nueva Ecija]]. Adunay usab mga taga-Habagatang Alta nga nagpuyo sa habagatan duol sa [[Norzagaray]] sa [[Bulacan]] (Reid 2013: 339). Usa ka diyalekto nga mas konserbatibo sa ponolohiya ang gisulti sa usa ka grupo nga nailhan nga ''Edimala'' sa [[Dicapanikian]] ug [[Dicapanisan]], sa baybayon sa amihanan sa [[Dingalan]], [[Aurora]] (Reid 2013: 339).
Gi-report ni Abreu (2018) ang mga mamumulong sa Southern Alta nga nagpuyo sa Sityo Bato, Barangay Sapang Bulac, [[Doña Remedios Trinidad]] Municipality, [[Bulacan]], kinsa pugsanon nga gibalhin gikan sa Hilltop, [[Norzagaray]], Bulacan sa [[National Power Corporation]] (NPC). Daghan ang naminyo sa mga [[Umiray Dumaget language|Umiray Dumaget]]. Adunay usab mga taga-Southern Alta nga nagpuyo uban sa Tagalog sa Sityo Tubigan, Barangay Kalawakan, [[Doña Remedios Trinidad]] Municipality, apan dili na sila makasulti sa Southern Alta nga pinulongan.<ref name="Abreu 20182">{{Cite thesis|last=Abreu|first=Marvin M.|title=A Reference Grammar of Southern Alta (Kabuloan Dumagat)|date=2018|degree=Ph.D.|publisher=De La Salle University|url=https://zorc.net/RDZorc/ALTA-N&S/Southern-Alta-Dissertation[Abreu_2018].pdf|language=en}}</ref>
=== Kasaysayan ===
Sa wala pa ang 1937, walay impormasyon nga magamit bahin sa sayong kasaysayan sa pinulongan.<ref name="Reid3">{{Cite book|last=Reid|first=Lawrence A.|title=VICAL 2, Western Austronesian and Contact Languages. Papers from the Fifth International Conference on Austronesian Linguistics|date=1991|publisher=Linguistic Society of New Zealand|editor-last=Harlow|editor-first=Ray|pages=265–297|language=en|chapter=The Alta Languages of the Philippines|chapter-url=http://www2.hawaii.edu/~reid/Combined%20Files/A31.%201991.%20The%20Alta%20Languages.pdf}}</ref> Ang panukiduki nga anaa hangtod karon adunay direktang kalambigitan sa problema kung kanus-a ug giunsa pagsugod sa Pilipinas ang pagsulti sa pinulongan sa Habagatang Alta.<ref name="Reid3" />
=== Mga Diyalekto ===
Ang Southern Alta usa ka lahi nga pinulongan; bisan pa, kini adunay mga pagkaparehas sa pinulongan nga Tagalog, ug Northern Alta. Ang Southern Alta mahimong layo nga may kalabutan sa ubang mga pinulongan sa Pilipinas. Ang Southern Alta mao ang labing susama sa Northern Alta, nga adunay lexical similarity nga 34%. Ang pagpaambit niining mga pagkaparehas mahimong isipon nga pagpangutang sa diyalekto, nga mao ang pagpangutang sa mga tunog, gramatika, o bokabularyo.<ref>{{Cite book|last=Dutton|first=T.|title=Language Contact and Change in the Austronesian World|last2=Tryon|first2=D. T.|publisher=Walter de Gruyter|year=1994|location=Berlin}}</ref>
== Mga Reperensya ==
6qqww0056cho8nzeq8qx0ho3s0o7d2x
37026775
37026774
2026-08-24T03:35:12Z
Iampjanz
134116
37026775
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox language|name=Southern Alta|altname=Kabulowan, Kabuluwan|region=[[Luzon]]|state=[[Philippines]]|speakers=1,000|date=1982|ref=e18|familycolor=Austronesian|fam2=[[Malayo-Polynesian languages|Malayo-Polynesian]]|fam3=[[Philippine languages|Philippine]]|fam4=[[Northern Luzon languages|Northern Luzon]]|fam5=[[Meso-Cordilleran languages|Meso-Cordilleran]]|fam6=Alta|iso3=agy|glotto=sout2905|glottorefname=Southern Alta|map=Southern_Alta_language_map.png|mapcaption=Ang lugar diin ginasulti ang Southern Alta sumala sa Ethnologue}}
Ang '''Habagatang Alta''' (nailhan usab nga '''Kabuloan Dumagat''',<ref name="Abreu 2018">{{Cite thesis|last=Abreu|first=Marvin M.|title=A Reference Grammar of Southern Alta (Kabuloan Dumagat)|date=2018|degree=Ph.D.|publisher=De La Salle University|url=https://zorc.net/RDZorc/ALTA-N&S/Southern-Alta-Dissertation[Abreu_2018].pdf|language=en}}</ref> '''Kabuluen''' , '''Kabulowan''' o '''Kabuluwan, Kabuluwen, Ita, Baluga, Pugot''' ), maoy usa ka lahi nga [[Aeta language|Pinulongang Aeta]] sa mga kabukiran sa amihanang [[Pilipinas]]. Ang Southern Alta usa sa daghang nameligrong mapuo nga mga pinulongan nga nameligro nga mawala kon dili kini ipasa sa mga kasamtangang nagsulti niini. Kadaghanan sa mga mamumulong sa Southern Alta nagsulti usab [[Tinagalog|ug Tagalog]].
Ang Habagatang Alta dili kaayo duol sa [[Pinulongan sa Amihanang Alta|Amihanang Alta]] o sa ubang mga pinulongan sa Luzon. Ang Amihanan ug Habagatang Alta parehong adunay dakong proporsiyon sa bokabularyo nga talagsaon sa usag usa, apan, lahi usab kaayo sila sa usag usa. Daghang Habagatang Alta ang nakig-uban usab sa mga nagsultig Tagalog, nga adunay parehas nga mga kinaiya tali sa duha ka pinulongan.<ref name="Reid">{{Cite book|last=Reid|first=Lawrence A.|title=VICAL 2, Western Austronesian and Contact Languages. Papers from the Fifth International Conference on Austronesian Linguistics|date=1991|publisher=Linguistic Society of New Zealand|editor-last=Harlow|editor-first=Ray|pages=265–297|language=en|chapter=The Alta Languages of the Philippines|chapter-url=http://www2.hawaii.edu/~reid/Combined%20Files/A31.%201991.%20The%20Alta%20Languages.pdf}}</ref> [[Tinagalog|Ang Tagalog]] usa ka mas kaylap nga gigamit nga pinulongan sa Pilipinas, nga naggamit ug alpabeto nga adunay lima ka bokales ug kinse ka konsonante. Bisan tuod ang Southern Alta ug Tagalog adunay parehas nga mga kahulugan, ang Southern Alta nagpabilin gihapon nga usa ka lahi nga pinulongan nga naglangkob sa labing menos usa ka koordinado nga sanga sa dakong Meso-Cordilleran nga grupo sa mga pinulongan sa Northern Luzon.<ref>{{Cite journal|last=Lawrence|first=Reid A.|date=2013|title=Who Are the Philippine Negritos? Evidence from Language|url=http://digitalcommons.wayne.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=2063&context=humbiol|journal=Human Biology|volume=85|issue=1}}</ref> Ang Habagatang Alta kasagarang gitawag nga Kabuluwan, nga mahimong naglambigit kanila sa Bulu, usa ka gamay nga suba nga nagaagos paingon sa kasadpan agi sa Malibay sa Amihanang Lalawigan sa Bulacan.
Isip usa ka kritikal nga nameligrong mapuo nga pinulongan, ang Habagatang Alta adunay pipila ra ka mga mamumulong. Sa pagkakaron, ang Habagatang Alta adunay populasyon nga 1,000 ka mga mamumulong.
== Heyograpikong distribusyon ==
Ang Habagatang Alta kasagarang gisulti sa Sierra Madre sa sidlakang [[Nueva Ecija]] ug sa duol nga mga dapit sa baybayon sa [[Quezon|Lalawigan sa Quezon]].<ref name="Reid2">{{Cite book|last=Reid|first=Lawrence A.|title=VICAL 2, Western Austronesian and Contact Languages. Papers from the Fifth International Conference on Austronesian Linguistics|date=1991|publisher=Linguistic Society of New Zealand|editor-last=Harlow|editor-first=Ray|pages=265–297|language=en|chapter=The Alta Languages of the Philippines|chapter-url=http://www2.hawaii.edu/~reid/Combined%20Files/A31.%201991.%20The%20Alta%20Languages.pdf}}</ref> Si Lawrence Reid nangolekta og datos gikan sa San Miguel, nga nahimutang sa sidlakan sa Rio Chico, usa ka baryo ( [[General Tinio|barangay]] ) sa [[General Tinio|Heneral Tinio, Nueva Ecija]]. Adunay usab mga taga-Habagatang Alta nga nagpuyo sa habagatan duol sa [[Norzagaray]] sa [[Bulacan]] (Reid 2013: 339). Usa ka diyalekto nga mas konserbatibo sa ponolohiya ang gisulti sa usa ka grupo nga nailhan nga ''Edimala'' sa [[Dicapanikian]] ug [[Dicapanisan]], sa baybayon sa amihanan sa [[Dingalan]], [[Aurora]] (Reid 2013: 339).
Gi-report ni Abreu (2018) ang mga mamumulong sa Southern Alta nga nagpuyo sa Sityo Bato, Barangay Sapang Bulac, [[Doña Remedios Trinidad]] Municipality, [[Bulacan]], kinsa pugsanon nga gibalhin gikan sa Hilltop, [[Norzagaray]], Bulacan sa [[National Power Corporation]] (NPC). Daghan ang naminyo sa mga [[Umiray Dumaget language|Umiray Dumaget]]. Adunay usab mga taga-Southern Alta nga nagpuyo uban sa Tagalog sa Sityo Tubigan, Barangay Kalawakan, [[Doña Remedios Trinidad]] Municipality, apan dili na sila makasulti sa Southern Alta nga pinulongan.<ref name="Abreu 20182">{{Cite thesis|last=Abreu|first=Marvin M.|title=A Reference Grammar of Southern Alta (Kabuloan Dumagat)|date=2018|degree=Ph.D.|publisher=De La Salle University|url=https://zorc.net/RDZorc/ALTA-N&S/Southern-Alta-Dissertation[Abreu_2018].pdf|language=en}}</ref>
=== Kasaysayan ===
Sa wala pa ang 1937, walay impormasyon nga magamit bahin sa sayong kasaysayan sa pinulongan.<ref name="Reid3">{{Cite book|last=Reid|first=Lawrence A.|title=VICAL 2, Western Austronesian and Contact Languages. Papers from the Fifth International Conference on Austronesian Linguistics|date=1991|publisher=Linguistic Society of New Zealand|editor-last=Harlow|editor-first=Ray|pages=265–297|language=en|chapter=The Alta Languages of the Philippines|chapter-url=http://www2.hawaii.edu/~reid/Combined%20Files/A31.%201991.%20The%20Alta%20Languages.pdf}}</ref> Ang panukiduki nga anaa hangtod karon adunay direktang kalambigitan sa problema kung kanus-a ug giunsa pagsugod sa Pilipinas ang pagsulti sa pinulongan sa Habagatang Alta.<ref name="Reid3" />
=== Mga Diyalekto ===
Ang Southern Alta usa ka lahi nga pinulongan; bisan pa, kini adunay mga pagkaparehas sa pinulongan nga Tagalog, ug Northern Alta. Ang Southern Alta mahimong layo nga may kalabutan sa ubang mga pinulongan sa Pilipinas. Ang Southern Alta mao ang labing susama sa Northern Alta, nga adunay lexical similarity nga 34%. Ang pagpaambit niining mga pagkaparehas mahimong isipon nga pagpangutang sa diyalekto, nga mao ang pagpangutang sa mga tunog, gramatika, o bokabularyo.<ref>{{Cite book|last=Dutton|first=T.|title=Language Contact and Change in the Austronesian World|last2=Tryon|first2=D. T.|publisher=Walter de Gruyter|year=1994|location=Berlin}}</ref>
=== Pagbutang sa peligro sa pinulongan ===
Karon, ang Habagatang Alta nameligro nga mapuo sa dili madugay. Uban sa 1,000 o mas ubos pa nga mga mamumulong, ang pinulongan giklasipikar nga kritikal nga nameligrong mapuo. Tungod kay ang Southern Alta dili usa ka komon nga pinulongan nga gigamit sa Pilipinas, lagmit nga ang pinulongan sa dili madugay mawala ug dili na magpadayon sa pagpasa, nga sa ngadto-ngadto mahimong usa ka "patay nga pinulongan".
== Mga Reperensya ==
i4aw30h53xrk50zxuqgpsebpoik6c1p
Max Carl Wilhelm Weber
0
11355604
37026776
2026-08-24T07:36:55Z
QueenCityCebu
123067
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1342217371|Max Carl Wilhelm Weber]]"
37026776
wikitext
text/x-wiki
[[Payl:Map_of_Sunda_and_Sahul.svg|thumb|200x200px| Mapa nga nagpakita sa linya ni Weber kalabot sa kang Wallace ug Lydekker, ingon man ang posibleng gilapdon sa yuta sa panahon sa Katapusang Glacial Maximum, sa dihang ang lebel sa dagat labaw sa 110 m nga mas ubos kaysa karon.]]
[[Kategoriya:Mga namatay sa 1937]]
[[Kategoriya:Articles with hCards]]
s7gntmqftjsfjvw1zqx3edj89t7kaat
37026777
37026776
2026-08-24T07:38:17Z
QueenCityCebu
123067
Nag-unsab sa mga detalye
37026777
wikitext
text/x-wiki
[[Payl:Map_of_Sunda_and_Sahul.svg|thumb|200x200px| Mapa nga nagpakita sa linya ni Weber kalabot sa kang Wallace ug Lydekker, ingon man ang posibleng gilapdon sa yuta sa panahon sa Katapusang Glacial Maximum, sa dihang ang lebel sa dagat labaw sa 110 m nga mas ubos kaysa karon.]]'''Si Max Carl Wilhelm Weber van Bosse''' o '''Max Wilhelm Carl Weber''' <ref>Watkins, M. & Boelens, B. (2015): Sharks: An Eponym Dictionary. pp. 219. Pelagic Publishing. {{ISBN|978-1-907807-93-0}}.</ref> (Disyembre 5, 1852 – Pebrero 7, 1937) usa ka [[Germans|Aleman]] - [[Neerlandiyanhon|Olandes]] [[Zoology|nga zoologist]] ug [[Biogeography|biogeographer]].
Si Weber nagtuon sa [[University of Bonn|Unibersidad sa Bonn]], dayon sa [[Humboldt Universität|Unibersidad sa Humboldt]] sa Berlin uban sa zoologist nga [[Eduard von Martens|si Eduard Carl von Martens]] (1831–1904). Nakuha niya ang iyang doctorate niadtong 1877. Nagtudlo si Weber sa [[University of Utrecht|Unibersidad sa Utrecht]] unya miapil sa usa ka ekspedisyon ngadto sa [[Barents Sea|Dagat Barents]] . Nahimo siyang Propesor sa Zoolohiya, Anatomiya ug Pisyolohiya sa [[University of Amsterdam|Unibersidad sa Amsterdam]] niadtong 1883. Sa samang tuig nakadawat siya og naturalisadong pagkalungsoranon [[Olandres|sa Netherlands]].
Ang iyang mga nadiskobrehan isip lider sa [[Siboga Expedition|Ekspedisyon sa Siboga]] nagdala kaniya sa paghinapos nga [[Wallace's Line|ang Linya ni Wallace]] nahimutang nga layo ra kaayo sa kasadpan. Ang iyang mga pagtuon, uban sa uban pa, misangpot sa sunod-sunod nga alternatibong mga linya nga gisugyot aron sa paglainlain sa duha ka dagkong biogeographic nga mga gingharian, ang [[Australasian realm|gingharian sa Australasia]] ug ang [[Indomalayan realm|gingharian sa Indomalayan]] . Kini nga mga linya gibase sa mga mananap ug mga tanom sa kinatibuk-an, lakip ang [[Fauna|mga mananap]] [[Mamipero|sa mga mammal]] . Sa ulahi, [[Paul Pelseneer|si Pelseneer]] nagpatik ug usa ka maimpluwensyang papel bahin niini nga hilisgutan, diin iyang gisugyot nga tawgon ang iyang gipalabi nga limitasyon nga '''Weber's Line''', aron pasidunggan ang mga kontribusyon ni Weber sa maong natad. Sama sa kaso sa mga espisye sa tanom, ang mga surbey sa fauna nagpadayag nga alang sa mga mollusk ug kadaghanan sa mga grupo sa vertebrate, ang linya ni Wallace dili ang labing hinungdanon nga utlanan sa biogeograpiya. Ang grupo sa Isla [[Pulau Pulau Tanimbar|sa Tanimbar]], ug dili ang utlanan tali sa Bali ug Lombok, daw mao ang pangunang sumpay tali sa mga rehiyon sa Oriental ug Australasia para sa mga mammal ug uban pang mga grupo sa terrestrial vertebrate. <ref>{{Cite web}} page 3-82</ref>
[[Kategoriya:Mga namatay sa 1937]]
[[Kategoriya:Articles with hCards]]
lddre39faro7vh8xlh93w5aurzidhzi
Karaang Gresya
0
11355605
37026778
2026-08-24T07:40:45Z
LJamesCPH
147097
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1370561830|Ancient Greece]]"
37026778
wikitext
text/x-wiki
[[Payl:Parthenon_(30276156187).jpg|thumb| Ang [[Parthenon]], usa ka templo ni Athena sa Acropolis sa [[Atenas]] .]]
h49vzkepepwogpckrcmb3dkesk826t0
37026779
37026778
2026-08-24T07:41:50Z
LJamesCPH
147097
Nag-usab sa mga detalye
37026779
wikitext
text/x-wiki
[[Payl:Parthenon_(30276156187).jpg|thumb| Ang [[Parthenon]], usa ka templo ni Athena sa Acropolis sa [[Atenas]] .]]'''Karaang Gresya''' ( Ancient Greek ) usa ka karaang sibilisasyon nga naglungtad gikan sa [[Greek Dark Ages|Griyegong Mangitngit nga Panahon]] sa ika-12 hangtod ika-9 nga siglo BC hangtod sa katapusan sa [[Classical antiquity|klasikal nga karaan]] ( {{Circa|600 AD}} ), nga gilangkoban sa usa ka luag nga koleksyon sa [[Polis|mga lungsod-estado]] ug [[Regions of Ancient Greece|rehiyon]] nga may kalabutan sa kultura ug [[Hellenic languages|pinulongan]], nga panguna nga nakasentro sa amihanan-sidlakang dapit sa [[Dagat Mediteraneo|Dagat Mediteranyo]] . Sa wala pa ang [[Greece in the Roman era|panahon sa mga Romano]], kadaghanan niining dapita [[League of Corinth|opisyal nga nahiusa]] kausa ra, gikan sa 338 hangtod 323. BC ubos sa [[Kingdom of Macedon|Gingharian sa Macedon]] . {{Efn|This roughly 15-year-long unification, under [[Philip II of Macedon]] and then his son [[Alexander the Great]], excludes certain independent Greek city-states in the western Mediterranean, around the Black Sea and Cyrenaica.}} Sa [[Western world|Kasadpang kasaysayan]], ang panahon sa klasikal nga karaan gisundan dayon sa [[Early Middle Ages|Sayong Edad Medya]] ug sa panahon [[Sidlakang Imperyong Romano|sa Byzantine]].
Gimarkahan sa mga eskolar ang Karaang Gresya nga nagsugod sa [[Mycenaean Greece|Gresyang Mycenaean]], nga mius-os atol sa [[Bronze Age collapse|pagkahugno sa Panahon sa Bronse]] {{Circa|1100 BC}} . Paglabay sa tulo ka siglo, ang mga Griyegong urbanong siyudad-estado, o ''[[poleis]]'', nagsugod sa pagkaporma sa ika-8 nga siglo BC, nga nagsugod sa [[Archaic Greece|panahon sa Archaic]] ug [[Greek colonisation|kolonisasyon sa Gresya]] sa Mediterranean Basin. Gisundan kini sa intelektwal nga pag-uswag sa [[Classical Greece|Klasikal nga panahon]] sa Karaang Gresya, gikan sa [[Greco-Persian Wars]] hangtod sa kamatayon ni [[Alejandro ang Bantogan|Alexander the Great]] niadtong 323. BC, nga naglakip sa [[Golden Age of Athens|Bulawanong Panahon sa Atenas]], ang [[Peloponnesian War|Gubat Peloponnesian]] tali sa [[Classical Athens|Atenas]] ug [[Spárti|Sparta]], ang mubo nga paglungtad [[Spartan hegemony|sa Spartan]] ug [[Theban hegemony|Theban]] nga mga hegemoniya, ang pagmugna sa ligang Heleniko nga gipangulohan ni [[Philip II of Macedon|Philip II sa Macedon]] ug ang misunod nga pagsakop sa [[Imperyong Persyano|Imperyong Akemenid]] sa Persia sa iyang anak nga si Alexander the Great. Ang mga pagsakop sa teritoryo ni Alexander misangpot sa pagkaylap sa kulturang Karaang Griyego ngadto sa amihanang Aprika ug kasadpang Asya: ang [[Hellenistic period|panahon sa Helenismo]], nga natapos sa {{Circa|30 BC}}, sa dihang ang [[Ptolemaic kingdom|gingharian sa Ptolemaic]] sa Ehipto, nga nasentro sa [[Alexandria (kapital sa lalawigan sa Ehipto)|Alexandria]], gisakop sa [[Karaang Roma|Roma]] .
jqkin0kj853lomfvismo4713o65xh12
Barry Cunliffe
0
11355606
37026780
2026-08-24T07:43:34Z
RizaCPH
128040
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1369357633|Barry Cunliffe]]"
37026780
wikitext
text/x-wiki
== Biyograpiya ==
[[Payl:Dolphin_mosaic.JPG|thumb| Ang dolphin mosaic nga nakit-an sa grupo ni Cunliffe sa Fishbourne Roman Palace sa [[West Sussex]]]]
[[Kategoriya:Mga buhing tawo]]
[[Kategoriya:Mga natawo sa 1939]]
[[Kategoriya:Articles with hCards]]
211erzvu6qhq6iakezrcmv7wp2bxvqh
37026781
37026780
2026-08-24T07:44:51Z
RizaCPH
128040
Nag-usab sa mga detalye
37026781
wikitext
text/x-wiki
'''Si Sir Barrington Windsor Cunliffe''' (natawo niadtong Disyembre 10, 1939), nailhan usab nga '''Sir Barry Cunliffe''', usa ka Briton [[Arkeyolohiya|nga arkeologo]] ug akademiko. Siya ang Propesor sa Arkeolohiya sa Europa sa [[University of Oxford|Unibersidad sa Oxford]] gikan sa 1972 hangtod 2007. Sukad sa 2007, siya usa ka [[emeritus professor]].
== Biyograpiya ==
[[Payl:Dolphin_mosaic.JPG|thumb| Ang dolphin mosaic nga nakit-an sa grupo ni Cunliffe sa Fishbourne Roman Palace sa [[West Sussex]]]]Ang desisyon ni Cunliffe nga mahimong usa ka arkeologo nagsugod sa edad nga siyam tungod sa pagkadiskobre sa mga salin sa mga Romano sa umahan sa iyang uyoan sa [[Somerset]]. Si Cunliffe nagtuon sa Portsmouth Northern Grammar School (karon [[Mayfield School (Portsmouth)|Mayfield School]] ) ug nagtuon og [[Arkeyolohiya|arkeolohiya]] ug [[antropolohiya]] sa [[St John's College, Cambridge]] . Samtang estudyante sa [[University of Cambridge]], midagan siya ug midaog sa eleksyon batok sa iyang kauban sa kurso ug kauban nga si Johnian [[Colin Renfrew]] aron mahimong presidente sa University of Cambridge Archaeological Field Club (AFC). Nahimo siyang lecturer sa [[University of Bristol]] niadtong 1963. <ref>{{Who's Who|title=CUNLIFFE, Sir Barrington Windsor, (Sir Barry)|id=U12550|volume=2020|edition=online}}</ref> Nadani sa mga salin sa [[Karaang Roma|mga Romano]] sa duol nga [[Bath (kapital sa kondado sa Hiniusang Gingharian)|Bath]], gisugdan niya ang usa ka programa sa pagpangubkob ug pagmantala.
Niadtong 1966, nahimo siyang usa ka talagsaon nga batan-ong propesor sa dihang milingkod siya sa lingkuranan sa bag-ong natukod nga Department of Archaeology sa [[University of Southampton]] . Didto siya nalambigit sa [[Excavation (archaeology)|pagkutkot]] (1961–1968) sa [[Fishbourne Roman Palace]] sa [[West Sussex]] . Laing dapit sa habagatang Inglatera ang nagpalayo kaniya gikan sa panahon sa mga Romano. Gisugdan niya ang taas nga serye sa mga pagpangubkob sa ting-init (1969–1988) sa [[Hill fort|kuta sa bungtod]] [[Iron Age|sa Panahon sa Puthaw]] sa [[Danebury Hill|Danebury]], [[Hampshire (kondado)|Hampshire]] ug pagkahuman nalambigit sa Danebury Environs Programme (1989–1995). Ang iyang interes sa Britanya ug Europa sa Panahon sa Puthaw nakamugna og daghang mga publikasyon ug siya nahimong usa ka giila nga awtoridad bahin sa mga [[Celts|Celt]].
[[Kategoriya:Mga buhing tawo]]
[[Kategoriya:Mga natawo sa 1939]]
[[Kategoriya:Articles with hCards]]
l1r09allbvqqwf8y42d7k8yzunvy445
Plato sa Eurasia
0
11355607
37026782
2026-08-24T07:47:41Z
MaricrisCPH
147100
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1368682089|Eurasian plate]]"
37026782
wikitext
text/x-wiki
[[Payl:Eurasian_&_Anatolian_Plate.jpg|thumb| Mga plato sa Eurasia ug Anatolia]]
h0ovjwx12pthujlkc3epjbkm7yndhus
37026783
37026782
2026-08-24T07:51:19Z
MaricrisCPH
147100
Nag-usab sa mga detalye
37026783
wikitext
text/x-wiki
Ang '''Eurasian plate''' usa ka [[List of tectonic plates|tectonic plate]] nga naglakip sa kadaghanan sa [[Eurasia]] (usa ka [[Landmass|yuta]] nga gilangkoban sa tradisyonal nga [[Kontinente|mga kontinente]] sa [[Asya]] ug [[Uropa|Europa]] ), gawas sa [[Peninsula sa Arabia]], ang [[Indian Subcontinent|subkontinente sa India]], ug ang dapit sa sidlakan sa [[Khrebet Cherskogo (kabukiran sa Rusya, lat 66,34, long 141,46)|Chersky Range]] sa sidlakang [[Siberia]] . Apil usab niini [[Oceanic crust|ang crust sa kadagatan]] nga nagsangkad paingon sa kasadpan ngadto sa [[Mid-Atlantic Ridge]] ug paingon sa amihanan ngadto sa [[Gakkel Ridge]].
== Mga Utlanan ==
Ang kasadpang ngilit usa ka utlanan sa [[triple junction]] [[Plate tectonics#Types of plate boundaries|plate]] uban sa [[North American plate]] ug [[African plate]] sa seismically active [[Azores triple junction]] nga nagpadulong paamihanan subay sa [[Mid-Atlantic Ridge]] padulong sa [[Islandya|Iceland]]. Ang mga tagaytay sama sa Mid-Atlantic ridge maporma sa usa ka [[Divergent boundary|divergent plate boundary]] . Nahimutang sila sa lawom nga ilalom sa tubig ug lisod kaayo tun-an. Mas gamay ang nahibaloan sa mga siyentista bahin sa [[Ocean ridges|mga tagaytay sa kadagatan]] kaysa sa mga planeta sa [[Sistemang Solar|Solar System]].
Adunay laing [[triple junction]] diin ang Eurasian plate magtagbo sa [[Arabian plate]] . Ang Anatolian sub-plate karon gipiit sa pagbangga sa Eurasian plate ug sa Arabian plate sa [[East Anatolian Fault|East Anatolian Fault Zone]].
Ang utlanan tali sa North American Plate ug sa Eurasian Plate sa rehiyon palibot sa Japan gihulagway nga "shifty". Adunay lain-laing mga mapa alang niini base sa bag-ong tectonics, seismicity ug earthquake [[focal mechanism]] . Ang pinakasimple nga plate geometry nagdrowing sa utlanan gikan sa [[Nansen Ridge]] agi sa usa ka halapad [[Zone of deformation|nga sona sa deformation]] sa Amihanang Asya ngadto sa [[Sea of Okhotsk|Dagat sa Okhotsk]] unya habagatan agi sa [[Sakhalin (pulo sa Rusya)|Sakhalin Island]] ug [[Hokkaido (pulo sa Hapon)|Hokkaido]] ngadto sa triple junction sa [[Japan Trench]]. Apan kining yanong panglantaw malampusong gikuwestiyon sa mas bag-ong panukiduki. Atol sa dekada 1970, gituohan nga ang Japan nahimutang sa Eurasian plate sa usa ka quadruple junction sa North American plate sa dihang ang sidlakang utlanan sa North American plate gidrowing agi sa habagatang [[Hokkaido (pulo sa Hapon)|Hokkaido]].
Ang tanang pagbuto sa bulkan sa Iceland, sama sa pagbuto sa [[Eldfell]] niadtong 1973, ang pagbuto sa [[Laki (bolkan)|Laki]] niadtong 1783 ug ang pagbuto sa [[Eyjafjallajökull]] niadtong 2010, gipahinabo sa paglihok sa mga plato sa Amihanang Amerika ug Eurasian nga magkabulag, nga resulta sa [[Divergent boundary|managlahing pwersa sa utlanan sa plato]].
Ang [[Convergent boundary|nagtapok nga utlanan]] tali sa Eurasian plate ug sa [[Indian plate]] nagporma sa Himalayas mountain range. Ang heodinamika sa [[tungàtungang Asya|Sentral Asya]] gidominar sa interaksyon tali sa Eurasian plate ug sa Indian plate. Niining dapita, daghang mga sub-plate o crust block ang nailhan, nga nagporma sa mga transit zone sa [[tungàtungang Asya|Central Asia]] ug [[Sidlakang Asya|East Asia]]. <ref>"Up-to-Date Geodynamics and Seismicity of Central Asia" by Y. Gatinsky, D. Rundquist, G. Vladova, T. Prokhodova</ref>
[[Payl:Eurasian_&_Anatolian_Plate.jpg|thumb| Mga plato sa Eurasia ug Anatolia]]
=== Tan-awa usab ===
* [[Sunda plate|Plato sa Sunda]]
* [[Anatolian sub-plate|Anatolianong sub-plate]]
* [[Aegean Sea plate|Plato sa Dagat Aegean]]
* {{Portal-inline|Geology}}
== Mga Reperensya ==
gqep3ixslop2yd2jvyryqr8owvfmd2k
Plato sa Arabia
0
11355608
37026784
2026-08-24T07:53:06Z
JoyiCPH
147101
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1369610720|Arabian plate]]"
37026784
wikitext
text/x-wiki
[[Payl:Arabian_Plate_showing_general_tectonic_and_structural_features,_Infracambrian_rift_salt_basins,_and_oil_and_gas_fields_of_Central_Arabia_and_North_Gulf_area.svg|thumb| Plato sa Arabia nga nagpakita sa kinatibuk-ang tektoniko ug istruktural nga mga bahin]]
b748cader8ukfm61a75cn2wrj70whst
37026785
37026784
2026-08-24T07:56:19Z
JoyiCPH
147101
Nag-usab sa mga detalye
37026785
wikitext
text/x-wiki
Ang '''Arabian plate''' usa ka [[List of tectonic plates#Minor plates|minor tectonic plate]] sa [[Amihanang Pikas|Amihanan]] ug [[Eastern Hemisphere|Sidlakang Hemisperyo]].
Usa kini sa tulo ka [[continental plates]] (uban sa [[African plate|African]] ug [[Indian plate|Indian]] plates) nga nagpadayon sa pag-irog paingon sa amihanan sa kasaysayan sa heolohiya ug nakigbangga sa [[Eurasian plate]] . Kining pagbangga miresulta sa pagsagol sa mga piraso sa plato ug mga kabukiran nga nagsangkad sa kasadpan gikan sa [[Pireneos|Pyrenees]], mitabok [[Southern Europe|sa Habagatang Europa]] ngadto sa [[Iranian plateau|talampas sa Iran]], nga nagporma sa [[Zagros|Kabukiran]] [[Elburz|sa Alborz]] ug Zagros, ngadto sa [[Himalayas]] ug mga kabukiran sa [[Habagatan-sidlakang Asya|Habagatang-Sidlakang Asya]].[[Payl:Arabian_Plate_showing_general_tectonic_and_structural_features,_Infracambrian_rift_salt_basins,_and_oil_and_gas_fields_of_Central_Arabia_and_North_Gulf_area.svg|thumb| Plato sa Arabia nga nagpakita sa kinatibuk-ang tektoniko ug istruktural nga mga bahin]]
=== Leksikolohiya ===
Ang ''Arabian plate'' usa ka pagtawag sa rehiyon, ug usahay kini gitawag usab nga ''Arab plate''. <ref>Unal, Bunyamin, Mucahit Eren, and M. Gurhan Yalcin.</ref>
=== Mga Utlanan ===
[[Payl:Eurasian_&_Anatolian_Plate.jpg|thumb|Mga plato nga Eurasian, Anatolian, ug Arabian (kolor nga purpura)]]
Ang Arabian plate kasagaran gilangkoban sa [[Peninsula sa Arabia|Arabian Peninsula]] ; kini moabot sa kasadpan ngadto sa [[Sinayi|Sinai Peninsula]] ug sa [[Dagat Pula|Pulang Dagat]] ug paingon sa amihanan ngadto sa [[Levant]] . Ang mga utlanan sa plato mao ang:
* Sidlakan, uban sa [[Indo-Australian plate]], sa [[Owen fracture zone]]
* Habagatan, uban sa [[African plate]], nga sagad nailhan nga Nubia plate, sa kasadpan ug ang [[Somali plate]] ug ang [[Indo-Australian plate]] sa sidlakan.
* Kasadpan, usa ka wala nga kilid nga utlanan [[Fault (geology)|sa fault]] uban sa [[African plate]] nga gitawag og [[Dead Sea Transform]] (DST), ug usa ka divergent nga utlanan uban sa African plate nga gitawag og [[Red Sea Rift]] nga nagdagan sa gitas-on sa Red Sea;
* Amihanan, [[Convergent boundary|nagtagbo nga utlanan]] sa [[Anatolian plate]] ug [[Eurasian plate]], <ref>{{Cite web}}</ref> lakip ang [[East Anatolian Fault]], [[Zagros fold and thrust belt|Zagros fold ug thrust belt]], ug [[Makran Trench]]
=== Kasaysayan ===
Ang Arabian plate kabahin sa African plate sa kadaghanan sa [[Phanerozoic]] Eon ( [[Paleozoic]] – [[Cenozoic]] ), hangtod sa [[Oligocene]] Epoch sa Cenozoic Era. Ang pagkabungkag sa Pulang Dagat nagsugod sa [[Eocene]], ug ang pagkabulag sa Africa ug Arabia nahitabo mga 25 milyon ka tuig ang milabay sa Oligocene, ug sukad niadto ang Arabian plate naglihok padulong sa Eurasian plate. Ang pag-abli sa liki sa Pulang Dagat misangpot sa kalihokan sa bulkan. Adunay mga bulkaniko nga kapatagan nga gitawag og Older Harrats, sama sa [[Harrat Khaybar]] ug [[Harrat Rahat]], nga nagtabon sa mga bahin sa kasadpang Arabian plate. Nagpadayon gihapon ang pipila ka kalihokan labi na sa palibot [[Medina|sa Medina]], ug adunay regular nga pagbuto sulod sa Pulang Dagat.
Ang bangga tali sa Arabian plate ug Eurasia nagduso pataas sa [[Zagros|Zagros Mountains]] sa Iran. Tungod kay ang Arabian plate ug Eurasian plate magbangga, ang ubang mga siyudad sama sa naa sa habagatan-sidlakang Turkey (nga naa sa Arabian plate) mahimong makasinati og linog, tsunami, ug mga bulkan.
=== Mga nasud, rehiyon, ug mga siyudad ===
Ang mga nasod nga sakop sa plaka naglakip sa [[Bareyn|Bahrain]], [[Yibuti|Djibouti]], [[Iraq]], [[Hordanya|Jordan]], [[Kuwait]], [[Oman]], [[Katar|Qatar]], [[Saudinhong Arabiya|Saudi Arabia]], [[Siria|Syria]], [[Hiniusang Emiratong Arabo|United Arab Emirates]] ug [[Yemen]] . Ang mga rehiyon naglakip sa [[Anti-Lebanon|Kabukiran sa Anti-Lebanon]] ( [[Libano|Lebanon]] ), mga bahin sa [[Gobolka Awdal|Awdal]] ( [[Somaliya|Somalia]] / [[Somaliland]] ), ang [[Xuzestān|probinsya sa Khuzestan]] ( [[Iran]] ), ang [[Southeastern Anatolia region|rehiyon sa Southeastern Anatolia]] ( [[Turkeya|Turkey]] ), ug ang [[Southern Denkalya Subregion|subrehiyon sa Southern Denkalya]] ( [[Eritreya|Eritrea]] ).
Ang pinakadakong mga siyudad sa Arabian plate, base sa populasyon, mao ang (wala sa han-ay): [[Amman (ulohang dakbayan sa Hordan)|Amman]], [[Baghdad]], [[Riyadh (ulohang dakbayan sa Saudinhong Arabiya)|Riyadh]], [[Dubai (kapital sa emirato)|Dubai]], [[Jeddah (lungsod sa Saudinhong Arabiya)|Jeddah]], [[Doha (ulohang dakbayan sa Katar)|Doha]], [[Gaziantep (kapital sa lalawigan)|Aintab]], ug [[Aleppo (kapital sa lalawigan sa Sirya)|Halab]].
== Mga Reperensya ==
7upx508e1vxrgw9em1hziqzd3lueww1
Plato sa India
0
11355609
37026786
2026-08-24T07:59:40Z
QueenCityCebu
123067
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1354467677|Indian plate]]"
37026786
wikitext
text/x-wiki
[[Payl:Himalaya-formation.gif|left|thumb| Tungod sa plate tectonics, ang Insular India, nga nahimutang ibabaw sa Indian plate, nabahin gikan sa Madagascar ug nagbangga (c. 55 Mya) uban sa [[Plato sa Eurasia|Eurasian plate]], nga miresulta sa pagkaporma sa [[Himalayas]] .]]
06z0467og3r8hv0wyt6cn1syg2k93v4
37026787
37026786
2026-08-24T08:05:06Z
QueenCityCebu
123067
Nag-unsab sa mga detalye
37026787
wikitext
text/x-wiki
Ang '''Indian plate''' usa ka [[List of tectonic plates#Minor plates|minor tectonic plate]] nga naglutaw sa [[ekwador]] sa [[Kadagatang Indyan]] . Orihinal nga kabahin sa karaang kontinente sa [[Gondwana]], ang Indian plate mibulag gikan sa ubang mga tipik sa Gondwana 100 milyon ka tuig ang milabay ug nagsugod sa paglihok paingon sa amihanan, dala [[Insular India|ang Insular India]] uban niini. Kini kaniadto gihiusa sa kasikbit nga [[Australian plate]] aron maporma ang usa ka [[Indo-Australian plate]], apan ang bag-ong mga pagtuon nagsugyot nga ang India ug Australia mahimong managlahing mga plate sulod sa labing menos 3 milyon ka tuig. Ang Indian plate naglakip sa kadaghanan sa modernong [[habagatang Asya|South Asia]] (ang [[Indian Subcontinent|subcontinent sa India]] ) ug usa ka bahin sa basin ubos sa [[Kadagatang Indyan|Indian Ocean]], lakip [[Tibet|ang mga bahin sa Tibet]], [[Sumatra (pulo)|Sumatra]], <ref>Sinvhal, ''Understanding Earthquake Disasters'', p. 52, Tata McGraw-Hill Education, 2010, {{ISBN|978-0-07-014456-9}}</ref> <ref>{{Cite journal}}</ref> ug moabot hangtod apan dili apil [[Ladākh|ang Ladakh]], [[Kohistan, Pakistan|Kohistan]], ug kadaghanan sa [[Balochistan]] sa Pakistan. <ref>M. Asif Khan, ''Tectonics of the Nanga Parbat syntaxis and the Western Himalaya'', p. 375, Geological Society of London, 2000, {{ISBN|978-1-86239-061-4}}</ref> <ref>Srikrishna Prapnnachari, ''Concepts in Frame Design'', page 152, Srikrishna Prapnnachari, {{ISBN|978-99929-52-21-4}}</ref> <ref>[[Şengör|A.M. Celâl Şengör]] (1989).</ref>
=== Mga paglihok sa plato ===
[[Payl:Himalaya-formation.gif|left|thumb| Tungod sa plate tectonics, ang Insular India, nga nahimutang ibabaw sa Indian plate, nabahin gikan sa Madagascar ug nagbangga (c. 55 Mya) uban sa [[Plato sa Eurasia|Eurasian plate]], nga miresulta sa pagkaporma sa [[Himalayas]] .]]Until roughly 140 million years ago, the Indian plate formed part of the [[supercontinent]], [[Gondwana]], together with modern Africa, Australia, Antarctica, and South America. Gondwana fragmented as these continents drifted apart at different velocities;<ref name="second">{{Harvnb|Kind|2007}}</ref> a process which led to the opening of the [[Kadagatang Indyan|Indian Ocean]].<ref name="Kumar-etal">{{Harvnb|Kumar|Yuan|Kumar|Kind|2007}}</ref>
Sa ulahing bahin sa [[Cretaceous]] gibana-bana nga 100 milyon ka tuig ang milabay, ug human sa pagkabulag gikan sa Gondwana sa nagkadugtong nga [[Madagascar]] ug India, ang Indian plate nabulag gikan sa Madagascar ug nahimong [[Insular India]] . Nagsugod kini paglihok paamihanan, mga 20 sentimetro (7.9 in) kada tuig, <ref name="second2">{{Harvnb|Kind|2007}}</ref> ug gituohan nga nagsugod sa pagbangga sa Asya sa sayo pa sa 55 milyon ka tuig ang milabay, <ref name="Scotese">{{Harvnb|Scotese|2001}}</ref> sa panahon sa [[Eocene]] sa [[Cenozoic]] . Apan, ang ubang mga awtor nagsugyot nga ang bangga tali sa India ug Eurasia nahitabo sa ulahi, mga 35 milyon ka tuig ang milabay . <ref name="fast">{{Harvnb|Aitchison|Ali|Davis|2007}}</ref> Kon ang bangga nahitabo tali sa 55 ug 50 Mya, ang Indian plate unta nakatabon og gilay-on nga 3,000 ngadto sa 2,000 kilometro (1,900–1,200 mi), nga mas paspas nga naglihok kay sa bisan unsang ubang nailhan nga plato. Niadtong 2012, [[Paleomagnetism|ang paleomagnetic]] data gikan sa Greater Himalaya gigamit aron pagproponer og duha ka bangga aron mapasig-uli ang kalainan tali sa gidaghanon sa crustal shortening sa Himalaya (~ 1,300 kilometro o 800 mi ) ug ang gidaghanon sa panagtagbo tali sa India ug Asya (~ 3,600 kilometro o 2,200 milya ). Kini nga mga awtor nagsugyot og usa ka kontinental nga tipik sa amihanang Gondwana nga nabahin gikan sa India, mibiyahe paingon sa amihanan, ug nagsugod sa "hinay nga bangga" tali sa Dakong Himalaya ug Asya sa mga ~50 Mya. Gisundan kini sa "kusog nga bangga" tali sa India ug Asya nga nahitabo sa ~25 Mya. [[Subduction|Ang subduction]] sa resulta nga ocean basin nga naporma taliwala sa Greater Himalayan fragment ug India nagpatin-aw sa dayag nga kalainan tali sa mga banabana sa crustal shortening sa Himalaya ug sa paleomagnetic data gikan sa India ug Asia. Apan, ang gisugyot nga ocean basin wala nalimitahan sa paleomagnetic data gikan sa importanteng time interval nga ~120 Mya ngadto sa ~60 Mya. Ang bag-ong paleomagnetic nga mga resulta niining kritikal nga agwat sa oras gikan sa habagatang Tibet wala mosuporta niining hipotesis sa Greater Indian Ocean basin ug sa nalangkit nga dual collision model.
Niadtong 2007, ang mga geologist sa Alemanya <ref name="second3">{{Harvnb|Kind|2007}}</ref> nagsugyot sa hinungdan nga ang Indian plate kusog kaayong naglihok kay katunga ra ang gibag-on niini ( 100 kilometro o 62 mi ) sama sa ubang mga plato <ref>The lithospheric roots in South Africa, Australia, and Antarctica are {{cvt|300|to|180|km}} thick.</ref> nga kaniadto naglangkob sa Gondwana. Ang [[mantle plume]] nga kaniadto nagbungkag sa Gondwana mahimo usab nga nakatunaw sa ubos nga bahin sa subkontinente sa India, nga nagtugot niini sa paglihok nga mas paspas ug mas layo kaysa sa ubang mga bahin. <ref name="second3" /> Ang mga nahibilin niining plume karon mao ang nagporma sa Marion hotspot ( [[Prince Edward Islands]] ), ang [[Kerguelen hotspot]], ug ang [[Réunion hotspot|Réunion hotspots]]. <ref name="Kumar-etal2">{{Harvnb|Kumar|Yuan|Kumar|Kind|2007}}</ref> Samtang ang India mipadulong sa amihanan, posible nga ang gibag-on sa Indian plate mius-os pa samtang kini miagi sa mga hotspot ug magmatic extrusions nga nalangkit sa [[Deccan Traps|Deccan]] ug [[Rajmahal Traps]] . <ref name="Kumar-etal2" /> Ang daghang gidaghanon sa [[Volcanic gas|mga gas sa bulkan]] nga gipagawas atol sa pag-agi sa Indian plate ibabaw sa mga hotspot gituohan nga adunay papel sa [[Cretaceous–Paleogene extinction event|Cretaceous-Paleogene extinction event]], nga kasagarang gituohan nga tungod sa [[Alvarez hypothesis|dakong pagbangga sa asteroid]].
Apan, niadtong 2020, ang mga geologist sa [[University of Oxford]] ug sa [[Alfred Wegener Institute for Polar and Marine Research|Alfred Wegener Institute]] nakakaplag nga ang bag-ong mga plate-motion model nagpakita og dugang nga gikusgon sa paglihok sa tanang [[Mid-ocean ridge|mid-ocean ridges]] atol sa ulahing bahin sa Cretaceous, usa ka resulta nga dili mahiuyon sa kasamtangang mga teorya sa plate tectonics ug usa ka pagsupak sa plume-push hypothesis. Si Pérez-Díaz mihinapos nga ang gipadali nga paglihok sa Indian plate usa ka ilusyon nga gihimo sa dagkong mga sayop sa [[Geomagnetic reversal#Geomagnetic polarity time scale|geomagnetic reversal timing]] sa palibot sa [[Cretaceous–Paleogene boundary|Cretaceous-Paleogene boundary]], ug nga ang pag-usab sa time scale nagpakita nga walay ingon nga pagpadali.
Ang pagbangga sa [[Plato sa Eurasia|Eurasian plate]] ubay sa utlanan tali sa India ug [[Nepal]] nagporma sa [[Orogeny|orogenic belt]] nga nagmugna sa [[Tibetan Plateau]] ug sa [[Himalayas|Himalaya]] Mountains, samtang ang mga sediment nagtipun-og sama sa yuta sa atubangan sa [[Plough|araro]].
Ang Indian plate karon naglihok sa amihanan-sidlakan sa five sentimetro (2.0 in) kada tuig, samtang ang Eurasian plate naglihok paingon sa amihanan sa two lang ka kada tuig. Kini ang hinungdan sa pagkausab sa porma sa Eurasian plate, ug ang Indian plate mo-compress sa gikusgon nga four milimetro (0.16 sa) kada tuig.
lv8wo9z7s3jg9x2pkxfxn5pds9khxg6
Kasaysayan sa Asya
0
11355610
37026788
2026-08-24T08:09:59Z
LJamesCPH
147097
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1369814502|History of Asia]]"
37026788
wikitext
text/x-wiki
Ang '''kasaysayan sa Asya''' makita isip kolektibong kasaysayan sa [[Sidlakang Asya]], Habagatang Asya, Habagatang-Sidlakang Asya ug Kasadpang Asya . Ang kontinente mao ang pinuy-anan sa duha sa labing karaan ug nagpadayon nga mga sibilisasyon sa kalibotan: ang sibilisasyong Tsino ug ang sibilisasyong Indian.
65qlvrglnk0yvxqfuoc2xhutjkto0ap
37026789
37026788
2026-08-24T08:10:38Z
LJamesCPH
147097
Nag-usab sa mga detalye
37026789
wikitext
text/x-wiki
Ang '''kasaysayan sa Asya''' makita isip kolektibong kasaysayan sa [[Sidlakang Asya]], Habagatang Asya, Habagatang-Sidlakang Asya ug Kasadpang Asya . Ang kontinente mao ang pinuy-anan sa duha sa labing karaan ug nagpadayon nga mga sibilisasyon sa kalibotan: ang sibilisasyong Tsino ug ang sibilisasyong Indian.
Ang Asya mao usab ang pinuy-anan sa mga sibilisasyon sa [[Mesopotamya|Mesopotamia]], [[Karaang Ehipto]], [[Indus Valley Civilisation|Indus Valley]] ug [[Yellow River civilization|Yellow River]] . Kini nga mga sibilisasyon lakip sa mga una sa kalibutan, ug naugmad palibot sa tabunok nga mga walog sa suba tungod kay kini makatabang sa agrikultura. Nagpaambit sila og mga pagkaparehas ug lagmit nagbayloay og mga teknolohiya ug ideya sama sa matematika ug ligid. Ang ubang mga imbensyon sama sa pagsulat lagmit nga naugmad nga independente sama sa mga siyudad, estado, ug imperyo.
The [[Eurasian Steppe|Eurasian steppe]] had long been inhabited by nomads, and from the central steppes, they could reach all parts of the Asian continent. The northern part of the continent, covering much of [[Siberia]] was inaccessible to the steppe nomads due to the dense forests and the [[tundra]]. These areas in Siberia were very sparsely populated. Mountains and deserts such as the [[Caucasus Mountains|Caucasus]], [[Himalayas]], [[Garagum (kamadan sa Turkmenistan)|Karakum]] and [[Gobi Desert]] formed natural barriers against the steppe nomads. The urban centers were technologically and culturally more advanced, but could do little militarily to defend against the mounted hordes of the steppe. However, the lowlands did not have enough open grassland to support a large horse mounted force. Thus the nomads who conquered states in [[kasadpang Asya|West Asia]] were soon forced to adopt local customs.
brg6pbi3zk5b88b5xn30v7jdpk0maxr
Denisovan
0
11355611
37026790
2026-08-24T08:13:33Z
RizaCPH
128040
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1370475184|Denisovan]]"
37026790
wikitext
text/x-wiki
[[Payl:Homo_longi_holotype.jpg|thumb| Ang Harbin cranium, ang holotype sa espisye nga ''Homo longi'', usa ka Denisovan cranium]]
[[Kategoriya:Altayskiy Kray]]
tu1oqa5n5b80u2uyc1hntdqpjcke7v7
37026791
37026790
2026-08-24T08:17:00Z
RizaCPH
128040
Nag-usab sa mga detalye
37026791
wikitext
text/x-wiki
[[Payl:Homo_longi_holotype.jpg|thumb| Ang Harbin cranium, ang holotype sa espisye nga ''Homo longi'', usa ka Denisovan cranium]]The '''Denisovans''' or '''Denisova hominins''' (/dəˈnɪsəvə(nz)/ {{Respell|də|NIS|ə|və(nz)}}) are an [[Pagkapuo|extinct]] [[species]] or [[subspecies]] of [[Homo (genus)|archaic human]] that ranged across Asia during the [[Middle Pleistocene|Middle]] to [[Late Pleistocene]], approximately 200,000–32,000 years ago. Most of what is known about Denisovans comes from [[DNA]] evidence. While many recent fossils have been found and tentatively identified as Denisovan, the first Denisovans discovered were known from few physical remains. Consequently, no formal species name has been established. However, an analysis of the [[mitochondrial DNA]] and endogenous proteins from the [[Homo longi|Harbin cranium]], which had been given the name '''''Homo longi''''', showed that this skull represents a Denisovan. In a study published in September 2025, remains from six additional sites in China including the one-million-year-old [[Yunxian Man|Yunxian man]] were proposed to be related to the ''Homo longi'' lineage with the genetically confirmed Denisovans. Other authors have included other Denisovan remains, like [[Homo tsaichangensis|Penghu 1]] and the [[Xiahe mandible]], within the species ''[[Homo juluensis]]''.
Ang unang pag-ila sa usa ka Denisovan nga indibidwal nahitabo niadtong 2010, base sa mitochondrial DNA (mtDNA) nga gikuha gikan sa usa ka [[Juvenile (organism)|batan-ong]] bukog sa tudlo nga nakubkob gikan sa Siberian [[Denisova Cave]] sa [[Altay (kabukiran)|Altai Mountains]] niadtong 2008. [[Nuclear DNA|Ang nuclear DNA]] nagpakita sa suod nga mga kalambigitan sa [[Homo neanderthalensis|mga Neanderthal]] . Ang langob usahay gipuy-an usab sa mga Neanderthal. Dugang nga mga espesimen gikan sa Denisova Cave ang nakit-an pagkahuman, ingon man ang mga espesimen gikan sa [[Baishiya Karst Cave]] sa [[Tibetan Plateau]], Tam Ngu Hao 2 Cave sa [[Annamite Mountains]] sa Laos, ang [[Pescadores Channel|Penghu channel]] tali sa [[Republika sa Tsina|Taiwan]] ug sa mainland, ug [[Harbin (kapital sa lalawigan sa Pangmasang Republika sa Tśina)|Harbin]] sa [[Manchuria]].
Ang ebidensiya sa DNA nagsugyot nga sila adunay itom nga panit, mga mata, ug buhok, ug adunay lawas nga sama sa Neanderthal Base sa [[Homo longi|Harbin cranium]], sama sa ubang karaan nga mga tawo, ang bagolbagol ubos ug taas, nga adunay dako nga naugmad nga mga agtang, lapad [[Orbita|nga mga socket sa mata]], ug usa ka dako nga baba. Ang duha ka naglungtad nga mandible sa Denisovan nagpakita nga, sama sa mga Neanderthal, ang mga Denisovan walay suwang. Sama sa modernong mga tawo ug sa mas naunang ''[[Homo antecessor]]'', apan dili sama sa mga Neanderthal, ang nawong medyo patag, apan mas dako ang ilong. Apan, sila adunay mas dagkong [[Molars|mga bag-ang]] nga susama sa mga archaic humans ug [[Australopithecina|australopithecines]] sa [[Middle Pleistocene|Middle]] to [[Late Pleistocene]] . Ang [[Brain size#Cranial capacity|kapasidad sa bungo]] ug busa ang [[Brain size|gidak-on sa utok]] sa mga Denisovan naa sa sulod sa maabot sa modernong mga tawo ug mga Neanderthal.
Ang mga Denisovan [[Interbreeding between archaic and modern humans|nakigsanay]] sa modernong mga tawo, nga adunay taas nga porsyento (mga 5%) sa Denisovan DNA nga makita sa [[Melanesians|mga Melanesia]], [[Aboriginal Australians]], ug [[Negrito|Filipino Negritos]]. Sa kasukwahi, 0.2% naggikan sa kaliwat nga Denisovan sa mga Asyano sa mainland ug [[Indigenous peoples of the Americas|Lumad nga mga Amerikano]]. Sa usa ka pagtuon niadtong 2018, [[South Asians|ang mga taga-Habagatang Asya]] nakit-an nga adunay lebel sa Denisovan admixture nga susama sa nakita sa mga taga-Sidlakang Asya. Laing pagtuon nakakaplag nga ang pinakataas nga kaliwat sa Denisovan makita sa mga taga-Ocean (~2.0%), samtang kadaghanan sa populasyon sa mga Lumad nga Amerikano, mga taga-Sidlakang Asya, ug mga taga-Habagatang Asya adunay parehas nga gidaghanon (~0.1%). Kini nagsugyot nga ang mga populasyon sa Denisovan mikaylap sa tibuok Asya. Ang ebidensiya nagsugyot usab nga adunay interbreeding uban sa populasyon sa Altai Neanderthal, diin mga 17% sa genome sa Denisovan gikan sa Denisova Cave naggikan kanila. Usa ka unang henerasyon nga hybrid nga ginganlag " [[Denny (hybrid hominin)|Denny]] " ang nadiskobrehan uban sa usa ka amahan nga Denisovan ug usa ka inahan nga Neanderthal. Dugang pa, 4% sa genome sa Denisovan gikan sa pagsagol sa Asian ''[[Homo erectus]]'' (nailhan usab nga [[Homo erectus pekinensis|Peking Man]] ) nga lahi sa mga Denisovan, Neanderthal ug modernong mga tawo kapin sa usa ka milyon ka tuig ang milabay.
[[Kategoriya:Altayskiy Kray]]
37tmgcdqtifndd44d1hs4v7ak17qkcn
Karaang Sidlakang Eurasian
0
11355612
37026792
2026-08-24T08:18:58Z
MaricrisCPH
147100
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1368822775|Ancient East Eurasians]]"
37026792
wikitext
text/x-wiki
[[Payl:Repetitive_expansions_into_Eurasia_from_a_population_Hub_OoA.jpg|thumb| Balik-balik nga mga pagpalapad ngadto sa Eurasia gikan sa usa ka population Hub OoA. Ang mga representante nga sampol nga gipetsahan tali sa 45 ug 40 ka tuig sa tibuok Eurasia mahimong ikapasangil sa usa ka paglihok sa populasyon nga adunay parehas nga genetic nga mga bahin ug material culture nga nahiuyon sa usa ka IUP affiliation.]]
[[Payl:Microblade_and_core_&_flake_sites_in_Eastern_Asia.webp|thumb| Mga dapit sa microblade ug core ug flake sa Sidlakang Asya]]
074xe5uzp6uej4nqnge36337qunbehw
37026793
37026792
2026-08-24T08:21:25Z
MaricrisCPH
147100
Nag-usab sa mga detalye
37026793
wikitext
text/x-wiki
Ang terminong '''Karaang Sidlakang Eurasian''', nailhan usab nga '''Sidlakang Eurasian''' o '''Sidlakang Eurasian''', gigamit sa [[Population genomics|genomics sa populasyon]] aron ihulagway ang genetic ancestry ug phylogenetic nga relasyon sa lainlaing mga populasyon nga panguna nga nagpuyo sa mga rehiyon sa [[Asia-Pacific]] ug sa [[Amerika (kontinente)|Amerika]], nga nahisakop sa "Eastern Eurasian clade" sa [[Human genetic diversity|tawhanong genetic diversity]], ug nga mahimong nalangkit sa [[Initial Upper Paleolithic]] (IUP) wave, human sa [[Out of Africa migration]] labing menos 60,000 ka tuig ang milabay.
=== Sayo nga mga pagkatibulaag ===
[[Payl:Repetitive_expansions_into_Eurasia_from_a_population_Hub_OoA.jpg|thumb| Balik-balik nga mga pagpalapad ngadto sa Eurasia gikan sa usa ka population Hub OoA. Ang mga representante nga sampol nga gipetsahan tali sa 45 ug 40 ka tuig sa tibuok Eurasia mahimong ikapasangil sa usa ka paglihok sa populasyon nga adunay parehas nga genetic nga mga bahin ug material culture nga nahiuyon sa usa ka IUP affiliation.]]
[[Payl:Microblade_and_core_&_flake_sites_in_Eastern_Asia.webp|thumb| Mga dapit sa microblade ug core ug flake sa Sidlakang Asya]]Ang mga Karaang Sidlakang Eurasian, ang mga modernong tawo sa Inisyal nga Upper Paleolithic (IUP) nga balud, gituohan nga milahi gikan sa Karaang Kasadpang Eurasian mga 48,000 ka tuig ang milabay gikan sa usa ka sentro sa populasyon nga lagmit sa usa ka dapit sa [[kasadpang Asya|Kasadpang Asya]] (tingali sa [[Iranian Plateau]] ), ug milapad sa tibuok Eurasia pinaagi sa usa ka sumbanan sa pagpalapad nga sama sa bituon labing menos 45,000 ka tuig ang milabay. Base sa pag-usab sa pagtimbang-timbang sa mga mitogenomes, si Gandini et al. 2025 nagsugyot og usa ka "taas nga kronolohiya," nga nagsugyot og usa ka naunang pagpuyo sa [[Sahul]] sa mga tawo nga miagi sa duha ka ruta sa migrasyon agi sa South Asia mga 60,000 ka tuig na ang milabay. Kini nga mga tawo suod usab nga may kalabutan sa ubang mga taga-Sidlakang Eurasia imbes nga nahisakop sa usa ka lahi nga pungpong sa populasyon.
Ang karaang mga taga-Sidlakang Eurasia nagsugod sa paglainlain sa ilang kaugalingon 45,000 ka tuig na ang milabay. Kini nga pagkalainlain mahimong may kalabutan sa pag-uswag sa duha ka dagkong klase sa materyal nga kultura nga kauban sa IUP: "microlithic blade" (o microblade) ug "core & flake" (o CAF assemblages). Ang mga espesipikong populasyon sa IUP nga girepresentahan sa mga specimen nga nakit-an sa [[Uropa|Europa]], [[tungàtungang Asya|Sentral Asya]], ug [[Siberia]], sama sa [[Ust'-Ishim man]], [[Bacho Kiro]], [[Oase 2]], ug [[Kara-Bom]], nga nalangkit sa pagkaylap sa mga microblade site, gituohan nga migamit sa mga ruta sa yuta paingon sa amihanan ngadto sa Eurasia. Sa kasukwahi, ang mga populasyon sa IUP nga girepresentahan sa mga specimen nga nakit-an sa Habagatan, Habagatan-sidlakan, ug Sidlakang Asya, ingon man sa Oceania, sama sa [[Tianyuan man]], nga nalangkit sa pagkaylap sa mga core ug flake sites, gituohan nga migamit ug [[Southern Dispersal|southern dispersal route]] ubay sa habagatang baybayon sa Asya.
Ang mga populasyon sa IUP nga midako pinaagi sa [[Southern Dispersal|ruta sa southern dispersal]] gituohan nga mao ang mga katigulangan sa tanang modernong populasyon sa East Eurasian (gitawag nga "East Eurasian Core" o EEC). Ang mga populasyon sa EEC dali nga nagkadaiya gikan sa Habagatan ug Habagatang-Sidlakang Asya labing menos 40,000 ka tuig ang milabay, ug nahimong katigulangan sa modernong mga populasyon sa Sidlakang Eurasia, Oceania, ug sa Amerika, labi na [[Genetic history of East Asians|ang mga Sidlakang Asyano]] ( [[East Asian peoples|Sidlakang Asyano]], [[Peopling of Southeast Asia|Habagatang-Sidlakang Asyano]], [[Indigenous Siberians|Amihanang-sidlakang Asyano]] ), [[Indigenous peoples of the Americas|Lumad nga mga Amerikano]], [[Indigenous peoples of Oceania|mga taga-Osean]], [[Pacific Islanders|mga Isla sa Pasipiko]] ug bahin [[South Asian ethnic groups|sa mga Habagatang Asyano]], [[Demographics of Central Asia|mga Sentral nga Asyano]] ug [[Samoyedic peoples|mga Amihanang-kasadpang Asyano]]. 6 Ang Habagatang Asya mahimong nagsilbing sentro sa pagpuyo sa mga tawo sa Sidlakang Asya ug Australasia.
i0ljwr8ea794lmoazduanpevsucve9t
Dalan sa Seda sa Dagat
0
11355613
37026794
2026-08-24T08:24:12Z
JoyiCPH
147101
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1366216174|Maritime Silk Road]]"
37026794
wikitext
text/x-wiki
[[Payl:Austronesian_maritime_trade_network_in_the_Indian_Ocean.png|right|thumb|300x300px| [[Mga katawhang Austronesian|Austronesian]] proto-historic ug historic (Maritime Silk Road) maritime trade network sa Southeast Asia ug sa Indian Ocean ]]
cthxpxpolr50sxnodq7dy728v5wwgbd
37026795
37026794
2026-08-24T08:26:03Z
JoyiCPH
147101
Nag-usab sa mga detalye
37026795
wikitext
text/x-wiki
[[Payl:Austronesian_maritime_trade_network_in_the_Indian_Ocean.png|right|thumb|300x300px| [[Mga katawhang Austronesian|Austronesian]] proto-historic ug historic (Maritime Silk Road) maritime trade network sa Southeast Asia ug sa Indian Ocean ]]Ang '''Maritime Silk Road''' o '''Maritime Silk Route''' mao ang [[Maritime history|maritime]] nga bahin sa makasaysayanong [[Silk Road]] nga nagkonektar sa [[Habagatan-sidlakang Asya|Southeast Asia]], [[Sidlakang Asya|East Asia]], [[Indian Subcontinent|Indian subcontinent]], [[Peninsula sa Arabia|Arabian Peninsula]], Eastern [[Aprika|Africa]], ug [[Uropa|Europe]] . Nagsugod kini sa ika-2 nga siglo BCE ug milambo hangtod sa ika-15 nga siglo CE. Ang Maritime Silk Road panguna nga gitukod ug gidumala sa mga [[Mga katawhang Austronesian|Austronesian]] nga marinero sa Habagatang-Sidlakang Asya nga naglawig sa dagkong [[Austronesian vessels|mga barkong pangnegosyo]] [[Sewn-plank|nga gitahian og tabla]] ug [[Lashed-lug boat|gihigot og lug, nga]] naglawig og lagyong distansya sa kadagatan. : 11 Ang ruta gigamit usab sa mga [[dhow]] sa mga negosyante sa [[mga Persiyanhon|Persia]] ug [[Arabo]] sa [[Arabian Sea|Dagat Arabian]] ug sa unahan pa, : 13 ug ang mga negosyanteng [[Tamils|Tamil]] sa [[habagatang Asya|Habagatang Asya]]. : 13 Nagsugod usab [[Pangmasang Republika sa Tsina|ang Tsina]] sa pagtukod sa ilang kaugalingong mga barkong pangnegosyo ( ''[[Junk (ship)|chuán]]'' ) ug misunod sa mga ruta sa ulahing panahon, gikan sa ika-10 hangtod sa ika-15 nga siglo CE.
Ang network misunod sa mga tunob sa mas karaan nga [[Lingling-o|mga network sa maritima sa Austronesian jade]] sa Southeast Asia, ingon man ang [[Spice trade|mga network sa maritima sa panakot]] tali sa Southeast Asia ug [[habagatang Asya|South Asia]], ug ang mga network sa maritima [[Indo-Roman trade relations|sa West Asia]] sa [[Arabian Sea]] ug sa unahan, nga nahiuyon niining mga karaang dalan sa pamatigayon sa maritima sa kasamtangang panahon.
Ang terminong "Maritime Silk Road" usa ka modernong ngalan, nga nakuha gikan sa pagkaparehas niini sa overland [[Silk Road]] . Ang Overland Silk Road usa ka modernong ngalan, ang ideya niini naimbento niadtong 1877 sa Prussian geographer [[Ferdinand von Richthofen|nga si Baron von Richthofen]] samtang siya nag-apil sa usa ka geological survey sa China alang sa pagkonektar sa China sa Germany pinaagi sa mga riles; ang termino nga "Silk Road" misulod lamang sa pinulongang Ingles niadtong 1938 uban sa pagmantala sa usa ka sikat nga libro sa Swedish explorer [[Sven Hedin|nga si Sven Hedin]]. Ang karaang mga ruta sa kadagatan latas sa [[Indo-West Pacific]] (Habagatang-Sidlakang Asya ug Kadagatang Indyan) walay piho nga ngalan sa kadaghanan sa taas nga kasaysayan niini. Bisan pa sa modernong ngalan, ang Maritime Silk Road naglambigit sa pagbayloay og lain-laing mga produkto sa usa ka halapad nga rehiyon, dili lang seda o mga eksport sa Asya.
cyd098t5kt1d9ivv0v8fjgb0lzlzpo3
Monggol nga Imperyo
0
11355614
37026796
2026-08-24T08:29:45Z
QueenCityCebu
123067
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1370360079|Mongol Empire]]"
37026796
wikitext
text/x-wiki
[[Payl:Kur_Ulug_Ulus.jpg|thumb| Ang ngalan sa Turkic sa imperyo,''{{Color|#990000|kür}}{{Color|#009900|uluγ}}{{Color|#000099|ulus}}'', sa sulat gikan ni Güyük Khan ngadto kang Papa Inocent IV]]
gbwwoczhl3pbl6bko4p2xqpy8ppbkaf
37026797
37026796
2026-08-24T08:33:04Z
QueenCityCebu
123067
Nag-unsab sa mga detalye
37026797
wikitext
text/x-wiki
Ang '''Imperyong Mongol''' mao ang [[List of largest empires|pinakadako nga nagkadugtong nga imperyo]] sa [[Human history|kasaysayan]] . Nagsugod sa kasamtangang [[Mongolia]] sa [[Sidlakang Asya]], ang imperyo sa medyebal nga panahon sa kinapungkayan niini miabot gikan sa [[Sea of Japan|Dagat sa Hapon]] hangtod [[Eastern Europe|sa Sidlakang Europa]], nga milugway paamihanan ngadto sa [[Siberia]] ug pasidlakan ug pahabagatan ngadto sa [[Indian Subcontinent|subkontinente sa India]], nga nagpadayon sa mga pagsulong sa [[Habagatan-sidlakang Asya|Habagatang-Sidlakang Asya]], ug gisakop ang [[Iranian plateau|Iranian Plateau]] ; ug miabot pakasadpan hangtod sa [[Levant]] ug sa [[Carpathian Mountains|Kabukiran sa Carpathian]].
Ang imperyo mitumaw gikan sa paghiusa sa pipila ka [[Nomad|mga tribong nomadiko]] sa [[Mongol heartland|kasingkasing sa mga Mongol]] ubos sa [[Leadership|pagpangulo]] ni Temüjin, nga nailhan sa titulo nga [[Genghis Khan]] ( {{Circa|1162}} ), kinsa giproklamar sa usa ka konseho isip magmamando sa tanang [[Mongols|mga Mongol]] niadtong 1206. Kusog nga mitubo ang imperyo ubos sa iyang pagmando ug sa iyang mga kaliwat, kinsa nagpadala ug [[Mongol conquests|mga kasundalohan nga misulong]] sa tanang direksyon. Ang halapad nga imperyong transkontinental nagkonektar sa [[Eastern world|Sidlakan]] ngadto sa [[Western world|Kasadpan]], ug sa [[Kadagatang Pasipiko|Pasipiko]] ngadto sa [[Dagat Mediteraneo|Mediteranyo]], sa usa ka gipatuman nga ''[[Pax Mongolica]]'', nga nagtugot sa pagbayloay og patigayon, teknolohiya, mga palaliton, ug mga ideolohiya sa tibuok [[Eurasia]].
Ang imperyo nagsugod sa pagkabahin tungod sa mga gubat bahin sa sunod-sunod nga pagmando, samtang ang mga apo ni Genghis Khan naglalis kung ang harianong linya kinahanglan ba nga mosunod gikan sa iyang anak nga lalaki ug inisyal nga manununod nga [[Ögedei Khan|si Ögedei]], o gikan sa usa sa iyang ubang mga anak nga lalaki, sama nila ni [[Tolui]], [[Chagatai Khan|Chagatai]], o [[Jochi]] . Nagmadaogon ang mga Toluid human sa usa ka madugoon nga pagpuo sa mga paksyon sa Ögedeid ug Chagatayid, apan nagpadayon ang mga panaglalis taliwala sa mga kaliwat ni Tolui. Ang panagbangi kon ang imperyo ba mosagop og usa ka sedentaryo, kosmopolitan nga estilo sa kinabuhi, o ipadayon ang nomadic, steppe nga paagi sa kinabuhi niini usa ka dakong hinungdan sa pagkabungkag.
Human mamatay [[Möngke Khan|si Möngke Khan]] niadtong 1259, ang magkaribal nga mga konseho [[Kurultai|sa kurultai]] dungan nga mipili og lain-laing mga manununod, ang managsoon nga sila [[Ariq Böke|si Ariq Böke]] ug [[Kublai Khan]], kinsa nakig-away sa usag usa sa [[Toluid Civil War]] (1260–1264) ug nag-atubang og mga hagit gikan sa mga kaliwat sa ubang mga anak nga lalaki ni Genghis. Malampusong nakuha ni Kublai ang gahom, apan misunod ang gubat samtang naningkamot siya nga mabawi ang kontrol sa mga pamilyang [[List of Chagatai khans|Chagatayid]] ug [[House of Ögedei|Ögedeid]] apan wala molampos. Sa pagkamatay ni Kublai niadtong 1294, ang imperyo [[Division of the Mongol Empire|nabahin ngadto sa upat ka managlahing khanate o imperyo]], nga ang matag usa nagsunod sa kaugalingong mga tumong: ang [[Golden Horde]] khanate sa amihanan-kasadpan, ang [[Chagatai Khanate]] sa Central Asia, ang [[Ilhanato|Ilkhanate]] sa Iran, ug ang [[Yuan dynasty]] sa China, nga nakabase sa modernong [[Pekin|Beijing]]. {{Sfnp|Allsen|1994}} Niadtong 1304, atol sa pagmando ni [[Temür Khan|Temür]], ang tulo ka kasadpang khanate midawat sa [[Suzerainty|soberanya]] sa dinastiyang Yuan. {{Sfnp|Jackson|2014}} {{Sfnp|Allsen. ''Culture and Conquest'' (2001)}}
Ang Ilkhanate mao ang unang nahugno, nga nabungkag tali sa 1335 ug 1353. Sunod, ang Dinastiyang Yuan nawad-an sa kontrol sa [[Tibetan Plateau]] ug [[China proper|China mismo]] niadtong 1354 ug 1368, matag usa, ug nahugno human ang kaulohan niini [[Dadu (Beijing)|nga Dadu]] giilog sa [[Ming dynasty|mga pwersa sa Ming]] . Ang mga Genghisid nga magmamando sa Yuan miatras paamihanan ug nagpadayon sa pagmando sa [[Mongolian Plateau]] . Ang rehimen nailhan human niadto nga [[Northern Yuan]] dynasty, nga nagpabilin isip usa ka [[rump state]] hangtod sa pagsakop sa [[Qing dynasty]] niadtong 1630s. Ang Golden Horde nabahin ngadto sa nagkompetensya nga mga khanate sa katapusan sa ika-15 nga siglo, ug ang pagmando niini sa Sidlakang Europa tradisyonal nga giisip nga natapos niadtong 1480 uban sa [[Great Stand on the Ugra River|Dakong Pagbarog sa Ugra River]] sa [[Grand Duchy of Moscow|Grand Duchy sa Moscow]], samtang ang Chagatai Khanate milungtad hangtod sa 1687, o, sa kaso sa Yarkent Khanate, hangtod sa 1705.
== Ngalan ==
[[Payl:Kur_Ulug_Ulus.jpg|thumb| Ang ngalan sa Turkic sa imperyo,''{{Color|#990000|kür}}{{Color|#009900|uluγ}}{{Color|#000099|ulus}}'', sa sulat gikan ni Güyük Khan ngadto kang Papa Inocent IV]]Ang Imperyong Mongol gitawag usab nga "Imperyong Mongolian" o "Imperyong Mongol World" sa pipila ka mga tinubdan sa Ingles.
Ang imperyo nagtawag sa iyang kaugalingon nga '''Nasod sa mga Dakong Mongol''' o ang '''Dakong Nasod sa mga Mongol''' ( , {{Transl|xng|yeke mongɣol ulus}} ) sa Mongol o sa '''Tibuok Dakong Nasud''' ( {{Lang|xqa|کور الغ اولوس}}, {{Lang|xqa|kür uluγ ulus}} ) sa Turkic.
Human sa [[Toluid Civil War|gubat sa pagpuli sa trono]] niadtong 1260 hangtod 1264 tali [[Kublai Khan|ni Kublai Khan]] ug sa iyang igsoon nga si [[Ariq Böke]], ang gahom ni Kublai nahimong limitado sa sidlakang bahin sa imperyo, nga nakasentro sa Tsina. Opisyal nga nagpagawas si Kublai og usa ka [[Edict|mando]] sa imperyo niadtong Disyembre 18, 1271 aron hatagan ang imperyo sa ngalan nga dinastiya nga estilo- [[Han nga Intsik|Han]] nga "Dakong Yuan" ( ''Dai Yuan'', o ''Dai Ön Ulus'' ; Chinese ) ug aron tukuron ang [[Yuan dynasty|Dinastiyang Yuan]] . Ang ubang mga tinubdan naghatag sa tibuok nga ngalan sa mga Mongol nga ''Dai Ön Yehe Monggul Ulus.'' {{Sfnp|Rybatzki|2009}}
dzogqn7ecrwgmwp1p86rugcoyeckfuw
Mga katawhang Andamanese
0
11355615
37026798
2026-08-24T08:36:14Z
LJamesCPH
147097
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1368822792|Andamanese peoples]]"
37026798
wikitext
text/x-wiki
== Kasaysayan ==
[[Payl:Andaman_tribals_fishing_(c._1870).jpg|thumb| Mga miyembro sa wala matino nga tribong Andamanese nga nangisda sa {{Circa|1870}}]]
[[Kategoriya:Mga artikulo nga naggamit og infobox nga etnikong pangpundok nga adunay mga paramitro sa hulagway]]
[[Kategoriya:"Adunay kalabotan nga mga pundok-etniko" nanginahanglan kumpirmasyon]]
6419qsi66anjcun0ud9a1zd4loi4dsb
37026799
37026798
2026-08-24T08:38:36Z
LJamesCPH
147097
Nag-usab sa mga detalye
37026799
wikitext
text/x-wiki
Ang '''mga Andamanese''' mao ang nagkalain-laing [[Indigenous peoples|lumad nga mga tawo]] sa [[Andaman Islands (kapuloan sa Indiya)|Andaman Islands]], kabahin sa [[Union Territory of Andaman and Nicobar Islands|Andaman ug Nicobar Islands]] sa India, ang [[Union territory|teritoryo sa unyon]] sa habagatan-sidlakang bahin sa [[Bay of Bengal]] . Ang mga Andamanese usa ka gitudlo nga [[Scheduled Castes and Scheduled Tribes|Scheduled Tribe]] sa konstitusyon sa India.
Ang mga tawo nga Andamanese nalakip sa nagkalain-laing grupo nga giisip nga [[Negrito]], tungod sa ilang itom nga panit ug gamay nga baroganan. Ang tanang Andamanese tradisyonal nga nagpuyo nga [[Hunter-gatherer|mangangayam-tigpanguha]], ug daw nagpuyo nga nag-inusara sulod sa liboan ka tuig. Gisugyot nga ang mga Andamanese nanimuyo sa Andaman Islands sa panahon sa [[Last glacial period|pinakabag-o nga glacial maximum]], mga 26,000 ka tuig ang milabay.
Ang mga tawo sa Andaman naglakip sa [[Great Andamanese|Dakong Andamanese]] ug [[Jarawas (Andaman Islands)|mga Jarawa]] sa kapupud-an sa [[Great Andaman|Dakong Andaman]], ang [[Onge people|Onge]] sa [[Little Andaman|Gamay nga Andaman]], ug ang [[Sentinelese|mga Sentinelese]] sa [[North Sentinel Island (pulo sa Indiya)|Amihanang Isla sa Sentinel]]. Taliwala sa mga Andamanese, mahimong bahinon ang duha ka grupo. Ang usa mas bukas sa pagpakig-uban sa sibilisasyon ug ang usa masuk-anon ug dili ganahan makigkomunikar sa gawas nga kalibutan.
Sa katapusan sa ika-18 nga siglo, sa dihang una silang nakigkontak sa mga tagagawas, gibanabana nga 7,000 ka mga Andamanese ang nagpabilin. Sa misunod nga siglo, nakasinati sila og dakong pagkunhod sa populasyon tungod sa mga epidemya sa [[impekshon|mga sakit]] gikan sa gawas ug pagkawala sa teritoryo. Karon, mga kapin sa 500 na lang ka Andamanese ang nahabilin, ug ang Jangil napuo na. Ang mga Jarawa ug Sentinel lamang ang nagpabilin nga lig-on nga independensiya, nga nagdumili sa kadaghanan sa mga pagsulay sa pagkontak sa mga tagagawas.
== Kasaysayan ==
[[Payl:Andaman_tribals_fishing_(c._1870).jpg|thumb| Mga miyembro sa wala matino nga tribong Andamanese nga nangisda sa {{Circa|1870}}]]Hangtod sa ulahing bahin sa ika-18 nga siglo, ang kultura, pinulongan, ug henetika sa Andamanese napreserbar gikan sa mga impluwensya sa gawas pinaagi sa ilang mabangis nga reaksyon sa mga bisita, nga naglakip sa pagpatay sa bisan kinsang nalunod nga barkong langyaw, ug sa kalay-on sa mga isla. Busa, ang nagkalain-laing mga tribo ug ang ilang mga pinulongan nga dili masabtan sa usag usa gituohan nga nag-uswag sa ilang kaugalingon sulod sa liboan ka tuig.
Ang Venetian explorer nga [[Marco Polo|si Marco Polo]] misulat bahin sa Andamanese niadtong 1294, sa ''The Travels of Marco Polo:'' <ref>{{cite wikisource|chapter=Chapter 13|wslink=The Travels of Marco Polo/Book 3|plaintitle=The Travels of Marco Polo|vauthors=Polo M|year=1294}}</ref>
[[Kategoriya:Mga artikulo nga naggamit og infobox nga etnikong pangpundok nga adunay mga paramitro sa hulagway]]
[[Kategoriya:"Adunay kalabotan nga mga pundok-etniko" nanginahanglan kumpirmasyon]]
hkridq2ldxuj7cgehu7sz8as5wgza31
Pandemik
0
11355616
37026800
2026-08-24T08:48:24Z
RizaCPH
128040
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1369806151|Pandemic]]"
37026800
wikitext
text/x-wiki
[[Payl:Field_Hospital_Visit_(49746816753).jpg|thumb|300x300px| Sa sayong bahin sa [[pandemya sa COVID-19]], ang mga convention center (naa sa hulagway dinhi) giisip nga sulundon nga mga lugar alang sa temporaryo nga mga ospital, tungod sa ilang kasamtangang imprastraktura (kuryente, tubig, hugaw). <ref name="FedNewsNet_20200327" /> Ang mga hotel ug dormitoryo giisip usab nga angay tungod kay makagamit sila og negative pressure technology. ]]
icxq2anaaxavy0nz148itwyi37afvad
37026801
37026800
2026-08-24T08:50:34Z
RizaCPH
128040
Nag-usab sa mga detalye
37026801
wikitext
text/x-wiki
[[Payl:Field_Hospital_Visit_(49746816753).jpg|thumb|300x300px| Sa sayong bahin sa [[pandemya sa COVID-19]], ang mga convention center (naa sa hulagway dinhi) giisip nga sulundon nga mga lugar alang sa temporaryo nga mga ospital, tungod sa ilang kasamtangang imprastraktura (kuryente, tubig, hugaw). <ref name="FedNewsNet_20200327" /> Ang mga hotel ug dormitoryo giisip usab nga angay tungod kay makagamit sila og negative pressure technology. ]]Ang '''pandemya''' / / pænˈdɛmɪk / pan - DEM - ik {{Respell|pan|DEM|ik}} usa ka [[Epidemic|epidemya]] sa usa ka [[impekshon|makatakod nga sakit]] nga adunay kalit nga pagtaas sa mga kaso ug mikaylap sa usa ka dako nga rehiyon, pananglitan daghang [[Kontinente|mga kontinente]] o sa tibuok kalibutan, nga nakaapekto sa usa ka dakong bahin sa populasyon sa tawo. Ang kaylap nga mga sakit [[Endemic (epidemiology)|nga endemic]] nga adunay makanunayon nga gidaghanon sa mga nataptan nga indibidwal sama sa pagbalik sa [[seasonal influenza]] kasagarang wala gilakip tungod kay kini dungan nga nahitabo sa dagkong mga rehiyon sa kalibutan imbes nga mikaylap sa tibuok kalibutan.
Sa tibuok [[Human history|kasaysayan sa tawo]], adunay daghang mga pandemya sa mga sakit sama sa [[variola|bulutong]] . Ang [[Black Death]], nga gipahinabo sa [[Plague (disease)|Plague]], hinungdan sa kamatayon sa hangtod sa katunga sa populasyon sa Europa sa ika-14 nga siglo. Ang terminong ''pandemya'' wala pa gigamit niadtong panahona, apan gigamit kini alang sa mga epidemya sa ulahi, lakip ang 1918 [[Influenza A virus subtype H1N1|H1N1 influenza A]] pandemic—mas nailhan nga [[Spanish flu]] —nga mao ang [[Deadliest pandemics in history|labing makamatay nga pandemya sa kasaysayan]]. <ref>[https://www.cdc.gov/flu/pandemic-resources/1918-pandemics-h1n1.html 1918 Pandemics (H1N1 virus).] [[Centers for Disease Control and Prevention]]. Retrieved 18 April 2020.</ref> Ang pinakabag-o nga mga pandemya naglakip sa [[AIDS pandemic|pandemya sa HIV/AIDS]], {{Efn|Most medical sources, including the WHO, do not refer to HIV/AIDS as a pandemic; those that do refer to it in the past-tense to separate the acute and chronic phases.}} ang [[2009 swine flu pandemic|pandemya sa swine flu sa 2009]] ug ang [[pandemya sa COVID-19]] . Halos tanan niining mga sakit mikaylap gihapon sa mga tawo bisan kung ang ilang epekto karon kasagaran gamay na kaayo.
Agig tubag sa pandemya sa COVID-19, 194 ka mga estado nga miyembro sa [[World Health Organization]] ang nagsugod sa negosasyon sa usa ka International Treaty on Pandemic Prevention, Preparedness and Response, nga adunay kinahanglanon nga magsumite usa ka draft niini nga tratado sa ika-77 nga [[World Health Assembly]] atol sa 2024 nga kombensiyon niini. Ang [[WHO Pandemic Agreement|Kasabutan sa Pandemic sa WHO]] gisagop sa World Health Assembly niadtong Mayo 2025, nga nagtukod og mga lagda kon unsaon paglihok ug pagtinabangay sa mga nasud aron mapugngan, maandam, ug matubag ang mga emerhensya sa pandemya ug mga emerhensya sa panglawas sa publiko nga gikabalak-an sa internasyonal. Giaprobahan kini nga adunay 120 ka boto nga pabor, 70 ka abstention ug ang pagkawala sa Estados Unidos, nga miatras na gikan sa WHO.
s5tyxzsvlcjd1yr966h9uzojgv5tjki
Listahan sa mga nasod nga transkontinental
0
11355617
37026802
2026-08-24T08:53:54Z
MaricrisCPH
147100
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1368883731|List of transcontinental countries]]"
37026802
wikitext
text/x-wiki
Kini usa ka lista sa [[Nasod|mga nasod]] nga adunay teritoryo nga nahimutang sa labaw sa usa ka [[kontinente]], nga nailhan isip '''mga estado nga transcontinental''' o '''mga estado nga intercontinental.'''
jovcwlch22gflm5i27hvdtahleejvdp
37026803
37026802
2026-08-24T08:55:00Z
MaricrisCPH
147100
Nag-usab sa mga detalye
37026803
wikitext
text/x-wiki
Kini usa ka lista sa [[Nasod|mga nasod]] nga adunay teritoryo nga nahimutang sa labaw sa usa ka [[kontinente]], nga nailhan isip '''mga estado nga transcontinental''' o '''mga estado nga intercontinental.'''
'''Ang magkasikbit nga''' mga nasud nga transkontinental mao ang mga estado nga adunay usa ka padayon o kasikbit nga bahin sa teritoryo nga naglangkob sa usa ka [[Mga utlanan tali sa mga kontinente|utlanan sa kontinental]], kasagaran ang linya nga nagbulag sa Asya ug Europa. Sa kasukwahi, '''ang mga dili magkasikbit nga''' transcontinental nga mga nasud mao kadtong mga estado nga adunay mga bahin sa teritoryo nga gibulag sa usag usa pinaagi sa usa ka katubigan o sa ubang mga nasud (sama sa kaso sa Pransya). Kadaghanan sa mga dili magkasikbit nga transcontinental nga mga nasud mao ang mga nasud nga adunay [[Dependent territory|mga dependency]] sama sa United Kingdom nga adunay [[British overseas territory|mga teritoryo sa gawas sa nasud]], apan mahimo usab nga mga nasud nga hingpit nga naghiusa sa mga kanhing dependency sa ilang mga sentral nga estado sama sa France nga adunay [[Overseas departments and regions of France|mga rehiyon sa gawas sa nasud]].
Alang sa katuyoan niini nga artikulo, usa ka [[Kontinente|modelo sa pito ka kontinente]] ang gikonsiderar base sa komon nga mga termino sa pakisayran sa mga geograpo sa pinulongang Ingles. Ang gihiusang mga kontinente sama sa "Amerika" ug "Eurasia" wala giila o gihisgutan. Ang [[Mga utlanan tali sa mga kontinente|utlanan tali sa Asya ug Europa]] kasagaran kombensyonal (kadaghanan niini anaa sa yuta), ug daghang mga kombensiyon ang nagpabilin nga gigamit hangtod sa ika-20 nga siglo. Apan, ang kaylap karon nga kombensiyon—nga gigamit sa pipila ka [[Cartography|mga kartograpo]] sukad pa niadtong mga 1850—nagsunod sa amihanang kadena [[Caucasus|sa Caucasus]], ang [[Zhayyq|Ural River]] ug ang [[Ural nga kabukiran|Ural Mountains]], gigamit alang sa mga katuyoan niini nga lista. <ref>The question was treated as a "controversy" in British geographical literature until at least the 1860s, with [[Douglas Freshfield]] advocating the Caucasus crest boundary as the "best possible", citing support from various "modern geographers" ([https://books.google.com/books?id=ips8AAAAIAAJ&pg=PA71 Journey in the Caucasus] {{Webarchive}}, ''Proceedings of the Royal Geographical Society'', Volumes 13–14, 1869). In 1958, the Soviet Geographical Society formally recommended that the boundary between Europe and Asia be drawn in textbooks from [[Baydaratskaya Guba|Baydaratskaya Bay]], on the [[Kara Sea]], along the eastern foot of the Ural Mountains, then the Ural River to the [[Gory Mugodzhary|Mugodzhar Hills]], the [[Zhem|Emba River]], and the Kuma–Manych Depression (i.e. passing well north of the Caucasus); {{Cite web}}; {{Cite web}}. Nevertheless, most Soviet-era geographers continued to favour the boundary along the Caucasus crest. (E. M. Moores, R. W. Fairbridge, ''Encyclopedia of European and Asian regional geology'', Springer, 1997, {{ISBN|978-0-412-74040-4}}, p. 34: "most Soviet geographers took the watershed of the Main Range of the Greater Caucasus as the boundary between Europe and Asia.")</ref> Kini nga kombensiyon miresulta sa daghang mga nasud sama sa [[Aserbaiyan|Azerbaijan]], [[Khasakstan|Kazakhstan]], ug [[Turkeya|Turkey]] nga halos hingpit nga nahisakop sa 'Asia', nga adunay pipila ka gagmay nga [[Enclave and exclave|mga enclave]] o distrito nga teknikal nga nahisakop sa 'Europe'. Bisan pa niining mga anomaliya, kining lista sa mga transcontinental o intercontinental nga mga estado nagtahod sa kombensiyon nga ang Europa ug Asya mga bug-os nga kontinente imbes nga [[Kontinente|mga subkontinente]] o mga component [[Landmass|landmasses]] sa usa ka mas dako nga kontinente [[Eurasia|sa Eurasia]].
Gilista sa ubos, nga gilain, ang mga nasud nga adunay lagyong dili-nagkadugtong nga mga bahin (mga teritoryo sa gawas sa nasud) sa managlahing mga kontinente.
g0u9avd04e6qqdis2k2ooh7ftx7gl0t
Philip Johan von Strahlenberg
0
11355618
37026804
2026-08-24T08:58:35Z
JoyiCPH
147101
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1352587133|Philip Johan von Strahlenberg]]"
37026804
wikitext
text/x-wiki
[[Payl:Karte_Russlands_1725.jpg|thumb| Mapa sa [[Rusya|Russia]] niadtong 1725, gidrowing ni Philip Johan von Strahlenberg ug Johan Anton von Matern]]
[[Kategoriya:Mga natawo sa 1676]]
jyoc6383wf2nzfgo9egjj4edsig0vdf
37026805
37026804
2026-08-24T09:00:33Z
JoyiCPH
147101
Nag-usab sa mga detalye
37026805
wikitext
text/x-wiki
[[Payl:Karte_Russlands_1725.jpg|thumb| Mapa sa [[Rusya|Russia]] niadtong 1725, gidrowing ni Philip Johan von Strahlenberg ug Johan Anton von Matern]]'''Si Philip Johan von Strahlenberg''' (1676–1747) usa ka [[Officer (armed forces)|opisyal]] sa Sweden ug [[Geographer|heograpo]] nga may kaliwat nga Aleman nga nakahatag ug importanteng kontribusyon sa kartograpiya sa [[Rusya|Russia]].
== Kinabuhi ==
Si Strahlenberg natawo sa [[Stralsund (munisipyo)|Stralsund]], nga kaniadto sakop sa Sweden, ug ang iyang orihinal nga ngalan mao si Philip Johan Tabbert. Nisalmot siya sa kasundalohan sa Sweden niadtong 1694 ug na-promote nga kapitan niadtong 1703. Niadtong 1707, siya gipasidunggan ug gikuha ang ngalang von Strahlenberg.
Miapil sa [[Great Northern War|Dakong Gubat sa Amihanan]], nadakpan siya sa madaogong pwersa sa Russia atol sa [[Battle of Poltava|Gubat sa Poltava]] niadtong 1709. Isip usa ka [[Prisoner of war|binilanggo sa gubat]], gipadala siya sa [[Tobol'sk|Tobolsk]], diin siya nagpuyo gikan sa 1711 hangtod 1721. Niining panahona, iyang gitun-an ang [[heyograpiya]] sa [[Siberia]] ug ang [[antropolohiya]], mga pinulongan, ug mga kostumbre sa [[Northern indigenous peoples of Russia|lumad nga mga tribo]] niini. Human sa iyang pagbalik sa [[Estokolmo|Stockholm]] niadtong 1730, iyang gipatik ang iyang libro ''nga Das Nord-und Ostliche Theil von Europa und Asia'' ( ''Amihanan ug Sidlakang mga Bahin sa Europa ug Asya'' ) uban sa mga resulta sa iyang mga pagtuon. Ang libro gidawat pag-ayo ug wala madugay gihubad kini sa [[Iningles|Ingles]], [[Prinanses|Pranses]] ug [[Kinatsila]].
Isip kabahin sa iyang libro, si Strahlenberg ug Johan Anton von Matérn nagdrowing og bag-ong mga mapa sa tibuok Russia – usa ka lisod nga buluhaton mismo. Gisugyot usab niya ang usa ka [[Mga utlanan tali sa mga kontinente|bag-ong utlanan tali sa mga kontinente]] sa [[Uropa|Europa]] ug [[Asya]] sa teritoryo sa Russia. Kini nga utlanan nagsunod sa mga taluktok sa [[Ural nga kabukiran|Kabukiran sa Ural]], dayon mosanga paingon sa kasadpan subay sa usa ka gamay nga kabukiran, mosunod sa bungtoron nga kasadpang tampi sa [[Volga (suba sa Rusya, lat 45,92, long 47,87)|Suba sa Volga]] paubos sa ika-49 nga degree sa latitude ug ang [[Don (suba sa Rusya)|Suba sa Don]] padulong niini ngadto sa [[Black Sea|Dagat Itom]]. [[Vasily Tatischev|Si Vasily Tatischev]] nag-angkon nga tungod sa iyang sugyot nga gisagop ni Strahlenberg ang ideya.
Ang libro ni Strahlenberg naghisgot usab sa mga pinulongan ug kostumbre sa mga [[Tatars|Tatar]], [[Yakuts|Yakut]], [[Chuvash people|Chuvash]], [[Crimean Tatars|Crimean Tatar]], [[Uzbeks|Uzbek]], [[Mga Bashkir|Bashkir]], [[Kyrgyz people|Kyrgyz]], Turkmen Tatar ug [[Mongols|mga Mongol]] . Nagtigom ug nagpatik usab siya og usa ka Kalmyk-German nga diksyonaryo, nga sa ulahi gi-isyu uban ang mga hubad sa Pranses ug Ingles. Sa iyang pagsulat bahin sa mga ritwal sa shaman sa mga lumad nga katawhan sa Siberia, iyang namatikdan ang ilang paggamit sa [[Mushroom|uhong]] nga hinimo gikan sa langaw ( ''[[Amanita muscaria]]'' ).
Sa iyang ulahing mga tuig, si Strahlenberg misulat og usa ka halapad nga duha ka tomo nga treatise bahin sa kasaysayan sa Russia, nga gipatik sa Pranses nga hubad isip ''Description Historique de l'Empire Russien'' ( ''Historical Description of the Russian Empire'' ) niadtong 1757.
Ang asteroid [[15766 Strahlenberg|(15766) Strahlenberg]] ginganlan sunod kaniya.
[[Kategoriya:Mga natawo sa 1676]]
l1s3gj3on0relixo80tcg7dprjvssrz
Plato sa Amihanang Amerika
0
11355619
37026806
2026-08-24T09:09:07Z
RizaCPH
128040
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1321969986|North American plate]]"
37026806
wikitext
text/x-wiki
Ang '''North American plate''' usa ka tectonic plate nga naglangkob sa kadaghanan bahin sa [[Amihanang Amerika|North America]], [[Cuba]], [[Bahamas]], sa kinatumyang bahin sa amihanang-sidlakang [[Asya]], ug mga bahin sa [[Islandya|Iceland]] ug [[Azores (distrito)|Azores]] . Nga adunay gilapdon nga {{Convert|76|e6km2|e6sqmi}} , kini ang ikaduha nga kinadak-ang tectonic plate sa Kalibutan, sunod sa Pacific plate (nga nag-utlanan sa plate sa kasadpan).
p98xzifbm2mzzsb3ra71ejrbtbput6s
37026807
37026806
2026-08-24T09:09:43Z
RizaCPH
128040
Nag-usab sa mga detalye
37026807
wikitext
text/x-wiki
Ang '''North American plate''' usa ka tectonic plate nga naglangkob sa kadaghanan bahin sa [[Amihanang Amerika|North America]], [[Cuba]], [[Bahamas]], sa kinatumyang bahin sa amihanang-sidlakang [[Asya]], ug mga bahin sa [[Islandya|Iceland]] ug [[Azores (distrito)|Azores]] . Nga adunay gilapdon nga {{Convert|76|e6km2|e6sqmi}} , kini ang ikaduha nga kinadak-ang tectonic plate sa Kalibutan, sunod sa Pacific plate (nga nag-utlanan sa plate sa kasadpan).
Kini molapad paingon sa sidlakan ngadto sa seismically active [[Mid-Atlantic Ridge|nga Mid-Atlantic Ridge]] sa utlanan sa [[Azores triple junction]] [[Plate boundary|plate]] diin kini magtagbo sa [[Plato sa Eurasia|Eurasian plate]] ug [[Nubian plate]] . <ref>{{Cite journal}}</ref> <ref>{{Cite web}}</ref> ug pakasadpan ngadto sa [[Khrebet Cherskogo (kabukiran sa Rusya, lat 66,34, long 141,46)|Chersky Range]] sa sidlakang Siberia. Ang plato naglakip sa parehong [[Continental crust|continental]] ug [[oceanic crust]] . Ang sulod sa pangunang kontinental nga yuta naglakip sa usa ka halapad nga [[Granite|granitikong]] kinauyokan nga gitawag og [[craton]] . Ubay sa kadaghanan sa mga ngilit niining craton adunay mga tipik sa crustal nga materyal nga gitawag og [[Terrane|terranes]], nga [[Accretion (geology)|natipon]] sa craton pinaagi sa mga tectonic nga aksyon sulod sa taas nga panahon. Kadaghanan sa Amihanang Amerika sa kasadpan sa [[Rocky Mountains (kabukiran sa Tinipong Bansa)|Rocky Mountains]] gilangkoban sa ingon nga mga terrane.
azscftk2lpoledkfrss43w5de8hix5i
Imperyong Mughal
0
11355620
37026808
2026-08-24T09:17:53Z
RizaCPH
128040
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1370709104|Mughal Empire]]"
37026808
wikitext
text/x-wiki
Ang '''Imperyong Mughal'''usa ka sayo nga modernong imperyo sa Habagatang Asya . Sa kinapungkayan sa iyang gahom, ang imperyo misangkad gikan sa gawas nga mga daplin sa [[Indus River]] Basin sa kasadpan, amihanang [[Nasod nga Afghano|Afghanistan]] sa direksyon, ug Kashmir sa amihanan, ngadto sa kabukiran sa kasamtangang [[Assam (estado)|Assam]] ug [[Bangladesh]] sa sidlakan, ug sa kabukiran sa [[Deccan|Deccan Plateau]] sa South India.
q85ze07w9wykz1n611q4z5ni3ylqlyi
37026809
37026808
2026-08-24T09:19:41Z
RizaCPH
128040
Nag-usab sa mga detalye
37026809
wikitext
text/x-wiki
Ang '''Imperyong Mughal'''usa ka sayo nga modernong imperyo sa Habagatang Asya . Sa kinapungkayan sa iyang gahom, ang imperyo misangkad gikan sa gawas nga mga daplin sa [[Indus River]] Basin sa kasadpan, amihanang [[Nasod nga Afghano|Afghanistan]] sa direksyon, ug Kashmir sa amihanan, ngadto sa kabukiran sa kasamtangang [[Assam (estado)|Assam]] ug [[Bangladesh]] sa sidlakan, ug sa kabukiran sa [[Deccan|Deccan Plateau]] sa South India.
Ang Imperyong Mughal kasagarang giingon nga gitukod niadtong 1526 ni [[Babur]], usa ka magmamando gikan sa gitawag karon nga [[Osbekistan|Uzbekistan]], kinsa uban sa tabang sa silingang [[Safavid Iran|Safavid]] ug [[Imperyong Usmanon|Ottoman Empires]], <ref name="Gilbert2017">{{Citation}} Quote: "Babur then adroitly gave the Ottomans his promise not to attack them in return for their military aid, which he received in the form of the newest of battlefield inventions, the matchlock gun and cast cannons, as well as instructors to train his men to use them."</ref> mipildi sa [[Sultan of Delhi|Sultan sa Delhi]], [[Ibrahim Lodi|si Ibrahim Lodi]], sa [[First Battle of Panipat|Unang Gubat sa Panipat]] ug misulong sa kapatagan sa [[North India|Amihanang India]] . Apan, ang istruktura sa imperyo sa Mughal usahay gipetsahan og 1600, sa panahon sa pagmando sa apo ni Babur nga [[Jalaluddin Muhammad Akbar|si Akbar]]. <ref name="Stein2010">{{harvnb|Stein|2010|pp=159–}}.</ref> Kini nga istruktura sa imperyo milungtad hangtod sa 1720, wala madugay human sa kamatayon sa katapusang mayor nga emperador, [[Aurangzeb|si Aurangzeb]], <ref name="Stein2010-1">{{harvnb|Stein|2010|pp=159–}}.</ref> <ref>{{harvnb|Richards|1995|p=xv}}.</ref> kansang pagmando nakab-ot usab sa imperyo ang pinakataas nga gilapdon sa heyograpiya. Pagkahuman niini, nahimo kining rehiyon sa sulod ug palibot sa Old Delhi niadtong 1760, ang imperyo pormal nga gibungkag sa [[British Raj]] human sa [[Indian Rebellion of 1857|Rebelyon sa mga Indian niadtong 1857]].
Bisan tuod ang Imperyong Mughal natukod ug nasustiner pinaagi sa gubat militar, <ref name="Stein2010-2">{{harvnb|Stein|2010|pp=159–}}.</ref> <ref name="Robb2011">{{harvnb|Robb|2011|pp=108–}}.</ref> <ref name="Gilbert2017-2">{{Citation}} Quote: "With Safavid and Ottoman aid, the Mughals would soon join these two powers in a triumvirate of warrior-driven, expansionist, and both militarily and bureaucratically efficient early modern states, now often called "gunpowder empires" due to their common proficiency is using such weapons to conquer lands they sought to control."</ref> wala kini kusganong mipugong sa mga kultura ug katawhan nga iyang gidumala; hinoon, gipatas-an ug gipakalma niini sila pinaagi sa bag-ong mga pamaagi sa administrasyon, [ 18 ] [ 19 ] ug lain-laing mga elite sa nagmando, nga misangpot sa mas episyente, sentralisado, ug estandardisado nga pagmando. [ 20 ] Ang basehan sa kolektibong bahandi sa imperyo mao ang mga buhis sa agrikultura, nga gipatuman sa ikatulong emperador sa Mughal, si Akbar. <ref name="Stein2010-3">{{harvnb|Stein|2010|pp=164–}}.</ref> <ref name="AsherTalbot2006-1">{{harvnb|Asher|Talbot|2006|pp=158–}}.</ref> Kining mga buhis, nga mikabat sa kapin sa katunga sa abot sa usa ka mag-uuma, <ref name="Stein2010-4">{{harvnb|Stein|2010|pp=164–}}.</ref> gibayran gamit ang maayo nga gikontrol nga salapi nga pilak, [ 20 ] ug nagtugot sa mga mag-uuma ug mga artesano nga makasulod sa mas dagkong mga merkado. <ref name="AsherTalbot2006-3">{{harvnb|Asher|Talbot|2006|pp=152–}}.</ref>
Ang relatibong kalinaw nga gipadayon sa imperyo sa kadaghanan sa ika-17 nga siglo usa ka hinungdan sa pag-uswag sa ekonomiya sa India. <ref name="AsherTalbot2006-4">{{harvnb|Asher|Talbot|2006|pp=152–}}.</ref> Ang nagkadako nga presensya sa mga Europeo sa Kadagatang Indian ug ang nagkadako nga panginahanglan alang sa hilaw ug nahuman nga mga produkto sa India nakamugna og daghang bahandi alang sa korte sa Mughal. <ref name="AsherTalbot2006-5">{{harvnb|Asher|Talbot|2006|pp=186–}}.</ref> Adunay [[Conspicuous consumption|klaro nga konsumo]] taliwala sa mga elite sa Mughal, <ref name="AsherTalbot2006-6">{{harvnb|Asher|Talbot|2006|pp=186–}}.</ref> nga miresulta sa mas dakong pagpaluyo sa [[Mughal painting|mga painting]], mga porma sa panitikan, mga tela, ug [[Mughal architecture|arkitektura]], labi na sa panahon sa pagmando ni [[Shah Jahan]] . <ref name="AsherTalbot2006-7">{{harvnb|Asher|Talbot|2006|pp=186–}}.</ref> Lakip sa mga Mughal [[Patrimonio de la Humanidad|UNESCO World Heritage Sites]] sa South Asia mao ang [[Agra Fort]], [[Fatehpur Sīkri|Fatehpur Sikri]], [[Red Fort]], [[Humayun's Tomb]], [[Lahore Fort]], [[Shalamar Gardens, Lahore|Shalamar Gardens]], ug ang [[Taj Mahal]], nga gihulagway nga "ang mutya sa Muslim art sa India, ug usa sa mga obra maestra nga gidayeg sa tibuok kalibutan sa kabilin sa kalibutan".
d89zf6xpiymy1e8orl45ggpfbxzb29f
El Salto del Caballo
0
11355621
37026813
2026-08-24T11:09:38Z
Gorjablanc
94249
Gorjablanc moved page [[El Salto del Caballo]] to [[El Salt del Cavall]]: Misspelled title
37026813
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[El Salt del Cavall]]
s315n3nk8bqi113j3fl6v4611ymqrwm