ویکیپیدیا ckbwiki https://ckb.wikipedia.org/wiki/%D8%AF%DB%95%D8%B3%D8%AA%D9%BE%DB%8E%DA%A9 MediaWiki 1.47.0-wmf.24 first-letter میدیا تایبەت وتووێژ بەکارھێنەر لێدوانی بەکارھێنەر ویکیپیدیا لێدوانی ویکیپیدیا پەڕگە وتووێژی پەڕگە میدیاویکی وتووێژی میدیاویکی داڕێژە وتووێژی داڕێژە یارمەتی وتووێژی یارمەتی پۆل وتووێژی پۆل دەروازە لێدوانی دەروازە ویکیپرۆژە لێدوانی ویکیپرۆژە ڕەشنووس لێدوانی ڕەشنووس TimedText TimedText talk مۆدیوول لێدوانی مۆدیوول Event Event talk 0 13 1688049 1673695 2026-10-16T14:03:41Z ~2026-55304-40 79760 /* */ شیوەزار لوری بخشی له زمانی کوردی‌ە 1688049 wikitext text/x-wiki {{سەبارەت بە|زمانی کوردی|شاعیرە کوردەکە|کوردی (شاعیر)|وتارە ھاوشێوەکان|کوردی (ڕوونکردنەوە)}} {{Infobox language |name=کوردی |image=Kurdish Language.svg |imagesize=250px |pronunciation={{IPA|kʊɾdiː|}} |nativename= Kurdî, Kurdí, Кӧрди<ref name="پ١">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://www.kurdishacademy.org/?q=node/41 |سەردێڕ=Kurdish Language - Kurdish Academy of Language |ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی ئایاری ٢٠١٠ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٦ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٦ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20161226061627/http://www.kurdishacademy.org/?q=node%2F41 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> |states= {{ئاڵا|کوردستان}}<br/>{{ئاڵا|تورکیا}}<br/>{{ئاڵا|عێراق}}<br/>{{ئاڵا|ئێران}}<br/>{{ئاڵا|سووریا}}<br/>{{ئاڵا|ئەرمەنستان}}<br/>{{ئاڵا|ئازەربایجان}}<br/>{{ئاڵا|تورکمانستان}}<br/>{{ئاڵا|کازاخستان}}<br/>{{ئاڵا|لوبنان}}<br/>{{ئاڵا|ئەڵمانیا}}<br/>{{ئاڵا|ویلایەتە یەکگرتووەکان}}<br/>{{ئاڵا|کەنەدا}}<br/>{{ئاڵا|ئۆسترالیا}}<br/>{{ئاڵا|ئوکراینا}}<br/>{{ئاڵا|فەڕەنسا}}<br/>{{ئاڵا|سوید}}<br/>{{flag|Norway}}<br/>{{flag|Germany}}<br/>{{flag|Poland}}<br/>{{flag|Finland}} |region=[[ڕۆژھەڵاتی ناوین|ڕۆژھەڵاتی ناوەڕاست]] |speakers= ٤٠-٤٥ میلیۆن<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.finetext.de/uebersetzungen-sprachinfo/Kurdisch.php |سەردێڕ=Kurdisch |ڕێکەوتی سەردان=٢٦ی ئایاری ٢٠١٠ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20100909020236/http://www.finetext.de/uebersetzungen-sprachinfo/Kurdisch.php |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٩ی ئەیلوولی ٢٠١٠ |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> |familycolor=indo-european |fam2=[[زمانە ھیند و ئێرانییەکان|ھیندوئێرانی]] |fam3=[[زمانە ئێرانییەکان|ئێرانی]] |fam4=[[زمانەکانی ئێرانی ڕۆژاوا|ئێرانیی ڕۆژاوا]] |fam5=[[زمانەکانی ئێرانیی باکووری ڕۆژاوا|ئێرانیی باکووری ڕۆژاوا]] |script=[[ئەلفوبێکانی کوردی|ڕێنووسی کوردی]]: [[ئەلفوبێی عەرەبیی زمانی کوردی|ڕێنووسی عەرەبی]] لە [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان|ڕۆژھەڵات]] و [[باشووری کوردستان]]، [[ئەلفوبێی لاتینیی زمانی کوردی|ڕێنووسی لاتین]]ی لە [[باکووری کوردستان|باکوور]] و [[ڕۆژاوای کوردستان]]، و [[ئەلفوبێی سیرلیک|ئەلفوبێی کیریلی]] لە [[یەکێتیی سۆڤیەت|سۆڤیەتی]] پێشوودا.<ref>[http://www.kurdishacademy.org/?q=ku-ar/node/538 ئەلفوبێی یەکگرتووی کوردی - ئاکادمیی زمانی کوردی]</ref> |nation=[[پەڕگە:Flag of Iraq.svg|25px]] [[عێراق]] – زمانی فەرمی لە پاڵ [[زمانی عەرەبی]]دا.<ref>[http://www.uniraq.org/documents/iraqi_constitution.pdf Iraqi constitution, article 4] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120213155850/http://uniraq.org/documents/iraqi_constitution.pdf |date=١٣ی شوباتی ٢٠١٢ }}</ref><br/>[[پەڕگە:Flag of Iran.svg|25px]] [[ئێران]] – زمانی ناوچەیی بەپێی یاسای بنەڕەتی.{{ھن}}[[پەڕگە:Flag of Armenia.svg|25px]] [[ئەرمەنستان|ئەرمینیا]] – زمانی کەمینە.<ref>[http://conventions.coe.int/treaty/Commun/ListeDeclarations.asp?NT=148&CM=&DF=&CL=ENG&VL=1 European Charter for Regional or Minority Languages] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070623234606/http://conventions.coe.int/treaty/Commun/ListeDeclarations.asp?NT=148&CM=&DF=&CL=ENG&VL=1 |date=٢٣ی حوزەیرانی ٢٠٠٧ }}</ref>{{ھن}} {{flagicon|ڕۆژاڤا}} [[خۆبەڕێوەبەریی باکوور و ڕۆژھەڵاتی سووریا]] – زمانی فەرمی لە پاڵ زمانەکانی تر. |iso1=ku |iso2=kur |iso3=kur |lc1=ckb|ld1=[[کوردیی ناوەندی]] [[کرمانجی]] |lc2=kmr|ld2=[[کوردیی باکووری]] [[سورانی]] |lc3=sdh|ld3=[[کوردیی باشووری]] [[کلهری]] |lc4=lki|ld4=[[لەکی]]<!--This code isn't part of the macrolanguage per SIL--> |lingua=58-AAA-a (North Kurdish incl. Kurmanji & Kurmanjiki) + 58-AAA-b (Central Kurdish incl. Dimli/Zaza & Gurani) + 58-AAA-c (South Kurdish incl. Kurdi) |map= | mapcaption = Map of Kurdish-speaking areas of the Middle East | notice = IPA | map2 = Kurdish languages map.svg | mapcaption2 = زاراوەکانی کوردی {{col-begin}} {{col-break}} {{legend|#ef6662|[[کوردیی باکووری|کورمانجی]]}} {{legend|#c63143|[[کوردیی ناوەندی|سۆرانی]]}} {{legend|#c8a65d|[[کوردیی باشووری|خوارین]] و [[گۆرانی (شێوەزار)|گۆرانی]]}} {{legend|#a56c24|[[زازاکی]]}} {{legend|#b3d423|تێکەڵاو}} {{col-end}} }} '''زمانی کوردی''' ({{بە کوردیی باکووری|Zimanê kurdî}}، {{بە کوردیی باشووری|زوان کوردی}}، {{بە کوردیی لەکی|زوۆن کوردی}}، {{بە کوردیی زازاکی|Zıwanê Kurdki}}، {{بە کوردیی ھەورامی|زوانو کوردی}} ، بە کوردیی لوری: زوۆن) زمانێکە کە نەتەوەی [[کورد]] قسەی پێ دەکەن. لە ڕووی بنەماڵەوە بەشێکە لە [[زمانە ھیندی و ئەورووپییەکان|زمانە ھیندوئەورووپایییەکان]]. ئەم زمانە لە زمانی کەڤناری [[زمانی مادی|مادی]] کەوتووەتەوە.<ref name="پ١"/> زمانی کوردی لەنێوان [[زمانە ئێرانییەکان]]دا لە بواری پڕژماربوونی ئاخێوەران سێیەمین زمانە و دەکەوێتە دوای زمانەکانی [[زمانی فارسی|فارسی]] و [[زمانی پەشتۆ|پەشتۆ]].<ref>[http://www.britannica.com/eb/article-9046467/Kurdish-language Kurdish Language - Britannica Encyclopedia]</ref> وە بە بنچینەی خێزانە زمانی هیندۆئەوروپی دادەنرێت == وشە == زمانی کوردی بە ٧٣٥،٣٢٠ وشەی سەرەکی، سێیەم زمانە لەدوای [[زمانی فینلاندی|فینلاند]]ی و [[کۆری]] کە زۆرترین وشە لەخۆ دەگرێت. زمانی کوردی بە ھەموو شێوەزارەکانییەوە کۆی گشتی ١،٢٠٠،٠٠٠ ملیۆن وشەی تێدایە و بە ھەموو دەربڕین و دەستەواژەکانییەوە ١،٦٠٠،٠٠٠ وشەی لەگەڵدایە. == مێژوو == بنەڕەتی زمانی کوردی بە بڕوای مێژوونووسان دەگەڕێتەوە بۆ ٥٠٠٠ ساڵ پێش زایین کە دەگەڕێتەوە بۆ زمانە [[زمانە ھیندی و ئەورووپییەکان|ھیندووئەورووپییەکان]].<ref>https://m.dw.com/ar/%D8%A7%D9%84%D9%84%D8%BA%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D9%83%D8%B1%D8%AF%D9%8A%D8%A9/t-39426796{{بەستەری مردوو|url=https://m.dw.com/ar/%D8%A7%D9%84%D9%84%D8%BA%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D9%83%D8%B1%D8%AF%D9%8A%D8%A9/t-39426796 |date=کانوونی یەکەمی ٢٠٢٥ }}</ref> لە کۆنترین دەقە ئایینییەکانی زمانی کوردیدا پەرتووکی ڕەشی ئێزیدییە کە پەرتووکی پیرۆزی باوەڕی [[ئێزیدی]]یەکانە. وا دادەنرێت کە لە کاتێکدا لە سەدەی ١٣ی زایینیدا لەلایەن حەسەنی کوڕی عودەی (لەدایکبووی ١١٩٥ی زایینی)، کوڕەزای شێخ عودەی کوڕی موسافیر (مردووی ١١٦٢) دامەزرێنەری ئایینەکە. گێڕانەوەی ئێزیدییەکان لەبارەی دروستبوونی جیھان و سەرچاوەی مرۆڤ و چیرۆکی [[ئادەم و حەوا]] و قەدەغەکردنە سەرەکیییەکانی باوەڕ کە تێدایە. لە [[سەدەی ١٥یەم|سەدەی پازدەھەم]]ەوە تا [[سەدەی ١٧یەم|حەڤدەھەم]]، [[ھۆنەر]]ان و نووسەرانی کلاسیکی کورد زمانێکی [[وێژە]]ییان پەرە پێ دا. لە دیارترین ھۆنەرانی کلاسیکی کوردی ئەو سەردەمە، [[عەلی حەریری]]، [[ئەحمەدی خانی]]، [[مەلای جزیری]]، [[فەقێ تەیران]] بوون. ماوریزیۆ گارزۆنی قەشەیەکی ئیتاڵی، دوای ھەژدە ساڵ کاری بانگەوازی لەنێو کوردانی ئامێدی یەکەمین ڕێزمانی کوردی بە ناوی «Grammatica e Vocabolario della Lingua Kurda» لە ساڵی ١٧٨٧ لە ڕۆما بڵاو کردەوە. ئەم بەرھەمە لە [[مێژووی کورد]]دا زۆر گرنگە، چونکە یەکەم دانپێدانانە بە بەکارھێنانی بەربڵاوی زمانێکی کوردی تایبەت. گارزۆنی لەلایەن زانایانی دواترەوە نازناوی باوکی زانستی کوردی پێ بەخشرا. ماوەیەکی زۆرە زمانی کوردی لە بەشێکی زۆری [[کوردستان]] قەدەغە کراوە. دوای کودەتای [[تورکیا]] لە ساڵی ١٩٨٠ تا ساڵی ١٩٩١ بەکارھێنانی زمانی کوردی لە تورکیا نا[[یاسا]]یی بوو .<ref>Ernest R. McCarus, Kurdish Language Studies, The Middle East Journal, Published by Middle East Institute, Washington, 1960, p.325</ref><ref>https://www.institutkurde.org/en/conferences/kurdish_studies_irbil_2006/Mirella+GALETTI.html#_ftn5</ref><ref>Ross, Michael. The Volunteer (chapter: The Road to Ankara)</ref> هەروەها لە [[عێراق]] زمانێکی فەرمییە ھاوکات لەگەڵ [[زمانی عەرەبی]]، کە لەدوای نووسینی دەستووری نوێی عێراقەوە لە حوزەیرانی ٢٠٠٤ پەسەند کراوە.<ref>https://web.archive.org/web/20201127181042/http://www.msn.com/</ref> == زمانی کوردی پاش ئیسلام == ھێشتا نیوه‌ی یه‌که‌می سه‌ده‌ی حه‌وته‌می زایینی کۆتایی نه‌ھاتبوو کە ئایینی [[ئیسلام]] و سوپای موسوڵمان که‌له‌به‌ری کرده‌ ناو [[ئیمپراتۆریه‌تیی ساسانی]] و پاش چه‌ند ساڵ بووه‌ ھۆی ڕووخاندنی. دوای ئەوە زمانی سێزدە سەدەیی [[ئاڤێستا]] کە کاریگەری لەسەر زمانی خەڵکەکە ھەبوو لەلایەن [[قورئان]]ەوە شوێنەکەی پڕکرایەوە، ئایینی [[ئیسلام]] ھه‌ندێک ئه‌رک و فه‌ڕزی ھەبوو کە موسوڵمانه‌کان ده‌بوو وەک ئەرک جێبەجێی بکەن و بۆ ئەوەش دەبوو ناوی ئەرک و فرمان و ئایەت و فەرموودەکان بە زمانی دایکی ئایینەکە وەربگرن کە عەرەبی بوو. زمانی ئایینی نوێ ھه‌ڵگری ھه‌ندێک ده‌نگ بوو که‌ له‌ زمانی خەڵکی ڕەسەن نه‌ده‌بیندرا. گومان له‌وه‌دا نییه‌ که‌ کوردێک کە ھاوچه‌رخی سه‌ره‌تای سه‌رده‌می ئیسلامی بوو، تا ماوه‌یه‌کی زۆر نه‌یانده‌توانی که‌ ده‌نگه‌کان وه‌ک عەره‌به‌کان بڵێن، زۆرێک له‌ موسوڵمانه‌کانی گەلانی تر، ئێستاش به‌ته‌واوی ناتوانن ئه‌م ده‌نگانه‌ بڵێن. به‌ڵام له‌ هه‌ندێک له‌ زاراوه‌ کوردییه‌کاندا کورده‌کان جگه‌ له‌ ده‌نگی (چ) سه‌رجه‌م ده‌نگه‌کان به‌باشی ده‌ڵێنه‌وه‌، به‌ جۆرێک که‌ ئه‌م ده‌نگانه‌ وه‌ک ده‌نگی ڕه‌سه‌نی ھه‌مان زاراوه‌یان لێ ھاتووه‌. گۆڕانکارییه‌کان لێره‌دا کۆتاییان پێ نایه‌ت، هه‌ندێک له‌ ده‌نگه‌ پێوه‌ندیداره‌کان لەناو هەندێک وشەدا به‌ پیتی وه‌ک (ک) یان (گ) جێگۆرکێیان کردووه‌ له‌گه‌ڵ پیتی (ق)ێی عه‌ره‌بی، ده‌نگێک که‌ ئایینی نوێ هێناویه‌ته‌ ناو کوردستانه‌وه‌. زمانه‌ هه‌رێمییه‌کانی ئه‌م شانشینی نوێ موسوڵمان بووه‌ له‌ بره‌و نه‌که‌وتن، چونکە زمانی زاره‌کی و ئاخاوتنی خه‌ڵک بوون و گه‌شه‌ و په‌ره‌ی خۆیان له‌ هه‌لومه‌رجێکی نوێدا ده‌ست پێ کرده‌وه‌. هه‌رتک له‌م زمانانه‌ واته‌ فارسی نوێ و کوردی خاوه‌نی زاراوه‌ و بنزاراوه‌ی زۆرن. پاش په‌ره‌پێدانی ئیسلام، فارسی نوێ زاراوه‌یه‌ک بوو که‌ به‌پێی بناخه‌ هه‌ره‌ کۆنه‌کانی خۆی ئاوێته‌ی زاراوه‌کانی تر ببوو و ئه‌م تێکه‌ڵبوونه‌ ته‌نانه‌ت به‌ر له‌ سه‌رده‌می ساسانییه‌کان ده‌ستی پێ کردبوو. فارسه‌کان به‌ر له‌ کورده‌کان که‌وتنه‌ هه‌وڵ بۆ زیندوو کردنه‌وه‌ی زمانه‌کەی خۆیان و ده‌ستیان کرد به‌ نووسین. دیاره‌ په‌ڕتووکی شانامه‌ی ئه‌بو مه‌نسووری – که‌ خودی پەرتووکەکە له‌نێو چووه‌ و ته‌نها پێشه‌کیییه‌کی لێ به‌جێ ماوه‌ -  ئه‌گه‌ر تاکە پەرتووک نه‌بێت، کۆنترین پەرتووکە که‌ به‌ فارسی نووسراوه‌ (ساڵی ٣٤٦ کۆچی - ٩٢٧ی زایینی) و تا ئێستا ماوه‌ته‌وه‌ و له‌ تیاچوون ڕزگاری بووه‌. کۆنترین به‌ڵگه‌نامه‌ی نووسراوی کوردی کە له‌ سه‌رده‌می نوێدا ھه‌یه‌، چوارینه‌کانی «باباتاهیری عوریان»ـە، که‌ له‌ سه‌ره‌تای سه‌ده‌ی یازده‌ی زایینی له‌ [[ھەمەدان]]ی ئێستا -  ھێگمه‌تانه‌ی پایته‌ختی [[ماد]]ه‌کان -  به‌ زاراوه‌ی کوردیی باشووری ھۆنراوه‌ته‌وه‌. ئه‌م چوارینانه‌ به‌بێ مه‌به‌ستی نزیککردنه‌وه‌ی زمانه‌که‌یان به‌ زمانی فارسی -  تاڕاده‌یه‌ک گۆڕدراون. سه‌ره‌ڕای‌ گشت ئه‌مانه‌، ھیچ گومانێک له‌وه‌دا نییه‌ کە باباتاهیر چوارینه‌کانی خۆی به‌ شێوه‌ی فۆلکلۆری – که‌ له‌و سه‌رده‌مه‌دا به‌ فه‌ھله‌وه‌ی (په‌ھله‌وی، فه‌هله‌ویات یان په‌ھله‌ویات) ده‌ناسرا -  ھۆنیووه‌ته‌وه‌. بۆ زانیاری زیاتر له‌سه‌ر فه‌هله‌وی دکتۆر مۆعین ده‌ڵێ: په‌هله‌وی، " فه‌هلویه‌ مر" : بریتییه‌ له‌وه‌ی که‌ ٣٠٠٠ دانه‌ له‌ گۆرانییه‌ وتراوه‌کان به‌ یه‌کێک له‌ زمانه‌کانی وڵاتی ئێران (جگه‌ له‌ زمانه‌ زاره‌کی و فەرمییەکان) له‌سه‌ر کێشێک له‌ کێشە عه‌رووزییه‌کان یان کێشی هێجایی هۆنراونه‌ته‌وه‌ و به‌شێکیان له‌سه‌ر شێوازی چوارینه‌ یان دوو به‌یتین، په‌هله‌وی یان په‌هله‌ویات له‌سه‌ر کێشێکی تایبه‌ت و وه‌کوو گۆرانیی خوێندراوه‌ته‌وه‌ و جاری وایه‌ پێیان وتووه‌ په‌هلوه‌ی یان ئورامه‌، ئورامه‌ن و ئورومنایان. ئورامن (اورومنان) کێشێکی کۆنه‌ له‌ موزیکدا و له‌سه‌ر شێوه‌ی‌ «به‌حر هزج مسدس»ـە که‌ پێیان ده‌وت فه‌هله‌ویات. ڕه‌نگه‌ بۆ تێگه‌شتن له‌م بابه‌ته‌، که‌ ئورامنان هه‌مان جۆری فارسی (هۆرامه‌نان)ی کوردییه‌ و هه‌مان وشه‌ی کوردی هه‌ورامانه‌، پێویست به‌ ماندووبوونی زۆر ناکات. هه‌ورامه‌نان – هه‌ورامان = هور + امان (امدند) + ئه‌و کاته‌ی که‌ خۆر هه‌ڵدێت. یان وه‌ک ده‌ڵێن به‌یانیان (بامدادان) ئێواران کاتی ئێوارە (عصر). هه‌روه‌ک ده‌زانین کاتی به‌یانی تا نیوه‌ڕۆ، یه‌کێک له‌و پێنج کاتانه‌ بووه‌ که‌ زه‌رده‌شت بۆ نه‌زر و پاڕانه‌وه‌ دیاری کردووه‌ و ڕێوڕه‌سمی خۆی هه‌بووه‌، کۆپله‌یه‌ک له‌و پاڕانه‌وه‌ له‌ خواره‌وه‌ هاتووه: نمو هوره‌ خشه‌ ایته‌ اسپایی واته‌ : نوێژ بۆ هور (خۆر) که‌ تیشکی تیژی به‌تینی هه‌یه‌. ئه‌م پاڕانه‌وه‌یه‌ وه‌ک هه‌موو پاڕانه‌وه‌کانی ئایینی زه‌رده‌شت له‌گه‌ڵ موزیکی تایبه‌ت له‌ به‌رخۆوه‌ یان به‌ده‌نگی به‌رز وتراوه‌ و وا دەوترێت خه‌ڵک پێیان وتووه‌ (نوێژی هر) یان (پاڕانه‌وه‌ی ھه‌ورامانان). دیاره‌‌ که‌ پاش په‌ره‌سه‌ندنی ئیسلام نه‌زر و پاڕانه‌وه‌ له‌ بره‌و ده‌که‌وێت. بەڵام نه‌وا (هه‌وا) موزیکەکەی له‌ناو خه‌ڵکدا ماوه‌ته‌وە - به‌ره‌به‌ره‌ بووەته‌ نه‌وا (گۆرانی) و پێیان وتووه‌ فه‌هله‌ویاتی ئه‌مانان (فھلویات امانان). به‌ بڕوای شەهین کەریمی نووسەر، (ھورە) یان هۆرە که‌ ئێستا یه‌کێک له‌ ئاوازه‌ کوردییه‌کانه،‌ هه‌مان (هورامانان - هه‌ورامانان)ـە‌ که‌ به‌شێک له‌ ناوه‌که‌ی خۆی پاراستووه ‌و ناوه‌که‌ی وه‌ک (الله‌ ویسی) به‌ته‌واوی نه‌گۆڕاوه‌. دکتۆر عه‌بدولحه‌کیمی موونته‌سر له‌ ژماره‌ ٢٠٠ی گۆڤاری ئه‌لعه‌ره‌بییه‌ له ‌مانگی ته‌مووزی ١٩٧٥، له‌ وتارێکدا به‌ ناونیشانی (ابن وحشیه و کتابه في الفلاحة و هو اقدم الکتب في العربیە) ئیبنی وه‌حشی و پەرتووکه‌که‌ی له‌سه‌ر زانستی کشتوکاڵ کە کۆنترین پەرتووکی عه‌ره‌بی بڵاوکردووەته‌وه‌ و ده‌نوسێت: «و اته نقل اکثر کتبه من اللغة النبطة، ولم ینشر من تالیفه في اللغە العربیە سوی "شوق المستهام في معرفة رموز الاًقلام" و قد ذکر في آخر کتابه هذا انه ترجم من اللغة الکردیە، کتاباً في علل المیاه و کیفیە استخراجھا و استنباطها من الاًراضي المجھولة الاصل». '''«زانیارییه‌‌کانی له‌ پەرتووکێکه‌وه‌ به‌ زمانی نێبتی وه‌رگرتووه‌ و شتێکی له‌ زانیاری خۆی به‌ زمانی عه‌ره‌بی جگه‌ له‌ (شوق المستهام فی معرفة رموز الاقلام ) باس نه‌کردووه‌ و له‌ کۆتایی پەرتووکەکەیدا باسی پەرتووکێک به‌ زمانی کوردی ده‌کات که‌ بابه‌تێکی له‌سه‌ر گرفتی ئاو و چۆنیه‌تی به‌کارھێنانی ئاوی ژێرزه‌وی تێدایه‌».''' مامۆستا «گیوی موکریانی» له‌ فه‌رهه‌نگی مھاباد لاپه‌ڕه‌ ٧٧١ و ٧٧٢ تێروته‌سه‌لتر باسی ئه‌م لێکدانه‌وه‌یه‌ی کردووه‌ و به‌پێی نووسراوه‌که‌ی ئه‌و «ئیبن وه‌حشی» پەرتووکی (شوق المستهام)ی له‌ ساڵی ٢٤١ی کۆچی نووسیوە‌ و دیاره‌ که‌ له‌ سه‌رچاوه‌کانی ئه‌م پەرتووکەدا ئاماژه‌ به‌ وه‌رگێڕدراوی پەرتووکێکی کوردی ده‌کات کە ده‌گه‌ڕێته‌وه‌ بۆ به‌ر له‌ نچوسینی پەرتووکی (شوق المستهام). ئه‌م پەرتووکە له‌ ساڵانی سه‌ره‌تایی سه‌ده‌ی سێھه‌م به‌ده‌ست خه‌ڵکه‌وه‌ بووه‌ و ده‌بێ لانی که‌م چه‌ند ساڵێک به‌سه‌ر نوسینیدا تێپه‌ڕ بێت. هه‌ر بۆیه‌ ئه‌م پەرتووکە - ده‌توانین پێی بڵێین «ئاونامه‌».  «ابن وه‌حشی» وه‌ریگێڕاوه‌ته‌ سه‌ر زمانی عه‌ره‌بی و دەکرێت له‌ ساڵه‌کانی کۆتایی سه‌ده‌ی دووەمی کۆچیدا نووسرابێت.{{ژێدەر پێویستە|date=ئابی ٢٠٢٤}} == شێوەزارەکانی کوردی == {{سەرەکی|شێوەزارەکانی زمانی کوردی}} [[پەڕگە:Kurdish language family tree.jpg|وێنۆک|درەختی خێزانی زاراوە و شێوەزارەکانی زمانی کوردی]] زمانی کوردی چەند شێوەزارێکی سەرەکیی ھەیە کە هەندێک جیاوازییان ھەیە و زمانناسەکان لەسەر چۆنیەتی جیاکردنەوەی ئەم شێوەزارانە یەکدەنگ نین و زۆرێک لە زمانناسەکان باوەڕیان بە ماڵباتی زمانگەلی کوردی ھەیە. یانی کورمانجیی باکووری و گۆرانی، بەپێی یاسا و [[ڕێسا]]ی زمانناسی و زمانەوانییەوە، دوو زمانی سەربەخۆی کوردین، نەک دوو شێوەزار. بەڵام زۆربەی ئەو کەسانەی زمانی کوردییان دابەش کردووە، بەم چوار دەستەیە بووە:<ref>[http://www.kurdishacademy.org/?q=ku-ar/node/215 زاراوەکانی زمانی کوردی - ئاکادمیی زمانی کوردی]</ref> * [[کوردیی باکووری]] * [[کوردیی ناوەندی]] * [[کوردیی باشووری]] * [[گۆرانی-زازایی]] بەجۆری گشتی سنووری دابەشکردنی ئەم زاراوەنە بەم شێوەیە، ئەگەر دوو هێل ببێت. 1.هێلی یەکم هێلێک لە باشووری [[دەریاچەی ورمێ|گۆلی ورمێ]] بۆلای سەرەوەی [[شنۆ]] و [[سۆران]] هەتا باشووری [[ئاکرێ]] و [[دھۆک|دهۆک]] و [[شنگال]] بەرەو [[حەسیچە|حەسیچ]] و[[عەفرین|ئەفرین]]. 2.هێلی دووم هێلێک لە [[بیجاڕ]] ورۆژ هەڵات [[قوروە]] هەتا باشووری [[کامیاران|کامێران]] بۆلای خوارەوەی [[جوانڕۆ|جوانرۆ]] و [[ڕوانسەر|ڕەوانسەر]] و هەتا [[دەشتی زەھاو|دەشتی زەهاو]] و باکووری [[خانەقین]] و [[گوڵاڵە]] و [[دووزخورماتوو]] و باشووری [[کەرکووک]] تا دەگاتە ڕوباری [[دیجلە|تێگرە]]. لای سەرەوەی هێلی یەکەم ئەبێتە زاراوەی [[کوردیی باکووری]]. لای خوارەوەی هێلی دووەم ئەبێتە [[کوردیی باشووری]]. و نێوان ئەم دوو هێلە ئەبێتە [[کوردیی ناوەندی]]. [[زازاکی]] یا [[زازاکی|دیملی]] ئەکەوێتە ئەوپەڕی کوردیی باکوور لەگەڵ کوردیی باکووری تێکەڵاوە. هەروەها [[گۆران]] یا [[ھەورامی|هەورامییش]] دەکەوێتە لای خوارەوەی کوردیی ناوەندی و لەگەڵ کوردیی ناوەندی تێکەڵاوە. جا ئەم دوو زارە هەرچەندە کەمێک لێک دوورن بەڵام لەباری دەستووری و زمانناسی دەچنە سەر یەک بنچینە. ھەندێک لە زمانناسان، [[لوڕی|لوڕ]]یش وەک شێوەزارێکی زمانی کوردی پۆلبەند دەکەن. ئەگەرچی لوڕی ژمارەیەکی بێڕادە زۆری وشەی کوردی تێدایە، بەڵام ھێشتاش لێکۆلینەوەیەکی ئەوتۆ لەسەر لوڕی بەردەست نییە و هۆکاری سیاسی لەپشتە.<ref name="پ١"/> شایانی باسە هێلی نێوان لوڕی و کوردیی باشوور یان کوردیی خوارین زۆر دیار نییە. == ئەلفبێی کوردی == {{سەرەکی|ئەلفبێکانی کوردی|ئەلفبێی عەرەبیی زمانی کوردی}} بەھۆی ئەوەی کە [[کورد]]ەکان لەژێر دەسەڵاتی [[ئیمپراتۆریەتیی عوسمانی|عوسمانی]] و [[ئێران]] بوون و ئەلفبێی فەرمیی ئەو دوو وڵاتە [[ئەلفبێی عەرەبی]] بوو، کوردەکانیش تا پێش سییەکان تەنیا ئەلفبێی عەرەبییان بۆ نووسینی کوردی بەکار دەھێنا. لە تورکیا، لەدوای فەرمیکردنی ئەلفبێی لاتینی بۆ زمانی [[زمانی تورکی|تورکی]]، [[جەلادەت عالی بەدرخان]] لە ساڵی [[١٩٣٢]] ئەلفبێیەکی لاتینیی بۆ زمانی کوردی داھێنا کە ئێستا بە ناوی "ئەلفبێی ھاوار" دەناسرێت. == فۆنۆلۆجیی مێژوویی == {{وتاری سەرەکی|فۆنۆلۆجیی کوردی}} {| class="wikitable" |- ! colspan=5| '''کوردی''' ||rowspan=2| [[زمانی پاڵەویی ئەشکانی|پاڵەویی ئەشکانی]] || rowspan=2| [[ئەوێستایی]] ||rowspan=2| [[زمانی فارسی|فارسی]] ||rowspan=2| [[زمانی پاڵەوی ساسانی|پاڵەوی ساسانی]] ||rowspan=2| [[زمانی پارسیی کۆن|فارسیی کۆن]] ||rowspan=2| [[زمانی نیا ئێرانی]] |- ! [[کوردیی باکووری|ک. باکووری]] || [[کوردیی ناوەندی|ک. ناوەندی]] || [[کوردیی باشووری|ک. باشووری]] || [[ھەورامی]] || [[زازاکی]] |- |s||s||s||s||s||s||s||h||h||θ||*ś |- |z||z||z||z||z||z||z||d||d||d||*ź |- |s, *hr||s, *hr||s, *hr||*hr||*hr||hr||θr||s||d||ç||*θr |- |sp/zw||sp/zw||sp/zw||sp/zw||sp/zw||sp/zw||sp/zw||s/z||s/z||s/z||*św/*źw |- |pāš||pāš||pāš||<div style="text-align: center;">??</div>||<div style="text-align: center;">??</div>||paš||pas-ča||pas||pas||pasā||*pas-ča |- |ž||ž||ž||ž||j||ž||j||z||z||j||*j |- |ž||ž||ž||ç||j, z, ž||ž||ç||z||z||ç||*ç |- |d-||d-||d-||b-||b-||b-||duu-||d-||d-||duv-||*dw- |- |xw-||xw-||xw-||w-||w-||wx-||huu-, x^v-||x-||xw-||(h)uv-||*hw- |- |l, r||ł, r||ł, r||l, ł, r||rr||rδ||rd||l||l, r||rd||*rd |- |نادیار||نادیار||نادیار||نادیار||rz||rz||rz||l||l, r||rd||*rz |- |j-||j-||j-||y-||j-||y-||y-||j-||j-||y-||*y- |- |f(i)r-||f(i)r-||f(i)r-||wur-, har-||r-||fr-||fr-||for-, ھتد||fr-||fr-||*fr- |- |w-||w-||w-||w-||w-||f-||θw-||h-||h-||θw-||*θw- |- |w, y, (nil)||w, y, (nil)||w, y, (nil)||w, y||w, y||β, δ, γ||b, d, g||w, y, (/nil)||w, y, (')||b, d, g||*b, *d, *g |- |w, h, y, (/nil)||w, h, y, (/nil)||w, h, y, (/nil)||w, y, h||w, y, h||b, d, g||p, t, k||b, d, g||b, d, g||p, t, k||*p, *t, *k |- |n||n||n||<div style="text-align: center;">?</div>||n||nd||nd||nd||nd/nn||nd||*nd |- |žn||žn||žn||žn||šn, zn (?)||zn||sn||šn||šn||šn||*śn |- |v||w||w||m||m||-šm||-šm||-šm||-šm||-šm|| |- |v||w||w||m||m||-hm||-hm||-xm||-hm||-hm|| |- |-v||-w||-w||-m||-m||-m||-m||-m||-m||-m||-*m |- |h-, k-||h-, k-||h-, k-||h-||h-||x-||x-||x-||x-||x-||*x- |- |č-||č-||č-||<div style="text-align: center;">?</div>||ši-||šaw-||šiiu-||šaw-||šaw-||šiyav-||*čyau- |- |b-||b-||b-, w-||w-||v-||w-||w-||b-||w-||w-||*w- |- |(w)t||wt||ft||wt||wt||ft||ft||ft||ft||ft||*ft |- |t||t||t||t||t||xt||xt||xt||xt||xt||*xt |} == سیستەمی ئێرگاتیڤی کوردی لە نێوان خۆرئاوا و ڕۆژهەڵاتدا == زمانەوانان پێیان وایە کە سیستەمی ئێرگاتیڤ لە شێوەزارەکانی کوردیدا بە دوو جۆر گەشە کردووە کە هەریەک کاریگەریی مێژوویی و ناوچەیی هەبووە.<ref>Haig, Geoffrey (2004). ''Alignment Change in Iranian Languages: A Construction Grammar Approach''. Berlin: Mouton de Gruyter.</ref><ref>Windfuhr, Gernot (2009). ''The Iranian Languages''. Routledge.</ref> ئێرگاتیڤی خۆرئاوایی (synthetic) ئەم جۆرە لە شێوەزارانی کوردیی نزیک بە ناوچەی خۆرئاوی چیای زاگرۆس، وەک شێوەزاری ئەردەڵانی (سنەیی) بە باشی پارێزراوە.<ref>Mackenzie, D. N. (1961). ''Kurdish Dialect Studies''. London: Oxford University Press.</ref> هۆکاری ئەمە نزیکبوونی ئەو شێوەزارانەیە بە زمانی پەهلەوی میانی. * لە کردارە تێپەڕراودا (ماضی)، بکەر بە پاشگری (clitic) هاوڕا دەکات بە بەرکار (مفعول).<ref>Mackenzie, 1961, pp. 72–74.</ref> * کردار بۆ کەسی سێیەمی تاک ناگۆڕدرێت (بە شێوەی impersonal) و هاوڕا نابێت لەگەڵ بکەر.<ref>Haig, 2004, pp. 123–126.</ref> * ئەم سیستەمە بە شێوەیەکی دروست بە زمانەکانی پەهلەوی ساسانی دەگەڕێتەوە.<ref>Windfuhr, 2009, p. 555.</ref> '''نموونە''': ''من ئۆ کەتیومە خوێند'' = من ئەو کتێبەم خوێندەوە. ئێرگاتیڤی ڕۆژهەڵاتی (analytic) لە شێوەزارەکانی کوردیی ڕۆژهەڵات و باکور، وەک کرمانجی و هەندێک شێوەزاری سۆرانی (وەک ناوچەی مهاباد و هەولێر)، سیستەمی ئێرگاتیڤ گەشەی جیاواز کردووە.<ref>Thackston, W. M. (2006). ''Kurmanji Kurdish: A Reference Grammar with Selected Readings''. Harvard University.</ref> ئەم جۆرە کاریگەرییەکی زۆر لە زمانەکانی ڕۆژهەڵاتی ئێرانی وەک پەشتۆ و سکایی لێی کۆنابووە.<ref>Haig, 2004, pp. 200–205.</ref> * بکەر و بەرکار بە هێما یان وشەی دیاریکەر وەک «لە» یان «بە» دەهاتنە جێ.<ref>Thackston, 2006, pp. 55–56.</ref> * کردار لە ڕابردوودا پێویستە هاوڕا بکات لەگەڵ بکەر/بەرکار یان بە شێوەی passive بگۆڕدرێت.<ref>Haig, 2004, p. 210.</ref> '''نموونە''': * کرمانجی: ''Ew kitêb ji min xwend'' = ئەو کتێبە لە لایەن من خوێندرایەوە. * سۆرانی: ''ئەو کتێبە لەلایەن من خوێندرایەوە''. جدووڵی پێکەوەیی {| class="wikitable" ! تایبەتمەندی ! ئێرگاتیڤی خۆرئاوایی (synthetic) ! ئێرگاتیڤی ڕۆژهەڵاتی (analytic) |- | ناوچە و شێوەزار | ناوچەی خۆرئاوی زاگرۆس، بۆ نموونە: ئەردەڵانی (سنەیی)<ref>Mackenzie, 1961.</ref> | ناوچەی ڕۆژهەڵات و باکور، بۆ نموونە: کرمانجی و هەندێک شێوەزاری سۆرانی<ref>Thackston, 2006.</ref> |- | کاریگەری مێژوویی | نزیکبونی زۆر بە پەهلەوی میانی (ساسانی)<ref>Windfuhr, 2009.</ref> | کاریگەری زمانی ڕۆژهەڵاتی وەک پەشتۆ و سکایی<ref>Haig, 2004.</ref> |- | کردار لە ماضی | بە شێوەی impersonal (هاوڕا ناکات لەگەڵ بکەر)<ref>Mackenzie, 1961.</ref> | کردار دەبێت هاوڕا بکات لەگەڵ بکەر/بەرکار یان بە passive بگۆڕدرێت<ref>Haig, 2004.</ref> |- | دیاریکردنی بکەر/بەرکار | بکەر بە پاشگری (clitic) هاوڕا دەبێت بە بەرکار<ref>Mackenzie, 1961.</ref> | بکەر و بەرکار بە پیت/وشەی جیاواز وەک «لە» و «بە» دیاری دەکرێن<ref>Thackston, 2006.</ref> |- | نموونە | ''من ئۆ کەتیومە خوێند'' = من ئەو کتێبەم خوێندەوە | ''Ew kitêb ji min xwend'' (کرمانجی)، ''ئەو کتێبە لەلایەن من خوێندرایەوە'' (سۆرانی) |} {| class="wikitable" ! تایبەتمەندی !! شێوەزاری ئەردەڵانی (سنەیی) !! شێوەزاری سۆرانی/هەورامی |- | ڕەگی مێژوویی | زیاتر کاریگەریی زمانی میدی و لقە کۆنەکانی '''پەهلەوی (پارتی)''' لەسەرە. | کاریگەریی زمانی سکایی و لقە نوێیەکانی فارسیی ناوەڕاستی لەسەرە. |- | جۆری ئێرگاتیڤ | لکێنراو (Synthetic) | شیکارکراو (Analytic) |- | پێکهاتە | وشەیەک کە بکەر و بەرکاری تێدایە (لێکدراوە) | دوو یان زیاتر وشە کە پێکەوە ڕستەکە دروست دەکەن |- | نموونە | من ئۆ کەتیومە خوێند | من ئەو کتێبەم خوێندەوە |- | ڕوونکردنەوەی نموونە | وشەی کەتیومە لکێنراوە: (کەتیب + مە). کردارەکە (خوێند) جێگیر و نەگۆڕە. | وشەی کتێبەکە و م لێک جیاوازن. کردارەکەش (خوێندەوە) لەوانەیە بگۆڕێت. |- | باوە لە... | لەکی، کرماشانی، زازاکی | کرمانجی، پەشتۆ، بلوچی |- | تێڕوانینی زمانەوانی | شێوازێکی کۆن و پارێزراوە کە زیاتر لەگەڵ ڕەگ و ڕیشەی کۆنی کوردیی ڕۆژئاوایی دەگونجێت. | شێوازێکی نوێ و پەرەسەندووە کە لەگەڵ گۆڕانکارییەکانی زمانی ئێرانیی ڕۆژهەڵاتی دەگونجێت. |} == ھەڵسەنگاندنی زمانی کوردی لەگەڵ زمانە ھیندووئەورووپییەکان == {| class="wikitable" |- ! colspan=6| '''کوردی''' ||rowspan=2| [[ئەڵمانییەکان|ئاڵمانی]] || rowspan=2| [[ئیتالیایی]] ||rowspan=2| [[زمانی ئینگلیزی|ئینگلیزی]] ||rowspan=2| [[زمانی پورتوگالی|پۆرتووگالی]] ||rowspan=2| [[زمانی ئیسپانی|ئیسپانی]] ||rowspan=2| [[زمانی سوێدی|سویدی]] ||rowspan=2| [[زمانی فارسی|فارسی]] ||rowspan=2| [[زمانی فەڕەنسی|فەڕەنسی]] ||rowspan=2| [[زمانی ھۆڵەندی|ھولەندی]] |- ! [[کوردیی باکووری]] || [[کوردیی ناوەندی]] || [[کوردیی باشووری]] || [[لەکی]] ||[[ھەورامی]] || [[زازاکی]] |- |évar||êware||éware||íware||wérega||êre||abend||-||evening||-||-||afton||ivār||-||evond |- |bra||bra||bra||bra||bra||bra||bruder||fratello||brother||irmão||hermano||bror, broder||barādar||frère||broer, broeder |- |te, tu||to, tu||to||tu||to||ti, to||du||voi||you||tu||te, tú||du||to||te, tu||- |- |hesin||asin||asin||asin||asin||asin||eisen||ferro||iron||ferro||hierro||järn||āhan||fer||ijzeren |- |erd||zewi, herd||zewy||?||?||erd||erde||terra||earth||terra||tierra||jorden||Zamin||terre||aanaarden |- |ére||êre||ére||íre||íge||-||hier||-||here||-||-||här||-||-||- |- |hingiv||hengwín||hengwyn||?||?||hingemín||honig||-||honey||-||-||honung||angabin||-||honing |- |kurt||kurt||kurt||kull||kurt||kilm||kurz||corto||short||curto||corto||kort||kutāh||court||kort |- |lév||lêw||léw||lic||lic||lew||lippe||labbro||lip||lábio||labio||läpp||lab||lèvre||lip |- |meh||mang||mang||mang||mange||menge||mond||mese||moon||-||-||mane||māh||-||maan |- |nav||naw||naw||nom||namê||name||name||nome||name||nome||nombre||nämna||nām||nom||naam |- |na||na, nexêr||nexer||?||?||né||nein||non||no||não||no||nej||na||non||neen |- |nú, nuh||nwê||núe||?||newe||newe||neu||nuovo||new||novo||nuevo||ny||now||nouveau||nieuw |- |neh||no||nú||nu||no||new||neun||nove||ninie||nove||nueve||nio||noh||neuf||negen |- |cinnet||beheşt||behesht||?||?||?||paradies||paradise||paradise||paraíso||paraíso||paradis||pardis||paradis||paradijs |- |spínax||spinax||spenagh||?||?||ispanax||spinat||spinacio||spinach||espinafre||espinaca||spenat||esfanāj||épinard||spinazie |- |stér||estêre||estere||asare||hesare||estare||stern||stella||star||estrela||estrella||stjärna||setāre||astre||ster |- |dot||kiç, kij||kch||dit|| ||-||tochter||-||daughter||-||-||dotter||doxtar||-||dochter |- |dlop||dlop||dlop||?||dlop||dalpa||tropfen||-||drop||-||-||droppa||-||-||druppel |- |} == ڕێزمانی کوردی == {{سەرەکی|ڕێزمانی کوردی}} === جێناوە سەربەخۆکان === {| class="wikitable" |- ! rowspan=2| کەس ||colspan=2| [[کوردیی باکووری|کوردیی<br/>باکووری]] ||rowspan=2| [[کوردیی ناوەندی|کوردیی<br/>ناوەندی]] ||rowspan=2| [[کوردیی باشووری|کوردیی<br/>باشووری]] ||rowspan=2| [[لەکی]] ||rowspan=2| [[ھەورامی]] ||colspan=2| [[زازاکی]] |- ! ڕێک || چەوت || ڕێک || چەوت |- |١. ت.||ئەز||من||من||من||م||من||ئەز||مـ(ـن) |- |٢. ت.||تو||تە||تۆ||تو||توو||تۆ||ت||تۆ |- |٣. ت. ن.||rowspan="2" align="center|ئەو||وی||rowspan="2" align="center|ئەو||rowspan="2" align="center|ئەو||rowspan="2" align="center|ئەوە (iw)||ئاڎ||ئۆ||ئەی |- |٣. ت. م.||وێ||ئاڎە||ئا||ئایە |- |١. ک.||ئەم||مە||ئێمە||ئیمە||ئیمە||ئێمە||colspan="2" align="center"|ما |- |٢. ک.||ھوون||وە||ئێوە||ئیوە||ھۆمە||شمە||colspan="2" align="center"|شما |- |٣. ک.||ئەو||وان||ئەوان||ئەوان||ئۆوێن/ئۆنە (iwin)||ئاڎێ، ئاڎیشا||ئێ||ئینان |} === جێناوە لکاوەکان === ==== کۆمەڵەی یەکەم ==== {| class="wikitable" |- |'''کەس/ژمارە''' || '''تاک''' || '''کۆ''' |- | '''کەسی یەکەم''' ||م ||مان |- |'''کەسی دووەم''' ||ت ||تان |- | '''کەسی سێیەم''' ||ی ||یان |} ==== کۆمەڵەی دووەم ==== {| class="wikitable" |- |'''کەس/ژمارە''' || '''تاک''' || '''کۆ''' |- | '''کەسی یەکەم''' ||م ||ین |- |'''کەسی دووەم''' ||یت ||ن |- | '''کەسی سێیەم''' ||ێت/ات ||ن |} ==== کۆمەڵەی سێیەم ==== {| class="wikitable" |- |'''کەس/ژمارە''' || '''تاک''' || '''کۆ''' |- | '''کەسی یەکەم''' ||م ||ین |- |'''کەسی دووەم''' ||یت ||ن |- | '''کەسی سێیەم''' ||() ||ن |} ===نێر و مێ=== * '''تاکی ناسراو''' لە کورمانجیدا بۆ ڕەگەزی '''مێ''' پاشگری «ا»، و بۆ ڕەگەزی '''نێر''' پاشگری «ێ» بۆ وشەکان زیاد دەکرێت. * لە سۆرانیشدا بۆ ھەردوو ڕەگەز پاشگری «ی» زیاد دەکرێت. {| class="wikitable" | '''سۆرانی''' ||کچ '''ی''' باش ||خوشک '''ی''' باش || دایک '''ی''' باش |- |'''کورمانجی''' ||کچ '''ا''' باش || خوشک '''ا''' باش || دایک '''ا''' باش |} {| class="wikitable" | '''سۆرانی''' ||کوڕ '''ی''' باش ||برا '''ی''' باش || باوک '''ی''' باش |- |'''کورمانجی''' ||کوڕ '''ێ''' باش || برا '''یێ''' باش || باڤ '''ێ''' باش |} * لە حاڵەتی '''کۆی ناسراو'''دا نێر و مێ نییە، پاشگری «ێن» زیاد دەکرێت لە کورمانجیدا ئەگەر پیتی کۆتایی بزوێن ھەبوو ئەوا «یێن» زیاد دەکرێت. * لە سۆرانیدا پاشگری «انی» زیاد دەکرێت و بە ھەمان شێوەی کورمانجی ئەگەر پیتی کۆتایی بزوێن بوو، دەبێتە «یانی». {| class="wikitable" |- | '''سۆرانی''' ||کوڕ '''انی''' باش ||برا '''یانی''' باش || باوک '''انی''' باش |- |'''کورمانجی''' ||کوڕ '''ێن''' باش || برا '''یێن''' باش || باڤ '''ێن''' باش |- |} == ئەمانەش ببینە == * [[کورد]] * [[کوردستان]] * [[کۆڕی زانستیی زمانی کوردی]] * [[ڕێزمانی کوردی]] == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} <references/> == بەستەرە دەرەکییەکان == {{نێوانویکی|code=ku|کوردیی کرمانجی}} {{نێوانویکی|code=diq|کوردیی زازاکی (دملکی)}} {{Incubator|کۆد=sdh|زمان=کوردیی باشووری}} {{Incubator|کۆد=lki|زمان=کوردیی لەکی}} {{Incubator|کۆد=hac|زمان=کوردیی ھەورامی}} === ئینستیتوو === * [https://web.archive.org/web/20160115180810/http://www.enstituyakurdi.org/ ئینستیتووی کوردیی ئیستانبوڵ] * [http://www.institutkurde.org/en/language/ ئینستیتووی کوردیی پاریس] * [https://web.archive.org/web/20170911233756/http://www.kurdishacademy.org/ کال: ئاکادمیی زمانی کوردی] === فەرھەنگ === * [https://web.archive.org/web/20060103164336/http://www.dicts.info/2/german-kurdish.php کوردی-ئاڵمانی-کوردی] * [https://web.archive.org/web/20111024123406/http://www.babylon.com/free-dictionaries/reference/dictionaries-thesauri/English-Kurdish/62202.html کوردی-ئینگلیزی (بۆ کۆمپیتەر)] * [http://www.dicts.info/di1.php?k1=1&k2=214 ئینگلیزی-کوردی] (بەرھەمی [[ئەرداڵ ڕۆناھی]]) * [https://web.archive.org/web/20100615061257/http://ferheng.org/english.html ئینگلیزی-کوردی] * [https://web.archive.org/web/20060103172221/http://www.dicts.info/2/turkish-kurdish.php?e=mc2 تورکی-کوردی-تورکی] * [https://web.archive.org/web/20120723065907/http://vahidrch.persiangig.com/document/ph.pdf واج‌شناسی کوردی خوارگ] {{زمانی کوردی}} {{چاندی کوردی}} {{خەڵکی کورد}} {{زمانەکانی ئێران}} {{زمانەکانی عێراق}} {{زمانەکانی تورکیا}} {{زمانەکانی سووریا}} {{ھەرێمی کوردستان}} {{ڕۆژاوای کوردستان}} {{تووڵی دەروازە|کوردستان|زمانی کوردی|زمان|سووریا|تورکیا|ئێران|عێراق|ئەرمەنستان|ئازەربایجان}} {{پۆلی کۆمنز|Kurdish language}} [[پۆل:زمانەکانی ئەرمەنستان]] [[پۆل:زمانەکانی ئازەربایجان]] [[پۆل:زمانەکانی ئیسرائیل]] [[پۆل:زمانەکانی لوبنان]] [[پۆل:زمانە ئێرانییەکان]] [[پۆل:زمانی کوردی]] [[پۆل:زمانەکانی ئێران]] [[پۆل:زمانەکانی تورکیا]] [[پۆل:زمانەکانی سووریا]] [[پۆل:زمانەکانی عێراق]] [[پۆل:زمانەکانی بکەر–بەرکار–کار]] [[پۆل:وێژەی کوردی]] [[پۆل:زمانەکان]] [[پۆل:زمانەکان بە کۆدی ئیزۆ ٦٣٩-١]] [[پۆل:زمانەکان بە کۆدی ئیزۆ ٦٣٩-٢]] 2cn1q1i3apt6gk8m4w0mwig9ej8yhu7 1688051 1688049 2026-10-16T15:10:26Z ~2026-55304-40 79760 /* */ 1688051 wikitext text/x-wiki {{سەبارەت بە|زمانی کوردی|شاعیرە کوردەکە|کوردی (شاعیر)|وتارە ھاوشێوەکان|کوردی (ڕوونکردنەوە)}} {{Infobox language |name=کوردی |image=Kurdish Language.svg |imagesize=250px |pronunciation={{IPA|kʊɾdiː|}} |nativename= Kurdî, Kurdí, Кӧрди<ref name="پ١">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://www.kurdishacademy.org/?q=node/41 |سەردێڕ=Kurdish Language - Kurdish Academy of Language |ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی ئایاری ٢٠١٠ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٦ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٦ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20161226061627/http://www.kurdishacademy.org/?q=node%2F41 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> |states= {{ئاڵا|کوردستان}}<br/>{{ئاڵا|تورکیا}}<br/>{{ئاڵا|عێراق}}<br/>{{ئاڵا|ئێران}}<br/>{{ئاڵا|سووریا}}<br/>{{ئاڵا|ئەرمەنستان}}<br/>{{ئاڵا|ئازەربایجان}}<br/>{{ئاڵا|تورکمانستان}}<br/>{{ئاڵا|کازاخستان}}<br/>{{ئاڵا|لوبنان}}<br/>{{ئاڵا|ئەڵمانیا}}<br/>{{ئاڵا|ویلایەتە یەکگرتووەکان}}<br/>{{ئاڵا|کەنەدا}}<br/>{{ئاڵا|ئۆسترالیا}}<br/>{{ئاڵا|ئوکراینا}}<br/>{{ئاڵا|فەڕەنسا}}<br/>{{ئاڵا|سوید}}<br/>{{flag|Norway}}<br/>{{flag|Germany}}<br/>{{flag|Poland}}<br/>{{flag|Finland}} |region=[[ڕۆژھەڵاتی ناوین|ڕۆژھەڵاتی ناوەڕاست]] |speakers= ٤٠-٤٥ میلیۆن<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.finetext.de/uebersetzungen-sprachinfo/Kurdisch.php |سەردێڕ=Kurdisch |ڕێکەوتی سەردان=٢٦ی ئایاری ٢٠١٠ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20100909020236/http://www.finetext.de/uebersetzungen-sprachinfo/Kurdisch.php |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٩ی ئەیلوولی ٢٠١٠ |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> |familycolor=indo-european |fam2=[[زمانە ھیند و ئێرانییەکان|ھیندوئێرانی]] |fam3=[[زمانە ئێرانییەکان|ئێرانی]] |fam4=[[زمانەکانی ئێرانی ڕۆژاوا|ئێرانیی ڕۆژاوا]] |fam5=[[زمانەکانی ئێرانیی باکووری ڕۆژاوا|ئێرانیی باکووری ڕۆژاوا]] |script=[[ئەلفوبێکانی کوردی|ڕێنووسی کوردی]]: [[ئەلفوبێی عەرەبیی زمانی کوردی|ڕێنووسی عەرەبی]] لە [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان|ڕۆژھەڵات]] و [[باشووری کوردستان]]، [[ئەلفوبێی لاتینیی زمانی کوردی|ڕێنووسی لاتین]]ی لە [[باکووری کوردستان|باکوور]] و [[ڕۆژاوای کوردستان]]، و [[ئەلفوبێی سیرلیک|ئەلفوبێی کیریلی]] لە [[یەکێتیی سۆڤیەت|سۆڤیەتی]] پێشوودا.<ref>[http://www.kurdishacademy.org/?q=ku-ar/node/538 ئەلفوبێی یەکگرتووی کوردی - ئاکادمیی زمانی کوردی]</ref> |nation=[[پەڕگە:Flag of Iraq.svg|25px]] [[عێراق]] – زمانی فەرمی لە پاڵ [[زمانی عەرەبی]]دا.<ref>[http://www.uniraq.org/documents/iraqi_constitution.pdf Iraqi constitution, article 4] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120213155850/http://uniraq.org/documents/iraqi_constitution.pdf |date=١٣ی شوباتی ٢٠١٢ }}</ref><br/>[[پەڕگە:Flag of Iran.svg|25px]] [[ئێران]] – زمانی ناوچەیی بەپێی یاسای بنەڕەتی.{{ھن}}[[پەڕگە:Flag of Armenia.svg|25px]] [[ئەرمەنستان|ئەرمینیا]] – زمانی کەمینە.<ref>[http://conventions.coe.int/treaty/Commun/ListeDeclarations.asp?NT=148&CM=&DF=&CL=ENG&VL=1 European Charter for Regional or Minority Languages] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070623234606/http://conventions.coe.int/treaty/Commun/ListeDeclarations.asp?NT=148&CM=&DF=&CL=ENG&VL=1 |date=٢٣ی حوزەیرانی ٢٠٠٧ }}</ref>{{ھن}} {{flagicon|ڕۆژاڤا}} [[خۆبەڕێوەبەریی باکوور و ڕۆژھەڵاتی سووریا]] – زمانی فەرمی لە پاڵ زمانەکانی تر. |iso1=ku |iso2=kur |iso3=kur |lc1=ckb|ld1=[[کوردیی ناوەندی]] [[کرمانجی]] |lc2=kmr|ld2=[[کوردیی باکووری]] [[سورانی]] |lc3=sdh|ld3=[[کوردیی باشووری]] [[کلهری]] |lc4=lki|ld4=[[لەکی]]<!--This code isn't part of the macrolanguage per SIL--> |lingua=58-AAA-a (North Kurdish incl. Kurmanji & Kurmanjiki) + 58-AAA-b (Central Kurdish incl. Dimli/Zaza & Gurani) + 58-AAA-c (South Kurdish incl. Kurdi) |map= | mapcaption = Map of Kurdish-speaking areas of the Middle East | notice = IPA | map2 = Kurdish languages map.svg | mapcaption2 = زاراوەکانی کوردی {{col-begin}} {{col-break}} {{legend|#ef6662|[[کوردیی باکووری|کورمانجی]]}} {{legend|#c63143|[[کوردیی ناوەندی|سۆرانی]]}} {{legend|#c8a65d|[[کوردیی باشووری|خوارین]] و [[گۆرانی (شێوەزار)|گۆرانی]]}} {{legend|#a56c24|[[زازاکی]]}} {{legend|#b3d423|تێکەڵاو}} {{col-end}} }} '''زمانی کوردی''' ({{بە کوردیی باکووری|Zimanê kurdî}}، {{بە کوردیی باشووری|زوان کوردی}}، {{بە کوردیی لەکی|زوۆن کوردی}}، {{بە کوردیی زازاکی|Zıwanê Kurdki}}، {{بە کوردیی ھەورامی|زوانو کوردی}} ، بە کوردیی لوری: زوۆن کوردی) زمانێکە کە نەتەوەی [[کورد]] قسەی پێ دەکەن. لە ڕووی بنەماڵەوە بەشێکە لە [[زمانە ھیندی و ئەورووپییەکان|زمانە ھیندوئەورووپایییەکان]]. ئەم زمانە لە زمانی کەڤناری [[زمانی مادی|مادی]] کەوتووەتەوە.<ref name="پ١"/> زمانی کوردی لەنێوان [[زمانە ئێرانییەکان]]دا لە بواری پڕژماربوونی ئاخێوەران سێیەمین زمانە و دەکەوێتە دوای زمانەکانی [[زمانی فارسی|فارسی]] و [[زمانی پەشتۆ|پەشتۆ]].<ref>[http://www.britannica.com/eb/article-9046467/Kurdish-language Kurdish Language - Britannica Encyclopedia]</ref> وە بە بنچینەی خێزانە زمانی هیندۆئەوروپی دادەنرێت == وشە == زمانی کوردی بە ٧٣٥،٣٢٠ وشەی سەرەکی، سێیەم زمانە لەدوای [[زمانی فینلاندی|فینلاند]]ی و [[کۆری]] کە زۆرترین وشە لەخۆ دەگرێت. زمانی کوردی بە ھەموو شێوەزارەکانییەوە کۆی گشتی ١،٢٠٠،٠٠٠ ملیۆن وشەی تێدایە و بە ھەموو دەربڕین و دەستەواژەکانییەوە ١،٦٠٠،٠٠٠ وشەی لەگەڵدایە. == مێژوو == بنەڕەتی زمانی کوردی بە بڕوای مێژوونووسان دەگەڕێتەوە بۆ ٥٠٠٠ ساڵ پێش زایین کە دەگەڕێتەوە بۆ زمانە [[زمانە ھیندی و ئەورووپییەکان|ھیندووئەورووپییەکان]].<ref>https://m.dw.com/ar/%D8%A7%D9%84%D9%84%D8%BA%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D9%83%D8%B1%D8%AF%D9%8A%D8%A9/t-39426796{{بەستەری مردوو|url=https://m.dw.com/ar/%D8%A7%D9%84%D9%84%D8%BA%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D9%83%D8%B1%D8%AF%D9%8A%D8%A9/t-39426796 |date=کانوونی یەکەمی ٢٠٢٥ }}</ref> لە کۆنترین دەقە ئایینییەکانی زمانی کوردیدا پەرتووکی ڕەشی ئێزیدییە کە پەرتووکی پیرۆزی باوەڕی [[ئێزیدی]]یەکانە. وا دادەنرێت کە لە کاتێکدا لە سەدەی ١٣ی زایینیدا لەلایەن حەسەنی کوڕی عودەی (لەدایکبووی ١١٩٥ی زایینی)، کوڕەزای شێخ عودەی کوڕی موسافیر (مردووی ١١٦٢) دامەزرێنەری ئایینەکە. گێڕانەوەی ئێزیدییەکان لەبارەی دروستبوونی جیھان و سەرچاوەی مرۆڤ و چیرۆکی [[ئادەم و حەوا]] و قەدەغەکردنە سەرەکیییەکانی باوەڕ کە تێدایە. لە [[سەدەی ١٥یەم|سەدەی پازدەھەم]]ەوە تا [[سەدەی ١٧یەم|حەڤدەھەم]]، [[ھۆنەر]]ان و نووسەرانی کلاسیکی کورد زمانێکی [[وێژە]]ییان پەرە پێ دا. لە دیارترین ھۆنەرانی کلاسیکی کوردی ئەو سەردەمە، [[عەلی حەریری]]، [[ئەحمەدی خانی]]، [[مەلای جزیری]]، [[فەقێ تەیران]] بوون. ماوریزیۆ گارزۆنی قەشەیەکی ئیتاڵی، دوای ھەژدە ساڵ کاری بانگەوازی لەنێو کوردانی ئامێدی یەکەمین ڕێزمانی کوردی بە ناوی «Grammatica e Vocabolario della Lingua Kurda» لە ساڵی ١٧٨٧ لە ڕۆما بڵاو کردەوە. ئەم بەرھەمە لە [[مێژووی کورد]]دا زۆر گرنگە، چونکە یەکەم دانپێدانانە بە بەکارھێنانی بەربڵاوی زمانێکی کوردی تایبەت. گارزۆنی لەلایەن زانایانی دواترەوە نازناوی باوکی زانستی کوردی پێ بەخشرا. ماوەیەکی زۆرە زمانی کوردی لە بەشێکی زۆری [[کوردستان]] قەدەغە کراوە. دوای کودەتای [[تورکیا]] لە ساڵی ١٩٨٠ تا ساڵی ١٩٩١ بەکارھێنانی زمانی کوردی لە تورکیا نا[[یاسا]]یی بوو .<ref>Ernest R. McCarus, Kurdish Language Studies, The Middle East Journal, Published by Middle East Institute, Washington, 1960, p.325</ref><ref>https://www.institutkurde.org/en/conferences/kurdish_studies_irbil_2006/Mirella+GALETTI.html#_ftn5</ref><ref>Ross, Michael. The Volunteer (chapter: The Road to Ankara)</ref> هەروەها لە [[عێراق]] زمانێکی فەرمییە ھاوکات لەگەڵ [[زمانی عەرەبی]]، کە لەدوای نووسینی دەستووری نوێی عێراقەوە لە حوزەیرانی ٢٠٠٤ پەسەند کراوە.<ref>https://web.archive.org/web/20201127181042/http://www.msn.com/</ref> == زمانی کوردی پاش ئیسلام == ھێشتا نیوه‌ی یه‌که‌می سه‌ده‌ی حه‌وته‌می زایینی کۆتایی نه‌ھاتبوو کە ئایینی [[ئیسلام]] و سوپای موسوڵمان که‌له‌به‌ری کرده‌ ناو [[ئیمپراتۆریه‌تیی ساسانی]] و پاش چه‌ند ساڵ بووه‌ ھۆی ڕووخاندنی. دوای ئەوە زمانی سێزدە سەدەیی [[ئاڤێستا]] کە کاریگەری لەسەر زمانی خەڵکەکە ھەبوو لەلایەن [[قورئان]]ەوە شوێنەکەی پڕکرایەوە، ئایینی [[ئیسلام]] ھه‌ندێک ئه‌رک و فه‌ڕزی ھەبوو کە موسوڵمانه‌کان ده‌بوو وەک ئەرک جێبەجێی بکەن و بۆ ئەوەش دەبوو ناوی ئەرک و فرمان و ئایەت و فەرموودەکان بە زمانی دایکی ئایینەکە وەربگرن کە عەرەبی بوو. زمانی ئایینی نوێ ھه‌ڵگری ھه‌ندێک ده‌نگ بوو که‌ له‌ زمانی خەڵکی ڕەسەن نه‌ده‌بیندرا. گومان له‌وه‌دا نییه‌ که‌ کوردێک کە ھاوچه‌رخی سه‌ره‌تای سه‌رده‌می ئیسلامی بوو، تا ماوه‌یه‌کی زۆر نه‌یانده‌توانی که‌ ده‌نگه‌کان وه‌ک عەره‌به‌کان بڵێن، زۆرێک له‌ موسوڵمانه‌کانی گەلانی تر، ئێستاش به‌ته‌واوی ناتوانن ئه‌م ده‌نگانه‌ بڵێن. به‌ڵام له‌ هه‌ندێک له‌ زاراوه‌ کوردییه‌کاندا کورده‌کان جگه‌ له‌ ده‌نگی (چ) سه‌رجه‌م ده‌نگه‌کان به‌باشی ده‌ڵێنه‌وه‌، به‌ جۆرێک که‌ ئه‌م ده‌نگانه‌ وه‌ک ده‌نگی ڕه‌سه‌نی ھه‌مان زاراوه‌یان لێ ھاتووه‌. گۆڕانکارییه‌کان لێره‌دا کۆتاییان پێ نایه‌ت، هه‌ندێک له‌ ده‌نگه‌ پێوه‌ندیداره‌کان لەناو هەندێک وشەدا به‌ پیتی وه‌ک (ک) یان (گ) جێگۆرکێیان کردووه‌ له‌گه‌ڵ پیتی (ق)ێی عه‌ره‌بی، ده‌نگێک که‌ ئایینی نوێ هێناویه‌ته‌ ناو کوردستانه‌وه‌. زمانه‌ هه‌رێمییه‌کانی ئه‌م شانشینی نوێ موسوڵمان بووه‌ له‌ بره‌و نه‌که‌وتن، چونکە زمانی زاره‌کی و ئاخاوتنی خه‌ڵک بوون و گه‌شه‌ و په‌ره‌ی خۆیان له‌ هه‌لومه‌رجێکی نوێدا ده‌ست پێ کرده‌وه‌. هه‌رتک له‌م زمانانه‌ واته‌ فارسی نوێ و کوردی خاوه‌نی زاراوه‌ و بنزاراوه‌ی زۆرن. پاش په‌ره‌پێدانی ئیسلام، فارسی نوێ زاراوه‌یه‌ک بوو که‌ به‌پێی بناخه‌ هه‌ره‌ کۆنه‌کانی خۆی ئاوێته‌ی زاراوه‌کانی تر ببوو و ئه‌م تێکه‌ڵبوونه‌ ته‌نانه‌ت به‌ر له‌ سه‌رده‌می ساسانییه‌کان ده‌ستی پێ کردبوو. فارسه‌کان به‌ر له‌ کورده‌کان که‌وتنه‌ هه‌وڵ بۆ زیندوو کردنه‌وه‌ی زمانه‌کەی خۆیان و ده‌ستیان کرد به‌ نووسین. دیاره‌ په‌ڕتووکی شانامه‌ی ئه‌بو مه‌نسووری – که‌ خودی پەرتووکەکە له‌نێو چووه‌ و ته‌نها پێشه‌کیییه‌کی لێ به‌جێ ماوه‌ -  ئه‌گه‌ر تاکە پەرتووک نه‌بێت، کۆنترین پەرتووکە که‌ به‌ فارسی نووسراوه‌ (ساڵی ٣٤٦ کۆچی - ٩٢٧ی زایینی) و تا ئێستا ماوه‌ته‌وه‌ و له‌ تیاچوون ڕزگاری بووه‌. کۆنترین به‌ڵگه‌نامه‌ی نووسراوی کوردی کە له‌ سه‌رده‌می نوێدا ھه‌یه‌، چوارینه‌کانی «باباتاهیری عوریان»ـە، که‌ له‌ سه‌ره‌تای سه‌ده‌ی یازده‌ی زایینی له‌ [[ھەمەدان]]ی ئێستا -  ھێگمه‌تانه‌ی پایته‌ختی [[ماد]]ه‌کان -  به‌ زاراوه‌ی کوردیی باشووری ھۆنراوه‌ته‌وه‌. ئه‌م چوارینانه‌ به‌بێ مه‌به‌ستی نزیککردنه‌وه‌ی زمانه‌که‌یان به‌ زمانی فارسی -  تاڕاده‌یه‌ک گۆڕدراون. سه‌ره‌ڕای‌ گشت ئه‌مانه‌، ھیچ گومانێک له‌وه‌دا نییه‌ کە باباتاهیر چوارینه‌کانی خۆی به‌ شێوه‌ی فۆلکلۆری – که‌ له‌و سه‌رده‌مه‌دا به‌ فه‌ھله‌وه‌ی (په‌ھله‌وی، فه‌هله‌ویات یان په‌ھله‌ویات) ده‌ناسرا -  ھۆنیووه‌ته‌وه‌. بۆ زانیاری زیاتر له‌سه‌ر فه‌هله‌وی دکتۆر مۆعین ده‌ڵێ: په‌هله‌وی، " فه‌هلویه‌ مر" : بریتییه‌ له‌وه‌ی که‌ ٣٠٠٠ دانه‌ له‌ گۆرانییه‌ وتراوه‌کان به‌ یه‌کێک له‌ زمانه‌کانی وڵاتی ئێران (جگه‌ له‌ زمانه‌ زاره‌کی و فەرمییەکان) له‌سه‌ر کێشێک له‌ کێشە عه‌رووزییه‌کان یان کێشی هێجایی هۆنراونه‌ته‌وه‌ و به‌شێکیان له‌سه‌ر شێوازی چوارینه‌ یان دوو به‌یتین، په‌هله‌وی یان په‌هله‌ویات له‌سه‌ر کێشێکی تایبه‌ت و وه‌کوو گۆرانیی خوێندراوه‌ته‌وه‌ و جاری وایه‌ پێیان وتووه‌ په‌هلوه‌ی یان ئورامه‌، ئورامه‌ن و ئورومنایان. ئورامن (اورومنان) کێشێکی کۆنه‌ له‌ موزیکدا و له‌سه‌ر شێوه‌ی‌ «به‌حر هزج مسدس»ـە که‌ پێیان ده‌وت فه‌هله‌ویات. ڕه‌نگه‌ بۆ تێگه‌شتن له‌م بابه‌ته‌، که‌ ئورامنان هه‌مان جۆری فارسی (هۆرامه‌نان)ی کوردییه‌ و هه‌مان وشه‌ی کوردی هه‌ورامانه‌، پێویست به‌ ماندووبوونی زۆر ناکات. هه‌ورامه‌نان – هه‌ورامان = هور + امان (امدند) + ئه‌و کاته‌ی که‌ خۆر هه‌ڵدێت. یان وه‌ک ده‌ڵێن به‌یانیان (بامدادان) ئێواران کاتی ئێوارە (عصر). هه‌روه‌ک ده‌زانین کاتی به‌یانی تا نیوه‌ڕۆ، یه‌کێک له‌و پێنج کاتانه‌ بووه‌ که‌ زه‌رده‌شت بۆ نه‌زر و پاڕانه‌وه‌ دیاری کردووه‌ و ڕێوڕه‌سمی خۆی هه‌بووه‌، کۆپله‌یه‌ک له‌و پاڕانه‌وه‌ له‌ خواره‌وه‌ هاتووه: نمو هوره‌ خشه‌ ایته‌ اسپایی واته‌ : نوێژ بۆ هور (خۆر) که‌ تیشکی تیژی به‌تینی هه‌یه‌. ئه‌م پاڕانه‌وه‌یه‌ وه‌ک هه‌موو پاڕانه‌وه‌کانی ئایینی زه‌رده‌شت له‌گه‌ڵ موزیکی تایبه‌ت له‌ به‌رخۆوه‌ یان به‌ده‌نگی به‌رز وتراوه‌ و وا دەوترێت خه‌ڵک پێیان وتووه‌ (نوێژی هر) یان (پاڕانه‌وه‌ی ھه‌ورامانان). دیاره‌‌ که‌ پاش په‌ره‌سه‌ندنی ئیسلام نه‌زر و پاڕانه‌وه‌ له‌ بره‌و ده‌که‌وێت. بەڵام نه‌وا (هه‌وا) موزیکەکەی له‌ناو خه‌ڵکدا ماوه‌ته‌وە - به‌ره‌به‌ره‌ بووەته‌ نه‌وا (گۆرانی) و پێیان وتووه‌ فه‌هله‌ویاتی ئه‌مانان (فھلویات امانان). به‌ بڕوای شەهین کەریمی نووسەر، (ھورە) یان هۆرە که‌ ئێستا یه‌کێک له‌ ئاوازه‌ کوردییه‌کانه،‌ هه‌مان (هورامانان - هه‌ورامانان)ـە‌ که‌ به‌شێک له‌ ناوه‌که‌ی خۆی پاراستووه ‌و ناوه‌که‌ی وه‌ک (الله‌ ویسی) به‌ته‌واوی نه‌گۆڕاوه‌. دکتۆر عه‌بدولحه‌کیمی موونته‌سر له‌ ژماره‌ ٢٠٠ی گۆڤاری ئه‌لعه‌ره‌بییه‌ له ‌مانگی ته‌مووزی ١٩٧٥، له‌ وتارێکدا به‌ ناونیشانی (ابن وحشیه و کتابه في الفلاحة و هو اقدم الکتب في العربیە) ئیبنی وه‌حشی و پەرتووکه‌که‌ی له‌سه‌ر زانستی کشتوکاڵ کە کۆنترین پەرتووکی عه‌ره‌بی بڵاوکردووەته‌وه‌ و ده‌نوسێت: «و اته نقل اکثر کتبه من اللغة النبطة، ولم ینشر من تالیفه في اللغە العربیە سوی "شوق المستهام في معرفة رموز الاًقلام" و قد ذکر في آخر کتابه هذا انه ترجم من اللغة الکردیە، کتاباً في علل المیاه و کیفیە استخراجھا و استنباطها من الاًراضي المجھولة الاصل». '''«زانیارییه‌‌کانی له‌ پەرتووکێکه‌وه‌ به‌ زمانی نێبتی وه‌رگرتووه‌ و شتێکی له‌ زانیاری خۆی به‌ زمانی عه‌ره‌بی جگه‌ له‌ (شوق المستهام فی معرفة رموز الاقلام ) باس نه‌کردووه‌ و له‌ کۆتایی پەرتووکەکەیدا باسی پەرتووکێک به‌ زمانی کوردی ده‌کات که‌ بابه‌تێکی له‌سه‌ر گرفتی ئاو و چۆنیه‌تی به‌کارھێنانی ئاوی ژێرزه‌وی تێدایه‌».''' مامۆستا «گیوی موکریانی» له‌ فه‌رهه‌نگی مھاباد لاپه‌ڕه‌ ٧٧١ و ٧٧٢ تێروته‌سه‌لتر باسی ئه‌م لێکدانه‌وه‌یه‌ی کردووه‌ و به‌پێی نووسراوه‌که‌ی ئه‌و «ئیبن وه‌حشی» پەرتووکی (شوق المستهام)ی له‌ ساڵی ٢٤١ی کۆچی نووسیوە‌ و دیاره‌ که‌ له‌ سه‌رچاوه‌کانی ئه‌م پەرتووکەدا ئاماژه‌ به‌ وه‌رگێڕدراوی پەرتووکێکی کوردی ده‌کات کە ده‌گه‌ڕێته‌وه‌ بۆ به‌ر له‌ نچوسینی پەرتووکی (شوق المستهام). ئه‌م پەرتووکە له‌ ساڵانی سه‌ره‌تایی سه‌ده‌ی سێھه‌م به‌ده‌ست خه‌ڵکه‌وه‌ بووه‌ و ده‌بێ لانی که‌م چه‌ند ساڵێک به‌سه‌ر نوسینیدا تێپه‌ڕ بێت. هه‌ر بۆیه‌ ئه‌م پەرتووکە - ده‌توانین پێی بڵێین «ئاونامه‌».  «ابن وه‌حشی» وه‌ریگێڕاوه‌ته‌ سه‌ر زمانی عه‌ره‌بی و دەکرێت له‌ ساڵه‌کانی کۆتایی سه‌ده‌ی دووەمی کۆچیدا نووسرابێت.{{ژێدەر پێویستە|date=ئابی ٢٠٢٤}} == شێوەزارەکانی کوردی == {{سەرەکی|شێوەزارەکانی زمانی کوردی}} [[پەڕگە:Kurdish language family tree.jpg|وێنۆک|درەختی خێزانی زاراوە و شێوەزارەکانی زمانی کوردی]] زمانی کوردی چەند شێوەزارێکی سەرەکیی ھەیە کە هەندێک جیاوازییان ھەیە و زمانناسەکان لەسەر چۆنیەتی جیاکردنەوەی ئەم شێوەزارانە یەکدەنگ نین و زۆرێک لە زمانناسەکان باوەڕیان بە ماڵباتی زمانگەلی کوردی ھەیە. یانی کورمانجیی باکووری و گۆرانی، بەپێی یاسا و [[ڕێسا]]ی زمانناسی و زمانەوانییەوە، دوو زمانی سەربەخۆی کوردین، نەک دوو شێوەزار. بەڵام زۆربەی ئەو کەسانەی زمانی کوردییان دابەش کردووە، بەم چوار دەستەیە بووە:<ref>[http://www.kurdishacademy.org/?q=ku-ar/node/215 زاراوەکانی زمانی کوردی - ئاکادمیی زمانی کوردی]</ref> * [[کوردیی باکووری]] * [[کوردیی ناوەندی]] * [[کوردیی باشووری]] * [[گۆرانی-زازایی]] بەجۆری گشتی سنووری دابەشکردنی ئەم زاراوەنە بەم شێوەیە، ئەگەر دوو هێل ببێت. 1.هێلی یەکم هێلێک لە باشووری [[دەریاچەی ورمێ|گۆلی ورمێ]] بۆلای سەرەوەی [[شنۆ]] و [[سۆران]] هەتا باشووری [[ئاکرێ]] و [[دھۆک|دهۆک]] و [[شنگال]] بەرەو [[حەسیچە|حەسیچ]] و[[عەفرین|ئەفرین]]. 2.هێلی دووم هێلێک لە [[بیجاڕ]] ورۆژ هەڵات [[قوروە]] هەتا باشووری [[کامیاران|کامێران]] بۆلای خوارەوەی [[جوانڕۆ|جوانرۆ]] و [[ڕوانسەر|ڕەوانسەر]] و هەتا [[دەشتی زەھاو|دەشتی زەهاو]] و باکووری [[خانەقین]] و [[گوڵاڵە]] و [[دووزخورماتوو]] و باشووری [[کەرکووک]] تا دەگاتە ڕوباری [[دیجلە|تێگرە]]. لای سەرەوەی هێلی یەکەم ئەبێتە زاراوەی [[کوردیی باکووری]]. لای خوارەوەی هێلی دووەم ئەبێتە [[کوردیی باشووری]]. و نێوان ئەم دوو هێلە ئەبێتە [[کوردیی ناوەندی]]. [[زازاکی]] یا [[زازاکی|دیملی]] ئەکەوێتە ئەوپەڕی کوردیی باکوور لەگەڵ کوردیی باکووری تێکەڵاوە. هەروەها [[گۆران]] یا [[ھەورامی|هەورامییش]] دەکەوێتە لای خوارەوەی کوردیی ناوەندی و لەگەڵ کوردیی ناوەندی تێکەڵاوە. جا ئەم دوو زارە هەرچەندە کەمێک لێک دوورن بەڵام لەباری دەستووری و زمانناسی دەچنە سەر یەک بنچینە. ھەندێک لە زمانناسان، [[لوڕی|لوڕ]]یش وەک شێوەزارێکی زمانی کوردی پۆلبەند دەکەن. ئەگەرچی لوڕی ژمارەیەکی بێڕادە زۆری وشەی کوردی تێدایە، بەڵام ھێشتاش لێکۆلینەوەیەکی ئەوتۆ لەسەر لوڕی بەردەست نییە و هۆکاری سیاسی لەپشتە.<ref name="پ١"/> شایانی باسە هێلی نێوان لوڕی و کوردیی باشوور یان کوردیی خوارین زۆر دیار نییە. == ئەلفبێی کوردی == {{سەرەکی|ئەلفبێکانی کوردی|ئەلفبێی عەرەبیی زمانی کوردی}} بەھۆی ئەوەی کە [[کورد]]ەکان لەژێر دەسەڵاتی [[ئیمپراتۆریەتیی عوسمانی|عوسمانی]] و [[ئێران]] بوون و ئەلفبێی فەرمیی ئەو دوو وڵاتە [[ئەلفبێی عەرەبی]] بوو، کوردەکانیش تا پێش سییەکان تەنیا ئەلفبێی عەرەبییان بۆ نووسینی کوردی بەکار دەھێنا. لە تورکیا، لەدوای فەرمیکردنی ئەلفبێی لاتینی بۆ زمانی [[زمانی تورکی|تورکی]]، [[جەلادەت عالی بەدرخان]] لە ساڵی [[١٩٣٢]] ئەلفبێیەکی لاتینیی بۆ زمانی کوردی داھێنا کە ئێستا بە ناوی "ئەلفبێی ھاوار" دەناسرێت. == فۆنۆلۆجیی مێژوویی == {{وتاری سەرەکی|فۆنۆلۆجیی کوردی}} {| class="wikitable" |- ! colspan=5| '''کوردی''' ||rowspan=2| [[زمانی پاڵەویی ئەشکانی|پاڵەویی ئەشکانی]] || rowspan=2| [[ئەوێستایی]] ||rowspan=2| [[زمانی فارسی|فارسی]] ||rowspan=2| [[زمانی پاڵەوی ساسانی|پاڵەوی ساسانی]] ||rowspan=2| [[زمانی پارسیی کۆن|فارسیی کۆن]] ||rowspan=2| [[زمانی نیا ئێرانی]] |- ! [[کوردیی باکووری|ک. باکووری]] || [[کوردیی ناوەندی|ک. ناوەندی]] || [[کوردیی باشووری|ک. باشووری]] || [[ھەورامی]] || [[زازاکی]] |- |s||s||s||s||s||s||s||h||h||θ||*ś |- |z||z||z||z||z||z||z||d||d||d||*ź |- |s, *hr||s, *hr||s, *hr||*hr||*hr||hr||θr||s||d||ç||*θr |- |sp/zw||sp/zw||sp/zw||sp/zw||sp/zw||sp/zw||sp/zw||s/z||s/z||s/z||*św/*źw |- |pāš||pāš||pāš||<div style="text-align: center;">??</div>||<div style="text-align: center;">??</div>||paš||pas-ča||pas||pas||pasā||*pas-ča |- |ž||ž||ž||ž||j||ž||j||z||z||j||*j |- |ž||ž||ž||ç||j, z, ž||ž||ç||z||z||ç||*ç |- |d-||d-||d-||b-||b-||b-||duu-||d-||d-||duv-||*dw- |- |xw-||xw-||xw-||w-||w-||wx-||huu-, x^v-||x-||xw-||(h)uv-||*hw- |- |l, r||ł, r||ł, r||l, ł, r||rr||rδ||rd||l||l, r||rd||*rd |- |نادیار||نادیار||نادیار||نادیار||rz||rz||rz||l||l, r||rd||*rz |- |j-||j-||j-||y-||j-||y-||y-||j-||j-||y-||*y- |- |f(i)r-||f(i)r-||f(i)r-||wur-, har-||r-||fr-||fr-||for-, ھتد||fr-||fr-||*fr- |- |w-||w-||w-||w-||w-||f-||θw-||h-||h-||θw-||*θw- |- |w, y, (nil)||w, y, (nil)||w, y, (nil)||w, y||w, y||β, δ, γ||b, d, g||w, y, (/nil)||w, y, (')||b, d, g||*b, *d, *g |- |w, h, y, (/nil)||w, h, y, (/nil)||w, h, y, (/nil)||w, y, h||w, y, h||b, d, g||p, t, k||b, d, g||b, d, g||p, t, k||*p, *t, *k |- |n||n||n||<div style="text-align: center;">?</div>||n||nd||nd||nd||nd/nn||nd||*nd |- |žn||žn||žn||žn||šn, zn (?)||zn||sn||šn||šn||šn||*śn |- |v||w||w||m||m||-šm||-šm||-šm||-šm||-šm|| |- |v||w||w||m||m||-hm||-hm||-xm||-hm||-hm|| |- |-v||-w||-w||-m||-m||-m||-m||-m||-m||-m||-*m |- |h-, k-||h-, k-||h-, k-||h-||h-||x-||x-||x-||x-||x-||*x- |- |č-||č-||č-||<div style="text-align: center;">?</div>||ši-||šaw-||šiiu-||šaw-||šaw-||šiyav-||*čyau- |- |b-||b-||b-, w-||w-||v-||w-||w-||b-||w-||w-||*w- |- |(w)t||wt||ft||wt||wt||ft||ft||ft||ft||ft||*ft |- |t||t||t||t||t||xt||xt||xt||xt||xt||*xt |} == سیستەمی ئێرگاتیڤی کوردی لە نێوان خۆرئاوا و ڕۆژهەڵاتدا == زمانەوانان پێیان وایە کە سیستەمی ئێرگاتیڤ لە شێوەزارەکانی کوردیدا بە دوو جۆر گەشە کردووە کە هەریەک کاریگەریی مێژوویی و ناوچەیی هەبووە.<ref>Haig, Geoffrey (2004). ''Alignment Change in Iranian Languages: A Construction Grammar Approach''. Berlin: Mouton de Gruyter.</ref><ref>Windfuhr, Gernot (2009). ''The Iranian Languages''. Routledge.</ref> ئێرگاتیڤی خۆرئاوایی (synthetic) ئەم جۆرە لە شێوەزارانی کوردیی نزیک بە ناوچەی خۆرئاوی چیای زاگرۆس، وەک شێوەزاری ئەردەڵانی (سنەیی) بە باشی پارێزراوە.<ref>Mackenzie, D. N. (1961). ''Kurdish Dialect Studies''. London: Oxford University Press.</ref> هۆکاری ئەمە نزیکبوونی ئەو شێوەزارانەیە بە زمانی پەهلەوی میانی. * لە کردارە تێپەڕراودا (ماضی)، بکەر بە پاشگری (clitic) هاوڕا دەکات بە بەرکار (مفعول).<ref>Mackenzie, 1961, pp. 72–74.</ref> * کردار بۆ کەسی سێیەمی تاک ناگۆڕدرێت (بە شێوەی impersonal) و هاوڕا نابێت لەگەڵ بکەر.<ref>Haig, 2004, pp. 123–126.</ref> * ئەم سیستەمە بە شێوەیەکی دروست بە زمانەکانی پەهلەوی ساسانی دەگەڕێتەوە.<ref>Windfuhr, 2009, p. 555.</ref> '''نموونە''': ''من ئۆ کەتیومە خوێند'' = من ئەو کتێبەم خوێندەوە. ئێرگاتیڤی ڕۆژهەڵاتی (analytic) لە شێوەزارەکانی کوردیی ڕۆژهەڵات و باکور، وەک کرمانجی و هەندێک شێوەزاری سۆرانی (وەک ناوچەی مهاباد و هەولێر)، سیستەمی ئێرگاتیڤ گەشەی جیاواز کردووە.<ref>Thackston, W. M. (2006). ''Kurmanji Kurdish: A Reference Grammar with Selected Readings''. Harvard University.</ref> ئەم جۆرە کاریگەرییەکی زۆر لە زمانەکانی ڕۆژهەڵاتی ئێرانی وەک پەشتۆ و سکایی لێی کۆنابووە.<ref>Haig, 2004, pp. 200–205.</ref> * بکەر و بەرکار بە هێما یان وشەی دیاریکەر وەک «لە» یان «بە» دەهاتنە جێ.<ref>Thackston, 2006, pp. 55–56.</ref> * کردار لە ڕابردوودا پێویستە هاوڕا بکات لەگەڵ بکەر/بەرکار یان بە شێوەی passive بگۆڕدرێت.<ref>Haig, 2004, p. 210.</ref> '''نموونە''': * کرمانجی: ''Ew kitêb ji min xwend'' = ئەو کتێبە لە لایەن من خوێندرایەوە. * سۆرانی: ''ئەو کتێبە لەلایەن من خوێندرایەوە''. جدووڵی پێکەوەیی {| class="wikitable" ! تایبەتمەندی ! ئێرگاتیڤی خۆرئاوایی (synthetic) ! ئێرگاتیڤی ڕۆژهەڵاتی (analytic) |- | ناوچە و شێوەزار | ناوچەی خۆرئاوی زاگرۆس، بۆ نموونە: ئەردەڵانی (سنەیی)<ref>Mackenzie, 1961.</ref> | ناوچەی ڕۆژهەڵات و باکور، بۆ نموونە: کرمانجی و هەندێک شێوەزاری سۆرانی<ref>Thackston, 2006.</ref> |- | کاریگەری مێژوویی | نزیکبونی زۆر بە پەهلەوی میانی (ساسانی)<ref>Windfuhr, 2009.</ref> | کاریگەری زمانی ڕۆژهەڵاتی وەک پەشتۆ و سکایی<ref>Haig, 2004.</ref> |- | کردار لە ماضی | بە شێوەی impersonal (هاوڕا ناکات لەگەڵ بکەر)<ref>Mackenzie, 1961.</ref> | کردار دەبێت هاوڕا بکات لەگەڵ بکەر/بەرکار یان بە passive بگۆڕدرێت<ref>Haig, 2004.</ref> |- | دیاریکردنی بکەر/بەرکار | بکەر بە پاشگری (clitic) هاوڕا دەبێت بە بەرکار<ref>Mackenzie, 1961.</ref> | بکەر و بەرکار بە پیت/وشەی جیاواز وەک «لە» و «بە» دیاری دەکرێن<ref>Thackston, 2006.</ref> |- | نموونە | ''من ئۆ کەتیومە خوێند'' = من ئەو کتێبەم خوێندەوە | ''Ew kitêb ji min xwend'' (کرمانجی)، ''ئەو کتێبە لەلایەن من خوێندرایەوە'' (سۆرانی) |} {| class="wikitable" ! تایبەتمەندی !! شێوەزاری ئەردەڵانی (سنەیی) !! شێوەزاری سۆرانی/هەورامی |- | ڕەگی مێژوویی | زیاتر کاریگەریی زمانی میدی و لقە کۆنەکانی '''پەهلەوی (پارتی)''' لەسەرە. | کاریگەریی زمانی سکایی و لقە نوێیەکانی فارسیی ناوەڕاستی لەسەرە. |- | جۆری ئێرگاتیڤ | لکێنراو (Synthetic) | شیکارکراو (Analytic) |- | پێکهاتە | وشەیەک کە بکەر و بەرکاری تێدایە (لێکدراوە) | دوو یان زیاتر وشە کە پێکەوە ڕستەکە دروست دەکەن |- | نموونە | من ئۆ کەتیومە خوێند | من ئەو کتێبەم خوێندەوە |- | ڕوونکردنەوەی نموونە | وشەی کەتیومە لکێنراوە: (کەتیب + مە). کردارەکە (خوێند) جێگیر و نەگۆڕە. | وشەی کتێبەکە و م لێک جیاوازن. کردارەکەش (خوێندەوە) لەوانەیە بگۆڕێت. |- | باوە لە... | لەکی، کرماشانی، زازاکی | کرمانجی، پەشتۆ، بلوچی |- | تێڕوانینی زمانەوانی | شێوازێکی کۆن و پارێزراوە کە زیاتر لەگەڵ ڕەگ و ڕیشەی کۆنی کوردیی ڕۆژئاوایی دەگونجێت. | شێوازێکی نوێ و پەرەسەندووە کە لەگەڵ گۆڕانکارییەکانی زمانی ئێرانیی ڕۆژهەڵاتی دەگونجێت. |} == ھەڵسەنگاندنی زمانی کوردی لەگەڵ زمانە ھیندووئەورووپییەکان == {| class="wikitable" |- ! colspan=6| '''کوردی''' ||rowspan=2| [[ئەڵمانییەکان|ئاڵمانی]] || rowspan=2| [[ئیتالیایی]] ||rowspan=2| [[زمانی ئینگلیزی|ئینگلیزی]] ||rowspan=2| [[زمانی پورتوگالی|پۆرتووگالی]] ||rowspan=2| [[زمانی ئیسپانی|ئیسپانی]] ||rowspan=2| [[زمانی سوێدی|سویدی]] ||rowspan=2| [[زمانی فارسی|فارسی]] ||rowspan=2| [[زمانی فەڕەنسی|فەڕەنسی]] ||rowspan=2| [[زمانی ھۆڵەندی|ھولەندی]] |- ! [[کوردیی باکووری]] || [[کوردیی ناوەندی]] || [[کوردیی باشووری]] || [[لەکی]] ||[[ھەورامی]] || [[زازاکی]] |- |évar||êware||éware||íware||wérega||êre||abend||-||evening||-||-||afton||ivār||-||evond |- |bra||bra||bra||bra||bra||bra||bruder||fratello||brother||irmão||hermano||bror, broder||barādar||frère||broer, broeder |- |te, tu||to, tu||to||tu||to||ti, to||du||voi||you||tu||te, tú||du||to||te, tu||- |- |hesin||asin||asin||asin||asin||asin||eisen||ferro||iron||ferro||hierro||järn||āhan||fer||ijzeren |- |erd||zewi, herd||zewy||?||?||erd||erde||terra||earth||terra||tierra||jorden||Zamin||terre||aanaarden |- |ére||êre||ére||íre||íge||-||hier||-||here||-||-||här||-||-||- |- |hingiv||hengwín||hengwyn||?||?||hingemín||honig||-||honey||-||-||honung||angabin||-||honing |- |kurt||kurt||kurt||kull||kurt||kilm||kurz||corto||short||curto||corto||kort||kutāh||court||kort |- |lév||lêw||léw||lic||lic||lew||lippe||labbro||lip||lábio||labio||läpp||lab||lèvre||lip |- |meh||mang||mang||mang||mange||menge||mond||mese||moon||-||-||mane||māh||-||maan |- |nav||naw||naw||nom||namê||name||name||nome||name||nome||nombre||nämna||nām||nom||naam |- |na||na, nexêr||nexer||?||?||né||nein||non||no||não||no||nej||na||non||neen |- |nú, nuh||nwê||núe||?||newe||newe||neu||nuovo||new||novo||nuevo||ny||now||nouveau||nieuw |- |neh||no||nú||nu||no||new||neun||nove||ninie||nove||nueve||nio||noh||neuf||negen |- |cinnet||beheşt||behesht||?||?||?||paradies||paradise||paradise||paraíso||paraíso||paradis||pardis||paradis||paradijs |- |spínax||spinax||spenagh||?||?||ispanax||spinat||spinacio||spinach||espinafre||espinaca||spenat||esfanāj||épinard||spinazie |- |stér||estêre||estere||asare||hesare||estare||stern||stella||star||estrela||estrella||stjärna||setāre||astre||ster |- |dot||kiç, kij||kch||dit|| ||-||tochter||-||daughter||-||-||dotter||doxtar||-||dochter |- |dlop||dlop||dlop||?||dlop||dalpa||tropfen||-||drop||-||-||droppa||-||-||druppel |- |} == ڕێزمانی کوردی == {{سەرەکی|ڕێزمانی کوردی}} === جێناوە سەربەخۆکان === {| class="wikitable" |- ! rowspan=2| کەس ||colspan=2| [[کوردیی باکووری|کوردیی<br/>باکووری]] ||rowspan=2| [[کوردیی ناوەندی|کوردیی<br/>ناوەندی]] ||rowspan=2| [[کوردیی باشووری|کوردیی<br/>باشووری]] ||rowspan=2| [[لەکی]] ||rowspan=2| [[ھەورامی]] ||colspan=2| [[زازاکی]] |- ! ڕێک || چەوت || ڕێک || چەوت |- |١. ت.||ئەز||من||من||من||م||من||ئەز||مـ(ـن) |- |٢. ت.||تو||تە||تۆ||تو||توو||تۆ||ت||تۆ |- |٣. ت. ن.||rowspan="2" align="center|ئەو||وی||rowspan="2" align="center|ئەو||rowspan="2" align="center|ئەو||rowspan="2" align="center|ئەوە (iw)||ئاڎ||ئۆ||ئەی |- |٣. ت. م.||وێ||ئاڎە||ئا||ئایە |- |١. ک.||ئەم||مە||ئێمە||ئیمە||ئیمە||ئێمە||colspan="2" align="center"|ما |- |٢. ک.||ھوون||وە||ئێوە||ئیوە||ھۆمە||شمە||colspan="2" align="center"|شما |- |٣. ک.||ئەو||وان||ئەوان||ئەوان||ئۆوێن/ئۆنە (iwin)||ئاڎێ، ئاڎیشا||ئێ||ئینان |} === جێناوە لکاوەکان === ==== کۆمەڵەی یەکەم ==== {| class="wikitable" |- |'''کەس/ژمارە''' || '''تاک''' || '''کۆ''' |- | '''کەسی یەکەم''' ||م ||مان |- |'''کەسی دووەم''' ||ت ||تان |- | '''کەسی سێیەم''' ||ی ||یان |} ==== کۆمەڵەی دووەم ==== {| class="wikitable" |- |'''کەس/ژمارە''' || '''تاک''' || '''کۆ''' |- | '''کەسی یەکەم''' ||م ||ین |- |'''کەسی دووەم''' ||یت ||ن |- | '''کەسی سێیەم''' ||ێت/ات ||ن |} ==== کۆمەڵەی سێیەم ==== {| class="wikitable" |- |'''کەس/ژمارە''' || '''تاک''' || '''کۆ''' |- | '''کەسی یەکەم''' ||م ||ین |- |'''کەسی دووەم''' ||یت ||ن |- | '''کەسی سێیەم''' ||() ||ن |} ===نێر و مێ=== * '''تاکی ناسراو''' لە کورمانجیدا بۆ ڕەگەزی '''مێ''' پاشگری «ا»، و بۆ ڕەگەزی '''نێر''' پاشگری «ێ» بۆ وشەکان زیاد دەکرێت. * لە سۆرانیشدا بۆ ھەردوو ڕەگەز پاشگری «ی» زیاد دەکرێت. {| class="wikitable" | '''سۆرانی''' ||کچ '''ی''' باش ||خوشک '''ی''' باش || دایک '''ی''' باش |- |'''کورمانجی''' ||کچ '''ا''' باش || خوشک '''ا''' باش || دایک '''ا''' باش |} {| class="wikitable" | '''سۆرانی''' ||کوڕ '''ی''' باش ||برا '''ی''' باش || باوک '''ی''' باش |- |'''کورمانجی''' ||کوڕ '''ێ''' باش || برا '''یێ''' باش || باڤ '''ێ''' باش |} * لە حاڵەتی '''کۆی ناسراو'''دا نێر و مێ نییە، پاشگری «ێن» زیاد دەکرێت لە کورمانجیدا ئەگەر پیتی کۆتایی بزوێن ھەبوو ئەوا «یێن» زیاد دەکرێت. * لە سۆرانیدا پاشگری «انی» زیاد دەکرێت و بە ھەمان شێوەی کورمانجی ئەگەر پیتی کۆتایی بزوێن بوو، دەبێتە «یانی». {| class="wikitable" |- | '''سۆرانی''' ||کوڕ '''انی''' باش ||برا '''یانی''' باش || باوک '''انی''' باش |- |'''کورمانجی''' ||کوڕ '''ێن''' باش || برا '''یێن''' باش || باڤ '''ێن''' باش |- |} == ئەمانەش ببینە == * [[کورد]] * [[کوردستان]] * [[کۆڕی زانستیی زمانی کوردی]] * [[ڕێزمانی کوردی]] == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} <references/> == بەستەرە دەرەکییەکان == {{نێوانویکی|code=ku|کوردیی کرمانجی}} {{نێوانویکی|code=diq|کوردیی زازاکی (دملکی)}} {{Incubator|کۆد=sdh|زمان=کوردیی باشووری}} {{Incubator|کۆد=lki|زمان=کوردیی لەکی}} {{Incubator|کۆد=hac|زمان=کوردیی ھەورامی}} === ئینستیتوو === * [https://web.archive.org/web/20160115180810/http://www.enstituyakurdi.org/ ئینستیتووی کوردیی ئیستانبوڵ] * [http://www.institutkurde.org/en/language/ ئینستیتووی کوردیی پاریس] * [https://web.archive.org/web/20170911233756/http://www.kurdishacademy.org/ کال: ئاکادمیی زمانی کوردی] === فەرھەنگ === * [https://web.archive.org/web/20060103164336/http://www.dicts.info/2/german-kurdish.php کوردی-ئاڵمانی-کوردی] * [https://web.archive.org/web/20111024123406/http://www.babylon.com/free-dictionaries/reference/dictionaries-thesauri/English-Kurdish/62202.html کوردی-ئینگلیزی (بۆ کۆمپیتەر)] * [http://www.dicts.info/di1.php?k1=1&k2=214 ئینگلیزی-کوردی] (بەرھەمی [[ئەرداڵ ڕۆناھی]]) * [https://web.archive.org/web/20100615061257/http://ferheng.org/english.html ئینگلیزی-کوردی] * [https://web.archive.org/web/20060103172221/http://www.dicts.info/2/turkish-kurdish.php?e=mc2 تورکی-کوردی-تورکی] * [https://web.archive.org/web/20120723065907/http://vahidrch.persiangig.com/document/ph.pdf واج‌شناسی کوردی خوارگ] {{زمانی کوردی}} {{چاندی کوردی}} {{خەڵکی کورد}} {{زمانەکانی ئێران}} {{زمانەکانی عێراق}} {{زمانەکانی تورکیا}} {{زمانەکانی سووریا}} {{ھەرێمی کوردستان}} {{ڕۆژاوای کوردستان}} {{تووڵی دەروازە|کوردستان|زمانی کوردی|زمان|سووریا|تورکیا|ئێران|عێراق|ئەرمەنستان|ئازەربایجان}} {{پۆلی کۆمنز|Kurdish language}} [[پۆل:زمانەکانی ئەرمەنستان]] [[پۆل:زمانەکانی ئازەربایجان]] [[پۆل:زمانەکانی ئیسرائیل]] [[پۆل:زمانەکانی لوبنان]] [[پۆل:زمانە ئێرانییەکان]] [[پۆل:زمانی کوردی]] [[پۆل:زمانەکانی ئێران]] [[پۆل:زمانەکانی تورکیا]] [[پۆل:زمانەکانی سووریا]] [[پۆل:زمانەکانی عێراق]] [[پۆل:زمانەکانی بکەر–بەرکار–کار]] [[پۆل:وێژەی کوردی]] [[پۆل:زمانەکان]] [[پۆل:زمانەکان بە کۆدی ئیزۆ ٦٣٩-١]] [[پۆل:زمانەکان بە کۆدی ئیزۆ ٦٣٩-٢]] 6ojtea4r2lzlciasty8ykj0yqj7iyhn 1688052 1688051 2026-10-16T15:15:37Z ~2026-55304-40 79760 /* */ 1688052 wikitext text/x-wiki {{سەبارەت بە|زمانی کوردی|شاعیرە کوردەکە|کوردی (شاعیر)|وتارە ھاوشێوەکان|کوردی (ڕوونکردنەوە)}} {{Infobox language |name=کوردی |image=Kurdish Language.svg |imagesize=250px |pronunciation={{IPA|kʊɾdiː|}} |nativename= Kurdî, Kurdí, Кӧрди<ref name="پ١">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://www.kurdishacademy.org/?q=node/41 |سەردێڕ=Kurdish Language - Kurdish Academy of Language |ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی ئایاری ٢٠١٠ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٦ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٦ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20161226061627/http://www.kurdishacademy.org/?q=node%2F41 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> |states= {{ئاڵا|کوردستان}}<br/>{{ئاڵا|تورکیا}}<br/>{{ئاڵا|عێراق}}<br/>{{ئاڵا|ئێران}}<br/>{{ئاڵا|سووریا}}<br/>{{ئاڵا|ئەرمەنستان}}<br/>{{ئاڵا|ئازەربایجان}}<br/>{{ئاڵا|تورکمانستان}}<br/>{{ئاڵا|کازاخستان}}<br/>{{ئاڵا|لوبنان}}<br/>{{ئاڵا|ئەڵمانیا}}<br/>{{ئاڵا|ویلایەتە یەکگرتووەکان}}<br/>{{ئاڵا|کەنەدا}}<br/>{{ئاڵا|ئۆسترالیا}}<br/>{{ئاڵا|ئوکراینا}}<br/>{{ئاڵا|فەڕەنسا}}<br/>{{ئاڵا|سوید}}<br/>{{flag|Norway}}<br/>{{flag|Germany}}<br/>{{flag|Poland}}<br/>{{flag|Finland}} |region=[[ڕۆژھەڵاتی ناوین|ڕۆژھەڵاتی ناوەڕاست]] |speakers= ٤٠-٤٥ میلیۆن<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.finetext.de/uebersetzungen-sprachinfo/Kurdisch.php |سەردێڕ=Kurdisch |ڕێکەوتی سەردان=٢٦ی ئایاری ٢٠١٠ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20100909020236/http://www.finetext.de/uebersetzungen-sprachinfo/Kurdisch.php |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٩ی ئەیلوولی ٢٠١٠ |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> |familycolor=indo-european |fam2=[[زمانە ھیند و ئێرانییەکان|ھیندوئێرانی]] |fam3=[[زمانە ئێرانییەکان|ئێرانی]] |fam4=[[زمانەکانی ئێرانی ڕۆژاوا|ئێرانیی ڕۆژاوا]] |fam5=[[زمانەکانی ئێرانیی باکووری ڕۆژاوا|ئێرانیی باکووری ڕۆژاوا]] |script=[[ئەلفوبێکانی کوردی|ڕێنووسی کوردی]]: [[ئەلفوبێی عەرەبیی زمانی کوردی|ڕێنووسی عەرەبی]] لە [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان|ڕۆژھەڵات]] و [[باشووری کوردستان]]، [[ئەلفوبێی لاتینیی زمانی کوردی|ڕێنووسی لاتین]]ی لە [[باکووری کوردستان|باکوور]] و [[ڕۆژاوای کوردستان]]، و [[ئەلفوبێی سیرلیک|ئەلفوبێی کیریلی]] لە [[یەکێتیی سۆڤیەت|سۆڤیەتی]] پێشوودا.<ref>[http://www.kurdishacademy.org/?q=ku-ar/node/538 ئەلفوبێی یەکگرتووی کوردی - ئاکادمیی زمانی کوردی]</ref> |nation=[[پەڕگە:Flag of Iraq.svg|25px]] [[عێراق]] – زمانی فەرمی لە پاڵ [[زمانی عەرەبی]]دا.<ref>[http://www.uniraq.org/documents/iraqi_constitution.pdf Iraqi constitution, article 4] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120213155850/http://uniraq.org/documents/iraqi_constitution.pdf |date=١٣ی شوباتی ٢٠١٢ }}</ref><br/>[[پەڕگە:Flag of Iran.svg|25px]] [[ئێران]] – زمانی ناوچەیی بەپێی یاسای بنەڕەتی.{{ھن}}[[پەڕگە:Flag of Armenia.svg|25px]] [[ئەرمەنستان|ئەرمینیا]] – زمانی کەمینە.<ref>[http://conventions.coe.int/treaty/Commun/ListeDeclarations.asp?NT=148&CM=&DF=&CL=ENG&VL=1 European Charter for Regional or Minority Languages] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070623234606/http://conventions.coe.int/treaty/Commun/ListeDeclarations.asp?NT=148&CM=&DF=&CL=ENG&VL=1 |date=٢٣ی حوزەیرانی ٢٠٠٧ }}</ref>{{ھن}} {{flagicon|ڕۆژاڤا}} [[خۆبەڕێوەبەریی باکوور و ڕۆژھەڵاتی سووریا]] – زمانی فەرمی لە پاڵ زمانەکانی تر. |iso1=ku |iso2=kur |iso3=kur |lc1=ckb|ld1=[[کوردیی ناوەندی]] [[کرمانجی]] |lc2=kmr|ld2=[[کوردیی باکووری]] [[سورانی]] |lc3=sdh|ld3=[[کوردیی باشووری]] [[کلهری]] |lc4=lki|ld4=[[لەکی]]<!--This code isn't part of the macrolanguage per SIL--> |lingua=58-AAA-a (North Kurdish incl. Kurmanji & Kurmanjiki) + 58-AAA-b (Central Kurdish incl. Dimli/Zaza & Gurani) + 58-AAA-c (South Kurdish incl. Kurdi) |map= | mapcaption = Map of Kurdish-speaking areas of the Middle East | notice = IPA | map2 = Kurdish languages map.svg | mapcaption2 = زاراوەکانی کوردی {{col-begin}} {{col-break}} {{legend|#ef6662|[[کوردیی باکووری|کورمانجی]]}} {{legend|#c63143|[[کوردیی ناوەندی|سۆرانی]]}} {{legend|#c8a65d|[[کوردیی باشووری|خوارین]] و [[گۆرانی (شێوەزار)|گۆرانی]]}} {{legend|#a56c24|[[زازاکی]]}} {{legend|#b3d423|تێکەڵاو}} {{col-end}} }} '''زمانی کوردی''' ({{بە کوردیی باکووری|Zimanê kurdî}}، {{بە کوردیی باشووری|زوان کوردی}}، {{بە کوردیی لەکی|زوۆن کوردی}}، {{بە کوردیی زازاکی|Zıwanê Kurdki}}، {{بە کوردیی ھەورامی|زوانو کوردی}}) زمانێکە کە نەتەوەی [[کورد]] قسەی پێ دەکەن. لە ڕووی بنەماڵەوە بەشێکە لە [[زمانە ھیندی و ئەورووپییەکان|زمانە ھیندوئەورووپایییەکان]]. ئەم زمانە لە زمانی کەڤناری [[زمانی مادی|مادی]] کەوتووەتەوە.<ref name="پ١"/> زمانی کوردی لەنێوان [[زمانە ئێرانییەکان]]دا لە بواری پڕژماربوونی ئاخێوەران سێیەمین زمانە و دەکەوێتە دوای زمانەکانی [[زمانی فارسی|فارسی]] و [[زمانی پەشتۆ|پەشتۆ]].<ref>[http://www.britannica.com/eb/article-9046467/Kurdish-language Kurdish Language - Britannica Encyclopedia]</ref> وە بە بنچینەی خێزانە زمانی هیندۆئەوروپی دادەنرێت == وشە == زمانی کوردی بە ٧٣٥،٣٢٠ وشەی سەرەکی، سێیەم زمانە لەدوای [[زمانی فینلاندی|فینلاند]]ی و [[کۆری]] کە زۆرترین وشە لەخۆ دەگرێت. زمانی کوردی بە ھەموو شێوەزارەکانییەوە کۆی گشتی ١،٢٠٠،٠٠٠ ملیۆن وشەی تێدایە و بە ھەموو دەربڕین و دەستەواژەکانییەوە ١،٦٠٠،٠٠٠ وشەی لەگەڵدایە. == مێژوو == بنەڕەتی زمانی کوردی بە بڕوای مێژوونووسان دەگەڕێتەوە بۆ ٥٠٠٠ ساڵ پێش زایین کە دەگەڕێتەوە بۆ زمانە [[زمانە ھیندی و ئەورووپییەکان|ھیندووئەورووپییەکان]].<ref>https://m.dw.com/ar/%D8%A7%D9%84%D9%84%D8%BA%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D9%83%D8%B1%D8%AF%D9%8A%D8%A9/t-39426796{{بەستەری مردوو|url=https://m.dw.com/ar/%D8%A7%D9%84%D9%84%D8%BA%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D9%83%D8%B1%D8%AF%D9%8A%D8%A9/t-39426796 |date=کانوونی یەکەمی ٢٠٢٥ }}</ref> لە کۆنترین دەقە ئایینییەکانی زمانی کوردیدا پەرتووکی ڕەشی ئێزیدییە کە پەرتووکی پیرۆزی باوەڕی [[ئێزیدی]]یەکانە. وا دادەنرێت کە لە کاتێکدا لە سەدەی ١٣ی زایینیدا لەلایەن حەسەنی کوڕی عودەی (لەدایکبووی ١١٩٥ی زایینی)، کوڕەزای شێخ عودەی کوڕی موسافیر (مردووی ١١٦٢) دامەزرێنەری ئایینەکە. گێڕانەوەی ئێزیدییەکان لەبارەی دروستبوونی جیھان و سەرچاوەی مرۆڤ و چیرۆکی [[ئادەم و حەوا]] و قەدەغەکردنە سەرەکیییەکانی باوەڕ کە تێدایە. لە [[سەدەی ١٥یەم|سەدەی پازدەھەم]]ەوە تا [[سەدەی ١٧یەم|حەڤدەھەم]]، [[ھۆنەر]]ان و نووسەرانی کلاسیکی کورد زمانێکی [[وێژە]]ییان پەرە پێ دا. لە دیارترین ھۆنەرانی کلاسیکی کوردی ئەو سەردەمە، [[عەلی حەریری]]، [[ئەحمەدی خانی]]، [[مەلای جزیری]]، [[فەقێ تەیران]] بوون. ماوریزیۆ گارزۆنی قەشەیەکی ئیتاڵی، دوای ھەژدە ساڵ کاری بانگەوازی لەنێو کوردانی ئامێدی یەکەمین ڕێزمانی کوردی بە ناوی «Grammatica e Vocabolario della Lingua Kurda» لە ساڵی ١٧٨٧ لە ڕۆما بڵاو کردەوە. ئەم بەرھەمە لە [[مێژووی کورد]]دا زۆر گرنگە، چونکە یەکەم دانپێدانانە بە بەکارھێنانی بەربڵاوی زمانێکی کوردی تایبەت. گارزۆنی لەلایەن زانایانی دواترەوە نازناوی باوکی زانستی کوردی پێ بەخشرا. ماوەیەکی زۆرە زمانی کوردی لە بەشێکی زۆری [[کوردستان]] قەدەغە کراوە. دوای کودەتای [[تورکیا]] لە ساڵی ١٩٨٠ تا ساڵی ١٩٩١ بەکارھێنانی زمانی کوردی لە تورکیا نا[[یاسا]]یی بوو .<ref>Ernest R. McCarus, Kurdish Language Studies, The Middle East Journal, Published by Middle East Institute, Washington, 1960, p.325</ref><ref>https://www.institutkurde.org/en/conferences/kurdish_studies_irbil_2006/Mirella+GALETTI.html#_ftn5</ref><ref>Ross, Michael. The Volunteer (chapter: The Road to Ankara)</ref> هەروەها لە [[عێراق]] زمانێکی فەرمییە ھاوکات لەگەڵ [[زمانی عەرەبی]]، کە لەدوای نووسینی دەستووری نوێی عێراقەوە لە حوزەیرانی ٢٠٠٤ پەسەند کراوە.<ref>https://web.archive.org/web/20201127181042/http://www.msn.com/</ref> == زمانی کوردی پاش ئیسلام == ھێشتا نیوه‌ی یه‌که‌می سه‌ده‌ی حه‌وته‌می زایینی کۆتایی نه‌ھاتبوو کە ئایینی [[ئیسلام]] و سوپای موسوڵمان که‌له‌به‌ری کرده‌ ناو [[ئیمپراتۆریه‌تیی ساسانی]] و پاش چه‌ند ساڵ بووه‌ ھۆی ڕووخاندنی. دوای ئەوە زمانی سێزدە سەدەیی [[ئاڤێستا]] کە کاریگەری لەسەر زمانی خەڵکەکە ھەبوو لەلایەن [[قورئان]]ەوە شوێنەکەی پڕکرایەوە، ئایینی [[ئیسلام]] ھه‌ندێک ئه‌رک و فه‌ڕزی ھەبوو کە موسوڵمانه‌کان ده‌بوو وەک ئەرک جێبەجێی بکەن و بۆ ئەوەش دەبوو ناوی ئەرک و فرمان و ئایەت و فەرموودەکان بە زمانی دایکی ئایینەکە وەربگرن کە عەرەبی بوو. زمانی ئایینی نوێ ھه‌ڵگری ھه‌ندێک ده‌نگ بوو که‌ له‌ زمانی خەڵکی ڕەسەن نه‌ده‌بیندرا. گومان له‌وه‌دا نییه‌ که‌ کوردێک کە ھاوچه‌رخی سه‌ره‌تای سه‌رده‌می ئیسلامی بوو، تا ماوه‌یه‌کی زۆر نه‌یانده‌توانی که‌ ده‌نگه‌کان وه‌ک عەره‌به‌کان بڵێن، زۆرێک له‌ موسوڵمانه‌کانی گەلانی تر، ئێستاش به‌ته‌واوی ناتوانن ئه‌م ده‌نگانه‌ بڵێن. به‌ڵام له‌ هه‌ندێک له‌ زاراوه‌ کوردییه‌کاندا کورده‌کان جگه‌ له‌ ده‌نگی (چ) سه‌رجه‌م ده‌نگه‌کان به‌باشی ده‌ڵێنه‌وه‌، به‌ جۆرێک که‌ ئه‌م ده‌نگانه‌ وه‌ک ده‌نگی ڕه‌سه‌نی ھه‌مان زاراوه‌یان لێ ھاتووه‌. گۆڕانکارییه‌کان لێره‌دا کۆتاییان پێ نایه‌ت، هه‌ندێک له‌ ده‌نگه‌ پێوه‌ندیداره‌کان لەناو هەندێک وشەدا به‌ پیتی وه‌ک (ک) یان (گ) جێگۆرکێیان کردووه‌ له‌گه‌ڵ پیتی (ق)ێی عه‌ره‌بی، ده‌نگێک که‌ ئایینی نوێ هێناویه‌ته‌ ناو کوردستانه‌وه‌. زمانه‌ هه‌رێمییه‌کانی ئه‌م شانشینی نوێ موسوڵمان بووه‌ له‌ بره‌و نه‌که‌وتن، چونکە زمانی زاره‌کی و ئاخاوتنی خه‌ڵک بوون و گه‌شه‌ و په‌ره‌ی خۆیان له‌ هه‌لومه‌رجێکی نوێدا ده‌ست پێ کرده‌وه‌. هه‌رتک له‌م زمانانه‌ واته‌ فارسی نوێ و کوردی خاوه‌نی زاراوه‌ و بنزاراوه‌ی زۆرن. پاش په‌ره‌پێدانی ئیسلام، فارسی نوێ زاراوه‌یه‌ک بوو که‌ به‌پێی بناخه‌ هه‌ره‌ کۆنه‌کانی خۆی ئاوێته‌ی زاراوه‌کانی تر ببوو و ئه‌م تێکه‌ڵبوونه‌ ته‌نانه‌ت به‌ر له‌ سه‌رده‌می ساسانییه‌کان ده‌ستی پێ کردبوو. فارسه‌کان به‌ر له‌ کورده‌کان که‌وتنه‌ هه‌وڵ بۆ زیندوو کردنه‌وه‌ی زمانه‌کەی خۆیان و ده‌ستیان کرد به‌ نووسین. دیاره‌ په‌ڕتووکی شانامه‌ی ئه‌بو مه‌نسووری – که‌ خودی پەرتووکەکە له‌نێو چووه‌ و ته‌نها پێشه‌کیییه‌کی لێ به‌جێ ماوه‌ -  ئه‌گه‌ر تاکە پەرتووک نه‌بێت، کۆنترین پەرتووکە که‌ به‌ فارسی نووسراوه‌ (ساڵی ٣٤٦ کۆچی - ٩٢٧ی زایینی) و تا ئێستا ماوه‌ته‌وه‌ و له‌ تیاچوون ڕزگاری بووه‌. کۆنترین به‌ڵگه‌نامه‌ی نووسراوی کوردی کە له‌ سه‌رده‌می نوێدا ھه‌یه‌، چوارینه‌کانی «باباتاهیری عوریان»ـە، که‌ له‌ سه‌ره‌تای سه‌ده‌ی یازده‌ی زایینی له‌ [[ھەمەدان]]ی ئێستا -  ھێگمه‌تانه‌ی پایته‌ختی [[ماد]]ه‌کان -  به‌ زاراوه‌ی کوردیی باشووری ھۆنراوه‌ته‌وه‌. ئه‌م چوارینانه‌ به‌بێ مه‌به‌ستی نزیککردنه‌وه‌ی زمانه‌که‌یان به‌ زمانی فارسی -  تاڕاده‌یه‌ک گۆڕدراون. سه‌ره‌ڕای‌ گشت ئه‌مانه‌، ھیچ گومانێک له‌وه‌دا نییه‌ کە باباتاهیر چوارینه‌کانی خۆی به‌ شێوه‌ی فۆلکلۆری – که‌ له‌و سه‌رده‌مه‌دا به‌ فه‌ھله‌وه‌ی (په‌ھله‌وی، فه‌هله‌ویات یان په‌ھله‌ویات) ده‌ناسرا -  ھۆنیووه‌ته‌وه‌. بۆ زانیاری زیاتر له‌سه‌ر فه‌هله‌وی دکتۆر مۆعین ده‌ڵێ: په‌هله‌وی، " فه‌هلویه‌ مر" : بریتییه‌ له‌وه‌ی که‌ ٣٠٠٠ دانه‌ له‌ گۆرانییه‌ وتراوه‌کان به‌ یه‌کێک له‌ زمانه‌کانی وڵاتی ئێران (جگه‌ له‌ زمانه‌ زاره‌کی و فەرمییەکان) له‌سه‌ر کێشێک له‌ کێشە عه‌رووزییه‌کان یان کێشی هێجایی هۆنراونه‌ته‌وه‌ و به‌شێکیان له‌سه‌ر شێوازی چوارینه‌ یان دوو به‌یتین، په‌هله‌وی یان په‌هله‌ویات له‌سه‌ر کێشێکی تایبه‌ت و وه‌کوو گۆرانیی خوێندراوه‌ته‌وه‌ و جاری وایه‌ پێیان وتووه‌ په‌هلوه‌ی یان ئورامه‌، ئورامه‌ن و ئورومنایان. ئورامن (اورومنان) کێشێکی کۆنه‌ له‌ موزیکدا و له‌سه‌ر شێوه‌ی‌ «به‌حر هزج مسدس»ـە که‌ پێیان ده‌وت فه‌هله‌ویات. ڕه‌نگه‌ بۆ تێگه‌شتن له‌م بابه‌ته‌، که‌ ئورامنان هه‌مان جۆری فارسی (هۆرامه‌نان)ی کوردییه‌ و هه‌مان وشه‌ی کوردی هه‌ورامانه‌، پێویست به‌ ماندووبوونی زۆر ناکات. هه‌ورامه‌نان – هه‌ورامان = هور + امان (امدند) + ئه‌و کاته‌ی که‌ خۆر هه‌ڵدێت. یان وه‌ک ده‌ڵێن به‌یانیان (بامدادان) ئێواران کاتی ئێوارە (عصر). هه‌روه‌ک ده‌زانین کاتی به‌یانی تا نیوه‌ڕۆ، یه‌کێک له‌و پێنج کاتانه‌ بووه‌ که‌ زه‌رده‌شت بۆ نه‌زر و پاڕانه‌وه‌ دیاری کردووه‌ و ڕێوڕه‌سمی خۆی هه‌بووه‌، کۆپله‌یه‌ک له‌و پاڕانه‌وه‌ له‌ خواره‌وه‌ هاتووه: نمو هوره‌ خشه‌ ایته‌ اسپایی واته‌ : نوێژ بۆ هور (خۆر) که‌ تیشکی تیژی به‌تینی هه‌یه‌. ئه‌م پاڕانه‌وه‌یه‌ وه‌ک هه‌موو پاڕانه‌وه‌کانی ئایینی زه‌رده‌شت له‌گه‌ڵ موزیکی تایبه‌ت له‌ به‌رخۆوه‌ یان به‌ده‌نگی به‌رز وتراوه‌ و وا دەوترێت خه‌ڵک پێیان وتووه‌ (نوێژی هر) یان (پاڕانه‌وه‌ی ھه‌ورامانان). دیاره‌‌ که‌ پاش په‌ره‌سه‌ندنی ئیسلام نه‌زر و پاڕانه‌وه‌ له‌ بره‌و ده‌که‌وێت. بەڵام نه‌وا (هه‌وا) موزیکەکەی له‌ناو خه‌ڵکدا ماوه‌ته‌وە - به‌ره‌به‌ره‌ بووەته‌ نه‌وا (گۆرانی) و پێیان وتووه‌ فه‌هله‌ویاتی ئه‌مانان (فھلویات امانان). به‌ بڕوای شەهین کەریمی نووسەر، (ھورە) یان هۆرە که‌ ئێستا یه‌کێک له‌ ئاوازه‌ کوردییه‌کانه،‌ هه‌مان (هورامانان - هه‌ورامانان)ـە‌ که‌ به‌شێک له‌ ناوه‌که‌ی خۆی پاراستووه ‌و ناوه‌که‌ی وه‌ک (الله‌ ویسی) به‌ته‌واوی نه‌گۆڕاوه‌. دکتۆر عه‌بدولحه‌کیمی موونته‌سر له‌ ژماره‌ ٢٠٠ی گۆڤاری ئه‌لعه‌ره‌بییه‌ له ‌مانگی ته‌مووزی ١٩٧٥، له‌ وتارێکدا به‌ ناونیشانی (ابن وحشیه و کتابه في الفلاحة و هو اقدم الکتب في العربیە) ئیبنی وه‌حشی و پەرتووکه‌که‌ی له‌سه‌ر زانستی کشتوکاڵ کە کۆنترین پەرتووکی عه‌ره‌بی بڵاوکردووەته‌وه‌ و ده‌نوسێت: «و اته نقل اکثر کتبه من اللغة النبطة، ولم ینشر من تالیفه في اللغە العربیە سوی "شوق المستهام في معرفة رموز الاًقلام" و قد ذکر في آخر کتابه هذا انه ترجم من اللغة الکردیە، کتاباً في علل المیاه و کیفیە استخراجھا و استنباطها من الاًراضي المجھولة الاصل». '''«زانیارییه‌‌کانی له‌ پەرتووکێکه‌وه‌ به‌ زمانی نێبتی وه‌رگرتووه‌ و شتێکی له‌ زانیاری خۆی به‌ زمانی عه‌ره‌بی جگه‌ له‌ (شوق المستهام فی معرفة رموز الاقلام ) باس نه‌کردووه‌ و له‌ کۆتایی پەرتووکەکەیدا باسی پەرتووکێک به‌ زمانی کوردی ده‌کات که‌ بابه‌تێکی له‌سه‌ر گرفتی ئاو و چۆنیه‌تی به‌کارھێنانی ئاوی ژێرزه‌وی تێدایه‌».''' مامۆستا «گیوی موکریانی» له‌ فه‌رهه‌نگی مھاباد لاپه‌ڕه‌ ٧٧١ و ٧٧٢ تێروته‌سه‌لتر باسی ئه‌م لێکدانه‌وه‌یه‌ی کردووه‌ و به‌پێی نووسراوه‌که‌ی ئه‌و «ئیبن وه‌حشی» پەرتووکی (شوق المستهام)ی له‌ ساڵی ٢٤١ی کۆچی نووسیوە‌ و دیاره‌ که‌ له‌ سه‌رچاوه‌کانی ئه‌م پەرتووکەدا ئاماژه‌ به‌ وه‌رگێڕدراوی پەرتووکێکی کوردی ده‌کات کە ده‌گه‌ڕێته‌وه‌ بۆ به‌ر له‌ نچوسینی پەرتووکی (شوق المستهام). ئه‌م پەرتووکە له‌ ساڵانی سه‌ره‌تایی سه‌ده‌ی سێھه‌م به‌ده‌ست خه‌ڵکه‌وه‌ بووه‌ و ده‌بێ لانی که‌م چه‌ند ساڵێک به‌سه‌ر نوسینیدا تێپه‌ڕ بێت. هه‌ر بۆیه‌ ئه‌م پەرتووکە - ده‌توانین پێی بڵێین «ئاونامه‌».  «ابن وه‌حشی» وه‌ریگێڕاوه‌ته‌ سه‌ر زمانی عه‌ره‌بی و دەکرێت له‌ ساڵه‌کانی کۆتایی سه‌ده‌ی دووەمی کۆچیدا نووسرابێت.{{ژێدەر پێویستە|date=ئابی ٢٠٢٤}} == شێوەزارەکانی کوردی == {{سەرەکی|شێوەزارەکانی زمانی کوردی}} [[پەڕگە:Kurdish language family tree.jpg|وێنۆک|درەختی خێزانی زاراوە و شێوەزارەکانی زمانی کوردی]] زمانی کوردی چەند شێوەزارێکی سەرەکیی ھەیە کە هەندێک جیاوازییان ھەیە و زمانناسەکان لەسەر چۆنیەتی جیاکردنەوەی ئەم شێوەزارانە یەکدەنگ نین و زۆرێک لە زمانناسەکان باوەڕیان بە ماڵباتی زمانگەلی کوردی ھەیە. یانی کورمانجیی باکووری و گۆرانی، بەپێی یاسا و [[ڕێسا]]ی زمانناسی و زمانەوانییەوە، دوو زمانی سەربەخۆی کوردین، نەک دوو شێوەزار. بەڵام زۆربەی ئەو کەسانەی زمانی کوردییان دابەش کردووە، بەم چوار دەستەیە بووە:<ref>[http://www.kurdishacademy.org/?q=ku-ar/node/215 زاراوەکانی زمانی کوردی - ئاکادمیی زمانی کوردی]</ref> * [[کوردیی باکووری]] * [[کوردیی ناوەندی]] * [[کوردیی باشووری]] * [[گۆرانی-زازایی]] بەجۆری گشتی سنووری دابەشکردنی ئەم زاراوەنە بەم شێوەیە، ئەگەر دوو هێل ببێت. 1.هێلی یەکم هێلێک لە باشووری [[دەریاچەی ورمێ|گۆلی ورمێ]] بۆلای سەرەوەی [[شنۆ]] و [[سۆران]] هەتا باشووری [[ئاکرێ]] و [[دھۆک|دهۆک]] و [[شنگال]] بەرەو [[حەسیچە|حەسیچ]] و[[عەفرین|ئەفرین]]. 2.هێلی دووم هێلێک لە [[بیجاڕ]] ورۆژ هەڵات [[قوروە]] هەتا باشووری [[کامیاران|کامێران]] بۆلای خوارەوەی [[جوانڕۆ|جوانرۆ]] و [[ڕوانسەر|ڕەوانسەر]] و هەتا [[دەشتی زەھاو|دەشتی زەهاو]] و باکووری [[خانەقین]] و [[گوڵاڵە]] و [[دووزخورماتوو]] و باشووری [[کەرکووک]] تا دەگاتە ڕوباری [[دیجلە|تێگرە]]. لای سەرەوەی هێلی یەکەم ئەبێتە زاراوەی [[کوردیی باکووری]]. لای خوارەوەی هێلی دووەم ئەبێتە [[کوردیی باشووری]]. و نێوان ئەم دوو هێلە ئەبێتە [[کوردیی ناوەندی]]. [[زازاکی]] یا [[زازاکی|دیملی]] ئەکەوێتە ئەوپەڕی کوردیی باکوور لەگەڵ کوردیی باکووری تێکەڵاوە. هەروەها [[گۆران]] یا [[ھەورامی|هەورامییش]] دەکەوێتە لای خوارەوەی کوردیی ناوەندی و لەگەڵ کوردیی ناوەندی تێکەڵاوە. جا ئەم دوو زارە هەرچەندە کەمێک لێک دوورن بەڵام لەباری دەستووری و زمانناسی دەچنە سەر یەک بنچینە. ھەندێک لە زمانناسان، [[لوڕی|لوڕ]]یش وەک شێوەزارێکی زمانی کوردی پۆلبەند دەکەن. ئەگەرچی لوڕی ژمارەیەکی بێڕادە زۆری وشەی کوردی تێدایە، بەڵام ھێشتاش لێکۆلینەوەیەکی ئەوتۆ لەسەر لوڕی بەردەست نییە و هۆکاری سیاسی لەپشتە.<ref name="پ١"/> شایانی باسە هێلی نێوان لوڕی و کوردیی باشوور یان کوردیی خوارین زۆر دیار نییە. == ئەلفبێی کوردی == {{سەرەکی|ئەلفبێکانی کوردی|ئەلفبێی عەرەبیی زمانی کوردی}} بەھۆی ئەوەی کە [[کورد]]ەکان لەژێر دەسەڵاتی [[ئیمپراتۆریەتیی عوسمانی|عوسمانی]] و [[ئێران]] بوون و ئەلفبێی فەرمیی ئەو دوو وڵاتە [[ئەلفبێی عەرەبی]] بوو، کوردەکانیش تا پێش سییەکان تەنیا ئەلفبێی عەرەبییان بۆ نووسینی کوردی بەکار دەھێنا. لە تورکیا، لەدوای فەرمیکردنی ئەلفبێی لاتینی بۆ زمانی [[زمانی تورکی|تورکی]]، [[جەلادەت عالی بەدرخان]] لە ساڵی [[١٩٣٢]] ئەلفبێیەکی لاتینیی بۆ زمانی کوردی داھێنا کە ئێستا بە ناوی "ئەلفبێی ھاوار" دەناسرێت. == فۆنۆلۆجیی مێژوویی == {{وتاری سەرەکی|فۆنۆلۆجیی کوردی}} {| class="wikitable" |- ! colspan=5| '''کوردی''' ||rowspan=2| [[زمانی پاڵەویی ئەشکانی|پاڵەویی ئەشکانی]] || rowspan=2| [[ئەوێستایی]] ||rowspan=2| [[زمانی فارسی|فارسی]] ||rowspan=2| [[زمانی پاڵەوی ساسانی|پاڵەوی ساسانی]] ||rowspan=2| [[زمانی پارسیی کۆن|فارسیی کۆن]] ||rowspan=2| [[زمانی نیا ئێرانی]] |- ! [[کوردیی باکووری|ک. باکووری]] || [[کوردیی ناوەندی|ک. ناوەندی]] || [[کوردیی باشووری|ک. باشووری]] || [[ھەورامی]] || [[زازاکی]] |- |s||s||s||s||s||s||s||h||h||θ||*ś |- |z||z||z||z||z||z||z||d||d||d||*ź |- |s, *hr||s, *hr||s, *hr||*hr||*hr||hr||θr||s||d||ç||*θr |- |sp/zw||sp/zw||sp/zw||sp/zw||sp/zw||sp/zw||sp/zw||s/z||s/z||s/z||*św/*źw |- |pāš||pāš||pāš||<div style="text-align: center;">??</div>||<div style="text-align: center;">??</div>||paš||pas-ča||pas||pas||pasā||*pas-ča |- |ž||ž||ž||ž||j||ž||j||z||z||j||*j |- |ž||ž||ž||ç||j, z, ž||ž||ç||z||z||ç||*ç |- |d-||d-||d-||b-||b-||b-||duu-||d-||d-||duv-||*dw- |- |xw-||xw-||xw-||w-||w-||wx-||huu-, x^v-||x-||xw-||(h)uv-||*hw- |- |l, r||ł, r||ł, r||l, ł, r||rr||rδ||rd||l||l, r||rd||*rd |- |نادیار||نادیار||نادیار||نادیار||rz||rz||rz||l||l, r||rd||*rz |- |j-||j-||j-||y-||j-||y-||y-||j-||j-||y-||*y- |- |f(i)r-||f(i)r-||f(i)r-||wur-, har-||r-||fr-||fr-||for-, ھتد||fr-||fr-||*fr- |- |w-||w-||w-||w-||w-||f-||θw-||h-||h-||θw-||*θw- |- |w, y, (nil)||w, y, (nil)||w, y, (nil)||w, y||w, y||β, δ, γ||b, d, g||w, y, (/nil)||w, y, (')||b, d, g||*b, *d, *g |- |w, h, y, (/nil)||w, h, y, (/nil)||w, h, y, (/nil)||w, y, h||w, y, h||b, d, g||p, t, k||b, d, g||b, d, g||p, t, k||*p, *t, *k |- |n||n||n||<div style="text-align: center;">?</div>||n||nd||nd||nd||nd/nn||nd||*nd |- |žn||žn||žn||žn||šn, zn (?)||zn||sn||šn||šn||šn||*śn |- |v||w||w||m||m||-šm||-šm||-šm||-šm||-šm|| |- |v||w||w||m||m||-hm||-hm||-xm||-hm||-hm|| |- |-v||-w||-w||-m||-m||-m||-m||-m||-m||-m||-*m |- |h-, k-||h-, k-||h-, k-||h-||h-||x-||x-||x-||x-||x-||*x- |- |č-||č-||č-||<div style="text-align: center;">?</div>||ši-||šaw-||šiiu-||šaw-||šaw-||šiyav-||*čyau- |- |b-||b-||b-, w-||w-||v-||w-||w-||b-||w-||w-||*w- |- |(w)t||wt||ft||wt||wt||ft||ft||ft||ft||ft||*ft |- |t||t||t||t||t||xt||xt||xt||xt||xt||*xt |} == سیستەمی ئێرگاتیڤی کوردی لە نێوان خۆرئاوا و ڕۆژهەڵاتدا == زمانەوانان پێیان وایە کە سیستەمی ئێرگاتیڤ لە شێوەزارەکانی کوردیدا بە دوو جۆر گەشە کردووە کە هەریەک کاریگەریی مێژوویی و ناوچەیی هەبووە.<ref>Haig, Geoffrey (2004). ''Alignment Change in Iranian Languages: A Construction Grammar Approach''. Berlin: Mouton de Gruyter.</ref><ref>Windfuhr, Gernot (2009). ''The Iranian Languages''. Routledge.</ref> ئێرگاتیڤی خۆرئاوایی (synthetic) ئەم جۆرە لە شێوەزارانی کوردیی نزیک بە ناوچەی خۆرئاوی چیای زاگرۆس، وەک شێوەزاری ئەردەڵانی (سنەیی) بە باشی پارێزراوە.<ref>Mackenzie, D. N. (1961). ''Kurdish Dialect Studies''. London: Oxford University Press.</ref> هۆکاری ئەمە نزیکبوونی ئەو شێوەزارانەیە بە زمانی پەهلەوی میانی. * لە کردارە تێپەڕراودا (ماضی)، بکەر بە پاشگری (clitic) هاوڕا دەکات بە بەرکار (مفعول).<ref>Mackenzie, 1961, pp. 72–74.</ref> * کردار بۆ کەسی سێیەمی تاک ناگۆڕدرێت (بە شێوەی impersonal) و هاوڕا نابێت لەگەڵ بکەر.<ref>Haig, 2004, pp. 123–126.</ref> * ئەم سیستەمە بە شێوەیەکی دروست بە زمانەکانی پەهلەوی ساسانی دەگەڕێتەوە.<ref>Windfuhr, 2009, p. 555.</ref> '''نموونە''': ''من ئۆ کەتیومە خوێند'' = من ئەو کتێبەم خوێندەوە. ئێرگاتیڤی ڕۆژهەڵاتی (analytic) لە شێوەزارەکانی کوردیی ڕۆژهەڵات و باکور، وەک کرمانجی و هەندێک شێوەزاری سۆرانی (وەک ناوچەی مهاباد و هەولێر)، سیستەمی ئێرگاتیڤ گەشەی جیاواز کردووە.<ref>Thackston, W. M. (2006). ''Kurmanji Kurdish: A Reference Grammar with Selected Readings''. Harvard University.</ref> ئەم جۆرە کاریگەرییەکی زۆر لە زمانەکانی ڕۆژهەڵاتی ئێرانی وەک پەشتۆ و سکایی لێی کۆنابووە.<ref>Haig, 2004, pp. 200–205.</ref> * بکەر و بەرکار بە هێما یان وشەی دیاریکەر وەک «لە» یان «بە» دەهاتنە جێ.<ref>Thackston, 2006, pp. 55–56.</ref> * کردار لە ڕابردوودا پێویستە هاوڕا بکات لەگەڵ بکەر/بەرکار یان بە شێوەی passive بگۆڕدرێت.<ref>Haig, 2004, p. 210.</ref> '''نموونە''': * کرمانجی: ''Ew kitêb ji min xwend'' = ئەو کتێبە لە لایەن من خوێندرایەوە. * سۆرانی: ''ئەو کتێبە لەلایەن من خوێندرایەوە''. جدووڵی پێکەوەیی {| class="wikitable" ! تایبەتمەندی ! ئێرگاتیڤی خۆرئاوایی (synthetic) ! ئێرگاتیڤی ڕۆژهەڵاتی (analytic) |- | ناوچە و شێوەزار | ناوچەی خۆرئاوی زاگرۆس، بۆ نموونە: ئەردەڵانی (سنەیی)<ref>Mackenzie, 1961.</ref> | ناوچەی ڕۆژهەڵات و باکور، بۆ نموونە: کرمانجی و هەندێک شێوەزاری سۆرانی<ref>Thackston, 2006.</ref> |- | کاریگەری مێژوویی | نزیکبونی زۆر بە پەهلەوی میانی (ساسانی)<ref>Windfuhr, 2009.</ref> | کاریگەری زمانی ڕۆژهەڵاتی وەک پەشتۆ و سکایی<ref>Haig, 2004.</ref> |- | کردار لە ماضی | بە شێوەی impersonal (هاوڕا ناکات لەگەڵ بکەر)<ref>Mackenzie, 1961.</ref> | کردار دەبێت هاوڕا بکات لەگەڵ بکەر/بەرکار یان بە passive بگۆڕدرێت<ref>Haig, 2004.</ref> |- | دیاریکردنی بکەر/بەرکار | بکەر بە پاشگری (clitic) هاوڕا دەبێت بە بەرکار<ref>Mackenzie, 1961.</ref> | بکەر و بەرکار بە پیت/وشەی جیاواز وەک «لە» و «بە» دیاری دەکرێن<ref>Thackston, 2006.</ref> |- | نموونە | ''من ئۆ کەتیومە خوێند'' = من ئەو کتێبەم خوێندەوە | ''Ew kitêb ji min xwend'' (کرمانجی)، ''ئەو کتێبە لەلایەن من خوێندرایەوە'' (سۆرانی) |} {| class="wikitable" ! تایبەتمەندی !! شێوەزاری ئەردەڵانی (سنەیی) !! شێوەزاری سۆرانی/هەورامی |- | ڕەگی مێژوویی | زیاتر کاریگەریی زمانی میدی و لقە کۆنەکانی '''پەهلەوی (پارتی)''' لەسەرە. | کاریگەریی زمانی سکایی و لقە نوێیەکانی فارسیی ناوەڕاستی لەسەرە. |- | جۆری ئێرگاتیڤ | لکێنراو (Synthetic) | شیکارکراو (Analytic) |- | پێکهاتە | وشەیەک کە بکەر و بەرکاری تێدایە (لێکدراوە) | دوو یان زیاتر وشە کە پێکەوە ڕستەکە دروست دەکەن |- | نموونە | من ئۆ کەتیومە خوێند | من ئەو کتێبەم خوێندەوە |- | ڕوونکردنەوەی نموونە | وشەی کەتیومە لکێنراوە: (کەتیب + مە). کردارەکە (خوێند) جێگیر و نەگۆڕە. | وشەی کتێبەکە و م لێک جیاوازن. کردارەکەش (خوێندەوە) لەوانەیە بگۆڕێت. |- | باوە لە... | لەکی، کرماشانی، زازاکی | کرمانجی، پەشتۆ، بلوچی |- | تێڕوانینی زمانەوانی | شێوازێکی کۆن و پارێزراوە کە زیاتر لەگەڵ ڕەگ و ڕیشەی کۆنی کوردیی ڕۆژئاوایی دەگونجێت. | شێوازێکی نوێ و پەرەسەندووە کە لەگەڵ گۆڕانکارییەکانی زمانی ئێرانیی ڕۆژهەڵاتی دەگونجێت. |} == ھەڵسەنگاندنی زمانی کوردی لەگەڵ زمانە ھیندووئەورووپییەکان == {| class="wikitable" |- ! colspan=6| '''کوردی''' ||rowspan=2| [[ئەڵمانییەکان|ئاڵمانی]] || rowspan=2| [[ئیتالیایی]] ||rowspan=2| [[زمانی ئینگلیزی|ئینگلیزی]] ||rowspan=2| [[زمانی پورتوگالی|پۆرتووگالی]] ||rowspan=2| [[زمانی ئیسپانی|ئیسپانی]] ||rowspan=2| [[زمانی سوێدی|سویدی]] ||rowspan=2| [[زمانی فارسی|فارسی]] ||rowspan=2| [[زمانی فەڕەنسی|فەڕەنسی]] ||rowspan=2| [[زمانی ھۆڵەندی|ھولەندی]] |- ! [[کوردیی باکووری]] || [[کوردیی ناوەندی]] || [[کوردیی باشووری]] || [[لەکی]] ||[[ھەورامی]] || [[زازاکی]] |- |évar||êware||éware||íware||wérega||êre||abend||-||evening||-||-||afton||ivār||-||evond |- |bra||bra||bra||bra||bra||bra||bruder||fratello||brother||irmão||hermano||bror, broder||barādar||frère||broer, broeder |- |te, tu||to, tu||to||tu||to||ti, to||du||voi||you||tu||te, tú||du||to||te, tu||- |- |hesin||asin||asin||asin||asin||asin||eisen||ferro||iron||ferro||hierro||järn||āhan||fer||ijzeren |- |erd||zewi, herd||zewy||?||?||erd||erde||terra||earth||terra||tierra||jorden||Zamin||terre||aanaarden |- |ére||êre||ére||íre||íge||-||hier||-||here||-||-||här||-||-||- |- |hingiv||hengwín||hengwyn||?||?||hingemín||honig||-||honey||-||-||honung||angabin||-||honing |- |kurt||kurt||kurt||kull||kurt||kilm||kurz||corto||short||curto||corto||kort||kutāh||court||kort |- |lév||lêw||léw||lic||lic||lew||lippe||labbro||lip||lábio||labio||läpp||lab||lèvre||lip |- |meh||mang||mang||mang||mange||menge||mond||mese||moon||-||-||mane||māh||-||maan |- |nav||naw||naw||nom||namê||name||name||nome||name||nome||nombre||nämna||nām||nom||naam |- |na||na, nexêr||nexer||?||?||né||nein||non||no||não||no||nej||na||non||neen |- |nú, nuh||nwê||núe||?||newe||newe||neu||nuovo||new||novo||nuevo||ny||now||nouveau||nieuw |- |neh||no||nú||nu||no||new||neun||nove||ninie||nove||nueve||nio||noh||neuf||negen |- |cinnet||beheşt||behesht||?||?||?||paradies||paradise||paradise||paraíso||paraíso||paradis||pardis||paradis||paradijs |- |spínax||spinax||spenagh||?||?||ispanax||spinat||spinacio||spinach||espinafre||espinaca||spenat||esfanāj||épinard||spinazie |- |stér||estêre||estere||asare||hesare||estare||stern||stella||star||estrela||estrella||stjärna||setāre||astre||ster |- |dot||kiç, kij||kch||dit|| ||-||tochter||-||daughter||-||-||dotter||doxtar||-||dochter |- |dlop||dlop||dlop||?||dlop||dalpa||tropfen||-||drop||-||-||droppa||-||-||druppel |- |} == ڕێزمانی کوردی == {{سەرەکی|ڕێزمانی کوردی}} === جێناوە سەربەخۆکان === {| class="wikitable" |- ! rowspan=2| کەس ||colspan=2| [[کوردیی باکووری|کوردیی<br/>باکووری]] ||rowspan=2| [[کوردیی ناوەندی|کوردیی<br/>ناوەندی]] ||rowspan=2| [[کوردیی باشووری|کوردیی<br/>باشووری]] ||rowspan=2| [[لەکی]] ||rowspan=2| [[ھەورامی]] ||colspan=2| [[زازاکی]] |- ! ڕێک || چەوت || ڕێک || چەوت |- |١. ت.||ئەز||من||من||من||م||من||ئەز||مـ(ـن) |- |٢. ت.||تو||تە||تۆ||تو||توو||تۆ||ت||تۆ |- |٣. ت. ن.||rowspan="2" align="center|ئەو||وی||rowspan="2" align="center|ئەو||rowspan="2" align="center|ئەو||rowspan="2" align="center|ئەوە (iw)||ئاڎ||ئۆ||ئەی |- |٣. ت. م.||وێ||ئاڎە||ئا||ئایە |- |١. ک.||ئەم||مە||ئێمە||ئیمە||ئیمە||ئێمە||colspan="2" align="center"|ما |- |٢. ک.||ھوون||وە||ئێوە||ئیوە||ھۆمە||شمە||colspan="2" align="center"|شما |- |٣. ک.||ئەو||وان||ئەوان||ئەوان||ئۆوێن/ئۆنە (iwin)||ئاڎێ، ئاڎیشا||ئێ||ئینان |} === جێناوە لکاوەکان === ==== کۆمەڵەی یەکەم ==== {| class="wikitable" |- |'''کەس/ژمارە''' || '''تاک''' || '''کۆ''' |- | '''کەسی یەکەم''' ||م ||مان |- |'''کەسی دووەم''' ||ت ||تان |- | '''کەسی سێیەم''' ||ی ||یان |} ==== کۆمەڵەی دووەم ==== {| class="wikitable" |- |'''کەس/ژمارە''' || '''تاک''' || '''کۆ''' |- | '''کەسی یەکەم''' ||م ||ین |- |'''کەسی دووەم''' ||یت ||ن |- | '''کەسی سێیەم''' ||ێت/ات ||ن |} ==== کۆمەڵەی سێیەم ==== {| class="wikitable" |- |'''کەس/ژمارە''' || '''تاک''' || '''کۆ''' |- | '''کەسی یەکەم''' ||م ||ین |- |'''کەسی دووەم''' ||یت ||ن |- | '''کەسی سێیەم''' ||() ||ن |} ===نێر و مێ=== * '''تاکی ناسراو''' لە کورمانجیدا بۆ ڕەگەزی '''مێ''' پاشگری «ا»، و بۆ ڕەگەزی '''نێر''' پاشگری «ێ» بۆ وشەکان زیاد دەکرێت. * لە سۆرانیشدا بۆ ھەردوو ڕەگەز پاشگری «ی» زیاد دەکرێت. {| class="wikitable" | '''سۆرانی''' ||کچ '''ی''' باش ||خوشک '''ی''' باش || دایک '''ی''' باش |- |'''کورمانجی''' ||کچ '''ا''' باش || خوشک '''ا''' باش || دایک '''ا''' باش |} {| class="wikitable" | '''سۆرانی''' ||کوڕ '''ی''' باش ||برا '''ی''' باش || باوک '''ی''' باش |- |'''کورمانجی''' ||کوڕ '''ێ''' باش || برا '''یێ''' باش || باڤ '''ێ''' باش |} * لە حاڵەتی '''کۆی ناسراو'''دا نێر و مێ نییە، پاشگری «ێن» زیاد دەکرێت لە کورمانجیدا ئەگەر پیتی کۆتایی بزوێن ھەبوو ئەوا «یێن» زیاد دەکرێت. * لە سۆرانیدا پاشگری «انی» زیاد دەکرێت و بە ھەمان شێوەی کورمانجی ئەگەر پیتی کۆتایی بزوێن بوو، دەبێتە «یانی». {| class="wikitable" |- | '''سۆرانی''' ||کوڕ '''انی''' باش ||برا '''یانی''' باش || باوک '''انی''' باش |- |'''کورمانجی''' ||کوڕ '''ێن''' باش || برا '''یێن''' باش || باڤ '''ێن''' باش |- |} == ئەمانەش ببینە == * [[کورد]] * [[کوردستان]] * [[کۆڕی زانستیی زمانی کوردی]] * [[ڕێزمانی کوردی]] == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} <references/> == بەستەرە دەرەکییەکان == {{نێوانویکی|code=ku|کوردیی کرمانجی}} {{نێوانویکی|code=diq|کوردیی زازاکی (دملکی)}} {{Incubator|کۆد=sdh|زمان=کوردیی باشووری}} {{Incubator|کۆد=lki|زمان=کوردیی لەکی}} {{Incubator|کۆد=hac|زمان=کوردیی ھەورامی}} === ئینستیتوو === * [https://web.archive.org/web/20160115180810/http://www.enstituyakurdi.org/ ئینستیتووی کوردیی ئیستانبوڵ] * [http://www.institutkurde.org/en/language/ ئینستیتووی کوردیی پاریس] * [https://web.archive.org/web/20170911233756/http://www.kurdishacademy.org/ کال: ئاکادمیی زمانی کوردی] === فەرھەنگ === * [https://web.archive.org/web/20060103164336/http://www.dicts.info/2/german-kurdish.php کوردی-ئاڵمانی-کوردی] * [https://web.archive.org/web/20111024123406/http://www.babylon.com/free-dictionaries/reference/dictionaries-thesauri/English-Kurdish/62202.html کوردی-ئینگلیزی (بۆ کۆمپیتەر)] * [http://www.dicts.info/di1.php?k1=1&k2=214 ئینگلیزی-کوردی] (بەرھەمی [[ئەرداڵ ڕۆناھی]]) * [https://web.archive.org/web/20100615061257/http://ferheng.org/english.html ئینگلیزی-کوردی] * [https://web.archive.org/web/20060103172221/http://www.dicts.info/2/turkish-kurdish.php?e=mc2 تورکی-کوردی-تورکی] * [https://web.archive.org/web/20120723065907/http://vahidrch.persiangig.com/document/ph.pdf واج‌شناسی کوردی خوارگ] {{زمانی کوردی}} {{چاندی کوردی}} {{خەڵکی کورد}} {{زمانەکانی ئێران}} {{زمانەکانی عێراق}} {{زمانەکانی تورکیا}} {{زمانەکانی سووریا}} {{ھەرێمی کوردستان}} {{ڕۆژاوای کوردستان}} {{تووڵی دەروازە|کوردستان|زمانی کوردی|زمان|سووریا|تورکیا|ئێران|عێراق|ئەرمەنستان|ئازەربایجان}} {{پۆلی کۆمنز|Kurdish language}} [[پۆل:زمانەکانی ئەرمەنستان]] [[پۆل:زمانەکانی ئازەربایجان]] [[پۆل:زمانەکانی ئیسرائیل]] [[پۆل:زمانەکانی لوبنان]] [[پۆل:زمانە ئێرانییەکان]] [[پۆل:زمانی کوردی]] [[پۆل:زمانەکانی ئێران]] [[پۆل:زمانەکانی تورکیا]] [[پۆل:زمانەکانی سووریا]] [[پۆل:زمانەکانی عێراق]] [[پۆل:زمانەکانی بکەر–بەرکار–کار]] [[پۆل:وێژەی کوردی]] [[پۆل:زمانەکان]] [[پۆل:زمانەکان بە کۆدی ئیزۆ ٦٣٩-١]] [[پۆل:زمانەکان بە کۆدی ئیزۆ ٦٣٩-٢]] fgmxg19yk5thtlil3x3f3dhvrez9yen 0 113 1688056 1490726 2026-10-16T15:27:29Z ~2026-55555-64 79761 1688056 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}}{{Databox}} '''بزوێن''' بەو دەنگانە دەوترێن کە لە کاتی بێژەیاندا (تەلەفوز)، دەم و زار تۆزێ زیاتر دەکرێنەوە و زیاتر دەکێشرێن. بزوێنەکان جووڵە و بزواندن دەخەنە ناو وشەوە. == بزوێن لە زمانی کوردیدا == [[زمانی کوردی]] ٨ دانە بزوێنی ھەیە بەڵام بە ئەلفوبێی سۆرانی (عەرەبی) تەنیا ٧ دانەیان پیتیان بۆ دانراوە و دەنووسرێن و بریتین لە: * [[ا]] ـ [[و]] ـ [[ۆ]] ـ [[وو]] ـ [[ە]] ـ [[ی]] ـ [[ێ]] - [[بزرۆکە]] یاسا: ھەر وشەیەکی کوردی لانی کەم بزوێنێکی تێدا بەکار دەچێت: (ناو naw) ـ (کورد Kurd) ـ (کۆمار komar) ـ (سوور sûr) ـ (بەرد berd) ـ (سێ sê). == سەرچاوە == * [https://web.archive.org/web/20161231090237/http://zkurd.org/diyako/renus/ زانستپەروەرانی کورد] {{کورت}} {{پۆلی کۆمنز|Vowels}} [[پۆل:دەنگناسی (زمانەوانی)]] [[پۆل:بزوێنەکان]] [[پۆل:ڕێزمانی کوردی]] 5c8d4b6panuiengu6olo0mlir9qjh07 0 303 1688507 1296075 2026-10-17T04:33:08Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (پزیشکی-کۆلکە) 1688507 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە}} [[پەڕگە: Mentha pulegium.jpg|وێنۆک|چەپ|پوونگە]] پوونگە، پونگ یان پوونە (ناوی لاتینی Mentha pulegium) گیایەکی بۆنخۆشە کە ھەم ئاویی M. aquatica و ھەم دێمی M. arvensis یشی ھەیە. پوونگە لە تیرەی[[نەعناکان]] (Labiacées)ە، لە پوونگە ئاوی و دێمیدا زۆر جۆری دیکە جیا ئەبنەوە کە لە تام و ڕەنگدا جیاوازن، بۆ وێنە جۆرێکیان تامی [[پرتەقاڵ]] ئەدا و خورێکیان لەوانی دیکە تیژترە و ھەر بەم بۆنەوە ناوی دیکەیان وەخۆ گرتووە، لاسکەکانی باریک و لوولەیین و [[گەڵا]]کانیشی وەک گەڵای [[نەعنا]] ئەچێ، بەڵام بچووکتر و نووک تیژ و ددانەدارن و زۆرتر لە نێو ئاو و لێواری ئاودا ئەڕوێ. پونگە بە [[تەرچک]]ی خواردنی زۆر خۆشە، بەڵام کە پیر ئەبێ، بەکەڵکی خواردن نایە و پێی ئەڵێن "پنگەڵ" یان "بۆ" و لەم کاتەدا بە قەد باڵای پیاوێک بەرز دەبێ و لە گەڵەکانیدا کە ڕەنگیان [[پەمەیی]] و بەنەوشن تووکێکی وەک خوری ئەڕوێ و تەنیا لە ژێر دوێینە و [[شەلەم]]دا ڕای ئەخەن تاکوو ویشک دەبنەوە و لە کاتی ھەڵگرتنیشدا بە [[دۆینە]] و [[شەلەم]]ەکەوە دەنووسێن کە [[زستان]] لە کاتی لێناندا بۆن و بەرامەی پوونگەیان لێدێ. بێجگە لەمە پوونگە لە چێشتی [[دۆخەوا]] دۆکڵیو دەکرێ و وشکیش دەکرێ بۆ زستان و وەک بەھاران بەکاری دێنن. پوونگە بۆ دەرمان ئەشێ و دژی تاو و لەرزە و چەند سەد ساڵ پێش زایین حەکیمەکان لە سەر ئەم گیایەیان نووسیوە. بەھاران کە کوردان ئەڕۆن بۆ سەیران لە گەڵ ھێلکە کوڵاودا ئەیخۆن، یان بە کاڵی لە نێو نانی ئەنێن و بە بابۆڵە ئەیخۆن. جۆرێک پوونگە ھەیە کە خواردنی ئەبێتە ھۆی نووسانی دەنگ کە پێی ئەڵێن: ''پوونە دۆخە''. پوونگە بۆ تەسکینی ئێش و ھێمن بوونەوەی مێشک و ھەرسی باشتری خواردن و دژی [[سکچوون]]یش باشە. خەرپوونگە جۆرێک پوونگەی خراپە. پوونگە جۆری زۆرە و ھێندێکیان ئەمانەن: [[Myntha]] لە [[ئێران]]دا ٦ جۆری یەکساڵە و چەندساڵەی بۆنخۆشی ھەیە. [[Mentha aquatica]] ئەمەیان پوونگەی ئاویە. [[M.Longifolia amphilema]] {{پۆلی کۆمنز|Mentha pulegium}} {{تووڵی دەروازە|ژن|پزیشکی|ڕوەک}} {{پزیشکی-کۆلکە}} [[پۆل:گژوگیاکانی لوبنان]] [[پۆل:ڕوەکە پزیشکییەکان]] [[پۆل:ڕوەکەکان، وەسفکراوی ١٧٥٣]] [[پۆل:ڕوەکە ژەھردارەکان]] [[پۆل:گژوگیاکانی ئەورووپا]] [[پۆل:گژوگیاکانی ئەفریقای باکوور]] [[پۆل:گژوگیاکان]] [[پۆل:تاکسە ناوی کارل لینایۆسی لەسەرە]] [[پۆل:تاکسۆنەکانی ناونراو لە لایەن کارل لینایۆسەوە]] 8zmfw38kmww90ft8bnpooqyk1csp9vj 8 1149 1688053 1686056 2026-10-16T15:17:22Z Maintenance script 17745 Remove deprecated targets option (Operator: Ladsgroup) 1688053 wikitext text/x-wiki <noinclude><div class="mw-content-ltr small" style="overflow: auto;"></noinclude> == Browsing == * Twinkle[dependencies=ext.gadget.morebits,ext.gadget.select2,mediawiki.storage,mediawiki.libs.pluralruleparser,mediawiki.api|type=general|peers=Twinkle-pagestyles|rights=editinterface]|Twinkle.js|Twinkle.css * morebits[dependencies=mediawiki.user,mediawiki.util,mediawiki.Title,jquery.ui|hidden]|morebits.js|morebits.css * Twinkle-pagestyles[hidden|skins=vector]|Twinkle-pagestyles.css * select2[hidden]|select2.min.js|select2.min.css * modrollback[rights=rollback]|modrollback.js * removeAccessKeys[dependencies=user,mediawiki.util]|removeAccessKeys.js * searchFocus|searchFocus.js * GoogleTrans|GoogleTrans.js * Navigation_popups[dependencies=mediawiki.user,mediawiki.util,user.options,mediawiki.util|type=general]|popups.js|navpop.css * exlinks[dependencies=mediawiki.util]|exlinks.js * ReferenceTooltips [default |skins=vector, vector-2022, monobook, timeless, modern, cologneblue |type=general |dependencies=mediawiki.cookie, jquery.client] |ReferenceTooltips.js |ReferenceTooltips.css *FlecheHaut|FlecheHaut.js * CommonsDirect[dependencies=mediawiki.util|default]|Direct-link-to-Commons.js * PrintOptions|PrintOptions.js * responsiveContentBase[type=styles|hidden|skins=vector]|responsiveContentBase.css * responsiveContentBaseTimeless[type=styles|hidden|skins=timeless]|responsiveContentBaseTimeless.css *HideExLinkIcon[rights=minoredit]|HideExLinkIcon.css *InterwikiOrder|InterwikiOrder.js *cgiircbox[default]|cgiircbox.js *lastedited[dependencies=mediawiki.util]|lastedited&quickeditcounter.js *myGadgets[default|rights=minoredit|dependencies=mediawiki.util]|myGadgets.js *MuttasilAmLa[dependencies=mediawiki.util]|MuttasilAmLa.js *NewPP-report[dependencies=mediawiki.util]|NewPP-report.js *NoAnimations|NoAnimations.js *Numeral_converter[dependencies=mediawiki.cookie,mediawiki.util,mediawiki.user,mediawiki.util]|Numeral_converter.js *stru-contavisite[dependencies=mediawiki.util]|stru-contavisite.js *WhatLinksHereActionLinks|WhatLinksHereActionLinks.js *WikidataTab|WikidataTab.js * mobile-sidebar[type=general]|mobile-sidebar.js|mobile-sidebar.css * markAdmins[default|dependencies=mediawiki.util]|markAdmins.js == Watchlist == * WatchlistGreenIndicators[default|rights=viewmywatchlist|peers=WatchlistBase|skins=vector]|WatchlistGreenIndicators.css *watchlist[dependencies=mediawiki.util]|watchlist.js == Editing == * Bijar[actions=edit|dependencies=mediawiki.language,mediawiki.notification|rights=autopatrol]|Bijar.js|Bijar.css * refToolbar[default|dependencies=user.options,mediawiki.util]|refToolbar.js * refToolbarBase[hidden]|refToolbarBase.js * HotCat|HotCat.js * ProveIt|ProveIt.js|ProveIt.css * Shortdesc-helper[dependencies=mediawiki.api,mediawiki.util|skins=vector,monobook,modern,timeless|peers=Shortdesc-helper-pagestyles-vector]|libSettings.js|Shortdesc-helper.js|Shortdesc-helper.css * Shortdesc-helper-pagestyles-vector[hidden|skins=vector]|Shortdesc-helper-pagestyles-vector.css * charinsert[default|peers=charinsert-styles]|charinsert.js * charinsert-core[hidden|dependencies=jquery.textSelection,user,mediawiki.storage]|charinsert-core.js * charinsert-styles[hidden|type=styles]|charinsert-styles.css * Cat-a-lot[rights=autoconfirmed|dependencies=mediawiki.util]|Cat-a-lot.css|Cat-a-lot.js * CatMaker[dependencies=mediawiki.util,jquery.ui]|CatMaker.js * RedirectMaker[dependencies=jquery.ui,mediawiki.util]|RedirectMaker.js * asbox[dependencies=mediawiki.util]|asbox.js * defaultsummaries[dependencies=mediawiki.util|default]|defaultsummaries.js * TranslationHelper|TranslationHelper.js * DotsSyntaxHighlighter|DotsSyntaxHighlighter.js * BandeauxPortails [namespaces=0 |actions=view] |BandeauxPortails.js *BiDiEditing|BiDiEditing.js *hdedit|hdedit.js|hdedit.css *OrphanCheck[dependencies=mediawiki.util]|OrphanCheck.js * quickLinker[dependencies=mediawiki.util,mediawiki.api]|quickLinker.js|quickLinker.css *newsectionbottom[skins=vector]|newsectionbottom.js *ReqRev[dependencies=mediawiki.util]|ReqRev.js *autocomplete[dependencies=mediawiki.util]|autocomplete.js *tasks[rights=minoredit|dependencies=mediawiki.util]|tasks.js *Talikat|Talikat.css|Talikat.js * TranslationAssistant|TranslationAssistant.js * script-installer|script-installer.js * UploadTemplates|UploadTemplates.js == Appearance == * AddTopic|AddTopic.js * addsection-plus|addsection-plus.js * edittop[dependencies=user.options,mediawiki.util|type=general]|edittop.js|edittop.css * UTCLiveClock[supportsUrlLoad|type=general|dependencies=mediawiki.util,mediawiki.api|peers=UTCLiveClock-pagestyles]|UTCLiveClock.js|UTCLiveClock.css * UTCLiveClock-pagestyles[hidden|skins=vector,vector-2022,monobook]|UTCLiveClock-pagestyles.css * AdvancedSiteNotices[default|dependencies=mediawiki.api]|AdvancedSiteNotices.js|AdvancedSiteNotices.css * ExternalSearch|externalsearch.js * CollapsibleNav [dependencies=jquery.makeCollapsible, mediawiki.storage |skins=vector, vector-2022] |CollapsibleNav.js |CollapsibleNav.css * MenuTabsToggle[dependencies=mediawiki.cookie|skins=vector|type=general]|MenuTabsToggle.js|MenuTabsToggle.css * dropdown-menus[dependencies=mediawiki.api,mediawiki.util,mediawiki.Title,user.options|peers=dropdown-menus-pagestyles]|dropdown-menus.js * dropdown-menus-pagestyles[hidden]|dropdown-menus-pagestyles.css * CategoryAboveAll[skins=monobook]|CategoryAboveAll.js * userinfo[dependencies=mediawiki.util]|userinfo.js * XTools-ArticleInfo|XTools-ArticleInfo.js * AutoUserStatus|AutoUserStatus.js * HighlightMyName|HighlightMyName.js * PrettyLog[dependencies=mediawiki.util|type=general]|PrettyLog.js|PrettyLog.css * editsection-left|editsection-left.css * SubPages[dependencies=mediawiki.util]|SubPages.js * ChangeMonth|ChangeMonth.js * hidebotedits|hidebotedits.js * HideFundraisingNotice|HideFundraisingNotice.css * OldDiff|OldDiff.css * disablesuggestions|disablesuggestions.js * NoSmallFonts|NoSmallFonts.css * JustifyParagraphs|JustifyParagraphs.css * HideInterwikiSearchResults[type=styles]|HideInterwikiSearchResults.css * widensearch[skins=vector]|widensearch.css * DisambiguationLinks|DisambiguationLinks.css * GreenRedirects|GreenRedirects.css * markblocked[dependencies=mediawiki.util,mediawiki.page.ready]|markblocked.js * responsiveContent[type=general|skins=vector|peers=responsiveContentBase]|responsiveContent.js * responsiveContentTimeless[type=general|skins=timeless|default|peers=responsiveContentBaseTimeless]|responsiveContentTimeless.js * purgetab[dependencies=mediawiki.util,mediawiki.api]|purgetab.js * NotifCountTitle[default|hidden]|NotifCountTitle.js *HistoryCount|HistoryCount.js *LinksInfo[dependencies=mediawiki.util]|LinksInfo.js * lastdiff[dependencies=mediawiki.util]|lastdiff.js * AncreTitres|AncreTitres.js * osm|osm.js * ToolsIcon[type=general]|ToolsIcon.css * microblog[dependencies=mediawiki.util]|microblog.js * dark-mode-toggle [dependencies=mediawiki.util, mediawiki.api, mediawiki.storage |peers=dark-mode-toggle-pagestyles] |dark-mode-toggle.js * dark-mode-toggle-pagestyles [hidden |skins=vector, vector-2022, minerva, monobook] |dark-mode-toggle-pagestyles.css == Advanced == *trending[dependencies=mediawiki.util]|trending.js *WikidataInfo[rights=minoredit]|WikidataInfo.js|WikidataInfo.css *StickyTableHeaders[type=general]|StickyTableHeaders.js|StickyTableHeaders.css *GlobalWatchlist|GlobalWatchlist.js == Admin == * CleanDeleteReasons[rights=delete]|CleanDeleteReasons.js * DeleteBot[rights=delete]|DeleteBot.js * RenommageCategorie[rights=delete]|Common.js|RenommageCategorie.js == Discussion == * autosign[default]|autosign.js * DiscussionCloser|DiscussionCloser.js|DiscussionCloser.css * signit|signit.js * talkStyle[skins=vector]|talkStyle.css|talkStyle.js * close[dependencies=mediawiki.util]|close.js|close.css == Test == * NewImageThumb[skins=vector]|NewImageThumb.js|NewImageThumb.css *CommentsInLocalTime|CommentsInLocalTime.js *switcher[default]|switcher.js *autocompleter[dependencies=mediawiki.util|default|rights=minoredit]|autocompleter.js *censorship|censorship.js *ShortNSSearch|ShortNSSearch.js *LinkTranslator[dependencies=mediawiki.util]|LinkTranslator.js * PageDescriptions[type=general|dependencies=mediawiki.api|skins=vector,monobook,modern]|Page_descriptions.js * Extra-Editbuttons[dependencies=mediawiki.util]|Extra-Editbuttons.js|Extra-Editbuttons-kurdishtools.js|Extra-Editbuttons-kurdishwikitools.js|Extra-Editbuttons-dictionary.js|Extra-Editbuttons-template.js|Extra-Editbuttons-autoed.js|Extra-Editbuttons-botworks.js *VeSuperTool[dependencies=mediawiki.util|rights=delete]|VeSuperTool.js|Extra-Editbuttons-kurdishtools.js|Extra-Editbuttons-kurdishwikitools.js|Extra-Editbuttons-dictionary.js * ReqUpl[dependencies=mediawiki.util|default]|ReqUpl.js *ReqUplForm[hidden|dependencies=mediawiki.api,mediawiki.util,mediawiki.Title,mediawiki.widgets,oojs-ui-core,oojs-ui-widgets,oojs-ui-windows]|ReqUplForm.js * ReqUplTools[dependencies=mediawiki.api,mediawiki.util|namespaces=4|default]|ReqUplTools.js * ReqUplNotify[default|rights=upload|dependencies=mediawiki.api,mediawiki.util,mediawiki.user]|ReqUplNotify.js == Modules == * dark-mode [supportsUrlLoad |skins=vector, vector-2022, monobook, modern, minerva, timeless] |dark-mode.css <noinclude></div></noinclude> 9l6skl48gpd85oszw0fkiynlzlglbmp 0 2271 1688424 1434848 2026-10-16T22:37:29Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (گەردوون-کۆلکە، فیزیک-کۆلکە) 1688424 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس}} [[پەڕگە:Pluto_by_LORRI_and_Ralph%2C_13_July_2015.jpg|وێنۆک|پلووتۆ]] '''پلووتۆ''' (ھێماکان: [[File:Pluto symbol (large orb, fixed width).svg|16px|⯓]]<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان= https://www.jpl.nasa.gov/infographics/what-is-a-dwarf-planet |نووسەر= JPL/NASA |ڕێکەوت= ٢٢ی نیسانی ٢٠١٥|وێبگە= Jet Propulsion Laboratory |سەردێڕ= What is a Dwarf Planet? |ڕێکەوتی سەردان= ١٩ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٢}}</ref> و [[File:Pluto monogram (fixed width).svg|16px|♇]]<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|editor=John Lewis |ڕێکەوت=2004 |سەردێڕ=Physics and chemistry of the solar system |ناونیشان=https://archive.org/details/physicschemistry00lewi_433 |edition= 2 |پەڕە=[https://archive.org/details/physicschemistry٠٠lewi_٤٣٣/page/n٧٨ ٦٤]|بڵاوکەرەوە=Elsevier}}</ref>) [[ھەسارە|گەڕەستێرەیەکی]] قەزەمۆکە، دوورە لە خۆرەوە، بە شێوەیەک کە تەنھا وەک [[ئەستێرە]]یەکی ڕووناک ئەبینرێ، ھەرچەندە بچووکترین گەڕەستێرەیە لە نۆ گەڕەستێرەکەی [[کۆمەڵەی خۆر]]، بەڵام یەکێتی [[ئەستێرەناسی|گەردوونناسی]] نێودەوڵەتی ھەڵسا بە دووبارە پێناسە کردنی زاراوەی 'گەڕەستێر' لە [[٢٤ی ئەیلوول]]ی [[٢٠٠٦]]، بەم شێوەیە پلووتۆ بە گەڕەستێرەیەکی قەزەمۆک دانرا و ژمارەی گەڕەستێرەکانی کۆمەڵەی خۆریش بوون بە ھەشت گەڕەستێر. دوو مانگی بچووک ومانگێکی گەورەی ھەیە، کە ناوی [[شارۆن (مانگ)|شارۆن]]ە، قەبارەکەی ئەگاتە دوو لە سێی قەبارەی پلووتۆ. زۆربەی زانایانی [[گەردوونناس]]ی بە ھەسارە ناوی نابەن، بەڵکو بە پاشکۆیەکی ھەسارەی [[نێپتوون|نیپتۆن]] ئەی ژمێرن، تاکە ھەسارەشە کە تاوەکو ئێستا ھیچ [[گالیسکە]]یەکی بۆشایی ئاسمان گەشتی بۆ نەکردووە، بەھۆی دوورییەکەی. پلووتۆ ئەم ھەسارە نەناسراوەیە، کە سروشتەکەی لەگەڵ ھەموو ھەسارەکانی جیایە لە کۆمەڵەی خۆر، لەدوای دۆزینەوەی زانایان وایان ئەزانی، کە دوای ١٠ ساڵ لەناو ئەچێ، بەڵام دواتر سەریان سوڕما لە مانەوەی، بەڵکو سات لەدوای سات بەھێزتر بوو. ھەرچەندە پلووتۆ لە سەرتادا ھەسارەی ھەشتەمین بوو بۆ دووری لە خۆر بەڵام بەھۆی یەکتربڕینی لە خولگەکەی لەگەڵ خولگەی ھەسارەی [[نێپتوون|نیپتۆن]] بوو بە ھەسارەی نۆیەم. == ھەندێ زانیاری ژمارەیی == * ئەگەر لەسەر زەوی کێشت ٧٠ کیلۆگرام بێت ئەوا لەسەر پلووتۆ ئەبێت بە ٤ کیلۆگرام. * ماوەی ناوەندی لە خۆرەوە ئەگاتە نزیکەی ٥٫٩١٤٫١٨ میلیۆن کم\چرکە، نزیکترین ماوەی بۆ زەوی ٢٨٬٨ [[یەکەی گەردوونی]]یە. * خێرایی مامناوەندی خولگەیەکی ٥٬٤ کم\چرکەیە. * ماوەی خولانەوەی ھەسارەکە بەدەوری خۆی، ١:٢٣ کاتژمێرە. * نیوەتیرەی ١١٥٣ کیلۆمەترە. (٠٬١٨ی نیوەتیرەی زەوی). * پلەی گەرمی سەر ھەسارەکە -٢٣٠ [[پلەی سەدی]]یە (٤٣ [[کێلڤن|کڵڤن]]). * ژمارەی مانگە پاشکۆکانی ٣ مانگە. * ھەر خولانەوەیەکی بەدەوری خۆردا ٢٤٨ ساڵی زەویی پێ دەچێت. == ناوی پلووتۆ == لە سەرەتاوە زۆر ناو دیاری کران لەوانە زیۆس، ولۆیل، کڕۆناس، و مینریڤا، ناوی پلووتۆش لە لایەن ڤینیتیا بەرنی، ناوی پلووتۆش لە لایەن کچەخوێندکارێکی تەمەن ١١ ساڵ لە ئۆکسفۆردەوە پێشنیار کرا کە بە یۆنانی یەکێک لە ناوەکانی خوای ژێرجیھانە. دوای مشتومڕێکی زۆر لە ساڵی [[١٩٣٠]] ئەم ناوەی بۆ دیاری کرا. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} # ڕادیۆ نەوا، [http://www.radionawa.com/NewsDetailN.aspx?id=48772&LinkID=135 ھەسارەی پلووتۆ]{{بەستەری مردوو|url=http://www.radionawa.com/NewsDetailN.aspx?id=48772&LinkID=135 |date=شوباتی ٢٠٢٠ }}. خوێندنەوەی ٢٦-١٠-٢٠٠٩. # [[:en:Pluto|ویکیپیدیای ئینگلیزی]]. {{کۆمەڵەی خۆر}} {{تووڵی دەروازە|گەردوون|زانست|فیزیک|کۆمەڵەی خۆر }} {{پۆلی کۆمنز|134340 Pluto}} {{گەردوون-کۆلکە}} {{فیزیک-کۆلکە}} [[پۆل:پلووتۆ]] [[پۆل:گەردوون]] [[پۆل:گەڕەستێرە کورتەباڵاکان]] [[پۆل:کۆمەڵەی خۆر]] [[پۆل:سیستمی خۆری]] qok0dqxnzxpoebmy875mj6584ok752z 0 8347 1688585 1295266 2026-10-17T07:33:06Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، ڕووسیا-کۆلکە) 1688585 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە}} شاری پۆدۆلسک (لاتینی: Podolsk، بە ڕووسی Подольск) یەکێکە لە شارەکانی [[ڕووسیا]]، گەورەترین شارە لە ناوچەی ئۆبلاست [[مۆسکۆ]] {{پۆلی کۆمنز|Podolsk}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|ڕووسیا}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{ڕووسیا-کۆلکە}} [[پۆل:شار و شارۆچکەکانی پارێزگای مۆسکۆ]] rivgrkt35n17z0i74b4r3dlyujbsfbf 0 8651 1688515 1611350 2026-10-17T04:34:28Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ئەرژەنتین-کۆلکە) 1688515 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} [[بويرتو جواسيو]] يه كيك له شاره كانى وولاتى [[ئارجەنتین]] ده كه ويته باكوورى [[ئارجەنتین]] لەسەر سنوورى [[پاراگوای]] و [[بەرازيل]] ناوى ئەم شارە هاتووە له دەنگى ئەو تاڤگانەى کە لە ناو دارستانەکانى ئەم ناوچیه دا هه يه. {{پۆلی کۆمنز|Puerto Iguazú}} {{تووڵی دەروازە|ئەرژەنتین}} {{ئەرژەنتین-کۆلکە}} [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکان، دامەزرانی ١٩٠٢]] [[پۆل:شارەکانی ئارجەنتین]] g4z9ut4ujz8o5y0j6xolo1xze6ef0tl 0 11261 1688373 1619010 2026-10-16T21:01:34Z Bilal Ahmad (Kurdistani Nwe Student) 78168 /* ڤایرۆسی بەکتریاخۆر */ چاکسازی (بچووک) 1688373 wikitext text/x-wiki {{خاوێنکردن}} '''ڤایرۆس''' (بە [[ئینگلیزی]]: Virus) وردیلەیەکی زۆر بچووکە، کە لە [[ترشی نووکلێیک|ناوکەترش]] و بەرگێکی [[پرۆتین]]ی پێک دێت. ھەر چەندە ڤایرۆس زیندەوەر نییە<ref>https://www.nationalgeographic.com/science/article/factors-allow-viruses-infect-humans-coronavirus</ref>، لەگەڵ ئەوەش گرنگن لە تووشکردنی زیندەوەران بە نەخۆشی و یارمەتیدەرن لە بواری لێکۆڵینەوە بۆماوەییەکان کە دەبنە ھۆی گۆڕان لە فەرمانەکاندا. {{Virusbox | classification_status = | italic_title = (value "no" to override automatic italicizing when it happens) | name = ڤایرۆس | image = File:Coronavirus. SARS-CoV-2.png | image_alt = ڤایرۆسی کۆرۆنا | image_caption = ڤایرۆسی کۆرۆنا, ناوکەترشەکەی پێکدێت لە RNA. | image_upright = | image2 = | image2_upright = | image2_alt = | image2_caption = | status = | status_system = | status_ref = | taxon = | parent = | species = | serotype = | strain = | virus = | display_parents = | synonyms_ref = | subdivision_ranks = [[Realm (virology)|بوارەکانی ڤایرۆس]] | subdivision = * ئەدیناڤیریا * دوپلۆدناڤیریا * ئیفوناڤیریا * فلۆرۆڤیریا * پلیمیۆڤیریا * ڕایبۆڤیریا * ڕایبۆزڤیریا * سینگڵاڤیریا * ڤاریدناڤیریا * ڤۆڵڤێرڤیریا | type_genus = | type_strain = | range_map = | range_map_upright = | range_map_alt = | range_map_caption = }} چەند ساڵێک پێش ئێستا، زانایەک بۆی دەرکەوت کە کاتێک ئاوی (sap) ڕووەکی توتنی تووشبوویی نەخۆشی دەرهێنا، ئاوەکە خستە ناو فیلتەرێک کە بەکتریا جیادەکاتەوە، و پاشان ڕووەکێکی توتنی ساغ داپۆشی بە ئاوەکە. لە کۆتاییدا، ڕووەکە ساغەکە تووشی نەخۆشی بوو. زاناکە پێشبینی دەکرد کە لەوانەیە وردیلەیەک هەبێت کە لە بەکتریا بچووکتر بێت. لە ساڵی ١٩٣٥، زانایەک بەناوبانگ بە ناوی "ویندێڵ ستانلی" توانی ئەم وردیلەیە دەربهێنێت و کردی بە کریستاڵ، ئەم وردیلەیە هێشتا چالاک بوو هەرچەندە لە باری کریستاڵی بوو. ئەم وردیلانە کە لە بەکتریا بچووکترن ناونراوە بە "ڤایرۆس" و ئەم جۆرە ڤایرۆسە کە "ویندێل ستانلی" کاری لەسەر کردووە ناونرا بە "ڤایرۆسی پەڵەبوونی گەڵای توتن" کە ناوکەترشەکەی بریتییە لە RNA. زۆربەی زیندەوەرزانان ڤایرۆس بە زیندەوەر دانانێت، لەبەرئەوەی پێویستیان بە خانەی زیندەوەرانی دیکەیە بۆ ئەوەی زۆرببن و زیندەچالاکی([[مێتابۆلیزم]])ی هەبێت. کەواتە، ڤایرۆسەکان بەندن بە خانەخوێیەکەیان. بەمەش، ڤایرۆسەکان ناتوانرێت بە زیندەوەر دابنرێت<ref>https://microbiologysociety.org/why-microbiology-matters/what-is-microbiology/what-are-viruses/are-viruses-alive.html</ref>. == پێکھاتەی ڤایرۆسەکان == ڤایرۆسەکان دوو پێکھاتەی بنچینەیان ھەیە ئەوانیش بریتین لە ناوکەترش و پۆشەری پڕۆتینی، ناوکە ترشەکەی دەکرێت DNA بێت یان RNA. ناوکە ترشەکان شێوەیان جیاوازە (لوولپێچی- ئەڵقەیی داخراو - شریتی درێژ) بە پێی جۆری ڤایرۆسەکان، لە ھەندێک ڤایرۆسدا، پێکھاتەیەکی ھەیە کە ڤایرۆسەکە دادەپۆشێت بە بەرگێکی پڕۆتینی کە پێی دەڵێن "بەرگ" وەکو ڤایرۆسی "نەمانی بەرگری لەش (HIV)"، وە لەسەر بەرگەکەش نووکێکی بچوک ھەن پێی دەڵێن "شەکرە پڕۆتین" کە بریتییە لە پێکەوەبەستراوێکی پڕۆتین و کاربۆهیدرات.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://talk.ictvonline.org/taxonomy/ |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان= ٩ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٢ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٠ی ئازاری ٢٠٢٠ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200320103754/https://talk.ictvonline.org/taxonomy |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> ڤایرۆسەکە بەکاری دەھێنێت بۆ خۆنوساندن بە خانە خوێکەوە<ref>https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0168170205002376?via%3Dihub</ref>. شێوەی ڤایرۆسەکان:- ڤایرۆسەکان بە گشتی دوو شێوەیان ھەیە: "بیسـت ڕوو" ئەو ڤایرۆسانەی کە شێوەیان بیست ڕووە ئەو ڤایرۆسانەن کە دەبنە ھۆی نەخۆشییەکانی (ئاوڵەی ئاوی، ئیفلیجی منداڵ، وشک بوونی پێست). وە شێوەی "لوولپێچـی" ئەو ڤایرۆسانەی کە شێوەیان لوولپێچییە، ئەم ڤایرۆسانە دەبنە ھۆی نەخۆشییەکانی : ھاری، [[سورێژە]]، پەڵەکردنی گەڵای توتن. ==پۆلێن کردنی ڤایرۆسەکان== ڤایرۆسەکان پۆلێن دەکرێن لەسەر بنچینەی هەبوونی پۆشەر، بەرگ، جۆری ناوکەترشەکەی (DNA یان RNA) کە لە تاکە شریتێک یان لە جووتە شریتێک پێکدێت، و ئەو نەخۆشیەی کە تووشی زیندەوەران دەکەن.<ref>{{بیرخستنەوە |دوایین=Siegel |یەکەم=Robert D. |سەردێڕ=Classification of Viruses |ڕێکەوت=٢٠٠٨|ئیش=Principles and Practice of Pediatric Infectious Disease |پەڕەکان=١٠٠١–١٠٠٥|ناونیشان=https://linkinghub.elsevier.com/retrieve/pii/B9780702034688502078 |ڕێکەوتی سەردان=١ی ئابی ٢٠٢٦|بڵاوکەرەوە=Elsevier |زمان=en |doi=10.1016/B978-0-7020-3468-8.50207-8 |ژپنک=٩٧٨-٠-٧٠٢٠-٣٤٦٨-٨|pmc=٧٣١٥٣٢٤|دوایین٢=Prober |یەکەم٢=Charles G.}}</ref> ==جۆرەکانی ڤایرۆس== ئەو ڤایرۆسەی (DNA) یان (RNA) ھەیە، جیاوازن لە بەکارھێنانی خانەی خانە خوێ، کە پەیوەستە بە بەرھەمھێنانی ڤایرۆسە نوێیەکانەوە. دەکرێت ئەو ڤایرۆسەی (DNA)ەی تێدایە ھەر بە چوونە ژوورەوەی بۆ ناو خانەی خانە خوێ پشت بە یەکێک لەم دوو شێوازەی خوارەوە بببەستێت:- *ڕاستەوخۆ بەرھەمھێنانی ناووکە ترشی (RNA) کە بە دوایدا زۆر لە پڕۆتینە ڤایرۆسەکان دروستبکات. *یان دەچێتە پاڵ (DNA)ەی تایبەت بە خانەی خانە خوێکە، وە بۆ ئاراستەکردنی کرداری دروست بوونی ڤایرۆسە نوێیەکان. ==زۆربوونی ڤایرۆسەکان== لەبەر ئەوەی ڤایرۆسەکان خانە نین، بۆیە سەربەخۆ توانای دووھێندبوونیان نییە، تەنھا لەنێو خانەی خانە خوێدا نەبێ. بۆیە ئەنزیمەکان و ئەندامۆچکەکانی ناو خانە بەکاردەھێنێت بەمەبەستی درووستکردنی ڤایرۆسی زیاتر. لەبەر ئەوەی کە ڤایرۆس پشت بە خانەی خانە خوێ دەبەستێت، ناودەبردرێت بە '''مشەخۆری ناچاری ناوخانەکان.''' ڤایرۆسەکان بە دوو میکانیزم دەتوانن زۆرببن: '''سوڕی یەکبوون''' و '''سووڕی شیبوونەوە'''. لە سووڕی شیبوونەوەدا، ڤایرۆسەکە بە پۆشەرە پرۆتینەکەی دەکرێت بچێتە ناو خانەی خانەخوێکە یان لە دەرەوەی خانەی خانەخوێکە بنووسێتەوە، پاشان بۆماوە ماددەکەی (DNA یاخود RNA) دەگوازرێتەوە بۆ خانەی خانەخوێکە، بۆماوە ماددەی ڤایرۆسەکە ئاڵوگۆڕ دەبێت لەگەڵ بۆماوەماددەی خانەی خانەخوێکە، کە ئەمەش دەبێتە هۆی کارگەیەکی دروستکردنی ڤایرۆس. و لە کۆتاییدا، ڤایرۆسەکان خانەی خانەخوێکە تێکدەشکێنن و بەرەڵا دەبن.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Virus replication {{!}} British Society for Immunology |ناونیشان=https://www.immunology.org/public-information/bitesized-immunology/pathogens-disease/virus-replication |ڕێکەوتی سەردان=١ی ئابی ٢٠٢٦|وێبگە=www.immunology.org}}</ref> لە سووڕی یەکبووندا، هەروەک سووڕی شیبوونەوە، بەزۆری بە هەمان ڕێگا دەڕوات. بەڵام، ڤایرۆسەکان خانەی خانەخوێکە '''تێکناشکێنن'''، بەڵکو لەجیاتی، خانەی خانەخوێ تووشبووەکە (کە بەهۆی ئاڵوگۆڕبوونی بۆماوە ماددەی ڤایرۆسەکە و خانەی خانەخوێکە تووش دەبن) دەکرێت لە سووڕی [[سووڕی خانە|دابەشبوونی خانەدا]]، هەمان خانەی تووشبوو بەرهەم بهێنن. بەمەش، خانەی تووشبوو زۆردەبن. [[پەڕگە:The Lyctic Cycle - 11th Grade Biology Book for Public Schools in Kurdistan.jpg|alt=|وێنۆک|سووڕی شیبوونەوە لە نێوان بەکتریا و ڤایرۆسی بەکتریاخۆر.]] ==ڤایرۆسی بەکتریاخۆر== لەماوەی پەنجاکانی سەدەی بیستەمدا، زاناکان باشترین زانیاری دەربارەی دوو ھێندەبوونی ڤایرۆسەکان دەستکەوت. ئەمەش لە ڕێگەی کارکردنیان لەسەر '''ڤایرۆسەکانی بەکتریاخۆر''':، ئەو ڤایرۆسانەن کە تووشی [[بەکتریا]] دەبن. سووڕی دووھێندەبوونی ڤایرۆسەکە بەکتریا خۆرەکان لە سووڕی دووھێندەبوونی ئەو ڤایرۆسانە دەچێت کە دەبنە ھۆی (ھەڵامەت، سووڕێژە و نەمانی بەرگی پەیدا کراوە AIDS) بەڵام شێوە‌ی زیادبوونی بەکتریاخۆرەکان بە‌ربڵاوە‌. شێوەی ڤایرۆسی بەکتریاخۆرەکان لە کەشتیەێکی ئاسمانی دەچێت. لە ڕووی شێوەکەی، ئەم ڤایرۆسانە '''سەریەکیان (کە بە بەرگێکی پڕۆتینی داپۆشراوە) هەیە کە لەناویدا پێکهاتووە لە ناوکەترشەکەی.''' کاتێک ڤایرۆسەکە لەسەر دیواری خانەی بەکتریایەک دەنووسێتەوە، '''لە بنی بەکتریاخۆرەکە''' '''کۆمەڵێک''' '''دەمبوزی''' '''هەیە''' لێ بە دیواری خانەی بەکتریاکە دەدات. لە '''ڕێی بۆریی بەکتریاخۆرەکە، بۆماوەماددەی (کە لە کەللەکەیەوە هەیە) ڤایرۆسەکە بە بۆریەکە تێپەڕدەبێت''' و پاشان دەگوازرێتەوە بۆ ناو بەکتریاکە لە ڕێی دەمبوزەکەیەوە. [[پەڕگە:Bacteriophage T4 Structural Model at Atomic Resolution.tif|وێنۆک|مۆدێلی ڤایرۆسی بەکتریاخۆری جۆری T4.]] ==نەخۆشییە ڤایرۆسییەکانی لەشی مرۆڤ== نەخۆشییە ڤایرۆسسیەکان زۆرترین نەخۆشیە بڵاوەکانن کە لە لەشی مرۆڤەکاندا ھەن، ئەم نەخۆشیانەش لە نێوان جۆەکانی تای ڕاستەقینە و ھەندێک لە شێوازەکانی نەخۆشی شێرپەنجەدان. ھەروەھا نەخۆشی دیکەی ترسناک و کوشندە دەگرێتەوە. شێوازی گواستنەوەی ئەو نەخۆشیانەش جیاوازن ھەندێکیان بە ڕێگەی بەرکەوتن بە مرۆڤ دەگوازرێتەوە، بەڵام ھەندێک نەخۆشی دەیکە لە ڕێگەی [[ئاو]] یان [[مێروو]] پێوەدانەوە دەگوازرێنەوە. ===نەخۆشییە ڤایرۆسییەکان=== زۆر لە نەخۆشییە ترسناکەکان لەو ڤایرۆسانەوە پەیدادەبن کە مرۆڤ وەک خانەخوێی سروشتی خۆیان بەکاردێنن. نەخۆشیە ڤایرۆسیە ھەرە باوەکانی مرۆڤ وەکو (ھەڵامەتی ئاسایی، ئاوڵەی ئاوی، سوڕێژە، [[ملەخڕە]]، ئیفلیجی منداڵ، ھاری، ھەوکردنی جگەر). نەخۆشییە ڤایرۆسیەکان دەتوانن تووشی ئەندامە جیاوازەکانی لەشی مرۆڤەکان ببن، لەوانەش دەماغ و جگەر و [[دڵ]] و ھەردوو سیەکان و پێستی مرۆڤ... هتد. == سەرچاوە == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Viruses}} {{تووڵی دەروازە|پەرستاری|پزیشکی|ژینناسی|زانست}} [[پۆل:ڤایرۆسەکان]] [[پۆل:ڤایرۆسناسی]] [[پۆل:ئاھۆناسی]] [[پۆل:نەخۆشییە چڵکییەکان]] [[پۆل:پشکنینە پزیشکییەکان]] [[پۆل:ئاھۆی گشتی]] [[پۆل:ڤایرووسەکان]] 9shslln7etc6pl5irjmtebiblcj2nx0 0 11358 1688304 1686540 2026-10-16T20:24:15Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگەکانی {{[[داڕێژە:یەک سەرچاوە|یەک سەرچاوە]]}} و {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}}؛ لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێسەرچاوە|بێسەرچاوە]]}} 1688304 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{نوێکردنەوە|نوێکراوەتەوە=٢٠١٣}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} '''کۆمپانیای سەلام بۆ فڕۆکەوانی''' یەک لە کۆمپانیاکانی بەرنامەی ھاوسەنگی ئابووری [[سعودی]]ەیە. ھەڵدەستێت بە چاککردنی فڕۆکە جەنگی و شارستانییەکان و گواستنەوەی بۆ ووڵاتە پێشکەوتووەکانی پیشەسازییەکە و گەڕانەوەی بۆ سعودیە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Google Maps |ناونیشان=https://www.google.com/maps?cid=4541980857512144784&hl=en |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-12 |وێبگە=Google Maps |زمان=en}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} {{شریتی دەروازە|عەرەبستانی سعوودی|کۆمپانیا|فڕین}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} 40wctqi1n7qojernml0srah0rgysy5d 0 12738 1688452 1526847 2026-10-17T01:33:59Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کۆمپانیا-کۆلکە، کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688452 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:PlayStation logo and wordmark.svg|وێنۆک|لۆگۆی پلەی شتەیشن]] '''پلەی ستەیشن''' ({{بە ئینگلیزی|PlayStation}}) ئامێری یاری ئەلیکتڕۆنیە لەلایەن [[سۆنی|کۆمپانیای سۆنییەوە]] دەردەچێت کە بۆیەکەمیجا وەشانی پلەی ستەیشتن ١ لە مانگی دێسەمبەری ساڵی ١٩٩٤ دەرچوو. == پلەی ستەیشتن وەشانی دەست == ئەم وەشانە ھەمان یاریەکانی پلەی ستەیشتنی دووەم بوو بەڵام ئەم ئامێرە کە ناوی PlayStation Portable ناسراو بە PSP لە ساڵی ٢٠٠٥ دەرچووەو جیاوازنی لەگەڵ وەشانی دووی پلەی ستەیشن ئەوەیە ئەم ئامێرە پێویستی بە کارەبا نیە و وە بارگاوی دەکرێتەوە ئەم ئامیرەش دوو وەشانی لێ درووستکراوە: * پلەی ستەیشن پۆرتەبڵ PlayStation Portable * پلەی ستەیشن ڤیتا PSP Vita[[پەڕگە:Psp-1000.jpg|وێنۆک| پلەی ستەیشن پۆرتەبڵ]] == پلەی ستەیشن ۱ == {{سەرەکی|پلەی ستەیشن ١}} یەکەم ئامێری یاری ئەلیکتڕۆنی کە لەلایەن کۆمپانیای [[سۆنی]]یەوە دەرچوو لە مانگی دێسەمبەری ساڵی ١٩٩٤ ئەم وەشانە بەشێوەیەکی سادە و ساکار بەڵام توانی بەشێوەیەکی چاوەڕوان نەکراو لەنێو جیھانی یاریە ئەلیکتڕۆنیەکان بڵاو کرایەوە و خواستی کڕینی ئەم ئامێرە لە جیھان زۆر بوو. [[پەڕگە:PSX-and-PSone.png|وێنۆک|پلەی ستەیشن ١]] == پلەی ستەیشن ٢ == {{سەرەکی|پلەی ستەیشن ٢}} لەدوای پلەیستەیشن ١ کۆمپانیای [[سۆنی]] ھەوڵیدا تازەگەریەک بخاتە ناو جیھانی یاری ئەلیکتڕۆنی ئەویش بە دەرخستنی وەشانی دووی پلەی ستەیشتن ئەم ئامێرە لە ساڵی ٢٠٠٠ وەشێنرا. [[پەڕگە:PS2-Versions.jpg|وێنۆک|پلەی ستەیشن ٢]] == پلەی ستەیشن ٣ == {{سەرەکی|پلەی ستەیشن ٣}} ئەم ئامێرە کە لە نۆڤەمبەری ساڵی ٢٠٠٦ دەرچوو کە تا مای ٢٠١٧ کۆمپانیای [[سۆنی]] بەردەوامبوو لەبرەودانی بەم ئامێرە بۆ ڕکابەری ئامێرەکانی وەک [[ئێکس بۆکس ٣٦٠]] و [[وی]]، وە ئەوەی ئەم ئامێرەی لە وەشانەکانی تر جیاکردۆتەوە کە دێسکێکی [[بلو ڕای]] یە کە خاوەن بەرزترین کوالیتی HD یە وە ھاڕی ناوەکی ھەیە کە لەتوانی بارکردنی ٢٠ گێگا بۆ ٣٢٠ گێگا ھەیە، ھەروەھا دەتوانرێت لەگەڵ ئینتەرنێت کۆنێکت بکرێت و یارییەکانی بەشێوەی ئۆنلاین پێ ئەنجام بدرێت. [[پەڕگە:PS3-Consoles-Set.jpg|200px|وێنۆک|پلەی ستەیشن ٣]] == پلەی ستەیشن ٤ == {{سەرەکی|پلەی ستەیشن ٤}} پلەی ستەیشن ٤ لەڕۆژی ١٥ی تشرینی دووەمی ٢٠١٣ بۆیەکەمینجار لە ئەمریکا وە ڕؤژی ٢٩ی تشرینی دووەمی ھەمان ساڵ لە ئەورووپا و [[ئوسترالیا]] خرایە بازاڕەوە. لەم وەشانە چەندین تایبەتمەندی نوێ خسترایە ناو ئەو بەرھەمەی سۆنییەوە لەوانە پاڵپشتی ڤیدیۆ بەکوالێتی 1080p. و لە سپتێمبەری ٢٠١٧ کۆمپانیای سۆنی پلەی ستەیشن ٤ پرۆ ی خستە بازاڕەوە بە پرۆسێسەرێکی خێراترو و بە کوالێتی 4K. [[پەڕگە:PS4-Console-wDS4.png|وێنۆک|پلەی ستەیشن ٤]] == پلەیستەیشن ٥ == {{سەرەکی|پلەی ستەیشن ٥}} پلەی ستەیشن ٥ لە ساڵی 2020 خرایە بازار، ئەو تایبەندمەندییانەی کە بڕیارە لەسەر پلەی ستەیشن ٥ دا بنرێن: HRDی توانای ٨٢٥[[گێگابایت]]ە و کوالیتی HDMI2.1 وە کامێرایەکی HD و ھێدسێت بە فلاش وە ھەروەھا کۆنترۆڵێک بۆ پلەیستەیشنەکە. [[پەڕگە:PlayStation 5 and DualSense with transparent background.png|وێنۆک|پلەی ستەیشن ٥]] == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان =٣ی ئایاری ٢٠٢٤}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ژاپۆن|کۆمپانیا|کایەی ڤیدیۆیی}} {{پۆلی کۆمنز|PlayStation}} {{کۆمپانیا-کۆلکە}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:کایەکلێکانی دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:کایەکلێکانی دەیەی ٢٠٠٠]] [[پۆل:یاڕی ڤیدیۆیی ساڵی ١٩٩٤]] [[پۆل:ناساندنەکانی پەیوەست بە کۆمپیوتەر لە ساڵی ١٩٩٤]] [[پۆل:کۆنسڵی یارییە ڤیدیۆییەکانی ماڵەوە]] [[پۆل:بڕاندە ژاپۆنییەکان]] [[پۆل:پلەیستەیشن (بڕاند)]] [[پۆل:ئەو بەرھەمانەی لە ساڵی ١٩٩٤ خراونەتەڕوو]] [[پۆل:سۆنی ئینتەرەکتیڤ ئینتەرتەیمێنت]] [[پۆل:کۆنسڵەکانی سۆنی]] [[پۆل:ئامێرە زیرەکەکان]] 71egf941bz4fl353wl65iy085r8lg6w 10 14295 1688446 1605033 2026-10-17T01:03:37Z CommonsDelinker 62 "Flag_of_the_Republic_of_Benin_(1967).svg" سڕاوە؛ [[c:User:Pi.1415926535|Pi.1415926535]] ئەم پەڕگەی لەسەر کامانز سڕیەوە بە ھۆی: per [[:c:Commons:Deletion requests/File:Flag of the Republic of Benin (1967).svg|]]. 1688446 wikitext text/x-wiki {{ {{{1<noinclude>|country showdata</noinclude>}}} | alias = کۆماری بێنین | shortname alias = Benin | flag alias = | size = {{{size|}}} | name = {{{name|}}} }} jc1obls9x7oten8m8ovd2bzpwle2ep8 0 17488 1688092 1544798 2026-10-16T16:36:57Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کۆمپیوتەر-کۆلکە) 1688092 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} [[پەڕگە:Three software development patterns mashed together.svg|thumb|420px]] '''پڕۆسە‌ی داھێنانی نە‌رم‌ئامێر''' کە بە ناوی [[سووڕانە‌وە‌ی حە‌یاتی داھێنانی نە‌رمامێر]]یش دە‌ناسرێت، پێکھاتە‌یێکە کە لە سە‌ر پە‌رە‌پێدان و داھێنانی بە‌رھە‌م‌گە‌لی نە‌رم ئامێری دە‌گونجرێت. گوتارگە‌لێکی ھاوتا وە‌کوو [[سووڕانە‌وە‌ی حە‌یاتی نە‌رم‌ئامێر]] و [[پڕۆسە‌ی نە‌رم ئامێر]] لە‌م بوارە‌دا بە کار دێن. مۆدێل‌گە‌لێکی جۆراوجۆر وە‌کوو پڕۆسە‌گە‌لی (تایبە‌ت) ھە‌ن کە ھە‌رکامیان رێچکە‌ی تایبە‌تی '''(ئە‌و پڕۆسە‌گە‌لە)''' بۆ ئە‌نجامی کار و چالاکی‌گە‌لی جۆراوجۆر لە درێژە‌ی پڕۆسە‌کە‌دا دیاری دە‌کە‌ن. ھە‌ندێک دە‌یخە‌نە بە‌ر باس کە ''' گە‌ڵاڵە‌ی (مۆدێل (سووڕانە‌وە)) حە‌یات'''، گوتارێکی زۆر گشتیە و [[پڕۆسە‌ی داھێنانی نە‌رمامێر]] گوتارێکی زۆر تایبە‌تیترە. بۆ نموونە، زۆربە‌یە‌ک لە پڕۆسە‌کانی داھێنانی نە‌رم‌ئامێری تایبە‌ت ھە‌ن کە خۆیان ژێرکۆمای سووڕانە‌وە‌ی حە‌یاتی شە‌یتانۆکە‌یی دە‌ژمێردرێن. == سە‌رچاوە‌کان == [https://web.archive.org/web/20170715202142/https://en.wikipedia.org/wiki/Software_development_process ویکیپیدیای ئینگلیزی] == بەستەرە دەرەکییەکان == {{Commons category|Software development methodology}}{{Authority control}} {{تووڵی دەروازە|کۆمپیوتەر}} {{کۆمپیوتەر-کۆلکە}} [[پۆل:پرۆسەی گەشەکردنی بەرنامەسازی]] [[پۆل:ئەندازیاری بەرنامەسازی]] [[پۆل:مێتۆدۆلۆژی]] lhxelmtf8d54i16bayrgu6lu35zya4e 0 20229 1688611 1527024 2026-10-17T07:37:26Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، ھونەر-کۆلکە، فەڕەنسا-کۆلکە) 1688611 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{کەسایەتی | ناو = پۆل سێزان | وێنە = Paul_Cézanne_160.jpg | قەبارەی وێنە = 200px | ناوی کاتی لەدایکبوون = | ڕێکەوتی لەدایکبوون = ۱۹/۱/۱۸۳۹ | شوێنی لەدایکبوون = ئیکسن پروان | ڕێکەوتی مردن = ۲۲/۱۰/۱۹۰٦ | شوێنی مردن = | هۆکاری مردن = | ڕێکەوتی مردن = | شوێنی گۆڕ = [[فەڕانسە]] | نیشتەجێ = [[پاریس]] ، [[ئیکس]] لە [[فەڕانسە]] | نەتەوە = [[فەڕانسە]] | ناوەکانی تر = | نەژاد = | هاووڵاتی = [[فەڕانسە|فەڕانسەوی]] | ڕادەی خوێندەواری = | دایەن = | پیشە = وێنەکێشان | ساڵانی چالاکی = | شار = [[پاریس]] | مووچە = | دارایی = | باڵا = | کێش = | ناسراو بە هۆی = [[وێنەكێشان]] | سەرناو = | وادە = | پێشوو = | جێگر = | حیزب = | بەرانبەرەکان = | ئایین = | هاوسەر = ئێمیل زولا | منداڵەکان = | دایک و باوک = | خزمەکان = | پەیوەندیەکان = | خەڵاتەکان = | ئیمزا = | ماڵپەڕ = | پەراوێزەکان = }} '''پۆل سێزان''' وێنەکێشێکی گەورەی فەڕەنسییە کە لە (۱۹ی ژانوییەی۱۸۳۹) لە «ئیکسن پروانس» هەڵکەوتووە و لە باشووری [[فەڕەنسا]] لەدایک بووە و لە (۲۲ی ئۆکتۆبەری ۱۹۰٦) لە شوێنی لەدایکبوونەکەی ماڵاواییی لە ژیان کردووە. باوکیشی سەروەت و سامانێکی کەڵەکە کردبوو و خەریکی بانکداری بوو و ژیانێکی ئاسوودەیان هەبوو. پۆل لە خوێندنگەی «ئێکس» بوو کە «[[ئێمیل زۆلا]]»ش لەوێ دەیخوێند و پەیوەندییەکی دۆستانە لەنێوان ئەو دوانەدا دەستی پێ کرد. باوکی حەزی دەکرد کەکوڕەکەی بکاتە جێگری خۆی و لەگەڵ «پۆل» کە زۆر هۆگری وێنەکێشان بوو، دژایەتیی دەکرد، وە هەر ئەم دژایەتییە بووە هۆی ئەوەی کە «پۆل» بچێتە ناو کۆلێژی یاسا و هەروەها لەبانکەکەی باوکیشیدا خەریکی کارکردن بێت. لە تەمەنی ۲۷ ساڵیدا بۆ یەکەمین جار تابلۆیەکی ڕەوانەی «هۆڵی پاریس»کرد، بەڵام چونکە زۆریان گوێ نەدایە، لە نامەیەکی ناڕەزایەتیدا نووسیی: {{وتە|من ناتوانم دادوەریی بێ بنەمای کەسانێک کە بەرهەمەکانم پەسەند ناکەن، قبووڵ بکەم.}} «زۆلا» لە پاریس کە دوای شەڕی (۱۸۷۰) کەسایەتییەکی تازەی بە خۆیەوە گرتبوو، ناوبانگی دەرکرد و دەوڵەمەند بوو. بەڵام سزان بێجگە لە سەرکۆنەکردن و بێمتمانەیی هیچی دیکەی بەدەست نەهێنا. سەرەڕای هەمووی ئەوانەش، «سزان» لەوڕێگایە پەشیمان نەبووەوە کە گرتبوویە بەر و هەوڵە بەردەوامەکانی بۆ بەدیهێنانی ئەو خۆزگەیەی کە لە وێنەکێشاندا هەیبوو، ئەوی هیلاک نەکرد. ==تابلۆ ناودارەکانی== وەرق بازەکان ، پیاوێک بە سەبیلەوە ، خانمی سزان لە گوڵخانە ، با و تۆفان ، سپیدارەکان ، وەزیری بەساڵاچوو ، سروشتی بێ گیان ، پەیکەری عەشق و کەرەستە بێ گیانەکان ، ژەنیاری پیانۆ ، ئێمبل زۆلا و پۆل ئالێکسیس... {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|ھونەر|فەڕەنسا|ھونەرەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Paul Cézanne}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{ھونەر-کۆلکە}} {{فەڕەنسا-کۆلکە}} [[پۆل:فەڕەنسییە کاتۆلیکەکان]] [[پۆل:مردووانی ١٩٠٦]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٨٣٩]] [[پۆل:ھونەرمەندەکانی سروشت]] c500ryt0hr0vjm2swv2jodbmzexh4ce 0 20504 1688067 1508172 2026-10-16T15:36:45Z SakuraBot 51806 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688067 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} یەکێکە لە ستۆدیۆ [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئەمریکییەکان]] بۆ بەرهەمهێنانی [[فیلم]] و کاری وێنەیی. {{کورت}} {{تووڵی دەروازە|فیلم|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ھۆڵیوود|کۆمپانیا|دەیەی ١٩٩٠|کالیفۆڕنیا}} {{ستۆدیۆی فیلم}} [[پۆل:کۆمپانیاکان، دامەزرانی ١٩٩١]] [[پۆل:کۆمپانیاکانی بەرھەمھێنانی فیلم لە ویلایەتە یەکگرتووەکان]] [[پۆل:دامەزراوەکانی ١٩٩١ لە کالیفۆرنیا]] [[پۆل:دابەشکەرانی فیلم لە ئەمریکا]] [[پۆل:ستۆدیۆ ئەمریکییە سەربەخۆکانی فیلم]] [[پۆل:ساڵی ١٩٩٠ دامەزراوەکان لە کالیفۆرنیا]] [[پۆل:کۆمپانیا ئەمریکییەکان کە لە ساڵی ١٩٩٠ دامەزراون]] [[پۆل:کۆمپانیاکانی کاتبەسەربردن کە لە ساڵی ١٩٩٠ دامەزراون]] mlfwiyxazi8a7wfu2pky0jgqi8g9gke 0 24114 1688609 1544754 2026-10-17T07:37:06Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (پزیشکی-کۆلکە، ژینناسی-کۆلکە) 1688609 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''پۆشەرە کۆئەندام''' ئەو بەشە لە لەشی زیندەوەرە کە وا بەرگری لە تەماسی ئەندام نهێنیەکان لەگەڵ دنیای دەرەوە دەکات. ئەم کۆ ئەندامە هەندێک ئەندام لە خۆیدا دەگرێتە بەر کە بریتین لەمانەی خوارەوە: *پێست *مووکووس ==کارکردەکان== پۆشەرە کۆئەندام (بە ئینگلیزی: Integumentary system) ئەرکگەلێکی جیاوازی هەیە. ئەمانەی لە خوارەوە دێن دەستەیێکی لەو ئەرکانەن: *پاسەبانی لە ئەندامە ناڤینەکان *بەرگری لە هاتنە ناوی پاتۆژێنکان واتە ئەو زیندەوەرە بچووکانەی کە دەبن بە هۆی نەخۆشی لەش *بەرگری لە لەدەسچوونی ئاوی لەش *بەرگری لە ئاڵووگۆڕی مەترسیداری گەرما و سەرمای لەش *وەرگرتنی زانیاریەکان وەک لەمس و ئێش و ... لە موحیت و ناردنی ئەوان بۆ [[مێشک]] *درووست کردنی ڤیتامین دي {{کۆئەندام و ئەندامەکانی مرۆڤ}} {{پۆلی کۆمنز|Integumentary system}} {{تووڵی دەروازە|پزیشکی|ژینناسی}} {{پزیشکی-کۆلکە}} {{ژینناسی-کۆلکە}} [[پۆل:کۆئەندامەکانی لەش]] [[پۆل:زاراوە پزیشکییەکان]] 9kpdfs63gdrwgj9ol8f355xfrsa52gi 0 24339 1688284 1686831 2026-10-16T20:19:45Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688284 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{Infobox settlement |name =دەرمارەخت |native_name = |settlement_type= [[پێرستی شارۆچکەکانی تاجیکستان|شارۆچکە]] |image_skyline = |imagesize = |image_caption = |image_flag = |image_seal = |image_map = |map_caption = |subdivision_type = [[پێرستی وڵاتانی جیھان بە پێی ئەلفوبێ|وڵات]] |subdivision_name = {{ئاڵا|Tajikistan}} |subdivision_type1 = [[دابەشکاریی وڵاتیی تاجیکستان|پارێزگا]] |subdivision_name1 = [[پارێزگای خۆبەڕیوەبەری گۆرنۆ-بەدەخشان|گۆرنۆ-بەدەخشان]] |subdivision_type2 = [[شارستانەکانی تاجیکستان|شارستان]] |subdivision_name2 = [[شارستانی شوغنان|شوغنان]] |established_title = |established_date = |government_type = |leader_title = |leader_name = |area_magnitude = |area_total_sq_mi = |area_total_km2 = |area_land_sq_mi = |area_land_km2 = |area_urban_sq_mi = |area_urban_km2 = |area_metro_km2 = |area_metro_sq_mi = |population_as_of= |population_footnotes = |population_total =٢٥٨٨ |population_urban = |population_metro = |population_density_sq_mi = |population_density_km2 = |timezone = [[یوو تی سی ٥:٠٠+]] |utc_offset = |timezone_DST = |utc_offset_DST = |elevation_footnotes= |elevation_m = |elevation_ft = |postal_code_type = |postal_code = |area_code = |website = |footnotes = }} '''دەرمارەخت''' شارۆچکەیەکی [[شارستانی شوغنان]]ە، لە [[پارێزگای خۆبەڕیوەبەری گۆرنۆ-بەدەخشان]] لە باشووری ڕۆژھەڵاتی وڵاتی [[تاجیکستان]]. ژمارەی دانیشتووانی ٢٥٨٨ کەسە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=TAJIKISTAN|ناونیشان=http://www.citypopulation.de/Tajikistan.html|ناشر=City Population|ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی حوزەیرانی ٢٠١٢|زمان= ئینگلیزی}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ= The largest cities in Tajikistan, ranked by population|ناونیشان=http://population.mongabay.com/population/tajikistan|ناشر=mongabay.com|ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی حوزەیرانی ٢٠١٢|زمان= ئینگلیزی}}</ref><ref>Middleton, Robert. ''Tajikistan and the High Pamirs: a companion and guide''. Hong Kong: Odyssey Books, 2008. {{ISBN|ISBN 9789622177734}}</ref> == ئەمەش ببینە == * [[پێرستی شارۆچکەکانی تاجیکستان]] == سەرچاوەکان == <references/> {{گۆرنۆ-بەدەخشان}} {{تاجیکستان-کۆلکە}} {{تووڵی دەروازە|تاجیکستان|جوگرافیا}} [[پۆل:شارەکانی تاجیکستان]] 0ggw6jogib58nx9saurh8a072efrbtd 0 25068 1688292 1686824 2026-10-16T20:20:55Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688292 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناوی_فەرمی = دەرزیوەلی | ناوی_خۆماڵی = | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = دێ | وێنە = | قەبارەی_وێنە = | شرۆڤەی_وێنە = | جۆری_دابەشکراو = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو = [[پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا|ئازەربایجانی ڕۆژاوا]] | جۆری_دابەشکراو١ = [[شارستان]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[بۆکان (شارستان)|بۆکان]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[ناوچە]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[ناوچەی ناوەندی (شارستانی بۆکان)|ناوەندی]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[گوندستان]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[گوندستانی فەیزوڵڵابەگی|فەیزوڵڵابەگی]] | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = | بەرزایی_بە_م = | ژمارەی_دانیشتووان = ٢٧٢ | دانیشتووان_لە = [[٢٠٠٦]] | جۆری_دانیشتووانناسی١ = زمان و ئایین | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[کوردی]] ([[کوردیی ناوەندی|ناوەندی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[سوننە|سوننی]] ([[شافعی]]) | جۆری_کۆدی_ناوچە = | کۆدی_ناوچە = }} '''دەرزیوەلی''' (Derzîwelî، {{بە فارسی|درزیولی}}) دێیەکە لە [[ناوچەی ناوەندی (شارستانی بۆکان)|ناوچەی ناوەندی]]ی [[بۆکان (شارستان)|شارستانی بۆکان]]. ژمارەی دانیشتووانی لە [[سەرژمێریی گشتیی جەماوەر و خانووی ئێران|سەرژمێریی ساڵی ٢٠٠٦]]دا ٢٧٢ کەس لە ٦٠ بنەماڵەدا بووە. ==ئەمانەش ببینە== * [[گوندستانی فەیزوڵڵابەگی]] * [[ناوچەی ناوەندی شارستانی بۆکان]] * [[شارستانی بۆکان]] {{شارستانی بۆکان}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|ئێران|کوردستان|موکریان}} {{بۆکان-کۆلکە}} [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی بۆکان]] [[پۆل:گوندەکانی شارستانی بۆکان]] qjywo0a5bhgp44rt3o1543fku9eg5wk 4 25122 1688440 1687781 2026-10-17T00:03:17Z CdRBot 8950 Updated by Bot *** لەگەڵ دەقەکەیدا جێگۆڕ کرا *** 1688440 wikitext text/x-wiki <div style="background: #E5E4E2; padding: 0.5em; font-size: 130%; -moz-border-radius: 0.3em; border-radius: 0.3em;"> <center> پێرستی ١٠٠ بەشداربووی بەرزتر بە پێی ژمارەی دەستکارییەکان (بە بۆتەوە). ھەروەھا بڕوانە: [[ویکیپیدیا:ڕاپۆرتی بنکەدراوە/پێرستی نووسەرانی ویکیپیدیا بە پێی ژمارەی دەستکارییەکان|ئەم ئامارە بەبێ بۆت]] '''دوایین نوێکردنەوە لە لایەن [[user:CdRBot|CdRBot]]''': ''٠٠:٠٣، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC)'' {| |- style="vertical-align:text-top;" | {| class="wikitable" border="1" style="margin:0px;" |- ! زنجیرە |- | ١ |- | ٢ |- | ٣ |- | ٤ |- | ٥ |- | ٦ |- | ٧ |- | ٨ |- | ٩ |- | ١٠ |- | ١١ |- | ١٢ |- | ١٣ |- | ١٤ |- | ١٥ |- | ١٦ |- | ١٧ |- | ١٨ |- | ١٩ |- | ٢٠ |- | ٢١ |- | ٢٢ |- | ٢٣ |- | ٢٤ |- | ٢٥ |- | ٢٦ |- | ٢٧ |- | ٢٨ |- | ٢٩ |- | ٣٠ |- | ٣١ |- | ٣٢ |- | ٣٣ |- | ٣٤ |- | ٣٥ |- | ٣٦ |- | ٣٧ |- | ٣٨ |- | ٣٩ |- | ٤٠ |- | ٤١ |- | ٤٢ |- | ٤٣ |- | ٤٤ |- | ٤٥ |- | ٤٦ |- | ٤٧ |- | ٤٨ |- | ٤٩ |- | ٥٠ |- | ٥١ |- | ٥٢ |- | ٥٣ |- | ٥٤ |- | ٥٥ |- | ٥٦ |- | ٥٧ |- | ٥٨ |- | ٥٩ |- | ٦٠ |- | ٦١ |- | ٦٢ |- | ٦٣ |- | ٦٤ |- | ٦٥ |- | ٦٦ |- | ٦٧ |- | ٦٨ |- | ٦٩ |- | ٧٠ |- | ٧١ |- | ٧٢ |- | ٧٣ |- | ٧٤ |- | ٧٥ |- | ٧٦ |- | ٧٧ |- | ٧٨ |- | ٧٩ |- | ٨٠ |- | ٨١ |- | ٨٢ |- | ٨٣ |- | ٨٤ |- | ٨٥ |- | ٨٦ |- | ٨٧ |- | ٨٨ |- | ٨٩ |- | ٩٠ |- | ٩١ |- | ٩٢ |- | ٩٣ |- | ٩٤ |- | ٩٥ |- | ٩٦ |- | ٩٧ |- | ٩٨ |- | ٩٩ |- | ١٠٠ |} | {| class="wikitable sortable" !بەکارھێنەر!!ژ. دەستکارییەکان |- | [[Special:Contributions/AramBot|AramBot]] || ٣٧٧٨٤٠ |- | [[Special:Contributions/CalakBot|CalakBot]] || ١٧٧٣٩٤ |- | [[Special:Contributions/InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] || ١٠٣٦٥٥ |- | [[Special:Contributions/Tessla|Tessla]] || ٦١٨٣٨ |- | [[Special:Contributions/Aram|Aram]] || ٥٦٧٤٧ |- | [[Special:Contributions/SakuraBot|SakuraBot]] || ٥٢٢٦٩ |- | [[Special:Contributions/Sakura emad|Sakura emad]] || ٤٦٢٩٢ |- | [[Special:Contributions/EmausBot|EmausBot]] || ٤٢٧٩٥ |- | [[Special:Contributions/Calak|Calak]] || ٣٣٩٩٦ |- | [[Special:Contributions/Épine|Épine]] || ٢٧١١٨ |- | [[Special:Contributions/MFTG|MFTG]] || ٢٤٨٠٩ |- | [[Special:Contributions/Ahrir|Ahrir]] || ٢٤١٦١ |- | [[Special:Contributions/Xqbot|Xqbot]] || ٢١٣٢٥ |- | [[Special:Contributions/Amine yousefi|Amine yousefi]] || ٢٠٣٠٧ |- | [[Special:Contributions/1silent scientist|1silent scientist]] || ١٨٣٧٦ |- | [[Special:Contributions/AlaaBot|AlaaBot]] || ١٧٦١٨ |- | [[Special:Contributions/Kushared|Kushared]] || ١٦١٢١ |- | [[Special:Contributions/مامۆستا|مامۆستا]] || ١٥١٢٩ |- | [[Special:Contributions/MerlIwBot|MerlIwBot]] || ١٤٥١٢ |- | [[Special:Contributions/Serchia|Serchia]] || ١٣٩٨١ |- | [[Special:Contributions/New user message|New user message]] || ١٣١٤٤ |- | [[Special:Contributions/Aza|Aza]] || ١١٢٥١ |- | [[Special:Contributions/ساکاتا گینتۆکی|ساکاتا گینتۆکی]] || ١٠٦٥٩ |- | [[Special:Contributions/Zemen|Zemen]] || ١٠٤٥١ |- | [[Special:Contributions/Paraw|Paraw]] || ١٠٣٨٧ |- | [[Special:Contributions/Pirehelokan|Pirehelokan]] || ١٠١١١ |- | [[Special:Contributions/Kurd2021|Kurd2021]] || ٩٢٥٤ |- | [[Special:Contributions/Addbot|Addbot]] || ٩١٢٠ |- | [[Special:Contributions/Danial2703kurdistan|Danial2703kurdistan]] || ٨٦٥٨ |- | [[Special:Contributions/Dexbot|Dexbot]] || ٨٦٣٣ |- | [[Special:Contributions/Min.neel|Min.neel]] || ٨٣٤١ |- | [[Special:Contributions/Hivja|Hivja]] || ٨٣١١ |- | [[Special:Contributions/-Haryad|-Haryad]] || ٧٩٧١ |- | [[Special:Contributions/Legobot|Legobot]] || ٧٦١٨ |- | [[Special:Contributions/Diyar se|Diyar se]] || ٧٤٧٩ |- | [[Special:Contributions/CdRBot|CdRBot]] || ٦٦١١ |- | [[Special:Contributions/ئاسۆ|ئاسۆ]] || ٦٥٠٠ |- | [[Special:Contributions/Hamaredha|Hamaredha]] || ٦٤٤٨ |- | [[Special:Contributions/Luckas-bot|Luckas-bot]] || ٦١١٧ |- | [[Special:Contributions/Broosk|Broosk]] || ٥٩٦٢ |- | [[Special:Contributions/حوسێن|حوسێن]] || ٥٤٧٥ |- | [[Special:Contributions/Abdurhman Ahmad|Abdurhman Ahmad]] || ٥٠٩٩ |- | [[Special:Contributions/Muhammed taha|Muhammed taha]] || ٤٩٩٧ |- | [[Special:Contributions/CommonsDelinker|CommonsDelinker]] || ٤٨٣٥ |- | [[Special:Contributions/Aro Salar|Aro Salar]] || ٤٦٠١ |- | [[Special:Contributions/Ari Qasm|Ari Qasm]] || ٤٢٢٠ |- | [[Special:Contributions/AsoBot|AsoBot]] || ٤١٢٧ |- | [[Special:Contributions/Merkhas|Merkhas]] || ٤٠٣٦ |- | [[Special:Contributions/WikitanvirBot|WikitanvirBot]] || ٣٧١١ |- | [[Special:Contributions/Gyan333|Gyan333]] || ٣٦٥٩ |- | [[Special:Contributions/MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] || ٣٥٨٩ |- | [[Special:Contributions/Rannda|Rannda]] || ٣٣٧٩ |- | [[Special:Contributions/ZéroBot|ZéroBot]] || ٣٣٦٢ |- | [[Special:Contributions/فەرهاد|فەرهاد]] || ٣٣٤٨ |- | [[Special:Contributions/DarafshBot|DarafshBot]] || ٣٣٢٤ |- | [[Special:Contributions/Ibrahim aziz|Ibrahim aziz]] || ٣٢٥١ |- | [[Special:Contributions/دیاکۆ|دیاکۆ]] || ٣١٦٨ |- | [[Special:Contributions/Diyako kazm|Diyako kazm]] || ٣١٦٥ |- | [[Special:Contributions/Shahid tahir|Shahid tahir]] || ٢٩١٥ |- | [[Special:Contributions/Nskoalj|Nskoalj]] || ٢٩٠٢ |- | [[Special:Contributions/Sorou6sh|Sorou6sh]] || ٢٨٦٦ |- | [[Special:Contributions/Marmzok|Marmzok]] || ٢٧٨٣ |- | [[Special:Contributions/Keenîî|Keenîî]] || ٢٧٨٠ |- | [[Special:Contributions/Escarbot|Escarbot]] || ٢٧٢٢ |- | [[Special:Contributions/Arya sarhan|Arya sarhan]] || ٢٥٧٤ |- | [[Special:Contributions/Barham|Barham]] || ٢٤٨١ |- | [[Special:Contributions/هیوا|هیوا]] || ٢٤٠٤ |- | [[Special:Contributions/Halbast1|Halbast1]] || ٢٢١٩ |- | [[Special:Contributions/ChuispastonBot|ChuispastonBot]] || ٢١٤٦ |- | [[Special:Contributions/TXiKiBoT|TXiKiBoT]] || ٢١١٦ |- | [[Special:Contributions/Ebrambot|Ebrambot]] || ١٨٨٩ |- | [[Special:Contributions/Saad Goran|Saad Goran]] || ١٧٤٦ |- | [[Special:Contributions/Twana.ismail|Twana.ismail]] || ١٦٨٢ |- | [[Special:Contributions/کاردۆ جاف|کاردۆ جاف]] || ١٦٦٦ |- | [[Special:Contributions/MelancholieBot|MelancholieBot]] || ١٦٣٤ |- | [[Special:Contributions/Bilalinfo|Bilalinfo]] || ١٦٣١ |- | [[Special:Contributions/Rebin galaly|Rebin galaly]] || ١٦٢٤ |- | [[Special:Contributions/ElphiBot|ElphiBot]] || ١٥٩٧ |- | [[Special:Contributions/TjBot|TjBot]] || ١٥٠٥ |- | [[Special:Contributions/Rabar ajax1|Rabar ajax1]] || ١٤٢٧ |- | [[Special:Contributions/RedBot|RedBot]] || ١٤٢٠ |- | [[Special:Contributions/KamikazeBot|KamikazeBot]] || ١٣٩٩ |- | [[Special:Contributions/Aminijian|Aminijian]] || ١٣٩٥ |- | [[Special:Contributions/Kován|Kován]] || ١٣٧٦ |- | [[Special:Contributions/Ismail.Sharifi|Ismail.Sharifi]] || ١٣٦٧ |- | [[Special:Contributions/SieBot|SieBot]] || ١٣٣٩ |- | [[Special:Contributions/FoxBot|FoxBot]] || ١٣١٠ |- | [[Special:Contributions/Mohammed Mahdi Mohammed|Mohammed Mahdi Mohammed]] || ١٣٠٩ |- | [[Special:Contributions/VolkovBot|VolkovBot]] || ١٢٩٩ |- | [[Special:Contributions/Ali Sardar 06|Ali Sardar 06]] || ١٢٩٤ |- | [[Special:Contributions/タチコマ robot|タチコマ robot]] || ١٢٩٢ |- | [[Special:Contributions/Khabat4545|Khabat4545]] || ١٢٨٨ |- | [[Special:Contributions/Shaween|Shaween]] || ١٢٧٣ |- | [[Special:Contributions/SiNa|SiNa]] || ١٢٣٦ |- | [[Special:Contributions/Average kurd|Average kurd]] || ١٢١٨ |- | [[Special:Contributions/GoRaN909|GoRaN909]] || ١٢١٣ |- | [[Special:Contributions/Ahmad.Kurdistan|Ahmad.Kurdistan]] || ١١٨٧ |- | [[Special:Contributions/Burhan br|Burhan br]] || ١١٧٧ |- | [[Special:Contributions/Blqk yeloow|Blqk yeloow]] || ١١٣٤ |- | [[Special:Contributions/Ferxwaz|Ferxwaz]] || ١١٣١ |} |} </center> </div> [[پۆل:ڕاپۆرتی بنکەدراوەی ویکیپیدیا]] lxjrybcor7wko2i5hdltukzkdxeo7xr 4 25128 1688441 1687782 2026-10-17T00:03:27Z CdRBot 8950 Updated by Bot *** لەگەڵ دەقەکەیدا جێگۆڕ کرا *** 1688441 wikitext text/x-wiki <div style="background: #E5E4E2; padding: 0.5em; font-size: 130%; -moz-border-radius: 0.3em; border-radius: 0.3em;"> <center> پێرستی ١٠٠ بەشداربووی بەرزتر بە پێی ژمارەی دەستکارییەکان (بەبێ بۆت). ھەروەھا بڕوانە: [[ویکیپیدیا:ڕاپۆرتی بنکەدراوە/پێرستی نووسەرانی ویکیپیدیا بە پێی ژمارەی دەستکارییەکان (بە بۆتەوە)|ئەم ئامارە بە بۆتەوە]] '''دوایین نوێکردنەوە لە لایەن [[user:CdRBot|CdRBot]]''': ''٠٠:٠٣، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC)'' {| |- style="vertical-align:text-top;" | {| class="wikitable" border="1" style="margin:0px;" |- ! زنجیرە |- | ١ |- | ٢ |- | ٣ |- | ٤ |- | ٥ |- | ٦ |- | ٧ |- | ٨ |- | ٩ |- | ١٠ |- | ١١ |- | ١٢ |- | ١٣ |- | ١٤ |- | ١٥ |- | ١٦ |- | ١٧ |- | ١٨ |- | ١٩ |- | ٢٠ |- | ٢١ |- | ٢٢ |- | ٢٣ |- | ٢٤ |- | ٢٥ |- | ٢٦ |- | ٢٧ |- | ٢٨ |- | ٢٩ |- | ٣٠ |- | ٣١ |- | ٣٢ |- | ٣٣ |- | ٣٤ |- | ٣٥ |- | ٣٦ |- | ٣٧ |- | ٣٨ |- | ٣٩ |- | ٤٠ |- | ٤١ |- | ٤٢ |- | ٤٣ |- | ٤٤ |- | ٤٥ |- | ٤٦ |- | ٤٧ |- | ٤٨ |- | ٤٩ |- | ٥٠ |- | ٥١ |- | ٥٢ |- | ٥٣ |- | ٥٤ |- | ٥٥ |- | ٥٦ |- | ٥٧ |- | ٥٨ |- | ٥٩ |- | ٦٠ |- | ٦١ |- | ٦٢ |- | ٦٣ |- | ٦٤ |- | ٦٥ |- | ٦٦ |- | ٦٧ |- | ٦٨ |- | ٦٩ |- | ٧٠ |- | ٧١ |- | ٧٢ |- | ٧٣ |- | ٧٤ |- | ٧٥ |- | ٧٦ |- | ٧٧ |- | ٧٨ |- | ٧٩ |- | ٨٠ |- | ٨١ |- | ٨٢ |- | ٨٣ |- | ٨٤ |- | ٨٥ |- | ٨٦ |- | ٨٧ |- | ٨٨ |- | ٨٩ |- | ٩٠ |- | ٩١ |- | ٩٢ |- | ٩٣ |- | ٩٤ |- | ٩٥ |- | ٩٦ |- | ٩٧ |- | ٩٨ |- | ٩٩ |- | ١٠٠ |} | {| class="wikitable sortable" !بەکارھێنەر!!ژ. دەستکارییەکان |- | [[Special:Contributions/Tessla|Tessla]] || ٦١٨٣٨ |- | [[Special:Contributions/Aram|Aram]] || ٥٦٧٤٧ |- | [[Special:Contributions/Sakura emad|Sakura emad]] || ٤٦٢٩٢ |- | [[Special:Contributions/Calak|Calak]] || ٣٣٩٩٦ |- | [[Special:Contributions/Épine|Épine]] || ٢٧١١٨ |- | [[Special:Contributions/MFTG|MFTG]] || ٢٤٨٠٩ |- | [[Special:Contributions/Ahrir|Ahrir]] || ٢٤١٦١ |- | [[Special:Contributions/Amine yousefi|Amine yousefi]] || ٢٠٣٠٧ |- | [[Special:Contributions/1silent scientist|1silent scientist]] || ١٨٣٧٦ |- | [[Special:Contributions/Kushared|Kushared]] || ١٦١٢١ |- | [[Special:Contributions/مامۆستا|مامۆستا]] || ١٥١٢٩ |- | [[Special:Contributions/Serchia|Serchia]] || ١٣٩٨١ |- | [[Special:Contributions/New user message|New user message]] || ١٣١٤٤ |- | [[Special:Contributions/Aza|Aza]] || ١١٢٥١ |- | [[Special:Contributions/ساکاتا گینتۆکی|ساکاتا گینتۆکی]] || ١٠٦٥٩ |- | [[Special:Contributions/Zemen|Zemen]] || ١٠٤٥١ |- | [[Special:Contributions/Paraw|Paraw]] || ١٠٣٨٧ |- | [[Special:Contributions/Pirehelokan|Pirehelokan]] || ١٠١١١ |- | [[Special:Contributions/Kurd2021|Kurd2021]] || ٩٢٥٤ |- | [[Special:Contributions/Danial2703kurdistan|Danial2703kurdistan]] || ٨٦٥٨ |- | [[Special:Contributions/Min.neel|Min.neel]] || ٨٣٤١ |- | [[Special:Contributions/Hivja|Hivja]] || ٨٣١١ |- | [[Special:Contributions/-Haryad|-Haryad]] || ٧٩٧١ |- | [[Special:Contributions/Diyar se|Diyar se]] || ٧٤٧٩ |- | [[Special:Contributions/ئاسۆ|ئاسۆ]] || ٦٥٠٠ |- | [[Special:Contributions/Hamaredha|Hamaredha]] || ٦٤٤٨ |- | [[Special:Contributions/Broosk|Broosk]] || ٥٩٦٢ |- | [[Special:Contributions/حوسێن|حوسێن]] || ٥٤٧٥ |- | [[Special:Contributions/Abdurhman Ahmad|Abdurhman Ahmad]] || ٥٠٩٩ |- | [[Special:Contributions/Muhammed taha|Muhammed taha]] || ٤٩٩٧ |- | [[Special:Contributions/CommonsDelinker|CommonsDelinker]] || ٤٨٣٥ |- | [[Special:Contributions/Aro Salar|Aro Salar]] || ٤٦٠١ |- | [[Special:Contributions/Ari Qasm|Ari Qasm]] || ٤٢٢٠ |- | [[Special:Contributions/Merkhas|Merkhas]] || ٤٠٣٦ |- | [[Special:Contributions/Gyan333|Gyan333]] || ٣٦٥٩ |- | [[Special:Contributions/Rannda|Rannda]] || ٣٣٧٩ |- | [[Special:Contributions/فەرهاد|فەرهاد]] || ٣٣٤٨ |- | [[Special:Contributions/Ibrahim aziz|Ibrahim aziz]] || ٣٢٥١ |- | [[Special:Contributions/دیاکۆ|دیاکۆ]] || ٣١٦٨ |- | [[Special:Contributions/Diyako kazm|Diyako kazm]] || ٣١٦٥ |- | [[Special:Contributions/Shahid tahir|Shahid tahir]] || ٢٩١٥ |- | [[Special:Contributions/Nskoalj|Nskoalj]] || ٢٩٠٢ |- | [[Special:Contributions/Sorou6sh|Sorou6sh]] || ٢٨٦٦ |- | [[Special:Contributions/Marmzok|Marmzok]] || ٢٧٨٣ |- | [[Special:Contributions/Keenîî|Keenîî]] || ٢٧٨٠ |- | [[Special:Contributions/Arya sarhan|Arya sarhan]] || ٢٥٧٤ |- | [[Special:Contributions/Barham|Barham]] || ٢٤٨١ |- | [[Special:Contributions/هیوا|هیوا]] || ٢٤٠٤ |- | [[Special:Contributions/Halbast1|Halbast1]] || ٢٢١٩ |- | [[Special:Contributions/Saad Goran|Saad Goran]] || ١٧٤٦ |- | [[Special:Contributions/Twana.ismail|Twana.ismail]] || ١٦٨٢ |- | [[Special:Contributions/کاردۆ جاف|کاردۆ جاف]] || ١٦٦٦ |- | [[Special:Contributions/Bilalinfo|Bilalinfo]] || ١٦٣١ |- | [[Special:Contributions/Rebin galaly|Rebin galaly]] || ١٦٢٤ |- | [[Special:Contributions/Rabar ajax1|Rabar ajax1]] || ١٤٢٧ |- | [[Special:Contributions/Aminijian|Aminijian]] || ١٣٩٥ |- | [[Special:Contributions/Kován|Kován]] || ١٣٧٦ |- | [[Special:Contributions/Ismail.Sharifi|Ismail.Sharifi]] || ١٣٦٧ |- | [[Special:Contributions/Mohammed Mahdi Mohammed|Mohammed Mahdi Mohammed]] || ١٣٠٩ |- | [[Special:Contributions/Ali Sardar 06|Ali Sardar 06]] || ١٢٩٤ |- | [[Special:Contributions/Khabat4545|Khabat4545]] || ١٢٨٨ |- | [[Special:Contributions/Shaween|Shaween]] || ١٢٧٣ |- | [[Special:Contributions/SiNa|SiNa]] || ١٢٣٦ |- | [[Special:Contributions/Average kurd|Average kurd]] || ١٢١٨ |- | [[Special:Contributions/GoRaN909|GoRaN909]] || ١٢١٣ |- | [[Special:Contributions/Ahmad.Kurdistan|Ahmad.Kurdistan]] || ١١٨٧ |- | [[Special:Contributions/Burhan br|Burhan br]] || ١١٧٧ |- | [[Special:Contributions/Blqk yeloow|Blqk yeloow]] || ١١٣٤ |- | [[Special:Contributions/Ferxwaz|Ferxwaz]] || ١١٣١ |- | [[Special:Contributions/DiyarKamaran|DiyarKamaran]] || ١١٢٩ |- | [[Special:Contributions/Ayoub Majeed|Ayoub Majeed]] || ١١٢٣ |- | [[Special:Contributions/DreamHourFlight|DreamHourFlight]] || ١١٠٩ |- | [[Special:Contributions/Eng.dilan86|Eng.dilan86]] || ١٠٤٨ |- | [[Special:Contributions/Ilamxan|Ilamxan]] || ١٠٢٨ |- | [[Special:Contributions/Khoshhat|Khoshhat]] || ١٠٠٥ |- | [[Special:Contributions/Ibrahim N. Qader|Ibrahim N. Qader]] || ٩٨٢ |- | [[Special:Contributions/ئاریا سالار|ئاریا سالار]] || ٩٦٤ |- | [[Special:Contributions/Baneh k|Baneh k]] || ٩٦٠ |- | [[Special:Contributions/Hamedvahid|Hamedvahid]] || ٩٢٧ |- | [[Special:Contributions/Hastyar Abdullah|Hastyar Abdullah]] || ٩١٤ |- | [[Special:Contributions/Hîwa Seqiz|Hîwa Seqiz]] || ٨٨٨ |- | [[Special:Contributions/ئاراس نوری|ئاراس نوری]] || ٨٧٨ |- | [[Special:Contributions/Rasan emprator page|Rasan emprator page]] || ٨٦٢ |- | [[Special:Contributions/Rahel khdhr|Rahel khdhr]] || ٨٠٠ |- | [[Special:Contributions/گرووپی قوتابخانە|گرووپی قوتابخانە]] || ٧٩٥ |- | [[Special:Contributions/Halvada|Halvada]] || ٧٨٥ |- | [[Special:Contributions/Qezwan|Qezwan]] || ٧٥٩ |- | [[Special:Contributions/Kareeeeem|Kareeeeem]] || ٧٤٦ |- | [[Special:Contributions/Ara Qadir|Ara Qadir]] || ٧٣٧ |- | [[Special:Contributions/Mamozk|Mamozk]] || ٧٢١ |- | [[Special:Contributions/Shaxstan|Shaxstan]] || ٦٨٠ |- | [[Special:Contributions/Renamed user 8bf1a5bb1c77527f2a3f2326f8ff7c95|Renamed user 8bf1a5bb1c77527f2a3f2326f8ff7c95]] || ٦٣٧ |- | [[Special:Contributions/Eyubm|Eyubm]] || ٦٣١ |- | [[Special:Contributions/444radio|444radio]] || ٦٢٢ |- | [[Special:Contributions/Sako Nanakli|Sako Nanakli]] || ٦١٥ |- | [[Special:Contributions/Cwtiyar|Cwtiyar]] || ٥٩٧ |- | [[Special:Contributions/Rojhalatkurdistan|Rojhalatkurdistan]] || ٥٩٥ |- | [[Special:Contributions/شنەی ئازادی|شنەی ئازادی]] || ٥٥٧ |- | [[Special:Contributions/Barrazinji|Barrazinji]] || ٥٥٢ |- | [[Special:Contributions/د. توانا ع. بەرزنجی|د. توانا ع. بەرزنجی]] || ٥٤٨ |} |} </center> </div> [[پۆل:ئاماری ویکیپیدیا]] [[پۆل:ڕاپۆرتی بنکەدراوەی ویکیپیدیا]] rns8mvjrhrbykv15nz6rn6fff0n7zih 0 32263 1688146 1392403 2026-10-16T19:33:09Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، ئەکتەر-کۆلکە، فیلم-کۆلکە) 1688146 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | پریتی زینتاname = | image = Preity Zinta by Ash Gupta.jpg | birth_date = {{Birth date and age|df=yes|١٩٧٥|١|٣١}} | birth_place = شیملا، ھیماچەل پرادیش، ھیندستان | years_active = ١٩٩٨–تاکو ئێستا | spouse = (٢٠١٦)Gene Goodenough | occupation = ئەکتەری فلیم }} '''پریتی زینتا'''([[پریتی زینتا]]) لەدایک بووی ٣١ کانونی دووەم ١٩٧٥، و ئەکتەری فلیمی ھیندیە. '''پریتی زینتا''' لە فلیمی ھیندی بۆڵیویدا(Bollywood) دەرکەوتووە و لەھەمانکاتدا لە پونجابی (Punjab)، تیگلو (Telugu)، و لە فلیمی ئینگلیزی دا دەرکەوتووە. پاش دەرچوون و تەواوکردنی دەروونناسی تاوانبار(Criminal psychology)، لەدوای ئەوە بۆ یەکەم جار دەرکەوت لە فلیمی (لەدڵەوە)(Dil Se..) لە ساڵی ١٩٩٨ و ڕۆڵی بینی لە فلیمی (سەرباز)(''Soldier'') لەھەمان ساڵدا. لەدوای ئەوە لە کۆمەڵێک فلیم و بەرنامە و شۆودا دەرکەوت. == سەرەتای ژیانی == پریتی زینتا لە دایک بووە لە خانەوادەی (روھرو)(Rohru) لە (شیملا دستریکت)(Shimla district) لە (ھیماچەل)(Himachal Pradesh). باوکی (Durganand Zinta) ئەفسەر بووە لە سوپای ھیند.<ref name="Zinta the PM">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|نووسەر=Sharma, Mandvi |سەردێڕ='I would've been the PM' |ڕێکەوت=٢٤ی حوزەیرانی ٢٠٠٦|ناونیشان=http://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/msid-1676771,curpg-1.cms |newspaper=The Times of India |ڕێکەوتی سەردان=٢٤ی حوزەیرانی ٢٠٠٦}}</ref> و باوکی مرد لە پێکدادانی ئۆتۆمبێل کاتێ پریتنی تەمەنی (١٣) ساڵان بوو و دایکیشی(Nilprabha) ھەر لەھەمان کارەساتدا بە سەختی برینداربوو کە لەدواییدا بۆ ماوەی (٢) ساڵ لەسەر جێگا مایەوە، ئەو کارەساتە بووە خاڵی وەرچەرخان لە ژیانی و وای لێکرد کە بەزووی پێبگات و پشت بەخۆی ببەستێت، و (٢) براشی ھەیە بە ناوەکانی(Deepankar و Manish) کە یەکیان گەورەتر و یەکیان بچوکترە لەخۆی بە ساڵێک، کە (Deepankar) ئەفسەرە لە سوپای ھیندی و (Manish) ئێستا لە کالیفۆڕنیا ([[کالیفۆرنیا]]) دەژی. پریتنی لە سەرکەوتووترین ئەو فلیمانەی کە بەشداری کردووە: ''The Hero: Love Story of a Spy'', ''Koi... Mil Gaya'' and ''Kal Ho Naa Ho''. و پریتنی لە ڕاستیدا پەیڕەوی ھیچ ئاینێک نیە جگە لەوەی کە دەڵێت باوەڕم بەخودا ھەیە.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|نووسەر=Afsana, Ahmad|سەردێڕ=Ganpati Bappa Morya:Preity|ڕێکەوت=٢٥ی ئەیلوولی ٢٠٠٧|ناونیشان=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2007-09-25/news-interviews/27957122_1_preity-zinta-religions-lalbaugcha-raja|newspaper=The Times of India|ڕێکەوتی سەردان=٢٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٣ی حوزەیرانی ٢٠١٢|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20120603130454/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2007-09-25/news-interviews/27957122_1_preity-zinta-religions-lalbaugcha-raja|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == ژیانی ئەکتەری == [[پەڕگە:PreityZinta.jpg|وێنۆک|پریتی]] لە ساڵی ١٩٩٨ بوو کاتێک لە یەکەمین فیلمیدا بەڕۆڵێکی نیمچەفەرمی بەناوی Dil Se (بەکوردی:لەدڵەوە) بەشداردبوو، بەھۆی ئەو فیلمەوە ناوبراو پاڵێورا بۆ بردنەوەی خەڵاتی یەکەم دەرکەوتن لە دابەشکردنی خەڵاتەکانی فیلم فەیر بەڵام لەکۆتاییدا نەیبردەوە. ھەر لەھەمان ساڵدا لە فیلمەکانی Soldier بەزمانی ھیندی و Premante Idera بەتیلگویی دەرکەوت کە لەم دوو فیلمەدا ڕۆڵی سەرەکی بینیبوو. ساڵی ٢٠٠٣ بە ساڵی بەناوبانگبوونی پریتی دادەنرێت ئەویش بە بەشداریکردنی لە فیلمەکانی Koi… Mil Gaya لەگەڵ ھریتیک ڕۆشان و فیلمی Kal Ho Naa Ho لەگەڵ [[شاروخ خان]] کە ئەو دوو فیلمە سەرکەوتنێکی گەورەیان بەدەستھێنا کە بەھۆی فیلمی کەل ھۆ ناھۆ بۆ یەکەمین جار پریتی زینتا خەڵاتی باشترین خانمەئەکتەری ساڵی وەرگرت لە خەڵاتەکانی فیلم فەیر. لەلایەکی دی لەھەمان ساڵدا واتە ساڵی ٢٠٠٣ لە فیلمی The Hero: Love Story of a Spy کە بەھۆی ئەم فیلمەوە ناودارییەکی باشی پەیدا کرد بەتایبەت لەکوردستانیش دەنگدانەوەیەکی باشی ھەبوو. ساڵێ دوای ئەوە واتە، ساڵی ٢٠٠٤ لە کۆمەڵێک فیلمی دی دەرکەوت کە باشترینییان فیلمی (Veer-Zaara) کە تاکوو ئێستا دوای ١١ ساڵیش بەیەکێک لە فیلمە کاریگەر و زیندووەکانی [[بۆلیوود]] دادەنرێت! لە ساڵی ٢٠٠٦ لە فیلمێکی کاران جۆھەر بەناوی “Kabhi Alvida Naa Kehna” دەرکەوت کە یەکێک بوو لە فیلمە بەھێزەکانی پریتی زینتا لە ساڵی ٢٠٠٧ لەگەڵ [[ئەمیتاب باچان]] و ئارجون رامپال پریتی زینتا بۆ یەکەمین جار لە فیلمێک بە زمانی ئینگلیزی دەرکەوت ئەویش فیلمی “The Last Lear” بوو لەم دواییە پریتی زینتا زۆرتر لە دەرکەوتنە تایبەتییەکان دەردەکەوت، و لە ساڵی ٢٠١٣ لە فیلمی (Ishkq in Paris) جگە لە بەشداریکردنی وەک ئەکتەر بە نووسینی دەقی فیلم و وەک بەرھەمھێنەری فیلمەکەش بەشداربوو. == ژیانی کەسی == جگە لە کارکردن لە فیلم لە دوو بەرنامەی تەلەفزیۆنی پێشکەشکار بوو ئەوانیش Guinness World Records – Ab India Todega و Up Close & Personal with PZ و لە بەرنامەی Nach Baliye کاری دادوەری کردووە کە بەرنامەیەکی تەلەفزیۆنییە تایبەت بەسەماکردن لەماوەی ٢٠٠٥–٢٠٠٩ پریتی زینتا لەگەڵ بازرگانی گوجاراتی “Ness Wadia” پەیوەندییان ھەبووە، دوای ئەو ساڵانەش چەند جارێک بەیەکەوە بینراون و پریتی کە یەکێکە لە خاوەنەکانی یانەی “Kings XI Punjab” بۆ کریکیت، و لە ساڵی ٢٠١٤ پریتی سکاڵای لە دژی نیس وادیا تۆمارکرد بەوەی لەناو یاریگای کریکیت ناوبراو تەشقەڵەی پێکردووە. == بەشداربوو لە فلیم == {| class="wikitable sortable" |- ! ساڵ ! ناونیشانی فلیم ! ڕۆڵ |- | ١٩٩٨ | ''Dil Se..'' | Preeti Nair |- | ١٩٩٨ | ''Soldier'' | Preeti Singh |- | ١٩٩٨ | ''Premante Idera'' | Shailu |- | ١٩٩٩ | ''Raja Kumarudu'' | Rani |- | ١٩٩٩ | ''Sangharsh'' | CBI Officer Reet Oberoi |- | ١٩٩٩ | ''Dillagi'' | Rani |- | ٢٠٠٠ | ''Kya Kehna'' | Priya Bakshi |- | ٢٠٠٠ | ''Har Dil Jo Pyar Karega'' | Jahnvi |- | ٢٠٠٠ | ''Mission Kashmir'' | Sufiya Parvez |- | ٢٠٠١ | ''Farz'' | Kajal Singh |- | ٢٠٠١ | ''Chori Chori Chupke Chupke'' | Madhubala |- | ٢٠٠١ | ''Dil Chahta Hai'' | Shalini |- | ٢٠٠١ | ''Yeh Raaste Hain Pyaar Ke'' | Sakshi |- | ٢٠٠٢ | ''Dil Hai Tumhaara'' | Shalu |- | ٢٠٠٣ | ''{{sortname|The|Hero: Love Story of a Spy}}'' | Reshma/Ruksar |- | ٢٠٠٣ | ''Armaan'' | Sonia Kapoor |- | ٢٠٠٣ | ''Koi... Mil Gaya'' | Nisha |- | ٢٠٠٣ | ''Kal Ho Naa Ho'' | Naina Catherine Kapur |- | ٢٠٠٤ | ''Lakshya'' | Romila Dutta |- | ٢٠٠٤ | ''Dil Ne Jise Apna Kahaa'' | Dr. Parineeta |- | ٢٠٠٤ | ''Veer-Zaara'' | Zaara Haayat Khan |- | ٢٠٠٥ | ''Khullam Khulla Pyaar Karen'' | Priti Damani |- | ٢٠٠٥ | ''Salaam Namaste'' | Ambar 'Amby' Malhotra |- | ٢٠٠٦ | ''Alag'' | |- | ٢٠٠٦ | ''Krrish'' | Nisha |- | ٢٠٠٦ | ''Kabhi Alvida Naa Kehna'' | Rhea Saran |- | ٢٠٠٦ | ''Jaan-E-Mann'' | Piya Goyal |- | ٢٠٠٧ | ''Jhoom Barabar Jhoom'' | Alvira Khan |- | ٢٠٠٧ | ''{{sortname|The|Last Lear}}'' | Shabnam |- | ٢٠٠٧ | ''Om Shanti Om'' | Herself |- | ٢٠٠٨ | ''Heaven on Earth'' | Chand |- | ٢٠٠٨ | ''Heroes'' | Kuljeet Kaur |- | ٢٠٠٨ | ''Rab Ne Bana Di Jodi'' | |- | ٢٠٠٩ | ''Main Aurr Mrs Khanna'' | Haseena Jagmagia |- | ٢٠١٢ | ''Har Pal'' | Runa |- | ٢٠١٢ | ''Ishkq in Paris'' |Ishkq |- | ٢٠١٧ | ''Bhaiyyaji Superhitt'' | |} == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} *[https://web.archive.org/web/20170304172133/http://kurdishbollywood.com/preity-zinta/ کوردیش بۆلیوو]د - لە[[:en:Preity Zinta|ویکی ئینگلیزی]] وەرگێڕدراوە == بەستەرە دەرەکییەکان == {{پۆلی کۆمنز|Preity Zinta|پریتی زینتا}} * {{Bollywood Hungama title|https://www.bollywoodhungama.com/celebrity/preity-zinta/}} * {{IMDb name|0006689}} * {{Rotten Tomatoes person|preity_zinta}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|ژن|فیلم|ئەکتەران|ژیاننامە|ھونەرەکان|بۆڵیوود|ھیندستان}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{ئەکتەر-کۆلکە}} {{فیلم-کۆلکە}} [[پۆل:خانمەکتەران لە سینەمای ھیندی]] [[پۆل:خانمەکتەرانی فیلمی ھیندی]] [[پۆل:خانمەکتەرە ھیندییەکانی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:خانمەکتەرە ھیندییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٥]] [[پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی ھیندی]] 7r8k21jq1vmvhw2lene4t96vsugsd35 1688380 1688146 2026-10-16T21:12:00Z AramBot 39807 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688380 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | پریتی زینتاname = | image = Preity Zinta by Ash Gupta.jpg | birth_date = {{Birth date and age|df=yes|١٩٧٥|١|٣١}} | birth_place = شیملا، ھیماچەل پرادیش، ھیندستان | years_active = ١٩٩٨–تاکو ئێستا | spouse = (٢٠١٦)Gene Goodenough | occupation = ئەکتەری فلیم }} '''پریتی زینتا'''([[پریتی زینتا]]) لەدایک بووی ٣١ کانونی دووەم ١٩٧٥، و ئەکتەری فلیمی ھیندیە. '''پریتی زینتا''' لە فلیمی ھیندی بۆڵیویدا(Bollywood) دەرکەوتووە و لەھەمانکاتدا لە پونجابی (Punjab)، تیگلو (Telugu)، و لە فلیمی ئینگلیزی دا دەرکەوتووە. پاش دەرچوون و تەواوکردنی دەروونناسی تاوانبار(Criminal psychology)، لەدوای ئەوە بۆ یەکەم جار دەرکەوت لە فلیمی (لەدڵەوە)(Dil Se..) لە ساڵی ١٩٩٨ و ڕۆڵی بینی لە فلیمی (سەرباز)(''Soldier'') لەھەمان ساڵدا. لەدوای ئەوە لە کۆمەڵێک فلیم و بەرنامە و شۆودا دەرکەوت. == سەرەتای ژیانی == پریتی زینتا لە دایک بووە لە خانەوادەی (روھرو)(Rohru) لە (شیملا دستریکت)(Shimla district) لە (ھیماچەل)(Himachal Pradesh). باوکی (Durganand Zinta) ئەفسەر بووە لە سوپای ھیند.<ref name="Zinta the PM">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|نووسەر=Sharma, Mandvi |سەردێڕ='I would've been the PM' |ڕێکەوت=٢٤ی حوزەیرانی ٢٠٠٦|ناونیشان=http://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/msid-1676771,curpg-1.cms |newspaper=The Times of India |ڕێکەوتی سەردان=٢٤ی حوزەیرانی ٢٠٠٦}}</ref> و باوکی مرد لە پێکدادانی ئۆتۆمبێل کاتێ پریتنی تەمەنی (١٣) ساڵان بوو و دایکیشی(Nilprabha) ھەر لەھەمان کارەساتدا بە سەختی برینداربوو کە لەدواییدا بۆ ماوەی (٢) ساڵ لەسەر جێگا مایەوە، ئەو کارەساتە بووە خاڵی وەرچەرخان لە ژیانی و وای لێکرد کە بەزووی پێبگات و پشت بەخۆی ببەستێت، و (٢) براشی ھەیە بە ناوەکانی(Deepankar و Manish) کە یەکیان گەورەتر و یەکیان بچوکترە لەخۆی بە ساڵێک، کە (Deepankar) ئەفسەرە لە سوپای ھیندی و (Manish) ئێستا لە کالیفۆڕنیا ([[کالیفۆرنیا]]) دەژی. پریتنی لە سەرکەوتووترین ئەو فلیمانەی کە بەشداری کردووە: ''The Hero: Love Story of a Spy'', ''Koi... Mil Gaya'' and ''Kal Ho Naa Ho''. و پریتنی لە ڕاستیدا پەیڕەوی ھیچ ئاینێک نیە جگە لەوەی کە دەڵێت باوەڕم بەخودا ھەیە.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|نووسەر=Afsana, Ahmad|سەردێڕ=Ganpati Bappa Morya:Preity|ڕێکەوت=٢٥ی ئەیلوولی ٢٠٠٧|ناونیشان=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2007-09-25/news-interviews/27957122_1_preity-zinta-religions-lalbaugcha-raja|newspaper=The Times of India|ڕێکەوتی سەردان=٢٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٣ی حوزەیرانی ٢٠١٢|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20120603130454/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2007-09-25/news-interviews/27957122_1_preity-zinta-religions-lalbaugcha-raja|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == ژیانی ئەکتەری == [[پەڕگە:PreityZinta.jpg|وێنۆک|پریتی]] لە ساڵی ١٩٩٨ بوو کاتێک لە یەکەمین فیلمیدا بەڕۆڵێکی نیمچەفەرمی بەناوی Dil Se (بەکوردی:لەدڵەوە) بەشداردبوو، بەھۆی ئەو فیلمەوە ناوبراو پاڵێورا بۆ بردنەوەی خەڵاتی یەکەم دەرکەوتن لە دابەشکردنی خەڵاتەکانی فیلم فەیر بەڵام لەکۆتاییدا نەیبردەوە. ھەر لەھەمان ساڵدا لە فیلمەکانی Soldier بەزمانی ھیندی و Premante Idera بەتیلگویی دەرکەوت کە لەم دوو فیلمەدا ڕۆڵی سەرەکی بینیبوو. ساڵی ٢٠٠٣ بە ساڵی بەناوبانگبوونی پریتی دادەنرێت ئەویش بە بەشداریکردنی لە فیلمەکانی Koi… Mil Gaya لەگەڵ ھریتیک ڕۆشان و فیلمی Kal Ho Naa Ho لەگەڵ [[شاروخ خان]] کە ئەو دوو فیلمە سەرکەوتنێکی گەورەیان بەدەستھێنا کە بەھۆی فیلمی کەل ھۆ ناھۆ بۆ یەکەمین جار پریتی زینتا خەڵاتی باشترین خانمەئەکتەری ساڵی وەرگرت لە خەڵاتەکانی فیلم فەیر. لەلایەکی دی لەھەمان ساڵدا واتە ساڵی ٢٠٠٣ لە فیلمی The Hero: Love Story of a Spy کە بەھۆی ئەم فیلمەوە ناودارییەکی باشی پەیدا کرد بەتایبەت لەکوردستانیش دەنگدانەوەیەکی باشی ھەبوو. ساڵێ دوای ئەوە واتە، ساڵی ٢٠٠٤ لە کۆمەڵێک فیلمی دی دەرکەوت کە باشترینییان فیلمی (Veer-Zaara) کە تاکوو ئێستا دوای ١١ ساڵیش بەیەکێک لە فیلمە کاریگەر و زیندووەکانی [[بۆلیوود]] دادەنرێت! لە ساڵی ٢٠٠٦ لە فیلمێکی کاران جۆھەر بەناوی “Kabhi Alvida Naa Kehna” دەرکەوت کە یەکێک بوو لە فیلمە بەھێزەکانی پریتی زینتا لە ساڵی ٢٠٠٧ لەگەڵ [[ئەمیتاب باچان]] و ئارجون رامپال پریتی زینتا بۆ یەکەمین جار لە فیلمێک بە زمانی ئینگلیزی دەرکەوت ئەویش فیلمی “The Last Lear” بوو لەم دواییە پریتی زینتا زۆرتر لە دەرکەوتنە تایبەتییەکان دەردەکەوت، و لە ساڵی ٢٠١٣ لە فیلمی (Ishkq in Paris) جگە لە بەشداریکردنی وەک ئەکتەر بە نووسینی دەقی فیلم و وەک بەرھەمھێنەری فیلمەکەش بەشداربوو. == ژیانی کەسی == جگە لە کارکردن لە فیلم لە دوو بەرنامەی تەلەفزیۆنی پێشکەشکار بوو ئەوانیش Guinness World Records – Ab India Todega و Up Close & Personal with PZ و لە بەرنامەی Nach Baliye کاری دادوەری کردووە کە بەرنامەیەکی تەلەفزیۆنییە تایبەت بەسەماکردن لەماوەی ٢٠٠٥–٢٠٠٩ پریتی زینتا لەگەڵ بازرگانی گوجاراتی “Ness Wadia” پەیوەندییان ھەبووە، دوای ئەو ساڵانەش چەند جارێک بەیەکەوە بینراون و پریتی کە یەکێکە لە خاوەنەکانی یانەی “Kings XI Punjab” بۆ کریکیت، و لە ساڵی ٢٠١٤ پریتی سکاڵای لە دژی نیس وادیا تۆمارکرد بەوەی لەناو یاریگای کریکیت ناوبراو تەشقەڵەی پێکردووە. == بەشداربوو لە فلیم == {| class="wikitable sortable" |- ! ساڵ ! ناونیشانی فلیم ! ڕۆڵ |- | ١٩٩٨ | ''Dil Se..'' | Preeti Nair |- | ١٩٩٨ | ''Soldier'' | Preeti Singh |- | ١٩٩٨ | ''Premante Idera'' | Shailu |- | ١٩٩٩ | ''Raja Kumarudu'' | Rani |- | ١٩٩٩ | ''Sangharsh'' | CBI Officer Reet Oberoi |- | ١٩٩٩ | ''Dillagi'' | Rani |- | ٢٠٠٠ | ''Kya Kehna'' | Priya Bakshi |- | ٢٠٠٠ | ''Har Dil Jo Pyar Karega'' | Jahnvi |- | ٢٠٠٠ | ''Mission Kashmir'' | Sufiya Parvez |- | ٢٠٠١ | ''Farz'' | Kajal Singh |- | ٢٠٠١ | ''Chori Chori Chupke Chupke'' | Madhubala |- | ٢٠٠١ | ''Dil Chahta Hai'' | Shalini |- | ٢٠٠١ | ''Yeh Raaste Hain Pyaar Ke'' | Sakshi |- | ٢٠٠٢ | ''Dil Hai Tumhaara'' | Shalu |- | ٢٠٠٣ | ''{{sortname|The|Hero: Love Story of a Spy}}'' | Reshma/Ruksar |- | ٢٠٠٣ | ''Armaan'' | Sonia Kapoor |- | ٢٠٠٣ | ''Koi... Mil Gaya'' | Nisha |- | ٢٠٠٣ | ''Kal Ho Naa Ho'' | Naina Catherine Kapur |- | ٢٠٠٤ | ''Lakshya'' | Romila Dutta |- | ٢٠٠٤ | ''Dil Ne Jise Apna Kahaa'' | Dr. Parineeta |- | ٢٠٠٤ | ''Veer-Zaara'' | Zaara Haayat Khan |- | ٢٠٠٥ | ''Khullam Khulla Pyaar Karen'' | Priti Damani |- | ٢٠٠٥ | ''Salaam Namaste'' | Ambar 'Amby' Malhotra |- | ٢٠٠٦ | ''Alag'' | |- | ٢٠٠٦ | ''Krrish'' | Nisha |- | ٢٠٠٦ | ''Kabhi Alvida Naa Kehna'' | Rhea Saran |- | ٢٠٠٦ | ''Jaan-E-Mann'' | Piya Goyal |- | ٢٠٠٧ | ''Jhoom Barabar Jhoom'' | Alvira Khan |- | ٢٠٠٧ | ''{{sortname|The|Last Lear}}'' | Shabnam |- | ٢٠٠٧ | ''Om Shanti Om'' | Herself |- | ٢٠٠٨ | ''Heaven on Earth'' | Chand |- | ٢٠٠٨ | ''Heroes'' | Kuljeet Kaur |- | ٢٠٠٨ | ''Rab Ne Bana Di Jodi'' | |- | ٢٠٠٩ | ''Main Aurr Mrs Khanna'' | Haseena Jagmagia |- | ٢٠١٢ | ''Har Pal'' | Runa |- | ٢٠١٢ | ''Ishkq in Paris'' |Ishkq |- | ٢٠١٧ | ''Bhaiyyaji Superhitt'' | |} == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} *[https://web.archive.org/web/20170304172133/http://kurdishbollywood.com/preity-zinta/ کوردیش بۆلیوو]د - لە[[:en:Preity Zinta|ویکی ئینگلیزی]] وەرگێڕدراوە == بەستەرە دەرەکییەکان == {{پۆلی کۆمنز|Preity Zinta|پریتی زینتا}} * {{Bollywood Hungama title|https://www.bollywoodhungama.com/celebrity/preity-zinta/}} * {{IMDb name|0006689}} * {{Rotten Tomatoes person|preity_zinta}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|ژن|فیلم|ئەکتەران|ژیاننامە|ھونەرەکان|بۆڵیوود|ھیندستان}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{ئەکتەر-کۆلکە}} {{فیلم-کۆلکە}} [[پۆل:خانمەکتەران لە سینەمای ھیندی]] [[پۆل:خانمەکتەرانی فیلمی ھیندی]] [[پۆل:خانمەکتەرە ھیندییەکانی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:خانمەکتەرە ھیندییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٥]] [[پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی ھیندی]] [[پۆل:خانمەکتەران لە تەلەڤیزیۆنی ھیندی]] 3sv8oer6rssc9s3s9jqi7li5geus9eo 0 34875 1688286 1686830 2026-10-16T20:19:55Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688286 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{Infobox settlement |name =دەرقەد |native_name = |settlement_type= [[پێرستی شارۆچکەکانی تاجیکستان|شارۆچکە]] |image_skyline = |imagesize = |image_caption = |image_flag = |image_seal = |image_map = |map_caption = |subdivision_type = [[پێرستی وڵاتانی جیھان بە پێی ئەلفوبێ|وڵات]] |subdivision_name = {{ئاڵا|تاجیکستان}} |subdivision_type1 = [[دابەشکاریی وڵاتیی تاجیکستان|پارێزگا]] |subdivision_name1 = [[پارێزگای خەتلان|خەتلان]] |subdivision_type2 = [[شارستانەکانی تاجیکستان|شارستان]] |subdivision_name2 = [[شارستانی فەرخار|فەرخار]] |established_title = |established_date = |government_type = |leader_title = |leader_name = |area_magnitude = |area_total_sq_mi = |area_total_km2 = |area_land_sq_mi = |area_land_km2 = |area_urban_sq_mi = |area_urban_km2 = |area_metro_km2 = |area_metro_sq_mi = |population_as_of= |population_footnotes = |population_total =٩٢٧٠ |population_urban = |population_metro = |population_density_sq_mi = |population_density_km2 = |timezone = [[یوو تی سی ٥:٠٠+]] |utc_offset = |timezone_DST = |utc_offset_DST = |elevation_footnotes= |elevation_m = |elevation_ft = |postal_code_type = |postal_code = |area_code = |website = |footnotes = }} [[پەڕگە:Location_of_Farkhor_District_in_Tajikistan.png|وێنۆک]] '''دەرقەد''' شارۆچکەیەکی [[شارستانی فەرخار]]ە، لە [[پارێزگای خەتلان]] لە باشووری ڕۆژاوای وڵاتی [[تاجیکستان]]. ژمارەی دانیشتووانی ٩٢٧٠ کەسە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=TAJIKISTAN|ناونیشان=http://www.citypopulation.de/Tajikistan.html|بڵاوکەرەوە=City Population|ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی حوزەیرانی ٢٠١٢|زمان= ئینگلیزی}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ= The largest cities in Tajikistan, ranked by population|ناونیشان=http://population.mongabay.com/population/tajikistan|بڵاوکەرەوە=mongabay.com|ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی حوزەیرانی ٢٠١٢|زمان= ئینگلیزی}}</ref><ref>Middleton, Robert. ''Tajikistan and the High Pamirs: a companion and guide''. Hong Kong: Odyssey Books, 2008. {{ISBN|ISBN 9789622177734}}</ref> == ئەمەش ببینە == * [[پێرستی شارۆچکەکانی تاجیکستان]] == سەرچاوەکان == <references/> {{پارێزگای خەتلان}} {{تاجیکستان-کۆلکە}} {{تووڵی دەروازە|تاجیکستان|جوگرافیا}} [[پۆل:جەماعەتەکانی تاجیکستان]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی تاجیکستان]] [[پۆل:پارێزگای خەتلان]] b2uuup8lye38d6u9uu5f88s31qtm1ra 0 35995 1688414 1597734 2026-10-16T22:35:49Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کیمیا-کۆلکە) 1688414 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''پلاتین''' ({{بە ئینگلیزی|Platinum}}) یەکێکە لە [[توخمی کیمیایی|توخمە کیمیایییەکان]] بە [[ھێمای کیمیایی]]ی «Pt» و [[گەردیلە ژمارە]]ی ٧٨. ==تایبەتمەندییەکان== ===فیزیکی=== پلاتین کانزایەکی زیوی-سپی، درەوشاوە، [[کێشران|کێشراو]] و [[چکشخۆری|چکشخۆرە]].{{تێبینی| «چکشخۆری» (Malleability) تایبەتمەندییەکی فیزیکیی ماددەیە (بەتایبەت [[کانزا]]کان) کە ڕێگەیان پێ دەدات لەژێر پەستاندا شێوەیان بگۆڕدرێت و پان ببنەوە بەبێ ئەوەی بشکێن یان درز ببەن.}}<ref name="lagowski">{{بیرخستنەوەی کتێب|سەردێڕ= Chemistry Foundations and Applications|بەرگ= ٣|editor = Lagowski, J. J.|پەڕەکان= [https://archive.org/details/chemistryfoundat٠٠٠٠unse/page/٢٦٧ ٢٦٧–٢٦٨]|ڕێکەوت= ٢٠٠٤|ژپنک= ٩٧٨-٠-٠٢-٨٦٥٧٢٤-٠|بڵاوکەرەوە= Thomson Gale|ناونیشان= https://archive.org/details/chemistryfoundat0000unse/page/267}}</ref> پلاتین لە [[زێڕ]]، [[زیو]] یان [[مس]] کێشراوترە، بەمەش دەبێتە کێشراوترین کانزای پاک.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|یەکەم=M. |دوایین=Schwartz |سەردێڕ=Encyclopedia and Handbook of Materials, Parts and Finishes |بڵاوکەرەوە=CRC Press |edition=2nd |ڕێکەوت=٢٠٠٢|ژپنک=٩٧٨١٤٢٠٠١٧١٦٨}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین١=Vaccari |یەکەم١=J.A. |دوایین٢=Clauser |یەکەم٢=H.R. |دوایین٣=Brady |یەکەم٣=G.S. |سەردێڕ=Materials handbook: an encyclopedia for managers, technical professionals, purchasing and production managers, technicians, and supervisors |بڵاوکەرەوە=McGraw-Hill |edition=15th |ڕێکەوت=٢٠٠٢|ژپنک=٩٧٨٠٠٧١٣٦٠٧٦٠}}</ref> تایبەتمەندییە [[فیزیک]]ییەکانی و سەقامگیریی کیمیایییەکەی وای لێ دەکات بۆ کارپێکردنە پیشەسازییەکان بەسوود بێت.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|chapter-url = https://books.google.com/books?id=KXwgAZJBWb0C&pg=RA1-PT8|chapter = Platinum|پەڕەکان= ٨–٩|ژپنک= ٩٧٨-٠-٨٧١٧٠-٥١٨-١|سەردێڕ= Handbook of corrosion data|نووسەر١= Craig, Bruce D|نووسەر٢= Anderson, David S|نووسەر٣= International, A.S.M.|ڕێکەوت= کانوونی دووەمی ١٩٩٥|بڵاوکەرەوە=ASM International |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20170324014936/https://books.google.com/books?id=KXwgAZJBWb0C&pg=RA1-PT8|ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٢٤ی ئازاری ٢٠١٧|df = dmy-all}}</ref> بەرگرییەکەی بەرامبەر بە داخوران و تەڵخبوون بە تەواوی گونجاوە بۆ بەکارھێنان لە [[زێڕینگەرایەتی]] ناسکدا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Platinum vs palladium: price, durability and key differences |ناونیشان=https://metals-wire.net/special/platinum-vs-palladium-price-durability-and-key-differences/ |ڕێکەوتی سەردان=١٨ی تەممووزی ٢٠٢٥ |وێبگە=Metals Wire |زمان=en |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢١ی ئابی ٢٠٢٥ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20250821073311/https://metals-wire.net/special/platinum-vs-palladium-price-durability-and-key-differences/ |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> ===کیمیایی=== [[پەڕگە:Platin löst sich in heißem Königswasser.jpg|وێنۆک|upright=1.3|چەپ|پلاتین لە کاتی توانەوە لە ناو «[[ئاوی پاشایی]]»{{تێبینی|(بە [[لاتینی]]: Aqua regia) تێکەڵەیەکی زۆر بەھێز و داخورێنەری ترشەکانە.}} گەرمدا]] پلاتین [[داخوران|دا ناخورێت]]، و پلاتینی خاو لە ناو ھەوادا لە ھیچ پلەیەکی گەرمیدا ناۆکسێت، بەڵام تەلە کانزایییە گەرمکراوەکان لە ناو ھەوا یان ئۆکسجیندا خێراتر کێشیان لەدەست دەدەن وەک لەوەی لە ناو بۆشاییدا بێت. پێشنیارەکە ئەوەیە کە پلاتین پەردەیەکی تەنکی ڕووکەش لە [[دیۆکسیدی پلاتین|{{chem2|PtO2}}]] پێکدەھێنێت کە کاتێک بۆ سەرووی ٥٠٠ پلەی سەدی گەرم دەکرێت ھەڵدەوەشێتەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین=Chaston |یەکەم=J. C. |ڕێکەوت=١ی نیسانی ١٩٦٤|سەردێڕ=Reaction of Oxygen with the Platinum Metals: I—The Oxidation of Platinum |ناونیشان=https://technology.matthey.com/content/journals/10.1595/003214064X825054 |journal=Platinum Metals Review |زمان=en |بەرگ=٨|issue=2 |پەڕەکان=٥٠–٥٤|doi=10.1595/003214064X825054 |issn=0032-1400|دەستپێگەیشتنی ناونیشان=subscription}}</ref> باوترین [[باری ئۆکسان|بارەکانی ئۆکسانی]] پلاتین بریتین لە +٢ و +٤. بارەکانی ئۆکسانی +١ و +٣ کەمتر باون، و زۆربەی کات بەھۆی بەندی کانزایی لە جۆرە دوو-کانزایی (یان فرە-کانزایی)یەکاندا سەقامگیر دەکرێن. ئاوێتە چوار-پەیوەستەکانی پلاتین (II) مەیلیان ھەیە ئەندازە [[تەختە چوارگۆشە|تەختە چوارگۆشەیییەکانی]] ١٦-ئەلەکترۆنی وەربگرن. ئەگەرچی پلاتینی ڕەگەزی بە گشتی ناچالاکە، بەڵام لەلایەن [[کلۆر]]، [[برۆم]]، [[یۆد]]، و [[گۆگرد]] ھێرشی دەکرێتە سەر. بە توندی لەگەڵ فلۆر لە پلەی گەرمی {{convert|500|C}} کارلێک دەکات بۆ پێکھێنانی [[تێترافلۆرایدی پلاتین]].<ref name="Lockyer1891">{{بیرخستنەوەی کتێب|نووسەر=Sir Norman Lockyer|سەردێڕ=Nature|ناونیشان=https://books.google.com/books?id=FswKAAAAYAAJ&pg=PA625|ساڵ=١٨٩١|بڵاوکەرەوە=Macmillan Journals Limited|پەڕەکان=٦٢٥–|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20170324091844/https://books.google.com/books?id=FswKAAAAYAAJ&pg=PA625|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٤ی ئازاری ٢٠١٧|df=dmy-all}}</ref> پلاتین لە [[ترشی ھایدرۆکلۆریک|ھایدرۆکلۆریک]] و [[ترشی نیتریت]]دا ناتوانێتەوە، بەڵام لە ناو «[[ئاوی پاشایی]]» گەرمدا (تێکەڵەیەک لە ترشەکانی نیتریت و ھایدرۆکلۆریک) دەتوێتەوە، بۆ پێکھێنانی [[ترشی کلۆرۆپلاتینیک]]ی ئاوی، {{chem2|H2PtCl6}}: :{{chem2|1=Pt + 4 HNO3 + 6 HCl → H2PtCl6 + 4 NO2 + 4 H2O}} وەک [[تیۆریی ترش و تفتە نەرم و ڕەقەکان|ترشێکی نەرم]]، ئایۆنی {{chem2|Pt(2+)}} مەیلێکی زۆری بۆ لیگاندەکانی سۆڵفاید و گۆگرد ھەیە. چەندین ئاوێتەی ئاڵۆزی DMSO ڕاپۆرت کراون و وریایی دەدرێت لە ھەڵبژاردنی توێنەرەکانی کارلێکدا.<ref name="han">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|doi = 10.1021/om700543p|سەردێڕ= Mono- vs Bis(carbene) Complexes: A Detailed Study on Platinum(II)−Benzimidazolin-2-ylidenes|ڕێکەوت= ٢٠٠٧|یەکەم١= Y. |دوایین١= Han |یەکەم٢=H. V. |دوایین٢=Huynh |یەکەم٣=G. K. |دوایین٣= Tan|journal = [[Organometallics]]|بەرگ= ٢٦|پەڕەکان= ٤٦١٢–٤٦١٧|issue = 18 |ناونیشان=http://scholarbank.nus.edu.sg/handle/10635/94318}}</ref> لە ٢٠٠٧دا، زانای ئەڵمانی [[گێرھارد ئێرتڵ]] [[خەڵاتی نۆبڵ لە کیمیا|خەڵاتی نۆبڵی لە کیمیادا]] بردەوە بۆ دیاریکردنی میکانیزمە گەردیلەیییە وردەکانی ئۆکسانی کاتالیزیکیی [[یەکەم ئۆکسیدی کاربۆن]] لەسەر پلاتین ([[گۆڕەری کاتالیزیک|کاتالیزیک کۆنڤێرتەر]]).<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|پەڕەکان= ٣٨٥–٤٠٧|doi = 10.1002/anie.200800480 |سەردێڕ= Reactions at Surfaces: From Atoms to Complexity (Nobel Lecture) |pmid = ١٨٣٥٧٦٠١|issue = 19 |ڕێکەوت= ٢٠٠٨|دوایین١= Ertl |یەکەم١= Gerhard |journal = Angewandte Chemie International Edition |بەرگ= ٤٧|bibcode = 2008ACIE...47.3524E |s2cid = 38416086}}</ref> == تێبینییەکان == {{تێبینییەکان}} == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{خشتەی خولیی بچووک}} {{تووڵی دەروازە|کیمیا|زانستی ماددە}} {{پۆلی کۆمنز|Platinum}} {{کیمیا-کۆلکە}} [[پۆل:زانست و تەکنۆلۆژیا لە ئیسپانیا]] [[پۆل:کانزا گوازراوەکان]] [[پۆل:پلاتین]] [[پۆل:توخمە کیمیایییەکان]] [[پۆل:زانستی ماددە]] 09a84qtvq0meibiy148g9wyrs6ul1ok 0 36227 1688476 1677035 2026-10-17T01:38:12Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە) 1688476 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''[https://hozi.gizh.com شەریف ئاغا گیژ گوران] {{بەستەری مردوو|url=https://hozi.gizh.com/ |date=ئەیلوولی ٢٠٢٦ }}''' شەریف ئاغای گیژ لەدیکبووی 1830 شەریف ئاغا کوڕی یاسین ئاغا کوڕی حامد ئاغا گیژ گوران نەوەی سولتان محمود باپیری گیژ گوران [[شەریف ئاغا گیژ گۆران]] گوندی روڤی لە ناوچەی بادینان لە عشائر السبعة لەدیکبووە و دەبێتە سەرۆک هۆزی گیژ بشتی کۆچی دوایکردنی باوکی لە ساڵی 1846 لە تەمەنی 16 سالیدا دەبێتە سەروک هۆزی گیژ، شەریف ئاغای گێژ لەسالی 1860 پرۆسەی هاوسەرگیری پێک دەهێنیت و لەسالی 1869 ژنی دووەم دەینێت لەسالی 1890 کورێکی دەبێت هاوسەری یەکەم دا بەناوی عبدالواحد شریف ئاغای گێژ گۆران، شەریف ئاغای گێژ خاوەن ئەرز و باخێکی یەکجار زۆر بووە بە دەولەمەندەترین کەس ناسرابوو لەناوچەی بادینان لەلایان عوسمانیاکەنەوە. خاوەنی 7 گۆند بوو بەپێ تۆمارەکانی عوسمانی. شەریف ئاغا گێژ لە ساڵی 1875 سەردانی موسڵ دەکەت بۆ چارەسەرکردنی کێشایەک کەوە بەڕۆکی هۆزی گێژی گرتبوو بۆ چارەسەکردنی چوو چارەسەری کرد و لەساڵی 1898 کۆچی دوای دەکەت لە گۆندی روڤی بەخاک دەسپێرێت.. == [https://hozi.gizh.com هۆزی گێژ] {{بەستەری مردوو|url=https://hozi.gizh.com/ |date=ئەیلوولی ٢٠٢٦ }} ببینە == * بنەمالەکەی لە ژیاندا ماون خەلکی ناحیا روفیان سەر بەقزای بەردەرەش مێژووی بنەماڵەکەیان بو 700 سال پێش ئیستا دەگەرێتەوە ، بەرەسەن کوردن خەلکی کوردستان بوونە باپیرە گەورەیان سولتان محمود باپیریە ناوی تیرەکەیان گیژ . * ئەم تیرەیە و ئەم بنەمالەیە بەرەسەن کوردن چۆن مێژووی زمانی کورد دەگەرێتەوە بۆ رەسەنی کورد ئەمانەش هەروان زێدی باب و باپیرانیان دەفەری بادینانە کە سەر بەسنجەقی موسل بوون. * ئاغایەتیان دەگەرێتەوە بۆ حسن ئاغا باپیری دەبێتە باپیری شەریف ئاغا ئەم بنەمالەی هەر باپیری ناسراون چۆنکە هەمی لەیەک خێل و تیرەبوونە تۆمی ئەم تیرەی گێژ باپیری دەگەرێتەوە بۆ ئەی بنەمالەیە .. * شەریف ئاغا کۆری یاسین ئاغا گوران ە وشەی گوران لەگەل هاتنی بەدل بوونی لەهەچەتی زمان لەبەر زۆربوونی تیرەکان هەر تیرەو لەهەجەتێکی تایبەتی بەخۆی هەبوو شێوازی قسەکرد و رێزمانی خۆیان هەبوون . == سەرچاوەکان == https://kurdipedia.org/default.aspx?lng=1&q=20211013192452395407 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220927212352/https://kurdipedia.org/default.aspx?lng=1&q=20211013192452395407 |date=٢٧ی ئەیلوولی ٢٠٢٢ }} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا}} {{پۆلی کۆمنز|Pula, Croatia}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} [[پۆل:شارەکانی یۆنانی کۆن]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی قەراغ ئاو لە کڕۆواتیا]] [[پۆل:شار و شارۆچکەکانی کرواتیا]] [[پۆل:پولا]] pqgg1njiny8sayy7hnkefmrbygoz18g 0 36660 1688395 1676553 2026-10-16T22:08:27Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688395 wikitext text/x-wiki {{Unreferenced}} [[پەڕگە:LuXun1930.jpg|٢٥٠px|وێنۆک|چەپ|لوو شیون]] '''لوو شیون''' ھۆنەر و نووسەر و ڕووناکبیر و ڕەخنەگری ڕامیاری و سەرکردەی ڕاستەقینەی شۆڕشی ڕۆشنبیری [[چین]] بوو. ھەروەھا دانەری وێژەی (ئەدەبی) نوێی چینی بوو. == ژیانی == لە ساڵی [[١٨٨١]] لە شاری [[شاوشینگ]]ی کەرتی [[چوجیانگ]]ی وڵاتی [[چین]] لەدایکبووە. == ناوی == لوو شیون نازناویەتی و ناوی ڕاستەقینەی '''زوو شورێن'''ە. {{تد|چین|شیعر|ژیاننامە|وێژە|ڕۆمانەکان|مێژوو}} {{پۆلی کۆمنز|Lu Xun}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{وێژە-کۆلکە}} [[پۆل:مردووانی ١٩٣٦]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٨٨١]] [[پۆل:مامۆستاکانی زانکۆی پێکینگ]] [[پۆل:شاعیرانی ژێجیانگ]] [[پۆل:دەرچووانی زانکۆی تۆھۆکو]] [[پۆل:نووسەرانی چیرۆکی کورت لە ژێجیانگ]] [[پۆل:چینییەکانی نووسەرەکانی چیرۆکی کورت لە سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:خەڵکی چینی دوور لە وڵاتی خۆیان لە ژاپۆن]] [[پۆل:کوڕە چینییەکانی نووسەری چیرۆکی کورت]] [[پۆل:فێرکارەکانی شاوۆسینگ]] [[پۆل:دەرچووانی قوتابخانەی ئامادەیی ھۆنگژۆو]] [[پۆل:شیعری مۆدێرنی چینی]] [[پۆل:نووسەرە مۆدێرنەکان]] [[پۆل:شاعیرانی کۆماری چین]] [[پۆل:نووسەرانی چیرۆکی کورت لە کۆماری چین]] [[پۆل:نووسەرانی شاوۆسینگ]] [[پۆل:شاعیرە چینییەکانی سەدەی ٢٠ەم]] nluski2e7mzrg5wxlmxu4jshucvexee 0 38120 1688103 1572429 2026-10-16T16:38:47Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688103 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{Infobox settlement |name = پرۆڤیدنس |official_name = Providence, Alabama |settlement_type = [[شارۆچکە]] |image_skyline = |imagesize = |image_caption = |image_seal = |image_map = |mapsize = 250px |map_caption = |image_map1 = |mapsize1 = |map_caption1 = |subdivision_type = [[پێرستی وڵاتەکان|وڵات]] |subdivision_type1 = [[ویلایەتەکانی ویلایەتە یەکگرتووەکان|ویلایەت]] |subdivision_type2 = [[پێرستی کەرتەکانی ئەلاباما|کەرت]] |subdivision_name = [[ویلایەتە یەکگرتووەکان]] |subdivision_name1 = [[ئەلاباما]] |subdivision_name2 = [[کەرتی مارێنگۆ، ئەلاباما|مارێنگۆ]] |government_type = |leader_title = |leader_name = |established_date = |area_magnitude = |area_total_km2 = ٤٫٥٢ |area_total_sq_mi = |area_land_km2 = |area_land_sq_mi = |area_water_km2 = |area_water_sq_mi = |elevation_ft = |elevation_m = |population_as_of = [[٢٠١٠]] |population_footnotes = |population_total = ٢٢٣ |population_metro = |population_density_km2 = ٤٩٫٣٤ |population_density_sq_mi = |timezone = [[ناوچەی کاتیی ناوەندی (ئەمریکای باکوور)|ناوەندی (CST)]] |utc_offset = -٦ |utc_offset_DST = -٥ |latd = |latm = |lats = |latNS = N |longd = |longm = |longs = |longEW = W |timezone_DST = CDT |postal_code = |area_code = |blank_name = |blank_info = |blank1_name = |blank1_info = |footnotes = |website = }} '''پرۆڤیدنس''' ({{بە ئینگلیزی|Providence}}, {{IPA-en|ˈprɒv ɪ dəns}}) شارۆچکەیەکە لە [[کەرتی مارێنگۆ، ئەلاباما|کەرتی مارێنگۆ]]، ویلایەتی [[ئەلاباما]]، لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکان]]. ژمارەی دانیشتووانی لە سەرژمێریی ساڵی [[٢٠١٠]]دا ٢٢٣ کەس بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Alabama: largest cities and towns and statistics of their population|ناونیشان=http://www.world-gazetteer.com/wg.php?x=&men=gcis&lng=en&des=wg&geo=-223&srt=pnan&col=adhoq&msz=1500&pt=c&va=&geo=-3756|بڵاوکەرەوە=world-gazetteer|ڕێکەوتی سەردان=١٤ی کانوونی دووەمی ٢٠١٣|زمان=ئینگلیزی}}{{بەستەری مردوو|url=http://www.world-gazetteer.com/wg.php?x=&men=gcis&lng=en&des=wg&geo=-223&srt=pnan&col=adhoq&msz=1500&pt=c&va=&geo=-3756 |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٤ }}</ref> [[ڕووبەر]]ی ٤٫٥٢ کیلۆمەتری دووجایە و [[چڕیی دانیشتووان]]ی ٤٩٫٣٤ کەس لە کیلۆمەترێکی دووجادایە. ==جوگرافیا== پرۆڤیدێنس لە باکووری ناوەندی [[کاونتی مارێنگۆ]] ھەڵکەوتووە. ئەو {{convert|٣|mi|٠}} لە باکووری [[لیندن، ئەلاباما|لیندن]]، [[ناوەندی کاونتی]]، و {{convert|١٣|mi}} لە باشووری [[دیمۆپۆلیس، ئەلاباما|دیمۆپۆلیس]]، گەورەترین شاری کاونتییەکە، ھەڵکەوتووە. لە باکوورەوە بە [[پارکی ویلایەتی چیکاساو (ئەلاباما)|پارکی ویلایەتی چیکاساو]] ھاوسنوورە. بەگوێرەی [[فەرمانگەی سەرژمێریی ویلایەتە یەکگرتووەکان]]، شارۆچکەکە ڕووبەرێکی گشتی {{convert|١٫٧|sqmi|km2}}ی ھەیە، کە ھەمووی وشکانییە. چیکاساو بۆگ، ڕووبارێکی بچووک، ڕێک بە باشووری شارۆچکەکەدا تێپەڕ دەبێت، و بەرەو ڕۆژاوا بۆ [[ڕووباری تۆمبیگبی]] دەڕژێت. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == {{کەرتی مارێنگۆ، ئەلاباما}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|جوگرافیا}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:شارۆچکەکانی ئەلاباما]] gpb7jcobdotoftvbxvx94a51lp1sxz9 0 38148 1688565 1668032 2026-10-17T05:48:17Z SakuraBot 51806 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688565 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = سیپسەی |official_name = Sipsey, Alabama |settlement_type = [[شارۆچکە]] |image_skyline = |imagesize = |image_caption = |image_seal = |image_map = |mapsize = 250px |map_caption = |image_map1 = |mapsize1 = |map_caption1 = |subdivision_type = [[پێرستی وڵاتەکان|وڵات]] |subdivision_type1 = [[ویلایەتەکانی ویلایەتە یەکگرتووەکان|ویلایەت]] |subdivision_type2 = [[پێرستی کەرتەکانی ئەلاباما|کەرت]] |subdivision_name = [[ویلایەتە یەکگرتووەکان]] |subdivision_name1 = [[ئەلاباما]] |subdivision_name2 = [[کەرتی وۆکەر، ئەلاباما|وۆکەر]] |government_type = |leader_title = |leader_name = |established_date = |area_magnitude = |area_total_km2 = 1.25 |area_total_sq_mi = |area_land_km2 = |area_land_sq_mi = |area_water_km2 = |area_water_sq_mi = |elevation_ft = |elevation_m = |population_as_of = [[٢٠١٠]] |population_footnotes = |population_total = ٤٣٧ |population_metro = |population_density_km2 = 349.6 |population_density_sq_mi = |timezone = [[ناوچەی کاتیی ناوەندی (ئەمریکای باکوور)|ناوەندی (CST)]] |utc_offset = -٦ |utc_offset_DST = -٥ |latd = |latm = |lats = |latNS = N |longd = |longm = |longs = |longEW = W |timezone_DST = CDT |postal_code = |area_code = |blank_name = |blank_info = |blank1_name = |blank1_info = |footnotes = |website = }} '''سیپسەی''' ({{بە ئینگلیزی|Sipsey}}) شارۆچکەیەکە لە [[کەرتی وۆکەر، ئەلاباما|کەرتی وۆکەر]]، ویلایەتی [[ئەلاباما]]، لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکان]]. ژمارەی دانیشتووانی لە سەرژمێریی ساڵی [[٢٠١٠]]دا ٤٣٧ کەس بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Alabama: largest cities and towns and statistics of their population|ناونیشان=http://www.world-gazetteer.com/wg.php?x=&men=gcis&lng=en&des=wg&geo=-223&srt=pnan&col=adhoq&msz=1500&pt=c&va=&geo=-3756|بڵاوکەرەوە=world-gazetteer|ڕێکەوتی سەردان=١٤ی کانوونی دووەمی ٢٠١٣|زمان=ئینگلیزی}}{{بەستەری مردوو|url=http://www.world-gazetteer.com/wg.php?x=&men=gcis&lng=en&des=wg&geo=-223&srt=pnan&col=adhoq&msz=1500&pt=c&va=&geo=-3756 |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٤ }}</ref> [[ڕووبەر]]ی ١٫٢٥ کیلۆمەتری دووجایە و [[چڕیی دانیشتووان]]ی ٣٤٩٫٦ کەس لە کیلۆمەترێکی دووجادایە. ==جوگرافیا== بەگوێرەی [[فەرمانگەی سەرژمێریی ویلایەتە یەکگرتووەکان]]، شارۆچکەکە ڕووبەرێکی گشتی {{convert|٠٫٥|sqmi|km2}}ی ھەیە، کە ھەمووی وشکانییە. ==مێژوو== سیپسی لە سەرەتای ١٩١٢–١٣ وەک شارۆچکەیەکی [[کۆمپانیا]] بۆ کۆمپانیای [[خەڵووز]]ی دیباردێلێبن دامەزرا، کە لەلایەن دەوڵەمەندانی خەڵووز [[ھێنری تی دیباردێلێبن]]، [[میڵتن فیس]]، و نیکۆڵاس ئێم نۆریس دامەزرابوو.<ref>Pat Morrison, [https://books.google.com/books?id=nvFGyKwKekYC&dq=%22Henry+T.+DeBardeleben%22&pg=PT41 ''Walker County, Alabama''], Mount Pleasant, South Carolina: Arcadia Publishing, 2004</ref> شارۆچکەکە خزمەتی بە فەرمانبەرانی کۆمپانیاکە لە کانە نزیکەکاندا دەکرد. بەرھەمھێنانی کانەکە لە ساڵی ١٩١٣دا دەستی پێکرد. لە کاتێکدا شارۆچکەکە گەیشتە ٩٠٠ دانیشتووان.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Sipsey |ناونیشان=https://encyclopediaofalabama.org/article/sipsey/ |ڕێکەوتی سەردان=١٠ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٤|وێبگە=Encyclopedia of Alabama |زمان=en-US}}</ref> لە ١٤ی ئابی ١٩٦٥ وەک شارۆچکەیەک دامەزرا.<ref>Book 82, Page 64 Walker County, Alabama.</ref> == سەرچاوەکان == {{پەراوێز}} {{کەرتی وۆکەر، ئەلاباما}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:ناوچە شارییەکانی بیرمەنگهام-هووڤەر]] [[پۆل:شارۆچکەکانی ئەلاباما]] [[پۆل:ناوچە شارییەکانی بیرمەنگھام-ھووڤەر]] iw7wx8v5xk8gugkg3ne48hhaaw28hbj 0 38264 1688428 1526834 2026-10-16T22:38:09Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688428 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Plymouth from Mount Batten - geograph.org.uk - 1580485.jpg|thumb|کۆشکی شا لە پلیموت]] '''پلیموت''' ({{بە ئینگلیزی|Plymouth}}) [[شار]]ێکە دەکەوێتە باشووری ڕۆژاوای وڵاتی [[بریتانیا]]. پلیموت شارێکی مێژووییە و دەگەڕێتەوە بۆ هەزار ساڵ پێش زایین، شارەکە خاوەنی بەندەرێکە و گەشتیاران ڕووی تێدەکەن. لە [[شەڕی جیھانیی دووەم]]دا ئەم شارە بەهۆی هێرشەکانی [[ئاڵمانیا]] بۆ [[ئینگلستان]] کەوتە بەر شاڵاو و زۆرینەی تەلار و شوێنە مێژووییەکانی کاول کران. == ئەمانەش ببینە == * [[کاتنامەی پلیموت]] {{شارەکانی شانشینی یەکگرتوو}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|شانشینی یەکگرتوو}} {{پۆلی کۆمنز|Plymouth}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:شار و شارۆچکە بەندەرییەکانی ئینگلستان]] [[پۆل:پلیموت| ]] [[پۆل:شارەکانی ئینگلستان]] 1soiudot7vxrrmua7oa76v4ulli6q0v 0 40825 1688295 1686821 2026-10-16T20:21:25Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:یەک سەرچاوە|یەک سەرچاوە]]}} 1688295 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{خاوێنکردن}} }} {{داتابۆکس}}[[پەڕگە:Tuberculosis-x-ray-1.jpg|وێنۆک|وێنەی ڕادیۆگرافی کەسێکی تووشبوو بە دەردەباریکە|282x282پیکسڵ]] '''دەردەباریکە''' یان '''سیل''' [[نەخۆشیی درم|نەخۆشییەکی درمە]] بەھۆی بەکتریای مایکۆبەکتریەم تیوبەرکڵۆسز (ئێم تی بی) مرۆڤەکان تووشدەبن.<ref name="WHO2015Fact">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Tuberculosis Fact sheet N°104|ناونیشان=http://www.who.int/mediacentre/factsheets/fs104/en/|بڵاوکەرەوە=World Health Organization (WHO)|ڕێکەوتی سەردان=١١ی شوباتی ٢٠١٦|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠١٥|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20120823143802/http://www.who.int/mediacentre/factsheets/fs104/en/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٣ی ئابی ٢٠١٢|df=dmy-all}}</ref> سیل بە شێوەیەکی گشتی کار لە [[سی (ئەندام)|سییەکان]] دەکات، لەگەڵ ئەوەش دەتوانێت کار لە بەشێکی دیکەی لەش بکەن.<ref name="WHO2015Fact"/> زۆربەی ھەوکردن نیشانەیان نییە، کە تێیدا باروودۆخ ئەوەیە ناسراو بە سیلی پێراو ^(غەیب).<ref name="WHO2015Fact"/> نزیکەی ١٠٪ی پێراو چوونە پێشی ھەوکردن بۆ نەخۆشیی چالاک ئەگەر ئەنترییتید بەجێ ھێڵرا، دەکوژێت نزیکەی نیوە لە ئەوانە کار لەیان کرد. نیشانەی کلاسیکی سیلی چالاک. سیل بڵاو بوونەوەیە بەناو ھەوایە کاتێک خەڵک سیلی چالاکیان ھەیە نیشانەکانیان یان کۆکەی سی، تف، قسە کردن، یان دەپژمێت. خەڵک لەگەڵ سیلی پێراو نەخۆشیەکە بڵاو ناکاتەوە. ھەوکردنی چالاک زیاتر ڕوو دەدات زۆرجار لە خەڵک لەگەڵ ئێچ ئای ڤی / ئەی ئای دی ئێس و لە ئەوانە کە دەستنیشان کردنی دووکەڵی سیلی چالاک لەسەر بنەمای تیشکی ئێکسی سنگە، ھەروەھا تاقیکردنەوە و کەلتووری وردبینیی شلەی لەش. دەستنیشان کردنی سیلی پەنھان پشت پێ دەبەستێت لەسەر تاقیکردنەوەی پێستی ڤاکسینی دژی نەخۆشی سیل. پێشگیریی سیل گەڕان بەدوای نەخۆشی ئەوانە بەشداری دەکات لە مەترسیی بڵند، دۆزینەوە و چارەسەری زووی ئەم نەخۆشییە، و کوتان لەگەڵ باسیل: - لە شیش یا داردەست دەچێت و زنجیرە دەبەستێتەکە کالمەتتە-گوەرین (بی سی گی) کوتان. ئەوانە لە مەترسیی بڵند خێزان دەگرێتەوە، شوێنی کار، و پەیوەندیی کۆمەڵایەتیی خەڵک لەگەڵ سیلی چالاک. چارەسەر بەکارھێنانی دژە زیندەی زۆر داوا دەکات بەسەر ماوەیێکی درێژ. بەرگریی دژە زیندە گرفتێکی گەشە سەندنە لەگەڵ زیاد کردنی ڕێژەی سیلی دەرمان-بەرگەگری زۆر (ئێم دی ئار - تی بی) و بەفراوانی تا ٢٠١٨ یەک-چارەکی دانیشتوانی جیھان بیرە کە تووش ببرێت لەگەڵ سیل. ھەوکردنی نوێ ڕوو دەدەن لە نزیکەی ١٪ی دانیشتوان ھەر ساڵێک. لە ٢٠١٧، زیاتر لە ١٠ ملیۆن نەخۆشی سیلی چالاکی ھەبوو کە بووە ھۆی ١٫٦ ملیۆن مردن. ئەمە دەگاتە ئەوەی کە ژمارە یەک بەھۆی مردن لە نەخۆشییەکی درمەوە. لە ٥٠٪ی لە [[ھیندستان]] بوو. == نیشانە == [[پەڕگە:Depiction of a tuberculosis patient.png|وێنۆک|272x272پیکسڵ]] سیل لەوانەیە ھەر بەشێکێک لە لەش تووش ببێت، بەڵام زۆربەی بەشێوەیەکی گشتی ڕوو دەدات لە سیەکان (ناسراو بە سیلی پوولمەنێری). سیلی ئەکستراپولمۆناری ڕوو دەدات کاتێک سیل دەر دەکەوێت ئۆوتسیدە ئۆف سیەکان، ھەرچەندە سیلی ئەکستراپولمۆناری لەوانەیە پێکەوە بژیێت لەگەڵ سیلی پوولمەنێری. نیشانە و نیشانەی گشتی تا دەگرنەوە، ساردی، ئارەق دەکاتی شەو، لەدەستدانی ئارەزووی خواردن، دابەزاندنی کێش، و شەکەتی. بزماری گرنگ بەکوتەک لێ دان لەوانەیە ھەروەھا ڕوو بدات. == ھۆ == ھۆی سەرەکیی سیل سیلی میکۆباکتەریومە (ئێم تی بی)، ێک بچووک، ئێرەوبیک، باسیل: - لە شیش یا داردەست دەچێت و زنجیرە دەبەستێتی نۆنمۆتیلە. ناوەرۆکی چەوریی بڵندی ئەم نەخۆشیزا ڕوون دەکاتەوە بۆ زۆریی تایبەتمەندیی پزیشکیی بێھاوتا. ئەو ھەر دابەش دەکات ١٦ بۆ ٢٠ کاتژمێر، کە ڕێژەیێکی یەگجار ھێواشە بردراوردی کرد لەگەڵ بەکتریای دیکە، کە عادەتەن دابەش دەکەن لە کەمتر لە ئان کاتژمێر. میکۆباکتەریایێک بیلایەری چەوریی پەردەی دەرەوەی ھەیە. ئەگەر لەکەیێکی گرام ئەنجام دەدرێت، ئێم تی بی یان زۆر بەبێھێزی " گرام-ئیجابی " لەکە یان بۆیە لە ئەنجامی چەوریی بڵند ناھێلێتەوە و [میکۆلیک] ناوەرۆکی ترشی دیواری خانەی. ئێم تی بی دەتوانێت ڤایرۆس لەناوبەری بێھێز بەرگەگرتن و بژیێت لە دەوڵەتێکی وشک بۆ چەندین ھەفتە. لە سروشت، ژوورۆچکەی بەکتریاکە دەتوانێت تەنھا گەشە بسێنێت لە نێو خانەکانی زیندەوەرێکی خانەخوێ، بەڵام م. سیل دەتوانێت ڕۆشنبیر بێت لە تاقیگەکە. == دەستنیشان کردن == === سیلی چاڵاک === [[پەڕگە:Mycobacterium tuberculosis.jpg|وێنۆک|273x273پیکسڵ|mycobacterium]] دەستنیشان کردن سیلی چاڵاک تەنھا دای مەزراند لەسەر نیشانە و نیشانە زەحمەتە، ھەروەک نەخۆشیەکە دەستنیشان دەکەن لە ئەوانە کەیێک بێھێز کراو سیستەمی بەرگرییان ھەیە. دەستنیشان کردنێکی سیل دەبێت، لەگەڵ ئەوەشدا، ڕەچاو بکرێت لە ئەوانە لەگەڵ نیشانەی نەخۆشیی سی یان دەستووری نیشانە بەردەوام درێژتر لە دوو ھەفتە تیشکی ئێکسێکی سنگ و کەلتووری بەلغەمی زۆر بۆ باسیللیی [[ڕۆژوو]]ی-ترش بە شێوەیەکی نموونەیی بەشێک لە ھەڵسەنگاندنی بەراییە. [ینتەرفەرۆن-γ] پشکنینی ئازاد کردن و تاقیکردنەوەی پێستی ڤاکسینی دژی نەخۆشی سیلی سوودی بچووکن لەکە دەر کەوتن جیھان. ئینتەرفیرۆن پشکنینی ئازاد کردنی گاما: تیپی سێیەمە لە ئەلفوبێی یۆنانی ([ئای گی ئار ئەی]) کۆنترۆڵ کردنی ھاوشێوە ھەیان بب لە ئەوانە لەگەڵ ئێچ ئای ڤی دەستنیشان کردنێکی کۆتای پێھاتووی سیل دەکرێت لەلایەن دیاری کردنی م. سیل لە نموونەیێکی پزیشکی (بۆ نموونە، بەلغەم، جەراعەت، یان پشکنینی شانەییێکی شانە). لەگەڵ ئەوەشدا، کرداری کەلتووری زەحمەت بۆ ئەم زیندەوەرە ھێواش-ڕوواوە دەتوانێت دوو شەش ھەفتە ڕوو بکاتە بۆ خوێن یان کەلتووری بەلغەم. بەم جۆرە، چارەسەر زۆرجار دەست پێ دەکرێت لەپێش کەلتوور تەئکید دەکرێنەوە. تاقیکردنەوەی گەورە کردنی ترشی نوکلێییک و ئادەنۆسینە [دیمیناسە] تاقی دەکەنەوە لەوانەیە دەستنیشان کردنی خێرای سیل ڕێ بدەن. ئەم تاقیکردنەوە، لەگەڵ ئەوەشدا، بەڕۆتینی ڕا ناسپێررێت، ھەروەک ئەوان بەدەگمەن دەگۆڕن چۆن کەسێک مامەڵە لەگەڵ دەکرێت. خوێن تاقی دەکاتەوە تا دژەتەن ھەست بکات بە دیاریکراو یان ناسک نیە، بۆیە ئەوان ڕا ناسپێررێن. === سیلی پەنھان === ەکە [مانتۆوکس] تاقیکردنەوەی پێستی ڤاکسینی دژی نەخۆشی سیل زۆرجار ڕا دەھێرێت خەڵک شاشە لە مەترسیی بڵند بۆ سیل. ئەوانە کە لەوەوپێش ئیمیەنایزد بوون لەگەڵ [باسیللە] کوتانی کالمەتتە-گوەرین لەوانەیە ئەنجامێکی تاقیکردنەوەی ھەڵە-ئیجابیێت ھەبێت. تاقیکردنەوەکە لەوانەیە بە درۆ نەرێنی بێت لە ئەوانە لەگەڵ سارکۆید، گرێیلمفاویی ھۆجکین، بەدخۆراکی، و زۆربەی بە شێوەیەکی دیار، سیلی چاڵاکئینتەرفیرۆن پشکنینی ئازاد کردنی گاما: تیپی سێیەمە لە ئەلفوبێی یۆنانی، لەسەر نموونەیێکی خوێن، ڕا دەسپێررێت لە ئەوانە کە ئیجابین بۆکە [مانتۆوکس] تاقیکردنەوە. ئەمانە کار تێ ناکرێن لەلایەن کوتان یان زۆربەی میکۆباکتەریای ژینگەیی، بۆیە ئەوان کەمتر ئەنجامی ھەڵە-ئیجابی دروست دەکەن. لەگەڵ ئەوەشدا، ئەوان کار تێ دەکرێن لەلایەن م. [سزولگای]، م. [مارینوم]، و م. [کانساسیی]. ئای گی ئار ئەی س لەوانەیە ھەستیاری زیاد بکات کاتێک بەکاری ھێنا جگە لە تاقیکردنەوەی پێست، بەڵام لەوانەیە کەمتر ناسک بێت لە تاقیکردنەوەی پێست کاتێک بەتەنھا بەکاری ھێنا. ەکە وڵاتە یەکگرتووەکان پاراستن خزمەتگوزاری ھێزی ئەرک ([یوو ئێس پی ئێس تی ئێف]) خەڵکی گەڕان بەدوای نەخۆشیی ڕا سپاردووە کە لە مەترسیی بڵندن بۆ سیلی پەنھان لەگەڵ یان تاقیکردنەوەی پێستی ڤاکسینی دژی نەخۆشی سیل یان پشکنینی ئازاد کردنی گاما: تیپی سێیەمە لە ئەلفوبێی یۆنانیی-ئینتەرفیرۆن. لەو کاتەی ھەندێک ھەیانە ڕا دەسپێرن تاقی کردنەوە کرێکاری چاودێری تەندروستی، بەڵگەی سوود بۆ ئەمە ھەژارە تا ٢٠١٩. بنکەکان بۆ کۆنترۆڵی نەخۆشی و پێشگیری (سی دی سی) لە ی وەستا ڕا سپاردن ساڵانە تاقی کردنەوەی کرێکاری چاودێری تەندروستی بەبێ کەوتنەبەر دەزانن لە ٢٠١٩. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|پزیشکی|ژینناسی}} {{پۆلی کۆمنز|Tuberculosis}} [[پۆل:دەردەباریکە]] b6vsgqg5u6zwiti2k7je64a4v8nqdgg 0 41452 1688163 1622925 2026-10-16T19:35:59Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (پزیشکی-کۆلکە) 1688163 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Esmayl_alhakim_1.jpg|چەپ|250px|وێنۆک|'''ئیسماعیل حەکیمی کورد''']] '''پزیشکی کۆن'''، [[پزیشکی سونەتی]]، بە زمانێکی تر [[پزیشکی خۆماڵی]] یان(Traditional medicine)، بوارێکی کۆنی زانستی پزیشکییە، کە پێش سەرھەڵدانی سەردەمی پزیشکی نۆباو، لە کۆمەڵگاکانی مرۆڤدا ڕسکاوە و خۆی گرتووە. پزیشکی کۆن بە دوو بەشی [[ھزری]] و [[کاری]] دابەش دەبێت. پزیشکی ھزری دەپەرژێتە سەر: * بابەتی سروشت ** ھۆ و ھۆکارەکان *** ھۆ و نیشانەکان و پزیشکی کاریش لەسەر: * چارەکان ** داودەرمان *** کاری دەستی پزیشکی کۆن لەسەر بنەمای [[سروشت ناسی]] دامەزراوە. گۆڕانی سروشتەکان ([[گەرمی]]، [[ساردی]]، [[تەڕی]] و [[وشکی]]) و زاڵ بوونی یەک یان چەن [[خڵت]] لە [[خڵتە چوارەکان]]، لەژێر کاریگەری [[بژیو]]، ژیوار و شێوازی ژیان، مەڵبەند، کەش وھەوا، تەمەن، ئیش، ئاکار و…، دەبێتە ھۆی ترازانی مگێز و سروشتی مرۆڤ و سەرھەڵدانی نیشانەکانی. خڵتەکان ئاوێنەی چوار شلەی نێو لەشی مرۆڤن([[خوێن]]، [[زەرداو]]، [[سەودا]] و [[بەڵغەم]] و سروشتەکانیش ئاوێنەی جیھانی دەر، وەرزەکان و ھێماکانی سروشتن([[ئاو]]، [[ئاگر]]، [[خاک]] و [[با]]). [[بەکارھێنەر:Aminijian|Aminijian]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Aminijian|لێدوان]]) ٢٠:١١, ٥ ئایار ٢٠١٣ (UTC) == سەرچاوھ == https://web.archive.org/web/20170626134803/https://fa.wikipedia.org/wiki/طب_سنتی {{تووڵی دەروازە|پزیشکی}} {{پۆلی کۆمنز|Traditional medicine}} {{پزیشکی-کۆلکە}} [[پۆل:مێژووی پزیشکی]] [[پۆل:پزیشکی]] [[پۆل:ڕەگەزناسی]] [[پۆل:فۆلکلۆر]] kpnvn32n7vku8hplu68fzbfq0ewoaz5 0 41495 1688090 1526700 2026-10-16T16:36:37Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (سێکسناسی-کۆلکە، پزیشکی-کۆلکە) 1688090 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Prostatelead.jpg|230px|وێنۆک|شوێنی پرۆستات لە [[مرۆڤ]]دا]] '''پرۆستات''' (لە [[زمانی یۆنانی|یۆنانییەوە]]: προστάτης- پرۆستاتێس بە واتای پارێزەر) ئاڵگێکی [[کۆئەندامی میز|کۆئەندامی میزە]] لە نێرینەدا. پرۆستات مایعێک درووست دەکات بۆ [[خۆراک]]ی [[سپێرم|سپێرمەکان]] ئەم مایعە پڕ‌ھێزە دەبێتە ھۆی دەوامی ژینی ئەوان لە [[ئەندامی زاوزێ]] ژنانەدا ھەتا ئەو کاتەی لقاح ئەنجام دەدرێت. لەگەڵ زۆربوونی تەمەن پرۆستات گەورەتر دەبێت و ڕەنگە بەرەو ناو بۆری میزدەر دا گەشە بکات و ببێتە ھۆی میزگیران == شێرپەنجەی پرۆستات == یەکێکە لە باوترین [[شێرپەنجە|شێرپەنجەکان]] لەناو پیاواندا، کاتێک لەپاش پشکنین ئەم نەخۆشیە دەردەکەوێت نەخۆشەکە تووشی دڵەڕاوکێ و ترس دەکات، شێرپەنجەی پرۆستات بە ھێمنی وردە وردە گەشە دەکات و لە سەرەتادا تەنھا لەناو پرۆستات دەمێنێتەوە، بەڵام مەرج نیە مەترسیدار بێت، چونکە ھەندێک جۆری شێرپەنجەی پرۆستات بە ھێواشی گەشە دەکەن کە ڕەنگە چارەسەرێکی کەمی پێویست بێت، بەڵام جۆرەکانی تری زۆر چالاکن زوو بڵاودەبنەوە. چارەسەری پڕۆستات لەھەمانکاتدا زیانی ھەیە و کاریگەری نەرێنی لەسەر ئەو پیاوە ھەیە لەڕووی ئەوەی لایەنی سێکسی لاواز دەبێت، ئەگەر لە قۆناغێکی درەنگدا ھەستی پێ بکرێت ئەوا مەترسیدارە و چارەسەری قورس دەبێت و بەپێچەوانەوە ھەلی چارەسەر باشترە. == نیشانەکانی شێرپەنجەی پرۆستات == * ▪ شێرپەنجەی پرۆستات پاش گەشەکردنی ئەم نیشانانەی تێدا دروستدەبێت * بوونی گرفت لە [[میزکردن]]دا بەتایبەت کەمبوونەوەی ھێز لەسەر تەوژمی میز * دروستبوونی خوێن لەگەڵ ئاوی تۆودا. * بوونی ئازار و نائارامی لەبەشی [[حەوزە کەلێن|حەوزدا]] یان ڕان و قاچەکان یان ئازاری [[ئێسک]]. * ھەستکردن بە پەستانێکی زۆر لەسەر [[بڕبڕە|بڕبڕەی پشت]]. == ھۆکارەکانی == ھەرچەندە ھۆکارەکانی ئەم نەخۆشیە بە تەواوەتی ڕوون نین تا ئێستا، بەڵام پزیشکەکان ئاماژە بەوەدەکەن کە شێرپەنجەی پرۆستات دروست دەبێت کاتێک ھەندێک خانە لە پرۆستات دەبنە خانەی نائاسایی، [[بازدان]] و گۆڕان لە [[دی ئێن ئەی|DNA]] خانە نائاساییەکان ڕوودەدات دەبێتە ھۆی ئەوەی خانەکان زۆر خێراتر گەشە بکەن و دابەش ببن لەچاو خانە ئاساییەکاندا، کۆبوونەوەی ئەم خانانەش، دەبێتە ھۆی دروستبوونی [[لوو]]، کە گەشە دەکات و دەچێت بۆ شانەکانی نزیکی، ھەندێک خانە نائاساییەکان دەپچڕێن و بڵاودەبنەوە بۆ بەشەکانی تری لەش == سەرچاوەکان == * کتێبی پۆلی دوانزەی زانستی * خەندان لایف * یەک میلیۆن پرسیار دەربارەی سێکس * ویکیپیدیای ئینگلیزی {{پۆلی کۆمنز|Prostate}} {{تووڵی دەروازە|سێکسناسی|پزیشکی}} {{سێکسناسی-کۆلکە}} {{پزیشکی-کۆلکە}} [[پۆل:کۆئەندامی زاوزێ]] [[پۆل:نەخۆشییەکان]] [[پۆل:لووەکان]] [[پۆل:ئەندامە زایەندییەکان]] 9uh1f27ea34367l232j782unudhx4ex 0 42932 1688649 1450820 2026-10-17T10:33:39Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (پزیشکی-کۆلکە) 1688649 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:Lining_of_Uterine_Wall.jpg|وێنۆک| دیاگرامێک کە نیشانی دەدات چۆن ناوپۆشی مناڵدان لە کاتی سووڕی مانگانەدا کۆدەبێتەوە و تێکدەچێت.]] '''پۆن''' (لە ئاخاوتنی ڕۆژانە زیاتر ناسراوە بە '''سووڕ''') بریتییە لە دەردانی بەردەوامی [[خوێن]] و [[لینجەپەردە]] لە ناوپۆشی ناوەوەی مناڵدان لە ڕێگەی [[زێ]]یەوە. [[سووڕی مانگانە]] بە بەرزبوونەوە و دابەزینی [[ھۆرمۆن]]ەکان دەناسرێتەوە. سووڕی مانگانە بەھۆی دابەزینی ئاستی [[پڕۆجێسترۆن]] دەستپێدەکات، ھەروەھا نیشانەیەکە بۆ ڕوونەدانی [[دووگیانی]]. قۆناغی یەکەم بەزۆری لە نێوان تەمەنی ١١ بۆ ١٣ ساڵیدا دەست پێدەکات.<ref name="Jones2011">{{بیرخستنەوەی کتێب|ناونیشان=https://books.google.com/books?id=pj_ourS3PBMC&pg=PA94|سەردێڕ=Women's Gynecologic Health|ڕێکەوت=٢٠١١|بڵاوکەرەوە=Jones & Bartlett Publishers|ژپنک=٩٧٨-٠-٧٦٣٧-٥٦٣٧-٦|پەڕە=٩٤|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20150626120253/https://books.google.ca/books?id=pj_ourS3PBMC&pg=PA94|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٦ی حوزەیرانی ٢٠١٥|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|df=dmy-all}}</ref> تێکڕای تەمەنی قۆناغی یەکەم بەگشتی لە [[وڵاتی پەرەئەستێن|وڵاتانی پەرەئەستێن]]دا لەدواترە و لە جیھانی پێشکەوتوودا زووترە.<ref name="Diaz2006"/> ماوەی ئاسایی نێوان یەکەم ڕۆژی سووڕی مانگانە و یەکەم ڕۆژی سووڕی مانگانەی دواتر ٢١ بۆ ٤٥ ڕۆژە لە گەنجاندا. لە گەورەکاندا مەودای نێوان ٢١ بۆ ٣٥ ڕۆژە و تێکڕای ٢٨ ڕۆژە.<ref name="Women2014Men">{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٤|ناونیشان=http://www.womenshealth.gov/publications/our-publications/fact-sheet/menstruation.html|سەردێڕ=Your menstrual cycle |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20150626134338/http://www.womenshealth.gov/publications/our-publications/fact-sheet/menstruation.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٦ی حوزەیرانی ٢٠١٥|ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی حوزەیرانی ٢٠١٥|وێبگە=Office of Women's Health}}</ref><ref name="Diaz2006">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ |vauthors=Diaz A, Laufer MR, Breech LL |ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٠٦|سەردێڕ=Menstruation in girls and adolescents: using the menstrual cycle as a vital sign |journal=Pediatrics |بەرگ=١١٨|issue=5 |پەڕەکان=٢٢٤٥–٢٢٥٠|doi=10.1542/peds.2006-2481 |pmid=١٧٠٧٩٦٠٠|s2cid=37802775}}</ref> بەزۆری خوێنبەربوون لە دەوروبەری ٢ بۆ ٧ ڕۆژ دەخایەنێت. سووڕەکە لە کاتی [[دووگیانی]]دا دەوەستێت و بە شێوەیەکی گشتی تا مانگەکانی سەرەتای [[شیرپێدان]] دەست پێناکەنەوە.<ref name="Women2014Men"/> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تد|پزیشکی|ژن|سێکسناسی}} {{پۆلی کۆمنز|Menstruation}} {{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} {{پزیشکی-کۆلکە}} [[پۆل:پیرکی]] [[پۆل:سووڕی مانگانە]] [[پۆل:ژینناسی]] e4pl2nwq7hvzqwfiv0hjwuq4l3j6xk9 0 42940 1688260 1687202 2026-10-16T20:15:15Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688260 wikitext text/x-wiki {{Short description|Long-term neurodegenerative disease}} {{Redirect|Parkinson's|the medical journal|Parkinson's Disease (journal)|other uses}} {{cs1 config|name-list-style=vanc|display-authors=6}} {{Use dmy dates|date=July 2024}} {{Infobox medical condition | name = نەخۆشی پارکینسۆن | synonyms = نەخۆشی پارکینسۆن، پارکینسۆنی ئیدیۆپاتیک یان سەرەتایی، نیشانەکانی ڕەقبوونی کەم جووڵەیی، ئیفلیجی ئاجیتانس، ئیفلیجی لەرزین | image = {{multiple image|perrow = 2|total_width=300|align=center|image_gap=10 | border = infobox | image_style = border:none; | image1 = Parkinson’s disease 1880s.jpg | caption1 = أ. وێناکردنی ساڵانی ١٨٨٠ بۆ نەخۆشی پارکینسۆن (PD) | image2 = Mild motor-predominant PD.jpg | caption2 = ب. PD ی سووک زاڵ بە جووڵە | image3 = Intermediate PD.jpg | caption3 = ج. PD ی مامناوەند | image4 = Diffuse malignant PD.jpg | caption4 = د. PD ی شێرپەنجەیی بڵاوبووەوە | footer = }} | symptoms = {{Unbulleted list|Main: [[Tremor]], [[bradykinesia]], [[spasticity|rigidity]], [[postural instability]] (collectively known as [[parkinsonism]])|Other: [[Dysautonomia]], [[major depressive disorder|depressive]], [[anxiety disorder|anxiety]], [[sleep disorder]]}} | complications = [[Falls in older adults|Falls]], [[Parkinson's disease dementia|dementia]], [[aspiration pneumonia]] | onset = تەمەنی سەروو 60 ساڵ<ref name=NIH2016>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = Parkinson's Disease Information Page | ناونیشان = https://www.ninds.nih.gov/Disorders/All-Disorders/Parkinsons-Disease-Information-Page | وێبگە = NINDS | ڕێکەوتی سەردان = ١٨ی تەممووزی ٢٠١٦| ڕێکەوت = ٣٠ی حوزەیرانی ٢٠١٦}}</ref>{{sfn|Truong|Bhidayasiri|2016|p= [https://books.google.com/books?id=mRl6DAAAQBAJ&pg=PA188 188]}} | duration = Long-term | causes = | risks = مێژووی خێزان, [[dyspepsia]], [[general anesthesia]], [[pesticide]] exposure, [[head injuries]] | diagnosis = Based on symptoms,<ref name=NIH2016/> [[medical imaging]] | differential = [[Dementia with Lewy bodies]], [[progressive supranuclear palsy]], [[essential tremor]], [[antipsychotic]] use,{{sfn|Ferri|2010|loc= Chapter P}} [[fragile X-associated tremor/ataxia syndrome]], [[Huntington's disease]], [[dopamine-responsive dystonia]], [[Wilson's disease]]<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ| vauthors = Koh J, Ito H |سەردێڕ= Differential diagnosis of Parkinson's disease and other neurodegenerative disorders | journal = Nihon Rinsho. Japanese Journal of Clinical Medicine |بەرگ= ٧٥| issue = 1 |پەڕەکان= ٥٦–٦٢|ڕێکەوت= کانوونی دووەمی ٢٠١٧| pmid = ٣٠٥٦٦٢٩٥|ناونیشان= https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/30566295}}</ref> | prevention = Physical activity, [[nicotine]], [[caffeine]] | treatment = [[Physical therapy]], [[deep brain stimulation]]<ref name=NIH2016/> | medication = [[L-DOPA]], [[COMT inhibitor]]s [[dopamine agonist]]s,<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ| vauthors = Sveinbjornsdottir S |سەردێڕ= The clinical symptoms of Parkinson's disease | journal = Journal of Neurochemistry |بەرگ= ١٣٩| issue = Suppl 1 |پەڕەکان= ٣١٨–٣٢٤|ڕێکەوت= تشرینی یەکەمی ٢٠١٦| pmid = ٢٧٤٠١٩٤٧| doi = 10.1111/jnc.13691 | doi-access = free}}</ref> [[MAO-B inhibitor]]s | prognosis = تەمەنی چاوەڕوانکراو لە نزیکەی ئاسایی. | frequency = ٨٫٥&nbsp;ملیۆن (٢٠١٩)<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ| vauthors = Ou Z, Pan J, Tang S, Duan D, Yu D, Nong H, Wang Z |سەردێڕ= Global Trends in the Incidence, Prevalence, and Years Lived With Disability of Parkinson's Disease in 204 Countries/Territories From 1990 to 2019 | journal = Frontiers in Public Health |بەرگ= ٩|پەڕەکان= ٧٧٦٨٤٧|ڕێکەوت= ٧ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢١| pmid = ٣٤٩٥٠٦٣٠| pmc = ٨٦٨٨٦٩٧| doi = 10.3389/fpubh.2021.776847 | doi-access = free}}</ref> | named after = [[James Parkinson]] }} <!-- Definiiton and symptoms --> '''[[نەخۆشی]] پارکینسۆن (PD)''', یان بەسادەیی '''پارکینسۆن''', نەخۆشییەکی درێژخایەنی تێکچوونی دەمارەکانە بە شێوەیەکی سەرەکی سیستەمی دەماری ناوەندی کە کاریگەری لەسەر هەردوو سیستەمی جووڵەیی و ناجووڵەیی [[جەستەی مرۆڤ|جەستە]] هەیە. بەزۆری نیشانەکان بە هێواشی دەردەکەون و لەگەڵ بەرەوپێشچوونی [[نەخۆشی]]<nowiki/>یەکە، نیشانەکانی ناجووڵەیی زیاتر دەبن. نیشانە ئاساییەکان بریتین لە لەرز، خاوبوونەوەی جوڵە، ڕەقبوون و کێشە لە هاوسەنگیدا، کە بەکۆمەڵ بە [[پارکینسۆن]] ناسراوە. نەخۆشی پارکینسۆن خەمۆکی، کەوتن و کێشەکانی دەروونی دەمار وەک نائاسایی خەو، دەروونی، گۆڕانی باری دەروونی، یان گۆڕانکاری لە ڕەفتاردا ڕەنگە لە قۆناغە پێشکەوتووەکانیشدا سەرهەڵبدەن.. <!-- Causes and pathophysiology -->زۆربەی حاڵەتەکانی [[پارکینسۆن|نەخۆشی پارکینسۆن]] بەشێوەیەکی وردە وردە دەبن، بەڵام چەند هۆکارێکی بەشداربوو دەستنیشانکراون. فیزیۆلۆژیای نەخۆشی بە [[مردن]]<nowiki/>ی خانە دەمارییەکان لە شوێنی [[کۆرۆلیۆس]] و مادەی نیگرا تایبەتمەندە، ئەم دووەمیان ناوچەیەکی ناوەڕاستی [[مێشک]]<nowiki/>ە کە [[دۆپامین]] بۆ گەنگلییە بنەڕەتییەکان دابین دەکات کە بەشدارن لە کۆنترۆڵکردنی جووڵەیی خۆبەخشانە. هۆکاری مردنی ئەم خانەیە بە خراپی تێنەگەیشتووە بەڵام کۆبوونەوەی ئەلفا-سینوکلین لەخۆدەگرێت بۆ ناو جەستەی لیوی لەناو دەمارەکاندا. هۆکارە ئەگەرییەکانی دیکە بریتین لە میکانیزمە بۆماوەییەکان و ژینگەییەکان و هەروەها دەرمان، شێوازی [[ژیان]]، یان حاڵەتەکانی پێشوو.<!-- Diagnosis and epidemiology --> دەستنیشانکردن بە شێوەیەکی سەرەکی لەسەر بنەمای نیشانە و نیشانەکانە، بەزۆری پەیوەندییان بە جووڵەوە هەیە، کە لە ڕێگەی پشکنینی دەمارەوە دەدۆزرێتەوە، هەرچەندە وێنەگرتنی [[پزیشک]]<nowiki/>ی وەکو [[نیورۆمیلانین]] MRI دەتوانێت پشتگیری لە دەستنیشانکردنەکە بکات. سەرەتای ئاسایی لە کەسانی سەروو ٦٠ ساڵدا دەبێت کە نزیکەی لەسەدا یەکیان تووشی نەخۆشییەکە دەبن. لەو کەسانەی کە تەمەنیان لە خوار ٥٠ ساڵەوەیە، پێی دەوترێت PD کە زوو دەستپێدەکات. <!-- Treatment and prognosis --> هیچ چارەسەرێک نازانرێت و چارەسەرکردن ئامانجی کەمکردنەوەی نیشانەکانە. چارەسەری سەرەتایی بە شێوەیەکی گشتی بریتییە لە L-DOPA، ڕێگریکەرانی MAO-B، یان ئاگۆنیستەکانی [[دۆپامین]]. لەگەڵ پێشکەوتنی نەخۆشییەکە، ئەم [[دەرمان]]<nowiki/>انە کەمتر کاریگەر دەبن و کاریگەری لاوەکی بەرهەم دەهێنن کە بە جوڵەی نائیرادی [[ماسوولکە|ماسولکە]]<nowiki/>کان دیاری دەکرێت. ڕێجیم و هەندێک جۆری چاکسازی هەندێک کاریگەرییان لە باشترکردنی نیشانەکاندا نیشانداوە. هاندانی قووڵی [[مێشک]] بەکارهێنراوە بۆ کەمکردنەوەی نیشانە توندەکانی جووڵەیی لەو شوێنانەی کە دەرمانەکان بێکاریگەرن. بەڵگەیەکی کەم هەیە بۆ چارەسەرکردنی ئەو نیشانانەی کە پەیوەندییان بە جوڵە نییە، وەک تێکچوونی [[خەو]] و ناسەقامگیری باری دەروونی. تێکڕای تەمەنی چاوەڕوانکراو نزیکە لە ئاسایی. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{TOC limit}} {{پۆلی کۆمنز|Parkinson's disease}} {{تووڵی دەروازە|پزیشکی|دەروونناسی}} {{پزیشکی-کۆلکە}} {{دەروونناسی-کۆلکە}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} nqd0oqe06pzl67qlsk4duodst8wzj3y 0 43031 1688059 1609751 2026-10-16T15:30:01Z SakuraBot 51806 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688059 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:Sheikh-safi.jpg|thumb|مەزاری شێخ سەفیەدین]] '''شێخ سەفیەددین ئەردەبیلی''' (١٢٥٢–١٣٣٤) کەسایەتییەکی کوردی بەناوبانگی سۆفی بووە کە دەبێتە باپیری شاکانی حکوومەتی [[سەفەوییەکان|سەفەوی]]. ھاوکاری یان شاگردی شێخ [[زاھید گەیلانی]] بوو کە دامەزرێنەری تەریقەتی زاھیدی بووە. شێخ سەفیەدین جگە لەوەی زانایەکی ئاینی بوو، شێعریشی دەنووسی کە شیعرەکانی بەزمانی ئازەری بوون ڕۆژھەڵاتناس [[ڤلادیمیر مینۆرسکی]] دەربارەی شێخ سەفیەدین ئەردەبیلی وتوویەتی کە شێخ سەفییەدینی کەسێکی دەوڵەمەند و خاکی بوو واتا لەنێو خەڵکی ناوچەکە بوو. ئەو لە بنەڕەتدا [[کورد]]<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=مێژووی شا ئیسماعیل و ڕەچەڵەکی کوردیی سەفەوییەکان|ناونیشان=https://ku.mehrnews.com/news/12128/%D9%85%DB%8E%DA%98%D9%88%D9%88%DB%8C-%D8%B4%D8%A7-%D8%A6%DB%8C%D8%B3%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C%D9%84-%D9%88-%DA%95%DB%95%DA%86%DB%95%DA%B5%DB%95%DA%A9%DB%8C-%DA%A9%D9%88%D8%B1%D8%AF%DB%8C%DB%8C-%D8%B3%DB%95%D9%81%DB%95%D9%88%DB%8C%DB%8C%DB%95%DA%A9%D8%A7%D9%86|ڕەوشی ناونیشان=مردوو|ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی ئابی ٢٠٢٤|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٢ی ئابی ٢٠٢٤|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240822190050/https://ku.mehrnews.com/news/12128/%D9%85%DB%8E%DA%98%D9%88%D9%88%DB%8C-%D8%B4%D8%A7-%D8%A6%DB%8C%D8%B3%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C%D9%84-%D9%88-%DA%95%DB%95%DA%86%DB%95%DA%B5%DB%95%DA%A9%DB%8C-%DA%A9%D9%88%D8%B1%D8%AF%DB%8C%DB%8C-%D8%B3%DB%95%D9%81%DB%95%D9%88%DB%8C%DB%8C%DB%95%DA%A9%D8%A7%D9%86}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Sheikh Safi al din|ناونیشان=https://www.geni.com/people/Sultan-Sheikh-Safi-ad-din-Esh-hagh-Ardabili-Grand-Master-s-Zahediyeh-Sufi-Order-Abul-Fath-Ardabili-Founder-of-the-Saffaviyya-Sufi-order-27/6000000008540068934|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref><ref name="Tapper">[https://books.google.com/books?id=uAzGTtWlp7gC Richard Tapper, ''Frontier nomads of Iran: a political and social history of the Shahsevan] {{Vebarxiv|url=https://web.archive.org/web/20210430005915/https://books.google.com/books?id=uAzGTtWlp7gC |date=2021-04-30 }}'', Cambridge University Press, 1997, {{ISBN|9780521583367}}, p. 39.</ref>{{sfn|Savory|1997|p=8}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Sheikh Safi-ad-din Is’haq Ardabili|ناونیشان=https://historyofkurd.com/english/2020/04/05/sheikh-safi-ad-din-ishaq-ardabili/|ڕەوشی ناونیشان=مردوو|ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی ئابی ٢٠٢٤|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٢ی ئابی ٢٠٢٤|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240822190049/https://historyofkurd.com/english/2020/04/05/sheikh-safi-ad-din-ishaq-ardabili/}}</ref><ref name="MuhammadKamal">Muḥammad Kamāl, ''Mulla Sadra's Transcendent Philosophy'', Ashgate Publishing Inc, 2006, {{ISBN|0754652718}}, [https://books.google.com/books?id=EwB7Zo7lVp0C&pg=PA12 p. 24.] {{Vebarxiv|url=https://web.archive.org/web/20220210193734/https://books.google.com/books?id=EwB7Zo7lVp0C&pg=PA12 |date=2022-02-10 }}</ref><ref>The Modern Middle East: A History" by Professor James L. Gelvin,Oxford University Press, 2005,page 326 : "...Shah Isma'il (resigned 1501-1520) Descendant of the Kurdish Mystic Safi Ad Din..."</ref><ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Maisel|یەکەم=Sebastian|ناونیشان=https://books.google.com/books?id=QAFeDwAAQBAJ&q=Safi-ad-din+Ardabili+kurd&pg=PA7|سەردێڕ=The Kurds: An Encyclopedia of Life, Culture, and Society|ڕێکەوت=٢١ی حوزەیرانی ٢٠١٨|بڵاوکەرەوە=ABC-CLIO|ژپنک=٩٧٨-١-٤٤٠٨-٤٢٥٧-٣|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=١٠ی شوباتی ٢٠٢٢|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٩ی نیسانی ٢٠٢١|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20210429230425/https://books.google.com/books?id=QAFeDwAAQBAJ&q=Safi-ad-din+Ardabili+kurd&pg=PA7|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> بووە، ئەم خاڵە لە یەکەمین نوسخەکانی کتێبی سەفوەتوسەفادا ئاماژەی پێ کراوە، بەڵام دواتر لە سەردەمی شاکانی سەفەویدا ئەسڵی کوردیی شێخ سەفییەدین کوژێنراوەتەوە و شەجەرەی سەفەوییەکان بەستراوەتەوە بە ئیمامەکان و شاکانی [[ساسانیان|ساسانییەوە]].<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.iranicaonline.org/articles/ebn-bazzaz|سەردێڕ=Iranica Encyclopedia: Ebn Bazzaz}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئێران|ئیسلام|ژیاننامە|شیعر|شیعە}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{پۆلی کۆمنز|Sheikh-Safi}} [[پۆل:شاعیرانی ئێرانی]] [[پۆل:ئەردەوێڵ]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٢٥٢]] [[پۆل:مردووانی ١٣٣٤]] [[پۆل:سۆفییە کوردەکان]] [[پۆل:کوردەکانی سەدەی ١٣یەم]] [[پۆل:کوردەکانی سەدەی ١٤یەم]] [[پۆل:کوردەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان]] [[پۆل:زانا کوردەکان]] [[پۆل:شافعییەکان]] [[پۆل:خەڵکی ئەردەوێڵ]] m8l7s2mbkp96kes14gzp97qhkk2q37e 0 43545 1688159 1295153 2026-10-16T19:35:19Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (پزیشکی-کۆلکە) 1688159 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە}} {{بێلایەنی}} {{DISPLAYTITLE:پزیشکیی ددان}} [[پەڕگە:GI at Guantanamo visits the dentist.JPG|وێنۆک|پزیشکێکی ددان بە ھاوکاریی یاریدەدەرێک تیماری نەخۆشێک دەکات.]] '''پزیشکیی ددان''' یان '''ددانپزیشکی''' ({{بە ئینگلیزی|Dentistry}}) لقێکی [[پزیشکی|پزیشکییە]]، لە دەرد و نەخۆشییەکانی بۆشایی دەم دەکۆڵێتەوە و دەستنیشانیان دەکات و تیماریان دەکات، بەتایبەتیش ئەو گرفتانەی پەیوەستن بە ددانەکانەوە، بەڵام کار لەسەر شانەکانی دەم و دەوری ددانەکان و شەویلگە و ڕوخساریش دەکات. == پسپۆڕییەکان == خوێندکار دوای وەرگرتنی بڕوانامەی بەکالۆریۆس لە پزیشکیی ددان دەبێتە پزیشکی گشتیی ددان، دەتوانێت چارەسەرە سەرەتاییەکانی دەم و ددان ئەنجام بدات، دواتر لە کۆمەڵێک پسپۆڕیی تایبەت بە پزیشکیی ددان دەتوانێت درێژە بە گەشتی خوێندنی خۆی بدات، لەوانە: * [[تەندروستیی کۆمەڵگەیی ددان]]: توێژینەوەی گرفتەکانی دەم و ددان لەسەر ئاستی کۆمەڵگە و سیاسەتی حکوومەت. * [[ددان ڕاستکردنەوە]]: ڕێککردنەوەی ددانەکان و شەویلگەکان. * [[ددان لێنانەوە]]: دروستکردنی تاخم و تانج و پرد و چاندنەوەی ددان. * [[نەشتەرگەریی دەم]]: ددان کێشان و چاندنەوە و نەشتەرگەریی دەم و شەویلگە. * [[تیشکناسیی دەم]]: وێنە گرتنی تیشکیی دەم و ددان. * [[ددان سازدانەوە]]: ددان پڕکردنەوە و چارەسەری ڕەگی ددان و دروستکردنی ڕووپۆشی جوانکاریی ددان. * [[دەورزانیی ددان|دەورناسیی ددان]]: نۆڕین و تیمارکردنی پووک و شانەکانی تری دەوری ددان. * [[پزیشکیی ددانی منداڵان]]: بایەخدان و چارەسەرکردنی دەم و ددانی منداڵان. * [[پزیشکیی دەم]]: نۆڕین و دەستنیشانکردنی کێشە و گرفتەکانی دەم و ددان. == خوێندنی پزیشکیی ددان لە ھەرێمی کوردستان == خوێندنی پزیشکیی ددان لە ھەرێمی کوردستان پێنج ساڵە، لە دوای پۆلی دوازدەیەمی ئامادەیی زانستی؛ خوێندکاران دەتوانن لێی بخوێنن، ساڵانە لە دوای پزیشکیی گشتی بەرزترین نمرە وەردەگرێت، سێ زانکۆی حکوومی و دوو زانکۆی ئەھلی کورسیی خوێندنیان ھەیە بۆ پزیشکیی ددان، ھەروەھا سێ زانکۆ حکوومییەکەش ساڵانە بەشێکی کەم لە کورسییەکانیان بۆ سیستەمی پاڕاڵێڵ دەستەبەر دەکەن، خوێندکاران بە کرێیەکی دیاریکراوی ساڵانە دەتوانن لێی بخوێنن، پێنج زانکۆکە ئەمانەن: * [[زانکۆی پزیشکیی ھەولێر]] * [[زانکۆی سلێمانی]] * [[زانکۆی دھۆک]] * [[زانکۆی ئیشک|زانکۆی تیشک - ھەولێر]] * زانکۆی کیتاب - ھەولێر == خزمەتگوزارییەکانی پزیشکیی ددان لە ھەرێمی کوردستان == لە ھەرێمی کوردستان خزمەتگوزاریی حکوومیی دەم و ددان لە زۆر بنکەی تەندروستی ھەیە، لەبەرامبەر بڕە پارەیەکی کەم ھەندێک لە خزمەتگوزارییە سەرەکییەکان پێشکەش دەکرێن، وەک [[ددان پڕکردنەوە]] و [[چارەسەری ناو ددان]] و [[ددانکێشان|کێشانی ددان]] و [[ددان شوشتن]]، لە نۆرینگە فێرکارییەکانی پێنج زانکۆکە خزمەتگوزاریی زیاتریش پێشکەش دەکرێن، لەوانە دروستکردنی تاخم و تانج و پرد و ددان ڕاستکردنەوەی سادە، لە ھەندێک نەخۆشخانەی وەک [[نەخۆشخانەی ڕزگاری]] لە ھەولێر نەشتەرگەریی ئاڵۆز و ددان چاندنەوەش پێشکەش دەکرێت. لەپاڵ خزمەتگوزاریی حکوومی ھی تایبەتیش ھەن، دەرچووان دوو ساڵ دوای دامەزراندن دەتوانن نۆرینگەی تایبەتی خۆیان بکەنەوە، یان بەر لە دامەزراندن لەگەڵ پزیشکی تردا لەژێر سەرپەرشتیی ئەوان و بە ڕێککەوتنی تایبەتی نێوانیان دەتوانن لە نۆرینگەی تایبەت کار بکەن، ھەروەھا لە دەرەوەی ناوەندەکانی شار کردنەوەی نۆرینگەی تایبەت ئازادانەیە تەنانەت ئەگەر دەرچوو داشنەمەزرابێت، بەگشتی زۆرێک لە نۆرینگە تایبەتەکان خزمەتگوزاریی زیاتر پێشکەش دەکەن لەچاو خزمەتگوزارییە حکوومییەکان، نرخی چارەسەرەکانیشیان ئازادانەیە، پزیشکەکان خۆیان دەستنیشانی دەکەن. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == {{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} {{داڕێژە:پزیشکی}} {{تووڵی دەروازە|پزیشکی|پزیشکی دان|پەرستاری}} {{پۆلی کۆمنز|Dentistry}} {{پزیشکی-کۆلکە}} [[پۆل:زانستی تەندروستی]] [[پۆل:ددانپزیشکی|ددانپزیشکی]] grn82wkvouduqx57lru7w1qub948wq6 0 75798 1688509 1526903 2026-10-17T04:33:28Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (پزیشکی-کۆلکە، ژینناسی-کۆلکە) 1688509 wikitext text/x-wiki <!--پێناسە و نیشانەکان-->[[پەڕگە:Osteoporosis.JPG|وێنۆک|کووڕی پشت کە زۆرجار بە ھۆی پووکی ئێسکەوەیە]] '''پووکیی ئێسک''' یان '''ئوستیۆپرۆزیز''' حاڵەتی کەم بوونەوەی پتەوی ئێسکەکانە. پووکی ئێسک دەتوانێت بە ھۆی چوونە سەری تەمەن یان حاڵەتی نەخۆشییەوە ڕوو بدات. تووش بوون بە پووکی ئێسک، مەترسی شکیانی ئێسک زۆر دەکات.<ref>http://emedicine.medscape.com/article/330598-overview</ref> ھەروەھا پووکانەوەی ئێسک ('''osteoporosis''') دەبێتە ھۆی کورتبوونی باڵا و شکانی ئێسکەکان، حاڵەتەکە پلەی ناوەند و بەرزی ھەیە، لە حاڵەتی بەرزی نەخۆشییەکە لە دەست دانی باڵا بەشێوەیەکی بەرچاو تێبینی دەکرێت<ref name=":0">{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١٥ی نیسانی ٢٠١٩|سەردێڕ=Height Loss {{!}} Osteoporosis Canada|ناونیشان=https://osteoporosis.ca/height-loss/|ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی ئازاری ٢٠٢٢|وێبگە=Osteoporosis Canada {{!}}|زمان=en-US}}</ref> ھەرچۆنێک بێت لەوانەیە ئاگاداری کورتبوونەوە و شکانی دواوەت نەبیت چونکە %٦٦ی لە دەستدانی ئێسکەکانی دواوە بێ ئازارن و ھەستیان پێناکرێت.<ref name=":0" /> لە کەسانی بەتەمەندا ھۆکارێکی سەرەکییە بۆ شکانی ئێسک.<ref name="NIH2014">{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=ئابی ٢٠١٤|سەردێڕ=Handout on Health: Osteoporosis|ناونیشان=http://www.niams.nih.gov/health_info/Osteoporosis/default.asp|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20150518091922/http://www.niams.nih.gov/health_info/Osteoporosis/default.asp|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی ئایاری ٢٠١٥|ڕێکەوتی سەردان=١٦ی ئایاری ٢٠١٥|وێبگە=[[NIAMS]]}}</ref> ئەو ئێسکانەی کە بە زۆری تووشی شکانەکە بوون و تێبینی کراون بریتین ئێسکی بڕبڕەی پشت، ئێسکی قۆڵ (باسک)، و [[پشتێنەی حەوز]]<ref name="Gol2015">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|vauthors=Golob AL, Laya MB|ڕێکەوت=ئایاری ٢٠١٥|سەردێڕ=Osteoporosis: screening, prevention, and management|ناونیشان=https://zenodo.org/record/1259215|journal=The Medical Clinics of North America|بەرگ=٩٩|issue=3|پەڕەکان=٥٨٧–٦٠٦|doi=10.1016/j.mcna.2015.01.010|pmid=٢٥٨٤١٦٠٢}}</ref> تا شکانی ئێسکەکان ڕوودەدات لەوانەیە ھیچ نیشانەیەک بەدی نەکرێت، لەم حاڵەتەدا ئێسکەکان لەوانەیە بە شێوەیەک لاواز بن کە لە سترێس و فشارێکی ئاسایی تووشی شکان بن. لەدوای چاکبوونەوەی مرۆڤەکە لە ئێسکە شکاوەکان، لەوانەیە تووشی ئازاری درێژخایەن بێت و نەتوانێت چالاکییە ئاساییەکان وەک پێشووتر ئەنجام بدات<ref name="NIH2014" /> <!--ھۆکار و دەستنیشانکردن--> پووکانەوەی ئێسک لەوانەیە لەبەر کەمبوونەوەی ئێسکۆڵەکانی ناو ئێسکەکان بێت، پووکانەوەی ئێسک لەدوای وەستانی سووڕی مانگانە لە ژنان (Menopause) و وەستان و کەمبوونەوەی بەرھەمھاتنی ھۆرمۆن لە پیاوان (Andropause) ڕووبدات<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٤ی حوزەیرانی ٢٠١٨|سەردێڕ=Clinical Challenges: Managing Osteoporosis in Male Hypogonadism|ناونیشان=https://www.medpagetoday.com/clinical-challenges/aace-osteoporosis/73256|ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی ئازاری ٢٠٢٢|وێبگە=www.medpagetoday.com|زمان=en}}</ref><ref>[https://academic.oup.com/biomedgerontology/article-pdf/57/12/M793/9732831/M793.pdf andropause and Osteoporosis]</ref> ھەروەھا نەکردنی وەرزش یان ئەنجامدانی وەرزش بە شێوەیەکی زۆر کەم یەکێکە لە ھۆکارەکان<ref name="NIH2014" /> == سەرچاوەکان == <references/> {{پزیشکی-کۆڵکە}} {{تووڵی دەروازە|پزیشکی|ژینناسی}} {{پۆلی کۆمنز|Osteoporosis}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{پزیشکی-کۆلکە}} {{ژینناسی-کۆلکە}} 6ybjipofq1bxxbiuhicax0ytqal97rl 0 75802 1688620 1527057 2026-10-17T07:38:56Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (پزیشکی-کۆلکە) 1688620 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} [[پەڕگە:Polymyositis HE.jpg|وێنۆک|پۆلیمیۆزیتیس]] '''پۆلیمیۆزیتیس''' حاڵەتی [[ھەوکردن]]ی درێژەخایەنی [[شانەی ماسوولکەیی]]ە. == سەرچاوەکان == <references/> {{پزیشکی-کۆڵکە}} {{تووڵی دەروازە|پزیشکی}} {{پۆلی کۆمنز|Polymyositis}} {{پزیشکی-کۆلکە}} [[پۆل:ھەوکردنەکان]] 49n50ru7r1lmsa0qdz4lamr9jp1s3oz 4 90420 1688442 1687784 2026-10-17T00:04:42Z CdRBot 8950 Updated by Bot *** لەگەڵ دەقەکەیدا جێگۆڕ کرا *** 1688442 wikitext text/x-wiki <div style="background: #E5E4E2; padding: 0.5em; font-size: 130%; -moz-border-radius: 0.3em; border-radius: 0.3em;"> <center> پێڕستی ١٠٠ بەشداربووی بەرزتر بەپێی ژمارەی دروستکردنی پەڕەکان (بە بۆتەوە). ھەروەھا بڕوانە: [[ویکیپیدیا:ڕاپۆرتی بنکەدراوە/پێڕستی نووسەرانی ویکیپیدیا بەپێی ژمارەی دروستکردنی پەڕەکان|ئەم ئامارە بەبێ بۆت]] '''دوایین نوێکردنەوە لە لایەن [[user:CdRBot|CdRBot]]''': ''٠٠:٠٤، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC)'' {| |- style="vertical-align:text-top;" | {| class="wikitable" border="1" style="margin:0px;" |- ! زنجیرە |- | ١ |- | ٢ |- | ٣ |- | ٤ |- | ٥ |- | ٦ |- | ٧ |- | ٨ |- | ٩ |- | ١٠ |- | ١١ |- | ١٢ |- | ١٣ |- | ١٤ |- | ١٥ |- | ١٦ |- | ١٧ |- | ١٨ |- | ١٩ |- | ٢٠ |- | ٢١ |- | ٢٢ |- | ٢٣ |- | ٢٤ |- | ٢٥ |- | ٢٦ |- | ٢٧ |- | ٢٨ |- | ٢٩ |- | ٣٠ |- | ٣١ |- | ٣٢ |- | ٣٣ |- | ٣٤ |- | ٣٥ |- | ٣٦ |- | ٣٧ |- | ٣٨ |- | ٣٩ |- | ٤٠ |- | ٤١ |- | ٤٢ |- | ٤٣ |- | ٤٤ |- | ٤٥ |- | ٤٦ |- | ٤٧ |- | ٤٨ |- | ٤٩ |- | ٥٠ |- | ٥١ |- | ٥٢ |- | ٥٣ |- | ٥٤ |- | ٥٥ |- | ٥٦ |- | ٥٧ |- | ٥٨ |- | ٥٩ |- | ٦٠ |- | ٦١ |- | ٦٢ |- | ٦٣ |- | ٦٤ |- | ٦٥ |- | ٦٦ |- | ٦٧ |- | ٦٨ |- | ٦٩ |- | ٧٠ |- | ٧١ |- | ٧٢ |- | ٧٣ |- | ٧٤ |- | ٧٥ |- | ٧٦ |- | ٧٧ |- | ٧٨ |- | ٧٩ |- | ٨٠ |- | ٨١ |- | ٨٢ |- | ٨٣ |- | ٨٤ |- | ٨٥ |- | ٨٦ |- | ٨٧ |- | ٨٨ |- | ٨٩ |- | ٩٠ |- | ٩١ |- | ٩٢ |- | ٩٣ |- | ٩٤ |- | ٩٥ |- | ٩٦ |- | ٩٧ |- | ٩٨ |- | ٩٩ |- | ١٠٠ |} | {| class="wikitable" !بەکارھێنەر!!ژمارەی وتارەکان |- | [[Special:Contributions/AramBot|AramBot]] || ١٩١٨٨ |- | [[Special:Contributions/Tessla|Tessla]] || ١٠٦٤٣ |- | [[Special:Contributions/MFTG|MFTG]] || ٧٣٥٧ |- | [[Special:Contributions/Sakura emad|Sakura emad]] || ٣٠٢٦ |- | [[Special:Contributions/1silent scientist|1silent scientist]] || ٢٩٥٢ |- | [[Special:Contributions/CalakBot|CalakBot]] || ٢٧٣٥ |- | [[Special:Contributions/DarafshBot|DarafshBot]] || ٢٢٣١ |- | [[Special:Contributions/Kushared|Kushared]] || ٢١٢٨ |- | [[Special:Contributions/Kurd2021|Kurd2021]] || ١٨٦٧ |- | [[Special:Contributions/Zemen|Zemen]] || ١٣٨٤ |- | [[Special:Contributions/Min.neel|Min.neel]] || ١٣٧٨ |- | [[Special:Contributions/Danial2703kurdistan|Danial2703kurdistan]] || ١١٩٣ |- | [[Special:Contributions/مامۆستا|مامۆستا]] || ١٠٤١ |- | [[Special:Contributions/Serchia|Serchia]] || ٩٥٠ |- | [[Special:Contributions/Ebrambot|Ebrambot]] || ٩٣١ |- | [[Special:Contributions/Diyar se|Diyar se]] || ٨٦٨ |- | [[Special:Contributions/Aza|Aza]] || ٨٦٣ |- | [[Special:Contributions/Hamaredha|Hamaredha]] || ٨٥٣ |- | [[Special:Contributions/Paraw|Paraw]] || ٧٧٠ |- | [[Special:Contributions/Shahid tahir|Shahid tahir]] || ٧٦١ |- | [[Special:Contributions/ئاسۆ|ئاسۆ]] || ٧٢٠ |- | [[Special:Contributions/Ahrir|Ahrir]] || ٦٥٥ |- | [[Special:Contributions/Merkhas|Merkhas]] || ٦١١ |- | [[Special:Contributions/Épine|Épine]] || ٥٨٣ |- | [[Special:Contributions/Aro Salar|Aro Salar]] || ٥٤٦ |- | [[Special:Contributions/Amine yousefi|Amine yousefi]] || ٥١٢ |- | [[Special:Contributions/ساکاتا گینتۆکی|ساکاتا گینتۆکی]] || ٥٠٠ |- | [[Special:Contributions/Ari Qasm|Ari Qasm]] || ٤٨٩ |- | [[Special:Contributions/Pirehelokan|Pirehelokan]] || ٤٧٤ |- | [[Special:Contributions/Mohammed Mahdi Mohammed|Mohammed Mahdi Mohammed]] || ٤٦٦ |- | [[Special:Contributions/Khoshhat|Khoshhat]] || ٣٩٧ |- | [[Special:Contributions/Kován|Kován]] || ٣٩٧ |- | [[Special:Contributions/Calak|Calak]] || ٣٩٦ |- | [[Special:Contributions/Rebin galaly|Rebin galaly]] || ٣٨١ |- | [[Special:Contributions/Diyako kazm|Diyako kazm]] || ٣٧٣ |- | [[Special:Contributions/دیاکۆ|دیاکۆ]] || ٣٦١ |- | [[Special:Contributions/DiyarKamaran|DiyarKamaran]] || ٣١٣ |- | [[Special:Contributions/Khabat4545|Khabat4545]] || ٣٠٨ |- | [[Special:Contributions/Ibrahim aziz|Ibrahim aziz]] || ٣٠٢ |- | [[Special:Contributions/Rahel khdhr|Rahel khdhr]] || ٢٩٣ |- | [[Special:Contributions/Sorou6sh|Sorou6sh]] || ٢٨١ |- | [[Special:Contributions/Broosk|Broosk]] || ٢٦٥ |- | [[Special:Contributions/فەرهاد|فەرهاد]] || ٢٦٤ |- | [[Special:Contributions/Mamozk|Mamozk]] || ٢٤٩ |- | [[Special:Contributions/Bilalinfo|Bilalinfo]] || ٢٤٩ |- | [[Special:Contributions/هیوا|هیوا]] || ٢٤٢ |- | [[Special:Contributions/Muhammed taha|Muhammed taha]] || ٢٣٥ |- | [[Special:Contributions/کاردۆ جاف|کاردۆ جاف]] || ٢٣٢ |- | [[Special:Contributions/Keenîî|Keenîî]] || ٢٢٢ |- | [[Special:Contributions/Rannda|Rannda]] || ٢١٩ |- | [[Special:Contributions/Abdurhman Ahmad|Abdurhman Ahmad]] || ٢١٥ |- | [[Special:Contributions/حوسێن|حوسێن]] || ٢١٣ |- | [[Special:Contributions/Burhan br|Burhan br]] || ٢١٣ |- | [[Special:Contributions/AsoBot|AsoBot]] || ١٩١ |- | [[Special:Contributions/Aminijian|Aminijian]] || ١٨٦ |- | [[Special:Contributions/DreamHourFlight|DreamHourFlight]] || ١٨٣ |- | [[Special:Contributions/Ferxwaz|Ferxwaz]] || ١٨٠ |- | [[Special:Contributions/Blqk yeloow|Blqk yeloow]] || ١٧٩ |- | [[Special:Contributions/Cyrus abdi|Cyrus abdi]] || ١٧٤ |- | [[Special:Contributions/Hivja|Hivja]] || ١٧٣ |- | [[Special:Contributions/Shaxstan|Shaxstan]] || ١٦٥ |- | [[Special:Contributions/Ali Sardar 06|Ali Sardar 06]] || ١٦١ |- | [[Special:Contributions/Halbast1|Halbast1]] || ١٤٩ |- | [[Special:Contributions/محمد فاتح حامد|محمد فاتح حامد]] || ١٤٢ |- | [[Special:Contributions/Jutyaar|Jutyaar]] || ١٣٨ |- | [[Special:Contributions/Ibrahim N. Qader|Ibrahim N. Qader]] || ١٣٧ |- | [[Special:Contributions/Helen S Abdulrahman|Helen S Abdulrahman]] || ١٣٦ |- | [[Special:Contributions/Maniu13|Maniu13]] || ١٣٠ |- | [[Special:Contributions/Ara Qadir|Ara Qadir]] || ١٢٨ |- | [[Special:Contributions/Twana.ismail|Twana.ismail]] || ١٢٧ |- | [[Special:Contributions/Saad Goran|Saad Goran]] || ١٢٥ |- | [[Special:Contributions/ZheenCenter|ZheenCenter]] || ١٢٤ |- | [[Special:Contributions/Gyan333|Gyan333]] || ١٢٣ |- | [[Special:Contributions/Barham|Barham]] || ١٢١ |- | [[Special:Contributions/Rabar ajax1|Rabar ajax1]] || ١٢١ |- | [[Special:Contributions/Cwtiyar|Cwtiyar]] || ١١٨ |- | [[Special:Contributions/Ilamxan|Ilamxan]] || ١١٣ |- | [[Special:Contributions/Abdullah Arfa|Abdullah Arfa]] || ١١٣ |- | [[Special:Contributions/ئاراس نوری|ئاراس نوری]] || ١١١ |- | [[Special:Contributions/Hîwa Seqiz|Hîwa Seqiz]] || ١١١ |- | [[Special:Contributions/Aram|Aram]] || ١٠٩ |- | [[Special:Contributions/Ismail.Sharifi|Ismail.Sharifi]] || ١٠٩ |- | [[Special:Contributions/GoRaN909|GoRaN909]] || ١٠٨ |- | [[Special:Contributions/Daniiiar|Daniiiar]] || ١٠٤ |- | [[Special:Contributions/Cyrus abdi~ckbwiki|Cyrus abdi~ckbwiki]] || ٩٠ |- | [[Special:Contributions/عبد الله عرفة (بيت الحكمة)|عبد الله عرفة (بيت الحكمة)]] || ٨٥ |- | [[Special:Contributions/HivjaBot|HivjaBot]] || ٨٥ |- | [[Special:Contributions/-Haryad|-Haryad]] || ٨١ |- | [[Special:Contributions/Ferhad y|Ferhad y]] || ٧٨ |- | [[Special:Contributions/Marmzok|Marmzok]] || ٧٥ |- | [[Special:Contributions/Nskoalj|Nskoalj]] || ٧١ |- | [[Special:Contributions/Yosf Mstf|Yosf Mstf]] || ٦٤ |- | [[Special:Contributions/Karwandoorandish|Karwandoorandish]] || ٦١ |- | [[Special:Contributions/Arya sarhan|Arya sarhan]] || ٦٠ |- | [[Special:Contributions/Hastyar Abdullah|Hastyar Abdullah]] || ٥٨ |- | [[Special:Contributions/Kareeeeem|Kareeeeem]] || ٥٣ |- | [[Special:Contributions/Ppkb Vcsk|Ppkb Vcsk]] || ٥٣ |- | [[Special:Contributions/444radio|444radio]] || ٥٠ |- | [[Special:Contributions/Shaween|Shaween]] || ٤٩ |- | [[Special:Contributions/Baneh k|Baneh k]] || ٤٦ |} </center> [[پۆل:ڕاپۆرتی بنکەدراوەی ویکیپیدیا]] </div> io7b0rgm8wwgpxwwroi9drlezv8er4x 4 90421 1688443 1687785 2026-10-17T00:04:52Z CdRBot 8950 Updated by Bot *** لەگەڵ دەقەکەیدا جێگۆڕ کرا *** 1688443 wikitext text/x-wiki <div style="background: #E5E4E2; padding: 0.5em; font-size: 130%; -moz-border-radius: 0.3em; border-radius: 0.3em;"> <center> پێڕستی ١٠٠ بەشداربووی بەرزتر بەپێی ژمارەی دروستکردنی پەڕەکان (بەبێ بۆت). ھەروەھا بڕوانە: [[ویکیپیدیا:ڕاپۆرتی بنکەدراوە/پێڕستی نووسەرانی ویکیپیدیا بەپێی ژمارەی دروستکردنی پەڕەکان (بە بۆتەوە)|ئەم ئامارە بە بۆتەوە]] '''دوایین نوێکردنەوە لەلایەن [[user:CdRBot|CdRBot]]''': ''٠٠:٠٤، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC)'' </center> {| |- style="vertical-align:text-top;" | {| class="wikitable" border="1" style="margin:0px;" |- ! زنجیرە |- | ١ |- | ٢ |- | ٣ |- | ٤ |- | ٥ |- | ٦ |- | ٧ |- | ٨ |- | ٩ |- | ١٠ |- | ١١ |- | ١٢ |- | ١٣ |- | ١٤ |- | ١٥ |- | ١٦ |- | ١٧ |- | ١٨ |- | ١٩ |- | ٢٠ |- | ٢١ |- | ٢٢ |- | ٢٣ |- | ٢٤ |- | ٢٥ |- | ٢٦ |- | ٢٧ |- | ٢٨ |- | ٢٩ |- | ٣٠ |- | ٣١ |- | ٣٢ |- | ٣٣ |- | ٣٤ |- | ٣٥ |- | ٣٦ |- | ٣٧ |- | ٣٨ |- | ٣٩ |- | ٤٠ |- | ٤١ |- | ٤٢ |- | ٤٣ |- | ٤٤ |- | ٤٥ |- | ٤٦ |- | ٤٧ |- | ٤٨ |- | ٤٩ |- | ٥٠ |- | ٥١ |- | ٥٢ |- | ٥٣ |- | ٥٤ |- | ٥٥ |- | ٥٦ |- | ٥٧ |- | ٥٨ |- | ٥٩ |- | ٦٠ |- | ٦١ |- | ٦٢ |- | ٦٣ |- | ٦٤ |- | ٦٥ |- | ٦٦ |- | ٦٧ |- | ٦٨ |- | ٦٩ |- | ٧٠ |- | ٧١ |- | ٧٢ |- | ٧٣ |- | ٧٤ |- | ٧٥ |- | ٧٦ |- | ٧٧ |- | ٧٨ |- | ٧٩ |- | ٨٠ |- | ٨١ |- | ٨٢ |- | ٨٣ |- | ٨٤ |- | ٨٥ |- | ٨٦ |- | ٨٧ |- | ٨٨ |- | ٨٩ |- | ٩٠ |- | ٩١ |- | ٩٢ |- | ٩٣ |- | ٩٤ |- | ٩٥ |- | ٩٦ |- | ٩٧ |- | ٩٨ |- | ٩٩ |- | ١٠٠ |} | {| class="wikitable sortable" !style="background-color:#808080" align="center"|بەکارھێنەر!!style="background-color:#808080" align="center"|وتار!!style="background-color:#808080" align="center"|داڕێژە!!style="background-color:#808080" align="center"|پەڕەی یارمەتی!!style="background-color:#808080" align="center"|پۆل!!style="background-color:#808080" align="center"|دەروازە!!style="background-color:#808080" align="center"|ویکیپرۆژە |- | [[Special:Contributions/Tessla|Tessla]] || ١٠٦٤٣ || ١٣٧ || ٠ || ٩١٤٢ || ١٤٧٢ || ٢ |- | [[Special:Contributions/MFTG|MFTG]] || ٧٣٥٧ || ٦٦ || ٠ || ٢١ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Sakura emad|Sakura emad]] || ٣٠٢٦ || ٦٥٥ || ٢ || ٤٥٣١ || ٥ || ٤ |- | [[Special:Contributions/1silent scientist|1silent scientist]] || ٢٩٥٢ || ١ || ٠ || ٠ || ١ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Kushared|Kushared]] || ٢١٢٨ || ٩٩ || ٠ || ١١٤ || ١ || ٣ |- | [[Special:Contributions/Kurd2021|Kurd2021]] || ١٨٦٧ || ٩٦ || ٠ || ١٢٦ || ١٠ || ١ |- | [[Special:Contributions/Zemen|Zemen]] || ١٣٨٤ || ٢٩ || ١ || ٤٧ || ٣ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Min.neel|Min.neel]] || ١٣٧٨ || ٢٩ || ٠ || ٢١٥ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Danial2703kurdistan|Danial2703kurdistan]] || ١١٩٣ || ٣ || ٠ || ٨٤ || ٢٣ || ٠ |- | [[Special:Contributions/مامۆستا|مامۆستا]] || ١٠٤١ || ٠ || ٠ || ٧٥٢ || ١٠٥ || ٢ |- | [[Special:Contributions/Serchia|Serchia]] || ٩٥٠ || ١٠٩ || ٠ || ٤٣٤ || ١ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Diyar se|Diyar se]] || ٨٦٨ || ٣١٦ || ٠ || ٢٧ || ٥ || ١ |- | [[Special:Contributions/Aza|Aza]] || ٨٦٣ || ٩ || ٠ || ٢ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Hamaredha|Hamaredha]] || ٨٥٣ || ٠ || ٠ || ٩٧٩ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Paraw|Paraw]] || ٧٧٠ || ١٠١ || ٠ || ٩٨٦ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Shahid tahir|Shahid tahir]] || ٧٦١ || ٢ || ٠ || ٣ || ٢ || ٠ |- | [[Special:Contributions/ئاسۆ|ئاسۆ]] || ٧٢٠ || ٣٧٤ || ٤ || ٤٨ || ١٣ || ٤ |- | [[Special:Contributions/Ahrir|Ahrir]] || ٦٥٥ || ١٢٣ || ١ || ٤٣٦ || ٣٨٤ || ٧ |- | [[Special:Contributions/Merkhas|Merkhas]] || ٦١١ || ٢٠٧ || ٠ || ٥٠ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Épine|Épine]] || ٥٨٣ || ٨٩١ || ٩ || ٧١٥ || ٣١٩ || ١٢ |- | [[Special:Contributions/Aro Salar|Aro Salar]] || ٥٤٦ || ٥١ || ٠ || ٥٤ || ٢ || ٣ |- | [[Special:Contributions/Amine yousefi|Amine yousefi]] || ٥١٢ || ٥٤ || ٠ || ٣٨٩ || ١٨٠٩ || ٠ |- | [[Special:Contributions/ساکاتا گینتۆکی|ساکاتا گینتۆکی]] || ٥٠٠ || ٤١ || ٠ || ٢٣٤ || ١٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Ari Qasm|Ari Qasm]] || ٤٨٩ || ١٤ || ٠ || ٢١ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Pirehelokan|Pirehelokan]] || ٤٧٤ || ٢ || ٠ || ١٩٨ || ٢ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Mohammed Mahdi Mohammed|Mohammed Mahdi Mohammed]] || ٤٦٦ || ٤١ || ٠ || ٥ || ١ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Khoshhat|Khoshhat]] || ٣٩٧ || ٠ || ٠ || ٣١ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Kován|Kován]] || ٣٩٧ || ٦٤ || ٠ || ١٧١ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Calak|Calak]] || ٣٩٦ || ٤٦١ || ١ || ٢٠٠٤ || ١ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Rebin galaly|Rebin galaly]] || ٣٨١ || ٢٢ || ٠ || ٩ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Diyako kazm|Diyako kazm]] || ٣٧٣ || ١١٨ || ٠ || ٥٥٠ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/دیاکۆ|دیاکۆ]] || ٣٦١ || ٠ || ٠ || ١٨ || ٣٧٥ || ٠ |- | [[Special:Contributions/DiyarKamaran|DiyarKamaran]] || ٣١٣ || ٣ || ٠ || ١ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Khabat4545|Khabat4545]] || ٣٠٨ || ٦ || ٠ || ٣٨ || ٠ || ١ |- | [[Special:Contributions/Ibrahim aziz|Ibrahim aziz]] || ٣٠٢ || ١٣ || ٠ || ٢٣ || ٣٨ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Rahel khdhr|Rahel khdhr]] || ٢٩٣ || ٣ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Sorou6sh|Sorou6sh]] || ٢٨١ || ٦ || ٠ || ١٩٨ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Broosk|Broosk]] || ٢٦٥ || ١١٧ || ٠ || ٣٠ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/فەرهاد|فەرهاد]] || ٢٦٤ || ١ || ٠ || ٠ || ٩٧ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Mamozk|Mamozk]] || ٢٤٩ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Bilalinfo|Bilalinfo]] || ٢٤٩ || ٨ || ٠ || ٣ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/هیوا|هیوا]] || ٢٤٢ || ٥ || ١ || ١٥ || ٢ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Muhammed taha|Muhammed taha]] || ٢٣٥ || ١١٧ || ١ || ٥٦ || ٤ || ٠ |- | [[Special:Contributions/کاردۆ جاف|کاردۆ جاف]] || ٢٣٢ || ٢ || ٠ || ٢ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Keenîî|Keenîî]] || ٢٢٢ || ٢ || ٠ || ١٠ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Rannda|Rannda]] || ٢١٩ || ٦٥ || ٠ || ٦٩ || ١ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Abdurhman Ahmad|Abdurhman Ahmad]] || ٢١٥ || ٢ || ٠ || ٥٠ || ٣ || ٠ |- | [[Special:Contributions/حوسێن|حوسێن]] || ٢١٣ || ٩٩ || ٠ || ١١٩٣ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Burhan br|Burhan br]] || ٢١٣ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Aminijian|Aminijian]] || ١٨٦ || ٣ || ٠ || ٢ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/DreamHourFlight|DreamHourFlight]] || ١٨٣ || ٢٥ || ٠ || ٩ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Ferxwaz|Ferxwaz]] || ١٨٠ || ١ || ٠ || ١٤ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Blqk yeloow|Blqk yeloow]] || ١٧٩ || ٠ || ٠ || ٧ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Cyrus abdi|Cyrus abdi]] || ١٧٤ || ٠ || ٠ || ١٢ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Hivja|Hivja]] || ١٧٣ || ٤١ || ٠ || ٨٣ || ٣٦ || ٨ |- | [[Special:Contributions/Shaxstan|Shaxstan]] || ١٦٥ || ٢ || ٠ || ٣ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Ali Sardar 06|Ali Sardar 06]] || ١٦١ || ٠ || ٠ || ١ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Halbast1|Halbast1]] || ١٤٩ || ١٠٩ || ٢ || ٥٠ || ١ || ٠ |- | [[Special:Contributions/محمد فاتح حامد|محمد فاتح حامد]] || ١٤٢ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Jutyaar|Jutyaar]] || ١٣٨ || ٢ || ٠ || ٢ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Ibrahim N. Qader|Ibrahim N. Qader]] || ١٣٧ || ٠ || ٠ || ١ || ٤ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Helen S Abdulrahman|Helen S Abdulrahman]] || ١٣٦ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Maniu13|Maniu13]] || ١٣٠ || ٠ || ٠ || ١ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Ara Qadir|Ara Qadir]] || ١٢٨ || ١٥ || ٠ || ١٠ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Twana.ismail|Twana.ismail]] || ١٢٧ || ٢٩ || ٠ || ١٥٢ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Saad Goran|Saad Goran]] || ١٢٥ || ٠ || ٠ || ٥ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/ZheenCenter|ZheenCenter]] || ١٢٤ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Gyan333|Gyan333]] || ١٢٣ || ٧ || ٠ || ١٩ || ٤٢ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Barham|Barham]] || ١٢١ || ١٣٩ || ٢ || ٣ || ١ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Rabar ajax1|Rabar ajax1]] || ١٢١ || ١ || ٠ || ١ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Cwtiyar|Cwtiyar]] || ١١٨ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Ilamxan|Ilamxan]] || ١١٣ || ٠ || ٠ || ١ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Abdullah Arfa|Abdullah Arfa]] || ١١٣ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/ئاراس نوری|ئاراس نوری]] || ١١١ || ٣ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Hîwa Seqiz|Hîwa Seqiz]] || ١١١ || ٠ || ٠ || ٥ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Aram|Aram]] || ١٠٩ || ٩١٦ || ٠ || ١٢٩٣ || ٧١ || ١١ |- | [[Special:Contributions/Ismail.Sharifi|Ismail.Sharifi]] || ١٠٩ || ٦ || ٠ || ٥٨ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/GoRaN909|GoRaN909]] || ١٠٨ || ٤ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Daniiiar|Daniiiar]] || ١٠٤ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Cyrus abdi~ckbwiki|Cyrus abdi~ckbwiki]] || ٩٠ || ٠ || ٠ || ١٤ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/عبد الله عرفة (بيت الحكمة)|عبد الله عرفة (بيت الحكمة)]] || ٨٥ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/-Haryad|-Haryad]] || ٨١ || ٢٢ || ٠ || ٥٧ || ٧٧ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Ferhad y|Ferhad y]] || ٧٨ || ٣ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Marmzok|Marmzok]] || ٧٥ || ٦٤ || ٧ || ٣ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Nskoalj|Nskoalj]] || ٧١ || ٢٩ || ٠ || ٣٥ || ٦ || ٢ |- | [[Special:Contributions/Yosf Mstf|Yosf Mstf]] || ٦٤ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Karwandoorandish|Karwandoorandish]] || ٦١ || ٠ || ٠ || ١ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Arya sarhan|Arya sarhan]] || ٦٠ || ٢٦ || ٠ || ١٧٨ || ٢١٦ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Hastyar Abdullah|Hastyar Abdullah]] || ٥٨ || ١١ || ٠ || ٣ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Kareeeeem|Kareeeeem]] || ٥٣ || ٣ || ٠ || ٩ || ٥ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Ppkb Vcsk|Ppkb Vcsk]] || ٥٣ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/444radio|444radio]] || ٥٠ || ٠ || ٠ || ٢ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Shaween|Shaween]] || ٤٩ || ٢ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Baneh k|Baneh k]] || ٤٦ || ٥ || ٠ || ١ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Rauf t jabar|Rauf t jabar]] || ٤٦ || ٦ || ٠ || ١٠ || ٠ || ١ |- | [[Special:Contributions/MeerFarhad97|MeerFarhad97]] || ٤٥ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/بنار|بنار]] || ٤٤ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Sakaros sasan|Sakaros sasan]] || ٤٣ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Eng.dilan86|Eng.dilan86]] || ٤٣ || ٤ || ٠ || ٠ || ٠ || ٠ |- | [[Special:Contributions/Houshang tabrizi|Houshang tabrizi]] || ٤١ || ٣ || ٠ || ١٣ || ٠ || ٠ |} [[پۆل:ڕاپۆرتی بنکەدراوەی ویکیپیدیا]] </div> f20yjma2nknqovl6is9bciswpc24noe 4 90426 1688371 1642371 2026-10-16T21:01:12Z AramBot 39807 بۆت: نوێکردنەوە 1688371 wikitext text/x-wiki {{ئەمانەش ببینە|ویکیپیدیا:بۆتە ناچالاکەکان|ویکیپیدیا:ڕاپۆرتی بنکەدراوە/پێڕستی بۆتە چالاکەکان}} {{چینی ناوەند}} پێرستی [[وپ:بۆت|بۆت]]ە ناچالاکەکانی ویکیپیدیا{{ھن}} بۆتی ناچالاک بە بۆتێک دەڵێن کە لە ٣٠ ڕۆژی ڕابردوو ھیچ [[تایبەت:بەشدارییەکان|بەشدارییەکی]] نەبووە.{{ھن}} لە ئێستادا ئەم ئامارە ڕۆژانە نوێ دەکرێتەوە.{{ھن}} '''دوایین نوێکردنەوە لەلایەن [[بەکارھێنەر:AramBot|AramBot]]'''؛ لە ''٢١:٠١، ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC)'' {{کۆتایی}} {| class="wikitable sortable" style="margin: auto;" |+ بۆتە ناچالاکەکان |- ! # !! بەکارھێنەر !! دوایین دەستکاری !! ژمارەی دەستکارییەکان !! مافەکان !! ڕێکەوتی خۆتۆمارکردن |- | ١ || [[بەکارھێنەر:Maribot|Maribot]] || [[تایبەت:بەشدارییەکان/Maribot|٣٠ی ئەیلوولی ٢٠١٠]] || ٦٥٢ || bot || ١٢ی ئابی ٢٠١٠ |- | ٢ || [[بەکارھێنەر:Ebrambot|Ebrambot]] || [[تایبەت:بەشدارییەکان/Ebrambot|١٢ی کانوونی دووەمی ٢٠١١]] || ١٨٨٩ || bot || ٦ی حوزەیرانی ٢٠١٠ |- | ٣ || [[بەکارھێنەر:WikitanvirBot|WikitanvirBot]] || [[تایبەت:بەشدارییەکان/WikitanvirBot|٢٦ی نیسانی ٢٠١٢]] || ٣٧١١ || bot || ٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٠ |- | ٤ || [[بەکارھێنەر:ChuispastonBot|ChuispastonBot]] || [[تایبەت:بەشدارییەکان/ChuispastonBot|٢٧ی نیسانی ٢٠١٢]] || ٢١٤٦ || bot || ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٠ |- | ٥ || [[بەکارھێنەر:Vagobot|Vagobot]] || [[تایبەت:بەشدارییەکان/Vagobot|١٩ی ئەیلوولی ٢٠١٢]] || ٥٥٦ || bot || ٢٦ی ئەیلوولی ٢٠١١ |- | ٦ || [[بەکارھێنەر:FerxwazBot|FerxwazBot]] || [[تایبەت:بەشدارییەکان/FerxwazBot|٢٥ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٢]] || ٢ || bot || ٢٥ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٢ |- | ٧ || [[بەکارھێنەر:DarafshBot|DarafshBot]] || [[تایبەت:بەشدارییەکان/DarafshBot|١٦ی شوباتی ٢٠١٣]] || ٣٣٢٤ || bot || ٢٠ی ئازاری ٢٠١٢ |- | ٨ || [[بەکارھێنەر:MahdiBot|MahdiBot]] || [[تایبەت:بەشدارییەکان/MahdiBot|١٨ی شوباتی ٢٠١٣]] || ٧١ || bot || ١٥ی نیسانی ٢٠١٢ |- | ٩ || [[بەکارھێنەر:ElphiBot|ElphiBot]] || [[تایبەت:بەشدارییەکان/ElphiBot|٣١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٣]] || ١٥٩٧ || bot || ٦ی نیسانی ٢٠١٢ |- | ١٠ || [[بەکارھێنەر:AvicBot|AvicBot]] || [[تایبەت:بەشدارییەکان/AvicBot|١٨ی ئەیلوولی ٢٠١٥]] || ٧٠٩ || bot || ١٧ی حوزەیرانی ٢٠١١ |- | ١١ || [[بەکارھێنەر:Flow talk page manager|Flow talk page manager]] || [[تایبەت:بەشدارییەکان/Flow talk page manager|٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٥]] || ٨ || bot,flow-bot || ٣ی ئابی ٢٠١٥ |- | ١٢ || [[بەکارھێنەر:CalakBot|CalakBot]] || [[تایبەت:بەشدارییەکان/CalakBot|١١ی تشرینی دووەمی ٢٠١٥]] || ١٧٧٣٩٤ || bot,botadmin || ٢ی ئەیلوولی ٢٠١٢ |- | ١٣ || [[بەکارھێنەر:AsoBot|AsoBot]] || [[تایبەت:بەشدارییەکان/AsoBot|٦ی شوباتی ٢٠١٦]] || ٤١٢٧ || bot || ١ی نیسانی ٢٠١٢ |- | ١٤ || [[بەکارھێنەر:KovanBot|KovanBot]] || [[تایبەت:بەشدارییەکان/KovanBot|٢٣ی نیسانی ٢٠١٧]] || ٦٠ || bot || ١١ی ئازاری ٢٠١٧ |- | ١٥ || [[بەکارھێنەر:RojBot|RojBot]] || [[تایبەت:بەشدارییەکان/RojBot|٢٣ی ئەیلوولی ٢٠٢٢]] || ٢٦٨ || bot || ٢٣ی ئایاری ٢٠٢٢ |- | ١٦ || [[بەکارھێنەر:MediaWiki default|MediaWiki default]] || [[تایبەت:بەشدارییەکان/MediaWiki default|١٠ی تەممووزی ٢٠٢٣]] || ٥ || bot || ٢٦ی تەممووزی ٢٠١٩ |- | ١٧ || [[بەکارھێنەر:HivjaBot|HivjaBot]] || [[تایبەت:بەشدارییەکان/HivjaBot|١٠ی تەممووزی ٢٠٢٦]] || ١٣٢ || bot || ٢٤ی ئایاری ٢٠٢٦ |- | ١٨ || [[بەکارھێنەر:HaryaddBot|HaryaddBot]] || [[تایبەت:بەشدارییەکان/HaryaddBot|٢٤ی تەممووزی ٢٠٢٦]] || ٣٥ || bot || ١٨ی ئایاری ٢٠٢٦ |} [[پۆل:ڕاپۆرتی بنکەدراوەی ویکیپیدیا]] 623i3bcs904q1thr5g76fqb6pk05rsi 0 91128 1688677 1405790 2026-10-17T10:38:20Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کیمیا-کۆلکە) 1688677 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:Poland Ustron - museum.jpg|چەپ|250px|وێنۆک|ھەندێک ئامرازی کۆنی دروستکراو لە پۆڵا]] [[پەڕگە:The viaduct La Polvorilla, Salta Argentina.jpg|چەپ|250px|وێنۆک|]] '''پۆڵا''' [[داڕشت]]ەیەکە لە [[ئاسن]] و [[کاربۆن]]. بەھۆی نرخە ھەرزانەکەی و بەرزی ھێزی توندیەکەی، بەزۆری پۆڵا لە بواری بیناسازی، درووستکردنی ئۆتۆمێل و کەشتی، چەک و تەقەمەنی بەکاردێت. ''ئاسن'' <!-- وشەی Iron بەرامبەرەکەی لە کوردیدا ھەر ئاسنە. بە پێچەوانەوە لە زمانی ئینگلیزیدا، وشەی "Iron" بۆ ماددەکەیە و "Metal" بۆ جۆرەکانی ئاسنە، بۆیە بەدرێژایی ئەم بابەتە کە باسی ئاسن دەکرێت مەبەست لە ماددەکەیە نەوەک "مێتاڵ". -->بنچینە ماددەی پۆڵایە، کە تێیدا لە نێوەندی ھەشت ئەتۆمەکەی یەکە خانەییەکان دەبینرێت. کاربۆن توخمیی سەرەکیی دروستکردنی داڕشتە و ناوەڕۆکەکەی لە پۆڵادا لە نێوان ٠٫٠٠٢٪ و ٢٫١٪دایە بە پێی کێش. توخمەکانی تر کە لەوانەیە بە پۆڵا زیاد بکرێن بریتین لە [[مەنگەنیز]]، [[فۆسفۆر]]، [[گۆگرد]]، [[سیلیکۆن]]، و تۆزێک [[ئۆکسجین]]، [[نایترۆجین]] و [[فافۆن]]. '''داڕشتی پۆڵا''' پۆڵایەکە کە بۆ گۆڕینی تایبەتمەندییەکانی، توخمی دروستکردنی داڕشتی زیاتری بە ئەنقەست پێ زیاد کراوە کە برێتین لە مەنگەنیز، [[نیکڵ]]، [[کرۆم]]، [[مۆلیبدێنۆم]]، [[بۆرۆن]]، [[تیتانیۆم]]، [[ڤانادیۆم]] و [[نیۆبیۆم]].<ref name="EM2">{{بیرخستنەوەی کتێب|نووسەر=Ashby, Michael F. and Jones, David R. H. |سەردێڕ=Engineering Materials 2|origyear=١٩٨٦|edition=with corrections|ساڵ=١٩٩٢|بڵاوکەرەوە=Pergamon Press |شوێن=Oxford|ژپنک=٠-٠٨-٠٣٢٥٣٢-٧}}</ref> پۆڵا لە سەرەتاکانی سەددەی حەڤدەدا بەرھەمھێنانی بەربڵاو بوو کە تێیدا لە کارگەی تایبەت بە خۆیدا بەرھەم دەھێنرا، و بەدرێژایی سەدەکانی دوای خۆی شێوازی بەرھەمھێنانی گەشەی سەند. لە ڕۆژانی ئەمڕۆماندا، پۆڵا بەربڵاوترین کەرستەی دەستکردە لە جیھاندا، کە ساڵانە ١٫٦ میلیارد تەنی لێ بەرھەمدەھێنرێت. == تایبەتمەندیەکان == == چارەسەری گەرمی == == بەرھەم ھێنانی پۆڵا == == مێژوو بەرھەم ھێنانی پۆڵا == == پیشەسازی پۆڵا == == بەکارھێنانەوە == پۆڵا یەکێک لەو ماددانەیە کە لە جیھاندا بە ڕێژەی ٦٠٪ بەکار دێتەوە.<ref>Hartman, Roy A. (2009). "Recycling". ''Encarta''. Archived from the original on 2008-04-14.</ref> تەنھا لە ویلایەتە یەکگرتوەکانی ئەمریکا بڕی ٨٢ میلیۆن تەن لە ساڵی ٢٠٠٨ بەکار ھاتۆتەوە کە دەکاتە ٨٣٪ گشت پۆڵای بەرھەم ھاتووی ئەو ووڵاتە لەم ساڵەدا.<ref>Fenton, Michael D (2008). "Iron and Steel Scrap". In United States Geological Survey (ed.). ''Minerals Yearbook 2008, Volume 1: Metals and Minerals''. Government Printing Office. ISBN <bdi>1-4113-3015-3</bdi>.</ref> لە ساڵی ٢٠١٦ بڕی (١٬٦٢٨٬٠٠٠٬٠٠٠) تەن پۆڵا لە ماددەی خاو بەرھەم ھاتوە لە جیھاندا، لەکاتێکدا کە بڕی بەکارھاتنەوە بریتی بوە لە (٦٣٠٬٠٠٠٬٠٠٠) تەن.<ref>The World Steel Association (2018-03-01). "Steel and raw materials" (PDF).</ref> == پۆڵای ھاوچەرخ == === پۆڵای کاربۆن === === پۆڵای داڕشتە === === پێوەرە سەرەکیەکان === == بەکارھاتن == ئاسن و پۆڵا بە بەربڵاوی لە پیشە سازی و بەرھەم ھێنانی ڕێی ئاسن بۆ شەمەندەفەر، بیناسازی، و زۆر بواریتر سودی لێبینراوە. پەیکەری زۆربەی وەرزشگا گەورەکان، تاوەرە بەرزەکان، و پردە درێژەکان لە پۆڵا دروست کراوە. تەنانەت لەو شوێنانەی کە کۆنکرێتیش بەکار ھاتوە ستیل وەک بەھێز کردن تێیدا بەکار ھاتوە. لەگەڵ ئەمانەشدا پیشەسازی ئۆتۆمبیل یەکێک لە پڕ مەسرەف ترینی ئەو شوێنانەیە کە پۆڵا تێیدا بەکار دێت. گەرچی فافۆن (ئەلمنیۆم) زۆر بەخێرایی بەرو پێش چوە بەڵام بەکارھێنانی پۆڵا نرخی کەمی نەکردوە. == سەرچاوەکان == * [[:en:Special:Permalink/579618029|ویکیپیدیای ئینگلیزی]] {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == {{کۆمنز|Steel}} {{ویکیفەرھەنگ|پۆڵا}} {{تووڵی دەروازە|کیمیا|زانستی ماددە}} {{کیمیا-کۆلکە}} [[پۆل:پۆڵا|پۆڵا]] [[پۆل:ماددەکانی بینا]] 4zngfawn628tmnwua5s8yer5w5r8pv6 0 99079 1688613 1544752 2026-10-17T07:37:46Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، فیلم-کۆلکە، ئوکراینا-کۆلکە) 1688613 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Paul Muni - Zola - 1936.jpg|thumb|چەپ|پۆل میوونی لە ساڵی ١٩٣٦]] '''پۆل میوونی''' ({{بە ئینگلیزی|Paul Muni}}) (٢٢ی ئەیلوولی ١٨٩٥ – ٢٥ی ئابی ١٩٦٧) ئەکتەرێکی ئەمریکی لەدایکبووی [[نەمسا]]یە کە لە [[شیکاگۆ]] گەورەبووە و پێگەیشتووە. لە شانۆی یدیشەوە دەستی کردووە بە کاری نواندن. لە ساڵانی ١٩٣٠کاندا یەکێک بووە لە پێشەنگترین ئەکتەری ستۆدیۆکانی [[وارنەر برەدرز]] و ڕێگەی پێدراوە کە چ بەشێک ھەڵببژێرێت. == فیلمنامە == {|class="wikitable" ! ساڵ ! فیلم ! ڕۆڵ ! تێبینییەکان |- |rowspan=2|1929 | ''[[The Valiant (1929 film)|The Valiant]]'' | James Dyke | Nominated &mdash; [[Academy Award for Best Actor]] |- | ''Seven Faces'' | Papa Chibou, Diablero, Willie Smith,<br>[[Franz Schubert]], [[Don Juan]], Joe Gans, [[Napoleon]] | |- |rowspan=2|1932 | ''[[Scarface (1932 film)|Scarface]]'' | Antonio "Tony" Camonte | |- | ''[[I Am a Fugitive from a Chain Gang]]'' | James Allen | Nominated &mdash; [[Academy Award for Best Actor]] |- |1933 | ''[[The World Changes]]'' | Orin Nordholm Jr. | |- |1934 | ''Hi, Nellie!'' | Brad Bradshaw | |- |rowspan=3|1935 | ''[[Bordertown (1935 film)|Bordertown]]'' | Johnny Ramirez | |- | ''[[Black Fury (1935 film)|Black Fury]]'' | Joe Radek | Nominated &mdash; [[Academy Award for Best Actor]] |- | ''[[Dr. Socrates]]'' | Dr. Lee Cardwell, nicknamed "Dr. Socrates" | |- |1936 | ''[[The Story of Louis Pasteur]]'' | [[Louis Pasteur]] | [[Academy Award for Best Actor]] |- |rowspan=3|1937 | ''[[The Good Earth (film)|The Good Earth]]'' | Wang | Released in [[sepia tone]] |- | ''[[The Woman I Love]]'' | Lt. Claude Maury | |- | ''[[The Life of Emile Zola]]'' | [[Émile Zola]] | [[New York Film Critics Circle Award for Best Actor]]<br>Nominated &mdash; [[Academy Award for Best Actor]] |- |rowspan=2|1939 | ''[[Juarez (1939 film)|Juarez]]'' | [[Benito Juárez]] | |- | ''[[We Are Not Alone (1939 film)|We Are Not Alone]]'' | Dr. David Newcome | |- |1941 | ''[[Hudson's Bay (film)|Hudson's Bay]]'' | [[Pierre-Esprit Radisson]] | |- |1942 | ''[[Commandos Strike at Dawn]]'' | Erik Toresen | |- |1943 | ''[[Stage Door Canteen]]'' | Himself | |- |rowspan=2|1945 | ''[[A Song to Remember]]'' | [[Józef Elsner|Prof. Joseph Elsner]] | Filmed in [[Technicolor]] |- | ''[[Counter-Attack]]'' | Alexei Kulkov | |- |1946 | ''[[Angel on My Shoulder (film)|Angel on My Shoulder]]'' | Eddie Kagle/Judge Fredrick Parker | |- |1952 | ''[[Imbarco a mezzanotte]]'' | The Stranger With A Gun | called ''Stranger on the Prowl'' in the U.S. |- |1959 | ''[[The Last Angry Man]]'' | Dr. Sam Abelman | Nominated &mdash; [[Academy Award for Best Actor]] |} == پەراوێزەکان == {{پەراوێز}} == سەرچاوەکان == [https://en.wikipedia.org/wiki/Paul_Muni ویکی ئینگلیزی] {{خەڵاتی ئۆسکار بۆ باشترین ئەکتەر}} {{تووڵی دەروازە|ھۆڵیوود|شانۆ|ژیاننامە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|فیلم|کالیفۆڕنیا|پۆڵەندا|ئوکراینا}} {{پۆلی کۆمنز|Paul Muni}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{فیلم-کۆلکە}} {{ئوکراینا-کۆلکە}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٨٩٥]] [[پۆل:مردووانی ١٩٦٧]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمی پیاوی ئەمریکی]] [[پۆل:براوەکانی خەڵاتی ئۆسکاری باشترین ئەکتەر]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:براوەکانی خەڵاتی تۆنی]] [[پۆل:چالاکوانە جووەکان]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمە پیاوە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:براوەکانی جامی ڤۆڵپی بۆ باشترین ئەکتەر]] [[پۆل:گەلی ئەمریکی بە ڕەچەڵەک ئۆکراینی-جوولەکە]] [[پۆل:جولەکەکانی ئەشکەنازی ئەمریکی]] [[پۆل:ناشتنەکان لە گۆڕستانی ھۆڵیوود فۆرێڤەر]] pk924aqiuzjw0uwiz8cwxbu1hchkz6k 0 99290 1688612 1527028 2026-10-17T07:37:36Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، ئەکتەر-کۆلکە، فیلم-کۆلکە) 1688612 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Paul Lukas in The Casino Murder Case trailer.jpg|thumb|چەپ|پۆل لووکاس]] '''پۆل لووکاس''' ({{بە ئینگلیزی|Paul Lukas}}) ([[٢٦ی ئایار]]ی ١٨٩١ – [[١٥ی ئاب]]ی ١٩٧١) ئەکتەرێکی فیلمی ئەمریکی لەدایکبووی [[هەنگاریا]] بوو. لە ساڵی [[١٩٤٣]] [[خەڵاتی ئۆسکار]]ی بۆ باشترین ئەکتەر و [[خەڵاتی گۆڵدن گڵۆب|خەڵاتی گۆڵدن گڵۆبی]] بۆ باشترین ئەکتەر وەرگرت. ==پەراوێزەکان== {{پەراوێز}} ==سەرچاوەکان== [https://en.wikipedia.org/wiki/Paul_Lukas ویکی ئینگلیزی] {{خەڵاتی ئۆسکار بۆ باشترین ئەکتەر}} {{خەڵاتی گۆڵدن گڵۆب بۆ باشترین ئەکتەری فیلمی دراما}} {{تووڵی دەروازە|ھۆڵیوود|ئەکتەران|ژیاننامە|ھونەرەکان|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|فیلم}} {{پۆلی کۆمنز|Paul Lukas}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{ئەکتەر-کۆلکە}} {{فیلم-کۆلکە}} [[پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٨٩١]] [[پۆل:مردووانی ١٩٧١]] [[پۆل:براوەکانی خەڵاتی ئۆسکاری باشترین ئەکتەر]] [[پۆل:براوەکانی خەڵاتی گۆڵدن گڵۆبی باشترین ئەکتەری فیلمی دراما]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٨٩٤]] [[پۆل:گەلی ئەمریکی بە ڕەچەڵەک ھەنگاری-جولەکە]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:ئەکتەرانی پاڵم سپرینگس، کالیفۆڕنیا]] hs2pwkuj6v21ie4l0mdpoj9v2wwr1ww 0 102455 1688264 1687112 2026-10-16T20:15:55Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688264 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''پارتی کاری سەربەخۆیی کوردستان''' [[پارتی سیاسی|پارتێکی سیاسیی]]ە لە [[باشووری کوردستان]]. لە کابینەکانی پێشووی [[حکوومەتی هەرێمی کوردستان]] بەشداریی کردووە. پارتەکە لە [[حیزبی کۆمۆنیستی عێراقی]] جیابووەوە و ئینتیمای بەرەو [[یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان]] پەیدا کرد. سەرکردەکەی، [[موحەممەد حوسێن حالق]]، لە ١٩٩٥دا کوژراوە. لەدوای ئەو [[یوسف حەننا یوسف]] و [[ئەبوو حیکمەت]] چوونە نێو حکوومەتی هەرێم کە [[پارتی دیموکراتی کوردستان]] سەرکردایەتیی دەکرد و بوونە وەزیر.<ref>[http://www.globalsecurity.org/military/world/iraq/opposition.htm GlobalSecurity.org]</ref> ==سەرچاوە== {{سەرچاوەکان}} {{ڕێکخراوە سیاسییەکانی کوردستان|state=collapsed}} {{حیزبە سۆسیالیست و چەپەکانی کوردستان}} {{تووڵی دەروازە|سیاسەت }} {{سیاسەت-کۆلکە}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} 1q5vbn49ew9pmw1t6bcxclbg0lzvesh 0 103038 1688166 1550586 2026-10-16T19:36:29Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (تەکنۆلۆژیا-کۆلکە) 1688166 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} [[File:Ulysses preparations.jpg|thumb|''' پسپۆڕی تێکنیکی''' یا '''تێکنیسیەن''' یان '''کارزان''']] ''' پسپۆڕی تێکنیکی''' یا '''تێکنیسیەن''' یان '''کارزان'''بەو کەسە دەوترێ کە لە بەشی کاری خۆیدا زانیاری و شارەزایی تەواو و پووختەی هەبێ،کارزانه تەکنیکیەکان بەقەد [[ئەندازیار|ئەندازیارەکان]] ئەزموون و زانیاری کاریان نیه بەڵام تازه کار و ئاماتۆڕیش هەژمار ناکرێن. [[File:X-43A technicians.jpg|thumb|''' پسپۆڕی تێکنیکی''' یا '''تێکنیسیەن''' یان '''کارزان''']] ==سەرچاوه== * [//https://en.wikipedia.org/wiki/Technician ویکیپیدیای ئینگلیزی - Technician] {{پۆلی کۆمنز|Technicians}} {{تووڵی دەروازە|ئەندازیاری|تەکنۆلۆژیا}} {{تەکنۆلۆژیا-کۆلکە}} [[پۆل:زاراوەکانی تەلەڤیزیۆن]] [[پۆل:پیشەی پەخشکردنەکان]] [[پۆل:پیشەکانی میدیای بەکۆمەڵ]] [[پۆل:پیشە زانستییەکان]] tcy0sv89tmiylp6pt16zob1pt7qdvwa 0 103827 1688130 1687725 2026-10-16T18:02:09Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی دەروازەی [[دەروازە:ئیتاڵیا|ئیتاڵیا]] 1688130 wikitext text/x-wiki {{پێناسەی کورت|پایتەختی ھەرێمیی کەمپانیا، ئیتالیا}} {{Infobox Italian comune | name = ناپۆلی | native_name = {{native name|it|Napoli}}<br />{{native name|nap|Napule}} | official_name = Comune di Napoli | image_skyline = {{multiple image |border = infobox |total_width = 290 |image_style = border:1; |caption_align = center |perrow = 1/2/2/1 |image1 = Napoli - Maschio Angioino - 202209302342 3.jpg |caption1 = {{بنز|پێڕستی بەرزترین باڵەخانەکان لە ناپۆلی|en|List of tallest buildings in Naples|lt=ئاسۆگەی ناپۆلی}} لەگەڵ {{بنز|چیای ڤێزووڤیۆس|en|Mount Vesuvius|lt=چیای ڤێزووڤیۆس}} |image2 = Maschio Angioino frontale.jpg |caption2 = {{بنز|کاستێل نوۆڤۆ|en|Castel Nuovo|lt=کاستێل نوۆڤۆ}} |image3 = Piazza Plebiscito - panoramio.jpg |caption3 = {{بنز|پیازا دێل پڵێبیشیتۆ|en|Piazza del Plebiscito|lt=پیازا دێل پڵێبیشیتۆ}} |image4 = Museo Capodimonte Napoli facciata Sudovest.jpg |caption4 = {{بنز|مۆزەخانەی کاپۆدیمۆنتێ|en|Museo di Capodimonte|lt=مۆزەخانەی کاپۆدیمۆنتێ}} |image5 = Palazzo reale - panoramio (2).jpg |caption5 = {{بنز|کۆشکی پاشایەتیی ناپۆلی|en|Royal Palace of Naples|lt=کۆشکی پاشایەتیی ناپۆلی}} |image6 = Centro Direzionale di Napoli (cropped).jpg |caption6 = {{بنز|ناوەندی بەڕێوەبردنی ناپۆلی|en|Centro direzionale di Napoli|lt=ناوەندی بەڕێوەبردنی ناپۆلی}} }} | image_shield = Napoli-Stemma (without ornaments).svg | shield_size = | image_map = | nickname = پارتێنۆپێ | motto = | region = {{بنز|کەمپانیا|en|Campania|lt=کەمپانیا}} | metropolitan_city = {{بنز|شاری مێترۆپۆلیتانی ناپۆلی|en|Metropolitan City of Naples|lt=ناپۆلی}} (NA) | province = | frazioni = | adjacentcomuni = | established_date = | mayor = {{بنز|گایەتانۆ مانفرێدی|en|Gaetano Manfredi|lt=گایەتانۆ مانفرێدی}} | mayor_party = {{بنز|سەربەخۆ (سیاسەت)|en|Independent (politics)|lt=سەربەخۆ}} | elevation_footnotes = <ref name=IstatGeo>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Principali statistiche geografiche sui comuni |ناونیشان=https://www.istat.it/it/archivio/156224 |وێبگە=www.istat.it |ڕێکەوتی سەردان=١ی نیسانی ٢٠١٩|زمان=it |ڕێکەوت=٢٨ی شوباتی ٢٠١٩|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢ی ئازاری ٢٠٢٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200302143230/https://www.istat.it/it/archivio/156224 |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> | elevation_m = 99.8 | area_footnotes = <ref name="area">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.istat.it/it/archivio/156224|سەردێڕ=Superficie di Comuni Province e Regioni italiane al 9 ottobre 2011|زمان=it|بڵاوکەرەوە=[[Italian National Institute of Statistics|ISTAT]]}}</ref> | area_total_km2 = 119.02 | population_footnotes = <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٦|سەردێڕ= Resident population by age, sex and marital status on 1st January 2026 |ناونیشان=https://demo.istat.it/app/?i=POS&l=en |وێبگە=demo.istat.it |بڵاوکەرەوە=[[Italian National Institute of Statistics|ISTAT]] |ڕێکەوتی سەردان=١ی نیسانی ٢٠٢٦}} (On the search form, choose the statistical region of the municipality in the Area section, the Region, the Province, and the name of the Municipality)</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٦|سەردێڕ= Resident population by age, sex and marital status on 1st January 2026 |ناونیشان= https://demo.istat.it/data/posas/POSAS_2026_en_All_files.zip |وێبگە=demo.istat.it |بڵاوکەرەوە=[[Italian National Institute of Statistics|ISTAT]] |ڕێکەوتی سەردان=١ی نیسانی ٢٠٢٦}}The file URL linking on technical dataset.</ref> | population_as_of = 2026 | population_total = 905,050 ([[پێڕستی شارەکانی ئیتالیا|سێیەم لە ئیتالیا]]) | pop_density_footnotes = | population_demonym = ناپۆلیتانی | telephone = | postalcode = | istat = 063049 | saint = {{بنز|سانت ژانواریۆس|en|Januarius|lt=ژانواریۆس}} | day = ١٩ی ئەیلوول | image_flag = Flag of Naples.svg | shield_alt = | map_caption = | mapframe = yes | mapframe-shape = yes | pushpin_map = Italy#Italy Campania#Europe | pushpin_relief = y | coordinates = {{Coord|format=dms|display=inline,title}} | elevation_min_m = 0 | elevation_max_m = 453 | postal_code = 80100, 80121-80147 | area_code = 081 | website = {{URL|comune.napoli.it}} | footnotes = {{Notelist}} {{Infobox UNESCO World Heritage Site | official_name = ناوەندی مێژوویی ناپۆلی | location = | type = کلتووری | criteria = (ii)(iv) | ID = 726 | year = 1995 | child = yes | area = {{cvt|1,350|ha}} }} }} '''ناپۆلی''' ({{IPAc-en|ˈ|n|eɪ|p|əl|z}} {{respell|NAY|pəlz}}؛ {{langx|it|Napoli}} {{IPA|it|ˈnaːpoli||It-Napoli.ogg}}؛ {{langx|nap|Napule}} {{IPA|nap|ˈnɑːpələ|}}){{efn|لە {{langx|la|Neapolis}}ەوە، لە {{langx|grc|Νεάπολις|Neápolis|lit=شاری نوێ}}ەوە.}} پایتەختی {{بنز|ھەرێمەکانی ئیتالیا|en|Regions of Italy|lt=ھەرێمیی}} [[کەمپانیا]]یە لە باشووری [[ئیتالیا]]. بە دانیشتووانێکی ٩٠٥،٠٥٠ کەسی لەناو سنوورە کارگێڕییەکانی شارەکەدا تا ساڵی ٢٠٢٦، گەورەترین شاری {{بنز|ئیتالیای باشوور|en|Southern Italy|lt=باشووری ئیتالیا}}یە و [[پێڕستی شارەکانی ئیتالیا|سێیەم گەورەترین شاری ئیتالیایە]] لە دوای [[ڕۆما]] و [[میلان]]،<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین١=Mazzeo |یەکەم١=Giuseppe |سەردێڕ=Naples |journal=[[Cities (journal)|Cities]] |ڕێکەوت=٢٠٠٩|بەرگ=٢٦|issue=6 |پەڕەکان=٣٦٣–٣٧٦|doi=10.1016/j.cities.2009.06.001}}</ref> لە کاتێکدا [[شاری مێترۆپۆلیتانی ناپۆلی|شارەوانیی ئاستی پارێزگاکەی]] سێیەم پڕدانیشتووانترین {{بنز|شاری مێترۆپۆلیتانی ئیتالیا|en|Metropolitan cities of Italy|lt=شاری مێترۆپۆلیتانییە لە ئیتالیادا}} بە ٢،٩٥٤،٨٤٧ دانیشتوو.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٦|سەردێڕ= Resident population by age, sex and marital status on 1st January 2026 |ناونیشان=https://demo.istat.it/app/?i=POS&l=en |وێبگە=demo.istat.it |بڵاوکەرەوە=[[Italian National Institute of Statistics|ISTAT]] |ڕێکەوتی سەردان=١ی نیسانی ٢٠٢٦}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٦|سەردێڕ= Resident population by age, sex and marital status on 1st January 2026 |ناونیشان= https://demo.istat.it/data/posas/POSAS_2026_en_All_files.zip |وێبگە=demo.istat.it |بڵاوکەرەوە=[[Italian National Institute of Statistics|ISTAT]] |ڕێکەوتی سەردان=١ی نیسانی ٢٠٢٦}}</ref> {{بنز|ناوچەی مێترۆپۆلیتانی ناپۆلی|en|Naples metropolitan area|lt=ناوچەی مێترۆپۆلیتانییەکەی}}، کە {{بنز|پێڕستی ناوچە شارستانییەکان لە یەکێتیی ئەورووپا|en|List of urban areas in the European Union|lt=حەوتەم پڕدانیشتووانترینە لە یەکێتیی ئەورووپادا}}،<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php/Statistics_on_European_cities|سەردێڕ=Statistics on European cities – Statistics Explained|وێبگە=ec.europa.eu|ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی نیسانی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200612115314/https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php/Statistics_on_European_cities|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> دانیشتووانێکی نزیکەی ٤.٤ ملیۆن کەسی ھەیە و لە سنوورەکانی خودی شارەکە زیاتر درێژ دەبێتەوە بە نزیکەی {{convert|20|mi|km|-1|order=flip|abbr=off}}.<ref name="demog" /> ناپۆلی ھەروەھا ڕۆڵێکی سەرەکی دەگێڕێت لە دیپلۆماسیی نێودەوڵەتیدا، بەوەی ماڵی {{بنز|فەرماندەیی ھێزە ھاوبەشەکانی ئۆپەراسیۆنەکانی ناتۆ لە ناپۆلی|en|Allied Joint Force Command Naples|lt=فەرماندەیی ھێزە ھاوبەشەکانی ناتۆ}} لە ناپۆلی<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://napoli.repubblica.it/cronaca/2017/09/05/foto/napoli_l_inaugurazione_dell_hub_di_direzione_strategica_della_nato-174693807/ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20170905204428/http://napoli.repubblica.it/cronaca/2017/09/05/foto/napoli_l_inaugurazione_dell_hub_di_direzione_strategica_della_nato-174693807/1/ |ڕەوشی ناونیشان=مردوو |سەردێڕ=Napoli, l'inaugurazione dell'Hub di Direzione Strategica della Nato |ڕێکەوت=٥ی ئەیلوولی ٢٠١٧|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٥ی ئەیلوولی ٢٠١٧|وێبگە=La Repubblica}}</ref> و {{بنز|ئەنجومەنی پەرلەمانیی دەریای سپیی ناوەڕاست|en|Parliamentary Assembly of the Mediterranean|lt=ئەنجومەنی پەرلەمانیی دەریای سپیی ناوەڕاست}}ە. لەلایەن {{بنز|کۆلۆنیالیزمی یۆنانی|en|Greek colonisation|lt=یۆنانییەکانەوە}} لە {{بنز|ھەزارەی یەکەمی پ.ز|en|1st millennium BC|lt=ھەزارەی یەکەمی پ.ز}}دا دامەزراوە، ناپۆلی یەکێکە لە کۆنترین ناوچە شارستانییە بەردەوام ئاوەدانەکان لە جیهاندا. لە {{بنز|سەدەی ٨ی پ.ز|en|8th century BC|lt=سەدەی ھەشتەمی پ.ز}}دا، کۆلۆنییەک بە ناوی پارتێنۆپێ ({{langx|grc|Παρθενόπη}}) لەسەر گردی {{بنز|پیتزۆفالکۆنێ|en|Pizzofalcone|lt=پیتزۆفالکۆنێ}} دامەزرا. لە سەدەی شەشەمی پ.زدا، دووبارە وەک نیئاپۆلیس (Neápolis) دامەزرێنرایەوە.<ref>Daniela Giampaola, Francesca Longobardo (2000). ''Naples Greek and Roman''. Electa.</ref> شارەکە بەشێکی گرنگی {{بنز|ماگنا گڕایکیا|en|Magna Graecia|lt=ماگنا گڕایکیا}} بوو، ڕۆڵێکی سەرەکی گێڕا لە تێکەڵبوونی کۆمەڵگەی یۆنانی و [[کۆماری ڕۆمی|ڕۆمی]]، و لەو کاتەوە ناوەندێکی کلتووریی نێودەوڵەتیی گرنگ بووە بە ئاماژەیەکی تایبەت بۆ گەشەسەندنی ھونەرەکان.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.naplesldm.com/virgil.php |سەردێڕ=Virgil in Naples |بڵاوکەرەوە=naplesldm.com |ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئایاری ٢٠١٧|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20170402144355/http://www.naplesldm.com/virgil.php |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢ی نیسانی ٢٠١٧}}</ref> ناپۆلی وەک پایتەختی {{بنز|دووکیی ناپۆلی|en|Duchy of Naples|lt=دووکیی ناپۆلی}} (٦٦١–١١٣٩)، دواتر وەک پایتەختی [[شانشینی ناپۆلی]] (١٢٨٢–١٨١٦)، و لە کۆتاییدا وەک پایتەختی {{بنز|شانشینی دوو سسیلیا|en|Kingdom of the Two Sicilies|lt=شانشینی دوو سسیلیا}} خزمەتی کرد — تا {{بنز|یەکگرتنەوەی ئیتالیا|en|unification of Italy|lt=یەکگرتنەوەی ئیتالیا}} لە ساڵی ١٨٦١دا. ھەروەھا ناپۆلی وەک پایتەختی سەردەمی {{بنز|بارۆک|en|Baroque|lt=بارۆک}} دادەنرێت، کە بە کارەکانی ھونەرمەند {{بنز|کاراڤاجیۆ|en|Caravaggio|lt=کاراڤاجیۆ}} لە سەدەی ١٧دا و شۆڕشە ھونەرییەی کە دروستی کرد دەستی پێ کرد.<ref>Alessandro Giardino (2017), ''Corporeality and Performativity in Baroque Naples. The Body of Naples.'' Lexington.</ref> ھەروەھا ناوەندێکی گرنگی {{بنز|مرۆڤدۆستیی ڕێنێسانس|en|Renaissance humanism|lt=مرۆڤدۆستیی ڕێنێسانس}} و {{بنز|سەردەمی ڕۆشنبیری|en|Age of Enlightenment|lt=سەردەمی ڕۆشنبیری}} بوو.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Umanesimo in "Enciclopedia dei ragazzi" |ناونیشان=https://www.treccani.it/enciclopedia/umanesimo_(Enciclopedia-dei-ragazzi) |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٠|وێبگە=www.treccani.it |زمان=it-IT |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١١ی ئەیلوولی ٢٠٢٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200911081641/https://www.treccani.it/enciclopedia/umanesimo_(Enciclopedia-dei-ragazzi) |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Musi |یەکەم=Aurelio |سەردێڕ=Napoli, una capitale e il suo regno |بڵاوکەرەوە=Touring |پەڕەکان=١١٨, ١٥٦|زمان=it}}</ref> شارەکە مێژوویەکی درێژی ھەیە وەک خاڵێکی سەرەکی لە ئاستی جیهانیدا بۆ مۆسیقای کلاسیک و ئۆپێرا لە ڕێگەی {{بنز|قوتابخانەی ناپۆلیتانی|en|Neapolitan School|lt=قوتابخانەی ناپۆلیتانی}}یەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Florimo |یەکەم=Francesco |سەردێڕ=Cenno Storico Sulla Scuola Musicale De Napoli |بڵاوکەرەوە=Nabu Press |زمان=it}}</ref> لە نێوان ساڵانی ١٩٢٥ و ١٩٣٦دا، ناپۆلی لەلایەن {{بنز|ئیتالیای فاشیست|en|Fascist Italy|lt=ڕژێمی فاشیستی}}یەوە فراوانتر کرا و ئاستی بەرز کرایەوە. لە ساڵانی کۆتاییی {{بنز|جەنگی جیهانیی دووەم|en|World War II|lt=جەنگی جیهانیی دووەم}}دا، {{بنز|بۆردومانکردنی ناپۆلی لە جەنگی جیهانیی دووەمدا|en|Bombing of Naples in World War II|lt=تووشی زیانی زۆر بووەوە بەھۆی بۆردومانی ھاوپەیمانان}}ەوە کاتێک داگیری نیمچەدوورگەکەیان کرد. {{بنز|چوار ڕۆژەکەی ناپۆلی|en|Four Days of Naples|lt=چوار ڕۆژەکەی ناپۆلی}} ڕاپەڕینێک بوو دژی ھێزەکانی داگیرکەری ئەڵمانیای نازی لە ٢٧ی ئەیلوول تا ٣٠ی ئەیلوولی ١٩٤٣، ڕاستەوخۆ پێش گەیشتنی ھێزەکانی ھاوپەیمانان لە ١ی تشرینی یەکەمدا. شارەکە دوای جەنگەکە تووشی کارگەلێکی ئاوەدانکردنەوەی بەرفراوان بووەوە.<ref name="wii">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.naplesldm.com/Naples%20bombing.php |بڵاوکەرەوە=naplesldm.com |سەردێڕ=Bombing of Naples |ڕێکەوت=٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧|ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئایاری ٢٠١٧|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20170627154455/http://naplesldm.com/Naples%20bombing.php |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٧ی حوزەیرانی ٢٠١٧}}</ref> لە کۆتایی سەدەی ٢٠ەمەوە، ناپۆلی گەشەیەکی ئابووریی بەرچاوی ھەبووە، کە بەھۆی دروستکردنی ناوچەی بازرگانیی [[ناوەندی بەڕێوەبردنی ناپۆلی|Centro direzionale]] و تۆڕێکی گواستنەوەی پێشکەوتوو، لەوانەش هێڵی شەمەندەفەری خێرا {{بنز|ترێنۆ ئالتا ڤێلۆچیتا|en|Treno Alta Velocità|lt=Alta Velocità}} بۆ ڕۆما و {{بنز|سالێرنۆ|en|Salerno|lt=سالێرنۆ}} و تۆڕی سابوەی پەرەپێدراوی {{بنز|میترۆی ناپۆلی|en|Naples Metro|lt=میترۆی ناپۆلی}} و {{بنز|سیستمی شەمەندەفەری شارستانیی ناپۆلی|en|Naples metropolitan railway service|lt=خزمەتگوزاریی شەمەندەفەری شارستانی}}. ناپۆلی سێیەم گەورەترین ئابووریی شارستانییە لە ئیتالیادا بەپێی کۆی بەرهەمی ناوخۆیی، لە دوای میلان و ڕۆما.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.sr-m.it/wp-content/uploads/2015/09/rs-rota-napoli-15luglio-5agosto-20141.pdf |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20180208004809/https://www.sr-m.it/wp-content/uploads/2015/09/rs-rota-napoli-15luglio-5agosto-20141.pdf |ڕەوشی ناونیشان=مردوو |سەردێڕ=Sr-m.it |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٨ی شوباتی ٢٠١٨}}</ref> {{بنز|بەندەری ناپۆلی|en|Port of Naples|lt=بەندەری ناپۆلی}} یەکێکە لە گرنگترین بەندەرەکان لە ئەورووپادا. ناوەندی مێژوویی ناپۆلی وەک شوێنەوارێکی کەلەپووری جیهانیی یونسکۆ دیاری کراوە. زنجیرەیەکی فراوان لە شوێنەوارە کلتووری و مێژوویییە گرنگەکان لە نێزیکیدان، لەوانە {{بنز|کۆشکی پاشایەتیی کاسێرتا|en|Royal Palace of Caserta|lt=کۆشکی پاشایەتیی کاسێرتا}} و وێرانە ڕۆمییەکانی {{بنز|پۆمپەیی|en|Pompeii|lt=پۆمپەیی}} و {{بنز|ھێرکولانیۆم|en|Herculaneum|lt=ھێرکولانیۆم}}. ناپۆلی یەکێکە لە شارەکانی جیهان کە بەرزترین چڕیی سەرچاوە کلتووری، ھونەری و مۆنۆمێنتالییەکانی ھەیە، کە لەلایەن بی بی سییەوە وەک "شاری ئیتالی کە مێژوویەکی زۆر زۆری ھەیە بۆ ئیدارەدان" وەسف کراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=The Italian city with too much history |ناونیشان=https://www.bbc.com/travel/article/20170309-a-city-with-too-much-history-to-handle |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٤|وێبگە=www.bbc.com |ڕێکەوت=٢٥ی شوباتی ٢٠٢٢|زمان=en-GB}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=BBC |ناونیشان=https://www.bbc.com/travel/destinations/naples |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٤|وێبگە=www.bbc.com}}</ref> شارەکە مێژوویەکی درێژی ھەیە وەک خاڵێکی سەرەکی بۆ [[مۆسیقای کلاسیک]] و ئۆپێرا لە ڕێگەی [[قوتابخانەی ناپۆلیتانی]]یەوە، کە بەشداریی کردووە لە گەشەسەندنی {{بنز|ئۆپێرا بوفا|en|opera buffa|lt=ئۆپێرا بوفا}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Sapere.it |سەردێڕ=Dall'opera buffa all'"opéra-comique": Transizione e rinnovamento – StudiaFacile {{!}} Sapere.it |ناونیشان=https://www.sapere.it/sapere/strumenti/studiafacile/musica/L-et--del-classicismo-e-Mozart/Transizione-e-rinnovamento/Dall-opera-buffa-all--op-ra-comique-.html |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20250421233252/https://www.sapere.it/sapere/strumenti/studiafacile/musica/L-et--del-classicismo-e-Mozart/Transizione-e-rinnovamento/Dall-opera-buffa-all--op-ra-comique-.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢١ی نیسانی ٢٠٢٥|ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٥|وێبگە=www.sapere.it |زمان=it |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> و سیستمی ھاوچەرخی {{بنز|کۆنسێرڤاتۆریی مۆسیقا|en|Conservatory of music|lt=کۆنسێرڤاتۆری}}. ھەروەھا ناپۆلی نەریتێکی شانۆیی دیار و کەلەپوورێکی مۆسیقیی بەناوبانگی پەرە پێ داوە، لەوانە {{بنز|گۆرانیی ناپۆلیتانی|en|Neapolitan song|lt=گۆرانیی ناپۆلیتانی}} (Canzone napoletana)، کە بەناوبانگبوونی جیهانیی بەدەستھێنا. لە ھونەرە بینراوەکاندا، شارەکە بزووتنەوە ھونەرییە ڕەسەنەکانی ھێناوەتە ئاراوە وەک {{بنز|ڕێنێسانسی ناپۆلیتانی|en|Neapolitan Renaissance|lt=ڕێنێسانسی ناپۆلیتانی}}<ref>Stefano Zuffi, Grande atlante del Rinascimento, Milano, Electa, 2007, ISBN 978-88-370-4898-3. p. 134; 152–153</ref> و {{ill|Neapolitan Baroque|lt=بارۆکی ناپۆلیتانی|it|Barocco napoletano}},<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Napoli e il barocco |ناونیشان=https://www.baroque.it/luoghi-del-barocco/il-barocco-nelle-principali-citta-italiane/napoli-barocca.html |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٥|وێبگە=www.baroque.it}}</ref> {{بنز|کاراڤاجیستی|en|Caravaggisti|lt=کاراڤاجیزم}}،<ref>Catalogue of the exhibition ''Caravaggio e caravaggeschi'', held at the [[Royal Palace of Naples]] from 10 February to 20 March 1963.</ref> {{بنز|قوتابخانەی پۆسیلیپۆ|en|School of Posillipo|lt=قوتابخانەی پۆسیلیپۆ}}،<ref>Renato Ruotolo, ''La Scuola di Posillipo'', Naples, Franco Di Mauro Edizioni, 2002, ISBN 88-87365-26-1.</ref> {{بنز|قوتابخانەی ڕێسینا|en|School of Resina|lt=قوتابخانەی ڕێسینا}} و {{ill|Neapolitan Liberty|it|Liberty a Napoli}}<ref>Renato De Fusco, ''[[iarchive:ilflorealenapoli0000defu|Il floreale a Napoli]]'', 2ª ed., Napoli, Edizioni Scientifiche Italiane, 1989, ISBN 88-7104-528-9. p. 164</ref> (ئارت نووڤۆ)، ھەروەھا ھونەرە بەکارھاتووە نێودەوڵەتییە گرنگەکان، لەوانە {{بنز|شووشەی کاپۆدیمۆنتێ|en|Capodimonte porcelain|lt=پۆرسێلینی کاپۆدیمۆنتێ}}<ref>Nicola Spinosa, ''Le porcellane di Capodimonte'', Milano, Rusconi, ISBN non esistente.</ref> و {{بنز|مەزاری لەدایکبوونی مەسیحیی ناپۆلیتانی|en|Neapolitan nativity scene|lt=دیۆڕامای لەدایکبوونی ناپۆلیتانی}} ("presepe").<ref>Marisa Piccoli Catello, ''Il Presepe Napoletano'', Napoli, Guida Editore, 2005, ISBN 88-7188-945-2.</ref> ھەروەھا بە فراوانی دانی پێدا نراوە بەھۆی {{بنز|چێشتی ناپۆلیتانی|en|Neapolitan cuisine|lt=نەریتی چێشتلێنانی دیاری}}،<ref>Gianni De Bury, Frijenno magnanno, Di Mauro Franco Edizioni, 1990, ISBN 88-85263-00-3.</ref> کە خواردنگەلێک لەخۆ دەگرێت کە بوونەتە ئایکۆنی کلتووریی جیهانی، دیارترینیان {{بنز|پیتزای ناپۆلیتانی|en|Neapolitan pizza|lt=پیتزا}}<nowiki/>یە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=COMMISSION REGULATION (EU) No 97/2010 of 4 February 2010 entering a name in the register of traditional specialities guaranteed [Pizza Napoletana (TSG)] |ناونیشان=https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/HTML/?uri=CELEX:32010R0097 |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٥|وێبگە=eur-lex.europa.eu}}</ref> وەک دانپێدانانێک بە گرنگییە کلتوورییەکەی، ھونەری {{بنز|پیتزاساز|en|pizzaiolo|lt=پیتزاسازیی ناپۆلیتانی}} لە پێڕستی {{بنز|پێڕستەکانی کەلەپووری کلتووریی نادیاری یونسکۆ|en|UNESCO Intangible Cultural Heritage Lists|lt=کەلەپووری کلتووریی نادیاری بێھوتای مرۆڤایەتیی یونسکۆ}}<nowiki/>دا تۆمار کراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Art of Neapolitan 'Pizzaiuolo' – UNESCO Intangible Cultural Heritage |ناونیشان=https://ich.unesco.org/en/RL/art-of-neapolitan-pizzaiuolo-00722 |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٥|وێبگە=ich.unesco.org |زمان=en}}</ref> ناپۆلی ماڵی ھەندێک لە کۆنترین و شایستەترین دامەزراوە پەروەردەیییەکانە لە ئەورووپادا. میوانداریی {{بنز|زانکۆی ناپۆلی فێدێریکۆی دووەم|en|University of Naples Federico II|lt=زانکۆی ناپۆلی فێدێریکۆی دووەم}} دەکات، کە لە ساڵی ١٢٢٤دا دامەزراوە و وەک کۆنترین زانکۆی عەلمانی و بودجەدارکراو لەلایەن دەوڵەتەوە لە جیهاندا سەیر دەکرێت،<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Capitani |یەکەم=Ovidio |سەردێڕ=Storia d'Italia |بڵاوکەرەوە=UTET |ساڵ=١٩٨١|ژپنک=٨٨-٠٢-٠٣٥٦٨-٧|editor-last=Galasso |editor-first=Giuseppe |بەرگ=٤|شوێن=Torino |پەڕە=١٢٢|زمان=it}}</ref> ھەروەھا {{بنز|زانکۆی ناپۆلی "لۆریێنتالێ"|en|University of Naples "L'Orientale"|lt=زانکۆی ناپۆلی "لۆریێنتالێ"}}، کۆنترین دامەزراوەیە لە ئەورووپادا کە تەرخان کرابێت بۆ خوێندنی ڕۆژھەڵاتناسی و {{بنز|چینناسی|en|Sinology|lt=چینناسی}}.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Official website of L'Orientale |ناونیشان=https://www.unior.it/ |ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230416231643/https://www.unior.it/index2.php?content_id=1&amp;content_id_start=1 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٦ی نیسانی ٢٠٢٣|ڕێکەوتی سەردان=٢ی ئەیلوولی ٢٠١٢}}</ref> ھەروەھا شارەکە ماڵی {{بنز|قوتابخانەی سەربازیی نونزیاتێلا|en|Nunziatella Military School|lt=قوتابخانەی سەربازیی نونزیاتێلا}}یە، کە یەکێکە لە کۆنترین و شایستەترین ئەکادیمیا سەربازییەکان لە جیهاندا.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|سەردێڕ=Visita scuola militare Nunziatella |ناونیشان=https://www.difesa.it/Il_Ministro/sottosegretari/Isabella_Rauti/Notizie/Pagine/2023_09_15_NUNZIATELLA_.aspx |ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ڕێکەوتی سەردان=٣ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤|بڵاوکەرەوە=[[Ministry of Defence (Italy)]] |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٣ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240103041144/https://www.difesa.it/Il_Ministro/sottosegretari/Isabella_Rauti/Notizie/Pagine/2023_09_15_NUNZIATELLA_.aspx}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Scuola Militare "Nunziatella": patrimonio storico e culturale degli stati del Mediterraneo |ناونیشان=https://www.difesa.it/Il_Ministro/Archivio_Eventi_del_Ministro_della_Difesa/Pagine/ScuolaMilitareNunziatella_Med.aspx |ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ڕێکەوتی سەردان=٢ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤|بڵاوکەرەوە=Ministero della Difesa |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240102035523/https://www.difesa.it/Il_Ministro/Archivio_Eventi_del_Ministro_della_Difesa/Pagine/ScuolaMilitareNunziatella_Med.aspx}}</ref> == مێژوو == {{For timeline|{{بنز|ھێڵی کاتیی مێژووی ناپۆلی|en|Timeline of Naples history|lt=ھێڵی کاتیی مێژووی ناپۆلی}}}} === لەدایکبوونی یۆنانی و دەستبەسەرداگرتنی ڕۆمی === {{Anchor|Greek|Roman}} {{زیاتر|2=ڕۆمای کۆن}} [[File:Monte Echia, Napoli, Italia - 2024.jpg|thumb|چیای ئێکیا، ئەو شوێنەی کە پۆلیس لە {{بنز|مێژووی ناپۆلی#لەدایکبوونی یۆنانی، دەستبەسەرداگرتنی ڕۆمی|en|History of Naples#Greek birth, Roman acquisition|lt=پارتێنۆپێ}} تێیدا سەرھەڵدا]] [[File:ColonneDioscuriNapoli.jpg|thumb|کۆڵەکەکانی پەرستگای کاستۆر و پۆلوکس کە بەستراوەتەوە بە ڕووکاری {{بنز|سان پاۆلۆ مەجیۆری، ناپۆلی|en|San Paolo Maggiore, Naples|lt=سان پاۆلۆ مەجیۆری}}دا]] ناپۆلی لە سەردەمی {{بنز|سەردەمی بەردینی نوێ|en|Neolithic|lt=بەردینی نوێ}}وە ئاوەدان بووە.<ref>[http://members.virtualtourist.com/m/938ff/23f84/6/?o=3 "Neapolis Station – Archaeological Yards"] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20130520161439/http://members.virtualtourist.com/m/938ff/23f84/6/?o=3 |date=20 May 2013 }}. Virtualtourist.com. 12 June 2005. Retrieved 7 September 2012.</ref> لە ھەزارەی دووەمی پ.زدا، یەکەم نیشتەجێبوونی {{بنز|یۆنانی مایسینی|en|Mycenaean Greece|lt=مایسینی}} لە شوێنێک کە دوور نەبوو لە هەڵکەوتەی جوگرافیی شاری داهاتووی پارتێنۆپێ سەرھەڵدا.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|نووسەر١=David J. Blackman |نووسەر٢=Maria Costanza Lentini |سەردێڕ=Ricoveri per navi militari nei porti del Mediterraneo antico e medievale: atti del Workshop, Ravello, 4–5 novembre 2005 |ناونیشان=https://books.google.com/books?id=GhB4VDYuJXsC&pg=PA99 |ساڵ=٢٠١٠|بڵاوکەرەوە=Edipuglia srl |ژپنک=٩٧٨-٨٨-٧٢٢٨-٥٦٥-٧|پەڕە=٩٩}}</ref> دەریاوانانی دوورگەی یۆنانیی {{بنز|ڕۆدس|en|Rhodes|lt=ڕۆدس}} بە ئەگەری زۆرەوە بەندەرێکی بازرگانیی بچووکیان بە ناوی [[مێژووی ناپۆلی#لەدایکبوونی یۆنانی، دەستبەسەرداگرتنی ڕۆمی|پارتێنۆپێ]] ({{lang|grc|Παρθενόπη}}، بە واتای "چاوی پاک"، سایڕێنێک لە {{بنز|ئەفسانەی یۆنانی|en|Greek mythology|lt=ئەفسانەی یۆنانی}}دا) لەسەر {{بنز|کاستێل دێل ئۆڤۆ|en|Castel dell'Ovo|lt=دوورگەی مێگاریدێ}} لە سەدەی نۆیەمدا دامەزراند.<ref>[http://www.worldportsource.com/ports/ITA_Port_of_Napoli_1073.php "Port of Naples"] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20120428091233/http://www.worldportsource.com/ports/ITA_Port_of_Napoli_1073.php |date=28 April 2012 }}. World Port Source. Retrieved 15 May 2012.</ref> تا سەدەی ھەشتەمی پ.ز، نیشتەجێبوونەکە لەلایەن خەڵکی {{بنز|کومای (ئیتالیا)|en|Cumae (Italy)|lt=کومای}}یەوە فراوانتر کرا، وەک ئەوەی لە دۆزینەوە شوێنەوارییەکاندا دەردەکەوێت، بۆ ئەوەی چیای ئێکیایش لەخۆ بگرێت.<ref>[http://www.archemail.it/notizie2011.htm#21/10/2011_Napoli,_Gli_scavi_della_Linea_6_portano_alla_luce_una_novit%C3%A0_clamorosa:_la_Napoli_greca_%C3%A8_stata_fondata_nell%C2%B4ottavo_secolo_a._C.,_non_nel_settimo__%28Repubblica%29 Archemail.it] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20130329184949/http://www.archemail.it/notizie2011.htm |date=29 March 2013 }}. Retrieved 3 December 2012.</ref> لە سەدەی شەشەمی پ.زدا شارەکە دووبارە وەک نیئاپۆلیس ({{lang|grc|Νεάπολις}}) دامەزرێنرایەوە، و لە کۆتاییدا بووە یەکێک لە شارە سەرەکییەکانی [[ماگنا گڕایکیا]].<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=https://www.unesco.beniculturali.it/en/projects/historic-centre-of-naples/ |سەردێڕ=HISTORIC CENTRE OF NAPLES |ڕێکەوتی سەردان=٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٢|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٢|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20221004130624/https://www.unesco.beniculturali.it/en/projects/historic-centre-of-naples/ |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> شارەکە بە خێرایی گەشەی کرد بەھۆی کاریگەریی شارە-دەوڵەتی یۆنانیی بەدەسەڵاتی {{بنز|سیراکوز، سسیلیا|en|Syracuse, Sicily|lt=سیراکوز}}ەوە،<ref name="Greek Naples">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.naplesldm.com/Greek_Naples.php |سەردێڕ=Greek Naples |بڵاوکەرەوە=naplesldm.com |ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئایاری ٢٠١٧|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20170321000245/http://www.naplesldm.com/Greek_Naples.php |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢١ی ئازاری ٢٠١٧}}</ref> و بووە ھاوپەیمانی [[کۆماری ڕۆمی]] دژی ئەفریقای کۆن (کارتاج). لە کاتی شەڕەکانی سامنیتدا، شارەکە کە پێشتر ناوەندێکی بازرگانیی چالاک بوو، لەلایەن خەڵکی {{بنز|سامنیۆم|en|Samnium|lt=سامنیت}}ەوە {{بنز|داگیرکردنی نیئاپۆلیس|en|Capture of Neapolis|lt=داگیر کرا}}؛<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=https://books.google.com/books?id=u23MlfA8pcoC&q=campanian+people |بڵاوکەرەوە=Touring Club of Italy |سەردێڕ=Touring Club of Italy, Naples: The City and Its Famous Bay, Capri, Sorrento, Ischia, and the Amalfi, Milano |ژپنک=٨٨-٣٦٥-٢٨٣٦-٨|پەڕە=١١|ساڵ=٢٠٠٣}}</ref> بەڵام، ڕۆمییەکان بە خێرایی شارەکەیان لێ سەندنەوە و کردیانە {{بنز|کۆلۆنییەکان لە سەردەمی کۆندا|en|Colonies in antiquity|lt=کۆلۆنییەکی ڕۆمی}}.<ref name="rome" /> لە کاتی شەڕەکانی پۆنیکدا، شوورە بەھێزەکانی دەوری نیئاپۆلیس ھێزە ھێرشبەرەکانی جەنەڕاڵی کارتاجی [[ھانیباڵ]]یان تێک شکاند.<ref name="rome" /> ڕۆمییەکان بە ڕێزێکی زۆرەوە سەیری ناپۆلییان دەکرد وەک نموونەیەکی بێگەردی {{بنز|شارستانیەتی هێلینستی|en|Hellenistic civilization|lt=کلتووری ھێلینستی}}. لە سەردەمی ڕۆمیدا، خەڵکی ناپۆلی [[زمانی یۆنانی]] و نەریتەکانی خۆیان پاراست. لە ھەمان کاتدا، شارەکە بە ڤێلای شایستەی ڕۆمی، {{بنز|ئاوبەری ڕۆمی|en|Roman aqueduct|lt=ئاوبەرەکان}}، و {{بنز|حەمامەکانی ڕۆمی|en|Thermae|lt=حەمامە گشتییەکان}} فراوانتر کرا. شوێنەوارە بەناوبانگەکانی وەک {{بنز|کاستۆر و پۆلوکس|en|Castor and Pollux|lt=پەرستگای دیۆسکورەکان}} دروست کران، و چەندین ئیمپراتۆر بڕیاریان دا پشووەکانیان لە شارەکەدا بەسەر ببات، لەوانە {{بنز|کلاودیۆس|en|Claudius|lt=کلاودیۆس}} و {{بنز|تایبیریۆس|en|Tiberius|lt=تایبیریۆس}}.<ref name="rome">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://naples.rome-in-italy.com/history_naples_1.html |بڵاوکەرەوە=Naples.Rome-in-Italy.com |سەردێڕ=Antic Naples |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20081225013134/http://naples.rome-in-italy.com/history_naples_1.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٥ی کانوونی یەکەمی ٢٠٠٨}}</ref> {{بنز|ڤیرجیل|en|Virgil|lt=ڤیرجیل}}، نووسەری {{بنز|داستانی نیشتمانی|en|national epic|lt=داستانی نیشتمانی}}ی ڕۆما کە ''{{بنز|ئەنیاک|en|Aeneid|lt=ئێنێید}}''ە، بەشێک لە پەروەردەی خۆی لە شارەکەدا وەرگرت، و دواتر لە دەوروبەریدا نیشتەجێ بوو. لەماوەی ئەم سەردەمەدا بوو کە مەسیحییەت بۆ یەکەمجار گەیشتە ناپۆلی. بەپێی نەریت، باسیلیکای {{بنز|سان پیترۆ ئاد ئارام|en|San Pietro ad Aram|lt=سان پیترۆ ئاد ئارام}} لەسەر ئەو شوێنە وەستاوە کە {{بنز|سانت پێتەر|en|Saint Peter|lt=سانت پیپتەر}} تێیدا ئامۆژگاریی کرد و یەکەم بڕوادارانی ناپۆلیتانی بۆ مەسیحییەت لە ئاودا ھەڵکێشا. [[سانت ژانواریۆس|ژانواریۆس]]، کە دەبووە {{بنز|پاریزگاری پیرۆز|en|patron saint|lt=پیرۆزی پارێزەری}} ناپۆلی، لە سەدەی چوارەمی زایینیدا لەوێ [[شەھید|شەھید بوو]].<ref name="catholi">{{Cite CE1913|wstitle=Naples}}</ref> دوایین ئیمپراتۆری [[ئیمپراتۆریەتی ڕۆمیی ڕۆژئاوا]]، {{بنز|ڕۆمۆلۆس ئۆگوستۆس|en|Romulus Augustulus|lt=ڕۆمۆلۆس ئۆگوستۆس}}، لە سەدەی پێنجەمی زایینیدا لەلایەن پاشای جێرمانی {{بنز|ئۆدۆئاسەر|en|Odoacer|lt=ئۆدۆئاسەر}}ەوە بۆ ناپۆلی نەفی کرا. === دووکیی ناپۆلی === [[File:Gothic Battle of Mons Lactarius on Vesuvius.jpg|thumb|شەڕی {{بنز|شەڕی گوتییەکان (٥٣٥–٥٥٤)|en|Gothic War (535–554)|lt=گوتییەکانی}} {{بنز|شەڕی مۆنس لاکتاریۆس|en|Battle of Mons Lactarius|lt=مۆنس لاکتاریۆس}} لەسەر [[چیای ڤێزووڤیۆس]]، کێشراو لەلایەن {{بنز|ئەلێکساندەر زیک|en|Alexander Zick|lt=ئەلێکساندەر زیک}}]] دوای دابەزینی ئیمپراتۆریەتی ڕۆمیی ڕۆژئاوا، ناپۆلی لەلایەن {{بنز|ئۆسترۆگۆتەکان|en|Ostrogoths|lt=ئۆسترۆگۆتەکان}}ەوە، کە {{بنز|گەلانی جێرمانی|en|Germanic peoples|lt=گەلێکی جێرمانی}} بوون، داگیر کرا و خسترایە ناو {{بنز|شانشینی ئۆسترۆگۆسی|en|Ostrogothic Kingdom|lt=شانشینی ئۆسترۆگۆسی}}یەوە.<ref name="ostrogoths">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Wolfram |یەکەم=Herwig |سەردێڕ=The Roman Empire and Its Germanic Peoples |بڵاوکەرەوە=University of California Press |ناونیشان=https://books.google.com/books?id=F33naMdrcs8C&q=mons+lactarius+naples&pg=PA238 |ژپنک=٩٧٨-٠-٥٢٠-٠٨٥١١-٤|ساڵ=١٩٩٧|ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی نیسانی ٢٠٢٤|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240418064934/https://books.google.com/books?id=F33naMdrcs8C&q=mons+lactarius+naples&pg=PA238#v=snippet&q=mons%20lactarius%20naples&f=false |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> بەڵام، جەنەڕاڵ {{بنز|بێلیساریۆس|en|Belisarius|lt=بێلیساریۆس}}ی [[ئیمپراتۆریەتی بیزەنتی|ئیمپراتۆریەتی بیزەنتی]] دوای {{بنز|گەمارۆدانی ناپۆلی (٥٣٦)|en|Siege of Naples (536)|lt=گەمارۆدانێکی کورت}} لە ساڵی ٥٣٦دا ناپۆلیی دووبارە گرتەوە، دوای چوونی بۆ ناو شارەکە لە ڕێگەی ئاوبەرێکەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://historymedren.about.com/od/bentries/a/11_belisarius.htm |بڵاوکەرەوە=About.com |سەردێڕ=Belisarius – Famous Byzantine General |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20090419124422/http://historymedren.about.com/od/bentries/a/11_belisarius.htm |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٩ی نیسانی ٢٠٠٩}}</ref> لە ساڵی ٥٤٣دا، لە کاتی [[شەڕی گوتییەکان (٥٣٥–٥٥٤)|شەڕەکانی گوتییاندا]]، {{بنز|تۆتیلا|en|Totila|lt=تۆتیلا}} بۆ ماوەیەکی کورت {{بنز|گەمارۆدانی ناپۆلی (٥٤٢–٥٤٣)|en|Siege of Naples (542–543)|lt=شارەکەی گرت}} بۆ ئۆسترۆگۆتەکان، بەڵام بیزەنتییەکان کۆنترۆڵی ناوچەکەیان بەدەستھێنایەوە دوای [[شەڕی مۆنس لاکتاریۆس]] لەسەر لێژاییەکانی [[چیای ڤێزووڤیۆس]].<ref name="ostrogoths" /> چاوەڕوان دەکرا ناپۆلی پەیوەندی بە {{بنز|ئێکزارکاتی ڕاڤێنا|en|Exarchate of Ravenna|lt=ئێکزارکاتی ڕاڤێنا}}وە بپارێزێت، کە ناوەندی دەسەڵاتی بیزەنتی بوو لەسەر {{بنز|نیمچەدوورگەی ئیتالیا|en|Italian Peninsula|lt=نیمچەدوورگەی ئیتالیا}}.<ref name="byz">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Kleinhenz |یەکەم=Christopher |سەردێڕ=Medieval Italy: An Encyclopedia |بڵاوکەرەوە=Routledge |ناونیشان=https://books.google.com/books?id=2SBRqpIVtEUC&q=duchy+of+naples&pg=PA755 |ژپنک=٩٧٨-٠-٤١٥-٢٢١٢٦-٩|ساڵ=٢٠٠٤|ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی نیسانی ٢٠٢٤|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240418064922/https://books.google.com/books?id=2SBRqpIVtEUC&q=duchy+of+naples&pg=PA755 |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> دوای کەوتنی ئێکزارکاتەکە، [[دووکیی ناپۆلی]] دروست کرا. ئەگەرچی کلتووری {{بنز|جیھانی یۆنانی-ڕۆمی|en|Greco-Roman world|lt=یۆنانی-ڕۆمی}}ی ناپۆلی بەردەوام بوو، بەڵام لە کۆتاییدا دڵسۆزیی خۆی لە [[قوستەنتینیە]]وە گۆڕی بۆ ڕۆما لەژێر دەستی دووک {{بنز|ستیفانی دووەمی ناپۆلی|en|Stephen II of Naples|lt=ستیفانی دووەم}}دا، کە خستیە ژێر [[سەروەری|دەسەڵاتی]] [[پاپا|پاپایی]] تا ساڵی ٧٦٣.<ref name="byz" /> ساڵانی نێوان ٨١٨ و ٨٣٢ شایەتی پەیوەندییە پڕ لە ئاژاوەکان بوون لەگەڵ {{بنز|پێڕستی ئیمپراتۆرەکانی بیزەنتی|en|List of Byzantine emperors|lt=ئیمپراتۆری بیزەنتی}}دا، بە بوونی چەندین داواکاری خۆجێیی کە ململانێیان دەکرد بۆ بەدەستھێنانی تەختی دووکی.<ref name="duchy">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=McKitterick |یەکەم=Rosamond |بەستەری نووسەر=Rosamond McKitterick |سەردێڕ=The New Cambridge Medieval History |بڵاوکەرەوە=Cambridge University Press |ناونیشان=https://books.google.com/books?id=2SBRqpIVtEUC&q=duchy+of+naples&pg=PA755 |ژپنک=٩٧٨-٠-٥٢١-٨٥٣٦٠-٦|ساڵ=٢٠٠٤|ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی نیسانی ٢٠٢٤|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240418064922/https://books.google.com/books?id=2SBRqpIVtEUC&q=duchy+of+naples&pg=PA755 |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> {{بنز|تیۆکتیستوسی ناپۆلی|en|Theoctistus of Naples|lt=تیۆکتیستوس}} بەبێ ڕەزامەندیی ئیمپراتۆری دەستنیشان کرا؛ دواتر دەستنیشانکردنەکەی ھەڵوەشێنرایەوە و [[پێڕستی دووکەکانی ناپۆلی|تیۆدۆری دووەم]] جێگەی گرتەوە. بەڵام، خەڵکی گشتیی تووڕە ئەویان لە شارەکە دەرکرد و {{بنز|ستیفانی سێیەمی ناپۆلی|en|Stephen III of Naples|lt=ستیفانی سێیەم}}یان لەجێگەی ھەڵبژارد، کە پیاوێک بوو سکەی بە پیتە سەرەتایییەکانی خۆیەوە لێ دەدا لەجێگەی هی ئیمپراتۆری بیزەنتی. ناپۆلی سەربەخۆییی تەواوەتیی تا سەرەتای سەدەی نۆیەم بەدەستھێنا.<ref name="duchy" /> ناپۆلی لەگەڵ موسوڵمانە {{بنز|ساراسینەکان|en|Saracens|lt=ساراسینەکان}}دا لە ساڵی ٨٣٦دا ھاوپەیمانیی بەست و داوای پشتیوانیی ئەوانی کرد بۆ ڕەتکردنەوەی گەمارۆدانی سوپای [[لۆمباردەکان]] کە لە {{بنز|دووکیی بێنێڤێنتۆ|en|Duchy of Benevento|lt=دووکیی بێنێڤێنتۆ}}ی دراوسێوە دەھاتن. بەڵام، لە دەیەی ٨٥٠دا، جەنەڕالی موسوڵمان {{بنز|محەممەدی یەکەمی ئەبولعەباس|en|Muhammad I Abu 'l-Abbas|lt=محەممەدی یەکەمی ئەبولعەباس}} {{بنز|میزێنۆ|en|Miseno|lt=میزێنۆ}}ی تاڵان کرد، بەڵام تەنھا بۆ مەبەستی {{بنز|پێنجەک|en|Khums|lt=پێنجەک}} (تاڵانی ئیسلامی)، بەبێ داگیرکردنی ناوچەکانی [[کەمپانیا]].<ref name=mag>{{harvnb|Magnusson|Goring|1990}}</ref><ref>Hilmar C. Krueger. "The Italian Cities and the Arabs before 1095" in ''A History of the Crusades: The First Hundred Years'', Vol.I. Kenneth Meyer Setton, Marshall W. Baldwin (eds., 1955). University of Pennsylvania Press. p.48.</ref> دووکییەکە لەژێر کۆنترۆڵی ڕاستەوخۆی [[لۆمباردەکان]]دا بوو بۆ ماوەیەکی کورت دوای داگیرکردنی لەلایەن {{بنز|پاندولفی چوارەمی کاپوا|en|Pandulf IV of Capua|lt=پاندولفی چوارەم}}ی {{بنز|میرنشینی کاپوا|en|Principality of Capua|lt=میرنشینی کاپوا}}وە، کە ڕکابەرێکی درێژخایەنی ناپۆلی بوو؛ بەڵام، ئەم ڕژێمە تەنھا سێ ساڵی خایاند پێش ئەوەی دووکە کاریگەرکراوەکان بە یۆنانی-ڕۆمی بگەڕێندرێنەوە.<ref name="duchy" /> تا سەدەی ١١ھەم، ناپۆلی دەستی کردبوو بە بەکارھێنانی {{بنز|سەربازی بەکرێگیراو|en|Mercenary|lt=سەربازە بەکرێگیراوەکانی}} {{بنز|نۆرمانەکان|en|Normans|lt=نۆرمان}} بۆ شەڕکردن دژی ڕکابەرەکانیان؛ دووک {{بنز|سێرگیوسی چوارەمی ناپۆلی|en|Sergius IV of Naples|lt=سێرگیوسی چوارەم}} {{بنز|ڕاینولف درێنگۆت|en|Rainulf Drengot|lt=ڕاینولف درێنگۆت}}ی بەکرێ گرت بۆ شەڕکردن دژی کاپوا بۆی.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Bradbury |یەکەم=Jim |بەستەری نووسەر=Jim Bradbury |سەردێڕ=The Routledge Companion to Medieval Warfare |بڵاوکەرەوە=Routledge |ناونیشان=https://books.google.com/books?id=1C54r8GgrUIC&q=Sergius+IV+hired+Rainulf+Drengot&pg=PA75 |ژپنک=٩٧٨-٠-٤١٥-٢٢١٢٦-٩|ڕێکەوت=٨ی نیسانی ٢٠٠٤|ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی نیسانی ٢٠٢٤|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240418064922/https://books.google.com/books?id=1C54r8GgrUIC&q=Sergius+IV+hired+Rainulf+Drengot&pg=PA75 |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> تا ساڵی ١١٣٧، نۆرمانەکان کاریگەرییەکی گەورەیان لە ئیتالیادا بەدەستھێنابوو، کە کۆنترۆڵی میرنشین و دووکییە سەربەخۆکانی پێشووی وەک [[میرنشینی کاپوا|کاپوا]]، [[دووکیی بێنێڤێنتۆ|بێنێڤێنتۆ]]، {{بنز|میرنشینی سالێرنۆ|en|Principality of Salerno|lt=سالێرنۆ}}، {{بنز|دووکیی ئەمالفی|en|Duchy of Amalfi|lt=ئەمالفی}}، {{بنز|دووکیی سۆرێنتۆ|en|Duchy of Sorrento|lt=سۆرێنتۆ}} و {{بنز|دووکیی گایێتا|en|Duchy of Gaeta|lt=گایێتا}}یان دەکرد؛ لەم ساڵەدا بوو کە ناپۆلی، دوا دووکیی سەربەخۆ لە بەشی باشووری نیمچەدوورگەکەدا، کەوتە ژێر کۆنترۆڵی نۆرمانەکان. دوا دووکی فەرمانڕەوای دووکییەکە، {{بنز|سێرگیوسی حەوتەمی ناپۆلی|en|Sergius VII of Naples|lt=سێرگیوسی حەوتەم}}، ناچار کرا خۆی ڕادەستی {{بنز|ڕۆجەری دووەمی سسیلیا|en|Roger II of Sicily|lt=ڕۆجەری دووەم}} بکات، کە حەوت ساڵ پێشتر وەک {{بنز|پێڕستی پاشاکانی سسیلیا|en|List of monarchs of Sicily|lt=پاشای سسیلیا}} لەلایەن {{بنز|دژەپاپا ئاناکلێتوسی دووەم|en|Antipope Anacletus II|lt=دژەپاپا ئاناکلێتوسی دووەم}}ەوە ڕاگەیەندرا بوو. بەم شێوەیە ناپۆلی چووە ناو {{بنز|شانشینی سسیلیا|en|Kingdom of Sicily|lt=شانشینی سسیلیا}}وە، بە پایتەختیی [[پالێرمۆ]].<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=https://www.britannica.com/eb/topic-542840/Kingdom-of-Sicily |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20071026135034/https://www.britannica.com/eb/topic-542840/Kingdom-of-Sicily |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧|ئیش=Encyclopædia Britannica |سەردێڕ=Kingdom of Sicily, or Trinacria |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨}}</ref> === وەک بەشێک لە شانشینی سسیلیا === [[File:Palazzo Reale di Napoli - Federico II.jpg|thumb|left|{{بنز|فریدریکی دووەم، ئیمپراتۆری ڕۆمیی پیرۆز|en|Frederick II, Holy Roman Emperor|lt=فریدریکی دووەم}}|271x271px]] دوای ماوەیەک لە فەرمانڕەوایی [[نۆرمانەکان]]، لە ساڵی ١١٨٩دا، [[شانشینی سسیلیا]] لە ململانێیەکی شوێنگرتنەوەدا بوو لە نێوان {{بنز|تانکرێد، پاشای سسیلیا|en|Tancred, King of Sicily|lt=تانکرێد}} کە لەدایکبوونێکی ناڕەوا بوو و {{بنز|خانی ھۆھێنستاوفن|en|House of Hohenstaufen|lt=ھۆھێنستاوفنەکان}}، کە {{بنز|بنەماڵەی پاشایەتی|en|dynasty|lt=خێزانێکی پاشایەتیی}} جێرمانی بوون،<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.naplesldm.com/swabian.php |بڵاوکەرەوە=naplesldm.com |سەردێڕ=Swabian Naples |ڕێکەوت=٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20170319225929/http://www.naplesldm.com/swabian.php |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٩ی ئازاری ٢٠١٧|ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئایاری ٢٠١٧}}</ref> چونکە شازادەکەی هێنری ھاوسەرگیریی لەگەڵ {{بنز|کۆنستانسی یەکەمی سسیلیا|en|Constance I of Sicily|lt=شازادە کۆنستانس}} کردبوو، کە دوا واریسی ڕەوای تەختی سسیلیا بوو. لە ساڵی ١١٩١دا هێنری داگیری سسیلیای کرد دوای ئەوەی وەک {{بنز|ھێنری شەشەم، ئیمپراتۆری ڕۆمیی پیرۆز|en|Henry VI, Holy Roman Emperor|lt=ھێنری شەشەم}} تاجەگوڵینەی لەسەر نرا، و چەندین شار خۆیان ڕادەست کرد. بەڵام ناپۆلی بەرگریی لە خۆی کرد لە ئایار تا ئاب لەژێر سەرکردایەتیی {{بنز|ڕیچارد، کۆنتی ئاچێرا|en|Richard, Count of Acerra|lt=ڕیچارد}}، {{بنز|نیکۆلاسی ئاجێلۆ|en|Nicholas of Ajello|lt=نیکۆلاس}}، {{بنز|ئالیگێرنۆ کۆتۆنێ|en|Aligerno Cottone|lt=ئالیگێرنۆ کۆتۆنێ}} و {{بنز|مارگاریتوسی بریندیسی|en|Margaritus of Brindisi|lt=مارگاریتوس}} پێش ئەوەی ئەڵمانییەکان تووشی نەخۆشی ببن و ناچار بە پاشەکشە ببن. {{بنز|کۆنڕادی دووەم، دووکی بۆھیمیا|en|Conrad II, Duke of Bohemia|lt=کۆنڕادی دووەم}} و {{بنز|فیلیپی یەکەم، مەترانی کۆڵن|en|Philip I, Archbishop of Cologne|lt=فیلیپی یەکەم}} لە کاتی {{بنز|گەمارۆدانی ناپۆلی (١١٩١)|en|Siege of Naples (1191)|lt=گەمارۆدانەکەدا}} بەھۆی نەخۆشییەوە مردن. لە کاتی ھێرشی پێچەوانەیدا، [[تانکرێد، پاشای سسیلیا|تانکرێد]] کۆنستانسی کە ئێستا ئیمپراتۆر بوو، دەستگیر کرد. ئەو ئیمپراتۆرەکەی لە [[کاستێل دێل ئۆڤۆ]] لە ناپۆلی بەند کرد پێش ئازادکردنی لە ئایاری ١١٩٢دا لەژێر گوشاری {{بنز|پاپا سێلێستینی سێیەم|en|Pope Celestine III|lt=پاپا سێلێستینی سێیەم}}دا. لە ساڵی ١١٩٤دا هێنری دووەم ھەڵمەتی خۆی دەست پێ کرد دوای مردنی تانکرێد، بەڵام ئەمجارە ئالیگێرنۆ بەبێ بەرگری خۆی ڕادەست کرد، و لە کۆتاییدا، هێنری سسیلیای داگیر کرد، و خستیە ژێر فەرمانڕەوایی ھۆھێنستاوفنەکانەوە. [[زانکۆی ناپۆلی فێدێریکۆی دووەم|زانکۆی ناپۆلی]]، کە یەکەم زانکۆ بوو لە ئەورووپادا کە تەرخان کرابێت بۆ ڕاھێنانی بەڕێوەبەرە عەلمانییەکان، لەلایەن [[فریدریکی دووەم، ئیمپراتۆری ڕۆمیی پیرۆز|فریدریکی دووەم]]ەوە دامەزرا، کە ناپۆلیی کردە ناوەندی ڕۆشنبیریی شانشینەکە. ململانێی نێوان ھۆھێنستاوفنەکان و [[پاپا|پاپایەتی]] لە ساڵی ١٢٦٦دا بووە هۆی ئەوەی {{بنز|پاپا ئینۆسێنتی چوارەم|en|Pope Innocent IV|lt=پاپا ئینۆسێنتی چوارەم}} تاجەگوڵینە بخاتە سەر سەری دووکی {{بنز|ماڵی کاپێتیی ئانژۆ|en|Capetian House of Anjou|lt=ئانژۆڤین}} {{بنز|شارڵی یەکەمی ناپۆلی|en|Charles I of Naples|lt=شارڵی یەکەم}} وەک پاشای سسیلیا:<ref name="dieli" /> شارڵ بە فەرمی پایتەختی لە پالێرمۆوە گواستەوە بۆ ناپۆلی، کە لە [[کاستێل نوۆڤۆ]]دا نیشتەجێ بوو.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=https://cheapholidayhacks.com/holidaydestinations/naples-castel-nuovo/ |سەردێڕ=Naples – Castel Nuovo |ڕێکەوت=٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧|ڕێکەوتی سەردان=٢٣ی نیسانی ٢٠٢٣|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٣ی نیسانی ٢٠٢٣|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230423211344/https://cheapholidayhacks.com/holidaydestinations/naples-castel-nuovo/ |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> بەھۆی ھەبوونی ئارەزوویەکی گەورە لە تەلارسازیدا، شارڵی یەکەم تەلارسازان و ڕاھێنەرانی فەڕەنسیی ھێنا و بە شەخسی لە چەندین پڕۆژەی بیناسازیدا لە شارەکەدا بەشدار بوو.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|سەردێڕ=Art and Architecture in Naples, 1266–1713: New Approaches |ناونیشان=https://archive.org/details/artarchitecturen00warr |دەستپێگەیشتنی ناونیشان=limited |یەکەم١=Cordelia |دوایین١=Warr |یەکەم٢=Janis |دوایین٢=Elliott |ساڵ=٢٠١٠|بڵاوکەرەوە=John Wiley & Sons |پەڕەکان=[https://archive.org/details/artarchitecturen٠٠warr/page/n١٦٣ ١٥٤]–١٥٥|ژپنک=٩٧٨١٤٠٥١٩٨٦١٥}}</ref> چەندین نموونەی {{بنز|تەلارسازیی گۆتیک|en|Gothic architecture|lt=تەلارسازیی گۆتیک}} لە دەوروبەری ناپۆلی سەریان ھەڵدا، لەوانە {{بنز|کاتێدراڵی ناپۆلی|en|Naples Cathedral|lt=کاتێدراڵی ناپۆلی}}، کە بە سەرەکیترین کەنیسەی شارەکە دەمێنێتەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین=Bruzelius |یەکەم=Caroline |بەستەری نووسەر=Caroline Bruzelius |سەردێڕ="ad modum franciae": Charles of Anjou and Gothic Architecture in the Kingdom of Sicily |journal=Journal of the Society of Architectural Historians |بەرگ=٥٠|issue=4 |ساڵ=١٩٩١|پەڕەکان=٤٠٢–٤٢٠|بڵاوکەرەوە=University of California Press |jstor=990664 |doi=10.2307/990664}}</ref> === شانشینی ناپۆلی === {{سەرەکی|شانشینی ناپۆلی}} [[File:Galleria San Martino. 02 (cropped).JPG|thumb|[[کاستێل نوۆڤۆ]]، کە بە ''Maschio Angioino''ش ناسراوە، بنکەی پاشاکانی سەدەی ناوینی ناپۆلی، ئاراگۆن و ئیسپانیا]] لە ساڵی ١٢٨٢دا، دوای {{بنز|ئێوارەی سسیلیا|en|Sicilian Vespers|lt=ئێوارەی سسیلیا}}، شانشینی سسیلیا بووە دوو بەشەوە. [[شانشینی ناپۆلی]]ی ئانژۆڤین بەشی باشووری نیمچەدوورگەی ئیتالیای لەخۆ دەگرت، لە کاتێکدا دوورگەی {{بنز|سسیلیا|en|Sicily|lt=سسیلیا}} بووە {{بنز|تەختی ئاراگۆن|en|Crown of Aragon|lt=ئاراگۆنی}} [[شانشینی سسیلیا]].<ref name="dieli" /> شەڕەکانی نێوان بنەماڵە کێبڕکێکارەکان بەردەوام بوون تا {{بنز|ئاشتیی کالتابێلۆتا|en|Peace of Caltabellotta|lt=ئاشتیی کالتابێلۆتا}} لە ساڵی ١٣٠٢دا، کە تێیدا {{بنز|فریدریکی سێیەمی سسیلیا|en|Frederick III of Sicily|lt=فریدریکی سێیەم}} وەک پاشای سسیلیا دانی پێدا نرا، لە کاتێکدا {{بنز|شارڵی دووەمی ناپۆلی|en|Charles II of Naples|lt=شارڵی دووەم}} وەک پاشای ناپۆلی لەلایەن {{بنز|پاپا بۆنیفاسی ھەشتەم|en|Pope Boniface VIII|lt=پاپا بۆنیفاسی ھەشتەم}}ەوە دانی پێدا نرا.<ref name="dieli">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.dieli.net/SicilyPage/History/SicilianHist.html |بڵاوکەرەوە=Dieli.net |سەردێڕ=Sicilian History |ڕێکەوت=٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20090504185251/http://www.dieli.net/SicilyPage/History/SicilianHist.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٤ی ئایاری ٢٠٠٩|ڕێکەوتی سەردان=٢٦ی شوباتی ٢٠٠٨}}</ref> سەرباری دابەشبوونەکە، ناپۆلی لە گرنگیدا گەشەی کرد، بە ڕاکێشانی بازرگانانی {{بنز|کۆماری پیزا|en|Republic of Pisa|lt=پیزایی}} و {{بنز|کۆماری جێنۆڤا|en|Republic of Genoa|lt=جێنۆڤایی}}،<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Constable |یەکەم=Olivia Remie |سەردێڕ=Housing the Stranger in the Mediterranean World: Lodging, Trade, and Travel |بڵاوکەرەوە=Humana Press |ناونیشان=https://books.google.com/books?id=y9H7mfxqs7UC&q=%22genoese+merchants%22+naples&pg=PA209 |ژپنک=٩٧٨-١-٥٨٨٢٩-١٧١-٤|ڕێکەوت=١ی ئابی ٢٠٠٢}}</ref> بانکدارانی {{بنز|تۆسکانی|en|Tuscany|lt=تۆسکانی}}، و هەندێک لە دیارترین ھونەرمەندانی {{بنز|ڕێنێسانسی ئیتالی|en|Italian Renaissance|lt=ڕێنێسانس}}ی ئەو سەردەمە، وەک {{بنز|جۆڤانی بۆکاچیۆ|en|Giovanni Boccaccio|lt=بۆکاچیۆ}}، {{بنز|پێتڕارک|en|Petrarch|lt=پێتڕارک}} و {{بنز|جیۆتۆ|en|Giotto di Bondone|lt=جیۆتۆ}}.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.naples-city.info/napoli/angioinoeng.htm |بڵاوکەرەوە=Naples-City.info |سەردێڕ=Angioino Castle, Naples |ڕێکەوت=٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20080929152952/http://www.naples-city.info/napoli/angioinoeng.htm |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٩ی ئەیلوولی ٢٠٠٨|ڕێکەوتی سەردان=٢٦ی شوباتی ٢٠٠٨}}</ref> لە سەدەی ١٤دا، پاشای ئانژۆڤینی مەجاری {{بنز|لوئیزی یەکەمی مەجارستان|en|Louis I of Hungary|lt=لوئیزی گەورە}} چەندین جار شارەکەی داگیر کرد. لە ساڵی ١٤٤٢دا، {{بنز|ئەلفۆنسۆی یەکەمی ناپۆلی|en|Alfonso I of Naples|lt=ئەلفۆنسۆی یەکەم}} دوای سەرکەوتنی دژی دوا پاشای ئانژۆڤین، {{بنز|ڕێنێی ئانژۆ|en|René of Anjou|lt=ڕێنێ}}، ناپۆلیی داگیر کرد، و ناپۆلی بۆ ماوەیەکی کورت جارێکی تر لەگەڵ سسیلیادا یەکگرتەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.zum.de/whkmla/region/spain/aragonexp.html |بڵاوکەرەوە=Zum.de |سەردێڕ=Aragonese Overseas Expansion, 1282–1479 |ڕێکەوت=٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20081229072358/http://www.zum.de/whkmla/region/spain/aragonexp.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٩ی کانوونی یەکەمی ٢٠٠٨}}</ref> ==== ئاراگۆنی و ئیسپانی ==== سسیلیا و ناپۆلی لە ساڵی ١٢٨٢ەوە جیا بووبوونەوە، بەڵام وەک ژێرپێگەیشتووی [[تەختی ئاراگۆن|ئاراگۆن]] لەژێر دەستی {{بنز|فێردیناندی یەکەمی ناپۆلی|en|Ferdinand I of Naples|lt=فێردیناندی یەکەم}}دا مانەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ |ناونیشان=https://www.questia.com/googleScholar.qst;jsessionid=HGLTkBTylpyyN6nRHvHhh1ChNGN38XWmr4 Hzhn5HLhnkkhWHHhXn!602093125?docId=5000263626 |سەردێڕ=Ferrante of Naples: the statecraft of a Renaissance prince |ڕێکەوت=٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧ |access-date=١٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ |archive-date=١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧ |archive-url=https://web.archive.org/web/20071011012141/http://www.questia.com/googleScholar.qst |url-status=dead}}</ref> بنەماڵە نوێیەکە پێگەی بازرگانیی ناپۆلیی بەھێز کرد بە دامەزراندنی پەیوەندی لەگەڵ {{بنز|نیمچەدوورگەی ئیبەری|en|Iberian Peninsula|lt=نیمچەدوورگەی ئیبەری}}دا. ھەروەھا ناپۆلی بووە ناوەندێکی ڕێنێسانس، بە گەیشتنی ھونەرمەندانی وەک {{بنز|فرانسیسکۆ لاورانا|en|Francesco Laurana|lt=لاورانا}}، {{بنز|ئەنتۆنێلۆ دا مێسینا|en|Antonello da Messina|lt=دا مێسینا}}، {{بنز|جاکۆپۆ سانازارۆ|en|Jacopo Sannazaro|lt=سانازارۆ}} و {{بنز|پۆلیزیانۆ|en|Poliziano|lt=پۆلیزیانۆ}} بۆ شارەکە.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://naples.rome-in-italy.com/history_naples_2.html |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20080410223414/http://naples.rome-in-italy.com/history_naples_2.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٠ی نیسانی ٢٠٠٨|بڵاوکەرەوە=Naples.Rome-in-Italy.com |سەردێڕ=Naples Middle-Ages |ڕێکەوت=٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧}}</ref> لە ساڵی ١٥٠١دا، ناپۆلی کەوتە ژێر فەرمانڕەوایی ڕاستەوخۆی {{بنز|ڕژێمی کۆنی فەڕەنسا|en|Ancien Régime in France|lt=فەڕەنسا}} لەژێر دەستی {{بنز|لوئیزی دوازدەیەم|en|Louis XII of France|lt=لوئیزی دوازدەیەم}}دا، کە پاشای ناپۆلیتانی {{بنز|فریدریکی چوارەمی ناپۆلی|en|Frederick IV of Naples|lt=فریدریک}} وەک زیندانی بردرایە فەڕەنسا؛ بەڵام ئەم بارودۆخە زۆری نەخایاند، چونکە ئیسپانیا ناپۆلی لە فەڕەنسییەکان بردەوە لە {{بنز|شەڕی گاریگلیانۆ (١٥٠٣)|en|Battle of Garigliano (1503)|lt=شەڕی گاریگلیانۆ}}دا لە ساڵی ١٥٠٣دا.<ref name="spanishnaples" /> دوای سەرکەوتنی ئیسپانیا، ناپۆلی بووە بەشێک لە [[ئیمپراتۆریەتی ئیسپانی]]، و لە درێژایی سەردەمی {{بنز|ئیسپانیای ھابسبۆرگ|en|Habsburg Spain|lt=ھابسبۆرگی ئیسپانی}}دا بەو شێوەیە مایەوە.<ref name="spanishnaples" /> ئیسپانییەکان {{بنز|جێگرەکانی پاشا|en|viceroy|lt=جێگرەکانی پاشایان}} {{بنز|پێڕستی جێگرەکانی پاشای ناپۆلی|en|List of viceroys of Naples|lt=ناردە ناپۆلی}} بۆ ئەوەی ڕاستەوخۆ مامەڵە لەگەڵ کێشە خۆجێییەکاندا بکەن: گرنگترینی ئەم جێگرانەی پاشا {{بنز|پێدرۆ دێ تۆلێدۆ (جێگری پاشای ناپۆلی)|en|Pedro de Toledo (viceroy of Naples)|lt=پێدرۆ ئالڤارێز دێ تۆلێدۆ}} بوو، کە بەرپرس بوو لە چاکسازییە کۆمەڵایەتی، ئابووری و شارستانییە بەرچاوەکان لە شارەکەدا؛ ھەروەھا ھەوڵی دا {{بنز|دادگای پشکنینی ئیسپانی|en|Spanish Inquisition|lt=دادگای پشکنین}} بناسێنێت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Don Pedro de Toledo |یەکەم=Jeff |دوایین=Matthews |وێبگە=Around Naples Encyclopedia |ساڵ=٢٠٠٥|ناونیشان=http://faculty.ed.umuc.edu/~jmatthew/naples/toledo.html |بڵاوکەرەوە=Faculty.ed.umuc.edu |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20080509001635/http://faculty.ed.umuc.edu/~jmatthew/naples/toledo.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٩ی ئایاری ٢٠٠٨}}</ref> لە ساڵی ١٥٤٤دا، نزیکەی ٧،٠٠٠ کەس {{بنز|ھەڵکوتانە سەر کە hisاری ناپۆلی (١٥٤٤)|en|Raid on the Bay of Naples (1544)|lt=وەک کۆیلە بردران}} لەلایەن {{بنز|بازرگانیی کۆیلەی بارباری|en|Barbary slave trade|lt=دزە دەریایییەکانی بارباری}}یەوە و بردرانە {{بنز|کەناری بارباری|en|Barbary Coast|lt=کەناری بارباری}} لە ئەفریقای باکوور.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین١=Niaz |یەکەم١=Ilhan |سەردێڕ=Old World Empires: Cultures of Power and Governance in Eurasia |ڕێکەوت=٢٠١٤|بڵاوکەرەوە=Routledge |ژپنک=٩٧٨-١٣١٧٩١٣٧٩٥|پەڕە=٣٩٩|ناونیشان=https://books.google.com/books?id=aU4sAwAAQBAJ&pg=PA399 |ڕێکەوتی سەردان=٣ی ئازاری ٢٠١٩|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی نیسانی ٢٠٢٤|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240418064923/https://books.google.com/books?id=aU4sAwAAQBAJ&pg=PA399#v=onepage&q&f=false |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> [[File:Jan van Essen - Fleet review before Naples.jpg|thumb|right|390px|''{{بنز|جێگری پاشای ناپۆلی|en|Viceroy of Naples|lt=جێگری پاشای ناپۆلی}} ڕێز لە کەشتیگەلی {{بنز|میخیل دێ ڕوویتر|en|Michiel de Ruyter|lt=دێ ڕوویتر}} دەگرێت لە بەندەری ناپۆلیدا''، ١٦٧٦، لەلایەن {{بنز|یان ڤان ئێسن|en|Jan van Essen|lt=یان ڤان ئێسن}}]] [[File:Admiral Byng's Fleet at Naples.jpg|thumb|right|390px|''دیمەنی {{بنز|کەندووی ناپۆلی|en|Bay of Naples|lt=کەندووی ناپۆلی}} لەگەڵ کەشتیگەلی {{بنز|جۆرج بینگ، یەکەم ڤیسکۆنت تورینگتۆن|en|George Byng, 1st Viscount Torrington|lt=ئەدمیراڵ بینگ}}دا لە لنگەردا''، ١٧١٨. وێنەکێشان لەلایەن {{بنز|گاسپار بەتلەر|en|Gaspar Butler|lt=گاسپار بەتلەر}}.]] تا سەدەی ١٧، ناپۆلی ببووە دووەم گەورەترین شاری ئەورووپا – تەنھا لە دوای پاریسەوە – و گەورەترین شاری ئەورووپیی دەریای سپیی ناوەڕاست، بە نزیکەی ٢٥٠،٠٠٠ دانیشتوو.<ref>Colin McEvedy (2010), ''The Penguin Atlas of Modern History (to 1815)''. [[Penguin Group|Penguin]]. p. 39.</ref> شارەکە ناوەندێکی کلتووریی سەرەکی بوو لە سەردەمی [[بارۆک]]دا، کە ماڵی ھونەرمەندانی وەک [[کاراڤاجیۆ]]، {{بنز|سالڤاتۆر ڕۆسا|en|Salvator Rosa|lt=سالڤاتۆر ڕۆسا}} و [[جان لۆرێنزۆ بێرنینی|بێرنینی]]، فەیلەسوفانی وەک {{بنز|بێرناردینۆ تێلێسیۆ|en|Bernardino Telesio|lt=بێرناردینۆ تێلێسیۆ}}، {{بنز|جیۆردانۆ برۆنۆ|en|Giordano Bruno|lt=جیۆردانۆ برۆنۆ}}، {{بنز|تۆماسۆ کامپانێلا|en|Tommaso Campanella|lt=تۆماسۆ کامپانێلا}} و {{بنز|جیامباتیستا ڤیکۆ|en|Giambattista Vico|lt=جیامباتیستا ڤیکۆ}}، و نووسەرانی وەک {{بنز|جیامباتیستا مارینۆ|en|Giambattista Marino|lt=جیامباتیستا مارینۆ}} بوو. شۆڕشێک بە سەرکردایەتیی ماسیگرێکی خۆجێیی {{بنز|ماسانێلۆ|en|Masaniello|lt=ماسانێلۆ}} دروستبوونی {{بنز|کۆماری ناپۆلیتانی (١٦٤٧)|en|Neapolitan Republic (1647)|lt=کۆمارێکی ناپۆلیتانیی}} سەربەخۆی کورتی بینی لە ساڵی ١٦٤٧دا. بەڵام ئەمە تەنھا چەند مانگێکی خایاند پێش ئەوەی فەرمانڕەواییی ئیسپانی دووبارە بسەپێنرێتەوە.<ref name="spanishnaples">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=https://www.britannica.com/eb/article-27691/Italy |ئیش=Encyclopædia Britannica |سەردێڕ=Spanish acquisition of Naples |ڕێکەوت=٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20080218181240/https://www.britannica.com/eb/article-27691/Italy |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی شوباتی ٢٠٠٨}}</ref> لە ساڵی ١٦٥٦دا، سەرھەڵدانی {{بنز|تاعونی ناپۆلی|en|Naples Plague|lt=پەتای تاعون}} نزیکەی نیوەی ٣٠٠،٠٠٠ دانیشتووەکەی ناپۆلیی کوشت.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین١=Byrne |یەکەم١=Joseph P. |سەردێڕ=Encyclopedia of the Black Death |ڕێکەوت=٢٠١٢|بڵاوکەرەوە=ABC-CLIO |ژپنک=٩٧٨-١٥٩٨٨٤٢٥٤٨|ناونیشان=https://books.google.com/books?id=AppsDAKOW3QC&pg=PA249 |پەڕە=٢٤٩}}</ref> لە ساڵی ١٧١٤دا، فەرمانڕەواییی ئیسپانی بەسەر ناپۆلیدا کۆتایی ھات بەھۆی {{بنز|شەڕی شوێنگرتنەوەی ئیسپانیا|en|War of the Spanish Succession|lt=شەڕی شوێنگرتنەوەی ئیسپانیا}}وە؛ نەمسایی {{بنز|کارلی شەشەم، ئیمپراتۆری ڕۆمیی پیرۆز|en|Charles VI, Holy Roman Emperor|lt=کارلی شەشەم}} شارەکەی لە {{بنز|ڤییەنا|en|Vienna|lt=ڤییەنا}}وە بە جێگرەکانی پاشای خۆی فەرمانڕەوایی دەکرد.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.bartleby.com/65/ch/Charles6HRE.html |بڵاوکەرەوە=Bartleby.com |سەردێڕ=Charles VI, Holy Roman emperor |ڕێکەوت=٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20090202110539/http://bartleby.com/65/ch/Charles6HRE.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢ی شوباتی ٢٠٠٩}}</ref> بەڵام، {{بنز|شەڕی شوێنگرتنەوەی پۆڵەندا|en|War of the Polish Succession|lt=شەڕی شوێنگرتنەوەی پۆڵەندا}} شایەتی ئەوە بوو کە ئیسپانییەکان سسیلیا و ناپۆلییان بەدەستھێنایەوە وەک بەشێک لە {{بنز|یەکێتیی شەخسی|en|personal union|lt=یەکێتیی شەخسی}}، بە پەیماننامەی {{بنز|پەیماننامەی ڤییەنا (١٧٣٨)|en|Treaty of Vienna (1738)|lt=پەیماننامەی ڤییەنای ١٧٣٨}} کە دوو قەوارەکەی وەک سەربەخۆ لەژێر لقی لاوەکیی {{بنز|خانی بپۆربۆن|en|House of Bourbon|lt=بۆربۆنەکانی ئیسپانیا}}دا دانی پێدا نا.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.realcasadiborbone.it/uk/archiviostorico/cs_04.htm |بڵاوکەرەوە=RealCasaDiBorbone.it |سەردێڕ=Charles of Bourbon – the restorer of the Kingdom of Naples |ڕێکەوت=٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20090926150113/http://www.realcasadiborbone.it/uk/archiviostorico/cs_04.htm |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٦ی ئەیلوولی ٢٠٠٩}}</ref> لە ساڵی ١٧٥٥دا، دووکی نوژا نەخشەیەکی پێوانەییی تۆپۆگرافیی ووردی ناپۆلیی داوا کرد، کە دواتر بە {{بنز|نەخشەی دووکی نوژا|en|Map of the Duke of Noja|lt=نەخشەی دووکی نوژا}} ناسرا، بە بەکارھێنانی پێوانەکردنی وورد و بووە ئامرازێکی سەرەکیی ڕێکخستنی شارستانی بۆ ناپۆلی. لە سەردەمی {{بنز|فێردیناندی یەکەمی دوو سسیلیا|en|Ferdinand I of the Two Sicilies|lt=فێردیناندی چوارەم}}دا، کاریگەرییەکانی [[شۆڕشی فەڕەنسا]] لە ناپۆلیدا ھەستی پێ کران: {{بنز|ھۆڕاتیۆ نێڵسن، یەکەم ڤیسکۆنت نێڵسن|en|Horatio Nelson, 1st Viscount Nelson|lt=ھۆڕاتیۆ نێڵسن}}، ھاوپەیمانی بۆربۆنەکان، لە ساڵی ١٧٩٨دا گەیشتە شارەکە بۆ ئاگادارکردنەوە لە کۆماریخوازە فەڕەنسییەکان. فێردیناند ناچار بوو پاشەکشە بکات و ڕایکرد بۆ [[پالێرمۆ]]، کە لەوێ لەلایەن کەشتیگەلی {{بنز|ھێزی دەریاییی پاشایەتی (بەریتانیا)|en|Royal Navy|lt=بەریتانی}}یەوە پارێزراو بوو.<ref name="parth" /> بەڵام، چینی نزم لە ناپۆلی ''[[لازارۆنی (ناپۆلی)|لازارۆنی]]'' بە توندی ئایینپەروەر و پاشایەتیخواز بوون، کە پشتیوانییان لە بۆربۆنەکان دەکرد؛ لە تێکەڵبوونی دواییدا، ئەوان شەڕیان دەکرد دژی ئەریستۆکراسیی ناپۆلیتانیی لایەنگری کۆماری، کە بووە هۆی شەڕی ناوخۆیی.<ref name="parth" /> [[File:Veduta di Santa Lucia (Largo di Palazzo) e San Martino, Napoli,1799.jpg|thumb|ناپۆلی وێنەکێشراو لە کاتی [[کۆماری پارتێنۆپیا]]ی تەمەنکورتدا]] لە کۆتاییدا، کۆماریخوازەکان {{بنز|کاستێل سانت ئێلمۆ|en|Castel Sant'Elmo|lt=کاستێل سانت ئێلمۆ}}یان داگیر کرد و [[کۆماری پارتێنۆپیا]]یان ڕاگەیاند، کە لەلایەن [[سوپای فەڕەنسا|سوپای فەڕەنسی]]یەوە پارێزراو بوو.<ref name="parth" /> سوپایەکی ئایینیی {{بنز|دژە-شۆڕش|en|counter-revolutionary|lt=دژە-شۆڕش}}ی ''لازارۆنی'' کە بە ''{{بنز|سانفێدیسم|en|sanfedismo|lt=سانفێدیستی}}'' ناسرابوون لەژێر دەستی کاردیناڵ {{بنز|فابریزیۆ ڕوفۆ|en|Fabrizio Ruffo|lt=فابریزیۆ ڕوفۆ}}دا دامەزرا؛ ئەوان سەرکەوتنی گەورەیان بەدەستھێنا، و فەڕەنسییەکان ناچار بوون قەڵاکانی ناپۆلی ڕادەست بکەن، بە گەڕانەوەی کەشتیگەلەکەیان بۆ {{بنز|تولۆن|en|Toulon|lt=تولۆن}}.<ref name="parth">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://faculty.ed.umuc.edu/~jmatthew/naples/Parthenopean_Republic.html |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20010306191407/http://faculty.ed.umuc.edu/~jmatthew/naples/Parthenopean_Republic.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٦ی ئازاری ٢٠٠١|بڵاوکەرەوە=Faculty.ed.umuc.edu |سەردێڕ=The Parthenopean Republic |ڕێکەوت=٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧}}</ref> فێردیناندی چوارەم وەک پاشا گەڕێنرایەوە؛ بەڵام، دوای تەنھا حەوت ساڵ، {{بنز|ناپۆلیۆنی یەکەمی فەڕەنسا|en|Napoleon I of France|lt=ناپۆلیۆن}} شانشینەکەی داگیر کرد و پاشاکانی {{بنز|خانی بۆناپارت|en|House of Bonaparte|lt=بۆناپارتیستی}} دانا، لەوانەش دانانی براکەی {{بنز|جۆزێف بۆناپارت|en|Joseph Bonaparte|lt=جۆزێف بۆناپارت}}.<ref name="bonap" /> بە یارمەتیی {{بنز|ئیمپراتۆریەتی نەمسایی|en|Austrian Empire|lt=ئیمپراتۆریەتی نەمسایی}} و ھاوپەیمانەکانی، بۆناپارتیستەکان لە {{بنز|شەڕی ناپۆلیتانی|en|Neapolitan War|lt=شەڕی ناپۆلیتانی}}دا شکان. فێردیناندی چوارەم جارێکی تر تەخت و شانشینەکەی بەدەستھێنایەوە.<ref name="bonap" /> ==== دوو سسیلیای سەربەخۆ ==== {{بنز|کۆنگرەی ڤییەنا|en|Congress of Vienna|lt=کۆنگرەی ڤییەنا}} لە ساڵی ١٨١٥دا شایەتی ئەوە بوو کە شانشینەکانی ناپۆلی و سسیلیا تێکەڵ بوون بۆ پێکھێنانی [[شانشینی دوو سسیلیا]]،<ref name="bonap">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.onwar.com/aced/data/november/neapolitan1815.htm |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20010731220756/http://www.onwar.com/aced/data/november/neapolitan1815.htm |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٣١ی تەممووزی ٢٠٠١|بڵاوکەرەوە=Onwar.com |سەردێڕ=Austria Naples – Neapolitan War 1815 |ڕێکەوت=٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧}}</ref> بە ناپۆلی وەک شاری پایتەخت. لە ساڵی ١٨٣٩دا، ناپۆلی بووە یەکەم شاری نیمچەدوورگەی ئیتالیا کە هێڵی شەمەندەفەری ھەبێت، بە دروستکردنی {{بنز|ھێڵی شەمەندەفەری ناپۆلی-پۆڕتیچی|en|Naples–Portici railway line|lt=شەمەندەفەری ناپۆلی-پۆڕتیچی}}.<ref name="railway">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|یەکەم=Diana |دوایین=Webb |سەردێڕ=La dolce vita? Italy by rail, 1839–1914 |journal=[[History Today]] |ڕێکەوت=٦ی حوزەیرانی ١٩٩٦|ناونیشان=http://www.historytoday.com/diana-webb/la-dolce-vita-italy-rail-1839-1914 |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20150924041629/http://www.historytoday.com/diana-webb/la-dolce-vita-italy-rail-1839-1914 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٤ی ئەیلوولی ٢٠١٥}}</ref> === یەکگرتنەوەی ئیتالیا تا سەردەمی ئێستا === [[File:Napoli Castel Nuovo museo civico - ingresso di Garibaldi a Napoli - Wenzel bis.jpg|thumb|چوونی {{بنز|جۆزێپێ گاریباڵدی|en|Giuseppe Garibaldi|lt=گاریباڵدی}} بۆ ناو ناپۆلی لە ٧ی ئەیلوولی ١٨٦٠دا]] دوای {{بنز|ھەڵمەتی ھەزار کەسی|en|Expedition of the Thousand|lt=ھەڵمەتی ھەزار کەسی}} بە سەرکردایەتیی [[جۆزێپێ گاریباڵدی]]، کە گەیشتە لووتکە لە {{بنز|گەمارۆدانی گایێتا (١٨٦٠–١٨٦١)|en|Siege of Gaeta (1860–1861)|lt=گەمارۆدانی ئاژاوەگێڕانەی گایێتا}}دا، ناپۆلی بووە بەشێک لە {{بنز|شانشینی ئیتالیا|en|Kingdom of Italy|lt=شانشینی ئیتالیا}} لە ساڵی ١٨٦١دا وەک بەشێک لە [[یەکگرتنەوەی ئیتالیا]]، کە کۆتایی بە سەردەمی فەرمانڕەواییی بۆربۆنەکان ھێنا. ئابووریی ناوچەکەی پێشتر بە دوو سسیلیا ناسرابوو بەھۆی بەستنەوەی بە کشتوکاڵەوە تووشی گوشاری نێودەوڵەتی بووەوە لەسەر نرخەکانی گەنم، و لەگەڵ نزمبوونەوەی نرخەکانی گەشتی دەریایی بووە هۆی {{بنز|کۆچکردنی ئیتالییەکان|en|Italian diaspora|lt=شەپۆلێکی بێپێشینەی کۆچکردن}}،<ref name="modern">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.oah.org/pubs/magazine/migrations/townsend.html |بڵاوکەرەوە=OAH.org |سەردێڕ=Italians around the World: Teaching Italian Migration from a Transnational Perspective |ڕێکەوت=٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20101127225428/http://oah.org/pubs/magazine/migrations/townsend.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٧ی تشرینی دووەمی ٢٠١٠}}</ref> بە خەمڵاندنی ٤ ملیۆن کەس کە لە ناوچەی ناپۆلی کۆچیان کرد لە نێوان ساڵانی ١٨٧٦ و ١٩١٣دا.<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|یەکەم=Enrico |دوایین=Moretti |سەردێڕ=Social Networks and Migrations: Italy 1876–1913 |journal=International Migration Review |بەرگ=٣٣|issue=3 |پەڕەکان=٦٤٠–٦٥٧|ساڵ=١٩٩٩|doi=10.2307/2547529 |jstor=2547529}}</ref> لە چل ساڵی دوای یەکگرتنەوەدا، دانیشتووانی ناپۆلی بە تەنھا ٢٦٪ گەشەی کرد، لە بەراورددا لەگەڵ ٦٣٪ بۆ تورین و ١٠٣٪ بۆ میلان؛ بەڵام تا ساڵی ١٨٨٤، ناپۆلی ھێشتا گەورەترین شاری ئیتالیا بوو بە ٤٩٦،٤٩٩ دانیشتوو، یان بە نزیکەیی ٦٤،٠٠٠ کەس لە هر کلومەترێکی چوارگۆشەدا (زیاتر لە دوو بەرامبەری چڕیی دانیشتووانی پاریس).<ref name="snowden">{{بیرخستنەوەی کتێب|سەردێڕ=Naples in the Time of Cholera, 1884–1911 |یەکەم=Frank M. |دوایین=Snowden |بڵاوکەرەوە=Cambridge University Press |ساڵ=٢٠٠٢}}</ref>{{rp|11–14, 18}} بارودۆخی تەندروستیی گشتی لە هەندێک ناوچەی شارەکەدا خراپ بوو، بە دوازدە پەتای [[کۆلێرا]] و {{بنز|تای تیفۆئید|en|typhoid fever|lt=تای تیفۆئید}} کە نزیکەی ٤٨،٠٠٠ کەسیان لە نێوان ساڵانی ١٨٣٤ و ١٨٨٤دا کوشت. {{بنز|ڕێژەی مردن|en|death rate|lt=ڕێژەی مردنی}} ٣١.٨٤ لە ھەزار کەسدا، کە تەنانەت بۆ ئەو سەردەمەش بەرز بوو، لە نەبوونی پەتادا بەردەوام بوو لە نێوان ساڵانی ١٨٧٨ و ١٨٨٣دا.{{r|snowden}} پاشان لە ئابی ١٨٨٤دا، ناپۆلی کەوتە بەر پەتایەکی گەورەی کۆلێرا، کە بە پلەی یەکەم بەھۆی ژێرخانی خراپی [[ئاوەڕۆ]]ی شارەکەوە بوو. وەک وەڵامێک بۆ ئەم ئاریشانە، لە ساڵی ١٨٨٥دا،<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Il Piano di Risanamento di Napoli |ناونیشان=https://eddyburg.it/archivio/il-piano-di-risanamento-di-napoli/ |ڕێکەوتی سەردان=٤ی تەممووزی ٢٠٢٤|وێبگە=Eddyburg |زمان=it-IT}}</ref> حکوومەت ھانی گۆڕانکارییەکی بنەڕەتیی شارەکەی دا کە بە ''{{بنز|نوێکردنەوەی ناپۆلی|en|risanamento|lt=risanamento}}'' ناسرا بۆ باشترکردنی ژێرخانی ئاوەڕۆ و جێگرتنەوەی ئەستوورترین ناوچەکان کە وەک هۆکاری سەرەکیی نەخۆشی سەیر دەکران، بە شەقامی پان و بڵند. پڕۆژەکە سەلماندی کە ئەنجامدانی قورس بوو لە ڕووی سیاسی و ئابوورییەوە بەھۆی گەندەڵییەوە، وەک لە لێکۆڵینەوەی سارێدۆدا دیار بوو، خەمڵاندنی زەوی و بیرۆکراسیی زۆر درێژ. ئەمەش بووە هۆی دواکەوتنی زۆری پڕۆژەکە بە دەرئەنجامی پێچەوانەوە. دیارترین گۆڕانکارییە ئەنجامدراوەکان دروستکردنی ڤیا کاراچیۆلۆ بوو لەجێگەی کەناراوەکە لە درێژایی پیاسەکردندا، دروستکردنی {{بنز|گالێڕیا ئومبێرتۆی یەکەم|en|Galleria Umberto I|lt=گالێڕیا ئومبێرتۆی یەکەم}} و گالێڕیا پرینچیپێ و دروستکردنی کۆرسۆ ئومبێرتۆ.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.fedoa.unina.it/9963/1/decrescenzo_daniela_26.pdf |سەردێڕ=Archived copy |ڕێکەوتی سەردان=٩ی تەممووزی ٢٠١٨|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20160305135057/http://www.fedoa.unina.it/9963/1/decrescenzo_daniela_26.pdf |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٥ی ئازاری ٢٠١٦}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://eddyburg.it/article/articleview/7035/0/242 |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20120125045426/http://eddyburg.it/article/articleview/7035/0/242 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٥ی کانوونی دووەمی ٢٠١٢|سەردێڕ=Eddyburg.it – Bisogna Sventrare Napoli! |ڕێکەوت=٢٥ی کانوونی دووەمی ٢٠١٢}}</ref> [[File:Napoli 4.8.1943, bombardamento aereo statunitense.jpg|thumb|بۆردومانی فڕۆکەکانی {{بنز|ھاوبەشە پەیمانەکان لە شەڕی جیهانیی دووەم|en|Allies of World War II|lt=ھاوپەیمانان}} بۆ سەر ناپۆلی، ١٩٤٣]] ناپۆلی [[بۆردومانکردنی ناپۆلی لە جەنگی جیهانیی دووەمدا|پڕبۆردومانترین]] شاری ئیتالی بوو لە کاتی [[جەنگی جیهانیی دووەم|جەنگی جیهانیی دووەمدا]].<ref name="wii" /> ئەگەرچی ناپۆلیتانییەکان یاخی نەبوون لەژێر {{بنز|فاشیزمی ئیتالی|en|Italian Fascism|lt=فاشیزمی ئیتالیدا}}، ناپۆلی یەکەم شاری ئیتالی بوو کە [[چوار ڕۆژەکەی ناپۆلی|ڕاپەڕی دژی]] [[ئەڵمانیای نازی|داگیرکاریی سەربازیی ئەڵمانی]]؛ بۆ یەکەمجار لە ئەورووپادا، نازییەکان، کە سەرکردەیان لەم حاڵەتەدا کۆلۆنێل شۆڵ بوو، دانوستانیان کرد بۆ خۆڕادەستکردن لە بەرامبەر یاخیبوواندا. شارەکە پێشتر بە تەواوی ئازاد ببوو تا ١ی تشرینی یەکەمی ١٩٤٣،<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Napoli |یەکەم=Comune di |سەردێڕ=Le Quattro giornate di Napoli |ناونیشان=https://www.comune.napoli.it/flex/cm/pages/ServeBLOB.php/L/IT/IDPagina/5730 |ڕێکەوتی سەردان=٤ی تەممووزی ٢٠٢٤|وێبگە=www.comune.napoli.it |زمان=it}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> کاتێک ھێزەکانی بەریتانیا و ئەمەریکا چوونه ناو شارەکەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Hughes |یەکەم=David |سەردێڕ=British Armoured and Cavalry Divisions |ڕێکەوت=١٩٩٩|بڵاوکەرەوە=Nafziger |پەڕەکان=٣٩–٤٠}}</ref> ئەڵمانییە بڕۆیشتووەکان کتێبخانەی [[زانکۆی ناپۆلی فێدێریکۆی دووەم|زانکۆیان]] {{بنز|سوتاندنی کتێب|en|Book burning|lt=سووتاند}}، ھەروەھا کۆمەڵگەی پاشایەتیی ئیتالی. ئەوان ھەروەھا ئەرشیڤی شارەکەشیان وێران کرد. بۆمبە تەوقیتکراوە چێنراوەکان لە سەرانسەری شارەکەدا بەردەوام بوون لە تەقینەوە تا تشرینی دووەم.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین١=Atkinson |یەکەم١=Rick |سەردێڕ=The Day of Battle |ناونیشان=https://archive.org/details/dayofbattlewarin00atki |دەستپێگەیشتنی ناونیشان=registration |ڕێکەوت=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧|بڵاوکەرەوە=Henry Holt and Co. |شوێن=4889 |ژپنک=٩٧٨٠٨٠٥٠٦٢٨٩٢}}</ref> ئەڵمانییەکان ھەروەھا "سەرجەم خۆراک و سووتەمەنییان تاڵان کرد. بۆڕییەکانی گاز، ئاو و ئاوەڕۆی شارەکەیان تەقاندەوە. بنکەکانی بەندەرەکەیان وێران کرد ... و زیاتر لە ٣٠٠ کەشتییان لە بەندەرەکەدا نوقم کرد. ٧٥٪ی پردە سەرەکییەکانیان وێران کرد، نزیکەی ٩٠٪ی بارهەڵگر، پاس و ترامەکانی شارەکەیان دزی، ڕێڕەوی شەمەندەفەر و تونێلەکانیان ڕووخاند...."<ref>[[Dominic Green (writer and musician)|Green, Dominic]]. [https://www.wsj.com/arts-culture/books/naples-1944-review-the-cost-of-conquering-5e78e122 "'Naples 1944' Review: The Cost of Conquering"] ''The Wall Street Journal'', April 11, 2025.</ref> ھێمای لەدایکبوونەوەی ناپۆلی دووبارە دروستکردنەوەی کەنیسەی {{بنز|سانتا کیارا، ناپۆلی|en|Santa Chiara, Naples|lt=سانتا کیارا}} بوو، کە لە ھێرشێکی بۆردومانی [[ھێزی ئاسمانیی ویلایەتە یەکگرتووەکان|ھێزی ئاسمانیی سوپای ویلایەتە یەکگرتووەکان]]دا وێران ببوو.<ref name="wii" /> بودجەی تایبەت لەلایەن حکوومەتی ئیتالییەوە لە {{بنز|سندوق بۆ باشوور|en|Cassa per il Mezzogiorno|lt=سندوق بۆ باشوور}}ەوە دابین کرا لە ساڵی ١٩٥٠ تا ١٩٨٤، کە یارمەتیی ئابووریی ناپۆلیی دا تا حدێک باشتر بێت، بە نۆژەنکردنەوەی شوێنەوارەکانی شارەکە وەک [[پیازا دێل پڵێبیشیتۆ]].<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://faculty.ed.umuc.edu/~jmatthew/naples/blog19.htm |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20030829022247/http://faculty.ed.umuc.edu/~jmatthew/naples/blog19.htm |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٩ی ئابی ٢٠٠٣|format=PDF |بڵاوکەرەوە=Frontier Center for Public Policy |سەردێڕ=North and South: The Tragedy of Equalization in Italy |ڕێکەوت=٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧}}</ref> بەڵام، بێکاریی بەرز بەردەوامە لە کاریگەری دروستکردن لەسەر ناپۆلی. میدیای ئیتالی {{بنز|قەیرانی ئیدارەدانی خاشاک لە ناپۆلی|en|Naples waste management crisis|lt=کێشەکانی فڕێدانی ناپیاوانەی خاشاک}}ی شارەکەیان بەستەوە بە {{بنز|کامۆڕا|en|Camorra|lt=کامۆڕا}}وە، کە تۆڕی {{بنز|تاوانی ڕێکخراو|en|organized crime|lt=تاوانی ڕێکخراو}}ە و ناوەندەکەی لە کەمپانیادایە.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=https://news.bbc.co.uk/2/hi/programmes/from_our_own_correspondent/6727215.stm |بڵاوکەرەوە=BBC |سەردێڕ=Naples at the mercy of the mob |ڕێکەوت=٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧|یەکەم=Christian |دوایین=Fraser |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20070614224730/http://news.bbc.co.uk/2/hi/programmes/from_our_own_correspondent/6727215.stm |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٤ی حوزەیرانی ٢٠٠٧}}</ref> بەھۆی فڕێدانی نایاساییی خاشاک، وەک ئەوەی لەلایەن {{بنز|ڕۆبێرتۆ ساڤیانۆ|en|Roberto Saviano|lt=ڕۆبێرتۆ ساڤیانۆ}}وە لە کتێبەکەی ''{{بنز|گۆمۆرا (کتێب)|en|Gomorrah (book)|lt=گۆمۆرا}}''دا ئاشکرا کرا، پیسبوونی ژینگەیی توند و ڕێژەی بەرزی مەترسییەکانی تەندروستی بە بەردەوامی ماونەتەوە.<ref name=cdm>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.protezionecivile.gov.it/resources/cms/documents/legge_195_Rifiuti_Campania.pdf |سەردێڕ=Consiglio dei Ministri n. 76/09 |editor=Sito della Presidenza del Consiglio dei Ministri |ڕێکەوتی سەردان=١٩ی ئابی ٢٠١٩|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٠ی تەممووزی ٢٠١٨|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20180710164548/http://www.protezionecivile.gov.it/resources/cms/documents/legge_195_Rifiuti_Campania.pdf |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> لە ساڵی ٢٠٠٧دا، حکوومەتی [[سیلڤیۆ بێرلوسکۆنی]] کۆبوونەوەی ئاست بەرزی لە ناپۆلی ئەنجام دا بۆ نیشاندانی مەبەستیان بۆ چارەسەرکردنی ئەم ئاریشانە.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=https://www.bloomberg.com/apps/news?pid=20601085&sid=acV5uzL85glM&refer=europe |ڕەوشی ناونیشان=مردوو |بڵاوکەرەوە=Bloomberg L.P. |سەردێڕ=Berlusconi Takes Cabinet to Naples, Plans Tax Cuts, Crime Bill |ڕێکەوت=٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧}}</ref> بەڵام، {{بنز|داڕمانی ئابووریی گەورە|en|Great Recession|lt=پاشەکشەی ئابووریی گەورە}} کاریگەرییەکی توندی لەسەر شارەکە ھەبوو، و کێشەکانی ئیدارەدانی خاشاک و بێکاریی زیاتر کرد.<ref>[https://www.theguardian.com/world/blog/2011/oct/16/naples-city-hard-luck-story "Naples, city of the hard luck story"] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20170407205949/https://www.theguardian.com/world/blog/2011/oct/16/naples-city-hard-luck-story |date=7 April 2017}}. ''[[The Guardian]]''. 16 October 2011. Retrieved 17 October 2010.</ref> تا ئابی ٢٠١١، ژمارەی بێکاران لە ناوچەی ناپۆلیدا بۆ ٢٥٠،٠٠٠ کەس بەرز ببووەوە، کە بووە هۆی ناڕەزایەتیی گشتی دژی بارودۆخی ئابووری.<ref>[https://web.archive.org/web/20111120183828/http://www.demotix.com/news/776853/unemployment-spurns-protests-across-naples "Unemployment spawns protests across Naples"]. Demotix.com. 2 August 2011. Retrieved 17 October 2011.</ref> لە حوزەیرانی ٢٠١٢دا، تۆمەتەکانی باجگیرانە، خەڵەتاندن، و تەندەری ڕێکەوتنی نایاسایی سەرھەڵدان لەسەر کێشەکانی ئیدارەدانی خاشاکی شارەکە.<ref name=OneJun>[http://mattinopadova.gelocal.it/cronaca/2012/06/20/news/cricca-veneta-sui-rifiuti-di-napoli-arrestati-i-fratelli-gavioli-1.5291660 "Cricca veneta sui rifiuti di Napoli: arrestati i fratelli Gavioli" (in Italian)] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20120622184314/http://mattinopadova.gelocal.it/cronaca/2012/06/20/news/cricca-veneta-sui-rifiuti-di-napoli-arrestati-i-fratelli-gavioli-1.5291660 |date=22 June 2012 }}. ''Il Mattino''. 20 June 2012. Retrieved 11 July 2012.</ref><ref name=OneJul>[http://www.sivempveneto.it/vedi-tutte/7429-gestione-dei-rifiuti-a-napoli-undici-arresti-tra-venezia-e-treviso.html "Gestione rifiuti a Napoli, undici arresti tra Venezia e Treviso" (in Italian)] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20140125122147/http://www.sivempveneto.it/vedi-tutte/7429-gestione-dei-rifiuti-a-napoli-undici-arresti-tra-venezia-e-treviso.html |date=25 January 2014 }}. ''Il Mattino di Padova''. 21 June 2012. Retrieved 14 July 2012.</ref> ناپۆلی میوانداریی شەشەمین {{بنز|کۆڕبەندنی شارستانیی جیهانی|en|World Urban Forum|lt=کۆڕبەندی شارستانیی جیهانی}}ی کرد لە ئەیلوولی ٢٠١٢دا<ref>[https://web.archive.org/web/20120619131048/http://www.unhabitat.org/content.asp?cid=9740&catid=672&typeid=6&subMenuId=0 UN Habitat]. Retrieved 24 December 2011.</ref> و ٦٣ەمین {{بنز|کۆنگرەی نێودەوڵەتیی فەزاگەری|en|International Astronautical Congress|lt=کۆنگرەی نێودەوڵەتیی فەزاگەری}} لە تشرینی یەکەمی ٢٠١٢دا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Proietti |یەکەم=Manuela |ناونیشان=http://www.diregiovani.it/gw/producer/dettaglio.aspx?id_doc=31468 |سەردێڕ=Expo 2012, Napoli capitale dello spazio&#124; Iniziative &#124; DIREGIOVANI |بڵاوکەرەوە=Diregiovani.it |ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی کانوونی دووەمی ٢٠١٠|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٣ی حوزەیرانی ٢٠٢٥|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20250613152838/https://www.diregiovani.it/gw/producer/dettaglio.aspx?id_doc=31468 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> لە ساڵی ٢٠١٣دا، میوانداریی {{بنز|کۆڕبەندی جیهانیی کلتوورەکان|en|Universal Forum of Cultures|lt=کۆڕبەندی جیهانیی کلتوورەکان}} و میوانداریی {{بنز|یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی خوێندکارانی ھاوینەی ٢٠١٩|en|2019 Summer Universiade|lt=ئۆڵۆمپیادی خوێندکارانی ھاوینەی ٢٠١٩}}ی کرد. == تەلارسازی == === شوێنەواری کەلەپووری جیهانیی یونسکۆ === {{Infobox UNESCO World Heritage Site | WHS = ناوەندی مێژوویی ناپۆلی | image = Napoli - piazza San Domenico Maggiore e guglia.jpg | criteria = کلتووری: ii, iv | ID = 726 | year = 1995 | area = {{cvt|1,021|ha}} | buffer_zone = {{cvt|1,350|ha}} }} [[File:Il Palazzo reale (cropped).jpg|thumb|[[کۆشکی پاشایەتیی ناپۆلی]]]] مێژووی ٢،٨٠٠ ساڵەی ناپۆلی بەشێکی زۆر لە باڵەخانە مێژووییەکان و مۆنۆمێنتەکانی بۆ جێھێشتووە، لە قەڵاکانی سەدەی ناوینەوە تا وێرانە کلاسیکییەکان، و زنجیرەیەکی فراوان لە شوێنەوارە کلتووری و مێژوویییە گرنگەکان لە نێزیکیدا، لەوانە [[کۆشکی پاشایەتیی کاسێرتا|کۆشکی کاسێرتا]] و وێرانە ڕۆمییەکانی [[پۆمپەیی]] و [[ھێرکولانیۆم]]. لە ساڵی ٢٠١٧دا [[بی بی سی]] ناپۆلیی وەک "شاری ئیتالی کە مێژوویەکی زۆر زۆری ھەیە بۆ ئیدارەدان" پێناسە کرد.<ref>Craig, E., [https://www.bbc.com/travel/story/20170309-a-city-with-too-much-history-to-handle A city with too much history to handle] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210126055150/http://www.bbc.com/travel/story/20170309-a-city-with-too-much-history-to-handle |date=26 January 2021 }}, ''BBC Global News Ltd.'', published 20 March 2017, accessed 17 February 2023</ref> دیارترین شێوازەکانی تەلارسازی کە لە ناپۆلیی ئەمڕۆدا دەبینرێن شێوازەکانی {{بنز|تەلارسازیی سەدەی ناوین|en|Medieval architecture|lt=سەدەی ناوین}}، {{بنز|تەلارسازیی ڕێنێسانس|en|Renaissance architecture|lt=ڕێنێسانس}} و {{بنز|تەلارسازیی بارۆک|en|Baroque architecture|lt=بارۆک}}ن.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.inaples.it/eng/pianta_stratificata.htm |بڵاوکەرەوە=INaples.it |سەردێڕ=Historical centre |ڕێکەوت=٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧|ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی کانوونی دووەمی ٢٠١٣|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20120510113517/http://www.inaples.it/eng/pianta_stratificata.htm |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٠ی ئایاری ٢٠١٢}}</ref> ناپۆلی کۆی گشتیی ٤٤٨ کەنیسەی مێژوویی ھەیە (١٠٠٠ بە کۆی گشتی<ref>[http://www.ilgiornaledellarte.com/articoli/2012/7/114021.html Ilgiornaledellarte.com] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20130815042531/http://www.ilgiornaledellarte.com/articoli/2012/7/114021.html |date=15 August 2013 }}</ref>)، کە دەیکاتە یەکێک لە کاتۆلیکترین شارەکانی جیهان لە ڕووی ژمارەی شوێنەکانی پەرستشەوە.<ref name="churches" /> لە ساڵی ١٩٩٥دا، {{بنز|ناوەندی مێژوویی ناپۆلی|en|Historic Centre of Naples|lt=ناوەندی مێژوویی ناپۆلی}} لەلایەن [[یونسکۆ]]وە وەک {{بنز|شوێنی کەلەپووری جیهانی|en|World Heritage Site|lt=شوێنی کەلەپووری جیهانی}} تۆمار کرا، کە بەرنامەیەکی نەتەوە یەکگرتووەکانە ئامانجی پۆلێنکردن و پاراستنی ئەو شوێنانەیە کە گرنگییەکی کلتووری یان سروشتیی بەرچاویان ھەیە بۆ {{بنز|کەلەپووری هاوبەشی مرۆڤایەتی|en|common heritage of mankind|lt=کەلەپووری هاوبەشی مرۆڤایەتی}}. {{blockquote|ناپۆلی یەکێکە لە کۆنترین شارەکانی ئەورووپا، کە پێکھاتەی شارستانیی ھاوچەرخی ڕەگەزەکانی مێژووە درێژ و پڕ ڕووداوەکەی دەپارێزێت. نەخشەی تۆڕیی لاکێشەییی دامەزراوەی یۆنانی دێرینی نیئاپۆلیس ھێشتا دیارە. بە ڕاستی بەردەوام بووە لە دابینکردنی نەخشە بۆ ناوەندی مێژوویی ئێستای ناپۆلی، کە یەکێکە لە شارە بەندەرییە سەرەکییەکانی دەریای سپیی ناوەڕاست. لە سەدەی ناوینەوە تا سەدەی ١٨، ناپۆلی خاڵێکی سەرەکی بوو لە ڕووی ھونەر و تەلارسازییەوە، کە لە قەڵا کۆنەکانیدا، کۆمەڵە پاشایەتییەکان وەک کۆشکی پاشایەتیی ١٦٠٠، و کۆشک و کەنیسەکانی سەرپەرشتیکراو لەلایەن بنەماڵە ئەریستۆکراتەکانەوە دەربڕدراوە.|پێوەری [[یونسکۆ]]|}} === مەیدان، کۆشک و قەڵاکان === [[File:CastelOvo.jpg|thumb|[[کاستێل دێل ئۆڤۆ|قەڵای هێلکەیی]]]] مەیدانی سەرەکیی شارەکە یان ''{{بنز|پیازا|en|piazza|lt=پیازا}}''ی شارەکە [[پیازا دێل پڵێبیشیتۆ]]یە. دروستکردنی لەلایەن پاشای {{بنز|بۆناپارتیزم|en|Bonapartism|lt=بۆناپارتیستی}} {{بنز|ژواکیم مورات|en|Joachim Murat|lt=ژواکیم مورات}}ەوە دەستی پێ کرد و لەلایەن پاشای بۆربۆن [[فێردیناندی یەکەمی دوو سسیلیا|فێردیناندی چوارەم]]ەوە تەواو کرا. مەیدانەکە لە ڕۆژھەڵاتەوە بە [[کۆشکی پاشایەتیی ناپۆلی|کۆشکی پاشایەتی]] و لە ڕۆژئاواوە بە کەنیسەی {{بنز|سان فرانسیسکۆ دی پاۆلا (ناپۆلی)|en|San Francesco di Paola (Naples)|lt=سان فرانسیسکۆ دی پاۆلا}} سنووردار کراوە، لەگەڵ کۆڵەکەبەستەکان کە لە هەردوو لایەوە درێژ دەبنەوە. لە نێزیکیدا {{بنز|شانۆی سان کارلۆ|en|Teatro di San Carlo|lt=شانۆی سان کارلۆ}} ھەیە، کە کۆنترین {{بنز|مالی ئۆپێرا|en|opera house|lt=ماڵی ئۆپێرا}}یە لە ئیتالیادا. ڕاستەوخۆ لە بەرامبەر سان کارلۆدا [[گالێڕیا ئومبێرتۆی یەکەم|گالێڕیا ئومبێرتۆ]] ھەیە. ناپۆلی بە قەڵاکانی بەناوبانگە: کۆنترینیان [[کاستێل دێل ئۆڤۆ]] ("قەڵای هێلکەیی")یە، کە لەسەر {{بنز|دوورگۆکە|en|islet|lt=دوورگۆکەی}} بچووکی مێگاریدێس دروست کراوە، لەو شوێنەی کە کۆلۆنیکارە سەرەتاییەکانی [[کومای (ئیتالیا)|کومای]] شارەکەیان تێدا دامەزراند. لە سەردەمی ڕۆمیدا دوورگۆکەکە بووە بەشێک لە ڤێلای {{بنز|لوکولوس|en|Lucullus|lt=لوکولوس}}، دواتریش میوانداریی [[ڕۆمۆلۆس ئۆگوستۆس]]ی کرد، کە دوا ئیمپراتۆری ڕۆمیی ڕۆژئاوای نەفی کراو بوو.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.comune.napoli.it/flex/cm/pages/ServeBLOB.php/L/IT/IDPagina/1433 |سەردێڕ=Cultura – Il castel dell'ovo |ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئابی ٢٠١٣|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20130814033557/http://www.comune.napoli.it/flex/cm/pages/ServeBLOB.php/L/IT/IDPagina/1433 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٤ی ئابی ٢٠١٣}}</ref> ھەروەھا زیندان بووە بۆ [[کۆنستانسی یەکەمی سسیلیا|ئیمپراتۆر کۆنستانس]] لە نێوان ساڵانی ١١٩١ و ١١٩٢دا دوای دەستگیرکردنی لەلایەن سسیلیییەکانەوە، و {{بنز|کۆنڕادین|en|Conradin|lt=کۆنڕادین}} و {{بنز|جۆڤانای یەکەمی ناپۆلی|en|Giovanna I of Naples|lt=جۆڤانای یەکەم}} پێش سێدارەدانیان. [[کاستێل نوۆڤۆ]]، کە بە ''Maschio [[ماڵی کاپێتیی ئانژۆ|Angioino]]''ش ناسراوە، یەکێکە لە شوێنەوارە بەناوبانگەکانی شارەکە؛ لە سەردەمی [[شارڵی یەکەمی ناپۆلی|شارڵی یەکەم]]دا دروست کراوە، کە یەکەم {{بنز|پێڕستی پاشاکانی ناپۆلی|en|List of monarchs of Naples|lt=پاشای ناپۆلی}} بوو. کاستێل نوۆڤۆ شایەتی چەندین ڕووداوی مێژوویی بێھوتا بووە: بۆ نموونە، لە ساڵی ١٢٩٤دا، {{بنز|پاپا سێلێستینی پێنجەم|en|Pope Celestine V|lt=پاپا سێلێستینی پێنجەم}} دەستی لە پۆستی پاپایەتی کێشایەوە لە هۆڵێکی قەڵاکەدا، و بە دوای ئەمەشدا [[پاپا بۆنیفاسی ھەشتەم]] وەک پاپا لەلایەن {{بنز|کۆلێژی کاردیناڵەکان|en|Collegium (ancient Rome)|lt=کۆلێژی کاردیناڵەکان}}ەوە ھەڵبژێردرا، پێش چوونی بۆ ڕۆما.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.comune.napoli.it/flex/cm/pages/ServeBLOB.php/L/IT/IDPagina/1372 |سەردێڕ=Cultura – Patrimonio Artistico e Museale – Castel Nuovo |ڕێکەوتی سەردان=٩ی نیسانی ٢٠١٢|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20120112011805/http://www.comune.napoli.it/flex/cm/pages/ServeBLOB.php/L/IT/IDPagina/1372 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٢ی کانوونی دووەمی ٢٠١٢}}</ref> {{بنز|کاستێل کاپوانۆ|en|Castel Capuano|lt=کاستێل کاپوانۆ}} لە سەدەی ١٢دا لەلایەن {{بنز|ویلیامی یەکەمی سسیلیا|en|William I of Sicily|lt=ویلیامی یەکەم}}ەوە دروست کرا، کە کوڕی [[ڕۆجەری دووەمی سسیلیا|ڕۆجەری دووەم]] بوو، یەکەم پاشای [[شانشینی ناپۆلی]]. لەلایەن [[فریدریکی دووەم، ئیمپراتۆری ڕۆمیی پیرۆز|فریدریکی دووەم]]ەوە فراوانتر کرا و بووە یەکێک لە کۆشکە پاشایەتییەکانی. قەڵاکە شوێنی نیشتەجێبوونی چەندین پاشا و شازادە بوو لە درێژایی مێژووی خۆیدا. لە سەدەی ١٦دا، بووە هۆڵی دادوەری.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.fondazionecastelcapuano.it/storia.aspx |سەردێڕ=Fondazione Castel Capuano |ڕێکەوتی سەردان=١٠ی تەممووزی ٢٠١٨|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20180710195335/http://www.fondazionecastelcapuano.it/storia.aspx |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٠ی تەممووزی ٢٠١٨}}</ref> قەڵایەکی تری ناپۆلیتانی [[کاستێل سانت ئێلمۆ]]یە، کە لە ساڵی ١٣٢٩دا تەواو بوو و لە شێوەی [[ئەستێرە]]دا دروست کراوە. پێگە ستراتیژییەکەی کە ڕوانینی بەسەر سەرجەم شارەکەدا ھەبوو کردیە ئامانجی چەندین داگیرکەر. لە کاتی ڕاپەڕینی [[ماسانێلۆ]]دا لە ساڵی ١٦٤٧دا، ئیسپانیییەکان پەیڕەویان لە کاستێل سانت ئێلمۆ کرد بۆ ڕاکردن لە شۆڕشگێڕەکان.<ref>Giuseppe Grispello, Il mistero di Castel Sant'Elmo, Napoli, Guida, 1999, {{ISBN|88-7188-322-5}}.</ref> قەڵای کارمینێ، کە لە ساڵی ١٣٩٢دا دروست کرا و لە سەدەی ١٦دا لەلایەن ئیسپانیییەکانەوە زۆر دەستکاری کرا، لە ساڵی ١٩٠٦دا ڕووخێنرا بۆ دروستکردنی شوێن بۆ ڤیا مارینا، ئەگەرچی دوو تاوەری قەڵاکە وەک مۆنۆمێنت ماونەتەوە. فۆڕتی ڤیگلیێنا، کە لە ساڵی ١٧٠٢دا دروست کرا، لە ساڵی ١٧٩٩دا لە کاتی جەنگی پاشایەتیخوازان دژی کۆماری پارتێنۆپیا وێران کرا و ئێستا چۆڵکراوە و لە وێرانەدایە.<ref>Ruggiero Gennaro, I castelli di Napoli, Napoli, Newton & Compton, 1995, {{ISBN|88-7983-760-5}}.</ref> === مۆزەخانەکان === [[File:Napoli, museo archeologico2.jpg|right|thumb|{{بنز|مۆزەخانەی نیشتمانیی شوێنەوارناسیی ناپۆلی|en|National Archaeological Museum, Naples|lt=مۆزەخانەی نیشتمانیی شوێنەوارناسی}}]] ناپۆلی بە بەرفراوانی ناسراوە بەھۆی سەروەت و سامانی مۆزەخانە مێژوویییەکانی. [[مۆزەخانەی نیشتمانیی شوێنەوارناسیی ناپۆلی]] یەکێکە لە مۆزەخانە سەرەکییەکانی شارەکە، بە یەکێک لە بەرفراوانترین کۆمەڵەکانی {{بنز|شۆێنەوار (شوێنەوارناسی)|en|artifact (archaeology)|lt=پارچە شوێنەوارییەکان}}ی {{بنز|ئیمپراتۆریەتی ڕۆمی|en|Roman Empire|lt=ئیمپراتۆریەتی ڕۆمی}} لە جیهاندا.<ref name="bestnap" /> ھەروەھا چەندین لە شوێنەوارە کۆنەکانی ھەڵکەندراو لە [[پۆمپەیی]] و [[ھێرکولانیۆم]]دا لەخۆ دەگرێت، لەگەڵ هەندێک پارچە شوێنەواری لە سەردەمەکانی [[ماگنا گڕایکیا|یۆنانی]] و [[ڕێنێسانسی ئیتالی|ڕێنێسانس]]دا.<ref name="bestnap">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.best.unina.it/ac07/napoli.htm |بڵاوکەرەوە=Best.unina.it |سەردێڕ=Napoli |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20070915120247/http://www.best.unina.it/ac07/napoli.htm |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٥ی ئەیلوولی ٢٠٠٧}}</ref> پێشتر کۆشکێکی بۆربۆن، ئێستا مۆزەخانە و گەلەریی ھونەریی، [[مۆزەخانەی کاپۆدیمۆنتێ]] مۆزەخانەیەکی تری دیارە. {{بنز|پێڕستی بەرهەمەکان لە گەلەریی نیشتمانیی کاپۆدیمۆنتێ|en|List of works in the Galleria Nazionale di Capodimonte|lt=گەلەرییەکە تابلۆی وێنەکێشان}} لە سەدەی ١٣ تا سەدەی ١٨ لەخۆ دەگرێت، لەوانە کارە سەرەکییەکانی {{بنز|سیمۆنێ مارتینی|en|Simone Martini|lt=سیمۆنێ مارتینی}}، {{بنز|ڕافائێل|en|Raphael|lt=ڕافائێل}}، {{بنز|تیتیان|en|Titian|lt=تیتیان}}، [[کاراڤاجیۆ]]، [[ئێل گرێکۆ]]، {{بنز|خوسێپێ دێ ڕیبێرا|en|Jusepe de Ribera|lt=خوسێپێ دێ ڕیبێرا}} و {{بنز|لوکا جیۆردانۆ|en|Luca Giordano|lt=لوکا جیۆردانۆ}}. شوێنە پاشایەتییەکان بە کەلوپەلی کۆنی سەدەی ١٨ و کۆمەڵێک [[شووشە|پۆرسێلین]] و {{بنز|مایۆلیکای ویکتۆریایی|en|Victorian majolica|lt=مایۆلیکا}} لە شوێنە نیشتەجێبووە پاشایەتییە جیاوازەکانەوە ڕازێنراونەتەوە: [[شووشەی کاپۆدیمۆنتێ|کارگەی بەناوبانگی پۆرسێلینی کاپۆدیمۆنتێ]] ڕاستەوخۆ لە تەنیشت کۆشکەکەوە وەستابوو. لە بەرامبەر [[کۆشکی پاشایەتیی ناپۆلی]]دا [[گالێڕیا ئومبێرتۆی یەکەم]] وەستاوە، کە مۆزەخانەی زێڕنگەریی مەرجانی لەخۆ دەگرێت. بە داگیرکردنی کۆشکێکی سەدەی ١٩ کە لەلایەن تەلارسازی پرتوگالی [[ئالڤارۆ سیزا]]وە نۆژەن کراوەتەوە، {{بنز|مۆزەخانەی ھونەری ھاوچەرخی دۆنارێگینا|en|Museo d me'Arte Contemporanea Donnaregina|lt=مۆزەخانەی ھونەری ھاوچەرخی دۆنارێگینا}} (MADRE) زنجیرەیەک {{بنز|ئەنفیلادێ|en|enfilade|lt=ئەنفیلادێ}}<nowiki/>ی لە دامەزراوە بەردەوامەکان بە ھونەرمەندانی وەک {{بنز|فرانسیسکۆ کلیمێنتێ|en|Francesco Clemente|lt=فرانسیسکۆ کلیمێنتێ}}، {{بنز|ڕیچارد سێرا|en|Richard Serra|lt=ڕیچارد سێرا}}، و {{بنز|ڕێبێکا هۆڕن|en|Rebecca Horn|lt=ڕێبێکا هۆڕن}} پیشان دەدات.<ref>Aric Chen (18 September 2005). [https://travel.nytimes.com/2005/09/18/travel/18going.html Going to Naples] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20120628090048/http://travel.nytimes.com/2005/09/18/travel/18going.html |date=28 June 2012 }}. ''[[New York Times]]''. Retrieved 30 January 2013.</ref> کۆشکی سەدەی ١٦ی ڕۆکێلا میوانداریی پالازۆ دێلا ئارتی ناپۆلی دەکات، کە کۆمەڵە شارستانییەکانی ھونەری سەر بە شاری ناپۆلی لەخۆ دەگرێت، و گشتپێشاندانی کاتیی ھونەر و کلتوور پیشان دەدات. پالازۆ کۆمۆ، کە مێژووەکەی بۆ سەدەی ١٥ دەگەڕێتەوە، میوانداریی {{بنز|مۆزەخانەی شارستانیی فیلانجیێری|en|Museo Civico Filangieri|lt=مۆزەخانەی شارستانیی فیلانجیێری}}<nowiki/>ی {{بنز|ھونەرە پلاستیکییەکان|en|plastic arts|lt=ھونەرە پلاستیکییەکان}} دەکات، کە لە ساڵی ١٨٨٣دا لەلایەن {{بنز|گایەتانۆ فیلانجیێری، شازادەی ساتریانۆ|en|Gaetano Filangieri, prince of Satriano|lt=گایەتانۆ فیلانجیێری}}<nowiki/>یەوە دروست کراوە. === کەنیسە و بینا ئایینییەکانی تر === [[File:Facciata Duomo di Napoli - BW 2013-05-16.jpg|thumb|[[کاتێدراڵی ناپۆلی]]]] [[File:Chiesa del Gesu Nuovo.jpg|thumb|{{بنز|کەنیسەی جێزو نوۆڤۆ|en|Gesù Nuovo|lt=کەنیسەی جێزو نوۆڤۆ}}]] [[File:VedutaCertosa.jpg|thumb|باخچە ھەڵواسراوەکانی {{بنز|کێرتۆسا دی سان مارتینۆ|en|Certosa di San Martino|lt=کێرتۆسا دی سان مارتینۆ}}]] [[File:Napoli MonumentoGirolamini Chiesa 20150115 (53).jpg|thumb|ناوخۆی {{بنز|کەنیسەی جیرۆلامینی|en|Girolamini, Naples|lt=کەنیسەی جیرۆلامینی}}]] ناپۆلی بنکەی {{بنز|مەترانیی کاتۆلیکیی ڕۆمیی ناپۆلی|en|Roman Catholic Archdiocese of Naples|lt=مەترانیی ناپۆلی}}یە؛ سەدەھا کەنیسە لە شارەکەدا ھەن.<ref name="churches">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.red-travel.com/uk/ferrari-tour-italy/places/naples-english-guided-visit.htm |بڵاوکەرەوە=Red Travel |سەردێڕ=Naples |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20120303111036/http://www.red-travel.com/uk/ferrari-tour-italy/places/naples-english-guided-visit.htm |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٣ی ئازاری ٢٠١٢}}</ref> [[کاتێدراڵی ناپۆلی]] یەکەم شوێنی پەرستشی شارەکەیە؛ ساڵانە لە ١٩ی ئەیلوولدا، میوانداریی پەرجووی لەمێژینەی [[سانت ژانواریۆس]] دەکات، کە [[پاریزگاری پیرۆز|پیرۆزی پارێزەری]] شارەکەیە.<ref name="gennaro" /> لە کاتی پەرجووەکەدا، کە ھەزاران ناپۆلیتانی کۆ دەبنەوە بۆ بینینی، دەوترێت خوێنی وشکبووەوەی ژانواریۆس دەگۆڕێت بۆ شلگاز کاتێک لە [[تەرم|پاشماوە پیرۆزەکانی]] لەشیدا نزیک دەکرێتەوە.<ref name="gennaro">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.splendoroftruth.com/curtjester/2007/09/saint-gennaro/ |بڵاوکەرەوە=SplendorofTruth.com |سەردێڕ=Saint Gennaro |ڕێکەوت=٢٤ی ئازاری ٢٠١٥|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20150402220116/http://www.splendoroftruth.com/curtjester/2007/09/saint-gennaro/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢ی نیسانی ٢٠١٥|ڕێکەوتی سەردان=٢٤ی ئازاری ٢٠١٥}}</ref> لە خوارەوە پێڕستێکی ھەڵبژێردراوی کەنیسە، کەپڵ، و کۆمەڵگە مۆناستێرییە سەرەکییەکانی ناپۆلی ھاتووە: {{colbegin|colwidth=30em|rules=yes}} * [[کێرتۆسا دی سان مارتینۆ]] * [[کاتێدراڵی ناپۆلی]] * [[سان فرانسیسکۆ دی پاۆلا (ناپۆلی)|سان فرانسیسکۆ دی پاۆلا]] * {{بنز|جێزو نوۆڤۆ|en|Gesù Nuovo|lt=جێزو نوۆڤۆ}} * {{بنز|جیرۆلامینی، ناپۆلی|en|Girolamini, Naples|lt=جیرۆلامینی}} * {{بنز|سان دۆمێنیکۆ مەجیۆری|en|San Domenico Maggiore|lt=سان دۆمێنیکۆ مەجیۆری}} * {{بنز|سانتا کیارا (ناپۆلی)|en|Santa Chiara (Naples)|lt=سانتا کیارا}} * [[سان پاۆلۆ مەجیۆری، ناپۆلی|سان پاۆلۆ مەجیۆری]] * {{بنز|سانتا ماریا دێلا سانیتا، ناپۆلی|en|Santa Maria della Sanità, Naples|lt=سانتا ماریا دێلا سانیتا}} * {{بنز|سانتا ماریا دێل کارمینێ (ناپۆلی)|en|Santa Maria del Carmine (Naples)|lt=سانتا ماریا دێل کارمینێ}} * {{بنز|سەنت ئاگۆستینۆ ئالا زێکا|en|Sant'Agostino alla Zecca|lt=سەنت ئاگۆستینۆ ئالا زێکا}} * {{بنز|مادرێ دێل بوۆن کۆنسیلیۆ|en|Madre del Buon Consiglio|lt=مادرێ دێل بوۆن کۆنسیلیۆ}} * {{بنز|سانتا ماریا دۆنا ڕێگینا نوۆڤا|en|Santa Donna Regina Nuova|lt=سانتا ماریا دۆنا ڕێگینا نوۆڤا}} * {{بنز|سان لۆرێنزۆ مەجیۆری، ناپۆلی|en|San Lorenzo Maggiore, Naples|lt=سان لۆرێنزۆ مەجیۆری}} * {{بنز|سانتا ماریا دۆنا ڕێگینا ڤێکیا|en|Santa Maria Donna Regina Vecchia|lt=سانتا ماریا دۆنا ڕێگینا ڤێکیا}} * {{بنز|سانتا کاتێرینا ئا فۆڕمیێلۆ|en|Santa Caterina a Formiello|lt=سانتا کاتێرینا ئا فۆڕمیێلۆ}} * {{بنز|سانتیسیما ئانونزیاتا مەجیۆری، ناپۆلی|en|Santissima Annunziata Maggiore, Naples|lt=سانتیسیما ئانونزیاتا مەجیۆری}} * {{بنز|سان گریگۆریۆ ئارمێنۆ|en|San Gregorio Armeno|lt=سان گریگۆریۆ ئارمێنۆ}} * {{بنز|سان جۆڤانی ئا کاربۆنارا|en|San Giovanni a Carbonara|lt=سان جۆڤانی ئا کاربۆنارا}} * {{بنز|سانتا ماریا لا نوۆڤا، ناپۆلی|en|Santa Maria La Nova, Naples|lt=سانتا ماریا لا نوۆڤا}} * {{بنز|سەنت ئانا دێی لۆمباردی|en|Sant'Anna dei Lombardi|lt=سەنت ئانا دێی لۆمباردی}} * {{بنز|سەنت ئێلیگیۆ مەجیۆری|en|Sant'Eligio Maggiore|lt=سەنت ئێلیگیۆ مەجیۆری}} * {{بنز|سانتا ڕێستیتوتا|en|Santa Restituta|lt=سانتا ڕێستیتوتا}} * {{بنز|کەپڵەی سانسیڤێرۆ|en|Cappella Sansevero|lt=کەپڵەی سانسیڤێرۆ}} * {{بنز|سان پیترۆ ئا مایێلا|en|San Pietro a Maiella|lt=سان پیترۆ ئا مایێلا}} * {{بنز|سان ژانواریۆ ئێکسترا موێنیا|en|San Gennaro extra Moenia|lt=سان ژانواریۆ ئێکسترا موێنیا}} * {{بنز|سان فێردیناندۆ (ناپۆلی)|en|San Ferdinando (Naples)|lt=سان فێردیناندۆ}} * {{بنز|پیو مۆنتێ دێلا میزێریکۆردیا|en|Pio Monte della Misericordia|lt=پیو مۆنتێ دێلا میزێریکۆردیا}} * {{بنز|سانتا ماریا دی مۆنتێسانتۆ، ناپۆلی|en|Santa Maria di Montesanto, Naples|lt=سانتا ماریا دی مۆنتێسانتۆ}} * {{بنز|کەنیسەی سەنت ئەنتۆنیۆ ئاباتێ|en|Chiesa di Sant'Antonio Abate|lt=سەنت ئەنتۆنیۆ ئاباتێ}} * {{بنز|سانتا کاتێرینا ئا چیایا|en|Santa Caterina a Chiaia|lt=سانتا کاتێرینا ئا چیایا}} * {{بنز|سان پیترۆ مارتیرێ (ناپۆلی)|en|San Pietro Martire (Naples)|lt=سان پیترۆ مارتیرێ}} * {{بنز|پەناگەی کامالدۆلی|en|Hermitage of Camaldoli|lt=پەناگەی کامالدۆلی}} * {{بنز|کۆشکی مەترانی (ناپۆلی)|en|Archbishop's Palace (Naples)|lt=کۆشکی مەترانی}} {{colend}} === تایبەتمەندییەکانی تر === جگە لە پیازا دێل پڵێبیشیتۆ، ناپۆلی دوو مەیدانی گشتیی سەرەکیی تری ھەیە: {{بنز|پیازا دانتێ، ناپۆلی|en|Piazza Dante, Naples|lt=پیازا دانتێ}} و {{بنز|پیازا دێی مارتیری، ناپۆلی|en|Piazza dei Martiri, Naples|lt=پیازا دێی مارتیری}}. دوا دانەیان لە سەرەتادا تەنھا مۆنۆمێنتێکی ھەبوو بۆ [[شەھید|شەھیدانی]] ئایینی، بەڵام لە ساڵی ١٨٦٦دا، دوای [[یەکگرتنەوەی ئیتالیا]]، چوار شێر زێدە کران، کە نوێنەرایەتیی چوار یاخیبوون دەکەن دژی بۆربۆنەکان.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.inaples.it/ita/dettaglio.asp?idp=92&cod=65 |بڵاوکەرەوە=INaples.it |سەردێڕ=Piazza Dei Martiri |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20110722035628/http://www.inaples.it/ita/dettaglio.asp?idp=92&cod=65 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٢ی تەممووزی ٢٠١١|ڕێکەوتی سەردان=١ی ئازاری ٢٠٠٨}}</ref> {{بنز|سان ژانواریۆ دێی پۆڤێری|en|San Gennaro dei Poveri|lt=سان ژانواریۆ دێی پۆڤێری}} نەخۆشخانەیەکی سەردەمی ڕێنێسانسە بۆ ھەژاران، کە لەلایەن ئیسپانیییەکانەوە لە ساڵی ١٦٦٧دا دروست کراوە. پێشینەی پڕۆژەیەکی زۆر پڕئاواتتر بوو کە {{بنز|نەخۆشخانەی پاشایەتیی بۆربۆن بۆ ھەژاران، ناپۆلی|en|Ospedale L'Albergo Reale dei Poveri, Naples|lt=پەناگەی پاشایەتیی بۆربۆن بۆ ھەژاران}} بوو کە لەلایەن {{بنز|کارلی سێیەمی ئیسپانیا|en|Charles III of Spain|lt=کارلی سێیەم}}ەوە دەستی پێ کرد. ئەمە بۆ ھەژار و نەخۆشەکانی شارەکە بوو؛ ھەروەھا کۆمەڵگەیەکی سەربەخۆی دابین دەکرد کە تێیدا ھەژاران دەژیان و کاریان دەکرد. ئەگەرچی شوێنەوارێکی دیارە، بەڵام چیتر نەخۆشخانەیەکی کارا نییە.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Ceva Grimaldi |یەکەم=Francesco |بەستەری نووسەر=Francesco Ceva Grimaldi (historian) |سەردێڕ=Della città di Napoli dal tempo della sua fondazione sino al presente |بڵاوکەرەوە=Stamperia e calcografia |ساڵ=١٨٥٧|ناونیشان=https://archive.org/details/dellacittdinapo01grimgoog |پەڕە=[https://archive.org/details/dellacittdinapo٠١grimgoog/page/n٥٣٠ ٥٢١]|وتەگێڕانەوە=Albergo Reale dei Poveri napoli. |ڕێکەوتی سەردان=١٤ی شوباتی ٢٠١٣}}</ref> ==== پارک، باخچە، ڤێلا، فوارە و پلیکانەکان ==== [[File:FantanaSantaLucia2.jpg|thumb|{{بنز|ڤێلا کۆمۆنالێ|en|Villa Comunale|lt=ڤێلا کۆمۆنالێ}}]] لە {{بنز|پارک|en|park|lt=پارکە گشتییە}} جۆراوجۆرەکانی ناپۆلیدا، دیارترینیان [[ڤێلا کۆمۆنالێ]]یە، کە لەلایەن پاشای بۆربۆن [[فێردیناندی یەکەمی دوو سسیلیا|فێردیناندی چوارەم]]ەوە لە دەیەی ١٧٨٠کاندا دروست کراوە؛<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://faculty.ed.umuc.edu/~jmatthew/naples/blog19.htm |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20030829022247/http://faculty.ed.umuc.edu/~jmatthew/naples/blog19.htm |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٩ی ئابی ٢٠٠٣|بڵاوکەرەوە=Faculty.ed.umuc.edu |سەردێڕ=Villa Comunale |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨}}</ref> پارکەکە لە سەرەتادا "باخچەی پاشایەتی" بوو، بۆ ئەندامانی بنەماڵەی پاشایەتی تەرخان کرابوو، بەڵام لە جەژنە تایبەتەکاندا بۆ خەڵک کراوە بوو. دارستانی {{بنز|کۆشکی کاپۆدیمۆنتێ|en|Palace of Capodimonte|lt=کاپۆدیمۆنتێ}}، کە گەورەترین ڕووبەری سەوزایی شارەکەیە، وەک شوێنی ڕاوکردنی پاشایەتی خزمەتی دەکرد. پارکەکە ١٦ باڵەخانەی مێژوویی زێدەی ھەیە، لەوانە نیشتەجێبووەکان، کەپرەکان، کەنیسەکان، فوارەکان، پەیکەرەکان، میوەدارەکان و دارستانەکان.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.museocapodimonte.beniculturali.it/information-en/ |سەردێڕ=Information en |ڕێکەوتی سەردان=١٣ی تەممووزی ٢٠١٨|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٥ی حوزەیرانی ٢٠٢١|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20210605153709/http://www.museocapodimonte.beniculturali.it/information-en/ |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> پارکێکی تر کە گرنگە {{بنز|پارکی ڤیرجیلیانۆ|en|Parco Virgiliano|lt=پارکی ڤیرجیلیانۆ}}یە، کە ڕوانینی بەرەو دوورگۆکەی بڕکانیی بچووکی {{بنز|نیزیدا|en|Nisida|lt=نیزیدا}}یە؛ لە دەرەوەی نیزیدا {{بنز|پڕۆچیدا|en|Procida|lt=پڕۆچیدا}} و {{بنز|ئیسکیا|en|Ischia|lt=ئیسکیا}} ھەڵکەوتوون.<ref name="parkvirg">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://events.skyteam.com/sisp/index.htm?fx=event&event_id=32829 |بڵاوکەرەوە=SkyTeam.com |سەردێڕ=Parco Virgiliano |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20111003085052/http://events.skyteam.com/sisp/index.htm?fx=event&event_id=32829 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠١١}}</ref> {{بنز|پارکی ڤیرجیلیانۆ (مێرگێلینا)|en|Parco Virgiliano (Mergellina)|lt=پارکی ڤیرجیلیانۆ}} بە ناوی [[ڤیرجیل]]ەوە نراوە، کە شاعیری ڕۆمیی کلاسیک و نووسەری لاتینییە کە پێشبینی دەکرێت لە نزیکیدا {{بنز|گۆڕی ڤیرجیل|en|Virgil's tomb|lt=نێژرابێت}}.<ref name="parkvirg" /> ناپۆلی بە چەندین {{بنز|ڤێلا|en|villa|lt=ڤێلای}} شایستە، فوارە و [[پلیکانەکان لە ناپۆلی|پلیکانەکان]] ناسراوە، وەک {{بنز|تەلارسازیی نیۆکلاسیک|en|Neoclassical architecture|lt=نیۆکلاسیکی}} {{بنز|ڤێلا فلۆریدیانا|en|Villa Floridiana|lt=ڤێلا فلۆریدیانا}}، {{بنز|فوارەی نێپتون، ناپۆلی|en|Fountain of Neptune, Naples|lt=فوارەی نێپتون}} و [[پلیکانەکان لە ناپۆلی|پلیکانەکانی پێدامێنتینا]]. ==== نیۆ-گۆتیک، ''لیبێرتی ناپۆلیتانۆ'' و تەلارسازیی ھاوچەرخ ==== [[File:Liberty Napoli.jpg|thumb|ئەندازیارییەک لە نموونە جۆراوجۆرەکانی ''لیبێرتی ناپۆلیتانۆ'' لە شارەکەدا]] باڵەخانەی جۆراوجۆری ئیلھامبەخشراو لە {{بنز|بزووتنەوەی گۆتیکی نوێ لە تەلارسازیدا|en|Gothic Revival architecture|lt=نیۆ-گۆتیک}} لە ناپۆلیدا ئامادەن، بەھۆی کاریگەرییەی کە ئەم بزووتنەوەیە لەسەر تەلارسازی سکۆتلەندی-ھیندی {{بنز|لامۆنت یەنگ (ناپۆلی)|en|Lamont Young (Naples)|lt=لامۆنت یەنگ}} ھەیبوو، کە یەکێک بوو لە چالاکترین تەلارسازە ناپۆلیتانییەکان لە کۆتایی سەدەی ١٩ و سەرەتای سەدەی ٢٠دا. یەنگ شوێنپێیەکی بەرچاو لە {{بنز|دیمەنی شار|en|cityscape|lt=دیمەنی شار}}ەکەدا بەجێھێشت و چەندین پڕۆژەی شارستانیی دیزاین کرد، وەک یەکەم سابوەیی شارەکە ([[میترۆی ناپۆلی|میترۆ]]). لە ساڵانی سەرەتای سەدەی ٢٠دا، شێوازێکی خۆجێیی دیاردەی {{بنز|ئارت نووڤۆ|en|Art Nouveau|lt=ئارت نووڤۆ}}، کە بە "{{بنز|شێوازی لیبێرتی|en|Liberty style|lt=لیبێرتی}} ناپۆلیتانۆ" ناسرابوو، لە شارەکەدا گەشەی کرد، کە چەندین باڵەخانەی دروست کرد کە تا ئەمڕۆش وەستاون. لە ساڵی ١٩٣٥دا، تەلارسازی {{بنز|عەقڵانییەت (تەلارسازی)|en|Rationalism (architecture)|lt=عەقڵانیخواز}} لوئیجی کۆزێنزا بازارێکی نوێی ماسیی بۆ شارەکە دیزاین کرد. لە کاتی فەرمانڕەواییی [[ئیتالیای فاشیست|فاشیستیدا]]، یەکەم پەیکەرەکانی "ناوەندی خزمەتگوزاری"ی شارەکە دروست کران، ھەموویان بە شێوازی عەقڵانیخواز-{{بنز|فەرمانکارییەت (تەلارسازی)|en|Functionalism (architecture)|lt=فەرمانکاری}}، لەوانە پالازۆ دێلێ پۆستێ و باڵەخانەکانی پرێتورا. [[ناوەندی بەڕێوەبردنی ناپۆلی|Centro direzionale di Napoli]] تاقە کۆمەڵەی پاڵپشت بە یەکتریی بەرزەباڵەخانەکانە لە باشووری ئەورووپادا. ==== ناپۆلیی ژێر زەوی ==== [[File:Galleria borbonica - War refuge (Naples).jpg|thumb|{{بنز|ناوچەی گەرمیی ژێر زەویی ناپۆلی|en|Naples underground geothermal zone|lt=ناپۆلیی ژێر زەوی}}]]لە [[ناوچەی گەرمیی ژێر زەویی ناپۆلی|ژێر زەویی ناپۆلی]]دا زنجیرەیەک ئەشكەوت و پەیکەر ھەن کە لەلایەن سەدەھا ساڵ لە دەرهێنانی بەردەوە دروست کراون، و شارەکە لە سەرووی ناوچەیەکی گەورەی {{بنز|چالاکیی گەرمیی ژێر زەوی|en|Geothermal activity|lt=گەرمیی ژێر زەوی}}دا وەستاوە. ھەروەھا چەندین حەوزی کۆنی {{بنز|یۆنانی-ڕۆمی|en|Greco-Roman|lt=یۆنانی-ڕۆمی}} ھەن کە لە بەردی نەرمی {{بنز|توف|en|tuff|lt=توف}} ھەڵکەندراون کە زۆربەی شارەکەی لەسەر دروست کراوە. نزیکەی {{convert|1|km|spell=in|abbr=off}} لە چەندین کلومەتر تونێلی ژێر شارەکە دەکرێت سەردان بکرێت لە [[ناوچەی گەرمیی ژێر زەویی ناپۆلی|Napoli Sotteranea]]وە، کە لە ناوەندی مێژوویی شارەکەدا لە {{بنز|ڤیا دێی تریبوناڵی، ناپۆلی|en|Via dei Tribunali, Naples|lt=ڤیا دێی تریبوناڵی}}دا ھەڵکەوتووە. ئەم سیستمەی تونێل و حەوزەکان لە ژێر زۆربەی شارەکەدایە و نزیکەی {{convert|30|m|ft}} لە ژێر ئاستی زەویدایە. لە کاتی [[جەنگی جیهانیی دووەم|جەنگی جیهانیی دووەمدا]]، ئەم تونێلانە وەک {{بنز|پەناگەی ھێرشی ئاسمانی|en|air raid shelter|lt=پەناگەی ھێرشی ئاسمانی}} بەکارھاتبوون، و نووسینی سەر شووراکان ئازار و مەینەتیی پەنابەرانی ئەو سەردەمە دەردەبڕن. کۆمەڵەگۆڕی گەورە لە [[کۆمەڵەگۆڕەکانی سان ژانواریۆ|ناوچەکەدا]] و دەوروبەری شارەکەدا ھەن، و شوێنەوارەکانی تر وەک {{بنز|پیسچینا میرابیلیس|en|Piscina Mirabilis|lt=پیسچینا میرابیلیس}}، حەوزی سەرەکی کە خزمەتی [[کەندووی ناپۆلی]]ی دەکرد لە سەردەمی ڕۆمیدا. چەندین ھەڵکۆڵینی شوێنەواریش ئامادەن؛ ئەوان لە [[سان لۆرێنزۆ مەجیۆری، ناپۆلی|سان لۆرێنزۆ مەجیۆری]]دا {{بنز|ماکێلومی ناپۆلی|en|macellum of Naples|lt=بازاڕی ناپۆلی}}، و لە [[سانتا کیارا، ناپۆلی|سانتا کیارا]]دا، گەورەترین کۆمەڵەی گەرمیی شارەکەیان لە سەردەمی ڕۆمیدا ئاشکرا کرد. == جوگرافیا == [[File:Napoli 2.jpg|thumb|[[کەندووی ناپۆلی]]]] [[File:Napoli-densitàurbana.jpg|thumb|right|چڕیی شارستانی لە ناوەندی ناپۆلیدا]] شارەکە لەسەر [[کەندووی ناپۆلی]]، لە کەناری ڕۆژئاوای [[ئیتالیای باشوور|باشووری ئیتالیا]]دا ھەڵکەوتووە؛ لە ئاستی دەریاوە بەرەو بەرزاییی {{convert|450|m|ft}} بەرز دەبێتەوە. ڕووبارە بچووکەکان کە پێشتر لە ناوەندی شارەکەوە تێپەڕ دەبوون لەو کاتەوە بەھۆی بیناسازییەوە داپۆشراون. لە نێوان دوو ناوچەی دیاری [[پڕکانی|بڕکانی]]دا ھەڵکەوتووە، کە [[چیای ڤێزووڤیۆس]] و {{بنز|کەمپی فلێگرێی|en|Phlegraean Fields|lt=دەشتەکانی فلێگرێی}}ن. کامپی فلێگرێی وەک {{بنز|سوپەربڕکان|en|supervolcano|lt=سوپەربڕکانێک}} سەیر دەکرێت.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|سەردێڕ=Europe's super volcano |ناونیشان=https://www.dw.com/en/europes-super-volcano/av-60510172 |ئیش=[[Deutsche Welle]] |ڕێکەوت=٢١ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٢|ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٣|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٩ی ئابی ٢٠٢٢|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20220829194448/https://www.dw.com/en/europes-super-volcano/av-60510172 |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> دوورگەکانی [[پڕۆچیدا]]، {{بنز|کاپری|en|Capri|lt=کاپری}} و [[ئیسکیا]] ھەموویان لە ناپۆلییەوە بە {{بنز|هایدرۆفۆیل|en|hydrofoil|lt=هایدرۆفۆیل}} و کەشتیگواستنەوە دەگەرێندرێنەوە. {{بنز|سۆرێنتۆ، ئیتالیا|en|Sorrento, Italy|lt=سۆرێنتۆ}} و {{بنز|کەناری ئەمالفی|en|Amalfi Coast|lt=کەناری ئەمالفی}} لە باشووری شارەکەوە ھەڵکەوتوون. لە ھەمان کاتدا، وێرانە ڕۆمییەکانی [[پۆمپەیی]]، [[ھێرکولانیۆم]]، {{بنز|ئۆپلۆنتیس|en|Oplontis|lt=ئۆپلۆنتیس}} و {{بنز|ستابیای|en|Stabiae|lt=ستابیای}}، کە لە {{بنز|تەقینەوەی چیای ڤێزووڤیۆس لە ساڵی ٧٩ی زایینی|en|eruption of Mount Vesuvius in 79 AD|lt=تەقینەوەی چیای ڤێزووڤیۆس لە ساڵی ٧٩ی زایینیدا}} وێران بوون، لە نێزیکیدا دیارن. شارە بەندەرییەکانی {{بنز|پۆتزۆلی|en|Pozzuoli|lt=پۆتزۆلی}} و {{بنز|بایای|en|Baiae|lt=بایا}}، کە بەشێک بوون لە بنکەی دەریاییی ڕۆمیی {{بنز|پۆرتۆس یولیۆس|en|Portus Julius|lt=پۆرتۆس یولیۆس}}، لە ڕۆژئاوای شارەکەوە ھەڵکەوتوون. === گەڕەکەکان === {{سەرەکی|{{بنز|گەڕەکەکانی ناپۆلی|en|Quarters of Naples|lt=گەڕەکەکانی ناپۆلی}}}} [[File:Palazzo Donn'Anna e Bagno Elena (2007).jpg|thumb|{{بنز|پالازۆ دۆن ئانا|en|Palazzo Donn'Anna|lt=پالازۆ دۆن ئانا}} و کەناراوەکانی باگنۆ دۆن ئانا لە {{بنز|پۆسیلیپۆ|en|Posillipo|lt=پۆسیلیپۆ}}دا]] سی گەڕەکی (''{{بنز|کوارتێرێ|en|quartiere|lt=quartieri}}'') ناپۆلی لە خوارەوە ڕیزبەند کراون. بۆ مەبەستی کارگێڕی، ئەم سی ناوچەیە پێکەوە گرووپ کراون بۆ دە دەستەی بەڕێوەبەریی کۆمەڵگەی حکوومی.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.palapa.it/palapadnn/Quartieri/tabid/52/Default.aspx |بڵاوکەرەوە=Palapa.it |سەردێڕ=Quartieri |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20150904060527/http://www.palapa.it/palapadnn/Quartieri/tabid/52/Default.aspx |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٤ی ئەیلوولی ٢٠١٥|ڕێکەوتی سەردان=١٩ی شوباتی ٢٠٠٨}}</ref> {{colbegin|colwidth=20em}} # {{بنز|پیانۆرا|en|Pianura|lt=پیانۆرا}} # {{بنز|بانیۆلی|en|Bagnoli|lt=بانیۆلی}} # [[پۆسیلیپۆ]] # {{بنز|فۆریگرۆتا|en|Fuorigrotta|lt=فۆریگرۆتا}} # {{بنز|سۆکاڤۆ|en|Soccavo|lt=سۆکاڤۆ}} # {{بنز|چیایانۆ|en|Chiaiano|lt=چیایانۆ}} # {{بنز|ئارێنێلا|en|Arenella|lt=ئارێنێلا}} # {{بنز|ڤۆمێرۆ|en|Vomero|lt=ڤۆمێرۆ}} # {{بنز|چیایا|en|Chiaia|lt=چیایا}} # [[سان فێردیناندۆ (ناپۆلی)|سان فێردیناندۆ]] # {{بنز|مۆنتێکالڤاریۆ|en|Montecalvario|lt=مۆنتێکالڤاریۆ}} # {{بنز|سان جۆزێپێ (ناپۆلی)|en|San Giuseppe (Naples)|lt=سان جۆزێپێ}} # {{بنز|ئاڤۆکاتا|en|Avvocata|lt=ئاڤۆکاتا}} # {{بنز|پۆڕتۆ (ناپۆلی)|en|Porto (Naples)|lt=پۆڕتۆ}} # {{بنز|پێندینۆ|en|Pendino|lt=پێندینۆ}} # {{بنز|سان لۆرێنزۆ (ناپۆلی)|en|San Lorenzo (Naples)|lt=سان لۆرێنزۆ}} # {{بنز|مێرکاتۆ (ناپۆلی)|en|Mercato (Naples)|lt=مێرکاتۆ}} # {{بنز|ڤیکاریا|en|Vicaria|lt=ڤیکاریا}} # {{بنز|ستێلا (ناپۆلی)|en|Stella (Naples)|lt=ستێلا}} # {{بنز|سان کارلۆ ئال ئارێنا|en|San Carlo all'Arena|lt=سان کارلۆ ئال ئارێنا}} # {{بنز|پیسچینۆلا|en|Piscinola|lt=پیسچینۆلا}} # {{بنز|سکامپیا|en|Scampia|lt=سکامپیا}} # {{بنز|میئانۆ|en|Miano|lt=میئانۆ}} # {{بنز|سێکۆندیگلیانۆ|en|Secondigliano|lt=سێکۆندیگلیانۆ}} # {{بنز|سان پیترۆ ئا پاتیێرنۆ|en|San Pietro a Patierno|lt=سان پیترۆ ئا پاتیێرنۆ}} # {{بنز|پۆجیۆرێئالێ، ناپۆلی|en|Poggioreale, Naples|lt=پۆجیۆرێئالێ}} # {{بنز|زۆنا ئیندۆستریالێ|en|Zona Industriale|lt=زۆنا ئیندۆستریالێ}} # {{بنز|سان جۆڤانی ئا تێدوچیۆ|en|San Giovanni a Teduccio|lt=سان جۆڤانی ئا تێدوچیۆ}} # {{بنز|بارا (ناپۆلی)|en|Barra (Naples)|lt=بارا}} # {{بنز|پۆنتچێلی|en|Ponticelli|lt=پۆنتچێلی}} {{colend}} === کەشوھەوا === ناپۆلی کەشوھەوایەکی {{بنز|کەشوھەوای دەریای سپیی ناوەڕاستی ھاوین-گەرم|en|hot-summer Mediterranean climate|lt=دەریای سپیی ناوەڕاستی ھاوین-گەرم}}ی ھەیە ({{بنز|پۆلێنکردنی کەشوھەوای کۆپن|en|Köppen climate classification|lt=پۆلێنکردنی کەشوھەوای کۆپن}}: ''Csa'')، کە نزیک دەبێتەوە لە {{بنز|کەشوھەوای شێداری نیمچە-تڕۆپیکاڵ|en|humid subtropical climate|lt=کەشوھەوای شێداری نیمچە-تڕۆپیکاڵ}} ([[پۆلێنکردنی کەشوھەوای کۆپن]]: ''Cfa'').<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://koeppen-geiger.vu-wien.ac.at/pdf/Paper_2006.pdf |سەردێڕ=World Map of the Köppen-Geiger climate classification updated |ڕێکەوتی سەردان=٧ی حوزەیرانی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١ی حوزەیرانی ٢٠١٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20100601115854/http://koeppen-geiger.vu-wien.ac.at/pdf/Paper_2006.pdf |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://koeppen-geiger.vu-wien.ac.at/ |سەردێڕ=World Map of Köppen−Geiger Climate Classification |بڵاوکەرەوە=Institute for Veterinary Public Health – Vienna |ساڵ=٢٠١١|ڕێکەوتی سەردان=١٦ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٢|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20100906034159/http://koeppen-geiger.vu-wien.ac.at/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٦ی ئەیلوولی ٢٠١٠}}</ref> کەشوھەوا و بەپیتیی [[کەندووی ناپۆلی]] ناوچەکەی لە سەردەمی ڕۆمیدا بەناوبانگ کرد، کاتێک ئیمپراتۆرەکانی وەک [[کلاودیۆس]] و [[تایبیریۆس]] پشووەکانیان لە نزیک شارەکە بەسەر دەبرد.<ref name="rome" /> سیفەتە دەریایییەکان زستان نەرم دەکەن بەڵام جارجارە بارانبارینی بەھێز دروست دەکەن، بەتایبەت لە پایز و زستاندا. ھاوینان پلەی گەرمیی بەرز و شێدارییان ھەیە. زستانان نەرمن، و بەفر لە ناوچەی شارەکەدا دەگمەنە بەڵام لەسەر [[چیای ڤێزووڤیۆس]] بەردەوامە. تشرینی دووەم تەڕترین مانگە لە ناپۆلیدا، لە کاتێکدا تەممووز وشکترین مانگە. {{Weather box | location= ناپۆلی ([[فڕۆکەخانەی نێودەوڵەتیی ناپۆلی]]) (1991–2020 normals, extremes 1971–present) | metric first= Yes | single line= Yes | Jan record high C= 21.5 | Feb record high C= 24.2 | Mar record high C= 27.8 | Apr record high C= 31.0 | May record high C= 34.8 | Jun record high C= 37.4 | Jul record high C= 39.0 | Aug record high C= 40.0 | Sep record high C= 37.2 | Oct record high C= 31.5 | Nov record high C= 29.4 | Dec record high C= 24.4 | Jan high C= 13.4 | Feb high C= 13.9 | Mar high C= 16.4 | Apr high C= 19.4 | May high C= 23.6 | Jun high C= 27.7 | Jul high C= 30.4 | Aug high C= 31.0 | Sep high C= 26.8 | Oct high C= 23.0 | Nov high C= 18.3 | Dec high C= 14.3 | year high C= | Jan mean C= 9.1 | Feb mean C= 9.4 | Mar mean C= 11.9 | Apr mean C= 14.7 | May mean C= 19.0 | Jun mean C= 23.1 | Jul mean C= 25.6 | Aug mean C= 26.2 | Sep mean C= 22.2 | Oct mean C= 18.4 | Nov mean C= 13.9 | Dec mean C= 10.1 | year mean C= | Jan low C= 4.7 | Feb low C= 4.9 | Mar low C= 7.3 | Apr low C= 10.0 | May low C= 14.3 | Jun low C= 18.4 | Jul low C= 20.9 | Aug low C= 21.4 | Sep low C= 17.6 | Oct low C= 13.8 | Nov low C= 9.5 | Dec low C= 5.9 | Jan record low C= -5.6 | Feb record low C= -3.8 | Mar record low C= -3.6 | Apr record low C= -1.0 | May record low C= 5.0 | Jun record low C= 7.8 | Jul record low C= 11.2 | Aug record low C= 11.4 | Sep record low C= 5.6 | Oct record low C= 2.6 | Nov record low C= -3.4 | Dec record low C= -4.6 | year low C= 12.4 | precipitation colour=green | Jan precipitation mm= 92.1 | Feb precipitation mm= 95.3 | Mar precipitation mm= 77.9 | Apr precipitation mm= 98.6 | May precipitation mm= 59.0 | Jun precipitation mm= 32.8 | Jul precipitation mm= 28.5 | Aug precipitation mm= 35.5 | Sep precipitation mm= 88.9 | Oct precipitation mm= 135.5 | Nov precipitation mm= 152.1 | Dec precipitation mm= 112.0 | year precipitation mm= 1008.2 | Jan precipitation days= 9.3 | Feb precipitation days= 9.1 | Mar precipitation days= 8.6 | Apr precipitation days= 9.3 | May precipitation days= 6.1 | Jun precipitation days= 3.3 | Jul precipitation days= 2.4 | Aug precipitation days= 3.7 | Sep precipitation days= 6.1 | Oct precipitation days= 8.5 | Nov precipitation days= 10.2 | Dec precipitation days= 9.9 | year precipitation days= 86.5 | unit precipitation days = 1.0 mm | Jan sun= 114.7 | Feb sun= 127.6 | Mar sun= 158.1 | Apr sun= 189.0 | May sun= 244.9 | Jun sun= 279.0 | Jul sun= 313.1 | Aug sun= 294.5 | Sep sun= 234.0 | Oct sun= 189.1 | Nov sun= 126.0 | Dec sun= 105.4 | year sun= 2375.4 | Jan dew point C =4.4 | Feb dew point C =4.3 | Mar dew point C =6.3 | Apr dew point C =8.8 | May dew point C =12.6 | Jun dew point C =16.3 | Jul dew point C =18.2 | Aug dew point C =18.7 | Sep dew point C =15.4 | Oct dew point C =12.6 | Nov dew point C =9.3 | Dec dew point C =5.3 | Jan humidity =75 | Feb humidity =73 | Mar humidity =71 | Apr humidity =70 | May humidity =70 | Jun humidity =72 | Jul humidity =70 | Aug humidity =69 | Sep humidity =73 | Oct humidity =74 | Nov humidity =76 | Dec humidity =75 | source 1 = Istituto Superiore per la Protezione e la Ricerca Ambientale<ref name = ISPRA> {{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20230917192649/https://valori-climatici-normali.isprambiente.it/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ١٧ی ئەیلوولی ٢٠٢٣|ناونیشان= https://valori-climatici-normali.isprambiente.it/ |سەردێڕ= Valori climatici normali in Italia |بڵاوکەرەوە=Istituto Superiore per la Protezione e la Ricerca Ambientale |ڕێکەوتی سەردان= ٢٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٤}} </ref> | source 2= [[NOAA]] (humidity 1961–1990 and dew point 1991–2020)<ref> {{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.nodc.noaa.gov/archive/arc0216/0253808/2.2/data/0-data/Region-6-WMO-Normals-9120/Italy/CSV/Napoli_Capodichino_16289.csv |سەردێڕ=World Meteorological Organization Climate Normals for 1991–2020: Napoli-Capodichino |format=CSV |بڵاوکەرەوە=[[NOAA]] |ڕێکەوتی سەردان=٢ی ئازاری ٢٠٢٤}} {{Dead link|date=November 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes}} </ref><ref name = noaa> {{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://geodata.lib.ncsu.edu/fedgov/noaa/clino/TABLES/REG_VI/IY/16289.TXT |سەردێڕ=Naples (16289) – WMO Weather Station |ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠١٩|بڵاوکەرەوە=[[National Oceanic and Atmospheric Administration|NOAA]] |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٧ی تەممووزی ٢٠١٩|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190717231201/http://geodata.lib.ncsu.edu/fedgov/noaa/clino/TABLES/REG_VI/IY/16289.TXT |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}} </ref>[[Servizio Meteorologico]] (precipitation and sun 1971–2000)<ref name=ServizioMeteorologico>[https://web.archive.org/web/20130512050131/http://clima.meteoam.it/AtlanteClimatico/pdf/(289)Napoli%20Capodichino.pdf Tabelle climatiche della stazione meteorologica di Napoli-Capodichino Ponente dall'Atlante Climatico 1971–2000 (PDF)]. Servizio Meteorologico dell'Aeronautica Militare. Retrieved 5 December 2012.</ref> }} {| class="wikitable" |+ تێکڕای پلەی گەرمیی دەریا (ڕیڤێرای ناپۆلیتانی):<ref> {{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Naples Sea Temperature |ناونیشان=https://www.seatemperature.org/europe/italy/naples.htm |بڵاوکەرەوە=seatemperature.org |ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٣٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20201030040801/https://www.seatemperature.org/europe/italy/naples.htm |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}} </ref> |- ! کانونی دووەم ! شبات ! ئازار ! نیسان ! ئایار ! حوزەیران ! تەممووز ! ئاب ! ئەیلوول ! تشرینی یەکەم ! تشرینی دووەم ! کانونی یەکەم ! ساڵ |- | style="background:#cf9; color:black;" | {{cvt|14.6|°C|°F}} | style="background:#cf9; color:black;" | {{cvt|13.9|°C|°F}} | style="background:#cf9; color:black;" | {{cvt|14.2|°C|°F}} | style="background:#cf9; color:black;" | {{cvt|15.6|°C|°F}} | style="background:#ff9; color:black;" | {{cvt|19.0|°C|°F}} | style="background:#fc6; color:black;" | {{cvt|23.6|°C|°F}} | style="background:#fc6; color:black;" | {{cvt|25.9|°C|°F}} | style="background:#fc6; color:black;" | {{cvt|26.0|°C|°F}} | style="background:#fc6; color:black;" | {{cvt|24.9|°C|°F}} | style="background:#fc6; color:black;" | {{cvt|21.5|°C|°F}} | style="background:#ff6; color:black;" | {{cvt|19.2|°C|°F}} | style="background:#cf9; color:black;" | {{cvt|16.4|°C|°F}} | style="background:#ff6; color:black;" | {{cvt|19.6|°C|°F}} |} == دانیشتووان == {{Historical populations | percentages= pagr | 800 |50000 | 1000 |30000 | 1300 |60000 | 1500 |150000 | 1600 |275000 | 1700 |207000 | 1861 |484026 | 1871 |489008 | 1881 |535206 | 1901 |621213 | 1911 |751211| 1921 |859629|1931|831781 | 1936 |865913 | 1951 |1010550 | 1961 |1182815| 1971 |1226594| 1981 |1212387| 1991 |1067365| 2001 |1004500| 2011 |962003|2021|921142|source=<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|ناونیشان=https://books.google.com/books?id=SRMEg1zAQOEC&pg=PA51 |سەردێڕ=Capitalists in Spite of Themselves: Elite Conflict and Economic Transitions in Early Modern Europe |یەکەم=Richard |دوایین=Lachmann |ڕێکەوت=١ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٢|بڵاوکەرەوە=Oxford University Press |via=Google Books |ژپنک=٩٧٨٠١٩٥١٥٩٦٠٨}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://papyrus.bib.umontreal.ca/xmlui/bitstream/handle/1866/803/a1.1g746.pdf;jsessionid=6623384256ACCA3FE866FD3FA5B08292?sequence=1 |سەردێڕ=The Rebirth of a Communications Network: Europe at the Time of the Carolingians |یەکەم=Edda |دوایین=Claus |ڕێکەوت=حوزەیرانی ١٩٩٧|بڵاوکەرەوە=Université de Montréal |format=PDF |ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20140414111648/https://papyrus.bib.umontreal.ca/xmlui/bitstream/handle/1866/803/a1.1g746.pdf;jsessionid=6623384256ACCA3FE866FD3FA5B08292?sequence=1 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٤ی نیسانی ٢٠١٤|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی نیسانی ٢٠١٤}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|ناونیشان=https://books.google.com/books?id=cXuCjDbxC1YC&pg=PA266 |سەردێڕ=Urban World History: An Economic and Geographical Perspective |یەکەم=Luc-Normand |دوایین=Tellier |ڕێکەوت=١ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٩|بڵاوکەرەوە=PUQ |via=Google Books |ژپنک=٩٧٨٢٧٦٠٥٢٢٠٩١|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٥|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی نیسانی ٢٠٢٤|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240418065504/https://books.google.com/books?id=cXuCjDbxC1YC&pg=PA266#v=onepage&q&f=false |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref>, [[National Institute of Statistics (Italy)|ISTAT]]<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Popolazione residente dei comuni. Censimenti dal 1861 al 1991|trans-title=Resident population of the municipalities. Censuses from 1861 to 1991|ناونیشان=https://ebiblio.istat.it/digibib/Censimenti%20popolazione/Censimentipopolazioneresidentedal1861/RML0050288Pop_res_cens_1861_1991.pdf|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20251112200324/https://ebiblio.istat.it/digibib/Censimenti%20popolazione/Censimentipopolazioneresidentedal1861/RML0050288Pop_res_cens_1861_1991.pdf |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٢ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٥|زمان=it|بڵاوکەرەوە=[[National Institute of Statistics (Italy)|ISTAT]]}}</ref><ref name="timeseries">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Resident population - Time series|ناونیشان=https://esploradati.istat.it/databrowser/#/en/censpop/dashboards|بڵاوکەرەوە=[[National Institute of Statistics (Italy)|ISTAT]]}}</ref>}} تا ساڵی ٢٠٢٦، ژمارەی دانیشتووان ٩٠٥،٠٥٠ کەسە، کە ٤٨.٢٪یان نێرینەن، و ٥١.٨٪یان مێینەن. نەوجەوانان ١٥.٩٪ی دانیشتووان پێکھێناوە، و بەساڵاچووان ٢٢.٩٪ پێکھێناوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٦|سەردێڕ= Resident population by age, sex and marital status on 1st January 2026 |ناونیشان=https://demo.istat.it/app/?i=POS&l=en |وێبگە=demo.istat.it |بڵاوکەرەوە=[[Italian National Institute of Statistics|ISTAT]] |ڕێکەوتی سەردان=١ی نیسانی ٢٠٢٦}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٦|سەردێڕ= Resident population by age, sex and marital status on 1st January 2026 |ناونیشان= https://demo.istat.it/data/posas/POSAS_2026_en_All_files.zip |وێبگە=demo.istat.it |بڵاوکەرەوە=[[Italian National Institute of Statistics|ISTAT]] |ڕێکەوتی سەردان=١ی نیسانی ٢٠٢٦}}</ref> دانیشتووانی ناپۆلی لە ٦٢١،٠٠٠ کەسەوە لە ساڵی ١٩٠١دا بەرز بووەوە بۆ ١،٢٢٦،٠٠٠ کەس لە ساڵی ١٩٧١دا، و دابەزی بۆ ٩١٠،٠٠٠ کەس لە ساڵی ٢٠٢٢دا کاتێک دانیشتووانی شارەکە گواسترانەوە بۆ گەڕەکە دەوروبەرەکان. بەپێی سەرچاوە جیاوازەکان، [[ناوچەی مێترۆپۆلیتانی ناپۆلی]] ئایا {{بنز|پێڕستی شارەکانی ئیتالیا بەپێی ژمارەی دانیشتووان|en|List of cities in Italy by population|lt=دووەم}} پڕدانیشتووانترین ناوچەی مێترۆپۆلیتانییە لە ئیتالیادا لە دوای [[میلان]] (بە ٤،٤٣٤،١٣٦ دانیشتوو بەپێی داتای Svimez)<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://users.libero.it/domenico.smarrazzo/studio.PDF |سەردێڕ=Seminario-aprile2001.PDF |ڕێکەوتی سەردان=١٩ی تەممووزی ٢٠٠٩|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20110518042415/http://users.libero.it/domenico.smarrazzo/studio.PDF |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی ئایاری ٢٠١١}}</ref> یان سێیەمە (بە ٣.٥ ملیۆن دانیشتوو بەپێی {{بنز|ڕێکخراوی ھاوکاریی ئابووری و گەشەپێدان|en|OECD|lt=OECD}}).<ref name="Metro eXplorer">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://regions-cities-atlas.oecd.org/ |سەردێڕ=oecd-rmvt |وێبگە=regions-cities-atlas.oecd.org |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئازاری ٢٠٢٣|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٤ی ئازاری ٢٠٢٣|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230304203835/https://regions-cities-atlas.oecd.org/ |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> جگە لەوەش، ناپۆلی پڕچڕترین شاری گەورەی ئیتالیایە بەپێی دانیشتووان، بە نزیکەی ٨،١٨٢ کەس لە هر کلومەترێکی چوارگۆشەدا؛<ref name="ComItData2012">‘City’ population (i.e. that of the ''[[comune]]'' or municipality). [http://en.comuni-italiani.it/063/049/ City of Naples] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20150702112928/http://en.comuni-italiani.it/063/049/ |date=2 July 2015 }}. Comuni-italiani.it. 2012. Retrieved 11 April 2012.</ref> بەڵام، کەمبوونەوەیەکی بەرچاو لە چڕیی دانیشتوواندا بینیوە لە ساڵی ٢٠٠٣ەوە، کاتێک ژمارەکە لە سەرووی ٩،٠٠٠ کەس لە هر کلومەترێکی چوارگۆشەدا بوو.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.ucl.ac.uk/dpu-projects/Global_Report/pdfs/Naple.pdf |سەردێڕ=Urban slums reports: the case of Naples, Italy |بڵاوکەرەوە=UCL |ساڵ=٢٠٠٣|ڕێکەوتی سەردان=١٠ی تەممووزی ٢٠١٣|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20160304061951/http://www.ucl.ac.uk/dpu-projects/Global_Report/pdfs/Naple.pdf |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٤ی ئازاری ٢٠١٦}}</ref> === کۆچکردن === لە بەراورددا لەگەڵ چەندین شاری باکووری ئیتالیادا، کۆچبەرانی بێگانەی تا حدێک کەم لە ناپۆلیدا ھەن؛ تا ساڵی ٢٠٢٥، لە وڵاتانی لەدایکبوونی ناسراوی ٨٨٥،٩٠٣ دانیشتوو، زۆرترینیان بریتی لە: [[ئیتالیا]] (٨٤٧،٣٧٩ – ٩٥.٧٪).<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٥|سەردێڕ= Resident population by sex, municipality and individual citizenship or country of birth from year 2002 |ناونیشان=https://demo.istat.it/app/?i=RCS&a=&l=en |وێبگە=demo.istat.it |بڵاوکەرەوە=[[Italian National Institute of Statistics|ISTAT]] |ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی شوباتی ٢٠٢٥}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٥|سەردێڕ= Resident population by sex, municipality and individual citizenship or country of birth from year 2002 |ناونیشان= https://demo.istat.it/data/rcs/Dati_RCS_nascita_2025.zip |وێبگە=demo.istat.it |بڵاوکەرەوە=[[Italian National Institute of Statistics|ISTAT]] |ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی شوباتی ٢٠٢٥}}</ref> ئامارەکان دەر دەخەن کە، لە ڕابردوودا، زۆربەی زۆری کۆچبەران لە ناپۆلیدا ئافرەت بوون؛ ئەمەش ڕووی دا چونکە کۆچبەرە نێرینەکان لە ئیتالیادا ڕوویان لە باکووری دەوڵەمەندتر دەکرد.<ref name="demog">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://faculty.ed.umuc.edu/~jmatthew/naples/demographics.htm |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20071018055642/http://faculty.ed.umuc.edu/~jmatthew/naples/demographics.htm |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧|بڵاوکەرەوە=UMUC.edu |سەردێڕ=Demographics of Naples |ڕێکەوتی سەردان=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨}}</ref><ref>[https://www.tuttitalia.it/campania/59-napoli/statistiche/cittadini-stranieri-2023/ cittadini stranieri] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240408063545/https://www.tuttitalia.it/campania/59-napoli/statistiche/cittadini-stranieri-2023/ |date=8 April 2024 }} tuttitalia.it</ref> === کۆچکردن === لە بەراورددا لەگەڵ چەندین شاری باکووری ئیتالیادا، کۆچبەرانی بێگانەی تا حدێک کەم لە ناپۆلیدا ھەن؛ تا ساڵی ٢٠٢٥، لە وڵاتانی لەدایکبوونی ناسراوی ٨٨٥،٩٠٣ دانیشتوو، زۆرترینیان بریتی لە: [[ئیتالیا]] (٨٤٧،٣٧٩ – ٩٥.٧٪).<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٥|سەردێڕ= Resident population by sex, municipality and individual citizenship or country of birth from year 2002 |ناونیشان=https://demo.istat.it/app/?i=RCS&a=&l=en |وێبگە=demo.istat.it |بڵاوکەرەوە=[[Italian National Institute of Statistics|ISTAT]] |ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی شوباتی ٢٠٢٥}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٥|سەردێڕ= Resident population by sex, municipality and individual citizenship or country of birth from year 2002 |ناونیشان= https://demo.istat.it/data/rcs/Dati_RCS_nascita_2025.zip |وێبگە=demo.istat.it |بڵاوکەرەوە=[[Italian National Institute of Statistics|ISTAT]] |ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی شوباتی ٢٠٢٥}}</ref> ئامارەکان دەر دەخەن کە، لە ڕابردوودا، زۆربەی زۆری کۆچبەران لە ناپۆلیدا ئافرەت بوون؛ ئەمەش ڕووی دا چونکە کۆچبەرە نێرینەکان لە ئیتالیادا ڕوویان لە باکووری دەوڵەمەندتر دەکرد.<ref name="demog"/><ref>[https://www.tuttitalia.it/campania/59-napoli/statistiche/cittadini-stranieri-2023/ cittadini stranieri] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240408063545/https://www.tuttitalia.it/campania/59-napoli/statistiche/cittadini-stranieri-2023/ |date=8 April 2024 }} tuttitalia.it</ref> [[File:Università degli Studi di Napoli Federico II. (5662).jpg|thumb|باڵەخانەی سەرەکیی [[زانکۆی ناپۆلی فێدێریکۆی دووەم]]]] ناپۆلی بە چەندین پەیمانگای خوێندنی باڵا و ناوەندی توێژینەوە بەناوبانگە. ناپۆلی میوانداریی ئەوە دەکات کە وەک کۆنترین زانکۆی دەوڵەتی لە جیهاندا سەیر دەکرێت، کە [[زانکۆی ناپۆلی فێدێریکۆی دووەم]]ە، کە لەلایەن [[فریدریکی دووەم، ئیمپراتۆری ڕۆمیی پیرۆز|فریدریکی دووەم]]ەوە لە ساڵی ١٢٢٤دا دامەزراوە. زانکۆکە لە نێوان دیارترین زانکۆکانی ئیتالیادایە، بە نزیکەی ٧٠،٠٠٠ قوتابی و زیاتر لە ٦،٠٠٠ مامۆستاوە لە ساڵی ٢٠٢٢دا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=USTAT |سەردێڕ=Portale dei dati dell'istruzione superiore |ناونیشان=https://ustat.mur.gov.it/dati/didattica/italia/atenei-statali/napoli-federico-ii |ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی ئەیلوولی ٢٠٢٤|وێبگە=USTAT}}</ref> میوانداریی {{بنز|باخچەی ڕووەکیی ناپۆلی|en|Botanical Garden of Naples|lt=باخچەی ڕووەکیی ناپۆلی}} دەکات، کە لە ساڵی ١٨٠٧دا لەلایەن [[جۆزێف بۆناپارت]]ەوە کرایەوە، بە بەکارھێنانی نەخشەسازییەکانی ڕاکێشراو لەژێر دەستی پاشای بۆربۆن [[فێردیناندی یەکەمی دوو سسیلیا|فێردیناندی چوارەم]]. ١٥ هێکتاری باخچەکە نزیکەی ٢٥،٠٠٠ لە نموونەی زیاتر لە ١٠،٠٠٠ جۆر لەخۆ دەگرێت.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.ortobotanico.unina.it/VerInglese/pstoria/StoriaE.htm |بڵاوکەرەوە=OrtoBotanico.UNINA.it |سەردێڕ=Orto Botanico di Napoli |ڕێکەوت=٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20080212125906/http://www.ortobotanico.unina.it/VerInglese/pstoria/StoriaE.htm |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٢ی شوباتی ٢٠٠٨|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی ئازاری ٢٠٠٨}}</ref> ھەروەھا ناپۆلی لەلایەن {{بنز|زانکۆی کەمپانیا لوئیجی ڤانڤیتێلی|en|University of Campania Luigi Vanvitelli|lt=زانکۆی کەمپانیا لوئیجی ڤانڤیتێلی}}یەوە خزمەت دەکرێت، کە زانکۆیەکی ھاوچەرخە لە ساڵی ١٩٨٩دا کرایەوە، و بەستنەوەی بەھێزی بە {{بنز|پارێزگای کاسێرتا|en|province of Caserta|lt=پارێزگای کاسێرتا}}ی نێزیکەوە ھەیە.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.napoliaffari.com/napoliaffari/index.php?option=com_content&task=view&id=72&Itemid=255 |بڵاوکەرەوە=NapoliAffari.com |سەردێڕ=Scuola: Le Università |ڕێکەوت=٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧|ڕەوشی ناونیشان=usurped |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20140719030942/http://www.napoliaffari.com/napoliaffari/index.php?option=com_content&task=view&id=72&Itemid=255 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٩ی تەممووزی ٢٠١٤}}</ref> ناوەندێکی تری دیاری پەروەردە [[زانکۆی ناپۆلی "لۆریێنتالێ"]]یە، کە تایبەتمەندە لە {{بنز|جیھانی ڕۆژھەڵات|en|Eastern world|lt=کلتووری ڕۆژھەڵاتی}}دا، و لەلایەن مژدەدەری {{بنز|ڕێکخراوی یەسوعییەکان|en|Jesuits|lt=یەسوعی}} {{بنز|ماتێۆ ڕیپا|en|Matteo Ripa|lt=ماتێۆ ڕیپا}}وە لە ساڵی ١٧٣٢دا دامەزرا، دوای گەڕانەوەی لە حەوشەی {{بنز|ئیمپراتۆر کانگکسی|en|Kangxi Emperor|lt=کانگکسی}}، {{بنز|ئیمپراتۆری چین|en|Emperor of China|lt=ئیمپراتۆری}} {{بنز|مانچوو|en|Manchu people|lt=مانچووی}} بنەماڵەی چینگی چین.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Ripa |یەکەم=Matteo |سەردێڕ=Memoirs of Father Ripa: During Thirteen Years Residence at the Court of Peking in the Service of the Emperor of China |بڵاوکەرەوە=New York Public Library |ناونیشان=https://books.google.com/books?id=ex8LAAAAYAAJ&q=Memoirs+of+Father+Ripa |ساڵ=١٨٤٩|ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی نیسانی ٢٠٢٤|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240418065644/https://books.google.com/books?id=ex8LAAAAYAAJ&q=Memoirs+of+Father+Ripa#v=snippet&q=Memoirs%20of%20Father%20Ripa&f=false |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> زانکۆ دیارەکانی تری ناپۆلی {{بنز|زانکۆی ناپۆلی پارتێنۆپێ|en|Parthenope University of Naples|lt=زانکۆی ناپۆلی پارتێنۆپێ}}، زانکۆی تایبەتی {{بنز|زانکۆی ناپۆلی سوۆر ئۆرسۆلا بێنینکاسا|en|Suor Orsola Benincasa University of Naples|lt=سوۆر ئۆرسۆلا بێنینکاسا}}، و {{بنز|پەیمانگای باڵای ئایینی پاپاییی باشووری ئیتالیا|en|Pontifical Theological Seminary of Southern Italy|lt=پەیمانگای ئایینیی پاپاییی یەسوعیی باشووری ئیتالیا}} لەخۆ دەگرن.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.pftim.it/storia.php |بڵاوکەرەوە=PFTIM.it |سەردێڕ=Pontificia Facoltà Teologica dell'Italia Meridionale |ڕێکەوت=٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20090109223246/http://www.pftim.it/storia.php |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٩ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٩}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.unisob.na.it/universita/facolta/formazione/index.htm |بڵاوکەرەوە=UNISOB.na.it |سەردێڕ=Università degli Studi Suor Orsola Benincasa – Napoli |ڕێکەوت=٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20080305225832/http://www.unisob.na.it/universita/facolta/formazione/index.htm |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٥ی ئازاری ٢٠٠٨|ڕێکەوتی سەردان=١٤ی ئازاری ٢٠٠٨}}</ref> {{بنز|کۆنسێرڤاتۆرییەکانی مۆسیقای ناپۆلی|en|Music conservatories of Naples|lt=کۆنسێرڤاتۆریی مۆسیقای سان پیترۆ ئا مایێلا}} یەکەم دامەزراوەی پەروەردەی مۆسیقای شارەکەیە؛ کۆنترین کۆنسێرڤاتۆرییەکانی مۆسیقای ناپۆلی لە سەدەی ١٦دا لەژێر دەستی ئیسپانیییەکاندا دامەزران.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.sanpietroamajella.it/en/inf_cs_storia.html?ocs=1&rss=3 |بڵاوکەرەوە=SanPietroaMajella.it |سەردێڕ=History |ڕێکەوت=٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20090107113305/http://www.sanpietroamajella.it/en/inf_cs_storia.html?ocs=1&rss=3 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٧ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٩}}</ref> {{بنز|ئەکادیمیای ھونەرە جوانەکانی ناپۆلی|en|Accademia di Belle Arti di Napoli|lt=ئەکادیمیای ھونەرە جوانەکان}} کە لەسەر ڤیا سانتا ماریا دی کۆستانتینۆپۆلی ھەڵکەوتووە، یەکەم قوتابخانەی ھونەری شارەکەیە و یەکێکە لە کۆنترینەکانی ئیتالیا.<ref>Cassese, Giovanna (2013). [https://books.google.com/books?id=JWXramn2Ra0C&pg=PT20 ''Accademie patrimoni di belle arti''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240418065648/https://books.google.com/books?id=JWXramn2Ra0C&pg=PT20#v=onepage&q&f=false |date=18 April 2024 }}, p. 189. Gangemi Editore. {{ISBN|8849276710}}</ref> ھەروەھا ناپۆلی میوانداریی {{بنز|ڕوانگەخانەی فەلەکیی کاپۆدیمۆنتێ|en|Astronomical Observatory of Capodimonte|lt=ڕوانگەخانەی فەلەکیی کاپۆدیمۆنتێ}} دەکات، کە لە ساڵی ١٨١٢دا لەلایەن پاشا [[ژواکیم مورات]] و فەلەکناس فێدێریگۆ زوکارییەوە دامەزرا،<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|یەکەم١=Mauro |دوایین١=Gargano |یەکەم٢=Emilia |دوایین٢=Olostro Cirella |یەکەم٣=Massimo |دوایین٣=Della Valle |سەردێڕ=Il tempio di Urania : progetti per una specola astronomica a Napoli |شوێن=Napoli |بڵاوکەرەوە=INAF – Osservatorio Astronomico di Capodimonte |ساڵ=٢٠١٢|ژپنک=٩٧٨٨٨٩٠٧٢٩٤٠٩}}</ref> کۆنترین وێستگەی لێکۆڵینەوەی [[زیانناسیی دەریایی|زیندەوەرە دەریایییەکان]] لە جیهاندا، [[وێستگەی زوولۆجیی ئەنتۆن دۆرن|Stazione Zoologica Anton Dohrn]]، لە ساڵی ١٨٧٢دا لەلایەن زانای ئەڵمانی [[ئەنتۆن دۆرن]]ەوە دروست کرا، و کۆنترین ڕوانگەخانەی بڕکانیی بەردەوامی جیهان، [[ڕوانگەخانەی ڤێزووڤیۆس]]، کە لە ساڵی ١٨٤١دا دامەزرا. ڕوانگەخانەکە لەسەر لێژاییەکانی چیای ڤێزووڤیۆس لە نزیک شاری [[ئێڕکولانۆ]] ھەڵکەوتووە، و ئێستا پەیمانگایەکی تایبەتمەندی بەردەوامی [[پەیمانگای نیشتمانیی جیۆفیزیک و بڕکانناسی]] (INGV)یە. == سیاسەت == {{سەرەکی|[[سیاسەتی کەمپانیا]]|[[پێڕستی پارێزگارەکانی ناپۆلی]]|[[ھەڵبژاردنەکان لە ناپۆلی]]}} [[File:Fontana del Nettuno, Piazza Municipio, Naples 05 bis.jpg|thumb|[[پالازۆ سان جاکۆمۆ، ناپۆلی|پالازۆ سان جاکۆمۆ]]، تەلاری شارەوانی]] [[File:Palazzo_delle_Poste_di_Napoli_-_ingresso.jpg|thumb|پالازۆ دێلێ پۆستێ لە ناپۆلی، جینو فرانزی، ١٩٣٦. شاکاری [[تەلارسازیی ھاوچەرخ|مۆدێرنیزم]]، مەڕمەڕ و دیۆریت.]] === بەڕێوەبردن === هر یەکێک لە ٧،٨٩٦ [[کۆمۆنە (ئیتالیا)|کۆمۆنە]]ی ئیتالیا ئەمڕۆ لە ئاستی خۆجێیدا لەلایەن [[ئەنجومەنی شار|ئەنجومەنێکی شارەوە]] بە سەرۆکایەتیی پارێزگارێکی ھەڵبژێردراو نوێنەرایەتی دەکرێت، کە بە ''sindaco'' ناسراوە و بە شێوەیەکی ناوفەرمی پێی دەوترێت یەکەم ھاووڵاتی (''primo cittadino''). ئەم سیستمە، یان سیستمێکی زۆر ھاوشێوەی ئەوە، لە کاتی داگیرکردنی ئیتالیا لەلایەن ھێزەکانی [[ناپۆلیۆن]]ەوە لە ساڵی ١٨٠٨دا ھەبووە. کاتێک [[شانشینی دوو سسیلیا]] گەڕێنرایەوە، سیستمەکە لە شوێنی خۆیدا ھێڵدرایەوە بە ئەندامانی ئەریستۆکراسی کە ڕۆڵی پارێزگارییان پڕ دەکردەوە. تا کۆتایی سەدەی ١٩، [[پارتی سیاسی|سیاسەتی پارتیی سیاسی]] دەستی بە سەرھەڵدان کرد؛ لە کاتی [[ئیتالیای فاشیست|سەردەمی فاشیستیدا]]، هر کۆمۆنەیەک لەلایەن ''podestà''یەکەوە نوێنەرایەتی دەکرا. لە دوای [[جەنگی جیهانیی دووەم|جەنگی جیهانیی دووەمەوە]]، دیمەنی سیاسیی ناپۆلی نە بە توندی لایەنگری ڕاستڕەو بووە و نە لایەنگری چەپڕەو – هەردوو [[دیموکراتی مەسیحی|دیموکراتە مەسیحییەکان]] و [[سۆشیالیزمی دیموکراتیک|سۆشیالیستە دیموکراتەکان]] لە کاتە جیاوازەکاندا فەرمانڕەواییی شارەکەیان کردووە، بە ڕێژەیەکی نزیکەی یەکسان. لە سەرەتای دەیەی ١٩٩٠ەکانەوە، پارێزگارەکانی ناپۆلی ھەموویان سەر بە گرووپە سیاسییە چەپڕەو یان چەپڕەوی ناوەڕاست بوون. لە ساڵی ٢٠٢١ەوە، پارێزگاری ناپۆلی [[گایەتانۆ مانفرێدی]]یە، کە [[سیاسەتمەداری سەربەخۆ|سیاسەتمەدارێکی سەربەخۆیە]] و لەلایەن ھاوپەیمانیی چەپڕەوی ناوەڕاستەوە پاڵێوراوە، وەزیری پێشووی [[وەزارەتی زانکۆ و توێژینەوە|زانکۆ و توێژینەوە]] بووە لە [[حکوومەتی دووەمی کۆنتێ|حکوومەتی دووەمی کۆنتێدا]]، و سەرۆکی پێشووی [[زانکۆی ناپۆلی فێدێریکۆی دووەم]] بووە. === دابەشکارییە کارگێڕییەکان === {| |- | [[شارەوانیی یەکەمی ناپۆلی|شارەوانیی ١ەم]] | – [[چیایا]]، [[پۆسیلیپۆ]]، [[سان فێردیناندۆ (ناپۆلی)|سان فێردیناندۆ]] |- | [[شارەوانیی دووەمی ناپۆلی|شارەوانیی ٢ەم]] | – [[ئاڤۆکاتا]]، [[مێرکاتۆ (ناپۆلی)|مێرکاتۆ]]، [[مۆنتێکالڤاریۆ]]، [[پێندینۆ]]، [[پۆڕتۆ (ناپۆلی)|پۆڕتۆ]]، [[سان جۆزێپێ (ناپۆلی)|سان جۆزێپێ]] |- | [[شارەوانیی سێیەمی ناپۆلی|شارەوانیی ٣ەم]] | – [[سان کارلۆ ئال ئارێنا]]، [[ستێلا (ناپۆلی)|ستێلا]] |- | [[شارەوانیی چوارەمی ناپۆلی|شارەوانیی ٤ەم]] | – [[پۆجیۆرێئالێ، ناپۆلی|پۆجیۆرێئالێ]]، [[سان لۆرێنزۆ (ناپۆلی)|سان لۆرێنزۆ]]، [[ڤیکاریا]]، [[زۆنا ئیندۆستریالێ]] |- | [[شارەوانیی پێنجەمی ناپۆلی|شارەوانیی ٥ەم]] | – [[ئارێنێلا]]، [[ڤۆمێرۆ]] |- | [[شارەوانیی شەشەمی ناپۆلی|شارەوانیی ٦ەم]] | – [[بارا (ناپۆلی)|بارا]]، [[پۆنتچێلی]]، [[سان جۆڤانی ئا تێدوچیۆ]] |- | [[شارەوانیی حەوتەمی ناپۆلی|شارەوانیی ٧ەم]] | – [[میئانۆ]]، [[سان پیترۆ ئا پاتیێرنۆ]]، [[سێکۆندیگلیانۆ]] |- | [[شارەوانیی ھەشتەمی ناپۆلی|شارەوانیی ٨ەم]] | – [[چیایانۆ]]، [[ماریانێلا]]، [[پیسچینۆلا]]، [[سکامپیا]] |- | [[شارەوانیی نۆیەم ناپۆلی|شارەوانیی ٩ەم]] | – [[پیانۆرا]]، [[سۆکاڤۆ]] |- | [[شارەوانیی دەیەم ناپۆلی|شارەوانیی ١٠ەم]] | – [[بانیۆلی]]، [[فۆریگرۆتا]] |} == ئابووری == [[File:Cruise ship in Naples (8097207647).jpg|thumb|[[بەندەری ناپۆلی]]]] ناپۆلی، لەناو سنوورە کارگێڕییەکانیدا، چوارەم گەورەترین ئابووریی ئیتالیایە لە دوای [[میلان]]، [[ڕۆما]] و [[تورین]]، و [[پێڕستی شارەکان بەپێی کۆی بەرهەمی ناوخۆیی|١٠٣ەمین گەورەترین ئابووریی شارستانیی جیهانە]] بەپێی [[توانای کڕین]]، بە کۆی بەرهەمی ناوخۆییی خەمڵێنراوی ساڵی ٢٠٢٤ کە ٢٨.٤ ملیار یۆرۆ بوو، کە بەرامبەرە بە ٣٠،٨٠٤ یۆرۆ بۆ هر تاکێک.<ref name="Brookings">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.brookings.edu/research/interactives/global-metro-monitor-3 |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20130409042401/http://www.brookings.edu/research/interactives/global-metro-monitor-3 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٩ی نیسانی ٢٠١٣|سەردێڕ=Global city GDP 2011 |بڵاوکەرەوە=Brookings Institution |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئازاری ٢٠١٣}}</ref><ref name="PWCdata">[https://www.ukmediacentre.pwc.com/imagelibrary/downloadMedia.ashx?MediaDetailsID=1562 "Which are the largest city economies in the world and how might this change by 2025?"] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20110504031739/https://www.ukmediacentre.pwc.com/imagelibrary/downloadMedia.ashx?MediaDetailsID=1562 |date= 4 May 2011 }} [[PricewaterhouseCoopers]]. November 2009. Retrieved 23 April 2012.</ref><ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|سەردێڕ=Le dichiarazioni 2023, è Portofino il comune più ricco |ناونیشان=https://www.ansa.it/sito/notizie/economia/2024/04/24/dichiarazioni-2023-il-reddito-medio-e-23.650-euro_7e393b5d-4423-4794-aefe-70fe1a5e2ae5.html#:~:text=Confrontando%20i%20capoluoghi%2C%20Bologna%20%C3%A8,al%202.400%20con%222%20mila. |ئیش=ansa.it}}</ref> ناپۆلی ناوەندێکی گەورەی [[بەندەری کانتینەرەکان|بارھەڵگری دەریایی]]یە، و [[بەندەری ناپۆلی]] یەکێکە لە گەورەترین و پڕبەکارھاتووترین بەندەرەکانی دەریای سپیی ناوەڕاست. شارەکە گەشەیەکی ئابووریی بەرچاوی بینیوە لە دوای [[جەنگی جیهانیی دووەم|جەنگی جیهانیی دووەمەوە]]، بەڵام بێکاری وەک ئاریشەیەکی سەرەکی دەمێنێتەوە،<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Il Comune – Area statistica – struttura della popolazione e territorio – città – condizione professionale |ناونیشان=http://www.comune.napoli.it/flex/cm/pages/ServeBLOB.php/L/IT/IDPagina/2845 |وێبگە=www.comune.napoli.it |بڵاوکەرەوە=Comune di Napoli |ڕێکەوتی سەردان=٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٩|زمان=it |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٧ی ئەیلوولی ٢٠٠٧|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20070927021808/http://www.comune.napoli.it/flex/cm/pages/ServeBLOB.php/L/IT/IDPagina/2845 |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Tasso di disoccupazione : Tasso di disoccupazione – livello provinciale |ناونیشان=http://dati.istat.it/index.aspx?queryid=20745 |وێبگە=dati.istat.it |ڕێکەوتی سەردان=٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٩|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٦ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20181106212410/http://dati.istat.it/index.aspx?queryid=20745 |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین١=Grassi |یەکەم١=Paolo |سەردێڕ=Napoli, è record di disoccupati |ناونیشان=https://corrieredelmezzogiorno.corriere.it/napoli/cronaca/18_marzo_14/napoli-record-disoccupati-a051c670-2766-11e8-89ed-3e6c0875554d.shtml |ڕێکەوتی سەردان=٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٩|ئیش=Corriere del Mezzogiorno |ڕێکەوت=١٤ی ئازاری ٢٠١٨|زمان=it |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٥ی ئابی ٢٠٢٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200815210956/https://corrieredelmezzogiorno.corriere.it/napoli/cronaca/18_marzo_14/napoli-record-disoccupati-a051c670-2766-11e8-89ed-3e6c0875554d.shtml |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> و شارەکە بە ئاستی بەرزی گەندەڵیی سیاسی و [[تاوانی ڕێکخراو]] تایبەتمەندە. ناپۆلی شوێنێکی سەرەکیی گەشتیاریی نیشتمانی و نێودەوڵەتییە، و یەکێکە لە شارە گەشتیارییە سەرەکییەکانی ئیتالیا و ئەورووپا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=ildenaro.it |ڕێکەوت=٢٣ی ئازاری ٢٠١٨|سەردێڕ=Turismo, dal Cipe 6 milioni per le "top destinations" d'Italia: c'è anche Napoli |ناونیشان=https://www.ildenaro.it/turismo-dal-cipe-6-milioni-le-top-destinations-ditalia-ce-anche-napoli/ |ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی شوباتی ٢٠٢١|وێبگە=Ildenaro.it |زمان=it-IT |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٤ی ئابی ٢٠٢٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200814054221/https://www.ildenaro.it/turismo-dal-cipe-6-milioni-le-top-destinations-ditalia-ce-anche-napoli/ |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> گەشتیاران لە سەدەی ١٨دا لە کاتی [[گەشتی گەورە|گەشتی گەورەدا]] دەستیان کرد بە سەردانیکردنی ناپۆلی. لە دەیەکانی دواییدا، گۆڕانکاری لە ئابووریی نەریتیی سەر بە کشتوکاڵەوە لە پارێزگای ناپۆلیدا ڕووی داوە بۆ ئابووریی سەر بە [[کەرتی سێیەم|پێشەسازییە خزمەتگوزارییەکان]]. کەرتی خزمەتگوزاری زۆربەی ناپۆلیتانییەکان بەکار دەخات، ئەگەرچی زیاتر لە نیوەیان کۆمپانیای بچووکن بە کەمتر لە ٢٠ کارمەند؛ نزیکەی ٧٠ کۆمپانیا دەوترێت ئاست ناوەندن بە زیاتر لە ٢٠٠ کارمەند، و نزیکەی ١٥ کۆمپانیا زیاتر لە ٥٠٠ کارمەندیان ھەیە. === گەشتیاری === ناپۆلی، لەگەڵ [[فلۆرەنس]]، ڕۆما، [[ڤینیسیا]] و میلاندا، یەکێکە لە شوێنە گەشتیارییە سەرەکییەکانی ئیتالیا. بە ٢٠،٠٠٠،٠٠٠ سەردانکەر لە ساڵی ٢٠٢٥دا،<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١٥ی تەممووزی ٢٠١٩|سەردێڕ=Turismo in Italia nel 2018 |ناونیشان=https://www.istat.it/it/archivio/232137 |ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی شوباتی ٢٠٢١|وێبگە=[[istat.it]] |زمان=it |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٥ی تشرینی دووەمی ٢٠١٩|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20191105150330/https://www.istat.it/it/archivio/232137 |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٣ی ئایاری ٢٠٢٥|سەردێڕ=Tutti pazzi per Napoli "città aperta", si punta a 18 milioni di visitatori |ناونیشان=https://www.ilmattino.it/napoli/cronaca/napoli_citta_aperta_18_milioni_di_visitatori_turisti_vacanze-8811653.html |ڕێکەوتی سەردان=٥ی تەممووزی ٢٠٢٥|وێبگە=www.ilmattino.it |زمان=it}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١ی ئەیلوولی ٢٠٢٥|سەردێڕ=Turismo a Napoli, il boom: stimati 20 milioni di visitatori entro fine anno |ناونیشان=https://www.ilmattino.it/napoli/cronaca/turismo_napoli_stimati_20_milioni_visitatori_entro_fine_anno_teresa_armato_assessore_cosa_ha_detto-9042374.html |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی ئەیلوولی ٢٠٢٥|وێبگە=www.ilmattino.it |زمان=it}}</ref> شارەکە بە تەواوی لە دابەزینی گەشتیاریی توندی دەیەکانی ڕابردوو ڕزگاری بووە (کە بە پلەی یەکەم بەھۆی ئامانجی یەکلا doیانەی شاری پێشەسازی بوو بەڵام ھەروەھا بەھۆی زیانگەیاندن بە وێنەی شارەکە لەلایەن میدیای ئیتالییەوە،<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|سەردێڕ=Sassi / La cattiva scuola |journal=CADMO |ڕێکەوت=٢٠١٥|پەڕە=٢٦|article-number=3 |doi=10.3280/cad2015-001003}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١٢ی شوباتی ٢٠١٦|سەردێڕ=Se il Sud è la parte cattiva del Paese |ناونیشان=http://corrieredelmezzogiorno.corriere.it/bari/politica/16_febbraio_12/se-l-sud-parte-cattiva-paese-bafb2910-d1b1-11e5-ac58-cce880070ff3.shtml |ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی شوباتی ٢٠٢١|وێبگە=[[Corriere della Sera]] |زمان=it |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٢ی نیسانی ٢٠١٦|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20160422084045/http://corrieredelmezzogiorno.corriere.it/bari/politica/16_febbraio_12/se-l-sud-parte-cattiva-paese-bafb2910-d1b1-11e5-ac58-cce880070ff3.shtml |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> لە [[بوومەلەرزەی ئیرپینیای ١٩٨٠]] و [[قەیرانی ئیدارەدانی خاشاک لە ناپۆلی|قەیرانی خاشاک]]، بە لایەنگری لە ناوەندەکانی کەناراوەکانی [[ناوچەی مێترۆپۆلیتانی ناپۆلی|ناوچەی مێترۆپۆلیتانییەکەی]]).<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=E' uscito il libro Lo stato della città. Napoli e la sua area metropolitana a cura di Luca Rossomando : Inchiesta |ڕێکەوت=٥ی شوباتی ٢٠١٧|ناونیشان=http://www.inchiestaonline.it/osservatorio-sulle-citta/e-uscito-il-libro-lo-stato-della-citta-napoli-e-la-sua-area-metropolitana-a-cura-di-luca-rossomando/ |ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی شوباتی ٢٠٢١|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٧ی ئەیلوولی ٢٠١٨|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20180907032251/http://www.inchiestaonline.it/osservatorio-sulle-citta/e-uscito-il-libro-lo-stato-della-citta-napoli-e-la-sua-area-metropolitana-a-cura-di-luca-rossomando/ |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> بۆ ھەڵسەنگاندنی گونجاوی دیاردەکە، بەڵام، دەبێت لەبەرچاو بگیرێت کە بەشێکی گەورە لە گەشتیاران ساڵانە سەردانی ناپۆلی دەکەن، بە مانەوە لە شوێنە جۆراوجۆرەکانی دەوروبەریدا،<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Linee guida per lo sviluppo turistico della Regione Campania, pp.10 a 13 |ناونیشان=http://www.sito.regione.campania.it/burc/pdf02/burcspecialeturismo/linee_guida.pdf |ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی شوباتی ٢٠٢١|وێبگە=sito.regione.campania |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١ی حوزەیرانی ٢٠٠٥|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20050601103145/http://www.sito.regione.campania.it/burc/pdf02/burcspecialeturismo/linee_guida.pdf |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> کە بە ھێڵە ڕاستەوخۆیە تایبەت و گشتییەکان بە شارەکەوە بەستراونەتەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=g.marinelli |ڕێکەوت=١ی شوباتی ٢٠١٨|سەردێڕ=Campania Express 2019 |ناونیشان=https://www.eavsrl.it/web/content/campania-express-2019 |ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی شوباتی ٢٠٢١|وێبگە=EAV srl |زمان=it |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٣١ی ئازاری ٢٠١٩|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190331185406/https://www.eavsrl.it/web/content/campania-express-2019 |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=fondazionefs, Reggia Express Treno storico da Napoli Centrale a Caserta |ناونیشان=http://www.fondazionefs.it/content/dam/fondazionefs/fondazione-fs-new/hp-prenota-un-viaggio/locandine/2020---gennaio/Reggia%20Express%202020.pdf |ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی شوباتی ٢٠٢١|وێبگە=fondazionefs.it |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٠ی ئەیلوولی ٢٠٢٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200910205442/http://www.fondazionefs.it/content/dam/fondazionefs/fondazione-fs-new/hp-prenota-un-viaggio/locandine/2020---gennaio/Reggia%20Express%202020.pdf |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> سەردانە ڕۆژانەیییەکان بۆ ناپۆلی لەلایەن کۆمپانیا گەشتیارییە جۆراوجۆرەکانی ڕۆمی و سەرجەم شوێنە گەشتیارییە سەرەکییەکانی [[کەمپانیا]]وە ئەنجام دەدرێن: تا ساڵی ٢٠١٩، ناپۆلی دەیەم پڕسەردانکەرترین [[کۆمۆنە (ئیتالیا)|شارەوانییە لە ئیتالیادا]] و یەکەمە لە [[ئیتالیای باشوور|باشووردا]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.istat.it/it/files//2019/12/C19.pdf |سەردێڕ=Movimento turistico in Italia nel 2018 |ڕێکەوتی سەردان=٤ی نیسانی ٢٠٢٢|زمان=it |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٩ی ئازاری ٢٠٢١|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20210309064718/https://www.istat.it/it/files//2019/12/C19.pdf |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> کەرتی گەشتیاری بە بەردەوامی گەشە دەکات<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=ildenaro.it |ڕێکەوت=٢٧ی تشرینی دووەمی ٢٠١٩|سەردێڕ=Turismo, Istat: Napoli, boom di presenze. In un anno + 13,6% |ناونیشان=https://www.ildenaro.it/turismo-istat-napoli-boom-di-presenze-in-un-anno-136/ |ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی شوباتی ٢٠٢١|وێبگە=Ildenaro.it |زمان=it-IT |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٩|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20191128174254/https://www.ildenaro.it/turismo-istat-napoli-boom-di-presenze-in-un-anno-136/ |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٣ی تشرینی دووەمی ٢٠١٧|سەردێڕ=Napoli capitale del turismo, Palermo a fondo classifica |ناونیشان=https://www.lastampa.it/topnews/tempi-moderni/2017/11/03/news/napoli-capitale-del-turismo-palermo-a-fondo-classifica-1.34378765 |ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی شوباتی ٢٠٢١|وێبگە=lastampa.it |زمان=it-IT |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١١ی ئابی ٢٠٢٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200811200535/https://www.lastampa.it/topnews/tempi-moderni/2017/11/03/news/napoli-capitale-del-turismo-palermo-a-fondo-classifica-1.34378765 |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> و پێشبینیی گەیشتن بە [[شاری ھونەری|شارە ھونەریییەکان]]ی ئاستی خۆی جارێکی تر لە ماوەیەکی تا حدێک کورتدا چاوەڕوان دەکرێت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢١ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٦|سەردێڕ=Franceschini: "Napoli capitale del turismo" |ناونیشان=https://napoli.repubblica.it/cronaca/2016/12/21/news/franceschini_napoli_capitale_del_turismo_-154570359/ |ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی شوباتی ٢٠٢١|وێبگە=la Repubblica |زمان=it |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٢ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٦|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20161222144626/https://napoli.repubblica.it/cronaca/2016/12/21/news/franceschini_napoli_capitale_del_turismo_-154570359/ |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> گەشتیاری بە شێوەیەکی ڕوو لە زیادبوون کێشێکی بڕیاردهەر وەردەگرێت بۆ ئابووریی شارەکە، بەم ھۆیەوە، ڕێک وەک ئەوەی بۆ نموونە لە حاڵەتی ڤینیسیا یان فلۆرەنسدا ڕووی دا، مەترسیی نوێکردنەوە و دەربەدەرکردنی هەژارانی [[ناوەندی مێژوویی ناپۆلی|ناوەندی مێژوویی]] ئێستا بەرزە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Nuzzo |یەکەم=Claudio Calveri e Diego |ڕێکەوت=١٦ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٩|سەردێڕ=Napoli, il record del centro storico Unesco e il "rischio" gentrificazione |ناونیشان=https://corrieredelmezzogiorno.corriere.it//napoli/arte_e_cultura/19_dicembre_16/napoli-record-centro-storico-unesco-rischio-gentrificazione-307a7b02-2035-11ea-b618-2a8c8b16f4a2.shtml |ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی شوباتی ٢٠٢١|وێبگە=Corriere del Mezzogiorno |زمان=it |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٩|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20191218151237/https://corrieredelmezzogiorno.corriere.it//napoli/arte_e_cultura/19_dicembre_16/napoli-record-centro-storico-unesco-rischio-gentrificazione-307a7b02-2035-11ea-b618-2a8c8b16f4a2.shtml |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین١=Esposito |یەکەم١=Alessandra |سەردێڕ=Tourism-driven displacement in Naples, Italy |journal=[[Land Use Policy]] |ڕێکەوت=٢٠٢٣|بەرگ=١٣٤|article-number=106919 |doi=10.1016/j.landusepol.2023.106919 |doi-access=free |bibcode=2023LUPol.13406919E |hdl=11573/1689346 |hdl-access=free}}</ref> == گواستنەوە == [[File:Napoli -Airport Control Tower- 2010 by-Raboe 69.jpg|thumb|[[فڕۆکەخانەی نێودەوڵەتیی ناپۆلی]]]] [[File:Toledo metro station (J).jpg|thumb|وێستگەی [[تۆلێدۆ (میترۆی ناپۆلی)|تۆلێدۆ]]ی [[میترۆی ناپۆلی]]، کە وەک یەکێک لە جوانترین وێستگەکانی میترۆ لە ئەورووپا و جیهاندا سەیر دەکرێت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.telegraph.co.uk/travel/picturegallerieS/9712101/The-most-impressive-underground-railway-stations-in-Europe.html?frame=2413808 |سەردێڕ=The most impressive underground railway stations in Europe – Telegraph |ڕێکەوتی سەردان=٢٤ی تەممووزی ٢٠٢٦ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٠ی ئابی ٢٠٢٠ |archive-url=https://web.archive.org/web/20200820224259/https://www.telegraph.co.uk/travel/picturegalleries/9712101/The-most-impressive-underground-railway-stations-in-Europe.html?frame=2413808 |url-status=dead}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://edition.cnn.com/travel/article/europes-best-metro-stations/index.html |سەردێڕ=Europe's metro stations: 12 of its most beautiful and impressive |یەکەم=Jessica Benavides |دوایین=Canepa |ڕێکەوت=٤ی شوباتی ٢٠١٤}}</ref>]] ناپۆلی لەلایەن چەندین شاڕێگەی سەرەکییەوە ([[زمانی ئیتالی|ئیتالی]]: ''[[شاڕێگەکانی ئیتالیا|autostrade]]'') خزمەت دەکرێت. [[شاڕێگەی A1 (ئیتالیا)|شاڕێگەی A1]]، کە درێژترین [[شاڕێگەکانی ئیتالیا|شاڕێگەیە لە ئیتالیادا]]، ناپۆلی بە [[میلان]]ەوە دەبەستێتەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.onestopitaly.com/allitalydriving.html |بڵاوکەرەوە=OneStopItaly.com |سەردێڕ=Driving around Italy |ڕێکەوت=٢٦ی حوزەیرانی ٢٠٠٧|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20080907090711/http://www.onestopitaly.com/allitalydriving.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٧ی ئەیلوولی ٢٠٠٨|ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئازاری ٢٠٠٨}}</ref> [[شاڕێگەی A3 (ئیتالیا)|A3]] بەرەو باشوور لە ناپۆلییەوە دەچێت بۆ [[سالێرنۆ]]، لەو شوێنەی کە [[شاڕێگەی A2 (ئیتالیا)|شاڕێگە بۆ ڕێجیۆ کەمپانییا]] دەست پێ دەکات، لە کاتێکدا A16 بەرەو ڕۆژھەڵات دەچێت بۆ [[کانۆسا دی پولیا|کانۆسا]].<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.aiscat.it/inautostrada/tratta.htm?ck=1&nome=autostrade&idl=4&aut_id=A3 |بڵاوکەرەوە=AISCAT.it |سەردێڕ=A3 |ڕێکەوت=٢٦ی حوزەیرانی ٢٠٠٧|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20080327121944/http://www.aiscat.it/inautostrada/tratta.htm?ck=1&nome=autostrade&idl=4&aut_id=A3 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٧ی ئازاری ٢٠٠٨|ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئازاری ٢٠٠٨}}</ref> A16 ناو نراوە بە ''autostrada dei Due Mari'' ("شاڕێگەی دوو دەریایەکە") چونکە [[دەریای تیرێنی]] بە [[دەریای ئەدریاتیک]]ەوە دەبەستێتەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.aiscat.it/inautostrada/tratta.htm?ck=1&nome=autostrade&idl=4&aut_id=A16 |بڵاوکەرەوە=AISCAT.it |سەردێڕ=A16 – Autostrada dei due Mari |ڕێکەوت=٢٦ی حوزەیرانی ٢٠٠٧|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20080327133939/http://www.aiscat.it/inautostrada/tratta.htm?ck=1&nome=autostrade&idl=4&aut_id=A16 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٧ی ئازاری ٢٠٠٨|ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئازاری ٢٠٠٨}}</ref> خزمەتگوزارییەکانی [[شەمەندەفەری ھەرێمی|شەمەندەفەری شارستانی]] لەلایەن [[ئێنتێ ئۆتۆنۆمۆ ڤۆلتورنۆ]] و [[ترێنیتالیا]]وە لە ڕێگەی [[سیستمی شەمەندەفەری شارستانیی ناپۆلی|خزمەتگوزاریی شەمەندەفەری شارستانیی ناپۆلی]]یەوە دابین دەکرێن. وێستگەی سەرەکیی شەمەندەفەری شارەکە [[وێستگەی شەمەندەفەری ناپۆلی چێنترالێ|ناپۆلی چێنترالێ]]یە، کە لە پیازا گاریباڵدیدا ھەڵکەوتووە؛ وێستگە دیارەکانی تر [[وێستگەی شەمەندەفەری ناپۆلی کامپی فلێگرێی|ناپۆلی کامپی فلێگرێی]]<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.raileurope.com/us/train_stations/naples.htm |بڵاوکەرەوە=RailEurope.com |سەردێڕ=The Naples Train Station-Napoli Centrale |ڕێکەوت=٢٦ی حوزەیرانی ٢٠٠٧|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20080219144715/http://www.raileurope.com/us/train_stations/naples.htm |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٩ی شوباتی ٢٠٠٨}}</ref> و [[وێستگەی شەمەندەفەری ناپۆلی مێرگێلینا|ناپۆلی مێرگێلینا]]ن. [[وێستگەی شەمەندەفەری ناپۆلی ئافراگۆلا|ناپۆلی ئافراگۆلا]] خزمەتی [[شەمەندەفەری خێرا|شەمەندەفەرە خێراکان]] دەکات کە لە وێستگەی ناپۆلی چێنترالێ دەست پێ ناکەن یان کۆتایی نایەن. شەقامەکانی ناپۆلی بە بەناوبانگی تەنگن (یەکەم شاری جیهان بوو کە شەقامی یەک ئاراستەیی پیادەڕۆی دروست کرد)،<ref>[http://www.comune.napoli.it/flex/cm/pages/ServeBLOB.php/L/IT/IDPagina/8505 "Istituzione di un senso unico pedonale zona Decumani nel periodo natalizio" (in Italian)] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20110722043500/http://www.comune.napoli.it/flex/cm/pages/ServeBLOB.php/L/IT/IDPagina/8505 |date=22 July 2011 }}. Comune di Napoli. 21 November 2008. Retrieved 27 November 2011.</ref> بۆیە خەڵکی گشتی بە شێوەیەکی باو ئۆتۆمبێلی بچووکی [[ھاتچباک]] و [[سکۆتەر (مۆتۆڕسکیل)|سکۆتەر]] بۆ گواستنەوەی شەخسی بەکاردێنن.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.marriott.co.uk/city-guide/uk-city-overview.mi?cityId=42&guideType=getting_there |بڵاوکەرەوە=Marriott.co.uk |سەردێڕ=Naples – City Insider |ڕێکەوت=٢٦ی حوزەیرانی ٢٠٠٧|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20110721044331/http://www.marriott.co.uk/city-guide/uk-city-overview.mi?cityId=42&guideType=getting_there |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢١ی تەممووزی ٢٠١١|ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئازاری ٢٠٠٨}}</ref> لە ساڵی ٢٠٠٧ەوە، شەمەندەفەرەکان بە خێراییی {{cvt|300|km/h|mph|0}} ناپۆلییان بە ڕۆماوە بەستووەتەوە بە کاتی گەشتی کەمتر لە کاتژمێرێک،<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.railway-technology.com/projects/italy/ |بڵاوکەرەوە=Railway-Technology.com |سەردێڕ=High Speed Rail Operations, Italy |ڕێکەوت=٢٦ی حوزەیرانی ٢٠٠٧|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20080613175432/http://www.railway-technology.com/projects/italy/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٣ی حوزەیرانی ٢٠٠٨}}</ref> و خزمەتگوزارییە خێرا ڕاستەوخۆکان بۆ فلۆرەنس، بڵۆنیا، میلان، تورین و سالێرنۆش کار دەکەن. خزمەتگوزارییە ڕاستەوخۆکانی شەوانەی 'شەمەندەفەری کەشتی' بۆ شارەکانی سسیلیا کار دەکەن. بەندەری ناپۆلی چەندین ھێڵی کەشتیگواستنەوە، [[هایدرۆفۆیل]]، و [[کاتاماران]] بۆ [[کاپری]]، [[ئیسکیا]] و [[سۆرێنتۆ، ئیتالیا|سۆرێنتۆ]]، [[سالێرنۆ]]، [[پۆسیتانۆ]] و [[کەناری ئەمالفی|ئەمالفی]] دەبات بەڕێوە.<ref name="ferry" /> ھەروەھا خزمەتگوزاری بۆ [[سسیلیا]]، ساردینیا، [[پۆنزا]] و [[دوورگەکانی ئایۆلیان]] بەردەستە.<ref name="ferry">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.italyheaven.co.uk/campania/ferries.html |بڵاوکەرەوە=ItalyHeaven.co.uk |سەردێڕ=Ferries from Naples |ڕێکەوت=٢٦ی حوزەیرانی ٢٠٠٧|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20080315074704/http://www.italyheaven.co.uk/campania/ferries.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٥ی ئازاری ٢٠٠٨|ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئازاری ٢٠٠٨}}</ref> بەندەرەکە ساڵانە خزمەت بە زیاتر لە ٦ ملیۆن گەشتیاری خۆجێیی دەکات،<ref name="port_local_statistics">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.porto.napoli.it/it/settori/trapas.php |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20111021062654/http://www.porto.napoli.it/it/settori/trapas.php |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١١|بڵاوکەرەوە=Autorità Portuale di Napoli (Naples Port Authority) |سەردێڕ=Passenger traffic statistics |ڕێکەوت=١٣ی ئازاری ٢٠١٣|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی نیسانی ٢٠١٣}}</ref> لەگەڵ ١ ملیۆنی تری گەشتیارانی [[کەشتیی گەشتیاری]]ی نێودەوڵەتی.<ref name="port_cruises_statistics">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.porto.napoli.it/it/settori/tracro.php |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20111110081113/http://www.porto.napoli.it/it/settori/tracro.php |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٠ی تشرینی دووەمی ٢٠١١|بڵاوکەرەوە=Autorità Portuale di Napoli (Naples Port Authority) |سەردێڕ=Statistics of cruise passenger arrivals |ڕێکەوت=١٣ی ئازاری ٢٠١٣|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی نیسانی ٢٠١٣}}</ref> خزمەتگوزاریی گواستنەوەی هایدرۆفۆیلی ھەرێمی، [[Metrò del Mare]]، ساڵانە لە تەممووز تا ئەیلوول کار دەکات، کە لەلایەن یەکێتییەکی کەشتیخاوەنان و ئیدارە خۆجێیییەکانەوە ڕادەگیرێت.<ref name="metromare">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.metrodelmare.net/ |بڵاوکەرەوە=Metro' del Mare S.C.A.R.L. |سەردێڕ=Consortium of Metropolitana del Mare |ڕێکەوت=١٣ی ئازاری ٢٠١٣|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی نیسانی ٢٠١٣|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20130429103148/http://www.metrodelmare.net/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٩ی نیسانی ٢٠١٣}}</ref> [[فڕۆکەخانەی نێودەوڵەتیی ناپۆلی]] لە گەڕەکی دەوروبەری [[سان پیترۆ ئا پاتیێرنۆ]]دا ھەڵکەوتووە. گەورەترین فڕۆکەخانەیە لە باشووری ئیتالیادا، بە نزیکەی ٢٥٠ گەشتی نیشتمانی و نێودەوڵەتی کە ڕۆژانە دەگەن یان دەر دەچن.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.portal.gesac.it/portal/page/portal/internet/notahomepage-eng.pdf |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20080408183753/http://www.portal.gesac.it/portal/page/portal/internet/notahomepage-eng.pdf |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٨ی نیسانی ٢٠٠٨|بڵاوکەرەوە=Gesac.it |سەردێڕ=Naples International Airport |ڕێکەوت=٢٦ی حوزەیرانی ٢٠٠٧}}</ref> تێکڕای کاتی گواستنەوەی ئاسایی بە گواستنەوەی گشتی لە ناپۆلیدا لە ڕۆژانی کارکردندا ٧٧ خولەکە. نۆزدە لە سەدی گەشتیارانی گواستنەوەی گشتی ڕۆژانە زیاتر لە ٢ کاتژمێر گەشت دەکەن. تێکڕای کاتی چاوەڕوانکردنی خەڵک لە وەستانگە یان وێستگەدا بۆ گواستنەوەی گشتی ٢٧ خولەکە، لە کاتێکدا ٥٦٪ی سەرنشینان زیاتر لە ٢٠ خولەک چاوەڕێ دەکەن. تێکڕای مەودای گەشتکردنی خەڵک لە یەک گەشتدا بە گواستنەوەی گشتی {{cvt|7.1|km|mi}}ە، لە کاتێکدا ١١٪ زیاتر لە {{cvt|12|km|mi}} لە یەک ئاراستەدا گەشت دەکەن.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Naples Public Transportation Statistics |بڵاوکەرەوە=Global Public Transit Index by Moovit |ناونیشان=https://moovitapp.com/insights/en/Moovit_Insights_Public_Transit_Index_Italy_Napoli_e_Campania-882 |ڕێکەوتی سەردان=١٩ی حوزەیرانی ٢٠١٧|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20170901030922/https://moovitapp.com/insights/en/Moovit_Insights_Public_Transit_Index_Italy_Napoli_e_Campania-882 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١ی ئەیلوولی ٢٠١٧}} [[File:CC-BY icon.svg|50px]] Material was copied from this source, which is available under a [https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/ Creative Commons Attribution 4.0 International License] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20171016050101/https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/ |date=16 October 2017 }}.</ref> === گواستنەوەی گشتیی شارستانی === ناپۆلی تۆڕێکی گواستنەوەی گشتیی بەرفراوانی ھەیە، لەوانە [[ترامەکانی ناپۆلی|ترامەکان]]، پاسەکان و [[ترۆلیپاس|ترۆلیپاسەکان]]،<ref name="transportnap" /> کە زۆربەیان لەلایەن کۆمپانیای خاوەندارێتیی شارەوانی [[کۆمپانیای جووڵەی ناپۆلیتانی|Azienda Napoletana Mobilità (ANM)]]ەوە بەڕێوە دەبرێن. هەندێک خزمەتگوزاریی دەوروبەری لەلایەن [[ئێر کەمپانیا|AIR Campania]]وە بەڕێوە دەبرێن. جگە لەوەش شارەکە [[میترۆی ناپۆلی]] ({{langx|it|metropolitana di Napoli}}) بەڕێوە دەبات، کە سیستمێکی شەمەندەفەری ژێر زەویی [[گواستنەوەی خێرا]]ی [[گواستنەوەی شەمەندەفەر|شەمەندەفەر]]ە کە هەردوو هێڵی شەمەندەفەری سەر زەوی و [[پێڕستی وێستگەکانی میترۆی ناپۆلی|وێستگەکانی میترۆ]]ی شارەکە تێکەڵ دەکات، کە [[وێستگە ھونەرییەکانی میترۆی ناپۆلی|چەندین لەوانیان]] بەھۆی تەلارسازیی ڕازێنراو و [[ھونەری گشتی]]یەوە ناسراون. لە ڕاستیدا، وێستگەکانی [[وێستگەی تۆلێدۆ (ناپۆلی)|تۆلێدۆ]] و [[وێستگەی چیایا مۆنتێ دی دیۆ|چیایا]] زۆرجار لە پلەکانی سەرەوەی ڕیزبەندیی جوانترین وێستگەکانی میترۆ لە جیهاندا وەستاون.<ref name="transportnap">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://goeurope.about.com/cs/italy/p/naples_trans.htm |بڵاوکەرەوە=GoEurope.com |سەردێڕ=Naples Italy Transportation Options |ڕێکەوت=٢٦ی حوزەیرانی ٢٠٠٧|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20080426051155/http://goeurope.about.com/cs/italy/p/naples_trans.htm |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٦ی نیسانی ٢٠٠٨}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٤|سەردێڕ=Chiaia Station in Naples Among the World's Most Beautiful of 2024 |ناونیشان=https://www.ilmattino.it/en/chiaia_station_in_naples_among_the_world_s_most_beautiful_of_2024-8394723.html |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٥|وێبگە=www.ilmattino.it |زمان=en}}</ref> ھەروەھا چوار [[فونیکولار]] لە شارەکەدا ھەن (کە لەلایەن ANMەوە بەڕێوە دەبرێن): [[فونیکولاری ناوەندی (ئیتالیا)|ناوچەیی]]، [[فونیکولاری چیایا|چیایا]]، [[فونیکولاری مۆنتێسانتۆ|مۆنتێسانتۆ]] و [[فونیکولاری مێرگێلینا|مێرگێلینا]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Funicolari |ناونیشان=http://www.anm.it/index.php?option=com_content&task=view&id=73&Itemid=100 |بڵاوکەرەوە=A.N.M. S.p.A. |ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٩|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی شوباتی ٢٠١٨|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20180218061238/http://www.anm.it/index.php?option=com_content&task=view&id=73&Itemid=100 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> پێنج [[ئەسانسۆر|ئەسانسۆری]] گشتی لە شارەکەدا لە کاردان: لەناو پردی [[چیایا]]، لە ڤیا ئاکتۆن، لە نزیک پردی سانیتا،<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Ascensori pubblici |ناونیشان=http://www.anm.it/index.php?option=com_content&task=view&id=1339&Itemid=314 |بڵاوکەرەوە=A.N.M. S.p.A. |ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٩|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی شوباتی ٢٠٢٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200218200119/http://www.anm.it/index.php?option=com_content&task=view&id=1339&Itemid=314 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> لە ژێر [[چیای ئێکیا]]، و لە پارکی ڤێنتاگلیێری، بە ھاوکاریی دوو [[پلیکانەی کارەبایی]]ی گشتی.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Scale mobili intermodali |ناونیشان=http://www.anm.it/index.php?option=com_content&task=view&id=1340&Itemid=315 |بڵاوکەرەوە=A.N.M. S.p.A. |ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٩|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی شوباتی ٢٠٢٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200218201016/http://www.anm.it/index.php?option=com_content&task=view&id=1340&Itemid=315 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == کلتوور == === ھونەر === [[File:Fergola, Salvatore The Inauguration of the Naples - Portici Railway, 1840.JPG|thumb|وێنەیەکی [[ھونەری ڕومانتیک|ڕومانتیکی]] لەلایەن سالڤاتۆر فێرگۆلاوە کە کردنەوەی ھێڵی شەمەندەفەری ناپۆلی-پۆڕتیچی لە ساڵی ١٨٣٩دا پیشان دەدات]] ناپۆلی بۆ ماوەیەکی درێژ ناوەندێکی ھونەر و تەلارسازی بووە، بە کەنیسە، قەڵا و کۆشکەکانی سەردەمی سەدەی ناوین، بارۆک و ڕێنێسانس داپۆشراوە. فاکتەرێکی یەکلاکەرەوە لە گەشەسەندنی قوتابخانەی وێنەکێشانی ناپۆلیتانیدا گەیشتنی کاراڤاجیۆ بوو بۆ ناپۆلی لە ساڵی ١٦٠٦دا. لە سەدەی ١٨دا، ناپۆلی ماوەیەکی [[تازەکلاسیکیزم|نیۆکلاسیکیزم]]ی بەسەر برد، دوای دۆزینەوەی وێرانە ڕۆمییە سەرنجڕاکێشە بەجێماوەکانی [[ھێرکولانیۆم]] و [[پۆمپەیی]]. [[ئەکادیمیای ھونەرە جوانەکانی ناپۆلی|ئەکادیمیای ناپۆلیتانیی ھونەرە جوانەکان]]، کە لە ساڵی ١٧٥٢دا لەلایەن [[کارلی سێیەمی ئیسپانیا|کارلی سێیەمی بۆربۆن]]ەوە وەک Real Accademia di Disegno ([[زمانی ئینگلیزی|ئینگلیزی]]: ''ئەکادیمیای پاشایەتیی دیزاین'') دامەزرا، ناوەندی قوتابخانەی ھونەریی [[پۆسیلیپۆ]] بوو لە سەدەی ١٩دا. ھونەرمەندانی وەک [[دۆمێنیکۆ مۆرێلی]]، [[جاکۆمۆ دی کیریکۆ]]، [[فرانسیسکۆ ساڤێریۆ ئالتامورا]] و [[جیۆاچینۆ تۆما]] لەم سەردەمەدا لە ناپۆلیدا کاریان دەکرد، و چەندین لە بەرهەمەکانیان ئێستا لە کۆمەڵەی ھونەریی ئەکادیمیاکەدا پیشان دەدرێن. ئەکادیمیا ھاوچەرخەکە خول لە وێنەکێشان، [[دیزاینی ناوخۆیی|ڕازاندنەوە]]، پەیکەرتاشی، دیزاین، [[پاراستن و نۆژەنکردنەوە|نۆژەنکردنەوە]]، و ڕێکخستنی شارستانیدا پێشکەش دەکات. ھەروەھا ناپۆلی بە شانۆکانی ناسراوە، کە لە کۆنترینەکانی ئەورووپان: [[شانۆی سان کارلۆ|ماڵی ئۆپێرای شانۆی سان کارلۆ]] مێژووەکەی بۆ سەدەی ١٨ دەگەڕێتەوە. ھەروەھا ناپۆلی ماڵی نەریتی ھونەریی [[شووشەی کاپۆدیمۆنتێ|پۆرسێلینی کاپۆدیمۆنتێ]]یە. لە ساڵی ١٧٤٣دا، کارلی بۆربۆن کارگەی پاشایەتیی کاپۆدیمۆنتێی دامەزراند، کە چەندین لە بەرهەمە ھونەرییەکانی ئێستا لە [[مۆزەخانەی کاپۆدیمۆنتێ]]دا لەسەر تەختەن. چەندین لە کارگەکان کۆتاییی سەدەی ١٩ی ناپۆلی تا ئەمڕۆش چالاک ماونەتەوە. === چێشت === {{سەرەکی|[[چێشتی ناپۆلیتانی]]|[[ئایسکرێمی ناپۆلیتانی]]|[[پیتزای ناپۆلیتانی]]|[[ڕاگوی ناپۆلیتانی]]}} [[File:Eq it-na pizza-margherita sep2005 sml.jpg|thumb|[[پیتزای ناپۆلیتانی]]. پیتزا لە ناپۆلیدا داھێنرا.]] [[File:Sfogliatelle on plate.jpg|thumb|[[سفۆگلیاتێلا]]، شیرینییەکی بەناوبانگی ناپۆلیتانی]] ناپۆلی لە سەرانسەری جیهاندا بەھۆی [[چێشتی ناپۆلیتانی|چێشت]] و شەرابەکەیەوە بەناوبانگە. کاریگەری لە کلتوورە جۆراوجۆرەکانەوە وەرگرتووە کە لە درێژایی مێژوودا تێیدا نیشتەجێ بوون، لەوانە [[یۆنانی کۆن|یۆنانییەکان]]، ئیسپانییەکان و فەڕەنسییەکان. چێشتی ناپۆلیتانی وەک شێوازێکی دیار لە سەدەی ١٨دا سەرھەڵدا. پێکھاتەکانی بە گشتی دەوڵەمەندن لە تامدا لە کاتێکدا بۆ خەڵکی گشتی گونجاون لە ڕووی نرخەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.italianfoodforever.com/iff/articles.asp?id=55 |بڵاوکەرەوە=ItalianFoodForever.com |سەردێڕ=The Foods of Sicily – A Culinary Journey |ڕێکەوت=٢٤ی حوزەیرانی ٢٠٠٧|ڕێکەوتی سەردان=١٩ی حوزەیرانی ٢٠١٣|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20080212090911/http://www.italianfoodforever.com/iff/articles.asp?id=55 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٢ی شوباتی ٢٠٠٨}}</ref> لە ئایاری ٢٠٢٤دا، گۆڤاری ''Time Out'' ناپۆلیی وەک باشترین شاری جیهان بۆ خواردن ناو برد.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=https://www.timeout.com/news/its-official-this-european-city-is-best-in-the-world-for-food-052924|سەردێڕ=This European city has been named the best in the world for food|ڕێکەوت=٢٤ی ئایاری ٢٠٢٤|ڕێکەوتی سەردان=٢٣ی ئەیلوولی ٢٠٢٤|زمان=en}}</ref> ناپۆلی بە شێوەیەکی نەریتی وەک نیشتمانی [[پیتزا]] دادەنرێت.<ref name="pizza" /> ئەمە وەک خواردنێکی ھەژاران دەستی پێ کرد، بەڵام لەژێر دەستی [[فێردیناندی یەکەمی دوو سسیلیا|فێردیناندی چوارەم]]دا لە نێوان چینە بەرزەکاندا بەناوبانگ بوو. پیتزای [[پیتزای مارگەریتا|مارگەریتا]] بە ناوی شازادە [[مارگەریتای ساڤۆی]]ەوە نرا دوای سەردانەکەی.<ref name="pizza">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.holidaycityflash.com/italy/pizza_naples.htm |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20060619115409/http://www.holidaycityflash.com/italy/pizza_naples.htm |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٩ی حوزەیرانی ٢٠٠٦|بڵاوکەرەوە=HolidayCityFlash.com |سەردێڕ=Pizza – The Pride of Naples |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ڕێکەوتی سەردان=٢٤ی حوزەیرانی ٢٠١٣}}</ref> بە شێوەیەکی نەریتی لە [[فڕنی دارین]]دا دروست دەکرێت، پێکھاتەکانی لە ساڵی ٢٠٠٤ەوە بە توندی بەپێی یاسا ڕێکخراون، و دەبێت ئاردی گەنمی جۆری "00" لەگەڵ زێدەکردنی ئاردی جۆری "0"ی [[مایە]]، ئاوی کانزاییی سروشتی، تەماتەی توێکڵلادراو یان تەماتەی [[تەماتەی گێلاسی|گێلاسی]]ی تازە، [[مۆزارێلا]]، [[خوێی دەریا]] و [[ڕۆنی زەیتوون|ڕۆنی زەیتوونی دڵسۆز]] لەخۆ بگرێت.<ref name=autogenerated2>[http://www.fornobravo.com/vera_pizza_napoletana/VPN_spec.html "Proposal of recognition of the Specialita' Traditionale Garantita 'Pizza Napoletana'"] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20090208104542/http://www.fornobravo.com/vera_pizza_napoletana/VPN_spec.html |date=8 February 2009 }}. Forno Bravo. 24 May 2004. Retrieved 27 November 2011.</ref> [[ئیسپاگێتی]]ش بە ناپۆلییەوە بەستراوەتەوە، و بە گشتی لەگەڵ سەدەفەکانی ''[[ڤۆنگۆلێ]]'' یان ''lupini di mare''دا دەخورێت. ھێمایەکی بەناوبانگی [[فۆلکلۆر|فۆلکلۆری]] ناپۆلیتانی کەسایەتیی کۆمیدیی [[پولچینێلا]]یە کە دەوری ژەمێک ئیسپاگێتی دەخوات.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.portanapoli.com/Ita/Cucina/cucina.html |بڵاوکەرەوە=PortaNapoli.com |سەردێڕ=La cucina napoletana |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ڕێکەوتی سەردان=٢٤ی حوزەیرانی ٢٠١٣|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20130515000255/http://www.portanapoli.com/Ita/Cucina/cucina.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٥ی ئایاری ٢٠١٣}}</ref> خواردنە بەناوبانگەکانی تر بریتی لە ''[[پارمیجیانا]] دی مێلانزانێ''، ''spaghetti alle vongole'' و ''[[کاساتیێلۆ]]''.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.cucinet.com/campania.htm |بڵاوکەرەوە=CuciNet.com |سەردێڕ=Campania |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ڕێکەوتی سەردان=٢٤ی حوزەیرانی ٢٠١٣|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20121127083621/http://www.cucinet.com/campania.htm |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٧ی تشرینی دووەمی ٢٠١٢}}</ref> وەک شارێکی کەناراو، ناپۆلی بە خواردنە دەریایییەکان ناسراوە لەوانە ''impepata di cozze'' ([[گوێچکەماسی]] بە فلفل)، ''purpetiello affogato'' (ئۆکتۆپۆس لە ئاوی گۆشتدا دروست کراوە)، ''alici marinate'' ([[ئەنچۆڤی]]ی خاوکراوە)، ''baccalà alla napoletana'' (ماهیی [[کۆد|کۆدی]] خوێکراو) و ''baccalà fritto'' (ماهیی کۆدی سوورکراوە)، خواردنێک کە بە شێوەیەکی باو لە سەردەمی کریسمسدا دەخورێت. ناپۆلی بە خواردنە شیرینەکانی ناسراوە، لەوانە جۆرەھا جۆری خۆجێیی سەر بە میوە لە {{lang|it|[[جێلاتۆ]]}}ی ئیتالی، کە ھاوشێوەی ئایسکرێمە. خواردنە شیرینییە بەناوبانگەکانی ناپۆلیتانی {{lang|it|[[زێپۆلێ]]}}، {{lang|it|[[ڕوم بابا|بابا]]}}، {{lang|it|[[سفۆگلیاتێلا]]}} و {{lang|it|[[پاستێرا]]}} لەخۆ دەگرن، کە دوا دانەیان بە تایبەتی بۆ جەژنی سەری ساڵی مەسیحی دروست دەکرێت.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.emmeti.it/Cucina/Campania/Prodotti/Campania.PRO.79.uk.html |بڵاوکەرەوە=Emmeti.it |سەردێڕ=Campania – Cakes and Desserts |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ڕێکەوتی سەردان=٢٤ی حوزەیرانی ٢٠١٣|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20130605054804/http://www.emmeti.it/Cucina/Campania/Prodotti/Campania.PRO.79.uk.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٥ی حوزەیرانی ٢٠١٣}}</ref> شیرینییەکی تری وەرزشی ''[[ستڕوفۆلی]]''یە، هەویرێکی شیرینی [[ھەنگوین]]ە کە ڕازێنراوەتەوە و لە دەوروبەری کریسمسدا دەخورێت.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://italianfood.about.com/od/tastysweettreats/r/blr0359.htm |بڵاوکەرەوە=About.com |سەردێڕ=Struffoli – Neapolitan Christmas Treats |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ڕێکەوتی سەردان=٢٤ی حوزەیرانی ٢٠١٣|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20130510084331/http://italianfood.about.com/od/tastysweettreats/r/blr0359.htm |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٠ی ئایاری ٢٠١٣}}</ref> [[قۆریی قاوەی سەروبنکەری ناپۆلیتانی|قۆریی نەریتیی قاوەی ناپۆلیتانی]]، کە بە ''cuccuma'' یان ''cuccumella'' ناسراوە، بنەمایەکی بوو بۆ داھێنانی [[دەزگای ئیسپرێسۆ]]، و ھەروەھا ئیلھامی بە [[قۆریی مۆکا]] بەخشی. [[کۆمپانیای شەرابسازی|کارگەکانی شەراب]] لە ناوچەی ڤێزووڤیۆسدا شەرابی وەک ''[[لاکریما کریستی|Lacryma Christi]]'' ("فرمێسکەکانی مەسیح") و ''Terzigno'' بەرهەم دەھێنن. ھەروەھا ناپۆلی ماڵی ''[[لیمۆنچێلۆ]]''یە، کە [[لیکۆری لیمۆ|لیکۆرێکی لیمۆی]] بەناوبانگ بوو.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.bellaonline.com/articles/art24322.asp |بڵاوکەرەوە=BellaOnline.com |سەردێڕ=Lacryma Christi – A Legendary Wine |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ڕێکەوتی سەردان=٢٤ی حوزەیرانی ٢٠١٣|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20130509201904/http://www.bellaonline.com/articles/art24322.asp |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٩ی ئایاری ٢٠١٣}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.pizzatoday.com/behindthebar_articles.shtml?article=MjYwM3N1cGVyMjYwMHNlY3JldDI2MDc= |بڵاوکەرەوە=PizzaToday.com |سەردێڕ=Limoncello |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ڕێکەوتی سەردان=٢٤ی حوزەیرانی ٢٠١٣|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20071223124911/http://pizzatoday.com/behindthebar_articles.shtml?article=MjYwM3N1cGVyMjYwMHNlY3JldDI2MDc%3D |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٠٧}}</ref> === جەژنەکان === گرنگیی کلتووریی ناپۆلی زۆرجار لە ڕێگەی زنجیرەیەک جەژنەوە دەنوێنرێت کە لە شارەکەدا بەڕێوە دەچن. پێڕستی خوارەوە چەندین جەژنن کە لە ناپۆلیدا ڕوو دەدەن (تێبینی: هەندێک جەژن ساڵانە بەڕێوە ناچن).[[File:Piedigrotta festival circa 1813.jpg|thumb|وێنەکێشانێکی ساڵی ١٨١٣ لە جەژنی پیێدیگرۆتا]] * ''Festa di Piedigrotta'' ("جەژنی پیێدیگرۆتا") – ڕووداوێکی مۆسیقییە بە گشتی لە ئەیلوولدا بەڕێوە دەچێت بۆ یادوەرەوەریی مادۆنای بەناوبانگی پیێدیگرۆتا. لە درێژایی مانگەکەدا، زنجیرەیەک وۆرکشۆپی مۆسیقی، کۆنسێرت، ڕووداوی ئایینی و ڕووداوی منداڵان بەڕێوە دەچن بۆ کات بەسەربردنی ھاووڵاتیانی ناپۆلی و ناوچەکانی دەوروبەری.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.comune.napoli.it/flex/cm/pages/ServeBLOB.php/L/IT/IDPagina/19065 |سەردێڕ=Comune di Napoli – Festa di Piedigrotta |دوایین=Napoli |یەکەم=Comune di |وێبگە=comune.napoli.it |ڕێکەوتی سەردان=٣ی تشرینی دووەمی ٢٠١٦|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20161104075225/http://www.comune.napoli.it/flex/cm/pages/ServeBLOB.php/L/IT/IDPagina/19065 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٤ی تشرینی دووەمی ٢٠١٦}}</ref> * ''Pizzafest'' – چونکە ناپۆلی بەناوبانگە بەوەی ماڵی پیتزایە، شارەکە میوانداریی جەژنێکی یازدە ڕۆژە دەکات کە تەرخان کراوە بۆ ئەم خواردنە ئایکۆنییە. ئەمە ڕووداوێکی سەرەکییە بۆ ناپۆلیتانییەکان و گەشتیاران، چونکە وێستگەی جۆراوجۆر کراوەن بۆ چێژوەرگرتن لە زنجیرەیەکی فراوان لە پیتزای ناپۆلیتانیی ڕاستەقینە. جگە لە بەشداربوون لە چێژوەرگرتن لە پیتزا، جۆرەھا پێشاندانی کات بەسەربردن نیشان دەدرێن.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.comune.napoli.it/flex/cm/pages/ServeBLOB.php/L/IT/IDPagina/5549 |سەردێڕ=Comune di Napoli – PizzaFest 2007 |دوایین=Napoli |یەکەم=Comune di |وێبگە=comune.napoli.it |ڕێکەوتی سەردان=٣ی تشرینی دووەمی ٢٠١٦|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20161104075030/http://www.comune.napoli.it/flex/cm/pages/ServeBLOB.php/L/IT/IDPagina/5549 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٤ی تشرینی دووەمی ٢٠١٦}}</ref> * ''Maggio dei Monumenti'' ("ئایاری مۆنۆمێنتەکان") – ڕووداوێکی کلتوورییە کە تێیدا شارەکە میوانداریی جۆرەھا ڕووداوی تایبەت دەکات کە تەرخان کراون بۆ لەدایکبوونی پاشا کارلی بۆربۆن. جەژنەکە ھونەر و مۆسیقای سەدەی ١٨ پیشان دەدات، و چەندین باڵەخانە کە ڕەنگە بە ئاسایی لە درێژایی ساڵدا داخرابن بۆ سەردانکەران دەکرێنەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.comune.napoli.it/flex/cm/pages/ServeBLOB.php/L/IT/IDPagina/29857 |سەردێڕ=Comune di Napoli – Maggio dei Monumenti 2016 |دوایین=Napoli |یەکەم=Comune di |وێبگە=comune.napoli.it |ڕێکەوتی سەردان=٣ی تشرینی دووەمی ٢٠١٦|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20161104075228/http://www.comune.napoli.it/flex/cm/pages/ServeBLOB.php/L/IT/IDPagina/29857 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٤ی تشرینی دووەمی ٢٠١٦}}</ref> * ''Il Ritorno della festa di San Gennaro'' ("گەڕانەوەی [[جەژنی سان ژانواریۆ]]") – جەژنێکی ساڵانەی گێڕانی بڕوا بەسەر سێ ڕۆژدا، بۆ یادوەرەوەریی سانت [[سانت ژانواریۆس|ژانواریۆس]]. لە درێژایی جەژنەکەدا، ڕێپێوانەکان، ڕێپێوانە ئایینییەکان و کات بەسەربردنی مۆسیقی پیشان دەدرێن. جەژنێکی ساڵانەش لە "[[لیتل ئیتالی، مانھاتن|لیتل ئیتالی]]" لە مانھاتندا بەڕێوە دەچێت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.comune.napoli.it/flex/cm/pages/ServeBLOB.php/L/IT/IDPagina/22661 |سەردێڕ=Comune di Napoli – Il ritorno della Festa di San Gennaro |دوایین=Napoli |یەکەم=Comune di |وێبگە=comune.napoli.it |ڕێکەوتی سەردان=٣ی تشرینی دووەمی ٢٠١٦|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20161104075346/http://www.comune.napoli.it/flex/cm/pages/ServeBLOB.php/L/IT/IDPagina/22661 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٤ی تشرینی دووەمی ٢٠١٦}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.sangennaro.org/ |سەردێڕ=san-gennaro |وێبگە=san-gennaro |ڕێکەوتی سەردان=٣ی تشرینی دووەمی ٢٠١٦|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20161103173734/http://www.sangennaro.org/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٣ی تشرینی دووەمی ٢٠١٦}}</ref> === زمان === [[زمانی ناپۆلیتانی]]، کە وەک زمانێکی جیاواز سەیر دەکرێت و بە پلەی یەکەم لە شارەکەدا قسەی پێ دەکرێت، ھەروەھا لە ھەرێمی [[کەمپانیا]]دا دەدۆزرێتەوە و گواستراوەتەوە بۆ ناوچەکانی تری [[ئیتالیای باشوور|باشووری ئیتالیا]] لەلایەن کۆچبەرانی ناپۆلیتانییەوە، و لە چەندین شوێنی جیاوازی جیهاندا. لە ١٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٨دا، یاسایەکی ھەرێمی لەلایەن کەمپانییاوە دەرچوو کە کاریگەریی ئەوەی ھەیە کە بەکارھێنانی زمانی ناپۆلیتانی پارێزراو بێت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.denaro.it/VisArticolo.aspx?IdArt=548026 |سەردێڕ=Tutela del dialetto, primo via libera al Ddl campano |ئیش=Il Denaro |ڕێکەوت=١٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٨|ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی حوزەیرانی ٢٠١٣|زمان=it |ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20110727043316/http://www.denaro.it/VisArticolo.aspx?IdArt=548026 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٧ی تەممووزی ٢٠١١}}</ref> دەستەواژەی "زمانی ناپۆلیتانی" زۆرجار بەکاردێت بۆ وەسفکردنی زمانی سەرجەم کەمپانییا (جگە لە [[چیلێنتۆ]])، و هەندێک جار بۆ سەرجەم [[باشووری ئیتالیا (ڕوونکرنەوە)|زمانی باشووری ئیتالی]] بەکار دەھێنرێت؛ ''[[ئێتۆنۆلۆگ|Ethnologue]]'' دەستەواژەی دووەم بە ''Napoletano–Calabrese'' ئاماژە پێ دەکات.<ref name="Ethnologue Napoletano-Calabrese">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.ethnologue.com/show_language.asp?code=nap |سەردێڕ=Ethnologue Napoletano-Calabrese |بڵاوکەرەوە=Ethnologue.com |ڕێکەوتی سەردان=١٣ی ئازاری ٢٠١١|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20110514001812/http://www.ethnologue.com/show_language.asp?code=nap |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٤ی ئایاری ٢٠١١}}</ref> ئەم گرووپە زمانییە لە درێژایی زۆربەی ئیتالیای باشووری کیشوەریدا قسەی پێ دەکرێت، لەوانە ناوچەی [[گایێتا]] و [[سۆرا، ئیتالیا|سۆرا]] لە باشووری [[لاتسیۆ]]، بەشی باشووری [[مارکێ]] و [[ئەبرۆتسۆ]]، مەلیزێ، [[باسیلی کاتا]]، باکووری [[کالابریا]]، و باکوور و ناوەڕاستی [[پۆلیا]]. لە ساڵی ١٩٧٦دا، خەمڵاندنی ٧،٠٤٧،٣٩٩ [[زمانی دایک|قسەکەرانی ڕەسەنی]] ئەم گرووپە دیالێکتانە ھەبوو.<ref name="Ethnologue Napoletano-Calabrese" /> چەندین لە بەناوبانگترین گۆرانییە مێژوویییەکانی ئیتالی کە لە سەرانسەری جیهاندا ناسراون بە زمانی ناپۆلیتانی نووسراون، لەوانە [[O sole mio|'O sole mio]]، [[فونیکولی، فونیکولا|Funiculì, Funiculà]]، [[تو ڤوۆ فا لەمریکانۆ|Tu vuò fà l'americano]]، و کلاسیکەکانی تر کە ڕۆڵێکی سەرەکییان گێڕاوە لە بڵاوبوونەوەی نێودەوڵەتیی کلتووری مۆسیقای ئیتالیدا. === ئەدەبیات و فەلسەفە === [[File:Giordano Bruno2.jpg|thumb|left|[[جیۆردانۆ برۆنۆ]]|alt=|262x262px]] ناپۆلی یەکێکە لە ناوەندە سەرەکییەکانی [[ئەدەبیاتی ئیتالی]]. مێژووی زمانی ناپۆلیتانی بە توندی بەستراوەتەوە بە ناوی [[دیالێکتەکانی تۆسکانی|دیالێکتی تۆسکانی]]یەوە، کە دواتر بووە زمانی ئیتالیی ئێستا. یەکەم بەڵگەنامە نووسراوەکانی زمانی ئیتالی بەڵگەنامە یاسایییەکانی [[پلاکتی کاسینێنسی|Placiti Cassinensi]]ن، کە مێژووەکەیان بۆ ساڵی ٩٦٠ی زایینی دەگەڕێتەوە، و لە دێری [[مۆنتێ کاسینۆ]]دا پارێزراون، کە لە ڕاستیدا بەڵگەی زمانێک لە دیالێکتێکی باشووریدا دەردەبڕن. شاعیری تۆسکانی [[جۆڤانی بۆکاچیۆ]] بۆ چەندین ساڵ لە حەوشەی پاشا [[ڕۆبێرت، پاشای ناپۆلی|ڕۆبێڕتی ژیر]] و شوێنکەوتووەکەی [[جۆڤانای یەکەمی ناپۆلی|جۆڤانای ناپۆلی]]دا ژیا، بە بەکارھێنانی ناپۆلی وەک شوێنی چەندین لە ڕۆمانە دوایییەکانی. بەرهەمەکانی هەندێک وشە لەخۆ دەگرن کە لە ناپۆلیتانییەوە وەرگیراون لەجێگەی ئیتالیی بەرامبەر، بۆ نموونە "''testo''" (ناپ.: "''testa''")، کە لە ناپۆلیدا ئاماژە بە دەفرێکی گەورەی [[تێراکۆتا]] دەکات بۆ بڕواندنی بنچک و درەختە بچووکەکان. پاشا [[ئەلفۆنسۆی پێنجەمی ئاراگۆن|ئەلفۆنسۆی پێنجەم]] لە ساڵی ١٤٤٢دا ڕایگەیاند کە زمانی ناپۆلیتانی لەجێگەی [[زمانی لاتینی|لاتینی]] لە بەڵگەنامە فەرمییەکاندا بەکار دەھێنرێت. [[File:GiambattistaVicoStatueNaples.JPG|thumb|پەیکەری [[جیامباتیستا ڤیکۆ]]|alt=|244x244px]] دواتر ناپۆلیتانی بە ئیتالی جێگەی گیرایەوە لە نیوەی یەکەمی سەدەی ١٦دا،<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.treccani.it/enciclopedia/storia-della-lingua_(Enciclopedia-dell%27Italiano) |سەردێڕ=storia della lingua in "Enciclopedia dell'Italiano" |وێبگە=www.treccani.it |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئازاری ٢٠٢٣|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٤ی ئازاری ٢٠٢٣|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230304203833/https://www.treccani.it/enciclopedia/storia-della-lingua_%28Enciclopedia-dell%27Italiano%29 |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.maas.ccr.it/PDF/Napoli.pdf |سەردێڕ=Documentazioni saggistiche e di raccolta espositiva dall'Archivio di Stato di Napoli |ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی ئایاری ٢٠٢١|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٤ی کانوونی دووەمی ٢٠١٦|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20160114054441/http://www.maas.ccr.it/PDF/Napoli.pdf |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> لە کاتی باڵادەستیی ئیسپانییدا. لە ساڵی ١٤٥٨دا ''[[ئەکادیمیای پۆنتانیانا|Accademia Pontaniana]]''، کە یەکێک بوو لە یەکەم ئەکادیمیان لە ئیتالیادا، لە ناپۆلی وەک دەستپێشخەرییەکی ئازاد لەلایەن پیاوانی ئەدەب، زانست و ئەدەبیاتەوە دامەزرا. لە ساڵی ١٤٨٠دا نووسەر و شاعیر [[جاکۆپۆ سانازارۆ]] یەکەم ڕۆمانی شوانکاری نووسی بە ناوی ''Arcadia''، کە کاریگەریی لەسەر ئەدەبیاتی ئیتالی دانا. لە ساڵی ١٦٣٤دا [[جیامباتیستا باسیلێ]] ''[[پێنتامێرۆنێ|Lo Cunto de li Cunti]]'' کۆکردەوە، کە پێنج کتێب لە چیرۆکە کۆنەکان بوون لە دیالێکتی ناپۆلیتانیدا نووسرابوون لەجێگەی ئیتالی. فەیلەسوف [[جیۆردانۆ برۆنۆ]]، کە بیرۆکەی بوونی سیستمی ڕۆژیی بێکۆتایی و بێکۆتاییی سەرجەم کۆمەڵەی گەردوونی دانا، خوێندنەکەی لە زانکۆی ناپۆلیدا تەواو کرد. بەھۆی فەیلەسوفانی وەک [[جیامباتیستا ڤیکۆ]]وە، ناپۆلی بووە یەکێک لە ناوەندەکانی نیمچەدوورگەی ئیتالیا بۆ توێژینەوە مێژوویی و [[فەلسەفەی مێژوو]]. توێژینەوەکانی [[یاساناسی]] لە ناپۆلیدا بەھۆی کەسایەتییە دیارەکانی یاسادانەرانی وەک [[بێرناردۆ تانوچی]]، [[گایەتانۆ فیلانجیێری]] و [[ئەنتۆنیۆ جێنۆڤێسی]]یەوە بەھێز کران. لە سەدەی ١٨دا ناپۆلی، لەگەڵ [[میلان]]دا، بووە یەکێک لە گرنگترین شوێنەکان کە [[سەردەمی ڕۆشنبیری|ڕۆشنبیری]]ی تێوە دزەی کردە ناو ئیتالیاوە. شاعیر و فەیلەسوف [[جاکۆمۆ لیۆپاردی]] لە ساڵی ١٨٣٧دا سەردانی شارەکەی کرد و لەوێ کۆچی دوایی کرد. بەرهەمەکانی کاریگەرییان لەسەر [[فرانسیسکۆ دێ سانکتیس]] دانا، کە لە ناپۆلیدا خوێندی و لە کۆتاییدا بووە وەزیری پەروەردە لە کاتی شانشینی ئیتالیدا. دێ سانکتیس یەکێک بوو لە یەکەم ڕەخنەگرە ئەدەبییەکان کە شێعر و بەرهەمە ئەدەبییەکانی شاعیری گەورەی لە [[ڕێکاناتی]]یەوە دۆزییەوە، خوێندی و بڵاوی کردەوە. نووسەر و ڕۆژنامەنووس [[ماتیلدێ سێراۆ]] هاوبەشیی لە دامەزراندنی ڕۆژنامەی [[Il Mattino]] کرد لەگەڵ ھاوسەرەکەی [[ئێدۆئاردۆ سکارفۆگلیۆ]] لە ساڵی ١٨٩٢دا. سێراۆ ڕۆماننووس و نووسەرێکی ستایشکراو بوو لە سەردەمی خۆیدا. شاعیر [[سالڤاتۆر دی جاکۆمۆ]] یەکێک بوو لە بەناوبانگترین نووسەران لە دیالێکتی ناپۆلیتانیدا، و چەندین لە شێعرەکانی بۆ مۆسیقا گونجێنران، کە بوونە گۆرانیی بەناوبانگی ناپۆلیتانی. لە سەدەی ٢٠دا، فەیلەسوفانی وەک [[بێنێدێتۆ کرۆچێ]] درێژەیان بە نەریتی درێژی توێژینەوەی فەلسەفی دا لە ناپۆلیدا، و کەسایەتییەکانی وەک یاسادانەر و پارێزەر [[ئێنریکۆ دێ نیکۆلا]] درێژەیان بە توێژینەوە یاسایی و دەستوورییەکان دا. دێ نیکۆلا دواتر یارمەتیی داڕشتنی [[دەستووری ئیتالیا|دەستووری کۆماری ئیتالیا]]ی دا و لە کۆتاییدا وەک سەرۆکی کۆماری ئیتالیا ھەڵبژێردرا. نووسەر و ڕۆژنامەنووسە ناپۆلیتانییە دیارەکانی تر [[تۆتۆ|ئەنتۆنیۆ دێ کورتیس]]، [[جیانکارلۆ سیانی]]، [[ڕۆبێرتۆ ساڤیانۆ]] و [[ئێلێنا فێڕانتێ]] لەخۆ دەگرن.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=https://www.theparisreview.org/interviews/6370/elena-ferrante-art-of-fiction-no-228-elena-ferrante |سەردێڕ=Elena Ferrante, Art of Fiction No. 228 |دوایین=Ferri |یەکەم=Interviewed by Sandro and Sandra |journal=The Paris Review. Interviews. |ڕێکەوت=٢٠١٥|ڕێکەوتی سەردان=١٤ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٩|issue=212 |بەرگ=Spring ٢٠١٥|زمان=en |issn=0031-2037 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی ئایاری ٢٠١٩|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190518105617/https://theparisreview.org/interviews/6370/elena-ferrante-art-of-fiction-no-228-elena-ferrante |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> لە کتێبی Naples'44, An Intelligence Officer in the Italian Labyrinth (لەندەن، ئیلاند، ٢٠٠٢)دا، نووسەری گەشتیاری بەریتانی نەورمان لویس ژیانی خەڵکی ناپۆلیتانی لە دوای ئازادکردنی شارەکە لە ھێزەکانی نازی لە ساڵی ١٩٤٣دا تۆمار دەکات. === شانۆ === [[File:SAND Maurice Masques et bouffons 12.jpg|thumb|ھەڵکۆڵینی [[پولچینێلا]] لە ساڵی ١٧٠٠دا|alt=|281x281px]] ناپۆلی یەکێک بوو لە ناوەندەکانی نیمچەدوورگەکە کە ژانری شانۆی ھاوچەرخ لێوەی سەرھەڵدا وەک ئەوەی ئەمڕۆ مەبەستە، بە گەشەسەندنی لە سەدەی ١٦ی {{lang|it|[[کۆمێدیا دێل ئارتی]]}}دا. کەسایەتیی دەمامکپۆشی [[پولچینێلا]] کەسایەتییەکی بەناوبانگی جیهانییە چ وەک کەسایەتییەکی شانۆیی یان کەسایەتییەکی [[بووکەڵەبازی]]. ژانری ئۆپێرای مۆسیقیی {{lang|it|[[ئۆپێرا بوفا]]}} لە ناپۆلیدا لە سەدەی ١٨دا دروست کرا و پاشان بڵاو بووەوە بۆ ڕۆما و باکووری ئیتالیا. لە سەردەمی [[بێل ئێپۆک]]دا، ناپۆلی کێبڕکێی لەگەڵ پاریسدا دەکرد بۆ {{lang|fr|[[کافێ-شانتانت|کافێ-شانتانتەکانی]]}}، و چەندین گۆرانیی بەناوبانگی ناپۆلیتانی لە سەرەتادا بۆ کات بەسەربردنی خەڵک لە کافێکانی ناپۆلیدا دروست کران. ڕەنگە بەناوبانگترین گۆرانی "Ninì Tirabusciò" بێت. مێژووی چۆنیەتیی لەدایکبوونی ئەم گۆرانییە لە فیلمی کۆمیدیی ھاوناودا درامایی کرا ''[[نینی تیرابوشۆ: ئافرەتێک کە جووڵەکەی داھێنا|Ninì Tirabusciò: la donna che inventò la mossa]]'' بە بەشداریی [[مۆنیکا ڤیتی]]. ژانری بەناوبانگی ناپۆلیتانیی {{lang|it|[[سێنێجیاتا]]}} ژانرێکی گرنگی شانۆی فۆلکلۆریی ھاوچەرخە لە سەرانسەری جیهاندا، بە دراماییکردنی بابەتە نەریتییە یاسایییەکانی چیرۆکی خۆشەویستیی شکستخواردوو، کۆمیدیا، چیرۆکی فرمێسکڕێژ، بە گشتی لەسەر خەڵکی ڕاستگۆ کە دەبنە سەرپێچیکارانی [[کامۆڕا]] بەھۆی ڕووداوە نەخوازراوەکانەوە. سێنێجیاتا لە نێوان ناپۆلیتانییەکاندا زۆر بەناوبانگ بوو و لە کۆتاییدا بووە یەکێک لە باشترین ژانرە ناسراوەکانی سینەمای ئیتالی بەھۆی ئاکتەران و گۆرانیبێژانی وەک [[ماریۆ مێرۆلا (گۆرانیبێژ)|ماریۆ مێرۆلا]] و [[نینو دئانجێلۆ]]. چەندین نووسەر و شانۆنووس، وەک [[ڕافائێلێ ڤیڤیانی]]، کۆمیدیا و درامایان بۆ ئەم ژانرە نووسی. ئاکتەران و کۆمیدیانانی وەک [[ئێدۆئاردۆ سکارپێتاد]] و پاشان کوڕەکانی [[ئێدۆئاردۆ دێ فیلیپۆ]]، [[پێپینۆ دێ فیلیپۆ]] و [[تیتینا دێ فیلیپۆ]] بەشدارییان کرد لە دروستکردنی شانۆی ناپۆلیتانیدا. کۆمیدیا و تراژیدیاکانی ئێدۆئاردۆ، وەک ''[[فیلومێنا مارکۆرانۆ|Filumena Marturano]]'' و ''[[The Millions of Naples|ناپۆلیی ملیۆنێر]]'' (کە ئەوی وەک ''[[چیرۆکی شەقامی لاوەکی]]''یش فیلم کرد)، بەناوبانگن. === مۆسیقا === {{سەرەکی|[[مۆسیقای ناپۆلی]]|[[گۆرانیی ناپۆلیتانی]]|[[کۆنسێرڤاتۆرییەکانی مۆسیقای ناپۆلی]]}} [[File:Teatro San Carlo large view.jpg|thumb|left|ناوخۆی [[شانۆی سان کارلۆ]]]] ناپۆلی ڕۆڵێکی گرنگی گێڕاوە لە مێژووی مۆسیقای ھونەریی ئەورووپای ڕۆژئاوادا بۆ زیاتر لە چوار سەدە.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://pveout.area.na.cnr.it/NIG/Naples.html |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20040407141737/http://pveout.area.na.cnr.it/NIG/Naples.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٧ی نیسانی ٢٠٠٤|بڵاوکەرەوە=AgendaOnline.it |سەردێڕ=Naples |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨}}</ref> یەکەم [[کۆنسێرڤاتۆرییەکانی مۆسیقای ناپۆلی|کۆنسێرڤاتۆرییەکانی مۆسیقا]] لە شارەکەدا لەژێر فەرمانڕەواییی ئیسپانییدا لە سەدەی ١٦دا دامەزران. کۆنسێرڤاتۆریی مۆسیقای سان پیترۆ ئا مایێلا، کە لە ساڵی ١٨٢٦دا لەلایەن [[فرانسیسی یەکەمی دوو سسیلیا|فرانسیسی یەکەمی بۆربۆن]]ەوە دامەزرا، ئەمڕۆش بەردەوامە لە کارکردن وەک ناوەندێکی شایستەی پەروەردەی مۆسیقا و مۆزەخانەیەکی مۆسیقی. لە کاتی سەردەمی کۆتاییی [[مۆسیقای بارۆک]]دا، [[ئەلێساندرۆ سکارلاتی]]، باوکی [[دۆمێنیکۆ سکارلاتی]]، قوتابخانەی ناپۆلیتانیی ئۆپێرای دامەزراند؛ ئەمە لە شێوەی ''[[ئۆپێرا سێریا]]''دا بوو، کە گەشەسەندنێکی نوێ بوو بۆ سەردەمی خۆی.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.timelineindex.com/content/select/1462/912,1,107,1462 |بڵاوکەرەوە=TimelineIndex.com |سەردێڕ=Timeline: Opera |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20081011113147/http://www.timelineindex.com/content/select/1462/912,1,107,1462 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٨|ڕێکەوتی سەردان=١٥ی ئازاری ٢٠٠٨}}</ref> شێوازێکی تری ئۆپێرا کە لە ناپۆلییەوە سەرچاوەی گرتووە ''[[ئۆپێرا بوفا]]''یە، شێوازێکی [[ئۆپێرای کۆمیدی]] کە بە توندی بەستراوەتەوە بە [[جۆڤانی باتیستا پەرگۆلێسی|باتیستا پەرگۆلێسی]] و [[نیکۆلۆ پیچینی|پیچینی]]؛ بەشداربووانی دواتری ژانرەکە [[جیۆاچینۆ ڕۆسینی|ڕۆسینی]] و [[ڤۆڵفگانگ ئامادیۆس مۆتسارت|مۆتسارت]]ی لەخۆ دەگرت.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://classicalmusic.about.com/od/operafaq/f/ofaq9.htm |بڵاوکەرەوە=ClassicalMusic.About.com |سەردێڕ=What is opera buffa? |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20071020233724/http://classicalmusic.about.com/od/operafaq/f/ofaq9.htm |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧|ڕێکەوتی سەردان=١٥ی ئازاری ٢٠٠٨}}</ref> [[شانۆی سان کارلۆ]]، کە لە ساڵی ١٧٣٧دا دروست کراوە، کۆنترین شانۆی کارایە لە ئەورووپادا، و وەک ناوەندی ئۆپێراییی ناپۆلی دەمێنێتەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.whatsonwhen.com/sisp/index.htm?fx=event&event_id=33089 |بڵاوکەرەوە=WhatsOnWhen.com |سەردێڕ=Teatro San Carlo |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20110722034609/http://www.whatsonwhen.com/sisp/index.htm?fx=event&event_id=33089 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٢ی تەممووزی ٢٠١١}}</ref> [[File:Mandolin MET DP169023.jpg|thumb|170px|[[مەندۆلین]]ی ناپۆلیتانی]] کۆنترین [[گیتاری شەش-ژێیی]] لەلایەن گایتانۆ ڤیناسیای ناپۆلیتانییەوە لە ساڵی ١٧٧٩دا دروست کرا؛ ئامێرەکە ئێستا وەک [[گیتاری ڕومانتیک]] ئاماژەی پێ دەکرێت. بنەماڵەی ڤیناسیا ھەروەھا [[مەندۆلین]]یشیان گەشە پێ دا.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.earlyromanticguitar.com |بڵاوکەرەوە=EarlyRomanticGuiar.com |سەردێڕ=Vinaccia 1779 |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20080315041934/http://www.earlyromanticguitar.com/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٥ی ئازاری ٢٠٠٨}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Tyler |یەکەم=James |سەردێڕ=The Guitar and Its Music: From the Renaissance to the Classical Era |بڵاوکەرەوە=Routledge |ناونیشان=https://books.google.com/books?id=XQgVGIGnBrUC&q=The+Guitar+and+Its+Music:+From+the+Renaissance+to+the+Classical+Era+&pg=PP1 |ژپنک=٩٧٨-٠-١٩-٨١٦٧١٣-٦|ڕێکەوت=٢٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٢}}</ref> بە کاریگەربوون بە ئیسپانیییەکان، ناپۆلیتانییەکان بوونە پێشەنگەکانی مۆسیقای گیتاری کلاسیک، بە [[فێردیناندۆ کارولی]] و [[ماورۆ جولیانی]] کە نوێنەری دیار بوون.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.jodrellbank.manchester.ac.uk/~agg/guitar/#giuliani |بڵاوکەرەوە=Cyclopaedia of Classical Guitar Composers |سەردێڕ=Cyclopaedia of Classical Guitar Composers |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20071114224154/http://www.jodrellbank.manchester.ac.uk/~agg/guitar/#giuliani |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٤ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٧}}</ref> جولیانی، کە لە ڕاستیدا لە [[پۆلیا]]وە بوو بەڵام لە ناپۆلیدا ژیا و کاری کرد، بە فراوانی وەک یەکێک لە گەورەترین [[گیتارژەن|ژەنیارانی گیتار]] و دانەرانی مۆسیقای سەدەی ١٩ سەیر دەکرێت، لەگەڵ ھاوچەرخە [[کەتەلۆنیا|کەتەلۆنیەکەی]] [[فێرناندۆ سۆر]]دا.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.lagunaguitars.com/library.html |بڵاوکەرەوە=LagunaGuitars.com |سەردێڕ=The Masters of Classical Guitar |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20080509093152/http://www.lagunaguitars.com/library.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٩ی ئایاری ٢٠٠٨|ڕێکەوتی سەردان=١٥ی ئازاری ٢٠٠٨}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.finefretted.com/html/starobin_plays_sor_and_giulian.html |بڵاوکەرەوە=FineFretted.com |سەردێڕ=Starobin Plays Sor and Giuliani |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20080316063836/http://www.finefretted.com/html/starobin_plays_sor_and_giulian.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٦ی ئازاری ٢٠٠٨}}</ref> مۆسیقارێکی تری ناپۆلیتانیی دیار [[گۆرانیبێژی ئۆپێرا]] [[ئێنریکۆ کاروسۆ]] بوو، کە یەکێک بوو لە دیارترین [[تێنۆر|تێنۆرەکانی]] ئۆپێرا لە سەرجەم سەردەمەکاندا:<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://student.britannica.com/comptons/article-9273542/Enrico-Caruso |ئیش=Encyclopædia Britannica |سەردێڕ=Enrico Caruso |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20080426072721/http://student.britannica.com/comptons/article-9273542/Enrico-Caruso |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٦ی نیسانی ٢٠٠٨}}</ref> ئەو وەک پیاوێکی خەڵکی لە ناپۆلیدا سەیر دەکرا، کە لە پێشینەیەکی چینی ڕاھێنەر و ڕەنجدەرەوە ھاتبوو.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.grandi-tenori.com/tenors/caruso.php |بڵاوکەرەوە=Grandi-Tenori.com |سەردێڕ=Enrico Caruso |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20090209201552/http://grandi-tenori.com/tenors/caruso.php |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٩ی شوباتی ٢٠٠٩}}</ref> سەمایەکی نەریتیی بەناوبانگ لە [[باشووری ئیتالیا (ڕوونکرنەوە)|باشووری ئیتالیا]] و ناپۆلیدا [[تارانتێلا]]یە، کە لە [[پۆلیا]]وە سەرچاوەی گرت و لە سەرانسەری [[شانشینی دوو سسیلیا|شانشینی دوو سسیلیادا]] بڵاو بووەوە. تارانتێلای ناپۆلیتانی [[سەمای دلداری|سەمایەکی دلدارییە]] کە لەلایەن دووانەکانەوە ئەنجام دەدرێت کە "ڕیتم، ئاواز، جووڵە و گۆرانییە یاوەرەکانی زۆر جیاوازن"، کە مۆسیقای خێراتر و شادتر پیشان دەدات. ڕەگەزێکی دیاری مۆسیقای بەناوبانگی ناپۆلیتانی شێوازی {{Lang|it|[[گۆرانیی ناپۆلیتانی|Canzone Napoletana]]}}ە، بە بنەڕەت [[مۆسیقای نەریتی]]ی شارەکەیە، بە ڕێپێڕتواری سەدەھا گۆرانیی [[فۆلکلۆر|فۆلکلۆری]]، کە هەندێکیان دەکرێت ڕەگ و ڕیشەیان بۆ سەدەی ١٣ بگەڕێندرێتەوە.<ref name="festadipied" /> ژانرەکە بووە دامەزراوەیەکی فەرمی لە ساڵی ١٨٣٥دا، دوای ناساندنی کێبڕکێی ساڵانەی گۆرانی نووسینی فێستیڤاڵی [[پیێدیگرۆتا]].<ref name="festadipied">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.festadipiedigrotta.it/eng/storia/storia.htm |بڵاوکەرەوە=FestaDiPiedigrotta.it |سەردێڕ=History |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141223054538/http://www.festadipiedigrotta.it/eng/storia/storia.htm |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٤}}</ref> هەندێک لە بەناوبانگترین ھونەرمەندانی تۆمارکەر لەم بووارەدا [[ڕۆبێرتۆ مورۆلۆ]]، [[سێرجیۆ برونی]] و [[ڕێناتۆ کارۆسۆنێ]] لەخۆ دەگرن.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.naplesmylove.com/artisti_classici_napoletani.html |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20080402003237/http://www.naplesmylove.com/artisti_classici_napoletani.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢ی نیسانی ٢٠٠٨|بڵاوکەرەوە=NaplesMyLove.com |سەردێڕ=Artisti classici napoletani |ڕەوشی ناونیشان=usurped |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨}}</ref> جگە لەوەش جۆرەھا شێوازی مۆسیقای بەناوبانگ لە ناپۆلیدا ھەن کە لە دەرەوەیدا زۆر ناسراو نین، وەک ''cantautore'' ("گۆرانیبێژ-گۆرانی نووس") و ''sceneggiata''، کە وەک ئۆپێرای مۆسیقیی درامایی وەسف کراوە؛ دیارترین نوێنەری ئەم شێوازە [[ماریۆ مێرۆلا (گۆرانیبێژ)|ماریۆ مێرۆلا]]یە.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=https://www.theguardian.com/news/2006/dec/07/guardianobituaries.italy |ئیش=The Guardian |سەردێڕ=Mario Merola obituary |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|شوێن=London |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20170407210434/https://www.theguardian.com/news/2006/dec/07/guardianobituaries.italy |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٧ی نیسانی ٢٠١٧}}</ref> === سینەما و تەلەڤیزیۆن === [[File:Totò, Neapolitan actor 1943.jpg|thumb|upright=0.7|[[تۆتۆ]]، ئاکتەرێکی بەناوبانگی ناپۆلیتانی]] ناپۆلی کاریگەرییەکی بەرچاوی لەسەر [[سینەمای ئیتالیا|سینەمای ئیتالی]] ھەبووە. بەھۆی گرنگیی شارەکەوە، چەندین فیلم و بەرنامەی تەلەڤیزیۆنی (بە تەواوی یان بەشێکیان) لە ناپۆلیدا دادەنرێن. جگە لە خزمەتکردن وەک پاشبنەمای چەندین فیلم و بەرنامە، چەندین کەسایەتیی بەناوبانگی بەهرەمەند (ئاکتەر، ئاکتەرەکان، دەرھێنەران، و بەرهەمهێنەران) بە ڕەسەن لە ناپۆلییەوەن. ناپۆلی شوێنی چەندین شاکاری سەرەتاییی سینەمای ئیتالی بوو. ''[[ئاسونتا سپینا (فیلمی ١٩١٥)|Assunta Spina]]'' (١٩١٥) فیلمێکی بێدەنگ بوو گونجێنرابوو لە درامایەکی شانۆییی نووسەری ناپۆلیتانی [[سالڤاتۆر دی جاکۆمۆ]]وە. فیلمەکە لەلایەن ناپۆلیتانی [[گوستاڤۆ سێرێنا]]وە دەرھێنرا. سێرێنا ھەروەھا لە فیلمی ١٩١٢ی ''ڕۆمیۆ و ژولیێت''دا ڕۆڵی گێڕا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.naplesldm.com/saldigiac.html |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20150106181815/http://www.naplesldm.com/saldigiac.html |ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٦ی کانوونی دووەمی ٢٠١٥|سەردێڕ=Salvatore Di Giacomo |دوایین=Matthews |یەکەم=Jeff |وێبگە=naplesldm.com |ڕێکەوتی سەردان=٢٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٦}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.imdb.com/name/nm0784988/ |سەردێڕ=Gustavo Serena |وێبگە=IMDb |ڕێکەوتی سەردان=٢٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٦|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20170216191617/http://www.imdb.com/name/nm0784988/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٦ی شوباتی ٢٠١٧}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|ناونیشان=https://books.google.com/books?id=GITRwfip1R4C&q=gustavo+serena&pg=PA76 |سەردێڕ=Romeo and Juliet |دوایین١=Shakespeare |یەکەم١=William |دوایین٢=Loehlin |یەکەم٢=James N. |ڕێکەوت=٢٥ی نیسانی ٢٠٠٢|بڵاوکەرەوە=Cambridge University Press |ژپنک=٩٧٨-٠-٥٢١-٦٦٧٦٩-٢|زمان=en}}</ref> پێڕستی هەندێک لە فیلمە بەناوبانگەکان کە لە ناپۆلیدا بەڕێوە دەچن (بە تەواوی یان بەشێکیان) بریتی لە:<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.imdb.com/list/ls075758391/ |سەردێڕ=IMDb: 10 good movies about Naples – a list by gadam |نووسەر=gadam |ڕێکەوت=٢٧ی ئابی ٢٠١٤|وێبگە=IMDb |ڕێکەوتی سەردان=٢٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٦|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20170414235212/http://www.imdb.com/list/ls075758391/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٤ی نیسانی ٢٠١٧}}</ref> * ''[[پێڵاوبۆی (فیلم)|Shoeshine]]'' (١٩٤٦)، دەرھێنراو لەلایەن ناپۆلیتانی، [[ڤیتۆریۆ دێ سیکا]] * ''[[دەستەکان بەسەر شاردا|Hands over the City]]'' (١٩٦٣)، دەرھێنراو لەلایەن ناپۆلیتانی، [[فرانسیسکۆ ڕۆسی]] * ''[[گەشت بۆ ئیتالیا|Journey to Italy]]'' (١٩٥٤)، دەرھێنراو لەلایەن [[ڕۆبێرتۆ ڕۆسێلینی]] * ''[[ھاوسەرگیری بە شێوازی ئیتالی|Marriage Italian Style]]'' (١٩٦٤)، دەرھێنراو لەلایەن ناپۆلیتانی، [[ڤیتۆریۆ دێ سیکا]] * ''[[لە ناپۆلییەوە دەستی پێ کرد|It Started in Naples]]'' (١٩٦٠)، دەرھێنراو لەلایەن [[مێلڤیل شاڤێلسن]] * ''[[دەستی خودا (فیلم)|The Hand of God]]'' (٢٠٢١)، دەرھێنراو لەلایەن [[پاوڵۆ سۆرێنتینۆ]] ناپۆلی ماڵی یەکێک لە یەکەم فیلمە ڕەنگاوڕەنگەکانی ئیتالیایە، ''[[تۆتۆ بە ڕەنگ|Toto in Color]]'' (١٩٥٢)، بە بەشداریی [[تۆتۆ]] (ئەنتۆنیۆ دێ کورتیس)، ئاکتەرێکی کۆمیدیی بەناوبانگ کە لە ناپۆلیدا لەدایک بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|ناونیشان=https://books.google.com/books?id=F7WHDAAAQBAJ&q=color+film&pg=PA69 |سەردێڕ=A New Guide to Italian Cinema |دوایین١=Celli |یەکەم١=C. |دوایین٢=Cottino-Jones |یەکەم٢=M. |ڕێکەوت=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٧|بڵاوکەرەوە=Springer |ژپنک=٩٧٨-٠-٢٣٠-٦٠١٨٢-٦|زمان=en}}</ref> ھەندێک لە کۆمیدیا دیارەکانی سەر بڕگەکانی ناپۆلی {{lang|it|Ieri, Oggi e Domani}} (''[[دوێنێ، ئەمڕۆ و بەیانی|Yesterday, Today and Tomorrow]]'') لەلایەن ڤیتۆریۆ دێ سیکا، بە بەشداریی [[سۆفیا لۆرێن]] و [[مارچێلۆ ماسترۆیاننی]]، ''Adelina of Naples'' (فیلمی براوەی خەڵاتی ئۆسکار)، ''[[لە ناپۆلییەوە دەستی پێ کرد|It Started in Naples]]''، {{lang|it|[[زێڕی ناپۆلی|L'oro di Napoli]]}} جارێکی تر لەلایەن ڤیتۆریۆ دێ سیکا، فیلمە درامایییەکانی وەک هی [[دینۆ ڕیسی]] ''[[بۆنی ئافرەتێک (فیلمی ١٩٧٤)|Scent of a Woman]]''، فیلمە جەنگییەکان وەک ''[[چوار ڕۆژەکەی ناپۆلی (فیلم)|The Four Days of Naples]]'' لەلایەن دەرھێنەری ساردینی [[نانی لۆی]]، مۆسیقا و فیلمەکانی سێنێجیاتا وەک ''[[زاپاتۆرێ|Zappatore]]''، لە گۆرانیی ھاوناوی [[لیبێرۆ بۆڤیۆ]]وە، بە بەشداریی گۆرانیبێژ و ئاکتەر [[ماریۆ مێرۆلا (گۆرانیبێژ)|ماریۆ مێرۆلا]]، فیلمە تاوانکارییەکان وەک {{lang|it|[[ئیل کامۆڕیستا|Il Camorrista]]}} لەگەڵ [[بێن گەزارا]] ڕۆڵی گەورەی گەورەی [[کامۆڕا]] [[ڕافائێلێ کوتۆلۆ]]ی دەگێڕا، و فیلمە مێژوویی یان جلوبەرگییەکان وەک ''[[ئەو ئافرەتەی ھامیڵتۆن|That Hamilton Woman]]'' بە بەشداریی [[ڤیڤیان لی]] و [[لۆرێنس ئۆلیڤییە]]. فیلمە ناپۆلیتانییە ھاوچەرخەکان {{lang|it|[[ڕیکۆمینچیۆ دا ترێ|Ricomincio da tre]]}} لەخۆ دەگرن، کە نەھامەتییەکانی کۆچبەرێکی گەنج لە کۆتایی سەدەی ٢٠دا وێنە دەکات. فیلمی ٢٠٠٨ی زمانی ناپۆلیتانی ''[[گۆمۆرا (فیلم)|Gomorrah]]''، کە لەسەر بنەمای کتێبەکەی [[ڕۆبێرتۆ ساڤیانۆ]] بوو، تاریکاییی ژێر زەویی شاری ناپۆلی لە ڕێگەی پێنج چیرۆکی تێکەڵبووەوە لەسەر بزووتنەوەی بەدەسەڵاتی [[کامۆڕا|سەندیکای تاوانی ناپۆلیتانی]] دەپشکنێت، ھەروەھا [[گۆمۆرا (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|زنجیرەی تەلەڤیزیۆنیی ھاوناو]]. چەندین ئەڵقەی زنجیرەی ئانیماسیۆنی ''[[تۆم و جێری]]''ش ئاماژە/کاریگەرییان لە ناپۆلییەوە ھەیە. گۆرانیی "[[سانتا لوچیا (گۆرانی)|سانتا لوچیا]]" کە لەلایەن تۆم کاتەوە لە ''[[پشیلە و دووبارە-پشیلە|Cat and Dupli-cat]]''دا لێ دەدرێت سەرچاوەکەی لە ناپۆلییەوەیە. "[[مشکی ناپۆلیتانی|Neapolitan Mouse]]" لە ھەمان شاردا ڕوو دەدات. زنجیرەی ژاپۆنی [[سەرکێشیی سەیروسەمەرەی جۆجۆ (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|''سەرکێشیی سەیروسەمەرەی جۆجۆ'' بەشی ٥]]، Vento Aureo، لە شارەکەدا ڕوو دەدات. ناپۆلی لە ئەڵقەکانی زنجیرە تەلەڤیزیۆنییەکاندا دەرکەوتووە وەک ''[[سۆپڕانۆکان]]'' و ڤێرژنی ١٩٩٨ی ''[[کۆنتی مۆنتێ کریستۆ (زنجیرەی بچووکی ١٩٩٨)|کۆنتی مۆنتێ کریستۆ]]''، بە بەشداریی [[ژێڕار دێپاردیۆ]]. === بەرگدروونی === [[بەرگدروونیی ناپۆلیتانی]] وەک ھەوڵێک لەدایک بوو بۆ شلکردنەوەی توندیی بەرگدروونیی ئینگلیزی، کە لەگەڵ شێوازی ژیانی ناپۆلیتانیدا نەدەگونجا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://journal.styleforum.net/neapolitan-jacket-characteristics/ |وێبگە=journal.styleforum.net |نووسەر=Arianna Reggio |ڕێکەوت=٦ی حوزەیرانی ٢٠١٧|سەردێڕ=Your Guide to Neapolitan Jacket Characteristics |ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20170905043251/http://journal.styleforum.net/neapolitan-jacket-characteristics/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٥ی ئەیلوولی ٢٠١٧|ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠١٧}}</ref> کەواکەی ناپۆلیتانی کورتر، سووکتر، چوارەکی-پۆشراو یان بێپۆشەرە، و هیچ پۆشەرێکی شانی نییە. == وەرزش == [[File:Stadio San Paolo Serie A.jpg|thumb|[[یاریگای دیێگۆ ئارماندۆ مارادۆنا]]]] [[File:Spaccanapoli Diego Armando Maradona Franco.jpg|thumb|وێنەی دیواریی مارادۆنا]] [[تۆپی پێ]] بە دووری بەناوبانگترین وەرزشە لە ناپۆلیدا. لەلایەن بەریتانییەکانەوە لە سەرەتای سەدەی ٢٠دا ھێنرایە شارەکە،<ref name="early history">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://napoli2000.etereanetwork.com/StoriaClub_Albori.asp |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20070702133335/http://napoli2000.etereanetwork.com/StoriaClub_Albori.asp |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢ی تەممووزی ٢٠٠٧|بڵاوکەرەوە=Napoli2000.com |سەردێڕ=Storia Del Club, by Pietro Gentile and Valerio Rossano |ڕێکەوت=٢٣ی حوزەیرانی ٢٠٠٧}}</ref> وەرزشەکە بە قووڵی لە کلتووری خۆجەییدا ڕەگی دا کوتاوە: لە ھەر ئاستێکی کۆمەڵگەدا بەناوبانگە، لە ''scugnizzi'' ([[منداڵانی شەقام]])یەوە تا پیشەگەرە دەوڵەمەندەکان. بەناوبانگترین [[یانەی تۆپی پێ|یانەی تۆپی پێی]] شارەکە [[یانەی وەرزشیی ناپۆلی|ئێس ئێس سی ناپۆلی]]یە، کە یارییەکانی ماڵەوەی لە [[یاریگای دیێگۆ ئارماندۆ مارادۆنا|یاریگای مارادۆنا]] لە [[فۆریگرۆتا]]دا ئەنجام دەدات. یاریگای یانەکە ناوی گۆڕدرا بۆ یاریگای دیێگۆ ئارماندۆ مارادۆنا بە ڕێزگرتن لە هێرشبەری ناوەڕاستی ئەرژەنتینی کە بۆ حەوت ساڵ بۆ یانەکە یاریی کرد.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|سەردێڕ=Napoli's San Paolo stadium renamed to honour Maradona |ناونیشان=https://www.reuters.com/article/uk-soccer-italy-nap-maradona/napolis-san-paolo-stadium-renamed-to-honour-maradona-idUKKBN28E2QJ |ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی نیسانی ٢٠٢١|بڵاوکەرەوە=Thomson Reuters |ڕێکەوت=٤ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٧ی نیسانی ٢٠٢١|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20210427152622/https://www.reuters.com/article/uk-soccer-italy-nap-maradona/napolis-san-paolo-stadium-renamed-to-honour-maradona-idUKKBN28E2QJ |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> تیمەکە لە [[سێری ئا]]دا یاری دەکات و [[سکودێتۆ]]ی چوار جار، [[جام‌ی ئیتالیا]]ی شەش جار و [[سوپەرجامی ئیتالیا]]ی سێ جار بردبووەوە. تیمەکە ھەروەھا [[خولی ئەورووپا|جامی یوفا]]شی بردبووەوە،<ref name=calcionap>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.sscnapoli.it/static/content/Palmares-87.aspx |بڵاوکەرەوە=sscnapoli.it |سەردێڕ=Palmares |ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20140723193222/http://www.sscnapoli.it/static/content/Palmares-87.aspx |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٣ی تەممووزی ٢٠١٤|ڕێکەوتی سەردان=٣٠ی ئایاری ٢٠١٤}}</ref> و جارێک [[یاریزانی سەدەی فیفا|دیێگۆ مارادۆنا]]ی لە نێوان یاریزانانیدا ناونابوو. ناپۆلی شوێنی لەدایکبوونی چەندین یاریزانی تۆپی پێی پیشەگەری دیارە، لەوانە [[چیرۆ فێرارا]] و [[فابیۆ کاناڤارۆ]]. کاناڤارۆ [[تیمی نیشتمانیی تۆپی پێی ئیتالیا|کاپتنی تیمی نیشتمانیی ئیتالیا]] بوو تا ساڵی ٢٠١٠ و تیمەکەی ڕێنمایی کرد بۆ سەرکەوتن لە [[جام‌ی جیهانیی فیفا ساڵی ٢٠٠٦|جام‌ی جیهانیی ٢٠٠٦]]دا. لە ئەنجامدا ناوی وەک [[یاریزانی ساڵی جیهانیی فیفا|یاریزانی ساڵی جیهان]] بڵاو کرایەوە. ھەندێک لە یانە بچووکەکانی شارەکە [[یانەی وەرزشیی ناپۆلیس|ئێف سی ناپۆلیس]] و [[ئێنتێرناپۆلی کامالدۆلی ئێس.ئێس.دی.|ئێنتێرناپۆلی]] لەخۆ دەگرن، کە لە [[یاریگای ئارتورۆ کۆلانا]]دا یاری دەکەن. ھەروەھا شارەکە تیمەکانی لە جۆرەھا وەرزشی تردا ھەیە: [[یانەی باسکەی ناپۆلی (٢٠١٦)|ئێلدۆ ناپۆلی]] نوێنەرایەتیی شارەکە دەکات لە باسکەی [[سێری ئا (بۆڵەکانی باسکە)|سێری ئا]]دا و لە شاری [[بانیۆلی]]دا یاری دەکات. شارەکە ھاو-میوانداریی [[یۆڕۆباسکێت ١٩٦٩]]ی کرد. پارتێنۆپێ ڕەگبی بەناوبانگترین لایەنی [[ڕەگبی سێڤنس|ڕەگبی]] شارەکەیە: تیمەکە [[سێری ئا (ڕەگبی)|سێری ئا]]ی ڕەگبیی دوو جار بردبووەوە. وەرزشە ناوچەیییە بەناوبانگەکانی تر [[فوتساڵ]]، [[تۆپی ئاو]]، [[کێبڕکێی ئاژەڵان]]، بەلەمڕانی، شمشێربازی، [[بۆکسێن]] و ھونەرەکانی بەرگری لە خۆن. ئەکادیمیای نیشتمانیی شمشێربازیی ناپۆلی تاقە شوێنە لە ئیتالیادا کە ناونیشانەکانی "مامۆستای شمشێر" و "مامۆستای [[کێندۆ]]"ی تێدا بەدەست دەھێنرێن.<ref name=fencing>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.accademianazionalescherma.it/ |سەردێڕ=Fencing |بڵاوکەرەوە=Accademia Nazionale di Scherma |ڕێکەوت=١٢ی حوزەیرانی ٢٠٠٨|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20160102061503/http://www.accademianazionalescherma.it/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢ی کانوونی دووەمی ٢٠١٦|ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨}}</ref> == کەسایەتییەکان == * [[ئەندریا سێتێمبرێ]] (لەدایکبووی ٢٠٠١)، ناسراو بە سادەیی وەک سێتێمبرێ، گۆرانیبێژ-گۆرانی نووس * [[ئەنجێلا لوچێ]] (١٩٣٧/٣٨–٢٠٢٦)، ئاکتەر و گۆرانیبێژی Canzone Napoletana * [[ئەنجێلا پاگانۆ]] (١٩٣٧–٢٠٢٤)، ئاکتەر * [[ئەنتۆنیا نۆکا]] (لەدایکبووی ٢٠٠٥)، ناسراو بە سادەیی وەک ئەنتۆنیا، گۆرانیبێژ * [[ئەنتۆنیا ترۆپۆ]] (لەدایکبووی ١٩٧٧)، ئاکتەر * [[بێنێدێتا ڤالانزانۆ]] (لەدایکبووی ١٩٨٥)، ئاکتەر * [[کاتێرینا بالیڤۆ]] (لەدایکبووی ١٩٨٠)، پێشکەشکاری تەلەڤیزیۆن و مۆدێل * [[کڵۆتیلدێ ئێسپۆزیتۆ]] (لەدایکبووی ١٩٩٧)، ئاکتەر * [[کۆڕادۆ ڕوستچی]] (لەدایکبووی ١٩٥٧)، مۆسیقار، گۆرانی نووس و بەرهەمهێنەر * [[داڤیدێ پێتڕێلا]] (لەدایکبووی ١٩٨٥)، ناسراو بە شێوەی پیشەیی وەک ترۆپیکۆ، گۆرانیبێژ-گۆرانی نووس و ئاوازدانەر * [[دێنیز کاپێزا]] (لەدایکبووی ١٩٨٩)، ئاکتەر * [[ئێدۆئاردۆ بێناتیۆ]] (لەدایکبووی ١٩٤٦)، گۆرانیبێژ-گۆرانی نووس * [[ئێدۆئاردۆ لیۆنێتی]] (١٨٦٢–١٩١٢)، پەیکەرتاش * [[ئێلیۆنۆرا بڕاون]] (لەدایکبووی ١٩٤٨)، ئاکتەر * [[ئێنریکۆ دێ نیکۆلا]] (١٨٧٧–١٩٥٩)، یاسادانەر، ڕۆژنامەنووس و سیاسەتمەدار * [[ئۆجێنیۆ بێناتیۆ]] (لەدایکبووی ١٩٤٨)، گۆرانیبێژ-گۆرانی نووس * [[ئێڤا نۆڤا]] (١٩١٦–١٩٩٦)، گۆرانیبێژ و ئاکتەر * [[فابیۆ کاناڤارۆ]] (لەدایکبووی ١٩٧٣)، ڕاھێنەری پیشەگەری [[تۆپی پێ]] و یاریزانی پێشوو * [[فاتیما ترۆتا]] (لەدایکبووی ١٩٨٦)، ئاکتەر، کۆمیدیان و پێشکەشکاری تەلەڤیزیۆن * [[فێدێریکۆ سالڤاتۆرێ]] (١٩٥٩–٢٠٢٣)، گۆرانیبێژ-گۆرانی نووس و کۆمیدیان * [[فرانسیسکۆ سۆندێلی]] (لەدایکبووی ١٩٧٣)، مۆسیقاری ڕۆک * [[جێۆلیێر]] (لەدایکبووی ٢٠٠٠)، ڕاپەر * [[جیانی نازارۆ]] (١٩٤٨–٢٠٢١)، گۆرانیبێژ و ئاکتەر * [[جیجی دئاڵێسیۆ]] (لەدایکبووی ١٩٦٧)، گۆرانیبێژ-گۆرانی نووس * [[جیۆرجیۆ ناپۆلیتانۆ]] (١٩٢٥–٢٠٢٣)، سیاسەتمەدار * [[جۆڤانی ترۆپی]] (لەدایکبووی ١٩٨١)، گۆرانیبێژ-گۆرانی نووس * [[لا نینیا (گۆرانیبێژ)|لا نینیا]] (لەدایکبووی ١٩٩١)، گۆرانیبێژ-گۆرانی نووس و ئاکتەر * [[ئێل دی ئەی (گۆرانیبێژ)|LDA]] (لەدایکبووی ٢٠٠٣)، گۆرانیبێژ-گۆرانی نووس و ڕاپەر * [[لاورا بێلی]] (لەدایکبووی ١٩٤٧)، ئاکتەر و گۆرانیبێژ * [[لینا ساستری]]، ئاکتەر و گۆرانیبێژ * [[لوئیزا ڕانیێری]] (لەدایکبووی ١٩٧٣)، ئاکتەر * [[ماریا ئێسپۆزیتۆ]] (لەدایکبووی ٢٠٠٣)، ئاکتەر * [[ماریا گراتسیا سکیاڤۆ]] (لەدایکبووی ١٩٧٥)، سۆپرانۆی کلاسیک * [[ماریاسۆلێ دی مایۆ]] (لەدایکبووی ٢٠٠١)، ئاکتەر * [[ماریاسۆلێ پۆلیۆ]] (لەدایکبووی ٢٠٠٣)، ئاکتەر، پێشکەشکاری تەلەڤیزیۆن و ڕادیۆ * [[مارینا سوما]] (لەدایکبووی ١٩٥٩)، ئاکتەر * [[ماریۆ ئاباتێ]] (١٩٢٧–١٩٨١)، گۆرانیبێژ و ئاکتەر * [[ماریۆ مێرۆلا (گۆرانیبێژ)|ماریۆ مێرۆلا]] (١٩٣٤–٢٠٠٦)، گۆرانیبێژ و ئاکتەر * [[ماریۆ دا ڤینچی]] (١٩٤٢–٢٠١٥)، گۆرانیبێژ و ئاکتەر * [[ماریسا لاوریتۆ]] (لەدایکبووی ١٩٥١)، ئاکتەر، گۆرانیبێژ، و کەسایەتیی تەلەڤیزیۆنی * [[میریام کاندورۆ]] (لەدایکبووی ١٩٨٠)، ئاکتەر * [[نینو بوۆنۆکۆرێ]] (لەدایکبووی ١٩٥٨)، گۆرانیبێژ-گۆرانی نووس * [[نینو دئانجێلۆ]] (لەدایکبووی ١٩٥٧)، گۆرانیبێژ-گۆرانی نووس، ئاکتەر، دەرھێنەری فیلم و نووسەر * [[ئۆڵد فاشن و لاڤەر بۆی]] (لەدایکبووی ١٩٨٤)، گۆرانیبێژ-گۆرانی نووس * [[پینو دانیێلێ]] (١٩٥٥–٢٠١٥)، گۆرانیبێژ-گۆرانی نووس و مۆسیقار * [[ڕافائێلێ میراتێ]] (١٨١٥–١٨٩٥)، گۆرانیبێژی ئۆپێرا * [[ڕۆسینا پێنکۆ]] (١٨٢٣–١٨٩٤)، سۆپرانۆی ئۆپێرایی * [[سالڤاتۆر پاپاچیۆ]] (١٨٩٠–١٩٧٧)، تێنۆری ئۆپێرایی و سەر بە [[Canzone napoletana]] * [[سێرێنا ئۆتیێری]] (لەدایکبووی ١٩٧٦)، ئاکتەر و گۆرانیبێژ * [[سێرێنا ڕۆسی]] (لەدایکبووی ١٩٨٥)، ئاکتەر و گۆرانیبێژ * [[سیمۆنا تاباسکۆ]] (لەدایکبووی ١٩٩٤)، ئاکتەر * [[تۆنی ئاستاریتا]] (١٩٣٩–١٩٩٨)، گۆرانیبێژ * [[تۆسکا دئاکوینۆ]] (لەدایکبووی ١٩٦٦)، ئاکتەر، کۆمیدیان و پێشکەشکاری تەلەڤیزیۆن * [[تۆتۆ]] (١٨٩٨–١٩٦٧)، ئاکتەر، کۆمیدیان، شانۆنووس، شاعیر و گۆرانیبێژ * [[تولیۆ پانێ]] (١٩٣٠–٢٠٠١)، گۆرانیبێژ * [[ڤالێ ئێل پی]] (لەدایکبووی ١٩٩٩)، گۆرانیبێژ-گۆرانی نووس و ڕاپەر * [[ڤیرا سیلێنتی]] (١٩٣١–٢٠١٤)، ئاکتەر == پەیوەندییە نێودەوڵەتییەکان == === شارە دەستەخوشکەکان === ناپۆلی [[دەستەخوشکی شارەکان|دەستەخوشک]]ە لەگەڵ:<ref name=gemel>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Gemellaggi |ناونیشان=http://www.comune.napoli.it/flex/cm/pages/ServeBLOB.php/L/IT/IDPagina/5931 |وێبگە=comune.napoli.it |بڵاوکەرەوە=Napoli |زمان=it |ڕێکەوتی سەردان=١٥ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٩|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20130722204102/http://www.comune.napoli.it/flex/cm/pages/ServeBLOB.php/L/IT/IDPagina/5931 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٢ی تەممووزی ٢٠١٣|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> {{colbegin|colwidth=20em}} * {{flagicon|TUN}} [[قفصە]]، تونس * {{flagicon|SRB}} [[کراگوێڤاتس]]، سڕبیا * {{flagicon|ESP}} [[پالما دێ مایۆرکا]]، ئیسپانیا * {{flagicon|GRC}} [[ئەسینا]]، یۆنان * {{flagicon|CUB}} [[سانتیاگۆ دی کوبا]] و [[پارێزگای سانتیاگۆ دی کوبا]]، کوبا * {{flagicon|FRA}} [[مارسێی]]، فەڕەنسا<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.ilvaporetto.com/marsiglia-e-napoli-ufficializzato-il-gemellaggio-tra-due-capitali-mediterranee|سەردێڕ=Marsiglia e Napoli: ufficializzato il gemellaggio tra due capitali mediterranee|ئیش=Il Vaporetto|زمان=it|ڕێکەوت=١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٤|ڕێکەوتی سەردان=٢١ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٤}}</ref> * {{flagicon|MDG}} [[نۆسی بێ]]، مەداگاسکار * {{flagicon|PSE}} [[شاری نابولس|نابولس]]، فەلەستین * {{flagicon|IRL}} [[لیمریک]]، ئیرلەندا * {{flagicon|ITA}} [[ساساری]]، ئیتالیا * {{Flagicon|IRQ}} [[سلێمانی]]، عێراق<ref>[http://kurdpress.ir/Fa/NSite/FullStory/News/?Id=43715 اعلام خواهرخواندگی سلیمانیه عراق و ناپل ایتالیا ] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20131005001019/http://kurdpress.ir/Fa/NSite/FullStory/News/?Id=43715 |date=5 October 2013 }}, '''Kurdpress''' ''(Persian)'', 30 April 2013.</ref> {{colend}} === ھاوبەشییەکان === {{colbegin|colwidth=20em}} * {{flagicon|ROU}} [[سیگێت و مارماتیێ]]، ڕۆمانیا<ref name=gemel/> * {{flagicon|ROU}} [[کەلەراشی]]، ڕۆمانیا<ref name=gemel/> * {{flagicon|HUN}} [[بوداپێست]]، مەجارستان<ref name=gemel/> * {{flagicon|JPN}} [[کاگۆشیما]]، ژاپۆن<ref name="Kagoshima twinnings">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.city.kagoshima.lg.jp/_1010/shimin/7siseijouhou/7-8kouryu/7-8-1simaitosi.html|سەردێڕ=鹿児島市ホームページ ｜姉妹・友好・兄弟都市 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20130108101040/http://www.city.kagoshima.lg.jp/_1010/shimin/7siseijouhou/7-8kouryu/7-8-1simaitosi.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠١٣|script-title=ja:姉妹・友好・兄弟都市 |trans-title=Sister, friendship or Twin cities |ئیش=Kagoshima International Affairs Division |زمان=ja |ڕێکەوتی سەردان=١٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٦}}</ref> * {{flagicon|AZE}} [[باکوو]]، ئازەربایجان<ref name="Azerbaijan twinnings">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.azerbaijans.com/content_1719_en.html |سەردێڕ=Twin-cities of Azerbaijan |ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئابی ٢٠١٣|ئیش=Azerbaijans.com |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20130809115218/http://www.azerbaijans.com/content_1719_en.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٩ی ئابی ٢٠١٣}}</ref> * {{flagicon|LIB}} [[تڕابلوس، لۆبنان|تڕابلوس]]، لۆبنان * {{flagicon|IND}} [[کۆلکاتا]]، ھیندستان<ref name="Kolkata twinnings">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Mazumdar |یەکەم=Jaideep |سەردێڕ=A tale of two cities: Will Kolkata learn from her sister? |ناونیشان=http://timesofindia.indiatimes.com/city/kolkata/A-tale-of-two-cities-Will-Kolkata-learn-from-her-sister/articleshow/25916888.cms |ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تشرینی دووەمی ٢٠١٣|newspaper=The Times of India |ڕێکەوت=١٧ی تشرینی دووەمی ٢٠١٣|شوێن=New Delhi |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20140723040319/http://timesofindia.indiatimes.com/city/kolkata/A-tale-of-two-cities-Will-Kolkata-learn-from-her-sister/articleshow/25916888.cms |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٣ی تەممووزی ٢٠١٤}}</ref> * {{flagicon|BIH}} [[سارایێڤۆ]]، بۆسنیا و ھەرزەگۆڤینا (لە ساڵی ١٩٦٤ەوە)<ref name="Twin 1">[http://www.sarajevo.ba/en/stream.php?kat=147 Fraternity cities on Sarajevo Official Web Site] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20081201150030/http://www.sarajevo.ba/en/stream.php?kat=147 |date= 1 December 2008 }}. City of Sarajevo. 2008. Retrieved 9 November 2008.</ref> * {{flagicon|ARM}} [[یەریڤان]]، ئەرمەنستان<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Napoli e Yerevan unite da un patto di amicizia e collaborazione|ناونیشان=https://grandenapoli.it/napoli-yerevan-unite-da-un-patto-di-amicizia-e-collaborazione/|وێبگە=Grandenapoli.it|ڕێکەوت=٢٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٥|ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٥|زمان=it|یەکەم=Alessandra|دوایین=Silvestri}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Firma del Protocollo di Amicizia e Cooperazione tra il Comune di Napoli e il Comune di Jerevan|ناونیشان=https://ambjerevan.esteri.it/it/news/dall_ambasciata/2025/10/firma-del-protocollo-di-amicizia-e-cooperazione-tra-il-comune-di-napoli-e-il-comune-di-jerevan/|وێبگە=Ambjerevan.esteri.it|ڕێکەوت=٢٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٥|ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٥|زمان=it}}</ref> {{colend}}{{Portal|ئیتالیا|یەکێتیی ئەورووپا|شارەکان}} * == تێبینییەکان == {{notelist}} == سەرچاوەکان == {{Reflist}} == پەڕتووکناسی == {{Refbegin|30em}} * Acton, Harold (1956). ''The Bourbons of Naples (1734–1825)''. London: [[Methuen Publishing|Methuen]]. * Acton, Harold (1961). ''The Last Bourbons of Naples (1825–1861)''. London: Methuen. * {{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین١=Buttler |یەکەم١=Michael |دوایین٢=Harling |یەکەم٢=Kate |editor=Paul Mitchell |سەردێڕ=Naples |ناونیشان=https://books.google.com/books?id=ID0-PQAACAAJ |ڕێکەوتی سەردان=١١ی ئازاری ٢٠١٠|edition=Third |ڕێکەوت=ئازاری ٢٠٠٨|بڵاوکەرەوە=[[The Automobile Association|Automobile Association Developments]] Limited 2007 |شوێن=Basingstoke, Hampshire, United Kingdom |ژپنک=٩٧٨-٠-٧٤٩٥-٥٢٤٨-٠|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی نیسانی ٢٠٢٤|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240418070020/https://books.google.com/books?id=ID0-PQAACAAJ |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}} * Chaney, Edward (2000). "Inigo Jones in Naples" in ''The Evolution of the Grand Tour''. London: [[Routledge]]. * De Grand, Alexander J. (2001). ''[https://books.google.com/books?id=fUvJCuQxmP0C The hunchback's tailor: Giovanni Giolitti and liberal Italy from the challenge of mass politics to the rise of fascism, 1882–1922]'', Wesport/London: Praeger, {{ISBN|0-275-96874-X}} * Lowe, Keith (2025). ''Naples 1944: The Devil's Paradise at War''. New York: St. Martin's Press. * {{cite encyclopedia |editor1-last=Magnusson |editor1-first=Magnus |editor2-last=Goring |editor2-first=Rosemary |title=Cambridge Biographical Dictionary |isbn=0-521-39518-6 |year=1990 |publisher=Cambridge University Press |location=Cambridge, UK}} * {{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Scafetta |یەکەم=Nicola |بەستەری نووسەر=Nicola Scafetta |سەردێڕ=Naples: the City of the Sun and Parthenope: the role of astronomy, mythology and Pythagoras in the urban planning of Neapolis |ساڵ=٢٠٢٤|بڵاوکەرەوە=FedOA – Federico II University Press |ژپنک=٩٧٨-٨٨-٦٨٨٧-٢٤٢-٧|ناونیشان=http://www.fedoabooks.unina.it/index.php/fedoapress/catalog/book/562}} {{Refend}} == بەستەرە دەرەکییەکان == {{Sister project links|Naples|voy=Naples}} * {{Official website}} {{in lang|it}} {{Authority control}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|وڵاتەکان|ئیتاڵیا}} [[پۆل:ناپۆلی| ]] [[پۆل:شارەکانی کەمپانیا]] [[پۆل:شارە کەناراوییەکانی کەمپانیا]] [[پۆل:شارە دروستکراوەکان لەسەر تۆڕ]] [[پۆل:کۆلۆنییەکانی کومای]] [[پۆل:کۆلۆنییەکانی ماگنا گڕایکیا]] [[پۆل:پایتەختەکانی وڵاتانی پێشوو]] [[پۆل:شارە بەندەرییە دەریایییەکانی دەریای سپیی ناوەڕاست لە ئیتالیا]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی دامەزراو لە سەدەی ٧ی پ.ز]] [[پۆل:شوێنەوارەکانی کەلەپووری جیهانی لە ئیتالیا]] [[پۆل:شوێنەکانی نێژرانی خانی دامپیێر]] [[پۆل:پایتەختەکانی وڵاتە پێشووەکان]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکان، دامەزرانی سەدەی ٧ەمی پ.ز]] [[پۆل:پێگەکانی کەلەپووری جیھانی لە ئیتالیا]] lh51hnxfv92i2ja9zjzq67dtnxwduvk 0 104078 1688435 1415083 2026-10-16T22:39:19Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فیزیک-کۆلکە، کیمیا-کۆلکە، وزە-کۆلکە) 1688435 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس}} {{داینامیکە گەرمی}} [[پەڕگە:MonthlyMeanT.gif|وێنۆک|پلەی گەرمای زەوی|300px|left]] '''پلەی گەرمی'''، '''پلەی گەرما'''، یان '''تێن''' ({{بە ئینگلیزی|Temperature}}) بریتییە لە ھۆکارە گرنگەکانی زانستی فیزیک کە بەھۆیەوە باری گەرمی ھەر تەنێک یان چواردەورەکەی دەستنیشان دەکرێت. گەرمی بریتییە لە شێوەیەکی تایبەتی [[وزە]] کە دەکرێت بگوترێت [[گەرمی]] لە ڕووی وشە و واتاوە یەکسانە بە [[وزە]]. باری گەرمی ھەر تەنێک بە پلەی گەرمی دەستنیشان دەکرێت، دەپێورێت یان ھەستدەکرێت کە گەرمە یان ساردە، لەکاتێکدا تەنیا باری [[گەرمی]] زیاتر سەرنجمان ڕادەکێشێت چونکە ڕاستەوخۆ پەیوەندی بە ژیانمانەوە ھەیە.<ref>کتێبی: لێکۆڵینەوەی بیناسازی زانستیی بۆ ھەرێمی کوردستان، نووسینی: دکتۆری ئەندازیار صلاح الدین غریب قادر. لاپەڕە: ١١٠</ref> یەکەی پلەی گەرمی بریتییە لە [[پلەی سەدی]] (سیلیزی) (Celsuis) کە بە (°C) دەردەبڕێت. پلەیەکی (Celsius) بریتییە لە یەک لەسەر سەدی جیاوازیی پلەی گەرمی نێوان سفر و پلەی سەدی؛ بەڵام یەکەی [[داینامیکە گەرمی]] پلەی گەرمی (T) بریتییە لە [[کێلڤن]] (Kelvin) کە لە نێو سیستەمی نێونەتەوەییدا بە (SI) ناسراوە. ھەروەھا پەیوەندی نێوان ھەردوو یەکەکەش بە بەھای ٢٧٣٫١٥ لە یەکتر جیا دەکرێتەوە.<ref>کتێبی: لێکۆڵینەوەی بیناسازی زانستیی بۆ ھەرێمی کوردستان، نووسینی: دکتۆری ئەندازیار صلاح الدین غریب قادر. لاپەڕە: ١١٠</ref> پلەکان بریتین لە: * پلەی '''سێلیسیوس''' (پلەی '''سانتیگراد''') * پلەی '''فارێنھایت''' == پەیوەندی نێوان پلە جۆراوجۆرەکان == * Tk=Tc+273.15 * Tc=5/9(Tf-32){{چڕ}} * Tf=9/5Tc+32 == ھەندێک لە پلە گرینگەکانی گەرما و سەرما == {| class="wikitable" style="text-align:center" |- | ||'''بابەت'''|| '''گەرمی و ساردی بە سێلیسیوس''' |- ! ١ | خاڵی کووڵینی [[ھایدرۆجین]]ی شل || ٢٣٥- |- ! ٢ | خاڵی کووڵینی [[ئۆکسجین]]ی شل || ٣٢- |- ! ٣ | خاڵی بەستانی [[ئەلکول|ئەلکۆل]] || ١١٦- |- ! ٤ | خاڵی بەستانی [[زیوە|جیوە]] || ٣٩- |- ! ٥ | خاڵی توانەوەی سەھۆڵ || ٠ |- ! ٦ | گەرمای جەستەی مرۆڤی ساخ || ٣٧ |- ! ٧ | خاڵی کووڵینی [[ئەلکول|ئەلکۆڵ]] || ٧٩ |- ! ٨ | خاڵی کووڵینی [[ئاو]] || ١٠٠ |- ! ٩ | خاڵی کووڵینی [[زیوە|جیوە]] || ٣٥٧ |- ! ١٠ | خاڵی تاوانەوەی [[زێڕ]] || ١٠٦٧ |- ! ١١ | گەرمای ناوکی [[زەوی]] || ٣٧٠٠ |- ! ١٢ | گەرمای سەر [[خۆر]] || ٥٧٠٠ |} == سەرچاوەکان == * ویکیپیدیای فارسی - [[:fa:دما|دما]] == سەرچاوەکان == {{پەراوێزەکان}} {{تووڵی دەروازە|فیزیک|کیمیا|وزە|کەشوھەوا}} {{پۆلی کۆمنز|Temperature}} {{فیزیک-کۆلکە}} {{کیمیا-کۆلکە}} {{وزە-کۆلکە}} [[پۆل:چەمکە فیزیکییەکان]] [[پۆل:تێرمۆدینامیک]] [[پۆل:پلەی گەرمی]] [[پۆل:گواستنەوەی گەرمی]] [[پۆل:بڕی بنچینەیی ئێس ئای]] [[پۆل:ڕێژەی فیزیایی پێوانەیی]] [[پۆل:کارەکانی دەوڵەت]] s2w5cuk0b1y4zyj5ylxlq1xm0ceave3 0 105198 1688464 1589774 2026-10-17T01:35:59Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688464 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس}} '''پنتاگۆن''' (بە [[ئینگلیزی]]: The Pentagon) بینای وەزارەتی بەرگری ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکایە و دەکەوێتە شاری ئارلینگتۆن لە [[ڤیرجینیا|ویلایەتی ڤێرژینیا]]، وەک ھێمایەک بۆ [[سوپای ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|سوپای ئەمریکا]] زاراوەی پێنتاگۆن بە شێوەیەکی گشتی بەکاردێت بۆ ئاماژەکردن بە خودی وەزارەتی بەرگری نەک بیناکە.<ref>https://web.archive.org/web/20161210025858/http://cultureelwoordenboek.nl/internationale-politiek/pentagon</ref><ref>https://web.archive.org/web/20190723153426/https://www.britannica.com/topic/Pentagon</ref><ref>https://web.archive.org/web/20190323230413/https://babelnet.org/synset?word=bn:00061418n</ref> بیناکە بەھۆی شێوەی پێنجگۆشەییەکەیەوە ناوی پێنتاگۆنی لێنراوە، بیناکە لەلایەن دیزاینەر جۆرج ئێدوین دیزاین کراوە و لەلایەن بەڵێندەر جۆن مەکشەین دروستکراوە، بیناکە لە ١٥ی ١ی ساڵی ١٩٤٣ کرایەوە و بە یەکێک لە گەورەترین بینا نووسینگەییەکان دادەنرێت لە جیھاندا دەتوانێت نزیکەی ٢٣ ھەزار فەرمانبەری سەربازی و مەدەنی لەخۆبگرێت و نزیکەی ٣ ھەزار کارمەندی یاریدەدەر کە بۆ خودی وەزارەتی بەرگری کار ناکەن. بیناکە پێنج لا ھەیە و نھۆمەکانی لە سەرووی ئاستی زەوییەوە و دوو نھۆمی ژێر زەوی و پێنج ڕێڕەوی ئەڵقەیی لە ھەر نھۆمێکدا بوونی ھەیە، کە درێژی کۆی گشتی نزیکەی ٢٨ کم دەبێت. ھەروەھا ناوەندی بازرگانی و چێشتخانەیەکی گەورە و شوێنی ڕاگرتنی ئۆتۆمۆبیلی تاکسی و سەکۆیەکیشی تێدایە بۆ ھێلیکۆپتەر. ئێستا پێنتاگۆن نووسینگەکانی سێ بەشی بەرگری سوپا، ھێزی دەریایی و ھێزی ئاسمانی و نووسینگەی وەزیری بەرگری ئەمریکای تێدایە. بە دەسەڵاتی جێبەجێکاری حکوومەتی ئەمریکا دادەنرێت. ئاڕاستە و چاودێری کاری ھێزە چەکدارەکان دەکات و ھاوکاری سەرۆکی دەوڵەت دەکات لە بابەتی ئاسایشی نیشتمانیدا. پنتاگۆن دابەش بووە بەسەر بەشە لاوەکییە سەرەکییەکاندا: نووسینگەی وەزیر، سەرۆکی ئەرکانی ھاوبەش، بەشە سەربازییەکان، فەرماندەییە یەکگرتوو و دیاریکراوەکان، ھەروەھا ئەنجومەنی سیاسی ھێزە چەکدارەکان و دەزگاکان. ئەرکانی نووسینگەی وەزیر کەسانی مەدەنین کە ڕاوێژکاری و ھاوکاری وەزیر دەکەن لە کارگێڕی لە بەرزترین ئاستدا. لە [[ھێرشەکانی ١١ی ئەیلوول|١١ی ئەیلوولی ساڵی ٢٠٠١]] ھێرش کرایە سەر باڵەخانەکە، کاتێک فڕۆکەیەکی ٧٧ی ھێڵی ئاسمانی ئەمریکی خۆی بە لای ڕۆژاوای باڵەخانەکەدا کێشا، کە دوای ڕفاندن و کۆنترۆڵکردنی فڕۆکەکە خۆی لە باڵەخانەکە دا و لە ئەنجامدا ١٢٥ کارمەند گیانیان لەدەستدا جگە لە سەرنشینانی فڕۆکەکە. == ئەمانەش ببینە == *[[ھێرشەکانی ١١ی سێپتەمبەر]] == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} ==بەستەرە دەرەکییەکان== {{پۆلی کۆمنز|The Pentagon}} {{تووڵی دەروازە|شەڕ|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|نژیاروانی}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:کارەساتەکانی ڤیرجینیا]] [[پۆل:پنتاگۆن]] [[پۆل:ھێرشەکانی ١١ی سێپتەمبەر]] sz42n987a7r8fw9p38qihf9cx9rucje 0 105624 1688465 1295215 2026-10-17T01:36:09Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فیلم-کۆلکە، تەلەڤیزیۆن-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688465 wikitext text/x-wiki {{Infobox television | show_name = پنسە ترسناکەکان | image = <!-- include ALT text per [[WP:ALT]] guideline --> Penny Dreadful Logo.png | caption = | show_name_2 = | genre = دراما<br /> ترس<br /> دڵەڕاوکێ | format = | creator = [[جۆن لۆگان]] | developer = | writer = [[جۆن لۆگان]] | director = [[جەی ئەی بایۆنا]]<br /> [[جێمیس ھاویس]]<br /> [[کۆکی گیدریۆک]] | creative_director = | presenter = | starring = [[ئێڤا گرین]]<br /> [[تیمۆثی دالتۆن]]<br /> [[جۆش ھارتنت]]<br /> [[ھاری تریدوای]]<br /> [[ریف کارنی]]<br /> [[دانی سپانی]]<br /> [[بێلی باپبەر]]<br /> [[رۆی کینەر]] | judges = | voices = | narrated = | theme_music_composer = | opentheme = | endtheme = | composer = | country = [[ویلایەتە یەکگرتووەکان]]<br /> [[شانشینی یەکگرتوو]] | language = [[ئینگلیزی]] | num_seasons = <!-- or num_series --> ٢ | num_episodes =١٨ | list_episodes = | executive_producer = [[جۆن لۆگان]] | producer = | editor = | location =[[دۆبلین]]، [[ئیرلەندا]] | cinematography = | camera = | runtime = ٥٠-٦٠ خولەک | company = | distributor = | channel = <!-- or network --> شۆتایم | picture_format = | audio_format = | first_run = | first_aired = <!-- {{Start date|YYYY|MM|DD}} --> ١١ی مایسی ٢٠١٤ | last_aired = <!-- {{End date|YYYY|MM|DD}} --> بەردەوامە | preceded_by = | followed_by = | related = | website = http://www.sho.com/sho/penny-dreadful/home | website_title = | production_website = http://blog.penny-dreadful.com// }} '''پنسە ترسناکەکان''' یان '''پێنی درێدفول''' (بە [[ئینگلیزی]]: Penny Dreadful)، [[زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی|زنجیرەیەکی تەلەڤیزیۆنی]] ئەمریکی-بەریتانییە، لە بەرھەمھێنانی تۆڕی شۆتایم بە ھاوبەشی تۆڕی سکایی بەریتانیە، لە لایەن [[جۆن لۆگان]] دروست کراوە. باس لە کۆمەڵێک تاوانی جیاواز ونادیار لە کەشێکی تەمومژاوییدا دەکات. بۆ یەکەم جار لە ١١ی مایسی ٢٠١٤ پەخشکرا.دوو وەرزی لێ پەخشکراوە و بۆ وەرزی سێیەم نوێکراوەتە.<ref>شۆتایم پنسە ترسناکەکان نوێدەکاتەوە [http://www.seat42f.com/showtime-renews-penny-dreadful.html]</ref> ئەلقەی یەکەم و دووەمی لە تۆڕی ئەنتەرنێتدا دزەی کرد پێش پەخشکردنی بە شێوەیەکی فەرمی.<ref>پنسە ترسناکەکان بەپێی داواکاری [http://www.sho.com/sho/schedules/ondemand/series#/series/1003223/penny-dreadful]</ref> ناوی زنجیرەکە لە ناوی چەند نامیلکەیەکی خەیاڵی کۆندا وەرگیراوە، کە لە سەدەی نۆزەدەھەمدا لە [[لەندەن]] بڵاودەکرایەوە. ھەموو ھەفتەیەک دانیشتوانی لەندەن چاوەڕێی دەرچوونی نامیلکەی نوێیان دەکرد چونکە ناوەڕۆکەکەی جیاواز و خەیاڵی بوو، باسی چەند دیاردەیەکی ناسروشتی و تاوانی نائاسایی دەکرد، کە پێشتر لە ھاوشیوەی نەبیسترابوو، تەنانەت بەخەیاڵی کەسیشدا نەھاتبوو. لە ڕاستیدا ئەو نامیلکانە بوونە ھەوێنی دروستکردنی چەند کەسایەتییەکی ناسراوی ئێستا، لەوانە دراکۆلا کە نووسەرەکەی لە چیڕۆکی (ڤارنیی خوێنمژ)دا وەرگرتووە کە پێشتر لە یەکێک لەو نامیلکانە بڵاو کرابوویەوە.<ref>پنسە ترسناکەکان چییە؟ [http://tvguidearabia.com/post/6456]</ref> == ڕووداوەکان == لە کۆڵانە تاریکەکانی لەندەنی سەردەمی فیکتۆری، کۆمەڵێک تاوانی نائاسایی ڕوودەدات، کە ترس و دڵەڕاوکێی دەخاتە سەر دڵی دانیشتوانەکانی. بەڕێز مالکۆم کە کچەکەی لەلایەن [[خوێنمژ|خوێنمژێکەوە]] ڕفێنراوە، لە ھەوڵی گەڕانەوەیدایە لەگەڵ ئەو دەستەی کە خۆی دروستی کردووە (ڤانیسیا ئیڤیز، ئیثان شاندڵەر، د.فیکتۆر فرانکشتاین لەگەل سیمپنی). == کاراکتەرەکان == *[[ئێڤا گرین]] لە ڕۆڵی (ڤانیسیا ئیڤیز)، کچێکی سەرنجڕاکێش و جوان و پڕ لە نھێنی. بەھرەیەکی ناسروشتی بەھێزی ھەیە، کە سوودبەخشە بۆ دەوروبەری، بەڵام ھەڵگری چەند گیانێکی شەرانگێزە، کە ھەڕەشەی لەدەستدانی ئەقڵ و ژیانی لێ دەکەن. *[[تیمۆثی دالتۆن]] لە ڕۆڵی (بەڕێز مالکۆم)، دۆزەرەوەیەکی ئەفریقییە، ھەرچەندە ماڵەکەی پڕی شتومەکی گرانبەھای گەشتەکانیەتی، بەڵام خاڵییە لە خێزان و خزمان. *[[جۆش ھارتنت]] لە ڕۆڵی (ئیثان شاندڵەر) گەنجێکی ئەمریکییە، خۆی لە ناو تاریکترین گۆشەی لەندەندا دەدۆزێتەوە، لەلایەن بەڕێز مالکۆم ھەڵدەبژردرێت، وەک یارمەتیدەری کەسی. ئیثان لەھەوڵداندایە لە ڕابردووی پڕ نھێنی ڕابکات. *[[ھاری تریدوای]] لە ڕۆڵی (د. فیکتۆر فرانکشتاین) نوژدارێکی نەشتەرگەرییە، مەسەلەی ژیان و مردن سەرنجی ڕادەکێشی. ھەموو ژیانی لە گەڕان بە دوای چۆنیەتی زیندووبوونە تەرخان دەکات. *[[ریف کارنی]] لە ڕۆڵی (دوریان گڕای) لاوێکی دەوڵەمەند و سەرنجڕاکێشە، بەڵام تەنیایە، دەیەوێت ھەر بە لاوی بمێنێتەوە. *[[دانی سپانی]] لە ڕۆڵی (سیمپنی) پیاوێکی ئەفریقی و خزمەتکاری بەڕێز مالکۆمە. *[[بێلی باپبەر]] لە ڕۆڵی (ڕۆنا کروفت) کچێکی ئێرلەندی کەمدەرامەتە، کۆچ دەکات بۆ لەندەن، تا لە ڕابردووە تاریک و قێزەوەنەکەی ڕابکات. پەیوەندیی سۆزداری لەگەڵ ئیثاندا ھەیە. *[[ڕۆی کینەر]] لە ڕۆڵی (کالیبیان) گیانەوەری شێواوی یەکەم، کە لەلایەن (د. فکتۆر فرانکشتاین) دروست کراوە. == پەراوێزەکان == {{پەراوێز}} == سەرچاوەکان == * ویکیپیدیای ئینگلیزی == بەستەرەکان بۆ دەرەوە == * [https://web.archive.org/web/20140803154344/http://www.sho.com/sho/penny-dreadful/home پێگەی فەرمی] * [https://web.archive.org/web/20140818162103/http://www.imdb.com/title/tt2628232/ لاپەڕەی دراما لە پێگەی imdb] {{تووڵی دەروازە|شانشینی یەکگرتوو|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ترسناک|فیلم|تەلەڤیزیۆن|دەیەی ٢٠١٠|لەندەن}} {{پۆلی کۆمنز|Penny Dreadful}} {{فیلم-کۆلکە}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەمریکییەکان، دەستپێکردنی ٢٠١٤]] [[پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ترسناکە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:زنجیرە دراما تەلەڤیزیۆنییەکانی بەریتانیا لە دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:زنجیرە دراما زنجیرەییەکان]] [[پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییە سەرووسروشتییەکانی بەریتانیا]] [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە درامییە ئەمریکییەکانی پەیوەست بە ئێڵ جی بی تی دەیەی ٢٠١٠]] nw1cklvh3s0nekymdxu5hkgp5wygez2 1688638 1688465 2026-10-17T09:10:15Z AramBot 39807 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688638 wikitext text/x-wiki {{Infobox television | show_name = پنسە ترسناکەکان | image = <!-- include ALT text per [[WP:ALT]] guideline --> Penny Dreadful Logo.png | caption = | show_name_2 = | genre = دراما<br /> ترس<br /> دڵەڕاوکێ | format = | creator = [[جۆن لۆگان]] | developer = | writer = [[جۆن لۆگان]] | director = [[جەی ئەی بایۆنا]]<br /> [[جێمیس ھاویس]]<br /> [[کۆکی گیدریۆک]] | creative_director = | presenter = | starring = [[ئێڤا گرین]]<br /> [[تیمۆثی دالتۆن]]<br /> [[جۆش ھارتنت]]<br /> [[ھاری تریدوای]]<br /> [[ریف کارنی]]<br /> [[دانی سپانی]]<br /> [[بێلی باپبەر]]<br /> [[رۆی کینەر]] | judges = | voices = | narrated = | theme_music_composer = | opentheme = | endtheme = | composer = | country = [[ویلایەتە یەکگرتووەکان]]<br /> [[شانشینی یەکگرتوو]] | language = [[ئینگلیزی]] | num_seasons = <!-- or num_series --> ٢ | num_episodes =١٨ | list_episodes = | executive_producer = [[جۆن لۆگان]] | producer = | editor = | location =[[دۆبلین]]، [[ئیرلەندا]] | cinematography = | camera = | runtime = ٥٠-٦٠ خولەک | company = | distributor = | channel = <!-- or network --> شۆتایم | picture_format = | audio_format = | first_run = | first_aired = <!-- {{Start date|YYYY|MM|DD}} --> ١١ی مایسی ٢٠١٤ | last_aired = <!-- {{End date|YYYY|MM|DD}} --> بەردەوامە | preceded_by = | followed_by = | related = | website = http://www.sho.com/sho/penny-dreadful/home | website_title = | production_website = http://blog.penny-dreadful.com// }} '''پنسە ترسناکەکان''' یان '''پێنی درێدفول''' (بە [[ئینگلیزی]]: Penny Dreadful)، [[زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی|زنجیرەیەکی تەلەڤیزیۆنی]] ئەمریکی-بەریتانییە، لە بەرھەمھێنانی تۆڕی شۆتایم بە ھاوبەشی تۆڕی سکایی بەریتانیە، لە لایەن [[جۆن لۆگان]] دروست کراوە. باس لە کۆمەڵێک تاوانی جیاواز ونادیار لە کەشێکی تەمومژاوییدا دەکات. بۆ یەکەم جار لە ١١ی مایسی ٢٠١٤ پەخشکرا.دوو وەرزی لێ پەخشکراوە و بۆ وەرزی سێیەم نوێکراوەتە.<ref>شۆتایم پنسە ترسناکەکان نوێدەکاتەوە [http://www.seat42f.com/showtime-renews-penny-dreadful.html]</ref> ئەلقەی یەکەم و دووەمی لە تۆڕی ئەنتەرنێتدا دزەی کرد پێش پەخشکردنی بە شێوەیەکی فەرمی.<ref>پنسە ترسناکەکان بەپێی داواکاری [http://www.sho.com/sho/schedules/ondemand/series#/series/1003223/penny-dreadful]</ref> ناوی زنجیرەکە لە ناوی چەند نامیلکەیەکی خەیاڵی کۆندا وەرگیراوە، کە لە سەدەی نۆزەدەھەمدا لە [[لەندەن]] بڵاودەکرایەوە. ھەموو ھەفتەیەک دانیشتوانی لەندەن چاوەڕێی دەرچوونی نامیلکەی نوێیان دەکرد چونکە ناوەڕۆکەکەی جیاواز و خەیاڵی بوو، باسی چەند دیاردەیەکی ناسروشتی و تاوانی نائاسایی دەکرد، کە پێشتر لە ھاوشیوەی نەبیسترابوو، تەنانەت بەخەیاڵی کەسیشدا نەھاتبوو. لە ڕاستیدا ئەو نامیلکانە بوونە ھەوێنی دروستکردنی چەند کەسایەتییەکی ناسراوی ئێستا، لەوانە دراکۆلا کە نووسەرەکەی لە چیڕۆکی (ڤارنیی خوێنمژ)دا وەرگرتووە کە پێشتر لە یەکێک لەو نامیلکانە بڵاو کرابوویەوە.<ref>پنسە ترسناکەکان چییە؟ [http://tvguidearabia.com/post/6456]</ref> == ڕووداوەکان == لە کۆڵانە تاریکەکانی لەندەنی سەردەمی فیکتۆری، کۆمەڵێک تاوانی نائاسایی ڕوودەدات، کە ترس و دڵەڕاوکێی دەخاتە سەر دڵی دانیشتوانەکانی. بەڕێز مالکۆم کە کچەکەی لەلایەن [[خوێنمژ|خوێنمژێکەوە]] ڕفێنراوە، لە ھەوڵی گەڕانەوەیدایە لەگەڵ ئەو دەستەی کە خۆی دروستی کردووە (ڤانیسیا ئیڤیز، ئیثان شاندڵەر، د.فیکتۆر فرانکشتاین لەگەل سیمپنی). == کاراکتەرەکان == *[[ئێڤا گرین]] لە ڕۆڵی (ڤانیسیا ئیڤیز)، کچێکی سەرنجڕاکێش و جوان و پڕ لە نھێنی. بەھرەیەکی ناسروشتی بەھێزی ھەیە، کە سوودبەخشە بۆ دەوروبەری، بەڵام ھەڵگری چەند گیانێکی شەرانگێزە، کە ھەڕەشەی لەدەستدانی ئەقڵ و ژیانی لێ دەکەن. *[[تیمۆثی دالتۆن]] لە ڕۆڵی (بەڕێز مالکۆم)، دۆزەرەوەیەکی ئەفریقییە، ھەرچەندە ماڵەکەی پڕی شتومەکی گرانبەھای گەشتەکانیەتی، بەڵام خاڵییە لە خێزان و خزمان. *[[جۆش ھارتنت]] لە ڕۆڵی (ئیثان شاندڵەر) گەنجێکی ئەمریکییە، خۆی لە ناو تاریکترین گۆشەی لەندەندا دەدۆزێتەوە، لەلایەن بەڕێز مالکۆم ھەڵدەبژردرێت، وەک یارمەتیدەری کەسی. ئیثان لەھەوڵداندایە لە ڕابردووی پڕ نھێنی ڕابکات. *[[ھاری تریدوای]] لە ڕۆڵی (د. فیکتۆر فرانکشتاین) نوژدارێکی نەشتەرگەرییە، مەسەلەی ژیان و مردن سەرنجی ڕادەکێشی. ھەموو ژیانی لە گەڕان بە دوای چۆنیەتی زیندووبوونە تەرخان دەکات. *[[ریف کارنی]] لە ڕۆڵی (دوریان گڕای) لاوێکی دەوڵەمەند و سەرنجڕاکێشە، بەڵام تەنیایە، دەیەوێت ھەر بە لاوی بمێنێتەوە. *[[دانی سپانی]] لە ڕۆڵی (سیمپنی) پیاوێکی ئەفریقی و خزمەتکاری بەڕێز مالکۆمە. *[[بێلی باپبەر]] لە ڕۆڵی (ڕۆنا کروفت) کچێکی ئێرلەندی کەمدەرامەتە، کۆچ دەکات بۆ لەندەن، تا لە ڕابردووە تاریک و قێزەوەنەکەی ڕابکات. پەیوەندیی سۆزداری لەگەڵ ئیثاندا ھەیە. *[[ڕۆی کینەر]] لە ڕۆڵی (کالیبیان) گیانەوەری شێواوی یەکەم، کە لەلایەن (د. فکتۆر فرانکشتاین) دروست کراوە. == پەراوێزەکان == {{پەراوێز}} == سەرچاوەکان == * ویکیپیدیای ئینگلیزی == بەستەرەکان بۆ دەرەوە == * [https://web.archive.org/web/20140803154344/http://www.sho.com/sho/penny-dreadful/home پێگەی فەرمی] * [https://web.archive.org/web/20140818162103/http://www.imdb.com/title/tt2628232/ لاپەڕەی دراما لە پێگەی imdb] {{تووڵی دەروازە|شانشینی یەکگرتوو|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ترسناک|فیلم|تەلەڤیزیۆن|دەیەی ٢٠١٠|لەندەن}} {{پۆلی کۆمنز|Penny Dreadful}} {{فیلم-کۆلکە}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەمریکییەکان، دەستپێکردنی ٢٠١٤]] [[پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ترسناکە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:زنجیرە دراما تەلەڤیزیۆنییەکانی بەریتانیا لە دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:زنجیرە دراما زنجیرەییەکان]] [[پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییە سەرووسروشتییەکانی بەریتانیا]] [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە درامییە ئەمریکییەکانی پەیوەست بە ئێڵ جی بی تی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە خەیاڵییە ترسناکە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە فانتازیا تاریکەکان]] [[پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییە ئینگلیزی-زمانە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە دراما ترسناکەکان]] [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییەکان سەبارەت گورگ پیاوەکان]] [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییەکانی پاراماونت تەلەڤیژن]] [[پۆل:خوێنمژەکان لە تەلەڤیزیۆندا]] n9uacrl28vgvij6r5mqjr31iiyztwxq 0 105782 1688154 855600 2026-10-16T19:34:29Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (پزیشکی-کۆلکە، ژینناسی-کۆلکە) 1688154 wikitext text/x-wiki {{نەخشەی نۆرۆن|پریکاریۆن}} '''پریکاریۆن''' (بە [[ئینگلیزی]]: Perikaryon یان Soma) جەستەی [[دەمارەخانە]] دەوترێت. پریکاریۆن شوێنی ڕاگرتنی [[ناوکەخانە]]یە.<ref>Squire, Larry; Berg, Darwin; Bloom, Floyd; du Lac, Sascha; Ghosh, Anirvan; Spitzer, Nicholas, eds. (2008). Fundamental Neuroscience (3rd ed.). Academic Press. ISBN 978-0-12-374019-9.</ref><ref>Delcroix JD, Valletta J, Wu C, et al. (2004). "Trafficking the NGF signal: implications for normal and degenerating neurons". Prog. Brain Res. 146: 3–23. doi:10.1016/s0079-6123(03)46001-9</ref> == سەرچاوەکان == {{reflist|2}} {{تووڵی دەروازە|پزیشکی|ژینناسی}} {{پزیشکی-کۆلکە}} {{ژینناسی-کۆلکە}} [[پۆل:شانەی دەماری]] f96j6e8nxku5kpurauze32kwleo53o7 0 117817 1688417 1526821 2026-10-16T22:36:19Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کیمیا-کۆلکە، تەکنۆلۆژیا-کۆلکە) 1688417 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Plastic household items.jpg|وێنۆک|چەندین ماددەی پلاستیکی]] '''پلاستیک''' یان '''باغە''' [[ماددە]]یەکی ساختەیە کە لە [[ئاوێتە ئەندامییەکان|ئاوێتەی ئەندامی]] دروست دەبێت و لە دۆخی [[ڕەقە]]دایە. پلاستیکەکان بە زۆری لەو پۆلیمەرانە پێک دێن کە بارستەیەکی مۆلکولیی قورسیان ھەیە. == سەرچاوەکان == * ویکیپیدیای ئینگلیزی {{پۆلی کۆمنز|Plastics}} {{تووڵی دەروازە|کیمیا|تەکنۆلۆژیا|زانستی ماددە|ئەندازیاری}} {{کیمیا-کۆلکە}} {{تەکنۆلۆژیا-کۆلکە}} [[پۆل:پلاستیکەکان]] 2hgr0m2hsqdtdtocbodkbez67cgv7hz 0 118157 1688236 1687341 2026-10-16T20:11:15Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688236 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} [[پەڕگە:Perdix perdix (Marek Szczepanek).jpg|وێنۆک]] [[File:Perdix perdix MHNT.ZOO.2010.11.5.10.jpg|thumb| ''Perdix perdix'']] '''زڕەکەو''' (ناوی زانستی: ''Perdix perdix'') باڵندەیەکە لە تۆرەمەی قەرقاوڵ. درێژییەکەی ٣٠ سانتیمەترە، باڵی کورتە و کلکلی خورمایی ڕەنگ و کورتە.<ref>[[فەرھەنگی باڵندە]]، ئەحمەد بەحری، دەزگای ئاراس، ھەولێر، ٢٠٠١</ref> ==سەرچاوەکان== <references/> {{کۆلکە}} {{پۆلی کۆمنز|Perdix perdix}} {{تووڵی دەروازە|ژینناسی|ئێران|باڵندەکان}} [[پۆل:وتارە ھەتیوەکان]] [[پۆل:مەلەکانی ئەورووپا]] [[پۆل:تاکسە ناوی کارل لینایۆسی لەسەرە]] 1uu4iuzllecbiwv9nh1h6pu9njnypop 0 118653 1688438 1670692 2026-10-16T22:58:25Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688438 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{Underlinked|date=نیسان ٢٠١٧}} }} [[پەڕگە:Sherwood Anderson (1933).jpg|وێنۆک|شیروود ئەندرسۆن]] '''شیروود ئەندرسۆن''' (ماوەی ژیان: ١٣ی ئەیلوولی ١٨٧٦ لە گوندی کامدن ئۆھایۆ - [[ئەمریکا]] تاکوو ٨ی ئازاری ١٩٤١) نوسەر و کورتە چیرۆک نووسێکی ئەمریکی بووە و جێی پەنجەی بەسەر ئەدەبی ئەمریکیدا دیارە، بەھۆی نەھامەتی ژیانەوە لە تەمەنی ١٤ ساڵیدا وازی لە قوتابخانە ھێناوە و خووی داوەتە ئیشکردن، دواتر بۆتە سەرباز لە سوپای ویلایەتەیەکگرتوەکانی ئەمریکا، پاشان پەیوەندی بەزانکۆوە کردووە دوای ئەوەی زانکۆی تەواوکردووە لەشیکاگۆ لەیەکێک دەزگاکانی بڵاوکردنەوە و ڕاگەیاند دامەزراوە. ئەندرسۆن لە ساڵی ١٩٠٤ ھاوسەرگیری لەگەڵ کارۆلینا کردووە، وەکو بەڕێوەبەری کۆمپانیا کاری کردووە، لە ساڵی ١٩١٢ تووشی دەمارگیری بووە و بۆ ماوەی چوار ڕۆژ دیارنەماوە، لەساڵی ١٩١٦ لەژنەکەی جیابۆتەوە و ھاوسەرگیری لەگەڵ ئافرەتێکی تردا کردووە، ھەر لەھەمان ساڵ یەکەم چیرۆکی خۆی بڵاوکردۆتەوە، ھەرچەندە لەنووسینی کورتە چیرۆکدا سەرکەتنێکی بەرچاوی بەدەستھێناوە بەڵام بەدەوام بووە لە بڵاوکردنەوەی چیرۆکی درێژ، لە ساڵی ١٩٢٠ لە ژنی دووەمیشی جیابۆتەوە و لەدوای دوو ساڵ ھاوسەرگیری لەگەڵ ئافرەتێکی تردا کردووە. ئەندرسۆن بەردەوام بووە لە بەرھەمەکانی و ساڵ بەساڵ سەرکەوتنی لەبوارەکەیدا بەدەستھێناوە، نزیکەی ٣٣ بەرھەمی ھەبووە لە کورتە چیرۆک و چیرۆکی درێژ، بەڵام لەڕووی سۆزداریەوە لە ژنی سێھەمیشی جیابۆتەوە و لە کۆتایی بیستەکاندا ھاوسەرگیری چوارەمی لەژیانیدا کردووە، لە ٨ مارسی ساڵی ١٩٤١ کۆچی دوایی کردووە و تەرمەکەی لە ویلایەتی ڤێرجینیا نێژراوە و لەسەر گۆڕەکەی نووسراوە ((سەرکێشی گەورە لەژیاندایە نەوەک لەمردن)). == سەرچاوە == * [//ar.wikipedia.org/wiki/شيروود_أندرسون ویکیپیدیای عەرەبی] {{پۆلی کۆمنز|Sherwood Anderson}} {{تووڵی دەروازە|ڕۆمانەکان|ژیاننامە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:وتارە ھەتیوەکان]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٨٧٦]] [[پۆل:مردووانی ١٩٤١]] [[پۆل:ڕۆماننووسانی ئەمریکی]] [[پۆل:ڕۆماننووسانی ئەمریکیی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:نووسەرانی ئەمریکی]] [[پۆل:نووسەرانی کورتەچیرۆکی ئەمریکی]] [[پۆل:ڕۆماننووسانی پیاوی ئەمریکی]] [[پۆل:نووسەرە کوڕە ئەمریکییەکانی سەدەی بیستەم]] [[پۆل:نووسەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم]] dtxj6c3dx6gdf90coj4dyjkv36kw02f 0 119401 1688227 1687635 2026-10-16T20:08:57Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688227 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Pancho villa horseback.jpg|وێنۆک|پانچۆ ڤییا]] '''خۆسییە دۆرۆتیۆ ئارانگوا ئارامبۆلا''' ناسراو بە '''پانچۆ ڤییا''' (ماوەی ژیان:٥ی [[حوزەیران|حوزەیرانی]] ١٨٧٨ تاکوو ٢٠ی [[تەممووز|تەمموزی]] ١٩٢٣) ، یەکێک بووە لە دیارترین سەرکردە شۆڕشگێڕەکانی مەکسیک، لە ٥ی حوزەیرانی ساڵی ١٨٧٨ لەدایک بووە، شۆڕشێکی زۆری لە[[مەکسیک]] بەرپاکردووە ھەر بۆیە جووتیاران و ھەژارەکان نازناوی ڕۆبن ھوودی مەکسیکیان لێناوە بەڵام لەڕوانگەی سیاسەتمەداران دووژمن و تێکدەربووە. بانشۆ فییا بەھەژاری لەیەکێک لە گوندەکانی [[لاس میراس]] پەروەردەکراوە و لەبەر ھەژاری نەیتوانیوە لەقوتابخانە بخوێنێ و دەستی کردووە بە قەسابی، کاتێک کە بەوەی زانیوە خاوەنی یەکێک لە گێڵگەکان خوشکەکەی لاقە کردووە، ئەو پیاوەی کوشتووە و سواری ئەسپەکەی بووە و ھەڵھاتووە بۆ ناوچە شاخاویەکان، ھەر لەو ڕۆژەشەوە ناوی خۆی لە خۆسییە دۆرۆتیۆ ئارانگوا ئارامبۆلا وە گۆڕیوە بۆ بانشۆ فییا. بانشۆ فییا دوای ئەوەی ئەو خاوەن گێڵگەیەی کوشتووە و ھەڵھاتووە بووە بە پیاوێکی ئەفسانە و نە[[جگەرە]]<nowiki/>ی کێشاوە و نە مەی خواردۆتەوە بەڵام ھەرگیز دوودڵی نەکردووە لە کوشتن و سووپایەکی بجوکی پێکەوەناوە و ژمارەیەک ھێرشی کردۆتە سەر چینە دەوڵەمەندەکان و لەھەموو ھێرشێکیشدا دەسکەوتەکانی دابەشکردووە بەسەر پیاوەکانی و ھەژارانی ناوچەکە. بانشۆ فییا ساڵی ١٩١٠ بە سەرکردایەتی ژەنەڕاڵ فرانسیسکۆ مادیرۆ بۆتە سەرکردەیەکی سەربازی لە شۆڕشەی کە بۆتە ھۆی لابردنی سەرۆکی مەکسیک، بەھۆی لێھاتوییەوە پلەکەی بەرزکراوەتەوە بۆ عقید، دوای چەند مانگێک بەپیلانێک تۆمەتی ناپاکیان داوەتە پاڵی و بڕیاری لەسێدارەدانی بۆ دەرچووە، بەڵام توانیوێتی لە زیندانی سەربازی ھەڵبێت و ڕوبکاتە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ویلایەتەیەکگرتوەکانی ئەمریکا]]. بانشۆ فییا جارێکی دیکە گەڕاوەتەوە بۆ مەکسیک و سوپایەکی ٣٥ ھەزار سەربازی پێکھێناوە و شۆڕشی بەرپاکردووە و شۆڕشەکەی سەرکەوتوو بووە بەڵام ناکۆکی لە نێوانی و لەنیوان ئیمیلیۆ کارانزادا دروستبووە و شاری [[مەکسیکۆ سیتی]] پایتەختی داگیرکردووە و لەو ناوچانەی کە لەژێر دەسەڵاتیدابووە دەستیکردووە بە دابەشکردنی زەوی بەسەر جوتیاران و ھەژاراندا. بانشۆ فییا و پیاوەکانی ساڵی ١٩١٦ شارۆچکەیەکی سنووری ئەمریکای داگیرکردووە و سەرۆکی ئەمریکای ئەو کاتە فەرمانی کردووە ھێزێکی سەربازی ڕەوانەی ئەو ناوچەیە بکرێت و بەزینوێتی بێت یان بەمردوێتی بانشۆ فییا دەستگیربکەن بەڵام ھەڵمەتە سەربازیەکەی ئەمریکا شکستی ھێنا و نەیانتوانی بانشۆ فییا دەستگیربکەن. ساڵی ١٩٢٠ بانشۆ فییا خۆی ڕادەستی ھێزەکانی حکومەتی وڵاتەکەی کرد، ھەرچەندە لەلایەن ویلایەتەیەکگرتوەکانی ئەمریکاوە داواکرابوو بەڵام دادگایی نەکرا چونکە نازناوی قارەمانی نیشتیمانی پێدرابوو ھەر بۆیە حکومەتی مەکسیک لێبوردنی بۆدەرکردووە و موچەشی بۆ بڕیوەتەوە و ئەویش لەکەشێکی ھێمن و ئاشتیدا لە گێڵگەکەی خۆیی کاری کردووە تاکو لە ٢٠ی [[تەممووز|تەمموزی]] ساڵی ١٩٢٣ لە تەمەنی ٥٥ ساڵیدا کاتێک لە ئۆتۆمبێلەکەیدا بووە دراوەتە بەر دەستڕێژی گوللە و دەست بەجێ گیانی لەدەستداوە. == سەرچاوە == * [//ar.wikipedia.org/wiki/بانشو_فيا ویکی عەرەبی] {{پۆلی کۆمنز|Pancho Villa}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|مێژوو|سیاسەت|زانستی سیاسەت}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{سیاسەت-کۆلکە}} [[پۆل:وتارە ھەتیوەکان]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٨٧٨]] [[پۆل:مردووانی ١٩٢٣]] [[پۆل:شۆڕشگێڕە مەکسیکیەکان]] lwwu92wqpsh1gv6b4wbf6tqjh2ydh5y 0 120013 1688158 1526754 2026-10-16T19:35:09Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (پزیشکی-کۆلکە) 1688158 wikitext text/x-wiki {{تێک نەچێ|پزیشکی ئاژەڵان }} {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''پزیشکیی ئاژەڵ''' (بە ئینگلیزی: Veterinary medicine) بریتییە لە بەشێک لە زانستی [[پزیشکی]] کە کار لە سەر دەرمان کردن و پێشگری لە نەخۆشی و ئازاری ئاژەڵەکان دەکا. پزیشکیی ئاژەڵان گەلێک بەربڵاوە و مامەڵە لەگەڵ ھەردوو جۆری ئاژەڵی کەوی و وەحشی دەکات. [[کلاود بۆرژلات]] زانای فەڕەنسی بۆ یەکەم جار لە عالەمدا لە سەدەی ھەژدەھەمی زاینیدا کۆلێژی پزیشکیی ئاژەڵانی لە شاری [[لیۆن]] دامەزران. ==سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} * [https://web.archive.org/web/20170722182619/https://en.wikipedia.org/wiki/Veterinary_medicine ویکیی ئینگلیزی؛ شوباتی ٢٠١٥] == بەستەرە دەرەکییەکان == {{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} {{داڕێژە:پزیشکی}} {{تووڵی دەروازە|پزیشکی|گیانلەبەران|پەرستاری}} {{پۆلی کۆمنز|Veterinary medicine}} {{پزیشکی-کۆلکە}} [[پۆل:زانستی تەندروستی]] [[پۆل:پزیشکیی ئاژەڵ]] 290bsh3jq9mygyz9302k3mfsls6hdzk 0 120502 1688296 1687527 2026-10-16T20:21:27Z Bilalinfo 57400 1688296 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = ماسی و پشیلە | image = Maahi-and-gorbeh.jpg | image_size = | caption = | director = شهرام مکری | writer = شهرام مکری | producer = سپهر سیفی | starring = عبد آبست {{-}} [[بابەک کەریمی]]{{-}} سعید ابراهیمی‌فر {{-}}[[پێدرام شەریفی]]{{-}} سیاوش چراغی‌پور {{-}}نازنین بابایی | music = کریستف رضاعی | cinematography = [[مەحموود کەلاری]] | editing = | released = ٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٤ | studio = کانون ایران نوین | distributor = هنر و تجربه | runtime = ١٣٤ خولەک | language = فارسی | country = ئێران | gross = ٩٢٩٬٠٠٠٬٠٠٠ تمەن }} '''ماسی و پشیلە''' ({{بە فارسی|ماهی و گربه}}) فیلمێکە بە دەرھێنەریی [[شارام موکری]] ھونەرمەندی کورد کە لە ساڵی ٢٠١٣دا دروست کراوە. ئەم فیلمە بە زمانی [[فارسی]] و لە [[ئێران]]دا دروست کراوە. گەورەترین تایبەتمەندیی ئەم فیلمە ئەوەیە کە بە یەک شات و بە یەکجاری تۆمار [[پۆل:فیلمە فارسییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمە درامییە ئێرانییەکان]]کراوە. شەهرام موکری و [[مەحموود کەلاری|مەحمود کەلاری]] لەگەڵ کاستی فیلمەکە بۆ ماوەی مانگێک پرۆڤەیان کرد بۆ ئەوەی بتواننبە یەک شات و بە یەکجاری تۆماری بکەن.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=Simon |first=Alissa |ڕێکەوت=2013-09-18 |سەردێڕ=Venice Film Review: ‘Fish & Cat’ |ناونیشان=https://variety.com/2013/film/reviews/venice-film-review-fish-cat-1200615586/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-15 |وێبگە=Variety |زمان=en-US}}</ref> هەندێک لە ڕەخنەگران فیلمی ماسی و پشیلە بە فیلمێکی ناوازە لە مێژووی سینەمادا دادەنێن، چونکە توانیویەتی بە یەک شۆت تا کۆتایی وێنەی بگیرێت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ= |ناونیشان=http://problematicaa.com/fishandcat}}</ref> ئەم فیلمە لە حەوتەمین فێستیڤاڵی فیلمی [[ڤێنیز]]دا خەڵاتی وەرگرت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ= |ناونیشان=http://www.labiennale.org/en/cinema/archive/70th-festival/awards}}</ref> == ئەکتەرەکان == * [[بابەک کەریمی]] وەک بابەک * سەعید ئیبراهیمیفار وەک سەعید * سیاوش چراغی‌پور در وەک پدر کامبیز * [[پێدرام شەریفی]] وەک نقش پدرام * [[نەدا جەبرائیلی]] وەک نقش مینا == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} * [http://www.labiennale.org/en/cinema/archive/70th-festival/awards ماڵپەڕی حەوتەمین فێستیڤاڵی فیلمی] [[ڤێنیز]] * [http://variety.com/2013/film/reviews/venice-film-review-fish-cat-1200615586/ ڤەرایەتی، پیاچوونەوەیەکی پشیلە و ماسی] {{فیلم-کۆلکە}} {{تووڵی دەروازە|فیلم}} [[پۆل:وتارە ھەتیوەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٣]] [[پۆل:فیلمەکانی وەن شۆت]] d8dkol7dldvsgvz39jaxpku80tpm113 0 121234 1688276 1686839 2026-10-16T20:18:25Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688276 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} '''دەروازەی سنووریی باشماخ''' خاڵێکی سنووریی گرنگی نێوان حکومەتی [[ھەرێمی کوردستان]] و [[کۆماری ئیسلامی ئێران]]ە و بە شادەماری ئابووریی نێوان ئەم دوو وڵاتە دادەنرێت و ڕۆڵێکی گرنگی ھەیە لە بووژاندنەوەی ئابووری ھەردوو وڵاتدا. کۆمەڵگای سنووری باشماخ دەکەوێتە ناوچەی [[پێنجوێن]] لە ھەرێمی کوردستان و ناوچەی [[مەریوان]] لە ئێراندا. بە نزیکەی ١٠٠ کم دورە لە شاری سلێمانی ==سەرچاوە== [http://www.marivan.gov.ir/Default.aspx?TabID=4 ماڵپەڕی فەرمانداریی مەریوان] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170623043447/http://www.marivan.gov.ir/Default.aspx?TabID=4 |date=٢٣ی حوزەیرانی ٢٠١٧ }} [[پۆل:سنووری ئێران–عێراق]] r4nbyszg34coocvozylssjy3ei07irs 2 122677 1688547 1685826 2026-10-17T05:18:08Z Hamid Hassani 16501 /* top */ بچووک 1688547 wikitext text/x-wiki زۆر بە خێر بێن! {{شیعر}} {{ب|'''تەشریفی نەوبەھارە کە عالەم دەکا نوێ'''|'''دڵ چونکە میسلی خونچەیە بۆیە دەپشکوێ'''}} {{کۆتاییی شیعر}} :::::::::::::::::::::::::::::::::::'''(مامۆستا [[:نالی]])''' {{ئامانجی گەیشتن بە سەد ھەزار وتار}} {{ئامانجی گەیشتن بە دووسەد ھەزار وتار}} {|class="wikitable sortable" style="text-align:center; margin: auto;" |+ ئاماری ویکیپیدیا کوردییەکان ![[پەڕگە:Wikipedia-logo-v2.svg|25px|link=]] ویکیپیدیاکان!![[پەڕگە:User icon 2.svg|25px|link=]] بەکارھێنەران!![[پەڕگە:OOjs UI icon edit-ltr.svg|25px|link=]] دەستکارییەکان!![[پەڕگە:Wikimedia-foundation-brand-docs-icon.png|25px|link=]] پەڕەکان!![[پەڕگە:Article grey.svg|25px|link=]] وتارەکان!![[پەڕگە:Filing cabinet icon.svg|25px|link=]] پەڕگەکان!![[پەڕگە:Wikipedia official icon.svg|25px|link=]] بەڕێوەبەران |- |[[ویکیپیدیای کوردیی کورمانجی|کوردیی کورمانجی]] |{{NUMBEROF|USERS|ku|N}} |{{NUMBEROF|EDITS|ku|N}} |{{NUMBEROF|PAGES|ku|N}} |{{NUMBEROF|ARTICLES|ku|N}} |{{NUMBEROF|FILES|ku|N}} |{{NUMBEROF|ADMINS|ku|N}} |- |[[ویکیپیدیای کوردیی ناوەندی|کوردیی سۆرانی]] |{{NUMBEROF|USERS|ckb|N}} |{{NUMBEROF|EDITS|ckb|N}} |{{NUMBEROF|PAGES|ckb|N}} |{{NUMBEROF|ARTICLES|ckb|N}} |{{NUMBEROF|FILES|ckb|N}} |{{NUMBEROF|ADMINS|ckb|N}} |- |[[ویکیپیدیای زازاکی|کوردیی زازاکی]] |{{NUMBEROF|USERS|diq|N}} |{{NUMBEROF|EDITS|diq|N}} |{{NUMBEROF|PAGES|diq|N}} |{{NUMBEROF|ARTICLES|diq|N}} |{{NUMBEROF|FILES|diq|N}} |{{NUMBEROF|ADMINS|diq|N}} |} {{ئاماری ویکیپیدیای کوردی ناوەندی}} [[پەڕگە:Saqqez-Kurdistan 2014 - Spring.JPG|600px|ناوەڕاست|وێنۆک|'''وێنەیێکی [[سەقز]] ([[کوردستانی ئێران|پارێزگای کوردستان]])، شاری جوان و خۆشەویستم''']] == کەسایەتی == {{کەسایەتی | ناو = <span style="text-shadow:0.2em 0.2em 0.3em grey; font-family:Comic Sans MS; color:darkblue">'''حەمید حەسەنی'''</span> | وێنە = | قەبارەی وێنە = | ناوی کاتی لەدایکبوون = سەید حەمید حەسەنی | شوێنی لەدایکبوون = [[رۆژهەڵاتی کوردستان]] | ڕێکەوتی لەدایکبوون = ٢٣ تشرینی دووەمی ١٩٦٨ | ڕێکەوتی مردن = چووزانم؟ | شوێنی مردن = | هۆکاری مردن = نازانم | ڕێکەوتی مردن = | شوێنی دۆزینەوەی تەرم = | شوێنی گۆڕ = | نیشتەجێ = [[تاران]]، [[ئێران]] | نەتەوە = [[كورد]] | ناوەکانی تر = | نەژاد = [[ماد]] | شارومەندێتی = [[ئێران]]، [[کوردستانی ئێران|پارێزگای کوردستان]] | ڕادەی خوێندەواری = | دایەن = | پیشە = | ساڵانی چالاکی = ١٩٨٧–ئێستا | شار = [[سەقز]] | مووچە = | دارایی = | ناسراو بە هۆی = [[زماننساسی]]ی [[زمانەکانی ئێرانی]] | سەرناو = | وادە = | پێشوو = | جێگر = | حیزب = | بەرانبەرەکان = | ئایین = نیمە | هاوسەر = | یار = | منداڵەکان = نیمە | دایک و باوک = سەعادەت (دایک)، سەید حەمە ساڵە حەسەنی (باوک) | خزمەکان = | پەیوەندیەکان = | خەڵاتەکان = | ئیمزا = | ماڵپەڕ = {{url|https://wiki-pen.com}} | پەراوێزەکان = }} {{-}} == سندووقەکان == {{Collapse top|title=سندووقەکان|bg=white|bg2=silver}} {| align="center" |{{بەکارھێنەر بەشداری|ساڵ=٢٠١٥|مانگ=١|ڕۆژ=١٤}} |{{بەکارھێنەر تەمەن بە سمڕ|١٩٦٨|١١|٢٣}} |{{بەکارھێنەر تەمەن بە ڕۆژ|١٩٦٨|١١|٢٣}} |{{بەکارھێنەر نا-بەڕێوەبەر}} |- |{{بەکارھێنەر شانازی}} |{{بەکارھێنەر ویکیپیدیای کوردی}} |{{بەکارھێنەر ویکیپیدیای کورمانجی}} |{{بەکارھێنەر ویکیپیدیای زازاکی}} |- |{{بەکارھێنەر ویکیپیدیای فارسی}} |{{بەکارھێنەر ویکیپیدیای عەرەبی}} |{{بەکارھێنەر ویکیپیدیای ئینگلیزی}} |{{بەکارھێنەر ویکیپیدیای ئەڵمانی}} |- |{{بەکارھێنەر ویکیپیدیای فەڕەنسی}} |{{بەکارھێنەر ویکیپیدیای سوێدی}} |{{بەکارھێنەر توینکڵ}} |{{بەکارھێنەر:سب/خێراپۆل}} |- |{{بەکارھێنەر ویکیپرۆژەی مۆسیقا}} |{{بەکارھێنەر:سب/زیاتر فێربیت}} |{{بەکارھێنەر گووگڵ کرۆم}} |{{بەکارھێنەر سەقز}} |- |{{بەکارھێنەر گوێگری حەسەن زیرەک}} |{{بەکارھێنەر مۆسیقای کوردی}} |{{بەکارھێنەر ژینگەپارێزی}} |{{بەکارھێنەر پایز}} |- |{{بەکارھێنەر:سب/نێر}} |{{بەکارھێنەر مێژوو}} |{{بەکارھێنەر:سب/بەکارھێنەری لۆژیکی}} |{{بەکارھێنەر زانستی ئەستێرەناسی}} |- |{{بەکارھێنەرگۆڕەپان و مەیدان}} |{{بەکارھێنەر شەتڕەنج}} |{{بەکارھێنەر زانست}} |{{بەکارھێنەر:سب/قوتابخانەی ناوەندی}} |- |{{بەکارھێنەر عەرەبی}} |{{بەکارھێنەر فیلمی سینەمایی}} |{{بەکارهێنەر دژ بە بیروباوەڕی تایەفەتگەری}} |{{بەکارھێنەر ئازادی و مافەکانی مرۆڤ}} |- |{{بەکارھێنەر ئاشتی}} |{{بەکارھێنەر زەوی}} |{{بەکارھێنەر ڕۆژھەڵاتی کوردستان}} |{{بەکارھێنەر ویندۆز}} |- |{{بەکارھێنەر:سب/شێر}} |{{بەکارھێنەر:سب/ھەڵۆ}} |{{بەکارھێنەر:سب/سەگ}} |{{بەکارھێنەر ئینستاگرام}} {{Collapse bottom}} {{#Babel:ckb|fa-5|sdh-4|en-3|ar-3|ku-3|tg-3|az-2|kmr-2|glk-2|mzn-2|lrc-2|arz-2|fr-1|de-1|it-1|sco-1|tr-1|ota-1|ur-1|zza-1|diq-1}} {{Collapse bottom}} {{-}} == بەشدارییەکانم == * [https://xtools.wmflabs.org/ec/ckb.wikipedia.org/Hamid_Hassani بەشدارییەکانم] ١٦٥٠١ـەمین بەکارهێنەری تۆمارکراوی ویکیپیدیای کوردیی سۆرانیم. [[ar:مستخدم:Hamid Hassani]] [[de:Benutzer:Hamid Hassani]] [[en:User:Hamid Hassani]] [[es:Usuario:Hamid Hassani]] [[fa:کاربر:Hamid Hassani]] [[fr:Utilisateur:Hamid Hassani]] [[ku:Bikarhêner:Hamid Hassani]] [[no:Bruker:Hamid Hassani]] [[sv:Användare:Hamidhassani1]] [[tg:Корбар:Hamid Hassani]] [[diq:Karber:Hamid Hassani]] le69tz7civnhm8en3oaleluhnwwgxdd 0 122824 1688231 1687529 2026-10-16T20:09:37Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ژکزی یەک سەرچاوە|ژکزی یەک سەرچاوە]]}}؛ لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ژکزی بێسەرچاوە|ژکزی بێسەرچاوە]]}} 1688231 wikitext text/x-wiki {{ژکزی یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{کەسایەتی | ناو = Michael Fassbender <br /> مایکڵ فاسبێندەر | ناوی_خۆماڵی = | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | وێنە = Michael Fassbender (14253540052).jpg | قەبارەی وێنە = 250px | جێگری_وێنە = | سەردێری وێنە = مایکڵ لە ساڵی ٢٠١٣ | ناوی کاتی لەدایکبوون = مایکڵ فاسبێندەر | ڕێکەوتی لەدایکبوون = [[٢ی نیسان]]ی [[١٩٧٧]] | شوێنی لەدایکبوون = [[هیدلبێرگ]]، [[ئەڵمانیا]] | ڕێکەوتی مردن = | شوێنی مردن = | نیشتەجێ = [[هاکنی]]، [[لەندەن]]، [[بەڕیتانیا]] | نەتەوە = | ناوەکانی تر = | نەژاد = | شارومەندێتی = | ڕادەی خوێندەواری = [[زانکۆی نواندنی لەندەن]] | پیشە = [[ئەکتەر]]، [[بەرهەمهێنەر]] | ساڵانی چالاکی = ١٩٩٤-ئێستا | ناسراو_بە_ھۆی = | کارە_دیارەکان = | شێواز = | کاریگەر_بووە = | کاریگەری_بووە = | ھاوسەر = | یار = | منداڵەکان = |خەڵاتەکان = }} '''مایکڵ فاسبێندەر '''ئەکتەرێکی ئێرلەندی-ئەڵمانییە.کە توانیویەتی لەڕێگای بینینی ڕۆڵە گرینگەکانی فیلمە پڕداهاتەکان ناوبانگێکی باش بۆخۆی دەستەبەر بکات. یەکەم ڕۆڵی لە فیلمی (300) بوو کە تیایدا ڕۆڵی یەکێک لە سەربازە سپاڕتانەکانی دەبینی. بەر لەمانە لە زنجیرەی بەناوبانگی (باندی براکان -Band of Brother)دا ڕۆڵی بینیوە لەساڵی ٢٠٠١.هەروەها دواتر بەشداری فیلمی (Inglourios Bastards)ی کردووە لەڕۆڵی ئێدوارد ڕۆچستەر. لەساڵی ٢٠١١ ، فاسبێندەر بەشداری فیلمی پیاوانی ئێکس - Xmen ئ کرد لەڕۆڵی (ماگنێتۆ) ، هەر بۆهەمان ڕۆڵ و بەشیکی تری فیلمەکە بەناوی (Xmen : Days Of Future Past) فاسبێندەر لە ڕۆڵی ماگنێتۆ گەڕایەوە و بۆ سێیەمجاریش لەساڵی ٢٠١٦ دەردەکەوێتەوە لە فیلمی (Xmen:Apocalypse)دا هەر لەڕۆڵی (ماگنێتۆ)دا. سەرکەوتووترین فیلمی ژیانی پیشەگەری مایکڵ ، فیلمی (١٢ ساڵ کۆیلایەتی) بوو کە تیایدا ڕۆڵی سەرۆک کۆیلەیەکی دڵڕەقی دەبینی کە بەمڕۆڵەیەوە بۆ خەلاتێکی [[خەڵاتی ئۆسکار|ئۆسکاریش]] پاڵێورا. ساڵی ٢٠١٥ش ، مایکڵ لە فیلمی (خۆرئاوای هێواش -Slow West)دا ڕۆڵی کاوبۆیی دەگێڕا ، پڕۆژەکانی داهاتووی چەندین فیلمی بەهێزی تێدایە کە تیایدا ڕۆڵی جەستن کورزێل دەبینی لە فیلمی (Macbeth) کە چیڕۆکەکەی لە ڕۆمانەکەی [[ویلیام شێکسپیر|شێکسپیرەوە]] وەرگیراوە.جگە لەمانەش مایکڵ لە فیلمی (Steve Jobs)دا ڕۆڵی دامەزرێنەری کۆمپانیای ئەپڵ [[ستیڤ جۆبز]] دەبینێت لە فیلمەکە. == فیلمۆگرافی == === فیلم === [[ھیوا (فیلم ٢٠٢٦)|هیوا]] - لە ڕۆڵی ماڤەیۆ، شەڕکەر/پاسەوانی بیانی<ref>{{بیرخستنەوە |title=ھیوا (فیلم ٢٠٢٦) |date=2026-10-14 |work=ویکیپیدیا، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد |url=https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=%DA%BE%DB%8C%D9%88%D8%A7_(%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85_%D9%A2%D9%A0%D9%A2%D9%A6)&oldid=1687164 |access-date=2026-10-14}}</ref>{{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|ئەڵمانیا|ھۆڵیوود|شانشینی یەکگرتوو|تەلەڤیزیۆن|فیلم|شانۆ}} == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Michael Fassbender}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{فیلم-کۆلکە}} [[پۆل:وتارە ھەتیوەکان]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٧]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:دوور لە وڵاتانی ئاڵمانی لە شانشینی یەکگرتوو]] [[پۆل:باشترین ئەکتەرانی پاڵپشتی براوەی خەڵاتی نێونەتەوەییی ئەی ئەی سی تی ئەی]] [[پۆل:براوەکانی جامی ڤۆڵپی بۆ باشترین ئەکتەر]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوەکانی لەندەن]] [[پۆل:براوەکانی خەڵاتی سەندیکای ئەکتەرانی شاشە بۆ نمایشی نایابی کاستێک لە فیلمێکی سینەماییدا]] gkuu5fyf3ukm9ulhmukjvjqsizhi6nu 0 122992 1688588 1424757 2026-10-17T07:33:36Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە) 1688588 wikitext text/x-wiki {{Infobox Australian place | type = شار | name = پۆرت ئۆگەستا |force_national_map=yes | state = sa | image = Jacaranda Time Port Augusta.jpg | caption = دیمەنێکی ئاودڕی سپەنسر بۆ ماونت براون | pop = ١٣،٥٠٤ | pop_year = {{censusAU|2011}} | pop_footnotes = <ref>{{Census 2011 AUS|id=UCL413004|name=Port Augusta|accessdate=24 January 2014|quick=on}}</ref> | poprank = | density = | postcode = ٥٧٠٠<ref>[http://www1.auspost.com.au/postcodes/index.asp?Locality=port+augusta&sub=1&State=SA&Postcode=&submit1=Search Australia Post] - Postcode: Port Augusta, SA (26 June 2008)</ref> | est = ١٨٥٢ | latd = 32|latm = 29|lats = |latNS = S | longd = 137|longm = 46|longs = |longEW = E | coordinates_type = region:AU-SA_type:city(15250) | coordinates_display = title | area = | timezone = | utc = | timezone-dst = | utc-dst = | lga = شاری پەرت ئۆگەستا | stategov = ناوچەی دەنگدانی ستووارت | fedgov = ناوچەی گرێی | dist1 = 322 | location1 = لە [[ئەدێلاید]] [[File:Australian National Route A1.svg|20px]] }} '''پۆرت ئۆگەستا''' شارێکی [[ئوسترالیای باشوور|ویلایەتی ئوسترالیای باشووری]] وڵاتی [[ئوسترالیا]]یە. ئەم شارە لە سەرژمێری ساڵی ٢٠١١ی وڵاتەکە دا ١٣،٥٠٤ کەس دانیشتووی هەبووە. ==کەشوھەوا== {{Weather box | location = پۆرت ئەگاستا | metric first = Yes | single line = No | precipitation colour = green | Jan record high C = 47.7 | Feb record high C = 45.6 | Mar record high C = 44.0 | Apr record high C = 38.4 | May record high C = 30.6 | Jun record high C = 26.0 | Jul record high C = 28.0 | Aug record high C = 31.2 | Sep record high C = 36.3 | Oct record high C = 40.3 | Nov record high C = 44.4 | Dec record high C = 45.1 | year record high C = 47.7 | Jan high C = 32.0 | Feb high C = 31.9 | Mar high C = 29.3 | Apr high C = 25.1 | May high C = 20.5 | Jun high C = 17.6 | Jul high C = 16.9 | Aug high C = 18.5 | Sep high C = 21.6 | Oct high C = 25.1 | Nov high C = 28.2 | Dec high C = 30.2 | year high C = 24.7 | Jan low C = 19.4 | Feb low C = 19.7 | Mar low C = 17.6 | Apr low C = 14.2 | May low C = 10.9 | Jun low C = 8.3 | Jul low C = 7.3 | Aug low C = 8.1 | Sep low C = 10.4 | Oct low C = 13.3 | Nov low C = 15.9 | Dec low C = 17.9 | year low C = 13.6 | Jan record low C = 9.7 | Feb record low C = 9.4 | Mar record low C = 9.6 | Apr record low C = 6.4 | May record low C = 3.3 | Jun record low C = 1.7 | Jul record low C = -0.6 | Aug record low C = 1.4 | Sep record low C = 3.0 | Oct record low C = 5.0 | Nov record low C = 5.8 | Dec record low C = 8.1 | year record low C = -0.6 | Jan precipitation mm = 22.9 | Feb precipitation mm = 18.8 | Mar precipitation mm = 15.1 | Apr precipitation mm = 14.3 | May precipitation mm = 27.1 | Jun precipitation mm = 23.9 | Jul precipitation mm = 23.9 | Aug precipitation mm = 23.5 | Sep precipitation mm = 25.3 | Oct precipitation mm = 25.8 | Nov precipitation mm = 19.4 | Dec precipitation mm = 16.0 | year precipitation mm = 255.7 | source 1 = [[Bureau of Meteorology]]<ref>{{BoM Aust stats|site_ref=cw_019066|site_name=Port Augusta power station AWS|accessdate=2009-02-16}}</ref> | date = August 2010 }} ==سەرچاوە== * [https://en.wikipedia.org/wiki/Port_Augusta ویکی ئینگلیزی Port Augusta] {{Commons}} {{reflist}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} [[پۆل:شارەکانی ئۆسترالیای باشوور]] [[پۆل:شارەکانی ئۆسترالیا]] [[پۆل:شارەکانی ئوقیانووسیا]] [[پۆل:شارە کەناراوییەکانی ئوسترالیا]] [[پۆل:شارە بەندەرییەکانی ئوسترالیا]] [[پۆل:ئۆسترالیا]] [[پۆل:دامەزراونی ١٨٥٢ لە ئوسترالیا]] [[پۆل:شارە کەناراویەکانی ئوسترالیا]] [[پۆل:فار نۆرس]] 8yhd5wi0r6opgqnq075fofr7gk5mglh 0 122994 1688589 1424758 2026-10-17T07:33:46Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە) 1688589 wikitext text/x-wiki {{Infobox Australian place | type = city | name = پۆرت لینکۆڵن |force_national_map=yes | state = SA | image = Port Lincoln.jpg | caption =پۆرت لینکۆڵن | pop = ١٤،٠٨٨ | pop_year = ٢٠١١ | pop_footnotes=<ref>[http://www.censusdata.abs.gov.au/census_services/getproduct/census/2011/quickstat/UCL413005?opendocument&navpos=220 Population 2011 Census] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150924051955/http://www.censusdata.abs.gov.au/census_services/getproduct/census/2011/quickstat/UCL413005?opendocument&navpos=220 |date=٢٤ی ئەیلوولی ٢٠١٥ }} Australian Bureau of Statistics</ref> | poprank = | density = | latd =34 |latm =43 |lats =56 | longd =135 |longm =51 |longs =31 | pushpin_map_caption = Location in South Australia | est = ١٨٣٩ | postcode = ٥٦٠٦ | area = 24.9 | timezone = ACST | utc = +٩:٣٠ | timezone-dst = ACST | utc-dst = +١٠:٣٠ | lga = شاری پۆرت لینکۆڵن | stategov = ناوچەی دەنگدانی فلیندێرز | fedgov = ناوچەی گرێی | dist1 = 280 | location1 = [[ئەدێلاید]] | dist2 = 649 | location2 = Adelaide via [[Image:Australian National Route A1.svg|20px]] [[Image:Australian Alphanumeric State Route B100.svg|25px]] }} [[Image:Port Lincoln Railway Station DSC04661.JPG|thumb|وێستگەی شەمەندەفەری شارەکە]] '''پۆرت لینکۆڵن''' شارێکی [[ئوسترالیای باشوور|ویلایەتی ئوسترالیای باشووری]] وڵاتی [[ئوسترالیا]]یە. ئەم شارە لە سەرژمێری ساڵی ٢٠١١ی وڵاتەکە دا ١٤،٠٨٨ کەس دانیشتووی هەبووە. ==کەشوھەوا== {{Weather box |location = پۆرت لینکۆڵن |metric first = Yes |single line = Yes |Jan record high C = 46.1 |Feb record high C = 44.2 |Mar record high C = 42.4 |Apr record high C = 39.5 |May record high C = 31.6 |Jun record high C = 27.3 |Jul record high C = 22.6 |Aug record high C = 31.2 |Sep record high C = 33.7 |Oct record high C = 38.2 |Nov record high C = 45.8 |Dec record high C = 43.7 |year record high C = 46.1 |Jan high C = 26.0 |Feb high C = 25.8 |Mar high C = 24.0 |Apr high C = 22.1 |May high C = 19.4 |Jun high C = 16.8 |Jul high C = 16.1 |Aug high C = 16.8 |Sep high C = 18.6 |Oct high C = 20.5 |Nov high C = 23.0 |Dec high C = 24.4 |year high C = 21.1 |Jan low C = 15.7 |Feb low C = 16.2 |Mar low C = 14.5 |Apr low C = 12.1 |May low C = 10.4 |Jun low C = 8.6 |Jul low C = 7.5 |Aug low C = 7.1 |Sep low C = 7.9 |Oct low C = 9.5 |Nov low C = 12.1 |Dec low C = 14.0 |year low C = 11.3 |Jan record low C = 8.5 |Feb record low C = 8.6 |Mar record low C = 7.1 |Apr record low C = 5.1 |May record low C = 3.0 |Jun record low C = 1.5 |Jul record low C = 1.4 |Aug record low C = 1.3 |Sep record low C = 0.1 |Oct record low C = 2.3 |Nov record low C = 4.1 |Dec record low C = 5.2 |year record low C = 0.1 |Jan precipitation mm = 16.4 |Feb precipitation mm = 13.7 |Mar precipitation mm = 21.9 |Apr precipitation mm = 18.4 |May precipitation mm = 42.0 |Jun precipitation mm = 61.7 |Jul precipitation mm = 57.3 |Aug precipitation mm = 50.3 |Sep precipitation mm = 41.0 |Oct precipitation mm = 26.5 |Nov precipitation mm = 17.3 |Dec precipitation mm = 18.5 |year precipitation mm = 389.3 |source 1 =<ref name="bom.gov.au">{{بیرخستنەوەی وێب| ناونیشان = http://www.bom.gov.au/climate/averages/tables/cw_018192_All.shtml| سەردێڕ = BOM}}</ref> |date=November 2013 }} ==سەرچاوە== * [https://en.wikipedia.org/wiki/Port_Lincoln ویکی ئینگلیزی Port Lincoln] {{Commons category|Port Lincoln, South Australia}} {{reflist}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} [[پۆل:شارەکانی ئۆسترالیای باشوور]] [[پۆل:شارەکانی ئۆسترالیا]] [[پۆل:شارەکانی ئوقیانووسیا]] [[پۆل:شارە کەناراوییەکانی ئوسترالیا]] [[پۆل:شارە بەندەرییەکانی ئوسترالیا]] [[پۆل:ئۆسترالیا]] [[پۆل:شارە کەناراویەکانی ئوسترالیا]] 9v8k1d6sq7fzuufk0eslfmc4n3p6o7i 0 123017 1688590 1526965 2026-10-17T07:33:56Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، مێژوو-کۆلکە) 1688590 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{Infobox Australian place | type = شار |name = پۆرت پیێری |force_national_map=yes |state = sa |image = Grain silos, smelter and smoke stack from across the river, Port Pirie, South Australia.jpg |caption = کارگەی تاواندنەوەی قورقووشم و سیلۆی دانەوێلەی پۆرت پیێری، [[نیو ساوت وێلز]]. |pop = ١٣،٨١٩ |pop_year = سەرژمێری ٢٠١١ |pop_footnotes = <ref>[http://www.censusdata.abs.gov.au/census_services/getproduct/census/2011/quickstat/UCL413006?opendocument&navpos=220 Population 2011 Census] Australian Bureau of Statistics</ref> |poprank = |postcode = ٥٥٤٠ |density = |est = ١٨٤٥ |elevation = ٤ |latd = 33|latm = 11|lats = 9|latNS = S |longd = 138|longm = 1|longs = 1|longEW = E |coordinates_type = type:city(15200)_region:AU-SA |coordinates_display = title |area = |timezone = ACST |utc = +٩:٣٠ |timezone-dst = ACDT |utc-dst = +١٠:٣٠ |lga = کۆنسووڵی هەرێمیی پۆرت پیێری |stategov = ناوچەی دەنگدانی فرۆم |fedgov = ناوچەی گرێی |dist1 = 223 |location1 = [[ئەدێلاید]]}} '''پۆرت لینکۆڵن''' شەشەم شاری پڕدانیشتووی [[ئوسترالیای باشوور|ویلایەتی ئوسترالیای باشووری]] وڵاتی [[ئوسترالیا]]یە. شارێکی [[ئوسترالیای باشوور|ویلایەتی ئوسترالیای باشووری]] وڵاتی [[ئوسترالیا]]یە. ئەم شارە لە سەرژمێری ساڵی ٢٠١١ی وڵاتەکە دا ١٤،٠٨٨ کەس دانیشتووی هەبووە. پۆرت لینکۆڵن شارێکی بەندەرییە و لە کەناری [[کەنداوی سپێنسر]] دایە، ٢٢٣ کیلۆمەتر لە [[ئەدێلاید]]ی ناوەندی ویلایەتەکە دوورە. ==سەرچاوە== * [https://en.wikipedia.org/wiki/Port_Pirie ویکی ئینگلیزی Port Pirie] {{پۆلی کۆمنز|Port Pirie, South Australia|پۆرت پیێری}} {{reflist}} {{تووڵی دەروازە|ئوسترالیا|جوگرافیا|کەشوھەوا|مێژوو}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} [[پۆل:شارەکانی ئۆسترالیای باشوور]] [[پۆل:شارەکانی ئۆسترالیا]] [[پۆل:شارەکانی ئوقیانووسیا]] [[پۆل:شارە کەناراوییەکانی ئوسترالیا]] [[پۆل:شارە بەندەرییەکانی ئوسترالیا]] [[پۆل:ئۆسترالیا]] g57b2blpwnjez53e9rezmog98efseb7 0 124263 1688671 1545896 2026-10-17T10:37:19Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، ئەکتەر-کۆلکە، فیلم-کۆلکە) 1688671 wikitext text/x-wiki {{ژکزی بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''پاوڵ ئێدوارد ڤالێنتاین گیاماتی''' (لەدایکبووی ٦ی حوزەیرانی ١٩٦٧) ئەکتەرێکی ئەمەریکیە.پاوڵ بۆ [[خەڵاتی ئۆسکار]]<nowiki/>ی باشترین ئەکتەری پشتیوان پاڵێورا بۆ فیلمی (Cindrella Man).هەروەها بەشداری چەندان فیلمی بەناوبانگی تری کردووە وەک: Sideways, American Splendor, The Illusionist, Cold Souls, Barney's Version, Big Fat Liar, Love & Mercy, Straight Outta Compton،هەروەها لە فیلمی [[سان ئەندریاس (فیلم)|سان ئەندریاس.]] هەروەها زنجیرەی بچووککراوەی (جۆن ئادەمس) ، کە تیایدا پاوڵ ڕۆڵی سەرۆکی ئەمەریکی [[جۆن ئادەمس]]<nowiki/>ی دەبینی و دواتریش خەڵاتی گۆڵدن گڵۆبی بۆ ڕۆڵەکەی پێدرا. [[پەڕگە:Paul_Giamatti_2010_TIFF.jpg|left|thumb|پاوڵ لەساڵی ٢٠١٠.]] {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|ھۆڵیوود|ئەکتەران|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|فیلم|فەڕەنسا}} {{پۆلی کۆمنز|Paul Giamatti}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{ئەکتەر-کۆلکە}} {{فیلم-کۆلکە}} [[پۆل:وتارە ھەتیوەکان]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٧]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمی پیاوی ئەمریکی]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی شانۆی پیاوی ئەمریکی]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئەمریکی]] [[پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئینگلیز]] [[پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز فەڕەنسی]] [[پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئیری]] [[پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئیتالی]] [[پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز سکۆتلاندی]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:دەرچووانی درامای ئەکادیمی ئەمریکی بەریتانی]] [[پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ھۆڵەندی]] [[پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئاڵمانی]] [[پۆل:مولحیدانی ئەمریکا]] [[پۆل:ئەکتەرانی نێر لە ویلایەتی نیویۆرک]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمە پیاوە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:ئەکتەرانی دەنگیی پیاوە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:براوەکانی خەڵاتی باشترین ئەکتەری جینی و شاشەی کەنەدی]] [[پۆل:براوەکانی باشترین ئەکتەری میوزیک یان کۆمیدیای گۆڵدن گڵۆب (فیلم)]] [[پۆل:براوەکانی خەڵاتی ئێمی پرایم تایم بۆ نمایشێکی نایاب لەلایەن ئەکتەری سەرەکی لە کورتەزنجیرەیەک یان فیلمێک]] [[پۆل:بێخوایانی ئەمریکی]] [[پۆل:براوەکانی خەڵاتی سپیریتی سەربەخۆ بۆ باشترین ئەکتەری سەرەکیی پیاو]] [[پۆل:براوەکانی خەڵاتی سەندیکای ئەکتەرانی شاشە بۆ نمایشی نایابی کاستێک لە فیلمێکی سینەماییدا]] [[پۆل:نمایشکردنی نایاب لەلایەن ئەکتەرە پیاوەکان لە ڕۆلی پشتگریکار لەسەر شاشە و براوەی خەڵاتی سەندیکای ئەکتەران]] n71p385n4a5udqj57mfhirit3gif8p9 0 124672 1688189 1480112 2026-10-16T19:53:16Z Bilalinfo 57400 پەرەپێدان و درێژکردنەوەی وتار 1688189 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی فیلم |ناو=جیابونەوەی نادر لە سیمین |وێنە=A Separation.jpg |قەبارەی وێنە= |دەرھێنەر=[[ئەسغەر فەرھادی]] |بەرھەمھێنەر=[[ئەسغەر فەرھادی]] |نووسین=[[ئەسغەر فەرھادی]] |کاست=[[لەیلا حاتەمی]]{{ھن}}[[پەیمان مەعادی]]{{ھن}}[[شەھاب حوسێنی]]{{ھن}}[[سارە بەیات]]{{ھن}}[[سارینا فەرھادی]] |موزیک=ستار ئۆرکی |وێنەگری سینەمایی=[[مەحموود کەلاری]] |دەستکاری=ھایدە سەفی یاری |کۆمپانیای بڵاوکەرەوە= |ڕێکەوتی دەرچوون=١٥ی ٢ی ٢٠١١ لە بەرلین{{ھن}}١٦ی ٣ی ٢٠١١ لە ئێران |ماوەی فیلم=١١٩ خولەک |وڵات=[[ئێران]] |زمان=[[زمانی فارسی|فارسی]]|تێچوون=٥٠٠٬٠٠٠ دۆلار |داھات=٢٤ میلیۆن دۆلار}} '''جیابونەوەی نادر لە سیمین''' ({{بە فارسی|جدایی نادر از سیمین}}) و (لەسەر ئاستی نێودەوڵەتی A Separetion) فیلمێکی [[فارسی]] درامییە بەرھەمی ساڵی ٢٠١١یە لە دەرھێنان و نوسینی [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرھادییە]] کە لە ساڵی ٢٠١٢ بۆتە براوەی خەڵاتی [[ئۆسکار]] بۆ باشترین فیلمی بیانی<ref>http://www.bbc.com/persian/arts/2012/02/120227_l06-separation-win-oscar.shtml بی بی سی فارسی - فارسی - دواین سەردان ٢٦ی ١ی ٢٠١٧</ref> و ژمارەیەکی زۆر خەڵاتی نێودەوڵەتی و نێوخۆیی بەدەستھێناوە<ref>http://www.imdb.com/title/tt1832382/ ئای ئێم دی بی - ئینگلیزی - دواین سەردان ٢٦ی ١ی ٢٠١٧</ref> و پڕ داھاتترین فیلمی فارسیشە لەسەر ئاستی نێودەوڵەتی. [[ئەسغەر فەرھادی]] دوای وەرگرتنی خەڵاتی [[ئۆسکار]] بۆ فیلمی جیابونەوە وتی <nowiki>''</nowiki> ''سڵاو لە خەڵکە باشەکەی وڵاتەکەم، ئێستا ئێرانیگەلێکی زۆر لە سەرتاسەری جیھاندا بینەری ئەم ساتەن و پێموایە خۆشحاڵن، نەک لەبەر خەڵاتێکی گرنگ نەک لەبەر فیلمسازێک، ئەوان خۆشحاڵن چونکە لە ڕۆژگارێکدا کە لە نێوان سیاسەتمەدارەکاندا وشەگەلی ڕەق و ھەڕەشەو جەنگ دەگۆڕدرێتەوە، ناوی وڵاتەکەیان ئێران لە جێگایەکی پڕشکۆی ھونەریدا دەھێنرێت، ھونەرێکی دەوڵەمەند و کۆن کە لەژێر تەپوتۆزی سیاسەتدا ون بووە<nowiki>''</nowiki>''<ref>http://nimakhosravi.blogsky.com/1390/12/08/post-31/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211207075510/https://nimakhosravi.blogsky.com/1390/12/08/post-31/ |date= ٧ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢١ }} نیما خوسرەوی - فارسی - دواین سەردان ٢٧ی ١ی ٢٠١٧</ref> == ئەکتەرەکان == {| class="wikitable sortable" !ئەکتەر !ڕۆڵ !کەسایەتی |- |[[لەیلا حاتەمی]] |سیمین ڕەفیعی | rowspan="2" |هاوسەری نادر |- |[[پەیمان مەعادی]] |نادر لواسانی |- |[[شەھاب حوسێنی|شەهاب حسێنی]] |حوجەت سەمەدی |هاوسەری ڕازییە |- |[[سارە بەیات]] |ڕازییە ئەسنەقی |چاودێری باوکی نادر |- |[[مەریلا زارعی]] |قەهرایی |مامۆستای ترمە |- |[[سارینا فەرھادی]] |ترمە لەواسانی |کچی نادر |- |بابەک کەریمی |قازی |لێکۆڵەر |- |حەمید جانانه | |سەربازی دادگا |- |علی‌ئەسغەر شەهبازی |مرورتەزا لەواسانی |باوکی نادر و باپیری ترمە و باوەژن یا باوکی هاوسەری سیمین |- |کیمیا حسێنی |سومەیە سەمەدی |کچی ڕازییە |- |شیرین یەزدانبەخش |کەتایوون |دایکی سیمین و داپیرەی ترمە |- |سەهی بانو ذوالقەدر |ئەعزەم سەمەدی |خوشکی حوجەت |} == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئێران|فیلم|ھۆڵیوود|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|دەیەی ٢٠١٠}} {{فیلم-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە فارسییەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠١١]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمە درامییە ئێرانییەکان]] [[پۆل:فیلمە گیراوەکان لە تاران]] [[پۆل:فیلمەکانی دەیەی ٢٠١٠ بە زمانی فارسی]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە تاران وێنەیان گیراوە]] [[پۆل:فیلمە سەربەخۆییەکانی ئێران]] mte7a4t0f6vict0kfi8h5chxv5xi17r 1688303 1688189 2026-10-16T20:24:14Z Bilalinfo 57400 بابەک کەریمی 1688303 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی فیلم |ناو=جیابونەوەی نادر لە سیمین |وێنە=A Separation.jpg |قەبارەی وێنە= |دەرھێنەر=[[ئەسغەر فەرھادی]] |بەرھەمھێنەر=[[ئەسغەر فەرھادی]] |نووسین=[[ئەسغەر فەرھادی]] |کاست=[[لەیلا حاتەمی]]{{ھن}}[[پەیمان مەعادی]]{{ھن}}[[شەھاب حوسێنی]]{{ھن}}[[سارە بەیات]]{{ھن}}[[سارینا فەرھادی]] |موزیک=ستار ئۆرکی |وێنەگری سینەمایی=[[مەحموود کەلاری]] |دەستکاری=ھایدە سەفی یاری |کۆمپانیای بڵاوکەرەوە= |ڕێکەوتی دەرچوون=١٥ی ٢ی ٢٠١١ لە بەرلین{{ھن}}١٦ی ٣ی ٢٠١١ لە ئێران |ماوەی فیلم=١١٩ خولەک |وڵات=[[ئێران]] |زمان=[[زمانی فارسی|فارسی]]|تێچوون=٥٠٠٬٠٠٠ دۆلار |داھات=٢٤ میلیۆن دۆلار}} '''جیابونەوەی نادر لە سیمین''' ({{بە فارسی|جدایی نادر از سیمین}}) و (لەسەر ئاستی نێودەوڵەتی A Separetion) فیلمێکی [[فارسی]] درامییە بەرھەمی ساڵی ٢٠١١یە لە دەرھێنان و نوسینی [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرھادییە]] کە لە ساڵی ٢٠١٢ بۆتە براوەی خەڵاتی [[ئۆسکار]] بۆ باشترین فیلمی بیانی<ref>http://www.bbc.com/persian/arts/2012/02/120227_l06-separation-win-oscar.shtml بی بی سی فارسی - فارسی - دواین سەردان ٢٦ی ١ی ٢٠١٧</ref> و ژمارەیەکی زۆر خەڵاتی نێودەوڵەتی و نێوخۆیی بەدەستھێناوە<ref>http://www.imdb.com/title/tt1832382/ ئای ئێم دی بی - ئینگلیزی - دواین سەردان ٢٦ی ١ی ٢٠١٧</ref> و پڕ داھاتترین فیلمی فارسیشە لەسەر ئاستی نێودەوڵەتی. [[ئەسغەر فەرھادی]] دوای وەرگرتنی خەڵاتی [[ئۆسکار]] بۆ فیلمی جیابونەوە وتی <nowiki>''</nowiki> ''سڵاو لە خەڵکە باشەکەی وڵاتەکەم، ئێستا ئێرانیگەلێکی زۆر لە سەرتاسەری جیھاندا بینەری ئەم ساتەن و پێموایە خۆشحاڵن، نەک لەبەر خەڵاتێکی گرنگ نەک لەبەر فیلمسازێک، ئەوان خۆشحاڵن چونکە لە ڕۆژگارێکدا کە لە نێوان سیاسەتمەدارەکاندا وشەگەلی ڕەق و ھەڕەشەو جەنگ دەگۆڕدرێتەوە، ناوی وڵاتەکەیان ئێران لە جێگایەکی پڕشکۆی ھونەریدا دەھێنرێت، ھونەرێکی دەوڵەمەند و کۆن کە لەژێر تەپوتۆزی سیاسەتدا ون بووە<nowiki>''</nowiki>''<ref>http://nimakhosravi.blogsky.com/1390/12/08/post-31/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211207075510/https://nimakhosravi.blogsky.com/1390/12/08/post-31/ |date= ٧ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢١ }} نیما خوسرەوی - فارسی - دواین سەردان ٢٧ی ١ی ٢٠١٧</ref> == ئەکتەرەکان == {| class="wikitable sortable" !ئەکتەر !ڕۆڵ !کەسایەتی |- |[[لەیلا حاتەمی]] |سیمین ڕەفیعی | rowspan="2" |هاوسەری نادر |- |[[پەیمان مەعادی]] |نادر لواسانی |- |[[شەھاب حوسێنی|شەهاب حسێنی]] |حوجەت سەمەدی |هاوسەری ڕازییە |- |[[سارە بەیات]] |ڕازییە ئەسنەقی |چاودێری باوکی نادر |- |[[مەریلا زارعی]] |قەهرایی |مامۆستای ترمە |- |[[سارینا فەرھادی]] |ترمە لەواسانی |کچی نادر |- |[[بابەک کەریمی]] |قازی |لێکۆڵەر |- |حەمید جانانه | |سەربازی دادگا |- |علی‌ئەسغەر شەهبازی |مرورتەزا لەواسانی |باوکی نادر و باپیری ترمە و باوەژن یا باوکی هاوسەری سیمین |- |کیمیا حسێنی |سومەیە سەمەدی |کچی ڕازییە |- |شیرین یەزدانبەخش |کەتایوون |دایکی سیمین و داپیرەی ترمە |- |سەهی بانو ذوالقەدر |ئەعزەم سەمەدی |خوشکی حوجەت |} == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئێران|فیلم|ھۆڵیوود|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|دەیەی ٢٠١٠}} {{فیلم-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە فارسییەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠١١]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمە درامییە ئێرانییەکان]] [[پۆل:فیلمە گیراوەکان لە تاران]] [[پۆل:فیلمەکانی دەیەی ٢٠١٠ بە زمانی فارسی]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە تاران وێنەیان گیراوە]] [[پۆل:فیلمە سەربەخۆییەکانی ئێران]] 31pek6osdm3ovn6lkw8ihrfzi064xgo 0 124994 1688126 1687764 2026-10-16T17:56:55Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی دەروازەی [[دەروازە:خەیاڵی زانستی|خەیاڵی زانستی]] 1688126 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی فیلم | ناو = پاککردنەوە | وێنە = The Purge poster ckb.jpg | قەبارەی وێنە = | سەرباس = | دەرھێنەر = جەیمس دیمۆناکۆ | بەرھەمھێنەر = | نووسین = جەیمس دیمۆناکۆ | کاست =ئێثان ھاوک<br/>لینا ھێدی<br/>ئادێلەید کەین<br/>ڕایس وێکفیلد | موزیک = ناثان وایتھێد | وێنەگری سینەمایی = جاککیس کۆفرێت | دەستکاری = پیتەر ڤۆزداس | ستۆدیۆ = | کۆمپانیای بڵاوکەرەوە = | ڕێکەوتی دەرچوون = ٧ی حوزەیرانی ٢٠١٣ [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمەریکا]] | ماوەی فیلم = ٨٥ خولەک | وڵات = [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمەریکا]] | زمان = [[ئینگلیزی]] | تێچوون = ٣ میلیۆن دۆلار | داھات = ٨٩٫٣ میلیۆن دۆلار}} '''پاککردنەوە''' (بە [[ئینگلیزی]]: The Purge) فیلمێکی ٢٠١٣ی ئەمەریکی ترسناک - زانستی/خەیاڵی - ھەستبزوێنە لەلایەن جەیمس دیمۆناکۆ نووسراوە و دەرھێنراوە. ئەکتەران ئێثان ھاوک، لینا ھێدی، ئادێلەید کەین ڕۆڵیان گێڕاوە لە فیلمەکە. فیلمەکە بەوە دیاریکرا کە خاوەنی کەمترین داھاتە و گەیشتۆتە سەرەوەی بۆکس ئۆفیس، کە تێچوونی فیلمەکە تەنیا ٣ میلیۆن دۆلارە و داھاتیشی ٨٩٫٣ میلیۆن دۆلارە. == چیڕۆکی فیلم == لە ساڵی ٢٠٢٢، لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمەریکا، بارودۆخ جێگیر و باشە و ھیچ کێشەیەک لە ئارادا نییە. بەڵام لەو کاتانەدا شەوی پاککردنەوە دێت، ئەو شەوەی کە حکومەت دایناوە ھەموو تاوانێک ڕێگە پێدراو دەبێت لە شەوەوە تاوەکو ٧ی بەیانی، بەم شەوەش دەڵێن شەوی پاک بوونەوەی رۆحەکان. جەیمس ساندن بازرگانێکە کە سیستەمی پارێزگاری دەفرۆشێت بە خەڵکی بۆ ئەوەی پارێزگاری لەخۆیان بکەن. شەو دادێت و پاککردنەوە دەست پێ دەکات. خانەوادەی ساندن لە ماڵی خۆیان سیستەمی پارێزگاری بەکاردەخەن و چاوەڕێ دەکەن بەیانی دابێت و ڕزگاریان ببێت، بەڵام ڕووداوەکان دەگۆڕێت پاش ئەوەی کوڕە ١٤ ساڵەکەیان چارلی لە رێگەی کامێرای چاودێریەوە کەسێک دەبینێت کە داوای یارمەتی دەکات، سیستەمی پارێزگارییەکە لەکاردەخات و کەسەکە دەھێنێتەوە ماڵەوە. لە ھەمان کاتدا دۆستی کچەکە ١٧ ساڵەکەیان (زۆوی) لە ماڵەکەدا دەردەکەوێت و تەقە لە جەیمس دەکات و دەیەوێت بیکوژێت لەبەر ئەوەی ڕێگە نادات کچەکەی ببینێت. پاش ئەوە ئەو گروپەی بە دوای کەسەکە کەوتبوون دەگەنە ماڵەکە و داوای ئەوە دەکەن کە کەسەکەیان ڕادەست بکەنەوە ئەگینا سیستەمی بەرگرییەکە دەشکێنن و دێنە ماڵەوە و ھەموویان دەکووژن. ئایا جەیمس کە سەرۆک خێزانەکەیە چۆن بڕیارێک بدات، کەسێکی بێ تاوان ڕادەست بکات بۆ ئەوەی بکوژرێ، یان ژیانی خانەوادەکەی خۆی بخاتە مەترسییەوە؟ == ئەکتەرەکان و ڕۆڵەکانیان لە فیلمەکە == === خانەوادەی ساندن === * ئێثان ھاوک لە ڕۆڵی جەیمس ساندن. * لینا ھێدی لە ڕۆڵی ماری ساندن. * ئادێلەید کەین لە ڕۆڵی زۆوی. * ماکس بۆرکۆڵدەر لە ڕۆڵی چارلی === پاککەرەوەکان === * ڕایس وێکفیلد لە ڕۆڵی سەرۆکی گروپ. * جۆن وێسیڵکۆچ. * ئالیسا ڤێلابایلی. * ئارۆن کوبان. * بۆیما بلەیک. * ناثان کلارکسۆن. * چێستەر لۆکھارت. * تیلێر ئۆستەرکامپ. * ئاڕ جەی وۆڵف. * ترازاریا شێلس. === ڕۆڵەکانی تر === * ئێدوین ھۆج لە ڕۆڵی کەسە نامۆکەی کە چارلی یارمەتی دەدا. * تۆنی ئۆڵێر لە ڕۆڵی ھێنری. * ئاریجا باڕێیکس لە ڕۆڵی خاتوو گرەیس فێرین. * دانا بەنچ لە ڕۆڵی بەڕێز فێرین. * کریس مەڵکی لە ڕۆڵی بەڕێز ھاڵڤێرسۆن. * تیشا فرێنچ لە ڕۆڵی خاتوو ھاڵڤێرسۆن. == کاتی دەرچوونی فیلمەکە == فیلمەکە لە فێستیڤاڵی فیلمی ستانلی لە ٢ی ئایاری ٢٠١٣ پەخش کرا، ھەروەھا لە ٧ی حوزەیرانی ٢٠١٣ لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمەریکا]] کەوتە سینەماکان. ھەروەھا فیلمەکە بە شێوەی دیڤیدی و بلوڕای لە ٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٣ بڵاوکرایەوە. == سەرچاوەکان == * [http://www.imdb.com/title/tt2184339/?ref_=nv_sr_2 پەڕەی فیلم] لە [[بنکەدراوەی ئینتەرنێتیی فیلمەکان]]. * ویکیی ئینگلیزی. == بەستەرە دەرەکییەکان == * [http://www.imdb.com/title/tt2184339/?ref_=nv_sr_2 پاککردنەوە] لە [[بنکەدراوەی ئینتەرنێتیی فیلمەکان]]. * [http://www.rottentomatoes.com/m/the_purge// پاککردنەوە] لە وێبسایتی ڕۆتن تۆماتۆس. {{تووڵی دەروازە|فیلم|ھۆڵیوود|فیلم|تەلەڤیزیۆن|کۆمەڵگا|مێژوو|ھۆڵیوود|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|بەلجیکا|دەیەی ٢٠١٠|دەیەی ٢٠٢٠|فەڕەنسا|کالیفۆڕنیا|خەیاڵی زانستی}} {{فیلم-کۆلکە}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} [[پۆل:وتارە ھەتیوەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٣]] [[پۆل:فیلمە ترسناکەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی لە دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە لۆس ئەنجلۆس وێنەگیراون]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمە ئەکشنییە ھەستبزوێنەکانی ساڵی ٢٠١٣]] [[پۆل:فیلمە ئەکشنییە ھەستبزوێنە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ھەستبزوێنە تاوانکارییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە خەمناوییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ھەستبزوێنە ترسناکە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی خێزانە ناکارامەکان]] [[پۆل:فیلمە بەرھەمھێنراوەکانی مایکل بەی]] [[پۆل:فیلمەکان کە لە ساڵی ٢٠٢٢ داندراون]] [[پۆل:فیلمەکان لە لۆس ئەنجلۆس دانراون]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە داھاتوودا داندراون]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی بۆ بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان وەرگێڕدراون]] [[پۆل:فیلمەکانی کردەوەی تاوانکاری ئەمریکی]] [[پۆل:فیلمە وروژێنەرە ئاکشنە ئینگلیزی-زمانەکان]] hoa72t6jg026a3ig1eiuysfgoxtsflx 0 125022 1688457 1526848 2026-10-17T01:34:49Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە، کۆمپانیا-کۆلکە، ژاپۆن-کۆلکە) 1688457 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:PS4-Console-wDS4.png|thumb|ئامێری پلەی ستەیشن ٤]] '''پلەی ستەیشتن ٤''' ({{بە ئینگلیزی|PlayStation 4}}) ئامێرێکی یارییە ڤیدیۆییەکانە لە درووستکراوی کۆمپانیای (Sony Computer Entertainment)ە و جێگرەوەی [[پلەی ستەیشن ٣]]ەیە ، ئامێرەکە لە ٢٠ی شووباتی ٢٠١٣ ڕاگەیندرا و لە ١٥ی نۆڤەمبەری ٢٠١٣ لە باکووری ئەمەریکا خرایە بازاڕ و لە ٢٩ی تشرینی دووەمی ٢٠١٣ خرایە بازارەکانی ئەوڕوپا،باشووری [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئەمریکا]] و ئوستورالیا.ئامێرەکە ڕکابەری سەرەکی ئامێری ئێکس بۆکس وەنە و نەوەی ھەشتەمی ئامێری یاریە ڤیدیۆییەکانە.<ref>https://web.archive.org/web/20130419085348/http://www.eurogamer.net/articles/df-hardware-spec-analysis-playstation-4</ref> ئامێرەکە پرۆسێسەری کۆمپانیای AMD بەکاردەھێنێ کە پشت دەبەستێ بە دارشتنی ھەردوو جۆری (ئێکس ٨٦ و ئێکس ٦٤) ، کۆمپانیایەی AMD ئەوەی ڕایگەیاند کە ئەو پرۆسێسەرانەی باشترین پرۆسێسەر بووە کە درووستیان کردبێت لەمێژووی کۆمپانیاکەیان.ئامێری پلەی ستەیشن ٤ توانایەکی تەواو دەداتە بەکارھێنەرانی لە بەستنی پەیوەندی لەگەڵ یاریکەرانی تر بەشێوەی ئۆنڵاین و ھەروەھا پشتگیری مۆبایلی (سۆنی ئێکسپریا)ش دەکات کە دەتوانی لەو ڕێگایەوە بەبێ تەل یاری پێبکەیت و ڤیدیۆی پێ پەخش بکەیت.دەسکی ئامێرەکەش دووبارە دیزاین کراوەتەوە و پادێکی تایبەت ھەیە وەک ماوس دەکرێ بەکاربھێنرێ و شوێنی پلەگی مایکڕۆفۆنیشی ھەیە. لەگەڵ دەرچوونی ئامێرەکەش ، شارەزایانی بوارەکە بەگشتی ڕای ئەرێنیان ھەبوو لەسەر ئامیرەکە و بەو ئامێرەیان ناوبردووە کە یاریکەر پێویستە ھەیبێ. ژمارەی فرۆشتنەکانی ئامێری پلەی ستەیشتن ٤ زۆر بەرچاو بووە و بەپێی دوایین ئامار لە ٦ی دیسێمبەر نزیکەی ٥٠ ملیۆن دانەی لێفرۆشراوە.پێشبنی ئەوەش دەکرێ ئامێری پلەی ستەیشن ٤ تاکو ساڵی ٢٠٢١ پشتگیری تەواوی بمێنێ و یاری تازەی بۆ دەربچێت. == سەرچاوەکان == {{تووڵی دەروازە|کایەی ڤیدیۆیی|کۆمپانیا|ژاپۆن|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|دەیەی ٢٠١٠}} {{پۆلی کۆمنز|PlayStation 4}} {{سەرچاوەکان}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} {{کۆمپانیا-کۆلکە}} {{ژاپۆن-کۆلکە}} [[پۆل:کایەکلێکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:بەرھەمەکان، ناساندنی ٢٠١٣]] [[پۆل:کۆنسڵی یارییە ڤیدیۆییەکانی ماڵەوە]] [[پۆل:پلەیستەیشن (بڕاند)]] [[پۆل:کۆنسڵەکانی سۆنی]] td6hc8znvefy0dvo2t9g7563s53vrpi 0 126310 1688124 1687897 2026-10-16T17:53:03Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی دەروازەی [[دەروازە:ئیتاڵیا|ئیتاڵیا]] 1688124 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Snorre Sturluson-Christian Krohg.jpg|وێنۆک|سنۆری ستۆرلۆسۆن]] '''سنۆری ستۆرلۆسۆن''' لە ساڵی (١١٧٩) لە (دالاسیلسلا، [[ئایسلەند]]دا لەیک بووە و لەساڵی (١٢٤١) لە (ڕێیھۆڵت لە [[ئایسەند]]ا مردووە. ھاوکات ستۆرلۆسۆن یکێک بووە لەشاعیرە ناودارەکانی [[ئایسلەندا]] لەسەدەی سێزدەدا. کەھاوکات دووجار بەسەر یاساکانی (سەرۆک کۆمار) دا ھەڵبژێردراو لە ھەمانکاتدا پیاوێکی دەوڵەمندیش بوو. ھۆگرییەکی زۆری لە سیاحەت و سیاسەتدا بوو و لەتەمەنی (٦٢) ساڵیدا بەدەستی زاواکەی کوژرا. {{پۆلی کۆمنز|Snorri Sturluson}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|سیاسەت|ژن|شیعر|ئایسلەند|ئیتاڵیا}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{سیاسەت-کۆلکە}} {{ئایسلەند-کۆلکە}} [[پۆل:وتارە ھەتیوەکان]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١١٧٩]] [[پۆل:مردووانی ١٢٤١]] [[پۆل:نووسەرانی ئایسلەندی]] 7r84v8by2g72dvy8kysidmmf8ewj7fi 1688192 1688124 2026-10-16T20:01:56Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688192 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} [[پەڕگە:Snorre Sturluson-Christian Krohg.jpg|وێنۆک|سنۆری ستۆرلۆسۆن]] '''سنۆری ستۆرلۆسۆن''' لە ساڵی (١١٧٩) لە (دالاسیلسلا، [[ئایسلەند]]دا لەیک بووە و لەساڵی (١٢٤١) لە (ڕێیھۆڵت لە [[ئایسەند]]ا مردووە. ھاوکات ستۆرلۆسۆن یکێک بووە لەشاعیرە ناودارەکانی [[ئایسلەندا]] لەسەدەی سێزدەدا. کەھاوکات دووجار بەسەر یاساکانی (سەرۆک کۆمار) دا ھەڵبژێردراو لە ھەمانکاتدا پیاوێکی دەوڵەمندیش بوو. ھۆگرییەکی زۆری لە سیاحەت و سیاسەتدا بوو و لەتەمەنی (٦٢) ساڵیدا بەدەستی زاواکەی کوژرا. {{پۆلی کۆمنز|Snorri Sturluson}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|سیاسەت|ژن|شیعر|ئایسلەند|ئیتاڵیا}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{سیاسەت-کۆلکە}} {{ئایسلەند-کۆلکە}} [[پۆل:وتارە ھەتیوەکان]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١١٧٩]] [[پۆل:مردووانی ١٢٤١]] [[پۆل:نووسەرانی ئایسلەندی]] qos668ufrstx97f3v3q5cjcgy2tz3h8 0 126682 1688416 1526820 2026-10-16T22:36:09Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژینناسی-کۆلکە) 1688416 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Plagiomnium affine laminazellen.jpeg|وێنۆک|پلاستیدەکان]] '''پلاستیدەکان''' ([[ئینگلیزی]]: Plastids) ئەندامۆچکەی دوو پەردەیین، واتا بەدوو پەردە داپۆشراون وەکو دوو ئەندامۆچکەی تر (مایتۆکۆندریا، ناووک)، "پلاستیدەکان" [[ناووکە ترشی کەم ئۆکسجین]] (DNA) یان تێدایە، ھەروەھا ھەندێک لەپلاستیدەکان [[نیشاستە]] یان [[چەوری]] کۆدەکەنەوە، ھەندێک لەجۆرەکانی دیکەی پلاستیدەکان ئاوێتەی دیکەیان تێدایە کە [[ڕۆشنایی بینراو]] دەمژن کە بە [[بۆیەکان]] ناودەبرێن. وە "سەوزە پلاستیدەکان" ([[ئینگلیزی]]|Chloroplasts) باوترین جۆری "سەوزە پلاستیدەکان"ە. ==سەرچاوەکان== *زیندەزانی ١٠ - ''(کتێبی قوتابی - پۆلی دەیەمی ئامادەیی)'' *[https://web.archive.org/web/20160112164000/http://www.en.wikipedia.org/ ویکیپیدیای ئینگلیزی] {{پێکھاتەی خانەیی}} {{تووڵی دەروازە|ژینناسی|ڕوەک}} {{پۆلی کۆمنز|Plastids}} {{ژینناسی-کۆلکە}} [[پۆل:وتارە ھەتیوەکان]] [[پۆل:ئەندامۆچکەکان]] g3c5k7xi1bo0lmrpxmclsx4smzr0slh 0 128407 1688663 1612886 2026-10-17T10:35:59Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە، ئیسرائیل-کۆلکە، ژاپۆن-کۆلکە) 1688663 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێ سەرچاوە}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{Infobox video game | title = Pokémon Go | image = | caption = | developer = [[Niantic, Inc.|Niantic]] | publisher = Niantic | series = ''[[Pokémon (video game series)|Pokémon]]'' | engine = [[Unity (game engine)|Unity]] | platforms = [[iOS]], [[Android (operating system)|Android]] | released = {{Collapsible list | title = {{Video game release||July 6, 2016}} | titlestyle = font-weight:normal;background:transparent;text-align:left; | {{vgrelease new|AUS|July 6, 2016|NA|July 6, 2016{{refn|group=note|name=Regional availability|See the regional availability sub-section for exact nation release dates}}|EU|July 13, 2016{{refn|group=note|name=Regional availability}}|JP|July 22, 2016}} }} | genre = [[Augmented reality game|Augmented reality]] | modes = [[Single-player video game|Single-player]], [[Multiplayer video game|multiplayer]] | producer = | designer = | programmer = | artist = [[Dennis Hwang]] | writer = | composer = [[Junichi Masuda]] }} یاری Pokémon Go کە یارییەکی بێ بەرامبەری مۆبایلە زیرەکەکانە و پشت بە شوێنی بەکارهێنەر دەبەستێت، ڕۆژ بە ڕۆژ بەکارهێنەرانی ڕووی لە زیادبوونە و لە ئێستاشدا گەرمترین هەواڵەکان لەسەر ئەو یارییەن. ئەم یارییە کە یارییەکی ڕاستەقینەی خۆڕاییە، لەسەر بنەمای شوێنی بەکارهێنەر کاردەکات ئەمەش بۆ دۆزینەوەی ئەو دروستکراوانەی کە لە یارییەکەدا بوونیان هەیە. ئەم یارییە لەلایەن کۆمپانیای Niantic ـی ئەمریکی گەشەی پێدراوە و بۆ دروستکردنی یارییەکەش پشت بە بزوێنەری Unity بەستراوە، هەروەها لەلایەن کۆمپانیای Pokémon بڵاوکراوەتەوە.   یارییەکە لەم مانگەدا بڵاوکرایەوە و سەرجەم بەکارهێنەران لە هەردوو سیستمی وەگەڕخەری Android و iOS دەتوانن یاری پێبکەن. ئەم یارییە ڕێگە بە بەکارهێنەر دەدات بۆ گرتن، پێکدادان و هەروەها ڕاهێنانی دروستکراوەکانی ناو یارییەکە، کە ئەم دروستکراوانە ناونراون بە Pokémon. هەروەها یارییەکە سوود لە هەردوو تایبەتمەندی کامێرا و شوێن (GPS) ـی بەکارهێنەر دەبینێت بۆ ئەنجامدانی تەواوی تایبەتمەندییەکانی ناو یارییەکە. Pokémon Go لە بنەڕەتدا یارییەکی بێ بەرامبەر و خۆڕاییە و سەرجەم بەکارهێنەران دەتوانن دایبمەزرێنن لەسەر مۆبایلەکانیان، بەڵام لە هەمان کاتدا پشتگیری لە کڕینی ناوخۆیی دەکات بۆ یارییەکە.   ئەم یارییە بەشێوەیەکی چاوەڕوان نەکراو و زۆر خێرا توانی گەشەبکات، بەشێوەیەک کە لە ماوەیەکی زۆر کەمدا چەندەها تۆماری پێوانەیی شکاند و بوو بە یەکێک لەو ئەپانەی کە زۆرترین جار بەکارهێنراون. لە چەند ڕۆژی ڕابردوودا پێگەی SimilarWeb چەند ئامارێکی لەسەر بەکارهێنەرانی ئەو یارییە بڵاوکردەوە بە بەراورد لەگەڵ ئەپ و یارییەکانی تر، لە ئامارەکانیشدا دەردەکەوێت کە Pokémon Go لەڕووی بەکارهێنانەوە تۆماری پێوانەیی هەریەک لە فەیسبووک و سناپچات و تویتەری شکاندووە، هەروەها لە یارییەکانیشدا سەرکەوتووە بەسەر یارییەکانی Candy Crush Saga و Clash Royale و Slither.io. {{پۆلی کۆمنز|Pokémon Go}} {{تووڵی دەروازە|دەیەی ٢٠١٠|ئیسرائیل|کایەی ڤیدیۆیی|ژاپۆن|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} {{ئیسرائیل-کۆلکە}} {{ژاپۆن-کۆلکە}} [[پۆل:وتارە ھەتیوەکان]] [[پۆل:یارییەکانی ئەندرۆید]] [[پۆل:یارییەکانی ئای ئۆ ئێس]] [[پۆل:میمەکانی ئینتەرنێت]] [[پۆل:کایە ڤیدیۆییەکانی ٢٠١٦]] [[پۆل:ئەو یارییە ڤیدیۆیانەی لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا پەرەپێدراون]] [[پۆل:دەیەی ٢٠١٠ مۆد و رەوتەکان]] [[پۆل:یارییە ڤیدیۆیییە خۆڕایییەکان]] [[پۆل:مشتومڕی یارییە ڤیدیۆییەکان]] [[پۆل:براوەکانی خەڵاتی کایەکان]] [[پۆل:براوەکانی خەڵاتی گۆڵدن جۆیستیک]] k2w2tta08u6ax1t2qrbye67vrceolm9 0 129225 1688430 1526839 2026-10-16T22:38:29Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ماتماتیک-کۆلکە، فیزیک-کۆلکە، جوگرافیا-کۆلکە) 1688430 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} [[پەڕگە:Degree diagram.svg|وێنۆک|لە وێنەی سەرەوە یەک پلە بە ڕەنگی سوور و ھەشتاو نۆ پلە بە ڕەنگی شین دیاریکراوە]] '''پلە''' لە [[بیرکاری]]دا [[یەکەی پێوان]]ی [[گۆشە]]یە و بریتییە لە ^١/_٩٠ گۆشەی گۆشەوەستاو و ^١/_٣٦٠ [[چێوە]]ی [[بازنە (ئەندازە)|بازنە]] و بە (°) ھێما دەکرێ. == ئەمانەش ببینە == * [[سێگۆشەزانی]] * [[ڕادیەن]] * [[گراد]] == سەرچاوەکان == * Weisstein, Eric W. «Degree." From MathWorld—A Wolfram Web Resource. https://web.archive.org/web/20170830115336/http://mathworld.wolfram.com/Degree.html {{یەکەکانی ئێس ئای}} {{تووڵی دەروازە|ماتماتیک|فیزیک|جوگرافیا|کۆمەڵەی خۆر|فڕینی بۆشایی|گەردوون|زانست|ئەندازە}} {{پۆلی کۆمنز|Degree (angle)}} {{ماتماتیک-کۆلکە}} {{فیزیک-کۆلکە}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} [[پۆل:وتارە ھەتیوەکان]] [[پۆل:سێگۆشەزانی]] [[پۆل:یەکەکانی پێوان]] [[پۆل:یەکەکانی گۆشە]] [[پۆل:یەکەکانی گۆشەی ڕاست]] 8hooo6m31m2ue7p1noyakjtxndz03vn 0 129700 1688174 1626810 2026-10-16T19:37:49Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە) 1688174 wikitext text/x-wiki {{ژکزی یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Pishtiwan Sadiq - March 2017.jpg|وێنۆک|پشتیوان سادق]] '''پشتیوان سادق عەبدوڵڵا''' (لەدایکبووی: ١٩٧٠ لە [[ھەولێر]]) وەزیری [[پەروەردە]]ی [[ھەرێمی کوردستان]]ە، لە [[کابینەی ھەشتەمی حکوومەتی ھەرێمی کوردستان|کابینەی ھەشتەم]]ی [[حکوومەتی ھەرێمی کوردستان]].<ref name=":0">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان = http://rudaw.net/sorani/kurdistan/180620145 |سەردێڕ = ناو و ژیانی وەزیرەکانی کابینەی ھەشت | ڕێکەوت = ١٨ی حوزەیرانی ٢٠١٤ |بڵاوکەرەوە = [[تۆڕی میدیایی ڕووداو|ڕووداو]] |ڕێکەوتی سەردان = ٨ی ئەیلوولی ٢٠١٦ | زمان =کوردی}}</ref> == بڕوانامە و پیشە == پشتیوان سادق لە ٢٠١٣ بڕوانامەی دکتۆرای لە یاسای گشتی بەدەستھێناوە. ئەو ئەندامی ئەنجومەنی سەرکردایەتیی [[پارتی دیموکراتی کوردستان]]ە. ھەروەھا مامۆستای کۆلێژی یاسا و ڕامیاری بووە لە [[زانکۆی سەلاحەددین]]. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} [[پۆل:وتارە ھەتیوەکان]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:خەڵکی ھەولێر]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٠]] [[پۆل:وەزیرەکانی کابینەی نۆیەمی حکوومەتی ھەرێمی کوردستان]] [[پۆل:وەزیرەکانی کابینەی هەشتەمی حکوومەتی ھەرێمی کوردستان]] [[پۆل:سیاسییەکانی پارتی دیموکراتی کوردستان]] pxtd0hmyzvpmr8wgkpl3h2a08pkk58m 0 129850 1688539 1526948 2026-10-17T04:38:28Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فیلم-کۆلکە، کۆریای باشوور-کۆلکە) 1688539 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{Infobox film | name = پڵنگەکە: چیرۆکی ڕاوچیەکی پیر | image = The Tiger An Old Hunter's Tale poster.jpeg | caption = پۆستەری فیلم | director = پاڕک ھۆۆن-ژونگ | producer = | writer = پاڕک ھۆۆن-ژونگ | based on = | starring = چۆی مین-سیک | cinematography = | music = | distributor = | studio = | country = [[کۆریای باشوور]] | language = [[زمانی کۆری]] | runtime = 139 خولەک | budget = | gross = {{USD|9.34 million}} (South Korea)<ref name= Kil/> | released = {{Film date|2015|12|17}} }} '''پڵنگەکە: چیڕۆکی ڕاوچییەکی پیر''' فیلمێکی ئاکشن و سەرکێشی و مێژویی ساڵی ٢٠١٦ی وڵاتی [[کۆریای باشوور]]ە. ==چیڕۆکی فیلم== چیرۆکی فیلمەکە باس لە ڕاوچیاک دەکات کە کاری ڕاوکردنی پڵنگە لەوکاتەی ''شانشینی کۆریا'' لە ژێر فەرمان ڕەوایی [[ژاپۆن]]دایە. ==سەرچاوەکان== *[https://en.wikipedia.org/wiki/The_Tiger:_An_Old_Hunter%27s_Tale# ویکیپیدیا ئینگلیزی.] {{تووڵی دەروازە|فیلم|دەیەی ٢٠١٠|کۆریای باشوور}} {{فیلم-کۆلکە}} {{کۆریای باشوور-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٦]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی کۆری]] [[پۆل:فیلمەکانی کۆریای باشوور]] [[پۆل:فیلمەکانی کۆریای باشوور لە دەیەی ٢٠١٠]] e6r5h8jeskp6ndh4hka769gakrf3qt8 0 129855 1688592 1570582 2026-10-17T07:34:16Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688592 wikitext text/x-wiki {{ویکیسازی}} {{خاوێنکردن}} {{Infobox settlement |name = پۆرتلاند، ئۆریگۆن |official_name = شاری پۆرتلاند |settlement_type = [[شار]] |nickname = <!-- do not add nicknames without reviewing discussion on talk page first --> "Rose City"; "Stumptown"; "[[PDX (disambiguation)|PDX]]"; see [[Nicknames of Portland, Oregon]] for a complete list. |image_skyline = PDX, Oregon collage.png |imagesize = 300px |image_caption = <small>Clockwise from top: [[Downtown Portland]] viewed from east bank of the [[Willamette River]]; the [[Wells Fargo Center (Portland, Oregon)|Wells Fargo Center]]; [[Portland Aerial Tram]] and [[Mount Hood]]; [[Jackson Tower]] and [[Fox Tower]] viewed from [[Pioneer Courthouse Square]]; [[St. Johns Bridge]]; [[United States National Bank Building|U.S. National Bank Building]]</small> |image_flag = Flag of Portland, Oregon.svg |image_seal = Seal of Portland, Oregon.svg |image_map = Multnomah County Oregon Incorporated and Unincorporated areas Portland Highlighted.svg |map_caption = Location of Portland in [[Multnomah County, Oregon|Multnomah County]] and the state of [[Oregon]] |pushpin_map = ئەمریکا |pushpin_map_caption = شوێنی لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا |subdivision_type = [[List of sovereign states|Country]] |subdivision_type1 = [[U.S. state|State]] |subdivision_type2 = [[List of counties in Oregon|Counties]] |subdivision_name = [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] |subdivision_name1 = [[ئۆریگۆن]] |subdivision_name2 = [[Multnomah County, Oregon|Multnomah]], [[Washington County, Oregon|Washington]], [[Clackamas County, Oregon|Clackamas]] |government_type = [[City commission government|Commission]] |leader_title = Mayor |leader_name = [[Charlie Hales]]<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.portlandonline.com/index.cfm?c=25999|سەردێڕ=Elected Officials|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی ئەیلوولی ٢٠١٤|ساڵ=٢٠١٤|بڵاوکەرەوە=City of Portland, Oregon|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٣٠ی ئابی ٢٠٠٧|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20070830051921/http://www.portlandonline.com/index.cfm?c=25999|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> ([[Democratic Party (United States)|D]]) |leader_title1 = Commissioners |leader_name1 = [[Steve Novick]]<br />[[Dan Saltzman]]<br />[[Nick Fish]]<br />[[Amanda Fritz]] |leader_title2 = Auditor |leader_name2 = Mary Hull Caballero |established_title = [[Municipal corporation|Founded]] |established_title2 = [[Municipal corporation|Incorporated]] |established_date = 1845 |established_date2 = February 8, 1851 |named_for = [[Portland, Maine]]<ref name="naosum.org"/> <!-- Area --> |unit_pref = Imperial |area_footnotes = <ref name="Gazetteer files"/> |area_magnitude = |area_total_km2 = 376 |area_land_km2 = 346 |area_water_km2 = 30 |area_total_sq_mi = 145 |area_land_sq_mi = 133 |area_water_sq_mi = 12 <!-- Population --> |population_as_of = [[2010 United States Census|2010]] |population_est = 632309 |pop_est_as_of = 2015 |pop_est_footnotes = <ref name="2015 Pop Estimate">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Population Estimates|ناونیشان=http://www.census.gov/popest/data/cities/totals/2015/SUB-EST2015-3.html|بڵاوکەرەوە=[[United States Census Bureau]]|ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی ئایاری ٢٠١٦|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20161019182931/https://www.census.gov/popest/data/cities/totals/2015/SUB-EST2015-3.html|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٦|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> |population_footnotes = <ref name="FactFinder">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=American FactFinder|ناونیشان=http://factfinder2.census.gov/faces/nav/jsf/pages/index.xhtml|بڵاوکەرەوە=[[United States Census Bureau]]|ڕێکەوتی سەردان=٤ی کانوونی دووەمی ٢٠١٣}}</ref> |population_total = 583776 |population_rank = US: [[List of United States cities by population|26th]] |population_density_km2 = 1689.2 |population_density_sq_mi = 4375.1 |population_urban = 1,849,898 (US: [[List of United States urban areas|24th]]) |population_metro = 2,389,228 (US: [[List of Metropolitan Statistical Areas|23rd]]) |population_blank2_title = [[Combined Statistical Area|CSA]] |population_blank2 = 3,110,906 (US: [[Combined Statistical Area|18th]]) |population_demonym = Portlander |timezone = [[Pacific Standard Time Zone|PST]] |utc_offset = -8 |timezone_DST = [[Pacific Daylight Time|PDT]] |utc_offset_DST = -7 |postal_code_type = [[ZIP code]]s |postal_code = 97086-97299 |area_code = [[Area codes 503 and 971|503 and 971]] |latd= 45 |latm= 31 |lats= 12 |latNS=N |longd= 122 |longm= 40 |longs= 55 |longEW=W |coordinates_display = title |coordinates_type = type:city(568380)_region:US-OR_source:gnis-1136645 |elevation_ft = 50 |elevation_footnotes = <!-- for references: use <ref> tags --> |elevation_m = 15.2 |elevation_point = <!-- for denoting the measurement point --> |elevation_max_footnotes = <ref>The highest elevation is at 9936 NW Wind Ridge Dr., {{coord|45.55873|-122.77854|type:landmark_region:US-OR_elevation:390|name=Portland highest elevation}}. {{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.portlandoregon.gov/bps/article/51672|سەردێڕ=City of Portland Urban Services Area|ئیش=Bureau of Planning and Sustainability|ڕێکەوتی سەردان=٣٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٥}}</ref> |elevation_max_m = |elevation_max_ft = 1188 |elevation_max_point = |elevation_max_rank = |elevation_min_footnotes = <ref>The lowest elevation historically occurred at low water on January 17, 1937 at the confluence of the Columbia and Willamette Rivers {{coord|45.65096|-122.76289|type:landmark_region:US-OR_elevation:-0.3|name=Portland lowest elevation}}. {{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان = http://water.weather.gov/ahps2/hydrograph.php?wfo=pqr&gage=vapw1&hydro_type=0 |سەردێڕ = Advanced Hydrologic Prediction Service: Portland: Columbia River at Vancouver |وێبگە = Water.weather.gov |ڕێکەوتی سەردان = ٦ی ئەیلوولی ٢٠١٣ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ١١ی ئایاری ٢٠١٣ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20130511105309/http://water.weather.gov/ahps2/hydrograph.php?wfo=pqr&gage=vapw1&hydro_type=0 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> |elevation_min_m = |elevation_min_ft = 0.62 |elevation_min_point = |blank_name = [[Federal Information Processing Standard|FIPS code]] |blank_info = 41-59000 |blank1_name = [[Geographic Names Information System|GNIS]] feature ID |blank1_info = 1136645<ref name="GR3">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://geonames.usgs.gov|ڕێکەوتی سەردان=٣١ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|سەردێڕ=US Board on Geographic Names|بڵاوکەرەوە=[[United States Geological Survey]]|ڕێکەوت=٢٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٧}}</ref> |website = {{URL|http://www.portlandoregon.gov}} |footnotes = }} '''پۆرتلاند''' (بە [[ئینگلیزی]]: Portland) گەورەترین شاری ویلایەتی [[ئۆریگۆن]]ە. شارەکە کەوتۆتە نێو(دەشتی ویڵامێتی) لە ساڵی ٢٠١٥دا دانیشتوانی شارەکە ٦٣٢.٣٠٩ ھەزار کەس بووە. ==سەرجاوە== [https://en.wikipedia.org/wiki/Portland,_Oregon ویکیپیدیای ئینگلیزی] === پەراوێز === == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Portland, Oregon}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|جوگرافیا|شارەکان}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:وتارە ھەتیوەکان]] [[پۆل:شارەکانی ئۆریگۆن]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکان، دامەزرانی ١٨٤٥]] 2ls8y6c6x56dqki7vhq4pep9l2aof2a 0 129948 1688205 1687895 2026-10-16T20:05:17Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:یەک سەرچاوە|یەک سەرچاوە]]}} 1688205 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} بنچینەو بنەماکانی زانستی جوگرافیای سیاسی د. سەفین جەلال فتح اللە == '''جۆرەکانی سنوور'''<ref name=":1" /> == = '''<big>سنوورە سروشتیەکان</big>''' = <blockquote>'''<small>سنووری سروشتی ئەو هێڵەیە کە لەسەر بنەمای دیاردەیەکی سروشتی لە نێوان دەوڵەتاندا دیاری دەکرێت.</small>'''</blockquote> * '''<big>چیاکان</big>''' '''<small>بە بەهێزترین جۆری سنووری سروشتی دادەنرێن زانا (هۆڵدش) پێی وایە ئەو هێڵانەی بەسەر لوتکەی چیاکاندا تێپەڕ دەبن، باشترین و شیاوترین بەربەستن.</small>''' '''<small>شێوازەکانی دیاریکردنی سنووری چیاکان:</small>''' '''<small>دیاریکردنی سنوور لە چیاکاندا بەپێی ڕێککەوتنی نێوان دەوڵەتان بە دوو شێواز دەبێت:</small>''' '''<small>١. شێوازی یەکەم دامێنی چیا: بەرزاییی چیاکە بە تەواوی دەکەوێتە خاکی یەکێک لە دەوڵەتەکان و هێڵی سنوورەکە لە بناری چیاکەدایە.</small>''' '''<small>٢. شێوازی دووەم لوتکەی چیا: هێڵی سنوورەکە لەسەر لوتکەی شاخەکانەوە تێپەڕ دەبێت، وەک سنووری نێوان عێراق و تورکیا</small>.''' * '''بیابانەکان''' <small>'''بەهۆی کەمی دانیشتوان ئاووهەوای ناجێگیر ئاستەنگی تێپەڕبوون لە بیابانەکاندا بیابانەکان دەبنە سنووری سیاسی باش سنوورەکان لە ناوچە بیبانەکاندا هەردەم شێوەیەکی ڕێک و پێک و ئەندازەیی وەردەگرێت مەرج نیە بە درێژایی سنورە بیابانەکان تەلبەند دابنرێت بەلکو چەند نیشانەیەک بۆ جیاکردنەوە لە سنوورەکە دابنرێت.'''</small> * '''گۆم و زەلکاوەکان''' '''<small>هەر لە کۆنەوە وەک ناوچەیەکی سنووری بەکاردەهێنران بە بیانووی ئەوەی کە ئەو ناوچانە بە ئاسانی نابڕدرێن بەلام لەسەردەمی ئێستادا ئەو ناوچانە بایەخی سنووری ئەتۆیان نەماوە جونکە مرۆڤ دەتوانێت بە ئاسانی پێیاندا تێپەڕێت بەهۆی نەمانی یان بەهۆی وشک بونەوەیان.</small>''' * '''دارستانەکان''' <small>'''ئەو سنوورانەن کە بە هۆی زنجیرە دارستانە چڕ و بەرفراوانەکانەوە دیاری دەکرێن و بەربەستێکی سروشتی لە نێوان نێوان هەردوو وڵاتدا دروست دەکەن.''' '''تێپەڕاندنی ئاسان بۆ کاری نایاسایی.'''</small> * '''رووبارەکان''' <small>'''لەو شوێنانەی کە ڕووباری پێدا تێپەڕ دەبێت پەنا دەبرێتە بەر ڕووبارەکان بۆ دیاریکردنی سنوور بەجۆرێک کە سنوورەکان لەگەڵ ڕووبارەکان بە ڕێڕەوی ڕووبارەکاندا دەڕۆن بەلام دەبێت ئاگاداری هەندێک شتبین لەم ڕوانگەیەوە زۆرجار ڕووبارەکان ئاراستەیان یاخو گۆڕانکاری زۆری تێدەکەوێت'''</small>'''.''' * '''دەریا و دەریاچەکان''' '''<small>دیاریکردنی سنووری دەریای کارێکی ئاسان نیە بەشێوەیێک لە زۆربەی شوێنەکانی جیهاندا ئالۆزی پەیوەندیە نێودەولەتیەکان لەو ناکۆکیەوە سەرچاوە دەگرێت.لەسەر دابەشکردنی هەرێمی دەریای نێوانیان دروست دەبێت</small> .''' = '''سنووری مرۆیی (دەستکرد)''' = '''زۆر جار کاتێک دیاردەیەکی سروشتی لە ناوچەیەکدا نییە، یاخود بە هۆکاری ئەوەی کە گەلێک ناتوانێت و نایەوێت لەگەڵ گەلێکی تردا بژى، یاخود سنوورەکان بە ناوچەیەکی جێ ناکۆک تێدەپەڕێت، ئەوا پەنا دەبردرێتە بەر بەکارهێنانی سنووری دەستکرد کە ئەویش چەند جۆرێکە :-'''<ref name=":1" /> * '''سنووری ئەسنۆگرافی''' '''<small>بریتییە لەو جۆرە سنوورانەی کە ئەو گەلانە لێک جیا دەکاتەوە کە خاوەن خەسڵەتی شارستانی جیاوازن، لەسەر بنچینەی هەندێ فاکتەری دیاریکراو ئەم جیاوازیەیان هەیه وەک نەتەوە، ئایین، زمان، وەچە......، ئەم جۆرە سنوورە لە هەمو جۆرە سنوورەکانی تر باشترو پەسەندترە، چونکە لە زۆرینەی سنوورەکانی تر جێگیرترو ئارامترە.</small>'''<ref name=":1" /> * '''سنووری ئەسترۆنۆمی''' '''<small>لەم جۆرە سنوورانەدا پشت بە بازنەکانی پانی و ھێڵەکانی درێژی دەبەسترێت بۆ دیاریکردنی ھێڵی سنوور، بۆیە ئەم جۆرە سنوورە لەگەڵ هیچ بارودۆخێکی جۆگرافیدا ڕێک ناکەوێت و لە بناغەدا لەسەر بنەمای بازنەو ھێڵی خەیاڵی دەکێشرێت، بۆیە کاتێک ئەم جۆرە سنوورە لەسەر زەوی بە نیشانەو خاڵ دیاری دەکرێت بە تەواوی وەکو ئەوە نایەتەوە کە ھەردولا لەسەری ڕێکەوتبوون، ئەم جۆرە سنوورانه لەوجۆرانەن کە لەو ناوچانه دەکێشرێت کە کەم دانیشتوان و کەم بایه خن.</small>''' * '''سنووری ئاسمانی'''<ref name=":1" /> '''<small>دوای جەنگی جیهانی یەکەم و پێشکەوتنی تەکنەلۆجیا بەتایبەتی لە بواری فڕۆکەوانیدا دیاریکردنی سنووری ئاسمان بوو بە پێویستیەک کە سەرجەم دەوڵەتانی جیهان داوایان دەکرد، ئەوەبو لە کۆنگرەی جێنیفی سالی (١٩١٩) بڕیاردرا کە سەرجەم وڵاتانی جیهان خاوەن سەروەری سنووری ئاسمانی بن.</small>'''<ref name=":1" /> * '''سنووری ئەندازەیی''' '''<small>ئەم جۆرە سنوورانە، بریتیین لەو هێڵانەی ڕاست یان کەوانەیی یان نیوە بازنەیین یان هەر شێوەیەکی تری ئەندازەیین، ئەم جۆرە سنوورانه بە بەراورد بە جۆرەکانی تر دیاردەیەکی نوێن لەسەر نەخشە دەکێشرێت و پشتی نەبەستووە بە هیچ بنچینەیەکی سروشتی و مرۆیی و مێژوویی، لەڕاستیدا کاتێک ئەم جۆرە سنوورە لەو ناوچانه بەربەچاو دەکەون کە بە دەگمەن دانیشتوانیان تێدایە یان هەر دانیشتوانی لێ نییە.</small>''' {{بەتاڵ}} == ئ<ref name=":1">{{بیرخستنەوەی کتێب|last=جلال فتح اللە|first=سفین|title=بنەچینە و بنەماکانی زانستی جوگرافیای سیاسی|publisher=سفین جلال فتح اللە}}</ref>ابووریی سنوورەکان == {{بەتاڵ}} == سیاسەت == {{بەتاڵ}} == پێشانگا == <gallery> International border at Wagah - evening flag lowering ceremony.jpg|[[سنووری واگاش]]، لەنێوان [[پاکستان]] و [[ھیندستان]] Iran-Iraq border 03.jpg|سنووری [[عێراق]]-[[ئێران]] </gallery> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} * ویکیپیدیای ئینگلیزیی سادە، ئەیلوولی ٢٠١٦. * ویکیپدیای تورکی استانبوولی {{پۆلی کۆمنز|Borders}} {{تووڵی دەروازە|سیاسەت|جوگرافیا|پەیوەندییە نێونەتەوەیییەکان}} [[پۆل:وتارە ھەتیوەکان]] [[پۆل:سنوورەکان]] [[پۆل:جوگرافیا]] [[پۆل:ناسیۆنالیزم]] e6g4ugfu0swilydwhjz1zg1nfsop6v1 0 130174 1688619 1175947 2026-10-17T07:38:46Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کووەیت-کۆلکە) 1688619 wikitext text/x-wiki {{زنجیرەوتارەکانی کوێت}} {{داتابۆکس}} '''پۆلیسی کووەیت''' (بە [[زمانی عەرەبی|عەرەبی]]: شرطة الكويت) پۆلیسی سەربە وەزارەتی ناوخۆی [[کووەیت|کووەیتە]] فرمانی پارێزگاری کردنە لە ئاسایش و سەپاندنی دەسەڵاتی یاسا و دەوڵەتە لە ناو کووەیت. پۆلیسی کووەیت دامەزراوە لە ساڵی ١٩٣٨، وە لەو کاتەوە گەشەی کردووە تا چەندین ئیدارەی جیاواز لەخۆبگرێت. == سیستم == کەرتە سەرەکیەکانی پۆلیس پێکدێت لە کەرتی ئاسایشی گشتی و چەند بەڕێوبەرایەتی ئاسایش بە دوایدا دێن لە شەش پارێزگاکان کە کووەیتی لێ پێکدێت، وە ھەموو بەڕێوبەرایەتیێک چەند مەرکەزی پۆلیسی بە دوادا دێت. == درووستبوون == ئاسایشی کووەیت لە کۆن پشت دەبەست بە (الفداویة)، ئەوانیش کۆمەڵە پیاوێکی چەکدارن سەربە ئەمیری کووەیت، بەڵام بازاڕەکان پاسەوانی ھەبوو  کە ناودەبران بە (النواطیر) ژمارەیان نەگەشتۆتە بیست پاسەوان، لە ١٩٢٩ فەرمانگەیەکی [[شارەوانی]] دامەزرا لە کووەیت ئەرکی ڕێکخستنی کاروباری پاسەوانیی بازاڕەکان و پاسەوانی دوکانەکانی گرتە ئەستۆ.<ref>من ھنا بدأت الکویت، ض.303، عبد اللە الحاتم. ط3. 2004</ref> لە ساڵی ١٩٣٨ فەرمانگەیەک درووستکرا بۆ پۆلیس لە [[گۆڕەپانی سەفا (کووەیت)|گۆڕەپانی سەفا]] لە ٦٠ پۆلیس پێکھات، ھەروەھا فەرمانگەی پۆلیسی بەندەر دامەزرا دوا بە دوای ئەمانە درووستبوونی خزمەتی پۆلیسی ھاتووچۆ لە ناو ھێزی پۆلیس<ref>من ھنا بدأت الکویت، ص.170، عبد اللە الحاتم. ط3. 2004</ref> لە ١٩٥٩ فەرمانگەی پۆلیس تێکەڵکرا لەگەڵ ئاسایشی گشتی بۆ پێکھێنانی فەرمانگەی پۆلیس و ئاسایشی گشتی کە ناوەڕۆکی وەزارەتی ناوەخۆی نواند. دوای سەربەخۆ بوونی کووەیت دووبارە فەرمانگەی پۆلیس ڕێکخسترایەوە تا سەر بە وەزارەتی ناوخۆ بێت ساڵی ١٩٦٢.<ref>[http://www.moi.gov.kw/portal/varabic/ نشأة نظام الشرطة]. وزارة الداخلیة الکویتیة. وصل فی 31 دیسمبر 2009.</ref><ref>من ھنا بدأت الکویت.</ref> پۆلیسی کووەیت ھەر لە سەرەتای دامەزراندنیەوە ساڵی ١٩٣٨ دەستی کردووە بە مەشق پێ کردنی فەرمانبەرانی ئەو ڕەنجەش یارمەتی دا لە درووست بوونی زانکۆی پۆلیس ساڵی ١٩٦٩ کە بەم دواییانە ناو نرا بە [[ئەکادیمیای سەعدلعەبدوڵڵا بۆ زانستە ئەمنیەکان]].<ref>[http://www.moi.gov.kw/portal/vArabic/showPage.asp?objectID={975BA537-97EA-4E93-918D-4E600EB166CE} أکادیمیة سعد العبداللە للعلوم الأمنیة] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160319115941/https://moi.gov.kw/portal/varabic/showpage.asp?objectid=%7B975ba537-97ea-4e93-918d-4e600eb166ce%7D |date=١٩ی ئازاری ٢٠١٦ }}. وزارة الداخلیة الکویتیة. وصل فی 31 دیسمبر.</ref> وە لە ساڵی ٢٠٠١ ئەنجومەنی وەزیرانی کووەیت پڕۆژەی پۆلیسی ئافرەتیان مۆرکرد و یەکەم پۆل لە پۆلیسی ئافرەت قبوڵکرا لە ئەکادیمیای سەعدلعەبدوڵڵا لە ساڵی ٢٠٠٧.<ref>أحمد عیسی. [http://www.aawsat.com/details.asp?section=4&article=447498&issueno=10592 الکويت: تأسيس قوة شرطة نسائية.. والحجاب إلزامي مع الزي العسکري] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140110120029/http://www.aawsat.com/details.asp?section=4&article=447498&issueno=10592 |date=١٠ی کانوونی دووەمی ٢٠١٤ }}. صحیفة الشرق الأوسط. الاربعـاء 18 ذو القعـدة 1428 ھـ 28 نوفمبر 2007 العدد 10592</ref> == ڕیزبەندی سەربازی == === ئەندامان === * پۆلیس * (وکیل عریف) * (عریف) * (رقیب) * (ملک) * (رقیب أول) * (وکیل ضابط) * (وکیل أول) * (ملازم) === ئەفسەران === * ([[جێدار (پلەی سەربازی)|ملازم]]) * (ملازم أول) * (نقیب) * (رائد) * (مقدم) * (عقید) * (عمید) * (لواء) * (فریق) * (فریق أول) == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|پۆلیس|کووەیت}} {{پۆلی کۆمنز|Police of Kuwait}} {{کووەیت-کۆلکە}} [[پۆل:کووەیت]] 820k9sxjde7bsun8j16u461ch0vl6tw 0 132086 1688188 1675892 2026-10-16T19:45:15Z Bilalinfo 57400 سارینا فەرھادی 1688188 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=ئەسغەر فەرھادی|image=Article16361.jpg|caption=فەرھادی لە فیستیڤاڵی کان|imagesize=|birth_date={{birth date and age|١٩٧٢|٠١|٧|df=y}}<ref name="soureh">[http://www.sourehcinema.com/People/People.aspx?Id=138112270488 Soureh Movie Database] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20131021201219/http://www.sourehcinema.com/People/People.aspx?Id=138112270488 |date=21 October 2013}}</ref>|birth_place=خومەینی شەھر - ئەسفەھان|occupation=[[دەرھێنەری فیلم]] - [[نووسەر]]|alma_mater=زانکۆی تربت مدرس بەشی شانۆ|years_active=١٩٩٧ - ئێستا|spouse=پەریسا بەختەوەر|children=[[سارینا فەرھادی]] - ساغر|nationality=[[ئێران]]|notable_works=[[دەربارەی ئێلی]] [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]] [[فرۆشیارەکە]]|خەڵاتەکان=خەڵاتی ئۆسکار خەڵاتی کان خەڵاتی گۆڵدن گڵۆب خەڵاتی فەجر}} '''ئەسغەر فەرھادی''' (بە [[فارسی]]: اصغر فرهادی) (لەدایکبووی ١٩٧٢، لە [[خومەینی شەھر]]ی [[پارێزگای ئەسفەھان|ئەسفەھان]]، [[ئێران]]). [[دەرھێنەری فیلم|دەرھێنەر]] و [[نووسەر]] و بەرھەمھێنەری فیلمە لەسەر ئاستی جیھان بە یەکێک لە لیھاتوترین سینەماکارەکان دادەنرێت و چەندین خەڵاتی ناوخۆیی و نێودەوڵەتی بەدەست ھێناوە لە نێویشیاندا خەڵاتی [[خەڵاتەکانی ئۆسکار|ئۆسکار]] و [[خەڵاتی گۆڵدن گڵۆب|گۆڵدن گڵۆب]] بۆ باشترین فیلمی بیانی و خەڵاتی [[فێستیڤاڵی فیلمی کان]] بۆ باشترین سیناریۆ و [[خەڵاتی فەجر]] بۆ باشترین فیلم و باشترین دەرھێنان و باشترین سیناریۆ، ئەسغەر فەرھادی لە لایەن گۆڤاری تایمەوە وەکو یەکێک لە کاریگەرترین سەد کەسایەتیەکەی ساڵی ٢٠١٢ دیاریکراوە<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.time.com/time/specials/packages/article/0,28804,2111975_2111976_2112155,00.html |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=٥ی کانوونی دووەمی ٢٠١٧ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٥ی ئابی ٢٠١٣ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20130825091834/http://www.time.com/time/specials/packages/article/0,28804,2111975_2111976_2112155,00.html |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == ژیاننامە == ئەسغەر فەرھادی لە ساڵی ١٩٧٢ لە شاری ھومایون لە دایک بووە کە دوای [[شۆڕشی ١٩٧٩ی ئێران|شۆڕشێ ئێران]] لە ساڵی ١٩٧٩ ناوی شارەکە گۆڕاوە بۆ خومەینی. فەرھادی شانۆی خوێندوە و پاشان لیسانس و سەرو لیسانسی بەدەست ھێناوە و لە ئەنجومەنی سینەمای لاوانی ئەسفەھان دەستی کردووە بە چالاکی، فەرھادی فیلمی [[پاسکیل دزەکان|پاسکیل دزەکانی]] کە فیلمێکی ئیتاڵیە وەکو یەکەمین فیلم ناساند کە کاریگەری لەسەری دروست کردبێت و [[ئینگمار بێرگمەن]] و [[فێدێریکۆ فێلینی]] و مایکڵ ئەنجیلۆ و ڤیتۆریۆ دێسیکا و بێڵی وایڵدەر و کریشتۆف کیشلوفسکی ئەو کەسایەتیانەن کە کاریگەریان لەسەر فەرھادی داناوە، زۆرینەی ئەو کەسانەی کە کە کاریگەریان لەسەر فەرھادی ھەبووە ئیتاڵی بوون و ئەمەش بەڵگەیە لەسەر ئەوەی فەرھادی بە سینەمای ئیتاڵیا سەرسامە.<ref>http://old.sharghdaily.ir/news/91/07/05/42988.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151231005547/http://old.sharghdaily.ir/news/91/07/05/42988.html |date=٣١ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٥ }}</ref> ئەسغەر فەرھادی لە ساڵی ١٩٩٩ ھاوسەرگیری لەگەڵ خانمە دەرھێنەر پەریسا بەختەوەردا کرد و ساڵی ٢٠٠٨ فیلمێکی سینەماییان بە ناوی بازنەی زەنگدار دروست کرد کە سیناریۆکەی لە نوسینی ئەسغەر فەرھادی بوو وە لە دەرھێنانی پەریسا بەختەوەر بوو فەرھادی دوو منداڵی ھەیە بە ناوەکانی سارینا و ساغەر، [[سارینا فەرھادی]] لە ساڵی ٢٠١١ لە فیلمی [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]] ڕۆڵێکی نیمچە سەرەکی پێدرا لە لایەن باوکیەوە و بەھۆی ئەو ڕۆڵەوە توانی دوو خەڵاتی نێودەوڵەتی بباتەوە == کار و بەرھەمەکانی == === ارتفاع پست === ارتفاع پست بە یەکەم کاری پیشەگەرانەی ئەسغەر فەرھادی دادەنرێت وەکو سیناریست، ئەم فیلمە دوازدەھەمین فیلمی دەرھێنراوی ئیبراھیم حاتەمی کیا بوو، فەرھادی دوای کەمتر لە ساڵێک لەم فیلمە یەکەمین فیلمی خۆی دەرھێنا === سەما لە نێو تەپوتۆزدا === سەما لە نێو تەپوتۆزدا یەکەم فیلمی فەرھادیە وەکو دەرھێنەر، سەما لە نێو تەپوتۆزدا فیلمێکی کۆمەڵایەتی سادەیە و توانی سەرنجی ڕەخنەگران بۆ لای خۆی ڕابکێشێت و خەڵاتی باشترین دەرھێنانی بردەوە لە فێستیڤاڵی ئاسیا پاسفیک، ھەروەھا خەڵاتی باشترین سیناریۆی فێستیڤاڵی ماڵی سینەما بەدەست بھێنێت<ref>http://www.asriran.com/fa/news/473494/دومین-فیلم-اصغر-فرھادی-بررسی-می‎شود</ref> === شاری جوان === شاری جوان دووھەمین فیلمی فەرھادیە وەکو دەرھێنەر باسی گەنجێک دەکات کە تۆمەتبارە بە کوشتن. شاری جوان دووھەمین ھاوکاری فەرھادیە لەگەڵ [[فەرامەرز قەریبیان]] و یەکەمین ھاوکاریەتی لەگەڵ [[تەرانە عەلیدۆستی]]. فیلمەکە بۆ ١١ [[خەڵاتی فەجر]] پاڵێورا بەڵام یەک دانەی بەدەست ھێنا سێ خەڵاتی دیکەی نێودەڵەتی بەدەستھێنا === چوارشەممە سورە === دوای دوو ساڵ ئەسغەر فەرھادی لە ساڵی ٢٠٠٦ بە فیلمی چوارشەممە سورەوە گەڕایەوە کە سیناریۆکەی لەگەڵ مانی حەقیقی نوسیبوو، چوارشەممە سورە باس لە خیانەت دەکات و توانی خەلاتگەلێکی زۆر کۆبکاتەوە لە نێوییشیاندا سێ [[خەڵاتی فەجر]] و چەند خەڵاتێکی دیکەی نێو دەوڵەتی. چوارشەممە سورە لە لایەن گۆڤاری سلانتەوە وەکو یەکێک لە باسترین فیلمەکانی ٢٠٠٦ دیاریکرا<ref>https://www.salamcinama.ir/movie-image/5753/فیلم+«چھارشنبە+سوری»+ساختە+اصغر+فرھادی{{بەستەری مردوو|url=https://www.salamcinama.ir/movie-image/5753/%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85+ |date=نیسانی ٢٠١٩ }}</ref> === کەنعان === لە دوای دوو ساڵ فەرھادی بە فیلمی کەنعانەوە دەرکەوتەوە کە دوبارە سیناریۆکەی لەگەڵ مانی حەقیقی نوسیبوو، کەنعان بە فیلمێکی سادە و پڕ دیمەن دادەنرێت سەرەڕای سادەیەکەی بەڵام بە فیلمێکی باش دادەنرێت === بازنەی زەنگدار === بازنەی زەنگدار بەرھەمی ساڵی ٢٠٠٨ەو لە نوسینی ئەسغەر فەرھادیە و لە دەرھێنانی پەریسا بەختەوەری خێزانێتی، جیاوازی ئەم فیلمە لەگەڵ کارەکانی پێشتری فەرھادی ئەوەیە کە تەنز یەکێکە لە ژانەرەکانی فیلمەکە بەڵام ھێشتا ھەر ڕەنگ و بۆی ڕیالیستی فەرھادی کەم نەبۆتەوە تێیدا، بازنەی زەنگدار فیلمێکی پڕ ئەکتەرە و توانی داھاتێکی باشیش کۆبکاتەوە. === لێپرسینەوە لەسەر شەقام === ئەم فیلمەش بەرھەمی ساڵی٢٠٠٩ ەو لە دەرھێنانی دەرھێنەری بە ئەزمون مەسعود کیمیاییە و نوسینی فیلمەکەش ھی مەسعود کیمیاییە بە ھاوکاری ئەسغەر فەرھادی. === دەربارەی ئێلی === دەربارەی ئێلی بەرھەمی ساڵی ٢٠٠٩ یە لە نوسین و دەرھێنانی فەرھادیە، بە ڕای زۆرینەی ڕەخنەگران دەربارەی ئێلی گرنگترین فیلمە لە کارنامەی ھونەری فەرھادیدا، وە لەگەڵ فیلمی دەربارەی ئێلی فەرھادیدا سێھەمین شەپۆلی نوێگەرایی سینەمای ئێران دەستیپێکرد.<ref>http://www.cinemapress.ir/news/73756/دربارە-الی-از-یک-عکس-شروع-شد-بومی-ترین-فیلم-ھا-جھانی-ترین{{بەستەری مردوو|url=http://www.cinemapress.ir/news/73756/%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%DB%95-%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%DB%8C%DA%A9-%D8%B9%DA%A9%D8%B3-%D8%B4%D8%B1%D9%88%D8%B9-%D8%B4%D8%AF-%D8%A8%D9%88%D9%85%DB%8C-%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D9%86-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%DA%BE%D8%A7-%D8%AC%DA%BE%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D9%86 |date=ئایاری ٢٠٢٠ }}</ref> فیلمەکە سەرکەوتنێکی زۆر گەورەی بەدەستھێنا کاتێک توانی سێ خەڵات لە [[فێستیڤاڵی فەجر]] بەدەست بھێنێت لەگەڵ چەند خەڵاتێکی فێستیڤاڵی ماڵی سینەما، وە دەیان خەڵاتی لە دەرەوەی ئێران بە دەست ھێنا گرنگترینیشیان خەڵاتی باشترین دەرھێنان بوو لە فێستیڤاڵی بەرلین === جیابونەوەی نادر لە سیمین === [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]] کە بەرھەمی ساڵی ٢٠١١یە لە جیھاندا بە جیابوونەوە ناسراوە پێنجەمین بەرھەمی فەرھادی بوو وەک دەرھێنەر، فیلمەکە باس لە خانەوادەیەک دەکات کە نزیکن لە جیابوونەوە و منداڵێکیان ھەیە جیابوونەوەی نادر و سیمین کێشەی گەورەی لیدەکەوێتەوە و پێی بنەماڵەیەکی تریش لە کێشەکان گیر دەبێت. [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین|جیابوونەوە]] سەرکەوتنێکی زۆر گەورەی بە دەستھێنا لە ساڵی ٢٠١٢ بۆ وەکو نوێنەری وڵاتی [[ئێران]] نێردرا بۆ [[خەڵاتەکانی ئۆسکار]] و بۆ یەکەمین جار لە مێژووی وڵاتی [[ئێران|ئێراندا]] توانی خەڵاتی باشترین فیلمی بیانی بە دەست بھێنێت ئەم خەڵاتە خەڵکی ئێرانی زۆر دڵخۆش کرد، جیابوونەوە ٧٧ خەڵاتی نێودەوڵەتی بەدەست ھێنا<ref>http://www.imdb.com/title/tt1832382/</ref> و لە ڕیزبەندی باشترین فیلمەکانی سەدەی بیست و یەک ڕیزبەندی نۆیەمی پێدرا، ڕیزبەندیەکە لە لایەن ١٧٧ نوسەر و ڕەخنەگرەوە دانرابوو،<ref>http://www.bbc.com/culture/story/20160819-the-21st-centurys-100-greatest-films</ref> [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین|جیابوونەوە]] نەک تەنھا لە ڕوی خەڵاتەوە لە ڕوی داھاتیشەوە سەرکەوتنێکی مەزنی بە دەست ھێنا کاتێک توانی ٢١ میلیۆن دۆلار کۆبکاتەوە کە ٣ ملیۆنی لە ناوخۆ کۆکردەوە [[پەڕگە:CF6EE6D6-6AD2-4807-A5EB-B0C44E937FA4 w610 r0 s.jpg|وێنۆک|ئەسغەر فەرهادی دوای بەدەست هێنانی خەڵاتی ئۆسکار لە ساڵی ٢٠١٢ بۆ باشترین فیلمی بیان]] ١٩ ملییۆنیشی لە دەرەوەی وڵات کۆکردەوە<ref>http://www.boxofficemojo.com/movies/default.htm?id=aseperation.htm</ref> لە کاتێکدا داھاتی فیلمەکە تەنھا ٥٠٠ ھەزار دۆلار بوو. === ڕابردوو === [[ڕابردوو (فیلم)|ڕابردوو]] بەرھەمی ساڵی ٢٠١٣یە یەکەمین کاری ئەسغەر فەرھادیە کە بە زمانێکی دیکە بێت کە فەڕەنسییە، [[ڕابردوو (فیلم)|ڕابردوو]] لە پاریس وێنەی گیرا بێرنس بژو ڕۆڵی سەرەکی گێڕا لەگەڵ [[عەلی موسەفا]] ئەم فیلمە باسی ئافرەتێک دەکات کە نیازی ھاوسەرگیری ھەیە بۆ جاری سێھەم لەگەڵ پیاوێک کە ژنەکەی ھەوڵی خۆکوشتنی داوە و لە کۆمادایە، فیلمەکە نھێنی ئامێزە و ھەست بزوێنە، ڕابردوو خەڵاتگەلێکی زۆری دەستەبەر کردووە لەنێویشیاندا دوو خەڵاتی فیستیڤاڵی کان === فرۆشیار === [[فرۆشیار (فیلم)|فرۆشیار]] بەرھەمی ساڵی ٢٠١٦یە لە دەرھێنان و نوسینی فەرھادیە، [[شەھاب حوسێنی]] بۆ سێھەمین جار ڕۆڵی لە فیلمی فەرھادیدا گێڕاوە و [[تەرانە عەلیدۆستی]]یش بۆ چوارەمین جار، فیلمەکە باس لە دوو نمایشکاری شانۆیی مەرگی فرۆشیاری ئارتەر میلەر دەکەن، فیلمی [[فرۆشیار (فیلم)|فرۆشیار]] لە یەکەمین بەشداری خۆی لە فیستیڤاڵەکاندا دوو خەڵاتی [[فێستیڤاڵی فیلمی کان|فێستیڤاڵی فیلمی کانی]] بە دەست ھێنا و پاشتریش چەند خەڵاتێکی دیکەی دەستەبەر کردو پاڵێورا بۆ [[خەڵاتی گۆڵدن گڵۆب]] بۆ باشترین فیلمی بیانی بەڵام نەیبردەوە، دواتریش توانی [[خەڵاتەکانی ئۆسکار|خەڵاتی ئۆسکار]] بەدەستبھێنێت بۆ باشترین فیلمی بیانی کە ئەم خەڵاتە جاری دووەم بوو لە مێژووی سینەمای ئێراندا<ref>[https://www.theguardian.com/film/2017/feb/27/oscar-winners-2017-the-full-list-academy-awards براوەکانی ئۆسکار - زە گواردیان] کۆتا سەردان ٢٧ی ٢ی ٢٠١٧</ref> [[فرۆشیار (فیلم)|فرۆشیار]] دوای ئەوەی داھاتی فیلمی موحەمەدی تێپەڕاند بووە پڕداھاتترین فیلمی ناوخۆی [[ئێران]]<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.cinematicket.org/?p=main |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان= ٧ی کانوونی دووەمی ٢٠١٧ |ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20161212055617/http://cinematicket.org/?p=main |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٢ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٦}}</ref> {| class="wikitable" !ناوی فیلم !ساڵ !دەرھێنان !ماوە !تێبینی و خەڵاتەکان |- |ارتفاع پست |٢٠٠٢ |ئیبراھیم حاتەمی کیا |١٢٠ خولەک |سیناریۆ:ئەسغەر فەرھادی، ئیبراھیم حاتەمی کیا |- |سەما لە نێو تەپوتۆزدا |٢٠٠٣ |ئەسغەر فەرھادی |٩٥ خولەک |سیناریۆ: ئەسغەر فەرھادی، موحەمەدڕەزا فازلی، عەلی ڕەزا بەزرافشان براوەی خەڵاتی باشترین فیلم و خەڵاتی تایبەتی داوەران لە [[فیستیڤاڵی فەجر]] براوەی خەڵاتی باشترین دەرھێنان و سیناریۆ لە فیستیڤاڵی ئاسیا پاسفیک ٢٠٠٣ براوەی خەڵاتی تایبەتی باشترین فیلم لە فیستیڤاڵی پوسان ٢٠٠٣ |- |شاری جوان |٢٠٠٤ |ئەسغەر فەرھادی |١٠١ خولەک |براوەی خەڵاتی تاوسی ئاڵتون لە فیستیڤاڵی نێودەوڵەتی ھند براوەی خەڵاتی گەورەی فیستیڤاڵی نێودەوڵەتی وارشۆ |- |چوارشەممە سورە |٢٠٠٦ |ئەسغەر فەرھادی |١٠٦ خولەک |براوەی خەڵاتی باشترین دەرھێنان لە [[فیستیڤاڵی فەجر]] براوەی خەڵاتی تایبەتی داوەران لە فیستیڤاڵی سێ کیشوەر براوەی خەڵاتی ھۆگۆی ئاڵتونی لە فیستیڤاڵی شیکاگۆ |- |کەنعان |٢٠٠٧ |مانی حەقیقی |١٠٠ خولەک |سیناریۆ: ئەسغەر فەرھادی، مانی حەقیقی |- |بازنەی زەنگدار |٢٠٠٨ |پەریسا بەختەوەر |١١٠ خولەک |سیناریۆ: ئەسغەر فەرھادی |- |لێپرسینەوە لەسەر شەقام |٢٠٠٩ |مەسعود کیمیایی |٩٨ خولەک |سیناریۆ: مەسعود کیمیایی بە ھاوکاری ئەسغەر فەرھادی |- |[[دەربارەی ئێلی]] |٢٠٠٩ |ئەسغەر فەرھادی |١١٩ خولەک |خەڵاتی باشترین دەرھێنان لە [[فیستیڤاڵی فەجر]] خەڵاتی باشترین فیلمی بینەران لە فیستیڤاڵی فەجر خەڵاتی تایبەتی داوەران و خەڵاتی باشترین سیناریۆ لە فیستیڤاڵی ئاسیا پاسفیک |- |[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]] |٢٠١١ |ئەسغەر فەرھادی |١١٩ خولەک |براوەی خەڵاتی باشترین دەرھێنان و سیناریۆ لە [[فیستیڤاڵی فەجر]] براوەی خەڵاتی باشترین فیلم و دەرھێنان لە فیستیڤاڵی ماڵی سینەما براوەی خەڵاتی باشترین فیلمی بیانی [[گۆڵدن گڵۆب]] ٢٠١٢ براوەی خەڵاتی باشترین فیلمی بیانی [[ئۆسکار]] ٢٠١٢ پاڵێورای خەڵاتی باشترین سیناریۆ [[ئۆسکار]] |- |[[ڕابردوو (فیلم)|ڕابردوو]] |٢٠١٣ |ئەسغەر فەرھادی |١٣٠ خولەک |خەڵاتی کڵیسای جیھانی لە [[فێستیڤاڵی فیلمی کان]] خەڵاتی باشتریین سیناریۆ لە فیستیڤاڵی دوریان پاڵێوراوی [[گۆڵدن گڵۆب]] بۆ باشترین فیلمی بیانی |- |[[فرۆشیار (فیلم)|فرۆشیار]] |٢٠١٦ |ئەسغەر فەرھادی |١٢٥ خولەک |خەڵاتی باشترین سیناریۆ لە [[فێستیڤاڵی فیلمی کان]] خەڵاتی باشترین فیلمی لە فیستیڤاڵی میونخ<br/> براوەی خەڵاتی باشترین فیلمی بیانی [[ئۆسکار]]<ref>براوەکانی ئۆسکار زە گاردیان - دواین سەردان ٢٧ ی ٢ ی ٢٠١٧</ref> |} == ڕێباز و ژانەر == فەرھادی پەیڕەوی لە ڕێبازی [[ڕیالیزم]] دەکات جۆری فیلمەکانی ھەست بزوێنن و کۆتایی فیلمەکانی یەکلا ناکاتەوە وەکو خۆی دەڵێت: ''کاتێک کۆتایی دیاری دەکەیت کاتێک بینەر لە تەماشاکردنی فیلمەکە تەواو دەبێت ئیتر فیلمەکەش تەواو دەبێت بەڵام کاتێک کۆتایی دیاری یەکلا ناکەیتەوە ڕێک ئەو کاتەی بینەر لە تەماشاکردنی فیلمەکە تەواو دەبێت فیلمەکە دەست پێدەکات لە ڕاستیدا فیلمەکە لە مێشکی بینەردا بەردەوامی دەبێت''. سیناریۆکانی فەرھادی سیناریۆی ناھێڵین واتە لەسەر ھێڵێکی ڕاست ناڕۆن ڕوداوەکان و لە خاڵی ئەلفەوە ناچێت بۆ خاڵی باء، بەڵکو بینەر ڕوبەڕوی دیمەنێک یاخود وتەیەک دەبێتەوە پاش چەند دیمەنێکی دیکە لە گرنگی دیمەنەکە یان وتەکە دەگات. خاڵی بەھێزی فەرھادی گێڕانەوە و سیناریۆکانێتی بە سیناریۆگەلێکی غافڵگیرکەر ناسراون، فەرھادی دادوەری ناکات لە فیلمەکانیدا و زۆر خۆی لێ بەدور دەگرێت ھەمیشە دادوەری بۆ بینەر جێدێڵێت فیلمی [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]] نمونەیەکی باڵایە بۆ ئەم وتەیە == وتەکان == === وتەکانی خۆی === * لە ئێران پێم دەڵێن بە جۆرێک فیلم بەرھەم دێنێت کە بیانیەکان بە دڵیان بێت بۆیە خەڵات دەباتەوە لە دەرەوە لە دەرەوەش پێم دەڵێن بە دڵی حکومەت فیلم بەرھەم دێنێت بۆیە دەھێڵن نمایشبکرێت و داھاتی زۆر بە دەست بھێنێت، توندڕەوەکان لە ھەموو جێیەک وەک یەک بیردەکەنەوە<ref>http://arttalks.ir/فرھادی-تندروھا{{بەستەری مردوو|url=http://arttalks.ir/%D9%81%D8%B1%DA%BE%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%AA%D9%86%D8%AF%D8%B1%D9%88%DA%BE%D8%A7 |date=تشرینی دووەمی ٢٠١٨ }}{{dead link|date=ئەیلوولی ٢٠١٧ |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ئارت تۆکس - فەرھاد دەربارەی توندڕەوەکان</ref> * تراژیدیای کۆن شەڕی نێوان باش و خراپ بوو ئێمە دەمانویست خراپ تێکبشکێت و باش بیباتەوە، بەڵام [[تراژیدیا]]ی مۆدێرن جەنگی باش و باشە وە گرنگ نییە کام لا دەیباتەوە ھەر لە کۆتاییدا ئێمە ئازاردەچێژین<ref>http://www.imdb.com/name/nm1410815/bio?ref_=nm_dyk_qt_sm#quotes - ئای ئێم دی بی - وتەکانی ئەسغەر فەرھادی</ref> * قسە کردن لەسەر ئاین لە [[ئێران]] زۆر زەحمەتە چونکە لە [[ئێران]] ئاین و سیاسەت زۆر تێکەڵ بوون * فیلمسازی و سیناریۆ نوسین بۆ من وەکو شۆفێری من وایە، گەر بتەوێت شۆفێری بکەیت دەبێت یاساکان بزانیت === وتەی کەسانی تر دەربارەی === * [[مێرل ستریپ]]: نازانم فەرھادی کاتێک فەرھادی خەریکی دروستکردنی فیلمەکەی بووە ئاگاداری ئەوە بووە کە بە پێچەوانەی ناوی فیلمەکەیەوە [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین|جیابوونەوە]] کاریگەری جیھانی دەبێت و جیھان لەیەک نزیک دەکاتەوە؟ نزیک کردنەوەی خەڵکی ئێمە و ئێران، لە ڕێگەی داستانێکی خانەوادەیی نھێنی ئامێز و ئاڵۆز، خانەوادەکانی ئێمە و خانەوادەکانی ئێران لەیەک نزیک دەکاتەوە.<ref>http://www.tabnak.ir/fa/news/243191/نامە-مریل-استریپ-بە-اصغر-فرھادی{{بەستەری مردوو|url=http://www.tabnak.ir/fa/news/243191/%D9%86%D8%A7%D9%85%DB%95-%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%84-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D9%BE-%D8%A8%DB%95-%D8%A7%D8%B5%D8%BA%D8%B1-%D9%81%D8%B1%DA%BE%D8%A7%D8%AF%DB%8C |date=شوباتی ٢٠٢٦ }} - تابناک - نامەی مێرل ستریپ بۆ ئەسغەر فەرھادی</ref> * [[جەیک جیڵنھاڵ]]: عاشقی فیلمی [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین|جیابوونەوە]]<nowiki/>م، فەرھادی یەکێکە لە کاریگەرترین دەرھێنەرەکانی دوو دەیەی پێشوو.<ref>http://www.mehrnews.com/news/3002792/جیک-جیلنھال-عاشق-فیلم-جدایی-اصغر-فرھادی-ھستم میھر نیوز - عاشقی فیلمی جیابونەوەم</ref> * مەسعود کیمیایی: فیلمەکانی فەرھادیم پێخۆشە بەڵام پێم خۆش نییە لەو فیلمانە دروست بکەم، فیلمی [[فرۆشیار]] وێناکردنی کۆمەڵگای ئەمڕۆیە و کە ئەسغەر فەرھادی دەیبینێت و دەیناسێت فیلمەکە بە جوانی وێنای دەکات<ref>http://www.seratnews.ir/fa/news/337838/واکنش-کیمیایی-بە-مقایسە-فروشندە-و-قیصر{{بەستەری مردوو|url=http://www.seratnews.ir/fa/news/337838/%D9%88%D8%A7%DA%A9%D9%86%D8%B4-%DA%A9%DB%8C%D9%85%DB%8C%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A8%DB%95-%D9%85%D9%82%D8%A7%DB%8C%D8%B3%DB%95-%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%B4%D9%86%D8%AF%DB%95-%D9%88-%D9%82%DB%8C%D8%B5%D8%B1 |date=نیسانی ٢٠٢٦ }} - سیرات نیوز - کاردانەوەی کیمایی بەرامبەر فرۆشندەی فەرھادی</ref> == سەرچاوەکان == {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|ئێران|فیلم|فەڕەنسا}} {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Asghar Farhadi}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٢]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:دەرچووانی زانکۆی تاران]] [[پۆل:سیناریۆنووسانی ئێرانی]] [[پۆل:دەرھێنەرانی فیلمی ئێرانی]] [[پۆل:موسڵمانانی ئێرانی]] [[پۆل:دەرھێنەران لە بردنەوەی خەڵاتی گۆڵدن بێر]] [[پۆل:خەڵکی ئەسفەھان]] [[پۆل:براوەکانی خەڵاتی شاشەیی زەریای ھێمنی ئاسیا]] [[پۆل:دەرھێنەرانی خەڵاتی ئۆسکار بۆ باشترین فیلمی زمانی بیانی]] nbw3j82ow59rvhi97as31ez83wzzwxs 1688387 1688188 2026-10-16T21:58:29Z Bilalinfo 57400 پاڵەوان (فیلم) 1688387 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=ئەسغەر فەرھادی|image=Article16361.jpg|caption=فەرھادی لە فیستیڤاڵی کان|imagesize=|birth_date={{birth date and age|١٩٧٢|٠١|٧|df=y}}<ref name="soureh">[http://www.sourehcinema.com/People/People.aspx?Id=138112270488 Soureh Movie Database] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20131021201219/http://www.sourehcinema.com/People/People.aspx?Id=138112270488 |date=21 October 2013}}</ref>|birth_place=خومەینی شەھر - ئەسفەھان|occupation=[[دەرھێنەری فیلم]] - [[نووسەر]]|alma_mater=زانکۆی تربت مدرس بەشی شانۆ|years_active=١٩٩٧ - ئێستا|spouse=پەریسا بەختەوەر|children=[[سارینا فەرھادی]] - ساغر|nationality=[[ئێران]]|notable_works=[[دەربارەی ئێلی]] [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]] [[فرۆشیارەکە]]|خەڵاتەکان=خەڵاتی ئۆسکار خەڵاتی کان خەڵاتی گۆڵدن گڵۆب خەڵاتی فەجر}} '''ئەسغەر فەرھادی''' (بە [[فارسی]]: اصغر فرهادی) (لەدایکبووی ١٩٧٢، لە [[خومەینی شەھر]]ی [[پارێزگای ئەسفەھان|ئەسفەھان]]، [[ئێران]]). [[دەرھێنەری فیلم|دەرھێنەر]] و [[نووسەر]] و بەرھەمھێنەری فیلمە لەسەر ئاستی جیھان بە یەکێک لە لیھاتوترین سینەماکارەکان دادەنرێت و چەندین خەڵاتی ناوخۆیی و نێودەوڵەتی بەدەست ھێناوە لە نێویشیاندا خەڵاتی [[خەڵاتەکانی ئۆسکار|ئۆسکار]] و [[خەڵاتی گۆڵدن گڵۆب|گۆڵدن گڵۆب]] بۆ باشترین فیلمی بیانی و خەڵاتی [[فێستیڤاڵی فیلمی کان]] بۆ باشترین سیناریۆ و [[خەڵاتی فەجر]] بۆ باشترین فیلم و باشترین دەرھێنان و باشترین سیناریۆ، ئەسغەر فەرھادی لە لایەن گۆڤاری تایمەوە وەکو یەکێک لە کاریگەرترین سەد کەسایەتیەکەی ساڵی ٢٠١٢ دیاریکراوە<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.time.com/time/specials/packages/article/0,28804,2111975_2111976_2112155,00.html |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=٥ی کانوونی دووەمی ٢٠١٧ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٥ی ئابی ٢٠١٣ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20130825091834/http://www.time.com/time/specials/packages/article/0,28804,2111975_2111976_2112155,00.html |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == ژیاننامە == ئەسغەر فەرھادی لە ساڵی ١٩٧٢ لە شاری ھومایون لە دایک بووە کە دوای [[شۆڕشی ١٩٧٩ی ئێران|شۆڕشێ ئێران]] لە ساڵی ١٩٧٩ ناوی شارەکە گۆڕاوە بۆ خومەینی. فەرھادی شانۆی خوێندوە و پاشان لیسانس و سەرو لیسانسی بەدەست ھێناوە و لە ئەنجومەنی سینەمای لاوانی ئەسفەھان دەستی کردووە بە چالاکی، فەرھادی فیلمی [[پاسکیل دزەکان|پاسکیل دزەکانی]] کە فیلمێکی ئیتاڵیە وەکو یەکەمین فیلم ناساند کە کاریگەری لەسەری دروست کردبێت و [[ئینگمار بێرگمەن]] و [[فێدێریکۆ فێلینی]] و مایکڵ ئەنجیلۆ و ڤیتۆریۆ دێسیکا و بێڵی وایڵدەر و کریشتۆف کیشلوفسکی ئەو کەسایەتیانەن کە کاریگەریان لەسەر فەرھادی داناوە، زۆرینەی ئەو کەسانەی کە کە کاریگەریان لەسەر فەرھادی ھەبووە ئیتاڵی بوون و ئەمەش بەڵگەیە لەسەر ئەوەی فەرھادی بە سینەمای ئیتاڵیا سەرسامە.<ref>http://old.sharghdaily.ir/news/91/07/05/42988.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151231005547/http://old.sharghdaily.ir/news/91/07/05/42988.html |date=٣١ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٥ }}</ref> ئەسغەر فەرھادی لە ساڵی ١٩٩٩ ھاوسەرگیری لەگەڵ خانمە دەرھێنەر پەریسا بەختەوەردا کرد و ساڵی ٢٠٠٨ فیلمێکی سینەماییان بە ناوی بازنەی زەنگدار دروست کرد کە سیناریۆکەی لە نوسینی ئەسغەر فەرھادی بوو وە لە دەرھێنانی پەریسا بەختەوەر بوو فەرھادی دوو منداڵی ھەیە بە ناوەکانی سارینا و ساغەر، [[سارینا فەرھادی]] لە ساڵی ٢٠١١ لە فیلمی [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]] ڕۆڵێکی نیمچە سەرەکی پێدرا لە لایەن باوکیەوە و بەھۆی ئەو ڕۆڵەوە توانی دوو خەڵاتی نێودەوڵەتی بباتەوە == کار و بەرھەمەکانی == === ارتفاع پست === ارتفاع پست بە یەکەم کاری پیشەگەرانەی ئەسغەر فەرھادی دادەنرێت وەکو سیناریست، ئەم فیلمە دوازدەھەمین فیلمی دەرھێنراوی ئیبراھیم حاتەمی کیا بوو، فەرھادی دوای کەمتر لە ساڵێک لەم فیلمە یەکەمین فیلمی خۆی دەرھێنا === سەما لە نێو تەپوتۆزدا === سەما لە نێو تەپوتۆزدا یەکەم فیلمی فەرھادیە وەکو دەرھێنەر، سەما لە نێو تەپوتۆزدا فیلمێکی کۆمەڵایەتی سادەیە و توانی سەرنجی ڕەخنەگران بۆ لای خۆی ڕابکێشێت و خەڵاتی باشترین دەرھێنانی بردەوە لە فێستیڤاڵی ئاسیا پاسفیک، ھەروەھا خەڵاتی باشترین سیناریۆی فێستیڤاڵی ماڵی سینەما بەدەست بھێنێت<ref>http://www.asriran.com/fa/news/473494/دومین-فیلم-اصغر-فرھادی-بررسی-می‎شود</ref> === شاری جوان === شاری جوان دووھەمین فیلمی فەرھادیە وەکو دەرھێنەر باسی گەنجێک دەکات کە تۆمەتبارە بە کوشتن. شاری جوان دووھەمین ھاوکاری فەرھادیە لەگەڵ [[فەرامەرز قەریبیان]] و یەکەمین ھاوکاریەتی لەگەڵ [[تەرانە عەلیدۆستی]]. فیلمەکە بۆ ١١ [[خەڵاتی فەجر]] پاڵێورا بەڵام یەک دانەی بەدەست ھێنا سێ خەڵاتی دیکەی نێودەڵەتی بەدەستھێنا === چوارشەممە سورە === دوای دوو ساڵ ئەسغەر فەرھادی لە ساڵی ٢٠٠٦ بە فیلمی چوارشەممە سورەوە گەڕایەوە کە سیناریۆکەی لەگەڵ مانی حەقیقی نوسیبوو، چوارشەممە سورە باس لە خیانەت دەکات و توانی خەلاتگەلێکی زۆر کۆبکاتەوە لە نێوییشیاندا سێ [[خەڵاتی فەجر]] و چەند خەڵاتێکی دیکەی نێو دەوڵەتی. چوارشەممە سورە لە لایەن گۆڤاری سلانتەوە وەکو یەکێک لە باسترین فیلمەکانی ٢٠٠٦ دیاریکرا<ref>https://www.salamcinama.ir/movie-image/5753/فیلم+«چھارشنبە+سوری»+ساختە+اصغر+فرھادی{{بەستەری مردوو|url=https://www.salamcinama.ir/movie-image/5753/%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85+ |date=نیسانی ٢٠١٩ }}</ref> === کەنعان === لە دوای دوو ساڵ فەرھادی بە فیلمی کەنعانەوە دەرکەوتەوە کە دوبارە سیناریۆکەی لەگەڵ مانی حەقیقی نوسیبوو، کەنعان بە فیلمێکی سادە و پڕ دیمەن دادەنرێت سەرەڕای سادەیەکەی بەڵام بە فیلمێکی باش دادەنرێت === بازنەی زەنگدار === بازنەی زەنگدار بەرھەمی ساڵی ٢٠٠٨ەو لە نوسینی ئەسغەر فەرھادیە و لە دەرھێنانی پەریسا بەختەوەری خێزانێتی، جیاوازی ئەم فیلمە لەگەڵ کارەکانی پێشتری فەرھادی ئەوەیە کە تەنز یەکێکە لە ژانەرەکانی فیلمەکە بەڵام ھێشتا ھەر ڕەنگ و بۆی ڕیالیستی فەرھادی کەم نەبۆتەوە تێیدا، بازنەی زەنگدار فیلمێکی پڕ ئەکتەرە و توانی داھاتێکی باشیش کۆبکاتەوە. === لێپرسینەوە لەسەر شەقام === ئەم فیلمەش بەرھەمی ساڵی٢٠٠٩ ەو لە دەرھێنانی دەرھێنەری بە ئەزمون مەسعود کیمیاییە و نوسینی فیلمەکەش ھی مەسعود کیمیاییە بە ھاوکاری ئەسغەر فەرھادی. === دەربارەی ئێلی === دەربارەی ئێلی بەرھەمی ساڵی ٢٠٠٩ یە لە نوسین و دەرھێنانی فەرھادیە، بە ڕای زۆرینەی ڕەخنەگران دەربارەی ئێلی گرنگترین فیلمە لە کارنامەی ھونەری فەرھادیدا، وە لەگەڵ فیلمی دەربارەی ئێلی فەرھادیدا سێھەمین شەپۆلی نوێگەرایی سینەمای ئێران دەستیپێکرد.<ref>http://www.cinemapress.ir/news/73756/دربارە-الی-از-یک-عکس-شروع-شد-بومی-ترین-فیلم-ھا-جھانی-ترین{{بەستەری مردوو|url=http://www.cinemapress.ir/news/73756/%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%DB%95-%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%DB%8C%DA%A9-%D8%B9%DA%A9%D8%B3-%D8%B4%D8%B1%D9%88%D8%B9-%D8%B4%D8%AF-%D8%A8%D9%88%D9%85%DB%8C-%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D9%86-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%DA%BE%D8%A7-%D8%AC%DA%BE%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D9%86 |date=ئایاری ٢٠٢٠ }}</ref> فیلمەکە سەرکەوتنێکی زۆر گەورەی بەدەستھێنا کاتێک توانی سێ خەڵات لە [[فێستیڤاڵی فەجر]] بەدەست بھێنێت لەگەڵ چەند خەڵاتێکی فێستیڤاڵی ماڵی سینەما، وە دەیان خەڵاتی لە دەرەوەی ئێران بە دەست ھێنا گرنگترینیشیان خەڵاتی باشترین دەرھێنان بوو لە فێستیڤاڵی بەرلین === جیابونەوەی نادر لە سیمین === [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]] کە بەرھەمی ساڵی ٢٠١١یە لە جیھاندا بە جیابوونەوە ناسراوە پێنجەمین بەرھەمی فەرھادی بوو وەک دەرھێنەر، فیلمەکە باس لە خانەوادەیەک دەکات کە نزیکن لە جیابوونەوە و منداڵێکیان ھەیە جیابوونەوەی نادر و سیمین کێشەی گەورەی لیدەکەوێتەوە و پێی بنەماڵەیەکی تریش لە کێشەکان گیر دەبێت. [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین|جیابوونەوە]] سەرکەوتنێکی زۆر گەورەی بە دەستھێنا لە ساڵی ٢٠١٢ بۆ وەکو نوێنەری وڵاتی [[ئێران]] نێردرا بۆ [[خەڵاتەکانی ئۆسکار]] و بۆ یەکەمین جار لە مێژووی وڵاتی [[ئێران|ئێراندا]] توانی خەڵاتی باشترین فیلمی بیانی بە دەست بھێنێت ئەم خەڵاتە خەڵکی ئێرانی زۆر دڵخۆش کرد، جیابوونەوە ٧٧ خەڵاتی نێودەوڵەتی بەدەست ھێنا<ref>http://www.imdb.com/title/tt1832382/</ref> و لە ڕیزبەندی باشترین فیلمەکانی سەدەی بیست و یەک ڕیزبەندی نۆیەمی پێدرا، ڕیزبەندیەکە لە لایەن ١٧٧ نوسەر و ڕەخنەگرەوە دانرابوو،<ref>http://www.bbc.com/culture/story/20160819-the-21st-centurys-100-greatest-films</ref> [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین|جیابوونەوە]] نەک تەنھا لە ڕوی خەڵاتەوە لە ڕوی داھاتیشەوە سەرکەوتنێکی مەزنی بە دەست ھێنا کاتێک توانی ٢١ میلیۆن دۆلار کۆبکاتەوە کە ٣ ملیۆنی لە ناوخۆ کۆکردەوە [[پەڕگە:CF6EE6D6-6AD2-4807-A5EB-B0C44E937FA4 w610 r0 s.jpg|وێنۆک|ئەسغەر فەرهادی دوای بەدەست هێنانی خەڵاتی ئۆسکار لە ساڵی ٢٠١٢ بۆ باشترین فیلمی بیان]] ١٩ ملییۆنیشی لە دەرەوەی وڵات کۆکردەوە<ref>http://www.boxofficemojo.com/movies/default.htm?id=aseperation.htm</ref> لە کاتێکدا داھاتی فیلمەکە تەنھا ٥٠٠ ھەزار دۆلار بوو. === ڕابردوو === [[ڕابردوو (فیلم)|ڕابردوو]] بەرھەمی ساڵی ٢٠١٣یە یەکەمین کاری ئەسغەر فەرھادیە کە بە زمانێکی دیکە بێت کە فەڕەنسییە، [[ڕابردوو (فیلم)|ڕابردوو]] لە پاریس وێنەی گیرا بێرنس بژو ڕۆڵی سەرەکی گێڕا لەگەڵ [[عەلی موسەفا]] ئەم فیلمە باسی ئافرەتێک دەکات کە نیازی ھاوسەرگیری ھەیە بۆ جاری سێھەم لەگەڵ پیاوێک کە ژنەکەی ھەوڵی خۆکوشتنی داوە و لە کۆمادایە، فیلمەکە نھێنی ئامێزە و ھەست بزوێنە، ڕابردوو خەڵاتگەلێکی زۆری دەستەبەر کردووە لەنێویشیاندا دوو خەڵاتی فیستیڤاڵی کان === فرۆشیار === [[فرۆشیار (فیلم)|فرۆشیار]] بەرھەمی ساڵی ٢٠١٦یە لە دەرھێنان و نوسینی فەرھادیە، [[شەھاب حوسێنی]] بۆ سێھەمین جار ڕۆڵی لە فیلمی فەرھادیدا گێڕاوە و [[تەرانە عەلیدۆستی]]یش بۆ چوارەمین جار، فیلمەکە باس لە دوو نمایشکاری شانۆیی مەرگی فرۆشیاری ئارتەر میلەر دەکەن، فیلمی [[فرۆشیار (فیلم)|فرۆشیار]] لە یەکەمین بەشداری خۆی لە فیستیڤاڵەکاندا دوو خەڵاتی [[فێستیڤاڵی فیلمی کان|فێستیڤاڵی فیلمی کانی]] بە دەست ھێنا و پاشتریش چەند خەڵاتێکی دیکەی دەستەبەر کردو پاڵێورا بۆ [[خەڵاتی گۆڵدن گڵۆب]] بۆ باشترین فیلمی بیانی بەڵام نەیبردەوە، دواتریش توانی [[خەڵاتەکانی ئۆسکار|خەڵاتی ئۆسکار]] بەدەستبھێنێت بۆ باشترین فیلمی بیانی کە ئەم خەڵاتە جاری دووەم بوو لە مێژووی سینەمای ئێراندا<ref>[https://www.theguardian.com/film/2017/feb/27/oscar-winners-2017-the-full-list-academy-awards براوەکانی ئۆسکار - زە گواردیان] کۆتا سەردان ٢٧ی ٢ی ٢٠١٧</ref> [[فرۆشیار (فیلم)|فرۆشیار]] دوای ئەوەی داھاتی فیلمی موحەمەدی تێپەڕاند بووە پڕداھاتترین فیلمی ناوخۆی [[ئێران]]<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.cinematicket.org/?p=main |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان= ٧ی کانوونی دووەمی ٢٠١٧ |ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20161212055617/http://cinematicket.org/?p=main |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٢ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٦}}</ref> {| class="wikitable" !ناوی فیلم !ساڵ !دەرھێنان !ماوە !تێبینی و خەڵاتەکان |- |ارتفاع پست |٢٠٠٢ |[[ئیبراھیم حاتەمی کیا]] |١٢٠ خولەک |سیناریۆ:ئەسغەر فەرھادی، ئیبراھیم حاتەمی کیا |- |سەما لە نێو تەپوتۆزدا |٢٠٠٣ |ئەسغەر فەرھادی |٩٥ خولەک |سیناریۆ: ئەسغەر فەرھادی، موحەمەدڕەزا فازلی، عەلی ڕەزا بەزرافشان براوەی خەڵاتی باشترین فیلم و خەڵاتی تایبەتی داوەران لە [[فیستیڤاڵی فەجر]] براوەی خەڵاتی باشترین دەرھێنان و سیناریۆ لە فیستیڤاڵی ئاسیا پاسفیک ٢٠٠٣ براوەی خەڵاتی تایبەتی باشترین فیلم لە فیستیڤاڵی پوسان ٢٠٠٣ |- |شاری جوان |٢٠٠٤ |ئەسغەر فەرھادی |١٠١ خولەک |براوەی خەڵاتی تاوسی ئاڵتون لە فیستیڤاڵی نێودەوڵەتی ھند براوەی خەڵاتی گەورەی فیستیڤاڵی نێودەوڵەتی وارشۆ |- |چوارشەممە سورە |٢٠٠٦ |ئەسغەر فەرھادی |١٠٦ خولەک |براوەی خەڵاتی باشترین دەرھێنان لە [[فیستیڤاڵی فەجر]] براوەی خەڵاتی تایبەتی داوەران لە فیستیڤاڵی سێ کیشوەر براوەی خەڵاتی ھۆگۆی ئاڵتونی لە فیستیڤاڵی شیکاگۆ |- |کەنعان |٢٠٠٧ |مانی حەقیقی |١٠٠ خولەک |سیناریۆ: ئەسغەر فەرھادی، مانی حەقیقی |- |بازنەی زەنگدار |٢٠٠٨ |پەریسا بەختەوەر |١١٠ خولەک |سیناریۆ: ئەسغەر فەرھادی |- |لێپرسینەوە لەسەر شەقام |٢٠٠٩ |مەسعود کیمیایی |٩٨ خولەک |سیناریۆ: مەسعود کیمیایی بە ھاوکاری ئەسغەر فەرھادی |- |[[دەربارەی ئێلی]] |٢٠٠٩ |ئەسغەر فەرھادی |١١٩ خولەک |خەڵاتی باشترین دەرھێنان لە [[فیستیڤاڵی فەجر]] خەڵاتی باشترین فیلمی بینەران لە فیستیڤاڵی فەجر خەڵاتی تایبەتی داوەران و خەڵاتی باشترین سیناریۆ لە فیستیڤاڵی ئاسیا پاسفیک |- |[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]] |٢٠١١ |ئەسغەر فەرھادی |١١٩ خولەک |براوەی خەڵاتی باشترین دەرھێنان و سیناریۆ لە [[فیستیڤاڵی فەجر]] براوەی خەڵاتی باشترین فیلم و دەرھێنان لە فیستیڤاڵی ماڵی سینەما براوەی خەڵاتی باشترین فیلمی بیانی [[گۆڵدن گڵۆب]] ٢٠١٢ براوەی خەڵاتی باشترین فیلمی بیانی [[ئۆسکار]] ٢٠١٢ پاڵێورای خەڵاتی باشترین سیناریۆ [[ئۆسکار]] |- |[[ڕابردوو (فیلم)|ڕابردوو]] |٢٠١٣ |ئەسغەر فەرھادی |١٣٠ خولەک |خەڵاتی کڵیسای جیھانی لە [[فێستیڤاڵی فیلمی کان]] خەڵاتی باشتریین سیناریۆ لە فیستیڤاڵی دوریان پاڵێوراوی [[گۆڵدن گڵۆب]] بۆ باشترین فیلمی بیانی |- |[[فرۆشیار (فیلم)|فرۆشیار]] |٢٠١٦ |ئەسغەر فەرھادی |١٢٥ خولەک |خەڵاتی باشترین سیناریۆ لە [[فێستیڤاڵی فیلمی کان]] خەڵاتی باشترین فیلمی لە فیستیڤاڵی میونخ<br/> براوەی خەڵاتی باشترین فیلمی بیانی [[ئۆسکار]]<ref>براوەکانی ئۆسکار زە گاردیان - دواین سەردان ٢٧ ی ٢ ی ٢٠١٧</ref> |- |''[[پاڵەوان (فیلم)|پاڵەوان]]'' |٢٠٢١ |ئەسغەر فەرھادی |١٢٧ خولەک |براوەی [[گراند پریکس]] لە [[فێستیڤاڵی فیلمی کان]] چواردە خەڵاتی تر |} == ڕێباز و ژانەر == فەرھادی پەیڕەوی لە ڕێبازی [[ڕیالیزم]] دەکات جۆری فیلمەکانی ھەست بزوێنن و کۆتایی فیلمەکانی یەکلا ناکاتەوە وەکو خۆی دەڵێت: ''کاتێک کۆتایی دیاری دەکەیت کاتێک بینەر لە تەماشاکردنی فیلمەکە تەواو دەبێت ئیتر فیلمەکەش تەواو دەبێت بەڵام کاتێک کۆتایی دیاری یەکلا ناکەیتەوە ڕێک ئەو کاتەی بینەر لە تەماشاکردنی فیلمەکە تەواو دەبێت فیلمەکە دەست پێدەکات لە ڕاستیدا فیلمەکە لە مێشکی بینەردا بەردەوامی دەبێت''. سیناریۆکانی فەرھادی سیناریۆی ناھێڵین واتە لەسەر ھێڵێکی ڕاست ناڕۆن ڕوداوەکان و لە خاڵی ئەلفەوە ناچێت بۆ خاڵی باء، بەڵکو بینەر ڕوبەڕوی دیمەنێک یاخود وتەیەک دەبێتەوە پاش چەند دیمەنێکی دیکە لە گرنگی دیمەنەکە یان وتەکە دەگات. خاڵی بەھێزی فەرھادی گێڕانەوە و سیناریۆکانێتی بە سیناریۆگەلێکی غافڵگیرکەر ناسراون، فەرھادی دادوەری ناکات لە فیلمەکانیدا و زۆر خۆی لێ بەدور دەگرێت ھەمیشە دادوەری بۆ بینەر جێدێڵێت فیلمی [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]] نمونەیەکی باڵایە بۆ ئەم وتەیە == وتەکان == === وتەکانی خۆی === * لە ئێران پێم دەڵێن بە جۆرێک فیلم بەرھەم دێنێت کە بیانیەکان بە دڵیان بێت بۆیە خەڵات دەباتەوە لە دەرەوە لە دەرەوەش پێم دەڵێن بە دڵی حکومەت فیلم بەرھەم دێنێت بۆیە دەھێڵن نمایشبکرێت و داھاتی زۆر بە دەست بھێنێت، توندڕەوەکان لە ھەموو جێیەک وەک یەک بیردەکەنەوە<ref>http://arttalks.ir/فرھادی-تندروھا{{بەستەری مردوو|url=http://arttalks.ir/%D9%81%D8%B1%DA%BE%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%AA%D9%86%D8%AF%D8%B1%D9%88%DA%BE%D8%A7 |date=تشرینی دووەمی ٢٠١٨ }}{{dead link|date=ئەیلوولی ٢٠١٧ |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ئارت تۆکس - فەرھاد دەربارەی توندڕەوەکان</ref> * تراژیدیای کۆن شەڕی نێوان باش و خراپ بوو ئێمە دەمانویست خراپ تێکبشکێت و باش بیباتەوە، بەڵام [[تراژیدیا]]ی مۆدێرن جەنگی باش و باشە وە گرنگ نییە کام لا دەیباتەوە ھەر لە کۆتاییدا ئێمە ئازاردەچێژین<ref>http://www.imdb.com/name/nm1410815/bio?ref_=nm_dyk_qt_sm#quotes - ئای ئێم دی بی - وتەکانی ئەسغەر فەرھادی</ref> * قسە کردن لەسەر ئاین لە [[ئێران]] زۆر زەحمەتە چونکە لە [[ئێران]] ئاین و سیاسەت زۆر تێکەڵ بوون * فیلمسازی و سیناریۆ نوسین بۆ من وەکو شۆفێری من وایە، گەر بتەوێت شۆفێری بکەیت دەبێت یاساکان بزانیت === وتەی کەسانی تر دەربارەی === * [[مێرل ستریپ]]: نازانم فەرھادی کاتێک فەرھادی خەریکی دروستکردنی فیلمەکەی بووە ئاگاداری ئەوە بووە کە بە پێچەوانەی ناوی فیلمەکەیەوە [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین|جیابوونەوە]] کاریگەری جیھانی دەبێت و جیھان لەیەک نزیک دەکاتەوە؟ نزیک کردنەوەی خەڵکی ئێمە و ئێران، لە ڕێگەی داستانێکی خانەوادەیی نھێنی ئامێز و ئاڵۆز، خانەوادەکانی ئێمە و خانەوادەکانی ئێران لەیەک نزیک دەکاتەوە.<ref>http://www.tabnak.ir/fa/news/243191/نامە-مریل-استریپ-بە-اصغر-فرھادی{{بەستەری مردوو|url=http://www.tabnak.ir/fa/news/243191/%D9%86%D8%A7%D9%85%DB%95-%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%84-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D9%BE-%D8%A8%DB%95-%D8%A7%D8%B5%D8%BA%D8%B1-%D9%81%D8%B1%DA%BE%D8%A7%D8%AF%DB%8C |date=شوباتی ٢٠٢٦ }} - تابناک - نامەی مێرل ستریپ بۆ ئەسغەر فەرھادی</ref> * [[جەیک جیڵنھاڵ]]: عاشقی فیلمی [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین|جیابوونەوە]]<nowiki/>م، فەرھادی یەکێکە لە کاریگەرترین دەرھێنەرەکانی دوو دەیەی پێشوو.<ref>http://www.mehrnews.com/news/3002792/جیک-جیلنھال-عاشق-فیلم-جدایی-اصغر-فرھادی-ھستم میھر نیوز - عاشقی فیلمی جیابونەوەم</ref> * مەسعود کیمیایی: فیلمەکانی فەرھادیم پێخۆشە بەڵام پێم خۆش نییە لەو فیلمانە دروست بکەم، فیلمی [[فرۆشیار]] وێناکردنی کۆمەڵگای ئەمڕۆیە و کە ئەسغەر فەرھادی دەیبینێت و دەیناسێت فیلمەکە بە جوانی وێنای دەکات<ref>http://www.seratnews.ir/fa/news/337838/واکنش-کیمیایی-بە-مقایسە-فروشندە-و-قیصر{{بەستەری مردوو|url=http://www.seratnews.ir/fa/news/337838/%D9%88%D8%A7%DA%A9%D9%86%D8%B4-%DA%A9%DB%8C%D9%85%DB%8C%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A8%DB%95-%D9%85%D9%82%D8%A7%DB%8C%D8%B3%DB%95-%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%B4%D9%86%D8%AF%DB%95-%D9%88-%D9%82%DB%8C%D8%B5%D8%B1 |date=نیسانی ٢٠٢٦ }} - سیرات نیوز - کاردانەوەی کیمایی بەرامبەر فرۆشندەی فەرھادی</ref> == سەرچاوەکان == {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|ئێران|فیلم|فەڕەنسا}} {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Asghar Farhadi}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٢]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:دەرچووانی زانکۆی تاران]] [[پۆل:سیناریۆنووسانی ئێرانی]] [[پۆل:دەرھێنەرانی فیلمی ئێرانی]] [[پۆل:موسڵمانانی ئێرانی]] [[پۆل:دەرھێنەران لە بردنەوەی خەڵاتی گۆڵدن بێر]] [[پۆل:خەڵکی ئەسفەھان]] [[پۆل:براوەکانی خەڵاتی شاشەیی زەریای ھێمنی ئاسیا]] [[پۆل:دەرھێنەرانی خەڵاتی ئۆسکار بۆ باشترین فیلمی زمانی بیانی]] pgepnd1ca0lfshtcjdro631tmg66ceg 0 132142 1688285 1683502 2026-10-16T20:19:50Z Bilalinfo 57400 بابەک کەریمی 1688285 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی فیلم|ناو=فرۆشیار|وێنە=Forushandeh.png|دەرھێنەر=[[ئەسغەر فەرھادی]]|بەرھەمھێنەر=[[ئەسغەر فەرھادی]]{{Break}}ئەلێکساندەر ماڵت گای|نووسین=[[ئەسغەر فەرھادی]]|کاست=[[شەھاب حوسێنی]]{{Break}}[[تەرانە عەلیدۆستی]]{{Break}}[[بابەک کەریمی]]{{Break}}مینا ساداتی|موزیک=ستار ئۆرکی|وێنەگری سینەمایی=حسێن جەعفەری|دەستکاری=ھایدە سەفییاری|ڕێکەوتی دەرچوون=٢١ی ئایاری ٢٠١٦ لە [[فیستیڤاڵی فیلمی کان|فیستیڤاڵی کان]]{{Break}} ٣١ی ئابی ٢٠١٦ لە [[ئێران]]{{Break}}٢ی تشرینی دووەمی ٢٠١٦ لە [[فەڕەنسا]]|ماوەی فیلم=١٢٥ خولەک|وڵات=[[ئێران]] {{Break}} [[فەڕەنسا]]|زمان=[[زمانی فارسی|فارسی]]|تێچوون=|داھات=١٥٬٦٦٤٬٠١٥٬٠٠٠ تمەن}} '''فرۆشیار''' ({{بە فارسی|فروشنده}}) [[فیلم|فیلمێکی]] [[ئێران]]ی ساڵی ٢٠١٦ەیە و حەوتەمین فیلمی [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرھادیە]]. لە [[فێستیڤاڵی فیلمی کان]] خەڵاتی باشترین سیناریۆ بە [[ئەسغەر فەرھادی]] درا و خەڵاتی باشترین ئەکتەریش بە [[شەھاب حوسێنی]] درا.<ref name="te02">[http://www.radiofarda.com/a/f16-69th-cannes-festival/27750581.html/ دو خەڵاتی کان بۆ فەرھادی و حوسێنی]، ڕادیۆ فەردا.</ref> ھەروەھا فیلمی فرۆشیار نوێنەری ئێرانە بۆ [[خەڵاتەکانی ئۆسکار]]ی لە ساڵی ٢٠١٧. فرۆشیار لە ڕۆژەکانی کۆتایی نمایشی لە [[سینەما|سینەماکانی]] ئێران، خۆی توانی ببێتە پڕداھاتترین فیلمی ناوخۆی ئێران و ڕیکۆردی فیلمی [[محەممەد پێغەمبەری خودا (فیلم)|محەممەد پێغەمبەری خودا]] بشکێنێت.<ref name="te01">[http://cinematicket.org/?p=nfilmdetail&fid=1233&fileid=2007&t=فروشندە فیلمی فرۆشیار]{{بەستەری مردوو|url=http://cinematicket.org/?p=nfilmdetail&fid=1233&fileid=2007&t=%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%B4%D9%86%D8%AF%DB%95 |date=ئایاری ٢٠٢٦ }}، [[وێبگە]]ی سینەما تیکێت.</ref> == کورتەی چیرۆک == ڕەعنا و عیماد دوو ھاوسەری لاون کە خەریکی نمایشکردنی شانۆیی ''مەرگی فرۆشیارن'' لە نوسینی ئارتەر میلەر، بەھۆی ئەوەی ئەوەی شوقەیەی تیای نیشتەجێن دادەچێت و مەترسی دەکەوێتە سەر ناچاردەبن خانویەک بە کرێ بگرن کە پێشتر ژنێکی بەدناو بە ناوی ئاھو نیشتەجێ بووە تێیدا، سەرەتا شتەکان ئاسایی دەچنە پێش بەڵام پاشتر کێشەی گەورەیان توش دەبێت بەھۆی خانوەکەوە. == ئەکتەرەکان == * [[شەھاب حوسێنی]] بە ڕۆڵی عیماد * [[تەرانە عەلیدۆستی]] بە ڕۆڵی ڕەعنا * [[بابەک کەریمی]] بە ڕۆڵی بابەک * مینا ساداتی بە ڕۆڵی سەنەم * [[ئیحترام برومەند|ئیحترام بورومەند]] بە ڕۆڵی خاتو شاە نەزەری * فەرید سەججادی حوسێنی بە ڕۆڵی ناسر == خەڵاتەکان == {| class="wikitable sortable" !ساڵ !خەڵات !بەش !ناوی براوە !ئەنجام |- | rowspan="3" |٢٠١٦ | rowspan="3" |فیستیڤاڵی فیلمی کان |چڵە خورمای ئاڵتونی |ئەسغەر فەرھادی |{{پاڵێوراو}} |- |باشترین سیناریۆ |ئەسغەر فەرھادی |{{براوە}} |- |باشترین ئەکتەری سەرەکی پیاو |شەھاب حوسەینی |{{براوە}} |- |٢٠١٦ |ئەنجومەنی ڕەخنەگرانی ئەمریکا |باشترین فیلمی دەرەکی |فرۆشیار |{{براوە}} |- |٢٠١٦ |فیستیڤاڵی میونخ |باشترین فیلم |فرۆشیار |{{براوە}} |- |٢٠١٦ |فیستیڤاڵی ئەمستەردام |باشترین فیلمی بینەران |فرۆشیار |{{براوە}} |- | rowspan="2" |٢٠١٦ | rowspan="2" |فیستیڤاڵی نێودەوڵەتی شیکاگۆ |ھۆگۆی ئاڵتونی |ئەسغەر فەرھادی |{{پاڵێوراو}} |- |ھۆگۆی زیوین، خەڵاتی داوەران |ئەسغەر فەرھادی |{{براوە}} |- |٢٠١٦ |فیستیڤاڵی سمینسی |باشترین فیلم |فرۆشیار |{{براوە}} |- |٢٠١٦ |فیستیڤاڵی مۆمبای |فیلمی ھەڵبژێردراوی بینەران |فرۆشیار<ref name="te03">[https://www.salamcinama.ir/news/5251/معرفی-فیلم-فروشندە-عکس-ھای-فیلم-پشت-صحنە-پوستر-و-آنونس فیلمی فرۆشیار]{{بەستەری مردوو|url=https://www.salamcinama.ir/news/5251/%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%B4%D9%86%D8%AF%DB%95-%D8%B9%DA%A9%D8%B3-%DA%BE%D8%A7%DB%8C-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%BE%D8%B4%D8%AA-%D8%B5%D8%AD%D9%86%DB%95-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%B1-%D9%88-%D8%A2%D9%86%D9%88%D9%86%D8%B3 |date=شوباتی ٢٠٢٤ }}، [[وێبگە]]ی سەلام سینەما.</ref> |{{براوە}} |- |٢٠١٧ |خەڵاتی گۆڵدن گڵۆب |باشترین فیلمی بیانی |فرۆشیار<ref name="te04">[https://www.goldenglobes.com/film/salesman پەڕەی فیلمەکە ناساندنی وەک پاڵێوراو وێبگەی گۆڵدن گلۆب.]</ref> |{{پاڵێوراو}} |- |٢٠١٧ |خەڵاتی ئەکادێمی |باشترین فیلمی بیان |فرۆشیار<ref name="te05">[https://www.theguardian.com/film/2017/feb/27/oscar-winners-2017-the-full-list-academy-awards براوەکانی ئۆسکار - زە گاردیان] کۆتا سەردان ٢٧ی ٢ی ٢٠١٧</ref> |{{براوە}} |} == سەرچاوەکان == {{پەراوێز}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * [https://web.archive.org/web/20170330000417/http://distribution.memento-films.com/film/infos/74 وێبگەی فرمی] * [https://web.archive.org/web/20170203162600/https://www.instagram.com/thesalesman.movie/ فیلمی فرۆشیار] لە [[ئینستاگرام]]. * [http://www.imdb.com/title/tt5186714/ فیلمی فرۆشیار] لە [[بنکەدراوەی ئینتەرنێتیی فیلمەکان]]. {{تووڵی دەروازە|ئێران|فیلم|دەیەی ٢٠١٠|فەڕەنسا}} {{پۆلی کۆمنز|The Salesman}} {{فیلم-کۆلکە}} {{ئێران-کۆلکە}} {{فەڕەنسا-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٦]] [[پۆل:فیلمە فارسییەکان]] [[پۆل:فیلمە دراماکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمە درامییە ئێرانییەکان]] [[پۆل:فیلمە فەرەنسییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمەکانی دەیەی ٢٠١٠ بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمە درامییەکانی ساڵی ٢٠١٦]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی لەشفرۆشی لە ئێران]] [[پۆل:فیلمەکان کە لە ئێران داندراون]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە تاران وێنەیان گیراوە]] [[پۆل:فیلمە سەربەخۆییەکانی فەرەنسا]] [[پۆل:فیلمە سەربەخۆییەکانی ئێران]] qqob9ew3b85i47o1bslj7edg02nnu4z 0 132217 1688106 1526725 2026-10-16T16:39:17Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (مۆسیقا-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688106 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''پرۆگرێسڤ ڕۆک''' (کورت دەکرێتەوە بۆ '''پرۆگ'''، ھەروەھا ناسرەوە بە '''ئارت ڕۆک'''، کلاسیکاڵ ڕۆک و یانیش '''سیمفۆنیک ڕۆک''') سەرچەشنێکی [[مۆسیقای ڕۆک]]ە کە لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکان]] و [[شانشینی یەکگرتوو]] دامەزراوە لە ناوەند و کۆتاییەکانی ١٩٦٠ەکان.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکی|بەستەر =https://en.wikipedia.org/wiki/Progressive_rock |سەردێڕ =پڕۆگریسڤ ڕۆک |زمان =ئینگلیزی |سەردان =١٥ی کانوونی دووەم، ٢٠١٧ }}</ref> ==پەراوێزەکان== {{پەراوێزەکان}} {{تووڵی دەروازە|مۆسیقا|ئەورووپا|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|شانشینی یەکگرتوو}} {{کۆمنز}} {{مۆسیقا-کۆڵکە}} {{چەشنەکانی مۆسیقای ڕۆک}} {{مۆسیقا-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:چەشنەکانی مۆسیقای ڕۆک]] [[پۆل:شێوازەکانی مۆسیقای ئەمریکا]] [[پۆل:شێوازەکانی مۆسیقایی بریتانی]] kxgbz9o82cq5crcd9aaqih97xfdzpv6 0 132244 1688388 1626211 2026-10-16T22:00:08Z Bilalinfo 57400 /* فیلمناسی */ 1688388 wikitext text/x-wiki {{کەسایەتی|ناو=ئەمیر جەدیدی|ناوی_خۆماڵی=|زمانی_ناوی_خۆماڵی=|وێنە=4124174 169.jpg|قەبارەی وێنە=|جێگری_وێنە=|سەردێری وێنە=ئەمیر جەدیدی لە فیستیڤاڵی فەجر|ڕێکەوتی لەدایکبوون=٢١ی ٦ ی ١٩٨٤|شوێنی لەدایکبوون=[[تاران]]{{ئاڵا|ئێران}}|ڕێکەوتی مردن=|شوێنی مردن=|نیشتەجێ=|نەتەوە=|ناوەکانی تر=|نەژاد=|شارومەندێتی=|ڕادەی خوێندەواری=|پیشە=[[ئەکتەر]]|ساڵانی چالاکی=٢٠١٠- تا ئێستا|ناسراو_بە_ھۆی=|شێواز=|کاریگەر_بووە=|کاریگەری_بووە=|یار=|خەڵاتەکان=پاڵێورانێکی خەڵاتی فەجر}} '''ئەمیر جەدیدی''' (لەدایکبوی ١٩٨٤، لە شاری [[تاران]])، [[ئەکتەر]]<nowiki/>ی سینەما و شانۆیە، یەکەمین بەشداری لە فیلمی ئەفریقا بوو لە دەرھێنانی ھومەن سەیدی، ئەمیر جەدیدی دوو جار خەڵاتی دیپلۆمی شانازی وەرگرتوە بۆ فیلمەکانی ئەفریقا و کۆتایی خزمەت، وە جارێکیش پاڵێوراوە بۆ باشترین ئەکتەری پاڵپشتی فیستیڤاڵی فیلمی فەجر لەبەر ڕۆڵگێڕان لە فیلمی من.<ref>http://mostattractive.ir/fa/news/493/%d8%a8%db%8c%d9%88%da%af%d8%b1%d8%a7%d9%81%db%8c-%d8%a7%d9%85%db%8c%d8%b1-%d8%ac%d8%af%db%8c%d8%af%db%8c/{{بەستەری مردوو|url=http://mostattractive.ir/fa/news/493/%d8%a8%db%8c%d9%88%da%af%d8%b1%d8%a7%d9%81%db%8c-%d8%a7%d9%85%db%8c%d8%b1-%d8%ac%d8%af%db%8c%d8%af%db%8c/ |date=تشرینی دووەمی ٢٠١٨ }}{{dead link|date=ئەیلوولی ٢٠١٧ |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} جەزابترینھا - فارسی - دواین سەردان لە ١٦ی ١ی ٢٠١٧</ref> == دەرکەوتن == ئەمیر جەدیدی سەرەتا لە فیلمی ئەفریقا ڕۆڵی گێڕا لە دەرھێنانی ھومەن سەیدی، ئەمیر جەدیدی ھاوڕێی ھومەن سەیدی بووە لە ھەمان کاتیشدا مامۆستای بووە لە یاری تێنسدا، لە فیلمی ئەفریقادا ئەمیر جەدیدی لەگەڵ کۆمەڵێک ئەکتەری دیار ڕۆڵی گێڕا وەکو [[شەھاب حوسێنی]] و [[ئازادە سەمەدی]] و جەواد عیزەتی، جەدیدی دەڵێت: ھەرچەندە [[شەھاب حوسێنی]] و جەواد عیزەتیم لە نزیکەوە نەدەناسی بەڵام زۆر یارماتیان دام و ھانیان دەدام.<ref>http://www.parsnaz.ir/%D9%85%D8%B5%D8%A7%D8%AD%D8%A8%D9%87-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%AF%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D8%A7%D9%85%DB%8C%D8%B1-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF%DB%8C-%D9%BE%D8%AF%DB%8C%D8%AF%D9%87-%D8%AC%D8%AF%DB%8C.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170129230456/http://www.parsnaz.ir/%D9%85%D8%B5%D8%A7%D8%AD%D8%A8%D9%87-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%AF%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D8%A7%D9%85%DB%8C%D8%B1-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF%DB%8C-%D9%BE%D8%AF%DB%8C%D8%AF%D9%87-%D8%AC%D8%AF%DB%8C.html |date=٢٩ی کانوونی دووەمی ٢٠١٧ }} پارسناز - فارسی - دواین سەردان ١٦ی ١ی ٢٠١٧</ref> ئەمیر جەدیدی تا دوو ساڵ دواتر بەشداری لە ھیچ فیلمێکدا نەکرد دواتر لە فیلمەکانی [[سێزدە (فیلم)|سێزدە]] و کۆتایی خزمەت دەرکەوت وە دوای ساڵێک لەم دوو فیلمە وەکو ئەکتەری سەرەکی بەشداری لە فیلمی قەڵای دێوانە کرد کە بەم فیلمە ئەمیر جەدیدی بە تەواوەتی ناسرا و ناوبانگێکی باشی پەیدا کرد == فیلمناسی == # بینراو(٢٠١٧) # زار (٢٠١٧) # قاتل اھلی (٢٠١٧) # ئەژدیھا دەگات (٢٠١٥) # من (٢٠١٥) # زەردەخەنکانی ئەتوسا (٢٠١٤) # قەڵای دێوانە (٢٠١٤) # کۆتایی خزمەت (٢٠١٢) # [[سێزدە (فیلم)|سێزدە]] (٢٠١٢) # ئەفریقا (٢٠١٠)<ref>http://www.sourehcinema.com/People/People.aspx?Id=139003230202/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160803095710/http://www.sourehcinema.com/People/People.aspx?Id=139003230202/ |date= ٣ی ئابی ٢٠١٦ }} سورە سینەما - فارسی - دواین سەردان ١٦ی ١ی ٢٠١٦</ref> # [[پاڵەوان (فیلم)|پاڵەوان]] (٢٠٢١) == پەراوێزەکان == == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|ئەکتەران|ئێران|فیلم}} {{پۆلی کۆمنز|Amir Jadidi}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{ئەکتەر-کۆلکە}} {{فیلم-کۆلکە}} [[پۆل:وتارە ھەتیوەکان]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:خەڵکی تاران]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئێرانییەکانی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٤]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئێرانییەکان]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوەکانی تەلەڤیزیۆنی ئێرانی]] c01jwlt189f0kello07361rvivu54av 0 132414 1688301 1675890 2026-10-16T20:23:26Z Bilalinfo 57400 بابەک کەریمی 1688301 wikitext text/x-wiki {{infobox film|name=ڕابردوو|image=The Past poster.jpg|alt=|director=[[ئەسغەر فەرهادی]]|producer=ئەلێکساندەر مالت گێی|writer=[[ئەسغەر فەرهادی]]|starring=بێرنس بژو ، [[عەلی موسەفا]] ، [[بابەک کەریمی]]|music=یۆلی گالپرین ، ئیڤن گالپرین|cinematography=[[مەحموود کەلاری]]|editing=جولێت وێڵفینگ|runtime=١٣٠ خولەک|country={{ئاڵا|فەڕەنسا}}<br/ >{{flag|Italy}}<br/> {{flag|Iran}}|language=[[فارسی]] [[فەڕەنسی]]|budget=٨ ملیۆن دۆلار|gross=١٠،٦ ملیۆن دۆلار}}ڕابردوو (بە [[فەڕەنسی]] '''''Le Passé''' ) وە ( بە [[فارسی]] '''گذشته''')'' فیلمێکی [[فەڕەنسی|فەڕەنسیە]] بەرهەمی ساڵی ٢٠١٣یە لە دەرهێنانی دەرهێنەری [[ئێران|ئێرانی]] [[ئەسغەر فەرهادی|ئەسغەر فەرهادیە]] بۆ یەکەمین جار لە [[فێستیڤاڵی فیلمی کان]] نمایشکرا و توانی دوو خەڵات بەدەستبهێنێت ، [[عەلی موسەفا]] و بێرنز بژو و تاهر ڕەحیم نواندنکارەکانی ئەم فیلمەن ، فیلمی ڕابردوو وەکو نوێنەری وڵاتی ئێران نێردرا بۆ [[خەڵاتەکانی ئۆسکار]] دوای ئەوەی لە نێو دوازدە فیلمی دیکەدا هەڵبژێردرا و ڕکابەری سەرەکیشی فیلمی [[دەربەند (فیلم)|دەربەندی]] پەرویز شەهبازی بوو ، مەسعود کیمیایی دەرهێنەری ناوداری ئێران یەکێک بوو لە لیژنەی دیاریکاری نوێنەری [[ئێران]] بۆ ئۆسکار وتی : بابەتی فیلمی [[دەربەند (فیلم)|دەربەند]] بابەتێکی ئێرانیە بەڵام ڕابردوو فیلمێکی جیهانیە و پڕە لە دانایی سینەماتۆگراف<ref>http://www.bbc.com/persian/arts/2013/09/130929_nm_oscar_film_iranian.shtml بی بی سی فارسی ، فارسی ، دواین سەردان ٢٣/١/٢٠١٧</ref> == چیرۆک == پیاوێکی ئێرانی بە ناوی ئەحمەد لەسەر داوای هاوسەرەکەی بە ناوی مارین کە چوار ساڵ پێشتر لێێ جیابۆتەوە دەگەڕێتەوە فەڕەنسا ، ئەحمەد دواتر تێدەگات کە مارین دەیەوێت لەگەڵ کوڕێکی دیکە هاوسەرگیری بکات بە ناوی سەمیر کە کوڕێکی هەیە و ژنەکەی هەوڵی خۆکوشتنی داوە ، ئەحمەد و مارین بڕیاری جیابونەوە دەدەن و مارین لە دادگا بە ئەحمەد دەڵێ منداڵێکی لە سکدایە ، مارین دوو منداڵی دیکەی هەیە یەکێکیان ناوی لوسیەو ڕازی نییە بە هاوسەرگیری سێیەم جاری دایکی و بابەتی خۆکوژی خێزانی سەمیر وهۆکارەکانی ئەو ڕوداوە بابەتێکی سەرلێشێوێنەری فیلمەکەیە کە زۆر ئاڵۆزەو هەرجارەو پەنجەی تۆمەت و گومان ڕوی لە کەسێکە ، زۆرینەی بابەتە گرنگەکان لە ڕابردوودا ڕویان داوە بەڵام پشتگوێخستنی ڕابردوو بۆ کەسایەتیەکانی فیلمەکە سەختە و ناچارن بە دوای ڕاستیدا بچن<ref name=":0">https://fa.wikipedia.org/wiki/%DA%AF%D8%B0%D8%B4%D8%AA%D9%87_(%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85{{dead link|date=ئەیلوولی ٢٠١٧ |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}) ویکیپیدیای فارسی گذشته - فارسی - دواین سەردان ٢٣/١/١٠١٧</ref><ref>https://en.wikipedia.org/wiki/The_Past_(film{{dead link|date=ئەیلوولی ٢٠١٧ |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}) ویکیپیدیای ئینگلیزی زە پاست ، ئینگلیزی ، دواین سەردان ٢٣/١/٢٠١٧</ref> == کاست == * بێرنس بژو ڕۆڵی مارین<ref>https://www.theguardian.com/film/2012/aug/24/berenice-bejo-marion-cotillard-asghar-farhadi زە [[گاردیان]] ، ئینگلیزی ، دواین سەردان ٢٣/١/٢٠١٧</ref> * تاهر ڕەحیم ڕۆڵی سەمیر * [[عەلی موسەفا]] ڕۆڵی ئەحمەد * پاولاین بارلت ڕۆڵی لوسی * [[بابەک کەریمی]] ڕۆڵی شەهریار * جانێ جەستن ڕۆڵی لیا == خەڵاتەکان == == داهات == {| class="wikitable" !وڵات !داهات بە دۆلار |- |بەلجیکا |٣٦٢،١٧٤ |- |فینلەندا |٨٩،٠٠٣ |- |فەڕەنسا |٧،٤٣٨،٩٥٩ |- |یۆنان |١٧٢،٢١١ |- |ئیتاڵیا |٤٠١،٠٣١ |- |هندستان |١٤٠،٤٠٨ |- |پۆڵەندا |٦٦،٣٥٠ |- |ئێران |١،١٣٣،٣٣٣ |- |تێکڕا |١٠،٢٥٥،٩٢٤<ref>http://www.boxofficemojo.com/movies/?id=past.htm بۆکس ئۆفیس مۆجۆ ، دواین سەردان ٢٣/١/٢٠١٧</ref><ref>http://www.jpbox-office.com/fichfilm.php?id=13576 جەی پی بۆکس ، فەڕەنسی ، دواین سەردان ٢٣/١/٢٠١٧</ref> |} == یاداشت و بیروڕاکان == * مێتا کریتیک : ٨٥ی لە ١٠٠ داوە بەم فیلمە * جەواد شەمەقدەری : سەرۆکی ڕێکخراوی سینەمای ئێران فیلمی ڕابردوی پەسەندکرد و [[ئەسغەر فەرهادی]] بە شانازی سینەمای ئێران دانا <ref>http://www.isna.ir/news/92030301374/%D8%B4%D9%85%D9%82%D8%AF%D8%B1%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D8%A7%D8%B3%D9%BE%DB%8C%D9%84%D8%A8%D8%B1%DA%AF-%D8%B5%D8%AD%D8%A8%D8%AA-%D9%85%DB%8C-%DA%A9%D9%86%DB%8C%D9%85-%D8%AA%D8%A7-%D9%81%D8%B1%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D9%86%D8%AE%D9%84-%D8%B7%D9%84%D8%A7-%D8%A8%DA%AF%DB%8C%D8%B1%D8%AF ئیسنا ، دواین سەردان ٢٣ی ١ی ٢٠١٧</ref> * هۆڵیود ڕیپۆرتەر و بەشێکی زۆر لە گۆڤار و ڕەخنەگران سەرسامن بەوەی چۆن فیلمی ڕابردوو نەپاڵێوراوە بۆ ئۆسکار <ref name=":0" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == {{تووڵی دەروازە|فەڕەنسا|فیلم|پاریس|دەیەی ٢٠١٠|ئێران}} {{پۆلی کۆمنز|The Past (film)}} [[پۆل:وتارە ھەتیوەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٣]] [[پۆل:فیلمە فارسییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئیتالییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمە فەرەنسییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمەکانی دەیەی ٢٠١٠ بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی خێزانە ناکارامەکان]] [[پۆل:فیلمەکان کە لە فەڕەنسا داندراون]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە شاری پاریس وێنەیان گیراوە]] [[پۆل:فیلمە فرە زمانە فەرەنسییەکان]] [[پۆل:فیلمە فرە زمانە ئێرانییەکان]] 5n93nqky4lzkwahwjnpxinmo26zez3i 1688343 1688301 2026-10-16T20:31:48Z حوسێن 42516 حوسێن پەڕەی [[ڕابردوو (فیلم)]]ی گواستەوە بۆ [[ڕابووردوو (فیلم)]] 1688301 wikitext text/x-wiki {{infobox film|name=ڕابردوو|image=The Past poster.jpg|alt=|director=[[ئەسغەر فەرهادی]]|producer=ئەلێکساندەر مالت گێی|writer=[[ئەسغەر فەرهادی]]|starring=بێرنس بژو ، [[عەلی موسەفا]] ، [[بابەک کەریمی]]|music=یۆلی گالپرین ، ئیڤن گالپرین|cinematography=[[مەحموود کەلاری]]|editing=جولێت وێڵفینگ|runtime=١٣٠ خولەک|country={{ئاڵا|فەڕەنسا}}<br/ >{{flag|Italy}}<br/> {{flag|Iran}}|language=[[فارسی]] [[فەڕەنسی]]|budget=٨ ملیۆن دۆلار|gross=١٠،٦ ملیۆن دۆلار}}ڕابردوو (بە [[فەڕەنسی]] '''''Le Passé''' ) وە ( بە [[فارسی]] '''گذشته''')'' فیلمێکی [[فەڕەنسی|فەڕەنسیە]] بەرهەمی ساڵی ٢٠١٣یە لە دەرهێنانی دەرهێنەری [[ئێران|ئێرانی]] [[ئەسغەر فەرهادی|ئەسغەر فەرهادیە]] بۆ یەکەمین جار لە [[فێستیڤاڵی فیلمی کان]] نمایشکرا و توانی دوو خەڵات بەدەستبهێنێت ، [[عەلی موسەفا]] و بێرنز بژو و تاهر ڕەحیم نواندنکارەکانی ئەم فیلمەن ، فیلمی ڕابردوو وەکو نوێنەری وڵاتی ئێران نێردرا بۆ [[خەڵاتەکانی ئۆسکار]] دوای ئەوەی لە نێو دوازدە فیلمی دیکەدا هەڵبژێردرا و ڕکابەری سەرەکیشی فیلمی [[دەربەند (فیلم)|دەربەندی]] پەرویز شەهبازی بوو ، مەسعود کیمیایی دەرهێنەری ناوداری ئێران یەکێک بوو لە لیژنەی دیاریکاری نوێنەری [[ئێران]] بۆ ئۆسکار وتی : بابەتی فیلمی [[دەربەند (فیلم)|دەربەند]] بابەتێکی ئێرانیە بەڵام ڕابردوو فیلمێکی جیهانیە و پڕە لە دانایی سینەماتۆگراف<ref>http://www.bbc.com/persian/arts/2013/09/130929_nm_oscar_film_iranian.shtml بی بی سی فارسی ، فارسی ، دواین سەردان ٢٣/١/٢٠١٧</ref> == چیرۆک == پیاوێکی ئێرانی بە ناوی ئەحمەد لەسەر داوای هاوسەرەکەی بە ناوی مارین کە چوار ساڵ پێشتر لێێ جیابۆتەوە دەگەڕێتەوە فەڕەنسا ، ئەحمەد دواتر تێدەگات کە مارین دەیەوێت لەگەڵ کوڕێکی دیکە هاوسەرگیری بکات بە ناوی سەمیر کە کوڕێکی هەیە و ژنەکەی هەوڵی خۆکوشتنی داوە ، ئەحمەد و مارین بڕیاری جیابونەوە دەدەن و مارین لە دادگا بە ئەحمەد دەڵێ منداڵێکی لە سکدایە ، مارین دوو منداڵی دیکەی هەیە یەکێکیان ناوی لوسیەو ڕازی نییە بە هاوسەرگیری سێیەم جاری دایکی و بابەتی خۆکوژی خێزانی سەمیر وهۆکارەکانی ئەو ڕوداوە بابەتێکی سەرلێشێوێنەری فیلمەکەیە کە زۆر ئاڵۆزەو هەرجارەو پەنجەی تۆمەت و گومان ڕوی لە کەسێکە ، زۆرینەی بابەتە گرنگەکان لە ڕابردوودا ڕویان داوە بەڵام پشتگوێخستنی ڕابردوو بۆ کەسایەتیەکانی فیلمەکە سەختە و ناچارن بە دوای ڕاستیدا بچن<ref name=":0">https://fa.wikipedia.org/wiki/%DA%AF%D8%B0%D8%B4%D8%AA%D9%87_(%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85{{dead link|date=ئەیلوولی ٢٠١٧ |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}) ویکیپیدیای فارسی گذشته - فارسی - دواین سەردان ٢٣/١/١٠١٧</ref><ref>https://en.wikipedia.org/wiki/The_Past_(film{{dead link|date=ئەیلوولی ٢٠١٧ |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}) ویکیپیدیای ئینگلیزی زە پاست ، ئینگلیزی ، دواین سەردان ٢٣/١/٢٠١٧</ref> == کاست == * بێرنس بژو ڕۆڵی مارین<ref>https://www.theguardian.com/film/2012/aug/24/berenice-bejo-marion-cotillard-asghar-farhadi زە [[گاردیان]] ، ئینگلیزی ، دواین سەردان ٢٣/١/٢٠١٧</ref> * تاهر ڕەحیم ڕۆڵی سەمیر * [[عەلی موسەفا]] ڕۆڵی ئەحمەد * پاولاین بارلت ڕۆڵی لوسی * [[بابەک کەریمی]] ڕۆڵی شەهریار * جانێ جەستن ڕۆڵی لیا == خەڵاتەکان == == داهات == {| class="wikitable" !وڵات !داهات بە دۆلار |- |بەلجیکا |٣٦٢،١٧٤ |- |فینلەندا |٨٩،٠٠٣ |- |فەڕەنسا |٧،٤٣٨،٩٥٩ |- |یۆنان |١٧٢،٢١١ |- |ئیتاڵیا |٤٠١،٠٣١ |- |هندستان |١٤٠،٤٠٨ |- |پۆڵەندا |٦٦،٣٥٠ |- |ئێران |١،١٣٣،٣٣٣ |- |تێکڕا |١٠،٢٥٥،٩٢٤<ref>http://www.boxofficemojo.com/movies/?id=past.htm بۆکس ئۆفیس مۆجۆ ، دواین سەردان ٢٣/١/٢٠١٧</ref><ref>http://www.jpbox-office.com/fichfilm.php?id=13576 جەی پی بۆکس ، فەڕەنسی ، دواین سەردان ٢٣/١/٢٠١٧</ref> |} == یاداشت و بیروڕاکان == * مێتا کریتیک : ٨٥ی لە ١٠٠ داوە بەم فیلمە * جەواد شەمەقدەری : سەرۆکی ڕێکخراوی سینەمای ئێران فیلمی ڕابردوی پەسەندکرد و [[ئەسغەر فەرهادی]] بە شانازی سینەمای ئێران دانا <ref>http://www.isna.ir/news/92030301374/%D8%B4%D9%85%D9%82%D8%AF%D8%B1%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D8%A7%D8%B3%D9%BE%DB%8C%D9%84%D8%A8%D8%B1%DA%AF-%D8%B5%D8%AD%D8%A8%D8%AA-%D9%85%DB%8C-%DA%A9%D9%86%DB%8C%D9%85-%D8%AA%D8%A7-%D9%81%D8%B1%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D9%86%D8%AE%D9%84-%D8%B7%D9%84%D8%A7-%D8%A8%DA%AF%DB%8C%D8%B1%D8%AF ئیسنا ، دواین سەردان ٢٣ی ١ی ٢٠١٧</ref> * هۆڵیود ڕیپۆرتەر و بەشێکی زۆر لە گۆڤار و ڕەخنەگران سەرسامن بەوەی چۆن فیلمی ڕابردوو نەپاڵێوراوە بۆ ئۆسکار <ref name=":0" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == {{تووڵی دەروازە|فەڕەنسا|فیلم|پاریس|دەیەی ٢٠١٠|ئێران}} {{پۆلی کۆمنز|The Past (film)}} [[پۆل:وتارە ھەتیوەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٣]] [[پۆل:فیلمە فارسییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئیتالییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمە فەرەنسییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمەکانی دەیەی ٢٠١٠ بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی خێزانە ناکارامەکان]] [[پۆل:فیلمەکان کە لە فەڕەنسا داندراون]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە شاری پاریس وێنەیان گیراوە]] [[پۆل:فیلمە فرە زمانە فەرەنسییەکان]] [[پۆل:فیلمە فرە زمانە ئێرانییەکان]] 5n93nqky4lzkwahwjnpxinmo26zez3i 0 132682 1688088 1474885 2026-10-16T16:36:17Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کتێب-کۆلکە، قورئان-کۆلکە) 1688088 wikitext text/x-wiki {{Infobox book | italic title = تەفسیری پرشنگی نووری خودا | name = تەفسیری پرشنگی نووری خودا | image = Partowmah, mozaffar. Pershengi Noori Khoda - The Kurdish Translation and commentary of the Noble quran..jpg | image_size = ٢٠٠ | alt = رووبەرگ پەرتووکی تەفسیری پرشنگی نووری خودا | caption = _{رووبەرگ پەرتووکی تەفسیری پرشنگی نووری خودا} | author = [[موزەفەر پەرتەوماھ]] | audio_read_by = | title_orig = | orig_lang_code = ckb | title_working = | translator = | illustrator = | cover_artist = | country = [[ئێران]] | language = [[زمانی کوردی|کوردی]]، [[زمانی عەرەبی|عەرەبی]] | series = | release_number = | subject = [[قورئان]]، [[زانستی تەفسیر|تەفسیری قورئان]] | genre = | set_in = | publisher = پەرتەو بەیان | publisher2 = | pub_date = ١٣٨٦ی ھەتاوی یان<br/>٢٦ی ڕەشەمەی ١٣٨٨ | english_pub_date = | published = | media_type = چاپکراوە | pages = ٨٤٣ | awards = | isbn = ‭٩٧٨-٩٦٤-٩٩٢٦-٤٥-٨ | isbn_note = | oclc = | dewey = | congress = | preceded_by = | followed_by = | native_wikisource = | wikisource = | notes = | exclude_cover = | website =}} '''تەفسیری پرشنگی نووری خودا''' پەرتووکێکی [[وەرگێڕان]] و [[زانستی تەفسیر|تەفسیری قورئانە]] کە لە لایەن [[زانا]]، [[فیزیکزان]] و [[نووسەر|نووسەری]] [[کورد|کوردی]] [[ئێران|ئێرانی]]، [[موزەفەر پەرتەوماھ]] بە [[زمانی کوردی]] لە ٨٤٣ لاپەڕە نوسراوە و بۆ یەکەمین جار لە لایەن بڵاوکردنەوەی پەرتەو بەیان لە دوای مردنی پەرتەوماە، لە ساڵی ١٣٨٦ لە [[سنە]] بڵاو بووتەوە.<ref name="t03">[http://dlib.ical.ir/site/catalogue/820789;jsessionid=63078f3e6038415791e5a4db383f0a8fea967bd46930f765f1c6cc530c6e3a07 پرشنگی نووری خودا: وەرگیراو و لیکدراوی قورعانی پیروز لە لایەنی دوکتەر مزەفەری پەرتەوماە]{{dead link|date=November 2017 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}، کتابخانە، موزە و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی.</ref> واھینە کە لە پێشەکی پەرتووکە ھاتووە، مووزەفەر پەرتەوماە نووسینی ئەم تەفسیرەی لە مێژووی مانگی [[کانوونی یەکەم]] ساڵی [[١٩٩٥]] زایینی ([[بەفرانبار|بەفرانباری]] ١٣٧٤ی [[کۆچی ھەتاوی|ک. ھەتاوی]]) دەسپێکردووە و بە بەدواھێنانی نووسینی [[تاھا (سوورەت)|سورەتی تاھا]]، لە مێژووی [[٥ی کانوونی دووەم|٢٥ی کانوونی دووەمی]] ساڵی [[١٩٩٨|١٩٩٨ی زایینی]] (١٥ی بەفرانباری ١٣٧٦ی [[کۆچی ھەتاوی|ک. ھەتاوی]]) کاری دەستنووسی کتێبەکە لە شاری [[نیۆیۆرک|نیۆیۆرکی]] [[وڵاتە یەکگرتووەکانی ئەمەریکا]] بە دوای ھێناوە. چاپێکی دیکەی ئەم کتێبە لە دوای مردنی پەرتەوماە، لە ٢٦ی ڕەشەمەی ١٣٨٨ ک. ھـ بەرامبەر بە [[١٣ی ئازار|١٣ی ئازاری]] [[٢٠١٠]] لە لایەن بڵاوکردنەوەی پەرتەو بەیان لە ٨٤٣ لاپەڕە بڵاو بووتەوە.<ref name="t01">[http://ketab.ir/modules.php?name=News&op=pirbook&bcode=1491534 پرشنگی نووری خودا از مظفر پرتوماە / ناشر: پرتو بیان]{{بەستەری مردوو|url=http://ketab.ir/modules.php?name=News&op=pirbook&bcode=1491534 |date=حوزەیرانی ٢٠١٨ }}</ref><ref name="t02">[http://ostani.hamshahrilinks.org/Ostan/Iran/Kordestan/Contents/«پرتو-ماه»؛-ستاره-علمی-اسمان-کردستان «پرتو ماە»؛ ستارە علمی آسمان کردستان] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151022004609/http://ostani.hamshahrilinks.org/Ostan/Iran/Kordestan/Contents |date=٢٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٥ }}، ڕۆژنامە ھەمشەھری.</ref><ref name="t05">[http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/750437 پرشنگی ن‍ووری خ‍ودا: وەرگیراو و لیکدراوی قورعانی پیروز] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250124005257/https://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/750437 |date=٢٤ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٥ }}، وێبگەی سازمان اسناد و کتابخانە ملی ایران.</ref> کەسایەتیانێک وەکوو [[حەسەن ئەمینی]]، [[سەید عەبدوڵڵا قورەیشی]]، [[فەرەیدوون سپەری]]، [[محەممەد بەرزنجی]] و [[موشیر موستەفا گلالی]] (مشیر مصطفی گلالی) لە سەر ئەم پەرتووکە پێشەکی و وتاریان نووسیوە. == ئەمانەش ببینە == * [[ته‌فسیری خاڵ]] * [[تەفسیری نوور]] * [[پەیامەکانی نوور]] * [[وەرگێڕاوەکانی قورئان بۆ زمانی کوردی]] == پەراوێزەکان == {{پەراوێز}} * ''‏پەرتووکی پرشنگی نووری خودا'': <small>وەرگێڕاو و لێکدراوی قورئانی پیرۆز لە لایەنی [[موزەفەر پەرتەوماھ|دوکتەر مزەفەری پەڕتەوماە]]، سنە، بڵاوکردنەوەی پەرتەو بەیان، ١٣٨٦.</small> {{تووڵی دەروازە|کتێب|قورئان}} {{کتێب-کۆلکە}} {{قورئان-کۆلکە}} [[پۆل:وتارە ھەتیوەکان]] [[پۆل:قورئان]] [[پۆل:دەقە ئیبراھیمییەکان]] [[پۆل:دەقە ئایینییەکان]] [[پۆل:کتێبە ئێرانییەکان]] [[پۆل:کتێبە ئایینییەکان]] [[پۆل:کتێبە کوردییەکان]] [[پۆل:وەرگێڕانی قورئان بە زمانی کوردی]] [[پۆل:تەفسیرە کوردییەکان]] hd7mkm9i64incgflpsleh2f1j2cxt74 0 133169 1688542 1649401 2026-10-17T04:38:58Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، ئێران-کۆلکە) 1688542 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناو = پۆخڵەمیش | ناوی_فەرمی = Bughlamesh | ناوی_خۆماڵی = | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | ناوەکانی_تر = بوغلمش | جۆری_نیشتنگە = [[گوند]] <!--- وێنەکان، ناسناو، دروشم ---> | وێنە = Iranian-Kurdistan.png | قەبارەی_وێنە = 300px | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_ئاڵا = | قەبارەی_ئاڵا = | وێنەی_مۆر = | قەبارەی_مۆر = | وێنەی_نیشان = | قەبارەی_نیشان = | ناسناو = | دروشم = <!-- نەخشەکان و شوێنی جوگرافیایی ------> | وێنەی_نەخشە = | قەبارەی_نەخشە = | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = ڕۆژھەڵاتی کوردستان | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە = | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iran | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە١ = | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە١ = | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[ئێران]]دا | پۆتانەکان = | دەرزیی_دیاریکردنی_پۆتانەکان = <!-- شوێن ------------------> | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |سەردێڕ=Kurdistan Regional Government |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان= ٢ی تەممووزی ٢٠١٩ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141006170845/http://www.krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><br/>{{ئاڵا|ئێران}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا|ئازەربایجانی ڕۆژاوا]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[شارستان]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[شارستانی ساینقەڵا|ساینقەڵا]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[ناوچە]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[ناوچەی ناوەندی شارستانی ساینقەڵا|ناوەندی شارستانی ساینقەڵا]] | جۆری_دابەشکراو٤ = [[گوندەوار]] | ناوی_دابەشکراو٤ = [[گوندستانی ھولەسو|ھولەسو]] <!-- دامەزران ---------------> | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | سەردێڕی_دامەزران١ = | ڕێکەوتی_دامەزران١ = | سەردێڕی_لەناوچوون = | ڕێکەوتی_لەناوچوون = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = <!-- ڕێبەرەکان، شێوازی دەسەڵات ---> | پەراوێزەکانی_دەسەڵات = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = <!-- ڕووبەر ----------------------> | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | ڕووبەری_وشکایی_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_لەسەددا = | ڕووبەری_شاری_بە_کم٢ = | ڕووبەری_لادێیی_بە_کم٢ = <!-- بەرزایی ---------------------> | بەرزایی_بە_م = 1735 | بەرزترین_بەرزایی_بە_م = | نزمترین_بەرزایی_بە_م = <!-- ژمارەی_دانیشتووان ----------------> | ژمارەی_دانیشتووان = 15 | دانیشتووان_لە = ٢٠٠٦ | چڕیی_دانیشتووان_بە_کم٢ = | مەزندەی_دانیشتووان = | مەزندەی_دانیشتووان_لە = | دانیشتووانی_شاری = | چڕیی_دانیشتووانی_شاری_بە_کم٢ = | دانیشتووانی_لادێیی = | چڕیی_دانیشتووانی_لادێیی_بە_کم٢ = | سەرناوی_دانیشتووان = | ئاگاداریی_دانیشتووان = <!-- دانیشتوواناسی (بەشی ١) --------> | جۆری_دانیشتووانناسی١ = زمان و ئایین | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمانی کوردی]]، [[کوردیی باکووری|کرمانجی]] | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[شیعە]] [[دوانزە ئیمامی]] | سەرناوی٣_دانیشتووانناسی١ = | زانیاریی٣_دانیشتووانناسی١ = <!-- کاتناوچە --------------> | کاتناوچە١ = | جیاوازی١_لە_utc = | کاتناوچە١_DST = | جیاوازی١_لە_DST = <!-- کۆدی_پۆستە، کۆدی_ناوچە ---> | جۆری_کۆدی_پۆستە = | کۆدی_پۆستە = | جۆری_کۆدی_پۆستە٢ = | کۆدی_پۆستە٢ = | جۆری_کۆدی_ناوچە = [[تەلەفۆن]] | کۆدی_ناوچە = ٠٤٤ <!-- وێبگە، پەراوێزەکان --------> | وێبگە = | پەراوێزەکان = }} '''پۆخڵەمیش''' گوندێکە، کەوتووەتە [[گوندستانی ھولەسو]]، [[ناوچەی ناوەندی شارستانی ساینقەڵا]]، [[شارستانی ساینقەڵا]]، [[پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا]]، [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = جوگرافیای کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی | ڕێکەوتی سەردان = ١٦ی نیسانی ٢٠٢١ | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ١٣ی حوزەیرانی ٢٠٢١ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20210613052421/https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٥ی ئازاری ٢٠١٩ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190325141333/https://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == ناو == == جوگرافیا == '''پۆخڵەمیش''' لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی [[بایرام قەڵاسی]] و لە باشوور لەگەڵ گوندی [[خەزایی سەروو]] و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی [[ئۆتاخلی]] لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی [[گەیزەولە]].<ref>http://wikimapia.org/</ref><ref>http://www.krso.net/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200203070708/http://www.krso.net/ |date= ٣ی شوباتی ٢٠٢٠ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = ووڵاتەکەت بناسە | ناونیشان = http://www.historyofkurd.com/2016/03/23/وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ | نووسەر = جەمیل ڕۆژبەیانی |زمان = کوردی}}</ref> == مێژوو == ==دانیشتوان== * بە پێی [[سەرژمێریی گشتیی جەماوەر و خانووی ئێران]] لە ساڵی [[٢٠٠٦]]دا، ژمارەی دانیشتووانی ئەم گوندە (-) کەس و (-) خێزان بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.amar.org.ir/Portals/0/sarshomari90/Files/ABADY-90/os05.xls |سەردێڕ=ناوەندی ئاماری ئێران، '''فایلی XLSی ئەنجامەکانی سەرژمێریی ساڵی ٢٠١١''' |ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی ئەیلوولی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141114042225/http://www.amar.org.ir/Portals/0/sarshomari90/Files/ABADY-90/os05.xls |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٤ی تشرینی دووەمی ٢٠١٤ |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> * پێکھاتەی دانیشتوانی ئەم گوندە تەواوی [[کورد]]ن و لە کوردە [[زەعفەرانلو|سەرابیانی و زاخۆرانی و موسلیانلیەکان]]ن. * بە [[زمانی کوردی]] شێوەزاری [[کوردیی باکووری|کرمانجی]] دەدوێن. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == ئەمانەش ببینە == * [[پێڕستی گوندەکانی ساینقەڵا]]<ref>https://books.google.iq/books?</ref> {{شارستانی ساینقەڵا}} == پەراوێزەکان == {{تووڵی دەروازە|موکریان|جوگرافیا|ئێران}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{ئێران-کۆلکە}} [[پۆل:شارستانی ساینقەڵا]] [[پۆل:گوندەکانی ئێران بە پێی شارستان|ساینقەڵا]] [[پۆل:گوندەکانی کوردستان بە پێی شارستان|ساینقەڵا]] [[پۆل:گوندەکانی شارستانی ساینقەڵا]] rnc2ug430inn9iwe3q2x558u8bqzu69 0 134580 1688520 1549865 2026-10-17T04:35:18Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (خۆراک-کۆلکە) 1688520 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{Orphan|date=ئاب ٢٠٢١}} {{Orphan|date=ئاب ٢٠٢١}} }} [[پەڕگە:Whey powder.jpg|وێنۆک|هەندێک لە بەرهەمەکانی پڕۆتینی پاڵاوتەی شیر]] '''پڕۆتینی پاڵاوتەی شیر''' (بە[[زمانی ئینگلیزی|ئینگلیزی]]: Whey protein) بریتییە لە تێکەڵەیەکی پڕۆتینی جیاکراوە لە [[پاڵاوتەی شیر]]، کە جیا دەکرێتەوە لەکاتی دروست کردنی [[پەنیر]] لە شیر، پڕۆتینی شیری مانگا بریتییە لە ۲۰% پڕۆتینی پاڵاوتەی شیر و ٨۰% پڕۆتینی کازین، و ئەمە لە کاتێکدایە کە پڕۆتینی شیری مرۆڤ پێکدێت لە ٦۰% پڕۆتینی پاڵاوتەی شیر و ٤۰% پڕۆتینی کازین. کاریگەری پڕۆتینی پاڵاوتەی شیر زۆرە لەسەر تەندروستی مرۆڤ، و ئێستا توێژینەوە دەکرێت بۆ کەم کردنەوەی مەترسییەکانی نەخۆشی، و ھەروەھا وەک چارەسەر بۆ چەند نەخۆشییەک. و چەند توێژینەوەیەک ئەوەیان ئاشکرا کردووە کە پڕۆتینی پاڵاوتەی شیر مادەی [[دژە ھەوکردنەوە]] و دژە ژێرپەنجەی تێدایە، و لەگەڵ ئەوەشدا ھێشتا زانیاری تەواو نییە لەسەر سودەکانی بە تەواوی. زۆرجار پڕۆتینی پاڵاوتەی شیر دەفرۆشرێت وەک [[تەواوکەری خۆراکی]]، و داواکاری تەندروستی جیاوازی لەسەرە وەک [[پزیشکی جێگرەوە]]. لەگەڵ ئەوەی پڕۆتینی پاڵاوتەی شیر بەرپرسە لە ھەندێک [[نەخۆشی ھەستیاری بە شیر]]، و زۆرترین ئەو مادانەی کە دەبێتە ھۆی ھەستیاری بە شیر لە پڕۆتینی [[کازین]]دایە. زۆر بەکار دێت لەلای وەرزش کارەکان و بەتایبەتی وەرزشی [[لەشجوانی|لەش جوانی]] کاتێک کە ناتوانن پڕۆتینی پێویست وەرگرن لە خۆراک بە تەنھا. == جۆرەکانی پڕۆتینی پاڵاوتەی شیر == * '''کۆنسینترەیت''' (Concentrate): لە ۷۰-٨۰ پڕۆتین پێکدێت، ھەندێک لاکتۆز(شەکری شیر) و چەوری، و تامێکی خۆشتری ھەیە. * '''ئایسۆلەیت''' (Isolate): لە ۹۰% پڕۆتینی تێدایە، و بڕێکی کەمتر لاکتۆز و چەوری تێدایە، و ئەو چەند مادەیەکی خۆراکی تێدا نییە کە لە کۆنسینترەیت دایە. * '''ھایدرۆلیزید''' (Hydrolyzed): ئەم جۆرە ھەڵمژینی زووتر ڕوو دەدات کە دەبێتە ھۆی بەرز بوونەوەی ۲٨_٤۳% ئاستی ئانسۆلین لە ئاسۆلەیت. == سەرچاوەکان == [https://web.archive.org/web/20130618184925/http://en.wikipedia.org/wiki/Whey_protein ویکیپیدیای ئینگلیزی: Whey proten] [https://ar.wikipedia.org/wiki/بروتين_مصل_اللبن ویکیپیدیای عەرەبی: بروتين مصل اللبن] {{تووڵی دەروازە|خۆراک}} {{پۆلی کۆمنز|Whey protein}} {{خۆراک-کۆلکە}} [[پۆل:وتارە ھەتیوەکان]] [[پۆل:پەنیر]] [[پۆل:تەواوکەرەخۆراکییەکان]] qw5rbdah44ed33265124um8vr0cnr41 0 134908 1688046 1526665 2026-10-16T13:39:17Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ئەندازیاریی شارستانی-کۆلکە، نژیاروانی-کۆلکە) 1688046 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|date=حوزەیران ٢٠١٧}} }} [[پەڕگە:Glienicker_Brücke.JPG|چەپ|وێنۆک|350x350پیکسڵ|دیمەنێکی پردی گلینیک لە باخچەی بابێلس بێرگ کە ھەردوو بەشی بەرلین و پۆتسدام بەیەک دەبەستێتەوە.]] '''پردی گلینیک''' (بە ئەڵمانی:Glienicker Brücke) پردێکە لەسەر ڕووباری ھاڤێڵ لە ئەڵمانیا دروستکراووە، ناوچەکانی وانسێ و بەرلین وبرادنبێرگی ھەرێمی پۆتسدام بەیەکەوە گڕێ دەدا، ناونانی بە گلینیک بۆ کۆشکی گلینیک دەگەڕێتەوە کە لەنزیکییەوە بوونیات نرا، ئەم پردە لە ساڵی ١٩٠٧ بەم شێوەی ئێستای دڕووست کرا (پردی پۆڵایین). لە کاتی جەنگی جیھانی دووەم خاپوور کرا، لەکاتی [[جەنگی سارد]]ا بۆ چەند جاڕێک نۆژەن کرایەوە، ئەم پردە گرنگییەکی زۆری ھەبوو چونکە کەوتبوە سەر ڕووباری ھاڤێڵ کە سنووری نێوان ئەڵمانیای خۆڕھەڵات و بەرلینی خۆڕئاوا بوو، لەسەر ئەم پردە چەندین کاری سیخوری و ئالوگۆڕی بەندییەکان ڕێکخڕاوە، ھەر بەم ھۆیەوە بە پردی سیخورەکان دەناسرێت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Glienicke Bridge (Potsdam/Berlin-Wannsee, 1907)|ناونیشان=https://structurae.net/en/structures/glienicke-bridge|ڕێکەوتی سەردان=٨ی ئایاری ٢٠٢١|وێبگە=Structurae|زمان=en}}</ref> == ھەڵکەوتەکەی == [[پەڕگە:Glienicker_Bruecke,_Blick_nach_Osten.jpg|وێنۆک|دیمەنێکی پردی گلینیک لەبەری خۆڕئاوایەوە دەڕوانێتە بەری خۆڕھەڵاتی.]] پردەکە دەکەوێتە سەر گەڕووی ھاڤێڵ، نێوان دەریاچەی ژونگفێرنسێ لەبەشی باکوری و دەریاچەی گلینیک لەبەشی باشوری، ھێڵی خێڕای Bundesstrße 1 بەسەریدا ڕەت دەبێت، کە ھەریەکە لە کۆشکی گلینیک و بەرلین و ناوچەکانی دەورووبەری بەیەک دەبەستێتەوە. == مێژووی == [[پەڕگە:Gemälde_Sandmann.jpg|چەپ|وێنۆک|پردی گلینیک، بەپەرەمووچەکانی فرانز خافێر ساندمان، ١٨٤٥.]] بۆ یەکەم جار لەم شوێنە پردێکی دارین درووستکرا بە ئامانجی پەڕینەوە بۆ ناوچەکانی ڕاو و لەوەرگا فراوانەکان، لەسەدەی ھەژدەھەم بەھۆی زۆرتربوونی پێویستییەکان و زۆربوونی ھاتوچۆ لەسەر پردەکە بیر لە گۆڕینی پردەکە کرایەوە لەبڕی دار، بۆیە ئەندازیاری شارستانی ئەڵمانی کاڕڵ فرێدریک شینکێڵ بناغەی پردێکی نوێتری دانا کە لە دار و لە خشت، کە لە ساڵی ١٨٣٤ درووستکردنی تەواو بوو، بەڵام لەسەرەتای سەدەی بیستەم بەھۆی زیادبوونی زیاتری ھاتوچۆ و پێویستی جولەی کەشتییەکان لە نێوان دوو دەریاچەکە، ناچار کران جارێکی تر بەشێوەیەکی ڕێکتر و بڵندتر درووستی بکەنەوە. لە ساڵی ١٩٠٤ لەلایەن حکوومەتی پرووسیان نەخشەیەکی تۆکمەتری بۆ داڕێژرا، کە پردی ئاسنینی ئەمڕۆیە، لە ڕێکەوتی ١٦ی تشرینی دووەمی ١٩٠٧ کرایەوە، ھاوبەشگای جۆھان کاسپەر ھارکۆرت نەخشە ڕێگای پردەکەی جێبەجێکرد. لە ساڵی ١٩٤٥ ھاوبەشگای UFAی ئەڵمانی بۆ بەرھەمھێنانی فیلم، فیلمێکی سینەمایی وێنەگرت لەژێر ئەم پردە، ناوی فیلمەکە (Unter den Brücken) بوو، لە کۆتایی ئەپریلی ١٩٤٥ موشەکێک بەر پردەکە دەکەوێت بەڵام موشەکەکە پوچەڵ دەبێت، ئەم پردە ھیچ نۆژەنکردنەوەیەکی بەخۆیەوە نەدی تاوەکوو ١٩٤٩. لەدوای درووستبوونی ئەڵمانیای خۆڕھەڵات و ئەڵمانیای خۆڕئاوا ناوی پردەکە نرا (پردی یەکبوون) لەلایەن ئەڵمانیای خۆڕھەڵاتەوە. === جەنگی سارد === لەسەرەتای ساڵانی یەکەمی جەنگی سارد، ئەم پردە زیاتر لەلایەن ھاوپەیمانان و باڵوێزان بەکاردەھات لەگەڵ دانیشتوانی بەرلین و پۆتسدام، جگە لە ڕەت بوونی ھێڵی ئاسنینی بەرلین-پۆتسدام بەسەر ئەم پردە، لە ٢٧ی مەی ١٩٥٢ ئەڵمانیای خۆڕھەڵات ھاتوچۆی دانیشتوانی ئەڵمانیای خۆڕئاوای قەدەغەکرد، لەدوای درووستکردنی دیواری بەرلین لە ساڵی ١٩٦١ بەھەمان شێوە لەسەر دانیشتوانی ئەڵمانیای خۆڕھەڵاتیش قەدەغەکرا، ھاتوچۆ تەنھا بۆ کارمەندانی دیپلۆماسی و سەربازییەکان ھەبوو. لەنێوان ھەموو خاڵەکانی پشکنینی نێوان ئەڵمانیای خۆڕھەڵات و ئەڵمانیای خۆڕئاوا، خاڵی پشکنینی پردی گلینیک لەھەموویان سەخت تر بوو، کە زۆر جاران لەژێر ئەژموونی یەکێتی سۆڤیەت دابوو وەک ھاوپەیمانێکی نزیکی ئەڵمانیای خۆڕھەڵات. لەماوەی ساڵانی حەفتاکان پردەکە بەتەواوی ماندوو بوو، بۆیە پێویستی بە نۆژەنکردنەوەیەک ھەبوو، بۆیە لە ساڵی ١٩٨٠ حکوومەتی ئەڵمانیای خۆڕئاوا نیوەی پردەکەی لای خۆی نۆژەن کردەوە، لە ساڵی ١٩٨٥یش حکوومەتی ئەڵمانیای خۆڕھەڵات نیوەکەی تری نۆژەن کردەوە بەو مەرجەی بە شێوەیەکی فەرمی ناوی پردەکە لە «پردی گلینیک» بگۆڕدرێت بۆ «پردی یەکبوون». لەئێوارەی ڕۆژی ١٠ی تشرینی دووەمی ١٩٨٩، واتا ڕۆژێک دوای کردنەوەی دەروازەی ھاتوچۆ لەدیواری بەرلین، ھاتوچۆی پردی گلینیکیش کرایەوە، وەک ھەنگاوێک لەپێناو یەکگرتنەوەی ئەڵمانیا.<gallery> File:Bundesarchiv Bild 175-Z02-00780, Glienicker Brücke, Ernst Lemmer, Rainer Barzel.jpg| File:Berliner Mauer 1987 00010023.jpg| File:Glienicke Bridge 1989.jpg| File:GlienickerBruecke ty 20060908r0012648.jpg| File:Glienicke Bridge midpoint.JPG| File:Glienicke Bridge Berlin in May 2011.jpg| </gallery> == لەنێوان کەلتوری خەڵک دا == [[پەڕگە:Glienicker_Brücke_Film_(9).JPG|وێنۆک]] == پێشانگا == <gallery> File:Glienicker Brücke2.JPG| File:Glienicher bruecke.jpg| File:Glienicker Brücke1.JPG| File:GlienickerBruecke ty 20060908r0012645.jpg| File:Stephan Walter2.jpg| File:Russisk grafitti.JPG| File:Glienicker-brücke-mitte-grenzverlauf-erinnerung-markierung.JPG| File:Glienicke Bridge GB23840.jpg| File:Plan Potsdam Ausschnitt Glienicke.jpg| </gallery> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} * {{بیرخستنەوەی ویکی | بەستەر= https://en.wikipedia.org/wiki/Glienicke_Bridge| سەردێڕ=Glienicke Bridge| زمان= ئینگلیزی | سەردان= ١٦ی تشرینی دووەمی ٢٠١٩}} == بەستەرە دەرەکییەکان == {{تووڵی دەروازە|ئەندازیاریی شارستانی|نژیاروانی}} {{پۆلی کۆمنز|Glienicker Brücke}} {{ئەندازیاریی شارستانی-کۆلکە}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} [[پۆل:وتارە ھەتیوەکان]] [[پۆل:پردەکان لە بەرلین|گلینیک]] gaam6adf9ou5oqhr42tp8tvc4ka4k5o 1688109 1688046 2026-10-16T17:11:54Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی دەروازەکانی [[دەروازە:جوگرافیا|جوگرافیا]]، [[دەروازە:ئەڵمانیا|ئەڵمانیا]]، [[دەروازە:سیاسەت|سیاسەت]]، [[دەروازە:ئەورووپا|ئەورووپا]]، [[دەروازە:شەڕی سارد|شەڕی سارد]] و [[دەروازە:مێژوو|مێژوو]] 1688109 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|date=حوزەیران ٢٠١٧}} }} [[پەڕگە:Glienicker_Brücke.JPG|چەپ|وێنۆک|350x350پیکسڵ|دیمەنێکی پردی گلینیک لە باخچەی بابێلس بێرگ کە ھەردوو بەشی بەرلین و پۆتسدام بەیەک دەبەستێتەوە.]] '''پردی گلینیک''' (بە ئەڵمانی:Glienicker Brücke) پردێکە لەسەر ڕووباری ھاڤێڵ لە ئەڵمانیا دروستکراووە، ناوچەکانی وانسێ و بەرلین وبرادنبێرگی ھەرێمی پۆتسدام بەیەکەوە گڕێ دەدا، ناونانی بە گلینیک بۆ کۆشکی گلینیک دەگەڕێتەوە کە لەنزیکییەوە بوونیات نرا، ئەم پردە لە ساڵی ١٩٠٧ بەم شێوەی ئێستای دڕووست کرا (پردی پۆڵایین). لە کاتی جەنگی جیھانی دووەم خاپوور کرا، لەکاتی [[جەنگی سارد]]ا بۆ چەند جاڕێک نۆژەن کرایەوە، ئەم پردە گرنگییەکی زۆری ھەبوو چونکە کەوتبوە سەر ڕووباری ھاڤێڵ کە سنووری نێوان ئەڵمانیای خۆڕھەڵات و بەرلینی خۆڕئاوا بوو، لەسەر ئەم پردە چەندین کاری سیخوری و ئالوگۆڕی بەندییەکان ڕێکخڕاوە، ھەر بەم ھۆیەوە بە پردی سیخورەکان دەناسرێت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Glienicke Bridge (Potsdam/Berlin-Wannsee, 1907)|ناونیشان=https://structurae.net/en/structures/glienicke-bridge|ڕێکەوتی سەردان=٨ی ئایاری ٢٠٢١|وێبگە=Structurae|زمان=en}}</ref> == ھەڵکەوتەکەی == [[پەڕگە:Glienicker_Bruecke,_Blick_nach_Osten.jpg|وێنۆک|دیمەنێکی پردی گلینیک لەبەری خۆڕئاوایەوە دەڕوانێتە بەری خۆڕھەڵاتی.]] پردەکە دەکەوێتە سەر گەڕووی ھاڤێڵ، نێوان دەریاچەی ژونگفێرنسێ لەبەشی باکوری و دەریاچەی گلینیک لەبەشی باشوری، ھێڵی خێڕای Bundesstrße 1 بەسەریدا ڕەت دەبێت، کە ھەریەکە لە کۆشکی گلینیک و بەرلین و ناوچەکانی دەورووبەری بەیەک دەبەستێتەوە. == مێژووی == [[پەڕگە:Gemälde_Sandmann.jpg|چەپ|وێنۆک|پردی گلینیک، بەپەرەمووچەکانی فرانز خافێر ساندمان، ١٨٤٥.]] بۆ یەکەم جار لەم شوێنە پردێکی دارین درووستکرا بە ئامانجی پەڕینەوە بۆ ناوچەکانی ڕاو و لەوەرگا فراوانەکان، لەسەدەی ھەژدەھەم بەھۆی زۆرتربوونی پێویستییەکان و زۆربوونی ھاتوچۆ لەسەر پردەکە بیر لە گۆڕینی پردەکە کرایەوە لەبڕی دار، بۆیە ئەندازیاری شارستانی ئەڵمانی کاڕڵ فرێدریک شینکێڵ بناغەی پردێکی نوێتری دانا کە لە دار و لە خشت، کە لە ساڵی ١٨٣٤ درووستکردنی تەواو بوو، بەڵام لەسەرەتای سەدەی بیستەم بەھۆی زیادبوونی زیاتری ھاتوچۆ و پێویستی جولەی کەشتییەکان لە نێوان دوو دەریاچەکە، ناچار کران جارێکی تر بەشێوەیەکی ڕێکتر و بڵندتر درووستی بکەنەوە. لە ساڵی ١٩٠٤ لەلایەن حکوومەتی پرووسیان نەخشەیەکی تۆکمەتری بۆ داڕێژرا، کە پردی ئاسنینی ئەمڕۆیە، لە ڕێکەوتی ١٦ی تشرینی دووەمی ١٩٠٧ کرایەوە، ھاوبەشگای جۆھان کاسپەر ھارکۆرت نەخشە ڕێگای پردەکەی جێبەجێکرد. لە ساڵی ١٩٤٥ ھاوبەشگای UFAی ئەڵمانی بۆ بەرھەمھێنانی فیلم، فیلمێکی سینەمایی وێنەگرت لەژێر ئەم پردە، ناوی فیلمەکە (Unter den Brücken) بوو، لە کۆتایی ئەپریلی ١٩٤٥ موشەکێک بەر پردەکە دەکەوێت بەڵام موشەکەکە پوچەڵ دەبێت، ئەم پردە ھیچ نۆژەنکردنەوەیەکی بەخۆیەوە نەدی تاوەکوو ١٩٤٩. لەدوای درووستبوونی ئەڵمانیای خۆڕھەڵات و ئەڵمانیای خۆڕئاوا ناوی پردەکە نرا (پردی یەکبوون) لەلایەن ئەڵمانیای خۆڕھەڵاتەوە. === جەنگی سارد === لەسەرەتای ساڵانی یەکەمی جەنگی سارد، ئەم پردە زیاتر لەلایەن ھاوپەیمانان و باڵوێزان بەکاردەھات لەگەڵ دانیشتوانی بەرلین و پۆتسدام، جگە لە ڕەت بوونی ھێڵی ئاسنینی بەرلین-پۆتسدام بەسەر ئەم پردە، لە ٢٧ی مەی ١٩٥٢ ئەڵمانیای خۆڕھەڵات ھاتوچۆی دانیشتوانی ئەڵمانیای خۆڕئاوای قەدەغەکرد، لەدوای درووستکردنی دیواری بەرلین لە ساڵی ١٩٦١ بەھەمان شێوە لەسەر دانیشتوانی ئەڵمانیای خۆڕھەڵاتیش قەدەغەکرا، ھاتوچۆ تەنھا بۆ کارمەندانی دیپلۆماسی و سەربازییەکان ھەبوو. لەنێوان ھەموو خاڵەکانی پشکنینی نێوان ئەڵمانیای خۆڕھەڵات و ئەڵمانیای خۆڕئاوا، خاڵی پشکنینی پردی گلینیک لەھەموویان سەخت تر بوو، کە زۆر جاران لەژێر ئەژموونی یەکێتی سۆڤیەت دابوو وەک ھاوپەیمانێکی نزیکی ئەڵمانیای خۆڕھەڵات. لەماوەی ساڵانی حەفتاکان پردەکە بەتەواوی ماندوو بوو، بۆیە پێویستی بە نۆژەنکردنەوەیەک ھەبوو، بۆیە لە ساڵی ١٩٨٠ حکوومەتی ئەڵمانیای خۆڕئاوا نیوەی پردەکەی لای خۆی نۆژەن کردەوە، لە ساڵی ١٩٨٥یش حکوومەتی ئەڵمانیای خۆڕھەڵات نیوەکەی تری نۆژەن کردەوە بەو مەرجەی بە شێوەیەکی فەرمی ناوی پردەکە لە «پردی گلینیک» بگۆڕدرێت بۆ «پردی یەکبوون». لەئێوارەی ڕۆژی ١٠ی تشرینی دووەمی ١٩٨٩، واتا ڕۆژێک دوای کردنەوەی دەروازەی ھاتوچۆ لەدیواری بەرلین، ھاتوچۆی پردی گلینیکیش کرایەوە، وەک ھەنگاوێک لەپێناو یەکگرتنەوەی ئەڵمانیا.<gallery> File:Bundesarchiv Bild 175-Z02-00780, Glienicker Brücke, Ernst Lemmer, Rainer Barzel.jpg| File:Berliner Mauer 1987 00010023.jpg| File:Glienicke Bridge 1989.jpg| File:GlienickerBruecke ty 20060908r0012648.jpg| File:Glienicke Bridge midpoint.JPG| File:Glienicke Bridge Berlin in May 2011.jpg| </gallery> == لەنێوان کەلتوری خەڵک دا == [[پەڕگە:Glienicker_Brücke_Film_(9).JPG|وێنۆک]] == پێشانگا == <gallery> File:Glienicker Brücke2.JPG| File:Glienicher bruecke.jpg| File:Glienicker Brücke1.JPG| File:GlienickerBruecke ty 20060908r0012645.jpg| File:Stephan Walter2.jpg| File:Russisk grafitti.JPG| File:Glienicker-brücke-mitte-grenzverlauf-erinnerung-markierung.JPG| File:Glienicke Bridge GB23840.jpg| File:Plan Potsdam Ausschnitt Glienicke.jpg| </gallery> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} * {{بیرخستنەوەی ویکی | بەستەر= https://en.wikipedia.org/wiki/Glienicke_Bridge| سەردێڕ=Glienicke Bridge| زمان= ئینگلیزی | سەردان= ١٦ی تشرینی دووەمی ٢٠١٩}} == بەستەرە دەرەکییەکان == {{تووڵی دەروازە|ئەندازیاریی شارستانی|نژیاروانی|جوگرافیا|ئەڵمانیا|سیاسەت|ئەورووپا|شەڕی سارد|مێژوو}} {{پۆلی کۆمنز|Glienicker Brücke}} {{ئەندازیاریی شارستانی-کۆلکە}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} [[پۆل:وتارە ھەتیوەکان]] [[پۆل:پردەکان لە بەرلین|گلینیک]] bass1mf3c6uujrge4szubvjmbgu7hm6 0 135863 1688281 1686834 2026-10-16T20:19:15Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:یەک سەرچاوە|یەک سەرچاوە]]}} 1688281 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{خاوێنکردن|reason=وەرگێڕان|date=ئەیلوول ٢٠٢١}} }} '''دەستکاریکردنی دەوا زەروورییەکانی ڕێکخراوەی تەندروستیی جیھانی''' پێڕستێکە لە لایەن [[ڕێکخراوەی تەندروستیی جیھانی]] بۆ تۆمار کردنی ئەو دەوایانەی کە پێویستە هەموو کاتێک لە هەموو وڵاتێکدا ببێت، درووست کراوە. ==بێهۆشکەرەکان== ===بێهۆشکەرە گشتییەکان و ئۆکسیجن=== ====دەوا هەڵمژییەکان==== * [[هالۆتان]] * [[ئیزۆفلۆران]] * [[نیترۆس ئۆکساید]] * [[ئۆکسیجن]] ====دەوا وەشانییەکان ==== * [[کێتامین]] * [[پڕۆپۆفۆل]] ===بێهۆشکەرە خۆجێییەکان=== * [[بووپیڤاکائین]] * [[لیدۆکائین]] * [[لیدۆکائین/ئێپینێفرین]] * [[ئێپینێفرین]] ===دەوا پێش نەشەتەرگەرییەکان و بێهۆشکەرەکان بۆ نەشتەرگەرییە کورتەکان=== * [[ئاترۆپین]] * [[میدازۆلام]] * [[مۆرفین]] ==دەوای ئێش و دەرمانی تەواوکەر== ===ناهۆشبەرەکان و دەوا دەژە هەوە ناسترۆییدییەکان(NSAIDs)=== [[File:Aspirin-skeletal.svg|thumb|ساختمانی ئاسپیرین]] * [[ئاسپیرین]] * [[ئیبووپرۆفێن]] * [[ئەسێتامینۆفێن]] ===دژە ئێشە هۆشبەرەکان=== * [[کۆدێیین]] * [[مۆرفین]] ===دەوا بۆ دیکەی سیمپتۆمە باوەکان لە دەرمانی تەسکینی=== * [[ئامیتریپتیین]] * [[سیکلیزین]] * [[دێگزامێتازۆن]] * [[دیازپام]] * [[سۆدیۆم دۆکووزەیت]] * [[فلووکسێتین]] * [[هالۆپێریدۆل]] * [[هیۆسین بووتیلبرۆمید]] * [[هیۆسین هیدرۆبرۆمید]] * [[لاکتوولۆز]] * [[ۆپێرامید]] * [[مێتۆجلۆپرامید]] * [[میدازۆلام]] * [[ئۆندانسێترۆن]] * [[سێنا گلیکۆزید]] ==دژە هەستۆکییەکانو دەواکانی ئانافیلاکسی== * [[دێگزامێتازۆن]] * [[ئێپینێفرین]] * [[هیدرۆکۆرتیزۆن]] * [[لۆراتادین]] * [[پرێدنیزۆلۆن]] ==دژە ژەهرەکان و ماددەکانی تر کە لە ژەهراوی بووندا بەکاردێن== ===ناتایبەتەکان=== * [[Activated charcoal (medication)|Charcoal, activated]] ===تایبەتەکان=== * [[ئەسێتیلسیستێئین]] * [[ئاترۆپین]] * [[کەلسیۆم گلووکۆنات]] * [[Methylene blue|Methylthioninium chloride]] (methylene blue) * [[نالۆکسان]] * [[پێنیسیلامین]] * [[Prussian blue (medical use)|Prussian blue]] * [[Sodium nitrite (medical use)|Sodium nitrite]] * [[Sodium thiosulfate (medical use)|Sodium thiosulfate]] * [[دێفێرۆکسامین]] * [[دیمێرکاپرۆل]] * [[فۆمێپیزۆل]] * [[Sodium calcium edetate]] * [[Succimer]] ==دەوای دژە فێ== * [[کاربامازێپین]] * [[دیازێپام]] * [[لۆرازێپام]] * [[مەنیەزیۆم سوولفات (دەوا)]] * [[فێنۆباربیتاڵ]] * [[فێنیتۆیین]] * [[سۆدیۆم ڤالپۆرات]] * [[ئێتۆووکسیماید]] ==دەوا دژە چڵکەکان== ===Antihelminthics=== ====Intestinal antihelminthics==== [[File:Albendazole.svg|thumb|alt=A hexagon joined to a polygon with two attachments to this double ringed structure|A skeletal model of the chemical structure of albendazole]] * [[ئالبێندازۆل]] * [[لێڤامیزۆل]] * [[مێبێندازۆل]] * [[نیکلۆسامید]] * [[پرازیکوانتێل]] * [[Pyrantel]] ====Antifilarials==== * [[ئالبێندازۆل]] * [[Diethylcarbamazine]] * [[ئیڤێرمێکتین]] ====دەوا دژە شیستۆزۆماکان و دژە نێماتۆدەکان==== * [[پرازیکوانتێل]] * [[تریکلابێندازۆل]] * [[ئۆگزامنیکین]] ===Antibiotics=== ====Beta Lactam medicines==== * [[Amoxicillin]] * [[Amoxicillin/clavulanic acid]] ([[amoxicillin]] + [[clavulanic acid]]) * [[Ampicillin]] * [[Benzathine benzylpenicillin]] * [[Benzylpenicillin]] * [[Cefalexin]] * [[Cefazolin]]<ref group="note">For surgical prophylaxis</ref><!-- 6 --> * [[Cefixime]]<ref group="note">Only listed for single‐dose treatment of uncomplicated ano‐genital gonorrhoea</ref><!-- 7 --> * [[Ceftriaxone]]<ref group="note">Do not administer with calcium and avoid in infants with hyperbilirubinemia.</ref><!-- 8 --> * [[Cloxacillin]] * [[Phenoxymethylpenicillin]] (penicillin V) * [[Procaine benzylpenicillin]]<ref group="note">Procaine benzylpenicillin is not recommended as first-line treatment for neonatal sepsis except in settings with high neonatal mortality, when given by trained health workers in cases where hospital care is not achievable.</ref><!-- 9 --> * [[Cefotaxime]]{{ref|Alpha|α}}<ref group="note">Third-generation cephalosporin of choice for use in hospitalized neonates</ref><!-- 10 --> * [[Ceftazidime]]{{ref|Alpha|α}} * [[Imipenem/cilastatin]]{{ref|Alpha|α}}<ref group="note">Only listed for the treatment of life‐threatening hospital‐based infection due to suspected or proven multidrug‐resistant infection</ref><!-- 11 --> ====Other antibacterials==== * [[Azithromycin]]<ref group="note">Only listed for single‐dose treatment of genital ''[[Chlamydia trachomatis]]'' and of trachoma</ref><!-- 12 --> * [[Chloramphenicol]] * [[Ciprofloxacin]] * [[Clarithromycin]]<ref group="note">For use in combination regimens for eradication of ''H. pylori'' in adults</ref><!-- 13 --> * [[Doxycycline]] * [[Erythromycin]] * [[Gentamicin]] * [[Metronidazole]] * [[Nitrofurantoin]] * [[Spectinomycin]] * [[Trimethoprim/sulfamethoxazole]] * [[Trimethoprim]] * [[Clindamycin]]{{ref|Alpha|α}} * [[Vancomycin]]{{ref|Alpha|α}} ====دەوای دژە گولی==== * [[Clofazimine]] * [[Dapsone]] * [[Rifampicin]] ====Antituberculosis medicines==== [[File:Ethambutol_substance_photo.jpg|thumb|alt=A small pile of white crystals|Pure crystals of ethambutol]] * [[Ethambutol]] * [[Ethambutol/isoniazid]] ([[ethambutol]] + [[isoniazid]]) * [[Ethambutol/isoniazid/pyrazinamide/rifampicin]] ([[ethambutol]] + [[isoniazid]] + [[pyrazinamide]] + [[rifampicin]]) * [[Ethambutol/isoniazid/rifampicin]] ([[ethambutol]] + [[isoniazid]] + [[rifampicin]]) * [[Isoniazid]] * [[Isoniazid/pyrazinamide/rifampicin]] ([[isoniazid]] + [[pyrazinamide]] + [[rifampicin]]) * [[Isoniazid/rifampicin]] ([[isoniazid]] + [[rifampicin]]) * [[Pyrazinamide]] * [[Rifabutin]]<ref group="note">For use only in patients with HIV receiving protease inhibitors</ref><!-- 14 --> * [[Rifampicin]] * [[Rifapentine]]<ref group="note">For treatment of latent TB infection ([[LTBI]]) only</ref><!-- 15 --> * [[Amikacin]]{{ref|Alpha|α}} * [[Bedaquiline]]{{ref|Alpha|α}} * [[Capreomycin]]{{ref|Alpha|α}} * [[Cycloserine]]{{ref|Alpha|α}}<ref group="note">[[Terizidone]] may be an alternative.</ref><!-- 16 --> * [[Delamanid]]{{ref|Alpha|α}} * [[Ethionamide]]{{ref|Alpha|α}}<ref group="note">[[Prothionamide]] may be an alternative.</ref><!-- 17 --> * [[Kanamycin]]{{ref|Alpha|α}} * [[Levofloxacin]]{{ref|Alpha|α}}<ref group="note">[[Ofloxacin]] and [[moxifloxacin]] may be alternatives based on availability and programme considerations.</ref><!-- 18 --> * [[Linezolid]]{{ref|Alpha|α}} * [[p-aminosalicylic acid]]{{ref|Alpha|α}} * [[Streptomycin]]{{ref|Alpha|α}} ===Antifungal medicines=== * [[Amphotericin B]] * [[کلۆتریمازۆڵ]] * [[Fluconazole]] * [[Flucytosine]] * [[Griseofulvin]] * [[Nystatin]] * [[Potassium iodide]]{{ref|Alpha|α}} ===دەوا دژە ڤایرۆسەکان=== ====دەوا دژە هێرپێسەکان==== * [[Aciclovir]] ====دژە رێترۆڤایرۆسەکان==== =====<small>Nucleoside/nucleotide reverse transcriptase inhibitors</small>===== * [[Abacavir]] (ABC) * [[Lamivudine]] (3TC) * [[Stavudine]] (d4T) * [[Tenofovir disoproxil fumarate]] (TDF) * [[Zidovudine]] (ZDV or AZT) =====<small>Non-nucleoside reverse transcriptase inhibitors</small>===== * [[Efavirenz]] (EGV or EFZ) * [[Nevirapine]] (NVP) =====<small>Protease inhibitors</small>===== [[File:Atazanavir (Reyataz)200mg.jpg|thumb|alt=Two dark blue capsules with writing on them|Two capsules of atazanavir]] * [[Atazanavir]] * [[Darunavir]] * [[Lopinavir/ritonavir]] (LPV/r) * [[Ritonavir]] * [[Saquinavir]] (SQV) <div style="margin-left: 1.7em; font-size:85%;"> ======Fixed-dose combinations====== </div> * [[Abacavir/lamivudine]] ([[abacavir]] + [[lamivudine]]) * [[Efavirenz/emtricitabine/tenofovir]]<ref group="note" name="FTC3TC">FTC is an acceptable alternative to 3TC, based on knowledge of the pharmacology, the resistance patterns and clinical trials of antiretrovirals.</ref><!-- 19 --> * [[Emtricitabine/tenofovir]]<ref group="note" name="FTC3TC" /><!-- 19 --> * [[Lamivudine/nevirapine/stavudine]] * [[Lamivudine/nevirapine/zidovudine]] * [[Lamivudine/zidovudine]] =====<small>Other antivirals</small>===== * [[Oseltamivir]]<ref group="note">Potentially severe or complicated illness due to confirmed or suspected influenza virus infection in accordance with WHO treatment guidelines</ref><!-- 20 --> * [[Ribavirin]]<ref group="note">For the treatment of viral haemorrhagic fevers and in combination with pegylated interferons for the treatment of hepatitis C</ref><!-- 21 --> * [[Valganciclovir]] ====Antihepatitis medicines==== =====<small>Medicines for hepatitis B</small>===== Nucleoside/Nucleotide reverse transcriptase inhibitors * [[Entecavir]] * [[Tenofovir disoproxil fumarate]] (TDF) =====<small>Medicines for hepatitis C</small>===== Nucleotide polymerase inhibitors * [[Sofosbuvir]] Protease inhibitors * [[Simeprevir]] NS5A inhibitors * [[Daclatasvir]] Non-nucleoside polymerase inhibitors * [[Dasabuvir]] Other antivirals * [[Ribavirin]]<ref group="note">For the treatment of hepatitis C, in combination with peginterferon or direct acting anti-viral medicines</ref><!-- 22 --> * [[Pegylated interferon-alpha-2a]] or [[pegylated interferon-alpha-2b]]{{ref|Alpha|α}}<ref group="note">To be used in combination with ribavirin</ref><!-- 23 --> Fixed-dose combinations * [[Ledipasvir/sofosbuvir]] * [[Ombitasvir/paritaprevir/ritonavir]] ===Antiprotozoal medicines=== ====Antiamoebic and antigiardiasis medicines==== * [[Diloxanide]] * [[Metronidazole]] ====Antileishmaniasis medicines==== * [[Amphotericin B]] * [[Miltefosine]] * [[Paromomycin]] * [[Sodium stibogluconate]] or [[meglumine antimoniate]] ====Antimalarial medicines==== =====<small>For curative treatment</small>===== * [[Amodiaquine]]<ref group="note" name="auto">To be used in combination with artesunate 50&nbsp;mg</ref><!-- 24 --> * [[Artemether]]<ref group="note">For use in the management of severe malaria</ref><!-- 25 --> * [[Artemether/lumefantrine]]<ref group="note">Not recommended in the first trimester of pregnancy or in children below 5&nbsp;kg</ref><!-- 26 --> * [[Artesunate]]<ref group="note">To be used in combination with either amodiaquine, mefloquine or sulfadoxine + pyrimethamine</ref><!-- 27 --> * [[Artesunate/amodiaquine]]<ref group="note">Other combinations that deliver the target doses required such as 153&nbsp;mg or 200&nbsp;mg (as hydrochloride) with 50&nbsp;mg artesunate can be alternatives.</ref><!-- 28 --> * [[Artesunate/mefloquine]] * [[Chloroquine]]<ref group="note">For use only for the treatment of ''P. vivax'' infection</ref><!-- 29 --> * [[Doxycycline]]<ref group="note">For use only in combination with quinine</ref><!-- 30 --> * [[Mefloquine]]<ref group="note" name="auto"/><!-- 31 --> * [[Primaquine]]<ref group="note">Only for use to achieve radical cure of ''P. vivax'' and ''P. ovale'' infections, given for 14 days</ref><!-- 32 --> * [[Quinine]]<ref group="note">For use only in the management of severe malaria, and should be used in combination with doxycycline</ref><!-- 33 --> * [[Sulfadoxine/pyrimethamine]]<ref group="note">Only in combination with artesunate 50&nbsp;mg</ref><!-- 34 --> =====<small>بۆ بەرگری</small>===== * [[کلۆرۆکین]] * [[داکسیسایکلین]] * [[مێفلۆکین]] * [[پرۆگوانیل]] ====Antipneumocystosis and antitoxoplasmosis medicines==== * [[Pyrimethamine]] * [[Sulfadiazine]] * [[Sulfamethoxazole/trimethoprim]] * [[Pentamidine]]{{ref|Alpha|α}} ====Antitrypanosomal medicines==== =====<small>African trypanosomiasis</small>===== <div style="margin-left: 1.7em; font-size:85%;"> ======1st stage====== </div> * [[Pentamidine]]<ref group="note">To be used for the treatment of ''Trypanosoma brucei gambiense'' infection</ref><!-- 37 --> * [[Suramin sodium]]<ref group="note">To be used for the treatment of the initial phase of ''Trypanosoma brucei rhodesiense'' infection</ref><!-- 38 --> <div style="margin-left: 1.7em; font-size:85%;"> ======2nd stage====== </div> * [[Eflornithine]]<ref group="note">To be used for the treatment of ''T. b. gambiense'' infection</ref><!-- 39 --> * [[Melarsoprol]] * [[Nifurtimox]]<ref group="note">Only to be used in combination with eflornithine, for the treatment of ''T. b. gambiense'' infection</ref><!-- 40 --> =====<small>American trypanosomiasis</small>===== * [[Benznidazole]] * [[Nifurtimox]] ==دەوا دژە میگرێنەکان== ===هێرشی خێرا=== * [[ئاسپیرین]] * [[ئیبۆپرۆفێن]] * [[ئەسێتامینۆفێن]] ===بەرگری=== * [[پڕۆپرانۆلۆل]] ==Antineoplastic and immunosuppressives== ===Immunosuppressive medicines=== * [[Azathioprine]]{{ref|Alpha|α}} * [[Ciclosporin]]{{ref|Alpha|α}} ===Cytotoxic and adjuvant medicines=== * [[Tretinoin|All-trans retinoic acid]] ([[tretinoin]]){{ref|Alpha|α}} * [[Allopurinol]]{{ref|Alpha|α}} * [[Asparaginase]]{{ref|Alpha|α}} * [[Bendamustine]]{{ref|Alpha|α}} * [[Bleomycin]]{{ref|Alpha|α}} * [[Calcium folinate]]{{ref|Alpha|α}} * [[Capecitabine]]{{ref|Alpha|α}} * [[Carboplatin]]{{ref|Alpha|α}} * [[Chlorambucil]]{{ref|Alpha|α}} * [[Cisplatin]]{{ref|Alpha|α}} * [[Cyclophosphamide]]{{ref|Alpha|α}} * [[Cytarabine]]{{ref|Alpha|α}} * [[Dacarbazine]]{{ref|Alpha|α}} * [[Dactinomycin]]{{ref|Alpha|α}} * [[Daunorubicin]]{{ref|Alpha|α}} * [[Docetaxel]]{{ref|Alpha|α}} * [[Doxorubicin]]{{ref|Alpha|α}} * [[Etoposide]]{{ref|Alpha|α}} * [[Fludarabine]]{{ref|Alpha|α}} * [[Fluorouracil]]{{ref|Alpha|α}} * [[Filgrastim]]{{ref|Alpha|α}} * [[Gemcitabine]]{{ref|Alpha|α}} * [[Hydroxycarbamide]]{{ref|Alpha|α}} * [[Ifosfamide]]{{ref|Alpha|α}} * [[Imatinib]]{{ref|Alpha|α}} * [[Irinotecan]]{{ref|Alpha|α}} * [[Mercaptopurine]]{{ref|Alpha|α}} * [[Mesna]]{{ref|Alpha|α}} * [[Methotrexate]]{{ref|Alpha|α}} * [[Oxaliplatin]]{{ref|Alpha|α}} * [[Paclitaxel]]{{ref|Alpha|α}} * [[Procarbazine]]{{ref|Alpha|α}} * [[Rituximab]]{{ref|Alpha|α}} * [[Thioguanine]]{{ref|Alpha|α}} * [[Trastuzumab]]{{ref|Alpha|α}} * [[Vinblastine]]{{ref|Alpha|α}} * [[Vincristine]]{{ref|Alpha|α}} * [[Vinorelbine]]{{ref|Alpha|α}} ===هۆرمۆنەکان و دژەهۆرمۆنەکان=== * [[Anastrozole]]{{ref|Alpha|α}} * [[Bicalutamide]]{{ref|Alpha|α}} * [[Dexamethasone]]{{ref|Alpha|α}} * [[Hydrocortisone]]{{ref|Alpha|α}} * [[Leuprorelin]]{{ref|Alpha|α}} * [[Methylprednisolone]]{{ref|Alpha|α}} * [[Prednisolone]]{{ref|Alpha|α}} * [[Tamoxifen]]{{ref|Alpha|α}} ==دەوا دژە پارکینسۆنەکان== * [[Biperiden]] * [[Carbidopa/levodopa]] ([[levodopa]] + [[carbidopa]]) ==دەوا کاریگەرەکان لە سەر خوێن== ===Antianaemia medicines=== * [[Iron supplement|Ferrous salt]] * [[Ferrous salt/folic acid]] * [[Folic acid]] * [[Hydroxocobalamin]] ===Medicines affecting coagulation=== * [[Enoxaparin]] * [[Heparin sodium]] * [[Phytomenadione]] * [[Protamine sulfate]] * [[Tranexamic&nbsp;acid]] * [[Warfarin]] * [[Desmopressin]]{{ref|Alpha|α}} ===Other medicines for haemoglobinopathies=== * [[Deferoxamine]]{{ref|Alpha|α}}<ref group="note">Deferasirox oral form may be an alternative, depending on cost and availability.</ref><!-- 41 --> * [[Hydroxycarbamide]]{{ref|Alpha|α}} == بەرهەمەکانی خوێن و جێگرەوەی پلازما کە سەرچاوەی مرۆڤن == === خوێن و پێکھاتەکانی خوێن === [[File:FreshFrozenPlasma.JPG|thumb|alt=A straw colored liquid inside a clear plastic bag|Bag containing one unit of fresh frozen plasma]] * [[Fresh frozen plasma]] * [[Platelet concentrates]] * [[Packed red blood cell]]s * [[Whole blood]] ===Plasma-derived medicines=== ====Human immunoglobulins==== * [[Rho(D) immune globulin]] * [[Anti-rabies immunoglobulin]] * [[Anti-tetanus immunoglobulin]] * [[Human normal immunoglobulin]]{{ref|Alpha|α}} ====Blood coagulation factors==== * [[Factor VIII (medication)|Coagulation factor VIII]]{{ref|Alpha|α}} * [[Factor IX complex|Coagulation factor IX]]{{ref|Alpha|α}} ===Plasma substitutes=== * [[Dextran 70]]<ref group="note">Polygeline, injectable solution, 3.5% is considered as equivalent.</ref><!-- 42 --> ==Cardiovascular medicines== ===Antianginal medicines=== * [[Bisoprolol]]<ref group="note" name="lolAlts">Includes [[metoprolol]] and [[carvedilol]] as alternatives</ref><!--43 --> * [[Glyceryl trinitrate (pharmacology)|Glyceryl trinitrate]] * [[Isosorbide dinitrate]] * [[Verapamil]] ===Antiarrhythmic medicines=== * [[Bisoprolol]]<ref group="note" name="lolAlts" /><!-- 43 --> * [[Digoxin]] * [[Epinephrine (medication)|Epinephrine]] (adrenaline) * [[Lidocaine]] * [[Verapamil]] * [[Amiodarone]]{{ref|Alpha|α}} ===Antihypertensive medicines=== * [[Amlodipine]] * [[Bisoprolol]]<ref group="note" name="lolAlts" /><!-- 43 --> * [[Enalapril]] * [[Hydralazine]]<ref group="note">Hydralazine is listed for use in the acute management of severe pregnancy‐induced hypertension only. Its use in the treatment of essential hypertension is not recommended in view of the availability of more evidence of efficacy and safety of other medicines.</ref><!-- 44 --> * [[Hydrochlorothiazide]] * [[Methyldopa]]<ref group="note">Methyldopa is listed for use in the management of pregnancy‐induced hypertension only. Its use in the treatment of essential hypertension is not recommended in view of the availability of more evidence of efficacy and safety of other medicines.</ref><!-- 45 --> * [[Sodium nitroprusside]]{{ref|Alpha|α}} ===Medicines used in heart failure=== * [[Bisoprolol]]<ref group="note" name="lolAlts" /><!-- 43 --> * [[Digoxin]] * [[Enalapril]] * [[Furosemide]] * [[Hydrochlorothiazide]] * [[Spironolactone]] * [[Dopamine (medication)|Dopamine]]{{ref|Alpha|α}} ===Antithrombotic medicines=== ====Anti-platelet medicines==== * [[Acetylsalicylic acid]] (aspirin) * [[Clopidogrel]] ====Thrombolytic medicines==== * [[Streptokinase]]{{ref|Alpha|α}} ===Lipid-lowering agents=== * [[Simvastatin]]<ref group="note">For use in high‐risk patients</ref><!-- 46 --> ==Dermatological (topical)== ===Antifungal medicines=== * [[Miconazole]] * [[Selenium disulfide|Selenium sulfide]] * [[Sodium thiosulfate (medical use)|Sodium thiosulfate]] * [[Terbinafine]] ===Anti-infective medicines=== * [[Mupirocin]] * [[Potassium permanganate (medical use)|Potassium permanganate]] * [[Silver sulfadiazine]] ===Anti-inflammatory and antipruritic medicines=== * [[Betamethasone]] * [[Calamine]] * [[Hydrocortisone]] ===Medicines affecting skin differentiation and proliferation=== * [[Benzoyl peroxide]] * [[Coal tar]] * [[Fluorouracil]] * [[Podophyllum resin]] * [[Salicylic acid (medical use)|Salicylic acid]] * [[Urea-containing cream|Urea]] ===Scabicides and pediculicides=== * [[Benzyl benzoate]] * [[Permethrin]] ==Diagnostic agents== ===دەوا چاوییەکان=== * [[Fluorescein (medical use)|Fluorescein]] * [[Tropicamide]] ===Radiocontrast media=== * [[Amidotrizoate]] * [[Barium sulfate suspension|Barium sulfate]] * [[Iohexol]] * [[Meglumine iotroxate]]{{ref|Alpha|α}} ==Disinfectants and antiseptics== ===Antiseptics=== * [[Chlorhexidine]] * [[Alcohol (medical use)|Ethanol]] * [[Povidone-iodine|Povidone iodine]] ===Disinfectants=== * [[Alcohol based hand rub]] * [[Chlorine base compound]] * [[Chloroxylenol]] * [[Glutaral]] ==Diuretics== * [[Amiloride]] * [[Furosemide]] * [[Hydrochlorothiazide]] * [[Mannitol]] * [[Spironolactone]] ==Gastrointestinal medicines== * [[Pancreatic enzymes (medication)|Pancreatic enzymes]]{{ref|Alpha|α}} ===Antiulcer medicines=== * [[ئۆمیپڕازۆڵ]] * [[Ranitidine]] ===Antiemetic medicines=== * [[Dexamethasone]] * [[Metoclopramide]] * [[Ondansetron]] ===Anti-inflammatory medicines=== * [[Sulfasalazine]] * [[Hydrocortisone]]{{ref|Alpha|α}} ===Laxatives=== * [[Senna glycosides|Senna]] ===Medicines used in diarrhea=== ====Oral rehydration==== * [[Oral rehydration salts]] ====Medicines for diarrhea in children==== * [[Zinc sulfate (medical use)|Zinc sulfate]]<ref group="note">In acute diarrhoea, zinc sulfate should be used as an adjunct to oral rehydration salts</ref><!-- 47 --> ==Hormones, other endocrine medicines, and contraceptives== ===Adrenal hormones and synthetic substitutes=== * [[Fludrocortisone]] * [[Hydrocortisone]] ===ئاندرۆجینەکان=== * [[Testosterone (medication)|Testosterone]]{{ref|Alpha|α}} ===Contraceptives=== ====Oral hormonal contraceptives==== * [[Ethinylestradiol/levonorgestrel]] * [[Ethinylestradiol/norethisterone]] * [[Levonorgestrel]] ====Injectable hormonal contraceptives==== * [[Estradiol cypionate/medroxyprogesterone acetate]] * [[Medroxyprogesterone acetate]] * [[Norethisterone enantate]] ====Intrauterine devices==== * [[IUD with copper]] * [[IUD with progestogen]] ====Barrier methods==== * [[Condom]]s * [[Diaphragm (contraceptive)|Diaphragms]] ====Implantable contraceptives==== * [[Etonogestrel—releasing implant]] * [[Levonorgestrel—releasing implant]] ====Intravaginal contraceptives==== * [[Progesterone vaginal ring]] ===ئینسۆلینەکان و دەواکانی تر بۆ دیابێت=== * [[گلیکلازید]] * [[گلووکاگۆن (دەوا)]] * [[ئینسۆلینی تەزریقی (قابلی حەل)]] * [[ئینسۆلینی میان موددەت]] * [[مێتفۆرمین]] ===Ovulation inducers=== * [[Clomifene]]{{ref|Alpha|α}} ===پرۆجیستۆنەکان=== * [[Medroxyprogesterone acetate]] ===هۆرمۆنە تیرۆییدیەکان و دەوا دژە تیرۆییدەکان=== * [[Levothyroxine]] * [[Potassium iodide]] * [[Propylthiouracil]] * [[Lugol's solution]]{{ref|Alpha|α}} ==Immunologicals== ===Diagnostic agents=== * [[Tuberculin]], purified protein derivative (PPD) ===Sera and immunoglobulins=== * [[Antivenom immunoglobulin]]<ref group="note">Exact type to be defined locally</ref><!-- 49 --> * [[Diphtheria antitoxin]] ===Vaccines=== [[File:Dukoral package vaccine vial.jpg|thumb|alt=A small vial with writing on it being removed from a cardboard package|ڤیالێکی ڤاکسینی خۆراکی وەبا]] * [[ڤاکسینی ب. س .ژ.]] * [[ڤاکسینی وەبا]] * [[ڤاکسینی دیفتێری]] * [[ڤاکسینیڤاکسینی هێمۆفیلووس ئینفلوازای جۆری ب]] * [[ڤاکسینی هێپاتیتی ئا]] * [[ڤاکسینی هێپاتیتی ب]] * [[ڤاکسینی ڤایرۆسی بالووکە]] * [[ڤاکسینی ئینفلوێنزا]] * [[ڤاکسینی ئێنسێفالیتی ژاپۆنی]] * [[ڤاکسینی سوورک]] * [[ڤاکسینی مێنەنژیتی مێنەنگۆکۆکی]] * [[ڤاکسینی ئۆریۆن]] * [[ڤاکسینی کۆکە ڕەشە]] * [[ڤاکسینی نۆمۆکۆکی]] * [[ڤاکسینی شەپڵەی مناڵان]] * [[ڤاکسینی هاربوون]] * [[ڤاکسینی رۆتاڤایرووس]] * [[ڤاکسینی سووریجە]] * [[ڤاکسینی کۆزاز]] * [[ڤاکسینی ئێنسێفالیتی گەنەیی]] * [[ڤاکسینی تیفۆئید]] * [[ڤاکسینی ڤاریسێلا]] * [[ڤاکسینی تای زەرد]] ==Muscle relaxants (peripherally-acting) and cholinesterase inhibitors== * [[Atracurium]] * [[Neostigmine]] * [[Suxamethonium]] * [[Vecuronium]] * [[Pyridostigmine]]{{ref|Alpha|α}} ==Eye preparations== ===Anti-infective agents=== * [[Aciclovir]] * [[Azithromycin]] * [[Gentamicin]] * [[Ofloxacin]] * [[Tetracycline]] ===Anti-inflammatory agents=== * [[Prednisolone]] ===Local anesthetics=== * [[Tetracaine]] ===Miotics and antiglaucoma medicines=== * [[Acetazolamide]] * [[Latanoprost]] * [[Pilocarpine]] * [[Timolol]] ===Mydriatics=== * [[Atropine]]<ref group="note">Or homatropine (hydrobromide) or cyclopentolate (hydrochloride)</ref><!-- 52 --> * [[Epinephrine (medication)|Epinephrine]] (adrenaline){{ref|Alpha|α}} ===Anti-vascular endothelial growth factor (VEGF)=== * [[Bevacizumab]]{{ref|Alpha|α}} ==Oxytocics and antioxytocics== ===Oxytocics and abortifacients=== * [[Ergometrine]] * [[Misoprostol]] * [[Oxytocin (medication)|Oxytocin]] * [[Mifepristone]] used with misoprostol{{ref|Alpha|α}}<ref group="note">Requires close medical supervision</ref><!-- 53 --> ===Antioxytocics (tocolytics)=== * [[Nifedipine]] ==Peritoneal dialysis solution== * [[Intraperitoneal dialysis solution]] (of appropriate composition){{ref|Alpha|α}} ==Medicines for mental and behavioural disorders== ===Medicines used in psychotic disorders=== * [[Chlorpromazine]] * [[Fluphenazine]] * [[Haloperidol]] * [[Risperidone]] * [[Clozapine]]{{ref|Alpha|α}} ===Medicines used in mood disorders=== ====Medicines used in depressive disorders==== * [[Amitriptyline]] * [[Fluoxetine]] ====Medicines used in bipolar disorders==== * [[Carbamazepine]] * [[Lithium (medication)|Lithium]] * [[Valproic acid]] (sodium valproate) ===Medicines for anxiety disorders=== * [[Diazepam]] ===Medicines used for obsessive compulsive disorders=== * [[Clomipramine]] ===Medicines for disorders due to psychoactive substance use=== * [[Nicotine replacement therapy]] * [[Methadone]]{{ref|Alpha|α}} ==Medicines acting on the respiratory tract== ===Antiasthmatic and medicines for chronic obstructive pulmonary disease=== * [[Beclometasone]] * [[Budesonide]] * [[Epinephrine (medication)|Epinephrine]] (adrenaline) * [[Ipratropium bromide]] * [[Salbutamol]] (albuterol) ==Solutions correcting water, electrolyte and acid-base disturbances== ===خۆراکی=== * [[Oral rehydration salts]] * [[Potassium chloride (medical use)|Potassium chloride]] ===Parenteral=== * [[Intravenous sugar solution|Glucose]] * [[Intravenous sugar solution|Glucose with sodium chloride]] * [[Potassium chloride (medical use)|Potassium chloride]] * [[Saline (medicine)|Sodium chloride]] * [[Intravenous sodium bicarbonate|Sodium hydrogen carbonate]] * [[Sodium lactate, compound solution]] ===Miscellaneous=== * [[Water for injection]] ==Vitamins and minerals== * [[Ascorbic acid]] * [[کالسیۆم]] * [[Cholecalciferol]]<ref group="note">[[Ergocalciferol]] can be used as an alternative.</ref><!-- 54 --> * [[Ergocalciferol]] * [[Iodine (medical use)|Iodine]] * [[Nicotinamide]] * [[Pyridoxine]] * [[Retinol]] * [[Riboflavin]] * [[Fluoride therapy|Sodium fluoride]] * [[Thiamine]] * [[Calcium gluconate]]{{ref|Alpha|α}} ==دەواکانی گوێ، لووت و قوڕگ بۆ مناڵان== * [[ئەسێتیک ئەسید (دەوا)]] * [[بوودێزۆنید]] * [[سیپرۆفلۆکساسین]] * [[زایلۆمێتازۆلین]] ==Specific medicines for neonatal care== ===Medicines administered to the neonate=== * [[Caffeine citrate]] * [[Chlorhexidine]] * [[Ibuprofen]]{{ref|Alpha|α}} * Prostaglandin E{{ref|Alpha|α}} **[[Prostaglandin E1]] **[[Prostaglandin E2]] * [[Pulmonary surfactant (medication)|Surfactant]]{{ref|Alpha|α}} ===دەواگەلێک کە دەدرێن بە دایک=== * [[دێگزامێتازۆن]] ==دەوا بۆ نەخۆشینی جومگەکان== ===دەوا بۆ دەرمانی نقرس=== * [[ئالۆپوورینۆل]] ===Disease-modifying agents used in rheumatoid disorders=== * [[کلۆرۆکین]] * [[ئازاتیۆپرین]] * [[هیدرۆکسیکلۆرۆکین]] * [[مێتۆترێکسەیت]] * [[پێنیسیلامین]] * [[سوولفاسالازین]] ===Juvenile joint diseases=== * [[ئاسپیرین]] ==Notes== :{{note|Alpha}} An [[Alpha|α]] indicates the medicine is only on the complementary list. For these items specialized diagnostic or monitoring or specialist training are needed. An item may also be listed as complementary on the basis of higher costs or a less attractive [[cost-benefit ratio]].<ref name=WHO2015List/> {{Reflist|group=note|32em}} ==References== {{reflist|32em}} {{تووڵی دەروازە|پزیشکی|سیاسەت}} {{پۆلی کۆمنز|World Health Organization essential medicines}} [[پۆل:دەرمانە گرنگەکانی ڕێکخراوی تەندروستی جیھانی]] 3mjgkq6d20csqigsjf4eqv1nn7v6jwe 0 136546 1688178 1295167 2026-10-16T19:38:19Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (پزیشکی-کۆلکە، ژینناسی-کۆلکە) 1688178 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە}} [[پەڕگە:Spinal column curvature numbered.svg|وێنۆک|362x362پیکسڵ|بەشە‌کانی پشت]] پشتئێشە (بە [[ئینگلیزی]]: Back pain) ھۆی زۆری ھەیە، لەوانەیە لە ئەنجامی برینداربوون بێت، لەوانەشە لەبەر ھەڵگرتنی شتی قورس بێت، یان جووڵەیەکی ناڕێک، ئەم شتانە دەبنە ھۆی ژانێکی تیژ لەپشتدا کە لە ئەنجامی برینداربوون ڕوو دەدات لەوانەیە چەند مانگێک بخایەنێ، بەلام ژانی بەردەوام ماوەیەکی درێژ دەخایەنێ. ھەندێ ئیش پێویست دەکات بۆ ماوەیەکی درێژ لەسەر پێ ڕاوەستی یان وا پێویست دەکات چەند کاژێرێ لەسەر کورسی بەرامبەر کۆمپیۆتەر دابنیشی، لەھەر حاڵەتدا ئەم کارە ئەنجامەکەی دەبێتە پشتئێشە. == ھۆکارەکان == وەستان بۆ ماوەیەکی درێژ. * پاڵەپەستۆی کار. * دانیشتن لەسەر کورسییەک کە پاڵپشتی نەبێت یان کەم بێت. * خاو وەستان یان دانیشتن. === پشتئێشە لە شوێنی کاردا === * دڵنیابە کە کورسییەکەت پاڵپشتی چاکی ھەیە. * گورج و ڕێک لەسەر کورسی دابنیشە. * ئەگەر لەسەر کۆمپیۆتەر کار دەکەیت با کۆمپیۆتەرەکەت لە ئاستێکی گونجاو بێت بۆ چاپکردن. * جۆری جووڵەت بگۆڕە، چونکە گۆڕینی جووڵەمپشوو بەپشت دەدات لە ئەنجامدانی یەک جۆرە جووڵە بۆ ماوەیەکی درێژ. === چەند ڕێگایەک بۆ پشوودان بە پشت لە دەرەوەی شوێنی کار === * ھەوڵ بدە کێشت لە ئاستێکی مامناوەندی ڕابگری. * ھەمیشە ڕێک دابنیشە یان ڕاوەستە، پشتئێشە لەوانەیە لە ئەنجامی نووستن بێت لەسەر دۆشەکی ناڕێک، یان خاودانیشتن، یان تەماشاکردنی تەلەڤیزیۆن بۆ ماوەیەکی درێژ، ھتد… * بەشێوەیەکی ڕێکوپێک مەشق بکە، مەشق ماسوولکەکانی پشت بەھێز دەکات. * با جێگەی خەوت توندوتۆڵ بێت. {{تووڵی دەروازە|پزیشکی|ژینناسی}} {{پۆلی کۆمنز|Back pain}} {{پزیشکی-کۆلکە}} {{ژینناسی-کۆلکە}} [[پۆل:ئێش]] qpom1dg1afvco895oesmwi77oa0p5q8 0 136971 1688148 1543908 2026-10-16T19:33:29Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە) 1688148 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناوی_فەرمی = پریسی خواروو | ناوی_خۆماڵی = Pris Lower | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = گوند | وێنە = | قەبارەی_وێنە =300px | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_نەخشە = | قەبارەی_نەخشە = | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iraq | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[عێراق]]دا | پۆتانەکان = | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |سەردێڕ=Kurdistan Regional Government |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان= ٦ی ئابی ٢٠١٧ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141006170845/http://www.krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> <br /> {{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای ھەڵەبجە|ھەڵەبجە]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٢ = | جۆری_دابەشکراو٣ = | ناوی_دابەشکراو٣ = | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | بەرزایی_بە_م = ٦١١ | دانیشتووان_لە = |ژمارەی_دانیشتووان = | جۆری_دانیشتووانناسی١ = زمان و ئایین | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[کوردی]] ([[سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[سوننە|سوننی]] [[شافعی]] | جۆری_کۆدی_ناوچە = }} '''پریسی خواروو''' گوندێکە، کەوتووەتە [[ناحیەی سیروان]]، [[قەزای ھەڵەبجە]]، [[پارێزگای ھەڵەبجە]]، [[باشووری کوردستان]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = پێڕستی گوندەکانی باشوور | ناونیشان = http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی }}{{بەستەری مردوو|url=http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥ }}</ref> ==جوگرافیا== پریسی خواروو لە باکورەوە ھاوسنورە لەگەڵ گوندی [[بەکراوا]] و لە باشورەوە لەگەڵ گوندی [[ھانەسوورە]] و لەڕۆژھەڵاتەوە لەگەڵ گوندی [[زەمەقی سەروو]] و لەڕۆژاواوە لەگەڵ گوندی [[بێژاوا]] .<ref>http://wikimapia.org/</ref><ref>http://www.krso.net/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200203070708/http://www.krso.net/ |date= ٣ی شوباتی ٢٠٢٠ }}</ref> {{گوندەکانی پارێزگای ھەڵەبجە}} ==سەرچاوە== {{تووڵی دەروازە|پارێزگای ھەڵەبجە|جوگرافیا|کوردستان}} {{سەرچاوەکان}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:گوندەکانی ھەڵەبجە]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] pqtdfjibyrbouzpo86mi94hkzlxlsns 0 136972 1688149 1543911 2026-10-16T19:33:39Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە) 1688149 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناوی_فەرمی = پریسی سەروو | ناوی_خۆماڵی = Upper Pris | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = گوند | وێنە = پەڕگە:گوندی پریسی سەروو.jpg|وێنۆک | قەبارەی_وێنە =300px | شرۆڤەی_وێنە = دیمەنی گوندی پریسی سەروو | وێنەی_نەخشە = | قەبارەی_نەخشە = | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iraq | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[عێراق]]دا | پۆتانەکان = | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |سەردێڕ=Kurdistan Regional Government |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان= ٦ی ئابی ٢٠١٧ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141006170845/http://www.krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> <br /> {{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای ھەڵەبجە|ھەڵەبجە]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٢ = | جۆری_دابەشکراو٣ = | ناوی_دابەشکراو٣ = | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | بەرزایی_بە_م = ٨١١ | دانیشتووان_لە = |ژمارەی_دانیشتووان = | جۆری_دانیشتووانناسی١ = زمان و ئایین | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[کوردی]] ([[سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[سوننە|سوننی]] [[شافعی]] | جۆری_کۆدی_ناوچە = }} '''پریسی سەروو''' گوندێکی سەر بە [[ناحیەی سیروان|ناحیەی سیروانە]]، [[قەزای ھەڵەبجە]]، [[پارێزگای ھەڵەبجە]]، [[باشووری کوردستان]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = پێڕستی گوندەکانی باشوور | ناونیشان = http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی }}{{بەستەری مردوو|url=http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥ }}</ref> دەکەوێتە باشوری شاری [[ھەڵەبجە]] بەدوری ٤ کیلۆمەتر. ==جوگرافیا== پریسی سەروو لە باکورەوە ھاوسنورە لەگەڵ گوندی [[ھانەسوورە]] و لە باشورەوە لەگەڵ گوندی [[سەراو، ھەڵەبجە]] و لەڕۆژھەڵاتەوە لەگەڵ گوندی [[تریفە، ھەڵەبجە|تریفە]] و لەڕۆژاواوە لەگەڵ گوندی [[گوندە]] .<ref>http://wikimapia.org/</ref><ref>http://www.krso.net/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200203070708/http://www.krso.net/ |date= ٣ی شوباتی ٢٠٢٠ }}</ref> {{گوندەکانی پارێزگای ھەڵەبجە}} ==سەرچاوە== {{تووڵی دەروازە|پارێزگای ھەڵەبجە|جوگرافیا|کوردستان}} {{سەرچاوەکان}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:گوندەکانی ھەڵەبجە]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] 3mhsd7giabe44ip75100t9rxk8dmgnz 0 137066 1688100 1526717 2026-10-16T16:38:17Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (گەردوون-کۆلکە) 1688100 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} [[پەڕگە:Pioneer Venus orbiter.jpg|وێنۆک|مانگی دەسکردی پایەنیر ئەستێرەی بەیان]] '''پرۆژەی پایەنیر ئەستێرەی بەیان''' پرۆژەیەکە کە سەر بە دەزگای بۆشایی ئەمەریکی [[ناسا]]یە کە تایبەتە بە ئاشکراکردنی زانیاری و داتا و نھێنیەکانی ھەسارەی [[ڤینوس]] ئەو پرۆژەیە پێک ھاتبوو لە ٢ کەشتی بۆشایی، بەشی یەکەم پێکھتابوو لە کەشتی ئاسمانی پایەنیر '[[ئەستێرەی بەیان]]' ١:ئەستێرەی بەیان مانای (ڤینوس (ھەروەھا ناسراوە بە ئەستێرەی بەربەیان، ئەستێرەی بەیان، ئەستێرەی ڕۆژێ، زوھرە، قورخ، قورغ، کاروانقڕان، کاروانکوژ، کاروانکوژە، ناھی؛ بە [[زمانی ئینگلیزی|ئینگلیزی]]: Venus) لەگەل مانگی دەسکردی پایەنیر ئەستێرەی بەیان ئەور بوو تەقێندرا لە ١٩٧٨ لەبۆ لێکۆلینەوە لەسەر ھەسارەی [[ڤینوس]]، وە بەشی ٢می ئەو پرۆژە ناردنی ٤ کەشتی ئاسمانی دیکە بوو لە چارچێوەی ئەو پرۆژەی، [[ناسا]] رایگەیاند: کە پرۆژەی پایەنیر ئەستێرەی بەیان (Pioneer Venus Project) بە ئامانجی ناردنی لێکۆلینەوە لەسەر [[ھەوا]]ی [[خۆر]] لە زەریای [[ڤینوس]]، وە لێکۆلینەوە لەسەر کەشوھەوای ھەسارەی [[ڤینوس]] لە ٢٠ ئایاری سالی ١٩٧٨ کەشتی ئاسمانی پایەنیر ئەستێرەی بەیان رەوانەی دەرەوەی زەوی کرا، وە ئەو مانگە دەسکردە جێگیر بوو لەسەر ھەسارەکە لە ٤ کانوونی یەکەمی ھەمان سال، وە بەردەوام بوو لەسەر کارەکانی تا ٨ تشرینی یەکەمی سالی ١٩٩٢ == کەشتی ئاسمانی پایەنیر ئەستێرەی بەیان == ناونراوە پایەنیر ئەستێرەی بەیان یان پایەنیر١٢، لە ڕێکەوتی ٢٠\٥\١٩٧٨ لە ناوچەی کیپ کناڤرال لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکان]]ی ئەمەریکا لە ناو جەرگی مووشەکی ئەتلەس، ئامێری پایەنیر تیرەکەی ٢٥٠ سانتیمەتر بوو وە بەرزیەکەشی ١٢٠ سانتیمەتر بوو، وە [[وزەی خۆری]] لەگەلە لەگەل لۆ وزەی کارەبایەکە کە توانای ٣١٢ وات کارەبا بەرھەم دەینی، ئەو برە پارەی بۆ ئەو کەشتیە سەرف کرا بری ١٢٥ میلیۆن دۆلار بوو. == ئامێرەکانی سەر ئەو کەشتیە ئاسمانیە == # ئامێری پێوانی رووناکی OCPP # رادارێک لۆ پێوانەی سەر رووی ھەسارەی [[ڤینوس]] ORAD # ئامێری [[تیشکی ژێر سوور]] OIR # ئامێری [[تیشکی سەروو وەنەوشەیی]] OUVS # ئامێرێک لۆ [[پێوان]] و شیکردنەوەی بەشی سەرەوەی پشتێنەی کەشوھەواکەی ONMS # ئامێری پلازما و پێوانە OPA # ئامێرێک لەبۆ پوانی مەجالی مووگناتیسی ھەسارەی [[ڤینوس]] OMAG # ئامێری ئاشکراکردنی کارەبا لە ھەوای خۆر OEFD # ئامێرێک لەبۆ پێوانی [[پلەی گەرمی]] OETP # ئامێری OIMS # ئامێری ORPA # ئامێرێک لەبۆ ئاشکرا کردنی [[تیشکی گاما]] OGBD == کەشتیەکانی پرۆژەی پایەنیر == ئەامێرەکانی ئەو پرۆژەیە پێکھاتبوون لە ٥ ئامێر: کەشتی ئاسمانی ھێڵی، کەشتی ئاسمانی گەورە، لەگەڵ ٣ کەشتی ئاسمانی گچکە == سەرچاوە == [https://web.archive.org/web/20170326135409/https://nssdc.gsfc.nasa.gov/nmc/spacecraftDisplay.do?id=1978-078D لاپەرەی پایەنیر لە مالپەری فەرمی ناسا] [https://web.archive.org/web/20170326051330/https://nssdc.gsfc.nasa.gov/nmc/masterCatalog.do?sc=1978-051A لاپەرەی مانگە دەسکردەکە لە مالپەری فەرمی ناسا] [https://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/pioneer_venus.html لاپەرەیەک لەسەر کەل ە پەلی ئامێرەکانی ناسا] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190515084212/https://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/pioneer_venus.html |date=١٥ی ئایاری ٢٠١٩ }} [https://web.archive.org/web/20170326051118/https://nssdc.gsfc.nasa.gov/nmc/spacecraftDisplay.do?id=1978-078A لاپەرەیەک لەسەر پایەنیر لە ناسا] https://web.archive.org/web/20170326135409/https://nssdc.gsfc.nasa.gov/nmc/spacecraftDisplay.do?id=1978-078D {{تووڵی دەروازە|گەردوون|فڕینی بۆشایی|کۆمەڵەی خۆر}} {{پۆلی کۆمنز|Pioneer Venus project}} {{گەردوون-کۆلکە}} [[پۆل:ناسا]] [[پۆل:ئامێرە گەردوونییەکان]] 9bawbv2bvou7wk51obvlthmq62wnjmp 0 137552 1688120 1687948 2026-10-16T17:52:17Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی دەروازەی [[دەروازە:ئیتاڵیا|ئیتاڵیا]] 1688120 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی فیلم |ناو=پایسکلدزەکان |وێنە=Ladri3.jpg |دەرھێنەر=ڤیتۆریۆ دیسیکا |بەرھەمھێنەر=پرۆدیۆسیۆنی دیزیکا |نووسین=ڤیتۆرییۆ دیسیکا، سوسۆ دامیکۆ، سیزار زاڤاتینی، جیراردۆ گوێرێری، ئۆرێستێ بیانکۆلێ، ئەدۆلفۆ فرانکی، چیرۆکی سەرەکی ([[لویجی بارتۆلینی]]) |کاست=ئینزۆ ستایۆلا، لامبێرتۆ ماگیۆرانی |موزیک=ئەلیساندرۆ چیچیۆنینی |وێنەگری سینەمایی=کارلۆ مۆنتۆری |دەستکاری=ئیرالدۆ دا ڕۆما |ماوەی فیلم=٩٣ دەقە |وڵات=[[ئیتاڵیا]] |زمان=[[ئیتاڵی]] |تێچوون=٨١ ھەزار دۆلار |داھات=٣٧١ ھەزار دۆلار}} '''پایسکلدزەکان''' (بە [[ئیتاڵیی]]: Ladri di biciclette) فیلمێکی [[ئیتاڵیی|ئیتاڵییە]] بەرھەمھێنراوە لە ساڵی ١٩٤٨ لە دەرھێنانی ڤیتۆریۆ دیسیکایە باس لە باوکێکی ھەژار دەکات کە لەگەڵ کوڕەکەیدا بەدوای پایسکل دزراوەکەیدا دەگەڕێت کە ئەگەر بێتو نەیدۆزێتەوە کارەکەی لەدەست دەدات پایسکلدزەکان لە ڕۆمانێکی [[لویجی بارتۆلینی]] وەرگیراوە و [[لامبێرتۆ ماگیۆرانی]] ڕۆڵی باوکە خەمبارەکە دەگێڕێت و [[ئینزۆ ستایۆلا]]ش ڕۆڵی کوڕەکەی دەگێڕێت، ئەم فیلمە بە شاکاری [[نیۆڕیالیزم]]ی ئیتاڵی دادەنرێت و لە ساڵی ١٩٥٠ خەڵاتێکی ئۆسکاری وەرگرتووە وەکو شانازی<ref>[http://www.imdb.com/title/tt0040522/awards?ref_=tt_awd پێڕستی خەڵات و پاڵاوتنەکانی پایسکلدزەکان - IMDB] کۆتا سەردان - ٢١ی ٨ی ٢٠١٧</ref> و لەنێو باشترین فیلمەکانی مێژوودا بەپێی سایت ئاند ساوند کە ٨٤٦ ڕەخنەگری دیاریان کردووە ڕیزبەندی ٣٣ی پێدراوە<ref>[http://www.bfi.org.uk/films-tv-people/sightandsoundpoll2012/critics باشترین سەد فیلمەکەی مێژوو - BFI] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160207035347/http://www.bfi.org.uk/films-tv-people/sightandsoundpoll2012/critics |date= ٧ی شوباتی ٢٠١٦ }} کۆتا سەرداب ٢١ی ٨ ی ٢٠١٧</ref> ھەروەھا ئینستیوتی فیلمی بەریتانی لە نێو ئەو ٥٠ فیلمەدا دایناوە کە پێویستە پێش ١٤ ساڵی تەماشا بکرێن<ref>[http://www.dailymail.co.uk/tvshowbiz/article-356395/The-50-films-age-14.html ٥٠ فیلم کە پێویستە پێش ١٤ ساڵی ببینرێن - دەیلی مەیڵ] - کۆتاسەردان ٢١ی ٨ی ٢٠١٧</ref> == چیرۆک == ئەنتۆنیۆ پیاوێکی خێزاندارە کە تازە کاری دەست کەوتووە بەڵام بۆ کارەکەی پێویستی بە پایسکلێکە بەڵام پایسکلی نییە ناچار ھەندێک پارچەی جێخەو و بەتانی دەفرۆشێت تا پایسکلێک بکڕێت، دوای ئەوەی دەچێتە سەر کارەکەی کە ھەڵواسینی پۆستەر و ڕیکلامە پایسکلەکەی لێدەدزرێت و ئەویش زۆر پێویستییەتی بۆیە لەگەڵ کوڕەکەی دەست دەکات بە گەڕان بەدوای پایسکلەکەدا و بە درێژایی ڕۆژ لەگەڵ برونۆی کوڕی دەگەڕێن و بەھۆی ئەو پەستانەوە کە لەسەر ئەنتۆنیۆی باوکە زۆر جار لە برونۆ توڕە دەبێت و لێێدەدات و ھەندێکاتیش ئارامە و لەگەڵ کوڕەکەیدا زۆر میھرەبانە، دوای ھەوڵدانێکی زۆر کەسێک دەدۆزێتەوە کە دڵنیایە ئەو دزی پایسکلەکەیەتی و دوای دەکەوێت بەڵام خەڵکی گەڕەک ھەموان پشتگیری لەگومانلێکراوەکە دەکەن و پۆلیسیش پایسکلەکە نادۆزێتەوە لە ماڵی گومانلێکراودا بۆیە ئەنتۆنیۆ ناچار دەکرێت ئەو گەڕەکە جێبھێڵێت و بە شەرمەزارییەوە لەگەڵ کوڕەکەی ئەوێ جێدەھێڵێت و بێھیوا بووە لە دۆزینەوەی پایسکلەکەی، ئەنتۆنیۆ پایسکلێک دەبینێت لەبەردەم ماڵێکدا و بە کوڕەکەی دەڵێت بەو پاسە بڕۆرەوە ماڵەوە بەڵام کوڕەکەی سواری پاسەکە نابێت و لە سوچێکەوە تەماشای باوکی دەکات، ئەنتۆنیۆ ھەوڵی دزینی ئەو پایسکلە دەدات بەڵام خەڵکی دەیگرن و بەڵام ناھێڵن کار بگاتە پۆلیسخانە لەو کاتەدا کەسێک بە تەشەرەوە ئەنتۆنیۆ دەڵێت: چ نموونەیەکی جوان بۆ کوڕەکەت جێدەھێڵیت برونۆی بچووک کڵاوەکەی باوکی ھەڵدەگرێتەوە بە گریانەوە لەگەڵ باوکی قەرەباڵغییەکە جێدەھێڵێت == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == {{پۆلی کۆمنز|Ladri di biciclette|پایسکلدزەکان}} {{تووڵی دەروازە|فیلم|ھۆڵیوود|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئیتاڵیا}} {{فیلم-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمەکانی ١٩٤٨]] [[پۆل:فیلمە ئیتالییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئیتاڵییەکانی دەیەی ١٩٤٠]] [[پۆل:براوەکانی خەڵاتی بافتا بۆ باشترین فیلم]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی ھاوڕێیەتی باوک و کوڕ]] [[پۆل:فیلمە ڕەش و سپییە ئیتاڵییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان سەبارەت بە دزین]] [[پۆل:فیلمەکان کە ڕووداوەکانیان لە ڕۆمایە]] 70pmlhot895s42i2dwdel3detr5sxm3 0 137698 1688680 1527256 2026-10-17T10:38:49Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (خۆراک-کۆلکە) 1688680 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{taxobox|name=پۆڵکە|image=Peas_in_pods_-_Studio.jpg}} '''پۆڵکە''' یان '''بەزالیا''' پێکھاتووە لە خۆراکێکی ڕووەکیی [[ڤیگنیزم|ڤیگن]]. وەک یەکێک لە خۆراکە رووەکییەکان، کۆمەڵێک سوودی گرنگ دەبەخشێتە جەستەی مرۆڤ و ھۆی ئەمەش دەگەڕێتەوە بۆ دەوڵەمەندیی پێکھاتەکەی بە کۆمەڵێک مادەی سوودبەخش، بە تایبەت پاقلە بەوە ناسراوە کە رێژەیەکی زۆری پرۆتین و کانزاکانی لە خۆدا ھەڵگرتووە. == سودەکانی پاقلە == * دوای ئەنجامدانی ڕاھێنانە وەرزشییە قوڕسەکان و ماندووبوون، گرنگە کە بڕێک لە پاقلە بخورێت، چونکە دەبێتە ھۆی پڕکردنەوەی وزەی لەدەستچوو. * یەکێک لە تایبەتمەندییەکانی پاقلە، بریتییە لەوەی کە دەوڵەمەندە بە جۆرە سوودبەخشەکانی چەوری و ئەمەش بەسوودە بۆ تەندروستیی دڵ و پاراستنی لە تووشبوون بە نەخۆشییەکان. * خواردنی پاقلە لە ھەموو کەس زیاتر بۆ کەسانی تووشبووی نەخۆشیی شەکرە پێویستە، چونکە ھەڵدەستێت بە کەمکردنەوەی رێژەی شەکر لە جەستەدا. * ئەو کەسانەی کە بڕیاری نەخواردنی گۆشت و پابەندبوون بە رووەکخۆرییان داوە، پاقلە سوودی گرنگی بۆیان ھەیە، چونکە رۆڵی شوێنگرەوەی گۆشتیان بۆ دەبینێت لە دابینکردنی پرۆتین. * پاقلە یارمەتیی بەھێزکردنی سیستەمی بەرگری لەش دەدات و بەرەنگاریی تووشبوون بە نەخۆشییە جۆراوجۆرەکان دەکات. == سەرچاوەکان == * https://web.archive.org/web/20161129085603/http://wishe.net/details.aspx?=hewal&jmare=4141&Jor=9 {{خۆراکەکان}} {{تووڵی دەروازە|خۆراک|ڕوەک}} {{پۆلی کۆمنز|Pisum sativum}} {{خۆراک-کۆلکە}} [[پۆل:دانەوێڵەکان]] [[پۆل:ڕوەکەکان، وەسفکراوی ١٧٥٣]] [[پۆل:تاکسە ناوی کارل لینایۆسی لەسەرە]] [[پۆل:تاکسۆنەکانی ناونراو لە لایەن کارل لینایۆسەوە]] 2vl12sal7fgp8jx9exlt4728pjqn0qi 0 138156 1688060 1687387 2026-10-16T15:30:10Z Bilalinfo 57400 /* زنجیرەی وێب */ 1688060 wikitext text/x-wiki {{short description|ئەکتەرێکی ئێرانی (دایکبووی ١٩٩٦)}}{{Infobox person|name=عەلی شادمان|image=علی شادمان در سی‌ و هفتمین جشنواره فیلم فجر.jpg|caption=شادمان لە [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر|فێستیڤاڵی فیلمی فەجری ٢٠١٩]]|native_name=علی شادمان|native_name_lang=Fa|birth_name=محەممەد عەلی شادمان|birth_date={{birth date and age|df=yes|1996|11|24}}|birth_place=[[ئیلام]]، ئێران|occupation=ئەکتەر|years_active=٢٠٠٦–تا ئێستا}} '''عەلی شادمان''' (بە [[زمانی فارسی|فارسی]]: علی شادمان) [[ئەکتەر|ئەکتەری]] [[کورد|کوردی]] [[ئێران|ئێرانی]] و خەڵکی [[ئیلام|ئیلامە]]. بۆ یەکەم جار لە فیلمی ''میم میسلی مادەر (د وەکوو دایک)'' بەدەرھێنەری [[ڕەسوولی مولاقولیپوور]] لەگەڵ [[گوڵشیفتە فەراھانی]]، کاری ئەکتەری دەستپێکرد کە لەم فیلمەدا بەھۆی [[کیمیابارانی سەردەشت]]، لەگەل دایکیدا (گوڵشیفتە) تووشی کیمیا ئەبوون.<ref>[//fa.wikipedia.org/wiki/علی_شادمان وتاری «علی شادمان»]، [[ویکیپیدیای فارسی]].</ref><ref>[//fa.wikipedia.org/wiki/میم_مثل_مادر وتاری «میم مثل مادر»]، [[ویکیپیدیای فارسی]].</ref><ref>[http://www.kurdpress.com/Fa/NSite/FullStory/News/?Id=97997 روایت بازیگر ایلامی سریال کیمیا از سکانس لحظە اسارتش بە دست عراقیھا]{{dead link|date=کانوونی یەکەمی ٢٠١٧ |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{dead link|date=تشرینی یەکەمی ٢٠١٧ |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}، ماڵپەڕێ ھەواڵدەری [[کوردپرێس]].</ref> == ژیانی سەرەتایی == مەند محەممەد عەلی شادمان لە ٢٤ی تشرینی دووەمی ١٩٩٦ لە [[ئیلام|ئیلامی]] ئێران لەدایک بووە. خوشکێکی بە ناوی ئارینا هەیە و یەکەم منداڵی خێزانەکەیە.<ref>{{Cite web |date=June 5, 2022 |url=https://www.imna.ir/news/579437/علی-شادمان-در-سریال-یاغی-بیوگرافی-فیلم-ها-و-عکس-نقش-جاوید |website=ایمنا |title=عەلی شادمان لە زنجیرەی یاخی + ژیاننامە، فیلمەکان و وێنەی ڕۆڵی جاوید}}</ref>بە ڕەگەز [[کورد|کوردە]]. == پیشە == [[پەڕگە:Press_Conference_of_M_For_Mother,_Fars_news_agency_office_-_8_November_2006_(1_8508170088_L600).jpg|وێنۆک|عەلی شادمان و [[گوڵشیفتە فەراهانی]] لە کۆنفرانسی رۆژنامەوانی فیلمی وەک لە دایک (٢٠٠٦).]] لە ڕێگەی ڕەسووڵ مەلاقولیدیوور و محەممەد ڕەزا بەلالی، کە هاوڕێی نزیکی بوو لە فیلمی م لە دایک (٢٠٠٦)، بەهۆی توانای ژەنینی [[چەلۆ|ڤیۆلین]] بە سینەمای ئێران ناسێنرا.<ref>{{Cite web |date=November 25, 2016 |url=https://www.mashreghnews.ir/news/658518/علی-شادمان-نمی-توانم-علاقه-ام-به-شهرت-را-انکار-کنم |website=مشرق نیوز |title=عەلی شادمان: ناتوانم حەز و ئارەزووم بۆ ناوبانگو دەنگۆ ڕەت بکەمەوە}}</ref> == فێلمۆگرافی == === فیلم === {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style=font-size:100% ! scope="col" | ساڵ ! scope="col" | ناو ! scope="col" | ڕۆڵ ! scope="col" | دەرهێنەر |- ! scope=row|٢٠٠٦ |''م وەک دایک'' |سەعید |ڕەسوول مەلا قۆلیپوور |- ! scope=row rowspan="2"|٢٠٠٨ |''کاتێک بۆ خۆشەویستی'' |بابەک |ئابراهیم فۆرۆزش |- |''خانمە ئێرانی'' |عەلی |[[سامان موقەدەم]] |- ! scope=row|٢٠٠٩ |''وێستگەی پۆلیسی قازانج نەویست'' |مەجید |یادوڵڵا سامادی |- ! scope=row|٢٠١٢ |''خەونی سینەما'' |کاظم |عەلی شەهاتەمی، حەمید شەهاتەمی |- ! scope=row|٢٠١٤ |''نیشتەجێی نهۆمی ناوەڕاست'' | |[[شەھاب حوسێنی|شەهاب حوسێنی]] |- ! scope=row rowspan="2" |٢٠١٦ |''هەتیوخانە'' |حیسام |ئەبولقاسم تالیبی |- |''ئاروەند'' |ئابراهیم |پووریا ئازەربایجانی |- ! scope=row|٢٠١٧ |''نیشتەجێبووانی ڤێلا'' |ئێلیاس |مونیڕ قەیدی |- ! scope=row rowspan="3" |٢٠١٩ |''زیندوو'' |وەحید |حوسێن ئەمیری دوماری، پێدرام پوورئەمیری |- |''هۆتێلی مانگی نوو'' |سەهەند |تاکەفومی تسوتسویی |- |''هەموومان بەیەکەوەین'' |موهسەن |کەمال تەبریزی |- ! scope=row rowspan="3" |٢٠٢٠ |''شین'' |سینا |مەیسەم کەزازی |- |''نقومبوون'' |ئاشکان |محەمەد کارت |- |''خنکان لە ئاوی پیرۆزدا'' |سۆهراب |ناڤید مەحمودی |- ! scope=row |٢٠٢٤ |''کاتی هاوینە'' |داوود |[[مەحموود کەلاری]] |- ! scope=row|٢٠٢٥ |''تاران ڕوانگەیەکی تر'' |پاشا |عەلی بەهزاد |} === زنجیرەی وێب === {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style=font-size:100% ! scope="col" | ساڵ ! scope="col" | ناو ! scope="col" | ڕۆڵ ! scope="col" | دەرهێنەر ! scope="col" class="unsortable" | پلاتفۆرم |- ! scope=row|٢٠٢١ |''دەمەوێت بژیم'' |کاوە هاغی |شهرام شاه حسینی |[[فیلیمۆ]] |- ! scope=row|٢٠٢٢ |''یاخی'' |جاوید گەنجی |محەمەد کارت |[[فیلیمۆ]] |- ! scope=row|٢٠٢٥ |''بلیتێکی یەک ئاراستە'' | |پووریا حەیدەری ئوورەح |[[نەماوا|نماوا]] |- ! scope=row|٢٠٢٦ |''[[سوور و ڕەش (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|سوور و ڕەش]]'' | |[[ئایدا پەناھەندە|ئایدا پاناھەندە]] |[[فیلیمۆ]] |} === زنجیرەی تەلەڤیزیۆن === {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style=font-size:100% ! scope="col" | ساڵ ! scope="col" | ناونیشان ! scope="col" | ڕۆڵ ! scope="col" | دەرهێنەر ! scope="col" | تۆڕ ! scope="col" class="unsortable" | تێبینییەکان |- ! scope=row|٢٠١٥–٢٠١٦ |''کیمیا'' |کەیڤان پارسا |جەواد ئەفشار |کەناڵی ٢ی ئایریب |زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی |- ! scope=row|٢٠١٦–٢٠١٧ |''مانگ و پڵنگ'' |سوهەیل نەعیمی |ئەحمەد ئەمینی |کەناڵی ٣ی ئایریب |زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی |- ! scope=row|٢٠١٧ |''تاوانباران'' |سوهەیل |سەید جەمال سەید حاتەمی |کەناڵی ١ی ئایریب |زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی |- ! scope=row|٢٠١٧–٢٠١٨ |''دیوار بە دیوار'' |ئارمان خەلیل زادە |[[سامان موقەدەم]] |کەناڵی ٣ی ئایریب |زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی |- ! scope="row" |٢٠٢٣ |''خاکی باوک'' |ڕاهی بەهادوری |کەمال تەبریزی |کەناڵی ٣ی ئایریب |زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی |} [[پۆل:خەڵکی تاران]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوەکانی تەلەڤیزیۆنی ئێرانی]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئێرانییەکانی سەدەی ٢١ەم]] == خەڵاتەکان == {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" |خەڵات ! scope="col" |ساڵ ! scope="col" |پۆل ! scope="col" |ناو ! scope="col" |ئەنجام !{{Tooltip|سەرچاوە|Reference}} |- ! rowspan="2" scope="row" |[[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر|ئاهەنگی نێونەتەوەیی فیلمی فەجر]] |٢٠٢٠ | rowspan="2" |باشترین ئەکتەر لە ڕۆڵی سەرەکیدا |خنکان لە ئاوی پیرۆزدا|{{nom}} | |- |٢٠٢٤ |کاتی هاوینە|{{nom}} |<ref>{{Cite web |date=2024-02-10 |url=https://www.ibna.ir/news/506390/%D9%86%D8%A7%D9%%D8%B2%D8%AF%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%DA%86%D9%87%D9%84-%D9%88-%D8%AF%D9%88%D9%85%DB%8C%D9%86-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%81%D8%AC%D8%B4-%D8%A7%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%B4%D8%AF%D9%86%D8%AF |access-date=2024-02-11 |website=ایبنا |language=fa |title=نامزدهای چهل‌ودومین جشنواره فیلم فجر اعلام شدند / «تابستان همان سال» با ۱۰ نامزدی رکورددار شد}}</ref> |- ! rowspan="3" scope="row" |[[خەڵاتەکانی حافز]] |٢٠٢١ | rowspan="3" |باشترین ئەکتەر - زنجیرەی درامای تەلەڤیزیۆنی |دەمەوێت بژیم|{{nom}} | |- |٢٠٢٣ |یاخی|{{nom}} |<ref>{{Cite web |url=https://www.tasnimnews.com/fa/news/1402/07/05/2962506/%D8%A7%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D9%86%D8%A7%D9%85%D8%B2%D8%AF%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%AA%D9%84%D9%88%DB%8C%D8%B8%DB%8C%D9%88%D9%86-%D8%A8%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%D9%88-%D8%AF%D9%88%D9%85%DB%8C%D9%86-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%B3%D9%85-%D8%B3%DB%8C%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%AA%D9%84%D9%88%DB%8C%D8%B8%DB%8C%D9%88%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D9%86%DB%8C%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%B5%D9%88%DB%8C%D8%B8 |access-date=2023-09-27 |website=خبرگزاری تسنیم {{!}} Tasnim |language=fa |title=اعلام نامزدهای بخش تلویزیون بیست و دومین مراسم سینمایی تلویزیونی دنیای تصویر- اخبار سینما و تئاتر - اخبار فرهنگی تسنیم {{!}} Tasnim}}</ref> |- |٢٠٢٤ |خاکی باوک|{{nom}} |<ref>{{Cite web |url=https://www.mehrnews.com/news/6291653/%DA%86%D9%87%D8%B1%D9%87-%D9%87%D8%A7-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%ل-%D9%87%D8%A7-%D9%88-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%86%D8%A7%D9%85%D8%B2%D8%AF-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%81%D8%AA-%D8%ت%D9%86%D8%DB%8C%D8%B8-%D8%AD%D8%A7%D9%81%D8%B8-%D9%85%D8%B4%D8%خرج-%D8%شود%D9%86%D8%AF/ |access-date=2024-11-18 |website=www.mehrnews.com |title=بازیگران و سریال‌های نامزد دریافت تندیس حافظ را بشناسید - خبرگزاری مهر {{!}} اخبار ایران و جهان {{!}} Mehr News Agency}}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" |فستیڤاڵی نێونەتەوەیی فیلم بۆ منداڵان و مێردمنداڵان |٢٠٠٩ | rowspan="2" |باشترین ئەکتەر |کاتێک بۆ خۆشەویستی|{{won}} | |- |٢٠١٢ |خەونی سینەما|{{won}} | |- ! scope="row" |[[جەژنی سینەمای ئێران|ئاهەنگی سینەمای ئێران]] |٢٠٠٨ |باشترین ئەکتەر لە ڕۆڵی سەرەکیدا |کاتێک بۆ خۆشەویستی|{{nom}} | |- ! scope="row" |فستیڤاڵی نێونەتەوەیی فیلمی ڕوشد |٢٠٠٧ |باشترین ئەکتەری منداڵ |م وەک دایک|{{won}} | |} == سەرچاوەکان == {{پەراوێزەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == - {{IMDb name|2938514}}{{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|ئەکتەران|ژیاننامە|ھونەرەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Ali Shadman}} [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:خەڵکی ئیلام]] [[پۆل:کوردەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوە کوردەکان]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٦]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوەکانی تەلەڤیزیۆنی ئێرانی]] [[پۆل:خەڵکی تاران]] 98nou2kbjl5vv4lpi2tagbnt4h2tnx8 0 139051 1688399 1526788 2026-10-16T22:33:19Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (گەردوون-کۆلکە) 1688399 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:New Horizons 1.jpg|وێنۆک|وێنەیەکی پشکنەری بۆشایی [[نیو ھۆرایزنز]]]] '''پشکنەری بۆشایی''' (بە [[ئینگلیزی]]: Space probe) (بە [[عەرەبی]]: مسبار فضائی) ئامێرێکی بێ مرۆڤە دەنێردرێتە دەرەوەی [[زەوی]] ([[بۆشایی]]) بە ئامانجی ئاشکراکردن و زانیاری زیاتر دەربارەی [[گەردوون]]. <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://solarsystem.nasa.gov/basics/chapter9-1/|سەردێڕ=پۆڵێنکردنی پشکێنەرە ئاسمانیەکانی کۆمەڵەی خۆر، ماڵپەری گەڕانی کۆمەڵەی خۆر لە ڕێکەوتی ٢١ی شووباتی ٢٠١٨|ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٢ی حوزەیرانی ٢٠١٩|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190602200632/https://solarsystem.nasa.gov/basics/chapter9-1/|ڕەوشی ناونیشان=bot: unknown}}</ref> پشکنەری بۆشایی دەبێ ئەو ئامێرانەی لەگەل بێ * [[وزەی خۆری بۆشایی]] بۆ بەردەوام بوون لە ڕۆیشتن * [[کامێرا]] بۆ وێنەگرتنی دیمەنەکان * [[پاتری]] بۆ تەمەنی زیاتر و خۆ ڕاگری زیاتری ھەر پشکنەرێکی بۆشایی * ھێزی کارەبای، خودی ھەر پشکنەرە بۆشاییەکان دەبێ ھێزی کارەبای تێدابێ * جۆری پاتری بچووک (accumulator) == جۆرەکانی پشکنەری بۆشاێی == پشکنەری بۆشایی بە پێی کات و سەردەم دەگۆردرێ، زیاتر پشکنەرە بۆشاییەکان قەبارەیان گەورەیە و کێشیشیان قورسە، وە ھەر پشکنەرێکی بۆشایی دەگۆردرێ بە پێی ئەوەی بۆ چ ئامانجێک دەنێردرێ، ئەگەر بێت و بۆ [[ھەسارە]] بێ ئەوا جۆرەکەی دەگۆردرێ، ئەگەر بێت و بۆ مانگەکان و ئەستێرە کلکدارەکان بێ جۆرەکەی دەگۆردرێ. == گرنگەکان == گرنگترین ھەسارە لای مرۆڤ ھەسارەی [[زەوی]]ە، بەلام دوای زەوی مرۆڤ چەندین لێکۆلینەوە و ئامێری ڕەوانەی ھەسارەکانیدیکەش کردیە بە ئامانجی ئەوەی زانیاری زیاتر و زۆرتر دەربارەی ھەسارەکانیدیکەش بزا، ئەوانیش === ھەسارەی زاوە === * [[مێرنێر ١٠]] * [[مێسنجەر (کەشتی ئاسمانی)]] === ڤینوس === * [[ڤینیرا ١]] * [[مێرنێر ١]] * [[مێرنیر ٢]] * [[ڤینیرا ٧]] * [[ڤینیرا ٩]] * [[پرۆژەی پایۆنیری ئەستێرەی بەیان]] * [[کەشتیی ئاسمانیی ماجێلان]] === مەریخ === * [[مێرنێر ٤]] * [[مارس ٢]] * [[مارس ٣]] * [[ڤایکینگ ١]] * [[ڤایکینگ ٢]] * [[مارس پاتفایندەر]] * [[سپیریت]] * [[ئاپرتوونتی]] * [[کەشتی پشکنینی مەریخ]] * [[فینێکس]] * [[ماڤین]] * [[ئێگزۆمارس]] * [[کیوریاستی]] * [[ھیوا (کەشتیی ئاسمانی) |کەشتی ئاسمانی هیوا]] * [[کۆڵنەدەر (گەڕۆک)]] * [[ئینسایت (کەشتی ئاسمانی) |ئینسایت]] === مووشتەری و زوحەل === * [[پایۆنیر ١٠]] * [[پایۆنیر ١١]] * [[ڤۆیجر ١]] * [[ڤۆیجر ٢]] * [[گالیلۆ (کەشتیی ئاسمانی)]] * [[کاسینی (کەشتی ئاسمانی)]] * [[کەشتی ئاسمانی جونۆ]] === ئۆرانۆس و نیپتۆن === * [[ڤۆیجر ٢]] === پلۆتۆ === * [[نیو ھۆرایزنز]] == ئەمانەش ببینە == * [[رۆزیتا]] * [[مەنجالین]] * [[سیلین]] == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} ==بەستەری دەرەکیی== * [https://www.nasa.gov/centers/jpl/education/spaceprobe-20100225.html ناسا - جی پی ئێڵ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210830134558/https://www.nasa.gov/centers/jpl/education/spaceprobe-20100225.html |date=٣٠ی ئابی ٢٠٢١ }} کەشتی ئاسمانیی چییە؟. {{تووڵی دەروازە|گەردوون|فڕینی بۆشایی}} {{پۆلی کۆمنز|Space probes}} {{گەردوون-کۆلکە}} [[پۆل:ئامێرە گەردوونییەکان]] [[پۆل:گەردوون]] 9bbvkwjeab1b6av241uakx7c56ln6zf 0 139089 1688366 1685676 2026-10-16T20:37:55Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688366 wikitext text/x-wiki {{بێ سەرچاوە}} [[پەڕگە:US Navy 040421-N-8090G-001 Hospital Corpsman 3rd Class Flowers administers chest compressions to a simulated cardiac arrest victim.jpg|وێنۆک|پێشکەشکردنی '''چالاککردنەوەی دڵ''' لە کاتی ڕاوەستانی دڵدا]] '''وەستانی دڵ''' یان '''وەستانی دڵ و ھەناسە''' ({{ئینگ|Cardiac arrest}})، وە ھەندێ جار «جەڵتەی دڵ» بریتییە لە وەستانی سووڕان بە ھۆی نەبوونی کشانێکی کاریگەر بۆ ماسوولکەی دڵ. وەستانی دڵ جیاوازە لەگەڵ [[جەڵدەی دڵ|مردنی ماسوولکەی دڵ]]، لەگەڵ ئەوەی (إحتیشاء) لەوانەیە ببێتە ھۆی وەستانی دڵ. == سەرچاوەکان == {{تووڵی دەروازە|پزیشکی}} {{پۆلی کۆمنز|Cardiac arrest}} {{پزیشکی-کۆلکە}} [[پۆل:ھۆکارەکانی مردن]] [[پۆل:فریاکەوتنە پزیشکییەکان]] 28vk35ava2ij83e6k8wuqxbg1vq05pm 0 139844 1688097 1526713 2026-10-16T16:37:47Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (گەردوون-کۆلکە) 1688097 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Saturn - W00087363.jpg|وێنۆک|وێنەیەکی [[کەیوان]] کە لەلاینە کەشتی ئاسمانی کاسینی گیرایە]] '''پرۆژەی میری دەریایی''' (بە [[ئینگلیزی]] : flagship) پرۆژەیەکی دەزگای بۆشایی ئەمریکایە [[ناسا]] کە تایبەتە بە ڕوانگە و دۆزینەوەکانی [[کۆمەڵەی خۆر]] ، وە یەکێکە لە پرۆژە گەورە و گرنگەکانی [[دەزگای ناسا]] ، وە [[پرۆژەی فرۆنترس]] بە دووەم گەورەترین پرۆژە دێت بە زۆری تێچوو تێیدا ، دوای ئەوەش [[پرۆژەی دیسکۆڤەری]] بە ناوەندی سێیەم دێ. [[ناسا]] رەزامەندی دەربری دەربارەی تێجووی ئەو پرۆژەیە بە گووژمەی ٢ ملیار دۆلار تا ٣ ملیار دۆلار ، بە مەبەستی لێکۆڵینەوە و زانیایر تەواو ە دروست و نوێ دەربارەی [[کۆمەڵەی خۆر]] و دۆزینەوەی هەسارەی کۆتایی بۆ شیاوی ژیان لەسەری، ئەو پرۆژەیە هەموو [[کۆمەڵەی خۆر]] دەگرێتەوە لەگەل لێکۆڵینەوە دەربارەی سیستەمی ئەستێرەی دیکە، بەڵام گرنگی زیاتر دەدرێت بە [[زانستی ژیانی گەردوونی]] . ==مێژوو== ئامانجی ئەو پرۆژەیە ناردنی هەندێک گەرۆک بوو ئەوانیش: * [[ڤۆیجێر]] ساڵی ١٩٧٧ * [[گالیلۆ]] ١٩٨٩ * [[کاسینی]] ١٩٩٧ * [[تاقیگەی زانستی مەریخ]] ساڵی ٢٠١١ ==سەرچاوە== * [https://solarsystem.nasa.gov/missions/ Visions and Voyages for Planetary Science 2013 - 2022 ] * [https://web.archive.org/web/20180612143942/https://www.cnet.com/news/nasa-announces-plans-for-new-1-5-billion-mars-rover/ ناسا بڕی ١ ملیار و نیوی لە کەشتی ئاسمانی گەرۆکی مەریخ تەرخان کردووە بۆ ساڵی ٢٠٢٠ لە چارچێوەی بەرنامەی میری دەریایی] {{تووڵی دەروازە|گەردوون|فڕینی بۆشایی}} {{گەردوون-کۆلکە}} [[پۆل:ئەرکەکانی ناسا]] [[پۆل:پرۆگرامەکانی ناسا]] [[پۆل:گەردوون]] 6rkdamdy5agajx0f1a5o714op9f019x 0 139848 1688096 1483293 2026-10-16T16:37:37Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (گەردوون-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688096 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:Discovery program website header, 2016.png|وێنۆک|سەرەتای مالپەری پرۆژەی دیسکۆڤەری]] '''پرۆژەی دیسکۆڤەری''' (بە [[ئینگلیزی]] :Discovery Program) پرۆژەیەکی [[ناسا]]یە لە ڕێڕەوی گەرانەکانی زانستی بۆشایی ئەمەریکی، لە ساڵی ١٩٩٢ بەرێوبەری ئەو کاتی [[ناسا]] کە [[دانیاڵ گۆڵدین]] بوو کە بڕیاریدا لێکۆڵینەوە لە هەسارەکان بە شێوەیەکی "خێراتر و باشتر و تچووی کەمتر" ئەو پرۆژەیە پرۆژەیەکی جیاوازخی ئەو کاتی ناسدا بوو، <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.science.org/content/article/updated-nasa-taps-missions-tiny-metal-world-and-jupiter-trojans|سەردێڕ= لێکۆڵینەوەیەکی پرۆژەی دیسکۆڤەریی}}</ref> <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/discovery.html|سەردێڕ=زانیاری لە دیسکۆڤەری|ڕێکەوتی سەردان= ٩ی تشرینی دووەمی ٢٠١٧|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٧ی شوباتی ٢٠١٧|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20170227043106/http://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/discovery.html|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> ==سەرچاوە== {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|گەردوون|فڕین|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|فڕینی بۆشایی}} {{پۆلی کۆمنز|Discovery program}} {{گەردوون-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:گەردوون]] [[پۆل:کۆمەڵەی خۆر]] [[پۆل:پرۆگرامەکانی ناسا]] 4o5rmzpjed0nd6xwbbomofvqe1b6mum 0 140578 1688538 1544036 2026-10-17T04:38:18Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە) 1688538 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناوی_فەرمی = پڵنگە | ناوی_خۆماڵی = Plnga | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = [[گوند]] | وێنە =پەڕگە:گوندی پڵنگە.jpg|وێنۆک | قەبارەی_وێنە =300px | شرۆڤەی_وێنە = دیمەنی گوندی پڵنگە | وێنەی_نەخشە = | قەبارەی_نەخشە = | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iraq | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[عێراق]]دا | پۆتانەکان = | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |سەردێڕ=Kurdistan Regional Government |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان= ٨ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٧ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141006170845/http://www.krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><br/>{{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای سلێمانی|سلێمانی]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[قەزای شارباژێڕ]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[ناحیەی زەلان]] | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرجەمی ڕووبەر کم = | بەرزایی_بە_م =١٠٥١ | دانیشتووان_لە = |ژمارەی_دانیشتووان = | جۆری_دانیشتووانناسی١ = زمان و ئایین | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[کوردی]] ([[سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[سوننە|سوننی]] [[شافعی]] | جۆری_کۆدی_ناوچە =}} '''پڵنگە''' گوندێکە، کەوتووەتە [[ناحیەی زەلان]]، [[قەزای شارباژێڕ]]، [[پارێزگای سلێمانی]]، [[باشووری کوردستان]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = پێڕستی گوندەکانی باشوور | ناونیشان = http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی }}{{بەستەری مردوو|url=http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥ }}</ref> == جوگرافیا == پڵنگە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی [[قۆخی حاجی ڕەشید]] و لە باشوور لەگەڵ گوندی [[ھەرمێلەی خواروو]] و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی [[مامەخەلان]] و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی [[خمانێ]].<ref>http://wikimapia.org/</ref><ref>http://www.krso.net/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200203070708/http://www.krso.net/ |date= ٣ی شوباتی ٢٠٢٠ }}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کوردستان}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] 7fjeg69a0kgdkz79k372toez47f0run 0 141299 1688474 1543994 2026-10-17T01:37:52Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە) 1688474 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناوی_فەرمی = پوشێن | ناوی_خۆماڵی = Pushen | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = [[گوند]] | وێنە = پەڕگە:گوندی پوشێن.jpg|وێنۆک | قەبارەی_وێنە =300px | شرۆڤەی_وێنە = دیمەنی گوندی پوشێن | وێنەی_نەخشە = | قەبارەی_نەخشە = | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iraq | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[عێراق]]دا | پۆتانەکان = | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |سەردێڕ=Kurdistan Regional Government |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان= ٥ی کانوونی دووەمی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141006170845/http://www.krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><br/>{{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای سلێمانی|سلێمانی]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[قەزای سلێمانی]](ناوەند) | جۆری_دابەشکراو٣ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[ناحیەی تانجەرۆ]] | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرجەمی ڕووبەر کم = | بەرزایی_بە_م = ١١٧٩ | دانیشتووان_لە = |ژمارەی_دانیشتووان = | جۆری_دانیشتووانناسی١ = زمان و ئایین | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[کوردی]] ([[سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[سوننە|سوننی]] [[شافعی]] | جۆری_کۆدی_ناوچە =}} '''پوشێن''' گوندێکە، کەوتووەتە [[ناحیەی تانجەرۆ]]، [[قەزای سلێمانی]]، [[پارێزگای سلێمانی]]، [[باشووری کوردستان]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = پێڕستی گوندەکانی باشوور | ناونیشان = http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی }}{{بەستەری مردوو|url=http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥ }}</ref> == جوگرافیا == پوشێن لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی [[کاژاو]] و لە باشوور لەگەڵ گوندی [[گەڵباخ]] و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی [[گێڵدەرە]] و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی [[وێڵەیەر]].<ref>http://wikimapia.org/</ref><ref>http://www.krso.net/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200203070708/http://www.krso.net/ |date= ٣ی شوباتی ٢٠٢٠ }}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{گوندەکانی قەزای سلێمانی}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کوردستان}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:گوندەکانی سلێمانی]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] 3k6jmy9qkibijqzaagt30f5cougbp87 0 142151 1688098 1526715 2026-10-16T16:37:57Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (گەردوون-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688098 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Mercury-patch-info.png|وێنۆک|نیشانەی پرۆژەی مێرکۆری]] '''پرۆژەی مێرکری''' (بە [[ئینگلیزی]]: Project Mercury) یەکەمین پرۆژەی ناردنی مرۆڤ بوو بۆ بۆشایی ئاسمان لە [[ئەمریکا]]، ئەو پرۆژە ئامانجی ناردنی مرۆڤ بۆ بۆشایی ئاسمان ئەو ئامانجەشی لە نێوانی ساڵانی ١٩٥٩ تا ١٩٣ بوو تا مرۆڤ بنێرن بۆ خوولانەوە لە دەوری ھەسارەی [[زەوی]]، کەشتی [[مێرکۆری-ئەتڵەس٦]] لە ٢٠ شووباتی ساڵی ١٩٦٢ بە تەواوی ئەو ئامانجەی بە گەر خست. == تێچوو == پرۆژەی مێرکۆری لە سەرەتا تا کۆتایەمین نزیکەی ٣٨٤ میلیۆن دۆلاری تێدا خەرج کرا، بەڵام تا ساڵی ٢٠٠٧ گەیشتە ٢٫٧ میلیارد دۆلار == سەرچاوەکان == * http://www.thespacereview.com/article/1579/1 {{تووڵی دەروازە|گەردوون|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|فڕینی بۆشایی}} {{Commonscat|Mercury program}} {{گەردوون-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:گەردوون]] [[پۆل:گەشتی واڵایی لە ١٩٦١]] [[پۆل:ناسا]] 6gpk2pw6g1wmahakgjssi814h7fzl9j 0 142181 1688164 1296094 2026-10-16T19:36:09Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (تەلەڤیزیۆن-کۆلکە، پزیشکی-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688164 wikitext text/x-wiki {{بێ سەرچاوە}} {{زانیاریدانی تەلەڤیزیۆن | ناو = پزیشکە باشەکە <br/> ({{بە ئینگلیزی|The Good Doctor}}) | وێنە = [[پەڕگە:The Good Doctor 2017.png|210px]] | سەردێڕ = | ناو٢ = | جۆر = دراما <br/> درامای پزیشکی | فۆرمات = | دروستکەر = [[پزیشکە باشەکە (زنجیرە ۲۰۱۳)|پزیشکە باشەکە]] پارک جای بۆم ([[نووسەری سیناریۆ|سیناریست]]) | پەرەپێدەران = [[دەیڤد شۆر]] | نووسەر = [[دەیڤد شۆر]] | دەرھێنەر = | پێشکەشکار = | حەکەمەکان = | دەنگەکان = | گێڕدراوەتەوە = | مۆسیقای_دەستپێک = دان ڕۆمەر | مۆسیقای_کۆتا = دان ڕۆمەر | ئاوازدانەر = دان ڕۆمەر | وڵات = {{ئاڵا|ویلایەتە یەکگرتووەکان}} | زمان = [[زمانی ئینگلیزی|ئینگلیزی]] | ژمارەی_وەرزەکان = ۱ | ژمارەی_زنجیرەکان = ۱۳ | ژمارەی_ئەڵقەکان = | شوێن = ڤانکۆڤەر، کۆڵۆمبیای بەڕیتانی | کامێرا = Single-camera setup | ماوەی_پەخش = ٤۱-٤۳ خولەک }} '''دکتۆرە باشەکە''' بریتییە لە [[زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی|زنجیرەیەکی تەلەڤیزیۆنی]] ئەمریکی لە جۆری [[درامای پزیشکی|درامای پزیشکییە]]، لە زنجیرەیەکی ساڵی ۲۰۱۳ [[کۆریای باشوور]] کە هەڵگری هەمان ناوی [[پزیشکە باشەکە|پزیشکە باشەکەیە]] وەرگیراوە، زنجیرەکە بۆ نووسینە ئەمریکییەکە لە لایەن [[دەیڤد شۆر|دەیڤد شۆرەوە]] پێشخراوە و لە لایەن [[تەلەڤیزیۆنی سۆنی پیکچەرز]]ی شونێکەوتەی [[سۆنی پیکچەرز ئینتەرتەینەمەنت]] و [[ستۆدیۆکانی ئەی بی سی]]ی شوێنکەوتەی [[کۆمەڵەی تەلەڤیزیۆنی دیزنی - ئەی بی سی|کۆمەڵەی تەلەڤیزیۆنی دیزنی - ئەی بی سییەوە]] بەرهەمهێنراوە، کاتێک شۆر کاری نووسەر و بەرهەمهێنان دەکات. {{پۆلی کۆمنز|The Good Doctor}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|تەلەڤیزیۆن|دیزنی|پزیشکی|کەنەدا}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{پزیشکی-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەمریکییەکان، دەستپێکردنی ٢٠١٧]] [[پۆل:زنجیرەیەکی تەلەفیزیۆنی لەلایەن کۆمپانیای سۆنی پیکچەر تیڤی]] [[پۆل:بەرنامە تەلەفزیۆنییەکان لە شاری ڤانکۆڤەر وێنەگیراون]] [[پۆل:زنجیرەیەکی تەلەڤیزیۆنی لەلایەن کۆمپانیای سۆنی پیکچەر تیڤی]] [[پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان کە وەسفی دەنگییان تێدایە]] m5saqz9umqf106w7rkes3qdqadm75h4 1688378 1688164 2026-10-16T21:11:18Z AramBot 39807 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688378 wikitext text/x-wiki {{بێ سەرچاوە}} {{زانیاریدانی تەلەڤیزیۆن | ناو = پزیشکە باشەکە <br/> ({{بە ئینگلیزی|The Good Doctor}}) | وێنە = [[پەڕگە:The Good Doctor 2017.png|210px]] | سەردێڕ = | ناو٢ = | جۆر = دراما <br/> درامای پزیشکی | فۆرمات = | دروستکەر = [[پزیشکە باشەکە (زنجیرە ۲۰۱۳)|پزیشکە باشەکە]] پارک جای بۆم ([[نووسەری سیناریۆ|سیناریست]]) | پەرەپێدەران = [[دەیڤد شۆر]] | نووسەر = [[دەیڤد شۆر]] | دەرھێنەر = | پێشکەشکار = | حەکەمەکان = | دەنگەکان = | گێڕدراوەتەوە = | مۆسیقای_دەستپێک = دان ڕۆمەر | مۆسیقای_کۆتا = دان ڕۆمەر | ئاوازدانەر = دان ڕۆمەر | وڵات = {{ئاڵا|ویلایەتە یەکگرتووەکان}} | زمان = [[زمانی ئینگلیزی|ئینگلیزی]] | ژمارەی_وەرزەکان = ۱ | ژمارەی_زنجیرەکان = ۱۳ | ژمارەی_ئەڵقەکان = | شوێن = ڤانکۆڤەر، کۆڵۆمبیای بەڕیتانی | کامێرا = Single-camera setup | ماوەی_پەخش = ٤۱-٤۳ خولەک }} '''دکتۆرە باشەکە''' بریتییە لە [[زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی|زنجیرەیەکی تەلەڤیزیۆنی]] ئەمریکی لە جۆری [[درامای پزیشکی|درامای پزیشکییە]]، لە زنجیرەیەکی ساڵی ۲۰۱۳ [[کۆریای باشوور]] کە هەڵگری هەمان ناوی [[پزیشکە باشەکە|پزیشکە باشەکەیە]] وەرگیراوە، زنجیرەکە بۆ نووسینە ئەمریکییەکە لە لایەن [[دەیڤد شۆر|دەیڤد شۆرەوە]] پێشخراوە و لە لایەن [[تەلەڤیزیۆنی سۆنی پیکچەرز]]ی شونێکەوتەی [[سۆنی پیکچەرز ئینتەرتەینەمەنت]] و [[ستۆدیۆکانی ئەی بی سی]]ی شوێنکەوتەی [[کۆمەڵەی تەلەڤیزیۆنی دیزنی - ئەی بی سی|کۆمەڵەی تەلەڤیزیۆنی دیزنی - ئەی بی سییەوە]] بەرهەمهێنراوە، کاتێک شۆر کاری نووسەر و بەرهەمهێنان دەکات. {{پۆلی کۆمنز|The Good Doctor}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|تەلەڤیزیۆن|دیزنی|پزیشکی|کەنەدا}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{پزیشکی-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەمریکییەکان، دەستپێکردنی ٢٠١٧]] [[پۆل:زنجیرەیەکی تەلەفیزیۆنی لەلایەن کۆمپانیای سۆنی پیکچەر تیڤی]] [[پۆل:بەرنامە تەلەفزیۆنییەکان لە شاری ڤانکۆڤەر وێنەگیراون]] [[پۆل:زنجیرەیەکی تەلەڤیزیۆنی لەلایەن کۆمپانیای سۆنی پیکچەر تیڤی]] [[پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان کە وەسفی دەنگییان تێدایە]] [[پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییە ئینگلیزی-زمانە ئەمریکییەکان]] b3h9ozr3qrj057n0d2ofic4vd527095 0 142363 1688685 1527290 2026-10-17T10:39:40Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کۆمپانیا-کۆلکە، تەلەڤیزیۆن-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688685 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:PBS (2025).svg|وێنۆک]] [[پەڕگە:Melcher Center for Public Broadcasting.jpg|وێنۆک|بارەگای پی بی ئێس ]] '''پەبڵیک برۆدکاست سێرڤس''' ( بە [[ئینگلیزی]] : Public Broadcasting Service) بەنێوبانگە بە کورتکراوەی (PBS)، یەکێکە لە وێستەگەکانی ڕاگەیاندن لە وڵاتی [[ئەمریکا]] دامەزراوە لە ساڵی ١٩٥٢، وە بە گشتی ٣٥٤ وێستەگی هەیە لە تەواوی ئەمریکا دا، وە بەرهەمی زۆریشی بەرهەمهێنانی بەرنامەی تەلەڤزیۆنیە. ==سەرچاوەکان== * [http://www.pbs.org/ ماڵپەری فەرمی پی بی ئێس] {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|کۆمپانیا|تەلەڤیزیۆن|ڕۆژنامەوانی}} {{پۆلی کۆمنز|PBS (United States)}} {{کۆمپانیا-کۆلکە}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:تۆڕە تەلەڤیزیۆنییەکان لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] [[پۆل:وەرگرانی خەڵاتی پیبۆدی]] [[پۆل:کەناڵە تەلەڤیزیۆنی و وێستگانەی لە ١٩٦٩ دامەزراون]] [[پۆل:دامەزراوەکانی ١٩٦٩ لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] [[پۆل:کۆمپانیاکانی جێگیر لە ڤیرجینیا]] [[پۆل:خزمەتگوزارییە گشتییەکانی پەخش]] [[پۆل:کەناڵە تەلەڤیزیۆنییە پەروەردەیی و ڕێنمایگوزارییەکان]] [[پۆل:براوەکانی خەڵاتی وێبی]] 203wcqnv5i62d0w04vunpqv0tlvlqqd 0 142423 1688483 1544002 2026-10-17T01:39:22Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە) 1688483 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناوی_فەرمی = پونگەڵە | ناوی_خۆماڵی = Pungalla | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = [[گوند]] | وێنە = پەڕگە:گوندی پونگەڵە.jpg|وێنۆک | قەبارەی_وێنە =300px | شرۆڤەی_وێنە = دیمەنی گوندی پونگەڵە | وێنەی_نەخشە = | قەبارەی_نەخشە = | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iraq | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[عێراق]]دا | پۆتانەکان = | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |سەردێڕ=Kurdistan Regional Government |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=١٩ی شوباتی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141006170845/http://www.krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><br/>{{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای سلێمانی|سلێمانی]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[قەزای دەربەندیخان]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[ناحیەی دەربەندیخان]](ناوەند) | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرجەمی ڕووبەر کم = | بەرزایی_بە_م = ٥٠٤ | دانیشتووان_لە = |ژمارەی_دانیشتووان = | جۆری_دانیشتووانناسی١ = زمان و ئایین | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[کوردی]] ([[سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[سوننە|سوننی]] [[شافعی]] | جۆری_کۆدی_ناوچە =}} '''پونگەڵە''' گوندێکە، کەوتووەتە [[ناحیەی دەربەندیخان]](ناوەند)، [[قەزای دەربەندیخان]]، [[پارێزگای سلێمانی]]، [[باشووری کوردستان]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = پێڕستی گوندەکانی باشوور | ناونیشان = http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی }}{{بەستەری مردوو|url=http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥ }}</ref> == جوگرافیا == '''پونگەڵە''' لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی [[دارەدۆین]] و لە باشوور لەگەڵ شارۆچکەی [[تازەدێی حاجی حەسەن]] و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ [[شمشێرکوڵ]] و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی [[شێخ تەویل]].<ref>http://wikimapia.org/</ref><ref>http://www.krso.net/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200203070708/http://www.krso.net/ |date= ٣ی شوباتی ٢٠٢٠ }}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{گوندەکانی قەزای دەربەندیخان}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کوردستان}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:گوندەکانی سلێمانی]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] l5djoyikitp9cf42zjrj6t15ewgzfah 0 142683 1688537 1544760 2026-10-17T04:38:08Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فیلم-کۆلکە، تەلەڤیزیۆن-کۆلکە، مێژوو-کۆلکە) 1688537 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{Infobox film|name=پلنگی ڕەش|image=Black Panther Logo Black.svg|caption=|director=رەیان کۆلگەر|producer=کێفن فیگەر|writers=ڕەیان کۆلگەر|based_on=ستان لی|starring={{Plainlist| <!-- Order per the film's billing block --> * [[Chadwick Boseman]] * [[Michael B. Jordan]] * [[Lupita Nyong'o]] * [[Danai Gurira]] * [[Martin Freeman]] * [[Daniel Kaluuya]] * [[Letitia Wright]] * [[Winston Duke]] * [[Angela Bassett]] * [[Forest Whitaker]] * [[Andy Serkis]] <!-- Order per the film's billing block --> }}|music=لوی گۆرانسۆن|cinematography=ڕیچال مۆرینۆ|editing={{Plainlist| * [[Michael P. Shawver]] * [[Debbie Berman]] }}|studio=کۆمپانیاکانی مارڤێڵ|distributor=واڵت دیزنی پیکجۆری|released=٢٠١٨/١/٢٩|runtime=١٣٤ دەقە|country=ئەمریکا|language=ئینگلیزی|budget=٢٠٠ ملیۆن دۆلار|gross=١.٣٨٤ ملیار}} '''پڵنگی ڕەش''' ({{بە ئینگلیزی|Black Panther}}) بریتییە لە فیلمێکی [[فیلمی سووپەرھیرۆ|فیلمێکی سووپەرھیرۆی]] ئەمریکی لە ساڵی ۲۰۱٨ لە لایەن [[کۆمیکەکانی ماڕڤل|مارڤل کۆمیکسەوە]] بەرهەمهێنراوە و چیرۆکەکەی باسی [[پڵنگی ڕەش]] دەکات. فیلمەکە لە بڵاوکردنەوەی [[کۆمپانیای واڵت دیزنی|دیزنییە]] و لە دەرهێنانی ڕاین کۆگلەرە و لە پاڵەوانێتی [[چادویک بۆسمان]] و [[مایکڵ بکاری جۆنسۆن]] و [[لوپیتا نیۆنگۆ]] و [[دانای گورورا]] و [[مارتن فریمان]] و [[دانییڵ کالویا]] و [[ئانجێلا باسیت]] و [[فۆرست ویتاکەر]] و [[ئاندی سێرکیس]]ە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://news.marvel.com/movies/58647/marvel-studios-begins-production-black-panther-2/ |سەردێڕ=News |ڕێکەوتی سەردان=١ی ئازاری ٢٠١٨ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://www.webcitation.org/6noSdUNWC?url=https://news.marvel.com/movies/58647/marvel-studios-begins-production-black-panther-2/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٨ی کانوونی دووەمی ٢٠١٧ |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|فیلم|ھۆڵیوود|فیلم|تەلەڤیزیۆن|کۆمەڵگا|مێژوو|ھۆڵیوود|خەیاڵی زانستی|ئەفریقا|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|دیزنی|دەیەی ٢٠١٠|کۆمیک|لەندەن}} {{پۆلی کۆمنز|Black Panther (film)}} {{فیلم-کۆلکە}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٨]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی لە دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمە سووپەرهێرۆکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمی ئەکشنی زانستی ئەمریکی]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی قاچاغیی چەک]] [[پۆل:فیلمە دانراوەکان لە ساڵی ٢٠١٦]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە لەندەن دانراون]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی جووڵە بەکاردەهێنن]] [[پۆل:فیلمەکانی ئایماکس]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمە سووپەرھێرۆکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمە ئەکشنییە سەرکێشییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان دەربارەی تۆڵەسەندنەوە]] [[پۆل:براوەکانی بافتا (فیلمەکان)]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانە خەیاڵییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی خێزانە شاھانەکان]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی تیرۆر]] [[پۆل:فیلمەکان کە لە ئەفریقا داندراون]] [[پۆل:فیلمەکان لە ڤییەنا دانراون]] [[پۆل:فیلمەکان کە لە ستۆدیۆی پاینوود ئەتلەنتا وێنەیان گیراوە]] [[پۆل:فیلمەکان کە لە ئەتلەنتا وێنەیان گیراوە]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی کە خەڵاتی ئۆسکاریان بۆ باشترین دیزاینی جلوبەرگ بەدەستھێناوە]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی کە خەڵاتی ئۆسکاری باشترین نمرەی ڕەسەنیان بەدەستھێناوە]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی جووڵە بەکاردەھێنن]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی کە دەرھێنەری ھونەرییان خەڵاتی ئۆسکاری باشترین دەرھێنانی ھونەری بەدەستھێناوە]] [[پۆل:گەردوونی سینەمایی مارڤڵ: قۆناغی سێ]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییە-ئەفریقییەکان]] [[پۆل:بلاک بانتەر (زنجیرەفیلم)]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە شاری بوسان وێنەیان گیراوە]] [[پۆل:فیلمە ئەکشنییە زانستییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان سەبارەت بە ھەتیوەکان]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە ١٩٩٢ داندراون]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە وڵاتێکی خەیاڵی ڕوودەدەن]] [[پۆل:فیلمە سەرکێشییە ئەکشنییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمەکان کە ڕووداوەکانیان لە ئۆکلاند، کالیفۆرنیایە]] cfetpizr8l69nbtpuna8b974134ou5r 1688633 1688537 2026-10-17T09:06:58Z AramBot 39807 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688633 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{Infobox film|name=پلنگی ڕەش|image=Black Panther Logo Black.svg|caption=|director=رەیان کۆلگەر|producer=کێفن فیگەر|writers=ڕەیان کۆلگەر|based_on=ستان لی|starring={{Plainlist| <!-- Order per the film's billing block --> * [[Chadwick Boseman]] * [[Michael B. Jordan]] * [[Lupita Nyong'o]] * [[Danai Gurira]] * [[Martin Freeman]] * [[Daniel Kaluuya]] * [[Letitia Wright]] * [[Winston Duke]] * [[Angela Bassett]] * [[Forest Whitaker]] * [[Andy Serkis]] <!-- Order per the film's billing block --> }}|music=لوی گۆرانسۆن|cinematography=ڕیچال مۆرینۆ|editing={{Plainlist| * [[Michael P. Shawver]] * [[Debbie Berman]] }}|studio=کۆمپانیاکانی مارڤێڵ|distributor=واڵت دیزنی پیکجۆری|released=٢٠١٨/١/٢٩|runtime=١٣٤ دەقە|country=ئەمریکا|language=ئینگلیزی|budget=٢٠٠ ملیۆن دۆلار|gross=١.٣٨٤ ملیار}} '''پڵنگی ڕەش''' ({{بە ئینگلیزی|Black Panther}}) بریتییە لە فیلمێکی [[فیلمی سووپەرھیرۆ|فیلمێکی سووپەرھیرۆی]] ئەمریکی لە ساڵی ۲۰۱٨ لە لایەن [[کۆمیکەکانی ماڕڤل|مارڤل کۆمیکسەوە]] بەرهەمهێنراوە و چیرۆکەکەی باسی [[پڵنگی ڕەش]] دەکات. فیلمەکە لە بڵاوکردنەوەی [[کۆمپانیای واڵت دیزنی|دیزنییە]] و لە دەرهێنانی ڕاین کۆگلەرە و لە پاڵەوانێتی [[چادویک بۆسمان]] و [[مایکڵ بکاری جۆنسۆن]] و [[لوپیتا نیۆنگۆ]] و [[دانای گورورا]] و [[مارتن فریمان]] و [[دانییڵ کالویا]] و [[ئانجێلا باسیت]] و [[فۆرست ویتاکەر]] و [[ئاندی سێرکیس]]ە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://news.marvel.com/movies/58647/marvel-studios-begins-production-black-panther-2/ |سەردێڕ=News |ڕێکەوتی سەردان=١ی ئازاری ٢٠١٨ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://www.webcitation.org/6noSdUNWC?url=https://news.marvel.com/movies/58647/marvel-studios-begins-production-black-panther-2/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٨ی کانوونی دووەمی ٢٠١٧ |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|فیلم|ھۆڵیوود|فیلم|تەلەڤیزیۆن|کۆمەڵگا|مێژوو|ھۆڵیوود|خەیاڵی زانستی|ئەفریقا|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|دیزنی|دەیەی ٢٠١٠|کۆمیک|لەندەن}} {{پۆلی کۆمنز|Black Panther (film)}} {{فیلم-کۆلکە}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٨]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی لە دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمە سووپەرهێرۆکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمی ئەکشنی زانستی ئەمریکی]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی قاچاغیی چەک]] [[پۆل:فیلمە دانراوەکان لە ساڵی ٢٠١٦]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە لەندەن دانراون]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی جووڵە بەکاردەهێنن]] [[پۆل:فیلمەکانی ئایماکس]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمە سووپەرھێرۆکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمە ئەکشنییە سەرکێشییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان دەربارەی تۆڵەسەندنەوە]] [[پۆل:براوەکانی بافتا (فیلمەکان)]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانە خەیاڵییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی خێزانە شاھانەکان]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی تیرۆر]] [[پۆل:فیلمەکان کە لە ئەفریقا داندراون]] [[پۆل:فیلمەکان لە ڤییەنا دانراون]] [[پۆل:فیلمەکان کە لە ستۆدیۆی پاینوود ئەتلەنتا وێنەیان گیراوە]] [[پۆل:فیلمەکان کە لە ئەتلەنتا وێنەیان گیراوە]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی کە خەڵاتی ئۆسکاریان بۆ باشترین دیزاینی جلوبەرگ بەدەستھێناوە]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی کە خەڵاتی ئۆسکاری باشترین نمرەی ڕەسەنیان بەدەستھێناوە]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی جووڵە بەکاردەھێنن]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی کە دەرھێنەری ھونەرییان خەڵاتی ئۆسکاری باشترین دەرھێنانی ھونەری بەدەستھێناوە]] [[پۆل:گەردوونی سینەمایی مارڤڵ: قۆناغی سێ]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییە-ئەفریقییەکان]] [[پۆل:بلاک بانتەر (زنجیرەفیلم)]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە شاری بوسان وێنەیان گیراوە]] [[پۆل:فیلمە ئەکشنییە زانستییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان سەبارەت بە ھەتیوەکان]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە ١٩٩٢ داندراون]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە وڵاتێکی خەیاڵی ڕوودەدەن]] [[پۆل:فیلمە سەرکێشییە ئەکشنییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمەکان کە ڕووداوەکانیان لە ئۆکلاند، کالیفۆرنیایە]] [[پۆل:فیلمەکانی دۆڵبی سینەما]] [[پۆل:فیلمە درامایییە ئەکشنە ئینگلیزییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەکشنە خەیاڵییە زانستییە ئینگلیزییەکان]] [[پۆل:فیلمە کرۆس ئۆڤەرە سووپەرھیرۆکان]] [[پۆل:فیلمە درامایییە سووپەرھیرۆکان]] m8g0bc6f8iteb3tm6muuby7umjngbzr 0 142982 1688534 1526944 2026-10-17T04:37:39Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، مۆسیقا-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688534 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{infobox musical artist | name = پڵسیبۆ | image = PlaceboBologna2009.jpg | caption = پڵسیبۆ لە [[بۆلۆنا]] لە ساڵی ٢٠٠٩ | alt = | image_size = 200px | background = group_or_band | alias = ئاشترەی ھارت | origin = [[لەندەن]]، [[ئینگلتەرا]]، {{ئاڵا|شانشینی یەکگرتوو}} | genre = [[ئاڵتەرنەتڤ ڕۆک]] | years_active = {{start date|df=yes|١٩٩٤}}–ئێستا | label = {{flatlist| * ھەت * ڤرجن * [[ئاسترارێکس]] <small>(ویلایەتە یەکگرتووەکان)</small> * یونیڤێرساڵ * کۆباڵت<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین= Leonelli |یەکەم= Andrea |سەردێڕ=Placebo to distribute back catalogue through Kobalt Label Services|ناونیشان=http://www.rockol.com/uk/news-641215/placebo-distribute-back-catalogue-through-kobalt-label-services|بڵاوکەرەوە=rockol.com}}</ref> }} | associated_acts = ھۆتێل پێرسۆنا، دەیڤد بویی، ئالیسن مۆسھارت، مایکل ستایپ، لانتانا، ئیگڵز ئۆف دێت مێتاڵ | website = {{URL|placeboworld.co.uk}} | current_members = *[[برایان مۆڵکۆ]] *[[ستیڤن ئۆلسدال]] | past_members = *رۆبێرت شڵتزبێرگ *ستیڤ ھیویت *ستیڤ فۆرێست }} '''پڵسیبۆ''' ({{بە ئینگلیزی|Placebo}} – گۆکردنی ئینگلیزی: {{IPAc-en|p|l|ə|ˈ|s|i|b|oʊ|}}) گرووپێکی [[ئاڵتەرنەتڤ ڕۆک]]ی ئینگلیزییە کە لە [[لەندەن]]، [[ئینگلتەرا]] دامەزراوە لەلایەن گۆرانیبێژ و گیتارژەن برایان مۆڵکۆ و بەیسژەن ستیڤن ئۆلسدال. گرووپەکە لە ساڵی ١٩٩٧ ناوبانگیان دەرکرد دوای بڵاوکردنەوەی یەکێک لە گۆرانییەکانیان بە ناوی «نانسی بۆی.» ھەر لە سەرەتای دەرکەوتنیانەوە، گرووپەکە دەنگی دایەوە لەبەر ئەوەی گۆرانیبێژ و گیتارژەنی گرووپەکە، مۆڵکۆ، بە کراوەیی باسی [[سێکس]] و بەکارھێنانی ماددەی ھۆشبەری دەکرد و زۆرجار کراسی ئافرەتانە و مەکیاژیشی دەکرد. پڵسیبۆ لەگەڵ چەندین ھونەرمەندی تر کاریان ھەبووە، یەکێک لەو ھونەرمەندانەش [[دەیڤد بویی]] بووە. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} *{{بیرخستنەوەی ویکی|بەستەر =https://en.wikipedia.org/wiki/Placebo_(band) |سەردێڕ =Placebo (band) |زمان =ئینگلیزی |سەردان = ١٤ی ئازاری ٢٠١٨}} {{تووڵی دەروازە|مۆسیقا|ژیاننامە|شانشینی یەکگرتوو|لەندەن}} {{پۆلی کۆمنز|Placebo (band)}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{مۆسیقا-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:گرووپە مۆسیقییە ئاڵتەرنەتڤ ڕۆکەکان]] [[پۆل:گرووپە مۆسیقییەکان، دامەزرانی ١٩٩٤]] 6wns1e3kjmxnectpyz0j77mvn9gap4n 0 143417 1688593 1545895 2026-10-17T07:34:26Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (مێژوو-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688593 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} '''پۆرتۆ ڕیکۆ''' یان '''پوێرتۆ ڕیکۆ''' (بە [[ئینگلیزی]]: Puerto Rico بە [[ئیسپانیۆل]]: Rich Port) [[ھەرێمی جیا|ھەرێمێکی جیا]]ی [[ویلایەتە یەکگرتووەکان]]ە کە لە باکووری ڕۆژھەڵاتی [[دەریای کاریبی]]دا جێی گرتووە. [[کۆمەڵە دوورگە]]یەک لە ناو [[ئەنتیڵی گەورە]]دا، پۆرتۆ ڕیکۆ [[دوورگە]]ی سەرەکیی پۆرتۆ ڕیکۆ و ھەندێ دوورگەی بچووکتر لەخۆ دەگرێت وەکوو دوورگەی مۆنا، کولیبرا و ڤیێکو. ==سەرچاوەکان== * {{بیرخستنەوەی ویکی | بەستەر= https://en.wikipedia.org/wiki/Puerto_Rico | سەردێڕ=Puerto Rico| زمان= ئینگلیزی | سەردان= ٢٤ی ئازاری ٢٠١٨}}{{Authority control}}{{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|کاریبی|پۆرتۆ ڕیکۆ|مێژوو|ئەمریکای لاتین}} {{پۆلی کۆمنز|Puerto Rico}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:وڵاتە دوورگەییەکان]] [[پۆل:داگیرگەکانی ئیسپانیا]] [[پۆل:وڵاتەکان و مەڵبەندەکانی ئیسپانی ئاخێو]] [[پۆل:ویلایەتەکان و مەڵبەندەکان، دامەزرانی ١٨٩٨]] [[پۆل:دوورگە بچووکە گەشەکردووەکان]] [[پۆل:پۆرتۆ ڕیکۆ]] et3ma860ex842eo5nzuk653mbmlf2v5 0 143894 1688596 1526998 2026-10-17T07:34:56Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کۆمپانیا-کۆلکە، ئەڵمانیا-کۆلکە) 1688596 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{Infobox company | name = Dr. Ing. h.c. F. Porsche AG | logo =[[File:Porsche logotype.png|frameless|upright=1.0]] [[File:Porsche logotype.png|frameless|upright=1.0]] [[File:Porsche Leipzig Kundenzentrum.jpg|frameless|upright=1.0]] | caption =کارگەی سەرەکی پۆرشە | type = پشکی گشتی | traded_as = | foundation = [[شتوتگارت]]، [[ئەڵمانیا]]<br/>({{start date and age|df=yes|١٩٣١}}) | founder = فێردیناند پۆرشە | location = [[شتوتگارت]]، [[ئەڵمانیا]] | area_served = جیھان | key_people = ۆڵفگانگ پۆرشە ئۆلیڤەر بلومە CEO | industry = [[ئۆتۆمۆبیل]] | services = ئۆتۆمبێل، دارایی، ئەندازیاری و بەڕێوەبردنی سەرمایە revenue = {{increase}} €21.533 billion (2015 annual report)<ref name="AR2016">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Porsche AG Annual Report 2015 |ناونیشان=https://newsroom.porsche.com/en/annual-report/downloads/en/Porsche_AnnualReport2015.pdf |format=PDF |ڕێکەوتی سەردان=٣١ی ئابی ٢٠١٦|ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20160924035900/https://newsroom.porsche.com/en/annual-report/downloads/en/Porsche_AnnualReport2015.pdf |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٤ی ئەیلوولی ٢٠١٦|df=dmy-all}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160924035900/https://newsroom.porsche.com/en/annual-report/downloads/en/Porsche_AnnualReport2015.pdf |date=٢٤ی ئەیلوولی ٢٠١٦ }}</ref> | operating_income = {{increase}} €3.404 billion (2015 annual report)<ref name="AR2016"/> | net_income = {{increase}} €2.335 billion (2015 annual report)<ref name="AR2016"/> | assets = {{increase}} €29.143 billion (2015 annual report)<ref name="AR2016"/> | equity = {{increase}} €10.700 billion (2015 annual report)<ref name="AR2016"/> | owner = [[گرووپی فۆکسڤاگن]] | num_employees = ٢٤،٤٨١ (٢٠١٥) | parent = | homepage = [http://www.porsche.com/ www.Porsche.com] | intl = yes}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Porsche|سەردێڕ=ویکیپیدیای ئینگلیزی}}</ref>'''پۆرشە''' (بە ئەڵمانی ''Porsche'') کۆمپانیایەکی [[ئەڵمانیا|ئەڵمانیە]] تایبەت بە بەرھەمھێنانی ئۆتۆمبێل بە ئاستێکی بەرز، کە کۆمپانیاکە ئۆتۆمبێلی سیدان و وەرزشی و ئۆتۆمبێلی بەرز SUV بەرھەم دەھێنێت، بارەگای سەرەکی پۆرشی لە شاری [[شتوتگارت|شتوتگارتە]] لە [[ئەڵمانیا]]. پۆرشە لەلایەن [[گرووپی فۆکسڤاگن|گرووپی فۆلکسڤاگنەوە]] خاوەندارێتی دەکرێت. == مێژوو == فێردیناند پۆرشە لە ساڵی ١٩٣١ کۆمپانیایەکی دامەزراند بە ناوی "Dr. Ing. h. c. F. Porsche GmbH" کە نووسینگەی سەرەکی کۆمپانیاکە لە ناوشاری [[شتوتگارت]] بوو لە ئەڵمانیا، کۆمپانیاکە تایبەت بوو بە ڕاوێژکاری و گەشەپێدانی بزوێنەری ئۆتۆمبێل بەڵام کۆمپانیاکە ھیچ ئۆتۆمبێلێکیان نەبوو کە بە ناوی خۆیانەوە بەرھەمی بھێنن. یەکەم کاریش کە کۆمپانیاکە وەری گرت بریتیبوو لە بۆندێک کە لەگەڵ دەسەڵاتدارانی دەوڵەتی ئەڵمانیا بۆ دروست کردنی ئۆتۆمبێلی خەڵک "[[فۆلکسڤاگن]]" بە جۆرێک بێت کە بۆ ھەموو کەسێک ببێت. یەکەم ئۆتۆمبێلیش کە بەرھەمیان ھێنا [[فۆلکسڤاگن بیتڵ]] بوو، کە تا ئێستاش بە سەرکەووتووترین ئۆتۆمبێل دادەنرێت لە جیھاندا. پۆرشە لە ساڵی ١٩٣٩ سوودێکی زۆریان وەرگرت لە [[فۆلکسڤاگن بیتڵ]] بۆ دروستکردنی یەکەم ئۆتۆمبێلی خۆیان بە ناوی پۆرشە ٦٤. == جەنگی جیھانی دووەم == لە جەنگی جیھانی دووەم ئاراستەی بەرھەمەکانی [[فۆلکسڤاگن]] گۆڕدرا بۆ بەرھەمی سەربازی، کە دەستیان کرد بە بەرھەم ھێنانی [[فۆلکسڤاگن بیتڵ|فۆلکسڤاگن بیتڵی]] سەربازی. [[پەڕگە:Nationale oldtimerdag Zandvoort 2010, 1954 PORSCHE 356, RK-70-24.JPG|وێنۆک|پۆرشە ٣٦٥]] پۆرشە لەو ماوی جەنگەدا ھەستا بە درووستکردنی دیزاینی چەندین تانکی بەھێز بۆ Tiger I و Tiger II، ھەروەھا پۆرشە گەشەی بە تانکی زۆر بەھێزی ماوس دا لەو ماوەیەدا. دواتر دوای جەنگ [[فۆلکسڤاگن]] کەوتە ژێردەستی بەریتانیەکان بە تەواوی کارگەی [[فۆلکسڤاگن|فۆلکسڤاگنیان]] کۆنترۆڵ کرد، ھەر بۆیە فێرری پۆرشە (کوڕی فێردیناند پۆرشە) ھەستا بە بیرۆکەیەک کە خۆیان ئۆتۆمبێلی تایبەت بە خۆیان بەرھەم بھێنن، یەکەم ئۆتۆمبێلی خۆیان درووست کرد بە ناوی پۆرشە ٣٦٥. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == {{پۆلی کۆمنز|Porsche|پۆرشە}} {{تووڵی دەروازە|ئۆتۆمۆبیل|ئەڵمانیا|کۆمپانیا}} {{کۆمپانیا-کۆلکە}} {{ئەڵمانیا-کۆلکە}} [[پۆل:پیشەگەرانی ئوتۆمبێل]] [[پۆل:کۆمپانیاکانی ئاڵمانیا]] pouxa4q09pv2v6u7k72gzjs9djjtgb2 0 144113 1688305 1686539 2026-10-16T20:24:24Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێسەرچاوە|بێسەرچاوە]]}} 1688305 wikitext text/x-wiki {{DISPLAYTITLE:<span dir="ltr">.ke</span>}} {{چڕ}}'''ke.''' [[پاوانی ئاست-سەری تایبەتی وڵات|پاوانی ئاست سەری تایبەت بە وڵاتی]] [[کینیا]]ە لە [[سیستمی ناوی پاوان]]ی ئینترنێتدا و لە [[١٩٩٣]]دا دامەزراوە. لە ساڵی ٢٠٠٢دا، کۆمپانیای کەنیچ (KENIC) کۆنتڕۆڵی پاوانەی .keـی وەرگرت لەکاتێکدا ژمارەی تۆمارکردنەکان کەم بوو و لە ١٠٠٠ تۆمار کەمتر بوو.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=week |first=Stay up to date on the editors' picks of the |ڕێکەوت=2023-05-21 |سەردێڕ=Kenyan domain registration up 6pc as uptake rebounds after Covid crisis |ناونیشان=https://www.businessdailyafrica.com/bd/economy/kenyan-domain-registration-up-6pc-as-uptake-rebounds--4242482 |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-12 |وێبگە=Business Daily |زمان=en}}</ref> پێش بەشداریی کەنیچ، بەڕێوەبردنی پاوانەکە لەلایەن دوو کەسەوە سەرپەرشتی دەکرا: شێم ئۆچوۆدۆ لە [[کینیا]] و ڕاندی بوش لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئەمەریکا]]، کە هەردوکیان شارەزای تەکنەلۆژیا بوون.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=week |first=Stay up to date on the editors' picks of the |ڕێکەوت=2023-05-21 |سەردێڕ=Kenyan domain registration up 6pc as uptake rebounds after Covid crisis |ناونیشان=https://www.businessdailyafrica.com/bd/economy/kenyan-domain-registration-up-6pc-as-uptake-rebounds--4242482 |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-13 |وێبگە=Business Daily |زمان=en}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=IANA {{!}} KENIC Meeting Minutes {{!}} 14 February 2002 |ناونیشان=https://www.iana.org/reports/2002/ke-redelegation/kenic-minutes-14feb02.html |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-13 |وێبگە=www.iana.org}}</ref> == پاوانی ئاست دووەم == پاوانە ئاست دووەمەکانی ئەم ناوی پاوانە بریتین لە: * {{چڕ}}'''.co.ke''' - بۆ شرکەت و کۆمپانیا. * {{چڕ}}'''.or.ke''' - بۆ [[ڕێکخراوەی ناحکوومی|ڕێکخراوە ناحکوومییەکان]]. * {{چڕ}}'''.ne.ke''' - بۆ دەزگا تۆڕییەکان. * {{چڕ}}'''.go.ke''' - بۆ دامەزراوەی حکوومەتی. تۆمارکردنی پێویستی بە [[بەڵگە (ڕاستی)|بەڵگە]] ھەیە. * {{چڕ}}'''.ac.ke''' - بۆ دامەزراوە یان خوێندگای باڵا. تۆمارکردنی پێویستی بە بەڵگە ھەیە. * {{چڕ}}'''.sc.ke''' - بۆ خوێندگای سەرەتایی یان ناوەندی. تۆمارکردنی پێویستی بە بەڵگە ھەیە. * {{چڕ}}'''.me.ke''' - بۆ ناوی شەخسی. * {{چڕ}}'''.mobi.ke''' - بۆ ناوەڕۆکی سەبارەت بە دووربیست (مۆبایل). * {{چڕ}}'''.info.ke''' - بۆ زانیاری. == ئەمانەش ببینە == * {{چڕ}}[[.me]] * {{چڕ}}[[.tv]] * [[پاوانی ئاست-سەری تایبەتی وڵات]] * [[ناوی پاوان]] == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} * {{بیرخستنەوەی ویکی | بەستەر= https://en.wikipedia.org/wiki/.ke | سەردێڕ=.ke| زمان= ئینگلیزی | سەردان= ١٥ی نیسانی ٢٠١٨}} {{پاوانی ئاست-سەر}} {{کۆلکە}} {{پۆلی کۆمنز}} {{تووڵی دەروازە|ئەفریقا|ئینتەرنێت}} [[پۆل:پاوانی ئاست-سەری تایبەتی وڵاتان]] khn60jjdlqrlpri0s444wiwf6jh3dwv 0 144249 1688511 1649409 2026-10-17T04:33:49Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە) 1688511 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناوی_فەرمی = پوکەی خواروو | ناوی_خۆماڵی = Puka Lower | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = [[گوند]] | وێنە = | قەبارەی_وێنە =300px | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_نەخشە = | قەبارەی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iraq | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[عێراق]]دا | پۆتانەکان = | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |سەردێڕ=Kurdistan Regional Government |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=٢٣ی نیسانی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141006170845/http://www.krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><br/>{{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای سلێمانی|سلێمانی]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[قەزای ڕانیە]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[ناحیەی حاجیاوا]] | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرجەمی ڕووبەر کم = | بەرزایی_بە_م = 548 | دانیشتووان_لە = |ژمارەی_دانیشتووان = | جۆری_دانیشتووانناسی١ = زمان و ئایین | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[کوردی]] ([[سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[سوننە|سوننی]] [[شافعی]] | جۆری_کۆدی_ناوچە =}} '''پوکەی خواروو''' گوندێکە، کەوتووەتە [[ناحیەی حاجیاوا]]، [[قەزای ڕانیە]]، [[پارێزگای سلێمانی]]، [[باشووری کوردستان]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = پێڕستی گوندەکانی باشوور | ناونیشان = http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی }}{{بەستەری مردوو|url=http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٥ی ئازاری ٢٠١٩ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190325141333/https://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == جوگرافیا == '''پوکەی خواروو''' لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی [[پوکەی سەروو]] و لە باشوور لەگەڵ گوندی [[قوڕەبەرازە]] و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ شارەدێی [[حاجیاوا]] و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی [[کانی توان]].<ref>http://wikimapia.org/</ref><ref>http://www.krso.net/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200203070708/http://www.krso.net/ |date= ٣ی شوباتی ٢٠٢٠ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = ووڵاتەکەت بناسە | ناونیشان = http://www.historyofkurd.com/2016/03/23/وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ | نووسەر = جەمیل ڕۆژبەیانی |زمان = کوردی}}</ref> == ئەمانەش ببینە == * [[گوندەکانی پارێزگای سلێمانی]]<ref>https://books.google.iq/books?</ref> {{گوندەکانی قەزای ڕانیە}} == پەراوێزەکان == {{پەراوێز}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کوردستان}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:گوندەکانی سلێمانی]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] 97lkcaqee97vh7l35koczy7caoeeue6 0 144250 1688512 1649408 2026-10-17T04:33:58Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە) 1688512 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناوی_فەرمی = پوکەی سەروو | ناوی_خۆماڵی = Puka Upper | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = [[گوند]] | وێنە = | قەبارەی_وێنە =300px | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_نەخشە = | قەبارەی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iraq | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[عێراق]]دا | پۆتانەکان = | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |سەردێڕ=Kurdistan Regional Government |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=٢٣ی نیسانی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141006170845/http://www.krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><br/>{{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای سلێمانی|سلێمانی]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[قەزای ڕانیە]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[ناحیەی حاجیاوا]] | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرجەمی ڕووبەر کم = | بەرزایی_بە_م = 555 | دانیشتووان_لە = |ژمارەی_دانیشتووان = | جۆری_دانیشتووانناسی١ = زمان و ئایین | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[کوردی]] ([[سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[سوننە|سوننی]] [[شافعی]] | جۆری_کۆدی_ناوچە =}} '''پوکەی سەروو''' گوندێکە، کەوتووەتە [[ناحیەی حاجیاوا]]، [[قەزای ڕانیە]]، [[پارێزگای سلێمانی]]، [[باشووری کوردستان]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = پێڕستی گوندەکانی باشوور | ناونیشان = http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی }}{{بەستەری مردوو|url=http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٥ی ئازاری ٢٠١٩ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190325141333/https://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == جوگرافیا == '''پوکەی سەروو''' لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی [[گردی تلێ]] و لە باشوور لەگەڵ گوندی [[پوکەی خواروو]] و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی [[کفرەدۆڵی خواروو]] و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی [[خەلیفە، حاجیاوا|خەلیفە]].<ref>http://wikimapia.org/</ref><ref>http://www.krso.net/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200203070708/http://www.krso.net/ |date= ٣ی شوباتی ٢٠٢٠ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = ووڵاتەکەت بناسە | ناونیشان = http://www.historyofkurd.com/2016/03/23/وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ | نووسەر = جەمیل ڕۆژبەیانی |زمان = کوردی}}</ref> == ئەمانەش ببینە == * [[گوندەکانی پارێزگای سلێمانی]]<ref>https://books.google.iq/books?</ref> {{گوندەکانی قەزای ڕانیە}} == پەراوێزەکان == {{پەراوێز}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کوردستان}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:گوندەکانی سلێمانی]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] 6ku8tq03jde3doozyx63ocyiwbg1wl9 0 144577 1688536 1649402 2026-10-17T04:37:58Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە) 1688536 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناوی_فەرمی = پڵنگان | ناوی_خۆماڵی = Plngan | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = [[گوند]] | وێنە = پەڕگە:گوندی پڵنگان.jpg|وێنۆک | قەبارەی_وێنە =300px | شرۆڤەی_وێنە = دیمەنی گوندی پڵنگان | وێنەی_نەخشە = | قەبارەی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iraq | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[عێراق]]دا | پۆتانەکان = | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |سەردێڕ=Kurdistan Regional Government |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=١٢ی ئایاری ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141006170845/http://www.krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><br/>{{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای سلێمانی|سلێمانی]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[قەزای ڕانیە]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[ناحیەی سەرکەپکان]] | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرجەمی ڕووبەر کم = | بەرزایی_بە_م = 891 | دانیشتووان_لە = |ژمارەی_دانیشتووان = | جۆری_دانیشتووانناسی١ = زمان و ئایین | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[کوردی]] ([[سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[سوننە|سوننی]] [[شافعی]] | جۆری_کۆدی_ناوچە =}} '''پڵنگان''' شارەدێیەکە، کەوتووەتە [[ناحیەی سەرکەپکان]]، [[قەزای ڕانیە]]، [[پارێزگای سلێمانی]]، [[باشووری کوردستان]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = پێڕستی گوندەکانی باشوور | ناونیشان = http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی }}{{بەستەری مردوو|url=http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٥ی ئازاری ٢٠١٩ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190325141333/https://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == جوگرافیا == '''پڵنگان''' لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی [[بۆتێ]] و لە باشوور لەگەڵ گوندی [[کەوبێنی سەروو]] و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی [[بازئەسپ]] و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی [[دۆڵاودۆڵ]].<ref>http://wikimapia.org/</ref><ref>http://www.krso.net/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200203070708/http://www.krso.net/ |date= ٣ی شوباتی ٢٠٢٠ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = ووڵاتەکەت بناسە | ناونیشان = http://www.historyofkurd.com/2016/03/23/وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ | نووسەر = جەمیل ڕۆژبەیانی |زمان = کوردی}}</ref> == ئەمانەش ببینە == * [[گوندەکانی پارێزگای سلێمانی]]<ref>https://books.google.iq/books?</ref> * [[ناحیەی سەرکەپکان]] {{گوندەکانی قەزای ڕانیە}} == پەراوێزەکان == {{پەراوێز}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کوردستان}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:گوندەکانی سلێمانی]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] cacisduug4fo48cx4k3f8fcwn6ltyx3 1 145355 1688005 1681654 2026-10-16T12:18:53Z Sakura emad 42467 /* ناوی دەروازە */ وەڵامدانەوە 1688005 wikitext text/x-wiki == کۆتا دەستکاری == {{وب|Serchia}} کۆتا دەستکاری کە لەلایەن ئای-پییەک کراوە دەشێت بگەڕێنرێتەوە؟ تکایە خۆشت ئەنجامی بدە. -- ⇐[[بەکارھێنەر:ئارام بکر|<span style="font-family:Cursive; color:yellow; Background:Black; font-size:13px;">'''ئارام'''</span>]] _{[[لێدوانی بەکارھێنەر:ئارام بکر|<span style="color:black; Background:yellow">'''وتووێژ💭'''</span>]]} ‏١٩:٣٠، ٢١ی حوزەیرانی ٢٠١٨ (UTC) ::{{دژ}} نابێ بگەڕێنرێتەوە. ئەو ڕستەیە نازانستنامەیی بوو.--[[بەکارھێنەر:Aza|Aza]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Aza|لێدوان]]) ‏٢٠:١٠، ٢١ی حوزەیرانی ٢٠١٨ (UTC) ::: منیش ھاوڕای ئازام: ھەر لەبەر ئەوەی ئای-پی کردوویەتی واتای ئەوە نادات کە خراپە، باشترە بەسەریدا بچنەوە، من ئەو دەقەم بە ناپێویست زانی گەر منیش بام لام دەبرت چوونکە وەک ھێرش وایە و وتارەکانی ویکیپیدیاش نابێت ھێرشیان تێدا بێت.--‎&#9666; [[بەکارھێنەر:Épine|<b style="color:purple;font-size:13px;display:inline-block;border:1px solid purple">ئێپین</b>]] _{[[لێدوانی بەکارھێنەر:Épine|<b style="color:black;font-size:11px">لێدوان</b><span style="color:purple">&#9836;</span>}]] ‏٠٢:٤٣، ٢٢ی حوزەیرانی ٢٠١٨ (UTC) == چاکسازی بەستەرە دەرەکییەکان == سڵاو ھاوڕێیان، من ئێستا دەستکاری ١ بەستەری دەرەکیی [[ئایین]]م کرد. تکایە [https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&oldid=845501 بەسەر دەستکارییەکەمدا بچۆرەوە]. ئەگەر ھەر پرسیارێکت ھەیە، یان پێویستە کە وا لە بۆتەکە بکەیت بەستەرەکان، یانیش ھەموو پەڕەکە فەرامۆش بکات، تکایە سەردانی [[:m:InternetArchiveBot/FAQ|پرسیارە دووپاتکراوەکان]] بکە بۆ وردەکاری زیادتر. من ئەم دەستکارییانەم ئەنجام داوە: *ئەرشیڤێکی نوێ https://web.archive.org/web/20080615140203/http://www.adherents.com/Religions_By_Adherents.html بۆ http://www.adherents.com/Religions_By_Adherents.html زیاد کرا تکایە سەردانی پرسیارە دووپاتکراوەکان بکە بۆ زانیاری لەسەر ڕاستکردنەوەی ھەڵەکانی بۆتەکە، کاتێکی شاد!—[[:en:User:InternetArchiveBot|'''<span style="color:darkgrey;font-family:monospace">InternetArchiveBot</span>''']] <span style="color:green;font-family:Rockwell">([[:en:User talk:InternetArchiveBot|سکاڵاکردنی کێشە]])</span> ‏٠٠:٥٦، ٢٣ی ئەیلوولی ٢٠٢١ (UTC) == ناوی وتار == ناوی ئەم وتارە بۆچی دین نەبێ؟ دین وشەیەکی کۆنی ئێرانییە و لە بێدین، [[بێدینی]]، دیندار، دینداری، هاودین، دیندۆڕاندن و گەلێک وشەی تردا هەیە و ئایین لە بنەڕەتدا مانایەکی تری هەبووە. هەروەها، لەنێوان خەڵکدا دین باوترە. @[[بەکارھێنەر:Calak|Calak]], @[[بەکارھێنەر:Aza|Aza]], @[[بەکارھێنەر:Aram|Aram]] و ئەوانی تر، چی دەڵێن؟ ‎'''[[بەکارھێنەر:Gejeluk|<span style="color:#EB3C27;">G</span>]][[لێدوانی بەکارھێنەر:Gejeluk|<span style="color:#1D3F6E;">êjełûk</span>]]''' ‏١٤:٠١، ٢٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٤ (UTC) :@[[بەکارھێنەر:Gejeluk|Gejeluk]] {{لەگەڵ}} [[بەکارھێنەر:Aza|Aza]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Aza|لێدوان]]) ‏١٤:٤١، ٢٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٤ (UTC) ::{{لەگەڵ}}. پێان وا بووە ''دین'' عەرەبییە لە سۆرانیدا وشەی ''ئایین''-یان لە جیاتی داناوە. لە کرمانجیشدا وشەی ''ئۆل''-یان داناوە کە تورکییە؛ ''یۆل'' بە تورکی یانی ڕێ و ڕێباز. ئەمە ھی نەزانینە. لە زمانی پاڵەوی و پاڵەوانیشدا ''دێن'' بە مانای Religion ھاتووە و وشەیەکی کۆنە. [[بەکارھێنەر:Calak|<span style="color:blue">'''<span style="font-size:13px">چالاک</span>'''</span>]] _{[[لێدوانی بەکارھێنەر:Calak|'''<span style="color:red">وتووێژ</span>''']]} ‏٠٧:١٢، ٢٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٤ (UTC) :::{{کرا|گوێزرا}}. ‎'''[[بەکارھێنەر:Gejeluk|<span style="color:#EB3C27;">G</span>]][[لێدوانی بەکارھێنەر:Gejeluk|<span style="color:#1D3F6E;">êjełûk</span>]]''' ‏٢١:٠٤، ٢٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٤ (UTC) === ناوی دەروازە === @[[بەکارھێنەر:Calak|Calak]] @[[بەکارھێنەر:گرووپی قوتابخانە|گرووپی قوتابخانە]] دەتانەوێ من بە بۆتەکەم تەواوی وتارەکانی ژێر دەروازەکە بگوازمەوە بۆ ناوی دین؟ جاری پێشوو گرووپی قوتابخانە کە ناوی دەروازەکەی لە ئایین کردبوو بەدین ٧٧٦ وتاری لەژێر بوو دیاریشە ئەو ھەموو وتارە بە مرۆڤ چاک ناکرێن پێویستی بە بۆت ھەیە جا بڕیارتان چییە؟ ئەوانی تریش بانگ دەکەم کە لە ناوگۆڕانی وتارەکە بەشدار بوبون @[[بەکارھێنەر:حوسێن|حوسێن]] @[[بەکارھێنەر:Aza|Aza]] [[بەکارھێنەر:Sakura emad|—— 🌸 Sakura emad 💖]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Sakura emad|لێدوان]]) ٠٣:٠٩، ٢٣ی ئەیلوولی ٢٠٢٦ (UTC) :@[[بەکارھێنەر:Sakura emad|Sakura emad]] بەڵێ، ''ئایین'' بکە بە ''دین''. [[بەکارھێنەر:حوسێن|حوسێن]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:حوسێن|لێدوان]]) ١٧:٤٧، ٢٣ی ئەیلوولی ٢٠٢٦ (UTC) ::@[[بەکارھێنەر:حوسێن|حوسێن]] بەڵێ. [[بەکارھێنەر:Aza|Aza]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Aza|لێدوان]]) ١٣:٢٣، ٢٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٦ (UTC) :::بەم زووانە بە بۆت دەیگوازمەوە {{لەژێر کاردایە}} [[بەکارھێنەر:Sakura emad|—— 🌸 Sakura emad 💖]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Sakura emad|لێدوان]]) ٢١:٠٤، ٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) ::::@[[بەکارھێنەر:Aza|Aza]] @[[بەکارھێنەر:حوسێن|حوسێن]] {{کرا}} 776 وتار چارەسەرکران، ::::دەروازەی سەرەکی ناوی گۆڕدرا بۆ دین، گشت ئەو پەڕانەی دەکەوتنە ژێر دەروازەکە گوازرانەوە و چاکسازی لە مۆدیوولەکەشی کرا بۆ ئەوەی ئەگەر لە داھاتوو ھاتوو ناوی ئایین بۆ وتارەکان زیادکرا لەجیاتی دین، ئەوا مۆدیوولەکە وای لێ بکات ھەر بە دین بیخوێنێتەوە. و کەمێک کاری تەکنیکی تریش بۆ کار ئاسانی. سپاس بۆ ھەموو لایەک. [[بەکارھێنەر:Sakura emad|—— 🌸 Sakura emad 💖]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Sakura emad|لێدوان]]) ١٢:١٨، ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) a2c2v3d3jgic131lgwr0scj0m7lpyub 1688298 1688005 2026-10-16T20:21:44Z حوسێن 42516 /* ناوی دەروازە */ وەڵامدانەوە 1688298 wikitext text/x-wiki == کۆتا دەستکاری == {{وب|Serchia}} کۆتا دەستکاری کە لەلایەن ئای-پییەک کراوە دەشێت بگەڕێنرێتەوە؟ تکایە خۆشت ئەنجامی بدە. -- ⇐[[بەکارھێنەر:ئارام بکر|<span style="font-family:Cursive; color:yellow; Background:Black; font-size:13px;">'''ئارام'''</span>]] _{[[لێدوانی بەکارھێنەر:ئارام بکر|<span style="color:black; Background:yellow">'''وتووێژ💭'''</span>]]} ‏١٩:٣٠، ٢١ی حوزەیرانی ٢٠١٨ (UTC) ::{{دژ}} نابێ بگەڕێنرێتەوە. ئەو ڕستەیە نازانستنامەیی بوو.--[[بەکارھێنەر:Aza|Aza]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Aza|لێدوان]]) ‏٢٠:١٠، ٢١ی حوزەیرانی ٢٠١٨ (UTC) ::: منیش ھاوڕای ئازام: ھەر لەبەر ئەوەی ئای-پی کردوویەتی واتای ئەوە نادات کە خراپە، باشترە بەسەریدا بچنەوە، من ئەو دەقەم بە ناپێویست زانی گەر منیش بام لام دەبرت چوونکە وەک ھێرش وایە و وتارەکانی ویکیپیدیاش نابێت ھێرشیان تێدا بێت.--‎&#9666; [[بەکارھێنەر:Épine|<b style="color:purple;font-size:13px;display:inline-block;border:1px solid purple">ئێپین</b>]] _{[[لێدوانی بەکارھێنەر:Épine|<b style="color:black;font-size:11px">لێدوان</b><span style="color:purple">&#9836;</span>}]] ‏٠٢:٤٣، ٢٢ی حوزەیرانی ٢٠١٨ (UTC) == چاکسازی بەستەرە دەرەکییەکان == سڵاو ھاوڕێیان، من ئێستا دەستکاری ١ بەستەری دەرەکیی [[ئایین]]م کرد. تکایە [https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&oldid=845501 بەسەر دەستکارییەکەمدا بچۆرەوە]. ئەگەر ھەر پرسیارێکت ھەیە، یان پێویستە کە وا لە بۆتەکە بکەیت بەستەرەکان، یانیش ھەموو پەڕەکە فەرامۆش بکات، تکایە سەردانی [[:m:InternetArchiveBot/FAQ|پرسیارە دووپاتکراوەکان]] بکە بۆ وردەکاری زیادتر. من ئەم دەستکارییانەم ئەنجام داوە: *ئەرشیڤێکی نوێ https://web.archive.org/web/20080615140203/http://www.adherents.com/Religions_By_Adherents.html بۆ http://www.adherents.com/Religions_By_Adherents.html زیاد کرا تکایە سەردانی پرسیارە دووپاتکراوەکان بکە بۆ زانیاری لەسەر ڕاستکردنەوەی ھەڵەکانی بۆتەکە، کاتێکی شاد!—[[:en:User:InternetArchiveBot|'''<span style="color:darkgrey;font-family:monospace">InternetArchiveBot</span>''']] <span style="color:green;font-family:Rockwell">([[:en:User talk:InternetArchiveBot|سکاڵاکردنی کێشە]])</span> ‏٠٠:٥٦، ٢٣ی ئەیلوولی ٢٠٢١ (UTC) == ناوی وتار == ناوی ئەم وتارە بۆچی دین نەبێ؟ دین وشەیەکی کۆنی ئێرانییە و لە بێدین، [[بێدینی]]، دیندار، دینداری، هاودین، دیندۆڕاندن و گەلێک وشەی تردا هەیە و ئایین لە بنەڕەتدا مانایەکی تری هەبووە. هەروەها، لەنێوان خەڵکدا دین باوترە. @[[بەکارھێنەر:Calak|Calak]], @[[بەکارھێنەر:Aza|Aza]], @[[بەکارھێنەر:Aram|Aram]] و ئەوانی تر، چی دەڵێن؟ ‎'''[[بەکارھێنەر:Gejeluk|<span style="color:#EB3C27;">G</span>]][[لێدوانی بەکارھێنەر:Gejeluk|<span style="color:#1D3F6E;">êjełûk</span>]]''' ‏١٤:٠١، ٢٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٤ (UTC) :@[[بەکارھێنەر:Gejeluk|Gejeluk]] {{لەگەڵ}} [[بەکارھێنەر:Aza|Aza]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Aza|لێدوان]]) ‏١٤:٤١، ٢٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٤ (UTC) ::{{لەگەڵ}}. پێان وا بووە ''دین'' عەرەبییە لە سۆرانیدا وشەی ''ئایین''-یان لە جیاتی داناوە. لە کرمانجیشدا وشەی ''ئۆل''-یان داناوە کە تورکییە؛ ''یۆل'' بە تورکی یانی ڕێ و ڕێباز. ئەمە ھی نەزانینە. لە زمانی پاڵەوی و پاڵەوانیشدا ''دێن'' بە مانای Religion ھاتووە و وشەیەکی کۆنە. [[بەکارھێنەر:Calak|<span style="color:blue">'''<span style="font-size:13px">چالاک</span>'''</span>]] _{[[لێدوانی بەکارھێنەر:Calak|'''<span style="color:red">وتووێژ</span>''']]} ‏٠٧:١٢، ٢٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٤ (UTC) :::{{کرا|گوێزرا}}. ‎'''[[بەکارھێنەر:Gejeluk|<span style="color:#EB3C27;">G</span>]][[لێدوانی بەکارھێنەر:Gejeluk|<span style="color:#1D3F6E;">êjełûk</span>]]''' ‏٢١:٠٤، ٢٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٤ (UTC) === ناوی دەروازە === @[[بەکارھێنەر:Calak|Calak]] @[[بەکارھێنەر:گرووپی قوتابخانە|گرووپی قوتابخانە]] دەتانەوێ من بە بۆتەکەم تەواوی وتارەکانی ژێر دەروازەکە بگوازمەوە بۆ ناوی دین؟ جاری پێشوو گرووپی قوتابخانە کە ناوی دەروازەکەی لە ئایین کردبوو بەدین ٧٧٦ وتاری لەژێر بوو دیاریشە ئەو ھەموو وتارە بە مرۆڤ چاک ناکرێن پێویستی بە بۆت ھەیە جا بڕیارتان چییە؟ ئەوانی تریش بانگ دەکەم کە لە ناوگۆڕانی وتارەکە بەشدار بوبون @[[بەکارھێنەر:حوسێن|حوسێن]] @[[بەکارھێنەر:Aza|Aza]] [[بەکارھێنەر:Sakura emad|—— 🌸 Sakura emad 💖]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Sakura emad|لێدوان]]) ٠٣:٠٩، ٢٣ی ئەیلوولی ٢٠٢٦ (UTC) :@[[بەکارھێنەر:Sakura emad|Sakura emad]] بەڵێ، ''ئایین'' بکە بە ''دین''. [[بەکارھێنەر:حوسێن|حوسێن]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:حوسێن|لێدوان]]) ١٧:٤٧، ٢٣ی ئەیلوولی ٢٠٢٦ (UTC) ::@[[بەکارھێنەر:حوسێن|حوسێن]] بەڵێ. [[بەکارھێنەر:Aza|Aza]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Aza|لێدوان]]) ١٣:٢٣، ٢٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٦ (UTC) :::بەم زووانە بە بۆت دەیگوازمەوە {{لەژێر کاردایە}} [[بەکارھێنەر:Sakura emad|—— 🌸 Sakura emad 💖]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Sakura emad|لێدوان]]) ٢١:٠٤، ٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) ::::@[[بەکارھێنەر:Aza|Aza]] @[[بەکارھێنەر:حوسێن|حوسێن]] {{کرا}} 776 وتار چارەسەرکران، ::::دەروازەی سەرەکی ناوی گۆڕدرا بۆ دین، گشت ئەو پەڕانەی دەکەوتنە ژێر دەروازەکە گوازرانەوە و چاکسازی لە مۆدیوولەکەشی کرا بۆ ئەوەی ئەگەر لە داھاتوو ھاتوو ناوی ئایین بۆ وتارەکان زیادکرا لەجیاتی دین، ئەوا مۆدیوولەکە وای لێ بکات ھەر بە دین بیخوێنێتەوە. و کەمێک کاری تەکنیکی تریش بۆ کار ئاسانی. سپاس بۆ ھەموو لایەک. [[بەکارھێنەر:Sakura emad|—— 🌸 Sakura emad 💖]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Sakura emad|لێدوان]]) ١٢:١٨، ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) :::::@[[بەکارھێنەر:Sakura emad|Sakura emad]] دەستت خۆش بێ. دەتوانی کێشەی ''دێ'' و ''گوند'' وەک ئەمە چارە بکەی؟ @[[بەکارھێنەر:MFTG|MFTG]] لە وتارەکانی دا ھەر ''گوند'' بە کار دەبا، لە کاتێک دا وتووێژ کراوە و ''دێ'' ئێستا یەکێک لە وشە پەسەندکراوەکانە.[https://ckb.wikipedia.org/wiki/ویکیپیدیا:پێڕستی_زاراوە_پەسەندکراوەکان#وشە_و_دەستەواژەکان] جارێکیش بەبێ وتووێژ وتارەکەی بۆ ''گوند'' گواستووە، [https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=دێ&diff=prev&oldid=1561994 کرتە بکە]. [[بەکارھێنەر:حوسێن|حوسێن]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:حوسێن|لێدوان]]) ٢٠:٢١، ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) 7uxol3s1i0fets0km10vniwraxtqrx9 0 145532 1688081 1649439 2026-10-16T16:35:07Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە) 1688081 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناوی_فەرمی = پردەشاڵ | ناوی_خۆماڵی = Prdashal | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = [[گوند]] | وێنە = | قەبارەی_وێنە =300px | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_نەخشە = | قەبارەی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iraq | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[عێراق]]دا | پۆتانەکان = | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |سەردێڕ=Kurdistan Regional Government |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی حوزەیرانی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141006170845/http://www.krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><br/>{{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای سلێمانی|سلێمانی]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[قەزای پشدەر]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[ناحیەی سەنگەسەر]] | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرجەمی ڕووبەر کم = | بەرزایی_بە_م = 928 | دانیشتووان_لە = |ژمارەی_دانیشتووان = | جۆری_دانیشتووانناسی١ = زمان و ئایین | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[کوردی]] ([[سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[سوننە|سوننی]] [[شافعی]] | جۆری_کۆدی_ناوچە =}} '''پردەشاڵ''' گوندێکە، کەوتووەتە [[ناحیەی سەنگەسەر]]، [[قەزای پشدەر]]، [[پارێزگای سلێمانی]]، [[باشووری کوردستان]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = پێڕستی گوندەکانی باشوور | ناونیشان = http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی }}{{بەستەری مردوو|url=http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٥ی ئازاری ٢٠١٩ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190325141333/https://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == جوگرافیا == '''پردەشاڵ''' لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی [[دیلمان]] و لە باشوور لەگەڵ گوندی [[کۆزینە، سەنگەسەر|کۆزینە]] و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی [[لکاوە]] و لە ڕۆژاوا لەگەڵ شارەدێی [[وەرتێ]].<ref>http://wikimapia.org/</ref><ref>http://www.krso.net/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200203070708/http://www.krso.net/ |date= ٣ی شوباتی ٢٠٢٠ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = ووڵاتەکەت بناسە | ناونیشان = http://www.historyofkurd.com/2016/03/23/وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ | نووسەر = جەمیل ڕۆژبەیانی |زمان = کوردی}}</ref> == ئەمانەش ببینە == * [[گوندەکانی پارێزگای سلێمانی]]<ref>https://books.google.iq/books?</ref> {{گوندەکانی قەزای پشدەر}} == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کوردستان}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:گوندەکانی سلێمانی]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] i37bwyzff6yjc99hlpx856l41nwadkq 0 145607 1688169 1649434 2026-10-16T19:36:59Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە) 1688169 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناوی_فەرمی = پشتئاشانی خواروو | ناوی_خۆماڵی = Pshtashan Lower | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = [[گوند]] | وێنە = | قەبارەی_وێنە =300px | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_نەخشە = | قەبارەی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iraq | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[عێراق]]دا | پۆتانەکان = | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |سەردێڕ=Kurdistan Regional Government |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان= ٣ی تەممووزی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141006170845/http://www.krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><br/>{{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای سلێمانی|سلێمانی]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[قەزای پشدەر]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[ناحیەی سەنگەسەر]] | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرجەمی ڕووبەر کم = | بەرزایی_بە_م = 1250 | دانیشتووان_لە = |ژمارەی_دانیشتووان = | جۆری_دانیشتووانناسی١ = زمان و ئایین | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[کوردی]] ([[سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[سوننە|سوننی]] [[شافعی]] | جۆری_کۆدی_ناوچە =}} '''پشتئاشانی خواروو''' گوندێکە، کەوتووەتە [[ناحیەی سەنگەسەر]]، [[قەزای پشدەر]]، [[پارێزگای سلێمانی]]، [[باشووری کوردستان]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = پێڕستی گوندەکانی باشوور | ناونیشان = http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی }}{{بەستەری مردوو|url=http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٥ی ئازاری ٢٠١٩ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190325141333/https://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == جوگرافیا == '''پشتئاشانی خواروو''' لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی [[قڕناقاو]] و لە باشوور لەگەڵ گوندی [[کاسکان]] و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی [[پردانان]] لە [[شارستانی پیرانشار]] لە [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان]] و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی [[پشتئاشانی سەروو]].<ref>http://wikimapia.org/</ref><ref>http://www.krso.net/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200203070708/http://www.krso.net/ |date= ٣ی شوباتی ٢٠٢٠ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = ووڵاتەکەت بناسە | ناونیشان = http://www.historyofkurd.com/2016/03/23/وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ | نووسەر = جەمیل ڕۆژبەیانی |زمان = کوردی}}</ref> == ئەمانەش ببینە == * [[گوندەکانی پارێزگای سلێمانی]]<ref>https://books.google.iq/books?</ref> {{گوندەکانی قەزای پشدەر}} == پەراوێزەکان == {{پەراوێز}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کوردستان}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:گوندەکانی سلێمانی]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] 75pwboipsh08dqnb922mdcp8hettxq1 0 145608 1688170 1649431 2026-10-16T19:37:09Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە) 1688170 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناوی_فەرمی = پشتئاشانی سەروو | ناوی_خۆماڵی = Pshtashan Upper | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = [[گوند]] | وێنە = | قەبارەی_وێنە =300px | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_نەخشە = | قەبارەی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iraq | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[عێراق]]دا | پۆتانەکان = | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |سەردێڕ=Kurdistan Regional Government |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان= ٣ی تەممووزی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141006170845/http://www.krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><br/>{{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای سلێمانی|سلێمانی]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[قەزای پشدەر]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[ناحیەی سەنگەسەر]] | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرجەمی ڕووبەر کم = | بەرزایی_بە_م = 1340 | دانیشتووان_لە = |ژمارەی_دانیشتووان = | جۆری_دانیشتووانناسی١ = زمان و ئایین | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[کوردی]] ([[سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[سوننە|سوننی]] [[شافعی]] | جۆری_کۆدی_ناوچە =}} '''پشتئاشانی سەروو''' گوندێکە، کەوتووەتە [[ناحیەی سەنگەسەر]]، [[قەزای پشدەر]]، [[پارێزگای سلێمانی]]، [[باشووری کوردستان]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = پێڕستی گوندەکانی باشوور | ناونیشان = http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی }}{{بەستەری مردوو|url=http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٥ی ئازاری ٢٠١٩ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190325141333/https://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == جوگرافیا == '''پشتئاشانی سەروو''' لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی [[قڕناقاو]] و لە باشوور لەگەڵ گوندی [[ڕەژی کەرێ]] و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی [[پشتئاشانی خواروو]] و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی [[ئەستێرۆکان، سەنگەسەر|ئەستێرۆکان]].<ref>http://wikimapia.org/</ref><ref>http://www.krso.net/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200203070708/http://www.krso.net/ |date= ٣ی شوباتی ٢٠٢٠ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = ووڵاتەکەت بناسە | ناونیشان = http://www.historyofkurd.com/2016/03/23/وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ | نووسەر = جەمیل ڕۆژبەیانی |زمان = کوردی}}</ref> == ئەمانەش ببینە == * [[گوندەکانی پارێزگای سلێمانی]]<ref>https://books.google.iq/books?</ref> {{گوندەکانی قەزای پشدەر}} == پەراوێزەکان == {{پەراوێز}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کوردستان}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:گوندەکانی سلێمانی]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] ptijesfi97c0poq1hcw590kc77onnix 0 145728 1688080 1649441 2026-10-16T16:34:57Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە) 1688080 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناوی_فەرمی = پردەبەردینە | ناوی_خۆماڵی = Prdabardina | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = [[گوند]] | وێنە = | قەبارەی_وێنە =300px | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_نەخشە = | قەبارەی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iraq | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[عێراق]]دا | پۆتانەکان = | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |سەردێڕ=Kurdistan Regional Government |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان= ٧ی تەممووزی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141006170845/http://www.krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><br/>{{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای سلێمانی|سلێمانی]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[قەزای پشدەر]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[ناحیەی ھەڵشۆ]] | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرجەمی ڕووبەر کم = | بەرزایی_بە_م = 879 | دانیشتووان_لە = |ژمارەی_دانیشتووان = | جۆری_دانیشتووانناسی١ = زمان و ئایین | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[کوردی]] ([[سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[سوننە|سوننی]] [[شافعی]] | جۆری_کۆدی_ناوچە =}} '''پردەبەردینە''' گوندێکە، کەوتووەتە [[ناحیەی ھەڵشۆ]]، [[قەزای پشدەر]]، [[پارێزگای سلێمانی]]، [[باشووری کوردستان]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = پێڕستی گوندەکانی باشوور | ناونیشان = http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی }}{{بەستەری مردوو|url=http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٥ی ئازاری ٢٠١٩ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190325141333/https://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == جوگرافیا == '''پردەبەردینە''' لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی [[کانی کەران]] و لە باشوور لەگەڵ گوندی [[سونێ]] و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی [[بەردەقسڵ]] و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی [[سەرخان]].<ref>http://wikimapia.org/</ref><ref>http://www.krso.net/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200203070708/http://www.krso.net/ |date= ٣ی شوباتی ٢٠٢٠ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = ووڵاتەکەت بناسە | ناونیشان = http://www.historyofkurd.com/2016/03/23/وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ | نووسەر = جەمیل ڕۆژبەیانی |زمان = کوردی}}</ref> == ئەمانەش ببینە == * [[گوندەکانی پارێزگای سلێمانی]]<ref>https://books.google.iq/books?</ref> {{گوندەکانی قەزای پشدەر}} == پەراوێزەکان == {{پەراوێز}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کوردستان}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:گوندەکانی سلێمانی]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] rvuzdx6a7fzcnhk5xcsd7c5fh34o5bq 0 146192 1688294 1686822 2026-10-16T20:21:15Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688294 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{زانیاریدانی تەلەڤیزیۆن | ناو = دەردەسەری | وێنە = | سەردێڕ = | ناو٢ = | جۆر = دراما، تەنز، کۆمەڵایەتی | فۆرمات = | دروستکەر = مھران مھام | پەرەپێدەران = | نووسەر = برزو نیک نژاد | دەرھێنەر = برزو نیک نژاد | پێشکەشکار = | حەکەمەکان = | دەنگەکان = | گێڕدراوەتەوە = | مۆسیقای_دەستپێک = | مۆسیقای_کۆتا = | ئاوازدانەر = | وڵات = [[ئێران]] | زمان = [[فارسی]] | ژمارەی_وەرزەکان = | ژمارەی_زنجیرەکان = ٢ | ژمارەی_ئەڵقەکان = ٢٦ | شوێن = [[تاران]] | کامێرا = | ماوەی_پەخش = }} '''دەردەسەری''' ({{بە فارسی|دردسرهای عظیم}}) زنجیرەیەکی تەلەڤیزیۆنی ئێرانییە. دوو بەشی لێ دەرچووە ھەر بەشێکی پێکھاتووە لە ٢٦ ئەڵقەی ٤٠ خولەکی، ئەم درامایە لە زستانی ساڵی ٢٠١٤ لە کەناڵی سێی کۆماری ئیسلامی ئێران پەخش کرا و دواتر ھەردوو بەشەکەی وەرگێڕدرایە سەر زمانی کوردی لەلایەن [[سپێدە|کەناڵی سپێدە]]وە بەناوی دەردەسەری. == چیڕۆک == '''لەتیف''' گەنجێکە خولیای ئەکتەری لەسەریدایە و بۆ ئەو ئامانجەشی زۆر ھەوڵی داوە و بڕوانامەی تێدا بەدەستھێناوە بەڵام چونکە سەرەتای ئەزموونییەتی ھەربۆیە دووچاری زۆر کێشە دەبێتەوە و ھەموو کەس کاری پێنادات. ئەو لە خانوویەکدا لە تارانی پایتەخت ژوورێکی بە کرێ گرتووە کە سێ خانەوادەی تریشی تیا دەژین. یەکێک لەوان خاوەنی کچێکە بەناوی '''بەھار''' کە زۆر جوان و بەڕەوشتە و خوازبێنیەکی زۆری ھەیە بەڵام ئەو نایەوێ ھاوسەرگیری بکات و دەیەوێت درێژە بە خوێندنەکەی بدات، ھەربۆیە ڕۆژێک داوا لە لەتیف دەکات کە ڕۆڵی خوازبێنیکەرێکی بۆ بگێڕێت تا خوازبێنیکەرەکانی تری بێ ھیوا بکات، ئەم پێشنیارە، تەواوی ژیانی دەگۆڕێت... == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکی|بەستەر = https://fa.wikipedia.org/wiki/دردسرهای_عظیم|سەردێڕ = دردسرهای عظیم|زمان = فارسی|سەردان = ٢٣ی ئابی ٢٠١٨}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} 2d10i87z718h0tr3gtjuxtt6pk3z16h 0 146814 1688172 1683410 2026-10-16T19:37:29Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (گەردوون-کۆلکە) 1688172 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Kuiper belt oort cloud.svg|وێنۆک|Artist's rendering of the Kuiper Belt and hypothetical more distant Oort cloud]] '''پشتوێنی کویپێر''' ناوچەیەکی کۆمەڵەی خۆرە کە دەکەوێتە دوای خولگەی [[نێپتۆن]] (لە مەودای ٣٠ یەکەی ئەستێرەناسیەوە) تا ٥٠ [[باڵانسی گەردوونی|یەکەی ئەسێرەناسی]] لە [[خۆر]]ەوە. ژمارەیەکی زۆر تەن وەک ھەسارەی بچکۆلە لە پشتوێنی کویپێردا ھەن کە زۆر لە تەنەکانی پشتێونی ھەسارۆکەکان گەورەترن. دوای ئەوەی کە پشوێنی کویپێر لە ساڵی ١٩٩٢ەوە دۆزرایەوە، ژمارەی تەنە ناسراوەکانی پشتوێنی کویپێر بۆ زیاتر لە ھەزار دانە بەرز بۆوە. وا دەزانرێت زیاتر لە ٧٠٬٠٠٠ تەنی پشتوێنی کویپێر(KBOs) لە تیرەی زیاتر لە ١٠٠ کیلۆمەتردا ھەن. [[پەڕگە:Outersolarsystem objectpositions labels comp ar.png|وێنۆک|پشتێنی کویپێر کە ڕێژەی تەنە ئاسمانییەکان لە سنووری پشتێنەکە بە ڕەنگی سەوز ڕوون دەکاتەوە]] == سەرچاوەکان == [[:simple:Kuiper belt|ویکیپیدیای ئینگلیزیی ساکار]] {{کۆمەڵەی خۆر}} {{تووڵی دەروازە|گەردوون|کۆمەڵەی خۆر}} {{پۆلی کۆمنز|Kuiper belt objects}} {{گەردوون-کۆلکە}} [[پۆل:کۆمەڵەی خۆر]] [[پۆل:گەردوون]] [[پۆل:سیستمی خۆری]] 16apge4tgzokeagjqdujox89gv1xxal 0 147151 1688102 1526720 2026-10-16T16:38:37Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (تورکیا-کۆلکە) 1688102 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{Underlinked|date=ئاب ٢٠٢١}} }} '''پڕۆژەی باشوری خۆرھەڵاتی ئەنادۆڵ''' ({{بە تورکی|Güneydoğu Anadolu projesi}}) کورت دەکرێتەوە بۆ [GAP] بریتییە لە پڕۆژەیەک بۆ گەشەکردن و گەشەپێدانی دارایی باشووری خۆرھەڵاتی ئەنادۆڵ لە وڵاتی تورکیا. ئامانجی پڕۆژەکە بریتییە لە فراوانکردن و گەورەکردنی خاکی کشتوکاڵی و دروستکردنی کارەبا لەڕێگەی بونیادنانی ٢١ بەنداو و تونێلی ئاوی لەسەر ڕوباری دیجلە و فوڕات و ھەروەھا وا پێشبینی دەکرا کە لە ساڵی ٢٠١٠ تەواو بکرێت بە تێچووی ٣٢ میلیارد دۆلاری ئەمریکی، بەڵام تائێستا تەواو نەکراوە. ھەروەھا ئەم پڕۆژەیە ١٧ وێستگەی دروستکردنی کارەبای لەسەرە، لەڕێگەی ئاوەوە و واپێشبینی دەکرێت بە تەواوکردنی ئەم پڕۆژەیە ٪٢٢ی پێداویستی تورکیا بۆ کارەبا پڕبکێتەوە بە بەرھەمھێنانی ٨٩٠٠ گێگاوات لە کارەبا لە کاتژمێرێکدا بەم شێوەیە دەبێتە گەورەترین پڕۆژەی دروستکردنی کارەبا لە ھەموو جیھاندا. == مێژوو == یەکەم بیرکردنەوەکان بۆ سوود وەرگرتن لە ئاوی ڕوباری دیجلە و فوڕات دەگەڕێتەوە بۆ [[مستەفا کەمال ئەتاتورک]]، دامەزرێنەری کۆماری تورکیا چونکە پێویستی بۆ کارەبا لە ٢٠ەکان و ٣٠یەکانی سەدەی بیستەم زۆر زۆر بوو، و دەزگای لێکۆڵینەوەی کارەبایی لە ساڵی ١٩٣٦ بۆ لێکۆڵینەوە لە چۆنیەتی سوود وەرگرتن لە ئاوی ڕوبارەکانی ناوخۆی تورکیا بۆ دروست کردنی کارەبا دروستکرا؛ ئەو دەزگایە لێکۆڵینەوەکانی لەگەڵ دەستپێکردنی پرۆژەی بەنداوی [[کیبان]] دەستپێکرد، و ھەروەھا دەزگایەک دروستکرا بۆ چاودێریکردنی ھێزی ھەڵقوڵانی ئاو لە ڕوباری فوڕات، و لێکۆڵینەوە لە تایبەتمەندی ڕوبارەکە. پرۆژەی بەنداوی کیبان لە ناوەڕاستی ٦٠ەکانی سەدەی ڕابردوو واتە ساڵی ١٩٦٦ دەستکرا بە دروستکردنی و لە ساڵی ١٩٧٤ تەواوکراوە. درێژییەکەی ٢٠٧ مەترە و ڕێژەی ھەڵگرتنی ئاو تێیدا بریتییە لە ٣٠٫٦ میلیارد مەتر چوارگۆشە، و لەسەر بەنداوەکە ٨ تۆرباین ھەیە بۆ دروستکردنی کارەبا بە بڕی ١٣٣٠ مێگاوات. == سەرچاوەکان == *{{بیرخستنەوەی ویکی|بەستەر = https://ar.wikipedia.org/wiki/مشروع_جنوب_شرق_الأناضول|سەردێڕ = مشروع جنوب شرق الأناضول|زمان = عەرەبی|سەردان = ٧ی ئەیلوولی ٢٠١٨}} {{پۆلی کۆمنز|Southeastern Anatolia Project}} {{تووڵی دەروازە|تورکیا|ئاو}} {{تورکیا-کۆلکە}} [[پۆل:فورات]] [[پۆل:ناوچەی ئاناتۆلیای باشووری ڕۆژھەڵات]] [[پۆل:باکووری کوردستان]] [[پۆل:میزۆپۆتامیای سەروو]] en5dgi4rzsr3a8a08g6466wrumoapmj 0 148006 1688451 1605941 2026-10-17T01:33:49Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە، کۆریای باشوور-کۆلکە، ھیندستان-کۆلکە) 1688451 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{Infobox video game | title = یاریزانە نەناسراوەکانی مەیدانی شەڕ {{ھن}}PlayerUnknown's Battlegrounds | image = PlayerUnknown's Battlegrounds Steam Logo.jpg | developer = [[کۆمپانیای پەبجی]] | publisher = {{ubl|کۆمپانیای پەبجی {{small|(ویندۆز)}}|[[ستۆدیۆکانی مایکرۆسۆفت]] {{small|(ئێکس بۆکس وەن)}}|[[تێنسێنت گەیمز]] {{small|(مۆبایل)}}}} | composer = [[تۆم سالتا]] | engine = [[ئەنڕیەڵ ئێنجن ٤]] | platforms = {{ubl|[[مایکرۆسۆفت ویندۆز]]|[[ئێکس بۆکس وەن]]|[[ئاندرۆید]]|[[ئای ئۆ ئێس]]}} | released = '''مایکرۆسۆفت ویندۆز'''{{Video game release|WW|December 20, 2017}}'''Android''', '''iOS'''{{vgrelease|CHN|February 9, 2018|WW|March 19, 2018}}'''Xbox One'''{{vgrelease|WW|September 4, 2018}} | genre = [[یاری باتڵ ڕۆیاڵ|باتڵ ڕۆیاڵ]] | modes = [[فرەیاریزان]] | director = برێندن گریین | producer = چانگ-ھان کیم | designer = برێندن گریین }} '''پلەیر ئەنناونز بەتڵگراوندز''' (کورت دەکرێتەوە بۆ '''پەبجی''' یان '''پوبجی''') ({{بە ئینگلیزی|PlayerUnknown's Battlegrounds}}، کورت دەکرێتەوە بۆ PUBG) یارییەکی بڵاوی سەر ھێڵی ئینتەرنێتە لەلایەن [[کۆمپانیای پەبجی]]یەوە، کە کۆمپانیایەکی سەر بە [[بلو ھۆڵ (کۆمپانیا)|بلو ھۆڵ]]ی [[کۆریای باشوور|کۆرییە]]، پەرەی پێ دەدرێت و بڵاو دەکرێتەوە. یارییەکە لە ٢٠ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٧دا لەسەر ئامێری [[ویندۆز]] بڵاوکرایەوە، و لە ٤ی ئەیلوولی ٢٠١٨دا لەسەر ئامێری [[ئێکس بۆکس]] بڵاوکرایەوە. دواتر بۆ ھەردوو سیستمی [[ئای ئۆ ئێس]] و [[ئەندرۆید]] لە ١٩ی ئازاری ٢٠١٨ بڵاوکراوەتەوە بۆ [[پلەی ستەیشن ٤]] لە ٧ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٨ بڵاوکرایەوە. == شێوازی یاری == سەرەتای یارییەکە دەست پێ دەکات لەناو فڕۆکەدا کە یاریزانەکان لەناو دورگەیەک دادەبەزێنرێن و پێویستە بگەڕێن بەدوای چەک و دواتر یەکتر بدۆزنەوە بۆ لەناوبردن. شێوازی یارییەکە بەجۆرێکە کە ١٠٠ یاریزان بەشێوەی گروپی ٢ یان ٣ یان ٤ کەسی دەچنە مەیدانێکەوە و پێویستە بەرەنگاری یەکتر ببنەوە و یەکتر بکوژن بەو چەک و ئامێرانەی کە کۆی دەکەنەوە. == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکی|بەستەر = https://ar.wikipedia.org/wiki/ببجي|سەردێڕ = ببجي|زمان = عەرەبی|سەردان = ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٨}} == بەستەرە دەرەکییەکان == {{پۆلی کۆمنز|PlayerUnknown's Battlegrounds|پلەیر ئەنناونز بەتڵگراوندز}} * {{وێبگەی فەرمی|https://www.pubg.com/}} {{تووڵی دەروازە|کایەی ڤیدیۆیی|ھیندستان|ڕووسیا|کۆریای باشوور}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} {{کۆریای باشوور-کۆلکە}} {{ھیندستان-کۆلکە}} [[پۆل:کایە ڤیدیۆییەکانی ٢٠١٧]] [[پۆل:یارییەکانی ئەندرۆید]] [[پۆل:یارییەکانی ئای ئۆ ئێس]] [[پۆل:گەمەکانی پلەی ستەیشن ٤]] [[پۆل:گەمەکانی ویندۆز]] [[پۆل:گەمەکانی ئێکس بۆکس وان]] [[پۆل:یاری ڤیدیۆیی فرە یاریزان]] [[پۆل:یارییەکانی پلەی ستەیشن ٤]] [[پۆل:یارییە ڤیدیۆیییەکان کە تێپەڕبوونی شەڕ لەخۆدەگرێت]] [[پۆل:یارییەکانی ویندۆز]] [[پۆل:یارییەکانی ئیسپۆرتز]] [[پۆل:یارییە ڤیدیۆیییە خۆڕایییەکان]] [[پۆل:یارییە ڤیدیۆییەکان کە لە کۆریای باشوور پەرەیان پێدراوە]] [[پۆل:کایەکانی ستادیا]] [[پۆل:براوەکانی خەڵاتی کایەکان]] [[پۆل:کایە بەرزکراوەکانی ئێکس بۆکس وەن ئێکس]] [[پۆل:کایە ڤیدیۆیییە جیھان کراوەکان]] [[پۆل:کایە ڤیدیۆیییەکانی مانەوە]] [[پۆل:تەقەکەرانی کەسی سێیەم]] [[پۆل:کایەکانی ئێکس بۆکس کڵاود گەیمینگ]] [[پۆل:یارییەکانی پلەی ستەیشن ٥]] [[پۆل:یارییەکانی ئێکس بۆکس سیریز ئێکس و سیریز ئێس]] k6e19eiaj3ka7bla21a6k58svb3fs2n 0 148153 1688181 1649430 2026-10-16T19:38:49Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە) 1688181 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناو = پشتە | ناوی_فەرمی = '''{{lang-ar| بشتة}} <br>{{lang-en| Pshta }}''' | ناوی_خۆماڵی = | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = [[گوند]] <!--- وێنەکان، ناسناو، دروشم ---> | وێنە = {{Photomontage | photo1a = گوندی پشتە.jpg | photo2a = دیمەنی گوندی پشتە.jpg | photo2b = | photo3a = | photo3b = | | spacing = 2 |size = 266 }} | قەبارەی_وێنە = 300px | شرۆڤەی_وێنە = دیمەنی گوندی پشتە | وێنەی_ئاڵا = | قەبارەی_ئاڵا = | وێنەی_مۆر = | قەبارەی_مۆر = | وێنەی_نیشان = | قەبارەی_نیشان = | ناسناو = | دروشم = <!-- نەخشەکان و شوێنی جوگرافیایی ------> | وێنەی_نەخشە = {{Infobox mapframe | zoom=13 |coord={{Coord| 34.98114|45.84767}}}} | قەبارەی_نەخشە =200px | شرۆڤەی_نەخشە = '''گوندی پشتە''' | دەرزیی_نەخشە = | ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = top | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە = 270px | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = | بەرزونزمیی_دەرزیی_نەخشە = ١ | پۆتانەکان = {{coord| 34.98114|45.84767 |region:IQ|display=inline,title}} | دەرزیی_دیاریکردنی_پۆتانەکان = <!-- شوێن ------------------> | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[ھەرێمی فێدراڵ]] | ناوی_دابەشکراو١ = {{ئاڵا|ھەرێمی کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |سەردێڕ=Kurdistan Regional Government |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئابی ٢٠١٢|ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141006170845/http://www.krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> | جۆری_دابەشکراو٢ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[پارێزگای ھەڵەبجە]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[قەزای ھەڵەبجە]] | جۆری_دابەشکراو٤ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٤ = [[ناحیەی بەمۆ]] <!-- دامەزران ---------------> | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | سەردێڕی_دامەزران١ = | ڕێکەوتی_دامەزران١ = | سەردێڕی_لەناوچوون = | ڕێکەوتی_لەناوچوون = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = <!-- ڕێبەرەکان، شێوازی دەسەڵات ---> | پەراوێزەکانی_دەسەڵات = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = ئەنجومەن | ناوی_سەرۆک = <!-- ڕووبەر ----------------------> | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | ڕووبەری_وشکایی_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_لەسەددا = | ڕووبەری_شاری_بە_کم٢ = | ڕووبەری_لادێیی_بە_کم٢ = <!-- بەرزایی ---------------------> | بەرزایی_بە_م = ٦٦٨ | بەرزترین_بەرزایی_بە_م = | نزمترین_بەرزایی_بە_م = <!-- ژمارەی_دانیشتووان ----------------> | ژمارەی_دانیشتووان = ٦٠ | دانیشتووان_لە = | چڕیی_دانیشتووان_بە_کم٢ = | مەزندەی_دانیشتووان = | مەزندەی_دانیشتووان_لە = | دانیشتووانی_شاری = | چڕیی_دانیشتووانی_شاری_بە_کم٢ = | دانیشتووانی_لادێیی = | چڕیی_دانیشتووانی_لادێیی_بە_کم٢ = | سەرناوی_دانیشتووان = | ئاگاداریی_دانیشتووان = <!-- دانیشتوواناسی (بەشی ١) --------> | جۆری_دانیشتووانناسی١ = زمان و ئایین | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمانی کوردی|کوردی]] ([[کوردیی باشووری|سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئیسلام]] ([[سوننە]]) | سەرناوی٣_دانیشتووانناسی١ = | زانیاریی٣_دانیشتووانناسی١ = <!-- کاتناوچە --------------> | کاتناوچە١ = [[ناوچەی کاتی]] | جیاوازی١_لە_utc = +٣:٣٠ | کاتناوچە١_DST = [[ھاوین]] | جیاوازی١_لە_DST = +٤:٣٠ <!-- کۆدی_پۆستە، کۆدی_ناوچە ---> | جۆری_کۆدی_پۆستە = | کۆدی_پۆستە = | جۆری_کۆدی_پۆستە٢ = | کۆدی_پۆستە٢ = | جۆری_کۆدی_ناوچە = [[تەلەفۆن]] | کۆدی_ناوچە = ٠٠٩٦٤ <!-- وێبگە، پەراوێزەکان --------> | وێبگە = | پەراوێزەکان = }} '''پشتە''' یەکێکە لە گوندەکانی ناوچەی تاوگۆزی لە [[ناحیەی بەمۆ]]، [[قەزای ھەڵەبجە]]، [[پارێزگای ھەڵەبجە]]، [[ھەرێمی کوردستان]]، لە [[عێراق]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = جوگرافیای کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/files/books/2010/19922.PDF?ver=129815958210000000 | ڕێکەوتی سەردان = ١ی ئایاری ٢٠٢٤ | نووسەر = دکتۆر عبدوڵڵا غفور | زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]] | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ٢٤ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٥ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20250124052556/https://www.kurdipedia.org/files/books/2010/19922.PDF?ver=129815958210000000 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = کوردستان دابەشی کارگێری و ترێتۆری 1927-1997 | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2014033100400797421&lng=1 | ڕێکەوتی سەردان = ١ی ئایاری ٢٠٢٤ | نووسەر = دکتۆر عبدوڵڵا غەفوور | زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]] | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ٩ی ئایاری ٢٠٢٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20240509082807/https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2014033100400797421&lng=1 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = یەکە کارگێڕییەکانی ھەرێمی کوردستان(٢٠١٩)| ناونیشان = https://krso.gov.krd/content/upload/1/root/300919024657.pdf |ڕێکەوتی سەردان=١٥ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٣| نووسەر = دەستەی ئاماری ھەرێمی کوردستان |زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]]}}</ref> == ناو == چەند بۆ چوونێک ھەیە لەسەر ناوی گوندی پشتە: * کۆتا گوندی ژێر ڕکێفی (حەبیبوڵڵای باوەجانی) بووە، بۆیە پێی وتراوە پشتی ھەموو گوندەکان. * یەکەمین گوندی پشت کێو بووە. * ئەم گوندە پێشتر ناوی گوندی(حەوت کانی) بووە، بەڵام دواتر ھەر خانەوادەیەک کێشەیان ھەبووبێ پەنایان ھێناوەتە ئەم گوندە بۆ لای (شێخ نەجمەددینی [[بیارە]])، بۆیە ئەڵێن ناونراوە پشتە واتا پشتی کەسی بێ کەس و لێقەوماوان.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = گوندەکانی ناحیەی بەمۆ| ناونیشان = https://www.pukmedia.com/KS/details/?Jimare=122223| ڕێکەوتی سەردان = ١٥ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٣| نووسەر = سارەوان عەبدوڵا [[قەڵپ]]ی و ئیسماعیل حاجی [[زەڵم]]ی| زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]]}}{{بەستەری مردوو|url=https://www.pukmedia.com/KS/details/?Jimare=122223 |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٤ }}</ref> == جوگرافیا == گوندی '''سمایل بەگی''' ھاوسنوورە لەگەڵ: * لە باکوورەوە گوندی [[گمە]]. * لە باشوورەوە گوندی [[بەڕوێن]]. * لە ڕۆژھەڵاتەوە گوندی [[درێمی خواروو]] لە [[شارستانی سەلاسی باوەجانی]] لە [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان]]. * لە ڕۆژئاواوە شارەدێی [[گڵێجاڵ]].<ref>https://www.openstreetmap.org/relation/11066028#map=13/34.9587/45.8344</ref> == مێژوو == * لەو ڕەشنووسانەی ماون، ناوی پشتە لە نووسینی (١٧٦٥ز)دا ناوی ھاتووە، کەواتە مێژووی درووستبوونەکەی دەگەڕێتەوە بۆ پێش ئەو بەروارە، بە شێک بووە لە مووڵکی (موستەفاخانی باوەجانی) کە دواتر وەک ڕێز پێشکەشی کچەکەی کردووە کە ئەم کچەشی بووەتە خێزانی شێخ نەجمەددین. * ئەم گوندە لە ساڵی (١٩٦٣)دا چۆڵبووە و چوون بۆ (بانی فەقێ)، لە ساڵی (١٩٧٤)دا دووبارە چۆڵ بووەتەوە و ڕۆیشتوون بۆ [[ئێران]]، لە بتنی نار و ڕەجەوی و درێمی. ھەروەھا ئەم گوندە لە ساڵی (١٩٧٨)دا خاپوور کراو و دانیشتوانەکەی ڕاگوێزران بۆ ئۆردوگا زۆرەملێکان.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = گوندەکانی ناحیەی بەمۆ| ناونیشان = https://www.pukmedia.com/KS/details/?Jimare=122223| ڕێکەوتی سەردان = ١٥ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٣| نووسەر = سارەوان عەبدوڵا [[قەڵپ]]ی و ئیسماعیل حاجی [[زەڵم]]ی| زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]]}}{{بەستەری مردوو|url=https://www.pukmedia.com/KS/details/?Jimare=122223 |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٤ }}</ref> == ئەمانەش ببینە == * [[پێڕستی گوندەکانی پارێزگای ھەڵەبجە]]<ref>https://books.google.iq/books?</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|پارێزگای ھەڵەبجە|جوگرافیا|کوردستان}} {{گوندەکانی پارێزگای ھەڵەبجە}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:گوندەکانی ھەڵەبجە]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] gy1d1dn5nvudrbbpo20euqcc062xfku 0 148502 1688168 1649435 2026-10-16T19:36:49Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە، عێراق-کۆلکە) 1688168 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناوی_فەرمی = پشت پەنگ | ناوی_خۆماڵی = Psht Pang | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = [[گوند]] | وێنە = | قەبارەی_وێنە =300px | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_نەخشە = | قەبارەی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iraq | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[عێراق]]دا | پۆتانەکان = | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |سەردێڕ=Kurdistan Regional Government |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=١٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141006170845/http://www.krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><br/>{{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای سلێمانی|سلێمانی]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[قەزای خانەقین]]، [[ئیدارەی گەرمیان]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[ناحیەی قۆرەتوو]] | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرجەمی ڕووبەر کم = | بەرزایی_بە_م = 223 | دانیشتووان_لە = |ژمارەی_دانیشتووان = | جۆری_دانیشتووانناسی١ = زمان و ئایین | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[کوردی]] ([[سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[سوننە|سوننی]] [[شافعی]] | جۆری_کۆدی_ناوچە =}} '''پشت پەنگ''' گوندیکە، کەوتووەتە [[ناحیەی قۆرەتوو]]، [[قەزای خانەقین]]، [[ئیدارەی گەرمیان]]، [[پارێزگای سلێمانی]]، [[باشووری کوردستان]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = پێڕستی گوندەکانی باشوور | ناونیشان = http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی }}{{بەستەری مردوو|url=http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٥ی ئازاری ٢٠١٩ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190325141333/https://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == جوگرافیا == '''پشت پەنگ''' لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ [[گوند]]ی [[قادر ئاغا]] و لە باشوور لەگەڵ [[گوند]]ی [[کاکۆڵی]] و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ [[گوند]]ی [[مەرکەزشێخ]] لە ڕۆژاوا لەگەڵ [[گوند]]ی [[تۆپ عەسکەر]].<ref>http://wikimapia.org/</ref><ref>http://www.krso.net/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200203070708/http://www.krso.net/ |date= ٣ی شوباتی ٢٠٢٠ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = ووڵاتەکەت بناسە | ناونیشان = http://www.historyofkurd.com/2016/03/23/وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ | نووسەر = جەمیل ڕۆژبەیانی |زمان = کوردی}}</ref> == مێژوو == == ئەمانەش ببینە == * [[گوندەکانی پارێزگای سلێمانی]]<ref>https://books.google.iq/books?</ref> {{گوندەکانی خانەقین}} == پەراوێزەکان == {{پەراوێز}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کوردستان|عێراق}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} {{عێراق-کۆلکە}} [[پۆل:گوندەکانی سلێمانی]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] gf6m5app8qnw5skueng3179fr4ubqmk 0 149250 1688167 1649436 2026-10-16T19:36:39Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە) 1688167 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناوی_فەرمی = پسکان | ناوی_خۆماڵی = Pskan | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = [[گوند]] | وێنە = | قەبارەی_وێنە =300px | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_نەخشە = | قەبارەی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iraq | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[عێراق]]دا | پۆتانەکان = | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |سەردێڕ=Kurdistan Regional Government |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=٣٠ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141006170845/http://www.krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><br/>{{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای سلێمانی|سلێمانی]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[قەزای کەلار]]، [[ئیدارەی گەرمیان]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[ناحیەی شێخ تەویل]] | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرجەمی ڕووبەر کم = | بەرزایی_بە_م = 703 | دانیشتووان_لە = |ژمارەی_دانیشتووان = | جۆری_دانیشتووانناسی١ = زمان و ئایین | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[کوردی]] ([[سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[سوننە|سوننی]] [[شافعی]] | جۆری_کۆدی_ناوچە =}} '''پسکان''' گوندێکە، کەوتووەتە [[ناحیەی شێخ تەویل]]، [[قەزای کەلار]]، [[ئیدارەی گەرمیان]]، [[پارێزگای سلێمانی]]، [[باشووری کوردستان]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = پێڕستی گوندەکانی باشوور | ناونیشان = http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی }}{{بەستەری مردوو|url=http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٥ی ئازاری ٢٠١٩ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190325141333/https://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == ناو == == جوگرافیا == '''پسکان''' لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی [[سەرچاوە، قەرەداغ|سەرچاوە]] و لە باشوور لەگەڵ گوندی [[پونگەڵە]] و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی [[دارەدۆین]] لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی [[گوڵەکەوە]].<ref>http://wikimapia.org/</ref><ref>http://www.krso.net/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200203070708/http://www.krso.net/ |date= ٣ی شوباتی ٢٠٢٠ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = ووڵاتەکەت بناسە | ناونیشان = http://www.historyofkurd.com/2016/03/23/وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ | نووسەر = جەمیل ڕۆژبەیانی |زمان = کوردی}}</ref> == مێژوو == == ئەمانەش ببینە == * [[گوندەکانی پارێزگای سلێمانی]]<ref>https://books.google.iq/books?</ref> {{گوندەکانی کەلار}} == پەراوێزەکان == {{پەراوێز}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کوردستان}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:گوندەکانی سلێمانی]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] oh0j31y37r02yz4sea5edec00p52uet 0 149341 1688475 1649417 2026-10-17T01:38:02Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە) 1688475 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناوی_فەرمی = پوقە | ناوی_خۆماڵی = Puqa | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = [[گوند]] | وێنە = | قەبارەی_وێنە =300px | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_نەخشە = | قەبارەی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iraq | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[عێراق]]دا | پۆتانەکان = | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |سەردێڕ=Kurdistan Regional Government |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان= ١ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141006170845/http://www.krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><br/>{{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای سلێمانی|سلێمانی]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[قەزای کەلار]]، [[ئیدارەی گەرمیان]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[ناحیەی ڕزگاری]](سمود) | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرجەمی ڕووبەر کم = | بەرزایی_بە_م = 482 | دانیشتووان_لە = |ژمارەی_دانیشتووان = | جۆری_دانیشتووانناسی١ = زمان و ئایین | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[کوردی]] ([[سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[سوننە|سوننی]] [[شافعی]] | جۆری_کۆدی_ناوچە =}} '''پوقە''' گوندێکە، کەوتووەتە [[ناحیەی ڕزگاری]]، [[قەزای کەلار]]، [[ئیدارەی گەرمیان]]، [[پارێزگای سلێمانی]]، [[باشووری کوردستان]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = پێڕستی گوندەکانی باشوور | ناونیشان = http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی }}{{بەستەری مردوو|url=http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٥ی ئازاری ٢٠١٩ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190325141333/https://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == ناو == == جوگرافیا == '''پوقە''' لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی [[زەردی مەحمود]] و لە باشوور لەگەڵ گوندی [[شۆراوە]] و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی [[کانی چایلەی سەروو]] لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی [[تورانی شێخ سەعید]].<ref>http://wikimapia.org/</ref><ref>http://www.krso.net/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200203070708/http://www.krso.net/ |date= ٣ی شوباتی ٢٠٢٠ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = ووڵاتەکەت بناسە | ناونیشان = http://www.historyofkurd.com/2016/03/23/وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ | نووسەر = جەمیل ڕۆژبەیانی |زمان = کوردی}}</ref> == مێژوو == == ئەمانەش ببینە == * [[گوندەکانی پارێزگای سلێمانی]]<ref>https://books.google.iq/books?</ref> {{گوندەکانی کەلار}} == پەراوێزەکان == {{پەراوێز}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کوردستان}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:گوندەکانی سلێمانی]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] 2r8gdgkdbm4cl010ipdnhtyqz6hdyly 0 149668 1688647 1405775 2026-10-17T10:33:19Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کۆمپیوتەر-کۆلکە، ماتماتیک-کۆلکە، ئامار-کۆلکە) 1688647 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:Svm separating hyperplanes (SVG).svg|وێنۆک|سێ پەڕە یا ھێڵی پۆلێنکەری H2، H1 و H3 H2 و H3 سەرکەوتوو بوون لە پۆلێنی خاڵەکاندا. بەڵام H3 حاشیەیەکی دڵنیایی گەورەتری ھەیە.]] [[پەڕگە:Kernel Machine.svg|وێنۆک|پۆلێنکەرێکی ئاماری لەم وێنەیەدا خاڵە ڕەشەکان لە خاڵە ناوسپییەکان جیا دەکاتەوە.]] '''پۆلێنی ئاماری''' ({{بە ئینگلیزی|Statistical Classification}}) بریتییە لە ھەندێک ئەلگۆریتمی [[شیکاریی دراوە]] و زانستی [[ئامار]] بۆ پێشبینیی پۆلی [[دراوە]]<nowiki/>کان. لە پۆلێنکردندا بە پێچەوانەی ڕێگرێشن ژمارەیەک پێشبینی ناکرێت، بەڵکوو دەستە یا پۆلی دراوەکان دەدۆزرێتەوە. نموونەی پرسیاری پۆلێنکردن لە پیشەسازیدا زۆرن. دۆزینەوەی [[ئیمەیل]]ی سپام نموونەیەکی باوی پۆلێنکردنە کە تێیدا ئیمەیلەکان دەخرێنە دوو پۆلەوە: ئیمەیلی ئاسایی و سپام. نموونەیەکی تر دۆزینەوەی ئەو ترانسئەکشنە بانکییانەن کە ئاسایی نین. یا ئەگەر کۆمپانیایەک بیھەوێت بزانێت ئایا موشتەرییەکانی لەگەڵی دەمێننەوە یا لە داھاتوودا لە شوێنێکی تر دەبن بە مشتەری، دەتوانێ ئەم پرسیارە بە ئەلگۆریتمێکی پۆلێنکردن وڵام بداتەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|سەردێڕ=Provost, F. , & Fawcett, T. (2013). Data Science for Business: What you need to know about data mining and data-analytic thinking. " O'Reilly Media, Inc.".}}</ref> == ئەلگۆریتمەکانی پۆلێنی ئاماری == * [[فێربوونی درەختی بڕیار|درەختی بڕیار]]<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|سەردێڕ=T. Hastie, R. Tibshirani, and J. Friedman, “The Elements of Statistical Learning,” Bayesian Forecast. Dyn. Model. , vol. 1, pp. 1–694, 2009.}}</ref> * [[k-نزیکترین ھاوسێکان]] * [[بەیزی ساویلکە]] == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Statistical classification}} {{تووڵی دەروازە|زانستی کۆمپیوتەر|ماتماتیک|ئامار}} {{کۆمپیوتەر-کۆلکە}} {{ماتماتیک-کۆلکە}} {{ئامار-کۆلکە}} [[پۆل:شیکاریی دراوە]] [[پۆل:ئامار]] [[پۆل:فێربوونی مەکینە]] [[پۆل:ئەلگۆریتمەکانی پۆلێن]] [[پۆل:پۆلێنی ئاماری]] kogt1bz48ttfb37oqq2r7r4pnorl6wj 0 152876 1688513 1649407 2026-10-17T04:34:09Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە) 1688513 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناوی_فەرمی = پویزڵ | ناوی_خۆماڵی = Piuzl | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = [[گوند]] | وێنە = | قەبارەی_وێنە =300px | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_نەخشە = | قەبارەی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iraq | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[عێراق]]دا | پۆتانەکان = | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |سەردێڕ=Kurdistan Regional Government |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان= ٦ی نیسانی ٢٠١٩ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141006170845/http://www.krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><br/>{{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای سلێمانی|سلێمانی]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[قەزای چەمچەماڵ]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[ناحیەی تەکیەی جەباری]] | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرجەمی ڕووبەر کم = | بەرزایی_بە_م = 430 | دانیشتووان_لە = |ژمارەی_دانیشتووان = | جۆری_دانیشتووانناسی١ = زمان و ئایین | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[کوردی]] ([[سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[سوننە|سوننی]] [[شافعی]] | جۆری_کۆدی_ناوچە =}} '''پویزڵ''' گوندێکە، کەوتووەتە [[ناحیەی تەکیەی جەباری]]، [[قەزای چەمچەماڵ]]، [[پارێزگای سلێمانی]]، [[باشووری کوردستان]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = پێڕستی گوندەکانی باشوور | ناونیشان = http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی }}{{بەستەری مردوو|url=http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٥ی ئازاری ٢٠١٩ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190325141333/https://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == ناو == == جوگرافیا == '''پویزڵ''' لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی [[حەفتاچەشمە]] و لە باشوور لەگەڵ گوندی [[تاوێربەرز]] و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی [[حەمک]] لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی [[خدربوڵاغ]].<ref>http://wikimapia.org/</ref><ref>http://www.krso.net/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200203070708/http://www.krso.net/ |date= ٣ی شوباتی ٢٠٢٠ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = ووڵاتەکەت بناسە | ناونیشان = http://www.historyofkurd.com/2016/03/23/وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ | نووسەر = جەمیل ڕۆژبەیانی |زمان = کوردی}}</ref> == مێژوو == == ئەمانەش ببینە == * [[گوندەکانی پارێزگای سلێمانی]]<ref>https://books.google.iq/books?</ref> {{گوندەکانی قەزای چەمچەماڵ}} == پەراوێزەکان == {{پەراوێز}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کوردستان}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:گوندەکانی سلێمانی]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] t00mwhkogr9p39s9mua1rb8finch5t4 0 153312 1688467 1649422 2026-10-17T01:36:29Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە) 1688467 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناوی_فەرمی = پنگڵەی دووەر | ناوی_خۆماڵی = Pnglai Dwar | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = [[گوند]] | وێنە = | قەبارەی_وێنە =300px | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_نەخشە = | قەبارەی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iraq | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[عێراق]]دا | پۆتانەکان = | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |سەردێڕ=Kurdistan Regional Government |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی نیسانی ٢٠١٩ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141006170845/http://www.krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><br/>{{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای سلێمانی|سلێمانی]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[قەزای چەمچەماڵ]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[ناحیەی سەنگاو]] | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرجەمی ڕووبەر کم = | بەرزایی_بە_م = 674 | دانیشتووان_لە = |ژمارەی_دانیشتووان = | جۆری_دانیشتووانناسی١ = زمان و ئایین | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[کوردی]] ([[سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[سوننە|سوننی]] [[شافعی]] | جۆری_کۆدی_ناوچە =}} '''پنگڵەی دووەر''' گوندێکە، کەوتووەتە [[ناحیەی سەنگاو]]، [[قەزای چەمچەماڵ]]، [[پارێزگای سلێمانی]]، [[باشووری کوردستان]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = پێڕستی گوندەکانی باشوور | ناونیشان = http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی }}{{بەستەری مردوو|url=http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٥ی ئازاری ٢٠١٩ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190325141333/https://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == ناو == == جوگرافیا == '''پنگڵەی دووەر''' لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی [[فەقێ حاجی]] و لە باشوور لەگەڵ گوندی [[جنۆکەی حەمەتاڵیب]] و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی [[پنگڵەی دووەری تازە]] لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی [[پونگڵە]].<ref>http://wikimapia.org/</ref><ref>http://www.krso.net/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200203070708/http://www.krso.net/ |date= ٣ی شوباتی ٢٠٢٠ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = ووڵاتەکەت بناسە | ناونیشان = http://www.historyofkurd.com/2016/03/23/وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ | نووسەر = جەمیل ڕۆژبەیانی |زمان = کوردی}}</ref> == مێژوو == == ئەمانەش ببینە == * [[گوندەکانی پارێزگای سلێمانی]]<ref>https://books.google.iq/books?</ref> {{گوندەکانی قەزای چەمچەماڵ}} == پەراوێزەکان == {{پەراوێز}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کوردستان}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:گوندەکانی سلێمانی]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] mbt81bwye01bxtsm2ehlocoy7pxdnop 0 153313 1688468 1649420 2026-10-17T01:36:39Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە) 1688468 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناوی_فەرمی = پنگڵەی دووەری تازە | ناوی_خۆماڵی = Pnglai Dwari Taza | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = [[گوند]] | وێنە = | قەبارەی_وێنە =300px | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_نەخشە = | قەبارەی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iraq | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[عێراق]]دا | پۆتانەکان = | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |سەردێڕ=Kurdistan Regional Government |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی نیسانی ٢٠١٩ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141006170845/http://www.krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><br/>{{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای سلێمانی|سلێمانی]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[قەزای چەمچەماڵ]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[ناحیەی سەنگاو]] | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرجەمی ڕووبەر کم = | بەرزایی_بە_م = 650 | دانیشتووان_لە = |ژمارەی_دانیشتووان = | جۆری_دانیشتووانناسی١ = زمان و ئایین | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[کوردی]] ([[سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[سوننە|سوننی]] [[شافعی]] | جۆری_کۆدی_ناوچە =}} '''پنگڵەی دووەری تازە''' گوندێکە، کەوتووەتە [[ناحیەی سەنگاو]]، [[قەزای چەمچەماڵ]]، [[پارێزگای سلێمانی]]، [[باشووری کوردستان]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = پێڕستی گوندەکانی باشوور | ناونیشان = http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی }}{{بەستەری مردوو|url=http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٥ی ئازاری ٢٠١٩ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190325141333/https://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == ناو == == جوگرافیا == '''پنگڵەی دووەری تازە''' لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی [[فەقێ حاجی]] و لە باشوور لەگەڵ گوندی [[جنۆکەی غەیدان]] و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی [[خدری خواروو]] لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی [[پنگڵەی دووەر]].<ref>http://wikimapia.org/</ref><ref>http://www.krso.net/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200203070708/http://www.krso.net/ |date= ٣ی شوباتی ٢٠٢٠ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = ووڵاتەکەت بناسە | ناونیشان = http://www.historyofkurd.com/2016/03/23/وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ | نووسەر = جەمیل ڕۆژبەیانی |زمان = کوردی}}</ref> == مێژوو == == ئەمانەش ببینە == * [[گوندەکانی پارێزگای سلێمانی]]<ref>https://books.google.iq/books?</ref> {{گوندەکانی قەزای چەمچەماڵ}} == پەراوێزەکان == {{پەراوێز}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کوردستان}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:گوندەکانی سلێمانی]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] 2qasq3ul5l7wjwj52zaidd27k3yb1bf 0 153314 1688478 1649416 2026-10-17T01:38:32Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە) 1688478 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناوی_فەرمی = پونگڵە | ناوی_خۆماڵی = Pungla | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = [[گوند]] | وێنە = | قەبارەی_وێنە =300px | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_نەخشە = | قەبارەی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iraq | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[عێراق]]دا | پۆتانەکان = | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |سەردێڕ=Kurdistan Regional Government |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی نیسانی ٢٠١٩ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141006170845/http://www.krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><br/>{{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای سلێمانی|سلێمانی]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[قەزای چەمچەماڵ]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[ناحیەی سەنگاو]] | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرجەمی ڕووبەر کم = | بەرزایی_بە_م = 668 | دانیشتووان_لە = |ژمارەی_دانیشتووان = | جۆری_دانیشتووانناسی١ = زمان و ئایین | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[کوردی]] ([[سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[سوننە|سوننی]] [[شافعی]] | جۆری_کۆدی_ناوچە =}} '''پونگڵە''' گوندێکە، کەوتووەتە [[ناحیەی سەنگاو]]، [[قەزای چەمچەماڵ]]، [[پارێزگای سلێمانی]]، [[باشووری کوردستان]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = پێڕستی گوندەکانی باشوور | ناونیشان = http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی }}{{بەستەری مردوو|url=http://www.zmanikurdi.com/renusi_zmani_kurdi/21/11.pdf |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٥ی ئازاری ٢٠١٩ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190325141333/https://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == ناو == == جوگرافیا == '''پونگڵە''' لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی [[کانی مامە]] و لە باشوور لەگەڵ گوندی [[ھەرێنە]] و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی [[پنگڵەی دووەر]] لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی [[ئاوەبۆرەکەی خواروو]].<ref>http://wikimapia.org/</ref><ref>http://www.krso.net/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200203070708/http://www.krso.net/ |date= ٣ی شوباتی ٢٠٢٠ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = ووڵاتەکەت بناسە | ناونیشان = http://www.historyofkurd.com/2016/03/23/وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ | نووسەر = جەمیل ڕۆژبەیانی |زمان = کوردی}}</ref> == مێژوو == == ئەمانەش ببینە == * [[گوندەکانی پارێزگای سلێمانی]]<ref>https://books.google.iq/books?</ref> {{گوندەکانی قەزای چەمچەماڵ}} == پەراوێزەکان == {{پەراوێز}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کوردستان}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:گوندەکانی سلێمانی]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] 2g33fqdv16szf11f38dpqw1mqtnl9vg 0 153617 1688213 1687885 2026-10-16T20:06:37Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688213 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} '''سنجان''' یان '''سنجانە''' ناوی چەشنێک لە ڕوەکەکانی گوڵدارە کە لە [[بنەماڵەی گوڵە ڕۆزەکان]] جێ دەگرێت. ئەم ڕوەکە لە [[نیوەگۆی باکوور]]دا دەڕوێت. == لە فەرھەنگدا == ئەم بەیتە فۆلکلۆرە زۆرجار لە لایەن گۆرانیچڕانی کورد خوێندراوەتەوە کە جوانی زۆڵفی یار بە گوڵی سنجانە وەسف دەکات: سنجانە و سنجانە، سنجانەکەت لۆلۆ نەک من بسوتم باوانم، یا وەرە لۆلۆ == سەرچاوەکان == * [https://web.archive.org/web/20190508205817/http://plant.ijbio.ir/article_253.html ''ناساندنی فلۆر، چەشنی ژینگەیی و کۆرۆلۆژیی گژوگیاکانی ناوچەیی ساراڵی کوردستان (ژێری دەڤەری فەرھادئاوا)''، مەھتاب گورگین کەرەجی، پەرویز کەرەمی و حوسێن مەعرووفی، لە ''گۆڤاری سەرنجەکانی گژوگیا''، ئەنجومەنی ژینگەناسیی ئێران، دەورەی ٢٦، ژمارەی ٤، زستانی ٢٠١٣، پپ ٥٢٥-٥١٠.] {{کۆلکە}} {{تووڵی دەروازە|ڕوەک }} {{پۆلی کۆمنز|Sanguisorba}} [[پۆل:ڕوەکەکان]] [[پۆل:ڕوەکەکان، وەسفکراوی ١٧٥٣]] gtylcxwq955sox0t3vlhifdn9p2fqdc 0 156916 1688447 1363886 2026-10-17T01:33:09Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فیزیک-کۆلکە، کیمیا-کۆلکە) 1688447 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:Thermometer CF-az.svg|وێنۆک|پلەی گەرمی ژوور]] '''پلەی گەرمی ژوور''' بریتییە لە مەودایەکی [[پلەی گەرمی]] کە لە ناو ماڵ دا بە جلێکی فەرمی (وەک: چاکەت و پاتۆڵ) ھەست بە ئاسودەیی بکەیت.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Room_temperature</ref> ئەم پلەی گەرمیە بە ھۆی چەند فاکترێکی وەک [[شێ]]ی ھەوا لە گۆڕان دایە. بۆ نمونە لە ھاوین ٢٣ بۆ ٢٥٬٥ [[پلەی سەدی|پلەی سیلیزی]] پێشنیار کراوە.<ref>Burroughs, H. E. ; Hansen, Shirley (2011). ''Managing Indoor Air Quality''. Fairmont Press. pp. 149–151. ISBN <bdi>9780881736618</bdi>. Archived from the original on 20 September 2014. Retrieved 25 December 2014.</ref> لەگەڵ ئەمانەشدا، زۆرجار فیزیاییەکان کە سود لە [[کێلڤن|پلەی کێلڤن]] وەردەگرن، پلەی گەرمی ژوور بە ٢٧ پلەی سیلیزی (٣٠٠ کێلڤن) دادەنێن.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.thoughtco.com/definition-of-room-temperature-in-chemistry-605625 |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=١٩ی ئابی ٢٠١٩ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190819061648/https://www.thoughtco.com/definition-of-room-temperature-in-chemistry-605625 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٩ی ئابی ٢٠١٩ |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == ئاسودەی تاکەکان == ئەنجومەنی گەرماو سەرماو ئاڵوگۆڕی ھەوای ئەمریکا (ASHRAE) جەند پێوەرێکی بۆ پلەی گەرمی و بڕی جوڵەی ھەوای داناوە. ھەڵبەت پلەی گەرمی موناسب لە کەسێکەوە بۆ کەسێ دەگۆڕێت. بۆ نمونە لە بەریتانیا بۆیان دەرکەوتوە کە پلەی ٢١ سەدی بۆ خەڵکی بەتەمەن موناسبە.<ref>Hartley, Anne (1 March 2006). "Fuel Poverty". West Midlands Public Health Observatory. Birmingham, UK: West Midlands Public Health Observatory. Retrieved 25 December 2011.</ref> ھەڵبەت زۆر خەڵک بەتایبەت لە بەریتانیا ئەم پلەی گەرمیە بە گەرم دەزانن. ھەرەوەھا بە پێ جلوبەرگ و بڕی شێی دەوروبەر ئەم پلەی گەرمیە لە ھاوینان دەگۆڕێت. بۆ نمونە پلەی گەرمی پێشنیار کراو بۆ ھاوینان لە نێوان ٢٣ بۆ ٢٦ پلەی سەدی و لە زستانان لە ٢٠ بۆ ٢٣ پلەی سەدیە. ھەڵبەت بۆ خوپاراسنی لە ھەندێ نەخۆشی تێکڕای ٢٣ پلەی سەدیش پێشنیار کراوە.<ref>Burroughs, H. E. ; Hansen, Shirley (2011). "recommended%20temperatures"&pg=PA149#v=onepage&q=+ASHRAE%20+"recommended%20temperatures"&f=false Managing Indoor Air Quality. Fairmont Press. pp. ۱۴۹–۱۵۱. Retrieved 25 December 2011.</ref> == بەکار ھێنانی لە کاروباری زانستی == لە کاروبارە زانستیەکاندا پلەی گەرمی ژوور لەنێوان ٢٠ بۆ ٢٥ پلەی سەدی دادەنێک یاخود ٢٣ پلەی سەدی وەک تێکڕا بەکار دێنن کە یەکسانە بە ٧٣ پلەی فاڕانھاید و ٢٩٦ پلەی کێلڤن.<ref>The American Heritage® Dictionary of the English Language (4th ed.).</ref> زۆرجار بۆ ئاسانی لە حیسابات، بڕی ٢٠ پلەی سەدی یاخود ٣٠٠ پلەی کێلڤن بەکار دێت. پێویستە ئەمەش بزانرێ کە ئەم پێناسانە پشتیوانیەکی زانستیان نیە و تەنھا بەھۆی بەربڵاو بوونی ئەم پلەیە گەرمیە لە زۆربەی بیناو باڵەخانەکان (کە لەم پلەیە مرۆڤ ھەست بە ئاسودەیی دەکات) سودی لێبینراوە. == پلەی گەرمی دەوربەر لەبەرامبەر پلەی گەرمی ژوور == پلەی گەرمی ژوور وەک ستاندەرێک لە نێو کۆمەڵگەی زانستی دا یەک پێناسەی ھەیە، بەڵام پلەی گەرمی دەوروبەر دەتوانێ ھەر بڕێک وەربگڕێت. لە ھەندێ حاڵەتیشدا پلەی گەرمی دەوروبەر یەکسان دەبێ بە پلەی گەرمی ژوور.<ref>https://fa.wikipedia.org/wiki/دمای_اتاق</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} {{تووڵی دەروازە|فیزیک|کیمیا|زانستی ماددە|زانست}} {{فیزیک-کۆلکە}} {{کیمیا-کۆلکە}} [[پۆل:زانستی ماددە]] [[پۆل:ئەندازیاریی ژینگە]] [[پۆل:تاقیکردنەوە زانستییەکان]] g9n39ldvg4cxqdbzenatdid2uk3dcan 0 157244 1688364 1685828 2026-10-16T20:37:33Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688364 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} '''خوالین''' ڕووبارێک لە ناوچەی [[پارێزگای ئیلام|ئیلام]] لە [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان]]ە کە کانگای [[خوێ|خوێی خواردەمەنی]]یە و خوێ بەشێوەیەکی بەرفراوان لە بنی ڕووبارەکە و چەمە بچۆکەکانی ھەڵقوڵینێتەوە. ئاوی ڕووباری خوالین سۆڵە و خواردەمەنی نییە و ھەر گیانلەبەرێک لێ بخواتەوە دەمرێت. خوالین لە ناوچەی مێمەک لە [[سنۆری عێراق و ئێران]] داکەوتووە. سەرچاوەی خوالین کێوەکانی [[گرێچیا]] و [[چەکەر]] لە [[ناوچەی بۆلی]] لە [[بەشی چەوار]]ی [[شارستانی ئیلام]]ە، کە بەدوای پەڕاندنەوەی [[دەشتی مێمەک]] دەڕێژێتەوە ناو [[ڕووباری نەی خدر]] و دەچێتە ناو بەشی باشووری [[باشووری کوردستان|کوردستانی باشوور]].<ref name="کوردپرێس ١">[http://www.kurdpress.com/details.aspx?id=102124 کوردپرێس: ''خوالین ڕووبارێک لە خوێ لە ئیلامدا، ھەڵقوڵاو لە ناخی سەردەمی کۆنین''، نووسینی حیشمەتوڵڵا کەرەمینەژاد، نووسراو لە ٢٨ی ئابی ٢٠١٩؛]{{بەستەری مردوو|url=http://www.kurdpress.com/details.aspx?id=102124 |date=نیسانی ٢٠٢٣ }} سەردان لە ٢٨ی ئابی ٢٠١٩.</ref> بە نەریتی بەرھەمھێنانی خوێ لە کانەکانی کوێستانانی دەوروبەری ئەم ڕۆبارەیش ''خوالین'' یان ''نمەکلان'' دەڵێن. ئەم نەریتانە لە ساڵی ٢٠١٩ لەلایەن وەزارەتی کەلەپووری چاندی، گەشتیاری و ھونەرە دەستسازەکانی ئێران لە پێڕستی ئاسەواری نادیاری چاندیی ئێران بە ژمارەی ١٩٨٤ نووسێندراوە و بڕیار داوە کە فیلمێکی دکۆمانتەریش سەبارەت بەم دابونەریتە بەرھەم بھێنرێت.<ref name="کوردپرێس ٢">[https://kurdpress.com/fa/20001/ کوردپرێس: ''بەرھەم ھێنانی خوێ لە ئیلام بەڵگەدار دەکرێت''، نووسراو لە ٢٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢١؛]{{بەستەری مردوو|url=https://kurdpress.com/fa/20001/ |date=ئەیلوولی ٢٠٢٦ }} سەردان لە ٢٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢١.</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} [[پۆل:خوێ]] [[پۆل:سنووری ئێران–عێراق]] [[پۆل:ڕووبارە نێونەتەوەیییەکانی ئاسیا]] [[پۆل:ڕووبارەکانی پارێزگای ئیلام]] [[پۆل:ڕووبارەکانی ئێران]] [[پۆل:ڕووبارەکانی عێراق]] [[پۆل:ڕووبارەکانی کوردستان]] [[پۆل:شوێنە گەشتیارییەکانی پارێزگای ئیلام]] cpxm1kt4ysgmoccajm1b4jxt07noh9e 0 157598 1688433 1405708 2026-10-16T22:38:59Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فیزیک-کۆلکە، پزیشکی-کۆلکە، تەکنۆلۆژیا-کۆلکە) 1688433 wikitext text/x-wiki {{شێواز}} [[پەڕگە:Pakkanen.jpg|وێنۆک|گەرمیپێوێک کە پلەی گەرمی بە پلەی سەدی نیشان دەدات]] '''پلەی سەدی''' ({{بە ئینگلیزی|Celsius}} یا Centigrade)<ref>"Celsius temperature scale"</ref><ref>Helmenstine, Anne Marie (December 15, 2014). "What Is the Difference Between Celsius and Centigrade?". ''Chemistry.about.com''. About.com. Retrieved March 16, 2015.</ref> یەکێک لە پێوانەکردنەکانی [[پلەی گەرمی]] کە یەکەکەی لە [[سیستمی نێونەتەوەییی یەکەکان|سیستەمی نێودەوڵەتی یەکە]]دا بریتییە لە ('''C°'''). لە ئێستادا جگەلە چەند وڵاتێکی کەم (وەک [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئەمریکا]] و [[بریتانیای مەزن|بریتانیا]]) لە گشت وڵاتانی دونیا ئەم پێوەرە ئیشی پێدەکرێت. [[ئەستێرەناسی]] [[سوێد|سوید]]ی بە ناوی [[ئەندەرس سێلسیەس]] (١٧٠١–١٧٤٤ ز) لە ساڵی ١٩٤٨دا ئەم پێوەرەی دا ھێنا کە ناوی نا سانتیگرێید (واتا سەد پلە). [[پەڕگە:Celsius original thermometer.png|وێنۆک|نمونەی ئەو گەرمی پێوەی کە لەلایەن ئەندەرس سێلسییەس پێشنیار کرا. ئەو یەکەم جار پلەی گەرمی توانەوەی ئاوی بە سەد و پلەی گەرمی کوڵانی بە سفر دانا.]] ئەم پێوەرە (لە ساڵی ١٧٤٣ زایینییەوە) لە دوو خاڵی گرنگ پێک ھاتوە، کە بریتین لە سفری سەدی (کە پلەی گەرمی بەستنی ئاوە) و سەدی سەدی (کە پلەی گەرمی کوڵانی ئاوە). ئەم دوو ئاڵە پێویستە لە پەستانی یەک پاسکاڵ دیاری بکرێن. پێش ساڵی ١٧٤٣ ز، بەھەمان شێوە پلەی گەرمی توانەوەی بەفر و پلەی گەرمی کوڵانی ئاو دوو پێوەری سەرەکی بوون، بەڵام بە پێچەوانەوە بوون، واتا پلەی گەرمی کوڵانیان بە سفر و پلەی گەرمی توانەوەی بەفریان بە ١٠٠ سەدی دانابوو. دوای ئەم ڕێکەوتە زانا [[جین پایەر کریستیەن]] شوێنی ئەم دوو خاڵەی پێچەوانە کردەوە. بە ڕێکەوتنێکی نێودەوڵەتی لە نێوان ساڵانی ١٩٤٥ تا ٢٠١٩ ئەم یەکەیە پێناسە دەکرێ بە '''سفر ڕەھا''' و '''خاڵی سیانی''' (ئەو پلەی گەرمییەی کە <math>H_2 O</math>دەتوانێ تێکەڵەیەک بێ لە سێ دۆخی بەفر، [[ئاو]]، و بوخار). ئەم پێناسەیە بە تەواوی دەگەنجێت لەگەڵ پێوەری [[پلەی گەرمی کێڵڤن]] (K) کە کەمترین پلەی گەرمی یەکسانە بە <math>0 K</math>یاخود <math>-273.15 ^\circ C</math>. لە مانگی مایزی ساڵی ٢٠١٩ و پلەی گەرمی سیانی پێناسە کرایەوە بە <math>273.16 K</math>(<math>0.01 ^\circ C</math>).<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www1.bipm.org/en/si/si_brochure/chapter2/2-1/2-1-1/kelvin.html|سەردێڕ=SI brochure, section 2.1.1.5|ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئایاری ٢٠٠٨|بڵاوکەرەوە=[[International Bureau of Weights and Measures]]|ڕەوشی ناونیشان=مردوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20070926215600/http://www1.bipm.org/en/si/si_brochure/chapter2/2-1/2-1-1/kelvin.html|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٦ی ئەیلوولی ٢٠٠٧}}</ref> ئەگەرچی ھەریەک لە پێوەرەکانی سەدی و کێڵڤن لە پێوەری جیا وەرگیراوون، بەڵام جیاوازی نێوان پلەکانیان یەکسانە، واتا ھە پلەیەکی سەدی گەر زیاد بکات بە واتای ئەوە دێت کە یەک پلەی کێڵڤن زیادی کردوە. لە ٢٠ی ئایاری ٢٠١٩، جارێکی تر پلەی سەدی پێناسە کرایەوە لەسەر ئەساسی نەگۆڕی بۆڵتزمەن لەجیات پلەی گەرمی سیانی. واتا خاڵی سیانی لە ئێستادا خاڵێکە کە پلەی گەرمییەکەی دەپێورێت نەک خۆی خاڵی سەرەکی پێوانەکردنەکە بێت. == مێژوو == لە ساڵی ١٧٤٢ زانا ئێنڕێس سێلسییەس پێوەری گەرمی سیلیزی داھێنا کە پێچەانەی ئەم پلەبەندییەی ئەمڕۆ بوو (شوێنی سفر و سەد پێچەوانە بوو).<ref>Celsius, Anders (1742) "Observationer om twänne beständiga grader på en thermometer" (Observations about two stable degrees on a thermometer), ''Kungliga Svenska Vetenskapsakademiens Handlingar'' (Proceedings of the Royal Swedish Academy of Sciences), '''3''': 171–180 and Fig. 1.</ref> لە توێژینەوەکەی بە ناو نیشانی (''Observations of two persistent degrees on a thermometer'') ئەو ھیچ ئاماژەیەکی بە کاریگەری پەستان لەسەر پلەی توانەوە نەکردبوو؛ بەڵام ئەم کاریگەرییەی بە وردی لەسەر پلەی گەرمی کوڵان دیاری کردبوو. پێوەرەکەی ئەو لەسەر ئاستی دەریا تەواوە، کە پەستانی یەکسانە بە پەستانی ستاندەر (<math>1 atm</math>) == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{یەکەکانی ئێس ئای}} {{تووڵی دەروازە|فیزیک|پزیشکی|تەکنۆلۆژیا|ماتماتیک|وزە}} {{پۆلی کۆمنز|Celsius temperature}} {{فیزیک-کۆلکە}} {{پزیشکی-کۆلکە}} {{تەکنۆلۆژیا-کۆلکە}} [[پۆل:داھێنانە سویدییەکان]] [[پۆل:یەکە داڕێژراوەکانی ئێس ئای]] 79jjznqe8skwp7feai1fe12sldcgn6q 0 158024 1688397 1604676 2026-10-16T22:32:59Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (عێراق-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە) 1688397 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} ئەمە پێڕستێکی [[پشووی فەرمی|پشووە فەرمییەکان]]ە لە [[عێراق]] و [[ھەرێمی کوردستان]] بۆ ساڵی ٢٠٢٣.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=رۆژمێری حکومەتی هەرێم ٢٠٢٣|ناونیشان=https://gov.krd/rojjmer-2023|ڕەوشی ناونیشان=مردوو|ڕێکەوتی سەردان=١١ی ئازاری ٢٠٢٢|وێبگە=حکومەتی هەرێمی كوردستان|زمان=ckb|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٦ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٣|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230126232335/https://gov.krd/rojjmer-2023/}}</ref> {| class="wikitable" |- ! ڕێکەوت !! ناو !! تێبینییەکان |- | ١ی کانوونی دووەم || [[جێژنی ساڵی نوێی زایینی]] || |- | ٦ی کانوونی دووەم || [[جێژنی سوپا]] || |- |٥ی ئازار |[[ڕاپەڕین]] | |- | ٢١ی ئازار || [[نەورۆز|جێژنی نەورۆز]] || ٣ ڕۆژ |- | ٩ی نیسان || [[ڕۆژی ئازادکردن]] || ئاھەنگی کەوتنی ڕژێمی [[سەددام حوسێن]] (تەنیا لە [[ھەرێمی کوردستان]]). |- |٢١ی نیسان |[[جێژنی ڕەمەزان]] <small>(٣ ڕۆژ)</small> |ئێوارەی ٢٠ی نیسان دەست پێ دەکات و ٢٣ی نیسان تەواو دەبێت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Eid ul Fitr 2023 - When is Eid al Fitr 2023, Eid Mubarak Greetings|ناونیشان=https://www.islamicfinder.org/special-islamic-days/eid-ul-fitr-2023/|ڕێکەوتی سەردان=١١ی ئازاری ٢٠٢٣|وێبگە=IslamicFinder|زمان=en}}</ref> ٢٢ی نیسان (بۆ [[شیعە]]) دەبێتە یەکەم ڕۆژ. |- | ١ی ئایار || [[جێژنی کرێکاران]] | |- | ٢٨ی حوزەیران || [[جێژنی قوربان]] <small>(٤ ڕۆژ)</small>|| ئێوارەی ٢٧ی حوزەیران دەست پێ دەکات و ١ی تەممووز تەواو دەبێت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Eid al-Adha 2023 - Calendar Date|ناونیشان=https://www.calendardate.com/eid_al_adha_2023.htm|ڕێکەوتی سەردان=١١ی ئازاری ٢٠٢٣|وێبگە=www.calendardate.com}}</ref> ٣٠ی حوزەیران (بۆ [[شیعە]]) دەبێتە یەکەم ڕۆژ. |- | ١٤ی تەممووز || [[جێژنی کۆماری]] || |- | ١٨ی تەممووز || [[ساڵی نوێی کۆچی]] ||ئێوارەی ١٨ی تەممووز تا ئێوارەی ١٩ی تەممووز<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ= Islamic Islamic New Year – July 18, 2023|ناونیشان=https://nationaltoday.com/islamic-new-year/|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ڕێکەوتی سەردان=١١ی ئازاری ٢٠٢٢|وێبگە=nationaltoday.com|زمان=en}}</ref> |- | ٢٨ی تەممووز || [[عاشوورا]] ||٢٧ی تەممووز [[تاسووعا]]یە و ٢٨ی تەممووز عاشووڕایە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Ashura 2023 – When is 9th and 10th Muharram 2023|ناونیشان=https://www.islamicfinder.org/special-islamic-days/ashura-2023/|ڕێکەوتی سەردان=١١ی ئازاری ٢٠٢٣|وێبگە=IslamicFinder|زمان=en}}</ref> |- | ٢٧ی ئەیلوول || [[مەولوود|ڕۆژی لەدایکبوونی پێغەمبەر]] || ئێوارەی ٢٦ی ئەیلوول دەست پێ دەکات تا ئێوارەی ٢٧ی ئەیلوول.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Prophet's Birthday 2023 - Calendar Date|ناونیشان=https://www.calendardate.com/prophets_birthday_2023.htm|ڕێکەوتی سەردان=١١ی ئازاری ٢٠٢٣|وێبگە=www.calendardate.com}}</ref> ٢٨ی ئەیلوول (بۆ [[شیعە]]) |- | ٣ی تشرینی یەکەم || [[ڕۆژی نیشتیمانی]] || ڕۆژی سەربەخۆییی عێراق؛ ئاھەنگگێڕانی سەربەخۆییی عێراق لەدەست شانشینی یەکگرتوو لە ١٩٣٢<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Iraq Public Holidays in 2021 -|ناونیشان=https://calendarific.com/holidays/2021/IQ|ڕێکەوتی سەردان=١١ی ئازاری ٢٠٢٣|وێبگە=calendarific.com|زمان=en}}</ref> |- | ١٠ی کانوونی یەکەم || [[جێژنی سەرکەوتن]] || ئاھەنگگێڕانی بەزاندنی [[دەوڵەتی ئیسلامی لە عێراق و شام|داعش]] لە عێراق لە ٢٠١٧<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|سەردێڕ=Iraq holds victory parade after defeating Islamic State|ناونیشان=https://www.reuters.com/article/us-mideast-crisis-iraq-parade-idUSKBN1E407Z|newspaper=Reuters|ڕێکەوت=١٠ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٧|ڕێکەوتی سەردان=١١ی ئازاری ٢٠٢٣|زمان=en}}</ref> |- | ٢٥ی کانوونی یەکەم || [[کریسمس|ڕۆژی کریسمس]] || |} == ڕێکەوتە گرنگەکانی تر == ئەمانە ئەو ڕۆژانەن کە لە ئەنجومەنی وەزیرانی حکوومەتی ھەرێمی کوردستان کاریان پێ دەکرێت، و ئیشە بازرگانییەکان کراوەن. ڕووداوە تایبەتەکان بۆ نیشانکردنی ئەم ڕێکەوتانە شوێنێک لەدەوروبەری حکوومەتی [[ھەرێمی کوردستان]] دەبەن.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://cabinet.gov.krd/p/p.aspx?l=12&p=212 |سەردێڕ=National holidays and key dates in the Kurdistan Region’s history |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی ئەیلوولی ٢٠١٩ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی نیسانی ٢٠١٥ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20150418232225/http://cabinet.gov.krd/p/p.aspx?l=12&p=212 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> * ١٠ی شوبات: ڕۆژی یەکێتیی نووسەرانی کوردی * ١٨ی شوبات: ڕۆژی یەکێتیی قوتابییانی کوردی * ١ی ئازار: یادکردنەوەی مردنی [[مستەفا بارزانی]] * ٧ی ئازار: ئازادکردنی [[سلێمانی|شاری سلێمانی]] * ٨ی ئازار: [[ڕۆژی جیھانیی ژنان|ڕۆژی ژنان]] * ١٠ی ئازار: ڕۆژی جلی کوردی (تەنیا [[ھەرێمی کوردستان]]) * ١٣ی ئازار: ئازادکردنی [[دھۆک|شاری دھۆک]] * ١٦ی ئازار: ڕۆژی [[کیمیابارانی ھەڵەبجە]] * ٢٠ی ئازار: ئازادکردنی [[کەرکووک|شاری کەرکووک]] * ١ی نیسان: ساڵی نوێی [[ئاشوورییەکان]] * ١٤ی نیسان: یادکردنەوەی جینۆسایدی ئەنفال دژ بە کوردەکان * ١٦ی نیسان: بیرخەرەوەی ھێرشی کیمیایی بۆ سەر بالیسان و شێخ وەسان * ١٦ی نیسان: ڕۆژی ژینگە * ٢٢ی نیسان: ڕۆژی ڕۆژنامەگەریی کوردی * ٢٤ی نیسان: بۆردوومانکردنی [[قەڵادزێ]] * ٢٥ی نیسان: ساڵیادی کابینەی یەکەمی حکوومەتی کوردی (١٩٩٣) * ١٣ی حوزەیران: کەوتنی شاری سلێمانی و ڕۆژی شەھیدان * ١١ی کانوونی یەکەم: دامەزراندنی یەکێتیی ژنانی کوردی * ١٧ی کانوونی یەکەم: ڕۆژی [[ئاڵای کوردستان]] == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|عێراق|کوردستان}} {{پۆلی کۆمنز|Holidays in Iraq}} {{عێراق-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:پێڕستەکانی پشووە فەرمییەکان بەپێی وڵات|عێراق]] [[پۆل:پێڕستی بۆنەکان لە عێراق|پشووەکان]] [[پۆل:چاندی عێراقی]] [[پۆل:بۆنەکان لە عێراق]] ftv5zynjvick88gyxitppi037fcwntr 0 158218 1688599 1649400 2026-10-17T07:35:26Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، ئێران-کۆلکە) 1688599 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناو = پۆرناک | ناوی_فەرمی = Purnak | ناوی_خۆماڵی = | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | ناوەکانی_تر = Pörnək - پورناک - پورنە - پرنک | جۆری_نیشتنگە = [[دێ|گوند]] <!--- وێنەکان، ناسناو، دروشم ---> | وێنە = | قەبارەی_وێنە = 300px | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_ئاڵا = | قەبارەی_ئاڵا = | وێنەی_مۆر = | قەبارەی_مۆر = | وێنەی_نیشان = | قەبارەی_نیشان = | ناسناو = | دروشم = <!-- نەخشەکان و شوێنی جوگرافیایی ------> | وێنەی_نەخشە = | قەبارەی_نەخشە = | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = ڕۆژھەڵاتی کوردستان | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە = | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iran | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە١ = | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە١ = | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[ئێران]]دا | پۆتانەکان = | دەرزیی_دیاریکردنی_پۆتانەکان = <!-- شوێن ------------------> | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |سەردێڕ=Kurdistan Regional Government |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان= ٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٩ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141006170845/http://www.krg.org/articles/detail.asp?lngnr=12&smap=03010300&rnr=140&anr=23911 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><br/>{{ئاڵا|ئێران}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا|ئازەربایجانی ڕۆژاوا]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[شارستان]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[شارستانی پۆلدەشت|پۆلدەشت]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[ناوچە]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[ناوچەی ناوەندی شارستانی پۆلدەشت|ناوەندی شارستانی پۆلدەشت]] | جۆری_دابەشکراو٤ = [[گوندەوار]] | ناوی_دابەشکراو٤ = [[گوندستانی زەنگەبار|زەنگەبار]] <!-- دامەزران ---------------> | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | سەردێڕی_دامەزران١ = | ڕێکەوتی_دامەزران١ = | سەردێڕی_لەناوچوون = | ڕێکەوتی_لەناوچوون = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = <!-- ڕێبەرەکان، شێوازی دەسەڵات ---> | پەراوێزەکانی_دەسەڵات = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = <!-- ڕووبەر ----------------------> | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | ڕووبەری_وشکایی_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_لەسەددا = | ڕووبەری_شاری_بە_کم٢ = | ڕووبەری_لادێیی_بە_کم٢ = <!-- بەرزایی ---------------------> | بەرزایی_بە_م = 843 | بەرزترین_بەرزایی_بە_م = | نزمترین_بەرزایی_بە_م = <!-- ژمارەی_دانیشتووان ----------------> | ژمارەی_دانیشتووان = 599 | دانیشتووان_لە = ٢٠٠٦ | چڕیی_دانیشتووان_بە_کم٢ = | مەزندەی_دانیشتووان = | مەزندەی_دانیشتووان_لە = | دانیشتووانی_شاری = | چڕیی_دانیشتووانی_شاری_بە_کم٢ = | دانیشتووانی_لادێیی = | چڕیی_دانیشتووانی_لادێیی_بە_کم٢ = | سەرناوی_دانیشتووان = | ئاگاداریی_دانیشتووان = <!-- دانیشتوواناسی (بەشی ١) --------> | جۆری_دانیشتووانناسی١ = زمان و ئایین | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمانی کوردی|کوردی]] ([[کوردیی باکووری|کرمانجی]])، [[زمانی ئازەربایجانی|ئازەری]] | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[موسڵمان]] ([[شیعە]] و [[سوننە|سونی]]) | سەرناوی٣_دانیشتووانناسی١ = | زانیاریی٣_دانیشتووانناسی١ = <!-- کاتناوچە --------------> | کاتناوچە١ = | جیاوازی١_لە_utc = | کاتناوچە١_DST = | جیاوازی١_لە_DST = <!-- کۆدی_پۆستە، کۆدی_ناوچە ---> | جۆری_کۆدی_پۆستە = | کۆدی_پۆستە = | جۆری_کۆدی_پۆستە٢ = | کۆدی_پۆستە٢ = | جۆری_کۆدی_ناوچە = [[تەلەفۆن]] | کۆدی_ناوچە = ٠٤٤ <!-- وێبگە، پەراوێزەکان --------> | وێبگە = | پەراوێزەکان = }} '''پۆرناک''' گوندێکە، کەوتووەتە [[گوندستانی زەنگەبار]]، [[ناوچەی ناوەندی شارستانی پۆلدەشت]]، [[شارستانی پۆلدەشت]]، [[پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا]]، [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = جوگرافیای کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی | ڕێکەوتی سەردان = ١٦ی نیسانی ٢٠٢١ | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ١٣ی حوزەیرانی ٢٠٢١ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20210613052421/https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٥ی ئازاری ٢٠١٩ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190325141333/https://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> (٥٠) ساڵ لە مەوپێش ئەم گوندە یەکێک بوو لە گوندە بازرگانیەکانی ھەرێمەکە و لەڕووی بەرھەم ھێنانی [[لۆکە]] و دانەوێڵە بەرھەمیان زۆر بوو کە دەنێردرا بۆ [[شار]]ەکان و ووڵاتانی دراوسێ، ئەم گوندە خاوەنی مێژوویەکی دەوڵەمەندە و وە کەسایەتی گەورەی تیا ھەڵکەوتووە، دانیشتوانە ئازەرییەکەی لە ووڵاتی تورکیاوە ھاتوون. ئەم گوندە لە چوار گەڕەک پێکھاتووە (گەڕەکی حاجی ڕەزا و گەڕەکی خواروو و گەڕەکی دیک و گەڕەکی مزگەوتی قابانی. == ناو == == جوگرافیا == '''پۆرناک''' لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی [[مورادلوی خواروو]] و لە باشوور لەگەڵ گوندی [[تەپەباشی پۆرناک]] و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی [[پەناھکەندی]] لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی [[ئاغامیرکەندی]].<ref>http://wikimapia.org/</ref><ref>http://www.krso.net/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200203070708/http://www.krso.net/ |date= ٣ی شوباتی ٢٠٢٠ }}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = ووڵاتەکەت بناسە | ناونیشان = http://www.historyofkurd.com/2016/03/23/وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ | نووسەر = جەمیل ڕۆژبەیانی |زمان = کوردی}}</ref> == کار == * زۆرینەی دانیشتوانی ئەم گوندە بە کشتوکاڵەوە خەریکن. * ھەندێک لەدانیشتوانی ئەم گوندە بە ئاژەڵدارییەوە سەرقاڵن. == بەرھەمی کشتوکاڵی == بەتایبەت لە وەرزی ھاویندا بەرھەمەکانی گەنم و جۆ و گەنمەشامی و [[چەوەندەر]]ی شەکر و وێنجەی ھەیە بەڵام خاوەنی کێڵگەی زۆر گەورەیە لە گەنم و گەنمەشامی. == شوێنی مێژوویی == شوێنی دێرینی ئەم گوندە لە مزگەوتی گوندەکەو گەرماوەکەی کە دەگەڕێتەوە بۆ سەردەمی قاجارەکان. == ناوەندی خوێندن == لەم گوندەدا خوێندن ھەتا قۆناغی ئامادەییە، لە قۆناغی سەرەتاییدا کچ و کوڕ تێکەڵە بەڵام دوای ئەوە ئەبێت کچان بۆ خوێندن بچنە گوندی [[ئۆروج محەمەدکەندی]]. == ناوەندی تەندروستی == لەم گوندەدا بینای نەخۆشخانە ھەیە لەگەڵ نۆڕینگە و لە گوندەکانی چواردەورەوە خەڵکی دین بۆ چارەسەر. == دانیشتوان == * بە پێی [[سەرژمێریی گشتیی جەماوەر و خانووی ئێران]] لە ساڵی [[٢٠٠٦]]دا، ژمارەی دانیشتووانی ئەم گوندە (٥٩٩) کەس و (١٥٠) [[خێزان]] بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.amar.org.ir/Portals/0/sarshomari90/Files/ABADY-90/os05.xls |سەردێڕ=ناوەندی ئاماری ئێران، '''فایلی XLSی ئەنجامەکانی سەرژمێریی ساڵی ٢٠١١''' |ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی ئەیلوولی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141114042225/http://www.amar.org.ir/Portals/0/sarshomari90/Files/ABADY-90/os05.xls |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٤ی تشرینی دووەمی ٢٠١٤ |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> * پێکھاتەی دانیشتوانی ئەم گوندە لە ھەردوو نەتەوەی [[ئازەربایجانی|ئازەری]] و [[کورد]]ەکانن. * بە ھەردوو زمانی [[زمانی ئازەربایجانی|ئازەری]] و [[زمانی کوردی|کوردی]] ([[کوردیی باکووری|کرمانجی]]) دەدوێن. == ئەمانەش ببینە == * [[پێڕستی گوندەکانی پۆلدەشت]]<ref>https://books.google.iq/books?</ref> {{شارستانی پۆلدەشت}} == پەراوێزەکان == {{پەراوێز}} {{تووڵی دەروازە|ئێران|جوگرافیا}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{ئێران-کۆلکە}} [[پۆل:شارستانی پۆلدەشت]] [[پۆل:گوندەکانی ئێران بە پێی شارستان|پۆلدەشت]] [[پۆل:گوندەکانی کوردستان بە پێی شارستان|پۆلدەشت]] [[پۆل:گوندەکانی شارستانی پۆلدەشت]] [[پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان]] 79hw77ggoz29ifra9kqvv6ltvp1sx40 0 160415 1688459 1567494 2026-10-17T01:35:09Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە، کۆمپانیا-کۆلکە، تەکنۆلۆژیا-کۆلکە) 1688459 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس}} '''پلەیستەیشنی ھەڵگیراو''' '''(پی ئێس پی''') [[کۆنسووڵ]]ێکی [[کایەی دەستی]]یە کە لەلایەن «[[سۆنی|سۆنی کۆمپیوتەر ئینتەرتەینمێنت]]» پەرەی پێدراوە و خراوەتە بازاڕەوە. بۆ یەکەمجار لە ١٢ی کانوونی یەکەمی ٢٠٠٤ لە [[ژاپۆن]]، لە ٢٤ی ئازاری ٢٠٠٥ لە [[ئەمریکای باکوور]]، و لە ١ی ئەیلوولی ٢٠٠٥ لە ناوچەکانی پی ئەی ئێڵ بڵاوکرایەوە، و یەکەم کۆنسووڵی دەستییە لە زنجیرەی [[پلەیستەیشن]]. وەک کۆنسووڵێکی نەوەی حەوتەم، «پی ئێس پی» ڕکابەری «[[نینتێندۆ دی ئێس]]»ی دەکرد. پەرەپێدانی «پی ئێس پی» لەکاتی «ئی٣ ٢٠٠٣» ڕاگەیەندرا، و کۆنسووڵەکە لە کۆنگرەیەکی ڕۆژنامەوانی سۆنی لە ١١ی ئایاری ٢٠٠٤ نمایشکرا. ئەم سیستەمە بەھێزترین کۆنسووڵی گواستراوە بوو لەکاتی ناساندنیدا، و یەکەم ڕکابەری ڕاستەقینەی کۆنسووڵە دەستییەکانی نینتێندۆ بوو دوای ئەوەی چەندین ڕکابەری وەک «N-Gage»ی [[نۆکیا]] شکستھێنابوو. تواناکانی گرافیکی پێشکەوتووی «پی ئێس پی» وای لێکرد ببێتە ئامێرێکی کات بەسەربردنی [[مۆبایل]]ی بەناوبانگ، کە دەیتوانی پەیوەندی بە «[[پلەیستەیشن ٢]]» و «[[پلەیستەیشن ٣]]»، ھەر کۆمپیوتەرێکی خاوەن دەرچەی [[یوو ئێس بی]]، سیستمەکانی تری «پی ئێس پی»، و [[ئینتەرنێت]]ەوە بکات. ھەروەھا «پی ئێس پی» کۆمەڵێکی زۆر تایبەتمەندی مۆڵتیمیدیای ھەبوو وەک لێدانی ڤیدیۆ و دەنگ، و وەک پەخشکەرێکی میدیای گواستراوەش دادەنرا. «پی ئێس پی» تەنھا کۆنسووڵێکی دەستییە کە فۆرماتی دیسکی ئۆپتیکاڵی بەکارھێنابێت، کە لەم حاڵەتەدا «Universal Media Disc (UMD)» بوو، وەک جێگەی سەرەکی پاشکەوتکردن؛ ھەم کایەکان و ھەم فیلمەکانیش لەسەر ئەم شێوانە بڵاودەکرانەوە. «پی ئێس پی» بە شێوەیەکی ئەرێنی لەلایەن ڕەخنەگرانەوە پێشوازی لێکرا، و زیاتر لە ٨٠ ملیۆن دانەی لێ فرۆشرا لە ماوەی دە ساڵی تەمەنیدا. چەندین مۆدێلی کۆنسووڵەکە بڵاوکرانەوە، پێش ئەوەی زنجیرەی «پی ئێس پی» لەلایەن «[[پلەیستەیشن ڤیتا]]»وە جێگەی بگیرێتەوە، کە بۆ یەکەمجار لە ساڵی ٢٠١١ لە ژاپۆن و ساڵێک دواتر لە سەرانسەری جیھاندا بڵاوکرایەوە. «پلەیستەیشن ڤیتا» توانای کارپێکردنی کایەکانی «پی ئێس پی»ی ھەبوو کە لەڕێگەی «[[پلەیستەیشن ستۆر]]» لەسەر «[[پلەیستەیشن نێتۆرک]]» بڵاوکرابوونەوە، کە بووە ڕێگەی سەرەکی بۆ کڕینی کایەکانی «پی ئێس پی» تا ئەو کاتەی سۆنی لە ٣١ی ئازاری ٢٠١٦دا دەستڕاگەیشتن بە فرۆشگاکەی لە «پی ئێس پی»دا داخست. ناردنی پارچەکانی [[ڕەقەکاڵا]]ی «پی ئێس پی» لە سەرانسەری جیھاندا لە ساڵی ٢٠١٤ کۆتایی ھات؛ بەرھەمھێنانی «UMD»ەکانیش کاتێک کۆتایی ھات کە دوا کارگەی ژاپۆنی بەرھەمھێنەریان لە کۆتایی ساڵی ٢٠١٦دا داخرا. «پی ئێس پی» چەندین وەشانی جیاوازی ھەبوو لە سەرەتای بڵاوبوونەوەیەوە، لەوانە «[[پی ئێس پی ستریت]]» و «[[پی ئێس پی گۆ]]».<ref>https://techcrunch.com/2006/10/23/holiday-portable-media-player-guide-whats-right-for-you</ref><ref>https://www.ign.com/articles/2014/06/03/sony-discontinuing-psp</ref> == مێژوو == سۆنی کۆمپیوتەر دێڤێلۆپمێنت لە پێشوودا کۆنسۆڵی پلەی ستەیشمی ھەڵگیراوی لە کۆنفڕاسێکدا ڕاگەیاند.<ref name="EuroE32003">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.eurogamer.net/article.php?article_id=50290|سەردێڕ=E3 2003: Sony announces PlayStation Portable|ڕێکەوت=١٣ی ئایاری ٢٠٠٣|یەکەم=Tom|دوایین=Bramwell|وێبگە=Eurogamer|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی ئازاری ٢٠٠٨|ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٥ی شوباتی ٢٠١٣|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20130205050613/http://www.eurogamer.net/articles/news130503psp|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|تەکنۆلۆژیا|کایەی ڤیدیۆیی|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|کۆمەڵگا|کۆمپانیا|دەیەی ٢٠٠٠|دەیەی ٢٠١٠|ژاپۆن}} {{پۆلی کۆمنز|PlayStation Portable}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} {{کۆمپانیا-کۆلکە}} {{تەکنۆلۆژیا-کۆلکە}} [[پۆل:پلەیستەیشن (بڕاند)]] [[پۆل:کۆنسڵەکانی سۆنی]] b1h3g2ci6fwvne9k60rt1qltnbt24ie 0 160416 1688454 1567598 2026-10-17T01:34:19Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە، تەکنۆلۆژیا-کۆلکە، ژاپۆن-کۆلکە) 1688454 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''پلەی ستەیشن''' (یان '''پی ئێس یان پی ئێس ١''' یان ناوە کۆدییەکەی '''پی ئێس ئێکس''') [[کۆنسووڵ]]ێکی [[کایەی ڤیدیۆیی]]یە ناوماڵییەکانە کە لەلایەن [[سۆنی|سۆنی کۆمپیوتەر ئینتەرتەینمێنت]] پەرەی پێدراوە و خراوەتە بازاڕەوە. لە ٣ی کانوونی یەکەمی ١٩٩٤ لە [[ژاپۆن]] بڵاوکرایەوە، دواتر لە ٩ی ئەیلوولی ١٩٩٥ لە [[ئەمریکای باکوور]]، لە ٢٩ی ئەیلوولی ١٩٩٥ لە ئەورووپا، و ناوچەکانی تریش بەدوایدا ھاتن. وەک کۆنسووڵێکی نەوەی پێنجەم، پلەیستەیشن بە پلەی یەکەم ڕکابەری [[نینتێندۆ ٦٤]] و [[سێگا ساتوورن]]ی دەکرد. سۆنی دەستی بە پەرەپێدانی پلەیستەیشن کرد دوای پڕۆژەیەکی سەرنەکەوتوو لەگەڵ [[نینتێندۆ]] بۆ دروستکردنی ئامێرێکی دەرەکی CD-ROM بۆ سیستمی کات بەسەربردنی [[سووپەر نینتێندۆ]] لە سەرەتای نەوەدەکانی سەدەی ڕابردوودا. کۆنسووڵەکە بە پلەی یەکەم لەلایەن [[کێن کوتاراگی]] و سۆنی کۆمپیوتەر ئینتەرتەینمێنت لە ژاپۆن دیزاین کرا، لەکاتێکدا گەشەپێدانی زیاتر لە [[شانشینی یەکگرتوو]] ئەنجامدرا. جەختکردنەوەیەکی زۆر لەسەر [[وێنەی سێ ڕەھەندی|گرافیکی سێ ڕەھەندی]] خرایە پێشەنگی دیزاینی کۆنسووڵەکە. بەرھەمھێنانی یارییەکانی [[پلەیستەیشن]] بە جۆرێک دیزاین کرابوو کە ئاسان و گشتگیر بێت، ئەمەش وای کرد سەرنجی زۆرێک لە گەشەپێدەرانی لایەنی سێیەم ڕابکێشێت.<ref>"The T-Rex That Showcased The Power of PlayStation® (1994) | PlayStation® 30th Anniversary Video" [[یووتیووب]]</ref> کۆنسووڵەکە بەھۆی کتێبخانەی فراوانی یارییەکانی، زنجیرە یارییە بەناوبانگەکان، نرخی کەمی فرۆشتن و بازاڕکردنی توند بۆ گەنجان کە وەک کۆنسووڵێکی گونجاو بۆ ھەرزەکاران و گەورەکان نیشانی دەدا، ناوبانگێکی زۆری بەدەستھێنا. ئەو یارییانەی کە ستایشی زۆریان لێکرا و ناسنامەی کۆنسۆڵەکەیان دیاری کرد بریتین لە: «Gran Turismo»، «Crash Bandicoot»، «Spyro the Dragon»، «Tomb Raider»، «Resident Evil»، «Metal Gear Solid»، «Tekken 3»، و «Final Fantasy VII». سۆنی لە ٢٣ی ئازاری ٢٠٠٦ کۆتایی بە بەرھەرھێنانی پلەیستەیشن ھێنا — زیاتر لە یازدە ساڵ دوای بڵاوبوونەوەی، و لە ھەمان ساڵدا [[پلەیستەیشن ٣]] دەرکەوت. زیاتر لە ٤٠٠٠ یاری پلەیستەیشن بڵاوکرانەوە، کە کۆی گشتی فرۆشیان گەیشتە ٩٦٢ ملیۆن دانە.<ref>https://www.gamespot.com/articles/sony-stops-making-original-ps/1100-6146549/</ref> پلەیستەیشن ئاماژەیەک بوو بۆ بەھێزبوونی سۆنی لە پیشەسازی کایە ڤیدیۆیییەکاندا. ستایشی زۆری لێکرا و فرۆشێکی زۆری ھەبوو؛ لە کەمتر لە دە ساڵدا، بوو بە یەکەم پلاتفۆرمی کات بەسەربردنی کۆمپیوتەری کە زیاتر لە ١٠٠ ملیۆن دانەی لێ بفرۆشرێت. بەکارھێنانی دیسکە فشرێوەکان (CD) بوو بە سەرەتای گۆڕانی پیشەسازی یارییەکان لە کارتێجەوە. سەرکەوتنی پلەیستەیشن بووە ھۆی دروستبوونی زنجیرەیەک لە جێگرەوەکانی، کە بە [[پلەیستەیشن ٢]] لە ساڵی ٢٠٠٠ دەستی پێکرد. لە ھەمان ساڵدا، سۆنی مۆدێلێکی بچووکتر و ھەرزانتر بە ناوی پی ئێس وەن بڵاوکردەوە. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|تەکنۆلۆژیا|ژاپۆن|کایەی ڤیدیۆیی|دەیەی ١٩٩٠|دەیەی ٢٠٠٠}} {{پۆلی کۆمنز|PlayStation}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} {{تەکنۆلۆژیا-کۆلکە}} {{ژاپۆن-کۆلکە}} [[پۆل:کایەکلێکانی دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:کایەکلێکانی دەیەی ٢٠٠٠]] [[پۆل:کۆنسڵی یارییە ڤیدیۆییەکانی ماڵەوە]] [[پۆل:بڕاندە ژاپۆنییەکان]] [[پۆل:پلەیستەیشن (بڕاند)]] [[پۆل:ئەو بەرهەمانەی لە ساڵی ١٩٩٤ خراونەتەڕوو]] [[پۆل:کۆنسڵەکانی سۆنی]] [[پۆل:ئەو بەرھەمانەی لە ساڵی ١٩٩٤ خراونەتەڕوو]] [[پۆل:داھێنانە ژاپۆنییەکان]] [[پۆل:کلتوورە ناودارەکان]] iqu04hv6kboywiwejvrx12r2yp9yta3 0 160419 1688455 1592124 2026-10-17T01:34:29Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە، ژاپۆن-کۆلکە) 1688455 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''پلەیستەیشن ٢''' (یان '''پی ئێس ٢''') [[کۆنسووڵ]]ێکی [[کایەی ڤیدیۆیی]]یە ناوماڵییەکانە کە لەلایەن [[سۆنی|سۆنی کۆمپیوتەر ئینتەرتەینمێنت]] پەرەی پێدراوە و خراوەتە بازاڕەوە. بۆ یەکەمجار لە ٤ی ئازاری ٢٠٠٠ لە [[ژاپۆن]] بڵاوکرایەوە، لە ٢٦ی تشرینی یەکەم لە [[ئەمریکای باکوور]]، لە ٢٤ی تشرینی دووەم لە [[ئەورووپا]]، لە ٣٠ی تشرینی دووەم لە [[ئوسترالیا]]، و ناوچەکانی تریش بەدوایدا ھاتن. ئەمە جێگرەوەی [[پلەیستەیشن ١|پلەیستەیشنی ڕەسەنە]] و دووەم وەشانی زنجیرە کۆنسووڵەکانی [[پلەیستەیشن]]ە. وەک کۆنسووڵێکی نەوەی شەشەم، ڕکابەری [[گەیم کیوب]]ی [[نینتێندۆ]]، [[دریم کاست]]ی [[سێگا]] و [[ئێکس بۆکس]]ی [[مایکرۆسۆفت]]ی دەکرد. لە ساڵی ١٩٩٩ ڕاگەیەندرا، سۆنی دوای سەرکەوتنە بێوێنەکەی نەوەی پێش خۆی، دەستی بە پەرەپێدانی ئەم کۆنسووڵە کرد. جگە لەوەی وەک کۆنسووڵێکی یاری کار دەکات، درایڤێکی ناوەکی [[دی ڤی دی]] لەخۆدەگرێت و نرخەکەشی کەمتر بوو لە ئامێرەکانی تری خوێندنەوەی دی ڤی دی لەو سەردەمەدا، ئەمەش بەھاکەی زیاتر کرد. گونجانی تەواو لەگەڵ یاری و کەلوپەلە لاوەکییەکانی پلەیستەیشنی ڕەسەن، وای کرد دەستی بگات بە کتێبخانەیەکی گەورەی یارییەکان لەکاتی دەستپێکردنیدا، کە زۆر لە ڕکابەرەکانی تێپەڕاند. [[ڕەقامێر]]ی کۆنسووڵەکە بەھۆی [[پڕۆسێسەر]]ی «Emotion Engine» کە بە ھاوبەشی لەگەڵ [[تۆشیبا]] دروستکرابوو، جێگەی سەرنج بوو، کە وەک ھێزێکی زیاتر لە زۆربەی [[کۆمپیوتەری کەسی|کۆمپیوتەرە کەسییەکانی]] ئەو سەردەمە ناسێندرا. پلەیستەیشن ٢ بە پڕفرۆشترین کۆنسووڵی کایە ڤیدیۆیییەکان لە مێژوودا دەمێنێتەوە، کە ١٦٠ ملیۆن دانەی لێ فرۆشراوە لە سەرانسەری جیھان کە نزیکەی سێ ھێندەی کۆی فرۆشی ھەموو کۆنسووڵە ڕکابەرەکانی نەوەی شەشەمە. ستایشێکی زۆری لێکرا و کتێبخانەیەکی جیھانیی لە زیاتر لە ٤٠٠٠ ناونیشانی یاری کۆکردەوە، کە ١.٥٤ ملیار کۆپییان لێ فرۆشرا. لە ساڵی ٢٠٠٤، سۆنی کۆنسووڵەکەی بە جەستەیەکی بچووکتر و سووکتر نوێ کردەوە کە بە فەرمی بە «Slimline» ناسرا. تەنانەت دوای بڵاوبوونەوەی جێگرەوەکەی، پلەیستەیشن ٣، لە ساڵی ٢٠٠٦، لە بەرھەمھێنان بەردەوام بوو و بۆ چەندین ساڵ یاری نوێی بۆ دەردەچوو، کە کۆتا یاری بۆ ئەم سیستمە «Pro Evolution Soccer 2014» بوو کە لە تشرینی دووەمی ٢٠١٣ لە [[ئەورووپا]] بڵاوکرایەوە. بەرھەمھێنانی بە فەرمی لە سەرەتای ساڵی ٢٠١٣ کۆتایی ھات، ئەمەش وای کرد کۆنسووڵەکە ببێتە خاوەنی یەکێک لە درێژترین تەمەنەکان لە مێژووی کایە ڤیدیۆییەکاندا.<ref>https://www.thegamer.com/how-many-playstation-2-games-made-total/</ref> ==فرۆشتن== [[پلەیستەیشن]]۲ پڕفڕۆشترین کۆنسووڵە کە نزیکی ١٦٠ ملیۆن دانەی لێ فرۆشراوە.<ref name=":0">{{بیرخستنەوەی وێب |دوایین=Pachali |یەکەم=David |ڕێکەوت=٢٤ی ئازاری ٢٠١١|سەردێڕ=Sony startet Feldzug gegen Playstation-Hacks |ناونیشان=https://doi.org/10.59350/h59gz-k9s12 |ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی شوباتی ٢٠٢٦|وێبگە=doi.org}}</ref> ==ھۆکارەکانی سەرکەوتن == پلەیستەیشن ۲ چەندین ھۆکاری گرینگی ھەبوو کە بوونە ھۆی سەرکەوتنی کۆنسووڵەکە لە جیھاندا<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=١٩ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٩|سەردێڕ=Sony lança oficialmente o PlayStation2 e jogos do PS3 no Brasil |ناونیشان=https://extra.globo.com/noticias/saude-e-ciencia/sony-lanca-oficialmente-playstation2-jogos-do-ps3-no-brasil-200306.html |ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی شوباتی ٢٠٢٦|وێبگە=Extra Online |زمان=pt-BR}}</ref> ھەبوونی [[دی ڤی دی]] پلەیەر گرینگترین تایبەتمەندی بوو کە لە پلەیستەیشن ۲ دا بوونی ھەبوو کە دەتواندرا جگە لە یاریکردن سەیری [[فیلم]] و [[دراما]]ش بە پلەیستەیشن۲ بکرێت و ھەروەھا پلەیستەیشن دوو نرخی لە ئامێرەکانی دی ڤی دی ھەرزانتر بوو<ref name=":0" /> پلەیستەیشن ۲ پشتگیری یاریەکانی [[پلەیستەیشن ١|پلەیستەیشن۱]] دەکرد <ref>{{بیرخستنەوەی وێب |دوایین=Pachali |یەکەم=David |ڕێکەوت=٢٤ی ئازاری ٢٠١١|سەردێڕ=Sony startet Feldzug gegen Playstation-Hacks |ناونیشان=https://doi.org/10.59350/h59gz-k9s12 |ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی شوباتی ٢٠٢٦|وێبگە=doi.org}}</ref> سۆنی ساڵێک پێش بڵاوبوونەوەی کۆنسووڵەکانی [[ئێکس بۆکس|ئێکس بۆکسی ڕەسەن]] و [[گەیم کیوب|نێتێندۆ]] پلەیستەیشن۲ بڵاوکردەوە == مێژوو == ھەرچەندە [[سۆن]]ی وردەکاریی کۆنسووڵەکەی بە نھێنی ھێشتووەتەوە، کارکردن لەسەر درووستکردنی کۆنسووڵەکە لەکاتی درووستکردنی [[پلەی ستەیشن ١]] (١٩٩٤) دەستیپێکرد.<ref>{{بیرخستنەوەی گۆڤار|سەردێڕ=Letters|magazine=[[Next Generation (magazine)|Next Generation]]|issue=22|بڵاوکەرەوە=[[Imagine Media]]|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ١٩٩٦|پەڕە=٢٠٣}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ژاپۆن|کایەی ڤیدیۆیی|ژیاننامە|دەیەی ٢٠٠٠|دەیەی ٢٠١٠}} {{پۆلی کۆمنز|PlayStation 2}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} {{ژاپۆن-کۆلکە}} [[پۆل:کایەکلێکانی دەیەی ٢٠٠٠]] [[پۆل:کایەکلێکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:کۆنسڵی یارییە ڤیدیۆییەکانی ماڵەوە]] [[پۆل:پلەیستەیشن (بڕاند)]] [[پۆل:کۆنسڵەکانی سۆنی]] pjnz1npy13ecsstcxya2o1a5dw3mdac 0 160420 1688456 1567428 2026-10-17T01:34:39Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە، کۆمپانیا-کۆلکە، ژاپۆن-کۆلکە) 1688456 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''پلەیستەیشن ٣''' ({{بە ئینگلیزی|PlayStation 3}}) [[کۆنسووڵ]]ێکی [[کایەی ڤیدیۆیی]]یە ناوماڵییەکانە کە لەلایەن [[سۆنی|سۆنی کۆمپیوتەر ئینتەرتەینمێنت]] پەرەی پێدراوە و خراوەتە بازاڕەوە. جێگرەوەی [[پلەیستەیشن ٢]]ە و ھەردووکیان بەشێکن لە براندی کۆنسووڵەکانی [[پلەیستەیشن]]. پلەیستەیشن ٣ بۆ یەکەمجار لە ١١ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٦ لە [[ژاپۆن]] بڵاوکرایەوە، بەدوایدا لە ١٧ی تشرینی دووەم لە [[ئەمریکای باکوور]] و لە ٢٣ی ئازاری ٢٠٠٧ لە [[ئەورووپا]] و [[ئوسترالیا]] بڵاوکرایەوە. بە پلەی یەکەم ڕکابەری [[ئێکس بۆکس ٣٦٠]]ی [[مایکرۆسۆفت]] و [[ویی نینتێندۆ]]ی دەکرد وەک بەشێک لە نەوەی حەوتەمی کۆنسووڵە کایە ڤیدیۆییەکان.<ref>https://www.gamedeveloper.com/game-platforms/kutaragi-ps3-a-computer-not-a-console</ref> پلەیستەیشن ٣ لە دەوری [[پڕۆسێسەر]]ی «Cell Broadband Engine» دروستکراوە کە بە ھاوبەشی لەگەڵ IBM و تۆشیبا پەرەی پێدراوە. سەرۆکی سۆنی، [[کێن کوتاراگی]]، وێنای کۆنسووڵەکەی وەک سوپەرکۆمپیوتەرێک بۆ ژووری دانیشتن کردبوو کە توانای ڕاپەڕاندنی ئەرکە ئاڵۆزەکانی مەلتی میدیای ھەبێت. یەکەم کۆنسووڵ بوو کە دیسکی بلوڕەی وەک ناوەندی سەرەکی خەزنکردن بەکاربھێنێت، یەکەم کۆنسووڵ بوو کە پۆرتی HDMI تێدا بێت، و یەکەم کۆنسووڵ بوو کە توانای نیشاندانی یارییەکانی بە ڕوونی 1080p (Full HD) ھەبێت. ھەروەھا لەگەڵ خزمەتگوزاری [[ئۆنلاین]]ی [[پلەیستەیشن نێتۆرک]] دەستی پێکرد و پشتگیری لە پەیوەندی «Remote Play» لەگەڵ کۆنسووڵە دەستییەکانی [[پلەیستەیشن پۆرتەبڵ]] و [[پلەیستەیشن ڤیتا]] دەکرد. لە ئەیلوولی ٢٠٠٩دا، سۆنی «PlayStation 3 Slim»ی بڵاوکردەوە، کە پشتگیری [[ڕەقامێر]]ی بۆ یارییەکانی پلەیستەیشن ٢ لابرد (ھەرچەندە ھاوشێوەکردنی سنوورداری لەسەر بنەمای [[نەرمامێر]] مابووەوە) و دیزاینێکی بچووکتر و پاشەکەوتکەری وزەی ناساند. وەشانێکی تریش بە ناوی «Super Slim» لە کۆتایی ساڵی ٢٠١٢ بڵاوکرایەوە، کە گۆڕانکاری زیاتری لە شێوەی کۆنسووڵەکەدا پێشکەش کرد.<ref>https://www.cnet.com/tech/gaming/kutaragi-playstation-3-is-not-a-games-machine/</ref> لەکاتی دەستپێکردنیدا، پلەیستەیشن ٣ پێشوازییەکی تێکەڵاوی لێکرا، ئەوەش تا ڕادەیەکی زۆر بەھۆی بەرزی نرخەکەیەوە بوو—٥٩٩ دۆلاری ئەمریکی بۆ مۆدێلی ٦٠ [[گێگابایت]] و ٤٩٩ دۆلار بۆ مۆدێلی ٢٠ گێگابایت—ھەروەھا بەھۆی تەلارسازییە ئاڵۆزەکەی و کەمی یارییەکان لە کاتی دەستپێکردنیدا. بەرھەمھێنانی ڕەقامێرەکە تێچوویەکی زۆری ھەبوو، سۆنی بۆ چەند ساڵێک کۆنسووڵەکەی بە زیانێکی زۆر دەفرۆشت. بەڵام پلەیستەیشن ٣ بەھۆی تەماحی تەکنەلۆژی و پشتگیریکردنی بلوڕەی ستایشی لێکرا، کە یارمەتی سۆنی دا ئەم فۆرماتە وەک ستانداردێکی باڵا بەسەر [[ئێچ دی دی ڤی دی]] دا بچەسپێنێت. پێشوازییەکان بە تێپەڕبوونی کات باشتر بوون، ئەوەش بەھۆی کتێبخانەیەک لە یارییە بەناوبانگەکان، وەشانە نوێیەکانی [[سلیم]] و [[سووپەر سلیم]] کە تێچووی بەرھەمھێنانیان کەم کردەوە، و چەندین جار دابەزاندنی نرخ. ئەم ھۆکارانە یارمەتی کۆنسووڵەکەیان دا لە ڕووی بازرگانییەوە ببووژێتەوە. لە کۆتاییدا، پلەیستەیشن ٣ نزیکەی ٨٧.٤ ملیۆن دانەی لێ فرۆشرا لە سەرانسەری جیھان، کە بە کەمێک پێش [[ئێکس بۆکس ٣٦٠]] کەوت و بوو بە ھەشتەم پڕفرۆشترین [[کۆنسووڵ]] لە مێژوودا. تا سەرەتای ساڵی ٢٠١٩، نزیکەی ١ ملیار یاری پلەیستەیشن ٣ لە سەرانسەری جیھان فرۆشرابوون.<ref>https://www.digitalfoundry.net/articles/digitalfoundry-2022-playstation-3-chasing-the-1080p-dream-part-one-of-an-88-game-mega-test</ref> [[پلەیستەیشن ٤]] لە تشرینی دووەمی ٢٠١٣ وەک جێگرەوەی پلەیستەیشن ٣ بڵاوکرایەوە. سۆنی لە ماوەی دوو ساڵدا دەستی بە نەھێشتنی پلەیستەیشن ٣ کرد. ناردنی ئامێرەکان بۆ زۆربەی ناوچەکان تا ساڵی ٢٠١٦ کۆتایی ھات، لەکاتێکدا بەرھەمھێنانی کۆتایی بۆ بازاڕی [[ژاپۆن]] تا ٢٩ی ئایاری ٢٠١٧ بەردەوام بوو.<ref name="Japandate2">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://news.bbc.co.uk/2/hi/technology/6135452.stm|سەردێڕ=PS3 sells out at launch|ڕێکەوت=١١ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٦|بڵاوکەرەوە=BBC|ڕێکەوتی سەردان=١٤ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20071217190903/http://news.bbc.co.uk/2/hi/technology/6135452.stm|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٧ی کانوونی یەکەمی ٢٠٠٧|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|df=mdy-all}}</ref><ref name="NAdate">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=https://www.usatoday.com/tech/gaming/2006-11-17-ps3-debut_x.htm|سەردێڕ=Sony's PS3 makes U.S. debut|ڕێکەوت=١٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٦|newspaper=USA Today|ڕێکەوتی سەردان=١٤ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20080308233638/http://www.usatoday.com/tech/gaming/2006-11-17-ps3-debut_x.htm|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٨ی ئازاری ٢٠٠٨|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|df=mdy-all}}</ref><ref name="PALlaunchdate">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.scee.presscentre.com/Content/Detail.asp?ReleaseID=4317&NewsAreaID=2|سەردێڕ=SCEE official press release|ڕێکەوت=٢٤ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٧|بڵاوکەرەوە=Sony Computer Entertainment Europe|ڕێکەوتی سەردان=١٤ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20080119221144/http://www.scee.presscentre.com/Content/Detail.asp?ReleaseID=4317&NewsAreaID=2|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٩ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080119221144/http://www.scee.presscentre.com/Content/Detail.asp?ReleaseID=4317&NewsAreaID=2 |date=١٩ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨}}</ref><ref name="autogenerated2">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.engadget.com/2007/01/24/playstation-3-launches-march-23-in-europe-425/|سەردێڕ=Archived copy|ڕێکەوتی سەردان=١ی ئەیلوولی ٢٠١٨|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20180901113349/https://www.engadget.com/2007/01/24/playstation-3-launches-march-23-in-europe-425/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١ی ئەیلوولی ٢٠١٨|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|df=mdy-all}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ژاپۆن|کایەی ڤیدیۆیی|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|کۆمپانیا|دەیەی ٢٠٠٠|دەیەی ٢٠١٠}} {{پۆلی کۆمنز|PlayStation 3}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} {{کۆمپانیا-کۆلکە}} {{ژاپۆن-کۆلکە}} [[پۆل:کایەکلێکانی دەیەی ٢٠٠٠]] [[پۆل:کایەکلێکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:پلەی ستەیشن ٣]] [[پۆل:ئەو بەرھەمانەی لە ٢٠٠٦ ناسێنراون]] [[پۆل:کۆنسڵی یارییە ڤیدیۆییەکانی ماڵەوە]] [[پۆل:پلەیستەیشن (بڕاند)]] [[پۆل:کۆنسڵەکانی سۆنی]] h3x9anbkzipabtv2234qzwnehauky9j 0 161994 1688401 1526790 2026-10-16T22:33:39Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (گەردوون-کۆلکە، ژاپۆن-کۆلکە) 1688401 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{Infobox spaceflight |auto=all | name = ''دۆزینەوەکانی مانگەکانی بارامی'' | image = Mmxspacecraft 0.jpg | image_caption = | image_size = | mission_type = لێکۆڵینەوە لەسەر [[مانگەکانی بارام]] و [[بارام (گەڕەستێرە)|ھەسارەی بارام]] | operator = [[دەزگای بۆشاییی ژاپۆن|دەزگای بۆشایی یابان (jaxa)]] | Harvard_designation = | COSPAR_ID = | SATCAT = | mission_duration = لە پرۆژەدایە (٥) ساڵ | orbits_completed = | manufacturer = [[دەزگای بۆشاییی ژاپۆن]]، ھەروەھا یارمەتی دەدرێ لەلایەن [[ناسا]] و [[دەزگای بۆشاییی ئەورووپی|ئیسا]] | launch_mass = یەکەی دەرچوون: ١٨٠٠ کیلۆگرام یەکەی گەڕان و دۆزینەوە: ١٥٠ کیلۆگرام یەکەی گەڕانەوە لۆ سەر زەوی: ١٠٥٠ کیلۆگرام | dimensions = | power = | launch_date = کانوونی یەکەمی ٢٠٢٤ | launch_site = | [[ناوەندی بۆشاییی تانیگاشیما]] |launch_contractor = | entered_service = | disposal_type = | last_contact = | orbit_reference = | orbit_regime = | orbit_semimajor = | orbit_eccentricity = | orbit_periapsis = | orbit_apoapsis = | orbit_inclination = | orbit_period = | orbit_epoch = | apsis = }} '''کەشتی ئاسمانی گەڕانی مانگەکانی ھەسارەی بارامی''' (بە [[ئینگلیزی]]: Martian Moons Exploration) کورتکراوەی (mmx) گووزارشت لە کەشتیەکی ئاسمانی دەکا لە [[گەردوون|گەردووندا]] کە لە ساڵی ٢٠١٥ لەلایەن ووڵاتی [[ژاپۆن|یابان]]ەوە بڕیاری دروستکردنی درا. == زانیاری گشتی لەسەر کەشتیەکە == ئەو کەشتیە ئاسمانیە لەلایەن [[دەزگای بۆشاییی ژاپۆن]]ەوە دروست دەکرێ و سەرپەرشتی دەکرێ، ئەو دەزگایە لە حوزەیرانی ساڵی ٢٠١٥ رایگەیاند کە دەستدەکەن بە دروستکردنی ئامێرەکی تایبەت بە [[مانگەکانی بارام]] و [[بارام (گەڕەستێرە)|ھەسارەی بارام]] وە پاشی لێکۆڵینەوە کەشتیە ئاسمانیەکە بگەرێتەوە سەر ھەسارەی [[زەوی]]، ھەروەھا بەرپرسەکانی دەزگاکە و بەرپرسانی یابانی لە ١٩ی شووباتی ٢٠٢٠ رەزامەندیان لەسەر جێبەجێکردنی ئەو کەشتیە ئاسمانیە دەربری. === ھەنگاوەکان === ئەو کەشتیە ئاسمانیە سەرەتا لە کانوونی دووەمی ٢٠٢٤ دەنێردرێتە دەرێی زەوی، یەکەمین گەڕانی زانستی ئەو کەشتیە چوونە ناو خوولگەی ھەسارەی بارامە پاشی لێکۆڵینەوە لەسەر ژینگە و کەشوھەوای بارام. ھەسارەکە بەجێدەھێڵێت و بەرەو [[فۆبۆس (مانگ)|مانگی فۆبۆس]] بەرێدەکەوی، لەوێ جارەک یاخوود ٢ جار ھەوڵ دەدا پێکھاتەکەی ھەڵبگرێ وەک: [[لم]] بیخاتە ناو تاقیگە تایبەتەکی بە ھۆکاری دەمانچەیەکی ھەوایی سادە، دواتر کەشتیەکە دەنێردرێتە سەر [[دیمۆس (مانگ)|مانگی دیمۆس]] پێش ئەوەی بگەرێندرێتەوە سەر ھەسارەی زەوی و لەوێش لێکۆڵینەوە دەربارەی مانگەکە دەکا و دواتر لە تەممووزی ٢٠٢٩ دەگەرێندرێتەوە لۆ سەر زەوی. === یەکە تایبەتاکنی کەشتیەکە === ئەو کەشتیە ئاسمانیە دروستدەکرێ لە سێ یەکە: * یەکەی دەرچوون: ئەو بەشەی کەشتیەکە پێکدێ لە دەرچوون لە زەوی و کێشی تەواوی ئامێرەکانی ئەو بەشە دەگاتە (١٠٨٠٠ کیلۆگرام) * یەکەی گەڕان و دۆزینەوە: ئەو بەشەی کەشتیەکە ئاسمێرە تایبەتەکانی کەشتیەکەی لەسەرە و پێوسیتە ئەو ئامێرانە دواتر بگەرێنەوە سەر زەوی ئەوانیش کێشی تەواوی ئامێرەکان دەگات (١٥٠ کیلۆگرام) * یەکەی گەڕانەوە: ئەوەش پێکدێ لەو ئامێر و مووشک و [[وزەی خۆری بۆشایی]]انەی کە ئامێرەکە دەگەرێنەوە سەر ھەسارەی زەوی ئەوەش کۆی کێشی ئامێرەکانی دەگاتە (١٠٥٠ کیلۆگرام) == ھاوکاریە نێودەوڵەتیەکان == ئەو کەشتیە ئاسمانیە لەلایەن وڵاتی یابان و [[دەزگای بۆشاییی ژاپۆن]]ەوە دروستدەکرێ، بەڵام ھەر یەک لە [[ناسا|ئاژانسی فرینناسی نیشتیمانی ئەمریکا ناسا]] و [[ناوەندی نیشتمانی بۆ لێکۆڵینەوەی بۆشایی|ناوەندی نیشتمانی بۆ لێکۆڵینەوەی بۆشایی وڵاتی فەرەنسا]] بەژدار لە یارەمتیدانی ئەو کەشتیە دەکەن. * وڵاتی ئەمریکا :بە ئامێری شەبەنگی تیشکی گاما و تیشکی نیۆترۆن بەژداری دەکا * وڵاتی فەرەنسا: بە ئامێری تیشکی ژیر سۆر بەژداری دەکا ھەروەھا فەرەنسا بەژداری دەکا بە ھێلکاری فرین و دابەزنی کەشتیەکە وە خوولانەوە ونیشتنەوە. == ئامێرەکانی سەر کەشتیەکە == ھەڵگری ئامێرە زانستیەکان لە بەشی وڵاتی یابان و وڵاتانی نێودەوڵەتی، کاردەکەن بە ھۆکاری [[وزەی خۆری بۆشایی]] ئامێرەکان: * شەبەنگی تیشکی گاما و نیترۆنات لەلایەن دەزگای بۆشایی ئەمریکا [[ناسا]]ەوە دروستدەکرێ * کامێرای گۆشەی فراوان (WAM) * شەبەنگی تیشکی ژێر سۆر (MacrOmega) لەلایەن وڵاتی [[فەرەنسا]]ەوە پەرەی پێدەدرێ * پێوانی تیشکی بینین کە لە ئامێری ڤیدیۆگری رەنگی (OROCHI) وەردەگیرێ * تەلیسکۆبەکی ناوازە لۆ جیۆمۆرفۆلۆجی * دۆزینەوەی رووناکی و لێدان '''ئامێری وەک لێزەر''' (LIDAR) * ئامێری چاودێریکردنی تۆزی بارام (مەریخ) (CMDM) * شیکردنەوەی شەبەنگی بارستایی (MSA) == سەرچاوەکان == * [http://mmx.isas.jaxa.jp/en/index.html ماڵپەری فەرمی ئامێری گەڕانی مانگەکانی بارامی] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171005235854/http://mmx.isas.jaxa.jp/en/index.html |date= ٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٧ }} == بەستەرە دەرەکییەکان == * فووجیمەوتەو، مۆسۆکی (کانوونی دووەم ١١، ٢٠١٧) [https://www.lpi.usra.edu/sbag/meetings/jan2017/presentations/Fujimoto.pdf گەڕانی دوو مانگەکەی مارس، لەگەڵ نموونە لە فەوبەوس " دێتەوە (پ د ف)] مانگ و پەیمانگای پەیوەندی ھەیە بە ھەسارەکان. گێڕایانەوە لە ٢٠١٧-٠٣-٢٣. *[http://mmx-news.isas.jaxa.jp/?p=331&lang=en ڕاکێشانی زەوی ھەردووک زۆر بەھێز و زۆر بێھێز: دەنیشنەوە لەسەر مانگی مەریخی.] جاخا :ھەواڵی ٣١ی ئابی ٢٠١٧ * [https://www.japantimes.co.jp/news/2015/06/10/national/science-health/jaxa-plans-probe-bring-back-samples-martian-moons/#.XlYm2mhKg2w جاخا پلان دادەنێ لۆ ئەوەی نمونە بینتەوە لەسەر مانگەکانی ھەسارەی بارام] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190424122437/https://www.japantimes.co.jp/news/2015/06/10/national/science-health/jaxa-plans-probe-bring-back-samples-martian-moons/#.XlYm2mhKg2w |date=٢٤ی نیسانی ٢٠١٩ }} ١٠ حوزەیران ٢٠١٥ – لەلایەن Japan Times Online. * [https://www.sciencedaily.com/releases/2016/07/160704144236.htm کاریگەریێکی زەبەلاح: نھێنیەکە ھی چۆن مانگی مارس چارەسەر دەکات " پێکیان ھێنا.] [[زانست ڕۆژانە]] تەممووز ٤، ٢٠١٦. گێڕایانەوە ٢٠١٧-٠٣-٢٣. {{کەشتییە ئاسمانییەکانی ھەسارەی بارام}} {{تووڵی دەروازە|گەردوون|کۆمەڵەی خۆر|ژاپۆن|فڕینی بۆشایی|دەیەی ٢٠٢٠}} {{پۆلی کۆمنز|Mars Moons eXploration}} {{گەردوون-کۆلکە}} {{ژاپۆن-کۆلکە}} [[پۆل:گەردوون]] [[پۆل:نمونەی ئەرکەکانی گەڕانەوە]] [[پۆل:ئامێرە گەردوونییەکان]] k8029p3vwlez20ef89sosoqpul1dm1i 0 162594 1688463 1526853 2026-10-17T01:35:49Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، وێژە-کۆلکە، تورکیا-کۆلکە) 1688463 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{Infobox writer <!-- For more information see [[:Template:Infobox Writer/doc]]. --> | name = پنار سەلەک | image = Pinar Selek par Claude Truong-Ngoc 2013.jpg | image_size = | alt = | caption = پنار سەلەک لە کانوونی دووەمی ٢٠١٣ | pseudonym = | birth_name = | birth_date = [[ئەستەمبوڵ]], [[تورکیا]] <!-- {{Birth date and age|1971|10|08}} --> | birth_place = | death_date = <!-- {{Death date and age|YYYY|MM|DD|YYYY|MM|DD}} --> | death_place = | resting_place = | occupation = [[کۆمەڵناسی|کۆمەڵناس]]، [[نووسەر]] | language = | nationality = [[تورک]] | ethnicity = | citizenship = | education = | alma_mater = [[زانکۆی معمار سینا بۆ ھونەرەجوانەکان]]، [[زانکۆی ستراسبورگ]] | period = | genre = | subject = مافەی کەمەنەتەوەییەکان، کێشەی کورد، مافەکانی ژنان | movement = | notableworks = | spouse = | partner = | children = | relatives = | influences = | influenced = | awards = | signature = | signature_alt = | website = <!-- www.pinarselek.com --> | portaldisp = }} '''پنار سەلەک''' (لەدایکبووی ٨ی تشرینی یەکەمی ١٩٧١، لە [[ئەستەمبوڵ]]) نووسەر، چالاکوانی مافەکانی مرۆڤ و کۆمەڵناسی [[تورک]]ە.<ref>Kerem Öktem (15 September 2008), [http://www.merip.org/mero/mero091508 "Another Struggle: Sexual Identity Politics in Unsettled Turkey"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171017203124/http://www.merip.org/mero/mero091508 |date=١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٧ }}. ''Middle East Research and Information Project''. Retrieved January 26, 2013.</ref> پنار بەکارەکانی لەناو بواری مافەکانی مرۆڤ لە تورکیا دەناسرێتەوە بەتایبەت لەسەر دۆزی ژنان، مافەکانی [[کورد]]، ھەژاران، منداڵانی سەرشەقام. ناوبراو چەندین کتێبی نووسیوە کە بەزمانەکانی [[تورکی]]، [[ئەڵمانی]] و [[فەڕەنسی]] چاپکراون، ھەروەھا دامەزرێنەری دەزگای ئەمارگییە، کە گۆڤارێکی فێمێنیستی تورکییە.<ref>[http://amargigroupistanbul.wordpress.com/about-amargi/pinar-selek/ Amargi Istanbul - Pınar Selek]. Retrieved 25 January 2013.</ref> سەلەک لە ئێستادا لە فەڕەنسا دەژی، لە تورکیا بۆ زیاتر لە ١٥ ساڵ زیندانی حوکمکراوە، بەتۆمەتی تێوەگلان لە تەقینەوەی ساڵی ١٩٩٨ی بازاڕی میسڕی لە ئەستەمبوڵ. لە سێ دانیشتن ھەوڵی بێتاوانی خۆیداوە (لە ساڵانی ٢٠٠٦، ٢٠٠٨ و ٢٠١١)، دوایین دانیشتنی دادگاشی لە تشرینی دووەمی ٢٠١٢ بوو کە لە ڕۆژی ٢٤ی کانوونی دووەمی ٢٠١٣، بڕیاری زیندانیکردنی ھەتاھەتایەی بۆ دەرکرا.<ref>(25 January 2013), [http://english.sabah.com.tr/national/2013/01/25/pinar-selek-sentenced-to-life "PıNAR SELEK SENTENCED TO LIFE"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130128031147/http://english.sabah.com.tr/national/2013/01/25/pinar-selek-sentenced-to-life |date=٢٨ی کانوونی دووەمی ٢٠١٣ }}. [http://www.sabah.com.tr/ ''Sabah'']. Retrieved 2 February 2013.</ref><ref>The Observatory (27 November 2012), [http://www.fidh.org/TURKEY-Judicial-harassment-of-12503 "TURKEY: Judicial harassment of Pinar Selek continues as Istanbul Heavy Penal Court decides to amend her acquittal and request her conviction"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130508125851/http://www.fidh.org/TURKEY-Judicial-harassment-of-12503 |date= ٨ی ئایاری ٢٠١٣ }}. [http://www.fidh.org/-english- International Federation for Human Rights] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130605045312/http://www.fidh.org/-english- |date=2013-06-05 }}. Paris-Geneva. Retrieved 2 February 2013.</ref> لە دانیشتنەکان تەنیا پارێزەرانی سەلەک ئامادەبوون و ھەواڵی ئەوەیان ڕاگەیاند کە پرسەکە دەبەنە دادگای مافەکانی مرۆڤی ئەورووپا.<ref>Kaya Genc (1 February 2013), [http://uncut.indexoncensorship.org/2013/02/pinar-selek-turkey-sociologist-kurdistan-workers-party/ "Why was this Turkish sociologist given a life sentence?"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130603075323/http://uncut.indexoncensorship.org/2013/02/pinar-selek-turkey-sociologist-kurdistan-workers-party/ |date= ٣ی حوزەیرانی ٢٠١٣ }}. [http://uncut.indexoncensorship.org/ UNCUT] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160826222220/http://uncut.indexoncensorship.org/ |date=٢٦ی ئابی ٢٠١٦ }}. Retrieved 2 February 2013.</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|ژن|مافەکانی مرۆڤ|تورکیا|کۆمەڵگا|وێژە|فەڕەنسا}} {{پۆلی کۆمنز|Pınar Selek}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{وێژە-کۆلکە}} {{تورکیا-کۆلکە}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧١]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:خەڵکی ئەستەمبوڵ]] [[پۆل:کۆمەڵناسانی تورک]] faw40f26zx5sf1o9mknpw1y43n4s766 0 162789 1688210 1687888 2026-10-16T20:06:07Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688210 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{Infobox organization | name = سندووقی بەشداری نێونەتەوەیی نەتەوە یەکگرتووەکان | native_name =United Nations Fund for International Partnerships | native_name_lang = | named_after = | image =Emblem_of_the_United_Nations.svg | image_size =150 | alt = | caption = | logo = | logo_size = | logo_alt = | logo_caption = | abbreviation =UNFIP | formation = | type = | status = چالاک | headquarters = [[نیویۆرک سیتی]]، {{ئاڵا|ویلایەتە یەکگرتووەکان}} | region = | leader_title = | leader_name = ئامینا جێین موحەمەد | parent_organization =[[کۆڕی گشتیی نەتەوە یەکگرتووەکان]] | budget = | established = | staff = | website = | footnotes = }} '''سندووقی بەشداری نێونەتەوەیی نەتەوە یەکگرتووەکان''' ({{بە ئینگلیزی|United Nations Fund for International Partnerships (UNFIP)}}) لە ساڵی ١٩٩٨ دا مەزرێنرا تا ھەروەک ناوبەست لەنێوان ڕێکخراوەی نەتەوە یەکگرتووەکان و دەزگای نەتەوە یەکگرتووەکان خزمەت بکات.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=What is UNFIP {{!}} United Nations Office for Partnerships|ناونیشان=https://www.un.org/partnerships/content/what-unfip|وێبگە=www.un.org|ڕێکەوتی سەردان=١٩ی ئازاری ٢٠٢٠|زمان=en}}</ref> کاری سندوقی بەشداری نێونەتەوەیی لەلایەن لێژنەی ڕاوێژکاری، کە لەلایەن جێگری سکرتێری گشتیی بەڕێوە دەچێت چاودێری دەکرێت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=UNFIP - United Nations Fund for International Partnerships - World Bank Group Archives Holdings|ناونیشان=https://archivesholdings.worldbank.org/unfip-united-nations-fund-for-international-partnerships|وێبگە=worldbank.org|بڵاوکەرەوە=World Bank|ڕێکەوتی سەردان=١٩ی ئازاری ٢٠٢٠}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{نەتەوە یەکگرتووەکان}} [[پۆل:نەتەوە یەکگرتووەکان]] 9j4obyx367hm6cwc7d9tfhh5dtitwoj 0 163041 1688150 1405676 2026-10-16T19:33:49Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، بەڕازیل-کۆلکە) 1688150 wikitext text/x-wiki {{infobox person |image = Pricilla de Oliveira Azevedo crop.png |caption = پریسیلا دی ئۆلیڤێرا، لە ساڵی ٢٠١٢، لەکاتی وەرگرتنی خەڵاتی ئازایەتی ژنانی نێودەوڵەتی. |birth_date = نزیکی. ١٩٧٨ |nationality = بەڕازیلی |occupation = ئەفسەری پۆلیس }} '''پریسیلا دی ئۆلیڤێرا ئەزیڤێدۆ''' (لە دایکبووی ١٩٧٨، بەنزیکی) ئەفسەرێکی [[بەڕازیل]]<nowiki/>ییە. لە ساڵی ٢٠١٢، لەلایەن حکوومەتی ئەمریکا خەڵاتی ئازایەتی نێودەوڵەتی پێدرا لەبەرامبەر چالاکییەکانی.<ref name="state.gov">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.state.gov/s/gwi/programs/iwoc/2012/bio/index.htm|سەردێڕ=2012 International Women of Courage Award Winners|ئیش=state.gov|ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئابی ٢٠١٢|ڕەوشی ناونیشان=مردوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://archive.today/20120805143848/http://www.state.gov/s/gwi/programs/iwoc/2012/bio/index.htm|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٥ی ئابی ٢٠١٢}}</ref> == ژیان == پریسیلا لە ساڵی ١٩٧٨ لەدایکبوو. پریسیلا ھەمان ئەوکەسانەی دەستگیرکرد کەپێشتر ئەویان ڕفاندبوو و وەک دیلێک لای خۆیان ڕاگرتبوو.<ref name="jonathanwatts">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.theguardian.com/world/2014/jan/26/voices-of-brazil-major-pricilla-de-oliveira-azevedo-police-chief|سەردێڕ=Voices of Brazil: the police chief pioneer|نووسەر=Jonathan Watts|ئیش=the Guardian}}</ref> لە ساڵی ١٩٩٨، پەیوەندی دەکات بەڕزەکانی پۆلیسی ڕیۆ دی جانیۆر، لە ساڵی ٢٠٠٠ لەڕیزەکانی پۆلیسی سەرشەقام دەستبەکاردەبێت.<ref name="state.gov"/> لە ساڵی ٢٠٠٧، دەڕفێندرێت و ھێرشی دەکرێتەسەر، بەلام لەدەست ڕفێنەرەکان ڕادەکات، دواتر سێ لە ڕفێنەرەکانی دەستگیردەکات.<ref name="telegraph.co.uk">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/southamerica/brazil/10390718/Meet-Major-Pricilla-the-woman-pacifying-Rios-favelas-ahead-of-the-World-Cup.html|سەردێڕ=Meet Major Pricilla: the woman pacifying Rio's favelas ahead of the World Cup|ڕێکەوت=١٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٣|ئیش=Telegraph.co.uk}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://english.cntv.cn/2014/07/28/VIDE1406534650276811.shtml|سەردێڕ=Americas Now 07/28/2014 Game changer- Pricilla de oliveira Azevedo - CCTV News - CCTV.com English|نووسەر=Zhang Jingya|ئیش=cntv.cn|ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی ئازاری ٢٠٢٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20180719143005/http://english.cntv.cn/2014/07/28/VIDE1406534650276811.shtml|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٩ی تەممووزی ٢٠١٨|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> لە ساڵی ٢٠٠٨، پلەکەی بەرزدەبێتەوە بۆ ھێزەکانی پۆلیسی پاسفیک لە ڕیۆ دی جانیرۆ.<ref name="state.gov"/><ref name="telegraph.co.uk"/> لەوەتی ساڵی ٢٠١٣ بووەتە سەرۆکی ھێزەکانی پۆلیسی پاسفیک، ئەمەش دوای ئەوەی ئەفسەری پێشوو تۆمەتی ونبوونی پیاوێکی بەسەردا ساغبوویەوە.<ref name="jonathanwatts"/><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.bbc.com/news/world-latin-america-27635554|سەردێڕ=BBC News - Favela life: Rio's city within a city|ئیش=BBC News}}</ref> لەلایەن حکوومەتی ئەمریکا خەڵاتی ئازایەتی نێودەوڵەتی پێدرا لەبەرامبەر چالاکییەکانی.<ref name="state.gov"/> ھەروەھا گۆڤاری ڤیجا ناوی بە بەرگریکاری شارەکەی ھێنا.<ref name="state.gov"/><ref name="jonathanwatts"/> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|ژن|بەڕازیل}} {{پۆلی کۆمنز|Pricilla de Oliveira Azevedo}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{بەڕازیل-کۆلکە}} [[پۆل:ژنانی بەڕازیلی]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٨]] [[پۆل:ئەو ژنانەی خەڵاتی نێونەتەوەییی ژنانی بوێریان وەرگرتووە]] ltuzj4ovzyqj9nh7glyba5cetehpp15 0 163657 1688646 1405774 2026-10-17T10:33:09Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ئامار-کۆلکە، ماتماتیک-کۆلکە، کۆمپیوتەر-کۆلکە) 1688646 wikitext text/x-wiki '''پۆلێنکەری بەیزی ساویلەکە''' ({{بە ئینگلیزی|naive Bayes classifier}}) جۆرێک لە [[ئەلگۆریتم|ئەلگۆریتمی]] [[پۆلێنی ئاماری|پۆلێنی ئامارییە]] کە لەسەر [[تیۆرمی بەیز|یاسای بەیزە]].<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Hastie, Trevor.|ناونیشان=https://www.worldcat.org/oclc/46809224|سەردێڕ=The elements of statistical learning : data mining, inference, and prediction : with 200 full-color illustrations|ڕێکەوت=2001|بڵاوکەرەوە=Springer|ئەوانی تر=Tibshirani, Robert., Friedman, J. H. (Jerome H.)|ژپنک=٠-٣٨٧-٩٥٢٨٤-٥|شوێن=New York|oclc=٤٦٨٠٩٢٢٤}}</ref> ھۆی ئەوەی بەم ئەلگۆریتمە دەوترێت بەیزی ساویلکە یا گەمژە ({{بە ئینگلیزی|idiot's Bayes}}) ئەوەیە کە وایدادەنێت کە [[گۆڕەک (ڕوونکردنەوە)|گۆڕەکەکان]] بە تەواوی سەربەخۆن.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Hastie, Trevor.|ناونیشان=https://www.worldcat.org/oclc/46809224|سەردێڕ=The elements of statistical learning : data mining, inference, and prediction : with 200 full-color illustrations|ڕێکەوت=2001|بڵاوکەرەوە=Springer|ئەوانی تر=Tibshirani, Robert., Friedman, J. H. (Jerome H.)|ژپنک=٠-٣٨٧-٩٥٢٨٤-٥|شوێن=New York|oclc=٤٦٨٠٩٢٢٤}}</ref> واتە ئەمە ئەمە فەرزی بنەمایی بەیزی ساویلکەیە. بەیزی ساویلکە سەرەتا لە شیکاریی تێکستدا دروست کرا و ئێستەش لە باوترین ئەلگۆریتمەکانی [[شیکاریی تێکست|شیکاریی تێکستە]]. یەکێک لە ڕێگەکانی باشترکردنی کارایی ئەم ئەلگۆریتمە جووتکردنییەتی لەگەڵ [[بەراوردی چڕیی ناوکی|بەراوردی چڕیی ناوکییە]].<ref name=":0">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین=Piryonesi S. Madeh|دوایین٢=El-Diraby Tamer E.|ڕێکەوت=١ی حوزەیرانی ٢٠٢٠|سەردێڕ=Role of Data Analytics in Infrastructure Asset Management: Overcoming Data Size and Quality Problems|ناونیشان=https://ascelibrary.org/doi/10.1061/JPEODX.0000175|journal=Journal of Transportation Engineering, Part B: Pavements|بەرگ=١٤٦|issue=2|پەڕەکان=٠٤٠٢٠٠٢٢|doi=10.1061/JPEODX.0000175}}</ref> == فورمووڵ == پۆلێنکەری بەیزی ساویلکە لەسەر بنەمای یاسای بەیزە کە ئەویش لە تیۆریدا جۆرێک لە [[ئەگەر]]ی شەرتییە. واتە ئەگەر لە پرسیارێکی پۆلێندا ''n'' گۆڕەکمان ھەبێت و ''K'' پۆل، ئەگەری ئەوەی نموونەیەکی تایبەت وەک <math>\mathbf{x}</math> ھی پۆل یا کلاسی <math>C_k</math> بێت بەم شێوەیە دەنووسرێت: <math>p(C_k \mid \mathbf{x}) = \frac{p(C_k) \ p(\mathbf{x} \mid C_k)}{p(\mathbf{x})} \,</math> کە تێیدا <math>\mathbf{x} = (x_1, \ldots, x_n)</math> ماتریسی ''n'' گۆڕەکەکەیە. ئیستە لەبەر ئەوەی بەیزی ساویلکە وەھای دادەنێت کە گۆڕەکەکان سەربەخۆ بن، ئەگەری ھاوبەشیان دەبێت بە زەربی ئەگەرەکانیان. بۆیە دەکرێت ئەو ھاوکێشەیەی سەرەوە بە شێوەی زەربی ''n'' ئەگەر بنووسرێتەوە. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئامار|ماتماتیک|زانستی کۆمپیوتەر}} {{ئامار-کۆلکە}} {{ماتماتیک-کۆلکە}} {{کۆمپیوتەر-کۆلکە}} [[پۆل:ئەلگۆریتمەکانی پۆلێن]] [[پۆل:ئاماری بەیزی]] [[پۆل:پۆلێنی ئاماری]] gsb25ornynvt33hpply7axg9f4fdm7q 0 163847 1688543 1376739 2026-10-17T04:39:08Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کۆمپیوتەر-کۆلکە) 1688543 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:Serial Podcast.jpg|وێنۆک|گوێگرتن لە پۆدکاستی «سێریەل» لەڕێگای مۆبایلەوە.]] '''پۆدکاست''' ({{بە ئینگلیزی|Podcast}}) شێواز یان ڕێگایەکە بۆ بڵاوکردنەوەی زنجیرە بەرنامەیەکی تۆمارکراوی دەنگی، کە ڕێگە بە بەکارھێنەران دەدات دایبەزێنن یان لەسەر تۆڕی ئینتەرنێت بەئاسانی گوێی لێبگرن. بەشێوەیەکی گشتی، لە پۆدکاستەکان قسەر لەسەر بابەتێکی دیاریکراو دەکرێت بەتایبەت لەو باسانەی کە لە ڕۆژگاری کاتی پۆدکاستەکە ڕوودەدەن. زۆرێک لە پۆدکاستەکان خاوەن بەستەر یان وێبگەی تایبەت بەخۆیانن کە زانیاری دەربارەی ئەڵقەکان دەنووسن، لەگەڵ کورتەیەک لەسەر ژیانی میوان و پێشکەشکارەکان، ھەروەھا شوێنی پێشنیار ناردن و دانانی بۆچوون بۆ گوێگران دەکەنەوە. تێچوو و کڕینی پۆدکاستەکان کەمە، زۆربەی پۆدکاستەکانیش بەخۆڕایی بەردەست دەکرێن، بەشێک لە پۆدکاستەکان بەپارەن. لەھەمان کاتدا، دەشێت لە ناوەڕۆکی پۆدکاستەکان ناوەڕۆکی پڕووپاگەندەی بازرگانی و ڕێکلام بوونی ھەبێت، ئەمەش بۆ سوودوەرگرتنێکی ماددییە بۆ گرووپی پۆدکاستەکە. پاڵنەری جۆراوجۆر لەپشت هاندانی خەڵک هەیە تاکوو پۆکاست بکەن. بەرهەمهێنەری پۆدکاست، کە زۆربەی کات خودی پێشکەشکارەکەیە، لەوانەیە بیەوێت زانیاری، بۆچوون و هەستە تایبەتییەکانی خۆی لەڕێگای پۆدکاستەوە دەرببڕێت، ئەمەش لەپێناو گەیشتنی بە خەڵکێکی زۆر و درووستکردنی کاریگەری. == ناو == وشەی پۆدکاست لە ئەنجامی لێکدانی هەر دوو وشەی [[ئایپۆد]] و [[وەشاندن]] (برۆدکاست) درووستبووە.<ref name="oxford">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://en.oxforddictionaries.com/definition/podcast|سەردێڕ=Definition of podcast in English|وێبگە=[[OxfordDictionaries.com]]|ڕێکەوتی سەردان=١٥ی تشرینی دووەمی ٢٠١٧|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190528181133/https://en.oxforddictionaries.com/definition/podcast|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٨ی ئایاری ٢٠١٩|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> وشەی پۆدکاست (Podcasting) بۆیەکەمینجار لەلایەن ڕۆژنامەنووسی گاردیان و ستونووسی [[بی بی سی]]، بێن هامەرسلی پێشنیارکرا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.theguardian.com/media/2004/feb/12/broadcasting.digitalmedia|سەردێڕ=Why online radio is booming|دوایین=Hammersley|یەکەم=Ben|authorlink=Ben Hammersley|ڕێکەوت=١٢ی شوباتی ٢٠٠٤|وێبگە=[[گاردیان|The Guardian]]|ڕێکەوتی سەردان=١٦ی تشرینی دووەمی ٢٠١٧}}</ref> ئەمەش ئەوکاتەبوو کە ناوبراو وتارێکی لە شووباتی ٢٠٠٤ لە گاردیان بڵاوکردەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.bbc.co.uk/programmes/p038m811?ns_mchannel=social&#38;ns_campaign=bbc_radio_4&#38;ns_source=twitter&#38;ns_linkname=radio_and_music|سەردێڕ=The man who accidentally invented the word 'podcast', Radio 4 in Four - BBC Radio 4|وێبگە=[[بی بی سی|BBC]]|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٦}}</ref> لەسەرەتادا پۆدکاست بۆ خوێندنەوەی دەنگی بلۆگ و نووسراوەکانی وێب بەکاردەهات.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://groups.yahoo.com/group/ipodder-dev/message/41|سەردێڕ=ipodder-dev : Message: How to handle getting past episodes?|وێبگە=[[Yahoo Groups]]|ڕەوشی ناونیشان=مردوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20130413074906/http://groups.yahoo.com/group/ipodder-dev/message/41|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٣ی نیسانی ٢٠١٣}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130413074906/http://groups.yahoo.com/group/ipodder-dev/message/41 |date=١٣ی نیسانی ٢٠١٣ }}</ref> دواتر کۆمپانیای [[ئەپڵ]] لە ناوەڕاستی ساڵی ٢٠٠٥، بەرنامەی پۆدکاستی بۆ ئایپۆد و [[ئایتیوونز|ئایتونز]] زیادکرد.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://news.bbc.co.uk/2/hi/technology/4631051.stm|سەردێڕ=Apple brings podcasts into iTunes|ڕێکەوت=٢٨ی حوزەیرانی ٢٠٠٥|وێبگە=[[BBC News]]|ڕێکەوتی سەردان=١٥ی تشرینی دووەمی ٢٠١٧}}</ref> == سەرچاوەکان == <references /> * {{بیرخستنەوەی ویکی|بەستەر =https://en.wikipedia.org/wiki/Podcast |سەردێڕ = Podcast |زمان = ئینگلیزی |سەردان = ١٨ی نیسانی ٢٠٢٠}} {{تووڵی دەروازە|کۆمپیوتەر|ئینتەرنێت|ڕادیۆ|زانستی کۆمپیوتەر}} {{پۆلی کۆمنز|Podcasting}} {{کۆمپیوتەر-کۆلکە}} [[پۆل:تەکنۆلۆژیا لە کۆمەڵگا]] [[پۆل:داھێنانە بریتانییەکان]] b6j0eozid0nnm39cc3f8xkn670fhaw9 0 164194 1688648 1527073 2026-10-17T10:33:29Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (پزیشکی-کۆلکە) 1688648 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} '''پۆمالیدۆماید''' ({{بە ئینگلیزی|Pomalidomide}}) لە بازارەکان بە پۆمالیست دەناسرێتەوە، دەرمانێکی ئاوێتەیی تالیتۆمایدە بە شێوەی سێلجین بەردەستە، دەرمانێکی دژە ھەوکردنە و بۆ بەھێزکردنی بەرگری لەش بەکاردێت. لە شوباتی ٢٠١٣ لەلایەن بەرێوەبەرایەتی خۆراک و دەرمانی ئەمریکی مۆلەتی خستنە بازاری پێدراوە وەک چارەسەرێک بۆ نەخۆشی [[Multiple myeloma|شێرپەنجەی مۆخی ئێسک]]، کاریگەریە ئەرێنیەکەی پشتگیری کراوە لەلایەن ئەو نەخۆشانەی کە بەکاریان ھێناوە بۆ چارەسەری نەخۆشی لینالیدۆماید و بۆرتیزۆمایب، دەرکەوتووە دوای ٦٠ڕۆژ لە بەکارھێنان ئەنجامی ئەرێنی باشی ھەبووە، لە ئابی ٢٠١٣ لەلایەن [[یەکێتیی ئەورووپا|یەکێتی ئەورووپا]]وە ڕێپێدانی وەرگرتووە تاوەکوو بەکاربێت. == پێشینە و پەرەپێدانی == پێکھاتەی بنەرەتی پۆمالیدۆماید، سالیدۆمایدە کە لە ساڵی ١٩٩٤ وەک چاڕەسەرێک بۆ نەخۆشی شێرپەنجە بەکارھاتووە. دواتر وەک دژە تەنی شێرپەنجەیی لەلایەن بەڕێوەبەرایەتی دەرمان و خواردنی ئەمریکی بەکارھاتووە بۆ سەرجەم نەخۆشانی شێرپەنجە، ڵێکۆڵینەوەکان ئەوەیان سەڵماندووە کە وەک دژەخانەیەکی شێرپەنجەیی بەشێوەیەکی چاڵاک کاری کردووە، دەرمانەکە بە شێوەیەکی چاڵاک گرێ یاخود خانە شێرپەنجەییەکانی گەماڕۆ داوە و ڕێگر بووە لە گەشەکەدن و بڵاوبوونەوەیان. بێ ئەوەی کاربکاتە سەر خانە درووستەکانی تری لەش. == چارەسەریەکانی نۆرینگەیی == بە کارھێنانی وەک یەکەم جار کاریگەری ئەرێنی ھەبووە. بەکارھێنانی بۆ جاری دووەم کاریگەری لەسەر سەرجەم خانە شێرپەنجەییەکان ھەبووە. بەکارھێنانی بۆ جاری سێیەم ھەموو خانەکانی گەماڕۆ داوە و لەگەشەکردنیانی خستووە و بە تەواوی پەکی خستوون. == ئامراز و بەکارھێنان == == کاریگەریەکانی لەسەر دووگیان بوون و جووت بوون == لەبەر ئەوەی دەرمانەکە کاردەخاتە سەر ھەموو زیندە خانەکانی لەش بۆیە ناکرێت کەسی وەرگر لەماوەی وەرگرتنی دا دوو گیان بێت. لەبەر ئەوەی کاردەخاتە سەر تەندرووستی و پێکھاتەی خانەیی منداڵەکە بۆیە بە ھیچ شێوەیەک ڕێگانادرێت دووگیان بێت یان جووت بوونی ڕاستەوخؤ ئەنجام بدات. ئافرەتان دەبێت بەردەوام دەرمانی دژە دووگیان بوون وەربگرن. پیاوان ناتوانن لەگەڵ ژنەکانیان جووت ببن یان لەکاتی جووت بوون پێویستە ڕووپۆشێک یاخود کۆندۆم بەکاربێنن چونکە کاریگەری کیمیایی دەرمانەکە دەگوازرێتەوە بۆ خێزان یان ھاوژینەکانیان. == تێبینیە گرنگەکان == دەرمانێکی کیمیایی کاریگەرە دەبێت لە دەستی منداڵ دووربێت، بەتەنھا ھەڵبگیرێت و لەگەڵ دەرمانەکانی تر پێکرا ھەڵنەگیرێن، نابێت ڕاستەوخۆ بەر پێست بکەوێت یان ھاوەڵی نەخۆش دەبێت بە وریاییەوە بە نەخۆشەکە بدات. لە دوای بەکارھێنان دەبێت قاوغ و کارتۆنەکانی لە ناو ببردرێت بە شێوەیەکی تەندرووستی و زانستیانە. == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکی|بەستەر = https://en.wikipedia.org/wiki/Pomalidomide|سەردێڕ = Pomalidomide|زمان = ئینگلیزی|سەردان = ٢٣ی نیسانی ٢٠٢٠}} {{تووڵی دەروازە|پزیشکی}} {{پۆلی کۆمنز|Pomalidomide}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{پزیشکی-کۆلکە}} jx8m15c9kjwt0czt500g12qkhkv6hg7 0 164234 1688180 1526772 2026-10-16T19:38:39Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (پزیشکی-کۆلکە) 1688180 wikitext text/x-wiki {{خاوێنکردن}} [[پەڕگە:Hip.jpg|alt=|وێنۆک|220x220پیکسڵ]] '''پشتێنەی حەوز''' ({{بە ئینگلیزی|Hip}}) [[ئێسک|ئێسکانەکانی]] حەوز لە دوو لای وەک یەک پێکھاتووە، ھەردوولا لە ڕوی [[پێشەوە]] یەکتری دەگرن بە ھۆی گرێی [[میزەڵدان (ئەندام)|موسلدانە]] و لە دواوەش بەستراون بە ئێسکانی سێ بەندەوە و وەک پشتێنەیەکی لێھاتووە، ئەو پشتێنە ھێز و توانا دەبەخشێ بە پەلەکانی خوارەوە تاوەکو بتوانێ بەشێک لە [[کێشی ئەتۆمی|کێشی]] [[لەش]] ھەڵگرێ، ھەر لایەک لە حەوز لە سێ ئێسکان پێکھاتووە: کلۆت (الحرقفة -Iliam)، موسولدانە (العانة- Pubis)، [[سمت]] (الاسک- Ischiam).<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=https://www.webteb.com/orthopedics-and-rheumatology/مفصل-الورك|سەردێڕ=web teb|ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی نیسانی ٢٠٢٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200424212943/https://www.webteb.com/orthopedics-and-rheumatology/%D9%85%D9%81%D8%B5%D9%84-%D8%A7%D9%84%D9%88%D8%B1%D9%83|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٤ی نیسانی ٢٠٢٠|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> ئەم سێ ئێسکانە لە تەمەنی ١٧ سالیدا یەکتری دەگرن لە ناوچەی (الحق-Acetabulum) کە بریتییە لە چالێکی نیوە بازنەیی پێی دەڵێن: (قولکە بۆشایی) لە ڕوی دەرەوەی حەوزە و لەگەل سەری ئیسکی ڕان یەکتری دەگرن و [[جومگە|جومگەی]] حەوز پێکدەھێنن. کونێکیش لە نێوان ئێسکی سمت و موسڵداندا ھەیە پێی دەڵێن (داخراوە کون) بەپەردەیەکی بەھێز داپۆشراوە و ھەندێک موولوولەی خوێن و دەماری پێدا دەڕوات تا پەلی خوارەوە. ئێسکانەکانی پشتێنەی حەوز و سێ بەندە و [[کلێجە|کلینجە]] حەوز پێکدەھێنن، دوو حەوزیش ھەیە: حەوزێکی درۆینەی گەورە کە دەکەوێتە لای سەرەوە و بە ئێسکان دەورە نەدراوە وھەندێ پارچەی کۆئەندامی ھەرسی تیایە و حەوزێکی ڕاستەقینەی بچوک لە لای خوارەوە کە بە کە کلینجە و موسلدانە و [[کلۆت]] دەورەدراوە و دەروازەی چوونە ژوور و دەرەچەی ھاتنە دەرەوەی ھەیە.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=https://www.bbc.com/arabic/science-and-tech-38442855|سەردێڕ=bbc|ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی نیسانی ٢٠٢٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200424213306/https://www.bbc.com/arabic/science-and-tech-38442855|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٤ی نیسانی ٢٠٢٠|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> == جیاوازی نێوان حەوزی ھەردوو ڕەگەز == گەر بە وردی سەیری شێوەی حەوزی ھەردوو ڕەگەز بکەین جیاوازی زۆر بەدی دەکرێت لە نێوان حەوزی نێرەو مێ یە، ئەو جیاوازیانە ھەموویان ھاوکارن بو کرداری سک پربوون ومناڵ بوون وجیاوازییەکانیش ئەمانەن: * ئێسکانەکانی حەوزی نێرینە قورس وزبرە، ماسولکەو ژێ یەکانی کە پێوەی بەندن توندو بەھێزن. لە مێ یە ئیسکانەکان سووک وناسک ولوسە، ماسولکەو ژێ یەکانی نەرمن وتوانای کشانیان زۆرە. * دەروازەی حەوزی ڕاستەقینە لە مێ یە بازنەیی یە، بەڵام لە نێرە بچوکترەو، لە شێوەی دڵ دایە. * حەوزی ڕاستەقینە لە مێ یە فراوانترە و چاڵایی کەمترە بەبەراورد لەگەل نێرە. * دەرەچەی ھاتنە دەرەوەی حەوزی ڕاستەقینە لە مێ یە فراوانترە. * گۆشەی کەوانەی موسلدانە لە مێ یە ٩٠ پلەیە، بەڵام لە نێرە گۆشەکەی تیژە. * گرێی موسلدانەو دڕکە سمت لە مێ یە بۆ ڕووی دەرەوە لاربوونەتەوە تاوەکو لە کاتی کرداری گەشەی کۆرپەلە ومنداڵ بوون ئازاری کۆرپەلە نەدات. * کلینجە لە مێ یە کورترو فراوانترو تەخت ترە بەبەراورد لەگەل کلینجەی نێرە. * پارچە ئیسکانە دەرچووەکانی کلینجە لە مێ یە کەمترن وبچوکترن. * شێوەی داخراوە کون لە مێ یە سێ گۆشەیی یە، لە نێرە ھێلکەیی یە. * ئیسکانەکانی سێ بەندە لە مێ یە زیاتر توانای جولەی ھەیە. * گۆشەی کلێنجەو کەلەکە کەمتر بەرەو ناو حەوز بۆتەوە، ئەمەش وای کردووە تیرەی حەوز زیاد بکات لە ڕووی پێشەوەو پشتەوە.<ref>(پیاوان و ژنان تەواوکەری نایەکسان) د. ئیبراھیم ڕەباتی.</ref><ref>{{بیرخستنەوەی ویکی|بەستەر=https://ar.wikipedia.org/wiki/ورك|سەردێڕ=ورك|زمان=عەرەبی|سەردان=٢٥ی نیسانی ٢٠٢٠}}</ref> == پێشانگا == {{چینی ناوەند}}<gallery widths="250" heights="250"> پەڕگە:Slide2DAD.JPG پەڕگە:Slide2DADA.JPG پەڕگە:Slide1BIBI.JPG پەڕگە:Gray341-ar.png پەڕگە:Gray342.png </gallery>{{کۆتایی}} == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|پزیشکی}} {{پۆلی کۆمنز|Hip}} {{پزیشکی-کۆلکە}} [[پۆل:جومگەکان]] [[پۆل:ئێسکەکانی ئەندامی خوارەوە]] loxzeshy407jow4ibxvkdf7zpz3w6al 0 164516 1688550 1507294 2026-10-17T05:45:47Z SakuraBot 51806 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688550 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''سینێرجی''' ({{بە ئینگلیزی|Synergy}}) بریتییە لە بەرھەمی کارلێکی بەیەکەوەی دوو شت (یا زیادتر) کە زیادترە لە کۆی کارلێکی ھەرکامێکیان بە جیا. بۆ نموونە ئەو [[مراوی]]انەی کە بە تەنھا دەفڕن کارایی فڕینیان کەمترە لەو مراویانەی کە بەیەکەوە لە شێوەی "٧" دەفڕن. لەم نمونەیەی باس کرا، ھەماھەنگی نێوان مراویەکان لەم شێوە فڕینە دەبێتە بەرز کردنەوەی کارایی فڕین. لە نمونەیەکیتردا، یاریزانانی [[پاسکیل]]سوار کە ھاوتیمن بەدوای یەکتردا دەڕۆن و شوێنی کەسی یەکەم بە بەردەوام دەگۆڕن. ئەوانەی کە لە دواوە پاسکیل سواری دەکەن کاریگەری ھێزی لێکخشاندنی ھەوا لەسەریان کەمترە بۆیەش کارایی گروپ بەرزتر دەبێتەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکی|بەستەر = https://fa.wikipedia.org/wiki/هم‌افزایی|سەردێڕ = هم‌افزایی|زمان = فارسی|سەردان = ٢٨ی نیسانی ٢٠٢٠}}</ref> ئەم وەسفە بۆ ھەندێ پڕۆسەی سروشتی و [[کارلێکە کیمیاییەکان|کارلێکە کیمیایی]] و فیزیاییەکانیش کار دەکات کە زۆرجار تێکەڵەی دوو [[ماددە]] کاریگەری زۆرتری ھەبووە لە بەکار ھێنانی ھەرکامێکیان بەجیا جیا. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|کۆمەڵگا}} [[پۆل:بەڕێوەبەری]] [[پۆل:زانستی ماددە]] [[پۆل:ئابووریی بەرهەمهێنان]] [[پۆل:ئابووریی بەرھەمھێنان]] 91z85weijz9ngpv7cya8eqqc8wqt27e 0 166518 1688524 1526928 2026-10-17T04:35:58Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (گەردوون-کۆلکە، ڕووسیا-کۆلکە) 1688524 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Moon landing map.jpg| وێنۆک|ناوچەی ئەرکەکانی لونا لەسەر مانگ]] '''بەرنامەی لونا''' ({{بە ڕووسی|Луна}} بە واتای «مانگ» دێ)، ئەو پڕۆژەیە زنجیرەیەک بوو لە ئەرکی بۆشایی ئاسمان کە تایبەت بوو بە تەنی گەردوونی [[مانگ]]، لەلایەن [[یەکێتی سۆڤیەت]]ەوە لە نێوانی ساڵانی ١٩٥٩ ھەتا ١٩٧٦ بە ئامانجی لیکۆڵینەوە لەسەر مانگ لە ھەموو ڕووێک وەک (لێکۆڵینەوە لە پێکھاتە کیمایییەکەی و ھێزی کێشکردن و پلەی گەرمی تیشکییەکان) ئەو پرۆژەیە ڕاگەیندرا، لەو پڕۆژەیە ٢٤ ئامێر ڕەوانی دەرێی زەوی کران لە [[ناوەندی بۆشاییی بایکۆنور]] لە وڵاتی کازاخستان، ئەو پڕۆژەیە نێزیکەی ٤٫٥ میلیارد دۆلاری ئەمریکی تێدا خەرجکرا. == دەستکەوتەکان == * [[لونا ١]] بە باشترین ڕێچکە ڕۆیشت و بوو بە یەکەم کەشتی ئاسمانی کە چووە خولگە لەگەڵ [[خۆر]] * [[لونا ٢]] پێکدادان ڕوویدا لەگەڵ مانگ و بوو بە یەکەمین دەستکردی مرۆڤ کە بگاتە ئەو تەنە. * [[لونا ٣]] بو بە یەکەم کەشتی ئاسمانی کە تانی وێنەی ڕوی نادیاری مانگ بنێرتەوە بۆ مرۆڤایەتی. * [[لونا ٩]] بوو بە یەکەمین ئامێری مرۆڤایەتی لەسەر مانگ بنیشێتەوە، وە تانی ٥ وێنەی ڕووی مانگ بنێرتەوە سەر زەوی. * [[لونا ١٠]] بوو بە یەکەمین مانگی دەستکردی مرۆڤ لە دەوری مانگ بخوولێتەوە. == سەرچاوەکان == * [http://www.russianspaceweb.com/spacecraft_planetary_lunar.html نیشتنەوەکانی سەر مانگ] * [https://web.archive.org/web/20180714110055/http://www.russianspaceweb.com/spacecraft_planetary_lunar.html ئەرکەکانی بێ مرۆڤی وڵاتی رووسیا دەربارەی مانگ] == بەستەرە دەرەکییەکان == {{پۆلی کۆمنز|Luna programme|پڕۆژەی لونا}} {{تووڵی دەروازە|گەردوون|کۆمەڵەی خۆر|فڕینی بۆشایی|ڕووسیا|دەیەی ٢٠١٠|دەیەی ٢٠٢٠}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{گەردوون-کۆلکە}} {{ڕووسیا-کۆلکە}} lh4648tn7wj8o4de7i04fp2wtpczvbb 0 166820 1688087 1526683 2026-10-16T16:36:07Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە) 1688087 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Pristina - Ibrahim Rugova tomb.JPG|وێنۆک|شاری پرشتینا: گۆڕی ئیبراھیم ڕۆگۆڤا]] '''پرشتینا''' یان '''پرستینا''' (بە [[ئەلبانی]]: Prishtina یان Prishtinë) پایتەخت و گەورەترین شاری کۆماری کۆسۆڤۆیە. ژمارەی دانیشتووانی ئەم شارە بەپێی ئاماری ساڵی ٢٠١٦، ٢٠٤٫٧٢١ کەسە. خەڵکی ئەم شارە زۆرینەی بە زمانی ئەلبانی دەدوێن و زۆرینە موسڵمانن. == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکی|بەستەر = https://en.wikipedia.org/wiki/Pristina|سەردێڕ = Pristina|زمان = ئینگلیزی|سەردان = ٢ی تەممووزی ٢٠٢٠}} == بەستەرە دەرەکییەکان == {{پۆلی کۆمنز|Pristina|پرشتینا}} {{پایتەختەکانی ئەورووپا}} {{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|ئەورووپا}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} [[پۆل:پایتەختەکانی ئەورووپا]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی کۆسۆڤۆ]] 1r5cchqryp85b6yg1dghtcdz2pc30o0 0 167543 1688206 1687894 2026-10-16T20:05:27Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگەکانی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} و {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688206 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|date=ئابی ٢٠٢٠}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{خاوێنکردن|date=ئابی ٢٠٢٠}} {{شێواز|date=ئابی ٢٠٢٠}} {{ویکیسازی|date=ئابی ٢٠٢٠}} }} '''سنوری ناوچەی پشت کێو''' سەرەتا لە شاخی بەمۆ دەست پێ دەکات و درێژ دەبێتەوە بۆ ملەی سەرتەک و پاشان بۆ ملە گورگان و بۆ مەلە و ئەسحاو و بۆ باڵەکەڕێ و ملەی کەرگەمل ئەمانە چواریان پێی دەڵێن شاخی خۆشک کەبرینتین لە ڕۆژ ئاوای سنوری پشت کێو، زمناکۆ ملەی تاڵک و بەردە دوو کون و ملەی شاکەرەم و پشت قڵا و ملەسور تا ئەگاتە دەریاچەی سیروان تا ئەگاتە ناوچەی لاوران و بێزەل ئەمە سنوری باکوور و باکووری ڕۆژھەڵاتی ئەو ناوچەیەیە، و شاخی بێزەل و کانی ژەنان و چەمی زمکان بەدرێژایی بەرزایییەکانی ڕۆژھەڵاتی ئەوناوچەیە درێژ دەبێتەوە تاکو دەروازەی خاڵی گومرگی پشتە و بەرزانییەکانی ڕۆژھەڵاتی بەڕووێن و لەوێشەوە درێژ دەبێتەوە تاکو شاخی بەمۆ باکووری ڕۆژئاوای ناوچەکە، ئەمە پێی ئەڵێن سنوری جوگرافیایی پشت کێو. سنوری جوگرافیای گڵێجاڵ ناحیەی بەمۆ: ئەگەر ڕوو بە خۆر ھەڵات ڕاوەستی شاخی خۆشک ئەکەوێتە ڕۆژئاوای گڵێجاڵ کە بریتییە لە ملەی سەرتەک و یاڵی ملەگورگان و ملەوئەسحاو و باڵەکڕێ، کانی کەڵ و دۆزەقەوار و ملەخەرمانان دەکەوێتە لای باشوورییەوە، سنورەکانی باکووری بریتییە لە بڵاڵوکەکانی کاکەھەسەن و کاک ئەحمەد کوژراو کوڵەی جۆجاڕ و چەمی ناوھاڵ و بەرزایییەکانی تارم شێر و پێچکە بزن و چەمی گەڕاو بەدێژایی چەمی گەڕاو تا بانی کەڵەکان ئەمەی باسمان کرد لە باکوورەوە تا ڕۆژ ھەڵات درێژ دەبێتەوە، ئەم سنورانە لەژێر دەستی جوتیارانی ئەم گوندە بووە، بەڵام زۆر بەداخەوە حاکم و ئاغاواتی ئەوسەردەمە کە عوسمان بەگی شەرەف بەیانی خراپەکەیان بووە ئەو سنورەی لە گڵێجاڵ دابڕاندوە و ئەم گوندانەی لێ داناوە کە بیرتین لە چواردارانی سەرەوە و چواردارانی خوارەوە و گوندی بەلەسۆ، سنوری گوندەکەی بەشێوەی دابەش دوو لەگڵجاڵی وەرگرتوە، بەڵام ئێستا ئەو خەڵکانە زۆر تەبان و بەحوکمی ژن و ژن خوازی بوون بەیەک دەستە و ھیچیان لەنێواندا نەماوە. == شوێنە دیار و بەرچاوەکان == پێچکە بزان، ناوتوان، کاوڕکوڵێنە، مەردە ھەژارە، مەردە وشکە، ئیمام محمد، وشتر مل، سەید فاتم، یاڵی گەچێن، بانی سەنگەر، داری دەروێش ئەمانە گۆڕستانی سنوری گوندەکەن. چیاخووان، ملەکەوەلە، ملەگورگان، سماقە، سەوەردە، کەلی ھۆرەکە، ڕێگای کۆڵەکە، بەرھەمار، کەور مانگا، چاڵی احمد تڵاق، باخی مامۆ فتاح باخی مامۆ حەمە ساڵح، چەمی زەردەگڵ، کانی پانکە، بانی سەنگەر ملەی ژاڵەکە، ھەنگی یوسف تفەنگچی، ملەوئەسحاو، چاڵە دڕکین، باڵەکەڕێ، تاوگەکەی سەرھاڵ، سەرقەویلە، بڵاڵوکەکانی کاکە ھەسەن، یاڵی حەمە مردوو، کانی کەوان، ھەنجیرە ڕەشەکە، چنارەکان، شانی کارێزەکە، داری دەروێش کانی مەڕ، کانی گورگیل، ملەی شەونم، ھەمێکانی مامۆ شیخ عارف، گەچێن، مێوەکەی مامۆ سڵەمان، ترنگەکەرە، ناوی دێ، گویژەکەی مامۆ غەفور، گڵێجاڵە بچکەلە، بەردی پیرەژن، کانی بومەسڵی، تەپی بارام، دەشتی گڵێجاڵ، یاڵی بومەسڵی، کانی قەرگ، کانی چەرموو، یاڵی تەنگەکە، قڵاگە، خوێڕێزگەکەی مامۆ سڵێمان، وشمل، چاڵە قوڵە، کانی گەڕاو، چەمی گل، یاڵی تارم شێر، باخی کامەران، کولەکانی مامۆ قادر، مستەخووان، قوڵ قوڵە، ناوتوان، کاوڕ کوڵێن، کوڵەی مامۆ قادر، ناودێی سەعد ئاوا، بەلەگەجاڕ، یاڵی بێژن وەسەر، تەرزە کوت، تەنگی شێخ سمایل، کوڵەی توتە، تەنگەکە، چەمی حەمە ڕەش، ئەمانە لەبەر ناونراون بەو شێوەیە: لەبەر ئەوەی خەڵکی ئەو ناوچەیە مەڕ و ماڵاتیان ھەبووە و شوان و گاوانیان ھەبوە ئەو سەردەمە ئەگەر شوانێک یان گاونێک ڕان و مێگەلەکەی بۆ شوێنێک ببردایە ئەگەر ئاژەڵێک جێبمایە لەشوانەکەیان ئەپرسی لەکوێ بووی ئەویش بەپێی ئەم ناوانە ناونیشانی ئادا و ئیتر خەڵک ڕاستەوخۆ بەو نیشانانە بەدوای ئاژەڵەکانا ئەگەڕا و زۆر ماندوو نەدەبوون، بۆیە ئەمەش یەکێکە لە دانایی و عاقڵی خەڵکی ئەو سەردەمە. == مێژوو == === ناوە دیارەکانی سنوری پشت کێو === * حسن ناوێک: کە باپیرەی ھۆزی ھەسەنە و یەکێکە لەو ناودارانەی کە ھۆزەکەی بەناوی خۆیەوە ناو ناوە، * خەلیفە: کە باپیری ھۆزی خەلیفەیە و ئەو ھۆزەش ھەر بەناوی ئەوەوە ناو نراوە کە ناوی تەواوی خەلیفە مارفە. * احمد ڕحیم: ئەویش کەسێکی دیاری سنورەکەیە و ھۆزێکی بەناوی ئەوەوە ناو نراوە. * مەلا محمد ئەسفەری: زانای گەورەی سەردەمی خۆی بوە یەکێک بوە لەوپیاوانەی کە ئاینی ئیسلامی بەڕاستی و دروستی گەیاندوە و سەرچاوەبووە بۆ ژن و ژن خوازی و چارەسەری زۆرێک لە کێشە کۆمەڵایەتییەکان. * شیخ محمد سپێوەر:شێخی تەریقەت بوە لەسەردەمی خۆی و بنەماڵەیەکی دیار و بەرچاوی سنورەکە بوە. * مەلا فتاح: مامۆستای ئاینی بووە. * مامۆستا مەلا سعید: کە لەسەردەمی ئەودا گوندی گڵێجاڵ کراوە بە مەرکەزی خوێندنی ئاینی لە گوندەکە مزگەوت و ئاوی سەرچاوەی گەچێنی بۆ ھاتوەتە خوارەوە بەیارمەتی شێخانی بیارە حوجرەی فەقێ و ئاینی ئیسلام لەو سنورە پەرەی سەندووە و ھەتاکو ئێستاش شوێنی دیارە. * ملا محمودی گڵێجاڵ: مامۆستای ئاینی بوە. * ملا فەرەج: باوکی مەلا محمود بوە ئەویش پێش نوێژ و وتار خوێنی سەردەمی خۆی بووە. * عەزەمی باپیر: پیاوێکی ئاینی و سوفی بوە. * کوێخا غەفوور: پیاو ماقوڵ و کویخای گوندی گڵێجاڵ بوو. * علی فتاح: سەردەمێک کوێخایەتی بۆ گوندی گڵێجاڵ کردوە. * حسین فتاح: پیاوێکی قسەزان و ئازا و ناودار بوە. * شێخ محمودی بەلەسۆ: پیاوێکی ئاینی بووە لەسەردەمی خۆی خوێنەوار بووە. * عەوڵای وسەین: پیاوێکی ئاینی و کەسایەتییەکی دیندار بووە. * محەممەد مستەفا: ناسراوە بە حەمەی مستەفا پیاوێکی ماڵ در بوە و کەسایەتییەکی بەھێزی ھەبووە. * عەبدوڵڵای مەلا یوسف: پیاوێکی چاکە کەر و دەوڵەەند بوو باوکی کە ئەکاتە مەلا یوسفی گڵێجاڵ پیاوێکی ئاینی و کەسایەتییەکی ڕۆشنبیر بووە. * حاجی شێخ ساحێب: لە گوندی پشتە پیاوێکی ئاین پەروەر و مامۆستا و شێخ بووە. * شیخ ئەنوەر: شێخی ئاینی و پیاو چاکی ناوچەکە. * باوای خدر: کە ئیستا عەشیرەتی باوایی بەناوی ئەوەوەیە. * جەمشێر: کە خێڵی جەمشێر بەناوی ئەوەوە ناوبانگیان ھەیە. * شاعیر مەولەوی: شاعیری گەورەی کورد و پیاوی ئاینی و کەسایەتی ڕۆشنبیر و لەباپیرانی تاوگۆزییە. * سەید کاکە احمدی مۆرتکە: پیاوی دەستەڵات دار و براگەورەی سنورەکە بووە. * سەید جمیل: پیاویکی بەناوبانگ و ڕەیس عەشایەی ناوچەی تاوگۆزی بووە. * سەید جەلال: پیاوێکی ناودار بووە. * ئاغا ڕەش: پیاوێکی ناوداری ناوچەی تاوگۆزی بوە. * بەڵام لەبەر ئەوەی سنورەکەی ئێمە لەڕووی جوگرافیاوە دابڕاوە کۆمەڵێک پیاوی زانا و بەناوبانگی تیادا بووە بەداخەوە تا ئێستا وەک پێویست ناویان تۆمار نەکراوە * مامۆستا سەید احمدی زارێن: یەکێکە لە پیاوە ناودارەکان مامۆستای ئاینی سنورەکە بوە. * سەید عبدالرحمن ی سەید محمودی تاوگۆزی: پیاوێکی چالاک و براگەورەی خەڵکی سنورەکە بووە و جێگای ڕەزامەندی تەواوی دانیشتووان بووە، ئەگەر ئێمە ناودار و پیاو چاکانی ئەو سنورە دەست نیشان بکەین لەوانەیە بەچەندین کتێب تەواو نەبێت بۆیە خەڵکی ئەو سنورە پیاوی دوور لە خراپە و چاکەکار بوون خۆیان بەدەستی خۆیان خۆیان ئەژیاند و نەوکەر و دەستکەلای کەس نەبوون. == شێوازی ژیان == زۆر بەسەختی توانیویانە بەس نان پەیدا بکەن بۆ خواردن، دانیشتووانی ئەو گوندە بەکەمی بزن و مانگا و ماین و قاتر و گوێدرێژیان بەخێو کردووە، جوتیارییان کردوە و جۆ و گەنم و زەڕات و گاڵیان وەشاندوە، لە بەڕوو زۆر سودیان وەرگرتوە بۆ خواردنی خۆیان و ئاژەڵەکانیان، ھەروەھا بەکەمی توانیویانە مەرەزە و ماش و وشیان وەشاندووە سودیان زۆر لێی وەرگرتوە، ئاشی بەردیان داناوە ئاردیان پێکردوە و لە درەختی ژاڵە ھار یان دروست کردوە و برنجیان پێ کڕە کردووە، ئەو پیاوەش کە ئەو داھێنانەی دروست کردوە ناوی فەتح اللەی یوسف بووە بە گا و گوێدرێژ جووتیان کردووە و بەڵام زۆر بەداخەوە ھەندێکیان لەبەر نەبوونی گا و گوێدرێژ بە پێ و بێڵ زەڕات و خەلەیان وەشاندوە زۆربەداخەوە ژیان زۆر قورس بوو زۆری خەڵکەکە نەیان توانیوە منداڵەکانیان بەخێو بکەن و زۆربەیان بەگەنجی منداڵی مردوون، ئاغاکان سەرانەیان لێوەرگرتون و دەوڵەتەکانی دراوسێش وەک ئێران و عوسمانییەکان شاخانەیان لێسەندوون و ھەندێکیش لە ئاغاکان دزیان بۆ دروستکردوون شەوانە مەڕ و ماڵاتیان بڕدوون، ژیان ئەو سەردەمە ھەرچۆن بیری لێبکەیتەوە مێشکی مرۆڤ ڕائەوەستێنێ، کەرەستەکانیان زۆر سادە بووە و ھیچ ئاسەوارێکی بازرگانی لەو سنورە نەبوە، ئەو ئامرازانە پێی ژیاون داس و شەن و سێلک لەدار و بەردێکیان قوڵ کردوە و چەڵتوکیان تێکردوە و بەبەردێکی درێژ کوتاویانە ئەوە شێوەی کڕە کردنیان بوە بە دانێک دوونەفەر توانیویەتی بەشی چوار بۆ پێنج نەفەر برنج بەو شێوەیە بکوتێ، ئامێری کونە و مەشکە و سێپا و گاواسن و نێڵە و ھێش ئەمانە ئامێری ژیانیان بووە، ھیچ شتێکی سەردەم ھەتاکوو سەردەمی ڕاپەڕینی گەلی عێراق بەسەرکردایەتی عبدالکریم قاسم لەم سنورە نەبووە، تەنھا تەماتەیەکی ورد لەگەڵ بامییەیەکی زبر و ماش و نۆک و نیشک و خەیار و [[ترۆزی]] و شامییەکی خڕ کە ئێستا ھەیە ئەوانە بۆ خواردن ھەبوون، باخ و باخداری لەسنوری ئێمەدا زۆر کەم بووە چونکە خەڵک لەبرسا توانای باخداری و شتی درێژ خایەنیان نەبووە، لەبەر ئەوەی ئەو خەڵکە وڵاتەکەی لە ڕۆژ ھەڵات و ڕۆژ ئاواوە داخراو بووە ئەوەی بەدەستی خۆیان دروستیان نەکردبێ ھیچ ئامێرێک نەگەیشتووەتە ئەوێ ھەتاکو ھاتنی شۆڕشی کورد ساڵی ١٩٦١، زۆر بەداخەوە لەو سنورە تا بارکردن حەمام و سەرئاو لەو گوندانەدا نەبووە مەگەر مزگەوتەکان. {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} 3wbwt1e9jcds4vsviam6kld7uq19bgl 2 167561 1688112 1188552 2026-10-16T17:21:48Z Pirehelokan 5097 «==سڕینەوەی خێرا بۆ وتاری [[وتار لێرە]]== سڵاو، تاگی سڕینەوەی خێرام دا لەو وتارەی سەرەوە. سەیری تاگەکە بکە. لەوێ زانیاریی زیاتری تێدایە بۆچی وتارەکە دەبێ بسڕدرێتەوە. بەکورتی دیار نیە گرنگیی کەسایەتییەکە لە چیدایە و سەرچاوەکان دەریناخەن. سپاس ~~~~»ی لە جێی ناوەرۆک دانا 1688112 wikitext text/x-wiki ==سڕینەوەی خێرا بۆ وتاری [[وتار لێرە]]== سڵاو، تاگی سڕینەوەی خێرام دا لەو وتارەی سەرەوە. سەیری تاگەکە بکە. لەوێ زانیاریی زیاتری تێدایە بۆچی وتارەکە دەبێ بسڕدرێتەوە. بەکورتی دیار نیە گرنگیی کەسایەتییەکە لە چیدایە و سەرچاوەکان دەریناخەن. سپاس [[بەکارھێنەر:Pirehelokan|پیرەھەڵۆ]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Pirehelokan|وتووێژ]]) ١٧:٢١، ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) 4w2obcrcfo0fks477moxy1rftd3wcg0 0 167743 1688251 1687324 2026-10-16T20:13:45Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688251 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{Infobox weapon |name = زولفەقار | image = [[پەڕگە:Zolfaghar_missile.jpg|300px|بێچوارچێوە]] |caption = |type = مووشەکی بالیستیکیی ڕووبەر بۆ ڕووبەر |service = ٢٠١٧–ئێستا<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Zolfaghar|ناونیشان=https://missilethreat.csis.org/missile/zolfaghar/|وێبگە=Missile Threat|ڕێکەوتی سەردان=٦ی ئابی ٢٠٢٠}}</ref> |length = ١٠٫٣ م |diameter = ٠٫٦ م |is_missile=yes | image_size = ٢٧٠ |vehicle_range = ٧٠٠ ک. م |filling = |CEP=کەمتر لە ١٠٠ م |platform=مووشەک ھاوێژی بزۆک |yield = |engine= پتەو (تاک قۆناغ) |guidance = |accuracy = |speed = |weight = |payload_capacity = |manufacturer = ئێران |unit_cost = |used_by = ئێران }} '''مووشەکی بالیستیکیی زولفەقار''' ({{بە فارسی|موشک بالستیک ذوالفقار}}) موشەکێکی مەودا ناوەند،<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|سەردێڕ=Iran fires at militants in Syria in first use of mid-range missiles in 30 years|ناونیشان=http://www.haaretz.com/middle-east-news/iran/1.796422|ڕێکەوتی سەردان=٦ی ئابی ٢٠٢٠|ئیش=Haaretz.com|agency=Haaretz|زمان=en|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی حوزەیرانی ٢٠١٧|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20170618203414/http://www.haaretz.com/middle-east-news/iran/1.796422|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> زەوی بە زەوی، لارھاویشت و یەک قۆناغییە، کە دەتوانێت لە مەودای ٧٠٠ کیلۆمەترییەوە ئامانجەکانی بپێکێت. موشەکی زولفەقار سەربە خێزانی موشەکی فاتیحە کە وردترین مووشەکی ئێرانییە. موشەکی فاتیح لە چەند جۆر بە مەودای ٣٠٠بۆ٥٠٠ کیلۆمەتری دروستکراوە و ھەروەھا لەم مۆدێلە، جۆرەکانی دەریایی بە ناوی «خەلیج فارس» و «ھورمز» دروستکراوە کە توانای بڕینی ٣٠٠ کیلۆمەتریان ھەیە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Zolfaghar – Missile Defense Advocacy Alliance|ناونیشان=https://missiledefenseadvocacy.org/missile-threat-and-proliferation/todays-missile-threat/iran/zolfaghar/|ڕێکەوتی سەردان=٦ی ئابی ٢٠٢٠}}</ref> کۆماری ئێسلامی ئێران لەسەرەتای دەیەی ١٣٨٠وە بە بەرھەمھێنانی نەوەی یەکەم موشەکەکانی فاتیح١٠٠، خاوەنی موشەکی بالیستی کۆرت مەودا بووە کە مەودای نزیکەی ٢٠٠ کیلۆمەترە. مووشەکی بالیستیکیی زولفەقار یەکەم مووشەکی مەودا ناوەند لەوەتەی ٣٠ ساڵ لە ھێرشی مووشەکی ٢٠١٧ بۆ دەیرەلزۆر بەکار ھێنرا.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|سەردێڕ=وردەکاریی ھێرشی مووشەکی سوپا/ مووشەکی قیام و زولفەقار لەسەر تیرۆریستان|ناونیشان=https://ku.mehrnews.com/news/22070/|ڕێکەوتی سەردان=٦ی ئابی ٢٠٢٠|ئیش=Mehr News Agency|agency=ئاژانسی ھەواڵی مێھر|ڕێکەوت=١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٨}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} {{تووڵی دەروازە|ئێران|شەڕ|دەیەی ٢٠١٠}} {{پۆلی کۆمنز|Zolfaghar (missile)}} {{ئێران-کۆلکە}} [[پۆل:مووشەکە بالیستیکییەکان]] [[پۆل:مووشەکی بالیستیکیی کورت مەودا]] [[پۆل:مووشەکی بالیستیکیی ناوەند مەودا]] smr6pvbv0zvemrtm7z50vjakwnnos52 0 168117 1688458 1474942 2026-10-17T01:34:59Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە، تەکنۆلۆژیا-کۆلکە، کۆمپیوتەر-کۆلکە) 1688458 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس |وێنە = PlayStation 5 logo and wordmark.svg }} '''پلەیستەیشن ٥''' ({{بە ئینگلیزی|Playstation 5}}) [[کارپێکەری کایەی ڤیدیۆییی ماڵەوە|ئامێرێکی کایەی ڤیدیۆییی ماڵەوەیە]] کە لەلایەن کۆمپانیای [[سۆنی ئینتەرەکتیڤ ئینتەرتەیمێنت]]ەوە پەرەی پێدراوە. لە نیسانی ٢٠١٩دا وەک جێگرەوەی [[پلەیستەیشن ٤]] ڕاگەیەنرا و لە ١٢ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠دا لە وڵاتەکانی ئوسترالیا، ژاپۆن، نیووزیلەندا، ئەمریکای باکوور و کۆریای باشوور خرایە بازاڕەوە. ھەفتەیەک دواتر لە سەرتاسەری جیھاندا بڵاوکرایەوە. پلەیستەیشن ٥ بەشێکە لە نەوەی نۆیەمی ئامێرەکانی یاری ڤیدیۆیی، لەگەڵ ئامێرەکانی [[ئێکس بۆکس سیریز ئێکس و سیریز ئێس]]ی [[مایکرۆسۆفت گەیمینگ|مایکرۆسۆفت]]، کە لە ھەمان مانگدا خرانە بازاڕەوە. مۆدێلە سەرەکییەکەی لەخۆگری خوێنەرێکی دیسکی ئۆپتیکییە کە لەگەڵ دیسکەکانی بلو-ڕەی ئەڵترا دەگونجێت. وەشانی دیجیتاڵ ئەم خوێنەرەی تێدا نییە و وەک مۆدێلێکی کەمتر تێچووە بۆ کڕینی یارییەکان تەنھا لە ڕێگەی داگرتنەوە. ھەردوو جۆرەکە پێکەوە خرانە بازاڕەوە. لە تشرینی دووەمی ٢٠٢٣دا، وەشانی نوێی باریکتری ھەردوو مۆدێلەکە جێگەی مۆدێلە ئەسڵییەکانیان گرتەوە لە فرۆشتندا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣|سەردێڕ=New look for PS5 console this holiday season |ناونیشان=https://blog.playstation.com/2023/10/10/new-look-for-ps5-console-this-holiday-season/ |ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣|وێبگە=PlayStation.Blog |زمان=en-US}}</ref> پلان وایە کە مۆدێلێکی پلەیستەیشن ٥ پرۆ لە ٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٤دا بخرێتە بازاڕەوە، کە خێرایییەکی زیاتری یەکەی پرۆسێسکردنی گرافیکی، باشترکردنی [[لەبەرگرتنەوەی تیشک (وێنە)|لەبەرگرتنەوەی تیشک]] و ناساندنی تەکنەلۆژیای گەورەکردنەوەی وێنە بە بەکارھێنانی [[ژیریی دەستکرد]] لەخۆ دەگرێت. تایبەتمەندییە سەرەکییەکانی ئامێری پلەیستەیشن ٥ بریتین لە دیسکێکی ڕەق کە بە تایبەت ڕێکخراوە بۆ [[گواستنەوەی خێرا]]ی زانیاری، ئەمەش دەبێتە ھۆی باشترکردنێکی بەرچاو لە کارایی ھەڵگرتن و بەکارھێنانی زانیارییەکان. ھەروەھا یەکەی پرۆسێسکردنی گرافیکی کۆمپانیای ئەی ئێم دی کە توانای نیشاندانی وێنەی بە ڕوونی فۆڕ-کەی ھەیە بە خێرایی ١٢٠ [[ئێف پی ئێس|چوارچێوە لە چرکەیەکدا]]. تایبەتمەندییەکی گرنگی تر بریتییە لە خێراکردنی لەبەرگرتنەوەی تیشک بەھۆی ئامێرەوە، کە دەبێتە ھۆی دروستکردنی ڕووناکی و ڕەنگدانەوەی زۆر ڕاستەقینە لە یارییەکاندا. لەگەڵ ئەمانەدا، ئامێری تێمپێست ھەیە بۆ خێراکردنی کاریگەری دەنگی سێ ڕەھەندی. تایبەتمەندییەکانی تر بریتین لە کۆنترۆڵەری [[دۆڵشۆک|دۆڵسێنس]] کە ھەستی بەرکەوتنی ھەیە، توانای بەکارھێنانی زۆربەی یارییەکانی پلەیستەیشن ٤ و [[پلەیستەیشن ڤی ئاڕ]]، ھەروەھا کڵاوی پلەیستەیشن ڤی ئاڕ ٢ ھەیە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٦ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{وێبگەی فەرمی|url=https://www.playstation.com/en-us/explore/ps5/}} {{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} {{تووڵی دەروازە|ژاپۆن|کایەی ڤیدیۆیی|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|دەیەی ٢٠١٠|دەیەی ٢٠٢٠|تەکنۆلۆژیا|کۆمپیوتەر|زانستی کۆمپیوتەر}} {{پۆلی کۆمنز|PlayStation 5}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} {{تەکنۆلۆژیا-کۆلکە}} {{کۆمپیوتەر-کۆلکە}} [[پۆل:کۆنسڵی یارییە ڤیدیۆییەکانی ماڵەوە]] [[پۆل:پلەیستەیشن (بڕاند)]] [[پۆل:کۆنسڵەکانی سۆنی]] [[پۆل:براوەکانی خەڵاتی گۆڵدن جۆیستیک]] pm1ng9mteauw2xopsz3vvbzub2k1pbv 0 169499 1688522 1526924 2026-10-17T04:35:38Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (گەردوون-کۆلکە) 1688522 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} '''پڕۆژەی ئیمارات بۆ ئاشکراکردنی مانگ''' شێخ محەممەد کوڕی ڕشدی ئال مەکتوم، جێگری سەرۆکی دەوڵەتی ئیمارات، دادوەری شاری دووبەی ڕایگەیاند: ئیماڕات ھەوڵ دەدات کە لە ساڵی ٢٠٢٤ بە ناوی «راشد» گەڕۆکێکی تایبەت بنێرتە سەر مانگ. ھەروەھا ڕای گەیاند کە ئەو ئامێرە بەتەواوی لەلایەن ستافێکی ئەندازیارانی ئیماراتی دروست دەکرێ. == ئامێرەکانی سەر گەڕۆکەکە == ئەو گەڕۆکە چەند ئامێرێکی تایبەتی لەسەر جێگیر کراوە ئەوانیش: * کامێرایەکی سێ ڕەھەندی * سیستەمی ھەستەوەری * سیستەمی تێبینیکردن * سیستەمی پەیوەندی * [[وزەی خۆری بۆشایی]] == سەرچاوەکان == * [https://twitter.com/HHShkMohd/status/1310850184981741569 ھەژماری فەرمی شێخ محمد ئال مەکتوم] ڕاگەیاندنی فەرمی * [https://www.emaratalyoum.com/local-section/other/2020-09-29-1.1403754 محمدی کوڕی راشد ڕایگەیاند کە ئیمارات لێکۆڵینەوە لەسەر مانگ دەکا] ئیماراتی ئەوڕۆ. {{تووڵی دەروازە|گەردوون|فڕینی بۆشایی|دەیەی ٢٠٢٠}} {{گەردوون-کۆلکە}} [[پۆل:گەردوون]] 2ezegq2xjpgn994r7usz6g5z3p5wfh2 1688634 1688522 2026-10-17T09:07:54Z AramBot 39807 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688634 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} '''پڕۆژەی ئیمارات بۆ ئاشکراکردنی مانگ''' شێخ محەممەد کوڕی ڕشدی ئال مەکتوم، جێگری سەرۆکی دەوڵەتی ئیمارات، دادوەری شاری دووبەی ڕایگەیاند: ئیماڕات ھەوڵ دەدات کە لە ساڵی ٢٠٢٤ بە ناوی «راشد» گەڕۆکێکی تایبەت بنێرتە سەر مانگ. ھەروەھا ڕای گەیاند کە ئەو ئامێرە بەتەواوی لەلایەن ستافێکی ئەندازیارانی ئیماراتی دروست دەکرێ. == ئامێرەکانی سەر گەڕۆکەکە == ئەو گەڕۆکە چەند ئامێرێکی تایبەتی لەسەر جێگیر کراوە ئەوانیش: * کامێرایەکی سێ ڕەھەندی * سیستەمی ھەستەوەری * سیستەمی تێبینیکردن * سیستەمی پەیوەندی * [[وزەی خۆری بۆشایی]] == سەرچاوەکان == * [https://twitter.com/HHShkMohd/status/1310850184981741569 ھەژماری فەرمی شێخ محمد ئال مەکتوم] ڕاگەیاندنی فەرمی * [https://www.emaratalyoum.com/local-section/other/2020-09-29-1.1403754 محمدی کوڕی راشد ڕایگەیاند کە ئیمارات لێکۆڵینەوە لەسەر مانگ دەکا] ئیماراتی ئەوڕۆ. {{تووڵی دەروازە|گەردوون|فڕینی بۆشایی|دەیەی ٢٠٢٠}} {{گەردوون-کۆلکە}} [[پۆل:گەردوون]] [[پۆل:بەرنامەکانی بۆشایی]] givsx29zho71ev5y0a7jwr8aoyzhc2b 0 169726 1688219 1687835 2026-10-16T20:07:37Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}}؛ لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688219 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{Infobox museum|name=پێشانگای هونەری کۆری|native_name=조선미술박물관|native_name_lang=ko|logo=|logo_upright=|logo_alt=|logo_caption=|image=File:PYONGYANG CITY KIM IL SUNG SQUARE DPR KOREA OCT 2012 (8269898986).jpg|image_size=|image_upright=|alt=|caption=پێشانگای هونەری کۆری (٢٠١٢)|pushpin_map=|pushpin_relief=|pushpin_map_size=|pushpin_caption=|pushpin_label=|coordinates=<!-- {{coord|LAT|LON|display=inline,title}} -->|former_name=<!-- or |former_names= -->|established={{start date|1948|08|11|df=y}}|dissolved=<!-- {{end date|YYYY|MM|DD|df=y}} -->|location=[[پیۆنگیانگ]], [[کۆریای باکوور]]|type=مۆزەخانەی هونەری|accreditation=|key_holdings=|collections=|collection_size=|visitors=|founder=|executive_director=|leader_type=|leader=|director=|president=|ceo=|chairperson=|curator=|architect=|historian=|owner=|employees=|public_transit=|parking=<!-- or |car_park= -->|website=<!-- {{URL|example.com}} -->|network=|embedded=<!-- or |nrhp= -->}} '''پێشانگای ھونەری کۆریا''' ({{بە ئینگلیزی|Korean Art Gallery}}) مۆزەخانەیەکی ھونەرییە و دەکەوێتە بەشی باشووری مەیدانی «کیم ئیل سانگ» لە ناوەندی پیونگ یانگ لە کۆریای باکوور، لە ئابی ١٩٥٤ کرایەوە.<ref>[http://www.korea-dpr.com/museums.html Democratic People's Republic of Korea - Museums]( {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130403071108/http://korea-dpr.com/museums.html |date= ٣ی نیسانی ٢٠١٣ }})</ref> == مێژوو == پێشانگای هونەری کۆری بۆ یەکەمجار لە ١١ی ئابی ١٩٤٨ کرایەوە، و دواتر لە ساڵی ٢٠١٠دا نۆژەنکرایەوە.<ref name="2010-kcna">{{Cite news|date=13 April 2010|url=https://kcnawatch.org/newstream/1451888648-934407172/korean-art-gallery-rebuilt/|title=نۆژەنکردنەوەی پێشانگای هونەری کۆری|newspaper=[[Korean Central News Agency]]|publisher=[[KCNA Watch]]|accessdate=30 May 2021}}</ref> تا ساڵی ٢٠٢٠، زیاتر لە ٦ ملیۆن کەس سەردانی مۆزەخانەکەیان کردووە.<ref name="2010-kcna-2">{{Cite news|date=10 March 2020|title=زیاتر لە ٦ ملیۆن کەس سەردانی پێشانگای هونەری کۆرییان کردووە|work=[[Korean Central News Agency]]|publisher=[[KCNA Watch]]|url=https://kcnawatch.org/newstream/1583903763-118551595/over-6-million-people-have-visited-korean-art-gallery/|access-date=30 May 2021}}</ref> == نەخشەسازی == مۆزەخانەکە ٢٢ پێشانگا، هۆڵێکی پێشانگا، چەند ژوورێکی پاراستن و ژوورێکی لێکۆڵینەوەی هەیە.<ref name="ministry">{{Cite web |url=http://www.korart.sca.kp/index.php/artmuseum |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210530162528/http://www.korart.sca.kp/index.php/artmuseum |archivedate=30 May 2021 |access-date=30 May 2021 |title=پێشانگای هونەری کۆری |url-status=live |publisher=وەزارەتی ڕۆشنبیریی کۆریای باکوور}} ''تێبینی: وتاری ماڵپەڕەکە بە زمانی کۆرییە. لەگەڵ ئەوەشدا، دەتوانیت لە گۆشەی سەرەوەی ڕاستەوە 'English' کورتەکل بکەیت بۆ گۆڕینی.''</ref><ref name="tourism">{{Cite web |url=http://www.tourismdprk.gov.kp/place/20 |access-date=30 May 2021 |title=پێشانگای هونەری کۆری |publisher=دەستەی گشتیی گەشتوگوزار |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240301164509/http://www.tourismdprk.gov.kp/place/20 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ١ی ئازاری ٢٠٢٤ |url-status=dead}} ''تێبینی: وتاری ماڵپەڕەکە بە زمانی کۆرییە. لەگەڵ ئەوەشدا، دەتوانیت لە گۆشەی سەرەوەی ڕاستەوە کورتەکل بکەیت لەسەر '조선어' بۆ هێنانی لیستێکی دابەزین، و هەڵبژاردنی '영어' بۆ گۆڕینی تێکستەکە بۆ زمانی ئینگلیزی.''</ref> مۆزەخانەکە ڕووبەرێکی زیاتر لە {{convert|10000|m2|ft2}} لە خۆ دەگرێت و چەندین شێوازی جۆراوجۆری بەرهەمی هونەری لەخۆدەگرێت لەوانە تابلۆی کۆری، تابلۆی ڕۆنی، پەیکەرتاشی و چنراوەکان.<ref>{{Cite news|date=March 2, 2011|title=پێشانگای هونەری کۆری|work=[[Korean Central News Agency]]|publisher=[[KCNA Watch]]|url=https://kcnawatch.org/newstream/1451891869-250009739/korean-art-gallery/|access-date=May 30, 2021}}</ref> هەروەها دیواری گۆڕەکان هەن کە دەگەڕێنەوە بۆ پێش [[سەدەی ٤ەم|سەدەی چوارەم]].<ref name="tourism" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} {{تووڵی دەروازە|نژیاروانی|کۆریای باکوور|ھونەرەکان|مێژوو|دەیەی ١٩٥٠|جوگرافیا }} {{پۆلی کۆمنز|Korean Art Gallery}} [[پۆل:کۆریای باکوور]] rs1osueyfknyh37gukmls54fmt23ueb 0 170072 1688107 1546477 2026-10-16T16:39:27Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، تەلەڤیزیۆن-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688107 wikitext text/x-wiki {{وەسف|خانمەکتەرێکی ئەمریکی}} {{Infobox person |name = پریا فێرگیوسن |birth_name= پریا نیکۆڵ فێرگیوسن |birth_date = {{Birth date and age|٢٠٠٦|١٠|١}} |birth_place = ئەتلانتا، جۆرجیا، [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] |occupation = خانمەئەکتەر |yearsactive = ٢٠١٥–ئێستا }} '''پریا نیکۆڵ فێرگیوسن''' (لەدایکبووی ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٦)<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.teenvogue.com/story/stranger-things-priah-ferguson-erica-sinclair-inspired-viral-meme|سەردێڕ=Erica Sinclair From "Stranger Things" Inspired Your New Favorite Meme|دوایین=Nast|یەکەم=Condé|وێبگە=Teen Vogue|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی ئابی ٢٠١٩}}</ref> خانمەئەکتەرێکی ئەمریکییە لە ئەتلانتا، جۆرجیاوە. بەڕۆڵی ئێریکا سینکلەیر لە زنجیرەی [[نێتفلیکس]]ی ''[[شتە نامۆکان]]'' ناسراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.popbuzz.com/tv-film/features/priah-ferguson/|سەردێڕ=Priah Ferguson: 9 facts you need to know about Stranger Things' Erica|وێبگە=PopBuzz|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی ئابی ٢٠١٩}}</ref> == ژیانی سەرەتایی == پریا لە ئەتلانتا، جۆرجیا لەدایکبووە،<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.usmagazine.com/celebrity-news/news/stranger-things-priah-ferguson-doesnt-know-what-a-vhs-tape-is-watch/|سەردێڕ=Stranger Things' Priah Ferguson Doesn't Know What a VHS Tape is and Its Hilarious - Watch|دوایین=DeCamp|یەکەم=Mandie|وێبگە=Us Weekly|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٩}}</ref> لە ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٦، بۆ جۆن، دەرھێنەرێکی نەخشاندن، و ئادوجا فێرگیوسن، گرافیک دیزاینەرێک.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.ajc.com/blog/radiotvtalk/priah-ferguson-stranger-things-super-fun-being-that-annoying/bNiLroZggytvFVn4CoCdeM/|سەردێڕ=Priah Ferguson on ‘Stranger Things 2’: ‘Super fun being that annoying’|دوایین=Ho|یەکەم=Rodney|وێبگە=AJC|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=١ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٩}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.inspiredbysavannah.com/2012/06/spotlight-on-mom-adjua-ferguson-of-pj.html|سەردێڕ=Spotlight on Mom -- Adjua Ferguson|وێبگە=Inspired by Savannah|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٩}}</ref> ئەو خوشکێکی بچووکی ھەیە بەناوی جەیدا کە حەزێکی ھەیە لە ھونەردا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://thecitizen.com/2015/08/26/fayette-girl-named-united-way-spokeskid/|سەردێڕ=Fayette girl named United Way spokeskid|وێبگە=The Citizen |زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی تشرینی دووەمی ٢٠١٩}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.vanityfair.com/hollywood/2019/07/stranger-things-3-erica-actress-little-sister-interview|سەردێڕ=Stranger Things 3’s Real Hero Is Erica, a Pint-Size, Ice-Cream-Loving Nerd Shamer|دوایین=Bradley|یەکەم=Laura|وێبگە=Vanity Fair|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=٢١ی تشرینی دووەمی ٢٠١٩}}</ref> == پیشە == پریا دوای سەیرکردنی فیلمەکانی ''Crooklyn'' و ''Daddy's Little Girls'' حەزی چۆتە سەر ڕۆڵگێڕان.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://media.netflix.com/en/press-releases/stranger-things-announces-new-cast-members-for-season-3|سەردێڕ=Stranger Things Announces New Cast Members for Season 3|وێبگە=Netflix|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=٢١ی تشرینی دووەمی ٢٠١٩}}</ref> دەستپێکردنی نواندنی لە ٢٠١٥ دا بوو، کە لە فیلمە کورت و ئازادەکاندا ڕۆڵی ئەگێڕا. <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.looper.com/162348/the-untold-truth-of-priah-ferguson/|سەردێڕ=The Untold Truth of Priah Ferguson|دوایین=Santilli|یەکەم=Morgana|وێبگە=Looper|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=٢ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٩}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.post-gazette.com/ae/tv-radio/2019/07/03/Stranger-Things-Netflix-Priah-Ferguson-Pittsburgh/stories/201906240091|سەردێڕ='Stranger Things' brings new opportunity for actress Priah Ferguson|دوایین=Sciullo|یەکەم=Maria|وێبگە=Pittsburgh Post Gazette|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی تشرینی دووەمی ٢٠١٩}}</ref> لە ٢٠١٦ دا، یەکەم ڕۆڵی لە تەلەڤزیۆندا گێڕا لە زنجیرەی FX Networks ی ''Atlanta'' دروستکراو لەلایەن دۆناڵد گڵۆڤەر و درامای [[جەنگی ناوخۆ]]یی ''Mercy Street''. لە ٢٠١٧ دا، پریا ھەڵبژێردرا لە زنجیرەی [[خەیاڵی زانستی|زانستی خەیاڵی]] [[فیلمی ترسێنەر|ترسناکی]] وێبیی تەلەڤزیۆنی [[نێتفلیکس]]ی ''[[شتە نامۆکان]]'' وەک میوانێک بەڕۆڵی ئێریکا سینکلەیر، خوشکە بچووکەکەی لوکەس سینکلەیر، کە [[کەیڵەب مەکڵاکڵین]] ڕۆڵی ئەگێڕێت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.vulture.com/2019/07/priah-ferguson-stranger-things-3-erica-interview.html|سەردێڕ=Stranger Things 3’s Priah Ferguson on Erica’s Expanded Role and Salty Language|دوایین=Chaney|یەکەم=Jen|وێبگە=Vulture|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=٢ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٩}}</ref> ئەو بوو بە ڕۆڵی سەرەکی لە وەرزی سێھەم.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://deadline.com/2018/03/stranger-things-priah-ferguson-promoted-recurring-erica-maya-thurman-hawke-new-regular-season-3-netflix-series-1202308414/|سەردێڕ=‘Stranger Things’: Priah Ferguson Promoted, Maya Hawke Added As New Regular In Season 3 Of Netflix Series|دوایین=Andreeva|یەکەم=Nellie|وێبگە=Deadline|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٩}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.usatoday.com/story/entertainment/tv/2019/07/19/stranger-things-star-priah-ferguson-talks-season-3-breakout-role/1767627001/|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئەیلوولی ٢٠١٩|سەردێڕ='Stranger Things' breakout star Priah Ferguson on Season 3 and her 'cool stunts'|دوایین=Reed|یەکەم=Anika|وێبگە=USA Today}}</ref> لە ٢٠١٨ دا، ڕۆڵی سەرەکی گێڕا لە فیلمی ''The Oath''.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.syfy.com/syfywire/stranger-things-priah-ferguson-erica-sinclair-netflix|سەردێڕ=‘Stranger Things’: Priah Ferguson Promoted, Maya Hawke Added As New Regular In Season 3 Of Netflix&nbsp;Series|دوایین=Andreeva|یەکەم=Nellie|وێبگە=Syfy|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٩}}</ref> پریا وەک میوانێک دەرکەوت لە زنجیرەی [[ئێن بی سی]] ''Bluff City Law'' لەگەڵ جیمی سمیتس لە ٢٠١٩.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.eonline.com/news/1083725/bluff-city-law-gets-a-dose-of-stranger-things-with-a-guest-star-s-surprising-request|سەردێڕ=Bluff City Law Gets a Dose of Stranger Things with a Guest Star’s Surprising Request|دوایین=Harnick|یەکەم=Chris|وێبگە=E Online|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=٢ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٩}}</ref> == کاری خێرخوازی == لە ٢٠١٥، پریا ھاوبەشی کرد لەگەڵ United Way لە ھەوڵێک بۆ ئاگادارکردنەوەی باشی تەندروستی منداڵان.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.unitedwayatlanta.org/wp-content/uploads/2019/05/2018-Stakeholder-Report_CTT.pdf|سەردێڕ=United Way of Greater Atlanta Stakeholder Report|وێبگە=United Way|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=١٠ی تشرینی دووەمی ٢٠١٩|ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٢ی تشرینی دووەمی ٢٠٢١|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20211102224033/https://www.unitedwayatlanta.org/wp-content/uploads/2019/05/2018-Stakeholder-Report_CTT.pdf|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == فیلمۆگرافی == === فیلم === {| class="wikitable sortable" |+ |- ! scope="col" | ساڵ ! scope="col" | ناو ! scope="col" | ڕۆڵ |- | ٢٠١٨ || ''The Oath'' || ھاردی فۆنتەین |- | ٢٠١٧ || ''La Vie Magnifique De Charlie'' || بڕاندی گەنج |- | ٢٠١٦ || ''Deus ex Machina'' || کچی بچووک |- | ٢٠١٧ || ''Perfectville'' || جۆجۆ |- | ٢٠١٦ || ''Suga Water'' || کایی گەنج |- | ٢٠١٦ || ''Ends'' || چارلی |- |} === تەلەڤزیۆن === {| class="wikitable sortable" |+ |- ! scope="col" | ساڵ ! scope="col" | ناو ! scope="col" | ڕۆڵ ! scope="col" class="unsortable" | تێبینییەکان |- | ٢٠١٩ || ''Bluff City Law'' || ئێریکا || ئەڵقەی: ''When the Levee Breaks'' |- | ٢٠١٧-ئێستا || ''[[شتە نامۆکان]]'' || ئێریکا سینکلەیر || ڕۆڵێکی کەم (وەرزی ٢)، ڕۆڵی سەرەکی (وەرزی ٣) |- | ٢٠١٧ || ''Mercy Street'' || کچێک || ئەڵقەی: ''One Equal Temper'' |- | ٢٠١٧ || ''Daytime Divas'' || فاتیمە || ئەڵقەی: ''Lunch is on Us'' |- | ٢٠١٦ || ''Coffee X Cream'' || میشێڵ || دوو ئەڵقە |- | ٢٠١٦ || ''Atlanta'' || ئاسیا || وەرزی یەکەم، ئەڵقەی دووەم: ''Streets on Lock'' |} == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == *{{IMDb name|7394207}} {{تووڵی دەروازە|ھۆڵیوود|ژیاننامە|ژن|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|تەلەڤیزیۆن}} {{پۆلی کۆمنز|Priah Ferguson}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:لەدایکبووانی ٢٠٠٦]] [[پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:خانمەکتەرەکانی فیلمی ئەمریکی]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:خەڵکی ئەفریقایی-ئەمریکی سەدەی ٢١]] [[پۆل:خانمەکتەرە مناڵە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی ئەمریکی]] t669ow9sl0vgsh6a72qonm69l0o4q9b 0 170162 1688310 1686404 2026-10-16T20:26:42Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688310 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''ڕووداوەکانی ساڵی١٩٨٢ لە [[عێراق]]''' == ڕووداوەکان == == لە دایک بوونە دیارەکان == == مردنەکان == * ١ی کانوونی دووەم -[[موزاحیم پاچەچی]] سیاسەتمەدار (لەدایکبووی [[١٨٩١]]) * ٤ی تشرینی یەکەم - [[ئەحمەد حەسەن بەکر]] سیاسەتمەدار و چوارەم [[سەرۆککۆماری عێراق]] (لەدایکبووی [[١٩١٤]]) {{تووڵی دەروازە |عێراق| مێژوو}} {{ساڵەکان لە عێراق}} {{پۆلی کۆمنز|1982 in Iraq|١٩٨٢ لە عێراق}} {{تووڵی دەروازە|عێراق}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{عێراق-کۆلکە}} [[پۆل:١٩٨٢ بەپێی وڵات]] [[پۆل:ئاسیا لە ١٩٨٢]] [[پۆل:عێراق لە ١٩٨٢]] [[پۆل:عێراق لە ساڵەکانی سەدەی ٢٠ەم]] szi3gfxwgf7mj7hnu9dlji1iu6k8mb5 0 170165 1688311 1686403 2026-10-16T20:26:52Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688311 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''ڕووداوەکانی ساڵی١٩٨٥ لە [[عێراق]]''' == ڕووداوەکان == == لە دایک بوونە دیارەکان == * ١ی ئەیلوول - موئەیەد خالید یاریزانی تۆپی پێی عێراق == مردنەکان == {{تووڵی دەروازە |عێراق| مێژوو}} {{ساڵەکان لە عێراق}} {{پۆلی کۆمنز|1985 in Iraq|١٩٨٥ لە عێراق}} {{تووڵی دەروازە|عێراق}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{عێراق-کۆلکە}} [[پۆل:١٩٨٥ بەپێی وڵات]] [[پۆل:عێراق لە ساڵەکانی سەدەی ٢٠ەم]] cxt17pvnvanq4l71pvdaz16jkmrh8g6 0 170169 1688313 1686402 2026-10-16T20:27:02Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688313 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''ڕووداوەکانی ساڵی١٩٨٨ لە [[عێراق]]''' == ڕووداوەکان == * [[١٦ی ئازار]]ی [[١٩٨٨]] [[کیمیابارانی ھەڵەبجە|کیمیابارانکردنی]] شاری هەڵبجە لەلایەن حکومەتی [[بەعس]]ەوە * کۆتایی هاتنی پرۆسەی ئەنفالی کوردەکان * کۆتایی هاتنی شەری نێوان [[شەڕی ئێران و عێراق|ئێران و عێراق]] == لە دایک بوونە دیارەکان == ١١ی ئازار - [[هەڵگورد مەلا محەممەد]] ، یەکێک لە یاریزانەکانی تۆپی پێی عێراق == مردنەکان == {{تووڵی دەروازە |عێراق| مێژوو}} {{ساڵەکان لە عێراق}} {{پۆلی کۆمنز|1988 in Iraq|١٩٨٨ لە عێراق}} {{تووڵی دەروازە|عێراق}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{عێراق-کۆلکە}} [[پۆل:عێراق لە دەیەی ١٩٨٠]] [[پۆل:١٩٨٨ بەپێی وڵات]] [[پۆل:ئاسیا لە ١٩٨٨]] [[پۆل:عێراق لە ١٩٨٨]] [[پۆل:عێراق لە ساڵەکانی سەدەی ٢٠ەم]] b5ikga9bn12w2dvqn06lc4vi8kcpp6q 0 170173 1688314 1686401 2026-10-16T20:27:12Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688314 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''ڕووداوەکانی ساڵی١٩٩٠ لە [[عێراق]]''' == ڕووداوەکان == ٢ - ٤ی ئابی ١٩٩٠ - ی ١٩٩٠دەستبەسەرداگرتنی [[کووەیت]] لە لایەن حکومەتی [[بەعسیزم|بەعسەوە]] کە ئەمەش بووە هۆی دروست بوونی [[شەڕی کەنداو]] == لە دایک بوونە دیارەکان == ١ی کانوونی یەکەم - [[دوعا خەلیل ئەسوەد]] == مردنەکان == [[فەرزاد بازۆفت]] ڕۆژنامە نوس (لە دایکبووی ٢٢ی مەیی ١٩٥٨) {{تووڵی دەروازە |عێراق| مێژوو}} {{ساڵەکان لە عێراق}} {{پۆلی کۆمنز|1990 in Iraq|١٩٩٠ لە عێراق}} {{تووڵی دەروازە|عێراق}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{عێراق-کۆلکە}} [[پۆل:١٩٩٠ بەپێی وڵات]] [[پۆل:ئاسیا لە ١٩٩٠]] [[پۆل:عێراق لە ١٩٩٠]] [[پۆل:عێراق لە دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:عێراق لە ساڵەکانی سەدەی ٢٠ەم]] 77mtb9cfwcsl0z9ko50xbxgkzc2yzvr 0 170174 1688315 1686400 2026-10-16T20:27:22Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688315 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''ڕووداوەکانی ساڵی١٩٩١ لە [[عێراق]]''' == ڕووداوەکان == * ١ی کانوونی دووەم - [[عەلی حەسەن ئەلمەجید]] بووە وەزیری بەرگری عێراق * ١٦ی ئەیلوول- [[محەممەد حەمزە زوبەیدی]] وەک سەرۆککوەزیرانی عێراق دەستبەکار بوو * [[ڕاپەڕین]] خەلکی [[ھەرێمی کوردستان]] دژی حکوومەت == لە دایک بوونە دیارەکان == == مردنەکان == {{تووڵی دەروازە |عێراق| مێژوو}} {{ساڵەکان لە عێراق}} {{پۆلی کۆمنز|1991 in Iraq|١٩٩١ لە عێراق}} {{تووڵی دەروازە|عێراق}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{عێراق-کۆلکە}} [[پۆل:عێراق لە دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:١٩٩١ بەپێی وڵات]] [[پۆل:ئاسیا لە ١٩٩١]] [[پۆل:عێراق لە ساڵەکانی سەدەی ٢٠ەم]] 2y8t7y4wzker7wkpug783qmzxyreu3o 0 170175 1688316 1686399 2026-10-16T20:27:32Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688316 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''ڕووداوەکانی ساڵی١٩٩٢ لە [[عێراق]]''' == ڕووداوەکان == == لە دایک بوونە دیارەکان == ١ی کانوونی دووەم - [[ئەحمەد فازل]] یاریزانی تۆپی پێی عێراق ٢٥ شوبات - [[ئەحمەد ئیبراھیم خەلەف]] یاریزانی تۆپی پێی عێراق == مردنەکان == {{تووڵی دەروازە |عێراق| مێژوو}} {{ساڵەکان لە عێراق}} {{پۆلی کۆمنز|1992 in Iraq|١٩٩٢ لە عێراق}} {{تووڵی دەروازە|عێراق}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{عێراق-کۆلکە}} [[پۆل:عێراق لە دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:١٩٩٢ بەپێی وڵات]] [[پۆل:ئاسیا لە ١٩٩٢]] [[پۆل:عێراق لە ساڵەکانی سەدەی ٢٠ەم]] 11teo3ham8end3ppacwkjhmtf5vb41l 0 170176 1688317 1686398 2026-10-16T20:27:42Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688317 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''ڕووداوەکانی ساڵی١٩٩٣ لە [[عێراق]]''' == ڕووداوەکان == == لە دایک بوونە دیارەکان == * ١٩ی کانوونی یەکەم [[علی عەدنان]] یاریزانی تۆپی پێی عێراق * == مردنەکان == * ١ کانونی دووەم - [[خەیروڵڵا تەلفاح]] سیاسەتمەدار ( لەدایکبووی ١٩١٠ ) {{تووڵی دەروازە |عێراق| مێژوو}} {{ساڵەکان لە عێراق}} {{پۆلی کۆمنز|1993 in Iraq|١٩٩٣ لە عێراق}} {{تووڵی دەروازە|عێراق}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{عێراق-کۆلکە}} [[پۆل:عێراق لە دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:١٩٩٣ بەپێی وڵات]] [[پۆل:ئاسیا لە ١٩٩٣]] [[پۆل:عێراق لە ساڵەکانی سەدەی ٢٠ەم]] nz7eii3ns6rrz5th05x1ry6nwe4qo7n 0 170177 1688318 1686397 2026-10-16T20:27:52Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688318 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''ڕووداوەکانی ساڵی١٩٩٤ لە [[عێراق]]''' == ڕووداوەکان == == لە دایک بوونە دیارەکان == * ١ی تەمموز – حوسێن فەلاح یاریزانی تۆپی پێی عێراق == مردنەکان == * ١٩ی تشرینی دووەم - محەمەد کازم قەزوینی (لەدایکبووی ١٩٣٠) {{تووڵی دەروازە |عێراق| مێژوو}} {{ساڵەکان لە عێراق}} {{پۆلی کۆمنز|1994 in Iraq|١٩٩٤ لە عێراق}} {{تووڵی دەروازە|عێراق}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{عێراق-کۆلکە}} [[پۆل:عێراق لە دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:١٩٩٤ بەپێی وڵات]] [[پۆل:ئاسیا لە ١٩٩٤]] [[پۆل:عێراق لە ساڵەکانی سەدەی ٢٠ەم]] lklz579wy9hvn9e0ic9eege4mnw2nmb 0 170178 1688319 1686396 2026-10-16T20:28:02Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688319 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''ڕووداوەکانی ساڵی١٩٩٥ لە [[عێراق]]''' == ڕووداوەکان == == لە دایک بوونە دیارەکان == * ١ی تەممووز – حوسێن فەلاح یاریزانی تۆپی پێی عێراق == مردنەکان == ١٣ی تەممووز [[عەلی وەردی]] کۆمەڵناس (لە دایکبووی ١٩١٣) {{تووڵی دەروازە |عێراق| مێژوو}} {{ساڵەکان لە عێراق}} {{پۆلی کۆمنز|1995 in Iraq|١٩٩٥ لە عێراق}} {{تووڵی دەروازە|عێراق}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{عێراق-کۆلکە}} [[پۆل:عێراق لە دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:١٩٩٥ بەپێی وڵات]] [[پۆل:ئاسیا لە ١٩٩٥]] [[پۆل:عێراق لە ساڵەکانی سەدەی ٢٠ەم]] gvtzr3qplbbsfpm3hycnrinjcspc3eq 0 170179 1688320 1686395 2026-10-16T20:28:12Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688320 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''ڕووداوەکانی ساڵی١٩٩٦ لە [[عێراق]]''' == ڕووداوەکان == ٢٤ی مارچ [[ھەڵبژاردنی ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق، ١٩٩٦]] == لە دایک بوونە دیارەکان == * ١ی تەمموز – حوسێن فەلاح یاریزانی تۆپی پێی عێراق == مردنەکان == ٢٣ی شووبات -[[سەددام کامل]] سیاسەتمەدار (لە دایکبووی ١٩٢٤) {{تووڵی دەروازە |عێراق| مێژوو}} {{ساڵەکان لە عێراق}} {{پۆلی کۆمنز|1996 in Iraq|١٩٩٦ لە عێراق}} {{تووڵی دەروازە|عێراق}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{عێراق-کۆلکە}} [[پۆل:عێراق لە دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:١٩٩٦ بەپێی وڵات]] [[پۆل:ئاسیا لە ١٩٩٦]] [[پۆل:عێراق لە ساڵەکانی سەدەی ٢٠ەم]] q2m7h50i23023dshc6vw308bk9hz3ig 0 170181 1688321 1686394 2026-10-16T20:28:22Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688321 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''ڕووداوەکانی ساڵی١٩٩٧ لە [[عێراق]]''' == ڕووداوەکان == == لە دایک بوونە دیارەکان == == مردنەکان == * ٢٤ی مەیی -[[محەممەد فازڵ جەمالی]] سیاسەتمەدار یەکیک لە سەرۆک وەزیرانی عێراق (لە دایکبووی ١٩٠٣) * ٢٧ی جوون -[[موحەممەد مەھدی جەواھیری]] ، شاعیر (لەدایکبووی ١٨٩٩) {{تووڵی دەروازە |عێراق| مێژوو}} {{ساڵەکان لە عێراق}} {{پۆلی کۆمنز|1997 in Iraq|١٩٩٧ لە عێراق}} {{تووڵی دەروازە|عێراق}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{عێراق-کۆلکە}} [[پۆل:عێراق لە دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:١٩٩٧ بەپێی وڵات]] [[پۆل:ئاسیا لە ١٩٩٧]] [[پۆل:عێراق لە ساڵەکانی سەدەی ٢٠ەم]] hx5a425k2qntirve4alak48sqz9cssj 0 170184 1688322 1686393 2026-10-16T20:28:32Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688322 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''ڕووداوەکانی ساڵی٢٠٠٠ لە [[عێراق]]''' == ڕووداوەکان == == لە دایک بوونە دیارەکان == == مردنەکان == * ٨ی ئاپریل - ئیبراھیم ئەحمەد ، نووسەر، سیاسەتمەدار (لە دایکبووی ١٩١٤) {{تووڵی دەروازە |عێراق| مێژوو}} {{ساڵەکان لە عێراق}} {{پۆلی کۆمنز|2000 in Iraq|٢٠٠٠ لە عێراق}} {{تووڵی دەروازە|عێراق}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{عێراق-کۆلکە}} [[پۆل:٢٠٠٠ بەپێی وڵات]] [[پۆل:ئاسیا لە ٢٠٠٠]] [[پۆل:عێراق لە دەیەی ٢٠٠٠]] [[پۆل:عێراق لە ساڵەکانی سەدەی ٢٠ەم]] iwpxpxr8ua0iimezn6rk9lgr9tiqkyx 0 170274 1688673 1527225 2026-10-17T10:37:39Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، ئەکتەر-کۆلکە، فیلم-کۆلکە) 1688673 wikitext text/x-wiki {{وەسف|ئەکتەر، کۆمیدیان، نووسەر، و مۆسیقاژەنێکی ئەمریکی}} {{ژکزی یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{Infobox person | name = پۆڵ ڕەیزەر | image = Paul Reiser by Gage Skidmore.jpg | birth_date = {{Birth date and age|١٩٥٦|٣|٣٠}} | birth_place = نیویۆرک ستی، نیویۆرک، ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا | caption = ڕەیزەر لە کۆمیک-کۆنی ساندیاگۆی ٢٠١٦ | education ={{ubl|پەیمانگای عیبری ڕۆژھەڵاتی |دوا ناوەندی ستویڤێسانت}} | alma_mater = زانکۆی بینگھامتن | occupation = {{hlist|کۆمیدیان|ئەکتەر|نووسەری تەلەڤیزیۆن|مۆسیقاژەن}} | years_active = ١٩٨٢-ئێستا | organization ={{ubl|Hinham Production Company|Nuance Productions}} | spouse = {{Marriage|پاوڵا ڕاڤێتز|١٩٨٨}} | children = ٢ | website = {{url|http://paulreiser.com/}} }} '''پۆڵ ڕەیزەر''' (لەدایکبووی ٣٠ی ئازاری ١٩٥٦)<ref name="Paul Reiser Then and Now">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Paul Reiser Then and Now|ناونیشان=http://stantondaily.com/paul-reiser-then-now/|وێبگە=Stanton Daily|ڕێکەوتی سەردان=٣٠ی ئازاری ٢٠١٨}}</ref> کۆمیدیان، ئەکتەر، نووسەر، و مۆسیقاژەنێکی ئەمریکییە. ناسراوە بەڕۆڵەکانی وەک مایکڵ تایلۆر لە سیتکەمی ١٩٨٠ اکانی ''My Two Dads''، پۆڵ بەچمان لە سیتکەمی ئێن بی سی ''Mad About You''، مۆدێڵ لە فیلمی ١٩٨٢ی ''Diner''، کارتەر بورک لە فیلمی ١٩٨٦ی ''Aliens''، وەک لێکۆڵەر جێفری فڕایدمان لە ''Beverly Hills Cop'' (١٩٨٤)، و ''Beverly Hills Cop 2'' (١٩٨٧)، و وەک جیم نێیمان لە فیلمی ٢٠١٤ی ''Whiplash'' و دەگ گێتی لە زنجیرەی ئەمەزۆن ڤیدیۆی''Red Oaks''. ڕەیزەر لە ڕانکی ٧٧ەمین دانراوە لە لیستی Comedy Central ی ٢٠٠٤ بۆ «١٠٠ باشترین ستاند-ئەپەکانی ھەموو کات». ناوی کۆمپانیای بەرھەمھێنەرەکەی ڕەیزەر، Nuance Productions، بیرۆکەکەی لە یەکێک لە دێڕەکانییەوە لە فیلمی ''Diner'' بۆ ھاتووە، کە کارەکتەرەکەی باسی ناڕەحەتییەکەی دەکات لەگەڵ وشەی "nuance". ڕەیزەر لە زنجیرەی سەروو سروشتی ترسناکی [[نێتفلیکس]]ی ''[[شتە نامۆکان]]'' بەڕۆڵی دکتۆر سام ئۆوینز دەرکەوتووە. ڕەیزەر لە وەرزی دووەمی ''The Kominsky Method'' بەڕۆڵی ماڕتن دەرکەوتووە، خۆشەویستەکەی میندی کۆمینسکی. == فیلمۆگرافی == === فیلم === {| class="wikitable sortable" |- ! ساڵ !! ناو !! ڕۆڵ !! تێبینییەکان |- | ١٩٨٢ || ''Diner'' || مۆدێڵ || |- | ١٩٨٤ || ''Beverly Hills Cop'' || لێکۆڵەر جێفری فڕایدمان || |- | rowspan="2" | ١٩٨٦ || ''Odd Jobs'' || ماکس || |- |''Aliens'' ||کارتەر بورک|| |- | rowspan="2" | ١٩٨٧ || ''Beverly Hills Cop II'' || لێکۆڵەر جێفری فڕایدمان || |- |''Cross My Heart'' || بڕوس گەینۆر || |- | ١٩٩٠ || ''Crazy People'' || ستیفن باچمان || |- | ١٩٩١ || ''The Marrying Man'' || فیڵ گۆڵدن || |- | ١٩٩٢ || ''٣½ Blocks from Home'' || خۆی || |- | ١٩٩٣ || ''Family Prayers'' || دان لیندەر || |- | ١٩٩٤ || ''Mr. Write'' || چاڕڵی فیشەر || |- | ١٩٩٥ || ''Bye Bye Love'' || دۆنی || |- | rowspan="3" | ١٩٩٩ || ''Get Bruce'' || نەزانراو || |- |''The Story of Us'' || دەیڤ || rowspan="2" | ئاماژەی پێ نەدراوە |- |''Pros & Cons''|| پیاوی زیندانیکراو #١ |- | rowspan="2" | ٢٠٠١ || ''One Night at McCool's'' || کاڕڵ || |- | ''Purpose'' || بێن فیشەر || |- | rowspan="2" | ٢٠٠٥ || ''The Thing About My Folks'' || بێن کڵینمان || |- |''The Aristocrats'' || rowspan="2" | خۆی || |- | ٢٠٠٩ || ''Funny People'' || |- | rowspan="2" | ٢٠١٤ || ''Whiplash'' || جیم نێیمان || |- |''Life After Beth'' || نۆوا ئۆرفمان || |- | ٢٠١٥ || ''Concussion'' || دکتۆر ئیلیۆت پێڵمان || |- | rowspan="5" | ٢٠١٦ || ''Joshy'' || ستیڤ || |- |''Miles'' || ڵۆید بڕایەنت || |- |''War on Everyone'' || گێڕی ستانتن || |- |''The Book of Love'' || وێندێڵ || |- |''The Darkness'' || سایمن ڕیچاردس || |- | rowspan="2" | ٢٠١٧ || ''The Little Hours'' || ئیلاریۆ || |- |''I Do... Until I Don't'' || ھاڕڤی بەرگەر || |- | ٢٠١٨ || ''The Spy Who Dumped Me'' || ئاڕنی فریمان || |- | ٢٠٢٠ || ''Horse Girl'' || گاری || |- | ٢٠٢١ || ''Fatherhood'' || Paul || ''لە بەرھەمھێنان دایە'' |- |} === تەلەڤیزیۆن === {| class="wikitable sortable" |- ! ساڵ ! ناو ! scope="col" width="150px" | ڕۆڵ ! تێبینییەکان |- | ١٩٨٢ || ''Remington Steele'' || ئیڤان توربێڵ || ئەڵقەی: "A Good Night's Steele" |- | ١٩٨٧ || ''Walt Disney's Wonderful World of Color'' || دێکستەر بونچێ || ئەڵقەی: "You Ruined My Life" |- | ١٩٨٧–٩٠ ||''My Two Dads'' || مایکڵ تایلۆر || ٦٠ ئەڵقە |- | ١٩٩٢–١٩٩٩، ٢٠١٩ || ''Mad About You'' || پۆڵ بەچمان || ١٦٤ ئەڵقە{{ھن}}خەڵاتی بینەران بۆ کوالیتی تەلەڤیزیۆن بۆ باشترین ئەکتەر لە زنجیرەیەکی کوالیتی کۆمیدی{{ھن}}پاڵێوراو—خەڵاتی کۆمیدی ئەمریکی بۆ باشترین نمایشکاری نێر لە زنجیرەیەکی تەلەڤزیۆنی{{ھن}}پاڵێوراو—خەڵاتی گۆڵدن گڵۆب بۆ باشترین ئەکتەر – زنجیرەی تەلەچزیۆنی موزیکی یان کۆمیدی <small>(١٩٩٥–٩٨)</small>{{ھن}}پاڵێوراو—خەڵاتی پڕایم تایم ئێمی بۆ باشترین زنجیرەی کۆمیدی <small>(١٩٩٤–٩٧)</small>{{ھن}}پاڵێوراو—خەڵاتی پڕایم تایم ئێمی بۆ باشترین ئەکتەری سەرەکی لە زنجیرەیەکی کۆمیدی <small>(١٩٩٤–٩٩)</small>{{ھن}}پاڵێوراو—خەڵاتی سەتەلایت بۆ باشترین ئەکتەر – زنجیرەی تەلەڤزیۆنی موزیکی یان کۆمیدی{{ھن}}پاڵێوراو—خەڵاتی سکرین ئاکتەرس گیڵد بۆ باشترین نواندن لەلایەن ئەکتەرێکی نێرەوە لە زنجیرەیەکی کۆمیدی <small>(١٩٩٥–٩٦)</small>{{ھن}}پاڵێوراو—خەڵاتی سکرین ئاکتەرس گیڵد بۆ باشترین نواندن لەلایەن گروپێکەوە لە زنجیرەیەکی کۆمیدی <small>(١٩٩٥–٩٨)</small>{{ھن}}پاڵێوراو—خەڵاتی بینەران بۆ کوالیتی تەلەڤیزیۆن بۆ باشترین ئەلتەر لە زنجیرەیەکی کوالیتی کۆمیدی |- | ١٩٩٣ || ''The Tower'' || تۆنی مینۆت || فیلمی تەلەڤزیۆنی |- | rowspan="2" | ١٩٩٥ || ''٣٧ەم خەڵاتەکانی گرامی ساڵانە'' || خۆی (خانەخوێ) || تایبەتی تەلەڤیزیۆن |- |''Saturday Night Live'' || خۆی (خانخوێ) || ئەڵقەی: "Paul Reiser/Annie Lennox" |- | ٢٠٠١ || ''My Beautiful Son'' || جێری لیپمان || فیلمی تەلەڤزیۆنی؛ ناسراو بە ''Strange Relations'' |- | rowspan="2" | ٢٠٠٢ || ''Curb Your Enthusiasm'' || پۆڵ ڕەیزەر || ئەڵقەی: "The Terrorist Attack" |- |''Women vs. Men'' || بڕوس || فیلمی تەلەڤزیۆنی |- | ٢٠١١ || ''The Paul Reiser Show'' || پۆڵ ڕەیزەە || ٧ ئەڵقە |- | ٢٠١٣ || ''Behind the Candelabra'' || بەڕێز فێڵدەر || فیپمی تەلەڤزیۆنی |- | ٢٠١٤–١٦ ||''TripTank'' || گاری (دەنگ) || ١٠ ئەڵقە |- | ٢٠١٤–١٥ ||''Married'' || شێپ || ١٠ ئەڵقە |- | ٢٠١٤–١٧ ||''Red Oaks'' || دەگ گێتی || ٢٣ ئەڵقە |- | ٢٠١٧–ئێستا || ''[[شتە نامۆکان|Stranger Things]]'' || دکتۆر سام ئۆوینز || ٩ ئەڵقە پاڵێوراو—خەڵاتی سکرین ئاکتەرس گیڵد بۆ باشترین نواندن لەلایەن گروپێکەوە لە زنجیرەیەکی درامی |- | ٢٠١٨ || ''The Romanoffs'' || بۆب ئایزاکسەن || ئەڵقەی: "House of Special Purpose" |- | rowspan="2" | ٢٠١٩ || ''Fosse/Verdon'' || سی فیوەر || ٢ ئەڵقە |- |''The Kominsky Method'' || ماڕتن شنایدەر || ٦ ئەڵقە |} == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == {{پۆلی کۆمنز|Paul Reiser|پۆڵ ڕەیزەر}} * {{IMDb name|0001663}} {{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|فیلم|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ھۆڵیوود|ئەکتەران|تەلەڤیزیۆن|شانۆ}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{ئەکتەر-کۆلکە}} {{فیلم-کۆلکە}} [[پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئەمریکی]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی شانۆی پیاوی ئەمریکی]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمی پیاوی ئەمریکی]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٦]] [[پۆل:نووسەرانی نیویۆرکی]] [[پۆل:کۆمیدیاکارە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:کۆمیدیاکارە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:مۆسیقاژەنانی پیاوی ئەمریکی لە سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:نووسەرە کوڕە ئەمریکییەکانی سەدەی بیستەم]] [[پۆل:جولەکەکانی سەدەی بیست و یەکی ئەمریکی]] [[پۆل:مۆسیقاژەنانی پیاوی ئەمریکی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:کوڕە نووسەرە تەلەڤیزیۆنییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:نووسەرە تەلەڤیزیۆنییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:کۆمیدیاکارەکان لە شاری نیویۆرک]] [[پۆل:سیناریۆنووسانی نیویۆرک (ویلایەت)]] [[پۆل:ئەکتەرانی نێر لە ویلایەتی نیویۆرک]] [[پۆل:نووسەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمە پیاوە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:سیناریۆنووسانی ئەمریکی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:جولەکەکانی ئەشکەنازی ئەمریکی]] [[پۆل:سیناریۆنووسە جولەکەکانی ئەمریکا]] [[پۆل:بەرھەمھێنەرانی تەلەڤیزیۆنیی لە نیویۆرک]] [[پۆل:نووسەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم]] qm5el597daktp6o5mt26du6qintky0c 0 171168 1688558 1668323 2026-10-17T05:47:07Z SakuraBot 51806 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688558 wikitext text/x-wiki '''سینەمای عاموودێ''' ھۆڵێکی سینەمایە کە لە شاری [[عاموودێ]] لە [[ڕۆژاوای کوردستان]] و [[پارێزگای حەسیچە]]دا داکەوتووە. ئەم هۆڵە سینەمایە لە ١٣ی تشرینی دووەمی ١٩٦٠ ئاگر دراو و زۆرتر لە ٢٠٠ منداڵ لەناوی سۆتێندران.<ref name="یەکێتی ۱">[https://web.archive.org/web/20140517153236/http://www.yekiti-party.org/english/index.php?option=com_content&view=article&id=71:on-the-occasion-of-the-fiftieth-anniversary-of-the-massacre-of-amouda-cinema&catid=36:news&Itemid=27 حیزبی یەکێتیی کورد لە سووریا: ''سەبارەت بە ٥٠مین ساڵوەگەڕی کارەساتی کۆمەڵکوژیی عاموودێ'' (ئینگلیزی)، نووسراو لە ۱٣ی تشرینی دووەمی ٢٠١٠؛] سەردان لە ۱٥ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠.</ref> == کتێبی عاموودێ دەسۆتێت == ''عاموودێ دەسۆتێت'' کتێبێکی بەڵگەیییە کە سەبارەت بە ئاگرکەوتنی سینەمای عاموودێ، لەلایەن پارێزەر و نووسەری کوردی ڕۆژاوای کوردستان [[حەسەن دەریعی]] نوسراوەتەوە.<ref name="کوردستان تریبۆن ۱">[https://kurdistantribune.com/haitham-hussein-continuing-story-of-syrian-kurd-novelist/ کوردستان تریبۆن: ''هەیسەم حوسێن: چیرۆکی بەردەوامی ڕۆماننووسێکی کوردی سووریا'' (ئینگلیزی)، نووسراو لە ۱ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٢؛] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200803232011/https://kurdistantribune.com/haitham-hussein-continuing-story-of-syrian-kurd-novelist/ |date= ٣ی ئابی ٢٠٢٠ }} سەردان لە ۱٥ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠.</ref> <ref name="حەوارولمۆتمەدێن ۱">[https://www.ahewar.org/debat/show.art.asp?aid=37010 ئەحەوارولمۆتمەدێن: ''عاموودێ دەسۆتێت'' (عەرەبی)، نووسینی فەرهاد دەریعی، نووسراو لە ٩ی ئایاری ٢٠٠٥؛] سەردان لە ۱٥ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠.</ref> <ref name="هاوارنیوز ۱">[https://web.archive.org/web/20140531013841/http://www.hawarnews.com/index.php/2013-02-14-17-53-15/7583--q-q- هاوارنیوز: ''کۆچی دوایی حەسەن دەریعی نووسەری عاموودێ دەسۆتێت'' (عەرەبی)، نووسراو لە ٢ی تشرینی دووەمی ٢٠١٣؛] سەردان لە ۱٥ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠.</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * [http://kurdistancommentary.wordpress.com/2010/11/11/50-years-remembering-the-amude-cinema-fire/ ٥٠ ساڵ: بیرکردن لە ئاگرکەوتنەوەی سینەمای عاموودێ.] * [https://web.archive.org/web/20140505201344/http://en.firatnews.com/news/news/rojava-remembers-amude-cinema-disaster.htm ڕۆژاوا بیری کارەساتی سینەمای عاموودێ دەکاتەوە.] {{پۆلی کۆمنز|Amouda cinema}} {{فیلم-کۆلکە}} {{تووڵی دەروازە|سووریا|فیلم}} [[پۆل:سینەماکانی سووریا]] [[پۆل:ڕۆژاوای کوردستان]] [[پۆل:سینەماکانی پێشوو]] 4ahdvsmkv0cg3x8xal3avozhoo0t3wu 0 171306 1688306 1686538 2026-10-16T20:24:35Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێسەرچاوە|بێسەرچاوە]]}} 1688306 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:Tabriz shahrestan.png|وێنۆک|چەپ|300px|جێگەی شارستانی تەورێز لە [[پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژهەڵات]]دا بە ڕەنگی نارنجی نیشان دراوە]] '''شارستانی تەورێز''' ({{بە فارسی|شهرستان تبریز}}) یەکێک لە شارستانەکانی [[پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژهەڵات]]ی [[ئێران]]ە. ناوەندی ئەم شارستانە شاری [[تەورێز]]ە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=https://www.rrk.ir/Laws/ShowLaw.aspx?Code=23577 |ناونیشان=https://www.rrk.ir/Laws/ShowLaw.aspx?Code=23577 |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20210811064226/https://www.rrk.ir/Laws/ShowLaw.aspx?Code=23577 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=2021-08-11 |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-13 |وێبگە=www.rrk.ir}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=آب گیری طرح گردشگری دریاچه شهید مدنی؛ بزودی/ به آینده ایران خوشبینم/ ایران دیگر کشور جهان سومی نیست |ناونیشان=https://nasrnews.ir/detail/48895/%D8%A2%D8%A8-%DA%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%D8%B7%D8%B1%D8%AD-%DA%AF%D8%B1%D8%AF%D8%B4%DA%AF%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%DA%86%D9%87-%D8%B4%D9%87%DB%8C%D8%AF-%D9%85%D8%AF%D9%86%DB%8C%D8%9B-%D8%A8%D8%B2%D9%88%D8%AF%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%A2%DB%8C%D9%86%D8%AF%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AE%D9%88%D8%B4%D8%A8%DB%8C%D9%86%D9%85-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%DB%8C%DA%AF%D8%B1-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86-%D8%B3%D9%88%D9%85%DB%8C-%D9%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-13 |وێبگە=آژانس خبری تحلیلی نصر |زمان=Persian}}</ref> == جوگرافیا == ڕووبەری شارستانی تەورێز بە شێوەیەکی مەزەندەیی ١٧٨۱ کیلۆمەتری چوارگۆشەیە. شارستانی تەورێز لە باکوورەوە بە شارستانی ورزقان، لە باشوورەوە بە شارستانی مراغە، لە ڕۆژهەڵاتەوە بە شارستانی هریس و بۆستانئاباد، لە ڕۆژاواوە بە شارستانی ئۆسکۆ و لە باکووری ڕۆژاواوە بە شارستانی شەبستەر سنوردار دەبێت. ئەم شارستانە لە ٤٦ پلە و ٢٥ خولەک درێژایی ڕۆژهەڵات و ٣٨ پلە و ٢ خولەک پانیی باکوور لە هێڵی کەمەرەیی گرینویچ هەڵکەوتووە و بەرزیی مەزەندەکراوی لە ئاستی دەریاوە لە نێوان ۱۳۰۰ تا ۲۱۰۰ مەتر دەگۆڕێت. دیمەنێکی شارستانی گەورەی تەورێز لەسەر کێوی عەینالییەوە دیمەنێکی شاری تەورێز شارستانی لە دوو ناوچەی کوێستانی و دەشت پێکهاتووە. بەرزی لە ئاستی دەریاوە لە دەشتدا ۱۳۱۰ مەتر و لە ناوچە کوێستانییەکاندا دەگاتە تا ۲۱۰۰ مەتر. ئەم شارستانە لە باکوور و باشوورەوە بە کێوەکانی عەینالی و سەهەند دەور دراوە. == ئەمانەش ببینە == * [[پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژهەڵات]] * [[تەورێز]] == سەرچاوەکان == {{کورت}} {{پۆلی کۆمنز|Tabriz County}} {{تووڵی دەروازە|ئێران}} {{سەرچاوەکان}} [[پۆل:شارستانەکانی پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژهەڵات]] [[پۆل:شارستانی تەورێز]] [[پۆل:شارستانەکانی ئێران]] dllpasj4bz3pd2lxhr4taxuuii47l8m 0 172118 1688398 1526785 2026-10-16T22:33:09Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (پزیشکی-کۆلکە) 1688398 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Hospital hematology laboratory.jpg|وێنۆک|نەخۆشخانەیەکی مۆدێرن تاقیکردنەوە لەسەر خوێن]] [[پەڕگە:Blooddraw.jpg|وێنۆک]] '''تاقیکردنەوەی خوێن''' یان '''تێستی خوێن''' ڕێگایەکی تاقیکردنەوەی خوێنە کە نموونەیەکی خوێن لە مرۆڤەکە وەردەگیرێ لە ڕێگەی [[خوێنھێنەر|خوێنھێنەرەکەی]] لە ڕێگەی [[باسک|باسکەوە]] لە ڕێگەی بەکارھێنانی دەرزی (Hypodermic needle) یان لە ڕێگەی پەنجەکانەوە، کە کۆمەڵە تاقیکردنەوەیەکە بۆ چەن جۆرێکی پێکھاتەکانی ناو خوێن وەکوو، (شەکرە (تێستی گلوکۆز)، (چەوری، تێستی کۆلسترۆل)، تاقیکردنەوەی خوێن زۆرجار لە تەندروستی بۆ دۆزینەوەی باری [[فیزیۆلۆژیا|فزیۆلۆژی]] و زیندەکیمیا بەکاردێت. وەکوو نەخۆشی، پێکھاتە خۆرکایەکانی جەستە، کاریگەری [[دەرمان]] لەسەر [[مرۆڤ]] بەکاردیت، جۆرەکانی تاقیکردنەوەی خوێن لە تاقیگەکە پزیشکییەکان بریتین لە (BMP و [[ڕێژەی تەواوی خوێن]])، ھەروەھا پشکنینی خوێن بۆ دۆزینەوەی چارەسەر بۆ کەسێکە کە خووی بە دەرمان گرتووە، کە پێی ئەوترێت [[تاقیکردنەوەی دەرمان]] == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٠ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٠}} {{تووڵی دەروازە|پزیشکی}} {{پۆلی کۆمنز|Blood tests}} {{پزیشکی-کۆلکە}} [[پۆل:پشکنینەکانی خوێن]] 1w4x8by4qz17fvk91zgumroppal7y5t 0 172449 1688282 1686833 2026-10-16T20:19:25Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688282 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} [[پەڕگە:SARS-CoV-2 without background.png|وێنۆک]] '''کۆڤید-١٩ دوبارە لێکۆلینەوە''' یان '''دوبارە ڕێکخستنەوەی دەرمانی کۆڤید-١٩''' لێکۆلینەوە و ڕێکخستنەوەی دەرمانە پەسەندکراوەکانی پێشووترن کە ئامانج دەخاتە سەر دوبارە گەشەپێدانەوەیان بۆ نەخۆشی نوێ و بەھێز بۆ چارەسەری نەخۆشی کۆڤید-١٩<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٧ی تشرینی دووەمی ٢٠١٧|سەردێڕ=Repurposing Drugs|ناونیشان=https://ncats.nih.gov/preclinical/repurpose|ڕێکەوتی سەردان=٢٦ی ئازاری ٢٠٢٠|ئیش=[[National Center for Advancing Translational Sciences]] (NCATS)|بڵاوکەرەوە=U.S. Department of Health & Human Services, National Institutes of Health}}</ref> بەشێوەیەکی زانستی گەشە بە دەرمانێکی سەلامەت و کاریگەر دەدرێ دژی ڤایرۆسی کۆرۆنا<ref name=":13">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین١=Harrison|یەکەم١=Charlotte|ڕێکەوت=نیسانی ٢٠٢٠|سەردێڕ=Coronavirus puts drug repurposing on the fast track|journal=Nature Biotechnology|بەرگ=٣٨|issue=4|پەڕەکان=٣٧٩–٣٨١|doi=10.1038/d41587-020-00003-1|pmid=٣٢٢٠٥٨٧٠|doi-access=free|s2cid=213394680|name-list-style=vanc}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|vauthors=Sleigh SH, Barton CL|ساڵ=٢٠١٠|سەردێڕ=Repurposing Strategies for Therapeutics|journal=Pharmaceutical Medicine|بەرگ=٢٤|issue=3|پەڕەکان=١٥١–١٥٩|doi=10.1007/BF03256811|s2cid=25267555}}</ref>ڕێگاکانی تریش وەکوو گەشەپێدانی ڤاکسین بۆ ڤایرۆسی کۆڕۆنا<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=COVID-19 Vaccine Frontrunners|ناونیشان=https://www.the-scientist.com/news-opinion/covid-19-vaccine-frontrunners-67382|ڕێکەوتی سەردان= ٣ی کانوونی دووەمی ٢٠٢١|ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی ئایاری ٢٠٢٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200506041249/https://www.the-scientist.com/news-opinion/covid-19-vaccine-frontrunners-67382|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> چەندین دەرمانی دژە ڤایرۆسی بەردەست کە پێشووتر بەکارھاتوون و گەشەیان پێدراوە دژی (سارس) ، (مێرس) ، ( HIV ) ، (مەلاریا) دوبارە لێکۆلینەوەیان بۆ کراوە بۆ گەشەپێدانی دەرمان بۆ چارەسەری ڤایرۆسی کۆرۆنا <ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|vauthors=Li G, De Clercq E|ڕێکەوت=ئازاری ٢٠٢٠|سەردێڕ=Therapeutic options for the 2019 novel coronavirus (2019-nCoV)|journal=Nature Reviews. Drug Discovery|بەرگ=١٩|issue=3|پەڕەکان=١٤٩–١٥٠|doi=10.1038/d41573-020-00016-0|pmid=٣٢١٢٧٦٦٦|doi-access=free}}</ref><ref name="milken">{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٠|سەردێڕ=COVID-19 treatment and vaccines tracker (Choose tab of interest, apply filters to view select data)|ناونیشان=https://airtable.com/shrSAi6t5WFwqo3GM/tblEzPQS5fnc0FHYR/viweyymxOAtNvo7yH?blocks=hide|ڕێکەوتی سەردان=٣ی حوزەیرانی ٢٠٢٠|بڵاوکەرەوە=Milken Institute|lay-url=https://milkeninstitute.org/covid-19-tracker}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|vauthors=Sanders JM, Monogue ML, Jodlowski TZ, Cutrell JB|ڕێکەوت=نیسانی ٢٠٢٠|سەردێڕ=Pharmacologic Treatments for Coronavirus Disease 2019 (COVID-19): A Review|journal=JAMA|بەرگ=٣٢٣|issue=18|پەڕەکان=١٨٢٤–١٨٣٦|doi=10.1001/jama.2020.6019|pmid=٣٢٢٨٢٠٢٢|doi-access=free}}</ref> == سەرچاوەکان == {{تووڵی دەروازە|پزیشکی}} {{سەرچاوەکان}} {{پزیشکی-کۆلکە}} [[پۆل:کۆڤید-١٩]] [[پۆل:کاردانەوە پزیشکییەکان بۆ کۆڤید-١٩]] [[پۆل:لێکۆلینەوە پزیشکیەکان]] [[Lo:ໂລກຕິດເຊື້ອໄວລັດໂຄໂລນາ 2019]] cxph59m2lrt8lu9tezuy7vebj04x5hg 0 172518 1688684 1547211 2026-10-17T10:39:29Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کۆمپانیا-کۆلکە، تەکنۆلۆژیا-کۆلکە، کۆمپیوتەر-کۆلکە) 1688684 wikitext text/x-wiki {{بنبەست|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Pinterest logo.png|وێنۆک|لۆگۆی ٢٠١١]] [[پەڕگە:Silbermann at SXSW.jpg|وێنۆک|یەکێک لە دروستکەرەکانی بێن سیلبێرمان]] پیئینترێست کۆمپانیایەکی ئەمەریکی ھاوبەشی پێکاری وێنە و خزمەتگوزاری سۆشیال میدیایە، دیزاین کراوە بۆ دۆزینەوە و خەزەنەکردنی بیرۆکەکان<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Gershgorn|یەکەم=Dave|سەردێڕ=Pinterest is distancing itself from social networks as it goes public|ناونیشان=https://qz.com/1579086/pinterest-is-distancing-itself-from-social-networks-as-it-goes-public/|وێبگە=Quartz}}</ref> لە ئینتەرنێتدا بە بەکارھێنانی وێنە و وێنەی جوڵاو و ڤیدیۆ<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=New Pinterest features encourage brands and creators to upload more videos|ناونیشان=http://social.techcrunch.com/2019/07/10/pinterest-video/|ڕێکەوتی سەردان=٣ی ئابی ٢٠١٩|وێبگە=TechCrunch|زمان=en-US|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٢ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٣|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230122153206/https://techcrunch.com/2019/07/10/pinterest-video/|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref>بە شێوەی [[:پەڕگە:Infinite-corridor-bboard.jpeg|پین]]<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Social|یەکەم=C. M. S.|سەردێڕ=How Pinterest Is Different from Other Social Media Platforms – CMS Social Media Company Miami FL|ناونیشان=https://www.cmssocial.com/social-media/how-pinterest-is-different-from-other-social-media-platforms/|ڕێکەوتی سەردان=٦ی کانوونی دووەمی ٢٠٢١|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٦ی ئابی ٢٠٢٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200806083346/https://www.cmssocial.com/social-media/how-pinterest-is-different-from-other-social-media-platforms/|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> ماڵپەرەکە لەلایەن بێل سیڵبێرمان و پاول سیارا و ئیڤان شارپ دا دروستکراوە و مانگانە ٤٠٠ ملیۆن بەکارھێنەری چالاکی ھەیە لە مانگی ھەشتی ٢٠٢٠ وە<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Fiegerman|یەکەم=Seth|ڕێکەوت=١ی ئابی ٢٠١٩|ناونیشان=https://news.yahoo.com/more-400-million-users-around-world-connect-pinterest-153930499.html|سەردێڕ=More than 400 million users around the world connect to Pinterest each month (Number of the day)|ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئابی ٢٠٢٠|وێبگە=CNN}}</ref> == سەرچاوەکان == {{تووڵی دەروازە|تەکنۆلۆژیا|ئینتەرنێت|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|کۆمپانیا}} {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Pinterest}} {{کۆمپانیا-کۆلکە}} {{تەکنۆلۆژیا-کۆلکە}} {{کۆمپیوتەر-کۆلکە}} [[پۆل:پیئینترێست]] [[پۆل:نەرمامێرەکانی ئەندرۆید]] [[پۆل:نەرمامێرەکانی ئای ئۆ ئێس]] [[پۆل:دامەزراوەکانی ٢٠١١ لە کالیفۆرنیا]] [[پۆل:کۆمپانیاکان لە سان فرانسیسکۆ]] [[پۆل:ماڵپەرانی ھاوبەشی پێکەری وێنە]] [[پۆل:کۆمپانیا سەرھێلەکانی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمەریکا]] [[پۆل:ئەو کۆمپانیانەی لە بۆرسەی نیویۆرکدا ناویان هاتووە]] [[پۆل:ئەو کۆمپانیانەی لە بۆرسەی نیویۆرکدا ناویان ھاتووە]] [[پۆل:براوەکانی خەڵاتی وێبی]] 15tnypw6ksdcg5cv6aahfapfuao6o1y 0 174671 1688624 1527069 2026-10-17T07:39:36Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە) 1688624 wikitext text/x-wiki {{خاوێنکردن}} {{داتابۆکس-جوگرافیا}} '''پۆلێنکردنی ئاووھەوای کوپێن''' ({{بە ئینگلیزی|Köppen climate classification}}) جۆرێک لە پۆلێنکردنی ئاووھەوایە لەسەر بنەمای باران بارین و پلەی گەرما لە ساڵی ١٩٠٠ دا لەلایەن ڤلادیمیر پیتەر کوپێن، پزیشکی ئاووھەواناسی ئەڵمانی- ڕوسی، دامەزراوە. بە کۆکردنەوەی نەخشەی جیھانی گیایی ١٨٦٦ و نەخشەی دابەشکردنی ئاووھەوا بۆ پێنج ناوچەی ئەلفۆنسۆ بیرام دی کاندۆڵ دایھێنا.<ref>http://koeppen-geiger.vu-wien.ac.at/koeppen.htm</ref> ئەم دابەشکردنە بەناوبانگترینە دوای ئەوەی ساڵی ١٩٦١ لەلایەن ڕودۆڵف گیگەرەوە ھەموارکرا، چونکە ژمارەیەکی زۆر لەتوێژینەوەو بڵاوکراوەکانی سەر ئاووھەوا یەکێک لەچەندین کۆپی ئەم سیستمەیان گرتووەتەبەر. نەخشەی کوپێن گیگەر بە ئاماژەیەک بۆ ئەمڕۆ لە زانستی ئاو، جوگرافیا، کشتوکاڵ، بایۆلۆجی و ئاوناسی دەمێنێتەوە، ئەویش بەھۆی نوێکردنەوە بەردەوامەکانییەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین=Chmielewski|یەکەم=Frank-M.|دوایین٢=Blümel|یەکەم٢=Klaus|دوایین٣=Henniges|یەکەم٣=Yvonne|دوایین٤=Blanke|یەکەم٤=Michael|دوایین٥=Weber|یەکەم٥=Roland W.S.|دوایین٦=Zoth|یەکەم٦=Michael|ڕێکەوت=١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١١|سەردێڕ=Phenological models for the beginning of apple blossom in Germany|ناونیشان=https://www.ingentaconnect.com/content/10.1127/0941-2948/2011/0258|journal=Meteorologische Zeitschrift|بەرگ=٢٠|issue=5|پەڕەکان=٤٨٧–٤٩٦|doi=10.1127/0941-2948/2011/0258|issn=0941-2948}}{{بەستەری مردوو|url=https://www.ingentaconnect.com/content/10.1127/0941-2948/2011/0258 |date=ئابی ٢٠٢١ }}</ref> چەندین پۆلێنی زیادەی ئەم ئاووھەوایە بۆ گونجاندن لەگەڵ زیندەوەرە جیاوازەکاندا دامەزرا، وەک پۆلێنکردنی ئاووھەوای ترویرتا، کە گۆڕانی نوێی زیاد کرد، لەگەڵ ئەوەشدا ئەم پۆلێنکردنە کەم بەکارھێنانە ئاووھەوایەک بەپێی ئەم پۆلێنکارییە بە کۆدینەری لاتینی دوو سێ پیتی وەک ئەوەی لەلایەن ڤلادیمیر کوپێن پێناسە کراوە لە دوا وەشانی بڵاوکراوەی خۆیدا لە ساڵی ١٩٣٦ دا گوزارشتی لێ دەکرێت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://opus.bibliothek.uni-augsburg.de/opus4/frontdoor/deliver/index/docId/40083/file/metz_Vol_15_No_3_p259-263_World_Map_of_the_Koppen_Geiger_climate_classification_updated_55034.pdf |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان= ١ی ئازاری ٢٠٢١ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٤ی شوباتی ٢٠٢١ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20210224195637/https://opus.bibliothek.uni-augsburg.de/opus4/frontdoor/deliver/index/docId/40083/file/metz_Vol_15_No_3_p259-263_World_Map_of_the_Koppen_Geiger_climate_classification_updated_55034.pdf |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> پۆلێنکردنی ئاووھەوای کوپێن یەکێکە لە سیستەمە کانی پۆلێنکردنی ئاووھەوایی کە بە شێوەیەکی گشتی بەکار ھاتووە. بۆ یەکەم جار لەلایەن پزیشکی کەش و زەوی ئەڵمانی - ڕوسی ڤلادیمیر کوپێن (١٨٤٦–١٩٤٠) لە ساڵی ١٨٨٤ دا بڵاوکرایەوە، لەگەڵ چەندین ھەموارکردنەوەی دواتر لەلایەن کوپێن، بە تایبەتی لە ساڵی ١٩١٨ و ١٩٣٦. دواتر پزیشکی ئاووھەوای یودۆلف گیگەر (١٨٩٤–١٩٨١) ھەندێک گۆڕانکاری بە سیستمی پۆلێنکردن ناساند، ھەندێک جار پێی دەوترا سیستمی پۆلێنکردنی ئاووھەوای کۆپ-جایگەر.<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین=Beck|یەکەم=Hylke E.|دوایین٢=Zimmermann|یەکەم٢=Niklaus E.|دوایین٣=McVicar|یەکەم٣=Tim R.|دوایین٤=Vergopolan|یەکەم٤=Noemi|دوایین٥=Berg|یەکەم٥=Alexis|دوایین٦=Wood|یەکەم٦=Eric F.|ڕێکەوت=١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٨|سەردێڕ=Present and future Köppen-Geiger climate classification maps at 1-km resolution|ناونیشان=http://adsabs.harvard.edu/abs/2018NatSD...580214B|journal=Nature Scientific Data, Volume 5, id. 180214 (2018).|بەرگ=٥|پەڕەکان=١٨٠٢١٤|doi=10.1038/sdata.2018.214|issn=2052-4463}}</ref> پۆلێنی ئاووھەوای کوپێن ئاووھەواکان بەسەر پێنج گرووپی سەرەکی ئاووھەوادا دابەش دەکات، لەگەڵ ھەر گرووپێک دا بەپێی شێوازی وەرزی باران بارین و پلەی گەرما دابەش کراون پێنج گرووپە سەرەکییەکەA (خولگەیی)، B (وشک)، C (مامناوەند)، D (کیشوەری) و (E (جەمسەر). ھەر گرووپ و کۆمەڵەیەکی لاوەکی لەلایەن کاراکتەرێک پیشان دراوە. سێتی سەرەکی بۆ ھەموو ئاووھەواکان تەرخان کراوە (یەکەم پیت). ژێربەژێرێکی وەرزی لە لێپرەین (نامەی دووەم) بۆ ھەموو ئاووھەواکان تەرخان کراوە جگە لەوانەی لە گرووپی E. بۆ نموونە، A ئاماژە بە ئاووھەوای دارستانە باراناوییە خولگەیییەکان دەکات. سیستەمەکە ژێربەژێرێکی پلەی گەرما بۆ ھەموو گرووپەکان تەرخان دەکات جگە لەوانەی لە گرووپی A دا، بە سێیەم پیتی ئاووھەوا لە B , C و D ئاماژەی بۆ کراوە، دووەم پیتی ئاووھەوا لە E. بۆ نموونە Cfb ئاماژە بە ئاووھەوایەکی ئۆقیانووسی دەکات کە ھاوینێکی گەرمی ھەیە وەک لە کۆتایی b دا نیشان دراوە. ئاووھەوا پۆلێن کراون لەسەر بنەمای پێوانەی تایبەت بە ھەر جۆرێکی ئاووھەوا. سیستەمی پۆلێنکردنی ئاووھەوای کوپێن لە ناوەڕاستی ساڵی ١٩٦٠ دا بە سیستمی پۆلێنکردنی ئاووھەوای تریوارتا (ھەموارکراو لە ساڵی ١٩٨٠) ھەموارکرایەوە. سیستەمی تریوارتا ھەوڵی دا ناوچەی ئاووھەوایەکی دروستتر لە پانییەکانی ناوەڕاست دروست بکات، کە یەکێک بوو لە ڕەخنەکانی سیستەمی کوپێن (گرووپی ئاووھەوای C زۆر فراوان بوو). == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کەشوھەوا|کەشوھەوا}} {{پۆلی کۆمنز|Köppen-Geiger}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} 4lkix77p7wny2o5ps7ru4es88m970f6 0 176220 1688595 1458500 2026-10-17T07:34:46Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، سیاسەت-کۆلکە) 1688595 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس|بەند=Q57597|پێڕستی ڕەش=فیلمۆگرافی،Has list, Married name,Time period، زمانەکانی ئاخاوتن، منداڵ، ھاوسەر ئەندامی حیزبی سیاسی، خوشک و برا، Candidacy in election}}'''پۆرتیا سیمپسۆن میلەر''' (Portia Simpson-Miller؛ لە دایکبووی ١٢ی کانوونی یەکەمی ١٩٤٥)<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.jamaicaobserver.com/news/PM-Portia-Simpson-Miller-turns-67-today|سەردێڕ=PM Portia Simpson Miller turns 67 today|ئیش=[[Jamaica Observer]]|ڕێکەوت=١٢ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٢|ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی تەممووزی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٧ی تەممووزی ٢٠٢٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200727180050/http://www.jamaicaobserver.com/news/PM-Portia-Simpson-Miller-turns-67-today|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> ژنە سیاسەتوانی [[جامایکا|جامایکییە]]، ئەو لە ماوەی ژیانیدا دوو جار بووەتە [[سەرۆک وەزیران]]ی وڵاتەکەی، سەرەتا جاری یەکەم لە ماوەی ٣٠ی ئازاری ٢٠٠٦ تاوەکوو ١١ی ئەیلوولی ٢٠٠٧ بوو، ھەروەھا جاری دووەمیان لە ماوەی ٢٠١٢ تاوەکوو ٣ی ئازاری ٢٠١٦ بوو. ئەو لە ماوەی ٢٠٠٥ بۆ ٢٠١٧، سەرکردایەتی پارتی نیشتمانیی گەلی دەکرد. پۆرتیا دوو جار ڕابەرایەتی لە بەرەی [[ئۆپۆزیسیۆن|ئۆپۆزسیۆنی]] وڵاتەکەی کردووە لە ماوەکانی ٢٠٠٧ بۆ ٢٠١٢ ھەروەھا ٢٠١٦ بۆ ٢٠١٧.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Portia Simpson Miller {{!}} Biography & Facts|ناونیشان=https://www.britannica.com/biography/Portia-Simpson-Miller|ڕێکەوتی سەردان=٢ی ئازاری ٢٠٢١|وێبگە=Encyclopedia Britannica|زمان=en}}</ref> لە ساڵی ٢٠١٢، پۆرتیا لەلایەن گۆڤاری تایم بەیەکێک لە ١٠٠ کاریگەرترین کەسایەتییەکانی جیھان دیاری کرا.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.time.com/time/specials/packages/article/0,28804,2111975_2111976_2111996,00.html|ئیش=Time|سەردێڕ=The 100 Most Influential People in the World|ڕێکەوت=١٨ی نیسانی ٢٠١٢|ڕێکەوتی سەردان=٢٣ی ئازاری ٢٠٢١|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٤ی ئابی ٢٠١٣|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20130814215517/http://www.time.com/time/specials/packages/article/0,28804,2111975_2111976_2111996,00.html|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> ئەو ئەندامە لە ئەنجومەنی ژنانی سەرکردەی جیھان، کە ئەم ئەنجومەنە ئەو ژنانەی لەخۆی کۆکردووەتەوە کە لە پلەی سەرۆک کۆمار و سەرۆک وەزیران بوون لە وڵاتانی جیھان.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|نووسەر=About-Jamaica|سەردێڕ=About Jamaica|ناونیشان=http://www.about-jamaica.com/|ڕێکەوتی سەردان=٣١ی کانوونی یەکەمی ٢٠١١|بڵاوکەرەوە=About Jamaica|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٧|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20171014191518/http://www.about-jamaica.com/|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == ژیانی کەسی == پۆرتیا سیمپسۆن میلەر لە ساڵی ١٩٩٨، ھاوسەرگیری لەگەڵ ئرالد میلەر، بەڕێوبەری پێشووی کۆمپانیای کەیبڵ ئەند وایەرلێس کرد. ئەو بڕوانامەی بەکالۆریۆسی ھەیە لە بەڕێوەبردنی گشتی. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == {{پۆلی کۆمنز|Portia Simpson-Miller|پۆرتیا سیمپسۆن میلەر}} {{تووڵی دەروازە|ژن|ژیاننامە|سیاسەت|زانستی سیاسەت}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{سیاسەت-کۆلکە}} [[پۆل:ژنانی سەرۆک وەزیر]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٤٥]] swm7rvwrioe215sdx2hurlnu2xg7oxh 4 177584 1688393 1687611 2026-10-16T22:04:16Z Bilalinfo 57400 /* پاڵەوان (فیلم) */ داواکاریی نوێ ([[میدیاویکی:Gadget-ReqUplForm.js|ReqUplForm]]) 1688393 wikitext text/x-wiki {{بەکارھێنەر:Dexbot/Archivebot |archive = ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/بەشی داواکاری/ئەرشیڤی %(counter)s |algo = old(48h) |counter = 1 |maxarchivesize = 150K |archiveheader = {{ئەرشیڤی وتووێژ}} |minthreadsleft = 1 |minthreadstoarchive = 2 }} {{ئەرشیڤەکان}} <!------------------ دەستکاری سەرەوە مەکە -------------------------------------> بە بارکردنی ھەر وێنەیەک تۆ ڕەزامەندیت بە [[ویکیپیدیا:سیاسەتی_بەکارھێنانی_وێنەکان|سیاسەتی بارکردنی وێنە]]، بۆ چۆنییەتی داواکردنی پەڕگە بە دروستی بڕوانە ([[ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/بەشی داواکاری/چۆنیەتی داواکردن|فێرکاری چۆنییەتی داواکردنی پەڕگە]]). {{Clickable button 2|ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە|گەڕانەوە بۆ سەرەتا|class=mw-ui-neutral}}{{Clickable button 2|ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/سیاسەت و ڕێسا/داواکار|سیاسەت و رێسا|class=mw-ui-neutral}}{{Clickable button 2|داواکاری نوێ پێشکەش بکە|url=https://w.wiki/3xb6|class=mw-ui-progressive}} <div class="anonymous-show boilerplate metadata" style="background:#dee; border:1px solid #00c; margin:0.5em; padding:0.5em;; padding: 1em; width:70%">'''تێبینی'''...{{ھن}} سوپاس بۆ ھەڵبژاردنی پڕۆژە، تکایە سەیرێکی [[ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/سیاسەت و ڕێسا/داواکار|سیاسەت و ڕێساکانی]] پڕۆژە بکە. </div><div class="user-show"> '''بەخێرھاتیت''' تکایە ئەو پەڕگەیەی ئەتەوێت باری بکەیت لێرە لە بەشێکی نوێ بەم شێوەیەی خوارەوە زانیارییەکانی تێدا بنووسە. == [[شۆفێری تاکسی (فیلم)]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١١:٤٠، ٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی سیاسی و دراما و ئەکشنی ساڵی ٢٠١٧ی کۆریای باشوورە[٣] لە دەرھێنانی جانگ ھوون و نووسینی ئۆم یوو-نا، کە سۆنگ کانگ-ھۆ | سەرچاوەی پەڕگە = https://en.wikipedia.org/wiki/A_Taxi_Driver#/media/File:A_Taxi_Driver.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:A Taxi Driver 2017.jpg|بینین]]) [[بەکارھێنەر:Saad Goran|Saad Goran]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Saad Goran|لێدوان]]) ١٤:٠٢، ٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[ماسیی ڕەشی بچکۆلە]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٢:٣٢، ٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پەڕگەی نائازادە | ناساندن = یەکێکە لە چیرۆکەکانی منداڵان، لە نووسینی سەمەد بێهڕەنگی. | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:MahiSiah.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Award-winning illustration on original cover of The Little Black Fish.png|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٧:٥٨، ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[تەقەکردن لە فۆرت ھود ٢٠٠٩]] == {{ڕەوشی داواکاری|2}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١١:٢١، ٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پەڕگەی نائازادە | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://en.wikipedia.org/wiki/2009_Fort_Hood_shooting#/media/File:Flickr_-_The_U.S._Army_-_Preparing_the_wounded_for_transport_at_Fort_Hood.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{نەکرا}} پەڕگەکە پێشووتر لە کۆمنز بارکراوەو ھەیە. [[بەکارھێنەر:Saad Goran|Saad Goran]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Saad Goran|لێدوان]]) ١٤:٠٩، ٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = }} == [[براکەم خەسرەو (فیلم)]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٢١:٤٢، ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی دەروونناسیی ئێرانییە لە ساڵی ٢٠١٦ لە دەرهێنانی ئیحسان بیگلەری. | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Baradaram_Khosro_Poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Baradaram Khosro Poster.jpg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٦:٠٥، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | لێدوانەکان = }} :سەرقاڵی ئەم داواکارییەم. [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٤:٢٨، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) == [[مووسا پێغەمبەری خودا: کاتی خۆرھەڵاتن]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٢:٤٩، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی ئێرانییە لە نووسین و دەرھێنانی ئیبراھیم حاتەمی‌کیا | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Musa_Kalimullah_Be_Vaght-e_Tolue_Poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Musa Kalimullah Be Vaght-e Tolue Poster.jpg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٧:٣٣، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[فێستیڤاڵی نێودەوڵەتی فیلمی ترانسیلڤانیا]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٩:٣٧، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پەڕگەی نائازادە | ناساندن = یەکەم فێستیڤالی نێودەوڵەتیی فیلمی درێژە لە ڕۆمانیا، کە ساڵانە لە پایتەختی مێژوویی ترانسیلڤانیا، کلوژ-ناپۆکا بەڕێوەدەچێت. | سەرچاوەی پەڕگە = https://en.wikipedia.org/wiki/Transilvania_International_Film_Festival#/media/File:Logo_of_Transilvania_IFF.gif | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Logo of Transilvania IFF.gif|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٧:٣٧، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[سەڵتی پیر (فیلم)]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٠١:٤٢، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی درامای ئێرانیی 2024ە لە نووسین و دەرهێنانی ئۆکتای بەراهەنی. بە ڕۆڵگێڕانی حەسەن پورشیرازی، لەیلا حاتەمی، حامید بێهداد | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%DB%8C%D8%B1%D9%BE%D8%B3%D8%B1_(%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85_%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B2)#/media/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Pirpesar_poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Pirpesar poster.jpg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٧:٤٢، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[ئەنجومەنی ڕەخنەگران و نووسەرانی سینەمای ئێران]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ١١:٢٠، ٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧١٦٤٠٢٠}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١١:٢٠، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پەڕگەی نائازادە | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:%D8%A7%D9%86%D8%AC%D9%85%D9%86_%D9%85%D9%86%D8%AA%D9%82%D8%AF%D8%A7%D9%86_%D9%88_%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3%D9%86%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86_%D8%B3%DB%8C%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86.jpeg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[جەنگی جیھانی سێیەم (فیلم)]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ٢١:٠٧، ٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧١٩٩٢٤٥}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٢١:٠٧، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی درامیە لە بەررهەمهێنان و دەرهێنانی هومەن سەیدی | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%AC%D9%86%DA%AF_%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C_%D8%B3%D9%88%D9%85_(%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85_%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B1)#/media/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:World_War_III_Poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[تی تی (فیلم)]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ١٦:١٨، ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٢٦٨٢٨٨}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٦:١٨، ١٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://en.wikipedia.org/wiki/TiTi#/media/File:Titiposter.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[دیداری تایبەت (فیلم)]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ٢١:٣٣، ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٢٨٧٢٣٦}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٢١:٣٣، ١٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Conjugal_Visit.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[جەمال بابان]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ٠٦:٤٥، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٣٢٠٣٢٢}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Ravan|Ravan]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Ravan|لێدوان]]) ٠٦:٤٥، ١٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = لە وتاری جەمال بابان بلاو دەکەینەوە | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://ar.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D9%84%D9%81:%D8%AC%D9%85%D8%A7%D9%84_%D8%A8%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D9%86.jpeg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[ماسی و پشیلە]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ١٢:٠٤، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٤٢٥٨٥٧}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٢:٠٤، ١٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D8%A7%D9%87%DB%8C_%D9%88_%DA%AF%D8%B1%D8%A8%D9%87#/media/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Maahi-and-gorbeh.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[ئیسرافیل (فیلم)]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ١٩:٢٨، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٤٥٢٥٣٣}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٩:٢٨، ١٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D8%B3%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C%D9%84_(%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85)#/media/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Israfil_Poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[پاڵەوان (فیلم)]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ٢٢:٠٤، ١٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٥٤٨٢٥٦}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٢٢:٠٤، ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Ghahreman_-_1400.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} 18p9zzn4app4v6yyajl873wkxys1uw0 1688505 1688393 2026-10-17T04:16:34Z Bilalinfo 57400 /* چەند مەتر سێجا خۆشەویستی */ داواکاریی نوێ ([[میدیاویکی:Gadget-ReqUplForm.js|ReqUplForm]]) 1688505 wikitext text/x-wiki {{بەکارھێنەر:Dexbot/Archivebot |archive = ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/بەشی داواکاری/ئەرشیڤی %(counter)s |algo = old(48h) |counter = 1 |maxarchivesize = 150K |archiveheader = {{ئەرشیڤی وتووێژ}} |minthreadsleft = 1 |minthreadstoarchive = 2 }} {{ئەرشیڤەکان}} <!------------------ دەستکاری سەرەوە مەکە -------------------------------------> بە بارکردنی ھەر وێنەیەک تۆ ڕەزامەندیت بە [[ویکیپیدیا:سیاسەتی_بەکارھێنانی_وێنەکان|سیاسەتی بارکردنی وێنە]]، بۆ چۆنییەتی داواکردنی پەڕگە بە دروستی بڕوانە ([[ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/بەشی داواکاری/چۆنیەتی داواکردن|فێرکاری چۆنییەتی داواکردنی پەڕگە]]). {{Clickable button 2|ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە|گەڕانەوە بۆ سەرەتا|class=mw-ui-neutral}}{{Clickable button 2|ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/سیاسەت و ڕێسا/داواکار|سیاسەت و رێسا|class=mw-ui-neutral}}{{Clickable button 2|داواکاری نوێ پێشکەش بکە|url=https://w.wiki/3xb6|class=mw-ui-progressive}} <div class="anonymous-show boilerplate metadata" style="background:#dee; border:1px solid #00c; margin:0.5em; padding:0.5em;; padding: 1em; width:70%">'''تێبینی'''...{{ھن}} سوپاس بۆ ھەڵبژاردنی پڕۆژە، تکایە سەیرێکی [[ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/سیاسەت و ڕێسا/داواکار|سیاسەت و ڕێساکانی]] پڕۆژە بکە. </div><div class="user-show"> '''بەخێرھاتیت''' تکایە ئەو پەڕگەیەی ئەتەوێت باری بکەیت لێرە لە بەشێکی نوێ بەم شێوەیەی خوارەوە زانیارییەکانی تێدا بنووسە. == [[شۆفێری تاکسی (فیلم)]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١١:٤٠، ٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی سیاسی و دراما و ئەکشنی ساڵی ٢٠١٧ی کۆریای باشوورە[٣] لە دەرھێنانی جانگ ھوون و نووسینی ئۆم یوو-نا، کە سۆنگ کانگ-ھۆ | سەرچاوەی پەڕگە = https://en.wikipedia.org/wiki/A_Taxi_Driver#/media/File:A_Taxi_Driver.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:A Taxi Driver 2017.jpg|بینین]]) [[بەکارھێنەر:Saad Goran|Saad Goran]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Saad Goran|لێدوان]]) ١٤:٠٢، ٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[ماسیی ڕەشی بچکۆلە]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٢:٣٢، ٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پەڕگەی نائازادە | ناساندن = یەکێکە لە چیرۆکەکانی منداڵان، لە نووسینی سەمەد بێهڕەنگی. | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:MahiSiah.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Award-winning illustration on original cover of The Little Black Fish.png|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٧:٥٨، ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[تەقەکردن لە فۆرت ھود ٢٠٠٩]] == {{ڕەوشی داواکاری|2}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١١:٢١، ٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پەڕگەی نائازادە | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://en.wikipedia.org/wiki/2009_Fort_Hood_shooting#/media/File:Flickr_-_The_U.S._Army_-_Preparing_the_wounded_for_transport_at_Fort_Hood.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{نەکرا}} پەڕگەکە پێشووتر لە کۆمنز بارکراوەو ھەیە. [[بەکارھێنەر:Saad Goran|Saad Goran]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Saad Goran|لێدوان]]) ١٤:٠٩، ٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = }} == [[براکەم خەسرەو (فیلم)]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٢١:٤٢، ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی دەروونناسیی ئێرانییە لە ساڵی ٢٠١٦ لە دەرهێنانی ئیحسان بیگلەری. | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Baradaram_Khosro_Poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Baradaram Khosro Poster.jpg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٦:٠٥، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | لێدوانەکان = }} :سەرقاڵی ئەم داواکارییەم. [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٤:٢٨، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) == [[مووسا پێغەمبەری خودا: کاتی خۆرھەڵاتن]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٢:٤٩، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی ئێرانییە لە نووسین و دەرھێنانی ئیبراھیم حاتەمی‌کیا | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Musa_Kalimullah_Be_Vaght-e_Tolue_Poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Musa Kalimullah Be Vaght-e Tolue Poster.jpg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٧:٣٣، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[فێستیڤاڵی نێودەوڵەتی فیلمی ترانسیلڤانیا]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٩:٣٧، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پەڕگەی نائازادە | ناساندن = یەکەم فێستیڤالی نێودەوڵەتیی فیلمی درێژە لە ڕۆمانیا، کە ساڵانە لە پایتەختی مێژوویی ترانسیلڤانیا، کلوژ-ناپۆکا بەڕێوەدەچێت. | سەرچاوەی پەڕگە = https://en.wikipedia.org/wiki/Transilvania_International_Film_Festival#/media/File:Logo_of_Transilvania_IFF.gif | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Logo of Transilvania IFF.gif|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٧:٣٧، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[سەڵتی پیر (فیلم)]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٠١:٤٢، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی درامای ئێرانیی 2024ە لە نووسین و دەرهێنانی ئۆکتای بەراهەنی. بە ڕۆڵگێڕانی حەسەن پورشیرازی، لەیلا حاتەمی، حامید بێهداد | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%DB%8C%D8%B1%D9%BE%D8%B3%D8%B1_(%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85_%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B2)#/media/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Pirpesar_poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Pirpesar poster.jpg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٧:٤٢، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[ئەنجومەنی ڕەخنەگران و نووسەرانی سینەمای ئێران]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ١١:٢٠، ٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧١٦٤٠٢٠}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١١:٢٠، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پەڕگەی نائازادە | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:%D8%A7%D9%86%D8%AC%D9%85%D9%86_%D9%85%D9%86%D8%AA%D9%82%D8%AF%D8%A7%D9%86_%D9%88_%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3%D9%86%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86_%D8%B3%DB%8C%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86.jpeg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[جەنگی جیھانی سێیەم (فیلم)]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ٢١:٠٧، ٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧١٩٩٢٤٥}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٢١:٠٧، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی درامیە لە بەررهەمهێنان و دەرهێنانی هومەن سەیدی | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%AC%D9%86%DA%AF_%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C_%D8%B3%D9%88%D9%85_(%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85_%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B1)#/media/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:World_War_III_Poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[تی تی (فیلم)]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ١٦:١٨، ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٢٦٨٢٨٨}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٦:١٨، ١٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://en.wikipedia.org/wiki/TiTi#/media/File:Titiposter.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[دیداری تایبەت (فیلم)]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ٢١:٣٣، ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٢٨٧٢٣٦}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٢١:٣٣، ١٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Conjugal_Visit.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[جەمال بابان]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ٠٦:٤٥، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٣٢٠٣٢٢}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Ravan|Ravan]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Ravan|لێدوان]]) ٠٦:٤٥، ١٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = لە وتاری جەمال بابان بلاو دەکەینەوە | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://ar.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D9%84%D9%81:%D8%AC%D9%85%D8%A7%D9%84_%D8%A8%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D9%86.jpeg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[ماسی و پشیلە]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ١٢:٠٤، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٤٢٥٨٥٧}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٢:٠٤، ١٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D8%A7%D9%87%DB%8C_%D9%88_%DA%AF%D8%B1%D8%A8%D9%87#/media/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Maahi-and-gorbeh.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[ئیسرافیل (فیلم)]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ١٩:٢٨، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٤٥٢٥٣٣}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٩:٢٨، ١٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D8%B3%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C%D9%84_(%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85)#/media/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Israfil_Poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[پاڵەوان (فیلم)]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ٢٢:٠٤، ١٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٥٤٨٢٥٦}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٢٢:٠٤، ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Ghahreman_-_1400.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[چەند مەتر سێجا خۆشەویستی]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ٠٤:١٦، ١٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٥٧٠٥٩٤}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٠٤:١٦، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:A_FEW_CUBE_METERS_LOVE_1.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} 0iqbs3p699udcezp0bzy0ks7ylysth2 1688578 1688505 2026-10-17T06:54:50Z -Haryad 40333 /* ئەنجومەنی ڕەخنەگران و نووسەرانی سینەمای ئێران */ کرا ([[میدیاویکی:Gadget-ReqUplTools.js|ReqUplTools]]) 1688578 wikitext text/x-wiki {{بەکارھێنەر:Dexbot/Archivebot |archive = ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/بەشی داواکاری/ئەرشیڤی %(counter)s |algo = old(48h) |counter = 1 |maxarchivesize = 150K |archiveheader = {{ئەرشیڤی وتووێژ}} |minthreadsleft = 1 |minthreadstoarchive = 2 }} {{ئەرشیڤەکان}} <!------------------ دەستکاری سەرەوە مەکە -------------------------------------> بە بارکردنی ھەر وێنەیەک تۆ ڕەزامەندیت بە [[ویکیپیدیا:سیاسەتی_بەکارھێنانی_وێنەکان|سیاسەتی بارکردنی وێنە]]، بۆ چۆنییەتی داواکردنی پەڕگە بە دروستی بڕوانە ([[ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/بەشی داواکاری/چۆنیەتی داواکردن|فێرکاری چۆنییەتی داواکردنی پەڕگە]]). {{Clickable button 2|ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە|گەڕانەوە بۆ سەرەتا|class=mw-ui-neutral}}{{Clickable button 2|ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/سیاسەت و ڕێسا/داواکار|سیاسەت و رێسا|class=mw-ui-neutral}}{{Clickable button 2|داواکاری نوێ پێشکەش بکە|url=https://w.wiki/3xb6|class=mw-ui-progressive}} <div class="anonymous-show boilerplate metadata" style="background:#dee; border:1px solid #00c; margin:0.5em; padding:0.5em;; padding: 1em; width:70%">'''تێبینی'''...{{ھن}} سوپاس بۆ ھەڵبژاردنی پڕۆژە، تکایە سەیرێکی [[ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/سیاسەت و ڕێسا/داواکار|سیاسەت و ڕێساکانی]] پڕۆژە بکە. </div><div class="user-show"> '''بەخێرھاتیت''' تکایە ئەو پەڕگەیەی ئەتەوێت باری بکەیت لێرە لە بەشێکی نوێ بەم شێوەیەی خوارەوە زانیارییەکانی تێدا بنووسە. == [[شۆفێری تاکسی (فیلم)]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١١:٤٠، ٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی سیاسی و دراما و ئەکشنی ساڵی ٢٠١٧ی کۆریای باشوورە[٣] لە دەرھێنانی جانگ ھوون و نووسینی ئۆم یوو-نا، کە سۆنگ کانگ-ھۆ | سەرچاوەی پەڕگە = https://en.wikipedia.org/wiki/A_Taxi_Driver#/media/File:A_Taxi_Driver.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:A Taxi Driver 2017.jpg|بینین]]) [[بەکارھێنەر:Saad Goran|Saad Goran]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Saad Goran|لێدوان]]) ١٤:٠٢، ٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[ماسیی ڕەشی بچکۆلە]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٢:٣٢، ٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پەڕگەی نائازادە | ناساندن = یەکێکە لە چیرۆکەکانی منداڵان، لە نووسینی سەمەد بێهڕەنگی. | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:MahiSiah.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Award-winning illustration on original cover of The Little Black Fish.png|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٧:٥٨، ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[تەقەکردن لە فۆرت ھود ٢٠٠٩]] == {{ڕەوشی داواکاری|2}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١١:٢١، ٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پەڕگەی نائازادە | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://en.wikipedia.org/wiki/2009_Fort_Hood_shooting#/media/File:Flickr_-_The_U.S._Army_-_Preparing_the_wounded_for_transport_at_Fort_Hood.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{نەکرا}} پەڕگەکە پێشووتر لە کۆمنز بارکراوەو ھەیە. [[بەکارھێنەر:Saad Goran|Saad Goran]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Saad Goran|لێدوان]]) ١٤:٠٩، ٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = }} == [[براکەم خەسرەو (فیلم)]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٢١:٤٢، ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی دەروونناسیی ئێرانییە لە ساڵی ٢٠١٦ لە دەرهێنانی ئیحسان بیگلەری. | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Baradaram_Khosro_Poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Baradaram Khosro Poster.jpg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٦:٠٥، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | لێدوانەکان = }} :سەرقاڵی ئەم داواکارییەم. [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٤:٢٨، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) == [[مووسا پێغەمبەری خودا: کاتی خۆرھەڵاتن]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٢:٤٩، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی ئێرانییە لە نووسین و دەرھێنانی ئیبراھیم حاتەمی‌کیا | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Musa_Kalimullah_Be_Vaght-e_Tolue_Poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Musa Kalimullah Be Vaght-e Tolue Poster.jpg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٧:٣٣، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[فێستیڤاڵی نێودەوڵەتی فیلمی ترانسیلڤانیا]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٩:٣٧، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پەڕگەی نائازادە | ناساندن = یەکەم فێستیڤالی نێودەوڵەتیی فیلمی درێژە لە ڕۆمانیا، کە ساڵانە لە پایتەختی مێژوویی ترانسیلڤانیا، کلوژ-ناپۆکا بەڕێوەدەچێت. | سەرچاوەی پەڕگە = https://en.wikipedia.org/wiki/Transilvania_International_Film_Festival#/media/File:Logo_of_Transilvania_IFF.gif | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Logo of Transilvania IFF.gif|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٧:٣٧، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[سەڵتی پیر (فیلم)]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٠١:٤٢، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی درامای ئێرانیی 2024ە لە نووسین و دەرهێنانی ئۆکتای بەراهەنی. بە ڕۆڵگێڕانی حەسەن پورشیرازی، لەیلا حاتەمی، حامید بێهداد | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%DB%8C%D8%B1%D9%BE%D8%B3%D8%B1_(%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85_%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B2)#/media/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Pirpesar_poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Pirpesar poster.jpg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٧:٤٢، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[ئەنجومەنی ڕەخنەگران و نووسەرانی سینەمای ئێران]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١١:٢٠، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پەڕگەی نائازادە | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:%D8%A7%D9%86%D8%AC%D9%85%D9%86_%D9%85%D9%86%D8%AA%D9%82%D8%AF%D8%A7%D9%86_%D9%88_%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3%D9%86%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86_%D8%B3%DB%8C%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86.jpeg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:انجمن منتقدان و نویسندگان سینمایی ایران.jpeg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٦:٥٤، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[جەنگی جیھانی سێیەم (فیلم)]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ٢١:٠٧، ٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧١٩٩٢٤٥}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٢١:٠٧، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی درامیە لە بەررهەمهێنان و دەرهێنانی هومەن سەیدی | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%AC%D9%86%DA%AF_%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C_%D8%B3%D9%88%D9%85_(%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85_%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B1)#/media/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:World_War_III_Poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[تی تی (فیلم)]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ١٦:١٨، ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٢٦٨٢٨٨}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٦:١٨، ١٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://en.wikipedia.org/wiki/TiTi#/media/File:Titiposter.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[دیداری تایبەت (فیلم)]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ٢١:٣٣، ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٢٨٧٢٣٦}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٢١:٣٣، ١٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Conjugal_Visit.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[جەمال بابان]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ٠٦:٤٥، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٣٢٠٣٢٢}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Ravan|Ravan]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Ravan|لێدوان]]) ٠٦:٤٥، ١٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = لە وتاری جەمال بابان بلاو دەکەینەوە | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://ar.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D9%84%D9%81:%D8%AC%D9%85%D8%A7%D9%84_%D8%A8%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D9%86.jpeg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[ماسی و پشیلە]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ١٢:٠٤، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٤٢٥٨٥٧}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٢:٠٤، ١٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D8%A7%D9%87%DB%8C_%D9%88_%DA%AF%D8%B1%D8%A8%D9%87#/media/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Maahi-and-gorbeh.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[ئیسرافیل (فیلم)]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ١٩:٢٨، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٤٥٢٥٣٣}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٩:٢٨، ١٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D8%B3%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C%D9%84_(%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85)#/media/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Israfil_Poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[پاڵەوان (فیلم)]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ٢٢:٠٤، ١٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٥٤٨٢٥٦}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٢٢:٠٤، ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Ghahreman_-_1400.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[چەند مەتر سێجا خۆشەویستی]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ٠٤:١٦، ١٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٥٧٠٥٩٤}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٠٤:١٦، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:A_FEW_CUBE_METERS_LOVE_1.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} a3jowu8xxle90cfykkpt2dyx7amxtgr 1688580 1688578 2026-10-17T06:57:42Z -Haryad 40333 /* جەنگی جیھانی سێیەم (فیلم) */ کرا ([[میدیاویکی:Gadget-ReqUplTools.js|ReqUplTools]]) 1688580 wikitext text/x-wiki {{بەکارھێنەر:Dexbot/Archivebot |archive = ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/بەشی داواکاری/ئەرشیڤی %(counter)s |algo = old(48h) |counter = 1 |maxarchivesize = 150K |archiveheader = {{ئەرشیڤی وتووێژ}} |minthreadsleft = 1 |minthreadstoarchive = 2 }} {{ئەرشیڤەکان}} <!------------------ دەستکاری سەرەوە مەکە -------------------------------------> بە بارکردنی ھەر وێنەیەک تۆ ڕەزامەندیت بە [[ویکیپیدیا:سیاسەتی_بەکارھێنانی_وێنەکان|سیاسەتی بارکردنی وێنە]]، بۆ چۆنییەتی داواکردنی پەڕگە بە دروستی بڕوانە ([[ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/بەشی داواکاری/چۆنیەتی داواکردن|فێرکاری چۆنییەتی داواکردنی پەڕگە]]). {{Clickable button 2|ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە|گەڕانەوە بۆ سەرەتا|class=mw-ui-neutral}}{{Clickable button 2|ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/سیاسەت و ڕێسا/داواکار|سیاسەت و رێسا|class=mw-ui-neutral}}{{Clickable button 2|داواکاری نوێ پێشکەش بکە|url=https://w.wiki/3xb6|class=mw-ui-progressive}} <div class="anonymous-show boilerplate metadata" style="background:#dee; border:1px solid #00c; margin:0.5em; padding:0.5em;; padding: 1em; width:70%">'''تێبینی'''...{{ھن}} سوپاس بۆ ھەڵبژاردنی پڕۆژە، تکایە سەیرێکی [[ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/سیاسەت و ڕێسا/داواکار|سیاسەت و ڕێساکانی]] پڕۆژە بکە. </div><div class="user-show"> '''بەخێرھاتیت''' تکایە ئەو پەڕگەیەی ئەتەوێت باری بکەیت لێرە لە بەشێکی نوێ بەم شێوەیەی خوارەوە زانیارییەکانی تێدا بنووسە. == [[شۆفێری تاکسی (فیلم)]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١١:٤٠، ٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی سیاسی و دراما و ئەکشنی ساڵی ٢٠١٧ی کۆریای باشوورە[٣] لە دەرھێنانی جانگ ھوون و نووسینی ئۆم یوو-نا، کە سۆنگ کانگ-ھۆ | سەرچاوەی پەڕگە = https://en.wikipedia.org/wiki/A_Taxi_Driver#/media/File:A_Taxi_Driver.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:A Taxi Driver 2017.jpg|بینین]]) [[بەکارھێنەر:Saad Goran|Saad Goran]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Saad Goran|لێدوان]]) ١٤:٠٢، ٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[ماسیی ڕەشی بچکۆلە]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٢:٣٢، ٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پەڕگەی نائازادە | ناساندن = یەکێکە لە چیرۆکەکانی منداڵان، لە نووسینی سەمەد بێهڕەنگی. | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:MahiSiah.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Award-winning illustration on original cover of The Little Black Fish.png|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٧:٥٨، ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[تەقەکردن لە فۆرت ھود ٢٠٠٩]] == {{ڕەوشی داواکاری|2}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١١:٢١، ٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پەڕگەی نائازادە | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://en.wikipedia.org/wiki/2009_Fort_Hood_shooting#/media/File:Flickr_-_The_U.S._Army_-_Preparing_the_wounded_for_transport_at_Fort_Hood.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{نەکرا}} پەڕگەکە پێشووتر لە کۆمنز بارکراوەو ھەیە. [[بەکارھێنەر:Saad Goran|Saad Goran]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Saad Goran|لێدوان]]) ١٤:٠٩، ٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = }} == [[براکەم خەسرەو (فیلم)]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٢١:٤٢، ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی دەروونناسیی ئێرانییە لە ساڵی ٢٠١٦ لە دەرهێنانی ئیحسان بیگلەری. | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Baradaram_Khosro_Poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Baradaram Khosro Poster.jpg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٦:٠٥، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | لێدوانەکان = }} :سەرقاڵی ئەم داواکارییەم. [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٤:٢٨، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) == [[مووسا پێغەمبەری خودا: کاتی خۆرھەڵاتن]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٢:٤٩، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی ئێرانییە لە نووسین و دەرھێنانی ئیبراھیم حاتەمی‌کیا | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Musa_Kalimullah_Be_Vaght-e_Tolue_Poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Musa Kalimullah Be Vaght-e Tolue Poster.jpg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٧:٣٣، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[فێستیڤاڵی نێودەوڵەتی فیلمی ترانسیلڤانیا]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٩:٣٧، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پەڕگەی نائازادە | ناساندن = یەکەم فێستیڤالی نێودەوڵەتیی فیلمی درێژە لە ڕۆمانیا، کە ساڵانە لە پایتەختی مێژوویی ترانسیلڤانیا، کلوژ-ناپۆکا بەڕێوەدەچێت. | سەرچاوەی پەڕگە = https://en.wikipedia.org/wiki/Transilvania_International_Film_Festival#/media/File:Logo_of_Transilvania_IFF.gif | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Logo of Transilvania IFF.gif|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٧:٣٧، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[سەڵتی پیر (فیلم)]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٠١:٤٢، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی درامای ئێرانیی 2024ە لە نووسین و دەرهێنانی ئۆکتای بەراهەنی. بە ڕۆڵگێڕانی حەسەن پورشیرازی، لەیلا حاتەمی، حامید بێهداد | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%DB%8C%D8%B1%D9%BE%D8%B3%D8%B1_(%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85_%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B2)#/media/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Pirpesar_poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Pirpesar poster.jpg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٧:٤٢، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[ئەنجومەنی ڕەخنەگران و نووسەرانی سینەمای ئێران]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١١:٢٠، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پەڕگەی نائازادە | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:%D8%A7%D9%86%D8%AC%D9%85%D9%86_%D9%85%D9%86%D8%AA%D9%82%D8%AF%D8%A7%D9%86_%D9%88_%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3%D9%86%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86_%D8%B3%DB%8C%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86.jpeg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:انجمن منتقدان و نویسندگان سینمایی ایران.jpeg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٦:٥٤، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[جەنگی جیھانی سێیەم (فیلم)]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٢١:٠٧، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی درامیە لە بەررهەمهێنان و دەرهێنانی هومەن سەیدی | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%AC%D9%86%DA%AF_%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C_%D8%B3%D9%88%D9%85_(%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85_%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B1)#/media/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:World_War_III_Poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:World War III Poster.jpg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٦:٥٧، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[تی تی (فیلم)]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ١٦:١٨، ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٢٦٨٢٨٨}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٦:١٨، ١٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://en.wikipedia.org/wiki/TiTi#/media/File:Titiposter.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[دیداری تایبەت (فیلم)]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ٢١:٣٣، ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٢٨٧٢٣٦}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٢١:٣٣، ١٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Conjugal_Visit.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[جەمال بابان]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ٠٦:٤٥، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٣٢٠٣٢٢}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Ravan|Ravan]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Ravan|لێدوان]]) ٠٦:٤٥، ١٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = لە وتاری جەمال بابان بلاو دەکەینەوە | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://ar.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D9%84%D9%81:%D8%AC%D9%85%D8%A7%D9%84_%D8%A8%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D9%86.jpeg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[ماسی و پشیلە]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ١٢:٠٤، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٤٢٥٨٥٧}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٢:٠٤، ١٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D8%A7%D9%87%DB%8C_%D9%88_%DA%AF%D8%B1%D8%A8%D9%87#/media/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Maahi-and-gorbeh.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[ئیسرافیل (فیلم)]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ١٩:٢٨، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٤٥٢٥٣٣}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٩:٢٨، ١٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D8%B3%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C%D9%84_(%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85)#/media/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Israfil_Poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[پاڵەوان (فیلم)]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ٢٢:٠٤، ١٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٥٤٨٢٥٦}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٢٢:٠٤، ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Ghahreman_-_1400.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[چەند مەتر سێجا خۆشەویستی]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ٠٤:١٦، ١٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٥٧٠٥٩٤}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٠٤:١٦، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:A_FEW_CUBE_METERS_LOVE_1.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} e682eadqxw5dxr81fjlc6xui15wcj73 1688582 1688580 2026-10-17T06:59:49Z -Haryad 40333 /* چەند مەتر سێجا خۆشەویستی */ کرا ([[میدیاویکی:Gadget-ReqUplTools.js|ReqUplTools]]) 1688582 wikitext text/x-wiki {{بەکارھێنەر:Dexbot/Archivebot |archive = ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/بەشی داواکاری/ئەرشیڤی %(counter)s |algo = old(48h) |counter = 1 |maxarchivesize = 150K |archiveheader = {{ئەرشیڤی وتووێژ}} |minthreadsleft = 1 |minthreadstoarchive = 2 }} {{ئەرشیڤەکان}} <!------------------ دەستکاری سەرەوە مەکە -------------------------------------> بە بارکردنی ھەر وێنەیەک تۆ ڕەزامەندیت بە [[ویکیپیدیا:سیاسەتی_بەکارھێنانی_وێنەکان|سیاسەتی بارکردنی وێنە]]، بۆ چۆنییەتی داواکردنی پەڕگە بە دروستی بڕوانە ([[ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/بەشی داواکاری/چۆنیەتی داواکردن|فێرکاری چۆنییەتی داواکردنی پەڕگە]]). {{Clickable button 2|ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە|گەڕانەوە بۆ سەرەتا|class=mw-ui-neutral}}{{Clickable button 2|ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/سیاسەت و ڕێسا/داواکار|سیاسەت و رێسا|class=mw-ui-neutral}}{{Clickable button 2|داواکاری نوێ پێشکەش بکە|url=https://w.wiki/3xb6|class=mw-ui-progressive}} <div class="anonymous-show boilerplate metadata" style="background:#dee; border:1px solid #00c; margin:0.5em; padding:0.5em;; padding: 1em; width:70%">'''تێبینی'''...{{ھن}} سوپاس بۆ ھەڵبژاردنی پڕۆژە، تکایە سەیرێکی [[ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/سیاسەت و ڕێسا/داواکار|سیاسەت و ڕێساکانی]] پڕۆژە بکە. </div><div class="user-show"> '''بەخێرھاتیت''' تکایە ئەو پەڕگەیەی ئەتەوێت باری بکەیت لێرە لە بەشێکی نوێ بەم شێوەیەی خوارەوە زانیارییەکانی تێدا بنووسە. == [[شۆفێری تاکسی (فیلم)]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١١:٤٠، ٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی سیاسی و دراما و ئەکشنی ساڵی ٢٠١٧ی کۆریای باشوورە[٣] لە دەرھێنانی جانگ ھوون و نووسینی ئۆم یوو-نا، کە سۆنگ کانگ-ھۆ | سەرچاوەی پەڕگە = https://en.wikipedia.org/wiki/A_Taxi_Driver#/media/File:A_Taxi_Driver.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:A Taxi Driver 2017.jpg|بینین]]) [[بەکارھێنەر:Saad Goran|Saad Goran]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Saad Goran|لێدوان]]) ١٤:٠٢، ٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[ماسیی ڕەشی بچکۆلە]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٢:٣٢، ٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پەڕگەی نائازادە | ناساندن = یەکێکە لە چیرۆکەکانی منداڵان، لە نووسینی سەمەد بێهڕەنگی. | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:MahiSiah.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Award-winning illustration on original cover of The Little Black Fish.png|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٧:٥٨، ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[تەقەکردن لە فۆرت ھود ٢٠٠٩]] == {{ڕەوشی داواکاری|2}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١١:٢١، ٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پەڕگەی نائازادە | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://en.wikipedia.org/wiki/2009_Fort_Hood_shooting#/media/File:Flickr_-_The_U.S._Army_-_Preparing_the_wounded_for_transport_at_Fort_Hood.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{نەکرا}} پەڕگەکە پێشووتر لە کۆمنز بارکراوەو ھەیە. [[بەکارھێنەر:Saad Goran|Saad Goran]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Saad Goran|لێدوان]]) ١٤:٠٩، ٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = }} == [[براکەم خەسرەو (فیلم)]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٢١:٤٢، ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی دەروونناسیی ئێرانییە لە ساڵی ٢٠١٦ لە دەرهێنانی ئیحسان بیگلەری. | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Baradaram_Khosro_Poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Baradaram Khosro Poster.jpg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٦:٠٥، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | لێدوانەکان = }} :سەرقاڵی ئەم داواکارییەم. [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٤:٢٨، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) == [[مووسا پێغەمبەری خودا: کاتی خۆرھەڵاتن]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٢:٤٩، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی ئێرانییە لە نووسین و دەرھێنانی ئیبراھیم حاتەمی‌کیا | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Musa_Kalimullah_Be_Vaght-e_Tolue_Poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Musa Kalimullah Be Vaght-e Tolue Poster.jpg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٧:٣٣، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[فێستیڤاڵی نێودەوڵەتی فیلمی ترانسیلڤانیا]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٩:٣٧، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پەڕگەی نائازادە | ناساندن = یەکەم فێستیڤالی نێودەوڵەتیی فیلمی درێژە لە ڕۆمانیا، کە ساڵانە لە پایتەختی مێژوویی ترانسیلڤانیا، کلوژ-ناپۆکا بەڕێوەدەچێت. | سەرچاوەی پەڕگە = https://en.wikipedia.org/wiki/Transilvania_International_Film_Festival#/media/File:Logo_of_Transilvania_IFF.gif | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Logo of Transilvania IFF.gif|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٧:٣٧، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[سەڵتی پیر (فیلم)]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٠١:٤٢، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی درامای ئێرانیی 2024ە لە نووسین و دەرهێنانی ئۆکتای بەراهەنی. بە ڕۆڵگێڕانی حەسەن پورشیرازی، لەیلا حاتەمی، حامید بێهداد | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%DB%8C%D8%B1%D9%BE%D8%B3%D8%B1_(%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85_%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B2)#/media/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Pirpesar_poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Pirpesar poster.jpg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٧:٤٢، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[ئەنجومەنی ڕەخنەگران و نووسەرانی سینەمای ئێران]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١١:٢٠، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پەڕگەی نائازادە | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:%D8%A7%D9%86%D8%AC%D9%85%D9%86_%D9%85%D9%86%D8%AA%D9%82%D8%AF%D8%A7%D9%86_%D9%88_%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3%D9%86%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86_%D8%B3%DB%8C%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86.jpeg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:انجمن منتقدان و نویسندگان سینمایی ایران.jpeg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٦:٥٤، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[جەنگی جیھانی سێیەم (فیلم)]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٢١:٠٧، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی درامیە لە بەررهەمهێنان و دەرهێنانی هومەن سەیدی | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%AC%D9%86%DA%AF_%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C_%D8%B3%D9%88%D9%85_(%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85_%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B1)#/media/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:World_War_III_Poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:World War III Poster.jpg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٦:٥٧، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[تی تی (فیلم)]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ١٦:١٨، ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٢٦٨٢٨٨}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٦:١٨، ١٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://en.wikipedia.org/wiki/TiTi#/media/File:Titiposter.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[دیداری تایبەت (فیلم)]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ٢١:٣٣، ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٢٨٧٢٣٦}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٢١:٣٣، ١٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Conjugal_Visit.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[جەمال بابان]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ٠٦:٤٥، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٣٢٠٣٢٢}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Ravan|Ravan]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Ravan|لێدوان]]) ٠٦:٤٥، ١٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = لە وتاری جەمال بابان بلاو دەکەینەوە | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://ar.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D9%84%D9%81:%D8%AC%D9%85%D8%A7%D9%84_%D8%A8%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D9%86.jpeg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[ماسی و پشیلە]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ١٢:٠٤، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٤٢٥٨٥٧}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٢:٠٤، ١٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D8%A7%D9%87%DB%8C_%D9%88_%DA%AF%D8%B1%D8%A8%D9%87#/media/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Maahi-and-gorbeh.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[ئیسرافیل (فیلم)]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ١٩:٢٨، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٤٥٢٥٣٣}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٩:٢٨، ١٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D8%B3%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C%D9%84_(%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85)#/media/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Israfil_Poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[پاڵەوان (فیلم)]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ٢٢:٠٤، ١٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٥٤٨٢٥٦}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٢٢:٠٤، ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Ghahreman_-_1400.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[چەند مەتر سێجا خۆشەویستی]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٠٤:١٦، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:A_FEW_CUBE_METERS_LOVE_1.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:A FEW CUBE METERS LOVE 1.jpg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٦:٥٩، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} sht8hqpnufqq7wy2r9lqw737to37j7s 1688584 1688582 2026-10-17T07:02:59Z -Haryad 40333 /* تی تی (فیلم) */ کرا ([[میدیاویکی:Gadget-ReqUplTools.js|ReqUplTools]]) 1688584 wikitext text/x-wiki {{بەکارھێنەر:Dexbot/Archivebot |archive = ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/بەشی داواکاری/ئەرشیڤی %(counter)s |algo = old(48h) |counter = 1 |maxarchivesize = 150K |archiveheader = {{ئەرشیڤی وتووێژ}} |minthreadsleft = 1 |minthreadstoarchive = 2 }} {{ئەرشیڤەکان}} <!------------------ دەستکاری سەرەوە مەکە -------------------------------------> بە بارکردنی ھەر وێنەیەک تۆ ڕەزامەندیت بە [[ویکیپیدیا:سیاسەتی_بەکارھێنانی_وێنەکان|سیاسەتی بارکردنی وێنە]]، بۆ چۆنییەتی داواکردنی پەڕگە بە دروستی بڕوانە ([[ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/بەشی داواکاری/چۆنیەتی داواکردن|فێرکاری چۆنییەتی داواکردنی پەڕگە]]). {{Clickable button 2|ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە|گەڕانەوە بۆ سەرەتا|class=mw-ui-neutral}}{{Clickable button 2|ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/سیاسەت و ڕێسا/داواکار|سیاسەت و رێسا|class=mw-ui-neutral}}{{Clickable button 2|داواکاری نوێ پێشکەش بکە|url=https://w.wiki/3xb6|class=mw-ui-progressive}} <div class="anonymous-show boilerplate metadata" style="background:#dee; border:1px solid #00c; margin:0.5em; padding:0.5em;; padding: 1em; width:70%">'''تێبینی'''...{{ھن}} سوپاس بۆ ھەڵبژاردنی پڕۆژە، تکایە سەیرێکی [[ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/سیاسەت و ڕێسا/داواکار|سیاسەت و ڕێساکانی]] پڕۆژە بکە. </div><div class="user-show"> '''بەخێرھاتیت''' تکایە ئەو پەڕگەیەی ئەتەوێت باری بکەیت لێرە لە بەشێکی نوێ بەم شێوەیەی خوارەوە زانیارییەکانی تێدا بنووسە. == [[شۆفێری تاکسی (فیلم)]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١١:٤٠، ٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی سیاسی و دراما و ئەکشنی ساڵی ٢٠١٧ی کۆریای باشوورە[٣] لە دەرھێنانی جانگ ھوون و نووسینی ئۆم یوو-نا، کە سۆنگ کانگ-ھۆ | سەرچاوەی پەڕگە = https://en.wikipedia.org/wiki/A_Taxi_Driver#/media/File:A_Taxi_Driver.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:A Taxi Driver 2017.jpg|بینین]]) [[بەکارھێنەر:Saad Goran|Saad Goran]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Saad Goran|لێدوان]]) ١٤:٠٢، ٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[ماسیی ڕەشی بچکۆلە]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٢:٣٢، ٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پەڕگەی نائازادە | ناساندن = یەکێکە لە چیرۆکەکانی منداڵان، لە نووسینی سەمەد بێهڕەنگی. | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:MahiSiah.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Award-winning illustration on original cover of The Little Black Fish.png|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٧:٥٨، ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[تەقەکردن لە فۆرت ھود ٢٠٠٩]] == {{ڕەوشی داواکاری|2}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١١:٢١، ٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پەڕگەی نائازادە | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://en.wikipedia.org/wiki/2009_Fort_Hood_shooting#/media/File:Flickr_-_The_U.S._Army_-_Preparing_the_wounded_for_transport_at_Fort_Hood.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{نەکرا}} پەڕگەکە پێشووتر لە کۆمنز بارکراوەو ھەیە. [[بەکارھێنەر:Saad Goran|Saad Goran]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Saad Goran|لێدوان]]) ١٤:٠٩، ٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = }} == [[براکەم خەسرەو (فیلم)]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٢١:٤٢، ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی دەروونناسیی ئێرانییە لە ساڵی ٢٠١٦ لە دەرهێنانی ئیحسان بیگلەری. | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Baradaram_Khosro_Poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Baradaram Khosro Poster.jpg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٦:٠٥، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | لێدوانەکان = }} :سەرقاڵی ئەم داواکارییەم. [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٤:٢٨، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) == [[مووسا پێغەمبەری خودا: کاتی خۆرھەڵاتن]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٢:٤٩، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی ئێرانییە لە نووسین و دەرھێنانی ئیبراھیم حاتەمی‌کیا | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Musa_Kalimullah_Be_Vaght-e_Tolue_Poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Musa Kalimullah Be Vaght-e Tolue Poster.jpg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٧:٣٣، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[فێستیڤاڵی نێودەوڵەتی فیلمی ترانسیلڤانیا]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٩:٣٧، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پەڕگەی نائازادە | ناساندن = یەکەم فێستیڤالی نێودەوڵەتیی فیلمی درێژە لە ڕۆمانیا، کە ساڵانە لە پایتەختی مێژوویی ترانسیلڤانیا، کلوژ-ناپۆکا بەڕێوەدەچێت. | سەرچاوەی پەڕگە = https://en.wikipedia.org/wiki/Transilvania_International_Film_Festival#/media/File:Logo_of_Transilvania_IFF.gif | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Logo of Transilvania IFF.gif|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٧:٣٧، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[سەڵتی پیر (فیلم)]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٠١:٤٢، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی درامای ئێرانیی 2024ە لە نووسین و دەرهێنانی ئۆکتای بەراهەنی. بە ڕۆڵگێڕانی حەسەن پورشیرازی، لەیلا حاتەمی، حامید بێهداد | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%DB%8C%D8%B1%D9%BE%D8%B3%D8%B1_(%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85_%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B2)#/media/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Pirpesar_poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Pirpesar poster.jpg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٧:٤٢، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[ئەنجومەنی ڕەخنەگران و نووسەرانی سینەمای ئێران]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١١:٢٠، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پەڕگەی نائازادە | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:%D8%A7%D9%86%D8%AC%D9%85%D9%86_%D9%85%D9%86%D8%AA%D9%82%D8%AF%D8%A7%D9%86_%D9%88_%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3%D9%86%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86_%D8%B3%DB%8C%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86.jpeg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:انجمن منتقدان و نویسندگان سینمایی ایران.jpeg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٦:٥٤، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[جەنگی جیھانی سێیەم (فیلم)]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٢١:٠٧، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = فیلمێکی درامیە لە بەررهەمهێنان و دەرهێنانی هومەن سەیدی | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%AC%D9%86%DA%AF_%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C_%D8%B3%D9%88%D9%85_(%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85_%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B1)#/media/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:World_War_III_Poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:World War III Poster.jpg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٦:٥٧، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[تی تی (فیلم)]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٦:١٨، ١٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://en.wikipedia.org/wiki/TiTi#/media/File:Titiposter.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:Titiposter.jpg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٧:٠٢، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} == [[دیداری تایبەت (فیلم)]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ٢١:٣٣، ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٢٨٧٢٣٦}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٢١:٣٣، ١٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Conjugal_Visit.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[جەمال بابان]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ٠٦:٤٥، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٣٢٠٣٢٢}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Ravan|Ravan]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Ravan|لێدوان]]) ٠٦:٤٥، ١٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = لە وتاری جەمال بابان بلاو دەکەینەوە | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://ar.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D9%84%D9%81:%D8%AC%D9%85%D8%A7%D9%84_%D8%A8%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D9%86.jpeg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[ماسی و پشیلە]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ١٢:٠٤، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٤٢٥٨٥٧}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٢:٠٤، ١٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D8%A7%D9%87%DB%8C_%D9%88_%DA%AF%D8%B1%D8%A8%D9%87#/media/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Maahi-and-gorbeh.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[ئیسرافیل (فیلم)]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ١٩:٢٨، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٤٥٢٥٣٣}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٩:٢٨، ١٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D8%B3%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C%D9%84_(%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85)#/media/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Israfil_Poster.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[پاڵەوان (فیلم)]] == <!-- [[بەکارھێنەر:نموونە]] ٢٢:٠٤، ١٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٣٦ (UTC) -->{{User:Dexbot/DoNotArchiveUntil|٢١٠٧٥٤٨٢٥٦}} <!-- بۆ بارکەری پێداچوونەوەکەر، تکایە دوای ئەوەی وەڵامدانەوەی داواکارییەکە، ئەم لێدوانە و ھێڵەکەی سەرەوەش بسڕەوە --> <!-- end --> {{ڕەوشی داواکاری|چاوەڕوانی}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٢٢:٠٤، ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Ghahreman_-_1400.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لێرە واژووەکەت بکە. --> }} == [[چەند مەتر سێجا خۆشەویستی]] == {{ڕەوشی داواکاری|1}} {{داواکاریی بارکردنی پەڕگە | واژووی پێشکەشکەری داواکارییەکە = [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ٠٤:١٦، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) | ھۆکاری داواکارییەکە = پۆستەری فەرمیی فیلمەکە بۆ سەرەوەی وتارەکە. ناساندن | ناساندن = | سەرچاوەی پەڕگە = https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:A_FEW_CUBE_METERS_LOVE_1.jpg | زانیاریی زیاتر = | ھۆکاری ڕەتکردنەوەکە = <!-- بۆ وەڵامدەرەکە: لە حاڵەتی ڕەتکردنەوەی داواکارییەکە، ھۆکارەکەی لێرەدا بنووسە --> | بەسەرداچوونەوەی داواکارییەکە لەلایەن = @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] {{کرا}} ([[:پەڕگە:A FEW CUBE METERS LOVE 1.jpg|بینین]]) [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] _{[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]} ٠٦:٥٩، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) }} 2ox0lgfgti5exde7heptwvio5gq1843 0 178221 1688528 1526932 2026-10-17T04:36:38Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (مێژوو-کۆلکە، چین-کۆلکە) 1688528 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''پڕۆژەی ڕوونکردنەوەی لەسەر شانشینەکانی سیا-شانگ-ژۆو''' (بە چینی:夏商周断代工程 خوێندنەوە: سیا شانگ ژۆو دواندای گۆنگچێنگ) پڕۆژەیەک بوو بۆ ڕوونکردنەوە و پشتڕاستکردنەوە لەسەر ژیان و کات و شوێنی شانشینەکانی [[شانشینی سیا|سیا]] و [[شانشینی شانگ|شانگ]] و [[شانشینی ژۆو|ژۆو]] لە چین لە ساڵی ١٩٩٦ پڕۆژەکە لە زانکۆی دسینگھوا لەلایەن پرۆفیسۆر لی سویچین بەڕێوەبەرایەتی لەسەر کرا بە یارمەتی دوو سەد شارەزای بوارەکە. لە پڕۆژەکە ڕێگاکانی [[ھەژمێری رادیۆکاربۆن]]، [[دێرینەناسی]]، تێکستەکانی ڕوونکردنەوەیی مێژوویی، ئەستێرەناسی، و ڕێگاکانی تر. {{تووڵی دەروازە|مێژوو|زانستی ماددە|چین}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{چین-کۆلکە}} [[پۆل:ئیمپراتۆریەتی ژۆو]] [[پۆل:کاتناسی]] [[پۆل:مێژوونووسی چین]] [[پۆل:ئیمپراتۆریەتیی شانگ]] [[پۆل:ئیمپراتۆریەتیی سیا]] 1ggzyb8r95xc3hwmpoqla9vf4y3l8mb 0 178259 1688404 1649428 2026-10-16T22:34:09Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە، ئێران-کۆلکە) 1688404 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناو = پشگلە | ناوی_فەرمی = پشکلە - Pişgile | ناوی_خۆماڵی = | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | ناوەکانی_تر = Peshgeleh | جۆری_نیشتنگە = [[گوند]] <!--- وێنەکان، ناسناو، دروشم ---> | وێنە = | قەبارەی_وێنە = 300px | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_ئاڵا = | قەبارەی_ئاڵا = | وێنەی_مۆر = | قەبارەی_مۆر = | وێنەی_نیشان = | قەبارەی_نیشان = | ناسناو = | دروشم = <!-- نەخشەکان و شوێنی جوگرافیایی ------> | وێنەی_نەخشە = {{maplink|frame=y|plain=yes|frame-align=center|zoom=12|type=shape<!--line-->|stroke-color=|stroke-width=2|frame-lat=37.445|frame-long=44.9401|frame-width=250|frame-height=300}} | قەبارەی_نەخشە = 70px | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = ڕۆژھەڵاتی کوردستان | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە = | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iran | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە١ = | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە١ = | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[ئێران]]دا | پۆتانەکان = | دەرزیی_دیاریکردنی_پۆتانەکان = <!-- شوێن ------------------> | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}{{ھن}}{{ئاڵا|ئێران}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا|پارێزگای ورمێ]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[شارستان]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[شارستانی ورمێ|ورمێ]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[ناوچە]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[ناوچەی سلیوانا|سلیوانا]] | جۆری_دابەشکراو٤ = [[گوندەوار]] | ناوی_دابەشکراو٤ = [[گوندەواری دەشت|دەشت]] <!-- دامەزران ---------------> | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | سەردێڕی_دامەزران١ = | ڕێکەوتی_دامەزران١ = | سەردێڕی_لەناوچوون = | ڕێکەوتی_لەناوچوون = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = <!-- ڕێبەرەکان، شێوازی دەسەڵات ---> | پەراوێزەکانی_دەسەڵات = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = <!-- ڕووبەر ----------------------> | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | ڕووبەری_وشکایی_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_لەسەددا = | ڕووبەری_شاری_بە_کم٢ = | ڕووبەری_لادێیی_بە_کم٢ = <!-- بەرزایی ---------------------> | بەرزایی_بە_م = 1792 | بەرزترین_بەرزایی_بە_م = | نزمترین_بەرزایی_بە_م = <!-- ژمارەی_دانیشتووان ----------------> | ژمارەی_دانیشتووان = 70 | دانیشتووان_لە = [[٢٠٠٦]] | چڕیی_دانیشتووان_بە_کم٢ = | مەزندەی_دانیشتووان = | مەزندەی_دانیشتووان_لە = | دانیشتووانی_شاری = | چڕیی_دانیشتووانی_شاری_بە_کم٢ = | دانیشتووانی_لادێیی = | چڕیی_دانیشتووانی_لادێیی_بە_کم٢ = | سەرناوی_دانیشتووان = | ئاگاداریی_دانیشتووان = <!-- دانیشتوواناسی (بەشی ١) --------> | جۆری_دانیشتووانناسی١ = زمان و ئایین | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمانی کوردی|کوردی]] ([[کوردیی باکووری|کرمانجی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئیسلام]]([[سوننە]]) | سەرناوی٣_دانیشتووانناسی١ = | زانیاریی٣_دانیشتووانناسی١ = <!-- کاتناوچە --------------> <!-- کۆدی_پۆستە، کۆدی_ناوچە ---> | کاتناوچە١ = [[ناوچەی کاتی]] | جیاوازی١_لە_utc = +٣:٣٠ | کاتناوچە١_DST = ھاوین | جیاوازی١_لە_DST = +٤:٣٠ | جۆری_کۆدی_ناوچە = [[تەلەفۆن]] | کۆدی_ناوچە = ٠٤٤ <!-- وێبگە، پەراوێزەکان --------> | وێبگە = | پەراوێزەکان = }} '''پشگلە''' گوندێکە، کەوتووەتە [[گوندەواری دەشت]]، [[ناوچەی سلیوانا]]، [[شارستانی ورمێ]]، [[پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا]]، [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان]]، [[ئێران]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = جوگرافیای کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی | ڕێکەوتی سەردان = ١٦ی نیسانی ٢٠٢١ | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ١٣ی حوزەیرانی ٢٠٢١ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20210613052421/https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٥ی ئازاری ٢٠١٩ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190325141333/https://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == ناو == == جوگرافیا == '''پشگلە''' ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە: * لە باکوورەوە لەگەڵ [[گوند]]ی [[نوشانا نشیو]]. * لە باشوورەوە لەگەڵ [[گوند]]ی [[جورنی]]. * لە ڕۆژھەڵاتەوە لەگەڵ [[گوند]]ی [[شەمەلەکان]]. * لە ڕۆژاواوە لەگەڵ [[گوند]]ی [[دۆڵەپێسان]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = ووڵاتەکەت بناسە | ناونیشان = http://www.historyofkurd.com/2016/03/23/وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ | نووسەر = جەمیل ڕۆژبەیانی |زمان = کوردی}}</ref> == دانیشتوان == * بە پێی [[سەرژمێریی گشتیی جەماوەر و خانووی ئێران]] لە ساڵی [[٢٠٠٦]]دا، ژمارەی دانیشتووانی ئەم گوندە (٧٠) کەس و (١٢) خێزان بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.amar.org.ir/Portals/0/sarshomari90/Files/ABADY-90/os05.xls |سەردێڕ=ناوەندی ئاماری ئێران، '''فایلی XLSی ئەنجامەکانی سەرژمێریی ساڵی ٢٠١١''' |ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی ئەیلوولی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141114042225/http://www.amar.org.ir/Portals/0/sarshomari90/Files/ABADY-90/os05.xls |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٤ی تشرینی دووەمی ٢٠١٤ |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> * دانیشتووانی گوندەکە [[کورد]]ن. * بە [[زمانی کوردی|کوردی]] ([[کوردیی باکووری|کرمانجی]]) دەدوێن. == ئایین == * ئایینی خەڵکی ئەم گوندە [[ئیسلام]] ([[سوننە]])یە. == ئەمانەش ببینە == * [[پێڕستی گوندەکانی شارستانی ورمێ]] == پەراوێزەکان == {{پەراوێز}} {{شارستانی ورمێ}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کوردستان|ئێران}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} {{ئێران-کۆلکە}} [[پۆل:شارستانی ورمێ]] [[پۆل:گوندەکانی ئێران بە پێی شارستان|ورمێ]] [[پۆل:گوندەکانی کوردستان بە پێی شارستان|ورمێ]] [[پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ]] [[پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ]] s2edw9v1dg4nx7hhqidqg9s0zil6t6u 0 179122 1688604 1649398 2026-10-17T07:36:16Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە، ئێران-کۆلکە) 1688604 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناو = پۆست | ناوی_فەرمی = Post - پست - Post | ناوی_خۆماڵی = | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = [[گوند]] <!--- وێنەکان، ناسناو، دروشم ---> | وێنە = | قەبارەی_وێنە = 300px | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_ئاڵا = | قەبارەی_ئاڵا = | وێنەی_مۆر = | قەبارەی_مۆر = | وێنەی_نیشان = | قەبارەی_نیشان = | ناسناو = | دروشم = <!-- نەخشەکان و شوێنی جوگرافیایی ------> | وێنەی_نەخشە = {{maplink|frame=y|plain=yes|frame-align=center|zoom=12|type=shape<!--line-->|stroke-color=|stroke-width=2|frame-lat=37.7332|frame-long=44.8396|frame-width=250|frame-height=300}} | قەبارەی_نەخشە = 70px | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = ڕۆژھەڵاتی کوردستان | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە = | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iran | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە١ = | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە١ = | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[ئێران]]دا | پۆتانەکان = | دەرزیی_دیاریکردنی_پۆتانەکان = <!-- شوێن ------------------> | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}{{ھن}}{{ئاڵا|ئێران}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا|پارێزگای ورمێ]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[شارستان]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[شارستانی ورمێ|ورمێ]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[ناوچە]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[ناوچەی سۆما و برادۆست|سۆما و برادۆست]] | جۆری_دابەشکراو٤ = [[گوندەوار]] | ناوی_دابەشکراو٤ = [[گوندەواری برادۆست|برادۆست]] <!-- دامەزران ---------------> | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | سەردێڕی_دامەزران١ = | ڕێکەوتی_دامەزران١ = | سەردێڕی_لەناوچوون = | ڕێکەوتی_لەناوچوون = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = <!-- ڕێبەرەکان، شێوازی دەسەڵات ---> | پەراوێزەکانی_دەسەڵات = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = <!-- ڕووبەر ----------------------> | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | ڕووبەری_وشکایی_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_لەسەددا = | ڕووبەری_شاری_بە_کم٢ = | ڕووبەری_لادێیی_بە_کم٢ = <!-- بەرزایی ---------------------> | بەرزایی_بە_م = 1688 | بەرزترین_بەرزایی_بە_م = | نزمترین_بەرزایی_بە_م = <!-- ژمارەی_دانیشتووان ----------------> | ژمارەی_دانیشتووان = 39 | دانیشتووان_لە = [[٢٠٠٦]] | چڕیی_دانیشتووان_بە_کم٢ = | مەزندەی_دانیشتووان = | مەزندەی_دانیشتووان_لە = | دانیشتووانی_شاری = | چڕیی_دانیشتووانی_شاری_بە_کم٢ = | دانیشتووانی_لادێیی = | چڕیی_دانیشتووانی_لادێیی_بە_کم٢ = | سەرناوی_دانیشتووان = | ئاگاداریی_دانیشتووان = <!-- دانیشتوواناسی (بەشی ١) --------> | جۆری_دانیشتووانناسی١ = زمان و ئایین | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمانی کوردی|کوردی]] ([[سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئیسلام]]([[سوننە]]) | سەرناوی٣_دانیشتووانناسی١ = | زانیاریی٣_دانیشتووانناسی١ = <!-- کاتناوچە --------------> <!-- کۆدی_پۆستە، کۆدی_ناوچە ---> | کاتناوچە١ = [[زستان]] | جیاوازی١_لە_utc = +٣:٣٠ | کاتناوچە١_DST = [[ھاوین]] | جیاوازی١_لە_DST = +٤:٣٠ | جۆری_کۆدی_ناوچە = [[تەلەفۆن]] | کۆدی_ناوچە = ٠٤٤ <!-- وێبگە، پەراوێزەکان --------> | وێبگە = | پەراوێزەکان = }} '''پۆست''' گوندێکە، کەوتووەتە [[گوندەواری برادۆست]]، [[ناوچەی سۆما و برادۆست]]، [[شارستانی ورمێ]]، [[پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا|پارێزگای ورمێ]]، [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان]]، [[ئێران]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = جوگرافیای کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی | ڕێکەوتی سەردان = ١٦ی نیسانی ٢٠٢١ | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ١٣ی حوزەیرانی ٢٠٢١ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20210613052421/https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٥ی ئازاری ٢٠١٩ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190325141333/https://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == ناو == == جوگرافیا == '''پۆست''' ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە: * لە باکوورەوە لەگەڵ [[گوند]]ی [[ئاودیلا نشیو]]. * لە باشوورەوە لەگەڵ [[گوند]]ی [[میرداوود]]. * لە ڕۆژھەڵاتەوە لەگەڵ [[گوند]]ی [[سنجی]]. * لە ڕۆژاواوە لەگەڵ [[گوند]]ی [[ئیچکەسۆ]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = ووڵاتەکەت بناسە | ناونیشان = http://www.historyofkurd.com/2016/03/23/وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ | نووسەر = جەمیل ڕۆژبەیانی |زمان = کوردی}}</ref> == دانیشتوان == * بە پێی [[سەرژمێریی گشتیی جەماوەر و خانووی ئێران]] لە ساڵی [[٢٠٠٦]]دا، ژمارەی دانیشتووانی ئەم گوندە (٣٩) کەس و (٤) [[خێزان]] بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.amar.org.ir/Portals/0/sarshomari90/Files/ABADY-90/os05.xls |سەردێڕ=ناوەندی ئاماری ئێران، '''فایلی XLSی ئەنجامەکانی سەرژمێریی ساڵی ٢٠١١''' |ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی ئەیلوولی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141114042225/http://www.amar.org.ir/Portals/0/sarshomari90/Files/ABADY-90/os05.xls |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٤ی تشرینی دووەمی ٢٠١٤ |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> * دانیشتووانی گوندەکە [[کورد]]ن. * بە [[زمانی کوردی|کوردی]] ([[کوردیی باکووری|کرمانجی]]) دەدوێن. == ئایین == * ئایینی خەڵکی ئەم گوندە [[ئیسلام]] ([[سوننە]])یە. == ئەمانەش ببینە == * [[پێڕستی گوندەکانی شارستانی ورمێ]] == پەراوێزەکان == {{پەراوێز}} {{شارستانی ورمێ}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کوردستان|ئێران}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} {{ئێران-کۆلکە}} [[پۆل:شارستانی ورمێ]] [[پۆل:گوندەکانی ئێران بەپێی شارستان|ورمێ]] [[پۆل:گوندەکانی کوردستان بەپێی شارستان|ورمێ]] [[پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ]] [[پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ]] k635gub7n15o1ke3hi5d2tn4icrr36p 0 179331 1688678 1649395 2026-10-17T10:38:29Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە، ئێران-کۆلکە) 1688678 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناو = پۆڵاتلوو | ناوی_فەرمی = Fûladlû - فولادلو - Puladlu | ناوی_خۆماڵی = | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = [[گوند]] <!--- وێنەکان، ناسناو، دروشم ---> | وێنە = | قەبارەی_وێنە = 300px | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_ئاڵا = | قەبارەی_ئاڵا = | وێنەی_مۆر = | قەبارەی_مۆر = | وێنەی_نیشان = | قەبارەی_نیشان = | ناسناو = | دروشم = <!-- نەخشەکان و شوێنی جوگرافیایی ------> | وێنەی_نەخشە = {{maplink|frame=y|plain=yes|frame-align=center|zoom=12|type=shape<!--line-->|stroke-color=|stroke-width=2|frame-lat=37.3906|frame-long=45.183|frame-width=250|frame-height=300}} | قەبارەی_نەخشە = 70px | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = ڕۆژھەڵاتی کوردستان | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە = | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iran | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە١ = | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە١ = | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[ئێران]]دا | پۆتانەکان = | دەرزیی_دیاریکردنی_پۆتانەکان = <!-- شوێن ------------------> | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}{{ھن}}{{ئاڵا|ئێران}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا|پارێزگای ورمێ]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[شارستان]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[شارستانی ورمێ|ورمێ]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[ناوچە]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[ناوچەی ناوەندی شارستانی ورمێ|ناوچەی ناوەند]] | جۆری_دابەشکراو٤ = [[گوندەوار]] | ناوی_دابەشکراو٤ = [[گوندەواری چەمێ بەراندێزا نشیو|چەمێ بەراندێزا نشیو]] <!-- دامەزران ---------------> | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | سەردێڕی_دامەزران١ = | ڕێکەوتی_دامەزران١ = | سەردێڕی_لەناوچوون = | ڕێکەوتی_لەناوچوون = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = <!-- ڕێبەرەکان، شێوازی دەسەڵات ---> | پەراوێزەکانی_دەسەڵات = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = <!-- ڕووبەر ----------------------> | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | ڕووبەری_وشکایی_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_لەسەددا = | ڕووبەری_شاری_بە_کم٢ = | ڕووبەری_لادێیی_بە_کم٢ = <!-- بەرزایی ---------------------> | بەرزایی_بە_م = 1298 | بەرزترین_بەرزایی_بە_م = | نزمترین_بەرزایی_بە_م = <!-- ژمارەی_دانیشتووان ----------------> | ژمارەی_دانیشتووان = 41 | دانیشتووان_لە = [[٢٠٠٦]] | چڕیی_دانیشتووان_بە_کم٢ = | مەزندەی_دانیشتووان = | مەزندەی_دانیشتووان_لە = | دانیشتووانی_شاری = | چڕیی_دانیشتووانی_شاری_بە_کم٢ = | دانیشتووانی_لادێیی = | چڕیی_دانیشتووانی_لادێیی_بە_کم٢ = | سەرناوی_دانیشتووان = | ئاگاداریی_دانیشتووان = <!-- دانیشتوواناسی (بەشی ١) --------> | جۆری_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] و [[ئایین]] | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمانی کوردی|کوردی]] ([[کوردیی باکووری|کورمانجی]])، [[زمانی ئازەربایجانی|ئازەری]] | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئیسلام]] ([[سوننە]] و [[شیعە]]) | سەرناوی٣_دانیشتووانناسی١ = | زانیاریی٣_دانیشتووانناسی١ = <!-- کاتناوچە --------------> <!-- کۆدی_پۆستە، کۆدی_ناوچە ---> | کاتناوچە١ = [[زستان]] | جیاوازی١_لە_utc = +٣:٣٠ | کاتناوچە١_DST = [[ھاوین]] | جیاوازی١_لە_DST = +٤:٣٠ | جۆری_کۆدی_ناوچە = [[تەلەفۆن]] | کۆدی_ناوچە = ٠٤٤ <!-- وێبگە، پەراوێزەکان --------> | وێبگە = | پەراوێزەکان = }} '''پۆڵاتلوو''' گوندێکە، کەوتووەتە [[گوندەواری چەمێ بەراندێزا نشیو]]، [[ناوچەی ناوەندی شارستانی ورمێ]]، [[شارستانی ورمێ]]، [[پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا|پارێزگای ورمێ]]، [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان]]، [[ئێران]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = جوگرافیای کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی | ڕێکەوتی سەردان = ١٦ی نیسانی ٢٠٢١ | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ١٣ی حوزەیرانی ٢٠٢١ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20210613052421/https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٥ی ئازاری ٢٠١٩ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190325141333/https://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == ناو == == جوگرافیا == '''پۆڵاتلوو''' ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە: * لە باکوورەوە لەگەڵ [[گوند]]ی [[گوڵدانلوو]]. * لە باشوورەوە لەگەڵ [[گوند]]ی [[نەژدەرە]]. * لە ڕۆژھەڵاتەوە لەگەڵ [[گوند]]ی [[زورگاوا]]. * لە ڕۆژاواوە لەگەڵ [[گوند]]ی [[ئوزان مەلەک]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = ووڵاتەکەت بناسە | ناونیشان = http://www.historyofkurd.com/2016/03/23/وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ | نووسەر = جەمیل ڕۆژبەیانی |زمان = کوردی}}</ref> == دانیشتوان == * بە پێی [[سەرژمێریی گشتیی جەماوەر و خانووی ئێران]] لە ساڵی [[٢٠٠٦]]دا، ژمارەی دانیشتووانی ئەم گوندە (٤١) کەس و (١٣) [[خێزان]] بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.amar.org.ir/Portals/0/sarshomari90/Files/ABADY-90/os05.xls |سەردێڕ=ناوەندی ئاماری ئێران، '''فایلی XLSی ئەنجامەکانی سەرژمێریی ساڵی ٢٠١١''' |ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی ئەیلوولی ٢٠١٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141114042225/http://www.amar.org.ir/Portals/0/sarshomari90/Files/ABADY-90/os05.xls |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٤ی تشرینی دووەمی ٢٠١٤ |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> * پێکھاتەی دانیشتوانی ئەم گوندە لە [[کورد]] و [[ئازەربایجانی|ئازەری]] پێکھاتووە. * بە [[زمانی کوردی|کوردی]] ([[کوردیی باکووری|کورمانجی]])، [[زمانی ئازەربایجانی|ئازەری]] دەدوێن. == ئایین == ئایینی ئەم گوندە لە [[ئیسلام]] ([[سوننە]] و [[شیعە]]) پێکھاتووە. == ئەمانەش ببینە == * [[پێڕستی گوندەکانی شارستانی ورمێ]] == پەراوێزەکان == {{پەراوێز}} {{شارستانی ورمێ}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کوردستان|ئێران}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} {{ئێران-کۆلکە}} [[پۆل:شارستانی ورمێ]] [[پۆل:گوندەکانی ئێران بەپێی شارستان|ورمێ]] [[پۆل:گوندەکانی کوردستان بەپێی شارستان|ورمێ]] [[پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ]] [[پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ]] gfb65aln7mhna227kpvrelbep9j6x66 0 179389 1688682 1527283 2026-10-17T10:39:09Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژینناسی-کۆلکە) 1688682 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} [[پەڕگە:Euphorbia pulcherrima-1.jpg|وێنۆک|پۆینسێتیا]] '''پۆینسێتیا''' ڕەنگ سوور و ڕوەکێکی سەوزە بەناوبانگە لە ساتی کریسمس، شوێنی گەشەکردنی مەکسیک و [[ئەمریکای ناوەندی|ئەمریکای ناوەندییە]] و گرنگە بۆ ئەم وڵاتانە و لە جۆری (ملبیغیات) کانە. == بەەستەرە دەرەکییەکان == {{پۆلی کۆمنز|Euphorbia pulcherrima|پۆینسێتیا}} {{تووڵی دەروازە|ڕوەک|ژینناسی}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ژینناسی-کۆلکە}} 044vuqnplpzu0wthp5dcctf6802eeal 0 179439 1688048 1526667 2026-10-16T13:39:37Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ئەندازیاریی شارستانی-کۆلکە، نژیاروانی-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688048 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} '''پردی گۆڵدن گەیت''' یان '''پردی دەروازەی زێڕین''' ({{بە ئینگلیزی|Golden Gate Bridge}}) پردێکی ھەڵواسراوە کە لە [[سان فرانسیسکۆ]]وە دەپەڕێتەوە بۆ ویلایەتی مەرین لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئەمریکا]]. لە ساڵی ١٩٣٧ کرایەوە. پردەکە ٢٧٣٧ مەتر درێژە، تا ساڵی ١٩٦٤ درێژترین پردی جیھان بوو.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢ی ئابی ٢٠١٠|سەردێڕ=Seven Wonders|ناونیشان=http://www.asce.org/Content.aspx?id=2147487305|ڕێکەوتی سەردان=٨ی ئایاری ٢٠٢١|وێبگە=web.archive.org|ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٢ی ئابی ٢٠١٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20100802060056/http://www.asce.org/Content.aspx?id=2147487305|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> ==پێشانگا== {{Wide image|San_Francisco_with_two_bridges_and_the_low_fog.jpg|800px| California|Marin]]|center}} {{Wide image|Golden Gate Bridge at night.jpg|800px|}} == سەرچاوەکان == {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئەندازیاریی شارستانی|کالیفۆڕنیا|نژیاروانی|ئەندازیاری}} {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Golden Gate Bridge}} {{ئەندازیاریی شارستانی-کۆلکە}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:خانووبەرەکان و پێکھاتەکان، تەواوبوونی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:ھێماکانی کالیفۆرنیا]] tu4ovf1dy039tvqbq2u6yy52zga0rwy 1688382 1688048 2026-10-16T21:16:23Z AramBot 39807 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688382 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} '''پردی گۆڵدن گەیت''' یان '''پردی دەروازەی زێڕین''' ({{بە ئینگلیزی|Golden Gate Bridge}}) پردێکی ھەڵواسراوە کە لە [[سان فرانسیسکۆ]]وە دەپەڕێتەوە بۆ ویلایەتی مەرین لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئەمریکا]]. لە ساڵی ١٩٣٧ کرایەوە. پردەکە ٢٧٣٧ مەتر درێژە، تا ساڵی ١٩٦٤ درێژترین پردی جیھان بوو.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢ی ئابی ٢٠١٠|سەردێڕ=Seven Wonders|ناونیشان=http://www.asce.org/Content.aspx?id=2147487305|ڕێکەوتی سەردان=٨ی ئایاری ٢٠٢١|وێبگە=web.archive.org|ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٢ی ئابی ٢٠١٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20100802060056/http://www.asce.org/Content.aspx?id=2147487305|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> ==پێشانگا== {{Wide image|San_Francisco_with_two_bridges_and_the_low_fog.jpg|800px| California|Marin]]|center}} {{Wide image|Golden Gate Bridge at night.jpg|800px|}} == سەرچاوەکان == {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئەندازیاریی شارستانی|کالیفۆڕنیا|نژیاروانی|ئەندازیاری}} {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Golden Gate Bridge}} {{ئەندازیاریی شارستانی-کۆلکە}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:خانووبەرەکان و پێکھاتەکان، تەواوبوونی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:ھێماکانی کالیفۆرنیا]] [[پۆل:پردی پۆڵاین لە ئەمریکا]] b4a5ux0otjquxkrfgvcd3sr79ghgx9m 0 179719 1688618 1527052 2026-10-17T07:38:36Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ئیسرائیل-کۆلکە، فەلەستین-کۆلکە) 1688618 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس-ڕێکخراوە}} '''پۆلیسی ئیسرائیل''' ({{بە عیبری|משטרת ישראל}}) ھێزی پۆلیسی مەدەنیی [[ئیسرائیل]]ە. ھێزەکە بەرپرسیارە لە چالاکییەکانی دژەتیرۆر، ئاسایش، دژە بازرگانیکردن، ڕێگریی تاوان و کۆنترۆڵی ھاتوچۆ. پۆلیسی ئیسرائیل لەژێر چاودێریی وەزارەتی ئاسایشی گشتییە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٩ی حوزەیرانی ٢٠١٠|سەردێڕ=Jerusalem Issue Briefs-The U.S. -Israeli Dispute over Building in Jerusalem: The Sheikh Jarrah-Shimon HaTzadik Neighborhood|ناونیشان=http://www.jcpa.org/JCPA/Templates/ShowPage.asp?DBID=1&LNGID=1&TMID=111&FID=442&PID=0&IID=3056|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی ئایاری ٢٠٢١|وێبگە=web.archive.org|ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٩ی حوزەیرانی ٢٠١٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20100609015346/http://www.jcpa.org/JCPA/Templates/ShowPage.asp?DBID=1&LNGID=1&TMID=111&FID=442&PID=0&IID=3056|ڕەوشی ناونیشان=bot: unknown}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Ministry of Public Security|ناونیشان=https://www.gov.il/en/departments/ministry_of_public_security|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی ئایاری ٢٠٢١|وێبگە=GOV.IL|زمان=en}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|پۆلیس|ئیسرائیل|فەلەستین}} {{پۆلی کۆمنز|Police of Israel}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ئیسرائیل-کۆلکە}} {{فەلەستین-کۆلکە}} ewwfafs3132hzo0a6k1f1xmbbnz5j2r 14 179730 1688569 784183 2026-10-17T06:34:12Z Hamid Hassani 16501 − [[پۆل:بەکارهێنەران]]، + [[پۆل:بەکارھێنەران]] ([[ویکیپیدیا:خێراپۆل|خێراپۆل]]) 1688569 wikitext text/x-wiki [[پۆل:بەکارھێنەران]] ic88vakijs9ekjpwdbxawpodt3j4cmq 0 179768 1688514 1526907 2026-10-17T04:34:18Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، مێژوو-کۆلکە، سیاسەت-کۆلکە) 1688514 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{Infobox royalty|name=پویی{{ھن}}{{nobold|{{lang|zh-hant|溥儀}}}}|issue-type=|birth_name=ئایسین گیۆرۆ پویی{{ھن}}(愛新覺羅 溥儀)|birth_date={{Birth date|1906|02|07|df=y}}|birth_place=[[Prince Chun Mansion]], [[پەکین]]، [[Qing dynasty|Qing Empire]]|death_date={{Death date and age|1967|10|17|1906|02|07|df=y}}|death_place=[[Peking Union Medical College Hospital]], [[Beijing]], [[People's Republic of China]]|burial_place=Hualong Imperial Cemetery, [[Yi County, Hebei]]|spouse={{Marriage|[[Empress Wanrong|Gobulo Wanrong]]|1922|1946|end=d}}{{ھن}}{{Marriage|[[Li Shuxian]]|1962|1967}}|spouse-type=Consorts|consort=|issue=|issue-link=|issue-pipe=|full name=Aisin Gioro Puyi{{efn|[[Aisin-Gioro]] is the clan's name in [[Manchu language|Manchu]], pronounced Àixīn Juéluó in [[Standard Chinese|Mandarin]]; Pǔyí is the Chinese given name as pronounced in Mandarin.}}{{ھن}}(愛新覺羅 溥儀){{ھن}}[[Manchu language|Manchu]]: Aisin Gioro Pu I{{efn|[[Manchu language|Manchu]]: {{ManchuSibeUnicode|ᠠᡳᠰᡳᠨ ᡤᡞᠣᠷᠣ ᡦᡠ ᡞ|style=height:1.8em;word-wrap:normal}}.}}|predecessor5=''Himself as [[List of Emperors of the Qing Dynasty|Emperor of China]]''|era name=|era dates='''Qing Empire''' * Xuantong{{ھن}}(宣統; ٢٢ کانوونی دووەم ١٩٠٩ – 12 February 1912, ١ تەممووز ١٩١٧ – ١٢ تەممووز ١٩١٧){{ھن}}[[Manchu language|Manchu]]: Gehungge Yoso{{efn|[[Manchu language|Manchu]]: {{ManchuSibeUnicode|lang=mnc|ᡤᡝᡥᡠᠩᡤᡝ ᠶᠣᠰᠣ|style=height:2em;word-wrap:normal;}}.}}{{ھن}}[[Mongolian language|Mongolian]]: Хэвт ёс{{efn|[[Mongolian language|Mongolian]]: {{MongolUnicode|ᠬᠡᠪᠲᠦ ᠶᠣᠰᠣ<!-- http://trans.mglip.com/ -->|style=height:2.1em;word-wrap:normal;}}.}} ; Manchukuo * Datong{{ھن}}(大同; ١ ئازار ١٩٣٢ – ٢٨ شوبات ١٩٣٤) * Kangde{{ھن}}(康德; ١ ئازار ١٩٣٤ – ١٧ ئاب ١٩٤٥)|regnal name=|posthumous name=|temple name=|house=[[Aisin Gioro]]|house-type=|father=[[Zaifeng, Prince Chun|Zaifeng]], [[Prince Chun (醇)|Prince Chun of the First Rank]]|mother=[[گوالگیا یولان]]|religion=|occupation=|signature_type=|signature=|successor5=[[Pujie]]|reign5=١٢ شوبات ١٩١٢ – 17 October 1967|image=Pu Yi, Qing dynasty, China, Last emperor.jpg|reg-type2=Prime Minister|caption=Puyi as Emperor of Manchukuo, wearing the Mǎnzhōuguó uniform.|succession=[[List of emperors of the Qing dynasty|Emperor of the Qing dynasty]]|reign=2 December 1908 – 12 February 1912|reign-type=First reign|predecessor=[[Guangxu Emperor]]|successor=''Monarchy abolished''{{hairspace}}{{efn|The [[Qing dynasty]] was formally ended in 1912 by [[Xinhai Revolution]]. [[Sun Yat-sen]] succeeded Puyi as head of state through the office of [[Provisional Government of the Republic of China (1912)|Provisional President]].}}|reg-type=Regents|regent=[[Zaifeng, Prince Chun]] {{nowrap|{{small|(1908–11)}}}}{{ھن}}[[Empress Dowager Longyu]] {{nowrap|{{small|(1911–12)}}}}|reg-type1={{nowrap|[[Prime Minister of the Imperial Cabinet|Prime Ministers]]}}|regent1=[[Yikuang, Prince Qing]]{{ھن}}[[Yuan Shikai]]|reign2=1 July 1917 – 12 July 1917{{efn|Between 1 July 1917 and 12 July 1917, during the [[Manchu Restoration]], Puyi re-took the throne and proclaimed himself the restored Emperor of the [[Qing dynasty]], supported by [[Zhang Xun]], the self-proclaimed Prime Minister of the Imperial Cabinet. However, Puyi and Zhang Xun's proclamations in July 1917 were never recognized by [[Republic of China (1912–1949)|Republic of China]] (at the time, the sole legitimate government of China), most of Chinese people or any foreign countries.}}|reign-type2=Second reign|regent2=[[ژانگ سون]]|reign-type5=Period|succession3=[[Emperor of Manchukuo]]|reign3=1 March 1934 – 17 August 1945|reg-type3=Prime Minister|regent3=[[ژێنگ سیاۆسو]]{{ھن}}[[ژانگ جینگھوی]]|predecessor3=''Himself as [[Chief Executive of Manchukuo]]''|successor3=''None'' ''(Manchukuo dissolved)''|succession4=[[Chief Executive of Manchukuo]]|reign4=18 February 1932 – 28 February 1934|reg-type4=Prime Minister|regent4=[[Zheng Xiaoxu]]|predecessor4=''[[Manchukuo]] and position established''|successor4=''Himself as [[Emperor]]''|succession5=[[Aisin Gioro|Head of the House of Aisin Gioro]]|module=}} '''پویی''' (بەچینی: 溥儀 لەدایکبووی ٧ ی شوباتی ١٩٠٦ تا ١٧ ی تشرینی یەکەمی ١٩٦٧) دواین ئیمپراتۆر بوو لە چین وەک یازدە مین فەرمانڕەوایی دواین ئیمپراتۆرییەتی چینگ. پویی لە تەمەنی دوو ساڵی بووبە ئیمپراتۆر و دواتر بە زۆر لەسەر کار لابرا لە ١٢ ی شوباتی ١٩١٢ بەھۆی ھەڵگەرانەوەی سینھای دواتر لەژێر حکوومەتی [[ژاپۆن]] وەکوو فەرمانڕەوایەکی ئاسایی فەرمانڕەوایەتی کردووە لە ویلایەتی مانچوکوۆ لەسەردەمی [[جەنگی جیھانی دووەم]] == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Five Wives of The Last Emperor Puyi|ناونیشان=http://history.cultural-china.com/en/48History6760.html|ڕەوشی ناونیشان=مردوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20091215215941/http://history.cultural-china.com/en/48History6760.html|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٥ی کانوونی یەکەمی ٢٠٠٩|ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئابی ٢٠١٠|بڵاوکەرەوە=Cultural China}}{{بەستەری مردوو|url=http://history.cultural-china.com/en/48History6760.html |date=کانوونی دووەمی ٢٠٢٢ }} == سەرچاوەکان == {{تێبینییەکان}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|چین|مێژوو|سیاسەت|زانستی سیاسەت}}{{Commons category|Pu Yi|{{ھن}}پویی}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{سیاسەت-کۆلکە}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٠٦]] [[پۆل:مردووانی ١٩٦٧]] [[پۆل:مناڵە فەرمانڕەواکانی ئاسیا]] [[پۆل:١٩١٠کان لە چین]] [[پۆل:ئیمپراتۆرەکانی پەکین]] [[پۆل:چینییە فاشیستەکان]] [[پۆل:فەرمانڕەوا چینییەکانی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:فەرمانڕەوا مناڵەکان لە ئاسیا]] [[پۆل:فەرمانڕەوا لابراوەکان]] [[پۆل:ئەندامی خێزانی شاھانە پەیوەست بە کۆمەڵگای پەلکەزێڕینە]] t14y9ez74vh17bit1btwwoullsa136m 1688635 1688514 2026-10-17T09:08:17Z AramBot 39807 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688635 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{Infobox royalty|name=پویی{{ھن}}{{nobold|{{lang|zh-hant|溥儀}}}}|issue-type=|birth_name=ئایسین گیۆرۆ پویی{{ھن}}(愛新覺羅 溥儀)|birth_date={{Birth date|1906|02|07|df=y}}|birth_place=[[Prince Chun Mansion]], [[پەکین]]، [[Qing dynasty|Qing Empire]]|death_date={{Death date and age|1967|10|17|1906|02|07|df=y}}|death_place=[[Peking Union Medical College Hospital]], [[Beijing]], [[People's Republic of China]]|burial_place=Hualong Imperial Cemetery, [[Yi County, Hebei]]|spouse={{Marriage|[[Empress Wanrong|Gobulo Wanrong]]|1922|1946|end=d}}{{ھن}}{{Marriage|[[Li Shuxian]]|1962|1967}}|spouse-type=Consorts|consort=|issue=|issue-link=|issue-pipe=|full name=Aisin Gioro Puyi{{efn|[[Aisin-Gioro]] is the clan's name in [[Manchu language|Manchu]], pronounced Àixīn Juéluó in [[Standard Chinese|Mandarin]]; Pǔyí is the Chinese given name as pronounced in Mandarin.}}{{ھن}}(愛新覺羅 溥儀){{ھن}}[[Manchu language|Manchu]]: Aisin Gioro Pu I{{efn|[[Manchu language|Manchu]]: {{ManchuSibeUnicode|ᠠᡳᠰᡳᠨ ᡤᡞᠣᠷᠣ ᡦᡠ ᡞ|style=height:1.8em;word-wrap:normal}}.}}|predecessor5=''Himself as [[List of Emperors of the Qing Dynasty|Emperor of China]]''|era name=|era dates='''Qing Empire''' * Xuantong{{ھن}}(宣統; ٢٢ کانوونی دووەم ١٩٠٩ – 12 February 1912, ١ تەممووز ١٩١٧ – ١٢ تەممووز ١٩١٧){{ھن}}[[Manchu language|Manchu]]: Gehungge Yoso{{efn|[[Manchu language|Manchu]]: {{ManchuSibeUnicode|lang=mnc|ᡤᡝᡥᡠᠩᡤᡝ ᠶᠣᠰᠣ|style=height:2em;word-wrap:normal;}}.}}{{ھن}}[[Mongolian language|Mongolian]]: Хэвт ёс{{efn|[[Mongolian language|Mongolian]]: {{MongolUnicode|ᠬᠡᠪᠲᠦ ᠶᠣᠰᠣ<!-- http://trans.mglip.com/ -->|style=height:2.1em;word-wrap:normal;}}.}} ; Manchukuo * Datong{{ھن}}(大同; ١ ئازار ١٩٣٢ – ٢٨ شوبات ١٩٣٤) * Kangde{{ھن}}(康德; ١ ئازار ١٩٣٤ – ١٧ ئاب ١٩٤٥)|regnal name=|posthumous name=|temple name=|house=[[Aisin Gioro]]|house-type=|father=[[Zaifeng, Prince Chun|Zaifeng]], [[Prince Chun (醇)|Prince Chun of the First Rank]]|mother=[[گوالگیا یولان]]|religion=|occupation=|signature_type=|signature=|successor5=[[Pujie]]|reign5=١٢ شوبات ١٩١٢ – 17 October 1967|image=Pu Yi, Qing dynasty, China, Last emperor.jpg|reg-type2=Prime Minister|caption=Puyi as Emperor of Manchukuo, wearing the Mǎnzhōuguó uniform.|succession=[[List of emperors of the Qing dynasty|Emperor of the Qing dynasty]]|reign=2 December 1908 – 12 February 1912|reign-type=First reign|predecessor=[[Guangxu Emperor]]|successor=''Monarchy abolished''{{hairspace}}{{efn|The [[Qing dynasty]] was formally ended in 1912 by [[Xinhai Revolution]]. [[Sun Yat-sen]] succeeded Puyi as head of state through the office of [[Provisional Government of the Republic of China (1912)|Provisional President]].}}|reg-type=Regents|regent=[[Zaifeng, Prince Chun]] {{nowrap|{{small|(1908–11)}}}}{{ھن}}[[Empress Dowager Longyu]] {{nowrap|{{small|(1911–12)}}}}|reg-type1={{nowrap|[[Prime Minister of the Imperial Cabinet|Prime Ministers]]}}|regent1=[[Yikuang, Prince Qing]]{{ھن}}[[Yuan Shikai]]|reign2=1 July 1917 – 12 July 1917{{efn|Between 1 July 1917 and 12 July 1917, during the [[Manchu Restoration]], Puyi re-took the throne and proclaimed himself the restored Emperor of the [[Qing dynasty]], supported by [[Zhang Xun]], the self-proclaimed Prime Minister of the Imperial Cabinet. However, Puyi and Zhang Xun's proclamations in July 1917 were never recognized by [[Republic of China (1912–1949)|Republic of China]] (at the time, the sole legitimate government of China), most of Chinese people or any foreign countries.}}|reign-type2=Second reign|regent2=[[ژانگ سون]]|reign-type5=Period|succession3=[[Emperor of Manchukuo]]|reign3=1 March 1934 – 17 August 1945|reg-type3=Prime Minister|regent3=[[ژێنگ سیاۆسو]]{{ھن}}[[ژانگ جینگھوی]]|predecessor3=''Himself as [[Chief Executive of Manchukuo]]''|successor3=''None'' ''(Manchukuo dissolved)''|succession4=[[Chief Executive of Manchukuo]]|reign4=18 February 1932 – 28 February 1934|reg-type4=Prime Minister|regent4=[[Zheng Xiaoxu]]|predecessor4=''[[Manchukuo]] and position established''|successor4=''Himself as [[Emperor]]''|succession5=[[Aisin Gioro|Head of the House of Aisin Gioro]]|module=}} '''پویی''' (بەچینی: 溥儀 لەدایکبووی ٧ ی شوباتی ١٩٠٦ تا ١٧ ی تشرینی یەکەمی ١٩٦٧) دواین ئیمپراتۆر بوو لە چین وەک یازدە مین فەرمانڕەوایی دواین ئیمپراتۆرییەتی چینگ. پویی لە تەمەنی دوو ساڵی بووبە ئیمپراتۆر و دواتر بە زۆر لەسەر کار لابرا لە ١٢ ی شوباتی ١٩١٢ بەھۆی ھەڵگەرانەوەی سینھای دواتر لەژێر حکوومەتی [[ژاپۆن]] وەکوو فەرمانڕەوایەکی ئاسایی فەرمانڕەوایەتی کردووە لە ویلایەتی مانچوکوۆ لەسەردەمی [[جەنگی جیھانی دووەم]] == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Five Wives of The Last Emperor Puyi|ناونیشان=http://history.cultural-china.com/en/48History6760.html|ڕەوشی ناونیشان=مردوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20091215215941/http://history.cultural-china.com/en/48History6760.html|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٥ی کانوونی یەکەمی ٢٠٠٩|ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئابی ٢٠١٠|بڵاوکەرەوە=Cultural China}}{{بەستەری مردوو|url=http://history.cultural-china.com/en/48History6760.html |date=کانوونی دووەمی ٢٠٢٢ }} == سەرچاوەکان == {{تێبینییەکان}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|چین|مێژوو|سیاسەت|زانستی سیاسەت}}{{Commons category|Pu Yi|{{ھن}}پویی}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{سیاسەت-کۆلکە}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٠٦]] [[پۆل:مردووانی ١٩٦٧]] [[پۆل:مناڵە فەرمانڕەواکانی ئاسیا]] [[پۆل:١٩١٠کان لە چین]] [[پۆل:ئیمپراتۆرەکانی پەکین]] [[پۆل:چینییە فاشیستەکان]] [[پۆل:فەرمانڕەوا چینییەکانی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:فەرمانڕەوا مناڵەکان لە ئاسیا]] [[پۆل:فەرمانڕەوا لابراوەکان]] [[پۆل:ئەندامی خێزانی شاھانە پەیوەست بە کۆمەڵگای پەلکەزێڕینە]] [[پۆل:مەرگەکان بە شێرپەنجە لە چین]] axgfllilao8mxvs6gia11tj940u6bf1 0 181264 1688226 1687638 2026-10-16T20:08:47Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:یەک سەرچاوە|یەک سەرچاوە]]}}؛ لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێسەرچاوە|بێسەرچاوە]]}} 1688226 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{Infobox officeholder|name=پانگ تۆنگ|relatives={{unbulleted list|Pang Lin (brother)|Pang Degong (uncle)|Pang Shanmin (cousin)|Pang Huan (nephew)}}|term_end3={{End date|209}}|birth_date=179{{efn|name=birth and death dates|Pang Tong's biography in the ''Sanguozhi'' recorded that he died at the age of 36 (by [[East Asian age reckoning]]) in 214. By calculation, his year of birth should be around 179.}}|birth_place=[[Xiangyang]], [[Hubei]]|death_date=214 (aged 35){{efn|name=birth and death dates}}|death_place=[[گوانگھان]]، [[سیچوان]]|resting_place=[[Pang Tong Shrine and Tomb]]|children=پانگ ھۆنگ|monarch3=[[ئیمپراتۆر سیان]]|occupation=Official, ڕاوێژکار|blank1=[[Courtesy name]]|data1=شی یوان (士元)|blank2=[[Posthumous name]]|data2=Marquis Jing (靖侯)|blank3=Nickname|term_start3={{Start date|?}}|office3=Prefect of [[Leiyang]] (耒陽令){{ھن}}<small>(under [[Sun Quan]])</small>|native_name=龐統|term_start={{Start date|{{circa}} 209}}|image=PangTong.jpg|image_size=|alt=|office=ڕاوێژکاری سەربازی بەرەی{{ھن}}(軍師中郎將){{ھن}}<small>(ژێر[[لیو بێی]])</small>|monarch=[[ئیمپراتۆر سیان]]|alongside=[[ژوگێ لیانگ]]|term_end={{End date|214}}|term_end2={{End date|209}}|office1=Assistant Officer in the Headquarters Office{{ھن}}(治中從事){{ھن}}<small>(under [[Liu Bei]])</small>|monarch1=[[ئیمپراتۆر سیان]]|term_start1={{Start date|?}}|term_end1={{End date|?}}|office2=Assistant Officer (從事){{ھن}}<small>(under [[سون چوان]])</small>|monarch2=[[ئیمپراتۆر سیان]]|term_start2={{Start date|?}}|data3="Fledgling Phoenix"{{ھن}}(鳳雛)}}'''پانگ تۆنگ''' (١٧٩–٢١٤) ناو:شییوان، ڕاوێژکارێکی لۆرد [[لیو بێی]] بووە لە کۆتا سەردەمی ڕۆژاوای ئیمپراتۆرییەتی ھان لە مێژووی دێرینی چین، پانگ تۆنگ لەگەڵ ژوگێ لیانگ، سو شوو، سیانگ لانگ، خوێندوویەتی نازناوی "باڵندەی ئاگرینی فۆنێکس" لێنرا بوو بەھۆی ھەڵسوکەوتە ھاوڕێیەتیانەکەی و خزمەتی ژەنەڕال ژۆو یوی دەکرد، و ھاوڕێی [[لو جی]] و [[گوشاۆ]] بوو پێش ئەوەی بچێتە پاڵ [[لیو بێی]] لە ٢٠٩.{{sfnp|de Crespigny|2007|p=٦٨٩}} == تێبینییەکان == {{تێبینییەکان}} == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|چین|مێژوو|ژیاننامە|سیاسەت}} {{پۆلی کۆمنز|Pang Tong}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{سیاسەت-کۆلکە}} [[پۆل:مردووانی ٢١٤]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٧٩]] [[پۆل:بەرپرسەکانی ژێر لیو بێی]] 81nz4lqx9k5p18ne22q82nxhtdz387s 0 181428 1688225 1687712 2026-10-16T20:08:37Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بنبەست|بنبەست]]}} 1688225 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:King Cheng of Zhou.jpg|وێنۆک|پاشا چێنگ]] '''پاشا چێنگی ژۆو''' (بە چینی:周成王 خوێندنەوە ژۆو چێنگ وانگ) ناوی کەسی جی سۆنگ (姬誦) دووەم پاشای ئیمپراتۆریەتی ژۆو بوو لە مێژووی دێرینی چین، کە فەرمانڕەوایی لە ١٠٤٢ تا ١٠٢١ی پێش زاین کردووە یان ١٠٤٢ تا ١٠٠٦ی پێش زاین<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|سەردێڕ=Cambridge History of Ancient China}}</ref> == سەرچاوەکان == <references />{{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|چین|مێژوو|پاشایەتی}} {{پۆلی کۆمنز|King Cheng of Zhou}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{چین-کۆلکە}} [[پۆل:پاشاکانی ئیمپراتۆریەتیی ژۆو]] [[پۆل:مردووانی سەدەی ١١ی پێش زایین]] [[پۆل:فەرمانڕەوا چینییەکان لە سەدەی ١١یەمی پێش زایین]] [[پۆل:فەرمانڕەوا مناڵەکان لە ئاسیا]] ezwngcyw9zaanl682k0hduax29gjcgs 0 181435 1688232 1687513 2026-10-16T20:09:47Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:یەک سەرچاوە|یەک سەرچاوە]]}} 1688232 wikitext text/x-wiki {{infobox royalty|name=پاشا ژاوۆی ژۆو<br/>周昭王|succession=[[ئیمپراتۆریەتی ژۆو|پاشای زنجیرە فەرمانڕەوای ژۆو]]|reign=977/75–957 BC{{sfnp|Shaughnessy|1999a|p=29}}|predecessor=[[پاشا کانگی ژۆو]]{{sfnp|Shaughnessy|1999a|p=29}}|successor=[[پاشا مووی ژۆو]]{{sfnp|Blakeley|1999|p=10}}|full name=[[Chinese surname|Ancestral name]]: [[Ji (Zhou dynasty ancestral surname)|Jī]] (''{{linktext|姬}}'')<br/>[[Given name]]: '''Xiá''' ({{linktext|瑕}})|house=[[ئیمپراتۆریەتی ژۆو|ژۆو]]|image=King Zhao of Zhou.jpg|caption=وێنەی دوای مردنی لە ئیمپراتۆریەتیی چینگ|birth_date=1027 پێش زایین|birth_name=جی سیا (姬瑕)|death_date=957 پێش زایین|father=[[پاشا کانگی ژۆو]]|mother=وانگ جیانگ|spouse=شاژن فانگ|issue=[[پاشا مووی ژۆو]]}} '''پاشا ژاوۆی ژۆو''' (بە چینی: 周昭王; خوێندنەوە: ژۆو ژاوۆ وانگ) ناوی کەسی: جی سیا، چوارەم پاشای [[ئیمپراتۆریەتی ژۆو]] بوو لە مێژووی دێرینی چین، سەردەمی فەرمانڕەوایەتیەکەی لە ٩٧٧ی پێش زاین بەردەوام بوو تا مردنی{{sfnp|Li|2006|p=93-95}} == پاشماوە == مردن و شکستی پاشا ژۆو زیانێکی زۆری بە ناوبانگی ئیمپراتۆریەتی ژۆو گەیاند و بووە ھۆی وەستانی فراوانبوونی پێشوەختەی، ئەمەش بووە هۆی چەندین داگیرکاری دەرەکی. ھەرچۆنێک بیت کوڕ و جێنشینی، [[پاشا مووی ژۆو|پاشا موی]] توانی شانشینی سەقامگیر بکات، بەڵام لەکۆتایدا ڕووباری یانگتزێ بووە سنووری هەمیشەیی وڵاتەکە. سەرەڕای شکستەکانی، پاشا ژۆو هەڵمەتە سەربازییەکانی بەرەی باشووری ھێشتا لەبیران مابوون. کۆنتڕۆڵێکی سیاسی بەسەر باکووری ڕووباری یانگتزێ و ڕۆژھەڵاتی ڕووباری ھان دامەزراندبوو. دوای مردنی، لە پەرستگای "کانگ گۆنگ" کەھەر خۆشی دروستی کردبوو، بەشێوەیەکی مەزن ڕێزی لێگیرا. وەک یەکەم فەرمانڕەوای ژۆو کە بەم شێوەیە درەوشێنرایەوە، و بووە کەسایەتییەکی گرنگ بۆ یادکردنەوەی باوباپیرانیان لە سەردەمی ئمپراتۆریەتی ژۆوی ناوەڕاستدا.{{sfnp|Kern|2009|pp=161–164}} ڕەنگە فەرمانڕەواییەکانی دوای خۆی بۆیە ئاوا لە پەرستگا دایان نابێت و ڕێزیان لێنابێت چونکە نەیان ویستبێت ئەو بە کەم سەیر بکرێت.{{sfnp|Kern|2009|p=153}} لە سەردەمەکانی دواتر ژیانی پاشا ژۆو زۆر مەزن و درەوشاوە نەدەبینرا، "چونکە وەک فەرمانڕەواییەک دەیانساند کە حەزی لە ڕابواردن و خۆشگوزەرانی بوو و سیاسەتی پشتگوێ خستووە. و لە گەشتێکی ڕاوکردنی بۆ باشوور بووە ھۆی مردنی".<ref name="Zhou Dynasty history">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Chinese History - Political History of the Zhou Dynasty 周 (11th cent.-221 BCE)|ناونیشان=http://www.chinaknowledge.de/History/Zhou/zhou-event.html|ڕێکەوتی سەردان=٢١ی ئابی ٢٠١٥|ئیش=Ulrich Theobald}}</ref> ھەروەھا شاعیرانی باشووری چوو (南楚) لەسەر ئەو شیعریان نووسیوە لە کۆکراوەی "پرسیارە ئاسمانییەکان" بە شیعری کلاسیکی چینی، کە لەوێدا سووکایەتی پێدەکەن و دەڵێن خۆبەزلزان بووە.{{sfnp|Hawkes|1985|p=II.135}} == سەرچاوەکان == <references />{{تووڵی دەروازە|چین|مێژوو|پاشایەتی|ژیاننامە}} {{پۆلی کۆمنز|King Zhao of Zhou}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{چین-کۆلکە}} [[پۆل:پاشاکانی ئیمپراتۆریەتیی ژۆو]] [[پۆل:فەرمانڕەوا چینییەکانی سەدەی ١٠یەمی پێش زایین]] [[پۆل:مردنەکان لە سەدەی ١٠می پێش زایین]] mn3ilmq4p9s68z6bc9l8jdlvke7tt1f 0 181457 1688233 1687497 2026-10-16T20:09:57Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:یەک سەرچاوە|یەک سەرچاوە]]}}؛ لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێسەرچاوە|بێسەرچاوە]]}} 1688233 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{Infobox royalty|name=پاشا سوانی ژۆو <br/>周宣王|image=King_Xuan_of_Zhou.jpg|succession=پاشای چین|reign=٨٢٧ی پێش زاین تا ٧٨٢ی پێش زاین|predecessor=[[نوێنەرایەتی گۆنگھێ|سەردەمی گۆنگھێ]]|successor=[[پاشا یوی ئیمپراتۆریەتی ژۆو|پاشا یوو]]|full name=[[Chinese ancestral name|Ancestral name]]: [[Ji (surname)|Jī]] (姬)<br/>Given name: Jìng (靜)|house=[[ئیمپراتۆریەتی ژۆو]]|death_date=٧٨٢ی پێش زاین|father=[[پاشا لی ژۆو]]|mother=شێن جیانگ|spouse=[[شاژن جیانگ]]|issue=[[پاشا یوی ئیمپراتۆریەتی ژۆو|پاشا یوو]]<br>[[پاشا یوی ئیمپراتۆریەتی ژۆو|پاشا سیێ]]<br>چێنگفو, مارکویسی یانگ}}'''پاشا سوانی ژۆو''' ناوی کەسی جی جیانگ، یانزەم پاشایی ئیمپراتۆریەتی ژۆو بوو، فەرمانڕەوایەتیەکەی لە ٨٢٧ی پێش زاین تا ٧٨٢ی پێش زاین بوو پاشا سوان کاری کرد بۆ گێرانەوەی دەسەڵاتی شاھانە پاش کودەتاکەی پێشوو (سەردەمی گۆنگھێ) پاشا شەڕی لەگەل بەربەریە رۆژاوایەکان کرد لەنێوان گروپەکانی تریش لە دەریای ھوایی بۆ باشوور و باکووری ناوچەکە، لە نۆیەم ساڵی فەرمانڕەوایی بانگھێتی ھەموو لۆردەکانی کرد دواتر پەرەی بە سەربازی وڵاتەکەی دا و  لە خراپبوون پاراستی، پەرەی پێدا لە ویلایەتەکانی لوو، وێی، چی، مێژوونووس سیما چیان دەیگرێتەوە " لە سەردەمی پاشا سوان زۆربەی لۆردەکان سەرپێچی فەرمانی وڵاتیان دەکرد."{{sfnp|Shaughnessy & al.|1999|p=347}} دوای مردنی کوڕەکەی پاشا یوی دێتە شوێنی، وە کوڕەکەی دەبێتە دوا پاشا لە ئیمپراتۆریەتی ژۆو، دوایی ئەوەی [[چوانڕۆنگ|بەربەریەکان ھێرش دەکەن]] بۆ سەر پایتەختی ژۆو ([[ھائۆجینگ]]) و کۆتا بە فەرمانڕەوایەتی ئیمپراتۆریەتەکە دێنن. == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکی|بەستەر=https://en.wikipedia.org/wiki/King_Xuan_of_Zhou|سەردێڕ=King_Xuan_of_Zhou|زمان=ئینگلیزی|سەردان=٣ی حوزەیرانی ٢٠٢١}} <references /> {{تووڵی دەروازە|چین|مێژوو|پاشایەتی|ژیاننامە}} {{پۆلی کۆمنز|King Xuan of Zhou}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{چین-کۆلکە}} [[پۆل:پاشاکانی ئیمپراتۆریەتیی ژۆو]] [[پۆل:فەرمانڕەوا چینییەکانی سەدەی ٨می پێش زایین]] [[پۆل:فەرمانڕەوا چینییەکانی سەدەی ٩یەمی پێش زایین]] l6deojvvy3einsulb2lupmp9zkhkbe0 0 182429 1688117 1660038 2026-10-16T17:46:44Z حوسێن 42516 حوسێن پەڕەی [[دارەبەن]]ی بە بێ بەجێھشتنی ڕەوانەکەرێک گواستەوە بۆ [[دارەبەن، بەحرکە]] 1660038 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناو = دارەبەن | ناوی_فەرمی = '''{{lang-ar| داربن}}<br>{{lang-en| Daraban}}''' | ناوی_خۆماڵی = | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = '''[[دێ|گوند]]''' <!--- وێنەکان، ناسناو، دروشم ---> | وێنە = Arbil Districs.png | شرۆڤەی_وێنە = نەخشەی کارگێڕی قەزاکانی([[قەزای ھەولێر|ھەولێر]]، [[قەزای عەنکاوە|عەنکاوە]]، [[قەزای بەحرکە|بەحرکە]]، [[قەزای خەبات|خەبات]]، [[قەزای قوشتەپە|قوشتەپە]] و [[ناحیە]]کانیان و [[دێ|گوند]]ەکانیان). | وێنەی_ئاڵا = | قەبارەی_ئاڵا = 300px | وێنەی_مۆر = | قەبارەی_مۆر = | وێنەی_نیشان = | قەبارەی_نیشان = | ناسناو = | دروشم = <!-- نەخشەکان و شوێنی جوگرافیایی ------> | وێنەی_نەخشە = {{Infobox mapframe | zoom=12 | coord={{Coord| 36.30929| 43.9022}}}} | قەبارەی_نەخشە =200px | شرۆڤەی_نەخشە = '''گوندی دارەبەن''' | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region#Iraq#Asia | ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = top | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[ھەرێمی کوردستان]]دا##جێگە لە [[عێراق]]دا##جێگە لە [[ئاسیا]]دا | بەرزونزمیی_دەرزیی_نەخشە = ١ | پۆتانەکان = {{coord| 36.30929| 43.9022 |region:IQ|display=inline,title}} | دەرزیی_دیاریکردنی_پۆتانەکان = <!-- شوێن ------------------> | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[ھەرێمی فێدراڵ]] | ناوی_دابەشکراو١ = {{ئاڵا|ھەرێمی کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://gov.krd/information-and-services/press-material/|سەردێڕ= ئاڵای ھەرێمی کوردستان |بڵاوکەرەوە=[[حکوومەتی ھەرێمی کوردستان|KRG]] |زمان=[[زمانی کوردی|کوردی]]}}</ref>{{ھن}}([[باشووری کوردستان]])<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = ئەتنۆدیمۆگرافیای باشووری کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/docviewer.aspx?lng=1&book=2010122214410518828 | نووسەر = د.عەبدوڵا غەفور | زمان = کوردی }}{{بەستەری مردوو|url=https://www.kurdipedia.org/docviewer.aspx?lng=1&book=2010122214410518828 |date=ئابی ٢٠٢٦ }}</ref> | جۆری_دابەشکراو٢ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[پارێزگای ھەولێر]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[قەزای بەحرکە|بەحرکە]] | جۆری_دابەشکراو٤ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٤ = [[ناحیەی ناوەندی قەزای بەحرکە|ناحیەی ناوەند]] <!-- دامەزران ---------------> | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | سەردێڕی_دامەزران١ = | ڕێکەوتی_دامەزران١ = | سەردێڕی_لەناوچوون = | ڕێکەوتی_لەناوچوون = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = <!-- ڕێبەرەکان، شێوازی دەسەڵات ---> | پەراوێزەکانی_دەسەڵات = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک١ = | ناوی_سەرۆک١ = | سەرناوی_سەرۆک٢ = | ناوی_سەرۆک٢ = <!-- ڕووبەر ----------------------> | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | ڕووبەری_وشکایی_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_لەسەددا = | ڕووبەری_شاری_بە_کم٢ = | ڕووبەری_لادێیی_بە_کم٢ = <!-- بەرزایی ---------------------> | بەرزایی_بە_م = ٣٤٧ | بەرزترین_بەرزایی_بە_م = | نزمترین_بەرزایی_بە_م = <!-- ژمارەی_دانیشتووان ----------------> | ژمارەی_دانیشتووان = ٣،٦٧٨ کەس<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = سەرژمێریی دانیشتوانی عێراق لە ساڵی ٢٠٢٤دا|ناونیشان= https://www.cosit.gov.iq/ar/?option=com_content&view=article&layout=edit&id=1234 |ڕێکەوتی سەردان= ١ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢| نووسەر = وەزارەتی پلاندانانی عێراق |زمان = [[زمانی عەرەبی|عەرەبی]]}}</ref> | دانیشتووان_لە = [[٢٠٢٤]] | چڕیی_دانیشتووان_بە_کم٢ = | مەزندەی_دانیشتووان = | مەزندەی_دانیشتووان_لە = | دانیشتووانی_شاری = | چڕیی_دانیشتووانی_شاری_بە_کم٢ = | دانیشتووانی_لادێیی = | چڕیی_دانیشتووانی_لادێیی_بە_کم٢ = | سەرناوی_دانیشتووان = | ئاگاداریی_دانیشتووان = <!-- دانیشتوواناسی (بەشی ١) --------> | جۆری_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] و [[ئایین]] | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمانی کوردی|کوردی]] ([[کوردیی ناوەندی|سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئیسلام]] ([[سوننە]]) | سەرناوی٣_دانیشتووانناسی١ = | زانیاریی٣_دانیشتووانناسی١ = <!-- کاتناوچە --------------> | کاتناوچە١ = [[ناوچەی کاتی]] | جیاوازی١_لە_utc = +٣:٠٠ | کاتناوچە١_DST = | جیاوازی١_لە_DST = <!-- کۆدی_پۆستە، کۆدی_ناوچە ---> | جۆری_کۆدی_پۆستە = | کۆدی_پۆستە = | جۆری_کۆدی_پۆستە٢ = | کۆدی_پۆستە٢ = | جۆری_کۆدی_ناوچە = [[تەلەفۆن]] | کۆدی_ناوچە = ٠٠٩٦٤ <!-- وێبگە، پەراوێزەکان --------> | وێبگە = | پەراوێزەکان = }} '''دارەبەن''' یەکێکە لە گوندەکانی [[ناحیەی ناوەندی قەزای بەحرکە]] لە [[قەزای بەحرکە]] لە [[پارێزگای ھەولێر]] لە [[ھەرێمی کوردستان]] لە [[عێراق]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = قەزا و ناحیەکانی پارێزگای ھەولێر | ناونیشان = https://www.hawlergov.org/app/pages/198 | نووسەر = وێبگەی پارێزگای ھەولێر |زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]]}}</ref> <ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = جوگرافیای کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/files/books/2010/19922.PDF?ver=129815958210000000 | نووسەر = د.عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]] | ڕێکەوتی سەردان = ١٩ی ئایاری ٢٠٢٦ | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ٢٤ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٥ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20250124052556/https://www.kurdipedia.org/files/books/2010/19922.PDF?ver=129815958210000000 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = نەخشەی ھەرێمی کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/files/relatedfiles/2018/148438/0001.PDF?ver=131678453340000000 | نووسەر = ناوەندی زانیارییە مرۆییە ھاوبەشەکان | زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]] | ڕێکەوتی سەردان = ١٩ی ئایاری ٢٠٢٦ | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ٢٤ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٥ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20250124053955/https://www.kurdipedia.org/files/relatedfiles/2018/148438/0001.PDF?ver=131678453340000000 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = یەکە کارگێڕیەکانی پارێزگاکانی ھەرێمی کوردستان، لەسەر ئاستی پارێزگا و قەزا و ناحیە و ژینگە گەڕەک/گوند | ناونیشان = https://krso.gov.krd/content/upload/1/root/a212.pdf | نووسەر = دەستەی ئاماری حکوومەتی ھەرێمی کوردستان |زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]]}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = رووپێوی دیمۆگرافی لە ھەرێمی کوردستان 2017 | ناونیشان = https://krso.gov.krd/content/upload/1/root/080519013929.pdf | نووسەر = IOM |زمان = [[زمانی ئینگلیزی|ئینگلیزی]]}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = پێکھاتەی نەتەوەیی دانیشتوان لە باشووری کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/files/books/2010/19861.PDF?ver=129816712610000000 | نووسەر = د.عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]] | ڕێکەوتی سەردان = ١٩ی ئایاری ٢٠٢٦ | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ٩ی ئابی ٢٠٢٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20240809161721/https://www.kurdipedia.org/files/books/2010/19861.PDF?ver=129816712610000000 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{قەزای بەحرکە}} {{تووڵی دەروازە|پارێزگای ھەولێر|کوردستان|عێراق}} {{کوردستان-کۆلکە}} {{عێراق-کۆلکە}} [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای ھەولێر]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] [[پۆل:نیشتەجێبوونی کوردەکان لە عێراق]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی باشووری کوردستان]] [[پۆل:ھەولێر]] [[پۆل:باشووری کوردستان]] [[پۆل:پارێزگای ھەولێر]] [[پۆل:ھەرێمی کوردستان]] 02k21dxd0ffrhlvmydottfs7u65tnev 0 183312 1688341 1686121 2026-10-16T20:31:32Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:یەک سەرچاوە|یەک سەرچاوە]]}} 1688341 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{زانیاریدانی حیزب پێشکەوتوو | ناو = پارتی لیبراڵ دێموکراتی کوردستان | ناوی_خۆماڵی = | زمان١ = | ناوی_زمان١ = | زمان٢ = | ناوی_زمان٢ = | زمان٣ = | ناوی_زمان٣ = | زمان٤ = | ناوی_زمان٤ = | لۆگۆ = | ڕەنگکۆد = #1496ca | سەرکردە = | سەرۆک = | سەرۆک_ئەنجومەن = | سکرتێری_گشتی = | سکرتێری_یەکەم = | لجە = | سکرتارییەت = | وتەبێژ = [[محەممەد جەمشیدی]] | دامەزرێنەر = کۆمەڵێک گەنجی شۆڕشگێڕ | ناونیشانی_سەرکردە١ = | ناوی_سەرکردە١ = | ناونیشانی_سەرکردە٢ = | ناوی_سەرکردە٢ = | ناونیشانی_سەرکردە٣ = | ناوی_سەرکردە٣ = | ناونیشانی_سەرکردە٤ = | ناوی_سەرکردە٤ = | ناونیشانی_سەرکردە٥ = | ناوی_سەرکردە٥ = | دروشم = | دامەزراندن = [[٢٠٠٩]] | جیابوونەوە = | جیابووەتەوە_لە = | پێشینە = | یەکگرتن = | پاشینە = | شوێنگە = [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان]]{{ھن}}[[باشووری کوردستان]] | ڕۆژنامە = | باڵی_خوێندکار = | باڵی_گەنج = | ناوی_باڵی١ = | باڵی١ = | ناوی_باڵی٢ = | باڵی٢ = | ناوی_باڵی٣ = | باڵی٣ = | ساڵی_ئەندامێتی = | ئەندامێتی = | ئایدۆلۆژیا = [[لیبرالیزم]]<br/>[[ناسیۆنالیزم]]<br/> [[کوردایەتی]] |شوێنی_سیاسی = | ئایین = | نیشتمانی = | نێودەوڵەتی = | ئەوروپی = | پەرلەمانی_ئەوروپی = | ناونیشانی_ئینتیما١ = | ئینتیما١ = | ڕەنگەکان = | ناوی_کورسییەکان١ = | کورسییەکان١ = | ناوی_کورسییەکان٢ = | کورسییەکان٢ = | ناوی_کورسییەکان٣ = | کورسییەکان٣ = | ناوی_کورسییەکان٤ = | کورسییەکان٤ = | سونبوول = | ئاڵا = | ماڵپەر = [http://www.rojhelatnews.com/ rojhelatnews] | وڵات = ڕۆژھەڵاتی کوردستان | وڵات٢ = | بەرپێنووس = }} '''پارتی لیبراڵ دێموکراتی کوردستان''' پارتێکی سیاسی لە ڕۆژھەڵاتی کوردستانە. ئەم حیزبە لە ساڵی ٢٠٠٩ دامەزرا و ئێستاکە چالاکییەکی نەماوەتەوە. میدیای ئەم پارتە ماڵپەڕی ''ڕۆژھەڵات نیوز''ە.<ref name="کوردیپێدیا ٢">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=پارتی لیبڕاڵ دێموکراتی کوردستان|ناونیشان=https://www.kurdipedia.org/default.aspx?lng=1&q=2011101012272162269|وێبگە=کوردیپێدیا|ڕێکەوتی سەردان=١٩ی حوزەیرانی ٢٠٢١|زمان=ckb|ڕێکەوت=١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠١١|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٤ی حوزەیرانی ٢٠٢١|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20210624201136/https://www.kurdipedia.org/default.aspx?lng=1&q=2011101012272162269|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> پارتی لیبراڵ دێموکراتی کوردستان؛ ڕوانگەیەک بۆ ئازادی و سەروەری لە مێژووی خەباتی سیاسیی ڕۆژهەڵاتی کوردستاندا، پەرەسەندنی هزری جیاواز و پێکهێنانی ڕێکخراوەی نوێ، بەشێکی دانەبڕاوی هەوڵەکانی گەلەکەمانە بۆ گەیشتن بە مافە نەتەوەیی و دێموکراتییەکان. لەم چوارچێوەیەدا، «پارتی لیبراڵ دێموکراتی کوردستان» وەک ڕەوتێکی سیاسی کە لەسەر بنەماکانی لیبرالیزم داڕێژراوە، لە ڕۆژی ١٥ی پووشپەڕی ساڵی ٢٠٠٩ لەلایەن کۆمەڵێک کەسایەتیی ڕۆشنبیر و گەنجی ڕۆژهەڵاتی کوردستانەوە دامەزرا. هزر و ئامانجەکان ئەم پارتە وەک قەوارەیەکی سەربەخۆ، خۆی بە هەڵگری پەیامێکی سیاسی دەزانێت کە ئامانجەکەی تێگەیشتن و داکۆکیکردنە لە مافە ڕەواکانی نەتەوەی کورد. بنەماکانی هزری ئەم پارتە لەسەر ئەو تێڕوانینە بنیات نراوە کە گەلی کوردستان، وەک هەر نەتەوەیەکی خاوەن شوناس، دەبێت خاوەن بڕیاری چارەنووسی خۆی بێت. پارتی لیبراڵ دێموکراتی کوردستان لە تێڕوانینی سیاسیی خۆیدا، دوو ڕێچکەی سەرەکی بۆ داهاتووی سیاسیی کوردستان پێشنیار دەکات: یەکەم: بەدەستهێنانی سەربەخۆییی نەتەوەیی وەک مافێکی سروشتی و شوناسێکی سەربەخۆ. دووەم: لە ئەگەری نەگونجان، پێداگری لەسەر پێکەوەژیانی سیاسی لە چوارچێوەی ئێرانێکی فێدراڵ و دێموکراتدا، کە تێیدا گەلی کورد و سەرجەم نەتەوە و کەمایەتییەکانی دیکە، شانبەشانی یەکتر و لەسەر بنەمای یەکسانی و هاوبەشی، مافی بڕیاردانیان لەسەر چارەنووسی خۆیان هەبێت. چالاکییەکانی حیزبی لەپێناو ڕێکخستنی ناوخۆیی و گەشەپێدانی پەیامە سیاسییەکانیدا، ئەم پارتە تا ئێستا توانیویەتی ٨ کۆنفرانسی گشتی ساز بکات. سازدانی ئەم کۆنفرانسانە نیشانەیەک بووە بۆ پابەندبوونی پارتەکە بە پرەنسیپەکانی بەڕێوەبردنی دێموکراتیک و گفتوگۆ لەنێوان ئەندامان و سەرکردایەتییدا؛ هەروەها هەوڵێک بووە بۆ نوێکردنەوە و ڕێکخستنەوەی ستراتیژییەکانی بەپێی گۆڕانکارییە سیاسییەکانی ناوچەکە. بە گشتی، پارتی لیبراڵ دێموکراتی کوردستان هەوڵ دەدات لە ڕێگەی هزر و ئایدۆلۆژیای لیبرالیزمەوە، گوتارێکی سیاسی پێشکەش بکات کە تێیدا ئازادیی تاک و سەروەریی نەتەوەیی بەیەکەوە گرێ دراون، تا لەو ڕێگەیەوە بتوانێت بەشدارییەکی کارا لە داهاتووی سیاسیی ڕۆژهەڵاتی کوردستان و ئێراندا هەبێت. پارتی لیبراڵ دێموکراتی کوردستان وەک پارتێکی سەربەخۆازە و لە ڕوایە دایە کە بۆکێشتن بە مافە نەتەوەیەکانی گەلەکەمان هەنگاو بە هەنگاو بڕوینە پێشەوە لەو بڕوایە داین کە گەلی كوردستان شانبەشانی نەتەوە و كەمایەتییەكانیتر بڕیار لەسەر چارەنووسی خۆی دەدات ، كە وەك شوناسێكی سەربەخۆ كار بكات، یا لە چوارچێوەی ئێرانێکی فێداراڵ و دیمۆکرات درێژە بە ژیانی سیاسیی هاوبەشی خۆی لەگەڵ نەتەوەكانی دیكەدا بدات. مەڵپەری پارتی لیبراڵ دیمۆکراتی کوردستان https://rojhelatnews.net «هاوپەیمانیی نەتەوە بندەستەکانی ئێران» پارتی لیبراڵ دێموکراتی کوردستان، لەگەڵ «کۆمەڵەی سۆسیالدێمۆکرات» و «پارتی سەربەستیی کوردستان» و چەند لایەنێکی عەرەب و بەلوچ، هاوپەیمانییەکیان پێکهێنا. ئەو هاوپەیمانییە لە سەرەتادا بە ناوێکی دیکەوە بوو، بەڵام دواتر بۆ «هاوپەیمانیی نەتەوە بندەستەکانی ئێران» گۆڕا. دواتر، ئەو هاوپەیمانییە لە ساڵی ٢٠١٣دا هەڵوەشایەوە. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{ڕێکخراوە سیاسییەکانی کوردستان}} [[پۆل:حیزبەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان]] [[پۆل:ڕێکخراوە کوردییەکان]] lve5h9k336708jusr1i6cckackh63in 0 183629 1688610 1527015 2026-10-17T07:37:16Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، مەکسیک-کۆلکە، سیاسەت-کۆلکە) 1688610 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Porfirio Diaz in uniform.jpg|وێنۆک|ژەنەڕال دیاز]] '''جۆسێ دێ لا کروز پۆفیریۆ دیاز مۆری''' (لەدایکبووی ١٥ی ئەیلوولی ١٨٣٠ تا ٢ی تەممووزی ١٩١٥) ژەنەڕال، سیاسەتوانێکی مەکسیکی بوو کە بۆ ماوەی حەوت خول سەرۆکی مەکسیک بوو بە تەواوی ٣١ ساڵی سەرۆکایەتی مەکسیکی کرد، لە ٢٨ی تشرینی دووەمی ١٨٧٦ تا ٦ی کانوونی دووەمی ١٨٧٦، دووبارە لە ١٧ی شوباتی ١٨٧٧ تا ١ی کانوونی یەکەمی ١٨٨٠ و لە ١ی کانوونی یەکەمی ١٨٨٤ تا ٢٥ی ئایاری ١٩١١، تەواوی ساتەکەی لە ١٨٧٦ تا ١٩١١ی سەرۆکایەتییەکەی وەک [[پۆرفیریاتۆ]] ئاماژەی پێدراوە لە مەکسیک.<ref>Stevens, D.F. "Porfirio Díaz" in ''Encyclopedia of Latin American History and Culture'', vol. 2, p. 378. New York: Charles Scribner's Sons 1996.</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|مەکسیک|سیاسەت}} {{پۆلی کۆمنز|Porfirio Díaz}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{مەکسیک-کۆلکە}} {{سیاسەت-کۆلکە}} [[پۆل:پاڵێوراوەکانی ھەڵبژاردەی سەرۆکایەتی لە مەکسیک بۆ ساڵی ١٨٦٧]] [[پۆل:پاڵێوراوەکانی ھەڵبژاردەی سەرۆکایەتی لە مەکسیک بۆ ساڵی ١٨٧١]] [[پۆل:پاڵێوراوەکانی ھەڵبژاردەی سەرۆکایەتی لە مەکسیک بۆ ساڵی ١٨٧٢]] [[پۆل:پاڵێوراوەکانی ھەڵبژاردەی سەرۆکایەتی لە مەکسیک بۆ ساڵی ١٨٧٦]] [[پۆل:پاڵێوراوەکانی ھەڵبژاردەی سەرۆکایەتی لە مەکسیک بۆ ساڵی ١٨٨٤]] [[پۆل:پاڵێوراوەکانی ھەڵبژاردەی سەرۆکایەتی لە مەکسیک بۆ ساڵی ١٨٨٨]] [[پۆل:پاڵێوراوەکانی ھەڵبژاردەی سەرۆکایەتی لە مەکسیک بۆ ساڵی ١٨٩٢]] [[پۆل:پاڵێوراوەکانی ھەڵبژاردەی سەرۆکایەتی لە مەکسیک بۆ ساڵی ١٨٩٦]] [[پۆل:پاڵێوراوەکانی ھەڵبژاردەی سەرۆکایەتی لە مەکسیک بۆ ساڵی ١٩٠٠]] [[پۆل:پاڵێوراوەکانی ھەڵبژاردەی سەرۆکایەتی لە مەکسیک بۆ ساڵی ١٩٠٤]] [[پۆل:پاڵێوراوەکانی ھەڵبژاردەی سەرۆکایەتی لە مەکسیک بۆ ساڵی ١٩١٠]] [[پۆل:پاڵێوراوەکانی ھەڵبژاردەی سەرۆکایەتی لە مەکسیک بۆ ساڵی ١٩١١]] [[پۆل:سەرۆک کۆمارەکانی مەکسیک]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٨٣٠]] [[پۆل:مردووانی ١٩١٥]] e1psc6g743ribw6ngeijp3qhmxzrgyn 0 183649 1688597 1405755 2026-10-17T07:35:06Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (مەکسیک-کۆلکە، مێژوو-کۆلکە، سیاسەت-کۆلکە) 1688597 wikitext text/x-wiki زاراوەی '''پۆرفیریاتۆ''' ئاماژەیە بە سەردەمێک کە ژەنەڕال [[پۆفیریۆ دیاز]] فەرمانڕەوایەتی مەکسیکی کردووە وەک سەرۆکی مەکسیک لە سەدەی ١٩یەمی زایینی بۆ سەدەی ٢٠م<ref>[[Roderic Ai Camp|Camp, Roderic Ai]], "Porfiriato" in ''Encyclopedia of Latin American History and Culture'', vol. 4, p. 440. New York: Charles Scribner's Sons 1996</ref><ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Cosío Villegas|یەکەم=Daniel|سەردێڕ=Historia Moderna de México. El porfiriato. La vida social|بڵاوکەرەوە=Editorial Hermes|ساڵ=١٩٥٥|شوێن=México|زمان=es|trans-title=Modern History of Mexico. ''El Porfiriato'', social life}}</ref><ref name=":0">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Speckman Guerra|یەکەم=Elisa|سەردێڕ=Nueva historia mínima de México|بڵاوکەرەوە=El Colegio de México|ساڵ=٢٠١١|ژپنک=٩٦٨-١٢-١١٣٩-١|پەڕە=٢٠٠|زمان=es|chapter=El Porfiriato}}</ref> لەدوای بوون بە سەرۆکی مەکسیک لەدوای کردنی [[کوودەتا]]یەک لە ساڵی ١٨٧٦ لەسەردەمی ئەودا ئابووری، تەکنۆلۆژیا، کۆمەڵایەتی، چاند بە شێوەیەکی بەرچاو ڕووی لە گۆران کرد، لەو کاتەی [[پۆفیریۆ دیاز|دیاز]] یادی لەدایکبوونی ٨٠ ساڵەی خۆی ئەگێرا لە ١٩١٠ و بەبەردەوامی خۆی کاندید ئەکردەوە لەوەتەی ١٨٨٤وە، پلانی ئەوەی نەبوو جێگرەوەیەک بۆ سەرۆکایەتییەکەی خۆی دابنێت، بەمەش لە ١٩١٠ی ھەڵبژاردەی سەرۆکایەتی کۆتایی بە فەرمانرەوایی دیاز ھات و زۆری لێکرا کە دەست لەکار بکێشێتەوە و لە وڵات دوورخرایەوە و بووە ھۆی شەڕی نیشتمانی: [[شۆڕشی مەکسیکی|شۆرشی مەکسیکی]]. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|مەکسیک|مێژوو|سیاسەت}} {{پۆلی کۆمنز|Porfiriato}} {{مەکسیک-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{سیاسەت-کۆلکە}} [[پۆل:مێژووی مەکسیک]] 2yaazaxzu7awn2bvt3w8x08qeklg7sf 0 183905 1688473 1649419 2026-10-17T01:37:42Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە، ئێران-کۆلکە) 1688473 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناو = پوشتگوڵ | ناوی_فەرمی = Posht-e Gol - پشتگل - Piştgul | ناوی_خۆماڵی = | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = [[گوند]] <!--- وێنەکان، ناسناو، دروشم ---> | وێنە = | قەبارەی_وێنە = 300px | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_ئاڵا = | قەبارەی_ئاڵا = | وێنەی_مۆر = | قەبارەی_مۆر = | وێنەی_نیشان = | قەبارەی_نیشان = | ناسناو = | دروشم = <!-- نەخشەکان و شوێنی جوگرافیایی ------> | وێنەی_نەخشە = {{maplink|frame=y|plain=yes|frame-align=center|zoom=12|type=shape<!--line-->|stroke-color=|stroke-width=2|frame-lat=37.558|frame-long=45.2042|frame-width=250|frame-height=300}} | قەبارەی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = ڕۆژھەڵاتی کوردستان | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iran | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە١ = | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە١ = 300px | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[ئێران]]دا | پۆتانەکان = | دەرزیی_دیاریکردنی_پۆتانەکان = <!-- شوێن ------------------> | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}{{ھن}}{{ئاڵا|ئێران}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا|پارێزگای ورمێ]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[شارستان]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[شارستانی ورمێ|ورمێ]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[ناوچە]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[ناوچەی ناوەندی شارستانی ورمێ|ناوچەی ناوەند]] | جۆری_دابەشکراو٤ = [[گوندەوار]] | ناوی_دابەشکراو٤ = [[گوندەواری بەکشلوچای|بەکشلوچای]] <!-- دامەزران ---------------> | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | سەردێڕی_دامەزران١ = | ڕێکەوتی_دامەزران١ = | سەردێڕی_لەناوچوون = | ڕێکەوتی_لەناوچوون = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = <!-- ڕێبەرەکان، شێوازی دەسەڵات ---> | پەراوێزەکانی_دەسەڵات = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = <!-- ڕووبەر ----------------------> | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | ڕووبەری_وشکایی_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_لەسەددا = | ڕووبەری_شاری_بە_کم٢ = | ڕووبەری_لادێیی_بە_کم٢ = <!-- بەرزایی ---------------------> | بەرزایی_بە_م = 1289 | بەرزترین_بەرزایی_بە_م = | نزمترین_بەرزایی_بە_م = <!-- ژمارەی_دانیشتووان ----------------> | ژمارەی_دانیشتووان = 191 | دانیشتووان_لە = [[٢٠٠٦]] | چڕیی_دانیشتووان_بە_کم٢ = | مەزندەی_دانیشتووان = | مەزندەی_دانیشتووان_لە = | دانیشتووانی_شاری = | چڕیی_دانیشتووانی_شاری_بە_کم٢ = | دانیشتووانی_لادێیی = | چڕیی_دانیشتووانی_لادێیی_بە_کم٢ = | سەرناوی_دانیشتووان = | ئاگاداریی_دانیشتووان = <!-- دانیشتوواناسی (بەشی ١) --------> | جۆری_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] و [[ئایین]] | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمانی کوردی|کوردی]] ([[کوردیی باکووری|کورمانجی]])، [[زمانی ئازەربایجانی|ئازەری]] | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئیسلام]] ([[سوننە]]) | سەرناوی٣_دانیشتووانناسی١ = | زانیاریی٣_دانیشتووانناسی١ = <!-- کاتناوچە --------------> <!-- کۆدی_پۆستە، کۆدی_ناوچە ---> | کاتناوچە١ = [[زستان]] | جیاوازی١_لە_utc = +٣:٣٠ | کاتناوچە١_DST = [[ھاوین]] | جیاوازی١_لە_DST = +٤:٣٠ | جۆری_کۆدی_ناوچە = [[تەلەفۆن]] | کۆدی_ناوچە = ٠٤٤ <!-- وێبگە، پەراوێزەکان --------> | وێبگە = | پەراوێزەکان = }} '''پوشتگوڵ''' یان '''پشتی یەل''' گوندێکە، کەوتووەتە [[گوندەواری بەکشلوچای]]، [[ناوچەی ناوەندی شارستانی ورمێ]]، [[شارستانی ورمێ]]، [[پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا|پارێزگای ورمێ]]، [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان]]، [[ئێران]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = جوگرافیای کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی | ڕێکەوتی سەردان = ١٦ی نیسانی ٢٠٢١ | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ١٣ی حوزەیرانی ٢٠٢١ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20210613052421/https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٥ی ئازاری ٢٠١٩ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190325141333/https://kurdipedia.org/?q=20150921014425127062&lng=3 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == ناو == == جوگرافیا == '''پوشتگوڵ''' ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە: * لە باکوورەوە لەگەڵ [[گوند]]ی [[دارغالی]]. * لە باشوورەوە لەگەڵ [[گوند]]ی [[قامەت]]. * لە ڕۆژھەڵاتەوە لەگەڵ [[گوند]]ی [[ھەسبستان]]. * لە ڕۆژاواوە لەگەڵ [[گوند]]ی [[حەسارا تەرمەنی]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = ووڵاتەکەت بناسە | ناونیشان = http://www.historyofkurd.com/2016/03/23/وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ | نووسەر = جەمیل ڕۆژبەیانی |زمان = کوردی}}</ref> == دانیشتوان == * بە پێی [[سەرژمێریی گشتیی جەماوەر و خانووی ئێران]] لە ساڵی [[٢٠٠٦]]دا، ژمارەی دانیشتووانی ئەم گوندە (١٩١) کەس و (٦٠) [[خێزان]] بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.amar.org.ir/Portals/0/sarshomari90/Files/ABADY-90/os05.xls |سەردێڕ=ناوەندی ئاماری ئێران، '''فایلی XLSی ئەنجامەکانی سەرژمێریی ساڵی ٢٠١١'''}}</ref> * پێکھاتەی دانیشتوانی ئەم گوندە لە [[کورەسوننی]] پێکھاتووە. * بە [[زمانی کوردی|کوردی]] ([[کوردیی باکووری|کورمانجی]])، [[زمانی ئازەربایجانی|ئازەری]] دەدوێن. == ئایین == ئایینی ئەم گوندە لە [[یارسان|یارسانی]] پێکھاتووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = فرھنگ جغرافیائی ایران(ابادیھا)| ناونیشان = https://docviewer.yandex.ru/view/0/?page=1&*| نووسەر = «[[:fa:حاجعلی رزم‌آرا|سەرتیپ حاجعلی رزم‌آرا]]»| زمان = فارسی}}{{بەستەری مردوو|url=https://docviewer.yandex.ru/view/0/?page=1&* |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٤ }}</ref> == ئەمانەش ببینە == * [[پێڕستی گوندەکانی شارستانی ورمێ]] == پەراوێزەکان == {{پەراوێز}} {{شارستانی ورمێ}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کوردستان|ئێران}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} {{ئێران-کۆلکە}} [[پۆل:شارستانی ورمێ]] [[پۆل:گوندەکانی ئێران بەپێی شارستان|ورمێ]] [[پۆل:گوندەکانی کوردستان بەپێی شارستان|ورمێ]] [[پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ]] [[پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ]] ha2tkq6bjzqyj8afxjx9p6sdiu9lm41 0 184821 1688270 1686932 2026-10-16T20:16:55Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688270 wikitext text/x-wiki {{Infobox film awards|number=٩٢|best_picture=''[[Parasite (2019 film)|Parasite]]''|last=٩١مین|ratings=23.64&nbsp;million<ref name="2019-20 ratings">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین١=Porter |یەکەم١=Rick |سەردێڕ=Broadcast TV's Ratings Winners and Losers of 2019-20 |ناونیشان=https://www.hollywoodreporter.com/live-feed/broadcast-tvs-ratings-winners-losers-2019-20-1295395 |ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی ئایاری ٢٠٢٠|ئیش=The Hollywood Reporter |ڕێکەوت=٢٠ی ئایاری ٢٠٢٠|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢١ی ئایاری ٢٠٢٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200521044004/https://www.hollywoodreporter.com/live-feed/broadcast-tvs-ratings-winners-losers-2019-20-1295395 |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref><br />13.6% ([[Nielsen ratings]])<ref name="TVB">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Academy Awards ratings |بڵاوکەرەوە=[[Television Bureau of Advertising]] |ناونیشان=https://www.tvb.org/Portals/0/media/file/tracts/Academy_Awards.pdf |ڕێکەوتی سەردان=١٣ی ئازاری ٢٠٢٠|ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٨ی ئابی ٢٠١٦ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20160808235818/https://www.tvb.org/Portals/0/media/file/tracts/Academy_Awards.pdf |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref>|duration=3 hours, 36 minutes<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین١=Andreeva |یەکەم١=Nellie |سەردێڕ=Oscar Viewership Hits All-Time Low With 23.6 Million |ناونیشان=https://deadline.com/2020/02/oscar-ratings-new-all-time-low-viewership-1202854581/ |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئازاری ٢٠٢٠|ئیش=Deadline Hollywood |ڕێکەوت=١٠ی شوباتی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٦ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20201116212348/https://deadline.com/2020/02/oscar-ratings-new-all-time-low-viewership-1202854581/ |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref>|most_nominations=''[[Joker (2019 film)|Joker]]'' (11)|network=[[کۆمپانیای پەخشی ئەمریکی|ئەی بی سی]]|most_wins=''مشەخۆر'' (4)|director=[[Glenn Weiss]]<ref name="Weiss">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین١=Feinberg |یەکەم١=Scott |سەردێڕ=Glenn Weiss to Return as Director of Oscars Telecast |ناونیشان=https://www.hollywoodreporter.com/race/glenn-weiss-return-as-director-oscars-telecast-1267610 |ڕێکەوتی سەردان=١٩ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٠|ئیش=The Hollywood Reporter |ڕێکەوت=٧ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٦ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20201116212355/https://www.hollywoodreporter.com/race/glenn-weiss-return-as-director-oscars-telecast-1267610 |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref>|award=خەڵاتەکانی ئەکادیمیا|producer=[[ستافنی ئەڵەین]]<br />Lynette Howell Taylor<ref name="Producers">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین١=Kilkenny |یەکەم١=Katie |دوایین٢=Feinberg |یەکەم٢=Scott |سەردێڕ=Lynette Howell Taylor and Stephanie Allain Tapped to Produce 92nd Oscars |ناونیشان=https://www.hollywoodreporter.com/news/lynette-howell-taylor-stephanie-allain-tapped-produce-92nd-oscars-1255310 |ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٩|ئیش=[[ھۆلیوود ڕیپۆرتەر|The Hollywood Reporter]] |ڕێکەوت=١٥ی تشرینی دووەمی ٢٠١٩|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٦ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20201116212345/https://www.hollywoodreporter.com/news/lynette-howell-taylor-stephanie-allain-tapped-produce-92nd-oscars-1255310 |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref>|preshow={{plain list| * [[Lily Aldridge]] * [[Tamron Hall]] * [[Elvis Mitchell]] * [[Billy Porter (entertainer)|Billy Porter]] * [[Ryan Seacrest]]<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین١=Bennett |یەکەم١=Anita |سەردێڕ=How To Watch The Oscars Online And On TV |ناونیشان=https://deadline.com/2020/02/watch-2020-oscars-how-to-watch-academy-awards-1202850386/ |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئازاری ٢٠٢٠|ئیش=[[Deadline Hollywood]] |ڕێکەوت=٩ی شوباتی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٦ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20201116212344/https://deadline.com/2020/02/watch-2020-oscars-how-to-watch-academy-awards-1202850386/ |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref>}}|site={{Unbulleted list|[[Dolby Theatre]]|[[Los Angeles]], California, U.S.}}|date=٩ی شوباتی ٢٠٢٠|caption=پۆستەری فەرمی|alt=Official poster for the 92nd Academy Awards|image=92nd Academy Awards.png|next=٩٣مین}}٩٢مین خەڵاتی ئەکادیمی خەڵاتێکە لەلایەن (ئەکادیمیای وێنەی جوڵاوەیی ھونەری و زانستیەکان) پێشکەش دەکرێت خەڵاتی بەخشیە ئەو فیلمانەی لە ٢٠١٩ دەرچوون و لە ٩ی شوباتی ٢٠٢٠ لە شانۆی دۆلبی لە ھۆلیوود، لۆس ئەنجلەس دەست پێ دەکات لە پێنجی ئێوارە تا ھەشتی ئێوارە، لەکاتی ٩٢مین خەڵاتەکە، [[خەڵاتەکانی ئۆسکار|خەڵاتی ئۆسکار]] پێشکەش کرا وە کاری تەلەڤیزیۆنی لەلایەن [[کۆمپانیای پەخشی ئەمریکی|ئەی بی سیەوە]] کرا و کاری بەرھەمھێنان لەلایەن [[ستافنی ئەڵەین]] و لینێت ھۆوێل تایلۆر و لەلایەن گلان وایس کاری دەرھێنانی بۆ کرا == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی|سەردان=١ی تەممووزی ٢٠٢١}}<references /> == بەستەرە دەرەکییەکان == === وێبگەی فەرمی === * {{Official website|http://oscar.go.com/|Academy Awards official website}} * {{Official website|http://www.oscars.org/|The Academy of Motion Picture Arts and Sciences official website}} * [https://www.youtube.com/user/Oscars Oscars Channel] at [[:en:YouTube|YouTube]] (run by the [[:en:Academy_of_Motion_Picture_Arts_and_Sciences|Academy of Motion Picture Arts and Sciences]]) === سەرچاوە لە ھەواڵەکان === * [https://www.bbc.com/news/topics/ceq40e9pmywt/the-oscars Oscars 2020] at [[:en:BBC_News|BBC News]] * [https://www.theguardian.com/film/oscars-2020 Oscars 2020] at ''[[:en:The_Guardian|The Guardian]]'' '''سەرچاوەکانی تر''' * {{IMDb title|10305932|The Oscars (2020)}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|تەلەڤیزیۆن|ژیاننامە|فیلم|ھۆڵیوود|دەیەی ٢٠٢٠}} {{پۆلی کۆمنز|2020 Academy Awards}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{فیلم-کۆلکە}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} mvh8a2zctwialc8176k4hfs0bklzcng 0 187131 1688203 1687899 2026-10-16T20:04:57Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688203 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} '''سو ئانگ''' (بە چینی:徐昂) ئەستێرەناسێکی شاھانەی [[ئیمپراتۆریەتی تانگ]] بوو، بە زوویی دوای دەستبەکار بوونی ئیمپراتۆر سیانزۆنگ لە ٨٠٥، دەستی بە دروستکردنی ڕۆژژمێری گوانگسیانگ کرد (觀象曆) کە دواتر و لەسەرەتای ٨٠٧ لە تەواوی ئیمپراتۆریەتەکە بەکارھێنرا.<ref name="chen">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Chen Jiujin ({{lang|zh-hans|陈久金}})|سەردێڕ=中国古代天文学家|بڵاوکەرەوە=China Science and Technology Press|ساڵ=٢٠٠٨|ژپنک=٩٧٨-٧-٥٠٤٦-٤٨٣٩-٦|editor=Chen|پەڕەکان=٢٧٢–٢٨٠|زمان=zh|trans-title=Astronomers of Ancient China|chapter=徐昂|trans-chapter=Xu Ang}}</ref> دواتر لەسەردەمی یمپراتۆر موزۆنگ لە ٨٢٢،<ref name="chen" /> دەستی بە دروستکردنی ڕۆژژمێری سوانمینگ کرد،<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Qu Anjing|سەردێڕ=History of Oriental Astronomy: Proceedings of the Joint Discussion-17 at the 23^rd General Assembly of the International Astronomical Union, Organised by the Commission 41 (History of Astronomy), Held in Kyoto, August 25–26, 1997|بڵاوکەرەوە=[[Springer Science+Business Media]]|ساڵ=٢٠٠٢|ژپنک=٩٧٨-٩٠-٤٨١-٦٠٣٣-٤|editor-last=Ansari|editor-first=S. M. Razaullah|editor-link=S. M. Razaullah Ansari|پەڕە=٢٢٠|chapter=Revisiting an Eighth-Century Chinese Table of Tangents}}</ref> کە یەکێک بوو لە کاریگەرترین ڕۆژژمێرەکانی ئەو سەردەمە، کە بۆ ماوەی ٧١ ساڵ لە چین، ٤٧٥ ساڵ لە کۆریا، ٨٢٣ ساڵ لە ژاپۆن بەکارھات.<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین=Lee|یەکەم=Ki-Won|ساڵ=٢٠١٩|سەردێڕ=Analysis of Solar and Lunar Motions in the Seonmyeong Calendar|ناونیشان=http://koreascience.or.kr/article/JAKO201917767633434.pdf|journal=[[Journal of Astronomy and Space Sciences]]|بەرگ=٣٦|issue=2|پەڕە=٨٧|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی تەممووزی ٢٠٢١}}</ref> == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی|سەردان=٢٠ی تەممووزی ٢٠٢١}} <references /> == بەستەرە دەرەکییەکان == {{تووڵی دەروازە|چین|مێژوو|ئەستێرەناسی|ژیاننامە}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{چین-کۆلکە}} [[پۆل:ئەستێرەناسەکانی چین لە سەدەی ٩ەم]] [[پۆل:خەڵکی ئیمپراتۆریەتی تانگ]] bpac11a065hp3yd2ut5ndtq7nemlyzi 0 188039 1688549 1657682 2026-10-17T05:45:37Z SakuraBot 51806 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688549 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''سینێتێل فیلمز''' یەکێکە لە ستۆدیۆ [[ئەمریکا|ئەمریکییەکان]] بۆ بەرھەمھێنانی [[فیلم]] و کاری وێنەیی. {{ستۆدیۆی فیلم}} {{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} {{تووڵی دەروازە|فیلم|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ھۆڵیوود}} {{فیلم-کۆلکە}} [[پۆل:کۆمپانیاکانی بەرھەمھێنانی فیلم لە ویلایەتە یەکگرتووەکان]] [[پۆل:کۆمپانیاکانی ویلایەتە یەکگرتووەکان]] [[پۆل:ئەو کۆمپانیا چێژبەخشیانەی دەکەونە کالیفۆرنیا]] [[پۆل:ئەو کۆمپانیا ئەمریکیانەی کە لە ساڵی ١٩٨٠ دامەزراون]] [[پۆل:ئەو کۆمپانیایانە کە لە ناوچەی لۆس ئەنجلۆس لە هەرێمی کالیفۆرنیا نیشتەجێن]] [[پۆل:دابەشکەرانی فیلم لە ئەمریکا]] [[پۆل:ئەو کۆمپانیایانە کە لە ناوچەی لۆس ئەنجلۆس لە ھەرێمی کالیفۆرنیا نیشتەجێن]] [[پۆل:کۆمپانیا بەرھەمھێنەرە لەکارکەوتووەکانی فیلم و تەلەڤیزیۆن لە ئەمریکا]] 2hyfezhc62whi64r5mcyrcabb8q31by 0 188288 1688521 1526920 2026-10-17T04:35:28Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کیمیا-کۆلکە، پزیشکی-کۆلکە، ژینناسی-کۆلکە) 1688521 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''پڕۆلاکتین''' ھەروەھا وەک لاکتۆترۆپین ناسراوە، پرۆتینێکە ڕۆل دەگێرێ لە کاراکردنی شیردەرەکان (بە زۆری لە مێینە) بۆ ئەوەی شیر بەرھەم بھێنن<ref name="Bole-Feysot_1998">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|vauthors=Bole-Feysot C, Goffin V, Edery M, Binart N, Kelly PA|ڕێکەوت=حوزەیرانی ١٩٩٨|سەردێڕ=Prolactin (PRL) and its receptor: actions, signal transduction pathways and phenotypes observed in PRL receptor knockout mice|journal=Endocrine Reviews|بەرگ=١٩|issue=3|پەڕەکان=٢٢٥–٦٨|doi=10.1210/edrv.19.3.0334|pmid=٩٦٢٦٥٥٤|doi-access=free}}</ref> سەرەتا لە گیانداران دۆزراوەتەوە لە ١٩٣٠ لەلایەن ئۆسکار ریدل و دواتر لە مرۆڤیش سەلمێنراوە لەلایەن ھێنری فریسن لە ١٩٧٠ لە شیردەرەکان پرۆلاکتین پەیوەندیدارە بە بەرھەمھێنانی شیر، لە ماسیدا وا بڕوا دەکرێ، ماسی بەرھەمی بھێنێت بۆ کۆنترۆلی بالانسی ئاو و خوێ<ref name="Bole-Feysot_1998" /> == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی|سەردان=٣٠ی تەممووزی ٢٠٢١}} <references /> == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{MedlinePlusEncyclopedia|003718|Prolactin}} {{Authority control}}{{تووڵی دەروازە|زانست|کیمیا|ژن|پزیشکی|ژینناسی}} {{پۆلی کۆمنز|Prolactin}} {{کیمیا-کۆلکە}} {{پزیشکی-کۆلکە}} {{ژینناسی-کۆلکە}} [[پۆل:ھۆرمۆنەکانی مرۆڤ]] [[پۆل:ھۆرمۆنی دووگیانی]] [[پۆل:شیردان]] p4t1ysal2aqgnhx1slxszfedrb684na 0 188628 1688531 1542360 2026-10-17T04:37:08Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کتێب-کۆلکە، کۆمپیوتەر-کۆلکە، وێژە-کۆلکە) 1688531 wikitext text/x-wiki {{Infobox library|library_name=پڕۆژەی گەتنبێرگ|library_logo=Project Gutenberg logo.svg|location=|established={{Start date and age|df=yes|1971|12}}{{ھن}}(first document posted)<ref name=gut1>{{بیرخستنەوەی کتێب|یەکەم=Michael S.|دوایین=Hart|ناونیشان=https://www.gutenberg.org/ebooks/1|سەردێڕ=United States Declaration of Independence by United States|بڵاوکەرەوە=Project Gutenberg|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی شوباتی ٢٠٠٧|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20070126065920/http://www.gutenberg.org/etext/1|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٦ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٧|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}{{ھن}}"The Declaration of Independence of the United States of America by Thomas Jefferson" is the bold heading of the linked webpage twelve years later (6 June 2019). No author but Jefferson is identified, nor is Hart otherwise named. Officially this is Project Gutenberg Ebook #1 (assigned December 1993?), or the current index to multiple formats of the same.{{ھن}}What Ebook #1 actually contains is heavily annotated re-release of the first two e-texts that were released in December 1971 (as by Michael S. Hart?). For more information, open the HTML format, for instance, and search for "December" or "Michael".</ref>|num_branches=|collection_size=Over {{Num PG books}} documents|annual_circulation=|pop_served=|members=|budget=|director=|num_employees=|website={{URL|https://gutenberg.org/|Project Gutenberg Home Page}}}} '''پڕۆژەی گوتنبێرگ''' پڕۆژەیەکی خۆشبەخشانەیە بۆ بە دیجیتال کردن و ئەرشیڤ کردنی کارە [[چاند|کلتوورییەکان]]، و بەرھەمھێنانی کتێبی ئەلیکترۆنی<ref name="hart1">{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Hart|یەکەم=Michael S.|ڕێکەوت=٢٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٤|سەردێڕ=Gutenberg Mission Statement by Michael Hart|ناونیشان=https://www.gutenberg.org/wiki/Gutenberg:Project_Gutenberg_Mission_Statement_by_Michael_Hart|ڕەوشی ناونیشان=مردوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20070714013839/http://www.gutenberg.org/wiki/Gutenberg%3AProject_Gutenberg_Mission_Statement_by_Michael_Hart|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٤ی تەممووزی ٢٠٠٧|ڕێکەوتی سەردان=١٥ی ئابی ٢٠٠٧|بڵاوکەرەوە=Project Gutenberg}}</ref> پڕۆژەکە لەلایەن مایکل س ھاڕت لە ١٩٧١ دامەزرا و یەکێکە لە کۆنترین کتێبخانە دیجیتاڵییەکان<ref name="USINFO">{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Thomas|یەکەم=Jeffrey|ڕێکەوت=٢٠ی تەممووزی ٢٠٠٧|سەردێڕ=Project Gutenberg Digital Library Seeks To Spur Literacy|ناونیشان=http://www.america.gov/st/washfile-english/2007/July/200707201511311CJsamohT0.6146356.html|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20080314164013/http://www.america.gov/st/washfile-english/2007/July/200707201511311CJsamohT0.6146356.html|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٤ی ئازاری ٢٠٠٨|ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی ئابی ٢٠٠٧|بڵاوکەرەوە=US Department of State, Bureau of International Information Programs}}</ref> زۆربەی ھەرە زۆری کتێب و سەرچاوەکانی دەکەویتە ژێر [[پاوانی گشتی]]ەوە پڕۆژەکە ھەول دەدات زانیاری و سەرچاوە بکات بە شێوەیەکی خۆڕایی و مانەوەی بۆ ماوەیەکی درێژ تا لە توانای داھەیە، و جۆری فایلەکانی پڕۆژەکە بە شێوەیەکە کە بەلایەنی کەمەوە بتوانرێت لە زۆربەی کۆمپیوتەرەکان کاری پێبکرێت لە ٢٢ی ئایاری ٢٠٢١وە پڕۆژەکە گەیشتووە بە ٦٥ ھەزار بابەت لە کۆکراوەی کتێبەکانی<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢٥ی شوباتی ٢٠١٧|سەردێڕ=Project Gutenberg Releases eBook #50,000|ناونیشان=https://www.gutenbergnews.org/20151003/project-gutenberg-releases-ebook-50000/|ڕەوشی ناونیشان=مردوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20170225103832/http://www.gutenbergnews.org/20151003/project-gutenberg-releases-ebook-50000/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٥ی شوباتی ٢٠١٧|ئیش=Project Gutenberg News|ڕێکەوتی سەردان= ٤ی ئەیلوولی ٢٠٢١}}</ref> ئەو دەقانەی پڕۆژەکە بڵاوی دەکاتەوە بەردەستە لە [[ئەیچ تی ئێم ئێڵ|ئەیچ تی ئێم ئێل]]، پی دی ئێف، ئی پی یو بی، مۆبی، پلەکەر و زۆربەی بڵاوکراوەکانی بە زمانی ئینگلیزییە بەڵام ھەروەھاش بڵاوکراوەی زمانی تری تیا بەردەستە، == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == {{Sisterlinks|d=Q22673|commonscat=yes|commons=Project Gutenberg|mw=no|species=no|voy=no|m=no|wikt=no|q=no|s=OldWikisource:Wikisource:Wikisource and Project Gutenberg|n=no|v=no|b=no}}{{Spoken Wikipedia|Project Gutenberg.ogg|date=23 July 2007}} * {{Curlie|Arts/Literature/Electronic_Text_Archives/Project_Gutenberg/}} * {{Gutenberg author|id=Project+Gutenberg|name=Project Gutenberg}} * {{Internet Archive author|sname=Project Gutenberg}} {{Authority control}}{{تووڵی دەروازە|کۆمپیوتەر|ئینتەرنێت|وێژە|ڕۆمانەکان|کتێب|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|زانستی کۆمپیوتەر}} {{کتێب-کۆلکە}} {{کۆمپیوتەر-کۆلکە}} {{وێژە-کۆلکە}} [[پۆل:پاوانی گشتی]] [[پۆل:ڕێکخراوەکان، دامەزرانی ١٩٧١]] [[پۆل:وێبگەکانی میدیاویکی]] [[پۆل:پێشکەشکەرانی کتێبی ئەلیکترۆنی]] [[پۆل:پڕۆژە پەروەردەییەکان]] [[پۆل:ماڵپەڕە فرەزمانەکان]] m0x6iw4nvdrbla5z03yldahrc4rdlw5 0 188908 1688339 1686327 2026-10-16T20:31:12Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688339 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} '''دوان شوچینگ''' (بە چینی:端淑卿;لەدایکبووی ١٥١٠ بۆ ١٦٠٠) [[شاعیر|شاعیری]] بوو لەسەردەمی [[ئیمپراتۆریەتی مینگ]] == ژیان == لە خێزانێکی خوێندەوار لە دایکبووە، خوێندن و خوێندنەوە لە باوکی دوان تینگبی فێربووە، لەگەل باوکی گەشتی بۆ چەندین شوێن کردووە و کلاسیکەکانی خوێندۆتەوە. == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی|سەردان=٦ی ئابی ٢٠٢١}} <references /> == بەستەرە دەرەکییەکان == {{تووڵی دەروازە|چین|مێژوو|شیعر|ژیاننامە|ژن}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{چین-کۆلکە}} [[پۆل:شاعیرە ژنە چینییەکان]] [[پۆل:شاعیرانی ئیمپراتۆریەتیی مینگ]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٥١٠]] [[پۆل:مردووانی ١٦٠٠]] [[پۆل:شاعیرە چینییەکانی سەدەی ١٦یەم]] [[پۆل:شاعیرانی ئانھوی]] [[پۆل:ژنە نووسەرە چینییەکانی سەدەی ١٦یەم]] [[پۆل:خەڵکی مانشان]] 277b6877ig8lxv3q0k5u763h4rkz34s 0 189329 1688533 1296065 2026-10-17T04:37:28Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (خۆراک-کۆلکە، ھیندستان-کۆلکە، تورکیا-کۆلکە) 1688533 wikitext text/x-wiki {{ئز}} '''پڵاو'''، '''پڵەو'''، '''پیلاڤ'''، '''پراو'''، '''برێنجینە'''، '''بەرزە'''<ref name="فەرھەنگی زانکۆی کوردستان ۱">''فەرھەنگی زانکۆی کوردستان (فارسی-کوردی)''، بە سەرپەرشتیی ماجید مەردۆخ ڕۆحانی، سنە: زانکۆی کوردستان، ٢٠٠٦: پ ٥٣١.</ref> بە شێوەیەک لە کوڵاندنی [[برنج]] دەگۆترێت کە لە خواردنەکانی ڕۆژھەڵاتی ناوینە و لە چێشتی کوردی، ئێرانی، پاکستانی، ئەفغانستانی، ئازەربایجانی، تورکی، عەرەبی، ئەرمەنی، … زۆر بابە. پڵاو لە سەرەتاوە لە وڵاتی ھند داھێنراوە و بە ھەموو شوێنی جیھاندا ناساندراوە. بۆیە پڵاو ئێستاکە چێشتێکی جیھانییە و جگە لە ھند و ڕۆژھەڵاتی ناوین لە ھەموو شوێنی جیھاندا دەکۆڵێندرێت. پڵاو لەگەڵ [[چڵاو]] جیاوازە. چڵاو برنجێکی کوڵاوی بێ تێکەڵاوییە، بەڵام پڵاو بە برنجێک دەگۆترێت کە وێڕای خواردنەکانێکی دیکە وەکوو گۆشت، سەوزە، دانەوێڵە، وشکەبار، میوەکان، ئەدوا و … دەکوڵێندرێت و دەتوانێن بە دوو شێوەی مەکەش (کەتە)یان پاڵێوراو بەرھەم بھێنرێت. لە چێشتی کوردی چەندین جۆر پڵاو وەکوو [[سێف پڵاو]]، [[ئەسەمۆڵی پڵاو]]، [[نیسک پڵاو]] و … دەکوڵێندرێت. == وشەڕەت == وشەی پڵاو یان پیلاڤ لە [[زمانە دراڤیدییەکان]] ھاتووە. لە [[زمانی تامیلی|زمانی تامیلیی نوێ]] وشەی پوڵوککو (puḷukku) بە واتای چێشتی کوڵاو یان نێوەکوڵاو بە جێ ماوەتەوە. ھەروەھا لەو زمانە دراڤیدییە نوێیە بە برنجی کوڵاو پوڵوککال (puḷukkal) دەڵێن. ئەم وشە لە زمانە دراڤیدییە کۆنەکان چووە نێوی [[زمانی سانسکریت]]ەوە. لەو زمانە بەم جۆرە چێشتە دەڵێن پولاکە (pulāka) لە بە واتای تۆپەڵەی برنجە. لە [[زمانی ھیندی|زمانی ھندیی نوێ]] بە چێشتی برنج و گۆشت دەڵێن پولاڤ (pulāv). ئەم وشە لە [[زمانی فارسی]] بووە بە پولەو (pulaw). وشەکە لە [[ئینگلیزیی بەریتانی|زمانی ئینگلیزیی بەریتانی]] و [[ئینگلیزیی گەلانی کۆمۆنوێلت]] بووە بە پیلەو (pilau) و لە ئینگلیزیی باکووری ئەمریکا بووە بە پیلاف (pilaf). لە زمانی تورکی ئەم وشە بووە بە پیلاڤ (pilav).<ref name="ئاکسفۆرد ۱">[https://www.google.com/books/edition/Concise_Oxford_English_Dictionary/sYScAQAAQBAJ?hl=en&gbpv=1&dq=Oxford+English+Dictionary%2BPilaf%2Betymology&pg=PA1086&printsec=frontcover ''Concise Oxford English Dictionary: Luxury Edition'', By Angus Stevenson, 2011, Page 1086.]</ref> لە زمانی کوردییش لە شێوەزارەکانی جۆراوجۆری کوردی وشەی پڵاو، پڵەو، پیلاڤ، پراو بە کار دەچێت کە ڕێشەی ھەموویان ھەڵدەگەڕێتەوە بە زمانە دراڤیدییەکانی باشووری ھیندستان کە لە ڕێگای زمانەکانی دیکە وەکوو فارسی و تورکی ھاتنە نێوی دەوەری وشەکانی زمانی کوردییەوە. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|خۆراک|ھیندستان|تورکیا}} {{پۆلی کۆمنز|Pilaf}} {{خۆراک-کۆلکە}} {{ھیندستان-کۆلکە}} {{تورکیا-کۆلکە}} [[پۆل:چێشتکەری]] [[پۆل:چێشتە نەتەوییەکان]] [[پۆل:چێشتی ئازەربایجانی]] [[پۆل:چێشتی ئالبانی]] [[پۆل:چێشتی ئەرمەنستانی]] [[پۆل:چێشتی ئەمریکای لاتینی]] [[پۆل:چێشتی ئۆزبەکستانی]] [[پۆل:چێشتی ئیسرائیلی]] [[پۆل:چێشتی باشووری ئاسیا]] [[پۆل:چێشتی بالکانی]] [[پۆل:چێشتی بولگارستانی]] [[پۆل:چێشتی پاکستانی]] [[پۆل:چێشتی تانزانیایی]] [[پۆل:چێشتی تورکی]] [[پۆل:چێشتی جیھانی]] [[پۆل:چێشتی سربی]] [[پۆل:چێشتی فەڕەنسی]] [[پۆل:چێشتی قرغیزستانی]] [[پۆل:چێشتی قوبرس]] [[پۆل:چێشتی کازاخستانی]] [[پۆل:چێشتی کوردی]] [[پۆل:چێشتی کینیایی]] [[پۆل:چێشتی ھیندی]] [[پۆل:چێشتی یەکێتیی سۆڤیەت]] [[پۆل:چێشتی یەھوودی]] [[پۆل:چێشتی یۆنانی]] [[پۆل:خواردنە برنجییەکان]] [[پۆل:خواردنە برنجییەکانی ھیند]] [[پۆل:خواردنەکانی سەر شەقام]] [[پۆل:داھێنانەکانی ھیندی]] [[پۆل:ئەو خۆراکانەی لە برنج پێکھاتوون]] [[پۆل:جۆرەکانی خۆراک]] k033cwzrx7w1s9027wx9c1nolmdfzz6 0 190658 1688145 1687468 2026-10-16T19:22:17Z Bilalinfo 57400 1688145 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = ئەو شەوەی کە مانگ پڕ بوو | image = Shabi Ke Mah Kamel Shod Poster.jpeg | caption = | native_name = | director = [[نێرگز ئابیار]] | producer = محەممەد حوسێن قاسمی | writer = [[نێرگز ئابیار]]{{ھن}}موڕتەزا ئیسفەھانی | screenplay = | story = | based_on = | starring = [[ئێلناز شاکردوست]]{{ھن}}[[ھووتەن شەکیبا]] | narrator = | music = مەسعوود سێخاوەتدوست | cinematography = سامان لونفیان | editing = حەمید نەجەفیراد | studio = | distributor = نوورێ تابان | released = {{Film date|2019}} | runtime = ١٤٠ خولەک | country = ئێران | language = فارسی | budget = | gross = }} '''ئەو شەوەی کە مانگ پڕ بوو''' ({{بە فارسی|شبی کە ماە کامل شد}}) فیلمێکی درامیی ئێرانیی ساڵی ٢٠١٩یە، کە لە نووسینی و دەرھێنانی [[نێرگز ئابیار]]ە. لەلایەن مێردی ئەبیار، محەممەد حوسێن قاسمی بەرھەمھێنراوە. فیلمەکە لەسەر چیرۆکی ڕاستەقینەی [[برا و خوشک]]ی [[عەبدولمالک ڕیگی]]ی سەرکردەی پێشووی گرووپی تیرۆریستی جندەڵڵا، پارێزگای [[سیستان و بەلووچستان]] لە باشووری ڕۆژھەڵاتی ئێران بنیاتنراوە.<ref name="A2">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=https://www.tasnimnews.com/en/news/2019/02/12/1945297/iran-s-fajr-film-festival-the-night-moon-was-full-rakes-in-awards|سەردێڕ=Iran's Fajr Film Festival: 'The Night Moon Was Full' Rakes In Awards|ڕێکەوت=١٢ی شوباتی ٢٠١٩|ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی شوباتی ٢٠١٩|بڵاوکەرەوە=tasnimnews.com|agency=tasnimnews}}</ref><ref name="A3">{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین١=Faghihi |یەکەم١=Rohollah |سەردێڕ=True stories of terror stun critics at Iranian film festival |ناونیشان=https://www.al-monitor.com/pulse/originals/2019/02/terrorism-and-crime-in-fajr-festival.html |ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی شوباتی ٢٠١٩|ئیش=[[Al-Monitor]] |ڕێکەوت=٢١ی شوباتی ٢٠١٩}}</ref> فیلمەکە [[سیمورغی بلوورین|سیمورغی کریستاڵی]] بۆ باشترین فیلم و خەڵاتە باڵاکانی تر بۆ کاست و تاقمەکەی لە ٣٧ەمین [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر|فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی فەجر]] لە ساڵی ٢٠١٩ بردەوە. == چیرۆک == «''ئەو شەوەی کە مانگ پڕ بوو''» گێڕانەوەی کچێکی گەنجی ناوچەکانی باشووری شاری تارانە کە تووشی خۆشەویستیی گەنجێکی شارستانی دەبێت، و ئەمەش لە کاتێکدایە کە دوای هاوسەرگیری بەهۆی هەندێک هۆکارەوە ناچار بە کۆچکردن لە ئێران دەکات. لەم ڕێگایەدا، براکەی لەگەڵی دەبێت، بەڵام لە نیوەی ڕێگادا، هەندێک رووداو دەقەومێت. ئەم فیلمە لەسەر بنەمای چیرۆکی ڕاستەقینەی عەبدولحەمید ریگی و هاوسەرەکەی، فایزە مەنسووری، دروست کراوە. == ئەکتەرەکان == {| class="wikitable" |+ !ئەکتەر !ڕۆڵ !تێبینییەکان |- |[[ئیلناز شاکردۆست|ئیلناز شاکردوست]] |فائیزە مەنسووری |ژنی عەبدولحەمید، خوشکی شەهاب |- |[[ھووتەن شەکیبا|هوتەن شەکیبا]] |عەبدولحەمید ریگی |برای عەبدولمالیک، شووی فائیزە |- |[[فریشتە سەدرعیرفایی]] |غەمناز |دایکی حەمید و مالیک |- |ئارمین رحیمیان |عەبدولمالیک ریگی |برای عەبدولحەمید |- |شبنەم موقەدەمی |عیسمەت |دایکی فائیزە و شەهاب، ژنی مووسی |- |[[پێدرام شەریفی]] |شەهاب مەنسووری |برای فائیزە |- |فەرید سەجادی حوسێنی |مووسی |شووی عیسمەت، باوکی هەڵبژاردەی فائیزە و شەهاب |- |ئەمین میری |داعی نوورەدین |دایەی حەمید و مالیک |- |بانیپال شومون |ئەحمەد عەبدوڵڵاهی |ئەفیسیری ئەمنی |- |} == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb title|id=9817018|title=ئەو شەوەی کە مانگ پڕ بوو}} {{تووڵی دەروازە|فیلم|ئێران|پاکستان|دەیەی ٢٠١٠}} {{فیلم-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە درامییە ئێرانییەکان]] [[پۆل:فیلمە فارسییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٩]] [[پۆل:فیلمەکانی دەیەی ٢٠١٠ بە زمانی فارسی]] i5l2z4n20s9cog6zqi16t0g8wjhaky2 0 190763 1688477 1574519 2026-10-17T01:38:22Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کۆمپانیا-کۆلکە، وەرزش-کۆلکە، ئەڵمانیا-کۆلکە) 1688477 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس}} [[پەڕگە:Zeppelinstraße_2_Herzogenaurach_03.JPG|وێنۆک|350x350پیکسڵ]] '''پوما''' کۆمپانیایەکی گەورەی نێودەوڵەتیی فرە نەتەوەیی ئەڵمانییە کە کڵاوی بەرز و پێڵاوی شێوازی ژیان و جلی وەرزشی و کەلوپەلی وەرزشی دیکە بەرھەم دەھێنێت کە بنکە سەرەکییەکانی دەکەوێتە باڤاریا، ئەڵمانیا، پوما سێیەم گەورەترین کۆمپانیایە بۆ جلی وەرزشی لە جیھاندا<ref name="The Top 3 Brands in Sportswear">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=The Top 3 Brands in Sportswear|ناونیشان=https://www.sportsleisurewear.com/The-Top-3-Brands-in-Sportswear.html|ڕێکەوتی سەردان=١٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٧|بڵاوکەرەوە=sportsleisurewear}}{{بەستەری مردوو|url=https://www.sportsleisurewear.com/The-Top-3-Brands-in-Sportswear.html |date=نیسانی ٢٠٢٦ }}</ref> کۆمپانیایەکە لە ١٩٤٨ لەلایەن ڕودۆلف دسلێر دامەزراوە، ڕودۆلف و براکەی ئەدۆڵف بەیەکەوە کۆمپانیاکەیان دامەزراندووە، ھاوبەشیان مایەوە تاوەکوو لە ١٩٤٨ ھەردووکیان ڕێکەوتن کە کۆمپانیاکانیان لەیەکتر جیابکەنەوە، کە یەکێکیان ئەدیداس و ئەوی تریش پووما و ھەردوو کۆمپانیاکەش ئێستا دەکەونە ئەڵمانیا. پوما کۆمپانیایەکی کراوە بووە لەوەتەی ١٩٨٦، لە لیستی بۆرسەی فرانکفۆرت تۆمارە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Puma welcomes planned Change in Ownership Structure|ناونیشان=http://about.puma.com/en/newsroom/corporate-news/2018/january/PUMA-welcomes-planned-Change-in-Ownership-Structure|ڕێکەوتی سەردان=٦ی حوزەیرانی ٢٠١٨|وێبگە=about.puma.com|زمان=en|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٨ی ئایاری ٢٠١٨|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20180528012045/http://about.puma.com/en/newsroom/corporate-news/2018/january/PUMA-welcomes-planned-Change-in-Ownership-Structure|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> لە ٢٠١٧ بەدواوە، پووما زیاتر لە ١٣ ھەزار فەرمانبەری ھەیە بە شێوەی جیھانی و بەرھەمەکانیشی لە ١٢٠ وڵات دابەشدەکات<ref name="At a glance">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Puma at a Glance|ناونیشان=http://about.puma.com/en/this-is-puma/puma-at-a-glance|ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٦|بڵاوکەرەوە=Puma|ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٢ی تشرینی دووەمی ٢٠١٦|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20161102091544/http://about.puma.com/en/this-is-puma/puma-at-a-glance|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref name="cloudfront1">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Archived copy|ناونیشان=http://d15v13h3408o3u.cloudfront.net/damfiles/default/investor-relations/financial-reports/en/2017/PUMA-Consolidated-Financial-Statements-2017.pdf-ff3257e850afdf078c0accb2d025195a.pdf|ڕەوشی ناونیشان=مردوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20180224053212/http://d15v13h3408o3u.cloudfront.net/damfiles/default/investor-relations/financial-reports/en/2017/PUMA-Consolidated-Financial-Statements-2017.pdf-ff3257e850afdf078c0accb2d025195a.pdf|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٤ی شوباتی ٢٠١٨|ڕێکەوتی سەردان=٢٣ی شوباتی ٢٠١٨}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == {{پۆلی کۆمنز|Puma AG|پوما}} * {{official website}} * {{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Puma AG Rudolf Dassler Sport|ناونیشان=http://www.fundinguniverse.com/company-histories/Puma-AG-Rudolf-Dassler-Sport-Company-History.html|ڕێکەوتی سەردان=٦ی تشرینی دووەمی ٢٠١٠|بڵاوکەرەوە=Fundinguniverse.com}} {{Authority control}}{{تووڵی دەروازە|کۆمپانیا|ژن|فاشن|وەرزش|ئەڵمانیا}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=نیسانی ٢٠٢٦}} {{کۆمپانیا-کۆلکە}} {{وەرزش-کۆلکە}} {{ئەڵمانیا-کۆلکە}} o506v6zy2mfjatbbyzbjvi0iglgn21o 0 190780 1688529 1526934 2026-10-17T04:36:48Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (گەردوون-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688529 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:The Sounds of Earth Record Cover - GPN-2000-001978.jpg|وێنۆک| وێنەیەکی تۆماری گەشتکەری زێڕیی کە جێگیرکرا لەسەر ھەردووک ئامێرە گەشتکەرەکان]] '''بەرنامەی ڤۆیجر''' پڕۆژەیەکی زانستی ئەمریکییە ئامانج دروستکردنی دوو کەشتی ھەر یەک لە [[ڤۆیجر ١]] و [[ڤۆیجر ٢]] بوو، ھەردووکیان نێردرانە دەرێی زەوی لە ساڵی ١٩٧٧ بە ئامانجی سوود وەرگرتن و زانیاری وەرگرتن لەسەر ھەسارەکانی [[ھورمز]] و [[نێپتۆن]] و [[یۆرانۆس]]، ئەرکی [[ڤۆیجر ٢]] ڕێگە بۆشایییەکەی لەسەر [[نێپتۆن]] و [[یۆرانۆس]] بوو، لەسەر خواستیش ئەرکە سەرەکییەکەی لێکۆڵینەوە بوو لەسەر سیستەمی ھەسارەیی [[کەیوان]] و [[ھورمز]] کە کەشتی ئاسمانیی گەشتکەر١ بە تەنیشت ھەسارەکان گووزەری کردبوو، کەشتییە ئاسمانییەکان سنووری دەرەوەی بەرگی خۆری بۆشایی نێوان ئەستێرەکانیان ئاشکراکرد، ئەو ئەرکە لۆ سێ جار بەردەوامی پێدرا، بەردەوامیش داتای زانستی بەسوود دەنێرنەوە. ئاماژەی داتا کۆنەکانی کەشتی ئاسمانیی (گەشتکەر١) لە ٢٥ی ئابی ٢٠١٢ نیشانیدا کە ئەو کەشتییە یەکەمین تەنە کە مرۆڤایەتی دروستی بکا و بگاتە بۆشایی نێوان ئەستێرەکان، ھەروەھا بوە دوورترین تەن لە مرۆڤایەتی و دوورترین تەن لە مێژوو، لە ساڵی ٢٠١٣ خێرایی گەشتکەر ١ گەیشتە ١٧ کیلۆمەتر لە یەک چرکە (١١ میل لە یەک چرکەدا) بە مەزەندەیی دووری لە خۆر. ئاماژەی داتا کۆنەکانی کەشتی ئاسمانیی (گەشتکەر١) لە ٢ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨ نیشانیدا کە ئەو کەشتییە کەتیتە ناوچەی بۆشایی نێوان ئەستێرەکان، زانایان ڕایان گەیاند لە کانوونی یەکەمی ٢٠١٨ کە کەشتی ئاسمانی گەشتکەر٢ گەیشتیتە ناوچەی بۆشایی نێوان ئەستێرەکان بە شێوەیەکی فەرمی. کەشتییە ئاسمانییەکانی بەرنامەی گەشتکەر داتا و وێنە و زانیاری ورد و تەواوی دەربارەی گەورەیی ھەر چار ھەسارە گازییەکە و مانگەکانی، ھەروەھا جووڵەی با و زریانەکان و چالاکی گڕکانی لەسەر مانگی [[ئایۆ (مانگ)|ئایۆ]]، ھەروەھا وێنەی نزیکی ھەسارەکان و داتا دەربارەی [[بازنەکانی کەیوان]]، کەشتی ئاسمانی گەشتکەر٢ ئاشکرایکرد کە ھەسارەی ئۆرانۆس ھێزێکی گەورەی موگناتیسی ھەیە لە دەوری ھەسارەکەیی، و ١٠ مانگەکەی، ناسا جەختی کردەوە لە ئابی ٢٠١٨ لەسەر داتا و زانیارییەکانی کەشتی ئاسمانیی [[نیو ھۆرایزنز]] جەختی کردەوە لە بوونی (دیوارێکی ھایدرۆجینی) کە پێشتر لە ساڵی ١٩٩٢ کەشتی ئاسمانی گەشتکەر ئاماژەی پێدابوو. == سەرچاوەکان == * [https://web.archive.org/web/20200413080732/https://voyager.jpl.nasa.gov/mission/interstellar-mission// گەشتکەر و گەیشتن بە بۆشایی نێوان ئەستێرەکان] جی پی ئێڵ، ئەرشیفی سەرەکی لە ١٣ی نیسان ٢٠٢٠ * [https://web.archive.org/web/20200413080736/https://www.livescience.com/63297-hydrogen-wall-glowing-interstellar-space.html خەت لەسەر بوونی دیواری ھایدرۆجینی] ناسا - ئەرشیفی سەرەکی لە ١٣ی ئایاری ٢٠٢٠، دەرچوو لە مێژووی ١٠ی ئابی ٢٠١٨. {{تووڵی دەروازە|گەردوون|زانست|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|کۆمەڵەی خۆر|فڕینی بۆشایی}} {{پۆلی کۆمنز|Voyager program}} {{گەردوون-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:گەردوون]] [[پۆل:پرۆگرامەکانی ناسا]] [[پۆل:بەرنامەی بۆشاییی ویلایەتە یەکگرتووەکان]] [[پۆل:بەرنامەی ڤۆیجر]] qegyfyy97fiykx1m3ju9js0t6n4rqm8 0 191827 1688179 1295168 2026-10-16T19:38:29Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (گەردوون-کۆلکە) 1688179 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە: Cintura di Orione binocolo.png |وێنۆک|225px|بڕوانە ھەرسێ ئەستێرەکەی پشتێنەی ڕاوچی کە زۆرجاران لەنێو خەڵکی بە تەرازوو دەناسرێت]] پشتێنی ڕاوچی یان پشتێنەی ئۆریۆن (بە ئینگلیزی:) کە بە سێ پاشا یان سێ خوشکیش ناسراوە، بریتین لە سێ ئەستێرە کە بەشێوەیەکی ڕێک لەسەر ھێڵێکی ڕاست لە ئاسمانی شەودا بەدی دەکرێن. ئەم سێ ئەستێرە گەشە ھەریەکە ناوێکی ھەیە پێکرا پشتێنەی ڕاوچی دروست دەکەن ئەستێرەی یەکەم لەلای سەرەوە (پشتوێن) ئەستێرەی ناوەڕاست (یەکبوون) ئەستێرەی سێیەم خوارەوە (ناوچە).<ref>https://www.constellation-guide.com/orions-belt/</ref> گەڕان بۆ دۆزینەوەی پشتێنەی ڕاوچی لەھەموو ئەستێرەکانی تر ئاسان ترە لە ئاسمانی شەودا. ئەستێرەکان زیاتر یان کەمتر بە شێوەیەکی یەکسان لە ھێڵێکی ڕاستدا دەردەکەون، ھەروەھا دەکرێت وەک پشتێنی جلی ڕاوچی (تیر وەشێن) وێنا بکرێت. ئەوان بەباشترین شێوە لە ئاسمانەکانی شەوی سەرەتای زستانی باکوور/ھاوینی باشوور، بەتایبەتی مانگی کانوونی دووەم لە دەوروبەری کاتژمێر ٠٩:٠٠ی ئێوارەوە دەبینرێن.<ref>https://web.archive.org/web/20111207101513/http://www.astro.wisc.edu/~dolan/constellations/constellations/Orion.html</ref> == ئەمانەش ببینە == # ئەستێرەی پشتوێن (برا گەورە) # ئەستێرەی یەکبوون (کەمەربەند) # ئەستێرەی ناوچە (برا بچووک) == سەرچاوەکان == {{بێپۆل|date=ئەیلوول ٢٠٢١}} {{تووڵی دەروازە|گەردوون|کۆمەڵەی خۆر|فڕینی بۆشایی}} {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Orion's Belt}} {{گەردوون-کۆلکە}} fz01gh1r40jrpee1ytol0wnkpxzuoos 0 191829 1688171 1295165 2026-10-16T19:37:19Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (گەردوون-کۆلکە) 1688171 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە: Cintura di Orione binocolo.png |وێنۆک|225px|بڕوانە ھەرسێ ئەستێرەکەی پشتێنەی ڕاوچی ئەوەی ھەرە سەرەوە ئەستێرەی پشتوێنەکە، لەکوردەواری پێی دەڵێن براگەورە یان پێشەوا]] '''پشتوێن''' (بە ئینگلیزی:Alnitak)، (ھێمای گەردوونی: ζ)یان ناوە کۆنەکەی ئۆریۆنیس (لاتینی بۆ زیتا ئۆریۆنیس، کورتکراوەی زێتا ئۆری، ζ ئۆری)، سیستێمێکی ئەستێرەیییە لە دەستەی پێکھێنەرانی پشتێنەی ڕاوچی قەبارەکەی چەند سەدجارێک لە خۆر گەورەترە. یەکێکە لە سێ ئەستێرەی سەرەکی پشتێنەی ڕاوچی لەگەڵ ھەریەکە لە یەکبوون و ناوچە.<ref>http://ui.adsabs.harvard.edu/abs/2007A&A...474..653V/abstract</ref> ئەستێرەیەکی گەورەی شینی گەرمە بە گەورەیی ڕەھای −٦٫٠ و گەشترین ئەستێرەی پشتێنی ڕاوچییە لە ئاسمانی شەودا بە قەبارەی بینراوی +٢٫٠بەدی دەکرێت. خۆی لە بنەڕەتدا ھەزارەھا ئەستێرەن بەڵام زانست دوو جۆری یەکلایی کردووەتەوە – ئێ و بێ، کە یەکەمیان لەمێژە ناسراوە ھەرچی ئەوەی دووەمە بەم دواییانە دۆزراوەتەوە، ڕووناکی ئەم ئەستێرەیە ڕووناکییەکی گەورەی تێکەڵی بە سێگۆشەی +١٫٧٧ بەرھەم ھێناوە.<ref>http://ui.adsabs.harvard.edu/abs/2000ApJ...540L..91H/abstract</ref> == ئەمانەش ببینە == # پشتێنی ڕاوچی # ئەستێرەی ناوچە # ئەستێرەی یەکبوون == سەرچاوەکان == {{تووڵی دەروازە|گەردوون|ئەستێرەناسی|کۆمەڵەی خۆر|فڕینی بۆشایی}} {{سەرچاوەکان}} {{improve categories|date=ئەیلوول ٢٠٢١}} {{پۆلی کۆمنز|Alnitak}} {{گەردوون-کۆلکە}} [[پۆل:ئەستێرەکان بە ناوی تایبەت]] 4qyz13oeai6smceh79b1cdereqlkjct 0 193184 1688254 1687313 2026-10-16T20:14:15Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:یەک سەرچاوە|یەک سەرچاوە]]}} 1688254 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} [[File:Provinces_of_Japan-Shinano.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Provinces_of_Japan-Shinano.svg|وێنۆک|313x313پیکسڵ|Map of Japanese provinces (1868) with Shinano Province highlighted.]] پارێزگای شینانۆ (信濃国,شینانۆ نۆ کنی) یان شینشو (信州) پارێزگاییەک بوو لە ژاپۆن کە ئەمڕۆ [[پارێزگای ناگانۆ|پارێزگای ناگانۆیە]].<ref>[[Louis-Frédéric|Nussbaum, Louis-Frédéric]]. (2005). "''Ōmi''" in {{Google books|p2QnPijAEmEC|''Japan Encyclopedia'', p. 863|page=863}}.</ref> پارێزگاکە ھاوسنوور بوو لەگەڵ پارێزگاکانی [[پارێزگای ئێچیگۆ|ئێچیگۆ]]، [[پارێزگای ئێتچو|ئێتچو]]، [[پارێزگای ھیدا|ھیدا]]، [[پارێزگای کای|کای]]، [[پارێزگای کازکی|کازکی]]، [[پارێزگای میکاوا|میکاوا]]، [[پارێزگای مینۆ|مینۆ]]، [[پارێزگای موساشی|موساشی]]، [[پارێزگای سروگا|سروگا]]، [[پارێزگای تۆتۆمی|تۆتۆمی]]. == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی|سەردان=٢٩ی ئەیلوولی ٢٠٢١}} <references /> * [[:en:Louis-Frédéric|Nussbaum, Louis-Frédéric]] and Käthe Roth. (2005). [https://books.google.com/books?id=p2QnPijAEmEC&client=firefox-a ''Japan encyclopedia'']. Cambridge: [[:en:Harvard_University_Press|Harvard University Press]]. {{ISBN|978-0-674-01753-5}}; {{OCLC|58053128}}. * {{بیرخستنەوەی کتێب|سەردێڕ=Japanese women poets: an anthology|ناونیشان=https://archive.org/details/japanesewomenpoe0000unse|بڵاوکەرەوە=M.E. Sharpe, Inc|ساڵ=٢٠٠٨|authors=Hiroaki Sato}} * [[:en:Isaac_Titsingh|Titsingh, Isaac]]. (1834). [https://books.google.com/books?id=18oNAAAAIAAJ&dq=nipon+o+dai+itsi+ran ''Annales des empereurs du Japon''] (''[[:en:Nihon_Ōdai_Ichiran|Nihon Ōdai Ichiran]]''). Paris: Royal Asiatic Society, Oriental Translation Fund of Great Britain and Ireland. {{OCLC|5850691}}. == بەستەرە دەرەکییەکان == {{Commons category|Shinano Province}}{{Japan Old Province}}{{تووڵی دەروازە|ژاپۆن|جوگرافیا}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{ژاپۆن-کۆلکە}} [[پۆل:پارێزگاکانی پێشووی ژاپۆن]] 56zxctl74ga0gymz71wiwfmq6sfug0k 0 193187 1688258 1687254 2026-10-16T20:14:55Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688258 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} <!-- Echigo_Province -->[[File:Provinces_of_Japan-Echigo.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Provinces_of_Japan-Echigo.svg|وێنۆک|313x313پیکسڵ|پارێزگاکانی پێشووتری ژاپۆن، کە تیایدا پارێزگای ئێچیگۆ دەستنیشان کراوە، (١٨٦٨)]] '''پارێزگای ئێچیگۆ''' (越後国، ئێچیگۆ نۆ کنی) پارێزگایەکی کۆنی ژاپۆن بوو لە ناوەڕاستی باکووری ژاپۆن، ھاوسنوورە لەگەڵ پارێزگاکانی [[پارێزگای ئیواشیرۆ|ئیواشیرۆ]]، [[پارێزگای کۆزکی|کۆزکی]]، [[پارێزگای شینانۆ|شینانۆ]]، [[پارێزگای ئێچو|ئێچو]].<ref>[[Louis-Frédéric|Nussbaum, Louis-Frédéric]]. (2005). "''Echigo''" in {{Google books|p2QnPijAEmEC|''Japan Encyclopedia'', p. 164|page=164}}.</ref> لە ئەمڕۆدا بریتیە لە [[پارێزگای نیگاتا]]. == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی|سەردان=٢٩ی ئەیلوولی ٢٠٢١}} <references /> * [[:en:Louis-Frédéric|Nussbaum, Louis-Frédéric]] and Käthe Roth. (2005). [https://books.google.com/books?id=p2QnPijAEmEC&client=firefox-a ''Japan encyclopedia.''] Cambridge: [[:en:Harvard_University_Press|Harvard University Press]]. {{ISBN|978-0-674-01753-5}}; [http://www.worldcat.org/oclc/58053128?referer=di&ht=edition OCLC 58053128] * Papinot, Edmond. (1910). ''Historical and Geographic Dictionary of Japan.'' Tokyo: Librarie Sansaisha. [http://www.worldcat.org/title/historical-and-geographical-dictionary-of-japan/oclc/77691250?referer=br&ht=edition OCLC 77691250] == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{Commons category-inline|Echigo Province}} * [http://www.maproom.org/00/05/sub1/1.html نەخشەی پارێزگاکان (١٩٠٣)] * {{in lang|ja}} [http://www.asahi-net.or.jp/~me4k-skri/han/hokuriku.html#Anchor773220 Echigo on "Edo 300 HTML"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160309054852/http://www.asahi-net.or.jp/~ME4K-SKRI/han/hokuriku.html#Anchor773220 |date= ٩ی ئازاری ٢٠١٦ }} {{Japan Old Province}}{{تووڵی دەروازە|ژاپۆن|جوگرافیا}} {{پۆلی کۆمنز|Echigo Province}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{ژاپۆن-کۆلکە}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} radd90yjwk0ezscei686dqwdryv1w8a 0 193659 1688349 1685843 2026-10-16T20:35:03Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688349 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{Infobox television | name = خوشک و براکانم | image =پەڕگە:درامای خوشک و براکانم.jpeg | image_size = 200px | image_alt = | caption = پۆستەری خوشک و براکانم | alt_name = | native_name = | genre = دراما، دڵداری، خێزانی | creator = | developer = | writer = گول ئابوس سەنەرجی | screenplay = | story = |director = سەرکان بیرینجی | creative_director = | starring = جەلیل نالچاکان، ھالیت ئۆزگوور سار، جونەیت مەتە، ییت کۆچاک، سو بورجو یازگ جۆشکون و ئایلین ئاقپنار و لێزگی | narrated = | music = ئاڵپ یەنییەر | opentheme = | endtheme = | composer = | country = {{flag|تورکیا}} | language = [[تورکی]] | num_seasons = ٤ | num_episodes = ١٣٢ | list_episodes = | executive_producer = | producer = نازڵی ھێپتورک | cinematography = | editor = | camera = | location = [[ئەستەنبوڵ]] | runtime = ١٢٠ خولەک | company = NGM Media | distributor = ATV | budget = | network = ATV | picture_format = | audio_format = | first_aired = {{Start date|2021|02|20}} | last_aired = | preceded_by = | followed_by = | related = | website = https://www.atv.com.tr/kardeslerim | website_title = Official website }} '''خوشک و براکانم''' ({{بە تورکی|Kardeşlerim}}) زنجیرەیەکی تەلەڤیزیۆنیی تورکییە. لەلایەن «ئێن جی ئێم میدیا»ەوە بەرھەم ھاتووە. یەکەم ئەڵقەی لە [[ئەی تی ڤی]] لە ٢٠ی شوباتی ٢٠٢١ پەخش کرا، دوایین ئەڵقەشی لە ئەی تی ڤی لە ٩ی حوزەیرانی ٢٠٢٤ پەخش کرا. ڕۆڵگێڕە سەرەکییەکانی بریتین لە جەلیل نالچاکان، ھالیت ئۆزگوور سار، ییت کۆچاک، سو بورجو یازگ جۆشکون و ئایلین ئاقپنار و لێزگ . == چیرۆک == زنجیرەکە باس لە چوار خوشک و برا و خەباتیان بۆ ژیان دەکات، ئەوان لەگەڵ دایک و باوکیان ژیانێکی بەختەوەرانەیان دەگوزەراند. ھەژارن بەڵام دڵیان پڕە لە خۆشەویستی. تەنیا لە ماوەی یەک ڕۆژدا وێرانیەک ڕوو لە ژیانیان دەکات و دایک و باوکیان لەدەست دەدەن. بەتەنیا دەمێننەوە و بۆ ژیانی خۆیان هەوڵ دەدەن. . == بەرھەمھێنان == زنجیرەی خوشک و براکانم لە ناوچەی فاتیح لە و ئەستەنبوڵ وێنەی گیراوە، و دیمەنەکانی تری لە ناوچە جیاوازەکانی ئەستەنبوڵ گیراون. == بەشداربووان == {| class="wikitable" |+ کارەکتەرەکانی دراماکە |- ! ئەکتەر !! ڕۆڵ |- | جەلیل نالچاکان || عاکیف ئەتاکول |- | ھالیت ئۆزگوور سار || قادر ئەرەن |- | جونەیت مەتە || ئۆرخان ئەرەن |- | ئاھو یاغتو || سوزان مانیاسلی |- | فادیک سێڤین ئەتاسۆی || شەنگوول ئەرەن |- | سیمگە سەلچوک || نەباھات ئەتاکول |- | یغیت کۆچاک || عومەر ئەرەن |- | ئایلین ئاقپنار || ئەمەل ئەرەن |- | سو بورجو جۆشکون || ئاسییە ئەرەن |- | توران جیھان شیمشەک || ئۆگولجان ئەرەن |- | داملاسو ئیکیزۆغلو || مەلیسا ئەتاکول |- | گۆزدە تورکەر || ھاریکا مانیاسلی |- | ئۆنور سەید یاران || دۆروک ئەتاکول |- | کەعان سێڤی || مەزڵوم |- | مەلیس مینکار || ئایبیکا ئەرەن |- | لیزگە کۆمەرد || سووسەن |- | ئیرەم سەلمان || تالیا |- | ڕەجەب ئوستا || بەرق |- | چاغلا شیمشەک || عایشە |- | گووزین ئالکان || خەدیجە ئەرەن |- | سەروان جان || سەروان |- | یونس ئیمگا || عیسمەت |- | جەنگیز تانگۆر || ڤێلی ئەرەن |- | گۆکخان یڵماز || ئۆزجان ئوزون |- | موڕاد ئۆنوک || کەنعان مانیاسلی |- | بەرق عەلی جەتال || تۆڵگا |- | سەرکان ئوروج || |- | فەرھاد ساسکین || فەرھاد |- | دیلەک کایا || ژن فرۆش |- | عومەر چاوماک || خودی – پۆیراز ئەتاکول |} == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکی|بەستەر= https://tr.wikipedia.org/wiki/Kardeşlerim|سەردێڕ= خوشک و براکانم|زمان= تورکی|سەردان= ١٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢١}} * {{بیرخستنەوەی ویکی|بەستەر= https://ar.wikipedia.org/wiki/إخوتي_(مسلسل_تلفزيوني)|سەردێڕ= خوشک و براکانم|زمان= عەرەبی|سەردان= ١٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢١}} == بەستەرە دەرەکییەکان == {{IMDb title|tt13550498}} {{تووڵی دەروازە|تورکیا|فیلم|تەلەڤیزیۆن}} {{فیلم-کۆلکە}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{تورکیا-کۆلکە}} [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ڕۆمانسییەکانی تورکیا]] [[پۆل:زنجیرە دراما تەلەڤیزیۆنییە تورکییەکان]] [[پۆل:ئەو دراما تەلەڤیزیۆنییە تورکیانەی لە ٢٠٢١ دەستیان پێکردووە]] azxgu28a0hkjzvjk998yfa5e97pray4 0 194011 1688262 1687162 2026-10-16T20:15:35Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگەکانی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} و {{[[داڕێژە:ژکزی یەک سەرچاوە|ژکزی یەک سەرچاوە]]}} 1688262 wikitext text/x-wiki <!-- لە ئێستادا لە ویکیپیدیای ئینگلیزی وتووێژ ھەیە لەسەر ناوی ئەم پەڕەیە کە لە ھۆیۆن جونگ بگۆڕدرێ جونگ ھۆیۆن بۆ دوای یەکلایی بوونەوە ئەم پەڕەیە چاک بکە (وتوێژ https://w.wiki/4Gky) -->{{Infobox person|name=ھۆیۆن جونگ<!--Name of infobox matches name of article-->|image=Hoyeon Jung Milan Fashion Week Autumn Winter 2019.jpg|image_upright=|landscape=|alt=|caption=لە شووباتی ٢٠١٩|birth_date={{Birth date and age|1994|06|23}}|birth_place=[[سێئول]]، کۆریای باشوور|occupation={{hlist|مۆدێل|خانمەکتەر}}|years_active=٢٠١٠ بۆ ئێستا|nationality=|agent=[[Saram Entertainment]]|signature=|signature_alt=}} '''جونگ ھۆ-یۆن''' (بە کۆری:정호연; لەدایکبووی ٢٣ی حوزەیرانی ١٩٩٤) خانمەکتەر و مۆدێلی کۆریای باشوورە بەھۆی بەشداریکردنی لە فیلم و دراماکان ناسراوە وەک یاریی سکوێد لە ٢٠٢١<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|نووسەر=Kim Hyun-rok|ڕێکەوت=٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٠|سەردێڕ=[단독]톱모델 정호연, '오징어게임' 여주인공...본격 연기 데뷔|trans-title=[Exclusive] Top model Jeong Ho-yeon, the female lead in 'Squid Game'...full-fledged acting debut|ناونیشان=https://entertain.naver.com/read?oid=477&aid=0000245793|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20211003121925/https://entertain.naver.com/read?oid=477&aid=0000245793|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢١|ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی ئەیلوولی ٢٠٢١|بڵاوکەرەوە=SpoTV News|زمان=ko|via=Naver}}</ref> == فیلمۆگرافی == === فیلم === {| class="wikitable sortable" |+ ! scope="col" | ساڵ ! scope="col" | ناو ! scope="col" | ڕۆڵ ! scope="col" class="unsortable" | تێبینییەکان ! scope="col" class="unsortable" | سەرچاوە |- ! scope="row" | ٢٠٢٦ | [[ھیوا (فیلم ٢٠٢٦)|هیوا]] | ئیم سۆنگ-ئێ | | style="text-align:center" | <ref>{{Cite web|title=هۆف|url=https://www.festival-cannes.com/en/f/hope/|website=فێستیڤاڵی فیلمی کان|access-date=٧ی ئایاری ٢٠٢٦}}</ref> |- ! scope="row" | ٢٠٢٧ | {{pending film|کونەکە}} | | قۆناغی دوای بەرهەمهێنان | style="text-align:center" | <ref>{{cite web |last=دۆنلی |first=مات |date=١٧ی ئایاری ٢٠٢٥ |title=تێۆ جەیمس، کریستیان سلێیتر، تریلەری هۆیۆن «کونەکە» مافی جیهانی بەخشی بە ئۆریان پیکچەرز لە ڕێککەوتنێکی چەند ملیۆن دۆلاریدا (تایبەت) |url=https://variety.com/2025/film/news/theo-james-movie-the-hole-sale-amazon-orion-1236401547/ |website=ڤاریتی |publisher=پی ئێم ئێکس گڵۆباڵ، ئێڵ ئێڵ سی |access-date=١٠ی ئەیلوولی ٢٠٢٦}}</ref> |} === تەلەڤیزیۆن === {| class="wikitable plainrowheaders sortable" |+ ! scope="col" | ساڵ ! scope="col" | ناونیشان ! scope="col" | ڕۆڵ ! scope="col" class="unsortable" | تێبینییەکان ! scope="col" class="unsortable" | {{Abbr|سەرچاوە|سەرچاوەکان}} |- !scope="row" | ٢٠١١ | rowspan="2" | لوتکەی مۆدێلی داهاتووی کۆریا | rowspan="2" | خۆی | نیوەی کۆتایی وەرزی دووەم | |- !scope="row" | ٢٠١٣ | بەشداربوو و پلەی دووەمی وەرزی چوارەم | style="text-align:center" | <ref name="vogueint" /> |- !scope="row" | ٢٠٢١–٢٠٢٥ | ''[[یاریی سکوید]]'' | کانگ سە-بیۆک | ڕۆڵی سەرەکی (وەرزی ١)؛ دەرکەوتنی فەخری (وەرزەکانی ٢–٣) | style="text-align:center" | <ref>{{cite web|script-title=ko:[단독]톱모델 정호연, '오징어게임' ...본격 연기 데뷔|trans-title=[تایبەت] مۆدێلی باڵا جۆنگ هۆ-یۆن، لە «یاریی کالەماری» ... دەستپێکی ڕاستەقینەی نواندن|url=https://entertain.naver.com/read?oid=477&aid=0000245793|via=ناڤەر|publisher=سپۆتیڤی نێوز|language=ko|author=کیم هیۆن-رۆک|date=٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٠|access-date=٢٩ی ئەیلوولی ٢٠٢١|archive-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢١|archive-url=https://web.archive.org/web/20211003121925/https://entertain.naver.com/read?oid=477&aid=0000245793|url-status=live}}</ref> |- !scope="row" rowspan="2"| ٢٠٢٤ | نۆکە مریشک | هۆنگ چا | دەرکەوتنی فەخری؛ ٣ ئەڵقە | style="text-align:center" | <ref>{{Cite web|script-title=ko:'오징어게임' 정호연, 넷플릭스 '닭강정' 특별출연 (공식)|trans-title='یاریی کالەماری' جۆنگ هۆ-یۆن، دەرکەوتنی تایبەتی نێتفلیکس 'مریشکی سوورکراوە' (فەرمی)|url=https://entertain.naver.com/now/read?oid=052&aid=0001811018|via=ناڤەر|publisher=وای تی ئێن|language=ko|last=کانگ|first=نای-ری|date=٨ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢|access-date=٨ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢|archive-date=٨ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢|archive-url=https://web.archive.org/web/20221108071315/https://n.news.naver.com/entertain/now/article/052/0001811018|url-status=live}}</ref> |- | سەرنجڕاکێش | جی-سو | کوردیما؛ ٣ ئەڵقە<ref>{{Cite magazine |last=برێزنیکان |first=انتۆنی |date=٢٠٢٤-٠٧-٣٠ |title=کەیت بلانشێت رووبەڕووی شەرمەزاری گشتی دەبێتەوە لە فیلمی تریلەری تۆڵەسەندنەوەی ئەلفۆنسۆ کوارۆن «سەرنجڕاکێش» |url=https://www.vanityfair.com/hollywood/story/cate-blanchett-alfonso-cuaron-disclaimer-first-look |access-date=٢٠٢٤-٠٧-٣١ |magazine=ڤانیتی فێر |language=en-US}}</ref> | style="text-align:center" | <ref>{{cite web|title=هۆیۆنی یاریی کالەماری پەیوەندی بە کەیت بلانشێت، کەڤین کلاینەوە دەکات بۆ زنجیرەی «سەرنجڕاکێش»ی ئەپڵ تیڤی پڵەس|url=https://deadline.com/2022/03/squid-games-hoyeon-cate-blanchett-apple-disclaimer-1234981422/|publisher=دەدلاین|language=en|last=ئێکساندرا|first=دێل رۆساریۆ|date=١٧ی ئازاری ٢٠٢٢|access-date=١٨ی ئازاری ٢٠٢٢|archive-date=١٧ی ئازاری ٢٠٢٢|archive-url=https://web.archive.org/web/20220317235507/https://deadline.com/2022/03/squid-games-hoyeon-cate-blanchett-apple-disclaimer-1234981422/|url-status=live}}</ref> |} [[پۆل:خەڵکی تاران]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:خانمەکتەرە ئێرانییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:خانمەکتەرانی خەڵکی تاران]] [[پۆل:خانمەکتەرانی فیلمی ئێرانی]] == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی|سەردان=٢٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢١}} <references /> == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{Official website|http://esaram.co.kr/en/Junghoyeon|HoYeon Jung}} at [[:en:Saram_Entertainment|Saram Entertainment]] {{in lang|en|ko}} * {{IMDb name|9475707}} {{تووڵی دەروازە|کۆریای باشوور|تەلەڤیزیۆن|ژیاننامە|فیلم|ژن}} {{پۆلی کۆمنز|HoYeon Jung}} [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٤]] [[پۆل:خانمە مۆدێلەکانی کۆریای باشوور]] [[پۆل:خەڵکی سێئول]] [[پۆل:خانمەکتەرانی سێئول]] [[پۆل:مۆدێلەکانی سێئول]] [[پۆل:خانمەکتەرانی کۆریای باشوور لە سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:یاریی سکوید]] [[پۆل:دەرچووانی زانکۆی ژنانی دۆنگدوک]] [[پۆل:خانمەکتەرانی زنجیرەکانی سەر وێب]] nd0s5fxe2b5pw2u7n53315n3j6qp99e 0 194282 1688518 1526915 2026-10-17T04:34:58Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (چیاکان-کۆلکە، جوگرافیا-کۆلکە) 1688518 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} لە جیۆمۆرفۆلۆژیا، پڕژە نزمترین خاڵە لەسەر پشتە شاخێک لە نێوان دوو لووتکە ھەڵکەتبێت. <ref name="Whittow">Whittow, John (1984). ''Dictionary of Physical Geography''. London: Penguin, 1984, p. 103. {{ISBN|0-14-051094-X}}.</ref>ھەروەھا زۆرجاران پێی دەوترێت کەلێنە چیا. بەگشتی پڕژە ھەر بە چیا دەناسرێت لە ھەندێک ناوچە ھەروەک ناوی تایبەت بە پڕژە بانگی دەکەن، جاروبار بە ڕێڕەوی کۆتر یان ڕێگای شاخەوانان دەناسرێت. دەستەواژەی پڕژە زیاتر پەیوەندی بە چیا بەرزەکانەوە ھەیە نەک تەپۆڵک و کێو و گردەکان.<ref>Chambers 21st Century Dictionary, Allied.</ref> [[پەڕگە: Saslonch.jpg |وێنۆک|225px|]] بەرزایی لووتکەیەک لەسەر بەرزترین پڕژەکەی (پێی دەوترێت پڕژەی کلیل) بە شێوەیەکی کاریگەر پێوانەیە بۆ بەرزی تۆپۆگرافی شاخێک. بە زۆری پڕژەکان لەسەر ھێڵی ئاوی تواوی بەفر لە نێوان دوو شاخدا ھەڵدەکەوێت کە وەک کەندەڵانێکی کراوە وایە. بۆ نموونە، بەرزترین پڕژە لە نەمسا پڕژەی Obere Glocknerscharte (" لە بەرزایی ٣٬٧٦٦ مەتر ھەڵکەوتووە.<ref>Willi End, Hubert Peterka: ''Alpenvereinsführer Glockner- und Granatspitzgruppe'', Bergverlag Rudolf Rother, Munich, 1990. {{ISBN|3-7633-1258-7}} [http://www.rother.de/titpage/1266.php] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210427120022/https://www.rother.de/titpage/1266.php |date=٢٧ی نیسانی ٢٠٢١ }}</ref> زۆرینەی پڕژەکان ناونراون و یان لەسەر ڕێگای مرۆڤ نین. زۆرینەی لووتکە دووانەیییەکان جیادەکرێنەوە لەلایەن پڕژەکانەوە. جیاکردنەوەکە لەگەڵ ناوەکانی تر بۆ شکاندن لە پشتە شاخەکان وەک زین، کەلێنی با یان نوچ بە توندی پێناسە نەکراوە و لەوانەیە لە شوێنەوە بۆ شوێنێکی تر جیاواز بێت. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} <references /> * * ^ Chambers 21st Century Dictionary, Allied. ^ Willi End, Hubert Peterka: Alpenvereinsführer Glockner- und Granatspitzgruppe, Bergverlag Rudolf Rother, Munich, 1990. ISBN 3-7633-1258-7 [1] == بەستەرە دەرەکییەکان == {{commons category|Mountain saddles}} {{Wiktionary}} {{تووڵی دەروازە|چیاکان|جوگرافیا}} {{چیاکان-کۆلکە}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} [[پۆل:شێوەزەوییەکان]] 8apoihl4xynd9v2a5tfytqxoqnuiv3l 0 194728 1688469 1405716 2026-10-17T01:37:02Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فیزیک-کۆلکە، تەکنۆلۆژیا-کۆلکە) 1688469 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:Wedge-1.jpg|وێنۆک|پواز]] '''پواز''' (بە [[زمانی ئینگلیزی|ئینگلیزی]]: [[:en:Wedge|Wedge]]) [[ئامێری سادە|ئامێرێکی سادەیە]] و ئامڕازێکی سێگۆشەییە، بریتییە لە دوو [[ڕووی لێژ]] بە یەکەوە دەجووڵێن، زۆربەی [[کات]] بۆ شت بڕین بەکاردەھێنرێت.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|سەردێڕ=پەرتووکی زانست بۆ ھەمووان بۆ پۆلی نۆیەمی بنەڕەتی|بڵاوکەرەوە=وەزارەتی پەروەردەی حکوومەتی ھەرێمی کوردستان|ساڵ=٢٠١٥|پەڕەکان=٣٢٤}}</ref> پواز ھێزێکی دەستکەوتووی گەورەتر دروست دەکات لەو ھێزەی تۆ بەکاریدەھێنیت لەسەر پوازەکە بەڵام لەسەرڕوویەکی زیاتر. [[چەقۆ]] نموونەی پوازێکی باوە دەتوانیت سێوێک ببڕیت و بە دوو نیوە و جیایان بکەیتەوە بۆ ڕاست و چەپ بەھۆی ھێزێکی کەمەوە. لە بەکارھێنانەکانی تری پواز: (زمانەی کێلۆنی دەرگا، گاسنی زەوی کێڵان، سەری دەمە [[تەور]]، [[ئەسکەلە]]).<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=wedge {{!}} mechanics {{!}} Britannica|ناونیشان=https://www.britannica.com/technology/wedge|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی تشرینی دووەمی ٢٠٢١|وێبگە=www.britannica.com|زمان=en}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Douglas|یەکەم=Lloyd G.|ناونیشان=https://www.worldcat.org/oclc/49248501|سەردێڕ=What is a wedge?|ڕێکەوت=2002|بڵاوکەرەوە=Children's Press|ژپنک=٠-٥١٦-٢٣٩٦٥-١|شوێن=New York|oclc=٤٩٢٤٨٥٠١}}</ref> == سوودی میکانیکیی پواز == [[پەڕگە:Wedge-diagram.svg|وێنۆک|240x240پیکسڵ]] ھەرچەندە پواز درێژتر و تەنکتر بێت سوودە میکانیکییەکەی زیاتر دەبێت، ھەر لەبەر ئەم ھۆیەشە شتەکان دەبڕێت. [[تەور]] و [[چەقۆ]] باشتر شتەکان دەبڕن ھەر کاتێک تیژ بکرێن. واتە پوازەکە ھەتاوەکو تەنکتر بێت ئەو کاتە پواز ھێزی کارپێکراوی کەمتری پێویست دەبێت، دەتوانرێت [[سوودی میکانیکی|سوودی میکانیکیی]] پواز بزانین بە دابەشکردنی درێژیی پواز لەسەر ئەستوورییە گەورەکەی.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٠|سەردێڕ=What is a wedge simple machine?|ناونیشان=https://eschooltoday.com/learn/the-wedge-ramp/|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی تشرینی دووەمی ٢٠٢١|زمان=en-US}}</ref> و بەم پەیوەندییە بیرکارییە دەردەبڕێت: سوودی میکانیکیی پواز = درێژیی پواز /ئەستوورییە گەورەکەی == سەرچاوەکان == <references /> {{تووڵی دەروازە|زانست|فیزیک|تەکنۆلۆژیا|ئەندازیاری}} {{پۆلی کۆمنز|Wedges}} {{فیزیک-کۆلکە}} {{تەکنۆلۆژیا-کۆلکە}} [[پۆل:میکانیک]] [[پۆل:ئامرازەکان]] [[پۆل:ئامێرە سادەکان]] [[پۆل:مەکینە ساکارەکان]] gt37ksbdud29yxf83x2e4s92q82btu7 0 203454 1688517 1649406 2026-10-17T04:34:49Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە، ئێران-کۆلکە) 1688517 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناو = پڕپێشە | ناوی_فەرمی = تازەآباد جامە شوران - Parpisha | ناوی_خۆماڵی = | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | ناوەکانی_تر = تازاوای جامەشووران | جۆری_نیشتنگە = [[گوند]] <!--- وێنەکان، ناسناو، دروشم ---> | وێنە = | قەبارەی_وێنە = 300px | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_ئاڵا = | قەبارەی_ئاڵا = | وێنەی_مۆر = | قەبارەی_مۆر = | وێنەی_نیشان = | قەبارەی_نیشان = | ناسناو = | دروشم = <!-- نەخشەکان و شوێنی جوگرافیایی ------> | وێنەی_نەخشە = {{maplink|frame=y|plain=yes|frame-align=center|zoom=12|type=shape<!--line-->|stroke-color=|stroke-width=2|frame-lat=35.11216|frame-long=47.61267|frame-width=250|frame-height=300}} | قەبارەی_نەخشە = 70px | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = ڕۆژھەڵاتی کوردستان | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iran | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە١ = | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە١ = 300px | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[ئێران]]دا | دەرزیی_نەخشە٢ = Iran Kurdistan | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە٢ = | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە٢ = 300px | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە٢ = جێگەی لە [[پارێزگای کوردستاندا|پارێزگای سنە]]دا | پۆتانەکان = | دەرزیی_دیاریکردنی_پۆتانەکان = <!-- شوێن ------------------> | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}{{ھن}}{{ئاڵا|ئێران}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای کوردستان|سنە]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[شارستان]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[شارستانی قوروە|قوروە]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[ناوچە]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[ناوچەی ناوەندی شارستانی قوروە|ناوچەی ناوەند]] | جۆری_دابەشکراو٤ = [[گوندەوار]] | ناوی_دابەشکراو٤ = [[گوندەواری پەنجە عەلی باکوور|پەنجە عەلی باکوور]] <!-- دامەزران ---------------> | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | سەردێڕی_دامەزران١ = | ڕێکەوتی_دامەزران١ = | سەردێڕی_لەناوچوون = | ڕێکەوتی_لەناوچوون = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = <!-- ڕێبەرەکان، شێوازی دەسەڵات ---> | پەراوێزەکانی_دەسەڵات = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = [[کوێخا]] | ناوی_سەرۆک = <!-- ڕووبەر ----------------------> | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | ڕووبەری_وشکایی_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_لەسەددا = | ڕووبەری_شاری_بە_کم٢ = | ڕووبەری_لادێیی_بە_کم٢ = <!-- بەرزایی ---------------------> | بەرزایی_بە_م = 2046 | بەرزترین_بەرزایی_بە_م = | نزمترین_بەرزایی_بە_م = <!-- ژمارەی_دانیشتووان ----------------> | ژمارەی_دانیشتووان = ٣٠٧ | دانیشتووان_لە = [[٢٠١٦]] | چڕیی_دانیشتووان_بە_کم٢ = | مەزندەی_دانیشتووان = | مەزندەی_دانیشتووان_لە = | دانیشتووانی_شاری = | چڕیی_دانیشتووانی_شاری_بە_کم٢ = | دانیشتووانی_لادێیی = | چڕیی_دانیشتووانی_لادێیی_بە_کم٢ = | سەرناوی_دانیشتووان = | ئاگاداریی_دانیشتووان = <!-- دانیشتوواناسی (بەشی ١) --------> | جۆری_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] و [[ئایین]] | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمانی کوردی|کوردی]] ([[کوردیی ناوەندی|سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئیسلام]] ([[سوننە]]) | سەرناوی٣_دانیشتووانناسی١ = | زانیاریی٣_دانیشتووانناسی١ = <!-- کاتناوچە --------------> <!-- کۆدی_پۆستە، کۆدی_ناوچە ---> | کاتناوچە١ = [[ناوچەی کاتی]] | جیاوازی١_لە_utc = +٣:٣٠ | کاتناوچە١_DST = ھاوین | جیاوازی١_لە_DST = +٤:٣٠ | جۆری_کۆدی_ناوچە = [[تەلەفۆن]] | کۆدی_ناوچە = ٠٨٧ <!-- وێبگە، پەراوێزەکان --------> | وێبگە = | پەراوێزەکان = }} '''پڕپێشە''' گوندێکە، کەوتووەتە [[گوندەواری پەنجە عەلی باکوور]]، [[ناوچەی ناوەندی شارستانی قوروە]]، [[شارستانی قوروە]]، [[پارێزگای کوردستان|پارێزگای سنە]]، [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان]]، [[ئێران]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = جوگرافیای کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی | ڕێکەوتی سەردان = ١٦ی نیسانی ٢٠٢١ | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ١٣ی حوزەیرانی ٢٠٢١ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20210613052421/https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == ناو == لە کەتێبی توحفەی ناسری نووسراوەی عەلی ئەکبەری وەقایع نگار سەبارەت بە جوگرافیای ومێژووی کوردستان هاتووە. پرپێشە نێوی عەشیرەتێکی نیشتەجێ بلوک ئەسپەن ئاوان. جا ئەم گوندە ناوەندی ئەم عەشیرەتەیە کە لەم گوندە ودەوروپشتی نیشتەجین. == مێژوو == == جوگرافیا == '''پڕپێشە''' ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە: * لە باکوورەوە لەگەڵ [[گوند]]ی [[تازاوای خەلیلاوا]]. * لە باشوورەوە لەگەڵ [[گوند]]ی [[سەردەرەی قوبادی]]. * لە ڕۆژھەڵاتەوە لەگەڵ [[گوند]]ی [[جامەشۆران]]. * لە ڕۆژاواوە لەگەڵ [[گوند]]ی [[حوسێناوای کونگرە]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = ووڵاتەکەت بناسە | ناونیشان = http://www.historyofkurd.com/2016/03/23/وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ | نووسەر = جەمیل ڕۆژبەیانی |زمان = کوردی}}</ref> == دانیشتووان == * بە پێی [[سەرژمێریی گشتیی جەماوەر و خانووی ئێران]] لە ساڵی [[٢٠١٦]]دا، ژمارەی دانیشتووانی ئەم گوندە (٣٠٧)کەس و (٨٤)خێزان بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.amar.org.ir/Portals/0/sarshomari90/Files/ABADY-90/os05.xls |سەردێڕ=ناوەندی ئاماری ئێران، '''فایلی XLSی ئەنجامەکانی سەرژمێریی ساڵی ٢٠١١'''}}</ref> * دانیشتووانی [[گوند]]ەکە [[کورد]]ن. * بە [[زمانی کوردی|کوردی]] شێوەزاری ([[کوردیی ناوەندی|سۆرانی]]) دەدوێن. <ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = جوغرافیای تاریخی کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/files/books/2015/125491.PDF?* | نووسەر = جەلالەدین شافیعی کورد | زمان = کوردی | ڕێکەوتی سەردان = ١٩ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٢ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ١ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٢ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20220101101439/https://www.kurdipedia.org/files/books/2015/125491.PDF?* |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == ئایین == * ئایینی خەڵکی ئەم [[گوند]]ە [[ئیسلام]] ([[سوننە]])یە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = فرھنگ جغرافیائی ایران(ابادیھا)| ناونیشان = https://docviewer.yandex.ru/view/0/?page=1&*| نووسەر = «[[:fa:حاجعلی رزمآرا|سەرتیپ حاجعلی رزمآرا]]»| زمان = فارسی}}{{بەستەری مردوو|url=https://docviewer.yandex.ru/view/0/?page=1&* |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٤ }}</ref> == ئەمانەش ببینە == * [[پێڕستی گوندەکانی شارستانی قوروە]] == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{شارستانی قوروە}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کوردستان|ئێران}} {{پارێزگای کوردستان}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} {{ئێران-کۆلکە}} [[پۆل:شارستانی قوروە]] [[پۆل:گوندەکانی ئێران بەپێی شارستان|قوروە]] [[پۆل:گوندەکانی کوردستان بەپێی شارستان|قوروە]] [[پۆل:گوندەکانی شارستانی قوروە]] [[پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان]] 80bs1ytb5d5k5lfinpkl7b385ybzyz9 0 203989 1688396 1676466 2026-10-16T22:09:06Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688396 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{Infobox officeholder|name=لو بووێی|office=[[Chancellor (China)|چانسلەر]] ی [[چین (ویلایەت)|ویلایەتی چین]]|term_start=٢٥١ی پێش زایین|term_end=٢٣٥ی پێش زایین|successor=[[لی سی]]|birth_date=٢٩٠ی پێش زایین|death_date=٢٣٥ی پێش زایین (تەمەن ٥٥-٥٤)|monarch=[[پاشا ژوانگ سیانگی چین]] <br> [[چین شی ھوانگ|یی ژێنگ]]|occupation=بازرگان، سیاسەتوان}}'''لو بووێی''' (لەدایکبووی ٢٩١-٢٣٥ی پێش زایین) بازرگان و سیاسەتوانێکی [[چین (ویلایەت)|ویلایەتی چین]] بوو لە [[سەردەمی شەڕی ویلایەتەکان]]. بەشێوەیەکی ڕەسەن بازرگانێک بوو لە [[وێ یی (ویلایەت بچووک)|ویلایەتی وێی]]، ھەرچۆنێک بێت لو بووێی [[پاشا ژوانگ سیانگی چین|پاشا ژوانگ]] دەبینیت و دەبێتە ھاوڕێ لەگەڵی کە پێشووتر شازادە بوو لە [[ویلایەتی ژاوۆ]] خزمەتی دەکرد. لو بووێی بەھۆی پیشەکەیەوە زۆر یارمەتی پاشا ژوانگی دا بۆ ئەوەی بچێتە سەر تەخت، دوای چوونە سەر تەختی پاشایەتی  بە مردنی باوکی [[پاشا سیاوۆ وێنی چین|پاشا سیاوۆ]]، پاشا لو بووێی دەکات بە چانسلەری خۆی. و ناونیشانی خانەدانی پێ دەبەخشێت بەناوی "مارکویس وێنسین" وە دوای مردنی پاشا لە ٢٤٧ی پێش زایین، لو بوێی دووبارە دەبێتە چانسلەر و ڕاسپێردراوی کوڕەکەی یینگ ژێنگ (ئیمپراتۆری دواتری ویلایەتی چین و یەکەم ئیمپراتۆر لە مێژووی چین دا.) == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی|سەردان=٢٥ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٢}} * تۆماری [[ژان گوۆ چێ]] لەلایەن [[لیو سیانگ (زانا)|لیو سیانگ]] * تۆماری [[شیجی]] لەلایەن [[سیما چیان]] <references /> == بەستەرە دەرەکییەکان == {{authority control}}{{تووڵی دەروازە|چین|مێژوو|4=ژیاننامە}} {{پۆلی کۆمنز|Lü Buwei}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{چین-کۆلکە}} [[پۆل:چانسلەرە چینییەکان]] [[پۆل:چین شی ھوانگ]] [[پۆل:چین (ویلایەت)]] [[پۆل:ژەنەڕالەکانی ھێنان]] [[پۆل:خانەدانیی چینی]] [[پۆل:بازرگانە چینییەکان]] [[پۆل:لەدایکبووانی ٢٩١ی پێش زایین]] [[پۆل:مردووانی ٢٣٥ی پێش زایین]] n6ayot00ej1ze0hcf38ox0ehyjzlvtp 0 204449 1688202 1687900 2026-10-16T20:04:47Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688202 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{Infobox person/Wikidata|fetchwikidata=ALL}}'''سو وێی''' (بە چینی:徐渭، خوێندنەوە سو وێی)  نووسەر، وێنەکێش، شاعیر، دراماتیک بوو بەھۆی کاردانەوە ھونەرییەکانی ناسرابوو، بۆ سەردەمی خۆی وەک شۆرشگێرێک وابوو، ستایلی وێنەکانی کاریگەری و ھانی ژمارەیەکی زۆر لە ھونەرمەندانی کاتی خۆی دا، وەکوو [[بادا شانرێن]]. وە مامۆستاکانی مۆدێرن وەک: [[وو چانگشوۆ]]، و [[چی بایشی]]. ھەروەھا بە دامەزرێنەری وێنەکێشی مۆدێرن دادەنرێت لە چین. کاریگەرییەکەی بەردەوامە. لەسەر کاریگەرییەکەشی ژیانی بە سەختی و ھەژاری بەڕێکردووە، دوای مردنی سێیەم خێزانی چەندین جار ھەولی مردنی دا. [[File:Chrysanthemums_and_Bamboos_by_Xu_Wei.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Chrysanthemums_and_Bamboos_by_Xu_Wei.jpg|چەپ|وێنۆک|418x418پیکسڵ]] == سەرچاوەکان == * Barnhart, R. M. et al. (1997). Three thousand years of Chinese painting. New Haven, [[:en:Yale_University_Press|Yale University Press]]. {{ISBN|0-300-07013-6}} * Chaves, Jonathan. "The Columbia Book of Later Chinese Poetry." New York: Columbia University Press, 1986; pp.&nbsp;310–320. First scholarly presentation of Xu as a poet. * Liang and Goodrich in Goodrich and Fang, ''Dictionary of Ming Biography 1368-1644'', [[:en:Columbia_University_Press|Columbia University Press]], New York, 1976, vol. 1, pp.&nbsp;609–612. * Carpenter, Bruce E, "Cruelty and Genius: Poems of Hsü Wei", ''Tezukayama University Review'' (Tezukayama Daigaku Ronshu), Nara, Japan, 1979, no. 26, pp.&nbsp;16–36. {{ISSN|0385-7743}} * Yu Jianhua and Chen Sunglin, ''A Complete Collection of Chinese Paintings'' (Zhongguo huihua chuanji) Zhejiang Peoples' Art Press, 2000, vol. 15, pp.&nbsp;1–51. * Ma Liangchun and Li Futian, ''Encyclopedia of Chinese Literature'', vol. 7, p.&nbsp;4904. * Shen Moujian, ''Encyclopedia of Chinese Artists'' (Zhongguo meishu jia renming cidian), Shanghai, p.&nbsp;73. * Wang Yao-t'ing, ''Looking at Chinese Painting'', Nigensha Publishing Co. Ltd., Tokyo, Japan, 1996 (first English edition), p.&nbsp;75. {{ISBN|4-544-02066-2}} * Zhang Xinjian, ''A Preliminary Study of Xu Wei'' (Xu Wei lungao), Wenhua yishu Publishing Co., Beijing, 1990. * ''Ci hai bian ji wei yuan hui'' (辞海编辑委员会). Ci hai (辞海). Shanghai: Shanghai ci shu chu ban she (上海辞书出版社), 1979. {{Authority control}}{{تد|چین|ھونەرەکان|ژیاننامە}}{{Commons category|Xu Wei}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٥٢١]] [[پۆل:مردووانی ١٥٩٣]] [[پۆل:وێنەکێشەکانی ئیمپڕاتۆریەتی مینگ]] [[پۆل:ھونەرمەندانی ژێجیانگ]] [[پۆل:وێنەکێشە چینییەکانی سەدەی ١٦یەم]] [[پۆل:نووسەرە کورە چینییەکانی سەدەی ١٦یەم]] [[پۆل:شاعیرانی ئیمپراتۆریەتیی مینگ]] [[پۆل:نووسەرانی شاوۆسینگ]] [[پۆل:شاعیرە چینییەکانی سەدەی ١٦یەم]] [[پۆل:شاعیرانی ژێجیانگ]] [[پۆل:مامۆستا چینییەکانی پێشکەشکردنی چای]] [[پۆل:ئەو کەسانەی کە نەخۆشی دوو جەمسەرییان ھەیە]] 27pez8ryf9t0omv1bjzupj83cwqzslu 0 205077 1688201 1687901 2026-10-16T20:04:37Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688201 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} [[File:Pine_Tree_and_Crane_by_Xu_Gu.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Pine_Tree_and_Crane_by_Xu_Gu.jpg|وێنۆک|503x503پیکسڵ]] '''سو گو'''<ref name="chinaweb">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Xū Gǔ Brief Biography|ناونیشان=http://www.china-on-site.com/pages/painter/1135.php|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٠٨|ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٨ی ئەیلوولی ٢٠٠٨|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20080908113802/http://www.china-on-site.com/pages/painter/1135.php|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> (دێرین: 虛谷, چینی سادەکراو: 虚谷) (لەدایکبووی ١٨٢٤ تا ١٨٩٦) وێنەکێش و شاعیر بوو لە سەردەمی [[ئیمپراتۆریەتیی چینگ]] == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی|سەردان=١٣ی شوباتی ٢٠٢٢}} <references /> == بەستەرە دەرەکییەکان == {{پۆلی کۆمنز|Xu Gu|سو گو}}{{authority control}}{{کۆلکە}}{{تووڵی دەروازە|2=ژیاننامە|3=ھونەرەکان|4=شیعر}} [[پۆل:لەدایکبووانی دەیەی ١٨٢٠]] [[پۆل:مردووانی ١٨٩٦]] [[پۆل:وێنەکێشەکانی ئانھوی]] [[پۆل:وێنەکێشەکانی زنجیرە فەرمانڕەوایی چینگ]] [[پۆل:شاعیرانی ئیمپراتۆریەتیی چینگ]] [[پۆل:شاعیرانی ئانھوی]] [[پۆل:شاعیرە چینییەکانی سەدەی ١٩یەم]] [[پۆل:بوزییە ھونەرمەندەکان]] [[پۆل:وێنەکێشە چینییەکانی سەدەی ١٩یەم]] knmgg4uj134q58xh0vm02xy5skkbd9h 0 207978 1688182 1649429 2026-10-16T19:38:59Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە، ئێران-کۆلکە) 1688182 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناو = پشتەنگ | ناوی_فەرمی = پشت تنگ - Posht Tang | ناوی_خۆماڵی = | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = [[گوند]] <!--- وێنەکان، ناسناو، دروشم ---> | وێنە = | قەبارەی_وێنە = 300px | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_ئاڵا = | قەبارەی_ئاڵا = | وێنەی_مۆر = | قەبارەی_مۆر = | وێنەی_نیشان = | قەبارەی_نیشان = | ناسناو = | دروشم = <!-- نەخشەکان و شوێنی جوگرافیایی ------> | وێنەی_نەخشە = {{maplink|frame=y|plain=yes|frame-align=center|zoom=12|type=shape<!--line-->|stroke-color=|stroke-width=2|frame-lat=35.68761|frame-long=47.21744|frame-width=250|frame-height=300}} | قەبارەی_نەخشە = 70px | شرۆڤەی_نەخشە = | دەرزیی_نەخشە = ڕۆژھەڵاتی کوردستان | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[کوردستان]]دا | دەرزیی_نەخشە١ = Iran | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە١ = | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە١ = 300px | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە١ = جێگەی لە [[ئێران]]دا | دەرزیی_نەخشە٢ = Iran Kurdistan | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە٢ = | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە٢ = 300px | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە٢ = جێگەی لە [[پارێزگای کوردستاندا|پارێزگای سنە]]دا | پۆتانەکان = | دەرزیی_دیاریکردنی_پۆتانەکان = <!-- شوێن ------------------> | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|کوردستان}}{{ھن}}{{ئاڵا|ئێران}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای کوردستان|سنە]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[شارستان]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[شارستانی بیجاڕ|بیجاڕ]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[ناوچە]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[ناوچەی ناوەندی شارستانی بیجاڕ|ناوچەی ناوەند]] | جۆری_دابەشکراو٤ = [[گوندەوار]] | ناوی_دابەشکراو٤ = [[گوندەواری نەجەفاوا|نەجەفاوا]] <!-- دامەزران ---------------> | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | سەردێڕی_دامەزران١ = | ڕێکەوتی_دامەزران١ = | سەردێڕی_لەناوچوون = | ڕێکەوتی_لەناوچوون = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = <!-- ڕێبەرەکان، شێوازی دەسەڵات ---> | پەراوێزەکانی_دەسەڵات = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = [[کوێخا]] | ناوی_سەرۆک = <!-- ڕووبەر ----------------------> | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | ڕووبەری_وشکایی_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_لەسەددا = | ڕووبەری_شاری_بە_کم٢ = | ڕووبەری_لادێیی_بە_کم٢ = <!-- بەرزایی ---------------------> | بەرزایی_بە_م = ٢١٥٤ | بەرزترین_بەرزایی_بە_م = | نزمترین_بەرزایی_بە_م = <!-- ژمارەی_دانیشتووان ----------------> | ژمارەی_دانیشتووان = ١٠٠ | دانیشتووان_لە = [[٢٠١٦]] | چڕیی_دانیشتووان_بە_کم٢ = | مەزندەی_دانیشتووان = | مەزندەی_دانیشتووان_لە = | دانیشتووانی_شاری = | چڕیی_دانیشتووانی_شاری_بە_کم٢ = | دانیشتووانی_لادێیی = | چڕیی_دانیشتووانی_لادێیی_بە_کم٢ = | سەرناوی_دانیشتووان = | ئاگاداریی_دانیشتووان = <!-- دانیشتوواناسی (بەشی ١) --------> | جۆری_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] و [[ئایین]] | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمانی کوردی|کوردی]] ([[کوردیی ناوەندی|سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئیسلام]] ([[سوننە]]) | سەرناوی٣_دانیشتووانناسی١ = | زانیاریی٣_دانیشتووانناسی١ = <!-- کاتناوچە --------------> <!-- کۆدی_پۆستە، کۆدی_ناوچە ---> | کاتناوچە١ = [[ناوچەی کاتی]] | جیاوازی١_لە_utc = +٣:٣٠ | کاتناوچە١_DST = ھاوین | جیاوازی١_لە_DST = +٤:٣٠ | جۆری_کۆدی_ناوچە = [[تەلەفۆن]] | کۆدی_ناوچە = ٠٨٧ <!-- وێبگە، پەراوێزەکان --------> | وێبگە = | پەراوێزەکان = }} '''<span style="color:#090;"> پشتەنگ </span>''' گوندێکە، کەوتووەتە [[گوندەواری نەجەفاوا]]، [[ناوچەی ناوەندی شارستانی بیجاڕ]]، [[شارستانی بیجاڕ]]، [[پارێزگای کوردستان|پارێزگای سنە]]، [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان]]، [[ئێران]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = جوگرافیای کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی | ڕێکەوتی سەردان = ١٦ی نیسانی ٢٠٢١ | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ١٣ی حوزەیرانی ٢٠٢١ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20210613052421/https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == ناو == == مێژوو == == جوگرافیا == '''<span style="color:#090;"> پشتەنگ </span>''' ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە: * لە باکوورەوە لەگەڵ [[گوند]]ی [[نەوبەھار، نەجەفاوا|نەوبەھار]]. * لە باشوورەوە لەگەڵ [[گوند]]ی [[سیاسەرانی سەرۆ]]. * لە ڕۆژھەڵاتەوە لەگەڵ [[گوند]]ی [[شێرکوژی سەرێ]]. * لە ڕۆژاواوە لەگەڵ [[گوند]]ی [[ئەسحاو خوارۆ]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = ووڵاتەکەت بناسە | ناونیشان = http://www.historyofkurd.com/2016/03/23/وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ | نووسەر = جەمیل ڕۆژبەیانی |زمان = کوردی}}</ref> == دانیشتووان == * بە پێی [[سەرژمێریی گشتیی جەماوەر و خانووی ئێران]] لە ساڵی [[٢٠١٦]]دا، ژمارەی دانیشتووانی ئەم گوندە (١٠٠)کەس و (٣٢)خێزان بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.amar.org.ir/Portals/0/sarshomari90/Files/ABADY-90/os05.xls |سەردێڕ=ناوەندی ئاماری ئێران، '''فایلی XLSی ئەنجامەکانی سەرژمێریی ساڵی ٢٠١١'''}}</ref> * دانیشتووانی [[گوند]]ەکە لە [[کورد]] پێکھاتووە. == ئایین و زمان == * ئایینی خەڵکی ئەم [[گوند]]ە [[ئیسلام]] ([[سوننە]])یە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = فرھنگ جغرافیائی ایران(ابادیھا)| ناونیشان = https://docviewer.yandex.ru/view/0/?page=1&*| نووسەر = «[[:fa:حاجعلی رزمآرا|سەرتیپ حاجعلی رزمآرا]]»| زمان = فارسی}}{{بەستەری مردوو|url=https://docviewer.yandex.ru/view/0/?page=1&* |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٤ }}</ref> * بە [[زمانی کوردی|کوردی]] شێوەزاری ([[کوردیی ناوەندی|سۆرانی]]) دەدوێن. <ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = جوغرافیای تاریخی کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/files/books/2015/125491.PDF?* | نووسەر = جەلالەدین شافیعی کورد | زمان = کوردی | ڕێکەوتی سەردان = ٦ی ئازاری ٢٠٢٢ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ١ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٢ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20220101101439/https://www.kurdipedia.org/files/books/2015/125491.PDF?* |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == ئەمانەش ببینە == * [[پێڕستی گوندەکانی شارستانی بیجاڕ]] == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{شارستانی بیجاڕ}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کوردستان|ئێران}} {{پارێزگای کوردستان}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} {{ئێران-کۆلکە}} [[پۆل:شارستانی بیجاڕ]] [[پۆل:گوندەکانی ئێران بەپێی شارستان|بیجاڕ]] [[پۆل:گوندەکانی کوردستان بەپێی شارستان|بیجاڕ]] [[پۆل:گوندەکانی شارستانی بیجاڕ]] [[پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان]] ipf3fxmdheewvuo9ut434eotobyyu49 0 208078 1688302 1686581 2026-10-16T20:23:46Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:یەک سەرچاوە|یەک سەرچاوە]]}} 1688302 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} ٢٥ ئەلبومی ئەدێل ({{بە ئینگلیزی|25 (Adele album}}) ئەلبومێکی ستۆدیۆیی سێیەمی گۆرانیبێژ و نووسەری ئینگلیزی ئەدێلە، لە ٢٠ی تشرینی دووەمی ٢٠١٥ بڵاوکرایەوە.<ref name=CaufieldBB>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.billboard.com/articles/columns/chart-beat/6770264/adele-25-nsync-no-strings-attached-nielsen-soundscan-billboard-charts |سەردێڕ=After a day on sale, forecasters say '25' could sell at least 2.5 million in its first week in the U.S. |نووسەر=Keith Caufield |ڕێکەوت=٢١ی تشرینی دووەمی ٢٠١٥|بڵاوکەرەوە=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی تشرینی دووەمی ٢٠١٥}}</ref> یازدە تراک لە ئەلبوومەکەدا ھەیە، تاکە گۆرانی سەرەکی لە ئەلبوومەکەدا سڵاوە، لە ٢٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٥ بڵاوکرایەوە. لە [[بەریتانیا]]، [[ئەمریکا]]، [[کەنەدا]]، گەیشتە پلەی یەکەم. ژمارە یەک بوو لە سەرتاسەری ئەورووپا بەتایبەت لە [[ئەڵمانیا]]، [[فەرەنسا]]، [[ڕووسیا]]، ھەروەھا لە [[یابان]] ژمارە ١٠ی ھێنا.<ref name=InghamMBW>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.musicbusinessworldwide.com/the-stats-for-adeles-comeback-single-hello-are-already-pretty-nuts/ |سەردێڕ=The stats for Adele’s comeback single Hello are already pretty nuts |نووسەر=Tim Ingham |ڕێکەوت=٢٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٥|بڵاوکەرەوە= [[Music Business Worldwide]] |ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی تشرینی دووەمی ٢٠١٥}}</ref> ئەدێل گەڕایەوە ناو کاری ھونەری، دوایی تۆمارکردنی بۆندی Skyfallی ساڵی ٢٠١٢. لەگەڵ لە دایکبوونی ئەنجێلۆیی کوڕی لەو ساڵەدا. ٢٥ بەفەرمی تۆماری زۆرترین فرۆشتنی ئەلبوومی وەرگرتووە لە ویلایەتە یەکگرتووەکان، لە ماوەی ھەفتەیەک بە فرۆشتنی ٢٫٢٨ ملیۆن کۆپی.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.dailymail.co.uk/tvshowbiz/article-3315985/He-s-paradise-Adele-tattoo-tributes-son-Angelo-refuses-write-music-motherhood-turned-big-endorsement-offers.html |سەردێڕ='He’s my paradise': Adele on tattoo tributes to son Angelo... and why she refuses to write music about motherhood and has turned down big endorsement offers |نووسەر=Zoe Nauman |ڕێکەوت=١٢ی تشرینی دووەمی ٢٠١٥|ئیش=[[Daily Mail]] |ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی تشرینی دووەمی ٢٠١٥}}</ref> زیاتر لە ٤ ملیۆن دانەی لێ فرۆشرا، دوای تەنھا دوو ھەفتە لە بڵاوکردنەوەی لە ئەمریکا. == سەرچاوەکان == {{تووڵی دەروازە|مۆسیقا|دەیەی ٢٠١٠|شانشینی یەکگرتوو}} {{سەرچاوەکان}} {{مۆسیقا-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:خەڵاتی بریت بۆ باشترین ئەلبوومی بەریتانیا]] [[پۆل:خەڵاتی گرامی بۆ باشترین ئەلبومی ساڵ]] 31lp3nrgc81qdhsbmwit28m10j6lj3a 0 209427 1688561 1668012 2026-10-17T05:47:37Z SakuraBot 51806 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688561 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:سۆلین یووسف.jpeg|وێنۆک|[[سۆلین یووسف]] خانمە سینەماکاری کورد]] '''سینەمای ژنان''' چەندین بابەتی جۆراوجۆرە کە پێکەوە کۆدەبنەوە بۆ دروستکردنی کاری [[ژن|ژنان]] لە [[فیلم]]. ئەمەش دەتوانێت ئەو ژنانە بگرێتەوە کە لە پشتەوەی دیمەنەکە ڕۆڵیان ھەیە وەک [[دەرھێنەری فیلم|دەرھێنەر]] و سینەماکار و [[سیناریۆنووس|نووسەر]] و بەرھەمھێنەر لە ھەمان کاتدا باس لە چیرۆکەکانی ژن و گەشەی کارەکتەریش لە ڕێگەی [[سیناریۆ (ھونەر)|سیناریۆ]]ە دەکات.<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین١=Wang|یەکەم١=Lingzhen|سەردێڕ=Revisiting Women's Cinema: Feminism, Socialism, and Mainstream Culture in Modern China|journal=SOAS University of London|ڕێکەوت=١ی کانوونی دووەمی ٢٠٢١|doi=10.1215/9781478012337|ناونیشان=https://eprints.soas.ac.uk/35517/1/Book%20review_Revisiting%20Women%27s%20Cinema_Lu.pdf|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی ئازاری ٢٠٢٢}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ژن|فیلم}} {{فیلم-کۆلکە}} [[پۆل:ژنان]] [[پۆل:ژن لەناو فیلم]] [[پۆل:فێمینیزم]] [[پۆل:ژنان و ھونەرەکان]] [[پۆل:سینەما بە پێی چاند]] rztnnpmta10f4hazt94wfwexugxbiyw 0 209696 1688672 1527136 2026-10-17T10:37:29Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە) 1688672 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{ژکزی بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{داتابۆکس}}[[پەڕگە:Paul di Resta.jpg|وێنۆک]] '''پۆڵ دی ڕێستا''' (لەدایکبووی ١٦ی نیسانی ١٩٦٦ لە لیڤینگستۆن وێست لۆسیان) شۆفێری پێشبڕکێی ئۆتۆمبیلی سکۆتلەندییە. پاڵەوانی ئێستای DTM، پۆڵ یاری (فۆرمولا یەک)ی لە ٢٠١١ لە گراند پریکسی ئوستراڵی لەگەڵ هێزی هیندستان کۆتایی بە خاڵەکان هێنا لە پلەی دەیەم. ==سەرچاوەکان== * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی سادە | سەردان = ٢٠ی ئازاری ٢٠٢٢}} <references /> {{تووڵی دەروازە|ئۆتۆمۆبیل|ژیاننامە|سکۆتلاند}} {{پۆلی کۆمنز|Paul di Resta}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٦]] [[پۆل:زیندووان]] shghng187sowt35au3d8svfm4bnfn4i 0 210524 1688300 1686614 2026-10-16T20:23:01Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:یەک سەرچاوە|یەک سەرچاوە]]}}؛ لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێسەرچاوە|بێسەرچاوە]]}} 1688300 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{داتابۆکس}} '''وێستگەی ساکورای''' (桜井駅, ساکورای-ئێکی) [[وێستگەی شەمەندەفەر|وێستگەیەکی شەمەندەفەرە]] لە شاری [[ئانجۆ]]، [[پارێزگای ئایچی]]، [[ژاپۆن]]. لەلایەن [[مێیتێتسو]] بەرێوە دەچێت. ==هێڵەکان== وێستگەی ساکورای لەلایەن هێڵی مەیتێتسۆ نیشیۆوە خزمەت دەکرێت و ٧٫٩ کیلۆمەتر لە خاڵی دەستپێکی هێڵەکەوە دوورە. ==پێکهاتەی وێستگە== وێستگەکە وێستگەیەکی بەرزکراوەیە لەگەڵ دوو سەکۆی لاوەکیی بەرامبەر بەیەک کە بینای وێستگەکە لە ژێریدایە. وێستگەکە کارمەندی تێدایە. == مێژووی وێستگە== وێستگەی ساکورای لە ١ی تەممووزی ١٩٢٦ وەک {{nihongo|'''وێستگەی هەکیکای ساکورای'''|碧海桜井駅||}} لەسەر هێڵی ئۆتۆمۆسیڵی خاوەندارێتی تایبەتی هەکیکای کرایەوە. هێڵی ئۆتۆمۆسیڵی هەکیکای لە ١ی ئایاری ١٩٤٤ لەگەڵ گرووپی مەیتێتسۆ یەکیگرت. هێڵەکان بەرزکرانەوە، بینایەکی نوێی وێستگە تەواو بوو و وێستگەکە لە حوزەیرانی ٢٠٠٨دا ناوەکەی گۆڕدرا بۆ ناوی ئێستای. ==ئاماری ئەندامان و گەشتیاران== لە ساڵی ٢٠١٧دا، وێستگەکە لەلایەن تێکڕای ٤٬٧١١ گەشتیارەوە ڕۆژانە بەکارهاتووە (تەنها گەشتیارانی سەرنشین).<ref name="Anjostats">{{cite web|url= https://www.city.anjo.aichi.jp/shisei/tokei/documents/08unyutsushin18.pdf|script-title= ja:運輸・通信|year= 2019|publisher= شارەوانیی ئەنجۆ|location= ژاپۆن|language= ژاپۆنی|archiveurl= https://web.archive.org/web/20190922143123/https://www.city.anjo.aichi.jp/shisei/tokei/documents/08unyutsushin18.pdf|archivedate= 22 September 2019|accessdate= 5 September 2019|url-status= dead}}</ref> ==ناوچەی دەوروبەر== * ئامادەی کچانی ئەنجۆ مینامی * قوتابخانەی پەروەردەی تایبەتی ئەنجۆ ==سەرچاوەکان== <references /> ==بەستەرە دەرەکییەکان== [http://www.meitetsu.co.jp/train/station_info/line03/station/1415.html ماڵپەڕی فەرمی] {{in lang|ja}} [[Category:وێستگەکانی ڕێگای ئاسنین لە ژاپۆن کە لە ١٩٢۶ کراونەتەوە]] [[Category:وێستگەکانی هێڵی ئاسنی ناگویا]] [[Category:وێستگەکانی ڕێگای ئاسنین لە ئەنجۆ]] <references /> {{پۆلی کۆمنز|Sakurai Station (Aichi)|وێستگەی ساکورای (ئایچی)}}{{کۆلکە}}{{تووڵی دەروازە|ژاپۆن|جوگرافیا|شەمەندەفەر}} [[پۆل:وێستگەکانی ڕێگای ئاسنین لە پارێزگای ئایچی]] [[پۆل:ئانجۆ، ئایچی]] rcs3ybs1bwx9vqia8a1mytn3mhemof9 0 211436 1688653 1477253 2026-10-17T10:34:19Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (سیاسەت-کۆلکە، فەلسەفە-کۆلکە) 1688653 wikitext text/x-wiki [[File:Occupy_Wall_Street_sign_in_Queens,_NYC.jpg|وێنۆک|پۆستەرێکی بزووتنەوەی نێونەتەوەیی داگیرکاری کە نموونەی کۆمەڵەیەکی چەپی پۆپیولیزمن.]] '''پۆپیولیزم''' مەبەست لێی لە کۆمەڵە هەڵوەستەیەکی سیاسییە کە تێیدا خۆی لەگەڵ بەرەی گەلدا دەبینێت و زۆربەی کات ئەو بەرەیەش لە دژی دەسەڵات یان چینی نوخبە دەجووڵێنێت.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|سەردێڕ=What is populism, and what does the term actually mean?|ناونیشان=https://www.bbc.com/news/world-43301423|newspaper=BBC News|ڕێکەوت=٦ی ئازاری ٢٠١٨|ڕێکەوتی سەردان=٦ی نیسانی ٢٠٢٢|زمان=en-GB}}</ref> دەستەواژەی پۆپولیزم لە دوای سەدەی نۆزدەهەم بەربڵاوبوو، هەروەها کۆمەڵێک کەسایەتیی و حیزبی سیاسیی دەهاتنە ناو پۆلینی پۆپولیزمەوە. تا ئێستا لە ڕوانگەی زانستی سیاسیی و زانستە کۆمەڵایەتییەکان کۆمەڵێک پێناسەی جیاواز بۆ پۆپیولیزم کراوە، هەندێک لە پسپۆڕان لە پێناسەی ئەو دەستەواژەیە دەڵێن کە بە مانای ڕەتکردنەوە بەیەکەوە دێت. لە دەیەی ١٩٦٠ ئەوا دەستەواژەی پۆپیولیزم زۆر بەربڵاوبوو لە نێوان پسپۆڕانی زانستە سیاسییەکان، ئەمەش بەتایبەت لە ناو وڵاتانی ڕۆژا وابوو. لە کۆتاییەکانی سەدەی بیستەم، دەستەواژەکە بە زۆری بەسەر پارتە لیبرال دیموکراتەکان دەچەسپا. لە ئەمڕۆدا و لە سەدەی ٢١، مشتوومڕ کەوتە سەر دەستەواژەکە بەتایبەتیش لە ئەورووپا و ئەمریکا، ئەمەش لەبەر ئەوەی پۆپیولیزم بۆ حیزبە ڕاستڕەو، چەپ و ناوەڕاستەکان بەکاردەهات کە ئالنگاری حیزبە دەسەڵاتدارەکانیان دەکرد.<ref name="Berman">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین١=Berman|یەکەم١=Sheri|ڕێکەوت=١١ی ئایاری ٢٠٢١|سەردێڕ=The Causes of Populism in the West|journal=Annual Review of Political Science|بەرگ=٢٤|issue=1|پەڕەکان=٧١–٨٨|doi=10.1146/annurev-polisci-041719-102503|doi-access=free}}</ref> == سەرچاوەکان == <references /> {{تووڵی دەروازە|سیاسەت|فەلسەفە}} {{پۆلی کۆمنز|Populism}} {{سیاسەت-کۆلکە}} {{فەلسەفە-کۆلکە}} [[پۆل:وشە سیاسییەکان]] [[پۆل:بیردۆزە سیاسییەکان]] [[پۆل:ئایدیۆلۆجییە سیاسییەکان]] 4mf65ys9fcz084i4vwyc46izskvipx0 0 211600 1688420 1526826 2026-10-16T22:36:49Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (سیاسەت-کۆلکە) 1688420 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} پلانی فریاکەوتن ({{بە ئینگلیزی|Contingency plan}}) بریتییە لە پڕۆسەی پلاندانان بۆ ڕووبەڕووبونەوەی ئەو هەڕەشانەی کە کاریگەری دەخەنە سەر پڕۆسەی ئاسایی.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Definition in the websters dictionary|ناونیشان=http://www.merriam-webster.com/dictionary/contingency|ڕێکەوتی سەردان=١٩ی کانوونی دووەمی ٢٠١٤|بڵاوکەرەوە=Merriam-webster.com}}</ref> زۆر کات بۆ بەڕێوەبردنی مەترسییەکان بەکاردێت بۆ خۆپاراستن لە ڕووداوە کارەساتبارەکان. پلانی فریاکەوتن دەشێت بۆ ڕووداوە سرووشتییەکان بێت وەک لافاو، زریان یان هەر ڕووداوێکی دیکەی سرووشتی، هەروەها دەشێت بۆ بڵاوبوونەوەی نەخۆشی و پەتا وەک ڤایرۆسی کۆڤید-١٩ یان سارس کە وایکرد سەرچاوە مرۆییەکان نەتوانن بچنە سەر کار و پیشەی خۆیان.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Contingency Planning: Developing a Good 'Plan B'|ناونیشان=http://www.mindtools.com/pages/article/newLDR_51.htm|ڕێکەوتی سەردان=١١ی نیسانی ٢٠٢٢|وێبگە=www.mindtools.com|زمان=en}}</ref> لە لایەکی دیکەشەوە دەکرێت ئەم پلانە بۆ ئەو هەڵانەش بێت کە مرۆڤ لە کاتی پڕۆسەی کاردا دەیکات و دەبنە هەڕەشە لەسەر پڕۆسە ئاساییەکانی ڕێکخراو یان دەزگاکە. == سەرچاوەکان == <references /> {{تووڵی دەروازە|ئابووری|سیاسەت|زانستی سیاسەت}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{سیاسەت-کۆلکە}} d8dhywtk5bnnb52sk6pwcunxa4bsfcg 0 211903 1688261 1687201 2026-10-16T20:15:25Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688261 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:Serene - panoramio.jpg|alt=پارکی یادگاریی ئالتا مێسا|وێنۆک|پارکی یادگاریی ئالتا مێسا]] '''پارکی یادگاریی ئالتا مێسا''' ({{بە ئینگلیزی|Alta Mesa Memorial Park}}) شوێنێکی نائایینی ناشتنە کە دەکەوێتە [[پالۆ ئالتۆ]]، [[سانتا کلارا، کالیفۆرنیا]]، [[کالیفۆرنیا]]. گۆڕستانەکە لە ١٩٠٤ لەسەر ڕووبەری ٧٢ دۆنم دامەزراوە.<ref>{{بیرخستنەوە|سەردێڕ=Alta Mesa Memorial Park|ڕێکەوت=٣ی نیسانی ٢٠٢٢|ناونیشان=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Alta_Mesa_Memorial_Park&oldid=1080746092|ئیش=Wikipedia|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی نیسانی ٢٠٢٢}}</ref> == گۆڕە ناسراوەکان == * [[ئارتەر بریجمان کلارک]]، تەلارساز، پڕۆفیسۆر، یەکەم سەرۆکی شارەوانی مایفیلد * [[بریج کلارک]]، تەلارساز * [[بێرسا ڕایت]]، دامەزرێنەری نەخۆشخانەی منداڵان ئۆکلاند * [[تۆماس ئەی بەیلی]]، مێژوونووسی ئەمریکی{{citation needed|date=June 2015}} * [[تێنیسی ئێرنی فۆرد]]، مۆسیقاژەن * [[چارلس گیلمان نۆریس]]، ڕۆماننووس * [[دەیڤد پاکارد]]، ھاو دامەزرێنەری ھیولێت پاکارد و جێگری وەزیری بەرگریی ئەمریکا<ref name="latimes1">{{بیرخستنەوەی وێب|نووسەر=Shan Li|ڕێکەوت=١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١١|سەردێڕ=Steve Jobs buried in Alta Mesa among other technologists - latimes.com|ناونیشان=http://latimesblogs.latimes.com/technology/2011/10/steve-jobs-grave-alta-mesa.html|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠١١|بڵاوکەرەوە=latimes.com}}</ref> * [[ڕەی لیمان ویڵبۆر]]، پزیشک، سێیەمین سەرۆکی زانکۆی ستانفۆرد و ٣١یەمین سکرتێری ناوخۆی ئەمریکا<ref name="scvas" /> * [[ڕۆن «پیگپێن» مککەرنان]]، تەختەکلیلژەن، یاریزانی ھارمۆنیکا و گۆرانیبێژی پێشەنگ، ئەندامی دامەزرێنەری مردووی سوپاسگوزار<ref>[https://www.jambase.com/article/remembering-ron-mckernan-pigpen-era-live-grateful-dead-spotify-playlist Jambase]</ref> * [[ستیفن تیمۆشینکۆ]]، پرۆفیسۆری میکانیکی جێبەجێکاری زانکۆی ستانفۆرد * [[ستیڤ جۆبز]]، ھاودامەزرێنەری کۆمپانیای [[ئەپڵ]]<ref name="latimes1" /><ref name="scvas" /> * [[سیدنی دین تاونلی]]، پرۆفیسۆری ئەستێرەناسی زانکۆی ستانفۆرد * [[شیرلی تێمپڵ]]، ئەکتەری فیلم و تەلەڤیزیۆنی ئەمریکی، گۆرانیبێژ، سەماکەر<ref name="scvas" /> * [[فرانک باکۆن]]، ئەکتەر و شانۆنووس * [[فرێدریک تێرمان]]، یاریزانی بەیسبۆلی ئەمریکی خولی سەرەکی<ref name="scvas">[https://scvas.org/self-guided-birding/alta-mesa-memorial-park-in-fall-and-winter Santa Clara Valley Audubon Society]</ref> * [[کاتلین تۆمپسۆن نۆریس]]، ڕۆماننوسی ئەمریکی * [[ھێرۆڵد ڕوێل]]<ref>[https://www.baseball-almanac.com/players/trades.php?p=ruelmu01 Baseball-Almanac]</ref> * [[ویلھێلمینا ھارپەر]] * [[ویلیام شۆکلی]]، ترانزانستۆری پێشکەوتوو و خاوەن خەڵاتی نۆبڵی بۆ فیزیا * [[ی.ئەی. تیتل]]، یاریزانی [[ڕەگبی]] == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|کالیفۆڕنیا}} {{پۆلی کۆمنز|Alta Mesa Memorial Park}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} qoivr8t0tsokjog3ty8nqilb4208uy6 0 212453 1688651 1405779 2026-10-17T10:33:59Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فیلم-کۆلکە، ژاپۆن-کۆلکە) 1688651 wikitext text/x-wiki {{وەسف|فیلمێکی ئەنیمێی ژاپۆنیی ٢٠٠٨ دەرھێندراوی ھایاوۆ میازاکی}} {{زانیاریدانی فیلم|ناو=پۆنیۆ|موزیک=[[جۆ ھیسایشی]]|دەستکاری=[[تاکێشی سێیاما]]|ماوەی فیلم=١٠١ خولەک<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| ناونیشان=https://bbfc.co.uk/releases/ponyo-2008 | سەردێڕ=''Ponyo (2008)'' |ئیش=[[British Board of Film Classification]] | ڕێکەوت=٢ی شوباتی ٢٠١٠| ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی نیسانی ٢٠٢٠| ڕەوشی ناونیشان=زیندوو | ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200216042836/https://www.bbfc.co.uk/releases/ponyo-2008 | ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٦ی شوباتی ٢٠٢٠| df=dmy-all}}</ref>|ڕێکەوتی دەرچوون={{Film date|2008|7|19}}|کۆمپانیای بڵاوکەرەوە=[[تۆھۆ]]|ستۆدیۆ=[[ستۆدیۆکانی گێبڵی|ستۆدیۆ گێبڵی]]|وێنەگری سینەمایی=[[ئاتسوشی ئۆکوی]]|سەرچاوەی چیڕۆک=پەری دەریایە بچووکەکە|دەرھێنەر=[[ھایاوۆ میازاکی]]|تێچوون=٣٫٤ ملیار [[یەنی ژاپۆنی|¥]]{{ھن}}(٣٤ ملیۆن [[دۆلاری ئەمریکی|$]])|زمان=[[زمانی ژاپۆنی|ژاپۆنی]]|وڵات=[[ژاپۆن]]|بەرھەمھێنەر=[[تۆشیۆ سوزوکی]]|چەشن=[[فەنتازیا]]|نووسین=ھایاوۆ میازاکی|داھات=٢٠٤٫٨ ملیۆن [[دۆلاری ئەمریکی|$]]<ref name="bom">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ = Ponyo (2009) |ناونیشان = https://www.boxofficemojo.com/title/tt0876563/ |وێبگە = [[Box Office Mojo]] |ڕێکەوتی سەردان = ١٢ی ئەیلوولی ٢٠٢١}}</ref>|وێنە=Ponyo (2008).png}} {{Nihongo|'''''پۆنیۆ'''''|‏崖の上のポニョ|''گاکێ نۆ وێ نۆ پۆنیۆ''|lead=yes}} [[فەنتازیا|فیلمێکی فەنتازیای]] [[ئەنیمێ]]ی ٢٠٠٨ی ژاپۆنییە، لە نووسین و دەرھێنانی [[ھایاوۆ میازاکی]]یە، لەلایەن [[ستۆدیۆکانی گێبڵی|ستۆدیۆ گێبڵی]] بۆ تۆڕی تەلەڤیزیۆنی نیپۆن، دێنتسو، ھاکوھۆدۆ، میتسوبیشی بە ئەنیمەیشن کراوە، و لەلایەن [[تۆھۆ]] بڵاو کراوەتەوە. لە فیلمەکەدا یوریا نارا، ھیرۆکی دۆی، تۆمۆکۆ یاماگوچی، کازوشیگێ ناگاشیما، یووکی ئامامی، جۆرج تۆکۆرۆ، ڕومی ھیراگی، ئاکیکۆ یانۆ، کازوکۆیۆشییوکی و تۆمۆکۆ ناراوۆکا ڕۆڵیان گێڕاوە. ئەمە ھەشتەمین فیلمە کە میازاکی دەری ھێنابێت بۆ ستۆدیۆ گێبڵی و دەیەمین فیلمییەتی بە گشتی. فیلمەکە چیرۆکی پۆنیۆ (ポニョ) دەگێڕێتەوە، کە ماسییەکی زێڕینە لە ئۆقیانووسەوە ھەڵدێت و لەلایەن کوڕێکی پێنج ساڵانی مرۆڤەوە ڕزگار دەکرێت، سۆسوکێ (宗介) دوای ئەوەی لە ڕۆخی دەریاکە لەنێو گۆزەیەکی شووشەیی دا گیری خواردبوو. چیرۆکەکە باس لە خواستی پۆنیۆ بۆ بوون بە مرۆڤێک دەکات. فیلمەکە لە بنەڕەتدا لە ژاپۆن لە ١٩ی تەممووزی ٢٠٠٨ لەلایەن دابەشکار تۆھۆ بڵاو کرایەوە. سەرکەوتنێکی گەورەی بازرگانی بەدەستھێنا، زیاتر لە ٢٠٤ ملیۆن دۆلار داھاتی بوو لە ھەموو جیھاندا، و بوو بە پێنجەم پڕداھاتترین فیلمی ئەنیمێ لە ھەموو کاتێکدا. وەشانی ئینگلیزیی فیلمەکە لە ١٤ی ئابی ٢٠٠٩ بڵاو کرایەوە و لە ڕێی ٩٢٧ [[شانۆ]]وە لە سەرانسەری ئەمریکادا بڵاو کرایەوە، کە فراوانترین پێشوازی بوو بۆ فیلمێکی ستۆدیۆ گێبڵی لە سەرانسەری ئەمریکادا لەلایەن کۆمپانیای کێنێدی/مارشاڵ بەرھەمھێنراوە و لەلایەن واڵت دیزنی پیکچەرزەوە بڵاو کراوەتەوە. == کاست == {| class="wikitable" !ناوی کەسایەتی !ئەکتەری دەنگی ژاپۆنی<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Takai|یەکەم=Shinichi|سەردێڕ=崖の上のポニョ - スタジオジブリ｜STUDIO GHIBLI|ناونیشان=https://www.ghibli.jp/works/ponyo/|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی ئایاری ٢٠٢٢|وێبگە=www.ghibli.jp|زمان=ja}}</ref> |- |پۆنیۆ (ポニョ) |یوریا نارا |- |سۆسوکێ (宗介) |ھیرۆکی دۆی |- |لیسا (リサ, ''ڕیسا'') |تۆمۆکۆ یاماگوچی |- |کۆیچی (耕一) |کازوشیگێ ناگاشیما |- |گران مامارێ (グランマンマーレ، ''گوران مانمارێ'') |یووکی ئامامی |- |فوجیمۆتۆ (フジモト) |جۆرج تۆکۆرۆ |- |دایکە لاوەکە (婦人، ''واکای ھاھاوۆیا'') |ڕومی ھیراگی |- |باوکە لاوەکە (若い父، ''واکای چیچی'') |شیرۆ سایتۆ |- |خوشکەکانی پۆنیۆ |ئاکیکۆ یانۆ |- |تۆکی (トキ) |کازوکۆ یۆشییوکی |- |یۆشیێ (ヨシエ) |تۆمۆکۆ ناراوۆکا |- |کایۆ (カヨ) |تۆکیێ ھیداری |- |کومیکۆ (クミコ) |ئێمی ھیراوۆکا |- |کارێن (カレン) |نۆزۆمی ئۆھاشی |- |ھەواڵنێرەکە |شینیچی ھاتۆری |} == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == {{پۆلی کۆمنز|Ponyo|پۆنیۆ}} * {{وێبگەی فەرمی|http://www.ghibli.jp/ponyo|format=flash}} {{In lang|ja}} * {{AllMovie title|433119}} * {{ھێڵی ھەواڵی ئەنیمێ|anime|7814}} * {{IMDb title|0876563}} * {{Mojo title|ponyo}} {{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئەنیمێ و مانگا|ژاپۆن|فیلم|خەیاڵی زانستی|دەیەی ٢٠٠٠}} {{فیلم-کۆلکە}} {{ژاپۆن-کۆلکە}} [[پۆل:ئەو ئەنیمێیانەی سیناریۆی ڕەسەنیان ھەیە]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە ژاپۆن بەرھەمھێنراون]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لەلایەن جۆی ھیساشی خاڵیان پێدراوە]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لەلایەن ھایاوۆ میازاکی دەرھێنانیان بۆ کراوە]] [[پۆل:خوێن لە خەیاڵدا]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنە فانتازیایە ژاپۆنییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی تۆھۆ]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی ستۆدیۆکانی گێبڵی]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی مناڵان لە ٢٠٠٠]] [[پۆل:فیلمە ژاپۆنییەکان]] [[پۆل:فیلمە فانتازیاکانی مناڵان لە ٢٠٠٠]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی ژاپۆنی]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی خێزان]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی شێوەگۆڕین]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٠٨]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمێیەکانی ٢٠٠٨]] [[پۆل:فیلمە فانتازیاکانی ٢٠٠٨]] [[پۆل:زەردەماسیی خەیاڵی]] [[پۆل:ماسیی خەیاڵی]] [[پۆل:فیلمەکان سەبارەت بە جادوو]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکان سەبارەت بە ماسی]] [[پۆل:فیلمەکانی نیپۆن تی ڤی]] [[پۆل:فیلمەکانی دەیەی ٢٠٠٠ بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکان سەبارەت بە جادوو]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکان سەبارەت بە خێزانەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکان سەبارەت بە گۆڕینی شێوە]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکانی واڵت دیزنی پیکچەرز]] llxgo0cj390dhly0ggjuo3evrof4fpj 0 213172 1688603 1414216 2026-10-17T07:36:06Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، مۆسیقا-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688603 wikitext text/x-wiki {{وەسف|ڕاپەر، گۆرانیبێژ، گۆرانینووسێکی ئەمریکی}} {{زانیاریدانی کەسایەتی |ناو=پۆست مالۆن |ناوی خۆماڵی=Post Malone |زمانی ناوی خۆماڵی=ئینگلیزی |وێنە=Post Malone at the 2019 American Music Awards.png |لێدوانی وێنە=مالۆن لە خەڵاتەکانی مۆسیقای ئەمریکیی ٢٠١٩ |ڕێکەوتی لەدایکبوون={{ڕێکەوتی لەدایکبوون و تەمەن|١٩٩٥|٧|٥}} |شوێنی لەدایکبوون=سیراکیوز، نیویۆرک، [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] |پیشە={{flatlist| * [[گۆرانیبێژ]] * [[گۆرانینووس]] * [[ڕاپەر]] * [[بەرھەمھێنەری تۆمار]] }} |ساڵانی چالاکی=٢٠١٣–ئێستا |مۆدیوول={{Infobox musical artist|embed=yes | instrument = {{hlist|گۆرانیبێژی|گیتار|}}<!--Only list those primarily known for using, per. If you think any other instrument should be listed, a discussion to reach consensus is needed first. --> | genre = {{hlist|[[مۆسیقای پۆپ|پۆپ]]|[[ھیپ ھۆپ]]|[[ئاڕ-بی]]}} | label = {{hlist|[[مێرکوری ڕیکۆردز|مێرکوری]]|[[ڕیپەبڵەک ڕیکۆردز|ڕیپەبڵەک]]}} | website = {{URL|postmalone.com}} }}|واژوو=Post Malone's signature.svg}} '''ئۆستن ڕیچارد پۆست''' ({{بە ئینگلیزی|Austin Richard Post}}؛ لەدایکبووی ٤ی تەممووزی ١٩٩٥)،<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٧|سەردێڕ=Rapper Post Malone's father talks Syracuse roots, haters|ناونیشان=https://www.syracuse.com/entertainment/2017/10/post_malone_syracuse_father.html|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٢|وێبگە=syracuse|زمان=en}}</ref> ناسراو بە '''پۆست مالۆن''' ({{بە ئینگلیزی|Post Malone}})، [[ڕاپەر]]، [[بەرھەمھێنەری تۆمار]]، [[گۆرانیبێژ]] و [[گۆرانینووس]]ێکی ئەمریکییە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Who is Post Malone? Everything You Need to Know|ناونیشان=https://www.thefamouspeople.com/profiles/post-malone-41888.php|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٢|وێبگە=www.thefamouspeople.com|زمان=en-US}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=How Post Malone Became The Most Random Success In Rap|ناونیشان=https://www.thefader.com/2015/05/14/everything-you-need-to-know-about-post-malone|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٢|وێبگە=The FADER|زمان=en}}</ref> مالۆن لە تێکەڵکردنی چەشن و بنچەشنەکانی [[مۆسیقای پۆپ|پۆپ]]، [[ھیپ ھۆپ]]، [[ئاڕ-بی]]، و [[تراپ]] ستایشی زۆری بەدەستھێناوە. ناوە ھونەرییەکەی لە پاش دانانی ناوی لەدایکبوونی خۆی لە نێو وێبگەیەکی بەرھەمھێنەری ناوی ڕاپەوە داتاشیوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Find Out How Post Malone Got His Name (and All of His Tattoos) in This 'Martha & Snoop' Bonus Clip|ناونیشان=https://www.vh1.com/news/xwrgfw/post-malone-explains-how-he-got-his-name-martha-and-snoop|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٢|وێبگە=www.vh1.com|زمان=en}}</ref> یەکەم ئەلبوومی خۆی لە ٢٠١٦ بە ناوی ''٢٦ی ئاب'' بە شێوەی [[میکس تەیپ]] بڵاوکردەوە، ھەر لە ٢٠١٦دا یەکەم ئەلبوومی ستۆدیۆی بە ناوی ''[[ستۆنی]]'' بڵاوکردەوە، لە ٢٠١٨ دووەم ئەلبوومی ستۆدیۆی خۆی بە ناوی ''[[بیربۆنگز ئاند بێنتڵیز]]'' بڵاوکردەوە. لە ٢٠١٩ سێیەم ئەلبوومی ستۆدیۆی بە ناوی ''[[ھۆڵیوود خوێنی بەردەبێت]]'' بڵاوکردەوە، و لە ٢٠٢٢ نوێترین و چوارەمین ئەلبوومی ستۆدیۆی بە ناوی ''[[ددانێشەی عەیارە دوازدە]]'' بڵاوکردووەتەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Post Malone Discography|ناونیشان=https://www.discogs.com/artist/4016434-Post-Malone|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٢|وێبگە=Discogs|زمان=en}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Post Malone Albums and Discography|ناونیشان=https://www.allmusic.com/artist/post-malone-mn0003426458/discography|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٢|وێبگە=AllMusic|زمان=en}}</ref> == سەرەتای ژیان == مالۆن لە ٤ی تەممووزی ١٩٩٥ لە [[سیراکیوز، نیویۆرک]] لەدایکبووە. لەلایەن باوکی ڕیچارد پۆست و زڕدایکی جۆدییەوە گەورەکراوە. باوکی لە تەمەنی لاویدا ڕێکخەری مۆسیقا ([[دی جەی]]) بووە و مالۆنی بە چەندین چەنشی جیاوازیی مۆسیقا ناساندووە لەوانە ھیپ ھۆپ، [[مۆسیقای کەنتری|ڕۆژاوایی]] (کەنتری) و [[مۆسیقای ڕۆک|ڕۆک]]. کاتێک مالۆن نۆ ساڵان بوو، خۆی و خێزانەکەی باریان کرد بۆ [[گرەیپڤاین، تێکساس]]، پاش ئەوەی باوکی بوو بە بەڕێوەبەری کۆشکە خۆراکییەکانی یانەی [[داڵاس کاوبۆیز]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٧|سەردێڕ=Post Malone on Memes, Bieber Fans, and the Importance of Beer|ناونیشان=https://www.papermag.com/riding-with-post-malone-3-2493835927.html|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٢|وێبگە=PAPER|زمان=en}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٣٠ی نیسانی ٢٠١٥|سەردێڕ=The New 3|ناونیشان=https://www.slamonline.com/music/white-iverson-post-malone-interview/|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٢|وێبگە=SLAM|زمان=en}}</ref> مالۆن لە ٢٠١٠ دەستی بە ژەنینی [[گیتار]] کرد و نمایشێکی تاقیکاری بۆ باندێکی ئەمریکی بە ناوی [[کڕاون دە ئیمپایەر]] پێشکەش کرد، بەڵام ڕەتکرایەوە دوای ئەوەی کە ژێیەکانی گیتارەکەی لە کاتی نمایشەکەدا پچڕان. مالۆن بایەخە سەرەتایییەکانی خۆی بۆ فێربوونی گیتار لە کایەی ڤیدیۆییی [[گیتار ھیرۆ]]وە دەست پێکرد.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Weiner|یەکەم=Jonah|دوایین٢=Weiner|یەکەم٢=Jonah|ڕێکەوت=١٧ی تشرینی دووەمی ٢٠١٧|سەردێڕ=Post Malone: Confessions of a Hip-Hop Rock Star|ناونیشان=https://www.rollingstone.com/music/music-features/post-malone-confessions-of-a-hip-hop-rock-star-116218/|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٢|وێبگە=Rolling Stone|زمان=en-US}}</ref> == فیلمۆگرافی == === فیلم === {| class="wikitable" !ساڵ !ناونیشان !ڕۆڵ !تێبینییەکان |- |٢٠١٨ |''[[پیاوی جاڵجاڵۆکە: بۆ نێو جیھانی جاڵجاڵۆکە]]'' |بروکلین بایستاندەر (دەنگ) |[[دەرکەوتنی کامیۆ|کامیۆ]] |- |٢٠٢٠ |''[[نھێنیی سپێنسەر]]'' |سکویب | |- |٢٠٢١ |''[[ھێرسی پیاو]]'' |دز #٦ | |} === تەلەڤیزیۆن === {| class="wikitable" !ساڵ !ناونیشان !ڕۆڵ !تێبینییەکان |- |٢٠١٧–٢٠١٩ |''[[ڕاستەوخۆی ناوەندی ماسی]]'' |خۆی |دوو دەرکەوتن میوانی مۆسیقی<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Argyle|یەکەم=Samuel|سەردێڕ=A fantasy getaway in a fish tank|ناونیشان=https://theoutline.com/post/7254/fishcenter-live-appreciation|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٢|وێبگە=The Outline|زمان=en}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١ی تشرینی دووەمی ٢٠١٧|سەردێڕ=Post Malone Went On Adult Swim’s ’FishCenter’ And Got Bitten By A Fish|ناونیشان=https://uproxx.com/music/post-malone-fishcenter-adult-swim/|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٢|وێبگە=UPROXX|زمان=en-US}}</ref> |- |٢٠١٨ |''[[سەرکێشییەکانی تارمایی]]'' |خۆی |«کوشتارگەیەکە» |- |٢٠٢٢ |''[[ڕاستەوخۆی شەوی شەمە]]'' |میوانی مۆسیقی |وەرزی ٤٧، ئەڵقەی ٢٠: «سلینا گۆمێز/پۆست مالۆن»<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=White|یەکەم=Peter|دوایین٢=White|یەکەم٢=Peter|ڕێکەوت=٦ی ئایاری ٢٠٢٢|سەردێڕ=‘SNL’: Selena Gomez To Make Hosting Debut With Post Malone As Musical Guest|ناونیشان=https://deadline.com/2022/05/snl-selena-gomez-hosting-debut-post-malone-1235018129/|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٢|وێبگە=Deadline|زمان=en-US}}</ref> |} == دیسکۆگرافی == {{سەرەکی|دیسکۆگرافیی پۆست مالۆن}} * ''[[ستۆنی]]'' (٢٠١٦) * ''[[بیربۆنگز ئاند بێنتڵیز]]'' (٢٠١٨) * ''[[ھۆڵیوود خوێنی بەردەبێت]]'' (٢٠١٩) * ''[[ددانێشەی عەیارە دوازدە]]'' (٢٠٢٢) == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == {{پۆلی کۆمنز|Post Malone|پۆست مالۆن}} {{IMDb title|id=7970428}} {{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ژیاننامە|مۆسیقا}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{مۆسیقا-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٥]] [[پۆل:مۆسیقاژەنانی پیاوی ئەمریکی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:ڕاپەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:ئەمریکییە کوڕە گۆرانیبێژە پۆپەکان]] [[پۆل:گۆرانیبێژ و ئاوازدانەرە کوڕە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئینگلیز]] [[پۆل:پۆست مالۆن]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:تۆماری بەرھەمھێنەرانی ھیپ ھۆپی ئەمریکی]] [[پۆل:گۆرانیبێژ-گۆرانینووسانی خەڵکی لۆس ئانجلەس]] oz0nuzp0yotdvxbczhti52qovrimbbo 1688631 1688603 2026-10-17T09:04:05Z AramBot 39807 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688631 wikitext text/x-wiki {{وەسف|ڕاپەر، گۆرانیبێژ، گۆرانینووسێکی ئەمریکی}} {{زانیاریدانی کەسایەتی |ناو=پۆست مالۆن |ناوی خۆماڵی=Post Malone |زمانی ناوی خۆماڵی=ئینگلیزی |وێنە=Post Malone at the 2019 American Music Awards.png |لێدوانی وێنە=مالۆن لە خەڵاتەکانی مۆسیقای ئەمریکیی ٢٠١٩ |ڕێکەوتی لەدایکبوون={{ڕێکەوتی لەدایکبوون و تەمەن|١٩٩٥|٧|٥}} |شوێنی لەدایکبوون=سیراکیوز، نیویۆرک، [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] |پیشە={{flatlist| * [[گۆرانیبێژ]] * [[گۆرانینووس]] * [[ڕاپەر]] * [[بەرھەمھێنەری تۆمار]] }} |ساڵانی چالاکی=٢٠١٣–ئێستا |مۆدیوول={{Infobox musical artist|embed=yes | instrument = {{hlist|گۆرانیبێژی|گیتار|}}<!--Only list those primarily known for using, per. If you think any other instrument should be listed, a discussion to reach consensus is needed first. --> | genre = {{hlist|[[مۆسیقای پۆپ|پۆپ]]|[[ھیپ ھۆپ]]|[[ئاڕ-بی]]}} | label = {{hlist|[[مێرکوری ڕیکۆردز|مێرکوری]]|[[ڕیپەبڵەک ڕیکۆردز|ڕیپەبڵەک]]}} | website = {{URL|postmalone.com}} }}|واژوو=Post Malone's signature.svg}} '''ئۆستن ڕیچارد پۆست''' ({{بە ئینگلیزی|Austin Richard Post}}؛ لەدایکبووی ٤ی تەممووزی ١٩٩٥)،<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٧|سەردێڕ=Rapper Post Malone's father talks Syracuse roots, haters|ناونیشان=https://www.syracuse.com/entertainment/2017/10/post_malone_syracuse_father.html|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٢|وێبگە=syracuse|زمان=en}}</ref> ناسراو بە '''پۆست مالۆن''' ({{بە ئینگلیزی|Post Malone}})، [[ڕاپەر]]، [[بەرھەمھێنەری تۆمار]]، [[گۆرانیبێژ]] و [[گۆرانینووس]]ێکی ئەمریکییە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Who is Post Malone? Everything You Need to Know|ناونیشان=https://www.thefamouspeople.com/profiles/post-malone-41888.php|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٢|وێبگە=www.thefamouspeople.com|زمان=en-US}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=How Post Malone Became The Most Random Success In Rap|ناونیشان=https://www.thefader.com/2015/05/14/everything-you-need-to-know-about-post-malone|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٢|وێبگە=The FADER|زمان=en}}</ref> مالۆن لە تێکەڵکردنی چەشن و بنچەشنەکانی [[مۆسیقای پۆپ|پۆپ]]، [[ھیپ ھۆپ]]، [[ئاڕ-بی]]، و [[تراپ]] ستایشی زۆری بەدەستھێناوە. ناوە ھونەرییەکەی لە پاش دانانی ناوی لەدایکبوونی خۆی لە نێو وێبگەیەکی بەرھەمھێنەری ناوی ڕاپەوە داتاشیوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Find Out How Post Malone Got His Name (and All of His Tattoos) in This 'Martha & Snoop' Bonus Clip|ناونیشان=https://www.vh1.com/news/xwrgfw/post-malone-explains-how-he-got-his-name-martha-and-snoop|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٢|وێبگە=www.vh1.com|زمان=en}}</ref> یەکەم ئەلبوومی خۆی لە ٢٠١٦ بە ناوی ''٢٦ی ئاب'' بە شێوەی [[میکس تەیپ]] بڵاوکردەوە، ھەر لە ٢٠١٦دا یەکەم ئەلبوومی ستۆدیۆی بە ناوی ''[[ستۆنی]]'' بڵاوکردەوە، لە ٢٠١٨ دووەم ئەلبوومی ستۆدیۆی خۆی بە ناوی ''[[بیربۆنگز ئاند بێنتڵیز]]'' بڵاوکردەوە. لە ٢٠١٩ سێیەم ئەلبوومی ستۆدیۆی بە ناوی ''[[ھۆڵیوود خوێنی بەردەبێت]]'' بڵاوکردەوە، و لە ٢٠٢٢ نوێترین و چوارەمین ئەلبوومی ستۆدیۆی بە ناوی ''[[ددانێشەی عەیارە دوازدە]]'' بڵاوکردووەتەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Post Malone Discography|ناونیشان=https://www.discogs.com/artist/4016434-Post-Malone|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٢|وێبگە=Discogs|زمان=en}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Post Malone Albums and Discography|ناونیشان=https://www.allmusic.com/artist/post-malone-mn0003426458/discography|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٢|وێبگە=AllMusic|زمان=en}}</ref> == سەرەتای ژیان == مالۆن لە ٤ی تەممووزی ١٩٩٥ لە [[سیراکیوز، نیویۆرک]] لەدایکبووە. لەلایەن باوکی ڕیچارد پۆست و زڕدایکی جۆدییەوە گەورەکراوە. باوکی لە تەمەنی لاویدا ڕێکخەری مۆسیقا ([[دی جەی]]) بووە و مالۆنی بە چەندین چەنشی جیاوازیی مۆسیقا ناساندووە لەوانە ھیپ ھۆپ، [[مۆسیقای کەنتری|ڕۆژاوایی]] (کەنتری) و [[مۆسیقای ڕۆک|ڕۆک]]. کاتێک مالۆن نۆ ساڵان بوو، خۆی و خێزانەکەی باریان کرد بۆ [[گرەیپڤاین، تێکساس]]، پاش ئەوەی باوکی بوو بە بەڕێوەبەری کۆشکە خۆراکییەکانی یانەی [[داڵاس کاوبۆیز]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٧|سەردێڕ=Post Malone on Memes, Bieber Fans, and the Importance of Beer|ناونیشان=https://www.papermag.com/riding-with-post-malone-3-2493835927.html|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٢|وێبگە=PAPER|زمان=en}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٣٠ی نیسانی ٢٠١٥|سەردێڕ=The New 3|ناونیشان=https://www.slamonline.com/music/white-iverson-post-malone-interview/|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٢|وێبگە=SLAM|زمان=en}}</ref> مالۆن لە ٢٠١٠ دەستی بە ژەنینی [[گیتار]] کرد و نمایشێکی تاقیکاری بۆ باندێکی ئەمریکی بە ناوی [[کڕاون دە ئیمپایەر]] پێشکەش کرد، بەڵام ڕەتکرایەوە دوای ئەوەی کە ژێیەکانی گیتارەکەی لە کاتی نمایشەکەدا پچڕان. مالۆن بایەخە سەرەتایییەکانی خۆی بۆ فێربوونی گیتار لە کایەی ڤیدیۆییی [[گیتار ھیرۆ]]وە دەست پێکرد.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Weiner|یەکەم=Jonah|دوایین٢=Weiner|یەکەم٢=Jonah|ڕێکەوت=١٧ی تشرینی دووەمی ٢٠١٧|سەردێڕ=Post Malone: Confessions of a Hip-Hop Rock Star|ناونیشان=https://www.rollingstone.com/music/music-features/post-malone-confessions-of-a-hip-hop-rock-star-116218/|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٢|وێبگە=Rolling Stone|زمان=en-US}}</ref> == فیلمۆگرافی == === فیلم === {| class="wikitable" !ساڵ !ناونیشان !ڕۆڵ !تێبینییەکان |- |٢٠١٨ |''[[پیاوی جاڵجاڵۆکە: بۆ نێو جیھانی جاڵجاڵۆکە]]'' |بروکلین بایستاندەر (دەنگ) |[[دەرکەوتنی کامیۆ|کامیۆ]] |- |٢٠٢٠ |''[[نھێنیی سپێنسەر]]'' |سکویب | |- |٢٠٢١ |''[[ھێرسی پیاو]]'' |دز #٦ | |} === تەلەڤیزیۆن === {| class="wikitable" !ساڵ !ناونیشان !ڕۆڵ !تێبینییەکان |- |٢٠١٧–٢٠١٩ |''[[ڕاستەوخۆی ناوەندی ماسی]]'' |خۆی |دوو دەرکەوتن میوانی مۆسیقی<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Argyle|یەکەم=Samuel|سەردێڕ=A fantasy getaway in a fish tank|ناونیشان=https://theoutline.com/post/7254/fishcenter-live-appreciation|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٢|وێبگە=The Outline|زمان=en}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١ی تشرینی دووەمی ٢٠١٧|سەردێڕ=Post Malone Went On Adult Swim’s ’FishCenter’ And Got Bitten By A Fish|ناونیشان=https://uproxx.com/music/post-malone-fishcenter-adult-swim/|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٢|وێبگە=UPROXX|زمان=en-US}}</ref> |- |٢٠١٨ |''[[سەرکێشییەکانی تارمایی]]'' |خۆی |«کوشتارگەیەکە» |- |٢٠٢٢ |''[[ڕاستەوخۆی شەوی شەمە]]'' |میوانی مۆسیقی |وەرزی ٤٧، ئەڵقەی ٢٠: «سلینا گۆمێز/پۆست مالۆن»<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=White|یەکەم=Peter|دوایین٢=White|یەکەم٢=Peter|ڕێکەوت=٦ی ئایاری ٢٠٢٢|سەردێڕ=‘SNL’: Selena Gomez To Make Hosting Debut With Post Malone As Musical Guest|ناونیشان=https://deadline.com/2022/05/snl-selena-gomez-hosting-debut-post-malone-1235018129/|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٢|وێبگە=Deadline|زمان=en-US}}</ref> |} == دیسکۆگرافی == {{سەرەکی|دیسکۆگرافیی پۆست مالۆن}} * ''[[ستۆنی]]'' (٢٠١٦) * ''[[بیربۆنگز ئاند بێنتڵیز]]'' (٢٠١٨) * ''[[ھۆڵیوود خوێنی بەردەبێت]]'' (٢٠١٩) * ''[[ددانێشەی عەیارە دوازدە]]'' (٢٠٢٢) == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == {{پۆلی کۆمنز|Post Malone|پۆست مالۆن}} {{IMDb title|id=7970428}} {{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ژیاننامە|مۆسیقا}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{مۆسیقا-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٥]] [[پۆل:مۆسیقاژەنانی پیاوی ئەمریکی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:ڕاپەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:ئەمریکییە کوڕە گۆرانیبێژە پۆپەکان]] [[پۆل:گۆرانیبێژ و ئاوازدانەرە کوڕە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئینگلیز]] [[پۆل:پۆست مالۆن]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:تۆماری بەرھەمھێنەرانی ھیپ ھۆپی ئەمریکی]] [[پۆل:گۆرانیبێژ-گۆرانینووسانی خەڵکی لۆس ئانجلەس]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوەکانی لۆس ئانجلەس]] 1rbsdgcz8zvnlboo99ljo5whjpgtly4 0 213206 1688422 1644660 2026-10-16T22:37:09Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کوردستان-کۆلکە، عێراق-کۆلکە) 1688422 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناو = پلاوات | ناوی_فەرمی = '''{{lang-ar|بلاوات}}<br>{{lang-en| Plawat}}''' | ناوی_خۆماڵی = | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = '''[[دێ|گوند]]''' <!--- وێنەکان، ناسناو، دروشم ---> | وێنە = | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_ئاڵا = | قەبارەی_ئاڵا = 300px | وێنەی_مۆر = | قەبارەی_مۆر = | وێنەی_نیشان = | قەبارەی_نیشان = | ناسناو = | دروشم = <!-- نەخشەکان و شوێنی جوگرافیایی ------> | وێنەی_نەخشە = {{Infobox mapframe | zoom=12 |coord={{Coord| 36.22192| 43.41436}}}} | قەبارەی_نەخشە =200px | شرۆڤەی_نەخشە = '''گوندی کەبەرلی''' | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region#Iraq#Asia | ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = top | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[ھەرێمی کوردستان]]دا##جێگە لە [[عێراق]]دا##جێگە لە [[ئاسیا]]دا | بەرزونزمیی_دەرزیی_نەخشە = ١ | پۆتانەکان = {{coord| 36.22192| 43.41436|region:IQ|display=inline,title}} | دەرزیی_دیاریکردنی_پۆتانەکان = <!-- شوێن ------------------> | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[ھەرێمی فێدراڵ]] | ناوی_دابەشکراو١ = {{ئاڵا|کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://gov.krd/information-and-services/press-material/|سەردێڕ= ئاڵای ھەرێمی کوردستان |بڵاوکەرەوە=[[حکوومەتی ھەرێمی کوردستان|KRG]] |زمان=[[زمانی کوردی|کوردی]]}}</ref>{{ھن}}[[باشووری کوردستان]]{{ھن}}([[ناوچە جێناکۆکەکانی عێراق|ناوچە جێناکۆکەکان]])<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = ئەتنۆدیمۆگرافیای باشووری کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/docviewer.aspx?lng=1&book=2010122214410518828 | نووسەر = د.عەبدوڵا غەفور | زمان = کوردی }}{{بەستەری مردوو|url=https://www.kurdipedia.org/docviewer.aspx?lng=1&book=2010122214410518828 |date=ئابی ٢٠٢٦ }}</ref> | جۆری_دابەشکراو٢ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[پارێزگای نەینەوا]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[قەزای حەمدانیە|حەمدانیە]] | جۆری_دابەشکراو٤ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٤ = [[ناحیەی نەمروود|نەمروود]] <!-- دامەزران ---------------> | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | سەردێڕی_دامەزران١ = | ڕێکەوتی_دامەزران١ = | سەردێڕی_لەناوچوون = | ڕێکەوتی_لەناوچوون = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = <!-- ڕێبەرەکان، شێوازی دەسەڵات ---> | پەراوێزەکانی_دەسەڵات = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک١ = | ناوی_سەرۆک١ = | سەرناوی_سەرۆک٢ = | ناوی_سەرۆک٢ = <!-- ڕووبەر ----------------------> | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | ڕووبەری_وشکایی_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_لەسەددا = | ڕووبەری_شاری_بە_کم٢ = | ڕووبەری_لادێیی_بە_کم٢ = <!-- بەرزایی ---------------------> | بەرزایی_بە_م = ٢٦١ | بەرزترین_بەرزایی_بە_م = | نزمترین_بەرزایی_بە_م = <!-- ژمارەی_دانیشتووان ----------------> | ژمارەی_دانیشتووان = ١١١٤ کەس<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = سەرژمێریی دانیشتوانی عێراق لە ساڵی ٢٠٢٤دا|ناونیشان= https://www.cosit.gov.iq/ar/?option=com_content&view=article&layout=edit&id=1234 |ڕێکەوتی سەردان= ١ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢| نووسەر = وەزارەتی پلاندانانی عێراق |زمان = [[زمانی عەرەبی|عەرەبی]]}}</ref> | دانیشتووان_لە = [[٢٠٢٤]] | چڕیی_دانیشتووان_بە_کم٢ = | مەزندەی_دانیشتووان = | مەزندەی_دانیشتووان_لە = | دانیشتووانی_شاری = | چڕیی_دانیشتووانی_شاری_بە_کم٢ = | دانیشتووانی_لادێیی = | چڕیی_دانیشتووانی_لادێیی_بە_کم٢ = | سەرناوی_دانیشتووان = | ئاگاداریی_دانیشتووان = <!-- دانیشتوواناسی (بەشی ١) --------> | جۆری_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] و [[دین|ئایین]] | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمانی کوردی|کوردی]] ([[شەبەکی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[دین|ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[شەبەک (دین)|شەبەک]] | سەرناوی٣_دانیشتووانناسی١ = | زانیاریی٣_دانیشتووانناسی١ = <!-- کاتناوچە --------------> | کاتناوچە١ = [[ناوچەی کاتی]] | جیاوازی١_لە_utc = +٣:٠٠ | کاتناوچە١_DST = | جیاوازی١_لە_DST = <!-- کۆدی_پۆستە، کۆدی_ناوچە ---> | جۆری_کۆدی_پۆستە = | کۆدی_پۆستە = | جۆری_کۆدی_پۆستە٢ = | کۆدی_پۆستە٢ = | جۆری_کۆدی_ناوچە = [[تەلەفۆن]] | کۆدی_ناوچە = ٠٠٩٦٤ <!-- وێبگە، پەراوێزەکان --------> | وێبگە = | پەراوێزەکان = }} '''بەلاوات''' یا '''بلاوات''' یان '''بلاباز''' (بە [[زمانی عەرەبی|عەرەبی]]: ''بلاوات''، [[زمانی سوریانی|سوریانی]]: ''ܒܝܬ ܠܒܬ'') شوێنێکی شوێنەواریی شاری ئیمگور-ئەنلیلی دێرینی [[ئاشوورییەکان]]ە، و گوندێکی مۆدێرن لە [[پارێزگای نەینەوا]] لە [[دەشتی نەینەوا]] لە [[باشووری کوردستان]] لە [[عێراق]]. ٢٥ کیلۆمەتر (١٦ میل) لە باشووری ڕۆژھەڵاتی شاری [[مووسڵ]]ەوە دوورە و ٤ کیلۆمەتر (٢٫٥ میل) لە باشووری شارۆچکەی [[قەرەقووش]]ی مۆدێرنی ئاشوورەوە دوورە. == ناوی کۆن == بەلەوات شوێنی شاری دێرینی ئاشوری ئیمگور-ئەنلیلە. مانای ئیمگور-ئێنلیل بریتییە لە "ئێنلیل ڕازی بوو". سەرنج بدەن لە [[بابل]]ی کۆن دیوارێکیش ھەبووە بە ناوی ئیمگور-ئەنلیل.<ref> https://www.jstor.org/stable/4200228 </ref> == مێژووی توێژینەوەی شوێنەوار == [[File:Balawat Excavation Plan 1882.png|thumb|right|150px|پلانی ھەڵکەندنی بالاوات ١٨٨٢]] ئەم شوێنە لە ساڵی ١٨٧٨ لەلایەن شوێنەوارناس ھورمزد ڕەسامەوە ھەڵکەندراوە.<ref>Hormuzd Rassam, Excavations and discoveries in Assyria, In: Transactions of the Society of Biblical Archaeology, vol. 7, , pp. 37-58, 1882</ref><ref>Hormuzd Rassam and Robert William Rogers, Asshur and the land of Nimrod, Curts & Jennings, 1897</ref> ئەم شوێنە دیسان لەلایەن ماکس مالۆوانەوە بۆ قوتابخانەی شوێنەوارناسی بەریتانی لە عێراق لە ساڵی ١٩٥٦ ھەڵکەندراوە. ڕووپێوێکی ڕووی زەوی لەلایەن (D. J. Tucker) لە ساڵی ١٩٨٩ بۆ مۆزەخانەی بەریتانی ئەنجامدرا. دیوارەکانی شارۆچکەکە ڕووبەرێکی نزیکەی ٦٤ ھێکتاریان داپۆشیبوو.<ref> https://www.jstor.org/stable/4199984 </ref> == مێژووی داگیرکاری == شاری ئیمگور-ئێنلیل لەلایەن پاشای ئاشووری نوێ ئاشورناسیرپاڵی دووەم (٨٨٤-٨٥٩ پێش زایین) دامەزراوە. لە [[دیجلە]]وە ١٠ کیلۆمەتر (٦.٢ میل) دوورە و لەسەوی ڕووباری خازر ھەڵکەوتووە، کە شاری [[کالێ]](نەمروودی ئینجیلی/کەڵا) لێی بوو. ئیمگور-ئێنلیل لە نێوان شارە گەورەکانی ئاشووری نەینەوا و ئارابخا([[کەرکووک]]ی ئێستا) لە باشووری ڕۆژھەڵات بە درێژایی ڕێگای شاھانەی ئاشوور کەوتبوو. ئاشورناسیرپاڵی دووەم پێشتر پایتەختی لە ئاسورەوە گواستبووەوە بۆ [[کالێ]] و ڕەنگە دامەزراندنی ئیمگور-ئێنلیل ھەنگاوێکی دیکە بووبێت بۆ بەستنەوەی ئیمپراتۆریەتی ئاشووری نوێ. بیناسازی لە شوێنەکەدا لە ژێر دەستی شەلمانێری سێیەمی کوڕی ئاشورناسیرپاڵی دووەم بەردەوام بوو. ئەم شارە بۆ ماوەی نزیکەی دوو سەدە و نیو بوونی ھەبوو بەڵام وەک زۆربەی شارەکانی ئاشووری لە کاتی ڕووخانی ئیمپراتۆریەتی ئاشووری ٦١٤-٦٠٥ پێش زایین لەلایەن [[ماد]] و [[بابل]]ی و [[سەکاکان]] زەوت کرا و وێران کرا. === دوای جەنگی ئەمریکا و عێراق === لە تشرینی دووەمی ٢٠٠٤، گوندەکە ڕێگاوبانی ھەبوو کە لەلایەن سوپای ئەمریکاوە دروستکرابوو، کە گوندی ئاشوری مۆدێرنی بەلاواتی بە شاری [[کالێ]]ی کۆنی ئاشوری و شارۆچکەی [[قەرەقووش]](باخودیدا) گرێدابوو. پڕۆژەکە ناوی "پرۆژەی ڕێگاوبانەکانی گوندی نەینەوا" بوو و لەلایەن حکومەتی ئەمریکاوە پارەی بۆ دابینکرا. گرێبەستی دروستکردنی ڕێگاوبانەکان دراوە بە کۆمپانیای بەڵێندەری بیناسازی گشتی ئاشوور و تێچووی ١١٢٠ ھەزار دۆلار بووە.<ref> https://web.archive.org/web/20060516230337/http://www.sigir.mil/reports/pdf/assessments/PA-06-035_Ninewa_Village_Roads.pdf </ref> == دانیشتوان == * دانیشتوانی ئەم گوندە بە پێی سەرژمێریی دانیشتووانی عێراق لە ساڵی (١٩٥٧)دا، (١٧٤)کەس بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = سەرژمێری گوندەکانی باشووری کوردستان لە ساڵی ١٩٥٧| ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/files/books/2021/394960.PDF?ver=132724670930000000| ڕێکەوتی سەردان = ١ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢| نووسەر = د.عبدوڵا غەفوور| زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]]| ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ٢٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢|ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20221127031704/https://www.kurdipedia.org/files/books/2021/394960.PDF?ver=132724670930000000|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> * دانیشتوانی ئەم گوندە بە پێی سەرژمێریی دانیشتووانی عێراق لە ساڵی (١٩٧٧)دا، (٢٠٧)کەس بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = سەرژمێری گوندەکانی باشووری کوردستان لە ساڵی ١٩٧٧| ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/files/books/2011/62722.PDF?ver=129817313510000000/| ڕێکەوتی سەردان = ١ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢| نووسەر = د.عبدوڵا غەفوور| زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]]| ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ٦ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢|ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20221106061125/https://www.kurdipedia.org/files/books/2011/62722.PDF?ver=129817313510000000/|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> * دانیشتوانی ئەم گوندە بە پێی [[سەرژمێریی دانیشتووانی عێراق (٢٠٢٤)]]، پێکھاتووە لە (١٥٠) [[خێزان]] و (١١١٤) کەس، کە (٥٥٩) [[نێر]] و (٥٥٥) [[مێ]]یە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = سەرژمێریی دانیشتوانی عێراق لە ساڵی ٢٠٢٤دا|ناونیشان= https://www.cosit.gov.iq/ar/?option=com_content&view=article&layout=edit&id=1234 |ڕێکەوتی سەردان= ١ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢| نووسەر = وەزارەتی پلاندانانی عێراق |زمان = [[زمانی عەرەبی|عەرەبی]]}}</ref> == کولتوری ماددی == [[پەڕگە:Picture of a replica of The Balawat Gates from The British Museum.jpg|وێنۆک|کۆپی دەروازەی بەلەوات لە مۆزەخانەی بەریتانیا]] جگە لە پەرستگا و بینای کۆشکەکان، گرنگترین شوێنەوارەکان کە لەوێ دۆزراونەتەوە، ئەو شوێنە بوون کە پێیان دەوترێت دەروازەی بەلاوات. بەرزی دەروازەکان نزیکەی ٢٠ پێ بووە و سەر بە پەرستگای مامو خوداوەندی خەونەکان بووە. ئەمانە لە باندێکی برۆنزی پێکھاتبوون کە لە ڕێگەی بزمارەوە بە دوو دەروازەی دارینی کۆشکەوە بەسترابوو. باندە برۆنزیەکان قوربانیدانێک و دیمەنەکانی جەنگ لە ھەڵمەتەکانی شالمانیسەری سێیەمی پاشای نوێی ئاشووری (٨٥٩-٨٢٤ پێش زایین) نیشان دەدەن، و یەکەم وێناکردنی توخمەکانی دیمەن (وەک دار و شاخ) بوون لە ھونەری ئاشوریدا.<ref> https://www.jstor.org/stable/4200388 </ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{گوندەکانی قەزای حەمدانیە}} {{تووڵی دەروازە|کوردستان|عێراق}} {{دەشتی نەینەوا}} {{پۆلی کۆمنز|Balawat}} {{تووڵی دەروازە|عێراق}} {{کوردستان-کۆلکە}} {{عێراق-کۆلکە}} [[پۆل:شوێنەوارناسی| ]] [[پۆل:پێگە شوێنەوارییەکانی کوردستان]] [[پۆل:پێگە شوێنەوارییەکانی عێراق]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای موسڵ]] 2nwx726vb6251c2iseops8kys214fmf 0 214020 1688257 1687259 2026-10-16T20:14:45Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688257 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''پارێزگای ئەسکەندەریە''' یەکێکە لە پارێزگاکانی میسر. شاری [[ئەسکەندەریە]] لە مێژوودا پایتەختی [[میسر]] بوو تا دامەزراندنی فوستات کە دواتر لە قاهیرەدا هەڵمژرا. ئەمڕۆ پارێزگای ئەسکەندەریە بە دووەم لە گرنگیدا لە دوای [[پارێزگای قاھیرە]] دادەنرێت.ژمارەی دانیشتووانی پارێزگای ئەسکەندەریە بەپێی سەرژمێری ساڵی ٢٠١٨ نزیکەی ٥٢٢٦ هەزار کەسە<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=الجهاز المركزي للتعبئة العامة والإحصاء |ناونیشان=https://www.capmas.gov.eg/Pages/StaticPages.aspx?page_id=5035 |وێبگە=www.capmas.gov.eg |ڕێکەوتی سەردان=١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٨}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Alexandria Governorate}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|میسر}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{میسر-کۆلکە}} [[پۆل:پارێزگاکانی میسر]] [[پۆل:ئەسکەندەریە]] b0s0r1dwuwoc07tkcvcuo75hewyyi5e 0 214513 1688105 1175769 2026-10-16T16:39:07Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە) 1688105 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس}} '''پرۆکۆفی دژەپەریدزێ''' (بە [[زمانی گورجی|گورجی]]: პროკოფი აპრასიონის ძე ჯაფარიძე؛ ١٥ی کانوونی دووەمی ١٨٨٠ – ٢٠ی ئەیلوولی ١٩١٨) چالاکێکی شۆڕشگێڕی [[جۆرجیا|جۆرجی]] بووە، یەکێک بووە لە سەرکردەکانی [[ئەرتەشی سوور]] و پارتی [[بۆلشێڤیک|بەلشەفی]] لە [[ئازەربایجان]] لە سەردەمی [[شۆڕشی ڕووسیا]]دا.<ref>[https://dic.academic.ru/dic.nsf/ruwiki/419394 dic.academic], Джапаридзе, Прокофий Апрасионович.</ref><ref>[https://ourbaku.com/index.php/Джапаридзе_Прокофий_Апрасионович_(Алеша_Джапаридзе)-общественный_и_государственный_деятель Ourbaku], Джапаридзе Прокофий Апрасионович (Алеша Джапаридзе)-общественный и государственный деятель .</ref> دوای [[شۆڕشی شوبات]]ی ساڵی ١٩١٧ دژەپەریدزێ بوو بە ئەندامی کۆمیتەی ناوچەیی [[قەوقاز]] پەیوەندی بە کۆمۆنەی باکۆوە کرد و بوو بە یەکێک لە ٢٦ کۆمیساری ئەفسانەیی [[باکوو]]. لە کۆمۆنەکەدا چەندین ھەڵوێستی جیاوازی وەرگرتووە. دژەپاریدزێ لەگەڵ [[ستێپان شاومیان]] و مێشادی عەزیزبێکۆڤ و ئیڤان فیۆلێتۆڤ و کۆمیسارەکانی تر ھەوڵیان دا ئایدیۆلۆژیای [[کۆمۆنیزم]] لە ھەموو قەوقازدا بڵاو بکەنەوە. ھەر زوو دوای کەوتنی کۆمۆنەکە، شەوی ٢٠ی ئەیلوول، بە تەقەکردن لە شوێنێکی دوور لە نێوان وێستگەکانی پێرێڤاڵ و ئاخچا-کویما لەسەر ھێڵی ئاسنی ترانس کاسپیان لەگەڵ کۆمیسارەکانی دیکە لە سێدارە درا. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە}} {{پۆلی کۆمنز|Prokofy Dzhaparidze}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} [[پۆل:سۆشیالیزم]] [[پۆل:شۆڕشگێڕە ڕووسەکان]] [[پۆل:کۆمۆنیستە ڕووسەکان]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٨٨٠]] [[پۆل:مردووانی ١٩١٨]] [[پۆل:بەلشەفییە کۆنەکان]] [[پۆل:کۆمۆنیستە ئازەربایجانییەکان]] apepv4xl00zk3talzbs9e8lhmct85l1 0 214661 1688616 1527048 2026-10-17T07:38:16Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، ئەرمەنستان-کۆلکە) 1688616 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} '''پۆلۆز موکوچ''' ٧ی کانوونی دووەمی ١٨٨١، [[ئەلێکساندرۆپۆل]]، [[پارێزگای ئێریڤان]]، [[ئیمپراتۆریەتیی ڕووسی|ئیمپراتۆرییەتی ڕووسیا]] - ١٥ی شوباتی ١٩٣١، [[لێنیناکان]]، [[کۆماری سۆسیالیستی سۆڤیەتی ئەرمەنستان]]، [[کۆماری سۆڤیەت فیدراڵی سۆسیالیستی ترانسقەوقاز]]، [[یەکێتیی سۆڤیەت]]) تەنزنووس و ئەفسانەیی بەناوبانگی ئەرمەنی بوو لە [[گیومری]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://ayfwest.org/news/flashing-gyumri-before-my-eyes-a-look-into-my-birthplace/ |سەردێڕ=Flashing Gyumri before my eyes - a look into my birthplace |دوایین=Jallatyan |یەکەم=Karen |بڵاوکەرەوە=[[Armenian Youth Federation]] |ڕێکەوت=٢٨ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://archive.today/20210130131548/https://ayfwest.org/news/flashing-gyumri-before-my-eyes-a-look-into-my-birthplace/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٣٠ی کانوونی دووەمی ٢٠٢١|ڕێکەوتی سەردان=٣٠ی کانوونی دووەمی ٢٠٢١|وتەگێڕانەوە=Because of his height, Mukuch (already a colloquial form of Mkrtich) was given the name ‘Poloz’ (colloquial for elongated, asymmetrical, out of proportion).}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|ئەرمەنستان}} {{پۆلی کۆمنز|Poloz Mukuch}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{ئەرمەنستان-کۆلکە}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٨٨١]] [[پۆل:مردووانی ١٩٣١]] [[پۆل:گیومری]] s6z4wp0l8fmwnwnxivflk6aq4zi4cau 0 214761 1688253 1687322 2026-10-16T20:14:05Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688253 wikitext text/x-wiki {{DISPLAYTITLE:زولفیقار}} {{چەند کێشەیەک| {{بێلایەنی}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{ویکیسازی}} “'''زولفیقار'''” شمشێرێکی بەناوبانگە لەناو موسڵماناندا، بۆیە [[شیعە|شیعەکان]] بە یەکەم شمشێر دەزانن کە [[عەلی کوڕی ئەبووتاڵیب|عەلی کوڕی ئەبو تاڵیب]] پێش [[شەڕی بەدر]] دروست کراوە، لەکاتێکدا سوننەکان بە دیاری دەزانن لە [[محەممەد|پێغەمبەر محەممەد]] (ص) بۆ عەلی کوڕی ابي تالیب کە خاوەنی شمشێرێکی تیغ بوو. سەرچاوەی ناوەکەی ئەوەیە کە ئەلقیفار ھەڵکەندن و چەقۆ لێدان دەکات<ref>[http://names.mrkzy.com/boys/thal/meanings-2430 پۆرتاڵی مەرکەزی: مانای ناوی زولفیقار] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210228222413/https://names.mrkzy.com/boys/thal/meanings-2430 |date=٢٨ی شوباتی ٢٠٢١ }}</ref> و شمشێرە بڕاوەکە بە<ref>[https http://www.almaany.com/answers/12132/%D8%B9%D8%B9%D8%A7%D8%B3%D9%مانای ناوەکە چییە زولفیکار] - ماڵپەڕی ئەلمانی {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180715181214/https://www.almaany.com/answers/12132/%D9%85%D8%A7%D9%86%D8%A7%DB%8C |بەروار=... 15 تەممووز 2018 |date=١٥ی تەممووزی ٢٠١٨ }}</ref> شمشێری «زولفیقار» لەبەر ئەوەی کونی لە گەنجەکانی حەسەندا ھەبووە، و دەوترێت کونەکە پەرەگرافێک بووە. غەنیمەتەکانی جەنگ لەلایەن پێغەمبەر محمدەوە گیراوە لە ڕۆژی بەدردا، کاتێک لە بنەڕەتدا لانبیح بن الحجاج الصحمی، و پێغەمبەر (ص) گواستیانەوە بۆ عەلی بن دەبی تالیب لە سەریئاشتی و ئەم شمشێرە لێی جیا نەبووەوە، و لە ڕۆژی فەتحدا بەو شمشێرەوە چووە ناو مەککە؛ و ئەو کەسە بوو کە لە کاتی شەڕی ئوحوددا بینینێکی لە ناویدا بینی و دەست و کڵاو و ئەڵقە و مێش و کۆڵی و بنی شمشێرەکە لە زیو بوون.<ref>{{Web Citation|ڕێڕەو=https://www.alukah.net/spotlight/0/105381/|Title=چەک و شمشێری پێغەمبەر، خوای گەورە سەلامی بۆ بکات و سەلامی شاد بکات|بەروار=2016-07-13|ماڵپەڕ=www.alukah.net|زمان=ar|ڕێکەوتی گەیشتن=2020-09-28|ڕێڕەوی ئەرشیف=https://web.archive.org/web/20200516135838/https://www.alukah.net/spotlight/0/105381/|ڕێکەوتی ئەرشیف=١٦ی ئایاری ٢٠٢٠}}</ref>[[پەڕگە:زولقەفار.png|وێنۆک|'''زولفیقار''' شمشێری [[عەلی کوڕی ئەبووتاڵیب|عەلی کوڕی ئەبوتاڵیب]]]] == فەرموودە == لەلای سوننە ئەھلی سوننەتی الجماعە پێیان وایە ئەو کەسەی دوای پێغەمبەر محمد ئاڵای بردووە ئەبو دوجانە، کاتێک لە ئەنەسەوە گێڕدراوەتەوە کە فەرموویەتی: پێغەمبەری خودا صلی اللە علییە وسلم شمشێرێکی بردووە لە ڕۆژی ئوحوددا، بۆیە وتی: "کێ ئەمەم لێ وەردەگرێت؟"، بۆیە دەستەکانیان درێژ کرد، ھەریەکەیان وتی: "ئا من" وتی: "کێ بە مافی خۆی وەردەگرێت؟"، بۆیە خەڵکەکە خۆیان ڕاگرت، بۆیە ئەبو دوجانە وتی: "من بە مافی خۆی وەریدەگرم" بۆیە وەری گرت و لەگەڵ سەرۆکی موشریکەکاندا دابەشی کرد. لە کاتی جەنگدا لەبەردەم دوژمنەکاندا بە ڕۆیشتنەکەی دەجووڵاند، بۆیە پێغەمبەری خودا کاتێک دەیبینی بەو ڕۆیشتنە دەڕوات وتی: (ئەمە ڕۆیشتنێکە کە خودا ڕقی لێی دەبێتەوە، تەنھا لە شوێنێکی وا نەبێت). ھەر لەبەر ئەم ھۆکارەش ئەھلی سوننەتی الجماعە ببینە کە لە فەرموودەی ئەبو ڕەفیعدا ھاتووە: “کاتێک عەلی کوڕی دەبی تالیب لە ڕۆژی یەکێک لە لیواکاندا کوژرا کە پێغەمبەری خودایە، خوای گەورە بەرەکەتی بۆ ببەخشێت و بەخشندەی بکات ئەو ئاشتی، کۆمەڵێک لە موشریکەکانی قوڕەیشی بینی، بە عەلی گوت: من لەسەریان ھەڵدەگرم. بۆیە پەلاماری کردن و بڵاوەپێکردنی گردبوونەوەکەیان، و عەمری کوڕی عەبدوڵڵای جوماھی کوشت، فەرمووی: ئینجا پێغەمبەری خوا خوای گەورە (ص)، کۆمەڵێک لە موشریکەکانی [[قوڕەیش]]ی بینی، ئەویش بە عەلی فەرموو: من ھەڵیان دەگرم. بۆیە ھەڵی گرت و گرووپەکەیان بڵاوە پێکرد و شەیبە بن مەلیکی کوشت. جبریل فەرمووی: ئەی پێغەمبەری خودا؟ ئەمەش بۆ دڵنەوایییە. پێغەمبەری خودا، دوعا و سڵاوی خوای لەسەر بێت، فەرمووی: ئەو لە منەوەیە و منیش لە ئەوم، جبریل فەرمووی: من یەکێکم لە ئێوە. وتی، بۆیە گوێیان لە دەنگێک بوو: ھیچ شمشێرێک نییە جگە لە زولفیقار، و ھیچ گەنجێک نییە جگە لە عەلی فەرموودەیەکی ئیدانەکراوە، کە تێیدا وتراوە:<blockquote>الثھابی لە کتێبی (المغنی فی الدعفع`)دا لەسەر دەسەڵاتی عیسا بن مەھران فەرموویەتی: درۆزن ئیبن عودەی لەسەر دەسەڵاتی عیسا بن مەھران فەرمووی: فەرموودەی ھەڵبەستراوی گێڕاوەتەوە. ابن الجوزی لە کتێبی (المودعة الأحدیث المرفع) دا فەرموویەتی: ئەم فەرموودەیە صەحیح نییە، و ئەوەی تۆمەتبار کراوە عیسا بن مەحرەنە. النساعی فەرمووی: فەرموودە واز لێ ھێنراوە. لە لیسان المیزان ھاتە سەر دەسەڵاتی ئیبن حەجەر سەبارەت بە درۆکانی عیسا بن مەھران. ابن کثیر لە کتێبی (البیدایە و النیھایە) دا فەرموویەتی: زنجیرەیەکی لاوازی گواستنەوە و حەدیسێکی مونکەرە. الأجلونی باسی لەوە کردووە کە فەرموودەکە نادروستە. لە الفواعید المجمع الشوکانی، کە المعلمی صلی اللە علییە وسلم فەرموویەتی: و لە زنجیرە گواستنەوەکەیدا، عیسا بن مەحران، بە شوێنەکاندەگێڕدرێتەوە و ئەم فەرموودەیە لەلایەن ابن المحرانەوە ھاتووە. جەوزی لە بابەتەکاندا، [[ئیبن حیبان]]یش لەو بابەتەدا بەدوایدا ھاتووە.</blockquote>لەلای شیعە سەبارەت بە گێڕانەوەی ناو شیعەکان ئەوەیە کە “لە ڕۆژی ئوحوددا ھاوەڵانی پێغەمبەر محمد شکستیان ھێنا بەجۆرێک کە تەنھا عەلی بن دەبی تالیب و ئەبو دوجانە سەمک بن خورشا لەگەڵیدا مانەوە، پێغەمبەر محمد پێی فەرموو. ئەی ئەبو دوجانە ئایا گەلەکەت نابینی؟ فەرمووی: بەڵێ، فەرمووی: ڕاستی لای گەلەکەتانە، فەرمووی: ئیتر [[بەیعەت]]تان بە خودا و پێغەمبەرەکەی داوە، فەرمووی: ئێوە لە چارەسەردان، فەرمووی: سوێند بەخوا قوڕەیشەکان قسە ناکەن کە من تۆم بێھیوا کرد و ڕام کرد تا تامی ئەوەی کە تامی کردبوو، بۆیە پێغەمبەر خوای گەورە لە خۆی و خێزانەکەی پاداشتی باشی دایەوە، و عەلی ھەر جارێک بوو گرووپێک ھێرشیان کردە سەر پێغەمبەری خودا، دوعا و سڵاوی خوای گەورە لەسەر خۆی و بنەماڵەکەی بێت، لەسەر دەسەڵاتی پێغەمبەری خودا، دوعا و سڵاوی خوای گەورە لەسەر خۆی و خانەوادەکەی بێت، تا گلەیی و ئینکاری کرد، بۆیە جبریل ھاتە خوارەوە بۆ لای و فەرمووی: ئەی محمد ئەمە دڵنەوایی عەلی بۆ تۆیە، لە ئاسمانەوە: ھیچ شمشێرێک نییە جگە لە زولفیکار، و ھیچ گەنجێکیش نییە جگە لە عەلی). == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئیسلام|شیعە}} {{پۆلی کۆمنز|Zulfiqar}} [[پۆل:عەلی کوڕی ئەبووتالیب]] [[پۆل:میتۆلۆژیای ئیسلامی]] [[پۆل:زاراوە ئیسلامییەکان]] [[پۆل:ژینی محەممەد]] [[پۆل:شیعە]] [[پۆل:سوننە]] 5c3nojn1xfm0rlwrvec8xfrcpld295j 0 214773 1688121 1687926 2026-10-16T17:52:33Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی دەروازەی [[دەروازە:ئێران|ئێران]] 1688121 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس}} '''پردی سوور''' ({{بە ئەرمەنی|Կարմիր կամուրջ}} ھەروەھا بە '''پردی کۆنی ھرازدان ناسراوە''' و ھەروەھا بە '''پردی خۆجە پلاڤ ناسراوە''': Խոջա Փլավի կամուրջ) پردێکی وێرانەی سەدەی ١٧یە لەسەر [[ڕووباری ھرازدان]] لە [[یەریڤان]]ی [[ئەرمەنستان]]. ناوی لێنرا «سوور» چونکە وەک چۆن لە توفی سوور دروست کراوە. ھەروەھا پردەکە بە "پردی خوجا-پلاڤ" ناونرابوو بۆ خۆجا-پلاڤ، پیاوێکی دەوڵەمەندی خەڵکی کاناکەر کە پارەی ئاوەدانکردنەوەی بۆ دابین دەکرد.<ref>{{in lang|hy}} Yervand Shahaziz, The Old Yerevan ''(Հին Երևանը)'', pp. 186-187</ref> کۆی درێژی پردەکە ٨٠ مەتر بووە و بەرزییەکەی ١١ مەتر بووە. کەوانە بوو. دوویان لە ناوەڕاستدا بوون و چەقۆکێش بوون، دوو کەوانەکەی تر لە کەناری ڕووباری ھرازدان بوون.<ref>{{in lang|hy}} V. M. Harutyunyan, Caravanserais and bridges of the Medieval Armenia ''(Միջնադարյան Հայաստանի քարավանատներն ու կամուրջները)'', pp. 12</ref> پێش بوومەلەرزەکەی ساڵی ١٦٧٩ پردێک لە ھەمان شوێن ھەبوو بەڵام بەھۆی بوومەلەرزەکەوە وێران بوو. پەیوەندی ئابووری لە نێوان [[قەڵای یەریڤان]] (لە شوێنی [[کارگەی شەرابی یەریڤانی ئارارات]]) و دەشتی ئارارات دابین دەکرد. == پێشانگا == <gallery mode=packed> File:Խոջա_Փլավի_01.JPG| File:Կարմիր_կամուրջ_2.JPG| File:Կարմիր_կամուրջ_3.JPG| </gallery> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئەرمەنستان|ئێران}} {{پۆلی کۆمنز|Red Bridge (Yerevan)}} {{ئەرمەنستان-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی یەریڤان]] pueyjk1y15yokmgrtv5tsk8otaptl1e 0 214879 1688157 1363843 2026-10-16T19:34:59Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کەنەدا-کۆلکە) 1688157 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس}} '''پرێنس جۆرج''' گەورەترین شارە لە باکووری [[بریتش کۆلۆمبیا]] لە [[کەنەدا]]، ژمارەی دانیشتووانەکەی ٧٤ ھەزار و چوار کەسە لە ناوچەی گەورە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www12.statcan.gc.ca/census-recensement/2016/dp-pd/hlt-fst/pd-pl/Table.cfm?Lang=Eng&T=201&SR=1&S=3&O=D&RPP=25 |سەردێڕ=Population and Dwelling Count Highlight Tables, 2016 Census |ڕێکەوت=٨ی شوباتی ٢٠١٧|بڵاوکەرەوە=[[Statistics Canada]] |ڕێکەوتی سەردان=١٠ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٩}}</ref> زۆر جار پێی دەوترێت «پایتەختی باکووری» پارێزگاکە<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.princegeorge.ca/cityhall/aboutourcity/Pages/Default.aspx |سەردێڕ=City of Prince George – Our City! |ڕێکەوتی سەردان=٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٥|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20151026071316/http://princegeorge.ca/cityhall/aboutourcity/Pages/Default.aspx |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٥ |ڕەوشی ناونیشان=مردوو |df=mdy-all}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کەنەدا|شەمەندەفەر}} {{پۆلی کۆمنز|Prince George, British Columbia}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کەنەدا-کۆلکە}} [[پۆل:شارەکانی کەنەدا|پرێنس جۆرج]] dgwdl7rbz0y0g6q6mtu2clctlbksqor 0 215390 1688160 1526756 2026-10-16T19:35:29Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، پزیشکی-کۆلکە، دەروونناسی-کۆلکە) 1688160 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''پزیشکی دەروونی''' بریتییە لە پزیشکێک کە پسپۆڕە لە بواری دەروونی و خاوەنی بڕوانامەی زانکۆیە لە چارەسەرکردنی تێکچوونە دەروونییەکان، ھەموو پزیشکە دەروونییەکان ڕاھێناننیان پێ دەکرێت لە ھەڵسەنگاندنی دەستنیشانکردن و چارەسەری دەروونی، دەکرێت پشکنینی جەستەیی بەکار بھێنن بۆ دۆزیینەوەی کێشە دەروونییەکان وەکو [[سی تی سکەن]]، [[ئێم ئاڕ ئای|وێناکردنی زرنگەی موگناتیسی]]، ھێڵکاری کارەبای مێشک، دەتوانێت بۆ چارەسەرکردنی نەخۆش دەرمان بەکار بھێنێت و بە زۆریش بۆ چارەسەرکرنی نەخۆشییە دەروونییەکان دەرمان بەکاردەھێنن.<ref>http://www.psychiatry.com/student.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101023095258/http://www.psychiatry.com/student.php |date=٢٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٠ }}</ref> '''سەرچاوەکان''' == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|پزیشکی|دەروونناسی|ژیاننامە}} {{پۆلی کۆمنز|Psychiatrists}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{پزیشکی-کۆلکە}} {{دەروونناسی-کۆلکە}} [[پۆل:دەروونناسی]] [[پۆل:پزیشکی]] r6z9e925gkofz5zlrj6m6qon177iix6 0 215822 1688656 1444360 2026-10-17T10:34:49Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (تەلەڤیزیۆن-کۆلکە، فیلم-کۆلکە، کتێب-کۆلکە) 1688656 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:XXX P icon.svg|وێنۆک|هەندێک جار هێمای XXX بۆ پۆڕن بەکاردێت]]'''پۆڕن''' یان '''پۆرنۆگرافی''' فیلمی ڕووت بریتییە لە نیشاندانی ئەندام و توخمی سێکسیی لە پێناو ورووژاندن.<ref name="Psych Today.2011">[https://www.psychologytoday.com/blog/evolution-the-self/201104/what-distinguishes-erotica-pornography "What Distinguishes Erotica from Pornography?"] – Leon F Seltzer, ''Psychology Today'', 6 April 2011</ref> پۆرن دەکرێت لە ڕێی وێنەی گۆڤارەکان، ئەنیمەیشن، نووسین، فیلم، ڤیدیۆ یان یاری بڵاوبکرێتەوە، پۆرن جیاوازە لەگەڵ هەندێک لە نمایشە ڕاستەوخۆکان وەک شۆوە سێکسییەکان و ستریپەرەکان. لەلایەن بەشێک لە کۆمەڵگاوە ئاڵوودەبوون و سەیرکردنی بەرهەمە پۆرنۆگرافییەکان بە خراپ و قێزەوەن دەبینرێت.<ref>H. Montgomery Hyde (1964), ''A History of Pornography'': 1–26.</ref> لەگەڵ هاتنی [[ئینتەرنێت]]، پیشەسازی پۆرن پەرەی سەند کە ساڵانە ملیاران دۆلار قازانج دەکەن.<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین=Coopersmith|یەکەم=Jonathan|ڕێکەوت=ئازاری ٢٠٠٦|سەردێڕ=Does Your Mother Know What YouReallyDo? The Changing Nature and Image of Computer‐Based Pornography|journal=History and Technology|بەرگ=٢٢|issue=1|پەڕەکان=١–٢٥|doi=10.1080/07341510500508610|issn=0734-1512|s2cid=143713545}}</ref> تەنها لە ئەمریکا قازانجی پیشەسازییەکە خۆی لە ٢٫٥ ملیار دۆلار دەبینێتەوە،<ref name="ForbesAckman">{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Ackman|یەکەم=Dan|ڕێکەوت=٢٥ی ئایاری ٢٠٠١|سەردێڕ=How Big Is Porn?|ناونیشان=https://www.forbes.com/2001/05/25/0524porn.html|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20010609221146/http://www.forbes.com/2001/05/25/0524porn.html|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٩ی حوزەیرانی ٢٠٠١|ڕێکەوتی سەردان=٨ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٧|ئیش=Forbes|وتەگێڕانەوە=$2.6&nbsp;billion to $3.9&nbsp;billion. Sources: Adams Media Research, Forrester Research, Veronis Suhler Communications Industry Report, IVD}}</ref> لە ئاستی جیھانیش گەیشتۆتە ١٠-١٢ ملیار دۆلاری ئەمریکی.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=https://www.nbcnews.com/business/business-news/things-are-looking-americas-porn-industry-n289431|سەردێڕ=Things Are Looking Up in America's Porn Industry|ئیش=NBC News|ڕێکەوتی سەردان=٢٦ی کانوونی دووەمی ٢٠١٨|زمان=en}}</ref> == سەرچاوەکان == <references /> {{پۆلی کۆمنز|Pornography}} {{تووڵی دەروازە|وێژە|ئینتەرنێت|تەلەڤیزیۆن|فیلم|سێکسناسی|کتێب}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{فیلم-کۆلکە}} {{کتێب-کۆلکە}} [[پۆل:پۆرنۆگرافی]] od3r5j2mp4v8hchoq1a1d9jaly1a43i 0 216241 1687998 1665900 2026-10-16T12:01:54Z Bilalinfo 57400 1687998 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{Infobox writer <!-- for more information see [[:Template:Infobox writer/doc]] --> | name = ماری ھێنری بەیل | image = Stendhal.jpg | caption = ستانداڵ، لەلایەن نیگارکێش [[ئۆلۆف یۆھان سۆدەرمارک]]، ١٨٤٠ | birth_date = {{birth date|١٧٨٣|١|٢٣|df=y}} | birth_place = [[گرۆنۆبل]]، [[شانشینی فەڕەنسا]] | death_date = {{death date and age|١٨٤٢|٣|٢٣|١٧٨٣|١|٢٣|df=y}} | death_place = پاریس | occupation = نووسەر | resting_place = [[گۆڕستانی مۆنتمارتر]] | movement = [[ڕیالیزمی ئەدەبی|ڕیالیزم]] }} '''ماری ھێنری بەیل''' (بە [[زمانی فەڕەنسی|فەڕەنسی]]: Marie-Henri Beyle) (٢٣ی کانوونی دووەمی١٧٨٣ – ٢٣ی ئازاری ١٨٤٢)، کە زیاتر بە ناوە خوازراوەکەی، واتە '''ستانداڵ'''، ناسراوە نووسەرێکی فەڕەنسیی [[سەدەی ١٩یەم|سەدەی نۆزدەیەم]] بوو. ستانداڵ بە ڕۆمانەکانی ''سوور و ڕەش'' (١٨٣٠) و ''دەیرەکەی پارما'' (١٨٣٩) ناسراوە و، بەھۆی شیکارییەکی وردی دەروونناسانە کە بۆ کارەکتەرەکانی کردوویەتی، ڕێزێکی زۆری لێ دەگیرێت و بە یەکێک لە یەکەمین و پێشەنگترین نووسەرانی [[ڕیالیزم]] دادەنرێت. ستانداڵ خۆی بە کەسێکی خۆویست ناوزەد دەکرد و، ھەمان خەسڵەتیشی لە کارەکتەرەکانیدا داڕشتووە.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|ناونیشان=https://www.worldcat.org/oclc/751795082|سەردێڕ=The New York Times guide to essential knowledge: a desk reference for the curious mind.|ڕێکەوت=٢٠١١|بڵاوکەرەوە=St. Martin's Press|ژپنک=٩٧٨-٠-٣١٢-٦٤٣٠٢-٧|edition=Rev. and expanded 3rd ed. , 3rd U.S. ed|شوێن=New York|oclc=٧٥١٧٩٥٠٨٢}}</ref> == کتێبەکانی == * [[سوور و ڕەش]] (١٨٣٠) == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|فەڕەنسا|وێژە|ژن|تورکیا|ڕۆمانەکان|ھونەرەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Stendhal}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{وێژە-کۆلکە}} {{فەڕەنسا-کۆلکە}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٧٨٣]] [[پۆل:مردووانی ١٨٤٢]] [[پۆل:نووسەرانی فەڕەنسیی سەدەی ١٩یەم]] [[پۆل:ڕۆماننووسانی فەڕەنسی]] [[پۆل:ڕۆمانتیزم]] [[پۆل:ستێندال]] [[پۆل:ژیاننامەنووسانی نێر]] 3u6qrlup3u619h9js3rrief6kzqc113 1688001 1687998 2026-10-16T12:06:32Z Bilalinfo 57400 پەرەپێدان و درێژکردنەوەی وتار 1688001 wikitext text/x-wiki {{Infobox writer <!-- for more information see [[:Template:Infobox writer/doc]] --> | name = ماری ھێنری بەیل | image = Stendhal.jpg | caption = ستانداڵ، لەلایەن نیگارکێش [[ئۆلۆف یۆھان سۆدەرمارک]]، ١٨٤٠ | birth_date = {{birth date|١٧٨٣|١|٢٣|df=y}} | birth_place = [[گرۆنۆبل]]، [[شانشینی فەڕەنسا]] | death_date = {{death date and age|١٨٤٢|٣|٢٣|١٧٨٣|١|٢٣|df=y}} | death_place = پاریس | occupation = نووسەر | resting_place = [[گۆڕستانی مۆنتمارتر]] | movement = [[ڕیالیزمی ئەدەبی|ڕیالیزم]] }} '''ماری ھێنری بەیل''' (بە [[زمانی فەڕەنسی|فەڕەنسی]]: Marie-Henri Beyle) (٢٣ی کانوونی دووەمی١٧٨٣ – ٢٣ی ئازاری ١٨٤٢)، کە زیاتر بە ناوە خوازراوەکەی، واتە '''ستانداڵ'''، ناسراوە نووسەرێکی فەڕەنسیی [[سەدەی ١٩یەم|سەدەی نۆزدەیەم]] بوو. ستانداڵ بە ڕۆمانەکانی ''[[سوور و ڕەش]]'' (١٨٣٠) و ''دەیرەکەی پارما'' (١٨٣٩) ناسراوە و، بەھۆی شیکارییەکی وردی دەروونناسانە کە بۆ کارەکتەرەکانی کردوویەتی، ڕێزێکی زۆری لێ دەگیرێت و بە یەکێک لە یەکەمین و پێشەنگترین نووسەرانی [[ڕیالیزم]] دادەنرێت. ستانداڵ خۆی بە کەسێکی خۆویست ناوزەد دەکرد و، ھەمان خەسڵەتیشی لە کارەکتەرەکانیدا داڕشتووە.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|ناونیشان=https://www.worldcat.org/oclc/751795082|سەردێڕ=The New York Times guide to essential knowledge: a desk reference for the curious mind.|ڕێکەوت=٢٠١١|بڵاوکەرەوە=St. Martin's Press|ژپنک=٩٧٨-٠-٣١٢-٦٤٣٠٢-٧|edition=Rev. and expanded 3rd ed. , 3rd U.S. ed|شوێن=New York|oclc=٧٥١٧٩٥٠٨٢}}</ref> هەروەها ناسراوە بە ''دەربارەی خۆشەویستی''،<ref name="lareview">{{Cite web |last=Zaretsky |first=Robert |date=17 May 2021 |url=https://lareviewofbooks.org/article/crystallized-desire-on-stendhalian-love |archive-url=https://web.archive.org/web/20250323132051/https://lareviewofbooks.org/article/crystallized-desire-on-stendhalian-love/ |archive-date=23 March 2025 |access-date=6 January 2026 |website=[[Los Angeles Review of Books]] |title=ئارەزووی بلوورین: لە بارەی خۆشەویستی ستێندالییەوە |url-status=live}}</ref> کارەکەی لەسەر «خۆشەویستیی پڕ لە سۆز» کە تێیدا چەمکی «بلوورینبوون» دۆزرایەوە.<ref name="brehm-passionate-live">{{Cite book|last=Brehm|first=Sharon|url=https://books.google.com/books?id=0ZmURP07dsoC|title=دەروونناسیی خۆشەویستی|publisher=Yale University Press|year=1988|isbn=9780300045895|editor-last=Sternberg|editor-first=Robert|editor-link=Robert Sternberg|pages=233, 234, 239|chapter=خۆشەویستیی پڕ لە سۆز|author-link=Sharon Brehm|access-date=2024-05-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20240525231905/https://books.google.com/books?id=0ZmURP07dsoC|archive-date=2024-05-25|url-status=live}}</ref><ref name="tallis-lovesick">{{Cite book|last=Tallis|first=Frank|url=https://books.google.com/books?vid=ISBN9781560256472|title=نەخۆشیی خۆشەویستی: خۆشەویستی وەک نەخۆشییەکی دەروونی|date=January 2005|publisher=Thunder's Mouth Press|isbn=978-1-56025-647-2|page=144|language=en|author-link=Frank Tallis}}</ref> کتێبەکە لە دوای بڵاوبوونەوەی بە زۆری پشتگوێ خرا، بەڵام دوای مردنی وەک یەکێک لە یەکەم هەوڵە «هاوچەرخەکان» بۆ تێگەیشتن لە [[خۆشەویستی]] بەرز نرخێنراوە.<ref name="lareview" /><ref name="tallis-lovesick" /> شارۆن برێهم، سەرۆکی کۆمەڵەی دەروونناسیی ئەمەریکی،<ref>{{Cite web |date=2007 |url=https://www.apa.org/about/governance/president/sharon-s-brehm |archive-url=https://web.archive.org/web/20210925114115/https://www.apa.org/about/governance/president/sharon-s-brehm |archive-date=25 September 2021 |access-date=5 January 2026 |website=[[کۆمەڵەی دەروونناسیی ئەمەریکی]] |title=شارۆن ستێڤنز برێهم، دکتۆرا |url-status=live}}</ref> ستێندالی بە «دەروونناسێکی پلە یەک» ناو بردووە.<ref name="brehm-passionate-live" /> == کتێبەکانی == * [[سوور و ڕەش]] (١٨٣٠) == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|فەڕەنسا|وێژە|ژن|تورکیا|ڕۆمانەکان|ھونەرەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Stendhal}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{وێژە-کۆلکە}} {{فەڕەنسا-کۆلکە}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٧٨٣]] [[پۆل:مردووانی ١٨٤٢]] [[پۆل:نووسەرانی فەڕەنسیی سەدەی ١٩یەم]] [[پۆل:ڕۆماننووسانی فەڕەنسی]] [[پۆل:ڕۆمانتیزم]] [[پۆل:ستێندال]] [[پۆل:ژیاننامەنووسانی نێر]] f3j69knphfqevcqk8tavucaq40un65t 0 217338 1688427 1649426 2026-10-16T22:37:59Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە، ئێران-کۆلکە) 1688427 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناو = پلیا | ناوی_فەرمی = پلیە- Plia | ناوی_خۆماڵی = | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = '''[[گوند]]''' <!--- وێنەکان، ناسناو، دروشم ---> | وێنە = | قەبارەی_وێنە = 300px | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_ئاڵا = | قەبارەی_ئاڵا = | وێنەی_مۆر = | قەبارەی_مۆر = | وێنەی_نیشان = | قەبارەی_نیشان = | ناسناو = | دروشم = <!-- نەخشەکان و شوێنی جوگرافیایی ------> | وێنەی_نەخشە = {{Infobox mapframe |wikidata=yes |zoom=13 |coord={{WikidataCoord|display=i}}}} | قەبارەی_نەخشە =200px | شرۆڤەی_نەخشە = '''گوندی پلیا''' | دەرزیی_نەخشە = ڕۆژھەڵاتی کوردستان#Iran | ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = top | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە = 270px | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان]] دا##جێگە لە [[ئێران]]دا | بەرزونزمیی_دەرزیی_نەخشە = 1 | پۆتانەکان = {{coord| 33.8993| 46.0413 |region:IQ|display=inline,title}} | دەرزیی_دیاریکردنی_پۆتانەکان = <!-- شوێن ------------------> | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|ئێران}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[ھەرێم]] | ناوی_دابەشکراو١ = {{flagicon image| Flag of Kurdistan.svg}} [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[پارێزگای ئیلام|ئیلام]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[شارستان]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[شارستانی ئەیوان|ئەیوان]] | جۆری_دابەشکراو٤ = [[ناوچە]] | ناوی_دابەشکراو٤ = [[ناوچەی زەڕنە|زەڕنە]] | جۆری_دابەشکراو٥ = [[گوندەوار]] | ناوی_دابەشکراو٥ = [[گوندەواری کەلان|کەلان]] <!-- دامەزران ---------------> | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | سەردێڕی_دامەزران١ = | ڕێکەوتی_دامەزران١ = | سەردێڕی_لەناوچوون = | ڕێکەوتی_لەناوچوون = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = <!-- ڕێبەرەکان، شێوازی دەسەڵات ---> | پەراوێزەکانی_دەسەڵات = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = [[کوێخا]] | ناوی_سەرۆک = <!-- ڕووبەر ----------------------> | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | ڕووبەری_وشکایی_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_لەسەددا = | ڕووبەری_شاری_بە_کم٢ = | ڕووبەری_لادێیی_بە_کم٢ = <!-- بەرزایی ---------------------> | بەرزایی_بە_م = 804 | بەرزترین_بەرزایی_بە_م = | نزمترین_بەرزایی_بە_م = <!-- ژمارەی_دانیشتووان ----------------> | ژمارەی_دانیشتووان = ٢٨ | دانیشتووان_لە = [[٢٠١٦]] | چڕیی_دانیشتووان_بە_کم٢ = | مەزندەی_دانیشتووان = | مەزندەی_دانیشتووان_لە = | دانیشتووانی_شاری = | چڕیی_دانیشتووانی_شاری_بە_کم٢ = | دانیشتووانی_لادێیی = | چڕیی_دانیشتووانی_لادێیی_بە_کم٢ = | سەرناوی_دانیشتووان = | ئاگاداریی_دانیشتووان = <!-- دانیشتوواناسی (بەشی ١) --------> | جۆری_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] و [[ئایین]] | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمانی کوردی|کوردی]] ([[کوردیی کەڵھوڕی|کەلھوڕی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئیسلام]] ([[شیعە]]) | سەرناوی٣_دانیشتووانناسی١ = | زانیاریی٣_دانیشتووانناسی١ = <!-- کاتناوچە --------------> <!-- کۆدی_پۆستە، کۆدی_ناوچە ---> | کاتناوچە١ = [[ناوچەی کاتی]] | جیاوازی١_لە_utc = +٣:٣٠ | کاتناوچە١_DST = ھاوین | جیاوازی١_لە_DST = +٤:٣٠ | جۆری_کۆدی_ناوچە = [[تەلەفۆن]] | کۆدی_ناوچە = ٠٨٧ <!-- وێبگە، پەراوێزەکان --------> | وێبگە = | پەراوێزەکان = }} '''پلیا''' گوندێکە، کەوتووەتە [[گوندەواری کەلان]]، [[ناوچەی زەڕنە]]، [[شارستانی ئەیوان]]، [[پارێزگای ئیلام]]، [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان]] لە [[ئێران]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = جوگرافیای کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی | ڕێکەوتی سەردان = ١٦ی نیسانی ٢٠٢١ | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ١٣ی حوزەیرانی ٢٠٢١ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20210613052421/https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = ووڵاتەکەت بناسە | ناونیشان = http://www.historyofkurd.com/2016/03/23/وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ | نووسەر = جەمیل ڕۆژبەیانی |زمان = کوردی}}</ref> == دانیشتووان == * بە پێی [[سەرژمێریی گشتیی جەماوەر و خانووی ئێران]] لە ساڵی [[٢٠١٦]]دا، ژمارەی دانیشتووانی ئەم گوندە (٢٨)کەس و (٥)[[خێزان]] بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.amar.org.ir/Portals/0/sarshomari90/Files/ABADY-90/os05.xls |سەردێڕ=ناوەندی ئاماری ئێران، '''فایلی XLSی ئەنجامەکانی سەرژمێریی ساڵی ٢٠١٦'''}}</ref> * دانیشتووانی [[گوند]]ەکە [[کورد]]ن. * بە [[زمانی کوردی|کوردی]] شێوەزاری ([[کوردیی کەڵھوڕی|کەلھوڕی]]) دەدوێن.<ref> http://iranatlas.net/index.html?module=module.language-distribution.ilam#</ref> == ئایین == * ئایینی خەڵکی ئەم [[گوند]]ە [[ئیسلام]] ([[شیعە]])یە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = فرھنگ جغرافیائی ایران(ابادیھا)| ناونیشان = https://docviewer.yandex.ru/view/0/?page=1&*| نووسەر = «[[:fa:حاجعلی رزمآرا|سەرتیپ حاجعلی رزمآرا]]»| زمان = فارسی}}{{بەستەری مردوو|url=https://docviewer.yandex.ru/view/0/?page=1&* |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٤ }}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{شارستانی ئەیوان}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کوردستان|ئێران}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} {{ئێران-کۆلکە}} [[پۆل:شارستانی ئەیوان]] [[پۆل:گوندەکانی ئێران بەپێی شارستان|ئەیوان]] [[پۆل:گوندەکانی کوردستان بەپێی شارستان|ئەیوان]] [[پۆل:گوندەکانی شارستانی ئەیوان]] [[پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ئەیوان]] 6iag2dtyq9bfa6u93kj3103ujedbnlv 0 217387 1688535 1649403 2026-10-17T04:37:49Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە، ئێران-کۆلکە) 1688535 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناو = پڵنگ کەنا | ناوی_فەرمی = پلنگ کنا - Plngkana | ناوی_خۆماڵی = | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = '''[[گوند]]''' <!--- وێنەکان، ناسناو، دروشم ---> | وێنە = | قەبارەی_وێنە = 300px | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_ئاڵا = | قەبارەی_ئاڵا = | وێنەی_مۆر = | قەبارەی_مۆر = | وێنەی_نیشان = | قەبارەی_نیشان = | ناسناو = | دروشم = <!-- نەخشەکان و شوێنی جوگرافیایی ------> | وێنەی_نەخشە = {{Infobox mapframe | zoom=13 |coord={{Coord| 33.866314| 46.146680}}}} | قەبارەی_نەخشە =200px | شرۆڤەی_نەخشە = '''گوندی پڵنگ کەنا''' | دەرزیی_نەخشە = ڕۆژھەڵاتی کوردستان#Iran | ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = top | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە = 270px | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان]] دا##جێگە لە [[ئێران]]دا | بەرزونزمیی_دەرزیی_نەخشە = 1 | پۆتانەکان = {{coord| 33.866314| 46.146680 |region:IQ|display=inline,title}} | دەرزیی_دیاریکردنی_پۆتانەکان = <!-- شوێن ------------------> | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|ئێران}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[ھەرێم]] | ناوی_دابەشکراو١ = {{flagicon image| Flag of Kurdistan.svg}} [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[پارێزگای ئیلام|ئیلام]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[شارستان]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[شارستانی ئەیوان|ئەیوان]] | جۆری_دابەشکراو٤ = [[ناوچە]] | ناوی_دابەشکراو٤ = [[ناوچەی زەڕنە|زەڕنە]] | جۆری_دابەشکراو٥ = [[گوندەوار]] | ناوی_دابەشکراو٥ = [[گوندەواری کەلان|کەلان]] <!-- دامەزران ---------------> | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | سەردێڕی_دامەزران١ = | ڕێکەوتی_دامەزران١ = | سەردێڕی_لەناوچوون = | ڕێکەوتی_لەناوچوون = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = <!-- ڕێبەرەکان، شێوازی دەسەڵات ---> | پەراوێزەکانی_دەسەڵات = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = [[کوێخا]] | ناوی_سەرۆک = <!-- ڕووبەر ----------------------> | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | ڕووبەری_وشکایی_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_لەسەددا = | ڕووبەری_شاری_بە_کم٢ = | ڕووبەری_لادێیی_بە_کم٢ = <!-- بەرزایی ---------------------> | بەرزایی_بە_م = 981 | بەرزترین_بەرزایی_بە_م = | نزمترین_بەرزایی_بە_م = <!-- ژمارەی_دانیشتووان ----------------> | ژمارەی_دانیشتووان = چۆڵ | دانیشتووان_لە = [[٢٠١٦]] | چڕیی_دانیشتووان_بە_کم٢ = | مەزندەی_دانیشتووان = | مەزندەی_دانیشتووان_لە = | دانیشتووانی_شاری = | چڕیی_دانیشتووانی_شاری_بە_کم٢ = | دانیشتووانی_لادێیی = | چڕیی_دانیشتووانی_لادێیی_بە_کم٢ = | سەرناوی_دانیشتووان = | ئاگاداریی_دانیشتووان = <!-- دانیشتوواناسی (بەشی ١) --------> | جۆری_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] و [[ئایین]] | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمانی کوردی|کوردی]] ([[کوردیی کەڵھوڕی|کەلھوڕی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئیسلام]] ([[شیعە]]) | سەرناوی٣_دانیشتووانناسی١ = | زانیاریی٣_دانیشتووانناسی١ = <!-- کاتناوچە --------------> <!-- کۆدی_پۆستە، کۆدی_ناوچە ---> | کاتناوچە١ = [[ناوچەی کاتی]] | جیاوازی١_لە_utc = +٣:٣٠ | کاتناوچە١_DST = ھاوین | جیاوازی١_لە_DST = +٤:٣٠ | جۆری_کۆدی_ناوچە = [[تەلەفۆن]] | کۆدی_ناوچە = ٠٨٧ <!-- وێبگە، پەراوێزەکان --------> | وێبگە = | پەراوێزەکان = }} '''پڵنگ کەنا''' گوندێکە، کەوتووەتە [[گوندەواری کەلان]]، [[ناوچەی زەڕنە]]، [[شارستانی ئەیوان]]، [[پارێزگای ئیلام]]، [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان]] لە [[ئێران]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = جوگرافیای کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی | ڕێکەوتی سەردان = ١٦ی نیسانی ٢٠٢١ | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ١٣ی حوزەیرانی ٢٠٢١ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20210613052421/https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = ووڵاتەکەت بناسە | ناونیشان = http://www.historyofkurd.com/2016/03/23/وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ | نووسەر = جەمیل ڕۆژبەیانی |زمان = کوردی}}</ref> == دانیشتووان == * بە پێی [[سەرژمێریی گشتیی جەماوەر و خانووی ئێران]] لە ساڵی [[٢٠١٦]]دا، ژمارەی دانیشتووانی ئەم گوندە (٠)کەس و (٠)[[خێزان]] بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.amar.org.ir/Portals/0/sarshomari90/Files/ABADY-90/os05.xls |سەردێڕ=ناوەندی ئاماری ئێران، '''فایلی XLSی ئەنجامەکانی سەرژمێریی ساڵی ٢٠١٦'''}}</ref> * دانیشتووانی [[گوند]]ەکە [[کورد]]ن. * بە [[زمانی کوردی|کوردی]] شێوەزاری ([[کوردیی کەڵھوڕی|کەلھوڕی]]) دەدوێن.<ref> http://iranatlas.net/index.html?module=module.language-distribution.ilam#</ref> == ئایین == * ئایینی خەڵکی ئەم [[گوند]]ە [[ئیسلام]] ([[شیعە]])یە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = فرھنگ جغرافیائی ایران(ابادیھا)| ناونیشان = https://docviewer.yandex.ru/view/0/?page=1&*| نووسەر = «[[:fa:حاجعلی رزمآرا|سەرتیپ حاجعلی رزمآرا]]»| زمان = فارسی}}{{بەستەری مردوو|url=https://docviewer.yandex.ru/view/0/?page=1&* |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٤ }}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{شارستانی ئەیوان}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کوردستان|ئێران}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} {{ئێران-کۆلکە}} [[پۆل:شارستانی ئەیوان]] [[پۆل:گوندەکانی ئێران بەپێی شارستان|ئەیوان]] [[پۆل:گوندەکانی کوردستان بەپێی شارستان|ئەیوان]] [[پۆل:گوندەکانی شارستانی ئەیوان]] [[پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ئەیوان]] td4mag5bn5peal7jcjn5lv8eio47x6h 0 217562 1688615 1405768 2026-10-17T07:38:06Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (وەرزش-کۆلکە، ئێران-کۆلکە) 1688615 wikitext text/x-wiki '''پۆلۆ''' یارییەکی تۆپە کە بە [[ئەسپ|ئەسپەوە]] یاری پێ دەکرێت، وەرزشێکی مەیدانییە و یەکێکە لە کۆنترین وەرزشە تیمییە ناسراوەکانی جیهانە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=THE HISTORY OF POLO|ناونیشان=http://www.argentinapolo.com/polohistory.html|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی ئەیلوولی ٢٠٢٢|وێبگە=www.argentinapolo.com}}</ref> یارییەکە لەلایەن دوو تیپی دژ بە یەکەوە ئەنجام دەدرێت بە ئامانجی گۆڵکردن بە بەکارهێنانی مالێتێکی دار کە دەستە درێژە بۆ لێدانی تۆپێکی بچووکی ڕەق لە ڕێگەی گۆڵی تیپی بەرامبەرەوە. هەر تیپێک چوار [[سوارچاک|سوارچاکی]] هەیە و بەزۆری یارییەکە یەک بۆ دوو کاتژمێر دەخایەنێت، کە دابەش دەکرێن بەسەر چەند ماوەیەکدا کە پێیان دەوترێت "چوکێر". [[پەڕگە:Varsity Polo 2013.jpg|وێنۆک|یاریزانان ''یاری'' پۆلۆ دەکەن]] پۆلۆ بە "وەرزشی پاشاکان" ناوزەد کراوە،<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Heitner|یەکەم=Darren|سەردێڕ=The Economics Of Polo, The Sport Of Kings|ناونیشان=https://www.forbes.com/sites/darrenheitner/2015/05/17/the-economics-of-polo-the-sport-of-kings/|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی ئەیلوولی ٢٠٢٢|وێبگە=Forbes|زمان=en}}</ref> و بووەتە وەرزشێکی بینەر بۆ سوارچاکەکان و کۆمەڵگەی باڵا، زۆرجار لەلایەن سپۆنسەرەوە پشتگیری دەکرێت. چەمکی یارییەکە و جۆرەکانی لە سەدەی شەشەمی پێش زایین تا سەدەی یەکەمی زایینی بوونیان هەبووە، لە یارییە سوارچاکییەکانەوە سەرچاوەی گرتووە کە لەلایەن گەلانی کۆچەری ئێران و تورکەوە ئەنجام دەدرا.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Hong|یەکەم=Fan|ناونیشان=https://books.google.com/books?id=C0iQAgAAQBAJ&pg=PA309|سەردێڕ=Sport in Asian Society: Past and Present|دوایین٢=Mangan|یەکەم٢=J. A.|ڕێکەوت=١٨ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٥|بڵاوکەرەوە=Routledge|ژپنک=٩٧٨-١-١٣٥-٧٦٠٤٣-٤|زمان=en}}</ref> هەروەها ئەم وەرزشە یارییەکی مەشق و ڕاهێنان بوو بۆ یەکەکانی سوارچاکەکانی فارس، بەزۆری پاسەوانی شاهانە یان سەربازە نوخبەکانی تر.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=polo {{!}} sport {{!}} Britannica|ناونیشان=https://www.britannica.com/sports/polo|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی ئەیلوولی ٢٠٢٢|وێبگە=www.britannica.com|زمان=en}}</ref>  نموونەیەکی بەرچاو [[سەلاحەدینی ئەییووبی|سەلاحەدین]] کە بە یاریزانێکی لێهاتوو بوو لە پۆلۆ کە بەشداری لە مەشقەکان کردووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Cartwright|یەکەم=Mark|سەردێڕ=Saladin|ناونیشان=https://www.worldhistory.org/Saladin/|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی ئەیلوولی ٢٠٢٢|وێبگە=World History Encyclopedia|زمان=en}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Azzam|یەکەم=A. R.|ناونیشان=https://books.google.com/books?id=ysElngEACAAJ|سەردێڕ=Saladin: The Triumph of the Sunni Revival|ڕێکەوت=2014|بڵاوکەرەوە=Islamic Texts Society|ژپنک=٩٧٨-١-٩٠٣٦٨٢-٨٧-٦|زمان=en}}</ref> ئێستا لە سەرانسەری جیهاندا بەناوبانگە، زیاتر لە ١٠٠ وڵاتی ئەندامی لە فیدراسیۆنی پۆلۆی نێودەوڵەتیدا هەیە، لە ١٦ وڵاتدا بە شێوەیەکی پیشەیی یاریی کراوە و لە ساڵی ١٩٠٠ تا ١٩٣٦ وەرزشێکی ئۆڵۆمپی بووە. == سەرچاوەکان == == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Polo}} {{تووڵی دەروازە|ئێران|وەرزش}} {{وەرزش-کۆلکە}} {{ئێران-کۆلکە}} [[پۆل:یاریەکانی تۆپ]] sks9gg3ua645iap5elab7aus82dse4c 1688628 1688615 2026-10-17T09:02:32Z AramBot 39807 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688628 wikitext text/x-wiki '''پۆلۆ''' یارییەکی تۆپە کە بە [[ئەسپ|ئەسپەوە]] یاری پێ دەکرێت، وەرزشێکی مەیدانییە و یەکێکە لە کۆنترین وەرزشە تیمییە ناسراوەکانی جیهانە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=THE HISTORY OF POLO|ناونیشان=http://www.argentinapolo.com/polohistory.html|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی ئەیلوولی ٢٠٢٢|وێبگە=www.argentinapolo.com}}</ref> یارییەکە لەلایەن دوو تیپی دژ بە یەکەوە ئەنجام دەدرێت بە ئامانجی گۆڵکردن بە بەکارهێنانی مالێتێکی دار کە دەستە درێژە بۆ لێدانی تۆپێکی بچووکی ڕەق لە ڕێگەی گۆڵی تیپی بەرامبەرەوە. هەر تیپێک چوار [[سوارچاک|سوارچاکی]] هەیە و بەزۆری یارییەکە یەک بۆ دوو کاتژمێر دەخایەنێت، کە دابەش دەکرێن بەسەر چەند ماوەیەکدا کە پێیان دەوترێت "چوکێر". [[پەڕگە:Varsity Polo 2013.jpg|وێنۆک|یاریزانان ''یاری'' پۆلۆ دەکەن]] پۆلۆ بە "وەرزشی پاشاکان" ناوزەد کراوە،<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Heitner|یەکەم=Darren|سەردێڕ=The Economics Of Polo, The Sport Of Kings|ناونیشان=https://www.forbes.com/sites/darrenheitner/2015/05/17/the-economics-of-polo-the-sport-of-kings/|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی ئەیلوولی ٢٠٢٢|وێبگە=Forbes|زمان=en}}</ref> و بووەتە وەرزشێکی بینەر بۆ سوارچاکەکان و کۆمەڵگەی باڵا، زۆرجار لەلایەن سپۆنسەرەوە پشتگیری دەکرێت. چەمکی یارییەکە و جۆرەکانی لە سەدەی شەشەمی پێش زایین تا سەدەی یەکەمی زایینی بوونیان هەبووە، لە یارییە سوارچاکییەکانەوە سەرچاوەی گرتووە کە لەلایەن گەلانی کۆچەری ئێران و تورکەوە ئەنجام دەدرا.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Hong|یەکەم=Fan|ناونیشان=https://books.google.com/books?id=C0iQAgAAQBAJ&pg=PA309|سەردێڕ=Sport in Asian Society: Past and Present|دوایین٢=Mangan|یەکەم٢=J. A.|ڕێکەوت=١٨ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٥|بڵاوکەرەوە=Routledge|ژپنک=٩٧٨-١-١٣٥-٧٦٠٤٣-٤|زمان=en}}</ref> هەروەها ئەم وەرزشە یارییەکی مەشق و ڕاهێنان بوو بۆ یەکەکانی سوارچاکەکانی فارس، بەزۆری پاسەوانی شاهانە یان سەربازە نوخبەکانی تر.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=polo {{!}} sport {{!}} Britannica|ناونیشان=https://www.britannica.com/sports/polo|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی ئەیلوولی ٢٠٢٢|وێبگە=www.britannica.com|زمان=en}}</ref>  نموونەیەکی بەرچاو [[سەلاحەدینی ئەییووبی|سەلاحەدین]] کە بە یاریزانێکی لێهاتوو بوو لە پۆلۆ کە بەشداری لە مەشقەکان کردووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Cartwright|یەکەم=Mark|سەردێڕ=Saladin|ناونیشان=https://www.worldhistory.org/Saladin/|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی ئەیلوولی ٢٠٢٢|وێبگە=World History Encyclopedia|زمان=en}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Azzam|یەکەم=A. R.|ناونیشان=https://books.google.com/books?id=ysElngEACAAJ|سەردێڕ=Saladin: The Triumph of the Sunni Revival|ڕێکەوت=2014|بڵاوکەرەوە=Islamic Texts Society|ژپنک=٩٧٨-١-٩٠٣٦٨٢-٨٧-٦|زمان=en}}</ref> ئێستا لە سەرانسەری جیهاندا بەناوبانگە، زیاتر لە ١٠٠ وڵاتی ئەندامی لە فیدراسیۆنی پۆلۆی نێودەوڵەتیدا هەیە، لە ١٦ وڵاتدا بە شێوەیەکی پیشەیی یاریی کراوە و لە ساڵی ١٩٠٠ تا ١٩٣٦ وەرزشێکی ئۆڵۆمپی بووە. == سەرچاوەکان == == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Polo}} {{تووڵی دەروازە|ئێران|وەرزش}} {{وەرزش-کۆلکە}} {{ئێران-کۆلکە}} [[پۆل:یاریەکانی تۆپ]] [[پۆل:وەرزشی ھیندستان]] 1xriwcspf0vhn5d9m8iejorqjspabhm 0 217606 1688432 1664260 2026-10-16T22:38:49Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە، ئێران-کۆلکە) 1688432 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناو = پلەکەو | ناوی_فەرمی = '''{{lang-fa| پلەکبود }}<br>{{lang-en| Pelah Kabud }}''' | ناوی_خۆماڵی = | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = '''[[گوند]]''' <!--- وێنەکان، ناسناو، دروشم ---> | وێنە = | قەبارەی_وێنە = 300px | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_ئاڵا = | قەبارەی_ئاڵا = | وێنەی_مۆر = | قەبارەی_مۆر = | وێنەی_نیشان = | قەبارەی_نیشان = | ناسناو = | دروشم = <!-- نەخشەکان و شوێنی جوگرافیایی ------> | وێنەی_نەخشە = {{ Infobox mapframe | zoom=13 |coord={{Coord| 33.8005| 47.1227}}}} | قەبارەی_نەخشە =200px | شرۆڤەی_نەخشە = '''گوندی پلەکەو''' | دەرزیی_نەخشە = ڕۆژھەڵاتی کوردستان#Iran | ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = top | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە = 270px | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان]] دا##جێگە لە [[ئێران]]دا | بەرزونزمیی_دەرزیی_نەخشە = 1 | پۆتانەکان = {{coord| 33.8005| 47.1227 |region:IQ|display=inline,title}} | دەرزیی_دیاریکردنی_پۆتانەکان = <!-- شوێن ------------------> | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|ئێران}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[ھەرێم]] | ناوی_دابەشکراو١ = {{flagicon image| Flag of Kurdistan.svg}} [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[پارێزگای ئیلام|ئیلام]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[شارستان]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[شارستانی ھلێران|ھلێران]] | جۆری_دابەشکراو٤ = [[ناوچە]] | ناوی_دابەشکراو٤ = [[ناوچەی ناوەندی شارستانی ھلێران|ناوچەی ناوەند]] | جۆری_دابەشکراو٥ = [[گوندەوار]] | ناوی_دابەشکراو٥ = [[گوندەواری گۆران|گۆران]] <!-- دامەزران ---------------> | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | سەردێڕی_دامەزران١ = | ڕێکەوتی_دامەزران١ = | سەردێڕی_لەناوچوون = | ڕێکەوتی_لەناوچوون = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = <!-- ڕێبەرەکان، شێوازی دەسەڵات ---> | پەراوێزەکانی_دەسەڵات = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = [[کوێخا]] | ناوی_سەرۆک = <!-- ڕووبەر ----------------------> | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | ڕووبەری_وشکایی_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_لەسەددا = | ڕووبەری_شاری_بە_کم٢ = | ڕووبەری_لادێیی_بە_کم٢ = <!-- بەرزایی ---------------------> | بەرزایی_بە_م = 1003 | بەرزترین_بەرزایی_بە_م = | نزمترین_بەرزایی_بە_م = <!-- ژمارەی_دانیشتووان ----------------> | ژمارەی_دانیشتووان = ٣٨٨ | دانیشتووان_لە = [[٢٠١٦]] | چڕیی_دانیشتووان_بە_کم٢ = | مەزندەی_دانیشتووان = | مەزندەی_دانیشتووان_لە = | دانیشتووانی_شاری = | چڕیی_دانیشتووانی_شاری_بە_کم٢ = | دانیشتووانی_لادێیی = | چڕیی_دانیشتووانی_لادێیی_بە_کم٢ = | سەرناوی_دانیشتووان = | ئاگاداریی_دانیشتووان = <!-- دانیشتوواناسی (بەشی ١) --------> | جۆری_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] و [[ئایین]] | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمانی کوردی|کوردی]] ([[کوردیی باشووری|لەکی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئیسلام]] ([[شیعە]]) | سەرناوی٣_دانیشتووانناسی١ = | زانیاریی٣_دانیشتووانناسی١ = <!-- کاتناوچە --------------> <!-- کۆدی_پۆستە، کۆدی_ناوچە ---> | کاتناوچە١ = [[ناوچەی کاتی]] | جیاوازی١_لە_utc = +٣:٣٠ | کاتناوچە١_DST = ھاوین | جیاوازی١_لە_DST = +٤:٣٠ | جۆری_کۆدی_ناوچە = [[تەلەفۆن]] | کۆدی_ناوچە = ٠٨٧ <!-- وێبگە، پەراوێزەکان --------> | وێبگە = | پەراوێزەکان = }} '''پلەکەو''' گوندێکە، کەوتووەتە [[گوندەواری گۆران]]، [[ناوچەی ناوەندی شارستانی ھلێران]]، [[شارستانی ھلێران]]، [[پارێزگای ئیلام]]، [[ڕۆژھەڵاتی کوردستان]] لە [[ئێران]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = جوگرافیای کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی | ڕێکەوتی سەردان = ١٦ی نیسانی ٢٠٢١ | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ١٣ی حوزەیرانی ٢٠٢١ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20210613052421/https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = ووڵاتەکەت بناسە | ناونیشان = http://www.historyofkurd.com/2016/03/23/وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ | نووسەر = جەمیل ڕۆژبەیانی |زمان = کوردی}}</ref> == دانیشتووان == * بە پێی [[سەرژمێریی گشتیی جەماوەر و خانووی ئێران]] لە ساڵی [[٢٠١٦]]دا، ژمارەی دانیشتووانی ئەم گوندە (٣٨٨)کەس و (١٠٤)[[خێزان]] بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.amar.org.ir/Portals/0/sarshomari90/Files/ABADY-90/os05.xls |سەردێڕ=ناوەندی ئاماری ئێران، '''فایلی XLSی ئەنجامەکانی سەرژمێریی ساڵی ٢٠١٦'''}}</ref> * دانیشتووانی [[گوند]]ەکە [[کورد]]ن. * بە [[زمانی کوردی|کوردی]] شێوەزاری ([[کوردیی باشووری|لەکی]]) دەدوێن.<ref> http://iranatlas.net/index.html?module=module.language-distribution.ilam#</ref> == ئایین == * ئایینی خەڵکی ئەم [[گوند]]ە [[ئیسلام]] ([[شیعە]])یە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = فرھنگ جغرافیائی ایران(ابادیھا)| ناونیشان = https://docviewer.yandex.ru/view/0/?page=1&*| نووسەر = «[[:fa:حاجعلی رزمآرا|سەرتیپ حاجعلی رزمآرا]]»| زمان = فارسی}}{{بەستەری مردوو|url=https://docviewer.yandex.ru/view/0/?page=1&* |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٤ }}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{شارستانی ھلێران}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کوردستان|ئێران}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} {{ئێران-کۆلکە}} [[پۆل:شارستانی ھلێران]] [[پۆل:گوندەکانی ئێران بەپێی شارستان| ھلێران]] [[پۆل:گوندەکانی کوردستان بەپێی شارستان| ھلێران]] [[پۆل:گوندەکانی شارستانی ھلێران]] [[پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان]] 0oc1b95zekrajlej005habgx7gw1ap4 0 217659 1688214 1687884 2026-10-16T20:06:47Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگەکانی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} و {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688214 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{Infobox software|name=SnapEditor|developer=8098182 Canada Inc.|operating system=[[Cross-platform]]|programming language=[[JavaScript]]|genre=[[HTML editor]], [[text editor]]|license=[[Commercial Software|Commercial software]]<ref>[http://snapeditor.com/license_agreement SnapEditor License Agreement page]</ref>|released={{Start date and age|2012}}|discontinued=yes|latest release date={{End date and age|2013|09|23|mf=y}}|website={{url|http://snapeditor.com}}}} '''سناپ ئیدیتەر''' نەرمەواڵایەکی تایبەتە بۆ [[پەرەپێدانی وێب]] وە دەستکاریکەرێکی نووسینە بۆ دارێشتنی پەرەی ئەلیکترۆینی ، ئەو نەرمەواڵایە ساڵی ٢٠١٢ پەرەپێدراوە. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|کۆمپیوتەر}} {{کۆمپیوتەر-کۆلکە}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} kbtvnve0ms7pmya1bhacokj88rj7715 0 218291 1688151 1363840 2026-10-16T19:33:59Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، ڕووسیا-کۆلکە) 1688151 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:Map of Russia (2014–2022) - Primorsky Krai.svg|وێنۆک|پریمۆرسکی کرای]] [[پەڕگە:Река_Уссури_у_посёлка_Горные_Ключи.JPG|وێنۆک|[[ڕووباری ئوسوری]]]] '''پریمۆرسکی کرای''' (بە ڕووسی: Приморский край)، بابەتێکی فیدراڵییە (کرای)ی [[ڕووسیا]]، دەکەوێتە [[ڕۆژھەڵاتی دووری ڕووسیا|ناوچەی ڕۆژھەڵاتی دووری]] وڵاتەکە و بەشێکە لە [[ناوچەی فیدراڵی ڕۆژھەڵاتی دوور]]. شاری [[ڤلادیڤۆستۆک]] ناوەندی ئیداری کرایە، ھەروەھا دووەم گەورەترین شاری ڕۆژھەڵاتی دووری ڕووسیایە، دوای خابارۆڤسک. کرای گەورەترین ئابووری لە نێوان ڕەگەزەکانی فیدراڵی لە ڕۆژھەڵاتی دووری ڕووسیا ھەیە، و ژمارەی دانیشتووانەکەی تا سەرژمێری ساڵی ٢٠١٠ ١٬٩٥٦٬٤٩٧ کەسە.<ref name="britannica">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Primorye {{!}} kray, Russia|ناونیشان=https://www.britannica.com/place/Primorye|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی ئەیلوولی ٢٠٢٠|وێبگە=Encyclopedia Britannica|زمان=en}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=приморский translations and declension|ناونیشان=https://en.openrussian.org/ru/приморский|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی ئەیلوولی ٢٠٢٠|وێبگە=en.openrussian.org}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=край translations, 37 examples and declension|ناونیشان=https://en.openrussian.org/ru/край|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی ئەیلوولی ٢٠٢٠|وێبگە=en.openrussian.org}}</ref> کرای تاکە سنووری ڕووسیا لەگەڵ [[کۆریای باکوور]]دا ھاوبەشە، بەدرێژایی [[ڕووباری تومێن]] لە [[قەزای خاسانسکی]] لە گۆشەی باشووری ڕۆژاوای کڕای. پیتەر کەنداوی گەورە کە گەورەترین کەنداوی [[دەریای ژاپۆن]]ە، بەدرێژایی کەنارەکانی باشوور ھەڵکەوتووە. لە ڕووی مێژوویییەوە بەشێکە لە مانچوریا، پریمۆرسکی کرای لەلایەن چینگ چینەوە لە ساڵی ١٨٦٠ وەک بەشێک لە ناوچەیەک کە بە مانچوریای دەرەوە ناسراوە، ڕادەستی [[ئیمپراتۆرییەتی ڕووسیا]] کرا، کە زۆربەی خاکی ئۆبلاستی پریمۆرسکاای پێکھێنا. لە کاتی [[جەنگی ناوخۆی ڕووسیا]]دا بوو بە بەشێک لە کۆماری ڕۆژھەڵاتی دوور پێش ئەوەی پەیوەندی بە [[یەکێتی سۆڤیەت]]ەوە بکات، بە چەندین گۆڕانکاریدا تێپەڕی تا گەیشتە شێوەی ئێستای لە ساڵی ١٩٣٨. پریمۆرسکی کرای شوێنی بەلەمەکانی [[ھێزی دەریایی ڕووسیا]]ی [[ئۆقیانووسی ئارام]].<ref name="regioncompanies">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Выписки ЕГРЮЛ и ЕГРИП, проверка контрагентов, ИНН и КПП организаций, реквизиты ИП и ООО |ناونیشان=https://sbis.ru/contragents?p=companies |وێبگە=СБИС |ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٨|زمان=ru}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.worldcasinodirectory.com/casino/primorsky-entertainment-resort-city|بڵاوکەرەوە=[World Casino Directory]|ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی شوباتی ٢٠١٥|سەردێڕ=NagaCorp's Primorsky Entertainment Resort City in Vladivostok}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Primorsky Krai}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|ڕووسیا}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{ڕووسیا-کۆلکە}} [[پۆل:پریمۆرسکی کرای]] [[پۆل:ناوچەی فیدراڵی ڕۆژھەڵاتی دوور|پریمۆرسکی کرای]] [[پۆل:ڕۆژھەڵاتی دووری ڕووسیا|پریمۆرسکی کرای]] 57q57whvv4kco9sh8fjn1bkomz3wx3q 0 218942 1688594 1444358 2026-10-17T07:34:36Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (بەڕازیل-کۆلکە، جوگرافیا-کۆلکە) 1688594 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:Porto_Velho_RO.jpg|وێنۆک|سەرەوە چەپ:ئۆفیسی حکوومەتی ویلایەتی ڕۆندۆنیا، سەرەوەی ڕاست:بەندەری پۆرتۆ ڤێلۆ، ناوەڕاستی چەپ:ماڵی ڕۆشنبیری پۆرتۆ ڤێلۆ، ناوەڕاستی ڕاست:خۆراوابوون لە ڕووباری مادێرا، خوارەوە:دیمەنێکی پانۆرامای ناوەندی شار لە ناوچەی پێدرینھاسەوە]] '''پۆرتۆ ڤێلۆ''' پایتەختی ویلایەتی [[ڕۆندۆنیا]]ی [[بەڕازیل]]ە، لە حەوزی سەرەوەی [[ئەمازۆن (ڕووبار)|ڕووباری ئەمازۆن]] و قەشەیەکی گەورەی کاسۆلیکییە. ژمارەی دانیشتووانی ٥٤٨٬٩٥٢ کەسە (بەپێی خەمڵاندنی [[پەیمانگای جوگرافیا و ئاماری بەڕازیل]] ٢٠٢١). شارۆچکەکە دەکەوێتە سنووری ڕۆندۆنیا و [[ویلایەتی ئەمازۆن]]، ناوەندێکی گرنگی بازرگانییە بۆ کاسیتەریت، کە کانگاکردنی نوێنەرایەتی گرنگترین چالاکیی ئابووری دەکات لە ناوچەکەدا، ھەروەھا ناوەندێکی گواستنەوە و پەیوەندییە. لە کەناری ڕۆژھەڵاتی ڕووباری مادێرایە کە یەکێکە لە لقە سەرەکییەکانی ڕووباری ئەمازۆن. ھەروەھا گەورەترین شاری ڕۆندۆنیایە، ھەروەھا گەورەترین پایتەختی ویلایەتی بەڕازیلە لە ڕووی ڕووبەرەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Archived copy |ناونیشان=http://www.pnud.org.br/arquivos/ranking-idhm-2010.pdf |ڕەوشی ناونیشان=مردوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20140708233352/http://www.pnud.org.br/arquivos/ranking-idhm-2010.pdf |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٨ی تەممووزی ٢٠١٤|ڕێکەوتی سەردان=١ی ئابی ٢٠١٣|بڵاوکەرەوە=United Nations Development Programme (UNDP)}}</ref><ref>[http://www.worldwildlife.org/wildplaces/amazon/index.cfm Amazon Rainforest, Amazon Plants, Amazon River Animals]</ref> شارەوانییەکە زۆربەی سنووری نێوان ئەمازۆن و ڕۆندۆنیای داگیرکردووە، ھەم ڕۆژاواترین شارە و ھەم باکووریترین شارە لە ویلایەتەکەدا.<ref>{{بیرخستنەوە|سەردێڕ=O Fim da Floresta? A Devastação das Unidades de Conservação e Terras Indígenas no Estado de Rondônia |دوایین١=Millikan |یەکەم١=Brent |دوایین٢=Cardozo |یەکەم٢=Ivaneide Bandeira |دوایین٣=Leroy |یەکەم٣=Jean Pierre |دوایین٤=Caminha |یەکەم٤=Ludmila |یەکەم٥=Maria Inês |دوایین٥=Hargreaves |یەکەم٦=Rogério Vargas |دوایین٦=Motta |یەکەم٧=Vânia |دوایین٧=Alves |یەکەم٨=Verena |دوایین٨=Glass |بڵاوکەرەوە=Grupo de Trabalho Amazônico - GTA |ڕێکەوت=حوزەیرانی ٢٠٠٨|ناونیشان=http://stat.correioweb.com.br/cbonline/junho/ofimdafloresta.pdf |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠١٦|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١١ی ئەیلوولی ٢٠١٦ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20160911090609/http://stat.correioweb.com.br/cbonline/junho/ofimdafloresta.pdf |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Porto Velho}} {{تووڵی دەروازە|بەڕازیل|جوگرافیا}} {{بەڕازیل-کۆلکە}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} [[پۆل:پۆرتۆ ڤێلۆ]] nqyxm6tgk1kmht8ji6339ub1fxsnzgf 0 219427 1688259 1687203 2026-10-16T20:15:05Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێسەرچاوە|بێسەرچاوە]]}} 1688259 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:Chapada_diamantina.jpg|وێنۆک|پارکە نەتەوەیییەکەی چاپادا دیامانتینا]] '''پارکە نەتەوەیییەکەی چاپادا دیامانتینا''' پارکێکی نیشتمانییە لە ناوچەی [[چاپادا دیامانتینا]] لە ویلایەتی [[باھیا]] لە [[بەڕازیل]]. == شوێن == پارکەکە لە بایۆمی کاتینگادایە، و ڕووبەرەکەی ١٥٢ ھەزار و ١٤٢ ھێکتارە (٣٧٥ ھەزار و ٩٥٠ دۆنم). بە فەرمانی ٩١٫٦٥٥ لە ١٧ی ئەیلوولی ١٩٨٥ دروست کراوە، و لەلایەن دامەزراوەی چیکۆ مێندێس بۆ پاراستنی جۆراوجۆری زیندوو بەڕێوەدەبرێت.{{sfn|Parna da Chapada da Diamantina – Chico Mendes}} ئەم پارکە بەشێک لە شارەوانییەکانی [[پاڵمێیراس، باھیا|پاڵمێیراس]]، [[موکوگێ]]، [[لێنسۆیس]]، [[ئیبیکۆارا]] و [[ئەندارای]] لە ویلایەتی باھیا دەگرێتەوە.{{sfn|Unidade de Conservação … MMA}} == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} {{پۆلی کۆمنز|Chapada Diamantina}} {{تووڵی دەروازە|بەڕازیل}} {{بەڕازیل-کۆلکە}} [[پۆل:پارکە نەتەوەییەکانی بەڕازیل|چاپادا دیامانتینا]] [[پۆل:ناوچە پارێزراوەکانی باھیا]] t2ulb7gdnuouhr4tm72vsj8s2ki4myd 0 219615 1688415 1474981 2026-10-16T22:35:59Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە، ئیسپانیا-کۆلکە) 1688415 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:Plaza_de_España_(Sevilla)_-_01.jpg|وێنۆک|بینایەک لە پلازا لە کاتی خۆراوابووندا]] '''پلازا دی ئیسپانیا''' ("گۆڕەپانی ئیسپانیا") گۆڕەپانێکە لە پارک دی ماریا لویزا ([[پارکێ دی ماریا لویزا|پارکی ماریا لویزا]])، لە شاری [[سێڤیلیا]] لە [[ئیسپانیا]]. لە ساڵی ١٩٢٨ بۆ پێشانگای ئیبرۆ-ئەمریکی ساڵی ١٩٢٩ دروست کراوە. نموونەیەکی گرینگی تەلارسازی ناوچەگەرییە، کە توخمەکانی بوژانەوەی بارۆک، بوژانەوەی ڕێنێسانس و بوژانەوەی مۆری (نیۆ-مودێجار) شێوازەکانی [[تەلارسازی ئیسپانی]] تێکەڵ کردووە.<ref>http://www.sevilla5.com/monuments/plespana.html Sevilla-Plaza de España, Sevilla5, accessed 4/08/2010</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Diaz Cubero |ناونیشان=http://diazcuberosa.com/ |وێبگە=Diaz Cubero SA |ڕێکەوتی سەردان=١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٩ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٩ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20191011084500/http://diazcuberosa.com/ |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} {{پۆلی کۆمنز|Plaza de España, Seville}} {{تووڵی دەروازە|ئیسپانیا|نژیاروانی}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{ئیسپانیا-کۆلکە}} [[پۆل:پارکەکان لە ئیسپانیا]] [[پۆل:بینا و پێکھاتە لە شاری سێڤیلیا]] [[پۆل:چاندی ئیسپانی]] g5prtxbxk57enk2hfmyjkambyzcmega 0 219694 1688283 1686832 2026-10-16T20:19:35Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688283 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} [[پەڕگە:Synthetic mescaline powder i2001e0151 ccby3.jpg|وێنۆک]] '''دەرمانی دەروونی''' ({{بە ئینگلیزی|Psychedelic drug}}) دەوترێت کۆمەڵێک پێکھاتەی کیمیایین کە کاریگەرییان لەسەر [[مێشک]] و [[کۆئەندامی دەمار]] ھەیە، ھەربۆیە بەھۆی ئەوەی ھۆشیاری و دەروونی مرۆڤ دەگۆڕن، دەخرێنە پۆلی دەروونی چالاک. ئەم پێکھاتانە کاریگەری خۆیان بە کاریگەری «ئاگۆنیستی» لەسەر وەرگرەکانی «سیرۆتۆنین» نیشان دەدەن.<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|url=http://www.nature.com/npp/journal/v21/n1s/full/1395318a.html|title=Serotonin and Hallucinogens|work=Neuropsychopharmacology Revie</ref> سایکێدلیک پۆلێکە لە دەرمانی وەسوەسە دروستکەر کە پێیان دەوترێت «وەسوەسە دروستکەرەکانی سیرۆتۆنەرژیک». کاریگەری سەرەکی دەرمانی سایکدەلیک بریتییە لە گۆڕینی مەعریفە و تێگەیشتنی مرۆڤ. بۆنموونە:LSD mescaline, dimethyltryptamine psilocybin mushroom لە بەناوبانگترین پێکھاتە دەروونی چالاکەکانن. زۆرێک لە ماددە دەروونییەکان لە ھەموو جیھاندا بە نایاسایی دادەنرێت، بەڵام ھێشتا، بەکارھێنانی ئەم ماددانە بۆ کات بەسەربردن لە ناوچە جیاوازەکانی جیھاندا باو بووە.<ref name="Aghajanian, G 16S–23S">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|نووسەر=Aghajanian, G|ڕێکەوت=ئابی ١٩٩٩|سەردێڕ=Serotonin and Hallucinogens|journal=Neuropsychopharmacology|بەرگ=٢١|issue=2|پەڕەکان=١٦S–٢٣S|doi=10.1016/S0893-133X(98)00135-3|pmid=١٠٤٣٢٤٨٤|doi-access=free}}</ref><ref name="psych-meditation-self">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین١=Millière |یەکەم١=Raphaël |دوایین٢=Carhart-Harris |یەکەم٢=Robin L. |دوایین٣=Roseman |یەکەم٣=Leor |دوایین٤=Trautwein |یەکەم٤=Fynn-Mathis |دوایین٥=Berkovich-Ohana |یەکەم٥=Aviva |سەردێڕ=Psychedelics, Meditation, and Self-Consciousness |journal=Frontiers in Psychology |ڕێکەوت=٢٠١٨|بەرگ=٩|پەڕە=١٤٧٥|doi=10.3389/fpsyg.2018.01475 |pmid=٣٠٢٤٥٦٤٨|pmc=٦١٣٧٦٩٧|doi-access=free}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|پزیشکی|زانست}} {{پۆلی کۆمنز|Psychedelics}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{پزیشکی-کۆلکە}} 6lv3bu1xqrmpzl52nnpenidyqv5sdix 0 219783 1688600 1527001 2026-10-17T07:35:36Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فیلم-کۆلکە) 1688600 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Pororo the Little Penguin.jpg|وێنۆک]] '''پۆرۆرۆ پەنگوینی بچووک''' ({{بە کۆری|뽀롱뽀롱 뽀로로}}) زنجیرەیەکی تەلەڤزیۆنی ئەنیمەیشنی کۆمپیوتەریی کۆریای باشوورە. زنجیرەکە بۆ یەکەمجار لە کەناڵی [[سیستمی پەخشی پەروەردەیی|١]] لە کۆریای باشوور لە ساڵی ٢٠٠٣ نمایشکرا و تا ساڵی ٢٠٢١ لە کەناڵەکەدا بەردەوام بوو، زنجیرەکە ٧ وەرزی ھەبوو. زنجیرەکە لە دەوری سەرگەرمیەکانی پەنگوینێکی بچووک بە ناوی پۆرۆرۆ دەسوڕێتەوە، و ھاوڕێکانی کە لە گوندێکی بەفراوی دارستانی پۆرۆنگ پۆرۆنگ دەژین، کە زۆرجار تووشی ئاستەنگی دەبن و لە ھەر ئەڵقەیەکدا وانەی پراکتیکی و ڕە[https://web.archive.org/web/20090210034916/http://www.radsheep.com/ Radical Sheep Productions Co Ltd] دروستی کردووە، کە بنکەکەی لە شاری سیئۆلی کۆریای باشوورە.  چۆی سانگ ھیون کە لە کۆمپانیای ئایکۆنیکس ئینتەرتەینمەنت کاردەکات، پڕۆژەیەکی دروستکردنی کارەکتەری پێدرا کە نوێنەرایەتی ئاژەڵێک بکات کە لە زستاندا دەژی. چۆی سەردانی باخچەیەکی ئاژەڵانی کرد بۆ ئەوەی ئەو ئاژەڵانە ببینێت و تێبگات کە منداڵان چۆن چێژیان لە سەیرکردنیان وەرگرتووە. چەندین دیزاینەری پیشەگەر پەیوەست بوون بەو پڕۆژەیە بۆ ئەوەی کارەکتەرێکیان بۆ دابنێن، بەڵام دیزاینەکەی چۆی وەک براوە ھەڵبژێردرا، کە دواتر بوو بە پۆرۆرۆ.  پۆرۆرۆی ئەسڵی پەنگوینێکی شین و سپی و بچووک بوو کە کڵاوی فڕۆکەوانی و چاویلکەی لەبەردا بوو، کە لەنێو منداڵاندا بەناوبانگ بوو.  کاتێک ناسێندرا، منداڵانی تەمەن ٤-٧ ساڵانی کردە ئامانج. پۆرۆرۆ ھیچ باکگراوندێکی تایبەتی نییە و ھیچ کۆدێکی کولتووری نییە، بەجۆرێک کە زنجیرەکە بتوانێت بۆ منداڵان لە سەرانسەری جیھاندا بەناوبانگ بێت.  ئیلھامبەخشەکانی دیزاینی پۆرۆرۆ بریتین لە ماسکۆتی ئایکۆنی میکی ماوس و ھێلۆ کیتی. <references /> {{تووڵی دەروازە|فیلم}} [https://www.bing.com/search?q=Radical+Sheep+Productions&cvid=0a4bbcdb349641599805f1899c8a976c&gs_lcrp=EgRlZGdlKgYIABBFGDkyBggAEEUYOagCALACAA&FORM=ANAB01&PC=NMTS Radical Sheep Productions] {{پۆلی کۆمنز|Pororo the Little Penguin}} {{فیلم-کۆلکە}} [[پۆل:زنجیرە دراما تەلەڤیزیۆنییەکانی کۆریای باشوور کە لە ٢٠٠٣ دەستیان پێکردووە]] [[پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان بە زمانی کۆری]] [[پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەنیمەیشنییەکان سەبارەت بە منداڵ]] tn66yk5dsigjbbydu8xnryprcw5thnh 0 220465 1688246 1687330 2026-10-16T20:12:55Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688246 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{Infobox television|image=Zootopia+ logo.png|caption=|genre=[[Animated series#Television|ئەنیمەیشن]]<br>[[Anthology series|ئەنتلۆجی]]|creator=|developer=|writer={{plainlist| *ترێنت کۆرەی *جۆسی ترینداد *مایکڵ ھیرار }}|director={{plainlist| *ترێنت کۆرەی *جۆسی ترینداد }}|theme_music_composer={{plainlist| *کورتیس گرین *مایک گیاچنۆ }}|starring=|composer={{plainlist| *کورتیس گرین *مایک گیاچنۆ }}|language=ئینگلیزی|num_seasons=١|num_episodes=٦|list_episodes=|executive_producer={{plainlist| * جێنیفەر لی * جێرید بەش * بایڕۆن ھاورد }}|producer=ناتان کورتیس|cinematography=جۆکاوین بالدوین {{Small|(Layout)}}<br>جینا وار لاوس {{Small|(Lighting)}}|editor=شانۆن ستین<br>جێف دراھیم|runtime=|company=کۆمپانیای ئەنیمەیشنی واڵت دیزنی|distributor=میدیای دیزنی|channel=[[دیزنی+]]|picture_format=|audio_format=|released={{Start date|٢٠٢٢|١١|٩}}|last_aired={{End date|سبەی}}}} '''زووتۆپیا'''+ ({{بە ئینگلیزی|+Zootopia}}) زنجیرەیەکی تەلەڤزیۆنی ئەنیمەیشنە کە لەسەر بنەمای زووتۆپیا لەلایەن بایرۆن ھاوارد و ڕیچ مۆر و جارێد بوشەوە دروستکراوە. زنجیرەکە لەلایەن ستۆدیۆی ئەنیمەیشنی [[واڵت دیزنی]] بەرھەم ھێنراوە و لە ٩ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢ لە [[دیزنی+]] بڵاوکرایەوە. == کورتەیەک == زنجیرەکە ٦ چیرۆکی تێدایە کە لە ھەمان ھێڵی کاتی فیلمە ڕەسەنەکەدا ڕوودەدەن.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Porter|یەکەم=Rick|ناونیشان=https://www.hollywoodreporter.com/live-feed/moana-tiana-animated-series-set-at-disney|سەردێڕ='Moana,' 'Tiana' Animated Series Set at Disney+|ئیش=Variety|ڕێکەوت=١٠ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٠}}</ref> == بەژداربووان == *بۆنی ھانت وەک بۆنی ھۆپس *دۆن لەیک وەک ستو ھۆپس *جۆن لاڤێل وەک یاکس *لیا لاثام وەک فرو-فرو *میشێل بوتۆ وەک ترو-ترو *کەتی لۆیس وەک مۆلی ھۆپس و برایانکا *کریستاڵ کۆنگ مینکۆف وەک کاریزما *پۆرشا ویلیامز وەک کریستین *مۆریس لامارش وەک کاک بیگ *ئالان تودیک وەک دوک ویزڵتۆن *ئیماری ویلیامز وەک ڕاینو بۆس *نەیت تۆرێنس وەک ئەفسەر کلۆھاوسەر *[[ئیدریس ئێلبا]] وەک سەرۆک بۆگۆ *[[شەکیرا|شاکیرا]] وەک گازێل *شارلۆت نیکداو وەک سام *ڕیمۆند ئێس پێرسی وەک فلاش *کریستن بێڵ وەک پریسیلا *جۆن لاڤێل وەک جیراڵد کوک *بایرۆن ھاوارد وەک باکی *جارێد بوش وەک پرۆنک == بەرھەمھێنان == === ئەنیمەیشن === زنجیرەکە یەکەمجارە کە سۆفتوێر ئەنیمەیشنی پرێستۆی کۆمپانیای [[پیکسار]] بە شێوەیەکی بەرچاو لە پڕۆژەیەک بەبێ پیکساردا بەکاربھێنرێت<ref name="prodnotes2">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Zootopia+ Production Notes|ناونیشان=https://lumiere-a.akamaihd.net/v1/documents/zootopia_fact_sheet_disney_09b4fc03.pdf|ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٢|ئیش=Disney+|بڵاوکەرەوە=Disney Media & Entertainment Distribution}}</ref>. بەرپرسی کەسایەتی فیلمەکە فرانک ھانەر مۆدێلی کەسایەتییەکانی لە فیلمە ڕەسەنەکە نوێکردەوە بۆ ئەوەی لەگەڵ سۆفتوێر بگونجێت.<ref name="prodnotes3">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Zootopia+ Production Notes|ناونیشان=https://lumiere-a.akamaihd.net/v1/documents/zootopia_fact_sheet_disney_09b4fc03.pdf|ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٢|ئیش=Disney+|بڵاوکەرەوە=Disney Media & Entertainment Distribution}}</ref> دیزاینەری بەرھەمھێنان جیم فین لە نزیکەوە لەگەڵ دەرھێنەرانی فۆتۆگرافی خواکین باڵدین و جینا وار لاوس کاریان کردووە بۆ پەرەپێدانی شێوازی بینراو بۆ ھەر ئەڵقەیەک<ref name="prodnotes4">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Zootopia+ Production Notes|ناونیشان=https://lumiere-a.akamaihd.net/v1/documents/zootopia_fact_sheet_disney_09b4fc03.pdf|ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٢|ئیش=Disney+|بڵاوکەرەوە=Disney Media & Entertainment Distribution}}</ref>. سەرنوسەر شانۆن شتاین لە کاتی پرۆسەی چاپکردندا کار دەکات بۆ یارمەتیدانی دامەزراندنی تۆن و ژانەری جیاوازی ھەر ئەڵقەیەک<ref name="prodnotes5">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Zootopia+ Production Notes|ناونیشان=https://lumiere-a.akamaihd.net/v1/documents/zootopia_fact_sheet_disney_09b4fc03.pdf|ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٢|ئیش=Disney+|بڵاوکەرەوە=Disney Media & Entertainment Distribution}}</ref>. === موزیک === پێنج لە ئەڵقەکان لەلایەن کورتیس گرین و میک جیاکینۆوە ئاوازی بۆ دانراوە. بەڵام باوکی جیاکینۆ، مایکل جیاکینۆ کە ئاوازی بۆ فیلمی ڕەسەنی زووتۆپیا نووسیوە، مۆسیقای فیلمی "دوک: میوزیکاڵ"ی ئامادە کردووە. گۆرانییەکە کە بۆ ھەمان ئەڵقە نووسراوە، "کاتی گەورە" لەلایەن مایکلەوە ئاوازی بۆ دانراوە و تێکستەکانی لەلایەن کەیت ئەندەرسۆن و ئەلیسا سامسێل (سەرگەرمی بەستووی ئۆلاف، سەنتەری پارک) بووە.<ref name="prodnotes">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Zootopia+ Production Notes|ناونیشان=https://lumiere-a.akamaihd.net/v1/documents/zootopia_fact_sheet_disney_09b4fc03.pdf|ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٢|ئیش=Disney+|بڵاوکەرەوە=Disney Media & Entertainment Distribution}}</ref> ==سەرچاوەکان== {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|دیزنی|ئەنیمەیشن}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:بەرنامە ڕاستەقینەکانی دیزنی+]] [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەنیمەیشنییە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠٢٠]] [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەمریکییەکان، دەستپێکردنی ٢٠٢٢]] [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە کۆمیدییە ئەنیمەیشنییە منداڵانە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەنیمەیشنییە کۆمپیوتەرییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەنیمەیشنییەکانی دیزنی]] [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییەکان لەسەر بنەمای فیلمەکانی دیزنی]] [[پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان کە وەسفی دەنگییان تێدایە]] [[پۆل:کۆتاییی زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەمریکییەکانی ٢٠٢٢]] [[پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییە ئینگلیزی-زمانە ئەمریکییەکان]] nse2zlqsosj3b0teanguqtmhikvnf6q 0 220891 1688425 1526833 2026-10-16T22:37:39Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (تەلەڤیزیۆن-کۆلکە، کۆمپانیا-کۆلکە) 1688425 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:Pluto (Disney) transparent.png|وێنۆک]] '''پلۆتۆ'''<ref>Disney, Walt. ''Walt Disney's Story of Pluto The Pup''. Whitman BLB, 1938.</ref> ({{بە ئینگلیزی|Pluto}}) کەسایەتییەکی کارتۆنییە کە لە ساڵی ١٩٣٠ لە ستۆدیۆی [[واڵت دیزنی]] دروستکراوە. پلۆتۆ سەگێکی پرتەقاڵییە، قەبارەی مامناوەندە، گوێچکەی ڕەشە، ئەو سەگی ماڵی میکی ماوسە. یەکەم زنجیرە کارتۆنی پلۆتۆ لە ساڵی ١٩٣٧ دروستکرا، ھەرچەندە پێش ئەوە پلۆتۆ لە ٢٤ ئەڵقەی کارتۆنی میکی ماوسدا دەرکەوتبوو و ڕۆڵی ھەبووە. لە ساڵی ١٩٣٠ تا ١٩٥٣ پلۆتۆ لە کۆی گشتی ٨٩ کورتە فیلمدا بەشداری کردووە، کە چەندین فیلمیان پاڵێوراو بوون بۆ باشترین کورتە فیلمی ئەنیمەیشن. بەو پێیەی پلۆتۆ قسە ناکات، فیلمەکانی لەسەر بنەمای جوڵەی جەستەیی کۆمیدی و نوکتەن نەک دیالۆگ. ئەم تایبەتمەندییە وای لێکردووە کە کەسایەتییەکی پێشەنگ بێت لە کارەکتەرە کارتۆنییە بێ قسەکاندا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://www.michaelbarrier.com/Essays/Flypaper%20Sequence/FlypaperSequence.html#originalpost |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=٢١ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٠ی ئایاری ٢٠١٦ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20160520083057/http://www.michaelbarrier.com/Essays/Flypaper%20Sequence/FlypaperSequence.html#originalpost |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> ==سەرەتای دەرکەوتن== پلۆتۆ بۆ یەکەمجار لە مانگی ئەیلوولی ساڵی ١٩٣٠ لە فیلمێکی کارتۆنی بە ناوی "زیندانی زنجیر" دەرکەوت. لەو کاتەدا ئەنیمەیتەرەکان پێیان وابوو کە واڵت دیزنی ناوی پلۆتۆی لە ھەسارەی تازە دۆزراوی پلۆتۆ وەرگرتووە، لە یەکەم فیلمیدا پلۆتۆ ڕۆڵی سەگێکی پاسەوانی زیندانی بینی کە بەدوای میکی ماوسی تاوانبار و ھەڵھاتوودا دەگەڕێت. دوای مانگ و نیوێک لە کارتۆنێکی تردا وەک سەگەکەی مینی ماوس بە ناوی "ڕۆڤەر" دەرکەوت کە یاوەری میکی ماوس و مینی ماوس بوو لە ناوچەیەکدا. سێیەم دەرکەوتنی لە ساڵی ١٩٣١ لە فیلمی کارتۆنی "ڕاوکردنی ئاسکەکان" بوو و ڕۆڵی سەگی ماڵی میکی ماوسی بە ناوی پلۆتۆ بینی.<ref>Kaufman, J.B. (2016). "Introduction". Silly Symphonies: The Complete Disney Classics, vol 2. San Diego: IDW Publishing. pp. 7–8.</ref> ==تایبەتمەندی کەسایەتی== بە پێچەوانەی ھاوڕێکانی تری میکی ماوس، پلۆتۆ سیمای مرۆڤی نییە و وەک سەگێکی ئاسایی ڕەفتار دەکات. قسە ناکات، بە دوو قاچ ناڕوات و جل و بەرگیش لەبەر ناکات. سەگێکی دڵخۆشە و زۆر حەزی لە سەرگەرمییە، ھەرچەندە زۆر دەترسێت کاتێک ڕووبەڕووی شتێکی نادیار دەبێتەوە. ئیرەیی بە بوونەوەرێکی تر دەبات کە دەیەوێت ببێتە ئاژەڵی ماڵی میکی ماوس و ئەمەش لە چیرۆکە جۆراوجۆرەکاندا نیشان دەدرێت. کاتێک تێدەگات کە بە ھەڵە شتێکی نەناسراوی قووتداوە، تووشی ترس و دڵەڕاوکێ دەبێت. لە زۆرێک لە یارییەکانی لەگەڵ میکی ماوس، پلۆتۆ خۆی تووشی کێشە دەکات، ئەمەش میکی توڕە دەکات. ==سەرچاوەکان== {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|دیزنی|تەلەڤیزیۆن|کۆمپانیا|کۆمیدیا|ئەنیمەیشن|کۆمیک}} {{پۆلی کۆمنز|Pluto (Disney character)}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{کۆمپانیا-کۆلکە}} j4oduim37atoppcb762io96sbxhvf5j 0 220961 1688567 1668046 2026-10-17T05:48:37Z SakuraBot 51806 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688567 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:PlayStation3-Sixaxis.jpg|وێنۆک]] '''سیکس ئەکسیس''' ({{بە ئینگلیزی|Sixaxis}}) گەیمپادێکی بێ وایەرە کە لەلایەن کۆمپانیای سۆنی بۆ کۆنسۆلی یاری ڤیدیۆیی [[ پلەیستەیشن ٣]] بەرھەم ھێنراوە. ئەم بەرھەمە جێگەی دواڵشۆک ٣ی گرتەوە، کە وەشانێکی نوێکراوەی کۆنترۆڵکەرەکە بوو کە فێدباگی ھێزی ھەستکردن وەک کۆنتڕۆڵکەرەکانی دواڵشۆک و دواڵشۆک ٢ لەخۆدەگرێت. ھەروەھا دەتوانرێت کۆنتڕۆڵکەری سیکس ئەکسیس لەگەڵ [[پلەی ستەیشنی ھەڵگیراو]] لە ڕێگەی بلوتوزەوە بەکاربھێنرێت دوای تۆمارکردنی کۆنترۆڵکەرەکە بۆ کۆنسۆلی پلەیستەیشن ٣. لە سەرەتادا بڕیار بوو دواڵشۆک ٣ لەگەڵ [[پلەی ستەیشن ٤]] لە کاتی خۆیدا کۆبکرێتەوە بۆ نمایشکردنی کۆنسۆڵەکە، بەڵام سۆنی لە ناوەڕاستی تانەدان بوو لە داوایەکی یاسایی ساڵی ٢٠٠٤ لەگەڵ کۆمپانیایەک، ھەردوو کۆمپانیاکە لەسەر تەکنەلۆژیای فێدباگ ھاپتیک کە لە کۆنترۆڵکەرەکانی پێشووی پلەیستەیشندا بەکاردەھێنرا، ناکۆکییان ھەبوو. شەڕی یاسایی بووە ھۆی بڕیاری لابردنی تواناکانی لەرزین لە دیزاینی ئەسڵی کۆنترۆڵکەری پلەیستەیشن ٣ کە بە سیکس ئەکسیس ناسرا.<ref>https://web.archive.org/web/20080225032455/http://www.gamesindustry.net/content_page.php?aid=16969</ref> ==سەرچاوەکان== {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|کایەی ڤیدیۆیی|کۆمپانیا}} {{پۆلی کۆمنز|SIXAXIS}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} {{کۆمپانیا-کۆلکە}} 0lfwx9a7jrfizpkoaug8aaq7bcylxi2 0 221031 1688434 1125785 2026-10-16T22:39:09Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کۆمپانیا-کۆلکە، کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688434 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:Playground Games Logo Small 2017.png|وێنۆک]] پلەی گراوند گەیمز ({{بە ئینگلیزی|Playground Games}}) گەشەپێدەرێکی یاری ڤیدیۆیی بەریتانییە و بنکەکەی لە شاری ڕۆیاڵ لیمنگتۆن سپایە. ئەم کۆمپانیایە بە دروستکردنی زنجیرە یارییەکانی فۆرزا ھۆرایزن ناسراوە. پلەی گراوند گەیمز لە ساڵی ٢٠١٨ بووە لقێکی کۆمپانیای مایکرۆسۆفت ستۆدیۆ (ئێستا ستۆدیۆی یاری ئێکس بۆکسە). ھەروەھا ئەم کۆمپانیایە لە ئێستادا کار لەسەر وەشانی داھاتووی زنجیرە یارییەکانی Fable دەکات.<ref>https://segmentnext.com/playground-games-hiring-for-entirely-new-aaa-open-world-action-rpg/</ref><ref>https://www.theverge.com/2018/6/10/17430866/forza-horizon-4-release-date-announced-xbox-one-e3-2018</ref>پلەی گراوند گەیمز لەلایەن گاوین ڕیبورن و ترێڤەر ویلیامز و ڕالف فولتنەوە دامەزراوە، ستۆدیۆکە لە تشرینی دووەمی ٢٠٠٩ ڕاگەیەندرا، بڕیار بوو لە سەرەتای ساڵی ٢٠١٠ بکرێتەوە. ئەم کۆمپانیایە یەکەم پڕۆژەی خۆیان بە ناوی Forza Horizon لە ساڵی ٢٠١٢ ڕاگەیاند.<ref>https://www.gamesindustry.biz/playground-confirmed-as-forza-horizon-developer</ref> ==سەرچاوەکان== {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|کۆمپانیا|شانشینی یەکگرتوو|کایەی ڤیدیۆیی }} {{کۆمپانیا-کۆلکە}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:کۆمپانیاکانی یارییە ڤیدیۆیییەکان کە لە ٢٠١٠ دامەزراون]] [[پۆل:کۆمپانیاکانی پەرەپێدانی کایەی ڤیدیۆیی]] [[پۆل:کۆمپانیاکانی یاری ڤیدیۆیی بەڕیتانیا]] fd4wf8knp4ngjctxmakxpbpzbn9fkda 0 221061 1688184 1545893 2026-10-16T19:39:19Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (تەلەڤیزیۆن-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688184 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:The Guardians of the Galaxy Holiday Special poster.jpg|وێنۆک|پۆستەری فەرمی]] '''''پاسەوانانی گەلەئەستێرە''''' ئەڵقەیەکی تەلەڤیزیۆنی تایبەتی ئەمریکییە لەلایەن جەیمس گەن بۆ خزمەتگوزاری پەخشکردن [[دیزنی+]] نووسراوە و دەرهێنراوە، لەسەر گروپێک کەسایەتی [[مارڤڵ کۆمیکس]]، [[پاسەوانانی گەلەئەستێرە (تیمی ٢٠٠٨)|پاسەوانانی گەلەئەستێرە]] دروستکراوە. ئەڵقەکە دووەم [[پێشکەشکردنی تایبەتی ستۆدیۆکانی مارڤڵ|نمایشی تایبەتی ستۆدیۆکانی مارڤڵە]] لە [[جیهانی سینەماییی مارڤڵ]]دا (MCU)، و لەگەڵ [[پێڕستی فیلمەکانی گەردوونی سینەمایی مارڤڵ|فیلمەکان]] و زنجیرە تەلەڤیزیۆنییەکاندا هاوبەشی ناوەڕۆک دەکات. چیرۆکەکە دوای پاسەوانانی گەلەئەستێرە دەکەوێت کاتێک ئاهەنگی کریسمس دەگێرن و بۆ دیارییەک بۆ سەرۆکەکەیان [[پیتەر کوێڵ (جیھانی سینەماییی مارڤڵ)|پیتەر کوێڵ]] دەگەڕێن. ئەڵقەکە لەلایەن ستۆدیۆکانی مارڤڵەوە بەرهەمهێنراوە، و هەروەهاش ترۆڵ کۆرت ئینتەرتەینمەنت لە بەرهەمهێنانەکەدا بەژداربوو. == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{Official website}} at [[Marvel.com]] * {{Disney+ movie}} * {{IMDb title}} {{تووڵی دەروازە|خەیاڵی زانستی|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|تەلەڤیزیۆن|دیزنی|دەیەی ٢٠٢٠|کۆمیک|کۆمیدیا}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٠ بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدیی ئەکشنی ئەمریکی]] [[پۆل:فیلمی ئەکشنی زانستی ئەمریکی]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی ژیانی دەرەوەی زەوی]] [[پۆل:فیلمەکان لە لۆس ئەنجلۆس دانراون]] [[پۆل:فیلمە سەرکێشییەکانی ساڵی ٢٠٢٢]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان بە ئەکشن و ئەنیمەیشنی ڕاستەوخۆ]] [[پۆل:فیلمە ئەکشنییە زانستییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:خەیاڵ دەربارەی گەشتی نێوان گەلەئەستێرەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە سیناریۆی جەیمز گەن]] [[پۆل:پاڵەوانانی گەردوون (زنجیرەفیلم)]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە ئاکشنە ئینگلیزییەکان]] [[پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییە وێنەگیراوەکان لە ئەتڵانتا]] [[پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییە وێنەگیراوەکان لە جۆرجیا (ویلایەت)]] cu2hkn2emifdhlmg39cwyey0ihzhgwd 1688377 1688184 2026-10-16T21:10:30Z AramBot 39807 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688377 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:The Guardians of the Galaxy Holiday Special poster.jpg|وێنۆک|پۆستەری فەرمی]] '''''پاسەوانانی گەلەئەستێرە''''' ئەڵقەیەکی تەلەڤیزیۆنی تایبەتی ئەمریکییە لەلایەن جەیمس گەن بۆ خزمەتگوزاری پەخشکردن [[دیزنی+]] نووسراوە و دەرهێنراوە، لەسەر گروپێک کەسایەتی [[مارڤڵ کۆمیکس]]، [[پاسەوانانی گەلەئەستێرە (تیمی ٢٠٠٨)|پاسەوانانی گەلەئەستێرە]] دروستکراوە. ئەڵقەکە دووەم [[پێشکەشکردنی تایبەتی ستۆدیۆکانی مارڤڵ|نمایشی تایبەتی ستۆدیۆکانی مارڤڵە]] لە [[جیهانی سینەماییی مارڤڵ]]دا (MCU)، و لەگەڵ [[پێڕستی فیلمەکانی گەردوونی سینەمایی مارڤڵ|فیلمەکان]] و زنجیرە تەلەڤیزیۆنییەکاندا هاوبەشی ناوەڕۆک دەکات. چیرۆکەکە دوای پاسەوانانی گەلەئەستێرە دەکەوێت کاتێک ئاهەنگی کریسمس دەگێرن و بۆ دیارییەک بۆ سەرۆکەکەیان [[پیتەر کوێڵ (جیھانی سینەماییی مارڤڵ)|پیتەر کوێڵ]] دەگەڕێن. ئەڵقەکە لەلایەن ستۆدیۆکانی مارڤڵەوە بەرهەمهێنراوە، و هەروەهاش ترۆڵ کۆرت ئینتەرتەینمەنت لە بەرهەمهێنانەکەدا بەژداربوو. == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{Official website}} at [[Marvel.com]] * {{Disney+ movie}} * {{IMDb title}} {{تووڵی دەروازە|خەیاڵی زانستی|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|تەلەڤیزیۆن|دیزنی|دەیەی ٢٠٢٠|کۆمیک|کۆمیدیا}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٠ بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدیی ئەکشنی ئەمریکی]] [[پۆل:فیلمی ئەکشنی زانستی ئەمریکی]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی ژیانی دەرەوەی زەوی]] [[پۆل:فیلمەکان لە لۆس ئەنجلۆس دانراون]] [[پۆل:فیلمە سەرکێشییەکانی ساڵی ٢٠٢٢]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان بە ئەکشن و ئەنیمەیشنی ڕاستەوخۆ]] [[پۆل:فیلمە ئەکشنییە زانستییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:خەیاڵ دەربارەی گەشتی نێوان گەلەئەستێرەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە سیناریۆی جەیمز گەن]] [[پۆل:پاڵەوانانی گەردوون (زنجیرەفیلم)]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە ئاکشنە ئینگلیزییەکان]] [[پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییە وێنەگیراوەکان لە ئەتڵانتا]] [[پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییە وێنەگیراوەکان لە جۆرجیا (ویلایەت)]] [[پۆل:فیلمە تەلەڤیزیۆنییە کۆمیدییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە دەرھێنراوەکانی جەیمس گەن]] [[پۆل:فیلمەکان بە مۆسیقای جۆن مێرفی]] qg9e1l26qvweeo2gs76tzggcp1v33bz 0 221790 1688471 1593078 2026-10-17T01:37:22Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، فیلم-کۆلکە، تەلەڤیزیۆن-کۆلکە) 1688471 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:Puri Jagannadh on the sets of 'Bbuddah…Hoga Terra Baap' (cropped).jpg|وێنۆک|پوری جاگاناد لە ساڵی ٢٠١١|150px]] '''پوری جاگاناد''' ({{بە ئینگلیزی|Puri Jagannadh، لەدایکبووی ٢٨ی ئەیلوولی ١٩٦٦}}) دەرھێنەرێکی سینەمایی و سیناریۆنووس و بەرھەمھێنەرێکی ھیندییە، کە بە پلەی یەکەم لە پیشەسازی فیلمەکانی زمانی تێلووگوو کاردەکات.<ref>https://m.timesofindia.com/entertainment/telugu/movies/news/liger-director-puri-jagannadh-to-act-in-chiranjeevis-godfather/articleshow/90741230.cms</ref> یەکەم دەرھێنانی بۆ فیلمی تێلووگوو «بادری» ئەنجامدا کە پاوان کالیان و ڕێنو دێسای و ئەمیشا پاتەل ڕۆڵی سەرەکییان تێدا گێڕا. لە ساڵی ٢٠٠٦ دەرھێنەری فیلمی تێلووگوو «پۆکیری» بووە، کە بۆ یەکەمجار لە حەوتەمین فێستیڤاڵی فیلمی IIFA کە لە دوبەی بەڕێوەچوو.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://archives.chennaionline.com/film/Events/2006/06iifa.asp |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=١٣ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٩ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٣ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٩ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20090113130322/http://archives.chennaionline.com/film/Events/2006/06iifa.asp |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> دواتر فیلمەکە بە چەند زمانێکی ھیندستان دووبارە دروستکرایەوە، بەمەش ناساندنی بەرفراوانتری ھیندی بە ناوی پوری ھێنا. پوری جاگاناد لە ٢٨ی ئەیلوولی ١٩٦٦ لە شاری پیتاپورام لە ویلایەتی [[ئاندرە پرەدێش]] لەدایکبووە.<ref>https://www.firstpost.com/entertainment/puri-jagannadh-celebrates-birthday-ram-charan-mahesh-babu-vijay-deverakonda-wish-tollywood-filmmaker-8859401.html</ref><ref>https://www.eenadu.net/movies</ref> شوێنی لەدایکبوونی گوندی باپیراجو کۆتاپالییە لە قەزای ڤیساخاپاتنام لە ئەندرە پرادێش. ئەو لە شاری سانت بوو. ئامادەیی تێری زا، پێدا بۆداپالی و دەرچووی کۆلێژی ئامال، ئاناکاپالێیە. پوری کاری دەرھێنانی فیلمی وەک یاریدەدەری دەرھێنەر بۆ ڕام گۆپاڵ ڤارما و بۆ چەندین فیلمی تێلووگوو کە بە شێوەیەکی سەرەکی لە ژانەری ئەکشندا دەستی پێکردووە.<ref>http://entertainment.oneindia.in/telugu/news/2009/krishnavamsi-puri-jagannath-films-091009.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131002101044/http://entertainment.oneindia.in/telugu/news/2009/krishnavamsi-puri-jagannath-films-091009.html |date= ٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٣ }}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|فیلم|تەلەڤیزیۆن|ھیندستان}} {{پۆلی کۆمنز|Puri Jagannadh}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{فیلم-کۆلکە}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٦]] [[پۆل:خەڵاتی فیلم فەیر براوەی باشوور]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:بەرھەمھێنەرانی فیلمی ھیندی]] a0nyjt1ljzrhdf108msttqk5llogzq3 0 222104 1688598 1295279 2026-10-17T07:35:16Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، فەلسەفە-کۆلکە) 1688598 wikitext text/x-wiki '''پۆرفیریۆس''' یا '''فۆرفیریۆس''' (بە [[یۆنانی]]: Πορφύριος) (٢٣٣ ھەتا ٣٠٤ی زایینی) لە فەیلەسووفانی قوتابخانەی [[ئەسکەندەریە|ئەسکەندەرییە]] و شاگردی [[پلوتینۆس]] بوو. یەکێ لە ناودارترین حەکیمانی [[ئەفلاتوونیزمی نوێ|ئەوئەفلاتوونییە]]. ناوی لە زمانی سوریانیدا مەلیک (بە مانای شا) بووە. ساڵی ٢٣٣ لە شاری [[سووری لوبنان]] لە دایک دەبێ و پاشان دەچێتە [[ئەتینا|ئاتینا]] و لە لای [[کاسیۆس لۆگینۆس]] (ھەر ئەو کەسەی وا نازناوی پۆرفیریۆس بە مانای «ئەرخەوانیپۆش»ی پێ بەخشی) دەستی کرد بە فێربوونی ئەدەب و ڕەوانبیژی و، لە لای پلوتینۆس -یشەوە خەریکی خوێندنی [[فەلسەفە]] بوو. پلوتینۆس مامۆستای خۆشەویستی پۆرفیریۆس بوو و، پۆرفیریۆس زۆری حەز پێ دەکرد و دوای مردنی، جێگەی گرتەوە. ئەویش ھەر وەک مامۆستاکەی بیروبڕوای [[سۆفییایەتی|سۆفییانەی]] ھەبوو و [[مێدیتەیشن|مێدیتەیشنی]] بە مەرجی پێویست بۆ گەیشتن بە ھەقیقەت و چوون بەرەو کەماڵ دەزانی.<ref>The Organon or Logical Treatises of Aristotle with the Introduction of Porphyry Bohn's Classical Library 11-12, Octavius Freire Owen, trans. (London: G. Bell, ۱۹۰۸–۱۹۱۰), ۲ vols</ref> [[ئیساگۆجی|پێشەکییەکی]] لەسەر کتێبی ئۆرگانۆنی ئەرەستوو نووسی و لە بابەت [[کاتەگۆرییەکان (ئەرەستوو)|کاتەگۆرییەکانەوە]] بیروبۆچوونی باشی دەربڕی.<ref>Porphyry. On Aristotle's Categories. Translated by Steven K. Strange (Ithaca, New York, 1992)</ref> کتێبێکیشی لەبارەی خۆپاراستن لە خواردنی گۆشتەوە نووسیوە.<ref>De abstinentia ab esu animalium Jean Bouffartigue, M. Patillon, and Alain-Philippe Segonds, edd. , 3 vols. , Budé (Paris, 1979-1995)</ref> ساڵی ٣٠٤یش دەمرێ. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Porphyry (philosopher)}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|فەلسەفە}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{فەلسەفە-کۆلکە}} [[پۆل:مردووانی ٣٠٥]] [[پۆل:ڕەخنەگرانی مەسیحییەت]] [[پۆل:فەیلەسووفانی سەردەمی ڕۆمانی]] [[پۆل:فەیلەسووفانی یۆنانی کۆن]] [[پۆل:مردووانی ٣١٠]] 4o6hguhabqyci4z4rih4zcztw1d8g9p 0 226062 1688413 1295174 2026-10-16T22:35:39Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فیلم-کۆلکە، تەلەڤیزیۆن-کۆلکە، فلیپین-کۆلکە) 1688413 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:Platoon posters 86.jpg|وێنۆک]] '''پلاتوون''' ({{بە ئینگلیزی|Platoon}}) فیلمێکی جەنگیی ئەمریکییە، [[ئۆلیڤەر ستۆن]] کاری دەرھێنانی بۆ کردووە، تۆم بێرینگەر، ویلێم داتۆی، [[چارلی شین]] و [[جۆنی دێپ]] ڕۆڵی سەرەکی تێدا دەگێڕن. یەکەم فیلمی تریلۆجییە کە باسی [[شەڕی ڤیێتنام]] دەکات، فیلمەکە لەسەر بنەمای ئەزموونی ستۆن لە شەڕەکەدا دروست کراوە و باس لە خۆبەخشێکی سوپای ئەمریکا (شێن) دەکات کە لە ڤێتنام خزمەت دەکات لەکاتێکدا پۆلیسی فەوجی و سەرۆکی فەوجەکەی (بێرێنگەر و دافۆ) لەسەر ڕەوشتی فەوجی و خودی شەڕەکە مشتومڕ دەکەن. ستۆن سیناریۆی فیلمەکەی لەسەر بنەمای ئەزموونەکانی وەک پیادەیەکی ئەمریکی لە ڤێتنام نووسیوە، بۆ بەرپەرچدانەوەی ئەو دیدگایەی کە لە فیلمی The Green Beretsی جۆن وایندا وێنا کراوە.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/MGM_Home_Entertainment</ref> ھەرچەندە فیلمی وەک میدنایت ئێکسپرێس و سکارفەیسی نووسیوە، بەڵام ستۆن کێشەی زۆری ھەبوو بۆ ئەوەی فیلمەکە پەرەپێبدات تاوەکو کۆمپانیای فیلمی ھێمدەیل لەگەڵ سەلڤادۆر پڕۆژەکەیان گرتەدەست. وێنەگرتنی فیلمەکە لە مانگی شوباتی ساڵی ١٩٨٦ لە فلیپین ئەنجامدرا و ٥٤ ڕۆژی خایاند. فیلمی Platoon یەکەم فیلمی ھۆلیوود بوو کە لەلایەن کەسێکی دێرین لە جەنگی ڤێتنامەوە نووسرا و دەرھێنرا. لەگەڵ بڵاوبوونەوەی، پلاتون ستایشی ڕەخنەگرانی بەدەستھێنا بەھۆی دەرھێنان و سیناریۆی ستۆن، سینەماکاری، ڕیالیزمی زنجیرە شەڕەکان و ڕۆڵی شێن و دافۆ و بێرنگەر. فیلمەکە لە کاتی بڵاوبوونەوەیدا سەرکەوتنی بەدەستھێنا لە بۆکس ئۆفیسدا، داھاتی ناوخۆی ١٣٨٬٥ ملیۆن دۆلاری بەدەستھێنا لە بەرامبەر بوودجەی ٦ ملیۆن دۆلار. فیلمەکە لە ٥٩ەمین خەڵاتی ئۆسکاردا بۆ ھەشت خەڵاتی ئۆسکار پاڵێوراو بوو، ھەروەھا چوار خەڵاتی بەدەستھێنا کە بریتیبوون لە باشترین فیلم، باشترین دەرھێنەر بۆ فیلمی ستۆن، باشترین دەنگ، و باشترین مۆنتاژکردنی فیلم. لە ساڵی ١٩٩٨ دامەزراوەی فیلمی ئەمریکی لە ڕاپرسییەکەی "AFI's 100 Years 100 Movies"دا پلاتۆنی لە پلەی ٨٣ دانا.<ref>https://deadline.com/2019/12/national-film-registry-2019-record-female-directors-boys-dont-cry-purple-rain-clerks-gaslight-platoon-full-list-1202806279/</ref><ref>https://www.loc.gov/programs/national-film-preservation-board/film-registry/complete-national-film-registry-listing/</ref><ref>https://www.loc.gov/item/prn-19-116/women-rule-2019-national-film-registry/2019-12-11/</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|فیلم|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|تەلەڤیزیۆن|شەڕ|ھۆڵیوود|فلیپین|شانشینی یەکگرتوو}} {{فیلم-کۆلکە}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{فلیپین-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمەکانی ١٩٨٦]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان دەربارەی تۆڵەسەندنەوە]] [[پۆل:براوەکانی خەڵاتی ئۆسکاری باشترین فیلم]] [[پۆل:فیلمەکانی ئەمریکا بۆ تۆمارکردنی فیلمی نەتەوەیی]] [[پۆل:شەڕی ڤیێتنام]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ١٩٨٠]] [[پۆل:فیلمەکانی دەیەی ١٩٨٠ بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمە سەربەخۆیە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە درامییە جەنگییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:براوەکانی گۆڵدن گڵۆب بۆ باشترین فیلمی درامی]] [[پۆل:فیلمەکان سەبارەت بە دەستدرێژیی سێکسی]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە مێترۆ مانیلا وێنەیان گیراوە]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی کە خەڵاتی ئۆسکاریان بۆ باشترین تێکەڵکردنی دەنگ بەدەستھێناوە]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی کە دەرھێنەرەکەیان خەڵاتی ئۆسکاری بۆ باشترین دەرھێنان بەدەستھێناوە]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی کە دەرھێنەرەکەیان خەڵاتی بافتای بۆ باشترین دەرھێنان بەدەستھێناوە]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی کە دەرھێنەرەکەیان خەڵاتی گۆڵدن گڵۆبی بۆ باشترین دەرھێنەر بەدەستھێناوە]] [[پۆل:خەڵاتی ڕۆحی سەربەخۆ بۆ براوەی باشترین فیلم]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان کە لەسەر بنەمای ڕووداوە ڕاستەقینەکان دروستکراون]] [[پۆل:فیلمە سەربەخۆیییە ئەمریکییەکان]] 5tstoxfpuqhbpdcka4hsse3yw6i1s2i 0 226231 1688484 1526895 2026-10-17T01:39:32Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فیلم-کۆلکە، تەلەڤیزیۆن-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688484 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Puss in Boots The Last Wish poster.jpg|وێنۆک|پۆستەری فەرمی]] '''''پووسی پووت لەپێ: کۆتا خۆزگە''''' ({{بە ئینگلیزی|Puss in Boots: The Last Wish}}) ھەروەھا بە '''''پووسی پووت لەپێ ٢''''' ناسراوە، فیلمێکی ئەنیمەیشنی کۆمپیووتەریی [[فیلمی سەرکێشی|سەرکێشیی]] ئەمریکیی ٢٠٢٢-ە، لەلایەن [[دریم وۆرکس ئەنیمەیشن]] بەرھەم ھێنراوە، و لەلایەن [[یوونیڤەرساڵ پیکچەرز]] دابەش کراوە. درێژەی فیلمی ''[[پووسی پووت لەپێ (فیلم)|پووسی پووت لەپێ]]'' (٢٠١١) و ھەروەھا شەشەم فیلمی پاشکۆی ''شڕێکە''. لەلایەن جۆڵ کرۆفۆرد لەگەڵ جانوێل مێرکادۆ دەرھێنراوە، ھەروەھا پۆڵ فیشەر کاری نووسینی بۆ کردووە. [[ئانتۆیۆ باندراس]] و [[سەلما ھایێک]] ڕۆڵی دەنگی پووس و کیتی لە ''پووسی پووت لەپێ'' دەردەبڕن و ھەروەھا [[ئۆلیڤیا کۆلمەن]]، ھارڤی گیلێن، سامسۆن کایۆ، [[واگنەر مۆرا]]، ئەنتۆنی مێندێز، جۆن مولانی، فلۆرێنس پیوو، دوین جۆی ڕاندۆڵف و ڕەی وینستۆنیش وەک کەسایەتیی نوێ دەردەکەون. فیلمەکە دوای ڕووداوەکانی فیلمی ''شڕێک بۆ ھەمیشە'' (٢٠١٠) دانراوە، و ئەم فیلمە شوێنی گەشتی پووسی پووت لەپێ دەکەوێت، کە دوای لەدەستدانی ٨ لە ٩ ڕووحی خۆی، دەیەوێت ئەستێرەیی خۆزگەکان بدۆزێتەوە و بۆ ئەوەی ٨ ڕووحەکەی بگەڕێنێتەوە، لەگەڵ کیتی ئەم گەشتە ئەنجام دەدەن، ھەروەھا گۆڵدی و جاک ھۆنەری گەورە و گورگی مەرگ ڕاوی ئەوان دەنێن و وەک دوژمنێک لە فیلمەکەدان.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٦ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{Official website|http://www.pussinbootsthemovie.com}} * {{IMDb title|3915174}} {{تووڵی دەروازە|فیلم|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|تەلەڤیزیۆن|ئەنیمەیشن|دەیەی ٢٠٢٠|شمشێربازی|ھۆڵیوود|ئیسپانیا|کۆمیدیا|کارتۆن}} {{پۆلی کۆمنز|Puss in Boots: The Last Wish}} {{فیلم-کۆلکە}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٢]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٠ بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمە سێ ڕەھەندییەکانی ٢٠٢٢]] [[پۆل:فیلمە خەیاڵییەکانی ٢٠٢٢]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدیی ئەکشنی ئەمریکی]] [[پۆل:فیلمە ئەکشنییە سەرکێشییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە سەرکێشییەکانی ئەمریکا]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە ئەنیمەیشنەکانی منداڵانی ئەمریکی]] [[پۆل:فیلمە فانتازیا ئەنیمەیشنە منداڵە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە فانتازیا-کۆمیدییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە دزییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمی ئەنیمەیشنی یونێڤێرساڵ پیکچەرز]] [[پۆل:فیلمەکانی یوونیڤەرساڵ پیکچەرز]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە ئیسپانیا دانراون]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکان دەربارەی ورچەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکانی ٢٠٢٢]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠٢٠]] [[پۆل:فیلمە پاشکۆ ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە سەرکێشییەکانی دەیەی ٢٠٢٠]] [[پۆل:فیلمە سەرکێشییە منداڵانەکانی دەیەی ٢٠٢٠]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییە کۆمپیوتەرییەکانی ساڵی ٢٠٢٢]] [[پۆل:فیلمە سەرکێشییە ئەنیمەیشنییە منداڵانە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییە کۆمپیوتەرییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە سەرکێشییە خەیاڵییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:ئەنیمەیشنییە ڕۆژاواییەکان کە کاریگەری ئەنیمێیان لەسەرە]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکانی درێم وۆڕکس ئەنیمەیشن]] [[پۆل:فیلمە گاڵتەبازییەکانی چیرۆکە ئەفسانەییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان کە لەسەر بنەمای پووسی پووت لەپێ داندراون]] [[پۆل:فیلمەکانی شڕێک]] [[پۆل:فیلمی کۆمیدی ساڵی ۲۰۲۲]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە سەرکێشییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە پاشکۆیە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە چەشنی ڕۆژاوایی نوێ]] [[پۆل:میمی تەلەڤیزیۆن و فیلمەکان]] [[پۆل:فیلمە وەچەرخانەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییە سێ ڕەھەندییەکان]] [[پۆل:فیلمە سێ ڕەھەندییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنە ڕۆژاوایییەکان کە کاریگەریی ئەنیمێیان لەسەرە]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنە ئەمریکییەکانی ٢٠٢٢]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی سەبارەت بە ئاژەڵە قسەکەرەکان]] [[پۆل:فیلمە ئینتەرکوێلەکان]] futndmulz2azm40b3zel57kojzttd49 1688637 1688484 2026-10-17T09:09:36Z AramBot 39807 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688637 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Puss in Boots The Last Wish poster.jpg|وێنۆک|پۆستەری فەرمی]] '''''پووسی پووت لەپێ: کۆتا خۆزگە''''' ({{بە ئینگلیزی|Puss in Boots: The Last Wish}}) ھەروەھا بە '''''پووسی پووت لەپێ ٢''''' ناسراوە، فیلمێکی ئەنیمەیشنی کۆمپیووتەریی [[فیلمی سەرکێشی|سەرکێشیی]] ئەمریکیی ٢٠٢٢-ە، لەلایەن [[دریم وۆرکس ئەنیمەیشن]] بەرھەم ھێنراوە، و لەلایەن [[یوونیڤەرساڵ پیکچەرز]] دابەش کراوە. درێژەی فیلمی ''[[پووسی پووت لەپێ (فیلم)|پووسی پووت لەپێ]]'' (٢٠١١) و ھەروەھا شەشەم فیلمی پاشکۆی ''شڕێکە''. لەلایەن جۆڵ کرۆفۆرد لەگەڵ جانوێل مێرکادۆ دەرھێنراوە، ھەروەھا پۆڵ فیشەر کاری نووسینی بۆ کردووە. [[ئانتۆیۆ باندراس]] و [[سەلما ھایێک]] ڕۆڵی دەنگی پووس و کیتی لە ''پووسی پووت لەپێ'' دەردەبڕن و ھەروەھا [[ئۆلیڤیا کۆلمەن]]، ھارڤی گیلێن، سامسۆن کایۆ، [[واگنەر مۆرا]]، ئەنتۆنی مێندێز، جۆن مولانی، فلۆرێنس پیوو، دوین جۆی ڕاندۆڵف و ڕەی وینستۆنیش وەک کەسایەتیی نوێ دەردەکەون. فیلمەکە دوای ڕووداوەکانی فیلمی ''شڕێک بۆ ھەمیشە'' (٢٠١٠) دانراوە، و ئەم فیلمە شوێنی گەشتی پووسی پووت لەپێ دەکەوێت، کە دوای لەدەستدانی ٨ لە ٩ ڕووحی خۆی، دەیەوێت ئەستێرەیی خۆزگەکان بدۆزێتەوە و بۆ ئەوەی ٨ ڕووحەکەی بگەڕێنێتەوە، لەگەڵ کیتی ئەم گەشتە ئەنجام دەدەن، ھەروەھا گۆڵدی و جاک ھۆنەری گەورە و گورگی مەرگ ڕاوی ئەوان دەنێن و وەک دوژمنێک لە فیلمەکەدان.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٦ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{Official website|http://www.pussinbootsthemovie.com}} * {{IMDb title|3915174}} {{تووڵی دەروازە|فیلم|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|تەلەڤیزیۆن|ئەنیمەیشن|دەیەی ٢٠٢٠|شمشێربازی|ھۆڵیوود|ئیسپانیا|کۆمیدیا|کارتۆن}} {{پۆلی کۆمنز|Puss in Boots: The Last Wish}} {{فیلم-کۆلکە}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٢]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٠ بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمە سێ ڕەھەندییەکانی ٢٠٢٢]] [[پۆل:فیلمە خەیاڵییەکانی ٢٠٢٢]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدیی ئەکشنی ئەمریکی]] [[پۆل:فیلمە ئەکشنییە سەرکێشییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە سەرکێشییەکانی ئەمریکا]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە ئەنیمەیشنەکانی منداڵانی ئەمریکی]] [[پۆل:فیلمە فانتازیا ئەنیمەیشنە منداڵە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە فانتازیا-کۆمیدییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە دزییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمی ئەنیمەیشنی یونێڤێرساڵ پیکچەرز]] [[پۆل:فیلمەکانی یوونیڤەرساڵ پیکچەرز]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە ئیسپانیا دانراون]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکان دەربارەی ورچەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکانی ٢٠٢٢]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠٢٠]] [[پۆل:فیلمە پاشکۆ ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە سەرکێشییەکانی دەیەی ٢٠٢٠]] [[پۆل:فیلمە سەرکێشییە منداڵانەکانی دەیەی ٢٠٢٠]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییە کۆمپیوتەرییەکانی ساڵی ٢٠٢٢]] [[پۆل:فیلمە سەرکێشییە ئەنیمەیشنییە منداڵانە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییە کۆمپیوتەرییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە سەرکێشییە خەیاڵییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:ئەنیمەیشنییە ڕۆژاواییەکان کە کاریگەری ئەنیمێیان لەسەرە]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکانی درێم وۆڕکس ئەنیمەیشن]] [[پۆل:فیلمە گاڵتەبازییەکانی چیرۆکە ئەفسانەییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان کە لەسەر بنەمای پووسی پووت لەپێ داندراون]] [[پۆل:فیلمەکانی شڕێک]] [[پۆل:فیلمی کۆمیدی ساڵی ۲۰۲۲]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە سەرکێشییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە پاشکۆیە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە چەشنی ڕۆژاوایی نوێ]] [[پۆل:میمی تەلەڤیزیۆن و فیلمەکان]] [[پۆل:فیلمە وەچەرخانەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییە سێ ڕەھەندییەکان]] [[پۆل:فیلمە سێ ڕەھەندییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنە ڕۆژاوایییەکان کە کاریگەریی ئەنیمێیان لەسەرە]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنە ئەمریکییەکانی ٢٠٢٢]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی سەبارەت بە ئاژەڵە قسەکەرەکان]] [[پۆل:فیلمە ئینتەرکوێلەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی تایبەت بە دزیی دەیەی ٢٠٢٠]] [[پۆل:فیلمەکانی سەرکێشیی ئاژەڵان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکان دەربارەی ھاوڕێیەتی]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکان دەربارەی گورگەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی براوەی خەڵاتی ئانی]] [[پۆل:فیلمە سەرکێشییە خەیاڵییە ئینگلیزییەکان]] d4x07e0jedmpl8gdbwzli8s0v8ulkg9 0 226257 1688485 1544770 2026-10-17T01:39:42Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فیلم-کۆلکە، تەلەڤیزیۆن-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688485 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Puss in Boots (2011 animated feature film).jpg|وێنۆک]] '''پووسی پووت لەپێ''' ({{بە ئینگلیزی|Puss in Boots}}) ئەنیمەیشنێکی سەرکێشی و [[فیلمی کۆمێدی|کۆمیدی]] کۆمپیوتەرییە، کە لەلایەن کۆمپانیای [[دریم وۆرکس]]ەوە دروستکراوە و لەلایەن کریس میلەرەوە کاری دەرهێنانی بۆ کراوە.  ئەم ئەنیمەیشنە لە ٢٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠١١ بڵاوکراوەتەوە.  بەشی دووەمی ئەم ئەنیمەیشنە لە ساڵی ٢٠٢٢ لەلایەن کۆمپانیای [[دریم وۆرکس ئەنیمەیشن]] بەناوی [[پووسی پووت لەپێ: کۆتا خۆزگە]] بڵاوکرایەوە. ئەم فیلمە بەشێکە لە فیلمی شڕێک بە ناوی پووسی پووت لەپێ، چیرۆکی فیلمەکە پێش ئەوەیە کە ببێتە هاورێی شڕێک. ئەنتۆنیۆ باندێراس ڕۆڵی دەنگی ئەم کەسایەتییە دەبینێت. گەشەپێدان دوای بڵاوبوونەوەی فیلمی شڕێک ٢ لە ساڵی ٢٠٠٤ دەستی پێکرد، لە سەرەتادا ناوی Puss in Boots: The Story of an Ogre Killer بوو، وەک فیلمێکی ڕاستەوخۆ بۆ ڤیدیۆ ڕاگەیەندرا کە لە ساڵی ٢٠٠٨ نمایش دەکرێت. فیلمی Puss in Boots لە سەرەتادا بڕیار بوو لە ٤ی تشرینی دووەمی ٢٠١١ بڵاوبکرێتەوە، بەڵام لەبری ئەوە هەفتەیەک پێشتر بۆ ٢٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠١١ پاڵنرا. == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٧ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٣}} <references /> {{تووڵی دەروازە|فیلم|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|تەلەڤیزیۆن|ھۆڵیوود|ئەنیمەیشن|دەیەی ٢٠١٠|کارتۆن|کۆمیدیا}} {{پۆلی کۆمنز|Puss in Boots (2011 film)}} {{فیلم-کۆلکە}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنە ئەمریکییەکانی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی لە دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمە سێ ڕەھەندییەکانی ٢٠١١]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنە کۆمپیوتەرییەکانی ٢٠١١]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠١١]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە ئیسپانیا دانراون]] [[پۆل:فیلمەکانی ئایماکس]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی پاراماونت پیکچەرز]] [[پۆل:فیلمەکانی پاراماونت پیکچەرز]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییە سێ ڕەھەندییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییە کۆمپیوتەرییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە پێشبڕکێیە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکانی درێم وۆڕکس ئەنیمەیشن]] [[پۆل:فیلمە گاڵتەبازییەکانی چیرۆکە ئەفسانەییەکان]] [[پۆل:فیلمە وەچەرخانەکان]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی بۆ بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان وەرگێڕدراون]] [[پۆل:فیلمەکان کە لەلایەن ھێنری جاکمانەوە تۆمارکراون]] [[پۆل:فیلمەکانی شڕێک]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە سەرکێشییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمە سەرکێشییە فەنتازییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمە سێ ڕەھەندییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی سەبارەت بە قازەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی سەبارەت بە ئاژەڵە قسەکەرەکان]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە ئاکشنە ئینگلیزییەکان]] [[پۆل:فیلمە سەرکێشییە خەیاڵییە ئینگلیزییەکان]] p66bleqov0datzj04xs3ekrknigp4po 1688636 1688485 2026-10-17T09:09:18Z AramBot 39807 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688636 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Puss in Boots (2011 animated feature film).jpg|وێنۆک]] '''پووسی پووت لەپێ''' ({{بە ئینگلیزی|Puss in Boots}}) ئەنیمەیشنێکی سەرکێشی و [[فیلمی کۆمێدی|کۆمیدی]] کۆمپیوتەرییە، کە لەلایەن کۆمپانیای [[دریم وۆرکس]]ەوە دروستکراوە و لەلایەن کریس میلەرەوە کاری دەرهێنانی بۆ کراوە.  ئەم ئەنیمەیشنە لە ٢٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠١١ بڵاوکراوەتەوە.  بەشی دووەمی ئەم ئەنیمەیشنە لە ساڵی ٢٠٢٢ لەلایەن کۆمپانیای [[دریم وۆرکس ئەنیمەیشن]] بەناوی [[پووسی پووت لەپێ: کۆتا خۆزگە]] بڵاوکرایەوە. ئەم فیلمە بەشێکە لە فیلمی شڕێک بە ناوی پووسی پووت لەپێ، چیرۆکی فیلمەکە پێش ئەوەیە کە ببێتە هاورێی شڕێک. ئەنتۆنیۆ باندێراس ڕۆڵی دەنگی ئەم کەسایەتییە دەبینێت. گەشەپێدان دوای بڵاوبوونەوەی فیلمی شڕێک ٢ لە ساڵی ٢٠٠٤ دەستی پێکرد، لە سەرەتادا ناوی Puss in Boots: The Story of an Ogre Killer بوو، وەک فیلمێکی ڕاستەوخۆ بۆ ڤیدیۆ ڕاگەیەندرا کە لە ساڵی ٢٠٠٨ نمایش دەکرێت. فیلمی Puss in Boots لە سەرەتادا بڕیار بوو لە ٤ی تشرینی دووەمی ٢٠١١ بڵاوبکرێتەوە، بەڵام لەبری ئەوە هەفتەیەک پێشتر بۆ ٢٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠١١ پاڵنرا. == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٧ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٣}} <references /> {{تووڵی دەروازە|فیلم|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|تەلەڤیزیۆن|ھۆڵیوود|ئەنیمەیشن|دەیەی ٢٠١٠|کارتۆن|کۆمیدیا}} {{پۆلی کۆمنز|Puss in Boots (2011 film)}} {{فیلم-کۆلکە}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنە ئەمریکییەکانی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی لە دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمە سێ ڕەھەندییەکانی ٢٠١١]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنە کۆمپیوتەرییەکانی ٢٠١١]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠١١]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە ئیسپانیا دانراون]] [[پۆل:فیلمەکانی ئایماکس]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی پاراماونت پیکچەرز]] [[پۆل:فیلمەکانی پاراماونت پیکچەرز]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییە سێ ڕەھەندییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییە کۆمپیوتەرییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە پێشبڕکێیە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکانی درێم وۆڕکس ئەنیمەیشن]] [[پۆل:فیلمە گاڵتەبازییەکانی چیرۆکە ئەفسانەییەکان]] [[پۆل:فیلمە وەچەرخانەکان]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی بۆ بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان وەرگێڕدراون]] [[پۆل:فیلمەکان کە لەلایەن ھێنری جاکمانەوە تۆمارکراون]] [[پۆل:فیلمەکانی شڕێک]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە سەرکێشییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمە سەرکێشییە فەنتازییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمە سێ ڕەھەندییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی سەبارەت بە قازەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی سەبارەت بە ئاژەڵە قسەکەرەکان]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە ئاکشنە ئینگلیزییەکان]] [[پۆل:فیلمە سەرکێشییە خەیاڵییە ئینگلیزییەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی سەرکێشیی ئاژەڵان]] qidhgpm0rgq6rvubd7b0nitmaglk7jo 0 226261 1688486 1544768 2026-10-17T01:39:52Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فیلم-کۆلکە، تەلەڤیزیۆن-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688486 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{زانیاریدانی کەسایەتی خەیاڵی | ناو = پووسی پووت لەپێ | ڕەنگ = orange | زنجیرە = سەرکێشییەکانی پووسی پووت لەپێ | وێنە = Puss_in_Boots_from_Shrek.png | قەبارەی وێنە = | جێگرەوەی وێنە = | لێدوان = کەسایەتی پووس لە فیلمەکانیدا <!--دەرکەوتنەکان--> | یەکەم = [[شڕێک ٢]] (٢٠٠٤) | کۆتا = [[پووسی پووت لەپێ: کۆتا خۆزگە]] (٢٠٢٢) | دروستکەر = | ڕۆڵگێڕ = | ئەکتەری دەنگ = [[ئانتۆیۆ باندراس]] | گیانلەبەر = [[پشیلە]] | ھەروەھا ناسراوە بە = پووس | ناسناو = | مناڵەکان = | خزمەکان = | خۆشەویست = [[کیتی (کەسایەتی خەیاڵی)|کیتی]] | ھاوسەر = | خێزان = | ناونیشان = | پیشە = | جێندەر = | ئایین = | نەتەوە = | IMBD = }} '''پووسی پووت لەپێ''' یان ھەر بەسادەیی '''پووس''' ({{بە ئینگلیزی|Puss in Boots}}) [[کەسایەتیی خەیاڵی|کەسایەتییەکی خەیاڵییە]] لە زنجیرەی شڕێک.  یەکەم دەرکەوتنی لە فیلمی [[شڕێک ٢]] (٢٠٠٤) ئەنجامدا و زۆری نەخایاند بوو بە هاوبەش و هاوڕێی شرێک (شانبەشانی کەرەکەی شڕێک). لە فیلمی شڕێک ٣ (٢٠٠٧)، پووس یارمەتی شرێک دەدات بۆ دۆزینەوەی میراتگری تەختی شانشینییەکی دوور.  فیلمی شڕێک (٢٠١٠) لە بنەڕەتدا لە گەردوونێکی جێگرەوەدا ڕوودەدات، کە پووس ئاژەڵی ماڵی شازادە فیۆنایە و دوای خانەنشینبوونی کێشی زیادکردووە. وەک کەسایەتی سەرەکی و پاڵەوانی فیلمی وەرچەرخانی ساڵی ٢٠١١ی فیلمی [[پووسی پووت لەپێ (فیلم)|پووسی پووت لەپێ]] (کە تێیدا سەرچاوەی ڕوونکراوەتەوە) و بەدواداچوونی فیلمەکەی لە ساڵی ٢٠٢٢دا بەناوی [[پووسی پووت لەپێ: کۆتا خۆزگە]] (لە دوای Shrek Forever After) وێنا دەکرێت.  هەروەها پوس لە زنجیرە تەلەڤیزیۆنییەکەی [[نێتفلیکس]]دا دەردەکەوێت کە سەرکێشییەکانی پووسی پووت لەپێ (٢٠١٥ - ٢٠١٨). == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٧ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٣}} <references /> {{تووڵی دەروازە|فیلم|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|تەلەڤیزیۆن|ئەنیمەیشن|کۆمیدیا}} {{پۆلی کۆمنز|Puss in Boots (Shrek)}} {{فیلم-کۆلکە}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:کەسایەتییە خەیاڵییەکان کە تووشی نەخۆشی فشاری دەروونی دوای کارەسات بوون]] [[پۆل:لێکۆڵەرانی خەیاڵی]] [[پۆل:دزە خەیاڵییەکان]] [[پۆل:ھاوکارانی فیلم]] [[پۆل:کارەکتەرە ئەنیمەیشنە ناسێنراوەکانی ٢٠٠٤]] [[پۆل:پشیلە مرۆڤ ئاساکان]] [[پۆل:خەڵکی ئیسپانیی خەیاڵی]] [[پۆل:ئەکرۆباتە خەیاڵییەکان]] [[پۆل:پاسەوانە تایبەتە خەیاڵییەکان]] [[پۆل:ڕاوچییە بەکرێگیراوە خەیاڵییەکان]] [[پۆل:پشیلە خەیاڵییەکان]] [[پۆل:شمشێربازە خەیاڵییەکان]] [[پۆل:دزە بەڕێزە خەیاڵییەکان]] [[پۆل:پاڵەوانە خەیاڵییەکان]] [[پۆل:سوارچاکە خەیاڵییەکان]] [[پۆل:ھەتیوە خەیاڵییەکان]] [[پۆل:یاساشکێنە خەیاڵییەکان]] [[پۆل:شمشێربازە خەیاڵییەکانی ناو فیلمەکان]] [[پۆل:یاسا بەدەستە خەیاڵییەکان]] [[پۆل:کارەکتەرە فیلمییە ناسێنراوەکانی ٢٠٠٤]] [[پۆل:کارەکتەرە نێرەکانی ناو فیلمە ئەنیمەیشنەکان]] [[پۆل:کارەکتەرە نێرەکانی ناو زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەنیمەیشنەکان]] [[پۆل:پووسی پووت لەپێ]] [[پۆل:کارەکتەرەکانی شرێک (فرانچایز)]] [[پۆل:کارەکتەرە گیانلەبەرەکانی یوونیڤێرسال پیکچەرز]] mzujnlfnk85cr7u7la89w7yfdoljxpf 0 226330 1688279 1686836 2026-10-16T20:18:55Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688279 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {| class="infobox" ! colspan="2" class="infobox-above" style="background-color: lightblue" |Colostomy |- | colspan="2" class="infobox-image" |[[پەڕگە:Diagram_showing_a_colostomy_with_a_bag_CRUK_061.svg|بێچوارچێوە]]<div class="infobox-caption">Diagram showing a colostomy</div> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[ICD-9-CM Volume 3|ICD-9-CM]] | class="infobox-data" |[http://icd9cm.chrisendres.com/index.php?srchtype=procs&srchtext=46.1&Submit=Search&action=search ٤٦٫١] |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Medical Subject Headings|MeSH]] | class="infobox-data" |<span class="reflink plainlinks nourlexpansion">[https://www.nlm.nih.gov/cgi/mesh/2016/MB_cgi?field=uid&term=D003125 D003125]</span> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[MedlinePlus]] | class="infobox-data" |<span class="reflink plainlinks nourlexpansion">[https://medlineplus.gov/ency/article/002942.htm 002942]</span> |- class="noprint" | colspan="2" class="infobox-full-data" |<div style="text-align: right;">&#x5B;[[wikidata:Q595453|edit on Wikidata]]]</div> |} '''دەروازەکردنی قۆلۆن یان کۆلۆستۆمی''' ئەم ناوە بە [[زمانی ئینگلیزی|ئینگلیزی]] بریتییە لە کردنەوەی دەروازەیەک [[ستۆما (کرداری پزیشکی)]] لە [[ڕیخۆڵەئەستوورە]] (colon)، بە [[نەشتەرگەری|پرۆسەی نەشتەرگەری]] ئەنجام دەدرێ بۆ کردنەوەی دەروازەیەک لەسەر زگ. ئەم دەروازەیە دروست دەکرێت لەڕێگەی ڕاکێشانی کۆتایی قۆلۆن بە شێوەیەکی تەندروست لەڕێی کردنی بڕینێک لە ڕووپۆشی دیواری پێشەوەی سک و suturing دوورینەوەی قۆڵۆنەکە لەسەر دیواری زگ. ئەم دەروازەیە ([[تورەگەی ڕاگری پاشماوەکان]]پەیوەستە کەناڵێکی جێگرەوە دابین دەکات بۆ ئەوەی دەرکردنی پاشەڕۆ لە جەستەدا. بەم شێوەیە ئەگەر [[کۆم]] ی سروشتی نەتوانێ بەردەست بێت بۆ ئەم کردارە بەھۆی چەبد ھۆکارێک: (بۆ نموونە، لە حاڵەتێکدا کە جەستە بەرەنگاری نەخۆشی شێرپەنجەی قۆلۆنی خواروو یان [[زامەھەوی ڕیخۆلە ئەستوورە]] بووەوە، ئەم دەرچەیە کە بە دەست دروست کراوە دەست بەکار دەبێت لە شوێنی کاری کۆم. ئەم نەشتەرگەرییەی دروستکردنی دەروازەیە لەوانەیە بتوانرێت بگەڕیندرێتەوە شوێنی خۆی یان نەگەڕیندرێتەوە ئەمەش بە پشت بەستن بە بارودۆخی نەخۆشەکە ھەڵدەسەنگیرێت. == بەکارھێنانی == ھۆکارێکی زۆر ھەیە بۆ ئەنجامدانی ئە م جۆرە نەشتەرگەرییە. ھۆکارە باوەکان بریتین لە: * بەشێک لە قۆلۆن لابراوە، بۆ نموونە بەھۆی شێرپەنجەی قۆلۆن کە پێویستی بە تەواوی بڕینی سەرووی دەرچەی قۆڵۆن (مێسۆرێکتال) ھەیە، دیڤەرتیکۆلیتی (ھەوکردنی دیواری ڕیخۆلە)، برینداربوونی ڕیخۆلە، ھتد، بۆ ئەوەی چیتر نەتوانرێت ڕێگای دەرچوون لەڕێگەی [[کۆم]] بەکار بھێنرێت. * بەشێک لە قۆلۆنەکە نەشتەرگەری بۆ کراوە و پێویستە «دوور بێ لە کرداری سەرەکییەکەی» تا چاک دەبێتەوە. لەم بارەدا، کۆلۆستۆمی زۆرجار کاتییە و بەگشتی لە کاتێکی دواتردا پێچەوانەوە دەگەرێندرێتەوە بۆ شوێنی خۆی، کە نەخۆشەکە بە برینێکی بچووک لەجیاتی ستۆما بەجێدەھێڵێت. == جۆرەکان == [[پەڕگە:Blausen_0247_Colostomy.png|وێنۆک|وێنەیەک کە جۆرەکانی دەروازەکردنی قۆڵۆن (کۆلۆستۆمی) تێدایە]] جۆرەکانی دەروازەکردنی قۆڵۆن (کۆلۆستۆمی) بریتین لە:<ref>Potter et al. ''Canadian Fundamentals of Nursing'' 3rd ed.2006, Elsevier Canada. p1393-1394</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Stoma|ناونیشان=http://oncolex.org/Colorectal-cancer/Procedures/TREATMENT/Kirurgi/Stoma?lg=procedure|ڕەوشی ناونیشان=مردوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20151210221449/http://oncolex.org/Colorectal-cancer/Procedures/TREATMENT/Kirurgi/Stoma?lg=procedure|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٠ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٥|ڕێکەوتی سەردان=٩ی حوزەیرانی ٢٠١٥}}</ref> * دەروازەکردنی قۆڵۆن (کۆلۆستۆمی) بازنەیی: ئەم جۆرە '''کۆلۆستیۆمییە''' بەگشتی لە بارێکی لەناکاو ڕوو بدات بەکاردێت بۆ ماوەیەکی کاتی دادەنرێت. ڕیخەڵۆکەکە لە شێوەی بازنەیە دەردەھێنرێت لە ناو سک و بە ئامێرێکی دەرەکی لە شوێنی خۆی دەمێنێتەوە. * دەروازەکردنی کۆتایی قۆڵۆن (کۆلۆستۆمی) '''کۆتایی :''' وەپێ دەڵێن (پرۆسەی ھارتمان). * '''دەروازەکردنی قۆڵۆن (کۆلۆستۆمی)ی جۆری دوو بەرمیلی''' === ماوەی خایاندنی === دەروازەکردنی قۆڵۆن (کۆلۆستۆمی) لەوانەیە کاتی بێت، و لە کاتێکی دواتردا پێچەوانە بکرێت بۆ شوێنی خۆی؛ یان ھەمیشەیی بێت لەگەڵ نەخۆش دەمینێتەوە. == پرۆسەکە == دانانی دەروازەی (ستۆما) لەسەر [[زگ]] دەکرێت لە ھەر شوێنێک ڕووبدات بەدرێژایی قۆلۆن، بەڵام باوترین شوێنی دانانی دەکەوێتە لای چەپی خوارەوەیە لە نزیک سیگمۆید (کۆتایی قۆلۆنی) کە زۆرینەی جۆرەکانی شێرپەنجەی قۆلۆن لێ ڕوودەدات. شوێنەکانی تر بریتین لە بەشی ڕاست و پێچەوانە<nowiki/>https://en.wikipedia.org/wiki/Transverse_colon) و خوارەوە لە کۆلۆنەکە<nowiki/>https://en.wikipedia.org/wiki/Descending_colon<ref>Potter et al. ''Canadian Fundamentals of Nursing'' 3rd ed.2006, Elsevier Canada.p1393</ref> == چاودێری ئاسایی == کیسە و ئەو ئامرازانەی کە پەیوەستن بە بەستنەوەی کیسەکە دەبێت بە بەردەوامی بگۆڕدرێن. ھەندێک جار ئەم کیسەیە بە بۆن و چەورکەرێک دەکرێتە ناو گیرفانی نوێ پێش ئەوەی دابنرێت. دوو جۆری کیسە بەردەستن: یەکێکیان فڕێدەدرێت وئەوی تر دەتوانرێت دووبارە بەکار بھێنرێتەوە بەوەی کە پاک بکرێتەوە پاشەرۆیەکەی لێ دەردەچێت. زۆربەی ئەم کیسانە شوێنییان ھەیە و نادیارن بۆ دەرچوون و ھاتنەو دەرەوەی گاز لەڕێگەی فلتەر. ڕاھێنانێکی پێشنیارکراو بریتییە لە پاککردنەوەی ئەو کیسەیە کاتێک یەک لەسەر سێی پڕ بوو.<ref name="Taylor">Taylor, C. R. , Lillis, C. , LeMone, P. , Lynn, P. (2011) Fundamentals of nursing: The art and science of nursing care. Philadelphia: Lippincott Williams & Wilkins, page 1327.</ref> بەپێچەوانەی کیسەکە، ئەو پارچانەی کە بە زگەوە دەبەسترێتەوە بەگشتی ھەموو سێ بۆ حەوت ڕۆژ جارێک دەگۆڕدرێن جگە لەو حاڵەتانەی کە لەگەڵ [[پێست]] ئیتر نانوسێن و لێ دەبنەوە، بۆیە کاتێک پێویست بوو دەستبەجێ دەبێ بگۆڕدرێن.<ref name="Taylor"/> تەنانەت لە ساڵانی ١٩٤٠کاندا، پزیشکانی نەشتەرگەری کە پێداچوونەوەیان ئەنجامدا لە نۆرینگەی کلیڤلاند (جۆنس و کام لە ساڵی ١٩٤٦) توانیویانە چاودێری ئاسایی کیسەی سەر زگ (کۆلۆستۆمی) ھەمیشەیی بکەن شێوەیەکی زۆر باش، دوای ئەوەی نەخۆشەکان لە نیگەرانی سەرەتایی چاک دەبنەوە بە پێویستیان بە کۆلۆستۆمی، زۆربەیان بە باشی فێر دەبن بۆ بەڕێوەبردنی خۆیان.<ref name="pmid -20274022">{{بیرخستنەوە|دوایین=Jones|یەکەم=Thomas E.|سەردێڕ=Management of the permanent colostomy|ناونیشان=https://www.mdedge.com/sites/default/files/issues/articles/media_6519270_ccq13_4-0198.pdf|بەرگ=١٣|issue=4|پەڕەکان=١٩٨–٢٠٣|ساڵ=١٩٤٦|postscript=.|periodical=Cleveland Clinic Quarterly|doi=10.3949/ccjm.13.4.198|pmid=٢٠٢٧٤٠٢٢|دوایین٢=Kehm|یەکەم٢=Ray W.}}{{بەستەری مردوو|url=https://www.mdedge.com/sites/default/files/issues/articles/media_6519270_ccq13_4-0198.pdf |date=شوباتی ٢٠٢٣ }}</ref> ئەم نەخۆشانە لە ھەموو بوارەکانی ژیانیانەوە بەردەوام دەبن و لە کارەکانی ڕۆژانەی خۆیان. یەکێک لە نەخۆشەکان ڕای گەیاند کە ھیچ سوودێکی لە کۆمی ئاسایی ببینێت بەراورد بە ھەبوونی کیسەی سەر زگ (کۆلۆستۆمی). لەکاتێکدا ئەمە لەوانەیە تاڕادەیەک زیادەڕۆیی بکرێت، ئەوە ڕاستە کە زۆربەی ئەو کەسانەی کە کیسەی سەر زگی (کۆلۆستۆمی) ھەمیشەیییان ھەیە دەتوانن ژیانێکی بەسوود و بەختەوەر بژین.<ref name="pmid -20274022"/> بۆیان دەرکەوت کە، ھەروەک لە ھەموو کەسێکی ئاسایی، نەبوونی ژەمێکی کاریگەرییەکی ئاسایییە لە تێکچوونی ھەرسکردن ژەمی خواردن.<ref name="pmid -20274022"/> ئەم ئەزموونە مێژوویییە پشتڕاست کراوەتەوە، چونکە ئەمڕۆش ئەو دەرئەنجامە بەردەوامە کە زۆربەی نەخۆشەکان دەتوانن بە سەرکەوتوویی کیسەی سەر زگ (کۆلۆستۆمی) بەڕێوەببات وەک بەشێک لە چالاکییەکانی ژیانی ڕۆژانەیان. جۆنز و کێم کاغەزێکی شانە وەک بەرگی کۆلۆستۆمی (کە لە شوێنی خۆی بە بەستەر یان جل وبەرگ ھەڵدەگیرێت) لەشوێنی کیسەی سەر زگ (کۆلۆستیۆمی).<ref name="pmid -20274022"/> ئەو کەسانەی کە کیسەی سەر زگیان (کۆلۆستۆمی) ھەیە دەبێت [[تورەگەی ڕاگری پاشماوەکان]] لەبەر بکەن بۆ کۆکردنەوەی پاشماوەی ھەناویان. بە شێوەیەکی ئاسایی، پێویستە کیسەکە بەتاڵ بکرێت یان چەند جارێک لە ڕۆژێکدا بگۆڕدرێت بە پشت بەستن بە ڕێژەی چالاکی و ڕێژەی خواردنی خۆراک.<ref name="UOAA">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Colostomy irrigation: Colostomy Guide|ناونیشان=http://www.ostomy.org/ostomy_info/pubs/ColostomyGuide.pdf|ڕەوشی ناونیشان=مردوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20120623225004/http://www.ostomy.org/ostomy_info/pubs/ColostomyGuide.pdf|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٣ی حوزەیرانی ٢٠١٢|ڕێکەوتی سەردان=٤ی شوباتی ٢٠١٣|بڵاوکەرەوە=United Ostomy Associations of America}}</ref> == ئاڵۆزییەکان == [[پەڕگە:Colostomy_and_parastomal_hernia.JPG|وێنۆک|نەخۆشێک کە کیسەی سەر زگی ھەیە (کۆلۆستۆمی) ھەیە تووشی فتقێکی گەورە بووە دەردەکەوێت لە تەنیشت دەرچەی دەروازەی سەر زگ (ستۆما).]] فتق (ھێرنیای پاراسۆمال (PH))باوترین و ئاڵۆزترین دیاردەیە لە نەشتەرگەری دەروازەی سەر زگ (ستۆما) کە لە دیواری زک دا دەردەکەوێت، لە ١٠–٢٥٪ی نەخۆشەکاندا ئەم دیاردەیە ڕوودەدات.<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین=Paul H. Sugarbaker|ڕێکەوت=٢٠١٣|سەردێڕ=Paraostomy Hernias: Prosthetic Mesh Repair|ناونیشان=http://www.abdominalsurg.org/journal/2014/paraostomy-hernias-prosthetic-mesh-repair.html|ڕەوشی ناونیشان=مردوو|journal=Abdominal Surgery|بڵاوکەرەوە=American Society of Abdominal Surgeons|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20160131210854/http://www.abdominalsurg.org/journal/2014/paraostomy-hernias-prosthetic-mesh-repair.html|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٣١ی کانوونی دووەمی ٢٠١٦|ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٥}}</ref> ڕووخانی دیواری زگ لەڕێگەی دەروازەی سەر زگ (ستۆما) ھەندێک جار ڕوودەدات و لەوانەیە پێویستی بە دووبارە نەشتەرگەری ھەبێت بۆ چاککردنەوە. ئاڵۆزییە باوەکانی تری کیسەی سەر زگ (کۆلۆستۆمی) بریتییە لە دەرچوونی ڕیخۆڵەکە بەشێوەیەکی زۆر لەسەر زگ، بە ھەستیاربوونی پێستی دەوراوپشتی دروازەی زگ (ئۆستۆمی)، گەڕانەوەی، و مۆر بوون و [[خوێن وەستان|نەگەیشتنی خوێن]] ([[خوێن وەستان|ئیسکیمیا]]). == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} {{تووڵی دەروازە|زانست|پزیشکی|تەندروستی}} {{پۆلی کۆمنز|Colostomy}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} 71rwc8wwict7uu593p15bqhvveqfla4 0 226846 1688293 1686823 2026-10-16T20:21:05Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688293 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} [[پەڕگە:Acupuncture1-1.jpg|وێنۆک|200px|دەرزی دەخرێتە ناو پێستی کەسێکەوە]]'''دەرزی ئاژنین''' جۆرێکی دێرینە لە [[دەرمان|چارەسەری پزیشکی]] کە پزیشک دەرزی لە ھەندێک شوێنی جەستەی مرۆڤدا دەچەسپێنێت. کۆنترین تۆمارەکان لانیکەم ٢٥٠٠ ساڵ تەمەنیان ھەیە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=The History of Acupuncture and Traditional Chinese Medicine|ناونیشان=https://www.nyacuhealth.com/learn|ڕەوشی ناونیشان=مردوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200625202748/https://www.nyacuhealth.com/learn|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٥ی حوزەیرانی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی سەردان=٢٦ی حوزەیرانی ٢٠٢٠|وێبگە=www.nyacuhealth.com}}</ref> دەرزی کانزای تەنک لە ھەندێک شوێنی دیاریکراو کە پێی دەوترێت خاڵەکانی دەرزی لێدان پاڵدەنرێتە ناو جەستە.<ref name="brit">{{Cite encyclopedia|url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/4736/acupuncture|title=acupuncture (medicine) -- Britannica Online Encyclopedia|encyclopedia=britannica.com|access-date=17 June 2010}}</ref><ref name="Berman2010">Berman, جۆرێکە لە [[پزیشکی جێگرەوە]]،Brian ''et al'' 2010. Acupuncture for chronic low back pain. ''New England Journal of Medicine'' '''363''' (5): 454–461. [http://www.nejm.org/doi/full/10.1056/NEJMct0806114]</ref> و بەشێکی سەرەکی لە [[پزیشکی]] [[زمانی چینی|چینی]] نەریتی ([[چەپکە پرۆتۆکۆڵی ئینتەرنێت|TCM]]).<ref name="Liu-2013">Liu, Gang ''et al'' 2013. Effects of painful stimulation and acupuncture on attention networks in healthy subjects. ''Behavioral and Brain Functions'' '''9''' (1): 23. Complete article:[http://www.behavioralandbrainfunctions.com/content/9/1/23] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141217215852/http://www.behavioralandbrainfunctions.com/content/9/1/23 |date=١٧ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٤ }}</ref> [[فەلسەفە]]ی [[زمانی چینی|چینی]] یین و یانگ کەڵک وەردەگرێت.<ref name="brit"/> بازاڕی دەرزی ئاژنین لە ٢٠١٧ بە ٢٤.٥٥ بلیۆن دۆلار خەملێنرا. کە پشکی %٣٢.٧ی بەر ئەورووپا و لەدوای ئەویش ئاسیا بە %٢٩.٤ و ئەمریکاکان بە %٢٥.٣ خەملێنرا. وا پێشبینی کراوە لە ٢٠٢٣ بڕی بازاڕی دەرزی ئاژنین بگات بە $٥٥ بلیۆن دۆلار.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Acupuncture Market Share, Size Global Industry Revenue, Business Growth, Demand and Applications Market Research Report to 2023|ناونیشان=https://www.marketwatch.com/press-release/acupuncture-market-share-size-global-industry-revenue-business-growth-demand-and-applications-market-research-report-to-2023-2021-08-30|ڕێکەوتی سەردان=١٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢١|وێبگە=MarketWatch|زمان=EN-US|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢١|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20211020235421/https://www.marketwatch.com/press-release/acupuncture-market-share-size-global-industry-revenue-business-growth-demand-and-applications-market-research-report-to-2023-2021-08-30|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> [[File:Acupuncture_Needles.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Acupuncture_Needles.jpg|وێنۆک|دەرزییەکانی ئاژنین]] == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|مێژوو|پزیشکی|تەندروستی|وڵاتەکان|چین|ژینناسی}} {{پۆلی کۆمنز|Acupuncture}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{پزیشکی-کۆلکە}} {{ژینناسی-کۆلکە}} [[پۆل:پزیشکی جێگرەوە]] [[پۆل:داهێنانە چینییەکان]] [[پۆل:داھێنانە چینییەکان]] jwys8hjrmnsj6rg79u9ij5idll5zllp 0 226952 1688312 1685658 2026-10-16T20:26:55Z Bilalinfo 57400 بابەک کەریمی 1688312 wikitext text/x-wiki {{Infobox television | image = The-Lion-Skin.jpg | image_upright = 1 | caption = | genre = {{Plainlist| * [[فیلمی کۆمەڵایەتی|کۆمەڵایەتی]] * [[دراما]] * [[فیلمی تاوان|تاوان]] * [[فیلمی ڕازئامێز|ڕازئامێز]] }} | writer = {{Plainlist| * [[جەمشید مەحموودی]] * ڕەزا بەھاروەند }} | director = [[جەمشید مەحموودی]] | starring = {{Plainlist| * [[هادی حیجازی‌فەر]] * [[پانتە بەھرامی]] * [[مھرداد سدیقیان]] * [[عەلیڕەزا کەمالی]] * [[پەردیس ئەحمەدیە]] * [[ژیلا شاھی]] * [[شەھاب حوسێنی]] }} | composer = [[بامداد ئەفشار]] | country = [[ئێران]] | language = [[زمانی فارسی|فارسی]] | num_seasons = ٣ | num_episodes = ٢٤<!-- Value is incremented when new episodes air. See template documentation for more info. --> | producer = [[نەوید مەحموودی]] | cinematography = [[مورتەزا غەفووری]] | editor = سارا ئاھەنی | runtime = ٤٥-٧٧ خولەک<!-- Reliable source required --> | company = <!-- Production companies only --> | distributor = | network = [https://filmnet.ir فیلمنێت] | first_aired = ٢٣ی ئەیلوولی ٢٠٢٢ | last_aired = ئێستا }} '''پێستی شێر''' ({{Langx|fa|پوست شیر}}) زنجیرەیەکی تەلەڤیزیۆنیی [[ئێران|ئێرانییە]] کە لەلایەن هەردوو برا [[جەمشید مەحموودی]]<nowiki/>و [[نەوید مەحموودی|نەوید مەحمودییەوە]] بۆ [[فیلمنێت]] دروست کراوە. [[هادی حیجازی‌فەر|ھادی حیجازی‌فەر]] وەک ڕۆڵی سەرەکی تێیدا بەشدارە، لەگەڵ [[عەلیڕەزا کەمالی]]، [[شەھاب حسێنی]]، [[پانتەئا بەھرامی|پانتە بەھرامی]]، [[ژیلا شاھی]]، [[مھرداد سدیقیان|مێھرداد سدیقیان]]، [[پەردیس ئەحمەدیە]] و [[بەھزاد خەلەج]].<ref>{{Cite web |url=https://032819.khabarban.com/ |access-date=2024-05-03 |website=032819.khabarban.com |title=زمان پخش سریال پوست شیر - خبربان}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-02-10 |url=https://www.khabaronline.ir/news/1729778/%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%BE%D8%AE%D8%B4-%D9%81%D8%B5%D9%84-%D8%B3%D9%88%D9%85-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D8%A7%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%B4%D8%AF |access-date=2024-05-03 |website=www.khabaronline.ir |language=fa |title=زمان پخش فصل سوم "پوست شیر" اعلام شد}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-03-16 |url=https://www.mehrnews.com/news/5734756/%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85%D8%A8%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D8%A8%D9%87-%D9%BE%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D8%B3%DB%8C%D8%AF-%D9%BE%D8%AE%D8%B4-%D8%AA%D8%A7-%D9%BE%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%B1%D8%AF%DB%8C%D9%86-%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B2 |access-date=2024-05-03 |website=خبرگزاری مهر {{!}} اخبار ایران و جهان {{!}} Mehr News Agency |language=fa |title=فیلمبرداری "پوست شیر" به پایان رسید/ پخش تا پایان فروردین ۱۴۰۲}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-02-27 |url=https://www.farsnews.ir/news/14011208000432/%D9%81%D8%B5%D9%84-%D8%B3%D9%88%D9%85-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D8%A2%D8%B2-%DA%86%D9%87%D8%A7%D8%B1%D8%B4%D9%86%D8%A8%D9%87-%D9%BE%D8%AE%D8%B4-%D9%85%DB%8C%E2%80%8C%D8%B4%D9%88%D8%AF |access-date=2024-05-03 |website=خبرگزاری فارس |title=خبرگزاری فارس - فصل سوم سریال "پوست شیر" از چهارشنبه پخش می‌شود}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.tasnimnews.com/fa/news/1401/09/12/2815738/%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%DA%86%D9%87-%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%BE%D8%AE%D8%B4-%D9%85%DB%8C-%D8%B4%D9%88%D8%AF |access-date=2024-05-03 |website=خبرگزاری تسنیم {{!}} Tasnim |language=fa |title=سریال &quot;پوست شیر&quot; چه زمانی پخش می‌شود؟ - تسنیم}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-02-10 |url=https://www.eghtesadnews.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%B1-%D8%B1%D8%B3%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%87%D8%A7-61/554478-%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%BE%D8%AE%D8%B4-%D9%81%D8%B5%D9%84-%D8%B3%D9%88%D9%85-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D8%A7%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%B4%D8%AF |access-date=2024-05-03 |website=اقتصادنیوز |language=fa |title=زمان پخش فصل سوم "پوست شیر" اعلام شد}}</ref> == چیرۆک == لەدوای چەندین ساڵ لە زیندان، نەعیم ([[هادی حیجازی‌فەر]]) ئازاد دەکرێت و بەدوای تاقە خولیای ژیانیدا دەگەڕێت کە ساحیلی کچییەتی ([[پەردیس ئەحمەدیە]]). کچەکەی بەھۆی نەبوونی لەم ساڵانەدا خۆی لە باوکی بەدوور دەگرێت. دوای ڕازیکردنی لەلایەن ڕەزای ھاوڕێی نەعیمەوە ([[عەلیڕەزا کەمالی]])، سەرەڕای دژایەتیکردنی دایکی ([[پانتەئا بەھرامی|پانتە بەھرامی]]) و مێردی دایکی (بابەک کەریمی) کە نەیدەزانی باوکی لەژیاندا ماوە، ساحیل لەگەڵ نەعیمی باوکیدا دەچێتە گەشتێک. ساحیل کە لە کاتی گەشتەکەدا دووبارە ھەست بە نزیکبوونەوە لە باوکی دەکاتەوە، پێی دەڵێت کە پلانی کۆچکردنی ھەیە. نەعیم تووڕە دەبێت و دەستبەجێ سواری ئۆتۆمبێلەکە دەبن بۆ ئەوەی بگەڕێنەوە [[تاران]] تا بتوانێت لەگەڵ دایکی ساحیلدا قسە بکات و بڵێت ڕێگە نادات کچەکەی دووبارە لێی داببڕێتەوە. لە ڕێگەی گەڕانەوەدا، نەعیم ھەست بە گێژبوون و خراپی دەکات و لە ئۆتۆمبێلەکە دێتە خوارەوە و لەسەر زەوی دەبورێتەوە. کاتێک بەیانیی ڕۆژی دواتر لەسەر زەوییەکە بەئاگا دێتەوە، هیچ شوێنەوارێکی کچەکەی دیار نییە. == ئەکتەرەکان == {| class="wikitable plainrowheaders" !ئەکتەر !ڕۆڵ <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=۹ بهمن ۱۴۰۱|سەردێڕ=آیا دلیل جذابیت «پوست شیر» استفاده از عنصر خشونت است؟ / ای‌کاش طلاق این‌گونه به نمایش گذاشته نمی‌شد|ناونیشان=https://www.tasnimnews.com/fa/news/1401/11/09/2838791/آیا-دلیل-جذابیت-پوست-شیر-استفاده-از-عنصر-خشونت-است-ای-کاش-طلاق-این-گونه-به-نمایش-گذاشته-نمی-شد|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230204163214/https://www.tasnimnews.com/fa/news/1401/11/09/2838791/%D8%A2%DB%8C%D8%A7-%D8%AF%D9%84%DB%8C%D9%84-%D8%AC%D8%B0%D8%A7%D8%A8%DB%8C%D8%AA-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D9%81%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B2-%D8%B9%D9%86%D8%B5%D8%B1-%D8%AE%D8%B4%D9%88%D9%86%D8%AA-%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B4-%D8%B7%D9%84%D8%A7%D9%82-%D8%A7%DB%8C%D9%86-%DA%AF%D9%88%D9%86%D9%87-%D8%A8%D9%87-%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%DA%AF%D8%B0%D8%A7%D8%B4%D8%AA%D9%87-%D9%86%D9%85%DB%8C-%D8%B4%D8%AF|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٤ی شوباتی ٢٠٢٣}}</ref> |- |[[هادی حجازی‌فر|هادی حیجازی فەر]] |نەعیم مەولایی |- |[[شەھاب حوسێنی|شەهاب حسێنی]] |رائید موحیب مشکات |- |[[پانتەئا بەھرامی|پانتە بەھرامی]] |لەیلا بەرزگەر |- |[[عەلیڕەزا کەمالی]] |ڕەزا عەبدوڵڵاهی (ڕەزا پەروانە) |- |[[مھرداد سدیقیان|مێهرداد سدیقیان]] |سەدرە کوهستانی |- |[[پەردیس ئەحمەدیە]] |ساحیل مولایی |- |[[ژیلا شاھی|ژیلا شاهی]] |موژگان |- |[[بابەک کەریمی]] |بێهزاد سەحرای |- |[[کامران تفتی|کامەران تافتی]] |نەریمان غولامی |- |[[آناهیتا افشار|ئاناهیتا ئەفشار]] |شیرین بەگزادە |- |[[رضا بای|ڕەزا بای]] | |- |[[محمدرضا مالکی|محەممەد ڕەزا مالیکی]] |سەمەد بەهلولی |- |[[بەھزاد خەلەج]] |سروان ڕەسووڵ فۆلادوەند |- |[[‌|سەعید دەشتی]] |نەقیب سەعید یاراحمەدی |- |[[ڕۆیا جاویدنیا]] |دایکی سەدرا |- |[[مرتضی خانجانی|مورتەزا خەنجانی]] |بێهنام عەزیزی |- |[[عەلی ئۆسیوەند]] |نەقیب جلوە |- |[[علیرضا استادی|عەلیرەزا ئوستادی]] |بەهرۆز |- |[[احسان امانی|ئیحسان ئامانی]] |مەنوچەهر مەردانی |- |[[فرید سجادی حسینی|فەرید سەجادی حوسێنی]] |رائیدی خانەنشینکراو |- |[[بهرام ابراهیمی|بەهرام ئیبراهیمی]] |بەهمەن |- |[[رامین راستاد|ڕامین راستاد]] |مجید نووری |- |[[محمدرضا سروستانی|محەممەد ڕەزا سەرۆستانی]] |مودت |- |[[لطف‌الله سیفی|لوتفوڵڵا سەیفی]] |فەرامەرز (دزی زانتیە) |- |[[درسا شیرازی|دەرسا شیرازی]] |تینا |- |[[سیدجمشید حسینی|سەید جەمشید حوسێنی]] |خەلیل سوفیانی |- |[[پیمان مقدمی|پەیمان موقەدەمی]] |مورتەزا |- |[[میثم مجاوری|مەیسەم مجاوری]] |حەمید |- |[[پیمان پازوکی|پەیمانی پازوکی]] |قاوەچی |- |[[کیوان ساکت اف|کەیوان ساکت اف]] |شاهین |- |[[بانیپال شومون|بانیپاڵ شومۆن]] | |- |[[پولاد مختاری|پۆلاد موختاری]] |ئیسماعیل |- |[[موجتەبا پیرزادە]] |مەنسور باجلان |} == مووزیک == دەنگی پێستی شێر فیلمی ''[[نێوانی ئەستێرەکان (فیلم)|Interstellar]]'' (2014) [[کریستۆفەر نۆلان|ی کریستوفر نۆلان]] و زنجیرەی ''Mind Hunter'' (2019–2017)ی [[دەیڤد فینچەر|دەیڤید فینچەر]] دەهێنێتەوە یاد. ناونیشانی ئەم زنجیرەیە ناوی یەکێک لە گۆرانییەکانی گۆرانیبێژی ئێرانییە، [[ئێبی|ئەبی]] ، کە لە ڕیزبەندی ئەڵقەکانی سەرەتاوە بەبێ وشە لە تۆمارکەری ئۆتۆمبێلەوە دەژەنرێت. <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=۱۲ آذر ۱۴۰۱|سەردێڕ=سریال پوست شیر|ناونیشان=https://www.setareparsi.com/fa/tiny/news-11146|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230204163008/https://www.setareparsi.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%DA%AF%D9%88%DA%AF%D9%84-%D9%86%DB%8C%D9%88%D8%B2-80/11146-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%DB%8C%D8%B1-%D8%AA%D8%A7-%D9%BE%DB%8C%D8%A7%D8%B2-%D9%86%D9%82%D8%AF-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٤ی شوباتی ٢٠٢٣}}</ref> لە زنجیرەیەک لە وەرزی سێیەمەوە ئەم مۆسیقایە بە وشە دەژەنرێت. == پەخش == لە سەرەتای مانگی ئابی ساڵی ۲۰۲۲، لە هەمان کاتدا کە ڕیکلامی پێستی شێر دەستی پێکرد، پلانی پەخشکردنی بۆ ٣٠ی ئەیلول دانرابوو. لە ڕۆژی بڵاوبوونەوەی [https://filmnet.ir/contents/scnA7yr/The-Lion-Skin-S01-E01 ئەڵقەی یەکەم]{{بەستەری مردوو|url=https://filmnet.ir/contents/scnA7yr/The-Lion-Skin-S01-E01 |date=نیسانی ٢٠٢٦ }}, ڕاگەیاندنی [https://filmnet.ir فیلمنێت]{{بەستەری مردوو|url=https://filmnet.ir/ |date=نیسانی ٢٠٢٦ }} کە زنجیرەکە بەهۆی [[خۆپیشاندانەکانی ٢٠٢٢ی ئێران|ناڕەزایەتییە سەرتاسەرییەکانەوە]] پەخش نەکرا لە میدیاکانەوە بڵاوکرایەوە. دوای ماوەیەکی کورت، ئەو ئاگادارییە لابرا و [https://filmnet.ir/contents/scnA7yr/The-Lion-Skin-S01-E01 بەشی یەکەمی]{{بەستەری مردوو|url=https://filmnet.ir/contents/scnA7yr/The-Lion-Skin-S01-E01 |date=نیسانی ٢٠٢٦ }} پێستی شێر دوو ڕۆژ درەنگ لە مێهر ١ بڵاوکرایەوە. پەخشی [https://filmnet.ir/contents/scRvBGP/The-Lion-Skin-S01-E02 بەشی دووەمی]{{بەستەری مردوو|url=https://filmnet.ir/contents/scRvBGP/The-Lion-Skin-S01-E02 |date=نیسانی ٢٠٢٦ }} زنجیرەکەش هەندێک ژمارەی لەگەڵدا بوو. [https://filmnet.ir فیلم نێت]{{بەستەری مردوو|url=https://filmnet.ir/ |date=نیسانی ٢٠٢٦ }} ڕایگەیاند کە بڵاوکردنەوەی ئەڵقەکانی داهاتووی ئەم زنجیرەیە بۆ کاتێکی تر دوادەخرێت و ئەم ئەڵقەیە لە مێهر ٦ بڵاونەکرایەوە. لە هەمان کاتدا پەراوێزی لێدوانەکانی [[شەھاب حوسێنی|شەهاب حوسێنی]] و ڕاگرتنی بڵاوکردنەوەی زنجیرەکە گومانی ڕاگرتنی لە مێشکی بەشێک لە بینەراندا دروستکرد ، بەڵام ڕاگەیەندرا کە هۆکارەکەی کێشەیەکی هونەرییە. بەشی دووەم دوای هەفتەیەک دواکەوتن بڵاوکرایەوە. <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=۵ آذر ۱۴۰۱|سەردێڕ=سریال پوست شیر چرا متوقف شد|ناونیشان=https://donyayeghalam.ir/content/276935/سریال-پوست-شیر-چرا-متوقف-شد|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230204163010/https://donyayeghalam.ir/content/276935/%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%DA%86%D8%B1%D8%A7-%D9%85%D8%AA%D9%88%D9%82%D9%81-%D8%B4%D8%AF|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٤ی شوباتی ٢٠٢٣}}</ref> <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=۱۰ مهر ۱۴۰۱|سەردێڕ=مشکل سریال پوست شیر حل شد|ناونیشان=https://www.khabaronline.ir/news/1679517/مشکل-سریال-پوست-شیر-حل-شد|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230204163012/https://www.khabaronline.ir/news/1679517/%D9%85%D8%B4%DA%A9%D9%84-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D8%AD%D9%84-%D8%B4%D8%AF|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٤ی شوباتی ٢٠٢٣}}</ref> پاشان ئەم زنجیرەیە دوو وەرزی تری بۆ درێژکرایەوە. عەلی سەرتیپی، دەرهێنەری فیلم نێت ڕایگەیاند، دوو وەرزی دیکەی هەشت ئەڵقەیی بۆ ئەم زنجیرەیە دروست دەکرێت. <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=۱۵ آذر ۱۴۰۱|سەردێڕ=«پوست شیر» در سه فصل هشت قسمتی منتشر می‌شود/ می‌خواستیم بازخورد بگیریم|ناونیشان=https://www.irna.ir/news/84962049/پوست-شیر-در-سه-فصل-هشت-قسمتی-منتشر-می-شود-می-خواستیم-بازخورد|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230204163014/https://www.irna.ir/news/84962049/%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D9%87-%D9%81%D8%B5%D9%84-%D9%87%D8%B4%D8%AA-%D9%82%D8%B3%D9%85%D8%AA%DB%8C-%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%B4%D8%B1-%D9%85%DB%8C-%D8%B4%D9%88%D8%AF-%D9%85%DB%8C-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D9%85-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%AE%D9%88%D8%B1%D8%AF|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٤ی شوباتی ٢٠٢٣}}</ref> <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=۱۶ آبان ۱۴۰۱|سەردێڕ=برنامه‌ریزی برای ساخت فصل دوم «پوست شیر» / قاتل زنجیره‌ای با ریتم تند!|ناونیشان=https://www.tasnimnews.com/fa/news/1401/08/16/2800231/برنامه-ریزی-برای-ساخت-فصل-دوم-پوست-شیر-قاتل-زنجیره-ای-با-ریتم-تند|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230204163545/https://www.tasnimnews.com/fa/news/1401/08/16/2800231/%D8%A8%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%B1%DB%8C%D8%B2%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%B3%D8%A7%D8%AE%D8%AA-%D9%81%D8%B5%D9%84-%D8%AF%D9%88%D9%85-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D9%82%D8%A7%D8%AA%D9%84-%D8%B2%D9%86%D8%AC%DB%8C%D8%B1%D9%87-%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D8%B1%DB%8C%D8%AA%D9%85-%D8%AA%D9%86%D8%AF|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٤ی شوباتی ٢٠٢٣}}</ref> وەرزی دووەم لە ٣٠ی کانوونی دووەمی ۲۰۲۳ تا ١٩ی شوبات پەخشکرا. <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=۱۸ آذر ۱۴۰۱|سەردێڕ=زمان پخش فصل دوم سریال پوست شیر مشخص شد|ناونیشان=https://shahraranews.ir/fa/news/139014/زمان-پخش-فصل-دوم-سریال-پوست-شیر-مشخص-شد|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230204163547/https://shahraranews.ir/fa/news/139014/%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%BE%D8%AE%D8%B4-%D9%81%D8%B5%D9%84-%D8%AF%D9%88%D9%85-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D9%85%D8%B4%D8%AE%D8%B5-%D8%B4%D8%AF|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٤ی شوباتی ٢٠٢٣}}</ref> وێنەگرتنی وەرزی سێیەم لە ٤ی ١ی ساڵی ۲۰۲۳ دەستی پێکرد و لە ٢٤ی ئازار کۆتایی هات. <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=۲۶ اسفند ۱۴۰۱|سەردێڕ=پایان فیلمبرداری «پوست شیر» / پخش تا آخر فروردین ۱۴۰۲|ناونیشان=https://www.entekhab.ir/fa/news/719405/پایان-فیلمبرداری-پوست-شیر-پخش-تا-آخر-فروردین-۱۴۰۲}}</ref> یەکەم ئەڵقەی ئەم وەرزە لە ١٠ی ئازاری ساڵی ۲۰۲۳ پەخشکرا. <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=۲۱ بهمن ۱۴۰۱|سەردێڕ=زمان پخش فصل سوم «پوست شیر» اعلام شد|ناونیشان=https://www.khabaronline.ir/news/1729778/زمان-پخش-فصل-سوم-پوست-شیر-اعلام-شد}}</ref> == فیدباک == بۆچوونی ڕەخنەگران و بینەران بە گشتی سەبارەت بە دراماکە ئەرێنی بوو. <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=۲۵ بهمن ۱۴۰۱|سەردێڕ=دست‌های پر/ چرا «پوست شیر» موفق شد؟|ناونیشان=https://www.farsnews.ir/news/14011125000403/دست‌های-پر-چرا-پوست-شیر-موفق-شد}}</ref> بەپێی [https://www.etemadonline.com/ ئاژانسی هەواڵی Edemad Online], بەپێی بۆچوونی ڕەخنەگران و بینەران سەبارەت بە درامای پێستی شێر ، درامای پێستی شێر [[سیناریۆ (ھونەر)|سیناریۆیەکی]] بەرگریکاری پێشکەش کردووە بە بەراورد بە زنجیرەکانی تر، و ئەدائی کارەکتەرە سەرەکییەکان ئەرێنی بووە. <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=۱۳ بهمن ۱۴۰۱|سەردێڕ=«پوست شیر» با فیلمنامه طلایی/ اینجا همه نقش‌ها ستاره‌اند|ناونیشان=https://www.etemadonline.com/بخش-فرهنگ-هنر-16/595015-پوست-شیر-با-فیلمنامه-طلایی-اینجا-همه-نقش-ها-ستاره-اند|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230204163546/https://www.etemadonline.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%87%D9%86%D8%B1-16/595015-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D8%A8%D8%A7-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%B7%D9%84%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%AC%D8%A7-%D9%87%D9%85%D9%87-%D9%86%D9%82%D8%B4-%D9%87%D8%A7-%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%A7%D9%86%D8%AF|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٤ی شوباتی ٢٠٢٣}}</ref> ئەمیر عەبدوڵڵاهی لە ماڵپەڕی ''شەهرارا'' ستایشی نواندنی ئەکتەرەکان و [[دەرھێنەری فیلم|دەرهێنان]] و [[وێنەگرتنی سینەمایی|سینەماکاری]] و چیرۆک و مۆسیقای زنجیرەی پێستی شێر ی کرد. <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=۴ آبان ۱۴۰۱|سەردێڕ=نگاهی به سریال «پوست شیر»|ناونیشان=https://www.khabaronline.ir/news/1726873/پوست-شیر-با-فیلمنامه-طلایی-اینجا-همه-نقش-ها-ستاره-اند|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20221111182032/https://shahraranews.ir/fa/news/131361/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%7C-%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%AC%D9%86%D8%A7%DB%8C%D8%AA%DB%8C-%D9%87%D9%88%D9%84%D9%86%D8%A7%DA%A9-%D8%A7%D8%B2-%D8%B2%D8%A7%D9%88%DB%8C%D9%80%D9%87-%D8%AF%D9%88%D8%B1%D8%A8%DB%8C%D9%86%D9%80%DB%8C-%D8%A8%DB%8C%E2%80%8A%D9%BE%D8%B1%D9%88%D8%A7|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١١ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢}}</ref> بۆچوونی جەواد موسەوی سەبارەت بە ''حەمشەهری'' ئەرێنی بوو سەبارەت بە [[وێنەگرتنی سینەمایی|وێنەگرتن]] و گۆشەی کامێرا و هەروەها نواندنی ئەکتەرەکان. <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=۱۶ آذر ۱۴۰۱|سەردێڕ=قلب پرنده|ناونیشان=https://newspaper.hamshahrionline.ir/id/179304/قلب-پرنده.html|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230106090313/https://newspaper.hamshahrionline.ir/id/179304/%D9%82%D9%84%D8%A8-%D9%BE%D8%B1%D9%86%D8%AF%D9%87.html|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٦ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٣}}</ref> سۆسان سیرجانی لە ماڵپەڕی [[دیجیکالا|دیجیکالاماگەوە]] ڕەخنەی لە ڕیتمە خاوەکەی زنجیرەکە، چەندین فلاشباک، نواندنی خراپی پردیس ئەحمەدیە و مێهرداد سێدیگیان گرت. <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=۱۰ آبان ۱۴۰۱|سەردێڕ=نقد سریال «پوست شیر» شبکهٔ فیلم‌نت؛ یک قاتل زنجیره‌ای دیگر|ناونیشان=https://www.digikala.com/mag/about-pooste-shir-series/|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20221111182034/https://www.digikala.com/mag/about-pooste-shir-series/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١١ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢}}</ref> ڤاجیهه ئەمیرخانی لە ''کۆمپانیای حەمشەهری'' ئۆنلاین لێکچوونەکانی لە نێوان ئەم کۆمەڵەیە و ''[[لێکۆڵەری ڕاستەقینە|بەدواداچوونی ڕاستەقینەدا]]'' دۆزیەوە . <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=۱ آبان ۱۴۰۱|سەردێڕ=شهاب حسینی در مصیبت از دست دادن دخترش در این سریال چه می‌گوید|ناونیشان=https://www.hamshahrionline.ir/news/713439/شهاب-حسینی-در-مصیبت-از-دست-دادن-دخترش-در-این-سریال-چه-می-گوید|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20221106124537/https://www.hamshahrionline.ir/news/713439/%D8%B4%D9%87%D8%A7%D8%A8-%D8%AD%D8%B3%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B5%DB%8C%D8%A8%D8%AA-%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%D8%B3%D8%AA-%D8%AF%D8%A7%D8%AF%D9%86-%D8%AF%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D8%B4-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%DA%86%D9%87-%D9%85%DB%8C-%DA%AF%D9%88%DB%8C%D8%AF|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٦ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢|بڵاوکەرەوە=[[همشهری‌آنلاین]]}}</ref> لە لایەکی دیکەوە پێستی شێر بەهۆی هەوکردنی دروستکراوەکان بەبێ هۆکار و کشانی هەندێک بەش و گەمژەیی پۆلیسیی چیرۆک و کەمتەرخەمی و هەندێک هەڵە [[سیناریۆ (ھونەر)|لە سیناریۆکەدا]] ڕەخنەی لێگیرا. لە [https://moviemag.ir فیلمی Movie Mag] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230410002750/https://moviemag.ir/ |date=١٠ی نیسانی ٢٠٢٣ }}, ڕەزا تۆسەلی ئەم زنجیرەیەی بە بەراورد لەگەڵ زنجیرە [[فیلمی تاوان|تاوانکارییەکانی]] دیکەی ئێرانی وەک خوێنی سارد بە باوەڕپێکراوتر ناوبرد و ستایشی مۆسیقاکەی کرد، بە پێچەوانەی بەکارهێنانی نادروستی کامێرای دەستی، کاتێکی زۆری زنجیرەکەی پڕکرد لە کارەکتەری گریان و نالە ناڵ .. ڕەخنەی لێگیرا. ئیرینا ڕەخنەی لە کارەکتەری داماوی هەندێک کارەکتەر و پێشکەوتنی خاوی چیرۆکەکە و تاڵی لە ڕادەبەدەرانەی چیرۆکەکە گرت، بەڵام زنجیرەکەی بە بەها و خاوەنی بینەری ناوبرد. وەرزی سێیەمی ئەم زنجیرەیە بۆچوونی ناکۆکی لەگەڵدا بوو. حەمیدرەزا کازمی پوور، ڕەخنەگری سینەما دەڵێت: سەرەڕای زیادەڕەوی و بەکارهێنانی کلیشە، پێستی شێر زنجیرەیەکە کە توانیویەتی بە کەشێکی باش و خاوەنی توخمە پۆلیس و [[وێژەی تاوانکاری|تاوانکارییەکان]] خۆی بپارێزێت. هەروەها ڕەخنەی لە زیادەڕەوی لە هەندێک بواردا لە سیناریۆکەدا و کۆنەپەرستییە خۆشەویستەکانی فیلمە فارسییەکانی ناو زنجیرەکە گرت. بەپێی ئامارێک کە لەلایەن گووگڵ ترێندزەوە بڵاوکراوەتەوە، زاراوەی "پێستی شێر" بووتە یەکێک لە گەڕانەکانی گووگڵ کە ئێرانییەکان لە مانگی کانوونی دووەمی ساڵی ۲۰۲۳ زۆرترین گەڕانیان بۆ ئەنجام داوە <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=۱ بهمن ۱۴۰۱|سەردێڕ=بیشترین جستجوی گوگل ایرانیان در دی ۱۴۰۱|ناونیشان=https://www.etemadonline.com/tiny/news-592417|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230204163551/https://www.etemadonline.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D9%81%D9%88%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C%DA%A9-11/592417-%DA%AF%D9%88%DA%AF%D9%84-%D8%AA%D8%B1%D9%86%D8%AF%D8%B2-%D8%AF%DB%8C-%D9%85%D8%A7%D9%87-%D8%B3%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B3%D9%84%DB%8C%D9%85%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D9%85%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D8%AC%D9%88-%DA%AF%D9%88%DA%AF%D9%84|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٤ی شوباتی ٢٠٢٣}}</ref> و هەروەها بووە یەکێک لە زنجیرە تەلەفزیۆنییە زۆرترین بینراوەکان لە کاتی پەخشکردنیدا. <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=سریال پوست شیر و سریال پدرخوانده پربیننده‌های این روزهای پلتفرم‌ها|ناونیشان=https://khabaronline.ir/xjFNY|بڵاوکەرەوە=خبرآنلاین}}</ref>ئەم زنجیرەیە یەکێک بوو لەو زنجیرانەی کە زۆرترین باس و فیدباکەکانی تۆڕی نمایشی ماڵەوە لە فەزای مەجازیدا <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=پوست شیر و ریسک بزرگی که به آن دست زده‌است؛ اونور جنگل تن سبز …|ناونیشان=https://www.asriran.com/fa/news/882002/%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D9%88-%D8%B1%DB%8C%D8%B3%DA%A9-%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%A8%D9%87-%D8%A2%D9%86-%D8%AF%D8%B3%D8%AA-%D8%B2%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D8%A7%D9%88%D9%86%D9%88%D8%B1-%D8%AC%D9%86%DA%AF%D9%84-%D8%AA%D9%86-%D8%B3%D8%A8%D8%B2-|بڵاوکەرەوە=عصرایران|ڕێکەوتی سەردان=١٠ی نیسانی ٢٠٢٣|ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٤ی نیسانی ٢٠٢٣|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230404062314/https://www.asriran.com/fa/news/882002/%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D9%88-%D8%B1%DB%8C%D8%B3%DA%A9-%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%A8%D9%87-%D8%A2%D9%86-%D8%AF%D8%B3%D8%AA-%D8%B2%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D8%A7%D9%88%D9%86%D9%88%D8%B1-%D8%AC%D9%86%DA%AF%D9%84-%D8%AA%D9%86-%D8%B3%D8%A8%D8%B2-|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=گاف‌هایی که مخاطبان سریال “پوست شیر” را حرص داد|ناونیشان=https://www.vaghtesobh.com/%DA%AF%D8%A7%D9%81-%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D9%85%D8%AE%D8%A7%D8%B7%D8%A8%D8%A7%D9%86-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D8%B1%D8%A7-%D8%AD%D8%B1%D8%B5-%D8%AF%D8%A7%D8%AF/?amp=1|بڵاوکەرەوە=وقت صبح|ڕێکەوتی سەردان=١٠ی نیسانی ٢٠٢٣|ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٥ی نیسانی ٢٠٢٣|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230405204519/https://www.vaghtesobh.com/%da%af%d8%a7%d9%81-%d9%87%d8%a7%db%8c%db%8c-%da%a9%d9%87-%d9%85%d8%ae%d8%a7%d8%b7%d8%a8%d8%a7%d9%86-%d9%be%d9%88%d8%b3%d8%aa-%d8%b4%db%8c%d8%b1-%d8%b1%d8%a7-%d8%ad%d8%b1%d8%b5-%d8%af%d8%a7%d8%af/?amp=1|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=وقتی نفس‌ها به شماره افتاد|ناونیشان=https://www.tasnimnews.com/fa/news/1401/12/20/2865503/نگاهی-به-عوامل-جذابیت-یک-سریال-چرا-مخاطب-منتظرِ-پوست-شیر-می-ماند|بڵاوکەرەوە=فیلم‌نیوز}}</ref> <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=نگاهی به عوامل جذابیت یک سریال؛ چرا مخاطب منتظرِ «پوست شیر» می‌ماند؟|ناونیشان=https://www.tasnimnews.com/fa/news/1401/12/20/2865503/نگاهی-به-عوامل-جذابیت-یک-سریال-چرا-مخاطب-منتظرِ-پوست-شیر-می-ماند|بڵاوکەرەوە=تسنیم}}</ref> بە شێوەیەک کە لە مانگی ئازاری ۲۰۲۳، هاشتاگی پێستی شیر یەکەم ترێند بوو [[تویتەر|لە تویتەر]] بۆ ماوەی دوو ڕۆژ. <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=«پوست شیر» ترند اول توییتر فارسی شد/ ۳ روز اشتراک رایگان برای مشترکان فیلم‌نت|ناونیشان=https://khabaronline.ir/xjP6j|بڵاوکەرەوە=خبرآنلاین}}</ref> <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=اتفاق پوست شیر و دلیل بی‌احترامی به سازندگان! پیش‌بینی‌ها دربارهٔ ادامه داستان و …|ناونیشان=https://www.asriran.com/fa/news/882256/پوست-شیر-و-دلیل-بی-احترامی-به-سازندگان-پیش-بینی-ادامه-داستان-و-قصه‌ی-همیشه-تکرار-|بڵاوکەرەوە=خبرآنلاین}}</ref> == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb title|id=20205276}} == خەڵاتەکان == {| class="wikitable sortable plainrowheaders" |+ناوی ڕێوڕەسمی خەڵاتکردن، ساڵی پێشکەشکردن، پۆل، پاڵێوراوی خەڵات، و ئەنجامی پاڵاوتن ! scope="col" |خەڵات ! scope="col" |ساڵ ! scope="col" |پۆل ! scope="col" |وەرگر(ەکان) !ئەنجام !{{Abbr|سەرچاوە|سەرچاوەکان}} |- ! rowspan="10" scope="row" |[[خەڵاتەکانی حافز]] | rowspan="10" |٢٠٢٣ | rowspan="4" |باشترین ئەکتەری پیاو – زنجیرەی تەلەڤیزیۆنیی دراما | [[هادی حیجازی‌فەر|ھادی حیجازی‌فەر]] | {{nom}} | rowspan="10" |<ref>{{Cite web |date=2024-05-03 |url=https://www.arshehonline.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%87%D9%86%D8%B1-79/108144-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D8%AC%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%B2-%D8%AC%D8%B4%D9%8BD-%D8%AD%D8%A7%D9%81%D8%B8-%D8%B1%D8%A7-%D8%AF%D8%B1%D9%88-%DA%A9%D8%B1%D8%AF-%D8%B9%D8%A7%D8%AF%D9%84-%D9%81%D8%B1%D8%AF%D9%88%D8%B3%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B1-%D8%A8%D9%87%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D9%8BD-%DA%86%D9%87%D8%B1%D9%87-%D8%AA%D9%84%D9%88%DB%8C%D8%B2%DB%8C%D9%88%D9%8B%DB%8C-%D8%B4%D8%AF |access-date=2024-05-03 |website=عرشه آنلاین |language=fa |title=پوست شیر جوایز جشن حافظ را درو کرد {{!}} عادل فردوسی پور بهترین چهره تلویزیونی شد!}} {{بەستەری مردوو|url=https://www.arshehonline.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%87%D9%86%D8%B1-79/108144-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D8%AC%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%B2-%D8%AC%D8%B4%D9%8BD-%D8%AD%D8%A7%D9%81%D8%B8-%D8%B1%D8%A7-%D8%AF%D8%B1%D9%88-%DA%A9%D8%B1%D8%AF-%D8%B9%D8%A7%D8%AF%D9%84-%D9%81%D8%B1%D8%AF%D9%88%D8%B3%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B1-%D8%A8%D9%87%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D9%8BD-%DA%86%D9%87%D8%B1%D9%87-%D8%AA%D9%84%D9%88%DB%8C%D8%B2%DB%8C%D9%88%D9%8B%DB%8C-%D8%B4%D8%AF |date=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://khabarfarsi.com/u/154136532 |access-date=2024-05-03 |website=KhabarFarsi.com |language=fa |title=عکسی از بازیگران پوست شیر در جشن حافظ}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-10-01 |url=https://www.khabaronline.ir/news/1819588/%DA%86%D9%87%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D8%A7%DB%8C%D8%B2%D9%87-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D8%A8%D9%82%DB%8C%D9%87-%D8%AC%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%B2-%D8%A8%D9%87-%DA%86%D9%87-%DA%A9%D8%B3%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%B1%D8%B3%DB%8C%D8%AF |access-date=2024-05-03 |website=www.khabaronline.ir |language=fa |title=چهار جایزه برای "پوست شیر" بقیه جوایز به چه کسانی رسید؟}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-09-30 |url=https://www.mehrnews.com/news/5899490/%D8%AD%D8%A7%D9%81%D8%B8-%D8%A7%D8%B2-%D8%A8%D9%87%D8%B2%D8%A7%D8%AF-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AA%D8%AC%D9%84%DB%8C%D9%84-%DA%A9%D8%B1%D8%AF-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D8%AC%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%B2-%D8%B1%D8%A7-%D8%A8%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D9%8BD%D9%87 |access-date=2024-05-03 |website=خبرگزاری مهر {{!}} اخبار ایران و جهان {{!}} Mehr News Agency |language=fa |title="حافظ" از بهزاد فراهانی تجلیل کرد/"پوست شیر" جوایز را به خانه برد}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-10-02 |url=https://yaftenews.ir/news/art-culture/43697-hafrzchah.html |access-date=2024-05-03 |website=پايگاه خبري یافته (لرستان) |language=fa-ir |title=برندگان مراسم جشن حافظ ۱۴۰۲ اعلام شدند/ جایزه بهترین فیلم‌نامه برای هنرمند لرستانی}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-10-01 |url=https://www.isna.ir/news/1402070905515/%DA%AF%D8%B2%D8%A7%D8%B1%D8%B4%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B4%D8%A8-%D8%AC%D8%B4%D9%8BD-%D8%AD%D8%A7%D9%81%D8%B8-%D9%88-%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B2%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86 |access-date=2024-05-03 |website=ایسنا |language=fa |title=گزارشی از شب جشن حافظ و معرفی برگزیدگان}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-10-01 |url=https://gamefa.com/982092/winners-of-jashne-hafez-1402/ |access-date=2024-05-03 |website=گیمفا: وب سایت خبری تحلیلی بازی های کامپیوتری |language=fa-IR |title=برندگان مراسم جشن حافظ ۱۴۰۲ اعلام شدند - گیمفا}}</ref> |- | [[عەلیرەزا کەمالی]] | {{won}} |- | [[شەھاب حسێنی]] | {{nom}} |- | [[موجتەبا پیرزادە]] | {{nom}} |- | rowspan="3" |باشترین ئەکتەری ژن – زنجیرەی تەلەڤیزیۆنیی دراما | [[پانتیئا بەھرام]] | {{nom}} |- | ژپلا شاھی | {{nom}} |- | [[پەردیس ئەحمەدییە]] | {{nom}} |- | باشترین دەرھێنەر – زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی | [[جەمشید مەحموودی]] | {{won}} |- | باشترین فیلمنامە – زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی | [[جەمشید مەحموودی]]، ڕەزا بەھاروەند | {{won}} |- | باشترین زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی | نەوید مەحمودی | {{won}} |} ==سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئێران|فیلم|دەیەی ٢٠٢٠}} [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئێرانییەکان]] [[پۆل:بەرهەمەکانی فیلمنێت]] sthn5k8wqbd20kny41us8l2ik708ld4 0 227913 1688345 1685963 2026-10-16T20:33:01Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:یەک سەرچاوە|یەک سەرچاوە]]}}؛ لابردنی تاگەکانی {{[[داڕێژە:بێسەرچاوە|بێسەرچاوە]]}} و {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688345 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} '''[[سەما]] لە [[ئێران]]''' مێژوویەکی دوور و درێژی هەیە. سەما و مۆسیقا هەمیشە بۆ خۆشی و شادی ئێواران و هاندانی هەستی جەنگی و هەستیاری لای ئێرانییەکان لە ھەموو سەردەمەکاندا جێی بایەخ بووە. سەما لەم وڵاتەدا لە ئاھەنگەکانی ساڵنامە و بۆنە نیشتمانی و سیاسی و ئایینی و کشتوکاڵییەکان و لە ڕێوڕەسمی خێڵەکی و ھەروەھا لە ڕێوڕەسمەکانی دیکەی وەک [[خەتەنەکردنی کوڕان|خەتەنەکردن]] و ئاهەنگی هاوسەرگیریدا ئەنجام دەدرێت . مێژووی سەما لە ئێراندا دەگاتە ھەزارەی پێنجەم و شەشەمی پێش زایین. ئێران یەکێک بوو لەو ئیمپراتۆریەتە کۆنانەی کە سەمای بڵاوکردەوە. لە [[مێژووی ئێرانی کۆن|ئێرانی کۆن]] سەماکردن لە دەرباری [[ماد|پاشاکانی ماد]] لە نووسینە مێژووییەکانی یۆنانیدا باسکراوە. یەکەم جار لە نێو [[فارسەکان|فارسەکاندا]] باسی سەما لە کتێبەکانی [[زەینەفۆن|زینۆفۆن]], مێژوونووسێکی یۆنانی بووە. لە [[ئیمپراتۆریەتیی ھەخامەنشی|سەردەمی ئیمپراتۆریەتی هەخامەنەکاندا،]] لە ئێوارانی چین و توێژە جیاجیاکانی خەڵکی ئێراندا هەڵپەڕکێ و گۆرانی و مۆسیقا بۆ خۆشی و شادی هەبووە و لەم قۆناغەدا جگە لە فێربوونی خوێندنەوە، بنەماکانی ھەڵپەڕکێ لە ئێرانیشدا فێر دەکران . دوای لەشکرکێشی [[ئەسکەندەری مەزن|ئەسکەندەر]] بۆ سەر ئێران، [[یۆنانی کۆن|شارستانیەتی یۆنانی]] لە سەرتاسەری خاکەکانی ھەخامەکاندا بڵاوبووەوە و کاریگەری لەسەر سەما لە ئیمپراتۆریەتەکەدا هەبوو. [[ئیمپراتۆریەتیی ساسانی|ساسانیەکان]] زۆر ڕێزیان لە مۆسیقا و هاوەڵەکانی دەگرت. پاشاکانی ئەم سەردەمە حەزیان لە مۆسیقا بوو، ئەمەش بووە ھۆی ئەوەی گرنگی بە سەماش بدرێت. تابلۆی دیواری سەدەی شەشەمی پەنجکەنت بەڵگەی دەرکەوتنی ڕێوڕەسمی سەما لە [[ڕۆژھەڵاتی ئێران|ڕۆژهەڵاتی ئێران]] دەدەن . قەدەغەکردنی سەمای ئایینی لە ئێراندا لەگەڵ بڵاوبوونەوەی [[ئیسلام]] هاتە ئاراوە و بەهۆی ڕووداوە مێژووییە جۆراوجۆرەکانەوە هاندەری بوو. لە [[ئێرانی سەفەوی|سەردەمی سەفەویدا]] [[حەرام|قەدەغەکردنی]] مۆسیقا ڕێگری لە پێشکەوتنی ئەم هونەرە دەکرد، بەڵام بە شێوەیەکی سنووردار گرنگی بە مۆسیقا و سەما دەدرا. لە سەردەمی [[ئێرانی قاجار|قاجار]] و سەفەویدا کوڕان جلوبەرگی کچانیان لەبەر دەکرد و بۆ هەڵپەڕکێ و گۆرانی بەکاریان دەهێنا. لە سەرەتای [[پەھلەوی ئێران|سەردەمی پەهلەویدا]] جۆرێک لە سەمای ئێرانی سەریهەڵدا و لەگەڵ پەرەسەندنی [[سینەمای ئێران|سینەمای بازرگانی ئێرانی]] ، بەربڵاو بوو بۆ دابینکردنی بنەمای دروستکردنی ژانرە جۆراوجۆرەکانی وەک ڕوحودزی ، مەترابی، بابا کەرەم ، تاھرونی و شاتری. لە ماوەی شەستەکانی سەدەی ڕابردوودا ڕێوشوێنی لێکۆڵینەوەی جددی سەما لە ئێران ئەنجامدرا. ڕێکخراوی بەناوبانگی بالێی نیشتمانی ئێران لە ساڵی 1967 لە هۆڵی ڕۆداکی کرایەوە . [[تاران]] بووە میوانداری بەرهەمە ئاست بەرزەکان و بە بەدەستهێنانی پێگەیەکی بەناوبانگی نێودەوڵەتی، هونەرمەندانی بەناوبانگی بیانی بۆ نمایشکردن هاتنە ئێران. سەمای پیشەیی لەم وڵاتەدا لە سەردەمی [[محەممەد ڕەزا پەھلەوی|محەمەد ڕەزا شادا]] ڕێز و جەماوەری خۆی وەرگرتەوە . نمایشی سەمای ناتەقلیدی لەسەر بنەمای نموونەی ئەوروپی لە شانۆکانی ئەم قۆناغەدا پێشکەش دەکرا. جگە لە سەمای غەیرە ڕەسەن، بەرنامەی زۆر بۆ سەمای ڕەسەن و نەریتی ئێران هەبووە و سەمای نەریتیش زیندوو کرایەوە. ئەو سیستمە نوێیە پەروەردەییەی لەو ماوەیەدا بنیات نراوە، خزمەتی سەمای ئێرانی دەکرد و ڕێکخراو و گرووپی جۆراوجۆری هەڵپەڕکێی گشتی و تایبەت دروست بوون. ژێرخانی هاوچەرخی ئەم خولە هاوکات لەگەڵ لێکۆڵینەوەکان توانی خولێکی سەرکەوتوو بۆ سەمای ئێرانی دروست بکات. == ناو == ''رقص'' (سەما) واژەیەکی [[زمانی عەرەبی|عەرەبییە]] بۆ ئاماژەکردن بە ئەم هونەرە لە [[ئێران]] و وردەوردە توانی ببێتە خاوەنی پێگەیەکی تایبەت لە [[زمانی فارسی|زمانی فارسیدا]]. وشەی فارسیی ڕەقص، واتە "پایکوبی"، "وشت"، "رامشگری"، کارپێکردنە گشتییەکەی لەدەست داوە.<ref name=":122">{{Cite web |last=Friend PhD |first=Robyn C. |date=2002 |url=http://thebestofhabibi.com/volume-18-no-2-september-2000/spirituality-in-iran/ |archivedate=١۷ ژوئیه ۲۰۱۴ |access-date=July 14, 2014 |website=The Best of Habibi, A Journal for Lovers of Middle Eastern Dance and Arts |title=ڕۆحییەت لە مۆسیقای ئێرانی و سەما، گفتوگۆ لەگەڵ مرتەزا ڤارزی |publisher=شارین ئەل سەفی |dead-url=no|سەردێڕ=}}</ref> == سەرچاوەکان== {{بیرخستنەوەی ویکیی فارسی | سەردان = ١٧ی شوباتی ٢٠٢٣}} [[پۆل:ئەو پەڕانەی وەرگێڕانی بەسەردانەچووەوەیان ھەیە]] <references /> [[پۆل:سەما]] [[پۆل:سەما فۆلکلۆرییەکان]] [[پۆل:سەماکان]] 4ps3ldeup0d8d1jeq9npeo2phw2esy5 0 230112 1688460 1526850 2026-10-17T01:35:19Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کۆمپانیا-کۆلکە، کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە، تەکنۆلۆژیا-کۆلکە) 1688460 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:Sony-PlayStation-4-PSVR-Headset-Mk1-FL.jpg|وێنۆک|180px]] '''پلەیستەیشن ڤی ئاڕ''' ({{بە ئینگلیزی|Playstation VR}}) ھێدسێتێکی ڕاستەقینەی-خەیاڵییە کە لەلایەن کۆمپانیای [[سۆنی ئینتەرەکتیڤ ئینتەرتەیمێنت]] پەرەی پێدراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.polygon.com/2014/3/18/5524058/playstation-vr-ps4-virtual-reality |سەردێڕ=Sony announces Project Morpheus, a virtual reality headset coming to PlayStation 4 |ڕێکەوت=١٨ی ئازاری ٢٠١٤|بڵاوکەرەوە=Polygon |ڕێکەوتی سەردان=١٦ی تەممووزی ٢٠١٤}}</ref> ئەم ئامێرە بە شێوەیەک دروست کراوە کە بە تەواوی لەگەڵ [[کارپێکەری یاریی ڤیدیۆیی|کۆنسڵی]] یارییە ڤیدیۆیییەکانی [[پلەیستەیشن ٤]] بگونجێت.<ref name="sony-psvr">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.sony.com/en_us/SCA/company-news/press-releases/sony-computer-entertainment-america-inc/2016/playstationvr-launches-october-2016-available-glob.html|سەردێڕ=PlayStation VR Launches October 2016|بڵاوکەرەوە=Sony|ڕێکەوتی سەردان=١٥ی ئازاری ٢٠١٦|ڕەوشی ناونیشان=مردوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20160722031419/https://www.sony.com/en_us/SCA/company-news/press-releases/sony-computer-entertainment-america-inc/2016/playstationvr-launches-october-2016-available-glob.html|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٢ی تەممووزی ٢٠١٦|df=mdy-all}}</ref> کۆتا وەشانی پلەیستەیشن ڤی ئاڕ لە ١٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٦ بڵاوکرایەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Feltham|یەکەم=Jamie|ناونیشان=https://uploadvr.com/psvr-games-on-ps5/|سەردێڕ=Confirmed: Hitman 3 And No Man's Sky PS5 Versions Don't Support PSVR, Headset Can't Play PS5 Games|ڕێکەوت=٣٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٠|ئیش=[[UploadVR]]|ڕێکەوتی سەردان=٢ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠}}</ref> ئەم بەرھەمە بە کۆنتڕۆڵی یاری ستانداردی "دۆڵشۆک-دەسک" یان "پلەیستەیشن موڤ" کاردەکات و شاشەیەکی OLEDی ٥٫٧ ئینج و ڕوونی شاشەی (١٠٨٠پی)ی ھەیە.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Ashcraft|یەکەم=Brian|ناونیشان=https://kotaku.com/introducing-sonys-new-virtual-shooter-controller-1781941567|سەردێڕ=Introducing Sony's New Virtual Shooter Controller|ڕێکەوت=١٤ی حوزەیرانی ٢٠١٦|ئیش=[[Kotaku]]|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی ئازاری ٢٠٢٠}}</ref><ref name=":0">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.cnet.com/products/sony-playstation-vr/|سەردێڕ=Sony PlayStation VR Release Date, Price and Specs{{Snd}} CNET|دوایین=Stein|یەکەم=Scott|ڕێکەوت=٦ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٥|بڵاوکەرەوە=[[CNET]]|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی ئازاری ٢٠١٦}}</ref> پێش بڵاوبوونەوەی پلەیستەیشن ڤی ئاڕ، سۆنی پێشبینی ئەوەی کردبوو کە ئارەزووی خەڵک بۆ کڕینی ئەو ھێدسێتە بە تێپەڕبوونی کات و بەردەوام لە ڕێگەی بەبازاڕکردنی زارەکییەوە زیاد دەکات. پلەیستەیشن ڤی ئار بۆ یەکەمجار لە بەرنامەی The Tonight Show نمایشکرا کە جیمی فالۆن ڕۆڵی تێدا دەگێڕێت و وەک چەمکێکی یاریکردن لە کاتی E3 2014. ھەروەھا ئامێرەکە لە پێشانگای پلەیستەیشنی سۆنی لە لاس ڤێگاس لە مانگی کانوونی دووەمی ٢٠١٤ پێشکەشکرا. کۆمپانیای سۆنی زانیاری نوێی لەسەر پرۆژەی ڤی ئاڕ لە کۆنفرانسی گەشەپێدەرانی یارییەکانی ٢٠١٥ ڕاگەیاند، بەپێی ئەو خشتە فەرمییەی کە لە ماڵپەڕەکەیدا بڵاوکراوەتەوە، ھەروەھا تایبەتمەندی نوێکراوەی بڵاوکردەوە.<ref name="challenge">Jamie Feltham. [http://vrfocus.com/archives/24397/sony-playstation-vr-doesnt-have-to-a-a-million-units-during-launch/ Sony: PlayStation VR Doesn't Have To Do 'a million units during launch'] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160128093816/http://vrfocus.com/archives/24397/sony-playstation-vr-doesnt-have-to-a-a-million-units-during-launch/ |date=٢٨ی کانوونی دووەمی ٢٠١٦ }}, vrfocus.com, November 3, 2015.</ref><ref>Dan Pearson. [http://www.gamesindustry.biz/articles/2015-10-28-the-beauty-of-psvr-is-that-we-have-the-ps4-to-power-it "The beauty of PSVR is that we have the PS4 to power it"], gamesindustry.biz, October 28, 2015.</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} {{تووڵی دەروازە|کۆمپانیا|تەکنۆلۆژیا|کایەی ڤیدیۆیی|دەیەی ٢٠١٠|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|کۆمپیوتەر|زانستی کۆمپیوتەر}} {{پۆلی کۆمنز|PlayStation VR}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{کۆمپانیا-کۆلکە}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} {{تەکنۆلۆژیا-کۆلکە}} c998p8c7mkywpktmcw6w60xrteo10g0 0 230170 1688412 1526810 2026-10-16T22:35:29Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ئێران-کۆلکە، ئەفغانستان-کۆلکە) 1688412 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{Infobox animal | name = پشیلەی فارسی | image = White Persian Cat.jpg | image_upright = | caption = پشیلەیەکی سپیی فارسی | othername = قژدرێژی فارسی{{هن}}ئێرانی{{ھن}}شیرازی | species = | breed = | gender = | birth_name = <!-- (or hatch_name= value; for non-mammals) --> | birth_date = <!-- (or hatch_date= value; for non-mammals) --> | birth_place = <!-- (or hatch_place= value; for non-mammals)--> | death_date = | death_place = | death_cause = | resting_place = | resting_place_coordinates = | nationality = <!-- use only when necessary per [[WP:INFONAT]] -->[[ئێران]] | occupation = | employer = | role = | years_active = | known_for = | tricks = | awards = | title = | term = | predecessor = | successor = | owner = | residence = | parents = | mate = | children = | weight = | height = | appearance = | namedafter = | module = | module2 = | module3 = | module4 = | module5 = | website = | footnotes = }} '''پشیلەی فارسی''' ({{بە فارسی|گربە فارسی}}) یەکێکە لە جۆرەکانی [[پشیلە]] قژ درێژەکان کە دەموچاوی بازنەیی و تەختە، و دەمی کورتە. ئەم پشیلەیە لە وڵاتە [[زمانی ئینگلیزی|ئینگلیزییەکانیشدا]] بە پشیلەی فارسی قژ درێژ ناسراوە. ئەم پشیلانە لە سەدەی ١٦ ھێنراونەتە [[ئەورووپا]] و ئەمڕۆ وەک ئاژەڵی ماڵی بەخێو دەکرێن. لە ساڵی ٢٠١٥ ئەم پشیلەیە لە پێڕستی بەناوبانگترین جۆرەکانی پشیلە لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] پلەی دووەمی بەدەستھێنا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://cfa.org/AboutCFA/News/PressReleases/PressRelease20160201Top10Breeds.aspx|سەردێڕ=Press Release February 1, 2016 - Top 10 Breeds for 2015|وێبگە=cfa.org|ڕێکەوتی سەردان=٨ی تەممووزی ٢٠١٦|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٣٠ی نیسانی ٢٠١٧|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20170430031445/http://cfa.org/AboutCFA/News/PressReleases/PressRelease20160201Top10Breeds.aspx|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> پلەی یەکەم سەر بە جۆری نامۆی مۆکۆتا بوو کە جۆرێکە لە پشیلەی قژ کورتی ئێرانی. لە ساڵی ٢٠٢١ بەپێی ئاماری کۆمەڵەی خۆشەویستانی پشیلە، پشیلەی فارسی لە پلەی چوارەمی بەناوبانگترین جۆری پشیلە لە جیھاندا بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢٥ی شوباتی ٢٠٢١|سەردێڕ=The Cat Fanciers’ Association Announces Most Popular Breeds for 2020|ناونیشان=https://cfa.org/cfa-news-releases/top-breeds-2020/|ڕەوشی ناونیشان=مردوو|ڕێکەوتی سەردان=٨ی نیسانی ٢٠٢١|وێبگە=cfa.org|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٣ی نیسانی ٢٠٢١|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20210423133453/https://cfa.org/cfa-news-releases/top-breeds-2020/}}</ref> بە تەواوی نازانرێت کەی پشیلەی قژ درێژ بۆ یەکەمجار دەرکەوتووە. توێژینەوە بۆماوەیییەکان لە ساڵانی ڕابردوودا دەری دەخەن کە پشیلە ئێرانییەکانی ئێستا لە ڕووی بۆماوەیییەوە پەیوەندییان بە پشیلەکانی ڕۆژھەڵاتی نزیک و [[ڕۆژاوای ئاسیا]] نییە و زیاتر پەیوەندییان بە پشیلەکانی [[ئەورووپای ڕۆژاوا]] ھەیە.<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین=Lipinski|یەکەم=Monika J.|دوایین٢=Froenicke|یەکەم٢=Lutz|دوایین٣=Baysac|یەکەم٣=Kathleen C.|دوایین٤=Billings|یەکەم٤=Nicholas C.|دوایین٥=Leutenegger|یەکەم٥=Christian M.|دوایین٦=Levy|یەکەم٦=Alon M.|دوایین٧=Longeri|یەکەم٧=Maria|دوایین٨=Niini|یەکەم٨=Tirri|دوایین٩=Ozpinar|یەکەم٩=Haydar|ڕێکەوت=2008-01|سەردێڕ=The ascent of cat breeds: genetic evaluations of breeds and worldwide random-bred populations|ناونیشان=https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/18060738/|journal=Genomics|بەرگ=٩١|issue=1|پەڕەکان=١٢–٢١|doi=10.1016/j.ygeno.2007.10.009|issn=1089-8646|pmc=٢٢٦٧٤٣٨|pmid=١٨٠٦٠٧٣٨}}</ref> وێنەی پشیلە ئێرانییەکان لە زۆر فیلم و کتێبی زانستی و مێژوویی و تابلۆ و وێنە دەبینرێن. چەندین مۆری پۆستە لە وڵاتە جیاوازەکانی وەک [[ڕووسیا]]، [[مەجارستان]]، [[کۆماری دیموکراتیی کۆنگۆ|کۆنگۆ]]، [[ئازەربایجان]]، [[کۆماری چیک]] بە وێنەی پشیلە ئێرانییەکان چاپکراون. لۆگۆی مۆزەخانەی ئەڵماس لە [[ئەمستەردام]] پشیلەیەکی سپی فارسییە و تاجی ئەڵماسی لەسەرە؛ بەڵام لە بەریتانیا، ناوبانگی پشیلە فارسی وردە وردە کەم بووەتەوە لە ساڵی ٢٠٠٨ گەیشتە پلەی پێنجەم بە بەراورد بە ساڵی ١٩٨٨ کە پلەی یەکەمی ھەبوو.<ref name="TICA std">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Persian Breed Group |نووسەر=<!--Staff writer(s); no by-line. --> |ئیش=TICA.org |ڕێکەوت=١ی ئایاری ٢٠٠٤|شوێن=Harlingen, Texas |بڵاوکەرەوە=[[The International Cat Association]] |ناونیشان=http://www.tica.org/members/publications/standards/ps.pdf |ڕێکەوتی سەردان=٩ی تەممووزی ٢٠١٥|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20100802122540/http://www.tica.org/members/publications/standards/ps.pdf |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٢ی ئابی ٢٠١٠ |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> پشیلەی ڕەسەنی فارسی مووی پشتی زۆر درێژ و پڕە، قاچی کورتە، سەرێکی گەورە و پان و گوێی پان و چاوی گەورەیە. پشیلە ئێرانییەکانی ئەمڕۆ ڕەنگ و دیزاینی زۆر جیاوازیان ھەیە. ئەم پشیلانە بە گشتی پشیلەیەکی بێدەنگ و ئارامن و جووڵەیەکی کەمیان ھەیە و بە ئاسانی خۆیان لەگەڵ ژینگەی شوقەکاندا دەگونجێنن. ھەروەھا ئەم پشیلانە پەیوەندییەکی باش و نزیک و دۆستانەیان لەگەڵ پارێزەر و کەسە نامۆکانیان ھەیە و پاک و خاوێن و پێشبینیکراون. تەمەنی ئەم پشیلەیە نزیکەی ١٠ ساڵە، بەڵام لە بارودۆخێکی باشدا دەتوانێت بگاتە ١٩ ساڵ. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|گیانلەبەران|ئێران|دەیەی ١٩٤٠|ئاسیا|ئەورووپا|ئەفغانستان}} {{پۆلی کۆمنز|Persian cats}} {{ئێران-کۆلکە}} {{ئەفغانستان-کۆلکە}} [[پۆل:میتۆلۆژیای فارسی]] jsoisfv9jbms2y4xgjzv6c2p0jl27on 0 230176 1688186 1526783 2026-10-16T19:39:39Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ئێران-کۆلکە) 1688186 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} لە [[ئێران]] سێ سیستەمی ساڵنامەی فەرمی بەکاردەھێنرێت، لەوانە [[ڕۆژژمێری کۆچیی ھەتاوی]] وەکوو ساڵنامەی سەرەکی و نیشتمانی، [[ڕۆژژمێری کۆچی]] بۆ بۆنە ئیسلامییەکان و [[ڕۆژژمێری زایینی]] بۆ ڕووداوە نێونەتەوەیییەکان و بۆنە نافەرمییەکان. ئێران زۆرترین پشووی فەرمی لە جیھاندا ھەیە کە دەکەنە ٢٨ پشوو؛ ١١ پشووی نیشتمانی و ١٧ پشووی ئایینی. {| border="5" align="center" cellpadding="5" cellspacing="3" <CAPTION><span size="+۱">'''پشووە فەرمییەکان'''</span></caption> |- ! style="background:#efefef;" |ڕۆژ!! style="background:#efefef;" |بۆنە |- | ١-٤ی خاکەلێوە{{ھن}}(٢١-٢٤ی ئازار)|| dir="rtl" |[[نەورۆز]] |- |١٢ی خاکەلێوە{{ھن}}(١ی نیسان) |[[ڕۆژی کۆماری ئیسلامی]] |- | ١٣ی خاکەلێوە{{ھن}}(٢ی نیسان)|| dir="rtl" |[[سێزدەبەدەر|ڕۆژی ژینگە]] |- |١٤ی جۆزەردان{{ھن}}(٤ی حوزەیران) |مردنی [[ڕووحوڵڵا خومەینی]] |- |١٥ی جۆزەردان{{ھن}}(٥ی حوزەیران) |[[خۆپیشاندانەکانی ١٩٦٣ی ئێران|خۆپیشاندانەکانی ١٩٦٣]] |- |٢٢ی ڕێبەندان{{ھن}}(١١ی شوبات) |سەرکەوتنی [[شۆڕشی ١٩٧٩ی ئێران|شۆڕشی ١٩٧٩]] |- |٢٩ی ڕەشەمە{{ھن}}(٢٠ی ئازار)|| dir="rtl" |[[نیشتمانیکردنی پیشەسازیی نەوتی ئێران|نیشتمانیکردنی پیشەسازیی نەوت]] |- |٣٠ی ڕەشەمە |یەکێک لە پشووەکانی نەورۆز<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.hvm.ir/LawDetailNews.aspx?id=9017 |سەردێڕ=لایحه قانونی تعیین تعطیلات رسمی کشور، تاریخ انتشار روزنامه رسمی: ۱۳۵۹/۰۵/۱۴ - تاریخ تصویب: ۱۳۵۹/۰۴/۰۸ - شماره ثبت روزنامه رسمی : ۱۰۳۲۳ |ڕێکەوت=۲۲ فوریه ۲۰۱۷ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20170222200759/http://www.hvm.ir/LawDetailNews.aspx?id=9017 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٢ی شوباتی ٢٠١٧|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref>[http://donya-e-eqtesad.com/news/1091650 ۳۰ اسفند تعطیل رسمی است، روزنامه دنیای اقتصاد - شماره ۳۹۸۷ تاریخ چاپ:۱۳۹۵/۱۱/۳۰ کد خبر: DEN-1091650]</ref> |} {| border="5" align="center" cellpadding="5" cellspacing="3" <CAPTION><span size="+۱">'''پشووە ئایینییەکان (ئیسلامی)'''</span></CAPTION> |- ! style="background:#efefef;" |ڕۆژ!! style="background:#efefef;" |بۆنە |- |٩ی موحەڕڕەم|| dir="rtl" |[[تاسووعا]] |- |١٠ی موحەڕڕەم|| dir="rtl" |کوژرانی [[حوسێن کوڕی عەلی]] و [[عاشوورا]] |- |٢٠ی سەفەر|| dir="rtl" |چلەی [[حوسێن کوڕی عەلی]] و [[ئەربەعین]] |- |٢٨ی سەفەر|| dir="rtl" |کوژرانی [[حەسەن کوڕی عەلی]] و کۆچی دواییی [[محەممەد]] |- |کۆتاییی سەفەر (٢٩ یان ٣٠)|| dir="rtl" |کوژرانی [[عەلی کوڕی مووسا]] |- |٨ی ڕەبیعەلئەووەڵ|| dir="rtl" |کوژرانی [[حەسەنی عەسکەری]] |- |١٧ی ڕەبیعەلئەووەڵ|| dir="rtl" |لەدایکبوونی [[محەممەد]] و [[جەعفەری سادق]] |- |٣ی جومادەلئاخیر|| dir="rtl" |کوژرانی [[فاتیمەی زەھرا]] |- |١٣ی ڕەجەب|| dir="rtl" |لەدایکبوونی [[عەلی کوڕی ئەبووتاڵیب]] |- |٢٧ی ڕەجەب|| dir="rtl" |[[مەبعەس]] |- |١٥ی شەعبان|| dir="rtl" |لەدایکبوونی [[محەممەد کوڕی حەسەن ئەلمەھدی]] |- |٢١ی ڕەمەزان|| dir="rtl" |کوژرانی [[عەلی کوڕی ئەبووتاڵیب]] |- |١ی شەووال|| dir="rtl" |[[جێژنی ڕەمەزان]] |- |٢ی شەووال|| dir="rtl" |[[جێژنی ڕەمەزان]] |- |٢٥ی شەووال|| dir="rtl" |کوژرانی [[جەعفەری سادق]] |- |١٠ی زولحەججە|| dir="rtl" |[[جێژنی قوربان]] |- |١٨ی زولحەججە|| dir="rtl" |[[جێژنی غەدیری خوم]] |} == ئەمانەش ببینە == * [[ڕۆژژمێری ئێرانی]] == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == {{commons category|Holidays in Iran}} {{تووڵی دەروازە|ئێران}} {{ئێران-کۆلکە}} [[پۆل:پێڕستەکانی پشووە فەرمییەکان بەپێی وڵات|ئێران]] [[پۆل:چاندی ئێرانی]] [[پۆل:کۆمەڵگای ئێرانی]] [[پۆل:پێڕستی بۆنەکان لە ئێران]] nrb43pab86yi5c6j9tyafjfqegit757 0 230284 1688552 1667842 2026-10-17T05:46:07Z SakuraBot 51806 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688552 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Cinema One 2013 logo.svg.png|وێنۆک|140px]] '''سینەما وەن''' ({{بە ئینگلیزی|Cinema One}}) کەناڵێکی [[تەلەڤیزیۆنی پێویست بەبەشداری|تەلەڤیزیۆنیی]] فلیپینییە، لەلایەن کۆمپانیای Creative Programs Inc خاوەندارێتی دەکرێت. کەناڵەکە لە ١٢ی حوزەیرانی ١٩٩٤ دەستی بەکار کرد. لە ساڵی ٢٠٠٥، سینەما یەک دەستی کرد بە بەرھەمھێنانی فیلمی ڕەسەن لەژێر فێستیڤاڵی ساڵانەی فیلمی "سینەما وەن ئۆرجیناڵ" کە نمایش دەکات و پارە دەدات بە سینەماکارانی سەربەخۆ لە وڵاتەکەدا.<ref name="c1">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|سەردێڕ=Cinema One: Plenty at 20|ناونیشان=http://www.philstar.com:8080/entertainment/2014/11/09/1389663/cinema-one-plenty-20|ڕێکەوت=٩ی تشرینی دووەمی ٢٠١٤|بڵاوکەرەوە=[[The Philippine Star|Philstar Global]]|نووسەر=Gay Ace Domingo}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|فیلم|تەلەڤیزیۆن|مێژوو|دەیەی ٢٠٠٠}} {{فیلم-کۆلکە}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} [[پۆل:کەنالە تەلەڤیزیۆنییەکان و وێستگانەی کە لە ١٩٩٤ دامەزراون]] d8lhg0nemn4woll2uvqeeatxfo3tsrd 0 232957 1688122 1687921 2026-10-16T17:52:43Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی دەروازەکانی [[دەروازە:تورکیا|تورکیا]] و [[دەروازە:کوردستان|کوردستان]] 1688122 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:DiyarbakirOnGozluKopruGece.jpg|وێنۆک| دیمەنی شەوانەی پردی دیجلە لە [[ئامەد]].]] '''پردی دیجلە''' ( {{بە تورکی|Dicle Köprüsü}} ; {{Lang-ku|Pira Dehderî}} ) پردێکی مێژووییە لە [[ئامەد]] بەسەر ڕووباری [[دیجلە]] دەڕوانێت. درووستکردنی پردەکە لە ساڵی ١٠٦٥ تەواو بووە، ژمارەی دە کەوانەیە و درێژی کۆی گشتی {{Convert|178|m|ft}}، هەندێکجار پێی دەگوترێت '''پردی سیلڤانە''' بەهۆی ئەوەی شوێنەکەی لەسەر ڕێگای [[فارقین|سیلڤانە]].<ref name="kkh">{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢٤ی ئایاری ٢٠٠٩|سەردێڕ=Dicle Köprüsü (On Gözlü Köprü)|ناونیشان=http://www.kenthaber.com/guneydogu-anadolu/diyarbakir/merkez/Rehber/kopruler/dicle-koprusu-on-gozlu-kopru|ڕەوشی ناونیشان=مردوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20120318033850/http://www.kenthaber.com/guneydogu-anadolu/diyarbakir/merkez/Rehber/kopruler/dicle-koprusu-on-gozlu-kopru|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی ئازاری ٢٠١٢|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی ئەیلوولی ٢٠١٢|بڵاوکەرەوە=Kent Haber|زمان=tr}}</ref> پردەکە لەلایەن نیزامەدین و مویید ئەلدەولە لە سەردەمی شانشینی [[کورد]]، سەردەمی میرنشینی [[میرنشینی مەروانی|مەروانییەکان]] (٩٩٠-١٠٨٥) لەلایەن تەلارساز [[Yusuf son of Ubeyd son of Sandjar|یوسف کوڕی عوبێد کوڕی سەندجار]] لە ساڵی ١٠٦٥ دروستکراوە. <ref name="kh">{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢٤ی ئایاری ٢٠٠٩|سەردێڕ=Dicle Köprüsü (On Gözlü Köprü)|ناونیشان=http://www.kenthaber.com/guneydogu-anadolu/diyarbakir/merkez/Rehber/kopruler/dicle-koprusu-on-gozlu-kopru|ڕەوشی ناونیشان=مردوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20120318033850/http://www.kenthaber.com/guneydogu-anadolu/diyarbakir/merkez/Rehber/kopruler/dicle-koprusu-on-gozlu-kopru|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی ئازاری ٢٠١٢|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی ئەیلوولی ٢٠١٢|بڵاوکەرەوە=Kent Haber|زمان=tr}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="true"> (in Turkish). Kent Haber. 2009-05-24. Archived from [http://www.kenthaber.com/guneydogu-anadolu/diyarbakir/merkez/Rehber/kopruler/dicle-koprusu-on-gozlu-kopru the original] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120318033850/http://www.kenthaber.com/guneydogu-anadolu/diyarbakir/merkez/Rehber/kopruler/dicle-koprusu-on-gozlu-kopru |date=١٨ی ئازاری ٢٠١٢ }} on 2012-03-18<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2012-09-18</span></span>.</cite></ref> بەهۆی تایبەتمەندییە مێژووییەکەیەوە، دوای دروستکردنی [[Marwanids Bridge|پردی مەروانیدز]] ، هاتوچۆی ئوتومبێل بەسەر پردەکەدا ڕاگیراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.haberciniz.biz/bagivar-koprusu-torenle-hizmete-acildi-diyarbakir-732067h.htm|ئیش=Haberciniz|سەردێڕ=Bağıvar Köprüsü Törenle Hizmete Açıldı - Diyarbakır|ڕێکەوت=٢٥ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٩|زمان=tr|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی ئەیلوولی ٢٠١٢}}</ref> == سەرچاوەکان == {{Reflist}} {{پۆلی کۆمنز|Ten-Arched Bridge, Diyarbakır}} {{تورکیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} {{تووڵی دەروازە|تورکیا|کوردستان}} [[پۆل:چاندی کوردی]] [[پۆل:شوێنە گەشتیارییەکانی ئامەد]] isrvnrbw9wy2kj4yv0u9bn08q7zp446 1688194 1688122 2026-10-16T20:02:16Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688194 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:DiyarbakirOnGozluKopruGece.jpg|وێنۆک| دیمەنی شەوانەی پردی دیجلە لە [[ئامەد]].]] '''پردی دیجلە''' ( {{بە تورکی|Dicle Köprüsü}} ; {{Lang-ku|Pira Dehderî}} ) پردێکی مێژووییە لە [[ئامەد]] بەسەر ڕووباری [[دیجلە]] دەڕوانێت. درووستکردنی پردەکە لە ساڵی ١٠٦٥ تەواو بووە، ژمارەی دە کەوانەیە و درێژی کۆی گشتی {{Convert|178|m|ft}}، هەندێکجار پێی دەگوترێت '''پردی سیلڤانە''' بەهۆی ئەوەی شوێنەکەی لەسەر ڕێگای [[فارقین|سیلڤانە]].<ref name="kkh">{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢٤ی ئایاری ٢٠٠٩|سەردێڕ=Dicle Köprüsü (On Gözlü Köprü)|ناونیشان=http://www.kenthaber.com/guneydogu-anadolu/diyarbakir/merkez/Rehber/kopruler/dicle-koprusu-on-gozlu-kopru|ڕەوشی ناونیشان=مردوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20120318033850/http://www.kenthaber.com/guneydogu-anadolu/diyarbakir/merkez/Rehber/kopruler/dicle-koprusu-on-gozlu-kopru|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی ئازاری ٢٠١٢|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی ئەیلوولی ٢٠١٢|بڵاوکەرەوە=Kent Haber|زمان=tr}}</ref> پردەکە لەلایەن نیزامەدین و مویید ئەلدەولە لە سەردەمی شانشینی [[کورد]]، سەردەمی میرنشینی [[میرنشینی مەروانی|مەروانییەکان]] (٩٩٠-١٠٨٥) لەلایەن تەلارساز [[Yusuf son of Ubeyd son of Sandjar|یوسف کوڕی عوبێد کوڕی سەندجار]] لە ساڵی ١٠٦٥ دروستکراوە. <ref name="kh">{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢٤ی ئایاری ٢٠٠٩|سەردێڕ=Dicle Köprüsü (On Gözlü Köprü)|ناونیشان=http://www.kenthaber.com/guneydogu-anadolu/diyarbakir/merkez/Rehber/kopruler/dicle-koprusu-on-gozlu-kopru|ڕەوشی ناونیشان=مردوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20120318033850/http://www.kenthaber.com/guneydogu-anadolu/diyarbakir/merkez/Rehber/kopruler/dicle-koprusu-on-gozlu-kopru|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی ئازاری ٢٠١٢|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی ئەیلوولی ٢٠١٢|بڵاوکەرەوە=Kent Haber|زمان=tr}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="true"> (in Turkish). Kent Haber. 2009-05-24. Archived from [http://www.kenthaber.com/guneydogu-anadolu/diyarbakir/merkez/Rehber/kopruler/dicle-koprusu-on-gozlu-kopru the original] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120318033850/http://www.kenthaber.com/guneydogu-anadolu/diyarbakir/merkez/Rehber/kopruler/dicle-koprusu-on-gozlu-kopru |date=١٨ی ئازاری ٢٠١٢ }} on 2012-03-18<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2012-09-18</span></span>.</cite></ref> بەهۆی تایبەتمەندییە مێژووییەکەیەوە، دوای دروستکردنی [[Marwanids Bridge|پردی مەروانیدز]] ، هاتوچۆی ئوتومبێل بەسەر پردەکەدا ڕاگیراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.haberciniz.biz/bagivar-koprusu-torenle-hizmete-acildi-diyarbakir-732067h.htm|ئیش=Haberciniz|سەردێڕ=Bağıvar Köprüsü Törenle Hizmete Açıldı - Diyarbakır|ڕێکەوت=٢٥ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٩|زمان=tr|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی ئەیلوولی ٢٠١٢}}</ref> == سەرچاوەکان == {{Reflist}} {{پۆلی کۆمنز|Ten-Arched Bridge, Diyarbakır}} {{تورکیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} {{تووڵی دەروازە|تورکیا|کوردستان}} [[پۆل:چاندی کوردی]] [[پۆل:شوێنە گەشتیارییەکانی ئامەد]] hjpjjcddlfk6lkckrdts5mxn4fajlbm 0 233181 1688089 1405667 2026-10-16T16:36:27Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کۆمپانیا-کۆلکە، تەکنۆلۆژیا-کۆلکە) 1688089 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:RED.svg|وێنۆک|لۆگۆی کۆمپانیای ڕێد|190px]] '''پرۆدەکت ڕێد''' ({{بە ئینگلیزی|Product Red}}) براندێکی مۆڵەتپێدراوە لەلایەن کۆمپانیای ڕێد، کە ھەوڵدەدات بەشداری کەرتی تایبەت بکات لە ھۆشیاری و بوودجە بۆ یارمەتیدانی نەھێشتنی [[ئایدز]] لە ھەشت وڵاتی ئەفریقا، ئەوانیش [[ئێسواتینی]] (پێشتر سوازیلاند)، [[گانا]]، [[کینیا]]، [[لیسۆتۆ]]، [[ڕواندا]]، [[ئەفریقای باشوور]]، [[تانزانیا]] و [[زامبیا]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=HOW (RED) IS MAKING A REAL DIFFERENCE, The money is used to finance HIV/AIDS grants in Ghana, Kenya, Lesotho, Rwanda, South Africa, Swaziland, Tanzania, and Zambia|ناونیشان=https://red.org/our-impact/|ڕێکەوتی سەردان=٢١ی ئازاری ٢٠١٧}}</ref> و مۆڵەتی کۆمپانیا ھاوبەشەکانی ھەیە لەوانە [[ئەپڵ]]، [[نایکی]]، [[ستارباکس]]، [[کۆمپانیای ئێلەکترۆنیک ئارتس|ئێلەکترۆنیک ئارتس]]، [[سوپەرسێڵ]]. سندوقی جیھانی بۆ بەرەنگاربوونەوەی ئایدز و سیل و مەلاریا وەرگری پارەی برۆدەکت ڕێدە. وەک بەشێک لە مۆدێلێکی بازرگانی نوێ، ھەر کۆمپانیایەکی ھاوبەش بەرھەمێک بە لۆگۆی پرۆدەکت ڕێد دروست دەکات. لە بەرامبەر دەرفەتی زیادکردنی داھات لە ڕێگەی مۆڵەتی پرۆدەکت ڕێد، تا ٥٠٪ی قازانجەکانی ھەر ھاوبەشێک دەبەخشرێتە سندوقی جیھانی.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=RED Case Study|ناونیشان=http://www.wolffolins.com/work/red|ئیش=Wolff Olins|بڵاوکەرەوە=Wolff Olins|ڕێکەوتی سەردان=١٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٢|ساڵ=٢٠١١|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20120112211538/https://www.wolffolins.com/work/red|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٢ی کانوونی دووەمی ٢٠١٢|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|کۆمپانیا|وڵاتەکان|تەندروستی|لەشی مرۆڤ|ئابووری|تەکنۆلۆژیا}} {{پۆلی کۆمنز|Product Red}} {{کۆمپانیا-کۆلکە}} {{تەکنۆلۆژیا-کۆلکە}} [[پۆل:ڕێکخراوەکان، دامەزرانی ٢٠٠٦]] rt605cua0w7edalijg6fxe2hgng3vi7 0 234070 1688365 1685827 2026-10-16T20:37:43Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688365 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''خوارێز''' ({{بە ئینگلیزی|Juárez}}) شارێکە لە وڵاتی [[مەکسیک]]، ڕووبەرەکی بریتییە لە ٢٧٧٬٨ کیلۆمەتر دووجا، ژمارەی دانیشتووانیشی بریتییە لە ٢٦٠٬٦٨٣. == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٦ی نیسانی ٢٠٢٣}} {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|ئابووری|مەکسیک}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{پۆلی کۆمنز|Juárez, Nuevo León}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} bn8ecluwvr92zqrb8vxklmujri8f8dl 0 234245 1688525 1526929 2026-10-17T04:36:08Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، سیاسەت-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688525 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{داتابۆکس | وێنە = Flag of Kurdistan.svg | وڵات = [[شانشینی یەکگرتوو]] |نەتەوە = [[کورد]] }} '''پڕۆژەی مافی مرۆڤی کورد''' (KHRP) پڕۆژەیەکی مافی مرۆڤی کوردە. بارەگای سەرەکی دامەزراوەکە لە [[لەندەن|لەندەنە]] . == بەستەرە دەرەکییەکان == * [http://www.khrp.org/ ماڵپەڕی KHRP] * [http://www.khrp.org/faq/KHRP%20STYLE%20GUIDE%2029.9.05.pdf ڕێبەری شێوازی KHRP] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061007131648/http://www.khrp.org/faq/KHRP%20STYLE%20GUIDE%2029.9.05.pdf |date= ٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٦ }} Girêdana arşîvê 2006-10-07 لە ئامێری Wayback ==سەرچاوەکان== {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٨ی نیسانی ٢٠٢٣}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|کۆمەڵگا|شانشینی یەکگرتوو|کوردستان|سیاسەت|مافەکانی مرۆڤ}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{سیاسەت-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:ڕێکخراوەکانی مافەکانی مرۆڤ]] [[پۆل:مافەکانی مرۆڤ لە عێراق]] [[پۆل:مافی مرۆڤ لە تورکیا]] [[پۆل:ڕێکخراوە کوردییەکان]] nexvscgh7mked50lfpusnsrrxgfywzo 0 234296 1688183 1544788 2026-10-16T19:39:09Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فیلم-کۆلکە، ھیندستان-کۆلکە) 1688183 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{داتابۆکس |وێنە = Holiday_-_A_Soldier_Is_Never_Off_Duty_(poster).jpg }} '''ڕۆژی پشوو: سەرباز ھەرگیز لە ئەرک دانابڕێت''' ({{بە ئینگلیزی| Holiday: A Soldier Is Never Off Duty}}) فیلمێکی ساڵی ٢٠١٤یە لە دەرھێنانی ئەی ئاڕ مارگادۆس. لەم فیلمەدا ئەکتەرانی وەک [[ئاکشای کومار]] [[سۆناکشی سینھا|و سۆناکشی سینھا]] و سومیت ڕاغاڤان و فەردی دارووالا و گۆڤیندا و زاکیر حوسێن و چێری ماردیا و ئاپوورڤا ئارۆرا ڕۆڵیان بینیوە. ==سەرچاوەکان== {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٩ی نیسانی ٢٠٢٣}} {{تووڵی دەروازە|دەیەی ٢٠١٠|فیلم|بۆڵیوود|ھیندستان|شەڕ|کۆمەڵگا}} {{فیلم-کۆلکە}} {{ھیندستان-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە ھیندی-زمانەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمە ھیندییەکان]] [[پۆل:فیلمە دووبارە دەرھاتووە ھیندیەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەکشنییە ھەستبزوێنەکانی ساڵی ٢٠١٤]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٤]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی ھیندی]] [[پۆل:فیلمەکانی ڕێلیەنس ئینتەرتەیمێنت]] [[پۆل:فیلمە ئەکشنییە دووبارە درووستکراوەکان]] 3opv0t4wbqwaajdl987skb2wklas4sr 0 235671 1688523 1526926 2026-10-17T04:35:49Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688523 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Gemini_Spacecraft_Equipment_Arrangement.png|وێنۆک|280x280پیکسڵ| دیزاینی کەشتی ئاسمانی جێمینا]] '''پڕۆژەی جێمینا''' یان '''پڕۆژەی جێمینی''' (به ئینگلیزی: Project Gemini) یەکێک بوو لە پڕۆژەکانی فەزایی [[ناسا]] لە کاتی پێشبڕکێی فەزایی نێوان [[یەکێتیی سۆڤیەت|یەکێتی سۆڤیەت]] و [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئەمریکا]] . ئەم ئەرکانە لە ساڵانی شەستەکانی زایینیدا پێش [[بەرنامەی ئەپۆلۆ|پڕۆژەی ئەپۆلۆ]] ئەنجامدراون و ئامانجیان باشترکردنی زانیاری و تەکنیکەکانی گواستنەوەکانی خولگەیی بووە. == سەرچاوەکان == بەشداربووانی ویکیپیدیا، "پرۆژەی جێمینا"، ویکیپیدیا، ئینسایکلۆپیدیای ئازاد، http://en.wikipedia.org/wiki/Project_Gemini (دەستگەیشتن بە ٤ی شوباتی ٢٠٠٨). {{پۆلی کۆمنز|Gemini program}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|فڕینی بۆشایی}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:ویلایەتە یەکگرتووەکان لە دەیەی ١٩٦٠]] [[پۆل:بەرنامەی بۆشاییی ویلایەتە یەکگرتووەکان]] itwlmfcvqnwf0gt33it3d7t71qo91v3 0 236033 1688140 1687709 2026-10-16T19:16:33Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی دەروازەی [[دەروازە:خەیاڵی زانستی|خەیاڵی زانستی]] 1688140 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Ice King.png|وێنۆک]] '''پاشای سەھۆڵ''' ({{بە ئینگلیزی|Ice King}}) کە ناوی ڕاستەقینەی سایمۆن بێتیکۆڤە، پێش ئەوەی تاجی سیحراوی بدۆزێتەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=معلومات عن ملك الجليد على موقع musicbrainz.org|ناونیشان=https://musicbrainz.org/artist/8ba5eb81-08fb-470d-b946-e96fa51e3c88|بڵاوکەرەوە=musicbrainz.org}}</ref> سیمۆن لەگەڵ خۆشەویستەکەی بیتی دەخوێند بۆ ئەوەی ببێتە شارەزا لە شوێنەوارە کۆنەکان، تا ئەو کاتەی تاجی سیحراوی دۆزییەوە، ژیانیشی گۆڕا و خۆشەویستەکەی دوای ئەوە جێی ھێشت، بۆیە ھەستی بە تەنیایی دەکرد؛ و ھەمیشە بەدوای ھاوڕێدا دەگەڕا، بەڵام ھیچ بەختێکی نەبوو، بۆیە چەندین جار شازادەکانی لە سەرانسەری خاکەکەدا دەڕفاند و ناچاریانی دەکرد بە زۆر ھاوسەرگیری لەگەڵ بکەن. توانا ئەفسوناوییە سەھۆڵاوییەکانی لە تاجێکی ئەفسوناوییەوە سەرچاوە دەگرێت کە لەبەری دەکات، ئەمەش ڕاستەوخۆ شێتی دەکات (بە مەرجێک تاجەکە لەبەر بکات). لە بەشی شەشەمدا، لە ئەڵقەی «ئەڤەرگرین» دا، ئاشکرا دەبێت کە تاجەکە ملیۆنان ساڵ، لەلایەن جادووگەرێکی سەھۆڵبەندانەوە بە ناوی ئێڤەرگرین دروست کراوە، بۆ ئەوەی نەیزەکەیەک لە لەناوبردنی ژیان لەسەر ھەسارەکە بوەستێنێت. ھەرچەندە پاشای سەھۆڵەکە بەزۆری وەک شێتێک دەناسرێتەوە، بەڵام لە ڕاستیدا تەنیایە و بە ھەڵە تێدەگات. شای سەھۆڵین ئاژەڵە دڵخوازەکانی ھەیە کە بریتین لە پەنگوینەکان، لەوێ ئاژەڵە ماڵییەکەی گانتەری ھەیە و زۆرجار لە زۆربەی ئەڵقەکاندا لەگەڵیدا دەردەکەوێت. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|فیلم|کارتۆن|ئەنیمەیشن|کۆمەڵگا|ھۆڵیوود|ژیاننامە|تەلەڤیزیۆن|خەیاڵی زانستی}} {{پۆلی کۆمنز|Ice King}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{فیلم-کۆلکە}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} [[پۆل:کارتۆن نێتۆرک]] [[پۆل:کەسایەتییەکانی کاتی سەرکێشی]] [[پۆل:دزە خەیاڵییەکان]] [[پۆل:کارەکتەرە نێرەکانی ناو زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەنیمەیشنەکان]] [[پۆل:کارەکتەرە خەیاڵییەکان کە تووشی لەبیرچوونەوە بوونە]] isa3i1c6wlviwzqm6lhva7on1ag3w06 0 236373 1688250 1687325 2026-10-16T20:13:35Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688250 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} '''زولی عەلاداگ''' (لەدایکبووی ٢ی کانوونی دووەمی ١٩٦٨، [[وان]]، [[باکووری کوردستان]]) [[دەرھێنەری فیلم]] و [[سیناریۆنووس]]ی [[کورد|کوردە]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Züli Aladag|ناونیشان=https://www.imdb.com/name/nm0015784/|ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی ئایاری ٢٠٢٣|وێبگە=IMDb|زمان=en-US}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Welle (www.dw.com)|یەکەم=Deutsche|سەردێڕ=Züli Aladag, film director {{!}} DW {{!}} 04.03.2015|ناونیشان=https://www.dw.com/en/z%C3%BCli-aladag-film-director/a-18293892|ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی ئایاری ٢٠٢٣|وێبگە=DW.COM|زمان=en-GB}}</ref> [[پەڕگە:2018-01-26-DFP_2018-7266.jpg|وێنۆک]] == ژیاننامە == زولی لە ساڵی ١٩٧٣ کۆچی کردووە بۆ [[ئەڵمانیا]] و لە شاری [[شتوتگارت]] گەورە بووە، دوای خوێندنی [[شانۆ]] لە [[میونشن]]، مەشقێکی شەش مانگی لە فیلمی Moon 44ی ڕۆلاند ئیمیێریچ لە شاری شتوگارت تەواو کرد، لەوێدا وەک یاریدەدەری و بەڕێوەبەری تۆمارکردن و یاریدەدەری دەرهێنەر بەدوای چەندین هاوکاردا ڕۆیشتووە لە [[کورتەفیلم|کورتە فیلم]] و [[بانگەشە|ڕیکلام]] و شانۆنامە و فیلمە بەڵگەنامەییەکاندا. دواتر وەک [[مۆنتاژ|مۆنتاژکار]] و هاودەرهێنەر بۆ زنجیرە تەلەفزیۆنییە بەڵگەنامەییەکان کاری کردووە. لە ساڵی ١٩٩٣ەوە وەک دەرهێنەر کاری کردووە و لە ساڵی ١٩٩٥ەوە وەک سینەماکاری ئازاد لە فیلمە دۆکیۆمێنتاری و فیلمە درێژەکاندا کاردەکات. لە هاوینی ساڵی ١٩٩٩ دەچووی ئەکادیمیای هونەری میدیا لە شاری [[کۆلن]]. درامای مشتومڕاوی ساڵی ٢٠٠٥ی بە ناوی (تووڕەیی) Rage (٢٠٠٦) چەندین جار خەڵات کرا. لە ساڵی ٢٠٠٨دا زنجیرە تەلەفزیۆنییەکەی (پارێزەران) Die Anwälte و KDB – Kriminaldauerdienst دەرهێناوە. == سەرچاوەکان == {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|کۆمەڵگا|فیلم|کوردستان|ئەڵمانیا|ھونەرەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Züli Aladağ}} {{سەرچاوەکان}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{فیلم-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٨]] [[پۆل:ئەڵمانییەکانی بە ڕەچەڵەک کورد]] [[پۆل:زیندووان]] a8z57vc6lp59pothb7l4s79ff468o7x 0 236594 1688241 1687335 2026-10-16T20:12:05Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688241 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} [[پەڕگە:Antônio_Parreiras_-_Zumbi_2.jpg|220x440px|وێنۆک]] '''زوومبی''' ({{بە پورتوگالی|Zumbi}}) (١ی کانوونی دووەمی ١٦٥٥ - ٢٠ی تشرینی دووەمی ١٦٩٥) بە '''زوومبی دۆس پالمارێس''' ناسرابوو. سەرۆکێکی خەڵکی کویلۆمبۆلا بوو لە [[بەڕازیل]] و یەکێکە لە پێشەنگەکانی بەرەنگاربوونەوەی کۆیلەکردنی ئەفریقییەکان لەلایەن پورتوگالیەکانەوە لە بەڕازیلی داگیرکراودا. . ھەروەھا دوا فەرمانڕەوای کویلۆمبۆ دۆس پالمارێس بوو، کە کۆمەڵێک ئەفریقی-بەرازیلی بوون لە ویلایەتی ئەلاگۆاسی نوێ لە بەڕازیل کە خۆیان لە کۆیلایەتی ڕزگار کرد. زوومبی ئەمڕۆ لە نەریتی ئەفریقی-بەڕازیلیدا ڕێزی لێدەگیرێت و وەک ھێمای بەرخۆدان لە دژی کۆیلەکردنی ئەفریقییەکان لە بەڕازیل.<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|ڕێکەوت=٢٠١٢|سەردێڕ=Zumbi and the Voices of the Emergent Public Memory of Slavery and Resistance in Brazil|journal=Comparativ: Leipziger Beiträge zur Universalgeschichte und Vergleichenden Gesellschaftsforschung|بەرگ=٢٢}}</ref><ref>https://web.archive.org/web/20171203082722/https://www.suapesquisa.com/historiadobrasil/zumbi_dos_palmares.htm</ref> == ژیان == === لەدایکبوون و پەروەردەکردن === زوومبی لە ساڵی ١٦٥٥ لە شاری پالمارێس لە ویلایەتی بەھیا لە بەڕازیل لەدایکبووە، کە سەر بە کۆمەڵێک شاری ڕێکخراوی کۆمەڵایەتی بوون بە ناوی «پالمێریس»، کە یاساکانیان پشتی بە ئایینی ئیسلام و یاسای ئیسلام دەبەست لە فەرمانڕەوایەتیدا، جگە لە ھەندێک داب و نەریتی بۆماوەیی. وەک شانشینە ئیسلامییەکان لە ڕۆژاوای ئەفریقا. و پێدەچێت زوومبی خەڵکی کۆنگۆ بێت.<ref>Rodriguez (2006), p. 587.</ref> کاتێک تەمەنی شەش ساڵ بوو لەلایەن پورتوگالییەکانەوە گیرا و ڕەوانەی مژدەدەرێکی گاور کرا کە ئەنتۆنیۆ مێلۆ بوو، کردی بە کۆیلەی خۆی و ناوی لێنا فرانسیسکۆ، زوومبی فێری نھێنییە پیرۆزەکان و پورتوگالی و لاتینی بوو، کۆمەڵگەیەکی کۆنگۆیی لە پالمارێس دامەزراند سەرەڕای ھەوڵدان بۆ ملکەچکردنی، بەڵام زوومبی لە ساڵی ١٦٧٠ ھەڵھات و لە تەمەنی پانزە ساڵیدا گەڕایەوە بۆ زێدی خۆی. زوومبی بە لێھاتوویی جەستەیی و فێڵبازی لە شەڕدا ناسرا و تا ئەو کاتەی تەمەنی لە سەرەتای بیستەکاندا بوو، ستراتیژیستێکی سەربازیی بەڕێز بوو. === وەرگرتنی دەسەڵات === زوومبی دوای گەنگا زوومبای مامی دەست بەسەر دەسەڵاتدا گرت، بە دادپەروەری و یەکسانی بە پێی یاسا شارستانی و تاوانکارییەکان فەرمانڕەوایەتی وڵاتی کرد. === بەرەنگاربوونەوەی داگیرکەران === لە ناوەڕاستی سەدەی حەڤدھەمدا، ئیمپراتۆریەتی ھۆڵەندا ھەوڵیدا پێگەیەک لە بەڕازیل بدۆزێتەوە و کێبڕکێی لەگەڵ ئیمپراتۆریەتی پورتوگالدا دەکرد. ئەوان ناوچەکانی دەرەوەی کۆماری ئیسلامیی پالمێراسیان داگیرکرد و ھێرشێکی بەرفراوانیان کردە سەر پاڵمێراس، بەڵام بەڕازیلییەکان توانیان داگیرکەران بەرپەرچ بدەنەوە، تا ئەو کاتەی بە تەواوی بۆ دەرەوەی وڵات دەرکران. پورتوگالییەکان دوای شکستپێھێنانی ھۆڵەندییەکان پێشڕەوییان کرد و ھەڵمەتەکانی یەک لەدوای یەکیان نارد لە ھەوڵێکدا بۆ جڵەوکردنی زەوییەکانی کۆماری پالمێراسدا، کە نزیکەی پانزە نێردراو تێدا تۆمارکرا لە دژی کۆماری پالمێراس لەنێوان ساڵانی ١٦٧٠ بۆ ١٦٨٢. زوومبی لەگەڵ سوپای تازەپێگەیشتووەکەیدا بە شێوەیەکی زیرەکانە شەڕیان کرد. لە ساڵی ١٦٩٤ سەربەخۆیی وڵاتەکەی لە پورتوگال بەدەستھێنا، دوای فراوانکردن و لکاندنی زیاتر لە بیست ناوچەی ویلایەتی باھیا لە بەڕازیل.<ref> کتاب مئە من عزماء الاسلام غیروا مجری التاریخ، جھاد التربانی، دار التقوی، 2018 ISBN 0-161-429-977-978</ref> === گەمارۆدانی پورتوگالییەکان و مردنی === ئەو وڵاتەی زوومبی فەرمانڕەوایەتیی دەکرد زیاتر لە ٥٠ ساڵ بەردەوام بوو. بە شکستە یەک لە دوای یەکەکانی ئیمپراتۆریەتی پورتوگالی لە بەڕازیل، ئیمپراتۆری پورتوگال بڕیاریدا خۆی دەستێوەردان بکات بۆ دامرکاندەوەی ئەو شۆڕشانەی لەوێ ڕوودەدەن. شۆڕشگێڕە بەڕازیلییەکان لە ساڵی ١٦٩٥دا گەمارۆدران و بەڕازیلییەکان ئازایانە شەڕیان لەگەڵ داگیرکەراندا کرد، بە سەرۆکایەتی فەرماندە زوومبی تا ئەو فەرماندەیە لەکاتی بەرگریکردن لە پایتەختی ماکاوسدا کوژرا، کە دواجار لەژێر بۆردوومانی تۆپخانەی قورس و بەھێزدا کەوتە دەست پورتوگالییەکان و برسیکردنی دانیشتوانی ناوچەکە، کە مێژوونووسی بەڕازیلی «ئیکلیدس دا کونھا» لە پەرتووکی شۆڕش لە ھەرێمە دوورەکاندا باسی کردووە.<ref>CURY, Maria Z. F. Os Sertões, de Euclides da Cunha: Espaços. Luso-Brazilian Review, Vol.41, No.1. (2004), pp. 7179</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئەمریکای باشوور|بەڕازیل|ژیاننامە|ئەمریکای لاتین|مێژوو|مافەکانی مرۆڤ}} {{پۆلی کۆمنز|Zumbi dos Palmares}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{بەڕازیل-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٦٥٥]] [[پۆل:مردووانی ١٦٩٥]] [[پۆل:پاشا لە سێدارەدراوەکان]] bd8klj3tdc98lnr0wt48i558ow9qy4v 0 236698 1688675 1527250 2026-10-17T10:38:00Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، فەلسەفە-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688675 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس |وێنە =Scuola di Atene (cropped).jpg }} '''پۆڵ ھامفریز''' (١٩٥٠–٢٠٢٢) مامۆستای فەلسەفەی بەریتانی بووە لە زانکۆی ڤێرجینیا، پسپۆڕی [[فەلسەفەی زانست]] و میتافیزیک و زانستناسی بووە. بەرژەوەندییەکانی بریتی بوون لە [[مێتافیزیک|میتافیزیک]] و [[ناسیاریناسی|زانستناسی]] سەرھەڵدان و زانستی حیساباتی و [[ئیمپیریزم|ئەزموونگەرایی]] و ڕیالیزم. ھامفریز لە قوتابخانەی ئیلینگ گرامەری لە لەندەن خوێندوویەتی و بڕوانامەی بەکالۆریۆسی لە زانکۆی ساسێکس بەدەستھێناوە و دواتر چووە [[زانکۆی ستانفۆرد]] و لەوێ دکتۆرای وەرگرتووە. لە ساڵی ١٩٧٦. لە ساڵی ١٩٧٨ پەیوەندی بە فاکەڵتی زانکۆی ڤێرجینیا کردووە، لەوێشدا بەردەوامی ژیانی پیشەیی خۆی بەسەر بردووە (جگە لە سەردانیکردنی کاتەکانی لە زانکۆی ئەریزۆنا، [[زانکۆی ستانفۆرد]]، زانکۆی پیتسبورگ و ئەوانی تر)، بەرزبووەتەوە بۆ پلەی «پڕۆفیسۆری فەلسەفەی کۆمۆنوێڵس». کەسێکی بەرچاو بوو لە فەلسەفەی تایبەتمەندییە سەرھەڵداوەکان،<ref>[http://plato.stanford.edu/entries/properties-emergent/ Stanford Encyclopedia of Philosophy]</ref> ھەروەھا بوارەکانی دیکەی [[فەلسەفەی زانست]] و فەلسەفەی ئەگەرەکان.<ref>''"Why Propensities Cannot Be Probabilities,"'' The Philosophical Review 94 (1985), 557-570</ref><ref>"Some Considerations on Conditional Chance,"'' British Journal for the Philosophy of Science'' (2004)</ref> == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٨ی ئایاری ٢٠٢٣}} {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|کۆمەڵگا|فەلسەفە|زانست|شانشینی یەکگرتوو|لەندەن}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{فەلسەفە-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:فەیلەسووفانی ئەمریکی]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٠]] 8rawmuakr4jvwxp55yok08nrqqb1xi0 0 236765 1688553 1667845 2026-10-17T05:46:17Z SakuraBot 51806 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688553 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس |وێنە = Cinemax 2016.svg }} '''سینەماکس''' ({{بە ئینگلیزی|Cinemax}}) تۆڕێکی [[تەلەڤیزیۆنی پێویست بەبەشداری|تەلەڤیزیۆنی پارەیی]] و کەیبڵ و تەلەڤیزیۆنی مانگی دەستکردی ئەمریکییە، و لەلایەن ھۆم بۆکس ئۆفیسەوە خاوەندارێتی دەکرێت. وەک خزمەتگوزارییەکی ھاوڕێی «ماکسی-پای» پەرەی پێدراوە کە تەواوکەری ئەو پێشکەشکردنانەیە کە لە تۆڕی دایک و باوک [[ئێچ بی ئۆ|ھۆم بۆکس ئۆفیس (HBO)]] نیشان دەدرێن و سەرەتا سەرنجی لەسەر فیلمە نوێیەکان و کلاسیکەکان بووە لە کاتی نمایشکردنی لە ١ی ئابی ١٩٨٠، بەرنامەکانی نمایشکراو لە سینەماکس لە ئێستادا بە شێوەیەکی سەرەکی لە فیلمە نوێیەکان و… فیلمە جووڵاوەکانی کۆنتر کە لە شانۆدا بڵاوکراونەتەوە، و [[خەیاڵی ئەکشن|زنجیرە ئەکشنە]] ڕەسەنەکان، ھەروەھا [[بەڵگەفیلم|فیلمە دیکۆمێنتارییەکان]] و فیلمە تایبەتەکانی پشت پەردەیە. == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٩ی ئایاری ٢٠٢٣}} {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|فیلم|ئەنیمەیشن|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|کۆمپانیا|ئابووری|کۆمەڵگا|تەلەڤیزیۆن|ھۆڵیوود|ویلایەتی نیویۆرک }} {{پۆلی کۆمنز|Cinemax}} {{فیلم-کۆلکە}} {{کۆمپانیا-کۆلکە}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} [[پۆل:تۆڕە تەلەڤیزیۆنییەکان لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] [[پۆل:کەنالە تەلەڤیزیۆنییەکان و ویستگانەی لە ١٩٨٠ دامەزراون]] [[پۆل:وەرگرانی خەڵاتی پیبۆدی]] [[پۆل:کۆمپانیاکانی چێژبەخشی کە لە شاری نیویۆرکن]] o6n3gf41devfrph0m0w851vrhqq11ar 0 237169 1688681 1527281 2026-10-17T10:39:00Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فیلم-کۆلکە، کۆمپانیا-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688681 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{داتابۆکس |وێنە =Point_Grey_Pictures.png}} '''پۆینت گرەی پیکچەرز''' ({{بە ئینگلیزی|Point Grey Pictures}}) کۆمپانیایەکی بەرھەمھێنانی فیلم و تەلەڤیزیۆنی ئەمریکییە و لە ساڵی ٢٠١١ لەلایەن [[سێت ڕۆگن|سێس ڕۆگن]] و [[ئیڤان گۆڵدبێرگ|ئیڤان گۆڵدبێرگەوە]] دامەزراوە. ناوی کۆمپانیاکە لە قوتابخانەی ناوەندیی پوینت گرای [[ڤانکۆڤەر|ڤانکۆڤەرەوە]] ھاتووە کە ڕۆگن و گۆڵدبێرگ لەوێ یەکتریان بینیوە. == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٣ی حوزەیرانی ٢٠٢٣}} {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|فیلم|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ھۆڵیوود|خەیاڵی زانستی|کۆمپانیا}} {{فیلم-کۆلکە}} {{کۆمپانیا-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:کۆمپانیاکانی بەرھەمھێنانی فیلم لە ویلایەتە یەکگرتووەکان]] [[پۆل:دامەزراوەکانی ٢٠١١ لە کالیفۆڕنیا]] 55ansm7euge23znrcy3d2mgt094tnxx 0 237376 1688650 1527077 2026-10-17T10:33:49Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، کتێب-کۆلکە، مێژوو-کۆلکە) 1688650 wikitext text/x-wiki '''پۆنتوس''' ({{بە ئینگلیزی|Pontus}}) خودایەکی دەریایی کۆنە و پێش ئۆڵۆمپی بوو، یەکێک بوو لە خوداوەندە سەرەتاییەکانی یۆنانی. پۆنتوس کوڕی گایا بوو و باوکی نییە؛ بە گوتەی شاعیری یۆنانی هێسیۆد، بەبێ جووتبوون لەدایکبووە،<ref name="Evelyn-White">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Evelyn-White|یەکەم=Hugh G. Ed.|سەردێڕ=The Homeric Hymns and Homerica with an English Translation|بڵاوکەرەوە=William Heinemann Ltd|ساڵ=١٩١٤|شوێن=London}}</ref> هەرچەندە بەپێی قسەی هایگینۆس، پۆنتوس کوڕی ئاتەر و گایایە.<ref name=":0">[[Hyginus]], ''Fabulae'' [https://topostext.org/work/206#0.2 Preface]</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|یۆنان|مێژوو|کۆمەڵگا|کتێب|چاند|ژیاننامە}} {{پۆلی کۆمنز|Pontus (mythology)}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{کتێب-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} 818xn2hvi99vktgo1yzijaowuq9gxtw 0 237388 1688607 1683884 2026-10-17T07:36:46Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کتێب-کۆلکە، مێژوو-کۆلکە، ئایین-کۆلکە) 1688607 wikitext text/x-wiki '''پۆسێدۆن''' ({{بە ئینگلیزی|Poseidon}})یەکێک بوو لە دوانزە ئۆڵۆمپیەکان لە ئاینی یۆنانی کۆن و [[میتۆلۆژیای یۆنانی|میتۆلۆژیای یۆنانیدا]]، سەرۆکایەتی دەریا و زریان و بوومەلەرزە و ئەسپەکانی دەکرد.<ref name="Burkert1985Poseidon">Burkert 1985, [https://archive.org/details/greekreligion0000burk/page/136/mode/2up?view=theater pp. 136–139].</ref> پارێزەری دەریاوانان و پارێزەری زۆرێک لە شاری یۆنانییەکان بووە. لە ئاینی سەردەمی یۆنانی ئۆڵۆمپیاد، پۆسێدۆن وەک خوداوەندێکی سەرەکی لە پایلۆس و تیبس ڕێزی لێدەگیرا، بە نازناوی ئاینی "زەوی لەرزێنەر"؛<ref name="Burkert1985Poseidon3">Burkert 1985, [https://archive.org/details/greekreligion0000burk/page/136/mode/2up?view=theater pp. 136–139].</ref> لە ئەفسانەی ئارکادیای گۆشەگیردا پێدرا، پەیوەندی بە دیمیتر و پەرسێفۆنەوە هەیە و وەک ئەسپێک و وەک خوداوەندی ئاوەکان ڕێزی لێدەگیرا.<ref name="Nilsson450">Seneca quaest. Nat. VI 6 :Nilsson Vol I p.450</ref> پۆسێدۆن هەردوو پەیوەندییەکەی لەنێو زۆربەی یۆنانیەکان پاراست: وەک ڕامکەر یان باوکی ئەسپەکان سەیر دەکرا، کە بە لێدانی چەقۆ سێ سەرەکەی کانیاوێکی دروست دەکرد (بە زمانی یۆنانی، زاراوەی هەردووکیان پەیوەندییان بەیەکەوە هەیە).<ref name="Nilsson Vol I p.450">Nilsson Vol I p.450</ref> هاوتا ڕۆمانییەکەی بریتییە لە نەپتون. ھۆمیرۆس و هیسیۆد پێشنیاری ئەوە دەکەن کە پۆسێدۆن بووە بە پاشای دەریا لە دوای ڕووخاندنی کرۆنۆسی باوکی، جیهان بە تیروپشک لە نێوان سێ کوڕەکەی کرۆنۆسدا دابەش بوو؛ زیووس ئاسمان و هادێس جیهانی ژێرزەوی و پۆسێدۆن دەریای پێدرا، زەوی و چیای ئۆڵۆمپیش سەر بە هەر سێ کەسەکە بوون.<ref name="Burkert1985Poseidon2">Burkert 1985, [https://archive.org/details/greekreligion0000burk/page/136/mode/2up?view=theater pp. 136–139].</ref><ref name="Hesiod, Theogony 456">Hesiod, ''Theogony'' [https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus%3Atext%3A1999.01.0130%3Acard%3D453 456].</ref> لە ئیلیادی ھۆمیرۆسدا، پۆسێدۆن لە کاتی جەنگی تەروادە پشتگیری یۆنانیەکان دەکات لە کە لە دژی تەروادەکانە؛ لە ئۆدێسادا، لە کاتی گەشتە دەریاییەکان لە ترۆیاوە بۆ ماڵەوە بۆ ئیتاکا، پاڵەوانی یۆنانی ئۆدیسێس تووڕەیی پۆسێدۆن وروژێنێت بە کوێرکردنی کوڕەکەی، سایکلۆپس پۆلیفیموس، لە ئەنجامدا پۆسێدۆن بە زریان سزای دەدات، کە دەبێتە هۆی لەدەستدانی تەواوەتی کەشتی و هاوڕێکانی، و دواخستنی گەڕانەوەی بۆ دە ساڵ. هەروەها پۆسێدۆن بابەتی سروودێکی ھۆمیرۆسیشە. لە کتێبی (تیمایۆس و کریتیاس)ی ئەفلاتووندا، دوورگەی ئەفسانەیی ئەتلانتیس، دۆمەینی پۆسێدۆن بووە.<ref name="Plato1971Penguin">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Plato|ناونیشان=https://archive.org/details/timaeuscritias00plat/page/167|سەردێڕ=Timaeus and Critias|بڵاوکەرەوە=[[Penguin Books Ltd]].|ساڵ=١٩٧١|ژپنک=٩٧٨٠١٤٠٤٤٢٦١٨|شوێن=London, England|پەڕەکان=[https://archive.org/details/timaeuscritias٠٠plat/page/١٦٧ ١٦٧]|بەستەری نووسەر=Plato|دەستپێگەیشتنی ناونیشان=registration}}</ref><ref name="ReferenceB">''Timaeus'' 24e–25a, [[Robert Gregg Bury|R. G. Bury]] translation (Loeb Classical Library).</ref><ref name="ReferenceC">Also it has been interpreted that Plato or someone before him in the chain of the oral or written tradition of the report accidentally changed the very similar Greek words for "bigger than" ("meson") and "between" ("mezon") – {{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Luce|یەکەم=J.V.|سەردێڕ=The End of Atlantis – New Light on an Old Legend|بڵاوکەرەوە=Thames and Hudson|ساڵ=١٩٦٩|شوێن=London|پەڕە=٢٢٤}}</ref> بەپێی ئەفسانە، ئەتینا دوای کێبڕکێیەک لەگەڵ پۆسێدۆن بووە خوداوەندی پارێزەری شاری ئەسینای پایتەخت، هەرچەندە لە ئەکرۆپۆلیسدا مایەوە لە شێوەی جێگرەوەی خۆیدا، ئێرێختیۆس، دوای شەڕەکە، پۆسێدۆن لافاوێکی ئەهریمەنیی نارد بۆ دەشتی ژێرزەمین بۆ ئەوەی سزای ئەسینییەکان بدات بەهۆی ئەوەی ئەویان هەڵنەبژاردووە.<ref name="Burkert 1983, pp. 149, 157">Burkert 1983, pp. 149, 157.</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|یۆنان|مێژوو|کۆمەڵگا|کتێب|چاند|دین}} {{پۆلی کۆمنز|Poseidon}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{کتێب-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{ئایین-کۆلکە}} 7escqj879j0ojxig0vjbjc8wkh29vcz 0 237524 1688449 1673067 2026-10-17T01:33:29Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کۆمپانیا-کۆلکە، کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە، مێژوو-کۆلکە) 1688449 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس |وێنە = Playdead logo.gif }} '''پلەیدەد''' ناوی ستۆدیۆیەکی سەربەخۆی یاری [[دانمارک|دانیمارکییە]] ، کە ئۆفیسەکەی لە شاری [[کۆپنھاگن|کۆپنهاگنە]] . ئەم ستۆدیۆیە لە ساڵی ٢٠٠٦ لەلایەن Arndt Jensen و Dino Patti دامەزراوە، و لە ساڵی ٢٠١٠، یەکەم یاری خۆی بە ناوی [[لیمبۆ (کایەی ڤیدیۆیی)|لیمبۆ]] لە Xbox Live بڵاوکردەوە، کە پێداچوونەوەی زۆر باشی لێکرا. <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Road To The IGF: Limbo 's Dino Patti|ناونیشان=https://www.gamasutra.com/view/news/117986/Road_To_The_IGF_Limbos_Dino_Patti.php|بڵاوکەرەوە=www.gamasutra.com|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=١١ی حوزەیرانی ٢٠٢٣|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٤ی تەممووزی ٢٠١٨|archive-url=https://web.archive.org/web/20180714164544/https://www.gamasutra.com/view/news/117986/Road_To_The_IGF_Limbos_Dino_Patti.php|url-status=dead}}</ref> <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=LIMBO|ناونیشان=https://www.metacritic.com/game/xbox-one/limbo|بڵاوکەرەوە=Metacritic|زمان=en}}</ref> بەرهەمێکی دیکەی بەناوبانگی ئەم ستۆدیۆیە بریتییە لە (ئینساید). == سەرچاوەکان== * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١١ی حوزەیرانی ٢٠٢٣}} <references /> {{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} {{تووڵی دەروازە|دانمارک|کۆمپانیا|کایەی ڤیدیۆیی|مێژوو|دەیەی ٢٠٠٠}} {{پۆلی کۆمنز|Playdead}} {{کۆمپانیا-کۆلکە}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} [[پۆل:کۆمپانیاکانی پەرەپێدانی کایەی ڤیدیۆیی]] [[پۆل:کۆمپانیاکانی دانمارک]] [[پۆل:کۆمپانیاکان، دامەزرانی ٢٠٠٦]] mccvc0oys5u6o397m4riocy68sdy8y5 0 237526 1688461 1526851 2026-10-17T01:35:29Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە، کۆمپانیا-کۆلکە، مێژوو-کۆلکە) 1688461 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} '''پلەیستەیش ڤیتا'''<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=وبگاه رسمی|ناونیشان=https://asia.playstation.com/en-id/psvita/}}</ref> [[کارپێکەری یاریی ڤیدیۆیی|کۆنسۆڵێکی یاری]] دەستییە کە لەلایەن کۆمپانیای سۆنی بەرھەم ھێنراوە و پێشکەش دەکرێت. ئەم کۆنسۆڵە یارییە دەستییە لە ڕاستیدا جێنشینی کۆنسۆلی یارییە دەستییەکانی پێشووی سۆنییە کە ناوی پلەیستەیشن بوو. ئەم پلەیستەیشە دەستییە لە ساڵی ٢٠١١ لە [[ژاپۆن]] و لە ساڵی ٢٠١٢ لە وڵاتانی دیکە بڵاوکرایەوە. یەکێک لە تایبەتمەندییەکانی ئەم بەرھەمە خاوەنی دوو دەستە ئەنالۆگ و مۆنیتەری شاشەی تاچ OLED ی ٥ ئینجە. پلەیستەیشن ڤیتا ئاسانکارییەکانی وەک بلوتوز و وای فای و سێ جی ھەیە و پرۆسێسەرێکی چوار ناوەکی بەھێزی ھەیە. دیزاینی گشتی پلەیستەیشن ڤیتا ھاوشێوەی دیزاینی کۆنسۆلی دەستی پێشووی [[سۆنی|سۆنییە]]. == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١١ی حوزەیرانی ٢٠٢٣}} {{سەرچاوەکان}} {{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} {{تووڵی دەروازە|کایەی ڤیدیۆیی|کۆمپانیا|کۆمەڵگا|مێژوو|ژاپۆن|دەیەی ٢٠١٠}} {{پۆلی کۆمنز|PlayStation Vita}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} {{کۆمپانیا-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} [[پۆل:بەرھەمەکان، ناساندنی ٢٠١١]] [[پۆل:کۆنسڵەکانی سۆنی]] [[پۆل:کایەکلێکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:پلەیستەیشن (بڕاند)]] jy1z78tu18sxxls2sntdq9xtyj35wk8 0 238356 1688676 1444362 2026-10-17T10:38:09Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، مێژوو-کۆلکە، فەڕەنسا-کۆلکە) 1688676 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس-کەسایەتی}} '''پۆڵ-ھێنری نارجیۆلێت''' ({{IPA-fr|pɔl ɑ̃ʁi naʁʒɔlɛ}} ; ٢ی ئازاری ١٩٤٦ – ١٨ی حوزەیرانی ٢٠٢٣):<ref name=":1">{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=نیسانی ٢٠١٢|سەردێڕ=Paul-Henri NARGEOLET Biography|ناونیشان=https://issuu.com/altitude50/docs/biographie-ph-nargeolet_mediatheque-de-la-cite-de-|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230223222905/https://issuu.com/altitude50/docs/biographie-ph-nargeolet_mediatheque-de-la-cite-de-|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٣ی شوباتی ٢٠٢٣|ڕێکەوتی سەردان=٢١ی حوزەیرانی ٢٠٢٣|وێبگە=[[Cité de la Mer]]|بڵاوکەرەوە=Issuu.com|زمان=en}}</ref> 1<ref name="Telegraph">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Samuel|یەکەم=Henry|ڕێکەوت=٢٠ی حوزەیرانی ٢٠٢٣|سەردێڕ='Mr Titanic': The diver who has spent more time at shipwreck than anyone|ئیش=[[The Daily Telegraph|The Telegraph]]|ناونیشان=https://www.telegraph.co.uk/world-news/2023/06/20/paul-henri-nargeolet-mr-titanic-missing-titan-submarine/|ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی حوزەیرانی ٢٠٢٣|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٠ی حوزەیرانی ٢٠٢٣|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230620095400/https://www.telegraph.co.uk/world-news/2023/06/20/paul-henri-nargeolet-mr-titanic-missing-titan-submarine/}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٣|سەردێڕ=OceanGate says it believes individuals on missing sub "have sadly been lost"|ناونیشان=https://www.cnn.com/americas/live-news/titanic-missing-sub-oceangate-06-22-23/h_fb2ac2f64193e7f88e0e6f55247626f5|ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٣|بڵاوکەرەوە=[[CNN]]}}</ref> گەڕانێکی قووڵایی دەریای فەرەنسی و شارەزای ''[[تایتانیک]]'' بووە. بە «مستەر تایتانیک» ناسراوە،<ref name=":0">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ڕێکەوت=٢٠ی حوزەیرانی ٢٠٢٣|سەردێڕ=L'océanaute Paul-Henri Nargeolet, " Monsieur Titanic»|trans-title=The oceanaut Paul-Henri Nargeolet, 'Mister Titanic'|زمان=fr|ئیش=[[Le Monde]]|ناونیشان=https://www.lemonde.fr/sciences/article/2023/06/20/l-oceanaute-paul-henri-nargeolet-monsieur-titanic_6127139_1650685.html|ڕێکەوتی سەردان=٢١ی حوزەیرانی ٢٠٢٣|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢١ی حوزەیرانی ٢٠٢٣|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230621081301/https://www.lemonde.fr/sciences/article/2023/06/20/l-oceanaute-paul-henri-nargeolet-monsieur-titanic_6127139_1650685.html}}</ref> نارجۆلێت یەکێک بوو لەو پێنج کەسەی کە لەناو کەشتی ژێرئاوکەوتووی [[ئۆشن گەیت|''تایتاندا'']] مرد کاتێک لە ژێر ئاودا لە ١٨ی حوزەیرانی ٢٠٢٣ لە نزیک [[کەشتیی نقوومبووی تایتانیک|کەشتیی ''تایتانیک'' لە]] [[ڕووداوی ژێردەریاییی تایتان ٢٠٢٣|ژێر ئاودا تەقییەوە]].<ref name="SkyNews2">{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١٩ی حوزەیرانی ٢٠٢٣|سەردێڕ=What we know about the passengers on board missing Titanic submersible|ناونیشان=https://news.sky.com/story/what-we-know-about-the-passengers-on-board-missing-titanic-submersible-12905596|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230619223319/https://news.sky.com/story/what-we-know-about-the-passengers-on-board-missing-titanic-submersible-12905596|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٩ی حوزەیرانی ٢٠٢٣|ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی حوزەیرانی ٢٠٢٣|وێبگە=[[Sky News]]|زمان=en}}</ref> == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٥ی حوزەیرانی ٢٠٢٣}} {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|مێژوو|کۆمەڵگا|فەڕەنسا|ئاو}} {{پۆلی کۆمنز|Paul-Henri Nargeolet}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{فەڕەنسا-کۆلکە}} [[پۆل:دوور لە وڵاتانی فەڕەنسی لە ویلایەتە یەکگرتووەکان]] [[پۆل:دۆزەرەوە فەڕەنسییەکان]] [[پۆل:مردووانی ٢٠٢٣]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٤٦]] r4qrxfrsvmf0o6c8mi3fyfnkj4t35t8 0 238371 1688674 1527239 2026-10-17T10:37:49Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، ئەکتەر-کۆلکە، فیلم-کۆلکە) 1688674 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس |وێنە = Paul_adelstein_prison_break_agent_killerman.jpg }} '''پۆڵ کێلەرمان''' یەکێکە لە کارەکتەرە سەرەکییەکانی زنجیرەی [[ڕاکردن لە بەندیخانە (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|ڕاکردن لە بەندیخانە]] کە پۆڵ ئیدێلشتاین ڕۆڵی تێدا دەگێڕێت. پۆڵ پاوڵ کیلەرمان ئەندامی ئەو ڕێکخراوەیە کە لە ڕادەبەدەر بێبەزەیییە و بە ئاسانی دوژمنەکانی لەناو دەبات. پەیوەندییەکی باشی لەگەڵ جێگری سەرۆکدا ھەیە، بەڵام دوای ئەوەی جێگری سەرۆک دەگاتە لای سەرۆک، پۆڵ ڕەتدەکرێتەوە و پەلە دەکات بۆ یارمەتیدانی پاڵەوانەکانی چیرۆکەکە. == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٥ی حوزەیرانی ٢٠٢٣}} {{سەرچاوەکان}} {{ڕاکردن لە بەندیخانە}} {{تووڵی دەروازە|فیلم|ھۆڵیوود|کۆمەڵگا|مێژوو|ئەکتەران|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ژیاننامە|دەیەی ٢٠٠٠}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{ئەکتەر-کۆلکە}} {{فیلم-کۆلکە}} [[پۆل:بکوژە خەیاڵییەکان]] [[پۆل:کەسایەتییەکانی زنجیرەی ڕاکردن لە بەندیخانە]] hhh3cx775y041vkgbebt4r7reu1e53m 0 238414 1688516 1526912 2026-10-17T04:34:39Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فیلم-کۆلکە، مێژوو-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688516 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} " '''بچڕانی پەیوەندی''' " سی و چوارەمین ئەڵقەی [[زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی|زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە]] ئەمریکییەکەی ''[[ڕاکردن لە بەندیخانە (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)| ڕاکردن لە بەندیخانە]]'' و دوازدەھەمین ئەڵقەی وەرزی دووەمییەتی. لە ٢٠ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٦ پەخشکرا، ھەروەھا یەکێک بوو لەو ئەڵقانەی کە لە کاتی ڕشتنەکانی ساڵی ٢٠٠٦ لە ئەمریکا پەخشکرا. ئەڵقەکە لەلایەن نیک سانتۆرا و کارین ئوشەرەوە نووسراوە و لە دەرھێنانی کارین گاڤیۆلایە. == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٦ی حوزەیرانی ٢٠٢٣}} {{سەرچاوەکان}} {{ڕاکردن لە بەندیخانە}} {{تووڵی دەروازە|فیلم|ھۆڵیوود|کۆمەڵگا|مێژوو|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا}} {{فیلم-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:ئەڵقەکانی ڕاکردن لە بەندیخانە]] 0cwjyp04y2lxrto0q0i72bd0jjcnjvu 0 238510 1688152 1526732 2026-10-16T19:34:09Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کۆمپانیا-کۆلکە، نژیاروانی-کۆلکە، مێژوو-کۆلکە) 1688152 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس |وێنە = Discovery-nytimes.jpg }} '''پریمێر ئێگزیبیشنز''' کۆمپانیایەکە لە ئەتلەنتا لە ویلایەتی جۆرجیا و پێشانگای گەشتیاری ڕێکدەخات. == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٩ی حوزەیرانی ٢٠٢٣}} {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|نژیاروانی|کۆمپانیا|مێژوو|کۆمەڵگا|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا }} {{کۆمپانیا-کۆلکە}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} [[پۆل:ئەو کۆمپانیایانەی بنکەکەیان لە ئەتڵانتایە]] [[پۆل:ئاڕ ئێم ئێس تایتانیک]] q4ya1lv2b73w1fkr56vqs69buw3oxnj 0 238750 1688667 1527101 2026-10-17T10:36:39Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، ئەکتەر-کۆلکە، مێژوو-کۆلکە) 1688667 wikitext text/x-wiki {{ژکزی بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} '''پۆڵ ئەدێڵشتاین''' ({{بە ئینگلیزی| Paul Adelstein}})یەکێکە لە ئەکتەرە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئەمریکییەکان]] بەشداری لەچەندین [[سینەمای ویلایەتە یەکگرتووەکان (ھۆڵیوود)|فیلمی ئەمریکی]] کردووە. == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١ی تەممووزی ٢٠٢٣}} {{سەرچاوەکان}} {{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} {{تووڵی دەروازە|ھۆڵیوود|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ژیاننامە|کۆمەڵگا|مێژوو|ئەکتەران}} {{پۆلی کۆمنز|Paul Adelstein}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{ئەکتەر-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٩]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:جولەکەکانی سەدەی بیست و یەکی ئەمریکی]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمە پیاوە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئەمریکی]] [[پۆل:زیندووان]] kllvq1nrt1v7hlj9n90tomy44xfpd08 3 238817 1688115 1676013 2026-10-16T17:24:16Z Pirehelokan 5097 1688115 wikitext text/x-wiki == بەخێربێیت == {| bgcolor="#f8f8ff" align=center style="width:100% !important; -moz-border-radius: 1em;-webkit-border-radius:1em;border-radius:1em; border:1px solid #999999;" | <div class="tabber horizTabBox" style="width: 100% !important;"> <div class="tabbertab" title="&zwnj;ویکیپیدیا&zwnj;"> <center><big>'''بەخێرھاتی بۆ ویکیپیدیا {{PAGENAME}}'''!</big></center> <span style="float:left">[[پەڕگە:Crystal_Clear_app_ktip.png|چەپ|100px|link=]]</span> '''[[ویکیپیدیا]]''' [[ئینسایکڵۆپیدیا]]یەکی ئازادی ئینتەرنێتییە کە بە دەستی بەشداربووانی خۆبەخشەوە لە سەرانسەری جیھاندا پێکدێت. سەیرکردن، لەبەرگرتنەوە و بەکارھێنانەوەی [[ناوەرۆکی ئازاد|ناوەڕۆکی ویکیپیدیا ئازادە]]. ویکیپیدیا دەستەی نووسەران یان چاودێرانی تایبەتی نییە و ھەموو کەس لەسەر ئینتەرنێت دەتوانێت دەستکاری و چاودێریی وتارەکانی بکات. ئەم ویکیپیدیایە کە بە شێوەزاری [[کوردیی ناوەندی|ناوەندی]] (سۆرانی) لە زمانی [[کوردی]] (Central Kurdish Branch) دەنووسرێت، لە [[٢٠٠٩]]ەوە لە [[:ku:|ویکیپیدیای کوردیی باکووری]] (کورمانجی) بە ھۆی [[ویکیپیدیا:ھۆکارەکانی جوداکردنەوەی ویکیپیدیای سۆرانی|چەند کێشەی تەکنیکی و زمانەوانییەوە]] جیا بووەتەوە و ئێستا {{NUMBEROFARTICLES}} وتار و {{NUMBEROFACTIVEUSERS}} بەشداربووی چالاکی ھەیە. {{#if:|سوپاس بۆ بەشداربوون لە ویکیپیدیا و دەستکاریکردنی وتاری [[{{{art}}}]].}} <center>ویکیپیدیا بە شێوەزارەکانی تری زمانی کوردی</center> {| align="center" cellpadding="1" width="100%" style="text-align:right" |[[پەڕگە:Wikipedia-logo-v2-ku.png|40px|ویکیپیدیای کوردیی باکووری|link=:ku:]] [https://ku.wikipedia.org ویکیپیدیای کوردیی باکووری] |[[پەڕگە:Wikipedia-logo-v2-sdh.svg|40px|ویکیپیدیای کوردیی باشووری]] [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wp/sdh/%D8%AF%DB%95%D8%B3%D9%BE%DB%8E%DA%A9 ویکیپیدیای کوردیی باشووری] |[[پەڕگە:Wikipedia-logo-v2-diq.png|40px|ویکیپیدیای کوردیی زازاکی|link=:diq:]] [https://diq.wikipedia.org ویکیپیدیای کوردیی زازاکی] |} </div> <div class="tabbertab" title="&zwnj;بنەماکان&zwnj;"> بەر لە ھەموو شتێک، باشترە لەگەڵ [[ویکیپیدیا:ڕێبازەکان و ڕێساکان|سیاسەتەکانی]] ویکیپیدیا ئاشنا بیت: <span style="float:left">[[پەڕگە:WikiVote.png|link=|80px]]</span> * '''[[ویکیپیدیا:پێنج کۆڵەکە|پێنج کۆڵەکە]]'''، سیاسەتەکان و ستانداردەکانی ویکیپیدیا کە لەسەر ئەوان بنیات نراوە. * '''[[ویکیپیدیا:ویکیپیدیا چی نییە|ویکیپیدیا چی نییە]]'''، ئەو شتانە کە بە تەواوی لە ناوەرۆکی ویکیپیدیا دوورن. * '''[[ویکیپیدیا:بێلایەنی ڕوانگە|بێلایەنی ڕوانگە]]'''، پێویستە ھەموو ڕوانگە زۆرینەکان و کەمایەتییە بەرچاوەکان ئاماژەی پێ‌بکرێت. * '''[[ویکیپیدیا:ئاماژە بە سەرچاوە|ئاماژە بە سەرچاوە]]'''، پێویستە زانیارییەکان [[ویکیپیدیا:سەلماندنیبوون|سەلماندن]]ی بێت و ئاماژە بکرێت بە ژێدەری وەرگرتنیان. * '''[[ویکیپیدیا:ویکیپیدیا چی نییە|نووسینی ناسراوەکان]]'''، ئەم بابەتانە کە پێشتر لە شوێنێکی تر [[ویکیپیدیا:توێژینەوەی سەرەتایی قەدەغەیە|بڵاو نەکراونەتەوە]] یان ناودار نین، ناکرێ لە ویکیپیدیادا بڵاو بکرێتەوە. </div> <div class="tabbertab" title="&zwnj;پەڕەکەت&zwnj;"> <span style="float:left">[[پەڕگە:User-info.svg|link=|70px]]</span> '''[[تایبەت:MyPage|ئەم پەڕەیە]]''' تایبەت بە تۆیە و پێی دەوترێت [[ویکیپیدیا:پەڕەی بەکارھێنەر|پەڕەی بەکارھێنەر]]، لەوێدا دەتوانیت خۆتی تێدا بناسێنیت ئەگەر ئارەزووت کرد، '''[[تایبەت:لێدوانەکەم|ئەمەش]]''' پەڕەی لێدوانەکەتە و بەکارھێنەرانی تر لە ڕیگای ئەم پەڕەیەوە پەیوەندیت لەگەڵ دەگرن. لە پەڕەی بەکارھێنەریت و لێدوانەکەتدا ئەمانە لەبەر چاو بگرە: * تکایە ئەم شتانە کە پەیوەندی بە ویکیپیدیا و ئینسایکڵۆپیدیاوە نییە لە پەڕەی بەکارھێنەریتدا مەھێنە. * لە کاتی وتووێژدا '''[[ویکیپیدیا:ڕێساکانی وتووێژ|ڕێساکانی وتووێژ]]''' لەبەر چاو بگرە. * لە کۆتاییدا و دوای نووسینی بیروڕات، بە بەکارھێنانی '''<nowiki>~~~~</nowiki>''' یان کرتەکردن لەسەر دوگمەی [[پەڕگە:Button_sig.png|link=]] پەیامەکەت '''[[ویکیپیدیا:واژوو|واژوو]]''' بکە. </div> <div class="tabbertab" title="&zwnj;بەشداری&zwnj;"> ویکیپیدیای کوردی شوێنێکە بۆ پەرەپێدان و ناساندنی زمان و چاندی کوردی و کۆکردنەوەی زانیارییەکان لە یەک جێگەدا. بەشداریی ھەموو کەسێک ڕاستەوخۆ دەخرێتە ویکیپیدیای کوردی و پێویستی بە پەسەندکردنی کەس نییە. بۆ بەشداریکردن لە ویکیپیدیای کوردی: <span style="float:left">[[پەڕگە:Crystal Clear app kedit.png|چەپ|80px|link=]]</span> * پێش ھەموو شتێک لێرەدا دەتوانی '''[[ویکیپیدیا:ناساندن|لەگەڵ ویکیپیدیا ئاشنا بیت]]'''. * ئاگاداری '''[[ویکیپیدیا:نووسینی_کوردی|تەختەکلیلی ستاندارد]]''' و '''[[ویکیپیدیا:ڕێنووسی_زمانی_کوردی|ڕێنووسی زمانی کوردی]]''' ببە. * '''[[ویکیپیدیا:فێرکاری|خولی فێرکاری]]''' و '''[[ویکیپیدیا:ڕێنمای_خێرا|ڕێنمای خێرای دەستکاری]]''' ببینە و لە [[ویکیپیدیا:خۆڵەپەتانێ|پەڕەی خۆڵەپەتانێ]] ئەوەی فێر بووی تاقی بکەوە. * '''[[ویکیپیدیا:سێحربازی_وتارەکان|ئەم فێرکارییە]]''' یان '''[[ویکیپیدیا:نووسینی وتارێکی ویکیپیدیا|ئەمە]]''' دەتوانێ بە باشی یارمەتیت بدات بۆ ئاگاداری سەبارەت بە مەرجەکانی وتارەکان لە ویکیپیدیا. * لە کۆتاییدا، ھەر کات سەبارەت بە ھەر شتێک لە ویکیپیدیادا پرسیار، ڕەخنە یان پێشنارێکت بوو، دەتوانی لە '''[[ویکیپیدیا:پرسگا|پرسگادا]]''' باسی بکەی، بەکارھێنەرانی بەئەزموون بەخۆشحاڵییەوە گوێبیس و وەڵامدەر دەبن. دەتوانی بۆ پرسیار و لێدوانی تاکەکەسی پەڕەی لێدوانی بەکارھێنەرانی تر، و سەبارەت بە بابەتی وتارەکان، پەڕەی وتووێژی وتارەکان بەکاربێنیت. </div> </div> |} -- [[بەکارھێنەر:Serchia|<span style="color:mediumblue"><span style="font-size:14px">'''سەرچیا'''</span></span>]] ‏١٣:٥٧، ٣ی تەممووزی ٢٠٢٣ (UTC) == نیشانێک بۆ تۆ! == {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[پەڕگە:Editors Barnstar Hires.png|100px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" | '''نیشانی دەستکاریکەر''' |- |style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | وەک بەکارھێنەرێک سپاسی کارەکانت دەکەم، هەر پرسیارێک یان ئەرکێکت پێویست بوو بە بەکارھێنەرانی تر یان بە بەڕێوەبەران بڵێ. <b><span style="font-family:Oswald;color:black"></span> [[User:Tessla|<span style="font-family:Oswald;color:FF003A6A">Tessla</span>]] ([[User Talk:Tessla#top|<span style="font-family:Oswald;color:black">وتووێژ</span>]])</b> ‏٠٧:٤٣، ٨ی تەممووزی ٢٠٢٣ (UTC) |} {{subst:سخ-a10-ئاگاداری|پێستی شێر (زنجیرەی تەلەفزیۆنی)|nowelcome=|article=پێستی شێر (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)}}<!-- داڕێژە:سخ-پسخ-ھۆشدار-تایبەت --> '''[[بەکارھێنەر:Gejeluk|<span style="color:#EB3C27;">G</span>]][[لێدوانی بەکارھێنەر:Gejeluk|<span style="color:#1D3F6E;">êjełûk</span>]]''' ‏١٩:٤٢، ٩ی تەممووزی ٢٠٢٣ (UTC) == چەند تێبینییەک!! == سڵاو @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]]، دووبارە سپاس بۆ کارەکانت و ئاگاداری سەرجەم بەشدارییەکانتین. چەند پێشنیارێکم هەیە هیوادارم لەمەودوا جێ بەجێیان بکەیت بۆ ئەوەی کوالێتی وتارەکانت ڕوو لە باشتربوون بکەن وەک لەوەی ئێستا: *یەکەم؛ لە وتارەکانت هەوڵ بدە بەستەری سوور دروست مەکە چونکە زیانی ئەبێت نەک سوود، کەس لەڕێگەی بەستەری سوورەوە وتار دروست ناکات، هەر کەسێک و بەناوێکی جیاواز لە بەستەرە سوورەکان وتار دروست دەکەن، بۆیە لەوکاتەدا وتارەکە بەستەرە سوورەکانی تا هەتایە دەمێننەوە و ئەمەش خراپە. *دووەم؛ لە وتارەکانت باشتر وایە دەروازەکان بەکاربھێنیت، هەر دەروازەیەک بۆ وتاری پەیوەندیداری خۆی باشترە دابندرێت. کە ئەمەش وەک بەکارهێنەرێکی لێزان و دانا دەتناسێنێت. هیوادارم ئەو دوو پێشنیارە لەبەرچاو بگریت بۆ باشترکردنی ویکیپیدیای کوردی سۆرانی، و هەروەها خۆشت ئاستت بەرزتر دەبێتەوە پێیان. <b><span style="font-family:Oswald;color:black"></span> [[User:Tessla|<span style="font-family:Oswald;color:FF003A6A">Tessla</span>]] ([[User Talk:Tessla#top|<span style="font-family:Oswald;color:black">وتووێژ</span>]])</b> ‏٠٦:٢٨، ٢٢ی تەممووزی ٢٠٢٣ (UTC) :زۆر سوپاس بۆ تێبینییەکانت [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ‏٠٧:٠٣، ٢٢ی تەممووزی ٢٠٢٣ (UTC) == وتار == سڵاو @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]]: پێشنیارێکم هەیە، هیوادارم لەئێستادا [[لیستی پاڵێوراوانی ٨٤ەمین خەڵاتی ئۆسکار بۆ باشترین فیلمی زمانی بیانی|ئەم جۆرە وتارانە]] دروست نەکەیت، چونکە بە کوردی وتارەکانی نێو ئەو وتارەمان نییە، بۆیە دەبێت بە ئینگلیزی بنووسرێن، کەس نییە لە داهاتوو چاکیان بکات. ماندوو نەبیت. <b><span style="font-family:Oswald;color:black"></span> [[User:Tessla|<span style="font-family:Oswald;color:FF003A6A">Tessla</span>]] ([[User Talk:Tessla#top|<span style="font-family:Oswald;color:black">وتووێژ</span>]])</b> ‏١٥:٢٩، ٢٤ی ئابی ٢٠٢٣ (UTC) == لەبەرئەوەی سوپاست کردم == {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[پەڕگە:Echo thanks.svg|60px]] |style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | Bilalinfo، تۆ سپاسی یەک لە دوایین دەستکارییەکانی منت کرد، منیش بە دڵێکی پڕھەست پێت دەڵێم...<br/>{{pad|6em}}<big>'''''شایەنی نییە!'''''</big><br/>ئەوە خۆشحاڵییە، و ھیوادارم چێژێکی زۆر ببینیت لەکاتی دەستکاریکردنی ئەم ئینسایکلۆپیدیایە! ⇐[[بەکارھێنەر:Aram|<span style="font-family:Cursive; color:yellow; Background:Black; font-size:13px;">'''ئارام'''</span>]] <sub>[[لێدوانی بەکارھێنەر:Aram|<span style="color:black; Background:yellow">'''وتووێژ💭'''</span>]]</sub> ‏١٢:٣٢، ٢٧ی ئابی ٢٠٢٣ (UTC) |} == داواکاریی پەڕگە == لە پڕۆژەی داواکاریی باکردنی پەڕگە، بینیم داوات کردبۆوە. بەس ئاماژەت نە پەڕگەکە و نە بە وتارەکەشی کردووە کە ئەتەوێ پەڕگەکەتی بۆ بار بکرێ. تکایە جارێ [[ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/سیاسەت و ڕێساکان|سیاسەت و ڕێسا]]ی داواکردنی پەڕگە بخوێنەرەوە و بزانە چی لەسەر کەسی [[ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/سیاسەت و ڕێسا/داواکار|داواکارە]] کە ئەبێ لە کاتی داواکردنا بیکا. سپاس بۆ تۆ [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] <sub>[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]</sub> ٠٦:٤٦، ١٣ی ئەیلوولی ٢٠٢٦ (UTC) == بارکردنی پەڕگە == سڵاو @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ئەو داواکارییانەی [[ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/بەشی داواکاری|لەناو پڕۆژەکە پێشکەشت کردوون]] ھیچیان ناتوانین بەکاربێنین چونکە بەستەرت پێیان نەداوە و تەنھا ناوی وێنەکانت نووسیوە تکایە بەستەریان پێ بدە تا بزانین وێنەکان لەکوێوە سەرچواە دەگرن ئەوەی ئێستا نووسیتە تەنھا دەقی نووسینن. [[بەکارھێنەر:Sakura emad|—— 🌸 Sakura emad 💖]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Sakura emad|لێدوان]]) ٠٠:٥٧، ٢٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٦ (UTC) :سڵاو تکایە ئێستا سەیریان بکەوە. [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٠:٢٨، ٢٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٦ (UTC) ::دەست خۆش ئێستا تەواوە چاوەڕوان بە تا بارکەرێک سەیری داواکاریەکانت دەکات یان خۆت بانگیان بکە [[بەکارھێنەر:Sakura emad|—— 🌸 Sakura emad 💖]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Sakura emad|لێدوان]]) ٠٧:١٤، ٢٧ی ئەیلوولی ٢٠٢٦ (UTC) ==نووسەی ناستاندارد و زمانی تر== سڵاو. ورد بوومەتەوە ژمارەیەک زۆر دەربارەی سینەمای ئێران دەنووسی. تکایە ئەو خشتانەی ناوی فیلمیان تێدایە بە فارسی بەکارمەهێنە. چون هەم نووسەکانی هەم زمانەکەی ناکوردییە. ئەگەر ناوەکانیان بە کوردی دیار نیە، یان بۆت وەرگێڕان ناکرێ لایان ببە. سپاس. [[بەکارھێنەر:Pirehelokan|پیرەھەڵۆ]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Pirehelokan|وتووێژ]]) ١٧:٢٤، ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) 9gikrsh5huvmrtvlbrwavr84wc04rbz 1688137 1688115 2026-10-16T18:50:23Z Bilalinfo 57400 /* نووسەی ناستاندارد و زمانی تر */ وەڵامدانەوە 1688137 wikitext text/x-wiki == بەخێربێیت == {| bgcolor="#f8f8ff" align=center style="width:100% !important; -moz-border-radius: 1em;-webkit-border-radius:1em;border-radius:1em; border:1px solid #999999;" | <div class="tabber horizTabBox" style="width: 100% !important;"> <div class="tabbertab" title="&zwnj;ویکیپیدیا&zwnj;"> <center><big>'''بەخێرھاتی بۆ ویکیپیدیا {{PAGENAME}}'''!</big></center> <span style="float:left">[[پەڕگە:Crystal_Clear_app_ktip.png|چەپ|100px|link=]]</span> '''[[ویکیپیدیا]]''' [[ئینسایکڵۆپیدیا]]یەکی ئازادی ئینتەرنێتییە کە بە دەستی بەشداربووانی خۆبەخشەوە لە سەرانسەری جیھاندا پێکدێت. سەیرکردن، لەبەرگرتنەوە و بەکارھێنانەوەی [[ناوەرۆکی ئازاد|ناوەڕۆکی ویکیپیدیا ئازادە]]. ویکیپیدیا دەستەی نووسەران یان چاودێرانی تایبەتی نییە و ھەموو کەس لەسەر ئینتەرنێت دەتوانێت دەستکاری و چاودێریی وتارەکانی بکات. ئەم ویکیپیدیایە کە بە شێوەزاری [[کوردیی ناوەندی|ناوەندی]] (سۆرانی) لە زمانی [[کوردی]] (Central Kurdish Branch) دەنووسرێت، لە [[٢٠٠٩]]ەوە لە [[:ku:|ویکیپیدیای کوردیی باکووری]] (کورمانجی) بە ھۆی [[ویکیپیدیا:ھۆکارەکانی جوداکردنەوەی ویکیپیدیای سۆرانی|چەند کێشەی تەکنیکی و زمانەوانییەوە]] جیا بووەتەوە و ئێستا {{NUMBEROFARTICLES}} وتار و {{NUMBEROFACTIVEUSERS}} بەشداربووی چالاکی ھەیە. {{#if:|سوپاس بۆ بەشداربوون لە ویکیپیدیا و دەستکاریکردنی وتاری [[{{{art}}}]].}} <center>ویکیپیدیا بە شێوەزارەکانی تری زمانی کوردی</center> {| align="center" cellpadding="1" width="100%" style="text-align:right" |[[پەڕگە:Wikipedia-logo-v2-ku.png|40px|ویکیپیدیای کوردیی باکووری|link=:ku:]] [https://ku.wikipedia.org ویکیپیدیای کوردیی باکووری] |[[پەڕگە:Wikipedia-logo-v2-sdh.svg|40px|ویکیپیدیای کوردیی باشووری]] [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wp/sdh/%D8%AF%DB%95%D8%B3%D9%BE%DB%8E%DA%A9 ویکیپیدیای کوردیی باشووری] |[[پەڕگە:Wikipedia-logo-v2-diq.png|40px|ویکیپیدیای کوردیی زازاکی|link=:diq:]] [https://diq.wikipedia.org ویکیپیدیای کوردیی زازاکی] |} </div> <div class="tabbertab" title="&zwnj;بنەماکان&zwnj;"> بەر لە ھەموو شتێک، باشترە لەگەڵ [[ویکیپیدیا:ڕێبازەکان و ڕێساکان|سیاسەتەکانی]] ویکیپیدیا ئاشنا بیت: <span style="float:left">[[پەڕگە:WikiVote.png|link=|80px]]</span> * '''[[ویکیپیدیا:پێنج کۆڵەکە|پێنج کۆڵەکە]]'''، سیاسەتەکان و ستانداردەکانی ویکیپیدیا کە لەسەر ئەوان بنیات نراوە. * '''[[ویکیپیدیا:ویکیپیدیا چی نییە|ویکیپیدیا چی نییە]]'''، ئەو شتانە کە بە تەواوی لە ناوەرۆکی ویکیپیدیا دوورن. * '''[[ویکیپیدیا:بێلایەنی ڕوانگە|بێلایەنی ڕوانگە]]'''، پێویستە ھەموو ڕوانگە زۆرینەکان و کەمایەتییە بەرچاوەکان ئاماژەی پێ‌بکرێت. * '''[[ویکیپیدیا:ئاماژە بە سەرچاوە|ئاماژە بە سەرچاوە]]'''، پێویستە زانیارییەکان [[ویکیپیدیا:سەلماندنیبوون|سەلماندن]]ی بێت و ئاماژە بکرێت بە ژێدەری وەرگرتنیان. * '''[[ویکیپیدیا:ویکیپیدیا چی نییە|نووسینی ناسراوەکان]]'''، ئەم بابەتانە کە پێشتر لە شوێنێکی تر [[ویکیپیدیا:توێژینەوەی سەرەتایی قەدەغەیە|بڵاو نەکراونەتەوە]] یان ناودار نین، ناکرێ لە ویکیپیدیادا بڵاو بکرێتەوە. </div> <div class="tabbertab" title="&zwnj;پەڕەکەت&zwnj;"> <span style="float:left">[[پەڕگە:User-info.svg|link=|70px]]</span> '''[[تایبەت:MyPage|ئەم پەڕەیە]]''' تایبەت بە تۆیە و پێی دەوترێت [[ویکیپیدیا:پەڕەی بەکارھێنەر|پەڕەی بەکارھێنەر]]، لەوێدا دەتوانیت خۆتی تێدا بناسێنیت ئەگەر ئارەزووت کرد، '''[[تایبەت:لێدوانەکەم|ئەمەش]]''' پەڕەی لێدوانەکەتە و بەکارھێنەرانی تر لە ڕیگای ئەم پەڕەیەوە پەیوەندیت لەگەڵ دەگرن. لە پەڕەی بەکارھێنەریت و لێدوانەکەتدا ئەمانە لەبەر چاو بگرە: * تکایە ئەم شتانە کە پەیوەندی بە ویکیپیدیا و ئینسایکڵۆپیدیاوە نییە لە پەڕەی بەکارھێنەریتدا مەھێنە. * لە کاتی وتووێژدا '''[[ویکیپیدیا:ڕێساکانی وتووێژ|ڕێساکانی وتووێژ]]''' لەبەر چاو بگرە. * لە کۆتاییدا و دوای نووسینی بیروڕات، بە بەکارھێنانی '''<nowiki>~~~~</nowiki>''' یان کرتەکردن لەسەر دوگمەی [[پەڕگە:Button_sig.png|link=]] پەیامەکەت '''[[ویکیپیدیا:واژوو|واژوو]]''' بکە. </div> <div class="tabbertab" title="&zwnj;بەشداری&zwnj;"> ویکیپیدیای کوردی شوێنێکە بۆ پەرەپێدان و ناساندنی زمان و چاندی کوردی و کۆکردنەوەی زانیارییەکان لە یەک جێگەدا. بەشداریی ھەموو کەسێک ڕاستەوخۆ دەخرێتە ویکیپیدیای کوردی و پێویستی بە پەسەندکردنی کەس نییە. بۆ بەشداریکردن لە ویکیپیدیای کوردی: <span style="float:left">[[پەڕگە:Crystal Clear app kedit.png|چەپ|80px|link=]]</span> * پێش ھەموو شتێک لێرەدا دەتوانی '''[[ویکیپیدیا:ناساندن|لەگەڵ ویکیپیدیا ئاشنا بیت]]'''. * ئاگاداری '''[[ویکیپیدیا:نووسینی_کوردی|تەختەکلیلی ستاندارد]]''' و '''[[ویکیپیدیا:ڕێنووسی_زمانی_کوردی|ڕێنووسی زمانی کوردی]]''' ببە. * '''[[ویکیپیدیا:فێرکاری|خولی فێرکاری]]''' و '''[[ویکیپیدیا:ڕێنمای_خێرا|ڕێنمای خێرای دەستکاری]]''' ببینە و لە [[ویکیپیدیا:خۆڵەپەتانێ|پەڕەی خۆڵەپەتانێ]] ئەوەی فێر بووی تاقی بکەوە. * '''[[ویکیپیدیا:سێحربازی_وتارەکان|ئەم فێرکارییە]]''' یان '''[[ویکیپیدیا:نووسینی وتارێکی ویکیپیدیا|ئەمە]]''' دەتوانێ بە باشی یارمەتیت بدات بۆ ئاگاداری سەبارەت بە مەرجەکانی وتارەکان لە ویکیپیدیا. * لە کۆتاییدا، ھەر کات سەبارەت بە ھەر شتێک لە ویکیپیدیادا پرسیار، ڕەخنە یان پێشنارێکت بوو، دەتوانی لە '''[[ویکیپیدیا:پرسگا|پرسگادا]]''' باسی بکەی، بەکارھێنەرانی بەئەزموون بەخۆشحاڵییەوە گوێبیس و وەڵامدەر دەبن. دەتوانی بۆ پرسیار و لێدوانی تاکەکەسی پەڕەی لێدوانی بەکارھێنەرانی تر، و سەبارەت بە بابەتی وتارەکان، پەڕەی وتووێژی وتارەکان بەکاربێنیت. </div> </div> |} -- [[بەکارھێنەر:Serchia|<span style="color:mediumblue"><span style="font-size:14px">'''سەرچیا'''</span></span>]] ‏١٣:٥٧، ٣ی تەممووزی ٢٠٢٣ (UTC) == نیشانێک بۆ تۆ! == {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[پەڕگە:Editors Barnstar Hires.png|100px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" | '''نیشانی دەستکاریکەر''' |- |style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | وەک بەکارھێنەرێک سپاسی کارەکانت دەکەم، هەر پرسیارێک یان ئەرکێکت پێویست بوو بە بەکارھێنەرانی تر یان بە بەڕێوەبەران بڵێ. <b><span style="font-family:Oswald;color:black"></span> [[User:Tessla|<span style="font-family:Oswald;color:FF003A6A">Tessla</span>]] ([[User Talk:Tessla#top|<span style="font-family:Oswald;color:black">وتووێژ</span>]])</b> ‏٠٧:٤٣، ٨ی تەممووزی ٢٠٢٣ (UTC) |} {{subst:سخ-a10-ئاگاداری|پێستی شێر (زنجیرەی تەلەفزیۆنی)|nowelcome=|article=پێستی شێر (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)}}<!-- داڕێژە:سخ-پسخ-ھۆشدار-تایبەت --> '''[[بەکارھێنەر:Gejeluk|<span style="color:#EB3C27;">G</span>]][[لێدوانی بەکارھێنەر:Gejeluk|<span style="color:#1D3F6E;">êjełûk</span>]]''' ‏١٩:٤٢، ٩ی تەممووزی ٢٠٢٣ (UTC) == چەند تێبینییەک!! == سڵاو @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]]، دووبارە سپاس بۆ کارەکانت و ئاگاداری سەرجەم بەشدارییەکانتین. چەند پێشنیارێکم هەیە هیوادارم لەمەودوا جێ بەجێیان بکەیت بۆ ئەوەی کوالێتی وتارەکانت ڕوو لە باشتربوون بکەن وەک لەوەی ئێستا: *یەکەم؛ لە وتارەکانت هەوڵ بدە بەستەری سوور دروست مەکە چونکە زیانی ئەبێت نەک سوود، کەس لەڕێگەی بەستەری سوورەوە وتار دروست ناکات، هەر کەسێک و بەناوێکی جیاواز لە بەستەرە سوورەکان وتار دروست دەکەن، بۆیە لەوکاتەدا وتارەکە بەستەرە سوورەکانی تا هەتایە دەمێننەوە و ئەمەش خراپە. *دووەم؛ لە وتارەکانت باشتر وایە دەروازەکان بەکاربھێنیت، هەر دەروازەیەک بۆ وتاری پەیوەندیداری خۆی باشترە دابندرێت. کە ئەمەش وەک بەکارهێنەرێکی لێزان و دانا دەتناسێنێت. هیوادارم ئەو دوو پێشنیارە لەبەرچاو بگریت بۆ باشترکردنی ویکیپیدیای کوردی سۆرانی، و هەروەها خۆشت ئاستت بەرزتر دەبێتەوە پێیان. <b><span style="font-family:Oswald;color:black"></span> [[User:Tessla|<span style="font-family:Oswald;color:FF003A6A">Tessla</span>]] ([[User Talk:Tessla#top|<span style="font-family:Oswald;color:black">وتووێژ</span>]])</b> ‏٠٦:٢٨، ٢٢ی تەممووزی ٢٠٢٣ (UTC) :زۆر سوپاس بۆ تێبینییەکانت [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ‏٠٧:٠٣، ٢٢ی تەممووزی ٢٠٢٣ (UTC) == وتار == سڵاو @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]]: پێشنیارێکم هەیە، هیوادارم لەئێستادا [[لیستی پاڵێوراوانی ٨٤ەمین خەڵاتی ئۆسکار بۆ باشترین فیلمی زمانی بیانی|ئەم جۆرە وتارانە]] دروست نەکەیت، چونکە بە کوردی وتارەکانی نێو ئەو وتارەمان نییە، بۆیە دەبێت بە ئینگلیزی بنووسرێن، کەس نییە لە داهاتوو چاکیان بکات. ماندوو نەبیت. <b><span style="font-family:Oswald;color:black"></span> [[User:Tessla|<span style="font-family:Oswald;color:FF003A6A">Tessla</span>]] ([[User Talk:Tessla#top|<span style="font-family:Oswald;color:black">وتووێژ</span>]])</b> ‏١٥:٢٩، ٢٤ی ئابی ٢٠٢٣ (UTC) == لەبەرئەوەی سوپاست کردم == {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[پەڕگە:Echo thanks.svg|60px]] |style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | Bilalinfo، تۆ سپاسی یەک لە دوایین دەستکارییەکانی منت کرد، منیش بە دڵێکی پڕھەست پێت دەڵێم...<br/>{{pad|6em}}<big>'''''شایەنی نییە!'''''</big><br/>ئەوە خۆشحاڵییە، و ھیوادارم چێژێکی زۆر ببینیت لەکاتی دەستکاریکردنی ئەم ئینسایکلۆپیدیایە! ⇐[[بەکارھێنەر:Aram|<span style="font-family:Cursive; color:yellow; Background:Black; font-size:13px;">'''ئارام'''</span>]] <sub>[[لێدوانی بەکارھێنەر:Aram|<span style="color:black; Background:yellow">'''وتووێژ💭'''</span>]]</sub> ‏١٢:٣٢، ٢٧ی ئابی ٢٠٢٣ (UTC) |} == داواکاریی پەڕگە == لە پڕۆژەی داواکاریی باکردنی پەڕگە، بینیم داوات کردبۆوە. بەس ئاماژەت نە پەڕگەکە و نە بە وتارەکەشی کردووە کە ئەتەوێ پەڕگەکەتی بۆ بار بکرێ. تکایە جارێ [[ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/سیاسەت و ڕێساکان|سیاسەت و ڕێسا]]ی داواکردنی پەڕگە بخوێنەرەوە و بزانە چی لەسەر کەسی [[ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/سیاسەت و ڕێسا/داواکار|داواکارە]] کە ئەبێ لە کاتی داواکردنا بیکا. سپاس بۆ تۆ [[User:-Haryad |<span style="color:black; font-size:16px;">'''ʜᴀʀʏᴀᴅ'''</span>]] <sub>[[User Talk: -Haryad |<span style="color:yellow; Background:black ">'''ᴛᴀʟᴋ'''</span>]]</sub> ٠٦:٤٦، ١٣ی ئەیلوولی ٢٠٢٦ (UTC) == بارکردنی پەڕگە == سڵاو @[[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ئەو داواکارییانەی [[ویکیپیدیا:داواکاریی بارکردنی پەڕگە/بەشی داواکاری|لەناو پڕۆژەکە پێشکەشت کردوون]] ھیچیان ناتوانین بەکاربێنین چونکە بەستەرت پێیان نەداوە و تەنھا ناوی وێنەکانت نووسیوە تکایە بەستەریان پێ بدە تا بزانین وێنەکان لەکوێوە سەرچواە دەگرن ئەوەی ئێستا نووسیتە تەنھا دەقی نووسینن. [[بەکارھێنەر:Sakura emad|—— 🌸 Sakura emad 💖]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Sakura emad|لێدوان]]) ٠٠:٥٧، ٢٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٦ (UTC) :سڵاو تکایە ئێستا سەیریان بکەوە. [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٠:٢٨، ٢٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٦ (UTC) ::دەست خۆش ئێستا تەواوە چاوەڕوان بە تا بارکەرێک سەیری داواکاریەکانت دەکات یان خۆت بانگیان بکە [[بەکارھێنەر:Sakura emad|—— 🌸 Sakura emad 💖]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Sakura emad|لێدوان]]) ٠٧:١٤، ٢٧ی ئەیلوولی ٢٠٢٦ (UTC) ==نووسەی ناستاندارد و زمانی تر== سڵاو. ورد بوومەتەوە ژمارەیەک زۆر دەربارەی سینەمای ئێران دەنووسی. تکایە ئەو خشتانەی ناوی فیلمیان تێدایە بە فارسی بەکارمەهێنە. چون هەم نووسەکانی هەم زمانەکەی ناکوردییە. ئەگەر ناوەکانیان بە کوردی دیار نیە، یان بۆت وەرگێڕان ناکرێ لایان ببە. سپاس. [[بەکارھێنەر:Pirehelokan|پیرەھەڵۆ]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Pirehelokan|وتووێژ]]) ١٧:٢٤، ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) :بەسەرچاوو لەمەودوا وا دەکەم [[بەکارھێنەر:Bilalinfo|Bilalinfo]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Bilalinfo|لێدوان]]) ١٨:٥٠، ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) 7ka20t2s83sa195x7ymlkb08tupsu83 0 238869 1688436 1526843 2026-10-16T22:39:29Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژینناسی-کۆلکە، پزیشکی-کۆلکە) 1688436 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Biological_clock_human.svg|وێنۆک|300x300پیکسڵ| گۆڕانی پلەی گەرمی لەش بەشێکە لە کاتژمێری بایۆلۆژی جەستەی مرۆڤ]] '''پلەی گەرمی جەستەی مرۆڤ''' پەیوەستە بە هۆکارگەلێک وەک شوێنی پێوانەکردنی لە [[لەشی مرۆڤ|جەستەی مرۆڤ]], کاتەکانی ڕۆژ و ئاستی چالاکیی جەستەیی ئەو کەسەی کە باسی لێوە دەکرێت. سەرەڕای باوەڕی باو، هیچ ژمارەیەکی دیاریکراو نییە کە ئاماژە بە پلەی گەرمی ئاسایی جەستە یان کەسێکی تەندروست بکات لە ژێر هەر بارودۆخێکدا و بەبێ گوێدانە ئەوەی پلەی گەرمی لەش لە کوێ دەپێورێت. <ref>[[:en:en:Human_body_temperature|ویکی‌پدیا انگلیسی]]</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} * ویکیپیدیای فارسی {{پۆلی کۆمنز|Human body temperature}} {{تووڵی دەروازە|ژینناسی|پزیشکی}} {{ژینناسی-کۆلکە}} {{پزیشکی-کۆلکە}} [[پۆل:زاراوە پزیشکییەکان]] [[پۆل:فیزیۆلۆژیی مرۆڤ]] [[پۆل:فیزیۆلۆژیا]] [[پۆل:نیشانەکانی پزیشکی]] [[پۆل:گەرمیپێوەکان]] [[پۆل:پلەی گەرمی]] [[پۆل:مرۆڤ]] ghj1f20takctve402tdgkobrx7pq4ir 0 239267 1688147 1405675 2026-10-16T19:33:19Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (سیاسەت-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688147 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس |وێنە=PRISM_logo_(PNG).png}} [[پەڕگە:Cover_slide_of_PRISM.jpg|وێنۆک|بەشێکی دزەپێکراو لە پێشکەشکردنێکی [[دەزگای ئاسایشی نەتەوەیی]] کە کارەکانی بەرنامەی پریزم پیشان دەدات]] '''پریزم''' ({{بە ئینگلیزی|PRISM}}) بەرنامەیەکی سیخوڕی دیجیتاڵی زۆر نھێنییە کە لە ساڵی ٢٠٠٧ەوە لەلایەن [[دەزگای ئاسایشی نەتەوەیی|دەزگای ئاسایشی نەتەوەیی ئەمریکا]] بەڕێوەدەبرێت.<ref name="بوابة.أكبر">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=https://aitnews.com/latest_it_news/esecurity-news/110231.html|سەردێڕ=بريسم، أكبر برنامج تجسس أمريكي في تاريخ الإنترنت .|بڵاوکەرەوە=البوابة العربية للأخبار التقنية|ڕێکەوت=٧ی حوزەیرانی ٢٠١٣|ڕێکەوتی سەردان=١٠ی حوزەیرانی ٢٠١٣|ڕەوشی ناونیشان=مردوو|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٥ی ئابی ٢٠١٣|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20130815075106/http://www.aitnews.com/latest_it_news/esecurity-news/110231.html}}</ref> <ref name="WaPo1">{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٦ی حوزەیرانی ٢٠١٣|سەردێڕ=U.S. intelligence mining data from nine U.S. Internet companies in broad secret program|ناونیشان=https://www.washingtonpost.com/investigations/us-intelligence-mining-data-from-nine-us-internet-companies-in-broad-secret-program/2013/06/06/3a0c0da8-cebf-11e2-8845-d970ccb04497_story.html?hpid=z1|ڕێکەوتی سەردان=٦ی حوزەیرانی ٢٠١٣}}</ref> <ref name="nytsavage060613">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین٢=Wyatt|یەکەم٢=Edward|دوایین٣=Baker|یەکەم٣=Peter|سەردێڕ=U.S. says it gathers online data abroad|ناونیشان=https://www.nytimes.com/2013/06/07/us/nsa-verizon-calls.html|بڵاوکەرەوە=New York Times|ڕێکەوت=٦ی حوزەیرانی ٢٠١٣}}</ref> پریزم ناوێکی خوازراوە کە بۆ ھەوڵەکانی کۆمەڵەکە دراوە و ناوی فەرمی US-984XNە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٧ی حوزەیرانی ٢٠١٣|سەردێڕ=GOVERNMENT: 11 THINGS YOU NEED TO KNOW ABOUT U.S. DOMESTIC SPYING|ناونیشان=https://www.theblaze.com/stories/2013/06/07/11-questions-you-probably-have-about-u-s-domestic-spying-answered/|بڵاوکەرەوە=The Blaze, Inc.|ڕێکەوتی سەردان=١٤ی تەممووزی ٢٠٢٣|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢١ی ئەیلوولی ٢٠١٨|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20180921230354/https://www.theblaze.com/stories/2013/06/07/11-questions-you-probably-have-about-u-s-domestic-spying-answered|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٦ی حوزەیرانی ٢٠١٣|سەردێڕ=NSA Reportedly Mines Servers Of U.S. Internet Firms For Data|ناونیشان=https://www.npr.org/sections/thetwo-way/2013/06/06/189321612/nsa-reportedly-mines-servers-of-u-s-internet-firms-for-data|بڵاوکەرەوە=NPR}}</ref> لە مانگی حوزەیرانی ٢٠١٣ [[ئێدوارد سنۆدن|ئێدوارد سنۆودن]]، بریکارێکی گرێبەست بۆ [[دەزگای ئاسایشی نەتەوەیی]]، بەڵگەنامەکانی دزەپێکرد کە پریزم وەک [[نەرمەکاڵا]]یەک وەسف دەکرێت کە چاودێری قووڵی پەیوەندییە ڕاستەوخۆکان و زانیارییە ھەڵگیراوەکان دەکات. ڕێگە دەدات بۆ بە ئامانجکردنی ھەر کڕیارێکی کۆمپانیایەک کە بەشدارە لە بەرنامەی پریزم، ئەگەر ئەم کڕیارە لە دەرەوەی [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] نیشتەجێ بێت، یان ھاووڵاتییەکی ئەمریکی بێت و پەیوەندییەکانی ناوەڕۆکی ماڵپەڕ بۆ کەسانی دەرەوەی ئەمریکا لەخۆدەگرێت. دەوترێت ئەو داتایانەی پریزم دەتوانێت بەدەستی بھێنێت بریتین لە [[ئیمەیڵ]]، چاتی ڤیدیۆ و دەنگ، وێنە، پەیوەندی دەنگی ئایپی، گواستنەوەی پەڕوەند <sup>(فایل)</sup>، ئاگادارکردنەوەی چوونەژوورەوە و وردەکاری [[تۆڕی کۆمەڵایەتی|تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان]]. ئەم بەرنامەیە دەسەڵاتی بە دەزگای ھەواڵگری ئەمریکا داوە کە بتوانێت بچێتە ناو نامەی ئەلیکترۆنی و چاتی ئەلیکترۆنی و پەیوەندی دەنگی و بەڵگەنامەکانی دیکەی خەڵکی دەرەوە و ناوخۆی ئەمریکا. بەڵگەنامە دزەپێکراوەکان ئاشکرایان کردووە کە دەزگای ئاسایشی نەتەوەیی توانی ڕاستەوخۆ بچێتە ناو ڕاژەکارە تایبەتەکانی ھەریەک لە کۆمپانیا خزمەتگوزارییە ئەمریکییەکان کە بریتین لە [[مایکرۆسۆفت]]، [[یاھوو]]، [[گووگڵ]]، [[ئەپڵ]]، [[فەیسبووک]]، [[یووتیووب]]، [[سکایپ]]، [[ئەی ئۆ ئێڵ]] و [[پاڵتۆک]]. جگە لە پەیوەندی ئەلیکترۆنی و ئەو پەڕوەندانەی کە لەناو ڕاژەکاری کۆمپیوتەردا ھەڵگیراون، زانیارییە دزەپێکراوەکانیش ئاشکرایان کردووە کە دەزگای ھەواڵگری بە ھێڵەکانی ڤێریزۆن سیخوڕی بەسەر پەیوەندییە تەلەفۆنییەکانی دەیان ملیۆن ئەمریکیدا دەکات. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|سیاسەت|شەڕ|مافەکانی مرۆڤ|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|دەیەی ٢٠١٠}} {{پۆلی کۆمنز|PRISM (surveillance program)}} {{سیاسەت-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:سیخوڕی]] [[پۆل:مافەکانی مرۆڤ لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمەریکا]] soo1akw2iongiamild583bf9sn3kgzu 0 239394 1688419 1544775 2026-10-16T22:36:39Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، تەلەڤیزیۆن-کۆلکە) 1688419 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس |وێنە=IMG ٢٠٢٣٠٧٢٥ ١٩٣١٣٠.jpg}} '''شیڵدۆن جەیمس پلانکتۆن''' و '''کارین پلانکتۆن''' دوو کەسایەتی خەیاڵین و دووژمنی سەرەکین لە [[سپۆنجبۆب سکوێرپانتس]] زنجیرە تەلەڤیزیۆنی وێنەی جووڵاوی [[نیکلۆدیۆن]]. دەنگیان بە ڕێککەوت لەلایەن مستەر لۆڕێنس و جیل تالییەوە ئەنجام دەدرێت. یەکەم دەرکەوتنیان لە ئەڵقەی «پلانکتۆن!» بوو کە بۆ یەکەمجار لە ٣١ی تەمموزی ١٩٩٩ نمایشکرا. لەلایەن زانای زیندەزانی دەریایی و ئەنیمەیشنکار [[ستیفن ھیلینبەرگ|ستیڤن ھیلینبێرگ]]، دروستکەری زنجیرەکە دروستکراون و دیزاینکراون. ھیلێنبێرگ ڕۆبۆتەکەی ناوناوە کارین کە ھەمان ناوی ھاوسەرەکەیەتی بەناوی کارین ھیلنبێرگ (لەدایکبووی ئوملاندە).<ref name="hollywoodreporter">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Real|یەکەم=Evan|ڕێکەوت=٢٧ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨|سەردێڕ=Stephen Hillenburg, Creator of 'SpongeBob SquarePants,' Dies at 57|ناونیشان=https://www.hollywoodreporter.com/news/stephen-hillenburg-dead-spongebob-squarepants-creator-dies-at-57-1164132|ئیش=The Hollywood Reporter|بڵاوکەرەوە=Prometheus Global Media}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|تەلەڤیزیۆن|ئەنیمەیشن|ژیاننامە}} {{پۆلی کۆمنز|Plankton and Karen}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} [[پۆل:دیکتاتۆرە خەیاڵییەکان]] [[پۆل:کارەکتەرە فیلمییە ناسێنراوەکانی ٢٠٠٤]] [[پۆل:کارەکتەرە نێرەکانی ناو فیلمە ئەنیمەیشنەکان]] [[پۆل:کارەکتەرە نێرەکانی ناو زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەنیمەیشنەکان]] q4knjpcqjhka5x3mjyivbvcuzpw1cn3 0 239464 1688017 1392773 2026-10-16T13:34:27Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ئوکراینا-کۆلکە، جوگرافیا-کۆلکە، مێژوو-کۆلکە) 1688017 wikitext text/x-wiki {{Infobox bridge | bridge_name = پردی کریمیا | image = Крымский мост 21 декабря 2019 года.jpg | image_size = 300 | caption = پردی کریمیا لە ساڵی ٢٠١٩ | crosses = گەرووی کێرچ کەناڵی کەناڵی کێرچ، دوورگەی توژلیا، سپیت توژلیا | locale = کێرچ، کریمە و تامان، ڕووسیا | official_name = Крымский мост | owner = حکومەتی ڕووسیا | design = هێڵی ئاسنی دووانە هاوتەریب | clearance_below = 35 m<ref name="most.life">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.most.life/o-proekte/#screen-6 |سەردێڕ=О проекте |ڕێکەوتی سەردان=١٧ی ئایاری ٢٠١٨|ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٧ی ئابی ٢٠٢٠ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200807131656/https://www.most.life/o-proekte/#screen-6 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> | lanes = ٤ | num_track = ٢ | gauge = پێوەری ڕووسی | designer = پەیمانگای جیپرۆسترۆیمۆست – سانت پترسبۆرگ | builder = سترۆیگازمۆنتاژ | begin = شوباتی ٢٠١٦ | complete = ٢٠١٨ - ٢٠١٩ | cost = ٢٢٧.٩٢ ملیار ڕۆبڵ | open = ١٦/٥/٢٠١٨ | replaces = پردی هێڵی ئاسنی کێرچ - هێڵی کەشتی گەرووی کێرچ | traffic = ١٥،٠٠٠ئۆتۆمبێل | extra = {{Crimean Bridge infobox map}} | mapframe = no | fetchwikidata = coordinates }}'''پردی کریمیا''' (بە [[زمانی ڕووسی|ڕووسی]]: Крымский мост) هەروەها پێی دەوترێت پردی [[گەرووی کێرچ]] یان پردی کێرچ، جووتێک پردی هاوتەریبە، یەکێکیان ڕێگایەکی چوار هێڵیە و یەکێکیان ڕێگایەکی دوو هێڵی ئاسنیە، کە گەرووی کێرچ لە نێوان نیمچە دوورگەی تامانی کراسنۆدار کرای لە [[ڕووسیا]] و نیمچە دوورگەی کێرچ لە کریمیا پێکەوە دەبەستێتەوە. پردەکە لەلایەن فیدراسیۆنی ڕووسیا دوای لکاندنی کریمیا لە سەرەتای ساڵی ٢٠١٤ دروستکراوە و تێچووی پردەکە ٢٢٧.٩٢ ملیار [[ڕەبڵی ڕووسی|ڕۆبڵ]] (٣.٧ ملیار [[دۆلاری ئەمریکی]]) بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|سەردێڕ=Controversial Russia-Crimea bridge opens|ناونیشان=https://www.bbc.com/news/av/world-europe-44134045|newspaper=BBC News|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|زمان=en-GB}}</ref> و درێژییەکەی ١٩ کیلۆمەترە واتا (١٢ میل)، بەمەش بە درێژترین پرد دادەنرێت لە [[ئەورووپا|ئەوروپا]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Hodge|یەکەم=Nathan|ڕێکەوت=١٥ی ئایاری ٢٠١٨|سەردێڕ=Russia's bridge to Crimea: A metaphor for the Putin era|ناونیشان=https://www.cnn.com/2018/05/15/europe/russia-crimea-bridge-intl/index.html|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=CNN|زمان=en}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١٥ی ئایاری ٢٠١٨|سەردێڕ=Bridge connects Crimea to Russia, and Putin to a Tsarist dream|ناونیشان=https://www.scmp.com/news/world/russia-central-asia/article/2146158/bridge-connects-annexed-crimea-russia-and-putin-dream|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=South China Morning Post|زمان=en}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=News|یەکەم=A. B. C.|سەردێڕ=Putin inaugurates controversial bridge by driving a truck across to seized peninsula Crimea|ناونیشان=https://abcnews.go.com/International/putin-inaugurates-controversial-bridge-driving-truck-seized-peninsula/story?id=55173374|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=ABC News|زمان=en}}</ref> و درێژترین پردە کە تا ئێستا ڕووسیا دروستی کردبێت.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|سەردێڕ=Russia pushes back 'Putin's bridge' to annexed Crimea by a year|ناونیشان=https://www.reuters.com/article/us-ukraine-crisis-crimea-bridge-idUSKCN0XA198|newspaper=Reuters|ڕێکەوت=١٣ی نیسانی ٢٠١٦|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|زمان=en}}</ref> لە مانگی یەکی ساڵی ٢٠١٥ گرێبەستی دروستکردنی پردەکە بە بڕی چەند ملیار دۆلارێک بەخشرایە کۆمپانیای [[سترۆیگازمۆنتاژ]] لە کۆمپانیای [[ئارکادی ڕۆتنبێرگ]].  لە مانگی [[شوبات]]<nowiki/>ی ساڵی ٢٠١٦ لەلایەن [[ڤلادیمیر پوتین|ڤلادیمێر پوتین]] سەرۆکی ڕووسیا دەستی بە دروستکردنی پردەکە کرا و لە ١٥ی ئایاری ٢٠١٨ کرایەوە، لە ١٦ی ئایار بۆ ئۆتۆمبێل و لە ١ی تشرینی یەکەم بۆ بارهەڵگرەکان کرایەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Автодорожная часть Крымского моста открылась для движения автомобилей - ТАСС|ناونیشان=https://tass.ru/ekonomika/5203942|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=TACC}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٨|سەردێڕ=Крымский мост открыли для проезда грузовиков: фото и видео|ناونیشان=https://24tv.ua/ru/krymskij_most_otkryli_dlja_proezda_gruzovikov_foto_i_video_n1040062|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=24 Канал|زمان=ru}}</ref> ڕێگای شەمەندەفەر لە ٢٣ی کانوونی دووەمی ٢٠١٩ کرایەوە و یەکەم شەمەندەفەری نەفەر هەڵگری بەرنامە بۆ داڕێژراو دوای دوو ڕۆژ بەسەر پردەکەدا ڕۆیشت.  پردەکە لە ٣٠ی حوزەیرانی ٢٠٢٠ بۆ شەمەندەفەرە بارهەڵگرەکان کراوەتەوە، لە ١٥ی ئابی ٢٠٢٠ بڕێکی پێوانەیی هاتوچۆ تۆمارکراوە کە کۆی گشتی ٣٦ هەزار و ٣٩٣ ئۆتۆمبێل بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=На Крымском мосту установили новый рекорд автотрафика - ТАСС|ناونیشان=https://tass.ru/obschestvo/9212191|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=TACC}}</ref> پردەکە دوای دەنگدانێکی سەرهێڵ لە مانگی کانوونی دووەمی ٢٠١٧دا ناوی لێنرا "پردی کریمیا" لە کاتێکدا "پردی کێرچ" و "پردی یەکگرتنەوە" پلەی دووەم و سێیەمیان بەدەست هێنا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١٧ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٧|سەردێڕ=Голосование за название строящегося в Керченском проливе моста завершено|ناونیشان=https://www.interfax.ru/russia/592146|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=Interfax.ru|زمان=ru}}</ref> لە ٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٢دا، تەقینەوەیەک لەسەر ڕێگای ڕووسیا بەرەو کریمیا ڕوویدا و بەهۆیەوە بەشێک لە پردەکە داڕما و ئاگرێکی گەورە لە ڕێگەی شەمەندەفەرەکە دەستیپێکرد.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|سەردێڕ=Crimea bridge partly reopens after huge explosion - Russia|ناونیشان=https://www.bbc.com/news/world-europe-63183404|newspaper=BBC News|ڕێکەوت=٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٢|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|زمان=en-GB}}</ref> لە ٢٣ی شوباتی ٢٠٢٣ حکومەتی ڕووسیا ڕایگەیاند کە پردی ئۆتۆمبێلەکان بە تەواوی بەڕووی هاتوچۆدا کراوەتەوە و لە ٥ی ئایاریشدا ڕایگەیاند کە بەشی شەمەندەفەرەکەش بە تەواوی کراوەتەوە. لە ١٧ی تەمموزی ٢٠٢٣ [[تەقینەوە]]<nowiki/>یەکی دیکە لەسەر پردی ڕێگاکە ڕوویدا و بەهۆیەوە بەشێک داڕما.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Edwards|یەکەم=Josh Pennington,Alex Stambaugh,Brad Lendon,Christian|ڕێکەوت=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|سەردێڕ=Ukraine claims responsibility for new attack on key Crimea bridge|ناونیشان=https://www.cnn.com/2023/07/16/europe/russia-crimea-bridge-intl-hnk/index.html|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=CNN|زمان=en}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Investigators publish aftermath of Ukrainian attack on Crimean Bridge (VIDEO)|ناونیشان=https://www.rt.com/russia/579823-crimean-bridge-attack-investigators-video/|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=RT International|زمان=en}}</ref> == ديزاين == [[پەڕگە:Russia_stamp_2018_№_2403.jpg|وێنۆک|پردی کریمیا لەسەر مۆری پۆستەی ساڵی ٢٠١٨ی ڕووسیا]] دوای لکاندنی کریمیا، بەرپرسانی ڕووسیا چاویان لە بژاردەی جۆراوجۆر بوو بۆ بەستنەوەی کریمیا بە وشکانی ڕووسیا، لەوانەش تونێلێک، بەڵام دواجار بڕیاردرا پردێک دروست بکەن.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|سەردێڕ=Russia's bridge link with Crimea moves nearer to completion|ناونیشان=https://www.theguardian.com/world/2017/aug/31/russia-bridge-link-crimea-moves-nearer-completion-ukraine|newspaper=The Guardian|ڕێکەوت=٣١ی ئابی ٢٠١٧|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|issn=0261-3077|زمان=en-GB|یەکەم=Shaun|دوایین=Walker}}</ref> [[پەڕگە:RR5712-0050R.png|وێنۆک|پردی کریمیا لەسەر دراوێکی 5 ڕوبڵ ساڵی ٢٠١٩]] پردەکە گەرووی کێرچ لە نێوان نیمچە دورگەی تامانی کراسنۆدار کرای و نیمچە دوورگەی کێرچ لە کریمیا بەیەکەوە دەبەستێتەوە. لە ڕەشنووسی بڕیارنامەکەی حکومەتی ڕووسیا لە ١ی ئەیلوولی ٢٠١٤دا، بریاردرا کە پردەکە چوار هێڵی هاتوچۆی ئۆتۆمبێل و هێڵی شەمەندەفەرێکی دوو ڕێڕەوی هەبێت. سەرەتا بڕیار بوو دوو پردی دوو قات بێت بەسەر یەکەوە بەڵام دواتر گۆرانکاری تێدا کرا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٤|سەردێڕ=Обоснование проекта Керченского моста будет готово к декабрю|ناونیشان=https://rg.ru/2014/11/08/reg-kfo/teo.html|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=Российская газета|زمان=ru}}</ref>دیزاینەمە هەڵوەشایەوە و بە ڕێگەیەکی مەترسیدار دانرا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=…И распахнутся в Крым ворота|ناونیشان=https://transportrussia.ru/item/3846-i-raspakhnutsya-v-krym-vorota.html|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=transportrussia.ru}}</ref> ئەگەر پردەکە بە دوو قات دروست بکرایە کاتێکی زۆری پێدەچوو دەبوو سەرەتا قاتی خوارەوەی دروست بکرێت پاشان قاتی سەرەوەی دروست بکرێت، ئەمەش لە ئاست چاوەڕوانییەکانی حوکومەتی ڕوسیا نەبوو کە دەیانویست بە خێرایی پردەکە تەواو بێت. پردەکە لەلایەن کۆمپانیای Stroygazmontazh Ltd دروستکراوە کە پێشتر هەرگیز پردێکی گەورەی دروست نەکردبوو. بەهۆی مەترسی سزاکانەوە، هیچ کۆمپانیایەکی نێودەوڵەتی ئامادە نەبوو بەشداری بکات بۆیە لەلایەن کۆمپانیایەکی بچووکی کریمیاوە دروستکرا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٨|سەردێڕ=Europe’s Longest Bridge Spans Troubled Waters > ENGINEERING.com|ناونیشان=https://www.engineering.com/BIM/ArticleID/17007/Europes-Longest-Bridge-Spans-Troubled-Waters.aspx|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=web.archive.org|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٨|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20181013090024/https://www.engineering.com/BIM/ArticleID/17007/Europes-Longest-Bridge-Spans-Troubled-Waters.aspx|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == فیلم لەسەر پردەکە == [[تیگران کیۆسیان]] دەرهێنەری سینەمایی ڕووسی فیلمێکی کۆمیدی ڕۆمانسی لەسەر دروستکردنی پردەکە بە ناوی پردی کریمیا دروست کرد. فیلمەکە لە ١ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨ بە فەرمی لە سینەماکانی ڕووسیا نمایشکرا. == وێنەکان == <gallery heights="140" widths="225"> پەڕگە:Крымский_мост_вечером_с_подсветкой.jpg|پردی کریمیا لە شەودا پەڕگە:Крымский_мост_(Росавтодор)_1.jpg|هاتوچۆ لەسەر پردی کریمیا، دیمەنێک بە ئاراستەی کێرچ پەڕگە:ЖД_Крымский_мост.jpg|شەمەندەفەرێک لەسەر پردی کریمیا پەڕگە:Крымский_мост_(Росавтодор)_6.jpg|پردی کریمیا لە مانگی ئایاری ٢٠٢٠. پەڕگە:Crimea_Bridge.jpg|کەشتییەک کە بە ژێر پردی کریمیا تێدەپەڕێت پەڕگە:Арки_Крымского_моста_21_декабря_2019_года.jpg|دیمەنی پردی کریمیا لە ئاسمانەوە </gallery> == بەستەری دەرەکی == * [https://twitter.com/Liveuamap/status/1578635882701242369/video/2 ڤیدیۆی تەقینەوەی پردەکە، ٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٢.] * [https://ria.ru/20180515/1520590585.html چۆن پردی کریمە دروستکرا.] * [https://www.youtube.com/watch?v=hDbR-_tEmr4 پردی کریمیا: بە ٢٧ مانگ دروست دەکرێت لە ماوەی ٣ خولەک بیبینە.] * [https://youtube.com/channel/UCFKNSBoRakN1vgkXau5qfjA/videos دروستکردنی پردی کریمیا ڕۆژ بە ڕۆژ] == سەرچاوە == <references /> {{پۆلی کۆمنز|Crimean Bridge}} {{تووڵی دەروازە|دەیەی ٢٠١٠|ئوکراینا|جوگرافیا|مێژوو|ڕووسیا|شەمەندەفەر}} {{ئوکراینا-کۆلکە}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} 5fsy7e0muei2xq1fss7j8tekv9hr2u3 1688197 1688017 2026-10-16T20:03:15Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688197 wikitext text/x-wiki {{Infobox bridge | bridge_name = پردی کریمیا | image = Крымский мост 21 декабря 2019 года.jpg | image_size = 300 | caption = پردی کریمیا لە ساڵی ٢٠١٩ | crosses = گەرووی کێرچ کەناڵی کەناڵی کێرچ، دوورگەی توژلیا، سپیت توژلیا | locale = کێرچ، کریمە و تامان، ڕووسیا | official_name = Крымский мост | owner = حکومەتی ڕووسیا | design = هێڵی ئاسنی دووانە هاوتەریب | clearance_below = 35 m<ref name="most.life">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.most.life/o-proekte/#screen-6 |سەردێڕ=О проекте |ڕێکەوتی سەردان=١٧ی ئایاری ٢٠١٨|ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٧ی ئابی ٢٠٢٠ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200807131656/https://www.most.life/o-proekte/#screen-6 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> | lanes = ٤ | num_track = ٢ | gauge = پێوەری ڕووسی | designer = پەیمانگای جیپرۆسترۆیمۆست – سانت پترسبۆرگ | builder = سترۆیگازمۆنتاژ | begin = شوباتی ٢٠١٦ | complete = ٢٠١٨ - ٢٠١٩ | cost = ٢٢٧.٩٢ ملیار ڕۆبڵ | open = ١٦/٥/٢٠١٨ | replaces = پردی هێڵی ئاسنی کێرچ - هێڵی کەشتی گەرووی کێرچ | traffic = ١٥،٠٠٠ئۆتۆمبێل | extra = {{Crimean Bridge infobox map}} | mapframe = no | fetchwikidata = coordinates }}'''پردی کریمیا''' (بە [[زمانی ڕووسی|ڕووسی]]: Крымский мост) هەروەها پێی دەوترێت پردی [[گەرووی کێرچ]] یان پردی کێرچ، جووتێک پردی هاوتەریبە، یەکێکیان ڕێگایەکی چوار هێڵیە و یەکێکیان ڕێگایەکی دوو هێڵی ئاسنیە، کە گەرووی کێرچ لە نێوان نیمچە دوورگەی تامانی کراسنۆدار کرای لە [[ڕووسیا]] و نیمچە دوورگەی کێرچ لە کریمیا پێکەوە دەبەستێتەوە. پردەکە لەلایەن فیدراسیۆنی ڕووسیا دوای لکاندنی کریمیا لە سەرەتای ساڵی ٢٠١٤ دروستکراوە و تێچووی پردەکە ٢٢٧.٩٢ ملیار [[ڕەبڵی ڕووسی|ڕۆبڵ]] (٣.٧ ملیار [[دۆلاری ئەمریکی]]) بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|سەردێڕ=Controversial Russia-Crimea bridge opens|ناونیشان=https://www.bbc.com/news/av/world-europe-44134045|newspaper=BBC News|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|زمان=en-GB}}</ref> و درێژییەکەی ١٩ کیلۆمەترە واتا (١٢ میل)، بەمەش بە درێژترین پرد دادەنرێت لە [[ئەورووپا|ئەوروپا]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Hodge|یەکەم=Nathan|ڕێکەوت=١٥ی ئایاری ٢٠١٨|سەردێڕ=Russia's bridge to Crimea: A metaphor for the Putin era|ناونیشان=https://www.cnn.com/2018/05/15/europe/russia-crimea-bridge-intl/index.html|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=CNN|زمان=en}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١٥ی ئایاری ٢٠١٨|سەردێڕ=Bridge connects Crimea to Russia, and Putin to a Tsarist dream|ناونیشان=https://www.scmp.com/news/world/russia-central-asia/article/2146158/bridge-connects-annexed-crimea-russia-and-putin-dream|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=South China Morning Post|زمان=en}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=News|یەکەم=A. B. C.|سەردێڕ=Putin inaugurates controversial bridge by driving a truck across to seized peninsula Crimea|ناونیشان=https://abcnews.go.com/International/putin-inaugurates-controversial-bridge-driving-truck-seized-peninsula/story?id=55173374|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=ABC News|زمان=en}}</ref> و درێژترین پردە کە تا ئێستا ڕووسیا دروستی کردبێت.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|سەردێڕ=Russia pushes back 'Putin's bridge' to annexed Crimea by a year|ناونیشان=https://www.reuters.com/article/us-ukraine-crisis-crimea-bridge-idUSKCN0XA198|newspaper=Reuters|ڕێکەوت=١٣ی نیسانی ٢٠١٦|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|زمان=en}}</ref> لە مانگی یەکی ساڵی ٢٠١٥ گرێبەستی دروستکردنی پردەکە بە بڕی چەند ملیار دۆلارێک بەخشرایە کۆمپانیای [[سترۆیگازمۆنتاژ]] لە کۆمپانیای [[ئارکادی ڕۆتنبێرگ]].  لە مانگی [[شوبات]]<nowiki/>ی ساڵی ٢٠١٦ لەلایەن [[ڤلادیمیر پوتین|ڤلادیمێر پوتین]] سەرۆکی ڕووسیا دەستی بە دروستکردنی پردەکە کرا و لە ١٥ی ئایاری ٢٠١٨ کرایەوە، لە ١٦ی ئایار بۆ ئۆتۆمبێل و لە ١ی تشرینی یەکەم بۆ بارهەڵگرەکان کرایەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Автодорожная часть Крымского моста открылась для движения автомобилей - ТАСС|ناونیشان=https://tass.ru/ekonomika/5203942|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=TACC}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٨|سەردێڕ=Крымский мост открыли для проезда грузовиков: фото и видео|ناونیشان=https://24tv.ua/ru/krymskij_most_otkryli_dlja_proezda_gruzovikov_foto_i_video_n1040062|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=24 Канал|زمان=ru}}</ref> ڕێگای شەمەندەفەر لە ٢٣ی کانوونی دووەمی ٢٠١٩ کرایەوە و یەکەم شەمەندەفەری نەفەر هەڵگری بەرنامە بۆ داڕێژراو دوای دوو ڕۆژ بەسەر پردەکەدا ڕۆیشت.  پردەکە لە ٣٠ی حوزەیرانی ٢٠٢٠ بۆ شەمەندەفەرە بارهەڵگرەکان کراوەتەوە، لە ١٥ی ئابی ٢٠٢٠ بڕێکی پێوانەیی هاتوچۆ تۆمارکراوە کە کۆی گشتی ٣٦ هەزار و ٣٩٣ ئۆتۆمبێل بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=На Крымском мосту установили новый рекорд автотрафика - ТАСС|ناونیشان=https://tass.ru/obschestvo/9212191|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=TACC}}</ref> پردەکە دوای دەنگدانێکی سەرهێڵ لە مانگی کانوونی دووەمی ٢٠١٧دا ناوی لێنرا "پردی کریمیا" لە کاتێکدا "پردی کێرچ" و "پردی یەکگرتنەوە" پلەی دووەم و سێیەمیان بەدەست هێنا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١٧ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٧|سەردێڕ=Голосование за название строящегося в Керченском проливе моста завершено|ناونیشان=https://www.interfax.ru/russia/592146|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=Interfax.ru|زمان=ru}}</ref> لە ٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٢دا، تەقینەوەیەک لەسەر ڕێگای ڕووسیا بەرەو کریمیا ڕوویدا و بەهۆیەوە بەشێک لە پردەکە داڕما و ئاگرێکی گەورە لە ڕێگەی شەمەندەفەرەکە دەستیپێکرد.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|سەردێڕ=Crimea bridge partly reopens after huge explosion - Russia|ناونیشان=https://www.bbc.com/news/world-europe-63183404|newspaper=BBC News|ڕێکەوت=٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٢|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|زمان=en-GB}}</ref> لە ٢٣ی شوباتی ٢٠٢٣ حکومەتی ڕووسیا ڕایگەیاند کە پردی ئۆتۆمبێلەکان بە تەواوی بەڕووی هاتوچۆدا کراوەتەوە و لە ٥ی ئایاریشدا ڕایگەیاند کە بەشی شەمەندەفەرەکەش بە تەواوی کراوەتەوە. لە ١٧ی تەمموزی ٢٠٢٣ [[تەقینەوە]]<nowiki/>یەکی دیکە لەسەر پردی ڕێگاکە ڕوویدا و بەهۆیەوە بەشێک داڕما.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Edwards|یەکەم=Josh Pennington,Alex Stambaugh,Brad Lendon,Christian|ڕێکەوت=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|سەردێڕ=Ukraine claims responsibility for new attack on key Crimea bridge|ناونیشان=https://www.cnn.com/2023/07/16/europe/russia-crimea-bridge-intl-hnk/index.html|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=CNN|زمان=en}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Investigators publish aftermath of Ukrainian attack on Crimean Bridge (VIDEO)|ناونیشان=https://www.rt.com/russia/579823-crimean-bridge-attack-investigators-video/|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=RT International|زمان=en}}</ref> == ديزاين == [[پەڕگە:Russia_stamp_2018_№_2403.jpg|وێنۆک|پردی کریمیا لەسەر مۆری پۆستەی ساڵی ٢٠١٨ی ڕووسیا]] دوای لکاندنی کریمیا، بەرپرسانی ڕووسیا چاویان لە بژاردەی جۆراوجۆر بوو بۆ بەستنەوەی کریمیا بە وشکانی ڕووسیا، لەوانەش تونێلێک، بەڵام دواجار بڕیاردرا پردێک دروست بکەن.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|سەردێڕ=Russia's bridge link with Crimea moves nearer to completion|ناونیشان=https://www.theguardian.com/world/2017/aug/31/russia-bridge-link-crimea-moves-nearer-completion-ukraine|newspaper=The Guardian|ڕێکەوت=٣١ی ئابی ٢٠١٧|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|issn=0261-3077|زمان=en-GB|یەکەم=Shaun|دوایین=Walker}}</ref> [[پەڕگە:RR5712-0050R.png|وێنۆک|پردی کریمیا لەسەر دراوێکی 5 ڕوبڵ ساڵی ٢٠١٩]] پردەکە گەرووی کێرچ لە نێوان نیمچە دورگەی تامانی کراسنۆدار کرای و نیمچە دوورگەی کێرچ لە کریمیا بەیەکەوە دەبەستێتەوە. لە ڕەشنووسی بڕیارنامەکەی حکومەتی ڕووسیا لە ١ی ئەیلوولی ٢٠١٤دا، بریاردرا کە پردەکە چوار هێڵی هاتوچۆی ئۆتۆمبێل و هێڵی شەمەندەفەرێکی دوو ڕێڕەوی هەبێت. سەرەتا بڕیار بوو دوو پردی دوو قات بێت بەسەر یەکەوە بەڵام دواتر گۆرانکاری تێدا کرا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٤|سەردێڕ=Обоснование проекта Керченского моста будет готово к декабрю|ناونیشان=https://rg.ru/2014/11/08/reg-kfo/teo.html|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=Российская газета|زمان=ru}}</ref>دیزاینەمە هەڵوەشایەوە و بە ڕێگەیەکی مەترسیدار دانرا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=…И распахнутся в Крым ворота|ناونیشان=https://transportrussia.ru/item/3846-i-raspakhnutsya-v-krym-vorota.html|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=transportrussia.ru}}</ref> ئەگەر پردەکە بە دوو قات دروست بکرایە کاتێکی زۆری پێدەچوو دەبوو سەرەتا قاتی خوارەوەی دروست بکرێت پاشان قاتی سەرەوەی دروست بکرێت، ئەمەش لە ئاست چاوەڕوانییەکانی حوکومەتی ڕوسیا نەبوو کە دەیانویست بە خێرایی پردەکە تەواو بێت. پردەکە لەلایەن کۆمپانیای Stroygazmontazh Ltd دروستکراوە کە پێشتر هەرگیز پردێکی گەورەی دروست نەکردبوو. بەهۆی مەترسی سزاکانەوە، هیچ کۆمپانیایەکی نێودەوڵەتی ئامادە نەبوو بەشداری بکات بۆیە لەلایەن کۆمپانیایەکی بچووکی کریمیاوە دروستکرا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٨|سەردێڕ=Europe’s Longest Bridge Spans Troubled Waters > ENGINEERING.com|ناونیشان=https://www.engineering.com/BIM/ArticleID/17007/Europes-Longest-Bridge-Spans-Troubled-Waters.aspx|ڕێکەوتی سەردان=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=web.archive.org|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٨|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20181013090024/https://www.engineering.com/BIM/ArticleID/17007/Europes-Longest-Bridge-Spans-Troubled-Waters.aspx|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == فیلم لەسەر پردەکە == [[تیگران کیۆسیان]] دەرهێنەری سینەمایی ڕووسی فیلمێکی کۆمیدی ڕۆمانسی لەسەر دروستکردنی پردەکە بە ناوی پردی کریمیا دروست کرد. فیلمەکە لە ١ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨ بە فەرمی لە سینەماکانی ڕووسیا نمایشکرا. == وێنەکان == <gallery heights="140" widths="225"> پەڕگە:Крымский_мост_вечером_с_подсветкой.jpg|پردی کریمیا لە شەودا پەڕگە:Крымский_мост_(Росавтодор)_1.jpg|هاتوچۆ لەسەر پردی کریمیا، دیمەنێک بە ئاراستەی کێرچ پەڕگە:ЖД_Крымский_мост.jpg|شەمەندەفەرێک لەسەر پردی کریمیا پەڕگە:Крымский_мост_(Росавтодор)_6.jpg|پردی کریمیا لە مانگی ئایاری ٢٠٢٠. پەڕگە:Crimea_Bridge.jpg|کەشتییەک کە بە ژێر پردی کریمیا تێدەپەڕێت پەڕگە:Арки_Крымского_моста_21_декабря_2019_года.jpg|دیمەنی پردی کریمیا لە ئاسمانەوە </gallery> == بەستەری دەرەکی == * [https://twitter.com/Liveuamap/status/1578635882701242369/video/2 ڤیدیۆی تەقینەوەی پردەکە، ٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٢.] * [https://ria.ru/20180515/1520590585.html چۆن پردی کریمە دروستکرا.] * [https://www.youtube.com/watch?v=hDbR-_tEmr4 پردی کریمیا: بە ٢٧ مانگ دروست دەکرێت لە ماوەی ٣ خولەک بیبینە.] * [https://youtube.com/channel/UCFKNSBoRakN1vgkXau5qfjA/videos دروستکردنی پردی کریمیا ڕۆژ بە ڕۆژ] == سەرچاوە == <references /> {{پۆلی کۆمنز|Crimean Bridge}} {{تووڵی دەروازە|دەیەی ٢٠١٠|ئوکراینا|جوگرافیا|مێژوو|ڕووسیا|شەمەندەفەر}} {{ئوکراینا-کۆلکە}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} bcmpc6j67pkdi8nt0yi8axnyr1cgatd 0 239648 1688309 1687167 2026-10-16T20:26:03Z Bilalinfo 57400 بابەک کەریمی 1688309 wikitext text/x-wiki {{Infobox television|show_name=ئازادم بکە|image=Set me free.jpg|genre=دراما، مێژووی، ڕۆمانسی|writer=مەجید مەولایی|director=شەهرام شاحوسێنی|country={{Flagcountry|Iran|name=ئێران}}|language=فارسی|first_aired=١٧/٢/٢٠٢٣|runtime=٥٠ خوولەک|num_episodes=١٨|network=فیلمۆ|last_aired=١٦/٦/٢٠٢٣|website={{URL|https://www.filimo.com/m/131383}}<!-- Use {{URL}} for linking to the site -->|starring=موحسین تنباندە و ھووتەن شەکیبا و هودا زەینول عابدین و بابەک کەریمی|endtheme=تۆرەج شەعبانخانی - موحسن چاووشی|composer=[[بامداد ئەفشار]]|producer=مەجید مەولایی|cinematography=ئارەش ڕەمەزانی|editor=عیماد خودابەخش}} '''ئازادم بکە''' (بە [[زمانی فارسی|فارسی]]:رهایم کن) زنجیرەیەکی ئێرانییە لە چەشنی، [[دراما (تەلەڤیزیۆن و فیلم)|دراما]]، [[درامای مێژوویی|مێژووی]]، [[فیلمی ڕۆمانسی|ڕۆمانسی]] لە دەرهێنانی شەهرام شاحوسێنی و نووسینی مەجید مەولایی، کە لە ساڵی ٢٠٢٣ لە تۆڕی ئینتەرنێتی [[فیلیمۆ]] نمایشکرا. هەر یەکە لە [[موحسین تەنابەندە]] و [[ھووتەن شەکیبا]] و [[ھودا زەین ئەلعابدین]] و بابەک کەریمی لە ئەکتەرانی ئەم زنجیرەیەن. پەخشی زنجیرەکە لە ١٧ی ٢ی ٢٠٢٣ لە تۆڕی [[فیلیمۆ]] دەستی پێکرد و لە ١٦ی ٦ی ٢٠٢٣ کۆتایی هات. == چیرۆک == زنجیرەکە چیرۆکی سێگۆشەی خۆشەویستی دەگێڕێتەوە کە چیرۆکەکەی لە ساڵانی ١٩٧١ی [[ئێرانی پەھلەوی]]  ڕوودەدات.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢٠ی تەممووزی ٢٠٢٣|سەردێڕ=در حسرت‌ عشق و رفاقت و برادری/ «رهایم کن» جنجالی‌ترین سریال این چند وقت چگونه تبدیل به پرتماشاگرترین سریال نمایش خانگی شد؟|ناونیشان=https://www.jamaran.news/بخش-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D9%86%D8%B4%D8%B1-59/1595600-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D8%B3%D8%B1%D8%AA-%D8%B9%D8%B4%D9%82-%D8%B1%D9%81%D8%A7%D9%82%D8%AA-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D8%AF%D8%B1%DB%8C-%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C%D9%85-%DA%A9%D9%86-%D8%AC%D9%86%D8%AC%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D9%86-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D8%A7%DB%8C%D9%86-%DA%86%D9%86%D8%AF-%D9%88%D9%82%D8%AA-%DA%86%DA%AF%D9%88%D9%86%D9%87-%D8%AA%D8%A8%D8%AF%DB%8C%D9%84-%D8%A8%D9%87-%D9%BE%D8%B1%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B4%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D9%86-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D8%AE%D8%A7%D9%86%DA%AF%DB%8C-%D8%B4%D8%AF|ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=پایگاه خبری جماران|زمان=fa}}</ref> حاتەم و هاتف دوو بران لە خێزانێکی بەناوبانگی گوندی سیاهرود، حاتەم کوڕی گەورەی خێزانەکەیە و ئەوینداری دایەنی منداڵەکەیەتی، لەگەڵ گەڕانەوەی برا بچووکەکەی بۆ گوندەکەیان، گیرۆدەی چیرۆکێکی ئەوینداری ئاڵۆز دەبن، مارال تێدەگات کە ژیانی یونسی برای لە مەترسیدایە. حاتەم لەکاتی یارمەتیدانی مەرالدا تێدەگات کە چیرۆکی براکەی پەیوەستە بە برا بچووکەکەی خۆیەوە بەناوی هاتف کە چەند ساڵێکە کۆچی کردووە بۆ [[تاران]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.irna.ir/news/85013968/%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C%D9%85-%DA%A9%D9%86-%D8%A8%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%87%D8%A7-%D8%A2%D9%85%D8%AF|ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=web.archive.org|سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی شوباتی ٢٠٢٣|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230218074016/https://www.irna.ir/news/85013968/%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C%D9%85-%DA%A9%D9%86-%D8%A8%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%87%D8%A7-%D8%A2%D9%85%D8%AF|ڕەوشی ناونیشان=bot: unknown}}</ref> == ئەکتەرەکان == {| class="wikitable" !ئەکتەر !ڕۆڵ !وەسف<ref>{{یادکرد وب|عنوان=سریال «رهایم کن» با بازی محسن تنابنده و هوتن شکیبا وارد شبکه نمایش خانگی شد+ زمان پخش|نشانی=https://shrr.ir/000dDy|وبگاه=شهرآرانیوز|تاریخ=|بازبینی=|کد زبان=fa}}</ref> |- |[[موحسین تەنابەندە#%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85%DB%95%DA%A9%D8%A7%D9%86|موحسین تەنابەندە]] |حاتەم نایب سورخی |برای هاتف و دەزگیرانی مەراڵ |- |[[ھووتەن شەکیبا]] |هاتف نایب سەرخی |برای حاتەم و دەزگیرانی مەراڵ |- |[[ھودا زەین ئەلعابدین]] |مەراڵ حەسارەکی |دەزگیرانی حاتەم و هاتف |- |[[مهدی حسینی نیا|مەهدی حسەینی نیا]] |بەهرام |هاەسەری ئەفسانە |- |[[بابەک کەریمی]] |نایب نایب سەرخی |باوکی حاتم و هاتف و ئەفسانە |- |[[مونا احمدی|مونا ئەحمەدی]] |ئەفسانە نایب سەرخی |خوشکی حاتم و هاتف |- |[[مائده طهماسبی|مائیده تەهماسبی]] | |صاحب روسپی‌خانه |- |[[شهرام قائدی|شەهرام قائیدی]] |مەنوچەهر |شۆفێری بەرهەڵگر |- |[[رابعه مدنی|رابیعه مەدنی]] | |مادر مارال و یونس |- |[[ئازادە سەمەدی|ئازاده سەمدی]] |نەغمه |هاوسەری پێشووی حاتەم |- |[[حەسەن مەعجونی]] |ناسر |هاوڕێی نایب خان |- |[[یوسف تیموری|یوسف تەیموری]] |یونس حەسارەکی |برای مەرال |- |[[سام نوری]] |دانیال پەریزاد |گۆرانی بێژ |- |[[محمد صادق میرمحمدی]] |ڕاما نایب سەرخی |کوڕی حاتەم و نەغمە |- |[[پژواک ایمانی|پژواک ئیمانی]] |شاهین |کوڕی ناسر |} == میوزیک == == ڕەخنە و دەستخۆشی == * [[ئاراش فەهیم]] لە [[ڕۆژنامەی کەیهان]] ڕەخنەی لە سستی زنجیرەکە و کارەکتەر و دیزاینی جلوبەرگ و مەیک ئەپی ڕوخساری ئەکتەرەکان گرت و بە تێکەڵکردنی زنجیرەی فارسی و زنجیرەی [[تورکیا|تورکی]] زانی.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢٩ی ئایاری ٢٠٢٣|سەردێڕ=رها شده|ناونیشان=https://kayhan.ir/fa/news/265421/%D8%B1%D9%87%D8%A7-%D8%B4%D8%AF%D9%87|ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=web.archive.org|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٩ی ئایاری ٢٠٢٣|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230529004916/https://kayhan.ir/fa/news/265421/%D8%B1%D9%87%D8%A7-%D8%B4%D8%AF%D9%87|ڕەوشی ناونیشان=bot: unknown}}</ref> * [[ئەحمەد محەمەد تەبریزی]] لە ماڵپەڕی [[دیجیکالاماگ]] ئەم زنجیرەیەی بە یەکێک لە باشترین زنجیرەکان وەسف کرد و ڕایگەیاند کە [[شەهرام شاحوسێنی]] "بەهرە و هونەری فیلمسازی خۆی دەرخستووە".<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=محمدتبریزی|یەکەم=احمد|ڕێکەوت=١١ی حوزەیرانی ٢٠٢٣|سەردێڕ=7 نقطه قوت که سریال «رهایم کن» را جذاب و تماشایی کرده‌اند • دیجی‌کالا مگ|ناونیشان=https://www.digikala.com/mag/reasons-that-made-set-me-free-attractive-and-a-spectacular-series/|ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=دیجی‌کالا مگ|زمان=fa-IR|ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٤ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٥|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20250104035520/https://www.digikala.com/mag/reasons-that-made-set-me-free-attractive-and-a-spectacular-series/|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> * بەپێی هەواڵی ماڵپەڕی [[فیلم نیوز]]، کاردانەوەکان سەبارەت بە کۆتایی هاتنی زنجیرەکە جیاواز بوون.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١٧ی حوزەیرانی ٢٠٢٣|سەردێڕ=بررسی ابعاد مختلف «رهایم کن» به بهانه پایان پخش این سریال {{!}} من باید می‌|ناونیشان=https://www.filmnews.ir/%d8%a7%d8%ae%d8%a8%d8%a7%d8%b1-%d9%85%d9%87%d9%85/%d8%a8%d8%b1%d8%b1%d8%b3%db%8c-%d8%a7%d8%a8%d8%b9%d8%a7%d8%af-%d9%85%d8%ae%d8%aa%d9%84%d9%81-%d8%b1%d9%87%d8%a7%db%8c%d9%85-%da%a9%d9%86-%d8%a8%d9%87-%d8%a8%d9%87%d8%a7%d9%86%d9%87-%d9%be|ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=فیلم‌نیوز|زمان=fa-IR|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٠ی حوزەیرانی ٢٠٢٣|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230620122929/https://www.filmnews.ir/%D8%A7%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D9%87%D9%85/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%A7%D8%A8%D8%B9%D8%A7%D8%AF-%D9%85%D8%AE%D8%AA%D9%84%D9%81-%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C%D9%85-%DA%A9%D9%86-%D8%A8%D9%87-%D8%A8%D9%87%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%BE|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> * ئاژانسی هەواڵی فارسی سەر بە [[سپای پاسدارانی شۆڕشی ئیسلامی|سوپای پاسداران]] ڕەخنەی لەم زنجیرەیە گرت و بە "بەرەوپێشبردنی ناشایستەیی" وەسفی کرد و داوای کرد لە هەڵمەتێکدا ڕێگری لە پەخشکردنی بکرێت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٧ی ئایاری ٢٠٢٣|سەردێڕ=سریال«رهایم کن»با ذهن مخاطب چه می‌کند؟ {{!}} خبرگزاری فارس|ناونیشان=https://www.farsnews.ir/news/14020215000698/%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C%D9%85-%DA%A9%D9%86%D8%A8%D8%A7-%D8%B0%D9%87%D9%86-%D9%85%D8%AE%D8%A7%D8%B7%D8%A8-%DA%86%D9%87-%D9%85%DB%8C%E2%80%8C%DA%A9%D9%86%D8%AF|ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=web.archive.org|ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٧ی ئایاری ٢٠٢٣|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230507114047/https://www.farsnews.ir/news/14020215000698/%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C%D9%85-%DA%A9%D9%86%D8%A8%D8%A7-%D8%B0%D9%87%D9%86-%D9%85%D8%AE%D8%A7%D8%B7%D8%A8-%DA%86%D9%87-%D9%85%DB%8C%E2%80%8C%DA%A9%D9%86%D8%AF|ڕەوشی ناونیشان=bot: unknown}}</ref> * [[مستەفا عەزیزی]] لە ڕۆژنامەی [[ئیندیپێندنتی فارسی]] ڕوانگەیەکی ئەرێنی بۆ ئەم زنجیرە هەبووە و نووسیویەتی: بەهەر حاڵ پێشنیار دەکەم بۆ ئەوانەی سەیری زنجیرە درامای ئێرانی دەکەن سەیری زنجیرەکە بکەن.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١٨ی حوزەیرانی ٢٠٢٣|سەردێڕ=فریاد سینمای ایران: «رهایم کن!»|ناونیشان=https://www.independentpersian.com/node/337076/%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%88-%D9%87%D9%86%D8%B1/%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85/%D9%81%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D8%AF-%D8%B3%DB%8C%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%C2%AB%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C%D9%85-%DA%A9%D9%86%C2%BB|ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=ایندیپندنت فارسی|زمان=fa}}</ref> == بەستەری دەرەکی == [[imdbtitle:22030306|زنجیرەکە]] لە [[بنکەدراوەی ئینتەرنێتیی فیلمەکان|بنکەدراوەی ئینتەرنێتی فیلمەکان]]. [https://web.archive.org/web/20251117071747/https://www.filimo.com/m/131383 زنجیرەکە] لە [[فیلمۆ]]. == سەرچاوەکان == <references />{{تووڵی دەروازە|ئێران|تەلەڤیزیۆن}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{ئێران-کۆلکە}} 3pj762ja44h55ukybwlksnqjg08so81 0 239765 1688530 1549863 2026-10-17T04:36:58Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە، مێژوو-کۆلکە) 1688530 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''پڕۆژەی کیو''' ئامێرێکی یاریکردنی دەستییە بۆ پلەیستەیشن ٥ کە لەلایەن کۆمپانیای سۆنی ئینتەرئەکتیڤ ئینتەرتەینمەنتەوە پەرەی پێدراوە. لە ٢٤ی ئایاری ٢٠٢٣ ڕاگەیەندرا و لە کۆتایی ساڵی ٢٠٢٣ کرایە بازاڕەوە. == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٣ی تەممووزی ٢٠٢٣}} {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|کایەی ڤیدیۆیی|دەیەی ٢٠٢٠|کۆمەڵگا|مێژوو}} {{پۆلی کۆمنز|PlayStation Portal}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} [[پۆل:پلەیستەیشن (بڕاند)]] 1mq7nn1e72t0wb4hk7tzb7aisii5myf 0 239786 1688347 1685845 2026-10-16T20:34:43Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688347 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{Infobox person|name=خوشکانی ھۆنگ|image=|caption=|birth_name=هۆنگ یۆنگ ئیون<br>{{Birth year and age|١٩٧٤}}<br>هۆنگ می ران|birth_date={{Birth year and age|١٩٧٧}}|birth_place=[[کۆریای باشوور]]|education=|occupation=سیناریۆ نووس|years_active=٢٠٠٥ تا|spouse=|family=|website=|agent=[[ستۆدیۆی دراگۆن]] (تا ٢٠١٧)|module=}}'''خوشکانی هۆنگ''' (بە [[زمانی ئینگلیزی|ئینگلیزی]]: Hong sisters) دوو خوشکن بە ناوی هۆنگ یۆنگ ئیون و هۆنگ می ران کە پێکەوە بە خوشکانی هۆنگ ناسراون. ئەوان [[سیناریۆنووس]]<nowiki/>ی زنجیرە تەلەفزیۆنییەکانی [[کۆریای باشوور]]<nowiki/>ن کە لە ئێستادا کار بۆ [[ستۆدیۆی دراگۆن]] دەکەن. پێکەوە چەندین سیناریۆیی زنجیرەی ڕۆمانسی و کۆمیدیان نوسیووە لەوانە زنجیرەی My Girl و You're Beautiful و My Girlfriend Is a Gumiho و The Greatest Love و Master's Sun و A Korean Odyssey و Hotel del Luna و Alchemy of Souls == پیشە == خوشکانی هۆنگ، یۆنگ ئیون و هۆنگ می ران لە سەرەتا لە ساڵی ٢٠٠٥ نووسەری بەرنامەیەکی نەلەفزیۆنی بوون بە ناوی Sassy Girl Chun-hyang کە گێڕانەوەیەکی مۆدێرن بوو بۆ چیرۆکی فۆلکلۆری بەناوبانگی کۆری چونهیانگجۆن.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=KBS GLOBAL|ناونیشان=http://english.kbs.co.kr/|ڕێکەوتی سەردان=٢٤ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=english.kbs.co.kr|زمان=en}}</ref> نەک تەنها لە کۆریا، بەڵکو لە سەرانسەری [[ئاسیا]]<nowiki/>دا بوونە جێی سەرەنج. کارکردنیان بۆ زنجیرەیەک بە ناوی My Girl کە باس لە هونەرمەندێکی فێڵباز دەکات و وا خۆی نیشان دەدات کە نەوەی پیاوێکی دەوڵەمەندە، ئەم زمجیرەیەشیان بە هەمان شێوە سەرکەوتوو بوو.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢٢ی ئایاری ٢٠١٣|سەردێڕ=An 'irresistible trickster' to meet viewers in 'My Girl'|ناونیشان=http://www.hancinema.net/an-irresistible-trickster-to-meet-viewers-in-my-girl--4633.html|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|وێبگە=hancinema}}</ref>  ئەو دوو زنجیرەیە بووە هۆی ناوبانگی ئەکتەران، هان چای یۆنگ و جای هێ<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=KBS GLOBAL|ناونیشان=http://english.kbs.co.kr/|ڕێکەوتی سەردان=٢٤ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=english.kbs.co.kr|زمان=en}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=KBS GLOBAL|ناونیشان=http://english.kbs.co.kr/|ڕێکەوتی سەردان=٢٤ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=english.kbs.co.kr|زمان=en}}</ref> زنجیرە سەرکەوتنەکانی خوشکانی هۆنگ بەردەوام بوو بە دروستکردنەوەی زنجیرەی Couple or Trouble کە [[دووبارە دروستکردنەوە]]<nowiki/>ی فیلمێکی ساڵی ١٩٨٧ [[سینەمای ویلایەتە یەکگرتووەکان (ھۆڵیوود)|هۆڵییود]]<nowiki/>ە بە ناوی Overboard لەم زنجیرەدا هان یی سیول ڕۆڵی سەرەکی تێدا گێڕاوە وەک میراتگرێک کە تووشی لەبیرچوونەوە بووە و دەکەوێتە دەستی دەست بڕێکەوە کە ئۆ جی هۆ ڕۆڵی تێدا دەگێڕێت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Han Ye-seul Wins Over Detractors as Amnesiac Heiress|ناونیشان=http://english.chosun.com/site/data/html_dir/2006/10/28/2006102861007.html|ڕێکەوتی سەردان=٢٤ی تەممووزی ٢٠٢٣|وێبگە=english.chosun.com|زمان=en}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١ی حوزەیرانی ٢٠٠٧|سەردێڕ=Oh Ji-ho's Approachable Demeanor|ناونیشان=http://www.hancinema.net/oh-ji-ho-s-approachable-demeanor-9715.html|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|وێبگە=hancinema}}</ref> == بەستەرە دەرەکییەکان == * [https://www.hancinema.net/korean_Hong_Jeong-eun.php هۆنگ یۆنگ ئیون] و [[ھان سینەما|هان سینەما]] * [[imdbname:2291740|هۆنگ یۆنگ ئیون]] و [[بنکەدراوەی ئینتەرنێتیی فیلمەکان|بنکەدراوەی ئینتەرنێتی فیلمەکان]]. * [https://www.hancinema.net/korean_Hong_Mi-ran.php هۆنگ می ران] لە [[ھان سینەما|هان سینەما]] * [[imdbname:2288977|هۆنگ می ران]] لە [[بنکەدراوەی ئینتەرنێتیی فیلمەکان|بنکەدراوەی ئینتەرنێتی فیلمەکان]]. == سەرچاوەکان == <references />{{تووڵی دەروازە|کۆریای باشوور|فیلم|تەلەڤیزیۆن|دەیەی ٢٠٠٠|کۆمەڵگا|ژیاننامە}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{فیلم-کۆلکە}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٤]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٧]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:سیناریۆنووسەکانی کۆریای باشوور]] [[پۆل:نووسەرانی تەلەڤیزیۆنی کۆریای باشوور]] b32hn6edf4o6w8x0whgpfa9nm5gkq21 0 240242 1688134 1538842 2026-10-16T18:32:25Z رياض كنعان محمد 79762 /* */ 1688134 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی یاریزانی تۆپی پێ|ناو=ھاروون ئەحمەد زوبێر|شوێنی لەدایکبوون=[[ئاکرێ]]، [[عێراق]]|ڕێکەوتی لەدایکبوون={{birth date and age|١٩٩٤|٧|٢٤|df=y}}|یانەی ئێستا=[[یانەی داڵکورد| داڵکورد]]|جێگای یاریکردن=ھێلی ناوەراست|ژمارەی یانە=١٠|وێنە=هارون_احمد_زبیر.jpg|clubs1=دھۆک|years1=٢٠١٣ تا ٢٠٢٠|clubs2=برایەتی|years2=٢٠١٩|clubs3=زاخۆ|years3=٢٠٢٠ تا ٢٠٢١|clubs4=داڵکورد|years4=٢٠٢١ تا ٢٠٢٣}} هارون أحمد زبير (لاعب كرة قدم عراقي) * '''الميلاد:''' 1994 (العمر حوالي 32 سنة). * '''المركز:''' لاعب خط وسط (وسط محور / وسط مهاجم وصانع ألعاب). * '''الأندية:''' لعب لعدة أندية عراقية وسويدية أبرزها نادي دهوك (حيث كان قائداً للفريق ويرتدى القميص رقم 10) ونادي زاخو ودالكورد السويدي. * '''الإنجازات:''' حصد جائزة أفضل لاعب في بطولة دوري أبطال الخليج للأندية مع نادي دهوك. [1, 2, 3, 4] == دەستکەوتەکان == * ھاڕوون ئەحمەد بە باشترین یاریزانی کوردستان بۆ ساڵی ٢٠٢٠ دەستنیشان کرا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=ئیسماعیل |یەکەم=ئەسعەد |ڕێکەوت=١٢ی کانوونی دووەمی ٢٠٢١|سەردێڕ=هاڕوون ئه‌حمه‌د به باشترین یاریزانی كوردستان بۆ ساڵی 2020 دیاریكرا |ناونیشان=https://www.kurdistan24.net/ckb/story/90048-هاڕوون-ئه‌حمه‌د-به‌-باشترین-یاریزانی-كوردستان-بۆ-ساڵی-2020-دیاریكرا |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ڕێکەوتی سەردان=١٧ی ئابی ٢٠٢٣}}</ref> * ھاڕوون ئەحمەد بە باشترین یاریزانی کوردستان بۆ ساڵی ٢٠٢١ دەستنیشان کرا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢٧ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٢|سەردێڕ=باشترین یاریزان و راهێنه‌ری ساڵی 2021 ده‌ستنیشان كران |ناونیشان=https://www.kurdistan24.net/ckb/story/216293-باشترین-یاریزان-و-راهێنه‌ری-ساڵی-2021-ده‌ستنیشان-كران |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ڕێکەوتی سەردان=١٧ی ئابی ٢٠٢٣}}</ref> == دەستکەوتەکانی لەگەڵ یانە == * نازناوی خولی پلە یەکی کوردستان ٢٠١٧–٢٠١٨. * سەرکەوتن لەگەڵ یانەی داڵکورد بوو خولی پلە یەکی سویدی (سوپر ایتان) ٢٠٢١. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} * ھارون ئەحمەد لە سایتی [https://www.superettan.se/lagen/dalkurd-ff/haron-ahmed-zubair superettan.se] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230815144005/https://www.superettan.se/lagen/dalkurd-ff/haron-ahmed-zubair |date=١٥ی ئابی ٢٠٢٣ }} * ھارون ئەحمەد لە سایتی [https://int.soccerway.com/players/haron-ahmed-zubair/656422/ soccerway.com] * ھارون ئەحمەد لە سایتی [https://www.footballdatabase.eu/en/player/details/409359-haron_ahmed-zubair footballdatabase.eu] * ھارون ئەحمەد لە سایتی [https://www.transfermarkt.com/haron-ahmed-zubair/profil/spieler/753817 transfermarkt.com] * ھارون ئەحمەد لە سایتی [https://fminside.net/players/2-fm-22/2000006344-haron-ahmed-zubair fminside.net] {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|تۆپی پێ|کوردستان|عێراق|وەرزش}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٤]] [[پۆل:وەرزشکارانی کورد]] [[پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە سوێد]] [[پۆل:یاریزانانی ھێڵی ناوەندی تۆپی پێ]] 2o2xy8vgeyo79ggdp5dusu6hdy8viqt 1688135 1688134 2026-10-16T18:35:53Z رياض كنعان محمد 79762 /* */ 1688135 wikitext text/x-wiki { هارون أحمد زبير (لاعب المنتخب الوطني العراقي ونادي زاخو الرياضي ) * '''الميلاد:''' 1994 (العمر حوالي 32 سنة). * '''المركز:''' لاعب خط وسط (وسط محور / وسط مهاجم وصانع ألعاب). * '''الأندية:''' لعب لعدة أندية عراقية وسويدية أبرزها نادي دهوك (حيث كان قائداً للفريق ويرتدى القميص رقم 10) ونادي زاخو ودالكورد السويدي. * '''الإنجازات:''' حصد جائزة أفضل لاعب في بطولة دوري أبطال الخليج للأندية مع نادي دهوك. [1, 2, 3, 4] == دەستکەوتەکان == * ھاڕوون ئەحمەد بە باشترین یاریزانی کوردستان بۆ ساڵی ٢٠٢٠ دەستنیشان کرا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=ئیسماعیل |یەکەم=ئەسعەد |ڕێکەوت=١٢ی کانوونی دووەمی ٢٠٢١|سەردێڕ=هاڕوون ئه‌حمه‌د به باشترین یاریزانی كوردستان بۆ ساڵی 2020 دیاریكرا |ناونیشان=https://www.kurdistan24.net/ckb/story/90048-هاڕوون-ئه‌حمه‌د-به‌-باشترین-یاریزانی-كوردستان-بۆ-ساڵی-2020-دیاریكرا |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ڕێکەوتی سەردان=١٧ی ئابی ٢٠٢٣}}</ref> * ھاڕوون ئەحمەد بە باشترین یاریزانی کوردستان بۆ ساڵی ٢٠٢١ دەستنیشان کرا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢٧ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٢|سەردێڕ=باشترین یاریزان و راهێنه‌ری ساڵی 2021 ده‌ستنیشان كران |ناونیشان=https://www.kurdistan24.net/ckb/story/216293-باشترین-یاریزان-و-راهێنه‌ری-ساڵی-2021-ده‌ستنیشان-كران |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ڕێکەوتی سەردان=١٧ی ئابی ٢٠٢٣}}</ref> == دەستکەوتەکانی لەگەڵ یانە == * نازناوی خولی پلە یەکی کوردستان ٢٠١٧–٢٠١٨. * سەرکەوتن لەگەڵ یانەی داڵکورد بوو خولی پلە یەکی سویدی (سوپر ایتان) ٢٠٢١. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} * ھارون ئەحمەد لە سایتی [https://www.superettan.se/lagen/dalkurd-ff/haron-ahmed-zubair superettan.se] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230815144005/https://www.superettan.se/lagen/dalkurd-ff/haron-ahmed-zubair |date=١٥ی ئابی ٢٠٢٣ }} * ھارون ئەحمەد لە سایتی [https://int.soccerway.com/players/haron-ahmed-zubair/656422/ soccerway.com] * ھارون ئەحمەد لە سایتی [https://www.footballdatabase.eu/en/player/details/409359-haron_ahmed-zubair footballdatabase.eu] * ھارون ئەحمەد لە سایتی [https://www.transfermarkt.com/haron-ahmed-zubair/profil/spieler/753817 transfermarkt.com] * ھارون ئەحمەد لە سایتی [https://fminside.net/players/2-fm-22/2000006344-haron-ahmed-zubair fminside.net] {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|تۆپی پێ|کوردستان|عێراق|وەرزش}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٤]] [[پۆل:وەرزشکارانی کورد]] [[پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە سوێد]] [[پۆل:یاریزانانی ھێڵی ناوەندی تۆپی پێ]] 8h9po1dj674wgmma2dfknkql7lrc7c2 1688191 1688135 2026-10-16T20:01:46Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688191 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} { هارون أحمد زبير (لاعب المنتخب الوطني العراقي ونادي زاخو الرياضي ) * '''الميلاد:''' 1994 (العمر حوالي 32 سنة). * '''المركز:''' لاعب خط وسط (وسط محور / وسط مهاجم وصانع ألعاب). * '''الأندية:''' لعب لعدة أندية عراقية وسويدية أبرزها نادي دهوك (حيث كان قائداً للفريق ويرتدى القميص رقم 10) ونادي زاخو ودالكورد السويدي. * '''الإنجازات:''' حصد جائزة أفضل لاعب في بطولة دوري أبطال الخليج للأندية مع نادي دهوك. [1, 2, 3, 4] == دەستکەوتەکان == * ھاڕوون ئەحمەد بە باشترین یاریزانی کوردستان بۆ ساڵی ٢٠٢٠ دەستنیشان کرا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=ئیسماعیل |یەکەم=ئەسعەد |ڕێکەوت=١٢ی کانوونی دووەمی ٢٠٢١|سەردێڕ=هاڕوون ئه‌حمه‌د به باشترین یاریزانی كوردستان بۆ ساڵی 2020 دیاریكرا |ناونیشان=https://www.kurdistan24.net/ckb/story/90048-هاڕوون-ئه‌حمه‌د-به‌-باشترین-یاریزانی-كوردستان-بۆ-ساڵی-2020-دیاریكرا |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ڕێکەوتی سەردان=١٧ی ئابی ٢٠٢٣}}</ref> * ھاڕوون ئەحمەد بە باشترین یاریزانی کوردستان بۆ ساڵی ٢٠٢١ دەستنیشان کرا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢٧ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٢|سەردێڕ=باشترین یاریزان و راهێنه‌ری ساڵی 2021 ده‌ستنیشان كران |ناونیشان=https://www.kurdistan24.net/ckb/story/216293-باشترین-یاریزان-و-راهێنه‌ری-ساڵی-2021-ده‌ستنیشان-كران |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ڕێکەوتی سەردان=١٧ی ئابی ٢٠٢٣}}</ref> == دەستکەوتەکانی لەگەڵ یانە == * نازناوی خولی پلە یەکی کوردستان ٢٠١٧–٢٠١٨. * سەرکەوتن لەگەڵ یانەی داڵکورد بوو خولی پلە یەکی سویدی (سوپر ایتان) ٢٠٢١. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} * ھارون ئەحمەد لە سایتی [https://www.superettan.se/lagen/dalkurd-ff/haron-ahmed-zubair superettan.se] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230815144005/https://www.superettan.se/lagen/dalkurd-ff/haron-ahmed-zubair |date=١٥ی ئابی ٢٠٢٣ }} * ھارون ئەحمەد لە سایتی [https://int.soccerway.com/players/haron-ahmed-zubair/656422/ soccerway.com] * ھارون ئەحمەد لە سایتی [https://www.footballdatabase.eu/en/player/details/409359-haron_ahmed-zubair footballdatabase.eu] * ھارون ئەحمەد لە سایتی [https://www.transfermarkt.com/haron-ahmed-zubair/profil/spieler/753817 transfermarkt.com] * ھارون ئەحمەد لە سایتی [https://fminside.net/players/2-fm-22/2000006344-haron-ahmed-zubair fminside.net] {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|تۆپی پێ|کوردستان|عێراق|وەرزش}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٤]] [[پۆل:وەرزشکارانی کورد]] [[پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە سوێد]] [[پۆل:یاریزانانی ھێڵی ناوەندی تۆپی پێ]] 2cb07082s56xhf702l7gtkv7i6syb6e 0 240257 1688367 1685668 2026-10-16T20:38:05Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688367 wikitext text/x-wiki '''وەھم''' بریتییە لە شێواندنێک کە تووشی ھەستەکان دەبێت، و ئاشکرای دەکات کە [[مێشک]] چۆن وروژاندنی ھەستەکان ڕێکدەخات و ڕوونی دەکاتەوە. ھەرچەندە وەھمەکان [[واقیع]] دەشێوێنن، بەڵام زۆربەی خەڵک بەشدارییان تێدا دەکەن.<ref>[1] ^ سولسو، آر إل (2001). [[علم النفس المعرفي]] (الطبعة السادسة). بوسطن: ألين وبيكون. ردمك 0-205-30937-2</ref> و وەھمەکان بەزۆری کاریگەرییان لەسەر [[ھۆشە|ھەستی]] مرۆڤ زیاترە لە بینینی. لە کاتێکدا وەھمە بیناییەکان ناسراوترین و تێگەیشتووترین جۆری وەھمن. گرنگیدان بە وەھمە بیناییەکان لەو ڕاستییەوە سەرچاوە دەگرێت کە [[بینایی|ھەستی بینین]] زۆربەی کاتەکان زاڵە بەسەر ھەستەکانی تردا. بۆ نموونە، وا دەزانرێت ئەو کەسانەی سەیری فێڵی [[نمایشی دەنگی]] دەکەن پێیان وایە دەنگەکە لە بوکەڵەکانەوە دێت، چونکە دەبینن بوکەڵەکان توانای جوڵاندنی دەمیان ھەیە لەگەڵ وشەکاندا.<ref>[2] ^ ماكجيرك، حاج. وماكدونالد، جيه. (1976). "سماع الشفاه ورؤية الأصوات"، الطبيعة 264، 746-748.</ref> ھەندێک لە وەھمەکان لەسەر بنەمای گریمانە گشتییەکانن کە مێشک لە کاتی [[پێزانین|درک بە ھەستەکاندا]] دەیکات. ئەم گریمانانە بە بەکارھێنانی بنەماکانی ڕێکخستن، وەکو گێستاڵت، توانای تاک بۆ تێگەیشتنی قووڵ و تێگەیشتنی جوڵەیی، و جێگیری ھەستی. ھەروەھا وەھمەکانی تر لە ئەنجامی پێکھاتە ھەستیارە بایۆلۆژییەکانی ناو [[لەشی مرۆڤ|جەستەی مرۆڤ]] یان بارودۆخی دیکەی دەرەوەی جەستە لەناو ژینگەیی مرۆڤدا ڕوودەدەن. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ھونەر|دەروونناسی|فەلسەفە|ھونەرەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Illusions}} {{ھونەر-کۆلکە}} {{دەروونناسی-کۆلکە}} {{فەلسەفە-کۆلکە}} [[پۆل:فریودان]] fgv0a07ms882s5l2y5zgtbxm1pjeqvy 0 240323 1688508 1526901 2026-10-17T04:33:18Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فیلم-کۆلکە، وێژە-کۆلکە، ھونەر-کۆلکە) 1688508 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Franz_Von_Stuck_-_Sisyphus.jpg|وێنۆک|280x280پیکسڵ|[[سیزیف|سیزیفوس]]، ھێمای پووچێتیی، لە کێشانی '''فرانز ڤۆن ستۆک''' (١٩٢٠).]] '''پووچێتیی''' یان '''بێمانایی''' ({{بە ئینگلیزی|Absurdism}}) بیردۆزێکی [[فەلسەفە|فەلسەفییە]] کە دەڵێت بوون بەگشتی شتێکی پووچە، واتە جیھان واتا یان ئامانجی باڵاتری نییە و بە تەواوی لە ڕێگەی [[ئاوەز|عەقڵەوە]] جێی تێگەیشتن نییە. دەستەواژەی «پووچی» لە چوارچێوەی فەلسەفەی پووچدا واتای تایبەتی ھەیە: ئاماژەیە بۆ ناکۆکی یان دژایەتی نێوان دوو شت بەڵام چەندین ناکۆکی ھەیە سەبارەت بە سروشتی وردیان. ئەم مشتومڕانە دەرئەنجامی جیاوازیان ھەیە سەبارەت بەوەی کە ئایا پووچێتیی ڕاستە یان نا، ھەروەھا بۆ ئەو بیانووانەی کە بانگەشەیان بۆ دەکرێت لە بەرژەوەندی خۆی یان دژیدا. گێڕانەوە باوەکان ململانێ وەک پێکدادانێک لە نێوان مرۆڤی [[ئاوەزمەندی|عەقڵانی]] و گەردوونێکی ناعەقڵانی پەشێو، لە نێوان مەبەست و دەرئەنجامەکان، یان نێوان ھەڵسەنگاندنی خوودیی و بەھای بابەتیی وەسف دەکەن. لایەنێکی گرنگی پووچێتیی بریتییە لە بانگەشەی ئەوەی کە جیھان بە گشتی بێمانا و پووچە. پووچێتیی جیاوازە لەو تێزە کەمتر ناسراوەی کە ھەندێک باروودۆخ، کەسانێک، یان ھەندێک قۆناغی دیاریکراوی ژیان بە پووچێتیی. == واتاکەی == پووچێتیی فەلسەفەیەکە کە کورتەیەک لەو ڕاستییە دەخاتە ڕوو کە ھەوڵەکانی مرۆڤ بۆ تێگەیشتن لە واتای گەردوون ھەمیشە بە شکستی مسۆگەر کۆتایی دێت (ھەر بۆیە پووچە) چونکە ئەم واتا خوازراوە لە بنەڕەتدا بوونی نییە، لایەنیکەم سەبارەت بە تاک. دەستەواژەی «پووچی» لەم چوارچێوەیەدا بە واتای ئەوە نییە کە «بە لۆژیکی ئەگەری نییە»، بەڵکو ئەوەی دژایەتی لۆژیک دەکات، یان باشتر بڵێین ڕێز لە یاساکانی ناگرێت یان ملکەچییان نییە، ئەمەش ئەو سەختییەیە کە مرۆڤ تووشی دەبێت لە ھەوڵدان بۆ تێگەیشتن لەو جیھانەی کە تێیدا دەژی و بە واتایەکی تر یەکێکە لە ئاستە بەرزەکانی گاڵتەکاری وەک شتێک کە لەگەڵ ھیچ شتێکدا تەبا نییە. == مێژوو == پووچێتیی پەیوەست بوو بە [[بوونخوازی]] و [[ھیچخوازی]] و یەکەم ڕەگ و ڕیشەی لەسەر دەستی فەیلەسووفی دانمارکی سۆرن کیرکێگارد لە [[سەدەی نۆزدەھەم]]دا سەریھەڵدا. پووچێتیی وەک ڕێبازێکی ھزری لە بزووتنەوەی بوونخوازییەوە سەریھەڵدا، کاتێک فەیلەسووف و نووسەر [[ئەلبێر کامو|ئەلبێرت کامۆ]] لەم ھێڵەی بیری فەلسەفی لایدا و پەرتووکە بەناوبانگەکەی بە ناوی «ئەفسانەی سیزیف»ی بڵاوکردەوە. [[جەنگی جیھانیی دووەم]] بە دوای خۆیدا کەشوھەوای کۆمەڵایەتی گونجاوی بۆ لەدایکبوون و بڵاوبوونەوە و گەشەکردنی بۆچوونە پووچەکان کرد، بەتایبەتی لە فەڕەنسای تووشبوو لەو سەردەمەدا و لەوێشەوە بۆ ھەموو بەشەکانی دیکەدا بڵاوبووەوە. لە پێشەنگەکانی پووچێتیی: ساموێل بێکێت (١٩٠٦–١٩٨٩) و یوجین ئیۆنێسکۆ (١٩٠٩–١٩٩٤). == واتای ژیان == مرۆڤ بەپێی پووچێتیی، ھەر لە کۆنەوە بۆ واتای ژیان دەگەڕێت، ئەم گەڕانە بە دوو ئەنجام کۆتایی دێت: یان ئەوەی کە ژیان شتێکی پووچە، یان ئامانجێکی لەخۆگرتووە کە ھێزێکی باڵاتر دایناوە، لە ڕێگەی باوەڕبوون بە [[خودا]] یان شوێنکەوتنی ئایین یان چەمکێکی دیکە. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} [https://ar.wikipedia.org/wiki/%D8%B9%D8%A8%D8%AB%D9%8A%D8%A9?wprov=sfla1/ ویکی عەرەبی] {{تووڵی دەروازە|وێژە|ھونەر|فەلسەفە|شانۆ|فیلم|ھونەرەکان|کۆمیدیا}} {{فیلم-کۆلکە}} {{وێژە-کۆلکە}} {{ھونەر-کۆلکە}} [[پۆل:فەلسەفەی ژیان]] scvx8aba3ew7dpycxfm07dow8x2ayip 0 240468 1688271 1686899 2026-10-16T20:17:23Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688271 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} '''٤٥ەمین خەڵاتی کەیوان''' ({{بە ئینگلیزی|45th Saturn Awards}}) پێشکەش دەکرێت لەلایەن ئەکادیمیای فیلمی زانستی خەیاڵی و فانتازیا و ترسناک و ڕێزلێنان لە باشترینەکانی زانستی خەیاڵی و فانتازیا و ترسناک و ژانرەکانی تری سەر بە ژانری خەیاڵی لە فیلم و تەلەڤیزیۆن و کات بەسەربردنی ماڵەوە و بەرھەمھێنانی شانۆی ناوخۆیی لە ١ی ئازاری ٢٠١٨ تا مانگی تەممووز ٧، ٢٠١٩، لە ١٣ی ئەیلوولی ٢٠١٩ لە شاری ئەڤالۆن ھۆلیوود بەڕێوەچوو، و لەلایەن ئەکتەر و ئەکتەری کۆمیدی ئایشا تایلەرەوە پێشکەشکرا. == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٨ی ئابی ٢٠٢٣}} {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|فیلم|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ھۆڵیوود|خەیاڵی زانستی|ترسناک|کۆمیدیا|تەلەڤیزیۆن}} {{فیلم-کۆلکە}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:٢٠١٨ لە سینەمای ئەمریکی]] hk415nezaken85l0g93sv2lrpb187k9 0 240949 1688368 1685654 2026-10-16T20:38:15Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688368 wikitext text/x-wiki {{Infobox film|image=Subtraction film 2022.jpg|caption=پۆستەری فیلم|director=[[مانی حەقیقی]]|writer=مانی حەقیقی{{ھن}}ئەمیر ڕەزا|producer=مەجید متەڵەبی|starring=[[تەرانە عەلیدۆستی]]{{ھن}}[[نەوید محەممەدزادە]]|cinematography=مورتەزا نەجەفی|editing=مەیسەم مەولایی|music=ڕامین خوشە|studio=Iranian Independents|distributor=Films Boutique|released=لە فێستیڤاڵی نێونەتەوەییی فیلمی تۆرنتۆ|runtime=١٠٧ دەقە|country=ئێران|language=فارسی}} '''کەمکردنەوە''' (بە [[زمانی فارسی|فارسی]]: تفریق؛ بە [[زمانی ئینگلیزی|ئینگلیزی]]: Subtraction) فیلمێکی [[دراما (تەلەڤیزیۆن و فیلم)|درامی]] و [[نیۆ نوار]] و [[فیلمی ھەستبزوێن|ھەستبزوێنی]] [[ئێران]]ییە لە ساڵی ٢٠٢٢ بڵاوکراوەتەوە، فیلمەکە لەلایەن [[مانی حەقیقی]] کاری نووسین و دەرھێنانی بۆ کراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٨ی ئازاری ٢٠٢١|سەردێڕ=فیلمبرداری «تفریقِ» مانی حقیقی، با ترانه علیدوستی و نوید محمدزاده آغاز شد|ناونیشان=https://www.khabaronline.ir/news/1493889/فیلمبرداری-تفریق-مانی-حقیقی-با-ترانه-علیدوستی-و-نوید-محمدزاده|ڕێکەوتی سەردان=١٩ی ئابی ٢٠٢٣|وێبگە=خبرآنلاین|زمان=fa}}</ref> لەم فیلمەدا [[تەرانە عەلیدۆستی]] و [[نەوید محەممەدزادە]] ڕۆڵی سەرەکی تێدا دەگێڕن.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=عدم حضور فیلم مانی حقیقی در جشنواره فجر امسال|ناونیشان=https://www.salamcinama.ir/news/71446/%D8%B9%D8%AF%D9%85-%D8%AD%D8%B6%D9%88%D8%B1-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%85%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AD%D9%82%DB%8C%D9%82%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%81%D8%AC%D8%B1-%D8%A7%D9%85%D8%B3%D8%A7%D9%84|ڕێکەوتی سەردان=١٩ی ئابی ٢٠٢٣|وێبگە=www.salamcinama.ir|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٩ی ئابی ٢٠٢٣|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230819034331/https://www.salamcinama.ir/news/71446/%D8%B9%D8%AF%D9%85-%D8%AD%D8%B6%D9%88%D8%B1-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%85%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AD%D9%82%DB%8C%D9%82%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%81%D8%AC%D8%B1-%D8%A7%D9%85%D8%B3%D8%A7%D9%84|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> یەکەم نمایشی جیھانی لە [[فێستیڤاڵی نێونەتەوەییی فیلمی تۆرنتۆ]] بوو لە ١٠ی ئەیلوولی ٢٠٢٢ نمایشکرا. == کورتە == فەرزانە ([[تەرانە عەلیدۆستی]]) گەنجێکی ڕاھێنەری شۆفێرییە و لەگەڵ ھاوسەرەکەی جەلال ([[نەوید محەممەدزادە]]) دەژی. ڕۆژێک مێردەکەی دەبینێت کە دەچێتە ناو ماڵی ژنێکی نەناسراوەوە. کاتێک ڕووبەڕووی جەلال دەبێتەوە، جەلال پێی دەڵێت کە ئەو لەو کاتەدا لە شار نەبووە. دواتر جەلال بڕیار دەدات بۆ خۆی ماڵەکە بپشکنێت. کاتێک جەلال دەگاتە ئەوێ، ژنێک بە ناوی بیتا دەناسێت کە ڕوخساری ھاوشێوەی ھاوسەرەکەیەتی فەرزانە. بە سەرسووڕمانەوە وێنەی ھاوبەشەکانیان بەراورد دەکەن، ھاوسەرەکەی بیتاش ھاوشێوەی جەلال دەردەکەوێت. == ئەکتەرەکان == * [[تەرانە عەلیدۆستی]] وەک فەرزانە * [[نەوید محەممەدزادە]] وەک جەلال * [[سوھەیلا ڕەزەوی]] وەک پزیشک * سەعید چنگیزیان لە ڕۆڵی هاوپیشەی موحسین * عەلی باغەری لە ڕۆڵی هاوپیشەی موحسین * وەحید ئاغاپوور لە ڕۆڵی هاوپیشەی موحسین * ئیسماعیل پۆرێزا لە ڕۆڵی باوکی جەلال * فەرھام عەزیزی * گیلدا ڤیشکی<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢٣ی ئایاری ٢٠٢٠|سەردێڕ=نوید محمدزاده و پریناز ایزدیار در «تفریق»|ناونیشان=https://www.isna.ir/news/99030301726/نوید-محمدزاده-و-پریناز-ایزدیار-در-تفریق|ڕێکەوتی سەردان=١٩ی ئابی ٢٠٢٣|وێبگە=ایسنا|زمان=fa}}</ref> == بەرھەمھێنان == === پێش بەرھەمھێنان === دوای ئەوەی لە ٢٣ی گوڵانی ٢٠٢٠دا کاستی فیلمەکە ڕاگەیەندرا، ئاژانسەکانی ھەواڵ بەشداری [[نەوید محەممەدزادە]] و [[پەریناز ئیزەدیار]] ڕاگەیاند. ئەم دووانە پێشتر لە فیلمەکانی وەک [[ھەتاھەتا و یەک ڕۆژ]] و [[مەتری شەش و نیو]] و سوورپێست دەرکەوتوون. دەرھێنەرو نووسەری فیلمەکە حەقیقی ھۆکاری بەشداری نەکردنی [[پەریناز ئیزەدیار]] بەھۆی [[نەخۆشیی ڤایرۆسی کۆرۆنای ٢٠١٩|کۆرۆنا]] و پابەندبوونی ئەکتەرەکان لە پڕۆژەکانی دیکەدا ناوبرد و وتی: "پەریناز ئیزەدیار لە کاتی راھێنانەکاندا ئەوەندە نایاب بوو کە بەڕاستی بەداخەوەم کە نەیتوانی بەشدار بێت لەگەڵمان. لە لایەکی دیکەشەوە وتی ئەوە نیعمەتێکی گەورەیە کە دەرفەتم بۆ ڕەخسا کار لەگەڵ [[تەرانە عەلیدۆستی]] بکەم.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١٢ی نیسانی ٢٠٢١|سەردێڕ=فیلمبرداری "تفریق" متوقف شد|ناونیشان=https://www.imna.ir/news/486364/فیلمبرداری-تفریق-متوقف-شد|ڕێکەوتی سەردان=١٩ی ئابی ٢٠٢٣|وێبگە=ایمنا|زمان=fa}}</ref> === وێنەگرتن === وێنەگرتنی فیلمی کەمکردنەوە لە ساڵی ٢٠٢٠ دەستیپێکرد، ڕووداوەکانی وەک پەتای [[نەخۆشیی ڤایرۆسی کۆرۆنای ٢٠١٩|کۆڤید-١٩]] و جێگرتنەوەی [[تەرانە عەلیدۆستی]] لەبری [[پەریناز ئیزەدیار]]، وای کرد فیلمەکە نەتوتنێت بەشدار بێت لە چلەمین [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢١|سەردێڕ=اولین تصویر از «تفریق» مانی حقیقی ڕونمایی شد/ پایان تدوین فیلم {{!}} پایگاه خبری صبا|ناونیشان=https://sabakhabar.ir/210234/اولین-تصویر-از-تفریق-مانی-حقیقی-رونمایی-شد-پایان-تدوین-فیلم/|ڕێکەوتی سەردان=١٩ی ئابی ٢٠٢٣|وێبگە=پایگاه خبری صبا – آخرین اخبار فرهنگ و هنر {{!}} سینما و تلویزیون|زمان=fa-IR}}</ref> سەرەتا بڕیار بوو فیلمەکە لە ساڵی ٢٠٢٠ دروست بکرێت، بەڵام دوای ئەوەی حەقیقی تووشی [[نەخۆشیی ڤایرۆسی کۆرۆنای ٢٠١٩|کۆڤید-١٩]] بوو، وێنەگرتنی تا مانگی ئازاری ٢٠٢١ دواخرا، لە مانگی نیسانی ٢٠٢١ لەگەڵ بڵاوبوونەوەی زیاتری کۆرۆنا، وێنەگرتنی ڕاگیرا. وێنەگرتنی فیلمی کەمکردنەوە لە مانگی ئایاری ٢٠٢١ تەواو بوو، و چووە ناو [[قۆناغی دوای بەرھەمھێنان]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢٦ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢١|سەردێڕ= «تفریقِ» مانی حقیقی، به جشنواره فجر نمی‌رسد|ناونیشان=https://www.khabaronline.ir/news/394703/تفریق-مانی-حقیقی-به-جشنواره-فجر-نمی-رسد|ڕێکەوتی سەردان=١٩ی ئابی ٢٠٢٣|وێبگە=خبرآنلاین|زمان=fa}}</ref> == بڵاوکردنەوە == بڕیار بوو فیلمەکە لە چلەمین [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]] نمایش بکرێت، بەڵام نەیتوانی بەشداری لە فێستیڤاڵەکەدا بکات چونکە [[قۆناغی دوای بەرھەمھێنان|غۆناغی دوای بەرھەمھێنانی]] تەواو نەبوو.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٩ی ئابی ٢٠٢٢|سەردێڕ=Subtraction – Films Boutique|ناونیشان=https://filmsboutique.com/film/subtraction/|ڕێکەوتی سەردان=١٩ی ئابی ٢٠٢٣|وێبگە=filmsboutique.com|زمان=en-US}}</ref> فیلمەکە بۆ یەکەمجار لە [[فێستیڤاڵی نێونەتەوەییی فیلمی تۆرنتۆ|فێستیڤاڵی نێودەوڵەتی فیلمی تۆرۆنتۆ]] لە ١٠ی ئەیلوولی ٢٠٢٢ نمایشکرا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=World Premiere Of SUBTRACTION At TIFF Platform – Films Boutique|ناونیشان=https://filmsboutique.com/story/world-premiere-of-subtraction-at-tiff-platform/|ڕێکەوتی سەردان=١٩ی ئابی ٢٠٢٣|وێبگە=filmsboutique.com|زمان=en-US}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb title|13920920}} * {{Rotten Tomatoes|subtraction}} * ''[https://www.tiff.net/events/subtraction کەمکردنەوە]'' لە [[فێستیڤاڵی نێونەتەوەییی فیلمی تۆرنتۆ]] {{تووڵی دەروازە|ئێران|فیلم|دەیەی ٢٠٢٠}} [[پۆل:فیلمە درامییە ئێرانییەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٢]] pykg5o03fweqk0ykvjdoozumkce48d3 4 241625 1688372 1687701 2026-10-16T21:01:23Z AramBot 39807 بۆت: نوێکردنەوە 1688372 wikitext text/x-wiki {{ئەمانەش ببینە|ویکیپیدیا:ڕاپۆرتی بنکەدراوە/پێڕستی بۆتە ناچالاکەکان}} {{چینی ناوەند}} پێرستی [[وپ:بۆت|بۆت]]ە چالاکەکانی ویکیپیدیا{{ھن}} بۆتی چالاک بە بۆتێک دەڵێن کە لە ٣٠ ڕۆژی ڕابردوو لانی کەم [[تایبەت:بەشدارییەکان|بەشدارییەکی]] ھەبووە.{{ھن}} لە ئێستادا ئەم ئامارە ڕۆژانە نوێ دەکرێتەوە.{{ھن}} '''دوایین نوێکردنەوە لەلایەن [[بەکارھێنەر:AramBot|AramBot]]'''؛ لە ''٢١:٠١، ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC)'' {{کۆتایی}} {| class="wikitable sortable" style="margin: auto;" |+ بۆتە چالاکەکان |- ! # !! بەکارھێنەر !! دوایین دەستکاری !! ژمارەی دەستکارییەکان !! مافەکان !! ڕێکەوتی خۆتۆمارکردن |- | ١ || [[بەکارھێنەر:AramBot|AramBot]] || [[تایبەت:بەشدارییەکان/AramBot|١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦]] || ٣٧٧٨٢٦ || bot,botadmin || ٤ی نیسانی ٢٠٢٠ |- | ٢ || [[بەکارھێنەر:SakuraBot|SakuraBot]] || [[تایبەت:بەشدارییەکان/SakuraBot|١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦]] || ٥٢٢٢٩ || bot || ١٧ی ئابی ٢٠٢٢ |- | ٣ || [[بەکارھێنەر:Maintenance script|Maintenance script]] || [[تایبەت:بەشدارییەکان/Maintenance script|١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦]] || ١٥ || bot || ١٦ی نیسانی ٢٠١٥ |- | ٤ || [[بەکارھێنەر:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] || [[تایبەت:بەشدارییەکان/InternetArchiveBot|١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦]] || ١٠٣٦٥٥ || bot || ٢٨ی تەممووزی ٢٠١٧ |- | ٥ || [[بەکارھێنەر:CdRBot|CdRBot]] || [[تایبەت:بەشدارییەکان/CdRBot|١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦]] || ٦٦١١ || bot || ٢٥ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٢ |- | ٦ || [[بەکارھێنەر:Xqbot|Xqbot]] || [[تایبەت:بەشدارییەکان/Xqbot|١٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦]] || ٢١٣٢٥ || bot || ٣١ی ئابی ٢٠٠٩ |- | ٧ || [[بەکارھێنەر:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] || [[تایبەت:بەشدارییەکان/MediaWiki message delivery|١٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦]] || ٣٥٨٩ || bot || ١٩ی تشرینی دووەمی ٢٠١٣ |- | ٨ || [[بەکارھێنەر:Dexbot|Dexbot]] || [[تایبەت:بەشدارییەکان/Dexbot|١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦]] || ٨٦٣٣ || bot || ٢ی ئایاری ٢٠١٢ |} [[پۆل:ڕاپۆرتی بنکەدراوەی ویکیپیدیا]] b9x0zjdnpqgmly147i8pk9xp6jo0kdi 0 241662 1688128 1687737 2026-10-16T18:01:49Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی دەروازەی [[دەروازە:ئیتاڵیا|ئیتاڵیا]] 1688128 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} پاپا '''ئەسکەندەری یەکەم''' یەکێک بووە لە پاپاکانی [[کڵێسای کاتۆلیک|کەنیسەی کاسۆلیکی]] (قەشەی ڕۆما) کە لە [[ڕۆما]] لەدایک بووە و لە نێوان ساڵانی ١٠٧ی زایینی و کۆچی دوایی لە ساڵی ١١٥ی زایینی پاپا بووە. == سەرچاوەکان == * ویکیپیدیای فارسی {{پۆلی کۆمنز|Alexander I (pope)}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|ئەورووپا|دین|مێژوو|ئیتاڵیا}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{ئایین-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} [[پۆل:ڕۆمانی سەدەی دووەم]] [[پۆل:پاپاکان]] 55vvzcahs6z90c7qn0asnpvpaas2wbc 3 241682 1688439 1101465 2026-10-16T23:01:26Z AccountVanishRequests 64069 AccountVanishRequests پەڕەی [[لێدوانی بەکارھێنەر:Rx3oc]]ی بە بێ بەجێھشتنی ڕەوانەکەرێک گواستەوە بۆ [[لێدوانی بەکارھێنەر:Renamed user c9eda78902b8d566231d85fc50a53253]]: لە کاتی گۆڕینی ناوی بەکارھێنەر «[[Special:CentralAuth/Rx3oc|Rx3oc]]» بۆ «[[Special:CentralAuth/Renamed user c9eda78902b8d566231d85fc50a53253|Renamed user c9eda78902b8d566231d85fc50a53253]]»، پەڕە بە شێوەی خۆگەڕ گوازرایەوە 1101465 wikitext text/x-wiki == بەخێربێیت == {| bgcolor="#f8f8ff" align=center style="width:100% !important; -moz-border-radius: 1em;-webkit-border-radius:1em;border-radius:1em; border:1px solid #999999;" | <div class="tabber horizTabBox" style="width: 100% !important;"> <div class="tabbertab" title="&zwnj;ویکیپیدیا&zwnj;"> <center><big>'''بەخێرھاتی بۆ ویکیپیدیا {{PAGENAME}}'''!</big></center> <span style="float:left">[[پەڕگە:Crystal_Clear_app_ktip.png|چەپ|100px|link=]]</span> '''[[ویکیپیدیا]]''' [[ئینسایکڵۆپیدیا]]یەکی ئازادی ئینتەرنێتییە کە بە دەستی بەشداربووانی خۆبەخشەوە لە سەرانسەری جیھاندا پێکدێت. سەیرکردن، لەبەرگرتنەوە و بەکارھێنانەوەی [[ناوەرۆکی ئازاد|ناوەڕۆکی ویکیپیدیا ئازادە]]. ویکیپیدیا دەستەی نووسەران یان چاودێرانی تایبەتی نییە و ھەموو کەس لەسەر ئینتەرنێت دەتوانێت دەستکاری و چاودێریی وتارەکانی بکات. ئەم ویکیپیدیایە کە بە شێوەزاری [[کوردیی ناوەندی|ناوەندی]] (سۆرانی) لە زمانی [[کوردی]] (Central Kurdish Branch) دەنووسرێت، لە [[٢٠٠٩]]ەوە لە [[:ku:|ویکیپیدیای کوردیی باکووری]] (کورمانجی) بە ھۆی [[ویکیپیدیا:ھۆکارەکانی جوداکردنەوەی ویکیپیدیای سۆرانی|چەند کێشەی تەکنیکی و زمانەوانییەوە]] جیا بووەتەوە و ئێستا {{NUMBEROFARTICLES}} وتار و {{NUMBEROFACTIVEUSERS}} بەشداربووی چالاکی ھەیە. {{#if:|سوپاس بۆ بەشداربوون لە ویکیپیدیا و دەستکاریکردنی وتاری [[{{{art}}}]].}} <center>ویکیپیدیا بە شێوەزارەکانی تری زمانی کوردی</center> {| align="center" cellpadding="1" width="100%" style="text-align:right" |[[پەڕگە:Wikipedia-logo-v2-ku.png|40px|ویکیپیدیای کوردیی باکووری|link=:ku:]] [https://ku.wikipedia.org ویکیپیدیای کوردیی باکووری] |[[پەڕگە:Wikipedia-logo-v2-sdh.svg|40px|ویکیپیدیای کوردیی باشووری]] [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wp/sdh/%D8%AF%DB%95%D8%B3%D9%BE%DB%8E%DA%A9 ویکیپیدیای کوردیی باشووری] |[[پەڕگە:Wikipedia-logo-v2-diq.png|40px|ویکیپیدیای کوردیی زازاکی|link=:diq:]] [https://diq.wikipedia.org ویکیپیدیای کوردیی زازاکی] |} </div> <div class="tabbertab" title="&zwnj;بنەماکان&zwnj;"> بەر لە ھەموو شتێک، باشترە لەگەڵ [[ویکیپیدیا:ڕێبازەکان و ڕێساکان|سیاسەتەکانی]] ویکیپیدیا ئاشنا بیت: <span style="float:left">[[پەڕگە:WikiVote.png|link=|80px]]</span> * '''[[ویکیپیدیا:پێنج کۆڵەکە|پێنج کۆڵەکە]]'''، سیاسەتەکان و ستانداردەکانی ویکیپیدیا کە لەسەر ئەوان بنیات نراوە. * '''[[ویکیپیدیا:ویکیپیدیا چی نییە|ویکیپیدیا چی نییە]]'''، ئەو شتانە کە بە تەواوی لە ناوەرۆکی ویکیپیدیا دوورن. * '''[[ویکیپیدیا:بێلایەنی ڕوانگە|بێلایەنی ڕوانگە]]'''، پێویستە ھەموو ڕوانگە زۆرینەکان و کەمایەتییە بەرچاوەکان ئاماژەی پێ‌بکرێت. * '''[[ویکیپیدیا:ئاماژە بە سەرچاوە|ئاماژە بە سەرچاوە]]'''، پێویستە زانیارییەکان [[ویکیپیدیا:سەلماندنیبوون|سەلماندن]]ی بێت و ئاماژە بکرێت بە ژێدەری وەرگرتنیان. * '''[[ویکیپیدیا:ویکیپیدیا چی نییە|نووسینی ناسراوەکان]]'''، ئەم بابەتانە کە پێشتر لە شوێنێکی تر [[ویکیپیدیا:توێژینەوەی سەرەتایی قەدەغەیە|بڵاو نەکراونەتەوە]] یان ناودار نین، ناکرێ لە ویکیپیدیادا بڵاو بکرێتەوە. </div> <div class="tabbertab" title="&zwnj;پەڕەکەت&zwnj;"> <span style="float:left">[[پەڕگە:User-info.svg|link=|70px]]</span> '''[[تایبەت:MyPage|ئەم پەڕەیە]]''' تایبەت بە تۆیە و پێی دەوترێت [[ویکیپیدیا:پەڕەی بەکارھێنەر|پەڕەی بەکارھێنەر]]، لەوێدا دەتوانیت خۆتی تێدا بناسێنیت ئەگەر ئارەزووت کرد، '''[[تایبەت:لێدوانەکەم|ئەمەش]]''' پەڕەی لێدوانەکەتە و بەکارھێنەرانی تر لە ڕیگای ئەم پەڕەیەوە پەیوەندیت لەگەڵ دەگرن. لە پەڕەی بەکارھێنەریت و لێدوانەکەتدا ئەمانە لەبەر چاو بگرە: * تکایە ئەم شتانە کە پەیوەندی بە ویکیپیدیا و ئینسایکڵۆپیدیاوە نییە لە پەڕەی بەکارھێنەریتدا مەھێنە. * لە کاتی وتووێژدا '''[[ویکیپیدیا:ڕێساکانی وتووێژ|ڕێساکانی وتووێژ]]''' لەبەر چاو بگرە. * لە کۆتاییدا و دوای نووسینی بیروڕات، بە بەکارھێنانی '''<nowiki>~~~~</nowiki>''' یان کرتەکردن لەسەر دوگمەی [[پەڕگە:Button_sig.png|link=]] پەیامەکەت '''[[ویکیپیدیا:واژوو|واژوو]]''' بکە. </div> <div class="tabbertab" title="&zwnj;بەشداری&zwnj;"> ویکیپیدیای کوردی شوێنێکە بۆ پەرەپێدان و ناساندنی زمان و چاندی کوردی و کۆکردنەوەی زانیارییەکان لە یەک جێگەدا. بەشداریی ھەموو کەسێک ڕاستەوخۆ دەخرێتە ویکیپیدیای کوردی و پێویستی بە پەسەندکردنی کەس نییە. بۆ بەشداریکردن لە ویکیپیدیای کوردی: <span style="float:left">[[پەڕگە:Crystal Clear app kedit.png|چەپ|80px|link=]]</span> * پێش ھەموو شتێک لێرەدا دەتوانی '''[[ویکیپیدیا:ناساندن|لەگەڵ ویکیپیدیا ئاشنا بیت]]'''. * ئاگاداری '''[[ویکیپیدیا:نووسینی_کوردی|تەختەکلیلی ستاندارد]]''' و '''[[ویکیپیدیا:ڕێنووسی_زمانی_کوردی|ڕێنووسی زمانی کوردی]]''' ببە. * '''[[ویکیپیدیا:فێرکاری|خولی فێرکاری]]''' و '''[[ویکیپیدیا:ڕێنمای_خێرا|ڕێنمای خێرای دەستکاری]]''' ببینە و لە [[ویکیپیدیا:خۆڵەپەتانێ|پەڕەی خۆڵەپەتانێ]] ئەوەی فێر بووی تاقی بکەوە. * '''[[ویکیپیدیا:سێحربازی_وتارەکان|ئەم فێرکارییە]]''' یان '''[[ویکیپیدیا:نووسینی وتارێکی ویکیپیدیا|ئەمە]]''' دەتوانێ بە باشی یارمەتیت بدات بۆ ئاگاداری سەبارەت بە مەرجەکانی وتارەکان لە ویکیپیدیا. * لە کۆتاییدا، ھەر کات سەبارەت بە ھەر شتێک لە ویکیپیدیادا پرسیار، ڕەخنە یان پێشنارێکت بوو، دەتوانی لە '''[[ویکیپیدیا:پرسگا|پرسگادا]]''' باسی بکەی، بەکارھێنەرانی بەئەزموون بەخۆشحاڵییەوە گوێبیس و وەڵامدەر دەبن. دەتوانی بۆ پرسیار و لێدوانی تاکەکەسی پەڕەی لێدوانی بەکارھێنەرانی تر، و سەبارەت بە بابەتی وتارەکان، پەڕەی وتووێژی وتارەکان بەکاربێنیت. </div> </div> |} -- [[بەکارھێنەر:Calak|<span style="color:blue">'''<span style="font-size:13px">چالاک'''</span></span>]] <sub>[[لێدوانی بەکارھێنەر:Calak|'''<span style="color:red">وتووێژ</span>''']]</sub> ‏٢١:٤٣، ٢٢ی ئابی ٢٠٢٣ (UTC) 3cpav57v1ekflclvhvyhswem0lcf4eu 0 241690 1688652 1527084 2026-10-17T10:34:09Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە، کۆمپانیا-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688652 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس |وێنە = PopCap 2012 logo.svg }} '''پۆپکەپ گەیمز''' [[پەرەپێدەری کایەی ڤیدیۆیی|گەشەپێدەرێکی ئەمریکییە بۆ یارییە ڤیدیۆیییەکان]] کە بنکەکەی لە [[سیاتڵ|شاری سیاتڵە]] و لقێکی [[کۆمپانیای ئێلەکترۆنیک ئارتس]]ە.<ref name=":1">{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Arts|یەکەم=Electronic|ڕێکەوت=٢٠ی حوزەیرانی ٢٠١٩|سەردێڕ=About - PopCap Studios - Official EA Site|ناونیشان=https://www.ea.com/ea-studios/popcap/about|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20210322133913/https://www.ea.com/ea-studios/popcap/about|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٢ی ئازاری ٢٠٢١|ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی ئەیلوولی ٢٠٢٠|وێبگە=Electronic Arts Inc.|زمان=en}}</ref> کۆمپانیاکە لە ساڵی ٢٠٠٠ لەلایەن جۆن ڤێچی و برایان فیتێ و جەیسۆن کاپالکا دامەزراوە. == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٣ی ئابی ٢٠٢٣}} {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|کایەی ڤیدیۆیی|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ھۆڵیوود|کۆمپانیا|دەیەی ٢٠٠٠}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} {{کۆمپانیا-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:کۆمپانیاکانی پەرەپێدانی کایەی ڤیدیۆیی]] [[پۆل:کۆمپانیاکانی کایەی ڤیدیۆیی کە لە ساڵی ٢٠٠٠ دامەزراون]] [[پۆل:کۆمپانیا فرەنەتەوەییەکان کە بارەگاکەیان لە ئەمریکایە]] pcnn7ytx6topke421wtc82vfgg8ss75 0 241706 1688623 1527065 2026-10-17T07:39:26Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە، کۆمپانیا-کۆلکە، کۆمپیوتەر-کۆلکە) 1688623 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس |وێنە = Polygon logo (2012).svg }} ''''پۆلیگن''''' ({{بە ئینگلیزی|Polegon}}) ماڵپەڕێکی یاری ڤیدیۆیی ئەمریکییە و ھەواڵ و ڤیدیۆ و پێداچوونەوە بڵاودەکاتەوە. لە تشرینی یەکەمی ٢٠١٢ ئەم ماڵپەڕە خۆی لە ماڵپەڕە ھاوشێوەکانی دیکە جیاکردەوە بە زیاتر گرنگیدان بە چیرۆکی پشت پەردەی یارییەکان نەک لەسەر خودی یارییەکان. ھەروەھا ''پۆلیگۆن'' بابەتگەلێکی تایبەت بە شێوەی گۆڤار پێشکەش دەکات کە گرنگی بە ناوەڕۆکی ڤیدیۆ دەدات، و ھەڵسەنگاندنەکانی لە یارییەکەوە بۆ یارییەک نوێ دەکرێنەوە لەگەڵ گۆڕانی یارییەکان. == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٣ی ئابی ٢٠٢٣}} {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|کایەی ڤیدیۆیی|ئابووری|کۆمپانیا|ڕۆژنامەوانی|ئینتەرنێت}} {{پۆلی کۆمنز|Polygons}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} {{کۆمپانیا-کۆلکە}} {{کۆمپیوتەر-کۆلکە}} 777kjibb2nl4csestt57czfos1enp52 0 242001 1688655 1588716 2026-10-17T10:34:39Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژینناسی-کۆلکە) 1688655 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{Taxobox|name=پۆڕ|status_ref=|image=Black Francolin.jpg|image_caption=[[ئاودەل]] نێرەى پۆڕ|classis=[[باڵندەکان]]|subfamilia=[[کەو]]}} '''پۆڕ''' باڵندەیەکى دەشتاییە هاوشێوەى سوێسکەیە بەڵام گەورەترە و لە کەو بچووکترە ، پنتى رەش و سپى پێوەیەـ پشت ملى رەنگى خورماییەو دەنووکى کورتە. خاڵى سپیی لە ژێرچاودایە. بە جووت لە لێوار ئاوو لەناو بێشەڵاناندا دەژین . نێرەى پێى دەگوترێت (ئاودەڵ). مێیەکەى لاقى سوورە. ناوەکانى زۆرن : دوڕاج، ئاڤدەل، کەناچە، ئایکناسە، زیوەکەو ، زڕەکەو، تڤلیلک، سوێسکە رەشە، تووکەسەر ، قەتێى لمى، مریشکى دەشت. لە کوردستان راوى پۆڕ باوە لەبەر گۆشتە خۆشەکەى, لە فۆلکلۆرى کوردیدا پۆڕ و پۆڕی بەلەک وەسفە بۆ جوانى یار. [[پەڕگە:Black_Francoline_Female.jpg|وێنۆک| پۆڕی ڕەش (مێ)]] {{Reflist}} {{پۆلی کۆمنز|Francolinus}} {{تووڵی دەروازە|ژینناسی|باڵندەکان}} {{ژینناسی-کۆلکە}} [[پۆل:باڵندەکانی ڕۆژھەڵاتی ناوەڕاست]] [[پۆل:مەلەکان]] [[پۆل:سروشت]] s75447ruo91l2m2usyfkghh6jxdoaiq 0 243089 1688389 1686160 2026-10-16T22:01:20Z Bilalinfo 57400 /* فیلمەکان */ 1688389 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{ژکزی یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ئاماژەی زیاتر|date=تشرینی یەکەم ٢٠٢١}} }} {{زانیاریدانی ئەکتەر |ناو= موحسین تەنابەندە |وێنە= Mohsen Tanabandeh 2019.jpg |مێژووی لەدایکبوون=١٥ی نیسانی ١٩٧٥ |شوێنی لەدایکبوون = [[تاران]] |مێژووی مردن= |شوێنی مردن= |درێژی= |ئایین= [[موسڵمانی شیعە]] |نەتەوە=[[فارس]] |ساڵانی ئیشکردن= ٢٠٠٢-ئێستا |ھاوسەر= ڕۆشەنگ گوڵپا }} <references /> '''موحسین تانەبەندە''' (لەدایکبووی ١٥ی نیسانی ١٩٧٥) ئەکتەر و دەرھێنەر و سیناریۆنووسی ئێرانییە. لە ساڵی ٢٠٢٢ خەڵاتی ئۆریزۆنتی بۆ باشترین ئەکتەر لە ٧٩ەمین فێستیڤاڵی نێودەوڵەتی فیلمی ڤێنیز بەدەستھێنا بەھۆی نواندن لە جەنگی جیھانی سێیەم (٢٠٢٢). خەڵاتی جۆراوجۆری وەرگرتووە، لەوانە سێ خەڵاتی کریستاڵ سیمۆرگ و چوار خەڵاتی حافز. ھونەرمەند موحسین تنباندە لە ڕێکەوتی ١٥ نیسانی ١٩٧٥ لە تارانی پایتەختی ئێران لە دایک بووە. دووەم گەورەترین ئەندامی خێزانەکەیەتی، کە سێ براو سێ خوشکی تری ھەیە. بەھۆی پیشەی باوکییەوە ھەر لە منداڵییەوە ڕو دەکەنە شاری ئیسلامشەھر و ھەر لەوێش قوتابخانە تەواو دەکات. پێش ئەوەی بچێتە زانکۆ یەکەم کاری نواندنی خۆی کردووە. لەپاش چەندین نواندن لەگەڵ دەرھێنەرەکەیدا، بڕیار دەدات ڕوکاتە دونیای سینەما. یەکەم ئەزموونی ساڵی ٢٠٠٣ لە فیلمی ''کلوە بەفرەکان'' بوو. ھونەرمەند چەندین خەڵاتی وەرگرتووە. لەوانە باشترین ڕۆڵ لە فیلمی ''حەوت خولەک تا پاییز''، ''جاڵجاڵۆکە''. لە ساڵی ٢٠١٥ ھاوسەرگیری لەگەڵ ڕۆشەنگ گوڵپا کردووە.<ref>[[:fa:محسن تنابنده|ویکیپێدیای فارسی]]</ref> == فیلمۆگرافی == === فیلمەکان === {| class="wikitable sortable" |- ! ساڵ ! فیلم ! ڕۆڵ ! class="unsortable" | خەڵات |- | ٢٠٠٣ | ''تەنیش ڕووبار'' | دەرھێنەر | نییەتی |- | ٢٠٠٣ | ''کلوە بەفر'' | بەھنام | نییەتی |- | ٢٠٠٥ | ''چەندی تێ دەچیت بۆ گریان'' | نووسەر | نییەتی |- | ٢٠٠٥ | ''چەند کیلۆ خورما بۆ پرسە'' | صەدری | نییەتی |- | ٢٠٠٥ | ''ئۆفساید'' | بلیت فرۆش | نییەتی |- | ٢٠٠٦ | ''بەھۆی سوێند'' | ئابی | کورتە فیلم. نییەتی |- | ٢٠٠٦ | ''ئەگەر دەتوانن من بگرن'' | نووسەر | نییەتی |- | ٢٠٠٧ | ''شوتی شەوی یەڵدا'' | غوفار | کورتە فیلم. نییەتی |- | ٢٠٠٧ | ''سەردەمێک بۆ خۆشەویستی'' | ئەمیری | نییەتی |- | ٢٠٠٧ | ''شیھیدبون بۆ خودا'' | شێخ عەلی محەممەد | نییەتی |- | ٢٠٠٨ | ''کوڕانی سەرباز نایەنە دنیا'' | نووسەر | سیمرخی بلوری بۆ باشترین ئەکتەر |- | ٢٠٠٩ | ''حەوت خولەک تا پاییز'' | نیما | سیمرخی بلوری بۆ باشترین ئەکتەر |- | ٢٠٠٩ | ''بەردی یەکەم'' | حەسەن علی | نییەتی |- | ٢٠٠٩ | ''نەخێر'' | مەحموود | سیمرخی بلوری بۆ باشترین ئەکتەر |- | ٢٠٠٩ | ''سان پێتەرسبوگ'' | کەریم | نییەتی |- | ٢٠١٣ | ''١٠٠ چرا'' | فەرزین | نییەتی |- | ٢٠١٤ | ''بەرگەری ئێران'' | فەتحوڵڵا | نییەتی |- | ٢٠١٤ | ''گینس'' | بیک | نییەتی |- | ٢٠١٥ | ''محمد رسول اللە'' | ساموئێل | نییەتی |- | ٢٠١٥ | ''فیڕاری'' | نادر | باشترین ئەکتەر، فێستیڤاڵی میللی شار |- | ٢٠١٧ | ''شکانی بیست ئێسک لەیەک کاتدا'' | عەضیم | باشترین ئەکتەر، فێستیڤاڵی میللی ھند، ئوستوڕالیا |- | ٢٠١٨ | ''سوێند'' | | باشترین دەرھێنان |- | ٢٠١٩ | ''سێ ھەناسەی پەنگخواردوو'' | موجتەبی | باشترین ئەکتەر، فێستیڤاڵی سلێمانی ٢٠٢١ |- | ٢٠١٩ | ''جاڵجاڵۆکە'' | سەعید حەنایی | |- | ٢٠٢٠ | ''سەردەمێک لە ئابادان'' | مصیب | |- | ٢٠٢١ | ''[[پاڵەوان (فیلم)|پاڵەوان]]'' | بەھرام | |- | ٢٠٢٢ | ''[[جەنگی جیھانی سێیەم (فیلم)|جەنگی جیھانی سێھەم]]'' | شەکیبب | باشترین ئەکتەر، فێستیڤاڵی وینز، تۆکیۆ، ئیستەنبوڵ |- |٢٠٢٤ |مەنجەڵی بوخار (زودپز) | | |} === دراما === {| class="wikitable sortable" |- ! ساڵ ! فیلم ! ڕۆڵ ! class="unsortable" | خەڵات |- | ٢٠١٠–٢٠٢٠ | ''پایتەخت ١-٢-٣-٤-٥-٦'' | نەقی مەعمولی | نییەتی |- | ٢٠١٣ | ''شاھگوش'' | ئیسماعیل | نییەتی |- | ٢٠١٤ | ''ئەبڵە'' | نەنە ھۆشەنگ | نییەتی |- | ٢٠٢٣ | ''[[ئازادم بکە (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|ئازادم کە، وازم لێبێنە]]'' | حاتەم نائیب سوورخی | نییەتی |- |٢٠٢٣ |نیشتمان (سەر زەوی دایک) |حەمید ڕەزا | |} == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی|سەردان=٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣}} * [https://namnak.com/محسن-تنابنده.p1565 نامنەک] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20231017064834/https://namnak.com/%D9%85%D8%AD%D8%B3%D9%86-%D8%AA%D9%86%D8%A7%D8%A8%D9%86%D8%AF%D9%87.p1565 |date=١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣ }} {{پۆلی کۆمنز|Mohsen Tanabandeh}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|ئێران|فیلم|تەلەڤیزیۆن|شانۆ}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{فیلم-کۆلکە}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} [[پۆل:ئەکتەرە پیاوەکانی تەلەڤیزیۆنی ئێرانی]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٥]] lyarqj71m7kioeny01ak6ce641ayyrm 0 243179 1688540 1578055 2026-10-17T04:38:38Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ئەکتەر-کۆلکە، فیلم-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688540 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس |وێنە = Po_from_DreamWorks_Animation's_Kung_Fu_Panda.png }} '''پۆ''' ({{بە ئینگلیزی|Po}}) [[پاڵەوانی چیڕۆک|پاڵەوانی سەرەکی]] [[پاندای کۆنگ فو (زنجیرەفیلم)|زنجیرەی کۆنگ فو پاندایە]]. ئەو کەسەی کە تەمەنی لە دەوروبەری ٢٠–٢٥ ساڵە، لە زنجیرەی یەکەمی کۆنگ فو پاندا، بە شێوەیەکی ھەڕەمەکی لەلایەن مامۆستا ئۆگوێیەوە وەک '''جەنگاوەری ئەژدیھا''' و پارێزەری دۆڵی ئاشتی ھەڵبژێردرا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Po from Kung Fu Panda: Legends of Awesomeness {{!}} Cartoon {{!}} Nick.com|ناونیشان=http://www.nick.com/shows/kung-fu-panda-legends-of-awesomeness/characters/po.html|ڕێکەوتی سەردان=٢ی شوباتی ٢٠١٦|وێبگە=www.nick.com}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ڕێکەوتی سەردان=١ی ئەیلوولی ٢٠٠٨|ناونیشان=http://news.bbc.co.uk/1/hi/entertainment/7560194.stm|سەردێڕ=''Kung Fu Panda'' sequel in pipeline|ئیش=BBC|ڕێکەوت=١٤ی ئابی ٢٠٠٨}}</ref> ئەکتەری دەنگی ئەم کارەکتەرە لە وەشانی ئینگلیزیدا [[جاک بلاک]]ە.<ref name="aparat">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=مصاحبه شبکه 2 با حامد عزیزی|ناونیشان=http://www.aparat.com/v/8VR5x/%D9%85%D8%B5%D8%A7%D8%AD%D8%A8%D9%87_%D8%B4%D8%A8%DA%A9%D9%87_2_%D8%A8%D8%A7_%D8%AD%D8%A7%D9%85%D8%AF_%D8%B9%D8%B2%DB%8C%D8%B2%DB%8C_-1|ڕێکەوتی سەردان= ٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣|ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ١ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٣|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20231101070926/https://www.aparat.com/v/8VR5x/%D9%85%D8%B5%D8%A7%D8%AD%D8%A8%D9%87_%D8%B4%D8%A8%DA%A9%D9%87_2_%D8%A8%D8%A7_%D8%AD%D8%A7%D9%85%D8%AF_%D8%B9%D8%B2%DB%8C%D8%B2%DB%8C_-1|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> پوو دۆستانە، میھرەبان، وزەبەخش، زیندوو، ڕەوشت باشە، لکەلکە، بێتاوان، خۆشیخواز، بەزەییدار، گاڵتەجاڕ، بێھەڵوێست، خۆشەویست و سەرسەختە. ھەرچەندە حەز و ئارەزووی ڕاستەقینەی پۆ بۆ کۆنگ فو بوو، بەڵام نەیدەویست بە ئاشکراکردنی باوکی بێھیوا بکات. سەرەڕای ھەبوونی کەسایەتییەکی نەرم و نیان و دۆستانە. کاتێک دڵتەنگ دەبێت، بەزۆری خواردن دەخوات بۆ ئەوەی ئازارەکانی کەم بکاتەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١٦ی شوباتی ٢٠٢٣|سەردێڕ=30 Best Kung Fu Panda Quotes To Inspire You - Mindsetopia|ناونیشان=https://mindsetopia.com/kung-fu-panda-quotes/|بڵاوکەرەوە=mindsetopia.com|زمان=en-us|ڕێکەوتی سەردان= ٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20231029030554/https://mindsetopia.com/kung-fu-panda-quotes/|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> بەرژەوەندی سەرەکی ئەو لە کۆنگ فودایە. زانیارییەکی ئینسایکلۆپیدی ھەیە لەسەر خۆشەویستی خۆی بۆ جەنگاوەرەکان، جووڵە بەناوبانگەکانی شەڕکردن و ھتد. قەدرزانی قووڵی بۆ ھونەری جەنگی درێژدەبێتەوە بۆ لایەنە فەلسەفییەکانی، ئەمەش ڕێگەی پێدەدات ھەندێکجار بگاتە ئەو تێڕوانینانەی کە تەنانەت وەستا قووڵەکانی وەک [[پاندای کۆنگ فو|شیفو]] نەیاندەتوانی بیخەنە بەرچاو. لەلای ھەموو ھاوڕێکانی خۆشەویست بوو و ھەموویان لە منداڵیدا خۆشیان دەویست. چێشتلێنەرێکی گەورەیە، بەڵام ڕەوشتی ترسناکیشی ھەیە. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣}} {{تووڵی دەروازە|فیلم|ئەنیمەیشن|ئەکتەران|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|چین|ھۆڵیوود}} {{پۆلی کۆمنز|Po (Kung Fu Panda)}} {{ئەکتەر-کۆلکە}} {{فیلم-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:کەسایەتییە نێرینەکانی نێو فیلم]] [[پۆل:بەخێوکردنی کەسایەتی لە فیلمەکان]] [[پۆل:کەسایەتییە خەیاڵییەکان کە تووشی نەخۆشی فشاری دەروونی دوای کارەسات بوون]] [[پۆل:کارەکتەرە نێرەکانی ناو فیلمە ئەنیمەیشنەکان]] [[پۆل:کارەکتەرە گیانلەبەرەکانی یوونیڤێرسال پیکچەرز]] b6wkb5k3l0qhizkxbgna9mbajd8y13y 0 243344 1688679 1623859 2026-10-17T10:38:39Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کیمیا-کۆلکە) 1688679 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس}} '''پۆڵای ژەنگنەھێن''' یان '''پۆڵای دژەژەنگ''' [[داڕشتە|داڕشتەیەک]] [[ئاسن|ئاسنە]] کە بەرگەی [[ژەنگ]] و [[داخوران]] دەگرێت. داگری لانیکەم ١٠٫٥٪ [[کرۆم|کرۆمە]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=What is Stainless Steel?|ناونیشان=https://www.assda.asn.au/stainless-steel/what-is-stainless-steel|ڕێکەوتی سەردان=٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣|وێبگە=www.assda.asn.au}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Stainless Steel Catalogue - Types & Grades Explained|ناونیشان=https://www.australwright.com.au/products/stainless-steel/stainless-steel-types/|ڕێکەوتی سەردان=٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣|وێبگە=www.australwright.com.au|زمان=en-AU|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20231020025939/https://www.australwright.com.au/products/stainless-steel/stainless-steel-types/|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == سەرچاوەکان == {{reflist}} == بەستەرە دەرەکییەکان == {{پۆلی کۆمنز|Stainless steel|پۆڵای ژەنگنەھێن}} {{تووڵی دەروازە|زانستی ماددە|کیمیا}} {{کیمیا-کۆلکە}} [[پۆل:پۆڵای ژەنگنەھێن]] [[پۆل:داھێنانە ئینگلیزییەکان]] [[پۆل:ماددەکانی بینا]] [[پۆل:داڕشتەکانی کرۆم]] 275mo0k1oge1a2t53zi6dols1kzxyyj 0 243523 1688108 1550587 2026-10-16T16:39:37Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، ئەکتەر-کۆلکە، فیلم-کۆلکە) 1688108 wikitext text/x-wiki {{ژکزی بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} '''پریتام چاکرابۆرتی''' ({{بە ئینگلیزی|Pritam Chakraborty}} ; (لەدایکبووی {{ڕۆژی لەدایکبوون|١٩٧١|٠٦|١٤}}) ئاوازدانەرێکی [[ھیندستان|ھیندییە]]. == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣}} {{سەرچاوەکان}} {{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} {{تووڵی دەروازە|فیلم|ھیندستان|ژیاننامە|ئەکتەران|ھونەرەکان|تەلەڤیزیۆن|مۆسیقا}} {{پۆلی کۆمنز|Pritam Chakraborty}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{ئەکتەر-کۆلکە}} {{فیلم-کۆلکە}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧١]] [[پۆل:گۆرانیبێژانی نێری پەخشکردنەوە لە ھیندستان]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:ئاوازدانەرانی کلاسیکی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:ئاوازدانەرانی ھیندی لە تۆمارکردنی فیلمدا]] c8x6r1iwilmnwiol1mlv7bd63ljkuzq 0 243636 1688243 1687333 2026-10-16T20:12:25Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688243 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{داتابۆکس}} '''زوولقەرنەین''' ناوی کەسێکە کە لە [[قورئان|قورئاندا]] وەک پاشایەکی دادپەروەر و بەندەیەکی ڕاستگۆی خودا ئاماژەی پێکراوە، کە بەربەستێکی دروستکردووە بەھۆیەوە زیانەکانی یەئجووج و مەئجووج لە گەلانی دیکەی دورخستەوە.<ref name="مولد تلقائيا1">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=الهمدان|یەکەم=د حاتم|ناونیشان=https://books.google.com.sa/books?id=ccKUCgAAQBAJ&pg=PA708&dq=%D8%AD%D8%AF%D9%8A%D8%AB+%D8%A7%D8%A8%D9%86+%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A8%D8%A7%D8%B3+%D8%B9%D9%86+%D8%B0%D9%88++%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%B1%D9%86%D9%8A%D9%86+%D8%A7%D9%84%D8%B5%D8%B9%D8%A8+%D8%A8%D9%86&hl=ar&sa=X&ved=0ahUKEwjruMavzJzcAhVKtRQKHUdkA_MQ6AEIKzAB#v=onepage&q=%D8%A3%D9%86%D9%87%20%D8%B3%D8%A6%D9%84%20%D8%B9%D9%86%20%D8%B0%D9%8A&f=false|سەردێڕ=ذو القرنين: النبي المصري الذي طاف بالعالم وعلم الناس الدين والحضارة|بڵاوکەرەوە=E-Kutub Ltd|ژپنک=٩٧٨١٧٨٠٥٨١٧٥٠|زمان=ar|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200124030117/https://books.google.com.sa/books?id=ccKUCgAAQBAJ&pg=PA708&dq=حديث+ابن+العباس+عن+ذو++القرنين+الصعب+بن&hl=ar&sa=X&ved=0ahUKEwjruMavzJzcAhVKtRQKHUdkA_MQ6AEIKzAB|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٤ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٠}}</ref> <ref>https://shamela.ws/book/37473</ref> [[قورئان]] چیرۆکی زوولقەرنەین دەگێڕێتەوە و کە لەگەڵ سوپاکەی دەستی کردووە بە گەڕان بەسەر زەویدا، بە فەرمانی [[خوا|خودا]] بەرەو ڕۆژاوا ڕۆیشت، تا گەیشتە کۆتایی ئەو زەوییەی کە لەو کاتەدا ناسرابوو. {حَتَّىٰۤ إِذَا بَلَغَ مَغۡرِبَ ٱلشَّمۡسِ وَجَدَهَا تَغۡرُبُ فِی عَیۡنٍ حَمِئَةࣲ وَوَجَدَ عِندَهَا قَوۡمࣰاۖ قُلۡنَا یَـٰذَا ٱلۡقَرۡنَیۡنِ إِمَّاۤ أَن تُعَذِّبَ وَإِمَّاۤ أَن تَتَّخِذَ فِیهِمۡ حُسۡنࣰا} بە [[کوردی]]: (خۆی و له‌شکره‌که‌ی) که‌وته ڕێ هه‌تا کاتێک گه‌یشته ناوچه‌کانی خۆراوا، (که‌وا ده‌هاته به‌رچاو) له گۆمێکی قوڕاودا، ڕۆژ، ئاوا ده‌بێت، له‌و ناوه‌دا ڕێی که‌وت له قه‌ومێکی (خوانه‌ناس و بێ دین)، ئێمه‌ش پێمان وت: ئه‌ی (ذو القرنین) یان ئه‌وه‌یه به سزا له‌ناویان ده‌به‌یت (ئه‌گه‌ر له‌سه‌ر کوفر و تاوانیان به‌رده‌وام بوون) یان چاکه‌یان له‌گه‌ڵدا ده‌که‌یت (ئه‌گه‌ر شوێنی ئیمان و چاکە نه‌که‌وتن).<ref>[[قورئان|قورئان]]، [[کەھف]]، [[ئایەت|ئایەت]]ی ٨٦</ref> <small>( [[کەھف|سورەتی کەھف]]، [[ئایەت|ئایەتی]] ٨٦)</small> و لە لێکدانەوەی [[ئیبن کەسیر]]دا واتە: «واتا لە ڕووانگەی خۆیەوە خۆری بینی لە دەریای دەوروبەری ئاوابوو و ھەرکەسێک کە دەگاتە کەناراوەکانی ئەمە دەیبینێت وەک ئەوەی تێیدا ئاوا بێت».<ref>https://web.archive.org/web/20180323003829/http://quran.al-islam.com/Page.aspx?pageid=221&BookID=11&Page=1</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئیسلام|ژیاننامە|میسر|مێژوو|قورئان}} {{پۆلی کۆمنز|Iskandar Dhul-Qarnayn}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{قورئان-کۆلکە}} {{ئیسلام-کۆلکە}} [[پۆل:وشە و دەستەواژە عەرەبییەکان]] [[پۆل:میتۆلۆژیای ئیسلامی]] [[پۆل:کەسایەتییەکانی ناو قورئان]] n99j4c3aj37gg9lhhla5av0dp4njfcn 0 243757 1688091 1363821 2026-10-16T16:36:47Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (تورکیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە) 1688091 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس}} '''پرۆسەی ئاشتی پارتی کرێکارانی کوردستان-تورکیا''' ھەروەھا لە میدیای تورکی و کوردیدا بە '''ھەوڵی ئاشتی''' ناسراوە. ھەوڵێکی بەردەوامی ئاشتییە بە ئامانجی چارەسەرکردنی ململانێی کورد و [[تورکیا]] کە لە [[١٩٨٤|ساڵی ١٩٨٤]]ەوە بەردەوامە و نزیکەی ١٠٠ ھەزار کوژراو و زیانی [[ئابوور|ئابووری]] لە [[تورکیا]]دا لێکەوتووەتەوە. ھەرچەندە لە نێوان [[١٩٩٩|ساڵانی ١٩٩٩]] بۆ [[٢٠٠٤|٢٠٠٤]] ململانێکان وەستان، بەڵام ھەردوو لایەن نەگەیشتنە ڕێککەوتنێکی لێکتێگەیشتن کە ململانێکان بوەستێنێت. ئاگربەستی ساڵی ٢٠١٣ بەردەوام بوو تا داڕما لە ساڵی ٢٠١٥، ئەمەش دوای ڕووداوەکانی جەیلان پینار بوو، کە تیایدا [[پەکەکە]] دوو پۆلیسی [[تورکیا]]ی کوشت، و تورکیای تۆمەتبار کرد بەوەی کە ھاوکاری [[داعش|دەوڵەتی ئیسلامیی]] کردووە لە تەقینەوەی سیرووچدا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٦ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٧|سەردێڕ=Regional Repercussions Of the Turkish-Kurd Peace Process|ناونیشان=https://www.al-monitor.com/pulse/politics/2013/05/turkish-kurdish-peace-process-region-effects-iran.html|ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣|وێبگە=web.archive.org|ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٧|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20171206140051/https://www.al-monitor.com/pulse/politics/2013/05/turkish-kurdish-peace-process-region-effects-iran.html|ڕەوشی ناونیشان=bot: unknown}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=The Peace Process between Turkey and the Kurds: Anatomy of a Failure|ناونیشان=https://www.routledge.com/The-Peace-Process-between-Turkey-and-the-Kurds-Anatomy-of-a-Failure/Ozpek/p/book/9780367607302|ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣|وێبگە=Routledge & CRC Press|زمان=en}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=PKK bekennt sich zu Anschlag auf Polizisten – DW – 22.07.2015|ناونیشان=https://www.dw.com/de/pkk-bekennt-sich-zu-anschlag-auf-zwei-polizisten/a-18599274|ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣|وێبگە=dw.com|زمان=de}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢٢ی تەممووزی ٢٠١٥|سەردێڕ=PKK claims killing of Turkish policemen in revenge for Syria border attack - Türkiye News|ناونیشان=https://www.hurriyetdailynews.com/pkk-claims-killing-of-turkish-policemen-in-revenge-for-syria-border-attack-85756|ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣|وێبگە=Hürriyet Daily News|زمان=en}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢٢ی تەممووزی ٢٠١٥|سەردێڕ=Kurdish militants claim 'revenge' killing of two Turkish policemen|ناونیشان=https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/europe/turkey/11755018/Two-Turkish-police-officers-killed-close-to-Syria-border.html|ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣|وێبگە=The Telegraph|زمان=en}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|تورکیا|کوردستان|دەیەی ٢٠١٠}} {{تورکیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:عەبدوڵڵا ئۆجەلان]] 0mig9lnzus9ufet42y0rir7i1j015bs 0 243776 1688614 1527037 2026-10-17T07:37:56Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، ئەرژەنتین-کۆلکە، سیاسەت-کۆلکە) 1688614 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی دەسەڵاتدار|name=پۆل پۆت|native_name={{lang|km|ប៉ុល ពត}}|image=|caption=|office=[[General Secretary of the Communist Party of Kampuchea]]{{efn|Known as Workers' Party of Kampuchea until 1966.}}|deputy=[[Nuon Chea]]|predecessor=[[Tou Samouth]] (١٩٦٢)|successor=''Position abolished'' (party dissolved)|office2=[[List of prime ministers of Cambodia|Prime Minister of Democratic Kampuchea]]|deputy2={{ubl|[[Ieng Sary]]|[[Son Sen]]|[[Vorn Vet]]}}|president2=[[Khieu Samphan]]|predecessor2=[[Nuon Chea]] (acting)|successor2=[[Pen Sovan]] (1981)|president3=[[Khieu Samphan]]|deputy3={{ubl|[[Ieng Sary]]|[[Son Sen]]|[[Vorn Vet]]}}|predecessor3=[[Khieu Samphan]] (acting)|successor3=[[Nuon Chea]] (acting)|birth_name=Saloth Sâr|birth_date={{birth date|1925|5|19|df=y}}|birth_place=[[Prek Sbauv]], [[Kampong Thom Province]], [[French protectorate of Cambodia|Cambodia]], [[French Indochina]]|death_date={{death date and age|1998|4|15|1925|5|19|df=y}}|death_place=Choam, {{ill|Trapeang Prei|km|ឃុំត្រពាំងប្រីយ៍}}, [[Anlong Veng District|Anlong Veng]], [[Oddar Meanchey Province|Oddar Meanchey]], [[Khmer Rouge unrecognized government (1994–1998)|Cambodia]]{{ھن}}{{coord|14.353862|N|104.121282|E}}|resting_place_coordinates={{coord|14.342910|N|104.057948|E}}|education=[[EFREI]] (بێ بڕواننامە)|resting_place=چۆوام، {{ill|Trapeang Prei|km|ឃុំត្រពាំងប្រីយ៍}}, Anlong Veng, Oddar Meanchey, کەمبۆدیا|spouse={{plainlist| * {{marriage|[[خیو پۆناری]]|1956|1979|end=جیابوونەوە}} * {{marriage|میا سۆن|١٩٨٦}} }}|children=سار پاتچاتا<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.phnompenhpost.com/national/pol-pot’s-daughter-weds|سەردێڕ=Pol Pot's daughter weds|ئیش=[[The Phnom Penh Post]]|ڕێکەوت=١٧ی ئازاری ٢٠١٤|ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی حوزەیرانی ٢٠١٤|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٠ی ئابی ٢٠١٤|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20140810083417/http://www.phnompenhpost.com/national/pol-pot’s-daughter-weds|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref>|party={{ubl|[[پاتی دیموکراتیکی کامپوچیا]] (١٩٨١–١٩٩٣)|[[پارتی کۆمۆنیستی کامپوچیا]] (١٩٦٠–١٩٨١)}}|otherparty=[[پارتی کۆمۆنیستی فەڕەنسی]] (پەنجاکان)|signature=Pol Pot signature.svg|serviceyears=١٩٦٣–١٩٩٧|allegiance={{ubl|[[خمێری سوور]]|[[دێموکراتیک کەمپوچیا]]}}|rank=ژەنەرال|branch=[[سوپای شۆڕشگێڕیی کەمپوچیا]]|battles={{ubl|[[شەڕی ڤیێتنام]]|[[شەڕی ناوخۆیی کەمبۆدیا]]|[[شەڕی ڤیێتنام-کەمبۆدیا]]}}}} '''پۆل پۆت'''{{تێبینی|{{IPAc-en|UK|p|ɒ|l|_|ˈ|p|ɒ|t}} {{respell|pol|_|POT}}, {{IPAc-en|US|p|oʊ|l|_|ˈ|p|ɒ|t}} {{respell|pohl|_|POT}}; {{lang-km|ប៉ុល ពត|Pŏl Pôt}}, {{IPA-km|pol pɔːt|pron}}.}} (لەدایکبووی '''سالۆت سار'''؛{{تێبینی|{{lang-km|សាឡុត ស|Salŏt Sâ|links=no}}, {{IPA-km|saːlot sɑː|pron}}.}} ١٩ی ئایاری ١٩٢٥–١٥ی نیسانی ١٩٩٨) شۆڕشگێڕ، دیکتاتۆر و سیاسەتمەدارێکی کەمبۆدی بوو، ئەو لە نێوان ساڵانی ١٩٧٦ و ١٩٧٩ وەک سەرۆکوەزیرانی کامبۆدیای دیموکرات حوکمڕانی [[کەمبۆدیا]]ی کردووە. لە ڕووی ئایدیۆلۆژییەوە [[کۆمۆنیزم|کۆمۆنیست]] و ئیتنۆناسیونالیستێکی خمێر بوو، لە ساڵی ١٩٦٣ تا ١٩٩٧ ئەندامێکی سەرەکی بزووتنەوەی [[کۆمۆنیزم|کۆمۆنیستی]] کەمبۆدیا بوو، خمێری سوور لە ساڵانی ١٩٦٣ تا ١٩٨١ وەک سکرتێری گشتی حزبی کۆمۆنیستی کامپوچیا کاری کردووە.{{تێبینی|Known as the ''Workers' Party of Kampuchea'' until 1966.{{cn|date=September 2023}}}} ئیدارەکەی کەمبۆدیای گۆڕی بۆ دەوڵەتێکی کۆمۆنیستی [[ڕژێمی تاک حیزبی|تاک حزبی]] و کۆمەڵکوژی کەمبۆدیای ئەنجامدا. پۆل پۆت کەمبۆدیای گۆڕی بۆ دەوڵەتێکی یەک حزبی کە ناوی لێنا کامپوچیا دیموکراتیک. حکوومەتی پۆل پۆت بە ھەوڵی دروستکردنی کۆمەڵگەیەکی سۆسیالیستی کشتوکاڵی کە پێیوابوو پەرەدەستێنێت بۆ ئەوەی ببێتە کۆمەڵگەیەکی کۆمۆنیست، بە زۆر دانیشتووانی شارەکانی گواستەوە بۆ لادێکان و ناچاریان کرد لە کێڵگە بەکۆمەڵەکاندا کاربکەن. بەدواداچوون بۆ یەکسانیخوازی تەواو، [[پارە]] ھەڵوەشایەوە و ھەموو ھاووڵاتیان ناچار بوون ھەمان جل و بەرگی ڕەش لەبەر بکەن. [[کوشتنی بەکۆمەڵ]] لە نەیارانی حکوومەت کە ھەستیان پێدەکرا، لەگەڵ بەدخۆراکی و خراپی چاودێری پزیشکی، لە نێوان ١٫٥ بۆ ٢ ملیۆن کەسی کوشت، کە نزیکەی چارەکێکی دانیشتووانی کەمبۆدیا بوون؛ پرۆسەیەک کە دواتر ناوی لێنرا جینۆسایدی کەمبۆدیا. دووبارە [[پاکتاوکردن|پاککردنەوەی]] CPK ناڕەزایی گەشەسەندووی لێکەوتەوە؛ تا ساڵی ١٩٧٨ سەربازانی کەمبۆدیا خەریکی یاخیبوون بوون لە ڕۆژھەڵات. دوای چەند ساڵێک لە پێکدادانی سنوورەکان، ڤێتنام تازە یەکگرتوو لە کانوونی دووەمی ساڵی ١٩٧٨دا ھێرشی کردە سەر کەمبۆدیا و پۆل پۆتی ڕووخاند و لە ساڵی ١٩٧٩ حکوومەتێکی ڕکابەری دامەزراند. خمیرە سوورەکان پاشەکشەیان کرد بۆ جەنگەڵەکانی نزیک سنووری تایلەند، لەوێشەوە بەردەوام بوون لە شەڕکردن. لەگەڵ تێکچوونی باری تەندروستی، پۆل پۆت لە زۆرێک لە ڕۆڵەکانی لە بزووتنەوەکەیدا وازی ھێنا. لە ساڵی ١٩٩٨ فەرماندەی خمیری سوور تا مۆک پۆل پۆتی خستە ژێر دەستبەسەری ماڵەوە و دوای ماوەیەکی کەم پۆل پۆت کۆچی دوایی کرد. پۆل پۆت بە وەرگرتنی دەسەڵات لە لووتکەی کاریگەرییەکانی کۆمۆنیزمی جیھانیدا، سەلماندی کە دابەشکەرێکە بۆ بزووتنەوەی کۆمۆنیستی نێودەوڵەتی. زۆرێک بانگەشەی ئەوەیان دەکرد کە ئەو لە مارکسیزم-لینینیزمی ئۆرتۆدۆکس لای داوە، بەڵام چین و دواتر ئەمریکا پشتگیریان لە حکوومەتەکەی کرد وەک قەڵایەک لە دژی کاریگەریی [[یەکێتیی سۆڤیەت|سۆڤیەت]] لە [[باشووری ڕۆژھەڵاتی ئاسیا]]. لە ئاستی نێودەوڵەتیدا بە شێوەیەکی بەرفراوان ئیدانە کرا بەھۆی ڕۆڵی لە کۆمەڵکوژی کەمبۆدیا و ھەروەھا وەک دیکتاتۆرێکی [[تەواوخوازی|تۆتالیتار]] سەیر دەکرا کە تاوانبار بوو بە [[تاوانەکانی دژی مرۆڤایەتی]]. == تێبینییەکان == {{تێبینییەکان}} == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|ئەرژەنتین|سیاسەت|شەڕی سارد}} {{پۆلی کۆمنز|Pol Pot}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{ئەرژەنتین-کۆلکە}} {{سیاسەت-کۆلکە}} [[پۆل:ئەو سەرۆکانەی بە کودەتا لاکەوتوون]] [[پۆل:تەواوخوازی]] [[پۆل:دژە ڕۆشنبیری]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٢٥]] [[پۆل:مردووانی ١٩٩٨]] tt7o2qnqf6t6jk8s5dg3p3jbx682fi7 1688629 1688614 2026-10-17T09:02:48Z AramBot 39807 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688629 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی دەسەڵاتدار|name=پۆل پۆت|native_name={{lang|km|ប៉ុល ពត}}|image=|caption=|office=[[General Secretary of the Communist Party of Kampuchea]]{{efn|Known as Workers' Party of Kampuchea until 1966.}}|deputy=[[Nuon Chea]]|predecessor=[[Tou Samouth]] (١٩٦٢)|successor=''Position abolished'' (party dissolved)|office2=[[List of prime ministers of Cambodia|Prime Minister of Democratic Kampuchea]]|deputy2={{ubl|[[Ieng Sary]]|[[Son Sen]]|[[Vorn Vet]]}}|president2=[[Khieu Samphan]]|predecessor2=[[Nuon Chea]] (acting)|successor2=[[Pen Sovan]] (1981)|president3=[[Khieu Samphan]]|deputy3={{ubl|[[Ieng Sary]]|[[Son Sen]]|[[Vorn Vet]]}}|predecessor3=[[Khieu Samphan]] (acting)|successor3=[[Nuon Chea]] (acting)|birth_name=Saloth Sâr|birth_date={{birth date|1925|5|19|df=y}}|birth_place=[[Prek Sbauv]], [[Kampong Thom Province]], [[French protectorate of Cambodia|Cambodia]], [[French Indochina]]|death_date={{death date and age|1998|4|15|1925|5|19|df=y}}|death_place=Choam, {{ill|Trapeang Prei|km|ឃុំត្រពាំងប្រីយ៍}}, [[Anlong Veng District|Anlong Veng]], [[Oddar Meanchey Province|Oddar Meanchey]], [[Khmer Rouge unrecognized government (1994–1998)|Cambodia]]{{ھن}}{{coord|14.353862|N|104.121282|E}}|resting_place_coordinates={{coord|14.342910|N|104.057948|E}}|education=[[EFREI]] (بێ بڕواننامە)|resting_place=چۆوام، {{ill|Trapeang Prei|km|ឃុំត្រពាំងប្រីយ៍}}, Anlong Veng, Oddar Meanchey, کەمبۆدیا|spouse={{plainlist| * {{marriage|[[خیو پۆناری]]|1956|1979|end=جیابوونەوە}} * {{marriage|میا سۆن|١٩٨٦}} }}|children=سار پاتچاتا<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.phnompenhpost.com/national/pol-pot’s-daughter-weds|سەردێڕ=Pol Pot's daughter weds|ئیش=[[The Phnom Penh Post]]|ڕێکەوت=١٧ی ئازاری ٢٠١٤|ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی حوزەیرانی ٢٠١٤|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٠ی ئابی ٢٠١٤|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20140810083417/http://www.phnompenhpost.com/national/pol-pot’s-daughter-weds|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref>|party={{ubl|[[پاتی دیموکراتیکی کامپوچیا]] (١٩٨١–١٩٩٣)|[[پارتی کۆمۆنیستی کامپوچیا]] (١٩٦٠–١٩٨١)}}|otherparty=[[پارتی کۆمۆنیستی فەڕەنسی]] (پەنجاکان)|signature=Pol Pot signature.svg|serviceyears=١٩٦٣–١٩٩٧|allegiance={{ubl|[[خمێری سوور]]|[[دێموکراتیک کەمپوچیا]]}}|rank=ژەنەرال|branch=[[سوپای شۆڕشگێڕیی کەمپوچیا]]|battles={{ubl|[[شەڕی ڤیێتنام]]|[[شەڕی ناوخۆیی کەمبۆدیا]]|[[شەڕی ڤیێتنام-کەمبۆدیا]]}}}} '''پۆل پۆت'''{{تێبینی|{{IPAc-en|UK|p|ɒ|l|_|ˈ|p|ɒ|t}} {{respell|pol|_|POT}}, {{IPAc-en|US|p|oʊ|l|_|ˈ|p|ɒ|t}} {{respell|pohl|_|POT}}; {{lang-km|ប៉ុល ពត|Pŏl Pôt}}, {{IPA-km|pol pɔːt|pron}}.}} (لەدایکبووی '''سالۆت سار'''؛{{تێبینی|{{lang-km|សាឡុត ស|Salŏt Sâ|links=no}}, {{IPA-km|saːlot sɑː|pron}}.}} ١٩ی ئایاری ١٩٢٥–١٥ی نیسانی ١٩٩٨) شۆڕشگێڕ، دیکتاتۆر و سیاسەتمەدارێکی کەمبۆدی بوو، ئەو لە نێوان ساڵانی ١٩٧٦ و ١٩٧٩ وەک سەرۆکوەزیرانی کامبۆدیای دیموکرات حوکمڕانی [[کەمبۆدیا]]ی کردووە. لە ڕووی ئایدیۆلۆژییەوە [[کۆمۆنیزم|کۆمۆنیست]] و ئیتنۆناسیونالیستێکی خمێر بوو، لە ساڵی ١٩٦٣ تا ١٩٩٧ ئەندامێکی سەرەکی بزووتنەوەی [[کۆمۆنیزم|کۆمۆنیستی]] کەمبۆدیا بوو، خمێری سوور لە ساڵانی ١٩٦٣ تا ١٩٨١ وەک سکرتێری گشتی حزبی کۆمۆنیستی کامپوچیا کاری کردووە.{{تێبینی|Known as the ''Workers' Party of Kampuchea'' until 1966.{{cn|date=September 2023}}}} ئیدارەکەی کەمبۆدیای گۆڕی بۆ دەوڵەتێکی کۆمۆنیستی [[ڕژێمی تاک حیزبی|تاک حزبی]] و کۆمەڵکوژی کەمبۆدیای ئەنجامدا. پۆل پۆت کەمبۆدیای گۆڕی بۆ دەوڵەتێکی یەک حزبی کە ناوی لێنا کامپوچیا دیموکراتیک. حکوومەتی پۆل پۆت بە ھەوڵی دروستکردنی کۆمەڵگەیەکی سۆسیالیستی کشتوکاڵی کە پێیوابوو پەرەدەستێنێت بۆ ئەوەی ببێتە کۆمەڵگەیەکی کۆمۆنیست، بە زۆر دانیشتووانی شارەکانی گواستەوە بۆ لادێکان و ناچاریان کرد لە کێڵگە بەکۆمەڵەکاندا کاربکەن. بەدواداچوون بۆ یەکسانیخوازی تەواو، [[پارە]] ھەڵوەشایەوە و ھەموو ھاووڵاتیان ناچار بوون ھەمان جل و بەرگی ڕەش لەبەر بکەن. [[کوشتنی بەکۆمەڵ]] لە نەیارانی حکوومەت کە ھەستیان پێدەکرا، لەگەڵ بەدخۆراکی و خراپی چاودێری پزیشکی، لە نێوان ١٫٥ بۆ ٢ ملیۆن کەسی کوشت، کە نزیکەی چارەکێکی دانیشتووانی کەمبۆدیا بوون؛ پرۆسەیەک کە دواتر ناوی لێنرا جینۆسایدی کەمبۆدیا. دووبارە [[پاکتاوکردن|پاککردنەوەی]] CPK ناڕەزایی گەشەسەندووی لێکەوتەوە؛ تا ساڵی ١٩٧٨ سەربازانی کەمبۆدیا خەریکی یاخیبوون بوون لە ڕۆژھەڵات. دوای چەند ساڵێک لە پێکدادانی سنوورەکان، ڤێتنام تازە یەکگرتوو لە کانوونی دووەمی ساڵی ١٩٧٨دا ھێرشی کردە سەر کەمبۆدیا و پۆل پۆتی ڕووخاند و لە ساڵی ١٩٧٩ حکوومەتێکی ڕکابەری دامەزراند. خمیرە سوورەکان پاشەکشەیان کرد بۆ جەنگەڵەکانی نزیک سنووری تایلەند، لەوێشەوە بەردەوام بوون لە شەڕکردن. لەگەڵ تێکچوونی باری تەندروستی، پۆل پۆت لە زۆرێک لە ڕۆڵەکانی لە بزووتنەوەکەیدا وازی ھێنا. لە ساڵی ١٩٩٨ فەرماندەی خمیری سوور تا مۆک پۆل پۆتی خستە ژێر دەستبەسەری ماڵەوە و دوای ماوەیەکی کەم پۆل پۆت کۆچی دوایی کرد. پۆل پۆت بە وەرگرتنی دەسەڵات لە لووتکەی کاریگەرییەکانی کۆمۆنیزمی جیھانیدا، سەلماندی کە دابەشکەرێکە بۆ بزووتنەوەی کۆمۆنیستی نێودەوڵەتی. زۆرێک بانگەشەی ئەوەیان دەکرد کە ئەو لە مارکسیزم-لینینیزمی ئۆرتۆدۆکس لای داوە، بەڵام چین و دواتر ئەمریکا پشتگیریان لە حکوومەتەکەی کرد وەک قەڵایەک لە دژی کاریگەریی [[یەکێتیی سۆڤیەت|سۆڤیەت]] لە [[باشووری ڕۆژھەڵاتی ئاسیا]]. لە ئاستی نێودەوڵەتیدا بە شێوەیەکی بەرفراوان ئیدانە کرا بەھۆی ڕۆڵی لە کۆمەڵکوژی کەمبۆدیا و ھەروەھا وەک دیکتاتۆرێکی [[تەواوخوازی|تۆتالیتار]] سەیر دەکرا کە تاوانبار بوو بە [[تاوانەکانی دژی مرۆڤایەتی]]. == تێبینییەکان == {{تێبینییەکان}} == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|ئەرژەنتین|سیاسەت|شەڕی سارد}} {{پۆلی کۆمنز|Pol Pot}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{ئەرژەنتین-کۆلکە}} {{سیاسەت-کۆلکە}} [[پۆل:ئەو سەرۆکانەی بە کودەتا لاکەوتوون]] [[پۆل:تەواوخوازی]] [[پۆل:دژە ڕۆشنبیری]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٢٥]] [[پۆل:مردووانی ١٩٩٨]] [[پۆل:ڕەخنەگرانی دینەکان]] ovjf4pqwdoyi43frvp7u49hxzvupslt 0 243794 1688245 1687331 2026-10-16T20:12:45Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688245 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {| class="wikitable" |+ ! colspan="2" |ئاژەڵبازی |- | colspan="2" |[[پەڕگە:Édouard-Henri Avril (28).jpg|وێنۆک]] |- | colspan="2" |'''زانیاری گشتی''' |- |'''لقێکە لە''' | * [[تاوان]] * [[نەخۆشی]] |- !نووسین بە فۆنتی"كانا" |'''じゅうかん''' |- |'''پسپۆڕی پزیشکی''' | * دەروونی * دەروونناسی |- |'''نۆیەمین پۆلێنکردنی نێودەوڵەتی بۆ نەخۆشیەکان - گۆڕین بە دەرمان (ICD-9-CM)''' | {| class="wikitable" |302.1 |} |} '''زووفیلیا''' یاخوود ئاژەڵبازی بریتیە لە تێکچوونێکی سێکسی کە مرۆڤ سێکس لەگەڵ گیاندارەکان دەکات بۆ تێرکردنی حەزەکانی و ئەم حاڵەتە لە زۆرێک لە وڵاتانی جیهاندا قەدغەیە. <ref name="DSM 5">{{بیرخستنەوەی کتێب|سەردێڕ=Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, Fifth Edition|بڵاوکەرەوە=American Psychiatric Publishing|ساڵ=٢٠١٣|editor-last=American Psychiatric Association|پەڕە=٧٠٥|chapter=Other Specified Paraphilic Disorder, 302.89 (F65.89)}}</ref> <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=P. Rafferty|یەکەم=John|ڕێکەوت=٢١ی ئەیلوولی ٢٠٢٢|سەردێڕ=Zoophilia|ناونیشان=https://www.britannica.com/topic/zoophilia|ڕێکەوتی سەردان=٩ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٣|وێبگە=Encyclopedia Britannica}}</ref> '''ئاژەڵبازی''' لە بنەڕەتدا ئاماژەیە بۆ چالاکیەکی سێکسی لە نێوان مرۆڤ و گیاندارە نامرۆڤەکاندا. {{تێبینی|The terms are often used interchangeably, but it is important to make a distinction between the attraction (zoophilia) and the act (bestiality).<ref name="ranger">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین١= Ranger |یەکەم١=R. |دوایین٢=Fedoroff |یەکەم٢=P. |ساڵ= ٢٠١٤|سەردێڕ= Commentary: Zoophilia and the Law | journal = Journal of the American Academy of Psychiatry and the Law Online |بەرگ= ٤٢| issue = 4 |پەڕەکان= ٤٢١–٤٢٦|ناونیشان= http://www.jaapl.org/content/42/4/421.full | pmid = ٢٥٤٩٢٠٦٧}}</ref>}} بەهۆی کەمی لێکۆڵینەوە لەسەر ئەم بابەتە، ئەستەمە بتوانین بگەینە ئەو ئەنجامەی کە ئاژەڵداری چەندە بەرەبڵآوە لە کۆمەڵگەدا. <ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین=Holoyda|یەکەم=Brian|دوایین٢=Sorrentino|یەکەم٢=Renee|دوایین٣=Hatters Friedman|یەکەم٣=Susan|دوایین٤=Allgire|یەکەم٤=John|ڕێکەوت=٢٠١٨|سەردێڕ=Bestiality: An introduction for legal and mental health professionals|ناونیشان=https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/30306630/|journal=Behavioral Sciences & the Law|بەرگ=٣٦|issue=6|پەڕەکان=٦٨٧–٦٩٧|doi=10.1002/bsl.2368|pmid=٣٠٣٠٦٦٣٠|ڕێکەوتی سەردان=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٣}}</ref> لە بەرامبەر ئەمەدا مەزەندە دەکرێت کە لە ساڵی 2021دا لە %2ی دانیشتوانی زەوی زووفیلیایان هەبێت کە دەکاتە زیاتر لە 140 ملیۆن کەس. <ref name=":0">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین=Campo-Arias|یەکەم=Adalberto|دوایین٢=Herazo|یەکەم٢=Edwin|دوایین٣=Ceballos-Ospino|یەکەم٣=Guillermo A.|ڕێکەوت=ئازاری ٢٠٢١|سەردێڕ=Review of cases, case series and prevalence studies of zoophilia in the general population|ناونیشان=http://www.scielo.org.co/scielo.php?script=sci_abstract&pid=S0034-74502021000100034&lng=en&nrm=iso&tlng=es|journal=Revista Colombiana de Psiquiatría|زمان=en|بەرگ=٥٠|issue=1|پەڕەکان=٣٤–٣٨|doi=10.1016/j.rcp.2019.03.003|issn=0034-7450|pmid=٣٣٦٤٨٦٩٤}}</ref> == مێژوو == دیدگای مێژوویی سەبارەت بە زۆفیلیا (ئاژەلبازی) زۆر جیاوازە، لە سەرەتادا لە سەردەمی پێش مێژوودا، کە وێنەکردنی وێنەی ئاژەڵبازی لە هونەری بەردی ئەوروپیەکاندا دەردەکەوێت،<ref name="Bahn1998">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Paul G. Bahn|ناونیشان=https://books.google.com/books?id=xwm_D1u_UTsC&q=%22prehistoric+art%22+bestiality&pg=PA188|سەردێڕ=The Cambridge Illustrated History of Prehistoric Art|بڵاوکەرەوە=Cambridge University Press|ساڵ=١٩٩٨|ژپنک=٩٧٨-٠-٥٢١-٤٥٤٧٣-٥|پەڕە=١٨٨}}</ref> هەتا سەدەکانی ناوەڕاست، کە بە ئاژەڵبازیکردن سزای لەسێدارەدانت تووشەبوو. لە زۆر شوێنی جیهاندا، بەپێی یاساکانی دەستدرێژیکردنە سەر ئاژەڵان یان یاساکانی مامەڵەکردن لەگەڵ لووتی بوون یان تاوانەکانی دژی سروشت سێکس کردن لەگەڵ ئاژەڵدا نایاساییە. [[پەڕگە:Kylix_with_Satyr_and_Fawn_2.jpg|وێنۆک|275x275پیکسڵ| کیلیکس وێنەی سیلینۆسیکردووە کە سێکس لەگەڵ ئاسکێک دەکات، مێژووەکەی دەگەڕێتەوە بۆ 500 ساڵی پێش زایین.]] [[پەڕگە:2014-01-26_Roman_Oil_Lamp_with_Erotic_Motiv_09_anagoria.JPG|وێنۆک| چرای ڕۆنی ڕۆمانی کە مێژووەکەی دەگەڕێتەوە بۆ سەدەی 1-3 ی زایینی، کە کردەوەیەکی زۆفیلیکی نیشان دەدات]] == زاراوەسازی == === گشتی === سێ زاراوەی سەرەکی کە بە شێوەیەکی باو سەبارەت بە بابەتەکە بەکاردەهێنرێن- '''''zoophilia'', ''bestiality'', and ''zoosexuality'''''<nowiki/>''---'' بە شێوەیەکی گۆڕاو بەکاردەهێنرێن. هەندێک لە توێژەران جیاوازی دەکەن لە نێوان زۆفیلیا (وەک حەزێکی سێکسی بەردەوام بۆ ئاژەڵان) و ئاژەڵبازی (وەک کردەوەی سێکسی لەگەڵ ئاژەڵەکاندا)، هەندێک لە توێژینەوەکان دەریانخستووە کە خۆشویستن بۆ ئاژەڵەکان دەگمەنە لەنێو ئەو کەسانەی کە پەیوەندی سێکسی لەگەڵ ئاژەڵەکاندا دەکەن. <ref name="earls">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین=Earls|یەکەم=C. M.|دوایین٢=Lalumiere|یەکەم٢=M. L.|ساڵ=٢٠٠٢|سەردێڕ=A Case Study of Preferential Bestiality (Zoophilia)|journal=Sexual Abuse: A Journal of Research and Treatment|بەرگ=١٤|issue=1|پەڕەکان=٨٣–٨٨|doi=10.1177/107906320201400106|pmid=١١٨٠٣٥٩٧}}</ref> جگە لەوەش هەندێک لە ئاژەڵدۆستەکانیش باس لەوە دەکەن کە هەرگیز پەیوەندی سێکسیان لەگەڵ هیچ ئاژەڵێکدا نەبووە. <ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین=Maratea, R. J.|ساڵ=٢٠١١|سەردێڕ=Screwing the pooch: Legitimizing accounts in a zoophilia on-line community|journal=Deviant Behavior|بەرگ=٣٢|issue=10|پەڕە=٩٣٨|doi=10.1080/01639625.2010.538356}}</ref> ئەو کەسانەی کە تووشی زۆفیلیا بوون بە "زۆفیل" ناسراون، هەرچەندە هەندێکجار بە "زۆسێکسول"یش، یان تەنانەت زۆر بە سادەیی <ref name="Handbookth">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Beetz, Andrea M.|سەردێڕ=The International Handbook of Animal Abuse and Cruelty: Theory, Research, and Application|بڵاوکەرەوە=Purdue University Press|ساڵ=٢٠١٠|ژپنک=٩٧٨-١-٥٥٧٥٣-٥٦٥-٨|editor-last=Ascione, Frank|chapter=Bestiality and Zoophilia: A Discussion of Sexual Contact With Animals|chapter-url=https://books.google.com/books?id=G_MwT9OHj4AC&q=zoophilia&pg=PA201}}</ref> ''Zooerasty'', ''sodomy'', و ''zooerastia'' <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=zooerastia definition|ناونیشان=http://dictionary.reference.com/browse/zooerastia|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠١١|وێبگە=Dictionary.com}}</ref> کە زاراوەی دیکەن و پەیوەندییەکی نزیکیان بە بابەتەکەوە هەیە بەڵام کەمتر هاوواتای زاراوەی پێشوون و بە دەگمەن بەکاردەهێنرێن. "بێستیۆسێکسوالیتی" بە کورتی لەلایەن '''Allen (1979)''' باسکراوە، بەڵام هەرگیز بە شێوەیەکی بەرفراوان جێگیر نەبووە.  === زووفیلیا === [[پەڕگە:The_Dream_of_the_Fisherman's_Wife,_British_Museum,_version_1_(cropped).jpg|ڕاست|وێنۆک|220x220پیکسڵ| [[ھۆکوسای|Hokusai]] 's (1760–1849) ''خەونی هاوسەری ماسیگرەکە'']] زاراوەی ''زووفیلیا'' لە تێکەڵکردنی دوو ناو لە زمانی [[زمانی یۆنانی|یۆنانیدا]] وەرگیراوە : '''''ζῷον''''' ( ''zṓion'' ، بە واتای "ئاژەڵ") و '''''φιλία''''' ( ''[[wiktionary:-philia|philia]]'' ، بە واتای "خۆشەویستی (پاک)"). دێن، زووفیلیا لە ئەنجامی پارافیلیای تایبەت ( وروژاندنی نائاسایی) کە ئاماژەیە بۆ حەزکردنێکی دیاریکراو بۆ ئاژەڵەکان لەلایەن مرۆڤەکان دێت وەک هاوبەشی سێکسییان. هەرچەندە کرافت-ئیبینگ زاراوەی ''زۆێراستیشی'' بۆ پارافیلیای سەرنجڕاکێشانی سێکسی تایبەت بۆ ئاژەڵەکان داهێناوە، == سەرچاوەکان == {{Reflist|30em}} == بەستەری دەرەکی == * [https://web.archive.org/web/20120204033652/http://www2.hu-berlin.de/sexology/GESUND/ARCHIV/SEN/CH06.HTM#b3-BESTIALITY ئینسایکلۆپیدیای سێکسییەتی مرۆڤ بۆ "ئاژەڵایەتی"] لە بەشی سێکسۆلۆژی زانکۆی هومبۆڵت، بەرلین. * [https://web.archive.org/web/20160122115903/http://www.zoofolio.com/?database%2F سەرچاوەکانی زۆفیلیا بنکەدراوە] لە سێدارەدانی تاوانکاری ئاژەڵداری و زۆوسایدیزم. * [http://www.pet-abuse.com/database/ بنکەدراوەی تاوانەکانی دەستدرێژیکردنە سەر ئاژەڵان] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171211203524/http://www.pet-abuse.com/database/ |date=١١ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٧ }} Archived </link> فۆڕمی گەڕان بۆ ئەمریکا و بەریتانیا. {{پۆلی کۆمنز|Zoophilia}} {{تووڵی دەروازە|سێکسناسی|گیانلەبەران|دەروونناسی}} {{سێکسناسی-کۆلکە}} {{دەروونناسی-کۆلکە}} [[پۆل:ئاژەڵان و مرۆڤەکان]] h8sdj7pg1otwaxyvaeyme4uqv5qnna1 0 243850 1688360 1685832 2026-10-16T20:36:53Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگەکانی {{[[داڕێژە:بنبەست|بنبەست]]}} و {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688360 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{بنبەست|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} '''خواناس وریا گلیی، لەدایکبووی ساڵی (1998-7-14) لە شاری چەمچەماڵ، لە ساڵی (2023-6-22) لەناو بازاڕی شاری چەمچەماڵ بەبەرچاوی خەڵکەوە بە دەسترێژی گوللە تیرۆرکرا لەلایەن موسڵمانێکی هاوشاریی خۆی بە هۆی جیاوازی فکری ئاینیەوە. .''' خواناس وریا گلیی، ھەر لە تەمەنی ٧ ساڵییەوە خولیایی هونەری نواندن بووە، وە لە ساڵی (2013) دەستی بە یاری کۆنفۆ کردووە، وە ساڵی (2019) ش بەفەرمی دەستی بەکاری شانۆیی کردووە.. بەهۆی نوێخوازی و هۆشیاریەوە لە ساڵی (2018)دا وازی لە ئاینی ئیسلام هێنا و لە ساڵی (2020) دا لە ڕێی بەشداری کردنی لە گۆرانی و کلیپێک لە دژی ئەو ئاینە خۆی ئاشکراکرد و ببوە ڕەخنەگرێکی ئاینی و مرۆڤێکی ئازادیخواز. لە ساڵی (2015)دا ژیانی هاوسەرگیری پێکدێنێت و دەبێتە باوکی کوڕێک بەناوی ڕامین. لە خانەوادەیەکی ڕۆشنبیر و مرۆڤدۆست چاوی بە دنیا هەڵهێناوە، بەرهەمی دایکێکی مامۆستا و باوکێکی شانۆکارە و خواناس خۆشی پەیمانگای هونەرە جوانەکانی تەواو کردووە، هەمیشە پاڵپشتی لە کارە هونەریەکانی کراوە لەلایەن خانەوادەکەیەوە. وە لە پاش تیرۆر کردنی لە ڕێکەوتی (5-5-2023) لە سەندیکای ھونەرمەندانی کوردستان باجی ئەندامێتی بە پلەی کارا پێدراوە. وە نازناوی (پـاشای شـەقـام)ی لێنراوە ھۆکاری ئەو نازناوەش بۆ کارە ھونەریەکانی و شانۆکانی دەگەرێتەوە کە لەسەر شەقام پێشکەشی کردووە. لە پاڵ کارو چالاکییەکانی و کارە ھونەریەکانی چەندین پیشەی جیاوازی دەکرد، بۆ دابین کردنی بژێوی ژیانی. وە دوو مانگ بەر لە تیرۆرکردنی سەردانی وڵاتی دوبەی کردووە بۆ کارکردن دوای دوو رۆژ لە گەرانەوەی بۆ کوردستان تیرۆرکرا بەدەستی چەپەڵی دوژمنانی مرۆڤایەتی . خواناس خولیایی سەماکردنی ھەبوو ھەر یەک لە جۆری سەماکانی ( کاپۆوێرای بەرازیلی و ماساکانی ئەفریقی و ھیندیە سورەکان ) نمایش دەکرد ، ھەروەھا هونەرمەندێکی شێوەکاریش بوو . خواناس خاوەنی خەڵاتی ئاڵتونی باشترین ئەکتەری کوردستان شێوەکار و یاریزانی ھونەری جەنگی . (بەشێک لەشانۆکانی) ١-نە کات نە شوێن ٢- مەرگ لە دەرگا دەدات ٣- سێوێ ٢١, کە لەم شانۆیەدا پێشبینی ھاتنی ڤایرۆسی کۆرۆنای کردبوو ٤- شانۆی فیزیای ٥- ٢٤ خولەک لە تەمدا (کۆمەلێک شعری لە شعرەکانی) ١-بۆ دایکم [http://%5B%5Bگرتە%20بکە|‏ https://www.youtube.com/watch?v=6Y5GrAf-u0g] ٢- بۆ باوکم [http://گرتە%20بکە ‏https://www.youtube.com/watch?v=SDNHmN4Kgik]{{بەستەری مردوو|url=http://xn--%20-uzeg5b07dgb6yf/ |date=ئازاری ٢٠٢٦ }} ٣- پارە و سامان و خۆشبەختی [http://گرتە%20بکە ‏https://www.youtube.com/watch?v=JLnvfuSCmSM]{{بەستەری مردوو|url=http://xn--%20-uzeg5b07dgb6yf/ |date=ئازاری ٢٠٢٦ }} ٤-من زیندووم [http://گرتەبکە ‏https://www.youtube.com/watch?v=lrhs5cGoRjE]{{بەستەری مردوو|url=http://xn--ngbdu69b0a4uc/ |date=تشرینی دووەمی ٢٠٢٣ }} ٥- ئەو شەوە [http://گرتە%20بکە ‏https://www.youtube.com/watch?v=7q3X89uYHi0]{{بەستەری مردوو|url=http://xn--%20-uzeg5b07dgb6yf/ |date=ئازاری ٢٠٢٦ }} ٦-خوداش گریا [http://گرتە%20بکە ‏https://youtu.be/Ko1QSf-ClD8?si=a_SQ8p1QxkY31FdS]{{بەستەری مردوو|url=http://xn--%20-uzeg5b07dgb6yf/ |date=ئازاری ٢٠٢٦ }} ٧-تۆڵە [http://گرتە%20بکە ‏https://youtu.be/Y5WPubSzOTw?si=yJ4QjdRf7EJ9wHzX]{{بەستەری مردوو|url=http://xn--%20-uzeg5b07dgb6yf/ |date=ئازاری ٢٠٢٦ }} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} 8abq4si0g4aii3ydswpt12qie9187r7 0 243856 1688263 1687130 2026-10-16T20:15:45Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688263 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} '''پارتی یەکێتیی سوریانی''' (بە [[سوریانی]]: ܓܒܐ ܕܚܘܝܕܐ ܣܘܪܝܝܐ ܒܣܣܘܪܝܐ) یەکێکە لە [[پارت]]ە [[سیاسەت|سیاسییە]] [[ئاشوورییەکان]] لە [[سووریا]]، کە بە ئامانجی نیشاندانی سەربەخۆیی ئاشوورییەکان لە سووریا لە ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٥ دامەزراوە. دوای شەڕی ناوخۆی سووریا، حیزبەکە پەیوەندی بە ڕیزەکانی نەیارانی حکوومەتەوە کرد و دژی [[بەشار ئەسەد بەشار]] وەستایەوە. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{بیرخستنەوەی ویکیی فارسی | سەردان = ٢ی ١١ی ٢٠٢٣}} {{تووڵی دەروازە|سووریا|سیاسەت|دەیەی ٢٠٠٠|زانستی سیاسەت}} {{سیاسەت-کۆلکە}} {{سووریا-کۆلکە}} [[پۆل:حیزبەکان، دامەزرانی ٢٠٠٥]] [[پۆل:حیزبەکانی سووریا]] [[پۆل:پارتە سۆسیال دیمۆکراتەکانی ئاسیا]] 324olcr8lk020khvq89t9472vsgn2jn 0 244319 1688622 1363970 2026-10-17T07:39:16Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کیمیا-کۆلکە) 1688622 wikitext text/x-wiki {{Chembox |verifiedrevid= |Name=پۆلیڤینیل کلۆرید |ImageFile=Polyvinylchlorid.svg |ImageSize=100px |ImageFile1=PVC-3D-vdW.png |ImageFile2=Pure Polyvinyl Chloride powder.jpg |IUPACName=poly(1-chloroethylene)<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=poly(vinyl chloride) (CHEBI:53243)|ناونیشان=https://www.ebi.ac.uk/chebi/searchId.do?chebiId=53243|ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٣|وێبگە=www.ebi.ac.uk}}</ref> |PIN= |SystematicName= |OtherNames=Polychloroethene }} '''پۆلیڤینیل کلۆرید''' یان '''پی ڤی سی''' سێیەم پڕبەرھەمھێنراوترین [[پۆلیمەر|فرەپاژەی]] پێکھێنەرانەی [[پلاستیک|پلاستیکی]] جیھانە. ساڵانە نزیکەی ٤٠ ملیۆن تۆن پی ڤی سی بەرھەم دەھێنرێت. پۆلیڤینیل کلۆرید ڕەقەیەکی سپی و شکەنییە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=About PVC|ناونیشان=https://pvc.org/about-pvc/|ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٣|وێبگە=ECVM|زمان=en-US}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Poly(Vinyl Chloride)|ناونیشان=https://www.pslc.ws/mactest/pvc.htm|ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٣|وێبگە=www.pslc.ws|زمان=en}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == {{پۆلی کۆمنز|Polyvinyl chloride|پۆلیڤینیل کلۆرید}} {{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} {{تووڵی دەروازە|کیمیا|زانستی ماددە}} {{کیمیا-کۆلکە}} [[پۆل:پلاستیکەکان]] p86y2orcpmwykfiffdz9yxtutpwt4qc 0 244993 1688662 1406039 2026-10-17T10:35:49Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە، مێژوو-کۆلکە، ژاپۆن-کۆلکە) 1688662 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس |وێنە = International Pokémon logo.svg }} '''پۆکیمۆن''' ({{بە ئینگلیزی |Pokemon}}) زنجیرەیەکی زۆر بەناوبانگ و کاریگەرە لە جیھانی [[کایەی ڤیدیۆیی|کایە ڤیدیۆیییەکان]]. ئەم بەرھەمە لەلایەن ساتۆشی تاجیری و کێن سوگیمۆری دروست کراوە و بۆ یەکەمجار لەلایەن کۆمپانیای [[نینتێندۆ]]وە لە ساڵی ١٩٩٦ بڵاوکرایەوە، ئەم زنجیرەیە لە دەوری بوونەوەرە خەیاڵییەکان دەسوڕێتەوە بە ناوی «پۆکیمۆن»، کە مرۆڤەکان کە بە ڕاھێنەری پۆکیمۆن ناسراون، دەیگرن و ڕاھێنانیان پێدەکات بۆ شەڕکردن لەگەڵ یەکتر بۆ وەرزش. زنجیرەی پۆکیمۆن یارییە ڤیدیۆیییەکان، یارییەکانی کارتی بازرگانی، بەرنامەی تەلەڤیزیۆنی [[ئەنیمەیشن]]، [[فیلم]] و کاڵای بازرگانی جۆراوجۆری دیکە لەخۆدەگرێت. یارییە ڤیدیۆیییەکان بە تایبەتی سەرکەوتنێکی گەورەیان بەدەستھێناوە، یاریزانەکان توانیویانە جیھانە خەیاڵییەکان بگەڕێن و پۆکیمۆن بگرن و ڕاھێنانیان پێ بکەن و لەگەڵ ڕاھێنەرانی دیکەش ڕکابەری بکەن. یارییە ڤیدیۆیییەکانی پۆکیمۆن لە پلاتفۆرمە جیاوازەکانی نینتێندۆدا بڵاوکراونەتەوە، لەوانە گەیم بۆی و نینتێندۆ دی ئێس و نینتێندۆ سویچ. ھەروەھا ئەم زنجیرەیە فراوانتر بووە و یارییە مۆبایلەکانی وەک پۆکیمۆن گۆ دەگرێتەوە کە لەگەڵ بڵاوبوونەوەی لە ساڵی ٢٠١٦ بووە دیاردەیەکی جیھانی. زنجیرەی پۆکیمۆن کاریگەرییەکی بەرچاوی لەسەر چاندی باو ھەبووە و ھەوادارێکی تایبەتی ھەیە لە سەرانسەری جیھاندا. ھەروەھا ئیلھامبەخش بووە بۆ چەندین یاری و فیلم و بەرنامەی تەلەڤیزیۆنی، ئەمەش وای کردووە ببێتە یەکێک لە سەرکەوتووترین و بەردەوامترین زنجیرەیارییەکان لە مێژووی یارییە ڤیدیۆیییەکاندا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://iwataasks.nintendo.com/interviews/#/3ds/pokemonxy/0/1|سەردێڕ=Iwata Asks|وێبگە=iwataasks.nintendo.com|ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی حوزەیرانی ٢٠١٨|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٩ی حوزەیرانی ٢٠١٨|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20180619204053/http://iwataasks.nintendo.com/interviews/#/3ds/pokemonxy/0/1|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.pokemon.com/us/pokemon-news/vg_pokemonxy_gf_interview-2013-10-04/|سەردێڕ=Inside the Minds behind Pokémon! {{!}} News {{!}} Pokemon.com|ڕێکەوت=٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٣|ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی حوزەیرانی ٢٠١٨|ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٣|ڕەوشی ناونیشان=مردوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20131008075239/http://www.pokemon.com/us/pokemon-news/vg_pokemonxy_gf_interview-2013-10-04/}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.ign.com/articles/2011/02/16/pokemons-master-speaks|سەردێڕ=Pokemon's Master Speaks|دوایین=MacDonald|یەکەم=Keza|ڕێکەوت=١٦ی شوباتی ٢٠١١|وێبگە=IGN|زمان=en-US|ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی حوزەیرانی ٢٠١٨|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٦ی حوزەیرانی ٢٠١٨|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20180626030202/http://www.ign.com/articles/2011/02/16/pokemons-master-speaks|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٥ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣}} {{سەرچاوەکان}} {{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} {{تووڵی دەروازە|کایەی ڤیدیۆیی|مێژوو|ئاسیا|کۆمەڵگا|ئابووری|ژاپۆن|دەیەی ١٩٩٠|دەیەی ٢٠٠٠|دەیەی ٢٠١٠}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{ژاپۆن-کۆلکە}} [[پۆل:دەستوورییەکانی نینتێندۆ]] [[پۆل:یارییە ڤیدیۆییە دەستوورییەکان]] [[پۆل:ئەو یارییە ڤیدیۆیانەی لەگەڵ کۆمیکەکان گونجێنراون]] [[پۆل:ئەو یارییە ڤیدیۆیانەی لەگەڵ فیلمدا گونجاون]] [[پۆل:ئەو یارییە ڤیدیۆیانەی لەگەڵ بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان گونجێنراون]] [[پۆل:کایە ڤیدیۆیییە ڕۆڵگێڕییەکان]] [[پۆل:ئەو کایە ڤیدیۆیانەی سەبارەت بە منداڵانن]] slsfpy5vvh3wopl7b6g5zva22zkdk9p 0 245848 1688359 1685833 2026-10-16T20:36:43Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688359 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} [[پەڕگە:God of War Logo.png|وێنۆک|لۆگۆی یاخود پۆستەری ناساندن تایبەت بە خواوەندی جەنگ (God of War)بۆ ساڵی ٢٠١٦-٢٠٢٢ {| class="wikitable" |+ !خواوەندی جەنگ (God Of War) |- |ژانەرەکان ئاکشن ،خەیاڵی ، |- |بەرهەمهێنان [[ستۆدیۆی سانتا مۆنیکا]] |- |پلاتفۆرم پلەیستەیشن ٢-٣-٤-٥،پلەیسەیشن پۆرتباڵ،جاڤا می،پلەیسەیشن پۆرتباڵ |- |نووسەرەکا ماریان کراوچیک (یارییەکانی یۆنانی)،مات سۆفۆس ( یاتیەکانی ن نۆرس)، ڕیچاڵد گۆبێرت (یاریەکانی نۆرس) |- |سەرەتای دەرکەوتن ٢٠٠٥ |- |کۆتابەرهەمی ٢٠٢٢ |} ]] '''خواوەندی جەنگ''' بە ئینگلیزی ( God of War)زنجیرەی [[یاری ڤیدیۆیی]] خواوەندی شەڕ یارییەکی [[ئەکشن]] و [[سەرکێشییەکانی سیندیباد|سەرکێشیە]]  کەلەلایەن دەیڤید جافەوە لە ستۆدیۆی سانتا مۆنیکای [[سۆنی]] دروستکراوە. لە ساڵی ٢٠٠٥ لەسەر کۆنسۆلی یارییە ڤیدیۆییەکانیپلەیستەیشن ٢ (PS2) دەستیپێکردووە و بووەتە زنجیرەیەکی سەرەکی بۆ پلەیستەیشن، کە پێکهاتووە لە نۆ بەش  لە سەرانسەری جیهان لەچەندین پلاتفۆرمدا. چیرۆکەکە بە پشتبەستن بە ئەفسانەی کۆن و ڕەسە ،بەدوای (کراتۆسدا ) دەگەڕێت کە ڕۆڵی کارەکتەری سەرەکیدەبینێت، کە جەنگاوەرێکی [[سپارتایی]] و دواتر خودای جەنگی [[یۆنان|یۆنانی]] بوو، کە لەلایەن گەورەی پێشووی کە خودای جەنگی یۆنانیڕەسەنی ئاریس بوو، فێڵی لێکرا و خێزانەکەی کوشت. ئەمەش زنجیرەیەک ڕووداو دەستپێدەکات کە دەبێتە هۆی شەڕ لەگەڵ پانتێۆنەئەفسانەییە جیاوازەکان. یارییەکانی بنەما یۆنانیەکان وا دەبینن کە کراتۆس بەهۆی فێڵەکانی خوداوەندەکانی ئۆڵۆمپیاوە ڕێگای تۆڵەسەندنەوەدەگرێتەبەر، لە کاتێکدا یارییەکانی بنەمای نۆرزی کە ئاتریۆسی کوڕی وەک پاڵەوانێکی لاوەکی ناساندووە، کراتۆسێکی بەتەمەنتر نیشاندەدەن کە لەسەر ڕێگای ڕزگاربوون و بێ ئاگاداری هاتوون لەگەڵ خوداوەندەکانی نۆرزیدا تووشی ناکۆکی دەبن . [[پەڕگە:Kratos (15458769560).jpg|وێنۆک]] [[سانتا مۆنیکا]] هەموو یارییە سەرەکییەکانی پەرەپێداوە، لە کاتێکدا ڕیدی ئەت داون و جاڤاگروند/سۆنی ئۆنلاین ئینتەرتەینمەنت-لۆسئەنجلۆس (SOE-LA) سێ یارییە لاوەکییەکەی پەرەپێداوە. کۆمپانیای سۆنی ئینتەرئەکتیڤ ئینتەرتەینمەنت (SIE) سەرجەم یارییەکانیبڵاوکردەوە جگە  مۆبایل کە لەلایەن کۆمپانیای سۆنی پیکچەرز دیجیتاڵەوە بڵاوکرایەوە. حەوت یاری یەکەم سەردەمی یۆنانی  پێکدەهێنن. خودای جەنگ  لە (٢٠٠٥)بڵاوکرایەوە<ref>{{بیرخستنەوە|سەردێڕ=Ziff Davis|ڕێکەوت=١٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣|ناونیشان=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Ziff_Davis&oldid=1180126703|ئیش=Wikipedia|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣}}</ref>، خودای جەنگی بەشی دووەم (٢٠٠٧) و خودای جەنگی بەشی سێیەم (٢٠١٠)  بڵاوکرایەوە، دوویەکەمیان لەسەر PS2 بڵاوکرانەوە لەگەڵ سێیەمیان لەسەر پلەیستەیشن ٣ (PS3). هەروەها پێشبڕکێیەکی بە ناوی Ascension (2013) بۆ PS3 بڵاوکرایەوە. یارییەکانی تر بریتین لە زنجیرەکانی ئۆڵۆمپوس (٢٠٠٨) و  دێوی سپارتا (٢٠١٠) بۆ پلەیستەیشن پۆرتەبل (PSP) وBetrayal (٢٠٠٧) بۆ ئەو مۆبایلانەی کە پشتگیریان لە پلاتفۆرمی جاڤا، مایکرۆ ئێدیشن (جاڤا ME) دەکرد. سەردەمی نۆرزی بە یاریGod of War لە ساڵی ٢٠١٨ دەستی پێکرد کە بۆ پلەیستەیشن ٤ (PS4) و دواتر ویندۆز لە مانگی یەکی ساڵی ٢٠٢٢ بڵاوکرایەوە لەڕێگەی فەیسبووک مەسنجەرەوە. بەدواداچوونێکی بە ناوی Ragnarök لە تشرینی دووەمی ٢٠٢٢ بۆ PS4 و PlayStation 5 (PS5) بڵاوکرایەوە و کۆتایی بە سەردەمی نۆرزی هێنا.یارییەکانی ئەم زنجیرەیە وەک هەندێک لە باشترین یارییە ئەکشنەکانی هەموو کاتێکستایشی دەکەن. <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٣١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٢|سەردێڕ=God of War: Betrayal Review - IGN|ناونیشان=http://www.ign.com/articles/2007/06/27/god-of-war-betrayal-review|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣|وێبگە=web.archive.org|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٣١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٢|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20121031081152/http://www.ign.com/articles/2007/06/27/god-of-war-betrayal-review|ڕەوشی ناونیشان=bot: unknown}}</ref>زنجیرەکە چەندین خەڵاتی وەرگرتووە، لەوانە چەندین ناساندنی یارییەکانی ساڵ بۆ قیستەکانی ساڵی ٢٠٠٥ و ٢٠١٨. هەروەها هەندێک یاری بۆ پلاتفۆرمە نوێیەکانی [[پلەیستەیشن]] ڕیماستەر کراون. تا مانگی نۆڤەمبەری ٢٠٢٣، ئەم فرەنچایزە بە مەزەندە٦٦+ ملیۆن یاری لە سەرانسەری جیهاندا فرۆشراوە، و قازانجترین براندی سۆنییە. فرۆشی بەهێز و پشتگیری زنجیرەکە بووە هۆیفراوانبوونی ئەم زنجیرەیە بۆ میدیای دیکە، وەک سێ زنجیرە کتێبی کۆمیک و سێ ڕۆمان.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=God of War II|ناونیشان=https://www.ign.com/games/god-of-war-ii|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣|وێبگە=IGN|زمان=en}}</ref> وەرگێڕانی فیلمی قیستی ڕەسەن لە پەرەپێدانبوو بەڵام لە کۆتاییدا هەڵوەشایەوە؛ بەڵام زنجیرەیەکی [[تەلەڤیزیۆن|تەلەفزیۆنی]] وەرگێڕدراوی سەردەمی نۆرزی بۆ [[ئەمازۆن]] [[پرایم ڤیدیۆ]] لەپەرەپێداندایە. کاڵاکان بریتین لە کاری هونەری، [[جلوبەرگ|جل و بەرگ]]، یاری ، هەروەها دەنگی یارییەکان، لەنێویاندا ئەلبوومێکی هێڤیمیتال، (Blood & Metal 2010)، کە [[مۆسیقای ڕەسەن|مۆسیقای ڕەسەنی]] تیپە جیاوازەکانی تێدایە کە ئیلهامیان لە زنجیرەکە وەرگرتووە. == بەرهەمهێنان == '''٢٠٠٥''' :یاری گۆد ئۆف وار بۆ یەکەمجار لە ئەمریکای باکوور لە ٢٢ی ئازاری ٢٠٠٥ بۆ پلەیستەیشن ٢ بڵاوکرایەوە، دوای دە ساڵ لەخزمەتکردنی خوداوەندەکانی ئۆڵۆمپی، سەربازێکی سپارتایی کراتۆس لەلایەن ئەتیناوە ئەرکی دۆزینەوەی سندوقی پاندۆرایپێدەسپێردرێت، کە کلیلی شکستپێهێنانی ئارێسە، ئەو... خودای جەنگ کە بە زەحمەت بەناو ئەسیناوەدا ڕادەکات. زنجیرەیەک فلاشباکئاشکرای دەکات کە کراتۆس سەردەمانێک خزمەتکاری ئارێس بووە، کە کراتۆس و سوپاکەی لە لەناوچوون لە شەڕدا ڕزگار کردووە، بەڵامفێڵی لێکردووە و خێزانەکەی بکوژێت، ئەمەش وایکردووە گۆڕانکاری بەسەردا بێت بۆ "جنۆکەی سپارتا".<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٣١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٢|سەردێڕ=God of War: Betrayal Review - IGN|ناونیشان=http://www.ign.com/articles/2007/06/27/god-of-war-betrayal-review|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣|وێبگە=web.archive.org|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٣١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٢|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20121031081152/http://www.ign.com/articles/2007/06/27/god-of-war-betrayal-review|ڕەوشی ناونیشان=bot: unknown}}</ref> لە کۆتاییدا کراتۆس سندوقیپاندۆرا دەدۆزێتەوە و دوای ئەوەی لە کۆتاییدا ئاریس دەکوژێت، بەرەو چیای ئۆڵیمپوس بەرز دەبێتەوە بۆ ئەوەی ببێتە خودای نوێی جەنگ.خواوەندی  جەنگی دووەم بۆ یەکەمجار لە [[ئەمریکای باکوور]] لە ١٣ی ئازاری ٢٠٠٧ بۆ [[پلەیستەیشن]] ٢ بڵاوکرایەوە، کراتۆس بەتوڕەییەوە لە هاوڕێ [[خوداوەندی|خوداوەندەکانی]]، بە بێزاری لە سەرانسەری شاری ڕۆدسدا ڕادەکات. زیوس دەستوەردان دەکات و خیانەت لەکراتۆس دەکات کە لەلایەن تایتان گایا ڕزگاری دەبێت. پێی دەڵێت ئێستا دەبێت خوشکەکانی چارەنووس بدۆزنەوە، کە دەتوانن چارەنووسیبگۆڕن و ڕێگری لە مردنی بکەن لەسەر دەستی زیوس. لە کۆتاییدا کراتۆس سەرکەوتوو دەبێت و لەکاتێکدا خەریکە خوداوەندەکە دەکوژێت،ئەتینا خۆی دەکاتە قوربانی بۆ ڕزگارکردنی زیوس و پاراستنی ئۆڵیمپوس، <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=God of War III|ناونیشان=https://www.ign.com/games/god-of-war-iii|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣|وێبگە=IGN|زمان=en}}</ref>و بە کراتۆس دەڵێت کە ئەو کوڕی زیوسە و لە ترسەوە خیانەتی لەکراتۆس کردووە. پاشان کراتۆس لەگەڵ گایا و تایتانیکەکان یەکدەگرێت بۆ هێرشکردنە سەر ئۆڵیمپوس '''٢٠٠٧''':بەشی دووەمی خواوەندی جەنگ بەناوی خواوەندی جەنگ ، خیانەتکردن  (God of War: Betrayal )لە ٢٠ی حوزەیرانی ٢٠٠٧بۆ مۆبایلەکانی پشتگیری لە پلاتفۆرمی جاڤا، مایکرۆ ئێدیشن بڵاوکرایەوە. تاکە یارییە لەم زنجیرەیەدا کە وەکو دوو ڕەهەندی (2D) side-scroller بڵاوکرایەوە و یەکەم یارییە کە لەسەر پلاتفۆرمی نا-[[پلەی ستەیشن ٢|پلەی ستەیشن]] بڵاوکرایەوە. گێڕانەوەی یارییەکە لە نێوان ڕووداوەکانیفیلمی  ( دێوی سپارتا)Ghost of Sparta و (خواوەندی جەنگ بەشی دوو)(God of War II) ڕوودەدات. کراتۆس لە چوارچێوەیکوشتندایە، و لە سەرانسەری [[یۆنان|یۆناندا]] هێرش دەکاتە سەر و بەدوای بکوژە ڕاستەقینەکەدا دەگەڕێت. کراتۆس بەدەست شەهوەتی خوێنەوەدەدات و سێریکس کوڕی خوداوەند هێرمێس دەکوژێت- کردەوەیەک کە لە هاو خوداوەندەکانی دووری دەخاتەوە '''٢٠١٠''':خواوەندی  جەنگی  بەشی سێیەم بۆ یەکەمجار لە [[ئەمریکای باکوور]] لە ١٦ی ئازاری ٢٠١٠ بۆ پلەیستەیشن ٣ بڵاوکرایەوە، بەدووبارە ئاگرکردنەوەی جەنگی گەورە، کراتۆس بەم زووانە لەلایەن تایتانیکەکانەوە وازی لێدەهێنرێت، کە تەنها بۆ تۆڵەسەندنەوەی خۆیانبەکاریان دەهێنا. ئێستا بەدوای تۆڵەسەندنەوەدایە لە هەردوو خوداوەندی [[تایتانیک]] و [[ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠|ئۆڵۆمپی]]، ڕۆحی ئەتینا یارمەتی دەدات، کەبەرزکرایەوە بۆ ئاستێکی نوێی تێگەیشتن و ڕێنمایی دەکات کە بەدوای بڵێسەی ئۆڵۆمپیدا بگەڕێت بۆ ئەوەی زیوس شکست بهێنێت. کراتۆسخوداوەندەکان و تایتانیکەکان لە زنجیرەیەک شەڕدا لە سەرانسەری جیهانی ژێرزەوی و ئۆڵیمپوسدا بەشدار دەکات و دەزانێت کە سندوقیپاندۆرا لەناو بڵێسەی ئاگردایە. بۆی دەردەکەوێت کە پاندۆرا خۆی کلیلی ئارامکردنەوەی بڵێسە و ڕێگەی پێدەدات سندوقەکە بکاتەوە، لەسەرحیسابی ژیانی. دوای ئەوەی لە کۆتاییدا [[زیوس]] دەکوژێت و لەگەڵ لەناوچوونی ئۆڵیمپوس، کراتۆس ڕەتیدەکاتەوە یارمەتی ئەتینا بدات بۆئەوەی ڕۆڵی پاترۆنی نوێی مرۆڤایەتی بگرێتە ئەستۆ و نامێنێت.(God of War: Ghost of Sparta )بۆ یەکەمجار لە [[ئەمریکای باکوور]]<nowiki/>لە ٢ی تشرینی دووەمی ٢٠١٠ بۆ پلەیستەیشن پۆرتەبڵ بڵاوکرایەوە. خودای جەنگ کراتۆس لە نێوان ڕووداوەکانی خودای جەنگ وخیانەتدا جێگیر بووە، هێشتا دیدگاکانی ڕابردووی فانییەکەی هێرش دەکاتە سەری و دەست دەکات بە هەوڵێک بۆ دۆزینەوەی سەرچاوەیخۆی بە دۆزینەوەی دایکی کالیستۆ. دەزانێت کە دیمۆسی براکەی لەلایەن خوداوەندەکانەوە گیراوە و لەلایەن خودای مەرگ، <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=God of War: Ghost of Sparta|ناونیشان=https://www.ign.com/games/god-of-war-ghost-of-sparta|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣|وێبگە=IGN|زمان=en}}</ref>تاناتۆسەوەزیندانی کراوە و بڕیار دەدات خوشکەکەی بدۆزێتەوە و ڕزگاری بکات. هەرچەندە سەرکەوتوو دەبێت، بەڵام تاناتۆس براکان دەخاتە شەڕەوە،و دیمۆس دەکوژێت. پاشان کراتۆس تاناتۆس دەکوژێت و دەگەڕێتەوە ئۆڵۆمپوس، زیاتر لە خوداوەندەکان تووڕە دەبێت. '''٢٠١٣''':فیلمی God of War: Ascension بۆ یەکەمجار لە ئەمریکای باکوور لە ١٢ی ئازاری ٢٠١٣ بۆ پلەیستەیشن ٣ بڵاوکرایەوە، تاکەیارییە لەم زنجیرەیەدا کە یاری فرە یاریزانی تێدایە، کە تەنها [[ئۆنلاین|ئۆنلاینە]] بۆ هەردوو یاری کێبڕکێ و هاوبەش. یارییەکە پێش زنجیرەیئۆڵیمپوس بووە، نزیکەی شەش مانگ دوای ئەوەی کراتۆس فێڵی لێکرا و ژن و کچەکەی کوشت، و دەبینێت کە لەلایەن سێ فریشتە  زیندانیدەکرێت بەهۆی شکاندنی سوێندی خوێنی بۆ ئارێس. کراتۆس بە یارمەتی سوێندخواردن و ئۆرکۆسی کوڕە دوورکەوتووەکەی ئارێسدەزانێت کە خودای جەنگ و تووڕەییەکان پلانیان هەیە چیای ئۆڵۆمپس بڕوخێنن و ئاریس کراتۆسی وەک خزمەتکارەکەی هەڵبژاردووە بۆئەوەی هەر بۆ ئەو مەبەستە یارمەتی بدات. سپارتاکە لە زیندانەکەی ڕزگاری دەبێت و لە کۆتاییدا فیوریەکان دەکوژێت، هەروەها ئۆرکۆس کەسواڵ دەکات بۆ ئازادکردن. هەرچەندە کراتۆس لە پەیوەندی ئارێس دوورە، بەڵام دەست دەکات بە تووشبوون بەو کابوسانەی کە ساڵانێکەتووشی ئازاری دەبن. '''٢٠١٨''':سەردەمی دووەم (ئەفسانەی نۆرزی)(God of War: A Call from the Wilds )یارییەکی کورتە لەسەر بنەمای دەق، لە ڕێگەی [[فەیسبووک]] [[مەسنجەر|مەسنجەرەوە]] لە 1ی شوباتی 2018 بڵاوکرایەوە، یارییەکە وەک پێشبڕکێی چیرۆکی فیلمی God of War ی ساڵی2018 کاردەکات، و بەدوای ئاترێوسدا دەگەڕێت لە یەکەم سەرگەرمیدا لە نۆرسیدا [[کێوەکانی لوبنان|کێویەکان]]. سەرەڕای ئەوەش، ئەپێکی هاوڕێی مۆبایلەزیرەکەکان بە ناوی Mimir’s Vision لە 17ی نیسانی 2018 بڵاوکرایەوە، و هەندێک پاشخان بۆ ڕێکخستنی نۆرزی دابین دەکات. گۆد ئۆف وار لە ٢٠ی نیسانی ٢٠١٨ لە سەرانسەری جیهاندا بۆ [[پلەیستەیشن ٤]] و بۆ ویندۆز (PC) لە ڕێگەی [[ستێمەوە]] لە١٤ی ١ی ٢٠٢٢ بڵاوکرایەوە، کە یەکەم قیستی سەرەکی بوو کە لەسەر پلاتفۆرمی غەیرە [[پلەیستەیشن]] بڵاوکرایەوە.یارییەکە ئاراستەیەکینوێ بوو بۆ زنجیرەکە، نەک تەنها بەهۆی ژینگە ئەفسانەییە نوێیەکەیەوە، بەڵکو بەهۆی شێوازی یارییەکەیەوە. ساڵانێکی زۆر دوایڕووداوەکانی خودای جەنگی سێیەم، کراتۆس لە جیهانی ئەفسانەی نۆروێژی لە نەرویجی کۆن لە کایەی میدگارد کۆتایی هاتووە، و کوڕێکیهەیە بە ناوی ئاتریۆس. دوای ئەوەی هاوسەری دووەمی کراتۆس- دایکی ئاتریوس- فایە کۆچی دوایی کرد، ئەو دووانە دەستیان بە گەشتێککرد بۆ بەدیهێنانی دوا خواستی خۆی کە خۆڵەمێشەکەی لە بەرزترین لوتکەی نۆ کایەکەدا بڵاوبکاتەوە، <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٦ی تشرینی دووەمی ٢٠١٢|سەردێڕ=God of War: Ascension is Coming to PS3 – PlayStation Blog|ناونیشان=http://blog.us.playstation.com/2012/04/19/god-of-war-ascension-is-coming-to-ps3/|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣|وێبگە=web.archive.org|ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی تشرینی دووەمی ٢٠١٢|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20121106071856/http://blog.us.playstation.com/2012/04/19/god-of-war-ascension-is-coming-to-ps3/|ڕەوشی ناونیشان=bot: unknown}}</ref>کە دواتر لەلایەن هاوپەیمانی نوێیمیمیرەوە لە یۆتۆنهایمدایە. لە درێژەی گەشتەکەیاندا لەلایەن خوداوەندی ئەسیر باڵدورەوە هێرش دەکرێتە سەریان، کە لەلایەن باوکیئۆدینەوە نێردراوە بۆ ئەوەی بگاتە فایە بۆ ئەوەی ڕێگری لە ڕاگنارۆک بکات، بێ ئاگا لەوەی کە مردووە. دوای ئەوەی لە کۆتاییدا کراتۆسبالدور دەکوژێت، فیمبولوینتەر کە سێ ساڵە دەخایەنێت دەست پێدەکات، بەم زووانە ڕاگنارۆک بەدوایدا دێت. لە کاتێکدا دایکی بالدور،خوداوەندی ڤانیر فرێیا، سوێند دەخوات تۆڵە لە کراتۆس بکاتەوە، ئەو و ئاتریوس گەشتەکەیان تەواو دەکەن و بۆیان دەردەکەوێت کە فەیزەبەلاحێکە کە پێشبینی داهاتووی کردووە و لە سەرەتادا ئاترێوس ناوی لۆکی بووە. '''٢٠٢٢''':God of War Ragnarok لە ٩ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢ لە سەرانسەری جیهاندا بۆ پلەیستەیشن ٤ و پلەیستەیشن ٥ بڵاوکرایەوە،<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٦ی تشرینی دووەمی ٢٠١٢|سەردێڕ=God of War: Ascension is Coming to PS3 – PlayStation Blog|ناونیشان=http://blog.us.playstation.com/2012/04/19/god-of-war-ascension-is-coming-to-ps3/|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣|وێبگە=web.archive.org|ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی تشرینی دووەمی ٢٠١٢|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20121106071856/http://blog.us.playstation.com/2012/04/19/god-of-war-ascension-is-coming-to-ps3/|ڕەوشی ناونیشان=bot: unknown}}</ref> کەیەکەم بڵاوکردنەوەی cross-gen بوو لە زنجیرەکەدا. لە کۆتایی سێ ساڵەی فیمبولوینتەردا، کراتۆس و ئەتریوس و میمیر ڕووبەڕووی ئۆدینو خودای ڕەشەبا تۆر دەبنەوە. دوای ئەوەی دووانەیان لەگەڵ تۆردا کرد، ئەو سێ کەسە بە هیوای دۆزینەوەی ڕێگەیەک بۆ ڕێگریکردن لەڕووداوە کۆتاییەکەی جیهان، ڕاگنارۆک، گەشتێکیان کردە سەر ئەو نۆ کایە. لە ڕێگادا ڕووبەڕووی فرێیایەکی تۆڵەسەندنەوە دەبنەوە، بەڵام لەکۆتاییدا چاک دەبنەوە. ناتوانن ڕێگری لە ڕاگنارۆک بکەن- کە دۆزراوەتەوە تەنها بۆ لەناوبردنی ئەسگارد کە ماڵی ئەسیرەکانە- کراتۆس وئەترێوس و هاوپەیمانەکانیان کایەکانی یەکدەخەن لە شەڕێکدا دژی خوداوەندەکانی ئەسیر لە کایەی ماڵی خۆیاندا. کراتۆس جارێکی ترشەڕ لەگەڵ تۆر دەکات، بەڵام تۆر لەلایەن ئۆدینەوە دەکوژرێت بەهۆی ئەوەی ڕەتیکردووەتەوە کراتۆس بکوژێت. پاشان کراتۆس و ئاتریوس ومیمیر و فرێیا ئۆدین دەخەنە شەڕەوە و ئۆڵفادەر دەشکێنن کاتێک ئەسگارد لەناو دەچێت. لە گەڕانەوە بۆ ماڵەوە بۆ میدگارد، ئاترێوس وەکلۆکی بڕیار دەدات کە پێویستە بچێت و هەر زەبەلاحێکی ماوەتەوە بدۆزێتەوە و لە دڵەوە ماڵئاوایی دەکات لە کاتێکدا کراتۆس دەزانێت کەقەدەری ئەوە بووە ببێتە خودایەکی ڕێزدار. لەگەڵ فرێیا و میمیر دەست دەکەن بە دووبارە بنیاتنانەوەی کایەکانی و گەڕاندنەوەی ئاشتی. پاکێجێکی ناوەڕۆک کە دەتوانرێت بەخۆڕایی دابەزێنرێت بە ناوی Valhalla لە 12ی کانوونی دووەمی 2023 بڵاوکرایەوە، و وەکوکۆتایییەک بۆ ڕاگنارۆک کاردەکات، دوای کراتۆس و میمیر لە زنجیرەیەک تاقیکردنەوەدا ، بۆ یەکەمجار لە ئەمریکای باکوور لە ١٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٩ بۆ پلەیستەیشن ٣ بڵاوکرایەوە- یەکەمدەرکەوتنی ئەم فرەنچایزەیە لەسەر پلاتفۆرمەکە. بەندەرێکی ڕیماستەرکراوەی خودای جەنگ و خودای جەنگی دووەمی ڕەسەنە. یارییەکانلەلایەن کۆمپانیای بلوپۆینت گەیمزەوە پۆرتکراون و گرافیکی دژە ناوی نادیار بە ڕوونی بەرزی 1080p بە خێرایی 60 چوارچێوە لەچرکەیەکدا و جامەکانیان تێدایە. <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Gilyadov|یەکەم=Alex|ڕێکەوت=١ی شوباتی ٢٠١٨|سەردێڕ=God of War Facebook Text Adventure Explores Atreus' Past|ناونیشان=https://www.ign.com/articles/2018/02/01/god-of-war-facebook-text-adventure-explores-atreus-past|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣|وێبگە=IGN|زمان=en}}</ref>دواتر کۆمپانیای سانزارو گەیمز کۆمەڵەکەی گواستەوە بۆ پلەیستەیشن ڤیتا و لە مانگی ئایاری ٢٠١٤بڵاوکرایەوە- تاکە دەرکەوتنی ئەم فرەنچایزەیە لەسەر ئەم پلاتفۆرمەکۆکراوەی خواوەندی جەنگ: God of War: Origins بۆ یەکەمجار لە ئەمریکای باکوور لە ١٣ی ئەیلوولی ٢٠١١ بۆ پلەیستەیشن ٣بڵاوکرایەوە، دەروازەیەکی دووبارە دروستکراوەی دوو قیستی پلەیستەیشن پۆرتەبڵە لە زنجیرەکەدا- Chains of Olympus و Ghost of Sparta. God of War Origins لەلایەن Ready at Dawn پۆرت کراوە و تایبەتمەندی ڤیدیۆی 1080p بە ڕوونی بەرز، گرافیکی دژەناوی نادیار بە 60 چوارچێوە لە چرکەیەکدا، تایبەتمەندی DualShock 3 rumble، جامەکان، و تاکە بڵاوکراوەی God of War ە کەتایبەتمەندی Stereoscopic 3D ی تێدایە.بەشی God of War Saga لە ٢٨ی ئابی ٢٠١٢ لە ئەمریکای باکوور بڵاوکرایەوە، کۆمەڵێکیارییە لە پێنج یاری God of War بۆ پلەیستەیشن ٣، کە لە چوارچێوەی هێڵی پلەیستەیشن کۆلێکشنەکانی سۆنی بڵاوکرایەوە. کۆمەڵەکەبریتییە لە خودای جەنگی ڕەسەن، خودای جەنگی دووەم، خودای جەنگی سێیەم، زنجیرەکانی ئۆڵیمپوس و جنۆکەی سپارتا. دوو دیسکیبلوڕەی تێدایە- خودای جەنگی یەکەم و دووەم لە یەکەم و سێیەم لە دووەمدا- و کۆدی دابەزاندنی زنجیرەکانی ئۆڵۆمپی و جنۆکەی سپارتا. یارییەکان هەمان تایبەتمەندییەکانی یەکەم بڵاوکردنەوەی PS3 یان پاراستووە.God of War III Remastered بۆ یەکەمجار لە ئەمریکایباکوور لە ١٤ی تەمموزی ٢٠١٥ بۆ پلەیستەیشن ٤ بڵاوکرایەوە- یەکەم دەرکەوتنی ئەم فرەنچایزەیە لەسەر پلاتفۆرمەکە. <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Juba|یەکەم=Joe|سەردێڕ=God Of War Releases On April 20|ناونیشان=https://www.gameinformer.com/b/news/archive/2018/01/23/god-of-war-will-release-in-april.aspx|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣|وێبگە=Game Informer|زمان=en|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20231213184119/https://www.gameinformer.com/b/news/archive/2018/01/23/god-of-war-will-release-in-april.aspx|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref>وەشانێکیڕیماستەرکراوی God of War III ە، و تایبەتمەندی پشتگیری تەواوی 1080p ی هەیە کە ئامانج لێی 60 چوارچێوە لە چرکەیەکدا ودۆخی وێنەگرتن و هەموو ناوەڕۆکێکی دابەزێنراوی ئەسڵی. ڕاگەیاندن و بڵاوکردنەوەی یارییەکە وەک ئاهەنگێک بوو بۆ یادی دەیەمینساڵیادی ئەم فرەنچایزە. لەلایەن ئەلگۆریتمەکانی جوملەیەوە پۆرت کراوە. == یاریکردن == زنجیرەکە پێکدێت لە هەشت یاری تەنها بۆ تاک یاریزان، و یەکێکیش کە فرە یاریزان لەخۆدەگرێت. بە درێژایی سەردەمی یەکەم یارییەکانکامێرای سینەمایی کەسی سێیەم و جێگیریان تێدابوو جگە لە فیلمی Betrayal کە تاکە قیستێکە کە دیمەنێکی 2D سکڕۆڵی لایەنیتێدابوو. بۆ فیلمی God of War و Ragnarök ی ساڵی ٢٠١٨، کامێراکە لە چاککردنەوە گۆڕدرا و بوو بە کامێرای بێ سەر شان. کامێرای کەسی یەکەم لە فیلمەکانی God of War III و Ascension لە کاتی هەندێک زنجیرەی سیناریۆکراودا نمایشکراوە. بە درێژاییزنجیرەکە، یاریزانەکە کارەکتەری کراتۆس بە تێکەڵەیەک لە شەڕی هاک و سلاش، پلاتفۆرم و توخمەکانی یاری مەتەڵ کۆنتڕۆڵ دەکات بۆگەیشتن بە ئامانجەکان و تەواوکردنی چیرۆکەکە (توخمەکانی پلاتفۆرمکردن لە یارییەکانی سەردەمی دووەمدا لابراون بەهۆی گۆڕینیکامێرا). '''[[پلەیستەیشن ٢]]''' دوای سەرکەوتنی یەکەم یاری خۆیان Kinetica (2001)، ستۆدیۆی سانتا مۆنیکا لە ساڵی 2002 دەستی بە پەرەپێدانی God of War ی ڕەسەن کرد، و دوای دوو ساڵ لە ڕۆژی SCEA Santa Monica Gamers' Day 2004 پەردەی لەسەر لادا. دەرهێنەر و دروستکەرییارییەکە David Jaffe وتی کە هەرچەندە... بیرۆکەی خودای جەنگ هی خۆی بوو، چەمکەکە قەرزاری کاپکۆم بوو چونکە ڕۆڵی ئۆنیموشایبینیبوو و وتی "با ئەوە لەگەڵ ئەفسانەی یۆنانیدا بکەین". بەشێکی ئیلهامەکەی لە فیلمی درێژی ساڵی ١٩٨١ وەرگرتووە، کە ناوی (Clash of the Titans)ە و دەڵێت "چەمکی بەرزی ڕاستەقینە بۆ من ئەوە بوو ... تێکەڵکردنی لەگەڵ گۆڤاری Heavy Metal". '''[[پلەیستەیشن ٣]]''' خودای جەنگی سێیەم بۆ یەکەمجار لەلایەن کۆری بارلۆگەوە لە ئاهەنگێکی دەستپێکردنی خودای جەنگی دووەمدا باسی لێکرا، و بە فەرمی لەپێشانگای ئەلیکترۆنی کات بەسەربردن (E3) لە ساڵی ٢٠٠٨دا ڕاگەیەندرا. دوای ئەوەی لە ماوەی هەشت مانگی یەکەمی گەشەپێداندا وەکبەڕێوەبەری یارییەکان کاری کرد، <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١٣ی شوباتی ٢٠٠٩|سەردێڕ=Joystiq interview: God of War 3's Ken Feldman, art director|ناونیشان=https://www.engadget.com/2009-02-13-joystiq-interview-god-of-war-3s-ken-feldman-art-director.html|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣|وێبگە=Engadget|زمان=en-US}}</ref>بارلۆگ سانتا مۆنیکای بەجێهێشت بۆ دەرفەتی دیکە و ستیگ ئاسموسن ڕۆڵەکەی وەرگرت، پێشترهونەرمەندی سەرەکی ژینگە و بەڕێوەبەری هونەری بووە لە فیلمەکانی خودای جەنگ و خودای جەنگی دووەم، بە ڕێککەوت. ئاسموسنئاماژەی بەوەشکردووە، یەکێک لە گەورەترین تەحەددیاتەکان لە پەرەپێدانی God of War III بۆ پلەیستەیشن ٣ "ئاڵۆزیی هەموو شتێک" بووە؛ ئەرکە تاکەکەسییەکان، وەک دیزاینکردنی سەربڕینی هێلیۆس، دەتوانێت ساڵێک بخایەنێت چونکە "ئاستی وردەکارییەکان [کە] چاوەڕوان دەکرا [بوو] ئەوەندە بەرز و ئاڵۆز بوو، چەندین بەشی [بڕی]." '''[[پلەیستەیشن ٤]] و [[پلەیستەیشن]] ٥''' سانتا مۆنیکا لە ساڵی ٢٠١٤ دەستی بە کارکردن کرد لەسەر قیستی سەرەکی پێنجەم، کە لەلایەن کۆری بارلۆگی گەڕاوە لە یەکەم ئەزموونیساڵانەی پلەیستەیشن لە ٦ی کانوونی دووەمی ئەو ساڵەدا پشتڕاستکرایەوە. ئەم ڕاگەیاندنە فەرمییە لە پێشانگای ئەلیکترۆنیئینتەرتەینمەنتی ٢٠١٦ (E3) بوو لەگەڵ دیمۆی یاریکردن، کە هەروەها پشتڕاستی کردەوە کە بارلۆگ وەک دەرهێنەری یارییەکان گەڕاوەتەوەبۆ زنجیرەکە. یارییەکە بە ئەنقەست ناوی خودای جەنگ بوو بەبێ ژمارە و ژێرنووس چونکە هەرچەندە درێژەپێدەری زنجیرەکەیە، بەڵام "ئێمەهەموو شتێکمان [خەیاڵمان کردەوە]". هەروەها ئەفسانەی دیکەش بۆ ژینگە نوێیەکە لەبەرچاو گیرا، بەڵام نۆرس هەڵبژێردرا بۆ ئەوەیسەرنجی لەسەر کراتۆس بێت؛ هەروەها بیر لەوە کرایەوە کە پاڵەوانێکی جیاواز بەکاربهێنرێت، بەڵام بڕیاردرا کراتۆس بمێنێتەوە چونکە "لەبنەڕەتدا بەستراوەتەوە" بە زنجیرەکە. بارلۆگ لە گونجاندنی ئەفسانەی نۆرزیدا وتی زۆر وەرگێڕان و لێکدانەوەی جیاواز هەیە و هەروەکچۆن لە یارییەکانی پێشوودا لەگەڵ ئەفسانەی یۆنانیدا کردیان، ڕێگایەکیان دۆزیەوە بۆ ئەوەی شتەکان لە ئەفسانەکانەوە هاوتەریب بکەن بۆئەوەی لەگەڵ چیرۆکەکەیاندا بگونجێت. <ref>{{بیرخستنەوە|سەردێڕ=Future plc|ڕێکەوت=٢٣ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٣|ناونیشان=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Future_plc&oldid=1186445955|ئیش=Wikipedia|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣}}</ref>زۆربەی تیمی پەرەپێدان کە کاریان لەسەر فیلمی ڕەسەنی خودای جەنگ کردووە کاریان لەسەرقیستی نوێ کردووە. '''ئایندە''' پێش بڵاوکردنەوەی قیستەکەی ساڵی ٢٠١٨، کۆری بارلۆگ پشتڕاستی کردەوە کە دوای سەردەمی نۆرزی، یارییەکانی داهاتوو دەتواننزنجیرەکە ببینن کە مامەڵە لەگەڵ ئەفسانەی میسری یان مایا دەکات. هەروەها وتی هەرچەندە قیستی ساڵی ٢٠١٨ (و دواتر ڕاگنارۆک) لەسەر زمانی نۆرزی بوو، بەڵام ئاماژەیە بۆ ئەوەی کە ئەفسانەی دیکە لە جیهاندا پێکەوە بوونیان هەیە. بارلۆگ هەروەها ئاماژەیبەوەشکردووە، بیرۆکەی هەبوونی دەرهێنەری جیاواز بۆ هەر یارییەک بەدڵ بووە و هەرچەندە ڕەنگە دەرهێنەری خودای جەنگی دیکە نەبێت،بەڵام هێشتا لە سانتا مۆنیکا دەبێت بۆ ئەوەی کار لەسەر یارییەکانی داهاتوو بکات.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢ی حوزەیرانی ٢٠٢١|سەردێڕ=Hermen Hulst Q&A: What’s Next for PlayStation Studios|ناونیشان=https://blog.playstation.com/2021/06/02/hermen-hulst-qa-whats-next-for-playstation-studios/|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣|وێبگە=PlayStation.Blog|زمان=en-US}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢ی حوزەیرانی ٢٠٢١|سەردێڕ=Hermen Hulst Q&A: What’s Next for PlayStation Studios|ناونیشان=https://blog.playstation.com/2021/06/02/hermen-hulst-qa-whats-next-for-playstation-studios/|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣|وێبگە=PlayStation.Blog|زمان=en-US}}</ref> == تایبەتمەندی یاری == یارییە لاوەکییەکان پلەیستەیشن پۆرتەبڵ گەشەپێدەری یارییەکانی Ready at Dawn بیرۆکەی یارییەکی God of War بۆپلەیستەیشن پۆرتەبڵ خستە بەردەم ستۆدیۆی سانتا مۆنیکا هەر زوو دوای ئەوەی فیلمی God of War ی ڕەسەنی خستە بازاڕەوە.<ref>{{بیرخستنەوە|سەردێڕ=Game Developer (website)|ڕێکەوت=٢٧ی ئەیلوولی ٢٠٢٣|ناونیشان=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Game_Developer_(website)&oldid=1177347104|ئیش=Wikipedia|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣}}</ref> کۆریبارلۆگ بە فەرمی پەرەپێدانی زنجیرەکانی ئۆڵۆمپی پشتڕاستکردەوە لە چالاکییەکی دەستپێکردنی خودای جەنگی دووەمدا و ڕایگەیاند "ئەوەچیرۆکی خۆیەتی کە پەیوەندی بە چیرۆکە گشتییەکەوە هەیە". زنجیرەکانی ئۆڵیمپوس بزوێنەرێکی تایبەتمەند و ناوخۆیی بەکاردەهێنێت کە بەبزوێنەری Ready at Dawn ناودەبرێت، کە فراوانتر بووە لەسەر ئەو بزوێنەرەی کە بۆ یارییەکەی پێشوویان دروستکراوە، Daxter (2006). لە سەرەتادا بۆ پڕۆسێسەری سنووردارکراوی پلەیستەیشن پۆرتەبڵ بە قەبارەی 222 مێگاهێرتز (MHz) دیزاین کرابوو، Ready at Dawn سۆنی ڕازی کرد کە خێرایی کاتژمێری PSP بۆ 333-MHz زیاد بکات، ئەمەش لە نوێکردنەوەی فیرموێریدا کردیان.<ref>{{بیرخستنەوە|سەردێڕ=PlayStation Showcase 2021 [ENGLISH]|ناونیشان=https://www.youtube.com/watch?v=T5VtfD2i3rc|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣}}</ref> پرۆسێسەری خێراتر ڕێگەی دا کاریگەری واقیعیتری خوێن و کاریگەری ڕووناکی و سێبەر و هەروەها باشترکردنی زیرەکی دوژمن، بەڵام بەشێوەیەکی بەرچاو تەمەنی پاتری کەمکردەوە.<ref>{{بیرخستنەوە|سەردێڕ=God of War II PlayStation 2 Interview - David Jaffe and|ناونیشان=https://www.youtube.com/watch?v=rYc9oa0c4JE|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣}}</ref> دوای تەواوبوونی یارییەکە، بەڕێوەبەری یارییەکە Ru Weerasuriya بژاردەی فرە یاریزانیڕاگەیاند و مەتەڵ و کارەکتەر و دیالۆگەکانی دیکە بەهۆی کەمی کاتەوە ناچاربوون لاببرێن. '''[[مۆبایل]]''' :یارییەکە لەلایەن کۆمپانیای سۆنی ئۆنلاین ئینتەرتەینمەنتەوە لە کۆنگرەیەکی ڕۆژنامەوانیدا لە لۆس ئەنجلۆس لە مانگی ئایاری ٢٠٠٧ڕاگەیەندرا، یارییەکە بە گشتی ١١٠ ئەنیمەیشنی جیاواز بەکاردەهێنێت و گرافیکی سێ ڕەهەندی (سێ ڕەهەندی) زنجیرەکەی تێدایە. بەڕێوەبەری یارییەکە فیل کۆهین ئاماژەی بەوەشکردووە، هەرچەندە پەرەپێدانی یارییەکە چێژبەخش بوو، بەڵام گەورەترین تەحەدادروستکردنی یەک پلانی کاشی و پالێت گۆڕینەوە بوو کە ئەوەندە هەمەچەشن بوو کە چەند ژینگەیەک پیشان بدات تەنها بە چەند سەدکیلۆبایتێک، و ستانداردە بەرزەکانی ستۆدیۆی سانتا مۆنیکا بەدیبهێنێت. کۆهین بەڵگەنامەی دیزاینی سەرەتایی لە نێوان ئەیلول و تشرینییەکەمی ٢٠٠٥ نووسی، و لە ئابی ٢٠٠٦ سەردانی کردەوە، پەرەپێدانی مانگەکە دەستی پێکرد. وەشانی مۆبایلە ئاست بەرزەکان لە نیسانی٢٠٠٧ تەواو بوو، <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Gratton|یەکەم=Kyle|ڕێکەوت=١٠ی ئەیلوولی ٢٠٢١|سەردێڕ=God Of War Ragnarök: Who Kratos & Atreus Are Looking For|ناونیشان=https://screenrant.com/god-war-ragnarok-who-kratos-atreus-find-tyr/|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣|وێبگە=ScreenRant|زمان=en}}</ref>وەشانی کۆتایی بۆ مۆبایلە ئاست بەرزەکان تا مانگی حوزەیرانی ٢٠٠٧ تەواو بوو، تیمی پۆرتکردن یارییەکەیان گونجاندبۆ زیاتر لە ٢٠٠ مۆبایل لە ماوەی چەند هەفتەیەکدا. هەردوو دەیڤید جافێ و کۆری بارلۆگ دڵنیابوون لەوەی کە تیمی پەرەپێدانی خیانەتهەستی شەڕ و شێوازی بینراویان گرتووە، و "یارمەتیدەر بوون لە فیدباک و پشتگیری ئەرێنیدا". [[ئەکشن|'''ئەکشنی ڕاستەوخۆ''']]:وەرگێڕانی بەشی یەکەم یاری لە ساڵی ٢٠٠٥ ڕاگەیەندرا، دروستکەر دەیڤید جافێ پشتڕاستی کردەوە کە سیناریۆیەکی تەواوکراو لەلایەندەیڤید سێلفەوە نووسراوە و دەنێردرێت بۆ دەرهێنەرێکی دیارینەکراو. ئاماژەی بەوەشکردووە، یونێڤێرساڵ ستۆدیۆ لە پشت دروستکردنیفیلمی خودای جەنگەوە بووە، بەڵام بێ ئاگا بووە لە پێگەی فیلمەکە، لە کۆتاییدا وتی، "گومان هەیە تەنانەت فیلمەکەش دروست بکرێت". لەئەیلوولی ٢٠١٠ جافێ وتی کە "سیناریۆکە ساڵ و نیوێک لەمەوبەر بۆ دانیال کرەیگ دەرچوو کە ڕۆڵی [جەیمس] بۆند دەگێڕێت، بەڵام ئەوڕەتیکردەوە". '''[[زنجیرەی ڤیدیۆی ئەمازۆن پرایم]]''' :لە ٧ی ئازاری ٢٠٢٢، ماڵپەڕی Deadline بڵاویکردەوە کە دەوترێت زنجیرەیەکی تەلەفزیۆنی لایڤ ئەکشنلە ئەمازۆن پرایم ڤیدیۆدا لە دانوستاندایە لەلایەن مارک فێرگس و هۆک ئۆستبی، دروستکەرانی فیلمی The Expanse و ڕافی جودکینز،نمایشکاری فیلمی The Wheel of Time. لە میانی کۆنگرەیەکی ڕۆژنامەوانیدا بۆ وەبەرهێنەران لە ٢٦ی ئایاری ٢٠٢٢، سەرۆکیکۆمپانیای سۆنی ئینتەرئەکتیڤ ئینتەرتەینمەنت جیم ڕایان پشتڕاستیکردەوە کە زنجیرەیەکی تەلەفزیۆنی خودای جەنگ لە پەرەپێداندایە بۆئەمازۆن پرایم ڤیدیۆ. زنجیرەکە لە ١٤ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٢ بە فەرمی داواکرا '''[[دیکۆمێنتەری|بەشی دیکۆمێنتاری]]''': God of War: Unearthing the Legend (٧٥ خولەک، ٢٠١٠) فیلمێکی دیکۆمێنتارییە دەربارەی فیلمی God of War و لەلایەن پیتەر ویلەرەوە پێشکەش دەکرێت. بەرهەمەکە باس لە پەیوەندی نێوان یارییەکانی خودای جەنگ و ئەفسانەی یۆنانیدەکات، <ref>{{بیرخستنەوە|سەردێڕ=God of War (franchise)|ڕێکەوت=١٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣|ناونیشان=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=God_of_War_(franchise)&oldid=1189633064|ئیش=Wikipedia|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣}}</ref>هەروەها ئەندامانی تیمی پەرەپێدانی خودای جەنگی سێیەم و مێژوونووسانی پیشەگەری تێدایە. وەک بەشێک لە پاکێجەکانی چاپیکۆتایی خودای جەنگی سێیەم (ئەمریکای باکوور) و چاپی سێبەری کۆتایی (ئەوروپا، ئوسترالیا و نیوزلەندا) هاتبوو. لە ٢٥ی ئازاری ٢٠١٠لە فرۆشگای پلەیستەیشن لە ئەمریکای باکوور بڵاوکرایەوە بۆ کڕین.<ref>{{بیرخستنەوە|سەردێڕ=God of War (franchise)|ڕێکەوت=١٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣|ناونیشان=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=God_of_War_(franchise)&oldid=1189633064|ئیش=Wikipedia|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣}}</ref> == سەرچاوەکان == <references /> {{تووڵی دەروازە|کایەی ڤیدیۆیی|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|یۆنان}} [[پۆل:کایەکانی ئەکشن-سەرکێشی]] [[پۆل:کایە ڤیدیۆیییە تاک-یاریزان و فرەیاریزانەکان]] [[پۆل:ئەو یارییە ڤیدیۆیانەی لەگەڵ کۆمیکەکان گونجێنراون]] [[پۆل:ئەو یارییە ڤیدیۆیانەی لەگەڵ بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان گونجێنراون]] [[پۆل:یارییە ڤیدیۆییە دەستوورییەکان]] 6ba9xmp2zc7w2x144etbvqo4353rjfd 0 246680 1688453 1405709 2026-10-17T01:34:09Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە، کۆمپانیا-کۆلکە، تەکنۆلۆژیا-کۆلکە) 1688453 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس |وێنە = PlayStation Store.png }} '''پلەیستەیشن ستۆر''' یان '''فرۆشگای پلەیستەیشن''' ({{بە ئینگلیزی |Playstation Store}}) بازاڕێکی سەرھێڵە کە بەکارھێنەران دەتوانن ناوەڕۆکی دیجیتاڵی بۆ کارپێکەری [[کایەی ڤیدیۆیی|کایەکانی]] پلەیستەیشن بکڕن و دای بەزێنن.<ref name="Japandate">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ| ناونیشان=http://news.bbc.co.uk/2/hi/technology/6135452.stm| سەردێڕ=PS3 sells out at launch| ڕێکەوت=١١ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٦| بڵاوکەرەوە=BBC| ڕێکەوتی سەردان=١٤ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨| ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20071217190903/http://news.bbc.co.uk/2/hi/technology/6135452.stm| ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٧ی کانوونی یەکەمی ٢٠٠٧| ڕەوشی ناونیشان=زیندوو| df=mdy-all}}</ref> ئەمەش یاری و زیادکراوەکان و ناوەڕۆکی دابەزێنراو و میدیای دیجیتاڵی دیکەی وەک [[فیلم]] و بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان دەگرێتەوە. فرۆشگاکە لە ڕێگەی تۆڕی پلەیستەیشنەوە دەتوانرێت دەستی پێبگات، بەکارھێنەران دەتوانن ڕاستەوخۆ لە کۆنسۆڵەکەیانەوە یان لە ڕێگەی ماڵپەڕی فرۆشگای پلەیستەیشنەوە ناوەڕۆکەکە بگەڕێن و بکڕن. فرۆشگای پلەیستەیشن کۆمەڵێک ناوەڕۆکی بەرفراوان پێشکەش دەکات، لەوانە بڵاوکراوە نوێیەکان، یارییە ئیندییەکان، ناونیشانە کلاسیکییەکان و ناوەڕۆکی تایبەت کە تەنھا لە پلاتفۆرمی پلەیستەیشن بەردەستە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://blog.us.playstation.com/2008/04/14/playstation-store-update-29/ |سەردێڕ=PlayStation.Blog » PlayStation Store Update |ئیش=[[PlayStation Blog]]|بڵاوکەرەوە=[[Sony Computer Entertainment]] |ڕێکەوت=١٤ی نیسانی ٢٠٠٨|ڕێکەوتی سەردان=٧ی حوزەیرانی ٢٠٠٨|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20171208123012/https://blog.us.playstation.com/2008/04/14/playstation-store-update-29/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٨ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٧|یەکەم=Grace |دوایین=Chen}}</ref> ھەروەھا بەکارھێنەران دەتوانن سوود لە بانگەشە و داشکاندن و فرۆشتنی تایبەت وەربگرن کە بە بەردەوامی لە فرۆشگاکەدا پێشکەش دەکرێن. جگە لە کڕینی یاری و میدیا، فرۆشگای پلەیستەیشن چەندین ناوەڕۆکی بێبەرامبەریش پێشکەش دەکات، وەک دیمۆ و تاقیکردنەوەی یارییەکان و یارییە ئازادەکان.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین١=Gera |یەکەم١=Emily |سەردێڕ=PlayStation Store has been suspended indefinitely in mainland China |ناونیشان=https://www.vg247.com/2020/05/10/playstation-store-suspended-mainland-china/ |وێبگە=VG247 |ڕێکەوت=١٠ی ئایاری ٢٠٢٠|ڕێکەوتی سەردان=١١ی ئایاری ٢٠٢٠}}</ref> ھەروەھا بەکارھێنەران دەتوانن لە چەندین ئامێری پلەیستەیشن دەستیان بە ناوەڕۆکی کڕدراویان بگات، ئەمەش وا دەکات چێژ لە کتێبخانەی دیجیتاڵی خۆیان وەربگرن لەسەر کۆنسۆڵە جیاوازەکان.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://uk.ign.com/articles/2012/10/11/sony-unveils-redesigned-playstation-store |سەردێڕ=Sony Unveils Redesigned PlayStation Store |ئیش=[[ign.com]] |ڕێکەوت=١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٢|ڕێکەوتی سەردان=٢٣ی ئابی ٢٠١٣|یەکەم=Luke |دوایین=Karmali |بڵاوکەرەوە=[[Ziff Davis, LLC]]}}</ref> فرۆشگای پلەیستەیشن سەکۆیەکی گونجاو و بەرفراوان بۆ بەکارھێنەرانی پلەیستەیشن دابین دەکات بۆ دۆزینەوە و کڕین و چێژوەرگرتن لە ناوەڕۆکی دیجیتاڵی جۆراوجۆر بۆ ئەزموونی یاریکردنیان.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=PlayStation Store Is Removing Ability To Rent And Buy TV Shows And Movies|ناونیشان=https://www.gamespot.com/articles/playstation-store-is-removing-ability-to-rent-and-buy-tv-shows-and-movies/1100-6488272/|وێبگە=[[GameSpot]]|ڕێکەوت=٢ی ئازاری ٢٠٢١|ڕێکەوتی سەردان=٢ی ئازاری ٢٠٢١|یەکەم=Eddie|دوایین=Makuch}}</ref> == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٤ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣}} {{سەرچاوەکان}} {{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} {{تووڵی دەروازە|کایەی ڤیدیۆیی|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|تەکنۆلۆژیا|کۆمپانیا|ئینتەرنێت}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} {{کۆمپانیا-کۆلکە}} {{تەکنۆلۆژیا-کۆلکە}} [[پۆل:پلەیستەیشن (بڕاند)]] [[پۆل:سەکۆکانی دابەشکردنی نەرمەواڵەکان]] t31wrq6zdjtrib0uk968mx7cem1l5nj 0 246839 1688220 1687825 2026-10-16T20:07:47Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بنبەست|بنبەست]]}} 1688220 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Paella de fruit de mer.jpg|وێنۆک|خواردنی برنج (پێلا)لە کۆمەڵگەی ڤالێنسیا لە ئیسپانیا]] [[پەڕگە:Bomba-Rice.jpg|وێنۆک|ئەو جۆرە برنجەی بەکار دەهێنرێ بۆ خواردنەکە لە وڵاتە ئیسلامیەکان.]] '''پاێلا:''' خواردنێکی برنجە کە لە بنەڕەتدا لە کۆمەڵگەی ڤالێنسیایە. <ref>{{بیرخستنەوە|سەردێڕ=Paella|ڕێکەوت=١٩ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣|ناونیشان=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Paella&oldid=1190679407|ئیش=Wikipedia|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=٢٦ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣}}</ref>پاێلا وەک یەکێک لە هێماکانی ناسینەوەی کۆمەڵگاکە سەیر دەکرێت. یەکێکە لە خواردنە ناسراوەکانی خواردنی ئیسپانیا. سەرەرای ئەوەی لە لیستی بەناوبانگترین جۆرەکانی خواردنە لە جیهاندا.ئەم خواردنە ناوەکەی لە تاوە تەقلیدییە فراوان و قووڵەکەوە وەرگرتووە کە بۆ کوڵاندنی خواردنەکە لەسەر ئاگرێکی کراوە بەکاردێت، paella وشەی تاوەیە بە زمانی ڤالێنسیا/کەتەلۆنی. وەک خواردنێک<ref>{{بیرخستنەوە|سەردێڕ=Paella|ڕێکەوت=١٩ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣|ناونیشان=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Paella&oldid=1190679407|ئیش=Wikipedia|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=٢٦ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣}}</ref>، ڕەنگە ڕەگ و ڕیشەی کۆن و کۆنی هەبێت، بەڵام لە فۆڕمی مۆدێرنەکەیدا دەگەڕێتەوە بۆ ناوەڕاستی سەدەی نۆزدەهەم، لە ناوچە گوندنشینەکانی دەوروبەری تاڤگەی ئەلبوفێرا کە تەنیشت شاری ڤالێنسیایە، لە کەنارەکانی دەریای ناوەڕاستی ئیسپانیا.پاێلا ڤالێنسیانا پاێلایەکی نەریتی ناوچەی ڤالێنسیایە، پێدەچێت ڕێچکەی ڕەسەن بێت، و پێکهاتووە لە برنجی دانەوێڵەیی دەوری، باجۆکێتا و تاڤێلا (جۆرەکانی فاسۆلیا سەوز)، دوپشک، مریشک، هەندێکجار کۆتر و گارۆفۆ (جۆرێک لە لیما یان فاسۆلیا کەرە)، لەناو زەیتی زەیتون و شۆربای مریشکدا دەکوڵێنرێت. هەندێک جار خواردنەکە بە لقەکانی ڕۆزماری تەواو بەهارات دەکرێت. بە شێوەیەکی نەریتی ڕەنگی زەرد لە زەعفەرانەوە هاتووە، بەڵام زەردەچەوە و کالێندولا دەتوانرێت وەک جێگرەوە بەکاربهێنرێت. <ref>{{بیرخستنەوە|سەردێڕ=Paella|ڕێکەوت=١٩ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣|ناونیشان=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Paella&oldid=1190679407|ئیش=Wikipedia|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=٢٦ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣}}</ref>ڕەنگە دڵ و لقەکانی ئارتیشۆک وەک پێکهاتەی وەرزی بەکاربهێنرێت.<ref>{{بیرخستنەوە|سەردێڕ=Paella|ڕێکەوت=١٩ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣|ناونیشان=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Paella&oldid=1190679407|ئیش=Wikipedia|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=٢٦ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣}}</ref> زۆربەی چێشتلێنەرانی پاێلا برنجی بۆمبا بەکاردەهێنن، بەڵام خەڵکی ڤالێنسیا مەیلیان هەیە جۆرێک لە جۆرەکان بەکاربهێنن کە بە سێنیا ناسراوە.پاێلا دی ماریسکۆ (پایلا خواردنە دەریاییەکان) گۆشت بە خواردنە دەریاییەکان دەگۆڕێت و فاسۆلیا و سەوزە سەوزەکان لادەبات، لە کاتێکدا پاێلا میکستا (پایلا تێکەڵاو) گۆشتی ئاژەڵ و خواردنە دەریاییەکان و سەوزە و هەندێکجاریش فاسۆلیا تێکەڵ دەکات، لەگەڵ برنجی تەقلیدی.جۆرە ناوخۆییە بەناوبانگەکانی تری پاێلا لە سەرانسەری ناوچەی دەریای ناوەڕاست و باقی ئیسپانیا و لە ئاستی نێودەوڵەتیدا دەکوڵێنرێن. == سەرچاوەکان == <references /> {{تووڵی دەروازە|خۆراک|ئیسپانیا}} {{پۆلی کۆمنز|Paella}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{خۆراک-کۆلکە}} {{ئیسپانیا-کۆلکە}} rhj2oas782w62i5kago12gh1u9in8xv 0 247776 1688450 1526844 2026-10-17T01:33:39Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە، تەکنۆلۆژیا-کۆلکە، مێژوو-کۆلکە) 1688450 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} '''پلەیدەیت''' ({{بە ئینگلیزی|Playdate}}) کارپێکەرێکی کایەی ڤیدیۆیی دەستییە کە لەلایەن کۆمپانیای پانیک پەرەی پێدراوە. ئامێرەکە تایبەتمەندی میکانیکی و شاشەیەکی ڕەش و سپی ھەیە. کارپێکەرەکە لە مانگی ئایاری ٢٠١٩ ڕاگەیەندرا و لە مانگی نیسانی ٢٠٢٢ بڵاوکرایەوە<ref name="unveiled">{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Edge Staff|ڕێکەوت=٢٢ی ئایاری ٢٠١٩|سەردێڕ=Playdate, a new handheld console backed by indie royalty, unveiled in new issue of Edge magazine|ناونیشان=https://www.gamesradar.com/playdate-new-handheld-console-edge-magazine-333-katamari-damacy/|ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی ئایاری ٢٠١٩|وێبگە=gamesradar|زمان=en}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=First Playdate orders begin shipping today|ناونیشان=https://www.engadget.com/playdate-group-one-orders-shipping-174813662.html|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٢|وێبگە=Engadget|زمان=en-US}}</ref> ==سەرچاوەکان== {{سەرچاوەکان}} * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤}} {{تووڵی دەروازە|کایەی ڤیدیۆیی|تەکنۆلۆژیا|مێژوو|دەیەی ٢٠١٠|دەیەی ٢٠٢٠}} {{پۆلی کۆمنز|Playdate}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} {{تەکنۆلۆژیا-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} 7p9zn1eotduzoow00h6z66yay5nlldh 0 247839 1688532 1462703 2026-10-17T04:37:18Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، سیاسەت-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە) 1688532 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی کەسایەتی | پێشگری ڕێزلێنان = | ناو = پژمان فاتحی | پاشگری ڕێزلێنان = | ناوی خۆماڵی = | زمانی ناوی خۆماڵی = | وێنە = | قەبارەی وێنە = | جێگری وێنە = | لێدوانی وێنە = | ناوی کاتی لەدایکبوون = | ڕێکەوتی لەدایکبوون = ٢٣ی خەزەڵوەری ١٣٧٢ی ھەتاوی | شوێنی لەدایکبوون = [[کامیاران]] | ڕێکەوتی ونبوون = | شوێنی ونبوون = | ڕەوشی ونبوون = | ڕێکەوتی مەرگ = ٩ی ڕێبەندانی ١٤٠٢ی ھەتاوی | شوێنی مەرگ = [[زیندانی قزلحیسار]]ی [[کەرەج]] | ھۆکاری مەرگ = لەسێدارەدان | شوێنی تەرم = | شوێنی گۆڕ = | پۆتانەکانی گۆڕ = | مۆنیومێنتەکان = | نیشتەجێ = | نەتەوە = [[کورد]] | ناوەکانی تر = | شارومەندێتی = | پەروەردە = <!-- ئاستی پەروردە، نم. بەکەلۆریۆس، دکتۆرا، ھتد. لەگەڵ بواری خوێندنەکەی --> | خوێندنگە = <!-- ئەو زانکۆ، قوتابخانە، یان پەیمانگایەی لێی خوێندووە --> | پیشە = چالاکی سیاسی | ساڵانی چالاکی = | خاوەنکار = | ڕێکخراو = | وەکیل = | ناوبانگ = | کارە دیارەکان = | شێواز = | دارایی = | باڵا = | تەلەڤیزیۆن = | ئۆفیس = | وادە = | پێش = | پاش = | حیزب = | بزاڤ = | بەرامبەرەکان = | ئایین = | تۆمەت = شەڕی دژ بە خوا | سزا = لەسێدارەدان | دۆخی دادوەری = | ھاوسەر = | یار = | مناڵەکان = | باوان = | دایک = | باوک = | خزمەکان = | خێزان = | خەڵاتەکان = | ڕێزلێنان = | واژوو = | جێگری واژوو = | قەبارەی واژوو = | ماڵپەڕ = | پەراوێزەکان = }} '''پژمان فاتحی''' (٢٣ی خەزەڵوەری ١٣٧٢ی ھەتاوی لە [[کامیاران]] - ٩ی ڕێبەندانی ١٤٠٢ی ھەتاوی لە قزلحیساری [[کەرەج]]) [[بەندیخانە|زیندانییەکی]] [[سیاسەت|سیاسی]] [[کورد]] بوو کە حوکمی لەسێدارەدانی بەسەردا سەپێنراوە. لەلایەن ھێزە ئەمنییەکانی [[حکوومەتی کۆماری ئیسلامیی ئێران|کۆماری ئیسلامی ئێرانەوە]] لە [[ناوچەی سۆما و برادۆست|ناوچەی سۆما و بارادۆست]] لە [[پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا|پارێزگای ورمێ]] لەگەڵ سێ کەسی دیکە، [[موحسین مەزڵوم]]، [[وەفا ئازەربار]] و [[محەممەد فەرامەرزی]] دەستبەسەر کراوە. نوور نیووز ڕاگەیاندنی فەرمی شۆرای عالی ئەمنییەتی میلی کۆماری ئیسلامی و ڕاگەیاندنی فراجا ھێزی پۆلیسی ئینتزامی لە ٢٣ی ٧ی ٢٠٢٣ی زایینی، لە دوو ھەواڵی دژبەیەکدا دەستگیرکردنی تیمێکی سەر بە مووسادیان بڵاو کردەوە، بەبێ ئەوەی ئاماژە بە ناسنامەی دەستگیرکراوەکان بکەن. ھەرەوھا وەزارەتی ئیتلاعات لە بەیاننامەیەکدا ڕای گەیاند ١٠ کەس لە پارێزگای ورمێ دەستگیر کراون<ref>https://www.radiofarda.com/a/32163657.html</ref> وەزارەتی ئیتلاعاتی ئێران لە ٢٣ی خاکەلێوەی ١٤٠١ ھەتاوی ڕای گەیاند کە تیمێکی تێکدەر لە ئەسفەھان دەستبەسەر کراون، و لە ھەواڵەکانی دواتردا ڕاگەیەندرا کە ئەو کەسانە ئەندامی حیزبی کۆمەڵە بوون لە کوردستانی ئێران و بە نیازن ناوەندێکی ئەمنی ھەستیار لە ئیسفەھان تێک بدەن،<ref>https://www.radiofarda.com/a/32163657.html</ref><ref>افزایش نگرانی از احتمال اعدام قریبالوقوع چھار زندانی کرد در ایران. ڕادیوفردا. ۱۵ آذر ۱۴۰۱. دریافت شدە در ۱۰ ژانویە ۲۰۲۴</ref><ref>جنگ ڕسانەای ایران و اسرائیل؛ حزب کوملە کردستان ایران، اتھامات وزارت اطلاعات ڕا «جعلی» خواند[https://www.bbc.com/persian/articles/clw4j0j2g42o]. بیبیسی فارسی. ۶ مرداد ۱۴۰۱. دریافت شدە در ۱۰ ژانویە ۲۰۲۴</ref><ref>جزئیات خرابکاری ناکام تروریستی در اصفھان. نورنیوز. ۲۱/۷/۱۴۰۱. [https://nournews.ir/Fa/News/111004/جزئیات-خرابکاری-ناکام-تروریستی-در-اصفھان] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250225044547/https://nournews.ir/Fa/News/111004/%D8%AC%D8%B2%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D8%B1%D8%A7%D8%A8%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D9%86%D8%A7%DA%A9%D8%A7%D9%85-%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B1%DB%8C%D8%B3%D8%AA%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B5%D9%81%DA%BE%D8%A7%D9%86 |date=٢٥ی شوباتی ٢٠٢٥ }}دریافت شدە در ۱۰ ژانویە ۲۰۲۴</ref><ref>ایران از بازداشت اعضای "شبکەای از عوامل موساد" خبر داد. دویچەولە فارسی. ا مرداد ۱۴۰۱ [https://www.dw.com/fa-ir/ایران-از-بازداشت-اعضای-شبکھای-از-عوامل-موساد-خبر-داد/a-62574961]. دریافت شدە در ۱۰ ژانویە ۲۰۲۴</ref> بێجگە ئەم چوار بەندکراوە، [[ڕەزا ڕەسایی]] و [[موجاھید کوورکوور]]یش مەترسی لە سێدارەدانیان لەسەرە.<ref>https://www.kampain.info/archive/80713.htm</ref><ref>https://www.radiozamaneh.com/797635</ref> == تۆمەت و سزا == [[وەزارەتی ھەواڵگری (ئێران)|وەزارەتی ئیتلاعات]] حیزبی کۆمەڵەی کوردستانی ئێرانی تۆمەتبار کرد<ref>جزئیات خرابکاری ناکام تروریستی در اصفھان. نورنیوز. ۲۱/۷/۱۴۰۱. [https://nournews.ir/Fa/News/111004/جزئیات-خرابکاری-ناکام-تروریستی-در-اصفھان] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250225044547/https://nournews.ir/Fa/News/111004/%D8%AC%D8%B2%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D8%B1%D8%A7%D8%A8%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D9%86%D8%A7%DA%A9%D8%A7%D9%85-%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B1%DB%8C%D8%B3%D8%AA%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B5%D9%81%DA%BE%D8%A7%D9%86 |date=٢٥ی شوباتی ٢٠٢٥ }}. دریافت شدە در ۱۰ ژانویە ۱۴۰۲</ref><ref>[https://www.khabaronline.ir/news/1742602/وزارت-اطلاعات-کوملھ-مجری-طرح-اسرائیلی-خرابکاری-در-اصفھان]</ref> دوایی، بەڵام حیزبی کۆمەڵە سەرەڕای پشتڕاستکردنەوەی دەستگیرکردنی ژمارەیەک لە ئەندامانی، لە بەیاننامەیەکدا ئەو تۆمەتانەی بە ھەڵە و بێبنەما ناودێر کرد و بە توندی ڕەتی کردەوە کە ئەو کەسانەی دەستگیرکراون ھیچ پەیوەندییەکیان بە مووسادەوە نەبووە و بۆ چالاکی ڕێکخراوەیی و حیزبی ڕۆیشتوون بۆ ناوچە سنوورییەکان.<ref>جنگ ڕسانەای ایران و اسرائیل؛ حزب کوملە کردستان، اتھامات وزارت اطلاعات ڕا «جعلی» خواند. بیبیسی فارسی. ۲۸ ژوئییە ۲۰۲۲.[https://www.bbc.com/persian/articles/clw4j0j2g42o]. دریافت شدە در ۱۰</ref><ref>[https://hengaw.net/fa/news/گزارش-ھھنگاو-از-دستگیری-پیشمرگھ-حزب-کوملھ-در-ارومیھ]{{بەستەری مردوو|url=https://hengaw.net/fa/news/%DA%AF%D8%B2%D8%A7%D8%B1%D8%B4-%DA%BE%DA%BE%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%88-%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%D8%B3%D8%AA%DA%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%D9%BE%DB%8C%D8%B4%D9%85%D8%B1%DA%AF%DA%BE-%D8%AD%D8%B2%D8%A8-%DA%A9%D9%88%D9%85%D9%84%DA%BE-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B1%D9%88%D9%85%DB%8C%DA%BE|date=کانوونی دووەمی ٢٠٢٤}}</ref><ref>[https://www.bbc.com/persian/articles/clw4j0j2g42o]</ref> دوای چوار مانگ و دوای دەستپێکردنی ڕاپەڕینی سەرتاسەریی ژیانی کۆماری ئیسلامی ئێران، لە فیلمێکی دۆکیومێنتاریدا دانپێدانانی ئەو چوار کەسەی بڵاو کرایەوە.<ref>[https://www.farsnews.ir/news/14010720000834/فیلم%7C-اعترافات-عوامل-موساد-کھ-قصد-داشتند-تاسیسات-صنعتی-اصفھان-را-منفجر]</ref> زیندانییەکان بەبێ چەک و بەبێ شەڕ دەستگیر کران.<ref>[https://kayhan.london/1402/10/19/339432/]</ref> دوای ١٨ مانگ لە نەزانینی چارەنووسی ئەو چوار بەندکراوە، حوکمی لە سێدارەدانی ھەر چوار کەسیان لە دادگایەکی کورت و شاراوەدا دەرچوو و لەلایەن دادگای باڵای کۆماری ئیسلامی ئێران پەسەند کرا.<ref>[https://iranwire.com/fa/news-1/124092-صدور-حکم-اعدام-برای-چھار-زندانی-سیاسی-کرد]</ref> == کاردانەوەکان == لە مانگی گەلاوێژی ١٤٠١، کەمپەینێک دەستی پێکرد بۆ بەرگریکردن لەو چوار زیندانییە سیاسی کوردە بۆ بەرگریکردن لە مافەکانی ئەو زیندانییانە.<ref>صفحە کمپین در شبکە ایکس[https://twitter.com/campaign1401?lang=de]</ref><ref>[https://www.instagram.com/campaign.1401/]</ref><ref>چھار زندانی سیاسی کُرد بە اتھامھای محاربە و جاسوسی بە اعدام محکوم شدند[https://www.rfi.fr/fa/ایران/20240108-چھار-زندانی-سیاسی-کُرد-بھ-اعدام-محکوم-شدھ-اند]{{بەستەری مردوو|url=https://www.rfi.fr/fa/%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86/20240108-%DA%86%DA%BE%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86%D8%AF%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%DA%A9%D9%8F%D8%B1%D8%AF-%D8%A8%DA%BE-%D8%A7%D8%B9%D8%AF%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%AD%DA%A9%D9%88%D9%85-%D8%B4%D8%AF%DA%BE-%D8%A7%D9%86%D8%AF|date=کانوونی دووەمی ٢٠٢٤}}</ref> ھەڵمەتەکە داوا لە چالاکوانان دەکات بەشداری بکەن لە ھەڵمەتی نا بۆ ئێعدام. بەپێی ئەو ڤیدیۆیانەی کە لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان بڵاو کراونەتەوە، ھەندێک کەسایەتی و خەڵکی ئاسایی لە کوردستانی ئێران بەشدارییان لە ھەڵمەتەکەدا کردووە. زۆرێک لە پارێزەران و ڕێکخراوەکانی مافی مرۆڤ ڕایان گەیاند کە سزاکە لە دەرەوەی دادگا و لەبەر ھۆکاری سیاسی بووە.<ref>سازمان حقوق بشر ھانا: تداوم بیخبری مطلق از سرنوشت چھار زندانی سیاسی کورد پس از ٥٠٧ ڕوز بازداشت. ۱۲/۱۲/۲۰۲۳[https://fa.hana-hr.org/content/20231212-تداوم-بیخبری-مطلق-از-سرنوشت-چھار-زندانی-سیاسی-کورد-پس-از-٥Ù%A0٧-روز-بازداشت]{{بەستەری مردوو|url=https://fa.hana-hr.org/content/20231212-%D8%AA%D8%AF%D8%A7%D9%88%D9%85-%D8%A8%DB%8C%D8%AE%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D9%85%D8%B7%D9%84%D9%82-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D8%B1%D9%86%D9%88%D8%B4%D8%AA-%DA%86%DA%BE%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86%D8%AF%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%DA%A9%D9%88%D8%B1%D8%AF-%D9%BE%D8%B3-%D8%A7%D8%B2-%D9%A5%C3%99%A0%D9%A7-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%AF%D8%A7%D8%B4%D8%AA|date=کانوونی دووەمی ٢٠٢٤}}.</ref><ref>کمپین دفاع از زندانیان سیاسی. تداوم بیخبری مطلق از سرنوشت چھار زندانی سیاسی کُرد شانزدە ماە پس از بازداشت. ۱۳ اکتبر ۲۰۲۳[https://www.kampain.info/archive/80713.htm]. دسترسی در ۱۱ ژاانویە ۲۰۲۴</ref><ref>[https://www.amnesty.org/fr/wp-content/uploads/2023/02/MDE1364662023ENGLISH.pdf]</ref> پارێزەری بنەماڵەی زیندانییەکان ئەو سزایانەی بە نادادپەروەرانە ڕاگەیاند و گوتی خۆی و کڕیارەکانی مافەکانیان ڕەتکراوەتەوە.<ref>ایران اینترناشنال: وکیل چھار زندانی سیاسی محکوم بە اعدام: فرایند دادرسی و حکم نھایی موکلانم عادلانە نیست[https://www.iranintl.com/202401067643]دسترسی شنبە ۱۴۰۲/۱۰/۱۶</ref> == لەسێدارەدران == لە بەرەبەیانی ۹ی ڕێبەندانی ۱٤٠٢، پێژمان فاتحی لەگەڵ [[محەممەد فەرامەرزی]]، [[وەفا ئازەربار]] و [[موحسین مەزڵووم]]، لەلایەن کۆماری ئیسلامیی ئێران لە [[زیندانی قزلحیسار]]ی [[کەرەج]] لەسێدارەدران.<ref>[https://rojnews.news/?p=426921 ڕۆژنیوز: ''بەرەبەیانی ئەمڕۆ ئێران چوار گەنجی کوردی لە سێدارە دا''، نووسراو لە ٢٩ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤؛] سەردان لە ٢٩ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤.</ref> == کاردانەوەی لەسێدارەدران == [[پارتی یەکسانی و دیموکراسیی گەلان]] (دەم پارتی) لە [[باکووری کوردستان]] و [[تورکیا]] بە دەربڕینی بەیاننامەیەک، وێڕای ئاماژەکردن بە ستەم و توندوتێژیی حکوومەتی ئێران لە زیندانەکان دژبە زیندانییە سیاسییەکان و چالاکانی مافەکانی مرۆڤ، لەم ئێعدامانە وەکوو «جینۆسایدێکی سیاسی» ناو ھێنا و وەکوو «سیاستی دوژمنانە و جینۆسایدی گەلی کورد» شەرمەزاری کردی و وتی ئەم سیاسەتە نگریسە دەشکێندرێت، بەڵام ئەو کەسانەی ڕێگای ئازادییان گرتووەتە پێش، سەردەکەون و ناوی جینۆسایدکراوەکان تا ھەتاھەتایە لە مێژوودا زیندوو دەمێنێتەوە.<ref>[https://anfsorani.com/ڕۆژانە/dm-party-syasty-dwzhmnayty-w-kmkwzhy-dzhy-gly-kwrd-b-dnyayyw-tkdshkt-49292 ئاژانسی ھەواڵی فرات: ''دەم پارتی لە سێدارەدانی چوار زیندانی سیاسی کورد شەرمەزار دەکات''، نووسراو لە ٢٩ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤؛] سەردان لە ٢٩ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤.</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|مافەکانی مرۆڤ|کوردستان|سیاسەت}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{سیاسەت-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:کوردەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان]] [[پۆل:خەڵکی کامیاران]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٣]] [[پۆل:مردووانی ٢٠٢٤]] [[پۆل:لەسێدارەدراوانی کورد]] [[پۆل:شەھیدانی کورد]] [[پۆل:لەسێدارەدراوانی ئێرانی]] [[پۆل:ئێعدامکراوەکانی خەڵکی ئێران لە سەردەمی کۆماری ئیسلامی]] [[پۆل:ئێعدامکراوەکان بە پەتی سێدارە خەڵکی ئێران]] [[پۆل:ئێعدامکراوەکان بە تۆمەتی شەڕ لەگەڵ خوا]] [[پۆل:ئێعدامکراوەکانی لەلایەن ئێران لە سەدەی ٢١]] [[پۆل:ئێعدامکراوەکانی سزادراو لە دادگای شۆڕشی ئیسلامیی ئێران]] [[پۆل:زیندانییەکانی خەڵکی ئێران]] [[پۆل:قوربانییەکانی ئەشکەنجە خەڵکی ئێران]] [[پۆل:چالاکە کۆمەڵایەتییەکانی خەڵکی ئێران]] [[پۆل:چالاکە سیاسییەکانی خەڵکی ئێران]] [[پۆل:بەرھەڵستکارەکانی لەسێدارەدراو لەلایەن کۆماری ئیسلامیی ئێران]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٢]] [[پۆل:مردووانی ١٩٨١]] 28w4cxqku4nh4ayz01l306ozlevwbwy 0 248051 1688400 1526789 2026-10-16T22:33:29Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (گەردوون-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688400 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Cosmic Background Explorer spacecraft model.png|وێنۆک|وێنەیەکی هونەری کەشتی ئاسمانی COBE]] '''پشکنەری بەکگراوندی گەردوون''' کە بە پشکنەری ٦٦ ناودەبرێت، مانگی دەستکردێکی دەزگای بۆشایی [[ناسا]] بوو کە تایبەت بوو بە گەردوونناسی، کە لە ساڵی ١٩٨٩ تا ١٩٩٣ کاردەکات، ئامانجەکانی لێکۆڵینەوە بوو لە تیشکی پاشخانی مایکرۆوەیڤی گەردوونی (CMB یان CMBR )ی گەردوون و پێوانەیەک دابین بکات کە یارمەتیدەر دەبێت لە داڕشتنی تێگەیشتنمان لە گەردوون. پێوانەکانی کەشتی ئاسمانیCOBE دوو بەڵگەی سەرەکییان خستەڕوو کە پشتگیری لە تیۆری تەقینەوە گەورەکەی گەردوون دەکەن کە پاشخانی گەردوونی سپێکتریمی جەستەی ڕەشی نزیک لە تەواوەتی هەیە و نایەکسانی زۆر کاڵ و کەمی هەیە. دوو لە لێکۆڵەرە سەرەکییەکانی کۆمپانیای COBE بە ناوەکانی جۆرج ئێف سمۆت و جۆن سی مازەر لە ساڵی ٢٠٠٦ خەڵاتی نۆبڵیان لە فیزیا وەرگرت بەهۆی کارەکانیان لەسەر پڕۆژەکە. بەپێی لیژنەی خەڵاتی نۆبڵ "دەتوانرێت پڕۆژەی COBE وەک خاڵی دەستپێکی گەردوونناسی وەک زانستێکی وردبینیش سەیر بکرێت".<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.nobelprize.org/prizes/physics/2006/summary/|سەردێڕ= "خەڵاتی نۆبڵ لە فیزیا ٢٠٠٦". ئەکادیمیای شاهانەی سوید بۆ زانستەکان."}}</ref> گەڕانی پاشبنەمای گەردوونی دووەم مانگی دەستکردی پاشبنەمای مایکرۆوەیڤی گەردوونی بوو، دوای RELIKT-1، دوو کەشتی ئاسمانی پێشکەوتووتر بەدوای خۆیدا هێنا، ئەوانیش [[پشکنەری نایەکسانی مایکرۆوەیڤی ویلکینسن]] (WMAP) لە ساڵی ٢٠٠١ تا ٢٠١٠ و کەشتی ئاسمانی [[پلانک]] لە ٢٠٠٩ تا ٢٠١٣. ==ئەرک== [[پەڕگە:COBELaunch.jpg|وێنۆک| هەڵدانی کەشتی ئاسمانی (COBE) لە ١٨ی تشرینی دووەمی ١٩٨٩.]] ئامانجی ئەرکی گەڕانی پاشخانی گەردوونی (COBE) پێوانەکردنی وردی تیشکی بڵاوبووەوە بوو لە نێوان ١ مایکرۆمەتر و ١ سم (٠،٣٠ ئینج) لەسەر تەواوی گۆی ئاسمانی. ئەم ڕێژانەی خوارەوە پێوانە کران: (١) سپێکتریمی تیشکی ٣کەی لە مەودای ١٠٠ مایکرۆمەتر بۆ ١ سم (٠،٣٩ ئینچ) (٢) نایەکسانی ئەم تیشکدانەوە لە ٣ بۆ ١٠ ملم (٠،٣٩ ئینچ)؛ و، (٣) سپێکترۆم و دابەشکردنی گۆشەیی تیشکی پاشبنەمای ژێر سووری بڵاوبووەوە لە درێژی شەپۆلەکانی ١ بۆ ٣٠٠ مایکرۆمەتر.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://nssdc.gsfc.nasa.gov/nmc/spacecraft/display.action?id=1989-089A|سەردێڕ="نمایشکردن: COBE (1989-089A)". ناسا. 28 تشرینی یەکەمی 2021.|ڕێکەوتی سەردان=١٩ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٢ی ئایاری ٢٠١٦|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20160512042250/http://nssdc.gsfc.nasa.gov/nmc/spacecraftDisplay.do?id=1989-089A|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> ==مێژوو== لە ساڵی ١٩٧٤ ناسا ڕاگەیاندنی دەرفەتی بۆ ئەرکە فەلەکییەکان دەرکرد کە کەشتییەکی ئاسمانی بچووک یان مامناوەندی ئێکسپلۆرەر بەکاردەهێنێت. لە کۆی ١٢١ پێشنیار کە وەرگیراون، سێ پێشنیاریان باس لە لێکۆڵینەوە لە تیشکی پاشخانی گەردوونی دەکرد. هەرچەندە ئەم پێشنیازانە لە مانگی دەستکردی فەلەکی ژێر سوور (IRAS) دۆڕان، بەڵام هێزەکانیان وایکرد ناسا زیاتر لەو بیرۆکەیە بکۆڵێتەوە. لە ساڵی ١٩٧٦ ناسا لیژنەیەکی ئەندامانی لە هەریەک لە سێ تیمی پێشنیارکراوی ساڵی ١٩٧٤ پێکهێنا بۆ ئەوەی بیرۆکەکانیان بۆ مانگی دەستکردێکی لەو شێوەیە کۆبکەنەوە. دوای ساڵێک ئەم لیژنەیە پێشنیاری مانگی دەستکردێکی جەمسەری خولگەیی بە ناوی COBE کرد کە یان لەلایەن ئۆتۆمبێلی هەڵدانی Delta 5920-8 یان شاتل بۆشایی ئاسمانەوە بنێردرێت. ئەم ئامێرانەی خوارەوەی تێدابوو.<ref>لیڤەرینگتۆن، دەیڤد (٢٠٠٠). ئاسۆی گەردوونی نوێ: فەلەکناسی بۆشایی ئاسمان لە V2 تا تەلەسکۆپی بۆشایی ئاسمانی هابل. چاپخانەی زانکۆی کامبریج.</ref> ==سەرچاوە== {{سەرچاوەکان}} ==بەستەری دەرەکی== * [https://lambda.gsfc.nasa.gov/product/cobe/ ماڵپەڕی ناسا لەسەر COBE] {{پۆلی کۆمنز|COBE}} {{تووڵی دەروازە|گەردوون|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|فڕینی بۆشایی}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{گەردوون-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} riiykhqt0zxkatfl4ju4o6l5j96ifg9 0 249021 1688566 1507508 2026-10-17T05:48:27Z SakuraBot 51806 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688566 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ئامادەکردن}} '''سیپکی''' یان '''سیپکان''' عەشیرەتێکی گەورەی [[کوردستان]]ێیە. سیپکییەکان پێیان وایە پێشتر [[ئێزیدی (ئایین)|ئێزیدی]] بوون و لە سەدەی هەژدەهەمدا بەهۆی کۆمەڵکوژییەوە، لە ناوچەی [[شنگال]]ەوە بڵاو بوونەوە و بۆ ئەو شوێنانەی ئێستا لێیین، پەرتەوازە بوون. {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} k3968h0g4binj60kzetvwhxha0jr1md 0 249325 1688273 1686890 2026-10-16T20:17:35Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688273 wikitext text/x-wiki {{Infobox film awards |award=خەڵاتەکانی فیلمی ئەکادیمیای بەریتانی |number=٧٧ |date={{Start date|df=yes|٢٠٢٤|٠٢|١٨}} |site {{nowrap|[[ھۆڵی ڕۆیاڵ فێستیڤاڵ]]، [[لەندەن]]، [[شانشینی یەکگرتوو]]}} |host=[[دیڤید تێنانت]] |best_film='''''[[ئۆپنھایمەر (فیلم)|ئۆپنھایمەر]]''''' |best_british='''''[[ناوچەی تامەزرۆیی (فیلم)|ناوچەی تامەزرۆیی]]''''' |best_actor='''[[کیلیان مێرفی]]''' |best_actor_film=''[[ئۆپنھایمەر (فیلم)|ئۆپنھایمەر]]'' |best_actress='''[[ئێما ستۆن]]''' |best_actress_film=''[[شتە بێچارەکان (فیلم)|شتە بێچارەکان]]'' |most_wins='''''[[ئۆپنھایمەر (فیلم)|ئۆپنھایمەر]]''''' (٧) |most_nominations='''''[[ئۆپنھایمەر (فیلم)|ئۆپنھایمەر]]''''' (١٣) |last=[[٧٦ەمین خەڵاتەکانی فیلمی ئەکادیمیای بەریتانی|٧٦ەمین]] |next=[[٧٨ەمین خەڵاتەکانی فیلمی ئەکادیمیای بەریتانی|٧٨ەمین]] }} '''٧٧ەمین خەڵاتەکانی فیلمی ئەکادیمیای بەریتانی''' کە زیاتر وەکوو [[خەڵاتەکانی فیلمی ئەکادیمیای بەریتانی|بافتا]] ناسراوە، لە ١٨ی شوباتی ٢٠٢٤دا لە [[ھۆڵی ڕۆیاڵ فێستیڤاڵ]]، [[ناوەندی ساوسبانک]]، [[لەندەن]] بەڕێوەچوو، کە تێیدا ڕێز لە باشترین فیلمە نیشتمانی و بیانییەکانی ساڵی [[فیلمەکان لە ٢٠٢٣|٢٠٢٣]] گیرا. لەلایەن [[ئەکادیمیای ھونەرەکانی فیلم و تەلەڤیزیۆنی بەریتانی]] ڕێزلێنان بۆ باشترین فیلمی درێژ و بەڵگەنامەیی لە ھەر نەتەوەیەکدا دابەشکرا کە لە ساڵی ٢٠٢٣دا لە سینەماکانی بەریتانیا نمایش کرابوون.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Ntim|یەکەم=Zac|ڕێکەوت=٣١ی ئایاری ٢٠٢٣|سەردێڕ=BAFTA Sets 2024 Film Awards Date|ناونیشان=https://deadline.com/2023/05/bafta-2024-film-awards-date-1235383365/|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240117191038/https://deadline.com/2023/05/bafta-2024-film-awards-date-1235383365/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٧ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤|ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣|وێبگە=Deadline Hollywood}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=EE British Academy Film and Television Arts Awards (BAFTA Awards) 2024|ناونیشان=https://www.cornucopia-events.co.uk/bafta-awards/|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20231222112735/https://www.cornucopia-events.co.uk/bafta-awards/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٢ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣|ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣|بڵاوکەرەوە=Cornucopia Events}}</ref><ref name="Key Dates">{{cite press release |url=https://www.bafta.org/media-centre/press-releases/bafta-sets-out-key-dates-for-the-2024-film-awards |title=BAFTA sets out key dates for the 2024 Film Awards |publisher=BAFTA |date=31 May 2023 |access-date=22 December 2023 |archive-date=4 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240104020628/https://www.bafta.org/media-centre/press-releases/bafta-sets-out-key-dates-for-the-2024-film-awards |url-status=live}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١٨ی شوباتی ٢٠٢٤|سەردێڕ=BAFTA Awards 2024: The Complete List of Winners and Nominees|ناونیشان=https://www.bbc.com/news/entertainment-arts-68332535|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240218152731/https://www.bbc.com/news/entertainment-arts-68332535|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی شوباتی ٢٠٢٤|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی شوباتی ٢٠٢٤|بڵاوکەرەوە=BBC}}</ref> ئاھەنگەکە بۆ یەکەمجار لەلایەن [[دەیڤید تێنانت]]ەوە میوانداری کرا؛ تێنانت ڕای گەیاند: «دڵخۆشم کە داوام لێکرا میوانداریی خەڵاتەکانی فیلمی بافتا بکەم و یارمەتیدەر بم لە ئاھەنگگێڕان بەبۆنەی باشترین فیلمەکانی ئەمساڵ و ئەو کەسە درەوشاوانەی کە ئەوانە بەدیدێنن».<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Ritman|یەکەم=Alex|ڕێکەوت=٤ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤|سەردێڕ=David Tennant to Host BAFTA Film Awards|ناونیشان=https://variety.com/2024/awards/global/david-tennant-host-bafta-film-awards-1235861782/|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240105000125/https://variety.com/2024/awards/global/david-tennant-host-bafta-film-awards-1235861782/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٥ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤|ڕێکەوتی سەردان=٥ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤|وێبگە=Variety}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Clarke|یەکەم=Naomi|ڕێکەوت=١٢ی شوباتی ٢٠٢٤|سەردێڕ=David Tennant says BAFTA Film Awards will be 'evening of generosity and joy'|ناونیشان=https://www.standard.co.uk/showbiz/david-tennant-southbank-centre-catherine-tate-scottish-london-b1138650.html|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240212142114/https://www.standard.co.uk/showbiz/david-tennant-southbank-centre-catherine-tate-scottish-london-b1138650.html|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٢ی شوباتی ٢٠٢٤|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی شوباتی ٢٠٢٤|وێبگە=Evening Standard}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Fox|یەکەم=Hilary|ڕێکەوت=١٣ی شوباتی ٢٠٢٤|سەردێڕ=One actor won't be nervous at the BAFTA Film Awards. That's David Tennant, the host|ناونیشان=https://www.independent.co.uk/news/david-tennant-ap-bradley-cooper-london-martin-scorsese-b2495474.html|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240215000025/https://www.independent.co.uk/news/david-tennant-ap-bradley-cooper-london-martin-scorsese-b2495474.html|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٥ی شوباتی ٢٠٢٤|ڕێکەوتی سەردان=١٥ی شوباتی ٢٠٢٤|وێبگە=The Independent}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Ritman|یەکەم=Alex|ڕێکەوت=١٥ی شوباتی ٢٠٢٤|سەردێڕ=David Tennant on How the Golden Globes Informed His BAFTAs Hosting Stint: 'Don't Diss' Taylor Swift|ناونیشان=https://variety.com/2024/film/global/david-tennant-bafta-host-taylor-swift-1235906980/|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240217233900/https://variety.com/2024/film/global/david-tennant-bafta-host-taylor-swift-1235906980/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٧ی شوباتی ٢٠٢٤|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی شوباتی ٢٠٢٤|وێبگە=Variety}}</ref> پەخشەکە ڕاستەوخۆ لە کەناڵەکانی [[بی بی سی وان]] و [[ئایپلەیر]] لە بەریتانیا لە کاتژمێر ١٩:٠٠ بۆ ٢١:٠٠ بە [[کاتی گرێنچ]] پەخش کرا، ھەروەھا لە [[بریتبۆکس|بریتبۆکس ئینتەرنەشناڵ]] لە کەنەدا، دانیمارک، فینلاند، نەرویژ، ئەفریقای باشوور، سوێد و ویلایەتە یەکگرتووەکان پەخش کرایەوە. پێڕستە درێژەکانی بافتا لە ٥ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤دا پەردەیان لەسەر لادرا.<ref name="Longlists">{{cite press release |url=https://www.bafta.org/media-centre/press-releases/longlists-2024-ee-bafta-film-awards |title=BAFTA announces Longlists for the 2024 EE BAFTA Film Awards |publisher=BAFTA |date=5 January 2024 |access-date=5 January 2024 |archive-date=20 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240120012544/https://www.bafta.org/media-centre/press-releases/longlists-2024-ee-bafta-film-awards |url-status=live}}</ref> پاڵێوراوەکان لە ڕێگەی [[لایڤ ستریمینگ|لایڤستریم]]ەوە لەلایەن پاڵێوراوانی پێشووی [[خەڵاتی ئەستێرەی دەرکەوتووی بافتا|خەڵاتی ئەستێرەی دەرکەوتوو]]، [[نائۆمی ئاکی]] و [[کینگسلی بن عەدیر]] لە ناوەندی خێرخوازیی ھونەر لە ١٩٥ پیکادیلی لە لەندەن لە ١٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤دا ڕاگەیەندران؛ ھەروەھا لایڤستریمەکە لە ھەژمارەکانی [[تویتەر]] و [[یووتیووب]]ی بافتا بۆ بینین بەردەست بوو.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Ntim|یەکەم=Zac|ڕێکەوت=١٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤|سەردێڕ=BAFTA Awards Nominations: Watch the Livestream Here|ناونیشان=https://deadline.com/2024/01/how-to-watch-2024-bafta-awards-nomination-livestream-1235795247/|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240118001355/https://deadline.com/2024/01/how-to-watch-2024-bafta-awards-nomination-livestream-1235795247/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤|وێبگە=Deadline Hollywood}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤|سەردێڕ=BAFTA Nominations 2024: The Full List of Film Contenders|ناونیشان=https://www.bbc.com/news/entertainment-arts-68016520|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240118122604/https://www.bbc.com/news/entertainment-arts-68016520|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤|بڵاوکەرەوە=BBC}}</ref><ref name="Nominees">{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Ntim|یەکەم=Zac|ڕێکەوت=١٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤|سەردێڕ='Oppenheimer' & 'Poor Things' Lead 2024 BAFTA Nominations — The Complete List|ناونیشان=https://deadline.com/2024/01/bafta-awards-nominations-list-2024-1235796022/|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240119130711/https://deadline.com/2024/01/bafta-awards-nominations-list-2024-1235796022/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٩ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤|وێبگە=Deadline Hollywood}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤|سەردێڕ=EE BAFTA Film Awards 2024 {{!}} Nominations Announcement|ناونیشان=https://www.youtube.com/watch?v=euNdpQgyn8E|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240209134102/https://www.youtube.com/watch?v=euNdpQgyn8E|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٩ی شوباتی ٢٠٢٤|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی شوباتی ٢٠٢٤|via=YouTube}}</ref> پاڵێوراوانی ئەستێرەی دەرکەوتوو کە تاکە پۆلە کە لەلایەن خەڵکی بەریتانیاوە دەنگی پێدراوە، لە ١٠ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤دا پەردەیان لەسەر لادرا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Ritman|یەکەم=Alex|ڕێکەوت=١٠ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤|سەردێڕ=Jacob Elordi, Ayo Edebiri, Phoebe Dynevor Among BAFTA Rising Star Nominees|ناونیشان=https://variety.com/2024/film/awards/bafta-rising-star-jacob-elordi-ayo-edebiri-phoebe-dynevor-1235867319/|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240110110335/https://variety.com/2024/film/awards/bafta-rising-star-jacob-elordi-ayo-edebiri-phoebe-dynevor-1235867319/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٠ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤|ڕێکەوتی سەردان=١٠ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤|وێبگە=Variety}}</ref> براوەکان لە ١٨ی شوباتی ٢٠٢٤دا ڕاگەیەندران.<ref name="Key Dates"/> فیلمی ''[[ئۆپنھایمەر (فیلم)|ئۆپنھایمەر]]'' بە سێزدە پاڵێوراو، زۆرترین پاڵێوراو و بە حەوت سەرکەوتن، زۆرترین سەرکەوتنی بەدەستھێناوە.<ref name="Winners">{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Shoard|یەکەم=Catherine|ڕێکەوت=١٨ی شوباتی ٢٠٢٤|سەردێڕ='Oppenheimer' takes top BAFTAs – but 'Poor Things' and 'Zone of Interest' also triumph|ناونیشان=https://www.theguardian.com/film/2024/feb/18/baftas-2024-oppenheimer-takes-awards-but-poor-things-and-zone-of-interest-also-triumph|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240218205233/https://www.theguardian.com/film/2024/feb/18/baftas-2024-oppenheimer-takes-awards-but-poor-things-and-zone-of-interest-also-triumph|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی شوباتی ٢٠٢٤|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی شوباتی ٢٠٢٤|وێبگە=The Guardian}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFShoard2024">Shoard, Catherine (18 February 2024). [https://www.theguardian.com/film/2024/feb/18/baftas-2024-oppenheimer-takes-awards-but-poor-things-and-zone-of-interest-also-triumph "'Oppenheimer' takes top BAFTAs – but 'Poor Things' and 'Zone of Interest' also triumph"]. ''[[گاردیان|The Guardian]]''. [https://web.archive.org/web/20240218205233/https://www.theguardian.com/film/2024/feb/18/baftas-2024-oppenheimer-takes-awards-but-poor-things-and-zone-of-interest-also-triumph Archived] from the original on 18 February 2024<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">18 February</span> 2024</span>.</cite></ref><ref name="Deadline">{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Tartaglione|یەکەم=Nancy|ڕێکەوت=١٨ی شوباتی ٢٠٢٤|سەردێڕ=BAFTAs: 'Oppenheimer' Named Best Film, Leads Night with 7 wins Including Christopher Nolan Best Director, Cillian Murphy Best Actor; 'Poor Things' Emma Stone Takes Best Actress – Complete Winners List|ناونیشان=https://deadline.com/2024/02/bafta-film-awards-2024-winners-list-1235829754/|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240218170603/https://deadline.com/2024/02/bafta-film-awards-2024-winners-list-1235829754/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٨ی شوباتی ٢٠٢٤|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی شوباتی ٢٠٢٤|وێبگە=Deadline Hollywood}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFTartaglione2024">Tartaglione, Nancy (18 February 2024). [https://deadline.com/2024/02/bafta-film-awards-2024-winners-list-1235829754/ "BAFTAs: 'Oppenheimer' Named Best Film, Leads Night with 7 wins Including Christopher Nolan Best Director, Cillian Murphy Best Actor; 'Poor Things' Emma Stone Takes Best Actress – Complete Winners List"]. ''[[دوا وادە هۆلیوود|Deadline Hollywood]]''. [https://web.archive.org/web/20240218170603/https://deadline.com/2024/02/bafta-film-awards-2024-winners-list-1235829754/ Archived] from the original on 18 February 2024<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">18 February</span> 2024</span>.</cite></ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Yossman|یەکەم=K.J.|دوایین٢=Shafer|یەکەم٢=Ellise|ڕێکەوت=١٨ی شوباتی ٢٠٢٤|سەردێڕ=BAFTA Awards: 'Oppenheimer' and 'Poor Things' Win Big as 'Barbie' and 'Maestro' Are Shut Out — Full Winners List|ناونیشان=https://variety.com/2024/film/awards/bafta-film-awards-2024-winners-list-1235913491/|ڕێکەوتی سەردان=١٩ی شوباتی ٢٠٢٤|وێبگە=Variety}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١٩ی شوباتی ٢٠٢٤|سەردێڕ=Yorgos Lanthimos' film 'Poor Things' scoops multiple awards at the BAFTAs|ناونیشان=https://greekherald.com.au/news/yorgos-lanthimos-film-poor-things-scoops-multiple-awards-at-the-baftas/|ڕێکەوتی سەردان=١٩ی شوباتی ٢٠٢٤|وێبگە=The Greek Herald}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١٩ی شوباتی ٢٠٢٤|سەردێڕ=Polish-British-US film 'Zone of Interest' wins three BAFTA Awards|ناونیشان=https://www.polskieradio.pl/395/7789/Artykul/3337188,polishbritishus-film-zone-of-interest%C2%A0wins%C2%A0three-bafta-awards|ڕێکەوتی سەردان=١٩ی شوباتی ٢٠٢٤|بڵاوکەرەوە=Radio Poland}}</ref> == براوەکان == [[پەڕگە:Christopher_Nolan_Cannes_2018.jpg|وێنۆک|212x212پیکسڵ|[[کریستۆفەر نۆلان]]، ھاوبراوەی باشترین فیلم و براوەی باشترین دەرھێنەر]] [[پەڕگە:Cillian_Murphy-2014.jpg|وێنۆک|219x219پیکسڵ|[[کیلیان مێرفی]]، براوەی باشترین ئەکتەر]] [[پەڕگە:Emma_Stone_at_the_39th_Mill_Valley_Film_Festival_(cropped).jpg|وێنۆک|206x206پیکسڵ|[[ئێما ستۆن]]، براوەی باشترین خانمەکتەر]] [[پەڕگە:Robert_Downey_Jr_2014_Comic_Con_(cropped).jpg|وێنۆک|213x213پیکسڵ|[[ڕۆبێرت داونی جوونیەر]]، براوەی باشترین ئەکتەری پاڵپشت]] [[پەڕگە:Da'Vine_Joy_Randolph_The_Holdovers_Q&A_BFI_Southbank,_January_2024.jpg|وێنۆک|190x190پیکسڵ| [[داڤین جۆی ڕادندۆلف]]، براوەی باشترین خانمەکتەری پاڵپشت]] [[پەڕگە:Mstyslav_Chernov_par_Claude_Truong-Ngoc_septembre_2022.jpg|وێنۆک|225x225پیکسڵ|[[مستیسلاڤ چێرنۆڤ]]، ھاوبراوەی باشترین فیلمی بەڵگەنامەیی]] [[پەڕگە:ZoneIntrestBFILFF121023_(7_of_31)_(53255110321)_(cropped)_2.jpg|وێنۆک|185x185پیکسڵ|[[جۆناتان گلازێر]]، باشترین فیلمی زمانی نائینگلیزی و ھاوبراوەی فیلمی نایابی بەریتانی]] [[پەڕگە:Ludwig_Göransson_2018_Interview_(cropped).jpg|وێنۆک|200x200پیکسڵ|[[لودوینگ گۆرانسۆن]]، براوەی باشترین نمرەی سەرەکی]] [[پەڕگە:Mia_mckenna_bruce_2022_1.jpg|وێنۆک|206x206پیکسڵ|[[میا مەکینا برووس]]، براوەی خەڵاتی ئەستێرەی دەرکەوتوو]] پێڕستە درێژەکانی بافتا لە ٥ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤ ڕاگەیەندرا.<ref name="Longlists"/> کاندیدایەکان لە ١٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٤ ڕاگەیەندران.<ref>{{cite press release |url=https://www.bafta.org/media-centre/press-releases/2024-ee-bafta-film-awards-nominations-announced |title=Nominations Announced for the 2024 EE BAFTA Film Awards |publisher=BAFTA |date=18 January 2024 |access-date=18 January 2024 |archive-date=1 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240201093428/https://www.bafta.org/media-centre/press-releases/2024-ee-bafta-film-awards-nominations-announced |url-status=live}}</ref> براوەکان لە ١٨ی شوباتی ٢٠٢٤ ڕاگەیەندران.<ref>{{cite press release |url=https://www.bafta.org/media-centre/press-releases/winners-announced-ee-bafta-film-awards |title=Winners Announced: EE BAFTA Film Awards |publisher=BAFTA |date=18 February 2024 |access-date=18 February 2024 |archive-date=19 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240219041613/https://www.bafta.org/media-centre/press-releases/winners-announced-ee-bafta-film-awards |url-status=live}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{Official website|https://www.bafta.org}} {{تووڵی دەروازە|فیلم|شانشینی یەکگرتوو}} {{فیلم-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} 1n9594n6uw2yff034lmabgmuzxmjb16 0 249568 1688608 1560104 2026-10-17T07:36:56Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، مێژوو-کۆلکە، ئێران-کۆلکە) 1688608 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Niyan_mountain.jpg|وێنۆک|کێوی نییان لە ناوچەی شەمیل]] '''پۆشتکووھی شەمیل''' ({{بە فارسی|پشتکوه شمیل}}) شوێنێکی گەشتیارییە کە دەکەوێتە [[گوندستانی شەمیل]]، [[ناوچەی شەمیل]]، [[شارستانی بەندەر عەباس]]، [[پارێزگای ھورمزگان]]، [[ئێران]]. == گوندەکان == * کووھ لەھروو<ref name="census2006">{{سەرژمێریی ٢٠٠٦ی ئێران|22}}</ref><ref>{{GEOnet3|-3754739|Kuh Lahru}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=KUH LAHRU Geography Population Map cities coordinates location - Tageo.com|ناونیشان=https://www.tageo.com/index-e-ir-v-11-d-m4993239.htm|وێبگە=www.tageo.com}}</ref> * کووھ دازان<ref name="census2006"/><ref>{{GEOnet3|-3754737|Kuh Dazan}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=KUH DAZAN Geography Population Map cities coordinates location - Tageo.com|ناونیشان=https://www.tageo.com/index-e-ir-v-11-d-m4993237.htm|وێبگە=www.tageo.com}}</ref> * سولووبەلم<ref name="census2006"/><ref>{{GEOnet3|-3754737|Solubalm}}</ref> * گەردەنەی پۆشتکووھ<ref name="census2006"/><ref>{{GEOnet3|-3082089|Gardaneh-ye Poshtkuh}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٩ی شوباتی ١٤٠٢|سەردێڕ=روستای گردنه پشتکوه بندرعباس اطلاعات گردشگری – آدرس مپ|ناونیشان=https://addressmap.ir/108824/روستای-گردنه-پشتکوه|وێبگە=addressmap.ir}}{{بەستەری مردوو|url=https://addressmap.ir/108824/%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C-%DA%AF%D8%B1%D8%AF%D9%86%D9%87-%D9%BE%D8%B4%D8%AA%DA%A9%D9%88%D9%87 |date=کانوونی دووەمی ٢٠٢٦ }}</ref> * قەڵەم<ref name="census2006"/><ref>{{GEOnet3|-3068752|Qalam}}</ref> * سیخووران<ref name="census2006"/><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Sikhuran village , Bandar Abbas|ناونیشان=https://safarzon.com/en/attractions/5735-Sikhuran-village|وێبگە=safarzon.com|ڕێکەوتی سەردان= ٢ی ئازاری ٢٠٢٤|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٠ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20231220211901/https://safarzon.com/en/attractions/5735-Sikhuran-village|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> * زەنھی<ref name="census2006"/><ref>{{GEOnet3|-3088974|Zanhi}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Zanhi Map, Weather and Photos – Iran: populated place – Lat:27.6311 and Long:56.7711|ناونیشان=https://www.getamap.net/maps/iran/hormozgan/_zanhi/|وێبگە=www.getamap.net}}</ref> * کۆنارسیاھ<ref name="census2006"/><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=توریستی|یەکەم=چهارگوشه-معرفی استان ها و شهر های ایران و جاذبه های|سەردێڕ=کنارسیاه (بندرعباس)|ناونیشان=https://www.chargoshe.ir/fa/v/village/79569|وێبگە=چهارگوشه – معرفی استان ها و شهر های ایران و جاذبه های توریستی}}</ref> * گەجگی پۆشتکووھ<ref name="census2006"/><ref>{{GEOnet3|-3063248|Gajg-e Poshtkuh}}</ref> * تۆنب باریکوو<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=GeoHack - Tonb Bariku|ناونیشان=https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Tonb_Bariku&params=27_38_10_N_56_45_30_E_region:IR_type:city(84)}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|ئێران|کەشوھەوا|کۆمەڵگا|مێژوو}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{ئێران-کۆلکە}} [[پۆل:پارێزگای ھورمزگان]] [[پۆل:شارستانی بەندەر عەباس]] a7lukflocib5g3alqt7aoe3j3wlzv41 0 249778 1688141 1687706 2026-10-16T19:16:43Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی دەروازەی [[دەروازە:گیانلەبەران|گیانلەبەران]] 1688141 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی فیلم |ناو = Kung Pu Panda 4{{ھن}}پاندای کونگ فو ٤ |وێنە =Kung_Fu_Panda_4_poster.jpg |وێنۆک|پۆستەری فلیم]] |سەرباس = پۆستەری فەرمی|دەرھێنەر = مایک میچل {{ھن}}|بەرھەمھێنەر = ڕێبێکا ھانتلی|نووسین = جۆناثان ئەیبل{{ھن}}گلێن بەرجەر{{ھن}}دارێن لێمکە|سەرچاوەی چیڕۆک = |کاست = جاک بلاک{{ھن}}[[ئاوا کوافنا]]{{ھن}}[[بڕایان کرانستن]]{{ھن}}[[ئیان مەکشاین]]{{ھن}}[[کەھوی کوان]]{{ھن}}{{ھن}}داستێن ھۆفمان|موزیک = [[ھانس زیمەر]]{{ھن}}[[ستیڤ مازارۆ]]|وێنەگر =جوشوا گانتەر |دەستکاری = کریستوفر نایتس|ستۆدیۆ = [[دریم وۆرکس ئەنیمەیشن]]|کۆمپانیای بڵاوکەرەوە = [[وارنەر برەدرز]]|ڕێکەوتی دەرچوون = ٣ی ئازاری ٢٠٢٤|ماوەی فیلم = ٩٤خولەک|وڵات = ویلایەتە یەکگرتووەکان|زمان = ئینگلیزی|تێچوون = ٨٥ ملیۆن دۆلار|داھات =}} '''پاندای کونگ فوو ٤ '''(بە [[ئینگلیزی]] Kung Fu Panda 4) فیلمێکی کۆمیدیی [[ئەنیمەیشن]]ی ھونەری جەنگیی ئەمریکییە کە لە ساڵی ٢٠٢٤دا لەلایەن کۆمپانیای [[دریم وۆرکس ئەنیمەیشن]] بەرھەم ھێنراوە. فیلمەکە لەلایەن کۆمپانیای یونێڤێرساڵ پیکچەرزەوە دابەش کراوە. بەشی چوارەمی زنجیرەی کۆنگ فوو پاندایە و درێژەی فیلمی [[پاندای کۆنگ فو ٣|کۆنگ فو پاندایی٣ییە]](٢٠١٦). == کورتەیەک == [[پوو،]] کە قەدەر بووە ببێتە سەرکردەی ڕۆحی دۆڵی ئاشتی، بەدوای جێنشینەکەیدا دەگەڕێت وەک جەنگاوەری ئەژدیھا لەکاتێکدا ڕووبەڕووی دوژمنێکی نوێ دەبێتەوە بە ناوی چاملیۆن. == ئەکتەران و دەنگەکانیان == * [[جاک بلاک]] وەک پوو * [[ئاکوافینا]] وەک جین، ڕێوییەکە کە دزێکی داواکراوە و یاوەری پۆ دەکات لە سەفەرەکانیدا. * [[ڤیۆلا دەیڤس]] وەک شاملێۆن، جادووگەرێک کە دەتوانێت تواناکانی کەسانی دیکە ھەڵبمژێت و کۆنگ فۆیان بەکاربھێنێت. * [[داستین ھۆفمان]] وەک مامۆستا شیفۆ. * [[جەیمس ھێنگ]] وەک کاک پینگ، قازێکی چینی باوکی بەخێوکەری پوو. * [[برایان کرانستۆن]] وەک لی شان، باوکی ڕاستەقینەی پۆ. * [[ئیان مەکشەین]] وەک تای لۆنگ، ئەو پلنگە بەفرینەی کە لە یەکەم فیلمدا لەلایەن پۆوە شکستی ھێنا، بەڵام ئێستا لەلایەن چامیلۆن ھێنراوەتەوە. * [[جۆناسان ک.کوان]] وەک ھان، کە سەرۆکی باندەکانە. * [[لۆری تان]] چین وەک بەرازی نەنک. * [[ڕۆنی چێنگ]] وەک کاپتن فیش. لە کاتی کۆتاییدا، «پێنجە ئاگرینەکان» دەردەکەون، بەڵام جگە لە مانتیس، ھیچ دیالۆگێکیان نییە، بە کورتی دەنگی [[سێس ڕۆگن]]. کارەکتەرەکانی «لۆرد شێن» و «ژەنەڕاڵ کای» بەبێ ھیچ دیالۆگێک لە فیلمەکەدا دەردەکەون. ھەروەھا یوتیوبەر [[جیمی «ماستەربیست» دۆناڵدسۆن]] کامێرایەکی ھەیە، وەک بەرازێک بە ڕەش و سپی کە کاندیدە بۆ جەنگاوەری داھاتووی ئەژدیھا. == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکی|بەستەر = https://en.m.wikipedia.org/wiki/Kung_Fu_Panda_4|سەردێڕ = Kung Fu Panda 4|زمان = ئینگلیزی|سەردان = ١٠ی ئازاری ٢٠٢٤}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئەنیمەیشن|فیلم|دەیەی ٢٠٢٠|ھۆڵیوود|کارتۆن|کۆمیدیا|گیانلەبەران}} {{پۆلی کۆمنز|Kung Fu Panda 4}} {{فیلم-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:ئەو فیلمانەی لەلایەن ھانس زیمەر تۆمارکراون]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٤]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠٢٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ئایماکس]] [[پۆل:فیلمەکانی پاندای کونگ فو]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکان دەربارەی تۆڵەسەندنەوە]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە سەرکێشییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی کۆنگ فو]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدیی ئەکشنی ئەمریکی]] [[پۆل:فیلمە پاشکۆیە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکانی درێم وۆڕکس]] [[پۆل:فیلمی ئەنیمەیشنی یونێڤێرساڵ پیکچەرز]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە ئەنیمەیشنەکانی منداڵانی ئەمریکی]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییە کۆمپیوتەرییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی فۆڕ دی ئێکس]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لەلایەن هانس زیمەر تۆمارکراون]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکان سەبارەت بە گۆڕینی شێوە]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنە ڕۆژاوایییەکان کە کاریگەریی ئەنیمێیان لەسەرە]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٠ بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییە منداڵانەکانی دەیەی ٢٠٢٠]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە ھونەرە جەنگییەکانی ٢٠٢٠کان]] [[پۆل:فیلمە سێ ڕەھەندییەکانی ٢٠٢٤]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنە ئەمریکییەکانی ٢٠٢٤]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە ئاکشنەکانی ٢٠٢٤]] [[پۆل:فیلمە کۆمپیوتەرییە ئەنیمەیشنەکانی ٢٠٢٤]] [[پۆل:فیلمە ھونەرە جەنگییەکانی ٢٠٢٤]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییە سێ ڕەھەندییەکان]] [[پۆل:فیلمە سێ ڕەھەندییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنە ئەمریکییەکانی سەبارەت بە تۆڵەسەندنەوە]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە ھونەرە جەنگییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی سەبارەت بە پشیلە گەورەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی سەبارەت بە پەیوەندیی باوک و کوڕ]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکان دەربارەی ڕێوییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی سەبارەت بە قازەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی سەبارەت بە پاندای زەبەلاح]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی سەبارەت بە مێرووەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی سەبارەت بە مارمێلکەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی سەبارەت بە مەیموونەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی سەبارەت بە ئاژەڵە قسەکەرەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی سەبارەت بە پڵنگەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی سەبارەت بە جادووگەری]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنە ڕێکخراوەکانی چین]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە ئاکشنە ئینگلیزییەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی دەرھێنراوی مایک میچڵ]] [[پۆل:فیلمەکانی سیناریۆی دارن لێمکی]] [[پۆل:فیلمەکانی سیناریۆی جۆناتان ئایبڵ و گلێن بێرگەر]] [[پۆل:فیلمەکانی سکرین ئێکس]] [[پۆل:فیلمەکانی وشیا]] [[پۆل:فیلمەکانی دۆڵبی سینەما]] 7i0rff7rpatd5bornzw4m0ak36v9csj 0 250098 1688155 1526742 2026-10-16T19:34:39Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، ئەکتەر-کۆلکە، فیلم-کۆلکە) 1688155 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{ژکزی بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{داتابۆکس}} '''پرێستن بایلی''' ({{بە ئینگلیزی| Preston Baily}}) ئەکتەرێکی ئەمریکییە، و بەشداری لەچەندین [[ھۆڵیوود|فیلمی ئەمریکیدا]] کردووە. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٧ی ئازاری ٢٠٢٤}} {{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئەکتەران|ژیاننامە|ھونەرەکان|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ھۆڵیوود|فیلم|تەلەڤیزیۆن}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{ئەکتەر-کۆلکە}} {{فیلم-کۆلکە}} [[پۆل:لەدایکبووانی ٢٠٠٠]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:مناڵە کوڕە ئەکتەرە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمە پیاوە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئەمریکی]] [[پۆل:زیندووان]] 3sw9tr3ra20pl2d9iu4z4oequ04ziwl 0 250544 1688668 1527102 2026-10-17T10:36:49Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، وێژە-کۆلکە، پزیشکی-کۆلکە) 1688668 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} '''پۆڵ ڕیچارد ئەلێکساندەر''' (٣٠ی کانوونی دووەمی ١٩٤٦ - ١١ی ئازاری ٢٠٢٤) [[پارێزەر]] و [[نووسەر]]ێکی ئەمریکی بوو و ڕزگاربوویەکی نەخۆشی [[ئیفلیجیی مناڵان|ئیفلیجی منداڵانە]]. یەکێکە لەو کەم کەسانەی کە ماونەتەوە و پشتیان بە سی ئاسنین بەستووە بۆ ئەوەی لە ژیاندا بمێننەوە دوای ئەوەی لە تەمەنی شەش ساڵیدا لە ساڵی ١٩٥٢ تووشی ئیفلیجی منداڵان بووە. ئەلێکساندەر بڕوانامەی [[بەکالۆریۆس]] و دکتۆرای یاسایی لە زانکۆی تکساس لە [[ئۆستن]] بەدەستھێناوە. و بیرەوەرییەکانی خۆی لە ساڵی ٢٠٢٠دا بڵاوکردووەتەوە.<ref name=":0">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=McRobbie|یەکەم=Linda Rodriguez|ڕێکەوت=٢٦ی ئایاری ٢٠٢٠|سەردێڕ=The man in the iron lung|زمان=en-GB|ئیش=[[الغارديان]]|ناونیشان=https://www.theguardian.com/society/2020/may/26/last-iron-lung-paul-alexander-polio-coronavirus|ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی کانوونی دووەمی ٢٠٢١|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20210909050756/https://www.theguardian.com/society/2020/may/26/last-iron-lung-paul-alexander-polio-coronavirus|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٩ی ئەیلوولی ٢٠٢١|issn=0261-3077}}</ref> <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Buncombe|یەکەم=Andrew|ڕێکەوت=٢٢ی تشرینی دووەمی ٢٠١٧|سەردێڕ=America's last iron lung users on their lives spent inside obsolete ventilators|ناونیشان=https://www.independent.co.uk/news/world/americas/polio-iron-lung-survivors-photos-lives-inside-ventilators-a8070881.html|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20210826033731/https://www.independent.co.uk/news/world/americas/polio-iron-lung-survivors-photos-lives-inside-ventilators-a8070881.html|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٦ی ئابی ٢٠٢١|ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی کانوونی دووەمی ٢٠٢١|وێبگە=[[ذي إندبندنت]]|زمان=en}}</ref> <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Ramirez|یەکەم=Marc|ڕێکەوت=٢٥ی ئایاری ٢٠١٨|سەردێڕ=Living inside a canister: Dallas polio survivor is one of few people left in U.S. using iron lung|ناونیشان=https://www.dallasnews.com/news/2018/05/25/living-inside-a-canister-dallas-polio-survivor-is-one-of-few-people-left-in-u-s-using-iron-lung/|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20210826033727/https://www.dallasnews.com/news/2018/05/25/living-inside-a-canister-dallas-polio-survivor-is-one-of-few-people-left-in-u-s-using-iron-lung/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٦ی ئابی ٢٠٢١|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی شوباتی ٢٠٢١|وێبگە=[[دالاس مورنينغ نيوز]]|زمان=en}}</ref> <ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Casa Editorial El Tiempo|ڕێکەوت=١١ی شوباتی ٢٠٢١|سەردێڕ=Lleva 70 años sin poder moverse y vive gracias a un pulmón de acero|ناونیشان=https://www.eltiempo.com/cultura/gente/hombre-ha-vivido-70-anos-gracias-a-un-pulmon-de-acero-566374|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20210826033732/https://www.eltiempo.com/cultura/gente/hombre-ha-vivido-70-anos-gracias-a-un-pulmon-de-acero-566374|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٦ی ئابی ٢٠٢١|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی شوباتی ٢٠٢١|وێبگە=[[إل تيمبو (كولومبيا)|إل تيمبو]]|زمان=spanish}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|وێژە|پزیشکی|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ژیاننامە}} {{پۆلی کۆمنز|Paul Alexander (polio survivor)}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{وێژە-کۆلکە}} {{پزیشکی-کۆلکە}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٤٦]] [[پۆل:مردووانی ٢٠٢٤]] [[پۆل:نووسەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم]] 92kjo4qr4devga8w904ahpwwxmrr1lg 0 250577 1688173 1526767 2026-10-16T19:37:39Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (قورئان-کۆلکە، مێژوو-کۆلکە، نژیاروانی-کۆلکە) 1688173 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} '''پشتی''' ({{بە ئینگلیزی |Cushion}}) ئیکسسواراتێکی گشتگیرن بۆ ماڵەوە کە دەتوانن دەستبەجێ ژوورێک بگۆڕن بە زیادکردنی دەست لێدانی کەسی بۆ دیکۆرەکە. پشتییەکان بە چەندین جۆری نەخش و قەبارە و کەرەستە بەردەستن، خزمەت بە ھەردوو مەبەستی کارایی و جوانکاری دەکەن لە دیزاینی ناوەوەدا. بە جۆرە جیاوازەکانی وەکو بۆڵستەر، پەرشوبڵاو، پادی کورسی و پشتی دەرەوە دێن، ھەریەکەیان ستایلێکی ناوازە و توخمێکی ئاسوودەیی پێشکەش بە شوێنەکان دەکەن. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٨ی ئازاری ٢٠٢٤}} {{تووڵی دەروازە|کۆمەڵگا|مێژوو|قورئان|نژیاروانی}} {{پۆلی کۆمنز|Cushions}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{قورئان-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} ktrz3hgoiu3y4lz380qvx2u4zyh6dp1 0 250689 1688297 1686820 2026-10-16T20:21:35Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگەکانی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} و {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688297 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{داتابۆکس |وێنە = Global greenhouse gas emissions from food production.png }} بڕی '''دەردانی گازی گەرمخانەیی لە وەرزێری''' بەرچاوە: کەرتی کشتوکاڵ، دارستان و بەکارھێنانی زەوی لە نێوان ١٣٪ بۆ ٢١٪ی دەردانی گازی گەرمخانەیی جیھانیدا بەشدارە.<ref name=":0">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Nabuurs|یەکەم=G-J.|سەردێڕ=Climate Change 2022: Mitigation of Climate Change|دوایین٢=Mrabet|یەکەم٢=R.|دوایین٣=Abu Hatab|یەکەم٣=A.|دوایین٤=Bustamante|یەکەم٤=M.|پەڕە=٧٥٠|chapter=Chapter 7: Agriculture, Forestry and Other Land Uses (AFOLU)|doi=10.1017/9781009157926.009|display-authors=etal|chapter-url=https://ipcc.ch/report/ar6/wg3/downloads/report/IPCC_AR6_WGIII_Chapter07.pdf}}.</ref> وەرزێری بەشداری دەکات لە [[گەرمبوونی زەوی|گۆڕانی کەشوھەوا]] لە ڕێگەی دەردانی ڕاستەوخۆی گازی گەرمخانەیی و لە ڕێگەی گۆڕینی زەوییە نا کشتوکاڵییەکان وەک [[دارستان|دارستانەکان]] بۆ زەوی کشتوکاڵی.<ref>Section 4.2: Agriculture's current contribution to greenhouse gas emissions, in: {{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=HLPE|ناونیشان=http://www.fao.org/cfs/cfs-hlpe/reports/hlpe-food-security-and-climate-change-report-elaboration-process/en/|سەردێڕ=Food security and climate change. A report by the High Level Panel of Experts (HLPE) on Food Security and Nutrition of the Committee on World Food Security|ڕێکەوت=حوزەیرانی ٢٠١٢|بڵاوکەرەوە=[[Food and Agriculture Organization of the United Nations]]|شوێن=Rome, Italy|پەڕەکان=٦٧–٦٩|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141212075812/http://www.fao.org/cfs/cfs-hlpe/reports/hlpe-food-security-and-climate-change-report-elaboration-process/en/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٢ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٤|ڕێکەوتی سەردان= ١ی نیسانی ٢٠٢٤|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین=Sarkodie|یەکەم=Samuel A.|دوایین٢=Ntiamoah|یەکەم٢=Evans B.|دوایین٣=Li|یەکەم٣=Dongmei|ڕێکەوت=٢٠١٩|سەردێڕ=Panel heterogeneous distribution analysis of trade and modernized agriculture on {{CO2}} emissions: The role of renewable and fossil fuel energy consumption|journal=Natural Resources Forum|زمان=en|بەرگ=٤٣|issue=3|پەڕەکان=١٣٥–١٥٣|doi=10.1111/1477-8947.12183|issn=1477-8947|doi-access=free}}</ref> دەردانی ئۆکسیدی نایترۆجین و [[میتان]]ی زیاتر لە نیوەی کۆی گشتی دەردانی گازی گەرمخانەیی لە کشتوکاڵەوە پێکدەھێنێت. بەخێوکردنی ئاژەڵ سەرچاوەیەکی سەرەکییە بۆ دەردانی گازی گەرمخانەیی.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=How livestock farming affects the environment|ناونیشان=https://www.downtoearth.org.in/factsheet/how-livestock-farming-affects-the-environment-64218|ڕێکەوتی سەردان=١٠ی شوباتی ٢٠٢٢|وێبگە=www.downtoearth.org.in|زمان=en|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٣٠ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٣|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230130055211/https://www.downtoearth.org.in/factsheet/how-livestock-farming-affects-the-environment-64218|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|کۆمەڵگا|مێژوو|وزە|وڵاتەکان|کەشوھەوا}} {{پۆلی کۆمنز|Greenhouse gas emissions from agriculture}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{وزە-کۆلکە}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} qzysg4hwiqrlucpy9spn9zmdxjwy22p 0 250781 1688683 1527284 2026-10-17T10:39:19Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (وەرزش-کۆلکە، تۆپی پێ-کۆلکە) 1688683 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی یانەی تۆپی پێ | ناوی یانە = پی ئی سی زڤۆڵێ<!-- یان: ناونیشان --> | وێنە = | ناونیشانی وێنە = | ناوی تەواو = | نازناو = بلاوڤینگێرز | ناوی کورتکراوە = | دامەزراندن =١٩ی حوزەیرانی ١٩١٠ | ھەڵوەشاندن = | زەوی = ماک٣پارک<!-- یان: یاریگە --> | پانتایی =١٤٫٠٠٠ | پۆتانەکان = | ناوی پیشەیی خاوەن یانە = | خاوەن یانە = | ناوی پیشەیی سەرۆک یانە = | سەرۆک = | بەرپرسی جێبەجێکەر = | ناوی پیشەیی بەڕێوەبەر = | بەڕێوەبەر = | خول =[[خولی نایابی هۆڵەندا]] | وەرز = | ڕیزبەند = | یەکەم یاری = | گەورەترین بردنەوە = | گەورەترین دۆڕاندن = | زۆرترین ئامادەبوون = <!-- ئەو یاریزانەی زۆرترین یاریی کردووە --> | گۆڵکار = | کۆمەڵەی ھاندەران = | نازناوەکان = | ئەمریکی = | ڕاھێنەر = | ماڵپەڕی فەرمی =https://peczwolle.nl/ |وەرزی ئەمساڵ = | pattern_la1 = _zwolle2324h | pattern_b1 = _zwolle2324h | pattern_ra1 = _zwolle2324h | pattern_sh1 = _osasuna2223A | pattern_so1 = _zaragoza2122h | leftarm1 = FFFFFF | body1 = 0000FF | rightarm1 = FFFFFF | shorts1 = FFFFFF | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _zwolle2324a | pattern_b2 = _zwolle2324a | pattern_ra2 = _zwolle2324a | pattern_sh2 = _zwolle2324a | pattern_so2 = _3_stripes_white | leftarm2 = 009826 | body2 = 009826 | rightarm2 = 009826 | shorts2 = 000000 | socks2 = 009826 | pattern_la3 = | pattern_b3 = | pattern_ra3 = | pattern_sh3 = | pattern_so3 = | leftarm3 = | body3 = | rightarm3 = | shorts3 = | socks3 = }} '''پی ئی سی زڤۆڵێ''' یانەیەکی تۆپی پیشەگەری هۆڵەندییە، بنکەکەی لەشاری [[زڤۆڵێ]]یە، لە [[خولی نایابی هۆڵەندا]] ڕکابەری دەکەن. ==سەرچاوەکان== https://peczwolle.nl/ {{تووڵی دەروازە|وەرزش|تۆپی پێ}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{وەرزش-کۆلکە}} {{تۆپی پێ-کۆلکە}} qx7uaou8j3jj7hctfe941iuv47a284p 0 251588 1688161 1562846 2026-10-16T19:35:39Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (پزیشکی-کۆلکە) 1688161 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە}} {{زس}} زاراوەی '''پزیشکیی سەربازی''' چەندین مانای شاراوەی ھەیە. لەوانەیە بە واتای: پسپۆڕییەکی پزیشکی، بە تایبەتی لقێک لە پزیشکیی پیشەیی کە گرنگی بە مەترسی و پێداویستییە پزیشکییەکانی (ھەم خۆپارێزی و ھەم دەستێوەردان) سەربازان، دەریاوانان و ئەندامانی تری خزمەتگوزاری دەدات. پلاندانان و پەیڕەوکردنی بەڕێوەبردنی نەشتەرگەریی قوربانیانی بەکۆمەڵی گۆڕەپانی شەڕ و لایەنە لۆجستی و کارگێڕییەکانی دامەزراندن و کارپێکردنی نەخۆشخانەکانی پشتیوانیی شەڕ. بەڕێوەبردن و پەیڕەوکردنی چاودێریی تەندروستی بۆ ئەندامانی خزمەتگوزاریی سەربازی و کەسوکاریان لە دۆخی نەناردنە دەرەوە (کاتی ئاشتی). توێژینەوە و پەرەپێدانی پزیشکی کە بە تایبەتی پەیوەندییان بە کێشە گرنگەکانی پزیشکیی سەربازییەوە ھەیە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢١ی شوباتی ٢٠٢٦}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Military medicine}} {{شریتی دەروازە|پزیشکی|شەڕ}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=شوباتی ٢٠٢٦}} {{پزیشکی-کۆلکە}} 1vue3j0gg95m3w8lma03kp2phclw0g9 1688379 1688161 2026-10-16T21:11:38Z AramBot 39807 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688379 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە}} {{زس}} زاراوەی '''پزیشکیی سەربازی''' چەندین مانای شاراوەی ھەیە. لەوانەیە بە واتای: پسپۆڕییەکی پزیشکی، بە تایبەتی لقێک لە پزیشکیی پیشەیی کە گرنگی بە مەترسی و پێداویستییە پزیشکییەکانی (ھەم خۆپارێزی و ھەم دەستێوەردان) سەربازان، دەریاوانان و ئەندامانی تری خزمەتگوزاری دەدات. پلاندانان و پەیڕەوکردنی بەڕێوەبردنی نەشتەرگەریی قوربانیانی بەکۆمەڵی گۆڕەپانی شەڕ و لایەنە لۆجستی و کارگێڕییەکانی دامەزراندن و کارپێکردنی نەخۆشخانەکانی پشتیوانیی شەڕ. بەڕێوەبردن و پەیڕەوکردنی چاودێریی تەندروستی بۆ ئەندامانی خزمەتگوزاریی سەربازی و کەسوکاریان لە دۆخی نەناردنە دەرەوە (کاتی ئاشتی). توێژینەوە و پەرەپێدانی پزیشکی کە بە تایبەتی پەیوەندییان بە کێشە گرنگەکانی پزیشکیی سەربازییەوە ھەیە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢١ی شوباتی ٢٠٢٦}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Military medicine}} {{شریتی دەروازە|پزیشکی|شەڕ}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=شوباتی ٢٠٢٦}} {{پزیشکی-کۆلکە}} [[پۆل:پسپۆڕییە پزیشکییەکان]] pv2km6g6q8llh9zlg9gh3aj0r55rxw6 0 252440 1688403 1526793 2026-10-16T22:33:59Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (یاسا-کۆلکە، سیاسەت-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688403 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{حکوومەتی ویلایەتی ئەمریکا}} '''پشکێنەری ویلایەت''' ئەو ئەفسەرە داراییانەن کە لە لقەکانی [[دەسەڵاتی جێبەجێکار|جێبەجێکردن]] یان یاسادانانی حکوومەتەکانی [[ویلایەتەکانی ئەمریکا|ویلایەتی ئەمریکادا]] جێگیرکراون و وەک پشکێنەری دەرەکی، ھەڵسەنگێنەری بەرنامە، کۆنترۆڵکەری دارایی، کتێبپارێز، یان پشکنەری گشتی کاردەکەن لە پارەی گشتی. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان =٣ی ئایاری ٢٠٢٤}} {{تووڵی دەروازە|یاسا|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|سیاسەت }} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{یاسا-کۆلکە}} {{سیاسەت-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} bhsuu85bqz6io75f3tbq0r2vd1t315u 0 252611 1688654 1590185 2026-10-17T10:34:29Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (سیاسەت-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688654 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس}} {{سیاسەتەکانی ئەمریکا}} '''پۆپۆلیزم لە ویلایەتە یەکگرتووەکان''' دەگەڕێتەوە بۆ [[سەرۆکایەتیی ئەندروو جاکسن]] لە ١٨٣٠کان و بۆ پارتی گەل لە ١٨٩٠کان. لە [[ڕامیاری]]ی ٢٠١٠کان–٢٠٢٠کاندا سەری ھەڵدایەوە، نەک تەنھا لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکان]] بەڵکوو لە دیموکراسییەکانی دەوروبەری جیھاندا.<ref name="Berman">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین١=Berman |یەکەم١=Sheri |سەردێڕ=The Causes of Populism in the West |journal=Annual Review of Political Science |ڕێکەوت=١١ی ئایاری ٢٠٢١|بەرگ=٢٤|issue=1 |پەڕەکان=٧١–٨٨ <!--Ensure that citations for S٢O content are formatted to show that they are freely available. Use "|doi-access=free"--> |doi=10.1146/annurev-polisci-041719-102503}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Rooduijn|یەکەم=Matthijs|ڕێکەوت=٢٠ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨|سەردێڕ=Why is populism suddenly all the rage?|زمان=en-GB|ئیش=The Guardian|ناونیشان=https://www.theguardian.com/world/political-science/2018/nov/20/why-is-populism-suddenly-so-sexy-the-reasons-are-many|ڕێکەوتی سەردان=٣١ی کانوونی دووەمی ٢٠٢١|issn=0261-3077}}</ref> [[پۆپیولیزم|پۆپۆلیزم]] ڕێبازێکی ڕامیارییە کە وەک ئەوە تەماشای «گەل» دەکات کە دژی «دەستەبژێر» بێت و زۆرجار وەک ھاوواتای «[[دژە-سیستم]]» بەکاردێت. وەک ئایدیۆلۆژیایەک، پۆپۆلیزم بەسەر دابەشبوونە باوەکانی [[چەپڕەوی|چەپ]] و [[ڕاستڕەوی|ڕاستدا]] باز دەدات و لە ویلایەتە یەکگرتووەکاندا بەھۆی بەرزبوونەوەی بێباکیی دەنگدەران بەرامبەر بە سیستمێکی ڕامیاریی باو و دوورکەوتنەوە لێی، بەربڵاوتر بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین=TINDALL|یەکەم=GEORGE B.|سەردێڕ=Populism: A Semantic Identity Crisis|ڕێکەوت=١٩٧٢|ناونیشان=https://www.jstor.org/stable/26443307|journal=The Virginia Quarterly Review|بەرگ=٤٨|issue=4|پەڕەکان=٥٠١–٥١٨|jstor=26443307|issn=0042-675X}}</ref> پێناسەی پۆپۆلیزم پێناسەیەکی ئاڵۆزە بەھۆی سروشتە گۆڕاوەکەیەوە؛ لەلایەن چەندین زانای جیاوازەوە پێناسە کراوە بە گرنگیدانی جیاواز لەسەر تایبەتمەندییە ڕامیاری، ئابووری، کۆمەڵایەتی و کولتوورییەکان.<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین=Weyland|یەکەم=Kurt|ڕێکەوت=٢٠٠١|سەردێڕ=Clarifying a Contested Concept: Populism in the Study of Latin American Politics|ناونیشان=https://www.jstor.org/stable/422412|journal=Comparative Politics|بەرگ=٣٤|issue=1|پەڕەکان=١–٢٢|doi=10.2307/422412|jstor=422412|issn=0010-4159|دەستپێگەیشتنی ناونیشان=subscription}}</ref> پۆپۆلیزم زۆرجار لە ویلایەتە یەکگرتووەکان دابەش دەبێت بۆ دوو پۆل، دانەیەکیان جەخت لەسەر ئابووری دەکاتەوە، و دانەیەکی تریشیان جەخت لەسەر کولتوور دەکاتەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Rodrik |یەکەم=Dani |ڕێکەوت=٢٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٩|سەردێڕ=Many forms of populism|ناونیشان=https://voxeu.org/article/many-forms-populism |ڕێکەوتی سەردان=٣١ی کانوونی دووەمی ٢٠٢١|وێبگە=VoxEU.org}}</ref> == کورتە == دابەشبوونی پۆپۆلیزمی ئەمریکی بۆ دوو ئاراستە پێشنیار کراوە: یەکێکیان شێوازێکی ئابووریی پۆپۆلیزمە کە دژی دەستەبژێرە دارایییەکانە، و ئەوی تریان پۆپۆلیزمێکی کولتوورییە کە دژی دەستەبژێری ڕۆشنبیرییە. وا دادەنرێت کە ئاراستە ئابوورییەکە مێژوویەکی درێژتری ھەبێت، لەوانە کەسانی وەک [[ئەندروو جاکسن]] و [[ویلیام جێنینگز برایان]]، لەکاتێکدا پۆپۆلیزمی کولتووری بەوە دەناسرێتەوە کە لە ١٩٦٠کاندا لەگەڵ [[جۆرج واڵاس]] دەستی پێکردووە. بەپێی ڕاپۆرتەکان، بەرزبوونەوەی پۆپۆلیزم لە سەرەتای سەدەی ٢١دا، لە ھەردوو لایەنی مەودای ڕامیارییەوە، لە بێزاریی دەنگدەران لە سیستمی حکوومیی ئێستا و ئەوانەی بەڕێوەی دەبەن سەرچاوەی گرتووە. دەوترێت پۆپۆلیزم ڕۆڵێکی پێکھێنەر لە ڕێکخستنەوە ڕامیارییەکانی ویلایەتە یەکگرتووەکاندا دەگێڕێت، کە تێیدا سنوورە ئەخلاقییەکانی نێوان گرووپەکان سەرلەنوێ دەکێشرێنەوە و پۆلەکانی «ئێمە» و «ئەوان» دەردەکەون.<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین١=Fella|یەکەم١=Stefano|دوایین٢=Ruzza|یەکەم٢=Carlo|ڕێکەوت=ئازاری ٢٠١٣|سەردێڕ=Populism and the Fall of the Centre-Right in Italy: The End of the Berlusconi Model or a New Beginning?|ناونیشان=https://doi.org/10.1080/14782804.2013.766475 |journal=Journal of Contemporary European Studies|بەرگ=٢١|issue=1|پەڕەکان=٣٨–٥٢|doi=10.1080/14782804.2013.766475|s2cid=153754762|issn=1478-2804|دەستپێگەیشتنی ناونیشان=subscription}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی گۆڤار|دوایین=Hogg |یەکەم=Michael A. |سەردێڕ=The Search for Social Identity Leads to 'Us' versus 'Them' |magazine=[[ساینتەفیک ئەمریکان|Scientific American]] |ڕێکەوت=ئەیلوولی ٢٠١٩|ناونیشان=https://www.scientificamerican.com/article/the-search-for-social-identity-leads-to-us-versus-them/ |دەستپێگەیشتنی ناونیشان=limited}}</ref> زانایانی ڕامیاری ئاماژەیان بەوە کردووە کە جۆراوجۆریی پۆپۆلیزم لە سەرەتای سەدەی ٢١دا تا ڕادەیەک تایبەتمەندی جیاوازی ھەیە لەچاو ڕابردوودا، بە کەمبوونەوەی جەختکردنەوە لەسەر ناڕەزایەتی دەربڕینی گشتیی دانیشتووان بەرامبەر بە دەستەبژێرەکان.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Knott|یەکەم=Andy|سەردێڕ=What is populism – and why is it so hard to define?|ناونیشان=http://theconversation.com/what-is-populism-and-why-is-it-so-hard-to-define-107457|ڕێکەوتی سەردان=٣١ی کانوونی دووەمی ٢٠٢١|وێبگە=The Conversation|زمان=en}}</ref> لە جیاتی ئەوە، ڕامیارە پۆپۆلیستەکانی ئەمریکا باوەش بۆ [[جەمسەرگیریی ڕامیاری|جەمسەرگیری]] دەگرنەوە، بەدوای زۆرینەیەکی فەرمانڕەوای سادەدا دەگەڕێن (بەمەش دەبێتە ھۆی «[[ستەمی زۆرینە]]») کە خزمەت بە بنکەی لایەنگرانی بکات، بەڵام بە بایەخێکی کەمەوە بۆ ڕازیکردنی ئۆپۆزسیۆن.<ref name="Cannon 203–208">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Cannon|یەکەم=Barry|chapter=Conclusion: populism and democracy in a globalised age|ڕێکەوت=١ی کانوونی یەکەمی ٢٠٠٩|سەردێڕ=Hugo Chávez and the Bolivarian Revolution |chapter-url=http://dx.doi.org/10.7228/manchester/9780719077715.003.0009 |پەڕەکان=٢٠٣–٢٠٨|بڵاوکەرەوە=Manchester University Press |chapter-url-access=subscription |doi=10.7228/manchester/9780719077715.003.0009 |ژپنک=٩٧٨-٠-٧١٩٠-٧٧٧١-٥|ڕێکەوتی سەردان=٣١ی کانوونی دووەمی ٢٠٢١}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=The origins of populism: bogus-democracy and capitalism |ناونیشان=https://www.opendemocracy.net/en/can-europe-make-it/origins-of-populism-bogus-democracy-and-capital/|ڕێکەوتی سەردان=٣١ی کانوونی دووەمی ٢٠٢١|وێبگە=openDemocracy |زمان=en}}</ref> بنجامین مۆفیت، زانای ڕامیاری، دەڵێت پۆپۆلیستەکانی سەدەی ٢١ وەک [[دۆناڵد ترەمپ]]، بە سادەکردنەوەی بنەڕەتیی مەرجەکانی قەیرانە کۆمەڵایەتی-ئابوورییەکان، باسکردنیان لە چوارچێوەی ڕامیاریی فریاگوزاریدا، لەکاتێکدا وەڵامێکی کورتخایەن پێشکەش دەکەن—پشتیوانیی لایەنگران بەدەست دەھێنن و ئەم جۆرە پۆپۆلیستانە لە سیستم جیا دەکەنەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Moffitt |یەکەم=Benjamin |chapter=Understanding Contemporary Populism: Populism as a Political Style |ڕێکەوت=١ی حوزەیرانی ٢٠١٦|سەردێڕ=The Global Rise of Populism |پەڕەکان=٢٨–٥٠|بڵاوکەرەوە=Stanford University Press |chapter-url=https://doi.org/10.11126/stanford/9780804796132.003.0003 |ژپنک=٩٧٨-٠-٨٠٤٧-٩٦١٣-٢|doi=10.11126/stanford/9780804796132.003.0003 |ڕێکەوتی سەردان=٣١ی کانوونی دووەمی ٢٠٢١|chapter-url-access=subscription}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|سیاسەت}} {{پۆلی کۆمنز|Populism in the United States}} {{سیاسەت-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:سیاسەتی ویلایەتە یەکگرتووەکان]] jv6c0fp0dfgjde3zo5ga9pi7ms4e6j0 0 252848 1688669 1527105 2026-10-17T10:36:59Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، کتێب-کۆلکە، وێژە-کۆلکە) 1688669 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} '''پۆل ویلیام ئەندەرسن''' ({{بە ئینگلیزی|Poul William Anderson}}) (٢٥ی تشرینی دووەمی ١٩٢٦–٣١ی تەممووزی ٢٠٠١)<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=David V Barrett|ڕێکەوت=٤ی ئابی ٢٠٠١|سەردێڕ=Obituary: Poul Anderson (Prolific writer of science fiction's golden age)|ناونیشان=https://www.theguardian.com/news/2001/aug/04/guardianobituaries.books|ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٨|وێبگە=The Guardian}}</ref> نووسەری خەیاڵی و زانستی خەیاڵی ئەمریکی بوو کە لە ساڵانی ١٩٤٠ تا کۆچی دوایی لە ساڵی ٢٠٠١ چالاک بوو. ئەندەرسۆن ڕۆمانی مێژوویشی نووسیوە. حەوت جار خەڵاتی ھوگۆ و سێ جار خەڵاتی نێبولایبەدەست ھێناوە، بۆ ھەر خەڵاتێک چەندین جاری تر پاڵێوراو بووە.<ref name="WWE-Hugo">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Pennsylvania Center for the Book|ناونیشان=https://pabook.libraries.psu.edu/literary-cultural-heritage-map-pa/bios/Anderson__Poul_William|ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی ئازاری ٢٠٠٩|وێبگە=Worlds Without End}}</ref><ref name="WWE-Nebula">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Science Fiction & Fantasy Books by Award: Complete Nebula Award novel listing|ناونیشان=https://www.worldswithoutend.com/books_nebula_index.asp|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی شوباتی ٢٠٢٤|وێبگە=Worlds Without End}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ڕۆمانەکان|کتێب|ژیاننامە|خەیاڵی زانستی|وێژە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا}} {{پۆلی کۆمنز|Poul Anderson}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{کتێب-کۆلکە}} {{وێژە-کۆلکە}} [[پۆل:نووسەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:نووسەرانی خەیاڵی زانستیی ئەمریکی]] [[پۆل:خەڵکی ئەمریکایی بە ڕەچەڵەک دانیمارکی]] [[پۆل:ڕۆماننووسانی پیاوی ئەمریکی]] [[پۆل:ڕۆماننووسانی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:ڕۆماننووسانی ئەمریکیی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:نووسەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:مردووانی ٢٠٠١]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٢٦]] pw1l6vsdiejxj4xi11ym5eswpgso4fg 0 252963 1688546 1444357 2026-10-17T04:39:38Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (وێژە-کۆلکە) 1688546 wikitext text/x-wiki {{لایەنەکانی خەیاڵی بیرکردنەوەیی}} '''پۆدکاستی فانتازیا''' ({{بە ئینگلیزی|Fantasy Podcast}}) پۆدکاستێکە کە پەیوەندی بە ژانری [[فەنتازیا|فانتازیا]] ھەیە یان باسی دەکات، کە بەزۆری سەرنج دەخاتە سەر ژانری [[جادوو|سیحراوی]]، [[سەرووسروشتی|سەروو سروشتی]]، [[ئوستوورە|ئەفسانەیی]]، یان [[فۆلکلۆر]]. چیرۆکی فانتازیا لە [[گەردوونی خەیاڵی|گەردوونە خەیاڵییەکان]] یان [[جیھانی فانتازیا|جیھانە فانتازیاکاندا]] دادەنرێت کە زۆرجار [[سەدەکانی ناوین|سەدەکانی ناوەڕاست]] و سەرەتای سەردەمی مۆدێرن دەھێنێتەوە یاد. سەرەڕای ئەوەی کە چیرۆکە فانتازیایییەکان ژینگەیەکی خەیاڵییان ھەیە، بەڵام دەتوانن شوێنەکان، ڕووداوەکان، یان کەسانی جیھانی ڕاستەقینە لەخۆبگرن یان ئاماژەیان پێبکەن. زۆرجار کارەکتەرەکانی ئەم چیرۆکانە ڕووبەڕووی بوونەوەری خەیاڵی وەکو [[ئەژدیھا]] و پەری دەبنەوە. جۆرە باوەکانی پۆدکاستەکانی فانتازیا بریتین لە درامای دەنگی، کورتەچیرۆکی گێڕدراو، [[کایەی ڕۆڵگێڕان|یاری ڕۆڵگێڕان]]، یان گفتوگۆ و پێداچوونەوە بە بابەتەکانی فانتازیا وەک فیلمی فانتازیا، کتێب، یارییەکان و میدیای تر. بینەری مەبەست لە پۆدکاستێکی فانتازیا دەتوانێت لە منداڵانی بچووکەوە تا گەورەکان جیاواز بێت. پۆدکاستەکانی فانتازیا لە چیرۆکگێڕان و دروستکردنی ڕادیۆوە سەریان ھەڵدا. زۆرجار پۆدکاستەکانی فانتازیا وەرگیراون بۆ [[تەلەڤیزیۆنی فەنتازیا|بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان]] و ڕۆمانی گرافیک و [[کۆمیک]]. پۆدکاستەکانی فانتازیا ژێر ژانرێکی پۆدکاستەکانی خەیاڵین و لە پۆدکاستەکانی زانستی خەیاڵی و پۆدکاستەکانی ترسناک جیا دەکرێنەوە بەھۆی نەبوونی تەوەری زانستی ھەرچەندە ئەم ژێر ژانرانە بە بەردەوامی سەرییەک دەخەن. == چەشنەکان == لە ساڵی ٢٠٢١ەوە، درێژترین پۆدکاستی فانتازیا کە بەردەوام بووە بریتییە لە پۆدکاستڵ کە لە ساڵی ٢٠٠٧ەوە چالاکانە ناوەڕۆک بڵاودەکاتەوە<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=SFEley|ڕێکەوت=٥ی تەممووزی ٢٠٠٧|سەردێڕ=Welcome!|ناونیشان=https://podcastle.org/2007/07/05/hello-world/|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20201127203952/https://podcastle.org/2007/07/05/hello-world/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی شوباتی ٢٠٢١|وێبگە=[[PodCastle]]|بڵاوکەرەوە=[[Escape Pod (podcast)#Escape Artists, Inc.|Escape Artists]]|زمان=en-US}}</ref> باوترین ژێر چەشنی پۆدکاستەکانی فەنتازیا بەرزەکانە، بەڵام ژێرچەشنەکانی تر بریتین لە فانتازیا شارییەکان، فانتازیا مۆدێرنەکان و [[فەنتازیای تاریک|فانتازیا تاریکەکان]].<ref name=":4">{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Manente|یەکەم=Kristina|ڕێکەوت=٢١ی نیسانی ٢٠١٩|سەردێڕ=12 High Fantasy Podcasts That'll Take You on an Adventure During Your Commute|ناونیشان=https://www.syfy.com/syfywire/12-high-fantasy-podcasts-thatll-take-you-on-an-adventure-during-your-commute|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20210106041622/https://www.syfy.com/syfywire/12-high-fantasy-podcasts-thatll-take-you-on-an-adventure-during-your-commute|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٦ی کانوونی دووەمی ٢٠٢١|ڕێکەوتی سەردان=١٦ی شوباتی ٢٠٢١|وێبگە=[[SyFy Wire]]|بڵاوکەرەوە=[[SyFy]]|زمان=en-US}}</ref><ref name=":6">{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Williams|یەکەم=Wil|ڕێکەوت=٣ی ئابی ٢٠١٨|سەردێڕ=7 Fantasy Podcasts Beyond "The Adventure Zone"|ناونیشان=https://discoverpods.com/fantasy-podcasts-adventure-zone/|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200124183608/https://discoverpods.com/fantasy-podcasts-adventure-zone/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٤ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی سەردان=١٦ی شوباتی ٢٠٢١|وێبگە=Discover Pods|زمان=en-US}}</ref> === پۆدکاستەکانی زانستی خەیاڵی و فانتازیا === زۆرجار ناوەڕۆکی پۆدکاستەکانی فانتازیا لەگەڵ پۆدکاستەکانی زانستی خەیاڵیدا دەچێتە سەر یەک. ئەم دوو ژانرە زۆرجار لەژێر ناوی پۆدکاستەکانی زانستی خەیاڵی و فانتازیادا بەیەکەوە گرووپ دەکرێن، کە ھەندێکجار کورت دەکرێنەوە بۆ پۆدکاستەکانی زانستی خەیاڵی/فانتازیا یان بە سادەیی ئێس ئێف ئێف.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Pulliam-Moore|یەکەم=Charles|ڕێکەوت=١٠ی نیسانی ٢٠٢٠|سەردێڕ=10 Sci-FI and Fantasy Podcasts That Will Give Your Ears and Mind a Treat|ناونیشان=https://www.gizmodo.com.au/2020/04/10-sci-fi-and-fantasy-podcasts-that-will-give-your-ears-and-mind-a-treat/|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20210219183612/https://www.gizmodo.com.au/2020/04/10-sci-fi-and-fantasy-podcasts-that-will-give-your-ears-and-mind-a-treat/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٩ی شوباتی ٢٠٢١|ڕێکەوتی سەردان=١٦ی شوباتی ٢٠٢١|وێبگە=[[Gizmodo Australia]]|بڵاوکەرەوە=Pedestrian Group|زمان=en-AU}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Krishna|یەکەم=Swapna|ڕێکەوت=١٤ی ئەیلوولی ٢٠١٧|سەردێڕ=6 Narrative Sci-FI Fantasy Podcasts to Put in Your Ears|ناونیشان=https://www.syfy.com/syfywire/6-narrative-sci-fi-fantasy-podcasts-to-put-in-your-ears|ڕەوشی ناونیشان=مردوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200928040300/https://www.syfy.com/syfywire/6-narrative-sci-fi-fantasy-podcasts-to-put-in-your-ears|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٨ی ئەیلوولی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی سەردان=١٦ی شوباتی ٢٠٢١|وێبگە=[[SyFy Wire]]|بڵاوکەرەوە=[[SyFy]]|زمان=en-US}}</ref> ھەندێک نموونەی پۆدکاستەکان کە ھەردوو بابەتی زانستی خەیاڵی و فانتازیا دەگرێتەوە بریتین لە ''SFF Yeah!'' , ''The SFF Audio Podcast''. ''<ref name=":5">{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Martin|یەکەم=Emily|ڕێکەوت=١١ی ئایاری ٢٠٢٠|سەردێڕ=Science Fiction Podcasts: 15 You Can Listen to Right Now|ناونیشان=https://bookriot.com/science-fiction-podcasts/|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20210209010543/https://bookriot.com/science-fiction-podcasts/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٩ی شوباتی ٢٠٢١|ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٢١|وێبگە=Book Riot|بڵاوکەرەوە=Riot News Media Group|زمان=en-US}}</ref>'' دوو لە درێژترین پۆدکاستەکانی زانستی خەیاڵی و فانتازیا، تا ساڵی ٢٠٢١،<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=حوزەیرانی ٢٠٠٨|سەردێڕ=Issue 21|ناونیشان=http://clarkesworldmagazine.com/prior/issue_21/|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20201112224404/http://clarkesworldmagazine.com/prior/issue_21/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٢ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی شوباتی ٢٠٢١|وێبگە=[[Clarkesworld Magazine]]|بڵاوکەرەوە=[[Wyrm Publishing]]|زمان=en-US|issn=1937-7843}}</ref> لە ''(شمشێر و لەیزەر)'' و پۆدکاستەکەی ''گۆڤاری کلارکس وۆرلد''، کە ھەردووکیان لە ساڵی ٢٠٠٨ەوە بە بەردەوامی ئەڵقەکانیان بڵاودەکەنەوە<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Belmont|یەکەم=Veronica|ڕێکەوت=٤ی شوباتی ٢٠٠٨|سەردێڕ=The Sword and Laser Podcast|ناونیشان=http://swordandlaser.com/home/2008/2/4/the-sword-and-laser-podcast-neuromancer-ch-1-2.html|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200111152930/http://swordandlaser.com/home/2008/2/4/the-sword-and-laser-podcast-neuromancer-ch-1-2.html|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١١ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی شوباتی ٢٠٢١|وێبگە=Sword & Laser|بڵاوکەرەوە=Frogpants Studios|زمان=en-US}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} {{تووڵی دەروازە|خەیاڵی زانستی|وێژە}} {{وێژە-کۆلکە}} [[پۆل:جۆرەکانی فەنتازیا]] [[پۆل:فەنتازیا]] nyp5u88y04n5k0y3q8x15x66f4dfd54 1688632 1688546 2026-10-17T09:06:20Z AramBot 39807 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688632 wikitext text/x-wiki {{لایەنەکانی خەیاڵی بیرکردنەوەیی}} '''پۆدکاستی فانتازیا''' ({{بە ئینگلیزی|Fantasy Podcast}}) پۆدکاستێکە کە پەیوەندی بە ژانری [[فەنتازیا|فانتازیا]] ھەیە یان باسی دەکات، کە بەزۆری سەرنج دەخاتە سەر ژانری [[جادوو|سیحراوی]]، [[سەرووسروشتی|سەروو سروشتی]]، [[ئوستوورە|ئەفسانەیی]]، یان [[فۆلکلۆر]]. چیرۆکی فانتازیا لە [[گەردوونی خەیاڵی|گەردوونە خەیاڵییەکان]] یان [[جیھانی فانتازیا|جیھانە فانتازیاکاندا]] دادەنرێت کە زۆرجار [[سەدەکانی ناوین|سەدەکانی ناوەڕاست]] و سەرەتای سەردەمی مۆدێرن دەھێنێتەوە یاد. سەرەڕای ئەوەی کە چیرۆکە فانتازیایییەکان ژینگەیەکی خەیاڵییان ھەیە، بەڵام دەتوانن شوێنەکان، ڕووداوەکان، یان کەسانی جیھانی ڕاستەقینە لەخۆبگرن یان ئاماژەیان پێبکەن. زۆرجار کارەکتەرەکانی ئەم چیرۆکانە ڕووبەڕووی بوونەوەری خەیاڵی وەکو [[ئەژدیھا]] و پەری دەبنەوە. جۆرە باوەکانی پۆدکاستەکانی فانتازیا بریتین لە درامای دەنگی، کورتەچیرۆکی گێڕدراو، [[کایەی ڕۆڵگێڕان|یاری ڕۆڵگێڕان]]، یان گفتوگۆ و پێداچوونەوە بە بابەتەکانی فانتازیا وەک فیلمی فانتازیا، کتێب، یارییەکان و میدیای تر. بینەری مەبەست لە پۆدکاستێکی فانتازیا دەتوانێت لە منداڵانی بچووکەوە تا گەورەکان جیاواز بێت. پۆدکاستەکانی فانتازیا لە چیرۆکگێڕان و دروستکردنی ڕادیۆوە سەریان ھەڵدا. زۆرجار پۆدکاستەکانی فانتازیا وەرگیراون بۆ [[تەلەڤیزیۆنی فەنتازیا|بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان]] و ڕۆمانی گرافیک و [[کۆمیک]]. پۆدکاستەکانی فانتازیا ژێر ژانرێکی پۆدکاستەکانی خەیاڵین و لە پۆدکاستەکانی زانستی خەیاڵی و پۆدکاستەکانی ترسناک جیا دەکرێنەوە بەھۆی نەبوونی تەوەری زانستی ھەرچەندە ئەم ژێر ژانرانە بە بەردەوامی سەرییەک دەخەن. == چەشنەکان == لە ساڵی ٢٠٢١ەوە، درێژترین پۆدکاستی فانتازیا کە بەردەوام بووە بریتییە لە پۆدکاستڵ کە لە ساڵی ٢٠٠٧ەوە چالاکانە ناوەڕۆک بڵاودەکاتەوە<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=SFEley|ڕێکەوت=٥ی تەممووزی ٢٠٠٧|سەردێڕ=Welcome!|ناونیشان=https://podcastle.org/2007/07/05/hello-world/|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20201127203952/https://podcastle.org/2007/07/05/hello-world/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی شوباتی ٢٠٢١|وێبگە=[[PodCastle]]|بڵاوکەرەوە=[[Escape Pod (podcast)#Escape Artists, Inc.|Escape Artists]]|زمان=en-US}}</ref> باوترین ژێر چەشنی پۆدکاستەکانی فەنتازیا بەرزەکانە، بەڵام ژێرچەشنەکانی تر بریتین لە فانتازیا شارییەکان، فانتازیا مۆدێرنەکان و [[فەنتازیای تاریک|فانتازیا تاریکەکان]].<ref name=":4">{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Manente|یەکەم=Kristina|ڕێکەوت=٢١ی نیسانی ٢٠١٩|سەردێڕ=12 High Fantasy Podcasts That'll Take You on an Adventure During Your Commute|ناونیشان=https://www.syfy.com/syfywire/12-high-fantasy-podcasts-thatll-take-you-on-an-adventure-during-your-commute|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20210106041622/https://www.syfy.com/syfywire/12-high-fantasy-podcasts-thatll-take-you-on-an-adventure-during-your-commute|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٦ی کانوونی دووەمی ٢٠٢١|ڕێکەوتی سەردان=١٦ی شوباتی ٢٠٢١|وێبگە=[[SyFy Wire]]|بڵاوکەرەوە=[[SyFy]]|زمان=en-US}}</ref><ref name=":6">{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Williams|یەکەم=Wil|ڕێکەوت=٣ی ئابی ٢٠١٨|سەردێڕ=7 Fantasy Podcasts Beyond "The Adventure Zone"|ناونیشان=https://discoverpods.com/fantasy-podcasts-adventure-zone/|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200124183608/https://discoverpods.com/fantasy-podcasts-adventure-zone/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٤ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی سەردان=١٦ی شوباتی ٢٠٢١|وێبگە=Discover Pods|زمان=en-US}}</ref> === پۆدکاستەکانی زانستی خەیاڵی و فانتازیا === زۆرجار ناوەڕۆکی پۆدکاستەکانی فانتازیا لەگەڵ پۆدکاستەکانی زانستی خەیاڵیدا دەچێتە سەر یەک. ئەم دوو ژانرە زۆرجار لەژێر ناوی پۆدکاستەکانی زانستی خەیاڵی و فانتازیادا بەیەکەوە گرووپ دەکرێن، کە ھەندێکجار کورت دەکرێنەوە بۆ پۆدکاستەکانی زانستی خەیاڵی/فانتازیا یان بە سادەیی ئێس ئێف ئێف.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Pulliam-Moore|یەکەم=Charles|ڕێکەوت=١٠ی نیسانی ٢٠٢٠|سەردێڕ=10 Sci-FI and Fantasy Podcasts That Will Give Your Ears and Mind a Treat|ناونیشان=https://www.gizmodo.com.au/2020/04/10-sci-fi-and-fantasy-podcasts-that-will-give-your-ears-and-mind-a-treat/|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20210219183612/https://www.gizmodo.com.au/2020/04/10-sci-fi-and-fantasy-podcasts-that-will-give-your-ears-and-mind-a-treat/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٩ی شوباتی ٢٠٢١|ڕێکەوتی سەردان=١٦ی شوباتی ٢٠٢١|وێبگە=[[Gizmodo Australia]]|بڵاوکەرەوە=Pedestrian Group|زمان=en-AU}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Krishna|یەکەم=Swapna|ڕێکەوت=١٤ی ئەیلوولی ٢٠١٧|سەردێڕ=6 Narrative Sci-FI Fantasy Podcasts to Put in Your Ears|ناونیشان=https://www.syfy.com/syfywire/6-narrative-sci-fi-fantasy-podcasts-to-put-in-your-ears|ڕەوشی ناونیشان=مردوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200928040300/https://www.syfy.com/syfywire/6-narrative-sci-fi-fantasy-podcasts-to-put-in-your-ears|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٨ی ئەیلوولی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی سەردان=١٦ی شوباتی ٢٠٢١|وێبگە=[[SyFy Wire]]|بڵاوکەرەوە=[[SyFy]]|زمان=en-US}}</ref> ھەندێک نموونەی پۆدکاستەکان کە ھەردوو بابەتی زانستی خەیاڵی و فانتازیا دەگرێتەوە بریتین لە ''SFF Yeah!'' , ''The SFF Audio Podcast''. ''<ref name=":5">{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Martin|یەکەم=Emily|ڕێکەوت=١١ی ئایاری ٢٠٢٠|سەردێڕ=Science Fiction Podcasts: 15 You Can Listen to Right Now|ناونیشان=https://bookriot.com/science-fiction-podcasts/|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20210209010543/https://bookriot.com/science-fiction-podcasts/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٩ی شوباتی ٢٠٢١|ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٢١|وێبگە=Book Riot|بڵاوکەرەوە=Riot News Media Group|زمان=en-US}}</ref>'' دوو لە درێژترین پۆدکاستەکانی زانستی خەیاڵی و فانتازیا، تا ساڵی ٢٠٢١،<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=حوزەیرانی ٢٠٠٨|سەردێڕ=Issue 21|ناونیشان=http://clarkesworldmagazine.com/prior/issue_21/|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20201112224404/http://clarkesworldmagazine.com/prior/issue_21/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٢ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی شوباتی ٢٠٢١|وێبگە=[[Clarkesworld Magazine]]|بڵاوکەرەوە=[[Wyrm Publishing]]|زمان=en-US|issn=1937-7843}}</ref> لە ''(شمشێر و لەیزەر)'' و پۆدکاستەکەی ''گۆڤاری کلارکس وۆرلد''، کە ھەردووکیان لە ساڵی ٢٠٠٨ەوە بە بەردەوامی ئەڵقەکانیان بڵاودەکەنەوە<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Belmont|یەکەم=Veronica|ڕێکەوت=٤ی شوباتی ٢٠٠٨|سەردێڕ=The Sword and Laser Podcast|ناونیشان=http://swordandlaser.com/home/2008/2/4/the-sword-and-laser-podcast-neuromancer-ch-1-2.html|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200111152930/http://swordandlaser.com/home/2008/2/4/the-sword-and-laser-podcast-neuromancer-ch-1-2.html|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١١ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی شوباتی ٢٠٢١|وێبگە=Sword & Laser|بڵاوکەرەوە=Frogpants Studios|زمان=en-US}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} {{تووڵی دەروازە|خەیاڵی زانستی|وێژە}} {{وێژە-کۆلکە}} [[پۆل:جۆرەکانی فەنتازیا]] [[پۆل:فەنتازیا]] [[پۆل:خەیاڵی بیرکردنەوەیی]] 4zv24rup4rycj4kut5qe9uolw1oc77o 0 252978 1688544 1526956 2026-10-17T04:39:19Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (وێژە-کۆلکە) 1688544 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{لایەنەکانی خەیاڵی بیرکردنەوەیی}} '''پۆدکاستی ترسناک''' ئەو پۆدکاستەیە کە [[خەیاڵ (وێژە)|خەیاڵی]]، ناخەیاڵی، یان پێداچوونەوە بە ژانری [[وێژەی ترسناک|ترسناک]] بە گشتی دەگرێتەوە. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان =١٢ی ئایاری ٢٠٢٤}} {{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} {{تووڵی دەروازە|خەیاڵی زانستی|وێژە}} {{پۆلی کۆمنز|Horror podcasts}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{وێژە-کۆلکە}} rnd2lagylysdc06uriudtyp2mfb1qxd 0 252988 1688545 1526957 2026-10-17T04:39:29Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (وێژە-کۆلکە) 1688545 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{لایەنەکانی خەیاڵی بیرکردنەوەیی}} '''پۆدکاستی خەیاڵی زانستی''' پۆدکاستێکە سەر بە ژانری [[خەیاڵی زانستی|زانستی خەیاڵییە]]، کە تیشک دەخاتە سەر پێشکەوتنە [[داھاتوو|ئاییندەیی]] و [[خەیاڵ|خەیاڵییەکان]] لە [[زانست]] و [[تەکنۆلۆژیا|تەکنەلۆژیادا]] لە ھەمان کاتدا لێکۆڵینەوە لە کاریگەرییەکانی ئەم داھێنانە خەیاڵیانە دەکات. زۆرجار کارەکتەرەکانی ئەم چیرۆکانە تووشی چەند گەڕانێک دەبن کە بریتین لە [[توێژینەوەی بۆشایی|گەڕان بەدوای بۆشایی ئاسمان]] و دەرەوەی زەوی و [[گەشت بەناو کاتدا|گەشتکردن بە کات]] و گەردوونی ھاوتەریب و [[ژیریی دەستکرد|زیرەکی دەستکرد]] و [[ڕۆبۆت]]. سەرەڕای گرنگیدان بە شوێنە خەیاڵییەکان و ماوەی کات، پۆدکاستەکانی زانستی خەیاڵی بە بەردەوامی شوێنەکان، ڕووداوەکان، یان کەسانی جیھانی ڕاستەقینە لەخۆدەگرن یان ئاماژەیان پێدەکات. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان =١٢ی ئایاری ٢٠٢٤}} {{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} {{تووڵی دەروازە|خەیاڵی زانستی|وێژە}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{وێژە-کۆلکە}} 7edz2yskqebfdq586w7tt2lhj1ipm7l 0 253288 1688564 1507504 2026-10-17T05:48:07Z SakuraBot 51806 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688564 wikitext text/x-wiki {{Infobox Korean name|img=|imgwidth=|caption=|hangul=승정원·정원·후원·은대·대언사|hanja={{linktext|承|政|院}}·政院·喉院·銀臺·代言司|rr=سیونگ جیۆنگوۆن·جیۆنگوۆن·ھوۆن·<br />ئوندەی·داییۆنسا|mr=Sŭngjŏngwŏn·Chŏngwŏn·Huwŏn·<br />ئوندای تایۆنسا}}سیونگ جیۆنگوۆن سکرتێری شاهانە بووە لە سەردەمی شانشینی جۆسۆن لە کۆریا (١٣٩٢-١٩١٠) کە بەرپرسیار بوو لە وەرگرتن و گەیاندنی فەرمانی پاشا.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|نووسەر=JaHyun Kim Haboush|ناونیشان=https://books.google.com/books?id=aD3VENtRJ4IC&dq=Sungjongwon+ilgi&pg=PA251|سەردێڕ=The Confucian Kingship in Korea: Yŏngjo and the Politics of Sagacity|بڵاوکەرەوە=Columbia University Press|ساڵ=١٩٨٨|ژپنک=٠-٢٣١-٠٦٦٥٧-٠|پەڕە=٢٥١}}</ref> بەپێی گیۆنگوک دایجیۆن (یاسای وڵات) ئۆفیسەکە ھەروەھا پێشی دەوترا جیۆنگوۆن، ھوۆن، داییۆنسا، ھەروەھا شەش سکرتێری شاھانەی ھەبوو (سیونگجی 承旨)، کە سێیەم پلەی باڵای شاھانەی ھەبوو،  و ھەروەھا دوو تۆمارکەر (جوسیۆ 注書) لێبوو.<ref name="EncyKorea">{{بیرخستنەوەی وێب|script-title=ko:승정원 (承政院)|ناونیشان=http://100.empas.com/dicsearch/pentry.html?s=K&i=233738&v=42|بڵاوکەرەوە=[[Empas]] / [[EncyKorea]]|زمان=Korean}}</ref><ref name="Britannica">{{بیرخستنەوەی وێب|script-title=ko:승정원 (承政院)|ناونیشان=http://100.empas.com/dicsearch/pentry.html?i=161546|بڵاوکەرەوە=[[Empas]] / [[Britannica]]|زمان=Korean}}</ref> == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی|سەردان=٢٢ی ئایاری ٢٠٢٤}} <references /> == بەستەرە دەرەکییەکان == {{authority control}}{{کۆلکە}}{{تووڵی دەروازە|کۆریا|پاشایەتی|سیاسەت}} [[پۆل:خانەدانی جۆسۆن]] oquhc0sz7sa8yqx0a2intjq53adeppw 0 253689 1688448 1363887 2026-10-17T01:33:19Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فیلم-کۆلکە، تەلەڤیزیۆن-کۆلکە، کۆمپانیا-کۆلکە) 1688448 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس}} '''پلەیتۆن'''<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Chu|یەکەم=Karen|ڕێکەوت=١١ی حوزەیرانی ٢٠١١|سەردێڕ=Tom Hanks' Playtone Productions Announces Neil Gaiman's 'American Gods,' Mattel's 'Major Matt Mason,' Green Day's 'American Idiot' (Exclusive)|ناونیشان=https://www.hollywoodreporter.com/news/general-news/tom-hanks-playtone-productions-announces-197012/|ڕێکەوتی سەردان=١٦ی ئازاری ٢٠٢٣|وێبگە=The Hollywood Reporter}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=The Playtone Company|ناونیشان=https://opencorporates.com/companies/us_ca/2037162|ڕێکەوتی سەردان=١٦ی ئازاری ٢٠٢٣|وێبگە=Open Corporates}}</ref> کۆمپانیایەکی بەرھەمھێنانی فیلم و تەلەڤیزیۆنی ئەمریکییە کە لە ساڵی ١٩٩٨ لەلایەن ئەکتەری ناوداری ئەمریکی [[تۆم ھەنکس|تۆم ھانکس]] و بەرھەمھێنەر گاری گۆتزمان دامەزراوە. ==سەرچاوەکان== {{سەرچاوەکان}} {{تۆم ھەنکس}} {{تووڵی دەروازە|فیلم|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ھۆڵیوود|تەلەڤیزیۆن|کۆمپانیا }} {{پۆلی کۆمنز|Playtone films}} {{فیلم-کۆلکە}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{کۆمپانیا-کۆلکە}} [[پۆل:کۆمپانیاکانی بەرھەمھێنانی فیلم لە ویلایەتە یەکگرتووەکان]] 4djpo902x9ox4ybe3rjwt9b19bd4qkq 0 253823 1688185 1440094 2026-10-16T19:39:29Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فیلم-کۆلکە، تەلەڤیزیۆن-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688185 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:Hawaiian Vacation poster.jpg|وێنۆک|پۆستەری فەرمیی فیلم]] '''''چیرۆکی کایەکلێ: پشووی ھاوایی''''' ({{بە ئینگلیزی |Hawaiian Vacation}}) کورتەفیلمێکی ئەنیمەیشنی ئەمریکییە لە ساڵی ٢٠١١ کە لەلایەن [[پیکسار|ستۆدیۆی ئەنیمەیشنی پیکسارەوە]] بەرھەم ھێنراوە و لەلایەن گاری ڕیدسترۆمەوە دەرھێنراوە. یەکەم بەشداریکردنە لە زنجیرەی ''تۆی ستۆری تونز''، کورتەفیلمەکە کارەکتەرەکانی فیلمەکانی ''چیرۆکی کایەکلێ لەخۆدەگرێت'' و دوای ڕووداوەکانی ''[[چیرۆکی کایەکلێ ٣]]'' ڕوودەدات. بۆ یەکەمجار لە سینەماکاندا لەگەڵ فیلمی پیکسار بەناوی ''[[ئۆتۆمۆبیلەکان ٢]]''<ref name="MSN">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://movies.msn.com/the-rundown/toy-story-4/story_2/|سەردێڕ=Closing Up the ''Toy'' Box?|ڕێکەوتی سەردان=١٥ی حوزەیرانی ٢٠١١|دوایین=Rocchi|یەکەم=James|بڵاوکەرەوە=[[MSN]] Movies|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20100624230558/http://movies.msn.com/the-rundown/toy-story-4/story_2/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٤ی حوزەیرانی ٢٠١٠|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref name="CarpetBlogger">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://carpetbagger.blogs.nytimes.com/2011/02/17/the-toy-story-gang-to-ride-again/?src=mv|سەردێڕ=The 'Toy Story' Gang to Ride Again|ئیش=The New York Times|ڕێکەوت=١٧ی شوباتی ٢٠١١|ڕێکەوتی سەردان=١٥ی حوزەیرانی ٢٠١١}}</ref> نمایشکرا.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Weiner|یەکەم=David|سەردێڕ=ET Exclusive: 'Air Mater' Takes Flight|ناونیشان=http://www.etonline.com/movies/113416_ET_Exclusive_Air_Mater_Takes_Flight_in_Cars_2_DVD/index.html|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی ئابی ٢٠١١|ئیش=ET Online|ڕێکەوت=١٨ی ئابی ٢٠١١|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20110920022056/http://www.etonline.com/movies/113416_ET_Exclusive_Air_Mater_Takes_Flight_in_Cars_2_DVD/index.html|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٠ی ئەیلوولی ٢٠١١|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} {{چیرۆکی کایەکلێ}} {{تووڵی دەروازە|فیلم|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ھۆڵیوود|تەلەڤیزیۆن}} {{فیلم-کۆلکە}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی لە دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمەکان سەبارەت بە بووکەڵەکان]] [[پۆل:چیرۆکی کایەکلێ]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنە ئەمریکییەکانی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنە کۆمپیوتەرییەکانی ٢٠١١]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠١١]] [[پۆل:فیلمە سێ ڕەھەندییەکانی ٢٠١١]] mjlu64ab61003i1tuaydsslm0i53lqf 0 254158 1688209 1687889 2026-10-16T20:05:57Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688209 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{Infobox video game | title = سندووقی جیھان | developer = ماکسیم کارپێنکۆ | genre = [[یاری خۆڵەپەتانێ|خۆڵەپەتانێ]] | modes = [[تاک-یاریزان (کایەی ڤیدیۆیی)|تاک-یاریزانی]] | platforms = {{ubl|[[ئای ئۆ ئێس]]|[[ئەندرۆید]]|[[مەک ئۆئێس]]|[[لینوکس]]|[[مایکرۆسۆفت ویندۆز|ویندنۆز]]}} | designer = ھویگۆ ڤاز | publisher = ماکسیم کارپێنکۆ }} '''''سندووقی جیھان''''' ({{بە ئینگلیزی|WorldBox}}) [[یاری خۆڵەپەتانێ|یارییەکی خۆڵەپەتانێیە]] کە لە ساڵی ٢٠١٢ لەلایەن گەشەپێدەری یارییە ئیندییە ڕووسییەکان ماکسیم کارپێنکۆوە بڵاوکرایەوە.<ref name=":1">{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Karpenko|یەکەم=Maxim|ڕێکەوت=٢ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠|سەردێڕ=The fight for WorldBox, or how a game you worked on for 8 years may be stolen from you without you even knowing it|ناونیشان=https://www.reddit.com/r/Worldbox/comments/jmplqw/the_fight_for_worldbox_or_how_a_game_you_worked/|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20220826224654/https://www.reddit.com/r/Worldbox/comments/jmplqw/the_fight_for_worldbox_or_how_a_game_you_worked/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٦ی ئابی ٢٠٢٢|ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢|وێبگە=Reddit}}</ref><ref name=":5">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=WorldBox - God Simulator on Steam|ناونیشان=https://store.steampowered.com/app/1206560/WorldBox__God_Simulator/|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20220513064849/https://store.steampowered.com/app/1206560/WorldBox__God_Simulator/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٣ی ئایاری ٢٠٢٢|ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢|وێبگە=store.steampowered.com|زمان=en}}</ref> یارییەکە ڕێگە بە بەکارھێنانی توخمە جیاوازەکان دەدات بۆ دروستکردن و گۆڕین و لەناوبردنی جیھانە دروستکراوەکان. == یاریکردن == تایبەتمەندی سەرەکی یارییەکە توانای دروستکردنی جیھانەکانە، بە بەکارھێنانی ئامرازە خودایییەکان کە بە «ھێزەکانی خودا» ناسراون کە لە یارییەکەدا دابینکراون. ئەمانە بەسەر چەند دەستەیەکدا دابەش دەبن: ئافراندنی جیھان، شارستانییەتەکان، بوونەوەرەکان، سروشت و کارەساتەکان، کاولکارییە زلھێزەکان و ئەوانی تر.<ref name=":5">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=WorldBox - God Simulator on Steam|ناونیشان=https://store.steampowered.com/app/1206560/WorldBox__God_Simulator/|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20220513064849/https://store.steampowered.com/app/1206560/WorldBox__God_Simulator/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٣ی ئایاری ٢٠٢٢|ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢|وێبگە=store.steampowered.com|زمان=en}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[https://store.steampowered.com/app/1206560/WorldBox__God_Simulator/ "WorldBox - God Simulator on Steam"]. ''store.steampowered.com''. [https://web.archive.org/web/20220513064849/https://store.steampowered.com/app/1206560/WorldBox__God_Simulator/ Archived] from the original on 2022-05-13<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2022-11-27</span></span>.</cite></ref><ref name=":0">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Bell|یەکەم=Alice|ڕێکەوت=١٠ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٢|سەردێڕ=In WorldBox, I am a terrible scientist studying the collapse of fantastical nations|زمان=en|ئیش=Rock, Paper, Shotgun|ناونیشان=https://www.rockpapershotgun.com/in-worldbox-i-am-a-terrible-scientist-studying-the-collapse-of-fantastical-nations|ڕێکەوتی سەردان=٩ی تەممووزی ٢٠٢٢|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٤ی تەممووزی ٢٠٢٢|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20220704064744/https://www.rockpapershotgun.com/in-worldbox-i-am-a-terrible-scientist-studying-the-collapse-of-fantastical-nations}}</ref> بە پێچەوانەوە یارییەکە ڕێگە بە لەناوبردنی جیھانەکانیش دەدات، لە تەقەمەنییەوە تا کارەساتی سروشتی، وەک [[بوومەلەرزە]] و [[گڕکان]] و [[ترشەباران|ترشەبارانە]]. ھەروەھا دەتوانرێت دانیشتووان بە بوونە دوژمنکارەکان، نەخۆشییەکان و ھتد.. کەم بکرێتەوە.<ref name=":3">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|یەکەم=Joseph|دوایین=Knoop|ڕێکەوت=٢٥ی ئابی ٢٠٢١|سەردێڕ=This new god game has an actual Thanos snap button|زمان=en|ئیش=PC Gamer|ناونیشان=https://www.pcgamer.com/super-worldbox-impressions/|ڕێکەوتی سەردان=١٤ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢١|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٤ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢١|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20211214033117/https://www.pcgamer.com/super-worldbox-impressions/}}</ref><ref name=":4">{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١٢ی ئازاری ٢٠٢٣|سەردێڕ=0.21.0 - MegaBox - Major Update!|ناونیشان=https://store.steampowered.com/news/app/1206560/view/3682294225186994228|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230312174341/https://store.steampowered.com/news/app/1206560/view/3682294225186994228|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٢ی ئازاری ٢٠٢٣|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی ئازاری ٢٠٢٣|وێبگە=Steam|زمان=en}}</ref> ھەندێک لە بوونەوەرەکان توانای دروستکردنی [[شارستانێتی|شارستانییەتیان]] ھەیە ([[مرۆڤ]]، ئۆرک، ئێلف و دوارڤێرەکان). ئەم جۆرە شارستانییەتانە دەتوانن گەشە بکەن و [[شەڕ]] لە دژی یەکتر ڕابگەیەنن و لە نێوخۆدا یاخی ببن.<ref name=":0">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Bell|یەکەم=Alice|ڕێکەوت=١٠ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٢|سەردێڕ=In WorldBox, I am a terrible scientist studying the collapse of fantastical nations|زمان=en|ئیش=Rock, Paper, Shotgun|ناونیشان=https://www.rockpapershotgun.com/in-worldbox-i-am-a-terrible-scientist-studying-the-collapse-of-fantastical-nations|ڕێکەوتی سەردان=٩ی تەممووزی ٢٠٢٢|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٤ی تەممووزی ٢٠٢٢|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20220704064744/https://www.rockpapershotgun.com/in-worldbox-i-am-a-terrible-scientist-studying-the-collapse-of-fantastical-nations}}<cite class="citation news cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFBell2022">Bell, Alice (2022-01-10). [https://www.rockpapershotgun.com/in-worldbox-i-am-a-terrible-scientist-studying-the-collapse-of-fantastical-nations "In WorldBox, I am a terrible scientist studying the collapse of fantastical nations"]. ''Rock, Paper, Shotgun''. [https://web.archive.org/web/20220704064744/https://www.rockpapershotgun.com/in-worldbox-i-am-a-terrible-scientist-studying-the-collapse-of-fantastical-nations Archived] from the original on 2022-07-04<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2022-07-09</span></span>.</cite></ref><ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ڕێکەوت=١٥ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٢|سەردێڕ=Be god of your own Middle-earth in WorldBox - God Simulator|زمان=en-gb|ئیش=Eurogamer.net|ناونیشان=https://www.eurogamer.net/be-god-of-your-own-middle-earth-in-worldbox-god-simulator|ڕێکەوتی سەردان=٩ی تەممووزی ٢٠٢٢|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٧ی تەممووزی ٢٠٢٢|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20220707043105/https://www.eurogamer.net/be-god-of-your-own-middle-earth-in-worldbox-god-simulator}}</ref> == پەرەپێدان == کارپێنکۆ لە ساڵی ٢٠١١ دەستی بە کارکردن کردووە لەسەر یارییەکە، و لە ھەمان ساڵدا یەکەم چاپی لەسەر فلاش بڵاوکردەوە. لە ساڵی ٢٠١٢ لە [[نیوگراوندس|ماڵپەڕی نیوگراوندز]] بڵاوی کردەوە. وەشانی نیوگراوندز ھێشتا بەردەستە، بەڵام بەھۆی کۆتایی ھاتنی پشتگیری ئەدۆبی فلاشەوە بەبێ ئامرازی دەرەکی یاری پێناکرێت.<ref name=":1">{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Karpenko|یەکەم=Maxim|ڕێکەوت=٢ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠|سەردێڕ=The fight for WorldBox, or how a game you worked on for 8 years may be stolen from you without you even knowing it|ناونیشان=https://www.reddit.com/r/Worldbox/comments/jmplqw/the_fight_for_worldbox_or_how_a_game_you_worked/|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20220826224654/https://www.reddit.com/r/Worldbox/comments/jmplqw/the_fight_for_worldbox_or_how_a_game_you_worked/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٦ی ئابی ٢٠٢٢|ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢|وێبگە=Reddit}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFKarpenko2020">Karpenko, Maxim (November 2, 2020). [https://www.reddit.com/r/Worldbox/comments/jmplqw/the_fight_for_worldbox_or_how_a_game_you_worked/ "The fight for WorldBox, or how a game you worked on for 8 years may be stolen from you without you even knowing it"]. ''Reddit''. [https://web.archive.org/web/20220826224654/https://www.reddit.com/r/Worldbox/comments/jmplqw/the_fight_for_worldbox_or_how_a_game_you_worked/ Archived] from the original on August 26, 2022<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">November 27,</span> 2022</span>.</cite></ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=WorldBox|ناونیشان=https://www.newgrounds.com/portal/view/603435|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20211203213320/https://www.newgrounds.com/portal/view/603435|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢١|ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢|وێبگە=Newgrounds.com|زمان=en}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * [https://www.superworldbox.com/ ماڵپەڕی فەرمی] {{تووڵی دەروازە|کایەی ڤیدیۆیی}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} [[پۆل:یارییەکانی ویندۆز]] [[پۆل:کایە ڤیدیۆیییە تاک-یاریزانەکان]] [[پۆل:یارییەکانی ئای ئۆ ئێس]] [[پۆل:یارییەکانی ئەندرۆید]] [[پۆل:کایە ڤیدیۆییەکانی ٢٠١٢]] [[پۆل:یاری ڤیدیۆیی جیھانی کراوە]] dyoagikq4509ci3taay6oeuchoi7t94 2 254354 1688640 1220727 2026-10-17T09:12:50Z Ahmed A Issa 78642 /* */ 1688640 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی کەسایەتی|ناو=شێروان مزووری|ڕێکەوتی لەدایکبوون=٢٥ی تشرینی یەکەمی ١٩٩٠|شوێنی لەدایکبوون=بەحرکە، هەولێر|پیشە=بریکاری خانووبەرە، تەلارساز|ڕادەی خوێندەواری=بەکالۆریۆس لە بواری تەلارسازی|خوێندنگە=[[زانکۆی سەلاحەدین]]|وێنە=Sherwan Mzuri.jpg}} '''شێروان مزووری''' (لەدایکبووی ٢٥ی تشرینی یەکەمی ١٩٩٠) تەلارساز و بریکاری خانووبەرەی کوردە. ئەو لە ناحیەی [[بەحرکە]] سەر بە شاری [[هەولێر]] لە دایکبووە. پێشتر دامەزرێنەر و بەڕێوەبەری جێبەجێکاری کۆمپانیای ([[ئایزۆلاین]]) بۆ خزمەتگوزاری تەلارسازی و ڕاوێژکاری بووە. ئێستا وەک بریکاری خانووبەرە کار دەکات لەگەڵ پڕۆژە دیارە ناوخۆییەکانی وەک [[ئەربیل هیلز]]، [[تاوەرەکانی تولیپ]]، [[بۆلیڤارد]]، [[گوندی ئیسپانی]]، و لە ئاستی نێودەوڵەتیشدا، لەگەڵ [[ئیعمار]] و پڕۆژەکانی دیکە لە [[دوبەی]] کار دەکات. == خوێندن == لە ساڵی ٢٠٠٨ تا ٢٠١٣ خوێندنی لە بواری تەلارسازی لە کۆلێژی ئەندازیاری [[زانکۆی سەڵاحەدین|زانکۆی سەلاحەدین]] تەواو کردووە. == ژیانی پیشەگەری == === ساڵانی سەرەتایی === شێروان سەرقاڵی چەندین پڕۆژەی جۆراوجۆر بووە و کۆمەڵە ڕۆڵێکی لە کۆمپانیا جیاوازەکاندا وەک تەلارساز وەرگرتووە، وەک پڕۆژەی فامیلی مۆڵ، کە لە ساڵی ٢٠١٠ تیایدا ڕۆڵێکی گرنگی بینیوە، دواتر لە ساڵی ٢٠١٣ بۆ ٢٠١٤، جارێکی دیکە لە فامیلی مۆڵ وەک نوێنەری گروپی دارین کاری کردەوە. === کاری سەربەخۆ و ڕاوێژکاری === شێروان لە ساڵی ٢٠١٧ دەستی بە کاری سەربەخۆ کرد و خزمەتگوزاری تەلارسازی و ڕاوێژکاری پێشکەش دەکرد. لە نێوان ساڵانی ٢٠١٧ تا ٢٠١٩ وەک تەلارسازێکی ڕاوێژکار لە کۆمپانیای (4 bridges) کاری دەکرد. === کۆمپانیای ئایزۆلاین بۆ تەلارسازی و بیناسازی === دوای کۆکردنەوەی ئەزموون و لێهاتووییەکی زۆر، شێروان بڕیاریدا لە ساڵی ٢٠١٩دا کۆمپانیای خۆی دابمەزرێنێت بە ناوی "ئایزۆلاین" بۆ تەلارسازی و بیناسازی. === چەند هەوڵێکی دیکە === چەندین پۆستی بەڕێوەبەرایەتی وەرگرتووە، لە ساڵی ٢٠١٣ تا ٢٠١٤ وەک بەڕێوەبەری کۆمپانیای (CCC) بۆ خزمەتگوزاری پاککردنەوە کاری کردووە. هەروەها وەک یاریدەدەری سەرۆکی دامەزراوەی ڕوانگە لە نێوان ساڵانی ٢٠١٤ بۆ ٢٠١٦ کاری کردووە. === کڕین و فرۆشتنی خانووبەرە === دوای ئەزموونێک یلە پێشکەشکردنی خزمەتگوزارییە تەلارسازییەکان، شێروان لە ساڵی ٢٠٢١دا هاتە سەر کاری خانووبەرە، لەگەڵ پرۆژەی ئیعمار و چەندین پڕۆژەی دیاری دوبەی کار دەکات. === ئیڤێنت و پانێڵەکان === بانگهێشتی کۆمەڵە بۆنەیەکی جۆراوجۆری وەک REFF (کۆڕبەندی داهاتووی خانووبەرە) کرا و وەک قسەکەرێک تیایدا بەشداری کرد، لەگەڵ چەندین چاوپێکەوتنی تەلەڤیزیۆنی لە کەناڵە تەلەڤیزیۆنییە ناسراوەکان لە سەرانسەری کوردستان و عێراق وەک [[ئەلشەرقیە]]، [[دیجلە تیڤی]]، [[ئەلڕەشید تیڤی]]، [[کوردستان تیڤی]]، [[کوردستان ٢٤]]، [[کەناڵی گەلی کوردستان|کەنالی گەلی کوردستان]]. جگە لە پۆدکاستە جۆراوجۆرەکانی وەک دیوەخان و موڵک نیوز. == سەرچاوەکان و بەستەرە دەرەکییەکان == * [https://sherwanmzuri.com/ ماڵپەڕی فەرمی] * [https://www.instagram.com/architectsherwan/ شێروان مزوری] لە [[ئینستاگرام]] * [https://www.facebook.com/SherwanMzurii شێروان مزوری] لە [[فەیسبووک]] * [https://www.linkedin.com/in/sherwan-mzuri-a4b92b78/ شێروان مزوری] لە [[لینکدئین]] * [https://www.tiktok.com/search?q=sherwan&#x20;mzuri&t=1717504434210 شێروان مزوری] لە [[تیک تۆک]] * [https://www.youtube.com/@architect-realestateadvisor شێروان مزوری] لە [[یوتیووب]] fmzk3ip87pmpz7ldcneqplaqm6nxymj 1688644 1688640 2026-10-17T09:18:47Z Ahmed A Issa 78642 /* سەرچاوەکان و بەستەرە دەرەکییەکان */ 1688644 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی کەسایەتی|ناو=شێروان مزووری|ڕێکەوتی لەدایکبوون=٢٥ی تشرینی یەکەمی ١٩٩٠|شوێنی لەدایکبوون=بەحرکە، هەولێر|پیشە=بریکاری خانووبەرە، تەلارساز|ڕادەی خوێندەواری=بەکالۆریۆس لە بواری تەلارسازی|خوێندنگە=[[زانکۆی سەلاحەدین]]|وێنە=Sherwan Mzuri.jpg}} '''شێروان مزووری''' (لەدایکبووی ٢٥ی تشرینی یەکەمی ١٩٩٠) تەلارساز و بریکاری خانووبەرەی کوردە. ئەو لە ناحیەی [[بەحرکە]] سەر بە شاری [[هەولێر]] لە دایکبووە. پێشتر دامەزرێنەر و بەڕێوەبەری جێبەجێکاری کۆمپانیای ([[ئایزۆلاین]]) بۆ خزمەتگوزاری تەلارسازی و ڕاوێژکاری بووە. ئێستا وەک بریکاری خانووبەرە کار دەکات لەگەڵ پڕۆژە دیارە ناوخۆییەکانی وەک [[ئەربیل هیلز]]، [[تاوەرەکانی تولیپ]]، [[بۆلیڤارد]]، [[گوندی ئیسپانی]]، و لە ئاستی نێودەوڵەتیشدا، لەگەڵ [[ئیعمار]] و پڕۆژەکانی دیکە لە [[دوبەی]] کار دەکات. == خوێندن == لە ساڵی ٢٠٠٨ تا ٢٠١٣ خوێندنی لە بواری تەلارسازی لە کۆلێژی ئەندازیاری [[زانکۆی سەڵاحەدین|زانکۆی سەلاحەدین]] تەواو کردووە. == ژیانی پیشەگەری == === ساڵانی سەرەتایی === شێروان سەرقاڵی چەندین پڕۆژەی جۆراوجۆر بووە و کۆمەڵە ڕۆڵێکی لە کۆمپانیا جیاوازەکاندا وەک تەلارساز وەرگرتووە، وەک پڕۆژەی فامیلی مۆڵ، کە لە ساڵی ٢٠١٠ تیایدا ڕۆڵێکی گرنگی بینیوە، دواتر لە ساڵی ٢٠١٣ بۆ ٢٠١٤، جارێکی دیکە لە فامیلی مۆڵ وەک نوێنەری گروپی دارین کاری کردەوە. === کاری سەربەخۆ و ڕاوێژکاری === شێروان لە ساڵی ٢٠١٧ دەستی بە کاری سەربەخۆ کرد و خزمەتگوزاری تەلارسازی و ڕاوێژکاری پێشکەش دەکرد. لە نێوان ساڵانی ٢٠١٧ تا ٢٠١٩ وەک تەلارسازێکی ڕاوێژکار لە کۆمپانیای (4 bridges) کاری دەکرد. === کۆمپانیای ئایزۆلاین بۆ تەلارسازی و بیناسازی === دوای کۆکردنەوەی ئەزموون و لێهاتووییەکی زۆر، شێروان بڕیاریدا لە ساڵی ٢٠١٩دا کۆمپانیای خۆی دابمەزرێنێت بە ناوی "ئایزۆلاین" بۆ تەلارسازی و بیناسازی. === چەند هەوڵێکی دیکە === چەندین پۆستی بەڕێوەبەرایەتی وەرگرتووە، لە ساڵی ٢٠١٣ تا ٢٠١٤ وەک بەڕێوەبەری کۆمپانیای (CCC) بۆ خزمەتگوزاری پاککردنەوە کاری کردووە. هەروەها وەک یاریدەدەری سەرۆکی دامەزراوەی ڕوانگە لە نێوان ساڵانی ٢٠١٤ بۆ ٢٠١٦ کاری کردووە. === کڕین و فرۆشتنی خانووبەرە === دوای ئەزموونێک یلە پێشکەشکردنی خزمەتگوزارییە تەلارسازییەکان، شێروان لە ساڵی ٢٠٢١دا هاتە سەر کاری خانووبەرە، لەگەڵ پرۆژەی ئیعمار و چەندین پڕۆژەی دیاری دوبەی کار دەکات. === ئیڤێنت و پانێڵەکان === بانگهێشتی کۆمەڵە بۆنەیەکی جۆراوجۆری وەک REFF (کۆڕبەندی داهاتووی خانووبەرە) کرا و وەک قسەکەرێک تیایدا بەشداری کرد، لەگەڵ چەندین چاوپێکەوتنی تەلەڤیزیۆنی لە کەناڵە تەلەڤیزیۆنییە ناسراوەکان لە سەرانسەری کوردستان و عێراق وەک [[ئەلشەرقیە]]، [[دیجلە تیڤی]]، [[ئەلڕەشید تیڤی]]، [[کوردستان تیڤی]]، [[کوردستان ٢٤]]، [[کەناڵی گەلی کوردستان|کەنالی گەلی کوردستان]]. جگە لە پۆدکاستە جۆراوجۆرەکانی وەک دیوەخان و موڵک نیوز. == سەرچاوەکان و بەستەرە دەرەکییەکان == * [https://sherwanmzuri.com/ ماڵپەڕی فەرمیی شێروان مزووری] * [https://www.instagram.com/architectsherwan/ شێروان مزووری] لە [[ئینستاگرام]] * [https://www.facebook.com/SherwanMzurii شێروان مزووری] لە [[فەیسبووک]] * [https://www.linkedin.com/in/sherwan-mzuri-a4b92b78/ شێروان مزووری] لە [[لینکدئین]] * [https://www.tiktok.com/search?q=sherwan&#x20;mzuri&t=1717504434210 شێروان مزووری] لە [[تیک تۆک]] * [https://www.youtube.com/@architect-realestateadvisor شێروان مزووری] لە [[یوتیووب]] 6ncdpdenkmdi7wet986zat22wi9fyfd 0 254901 1688082 1547217 2026-10-16T16:35:17Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژینناسی-کۆلکە، دەروونناسی-کۆلکە، فەلسەفە-کۆلکە) 1688082 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''پرسی زەین-لەش''' ئەو پرسەیە کە بە تەنگ پەیوەندیی نێوان [[زەین]] و [[لەشی مرۆڤ|لەشەوەیە]] و، دەپرسێ ئاخۆ پەیوەندیی نێوان تایبەتمەندییە زەینییەکان و [[تایبەتمەندیی فیزیکی|تایبەتمەندییە فیزیکییەکان]] چۆناوچۆنە؟<ref>{{بیرخستنەوە|دوایین=Robinson|یەکەم=Howard|سەردێڕ=Dualism|ڕێکەوت=٢٠٢٣|ناونیشان=https://plato.stanford.edu/archives/spr2023/entries/dualism/|ئیش=The Stanford Encyclopedia of Philosophy|editor-last=Zalta|editor-first=Edward N.|edition=Spring 2023|بڵاوکەرەوە=Metaphysics Research Lab, Stanford University|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی تەممووزی ٢٠٢٤|editor2-last=Nodelman|editor2-first=Uri}}</ref> ڕوون و ئاشکرا نییە کە زەین و لەش چۆن دەلکێن پێکەوە. بۆ نموونە، ھەست بە [[خەم|خەمباری]] کردن، کە پێشھاتێکی زەینییە، دەبێ بە ھۆی دەست بە [[گریان]] کردن، کە دۆخێکی فیزیکیی سەر بە جەستەیە. گاڵتەیەک بە «خۆش» زانین، کە پێشھاتێکی زەینییە، دەبێ بە ھۆی [[پێکەنین]]، کە ھەمیسان سەر بە جەستەیە. ھەست بە [[ئێش]] کردن، کە لە ناو زەیندایە، دەبێ بە ھۆی خۆدوورگرتن لە ھەندێ ئاکار و، ھەر ئاوەھا بەم جۆرە. بە تەرزێکی ھاوشێوەی ئەمە، ئەگەر بۆ نموونە بە ھۆی خواردنی ھەندێ [[دەرمان]] یا مەی و بادە، گۆڕان و ھەڵگەڕانەوەیەک لە کیمیای جەستەدا ڕوو بدات، بە تایبەت لە ھیی [[مێشک|مێشکدا]]، بە ئاشکرا بارودۆخی زەینیش گۆڕانی بەسەرا دێت. بە شێوەیەکی گشتی، ھەبوونی ئەم لێکگرێدراوییە لە نێوان زەین و لەشدا مەسەلەساز نییە. مەسەلەکان ئەو کاتە ساز دەبن کە مرۆڤ بیەوێ لە ڕوانگەی [[زانست]] یا [[میتافیزیک|میتافیزیکەوە]] بە وردی ئەم پەیوەندییە شی بکاتەوە. ئەو کاتە، ھەر لە ڕێگاوە ئەم پرسیارانە سەر ھەڵدەدەن: * ئاخۆ زەین و لەش دوو [[ھەبوو|ھەبووی]] لێکجیان یا [[ھەرھەمانی|ھەر ھەمان]] شتن؟ * ئەگەر لێکجیان، ئاخۆ یەکیان [[ھۆدارێتی|دەبێ بە ھۆی]] ئەوی تریان؟ * ئاخۆ کار دەکەنە سەر یەکتر؟ * سروشتی ئەم کارلەیەکترکردنە چۆناوچۆنە؟ * ئایا دەکرێ ئەم کارلەیەککردنە ببێ بە بابەتی خوێندن و لێکۆڵینەوە؟ * ئەگەر زەین و لەش دوو ھەبووی جیاجیا نین و ھەر یەک ھەبوون، ئایا دەکرێ ڕووداوە زەینییەکان بە پێی ڕووداوە فیزیکییەکان [[ڕوونکردنەوە|ڕوون بکرێنەوە]]؟ یا بە پێچەوانەوە؟ ئەمانە و پرسیارگەلی دیکەی لەم چەشنە کە لە بابەت پەیوەندیی نێوان زەین و لەشن، ھەموو لە ژێر ئاڵای پرسی زەین-لەشدان. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Mind–body problem}} {{تووڵی دەروازە|ژینناسی|دەروونناسی|فەلسەفە}} {{ژینناسی-کۆلکە}} {{دەروونناسی-کۆلکە}} {{فەلسەفە-کۆلکە}} [[پۆل:باروخ سپینۆزا]] [[پۆل:ناسیاری]] [[پۆل:ھۆشیاری]] [[پۆل:زانستی دەماری]] [[پۆل:ڕێنێ دێکارت]] mx3dgsacb2fpysxb5rz7q12yj834h1r 0 258084 1688340 1686326 2026-10-16T20:31:22Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688340 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''دوان ئالن''' ({{بە ئینگلیزی|Duane Allen}}؛ ٢١ی تشرینی یەکەمی ١٩٣٧ لە [[ئەلھامبرا، کالیفۆرنیا]] – ٧ی ئایاری ٢٠٠٣ لە [[پاسادینا، کالیفۆرنیا]]) [[ئەکتەر]]ێکی [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئەمریکی]] بوو.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٥ی تەممووزی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb name|0020471}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ھۆڵیوود|فیلم|ئەکتەران|ژیاننامە|ھونەرەکان|تەلەڤیزیۆن}} {{ئەکتەر-کۆلکە}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٣٧]] [[پۆل:مردووانی ٢٠٠٣]] 9wvlg45c6fci10cacw2h8zejlxgiupz 0 258085 1688337 1686329 2026-10-16T20:30:52Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688337 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{ژکزی یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''دوان چاپمان''' ({{بە ئینگلیزی|Duane Chapman}}؛ لەدایکبووی ٢ی شوباتی ١٩٥٣ لە [[دێنڤەر]]) [[ئەکتەر]]ێکی [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئەمریکی]]یە. لە ١٩٧٣ دەستی بە چالاکی کردووە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٥ی تەممووزی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb name|1738062}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ھۆڵیوود|فیلم|ئەکتەران|ژیاننامە|ھونەرەکان|تەلەڤیزیۆن}} {{ئەکتەر-کۆلکە}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{پۆلی کۆمنز|Duane Chapman}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٣]] [[پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئینگلیز]] [[پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئاڵمانی]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:بەشداریکەران لە زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی ڕاستی ئەمریکی]] [[پۆل:خەڵکی ھۆنۆلولو، ھاوایی]] id9l16zm3cunn43y3fwg7q72r98emsy 0 258086 1688338 1686328 2026-10-16T20:31:02Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688338 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{ژکزی یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''دوان ویتاکەر''' ({{بە ئینگلیزی|Duane Whitaker}}؛ لەدایکبووی ٢٣ی حوزەیرانی ١٩٥٩ لە [[لوبۆک، تێکساس]]) [[ئەکتەر]]ێکی [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئەمریکی]]یە. لە ١٩٧٩ دەستی بە چالاکی کردووە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٥ی تەممووزی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb name|0924261}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ھۆڵیوود|فیلم|ئەکتەران|ژیاننامە|ھونەرەکان|تەلەڤیزیۆن}} {{ئەکتەر-کۆلکە}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{پۆلی کۆمنز|Duane Whitaker}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٩]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمە پیاوە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئەمریکی]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوەکانی تێکساس]] gq4liut95erw3cxjhof05ggu4xmpepf 0 260303 1688358 1685834 2026-10-16T20:36:33Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688358 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{ژکزی یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''خواکیم دی ئەلمێیدا''' ({{بە ئینگلیزی|Joaquim de Almeida}}؛ لەدایکبووی ١٥ی ئازاری ١٩٥٧ لە [[لیسبۆن]]) [[ئەکتەر]]ێکی [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئەمریکی]]یە. لە ١٩٨٢ دەستی بە چالاکی کردووە. بەشداریی لە فیلمەکانی [[پاسەوانی تایبەتی بکوژەکە]] و [[فاست ئێکس]] و زنجیرەی [[ڕۆژێک لە ڕۆژان]]دا کردووە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٥ی تەممووزی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb name|0021835}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ھۆڵیوود|فیلم|ئەکتەران|ژیاننامە|ھونەرەکان|تەلەڤیزیۆن|بەڕازیل|پورتوگال}} {{ئەکتەر-کۆلکە}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{پۆلی کۆمنز|Joaquim de Almeida}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٧]] [[پۆل:براوەکانی گۆڵدن گڵۆبس (پورتوگال)]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:ھاووڵاتییە سروشتییەکانی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] rljpuqt2irz5d6hcv8iv2a3wsfqzsa4 0 260304 1688356 1685836 2026-10-16T20:36:13Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688356 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{ژکزی یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''خواکین گارای، سێیەم''' ({{بە ئینگلیزی|Joaquin Garay, III}}؛ لەدایکبووی ٣٠ی تشرینی یەکەمی ١٩٦٨ لە [[کانۆگا پارک، لۆس ئانجلەس]]) [[ئەکتەر]]ێکی [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئەمریکی]]یە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٥ی تەممووزی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb name|0304872}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ھۆڵیوود|فیلم|ئەکتەران|ژیاننامە|ھونەرەکان|تەلەڤیزیۆن}} {{ئەکتەر-کۆلکە}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٨]] [[پۆل:مناڵە کوڕە ئەکتەرە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:زیندووان]] dnvma6cw562rp2z13amrdwnk7zexgbn 0 260305 1688357 1685835 2026-10-16T20:36:23Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688357 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''خواکین ڕۆماگوێرا''' ({{بە ئینگلیزی|Joaquin Romaguera}}؛ ٥ی ئەیلوولی ١٩٣٢ لە [[کی وێست]] – ١ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٣) [[ئەکتەر]]ێکی [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئەمریکی]] بوو.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٥ی تەممووزی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb name|13147941}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ھۆڵیوود|فیلم|ئەکتەران|ژیاننامە|ھونەرەکان|تەلەڤیزیۆن}} {{ئەکتەر-کۆلکە}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٣٢]] [[پۆل:مردووانی ٢٠٢٣]] fjwilxy0b1seyatfasi4frasz762qfd 0 261064 1688363 1685829 2026-10-16T20:37:23Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688363 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{ژکزی یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''خوان فێرناندێز دی ئالارکۆن''' ({{بە ئینگلیزی|Juan Fernández de Alarcón}}؛ لەدایکبووی ١٣ی کانوونی یەکەمی ١٩٥٦ لە [[سانتۆ دۆمینگۆ]]) [[ئەکتەر]]ێکی [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئەمریکی]]یە. لە ١٩٧٢ دەستی بە چالاکی کردووە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٥ی تەممووزی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb name|0273592}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ھۆڵیوود|فیلم|ئەکتەران|ژیاننامە|ھونەرەکان|تەلەڤیزیۆن}} {{ئەکتەر-کۆلکە}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{پۆلی کۆمنز|Juan Fernández de Alarcon}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٦]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمە پیاوە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئەمریکی]] [[پۆل:زیندووان]] jmmimavby0a4p0uonk1lt06n1l70wj5 0 261065 1688361 1685831 2026-10-16T20:37:03Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688361 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{ژکزی یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''خوان گابرێل پارێخا''' ({{بە ئینگلیزی|Juan Gabriel Pareja}}؛ لەدایکبووی ٢٤ی کانوونی یەکەمی ١٩٧٨ لە [[ھیووستن]]) [[ئەکتەر]]ێکی [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئەمریکی]]یە. لە ٢٠٠٥ دەستی بە چالاکی کردووە. بەشداریی لە زنجیرەی [[مردووی گەڕۆک (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|مردووی گەڕۆک]]دا کردووە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٥ی تەممووزی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb name|1294178}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ھۆڵیوود|فیلم|ئەکتەران|ژیاننامە|ھونەرەکان|تەلەڤیزیۆن}} {{ئەکتەر-کۆلکە}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٨]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمە پیاوە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئەمریکی]] [[پۆل:زیندووان]] awk2d710wdnubvzl3baf68i2pb3w1fu 0 261066 1688362 1685830 2026-10-16T20:37:13Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688362 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{ژکزی یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''خوان پابلۆ مەدینە''' ({{بە ئینگلیزی|Juan Pablo Medina}}؛ لەدایکبووی ٢٢ی تشرینی یەکەمی ١٩٧٧ لە [[ئارلینگتۆن کاونتی، ڤیرجینیا]]) [[ئەکتەر]]ێکی [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئەمریکی]]یە. لە ٢٠٠١ دەستی بە چالاکی کردووە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٥ی تەممووزی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb name|1001435}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ھۆڵیوود|فیلم|ئەکتەران|ژیاننامە|ھونەرەکان|تەلەڤیزیۆن}} {{ئەکتەر-کۆلکە}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٧]] [[پۆل:زیندووان]] icoasmalueblrfu2c21dnewkj56qdby 0 264713 1688352 1685840 2026-10-16T20:35:33Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688352 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{ژکزی یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''خوراندن''' ({{بە ئینگلیزی|Scratch}}؛ لەدایکبووی ١ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٠ لە [[کامدن، نیوجێرزی]]) [[ئەکتەر]]ێکی [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئەمریکی]]یە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٥ی تەممووزی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb name|}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ھۆڵیوود|فیلم|ئەکتەران|ژیاننامە|ھونەرەکان|تەلەڤیزیۆن}} {{ئەکتەر-کۆلکە}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} [[پۆل:ڕاپەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:زیندووان]] jdb2ihn1pqdhz2l7gb6h7bafjy6qkzd 0 268522 1688224 1687727 2026-10-16T20:08:27Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688224 wikitext text/x-wiki {{Short description|شارێک لە کارولینای باکوور، ویلایەتە یەکگرتووەکان}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} '''فایێتۆڤیل''' ({{بە ئینگلیزی|Fayetteville}})<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Definition of FAYETTEVILLE |ناونیشان=https://www.merriam-webster.com/dictionary/Fayetteville |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-15 |وێبگە=www.merriam-webster.com |زمان=en}}</ref> شارێکە دەکەوێتە ویلایەتی [[کارۆلینای باکوور]]،<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Find A County |ناونیشان=http://www.naco.org/Counties/Pages/FindACounty.aspx |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20150503072804/http://www.naco.org/Counties/Pages/FindACounty.aspx |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=2015-05-03 |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-15 |وێبگە=www.naco.org |زمان=en-us}}</ref> [[ئەمریکا]]، ناوەندی ئیدارەی کۆمنتەی کامبەرلەند، کارولینای باکوورە.<ref name="GR6">{{cite web |url=http://www.naco.org/Counties/Pages/FindACounty.aspx |archive-url=https://web.archive.org/web/20150503072804/http://www.naco.org/Counties/Pages/FindACounty.aspx |archive-date=May 3, 2015 |access-date=June 7, 2011 |title=دۆزینەوەی کۆمنتەیەک |publisher=ئەنجومەنی نیشتمانیی کۆمنتەکان |url-status=dead}}</ref> و ژمارەی دانیشتووانی لە ساڵی ٢٠٢٠ "٢٠٨٬٥٠١" کەس بووە، فۆرت بڕاگ، کە گەورەترین بنکەی سەربازیی جیهانە، لە پەراوێزی شارەکەدا هەڵکەوتووە. فایێتڤیل چوار جار خەڵاتی خەڵاتی شاری هەموو-ئەمریکای لە لیگی شارستانی نیشتمانی وەرگرتووە. بەپێی سەرژمێریی ساڵی ٢٠٢٠، ژمارەی دانیشتووانەکەی ٢٠٨,٥٠١ کەس بووە.<ref name="2020CensusQuickFacts" /> ئەم شارە شەشەمین شاری پڕدانیشتووە لە کارولینای باکوور. فایێتڤیل لە ناوچەی ساندهیلز لە بەشی ڕۆژاوای ناوچەی دەشتایی کەناراو، لەسەر ڕووباری کەپ فیر هەڵکەوتووە. بە پێشبینی ژمارەی دانیشتووان کە لە ساڵی ٢٠٢٣دا ٣٩٢,٣٣٦ کەس بووە، ناوچەی گەورەتاراوگەی فایێتڤیل دووەمین ناوچەی پڕدانیشتووە لە باشووری ڕۆژهەڵاتی کارولینای باکوور و ١٤٢ەمین ناوچەی پڕدانیشتووە لە ویلایەتە یەکگرتووەکان.<ref name="PopEstCBSA">{{cite web |date=March 14, 2024 |url=https://www.census.gov/data/tables/time-series/demo/popest/2020s-total-metro-and-micro-statistical-areas.html#v2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240314142116/https://www.census.gov/data/tables/time-series/demo/popest/2020s-total-metro-and-micro-statistical-areas.html#v2023 |archive-date=March 14, 2024 |access-date=March 15, 2024 |title=کۆی گشتی دانیشتووانی ناوچە ئامارییە گەورە و وردەکان: ٢٠٢٠-٢٠٢٣ |publisher=دەزگای سەرژمێریی ویلایەتە یەکگرتووەکان، بەشی دانیشتووان |url-status=live}}</ref> ناوچە لاوەکییەکانی فایێتڤیل پێکدێن لە فۆرت بڕاگ، هۆپ میلز، سپ لەیک، رایفۆرد، پۆپ فیلد، رۆکفیش، ستێدمان، و ئیستۆڤەر. == مێژوو == === نیشتەجێبوونی سەرەتایی === بازرگانان لە ویلمینگتۆن دەیانویست شارۆچکەیەک لەسەر ڕووباری کەپ فیر هەبێت بۆ مسۆگەرکردنی بازرگانی لەگەڵ ناوچە سنوورییەکان. ئەوان دەترسان خەڵک ڕووباری پی دی بەکاربهێنن و کاڵاکانیان بۆ چارڵستن، کارولینای باشوور بگوازنەوە. بازرگانان زەوییان لە نیوبێری لە کرۆس کریک کڕی. کامبەلتۆن بوو بە شوێنێک کە سپ یپێستە هەژارەکان و ڕەشپێستە ئازادەکان تێیدا دەژیان و ناوبانگی بە نەبوونی یاسادا دەرکرد.<ref>{{Cite web |url=https://www.carolana.com/NC/Towns/Fayetteville_NC.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20221130175243/https://www.carolana.com/NC/Towns/Fayetteville_NC.html |archive-date=November 30, 2022 |access-date=November 6, 2022 |website=www.carolana.com |title=فایێتڤیل، کارولینای باکوور |url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.ncmarkers.com/Markers.aspx?MarkerId=I-54 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221106152120/http://www.ncmarkers.com/Markers.aspx?MarkerId=I-54 |archive-date=November 6, 2022 |access-date=November 6, 2022 |website=www.ncmarkers.com |title=نیشانە: I-54 |url-status=dead}}</ref> لە ساڵی ١٧٨٣دا، کرۆس کریک و کامبەلتۆن یەکیان گرت، و شارۆچکە نوێیەکە بە ناوی فایێتڤیل بە ڕێزلێنان بۆ گیل بەرت دو مۆتیێر، مارکیز دە لافایت دامەزرا، کە سەرکردەیەکی سەربازی فەرەنسی بوو و لە کاتی جەنگدا هاوکارییەکی زۆری هێزەکانی ئەمریکای کرد.<ref name="Ency">''فەرهەنگی کارولینای باکوور'', 3rd ed., Vol. 2 (1999), p. 254.</ref> فایێتڤیل یەکەم شاری بوو لە ویلایەتە یەکگرتووەکان کە بە ڕێزلێنان بۆ ئەو ناونرا.<ref name="Ency" /> لافایت لە ٤ و ٥ی ئازاری ١٨٢٥ لە کاتی گەشتە گەورەکەی بۆ ویلایەتە یەکگرتووەکان سەردانی شارەکەی کرد.<ref name="Ency" /> == سەرچاوەکان == <references /> == بەستەرە دەرەکییەکان == {{Commons category}}{{Wikivoyage|Fayetteville (North Carolina)|فایێتڤیل، کارولینای باکوور}} * {{official website|https://www.fayettevillenc.gov/}} * [http://www.fayettevillencchamber.org/ ژووری بازرگانیی فایێتڤیل–کۆمنتەی کامبەرلەند] {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|جوگرافیا|شارەکان|مێژوو}} {{کۆلکە}} {{پۆلی کۆمنز|Fayetteville, North Carolina}} [[en:Fayetteville, North Carolina]] [[پۆل:شارەکانی کارۆلینای باکوور]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکان، دامەزرانی ١٧٦٢]] [[پۆل:پایتەختەکانی پێشووی ویلایەتەکان لە ئەمریکا]] ababzljf19ocw80j4n6z7hjla6svowf 0 269090 1688237 1687340 2026-10-16T20:11:25Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688237 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''زڕدایکم بوونەوەرێکی ئاسمانییە''' ({{بە ئینگلیزی|My Stepmother Is an Alien}}) فیلمێکی [[کۆمیدیا]]ی [[خەیاڵی زانستی]]یە ئەمریکییە لە ساڵی ١٩٨٨. تێچووی فیلمەکە (٢٦) ملیۆن دۆلار بووە، و داھاتی فیلمەکە لە [[بۆکس ئۆفیس]] (١٣٫٩) ملیۆن دۆلار بووە. لە ڕێکەوتی (٩ی کانوونی یەکەمی ١٩٨٨) لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] بڵاوکرایەوە، و ماوەی فیلمەکە ١٠٥ خولەکە. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٧ی ئابی ٢٠٢٤}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ١٩٨٠]] [[پۆل:فیلمەکانی دەیەی ١٩٨٠ بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمەکانی ١٩٨٨]] [[پۆل:فیلمە سەربەخۆیە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی کۆلومبیا پیکچەرز]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی ژیانی دەرەوەی زەوی]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی خێزان]] [[پۆل:فیلمەکان سەبارەت بە زانایان]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە لۆس ئەنجلۆس وێنەگیراون]] 8hm4xuea9bipf38kf7bc57vz2xzqibi 0 269091 1688666 1544742 2026-10-17T10:36:29Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فیلم-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688666 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{داتابۆکس}} '''پۆڵ''' ({{بە ئینگلیزی|Paul}}) فیلمێکی [[کۆمیدیا]]ی [[خەیاڵی زانستی]]یە ئەمریکی-بەریتانییە لە ساڵی ٢٠١١. تێچووی فیلمەکە (٤٠) ملیۆن دۆلار بووە، و داھاتی فیلمەکە لە [[بۆکس ئۆفیس]] (٩٨) ملیۆن دۆلار بووە. لە ڕێکەوتی (١٤ی شوباتی ٢٠١١) لە [[بەریتانیا]] بڵاوکرایەوە، و ماوەی فیلمەکە ١٠٤ خولەکە. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٧ی ئابی ٢٠٢٤}} {{تووڵی دەروازە|ھۆڵیوود|شانشینی یەکگرتوو|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|فیلم|دەیەی ٢٠١٠|کالیفۆڕنیا|کۆمیدیا}} {{فیلم-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمە بەڕیتانییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی لە دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە ھاوڕێیەتییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمی ڕێگاوبانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدیەکانی ٢٠١١]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠١١]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە سەرکێشییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ھاوڕێییە کۆمیدییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمی ڕێگاوبانی ئەمریکی]] [[پۆل:فیلمە سەرکێشییە زانستییە خەیاڵییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمی رێگاوبانی بەریتانیا]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی ژیانی دەرەوەی زەوی]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی کە لە ساڵی ٢٠٠٦ داندراون]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە نیڤادا داندراون]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە نیو مەکسیکۆ وێنەیان گیراوە]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی جووڵە بەکاردەھێنن]] [[پۆل:ڕیزبەندی فیلمە میدیاییەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی یوونیڤەرساڵ پیکچەرز]] [[پۆل:فیلمە فەرەنسییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] iqohctpne5lv7bt9i5t3lb1ad1668f3 0 269107 1688290 1686826 2026-10-16T20:20:35Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688290 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''دەرفەتی دووەم''' ({{بە ئینگلیزی|Second Chance}}) فیلمێکی [[کۆمیدیا]]ی [[خەیاڵی زانستی]]یە ئەمریکییە لە ساڵی ١٩٩٦. تێچووی فیلمەکە نەزانراوە، و داھاتی فیلمەکە لە [[بۆکس ئۆفیس]] نەزانراوە. لە ڕێکەوتی (١٧ی ئایاری ١٩٩٦) لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] بڵاوکرایەوە، و ماوەی فیلمەکە ٨٧ خولەکە. چیرۆکی فیلمەکە باس لە پیاوێک دەکات کە دەرفەتێکی دووەمی پێدەدرێت بۆ ئەوەی بگەڕێتەوە بۆ ڕابردوو و ھەوڵ بدات ژیانی خۆی و خێزانەکەی باشتر بکات. ئەو خۆی لە تەمەنی گەنجیدا دەبینێتەوە و ھەوڵ دەدات ھەڵەکانی پێشووی دووبارە نەکاتەوە. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٧ی ئابی ٢٠٢٤}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:فیلمەکانی دەیەی ١٩٩٠ کە بە زمانی ئینگلیزین]] [[پۆل:فیلمەکانی ١٩٩٦]] qks1s76izc62vnw7g0plkc6eiytqugr 0 269110 1688242 1687334 2026-10-16T20:12:15Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688242 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''زووم''' ({{بە ئینگلیزی|Zoom}}) فیلمێکی [[کۆمیدیا]]ی [[خەیاڵی زانستی]]یە ئەمریکییە لە ساڵی ٢٠٠٦. تێچووی فیلمەکە (٧٥٫٦) ملیۆن دۆلار بووە، و داھاتی فیلمەکە لە [[بۆکس ئۆفیس]] (١٢٫٥) ملیۆن دۆلار بووە. لە ڕێکەوتی (١١ی ئابی ٢٠٠٦) لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] بڵاوکرایەوە، و ماوەی فیلمەکە ٨٨ خولەکە. چیرۆکی فیلمەکە باس لە کاپتن زووم دەکات، پاڵەوانێکی پێشووی خاوەن ھێزی تایبەت کە داوای لێدەکرێت گرووپێک لە منداڵانی خاوەن ھێزی تایبەت ڕاھێنان بکات بۆ ئەوەی ببن بە تیمێکی نوێی پاڵەوانان. ئەو دەبێت یارمەتیان بدات ھێزەکانیان پەرەپێبدەن و ئامادەیان بکات بۆ ڕووبەڕووبوونەوەی مەترسییەکی گەورە. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٧ی ئابی ٢٠٢٤}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠٠٠]] [[پۆل:فیلمەکانی دەیەی ٢٠٠٠ بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە سەرکێشییەکانی دەیەی ٢٠٠٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٠٦]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدیی ئەکشنی ئەمریکی]] [[پۆل:سووپەرھیرۆ منداڵەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی کۆلومبیا پیکچەرز]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی گەردوونە ھاوتەریبەکان]] [[پۆل:فیلمەکان لەسەر بنەمای کتێبی منداڵان]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە شاری ھامیڵتن وێنەیان گیراوە]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە ئاکشنە ئینگلیزییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی مناڵان]] hpnqf0cn4hwpz20eo574trr9wzmiork 0 269631 1688068 1508206 2026-10-16T15:38:39Z SakuraBot 51806 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688068 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناو = سەنجان | ناوی_فەرمی = | ناوی_خۆماڵی = {{lang|fa|سنجان}} | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = [[پێڕستی شارەکانی ئێران|شار]] <!------ وێنەکان، ناسناو، دروشم ------> | وێنە = Gardens in Senejan.jpg | قەبارەی_وێنە = 300px | شرۆڤەی_وێنە = دیمەنی شاری سەنجان | وێنەی_ئاڵا = | قەبارەی_ئاڵا = | وێنەی_مۆر = | قەبارەی_مۆر = | وێنەی_نیشان = | قەبارەی_نیشان = | ناسناو = | دروشم = <!--- نەخشەکان و شوێنی جوگرافیایی ---> | وێنەی_نەخشە = {{Infobox mapframe |wikidata=yes |zoom=10 |coord={{WikidataCoord|display=i}}}} | قەبارەی_نەخشە = 70px | شرۆڤەی_نەخشە = '''شاری سەنجان''' | دەرزیی_نەخشە = Iran#Asia | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = top | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە = 270px | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی سەنجان لە [[ئێران]]دا##جێگەی سەنجان لە [[ئاسیا]]دا | پۆتانەکان = {{coord|34|02|59|N|49|37|13|E|region:IR|display=inline,title}} | دەرزیی_دیاریکردنی_پۆتانەکان = <!--------------- شوێن --------------> | جۆری_دابەشکراو = [[پێڕستی دەوڵەتانی جیھان|وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|ئێران}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[پارێزگاکانی ئێران|پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو١ = [[پارێزگای مەرکەزی|مەرکەزی]] | جۆری_دابەشکراو٢ = [[شارستانەکانی ئێران|شارستان]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[شارستانی ئەراک|ئەراک]] | جۆری_دابەشکراو٣ = | ناوی_دابەشکراو٣ = | جۆری_دابەشکراو٤ = | ناوی_دابەشکراو٤ = <!---------- دامەزران ---------------> | سەردێڕی_دامەزران = دامەزران | ڕێکەوتی_دامەزران = | سەردێڕی_دامەزران١ = | ڕێکەوتی_دامەزران١ = | سەردێڕی_لەناوچوون = | ڕێکەوتی_لەناوچوون = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = <!----- ڕێبەرەکان، شێوازی دەسەڵات ----> | پەراوێزەکانی_دەسەڵات = | جۆری_دەسەڵات = [[دەسەڵاتی شارەوان–ئەنجومەن|شارەوان–ئەنجومەن]] | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = <!----------- ڕووبەر ---------------> | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | ڕووبەری_وشکایی_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_لەسەددا = | ڕووبەری_شاری_بە_کم٢ = | ڕووبەری_لادێیی_بە_کم٢ = <!-------------- بەرزایی -----------> | بەرزایی_بە_م = ١٨٣٦ | بەرزترین_بەرزایی_بە_م = | نزمترین_بەرزایی_بە_م = <!-------- ژمارەی_دانیشتووان -------> | ژمارەی_دانیشتووان = {{#invoke:wd|property|normal+|P1082}} | دانیشتووان_لە = {{#invoke:wd|qualifier|normal+|single|P1082|P585}} | چڕیی_دانیشتووان_بە_کم٢ = | مەزندەی_دانیشتووان = | مەزندەی_دانیشتووان_لە = | دانیشتووانی_شاری = | چڕیی_دانیشتووانی_شاری_بە_کم٢ = | دانیشتووانی_لادێیی = | چڕیی_دانیشتووانی_لادێیی_بە_کم٢ = | سەرناوی_دانیشتووان = | ئاگاداریی_دانیشتووان = <!-- دانیشتوواناسی (بەشی ١) --------> | جۆری_دانیشتووانناسی١ = | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = | سەرناوی٣_دانیشتووانناسی١ = | زانیاریی٣_دانیشتووانناسی١ = <!----------- کاتناوچە -------------> | کاتناوچە١ = [[یوو تی سی +٣:٣٠|+٣:٣٠]] ([[کاتی فەرمیی ئێران|کاتی ئێران]]) | جیاوازی١_لە_utc = | کاتناوچە١_DST = | جیاوازی١_لە_DST = <!------ کۆدی_پۆستە، کۆدی_ناوچە ----> | جۆری_کۆدی_پۆستە = | کۆدی_پۆستە = | جۆری_کۆدی_پۆستە٢ = | کۆدی_پۆستە٢ = | جۆری_کۆدی_ناوچە = | کۆدی_ناوچە = <!-- وێبگە، پەراوێزەکان ------------> | وێبگە = {{ناونیشان|http://senejan.ir/}} | پەراوێزەکان = }} '''سەنجان''' ({{بە فارسی|سنجان}}) شارێکە لە [[پارێزگای مەرکەزی]]، [[ئێران]].{{ئەگەر||{{#invoke:wd|property|normal+|P1082}}|{{ئەگەر||{{#invoke:wd|qualifier|normal+|single|P1082|P585}}| بەپێی ئاماری {{#invoke:wd|qualifier|normal+|single|P1082|P585}}،}} ژمارەی دانیشتووانی {{#invoke:wd|property|normal+|P1082}} کەسە{{ئەگەر||{{#invoke:wd|property|references|P1540}}| {{#invoke:wd|property|references|P1540}} نێر و {{#invoke:wd|property|references|P1539}} مێن}}.{{#invoke:wd|references|P1082|10026773}}}}{{ئەگەر||{{#invoke:wd|property|qualifier|normal+|P2046}}{{#invoke:wd|qualifier|normal+|single|P1082|P585}}| ڕووبەری شارەکە {{#invoke:wd|property|qualifier|normal+|P2046}} و چڕیی دانیشتووانی {{چڕیی دانیشتووان لە ویکیدراوە ٢}} کەسە لە ھەر کیلۆمەتری چوارگۆشەدا.|{{ئەگەر|| {{#invoke:wd|property|qualifier|normal+|P2046}}| ڕووبەری شارەکە {{#invoke:wd|property|qualifier|normal+|P2046}}یە.}}}}<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی فارسی | سەردان = ٢٧ی ئابی ٢٠٢٤}}</ref> == ئەمانەش ببینە == * [[پێڕستی شارەکانی ئێران]] * [[پێڕستی شارەکانی پارێزگای مەرکەزی]] == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پارێزگای مەرکەزی}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|شارەکان|ئێران}} {{ئێران-کۆلکە}} {{پۆلی کۆمنز|Senjan}} [[پۆل:شارەکانی پارێزگای مەرکەزی]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی ئێران]] bv6d5e5jn5eu3e9qvtgi77uibo5hotl 0 270093 1688408 1544777 2026-10-16T22:34:49Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فیلم-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688408 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{داتابۆکس}} '''پشیلەکان و سەگەکان''' ({{بە ئینگلیزی|Cats & Dogs}}) فیلمێکی [[فیلمی کۆمیدی|کۆمیدی]]ی [[فیلمی سەرکێشی|سەرکێشی]]ی ئەمریکی-ئوسترالییە لە ساڵی ٢٠٠١. تێچووی فیلمەکە (٦٠) ملیۆن دۆلار بووە، و داھاتی فیلمەکە لە [[بۆکس ئۆفیس]] (٢٠٠٫٧) ملیۆن دۆلار بووە. لە ڕێکەوتی (٤ی تەممووزی ٢٠٠١) لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] بڵاوکرایەوە، و ماوەی فیلمەکە ٨٧ خولەکە. چیرۆکی فیلمەکە باس لە شەڕێکی نھێنی نێوان پشیلە و سەگەکان دەکات، کە تێیدا سەگەکان ھەوڵ دەدەن ڕێگری لە پیلانی پشیلەکان بکەن بۆ زاڵبوون بەسەر مرۆڤەکاندا. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٨ی ئابی ٢٠٢٤}} {{تووڵی دەروازە|ھۆڵیوود|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|فیلم|دەیەی ٢٠٠٠|کۆمیدیا}} {{پۆلی کۆمنز|Cats & Dogs}} {{فیلم-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠٠٠]] [[پۆل:فیلمەکانی دەیەی ٢٠٠٠ بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمە سەرکێشییە ئەکشنەکانی دەیەی ٢٠٠٠]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە سەرکێشییەکانی دەیەی ٢٠٠٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٠١]] [[پۆل:فیلمە ئەکشنییە سەرکێشییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدیی ئەکشنی ئەمریکی]] [[پۆل:فیلمە ھاوڕێییە کۆمیدییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان لە ڤانکۆڤەر وێنەگیراون]] [[پۆل:فیلمە براوەکانی خەڵاتی گۆڵدن ڕۆسبێری]] [[پۆل:فیلمەکانی ڤیلەیج ڕۆدشۆ پیکچەرز]] [[پۆل:فیلمەکانی وارنەر برۆس]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە ئاکشنە ئینگلیزییەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی نووەتەی جۆن دێبنی]] 03t19kw4gjg8m7ubkdregdatqb9b1s3 1688641 1688408 2026-10-17T09:13:17Z AramBot 39807 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688641 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{داتابۆکس}} '''پشیلەکان و سەگەکان''' ({{بە ئینگلیزی|Cats & Dogs}}) فیلمێکی [[فیلمی کۆمیدی|کۆمیدی]]ی [[فیلمی سەرکێشی|سەرکێشی]]ی ئەمریکی-ئوسترالییە لە ساڵی ٢٠٠١. تێچووی فیلمەکە (٦٠) ملیۆن دۆلار بووە، و داھاتی فیلمەکە لە [[بۆکس ئۆفیس]] (٢٠٠٫٧) ملیۆن دۆلار بووە. لە ڕێکەوتی (٤ی تەممووزی ٢٠٠١) لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] بڵاوکرایەوە، و ماوەی فیلمەکە ٨٧ خولەکە. چیرۆکی فیلمەکە باس لە شەڕێکی نھێنی نێوان پشیلە و سەگەکان دەکات، کە تێیدا سەگەکان ھەوڵ دەدەن ڕێگری لە پیلانی پشیلەکان بکەن بۆ زاڵبوون بەسەر مرۆڤەکاندا. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٨ی ئابی ٢٠٢٤}} {{تووڵی دەروازە|ھۆڵیوود|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|فیلم|دەیەی ٢٠٠٠|کۆمیدیا}} {{پۆلی کۆمنز|Cats & Dogs}} {{فیلم-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠٠٠]] [[پۆل:فیلمەکانی دەیەی ٢٠٠٠ بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمە سەرکێشییە ئەکشنەکانی دەیەی ٢٠٠٠]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە سەرکێشییەکانی دەیەی ٢٠٠٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٠١]] [[پۆل:فیلمە ئەکشنییە سەرکێشییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدیی ئەکشنی ئەمریکی]] [[پۆل:فیلمە ھاوڕێییە کۆمیدییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان لە ڤانکۆڤەر وێنەگیراون]] [[پۆل:فیلمە براوەکانی خەڵاتی گۆڵدن ڕۆسبێری]] [[پۆل:فیلمەکانی ڤیلەیج ڕۆدشۆ پیکچەرز]] [[پۆل:فیلمەکانی وارنەر برۆس]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە ئاکشنە ئینگلیزییەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی نووەتەی جۆن دێبنی]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە سەرکێشییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان بە ئەکشن و ئەنیمەیشنی ڕاستەوخۆ]] 6lb1f8yi7py8th2kxnf9juzeyrcgqtu 0 270117 1688125 1687799 2026-10-16T17:56:35Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی دەروازەکانی [[دەروازە:خەیاڵی زانستی|خەیاڵی زانستی]] و [[دەروازە:کارتۆن|کارتۆن]] 1688125 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{داتابۆکس}} '''پاڵەوانی''' ({{بە ئینگلیزی|Epic}}) فیلمێکی [[فیلمی ئەنیمەیشن|ئەنیمەیشن]]ی [[فیلمی سەرکێشی|سەرکێشی]]ی [[فیلمی خەیاڵی|خەیاڵی]]ی ئەمریکییە لە ساڵی ٢٠١٣. تێچووی فیلمەکە (٩٣) ملیۆن دۆلار بووە، و داھاتی فیلمەکە لە [[بۆکس ئۆفیس]] (٢٦٨٫٤) ملیۆن دۆلار بووە. لە ڕێکەوتی (٢٤ی ئایاری ٢٠١٣) لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] بڵاوکرایەوە، و ماوەی فیلمەکە ١٠٢ خولەکە. چیرۆکی فیلمەکە باس لە کچێکی گەنج دەکات کە بە شێوەیەکی سەیر دەچێتە نێو دنیایەکی نھێنی لە دارستانەکاندا و دەبێت یارمەتی سروشت بدات دژی ھێزە خراپەکان. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٨ی ئابی ٢٠٢٤}} {{تووڵی دەروازە|ھۆڵیوود|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئەنیمەیشن|فیلم|دەیەی ٢٠١٠|کۆمیدیا|خەیاڵی زانستی|کارتۆن}} {{پۆلی کۆمنز|Epic (2013 film)}} {{فیلم-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنە ئەمریکییەکانی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی لە دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمی فانتازیا-کۆمیدییەکانی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمە سێ ڕەھەندییەکانی ٢٠١٣]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٣]] [[پۆل:فیلمەکانی توێنتیت سێنچوری فۆکس]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییە سێ ڕەھەندییەکان]] [[پۆل:فیلمە سێ ڕەھەندییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەکشنییە سەرکێشییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدیی ئەکشنی ئەمریکی]] [[پۆل:فیلمە سەرکێشییە ئەنیمەیشنییە منداڵانە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە فانتازیا ئەنیمەیشنە منداڵە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییە کۆمپیوتەرییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکان لەسەر بنەمای کتێبی منداڵان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی ھەرزەکاران]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی سەدەی ٢٠ی فۆکس]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکان لەسەر پەیوەندیی نێوان کچ و باوک]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە ئاکشنە ئینگلیزییەکان]] 479g9r5f44xuz0lyy9g6yotd8x2vst5 0 270301 1688104 1526724 2026-10-16T16:38:57Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (گەردوون-کۆلکە) 1688104 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Position from Proxima Centauri.png|وێنۆک|چەپ|300px|پێگە لە پرۆکسیما سێنتاوری.]] '''پرۆکسیما سێنتاوری''' یان ئەلفا سێنتاوری C [[گرگنی سوور]] [[ئەستێرە]] کە پێدەچێت بەشێک بێت لە سیستەمی ئەستێرەکانی [[ئەلفا سێنتاوری]] و [[لیستی نزیکترین ئەستێرەکان|نزیکترین ئەستێرە]] یە. بۆ [[خۆر]] لە دووری ٣٫٩٩×١٠١٣ [[کیلۆمەتر|km]]. لە [[ئەستێرە]]ی [[سەنتاور]]دایە. دۆزرایەوە کە پرۆکسیما سێنتاوری ھەمان [[جووڵەی دروست]]ی ئەلفا سێنتاوری لە ساڵی ١٩١٥ لەلایەن [[ڕۆبەرت ئینس]]ەوە ھەیە لەکاتێکدا بەڕێوەبەری [[ڕوانگەی یەکێتی]] بوو لە [[جۆھانسبێرگ]]، [[ئەفریقای باشوور]]. لە ساڵی ١٩٥١، [[ھارلۆ شاپلی]] وتی کە پرۆکسیما سێنتاوری [[ئەستێرەی بڵێسە]] بووە. وێنە تۆمارکراوەکان دەریان خستووە کە ئەستێرەکە بە شێوەیەکی پێوانەکراو نزیکەی ٨٪ی کاتەکان گەشاوەتر بووە، ئەمەش وای کردووە کە چالاکترین ئەستێرەی بڵێسەی ئەو کاتە دۆزراوەتەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٨ی تەممووزی ٢٠٠٧|سەردێڕ=jact.org: کۆمەڵەی ھاوبەشی مامۆستایانی کلاسیک. سەرچاوە لاتینییەکان|ناونیشان=http://www.jact.org/subjects/vocablist.htm|ڕەوشی ناونیشان=مردوو|ڕێکەوتی سەردان=٣٠ی ئابی ٢٠٢٤|وێبگە=web.archive.org|ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٨ی تەممووزی ٢٠٠٧|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20070708174244/http://www.jact.org/subjects/vocablist.htm}}</ref> == سەرچاوەکان == {{پۆلی کۆمنز|Proxima Centauri}} {{تووڵی دەروازە|کۆمەڵەی خۆر|فڕینی بۆشایی|گەردوون}} {{سەرچاوەکان}} {{گەردوون-کۆلکە}} [[پۆل:ئەستێرەکان بە ناوی تایبەت]] iitach6mq6vbhbxg0kz1ziyozacg8cf 0 270596 1688551 1507297 2026-10-17T05:45:57Z SakuraBot 51806 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688551 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''سینەرجی پیکچەرز''' یەکێکە لە کۆمپانیاکانی بواری بەرھەمھێنانی [[فیلم]] لە [[ئەمریکا]]. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}} {{کۆلکە}} [[پۆل:ساڵی ١٩٨٩ لە کالیفۆرنیا دامەزراوە]] [[پۆل:ستۆدیۆ ئەمریکییە سەربەخۆکانی فیلم]] [[پۆل:ستۆدیۆکانی فیلمە ئەمریکییە لادراوەکان]] [[پۆل:کۆمپانیا بەرھەمھێنەرە لەکارکەوتووەکانی فیلم و تەلەڤیزیۆن لە ئەمریکا]] [[پۆل:ئەو کۆمپانیا چێژبەخشیانەی دەکەونە کالیفۆرنیا]] [[پۆل:کۆمپانیاکانی بەرھەمھێنانی فیلم لە ویلایەتە یەکگرتووەکان]] [[پۆل:ئەو کۆمپانیایانەی سەر بە کۆمپانیای دیزنین]] 57ftl8felncdc7pwy208w1oygcsq73d 0 270598 1688563 1507499 2026-10-17T05:47:57Z SakuraBot 51806 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688563 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''سینەڤیل''' یەکێکە لە کۆمپانیاکانی بواری بەرھەمھێنانی [[فیلم]] لە [[ئەمریکا]]. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}} {{کۆلکە}} [[پۆل:کۆمپانیاکانی بەرھەمھێنانی فیلم لە ویلایەتە یەکگرتووەکان]] j8529e77c3tl0jbfmits5n50p95jxeg 0 270829 1688407 1544779 2026-10-16T22:34:39Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فیلم-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688407 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{داتابۆکس}} '''پشیلەکان سەما ناکەن''' ({{بە ئینگلیزی|Cats Don't Dance}}) فیلمێکی [[فیلمی ئەنیمەیشن|ئەنیمەیشن]]ی ئەمریکییە لە ساڵی ١٩٩٧. تێچووی فیلمەکە نزیکەی ٣٢ ملیۆن دۆلار بووە و داھاتی فیلمەکە لە [[بۆکس ئۆفیس]] نزیکەی ٣٫٦ ملیۆن دۆلار بووە. لە ڕێکەوتی (٢٦ی ئازاری ١٩٩٧) لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] بڵاوکرایەوە، و ماوەی فیلمەکە ٧٥ خولەکە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٣ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}}</ref> == کورتەی چیرۆک == دانی، پشیلەیەکی گەنج و خاوەن خەون، دەچێتە ھۆڵیوود بۆ ئەوەی ببێتە ئەستێرەیەکی گەورە. لەوێ، ئەو ڕووبەڕووی کۆسپ و تەگەرەی جۆراوجۆر دەبێتەوە، بەڵام بە یارمەتی ھاوڕێکانی ھەوڵ دەدات خەونەکەی بێنێتە دی. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} {{تووڵی دەروازە|ھۆڵیوود|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|پاریس|ئەنیمەیشن|فیلم|دەیەی ١٩٩٠|کالیفۆڕنیا|کۆمیدیا}} {{فیلم-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییە ئەمریکییەکانی دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:فیلمەکانی دەیەی ١٩٩٠ کە بە زمانی ئینگلیزین]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمێیەکانی تایبەت بە مناڵان لە دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ١٩٩٧]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە ئەنیمەیشنەکانی منداڵانی ئەمریکی]] [[پۆل:فیلمە فانتازیا ئەنیمەیشنە منداڵە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە مۆسیقییە ئەنیمەیشنییە منداڵانە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە مۆسیقییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:باشترین ئەنییمێیە تایبەتمەندەکان لە براوەی خەڵاتی ئانی]] [[پۆل:فیلمەکان کە لەلایەن ڕاندی نیومانەوە تۆمارکراون]] [[پۆل:فیلمەکان لە لۆس ئەنجلۆس دانراون]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی کە لە ستۆدیۆکاندا داندراون]] [[پۆل:فیلمەکانی وارنەر برۆس]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی سەبارەت بە ئاژەڵە قسەکەرەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنە ڕێکخراوەکانی ١٩٣٠کان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنە ڕێکخراوەکانی ڕۆژاوای ناوەڕاستی ویلایەتە یەکگرتووەکان]] bcd4en9d57rny3mvgc1mso92mk35hid 1688642 1688407 2026-10-17T09:13:29Z AramBot 39807 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688642 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{داتابۆکس}} '''پشیلەکان سەما ناکەن''' ({{بە ئینگلیزی|Cats Don't Dance}}) فیلمێکی [[فیلمی ئەنیمەیشن|ئەنیمەیشن]]ی ئەمریکییە لە ساڵی ١٩٩٧. تێچووی فیلمەکە نزیکەی ٣٢ ملیۆن دۆلار بووە و داھاتی فیلمەکە لە [[بۆکس ئۆفیس]] نزیکەی ٣٫٦ ملیۆن دۆلار بووە. لە ڕێکەوتی (٢٦ی ئازاری ١٩٩٧) لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] بڵاوکرایەوە، و ماوەی فیلمەکە ٧٥ خولەکە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٣ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}}</ref> == کورتەی چیرۆک == دانی، پشیلەیەکی گەنج و خاوەن خەون، دەچێتە ھۆڵیوود بۆ ئەوەی ببێتە ئەستێرەیەکی گەورە. لەوێ، ئەو ڕووبەڕووی کۆسپ و تەگەرەی جۆراوجۆر دەبێتەوە، بەڵام بە یارمەتی ھاوڕێکانی ھەوڵ دەدات خەونەکەی بێنێتە دی. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} {{تووڵی دەروازە|ھۆڵیوود|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|پاریس|ئەنیمەیشن|فیلم|دەیەی ١٩٩٠|کالیفۆڕنیا|کۆمیدیا}} {{فیلم-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییە ئەمریکییەکانی دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:فیلمەکانی دەیەی ١٩٩٠ کە بە زمانی ئینگلیزین]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمێیەکانی تایبەت بە مناڵان لە دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ١٩٩٧]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە ئەنیمەیشنەکانی منداڵانی ئەمریکی]] [[پۆل:فیلمە فانتازیا ئەنیمەیشنە منداڵە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە مۆسیقییە ئەنیمەیشنییە منداڵانە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە مۆسیقییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:باشترین ئەنییمێیە تایبەتمەندەکان لە براوەی خەڵاتی ئانی]] [[پۆل:فیلمەکان کە لەلایەن ڕاندی نیومانەوە تۆمارکراون]] [[پۆل:فیلمەکان لە لۆس ئەنجلۆس دانراون]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی کە لە ستۆدیۆکاندا داندراون]] [[پۆل:فیلمەکانی وارنەر برۆس]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی سەبارەت بە ئاژەڵە قسەکەرەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنە ڕێکخراوەکانی ١٩٣٠کان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنە ڕێکخراوەکانی ڕۆژاوای ناوەڕاستی ویلایەتە یەکگرتووەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکان کە لە لۆس ئانجلەس داندراون]] ommtroqx7aeysmfymot2pkz3x8ur80u 0 270832 1688659 1544745 2026-10-17T10:35:19Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە، فیلم-کۆلکە) 1688659 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{داتابۆکس}} '''پۆکیمۆن: فیلمی یەکەم''' ({{بە ئینگلیزی|Pokémon: The First Movie}}) فیلمێکی [[فیلمی ئەنیمەیشن|ئەنیمەیشن]]ی ژاپۆنی-ئەمریکییە لە ساڵی ١٩٩٨. تێچووی فیلمەکە بەردەست نییە و داھاتی فیلمەکە لە [[بۆکس ئۆفیس]] نزیکەی ١٦٣٫٦ ملیۆن دۆلار بووە. لە ڕێکەوتی (١٢ی تەممووزی ١٩٩٨) لە [[ژاپۆن]] و (١٠ی تشرینی دووەمی ١٩٩٩) لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] بڵاوکرایەوە، و ماوەی فیلمەکە ٧٥ خولەکە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٣ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}}</ref> == کورتەی چیرۆک == ئاش، پیکاچو و ھاوڕێکانیان ڕووبەڕووی میوتو دەبنەوە، پۆکیمۆنێکی بەھێز کە بە ژێنەتیکی دروست کراوە. میوتو ھەوڵ دەدات جیھان داگیر بکات و پۆکیمۆنە ڕەسەنەکان لەناو ببات. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|کایەی ڤیدیۆیی|ئەنیمێ و مانگا|فیلم|دەیەی ١٩٩٠}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} {{فیلم-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی ژاپۆنی لە دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:فیلمە سەرکێشییەکانی دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمێیەکانی تایبەت بە مناڵان لە دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ١٩٩٨]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکان لەسەر بنەمای زنجیرە ئەنیمەیشنییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنە فانتازیایە ژاپۆنییەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی فانتازیا و سەرکێشی ژاپۆنی]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی تۆھۆ]] [[پۆل:فیلمەکانی وارنەر برۆس]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی ئەندازیاری بۆماوەیی]] lqdggro7ddwpftwnxsdwjcaba1589ms 0 270833 1688658 1527088 2026-10-17T10:35:09Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە، فیلم-کۆلکە، ژاپۆن-کۆلکە) 1688658 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{داتابۆکس}} '''پۆکیمۆن: فیلمی ٢٠٠٠''' ({{بە ئینگلیزی|Pokémon: The Movie 2000}}) فیلمێکی [[فیلمی ئەنیمەیشن|ئەنیمەیشن]]ی ژاپۆنی-ئەمریکییە لە ساڵی ١٩٩٩. تێچووی فیلمەکە بەردەست نییە و داھاتی فیلمەکە لە [[بۆکس ئۆفیس]] نزیکەی ١٣٣٫٩ ملیۆن دۆلار بووە. لە ڕێکەوتی (١٧ی تەممووزی ١٩٩٩) لە [[ژاپۆن]] و (٢١ی تەممووزی ٢٠٠٠) لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] بڵاوکرایەوە، و ماوەی فیلمەکە ٨٤ خولەکە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٣ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}}</ref> == کورتەی چیرۆک == ئاش و ھاوڕێکانی دەبێت سێ پۆکیمۆنی ئەفسانەیی ڕزگار بکەن - ئارتیکیونۆ، زاپدۆس و مۆلترێس - لە کۆکەرەوەیەکی خراپ. ھاوسەنگی سروشت لە مەترسیدایە و تەنھا ئاش دەتوانێت ڕێگری لە کارەساتێکی گەورە بکات. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|کایەی ڤیدیۆیی|ئەنیمێ و مانگا|ژاپۆن|فیلم|دەیەی ١٩٩٠}} {{پۆلی کۆمنز|Pokémon}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} {{فیلم-کۆلکە}} {{ژاپۆن-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی ژاپۆنی لە دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ١٩٩٩]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکان لەسەر بنەمای زنجیرە ئەنیمەیشنییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنە فانتازیایە ژاپۆنییەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی فانتازیا و سەرکێشی ژاپۆنی]] [[پۆل:فیلمە زانستییە خەیاڵییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی تۆھۆ]] [[پۆل:فیلمەکانی تۆھۆ]] [[پۆل:فیلمەکانی وارنەر برۆس]] cgctn5iode55bnca5za83bhqi4pwpx7 0 270879 1688406 1526801 2026-10-16T22:34:29Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فیلم-کۆلکە، مۆسیقا-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688406 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{داتابۆکس}} '''پشیلەکان''' ({{بە ئینگلیزی|Cats}}) فیلمێکی [[فیلمی میوزیکاڵ|میوزیکاڵ]] و [[فیلمی فەنتازیا|فەنتازیا]]ی بەریتانی-ئەمریکییە لە ساڵی ٢٠١٩. تێچووی فیلمەکە نزیکەی ٩٥ ملیۆن دۆلار بووە و داھاتی فیلمەکە لە [[بۆکس ئۆفیس]] نزیکەی ٧٥٫٥ ملیۆن دۆلار بووە. لە ڕێکەوتی (٢٠ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٩) لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] و [[بەریتانیا]] بڵاوکرایەوە، و ماوەی فیلمەکە ١١٠ خولەکە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٣ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}}</ref> == کورتەی چیرۆک == لە شەوێکی تایبەتی ساڵانەدا، کۆمەڵێک پشیلەی سەیر بە ناوی «پشیلە ژێلیکڵەکان» کۆدەبنەوە بۆ ئەوەی بڕیار بدەن کامیان شایستەی ژیانێکی نوێیە لە بەھەشتی پشیلەکان. ھەر پشیلەیەک ھەوڵ دەدات خۆی وەک باشترین کاندید پیشان بدات. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Cats (2019 film)}} {{فیلم-کۆلکە}} {{مۆسیقا-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمە بەڕیتانییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی لە دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمە فەنتازییە مۆسیقایییەکانی ٢٠١٦]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٩]] [[پۆل:مشتومڕەکانی ڕیکلام و بازاڕکردن لە فیلمدا]] [[پۆل:فیلمەکانی ئامبلین ئینتەرتەیمێنت]] [[پۆل:فیلمە فەنتازییە مۆسیقایییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:وێناکردنەکانی چاندی ئەکتەران]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە لەندەن دانراون]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە ستۆدیۆکانی وارنەر برۆس لە شاری لیڤسدن وێنەیان گیراوە]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی جووڵە بەکاردەھێنن]] [[پۆل:فیلمە براوەکانی خەڵاتی گۆڵدن ڕۆسبێری]] [[پۆل:فیلمەکانی یوونیڤەرساڵ پیکچەرز]] aaeiamnyd9h2jm2l1zfy3xixgqv4ssk 0 270956 1688606 1527009 2026-10-17T07:36:36Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فیلم-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688606 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{داتابۆکس}} '''پۆستەچییەکە''' ({{بە ئینگلیزی|The Postman}}) فیلمێکی [[فیلمی زانستی خەیاڵی|زانستی خەیاڵی]]ی ئەمریکییە لە ساڵی ١٩٩٧. تێچووی فیلمەکە نزیکەی ٨٠ ملیۆن دۆلار بووە و داھاتی فیلمەکە لە [[بۆکس ئۆفیس]] نزیکەی ١٧٫٦ ملیۆن دۆلار بووە. لە ڕێکەوتی (٢٥ی کانوونی یەکەمی ١٩٩٧) لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] بڵاوکرایەوە، و ماوەی فیلمەکە ١٧٧ خولەکە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}}</ref> == کورتەی چیرۆک == لە داھاتوویەکی وێرانکراودا، پیاوێک ڕۆڵی پۆستەچی بەسەر خۆیدا دەسەپێنێت و دەبێتە ھۆی ھیوا و یەکگرتنەوەی کۆمەڵگا پەرتەوازەکان. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ھۆڵیوود|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|فیلم|دەیەی ١٩٩٠}} {{فیلم-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:فیلمەکانی دەیەی ١٩٩٠ کە بە زمانی ئینگلیزین]] [[پۆل:فیلمەکانی ١٩٩٧]] [[پۆل:فیلمە ئەکشنییە سەرکێشییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەکشنییە زانستییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە سەرکێشییە زانستییە خەیاڵییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی تیرۆر]] [[پۆل:فیلمەکان کە لەلایەن جەیمس نیوتن ھاواردەوە تۆمارکراون]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە ٢٠١٣ بەرھەمھێندراون]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە داھاتوودا داندراون]] [[پۆل:فیلمە براوەکانی خەڵاتی گۆڵدن ڕۆسبێری]] [[پۆل:فیلمەکانی وارنەر برۆس]] jyro1olr4a280ycj50jj64c81mdl9dy 1688630 1688606 2026-10-17T09:03:40Z AramBot 39807 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688630 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{داتابۆکس}} '''پۆستەچییەکە''' ({{بە ئینگلیزی|The Postman}}) فیلمێکی [[فیلمی زانستی خەیاڵی|زانستی خەیاڵی]]ی ئەمریکییە لە ساڵی ١٩٩٧. تێچووی فیلمەکە نزیکەی ٨٠ ملیۆن دۆلار بووە و داھاتی فیلمەکە لە [[بۆکس ئۆفیس]] نزیکەی ١٧٫٦ ملیۆن دۆلار بووە. لە ڕێکەوتی (٢٥ی کانوونی یەکەمی ١٩٩٧) لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] بڵاوکرایەوە، و ماوەی فیلمەکە ١٧٧ خولەکە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}}</ref> == کورتەی چیرۆک == لە داھاتوویەکی وێرانکراودا، پیاوێک ڕۆڵی پۆستەچی بەسەر خۆیدا دەسەپێنێت و دەبێتە ھۆی ھیوا و یەکگرتنەوەی کۆمەڵگا پەرتەوازەکان. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ھۆڵیوود|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|فیلم|دەیەی ١٩٩٠}} {{فیلم-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:فیلمەکانی دەیەی ١٩٩٠ کە بە زمانی ئینگلیزین]] [[پۆل:فیلمەکانی ١٩٩٧]] [[پۆل:فیلمە ئەکشنییە سەرکێشییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەکشنییە زانستییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە سەرکێشییە زانستییە خەیاڵییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی تیرۆر]] [[پۆل:فیلمەکان کە لەلایەن جەیمس نیوتن ھاواردەوە تۆمارکراون]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە ٢٠١٣ بەرھەمھێندراون]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە داھاتوودا داندراون]] [[پۆل:فیلمە براوەکانی خەڵاتی گۆڵدن ڕۆسبێری]] [[پۆل:فیلمەکانی وارنەر برۆس]] [[پۆل:فیلمە ئەکشنە خەیاڵییە زانستییە ئینگلیزییەکان]] rec844dq2xs401vofilcv8prsie3n7v 0 270959 1688617 1544748 2026-10-17T07:38:26Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فیلم-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688617 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{داتابۆکس}} '''پۆلیسی ئاسمانی''' یان '''ئاڕ ئای پی دی''' ({{بە ئینگلیزی|R.I.P.D.}}) فیلمێکی [[فیلمی کردار|کردار]]ی کۆمیدی ئەمریکییە لە ساڵی ٢٠١٣. تێچووی فیلمەکە نزیکەی ١٣٠ ملیۆن دۆلار بووە و داھاتی فیلمەکە لە [[بۆکس ئۆفیس]] نزیکەی ٧٨٫٣ ملیۆن دۆلار بووە. لە ڕێکەوتی (١٩ی تەممووزی ٢٠١٣) لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] بڵاوکرایەوە، و ماوەی فیلمەکە ٩٦ خولەکە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}}</ref> == کورتەی چیرۆک == پۆلیسێکی تازە مردوو دەبێتە ئەندامی دەزگای پۆلیسی دوای مردن و لەگەڵ ھاوکارێکی کۆندا ھەوڵ دەدەن ڕێگری لە گیانە خراپەکان بکەن کە نایانەوێت جیھانی زیندووان بەجێ بھێڵن. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ھۆڵیوود|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|فیلم|دەیەی ٢٠١٠|کۆمیدیا}} {{فیلم-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی لە دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە ھاوڕێیەتییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمە سێ ڕەھەندییەکانی ٢٠١٣]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٣]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدیی ئەکشنی ئەمریکی]] [[پۆل:فیلمە خەیاڵییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان دەربارەی تۆڵەسەندنەوە]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان بە ئەکشن و ئەنیمەیشنی ڕاستەوخۆ]] [[پۆل:فیلمە جنۆکەییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان لە چەشنی کارەسات]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی مەرگ]] [[پۆل:فیلمەکان لە بەرھەمھێنانی نیل ئێچ مۆریتز]] [[پۆل:فیلمەکان کە لە بۆستن دانراون]] [[پۆل:فیلمەکان کە لە ویلایەتی ماساشوستس وێنەیان گیراوە]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی جووڵە بەکاردەھێنن]] [[پۆل:فیلمەکانی لایڤ ئەکشن لەسەر بنەمای کۆمیکەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی ئۆرجیناڵ فیلمز]] [[پۆل:فیلمە زانستییە خەیاڵییەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی یوونیڤەرساڵ پیکچەرز]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە ئاکشنە ئینگلیزییەکان]] sgzx8nzaaiokqfzdekao0h0s96k9to2 1688627 1688617 2026-10-17T09:02:20Z AramBot 39807 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688627 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{داتابۆکس}} '''پۆلیسی ئاسمانی''' یان '''ئاڕ ئای پی دی''' ({{بە ئینگلیزی|R.I.P.D.}}) فیلمێکی [[فیلمی کردار|کردار]]ی کۆمیدی ئەمریکییە لە ساڵی ٢٠١٣. تێچووی فیلمەکە نزیکەی ١٣٠ ملیۆن دۆلار بووە و داھاتی فیلمەکە لە [[بۆکس ئۆفیس]] نزیکەی ٧٨٫٣ ملیۆن دۆلار بووە. لە ڕێکەوتی (١٩ی تەممووزی ٢٠١٣) لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] بڵاوکرایەوە، و ماوەی فیلمەکە ٩٦ خولەکە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}}</ref> == کورتەی چیرۆک == پۆلیسێکی تازە مردوو دەبێتە ئەندامی دەزگای پۆلیسی دوای مردن و لەگەڵ ھاوکارێکی کۆندا ھەوڵ دەدەن ڕێگری لە گیانە خراپەکان بکەن کە نایانەوێت جیھانی زیندووان بەجێ بھێڵن. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ھۆڵیوود|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|فیلم|دەیەی ٢٠١٠|کۆمیدیا}} {{فیلم-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی لە دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە ھاوڕێیەتییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمە سێ ڕەھەندییەکانی ٢٠١٣]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٣]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدیی ئەکشنی ئەمریکی]] [[پۆل:فیلمە خەیاڵییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان دەربارەی تۆڵەسەندنەوە]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان بە ئەکشن و ئەنیمەیشنی ڕاستەوخۆ]] [[پۆل:فیلمە جنۆکەییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان لە چەشنی کارەسات]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی مەرگ]] [[پۆل:فیلمەکان لە بەرھەمھێنانی نیل ئێچ مۆریتز]] [[پۆل:فیلمەکان کە لە بۆستن دانراون]] [[پۆل:فیلمەکان کە لە ویلایەتی ماساشوستس وێنەیان گیراوە]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی جووڵە بەکاردەھێنن]] [[پۆل:فیلمەکانی لایڤ ئەکشن لەسەر بنەمای کۆمیکەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی ئۆرجیناڵ فیلمز]] [[پۆل:فیلمە زانستییە خەیاڵییەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی یوونیڤەرساڵ پیکچەرز]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە ئاکشنە ئینگلیزییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەکشنییە ھەستبزوێنەکانی ساڵی ٢٠١٣]] [[پۆل:فیلمە ئەکشنییە ھەستبزوێنە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ھاوڕێییە کۆمیدییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە تاوانکارییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ھەستبزوێنە تاوانکارییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە فانتازیا-کۆمیدییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەکشنییە زانستییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە وروژێنەرە ئاکشنە ئینگلیزی-زمانەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەکشنە خەیاڵییە زانستییە ئینگلیزییەکان]] i75fmagtogg2otdc5fjut73cik7n5sq 0 270995 1688405 1526795 2026-10-16T22:34:19Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فیلم-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688405 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} '''پشیلە ئەفریقییەکان''' ({{بە ئینگلیزی|African Cats}}) فیلمێکی [[فیلمی دۆکیومێنتاری|دۆکیومێنتاری]] ئەمریکییە لە ساڵی ٢٠١١. تێچووی فیلمەکە بەردەست نییە و داھاتی فیلمەکە لە [[بۆکس ئۆفیس]] نزیکەی ٣٠٫٩ ملیۆن دۆلار بووە. لە ڕێکەوتی (٢٢ی نیسانی ٢٠١١) لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] بڵاوکرایەوە، و ماوەی فیلمەکە ٨٩ خولەکە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{فیلم-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی لە دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمە فەرەنسییەکانی دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠١١]] [[پۆل:فیلمە بەڵگەنامەیییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە سەربەخۆیە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە دۆکۆمێنتارییەکان دەربارەی سرووشت]] [[پۆل:فیلمە فەرەنسییەکان بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمەکان کە لە ئەفریقا داندراون]] [[پۆل:فیلمە سەربەخۆییەکانی فەرەنسا]] ju3wl6vmf3bmwh6r8698rdowl7asl5d 0 271102 1688554 1507335 2026-10-17T05:46:27Z SakuraBot 51806 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688554 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} '''سینەمای باداگا''' ({{بە ئینگلیزی|Badaga cinema}}) بریتییە لە [[چەشنی فیلم|چەشنێکی فیلم]]. سینەمای باداگا ئاماژەیە بۆ ئەو فیلمانەی کە بە زمانی باداگا دروست کراون، کە زمانێکی دراڤیدییە و لە باشووری ھیندستان قسەی پێ دەکرێت. ئەم جۆرە سینەمایە گرنگی بە کلتوور و ژیانی گەلی باداگا دەدات.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} [[پۆل:چەشنەکانی فیلم]] np1vfecpfvq1sacksfa6af9hwvaayib 0 271111 1688560 1668007 2026-10-17T05:47:27Z SakuraBot 51806 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688560 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} '''سینەمای ڕاستەوخۆ''' ({{بە ئینگلیزی|Direct cinema}}) بریتییە لە [[چەشنی فیلم|چەشنێکی فیلم]]. سینەمای ڕاستەوخۆ شێوازێکی بەڵگەنامەیییە کە ھەوڵ دەدات ڕووداوەکان بە شێوەیەکی سروشتی و بێلایەن تۆمار بکات. لەم جۆرە فیلمانەدا، دەرھێنەر ھەوڵ دەدات کەمترین کاریگەری لەسەر بابەتەکە ھەبێت و ڕووداوەکان وەک خۆیان پیشان بدات.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{فیلم-کۆلکە}} [[پۆل:چەشنەکانی فیلم]] 4ohiy6qoyuyq8bndy45rks8p7ft1snw 0 271126 1688562 1657686 2026-10-17T05:47:47Z SakuraBot 51806 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688562 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} '''سینەمای ھێواش''' ({{بە ئینگلیزی|Slow cinema}}) بریتییە لە [[چەشنی فیلم|چەشنێکی فیلم]]. ئەم جۆرە فیلمانە بە ڕیتمێکی ھێواش و دیمەنی درێژ ناسراون، زۆر جار گرنگی بە وردەکاری ژیانی ڕۆژانە دەدەن.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} [[پۆل:فیلم لە دەیەی ١٩٥٠]] [[پۆل:فیلم لە دەیەی ١٩٦٠]] [[پۆل:فیلم لە دەیەی ١٩٧٠]] [[پۆل:فیلم لە دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:فیلم لە دەیەی ٢٠٠٠]] [[پۆل:فیلم لە دەیەی ٢٠١٠]] [[پۆل:فیلم لە دەیەی ٢٠٢٠]] [[پۆل:زاراوەکانی فیلم و ڤیدیۆ]] [[پۆل:چەشنەکانی فیلم]] [[پۆل:فیلم لە دەیەی ١٩٨٠]] ftz2eyagpl35br1k0twyvkvue2u8ntt 0 271182 1688556 1658634 2026-10-17T05:46:47Z SakuraBot 51806 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688556 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} '''سینەمای دێکانی''' ({{بە ئینگلیزی|Deccani cinema}}) سینەمایەکە کە لە ناوچەی دێکان لە باشووری ھیندستان بەرھەم دێت. ئەم سینەمایە بە زمانی ئوردووی دێکانی بەرھەم دێت.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} [[en:Deccani cinema]] [[پۆل:ناوچەکانی بەرھەمھێنانی فیلم]] qvrwplrsw6j46ufyml89g55ywlzoyo6 0 271221 1688555 1507351 2026-10-17T05:46:37Z SakuraBot 51806 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688555 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} '''سینەمای بەلووچستان''' ({{بە ئینگلیزی|Cinema of Balochistan}}) سینەمای بەلووچستان پیشەسازییەکی بچووکە کە لە ھەرێمی بەلووچستانی پاکستان چالاکە. فیلمەکانی زۆرجار کەلتوور و کێشەکانی ئەم ناوچەیە پیشان دەدەن.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} [[en:Cinema of Balochistan]] {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} hoz2zk4lwypswwx0aw5y4q0o93owdyb 0 271222 1688557 1507395 2026-10-17T05:46:57Z SakuraBot 51806 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688557 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} '''سینەمای سیند''' ({{بە ئینگلیزی|Cinema of Sindh}}) سینەمای سیند بەشێکە لە پیشەسازی فیلمی پاکستان کە لە ھەرێمی سیند چالاکە. فیلمەکانی بە زۆری بە زمانی سیندی بەرھەم دەھێنرێن.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} fy6sd8sqyrybbgxl7pwyv2o1l2x5lvy 0 271478 1688354 1685838 2026-10-16T20:35:53Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688354 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{Infobox video game | title = خودای شەڕ ٢ | caption = | developer = [[ستۆدیۆی سانتا مۆنیکا]] | publisher = [[سۆنی کۆمپیوتەر ئینتەرتەینمەنت]] | director = {{Unbulleted list|[[کۆری بارلۆگ]]|[[دەیڤید جافێ]]}} | producer = ستیڤ کاتێرسۆن | designer = کۆری بارلۆگ | programmer = تیم مۆس | artist = [[ستیگ ئاسموسن]] | writer = {{Unbulleted list|کۆری بارلۆک|جەیمس بارلۆگ|[[ماریان کروزیک]]}} | composer = {{Unbulleted list|[[جیرارد مارینۆ]]|ڕۆن فیش|[[مایک ڕیگان]]|[[کریس ڤێلاسکۆ]]}} | series = [[خودای شەڕ]] | platforms = [[پلەی شتەیشن دوو]] | released = {{Video game release|NA|١٣، ئازاری ،٢٠٠٧|EU|٣، ئایاری، ٢٠٠٧|AU|May}} | genre = [[یاری ئەکشن-تۆڵەسەندنەوە|ئەکشن وتۆڵەسەندنەوە]]، [[hack and slash]] | modes = تاک یاریکەری }} '''خودای شەڕ ٢'''<ref>{{بیرخستنەوە|سەردێڕ=God of War II|ڕێکەوت=٨ی ئەیلوولی ٢٠٢٤|ناونیشان=https://en.m.wikipedia.org/wiki/God_of_War_II|ئیش=Wikipedia|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}}</ref>({{بە ئینگلیزی|God of war 2}}) گاد ئۆف وار بەشی دووەم. یاریکردنەکە ھاوشێوەی قۆناغی پێشووە. گرنگی بە شەڕکردن لەسەر بنەمای کۆمبۆ دەدات کە لە ڕێگەی چەکی سەرەکی یاریزانەوە بەدەست دێت- شمشێرەکانی ئەسینا- و چەکی لاوەکی کە بە درێژایی یارییەکە دەتوانیت بەدەستی بھێنیت. تایبەتمەندی ڕووداوەکانی کاتی خێرا (QTEs)ی ھەیە کە پێویستە یاریزانەکان بە خێرایی کردارە جۆراوجۆرەکانی کۆنترۆڵکەری یارییەکان تەواو بکەن بۆ شکستپێھێنانی دوژمن و سەرۆکە بەھێزەکان. یاریکەرەکە دەتوانێت تا چوار ھێرشی ئەفسوناوی و توانای بەرزکردنەوەی ھێزی کریتۆس وەک بژاردەی شەڕی بەدیل بەکاربھێنێت. ھەروەھا یارییەکە مەتەڵ و توخمەکانی [[کایەی سەکۆ|پلاتفۆرمی]] تێدایە. بە بەراورد بە فیلمی پێش خۆی، بەشی دووەمی خودای شەڕ تایبەتمەندی مەتەڵەکانی باشترە و چوار ھێندە زیاتری سەرۆکەکانی تێدایە. بەشیووەمی خودایی شەڕ لەلایەن ڕەخنەگرانەوە ستایشێکی باشی کرا، و بە یەکێک لە باشترین یارییە ڤیدیۆیییەکانی ھەموو سەردەمێک دادەنرێت و لە ساڵی ٢٠٠٧دا " باشترین یاری پلەیستەیشنی ساڵ" بوو لە خەڵاتی گۆڵدن جۆیستیک بەدەست ھێنا. لە ساڵی ٢٠٠٩ [[ئای جی ئێن|کۆمپانیای IGN]] وەک دووەم باشترین یاری پلەیستەیشن ٢ لە ھەموو سەردەمێک دیاری کرد. لە ساڵی ٢٠١٢ گۆڤاری ''کۆمپلێکس یاری'' ''(خودای شەڕ ٢)'' ی بە باشترین یاری پلەیستەیشن ٢ لە ھەموو سەردەمێکدا دەستنیشان کرد. یارییەکە تا مانگی حوزەیرانی ٢٠١٢. ''خودای شەڕ ٢'', لەگەڵ ''خودای شەڕ'', دووبارە دروستکرایەوە و لە ١٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٩ بڵاوکرایەوە، وەک بەشێک لە ''کۆمەڵەی خودای شەر'' بۆ [[پلەیستەیشن ٣]] (PS3). وەشانی دووبارە دروست کراوە لە ٢٨ی ئابی ٢٠١٢ بڵاوکرایەوە، وەک بەشێک لە ''خودای شەڕ ساگا،'' ھەروەھا بۆ پلەیستەیشن ٣. ڕۆمانسازییەکی ئەم یارییە لە مانگی شوباتی ٢٠١٣دا بڵاوکرایەوە. بەدواداچوونێکی بە ناوی ''خودای شەڕ ٣'' لە ١٦ی ئازاری ٢٠١٠ بڵاوکرایەوە. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|کایەی ڤیدیۆیی|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|یۆنان|دەیەی ٢٠٠٠|خەیاڵی زانستی}} {{پۆلی کۆمنز|God of War II}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} {{یۆنان-کۆلکە}} [[پۆل:کایە ڤیدیۆییەکانی ٢٠٠٧]] [[پۆل:گەمەکانی پلەیستەیشن ٢]] [[پۆل:کایە ڤیدیۆیییە تاک-یاریزانەکان]] [[پۆل:پاشکۆکانی یارییە ڤیدیۆییەکان]] [[پۆل:ئەو یارییە ڤیدیۆیانەی لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا پەرەپێدراون]] [[پۆل:کایەکانی ئەکشن-سەرکێشی]] [[پۆل:کایە ڤیدیۆیییەکانی سۆنی ئینتەراکتیڤ ئێنتەرتەینمێنت]] [[پۆل:کایە ڤیدیۆیییەکان سەبارەت بە گەشتی کات]] hh81pa3g7zvind7lk81e8s4yvy1rljx 0 271796 1688249 1687326 2026-10-16T20:13:25Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688249 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''زومانجارۆ: درۆپ ئۆف دووم''' ({{بە ئینگلیزی|Zumanjaro: Drop of Doom}})یارییەکی تاوەری داکەوتنە لە پارکی یاری سیکس فڵاگس گرەیت ئەدڤێنچەر لە نیوجێرسی. یەکێکە لە بەرزترین و خێراترین یارییەکانی جۆری خۆی لە جیھاندا.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٦ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} {{پۆلی کۆمنز|Zumanjaro: Drop of Doom}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} igyiykwedm6ktjdwe44nrrvs5jxtjyt 0 271882 1688559 1507408 2026-10-17T05:47:17Z SakuraBot 51806 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688559 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''سینەمای [[قرغیزستان|قرقیزستان]]''' بەشێکە لە [[سینەمای ئاسیای ناوین|سینەمای ئاسیای ناوەڕاست]].<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٨ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} {{پۆلی کۆمنز|Cinema of Kyrgyzstan}} [[پۆل:سینەمای قیرغیزستان]] e5ifhhjnzdoywo5znjskvdydghmwls9 0 272809 1688444 1679786 2026-10-17T00:36:54Z AramBot 39807 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688444 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} '''تۆکوساتسو''' ({{بە ئینگلیزی|Tokusatsu}}) ژانرێکی فیلم و تەلەڤیزیۆنی ژاپۆنییە کە بە کاریگەرییە تایبەتەکانی بەناوبانگە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} {{پۆلی کۆمنز|Tokusatsu}} {{تووڵی دەروازە|ژاپۆن|فیلم|تەلەڤیزیۆن|خەیاڵی زانستی}} [[پۆل:گرێ و دەستەواژە ژاپۆنییەکان]] [[پۆل:ئۆتاکو]] [[پۆل:جۆرەکانی فەنتازیا]] [[پۆل:چەشنەکانی فیلم]] [[پۆل:چەشنەکانی خەیاڵی زانستی]] [[پۆل:چەشنەکانی ترسناک]] 7h3ai50ixvv19pquuphgen79dojmjvq 0 272995 1688330 1686338 2026-10-16T20:29:42Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688330 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} '''دوای شۆک''' ({{بە ئینگلیزی|After the Shock}}) فیلمێکی [[فیلمی درامای|درامای]] ئەمریکییە لە ساڵی ١٩٩٠. تێچووی فیلمەکە و داھاتی فیلمەکە لە [[بۆکس ئۆفیس]] بەردەست نییە. لە ڕێکەوتی (١٢ی تشرینی دووەمی ١٩٩٠) لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] بڵاوکرایەوە، و ماوەی فیلمەکە ١٠٠ خولەکە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} [[پۆل:فیلمەکانی ١٩٩٠]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:فیلمەکانی دەیەی ١٩٩٠ کە بە زمانی ئینگلیزین]] [[پۆل:فیلمە کارەساتییەکانی دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:فیلمە کارەساتییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان سەبارەت بە بومەلەرزە]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە ١٩٨٩ داندراون]] [[پۆل:فیلمەکان کە لە سان فرانسیسکۆ داندراون]] [[پۆل:فیلمەکانی پاراماونت پیکچەرز]] lqcdjdrwrk18qrw34yoa3hpainkjh8v 0 273445 1688208 1687892 2026-10-16T20:05:47Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688208 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} '''سندووقی ڕووناکیی مانگ''' ({{بە ئینگلیزی|Box of Moonlight}}) فیلمێکی کۆمیدی-درامای ئەمریکییە لە ساڵی ١٩٩٦. لە ڕێکەوتی (٢٩ی ئابی ١٩٩٧) لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] بڵاوکرایەوە، و ماوەی فیلمەکە ١١٢ خولەکە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|فیلم|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ھۆڵیوود|دەیەی ١٩٩٠|تەلەڤیزیۆن}} {{کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:فیلمەکانی دەیەی ١٩٩٠ کە بە زمانی ئینگلیزین]] [[پۆل:فیلمەکانی ١٩٩٦]] [[پۆل:فیلمە سەربەخۆیە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە سەرکێشییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە شیکاگۆ داندراون]] [[پۆل:فیلمەکان کە لە کێڵگەدا ڕوودەدەن]] 1y5ya33p1cxnix6ay9qpw8jwlzehqd2 0 273480 1688289 1686827 2026-10-16T20:20:25Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688289 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} '''دەرفەتی ژیان''' ({{بە ئینگلیزی|Chance of a Lifetime}}) فیلمێکی تەلەڤیزیۆنی درامای ئەمریکییە لە ساڵی ١٩٩١. لە ڕێکەوتی (١٨ی تشرینی دووەمی ١٩٩١) لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] بڵاوکرایەوە، و ماوەی فیلمەکە ٩٦ خولەکە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|فیلم|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ھۆڵیوود|دەیەی ١٩٩٠|تەلەڤیزیۆن}} {{کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:فیلمەکانی دەیەی ١٩٩٠ کە بە زمانی ئینگلیزین]] [[پۆل:فیلمەکانی ١٩٩١]] [[پۆل:فیلمە تەلەڤیزیۆنییە کۆمیدییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان کە لە شاری کلیڤلاند ڕوودەدەن]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە مەکسیک داندراون]] 824b8noi5h7ttyppirtj0j6npyn9h1t 0 274797 1688123 1687898 2026-10-16T17:52:53Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی دەروازەکانی [[دەروازە:ئیسپانیا|ئیسپانیا]] و [[دەروازە:گیانلەبەران|گیانلەبەران]] 1688123 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} '''سنۆفلەیک''' ({{بە ئینگلیزی|Snowflake}}) گۆریلایەکی سپی بوو کە لە باخچەی ئاژەڵی بارسێلۆنا دەژیا. لە ساڵی ١٩٦٦ لەدایکبووە و لە ساڵی ٢٠٠٣ مردووە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٨ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} {{پۆلی کۆمنز|Copito de Nieve}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{تووڵی دەروازە|ئیسپانیا|گیانلەبەران}} 4ttd8mx2vi8grolcq1rvl5tl40hoqa2 1688193 1688123 2026-10-16T20:02:06Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688193 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''سنۆفلەیک''' ({{بە ئینگلیزی|Snowflake}}) گۆریلایەکی سپی بوو کە لە باخچەی ئاژەڵی بارسێلۆنا دەژیا. لە ساڵی ١٩٦٦ لەدایکبووە و لە ساڵی ٢٠٠٣ مردووە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٨ی ئەیلوولی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} {{پۆلی کۆمنز|Copito de Nieve}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{تووڵی دەروازە|ئیسپانیا|گیانلەبەران}} 6rllhdvud3n4bnjsul3cmrber8w8j5s 0 275153 1688277 1686838 2026-10-16T20:18:35Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688277 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''دەروازەی دێردڵ''' یان ھەر بەناوی تایبەتی '''دێردڵ دۆر''' ({{بە ئینگلیزی|Durdle Door}}) کەوانێکی سروشتی بەردینە لە کەناری [[دۆرسێت]] لە باشووری ئینگلتەرا. ئەم دیمەنە سروشتییە بەشێکە لە [[کەناری جوراسیک]] و یەکێکە لە ناسراوترین شوێنە گەشتیارییەکانی [[بەریتانیا]].<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} {{پۆلی کۆمنز|Durdle Door}} {{تووڵی دەروازە|شانشینی یەکگرتوو|جوگرافیا}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} ebrj4795jd307epka7aibrzwrotr9k2 0 276022 1688256 1687283 2026-10-16T20:14:35Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688256 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{Databox}} '''پارێزگای تەعز''' ({{بە عەرەبی|محافظة تعز}}) پارێزگایەکی [[یەمەن]]ە و دەکەوێتە باشووری پایتەختی [[سەنعا]] و نزیکەی ٢٥٦ کم لێیەوە دوورە، پارێزگای تەعز لە ڕووی ژمارەی دانیشتووانەوە پلەی یەکەمی لە کۆماردا هەیە، چونکە ژمارەی دانیشتووانەکەی ١٢.٢٪ی وڵات پێکدەهێنێت. و ژمارەی قەزاکانی ٢٣ قەزایە شاری تەعز کە لەلایەن چیای سەبرەوە لە باوەش گیراوە، ناوەندی پارێزگاکە بە ھەمەجۆریی چالاکییە ئابوورییەکانی جیا دەکرێتەوە. ھەندێک بەرھەمی کشتوکاڵی لەوێ دەچێنرێت، وەک [[دانەوێڵە]] و [[سەوزە]] و [[میوە]]، جگە لە ئاژەڵداری و ڕاوکردنی [[ماسی]] لە کەناراوەکانی شاری مەخا، جگە لە ئەنجامدانی چالاکیی پیشەسازی، بەو پێیەی چەندین دامەزراوەی پیشەسازی لە پارێزگاکەدا ھەیە، لەوانەش کارگەی [[چیمەنتۆ]]ی ئەلبەرەح و ھەندێک پیشەسازی [[خۆراک]]. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|یەمەن|جوگرافیا}} {{بیرخستنەوەی ویکیی عەرەبی | سەردان = ۷ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٤}} {{پۆلی کۆمنز|Taiz Governorate}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{یەمەن-کۆلکە}} p6g1xenjow1ilig7wzaprqym5ve7z55 0 276056 1688086 1526682 2026-10-16T16:35:57Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، ئێران-کۆلکە) 1688086 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{Databox}} '''پرسەی قاسم سولەیمانی''' فەرماندەی [[ھێزی قودس|سوپای قودسی]] ئێران و سەرکردەیەکی دیاری [[سوپای پاسدارانی شۆڕشی ئیسلامی|سوپای پاسداران]]، لە ماوەی چوارەم تا حەوتەمی کانوونی دووەمی ٢٠٢٠ بەڕێوەچوو، و بەشێک لە شارەکانی [[عێراق]] و ژمارەیەک شاری ئێرانی لەخۆگرتبوو، لەوانە [[بەغدا]] و [[کەربەلا]] و [[نەجەف]] و [[ئەھواز]] و [[مەشھەد]] و [[تاران|تارانی]] پایتەخت و ھەروەھا لە [[قوم]] و دواجاریش لە زێدی خۆی لە [[کرمان]]. ئەو پرسە لە ناوخۆی ئێران بە گەورەترین پرسە لە دوای پرسەی [[ڕووحوڵڵا خومەینی|ڕووحوڵڵا خومەینی]] دامەزرێنەری [[ئێران|کۆماری ئیسلامی ئێران]] لە ساڵی ١٩٨٩ وەسف کرا.<ref name="foxnews">{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Rogers |یەکەم=James |ناونیشان=https://www.foxnews.com/science/satellite-images-soleimani-funeral-throng-tehran|سەردێڕ=Satellite images show Soleimani funeral crowds thronging streets of Tehran |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200107091018/https://www.foxnews.com/science/satellite-images-soleimani-funeral-throng-tehran |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٧ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی سەردان=٧ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٠|وێبگە=foxnews}}</ref> <ref name="nytimes">{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Fassihi |یەکەم=Farnaz |دوایین٢=Kirkpatrick |یەکەم٢=David D. |ناونیشان=https://www.nytimes.com/2020/01/06/world/middleeast/iran-khamenei-general-soleimani.html?action=click&module=Top%20Stories&pgtype=Homepage|سەردێڕ=Khamenei Wants to Put Iran’s Stamp on Reprisal for U.S. Killing of Top General (Published 2020) |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200108004705/https://www.nytimes.com/2020/01/06/world/middleeast/iran-khamenei-general-soleimani.html?action=click&module=Top%20Stories&pgtype=Homepage |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی سەردان=٦ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٠|وێبگە=nytimes}}</ref> <ref name="WP">{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=Birnbaum |یەکەم=Michael |دوایین٢=Cunningham |یەکەم٢=Erin |دوایین٣=Dadouch |یەکەم٣=Sarah |ناونیشان=https://www.washingtonpost.com/world/middle_east/soleimanis-funeral-procession-in-iran-sees-massive-crowds-and-calls-for-revenge/2020/01/06/bcc3bb80-3090-11ea-9313-6cba89b1b9fb_story.html|سەردێڕ=Soleimani’s funeral procession in Iran sees massive crowds and calls for revenge |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200107074028/https://www.washingtonpost.com/world/middle_east/soleimanis-funeral-procession-in-iran-sees-massive-crowds-and-calls-for-revenge/2020/01/06/bcc3bb80-3090-11ea-9313-6cba89b1b9fb_story.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٧ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی سەردان=٧ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٠|وێبگە=washington post}}</ref> == عێراق == لە ٤ی کانوونی دووەم؛ لە شاری [[بەغدا]]ی پایتەخت کاروانێکی پرسە بۆ سولەیمانی ڕێکخرا، بە ئامادەبوونی ھەزاران کەسی ماتەمینی کە [[ئاڵای عێراق]] و ئاڵای میلیشیا شیعەکانی ئەو وڵاتەیان ھەڵکرد. ھەروەھا درووشمی دو‌وژمنکارانەی ھەندێک وڵاتیان بەرزکردەوە، دیارترینیان «مەرگ بۆ ئەمریکا» بوو. و «مەرگ بۆ ئیسرائیل». کاروانەکە لە مزگەوتی ئەلکازیمیە لە بەغدا دەستی پێکرد. بە ئامادەبوونی سەرۆک وەزیرانی عێراق - کە لە دوای ناڕەزایەتییە جەماوەرییەکان دەستی لەکارکێشایەوە - [[عادل عەبدولمەھدی]] و سەرکردەکانی میلیشیاکان کە تاران پاڵپشتییان دەکرد، پێش ئەوەی ڕووفاتی سولەیمانی بگوازرێتەوە بۆ شاری [[کەربەلا]] و دواتر [[نەجەف]].<ref>https://web.archive.org/web/20200106224502/https://www.bbc.com/news/world-middle-east-50991810</ref><ref>https://web.archive.org/web/20200106211227/https://www.theguardian.com/world/video/2020/jan/04/thousands-of-mourners-march-in-suleimani-funeral-procession-video</ref><ref>https://web.archive.org/web/20200106154919/https://www.theguardian.com/world/2020/jan/04/huge-crowds-expected-in-baghdad-for-funeral-of-iranian-general-killed-by-us</ref><ref>https://web.archive.org/web/20200106084745/https://www.aljazeera.com/news/2020/01/thousands-mourners-join-soleimani-funeral-baghdad-200104074845279.html</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|مەرگ|ئێران|ژیاننامە|دەیەی ٢٠٢٠}} {{پۆلی کۆمنز|Funeral of Qasem Soleimani}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{ئێران-کۆلکە}} [[پۆل:ئەھواز]] [[پۆل:مەشھەد]] 378snu13d8fcrhsvrtj4yjine4pix37 0 276317 1688248 1687328 2026-10-16T20:13:15Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688248 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} '''زوو هەستام لەو ڕۆژەی کە مردم''' ({{بە ئینگلیزی|I Woke Up Early the Day I Died}}) فیلمێکی کۆمیدی-تاوانی ئەمریکییە لە ساڵی ١٩٩٨. داھاتی فیلمەکە لە [[بۆکس ئۆفیس]] بەردەست نییە. لە ڕێکەوتی "١٣ی ئەیلولی ١٩٩٨" لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] بڵاوکرایەوە، و ماوەی فیلمەکە ٩٤ خولەکە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|دەیەی ١٩٩٠|فیلم|ھۆڵیوود|تەلەڤیزیۆن}} {{کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:فیلمەکانی دەیەی ١٩٩٠ کە بە زمانی ئینگلیزین]] [[پۆل:فیلمەکانی ١٩٩٨]] [[پۆل:فیلمە سەربەخۆیە ئەمریکییەکان]] fd7z6vkdpd57k2g4taq87nrjady256d 0 276625 1688176 1526771 2026-10-16T19:38:09Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (سیاسەت-کۆلکە، ئێران-کۆلکە، فەلەستین-کۆلکە) 1688176 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Hamas_leader_Ismail_Haniyeh_meeting_Iranian_Supreme_Leader_Ali_Khamenei.jpg|وێنۆک|[[ئیسماعیل ھەنییە]] ڕێبەری [[حەماس]] و [[عەلی خامنەیی]] ڕێبەری باڵای ئێران لە ساڵی ٢٠١٢]] کۆماری ئیسلامی [[ئێران]] لایەنگرێکی سەرەکی بزووتنەوەی حەماسی فەلەستینە کە لە ساڵی ٢٠٠٦ەوە [[کەرتی غەززە]]ی کۆنترۆڵ کردووە. ئێران بە [[پارە]] و [[چەک]] و مەشق و ڕاھێنان پاڵپشتی حەماس دەکات. بەپێی ڕاپۆرتێکی وەزارەتی دەرەوەی [[ئەمریکا]] لە ساڵی ٢٠٢٠، ئێران ساڵانە نزیکەی ١٠٠ ملیۆن [[دۆلاری ئەمریکی|دۆلار]] دەداتە گرووپە چەکدارەکانی فەلەستین، لەنێویاندا حەماس.<ref name="wapo">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ڕێکەوت=٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣|سەردێڕ=Hamas received weapons and training from Iran, officials say|ئیش=The Washington Post|ناونیشان=https://www.washingtonpost.com/national-security/2023/10/09/iran-support-hamas-training-weapons-israel/|ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20231012234730/https://www.washingtonpost.com/national-security/2023/10/09/iran-support-hamas-training-weapons-israel/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣}}</ref> لە ساڵی ٢٠۲۳ەوە، بەپێی سەرچاوەیەکی ئەمنی ئیسرائیل، پشتیووانی ئێران بۆ حەماس زۆر زیادی کردووە بۆ ٣٥٠ ملیۆن دۆلاری ساڵانە.<ref>https://www.reuters.com/world/middle-east/how-hamas-secretly-built-mini-army-fight-israel-2023-10-13/</ref> == شەڕی ئیسرائیل و حەماس ٢٠٢٣ == سوپای پاسدارانی ئیسلامیی ئێران لەگەڵ بزووتنەوەی حەماس کاریان کرد بۆ پلاندانان بۆ ھێرشە لەناکاوەکەی لە ٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣ بۆ سەر باشووری [[ئیسرائیل]] و گڵۆپی سەوزی بۆ حەماس ھەڵکرد بۆ دەستپێکردنی ھێرش بۆ سەر کۆبوونەوەیەک لە [[بەیرووت]] لە ٢ی تشرینی یەکەم. بەگوێرەی ڕۆژنامەی وۆڵ ستریت جۆرناڵ، لەو ھێرشەدا کە حەماس سەرکردایەتی دەکات، چەکدارە فەلەستینییەکان ھەزار و ٢٠٠ ھاووڵاتی ئیسرائیلیان کوشتووە کە زۆربەیان مەدەنی بوون و نزیکەی ٢٠٠ ھاووڵاتی مەدەنی و سەربازی ئیسرائیلیشیان بە بارمتە گرتووە. لە چەند ھەفتەی پێش ھێرشەکەدا، نزیکەی ٥٠٠ چەکداری حەماس و جیھادی ئیسلامی فەلەستینی لە [[ئێران]]، بە سەرپەرشتیی سوپای قودسی پاسدارانی ئێران، مەشق و ڕاھێنانیان وەرگرت.<ref>https://www.wsj.com/world/middle-east/iran-israel-hamas-strike-planning-bbe07b25</ref><ref>https://www.wsj.com/world/middle-east/hamas-fighters-trained-in-iran-before-oct-7-attacks-e2a8dbb9</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئێران|سیاسەت|فەلەستین}} {{پۆلی کۆمنز|Relations of Iran and Hamas}} {{سیاسەت-کۆلکە}} {{ئێران-کۆلکە}} {{فەلەستین-کۆلکە}} [[پۆل:ململانێی بریکاریی ئێران و ئیسرائیل]] d3u4tsvn4c8gicdz4aymwz0pjuwd0f8 0 277177 1688240 1687336 2026-10-16T20:11:55Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688240 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{Databox}}'''زووھێر حەسەن موحسین ئەلزاھر''' (ئەبوو حەسەن؛ لەدایکبووی [[١٩٣٦]] لە [[توولکەرم]] – لە [[٢٥ی تەممووز|٢٥ی تەممووزی]] [[١٩٧٩]] لە [[کان]] تیرۆرکراوە)<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=West|یەکەم=Nigel|ناونیشان=https://books.google.com.my/books?id=SZMtDwAAQBAJ&pg=PA168&lpg=PA168&dq=zuheir+mohsen+encyclopedia+of+political+assassinations&source=bl&ots=Ev1zzYc-fY&sig=yXYGLA6BFphrXqi28FIyP0M2pX4&hl=en&sa=X&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false|سەردێڕ=Encyclopedia of Political Assassinations|ڕێکەوت=١٥ی ئابی ٢٠١٧|بڵاوکەرەوە=Rowman & Littlefield|ژپنک=٩٧٨-١-٥٣٨-١٠٢٣٩-٨|پەڕە=١٦٨|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200102193338/https://books.google.com.my/books?id=SZMtDwAAQBAJ&pg=PA168&lpg=PA168&dq=zuheir+mohsen+encyclopedia+of+political+assassinations&source=bl&ots=Ev1zzYc-fY&sig=yXYGLA6BFphrXqi28FIyP0M2pX4&hl=en&sa=X&redir_esc=y|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٠}}</ref> <ref>[https://books.google.com/books?id=IIfqktFeW2IC Studies in Crisis Behavior]''. New Brunswick, N.J.: Transaction Books, 1979. p. 257 {{Webarchive}}''</ref> [[سیاسەتوان|سیاسەتمەدار]] و فەرماندەی سەربازی [[فەلەستین|فەلەستینییە]]، یەکێکە لە سیاسەتمەدارە باڵاکانی [[فەلەستینییەکان|فەلەستین]]، سەرۆکی ڕێکخراوی ئەلساعیقە، و یەکێک لە دیارترین سەرکردەکانی [[حیزبی بەعس (سووریا)|حیزبی سۆسیالیستی بەعسی عەرەبی]] و پۆستی گرنگ و بەرزی لە [[ڕێکخراوەی ڕزگاریخوازی فەلەستین|ڕێکخراوی ڕزگاریخوازی فەلەستین]] ھەبووە، لەنێویاندا بەرپرسی بەشی سەربازی ڕێکخراوەکە. == سەرچاوەکان == == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|سیاسەت|زانستی سیاسەت|فەلەستین}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{سیاسەت-کۆلکە}} {{فەلەستین-کۆلکە}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٣٦]] [[پۆل:مردووانی ١٩٧٩]] [[پۆل:ئاوارە فەلەستینییەکان]] [[پۆل:تیرۆرکردنەکانی مۆساد]] 7abdhmrlc8z5wn19uoc1lnz39qwn12s 0 277747 1688200 1687902 2026-10-16T20:04:27Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688200 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} [[پەڕگە:CBP Office of Field Operations Training with Air and Marine Operations - 43847567720.jpg|وێنۆک|250px|چەپ|ئەفسەرانی سواتی گومرگی و پاراستنی سنوورەکانی ئەمریکا خۆیان بۆ ڕاھێنان ئامادە دەکەن]] لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] '''سوات''' ({{بە ئینگلیزی|Special weapons and tactics}}، {{دەقاودەق|چەک و تاکتیکی تایبەت}}) زاراوەیەکی گشتییە بۆ یەکەیەکی تاکتیکی [[پۆلیس]]. یەکەکانی سوات بەگشتی ڕاھێنراون، ئامێری پێویست و جێگیرکراون بۆ چارەسەرکردنی «دۆخی مەترسیدار»، زۆرجار ئەو یەکانەی پۆلیسی ئاسایی ڕاھێنراو نین یان ئامێری پێویستیان پێنەدراوە بۆ مامەڵەکردن، وەک تەقەکردن، ڕاوەستان، [[گەمارۆدان|ھەڵکوتانە سەر]]، بارمتەگرتن و [[تیرۆریزم|تیرۆرکردن]]. یەکەکانی سوات بە چەک و ئامێری تایبەتمەند پڕکراون کە بە شێوەیەک لە شێوەکان بە یەکەیەکی پۆلیسی ئاسایی نادرێن، وەک چەکی ئاگرینی خۆکار، چەکی نیشانەشکێن، نارنجۆکی بێھۆشکەر، زرێپۆشی جەستە، بەرگریکاریی بالیستی، ئامێری بینینی شەوانە و ئۆتۆمبێلی زرێپۆش و چەندانی تر. زۆرجار یەکەکانی سوات لە تاکتیکی تایبەت وەک شەڕی نزیک، پێشێلکردنی لە دەرگادان، دانوستاندن لەسەر قەیرانەکان و کەمکردنەوەی پەرەسەندن، ڕاھێنانیان پێدەکرێت.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٣ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٤}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تد|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|شەڕ|پۆلیس}} {{پۆلی کۆمنز|Special Weapons and Tactics in the United States}} [[پۆل:پۆلیس]] [[پۆل:ڕێکخراوەکان، دامەزرانی ١٩٦٨]] ei2vjnfridav9mbevcqphygwllhf1xr 0 277942 1688274 1686889 2026-10-16T20:17:45Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بنبەست|بنبەست]]}} 1688274 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} ٧٥٥٤ یارییەکی ڤیدیۆیی تەقەکەری کەسی یەکەمە، لەلایەن کۆمپانیای ڤێتنامیی ئیمبۆی گەیمز لە ساڵی ٢٠١١ بەرهەم هێنراوە و پەرەی پێدراوە. == سەرچاوەکان == {{تووڵی دەروازە|دەیەی ٢٠١٠|کایەی ڤیدیۆیی}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} [[پۆل:کایە ڤیدیۆییەکانی ٢٠١١]] [[پۆل:تەقەکەری کەسی یەکەم]] [[پۆل:کایە ڤیدیۆیییە تاک-یاریزانەکان]] [[پۆل:یارییەکانی ئۆنڵی-ویندۆز]] [[پۆل:یارییەکانی ویندۆز]] g7uuf02p4egs5iym6pfjh5p4i7jojuu 0 278074 1688510 1526906 2026-10-17T04:33:38Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (پزیشکی-کۆلکە، ژینناسی-کۆلکە) 1688510 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} '''پوک''' یان '''بنتوێژ، بنتوێخ، ژێرپێست''' (بە [[زمانی ئینگلیزی|ئینگلیزی:]]Dermis) توێی نێوان [[کاش]] و [[بنپێستەشانە]]<nowiki/>یە. لە [[بەستەرەشانەی چڕی شپرزە]] پێکهاتووە. [[پەڕگە:Epidermis, papillary dermis and reticular dermis.png|وێنۆک|275x275پیکسڵ|پوک و توێیەکانی]] == سەرچاوەکان == # https://en.wikipedia.org/wiki/Dermis # https://lex.vejin.net/ck/def/kurdistanica/dermis # https://lex.vejin.net/ck/def/henbaneborine/%D9%BE%D9%88%DA%A9 {{تووڵی دەروازە|پزیشکی|ژینناسی}} {{پزیشکی-کۆلکە}} {{ژینناسی-کۆلکە}} [[پۆل:پزیشکی]] [[پۆل:پێستزانی]] [[پۆل:توێکاری]] [[پۆل:توێکاری مرۆڤ]] [[پۆل:شانەزانی]] [[پۆل:توێکاریی پێست]] 9shukoym4y5mhzzc3077jqxyvqysg2j 0 278126 1688085 1526681 2026-10-16T16:35:47Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (دەروونناسی-کۆلکە، فەلسەفە-کۆلکە) 1688085 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} لە [[فەلسەفەی زەین|فەلسەفەی زەیندا]]، '''پرسە دژوارەکە دەرھەق بە وشیاری''' ئەوەیە کە دەپرسێ بۆچی و چۆن مرۆڤ و زیندەوارانی تر دەتوانن [[ئەزموون|ئەزموونیان]] بێ و ھەست بە [[چلۆنی (فەلسەفەی زەین)|چلۆنی]] بکەن. ئەم پرسە پێچەوانەی «پرسە ئاسانەکان دەرھەق بە وشیاری»، دژوارە. یانی وەڵامدانەوەی سەختە. پرسە ئاسانەکان ئەوانەن کە دەپرسن بۆچی و چۆن سیستمە فیزیکییەکان دەتوانن ئەو دەسەڵاتە بە مرۆڤ (ی ساغ) ببەخشن کە جیاوازی دابنێ و، شتەکان لە یەک بکاتەوە و، [[زانیاری|زانیارییەکان]] یەکپارچە بکا و، خاوەنی کردەوە و [[ئاکار|ئاکاری]] خۆی بێ، بۆ وێنە، سەیر بکا و گوێ بگرێ و بدوێ و لەمانە. بۆ وەڵامدانەوەی پرسە ئاسانەکان، ھەر ئەوەندە بەسە شێوازی کارکردنی سیستمە فیزیکییەکان و چۆنیەتیی تێپەڕاندنی ئەرکەکانیان ڕوون بکرێتەوە. سیستمە فیزیکییەکان بە گەڕانەوە بۆ پێکھاتە و دینامیک و میکانیکی ئەوەی بناخەی دیاردەکەی داڕشتووە، ڕوون دەبنەوە. بەڵام ھیچ ڕوونکردنەوەیەکی میکانیکی ناتوانێ سروشتی ئەزموون ئاشکرا بکا. تەنانەت پاش شیکردنەوە و ڕاڤەی ھەموو فاکتە پەیوەندیدارەکان بە ئیشوکاری سیستمی فیزیکییەوە، ھێشتا ھەر یەک پرسیار دەمێنێتەوە: بۆچی جێبەجێبوونی ئەم ئیشوکارانە ھاوڕێ لەگەڵ ئەزموونە؟ زاراوەکانی «پرسی دژوار» و «پرسی ئاسان» لە کۆنفرانسێک لە ساڵی ۱۹۹۴دا «دەیڤید چالمێرز»ی فەیلەسووف دای ھێنان. == سەرچاوەکان == * [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hard_problem_of_consciousness Hard problem of consciousness (enwiki)] {{تووڵی دەروازە|دەروونناسی|فەلسەفە}} {{دەروونناسی-کۆلکە}} {{فەلسەفە-کۆلکە}} [[پۆل:ھۆشیاری]] jyxvfwlgn5www00m8e0xdi3t1ae2fk1 0 278231 1688409 1526807 2026-10-16T22:34:59Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688409 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} [[پەڕگە:Black cat looking down from a white wall.jpg|وێنۆک|پشیلەیەکی ڕەش کە بەسەر دیوارێکدا سەیری واشنتۆن دی سی دەکات]] '''پشیلەی جنۆکە''' یان '''پشیلەی ئەھریمەنی''' ({{بە ئینگلیزی|Demon Cat}})؛ ناسراوە بە '''دی سی''')<ref name="tiger1">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Edmundson|یەکەم=Sheila|سەردێڕ=Halloween: Many things go bump in the still of night in D.C.|ئیش=[[The Patriot Ledger]]}}</ref><ref name=":0">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Krepp|یەکەم=Tim|ناونیشان=https://books.google.com/books?id=IUB_CQAAQBAJ|سەردێڕ=Capitol Hill Haunts|ڕێکەوت=٢١ی ئابی ٢٠١٢|بڵاوکەرەوە=[[Arcadia Publishing]]|ژپنک=٩٧٨-١-٦١٤٢٣-٦٥٦-٦|زمان=en|chapter=The Haunted Capitol Building. The Demon Cat}}</ref> پشیلەیەکی [[تارمایی|ئەھریمەنییە]] کە گوایە ھێرش دەکاتە سەر بینا حکومییەکانی [[واشینگتن دی سی|واشنتۆن دی سی]] کە پایتەختی [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]]یە. شوێنە سەرەکییەکانی دوو شوێنی سەرەکیی شارەکەن: [[کۆشکی سپی]] و پایتەختی ئەمریکا. == مێژوو == چیرۆکی پشیلەی ئەھریمەنیی دەگەڕێتەوە بۆ ناوەڕاستی ساڵانی ١٨٠٠ کاتێک پشیلە دەھێنرایە ناو تونێلەکانی ژێرزەمینەکانی بینای پایتەختی ئەمریکا بۆ کوشتنی جرج و مشکەکان.<ref name="Rosenwald">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Rosenwald|یەکەم=Michael S.|سەردێڕ=The 'feline spook of the Capitol': How a Demon Cat became Washington's best ghost story|ناونیشان=https://www.washingtonpost.com/history/2018/10/31/feline-spook-capitol-how-demon-cat-became-washingtons-best-ghost-story/|ئیش=The Washington Post}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |دوایین=Grundhauser |یەکەم=Eric |ڕێکەوت=١٣ی ئازاری ٢٠١٨|سەردێڕ=Why the U.S. Capitol's 'Demon Cat' Legend Is So Persistent |ناونیشان=https://www.atlasobscura.com/articles/is-there-a-demon-cat-in-the-us-capitol |ڕێکەوتی سەردان=١ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٤|وێبگە=Atlas Obscura |زمان=en}}</ref> ئەفسانە باس لەوە دەکات کە پشیلەی ئەھریمەنیی یەکێکە لەو پشیلانەی کە ھەرگیز ئەو شوێنە بەجێناھێڵێ، تەنانەت دوای [[مەرگ|مردنیشی]].<ref name="lunge">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Davidson|یەکەم=Lee|سەردێڕ=Plenty of spooks on Capitol Hill for Halloween|ئیش=Deseret News}}</ref> گوایە ماڵەکەی گۆری ژێرزەمینەکەی بینای پایتەختە، کە لە سەرەتادا مەبەست لێی کردنی بووە بە ژووری ناشتنی [[پێڕستی سەرۆککۆمارەکانی ویلایەتە یەکگرتووەکان|سەرۆک]] [[جۆرج واشینگتن|جۆرج واشنتۆن]].<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Terry Sue Shank|سەردێڕ=Nation's capital can be a haunting place|ئیش=The San Diego Union-Tribune|وتەگێڕانەوە='The demon cat would usually meet someone alone in a dark corridor. It had large yellow eyes that seemed to hypnotize, and it would snarl. It would seem to grow larger and larger until it would make a final lunge toward its victim and then either explode or disappear over the victim's head,' Thayn said. [[Historian]]s recorded stories of the [[Capital Police]] firing guns toward the hissing cat as it disappeared only to find they were shooting into an empty hallway. 'It was said to appear only on the eve of a national tragedy or the change of administrations.' The cat even has a nickname among Capital workers: 'D.C.'}}</ref> بەپێی ئەفسانە، پشیلەکە پێش [[ھەڵبژاردنی سەرۆکایەتیی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ھەڵبژاردنەکانی سەرۆکایەتی]] و کارەساتەکانی واشنتۆن دی سی دەبینرێت،<ref name="1940a">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Catherine Avery|سەردێڕ=Ghost Story ;There's a supernatural tale at most every corner in town|ئیش=The Washington Times}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=٢٩ی ئەیلوولی ٢٠٢١|سەردێڕ=Demon Cat - White House Historical Association |ناونیشان=https://www.whitehousehistory.org/demon-cat |ڕێکەوتی سەردان=١ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٤|وێبگە=web.archive.org |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٩ی ئەیلوولی ٢٠٢١ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20210929152223/https://www.whitehousehistory.org/demon-cat |ڕەوشی ناونیشان=bot: unknown}}</ref> گوایە لە ھەمان شەو پێش تیرۆرکردنی [[جان ئێف. کێنیدی|جۆن ئێف کێنێدی]] و [[ئەبراھام لینکن|ئەبراھام لینکۆڵن]] لەلایەن پاسەوانانی [[کۆشکی سپی|کۆشکی سپییەوە]] بینراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Elizabeth Jordan|سەردێڕ=Ghosts Wander The Hill|ئیش=Roll Call|ناونیشان=http://www.rollcall.com/issues/55_5/ath/36682-1.html|ڕێکەوتی سەردان= ١ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٤|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٠ی تەممووزی ٢٠٠٩|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20090720003515/http://www.rollcall.com/issues/55_5/ath/36682-1.html|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}{{خۆتۆمارکردن پێویستە}}</ref> وەک پشیلەی ڕەش یان پشیلەی تابی وەسف دەکرێت،<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=٢٩ی ئەیلوولی ٢٠٢١|سەردێڕ=Demon Cat - White House Historical Association |ناونیشان=https://www.whitehousehistory.org/demon-cat |ڕێکەوتی سەردان=١ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٤|وێبگە=web.archive.org |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٩ی ئەیلوولی ٢٠٢١ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20210929152223/https://www.whitehousehistory.org/demon-cat |ڕەوشی ناونیشان=bot: unknown}}</ref> و قەبارەی پشیلەیەکی ماڵەوەی ئاسایییە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |دوایین=Yager |یەکەم=Jordy |ڕێکەوت=٣ی ئازاری ٢٠٠٩|سەردێڕ=Haunted House — and Senate |ناونیشان=https://thehill.com/capital-living/20943-haunted-house-and-senate/ |ڕێکەوتی سەردان=١ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٤|وێبگە=The Hill |زمان=en-US}}</ref> بەڵام شایەتحاڵەکان دەگێرنەوە کە پشیلەکە بە قەبارەی [[بەور|پڵنگێکی]] زەبەلاح "<ref name="tiger1"/><ref name=":0"/> یان فیلێک گەورە دەبێت و<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=٢٩ی ئەیلوولی ٢٠٢١|سەردێڕ=Demon Cat - White House Historical Association |ناونیشان=https://www.whitehousehistory.org/demon-cat |ڕێکەوتی سەردان=١ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٤|وێبگە=web.archive.org |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٩ی ئەیلوولی ٢٠٢١ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20210929152223/https://www.whitehousehistory.org/demon-cat |ڕەوشی ناونیشان=bot: unknown}}</ref><ref name=":0"/> دەوترێت ١٠ پێ بە ١٠ پێ گەورە دەبێت،<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Tom Kelly|سەردێڕ=We live in a ghost town!|ئیش=The Washington Times}}</ref> کاتێک بێزار یان تورە دەکرێت. پاشان پشیلەکە یان دەتەقێتەوە یان ھێرشی دەکردە سەر شایەتحاڵەکە، پێش ئەوەی بتوانێت 'قوربانی'ەکەی بگرێت، ون بوو و ھیچ شوێنەوارێکی دیار نەدەما.<ref name="lunge"/> باس دەکرێت کە ساڵانی ١٨٩٠دا پشیلەکە بە شێوەیەکی پێشبینیی نەکراو بزر بووە و دیار نەماوە کاتێک ھەندێک لە پاسەوانەکانی کاپیتوڵ ھیڵ فیشەکیان بە ئاراستەی پشیلەکە تەقاندووە و و یەکێکی تریش گوایە دوای بینینی بەھۆی [[جەڵدەی دڵ]]ەوە گیانی لەدەستداوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Jim Abrams|سەردێڕ=U.S. Capitol is not without its own ghostly tales;'Demon cat' is said to appear at times of national crisis, vanish suddenly|ئیش=The Herald-Sun}}</ref> دوایین بینینی فەرمیی ئەو جنۆکەیە لە ڕۆژانی کۆتایی یان دوای [[جەنگی جیھانیی دووەم]] لە ساڵانی چلەکاندا بووە.<ref name="1940a"/> == ڕوونکردنەوە == بەپێی قسەی ستیڤ لیڤنگود، سەرۆکی ڕێبەری گەشتیاریی کۆمەڵەی مێژووییی کاپیتوڵی ئەمریکا، ھێزی پۆلیسی کاپیتوڵ ناوبانگی ھەبووە بۆ دامەزراندنی کەسوکار و ھاوڕێی ناشایستەی ئەندامانی کۆنگرێس، وەکو چاکە و پیاوەتی، ئەم پیاوانە زۆرجار لەکاتی چاودێریکردندا سەرخۆش دەبوون.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |دوایین=Grundhauser |یەکەم=Eric |ڕێکەوت=١٣ی ئازاری ٢٠١٨|سەردێڕ=Why the U.S. Capitol's 'Demon Cat' Legend Is So Persistent |ناونیشان=https://www.atlasobscura.com/articles/is-there-a-demon-cat-in-the-us-capitol |ڕێکەوتی سەردان=١ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٤|وێبگە=Atlas Obscura |زمان=en}}</ref> لیڤنگود پێی وایە ئەم ئەفسانەیە کاتێک سەری ھەڵداوە کە پاسەوانێک بەھۆی سەرخۆش بوونی لەھۆش خۆی دەچێت و پاڵدەکەوێت بەڵام لەلایەن یەکێک لە پشیلەکانی بینای کاپیتوڵەوە لێیدرا و بە ھەڵە وای زانی کە پشیلەیەکی زەبەلاحە. لیڤنگود دەڵێت لەگەڵ ڕاپۆرتکردنی ڕووداوەکە بۆ سەرۆکەکەی، پاسەوانەکە نێرداوەتەوە ماڵەوە تاوەکو چاکبێتەوە و «لە کۆتاییدا پاسەوانەکانی دیکە بۆیان دەرکەوت کە دەتوانن ڕۆژێک پشوو وەربگرن ئەگەر پشیلە جنۆکەیییەکان ببینن».<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |دوایین=Grundhauser |یەکەم=Eric |ڕێکەوت=١٣ی ئازاری ٢٠١٨|سەردێڕ=Why the U.S. Capitol's 'Demon Cat' Legend Is So Persistent |ناونیشان=https://www.atlasobscura.com/articles/is-there-a-demon-cat-in-the-us-capitol |ڕێکەوتی سەردان=١ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٤|وێبگە=Atlas Obscura |زمان=en}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:جنۆکە]] [[پۆل:پشیلەکان]] [[پۆل:ویلایەتە یەکگرتووەکان]] ttyqdzdnad3o7oq8hizj161k7qnxusq 0 278418 1688462 1526852 2026-10-17T01:35:39Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە، ژاپۆن-کۆلکە) 1688462 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{Databox}}[[پەڕگە:صندوق_بلاي_ستيشن_كلاسيك_ذو_النسخة_الأمريكية.png|چەپ|وێنۆک|کارتۆنی پلەیستەیشن کلاسیک]] '''پلەیستەیشن کلاسیک''' ([[زمانی ئینگلیزی|بە ئینگلیزی]]: PlayStation Classic) وەشانێکی بچووکە لە ئامێری [[پلەیستەیشن ١|پلەیستەیشن ۱ی]] ئەسڵی بە فەرمی لە ۳ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٨ بڵاوکرایەوە، بە نرخی ٩٩ دۆلار، ئامێرەکە ٢٠ یاری ھەڵگیراو لەخۆدەگرێت، وەشانەکەش بەو بۆنەیەوە دێت لە یادی ٢٥ ساڵەی خستنەبازاڕی یەکەم ئامێری پلەیستەیشن لە ساڵی ١٩٩٤. == سەرچاوەکان == {{پۆلی کۆمنز|PlayStation Classic}} {{تووڵی دەروازە|کایەی ڤیدیۆیی|ژاپۆن|دەیەی ٢٠١٠}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} {{ژاپۆن-کۆلکە}} [[پۆل:کۆنسڵی یارییە ڤیدیۆییەکانی ماڵەوە]] [[پۆل:بڕاندە ژاپۆنییەکان]] [[پۆل:پلەیستەیشن (بڕاند)]] [[پۆل:کۆنسڵەکانی سۆنی]] 8ml1rricyt52w797iov33mqcyipuxpi 0 279942 1688402 1550585 2026-10-16T22:33:49Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کیمیا-کۆلکە، وزە-کۆلکە) 1688402 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{داتابۆکس}} '''پشکۆ'''، (پارچە سووتەمەنییەکی داگیرساو) کە پێشی دەگوترێت خەڵووزی گەرم، بریتییە لە پارچەیەکی گەرم و داگیرساو کە دەدرەوشێتەوە، کە پێکھاتووە لە دار یان خەڵووز یان ھەر ماددەیەکی کاربۆنی کە زۆر گەرم کراوە. پارچە سووتەمەنییە داگیرساوەکان (خەڵووزی گەرم) دەتوانن لەناو ئاگردا بن، یان دوای ئاگر بمێننەوە، یان ھەندێک جار پێش ئاگر دەردەکەون.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Embers}} {{تووڵی دەروازە|کیمیا|وزە}} {{کیمیا-کۆلکە}} {{وزە-کۆلکە}} [[پۆل:ئاگر]] k7igaagqvtegimmz9wtrsbjj57p9c90 0 280423 1688095 1571566 2026-10-16T16:37:27Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (سیاسەت-کۆلکە، ئێران-کۆلکە) 1688095 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:Qasem_Soleimani_killing_a_crocodile_(USA)_with_Iran's_flag.jpg|وێنۆک|پرۆپاگەندە لە سەردەمی [[حکوومەتی کۆماری ئیسلامیی ئێران|کۆماری ئیسلامی]]دا؛ [[قاسم سولەیمانی]] بە [[ئاڵای ئێران]]ەوە تیمساحێک (ئەمریکا) دەکوژێت.]] [[پەڕگە:Pro-Shah Propaganda Poster, issued by the Government offices.jpg|وێنۆک|پرۆپاگەندە لە سەردەمی [[شانشینی پەھلەوی]]دا؛ پۆستەرێک کە [[محەممەدڕەزا پەھلەوی]] بە ژێرنووسی «نیشتمانێک بەدوای شای خۆی لە ڕێگای شکۆ و سەربەرزیی ئێرانی خۆشەویست» لە تەنیشت ھێمایەکانی [[مێژووی ئێرانی کۆن|ئێرانی کۆن]] نیشان دەدات.]] '''پڕوپاگەندە لە ئێران''' ({{بە فارسی|پروپاگاندا در ایران}}) لە کۆنەوە<ref>Nicholas John Cull, David Holbrook Culbert, David Welch (2003), "Iran", Propaganda and Mass Persuasion: A Historical Encyclopedia, 1500 to the Present (English), ABC-CLIO, p. 183-186</ref> و لەلایەن حکوومەتە جۆراوجۆرەکانەوە ئەنجام دراوە. لە ئێستادا لەلایەن [[حکوومەتی کۆماری ئیسلامیی ئێران]] و دامودەزگا پەیوەندیدارەکان بە حکوومەتە ئەنجام دەدرێت.<ref>[۲]Majid Mohammadi (2008), "Propaganda and Inductrination", Iran Today: Life in the Islamic Republic (English), Mehran Kamrava & Manochehr Dorraj, Westport, CT: Greenwood, p. 398-403</ref> [[پرۆپاگەندە]] لە ڕێگای میدیاکانەوە بڵاو دەکرێتەوە، لەوانە تەلەڤیزیۆن، فیلم، ڕۆژنامە، پۆستەر، کێشراوەی دیوار، کردەی سیاسی، گردبوونەوە، توندوتیژی و ماڵپەڕەکان. پرۆپاگەندە لە کۆماری ئیسلامیی ئێراندا [[سانسۆر لە ئێران|سانسۆر]]یش دەگرێتەوە. == شێوازەکان == [[پەڕگە:US Embassy Tehran.JPG|وێنۆک|مۆری گەورەی تێکدراوی [[ویلایەتە یەکگرتووەکان]] لە ساڵی ٢٠٠٤. تێکدانەکەی جۆرێکە لە [[پڕوپاگەندە]]]] [[پەڕگە:Teheran US embassy propaganda gun.jpg|وێنۆک|چەکی پڕوپاگەندەی باڵیۆزخانەی ئەمریکا لە [[تاران]]]] === توندوتیژی/ترس === لە ٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٦، پیاوی ئایینی [[حوسێن کازمەینی بروجەردی]] بەھۆی دژایەتیکردنی [[ویلایەتی فەقیھ]]، داکۆکیکردن لە جیاکردنەوەی [[ئایین]] لە [[دەوڵەت]]، و بەرگریکردن لە [[بانگنامەی گەردوونیی مافەکانی مرۆڤ|جاڕنامەی گەردوونیی مافەکانی مرۆڤ]] دەستگیرکرا.<ref name="pbs.org">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.pbs.org/wgbh/pages/frontline/tehranbureau/2011/10/irgc-propaganda-arm-includes-15000-reporters.html|سەردێڕ=Intel Chief: No Link Between $3Bil and Mashaei; IRGC 'Reporter' Training|وێبگە=[[PBS]]|ڕێکەوتی سەردان=٨ی ئەیلوولی ٢٠١٧|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١ی ئایاری ٢٠١٨|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20180501093156/https://www.pbs.org/wgbh/pages/frontline/tehranbureau/2011/10/irgc-propaganda-arm-includes-15000-reporters.html|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> [[حکوومەتی ئێران]] ھەروەھا بە درۆ تاوانی خستووەتە پاڵ گرووپە نەیارەکانی وەک ڕێکخراوی [[ڕێکخراوەی موجاھیدینی خەلقی ئێران|موجاھیدینی خەلق]]؛ لە نموونەیەکی دیاردا شایەتحاڵێک دەڵێت «فشاری لێکراوە و بەڵێنی کەمکردنەوەی سزاکەی پێدراوە ئەگەر بڵێت برینی چاوەکانی بەھۆی [[کۆماری ئیسلامیی ئێران]]ەوە نەبووە بەڵکو بەھۆی 'دووڕووەکان' وشەیەک کە بۆ ئاماژەدان بە ڕێکخراوی موجاھیدین بەکاریان دەھێنا، بووە».<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://patriotpost.us/opinion/105612-un-must-extend-mandates-of-special-rapporteur-on-iran-2024-03-29|سەردێڕ=UN Must Extend Mandates of Special Rapporteur on Iran|وێبگە=Patriot Post|نووسەر=[[Ken Blackwell]]}}</ref> === سیستمی دادوەریی ئێران === [[سیستەمی دادوەریی ئێران]] ھەروەھا بەوە ناسراوە کە پڕوپاگەندە بڵاودەکاتەوە. ئەمە بەتایبەتی لە سیستەمی زیندانەکانی ئێراندا ڕاستە کە زیندانییە سیاسییەکان «بەردەوام لە ھەموو لایەکەوە بە پڕوپاگەندە بۆردوومان دەکران … [[ڕادیۆ]] و [[تەلەڤیزیۆن]]ی داخراو … [[بڵندگۆ]]کان لە ھەموو خانەکاندا دەنگیان دەدایەوە تەنانەت لە خانە تاکەکەسییەکان و 'تابووتەکان' [کە ھەندێک زیندانی تێیدا دەھێڵرانەوە] … دانیشتنە ئایدیۆلۆژییەکان». ھەر کەرەستەیەکی خوێندنەوە کە سروشتێکی [[عەلمانی]] ھەبێت وەک ڕۆماننووسە ڕۆژاواییەکان، یان تەنانەت کەرەستەی ئایینی کە لەگەڵ ئایدیۆلۆژیای کۆماری ئیسلامیدا نەدەگونجا وەک کارەکانی [[عەلی شەریعەتی]] قەدەغەکرابوون.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Abrahamian|یەکەم=Ervand|سەردێڕ=Tortured confessions: prisons and public recantations in modern Iran|ڕێکەوت=١٦ی حوزەیرانی ٢٠٠٨|بڵاوکەرەوە=Univ. of California Press|شوێن=Berkeley, Calif. [u.a.]|ژپنک=٩٧٨-٠-٥٢٠-٢١٨٦٦-٦|edition=[Nachdr.]}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=http://www.voanews.com/policy/editorials/A-Torrent-Of-Repression-In-Iran-133845403.html|سەردێڕ=Editorials on Voice of America|newspaper=Voa|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١١|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٢|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20220914203521/https://editorials.voa.gov/|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> === بەسیج === «[[بەسیج]]» پێکھاتەیەکن لە [[سوپای پاسدارانی شۆڕشی ئیسلامی]].<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=https://www.rferl.org/a/Irans_Basij_Force_Mainstay_Of_Domestic_Security/1357081.html|سەردێڕ=Pillar Of The State|newspaper=Radio Free Europe/Radio Liberty|ڕێکەوت=٥ی شوباتی ٢٠٠٩|ڕێکەوتی سەردان=١ی ئایاری ٢٠١٨|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٣ی ئەیلوولی ٢٠١٦|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20160923021108/http://www.rferl.org/content/Irans_Basij_Force_Mainstay_Of_Domestic_Security/1357081.html|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو|دوایین١=Aryan |یەکەم١=Hossein}}</ref> بە یارمەتی و پشتگیری سوپای پاسداران، ئەندامانی بەسیج مەشقیان پێدەکرێت لەسەر تەکنیکەکانی پڕوپاگەندە و شەڕی سیاسی بە بەکارھێنانی دەزگاکانی ڕاگەیاندن. نزیکەی ٢١٬٠٠٠ «پەیامنێر»ی خۆبەخش ھەن کە لەگەڵ سوپای پاسداران مەشقیان کردووە لەسەر شەپۆلە جیاوازەکانی پەیوەندی و [[میدیا]]، کە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان، تەلەڤیزیۆن، ڕادیۆ، [[میدیای چاپکراو]] و [[ئینتەرنێت]] دەگرێتەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.farsnews.com/newstext.php?nn=13900715000326|سەردێڕ=خبرگزاری فارس - سازماندهی 21 هزار خبرنگار افتخاری در بسیج|ڕێکەوت=٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠١١|ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١١|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠١١|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20111019201027/http://www.farsnews.com/newstext.php?nn=13900715000326|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref><ref name="pbs.org"/> بەگوێرەی ڕاپۆرتنوسانی بێ سنوور، «لە ئێران، سوپای پاسداران لەم دواییانەدا ئامانجی خۆی بۆ دروستکردنی ئینتەرنێتی تایبەتی خۆی ڕاگەیاند بە دەستپێکردنی ١٠٬٠٠٠ [[بلۆگ]] بۆ [[بەسیج]]، کە ھێزێکی نیمچە سەربازییە لەژێر فەرمانی پاسداران. ئەمە لە کاتێکدایە کە [[ئینتەرنێت]] بووەتە ھێزێکی سەرەکی لە ئاشکراکردنی گەندەڵی لە بەرزترین پلەکانی سەرکردایەتی ئێراندا».<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Morozov|یەکەم=Evgeny|سەردێڕ=Propaganda.com|ناونیشان=https://www.nytimes.com/2009/03/30/opinion/30iht-edmorozov.html|ئیش=The New York Times|ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١١|ڕێکەوت=٣٠ی ئازاری ٢٠٠٩|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٤ی کانوونی یەکەمی ٢٠١١|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20111214030752/http://www.nytimes.com/2009/03/30/opinion/30iht-edmorozov.html|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> ھەروەھا پۆلیسی سایبەر «لێرەن بۆ دروستکردنی ھێزێکی پۆلیسی سایبەر لە ناو مێشکی خەڵکدا،» ئەمە وتەی [[حیسامەددین موجتەھید]]، ئەفسەری بەرپرس لە غەرفەکە (ستاند) بوو. ئەو وتی «خەڵک دەیانەوێت لە مەترسییەکانی سەر ئینتەرنێت ئاگادار بکرێنەوە، ئێمە لێرەین بۆ ئەوان».<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Erdbrink|یەکەم=Thomas|سەردێڕ=Iran Cyber Police Cite U.S. Threat|ناونیشان=https://www.washingtonpost.com/world/middle_east/iran-cyber-police-cite-us-threat/2011/10/27/gIQA1yruSM_story_1.html|newspaper=Washington Post|ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١١|ڕێکەوت=٢٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠١١|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١١ی ئازاری ٢٠١٦|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20160311141622/https://www.washingtonpost.com/world/middle_east/iran-cyber-police-cite-us-threat/2011/10/27/gIQA1yruSM_story_1.html|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> == پێشانگا == <gallery> جوان پیشرو، دلیل امید.jpg|کەسانێک بە پیشە جۆراوجۆرەکان بەدوای [[عەلی خامنەیی]]دا Teheran US embassy propaganda gun.jpg|وێنەی تفەنگێکی نەخشێنراو بە [[ئاڵای ئەمریکا]] لەسەر دیواری باڵیۆزخانەی پێشووی ویلایەتە یەکگرتووەکان لە تاران فرعون امروز.jpg|[[بێنیامین نێتانیاھو]] کە کراوەتە فیرعەون The US will sink like the Titanic.jpg|وێنەیەک بە سەردێڕی ئەمریکا وەکوو کەشتیی [[تایتانیک]] نقوم دەبێت The Iranian nation will never be brought to their knees.jpg|وێنەیەک بە سەردێڕی گەلی ئێران قەت ناکەوێتە سەر ئەژنۆ </gallery> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} == بەستەرە دەرەکییەکان == {{پۆلی کۆمنز|Propaganda in Iran}} {{تووڵی دەروازە|سیاسەت|ئێران}} {{سیاسەت-کۆلکە}} {{ئێران-کۆلکە}} [[پۆل:پرۆپاگەندە لە ئێران|پرۆپاگەندە لە ئێران]] [[پۆل:پرۆپاگەندە بەپێی وڵات|ئێران]] [[پۆل:مێژووی سیاسیی ئێران]] 45xkh7e1ne3rdhrnin86glyxy6w1e0t 0 280857 1688255 1687286 2026-10-16T20:14:25Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:یەک سەرچاوە|یەک سەرچاوە]]}} 1688255 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس}} '''پارێزگای جەنین''' ({{Langx|ar|محافظة جنین|Muḥāfaẓat Ǧanīn}})یەکێکە لە ١٦ پارێزگاری فەلەستین. کۆتایی باکووری [[کەناری ڕۆژاوا]] دەگرێتەوە، بە ناوچەی دەوروبەری شاری [[جەنین|جەنینەوە]] کە پایتەختی قەزاکە یان ''موحفازەی'' قەزاکەیە. بەپێی سەرژمێری ساڵی ٢٠١٧ی نووسینگەی ناوەندی ئاماری فەلەستین، ژمارەی دانیشتووانی ئەم پارێزگایە ٣١٤ ھەزار و ٨٦٦ کەس بووە. ئەمەش زیادبوونێکە لە چاو ژمارەی دانیشتووانی ڕاپۆرتکراو کە لە سەرژمێری ساڵی ٢٠٠٧دا ٢٥٦٬٦١٩ کەس بووە کە لە ٤٧٬٤٣٧ ماڵدا دەژین.<ref name="PCBSCensus2007"/> ١٠٠٬٧٠١ دانیشتوو (یان ٣٩٪) تەمەنیان لە خوار ٦٣ ساڵەوە بووە (یان ٣١٪) پەنابەری تۆمارکراو بوون.<ref name="PCBSCensus2007"/> بەپێی سەرژمێری ساڵی ١٩٩٧ی نووسینگەی ناوەندی ئاماری فەلەستین، ژمارەی دانیشتووانی پارێزگاکە ١٩٥٠٧٤ کەس بووە.<ref name="PCBSCensus1997 Jenin">{{بیرخستنەوەی وێب|ساڵ=١٩٩٧|ناونیشان=http://www.pcbs.gov.ps/_PCBS/census/phc_97/jen_t1.aspx |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20120304123059/http://www.pcbs.gov.ps/_PCBS/census/phc_97/jen_t1.aspx |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٤ی ئازاری ٢٠١٢|ڕێکەوتی سەردان=٢٥ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٠}}</ref> تاکە پارێزگایە لە کەناری ڕۆژاوا کە زۆرینەی کۆنترۆڵی زەوی لەژێر [[دەسەڵاتی نیشتمانیی فەلەستین|دەسەڵاتی نیشتمانی فەلەستیندایە]]. چوار شوێنی نیشتەجێبوونی ئیسرائیل وەک بەشێک لە پلانی یەکلایەنەی ئیسرائیل لە ساڵی ٢٠٠٥ چۆڵکران. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * [https://web.archive.org/web/20061223052603/http://www.pnic.gov.ps/english/geography/Residential_%20gatherings.html دابەشبوونی ئیداری لە خاکەکانی فەلەستین] {{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Jenin Governorate}} {{تووڵی دەروازە|سیاسەت|جوگرافیا|فەلەستین}} {{سیاسەت-کۆلکە}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{فەلەستین-کۆلکە}} [[پۆل:پارێزگاکانی دەسەڵاتی نیشتیمانی فەلەستین لەکەناری ڕۆژاوا]] [[پۆل:پارێزگای جەنین]] cwpfgv9jb28l36nsj4o8qun5ontk12n 0 281466 1688129 1687736 2026-10-16T18:01:59Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی دەروازەی [[دەروازە:ئیتاڵیا|ئیتاڵیا]] 1688129 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{داتابۆکس|بەند=Q127254}} '''پاپا ئەسکەندەری حەوتەم''' ({{Langx|it|Alessandro VII}} ; ١٣ی شوباتی ١٥٩٩{{Spaced ndash}}٢٢ی ئایاری ١٦٦٧)، لەدایکبووی '''فابیۆ چیگی'''، سەرۆکی [[کڵێسای کاتۆلیک|کەنیسەی کاسۆلیکی]] و فەرمانڕەوای دەوڵەتانی پاپا بووە لە ٧ی نیسانی ١٦٥٥ تا مردنی، لە مانگی ئایاری ١٦٦٧.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Williams|یەکەم=George L.|سەردێڕ=Papal Genealogy: The Families and Descendants of the Popes|بڵاوکەرەوە=McFarland & Company|ساڵ=١٩٩٨|پەڕەکان=١١٤}}</ref> ئەو وەک جێگری نوێنەری پاپا دەستی بە کارەکانی کردووە و پۆستی دیپلۆماسی جۆراوجۆری لە کورسی پیرۆزدا ھەبووە. لە ساڵی ١٦٣٤ وەک قەشە دەستنیشانکرا، لە ساڵی ١٦٣٥ بووەتە قەشەی ناردۆ. دواتر لە ساڵی ١٦٥٢ گواسترایەوە، و بوو بە قەشەی ئیمۆلا. پاپا ئینۆسێنت دەیەم لە ساڵی ١٦٥١دا کردە وەزیری دەرەوە و لە ساڵی ١٦٥٢دا وەک کاردیناڵ دەستنیشانکرا. لە سەرەتای پاپایەتیدا، ئەسکەندەر کە لە کاتی ھەڵبژاردنیدا وەک دژە [[خزمگەریەتی|خزمایەتی]] سەیر دەکرا، بە سادەیی دەژیا؛ بەڵام دواتر کارەکانی بە کەسوکارەکانی بەخشی و لە کۆتاییدا دەستیان بەسەر ئیدارەکەیدا گرت. ئیدارەکەی کار دەکات بۆ پشتگیریکردنی [[عیساییەکان]]. بەڵام پەیوەندییەکانی ئیدارەکەی لەگەڵ فەرەنسا بەھۆی خۆلێدانەکانی لەگەڵ دیپلۆماتکارانی فەرەنسادا ئاڵۆز بوو. ئەسکەندەر حەزی لە تەلارسازی بووە و پشتگیری لە پڕۆژە جیاوازەکانی شارەکانی [[ڕۆما]] کردووە. ھەروەھا شیعری نووسیوە و پاڵپشتی ھونەرمەندانی کردووە کە ڕازاندنەوەی کڵێساکانیان فراوانتر کردووە. نووسینە تیۆلۆژییەکانی باس لە ھێلیۆسێنتریزم و چەمکی بێگەردیان لەخۆگرتبوو. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == ** [https://web.archive.org/web/20081020075915/http://www.saintpetersbasilica.org/Monuments/AlexanderVII/AlexanderVII.htm Monument to Alexander VII by Bernini] in St Peter's Basilica * [https://penelope.uchicago.edu/Thayer/E/Gazetteer/People/Pope_Alexander_VII/Montor_bio*.html Biography by Montor] (from the Lives and Times of the Popes, 10 vols. , 1911) * [https://web.archive.org/web/20160404121316/https://www.italoeuropeo.com/focus/history/792-the-chigi-palace-in-aricia-rome The Chigi Palace (Aricia)], built for Agostino Chigi, Prince of Farnese by Carlo Fontana (1664–1672). Retrieved: 19ی ئازاری ٢٠١٦. * Publications by or about Pope Alexander VII at VD 17 * <nowiki>http://www.newadvent.org/cathen/01294a.htm</nowiki> CE * {{German National Library portal|118647989}} * [http://www.tripota.uni-trier.de/single_picture.php?signatur=121_port_0057 Tripota – Trier portrait database] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240914005518/https://tripota.uni-trier.de/single_picture.php?signatur=121_port_0057 |date=١٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٤ }} ** [http://www.lwl.org/westfaelische-geschichte/portal/Internet/finde/langDatensatz.php?urlID=5491&url_tabelle=tab_person Portal of Westphalian History] {{پۆلی کۆمنز|Alexander VII}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|ئەورووپا|مێژوو|ئیتاڵیا}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} [[پۆل:پاپاکان]] [[پۆل:مردووانی ١٦٦٧]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٥٩٩]] [[پۆل:وتارەکان بە دەقی زمانی لاتینی]] mrny3hro6mz8sw9mlnqbfcjneom791v 0 281504 1688221 1687815 2026-10-16T20:07:57Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688221 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} '''پای ئەمریکی ٢''' ({{بە ئینگلیزی|American Pie 2}}) فیلمێکی کۆمیدی ئەمریکییە، و لەلایەن کۆمپانیای [[یوونیڤەرساڵ پیکچەرز]] لە ساڵی ٢٠٠١ بڵاوکرایەوە. کاری دەرھێنانی لەلایەن دەرھێنەر جیمز بی. ڕۆجەرز بۆکراوە. داھاتی فیلمەکە بریتیبوو لە ٢٤٦٬٩ ملیۆن دۆلار.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٢ی شوباتی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ھۆڵیوود|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|فیلم|دەیەی ٢٠٠٠|کالیفۆڕنیا|کۆمیدیا}} {{فیلم-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠٠٠]] [[پۆل:فیلمەکانی دەیەی ٢٠٠٠ بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٠١]] [[پۆل:فیلمە ھاوڕێییە کۆمیدییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە پاشکۆیە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی یوونیڤەرساڵ پیکچەرز]] 6cvv8cww7qp36gqmmahkyud8ygpsgzq 0 281622 1688346 1685846 2026-10-16T20:34:33Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688346 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''خوشکی خراپ'''، فیلمێکی درامای ئەمریکییە. لە ڕێکەوتی ٢٩ی ئازاری ١٩٣١ لە ئەمریکا بڵاوکراوەتەوە، و کاری دەرھێنانی لەلایەن ھۆبارت ھێنلی بۆ کراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٣ی شوباتی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} {{پۆلی کۆمنز|Bad Sister (1931 film)}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ١٩٣٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ١٩٣١]] [[پۆل:فیلمە ڕەش و سپییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی یوونیڤەرساڵ پیکچەرز]] 02hplajm6lzyemzh6f0qn1kt194tmar 0 281783 1688335 1686332 2026-10-16T20:30:32Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688335 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''دوای ئۆدیسە'''، فیلمێکی درامای یۆنانییە. لە بەرواری ١ی شوباتی ٢٠٢٤ لە یۆنان بڵاوکراوەتەوە، و کاری دەرھێنانی لەلایەن نیکۆس پەرەکیس بۆ کراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٣ی شوباتی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە کەنەدییەکانی دەیەی ٢٠٢٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٤]] [[پۆل:فیلمە کەنەدییەکان بە زمانی فەرەنسی]] [[پۆل:فیلمە کەنەدییەکان بەزمانی ئیتاڵی]] hd02g36nexqy6815ca7d3f7j00hei5a 0 281878 1688287 1686829 2026-10-16T20:20:05Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688287 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''دەرفەتەکانی کارییەر'''، فیلمێکی کۆمیدی ڕۆمانسی ئەمریکییە. لە ڕێکەوتی ٢٩ی ئازاری ١٩٩١ لە ئەمریکا بڵاوکراوەتەوە، و کاری دەرھێنانی لەلایەن برایان گۆردۆن بۆ کراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٤ی شوباتی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} ‏ {{تووڵی دەروازە|ھۆڵیوود|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|فیلم|دەیەی ١٩٩٠|کۆمیدیا}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ١٩٩٠]] [[پۆل:فیلمەکانی دەیەی ١٩٩٠ کە بە زمانی ئینگلیزین]] [[پۆل:فیلمەکانی ١٩٩١]] [[پۆل:فیلمەکان کە لەلایەن تۆماس نیومانەوە تۆمارکراون]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە ویلایەتی جۆرجیا وێنەیان گیراوە]] [[پۆل:فیلمەکانی یوونیڤەرساڵ پیکچەرز]] b0i2if43clp2g6v0oh13nscxq3gxsvm 0 282084 1688280 1686835 2026-10-16T20:19:05Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688280 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''دەروازەکانی چارەنووس'''، فیلمێکی درامای ئەمریکییە. لە ڕێکەوتی ٢٨ی شوباتی ١٩١٧ لە ئەمریکا بڵاوکراوەتەوە، و کاری دەرھێنانی لەلایەن چارڵس سویکارد بۆ کراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٤ی شوباتی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ١٩١٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ١٩١٧]] [[پۆل:فیلمە ڕەش و سپییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی یوونیڤەرساڵ پیکچەرز]] 6j9a4b2j48jhdsmp5nzxu2fa1qtmqrn 0 282128 1688348 1685844 2026-10-16T20:34:53Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688348 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''خوشکان دەرچن'''، فیلمێکی میوزیکاڵی ئەمریکییە. لە ڕێکەوتی ٢ی ئەیلوولی ١٩٤٢ لە ئەمریکا بڵاوکراوەتەوە، و کاری دەرھێنانی لەلایەن ئێدوارد ف. کڵاین بۆ کراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٤ی شوباتی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ١٩٤٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ١٩٤٢]] [[پۆل:فیلمە ڕەش و سپییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە کۆمیدییە مۆسیقییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی یوونیڤەرساڵ پیکچەرز]] ev3nrachhfbbtnounjaw43z5blw66tj 0 282226 1688323 1686345 2026-10-16T20:28:42Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688323 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''دوای یانگ'''، فیلمێکی زانستی خەیاڵی ئەمریکییە. لە ڕێکەوتی ٤ی ئازاری ٢٠٢٢ لە ئەمریکا بڵاوکراوەتەوە، و کاری دەرھێنانی لەلایەن کۆگۆنادا بۆ کراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٤ی شوباتی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} {{تووڵی دەروازە|ھۆڵیوود|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|فیلم|دەیەی ٢٠٢٠}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠٢٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٠ بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢١]] [[پۆل:فیلمەکانی ئەی ٢٤]] [[پۆل:فیلمە سەربەخۆیە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی خێزان]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە داھاتوودا داندراون]] n59lt5kibc5z5cixci4ut5pkyhe4kw5 0 282229 1688328 1686340 2026-10-16T20:29:22Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688328 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''دوای پێکدادانمان'''، فیلمێکی درامای ڕۆمانسی ئەمریکییە. لە ڕێکەوتی ٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٠ لە ئەمریکا بڵاوکراوەتەوە، و کاری دەرھێنانی لەلایەن ڕۆجێر کۆمبل بۆ کراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٤ی شوباتی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} {{تووڵی دەروازە|ھۆڵیوود|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|فیلم|دەیەی ٢٠٢٠}} [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٠]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠٢٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٠ بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمە درامییە ڕۆمانسییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە پاشکۆیە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان لەسەر بنەمای ڕۆمانە ڕۆمانسییەکان]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی بەھۆی پەتای کۆڤید-١٩ دواخراون]] [[پۆل:فیلمەکان کە لە ئەتلەنتا وێنەیان گیراوە]] tr0u1el1wh0pnc278p9wzc93sbj9ujm 0 282230 1688327 1686341 2026-10-16T20:29:12Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688327 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''دوای ڕاستی: زانیاری ھەڵە و نرخی ھەواڵی ساختە'''، فیلمێکی دۆکیومێنتاری ئەمریکییە. لە ڕێکەوتی ١٩ی ئازاری ٢٠٢٠ لە ئەمریکا بڵاوکراوەتەوە، و کاری دەرھێنانی لەلایەن ئەندرۆ ڕۆسی بۆ کراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٤ی شوباتی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٠]] [[پۆل:فیلمە تەلەڤیزیۆنییەکانی ٢٠٢٠]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠٢٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٠ بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمەکان سەبارەت بە تۆڕی کۆمەڵایەتی]] ax87niz4e9u85gcin218y19ktgwxp89 0 282231 1688334 1686333 2026-10-16T20:30:22Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688334 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''دوای ئەم مردنە'''، فیلمێکی ترسناکی ئەمریکییە. لە ڕێکەوتی ٣ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٣ لە ئەمریکا بڵاوکراوەتەوە، و کاری دەرھێنانی لەلایەن جێیسۆن سوتو بۆ کراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٤ی شوباتی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} {{پۆلی کۆمنز|After This Death}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠٢٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٠ بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمەکانی داھاتوو]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی ٢٠٢٥]] [[پۆل:فیلمە ئینگلیزییەکانی ٢٠٢٥]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٥]] [[پۆل:فیلمە فرە زمانە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە درامییە ڕۆمانسییە ئەمریکییەکان]] 9et3e8bgcd2oc9bjyunnrgek8vzdyki 0 282232 1688326 1686342 2026-10-16T20:29:02Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688326 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''دوای ڕاوکردن'''، فیلمێکی درامای ئەمریکییە. لە ڕێکەوتی ١٨ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢ لە ئەمریکا بڵاوکراوەتەوە، و کاری دەرھێنانی لەلایەن ڕۆبێرت مەکھۆڵەند بۆ کراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٤ی شوباتی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} {{پۆلی کۆمنز|After the Hunt}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠٢٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٠ بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمە ئیتاڵییەکانی دەیەی ٢٠٢٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ئەمازۆن ئێم جی ئێم ستۆدیۆز]] [[پۆل:فیلمە ھەستبزوێنە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان لە بەرھەمھێنانی برایان گرەیزەر]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە لەندەن وێنەیان گیراوە]] [[پۆل:فیلمەکانی ئیمەیجن ئینتەرتەیمێنت]] [[پۆل:فیلمەکانی داھاتوو]] [[پۆل:فیامەکانی مێترۆ-گۆلدوین مایەر]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٥]] [[پۆل:فیلمە ھەستبزوێنە دەروونییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:ئەو فیلمانەی لە ٢٠١٩ داندراون]] [[پۆل:فیلمەکانی پەیوەست بە لەشفرۆشەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی ٢٠٢٥]] [[پۆل:فیلمە ئینگلیزییەکانی ٢٠٢٥]] [[پۆل:فیلمە ئیتاڵییەکان بە زمانی ئینگلیزی]] q9ki3a2wxr9etgjxp13qma3mr5tgw9n 0 282233 1688324 1686344 2026-10-16T20:28:52Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688324 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''دوای ھەموو شتێک'''، فیلمێکی درامای ڕۆمانسی ئەمریکییە. لە ڕێکەوتی ٢٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٣ لە ئەمریکا بڵاوکراوەتەوە، و کاری دەرھێنانی لەلایەن کاستیل لاندۆن بۆ کراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٤ی شوباتی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} {{تووڵی دەروازە|ھۆڵیوود|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|فیلم|دەیەی ٢٠٢٠}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠٢٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٠ بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٣]] [[پۆل:فیلمە درامییە ڕۆمانسییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە پاشکۆیە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان کە ڕووداوەکانیان لە پورتوگالە]] 73nyues778jzfynqki3db8vlri9hz6n 0 282234 1688331 1686337 2026-10-16T20:29:52Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688331 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''دوای خۆشبەختی ھەمیشەیی'''، فیلمێکی درامای ڕۆمانسی ئەمریکییە. لە ڕێکەوتی ٧ی ئەیلوولی ٢٠٢٢ لە ئەمریکا بڵاوکراوەتەوە، و کاری دەرھێنانی لەلایەن کاستیل لاندۆن بۆ کراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٤ی شوباتی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} {{تووڵی دەروازە|ھۆڵیوود|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|فیلم|دەیەی ٢٠٢٠}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠٢٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٠ بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٢]] [[پۆل:فیلمە درامییە ڕۆمانسییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمە پاشکۆیە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان لەژێر کاریگەری پەتای کۆڤید-١٩]] 3cq3k29ffyoe89j8xu40gov3o481rjt 0 282235 1688329 1686339 2026-10-16T20:29:32Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688329 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''دوای مردن'''، فیلمێکی ترسناکی ئەمریکییە. لە ڕێکەوتی ٢٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣ لە ئەمریکا بڵاوکراوەتەوە، و کاری دەرھێنانی لەلایەن ڕۆبی پی. ھال بۆ کراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٤ی شوباتی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠٢٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٣]] [[پۆل:فیلمە بەڵگەنامەیییە ئەمریکییەکان]] qxm5ia6go4egrt32ctt6bo6cb1hscrj 0 282236 1688333 1686334 2026-10-16T20:30:12Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688333 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''دوای ئەمریکا'''، فیلمێکی کارداری ئەمریکییە. لە ڕێکەوتی ١٥ی ئەیلوولی ٢٠٢١ لە ئەمریکا بڵاوکراوەتەوە، و کاری دەرھێنانی لەلایەن جەیک پالتارۆ بۆ کراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٤ی شوباتی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠٢٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٠ بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢١]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی پەیوەست بە ئێڵ جی بی تی]] [[پۆل:فیلمەکانی دەربارەی ترانسجێندەری کوڕن]] hd98ti8851guq87hboiqufmod9s009j 0 282244 1688332 1686336 2026-10-16T20:30:02Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688332 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''دوای خۆر'''، فیلمێکی درامای ئەمریکییە. لە ڕێکەوتی ٢١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٢ لە ئەمریکا بڵاوکراوەتەوە، و کاری دەرھێنانی لەلایەن شارلۆت وێڵس بۆ کراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٤ی شوباتی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} {{پۆلی کۆمنز|Aftersun}} {{شریتی دەروازە|ھۆڵیوود|تورکیا|فیلم|دەیەی ٢٠٢٠}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠٢٠]] [[پۆل:فیلمە بەریتانییەکانی دەیەی ٢٠٢٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٠ بە زمانی ئینگلیزی]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٢]] [[پۆل:فیلمەکانی ئەی ٢٤]] [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی پەیوەست بە ئێڵ جی بی تی]] [[پۆل:فیلمەکان دەربارەی ھاوڕێیەتی باوک و کچ]] [[پۆل:فیلمەکانی پەیوەست بە لەشفرۆشەکان]] [[پۆل:فیلمە سکۆتلەندییەکان]] f9ba2vdx7eryobpwymwcxua70gfm5jm 0 282367 1688288 1686828 2026-10-16T20:20:15Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688288 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''دەرفەتە درێژەکە'''، فیلمێکی وێستێرنی ئەمریکییە. لە ڕێکەوتی ٢٢ی تشرینی یەکەمی ١٩٢٢ لە ئەمریکا بڵاوکراوەتەوە، و کاری دەرھێنانی لەلایەن جاک کۆنوەی بۆ کراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٥ی شوباتی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} {{پۆلی کۆمنز|The Long Chance}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ١٩٢٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ١٩٢٢]] [[پۆل:فیلمە ڕەش و سپییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی یوونیڤەرساڵ پیکچەرز]] coj01k0p3hpcm9z5gimdbhxpscll106 0 282529 1688211 1687887 2026-10-16T20:06:17Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688211 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''سندوقی مۆسیقای جینی'''، فیلمێکی مۆسیقی ئەمریکییە. لە ڕێکەوتی ١٦ی شوباتی ١٩٤٢ لە ئەمریکا بڵاوکراوەتەوە، و کاری دەرھێنانی لەلایەن ھارۆڵد یانگ بۆ کراوە. داھاتی فیلمەکە بڵاو نەکراوەتەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٥ی شوباتی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ١٩٤٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ١٩٤٢]] [[پۆل:فیلمە ڕەش و سپییە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی یوونیڤەرساڵ پیکچەرز]] d6kqukgzdsmpq99r4p5ap36gfs6p3ip 0 282886 1688602 1588777 2026-10-17T07:35:56Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (تەکنۆلۆژیا-کۆلکە، فەلسەفە-کۆلکە) 1688602 wikitext text/x-wiki '''پۆزیتیڤیزم''' یا '''ئەرێنیخوازی'''<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=سەجادی|یەکەم=بەختیار|سەردێڕ=فەرھەنگی زاراوەی ڕەخنەیی|بڵاوکەرەوە=ماڵی وەفایی}}</ref> قوتابخانەیەکی فەلسەفییە بەم ھەڵوێستەوە کە [[مەعریفەت|ماریفەتی]] ڕەسەن و ڕاستەقینە یەکێ لەم دوو دۆخەی ھەیە: یا [[تۆتۆلۆژی|ڕاستبوونی دەگەڕێتەوە بۆ پێناسەکەی]]، وە یا «پۆزیتیڤ»ە – بەو مانایە کە [[فاکت|فەکتی]] [[پێشینی و پاشینی|پاشینییە]] کە ئەقڵ لە [[ئەزموون|ئەزموونی]] [[ھۆشە|ھەستەکی]] دەری کێشاوە. ڕێگاکانی تری بەدەستھێنانی ماریفەت وەک [[بەبیناوھێنان|بیناو (کەشف و شوھوود)]] و [[لەخۆڕوانی|بۆناوخۆڕوانین]] و [[ئیمان|ئیمانی دینی]]، ڕەت دەکرێنەوە و، بێمانا لەبەرچاو دەگیرێن.<ref name=":0">[[:en:Positivism|(Positivism (enwiki]]</ref> پۆزیتیڤیزم جەخت لە گرنگایەتیی شیکردنەوەی ماتماتیکی و لۆژیکی دەکات و، پشت بە داتای ھەستەکی دەبەستێ و، ئەزموونگەلی سوبژەکتیڤ ڕەت دەکاتەوە و، دەڵێ تەنیا ئەو مەعریفەتە بەبڕست و جێی باوەڕە کە بە [[میتۆدی زانستی]] بە دەست ھاتبێ. ھیچ تیۆرییەکی فەلسەفی نییە کە ئەوەندەی پۆزیتیڤیزم نێوانی لەگەڵ زانستی مۆدێرندا خۆش بێ. پۆزیتیڤیستەکانیش وەکوو زاناکانی بوارە زانستییەکان، [[قەزیە (لۆژیک)|قەزیەکان]] و [[تێگەیشتە|تێگەیشتەکانی]] [[دین]] و [[مێتافیزیک]] بە بێمانا و [[ھەڵیتوپەڵیت]] دەزانن و، لایان وایە دەبێ واز لە ھەموو شێوەکانی ھزر و ئەندێشەی نازانستی بھێنرێت. دەڵێن پێویستە بە قازانجی زانست ڕێگای مەعریفەت بە ھەموو شێوەکانی تری بیرکردنەوە چۆڵ بکرێ.<ref name=":1">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Mautner|یەکەم=Thomas|سەردێڕ=Dictionary of Philosophy|بڵاوکەرەوە=Penguin Books|پەڕەکان=٤٨١,٤٨٢}}</ref> بە گوێرەی تیۆرییە پۆزیتیڤیستییەکانی مەعریفەت، بنەڕەتی مەعریفەت لە کۆتاییدا ھەر ئەزموونی ھەستەکییە و بەس. مەعریفەت ھیچ جۆرێکی تری نییە. لێپرسینەوە و لێکۆڵینەوەی ڕاستەقینە و جێی باوەڕ تەنیا ئەوەیە کە بە تەنگ وەسفکردن و ڕوونکردنەوەی فەکتە ئەزموونییەکانەوە بێ.<ref name=":1" /> بۆچوونە پۆزیتیڤیستییەکان لە مێژووی ھزری ڕۆژاواییدا چەندین جار سەریان ھەڵداوە و دووپات بوونەتەوە، بەڵام پۆزیتیڤیزمی نوێ، بەند بە بەندی، لە لایەن [[ئۆگست کۆنت]] -ەوە ھێنراوەتە زمان و، ئەو بە یەکەم فەیلەسووفی پۆزیتیڤیست دادەنرێ، ھەرچەند، دەکرێ [[ئیمپیریزم|ئیمپیریستگەلێک]] وەکوو [[فرانسیس بەیکن|فرانسیس بەیکۆن]] و [[دەیڤد ھیووم|دەیڤید ھیووم]] -یش بە پۆزیتیڤیست بژمێردرێن. کۆنت پێی وا بوو لە کۆمەڵگاشدا، وەکوو جیھانی فیزیکی، [[یاسای زانستی|یاسا زانستییەکان]] حاکمن. دوای کۆنت، قوتابخانەگەلی پۆزیتیڤیستی لە [[لۆژیک]] و [[سایکۆلۆجی|سایکۆلۆژی]] و [[ئابوورناسی]] و [[مێژوونوسی]] و بوارەکانی تردا پەیدا بوون. بە شێوەی گشتی، پۆزیتیڤیستەکان تێدەکۆشن [[میتۆدی زانستی]] لە بوارەکەی خۆیاندا بە کار بێنن.<ref name=":0" /><ref name=":1" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}}{{پۆلی کۆمنز|Positivism}} {{تووڵی دەروازە|تەکنۆلۆژیا|زانست|فەلسەفە|کۆمەڵگا}} {{تەکنۆلۆژیا-کۆلکە}} {{فەلسەفە-کۆلکە}} [[پۆل:فەلسەفەی سەدەی ١٩یەم]] [[پۆل:تیۆرە ئیپیستمۆلۆژییەکان]] [[پۆل:فەلسەفەی یاسا]] [[پۆل:فەلسەفەی زانست]] [[پۆل:فەلسەفەی زانستە کۆمەڵایەتییەکان]] [[پۆل:زانستە کۆمەڵایەتییەکان]] [[پۆل:فەلسەفەی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:بیردۆزی زانستی]] 42dmh6weplctk6q8cylr1lyjhf0ekhh 0 283073 1688519 1649405 2026-10-17T04:35:08Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، عێراق-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە) 1688519 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناو = پڕکانی | ناوی_فەرمی = | ناوی_خۆماڵی = | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = '''[[گوند]]''' <!--- وێنەکان، ناسناو، دروشم ---> | وێنە = | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_ئاڵا = | قەبارەی_ئاڵا = 300px | وێنەی_مۆر = | قەبارەی_مۆر = | وێنەی_نیشان = | قەبارەی_نیشان = | ناسناو = | دروشم = <!-- نەخشەکان و شوێنی جوگرافیایی ------> | وێنەی_نەخشە = {{Infobox mapframe | zoom=12 |coord= {{Coord| 35.71508| 44.09596}}}} | قەبارەی_نەخشە =200px | شرۆڤەی_نەخشە = '''گوندی پڕکانی''' | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region#Iraq#Asia | ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = top | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[باشووری کوردستان]]دا##جێگە لە [[عێراق]]دا##جێگە لە [[ئاسیا]]دا | بەرزونزمیی_دەرزیی_نەخشە = ١ | پۆتانەکان = {{coord| 35.71508| 44.09596 |region:IQ|display=inline,title}} | دەرزیی_دیاریکردنی_پۆتانەکان = <!-- شوێن ------------------> | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[ھەرێم]] | ناوی_دابەشکراو١ = {{ئاڵا| کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://gov.krd/information-and-services/press-material/|سەردێڕ= ئاڵای ھەرێمی کوردستان |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئابی ٢٠٢٣}}</ref>{{ھن}}[[باشووری کوردستان]]{{ھن}}([[ناوچە جێناکۆکەکانی عێراق|ناوچە جێناکۆکەکان]])<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://gov.krd/kagb/|سەردێڕ= دەستەی گشتی ناوچە کوردستانییەکانی دەرەوەی ھەرێم|بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئابی ٢٠٢٣}}</ref> | جۆری_دابەشکراو٢ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[پارێزگای کەرکووک]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[قەزای دووبز]] | جۆری_دابەشکراو٤ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٤ = [[ناحیەی سەرگەڕان]] <!-- دامەزران ---------------> | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | سەردێڕی_دامەزران١ = | ڕێکەوتی_دامەزران١ = | سەردێڕی_لەناوچوون = | ڕێکەوتی_لەناوچوون = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = <!-- ڕێبەرەکان، شێوازی دەسەڵات ---> | پەراوێزەکانی_دەسەڵات = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک١ = | ناوی_سەرۆک١ = | سەرناوی_سەرۆک٢ = | ناوی_سەرۆک٢ = <!-- ڕووبەر ----------------------> | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | ڕووبەری_وشکایی_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_لەسەددا = | ڕووبەری_شاری_بە_کم٢ = | ڕووبەری_لادێیی_بە_کم٢ = <!-- بەرزایی ---------------------> | بەرزایی_بە_م = ٢٧٦ | بەرزترین_بەرزایی_بە_م = | نزمترین_بەرزایی_بە_م = <!-- ژمارەی_دانیشتووان ----------------> | ژمارەی_دانیشتووان = | دانیشتووان_لە = | چڕیی_دانیشتووان_بە_کم٢ = | مەزندەی_دانیشتووان = | مەزندەی_دانیشتووان_لە = | دانیشتووانی_شاری = | چڕیی_دانیشتووانی_شاری_بە_کم٢ = | دانیشتووانی_لادێیی = | چڕیی_دانیشتووانی_لادێیی_بە_کم٢ = | سەرناوی_دانیشتووان = | ئاگاداریی_دانیشتووان = <!-- دانیشتوواناسی (بەشی ١) --------> | جۆری_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] و [[ئایین]] | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمانی کوردی|کوردی]]([[کوردیی ناوەندی|سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئیسلام]]([[سوننە]]) | سەرناوی٣_دانیشتووانناسی١ = [[بنەمای پەرەسەندنی مرۆڤی|ب پ م]](٢٠١٧) | زانیاریی٣_دانیشتووانناسی١ = ٠٬٧٥٨<ref name="GlobalDataLab">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://hdi.globaldatalab.org/areadata/shdi/|سەردێڕ=Sub-national HDI - Area Database - Global Data Lab|وێبگە=hdi.globaldatalab.org|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی ئەیلوولی ٢٠١٨}}</ref><br/>{{color|#0c0|بەرز}} · ٢٦مین <!-- کاتناوچە --------------> | کاتناوچە١ = [[ناوچەی کاتی]] | جیاوازی١_لە_utc = +٣:٣٠ | کاتناوچە١_DST = [[ھاوین]] | جیاوازی١_لە_DST = +٤:٣٠ <!-- کۆدی_پۆستە، کۆدی_ناوچە ---> | جۆری_کۆدی_پۆستە = | کۆدی_پۆستە = | جۆری_کۆدی_پۆستە٢ = | کۆدی_پۆستە٢ = | جۆری_کۆدی_ناوچە = [[تەلەفۆن]] | کۆدی_ناوچە = ٠٠٩٦٤ <!-- وێبگە، پەراوێزەکان --------> | وێبگە = | پەراوێزەکان = }} '''پڕکانی''' (''{{lang-ar| برکاني}})، ({{lang-en| Prkani }}'') یەکێکە لە گوندەکانی [[ناحیەی سەرگەڕان]]، [[قەزای دووبز]]، [[پارێزگای کەرکووک]]، [[باشووری کوردستان]]، لە [[عێراق]]([[ناوچە جێناکۆکەکانی عێراق|ناوچە جێناکۆکەکان]]).<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = جوگرافیای کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/files/books/2010/19922.PDF?ver=129815958210000000 | ڕێکەوتی سەردان = ١ی ئایاری ٢٠٢٤ | نووسەر = دکتۆر عبدوڵڵا غفور | زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]] | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ٢٤ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٥ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20250124052556/https://www.kurdipedia.org/files/books/2010/19922.PDF?ver=129815958210000000 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = کوردستان دابەشی کارگێری و ترێتۆری 1927-1997 | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2014033100400797421&lng=1 | ڕێکەوتی سەردان = ١ی ئایاری ٢٠٢٤ | نووسەر = دکتۆر عبدوڵڵا غەفوور | زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]] | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ٩ی ئایاری ٢٠٢٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20240509082807/https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2014033100400797421&lng=1 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = ماددەی ١٤٠ | ناونیشان = http://www.com140.com/pdf/karkok%20morahalin.pdf | ڕێکەوتی سەردان = ١ی ئایاری ٢٠٢٤ | زمان = [[زمانی عەرەبی|عەرەبی]] | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ٩ی ئایاری ٢٠٢٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20240509082804/http://www.com140.com/pdf/karkok%20morahalin.pdf |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> دەکەوێتە باکووری شارۆچکەی [[سەرگەڕان]] بە دووری (٢٧)کم.<ref>https://www.geonames.org/99237/republic-of-iraq.html</ref> == ناو == == جوگرافیا == گوندی '''پڕکانی''' ھاوسنوورە لەگەڵ: * لە باکوورەوە گوندی [[مەخشوومە]]. * لە باشوورەوە گوندی [[خازڕەگ]]. * لە ڕۆژھەڵاتەوە گوندی [[قەرغەتووی کۆن]]. * لە ڕۆژئاواوە گوندی [[خەسرەو بوڵاق]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = پڕکانی | ناونیشان = https://www.openstreetmap.org/node/2486472585 |ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی شوباتی ٢٠٢٣| نووسەر = openstreetmap |زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]]}}</ref> == مێژوو == == دانیشتوان == دانیشتوانی ئەم گوندە لە نەتەوەی [[کورد]] پێکهاتووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = پێکھاتەی نەتەوەیی دانیشتوان لە باشووری کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/files/books/2010/19861.PDF?ver=129816712610000000 | ڕێکەوتی سەردان = ١ی ئایاری ٢٠٢٤ | نووسەر = دکتۆر عبدوڵڵا غەفوور | زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]] | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ٩ی ئابی ٢٠٢٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20240809161721/https://www.kurdipedia.org/files/books/2010/19861.PDF?ver=129816712610000000 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> * لە سەرژمێری دانیشتوانی ساڵی ١٩٥٧ی عێراقدا ژمارەی دانیشتوانی ئەم گوندە (١٨٤) کەس بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = گوندەکانی باشووری کوردستان لە سەرژمێری دانیشتوانی عێڕاقدا - ١٩٥٧، | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/files/books/2021/394960.PDF?ver=132724670930000000 | ڕێکەوتی سەردان = ١ی ئایاری ٢٠٢٤ | نووسەر = دکتۆر عبدوڵڵا غەفوور | زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]] | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ٢٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20221127031704/https://www.kurdipedia.org/files/books/2021/394960.PDF?ver=132724670930000000 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> * لە سەرژمێری دانیشتوانی ساڵی ١٩٧٧ی عێراقدا ژمارەی دانیشتوانی ئەم گوندە (-) کەس بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = گوندەکانی باشووری کوردستان لە سەرژمێری دانیشتوانی عێڕاقدا - ١٩٧٧ | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/files/books/2011/62722.PDF?ver=129817313510000000 | ڕێکەوتی سەردان = ١ی ئایاری ٢٠٢٤ | نووسەر = دکتۆر عبدوڵڵا غەفوور | زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]] | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ٢٢ی ئەیلوولی ٢٠٢٥ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20250922210517/https://www.kurdipedia.org/files/books/2011/62722.PDF?ver=129817313510000000 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == ئەمانەش ببینە == * [[ناحیەی سەرگەڕان]] * [[قەزای دووبز]] * [[پارێزگای کەرکووک]] * [[پێڕستی گوندەکانی پارێزگای کەرکووک]] == سەرچاوەکان == {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا|عێراق|کوردستان}} {{گوندەکانی قەزای دووبز}} {{سەرچاوەکان}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{عێراق-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:پارێزگای کەرکووک]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای کەرکووک]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] [[پۆل:ناوچە جێناکۆکەکانی عێراق]] 7mk3n41ovqx06krgh0nwa00kwf71o1x 0 283593 1688099 1526716 2026-10-16T16:38:07Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (سیاسەت-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688099 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} '''پرۆژەی ٢٠٢٥''' (ھەروەھا بە '''پرۆژەی گواستنەوەی سەرۆکایەتی ٢٠٢٥''' ناسراوە)<ref name="about2025">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=About Project 2025 |ڕێکەوت=٦ی شوباتی ٢٠٢٣|ناونیشان=https://www.project2025.org/about/about-project-2025/ |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20231113043744/https://www.project2025.org/about/about-project-2025/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٣ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٣|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٣|بڵاوکەرەوە=The Heritage Foundation}}</ref> دەستپێشخەرییەکی سیاسییە بۆ داڕشتنەوەی [[حکوومەتی فیدراڵی ئەمریکا|حکومەتی فیدڕاڵی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] و چڕکردنەوەی [[دەسەڵاتی جێبەجێکار|دەسەڵاتی جێبەجێکردن]] بە قازانجی [[ڕاستڕەوی|سیاسەتە ڕاستڕەوەکان]]. ئەم پلانە لە نیسانی ٢٠٢٣ لەلایەن دامەزراوەی ھێریتەجەوە بڵاوکرایەوە، کە بنکەیەکی بیری [[شۆپپارێزی لە ئەمریکا|پارێزگارانەی ئەمریکییە]]، لە چاوەڕوانی بردنەوەی [[دۆناڵد ترامپ]] لە [[ھەڵبژاردنی سەرۆکایەتیی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا (٢٠٢٤)|ھەڵبژاردنی سەرۆکایەتی ٢٠٢٤]].<ref name="Haberman, Savage & Swan 2023">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین١=Haberman |یەکەم١=Maggie |بەستەری نووسەر=Maggie Haberman |دوایین٢=Savage |یەکەم٢=Charlie |بەستەری نووسەر٢=Charlie Savage (author) |دوایین٣=Swan |یەکەم٣=Jonathan |بەستەری نووسەر٣=Jonathan Swan |ڕێکەوت=١٧ی تەممووزی ٢٠٢٣|سەردێڕ=Trump and Allies Forge Plans to Increase Presidential Power in 2025 |ناونیشان=https://www.nytimes.com/2023/07/17/us/politics/trump-plans-2025.html |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20231113042523/https://www.nytimes.com/2023/07/17/us/politics/trump-plans-2025.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٣ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٣|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٣|ئیش=[[The New York Times]]}}</ref><ref name="Mascaro-2023">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Mascaro |یەکەم=Lisa |ڕێکەوت=٢٩ی ئابی ٢٠٢٣|سەردێڕ=Conservative Groups Draw Up Plan to Dismantle the US Government and Replace It with Trump's Vision |ناونیشان=https://apnews.com/article/election-2024-conservatives-trump-heritage-857eb794e505f1c6710eb03fd5b58981 |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230922112031/https://apnews.com/article/election-2024-conservatives-trump-heritage-857eb794e505f1c6710eb03fd5b58981 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٢ی ئەیلوولی ٢٠٢٣|ڕێکەوتی سەردان=٢١ی ئەیلوولی ٢٠٢٣|بڵاوکەرەوە=[[Associated Press]] |وتەگێڕانەوە=While many of the Project 2025 proposals are inspired by Trump, they are being echoed by GOP rivals Ron DeSantis and Vivek Ramaswamy and are gaining prominence among other Republicans.}}</ref> نۆیەمین خولی زنجیرەی «بەڵێننامە بۆ سەرکردایەتی»ی دامەزراوەی ھێریتەج، پرۆژەی ٢٠٢٥ بنیاتنراوە لەسەر تێگەیشتنێکی جێی مشتومڕ لە تیۆری یەکێتی جێبەجێکردن کە دەڵێت تەواوی لقی جێبەجێکردن لەژێر کۆنترۆڵی تەواوی سەرۆکدایە.<ref name="PBS News-2024">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین١=Barrón-López |یەکەم١=Laura |دوایین٢=Popat |یەکەم٢=Shrai |ڕێکەوت=٩ی تەممووزی ٢٠٢٤|سەردێڕ=A look at the Project 2025 plan to reshape government and Trump's links to its authors |ناونیشان=https://www.pbs.org/newshour/show/a-look-at-the-project-2025-plan-to-reshape-government-and-trumps-links-to-its-authors |ڕێکەوتی سەردان=١٥ی ئابی ٢٠٢٤|وێبگە=[[PBS Newshour]] |زمان=en-us |وتەگێڕانەوە='And constitutional scholars that I have spoken to have said that the decision, that Supreme Court decision, could strengthen the basis of Project 2025, which is known as the unitary executive theory, which essentially says that the president has total control over the executive branch, over all the federal agencies.'...'Professor Moynihan added, Amna, that ultimately the Supreme Court decision could help any future president justify getting rid of longstanding independence of the Justice Department or other agencies that are known to be independent, that it could allow them to justify totally doing away with that.'}}</ref><ref name="Savage-2024">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Savage |یەکەم=Charlie |ڕێکەوت=٤ی تەممووزی ٢٠٢٤|سەردێڕ=Legal Conservatives' Long Game: Amp Up Presidential Power but Kneecap Federal Agencies |ناونیشان=https://www.nytimes.com/2024/07/04/us/politics/conservative-legal-movement-supreme-court.html |ڕێکەوتی سەردان=١٥ی ئابی ٢٠٢٤|ئیش=[[The New York Times]] |زمان=en-US |issn=0362-4331 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٥ی ئابی ٢٠٢٤|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240815173403/https://www.nytimes.com/2024/07/04/us/politics/conservative-legal-movement-supreme-court.html |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> لایەنگرانی پرۆژەی ٢٥ دەڵێن ئەمە [[بیرۆکراسی|بیرۆکراسییەتی حکوومەت]] ھەڵدەوەشێنێتەوە کە پێیان وایە لێپرسینەوەی لەگەڵدا ناکرێت و زۆربەی لیبراڵە.<ref name="Hirsh-2023">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Hirsh |یەکەم=Michael |ڕێکەوت=١٩ی ئەیلوولی ٢٠٢٣|سەردێڕ=Inside the Next Republican Revolution |ناونیشان=https://www.politico.com/news/magazine/2023/09/19/project-2025-trump-reagan-00115811 |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20231106072647/https://www.politico.com/news/magazine/2023/09/19/project-2025-trump-reagan-00115811 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٦ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٣|ڕێکەوتی سەردان=٦ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٣|ئیش=[[Politico]] |وتەگێڕانەوە=For Trump personally, of course, this is a live-or-die agenda, and Trump campaign officials acknowledge that it aligns well with their own 'Agenda 47' program.}}</ref> ڕەخنەگران ناویان ناوە پلانێکی دیکتاتۆرانە و نەتەوەیی مەسیحی<ref name="Washington Post July 12, 2024">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Knox |یەکەم=Olivier |ڕێکەوت=١٨ی تەممووزی ٢٠٢٤|سەردێڕ=It's Trump's Big Night. Welcome to the Coronation. |ناونیشان=https://www.usnews.com/news/u-s-news-decision-points/articles/2024-07-18/its-trumps-big-convention-night-welcome-to-the-coronation |ئیش=[[U.S. News & World Report]] |ڕێکەوتی سەردان=٢٦ی تەممووزی ٢٠٢٤|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٣ی تەممووزی ٢٠٢٤|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240723225804/https://www.usnews.com/news/u-s-news-decision-points/articles/2024-07-18/its-trumps-big-convention-night-welcome-to-the-coronation |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Carless |یەکەم=Will |ڕێکەوت=٢٩ی تەممووزی ٢٠٢٤|سەردێڕ=Project 2025 decried as racist. Some contributors have trail of racist writings, activity |ناونیشان=https://www.usatoday.com/story/news/investigations/2024/07/29/project-2025-racist-writing/74567007007/ |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240730051506/https://www.usatoday.com/story/news/investigations/2024/07/29/project-2025-racist-writing/74567007007/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٣٠ی تەممووزی ٢٠٢٤|ڕێکەوتی سەردان=٣٠ی تەممووزی ٢٠٢٤|وێبگە=[[USA Today]] |زمان=en-US}}</ref> کە ویلایەتە یەکگرتووەکان بەرەو [[ئۆتۆکراسی|دیکتاتۆرییەت]] دەبات. پسپۆڕانی یاسایی دەڵێن ئەمە [[سەروەریی یاسا|حوکمی یاسا]]،<ref name="Stone 2023">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Stone |یەکەم=Peter |ڕێکەوت=٢٢ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٣|سەردێڕ='Openly Authoritarian Campaign': Trump's Threats of Revenge Fuel Alarm |ناونیشان=https://www.theguardian.com/us-news/2023/nov/22/trump-revenge-game-plan-alarm |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20231127003512/https://www.theguardian.com/us-news/2023/nov/22/trump-revenge-game-plan-alarm |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٣|ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٣|ئیش=[[The Guardian]]}}</ref> جیاکردنەوەی [[دەسەڵاتخوازی|دەسەڵاتەکان]]، جیاکردنەوەی ئایین و دەوڵەت،<ref name="NewRepublican5.16.24">{{بیرخستنەوەی گۆڤار|دوایین١=Ben-Ghiat |یەکەم١=Ruth |سەردێڕ=The Permanent Counterrevolution |ناونیشان=https://newrepublic.com/article/181265/permanent-counterrevolution |magazine=[[The New Republic]] |ڕێکەوت=١٦ی ئایاری ٢٠٢٤|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی حوزەیرانی ٢٠٢٤|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٧ی حوزەیرانی ٢٠٢٤|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240607235153/https://newrepublic.com/article/181265/permanent-counterrevolution |ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref> و [[ئازادییە شارستانییەکان]] لاواز دەکات. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} {{پۆلی کۆمنز|Project 2025}} {{تووڵی دەروازە|سیاسەت|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|دەیەی ٢٠٢٠}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{سیاسەت-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} c76cbar8q6uj16swfcw2gnsojw445mg 0 284326 1688426 1434186 2026-10-16T22:37:49Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (تەکنۆلۆژیا-کۆلکە، کۆمپیوتەر-کۆلکە، ئەندازە-کۆلکە) 1688426 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس|بەند=Q193255}} '''پلۆتەر''' یان '''وێنەکێش''' ({{بە ئینگلیزی|Plotter}}) [[ئامێری دەرکردن|ئامێرێکی دەرکردنە]]، کە بەکاردێت بۆ [[چاپکردن]] بە قەبارەیەکی گەورە. بە گشتی پلۆتەر بەکاردێت بۆ چاپکردنی وێنە و [[وێنەی ڤیکتەری]] لەبەر توانا لە کێشانی شێوەکاندا، بە شێوەیەکی باو پلۆتەر بەکاردێت بۆ بەرھەمھێنانی وێنەکێشانی تەکنیکی یان [[نژیاروانی|تەلارسازی]]، یان وێنەکان بە قەبارەی گەورەتر وەک چاپکردنی [[نەخشە|نەخشەکان]] یان دیزاینی [[ئەندازە|ئەندازەیی]]، یان بۆ پۆستەرەکانی [[پرۆپاگەندە|بانگەشە]] و پۆستەرەکانی [[بانگەشە|ڕێکلام]]، یان ھەر جۆرە وێنەیەکی ڤیکتەری تر.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Chiplotle! |ناونیشان=http://sites.music.columbia.edu/cmc/chiplotle/ |ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی ئازاری ٢٠٢٥|وێبگە=sites.music.columbia.edu}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=٢٢ی ئاداری ٢٠٢٥ |سەردێڕ=پلۆتتەر |ناونیشان=https://www.lenovo.com/us/en/glossary/plotter/?orgRef=https%253A%252F%252Fwww.google.com%252F |ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی ئاداری ٢٠٢٥ |وێبگە=لینۆڤۆ}}</ref> == سەرچاوەکان == <references /> {{پێکھاتە بنەڕەتییەکانی کۆمپیوتەر}}{{تووڵی دەروازە|تەکنۆلۆژیا|کۆمپیوتەر|زانستی کۆمپیوتەر|ئەندازە|ھونەر}} {{پۆلی کۆمنز|Plotters}} {{تەکنۆلۆژیا-کۆلکە}} {{کۆمپیوتەر-کۆلکە}} {{ئەندازە-کۆلکە}} [[پۆل:ئامێر]] [[پۆل:ئامێری کارەبایی]] [[پۆل:ئامێرە ئەلکترۆنییەکان]] [[پۆل:چاپکەرەکانی کۆمپیوتەر]] [[پۆل:داھێنانە ئەمریکییەکان]] kjgziac30fusl6ewy6w42x967of2d1y 0 284520 1688238 1687339 2026-10-16T20:11:35Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688238 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{داتابۆکس|بەند=Q12214726}}'''زوھێر شاویش''' (١٣٤٤–١٤٣٤ کۆچی / ١٩٢٥–٢٠١٣ز) زانای سەلەفی [[سوورییەکان|سورییە]]، لێکۆڵەر، مێژوونووس، موجاھیدی دیار، سیاسەتمەداری پەرلەمانی، سەرکردەی ئیسلامی، یەکێک لە دیارترین بڵاوکەرەوە عەرەبەکان بوو. ھەروەھا خاوەنی یەکەم نووسینگەی توێژینەوەی میرات بووە لە جیھانی عەرەبیدا. خاوەنی کتێبخانەیەکی تایبەت بوو، یەکێک بوو لە گەورەترین کتێبخانەکانی جیھانی ئیسلامی، کە دەستنووس و کەرەستەی دەگمەنی چاپکراوی تێدابوو. جگە لە ڕەگەزنامەی سووری خاوەنی چەندین ڕەگەزنامەی تر بووە، لەوانە ڕەگەزنامەی قەتەری و ئوردنی و لوبنانی. == بەرھەمەکان == === نووسین === # تبویب وترتیب أحادیث صحیح الجامع الصغیر وزیادتە علی أبواب الفقە ومعجم غرائب ألفاظە، ١٤٠٦ھ/ ١٩٨٦م. # فھارس صحیح وضعیف [[سونەنی ئیبن ماجە|سنن ابن ماجَھ]]، طبعة مکتب التربیة العربیِّ لدول الخلیج ل: صحیح سنن ابن ماجە، وطبعة المکتب الإسلامیِّ ل: ضعیف سنن ابن ماجە، وطبعة [[محەممەد فوئاد عەبدولباقی|محمد فؤاد عبد الباقی]]، ١٤٠٨ھ/ ١٩٨٨م. # محمد نصیف ذکریاتٌ لا تُنسی، ١٤١٦ھ/ ١٩٩٦م. # المقدِّمات لمطبوعات المکتب الإسلامی للطباعة والنشر، ١٤١٤ھ/ ١٩٩٣م. # الملحوظات علی الموسوعة الفلسطینیة، ١٤١٠ھ - ١٩٨٩م. وأدت ملحوظاتە ھذە إلی إیقاف طبع الموسوعة، مع أنھا عمل فیھا أکثر من ٣٠٠ باحث!<ref name="مولد تلقائیا3">{{Cite Q|Q115012904}}</ref> # ھوامش دفتر المخطوطات وإتقان طبع الکتاب وتسویقە، ١٤١٤ھ/ ١٩٩٣م.<ref name="مولد تلقائیا2">{{Cite Q|Q115452583}}</ref> # الوَحدة الإسلامیة والتقریب بین أھل المذاھب، محاضرة أُلقیت فی (مرکز البیان الثقافی)، ویلیھا: [[فەرموودە|السنَّة]] بین موازین [[شەش پەرتووکەکە|الکتب الستَّة]] والأصول الأربعة ومجال التقارب، بالاشتراک مع سعود المولی، ١٤١٩ھ/ ١٩٩٨م. === لێکۆڵینەوە === خاوەنی چەندین کتێبە کە بەدواداچوونی بۆ کردووە، بەشداری کردووە لە لێکۆڵینەوە، پێداچوونەوەی کردووە، سەرپەرشتی کردووە و ڕاستی کردووەتەوە، لەوانە:<ref>{{Cite Q|Q114900620}}</ref> # إبطال الحِیَل، للإمام [[ابن بطة العکبری|ابن بطَّة العُکبَری]]، ١٤٠٩ھ/ ١٩٨٨م. # الأجوبة الجلیَّة فی الأحکام الحنبلیَّة، للشیخ موسی بن صوفان القدومی (ت ١٣٣٦ە)، ١٤٠٤ھ/ ١٩٨٤م. # إخبار أھل الرسوخ فی الفقە والحدیثْ بمقدار المنسوخ من الحدیثْ، للإمام [[ابن الجوزی]]. ومعە کتاب: قبضة البیانْ فی [[نسخ (إسلام)|ناسخ ومنسوخ القرآنْ]]، للإمام جمال الدین بن عبد الرحمن البذوری، بالاشتراک مع محمد أحمد کنعان، ١٤٠٤ھ/ ١٩٨٤م. # أداء ما وجَبْ من بیان وضع الوضَّاعین فی [[رجب|رجَبْ]]، للإمام [[ابن دحیة الکلبی|عمر بن حسن بن دِحیَة الکلبی]]، تخریج [[محمد ناصر الدین الألبانی]]، ١٤١٩ھ/ ١٩٩٨م. # الأربعون الکِیلانیة، جمعھا الحافظ عبد الرزَّاق بن عبد القادر الکِیلانی، ١٤٢١ھ/ ٢٠٠٠م. # إرشاد الطالبینْ لآثار [[محمد|سیِّد العالَمینْ صلی اللە علییە وسلم]]، لأحمد بن حسین بن بَدران البیروتی، ١٤١٧ھ/ ١٩٩٧م.<ref>{{استشھاد بویکی بیانات|Q114900620|الصفحة=372|المجلد=5}}</ref> # إزالة الدَّھْش والوَلَھْ عن المتحیِّر فی صحَّة حدیث «[[زمزم|ماء زمزمَ]] لما شُرب لَھْ»، لمحمد بن إدریس القادری، تخریج محمد ناصر الدین الألبانی، ١٤١٤ھ/ ١٩٩٣م. # [[أسماء اللە الحسنی|أسماء اللە الحُسنی]]، بروایة الصحابیِّ الجلیل [[أبوو ھریرة|أبی ھریرة]] رضی اللە عنە، والإمام [[جعفر الصادق]]، جمع أسانیدَھا وطرقَھا ومفرداتھا الحافظ [[ابن حجر العسقلانی|أحمد بن علیِّ بن حَجَر العَسقَلانی]]، استخراج حمدی بن عبد المجید السَّلفی، ١٤١٨ھ/ ١٩٩٧م. # أصولٌ فی البِدَع والسُّنَن، لمحمد أحمد العدَوی، ١٤١٤ھ/ ١٩٩٣م. # الأعلام العَلیَّة فی مناقب [[ابن تیمیة|ابن تیمیَّة]]، للحافظ عمر بن علی البزَّار، ومعە: التذکرة والاعتبارْ والانتصار للأبرارْ فی نصیحة إخوان شیخ الإسلام ابن تیمیَّة، للعلامة أحمد بن إبراھیم الواسطی، ١٤٢٣ھ/ ٢٠٠٢م. # [[تحفة الأشراف بمعرفة الأطراف|تحفة الأشرافْ بمعرفة الأطرافْ]]، للحافظ [[جمال الدین المزی|المِزِّی یوسف بن الزکیِّ]]، مع: النُّکَت الظِّرافْ علی الأطرافْ، للحافظ [[ابن حجر العسقلانی|أحمد بن علیِّ بن حَجَر العَسقَلانی]]، تحقیق: عبد الصمد شرف الدین، إشراف زھیر الشاویش، ١٤٠٣ھ/ ١٩٨٣م. # تحقیق معنی السُّنَّة وبیان الحاجة إلیھا، ل<nowiki/>[[سید سلیمان الندوی|سلیمان النَّدْوی]]، شارک فی التعلیق علیھا وتخریجھا [[محمد ڕشید رضا]]، و[[محب الدین الخطیب|محبُّ الدین الخطیب]]، و[[محمد ناصر الدین الألبانی]]، ١٤١٤ھ / ١٩٩٤م. # التفسیر المختصَر المفیدْ للقرآن المَجیدْ، مختصر [[تفسیر المنار]]، للسیِّد [[محمد ڕشید رضا]]. أتمَّە وعلَّق علییە القاضی محمد أحمد کنعان، مراجعة زھیر الشاویش، ١٤٠٤ھ/ ١٩٨٤م. # [[فضل الکلاب علی کثیر ممن لبس الثیاب|تفضیل الکلابْ علی کثیر ممَّن لبس الثیابْ]]، لمحمد بن خَلَف بن المَرْزُبان الآجُرِّی، ١٤١٠ھ/ ١٩٩٠م. # التنکیلْ بما فی تأنیب الکوثَریِّ من الأباطیلْ، للعلامة [[عبد الرحمن المعلمی|عبد الرحمن بن یحیی المعلِّمی الیَمانی]]، تخریج وتعلیق بالاشتراک مع محمد ناصر الدین الألبانی، وعبد الرزَّاق حمزة، ١٤٠٦ھ/ ١٩٨٦م. # التوحید أو العقائد الإسلامیَّة، لمحمد أحمد العدَوی، تخریج وتعلیق محمد ناصر الدین الألبانی، ١٤٢٥ھ/ ٢٠٠٤م. # تیسیر العزیز الحَمیدْ فی شرح کتاب التوحیدْ الذی ھو حقُّ اللە علی العبیدْ، للشیخ [[سلیمان بن عبد اللە بن محمد بن عبد الوھاب|سلیمان بن عبد اللە آل الشیخ]]، ١٤٢٣ھ/ ٢٠٠٢م. # جامع المناسک الثلاثة الحنبلیَّة، ل<nowiki/>[[أحمد بن محمد المنقور|أحمد بن محمد المَنقُور التمیمی النجدی]]، ترجمة المؤلِّف بقلم العلامة [[محمد بن عبد العزیز المانع|محمد بن عبد العزیز بن محمد بن مانع]]، ١٣٩٨ھ/ ١٩٧٧م.<ref name=":0"/> # جواھر الأفکارْ ومعادن الأسرارْ المستخرَجة من کلام العزیز الجبَّارْ (تفسیر ابن بدران)، للعلامة الشیخ [[عبد القادر بن بدران الدمشقی|عبد القادر بن أحمد بَدْران الدُّومی]] الدمشقی، ١٤٢٠ھ/ ١٩٩٩م. # الاحتجاج بالقدَر، لشیخ الإسلام [[ابن تیمیة|أحمد بن عبد الحلیم ابن تیمیَّة الحرَّانی]] الدمشقی، تخریج محمد ناصر الدین الألبانی، ١٤٢٥ھ/ ٢٠٠٤م. # حقیقة الصِّیام، لشیخ الإسلام ابن تیمیَّة الحرَّانی الدمشقی، خرَّج أحادیثھا محمد ناصر الدین الألبانی، ١٤٠٤ھ/ ١٩٨٤م. # الحِکَم الجدیرة بالإذاعَةْ من قول النبیِّ - صلَّی اللە علییە وسلم -: «بُعِثتُ بالسیف بین یدَی الساعَةْ»، للإمام [[ابن ڕجب الحنبلی|عبد الرحمن بن أحمد بن ڕجب الحنبلی]]، إشراف زھیر الشاویش، ١٤٠٨ھ/ ١٩٨٨م. # الخُطَب المِنبریَّة لشیخ الدعوة الإسلامیَّة الإمام [[محمد بن عبد الوھاب|محمد بن عبد الوھَّاب]]، تقدیم [[محمد بھجة البیطار|محمد بھجة البَیطار]]، ١٤١٤ھ/ ١٩٩٣م. # خُلاصة [[السیرة النبویة|السیرة المحمَّدیة]] وحقیقة الدعوة الإسلامیَّة وکلیَّات الدِّین وحِکَمە، للسیِّد [[محمد ڕشید رضا]]، إشراف زھیر الشاویش، ١٤٠٥ھ/ ١٩٨٥م. # ذمُّ ما علییە مدَّعو التصوُّف من الغناء والرقص والتواجُد، وضرب الدُّف وسماع المزامیر، ورفع الأصوات المنکَرة بما یسمُّونە ذکرًا وتھلیلًا، بدعوی أنھا من أنواع القُرَب إلی اللە تعالی، فتوی شیخ الإسلام [[ابن قدامة|عبد اللە بن أحمد بن قُدامة المَقدسیِّ]] الحنبلی، ١٤٠٤ھ/ ١٩٨٤م. # کتاب الردِّ علی [[جھمیة|الجَھمیَّة]]، للإمام [[عثمان بن سعید الدارمی|أبی سعید عثمان بن سعید الدَّارمی]]، تخریج محمد ناصر الدین الألبانی، ١٤٠٢ھ/ ١٩٨٢م. # الردُّ الوافرْ علی من زعمَ بأن من سمَّی [[ابن تیمیة|ابن تیمیَّة]] شیخَ الإسلام کافرْ، [[ابن ناصر الدین|لابن ناصر الدین الدمشقی]] محمد بن أبی بکر، ١٤٢٦ھ/ ٢٠٠٥م. # [[الرسالة التدمریة|الرسالة التدمُریة]] مجمل عقیدة السلف، لشیخ الإسلام ابن تیمیَّة الحرَّانی الدمشقی، ١٤٠٨ھ/ ١٩٨٨م. # ڕفع المَلامْ عن الأئمَّة الأعلامْ، لشیخ الإسلام ابن تیمیَّة الحرَّانی الدمشقی، ١٤١٢ھ/ ١٩٩٢م. # شرح ثُلاثیَّات [[مسند أحمد|مسند الإمام أحمد]]'''، ل'''لعلامة [[محمد بن أحمد السفارینی|محمد بن أحمد بن سالم السفَّارینی الحنبلی]]، تقریظ العلامة محمد بن محمد المغربی التافلاتی الأزھری، ١٤١٠ھ/ ١٩٩٠م. # [[شرح السنة للبغوی|شرح السنَّة]]، للإمام [[البغوی|الحسین بن مسعود الفرَّاء البغَوی]]، (١٦ مجلدًا) بالاشتراک مع [[شعیب الأرنؤوط]]، ١٤٠٣ھ/ ١٩٨٣م.<ref name=":0">{{استشھاد بویکی بیانات|Q113579523|الصفحة=268}}</ref> # شرح [[الأربعون النوویة|متن الأربعین النوویة]] من الأحادیث الصحیحة فی قواعد الدِّین، للإمام [[یحیی بن شرف النووی]] الدمشقی، ١٤١٤ھ/ ١٩٩٣م. # صحیح [[سنن الترمذی|سنن التِّرمذی]] باختصار السند، للشیخ [[محمد ناصر الدین الألبانی]]، أشرف علی طبعە والتعلیق علییە وفھرستە زھیر الشاویش، ١٤٠٨ھ/ ١٩٨٨م. # صحیح [[سنن أبی داود]] باختصار السند، للشیخ محمد ناصر الدین الألبانی، اختصر أسانیدە وعلَّق علییە وفھرسە زھیر الشاویش، ١٤٠٩ھ/ ١٩٨٩م. # صحیح [[سنن ابن ماجھ|سنن ابن ماجَھ]] باختصار السند، للشیخ محمد ناصر الدین الألبانی، أشرف علی طباعتە والتعلیق علییە وفھرستە زھیر الشاویش، ١٤٠٨ھ/ ١٩٨٨م. # صحیح [[سنن النسائی الصغری|سنن النَّسائی]] باختصار السند، للشیخ محمد ناصر الدین الألبانی، أشرف علی طباعتە والتعلیق علییە وفھرستە زھیر الشاویش، ١٤٠٩ھ/ ١٩٨٨م. # صفات [[نفاق (إسلام)|المنافقین]]، للإمام: [[ابن قیم الجوزیة|محمد بن أبی بکر بن قیِّم الجَوزیة]]، ١٣٩٩ھ/ ١٩٧٨م. # صفة النفاق وذمُّ المنافقین، للإمام أبی بکر [[جعفر بن محمد الفریابی|جعفر بن محمد الفِرْیابی]]، ١٤١٢ھ/ ١٩٩٢م. # ضعیف الجامع الصغیر وزیادتە (الفتح الکبیر)، للشیخ [[محمد ناصر الدین الألبانی]]، أشرف علی الطبعة المجدَّدة والمَزیدة والمنقَّحة، ١٤١٠ھ/ ١٩٩٠م. # ضعیف سنن التِّرمذی، للشیخ محمد ناصر الدین الألبانی، أشرف علی استخراجە وطباعتە والتعلیق علییە وفھرستە زھیر الشاویش، ١٤١١ھ/ ١٩٩١م. # ضعیف سنن أبی داود، للشیخ محمد ناصر الدین الألبانی، أشرف علی استخراجە وطباعتە والتعلیق علییە وفھرستە زھیر الشاویش، ١٤١٢ھ/ ١٩٩١م. # ضعیف سنن ابن ماجَە، للشیخ محمد ناصر الدین الألبانی، أشرف علی طباعتە والتعلیق علییە وفھرستە زھیر الشاویش، تقدیم الدکتور محمد الأحمد الرشید، ١٤٠٨ھ/ ١٩٨٨م. # ضعیف سنن النَّسائی، للشیخ محمد ناصر الدین الألبانی، أشرف علی استخراجە وطباعتە والتعلیق علییە وفھرستە زھیر الشاویش، ١٤١١ھ/ ١٩٩٠م. # العبودیة، لشیخ الإسلام [[ابن تیمیة|ابن تیمیَّة الحرَّانی الدمشقی]]، تقدیم [[عبد الرحمن البانی]]، تخریج محمد ناصر الدین الألبانی، ١٤٢٦ھ/ ٢٠٠٥م. # [[العقیدة الطحاویة (کتاب)|العقیدة الطَّحاویة]]، شرح وتعلیق محمد ناصر الدین الألبانی، إعداد وتقدیم زھیر الشاویش، ١٤١٤ھ/ ١٩٩٣م. # عقیدة [[الفرقة الناجیة]] [[أھل السنة والجماعة|أھل السنَّة والجماعة]]، لشیخ الدعوة الإسلامیة الإمام [[محمد بن عبد الوھاب|محمد بن عبد الوھَّاب]]، ١٤١٤ھ/ ١٩٩٣م.<ref>{{استشھاد بویکی بیانات|Q115012904|الصفحة=13|المجلد=8}}</ref> # [[العقیدة الواسطیة|العقیدة الواسطیَّة]] ومجلس المناظرة فیھا بین شیخ الإسلام [[ابن تیمیة|ابن تیمیَّة]] وعلماء عصرە، لشیخ الإسلام ابن تیمیَّة الحرَّانی الدمشقی، ١٤١٤ھ/ ١٩٩٤م. # غایة المَرامْ فی تخریج أحادیث [[الحلال والحرام فی الإسلام (کتاب)|الحلال والحَرامْ]]، للشیخ محمد ناصر الدین الألبانی، بإشراف زھیر الشاویش، ١٤١٤ھ/ ١٩٩٤م. # فوائدُ قرآنیَّة، للشیخ [[عبد الرحمن بن ناصر السعدی|عبد الرحمن بن ناصر السِّعدی]]، ١٤٠٠ھ/ ١٩٨٠م. # الکافی فی فقە الإمام المبجَّل أحمد بن حنبل، لشیخ الإسلام [[ابن قدامة|عبد اللە بن أحمد بن قُدامة المقدسیِّ الحنبلی]]، ترجمة المؤلف بقلم العلامة [[محمد بن عبد العزیز المانع|محمد بن عبد العزیز بن محمد بن مانع]]، ١٤٠٨ھ/ ١٩٨٨م. # کتاب الأشربة من مسائل الإمام أحمد، ومعە کتاب الترجُّل وکتاب الوقوف، للإمام [[أحمد بن حنبل|أحمد بن محمد بن حنبل]]، من (الجامع) للإمام [[أبوو بکر الخلال|أحمد بن محمد بن ھارون الخلَّال]]، ١٤٢١ھ/ ٢٠٠٠م. # [[الکلم الطیب|الکَلِم الطیِّب]]، لشیخ الإسلام [[ابن تیمیة|ابن تیمیَّة الحرَّانی]] الدمشقی، تحقیق محمد ناصر الدین الألبانی، إشراف زھیر الشاویش، ١٤٢٤ھ/ ٢٠٠٣م. # کلمة الإخلاص وتحقیق معناھا، للحافظ [[ابن ڕجب الحنبلی|عبد الرحمن بن أحمد بن رجَب الحنبلی]]، تخریج محمد ناصر الدین الألبانی، ١٣٩٩ھ/ ١٩٧٨م. # کیف یتطھَّر المؤمن ویصلِّی، رسالة قیمة فی بیان کیفیَّة [[الطھارة فی الإسلام|الطھارة]] و[[الصلاة فی الإسلام|الصلاة]] علی ضوء الکتاب والسنَّة، للشیخ [[أبوو بکر الجزائری|أبی بکر جابر الجزائری]]، علَّق علیھا زھیر الشاویش، ١٤١٣ھ/ ١٩٩٢م. # ما دلَّ علییە [[القرآن|القُرآنْ]] ممَّا یعضُد الھیئةَ الجدیدة القویمة البُرھانْ، للسیِّد [[محمود شکری الآلوسی|محمود شُکری بن عبد اللە الآلوسی]]، تخریج محمد ناصر الدین الألبانی، ١٤١٨ھ/ ١٩٩٧م. # [[مختصر الخرقی|مختصر الخِرَقی]] من مسائل الإمام المبجَّل أحمد بن محمد بن حنبل، تألیف واختیار الإمام [[عمر بن الحسین الخرقی|عمر بن الحسین بن عبد اللە بن أحمد الخِرَقی]]، تقدیم الشیخ [[محمد بن عبد العزیز المانع]]، ١٤٠٣ھ/ ١٩٨٢م. # مختصر [[زاد المعاد فی ھدی خیر العباد|زاد المَعاد للإمام ابن قیِّم الجَوزیة]]، للإمام [[محمد بن عبد الوھاب|محمد بن عبد الوھَّاب]]، ١٤٠٣ھ/ ١٩٨٣م. # [[مختصر منھاج القاصدین]]، للإمام [[ابن قدامة|عبد اللە بن أحمد بن قُدامة المقدسیِّ الحنبلی]]، ١٤٢١ھ/ ٢٠٠٠م. # مسائل الإمام أحمد بن حنبل (٣ أجزاء)، روایة [[عبد اللە بن أحمد بن حنبل]]، وإسحاق بن إبراھیم بن مھران بن ھانئ النَّیسابوری، و[[أبوو بکر الخلال|أحمد بن محمد بن ھارون الخلَّال]]، ١٤٢١ھ/ ٢٠٠٠م. # المسائل المارْدِینیَّة فی فقە الکتاب والسنَّة ورفع الحرَج فی العبادات والمعاملات، لشیخ الإسلام ابن تیمیَّة الحرَّانی الدمشقی، ١٣٩٩ھ/ ١٩٧٩م. # مساجَلة علمیَّة بین الإمامَین الجلیلَین [[العز بن عبد السلام|العزِّ بن عبد السَّلام]] و[[ابن الصلاح|ابن الصَّلاح]] حول صلاة الرغائب المبتدَعة، للإمام عبد العزیز بن عبد السلام السُّلَمی، والإمام عثمان بن عبد الرحمن بن الصَّلاح الشافعی، بالاشتراک مع محمد ناصر الدین الألبانی، ١٤٢٣ھ/ ٢٠٠٢م. # المَظالم المشترکة، ل<nowiki/>[[ابن تیمیة|شیخ الإسلام ابن تیمیَّة الحرَّانی الدمشقی]]، ١٤٠٣ھ/ ١٩٨٣م. # منار السَّبیل وحاشیتە: الأنوار علی منار السَّبیل من إرواء الغَلیل، لإبراھیم بن محمد بن سالم بن ضویَّان، تخریج محمد ناصر الدین الألبانی، ١٤٢١ھ/ ٢٠٠٠م. # الناسخ والمنسوخ من کتاب اللە عز وجل، ل[[ھبة اللە بن سلامة]] بن نصر المقری، بالاشتراک مع محمد أحمد کنعان، ١٤٠٦ھ/ ١٩٨٦م.<ref>{{استشھاد بویکی بیانات|Q114900620|الصفحة=373|المجلد=5}}</ref> # النخبة البَھیَّة فی الأحادیث المکذوبة علی خیر البَریَّة، للعلامة محمد بن محمد بن أحمد السنباوی الأمیر الکبیر المالکی، ١٤٠٩ھ/ ١٩٨٨م. # النصیحة فی صفات الربِّ جلَّ وعلا، وتتضمَّن عقیدةَ [[أبوو المعالی الجوینی|الإمام عبد اللە بن یوسُف الجُوَینی]] (ت ٤٣٨ە)، للعلامة [[ابن شیخ الحزامین|أحمد بن إبراھیم الواسِطی الشافعی المعروف بابن شیخ الحِزامیین]]، ١٤٠٥ھ/ ١٩٨٥م. # النقد والبیانْ فی دفع أوھام خزیرانْ والدفاع عن سنَّة خیر الأنام، فیما یتعلَّق بالسنَّة و[[بدعة|البدعة]] والمولد وآداب قراءة القرآن والصِّیاح والنِّیاح فی [[جنازة|الجنائز]] والمآتم والمقابر، ل<nowiki/>[[محمد کامل القصاب|محمد کامل القصَّاب]] و[[عز الدین القسام|عز الدین القسَّام]]، ١٤٢٢ھ/ ٢٠٠١م. # الواسطة بین الحقِّ والخَلق، لشیخ الإسلام ابن تیمیَّة الحرَّانی الدمشقی، تخریج محمد ناصر الدین الألبانی، ١٤٢٥ھ/ ٢٠٠٤م.}} == کتێبەکان دەربارەی == * السندان الأعلیان فی تلاوة [[قورئان|القرآن الکریم]] للشیخ بکری الطرابیشی، وروایة [[فەرموودە|الحدیث الشریف]] فی بلاد الشام للشیخ زھیر الشاویش، إعداد قسم التصحیح بالمکتب الإسلامی، ٢٠٠٧م.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=قسم التصحیح فی المکتب الإسلامی |ڕێکەوت=١١ی نیسانی ٢٠١٢|ناونیشان=https://www.alukah.net/culture/0/40118/السندان-الأعلیان-pdf/|سەردێڕ=السندان الأعليان (PDF) |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240219033335/https://www.alukah.net/culture/0/40118/السندان-الأعلیان-pdf/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٩ی شوباتی ٢٠٢٤|وێبگە=شبکة الألوکة}}</ref> * سیرة مجاھد وعالم الشیخ زھیر الشاویش، تألیف سوھام توفیق المصری، ٢٠١١م.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.neelwafurat.com/itempage.aspx?id=lbb214332-187737&search=books|سەردێڕ=Nwf.com: سيرة مجاهد وعالم الشيخ زهير الشاويش: سوهام توفيق الم: كتب |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240219035637/https://www.neelwafurat.com/itempage.aspx?id=lbb214332-187737&search=books |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٩ی شوباتی ٢٠٢٤|ڕێکەوتی سەردان=٤ی حوزەیرانی ٢٠١٢|وێبگە=نیل وفرات. کوم}}</ref> * المخطوطات النجدیة فی الخزانة الشاویشیة، تألیف ڕاشد بن محمد بن عساکر، ٢٠١١م.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=راشد بن عساکر |ناونیشان=https://rushd.sa/products/المخطوطات-النجدیة-فی-الخزانة-الشاویشیة-کرتونی-شاموا|سەردێڕ=مكتبة الرشد |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240219033429/https://rushd.sa/products/المخطوطات-النجدیة-فی-الخزانة-الشاویشیة-کرتونی-شاموا |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٩ی شوباتی ٢٠٢٤|وێبگە=مکتبة الرشد}}</ref> * ڕحیل الشیخ المجاھد زھیر الشاویش، تألیف أیمن بن أحمد ذو الغنی، ٢٠١٣م (کتاب إلکترونی).<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=أیمن أحمد ذو الغنی |ڕێکەوت=٢٢ی کانوونی دووەمی ٢٠١٨|ناونیشان=https://www.alukah.net/web/zoulghina/11355/124926/رحیل-الشیخ-المجاھد-زھیر-الشاویش-pdf/|سەردێڕ=رحيل الشيخ المجاهد زهير الشاويش (PDF) |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240219033506/https://www.alukah.net/web/zoulghina/11355/124926/رحیل-الشیخ-المجاھد-زھیر-الشاویش-pdf/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٩ی شوباتی ٢٠٢٤|وێبگە=شبکة الألوکة}}</ref> * العالم المؤرِّخ الشیخ زھیر الشاویش وخزانتە الشاویشیة، تألیف محمد بن ناصر العَجْمی، ٢٠١٩م.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=محمد بن ناصر العجمی |ناونیشان=https://www.alalbany.org/library/book/33892|سەردێڕ=العالم المؤرخ الشامي زهير الشاويش وخزانته الشاويشية |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240219044952/https://www.alalbany.org/library/book/33892 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٩ی شوباتی ٢٠٢٤|وێبگە=مکتبة مرکز الإمام الألبانی}}</ref> == ڕێزلێنان == * ڕۆژی دووشەممە لە شاری جددە لە ساڵی ١٤١٦ی کۆچی/١٩٩٦ی زایینی لەلایەن بەڕێز عەبدولمەقسود ئەلخوجەی سعودیەوە ڕێزی لێگیرا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=الشیخ عبد المقصود خوجة |ڕێکەوت=١٧ی حوزەیرانی ٢٠١٣|ناونیشان=https://cp.alukah.net/culture/10963/56124/الاثنینیة-..-حفل-تکریم-سعادة-الأستاذ-زھیر-شاویش/|سەردێڕ=الاثنينية .. حفل تكريم سعادة الأستاذ زهير شاويش |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240219025945/https://cp.alukah.net/culture/10963/56124/%25D8%25A7%25D9%2584%25D8%25A7%25D8%25AB%25D9%2586%25D9%258A%25D9%2586%25D9%258A%25D8%25A9-..-%25D8%25AD%25D9%2581%25D9%2584-%25D8%25AA%25D9%2583%25D8%25B1%25D9%258A%25D9%2585-%25D8%25B3%25D8%25B9%25D8%25A7%25D8%25AF%25D8%25A9-%25D8%25A7%25D9%2584%25D8%25A3%25D8%25B3%25D8%25AA%25D8%25A7%25D8%25B0-%25D8%25B2%25D9%2587%25D9%258A%25D8%25B1-%25D8%25B4%25D8%25A7%25D9%2588%25D9%258A%25D8%25B4/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٩ی شوباتی ٢٠٢٤|وێبگە=شبکة الألوکة}}</ref> * لەلایەن داری فەتوا و ڕێکخراوە ئیسلامییەکانی لوبنان ڕێزی لێگیرا و لە ڕێوڕەسمێکی گەورەدا وەک کەسایەتی ساڵ بۆ ساڵی ١٤٢٥ی کۆچی ھەڵبژێردرا.<ref>{{Cite Q|Q113576496}}</ref> == مردن و ناشتن == پاشنیوەڕۆی ڕۆژی شەممە ٢٢ی ڕەجەبی [[١٤٣٤ی کۆچی|ساڵی ١٤٣٤ی کۆچی]] لە [[بەیرووت|بەیروت]] کۆچی دوایی کردووە، کە دەکاتە [[١ی حوزەیران]]ی [[٢٠١٣|٢٠١٣ی زایینی]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١ی حوزەیرانی ٢٠١٣|ناونیشان=https://albaladnews.net/article/79041|سەردێڕ=وفاة العلامة زهير الشاويش |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240219033732/https://albaladnews.net/article/79041 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٩ی شوباتی ٢٠٢٤|وێبگە=أخبار البلد}}</ref> ڕۆژی دواتر، یەکشەممە، لە مزگەوتی خاشقچی نوێژی لەسەر کرا و لە گۆڕستانی نوێی ئەوقاف لە [[بەیرووت|بەیروت]] بە خاک سپێردرا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|دوایین=إشراف: علوی بن عبد القادر السقَّاف |ناونیشان=https://dorar.net/history/event/5939|سەردێڕ=وفاةُ العلَّامةِ زُهير الشاويش |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240219023532/https://dorar.net/history/event/5939 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٩ی شوباتی ٢٠٢٤|وێبگە=الدرر السنیة (الموسوعة التاریخیة)}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} == سەرچاوەی زیاتر == * مجلة الوعی الإسلامی، العدد ٥٧٧٦، رمضان ١٤٣٤ ھ الموافق یولیو ٢٠١٣م. * مجلة الوعی الإسلامی، العدد ٥٤٦، صفر ١٤٣٢ ھ الموافق ینایر ٢٠١١م. * موقع المکتب الإسلامی. {{شریتی دەروازە|ژیاننامە|سووریا|دەیەی ٢٠١٠}} {{پۆلی کۆمنز|Zuhair al šāwīš}} [[پۆل:زانایانی فەرموودە]] [[پۆل:مردووانی ٢٠١٣]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٢٥]] [[پۆل:خەڵکی دیمەشق]] 8km494du40snzk9jzhmx4kaf96a1sen 0 285309 1688252 1687323 2026-10-16T20:13:55Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688252 wikitext text/x-wiki {{Databox}}[[پەڕگە:Zulfiqar_Tank_-_Front_View.JPG|وێنۆک|240x240پیکسڵ|دیمەنی پێشەوەی تانکی زولفەقار]] [[پەڕگە:Zulfiqar_Tank_-_Back_View.JPG|وێنۆک|240x240پیکسڵ|دیمەنی دواوەی تانکی زولفەقار]] '''تانکی زولفەقار''' [[تانک|تانکێکی]] تەواو [[ئێران]]ییە یەکەم نموونەی جۆری «لی» لە ساڵی ١٩٩٢ دیزاین کراوە و ھێڵی بەرھەمھێنانی لە ھاوینی ساڵی ١٩٩٧ لە کۆمەڵگەی پیشەسازی شەھید کۆلاھدووز کراوەتەوە و لە ١٩٩ەوە [[ھێزە چەکدارەکانی کۆماری ئیسلامیی ئێران|لەلایەن ھێزە چەکدارەکانی ئێرانەوە]] بەکاردەھێنرێت. زولفەقار تۆپھاوێژێکی ١٢٥ ملم بەکاردەھێنێت، سیستەمێکی ھەڵپەساردنی ھاوشێوەی مۆدێلەکانی سەرەتایی ئێم٦٠، سیستەمێکی کۆنترۆڵکردنی ئاگری ئەی ئێف سی ئێس-٣ی سلۆڤینی کە لەکاتی جووڵەکردن، و دەرکەوتنی ھاوشێوەی زنجیرە تانکی ئێم٤٨ و ئێم٦٠ و [[ئێم١ ئابرامس]] ی سوپای ئەمریکایە. ھەروەھا ھەندێک لە پێکھاتەکانی ئەم تانکە ھاوشێوەی تانکی سەفیرن کە مۆدێلێکی باشکراوی ئێرانە لە تانکی [[تی-٥٥]] ی سۆڤیەت و تانکی [[تایپ ٥٩]]ی چینی.<ref>https://dana.ir/1456414/%D8%B2%D9%85%DB%8C%D9%86-%D9%88-%D8%A2%D8%B3%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%88-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D8%B3%D8%AE%DB%8C%D8%B1-%D8%AA%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%86%D8%B8%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B2-%D9%86%D8%A7%D9%88%D8%B4%DA%A9%D9%86-%D8%A8%D9%88%D9%85%DB%8C-%D8%B3%D9%87%D9%86%D8%AF-%D8%AA%D8%A7-%D8%AC%D9%86%DA%AF%D9%86%D8%AF%D9%87%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%DB%8C%D8%B4%D8%B1%D9%81%D8%AA%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C#gsc.tab=0{{بەستەری مردوو|url=https://dana.ir/1456414/%D8%B2%D9%85%DB%8C%D9%86-%D9%88-%D8%A2%D8%B3%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%88-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D8%B3%D8%AE%DB%8C%D8%B1-%D8%AA%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%86%D8%B8%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B2-%D9%86%D8%A7%D9%88%D8%B4%DA%A9%D9%86-%D8%A8%D9%88%D9%85%DB%8C-%D8%B3%D9%87%D9%86%D8%AF-%D8%AA%D8%A7-%D8%AC%D9%86%DA%AF%D9%86%D8%AF%D9%87%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%DB%8C%D8%B4%D8%B1%D9%81%D8%AA%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C |date=ئایاری ٢٠٢٦ }}</ref> ماڵپەڕی فەرمیی [[وەزارەتی بەرگری و پاڵپشتیی ھێزە چەکدارەکان (ئێران)|وەزارەتی بەرگریی ئێران]] ئەم تانکەی وەک وەشانێکی باشی تانکی تی-٧٢ی ڕووسی ناساندووە، کە بە سیستەمی کۆنتڕۆڵی ئاگری مۆدێرن کراوە و تەقەمەنی ١٢٥ ملم تەقێنراوە. ئامارەکان لەسەر ژمارەی تانکی زولفەقار کە بەرھەم ھێنراون، ڕانەگەیەندراوە، بەڵام بەپێی خەمڵاندنەکان لە ساڵی ٢٠١٠دا نزیکەی ١٠ تانکی زولفەقار لە دەستی ھێزە چەکدارەکانی ئێراندا بووە. زولفەقار ٣ کە مۆدێلی کۆتایی ئەم تانکەیە، [[بزوێنەری دیزڵ|بزوێنەرێکی دیزڵی]] ١٢ سلندر بەکاردەھێنێت کە ھێزی ١٠٠٠ ئەسپ و بە کێشی تانکی نزیکەی ٤٠ تۆن، ڕێگەی پێدەدات بە زۆرترین خێرایی ٧٠ کیلۆمەتر لەسەر ڕێگا بڕوات. تانکی زولفەقار ئەو تانکەیە کە بە ئاسانی بە ھەر بەربەستێکی ڕێگادا تێدەپەڕێت و بەربەست شکێنە.<ref>https://web.archive.org/web/20120619010005/http://www.mod.ir/content/%D8%AA%D8%A7%D9%86%DA%A9-%D8%B0%D9%88%D8%A7%D9%84%D9%81%D9%82%D8%A7%D8%B1</ref> == سەرچاوەکان == == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Zulfiqar tanks}} {{شریتی دەروازە|ئێران}} {{ئێران-کۆلکە}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} n43tpcap1jdsmihx2jjidi1qmunbvqv 0 285436 1688199 1687953 2026-10-16T20:03:50Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688199 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس}} '''پاپا لیۆی چواردەیەم'''<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|سەردێڕ=The Papacy: An Encyclopedia|بڵاوکەرەوە=Routledge|ساڵ=٢٠٢٠|ژپنک=٩٧٨-٠-٤١٥-٩٣٨٣١-٦|editor-last=Jankowiak|editor-first=François|پەڕەکان=xxx|زمان=en}}</ref> (ناوی کەسی: '''ڕۆبێرت فڕانسس پڕۆڤست'''، لەدایکبووی ١٤ی ئەیلوولی ١٩٥٥)<ref name=":0">{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٨ی ئایاری ٢٠٢٥|ناونیشان=https://www.france24.com/en/europe/20250508-pope-leo-xiv-profile-robert-prevost-from-peru-missionary-to-first-american-pontiff |ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئایاری ٢٠٢٥|وێبگە=France 24 |زمان=en |سەردێڕ=Pope Leo XIV: Robert Prevost, from Peru missionary to first American pontiff}}</ref> سەرۆکی ئێستای [[کڵێسای کاتۆلیک]]ی و فەرمانڕەوای [[ڤاتیکان]]ە. لە ٨ی ئایاری ٢٠٢٥، لەدوای مردنی [[پاپا فرانسیس]]، وەک پاپا لیۆی چواردەم دیاریدەکرێت. لە شیکاگۆی ویلایەتی ئیلینۆیس لەدایکبووە، سەرەتای ژیانی ئاینی خۆی تەرخانکردووە بۆ ڕێبازی قدیسە ئۆگستین. خزمەتەکەی بریتی بوو لە کاری بەرفراوان لە [[پێروو]] لە ساڵی ١٩٨٥ تا ١٩٨٦ و ١٩٨٨ تا ١٩٩٨، لەوێ وەک قەشە و بەرپرسی پەرستگا و مامۆستای خوێندکاران و کارگێڕ کاری کردووە. لە ساڵی ٢٠٠١ تا ٢٠١٣ وەک سەرۆکی گشتی ڕێبازی قدیسە ئۆگستین ھەڵبژێردرا، دواتر گەڕایەوە بۆ پێرۆ وەک سەرۆک قەشەی چیکلایۆ<ref group="تێبینی">چیکلایۆ شارێکە لە باکووری [[پێروو]]، بە پایتەختی ناوچەی لامبایکێ ناسراوە. ناوەندێکی بازرگانی و ڕۆشنبیری گەورەیە، زۆرجار پێی دەوترێت «پایتەختی ھاوڕێیەتی».</ref><ref>{{Cite press release|title=Rinunce e nomine, 26.09.2015|url=https://press.vatican.va/content/salastampa/it/bollettino/pubblico/2015/09/26/0722/01562.html|publisher=Holy See Press Office|date=2015-09-26|access-date=2025-05-09|language=it}}</ref> (٢٠١٥-٢٠٢٣). لە ساڵی ٢٠٢٣ پاپا فرانسیس وەک سەرۆکی کۆمیسیۆنی پاپای ئەمریکای لاتین دەستنیشانی کرد و لەھەمان ساڵ بەرزی کردەوە بۆ پلەی کاردیناڵ<ref group="تێبینی">کاردیناڵ بەرپرسێکی باڵای کڵێسای کاتۆلیکییەو لەلایەن پاپاوە دەستنیشان دەکرێت. کاردیناڵەکان ڕۆڵی سەرەکییان بریتین لە: ڕاوێژکاری پاپا بەڕێوەبردنی کڵێسا لە نێوان پاپاکان ھەڵبژاردنی پاپای نوێ لە ھەڵبژاردن کاتێک پۆست و پۆلەی پاپا چۆڵە و پاپای پێشوو مردووە.</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٣٠ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٣|ناونیشان=https://www.vaticannews.va/en/pope/news/2023-01/pope-francis-appoints-bishop-robert-prevost-prefect-bishops.html|ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئایاری ٢٠٢٥|وێبگە=Vatican News|زمان=en|سەردێڕ=Pope Francis appoints Bishop Robert Prevost as Prefect of Bishops}}{{بەستەری مردوو|url=https://www.vaticannews.va/en/pope/news/2023-01/pope-francis-appoints-bishop-robert-prevost-prefect-bishops.html |date=حوزەیرانی ٢٠٢٥ }}</ref>. ئەم ڕۆڵانە ناوبانگەکەی وەک کاندیدێکی پاپا بەرزکردەوە. لیۆی چواردەم یەکەم پاپای [[ئەمریکای باکوور]] و دووەم پاپای ئەمریکایە.<ref name=":0" /> == ژیانی تایبەتی == جگە لە زمانی دایکی کە [[ئینگلیزی]]یە، شارەزای چەند زمانێکە لەوانە [[ئیسپانی]]، [[زمانی ئیتاڵی|ئیتاڵی]]، [[فەڕەنسی]] و [[پورتوگالی]]، ھەروەھا زانیارییەکی باشی لە زمانی [[ئەڵمانی]] ھەیە، و خوێندنەوەی [[لاتینی]] بەباشی دەزانێت و لە ماوەی نیشتەجێبوونی لە پیرۆ، یەکێک لە زمانەکانی کێشوای فێربوو.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=The first American pope? This cardinal has the best chance of making history in this conclave {{!}} National Catholic Reporter|سەردێڕ=https://web.archive.org/web/20250509061128/https://www.ncronline.org/vatican/vatican-news/papal-front-runner-interest-polyglot-us-cardinal-prevost-rises-italian|بەروار=2025-05-11|ڕۆژنامە=web.archive.org}}</ref> خۆی بە «خولیایەکی چالاک» لە یاریی [[تێنس]]دا وەسف دەکات. و بە شەیدای تیمی [[شیکاگۆ]] وایت سۆکس لە خولی بێسبۆڵی ئەمریکی دەناسرێت، و ئامادەی یاریی کردنەوەی زنجیرەی جیھانیی ساڵی ٢٠٠٥ بووە لە یاریگای «یوو ئێس سێلوولار فیڵد» لە شاری شیکاگۆ. ھەروەھا پشتگیریی خۆی بۆ وەرزشەکانی [[زانکۆی ڤیلانۆڤا]] نیشان دەدات، بەتایبەتی بۆ تیمی تۆپی سەبەتەی پیاوانی «ڤیلانۆڤا وایڵدکاتس».<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=Inside Pope Leo XIV's surprising sports fandom: What we know about new pope's support of Villanova basketball, Chicago White Sox|سەردێڕ=https://sports.yahoo.com/article/inside-pope-leo-xivs-surprising-sports-fandom-what-we-know-about-new-popes-support-of-villanova-basketball-chicago-white-sox-195819199.html|تاريخ-الوصول=2025-05-11|ڕۆژنامە=Yahoo Sports|بەروار=2025-05-08|بڵاوکەرەوە=read|الأول=Chris CwikContributing writer·3 min|زمان=en-US|مسار أرشيف=http://web.archive.org/web/20250512085907/https://sports.yahoo.com/article/inside-pope-leo-xivs-surprising-sports-fandom-what-we-know-about-new-popes-support-of-villanova-basketball-chicago-white-sox-195819199.html|تاريخ أرشيف=2025-05-12}}</ref> == تێبینییەکان == <references group="تێبینی" /> == سەرچاوەکان == * {{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی|سەردان=٩ی ئایاری ٢٠٢٥}} <references /> == بەستەرە دەرەکییەکان == {{پۆلی کۆمنز|Leo XIV|پاپا لیۆی چواردەیەم}} {{authority control}} {{تووڵی دەروازە|مەسیحییەت|ژیاننامە|ڤاتیکان|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٥]] [[پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئیتالی]] [[پۆل:ماتماتیکزانانی ئەمریکی]] [[پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز فەڕەنسی]] [[پۆل:پاپاکان]] [[پۆل:نووسەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:نووسەرە ناخەیاڵییە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:نووسەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:نووسەرە ناخەیاڵییە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:چالاکوانە ئەمریکییەکانی مافەکانی مرۆڤ]] [[پۆل:نووسەران دەربارەی دین و زانست]] tj3mjl18xn4fbtyc2ruxkemjout8wwx 0 286336 1688355 1685837 2026-10-16T20:36:03Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688355 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''خوبەیب کوڕی عەدی''' ([[زمانی عەرەبی|بە عەرەبی]]: خبیب بن عدی)یەکێک بووە لە [[ھاوەڵان]]ی [[محەممەد|پێغەمبەر محەممەد]].لە ڕووداوی ڕەجیعدا دوای ئەشکەنجەدان و لە خاچدانی لەلایەن بێباوەڕانی [[قوڕەیش]] کوژراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=خُبَیْبُ بْنُ عَدِیّ |ناونیشان=https://www.islamweb.net/ar/article/199396/ |ڕێکەوتی سەردان=٨ی حوزەیرانی ٢٠٢٥|وێبگە=Islamweb إسلام ویب |زمان=ar}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * [https://web.archive.org/web/20051210064103/http://www.anwary-islam.com/companion/s_said-ibn-amir-al-jumahi.htm https://web.archive.org/web/20051210064103/http://www.anwary-islam.com/companion/s_said-بن-ئەمیر-الجوماھی.htm] {{شریتی دەروازە|ژیاننامە}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} [[پۆل:مردووانی ٦٢٥]] [[پۆل:ھاوەڵەکان]] jq5ax9g6u8jfcdt97mls1qw9y5dmdv7 0 286484 1688234 1687460 2026-10-16T20:10:07Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688234 wikitext text/x-wiki {{Databox}}'''پاسەوانی تایبەتی کۆماری عێراق''' ('''SRG''') ({{بە عەرەبی|الحرس الجمهوري الخاص}})، ھەروەھا ناسراوە بە '''لیوای ھێزە تایبەتەکانی کۆشکی سەرۆکایەتی'''،<ref name="GS">{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢٦ی نیسانی ٢٠٠٥|ناونیشان=http://www.globalsecurity.org/intell/world/iraq/srg.htm|سەردێڕ=Special Republican Guard (SRG) - Iraqi Intelligence Agencies |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230314115941/http://www.globalsecurity.org/intell/world/iraq/srg.htm |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٤ی ئازاری ٢٠٢٣|ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨}}</ref> ھ'''ێزەکانی پاراستنی تایبەتی پاسەوانی کۆماری'''، <ref name="MERIA">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|یەکەم=Ibrahim|دوایین=al-Marashi|سەردێڕ=Iraq's Security and Intelligence Network: A Guide and Analysis|ناونیشان=http://meria.idc.ac.il/journal/2002/issue3/jv6n3a1.html|بڵاوکەرەوە=Middle East Review of International Affairs|ڕێکەوت=ئەیلوولی ٢٠٠٢|ڕێکەوتی سەردان=٢٣ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20080110202006/http://meria.idc.ac.il/journal/2002/issue3/jv6n3a1.html|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٠ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٨}}</ref> یان '''فیرقەی زێڕین''' <ref name="GS" /> یەکەیەکی [[پاسەوانی پریتۆرین|پاسەوانی نوخبە]] بوو کە لە سەرەتای ساڵی ١٩٩٢ یان ئازاری ١٩٩٥ لە [[ڕژێمی بەعس|عێراقی سەردەمی بەعس]] دامەزراوە. پاسەوانی کۆماری تایبەت لەلایەن [[دەزگای ئاسایشی تایبەت|دەزگای ئاسایشی تایبەتەوە]] کۆنترۆڵکرابوو و ئەرکی پاراستنی [[سەرۆک کۆماری عێراق|سەرۆک]] [[سەددام حوسێن]] و شوێنەکانی سەرۆکایەتی [[بەغدا]] و وەڵامدانەوەی ھەر یاخیبوونێک، کودەتایەک، یان ھەڕەشەیەکی دیکەی لەسەر دەسەڵاتەکەی پێسپێردرا. <ref name="GS" /> == سەرچاوەکان == == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{شریتی دەروازە|شەڕ|عێراق|دەیەی ١٩٩٠}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{عێراق-کۆلکە}} ec69crptlszzb0cnl84wij2koquqjvp 0 286720 1688421 1455816 2026-10-16T22:36:59Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ئێران-کۆلکە) 1688421 wikitext text/x-wiki {{Databox}}'''پلانی کاری گشتگیری ھاوبەش''' ({{بە ئینگلیزی|Joint Comprehensive Plan of Action}}) (بە کورتی: JCPOA) یان ({{بە فارسی|برنامه جامع اقدام مشترک}}) (بە کورتی: برجام) بەڵگەنامەی ڕێککەوتنی قۆناغەکانی کۆتایی گفتوگۆکانە لەسەر [[بەرنامەی ئەتۆمیی ئێران|بەرنامە ئەتۆمییەکەی]] لە نێوان [[ئێران]] و وڵاتانی ٥+١ کە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئەمریکا]]، [[ڕووسیا|ڕووسیا]]، [[چین]]، [[فەڕەنسا| فەڕەنسا]]، [[شانشینی یەکگرتوو| شانشینی یەکگرتوو]]، [[ئەڵمانیا| ئەڵمانیا]] پێکدەھێنن. ئەم ڕێککەوتنە لەسەر بنەمای ڕێککەوتنی کاتی ژنێڤ سەبارەت بە بەرنامەی ئەتۆمیی ئێران بنیات نراوە کە ڕێککەوتنێکی کاتی بوو کە لە ٢٤ی تشرینی دووەمی ٢٠١٣ دامەزرا، کە تێیدا [[ئێران]] ڕەزامەندی دەربڕی لەسەر وازھێنان لە بەشێک لە پلانە ئەتۆمییەکەی لە بەرامبەر ھەڵگرتنی ئەو سزایانەی کە بەسەریدا سەپێنرابوو. ڕێککەوتنی کاتی لە ٢٠ی کانوونی دووەمی ٢٠١٤ کەوتە بواری جێبەجێکردنەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|ناونیشان=https://www.iaea.org/newscenter/pressreleases/iaea-head-reports-status-irans-nuclear-programme|سەردێڕ=IAEA Head Reports Status of Iran's Nuclear Programme|ڕێکەوت=٢٠ی کانوونی دووەمی ٢٠١٤|بڵاوکەرەوە=[[الوكالة الدولية للطاقة الذرية]]|ڕێکەوتی سەردان=٢٣ی شوباتی ٢٠١٤|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20140407033856/http://www.iaea.org/newscenter/pressreleases/2014/pr201402.html|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٧ی نیسانی ٢٠١٤}}</ref> دواتر لایەنە دانوستانکارەکان ڕێککەوتن لەسەر درێژکردنەوەی ماوەی دانوستانەکان و یەکەم وادەی دیاریکرا بۆ ٢٤ی تشرینی دووەمی ٢٠١٤<ref name="reuters18072014">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Louis Charbonneau and Parisa Hafezi|سەردێڕ=Iran, powers extend talks after missing nuclear deal deadline|ناونیشان=https://www.reuters.com/article/us-iran-nuclear/iran-warned-of-last-chance-in-nuclear-talks-after-deadline-missed-idUSKBN0FN27020140719|agency=[[رويترز]]|ڕێکەوت=١٨ی تەممووزی ٢٠١٤|ڕێکەوتی سەردان=١٩ی تەممووزی ٢٠١٤|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20150924202758/http://www.reuters.com/article/2014/07/19/us-iran-nuclear-idUSKBN0FN27020140719|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٤ی ئەیلوولی ٢٠١٥}}</ref> بەڵام دواتر کاتێک لایەنەکان گەیشتنە ئەم وادەیە لەگەڵ بەردەوامبوونی گفتوگۆکان، وادەکە تا<ref name="ap11242014">{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین=Matthew Lee|دوایین٢=George Jahn|سەردێڕ=Iran nuclear talks to be extended until July|ناونیشان=http://hosted.ap.org/dynamic/stories/I/IRAN_NUCLEAR_TALKS?SITE=AP&SECTION=HOME&TEMPLATE=DEFAULT&CTIME=2014-11-24-07-58-13|بڵاوکەرەوە=Associated Press|ڕێکەوت=٢٤ی تشرینی دووەمی ٢٠١٤|ڕێکەوتی سەردان=٢٤ی تشرینی دووەمی ٢٠١٤|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141129130025/http://hosted.ap.org/dynamic/stories/I/IRAN_NUCLEAR_TALKS?SITE=AP&SECTION=HOME&TEMPLATE=DEFAULT&CTIME=2014-11-24-07-58-13|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٩ی تشرینی دووەمی ٢٠١٤}}</ref> تەممووزی ٢٠١٥ درێژکرایەوە. لە ٢ی نیسانی ٢٠١٥، ئێران ڕەزامەندی دەربڕی لەسەر جێبەجێکردنی سنووردارکردنی بەرنامە ئەتۆمییەکەی بۆ ماوەی لایەنی کەم دە ساڵ و پشکنینی نێونەتەوەیی بۆ چاودێریکردنی جێبەجێکردنی ڕێککەوتنەکە قبووڵ بکات. لە بەرامبەردا [[سزا نێونەتەوەیییەکان|سزا نێونەتەوەیییەکان]] ھەڵدەگیرێن ئەگەر [[ئێران]] پابەندی مەرجەکان بێت. ھەروەھا ئێران لە دانوستانەکانیدا لەگەڵ گرووپی ٥+١ ڕەزامەندی دەربڕی لەسەر کەمکردنەوەی ژمارەی سانتریفیوژەکانی کە بۆ پیتاندنی یۆرانیۆم بەکاری دەھێنێت لە ١٩ ھەزارەوە بۆ ٦١٠٤، و بەپێی ڕێککەوتنەکە تەنھا ٥ ھەزار و ٦٠ دانەیان کارپێدەکات. ڕۆژی شەممە [[١٥ی کانوونی دووەم|١٥ی کانوون دووەمی]] [[٢٠١٦]] ڕێککەوتنی ئەتۆمی واژووکراوی نێوان تاران و زلھێزەکان کەوتە بواری جێبەجێکردنەوە و بەم شێوەیە دەستیکرد بە ھەڵگرتنی ئەو سزا ئابوورییانەی کە لە ساڵی ١٩٧٩ەوە بەسەر تاراندا سەپێندرابوون. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Joint Comprehensive Plan of Action}} {{شریتی دەروازە|ئێران|سیاسەت|دەیەی ٢٠١٠|پەیوەندییە نێونەتەوەیییەکان}} {{ئێران-کۆلکە}} [[پۆل:جۆن کێری]] [[پۆل:ھەوڵەکانی ئاشتی لە ڕۆژھەڵاتی ناوین]] [[پۆل:وزەی ناوکی لە ئێران]] s9upquojcvmerv229lyybt3hvnvb6p7 0 286782 1688269 1687000 2026-10-16T20:16:45Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:یەک سەرچاوە|یەک سەرچاوە]]}}؛ لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێسەرچاوە|بێسەرچاوە]]}} 1688269 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} [[پەڕگە:Cylinder_seal_of_Shulgi.jpg|وێنۆک|مۆری لوولەکیی [[شولگی|شولگیی]] ئور (٢٠٩٤پ.ز - ٢٠٤٧پ.ز). نووسینەکە ئاماژە بە ناوەکانی "پاڵەوانێکی بەھێز، پادشای ئور، '''پادشای سۆمەر و ئەکەد'''" دەکات.]] [[پەڕگە:Lugal_Kiengi_Kiuri,_King_of_Sumer_and_Akkad,_on_a_seal_of_Shulgi.jpg|وێنۆک|نووسینێکی [[نووسینی بزماری|بزماری]] "پاشای سۆمەر و ئەکەد"، لەسەر مۆری [[شولگی]].{{Sfn|Edzard|2003}}]] '''پادشای سۆمەر و ئەکەد''' (بە سۆمەری: {{Script/Cuneiform|𒈗𒆠𒂗𒄀𒆠𒌵}}) نازناوێکی شاھانە بوو لە میزۆپۆتامیای کۆن کە نازناوەکانی "پاشای ئەکەد" تێکەڵ دەکات، نازناوی فەرمانڕەوا کە لەلایەن پاشاکانی [[ئەکەد]] (٢٣٣٤-٢١٥٤ پێش زایین) لەگەڵ نازناوی "پاشای سۆمەر". ئەم نازناوە لە ھەمان کاتدا ئیدیعایەکی خستە سەر میرات و شکۆمەندیی ئەو ئیمپراتۆریەتییە کۆنەی کە لەلایەن [[سارگۆنی گەورە|سەرجۆنی ئەکەدەوە]] (٢٣٣٤-٢٢٧٩ پێش زایین) دامەزرابوو و ئیدیعایەکی دەربڕی بۆ حوکمڕانیی تەواوی میزۆپۆتامیای خواروو (کە لە ناوچەکانی [[سۆمەر]] لە باشوور و ئەکەد لە باکوور پێکھاتبوو). سەرەڕای ئەوەی ھەردوو نازناوی "پاشای سۆمەر" و "پاشای ئەکەد" لەلایەن پاشاکانی ئەکەدییەوە بەکارھێنراون، بەڵام نازناوەکە بە شێوەی تێکەڵاویی خۆی نەناسێندرا تا سەردەمی پاشای [[سێیەم ئیمپراتۆریەتی ئور|سۆمەری نوێ]] (سێیەم ئیمپراتۆری ئور) [[ئور نەمۆ]] (٢١١٢-٢٠٩٥ پێش زایین)، کە درووستی کرد لە ھەوڵێکدا بۆ یەکخستنی بەشەکانی باشوور و باکووری میزۆپۆتامیای خواروو لە ژێر دەسەڵاتی خۆیدا. ڕەنگە پاشا کۆنەکانی ئەکەدی خۆیان دژی بەستنەوەی سۆمەر و ئەکەد بووبن بەیەکەوە. لە سەدەکانی دواتری مێژووی میزۆپۆتامیادا، کاتێک شانشینییە سەرەکییەکانی [[ئیمپراتۆریەتیی ئاشوور|ئاشوور]] و [[بابل]] بوون، ئەو نازناوە زیاتر لەلایەن پاشاکانی بابلەوە بەکاردەھێنرا چوونکە فەرمانڕەواییی میزۆپۆتامیایان دەکرد. بۆ پاشاکانی ئاشوور، ئەو نازناوە بوو بە جەختکردنەوەیەکی فەرمی بۆ دەسەڵات بەسەر شاری بابل و دەوروبەریدا؛ تەنھا ئەو فەرمانڕەوا ئاشوورییانەی کە لە ڕاستیدا بابلیان کۆنترۆڵ کردبوو، ئەو نازناوەیان بەکارھێنا و کاتێک ئاشوور بۆ ھەمیشە کۆنترۆڵی بابلی لەدەستدا پاش ئیمپراتۆریەتی بابلیی نوێ، فەرمانڕەواکانی ئەو ئیمپراتۆریەتە دەستیان کرد بە بەکارھێنانی ئەم نازناوە لە جیاتیان. دوا پادشا کە ئیدیعای پاشای سۆمەر و ئەکەدی کرد، [[کورووشی مەزن]] (کۆڕشی مەزن) بوو (٥٥٩-٥٣٠ پێش زایین) لە [[ئیمپراتۆریەتیی ھەخامەنشی|ئیمپراتۆریەتی ھەخامەنشی]]، کە چەندین نازناوی نەریتیی میزۆپۆتامیایان وەرگرت دوای داگیرکردن و سقووت ھێنانی بابل لە ساڵی ٥٣٩ی پێش زایین. == سەرچاوەکان == * [[:en:King_of_Sumer_and_Akkad|ویکیپیدیای ئینگلیزی]] {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{عێراق-کۆلکە}} [[پۆل:کورووشی مەزن]] [[پۆل:ئەکەد]] [[پۆل:بابل]] [[پۆل:ئوور]] [[پۆل:سوومەر]] <references />{{تووڵی دەروازە|مێژوو|عێراق|پاشایەتی|ژیاننامە}} 4rd6eye1oqi8d42bebjesgqtgca0z9i 0 286790 1688268 1687001 2026-10-16T20:16:35Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێسەرچاوە|بێسەرچاوە]]}} 1688268 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:Naram-Sin_portrait.jpg|وێنۆک| پۆڕتڕەیتی [[نەرام سین|نارام-سینی ئەکەد]]. نارام-سین کە لە نێوان ساڵانی ٢٢٥٤ بۆ ٢٢١٨ پێش زایین حکومڕانیی کردووە، نازناوی پادشای چوار گۆشەی جیھانی دروست کردووە. ئەمڕۆ لە مۆزەخانەی شوێنەواریی ئەستەنبوڵ دانراوە.]] [[پەڕگە:Ibbi-Sin_cylinder_seal.jpg|وێنۆک|مۆری پادشای [[سێیەم ئیمپراتۆریەتی ئور|سۆمەری نوێ]] (سێیەم ئیمپراتۆرییەتی ئور) [[ئیبی سین|ئیبی-سین]] لە [[مۆزەخانەی میترۆپۆلیتەنی ھونەر]]. نووسراوەکە دەڵێت «ئیبی-سین پادشای بەھێز، پادشای ئوور، پادشای چوار گۆشەی جیھان».]] '''پادشای چوار گۆشەی جیھان''' (بە [[زمانی سۆمەری|سۆمەری]]: 𒈗𒀭𒌑𒁕𒇻𒁀 [[لوگال]]-ئەن-ئوب-دا-لیممو-با،{{sfn|Maeda|1981|p=٤}} بە[[زمانی ئەکەدی|ئەکەدی]]: 𒈗 𒆳𒁉𒊏𒀜 𒌋𒁁𒋾 شاررو کیبرات ئاربایم،{{sfn|Levin|2002|p=٣٦٠}} 𒈗 𒆳𒁉𒊏𒀜 𒌋𒁁 شار کیبراتی ئەربا'ی،{{sfn|Roaf|Zgoll|2001|p=٢٨٤}} یان 𒈗 𒆳𒁉𒊏𒀜 𒌋𒁁𒋾 شار کیبرات ئەربەتتی{{sfn|Karlsson|2013|p=١٣٥}})، بە شێوەیەکی جێگرەوە وەک '''پاشای چوار چارەکی جیھان''' وەرگێڕدراوە، '''پاشای چوار گۆشەی بەھەشت''' یان '''پاشای چوار گۆشەی گەردوون'''{{Sfn|Raaflaub|Talbert|2010}} و زۆرجار کورتکرایەوە بۆ سادەکراوی '''پاشای چوار گۆشە'''،{{Sfn|Roaf|Zgoll|2001}}{{Sfn|Bachvarova|2012}} نازناوێکی شکۆمەندیی گەورە بوو کە پاشا بەھێزەکانی میزۆپۆتامیا ئیدیعایان دەکرد. ھەرچەندە زاراوەی «چوار گۆشەی جیھان» ئاماژەیە بۆ شوێنە جوگرافییە تایبەتەکان لە ناو خودی میزۆپۆتامیا و نزیک لە خودی میزۆپۆتامیا، بەڵام ئەم شوێنانە (لەو کاتەدا کە نازناوەکە بۆ یەکەمجار بەکارھێنرا) وا بیردەکرایەوە کە نوێنەرایەتیی شوێنەکانی نزیک لێوارە ڕاستەقینەکانی جیھان دەکەن و بەم پێیەش، نازناوەکە دەبێ وەک شتێکی ھاوتا لەگەڵ «پاشای ھەموو جیھانی ناسراو» لێکبدرێتەوە، کە ئیدیعایە بۆ حوکمڕانیی گشتگیر بەسەر ھەموو جیھان و ھەموو شتێکدا کە لەناو ئەو جیھانەدا ھەیە. ئەم نازناوە بۆ یەکەمجار لەلایەن [[نەرام سین|نەرام-سین]] لە [[ئەکەد|ئیمپراتۆرییەتی ئەکەد]] لە سەدەی ٢٣ی پێش زایین بەکارھێنرا و دواتر لەلایەن فەرمانڕەواکانی [[سێیەم ئیمپراتۆریەتی ئور|ئیمپراتۆرییەتی سۆمەری نوێ]] (سێیەم ئیمپراتۆرییەتی ئوور) بەکارھێنرا، دوای ئەوە کەوتە ژێر بەکارھێنانەوە. لەلایەن ژمارەیەک لە فەرمانڕەوای ئاشوورییەوە وەک نازناوێک زیندووکرایەوە، بە تایبەتی لە سەردەمی ئیمپراتۆرییەتی ئاشووریی نوێدا دیار بوو. دوا فەرمانڕەوا کە ئیدیعای ئەو نازناوەی کرد یەکەم پادشای [[ئیمپراتۆریەتیی ھەخامەنشی|ھەخامەنشیی]] فارس بوو، [[کورووشی مەزن|کۆڕشی مەزن]]، دوای داگیرکردنی [[بابل]] لە ساڵی ٥٣٩ی پێش زایین. ئەگەری ئەوە ھەیە، لە نێو فەرمانڕەواکانی ئاشووردا، کە نازناوی پاشای چوار گۆشە لە ڕێگەی ئاسایییەوە لە میراتەوە (باوک بۆ کوڕ) بۆیان نەمابێتەوە. بەو پێیەی نازناوەکە ھەموو پادشاکانی ئاشووری بەکاریان نەھێناوە و بۆ ھەندێکیان تەنھا چەند ساڵێک لە سەردەمی حکومڕانیدا پێیاندراوە، ئەمەش تەنھا دوای ئەوەی کە پادشایەک خۆی سەلماندبێت، لەوانەیە لە ڕێگەی تەواوکردنی ھەڵمەتێکی سەربازیی سەرکەوتوو لە ھەر چوار خاڵەکەی قیبلەکەدا لە باشوور و باکوور و ڕۆژھەڵات و ڕۆژاوا. نازناوی ھاوشێوەی وەک: [[پادشای گەردوون]] ("پادشای ھەموو شتێک") ھەیە، ھەروەھا ھەندێک لە پاشا ئاشوورییەکانی نوێ بەکاریانھێناوە، ڕەنگە ئەو نازناوە پێویستی بە حەوت ھەڵمەتی سەربازیی سەرکەوتوو بووبێت بۆ بەدەستھێنانی. جیاوازیی نێوان مانای وردی ئەو دوو نازناوە ڕەنگە ئەوە بووبێت کە "پادشای گەردوون" ئیدیعای کایەی گەردوونی کردووە، فەرمانڕەوایەک بەسەر جیھان و گەردوون و بە شێوەیەکی ڕۆحی، لەکاتێکدا "پادشای چوار گۆشەی جیھان" ئیدیعای تەنھا زەوین و فیزیکی کردووە. == سەرچاوەکان == {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{عێراق-کۆلکە}} [[پۆل:کورووشی مەزن]] [[پۆل:ئەکەد]] [[پۆل:بابل]] [[پۆل:ئوور]] [[پۆل:سوومەر]] {{سەرچاوەکان}}{{تووڵی دەروازە|مێژوو|پاشایەتی|عێراق|ژیاننامە|ئێران}} rz0i08jcfsafs8own8l0je97muwrk0p 0 286845 1688239 1687337 2026-10-16T20:11:45Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688239 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{Databox}}'''زووھێر ڕەمەزان''' (٢١ی حوزەیرانی ١٩٥٩ – ١٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٢١)، [[ئەکتەر]]ێکی [[سووریا|سوورییە]] لە [[لازقیە]] لە ساڵی ١٩٨٣ بەشی نواندنی لە پەیمانگای باڵای ھونەرە دراماتیکییەکان لە [[دیمەشق]] تەواو کردووە، لە کۆتایی ھەشتاکانی سەدەی ڕابردوودا دەستی بە کاری ھونەری کردووە و لە چەندین بەرھەمی تەلەڤیزیۆنی و [[فیلم]]دا بەشداری کردووە. بەناوبانگترین ڕۆڵی ئەو ڕۆڵی «ئەبوو جەودەت» بوو، ئەو پۆلیسە گەندەڵەی لە ھەر چوار وەرزی زنجیرەی «باب ئەلحارە» دا. لە تشرینی یەکەمی ٢٠١٤ەوە وەک سەرۆکی سەندیکای ھونەرمەندانی سووریا کاری کردووە و لە ساڵی ٢٠٢٠ دووبارە ھەڵبژێردرایەوە، ھەروەھا ئەندامی ئەنجومەنی گەلی سووریا بوو بۆ دانیشتنی ٢٠١٦. لە ماوەی سەرۆکایەتیکردنی سەندیکادا، بەھۆی ھەندێک لە بڕیارەکانییەوە، وەک دەرکردنی ژمارەیەک ھونەرمەند بەھۆی نەدانی ڕسوومات، مشتومڕی لێکەوتەوە. ھاوکات لایەنگری [[بەشار ئەسەد|ڕژێمی ئەسەد]] بووە.<ref>https://almrj3.com/who-is-zuhair-ramadan/</ref> لە ١٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٢١، دوای ئەوەی تووشی کێشەی تەندروستی بوو، لەوانە ھەوکردنی سییەکان، کۆچی دوایی کرد. ناوبراو بە یەکێک لە کەسایەتییە دیارەکانی درامای سووریا دادەنرێت، بە ڕۆڵە کۆمیدی و دراماتیکییە جیاوازەکانی جیا دەکرێتەوە و کاریگەرییەکی بەرچاوی لەسەر کۆمەڵگەی ھونەری سووریا ھەبووە.<ref>https://alwatannews.net/life-style/article/974906/الموت-يغيب-الفنان-السوري-زهير-رمضان</ref> == سەرچاوەکان == == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Zuhair Ramadan}} {{شریتی دەروازە|ژیاننامە|سووریا}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٩]] [[پۆل:مردووانی ٢٠٢١]] [[پۆل:نوێنەرانی پەرلەمانی نیشتیمانی سووریا]] 00zwi7597udimhy1cvjbr5x3mgjqssf 0 286878 1688204 1687896 2026-10-16T20:05:07Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688204 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{Databox}}'''سنووری عێراق و تورکیا''' ({{Lang-ku|Sînorê raqê–Tirkiye}}؛ {{بە تورکی|Irak–Türkiye sınırı}}) سنووری نێوان [[عێراق]] و [[تورکیا]]یە، درێژییەکەی ٣٦٧ کیلۆمەترە، لە سێ خاڵی لەگەڵ [[سووریا]] لە ڕۆژاوا تا سێ خاڵی لەگەڵ [[ئێران]] لە ڕۆژھەڵات درێژ دەبێتەوە.<ref>{{بیرخستنەوە|سەردێڕ=CIA World Factbook – Iraq |ناونیشان=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/iz.html |ڕێکەوتی سەردان=٤ی نیسانی ٢٠٢٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200909234147/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/iz.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٩ی ئەیلوولی ٢٠٢٠}}</ref> == وەسف == سنوورەکە لە ڕۆژاواوە لە سێ خاڵێک لەگەڵ سووریا دەست پێدەکات، کە ڕووباری [[دیجلە]] و [[خابوور (دیجلە)|خابووری بچووک]] لێ یەکدەگرنەوە. پاشان بەدوای ڕووباری دووەمدا دەڕوات بەرەو ڕۆژھەڵات، پاشان بەرەو باکووری ڕۆژھەڵات. پاشان سنوورەکە لە ڕێگەی وشکانییەوە بەرەو ڕۆژھەڵات دەگۆڕێت لە ڕێگەی زنجیرەیەک ھێڵی سەخت بەسەر لووتکەی شاخ و چەمی بچووکدا، دواجار ڕوو لە باشوور دەکات و دەلکێتە ڕووباری حاجی پاک (حجیبی سویو). پاشان بەدوای ئەم ڕووبارەدا دەڕوات لە باکووری ڕۆژھەڵات تا سێ خاڵی [[ئێران]]. ناوچەیەکی سنووریی شاخاوییە و نزیکەی تەنھا [[کورد]] لە ھەردوولا نیشتەجێیە. == دەروازە سنوورییەکان == درێژی سنوورەکە ٣٦٢ کیلۆمەترە، لەو ژمارەیەش ٣٠٠ کیلۆمەتر دەروازەی وشکانییە لەناو پارێزگاکانی [[ھەولێر]] و [[دھۆک]]، ھەروەھا ٦٢ کیلۆمەتر دەروازە بەدرێژایی ڕووباری دیێل لە سنووری پارێزگای دھۆک کە لقێکی دیجلەیە. سنووری عێراق و تورکیا زۆر سەختە، بە تایبەت کە بە درێژایی سێگۆشەی عێراق-تورکیا-ئێران بەرەو باکووری ڕۆژھەڵات دەڕۆیت. زەوییەکە لەڕادەبەدەر سەخت و بە بەفر داپۆشراوە بۆ ماوەی نیوەی ساڵ. سێ دەروازە بەدرێژایی سنووری نێوان ھەردوو وڵات ھەیە، دوو دەروازە بۆ ھاتوچۆی ئۆتۆمبێل و یەکێکیش بۆ ھاتوچۆی ئۆتۆمبێل و شەمەندەفەر. خابوور کە قەرەباڵغترین خاڵە، لە قەرەباڵغترین خاڵە سنوورییەکانی جیھانە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://drawmedia.net/ar/page_detail?smart-id=15285 |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان= ٥ی تەممووزی ٢٠٢٥ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٤ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٥ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20251124032142/https://drawmedia.net/ar/page_detail?smart-id=15285 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Iraq-Turkey border}} {{شریتی دەروازە|عێراق|تورکیا|جوگرافیا|پەیوەندییە نێونەتەوەیییەکان}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{عێراق-کۆلکە}} {{تورکیا-کۆلکە}} [[پۆل:سنوورەکانی عێراق]] [[پۆل:سنوورەکانی تورکیا]] [[پۆل:سنوورە نێودەوڵەتییەکان]] 4y1sfhx3ks645rqgp711afaigq51p8d 0 287527 1688235 1687458 2026-10-16T20:10:17Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:یەک سەرچاوە|یەک سەرچاوە]]}}؛ لابردنی تاگەکانی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} و {{[[داڕێژە:بێسەرچاوە|بێسەرچاوە]]}} 1688235 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} [[پەڕگە:Bundesarchiv_Bild_183-E03059,_Berlin,_Pergamon_Museum,_Ausstellungsbesuch_Hitler.jpg|وێنۆک|300x300پیکسڵ|''بێگلایتکۆماندۆ دیس فۆھێرس'' و پیاوانی دیکەی [[ئێس ئێس]] لە شوباتی ١٩٣٩دا ئاسایشیان بۆ ھیتلەر دابین دەکرد]] [[ئەدۆلف ھیتلەر]] [[جەنگی جیھانیی دووەم]]ی لە [[ئەورووپا]] دەستپێکرد بە داگیرکردنی پۆڵەندا لە ئەیلوولی ساڵی ١٩٣٩ و ناوەندی [[ھۆلۆکۆست]] بوو. لەلایەن دوژمنە چەوسێندراوەکانییەوە و تەنانەت لەلایەن ھەندێک لە ھاووڵاتیانی وڵاتەکەی خۆیەوە ڕقیان لێی بوو. سەرەڕای ھەوڵەکانی تیرۆرکردنی، ھیچ کامیان سەرکەوتوو نەبوون. ھیتلەر لە ماوەی ساڵانی ڕابردوودا چەندین یەکەی پاسەوانی ھەبوو کە ئاسایش و پاراستنیان دابین دەکرد. کاتێک ھیتلەر لە ساڵی ١٩١٨ لە خزمەتکردنی سەربازی گەڕایەوە میونشن، بوو بە ئەندامی [[پارتی نازی]] کە [[پارتی نازی|پارتێکی]] سیاسی ڕاستڕەوی [[ڕاستڕەوی توندڕەو|توندڕەو]] بوو لە [[باڤاریا]]. ساڵی ١٩٢١ بە سەرۆکی حیزب ھەڵبژێردرا. ھەروەھا وتارەکانی پەرەی بە توندوتیژی و ڕەگەزپەرستی دەدا و ھیتلەر پێویستی بە ئاسایشی بەردەوام بوو. کەتیبەی زریان لە ساڵی ١٩٢٠ دامەزراوە و یەکەم یەکەیەکی نیمچە سەربازیی ئێس ئێس بوو کە بەرپرسانی نازییان پاراست. لە ساڵی ١٩٢٣ یەکەیەکی بچووکی پاسەوانی کەسی کە بە ''شۆک ترۆپەرز'' ناسرا، بۆ پاراستنی ھیتلەر دروست کرا. لەژێر کۆنترۆڵی کەتیبەی زریاندا بوو. پاشان لە ساڵی ١٩٢٥ لەگەڵ گەشەکردنی پارتی نازی، [[ئێس ئێس|شوتزستافڵ]] وەک دابەشکردنێکی لاوەکی لە کەتیبەی زریان دروست بوو. سەرەتا تەنھا لە نزیکەی سەد پیاو پێکھاتبوو، ھەروەھا لە بنەڕەتدا یەکەی پاراستنی کەسی ھیتلەر بوو. چەندین ڕێکخراوی پاسەوانی کەسی، وەکوو ''فوھر بێگلایتکۆماندۆ'' (FBK)، ''خزمەتگوزاری ئاسایشی ڕیش'' (RSD) و ''لایبستاندار ئەدۆلف ھیتلەر'' (LSSAH)، وەک لقە لاوەکییەکانی [[ئێس ئێس]] دامەزران. لەنێو ئەو پۆلیس و ھێزە ئەمنییانەی کە لەبەردەستدا بوون، ''[[گێستاپۆ|پۆلیسی نھێنی ئەڵمانیا]]'' ([[گێستاپۆ|Gestapo]])، ''پۆلیسی ڕژێم'' (Orpo)، ''بەشی لێکۆڵینەوەی تاوانەکان'' (Kripo) و ''پۆلیسی ئاسایش'' بوون. جگە لەوەش دەزگای ھەواڵگری نازی، ''پۆلیسی ئاسایشی ئەڵمانیا'' (SD) بەدواداچوون و پشکنینی ئەمنییان لەسەر خەڵک کرد، لەنێویاندا ئەندامانی حزبەکە. ئەگەر کارمەندانی ئێس دی بڕیاری دەستگیرکردنیان دابێت، ئەوا زانیارییەکانیان دەگوازنەوە بۆ گێستاپۆ. ھیتلەر وەک زۆرێک لە دیکتاتۆرەکان خۆی بە یەکە ئەمنییەکان دەورە دا بۆ پاراستنی.{{Sfn|Stein|1984}} == سەرچاوەکان == {{شریتی دەروازە|ژیاننامە}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} sk8gj49wu2wjzvrcgyb9oxj1ywi9oba 0 287530 1688665 1462630 2026-10-17T10:36:19Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فەلسەفە-کۆلکە) 1688665 wikitext text/x-wiki {{Databox}}'''پۆگرۆم''' (بە [[ڕووسی]]: погром؛ یان громить، بە واتای: «تێکدان و وێرانکردنی بە زەبر») زاراوەیەکە بە واتای «کۆمەڵکوژیی پلان بۆ داڕێژراو» دێت و بریتییە لە کردەوەی توندوتیژیی بەرفراوان کە لە شێوەی ئاژاوەی ئاراستەکراودا دژ بە کۆمەڵێکی دیاریکراو ئەنجام دەدرێت، جا ئەو کۆمەڵە نەتەوەیی بن، ئایینی بن، یان ھی تر. ئەم کردەوانە وێرانکردنی ماڵ، شوێنی کار و ناوەندە ئایینییەکانیان لەخۆدەگرێت. لەوانەیە خۆڕسکانە یان بە مەبەست و پیلانی پێشوەختە ڕووبدەن، و زۆرجار بە داپۆشین و تەنانەت هاندانی دەوڵەت یان پۆلیس ئەنجام دەدرێن. لە ڕووی مێژووییەوە، زاراوەی پۆگرۆم (Pogrom) لە زمانی [[ئینگلیزی]]دا زۆرجار بۆ ئاماژەدان بە کردەوەی توندوتیژیی بەرفراوان دژ بە جوولەکەکان بەکارهاتووە جا خۆڕسکانە بێت یان بە پیلانی پێشوەختە. بەڵام ئەم زاراوەیە بۆ ئاماژەدان بە ڕووداوی هاوشێوە دژ بە کەسانی دیکەش بەکارهاتووە، کە زۆربەیان کەمینەکانن. ئەو کۆمەڵکوژیانەی کە زۆرجار توندوتیژیی جەستەیی ئاراستەکراویان تێدایە دژ بە خەڵک، تەنانەت دەگاتە کوشتن و کۆمەڵکوژیی. <ref>{{استشهاد بكتاب |عنوان=Lev Shternberg |مؤلف=Sergei Kan |ناشر=U of Nebraska Press |سنة=2009 |ISBN=0803224702 |صفحة=156 |مسار=https://books.google.com/books?id=9XOfZ6ivgY8C&q=Zhitomir+Black+Hundreds| مسار أرشيف = https://web.archive.org/web/20200110091739/https://books.google.com/books?id=9XOfZ6ivgY8C&q=Zhitomir+Black+Hundreds | تاريخ أرشيف = 10 يناير 2020}}</ref><ref>{{استشهاد بموسوعة |موسوعة=The YIVO Encyclopedia of Jews in Eastern Europe |اقتباس=The common usage of the term pogrom to describe any attack against Jews throughout history disguises the great variation in the scale, nature, motivation, and intent of such violence at different times. |عنوان=Pogroms |مسار=https://yivoencyclopedia.org/article.aspx/Pogroms |ناشر=YIVO Institute for Jewish Research |سنة=2010 |الأول=John |الأخير=Klier |مؤلف-وصلة=John Klier| مسار أرشيف = https://web.archive.org/web/20190610060358/http://yivoencyclopedia.org/article.aspx/Pogroms | تاريخ أرشيف = 10 يونيو 2019}}</ref><ref>[https://www.academia.edu/1470909/The_Passion_of_the_Jews_of_Prague_The_Pogrom_of_1389_and_the_Lessons_of_a_Medieval_Parody_2012_ The Passion of the Jews of Prague: The Pogrom of 1389 and the Lessons of a Medieval Parody] Church History 81:1 (March 2012), 1-26 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171120143748/http://www.academia.edu/1470909/The_Passion_of_the_Jews_of_Prague_The_Pogrom_of_1389_and_the_Lessons_of_a_Medieval_Parody_2012_ |date=20 نوفمبر 2017}}</ref> == سەرچاوەکان == == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Pogroms}} {{شریتی دەروازە|مێژوو|ڕووسیا|فەلسەفە}} {{فەلسەفە-کۆلکە}} [[پۆل:جینۆساید]] [[پۆل:پێشێلکردنی مافی مرۆڤ]] [[پۆل:توندوتیژی]] h979ozlqzjr3yo90radzmcpby8pg98i 0 287692 1688410 1550584 2026-10-16T22:35:09Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژینناسی-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە، میسر-کۆلکە) 1688410 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} '''پشیلەی حەبەشی''' (بە ئینگلیزی: Abyssinian cat، ناوی زانستی: Felis catus) یەکێکە لە نەژادە ھەرە کۆن و ناسراوەکانی پشیلەی ماڵی. ئەم پشیلەیە بە جەستە ڕێک و ماسولکەییەکەی، کەسایەتییە زیرەک و یاریزانەکەی، و بە تایبەتیش بە فەرووە "تیکدار" (ticked)ـەکەی ناسراوەتەوە، کە وا دەکات قژی لەبەر تیشکی ڕووناکیدا بریقە بداتەوە. سەرباری ناوەکەی، بنەچەی ئەم نەژادە لە حەبەشە ([[ئیتیۆپیا|ئێتیۆپیای]] ئەمڕۆ) نییە، بەڵکو بەڵگە بۆماوەییەکان ئاماژە بەوە دەکەن کە لە کەنارەکانی زەریای ھیند و باشووری ڕۆژھەڵاتی ئاسیاوە ھاتووە. {{زانیاریدانی تاکسۆنۆمی | ناو = پشیلەی حەبەشی | وێنە = Abyssinian cat - Patricia (cropped).jpg | لێدوانی_وێنە = پشیلەیەکی حەبەشیی پێگەیشتوو بە ڕەنگی "ڕوودی" (Ruddy) | دۆخی_پاراستن = DOM | شانشین = [[ئاژەڵ]] (Animalia) | فایلەم = [[مازەداران]] (Chordata) | پۆل = [[شیردەرەکان]] (Mammalia) | تۆرەمە = [[گۆشتخۆرەکان]] (Carnivora) | خێزان = [[پشیلەییەکان]] (Felidae) | ڕەگەز = ''[[پشیلە]]'' (Felis) | جۆر = ''F. catus'' }} == مێژوو و بنەچە == پشیلەی حەبەشی یەکێکە لە کۆنترین نەژادە تۆمارکراوەکان. ھەرچەندە ناوی "حەبەشی"ـیە، بەڵام بنەچەی ڕاستەقینەی جێی مشتومڕە. ناونانەکەی دەگەڕێتەوە بۆ یەکەم پشیلەی ئەم نەژادە بە ناوی "زولا" (Zula) کە لە ساڵی ١٨٦٨ دوای جەنگی حەبەشە لەگەڵ خۆیدا لەلایەن سەربازێکی بەریتانییەوە ھێنرایە بەریتانیا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.cat-breeds.com/abyssinian-cat/ |سەردێڕ=Abyssinian Cat Breed History |بڵاوکەرەوە=Cat Breeds |ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣}}</ref> بەڵام توێژینەوە بۆماوەییە نوێیەکان دەریانخستووە کە ئەم نەژادە زیاتر پەیوەندی بە پشیلەکانی کەناری [[ئۆقیانووسی ھیند|زەریای ھیند]] و باشووری ڕۆژھەڵاتی ئاسیاوە ھەیە. ھەروەھا وێنە و پەیکەری دۆزراوە لە میسری کۆن ئاماژە بە پشیلانێک دەکەن کە شێوەیان زۆر لە پشیلەی حەبەشیی ئەمڕۆ دەچێت، ئەمەش وای کردووە ھەندێک پێیان وابێت کە بنەچەیان لەوێوە ھاتووە. [[پەڕگە:Zula.jpg|وێنۆک|زولا، کە بە "یەکەم پشیلەی حەبەشی" دادەنرێت.]] == تایبەتمەندییە جەستەییەکان == '''جەستە''': پشیلەی حەبەشی جەستەیەکی مامناوەند، ڕێک، و ماسولکەیی ھەیە. قاچەکانی درێژ و باریکن کە وا دەکات شێوەیەکی شاھانەی ھەبێت. '''فەروو (قژ)''': دیارترین تایبەتمەندیی ئەم نەژادە فەرووەکەیەتی. قژیان کورتە و ھەستێکی نەرم و ئاوریشمیی ھەیە. ھەر تاڵێکی قژیان لە چەند باندێکی ڕەنگی جیاواز پێکدێت، کە پێی دەوترێت "تیکینگ" (Ticking). ئەم تایبەتمەندییە وا دەکات فەرووەکەی فرەڕەنگ و بریقەدار دەربکەوێت. '''ڕەنگ''': باوترین ڕەنگیان بریتییە لە ڕوودی (Ruddy)، کە تێکەڵەیەکە لە ڕەنگی قاوەیی- پرتەقاڵی و ڕەشی تیکدار. ڕەنگەکانی تریش بریتین لە دارچینی (Sorrel)، شین (Blue)، و بێجی (Fawn). '''چاوەکان''': چاوەکانیان گەورە و بادامییە و بە ڕەنگی زێڕین، سەوز، یان ھەنگوینی دێن، کە جوانییەکی تایبەتیان پێ دەبەخشێت.<ref name="az-animals">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://a-z-animals.com/animals/abyssinian/ |سەردێڕ=Abyssinian Cat |وێبگە=A-Z Animals |ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣}}</ref> == ڕەفتار و کەسایەتی == پشیلەی حەبەشی بە "گاڵتەجاڕی شانشینی پشیلەکان" ناسراوە.<ref name="az-animals"/> ئەوان زۆر زیرەک، چالاک، و کنجکۆڵن. حەزیان بە یاری کردن، سەرکەوتن بە شوێنە بەرزەکان، و بەشداریکردن لە ھەموو چالاکییەکانی خێزانەکەیاندایە. ئەوان پشیلەی "باوەش" نین کە بەردەوام لەسەر قاچت دابنیشن، بەڵام زۆر دڵسۆزن و حەز دەکەن ھەمیشە لە نزیک خاوەنەکانیانەوە بن. ئەم نەژادە زۆر کۆمەڵایەتییە و بە تەنھایی باش نییە. ئەگەر بۆ ماوەیەکی زۆر بە تەنھا جێبھێڵدرێن، تووشی دڵەڕاوکێ دەبن. بۆیە باشتر وایە ھاوڕێیەکیان ھەبێت، جا چ پشیلەیەکی تر بێت یان ئاژەڵێکی ماڵیی دیکە. == بەخێوکردن و تەندروستی == * '''خۆراک''': وەک ھەموو پشیلەکانی تر، پێویستیان بە خۆراکێکی کوالێتی بەرز ھەیە کە دەوڵەمەند بێت بە پڕۆتینی ئاژەڵی. * '''پاکوخاوێنی''': بەھۆی ئەوەی قژیان کورتە، پێویستیان بە پاککردنەوەی زۆر نییە. ھەفتەی جارێک داھێنانی قژیان بەسە بۆ لابردنی مووە مردووەکان و ھێشتنەوەی فەرووەکەیان بە بریقەداری. * '''کێشە تەندروستییەکان''': ھەرچەندە بە گشتی نەژادێکی تەندروستن، بەڵام склоنن بۆ تووشبوون بە ھەندێک نەخۆشیی بۆماوەیی، وەک: * '''کزبینیی پێشکەوتووی تۆڕینە (Progressive Retinal Atrophy - PRA)''': نەخۆشییەکە کە دەبێتە ھۆی کوێربوون. * '''کەمیی پایرۆڤەیت کیناز (Pyruvate Kinase Deficiency - PKD)''': کێشەیەکە لە خڕۆکە سوورەکانی خوێندا کە دەبێتە ھۆی کەمخوێنی. * '''تەمەن''': تەمەنی مامناوەندیان لە نێوان ٩ بۆ ١٥ ساڵدایە.<ref name="az-animals" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} لەسەر بنەمای وتارەکانی ویکیپیدیای [https://en.wikipedia.org/wiki/Abyssinian_cat ئینگلیزی] و سەرچاوەی دەرەکیی ترەوە وەرگیراوە، بە داڕشتنێکی جیاواز و فراوانتر نەک وەرگێڕانی وشەبەوشە. {{تووڵی دەروازە|پشیلەکان|ژینناسی|گیانلەبەران|شانشینی یەکگرتوو|میسر}} {{پۆلی کۆمنز|Abyssinian cats}} {{ژینناسی-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} {{میسر-کۆلکە}} [[پۆل:نەژادەکانی پشیلە]] [[پۆل:ئاژەڵە ماڵییەکان]] [[پۆل:پشیلە قژکورتەکان]] mikkd47u6n9g5016boobdsdvebywy74 0 287771 1688472 1526886 2026-10-17T01:37:32Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، عێراق-کۆلکە) 1688472 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{Infobox royalty|name=''پوزور-سین''{{ھن}}𒅤𒌒𒊒𒂗|title=[[پێڕستی پادشاکانی سۆمەری|پادشای سۆمەر]]|reign=کۆتاییی ھەزارەی سێیەمی پێش زایین|predecessor=''[[ھابلوم]]''|successor=''[[یارلاگاندا]]''|royal house=''[[فەرمانڕەواییی گۆتییەکان لە میزۆپۆتامیا|شانشینی گۆتییەکان لە میزۆپۆتامیا]]''|image=[[File:Sumero-Akkadian cuneiform U12164 MesZL 33.svg|Sumero-Akkadian cuneiform sign MesZL 33 (U+12164)|45px]]{{ھن}}[[File:Sumero-Akkadian cuneiform U12312 MesZL 504.svg|Sumero-Akkadian cuneiform sign MesZL 504 (U+12312)|45px]]{{ھن}}[[File:Sumero-Akkadian cuneiform U12292 MesZL 111.svg|Sumero-Akkadian cuneiform sign MesZL 111 (U+12292)|45px]]{{ھن}}[[File:Sumero-Akkadian cuneiform U12097 MesZL 164.svg|Sumero-Akkadian cuneiform sign MesZL 164 (U+12097)|45px]]}}'''پوزور-سوێن''' یان '''پوزور-سوین''' یان '''پوزور-سین''' (𒅤𒌒𒊒𒂗 <small>(دڵنیا نییە)</small> کۆتاییی ھەزارەی سێیەمی پێش زایین) ١٦ھەمین فەرمانڕەوای [[گۆتی|گۆتییەکان]] بوو لە [[فەرمانڕەواییی گۆتییەکان لە میزۆپۆتامیا|شانشینی گۆتی]] لە [[سۆمەر]]<ref>The Sumerian King List, The Electronic Text Corpus of Sumerian Literature, Oxford University</ref> کە لە "''[[پێڕستی پادشاکانی سۆمەری|لیستی پادشاکانی سۆمەری]]''" (''SKL'')دا باسی لێوە کراوە. بەپێی زانیارییەکانی ''SKL'': پوزور-سوێن جێنشینی [[ھابلوم]] بووە. پاشان [[یارلاگاندا]] شوێنی پوزور-سوێنی گرتەوە (بە ھەمان شێوە بەپێی ''SKL'').{{S-start}} {{S-reg}} {{S-bef|rows=2|before=[[ھابلوم]]}} {{S-ttl|title=[[پادشاکانی سۆمەری|پادشای سۆمەر]]|years=کۆتاییی ھەزارەی سێیەمی پێش زایین}} {{S-aft|after=[[یارلاگاندا]]|rows=2}} |- {{S-end}} == سەرچاوەکان == {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{عێراق-کۆلکە}} [[پۆل:پاشاکان]] [[پۆل:سوومەر]] <references />{{شریتی دەروازە|ژیاننامە|مێژوو|کوردستان|عێراق|ئاسیا}} oozag0dqmcp4fienm5h30mn4vthe19t 0 287828 1688411 1526809 2026-10-16T22:35:19Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژینناسی-کۆلکە) 1688411 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} '''پشیلەی زێڕینی ئەفریقی''' (بە ئینگلیزی: African golden cat، ناوی زانستی: Caracal aurata) جۆرێکە لە پشیلەی کێوی قەبارە مامناوەند کە بە شێوەیەکی نھێنیئامێز لە دارستانە باراناوییەکانی ڕۆژئاوا و ناوەڕاستی ئەفریقادا دەژی. ئەم ئاژەڵە بەھۆی شەرمنی و سروشتە شەوگەڕییەکەیەوە، یەکێکە لەو پشیلە کێوییانەی کە کەمترین زانیاری لەسەری ھەیە و بە دەگمەن لەلایەن مرۆڤەوە دەبینرێت. پشیلەی زێڕینی ئەفریقی لە ڕووی بۆماوەییەوە پەیوەندییەکی نزیکی لەگەڵ کاراکال (وشەق) و سێرڤاڵدا ھەیە. بەھۆی لەناوچوونی ژینگەکەی و ڕاوکردن، ژمارەی بە شێوەیەکی بەرچاو کەم بووەتەوە و لە ڕیزی سووری IUCNدا وەک جۆرێکی لاواز (Vulnerable) پۆلێن کراوە. {{زانیاریدانی تاکسۆنۆمی | ناو = پشیلەی زێڕینی ئەفریقی | وێنە = Caracal aurata 2.jpg | دۆخی_پاراستن = VU | شانشین = [[ئاژەڵ]] (Animalia) | فایلەم = [[مازەداران]] (Chordata) | پۆل = [[شیردەرەکان]] (Mammalia) | تۆرەمە = [[گۆشتخۆرەکان]] (Carnivora) | خێزان = [[پشیلەییەکان]] (Felidae) | ڕەگەز = ''[[کاراکال (ڕەگەز)|Caracal]]'' | جۆر = ''C. aurata'' | ناوی_دوانی = Caracal aurata | نووسەری_دوانی = (Temminck, 1827) }} == مێژووی پۆلێنکاری و بۆماوەیی == بۆ ماوەیەکی زۆر، پشیلەی زێڕینی ئەفریقی لە ڕەگەزێکی تایبەت بە خۆی بە ناوی Profelis پۆلێن دەکرا. بەڵام توێژینەوە بۆماوەییەکانی ئەم دواییە دەریانخست کە ئەم پشیلەیە پەیوەندییەکی زۆر نزیکی لەگەڵ کاراکال (Caracal caracal) و سێرڤاڵ (Leptailurus serval) ھەیە. ئەم سێ جۆرە پێکەوە بنەماڵەیەکی بۆماوەیی پێکدەھێنن کە نزیکەی ٥.٤ ملیۆن ساڵ لەمەوبەر لە باوباپیرانێکی ھاوبەش جیا بوونەتەوە. ھەر بۆیە ئێستا لە ڕووی زانستییەوە لەناو ڕەگەزی Caracalدا دادەنرێت. == تایبەتمەندییە جەستەییەکان == پشیلەی زێڕینی ئەفریقی لە پشیلەی ماڵی گەورەتر و پتەوترە، قەبارەی نزیکەی دوو ھێندەی پشیلەیەکی ماڵییە. کێشی لە نێوان ٥.٥ بۆ ١٦ کیلۆگرامدایە و درێژییەکەی لە نێوان ٦١ بۆ ١٠١ سانتیمەتردایە، لەگەڵ کلکێکی کورتتر کە درێژییەکەی لە نێوان ١٦ بۆ ٤٦ سانتیمەترە. دیارترین تایبەتمەندیی ئەم ئاژەڵە، فرەڕەنگیی فەرووەکەیەتی. ھەرچەندە پێی دەوترێت "زێڕین"، بەڵام ڕەنگی دەتوانێت لە زێڕینی-قاوەیی و سوورباوەوە بگۆڕێت بۆ خۆڵەمێشیی ئاسنین و تەنانەت ڕەنگی ڕەش (melanistic). ھەندێکیان خاڵدارن و ھەندێکی تریان بێ خاڵن. ئەم فرەڕەنگییە یارمەتیی خۆشاردنەوەی دەدات لە ژینگە جیاوازەکانی دارستاندا.<ref name="az-animals">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://a-z-animals.com/animals/african-golden-cat/ |سەردێڕ=African Golden Cat |وێبگە=A-Z Animals |ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣}}</ref> == ژینگە و بڵاوبوونەوە == پشیلەی زێڕینی ئەفریقی بە شێوەیەکی سەرەکی لە دارستانە باراناوییە گەرم و شێدارەکانی نزیک ھێڵی کەمەرەیی [[ئەفریقا|ئەفریقادا]] دەژی. بڵاوبوونەوەی جوگرافییەکەی لە [[سێنیگال]] لە ڕۆژئاواوە درێژ دەبێتەوە بۆ [[کینیا]] لە ڕۆژھەڵات، و لە باشووریشدا تا باکووری [[ئەنگۆلا]] دەبینرێت. ئەوان بە شێوەیەکی سەرەکی لە دارستانە چڕەکان، دارستانە نەیژەکان، و ناوچە کەنارییەکاندا دەژین و زۆر بە دەگمەن لە ناوچە کراوەکاندا دەبینرێن. == ڕەفتار و خۆراک == === ڕەفتار === بەھۆی سروشتە نھێنیئامێزەکەیەوە، زانیارییەکان دەربارەی ڕەفتاری ئەم پشیلەیە لە سروشتدا کەمن و زۆربەیان لە ڕێگەی کامێرای چاودێرییەوە بەدەست ھاتوون. ئەوان ئاژەڵێکی تەنھاییخواز و بە زۆری شەوگەڕن، ھەرچەندە ھەندێک جار لە کاتی بەرەبەیان و زەردەپەڕدا چالاکن. توانایەکی باشی داربەسەرکەوتنیان ھەیە، بەڵام وا دیارە کە زۆربەی کاتەکانیان لەسەر زەوی بەسەر دەبەن. === خۆراک === پشیلەی زێڕینی ئەفریقی ڕاوکەرێکی گۆشتخۆری کارامەیە. خۆراکی پێکدێت لە کۆمەڵێک نێچیری جیاواز، لەوانە: قرترێنەرەکان [[باڵندە]] مەیموونی بچووک دویکەری دارستان (جۆرێکە لە ئاسک) ھەندێک جار ئاژەڵی ماڵیی وەک مریشک و بزن == ھەڕەشەکان و دۆخی پاراستن == دۆخی پشیلەی زێڕینی ئەفریقی لە سروشتدا جێگەی نیگەرانییە و لەلایەن IUCNەوە وەک لاواز (Vulnerable) پۆلێن کراوە. گەورەترین ھەڕەشەکان بۆ سەر مانەوەی بریتین لە: * '''لەناوچوونی ژینگە''': بڕینەوەی دارستانە باراناوییەکان بۆ کشتوکاڵ، پیشەسازی، و کونکردنی نەوت، بووەتە ھۆی پارچەپارچەبوون و نەمانی ماڵی سروشتیی ئەم ئاژەڵە. * '''ڕاوکردنی نایاسایی''': لە ھەندێک ناوچەدا بۆ گۆشتەکەی (bushmeat) و پێستە جوانەکەی ڕاو دەکرێت. * '''تەڵەی ڕاوکەران''': زۆرجار بە ھەڵە دەکەوێتە ناو ئەو تەڵانەوە کە بۆ ئاژەڵی تر دانراون. ھەوڵەکان بۆ پاراستنی ئەم جۆرە لە ڕێگەی دروستکردنی ناوچەی پارێزراو و زیادکردنی ھۆشیارییەوە بەردەوامە. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} لەسەر بنەمای وتارەکانی ویکیپیدیای [https://en.wikipedia.org/wiki/African_golden_cat ئینگلیزی] و سەرچاوەی دەرەکیی ترەوە وەرگیراوە، بە داڕشتنێکی جیاواز و فراوانتر نەک وەرگێڕانی وشەبەوشە. {{تووڵی دەروازە|ئاژەڵ|پشیلەکان|ژینناسی|گیانلەبەران|ئەفریقا}} {{پۆلی کۆمنز|Profelis aurata}} {{ژینناسی-کۆلکە}} [[پۆل:پشیلەکان]] [[پۆل:شیردەرەکانی ئەفریقا]] [[پۆل:ئاژەڵە لاوازەکان (VU)]] [[پۆل:ئاژەڵە وەسفکراوەکان لە ١٨٢٧]] [[پۆل:ئای یوو سی ئێن لیستی سووری جۆرە لاوازەکان]] [[پۆل:گواندارانی کامیروون]] [[پۆل:گواندارانی گابۆن]] [[پۆل:گواندارانی کۆماری ئەفریقای ناوەندی]] [[پۆل:گواندارانی کۆماری دیموکراتیی کۆنگۆ]] t9vb4juzz8i3lt7bppkglfyesneah6w 0 287985 1688661 1527090 2026-10-17T10:35:39Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (تەلەڤیزیۆن-کۆلکە) 1688661 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{داتابۆکس}} '''پۆکیمۆن'''، کورتکراوەی ناونیشانە ژاپۆنییەکەی "'''پۆکێت مۆنستەرز'''" (واتا: '''دڕندەکانی گیرفان''')، و لەژێر ناوی بازرگانی "زنجیرەی پۆکیمۆن" و "زنجیرەی '''پۆکیمۆن: ئاسۆکان'''" ناسراوە، زنجیرەیەکی تەلەڤیزیۆنیی وێنەی جووڵاوی ([[ئەنیمێ]]) ژاپۆنییە، کە بەشێکە لە مافی بازرگانیی میدیایی "کۆمپانیای پۆکیمۆن"، و بۆ یەکەمجار لە مانگی نیسانی ساڵی ١٩٩٧ لە "[[تۆکیۆ تیڤی]]" پەخشکرا. مافە بازرگانییەکەی ئەنیمییەکە لە ژاپۆن لە ھەشت زنجیرەی یەک لە دوای یەک پێکدێت، کە ھەریەکەیان لەسەر بەشێکی سەرەکیی [[پۆکیمۆن (زنجیرەی کایەی ڤیدیۆیی)|زنجیرە یارییە ئەلیکترۆنییەکانی پۆکیمۆن]] وەرگیراوە. لە پەخشە نێودەوڵەتییەکاندا، ئەم زنجیرانە بەسەر ٢٧ وەرزدا دابەشکراون. بەرنامەکە لە سەرەتادا بەدوای چیرۆکی ئاش کێتچامدا دەچوو، کە ڕاھێنەرێکی گەنجی بوونەوەرە خەیاڵییەکانە بە ناوی پۆکیمۆن. ئاش، لەگەڵ پیکاچووی ھاوڕێی کە پۆکیمۆنێکە، و کۆمەڵێک کەسایەتیی مرۆیی گۆڕاودا، گەشتێک دەکات بۆ ئەوەی ببێتە «شارەزای پۆکیمۆن»، بە ناوچە جیاوازەکانی جیھانی پۆکیمۆندا گەشت دەکات و لە پاڵەوانێتییە جۆراوجۆرەکانی شەڕی پۆکیمۆندا ڕکابەری دەکات کە بە «خولی پۆکیمۆن» ناسراوە. لەگەڵ دەستپێکردنی وەرزی بیست و شەشەمەوە، کاستێکی نوێ دەردەکەوێت، کە پاڵەوانە سەرەکییە نوێیەکان بریتین لە لیکۆ و ڕۆی.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٢ی ئابی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Pokémon}} {{شریتی دەروازە|کایەی ڤیدیۆیی|ئەنیمێ و مانگا|ژاپۆن|تەلەڤیزیۆن|ئەنیمەیشن|دەیەی ١٩٩٠|دەیەی ٢٠٠٠|دەیەی ٢٠١٠|کۆمیدیا}} {{تەلەڤیزیۆن-کۆلکە}} [[پۆل:ئەنیمێ و مانگای سەرکێشی]] [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەنیمەیشنییەکان سەبارەت بە منداڵ]] [[پۆل:ئەنیمێ و مانگای کۆمیدی]] [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە کرپتۆزۆلۆژییەکان]] [[پۆل:ئەنیمێ و مانگای خەیاڵی]] [[پۆل:پەخشی تەلەڤیزیۆنی تۆکیۆ]] [[پۆل:چاودێریی تەلەڤیزیۆن لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] [[پۆل:ئەنیمێی ڤیز میدیا]] kqd4t9wzd82ysuxn69o241g2f6sebab 0 288433 1688165 1474983 2026-10-16T19:36:19Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە) 1688165 wikitext text/x-wiki {{Infobox pharaoh|Name=پسامتیکی یەکەم<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.digitalegypt.ucl.ac.uk/chronology/psametiki.html |سەردێڕ=Psamtek I Wahibre |بڵاوکەرەوە=University College London |ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی تشرینی دووەمی ٢٠١١|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20111202080314/http://www.digitalegypt.ucl.ac.uk/chronology/psametiki.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢ی کانوونی یەکەمی ٢٠١١|ڕەوشی ناونیشان=زیندوو}}</ref>|Image=Bust from Statue of a King MET EGX.358.jpeg|ImageSize=200px|Caption=پەیکەری بەشێک لە سنگ و سەری پسامتیکی یەکەم، [[مۆزەخانەی میترۆپۆلیتەنی ھونەر]]|reign=٦٦٤–٦١٠ پ.ز|Died=٦١٠ پ.ز|Predecessor=[[نیکۆی یەکەم]]|Successor=[[نیکۆی دووەم]]|Alt=پسامتیکۆس|Dynasty=[[بیست و شەشەمین شانشینی میسر|شانشینی ٢٦]]|Burial=|Children={{!}}[[نیکۆی دووەم]]{{!}}|Mother=شاژن ئیستیمابێت|Father=[[نیکۆی یەکەم]]}} '''واھیبرێ پسامتیکی یەکەم''' ([[میسری کۆن|میسریی کۆن]]: {{Transliteration|egy|Wꜣḥ-jb-Rꜥ Psmṯk}}) یەکەم فیرعەونی [[بیست و شەشەمین شانشینی میسر|شانشینی بیست و شەشەمینی میسر]]، یان سەردەمی سائیت بوو، لە شاری [[سائیس|سائیسەوە]] لە دێڵتای نیل لە نێوان ساڵانی ٦٦٤ و ٦١٠ پێش زایین فەرمانڕەواییی دەکرد. لەلایەن [[ئاشووربانیپاڵ]] لە [[ئیمپراتۆریەتیی ئاشووریی نوێ]] دامەزرێنرا، دژی فەرمانڕەوا کووشییەکانی [[بیست و پێنجەمین شانشینی میسر|شانشینی بیست و پێنجەم]]، بەڵام دواتر سەربەخۆییی زیاتری بەدەستھێنا لەگەڵ دابەزینی ئیمپراتۆریەتیی ئاشوور. == ناو == ناوی میسری {{Transliteration|egy|psmṯk}} کە بە {{Transliteration|egy|Psamāṯək}} دەخوێندرێتەوە،<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ |دوایین=Ray |یەکەم=J. D. |ڕێکەوت=١٩٩٠|سەردێڕ=The names Psammetichus and Takheta |ناونیشان=https://www.jstor.org/stable/3822031 |journal=The Journal of Egyptian Archaeology |بەرگ=٧٦|issue= |پەڕەکان=١٩٦–١٩٩|doi=10.2307/3822031 |jstor=3822031 |دەستپێگەیشتنی ناونیشان=subscription |ڕێکەوتی سەردان=١٩ی ئابی ٢٠٢٢}}</ref> کورتە فۆرمێکی {{Transliteration|egy|pꜣ-sꜣ-n-mṯk}} بووە، بە واتای "پیاوی متێک"، کە پێدەچێت متێک خوداوەندێک بێت.<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ |دوایین=Spiegelberg |یەکەم=Wilhelm |بەستەری نووسەر=Wilhelm Spiegelberg |ڕێکەوت=١٩٠٥|سەردێڕ=Die Namen Psammetich und Inaros |ناونیشان=https://archive.org/details/orientalistische08deutuoft/page/n291/mode/2up |journal=Orientalistische Literaturzeitung |بەرگ=٨|issue= |پەڕەکان=٥٥٩–٥٦٢|doi= |ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی ئەیلوولی ٢٠٢٢}}</ref> ناوەکەی لەلایەن ئاشوورییەکانەوە بە '''پیشامیلکی''' وەرگێڕدراوە (بە [[زمانی ئەکەدی|ئەکەدی-ئاشووریی نوێ]]: 𒁹𒉿𒃻𒈨𒅋𒆠<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://oracc.museum.upenn.edu/rinap/cbd/qpn/x00020800.html|سەردێڕ=rinap/qpn/Pišamilki[Psammetichus I, pharaoh of Egypt]|وێبگە=[[Open Richly Annotated Cuneiform Corpus]]|ڕێکەوتی سەردان=٢١ی ئابی ٢٠٢٥|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٢ی ئەیلوولی ٢٠٢٢|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20220922081602/http://oracc.museum.upenn.edu/rinap/cbd/qpn/x00020800.html|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref>)، لەلایەن یۆنانییە کۆنەکانەوە بە ناوی {{Transliteration|grc|Psammētikhos}} ({{Lang|grc|[[wikt:Ψαμμήτιχος|Ψαμμήτιχος]]}})، و لەلایەن ڕۆمەکانەوە بە ناوی {{Lang|la|Psammētichus}}. پسامتیک پێشی دەگوترا '''نابو-شێزیبانی''' (بە ئەکەدی-ئاشووریی نوێ: 𒁹𒀭𒀝𒊺𒍦𒀀𒉌 و 𒁹𒀭𒉺𒊺𒍦𒀭𒉌<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://oracc.museum.upenn.edu/rinap/rinap5/sig?%E2%98%A3%40rinap%2Frinap5%25akk%3A%7Bm%7D%7Bd%7DMUATI-%C5%A1e-zib-an-ni%3DNabu-%C5%A1ezibanni%5BPsammetichus%20of%20Sais%2C%20son%20of%20Necho%2F%2FPsammetichus%20of%20Sais%2C%20son%20of%20Necho%5DRN%C2%B4RN%24Nabu-%C5%A1ezibanni|سەردێڕ=rinap/rinap5/qpn/Nabu-šezibanni[Psammetichus of Sais, son of Necho] |وێبگە=[[Open Richly Annotated Cuneiform Corpus]]}}</ref> {{Transliteration|akk-x-neoassyr|Nabu-šezibanni}})، بە واتای "ئەی [[نەبو]] ڕزگارم بکە!"<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Dalley|یەکەم=Stephanie|ناونیشان=|سەردێڕ=Proceedings of the XLV Rencontre Assyriologique Internationale: Historiography in the Cuneiform World|ڕێکەوت=٢٠٠١|بڵاوکەرەوە=CDL Press|ژپنک=٩٧٨-١-٨٨٣-٠٥٣٦٧-٣|editor-last=Abusch|editor-first=Tzvi|بەرگ=١|شوێن=[[Bethesda, Maryland]]|پەڕە=١٥٩|بەستەری نووسەر=Stephanie Dalley|editor-last2=Noyes|editor-first2=Carol|editor-last3=Hallo|editor-first3=William W.|editor-link3=William W. Hallo|editor-last4=Winter|editor-first4=Irene J.|editor-link4=Irene J. Winter}}</ref> لەلایەن ئاشوورییەکانەوە. == سەرچاوەکان == <references /> === کتێبنامە === * {{EB1911|wstitle=Psammetichus}} == خوێندنەوەی زیاتر == * {{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Dodson|یەکەم=Aidan|سەردێڕ=Afterglow of Empire: Egypt from the Fall of the New Kingdom to the Saite Renaissance|ڕێکەوت=٢٠١٢|بڵاوکەرەوە=Oxford University Press|ژپنک=٩٧٨-٩٧٧٤١٦٥٣١٣}} * {{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Breasted|یەکەم=James Henry|ناونیشان=https://archive.org/details/cu31924082479258|سەردێڕ=Ancient Records of Egypt: Historical Documents from the Earliest Times to the Persian Conquest|ڕێکەوت=١٩٠٦|بڵاوکەرەوە=[[University of Chicago Press]]|زنجیرە=Ancient Records, Second Series|بەرگ=IV|شوێن=Chicago|lccn=06005480|بەستەری نووسەر=James Henry Breasted}} * {{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Morkot|یەکەم=Robert|ناونیشان=https://books.google.com/books?id=Kdp-rCUU2UEC&pg=PA173|سەردێڕ=Historical Dictionary of Ancient Egyptian Warfare|ڕێکەوت=٢٠٠٣|بڵاوکەرەوە=Scarecrow Press|ژپنک=٠٨١٠٨٤٨٦٢٧|پەڕەکان=١٧٣–١٧٤}} * {{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Spalinger|یەکەم=Anthony|سەردێڕ=Psammetichus, King of Egypt: I|بڵاوکەرەوە=Journal of the American Research Center in Egypt|ساڵ=١٩٧٦|شوێن=New York|پەڕەکان=١٣٣–١٤٧|oclc=٨٣٨٤٤٣٣٦}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٨|ناونیشان=https://www.britannica.com/biography/Psamtik-I|سەردێڕ=Psamtik I {{!}} First Pharaoh, Saite Dynasty, 664-610 BCE {{!}} Britannica |ڕێکەوتی سەردان=١٨ی ئازاری ٢٠١٧}} * {{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.metmuseum.org/toah/works-of-art/X.358/|سەردێڕ=Bust from Statue of a King |ڕێکەوتی سەردان=١٨ی ئازاری ٢٠١٧}} {{شریتی دەروازە|ژیاننامە|مێژوو|میسر}} {{پۆلی کۆمنز|Psammetichus I}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} [[پۆل:ساڵی لەدایکبوونی نەزانراو]] [[پۆل:میسری کۆن]] [[پۆل:مێژووی میسر]] 5g841ru4nt8jwx31wpx67q52iko240d 0 288663 1688218 1687849 2026-10-16T20:07:27Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688218 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی ئالبێرت , داچێت | ناوی خۆماڵی = ، Albert Bridge, Datchet | وێنە = Albert Bridge over the River Thames near Datchet - geograph.org.uk - 6429963.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی ئەلبێرت بەسەر ڕووباری تەمزدا لە نزیک داچێت. | ھەڵگرتن = ڕێگای B3021 | پەڕینەوە = [[ڕووباری تەمز]] | شوێن = نێوان [[داچێت]]، بێرکشایەر و [[ویندسۆری کۆن]]، [[سەری (شارستان)]] | دیزاین = پردی کەوانەیی لە ئاسنی داڕێژراو | کرایەوە = ١٨٨٥ | تێچوو = ٩,٦٠٠ پاوەندی ستەرلینگ (لە ساڵی ١٨٨٥) | ئەندازیاری دیزاین = Andrew Handyside and Co. }} '''پردی ئالبێرت , داچێت''' (بە ئینگلیزی: Albert Bridge, Datchet) پردێکی ڕێگای [[ئۆتۆمۆبیل|ئۆتۆمبێلە]] کە بەسەر [[ڕووباری تەمز]] لە [[ئینگلتەرا]] درێژ دەبێتەوە. پردەکە گوندی [[داچێت]] (لە بێرکشایەر) بە ناوچەی [[ویندسۆری کۆن]] (لە [[سەری (شارستان)]]) دەبەستێتەوە. پردەکە لە ساڵی ١٨٨٥ کراوەتەوە و وەک باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی دووەم تۆمار کراوە.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Albert Bridge, Datchet |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Albert_Bridge,_Datchet?wprov=sfla1 |ڕێکەوتی سەردان=٢٦ی ئابی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو == پردی ئالبێرت جێگرەوەی پردێکی کۆنترە بە ناوی "پردی ڤیکتۆریا"، کە پردێکی دارین بوو و لە ساڵی ١٨٥١ لەلایەن شاژن ڤیکتۆریاوە کرابووەوە. پردی ڤیکتۆریا لە مانگی حوزەیرانی ١٨٨٣دا بەشێکی داڕما. لە ئەنجامدا، بڕیار درا پردێکی نوێ لە ئاسن دروست بکرێت. پردی نوێی ئالبێرت لە ساڵی ١٨٨٥ بە تێچووی ٩,٦٠٠ [[پاوەندی ستەرلینگی]] ئەو سەردەمە کرایەوە.<ref name="thames">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=The Albert and Victoria Bridges, Datchet |ناونیشان=https://www.thamesweb.co.uk/windsor/windsorbridges/bridges2.html |ڕێکەوتی سەردان=٢٦ی ئابی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="grace">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Albert Bridge, Datchet |ناونیشان=https://www.gracesguide.co.uk/Albert_Bridge,_Datchet |ڕێکەوتی سەردان=٢٦ی ئابی ٢٠٢٥}}</ref> [[پەڕگە:The_B3021_crossing_Albert_Bridge_-_geograph.org.uk_-_5293414.jpg|چەپ|وێنۆک|ڕێگای B3021 بەسەر پردی ئەلبێرتدا دەپەڕێتەوە.]] == نەخشەسازیی و پێکھاتە == پردی ئالبێرت پردێکی کەوانەیی تاکە کە لە ئاسنی داڕێژراو (cast iron) دروست کراوە. نەخش و جێبەجێکردنی لەلایەن کۆمپانیای Andrew Handyside and Co.ی شاری دێربییەوە ئەنجام دراوە. پێکھاتەکەی لە زی ئاسنی داڕێژراو و بەستەری ئاسنی پتەو پێکھاتووە، کە دیزاینێکی باوی [[سەردەمی ڤیکتۆریا|سەردەمی ڤیکتۆریایە]] و نەخش و نیگاری تایبەتی لەخۆدەگرێت.<ref name="wiki" /><ref name="grace" /> == دۆخی ئێستا == پردەکە لە ئێستادا ڕێگای B3021 ھەڵدەگرێت، کە ڕێگایەکی گرنگە بۆ ھاتوچۆی ناوچەکە. بەھۆی گرنگیی مێژوویی و نژیاروانییەکەیەوە، وەک باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی دووەم لە لیستی میراتی نەتەوەیی ئینگلتەرادا تۆمار کراوە.<ref name="wiki" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}}{{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|ئەندازیاری|نژیاروانی}} {{پۆلی کۆمنز|Albert Bridge, Datchet}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} fgbdnsmggi04rdbm4vhczwxt1s8w90q 0 288720 1688217 1687851 2026-10-16T20:07:17Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688217 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد|official_name=پردی ئالبێرت - مانچستەر|native_name=Albert Bridge, Manchester|image=2766470 e4f6994d.jpg|caption=پردی ئالبێرت لە ساڵی ٢٠٠٧.|carries=ڕێگای ئۆتۆمبێل (یەک-ساید)|crosses=[[ڕووباری ئیروێڵ]]|locale=[[مانچستەر]] و [[سالفۆرد]]|design=پردی کەوانەیی بەردین|open=٢٦ی ئابی ١٨٤٤|listed_building_grade=پۆلی دووەم}} '''پردی ئالبێرت, مانچستەر ''' (بە ئینگلیزی: Albert Bridge , Manchester) پردێکی مێژووییە کە بەسەر [[ڕووباری ئیروێڵ|ڕووباری ئیروێڵدا]] ھەردوو شاری [[مانچستەر]] و [[سالفۆرد]] لە [[ئینگلتەرا]] پێکەوە دەبەستێتەوە. پردەکە لە ساڵی ١٨٤٤ کراوەتەوە و وەک باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی دووەم تۆمار کراوە. '''ئەم پردە جێگەی پردێکی کۆنتر بە ناوی "پردی نیو بەیلی" گرتەوە کە لە ساڵی ١٧٨٥ دروست کرابوو.''' '''پردی ئالبێرت یەکەم پرد بوو بەسەر ڕووباری ئیروێڵدا کە لە ساڵی ١٨٤٨ باج وەرگرتنی لەسەر ھەڵگیرا.''' '''دیزاینەکەی بە کەوانەیەکی تاک و بە بەردی ئەشلار داڕێژراوە و ھەڵگری نیشانەی ھەردوو شاری مانچستەر و سالفۆردە.''' '''لە ٢٠ی حوزەیرانی ١٩٨٨، خرایە لیستی باڵەخانە پارێزراوەکانی پۆلی دووەمەوە.''' [[پەڕگە:Albert_bridge_manchester_1854.jpg|چەپ|وێنۆک|پردی ئالبێرت لە ساڵی ١٨٥٤، دە ساڵ دوای کردنەوەی.]] == مێژوو == پێش دروستکردنی پردی ئالبێرت، پردێکی بەردینی تر بە ناوی "پردی نیو بەیلی" لە ھەمان شوێندا ھەبوو کە لە نێوان ساڵانی ١٧٨٣ بۆ ١٧٨٥ بە بەخشینی گشتی دروست کرابوو. بەڵام لەگەڵ گەشەکردنی شارەکاندا، ئەو پردە بەھۆی باریکی و لێژییەکەیەوە نەیدەتوانی پێداویستییەکانی ھاتوچۆ دابین بکات. بۆیە بڕیار درا پردێکی نوێ دروست بکرێت. پردی نوێ، کە بە ناوی [[شازادە ئالبێرت]]، ھاوسەری [[ڤیکتۆریا (شاژن)|شاژن ڤیکتۆریا]]، ناونرا، لە ٢٦ی ئابی ١٨٤٤ بە فەرمی کرایەوە. پردی ئالبێرت بووە یەکەم پرد بەسەر ڕووباری ئیروێڵدا کە ئەنجومەنی شارەوانییەکانی مانچستەر و سالفۆرد لە ساڵی ١٨٤٨دا باج وەرگرتنیان لەسەر ھەڵگرت و کردیان بە پردێکی خۆڕایی.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Albert Bridge, Manchester |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Albert_Bridge,_Manchester?wprov=sfla1 |ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی ئابی ٢٠٢٥}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=1844: England Gets a New Bridge |ناونیشان=https://transportationhistory.org/2022/08/26/1844-england-gets-a-new-bridge/ |ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی ئابی ٢٠٢٥}}</ref> == نەخشەسازیی و پاراستن == پردەکە لە یەک کەوانەی بەردین پێکھاتووە کە بە بەردی ئەشلار (sandstone ashlar) ڕووپۆش کراوە. دیزاینەکەی چەندین وردەکاریی جوان لەخۆدەگرێت، وەک بەردی لێوارکراو (rusticated voussoirs) و پەرژینی بەردین بە ستوونی باڵستەر. لەسەر ھەردوو دیوی پردەکە، نیشانەی فەرمیی ھەردوو شاری مانچستەر و سالفۆرد ھەڵکۆڵراون. لە ڕابردوودا، پردەکە بە چرای ڕازاوە ڕووناک کرابووەوە، بەڵام لە ساڵانی شەستەکانی سەدەی بیستەمدا ئەو چرایانە لابردران. بەھۆی گرنگیی مێژوویی و نژیاروانییەکەیەوە، پردەکە لە ٢٠ی حوزەیرانی ١٩٨٨ وەک باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی دووەم دیاری کرا. لە ئێستادا، پردەکە ھاتوچۆی یەک-سایدی لەسەرە و ڕێگای "بریدج ستریت" دەگوازێتەوە.<ref name="wiki" /><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Albert Bridge |ناونیشان=https://aroundus.com/p/12849860-albert-bridge |ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی ئابی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}}{{تووڵی دەروازە|مانچستەر|ئینگلتەرا|ئەندازیاری|نژیاروانی}} {{پۆلی کۆمنز|Albert Bridge, Manchester}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} c2kaesomwo0gapebo6lfetrqvufyxah 0 288818 1688175 1526770 2026-10-16T19:37:59Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، ئەکتەر-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە) 1688175 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{کەسایەتی | ناو = پشتیوان نووری کەریم | ناوی_خۆماڵی = | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | وێنە = | قەبارەی وێنە = | جێگری_وێنە = | سەردێری وێنە = | ناوی کاتی لەدایکبوون = | ڕێکەوتی لەدایکبوون = ١٩٧٧ | شوێنی لەدایکبوون = [[چوارباخ]]، [[سلێمانی]] | ڕێکەوتی_ونبوون = | شوێنی_ونبوون = | ڕەوشی_ونبوون = | ڕێکەوتی مردن = ١٦ی کانوونی دووەمی ٢٠١٨ | شوێنی مردن = | ھۆکاری مردن = [[جەڵدەی دڵ]] | شوێنی دۆزینەوەی تەرم = | شوێنی گۆڕ = | مۆنۆمێنتەکان = | نیشتەجێ = | نەتەوە =[[کورد]] | ناوەکانی تر = | نەژاد = | شارومەندێتی =سلێمانی | ڕادەی خوێندەواری =[[ھونەرەجوانەکان]] | پیشە = [[ئەکتەر]] | ساڵانی چالاکی = ٢٠٠٠–٢٠١٨{{ژێدەر}} | خاوەنکار = | ڕێکخراو = | ناسراو_بە_ھۆی = | کارە_دیارەکان = | شێواز = | کاریگەر_بووە = | کاریگەری_بووە = | شار = | مووچە = | دارایی = | باڵا = | کێش = | تەلەڤیزیۆن = | سەرناو = | وادە = | پێشوو = | جێگر = | حیزب = | بزاڤ = | بەرانبەرەکان = | ئایین = [[ئیسلام]] | سزای_تاوانباری = | ڕەوشی_تاوانباری = | ھاوسەر =[[ھەواڵ عوسمان]] | یار = | منداڵەکان =کانی | دایک و باوک = | خزمەکان = | خەڵاتەکان = | واژوو = | جێگری_واژوو = | قەبارەی_واژوو = | ماڵپەڕ = | پەراوێزەکان =}} '''پشتیوان نووری کەریم''' (١٩٧٧ لە [[چوارباخ]]، [[سلێمانی]] – ١٦ی کانوونی دووەمی ٢٠١٨ لە سلێمانی) ئەکتەرێکی ناسراوی کورد بوو. == ژیان == لە ساڵی ١٩٩٣ ژیانی ھونەریی لە [[پەیمانگا|پەیمانگای]] [[ھونەرەجوانەکان|ھونەرەجوانەکانی]] [[سلێمانی]] بەشی [[شانۆ]] دەست پێ کرد، بەشداری لە چەندین [[شانۆگەری|شانۆگەریدا]] کردووە لە پەیمانگادا، لە ساڵی ١٩٩٨ بە پلەی نایاب تەواوی کرد. لە دوای پەیمانگا بەشداری لە چەندین شانۆگەری تردا کردووە و لە ھەردوو بەشی درامای [[گەردەلوول (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|گەردەلوول]] بە ڕۆڵی ڕزگار. ھاوسەرەکەی ناوی [[ھەواڵ عوسمان|ھەواڵ عوسمانە]] کە [[ئەکتەر|ئەکتەرە]] و کچێکیان ھەیە بە ناوی ''کانی''. پشتیوان کارمەند بوو لە کۆمپانیای [[ئاسیاسێڵ]]. == مردن == پشتیوان نووری لە ١٦ی کانوونی دووەمی ٢٠١٨ بەھۆی [[جەڵدەی دڵ|جەڵدەی دڵەوە]] لە تەمەنی ٤٠ ساڵیدا لە [[سلێمانی]] کۆچی دوایی کرد. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|ئەکتەران|ھونەرەکان|سینەما|کوردستان|عێراق}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{ئەکتەر-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:خەڵکی سلێمانی]] [[پۆل:کوردەکانی باشووری کوردستان]] [[پۆل:ئەکتەرە کوردەکان]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٧]] [[پۆل:مردووان]] [[پۆل:مردووانی ٢٠١٨]] 7q3g97temnzqpye9kcdd9z18x5xp376 0 288899 1688040 1526661 2026-10-16T13:38:17Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688040 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد|ناوی فەرمی=پردی کیو|ناوی خۆماڵی=Kew Bridge|وێنە=Kew Bridge in London 2007 Sept 21.jpg|شرۆڤەی وێنە=پردی ئێستای کیو، کە لە ساڵی ١٩٠٣ کراوەتەوە.|ھەڵگرتن=ھاتوچۆی ئۆتۆمبێل (ڕێگاکانی A205 و A406) و پیادە|پەڕینەوە=[[ڕووباری تەمز]]|شوێن=[[لەندەن]]، [[ئینگلتەرا]]|نەخشەسازیی=پردی کەوانەیی بەردین|کەرەستە=گڕانیت|ژمارەی مەوداکان=٣ کەوانە|درێژیی گشتی=٣٦٠ مەتر (١،١٨٢ پێ)|ئەندازیاری نەخشەسازیی=سێر جۆن وۆڵف باری، کوتبێرت ئەی. برێرەتن|کرایەوە=٢٠ی ئایاری ١٩٠٣}} '''پردی کیو''' (بە ئینگلیزی: Kew Bridge) پردێکی بەردینی پۆلێنکراوی پۆلی دووەمە کە بەسەر [[ڕووباری تەمز]] لە ڕۆژئاوای [[لەندەن]]، [[ئینگلتەرا]] دروست کراوە. ناوی فەرمیی پردەکە '''پردی شا ئێدواردی حەوتەم'''ە، کە لەلایەن خودی شاوە لە ساڵی ١٩٠٣ کراوەتەوە. پردەکە ناوچەی کیو لە کەناری باشوور بە برێنتفۆرد لە کەناری باکوور دەبەستێتەوە و پردی ئێستا سێیەم پردە کە لەم شوێنەدا دروست کراوە.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Kew Bridge |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Kew_Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٣١ی ئابی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو == === پردی یەکەم (١٧٥٩–١٧٨٩) === یەکەم پرد لەم شوێنەدا لەلایەن ڕۆبێرت تەنستۆڵەوە، کە خاوەنی پردی پووتنی بوو، دروست کرا و لە ١ی حوزەیرانی ١٧٥٩ کرایەوە. پردەکە لەلایەن جۆن بارناردەوە نەخشەی بۆ کێشرابوو و پێکھاتەیەکی تەواو دارینی ھەبوو کە لەسەر دوو بناغەی بەردین لە ھەردوو کەنارەکەدا وەستابوو. پردەکە لە ١١ کەوانە پێک ھاتبوو. بەھۆی پێکھاتە دارینەکەیەوە، تەمەنی کورت بوو و تێچووی چاککردنەوەی بەردەوامی زۆر بوو، بۆیە کوڕی تەنستۆڵ بڕیاری دا پردێکی نوێی بەردین لە شوێنیدا دروست بکات.<ref name="brentfordchiswicklhs">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=The Centenary of Kew Bridge |ناونیشان=https://brentfordandchiswicklhs.org.uk/the-centenary-of-kew-bridge/ |ڕێکەوتی سەردان=٣١ی ئابی ٢٠٢٥}}</ref> === پردی دووەم (١٧٨٩–١٩٠٣) === پردی دووەم، کە پردێکی بەردین بوو، لەلایەن نژیاروایی ناسراو جەیمس پاینەوە نەخشێنرا. شا جۆرجی سێیەم، کە لە نزیک کۆشکی کیو دەژیا، ھاندەرێکی گەورەی پڕۆژەکە بوو و یەکەم بەردی بناغەی لە ساڵی ١٧٨٣ دانا. پردەکە لە حەوت کەوانەی بەردین پێک ھاتبوو و لە ٢٢ی ئەیلوولی ١٧٨٩ کرایەوە. ئەم پردە بۆ ماوەی زیاتر لە سەدەیەک خزمەتی کرد، بەڵام لە کۆتاییەکانی سەدەی نۆزدەھەمدا بەھۆی زیادبوونی ھاتوچۆوە زۆر تەسک بوو و ڕێڕەوەکانیشی زۆر لێژ بوون، بۆیە بڕیاری ڕووخاندن و دروستکردنی پردێکی نوێ درا.<ref name="layersoflondon">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Kew Bridge |ناونیشان=https://www.layersoflondon.org/map/records/kew-bridge |ڕێکەوتی سەردان=٣١ی ئابی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="wiki" /> [[پەڕگە:Kew_Bridge_and_Strand-on-the-Green,_1832.jpg|چەپ|وێنۆک|پردی دووەمی کیو، وەک لە ساڵی ١٨٣٢دا دەرکەوتووە.]] === پردی سێیەم و ئێستا (١٩٠٣–ئێستا) === پردی سێیەم و ئێستا لەلایەن ئەندازیاران سێر جۆن وۆڵف باری و کوتبێرت ئەی. برێرەتنەوە نەخشێنرا. کارکردن تێیدا لە ساڵی ١٨٩٩ دەستی پێ کرد و لە ٢٠ی ئایاری ١٩٠٣ لە ڕێوڕەسمێکی گەورەدا لەلایەن شا ئێدواردی حەوتەم و شاژن ئەلێکساندراوە کرایەوە. پردەکە بە فەرمی ناوی "پردی شا ئێدواردی حەوتەم"ی لێنرا، ھەرچەندە تا ئەمڕۆش بە "پردی کیو" ناسراوە. ئەم پردە یەکێکە لە پردە سەرەکییەکانی ڕۆژئاوای لەندەن و ھاتوچۆی ڕێگا بازنەییەکانی باکوور و باشووری لەندەنی بەسەردا تێدەپەڕێت.<ref name="brentfordchiswicklhs" /> == نەخشەسازیی و پێکھاتە == پردی ئێستای کیو لە سێ کەوانەی گەورەی گڕانیتی پێکدێت. کەوانەی ناوەڕاست بە پانیی ٤١ مەتر (١٣٥ پێ) گەورەترینیانە بۆ ئەوەی ڕێگە بە ھاتوچۆی کەشتییەکان بدات. نەخشەکەی سادە و بەھێزە و بە شێوازێکی کلاسیکیی ئێدواردی نەخشێنراوە. ڕێڕەوەکەی فراوانە و بە شێوەیەکە کە بتوانێت قەبارەی زۆری ھاتوچۆی ھاوچەرخ ھەڵبگرێت. پردەکە بەھۆی گرنگییە مێژوویی و نژیاروانییەکەیەوە وەک باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی دووەم دەستنیشان کراوە.<ref name="viewopolis">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Kew Bridge |ناونیشان=https://viewopolis.com/views/kewbridge/ |ڕێکەوتی سەردان=٣١ی ئابی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}}{{تووڵی دەروازە|لەندەن|ئینگلتەرا|شانشینی یەکگرتوو|نژیاروانی|ئەندازیاری}} {{پۆلی کۆمنز|Kew Bridge}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] 9e1j4clyjwe10r65h48uf8rhzmlo2jt 0 288900 1688071 1526669 2026-10-16T16:33:27Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688071 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد|ناوی فەرمی=پردی ھامپتن کۆرت|ناوی خۆماڵی=Hampton Court Bridge|وێنە=Hampton Court Bridge 1.jpg|شرۆڤەی وێنە=پردی ئێستای ھامپتن کۆرت، کە بە شێوازێک نەخشێنراوە لەگەڵ کۆشکی ھامپتن کۆرتدا بگونجێت.|ھەڵگرتن=ھاتوچۆی ئۆتۆمبێل (ڕێگای A309) و پیادە|پەڕینەوە=[[ڕووباری تەمز]]|شوێن=[[لەندەن]] / [[سەرری]]، [[ئینگلتەرا]]|نەخشەسازیی=پردی کەوانەیی کۆنکرێتی|کەرەستە=کۆنکرێتی پڕچەککراو، ڕووکەشکراو بە خشتی سوور و بەردی پۆرتلاند|ژمارەی مەوداکان=٣ کەوانە|ئەندازیاری نەخشەسازیی=سێر ئێدوین لوتیەنز (نژیاروان)، دەبلیو. پی. ڕۆبینسن (ئەندازیار)|کرایەوە=٣ی تەممووزی ١٩٣٣}} '''پردی ھامپتن کۆرت''' (بە ئینگلیزی: Hampton Court Bridge) پردێکی کەوانەیی پۆلێنکراوی پۆلی دووەمە کە بەسەر [[ڕووباری تەمز]] لە [[لەندەن]]، [[ئینگلتەرا]] دروست کراوە. پردەکە ناوچەی ھامپتن لە بەشی لەندەن لە کەناری باکوور، بە ناوچەی مۆڵسی لە سەرری لە کەناری باشوور دەبەستێتەوە. پردی ئێستا، کە لە ساڵی ١٩٣٣ کراوەتەوە، چوارەم پردە کە لەم شوێنەدا دروست کراوە و دەکەوێتە خوارەوەی ڕووبارەکە لە [[کۆشکی ھامپتن کۆرت]].<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Hampton Court Bridge |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Hampton_Court_Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٣٠ی ئابی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو == === پردی یەکەم (١٧٥٣–١٧٧٨) === یەکەم پرد لەم شوێنەدا پردێکی دارینی تایبەت بوو کە لەلایەن ساموێل ستیڤنز و بێنجامین لادگەیتەرەوە نەخشێنرابوو و لە ساڵی ١٧٥٣ کرایەوە. پردەکە بە شێوازێکی "چینۆیزەری" (Chinoiserie) نەخشێنرابوو کە لەو سەردەمەدا باو بوو، بەڵام پێکھاتەکەی لاواز بوو و زوو دەستی بە خراپبوون کرد. بەھۆی ناجێگیرییەکەیەوە، دوای تەنھا ٢٥ ساڵ بڕیاری گۆڕینی درا.<ref name="moleseyhistory">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=The History of Molesey |ناونیشان=http://www.moleseyhistory.co.uk/books/molesey/tm/tm_5.htm |ڕێکەوتی سەردان=٣٠ی ئابی ٢٠٢٥}}</ref> === پردی دووەم (١٧٧٨–١٨٦٥) === پردی دووەم، کە ئەویش دارین بوو، لە ساڵی ١٧٧٨ لەلایەن مستەر وایت وەیبریجەوە دروست کرا. ئەم پردە زۆر بەھێزتر و سادەتر بوو لە یەکەمیان و لە ١١ کەوانە پێک ھاتبوو. بۆ ماوەی نزیکەی ٨٧ ساڵ خزمەتی کرد، بەڵام لە کۆتاییدا ئەویش بەھۆی کۆنبوون و خراپبوونی پێکھاتەکەیەوە پێویستی بە گۆڕین ھەبوو.<ref name="moleseyhistory" /> [[پەڕگە:Hampton_Court_Bridge,_1866.png|چەپ|وێنۆک|پردی سێیەم (١٨٦٥)، پردێکی ئاسنینی سەردەمی ڤیکتۆریا کە بە ناشرینی ناوی دەرکردبوو.]] === پردی سێیەم (١٨٦٥–١٩٣٣) === پردی سێیەم لە ئاسنی داڕێژراو و بە شێوازی "lattice girder" لەلایەن ئی. تی. مۆرەیەوە نەخشێنرا. ھەرچەندە لە ڕووی ئەندازیارییەوە بەھێز بوو، بەڵام بەھۆی شێوە پیشەسازییەکەیەوە بە توندی ڕەخنەی لێ گیرا و بە ناشرین و نەگونجاو لەگەڵ جوانیی کۆشکی ھامپتن کۆرتدا دادەنرا. ھەروەھا پردەکە تەسک بوو و نەیدەتوانی ھاتوچۆی زیادبووی [[سەدەی بیستەم]] لەخۆ بگرێت، بۆیە بڕیاری ڕووخاندن و دروستکردنی پردێکی نوێ درا.<ref name="layersoflondon">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Hampton Court Bridge |ناونیشان=https://www.layersoflondon.org/map/records/hampton-court-bridge |ڕێکەوتی سەردان=٣٠ی ئابی ٢٠٢٥}}</ref> === پردی چوارەم و ئێستا (١٩٣٣–ئێsta) === پردی چوارەم، کە پردی ئێستایە، لە ٣ی تەممووزی ١٩٣٣ لەلایەن شازادەی وەیڵزەوە (دواتر شا ئێدواردی ھەشتەم) کرایەوە. پڕۆژەکە بەرھەمی ھاوکاریی نێوان ئەندازیار دەبلیو. پی. ڕۆبینسن و نژیاروایی بەناوبانگ سێر ئێدوین لوتیەنز بوو. پردەکە بە مەبەست بە شێوەیەک نەخشێنرا کە لەگەڵ [[نژیاروانی|نژیاروانیی]] کۆشکی ھامپتن کۆرتدا ھاوئاھەنگ بێت.<ref name="wiki" /><ref name="heritagegateway">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Hampton Court Bridge |ناونیشان=https://www.heritagegateway.org.uk/Gateway/Results_Single.aspx?uid=02ca7058-0a87-4063-a96e-9c810210527c&resourceID=19191 |ڕێکەوتی سەردان=٣٠ی ئابی ٢٠٢٥}}</ref> == نەخشەسازیی و نژیاروانی == پردی ئێستای ھامپتن کۆرت لە سێ کەوانەی [[کۆنکریت|کۆنکرێتی]] پڕچەککراو پێکھاتووە و تەواوی ڕووی دەرەوەی بە خشتی سووری تایبەت و بەردی پۆرتلاند ڕووپۆش کراوە. ئەمەش بۆ ئەوە بوو کە شێوازەکەی لەگەڵ کۆشکە مێژووییەکەی تەنیشتی یەکبگرێتەوە. نەخشەکەی سادە و ھاوسەنگە و بە وردەکاریی نیۆ-جۆرجی ڕازێنراوەتەوە، وەک ستوونەکانی ڕووناکی و پەرژینەکانی. ئەم پردە وەک نموونەیەکی سەرکەوتووی تێکەڵکردنی ئەندازیاریی ھاوچەرخ و نژیاروانیی کلاسیک دادەنرێت کە ڕێز لە ژینگە مێژووییەکەی دەگرێت.<ref name="locallondon">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Hampton Court Bridge |ناونیشان=https://www.locallondon.uk/hampton-court-bridge |ڕێکەوتی سەردان=٣٠ی ئابی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}}{{تووڵی دەروازە|لەندەن|ئینگلتەرا|شانشینی یەکگرتوو|نژیاروانی|ئەندازیاری}} {{پۆلی کۆمنز|Hampton Court Bridge}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] nh0ump2zwebm8x88ek4s3dgdemzvdj6 0 288978 1688222 1687808 2026-10-16T20:08:07Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688222 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} لە [[وەرزش|وەرزشدا]]، '''پاڵەوانێتی''' [[ڕکابەری|کێبڕکێیەکە]] کە تێیدا ئامانج دیاریکردنی ئەوەیە کە کام تاک یان تیم [[پاڵەوان (وەرزش)|پاڵەوانە]]. == سیستەمەکانی پاڵەوانێتی == دەکرێت چەندین شێوازی جیاوازی کێبڕکێ بە زاراوەی پاڵەوانێتی ناوببرێن. === سیستەمی یاریی نازناو === لەم سیستەمەدا، کێبڕکێکارێک دەبێت بەرەنگاری پاڵەوانی ئێستا ببێتەوە بۆ ئەوەی پاڵەوانێتییەکە بباتەوە. کێبڕکێکارێک (کە پێی دەوترێت ''کاندیدی ژمارە ١'') دەتوانێت دوای بەزاندنی کێبڕکێکارەکانی تر، بەرەنگاری پاڵەوانی ئێستا ببێتەوە. ئەم شێوازەی پاڵەوانێتی لە کێبڕکێ تاکەکەسییە ڕاستەوخۆکاندا بەکاردێت و بەتایبەتی پەیوەستە بە وەرزشە شەڕکەرەکانەوە وەک [[زۆرانبازی]]، [[مستانی|مشتانی]] و [[ھونەرە جەنگییە تێکەڵەکان]].<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٣ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Sports championships}} {{شریتی دەروازە|وەرزش}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{وەرزش-کۆلکە}} d28p2n31yhypoy17poh1ivgp7t2ze8c 0 289147 1688278 1686837 2026-10-16T20:18:45Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688278 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{زانیاریدانی نیشتنگە|ناوی_فەرمی=دەروازەی ئابی|ناوی_خۆماڵی=Abbey Gate|جۆری_نیشتنگە=گوندۆچکە |وێنەی_نەخشە=Abbey Gate, Devon UK location map.svg | وێنە= Axminster Carpets Factory Outlet - geograph.org.uk - 499837.jpg |شرۆڤەی_نەخشە=شوێنی ئابی گەیت لە ئینگلتەرا|جۆری_دابەشکراو=وڵات|ناوی_دابەشکراو=[[شانشینی یەکگرتوو]]|جۆری_دابەشکراو١=بەشی پێکھێنەر|ناوی_دابەشکراو١=[[ئینگلتەرا]]|جۆری_دابەشکراو٢=شارستانی ڕێوڕەسمی|ناوی_دابەشکراو٢=[[دێڤۆن]]|جۆری_دابەشکراو٣=ناوچە|ناوی_دابەشکراو٣=[[ڕۆژھەڵاتی دێڤۆن]]|جۆری_دابەشکراو٤=شارەدێی شارستانی|ناوی_دابەشکراو٤=[[ئاکسمینستەر]] }}'''ئابی گەیت''' (بە [[زمانی ئینگلیزی|ئینگلیزی]]: Abbey Gate) گوندۆچکەیەکی (hamlet) بچووکە لە شارستانی [[دێڤۆن]]، [[ئینگلتەرا]]. گوندۆچکەکە دەکەوێتە نزیک شارۆچکەی [[ئاکسمینستەر]] (Axminster) و مێژووەکەی بە شێوەیەکی ڕاستەوخۆ بەسترواەتەوە بە دێری مێژوویی نیوێنھامەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Abbey Gate, Devon |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Abbey_Gate,_Devon |ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی ئابی ٢٠٢٥}}</ref> == ناو و مێژوو == ناوی "ئابی گەیت" بە واتای "دەروازەی دێرەکە" دێت. ئەم ناوە لەوەوە ھاتووە کە لە سەدەکانی ناوەڕاستدا، ئەم شوێنە دەروازەی باشووری دێری سیسێرکیی نیوێنھام (Newenham Abbey) بووە. لە دەرەوەی دیواری دێرەکە، نیشتنگەیەکی بچووک بۆ خەڵکی ئاسایی (lay settlement) دروست بوو، کە خزمەتکار و کرێکارەکانی دێرەکەی لەخۆدەگرت. ئەم نیشتنگەیە پەرستگایەکی بچووکی تایبەت بە خۆی ھەبوو کە بە ناوی سانت جایلزەوە (St. Giles) تەرخان کرابوو. دوای بڕیاری [[ھێنریی ھەشتەمی ئینگلتەرا|ھێنریی ھەشتەم]] بۆ ھەڵوەشاندنەوەی دێرەکان لە ساڵی ١٥٣٩، دێری نیوێنھام داخرا و باڵەخانەکانی وردە وردە ڕووخێنران. پەرستگاکەی ئابی گەیت بۆ ماوەیەک مایەوە، بەڵام دواجار ئەویش نەما. ئەمڕۆ، ئابی گەیت بریتییە لە کۆمەڵێک کوخ و کێڵگەی بچووک. پێدەچێت بەشێک لە بەرد و کەرەستەی دێرە ڕووخاوەکە بۆ دروستکردنی باڵەخانەکانی ئێستای گوندۆچکەکە بەکارھێنرابێتەوە. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|شانشینی یەکگرتوو|جوگرافیا}} {{پۆلی کۆمنز|Abbey Gate, Devon}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:گوندەکانی ئینگلتەرا]] 1zxkh7qutao1g9fs1bb1g0dyryrp0pc 0 289285 1688072 1526670 2026-10-16T16:33:37Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688072 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد|ناوی فەرمی=پردی ھامەرسمیت|ناوی خۆماڵی=Hammersmith Bridge|وێنە=Hammersmith Bridge 1, London, UK - April 2012.jpg|شرۆڤەی وێنە=پردی ھامەرسمیت، یەکێک لە پردە ھەڵواسراوە دیارەکانی لەندەن.|ھەڵگرتن=لە ئێستادا تەنھا پیادە و پاسکیلسواران (داخراوە بەڕووی ھاتوچۆی ئۆتۆمبێلدا)|پەڕینەوە=[[ڕووباری تەمز]]|شوێن=[[لەندەن]]، [[ئینگلتەرا]]|نەخشەسازیی=پردی ھەڵواسراو (Suspension bridge)|کەرەستە=ئاسنی داڕێژراو، داری ئۆک|درێژیی گشتی=٢١٠ مەتر (٧٠٠ پێ)|ئەندازیاری نەخشەسازیی=سێر جۆزێف بازاڵجێت|کرایەوە=١٨ی حوزەیرانی ١٨٨٧}} '''پردی ھامەرسمیت''' (بە ئینگلیزی: Hammersmith Bridge) پردێکی ھەڵواسراوی مێژووییە کە بەسەر [[ڕووباری تەمز]] لە ڕۆژئاوای [[لەندەن]]، [[ئینگلتەرا]] دروست کراوە. پردەکە ناوچەی ھامەرسمیت لە کەناری باکوور بە ناوچەی بارنز لە کەناری باشوور دەبەستێتەوە. پردی ئێستا، کە لە ساڵی ١٨٨٧ کراوەتەوە، یەکێکە لە کۆنترین پردە ھەڵواسراوەکانی [[شانشینی یەکگرتوو|بەریتانیا]] و وەک باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی دووەم* (Grade II*) تۆمار کراوە. لە ئێستادا پردەکە بەڕووی ھاتوچۆی ئۆتۆمبێلدا داخراوە بەھۆی کێشەی پێکھاتەییەوە.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Hammersmith Bridge |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Hammersmith_Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٣٠ی ئابی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="lbhf">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Hammersmith Bridge |ناونیشان=https://www.lbhf.gov.uk/transport-and-roads/hammersmith-bridge |ڕێکەوتی سەردان=٣٠ی ئابی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو == === پردی یەکەم (١٨٢٧–١٨٨٧) === یەکەم پرد لەم شوێنەدا لەلایەن ئەندازیار ویلیام تیەرنی کلارکەوە نەخشێنرا و لە ساڵی ١٨٢٧ کرایەوە. ئەمە یەکەم پردی ھەڵواسراو بوو کە بەسەر ڕووباری تەمزدا دروست دەکرا. پردەکە بە تێچووی ٨٠,٠٠٠ پاوەندی ستەرلینگ دروست کرا و بەھۆی جوانییەکەیەوە ستایشێکی زۆری لێ دەکرا. بەڵام لەگەڵ زیادبوونی دانیشتووانی لەندەن، پردەکە نەیتوانی کێشی قەرەباڵغی و ھاتوچۆی زیادبوو ھەڵبگرێت. لە ساڵی ١٨٧٠دا، کاتێک نزیکەی ١١,٠٠٠ بۆ ١٢,٠٠٠ کەس لەسەر پردەکە کۆبوونەوە بۆ بینینی پێشبڕکێی بەلەمڕانی، پردەکە دەستی بە لەرزین کرد و مەترسیی داڕمانی لێ کرا. ئەم ڕووداوە وای کرد کە بیر لە دروستکردنی پردێکی نوێ و بەھێزتر بکرێتەوە.<ref name="historyoflondon">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=The Original Hammersmith Bridge |ناونیشان=https://www.thehistoryoflondon.co.uk/the-original-hammersmith-bridge/ |ڕێکەوتی سەردان=٣٠ی ئابی ٢٠٢٥}}</ref> [[پەڕگە:London_Borough_of_Hammersmith_and_Fulham_-_Hammersmith_Bridge_-_20230926145020.jpg|چەپ|وێنۆک|وردەکارییە نژیاروانییە ڕازاوەکانی پردەکە.]] === پردی دووەم و ئێستا (١٨٨٧–ئێستا) === پردی دووەم، کە پردی ئێستایە، لەلایەن ئەندازیاری ناوداری [[سەردەمی ڤیکتۆریا]]، سێر جۆزێف بازاڵجێت، نەخشێنرا. بازاڵجێت بە زیرەکی بناغە بەردینەکانی پردە کۆنەکەی تیەرنی کلارکی بەکارھێنایەوە، کە ئەمەش تێچووی پڕۆژەکەی کەم کردەوە. پردی نوێ لە ١٨ی حوزەیرانی ١٨٨٧ لەلایەن شازادەی وەیڵزەوە کرایەوە. ئەم پردە لە ئاسنی داڕێژراو دروست کراوە و ڕووی ڕێڕەوەکەی لە داری ئۆکە، کە یارمەتیدەرە بۆ کەمکردنەوەی کێشی گشتیی پردەکە.<ref name="hammersmithbridge.org">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=About The Bridge |ناونیشان=https://www.hammersmithbridge.org.uk/s/14/about-the-bridge |ڕێکەوتی سەردان=٣٠ی ئابی ٢٠٢٥}}</ref> == نەخشەسازیی و نژیاروانی == پردی ھامەرسمیت بە یەکێک لە جوانترین و ڕازاوەترین پردەکانی لەندەن دادەنرێت.<ref name="visitlondon">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Hammersmith Bridge |ناونیشان=https://www.visitlondon.com/things-to-do/place/27117054-hammersmith-bridge |ڕێکەوتی سەردان=٣٠ی ئابی ٢٠٢٥}}</ref> نەخشەکەی کە زیاتر لە ١٣٠ ساڵە ماوەتەوە، شێوازێکی کلاسیکی ھەیە و بە ڕەنگی سەوز و زێڕین ڕەنگ کراوە. لەسەر تاوەرەکانی پردەکە، نیشانەی شاھانەیی و دروشمی ناوچەی ھامەرسمیت و فوولام نەخشێنراون. سەرەڕای ئەوەی کە بۆ ھاتوچۆی گالیسکە و ئەسپی سەدەی نۆزدەھەم نەخشێنرابوو، تا ساڵی ٢٠١٩ ھاتوچۆی ئۆتۆمبێلی ھاوچەرخی ھەڵگرتبوو. == کێشە پێکھاتەییەکان و داخستن == بەکارھێنانی ئاسنی داڕێژراو لە [[سەدەی ١٩یەم|سەدەی ١٩دا]] وای کردووە کە پردەکە بەرگەی پەستانی ھاتوچۆی قورسی مۆدێرن نەگرێت. دوای دۆزینەوەی قڵیشی بچووک و مەترسیدار لە پێکھاتە ئاسنینەکانیدا، پردەکە لە ١٠ی نیسانی ٢٠١٩ بەڕووی ھەموو جۆرە ھاتوچۆیەکی ئۆتۆمبێلدا بە تەواوی داخرا. دواتر، لە کاتی شەپۆلێکی گەرمادا لە ئابی ٢٠٢٠، قڵیشەکان فراوانتر بوون، کە بووە ھۆی داخستنی کاتیی پردەکە بەڕووی پیادە و پاسکیلسوارانیشدا. لە تەممووزی ٢٠٢١، دوای دانانی سیستەمێکی ساردکەرەوە بۆ کەمکردنەوەی کاریگەریی گەرما، پردەکە بە شێوەیەکی سنووردار بۆ پیادە و پاسکیلسواران کرایەوە. نەخشەی چاکسازیی بنەڕەتی و کردنەوەی تەواوەتیی پردەکە ھێشتا لەژێر گفتوگۆدایە و پێویستی بە بودجەیەکی زۆر گەورە ھەیە.<ref name="lbhf" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}}{{تووڵی دەروازە|لەندەن|ئینگلتەرا|شانشینی یەکگرتوو|نژیاروانی|ئەندازیاری}} {{پۆلی کۆمنز|Hammersmith Bridge}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] 23lgt8w12h5xpl8zl7r1s70es8h1fpz 0 289286 1688073 1526671 2026-10-16T16:33:47Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688073 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد|ناوی فەرمی=پردی ھانگرفۆرد و پردەکانی گۆڵدن جووبلی|ناوی خۆماڵی=Hungerford Bridge and Golden Jubilee Bridges|وێنە=Hungerford Bridge, River Thames, London, England.jpg|شرۆڤەی وێنە=کۆمەڵەی پردەکان، پردی شەمەندەفەری ھانگرفۆرد لە ناوەڕاست و پردەکانی پیادەی گۆڵدن جووبلی لە ھەردوو لا.|ھەڵگرتن=ھێڵی ئاسنین (پردی ھانگرفۆرد) و پیادە (پردەکانی گۆڵدن جووبلی)|پەڕینەوە=[[ڕووباری تەمز]]|شوێن=[[لەندەن]]، [[ئینگلتەرا]]|نەخشەسازیی=پردی پایەدار (Truss bridge) بۆ شەمەندەفەر، پردی کەیبڵ-ڕاگیراو (Cable-stayed) بۆ پیادە|ئەندازیاری نەخشەسازیی=سێر جۆن ھۆکشۆ (پردی شەمەندەفەر)، لیفتشوتز دەیڤیدسۆن ساندیلاندز (پردەکانی پیادە)|کرایەوە=١٨٦٤ (پردی شەمەندەفەر)، ٢٠٠٢ (پردەکانی پیادە)}} '''پردی ھانگرفۆرد و پردەکانی گۆڵدن جووبلی''' (بە ئینگلیزی: Hungerford Bridge and Golden Jubilee Bridges) کۆمەڵەیەکی پردییە کە لە سێ پێکھاتەی ھاوھێڵ پێکدێت و بەسەر [[ڕووباری تەمز]] لە ناوەڕاستی [[لەندەن]]، [[ئینگلتەرا]] درێژ دەبێتەوە. پێکھاتەکە بریتییە لە پردێکی شەمەندەفەری پۆڵایین لە ناوەڕاستدا کە بە "پردی ھانگرفۆرد" ناسراوە، و دوو پردی پیادەی کەیبڵ-ڕاگیراو لە ھەردوو لایدا کە بە "پردەکانی گۆڵدن جووبلی" ناودەبرێن. پردەکە وێستگەی شەمەندەفەری چارینگ کرۆس لە کەناری باکوور بە ناوچەی ساوس بانک (South Bank) لە کەناری باشوور دەبەستێتەوە.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Hungerford Bridge and Golden Jubilee Bridges |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Hungerford_Bridge_and_Golden_Jubilee_Bridges |ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی ئابی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو == === پردی یەکەمی ھانگرفۆرد (١٨٤٥–١٨٦٠) === یەکەم پرد لەم شوێنەدا پردێکی ھەڵواسراوی پیادە بوو کە لەلایەن ئەندازیاری ناودار، ئیزامبارد کینگدەم برونێل، نەخشەی بۆ کێشرابوو و لە ساڵی ١٨٤٥ کرایەوە. ئامانج لێی بەستنەوەی بازاڕی ھانگرفۆرد لە باکوور بە کەناری باشوور بوو. بەڵام تەمەنی ئەم پردە کورت بوو، چونکە دوای ١٥ ساڵ ڕووخێنرا بۆ ئەوەی جێگەی بۆ پردێکی نوێی شەمەندەفەر بکرێتەوە. شایەنی باسە کە زنجیرە ئاسنینەکانی ئەم پردە دووبارە بەکارھێنرانەوە بۆ تەواوکردنی پردی ھەڵواسراوی کلیفتۆن لە بریستۆڵ.<ref name="wiki" /> === پردی شەمەندەفەری ھانگرفۆرد (١٨٦٤) === پردی دووەم، کە پردی شەمەندەفەری ئێستایە، لەلایەن سێر جۆن ھۆکشۆوە نەخشێنرا و لە ساڵی ١٨٦٤ کرایەوە بۆ گەیاندنی ھێڵی ئاسنین بە وێستگەی نوێی چارینگ کرۆس. پردەکە لە پۆڵای داڕێژراو و بە شێوازی پایەدار (truss) دروست کرا. لە ھەردوو لای پردەکەوە ڕێڕەوی پیادەی تەسک دانرابوو، بەڵام ئەم ڕێڕەوانە بەھۆی تەنگی و نەبوونی سەلامەتیی پێویستەوە ناوبانگێکی خراپیان ھەبوو و زۆرجار بە "پردە ترسناکەکە" ناودەبران.<ref name="walklondon">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Golden Jubilee Footbridges |ناونیشان=https://walklondon.com/london-attractions/golden-jubilee-footbridges.htm |ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی ئابی ٢٠٢٥}}</ref> [[پەڕگە:Hungerford_Bridge_and_Golden_Jubilee_Bridges_in_2025.01.jpg|چەپ|وێنۆک|دیمەنێکی کۆمەڵەی پردەکان لە ساڵی ٢٠٢٥.]] === پردەکانی گۆڵدن جووبلی (٢٠٠٢) === لە کۆتاییەکانی [[سەدەی ٢٠ەم|سەدەی بیستەمدا]]، پێویستییەکی زۆر بۆ دروستکردنی پردێکی پیادەی باشتر و پارێزراوتر ھەبوو. لە ساڵی ١٩٩٦ پێشبڕکێیەکی نێودەوڵەتی بۆ ئەم مەبەستە ڕاگەیەندرا. نەخشەی براوە، کە لەلایەن کۆمپانیای نژیاروانیی لیفتشوتز دەیڤیدسۆن ساندیلاندز و گرووپی ئەندازیاریی WSP پێشکەش کرا، بریتی بوو لە دروستکردنی دوو پردی نوێی کەیبڵ-ڕاگیراو لە ھەردوو لای پردی شەمەندەفەرەکە. پردە نوێیەکان لە ساڵی ٢٠٠٢ کرانەوە و بۆ ڕێزلێنان لە یۆبیلی زێڕینی شاژن [[ئێلیزابێتی دووەم]]، ناوی "پردەکانی گۆڵدن جووبلی"یان لێنرا.<ref name="visitlondon">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Hungerford Bridge and Golden Jubilee Bridges |ناونیشان=https://www.visitlondon.com/things-to-do/place/25850583-hungerford-bridge-and-golden-jubilee-bridges |ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی ئابی ٢٠٢٥}}</ref> == نەخشەسازیی و پێکھاتە == [[پەڕگە:Golden Jubilee Bridge - geograph.org.uk - 3781547.jpg|وێنۆک|شەوانی سەر پردەکان]] کۆمەڵەی پردەکە نموونەیەکی ناوازەی تێکەڵکردنی ئەندازیاریی [[سەدەی ١٩یەم|سەدەی نۆزدەھەم]] و بیست و یەکە. پردی شەمەندەفەرە کۆنەکە لە ناوەڕاستدا ماوەتەوە، لە کاتێکدا پردە نوێیەکانی پیادە بە شێوازێکی ھاوچەرخ و سەرنجڕاکێش دەوریان داوە. یەکێک لە تایبەتمەندییە دیارەکانی پردەکانی گۆڵدن جووبلی بریتییە لە پایە (pylon) لارەکانیان کە بەرەو دەرەوە مەیلیان کردووە. ئەم نەخشە زیرەکانەیە بۆ ئەوە بوو کە کێشی پردە نوێیەکان نەکەوێتە سەر بناغە مێژووییەکانی پردی شەمەندەفەرەکەی برونێل.<ref name="illuminated">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Golden Jubilee & Hungerford Bridges |ناونیشان=https://illuminatedriver.london/bridges/golden-jubilee-footbridges-and-hungerford-bridge |ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی ئابی ٢٠٢٥}}</ref> ئەم پردانە بوونەتە یەکێک لە قەرەباڵغترین ڕێڕەوەکانی پیادە لە لەندەن و دیمەنێکی پانۆرامایی بەسەر چەندین شوێنەواری بەناوبانگی وەک [[چاوی لەندەن]]، [[پەرلەمانی شانشینی یەکگرتوو|پەرلەمانی بەریتانیا]] و کڵێسای جام سانت پۆڵدا دابین دەکەن. ھەروەھا بەشێکن لە پڕۆژەی "Illuminated River" کە شەوانە بە شێوازێکی ھونەری ڕووناک دەکرێنەوە.<ref name="illuminated" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}}{{تووڵی دەروازە|لەندەن|ئینگلتەرا|شانشینی یەکگرتوو|نژیاروانی|ئەندازیاری}} {{پۆلی کۆمنز|Hungerford Bridge}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] 65vww2h7fhsexuo5yeiikrec886v3t6 0 289293 1688069 1526668 2026-10-16T16:33:07Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە) 1688069 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد|ناوی فەرمی=پردی گەدا|ناوی خۆماڵی=Beggar's Bridge|وێنە=Beggars Bridge 2.jpg|شرۆڤەی وێنە=پردی گەدا لە گلەیسدەیل، یۆرکشایری باکوور.|ھەڵگرتن=ڕێڕەوی پیادە (پێشتر ڕێڕەوی ئەسپی بارھەڵگر)|پەڕینەوە=ڕووباری ئێسک|شوێن=گلەیسدەیل، یۆرکشایری باکوور، [[ئینگلتەرا]]|نەخشەسازیی=پردی ئەسپی بارھەڵگر (Packhorse bridge)|کەرەستە=بەردی لمین (Sandstone)|ژمارەی مەوداکان=١|بەڵێندەر=تۆماس فێرێس|کرایەوە=١٦١٩}} '''پردی گەدا''' (بە ئینگلیزی: Beggar's Bridge) پردێکی مێژوویی ئەسپی بارھەڵگرە کە دەکەوێتە گوندی گلەیسدەیل لە یۆرکشێری باکوور، [[ئینگلتەرا]]. پردەکە بەسەر ڕووباری ئێسکدا دروست کراوە و بەھۆی ئەو ئەفسانە ڕۆمانسییەی لەپشتییەوەیەتی، ناوبانگێکی زۆری ھەیە. ئەم پێکھاتەیە وەک باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی دووەم* (Grade II* listed) پۆلێن کراوە.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Beggar's Bridge |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Beggar%27s_Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == ئەفسانەی دروستکردنی پردەکە == چیرۆکی پردەکە پەیوەستە بە ژیانی تۆماس فێرێس، کوڕی جووتیارێکی ھەژار لە [[سەدەی ١٧یەم|سەدەی ١٧دا]]، کە عاشقی ئاگنێس ڕیچاردسۆن دەبێت، کچی خاوەن زەوییەکی دەوڵەمەندی ناوچەکە. باوکی کچەکە بە توندی دژی ئەم پەیوەندییە دەوەستێتەوە و بەھۆی ھەژارییەکەیەوە، بە "گەدا" ناوی دەبات و سووکایەتیی پێ دەکات. تۆماس بڕیار دەدات گوندەکە جێبھێڵێت و لەڕێگەی دەریاوە سامانێک بۆ خۆی پێکەوە بنێت تا شایستەیی خۆی بسەلمێنێت.<ref name="britainexpress">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Glaisdale, Beggar's Bridge |ناونیشان=https://www.britainexpress.com/counties/yorkshire/properties/beggars-bridge.htm |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="men">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Beggar's Bridge and the legendary love story behind it |ناونیشان=https://www.manchestereveningnews.co.uk/news/uk-news/beggars-bridge-legendary-love-story-25854952.amp |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> لەو شەوەی کە بڕیار بوو ماڵئاوایی لە ئاگنێس بکات، ئاستی ئاوی ڕووباری ئێسک بەھۆی بارانبارینەوە بە شێوەیەکی مەترسیدار بەرز دەبێتەوە و تۆماس ناتوانێت بپەڕێتەوە بۆ ماڵئاواییکردن. لەو ساتەدا، سوێند دەخوات ئەگەر بە سەرکەوتوویی و دەوڵەمەندی گەڕایەوە، پردێک لەم شوێنەدا دروست بکات بۆ ئەوەی ھیچ دوو دڵدارێکی تر بەھۆی لافاوی ڕووبارەکەوە لە یەک دانەبڕێن. تۆماس دوای چەندین ساڵ وەک بازرگانێکی دەوڵەمەند دەگەڕێتەوە، [[ھاوسەرگیری]] لەگەڵ ئاگنێس دەکات و دەبێتە کەسایەتییەکی دیاری ناوچەکە. لە ساڵی ١٦١٩، وەفاداریی خۆی بۆ بەڵێنەکەی نیشان دەدات و ئەم پردە دروست دەکات.<ref name="fabulousnorth">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Beggar’s Bridge, Glaisdale |ناونیشان=https://fabulousnorth.com/beggars-bridge/ |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="wiki" /> [[پەڕگە:Beggar's_Bridge_-_geograph.org.uk_-_3371232.jpg|چەپ|وێنۆک|پردەکە بە دیزاینە کەوانەیی و بەرزەکەی ناسراوەتەوە.]] == نەخشەسازی و پێکھاتە == پردی گەدا پێکھاتەیەکی بەردی لمینی جوان و کەوانەییەکی بەرزی ھەیە، کە شێوازێکی باوی پردی ئەسپی بارھەڵگرە لەو سەردەمەدا. نەخشە بەرز و باریکەکەی وا دەکات کە لە کاتی لافاودا ئاو بە ئاسانی بە ژێریدا تێپەڕێت. یەکێک لە تایبەتمەندییە دیارەکانی پردەکە، بوونی بەردێکی نەخشێنراوە کە مێژووی دروستکردنەکەی (١٦١٩) و پیتی یەکەمی ناوی تۆماس فێرێس (T.F)ی لەسەر ھەڵکۆڵراوە. ھەندێک سەرچاوە ئاماژە بەوە دەکەن کە پیتی ناوی ئاگنێسیش (A.F) لەسەر بەردەکە بووە.<ref name="britainexpress" /><ref name="wiki" /> [[پەڕگە:Whitby,_Glaisdale,_Beggars'_Bridge,_Yorkshire,_England-LCCN2002708348.jpg|چەپ|وێنۆک|پردەکە لە نزیک گلەیسدەیل بووەتە شوێنێکی مێژوویی و گەشتیاری.]] == گرنگیی ھاوچەرخ == ئەمڕۆ، پردی گەدا تەنھا پێکھاتەیەکی مێژوویی نییە، بەڵکو بووەتە شوێنێکی گەشتیاری و ڕۆمانسیی بەناوبانگ. خەڵکێکی زۆر سەردانی دەکەن بۆ بینینی جوانییەکەی و بیستنی ئەو چیرۆکە خۆشەویستییەی کە لەپشتی دروستکردنییەوەیەتی. پردەکە بووەتە شوێنێکی باو بۆ پێشکەشکردنی داوای ھاوسەرگیری و وێنەگرتنی یادگاری.<ref name="men" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}}{{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|نژیاروانی}} [[گوندەکانی ئینگلتەرا]] {{پۆلی کۆمنز|Beggar's Bridge, River Esk}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} lavkqz7tzq32jcjsxtr4wt1jc9b5kki 0 289626 1688026 1526650 2026-10-16T13:35:57Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688026 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{زانیاریدانی پرد|ناوی فەرمی=پردی کوڕە ڕەشەکان|ناوی خۆماڵی=Black Boys Bridge|وێنە=Black Boys Bridge, Newbury - geograph.org.uk - 5858120.jpg|شرۆڤەی وێنە=پردی کوڕە ڕەشەکان لە نیوبێری.|ھەڵگرتن=ڕێڕەوی پیادە|پەڕینەوە=[[ڕووباری کێنێت]]|شوێن=[[نیوبێری]]، [[بێرکشێر]]، [[ئینگلتەرا]]|نەخشەسازیی=پردی تیرچەیی|کرایەوە=١٩٩٠ (پێکھاتەی ئێستا)}} '''پردی کوڕە ڕەشەکان''' (بە ئینگلیزی: Black Boys Bridge) پردێکە دەکەوێتە شارۆچکەی [[نیوبێری]] لە [[بێرکشێر|بێرکشێری]] [[ئینگلتەرا]]. پردەکە ڕێڕەوێکی پیادە بەسەر [[ڕووباری کێنێت|ڕووباری کێنێتدا]] دەگوازێتەوە. ناوی پردەکە بووەتە جێی مشتومڕ و بڕیارە بگۆڕدرێت. == مێژوو == یەکەم پرد لەم شوێنەدا پردێکی دارینی جووڵاو (swing bridge) بوو کە لە ساڵی ١٧٩٧ وەک بەشێک لە دروستکردنی کەنالی کێنێت و ئەڤۆن (Kennet and Avon Canal) بنیات نرا. ئەو پردە لە ساڵی ١٨٦٢ دووبارە دروست کرایەوە. پێکھاتەی ئێستای پردەکە، کە پردێکی پۆڵایینی جێگیری تیرچەییە، لە ساڵی ١٩٩٠ دروست کراوە. == بنچینەی ناو و مشتومڕ == ناوی پردەکە لە مەیخانەیەکی نزیکی خۆیەوە وەرگیراوە بە ناوی "The Black Boys"، کە لە ساڵانی ١٩٦٠ ڕووخێندرا. تابلۆی مەیخانەکە وێنەی دوو کوڕی ڕەشپێستی ئەفریقی لەسەر بووە. وا مەزندە دەکرێت کە ناوی مەیخانەکەش لە نازناوی پاشا چارڵزی دووەمەوە وەرگیرابێت، کە بەھۆی ڕەنگی قژ و پێستە تۆخەکەیەوە بە "the black boy" ناسرابوو. لە ساڵانی دواییدا، ناوی پردەکە بووەتە جێی نیگەرانی و مشتومڕ بەھۆی پەیوەندییەکەی بە ڕەگەزپەرستییەوە. چەندین کەمپین بۆ گۆڕینی ناوەکە ساز کران. لە ئەنجامدا، ئەنجومەنی وێست بێرکشێر لە ساڵی ٢٠٢٠ بەڵێنی دا کە ناوەکە بگۆڕێت و ڕای گەیاند کە لە ساڵی ٢٠٢١ ڕاوێژکاری بۆ دۆزینەوەی ناوێکی نوێ ئەنجام دەدات.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی|سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}}{{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|ئەندازیاری|شانشینی یەکگرتوو}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] s0pe1c80ni4dnetewiwtsrzd98zxnt9 0 289637 1688216 1687879 2026-10-16T20:07:07Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688216 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد|ناوی فەرمی=پردی بۆتلی|ناوی خۆماڵی=Botley Bridge|وێنە=Botley Road Bridge over the Seacourt Stream - geograph.org.uk - 1231192.jpg|شرۆڤەی وێنە=پردی ڕێگای بۆتلی بەسەر چەمی سیکۆرت، یەکێک لە پردەکانی زنجیرەی پردی بۆتلی.|ھەڵگرتن=ڕێگای A420 (ڕێگای بۆتلی)|پەڕینەوە=چەمەکانی ڕووباری تەمز (چەمی بولستەیک و چەمی سیکۆرت)|شوێن=[[ئۆکسفۆرد]]، ئۆکسفۆردشێر، [[ئینگلتەرا]]|کرایەوە=١٩٢٩-١٩٢٨ (پێکھاتەی ئێستا)|کەرەستە=کۆنکریتی پۆڵایین}} '''پردی بۆتلی''' (بە ئینگلیزی: Botley Bridge) لە ڕاستیدا ناوێکی گشتییە بۆ زنجیرەیەک پرد و ڕاڕەوی بەرزکراوە (causeway) کە ڕێگای بۆتلی (A420) لە بەشی ڕۆژئاوای شاری [[ئۆکسفۆرد]] لە [[ئینگلتەرا]] ھەڵدەگرن. ئەم پێکھاتەیە بەسەر چەندین لقی [[ڕووباری تەمز|ڕووباری تەمزدا]] دەپەڕێتەوە، کە گرنگترینیان چەمی بولستەیک و چەمی سیکۆرتن.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Botley Bridge |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Botley_Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو == بوونی پردێک لەم شوێنەدا مێژوویەکی دوور و درێژی ھەیە و بۆ سەدەی ١٣ دەگەڕێتەوە، کە وەک بەشێک لە "ڕاڕەوی بەرزکراوەی بۆتلی" (Botley Causeway) ناسرابوو. ئەم ڕێگایە دەروازەی سەرەکیی ڕۆژئاوای ئۆکسفۆرد بووە. پردە کۆنەکان لە بەرد دروست کرابوون، بەڵام لە نێوان ساڵانی ١٩٢٨ و ١٩٢٩، پردە کۆنەکان ڕووخێنران و لە شوێنیاندا پێکھاتەی نوێ لە کۆنکریتی پۆڵایین دروست کران بۆ ئەوەی توانای ھەڵگرتنی ھاتوچۆی نوێیان ھەبێت.<ref name="osney">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Botley Road and its bridges |ناونیشان=https://osneyisland.org.uk/botley-road-and-its-bridges/ |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == پردی ھێڵی ئاسن == جگە لە پردەکانی سەر ڕێگاکە، پردێکی دیکەی ھێڵی ئاسن لە نزیکەوە بوونی ھەیە کە زۆرجار بە ھەمان ناو ئاماژەی پێ دەکرێت. ئەم پردە لە ساڵی ١٨٥٠ لەلایەن ئەندازیاری بەناوبانگ ئیسامبارد کینگدەم برونێلەوە بۆ ھێڵی ئاسنی گرەیت وێستەرن (Great Western Railway) نەخشێنراوە و لە خشت و بەرد دروست کرابوو. ئەم پردە لە ساڵی ٢٠٢٣ەوە کەوتووەتە ژێر کاری نۆژەنکردنەوە و دووبارە دروستکردنەوە وەک بەشێک لە پڕۆژەی فراوانکردنی وێستگەی شەمەندەفەری ئۆکسفۆرد.<ref name="osney" /> [[پەڕگە:Botley_Road_Railway_Bridge_under_reconstruction_20230831_125524.jpg|چەپ|وێنۆک|پردی ھێڵی ئاسنی ڕێگای بۆتلی لە کاتی نۆژەنکردنەوەیدا، ئابی ٢٠٢٣.]] == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}}{{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|ئەندازیاری|ئۆکسفۆرد|شانشینی یەکگرتوو}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} icfqwj47umhg3gqgby41uhi7pkqo81b 0 289686 1688074 1526672 2026-10-16T16:33:57Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە) 1688074 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی ھێرتفۆرد | ناوی خۆماڵی = Bridge of Sighs | وێنە = Bridge of Sighs Oxford 2023 01.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی ئاخەکان، یەکێک لە ھێما نژیاروانییەکانی ئۆکسفۆرد. | ھەڵگرتن = ڕێڕەوی پیادە (تایبەت بە کۆلێژ) | پەڕینەوە = شەقامی نیو کۆلێج لەین | شوێن = [[ئۆکسفۆرد]]، [[ئینگلتەرا]] | نەخشەسازیی = نیۆ-گۆتیک | ئەندازیاری نەخشەسازیی = سێر تۆماس گراھام جاکسن | کرایەوە = ١٩١٤ }} '''پردی ئاخەکان''' (بە ئینگلیزی: Bridge of Sighs)، کە ناوی فەرمیی '''پردی ھێرتفۆرد'''ە (Hertford Bridge)، پردێکی پیادەیە لە شاری [[ئۆکسفۆرد]]، [[ئینگلتەرا]] کە بەسەر شەقامی نیو کۆلێج لەین (New College Lane)دا درێژ دەبێتەوە. پردەکە دوو بەشی ھێرتفۆرد کۆلێجی سەر بە زانکۆی ئۆکسفۆرد پێکەوە دەبەستێتەوە و بەھۆی نەخشەسازییە ناوازەکەیەوە بووەتە یەکێک لە شوێنە ھەرە ناسراو و وێنەگیراوەکانی شارەکە.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.m.wikipedia.org/wiki/Bridge_of_Sighs,_Oxford |سەردێڕ=Bridge of Sighs, Oxford |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو و نەخشەسازیی == پردەکە لەلایەن نژیاروایی ناسراو، سێر تۆماس گراھام جاکسن، نەخشێنراوە و کاری دروستکردنی لە ساڵی ١٩١٤ تەواو بووە. ئامانجی سەرەکیی پردەکە دروستکردنی ڕێڕەوێکی داپۆشراو بوو بۆ بەستنەوەی کوادرەنگڵی کۆن (Old Quadrangle) و کوادرەنگڵی نوێی (New Quadrangle) ھێرتفۆرد کۆلێژ، کە ڕێگەی بە خوێندکاران دەدا بەبێ چوونە دەرەوە لە نێوان شوێنی نیشتەجێبوون و ھۆڵەکانی وانەوتنەوەدا ھاتوچۆ بکەن.<ref name="oxford-royale">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.oxford-royale.com/articles/the-story-behind-the-bridge-of-sighs |سەردێڕ=The Story Behind the Bridge of Sighs |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> پردەکە بە شێوازی نیۆ-گۆتیک نەخشێنراوە و یەکێکە لە نموونە دیارەکانی نژیاروانی لە ئۆکسفۆرددا.<ref name="wiki" /> [[پەڕگە:Bridge of Sighs, Oxford - journal of Jan Dolan.jpg|وێنۆک|چەپ|تێبینییەکی ھونەرمەند جان دۆلان دەربارەی پردەکە لە ساڵی ١٩٧٧دا]] == ناو و لێکچوونەکان == سەرەڕای ئەوەی ناوی فەرمیی پردی ھێرتفۆردە، بەڵام بە شێوەیەکی باو بە "پردی ئاخەکان" ناسراوە، کە ئاماژەیە بۆ پردی ئاخەکانی شاری ڤێنیزیای ئیتالیا. لەگەڵ ئەوەشدا، ئەم ناوە زیاتر بۆ جوانکاری و ڕۆمانسیەتە و ھیچ بنەمایەکی مێژوویی ھاوبەشی نییە لەگەڵ ھاوتا ئیتالییەکەی. لە ڕووی نەخشەسازییەوە، پردەکەی ئۆکسفۆرد لە ڕاستیدا لێکچوونێکی زۆری لەگەڵ پردی ڕیاڵتۆی ڤێنیزیا ھەیە، نەک پردی ئاخەکان، چونکە پردی ڕیاڵتۆش ھەروەھا داپۆشراوە و فرۆشگای تێدایە، ھەرچەندە پردەکەی ئۆکسفۆرد فرۆشگای تێدا نییە.<ref name="oxfordsummercourses">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://oxfordsummercourses.com/articles/a-brief-history-of-the-bridge-of-sighs |سەردێڕ=A Brief History of the Bridge of Sighs, Oxford |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="oxford-royale" /> == ئەفسانە باوەکان == یەکێک لە چیرۆکە باوەکان کە زۆرجار لەلایەن ڕێبەرە گەشتیارییەکانەوە دەگێڕدرێتەوە، ئەوەیە کە گوایە جارێک ڕاپرسییەک دەریخستووە خوێندکارانی ھێرتفۆرد کۆلێژ کێشیان لە خوێندکارانی کۆلێژەکانی تر زیاترە. بۆیە، دەسەڵاتدارانی کۆلێژ بڕیاریان داوە پردەکە دابخەن بۆ ئەوەی خوێندکاران ناچار بن پەیژەکان بەکاربھێنن و زیاتر ڕێبکەن. ئەم چیرۆکە ھیچ بنەمایەکی ڕاستی نییە و تەنھا ئەفسانەیەکی خۆشە کە بۆ گەشتیاران دەگێڕدرێتەوە.<ref name="oxford-royale" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|ئۆکسفۆرد|نژیاروانی}} {{پۆلی کۆمنز|Bridge of Sighs (Oxford)}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] g92ky76ck3oac51e8amlmuo1m5kuw6t 0 289721 1688076 1526674 2026-10-16T16:34:17Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688076 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد|ناوی فەرمی=پردی ھەڵواسراوی بڕۆتن|ناوی خۆماڵی=Broughton Suspension Bridge|وێنە=Broughton-suspension-bridge.jpg|شرۆڤەی وێنە=وێنەیەکی کێشراوی پردی ھەڵواسراوی بڕۆتن پێш ڕووخانی.|پەڕینەوە=ڕووباری ئیروێڵ|شوێن=بڕۆتن، سالفۆرد، [[ئینگلتەرا]]|ئەندازیاری نەخشەسازیی=جۆن فیتزجیرالد|کرایەوە=١٨٢٦}} '''پردی ھەڵواسراوی بڕۆتن''' (بە ئینگلیزی: Broughton Suspension Bridge) پردێکی ھەڵواسراوی ئاسنین بوو کە لە ساڵی ١٨٢٦ بەسەر ڕووباری ئیروێڵ (River Irwell) لە نێوان بڕۆتن و پێندڵتن، کە ئێستا بەشێکن لە شاری سالفۆرد لە نزیک [[مانچستەر]]، دروست کرا. ئەم پردە بەھۆی ڕووخانە بەناوبانگەکەیەوە لە ساڵی ١٨٣١ ناسراوە، کە بووە ھۆی گۆڕانکارییەکی گرنگ لە ڕێکارە سەربازییەکاندا.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Broughton Suspension Bridge |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Broughton_Suspension_Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٦ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == دروستکردن و نەخشەسازیی == پردەکە لەلایەن جۆن فیتزجیرالد، خاوەنی کارگەی ئیروێڵ، نەخشەسازیی بۆ کرا و بە پارەی بەخشینی گشتی دروست کرا. پردەکە یەکێک بوو لە یەکەمین پردە ھەڵواسراوەکان لە ئەوروپا و درێژییەکەی ٤٤ مەتر (١٤٤ پێ) بوو.<ref name="gracesguide">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Broughton Suspension Bridge {{!}} gracesguide |ناونیشان=https://www.gracesguide.co.uk/Broughton_Suspension_Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٦ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> پێکھاتەکە لە دوو زنجیری ئاسنی داڕێژراو پێکھاتبوو کە سەکۆی پردەکەیان ھەڵگرتبوو.<ref name="wiki" /> == ڕووخانەکەی ساڵی ١٨٣١ == لە ١٢ی نیسانی ١٨٣١، لە کاتی ئەنجامدانی مەشقێکی سەربازیدا، ٧٤ سەربازی سوپای ٦٠ەمی تفەنگداری [[شانشینی یەکگرتوو|بەریتانیا]] (60th Rifle Corps) بەسەر پردەکەدا دەپەڕینەوە. کاتێک سەربازەکان بە ھەنگاوی ڕێک و ھاوئاواز (marching in step) بەسەر پردەکەدا ڕۆیشتن، لەرەلەرێکی ڕێک و بەھێزیان دروست کرد.<ref name="factrepublic">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Broughton Suspension Bridge Facts {{!}} factrepublic |ناونیشان=https://factrepublic.com/facts/3424 |ڕێکەوتی سەردان=٦ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> ئەم ھەنگاوە ڕێکە بووە ھۆی دیاردەیەکی فیزیکی کە پێی دەوترێت '''لەرەلەری میکانیکی''' (mechanical resonance). لەرەی ھەنگاوی سەربازەکان لەگەڵ لەرەی سروشتیی پردەکەدا یەکی گرت، کە بووە ھۆی ئەوەی لەرینەوەی پردەکە سات بە سات زیاتر و بەھێزتر بێت. دواجار، یەکێک لە زنجیرە ئاسنینەکان شکا و بەشێک لە سەکۆی پردەکە داڕما و نزیکەی ٤٠ سەرباز کەوتنە خوارەوە بۆ ناو ڕووبارەکە.<ref name="wiki" /> سەرەڕای ترسناکیی ڕووداوەکە، ھیچ کەسێک گیانی لەدەست نەدا، بەڵام نزیکەی ٢٠ سەرباز بریندار بوون و ھەندێکیان تووشی شکاویی ئێسک بوون.<ref name="gracesguide" /> == دەرئەنجام و میرات == ڕووخانی پردی بڕۆتن بووە بابەتی لێکۆڵینەوەی زانستی و ئەندازیاری. دەرکەوت کە ھۆکاری سەرەکیی ڕووخانەکە ھەنگاوی ڕێک و ھاوئاوازی سەربازەکان بووە. وەک دەرئەنجامێکی ڕاستەوخۆی ئەم ڕووداوە، سوپای بەریتانیا فەرمانێکی دەرکرد کە تیایدا داوا لە ھەموو سەربازەکان دەکرا لە کاتی پەڕینەوە بەسەر پردەکاندا "ھەنگاو تێک بدەن" (break step) بۆ ڕێگریکردن لە دووبارەبوونەوەی دیاردەی لەرەلەری میکانیکی. ئەم ڕێکارە تا ئەمڕۆش لە زۆربەی سوپاکانی جیھاندا پەیڕەو دەکرێت.<ref name="wiki" /><ref name="factrepublic" /> پردە ھەڵواسراوەکە دووبارە دروست نەکرایەوە و لە شوێنی ئەو، پردێکی کەوانەیی بەردین دروست کرا کە دواتر بە پردی ڤیکتۆریای ئێستا جێگەی گیرایەوە. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}}{{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|پردەکان|زانستی سەربازی | شانشینی یەکگرتوو}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل: پردەکانی ئینگلتەرا]] 2goizdv5kqge181j9cb7utp4xmvfhrm 0 289752 1688009 1526633 2026-10-16T13:33:07Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688009 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد|ناوی فەرمی=پردی کامبێک|ناوی خۆماڵی=Cambeck Bridge|وێنە=Cambeck Bridge (geograph 7158692).jpg|شرۆڤەی وێنە=پردی کامبێک لە کامبریا.|پەڕینەوە=ڕووباری کامبێک|شوێن=ئیرپینگتن، کامبریا، ئینگلتەرا|نەخشەسازیی=پردی کەوانەیی بەردین|کەرەستە=بەردی شنی سوور|کرایەوە=نزیکەی ١٧٩٦}} '''پردی کامبێک''' (بە ئینگلیزی: Cambeck Bridge) پردێکی بەردینی مێژووییە کە بەسەر ڕووباری کامبێکدا لە ناوچەی ئیرپینگتن لە کامبریا، [[ئینگلتەرا]]، دروست کراوە. پردەکە وەک باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی دووەم (Grade II listed) پۆلێن کراوە.<ref name="historicengland">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=CAMBECK BRIDGE, Irthington - 1335527 |ناونیشان=https://historicengland.org.uk/listing/the-list/list-entry/1335527 |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو و نەخشەسازیی == پردی کامبێک لە دەوروبەری ساڵی ١٧٩٦ دروست کراوە و جێگەی پردێکی کۆنتری گرتووەتەوە. کارەکانی دروستکردنی پردەکە بەشێک بوو لە پڕۆژەی ڕێگای سەربازیی نوێ کە کارلایل بە [[نیوکاسڵ|نیوکاسڵی]] دەبەستەوە. وا گریمانە دەکرێت کە لەلایەن ویلیام بێڵەوە دروست کرابێت.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Cambeck Bridge |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Cambeck_Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> پردەکە لە بلۆکی بەردی شنی سووری ڕێککراو (dressed red sandstone) دروست کراوە و خاوەنی سێ کەوانەی پارچەییە (segmental arches). لە نێوان کەوانەکاندا بنکەی سێگۆشەیی (triangular cutwaters) ھەیە کە وەک پایەی دیواریی سادە بەرز دەبنەوە. دیواری پارێزەری پردەکە پتەوە و دیوارەکانی لە کۆتاییەکاندا بەرەو دەرەوە چەماونەتەوە. لەسەر دیواری باشووری ڕۆژئاوای پردەکە نووسراوێک ھەیە کە دەڵێت "COUNTY BRIDGE 1796"، کە ساڵی تەواوبوونی پردەکە پشتڕاست دەکاتەوە.<ref name="historicengland" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}}{{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|ئەندازیاری|نژیاروانی|شانشینی یەکگرتوو}} {{پۆلی کۆمنز|Cambeck Bridge}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} h2uwynvkxrrdqpjp6ey9rs2fzhj7yt1 0 289757 1688010 1526634 2026-10-16T13:33:17Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688010 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کاڤێندیش | ناوی خۆماڵی = Cavendish Bridge | وێنە = Cavendish Bridge, near Shardlow (geograph 5659433).jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی کاڤێندیش، کە لە نێوان ساڵانی ١٧٥٨ و ١٧٦١ دروست کراوە. | پەڕینەوە = [[ڕووباری ترێنت]] | شوێن = سنووری نێوان [[لێستەرشێر]] و [[داربیشێر]]، [[ئینگلتەرا]] | نەخشەسازیی = پردی کەوانەیی بەردین | ئەندازیاری نەخشەسازیی = ھیو ھێنشاڵ (بە سەرپەرشتیی جەیمس بریندلی) | کرایەوە = ١٧٦١ }} '''پردی کاڤێندیش''' (بە ئینگلیزی: Cavendish Bridge) پردێکی مێژووییە کە بەسەر [[ڕووباری ترێنت]]دا لە سنووری نێوان پارێزگاکانی [[لێستەرشێر]] و [[داربیشێر]] لە [[ئینگلتەرا]] دروست کراوە. پردەکە وەک باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی دووەم پۆلێن کراوە و بەشێکە لە گوندۆچکەیەکی بچووک بە ھەمان ناوەوە.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Cavendish_Bridge |سەردێڕ=Cavendish Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="guide">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Cavendish Bridge {{!}} townandvillageguide |ناونیشان=https://www.townandvillageguide.com/Leicestershire/Cavendish_Bridge.html |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو == پێش دروستکردنی پرد، پەڕینەوە لەو شوێنەدا لەڕێگەی بەلەمێکەوە بووە کە بە "وایڵدن فێری" (Wilden Ferry) ناسرابوو. دواتر پردێکی دارین دروست کرا کە لە مێژوودا گرنگیی خۆی ھەبوو؛ لە ساڵی ١٧٤٥دا، لە کاتی ڕاپەڕینی جاکۆبایتەکان، ھێزەکانی بۆنی پرینس چارلی کەوانە ناوەندییەکەی پردە دارینەکەیان تێکدا بۆ ئەوەی پێشڕەوییەکانی سوپای دوکی کەمبەرلاند خاو بکەنەوە. بەڵام لە لافاوێکی گەورەی ساڵی ١٧٥٧دا، پردە دارینەکە بە تەواوی ڕووخا.<ref name="wiki" /> == نەخشە و دروستکردنی پردی ئێستا == دوای ڕووخانی پردە کۆنەکە، دوکی چوارەمی دێڤۆنشێر بڕیاریدا پردێکی نوێ لەسەر ئەرکی خۆی دروست بکات. پردە نوێیەکە، کە ھەتا ئەمڕۆش ماوەتەوە، لە نێوان ساڵانی ١٧٥٨ و ١٧٦١ لەلایەن ئەندازیار ھیو ھێنشاڵ، لەژێر سەرپەرشتیی ئەندازیاری بەناوبانگی کەناڵەکان، جەیمس بریندلی، نەخشەی بۆ کێشرا و دروست کرا. پردەکە بە ناوی بنەماڵەی دوکەوە، "کاڤێندیش"، ناونرا. پردە نوێیەکە لە بەردی لمین (sandstone) دروست کراوە و لە سێ کەوانەی سەرەکیی نیمچە بازنەیی پێک ھاتووە.<ref name="wiki" /><ref name="guide" /> == شوێن و گرنگی == گوندۆچکەی کاڤێندیش لە دەوروبەری پردەکە گەشەی کرد و خانوویەکی باجگرتن (toll house)ی تێدا بوو کە ئێستا وەک ماڵێکی ئاسایی بەکاردێت. بۆ ماوەیەکی زۆر، پردەکە بەشێکی گرنگی ڕێگای سەرەکیی لەندەن بۆ کارلایل بوو، کە دواتر بوو بە ڕێگای A6. ئەمڕۆ پردەکە وەک ھێمایەکی ئەندازیاریی سەدەی ھەژدەھەم و بەشێک لە مێژووی ناوچەکە ماوەتەوە.<ref name="wiki" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|ئەندازیاری|نژیاروانی| شانشینی یەکگرتوو}} {{پۆلی کۆمنز|Cavendish Bridge}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] 7f4zhppvaohocqcchyl714qaa0mc0ar 0 289777 1688011 1526635 2026-10-16T13:33:27Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688011 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کاڤەرشام | ناوی خۆماڵی = Caversham Bridge | وێنە = Caversham Bridge.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی کاڤەرشام لە ڕێدینگ، ئینگلتەرا. | ھەڵگرتن = ڕێگای A4165، پیادە | پەڕینەوە = [[ڕووباری تەمز]] | شوێن = [[ڕێدینگ]]، بێرکشێر، [[ئینگلتەرا]] | بەڕێوەبەر = ئەنجومەنی شارۆچکەی ڕێدینگ | نەخشەسازیی = پردی کەوانەیی کۆنکرێتی | کرایەوە = ٢٥ی حوزەیرانی ١٩٢٦ }} '''پردی کاڤەرشام''' (بە ئینگلیزی: Caversham Bridge) پردێکە کە بەسەر [[ڕووباری تەمز]]دا لە [[ئینگلتەرا]] دەپەڕێتەوە. پردەکە ناوەندی شارۆچکەی [[ڕێدینگ]] لە بێرکشێر بە ناوچەی کاڤەرشام لە باکوورەوە دەبەستێتەوە. پردی ئێستا، کە لە ساڵی ١٩٢٦ کراوەتەوە، نوێترینە لە زنجیرەیەک پرد کە لە ھەمان شوێندا لە سەدەی دوازدەوە بوونیان ھەبووە.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Caversham_Bridge |سەردێڕ=Caversham Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو == === پردە سەرەتاییەکان === یەکەم پرد لەم شوێنەدا لە ساڵی ١١٦٣ لەلایەن ویلیام مارشال، ئێرلی یەکەمی پێمبرۆکەوە دروست کرا، کە خاوەنی زەوی و زاری کاڤەرشام بوو. ئەم پردە دارینە بوو و کڵێسایەکی بچووکی خاتوو ئانای لەسەر بوو. بەھۆی شوێنە ستراتیژییەکەیەوە، پردەکە لە مێژوودا گرنگییەکی زۆری ھەبووە، بەتایبەتی لە کاتی شەڕی ناوخۆی ئینگلتەرا لە [[سەدەی ١٧یەم|سەدەی حەڤدەھەمدا]].<ref name="wiki" /> لە کاتی گەمارۆدانی ڕێدینگ لە ساڵی ١٦٤٣، پردەکە شوێنی شەڕێکی قورس بوو لەنێوان ھێزەکانی پەرلەمانتاران و لایەنگرانی پاشا کە بەرگرییان لە پردەکە دەکرد.<ref name="wanderlog">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Caversham Bridge {{!}} wanderlog |ناونیشان=https://wanderlog.com/place/details/7986874/caversham-bridge |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> === پردی سەدەی نۆزدە و بیستەم === پردە کۆنەکەی سەدەکانی ناوەڕاست تا ساڵی ١٨٦٩ مایەوە، کاتێک بە پردێکی ئاسنینی تیرچەیی جێگەی گیرایەوە. بەڵام لەگەڵ زیادبوونی ھاتوچۆی ئۆتۆمبێل لە سەرەتای سەدەی بیستەمدا، ئەم پردەش توانای لەخۆگرتنی نەما. لە ئەنجامدا، بڕیاری دروستکردنی پردێکی نوێ و بەھێزتر درا.<ref name="readingmuseum">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://collections.readingmuseum.org.uk/index.asp?page=record&mwsquery=%7Bcollection%7D=%7Bhistory%7D&filename=REDMG&hitsStart=2075 |سەردێڕ=The rebuilding of Caversham Bridge 1924-1926 |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> [[پەڕگە:Caversham Bridge - geograph.org.uk - 4003347.jpg|وێنۆک|چەپ|دیمەنێکی پردی کاڤەرشام لە کەناری ڕووبارەکەوە.]] == پردی ئێستا == کاری دروستکردنی پردی ئێستا لە ساڵی ١٩٢٣ دەستی پێ کرد و لە ٢٥ی حوزەیرانی ١٩٢٦ لەلایەن شازادەی وێڵز، ئێدواردەوە، بە فەرمی کرایەوە. پردەکە بە شێوازی کەوانەیی و لە کۆنکرێتی پتەوکراو نەخشێنراوە، کە دیزاینێکی بەھێز و گونجاو بوو بۆ سەردەمی خۆی. پردەکە تا ئەمڕۆش بەکاردێت و ھاتوچۆی ڕێگای A4165 و پیادەکان ھەڵدەگرێت، و وەک یەکێک لە دەروازە سەرەکییەکانی شاری ڕێدینگ دەمێنێتەوە.<ref name="wiki" /><ref name="readingmuseum" /> == پێشانگا == <gallery> Caversham Bridge - geograph.org.uk - 636653.jpg|دیمەنی پردەکە لە ئێوارەیەکی زستاندا. </gallery> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|ئەندازیاری|نژیاروانی| شانشینی یەکگرتوو}} {{پۆلی کۆمنز|Caversham Bridge}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] msy20nx0af0kwt7ymr6v0h5beg54hf3 0 289796 1688019 1526643 2026-10-16T13:34:47Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688019 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کلاتێرن | ناوی خۆماڵی = Clattern Bridge | وێنە = Clattern Bridge - geograph.org.uk - 664246.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی کلاتێرن لە کینگستۆن ئەپۆن تەمز. | ھەڵگرتن = ڕێگای پیادە و ھاتوچۆی سووک | پەڕینەوە = ڕووباری ھۆگزمیڵ | شوێن = کینگستۆن ئەپۆن تەمز، [[لەندەن]]، [[ئینگلتەرا]] | نەخشەسازیی = پردی کەوانەیی بەردین | کەرەستە = بەرد، خشت | ژمارەی مەوداکان = ٣ | دەستپێکی دروستکردن = دەوروبەری ١١٧٥ }} '''پردی کلاتێرن''' (بە ئینگلیزی: Clattern Bridge) پردێکی مێژووییە کە دەکەوێتە ناوچەی شاھانەی کینگستۆن ئەپۆن تەمز لە [[لەندەن]]. پردەکە بەسەر ڕووباری ھۆگزمیڵدا (Hogsmill River) درێژ دەبێتەوە و بە کۆنترین پردی شاری لەندەن دادەنرێت کە تا ئێستاش بەردەوام لە بەکارھێناندایە.<ref name="londonist">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Where Is London's Oldest Bridge? |ناونیشان=https://londonist.com/2016/08/where-is-london-s-oldest-bridge |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Clattern_Bridge |سەردێڕ=Clattern Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو و ناونان == مێژووی دروستکردنی پردی کلاتێرن دەگەڕێتەوە بۆ دەوروبەری ساڵی ١١٧٥ لە [[سەدەکانی ناوین|سەدەکانی ناوەڕاست]]. لە بنەڕەتدا، پردەکە وەک ڕێڕەوێکی سەرەکی بۆ بەستنەوەی بازاڕی شارۆچکەکە بە زەوییەکانی کۆشکی شاھانەی کینگستۆنەوە بنیات نراوە، کە لەو سەردەمەدا شوێنێکی گرنگی پاشاکانی ئینگلتەرا بووە. پێدەچێت ناوی "کلاتێرن" لە وشەیەکی کۆنی ئینگلیزییەوە وەرگیرابێت کە ئاماژەیە بۆ "دەنگی قڵپەقڵپ" (clattering sound)ی سمکی ئەسپەکان لە کاتی پەڕینەوەیان بەسەر پردە بەردینەکەدا.<ref name="sparkypus">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Clattern Bridge : A Medieval Bridge, Kingston Upon Thames |ناونیشان=https://sparkypus.com/2020/07/04/clattern-bridge-a-medieval-bridge-kingston-upon-thames/ |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="wiki" /> == فراوانکردن و گۆڕانکارییەکان == پێکھاتەی سەرەکیی پردەکە، کە لە سێ کەوانەی بەردینی سەدەکانی ناوەڕاست پێکدێت، تا ئەمڕۆش وەک خۆی ماوەتەوە. بەڵام بە درێژایی مێژوو، چەندین جار فراوان کراوە بۆ ئەوەی لەگەڵ پێداویستییەکانی ھاتوچۆی سەردەمدا بگونجێت. یەکەم فراوانکردن لە ساڵی ١٧٥٨ ئەنجام درا، کە تێیدا کەوانەی خشتی بۆ لایەنەکانی زیاد کرا. دواتر لە ساڵی ١٨٥٢دا، جارێکی دیکە فراوانکرایەوە. سەرەڕای ئەم گۆڕانکارییانە، کەوانە بەردینە ئەسڵییەکەی سەدەی دوازدەھەم ھێشتا لە ناوەوەی پێکھاتە نوێیەکەدا بە ڕوونی دیارە و شایەتی مێژووە دێرینەکەی دەدات.<ref name="sparkypus" /><ref name="wiki" /> == گرنگی و پاراستن == پردی کلاتێرن گرنگییەکی مێژوویی و شوێنەواریی گەورەی ھەیە وەک کۆنترین پردی لەندەن. بەھۆی ئەم گرنگییەوە، پردەکە وەک یادگارێکی دێرینی خشتەبەندکراو (Scheduled Ancient Monument) و ھەروەھا باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی یەکەم (Grade I listed building) پۆلێن کراوە، کە بەرزترین پلەی پاراستنە لە شانشینی یەکگرتوو.<ref name="wiki" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|لەندەن|ئینگلتەرا|نژیاروانی| شانشینی یەکگرتوو}} {{پۆلی کۆمنز|Clattern Bridge}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] 7zvmgms75wvhk6s0pgyfcc8kf4yws89 0 289797 1688023 1526647 2026-10-16T13:35:27Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688023 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کلیڤلاند | ناوی خۆماڵی = Cleveland Bridge | وێنە = Cleveland Bridge, Bath.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی کلیڤلاند لە شاری باس، ئینگلتەرا. | ھەڵگرتن = ڕێگای A36 | پەڕینەوە = ڕووباری ئەیڤۆن | شوێن = باس، سۆمەرسێت، [[ئینگلتەرا]] | نەخشەسازیی = پردی کەوانەیی ئاسنی داڕێژراو | کەرەستە = بەردی باس (Bath stone)، ئاسنی داڕێژراو | ژمارەی مەوداکان = ١ | کرایەوە = ١٨٢٧ | ئەندازیاری نەخشەسازیی = ھێنری گوودریج }} '''پردی کلیڤلاند''' (بە ئینگلیزی: Cleveland Bridge) پردێکی مێژووییە لە شاری باس لە ناوچەی سۆمەرسێت، [[ئینگلتەرا]]، کە ڕێگای A36 بەسەر ڕووباری ئەیڤۆندا (River Avon) دەگوازێتەوە. پردەکە بەھۆی گرنگیی نژیاروانی و مێژووییەوە وەک باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی دووەم* (Grade II* listed) پۆلێن کراوە.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Cleveland_Bridge |سەردێڕ=Cleveland Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو == پردەکە لە ساڵی ١٨٢٧ کرایەوە و ناونراوە بەناوی دوکی سێیەمی کلیڤلاندەوە، کە لە نزیک ئەو شوێنە خاوەنی زەویوزار بوو. ئامانجی سەرەکیی دروستکردنی پردەکە، بنیاتنانی ڕێگایەکی نوێ بوو بۆ بەستنەوەی شاری باس بە ڕێگای لەندەنەوە، کە جێگرەوەی خزمەتگوزاریی بەلەمی پەڕینەوەی پێشووتر بوو. پردەکە لەلایەن نژیاروان ھێنری گوودریج (Henry Goodridge) نەخشێنراوە.<ref name="bath-heritage">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Cleveland Bridge Bath Heritage |ناونیشان=http://bath-heritage.co.uk/cleveland_bridge.html |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> لە سەرەتادا، پردەکە وەک پردێکی باج وەگرتن (toll bridge) بەکاردەھات و لە ھەردوو سەریدا دوو خانووچکەی باج وەرگرتنی لێ بوو. وەرگرتنی باج تا ساڵی ١٩٢٥ بەردەوام بوو. دوای لابردنی باجەکان، خانووچکەکان گۆڕدران بۆ دوکانی بچووک و تا ئەمڕۆش وەک شوێنی بازرگانی ماونەتەوە.<ref name="bath-heritage" /> [[پەڕگە:Cleveland Bridge Bath England in 1830 engraving by FP Hay.jpg|وێنۆک|چەپ|نەخشاندنێکی پردی کلیڤلاند لە ساڵی ١٨٣٠، کە خانووچکەکانی باج وەرگرتن نیشان دەدات.]] == نەخشە و پێکھاتە == پردی کلیڤلاند بە شێوازێکی نژیاروانیی نیۆکلاسیکی یۆنانی (Greek Revival) نەخشێنراوە و لە بەردی بەناوبانگی باس (Bath Stone) دروست کراوە. پێکھاتەی سەرەکیی پردەکە لە یەک کەوانەی پان لە ئاسنی داڕێژراو (cast iron) پێکدێت. ڕواڵەتی دەرەوەی پردەکە شێوەی کەوانەیەکی سەرکەوتنی (triumphal arch) ھەیە کە بە ستوونی ئایۆنی (Ionic columns) ڕازاوەتەوە، ئەمەش جوانییەکی کلاسیکیی پێ بەخشیوە.<ref name="wiki" /> ھەرچەندە پردەکە بە درێژایی ساڵان چەندین جار نۆژەن کراوەتەوە، بەڵام ھێشتا نەخشە سەرەکی و تایبەتمەندییە جوانکارییەکانی خۆی پاراستووە. لەم ساڵانەی دواییدا، بەھۆی دەرکەوتنی کێشەی پێکھاتەیی، پرۆسەی نۆژەنکردنەوەی بەرفراوانی بەخۆیەوە بینیوە بۆ دڵنیابوون لە سەلامەتی و بەردەوامیی بەکارھێنانی.<ref name="bbc">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Bath's Cleveland Bridge fully reopens after BBC News lengthy repairs |ناونیشان=https://www.bbc.co.uk/news/uk-england-somerset-63025281 |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|ئەندازیاری|نژیاروانی| شانشینی یەکگرتوو}} {{پۆلی کۆمنز|Cleveland Bridge, Bath}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] 0ehe08w44c2wzd5m76v4l659b2t61yf 0 289798 1688022 1526646 2026-10-16T13:35:17Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688022 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کلیفتۆن (نۆتینگھام) | ناوی خۆماڵی = Clifton Bridge | وێنە = Clifton Bridge, Nottingham, in the sunset (geograph 396436).jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی کلیفتۆن لە نۆتینگھام لە کاتی خۆرئاوابووندا. | ھەڵگرتن = ڕێگای A52 | پەڕینەوە = ڕووباری ترێنت | شوێن = نۆتینگھام، نۆتینگھامشێر، [[ئینگلتەرا]] | نەخشەسازیی = پردی تیرچەی سندووقی (Box girder bridge) | درێژیی گشتی = ٨٤٥ مەتر (٢٬٧٧٣ پێ) | درێژترین مەودا = ٨٤ مەتر (٢٧٥ پێ) | کرایەوە = پردی یەکەم: ١٩٥٨؛ پردی دووەم: ١٩٧٢ }} '''پردی کلیفتۆن''' (بە ئینگلیزی: Clifton Bridge) پێکھاتەیەکی پردیی گرنگە لە شاری نۆتینگھام لە [[ئینگلتەرا]]، کە ڕێگای A52ی ئۆتۆبانیی بەسەر ڕووباری ترێنت (River Trent) و دەشتی لافاوی تەنیشتیدا دەگوازێتەوە. لە ڕاستیدا، پردەکە لە دوو پێکھاتەی ھاوتەریبی جیاواز پێکدێت کە لە دوو کاتی جیاوازدا دروست کراون.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Clifton_Bridge_(Nottingham) |سەردێڕ=Clifton Bridge (Nottingham) |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو و دروستکردن == === پردی یەکەم (ئاڕاستەی ڕۆژاوا) === کاری دروستکردنی پردی یەکەم لە ساڵی ١٩٥٢ دەستی پێ کرد و لە ٢ی حوزەیرانی ١٩٥٨ لەلایەن شازادە ئەلێکساندرای کێنتەوە بە فەرمی کرایەوە. ئەم پردە لە کۆنکریتی پێش-گوشراو (prestressed concrete) دروست کرابوو و لە کاتی تەواوبوونیدا، بە درێژترین پردی کۆنکریتی پێش-گوشراو لە شانشینی یەکگرتوو دادەنرا. نەخشەسازییەکەی لەلایەن کۆمپانیای R. Travers Morgan & Partners کرابوو و بە شێوازی کانتیلیڤەر (cantilever construction) بنیات نرابوو.<ref name="wiki" /> === پردی دووەم (ئاڕاستەی ڕۆژھەڵات) === لەگەڵ زیادبوونی قەبارەی ھاتوچۆ، پێویستی بە فراوانکردنی پردەکە دەرکەوت. بۆ ئەم مەبەستە، پردێکی دووەمی ھاوشێوە لە تەنیشت پردە کۆنەکەوە لە سەرەتای حەفتاکانی [[سەدەی ٢٠ەم|سەدەی بیستەمدا]] دروست کرا و لە ساڵی ١٩٧٢ کرایەوە. ھەرچەندە لە ڕواڵەتدا ھاوشێوە بوون، بەڵام پێکھاتەی ناوەوەی پردی دووەم جیاواز بوو و لە تیرچەی سندووقی پۆڵایین (steel box-girder) پێکدەھات، نەک کۆنکریت.<ref name="wiki" /> == کێشەی پێکھاتەیی و نۆژەنکردنەوە == لە مانگی شوباتی ٢٠٢٠دا، لە کاتی کارەکانی چاکسازی و پشکنیندا، دەرکەوت کە کێبلی پۆڵایینی ژەنگاوی و کۆنکریتی زیانپێکەوتوو لەناو پێکھاتەی پردی دووەمدا (ئاڕاستەی ڕۆژھەڵات) ھەیە. ئەم دۆزینەوەیە بووە ھۆی داخستنی بەشێکی زۆری پردەکە بۆ ماوەیەکی درێژ، کە بووە مایەی دروستبوونی قەرەباڵغییەکی زۆری ھاتوچۆ لە شارەکە و دەوروبەریدا. کاری نۆژەنکردنەوەکە، کە لەلایەن ئاژانسی ڕێگاوبانی نیشتمانییەوە بەڕێوە دەچوو، پڕۆژەیەکی زۆر ئاڵۆز بوو. تیمەکانی ئەندازیاری پێویستیان بە چارەسەری تایبەت ھەبوو بۆ چاککردنەوەی زیانەکان، کە بریتی بوو لە بەکارھێنانی سیستەمی پێشکەوتووی سکێلە و قاڵب بۆ گەیشتن بە بەشە ناوەکییەکانی پردەکە و پتەوکردنەوەی. ئەم پڕۆسە درێژخایەنە چەندین ساڵی خایاند تاوەکو پردەکە بە تەواوی و بە شێوەیەکی سەلامەت گەڕایەوە بۆ کاری ئاسایی خۆی.<ref name="peri">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=A52 Clifton Bridge, Nottingham |ناونیشان=https://www.peri.ltd.uk/projects/a52-clifton-bridge-nottingham.html |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="wiki" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|ئەندازیاری| شانشینی یەکگرتوو}} {{پۆلی کۆمنز|Clifton Bridge, Nottingham}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] n6inb48fvtvr42je266pq7k7ax8m6zg 1688196 1688022 2026-10-16T20:03:05Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688196 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کلیفتۆن (نۆتینگھام) | ناوی خۆماڵی = Clifton Bridge | وێنە = Clifton Bridge, Nottingham, in the sunset (geograph 396436).jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی کلیفتۆن لە نۆتینگھام لە کاتی خۆرئاوابووندا. | ھەڵگرتن = ڕێگای A52 | پەڕینەوە = ڕووباری ترێنت | شوێن = نۆتینگھام، نۆتینگھامشێر، [[ئینگلتەرا]] | نەخشەسازیی = پردی تیرچەی سندووقی (Box girder bridge) | درێژیی گشتی = ٨٤٥ مەتر (٢٬٧٧٣ پێ) | درێژترین مەودا = ٨٤ مەتر (٢٧٥ پێ) | کرایەوە = پردی یەکەم: ١٩٥٨؛ پردی دووەم: ١٩٧٢ }} '''پردی کلیفتۆن''' (بە ئینگلیزی: Clifton Bridge) پێکھاتەیەکی پردیی گرنگە لە شاری نۆتینگھام لە [[ئینگلتەرا]]، کە ڕێگای A52ی ئۆتۆبانیی بەسەر ڕووباری ترێنت (River Trent) و دەشتی لافاوی تەنیشتیدا دەگوازێتەوە. لە ڕاستیدا، پردەکە لە دوو پێکھاتەی ھاوتەریبی جیاواز پێکدێت کە لە دوو کاتی جیاوازدا دروست کراون.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Clifton_Bridge_(Nottingham) |سەردێڕ=Clifton Bridge (Nottingham) |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو و دروستکردن == === پردی یەکەم (ئاڕاستەی ڕۆژاوا) === کاری دروستکردنی پردی یەکەم لە ساڵی ١٩٥٢ دەستی پێ کرد و لە ٢ی حوزەیرانی ١٩٥٨ لەلایەن شازادە ئەلێکساندرای کێنتەوە بە فەرمی کرایەوە. ئەم پردە لە کۆنکریتی پێش-گوشراو (prestressed concrete) دروست کرابوو و لە کاتی تەواوبوونیدا، بە درێژترین پردی کۆنکریتی پێش-گوشراو لە شانشینی یەکگرتوو دادەنرا. نەخشەسازییەکەی لەلایەن کۆمپانیای R. Travers Morgan & Partners کرابوو و بە شێوازی کانتیلیڤەر (cantilever construction) بنیات نرابوو.<ref name="wiki" /> === پردی دووەم (ئاڕاستەی ڕۆژھەڵات) === لەگەڵ زیادبوونی قەبارەی ھاتوچۆ، پێویستی بە فراوانکردنی پردەکە دەرکەوت. بۆ ئەم مەبەستە، پردێکی دووەمی ھاوشێوە لە تەنیشت پردە کۆنەکەوە لە سەرەتای حەفتاکانی [[سەدەی ٢٠ەم|سەدەی بیستەمدا]] دروست کرا و لە ساڵی ١٩٧٢ کرایەوە. ھەرچەندە لە ڕواڵەتدا ھاوشێوە بوون، بەڵام پێکھاتەی ناوەوەی پردی دووەم جیاواز بوو و لە تیرچەی سندووقی پۆڵایین (steel box-girder) پێکدەھات، نەک کۆنکریت.<ref name="wiki" /> == کێشەی پێکھاتەیی و نۆژەنکردنەوە == لە مانگی شوباتی ٢٠٢٠دا، لە کاتی کارەکانی چاکسازی و پشکنیندا، دەرکەوت کە کێبلی پۆڵایینی ژەنگاوی و کۆنکریتی زیانپێکەوتوو لەناو پێکھاتەی پردی دووەمدا (ئاڕاستەی ڕۆژھەڵات) ھەیە. ئەم دۆزینەوەیە بووە ھۆی داخستنی بەشێکی زۆری پردەکە بۆ ماوەیەکی درێژ، کە بووە مایەی دروستبوونی قەرەباڵغییەکی زۆری ھاتوچۆ لە شارەکە و دەوروبەریدا. کاری نۆژەنکردنەوەکە، کە لەلایەن ئاژانسی ڕێگاوبانی نیشتمانییەوە بەڕێوە دەچوو، پڕۆژەیەکی زۆر ئاڵۆز بوو. تیمەکانی ئەندازیاری پێویستیان بە چارەسەری تایبەت ھەبوو بۆ چاککردنەوەی زیانەکان، کە بریتی بوو لە بەکارھێنانی سیستەمی پێشکەوتووی سکێلە و قاڵب بۆ گەیشتن بە بەشە ناوەکییەکانی پردەکە و پتەوکردنەوەی. ئەم پڕۆسە درێژخایەنە چەندین ساڵی خایاند تاوەکو پردەکە بە تەواوی و بە شێوەیەکی سەلامەت گەڕایەوە بۆ کاری ئاسایی خۆی.<ref name="peri">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=A52 Clifton Bridge, Nottingham |ناونیشان=https://www.peri.ltd.uk/projects/a52-clifton-bridge-nottingham.html |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="wiki" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|ئەندازیاری| شانشینی یەکگرتوو}} {{پۆلی کۆمنز|Clifton Bridge, Nottingham}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] 3ummqovfx0zxrcku98xhfhqvrc56xlw 0 289799 1688021 1526645 2026-10-16T13:35:07Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688021 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کلیفتۆن ھامپدن | ناوی خۆماڵی = Clifton Hampden Bridge | وێنە = Clifton Hampden Bridge EH 1059815.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی کلیفتۆن ھامپدن، نەخشێنراو لەلایەن سێر جۆرج گیلبێرت سکۆت. | ھەڵگرتن = ڕێگای ھاتوچۆی سووک و پیادە | پەڕینەوە = [[ڕووباری تەمز]] | شوێن = کلیفتۆن ھامپدن، ئۆکسفۆردشێر، [[ئینگلتەرا]] | نەخشەسازیی = پردی کەوانەیی گۆتیک | کەرەستە = خشتی سوور، بەرد | ژمارەی مەوداکان = ٦ | کرایەوە = ١٨٦٧ | ئەندازیاری نەخشەسازیی = سێر جۆرج گیلبێرت سکۆت }} '''پردی کلیفتۆن ھامپدن''' (بە ئینگلیزی: Clifton Hampden Bridge) پردێکی مێژووییە کە بەسەر [[ڕووباری تەمز]]دا لە گوندی کلیفتۆن ھامپدن لە ئۆکسفۆردشێر، [[ئینگلتەرا]] درێژ دەبێتەوە. پردەکە بەھۆی نەخشەسازییە ناوازەکەیەوە، کە لەلایەن نژیاروایی بەناوبانگی سەردەمی ڤیکتۆری، سێر جۆرج گیلبێرت سکۆتەوە نەخشێنراوە، ناسراوە و وەک باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی دووەم* (Grade II* listed) پۆلێن کراوە.<ref name="historicengland">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=CLIFTON HAMPDEN BRIDGE, Clifton Hampden - 1059815 Historic England |ناونیشان=https://historicengland.org.uk/listing/the-list/list-entry/1059815 |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو و نەخشەسازیی == پردەکە لەنێوان ساڵانی ١٨٦٤ و ١٨٦٧ دروست کراوە و تێچووەکەی لەلایەن ھێنری ھاکس گیبس، لۆردی ناوچەی کلیفتۆن ھامپدن، دابین کراوە. ئامانج لە دروستکردنی، جێگرتنەوەی خزمەتگوزاریی بەلەمی پەڕینەوەی کۆن بوو کە تاکە ڕێگەی پەڕینەوە بوو لەو ناوچەیەدا. نەخشەسازیی پردەکە لەلایەن سێر جۆرج گیلبێرت سکۆتەوە ئەنجام دراوە، کە یەکێکە لە دیارترین نژیاروانانی بوژانەوەی گۆتیک (Gothic Revival) لە بەریتانیا.<ref name="gilbertscott">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Sir George Gilbert Scott Clifton Hampden Bridge, Clifton Hampden |ناونیشان=https://gilbertscott.org/buildings/clifton-hampden-bridge-clifton-hampden/ |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> نەخشەی پردەکە بە شێوەیەکی مەبەستدارانە وا دروست کراوە کە لەگەڵ ژینگەی گوندەکە و تەلارسازیی کڵێساکانی سەدەکانی ناوەڕاستدا بگونجێت. بەھۆی کەوانە تیژەکانی و بەکارھێنانی خشتی سوور، ھەندێک جار بە "پردی کڵێسا" (church bridge) وەسف کراوە، چونکە زیاتر لە پێکھاتەیەکی ئایینی دەچێت وەک لە پردێکی ھاتوچۆ.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Clifton_Hampden_Bridge |سەردێڕ=Clifton Hampden Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> [[پەڕگە:Clifton Hampden Bridge (4) (Nancy).JPG|وێنۆک|چەپ|کەوانە تیژە گۆتیکییەکانی پردەکە کە لە خشتی سوور دروست کراون.]] == پێکھاتە و تایبەتمەندییەکان == پردەکە لە شەش کەوانەی تیژی چوار-ناوەندی (four-centred arches) پێکدێت کە قەبارەیان جیاوازە. پێکھاتەی سەرەکی لە خشتی سوور بە شێوازی بەندی ئینگلیزی (English bond) دروست کراوە و بەردی تایبەت بۆ ڕازاندنەوە و لێوارەکانی بەکار ھاتووە. لەنێوان کەوانەکاندا، بڕەر-ئاوی V-شێوە (cutwaters) ھەن کە بەرەو سەرەوە بەرز دەبنەوە و پەناگەی بچووک بۆ پیادەکان دروست دەکەن. ئەم تایبەتمەندییانە نەخشەیەکی پتەو و لە ھەمان کاتدا جوان و ڕازاوەیان بە پردەکە بەخشیوە.<ref name="historicengland" /> == گرنگیی کولتووری و پاراستن == پردی کلیفتۆن ھامپدن لە کتێبی بەناوبانگی "سێ پیاو لە بەلەمێکدا" (Three Men in a Boat) لە نووسینی جیرۆم ک. جیرۆم لە ساڵی ١٨٨٩دا ئاماژەی پێ کراوە، کە تێیدا بە "پردێکی ڤیکتۆریی زۆر جوان" وەسف کراوە. ئەمەش بووەتە ھۆی زیادبوونی ناوبانگی پردەکە لەنێو خوێنەران و گەشتیاراندا. بەھۆی گرنگییە مێژوویی و نژیاروانییەکەیەوە، پردەکە لە ساڵی ١٩٥٢ خرایە لیستی باڵەخانە پارێزراوەکانی پۆلی دووەم*ەوە. لە ساڵی ١٩٤٦دا، پێکھاتەی ناوەوەی پردەکە بە کۆنکریت پتەوتر کرا بۆ ئەوەی توانای ھەڵگرتنی ھاتوچۆی نوێی ھەبێت، بەڵام ڕوکارە مێژووییەکەی وەک خۆی پارێزرا.<ref name="wiki" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|ئەندازیاری|نژیاروانی| شانشینی یەکگرتوو}} {{پۆلی کۆمنز|Clifton Hampden Bridge}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] 3k1orc2gjcp4cbge4dlvoh4p0aa4u3o 0 289804 1688078 1526676 2026-10-16T16:34:37Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688078 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی ھەڵواسراوی کلیفتۆن | ناوی خۆماڵی = Clifton Suspension Bridge | وێنە = Clifton Suspension Bridge Bristol.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی ھەڵواسراوی کلیفتۆن کە بەسەر φαράγγιی ئەڤۆندا درێژ دەبێتەوە. | پەڕینەوە = φαράγγιی ئەڤۆن | شوێن = بریستۆڵ، [[ئینگلتەرا]] | نەخشەسازیی = پردی ھەڵواسراو | درێژیی گشتی = ٤١٢ مەتر (١،٣٥٢ پێ) | درێژترین مەودا = ٢١٤ مەتر (٧٠٢ پێ) | بەرزی = ٧٥ مەتر (٢٤٥ پێ) لە ئاستی ئاوی بەرز | ئەندازیاری نەخشەسازیی = ئیسامبارد کینگدەم برونێل (نەخشەی سەرەتایی)<br>ویلیام ھێنری بارلۆ و جۆن ھۆکشۆ (نەخشەی کۆتایی) | دەستپێکی دروستکردن = ١٨٣١ | کرایەوە = ٨ی کانوونی یەکەمی ١٨٦٤ | تێچوو = نزیکەی ١٠٠،٠٠٠ پاوەندی ستەرلینگ (لە ١٨٦٤) | ماڵپەڕ = {{URL|https://cliftonbridge.org.uk}} }} '''پردی ھەڵواسراوی کلیفتۆن''' (بە ئینگلیزی: Clifton Suspension Bridge) پردێکی ھەڵواسراوە کە لە شاری بریستۆڵ لە [[ئینگلتەرا]] بەسەر ڕووباری ئەڤۆن (Avon Gorge) و [[ڕووباری ئەڤۆن]]دا درێژ دەبێتەوە. ئەم پردە کە لەلایەن ئەندازیاری بەناوبانگی [[سەردەمی ڤیکتۆریا]]، ئیسامبارد کینگدەم برونێل، نەخشێنراوە، وەک ھێمایەکی دیاری شاری بریستۆڵ و شاکارێکی بواری ئەندازیاری ناسراوە. پردەکە باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی یەکەمە.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Clifton_Suspension_Bridge |سەردێڕ=Clifton Suspension Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="cliftonbridge.org.uk">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Clifton Suspension Bridge {{!}} cliftonbridge |ناونیشان=https://cliftonbridge.org.uk/ |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو و دروستکردن == بیرۆکەی دروستکردنی پردێک لەم شوێنەدا دەگەڕێتەوە بۆ ساڵی ١٧٥٤، کاتێک بازرگانێکی شاری [[بریستۆڵ]] بە ناوی ویلیام ڤیک بڕە پارەیەکی وەک وەسیەت بۆ ئەم مەبەستە تەرخان کرد. لە ساڵی ١٨٢٩، پێشبڕکێیەک بۆ باشترین نەخشە ڕێک خرا. دوای مشتومڕێکی زۆر، نەخشەکەی ئیسامبارد کینگدەم برونێل، کە ئەوکات تەمەنی تەنھا ٢٤ ساڵ بوو، لە ساڵی ١٨٣١دا سەرکەوتنی بەدەستھێنا.<ref name="visitbristol">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://visitbristol.co.uk/blog/post/the-story-of-the-clifton-suspension-bridge/ |سەردێڕ=The story of the Clifton Suspension Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> کاری دروستکردن لە ساڵی ١٨٣١ دەستی پێ کرد، بەڵام بەھۆی ئاڵۆزییەکانی ڕاپەڕینی بریستۆڵەوە ڕاگیرا. دواتر بەھۆی کێشەی دارایی و گرفتی سیاسی، پڕۆژەکە بۆ ماوەیەکی درێژ وەستا و تەنھا تاوەرەکانی تەواو کرابوون. دوای مردنی برونێل لە ساڵی ١٨٥٩، ھاوڕێ ئەندازیارەکانی لە دامەزراوەی ئەندازیارانی شارستانی بڕیاریان دا وەک یادگارییەک بۆی، پردەکە تەواو بکەن. نەخشەکەی برونێل لەلایەن ویلیام ھێنری بارلۆ و سێر جۆن ھۆکشۆوە پێداچوونەوەی بۆ کرا و بە بەکارھێنانی زنجیرەکانی پردی ھەڵواسراوی ھەمگەرفۆردی لەندەن (کە ئەویش ھەر برونێل نەخشەی کێشابوو و تازە ڕووخێنرابوو) پڕۆژەکە دەستی پێکردەوە. دواجار پردی ھەڵواسراوی کلیفتۆن لە ٨ی کانوونی یەکەمی ١٨٦٤ بە فەرمی کرایەوە.<ref name="historyextra">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.historyextra.com/period/victorian/10-facts-about-clifton-suspension-bridge/ |سەردێڕ=10 facts about the Clifton Suspension Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="wiki" /> == نەخشە و تایبەتمەندییەکان == پردەکە نموونەیەکی دیاری نەخشەسازیی پردی ھەڵواسراوە. درێژیی گشتییەکەی ٤١٢ مەترە و درێژترین مەودای نێوان تاوەرەکانی ٢١٤ مەترە. ڕێڕەوەکەی ٧٥ مەتر لە ئاستی ئاوی بەرزەوە بەرزە. '''تاوەرەکان:''' دوو تاوەری بەردینی گەورە لە ھەردوو لای یەکەوە ڕاوەستاون. شایەنی باسە کە تاوەرەکان بە تەواوی وەک یەک نین؛ تاوەری لای کلیفتۆن کەوانەی تیژتری ھەیە، لە کاتێکدا تاوەری لای لای وودز (Leigh Woods) کەوانەی پانتر و بڕینی لایەکی ھەیە.<ref name="cliftonbridge.org.uk" /> '''زنجیرەکان:''' پردەکە بە سێ زنجیری ئاسنی پتەو لە ھەر لایەکەوە ھەڵواسراوە کە لە ھەزاران پلێتی ئاسنی تاک تاک پێکھاتوون. ئەم زنجیرانە لەسەر شانی تاوەرەکانەوە شۆڕ دەبنەوە و لەناو زەویدا بە چەسپاوی ماونەتەوە. '''ڕێڕەو (Deck):''' ڕێڕەوی سەرەکیی پردەکە لە چوارچێوەی ئاسن و داری ئەستوور پێکھاتووە و ڕووی سەرەوەی بە قیرتاو داپۆشراوە. == بەکارھێنان و گرنگیی کولتووری == پردی ھەڵواسراوی کلیفتۆن تەنھا ڕێڕەوێکی پەڕینەوە نییە، بەڵکو بووەتە ھێمایەکی سەرەکیی ناسنامەی شاری بریستۆڵ. ساڵانە ھەزاران گەشتیار سەردانی دەکەن بۆ بینینی دیمەنە جوانەکانی ڕووباری ی ئەڤۆن. پردەکە بۆ ئۆتۆمبێل بە باجە، بەڵام بۆ پیادە و پاسکیلسواران بەخۆڕاییە.<ref name="bbc">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Clifton Suspension Bridge {{!}} bbc |ناونیشان=https://www.bbc.co.uk/england/sevenwonders/west/clifton_bridge_mm/index.shtml |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> ئەم پردە شوێنی چەندین ڕووداوی مێژوویی بووە، لەوانە یەکەم بازدانی بەنجی (bungee jump)ی مۆدێرن لە ساڵی ١٩٧٩. ھەروەھا وەک پاشبنەمایەکی سەرەکی بۆ بۆنە گرنگەکانی شارەکە وەک فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی باڵۆنی بریستۆڵ بەکاردێت. ناوەندێکی پێشوازی و مۆزەخانەی بچووک لە لای لای وودز ھەیە کە مێژووی پردەکە بۆ سەردانیکەران ڕوون دەکاتەوە.<ref name="visitbristol" /> [[پەڕگە:Clifton Suspension Bridge-9350.jpg|وێنۆک|چەپ|دیمەنێکی نزیکی پردەکە و زنجیرە ھەڵواسراوەکانی.]] == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|نژیاروانی|ئەندازیاری| شانشینی یەکگرتوو}} {{پۆلی کۆمنز|Clifton Suspension Bridge}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] [[پۆل:پردەکان لە شاری بریستۆڵ]] [[پۆل:شوێنە گەشتیارییەکان لە بریستۆڵ]] mnpdmhrt3qwm3yodi8h6fkntlulnd8n 0 289805 1688020 1526644 2026-10-16T13:34:57Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە، مێژوو-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688020 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کلۆپتن | ناوی خۆماڵی = Clopton Bridge | وێنە = Clopton Bridge, geograph 5711869 by Philip Halling.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی کلۆپتن کە بەسەر ڕووباری ئەڤۆندا درێژ دەبێتەوە. | پەڕینەوە = [[ڕووباری ئەڤۆن]] | شوێن = ستراتفۆرد-ئەپۆن-ئەڤۆن، واریکشێر، [[ئینگلتەرا]] | نەخشەسازیی = پردی کەوانەیی بەردین | ژمارەی مەوداکان = ١٩ کەوانە (١٤ کەوانەی سەرەکی) | دەستپێکی دروستکردن = نزیکەی ١٤٨٤ | کرایەوە = کۆتایییەکانی سەدەی پازدەھەم }} '''پردی کلۆپتن''' (بە ئینگلیزی: Clopton Bridge) پردێکی کەوانەیی بەردینی مێژووییە کە لە شارۆچکەی ستراتفۆرد-ئەپۆن-ئەڤۆن لە واریکشێر، [[ئینگلتەرا]]، بەسەر [[ڕووباری ئەڤۆن]]دا درێژ دەبێتەوە. پردەکە وەک باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی یەکەم و یادگارێکی مێژوویی نیشتمانی (Scheduled Monument) پۆلێن کراوە، کە نیشانەی گرنگییەکی مێژوویی و نژیاروانییە.<ref name="historicengland">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=CLOPTON BRIDGE, Stratford-upon-Avon - 1204167 |ناونیشان=https://historicengland.org.uk/listing/the-list/list-entry/1204167 |ڕێکەوتی سەردان=٦ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Clopton_Bridge |سەردێڕ=Clopton Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٦ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو و دروستکردن == پێش دروستکردنی پردی کلۆپتن، پردێکی دارین لە ھەمان شوێندا ھەبوو کە بەردەوام پێویستی بە چاککردنەوە ھەبوو و زۆرجار بەھۆی لافاوەوە مەترسیدار یان نەشیاو بوو بۆ پەڕینەوە. سێر ھیو کلۆپتن، کە خەڵکی ستراتفۆرد بوو و دواتر بووە سەرۆکی شارەوانی [[لەندەن]]، بڕیاریدا بە تێچووی خۆی پردێکی بەردینی پتەو دروست بکات. کاری دروستکردنی پردەکە لە دەوروبەری ساڵی ١٤٨٤ دەستی پێکرد و لە کۆتایییەکانی سەدەی پازدەھەمدا تەواو بوو.<ref name="ourwarwickshire">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.ourwarwickshire.org.uk/content/catalogue_her/clopton-bridge-stratford-upon-avon |سەردێڕ=Clopton Bridge, Stratford upon Avon |ڕێکەوتی سەردان=٦ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> پردەکە لە بەردی لایمستۆنی خۆڵەمێشی نەخشێنراو (ashlar) دروست کراوە و لە بنەڕەتدا لە ١٩ کەوانەی ناھاوتا پێکھاتبوو، کە ١٤ کەوانەیان کەوانەی تیژن و مەودای سەرەکیی پردەکە پێکدەھێنن.<ref name="historicengland" /><ref name="wiki" /> [[پەڕگە:Clopton Bridge.jpg|وێنۆک|چەپ|دیمەنێکی پردەکە لەگەڵ ستوونە V-شێوەکانی (cutwaters).]] == گۆڕانکاری و ڕووداوە مێژووییەکان == پردی کلۆپتن بەدرێژایی مێژوو چەندین گۆڕانکاریی بەسەردا ھاتووە و گەواھیدەری ڕووداوی گرنگ بووە. لە کاتی شەڕی ناوخۆییی ئینگلتەرادا لە ساڵی ١٦٤٣، کەوانەیەکی پردەکە لەلایەن ھێزەکانی پەرلەمانەوە ڕووخێنرا بۆ ئەوەی ڕێگری لە سوپای پاشا بکەن، بەڵام دواتر چاک کرایەوە. لە ساڵی ١٨١٤، پردەکە فراوانتر کرا بە زیادکردنی ڕوویەکی خشتی لە لای سەرئاو (upstream)، کە ئەمەش بووە ھۆی ئەوەی ئەمڕۆ یەکێک لە ڕووەکانی پردەکە شێوازێکی جیاوازی ھەبێت. ھەروەھا لە ساڵی ١٨٢٧، ڕێڕەوێکی پیادەی ئاسنی داڕێژراو بۆ ھەمان لای زیاد کرا.<ref name="wiki" /> پێشتر خانویەکی وەرگرتنی باج لەسەر پردەکە ھەبوو، بەڵام ئێستا نەماوە. ئەمڕۆ، پردی کلۆپتن ھێشتا لە کاردایە و وەک ڕێگایەکی یەکساید بۆ ئەو ئۆتۆمبێلانەی کە لە شارۆچکەکە دەچنە دەرەوە بەکاردێت.<ref name="wiki" /> [[پەڕگە:Clopton Bridge, Stratford-upon-Avon - geograph.org.uk - 4724992.jpg|وێنۆک|چەپ|پردی کلۆپتن وەک یەکێک لە ھێما سەرەکییەکانی ستراتفۆرد-ئەپۆن-ئەڤۆن.]] == پێکھاتە و نەخشەسازیی == نەخشەسازیی پردەکە ھێنای پیشەگەریی [[سەدەکانی ناوین|سەدەکانی ناوەڕاستە]]. ستوونەکانی پردەکە بنکەی V-شێوەیان ھەیە (کە پێیان دەوترێت cutwaters) بۆ شکاندنی ھێزی ئاو و کەمکردنەوەی کاریگەریی لافاو. لەسەر ھەندێک لەم ستوونانە، شوێنی پشوودانی پیادە (refuges) دروست کراوە. ئەم پردە بە یەکێک لە باشترین نموونەکانی پردی بەردینی سەدەکانی ناوەڕاستی درەنگ لە [[ئینگلتەرا]] دادەنرێت و بەھۆی گرنگییە مێژوویی و نژیاروانییەکەیەوە پارێزگارییەکی توندی لێ دەکرێت.<ref name="historicengland" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|نژیاروانی|مێژوو| شانشینی یەکگرتوو}} {{پۆلی کۆمنز|Clopton Bridge}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] ijl1r682m7pz4gz4le9kciujhcgw9t1 0 289825 1688029 1526652 2026-10-16T13:36:27Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688029 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کۆبدن | ناوی خۆماڵی = Cobden Bridge | وێنە = Cobden Bridge.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی کۆبدن لە ساوسھامپتن، ٢٠١٦. | پەڕینەوە = ڕووباری ئیچن | شوێن = ساوسھامپتن، [[ئینگلتەرا]] | نەخشەسازیی = پردی کۆنکرێتی پتەو | ژمارەی مەوداکان = ٥ | ئەندازیاری نەخشەسازیی = جەی. ئەی. کرۆسەر (پردی ئێستا) | کرایەوە = ٢٧ی تشرینی یەکەمی ١٩٢٨ (پردی ئێستا) }} '''پردی کۆبدن''' (بە ئینگلیزی: Cobden Bridge) پردێکی سەرەکییە لە شاری [[ساوتھامپتن|ساوسھامپتن]] لە [[ئینگلتەرا]]، کە بەسەر ڕووباری ئیچن (River Itchen)دا درێژ دەبێتەوە و ناوچەکانی ست دێنیس (St Denys) و بیتێرن پارک (Bitterne Park) پێکەوە دەبەستێتەوە. پردی ئێستا، کە لە ساڵی ١٩٢٨ کراوەتەوە، دووەم پردە کە لەم شوێنەدا دروست کراوە و وەک یەکێک لە ھێما دیارەکانی شارەکە ماوەتەوە.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Cobden_Bridge |سەردێڕ=Cobden Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٨ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="dailyecho">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Southampton's Cobden Bridge is 140 Daily Echo |ناونیشان=https://www.dailyecho.co.uk/news/23610548.southamptons-cobden-bridge-140/ |ڕێکەوتی سەردان=٨ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == پردی یەکەم (١٨٨٣–١٩٢٨) == لەگەڵ گەشەکردنی شارەکە لە [[سەدەی ١٩یەم|سەدەی نۆزدەھەمدا]]، پێویستییەکی زۆر بۆ دروستکردنی پردێک لەنێوان گەڕەکە فراوانبووەکانی بیتێرن پارک و ست دێنیسدا ھەبوو. بۆ ئەم مەبەستە، "کۆمپانیای پردی کۆبدن" (The Cobden Bridge Company) لە ساڵی ١٨٨١ دامەزرا. پردەکە بە ناوی ڕیچارد کۆبدن (١٨٠٤–١٨٦٥)، پیاوی دەوڵەت و سیاسەتمەداری لیبراڵەوە ناونرا.<ref name="historicsouthampton">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Cobden Bridge Historic Southampton |ناونیشان=https://historicsouthampton.co.uk/cobden/ |ڕێکەوتی سەردان=٨ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> پردی یەکەمی کۆبدن لە ئاسنی داڕێژراو (cast iron) دروست کرابوو و لە ٢ی حوزەیرانی ١٨٨٣ بە ئاھەنگێکی گەورە کرایەوە. پردەکە بەشێکی جووڵاوی ھەبوو کە دەیتوانی بسووڕێتەوە بۆ ڕێگەدان بە کەشتییە بەرزەکان، ھەرچەندە ئەم تایبەتمەندییە ھەرگیز بەکارنەھێنرا. بۆ پەڕینەوە بە پردەکەدا پارە وەردەگیرا (toll)، کە ئەمەش لای دانیشتووانی ناوچەکە جێگەی ڕەزامەندی نەبوو.<ref name="historicsouthampton" /><ref name="wiki" /> [[پەڕگە:Looking east on Cobden Bridge, Southampton - geograph.org.uk - 415194.jpg|وێنۆک|چەپ|دیمەنێک لەسەر پردی کۆبدن کە بەرەو ڕۆژھەڵات دەڕوانێت.]] == پردی دووەم (١٩٢٨–ئێستا) == پردی ئاسنینە کۆنەکە توانای ھەڵگرتنی باری قورسی ھاتوچۆی نوێی وەک ترامی نەبوو، بۆیە شارەوانیی ساوسھامپتن لە ساڵی ١٩٢٦ پردەکەی بە بڕی ٣١،٥٠٠ پاوەند کڕییەوە و بڕیاری ڕووخاندن و دروستکردنەوەی دا. پردی نوێ، کە لەلایەن ئەندازیاری شار جەی. ئەی. کرۆسەرەوە نەخشەسازیی بۆ کرا، لە کۆنکرێتی پتەو (reinforced concrete) بە ڕووکەشێکی گرانیتەوە دروست کرا و لە ٢٧ی تشرینی یەکەمی ١٩٢٨ بە فەرمی کرایەوە.<ref name="historicsouthampton" /> پردی نوێ لە پێنج کەوانە پێکدێت و زۆر پانتر و بەھێزترە لە پردە کۆنەکە. لە کاتی کردنەوەیەوە، پەڕینەوە بە پردەکەدا بەخۆڕایی بووە.<ref name="wiki" /> == تایبەتمەندییەکان == یەکێک لە دیارترین تایبەتمەندییەکانی پردی کۆبدن بریتییە لە گلۆپە ئاسنییە داڕێژراوەکانی. ئەم گلۆپانە لە پردە بنەڕەتییەکەی ساڵی ١٨٨٣ ماونەتەوە؛ لە بنەڕەتدا بە گاز کاریان دەکرد، بەڵام دواتر بۆ کارەبا گۆڕدران و لەسەر پردە نوێیەکە جێگیر کرانەوە. ئەم گلۆپانە وەک یادگارییەکی مێژوویی ماونەتەوە و جوانییەکی تایبەتیان بە پردەکە بەخشیوە.<ref name="dailyecho" /> [[پەڕگە:River Itchen, Cobden Bridge (geograph 5049906).jpg|وێنۆک|چەپ|ڕووباری ئیچن لەژێر پردی کۆبدندا.]] == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|ئەندازیاری | شانشینی یەکگرتوو }} {{پۆلی کۆمنز|Cobden bridge}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] 9yghy69ap3918y9bx8eeixkzxhidrdz 0 289826 1688024 1526648 2026-10-16T13:35:37Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688024 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کلەن | ناوی خۆماڵی = Clun Bridge | وێنە = ClunBridge2c.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی کلەن لە شارۆچکەی کلەن، شرۆپشێر. | پەڕینەوە = ڕووباری کلەن | شوێن = کلەن، شرۆپشێر، [[ئینگلتەرا]] | نەخشەسازیی = پردی کەوانەیی بەردین | ژمارەی مەوداکان = ٥ کەوانەی ناھاوتا | کرایەوە = سەدەی ١٤ }} '''پردی کلەن''' (بە ئینگلیزی: Clun Bridge) پردێکی بەردینی [[سەدەکانی ناوین|سەدەکانی ناوەڕاستە]] کە دەکەوێتە شارۆچکەی کلەن لە ناوچەی [[شرۆپشێر]]، [[ئینگلتەرا]]. پردەکە بەسەر ڕووباری کلەندا درێژ دەبێتەوە و بە یەکێک لە باشترین نموونە پارێزراوەکانی پردی بارھەڵگری ئەسپی (packhorse bridge) لە وڵاتدا دادەنرێت. ئەم پردە خاوەنی پلەی پاراستنی پۆلی یەکەمە (Grade I listed) و وەک یادگارێکی مێژوویی نیشتمانی (Scheduled Monument) تۆمار کراوە.<ref name="historicengland">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=PACKHORSE BRIDGE, Clun - 1054499 - Historic England |ناونیشان=https://historicengland.org.uk/listing/the-list/list-entry/1054499 |ڕێکەوتی سەردان=٧ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="transporttrust">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Clun Bridge - National Transport Trust |ناونیشان=https://www.nationaltransporttrust.org.uk/heritage-sites/heritage-detail/clun-bridge |ڕێکەوتی سەردان=٧ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو و نەخشەسازیی == مێژووی دروستکردنی پردی کلەن دەگەڕێتەوە بۆ [[سەدەی ١٤یەم|سەدەی چواردەھەم]]. پردەکە لەسەر شوێنی پەڕینەوەیەکی کۆنتر دروست کراوە کە پێی دەوترا "wattle-way".<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Clun_Bridge |سەردێڕ=Clun Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٧ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> پێکھاتەی پردەکە لە بەردی خۆماڵی دروست کراوە و لە پێنج کەوانەی ناھاوتا و نووکتیژ پێکھاتووە. ستوونەکانی نێوان کەوانەکان بنکەی V-شێوەیان ھەیە (cutwaters) کە یارمەتیدەرە بۆ شکاندنی ھێزی ئاو لە کاتی لافاودا.<ref name="historicengland" /> یەکێک لە تایبەتمەندییە دیارەکانی پردەکە پانییە کەمەکەیەتی (نزیکەی ٣.٧ مەتر یان ١٢ پێ) و نەبوونی پەرژینی بەرزە؛ لەبری ئەوە، تەنھا لێوارێکی بەردی نزمی ھەیە. ئەم نەخشەسازییە سادەیە تایبەت بووە بەو پردانەی کە لە سەدەکانی ناوەڕاستدا بۆ پەڕینەوەی ئەسپی بارھەڵگر بەکارھاتوون.<ref name="transporttrust" /><ref name="wiki" /> [[پەڕگە:Clun Bridge - geograph.org.uk - 2569972.jpg|وێنۆک|چەپ|دیمەنێکی تری پردەکە کە پێنج کەوانە ناھاوتاکەی پیشان دەدات.]] == گرنگی و بەکارھێنانی ئێستا == پردی کلەن وەک ھێمایەکی سەرەکیی شارۆچکەی کلەن و بەشێکی دانەبڕاو لە کەسایەتییە مێژووییەکەی دادەنرێت. سەرەڕای تەمەنە درێژەکەی، پردەکە ھێشتا لە کاردایە و بۆ ھاتوچۆی ئۆتۆمبێلی سووک بەکاردێت، ھەرچەندە بە شێوەی یەکڕەو.<ref name="mindtrip">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Clun Bridge {{!}} mindtrip |ناونیشان=https://mindtrip.ai/attraction/clun-shropshire/clun-bridge/at-3xAjqhGA |ڕێکەوتی سەردان=٧ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> گرنگیی کولتووریی شارۆچکەکە و پردەکەی وای کردووە کە لە ھۆنراوەی بەناوبانگی "A Shropshire Lad"ـی ھۆنەری ئەی. ئی. ھاوسمەن-دا ئاماژەی پێ بدرێت، کە دەڵێت: "کلەنتن و کلەنبێری، کلەنگەنفۆرد و کلەن، ئارامترین شوێنن لەژێر خۆردا".<ref name="wiki" /> ئەمەش زیاتر ناسنامەی ئارام و مێژوویی ناوچەکەی چەسپاندووە. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|ئەندازیاری | شانشینی یەکگرتوو }} {{پۆلی کۆمنز|Clun Bridge}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] 3a9jx2wz98saqv65t7fdj9yoitvycoe 0 289827 1688027 1526651 2026-10-16T13:36:07Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688027 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کوکھام | ناوی خۆماڵی = Cookham Bridge | وێنە = CookhamBridge01.JPG | شرۆڤەی وێنە = پردی کوکھام لە ساڵی ٢٠١١. | ھەڵگرتن = ڕێگای A4094 | پەڕینەوە = [[ڕووباری تەمز]] | شوێن = نێوان کوکھام، بێرکشایەر و بۆرن ئێند، بەکینگھامشایەر، [[ئینگلتەرا]] | نەخشەسازیی = پردی تیرچەیی تۆڕی (Lattice girder bridge) | کەرەستە = ئاسنی تواوە (Wrought iron) | ئەندازیاری نەخشەسازیی = ڕۆولاند مەیسن ئۆردیش | بەڵێندەر = Pease, Hutchinson and Co. | کرایەوە = ١٨٦٧ }} '''پردی کوکھام''' (بە ئینگلیزی: Cookham Bridge) پردێکی ڕێگای ئۆتۆمبێلە کە بەسەر [[ڕووباری تەمز]]دا درێژ دەبێتەوە و گوندی کوکھام لە بێرکشایەر بە شارۆچکەی بۆرن ئێند لە بەکینگھامشێر دەبەستێتەوە. پردەکە، کە لە ساڵی ١٨٦٧ کراوەتەوە، بەھۆی گرنگیی مێژوویی و ئەندازیارییەوە وەک باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی دووەم* پۆلێن کراوە.<ref name="historicengland">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://historicengland.org.uk/listing/the-list/list-entry/1303338 |سەردێڕ=COOKHAM BRIDGE |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو و نەخشەسازیی == پردی ئێستا جێگرەوەی پردێکی داریی کۆنترە کە لە ساڵی ١٨٤٠ دروست کرابوو و لە ساڵی ١٨٦٦ بەھۆی لافاوەوە ڕووخا. پردە نوێیەکە لەلایەن ئەندازیار ڕۆولاند مەیسن ئۆردیشەوە نەخشەی بۆ کێشرا و لەلایەن کۆمپانیای Skerne Iron Works (کە بە Pease, Hutchinson and Co. ناسراوە) دروست کرا.<ref name="gracesguide">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.gracesguide.co.uk/Cookham_Bridge |سەردێڕ=Cookham Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> پێکھاتەی پردەکە لە ئاسنی تواوە (wrought iron) دروست کراوە و لە ھەشت مەودا (span) پێکدێت، کە پێنج مەودای سەرەکی بەسەر ڕووبارەکەدا بە شێوازی تیرچەیی تۆڕی دروست کراون و لەسەر ستوونی ئاسنی داڕێژراو ڕاگیراون.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Cookham_Bridge |سەردێڕ=Cookham Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="historicengland"/> [[پەڕگە:Cookham bridge.jpg|وێنۆک|وێنەیەکی نەخشاندنی پردەکە لە ساڵی ١٨٧٩، کە لەلایەن کۆمپانیای Skerne Iron Works دروست کراوە.]] == خانووی باج و مۆدێرنکردن == لەسەرەتای دروستکردنییەوە، پردی کوکھام پردێکی باج سەندن بوو. خانووی باجەکەی، کە لە ساڵی ١٨٦٧ دروست کراوە و دەکەوێتە کەناری بێرکشێر، باڵەخانەیەکی دوو نھۆمیی خشتی سوورە و تا ئێستاش ماوەتەوە. ئەم خانووە خۆی وەک باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی دووەم تۆمار کراوە و ئێستا وەک ماڵێکی تایبەت بەکاردێت. وەرگرتنی باج لەسەر پردەکە لە ساڵی ١٩٤٧ کۆتاییی پێھات کاتێک ئەنجومەنی پارێزگاکانی بێرکشایەر و بەکینگھامشایەر پردەکەیان کڕییەوە.<ref name="nationaltrust">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.nationaltransporttrust.org.uk/heritage-sites/heritage-detail/cookham-bridge-toll-house |سەردێڕ=Cookham Bridge & Toll House |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="wiki"/> بۆ پاراستنی پێکھاتە مێژووییەکەی، پردەکە بەدرێژاییی ساڵان چەندین کاری نۆژەنکردنەوەی بۆ کراوە. یەکێک لە پڕۆژە بەرفراوانەکان لە ساڵی ٢٠١٩ ئەنجام درا، کە کارەکانی وەک بەھێزکردنی پێکھاتەیی، چاککردنەوەی کۆنکریت، دژەئاوکردن، قیرتاوکردنەوە و بۆیاخکردنەوەی لەخۆگرتبوو.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.volkerlaser.co.uk/en/projects/cookham-bridge |سەردێڕ=Cookham Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> [[پەڕگە:On Cookham Bridge - geograph.org.uk - 6178075.jpg|وێنۆک|دیمەنێک لەسەر پردی کوکھام کە ڕێگای A4094ی بەسەردا دەڕوات.]] == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} {{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|ئەندازیاری | شانشینی یەکگرتوو}} {{پۆلی کۆمنز|Cookham Bridge}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] dv1gcaf5e9go8wfp1d4pfkjhmy2gjef 0 289828 1688037 1526658 2026-10-16T13:37:47Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688037 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کۆنوەی | ناوی خۆماڵی = Conway's Bridge | وێنە = Conway Bridge - geograph.org.uk - 722320.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی کۆنوەی، کە بە پۆنت-ی-ئالوێنیش ناسراوە، لە دێنبیشێر، وێڵز. | ھەڵگرتن = ڕێگای B4544 | پەڕینەوە = ڕووباری ئالوێن | شوێن = پۆنت-ی-ئالوێن، دێنبیشێر، وێڵز | نەخشەسازیی = پردی کەوانەیی ئاسنی داڕێژراو | درێژترین مەودا = ٣٢ مەتر (١٠٥ پێ) | ئەندازیاری نەخشەسازیی = تۆماس تێلفۆرد | کرایەوە = ١٨١١ }} '''پردی کۆنوەی''' (بە ئینگلیزی: Conway's Bridge)، کە لە ناوچەکەدا بە '''پۆنت-ی-ئالوێن''' (Pont-y-Alwen) ناسراوە، پردێکی کەوانەیی ئاسنی داڕێژراوە کە دەکەوێتە پۆنت-ی-ئالوێن لە دێنبیشێر، وێڵز. پردەکە ڕێگای B4544 بەسەر ڕووباری ئالوێندا دەگوازێتەوە و وەک یەکێک لە کارە ئەندازیارییە مێژووییە گرنگەکانی تۆماس تێلفۆرد دادەنرێت.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Conway%27s_Bridge |سەردێڕ=Conway's Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو و نەخشەسازیی == پردی کۆنوەی لە ساڵی ١٨١١ لەلایەن ئەندازیاری بەناوبانگ، تۆماس تێلفۆرد، وەک بەشێک لە پڕۆژە ستراتیژییەکەی بۆ دروستکردنی ڕێگای نوێی گالیسکەی پۆستە لە [[لەندەن]]ەوە بۆ ھۆلیھێد نەخشەی بۆ کێشرا و دروست کرا. ئەم پردە بە نموونەیەکی سەرەتایی و گرنگی پردی کەوانەیی ئاسنی داڕێژراو لەقەڵەم دەدرێت. پێکھاتەی پردەکە لە یەک کەوانەی سەرەکی پێکدێت کە درێژییەکەی ٣٢ مەتر (١٠٥ پێ)ە.<ref name="historicengland">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://historicengland.org.uk/listing/the-list/list-entry/1118186 |سەردێڕ=CONWAY BRIDGE AT NGR SJ015488 |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> کەوانە سەرەکییەکە لە پێنج پەراسووی ئاسنی داڕێژراو پێکھاتووە کە بەھێزی و پتەویی بە پردەکە دەبەخشن. یەکێک لە تایبەتمەندییە دیارەکانی نەخشەکەی، شێوازی تۆڕی 'X' شێوەیە لە سپاندرێڵەکاندا (بۆشاییی نێوان کەوانە و ڕێگاکە). پاڵپشتە بەردینەکانی کەنارەکانی پردەکە لە بەردی زبرتراشراو دروست کراون و لەسەر تابلۆیەکی پردەکە ناوی "Conway Bridge" ھەڵکەندراوە.<ref name="wiki" /><ref name="historicengland" /> == گرنگی و پاراستن == پردی کۆنوەی بەھۆی گرنگیی مێژوویی و تەلارسازییەوە وەک باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی دووەم* (Grade II* listed building) پۆلێن کراوە. ئەم پۆلێنکردنە داننانە بە بایەخی پردەکە وەک یەکێک لە کارە دیارەکانی تۆماس تێلفۆرد و نموونەیەکی گرنگی ئەندازیاریی سەدەی نۆزدەھەم. پردەکە تا ئەمڕۆش لەژێر بەکارھێناندایە و شایەتحاڵی لێھاتوویی و دیدی ئەندازیاریی سەردەمی خۆیەتی.<ref name="historicengland" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|ئەندازیاری | شانشینی یەکگرتوو }} {{پۆلی کۆمنز|Conway's Bridge}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] puh4fxbqmdutfc0o4jl7eoqi8kom5q0 0 289829 1688035 1526657 2026-10-16T13:37:27Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688035 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کۆنستانتیۆس | ناوی خۆماڵی = Constantius Bridge | وێنە = A69 Bridge over the Tyne to the west of Hexham - geograph.org.uk - 1670387.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی کۆنستانتیۆس کە ڕێگای A69 بەسەر ڕووباری تایندا دەگوازێتەوە. | ھەڵگرتن = ڕێگای A69 | پەڕینەوە = ڕووباری تاین | شوێن = نزیک ھێکسام، نۆرسەمبەرلاند، [[ئینگلتەرا]] | نەخشەسازیی = پردی تیرچەیی سندووقی (Box girder bridge) | کەرەستە = کۆنکریتی پێش-پەستێنراو | درێژیی گشتی = ٢٧٠ مەتر (٨٨٦ پێ) | کرایەوە = ١٩٧٦ }} '''پردی کۆنستانتیۆس''' (بە ئینگلیزی: Constantius Bridge) پردێکە کە ڕێگای A69ی دوو-ئاڕاستە بەسەر ڕووباری تایندا دەگوازێتەوە، دەکەوێتە ڕۆژئاوای شارۆچکەی ھێکسام لە نۆرسەمبەرلاند، [[ئینگلتەرا]]. پردەکە ناونراوە بەناوی ئیمپراتۆری ڕۆمانی، کۆنستانتیۆس کلۆروسەوە. == مێژوو و دروستکردن == پردی کۆنستانتیۆس وەک بەشێک لە پڕۆژەی باییپاسی ھێکسام بۆ ڕێگای A69 دروست کرا. کاری دروستکردنی لە مانگی ئازاری ١٩٧٤ دەستی پێ کرد و لە مانگی تەممووزی ١٩٧٦ بە ڕووی ھاتوچۆدا کرایەوە. ناوی پردەکە بۆ ڕێزلێنان لە ئیمپراتۆر کۆنستانتیۆس کلۆروس ھەڵبژێردرا، کە پەیوەندیی بە قەڵای ڕۆمانی سێگێدۆنۆم لە واڵسێندەوە ھەبوو، کە خاڵی کۆتاییی ڕۆژھەڵاتی دیواری ھادریانە. شوێنی پردەکەش نزیکە لەم دیوارە مێژووییەوە. == نەخشەسازیی و پێکھاتە == پردەکە لە جۆری پردی تیرچەیی سندووقییە (box girder) و لە کۆنکریتی پێش-پەستێنراو (pre-stressed concrete) دروست کراوە. درێژیی گشتییەکەی ٢٧٠ مەتر (٨٨٦ پێ)ە و لە پێنج مەودا (span) پێکدێت. ڕووی پردەکە لە یەک تیرچەی سندووقی بەردەوام پێکدێت. پردەکە بە بەکارھێنانی شێوازی "کانتیلیڤەری ھاوسەنگ" دروست کراوە، واتە لە ستوونەکانەوە بەرەو دەرەوە دروست کراوە بەبێ ئەوەی پێویستی بە ھیچ پاڵپشتێکی کاتی لەناو ڕووبارەکەدا ھەبێت.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی|سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|ئەندازیاری | شانشینی یەکگرتوو }} {{پۆلی کۆمنز|Constantius Bridge}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] a52twsmheqovipeaf9d9dvnv4xojguw 0 289830 1688033 1526655 2026-10-16T13:37:07Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688033 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کۆلن | ناوی خۆماڵی = Colne Bridge | وێنە = Colne Bridge between Bradley and Kirkheaton - geograph.org.uk - 97489.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی کۆلن، کە ڕێگای A62 بەسەر ڕووباری کۆلندا دەگوازێتەوە. | ھەڵگرتن = ڕێگای A62 (Leeds Road) | پەڕینەوە = ڕووباری کۆلن | شوێن = نزیک ھادەرسفیڵد، یۆرکشایری ڕۆژئاوا، [[ئینگلتەرا]] | نەخشەسازیی = پردی کەوانەیی بەردین | کەرەستە = بەردی ئەشلار (Ashlar stone) | ئەندازیاری نەخشەسازیی = ئەگەری ھەیە جۆن سمیتۆن بێت | کرایەوە = کۆتاییی سەدەی ١٨ }} '''پردی کۆلن''' (بە ئینگلیزی: Colne Bridge) پردێکی ڕێگایە کە دەکەوێتە نزیک شاری ھادەرسفیڵد لە یۆرکشێری ڕۆژئاوا، [[ئینگلتەرا]]. پردەکە ڕێگای A62 (Leeds Road) بەسەر ڕووباری کۆلندا دەگوازێتەوە و بەھۆی گرنگیی مێژوویی و تەلارسازییەوە وەک باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی دووەم پۆلێن کراوە.<ref name="historicengland">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=COLNE BRIDGE {{!}} historicengland |ناونیشان=https://historicengland.org.uk/listing/the-list/list-entry/1134290 |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو و نەخشەسازیی == پردی کۆلن لە کۆتایییەکانی سەدەی ١٨دا دروست کراوە و وا دادەنرێت کە لەلایەن ئەندازیاری ناسراو جۆن سمیتۆن، یان یەکێک لە ھاوچەرخەکانییەوە نەخشەی بۆ کێشرابێت. پێکھاتەی پردەکە لە بەردی ئەشلار (ashlar stone) دروست کراوە و لە سێ کەوانەی نیمچە بازنەیی پێکدێت. یەکێک لە تایبەتمەندییە دیارەکانی نەخشەکەی بریتییە لە بڕەرەئاوە (cutwaters) تیژەکانی کە لە نێوان کەوانەکاندا دروست کراون و تا سەرەوەی پردەکە وەک پایەی بچووک بەرز بوونەتەوە. ھەروەھا، پردەکە دارای پەرژینێکی بەردینی پتەو و کۆتاییی فراوانە کە بە ستوونی بازنەیی و کڵاوی گومبەزییەوە ڕازێنراوەتەوە.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Colne_Bridge |سەردێڕ=Colne Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="historicengland" /> [[پەڕگە:Colne Bridge, Huddersfield - geograph.org.uk - 7767897.jpg|وێنۆک|چەپ|دیمەنێکی نزیکتری پردەکە و ڕووباری کۆلن.]] == گرنگیی مێژوویی و ناوچەیی == پردی کۆلن نەک تەنھا وەک پێکھاتەیەکی ئەندازیاریی گرنگە، بەڵکو گەواھیدەری ڕووداوە مێژووییەکانی ناوچەکەیە. گوندۆچکەی کۆلن بریج، کە ناوی خۆی لە پردەکەوە وەرگرتووە، شوێنی یەکێک لە ڕووداوە ناسراوەکانی شۆڕشی پیشەسازی بووە. لە ساڵی ١٨١٢، کارگەکەی ویلیام کارتڕایت کە دەکەوتە نزیک پردەکە، ھێرشی کرایە سەر لەلایەن لودایتەکانەوە (Luddites)، کە کرێکارانێکی دژ بە ھاتنی ئامێری نوێی ڕستن و چنین بوون. ئەم ڕووداوە یەکێکە لە گرنگترین بەشەکانی مێژووی پیشەسازیی ناوچەی ھادەرسفیڵد.<ref name="huddersfield.guide">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Colne Bridge {{!}} huddersfield |ناونیشان=https://huddersfield.guide/content.pl?action=colnebridge |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="wiki" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|ئەندازیاری | شانشینی یەکگرتوو }} {{پۆلی کۆمنز|Colne Bridge (bridge)}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] henfuhrc4absy4ywg76p8v2eiedezso 0 289831 1688034 1526656 2026-10-16T13:37:17Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688034 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کۆلینگھام | ناوی خۆماڵی = Collingham Bridge | وێنە = Harewood Road bridge over Keswick Beck (geograph 2158879).jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی کۆلینگھام، کە ڕێگای A659ی پێدا تێدەپەڕێت. | ھەڵگرتن = ڕێگای A659 (Harewood Road) | پەڕینەوە = ڕووباری وارف | شوێن = نێوان کۆلینگھام و لینتۆن، یۆرکشایری ڕۆژئاوا، [[ئینگلتەرا]] | نەخشەسازیی = پردی کەوانەیی بەردین | کەرەستە = بەردی گریستۆن ئەشلار (Gritstone ashlar) | ئەندازیاری نەخشەسازیی = جۆن گۆت (پێشبینیکراو) | کرایەوە = دەوروبەری ١٧٩٠ }} '''پردی کۆلینگھام''' (بە ئینگلیزی: Collingham Bridge) پردێکی ڕێگایە لە یۆرکشایری ڕۆژئاوا، [[ئینگلتەرا]]، کە ڕێگای A659 بەسەر ڕووباری وارفدا دەگوازێتەوە و گوندەکانی کۆلینگھام و لینتۆن پێکەوە دەبەستێتەوە. ئەم پردە بەھۆی گرنگیی مێژووییەوە وەک باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی دووەم تۆمار کراوە.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Collingham_Bridge |سەردێڕ=Collingham Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو و نەخشەسازیی == مێژووی ھەبوونی پرد لەم شوێنەدا دەگەڕێتەوە بۆ سەدەی چواردەھەم، کە لە تۆمارێکی ساڵی ١٣٠٨دا ئاماژەی پێ کراوە. پردە کۆنەکان چەندین جار بەھۆی لافاوەوە زیانیان بەرکەوتووە، لەوانە لە ساڵانی ١٦٧٣ و ١٧٣٥. پردی ئێستا لە دەوروبەری ساڵی ١٧٩٠ دروست کراوە و وا دادەنرێت کە لەلایەن جۆن گۆت، ڕووپێوی پردەکانی وێست ڕایدینگی یۆرکشایەر لەو سەردەمەدا، نەخشەی بۆ کێشرابێت.<ref name="wiki" /> پێکھاتەی پردەکە لە بەردی گریستۆنی ئەشلار دروست کراوە و لە حەوت کەوانەی نیمچە بازنەیی پێکدێت. یەکێک لە تایبەتمەندییە دیارەکانی بریتین لە بڕەرەئاوە (cutwaters) نووکتیژەکانی کە لە نێوان کەوانەکاندا دروست کراون و تا سەرەوەی پردەکە بەرز بوونەتەوە و شوێنی پەناگەیان بۆ پیادەکان دروست کردووە.<ref name="wiki" /> == وێستگەی شەمەندەفەری پردی کۆلینگھام == پێویستە ئەم پردە ڕێگایە لەگەڵ پردی ھێڵی ئاسن (ڤایادەکت) کە لە نزیکی بووە، تێکەڵ نەکرێت. وێستگەیەکی شەمەندەفەری نزیک بە ناوی "وێستگەی پردی کۆلینگھام" ھەبوو، کە ناوی خۆی لەم پردە ڕێگایەوە وەرگرتبوو. وێستگەکە خزمەتی ھێڵی ئاسنی نێوان کرۆسگەیتس و وێزەربی دەکرد. ھێڵە ئاسنینەکە و وێستگەکە لە ساڵی ١٩٦٤ داخران و پردە ڤایادەکتەکەش لە ساڵی ١٩٦٥ ڕووخێندرا، بەڵام پردە بەردینەکەی سەدەی ١٨ تا ئەمڕۆش لە کارکردندایە.<ref name="disused-stations">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Collingham Bridge Station {{!}} disused-stations |ناونیشان=http://www.disused-stations.org.uk/c/collingham_bridge/index.shtml |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="wiki" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|ئەندازیاری | شانشینی یەکگرتوو }} {{پۆلی کۆمنز|Bridge over Collingham Beck Approximately 40 Metres West of the Old Star Inn}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] n3b6u3zaurn3hpix1bf1wilme0b7act 0 289841 1688030 1526653 2026-10-16T13:36:37Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688030 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کۆربریج | ناوی خۆماڵی = Corbridge Bridge | وێنە = Bridge over River Tyne at Corbridge - geograph.org.uk - 30867.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی کۆربریج بەسەر ڕووباری تایندا، نۆرسەمبەرلاند. | پەڕینەوە = ڕووباری تاین | شوێن = کۆربریج، نۆرسەمبەرلاند، [[ئینگلتەرا]] | نەخشەسازیی = پردی کەوانەیی بەردین | کرایەوە = ١٦٧٧ }} '''پردی کۆربریج''' (بە ئینگلیزی: Corbridge Bridge) پردێکی بەردینی مێژووییە کە دەکەوێتە شارۆچکەی کۆربریج لە نۆرسەمبەرلاند، [[ئینگلتەرا]] و بەسەر ڕووباری تایندا تێدەپەڕێت. ئەم پردە بەھۆی پتەوی و مێژووەکەیەوە بەناوبانگە، بەتایبەتی چونکە تاکە پرد بوو لەسەر ڕووباری تاین کە لە لافاوە گەورەکەی ساڵی ١٧٧١دا ڕزگاری بوو. پردەکە وەک پێکھاتەیەکی پارێزراوی پۆلی یەکەم پۆلێن کراوە.<ref name="britainexpress">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.britainexpress.com/counties/northumbria/properties/corbridge-bridge.htm |سەردێڕ=Corbridge Bridge, History & Photos |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="bridgesonthetyne">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.bridgesonthetyne.co.uk/corbr.html |سەردێڕ=Corbridge Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو و بنیاتنان == پردی ئێستا لە نێوان ساڵانی ١٦٧٤ و ١٦٧٧ دروست کراوە و جێگەی پردێکی [[سەدەی ١٣|سەدەی ١٣ی]] گرتووەتەوە کە بەھۆی لافاوێکی ساڵی ١٦٧٤ەوە ڕووخا. پرۆسەی دروستکردنی پردە نوێیەکە لەلایەن ڕۆبێرت ترۆلۆپەوە سەرپەرشتی دەکرا. یەکێک لە گرنگترین ڕووداوەکانی مێژووی پردەکە، لافاوە گەورەکەی ساڵی ١٧٧١ بوو کە بووە ھۆی ڕووخانی ھەموو پردەکانی سەر ڕووباری تاین، جگە لە پردی کۆربریج کە بەبێ ھیچ زیانێکی گەورە مایەوە. ئەم ڕووداوە بووە ھۆی ئەوەی کە پردەکە نازناوی "تاکە ڕزگاربوو"ی پێ ببەخشرێت و ناوبانگی پتەوییەکەی بە ھەموو ناوچەکەدا بڵاوببێتەوە.<ref name="fabulousnorth">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Corbridge Bridge {{!}} fabulousnorth |ناونیشان=https://fabulousnorth.com/corbridge-bridge/ |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="bridgesonthetyne" /> [[پەڕگە:Corbridge Bridge - geograph.org.uk - 2767308.jpg|وێنۆک|چەپ|دیمەنێکی نزیکی یەکێک لە کەوانەکانی پردەکە.]] == نەخشەسازیی و فراوانکردن == پردەکە لە حەوت کەوانەی بەردی پێکدێت کە قەبارەیان جیاوازە. نەخشەی کەوانەکان پەراسوو-دارە (ribbed)، کە شێوازێکی نەخشەسازیی کۆنە و لە پردە دێرینەکاندا بەدی دەکرێت. ھەروەھا، پردەکە خاوەنی ئاو-بڕی سێگۆشەییە (triangular cutwaters) کە وەک پەناگەیەک بۆ پیادەکان بەکاردەھێنران. لە سەرەتادا پانیی پردەکە تەنھا نزیکەی ٣.٥ مەتر بوو، بەڵام لە ساڵی ١٨٨١دا لەلایەن ئەندازیار جی. بی. لافانەوە پرۆسەی فراوانکردنی بۆ ئەنجام درا. لەم پرۆسەیەدا، ڕووی پردەکە بەوریاییەوە لابرا، پانییەکەی زیاد کرا بۆ نزیکەی ٦.٢ مەتر، و پاشان ھەمان بەردە ڕەسەنەکانی بۆ داپۆشینەوەی بەکارھێنرانەوە. ئەم کارە بەشێوەیەک ئەنجام درا کە دیمەنی دەرەکی و مێژوویی پردەکە بە نەگۆڕی مایەوە.<ref name="bridgesonthetyne" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|ئەندازیاری|نژیاروانی| شانشینی یەکگرتوو}} {{پۆلی کۆمنز|Corbridge Bridge}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] 2v1nfowgh3hed4j7vnrvdwjmefk644e 0 289889 1688031 1526654 2026-10-16T13:36:47Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688031 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کۆرپۆرەیشن | ناوی خۆماڵی = Corporation Bridge | وێنە = Corporation Bridge.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی کۆرپۆرەیشن لە گریمسبی. | ھەڵگرتن = ڕێگای ئۆتۆمبێل و پیادە | پەڕینەوە = بەنداوی ئەلێکساندرا (Alexandra Dock) | شوێن = [[گریمسبی]]، لینکۆڵنشێر، [[ئینگلتەرا]] | نەخشەسازیی = پردی باسکولی ھەڵگەڕاوەی شێوازی شێرزەر | ئەندازیاری نەخشەسازیی = ئالفرێد سی. گاردنەر | بەڵێندەر = Sir William Arrol & Co. | کرایەوە = ١٩ی تەممووزی ١٩٢٥ }} '''پردی کۆرپۆرەیشن''' (بە ئینگلیزی: Corporation Bridge) پردێکی جووڵاوی مێژووییە لە جۆری باسکول لە شارۆچکەی [[گریمسبی]] لە [[ئینگلتەرا]]. پردەکە ڕێگای کۆرپۆرەیشن بەسەر بەنداوی ئەلێکساندرادا دەگوازێتەوە و وەک باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی دووەم پۆلێن کراوە. پردەکە لە ١٩ی تەممووزی ١٩٢٥ لەلایەن شازادەی وێڵز (پاشای داھاتوو [[ئێدواردی ھەشتەم]]) بە فەرمی کرایەوە.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Corporation_Bridge |سەردێڕ=Corporation Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو و نەخشەسازیی == پردی ئێستا جێگرەوەی پردێکی جووڵاوی پێشووترە کە لە ساڵی ١٨٧٢ دروست کرابوو، بەڵام بەھۆی ئەوەی بۆ ھاتوچۆی سەردەم گونجاو نەمابوو، بڕیاری دروستکردنی پردێکی نوێ درا. پردی کۆرپۆرەیشن لەلایەن ئالفرێد سی. گاردنەر، ئەندازیاری بەنداوەکە، نەخشێنراوە و لەلایەن کۆمپانیای بەناوبانگی Sir William Arrol & Co. جێبەجێ کراوە، کە ھەمان ئەو کۆمپانیایەیە کە پردی تاوەر لە لەندەن و پردی فۆرسی دروست کردووە.<ref name="wiki" /> پردەکە لە جۆری پردی باسکولی ھەڵگەڕاوەی شێوازی شێرزەر (Scherzer rolling lift bascule)ە. ئەم نەخشەسازییە پشت بە کێشی ھاوسەنگکەری کۆنکرێتیی گەورە دەبەستێت بۆ بەرزکردنەوە و کردنەوەی ڕێڕەوی ئاوەکە بۆ کەشتییەکان. لە بنەڕەتدا میکانیزمی بەرزکردنەوەکەی بە ھێزی ھایدرۆلیکی کاری دەکرد کە لەلایەن تاوەری بەنداوی گریمسبییەوە دابین دەکرا، بەڵام دواتر سیستەمەکە بۆ کارەبایی-ھایدرۆلیکی گۆڕدرا.<ref name="rod">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.rod.ie/projects/corporation-bridge-grimsby-uk |سەردێڕ=Corporation Bridge, Grimsby, UK |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> [[پەڕگە:Corporation Bridge, Grimsby - geograph.org.uk - 3120044.jpg|وێنۆک|چەپ|دیمەنێکی تری پردەکە کە میکانیزمی ھەڵگەڕاوەکەی پیشان دەدات.]] == پڕۆژەی نۆژەنکردنەوە == بەھۆی تێپەڕبوونی نزیکەی سەد ساڵ بەسەر تەمەنیدا، پردەکە تووشی داخوران و زیانی پێکھاتەیی ببوو، ھەروەھا میکانیزمی بەرزکردنەوەکەی لەکار کەوتبوو. لەبەر ئەم ھۆکارانە، ئەنجومەنی باکووری ڕۆژھەڵاتی لینکۆڵنشێر پڕۆژەیەکی گەورەی نۆژەنکردنەوەی بۆ پردەکە ڕاگەیاند. ئەم پڕۆژەیە کە لە شوباتی ٢٠٢٣ دەستی پێ کردووە، بە تێچووی ٥.١ ملیۆن پاوەندی ستەرلینگ ئەنجام دەدرێت و بەشێکی زۆری بودجەکەی لەلایەن وەزارەتی گواستنەوەی بەریتانیاوە دابین کراوە.<ref name="nelincs">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.nelincs.gov.uk/business-and-investment/investment-and-regeneration/roads-and-transport/corporation-road-bridge-major-restoration/ |سەردێڕ=Corporation Road Bridge major restoration |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> ئامانجی سەرەکیی پڕۆژەکە چاککردنەوەی بنەڕەتیی پێکھاتە پۆڵایینەکان، نۆژەنکردنەوەی تەواوی میکانیزمی کردنەوە و داخستن، چاککردنی کارەباییەکان و بۆیەکردنەوەی تەواوی پردەکەیە. چاوەڕوان دەکرێت کارەکانی نۆژەنکردنەوەکە ماوەی ١٨ مانگ بخایەنێت و لەو ماوەیەدا پردەکە بەڕووی ھاتوچۆدا دادەخرێت.<ref name="bbc">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.bbc.co.uk/news/articles/c4g632y4ewxo.amp |سەردێڕ=Grimsby's Corporation Bridge to close for 18 months for repairs |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|ئەندازیاری|نژیاروانی | شانشینی یەکگرتوو}} {{پۆلی کۆمنز|Corporation Bridge, Grimsby}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] hagapfx9zd2v6f1a2gk9112fidjo6k5 0 289903 1688015 1526639 2026-10-16T13:34:07Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688015 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کرۆفت | ناوی خۆماڵی = Croft Bridge | وێنە = Croft North Yorks A167 The Tees.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی کرۆفت کە بەسەر ڕووباری تیسدا دەپەڕێتەوە. | ھەڵگرتن = ڕێگای A167 | پەڕینەوە = [[ڕووباری تیس]] | شوێن = نێوان کرۆفت-ئۆن-تیس، [[یۆرکشێری باکوور]] و ھوروێرت-ئۆن-تیس، کاونتی دەرەم، [[ئینگلتەرا]] | نەخشەسازیی = پردی کەوانەیی بەردین | ژمارەی مەوداکان = ٧ کەوانەی سەرەکی | کرایەوە = سەدەی ١٤ یان ١٥ }} '''پردی کرۆفت''' (بە ئینگلیزی: Croft Bridge) پردێکی ڕێگایە کە مێژووەکەی دەگەڕێتەوە بۆ سەدەکانی ناوەڕاست و بەسەر [[ڕووباری تیس]] لە باکووری [[ئینگلتەرا]] دروست کراوە. پردەکە گوندی کرۆفت-ئۆن-تیس لە [[یۆرکشێری باکوور]] بە گوندی ھوروێرت-ئۆن-تیس لە کاونتی دەرەم دەبەستێتەوە. ئەم پردە بەھۆی گرنگییە مێژوویی و نژیاروانییەکەیەوە وەک پێکھاتەیەکی پارێزراوی پلە یەک پۆلێن کراوە.<ref name="historicengland">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=CROFT BRIDGE, Croft-on-Tees - 1116440 - Historic England |ناونیشان=https://historicengland.org.uk/listing/the-list/list-entry/1116440 |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو == مێژووی دروستکردنی پردی کرۆفت بە وردی دیار نییە، بەڵام وا دادەنرێت کە لە کۆتایییەکانی سەدەی چواردەھەم یان سەرەتاکانی [[سەدەی ١٥یەم|سەدەی پازدەھەمدا]] بنیات نرابێت. ئەم پردە لە شوێنی پەڕینەوەیەکی کۆنتر دروست کراوە کە پێشتر لەلایەن ڕۆمەکانەوە بەکار ھاتووە. پردەکە لە مێژوودا گرنگییەکی ستراتیژیی ھەبووە و لە ساڵی ١٦٤٢دا، لە کاتی شەڕی ناوخۆییی ئینگلتەرادا، شەڕێک لە نزیکی ڕووی داوە کە بە "شەڕی پردی کرۆفت" ناسراوە.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Croft_Bridge |سەردێڕ=Croft Bridge - Wikipedia |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> لە ساڵی ١٧٩٥دا، پردەکە فراوان کرا بۆ ئەوەی بتوانێت وەڵامدەرەوەی پێداویستییەکانی ھاتوچۆی ئەو سەردەمە بێت. کاری فراوانکردنەکە لە لای خوارەوەی (downstream) پردە کۆنەکە ئەنجام درا، کە بووە ھۆی ئەوەی پانییەکەی نزیکەی دوو ھێندە زیاد بکات. خانوویەکی باجگرتن (toll house) لەسەر پردەکە ھەبوو کە ئێستا وەک ماڵێکی تایبەت بەکار دێت.<ref name="historicengland" /> == نەخشەسازیی و پێکھاتە == پردی کرۆفت لە بەردی لمین (sandstone) دروست کراوە و لە حەوت کەوانەی سەرەکیی نایەکسان پێک دێت. لای سەرەوەی پردەکە (upstream) ھێشتا نەخشەسازییە میدیڤاڵییە ڕەسەنەکەی پاراستووە، کە کەوانەکانی شێوەیەکی تیژ (pointed) و بنکەی ستوونەکانیشی (cutwaters) شێوەیەکی سێگۆشەییان ھەیە. بەڵام لای خوارەوەی، کە لە سەدەی ھەژدەھەمدا فراوان کراوە، کەوانەکانی شێوەی نیوبازنەیی (semi-circular)یان ھەیە و نەخشەسازییەکی نوێتر نیشان دەدات.<ref name="historicengland" /><ref name="tynebridges">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Croft Bridge - Bridges On The Tees |ناونیشان=https://www.bridgesonthetyne.co.uk/croftrd.html |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> یەکێک لە تایبەتمەندییە دیارەکانی پردەکە، بوونی بەردێکی چوارگۆشەی "وینستۆن" (whinstone)ە کە لە چوارەمین ستوونی پردەکەدا (لە لای یۆرکشایرییەوە) جێگیر کراوە. ئەم بەردە ھێمای سنووری نەریتیی نێوان یۆرکشێری باکوور و کاونتی دەرەم دیاری دەکات. ھەروەھا، ستوونێکی یادگاری (obelisk) لەسەر پردەکە ھەیە کە ئاستی بەرزبوونەوەی ئاوی لافاوەکەی ساڵی ١٧٧١ نیشان دەدات.<ref name="tynebridges" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|نژیاروانی|پردەکان| شانشینی یەکگرتوو}} {{پۆلی کۆمنز|Croft-on-Tees Bridge}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] bq33bgpk6qqp1fjlaup0nyqpeddahrn 0 289905 1688016 1526640 2026-10-16T13:34:17Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688016 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کرۆپرێدی | ناوی خۆماڵی = Cropredy Bridge | وێنە = Cropredy Bridge - geograph.org.uk - 4952992.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی کرۆپرێدی لەسەر ڕووباری چێروێڵ. | پەڕینەوە = ڕووباری چێروێڵ | شوێن = کرۆپرێدی، ئۆکسفۆردشێر، [[ئینگلتەرا]] | کرایەوە = ١٣١٢ (پێکھاتەی سەرەکی) }} '''پردی کرۆپرێدی''' (بە ئینگلیزی: Cropredy Bridge) پردێکی مێژووییە لە گوندی کرۆپرێدی لە ئۆکسفۆردشێر، [[ئینگلتەرا]]. ئەم پردە بە پلەی یەکەم بەھۆی ئەوەوە ناسراوە کە شوێنی یەکێک لە شەڕەکانی شەڕی ناوخۆییی ئینگلتەرا بووە، کە لە ٢٩ی حوزەیرانی ١٦٤٤ ڕوویدا و بە شەڕی پردی کرۆپرێدی ناسراوە. ئەمڕۆ پردەکە وەک یادگارێکی مێژوویی پارێزراوە و ھێشتاش لەلایەن ھاتوچۆی سووکەوە بەکاردەھێنرێت.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Cropredy_Bridge |سەردێڕ=Cropredy Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو و نەخشەسازیی == پردی کرۆپرێدی لە سەرەتادا لە ساڵی ١٣١٢ دروست کراوە. پێکھاتەکەی لە بەردی ئاسنینی ناوچەیی (marlstone) دروست کراوە و لە چەندین قۆناغی جیاوازدا فراوان کراوە. لە ساڵی ١٦٩١دا فراوانکاریی بۆ کرا بۆ ئەوەی ڕێگە بە ھاتوچۆی زیاتر بدات، ھەروەھا لە ساڵی ١٧٨٠دا جارێکی دیکە فراوانتر کرایەوە.<ref name="wiki" /> پردەکە بەھۆی گرنگییە مێژوویی و نژیاروانییەکەیەوە وەک باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی دووەم* پۆلێن کراوە. == شەڕی پردی کرۆپرێدی == گرنگترین ڕووداو لە مێژووی پردەکەدا، شەڕی پردی کرۆپرێدییە کە لە ٢٩ی حوزەیرانی ١٦٤٤ لە چوارچێوەی شەڕی ناوخۆییی ئینگلتەرادا ڕوویدا. === پێشینە === لە حوزەیرانی ١٦٤٤دا، سوپای پاشایەتی بە سەرکردایەتیی خودی [[شا چارڵزی یەکەم]] لە ئۆکسفۆردەوە بەرەو باکوور دەکشا، لە کاتێکدا سوپای پەرلەمانتاران بە سەرکردایەتیی سێر ویلیام واڵەر بەدوایانەوە بوون. واڵەر ھەوڵی دەدا ڕێگە لە سوپای شا بگرێت و ناچاری بکات شەڕ بکات. ھەردوو سوپاکە لە دوو دیوی جیاوازی ڕووباری چێروێڵەوە دەڕۆیشتن و پردی کرۆپرێدی بووە خاڵێکی ستراتیژیی گرنگ.<ref name="historic-uk">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.historic-uk.com/HistoryMagazine/DestinationsUK/The-Battle-of-Cropredy-Bridge/ |سەردێڕ=The Battle of Cropredy Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> [[پەڕگە:Cropredy Bridge, towards Williamscot - geograph.org.uk - 435029.jpg|وێنۆک|چەپ|دیمەنی پردی کرۆپرێدی بەرەو ویلیامسکۆت، کە گۆڕەپانی شەڕەکە بووە.]] === ڕووداوەکانی شەڕەکە === کاتێک پێشڕەوی سوپای پاشایەتی لە پردەکە پەڕییەوە، واڵەر ھەلەکەی قۆستەوە و ھێرشی کردە سەر پاشڕەوی سوپاکەی شا کە ھێشتا لە دیوی باشوور مابوونەوە. ھێزەکانی پەرلەمان توانییان بۆ ماوەیەکی کاتی دەست بەسەر پردەکەدا بگرن و چەند تۆپێکی پاشایەتییەکان بگرن. بەڵام، ھێرشێکی پێچەوانەی خێرای سوارچاکانی پاشایەتی بە سەرکردایەتیی ئێرلی کلیڤلاند، ھێزەکانی واڵەری تێک شکاند و ناچاری کردن پاشەکشە بکەن. لە ئەنجامدا، پاشایەتییەکان نەک ھەر پردەکەیان کۆنترۆڵ کردەوە، بەڵکو توانییان دەست بەسەر ١١ تۆپی سوپای پەرلەمانتاراندا بگرن.<ref name="battlefieldstrust">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.battlefieldstrust.com/resource-centre/battleview.asp?BattleFieldId=2 |سەردێڕ=Battle of Cropredy Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="historic-uk" /> === دەرەنجام و گرنگی === شەڕی پردی کرۆپرێدی بە سەرکەوتنێکی تاکتیکی بۆ لایەنگرانی پاشا دادەنرێت. ھەرچەندە زیانە گیانییەکان کەم بوون، بەڵام ئەم سەرکەوتنە ستراتیژی بوو، چونکە ڕێگەی بە شا چارڵز دا کە لە سوپاکەی واڵەر دوور بکەوێتەوە و بەرەو ڕۆژئاوا بکشێتەوە. ئەمەش بووە ھۆی ئەوەی کە دواتر بتوانێت لە شەڕی لۆستویتیەڵدا سوپای ئێرلی ئێسێکس تێک بشکێنێت. لە لایەکی دیکەوە، سوپاکەی واڵەر ورەی بە تەواوی ڕووخا و بۆ ماوەیەک کاریگەریی لەدەست دا.<ref name="battlefieldstrust" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|مێژووی سەربازی|نژیاروانی | شانشینی یەکگرتوو}} {{پۆلی کۆمنز|Cropredy Bridge}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] rns1atmvuofb34zzzi5ip2fy6li5npx 0 289906 1688014 1560780 2026-10-16T13:33:57Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688014 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کرۆس کیز | ناوی خۆماڵی = Cross Keys Bridge | وێنە = Cross Keys Bridge - geograph.org.uk - 3051567.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی کرۆس کیز، پردێکی جووڵاوی ستراتیژی لەسەر ڕووباری نین. | پەڕینەوە = ڕووباری نین | شوێن = سەتن بریج، لینکۆڵنشێر، [[ئینگلتەرا]] | نەخشەسازیی = پردی جووڵاو (Swing bridge) | ئەندازیاری نەخشەسازیی = سێر جۆن وۆڵف باری و ئارسەر ئایرێس | کرایەوە = ١٨٩٧ }} '''پردی کرۆس کیز''' (بە ئینگلیزی: Cross Keys Bridge) پردێکی جووڵاوی (swing bridge) ڤیکتۆریاییە کە ڕێگای A17 بەسەر ڕووباری نیندا دەگوازێتەوە، لە شارۆچکەی سەتن بریج لە لینکۆڵنشێر، [[ئینگلتەرا]]. ئەم پردە نموونەیەکی دیاری ئەندازیاریی سەدەی نۆزدەمە و بەھۆی گرنگیی مێژوویی و تەکنیکییەوە وەک پێکھاتەیەکی پارێزراوی پۆلی دووەم* پۆلێن کراوە.<ref name="historicengland">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://historicengland.org.uk/education/schools-resources/educational-images/cross-keys-bridge-sutton-bridge-8949 |سەردێڕ=Cross Keys Bridge, Sutton Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥ }}{{بەستەری مردوو|url=https://historicengland.org.uk/education/schools-resources/educational-images/cross-keys-bridge-sutton-bridge-8949 |date=کانوونی دووەمی ٢٠٢٦ }}</ref><ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Cross_Keys_Bridge |سەردێڕ=Cross Keys Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو == پردی ئێستا سێیەم پردە کە لەم شوێنەدا دروست کراوە بۆ پەڕینەوە لە ڕووباری نین. '''پردی یەکەم (١٨٣١):''' یەکەم پرد لەلایەن ئەندازیاری بەناوبانگ تۆماس تێلفۆردەوە نەخشێنرا و لە ساڵی ١٨٣١ کرایەوە. ئەم پردە پێکھاتەیەکی ئاسنی داڕێژراو بوو، بەڵام بەھۆی کاریگەریی مەل و باھۆزەوە، بەخێرایی دەرکەوت کە گونجاو نییە بۆ ئەم شوێنە.<ref name="wiki" /> '''پردی دووەم (١٨٥٠):''' لە ساڵی ١٨٥٠، پردێکی نوێ لەلایەن کۆمپانیای میدلاند ڕەیلوەی (Midland Railway) و بە نەخشەسازیی ڕۆبێرت ستیڤنسن دروست کرا. ئەم پردەش پردێکی جووڵاو بوو و ھێڵی شەمەندەفەری دەگواستەوە.<ref name="heritagegateway">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.heritagegateway.org.uk/Gateway/Results_Single.aspx?uid=355101&resourceID=19191 |سەردێڕ=CROSS KEYS BRIDGE |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> [[پەڕگە:Cross Keys Bridge, A17 - geograph.org.uk - 5141062.jpg|وێنۆک|چەپ|پردەکە ڕێگای سەرەکیی A17 ھەڵدەگرێت، کە ڕێڕەوێکی گرنگی ھاتوچۆیە.]] == پردی ئێستا (١٨٩٧) == بەھۆی زیادبوونی قەبارەی ھاتوچۆی شەمەندەفەر و پێویستیی گواستنەوەی شەمەندەفەری قورستر، بڕیار درا پردێکی نوێ و بەھێزتر دروست بکرێت. پردی ئێستا لە ساڵی ١٨٩٧ کرایەوە و لەلایەن ئەندازیاران سێر جۆن وۆڵف باری و ئارسەر ئایرێسەوە نەخشێنرا. ئەم پردە لە سەرەتادا بۆ دوو مەبەست بەکاردەھات: گواستنەوەی یەک ھێڵی شەمەندەفەری (کە بەشێک بوو لە ھێڵی ھاوبەشی میدلاند و گەورەی باکوور) و ھەروەھا ڕێگایەکی گشتی.<ref name="wiki" /><ref name="historicengland" /> پردەکە لە پۆڵا و ئاسن دروست کراوە و لەسەر ستوونێکی ناوەندیی گەورە دەسوڕێتەوە، کە ڕێگە بە کەشتییەکان دەدات بە ڕووبارەکەدا تێپەڕن. میکانیزمی سووڕانەوەکەی لە ڕێگەی سیستەمێکی ھایدرۆلیکییەوە کار دەکات، کە لە سەرەتادا بەھۆی بزوێنەری گازەوە کاری پێ دەکرا.<ref name="heritagegateway" /> == گۆڕانکاری و بەکارھێنانی ئەمڕۆ == لەگەڵ داخستنی ھێڵی شەمەندەفەرەکە لە ساڵی ١٩٦٥، چیتر پێویستی بە بەشی شەمەندەفەری پردەکە نەمابوو. لە ساڵی ١٩٧٠، کار کرا لەسەر لابردنی ھێڵە ئاسنینەکە و فراوانکردنی ڕێگاکە بۆ دوو سایدی ھاتوچۆ. ئەمڕۆ، پردەکە تەنھا لەلایەن ڕێگای A17ەوە بەکاردەھێنرێت کە ڕێڕەوێکی سەرەکیی ھاتوچۆیە لە ناوچەکەدا.<ref name="wiki" /><ref name="historicengland" /> [[پەڕگە:Cross Keys Bridge, Sutton Bridge - hydraulic power pack - geograph.org.uk - 3355790.jpg|وێنۆک|چەپ|یەکەی ھێزی ھایدرۆلیکی کە بۆ جووڵاندن و سووڕاندنەوەی پردەکە بەکاردێت.]] == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|ئەندازیاری|نژیاروانی|شەمەندەفەر| شانشینی یەکگرتوو}} {{پۆلی کۆمنز|Cross Keys Swing Bridge}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] 2w0owv5h1i715yickf7opyqul3xx5me 0 289924 1688044 1526662 2026-10-16T13:38:57Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688044 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کەڵھام | ناوی خۆماڵی = Culham Bridge | وێنە = Old Culham Bridge - geograph.org.uk - 20000.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی کەڵھام، یەکێک لە پردە مێژووییەکانی ئۆکسفۆردشێر. | ھەڵگرتن = ڕێگای A415 | پەڕینەوە = سویفت دیچ (لقێکی [[ڕووباری تەمز]]) | شوێن = کەڵھام، ئۆکسفۆردشێر، [[ئینگلتەرا]] | کەرەستە = بەرد | کرایەوە = نزیکەی ١٤١٦-١٤٢٢ | ئەندازیاری نەخشەسازیی = جۆفری باربور (سەرپەرشتیار و دابینکەری دارایی) }} '''پردی کەڵھام''' (بە ئینگلیزی: Culham Bridge) پردێکی بەردینی مێژووییە لە شارۆچکەی کەڵھام لە ئۆکسفۆردشێر، [[ئینگلتەرا]]. پردەکە ڕێگای A415 بەسەر جۆگەی سویفت دیچدا دەگوازێتەوە، کە لقێکی پێشووی [[ڕووباری تەمز]] بووە. ئەم پردە کە مێژووەکەی بۆ سەرەتای سەدەی پازدەھەم دەگەڕێتەوە، وەک بەشێک لە ڕێڕەوێکی سەرەکی کە شاری ئابینگدۆنی دەبەستەوە بە دۆرچێستەر، دروست کراوە و بە یەکێک لە یادگارە مێژووییە گرنگەکانی ناوچەکە دادەنرێت.<ref name="historicengland">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://historicengland.org.uk/listing/the-list/list-entry/1368838 |سەردێڕ=CULHAM BRIDGE |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Culham_Bridge |سەردێڕ=Culham Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو و دروستکردن == پردی کەڵھام لە نێوان ساڵانی ١٤١٦ بۆ ١٤٢٢ وەک بەشێک لە پڕۆژەیەکی گەورەتر، کە پردی ئابینگدۆنیشی لەخۆگرتبوو، دروست کرا. پڕۆژەکە لەلایەن "برایەتیی خاچی پیرۆز" (Fraternity of the Holy Cross) کە کۆمەڵەیەکی بازرگانانی ئابینگدۆن بوون، بە سەرپەرشتی و دابینکردنی دارایی لەلایەن کەسایەتییەک بە ناوی جۆفری باربور، بەڕێوە چوو. لە سەرەتادا بە "پردی کەڵھام ھایس" (Culham Hythe Bridge) ناسرابوو. ئامانجی سەرەکیی پڕۆژەکە ئاسانکردنی ھاتوچۆ و گواستنەوەی بازرگانی بوو لەو ناوچەیەدا.<ref name="transporttrust">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.nationaltransporttrust.org.uk/heritage-sites/heritage-detail/culham-bridge-abingdon |سەردێڕ=Culham Bridge, Abingdon |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="wiki" /> == نژیاروانی و پێکھاتە == پردەکە لە بەردی خۆڵیی ناوچەیی (ashlar and rubble) دروست کراوە و لە چوار کەوانەی نووکتیژ پێکھاتووە. دیزاینی کەوانەکان لە ژێرەوە پەراسووکردارە (ribbed)، کە شێوازێکی باوی بیناسازیی سەدەکانی ناوەڕاستە. ھەروەھا، پردەکە خاوەنی بڕەرە ئاویی تیژە (V-shaped cutwaters) کە یارمەتیی شکاندنی شەپۆل و کەمکردنەوەی فشاری ئاو دەدەن لەسەر ستوونەکان. لە سەدەکانی دواتردا، بەتایبەتی لە سەدەی ١٨ یان ١٩، پەرژینی خشتی بۆ زیاد کراوە. وەک زۆربەی پردە ھاوتەمەنەکانی، پانیی پردی کەڵھام کەمە و بە شێوەیەک نەخشێنراوە کە بۆ ھاتوچۆی گالیسکە و پیادەی ئەو سەردەمە گونجاو بووە.<ref name="historicengland" /> == گرنگیی مێژوویی == پردی کەڵھام بەھۆی تەمەنی درێژی و پارێزراوییەوە خاوەن گرنگییەکی زۆری مێژووییە. ئەم پردە ڕۆڵێکی گرنگی لە شەڕی ناوخۆی ئینگلتەرادا گێڕاوە. لە ساڵی ١٦٤٥، شەڕێک لە نزیک پردەکە ڕوویدا کە بە "شەڕی پردی کەڵھام" ناسراوە. لەم شەڕەدا، ھێزەکانی پەرلەمانتار یەکێک لە کەوانەکانی پردەکەیان تێکدا بۆ ئەوەی ڕێگری لە پێشڕەویی ھێزەکانی پاشا بکەن، ھەرچەندە دواتر کەوانەکە چاک کرایەوە.<ref name="wiki" /><ref name="transporttrust" /> بەھۆی بەھا مێژوویی و نژیاروانییەکەیەوە، پردی کەڵھام وەک باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی دووەم* (Grade II* listed building) و یادگارێکی خشتەبەندکراو (Scheduled Monument) پۆلێن کراوە، کە ئەمەش بەرزترین ئاستی پاراستنی یاساییە بۆ میراتی نیشتمانی لە بەریتانیا.<ref name="historicengland" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئینگلتەرا|ئەندازیاری|نژیاروانی| شانشینی یەکگرتوو}} {{پۆلی کۆمنز|Culham Bridge}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئینگلتەرا]] t34288ek9vyhafs0jxjqq4u4587w34q 0 289941 1688079 1581219 2026-10-16T16:34:47Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688079 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی ھەڵواسراوی کۆنوی | ناوی خۆماڵی = Conwy Suspension Bridge | وێنە = Conwy Telfords Bridge.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی ھەڵواسراوی کۆنوی، بە تاوەرە ھاوشێوەکانی قەڵای کۆنوی. | ھەڵگرتن = ئێستا پیادە، پێشتر ھاتوچۆی ئۆتۆمبێل | پەڕینەوە = ڕووباری کۆنوی | شوێن = کۆنوی، وێڵز | نەخشەسازیی = پردی ھەڵواسراو | درێژیی گشتی = ٩٩.٥ مەتر | ئەندازیاری نەخشەسازیی = تۆماس تێلفۆرد | کرایەوە = ١٨٢٦ | بەڕێوەبەر = ناشناڵ تراست (National Trust) }} '''پردی ھەڵواسراوی کۆنوی''' (بە ئینگلیزی: Conwy Suspension Bridge) پردێکی ھەڵواسراوی پیادەیە کە دەکەوێتە شارۆچکەی کۆنوی لە وێڵز. پردەکە بەسەر ڕووباری کۆنویدا دەپەڕێتەوە و یەکێکە لە یەکەمین پردە ھەڵواسراوەکانی ڕێگای ئۆتۆمبێل لە جیھاندا. ئەم پردە مێژووییە، کە ئێستا لەلایەن ڕێکخراوی ناشناڵ تراستەوە بەڕێوەدەبرێت و وەک باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی یەکەم پۆلێن کراوە، ڕاستەوخۆ لە تەنیشت قەڵای کۆنویەوە دروست کراوە.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Conwy_Suspension_Bridge |سەردێڕ=Conwy Suspension Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="visitconwy">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Conwy Suspension Bridge {{!}} visitconwy |ناونیشان=https://www.visitconwy.org.uk/things-to-do/conwy-suspension-bridge-p٢٧٧٦٣١ |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥ }}{{بەستەری مردوو|url=https://www.visitconwy.org.uk/things-to-do/conwy-suspension-bridge-p%D9%A2%D9%A7%D9%A7%D9%A6%D9%A3%D9%A1 |date=ئایاری ٢٠٢٦ }}</ref> == مێژوو و نەخشەسازیی == پێش دروستکردنی پردەکە، پەڕینەوە لە ڕووباری کۆنوی بە بەلەم ئەنجام دەدرا، کە کارێکی مەترسیدار و جێی متمانە نەبوو. وەک بەشێک لە پڕۆژەی باشترکردنی ڕێگای سەرەکی لە [[لەندەن]]ەوە بۆ ھۆلیھێد، ئەندازیاری بەناوبانگ تۆماس تێلفۆرد ئەرکی نەخشەسازیی و دروستکردنی پردەکەی گرتە ئەستۆ. یەکێک لە ئاستەنگە سەرەکییەکانی بەردەم تێلفۆرد ئەوە بوو کە دەبوو نەخشەی پردەکە لەگەڵ قەڵای کۆنوی کە دیمەنێکی سەدەکانی ناوەڕاستی ھەبوو، بگونجێت. بۆ ئەم مەبەستە، تاوەرەکانی پردەکەی بە شێوازی قەڵا (castellated) نەخشاند تاوەکو تەواوکەری دیمەنی قەڵاکە بێت.<ref name="nationaltrust">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.nationaltrust.org.uk/visit/wales/conwy-suspension-bridge/history-of-conwy-suspension-bridge |سەردێڕ=History of Conwy Suspension Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> کاری دروستکردنی پردەکە لە ساڵی ١٨٢٢ دەستی پێ کرد و لە ساڵی ١٨٢٦ تەواو بوو. لە نەخشەسازییەکەیدا، تێلفۆرد زنجیری ئاسنی پتەوی بەکارھێنا کە لەو سەردەمەدا تەکنەلۆژیایەکی پێشکەوتوو بوو. ئەم پردە، لەگەڵ پردی مێنای کە ھاوکات دروست کرا، شۆڕشێکیان لە بواری ئەندازیاریی پردەکاندا بەرپا کرد.<ref name="wiki" /> [[پەڕگە:Conwy Suspension Bridge - view of from W (landscape).jpg|وێنۆک|چەپ|دیمەنێکی پردەکە و قەڵای کۆنوی لە تەنیشتیەوە، ١٩٤٨.]] == نۆژەنکردنەوە و پاراستن == پردی ھەڵواسراوی کۆنوی بۆ ماوەی زیاتر لە ١٠٠ ساڵ خزمەتی ھاتوچۆی ئۆتۆمبێلی کرد. لە کۆتایییەکانی سەدەی نۆزدەھەمدا، رووی سەرەوەی پردەکە کە لە دار دروستکرابوو، بە دانەیەکی ئاسنین گۆڕدرا. ھەروەھا لە ساڵی ١٩٠٣دا زنجیرە ستوونییەکان بەھێزتر کران. لەگەڵ زیادبوونی قورسایی و قەبارەی ئۆتۆمبێلەکان، پردەکە چیتر توانای ھەڵگرتنی ھاتوچۆی مۆدێرنی نەمابوو، بۆیە لە ساڵی ١٩٥٨ پردێکی نوێی ئۆتۆمبێل لە تەنیشتیەوە دروست کرا.<ref name="nationaltrust" /> دوای کردنەوەی پردە نوێیەکە، پردی ھەڵواسراوی کۆنوی مەترسیی ڕووخاندنی لەسەر بوو، بەڵام بەھۆی ھەوڵی خەڵکی ناوچەکەوە پارێزرا. لە ساڵی ١٩٦٥دا، پردەکە درا بە ڕێکخراوی ناشناڵ تراست بەمەبەستی پاراستنی وەک میراتێکی نیشتمانی. لەو کاتەوە، پردەکە تەنھا بۆ پیادە بەکاردێت و گەشتیاران دەتوانن بەسەریدا بپەڕنەوە و لە نزیکەوە شاکارە ئەندازیارییەکەی تێلفۆرد ببینن.<ref name="visitconwy" /><ref name="wiki" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|وێڵز|ئەندازیاری|نژیاروانی| شانشینی یەکگرتوو}} {{پۆلی کۆمنز|Conwy Suspension Bridge}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی وێڵز]] h0dsitlk3yd11831jok6iwt7r48dsjm 0 289942 1688077 1526675 2026-10-16T16:34:27Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688077 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی ھەڵواسراوی مێنای | ناوی خۆماڵی = Menai Suspension Bridge | وێنە = Menai Suspension Bridge - geograph.org.uk - 5483242.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی ھەڵواسراوی مێنای، شاکارێکی ئەندازیاریی تۆماس تێلفۆرد. | ھەڵگرتن = ڕێگای A5 | پەڕینەوە = گەرووی مێنای | شوێن = ئانگڵسی و گوینێد، [[وێڵز]] | نەخشەسازیی = پردی ھەڵواسراو | درێژترین مەودا = ١٧٦ مەتر (٥٧٧ پێ) | کرایەوە = ٣٠ی کانوونی دووەمی ١٨٢٦ | ئەندازیاری نەخشەسازیی = تۆماس تێلفۆرد }} '''پردی ھەڵواسراوی مێنای''' (بە ئینگلیزی: Menai Suspension Bridge) پردێکی ھەڵواسراوی مێژووییە کە دوورگەی ئانگڵسی بە خاکی سەرەکیی [[وێڵز]] دەبەستێتەوە و بەسەر گەرووی مێنایدا دەپەڕێتەوە. ئەم پردە کە لەلایەن ئەندازیاری ناودار تۆماس تێلفۆردەوە نەخشەسازیی بۆ کراوە و لە ساڵی ١٨٢٦ کراوەتەوە، وەک یەکێک لە یەکەمین پردە ھەڵواسراوە مۆدێرنەکانی جیھان دادەنرێت و شۆڕشێکی لە بواری ئەندازیاریی پردسازیدا بەرپا کرد. بەھۆی گرنگییە مێژووییە بێھاوتاکەیەوە، وەک باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی یەکەم (Grade I listed) پۆلێن کراوە.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Menai_Suspension_Bridge |سەردێڕ=Menai Suspension Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٧ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="britannica">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.britannica.com/topic/Menai-Bridge |سەردێڕ=Menai Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٧ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == پێویستی و مێژوو == پێش دروستکردنی پردەکە، تاکە ڕێگای پەڕینەوە لە گەرووی مەترسیداری مێنای، بەلەم بوو. ئەمە کێشەیەکی گەورە بوو بۆ ڕێگای سەرەکیی نێوان [[لەندەن]] و بەندەری ھۆلیھێد، کە خاڵی سەرەکیی گواستنەوەی پۆستە بوو بۆ [[ئایرلەند]]. لە ساڵی ١٨١٩، تۆماس تێلفۆرد ڕاسپێردرا بۆ چارەسەرکردنی ئەم کێشەیە. گەورەترین ئاستەنگی ئەندازیاری ئەوە بوو کە پردەکە دەبوو لانیکەم ١٠٠ پێ (٣٠ مەتر) لە ئاستی ئاوەوە بەرز بێت بۆ ئەوەی ڕێگە بە تێپەڕبوونی کەشتییە بەرزەکانی ئەو سەردەمە بدات.<ref name="menaibridges">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://menaibridges.co.uk/history/menai-suspension-bridge/ |سەردێڕ=Menai Suspension Bridge History |ڕێکەوتی سەردان=٧ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == نەخشەسازیی و دروستکردن == تێلفۆرد نەخشەیەکی شۆڕشگێڕانەی پێشکەش کرد کە بریتی بوو لە پردێکی ھەڵواسراو بە درێژیی مەودای ١٧٦ مەتر. تەختەی پردەکە بە ١٦ زنجیری ئاسنی زەبەلاح ھەڵواسرا، کە ھەر یەکێکیان لە ھەزاران ئەڵقەی ئاسنی دروستکرابوون. ئەم زنجیرانە لەناو تونێلی تایبətدا لە ھەردوو دیوی گەرووەکەدا چەسپێنران. [[پەڕگە:Menai suspension bridge (1132873).jpg|وێنۆک|چەپ|وێنەیەکی کێشراوی پردەکە لە دەوروبەری ساڵی ١٨٤٠.]] کاری دروستکردنی پردەکە حەوت ساڵی خایاند و پڕۆسەیەکی ئەوپەڕی ورد و مەترسیدار بوو. بەرزکردنەوەی یەکەم زنجیر لە مانگی نیسانی ١٨٢٥دا بووە ڕووداوێکی گەورە کە ھەزاران کەس بۆ بینینی کۆبوونەوە. پردەکە لە ٣٠ی کانوونی دووەمی ١٨٢٦ بە فەرمی کرایەوە و بووە ھۆی کەمکردنەوەی کاتی گەشتی لەندەن بۆ ھۆلیھێد لە ٣٦ کاتژمێرەوە بۆ نزیکەی ٢٧ کاتژمێر.<ref name="wiki" /><ref name="britannica" /> == نوێکردنەوە و گۆڕانکارییەکان == ھەرچەندە پردەکە شاکارێک بوو، بەڵام تەختە دارەکەی بەرگەی بای بەھێزی گەرووی مێنای نەدەگرت و چەندین جار زیانی پێ گەیشت. دیارترینیان لە ساڵی ١٨٣٩ بوو کاتێک بەشێکی زۆری ڕێڕەوەکە بەھۆی زریانەوە وێران بوو. لە نێوان ساڵانی ١٩٣٨ و ١٩٤٠، پڕۆسەیەکی گەورەی نوێکردنەوە ئەنجام درا بۆ ئەوەی پردەکە بتوانێت قورسایی ھاتوچۆی مۆدێرن ھەڵبگرێت. لەم پڕۆسەیەدا، ١٦ زنجیرە ئاسنە ڕەسەنەکەی تێلفۆرد بە زنجیری نوێ گۆڕدران. یەکێک لە سەرسوڕھێنەرترین لایەنەکانی ئەم کارە ئەوە بوو کە بەبێ داخستنی پردەکە بەڕووی ھاتوچۆدا ئەنجام درا. لە ساڵی ١٩٩٩دا، پردەکە بۆ ماوەیەکی کاتی داخرا بۆ دووبارە قیرتاوکردنەوەی ڕێگاکە و بەھێزکردنی پێکھاتەکەی.<ref name="wiki" /><ref name="menaibridges" /> [[پەڕگە:Menai Suspension Bridge, Menai Bridge, which appears to be 'cut in half' by thick fog (1448607).jpg|وێنۆک|پردەکە لەناو تەمێکی چڕدا، ٢٠٠١.]] == میراتی کولتووری == پردی ھەڵواسراوی مێنای تەنھا پێکھاتەیەکی ئەندازیاری نییە، بەڵکو ھێمایەکی نەتەوەیی وێڵز و گەواھی شۆڕشی پیشەسازییە. کاریگەرییەکەی لەسەر دیزاینی پردە ھەڵواسراوەکانی دوای خۆی لە سەرانسەری جیھاندا زۆر گەورە بووە. پردەکە پاڵێوراوە بۆ ئەوەی بخرێتە لیستی میراتی جیھانیی یوونێسکۆوە. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|وێڵز|ئەندازیاری|نژیاروانی| شانشینی یەکگرتوو}} {{پۆلی کۆمنز|Menai Suspension Bridge}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی وێڵز]] 3pvhg3hf628hvc3leviy4ytofstgdmj 0 289945 1688012 1526636 2026-10-16T13:33:37Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688012 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کایرلین | ناوی خۆماڵی = Caerleon Bridge | وێنە = Caerleon Bridge, Caerleon, Wales.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی کایرلین، کە مێژووەکەی بۆ سەرەتای سەدەی نۆزدەھەم دەگەڕێتەوە. | ھەڵگرتن = ھاتوچۆی ڕێگا (یەک ئاڕاستە) و پیادە | پەڕینەوە = ڕووباری ئەسک | شوێن = کایرلین، [[نیوپۆرت]]، [[وێڵز]] | کرایەوە = ١٨٠٦ (پردی بەردین) | ئەندازیاری نەخشەسازیی = دەیڤید ئێدواردز }} '''پردی کایرلین''' (بە ئینگلیزی: Caerleon Bridge) پردێکی مێژووییە کە بەسەر ڕووباری ئەسکدا لە شارۆچکەی کایرلین، [[نیوپۆرت]]، لە [[وێڵز]] دەپەڕێتەوە. پردی بەردینی ئێستا، کە لە ساڵی ١٨٠٦ دروست کراوە، لەسەر شوێنەوارێکی کۆنتر بنیاد نراوە کە مێژووەکەی بۆ سەردەمی ڕۆمانەکان دەگەڕێتەوە. بەھۆی گرنگییە مێژوویی و نژیاروانییەکەیەوە، وەک باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی دووەم* (Grade II* listed building) پۆلێن کراوە.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Caerleon_Bridge |سەردێڕ=Caerleon Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو == مێژووی پەڕینەوە لەم خاڵەی ڕووباری ئەسکدا زۆر کۆنە. لە سەردەمی ڕۆمانەکاندا، پردێکی دار لە نزیک ئەم شوێنە بوونی ھەبووە کە بەشێک بووە لە ڕێگای "ڤیا جولیا ئۆگەستا" (Via Julia Augusta) و قەڵای سەربازیی "ئیسکا ئۆگەستا" (Isca Augusta)ی بە جیھانی دەرەوە بەستووەتەوە. دواتر بۆ ماوەی چەندین سەدە پردێکی دارینە لە ھەمان شوێندا بوونی ھەبوو، بەڵام ئەم پردە لە ساڵی ١٧٧٩ بەھۆی لافاوێکی گەورەوە ڕووخا.<ref name="underbeechwood">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://underbeechwood.com/2019/01/27/the-bridges-of-newport-county-part-nine-caerleon-bridge/ |سەردێڕ=The Bridges of Newport County Part Nine: Caerleon Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> [[پەڕگە:Caerleon, Monmouthshire.jpeg|وێنۆک|چەپ|وێنەیەکی کێشراوی پردەکە لە دەوروبەری ساڵی ١٨٣٠.]] پردی بەردینی ئێستا لە ساڵی ١٨٠٦ لەلایەن پردساز دەیڤید ئێدواردز، کوڕی ویلیام ئێدواردزی بەناوبانگ، دروست کرا. ئەم پردە بە شێوەیەکی پتەو بنیاد نرا بۆ ئەوەی بەرگەی لافاوە بەھێزەکانی ڕووباری ئەسک بگرێت. === فراوانکردن و گۆڕانکارییەکان === لە ساڵی ١٨٧٤، بۆ ئاسانکردنی ھاتوچۆی پیادە، ڕێڕەوی پیادە لەسەر تیرچەی ئاسنی کانتیلیڤەر بۆ ھەردوو لای پردەکە زیاد کرا. گۆڕانکارییەکی گەورەی دیکە لە ساڵی ١٩٧٤ ئەنجام درا کاتێک پردەکە بە کۆنکرێت فراوانتر و بەھێزتر کرا. لەم پڕۆسەیەدا، پەرژینە بەردینە ڕەسەنەکان لابردران و بە پەرژینی ئاسنی مۆدێرن جێگەیان گیرایەوە. شایەنی باسە کە پەرژینە بەردینە کۆنەکان فڕێ نەدران، بەڵکو گواسترانەوە بۆ یاریگای گۆڵفی سێلی نزیک و لەوێ وەک دیوارێکی ڕازێنەرەوە بەکارھێنرانەوە.<ref name="wiki" /><ref name="caerleon.net">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.caerleon.net/archive/photos/bridgerail.htm |سەردێڕ=Caerleon Bridge Railings |ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> [[پەڕگە:Bridge, Caerleon (4641444).jpg|وێنۆک|پردەکە لە نزیکەی ساڵی ١٩٠٥، دوای زیادکردنی ڕێڕەوی پیادە.]] == دۆخی ئێستا و کێشەکانی ھاتوچۆ == ئەمڕۆ، پردی کایرلین ھێشتا بەشێکی گرنگی ژێرخانی گواستنەوەی ناوچەکەیە، بەڵام بەھۆی ئەوەی کە تەنھا یەک ئاڕاستەی ھاتوچۆی ئۆتۆمبیلی ھەیە و بە ترافیک لایت کۆنتڕۆڵ کراوە، بووەتە خاڵێکی سەرەکیی قەڕەباڵغی. ئەمەش بووەتە ھۆی ئەوەی کە بۆ ماوەی چەندین ساڵە گفتوگۆ لەسەر پێویستیی دروستکردنی پردێکی نوێ یان ڕێگایەکی لاوەکی (bypass) بکرێت بۆ کەمکردنەوەی پەستان لەسەر پردە مێژووییەکە.<ref name="caerleonlabourparty">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://caerleonlabourparty.com/caerleon-bridge/ |سەردێڕ=Caerleon Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|وێڵز|ئەندازیاری|نژیاروانی| شانشینی یەکگرتوو}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی وێڵز]] carlvz933brbnyso9mhtverzyj3mt1m 0 289952 1688047 1526666 2026-10-16T13:39:27Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688047 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی گواستنەوەی نیوپۆرت | ناوی خۆماڵی = Newport Transporter Bridge | وێنە = Transporter Bridge, from Coronation Park.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی گواستنەوەی نیوپۆرت، وێڵز. | ھەڵگرتن = گۆندۆلای ھەڵواسراو | پەڕینەوە = [[ڕووباری ئەسک]] | شوێن = [[نیوپۆرت]]، [[وێڵز]] | نەخشەسازیی = پردی گواستنەوە | بەرزی = ٧٣.٦ مەتر (٢٤١.٥ پێ) | درێژترین مەودا = ١٩٦.٦ مەتر (٦٤٥ پێ) | ئەندازیاری نەخشەسازیی = فێردیناند ئارنۆدین (Ferdinand Arnodin) | دەستپێکی دروستکردن = ١٩٠٢ | کرایەوە = ١٢ی ئەیلوولی ١٩٠٦ }} '''پردی گواستنەوەی نیوپۆرت''' (بە ئینگلیزی: Newport Transporter Bridge) پردێکی گواستنەوەی مێژووییە کە بەسەر [[ڕووباری ئەسک]] لە شاری [[نیوپۆرت]]، [[وێڵز]]دا دەپەڕێتەوە. پردەکە لە ١٢ی ئەیلوولی ١٩٠٦ کرایەوە و وەک باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی یەکەم (Grade I listed building) پۆلێن کراوە. ئەم پردە یەکێکە لە کەمتر لە دە پردی گواستنەوەی لەم جۆرە لە جیھاندا کە ھێشتا کار دەکەن.<ref name="cityofnewport">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Newport Transporter Bridge {{!}} cityofnewport |ناونیشان=https://www.cityofnewport.wales/en/Vision/Transporter-Bridge/Transporter-Bridge.aspx |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Newport_Transporter_Bridge |سەردێڕ=Newport Transporter Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو و پێویستی == لە سەرەتای سەدەی بیستەمدا، شارۆچکەی نیوپۆرت گەشەیەکی پیشەسازیی خێرای بەخۆیەوە بینی، بەتایبەتی بەھۆی کارگەی پۆڵای لیساخت (Lysaght's Orb Steelworks) کە لە کەناری ڕۆژھەڵاتی ڕووباری ئەسک بوو. زۆربەی کرێکاران لە کەناری ڕۆژئاوا دەژیان و پێویستیان بە ڕێگایەک بوو بۆ پەڕینەوە. بەھۆی بەرزی و نزمیی زۆری ئاوی ڕووبارەکە (tidal range) و ھاتوچۆی کەشتییە بەرزەکان، دروستکردنی پردێکی ئاسایی یان بەکارھێنانی بەلەم چارەسەرێکی گونجاو نەبوو. تونێلیش تێچووەکەی زۆر بوو.<ref name="wiki" /> بۆ چارەسەرکردنی ئەم کێشەیە، ئەندازیاری فەڕەنسی، فێردیناند ئارنۆدین، پێشنیازی دروستکردنی پردێکی گواستنەوەی کرد. کارەکانی بنیاتنان لە ساڵی ١٩٠٢ دەستی پێ کرد و پردەکە بە فەرمی لە ساڵی ١٩٠٦ کرایەوە.<ref name="cityofnewport" /> [[پەڕگە:Newport Transporter Bridge (ii) (4786038a).jpg|وێنۆک|چەپ|پردەکە لە کاتی دروستکردنیدا لە دەوروبەری ساڵی ١٩٠٥.]] == نەخشەسازیی و شێوازی کارکردن == پردەکە لە دوو تاوەری پۆڵایینی سەرەکی پێکدێت کە بەرزیی ھەریەکەیان ٧٣.٦ مەترە. تیرچەیەکی ئاسنینی بەرز (truss) بە درێژیی ١٩٦.٦ مەتر ئەم دوو تاوەرە پێکەوە دەبەستێتەوە. گۆندۆلا یان سەکۆیەکی ھەڵواسراو، کە دەتوانێت تا شەش ئۆتۆمبێل و ١٢٠ کەس ھەڵبگرێت، لەڕێگەی کەیبڵەوە بە ترۆلییەکەوە بەستراوەتەوە کە بەسەر تیرچە بەرزەکەدا دەجووڵێت.<ref name="wiki" /> جووڵەی گۆندۆلاکە لە کەنارێکەوە بۆ ئەوی تر لەلایەن دوو بزوێنەری کارەبایی ٣٥ ئەسپییەوە کۆنترۆڵ دەکرێت و نزیکەی ٩٠ چرکە دەخایەنێت. ئەم نەخشەسازییە ڕێگەی دەدا کە ھەم خەڵک و ئۆتۆمبێل بە ئاسانی بپەڕنەوە و ھەمیش کەشتییە بەرزەکان بەبێ ھیچ گرفتێک بە ژێر پردەکەدا تێپەڕن.<ref name="visitmonmouthshire">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Newport Transporter Bridge {{!}} visitmonmouthshire |ناونیشان=https://www.visitmonmouthshire.com/things-to-do/newport-transporter-bridge-p1503081 |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == گرنگی و نۆژەنکردنەوە == پردی گواستنەوەی نیوپۆرت تەنھا پێکھاتەیەکی ئەندازیاری نییە، بەڵکو ھێمایەکی دیاری شاری نیوپۆرت و میراتێکی پیشەسازیی گرنگە لە وێڵز. بەھۆی بایەخی مێژوویی و کەمیی نموونەکانی، پردەکە بووەتە شوێنێکی سەرنجڕاکێشی گەشتیاری.<ref name="cityofnewport" /> لە ساڵانی ڕابردوودا، پردەکە پێویستی بە نۆژەنکردنەوەیەکی بەرفراوان بوو. پڕۆژەیەکی گەورە دەستی پێ کرد کە چاککردن، بۆیاخکردنەوەی تەواوی پێکھاتە پۆڵایینەکە و دروستکردنی سەنتەرێکی نوێی سەردانیکەرانی لەخۆگرت. ئامانج لەم کارانە پاراستنی پردەکە بوو بۆ نەوەکانی داھاتوو و بەھێزکردنی پێگەی وەک شوێنێکی گەشتیاریی گرنگ.<ref name="volkerlaser">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Newport Transporter Bridge {{!}} volkerlaser |ناونیشان=https://www.volkerlaser.co.uk/en/projects/newport-transporter-bridge |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> [[پەڕگە:Newport Transporter Bridge 077.JPG|وێنۆک|چەپ|گۆندۆلای پردەکە کە بۆ گواستنەوەی ئۆتۆمبێل و خەڵک بەکاردێت.]] == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|وێڵز|ئەندازیاری|نژیاروانی| شانشینی یەکگرتوو}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل: پردەکانی وێڵز ]] 19tiw1jpk0qznusu5jyjrgyyohyr1rk 0 290008 1688075 1526673 2026-10-16T16:34:07Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688075 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} }} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی ھێڵی ئاسنینی بان | ناوی خۆماڵی = Bann Bridge | وێنە = The Bann railway bridge, Coleraine (2) - geograph.org.uk - 2882349.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی ھێڵی ئاسنینی بان لە کۆلراین، ئایرلەندی باکوور. | ھەڵگرتن = ھێڵی ئاسنینی [[بێلفاست]]–[[دێری]] | پەڕینەوە = [[ڕووباری بان]] | شوێن = کۆلراین، کاونتی [[لەندەندێری]]، [[ئایرلەندی باکوور]] | نەخشەسازیی = پردی باسکول (Bascule bridge) | کرایەوە = ١٩٢٤ | بەڵێندەر = Midland Railway Northern Counties Committee }} '''پردی ھێڵی ئاسنینی بان''' (بە ئینگلیزی: Bann Bridge) پردێکی ھێڵی ئاسنینە لە شارۆچکەی کۆلراین، کاونتی [[لەندەندێری]] لە [[ئیرلەندی باکوور|ئایرلەندی باکوور]]. پردەکە ھێڵی شەمەندەفەری نێوان [[بێلفاست]] و [[دێری]] بەسەر [[ڕووباری بان]]دا دەگوازێتەوە. ئەم پردە بەھۆی نەخشەسازیی جووڵاوی باسکول (bascule) ناسراوە، کە ڕێگە بە کەشتی و پاپۆڕەکان دەدات بە ڕووبارەکەدا تێپەڕن. == مێژوو و دروستکردن == پردی ئێستا لە ساڵی ١٩٢٤ لەلایەن "لیژنەی ناوچە باکوورییەکانی ھێڵی ئاسنینی میدلاند" (Midland Railway Northern Counties Committee) کرایەوە. ئەم پردە نوێیە جێگەی پردێکی کۆنتری گرتەوە کە لە ساڵی ١٨٦٠ دروست کرابوو و لەلایەن نژیاروانی بەناوبانگ چارڵز لانیۆنەوە نەخشێنرابوو. [[پەڕگە:The Bann railway bridge, Coleraine - geograph.org.uk - 2718268.jpg|وێنۆک|چەپ|بەشی ناوەڕاستی پردەکە کە بەرز دەبێتەوە (باسکول).]] == نەخشەسازیی و کارکردن == پردەکە لە چوار بەشی سەرەکی پێکدێت. دوو بەشی جێگیر لە لای باشوورەوە و یەک بەشی جێگیر لە لای باکوورەوە ھەن. بەشی دووەم لە باکوورەوە بەشی جووڵاوە، کە بە میکانیزمی باسکول کار دەکات. ئەم بەشە ناوەندییە دەتوانێت بەرز بێتەوە بۆ ئەوەی ڕێڕەوی ئاوی بۆ ھاتوچۆی کەشتییەکان بکاتەوە. کارکردنی پردەکە و جووڵەی بەشە باسکولەکە لە ڕێگەی کابینەیەکی کۆنترۆڵەوە بەڕێوەدەبرێت کە دەکەوێتە کەناری ڕۆژھەڵاتی ڕووبارەکە. == گرنگی و پاراستن == پردی ھێڵی ئاسنینی بان یەکێکە لە دوو پردی جووڵاوی سەرەکی لە تەواوی دوورگەی [[ئیرلەند|ئایرلەندا]] و بە شوێنەوارێکی گرنگی ئەندازیاری دادەنرێت. بەھۆی گرنگییە مێژوویی و تەکنیکییەکەیەوە، وەک باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی B1 پۆلێن کراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی|سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئایرلەندی باکوور|ئەندازیاری|شەمەندەفەر| شانشینی یەکگرتوو}} {{پۆلی کۆمنز|Bann Bridge, Coleraine}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئایرلەندی باکوور]] gmasshrwz102z3wntdbjqdu00pwiyfu 0 290069 1688018 1554593 2026-10-16T13:34:37Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە، شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688018 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کرەیگاڤن | ناوی خۆماڵی = Craigavon Bridge | وێنە = Craigavon bridge.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی کرەیگاڤن لە شاری دێری، ئایرلەندی باکوور. | ھەڵگرتن = ھاتوچۆی ئۆتۆمبێل (دوو نھۆم) | پەڕینەوە = [[ڕووباری فۆیڵ]] | شوێن = [[دێری]]، [[ئایرلەندی باکوور]] | نەخشەسازیی = پردی دوونھۆمی | درێژیی گشتی = ٢٧٣ مەتر (٨٩٦ پێ) | کرایەوە = ١٨ی تەممووزی ١٩٣٣ | بەڵێندەر = Dorman Long }} '''پردی کرەیگاڤن''' (بە ئینگلیزی: Craigavon Bridge) پردێکی دوونھۆمییە لە شاری [[دێری]]، [[ئایرلەندی باکوور]]. پردەکە بەسەر [[ڕووباری فۆیڵ]]دا دەپەڕێتەوە و یەکێکە لە سێ پردی سەرەکیی شارەکە. پردەکە بە ناوی جەیمس کرەیگ، یەکەم ڤیسکاونتی کرەیگاڤن و یەکەم سەرۆک وەزیرانی ئایرلەندی باکوورەوە ناونراوە.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Craigavon_Bridge |سەردێڕ=Craigavon Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو و دروستکردن == پردی کرەیگاڤن بۆ جێگرتنەوەی پردێکی کۆنتر بە ناوی "پردی کارلایل" (Carlisle Bridge) دروست کرا، کە لە ساڵی ١٨٦٣ بنیات نرابوو. کارکردن لەسەر پردە نوێیەکە لە کۆتاییەکانی دەیەی ١٩٢٠ دەستی پێ کرد و لەلایەن کۆمپانیای Dorman Long & Co. Ltd جێبەجێ کرا. پردەکە بە فەرمی لە ١٨ی تەممووزی ١٩٣٣ لەلایەن لۆرد مایەری لەندەن، سێر پێرسی گریناوەی، کرایەوە.<ref name="wiki" /><ref name="curious">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://curiousireland.ie/craigavon-bridge-derry-city-1933/ |سەردێڕ=Craigavon Bridge, Derry City 1933 |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> لە سەرەتادا، نھۆمی خوارەوەی پردەکە ھێڵێکی شەمەندەفەری لەخۆگرتبوو کە لەلایەن "ھێڵی ئاسنی گەورەی باکوور"ەوە بەکاردەھێنرا. ئەم ھێڵە لە ساڵی ١٩٥٥ داخرا و دواتر لە ساڵی ١٩٦٨دا نھۆمی خوارەوە کرا بە ڕێگای ئۆتۆمبێل. ئەم گۆڕانکارییە پردەکەی کرد بە پردێکی چوار-سایدی (دوو ساید لە ھەر نھۆمێکدا).<ref name="wiki" /> [[پەڕگە:Craigavon Bridge.2007.JPG|وێنۆک|چەپ|دیمەنێکی پردی کرەیگاڤن لە ساڵی ٢٠٠٧.]] == نەخشەسازیی و پێکھاتە == پردی کرەیگاڤن یەکێکە لەو پردە دەگەمەنانەی ئەورووپا کە دوو نھۆمی بۆ ھاتوچۆی ئۆتۆمبێل ھەیە.<ref name="wanderlog">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Craigavon Bridge {{!}} wanderlog |ناونیشان=https://wanderlog.com/place/details/241536/craigavon-bridge |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> درێژیی گشتیی پردەکە ٢٧٣ مەتر (٨٩٦ پێ)یە. نەخشەی سەرەتایی پردەکە شوێنی بۆ ھێڵی تراموای لە نھۆمی سەرەوەدا تەرخان کردبوو، بەڵام ئەمە ھەرگیز جێبەجێ نەکرا. پردەکە وەک باڵەخانەیەکی مێژوویی پۆلی B+ پۆلێن کراوە، کە گرنگیی نەخشەسازیی و مێژووییەکەی دەردەخات.<ref name="wiki" /><ref name="travalour">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Craigavon Bridge {{!}} travalour |ناونیشان=https://www.travalour.com/attraction/19572-craigavon-bridge |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٤ی حوزەیرانی ٢٠٢٥ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20250614165210/https://www.travalour.com/attraction/19572-craigavon-bridge |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> لەسەر ستوونەکانی چوونەژوورەوەی پردەکە، دوو پەیکەری ھێمایی دانراون کە نوێنەرایەتیی "ئاشتی" و "پیشەسازی" دەکەن.<ref name="curious" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئایرلەندی باکوور|ئەندازیاری|نژیاروانی| شانشینی یەکگرتوو}} {{پۆلی کۆمنز|Craigavon Bridge}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئایرلەندی باکوور]] qf7qmtnt7rbcfuswc2hsi9hjiwqbk7i 0 290085 1688013 1526637 2026-10-16T13:33:47Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688013 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کراملین | ناوی خۆماڵی = Crumlin Viaduct | وێنە = Railway viaduct, Crumlin (1) - geograph.org.uk - 2996979.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی ڤایادەکتی کراملین، کە بە "The Arches" ناسراوە. | ھەڵگرتن = ھێڵی شەمەندەفەری لیسبۆرن-ئەنریم (پێشووتر) | پەڕینەوە = ڕووباری کراملین | شوێن = کراملین، کاونتی ئەنریم، [[ئایرلەندی باکوور]] | کرایەوە = ١٣ی تشرینی دووەمی ١٨٧١ | ئەندازیاری نەخشەسازیی = دەبلیو. ئێچ. میڵز }} '''پردی کراملین''' (بە ئینگلیزی: Crumlin Viaduct) پردێکی شەمەندەفەری مێژووییە کە دەکەوێتە شارۆچکەی کراملین لە ناوچەی ئەنریم لە [[ئیرلەندی باکوور|ئایرلەندی باکوور]]. ئەم پردە، کە لەناو خەڵکدا بە "The Arches" (قەنتەرەکان) ناسراوە، یەکێکە لە دیارترین پێکھاتە و نیشانە ناسراوەکانی ناوچەکە.<ref name="dml">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://www.downmemorylane.me.uk/Crumlin%20C1.htm |سەردێڕ=Crumlin C1 |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Crumlin_Viaduct_(Northern_Ireland) |سەردێڕ=Crumlin Viaduct (Northern Ireland) |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو و نەخشەسازیی == پردی کراملین وەک بەشێک لە ھێڵی شەمەندەفەری "Dublin and Antrim Junction" نەخشێنراو و دروست کرا. نەخشەسازیی پردەکە لەلایەن ئەندازیار دەبلیو. ئێچ. میڵز (W. H. Mills) لە کۆمپانیای شەمەندەفەری باکووری گەورەی ئایرلەند (Great Northern Railway of Ireland) ئەنجام درا. پردەکە لە ھەشت قەنتەرەی بەردین (masonry arches) پێکھاتووە کە بە بەردی شین دروست کراون، لەگەڵ مەودایەکی ناوەندیی گەورە بە درێژیی ١٢٠ پێ کە بە شێوازی تیرچەی تۆڕی (lattice girder) داڕێژراوە بۆ پەڕینەوە بەسەر ڕووباری کراملیندا. پردەکە بە فەرمی لە ١٣ی تشرینی دووەمی ١٨٧١ بەڕووی ھاتوچۆدا کرایەوە.<ref name="dml" /> == داخستن و دۆخی ئێستا == ھێڵی شەمەندەفەری لیسبۆرن-ئەنریم کە پردەکەی بەکاردەھێنا، لە ٢ی ئەیلوولی ١٩٥٩ بەڕووی گەشتیاراندا داخرا. دواتر، لە ٢٨ی ئابی ١٩٦٥، بە تەواوەتی بەڕووی ھەموو جۆرە ھاتوچۆیەکی شەمەندەفەردا داخرا. سەرەڕای ئەوەی کە چیتر بەکارناھێنرێت، پردی ڤایادەکتی کراملین وەک پێکھاتەیەکی مێژوویی و نیشانەیەکی دیاری ناوچەکە ماوەتەوە. گرنگیی پردەکە وەک شوێنێکی ناسراو وای کردووە کە بۆ کاری وێنەگرتن و فیلمسازی بەکاربھێنرێت، وەک لە بەرنامەیەکی تەلەڤیزیۆنیی بی بی سیدا دەرکەوتووە.<ref name="dml" /><ref name="translink">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://twitter.com/translink_ni/status/643387506457735168 |سەردێڕ=Episode 2 of #walktheline tonight 7.30 @BBConeNI filmed on Crumlin Viaduct |ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="wiki" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئایرلەندی باکوور|ئەندازیاری|شەمەندەفەر| شانشینی یەکگرتوو}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئایرلەندی باکوور]] 4kxevq0jtc39359865hzyjcz2dbltz5 0 290222 1688039 1526660 2026-10-16T13:38:07Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688039 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کینگ، بێڵفاست | ناوی خۆماڵی = King's Bridge | وێنە = The King's Bridge, Belfast - geograph.org.uk - 503711.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی کینگ، بێلفاست، کە ناوچەکانی ئۆرمۆ و سترانمیلیس پێکەوە دەبەستێتەوە. | ھەڵگرتن = ڕێگای ئۆتۆمبێل (A55) و پیادە | پەڕینەوە = ڕووباری لاگان | شوێن = [[بێلفاست]]، [[ئایرلەندی باکوور]] | نەخشەسازیی = پردی کۆنکرێتی stiprināts | کرایەوە = ٨ی تەممووزی ١٩١٢ }} '''پردی کینگ''' (بە ئینگلیزی: King's Bridge) پردێکی ڕێگای ئۆتۆمبێلە لە شاری [[بێلفاست]]، پایتەختی [[ئیرلەندای باکوور|ئایرلەندی باکوور]]. پردەکە بەسەر [[ڕووباری لاگان]]دا درێژ دەبێتەوە و بەشێکە لە ڕێگای بازنەیی دەرەوەی شار (A55)، کە ناوچەکانی ئۆرمۆ (Ormeau) و سترانمیلیس (Stranmillis) پێکەوە دەبەستێتەوە. ئەم پردە بەھۆی گرنگیی مێژوویی و نژیاروانییەوە وەک باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی B1 پۆلێن کراوە.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/King%27s_Bridge,_Belfast |سەردێڕ=King's Bridge, Belfast |ڕێکەوتی سەردان=٦ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="communities-ni">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://apps.communities-ni.gov.uk/Buildings/buildview.aspx?id=9467&js=false |سەردێڕ=Historic Building Details HB26/28/002 |ڕێکەوتی سەردان=٦ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو و ناونان == پردەکە لە چوارچێوەی نەخشەیەکی گەورەتردا بۆ دروستکردنی بۆلیڤارێک (شەقامێکی پان و گەورە) بە دەوری شاردا دروست کرا. ئامانج لێی جێگرتنەوەی خزمەتگوزارییەکی کۆنی پەڕینەوە بوو کە بە بەلەم ئەنجام دەدرا. لە ڕێکەوتی ٨ی تەممووزی ١٩١٢، پردەکە بە فەرمی لەلایەن شا جۆرجی پێنجەم و شاژنە مارییەوە کرایەوە. وەک ڕێزلێنانێک بۆ شا، پردەکە ناونرا "پردی کینگ" (King's Bridge).<ref name="geograph">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.geograph.org.uk/snippet/1431 |سەردێڕ=The King's Bridge, Belfast |ڕێکەوتی سەردان=٦ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="wiki" /> [[پەڕگە:The King's Bridge, Belfast (2) - geograph.org.uk - 1852234.jpg|وێنۆک|چەپ|دیمەنێکی پردەکە لەگەڵ ستوونە ڕووناکییە ئاسنە داڕێژراوەکانی.]] == نەخشە و پێکھاتە == پردی کینگ یەکێک بوو لە یەکەمین پردەکان لە پارێزگاکەدا کە بە کۆنکرێتی stiprināts (reinforced concrete) دروست کرا. پێکھاتەکەی لە سێ مەودا (three-span) پێکدێت. لە ڕووی نژیاروانییەوە، خاوەنی چەندین تایبەتمەندیی سەرنجڕاکێشە، لەوانە پایە دیوارەکان (abutments) کە بە شێوەی پانێڵی چوارگۆشەیی نەخشێنراون، ھەروەھا ستوونی ڕووناکیی ئاسنی داڕێژراو کە تا ئەمڕۆش ماونەتەوە. ئەم پردە بەھۆی بەکارھێنانی سەرەتایی کۆنکرێتی stiprināts و گرنگییە مێژووییەکەیەوە بە بەشێکی دانەبڕاو لە کەلەپووری نژیاروانیی بێلفاست دادەنرێت.<ref name="communities-ni" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئایرلەندی باکوور|پردەکان|بێلفاست| شانشینی یەکگرتوو}} {{پۆلی کۆمنز|Kings Bridge, Belfast}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئایرلەندی باکوور]] mtumr12blrt7nuv8b4k9t2uwbggrah1 0 290223 1688038 1526659 2026-10-16T13:37:57Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688038 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کیدی | ناوی خۆماڵی = Keady Viaduct | وێنە = Keady Viaduct.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی کیدی، پێکھاتەیەکی مێژوویی لە کاونتی ئارما. | ھەڵگرتن = پێشتر: ھێڵی ئاسنینی کاستڵبلەینی، کیدی و ئارما (ئێستا بەکارناھێنرێت) | پەڕینەوە = ڕووباری کیدی | شوێن = کیدی، کاونتی ئارما، [[ئایرلەندی باکوور]] | نەخشەسازیی = پردی کەوانەیی (Arch bridge) | کەرەستە = گرانیتی خۆماڵی | ژمارەی مەوداکان = ١١ | کرایەوە = نزیکەی ١٩٠٩ }} '''پردی کیدی''' (بە ئینگلیزی: Keady Viaduct) پردێکی شەمەندەفەری مێژووییە لە شارۆچکەی کیدی لە کاونتی ئارما، [[ئیرلەندای باکوور|ئایرلەندی باکوور]]. ئەم پێکھاتە گەورەیە لەسەر ڕووباری کیدی دروست کراوە و لە ڕابردوودا بەشێک بووە لە ھێڵی ئاسنینی کاستڵبلەینی، کیدی و ئارما. ئەمڕۆ وەک یەکێک لە یادگارییە دیارەکانی ئەندازیاریی سەردەمی خۆی و باڵەخانەیەکی پارێزراوی پۆلی B1 ماوەتەوە.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Keady_Viaduct |سەردێڕ=Keady Viaduct |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="communities-ni">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://apps.communities-ni.gov.uk/Buildings/buildview.aspx?id=1472&js=false |سەردێڕ=Historic Building Details HB20/09/012 |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو == پردەکە وەک بەشێک لە پڕۆژەی ھێڵی ئاسنینی کاستڵبلەینی، کیدی و ئارما (CK&AR) نەخشێنرا، کە پڕۆژەیەکی گەورە بوو بۆ بەستنەوەی کاستڵبلەینی بە شاری ئارما. کارەکانی دروستکردن لە ساڵی ١٩٠٢ دەستی پێ کرد. بەھۆی سەختیی ناوچەکەوە، دروستکردنی ھێڵەکە، بەتایبەتی بەشی نێوان ئارما و کیدی، زۆر گران و پڕ لە ئاستەنگ بوو. پردەکە نزیکەی ساڵی ١٩٠٩ تەواو بوو و ھێڵەکەش لە ساڵی ١٩١٠ بە تەواوی لەنێوان کاستڵبلەینی و کیدی کرایەوە، بەڵام بەھۆی کێشەی دارایی و سیاسییەوە، بەشی کۆتایی کە دەیبەست بە ئارما، ھەرگیز تەواو نەکرا.<ref name="spellerweb">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://spellerweb.net/rhindex/Ireland/CKandAR.html |سەردێڕ=Castleblayney, Keady and Armagh Railway (GNR [I]) |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> خزمەتگوزاریی گواستنەوەی سەرنشین لەسەر ھێڵەکە تەمەنێکی کورتی ھەبوو و لە ساڵی ١٩٢٤ ڕاگیرا. ھێڵەکە بۆ گواستنەوەی بار تا ساڵی ١٩٥٧ بەردەوام بوو، تا دواجار بە یەکجاری داخرا. لەو کاتەوە پردەکە بە بەکارنەھێنراوی ماوەتەوە.<ref name="wiki" /> [[پەڕگە:Railway viaduct, Keady - geograph.org.uk - 3625537.jpg|وێنۆک|چەپ|دیمەنێکی پردەکە کە پێکھاتە بەردینە پتەوەکەی پیشان دەدات.]] == نەخشە و پێکھاتە == پردی کیدی نموونەیەکی سەرنجڕاکێشی ئەندازیاریی سەردەمی ئێدواردییە. پێکھاتەکە لە یازدە کەوانەی نیمچە بازنەیی پێکدێت کە بە بەکارھێنانی بلۆکی گەورەی گرانیتی خۆماڵی دروست کراون. شێوازی بیناسازییەکەی کە بە "rock-faced" ناسراوە، دیمەنێکی پتەو و گەورەی پێ بەخشیوە. ئەم پردە بەھۆی قەبارە و نەخشەسازییەکەیەوە بووەتە یەکێک لە خاڵە ناسراوەکانی ناوچەکە و گرنگییەکی زۆری مێژوویی و نژیاروانی ھەیە.<ref name="communities-ni" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئایرلەندی باکوور|پردەکان|ھێڵی ئاسنین| شانشینی یەکگرتوو}} {{پۆلی کۆمنز|Keady Viaduct}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئایرلەندی باکوور]] idgnyd62o1fwyiena5gixmhpfy0825d 0 290224 1688045 1526664 2026-10-16T13:39:07Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688045 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی گاڤەرنەر، بێڵفاست | ناوی خۆماڵی = Governor's Bridge | وێنە = Governor's Bridge, Belfast.jpg | شرۆڤەی وێنە = پردی گاڤەرنەر، کە بەسەر ڕووباری لاگاندا لە بێلفاست درێژ دەبێتەوە. | ھەڵگرتن = پیادە و پاسکیلسواران | پەڕینەوە = ڕووباری لاگان | شوێن = [[بێلفاست]]، [[ئایرلەندی باکوور]] | نەخشەسازیی = پردی تیرچە (Girder bridge) | کرایەوە = ١٩٧٤ }} '''پردی گاڤەرنەر''' (بە ئینگلیزی: Governor's Bridge) پردێکە بۆ پیادە و پاسکیلسواران لە شاری [[بێلفاست]]، پایتەختی [[ئیرلەندای باکوور|ئایرلەندی باکوور]]. پردەکە بەسەر [[ڕووباری لاگان]]دا درێژ دەبێتەوە و کەناری سترانمیلیس (Stranmillis Embankment) بە کەناری ئانادەیڵ (Annadale Embankment) دەبەستێتەوە.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Governor%27s_Bridge,_Belfast |سەردێڕ=Governor's Bridge, Belfast |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref><ref name="geograph">{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=The Governor's Bridge, Belfast Government |ناونیشان=https://www.geograph.org.uk/photo/432595 |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو و ناو == پردەکە لە ساڵی ١٩٧٤ کرایەوە و لەلایەن لۆرد گرەی ئۆف ناونتن (Lord Grey of Naunton)، کە دوا پارێزگاری (Governor) ئایرلەندی باکوور بوو، بە فەرمی کرایەوە و ھەر بە ناوی ئەوەوە ناونرا. لەناو خەڵکی ناوچەکەدا، پردەکە زۆرجار بە "پردی خوێندکاران" (the student bridge) ناودەبرێت. ھۆکاری ئەم نازناوە ئەوەیە کە پردەکە ڕێڕەوێکی سەرەکییە بۆ ئەو خوێندکارانەی زانکۆی کوینز بێلفاست (Queen's University Belfast) کە لە بەشەناوخۆییەکانی نیشتەجێن و لە ڕێگەی ئەم پردەوە بۆ زانکۆ ھاتوچۆ دەکەن.<ref name="wiki" /><ref name="geocaching">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.geocaching.com/geocache/GC1QWZX_governors-bridge |سەردێڕ=Governor's Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٥ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٤ی نیسانی ٢٠٢٢ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20220414014059/https://www.geocaching.com/geocache/GC1QWZX_governors-bridge |ڕەوشی ناونیشان=bot: unknown}}</ref> [[پەڕگە:The Governor's Bridge, Belfast (3) - geograph.org.uk - 1557426.jpg|وێنۆک|چەپ|دیمەنێکی پردەکە لە کەناری سترانمیلیسەوە.]] == نەخشە و پێکھاتە == پردی گاڤەرنەر خاوەنی نەخشەیەکی سادەی جۆری "پردی تیرچەی سندوقی"یە (box girder bridge). ئەم پردە بە تایبەتی بۆ ھاتوچۆی پیادە و پاسکیلسواران نەخشێنراوە و ھیچ جۆرە ئۆتۆمبێلێک بەسەریدا تێناپەڕێت. پێکھاتەکەی بە شێوەیەکە کە ڕێڕەوێکی ئاسان و سەلامەت بۆ پەڕینەوە لەنێوان دوو بەشە سەرەکییەکەی باشووری بێلفاستدا دابین دەکات.<ref name="geocaching" /> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|پردەکان|ئەندازیاری|شانشینی یەکگرتوو}} {{پۆلی کۆمنز|Governor's Bridge, Belfast}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئایرلەندی باکوور]] sj993qd3juvoebi9glpi7yjuxphawo7 0 290306 1688025 1581218 2026-10-16T13:35:47Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688025 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی دووەمی ٢٠٢٥}} {{زانیاریدانی پرد | ناوی فەرمی = پردی کوایل | ناوی خۆماڵی = Quoile Bridge | وێنە = Crossing the River Quoile - geograph.org.uk - 350120.jpg | شرۆڤەی وێنە = شەمەندەفەرێکی ھێڵی ئاسنی داونپاتریک و کاونتی داون بەسەر پردی کوایلدا دەپەڕێتەوە. | پەڕینەوە = ڕووباری کوایل | شوێن = داونپاتریک، کاونتی داون، [[ئایرلەندی باکوور]] | نەخشەسازیی = پردی تیرچە (Girder bridge) | کرایەوە = ١٩٥٧ | بەڕێوەبەر = ھێڵی ئاسنی داونپاتریک و کاونتی داون (DCDR) }} '''پردی کوایل''' (بە ئینگلیزی: Quoile Bridge) پردێکی شەمەندەفەرە لە نزیک شارۆچکەی داونپاتریک لە کاونتی داون، [[ئیرلەندای باکوور|ئایرلەندی باکوور]]. پردەکە بەشێکە لە ھێڵی ئاسنی یادگاریی داونپاتریک و کاونتی داون (Downpatrick and County Down Railway - DCDR) و بەسەر ڕووباری کوایلدا درێژ دەبێتەوە.<ref name="wiki">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://en.wikipedia.org/wiki/Quoile_Bridge |سەردێڕ=Quoile Bridge |ڕێکەوتی سەردان=٦ی ئەیلوولی ٢٠٢٥}}</ref> == مێژوو == پردی ئێستا لە ساڵی ١٩٥٧ لەلایەن دەسەڵاتی گواستنەوەی ئۆلستەرەوە (Ulster Transport Authority) دروست کرا. ئەم پردە نوێیە جێگەی پردێکی کۆنتری گرتەوە کە لە دار دروست کرابوو و مێژووەکەی بۆ ساڵی ١٩٠٥ دەگەڕایەوە، بەڵام بەھۆی کرمە تایبەتییەکانی ئاوی سوێرەوە زیانی پێ گەیشتبوو. پردی کوایل بەشێک بوو لە تۆڕی ھێڵی ئاسنی بێلفاست و کاونتی داون تاوەکو ھێڵەکە لە ساڵی ١٩٥٨ بۆ ھاتوچۆی گشتی داخرا.<ref name="wiki"/> دوای چەندین دەیە لە بەکارنەھێنان، ھێڵی ئاسنی یادگاریی داونپاتریک و کاونتی داون دەستی بەسەر بەشێک لە ھێڵەکەدا گرت و پردەکەیان نۆژەن کردەوە و خستیانەوە گەڕ بۆ مەبەستی گەشتیاری و پاراستنی مێژووی شەمەندەفەر لە ناوچەکەدا.<ref name="downrail">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://www.downrail.co.uk/about-us/downpatrick-co-down-railway/ |سەردێڕ=Downpatrick & Co. Down Railway |ڕێکەوتی سەردان=٦ی ئەیلوولی ٢٠٢٥ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٩ی شوباتی ٢٠١٨ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20180219090218/http://www.downrail.co.uk/about-us/downpatrick-co-down-railway/ |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> == نۆژەنکردنەوە و پاراستن == پردی کوایل وەک پێکھاتەیەکی گرنگی ھێڵە ئاسنینەکە بەردەوام کاری چاکسازی و پاراستنی بۆ دەکرێت. لە ساڵی ٢٠١٣، پردەکە بۆ ماوەیەک داخرا بە مەبەستی ئەنجامدانی کاری نۆژەنکردنەوەی بنەڕەتی. کارەکان بریتی بوون لە بەھێزکردن و چاککردنەوەی پێکھاتەی پردەکە بۆ دڵنیابوون لە سەلامەتیی بەکارھێنانی بۆ شەمەندەفەرە یادگارییەکان. دوای تەواوبوونی کارەکان، پردەکە جارێکی دیکە بە ڕووی گەشتەکاندا کرایەوە.<ref name="recorder">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://www.thedownrecorder.co.uk/pages/?title=Quoile_Bridge_reopens_after_remedial_works |سەردێڕ=Quoile Bridge reopens after remedial works |ڕێکەوتی سەردان=٦ی ئەیلوولی ٢٠٢٥ }}{{بەستەری مردوو|url=http://www.thedownrecorder.co.uk/pages/?title=Quoile_Bridge_reopens_after_remedial_works |date=ئایاری ٢٠٢٦ }}</ref> == گرنگیی کولتووری == پردی کوایل تەنھا پێکھاتەیەکی ئەندازیاری نییە، بەڵکو بووەتە بەشێک لە دیمەنی سروشتی و کولتووریی ناوچەکە. دیمەنی پەڕینەوەی شەمەندەفەر بەسەر پردەکەدا بووەتە جێی سەرنجی ھونەرمەندان، وەک لە تابلۆی «پردی کوایل، داونپاتریک» لەلایەن ڕۆبێرت تایلۆر کارسۆنەوە دەردەکەوێت، کە لە ساڵی ١٩٦٠ کێشراوە.<ref name="artuk">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://artuk.org/discover/artworks/quoile-bridge-downpatrick-320792 |سەردێڕ=Quoile Bridge, Downpatrick |ڕێکەوتی سەردان=٦ی ئەیلوولی ٢٠٢٥ }}{{بەستەری مردوو|url=https://artuk.org/discover/artworks/quoile-bridge-downpatrick-320792 |date=ئایاری ٢٠٢٦ }}</ref> ئەمڕۆ، پردەکە ڕۆڵێکی سەرەکی دەگێڕێت لەو ئەزموونە مێژوویییەی کە ھێڵی ئاسنی یادگاریی داونپاتریک پێشکەشی سەردانیکەرانی دەکات.<ref name="downrail"/> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} {{تووڵی دەروازە|ئەندازیاری|شەمەندەفەر|شانشینی یەکگرتوو}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکانی ئایرلەندی باکوور]] h6qr7qjydgeaaxj9wer3tw8p32piqlg 0 291598 1688353 1685839 2026-10-16T20:35:43Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688353 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس}} '''خوران''' [[wiktionary:sensation|هەستێکە]] کە دەبێتە هۆی دروستبوونی ئارەزوویەکی بەهێز یان پەرچەکردار بۆ ڕووشاندن (ڕنین). <ref name="andersen">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ |vauthors=Andersen HH, Elberling J, Arendt-Nielsen L |ڕێکەوت=ئەیلوولی ٢٠١٥|سەردێڕ=Human surrogate models of histaminergic and non-histaminergic itch |journal=Acta Dermato-Venereologica |بەرگ=٩٥|issue=7 |پەڕەکان=٧٧١–٧٧٧|doi=10.2340/00015555-2146 |pmid=٢٦٠١٥٣١٢|doi-access=free}}</ref> خوران لێکچوونی زۆری لەگەڵ [[ئێش|ئازاردا]] هەیە و لە کاتێکدا هەردووکیان ئەزموونی هەستیی ناخۆشن، بەڵام شێوازی وەڵامدانەوەی ڕەفتارییان جیاوازە. ئازار پەرچەکرداری کشانەوە (دوورکەوتنەوە) دروست دەکات، لە کاتێکدا خوران دەبێتە هۆی پەرچەکرداری ڕووشاندن. <ref name="ikoma">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ |display-authors=٣|vauthors=Ikoma A, Steinhoff M, Ständer S, Yosipovitch G, Schmelz M |ڕێکەوت=تەممووزی ٢٠٠٦|سەردێڕ=The neurobiology of itch |journal=Nature Reviews. Neuroscience |بەرگ=٧|issue=7 |پەڕەکان=٥٣٥–٥٤٧|doi=10.1038/nrn1950 |pmid=١٦٧٩١١٤٣|s2cid=9373105}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{شریتی دەروازە|پزیشکی}} {{پزیشکی-کۆلکە}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} 1gzfyyysgkn5v4bmf3iw9awt5rwa8e4 0 291675 1688342 1686118 2026-10-16T20:31:42Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگەکانی {{[[داڕێژە:بێسەرچاوە|بێسەرچاوە]]}} و {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}}؛ لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ژکزی یەک سەرچاوە|ژکزی یەک سەرچاوە]]}} 1688342 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{زانیاریدانی کەسایەتی | پێشگری ڕێزلێنان = | ناو = عەلی زیرەک | وێنە = | قەبارەی وێنە = | لێدوانی وێنە = | ناوی کاتی لەدایکبوون = | ڕێکەوتی لەدایکبوون = 1975 (50ساڵ) | شوێنی لەدایکبوون = [[سەقز]] | ڕێکەوتی مەرگ = | شوێنی مەرگ = | ھۆکاری مەرگ = | شوێنی تەرم = | شوێنی گۆڕ = | نیشتەجێ = | نەتەوە = [[کورد]] | ناوەکانی تر = | شارومەندێتی = | پەروەردە = | خوێندنگە = | پیشە = [[سیاسەتمەدار]] | ساڵانی چالاکی = 1997-ئیستا | ناوبانگ = | کارە دیارەکان = | پێش = | پاش = | حیزب = [[پارتی لیبراڵ دێموکراتی کوردستان]] | بەرامبەرەکان = | ئایین = | تۆمەت = | سزا = | دۆخی دادوەری = | ھاوسەر = | مناڵەکان = | باوان = | خزمەکان = | خەڵاتەکان = | ڕێزلێنان = | واژوو = | جێگری واژوو = | قەبارەی واژوو = | ماڵپەڕ = }} عەلی زیرەک سیاسەتمەداری کوردی خەڵکی ڕۆژهەلاتی کوردستانە {{بیرخستنەوەی وێب |دوایین=کوردیپێدیا |یەکەم=Kurdipedia- |سەردێڕ=عەلی زیرەک |ناونیشان=https://www.kurdipedia.org/?q=2011082415413659071 |ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٥ |وێبگە=Kurdipedia.org |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٦ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٦ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20260106063651/https://www.kurdipedia.org/?q=2011082415413659071 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> " ژیان " عەلی زیرەک لە ساڵی 1975 لە شاری سەققز لە دایکبووە، لە پەیمانگای مامۆستایان وەرگیراوە بەڵام بە هۆکاری سیاسی ناچار بووە کوردستان جێبهێڵێت. ساڵی 1997 گەڕایەوە کوردستان و بووەتە ئەندامی [[حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران]]. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} [[پۆل:خەڵکی سەقز]] lm1s31rz8r0m9wj8j10ce2fvxdyuu8o 0 291801 1688429 1649425 2026-10-16T22:38:19Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە، عێراق-کۆلکە) 1688429 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناو = پلینگە | ناوی_فەرمی = '''{{lang-ar| بلینکة }}<br>{{lang-en| Plinga }}''' | ناوی_خۆماڵی = | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = '''[[گوند]]''' <!--- وێنەکان، ناسناو، دروشم ---> | وێنە = Arbil Districs.png | شرۆڤەی_وێنە = نەخشەی کارگێڕی قەزاکانی([[قەزای ھەولێر|ھەولێر]]، [[قەزای عەنکاوە|عەنکاوە]]، [[قەزای بەحرکە|بەحرکە]]، [[قەزای خەبات|خەبات]]، [[قەزای قوشتەپە|قوشتەپە]] و [[ناحیە]]کانیان و [[دێ|گوند]]ەکانیان). | وێنەی_ئاڵا = | قەبارەی_ئاڵا = 300px | وێنەی_مۆر = | قەبارەی_مۆر = | وێنەی_نیشان = | قەبارەی_نیشان = | ناسناو = | دروشم = <!-- نەخشەکان و شوێنی جوگرافیایی ------> | وێنەی_نەخشە = {{Infobox mapframe|zoom=12 |coord={{Coord| 36.00355| 43.97113 }}}} | قەبارەی_نەخشە =200px | شرۆڤەی_نەخشە = '''گوندی پلینگە''' | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region#Iraq#Asia | ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = top | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[ھەرێمی کوردستان]]دا##جێگە لە [[عێراق]]دا##جێگە لە [[ئاسیا]]دا | بەرزونزمیی_دەرزیی_نەخشە = ١ | پۆتانەکان = {{coord| 36.00355| 43.97113 |region:IQ|display=inline,title}} | دەرزیی_دیاریکردنی_پۆتانەکان = <!-- شوێن ------------------> | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[ھەرێمی فێدراڵ]] | ناوی_دابەشکراو١ = {{ئاڵا|ھەرێمی کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://gov.krd/information-and-services/press-material/|سەردێڕ= ئاڵای ھەرێمی کوردستان |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئابی ٢٠٢٣}}</ref>{{ھن}}([[باشووری کوردستان]])<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://gov.krd/kagb/|سەردێڕ= دەستەی گشتی ناوچە کوردستانییەکانی دەرەوەی ھەرێم|بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئابی ٢٠٢٣}}</ref> | جۆری_دابەشکراو٢ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[پارێزگای ھەولێر]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[قەزای قوشتەپە|قوشتەپە]] | جۆری_دابەشکراو٤ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٤ = [[ناحیەی ناوەندی قەزای قوشتەپە]] <!-- دامەزران ---------------> | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | سەردێڕی_دامەزران١ = | ڕێکەوتی_دامەزران١ = | سەردێڕی_لەناوچوون = | ڕێکەوتی_لەناوچوون = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = <!-- ڕێبەرەکان، شێوازی دەسەڵات ---> | پەراوێزەکانی_دەسەڵات = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک١ = | ناوی_سەرۆک١ = | سەرناوی_سەرۆک٢ = | ناوی_سەرۆک٢ = <!-- ڕووبەر ----------------------> | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | ڕووبەری_وشکایی_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_لەسەددا = | ڕووبەری_شاری_بە_کم٢ = | ڕووبەری_لادێیی_بە_کم٢ = <!-- بەرزایی ---------------------> | بەرزایی_بە_م = ٣٦٢ | بەرزترین_بەرزایی_بە_م = | نزمترین_بەرزایی_بە_م = <!-- ژمارەی_دانیشتووان ----------------> | ژمارەی_دانیشتووان = ١٤٥ کەس<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.kurdipedia.org/files/books/2011/62722.PDF?ver=129817313510000000 |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان= ٤ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٦ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٢ی ئەیلوولی ٢٠٢٥ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20250922210517/https://www.kurdipedia.org/files/books/2011/62722.PDF?ver=129817313510000000 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> | دانیشتووان_لە = [[١٩٧٧]] | چڕیی_دانیشتووان_بە_کم٢ = | مەزندەی_دانیشتووان = | مەزندەی_دانیشتووان_لە = | دانیشتووانی_شاری = | چڕیی_دانیشتووانی_شاری_بە_کم٢ = | دانیشتووانی_لادێیی = | چڕیی_دانیشتووانی_لادێیی_بە_کم٢ = | سەرناوی_دانیشتووان = | ئاگاداریی_دانیشتووان = <!-- دانیشتوواناسی (بەشی ١) --------> | جۆری_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] و [[ئایین]] | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمانی کوردی|کوردی]]([[کوردیی ناوەندی|سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئیسلام]]([[سوننە]]) | سەرناوی٣_دانیشتووانناسی١ = [[بنەمای پەرەسەندنی مرۆڤی|ب پ م]](٢٠١٧) | زانیاریی٣_دانیشتووانناسی١ = ٠٬٧٥٨<ref name="GlobalDataLab">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://hdi.globaldatalab.org/areadata/shdi/|سەردێڕ=Sub-national HDI - Area Database - Global Data Lab|وێبگە=hdi.globaldatalab.org|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی ئەیلوولی ٢٠١٨}}</ref><br/>{{color|#0c0|بەرز}} · ٢٦مین <!-- کاتناوچە --------------> | کاتناوچە١ = [[ناوچەی کاتی]] | جیاوازی١_لە_utc = +٣:٣٠ | کاتناوچە١_DST = [[ھاوین]] | جیاوازی١_لە_DST = +٤:٣٠ <!-- کۆدی_پۆستە، کۆدی_ناوچە ---> | جۆری_کۆدی_پۆستە = | کۆدی_پۆستە = | جۆری_کۆدی_پۆستە٢ = | کۆدی_پۆستە٢ = | جۆری_کۆدی_ناوچە = [[تەلەفۆن]] | کۆدی_ناوچە = ٠٠٩٦٤ <!-- وێبگە، پەراوێزەکان --------> | وێبگە = | پەراوێزەکان = }} '''پلینگە''' یەکێکە لە کوندەکانی [[ناحیەی ناوەندی قەزای قوشتەپە]] لە [[قەزای قوشتەپە]] لە [[پارێزگای ھەولێر]] لە [[ھەرێمی کوردستان]] لە [[عێراق]].<ref> https://www.hawlergov.org/app/node/393</ref><ref>‎{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = جوگرافیای کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی | ڕێکەوتی سەردان = ١٦ی نیسانی ٢٠٢١ | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ١٣ی حوزەیرانی ٢٠٢١ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20210613052421/https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref>زانیارینامەی سەرھێڵی [http://www.kurdipedia.org/default.aspx?lng=1&q=20151016205816127552 کورد پیدیا] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131207090912/http://www.kurdipedia.org/default.aspx?lng=1 |date= ٧ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٣ }}</ref>. ==سەرچاوەکان== {{سەرچاوەکان}} {{گوندەکانی قەزای قوشتەپە}} {{تووڵی دەروازە|کوردستان|جوگرافیا|عێراق}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} {{عێراق-کۆلکە}} [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای ھەولێر]] [[پۆل:شارەکانی باشووری کوردستان]] [[پۆل:ھەولێر]] 8142yns8jzd0kbs1cl5b9apizju4y7x 0 291817 1688601 1649399 2026-10-17T07:35:46Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە، عێراق-کۆلکە) 1688601 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناو = پۆریجە | ناوی_فەرمی = '''{{lang-ar| بوریجة }}<br>{{lang-en| Porija }}''' | ناوی_خۆماڵی = | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = '''[[گوند]]''' <!--- وێنەکان، ناسناو، دروشم ---> | وێنە = Arbil Districs.png | شرۆڤەی_وێنە = نەخشەی کارگێڕی قەزاکانی([[قەزای ھەولێر|ھەولێر]]، [[قەزای عەنکاوە|عەنکاوە]]، [[قەزای بەحرکە|بەحرکە]]، [[قەزای خەبات|خەبات]]، [[قەزای قوشتەپە|قوشتەپە]] و [[ناحیە]]کانیان و [[دێ|گوند]]ەکانیان). | وێنەی_ئاڵا = | قەبارەی_ئاڵا = 300px | وێنەی_مۆر = | قەبارەی_مۆر = | وێنەی_نیشان = | قەبارەی_نیشان = | ناسناو = | دروشم = <!-- نەخشەکان و شوێنی جوگرافیایی ------> | وێنەی_نەخشە = {{Infobox mapframe|zoom=12 |coord= {{Coord| 35.93074| 44.15082 }}}} | قەبارەی_نەخشە =200px | شرۆڤەی_نەخشە = '''گوندی پۆریجە''' | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region#Iraq#Asia | ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = top | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[ھەرێمی کوردستان]]دا##جێگە لە [[عێراق]]دا##جێگە لە [[ئاسیا]]دا | بەرزونزمیی_دەرزیی_نەخشە = ١ | پۆتانەکان = {{coord| 35.93074| 44.15082 |region:IQ|display=inline,title}} | دەرزیی_دیاریکردنی_پۆتانەکان = <!-- شوێن ------------------> | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[ھەرێمی فێدراڵ]] | ناوی_دابەشکراو١ = {{ئاڵا|ھەرێمی کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://gov.krd/information-and-services/press-material/|سەردێڕ= ئاڵای ھەرێمی کوردستان |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئابی ٢٠٢٣}}</ref>{{ھن}}([[باشووری کوردستان]])<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://gov.krd/kagb/|سەردێڕ= دەستەی گشتی ناوچە کوردستانییەکانی دەرەوەی ھەرێم|بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئابی ٢٠٢٣}}</ref> | جۆری_دابەشکراو٢ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[پارێزگای ھەولێر]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[قەزای قوشتەپە|قوشتەپە]] | جۆری_دابەشکراو٤ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٤ = [[ناحیەی ناوەندی قەزای قوشتەپە]] <!-- دامەزران ---------------> | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | سەردێڕی_دامەزران١ = | ڕێکەوتی_دامەزران١ = | سەردێڕی_لەناوچوون = | ڕێکەوتی_لەناوچوون = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = <!-- ڕێبەرەکان، شێوازی دەسەڵات ---> | پەراوێزەکانی_دەسەڵات = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک١ = | ناوی_سەرۆک١ = | سەرناوی_سەرۆک٢ = | ناوی_سەرۆک٢ = <!-- ڕووبەر ----------------------> | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | ڕووبەری_وشکایی_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_لەسەددا = | ڕووبەری_شاری_بە_کم٢ = | ڕووبەری_لادێیی_بە_کم٢ = <!-- بەرزایی ---------------------> | بەرزایی_بە_م = ٤١٧ | بەرزترین_بەرزایی_بە_م = | نزمترین_بەرزایی_بە_م = <!-- ژمارەی_دانیشتووان ----------------> | ژمارەی_دانیشتووان = ٤٩٢ کەس<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.kurdipedia.org/files/books/2011/62722.PDF?ver=129817313510000000 |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان= ٥ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٦ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٢ی ئەیلوولی ٢٠٢٥ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20250922210517/https://www.kurdipedia.org/files/books/2011/62722.PDF?ver=129817313510000000 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> | دانیشتووان_لە = [[١٩٧٧]] | چڕیی_دانیشتووان_بە_کم٢ = | مەزندەی_دانیشتووان = | مەزندەی_دانیشتووان_لە = | دانیشتووانی_شاری = | چڕیی_دانیشتووانی_شاری_بە_کم٢ = | دانیشتووانی_لادێیی = | چڕیی_دانیشتووانی_لادێیی_بە_کم٢ = | سەرناوی_دانیشتووان = | ئاگاداریی_دانیشتووان = <!-- دانیشتوواناسی (بەشی ١) --------> | جۆری_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] و [[ئایین]] | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمانی کوردی|کوردی]]([[کوردیی ناوەندی|سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئیسلام]]([[سوننە]]) | سەرناوی٣_دانیشتووانناسی١ = [[بنەمای پەرەسەندنی مرۆڤی|ب پ م]](٢٠١٧) | زانیاریی٣_دانیشتووانناسی١ = ٠٬٧٥٨<ref name="GlobalDataLab">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://hdi.globaldatalab.org/areadata/shdi/|سەردێڕ=Sub-national HDI - Area Database - Global Data Lab|وێبگە=hdi.globaldatalab.org|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی ئەیلوولی ٢٠١٨}}</ref><br/>{{color|#0c0|بەرز}} · ٢٦مین <!-- کاتناوچە --------------> | کاتناوچە١ = [[ناوچەی کاتی]] | جیاوازی١_لە_utc = +٣:٣٠ | کاتناوچە١_DST = [[ھاوین]] | جیاوازی١_لە_DST = +٤:٣٠ <!-- کۆدی_پۆستە، کۆدی_ناوچە ---> | جۆری_کۆدی_پۆستە = | کۆدی_پۆستە = | جۆری_کۆدی_پۆستە٢ = | کۆدی_پۆستە٢ = | جۆری_کۆدی_ناوچە = [[تەلەفۆن]] | کۆدی_ناوچە = ٠٠٩٦٤ <!-- وێبگە، پەراوێزەکان --------> | وێبگە = | پەراوێزەکان = }} '''پۆریجە''' یەکێکە لە کوندەکانی [[ناحیەی ناوەندی قەزای قوشتەپە]] لە [[قەزای قوشتەپە]] لە [[پارێزگای ھەولێر]] لە [[ھەرێمی کوردستان]] لە [[عێراق]].<ref> https://www.hawlergov.org/app/node/393</ref><ref>‎{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = جوگرافیای کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی | ڕێکەوتی سەردان = ١٦ی نیسانی ٢٠٢١ | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ١٣ی حوزەیرانی ٢٠٢١ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20210613052421/https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref>زانیارینامەی سەرھێڵی [http://www.kurdipedia.org/default.aspx?lng=1&q=20151016205816127552 کورد پیدیا] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131207090912/http://www.kurdipedia.org/default.aspx?lng=1 |date= ٧ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٣ }}</ref>. ==سەرچاوەکان== {{سەرچاوەکان}} {{گوندەکانی قەزای قوشتەپە}} {{تووڵی دەروازە|کوردستان|جوگرافیا|عێراق}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} {{عێراق-کۆلکە}} [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای ھەولێر]] [[پۆل:شارەکانی باشووری کوردستان]] [[پۆل:ھەولێر]] gb1aylm6bsv2o8rfu3l6o734s3h2d29 0 291981 1688479 1649414 2026-10-17T01:38:42Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە، عێراق-کۆلکە) 1688479 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناو = پونگینە | ناوی_فەرمی = '''{{lang-ar| بونکینة}}<br>{{lang-en| Pungina }} ''' | ناوی_خۆماڵی = | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = '''[[گوند]]''' <!--- وێنەکان، ناسناو، دروشم ---> | وێنە = Arbil Districs.png | شرۆڤەی_وێنە = نەخشەی کارگێڕی قەزاکانی([[قەزای ھەولێر|ھەولێر]]، [[قەزای عەنکاوە|عەنکاوە]]، [[قەزای بەحرکە|بەحرکە]]، [[قەزای خەبات|خەبات]]، [[قەزای قوشتەپە|قوشتەپە]] و [[ناحیە]]کانیان و [[دێ|گوند]]ەکانیان). | وێنەی_ئاڵا = | قەبارەی_ئاڵا = 300px | وێنەی_مۆر = | قەبارەی_مۆر = | وێنەی_نیشان = | قەبارەی_نیشان = | ناسناو = | دروشم = <!-- نەخشەکان و شوێنی جوگرافیایی ------> | وێنەی_نەخشە = {{Infobox mapframe|zoom=12|coord= {{Coord|36.13781| 44.18469}}}} | قەبارەی_نەخشە =200px | شرۆڤەی_نەخشە = '''گوندی پونگینە''' | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region#Iraq#Asia | ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = top | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[ھەرێمی کوردستان]]دا##جێگە لە [[عێراق]]دا##جێگە لە [[ئاسیا]]دا | بەرزونزمیی_دەرزیی_نەخشە = ١ | پۆتانەکان = {{coord| 36.13781| 44.18469 |region:IQ|display=inline,title}} | دەرزیی_دیاریکردنی_پۆتانەکان = <!-- شوێن ------------------> | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[ھەرێمی فێدراڵ]] | ناوی_دابەشکراو١ = {{ئاڵا|ھەرێمی کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://gov.krd/information-and-services/press-material/|سەردێڕ= ئاڵای ھەرێمی کوردستان |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئابی ٢٠٢٣}}</ref>{{ھن}}([[باشووری کوردستان]])<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://gov.krd/kagb/|سەردێڕ= دەستەی گشتی ناوچە کوردستانییەکانی دەرەوەی ھەرێم|بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئابی ٢٠٢٣}}</ref> | جۆری_دابەشکراو٢ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[پارێزگای ھەولێر]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[قەزای بنەسڵاوە|بنەسڵاوە]] | جۆری_دابەشکراو٤ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٤ = [[ناحیەی کەسنەزان]] <!-- دامەزران ---------------> | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | سەردێڕی_دامەزران١ = | ڕێکەوتی_دامەزران١ = | سەردێڕی_لەناوچوون = | ڕێکەوتی_لەناوچوون = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = <!-- ڕێبەرەکان، شێوازی دەسەڵات ---> | پەراوێزەکانی_دەسەڵات = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک١ = | ناوی_سەرۆک١ = | سەرناوی_سەرۆک٢ = | ناوی_سەرۆک٢ = <!-- ڕووبەر ----------------------> | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | ڕووبەری_وشکایی_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_لەسەددا = | ڕووبەری_شاری_بە_کم٢ = | ڕووبەری_لادێیی_بە_کم٢ = <!-- بەرزایی ---------------------> | بەرزایی_بە_م = ٦٢٦ | بەرزترین_بەرزایی_بە_م = | نزمترین_بەرزایی_بە_م = <!-- ژمارەی_دانیشتووان ----------------> | ژمارەی_دانیشتووان = ١٨٨ کەس<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.kurdipedia.org/files/books/2011/62722.PDF?ver=129817313510000000 |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=٢٠ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٦ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٢ی ئەیلوولی ٢٠٢٥ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20250922210517/https://www.kurdipedia.org/files/books/2011/62722.PDF?ver=129817313510000000 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> | دانیشتووان_لە = [[١٩٧٧]] | چڕیی_دانیشتووان_بە_کم٢ = | مەزندەی_دانیشتووان = | مەزندەی_دانیشتووان_لە = | دانیشتووانی_شاری = | چڕیی_دانیشتووانی_شاری_بە_کم٢ = | دانیشتووانی_لادێیی = | چڕیی_دانیشتووانی_لادێیی_بە_کم٢ = | سەرناوی_دانیشتووان = | ئاگاداریی_دانیشتووان = <!-- دانیشتوواناسی (بەشی ١) --------> | جۆری_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] و [[ئایین]] | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمانی کوردی|کوردی]]([[کوردیی ناوەندی|سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئیسلام]]([[سوننە]]) | سەرناوی٣_دانیشتووانناسی١ = [[بنەمای پەرەسەندنی مرۆڤی|ب پ م]](٢٠١٧) | زانیاریی٣_دانیشتووانناسی١ = ٠٬٧٥٨<ref name="GlobalDataLab">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://hdi.globaldatalab.org/areadata/shdi/|سەردێڕ=Sub-national HDI - Area Database - Global Data Lab|وێبگە=hdi.globaldatalab.org|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی ئەیلوولی ٢٠١٨}}</ref><br/>{{color|#0c0|بەرز}} · ٢٦مین <!-- کاتناوچە --------------> | کاتناوچە١ = [[ناوچەی کاتی]] | جیاوازی١_لە_utc = +٣:٣٠ | کاتناوچە١_DST = [[ھاوین]] | جیاوازی١_لە_DST = +٤:٣٠ <!-- کۆدی_پۆستە، کۆدی_ناوچە ---> | جۆری_کۆدی_پۆستە = | کۆدی_پۆستە = | جۆری_کۆدی_پۆستە٢ = | کۆدی_پۆستە٢ = | جۆری_کۆدی_ناوچە = [[تەلەفۆن]] | کۆدی_ناوچە = ٠٠٩٦٤ <!-- وێبگە، پەراوێزەکان --------> | وێبگە = | پەراوێزەکان = }} '''پونگینە''' یەکێکە لە کوندەکانی [[ناحیەی کەسنەزان]] لە [[قەزای بنەسڵاوە]] لە [[پارێزگای ھەولێر]] لە [[ھەرێمی کوردستان]] لە [[عێراق]].<ref> https://www.hawlergov.org/app/node/393</ref><ref>‎{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = جوگرافیای کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی | ڕێکەوتی سەردان = ١٦ی نیسانی ٢٠٢١ | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ١٣ی حوزەیرانی ٢٠٢١ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20210613052421/https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref>زانیارینامەی سەرھێڵی [http://www.kurdipedia.org/default.aspx?lng=1&q=20151016205816127552 کورد پیدیا] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131207090912/http://www.kurdipedia.org/default.aspx?lng=1 |date= ٧ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٣ }}</ref>. ==سەرچاوەکان== {{سەرچاوەکان}} {{گوندەکانی قەزای بنەسڵاوە}} {{تووڵی دەروازە|کوردستان|جوگرافیا|عێراق}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} {{عێراق-کۆلکە}} [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای ھەولێر]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] [[پۆل:ھەولێر]] mxb7i0wqndox2calip17h3lzdxn8hys 0 292112 1688480 1649413 2026-10-17T01:38:52Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە، عێراق-کۆلکە) 1688480 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناو = پونگینە | ناوی_فەرمی = '''{{lang-ar| بونکینة}}<br>{{lang-en| Pungina }} ''' | ناوی_خۆماڵی = | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = '''[[گوند]]''' <!--- وێنەکان، ناسناو، دروشم ---> | وێنە = Arbil Districs.png | شرۆڤەی_وێنە = نەخشەی کارگێڕی قەزاکانی([[قەزای ھەولێر|ھەولێر]]، [[قەزای عەنکاوە|عەنکاوە]]، [[قەزای بەحرکە|بەحرکە]]، [[قەزای خەبات|خەبات]]، [[قەزای قوشتەپە|قوشتەپە]] و [[ناحیە]]کانیان و [[دێ|گوند]]ەکانیان). | وێنەی_ئاڵا = | قەبارەی_ئاڵا = 300px | وێنەی_مۆر = | قەبارەی_مۆر = | وێنەی_نیشان = | قەبارەی_نیشان = | ناسناو = | دروشم = <!-- نەخشەکان و شوێنی جوگرافیایی ------> | وێنەی_نەخشە = {{Infobox mapframe|zoom=12|coord= {{Coord|35.92937| 44.21199}}}} | قەبارەی_نەخشە =200px | شرۆڤەی_نەخشە = '''گوندی پونگینە''' | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region#Iraq#Asia | ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = top | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[ھەرێمی کوردستان]]دا##جێگە لە [[عێراق]]دا##جێگە لە [[ئاسیا]]دا | بەرزونزمیی_دەرزیی_نەخشە = ١ | پۆتانەکان = {{coord| 35.92937| 44.21199 |region:IQ|display=inline,title}} | دەرزیی_دیاریکردنی_پۆتانەکان = <!-- شوێن ------------------> | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[ھەرێمی فێدراڵ]] | ناوی_دابەشکراو١ = {{ئاڵا|ھەرێمی کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://gov.krd/information-and-services/press-material/|سەردێڕ= ئاڵای ھەرێمی کوردستان |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئابی ٢٠٢٣}}</ref>{{ھن}}([[باشووری کوردستان]])<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://gov.krd/kagb/|سەردێڕ= دەستەی گشتی ناوچە کوردستانییەکانی دەرەوەی ھەرێم|بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئابی ٢٠٢٣}}</ref> | جۆری_دابەشکراو٢ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[پارێزگای ھەولێر]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[قەزای بنەسڵاوە|بنەسڵاوە]] | جۆری_دابەشکراو٤ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٤ = [[ناحیەی بێستانە]] <!-- دامەزران ---------------> | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | سەردێڕی_دامەزران١ = | ڕێکەوتی_دامەزران١ = | سەردێڕی_لەناوچوون = | ڕێکەوتی_لەناوچوون = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = <!-- ڕێبەرەکان، شێوازی دەسەڵات ---> | پەراوێزەکانی_دەسەڵات = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک١ = | ناوی_سەرۆک١ = | سەرناوی_سەرۆک٢ = | ناوی_سەرۆک٢ = <!-- ڕووبەر ----------------------> | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | ڕووبەری_وشکایی_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_لەسەددا = | ڕووبەری_شاری_بە_کم٢ = | ڕووبەری_لادێیی_بە_کم٢ = <!-- بەرزایی ---------------------> | بەرزایی_بە_م = ٤٩٠ | بەرزترین_بەرزایی_بە_م = | نزمترین_بەرزایی_بە_م = <!-- ژمارەی_دانیشتووان ----------------> | ژمارەی_دانیشتووان = - کەس<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.kurdipedia.org/files/books/2011/62722.PDF?ver=129817313510000000 |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٦ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٢ی ئەیلوولی ٢٠٢٥ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20250922210517/https://www.kurdipedia.org/files/books/2011/62722.PDF?ver=129817313510000000 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> | دانیشتووان_لە = [[١٩٧٧]] | چڕیی_دانیشتووان_بە_کم٢ = | مەزندەی_دانیشتووان = | مەزندەی_دانیشتووان_لە = | دانیشتووانی_شاری = | چڕیی_دانیشتووانی_شاری_بە_کم٢ = | دانیشتووانی_لادێیی = | چڕیی_دانیشتووانی_لادێیی_بە_کم٢ = | سەرناوی_دانیشتووان = | ئاگاداریی_دانیشتووان = <!-- دانیشتوواناسی (بەشی ١) --------> | جۆری_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] و [[ئایین]] | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمانی کوردی|کوردی]]([[کوردیی ناوەندی|سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئیسلام]]([[سوننە]]) | سەرناوی٣_دانیشتووانناسی١ = [[بنەمای پەرەسەندنی مرۆڤی|ب پ م]](٢٠١٧) | زانیاریی٣_دانیشتووانناسی١ = ٠٬٧٥٨<ref name="GlobalDataLab">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://hdi.globaldatalab.org/areadata/shdi/|سەردێڕ=Sub-national HDI - Area Database - Global Data Lab|وێبگە=hdi.globaldatalab.org|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی ئەیلوولی ٢٠١٨}}</ref><br/>{{color|#0c0|بەرز}} · ٢٦مین <!-- کاتناوچە --------------> | کاتناوچە١ = [[ناوچەی کاتی]] | جیاوازی١_لە_utc = +٣:٣٠ | کاتناوچە١_DST = [[ھاوین]] | جیاوازی١_لە_DST = +٤:٣٠ <!-- کۆدی_پۆستە، کۆدی_ناوچە ---> | جۆری_کۆدی_پۆستە = | کۆدی_پۆستە = | جۆری_کۆدی_پۆستە٢ = | کۆدی_پۆستە٢ = | جۆری_کۆدی_ناوچە = [[تەلەفۆن]] | کۆدی_ناوچە = ٠٠٩٦٤ <!-- وێبگە، پەراوێزەکان --------> | وێبگە = | پەراوێزەکان = }} '''پونگینە''' یەکێکە لە کوندەکانی [[ناحیەی بێستانە]] لە [[قەزای بنەسڵاوە]] لە [[پارێزگای ھەولێر]] لە [[ھەرێمی کوردستان]] لە [[عێراق]].<ref> https://www.hawlergov.org/app/node/393</ref><ref>‎{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = جوگرافیای کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی | ڕێکەوتی سەردان = ١٦ی نیسانی ٢٠٢١ | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ١٣ی حوزەیرانی ٢٠٢١ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20210613052421/https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref>زانیارینامەی سەرھێڵی [http://www.kurdipedia.org/default.aspx?lng=1&q=20151016205816127552 کورد پیدیا] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131207090912/http://www.kurdipedia.org/default.aspx?lng=1 |date= ٧ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٣ }}</ref>. ==سەرچاوەکان== {{سەرچاوەکان}} {{گوندەکانی قەزای بنەسڵاوە}} {{تووڵی دەروازە|کوردستان|جوگرافیا|عێراق}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} {{عێراق-کۆلکە}} [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای ھەولێر]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] [[پۆل:ھەولێر]] 3ndxwwtgr5o2j1kdor85wpukw5r53vy 0 292587 1688481 1652873 2026-10-17T01:39:02Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە، کوردستان-کۆلکە، عێراق-کۆلکە) 1688481 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناو = پونگینە | ناوی_فەرمی = '''{{lang-ar| بونکینة}}<br>{{lang-en| Pungina}}''' | ناوی_خۆماڵی = | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = '''[[گوند]]''' <!--- وێنەکان، ناسناو، دروشم ---> | وێنە = قەزای مەخموور.png | شرۆڤەی_وێنە = نەخشەی [[قەزای مەخموور]] و ناحیەکانی و ناحیەکانی دەورووبەری | وێنەی_ئاڵا = | قەبارەی_ئاڵا = 300px | وێنەی_مۆر = | قەبارەی_مۆر = | وێنەی_نیشان = | قەبارەی_نیشان = | ناسناو = | دروشم = <!-- نەخشەکان و شوێنی جوگرافیایی ------> | وێنەی_نەخشە = {{Infobox mapframe|zoom=12 |coord={{Coord| 35.61549| 43.69157}}}} | قەبارەی_نەخشە =200px | شرۆڤەی_نەخشە = '''گوندی پونگینە''' | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region#Iraq#Asia | ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = top | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[ھەرێمی کوردستان]]دا##جێگە لە [[عێراق]]دا##جێگە لە [[ئاسیا]]دا | بەرزونزمیی_دەرزیی_نەخشە = ١ | پۆتانەکان = {{coord| 35.61549| 43.69157 |region:IQ|display=inline,title}} | دەرزیی_دیاریکردنی_پۆتانەکان = <!-- شوێن ------------------> | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[ھەرێمی فێدراڵ]] | ناوی_دابەشکراو١ = {{ئاڵا|ھەرێمی کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://gov.krd/information-and-services/press-material/|سەردێڕ= ئاڵای ھەرێمی کوردستان |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئابی ٢٠٢٣}}</ref>{{ھن}}([[باشووری کوردستان]])<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://gov.krd/kagb/|سەردێڕ= دەستەی گشتی ناوچە کوردستانییەکانی دەرەوەی ھەرێم|بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئابی ٢٠٢٣}}</ref> | جۆری_دابەشکراو٢ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[پارێزگای ھەولێر]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[قەزای مەخموور|مەخموور]] | جۆری_دابەشکراو٤ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٤ = [[ناحیەی قەراج]] <!-- دامەزران ---------------> | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | سەردێڕی_دامەزران١ = | ڕێکەوتی_دامەزران١ = | سەردێڕی_لەناوچوون = | ڕێکەوتی_لەناوچوون = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = <!-- ڕێبەرەکان، شێوازی دەسەڵات ---> | پەراوێزەکانی_دەسەڵات = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک١ = | ناوی_سەرۆک١ = | سەرناوی_سەرۆک٢ = | ناوی_سەرۆک٢ = <!-- ڕووبەر ----------------------> | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | ڕووبەری_وشکایی_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_لەسەددا = | ڕووبەری_شاری_بە_کم٢ = | ڕووبەری_لادێیی_بە_کم٢ = <!-- بەرزایی ---------------------> | بەرزایی_بە_م = ٢٢٤ | بەرزترین_بەرزایی_بە_م = | نزمترین_بەرزایی_بە_م = <!-- ژمارەی_دانیشتووان ----------------> | ژمارەی_دانیشتووان = ١٠١ کەس<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = گوندەکانیباشووری کوردستان - لە سەرژمێری ساڵی(١٩٧٧)دا | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/files/books/2011/62722.PDF | ڕێکەوتی سەردان = ١٥ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢ | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]] | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ١٨ی حوزەیرانی ٢٠٢٤ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20240618223223/https://www.kurdipedia.org/files/books/2011/62722.PDF |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> | دانیشتووان_لە = [[١٩٧٧]] | چڕیی_دانیشتووان_بە_کم٢ = | مەزندەی_دانیشتووان = | مەزندەی_دانیشتووان_لە = | دانیشتووانی_شاری = | چڕیی_دانیشتووانی_شاری_بە_کم٢ = | دانیشتووانی_لادێیی = | چڕیی_دانیشتووانی_لادێیی_بە_کم٢ = | سەرناوی_دانیشتووان = | ئاگاداریی_دانیشتووان = <!-- دانیشتوواناسی (بەشی ١) --------> | جۆری_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] و [[ئایین]] | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمانی کوردی|کوردی]]([[کوردیی ناوەندی|سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئیسلام]]([[سوننە]]) | سەرناوی٣_دانیشتووانناسی١ = [[بنەمای پەرەسەندنی مرۆڤی|ب پ م]](٢٠١٧) | زانیاریی٣_دانیشتووانناسی١ = ٠٬٧٥٨<ref name="GlobalDataLab">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://hdi.globaldatalab.org/areadata/shdi/|سەردێڕ=Sub-national HDI - Area Database - Global Data Lab|وێبگە=hdi.globaldatalab.org|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی ئەیلوولی ٢٠١٨}}</ref><br/>{{color|#0c0|بەرز}} · ٢٦مین <!-- کاتناوچە --------------> | کاتناوچە١ = [[ناوچەی کاتی]] | جیاوازی١_لە_utc = +٣:٣٠ | کاتناوچە١_DST = [[ھاوین]] | جیاوازی١_لە_DST = +٤:٣٠ <!-- کۆدی_پۆستە، کۆدی_ناوچە ---> | جۆری_کۆدی_پۆستە = | کۆدی_پۆستە = | جۆری_کۆدی_پۆستە٢ = | کۆدی_پۆستە٢ = | جۆری_کۆدی_ناوچە = [[تەلەفۆن]] | کۆدی_ناوچە = ٠٠٩٦٤ <!-- وێبگە، پەراوێزەکان --------> | وێبگە = | پەراوێزەکان = }} '''پونگینە''' یەکێکە لە کوندەکانی [[ناحیەی قەراج]] لە [[قەزای مەخموور]] لە [[پارێزگای ھەولێر]] لە [[ھەرێمی کوردستان]] لە [[عێراق]].<ref> https://www.hawlergov.org/app/node/393</ref><ref>‎{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = جوگرافیای کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی | ڕێکەوتی سەردان = ١٦ی نیسانی ٢٠٢١ | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ١٣ی حوزەیرانی ٢٠٢١ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20210613052421/https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref>زانیارینامەی سەرھێڵی [http://www.kurdipedia.org/default.aspx?lng=1&q=20151016205816127552 کورد پیدیا] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131207090912/http://www.kurdipedia.org/default.aspx?lng=1 |date= ٧ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٣ }}</ref>. ==سەرچاوەکان== {{سەرچاوەکان}} {{گوندەکانی قەزای مەخموور}} {{تووڵی دەروازە|کوردستان|جوگرافیا|عێراق}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} {{کوردستان-کۆلکە}} {{عێراق-کۆلکە}} [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای ھەولێر]] [[پۆل:شارەکانی باشووری کوردستان]] [[پۆل:ھەولێر]] ijpvpein5girgmgie5zahnnw1pbjtsr 0 292716 1688482 1649411 2026-10-17T01:39:12Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کوردستان-کۆلکە) 1688482 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناو = پونگینە | ناوی_فەرمی = '''{{lang-ar| بونکینة}}<br>{{lang-en| Pungina}}''' | ناوی_خۆماڵی = | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = '''[[گوند]]''' <!--- وێنەکان، ناسناو، دروشم ---> | وێنە = Maps of Pirmam, Shaqlawa & Harir districts.png | شرۆڤەی_وێنە = نەخشەی کارگێڕی قەزاکانی([[قەزای ھەریر|ھەریر]]، [[قەزای شەقڵاوە|شەقڵاوە]]، [[قەزای پیرمام|پیرمام]] و [[ناحیە]]کانیان و [[دێ|گوند]]ەکانیان) | وێنەی_ئاڵا = | قەبارەی_ئاڵا = 300px | وێنەی_مۆر = | قەبارەی_مۆر = | وێنەی_نیشان = | قەبارەی_نیشان = | ناسناو = | دروشم = <!-- نەخشەکان و شوێنی جوگرافیایی ------> | وێنەی_نەخشە = {{Infobox mapframe | zoom=12 |coord={{Coord| 36.32811| 44.42536}}}} | قەبارەی_نەخشە =200px | شرۆڤەی_نەخشە = '''گوندی پونگینە''' | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region#Iraq#Asia | ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = top | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[ھەرێمی کوردستان]]دا##جێگە لە [[عێراق]]دا##جێگە لە [[ئاسیا]]دا | بەرزونزمیی_دەرزیی_نەخشە = ١ | پۆتانەکان = {{coord| 36.32811| 44.42536 |region:IQ|display=inline,title}} | دەرزیی_دیاریکردنی_پۆتانەکان = <!-- شوێن ------------------> | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[ھەرێمی فێدراڵ]] | ناوی_دابەشکراو١ = {{ئاڵا|ھەرێمی کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://gov.krd/information-and-services/press-material/|سەردێڕ= ئاڵای ھەرێمی کوردستان |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئابی ٢٠٢٣}}</ref>{{ھن}}([[باشووری کوردستان]])<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://gov.krd/kagb/|سەردێڕ= دەستەی گشتی ناوچە کوردستانییەکانی دەرەوەی ھەرێم|بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئابی ٢٠٢٣}}</ref> | جۆری_دابەشکراو٢ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[پارێزگای ھەولێر]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[قەزای شەقڵاوە|شەقڵاوە]] | جۆری_دابەشکراو٤ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٤ = [[ناحیەی ھیران]] <!-- دامەزران ---------------> | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | سەردێڕی_دامەزران١ = | ڕێکەوتی_دامەزران١ = | سەردێڕی_لەناوچوون = | ڕێکەوتی_لەناوچوون = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = <!-- ڕێبەرەکان، شێوازی دەسەڵات ---> | پەراوێزەکانی_دەسەڵات = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک١ = | ناوی_سەرۆک١ = | سەرناوی_سەرۆک٢ = | ناوی_سەرۆک٢ = <!-- ڕووبەر ----------------------> | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | ڕووبەری_وشکایی_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_لەسەددا = | ڕووبەری_شاری_بە_کم٢ = | ڕووبەری_لادێیی_بە_کم٢ = <!-- بەرزایی ---------------------> | بەرزایی_بە_م = ١٠٠٤ | بەرزترین_بەرزایی_بە_م = | نزمترین_بەرزایی_بە_م = <!-- ژمارەی_دانیشتووان ----------------> | ژمارەی_دانیشتووان = ١٩٦ کەس<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = سەرژمێری گوندەکانی باشووری کوردستان لە ساڵی ١٩٧٧| ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/files/books/2011/62722.PDF?ver=129817313510000000/| ڕێکەوتی سەردان = ١ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢| نووسەر = د.عبدوڵا غەفوور| زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]]| ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ٦ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢|ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20221106061125/https://www.kurdipedia.org/files/books/2011/62722.PDF?ver=129817313510000000/|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> | دانیشتووان_لە = [[١٩٧٧]] | چڕیی_دانیشتووان_بە_کم٢ = | مەزندەی_دانیشتووان = | مەزندەی_دانیشتووان_لە = | دانیشتووانی_شاری = | چڕیی_دانیشتووانی_شاری_بە_کم٢ = | دانیشتووانی_لادێیی = | چڕیی_دانیشتووانی_لادێیی_بە_کم٢ = | سەرناوی_دانیشتووان = | ئاگاداریی_دانیشتووان = <!-- دانیشتوواناسی (بەشی ١) --------> | جۆری_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] و [[ئایین]] | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمانی کوردی|کوردی]]([[کوردیی ناوەندی|سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئیسلام]]([[سوننە]]) | سەرناوی٣_دانیشتووانناسی١ = [[بنەمای پەرەسەندنی مرۆڤی|ب پ م]](٢٠١٧) | زانیاریی٣_دانیشتووانناسی١ = ٠٬٧٥٨<ref name="GlobalDataLab">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://hdi.globaldatalab.org/areadata/shdi/|سەردێڕ=Sub-national HDI - Area Database - Global Data Lab|وێبگە=hdi.globaldatalab.org|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی ئەیلوولی ٢٠١٨}}</ref><br/>{{color|#0c0|بەرز}} · ٢٦مین <!-- کاتناوچە --------------> | کاتناوچە١ = [[ناوچەی کاتی]] | جیاوازی١_لە_utc = +٣:٣٠ | کاتناوچە١_DST = [[ھاوین]] | جیاوازی١_لە_DST = +٤:٣٠ <!-- کۆدی_پۆستە، کۆدی_ناوچە ---> | جۆری_کۆدی_پۆستە = | کۆدی_پۆستە = | جۆری_کۆدی_پۆستە٢ = | کۆدی_پۆستە٢ = | جۆری_کۆدی_ناوچە = [[تەلەفۆن]] | کۆدی_ناوچە = ٠٠٩٦٤ <!-- وێبگە، پەراوێزەکان --------> | وێبگە = | پەراوێزەکان = }} '''پونگینە''' یەکێکە لە گوندەکانی [[ناحیەی ھیران]] لە [[قەزای شەقڵاوە]] لە [[پارێزگای ھەولێر]] لە [[ھەرێمی کوردستان]] لە [[عێراق]].<ref> https://www.hawlergov.org/app/node/393</ref><ref>‎{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = جوگرافیای کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی | ڕێکەوتی سەردان = ١٦ی نیسانی ٢٠٢١ | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ١٣ی حوزەیرانی ٢٠٢١ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20210613052421/https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref>زانیارینامەی سەرھێڵی [http://www.kurdipedia.org/default.aspx?lng=1&q=20151016205816127552 کورد پیدیا] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131207090912/http://www.kurdipedia.org/default.aspx?lng=1 |date= ٧ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٣ }}</ref>. ==سەرچاوەکان== {{سەرچاوەکان}} {{قەزای شەقڵاوە}} {{تووڵی دەروازە|کوردستان}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای ھەولێر]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] [[پۆل:نیشتەجێبوونی کوردەکان لە عێراق]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی باشووری کوردستان]] pdt6e3cgydrir34lswrlwj8hqzss6tt 0 293017 1688423 1677034 2026-10-16T22:37:19Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فەلسەفە-کۆلکە) 1688423 wikitext text/x-wiki '''پلورالیزم''' زاراوەیەک لە زاراوەکانی فەلسەفەیە کە بۆ ھەر [[جیھانبینی|جیھانبینییەک]] کە باوەڕی بە زۆرێتی ھەبێ، بە کار دەڕوا. زۆربەی جارەکان دژایەتیی [[مۆنیزم]] (باوەڕ بە یەکیەتیی ھەموو) و [[دوالیزمی زەین-لەش|دوالیزم]] (باوەڕ بە دوویەتیی ھەموو) دەکا و، لە [[مێتافیزیک]] و [[ئۆنتۆلۆجی|ئۆنتۆلۆژی]] و [[ئیپیستیمۆلۆژی]] و [[لۆژیک|لۆژیکدا]] مانای جیاجیای ھەیە. لە مێتافیزیکدا، ئەو بیر و بۆچوونەیە کە دەڵێ گەلێ [[جەوھەر|جەوھەری]] لێکجیاواز لە سروشتدا ھەن کە [[واقیع]] لەوانە پێک ھاتووە. نموونەیەکی کلاسیک بۆ ئەمە، تیۆریی [[مۆنادۆلۆژی|مۆنادۆلۆژیی]] [[گۆتفرید لایبنیتس|گۆتفرید لایبنیتسە]]. پێچەوانەی تیۆرییە مۆنیستییەکان کە گشت جیھان پێکھاتوو لە یەک جەوھەری تاقانە دەزانن، لایبنیتس لەو باوەڕەدا بوو کە بناغەی واقیع لە بێژمار جەوھەری سادە و بمێن و دوور لە فەوتان پێک ھاتووە.<ref>[https://plato.stanford.edu/entries/leibniz-monadology/ مۆنادۆلۆژی] {{بەستەری مردوو|url=https://plato.stanford.edu/entries/leibniz-monadology/ |date=ئەیلوولی ٢٠٢٦ }}، زانستنامە فەلسەفەی ستەنفۆرد.</ref> لە ئۆنتۆلۆژیدا، پلورالیزم دەچێتەوە سەر شێوازەکان و حاڵەتە جۆراوجۆرەکانی [[بوون]]. بۆ نموونە،  مرۆڤەکان و ئۆتۆمبیلەکان و ژمارەکان، شێوازی ھەبوونیان زۆر لە یەکتر جیاوازە؛ بەراورد و پێکگرتنی ئەم شێوازانە کاری پلورالیزمی ئۆنتۆلۆژیکە.<ref name="Spencer">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|نووسەر=Joshua Spencer |ڕێکەوت=١٢ی تشرینی دووەمی ٢٠١٢|سەردێڕ=Ways of being |journal=Philosophy Compass |بەرگ=٧|issue=12 |پەڕەکان=٩١٠–٩١٨|doi=10.1111/j.1747-9991.2012.00527.x}}</ref> لە ئیپیستیمۆلۆژیدا، پلورالیزم ئەو ھەڵوێستەیە کە دەڵێ ڕێگاکان زۆرن بۆ نزیکبوونەوە لە [[ڕاستی|ڕاستییەکانی]] جیھان. [[پراگماتیزم]] و [[ڕێژەییخوازی]] ئەم ھەڵوێستەیان ھەیە. لە لۆژیکدا، پلورالیزم تا ڕادەیەک نوێیە. ئەویش ئەوەیە کە پێی وایە زیاتر لە یەک لۆژیکی ڕاست و دروستمان ھەیە. لە زۆربەی حاڵەتەکاندا لۆژیکی کلاسیک بەکەڵکە، بەڵام بۆ چارەکردنی ھەندێک لە [[پارادۆکس|پارادۆکسەکان]] دەبێ لۆژیکگەلی نوێ بە کار بگیرێ.<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین١=Beall |یەکەم١=JC |دوایین٢=Restall |یەکەم٢=Greg |ڕێکەوت=٢٠٠٠|سەردێڕ=Logical Pluralism |journal=Australasian Journal of Philosophy |بەرگ=٧٨|issue=4 |پەڕەکان=٤٧٥–٤٩٣|doi=10.1080/00048400012349751 |s2cid=218621064}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{شریتی دەروازە|فەلسەفە}} {{فەلسەفە-کۆلکە}} [[پۆل:تیۆرە ئیپیستمۆلۆژییەکان]] orf2czcv6h6dj785lg8wtocm42oi9qf 0 293147 1688670 1565984 2026-10-17T10:37:09Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ژیاننامە-کۆلکە، فیلم-کۆلکە) 1688670 wikitext text/x-wiki {{ژکزی یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=ئازاری ٢٠٢٦}} {{داتابۆکس}} '''پۆڵ تۆماس ئەندەرسن''' (لەدایکبووی ٢٦ی حوزەیرانی ١٩٧٠)، کە بە کورتکراوەی ناوەکەشی '''پی تی ئەی''' دەناسرێت، فیلمسازێکی ئەمریکییە. زۆرجار وەک یەکێک لە فیلمسازە دیارەکانی نەوەی خۆی وەسف دەکرێت، دەستکەوتەکانی سێ [[خەڵاتەکانی ئۆسکار|خەڵاتی ئۆسکار]]، دوو [[خەڵاتەکانی گۆڵدن گڵۆب|خەڵاتی گۆڵدن گڵۆب]]، چوار [[خەڵاتەکانی فیلمی ئەکادیمیای بەریتانی|بافتا]]، سێ خەڵاتی کریتیکس چۆیس، و کاندیدکردن بۆ [[خەڵاتی گرامی|خەڵاتێکی گرامی]] لەخۆدەگرێت. ئەو تاکە کەسە کە خەڵاتی باشترین دەرھێنەری لە [[فێستیڤاڵی فیلمی کان]]، شێری زیوینی لە [[فێستیڤاڵی فیلمی ڤێنیز]]، و ورچی زیوین و [[ورچی زێڕین|زێڕینی]] لە [[فێستیڤاڵی نێونەتەوەییی فیلمی بەرلین|فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی بەرلین]] بەدەستھێناوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٧ی ئازاری ٢٠٢٦}}</ref> ==سەرچاوەکان== {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Paul Thomas Anderson}} {{شریتی دەروازە|ژیاننامە|ھۆڵیوود|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|فیلم|کالیفۆڕنیا}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{فیلم-کۆلکە}} [[پۆل:براوەکانی خەڵاتی ئۆسکاری باشترین دەرھێنەر]] [[پۆل:سیناریۆنووسەکانی کالیفۆرنیا]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:بەرھەمھێنەرانی فیلم لە کالیفۆڕنیا]] [[پۆل:دەرھێنەرانی فیلم لە لۆس ئانجلەس]] [[پۆل:دەرھێنەران لە بردنەوەی خەڵاتی گۆڵدن بێر]] [[پۆل:براوەکانی خەڵاتی گیڵد ئۆف ئەمریکا]] [[پۆل:براوەی باشترین دەرھێنەری گۆڵدن گڵۆب]] [[پۆل:سیناریۆنووسە کوڕە ئەمریکییەکان]] [[پۆل:نووسەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:سیناریۆنووسانی ئەمریکی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:نووسەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٠]] 3voixroad122mogmjbno8pj93iyz5nb 0 293382 1688336 1686331 2026-10-16T20:30:42Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688336 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{Databox}}'''دوانەئۆکسیدی نایترۆجین''' ئاوێتەیەکی کیمیایییە بە فۆرمۆڵای (NO2). یەکێکە لە چەند ئۆکسیدێکی [[نایترۆجین]] و گازێکی سوورباوی قاوەیییە. گەردێکی پارامەگنەتاوی و چەماوەیە و خاوەنی ھاوجێیی گرووپی خاڵی «C2v»یە. لە ڕووی پیشەسازییەوە، (NO2) ماددەیەکی نێوەندگیرە لە دروستکردنی [[ترشی نایتریک]]دا، کە ساڵانە ملیۆنان [[تۆن]]ی لێ بەرھەم دەھێنرێت و بە پلەی یەکەم بۆ بەرھەمھێنانی [[پەیین]] بەکاردێت.<ref>This article incorporates public domain material from Nitrogen dioxide. United States Environmental Protection Agency. Feb 23, 2016.</ref> دوانەئۆکسیدی نایترۆجین ژەھراوییە و ئەگەر بە بڕێکی زۆر ھەڵبمژرێت دەکرێت کوشندە بێت. چێشتلێنان بە تەباخی [[گاز]] دوانەئۆکسیدی نایترۆجین بەرھەم دەھێنێت، کە دەبێتە ھۆی خراپبوونی کوالێتی ھەوای ناوماڵ. سووتانی گاز دەکرێت ببێتە ھۆی زیادبوونی خەستیی دوانەئۆکسیدی نایترۆجین لە سەرتاسەری ژینگەی [[ماڵ]]دا، ئەمەش پەیوەندی بە کێشە و نەخۆشییەکانی [[کۆئەندامی ھەناسە]]وە ھەیە. مامناوەندی ژەمی کوشندە «LC50» بۆ [[مرۆڤ]] بە ١٧٤ «ppm» بۆ بەرکەوتنی ١ کاتژمێر خەمڵێنراوە. ھەروەھا ئەم گازە لە ڕێزی خێزانی «NOx»ی پیسکەرەکانی [[بەرگەھەوا]] ھەژمار دەکرێت.<ref>https://www.clasp.ngo/research/all/cooking-with-gas-findings-from-a-pan-european-indoor-air-quality-field-study/</ref><ref>https://rmi.org/insight/gas-stoves-pollution-health/</ref><ref>https://www.cdc.gov/niosh/idlh/10102440.html</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=ئازاری ٢٠٢٦}} {{پۆلی کۆمنز|Nitrogen dioxide}} {{شریتی دەروازە|کیمیا}} [[پۆل:وتارەکان بە وەسف]] tjf9qt2r1br1e4v2ffnwu3ah6dpkoor 0 293423 1688548 1567938 2026-10-17T05:45:27Z SakuraBot 51806 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688548 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=ئازاری ٢٠٢٦}} {{داتابۆکس}} '''سینی''' جۆرێکی گەورەی [[قاپوقاچاغی سەر مێز]]ە کە بۆ پێشکەشکردنی خۆراک بەکاردێت. دەورییەکە کە خۆراکی لەسەر نمایش دەکرێت و پێشکەش بە خەڵک دەکرێت. شێوەکەی دەکرێت ھێلکەیی، بازنەیی، ھەشتگۆشەیی، لاکێشەیی، یان چوارگۆشە بێت. دەکرێت لە [[کانزا]]، [[سێرامیک]]، [[پلاستیک]]، شووشە یان دار دروست بکرێت. سینییە سادە و ڕازاوەکان کە بۆ بارودۆخ یان بۆنە فەرمییەکان گونجاون لە [[زیو]] دروست دەکرێن یان بە زیو ڕووپۆش دەکرێن، و نموونە ئەنتیکەکان بە بەنرخ دادەنرێن. سینییە زۆر گرانبەھا و تەشریفاتییەکان لە [[زێڕ]] دروست کراون.{{ژێدەر پێویستە|date=June 2025}}<sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[''[[ویکیپیدیا:سەرچاوە پێویستە|<span title="This claim needs references to reliable sources. (حوزەیران ٢٠٢٥)">citation needed</span>]]'']</sup> سینییە جزەدارەکان گەرم دەکرێن تاوەکو خۆراکی سەریان جزەی بێت؛ زۆربەی جار لە کانزا دروست دەکرێن لەگەڵ ژێرخەرێک.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Kotchevar|یەکەم=Lendal H.|ناونیشان=https://archive.org/details/presentingservic0000kots/page/106/mode/2up?q=platter|سەردێڕ=Presenting service; Ghe ultimate guide for the foodservice professional|ڕێکەوت=٢٠٠٧|بڵاوکەرەوە=John Wiley & Sons|ژپنک=٩٧٨-٠-٤٧١-٤٧٥٧٨-١|پەڕەکان=١٠٦}}</ref> لە زاراوەی چێشتخانەدا، سینی زۆربەی جار ژەمێکی سەرەکییە کە لەسەر سینییەک پێشکەش دەکرێت لەگەڵ یەک یان چەند ژەمێکی لاوەکی، وەک [[زەلاتە]] یان فینگەری پەتاتە. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Platters}} [[پۆل:شێو]] [[پۆل:خزمەتگوزاری خۆراک]] [[پۆل:زاراوەکانی چێشتخانە]] [[پۆل:ئەو پەڕانەی وەرگێڕانی بەسەردانەچووەوەیان ھەیە]] fr08buukehfie59xld28rud34zzcxk7 0 293609 1688153 1649437 2026-10-16T19:34:19Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کوردستان-کۆلکە، عێراق-کۆلکە) 1688153 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناو = پرینگە | ناوی_فەرمی = '''{{lang-ar| برینکة}}<br>{{lang-en| Pringa}}''' | ناوی_خۆماڵی = | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = '''[[گوند]]''' <!--- وێنەکان، ناسناو، دروشم ---> | وێنە = Maps of Pirmam, Shaqlawa & Harir districts.png | شرۆڤەی_وێنە = نەخشەی کارگێڕی قەزاکانی([[قەزای ھەریر|ھەریر]]، [[قەزای شەقڵاوە|شەقڵاوە]]، [[قەزای پیرمام|پیرمام]] و [[ناحیە]]کانیان و [[دێ|گوند]]ەکانیان) | وێنەی_ئاڵا = | قەبارەی_ئاڵا = 300px | وێنەی_مۆر = | قەبارەی_مۆر = | وێنەی_نیشان = | قەبارەی_نیشان = | ناسناو = | دروشم = <!-- نەخشەکان و شوێنی جوگرافیایی ------> | وێنەی_نەخشە = {{Infobox mapframe | zoom=12 |coord={{Coord| 36.4707| 44.25865 }}}} | قەبارەی_نەخشە =200px | شرۆڤەی_نەخشە = '''گوندی پرینگە''' | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region#Iraq#Asia | ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = top | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[ھەرێمی کوردستان]]دا##جێگە لە [[عێراق]]دا##جێگە لە [[ئاسیا]]دا | بەرزونزمیی_دەرزیی_نەخشە = ١ | پۆتانەکان = {{coord| 36.4707| 44.25865 |region:IQ|display=inline,title}} | دەرزیی_دیاریکردنی_پۆتانەکان = <!-- شوێن ------------------> | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[ھەرێمی فێدراڵ]] | ناوی_دابەشکراو١ = {{ئاڵا|ھەرێمی کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://gov.krd/information-and-services/press-material/|سەردێڕ= ئاڵای ھەرێمی کوردستان |بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئابی ٢٠٢٣}}</ref>{{ھن}}([[باشووری کوردستان]])<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://gov.krd/kagb/|سەردێڕ= دەستەی گشتی ناوچە کوردستانییەکانی دەرەوەی ھەرێم|بڵاوکەرەوە=KRG |ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئابی ٢٠٢٣}}</ref> | جۆری_دابەشکراو٢ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[پارێزگای ھەولێر]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[قەزای ھەریر|ھەریر]] | جۆری_دابەشکراو٤ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٤ = [[ناحیەی باسرمە]] <!-- دامەزران ---------------> | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | سەردێڕی_دامەزران١ = | ڕێکەوتی_دامەزران١ = | سەردێڕی_لەناوچوون = | ڕێکەوتی_لەناوچوون = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = <!-- ڕێبەرەکان، شێوازی دەسەڵات ---> | پەراوێزەکانی_دەسەڵات = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک١ = | ناوی_سەرۆک١ = | سەرناوی_سەرۆک٢ = | ناوی_سەرۆک٢ = <!-- ڕووبەر ----------------------> | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | ڕووبەری_وشکایی_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_لەسەددا = | ڕووبەری_شاری_بە_کم٢ = | ڕووبەری_لادێیی_بە_کم٢ = <!-- بەرزایی ---------------------> | بەرزایی_بە_م = ٧٠٥ | بەرزترین_بەرزایی_بە_م = | نزمترین_بەرزایی_بە_م = <!-- ژمارەی_دانیشتووان ----------------> | ژمارەی_دانیشتووان = ١٦ کەس<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = سەرژمێری گوندەکانی باشووری کوردستان لە ساڵی ١٩٧٧| ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/files/books/2011/62722.PDF?ver=129817313510000000/| ڕێکەوتی سەردان = ١ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢| نووسەر = د.عبدوڵا غەفوور| زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]]| ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ٦ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢|ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20221106061125/https://www.kurdipedia.org/files/books/2011/62722.PDF?ver=129817313510000000/|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> | دانیشتووان_لە = [[١٩٧٧]] | چڕیی_دانیشتووان_بە_کم٢ = | مەزندەی_دانیشتووان = | مەزندەی_دانیشتووان_لە = | دانیشتووانی_شاری = | چڕیی_دانیشتووانی_شاری_بە_کم٢ = | دانیشتووانی_لادێیی = | چڕیی_دانیشتووانی_لادێیی_بە_کم٢ = | سەرناوی_دانیشتووان = | ئاگاداریی_دانیشتووان = <!-- دانیشتوواناسی (بەشی ١) --------> | جۆری_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] و [[ئایین]] | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمانی کوردی|کوردی]]([[کوردیی ناوەندی|سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئیسلام]]([[سوننە]]) | سەرناوی٣_دانیشتووانناسی١ = [[بنەمای پەرەسەندنی مرۆڤی|ب پ م]](٢٠١٧) | زانیاریی٣_دانیشتووانناسی١ = ٠٬٧٥٨<ref name="GlobalDataLab">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://hdi.globaldatalab.org/areadata/shdi/|سەردێڕ=Sub-national HDI - Area Database - Global Data Lab|وێبگە=hdi.globaldatalab.org|زمان=en|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی ئەیلوولی ٢٠١٨}}</ref><br/>{{color|#0c0|بەرز}} · ٢٦مین <!-- کاتناوچە --------------> | کاتناوچە١ = [[ناوچەی کاتی]] | جیاوازی١_لە_utc = +٣:٣٠ | کاتناوچە١_DST = [[ھاوین]] | جیاوازی١_لە_DST = +٤:٣٠ <!-- کۆدی_پۆستە، کۆدی_ناوچە ---> | جۆری_کۆدی_پۆستە = | کۆدی_پۆستە = | جۆری_کۆدی_پۆستە٢ = | کۆدی_پۆستە٢ = | جۆری_کۆدی_ناوچە = [[تەلەفۆن]] | کۆدی_ناوچە = ٠٠٩٦٤ <!-- وێبگە، پەراوێزەکان --------> | وێبگە = | پەراوێزەکان = }} '''پرینگە''' یەکێکە لە گوندەکانی [[ناحیەی باسرمە]] لە [[قەزای ھەریر]] لە [[پارێزگای ھەولێر]] لە [[ھەرێمی کوردستان]] لە [[عێراق]].<ref> https://www.hawlergov.org/app/node/393</ref><ref>‎{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = جوگرافیای کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 | نووسەر = د. عەبدوڵڵا غەفوور | زمان = کوردی | ڕێکەوتی سەردان = ١٦ی نیسانی ٢٠٢١ | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ١٣ی حوزەیرانی ٢٠٢١ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20210613052421/https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2010122702075619922&lng=1 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref>زانیارینامەی سەرھێڵی [http://www.kurdipedia.org/default.aspx?lng=1&q=20151016205816127552 کورد پیدیا] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131207090912/http://www.kurdipedia.org/default.aspx?lng=1 |date= ٧ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٣ }}</ref> ==سەرچاوەکان== {{سەرچاوەکان}} {{قەزای ھەریر}} {{تووڵی دەروازە|کوردستان|عێراق}} {{کوردستان-کۆلکە}} {{عێراق-کۆلکە}} [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای ھەولێر]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] [[پۆل:نیشتەجێبوونی کوردەکان لە عێراق]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی باشووری کوردستان]] j0mrscckgpealubkbw0uh5mcsfgizdr 0 294314 1688350 1685842 2026-10-16T20:35:13Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688350 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{داتابۆکس}} '''خورمای ھیندی''' ('''''Tamarindus indica''''') دارێکی پاقڵەمەنییە کە میوەی خوراک ھەڵدەگرێت کە ڕەسەنەکەی بۆ ئەفریقای کەمەرەیی دەگەڕێتەوە و لە [[ئاسیا]] خۆماڵی کراوە.<ref name="Morton">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Morton, Julia F.|ناونیشان=https://www.hort.purdue.edu/newcrop/morton/tamarind.html|سەردێڕ=Tamarind; In: Fruits of Warm Climates|بڵاوکەرەوە=New Crop Resource Online Program, Center for New Crops & Plant Products, [[Purdue University]]|ساڵ=١٩٨٧|ژپنک=٩٧٨-٠-٩٦٥٣٣٦٠-٧-٩|پەڕەکان=١١٥–١٢١|بەستەری نووسەر=Julia Morton}}</ref><ref name="El-Siddig">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=El-Siddig|یەکەم=K.|ناونیشان=https://www.southampton.ac.uk/assets/imported/transforms/content-block/UsefulDownloads_Download/2A8DB4548C2146D7B5FEBD39B49B9727/Tamarindus%20indica.zip|سەردێڕ=''Fruits for the Future 1 - Tamarind:'' Tamarindus Indica L.|دوایین٢=Gunasena|یەکەم٢=H.P.M.|دوایین٣=Prasad|یەکەم٣=B.A.|دوایین٤=Pushpakumara|یەکەم٤=D.K.N.G.|دوایین٥=Ramana|یەکەم٥=K.V.R.|دوایین٦=Vijayanand|یەکەم٦=P.|دوایین٧=Williams|یەکەم٧=J.T.|ڕێکەوت=٢٠٠٦|بڵاوکەرەوە=[[International Centre for Underutilised Crops]], [[University of Southampton]]|ژپنک=٠-٨٥٤٣٢-٨٥٩-٩|editor-last=J.T. Williams|edition=Revised|شوێن=[[Southampton, UK]]|وتەگێڕانەوە=review: doi.10.1017/S0014479707005170 Cambridge University Press: 06 July 2007|ڕێکەوتی سەردان=٧ی تەممووزی ٢٠٢٥|display-editors=et al.}}</ref> ڕەگەزی ''Tamarindus'' تاکجۆرە، بەو مانایەی تەنھا ئەم جۆرە لەخۆدەگرێت. سەر بە خێزانی فاباسییە (Fabaceae). داری خورمای ھیندی [[میوە|میوەی]] قاوەیی و پاقڵەیی بەرھەم دەھێنێت کە ناوکەیەکی (Pulp) شیرین و تیژی تێدایە، کە لە چێشتخانەکانی جیھاندا بەکاردێت.<ref name="Morton">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Morton, Julia F.|ناونیشان=https://www.hort.purdue.edu/newcrop/morton/tamarind.html|سەردێڕ=Tamarind; In: Fruits of Warm Climates|بڵاوکەرەوە=New Crop Resource Online Program, Center for New Crops & Plant Products, [[Purdue University]]|ساڵ=١٩٨٧|ژپنک=٩٧٨-٠-٩٦٥٣٣٦٠-٧-٩|پەڕەکان=١١٥–١٢١|بەستەری نووسەر=Julia Morton}}<cite class="citation book cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFMorton,_Julia_F.1987">[[Julia Morton|Morton, Julia F.]] (1987). </cite></ref> ھەروەھا ناوکەکەی لە [[پزیشکی کۆن|پزیشکیی نەریتی]] و وەک ڕەنگیش بەکاردێت.<ref name="Morton"/> تەختەکەی دەکرێت بۆ دارتاشی بەکاربھێنرێت، و ڕۆنی تۆوی خورمای ھیندی دەکرێت لە تۆوەکانی دەربھێنرێت. گەڵا گەنجەکانی لە چێشتلێنانی ھیندی و فلیپینیدا بەکاردەھێنرێن.<ref name="Morton"/> لەبەر ئەوەی خورمای ھیندی چەندین بەکارھێنانی ھەیە، لە سەرانسەری جیھان لە ناوچە کەمەرەیی و نیمچە کەمەرەیییەکاندا دەچێنرێت.<ref name="Morton"/> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} {{شریتی دەروازە|ڕوەک}} {{پۆلی کۆمنز|Tamarindus indica}} [[پۆل:ڕوەکەکان، وەسفکراوی ١٧٥٣]] [[پۆل:بەھارات]] [[پۆل:ڕوەکە پزیشکییەکان]] [[پۆل:ئەو پەڕانەی وەرگێڕانی بەسەردانەچووەوەیان ھەیە]] dcgydku85eyplz1cptcuaxklpupejm2 0 294341 1688291 1686825 2026-10-16T20:20:45Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگەکانی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} و {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688291 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=نیسانی ٢٠٢٦}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''دەرزیی بۆشایی''' تاوەرێکی چاودێرییە لە [[سیاتڵ]]، واشینگتن، ویلایەتە یەکگرتووەکان. وەک ئایکۆنێکی شارەکە دادەنرێت و وەک شوێنەوارێکی سیاتڵ دیاری کراوە. کەوتووەتە شەقامی ٤٠٠ بڕۆد لە گەڕەکی لۆوەر کوین ئان، لە سیاتڵ سەنتەر بۆ پێشانگای جیھانیی ١٩٦٢ دروست کراوە، کە زیاتر لە ٢٫٣ ملیۆن سەردانیکەری بۆ لای خۆی ڕاکێشا. بە بەرزیی {{Convert|605|ft}}، دەرزیی بۆشایی سەردەمانێک بەرزترین باڵەخانەی ڕۆژاوای [[ڕووباری میسیسیپی]] بوو لە ویلایەتە یەکگرتووەکان. تاوەرەکە {{Convert|138|ft}} پانە، کێشەکەی {{Convert|9550|ST|MT}}ە، و بۆ ئەوە دروست کراوە کە بەرگەی با بە خێراییی تا {{Cvt|200|mph}} و [[بوومەلەرزە]] تا پلەی ٩٫٠ بگرێت، کە وەک بوومەلەرزەی کاسکادیای ساڵی ١٧٠٠ بەھێزە. بەرزکەرەوەکان لە ماوەی ٤١ چرکەدا سەردانیکەران بۆ نھۆمێکی چاودێری دەبەن کە {{Convert|520|ft}} لە سەرووی زەوییەوەیە، کە دیمەنێکی پانۆراماییی ئاسۆیی [[ناوەندی شاری سیاتڵ]]، چیاکانی ئۆڵۆمپیک و [[کاسکەیدز]]، [[چیای ڕەینیەر]]، چیای بەیکەر، کەنداوی ئێلیۆت، و دوورگە جۆراوجۆرەکانی پیوجێت ساوند پێشکەش دەکات. لە ١٩ی نیسانی ١٩٩٩، دەستەی پاراستنی شوێنەوارەکانی شارەکە تاوەرەکەی وەک شوێنەوارێکی مێژوویی دیاری کرد.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٨ی نیسانی ٢٠٢٦}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{شریتی دەروازە|خۆراک|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|نژیاروانی}} {{پۆلی کۆمنز|Space Needle}} [[پۆل:ئەو پەڕانەی وەرگێڕانی بەسەردانەچووەوەیان ھەیە]] {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} gkdlnxy61qcnjtxgf3uu8fuyd4ot6r5 0 295323 1688621 1585876 2026-10-17T07:39:06Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە) 1688621 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس}} '''پۆلینێزیای فەڕەنسی''' کۆمەڵەیەکی ھەرێمیی دەرەوەی وڵاتی [[فەڕەنسا]] و تاقە وڵاتی دەرەوەی وڵاتیەتی. لە ١٢١ دوورگە و ئاتۆڵی لە ڕووی جوگرافییەوە بڵاوبووەوە پێکدێت<ref name="islands">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.ispf.pf/docs/default-source/publi-pr/polybref-2020.pdf?sfvrsn=6|سەردێڕ=Wayback Machine |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20211229013324/https://www.ispf.pf/docs/default-source/publi-pr/polybref-2020.pdf?sfvrsn=6 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٩ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢١|ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئازاری ٢٠٢٢|پەڕە=٩١}}</ref> کە بە درێژایی زیاتر لە {{Convert|2000|km|mi}} لە [[ئۆقیانووسی ئارام|باشووری ئۆقیانووسی ئارام]] درێژ دەبنەوە. پۆلینێزیای فەڕەنسی وەک وڵات و ھەرێمێکی دەرەوەی وڵاتی (ئۆ سی تی) پەیوەستە بە [[یەکێتیی ئەورووپا]]وە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.eeas.europa.eu/eeas/european-union-and-french-polynesia_en|سەردێڕ=The European Union and French Polynesia {{!}} EEAS |ڕێکەوتی سەردان=٢٧ی تەممووزی ٢٠٢٥|وێبگە=www.eeas.europa.eu |زمان=en}}</ref> کۆی ڕووبەری زەویی پۆلینێزیای فەڕەنسی {{Convert|3521|km2|sqmi}}ە، لەگەڵ ژمارەی دانیشتووانی ٢٨٢٬٥٩٦ کەس تا ئەیلوولی ٢٠٢٥<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.worldometers.info/world-population/french-polynesia-population/|سەردێڕ=French Polynesia Population (2026) |ڕێکەوتی سەردان=١٣ی ئەیلوولی ٢٠٢٥|وێبگە=Worldometer |زمان=en}}</ref> کە بە لانی کەم ٢٠٥٬٠٠٠یان لە دوورگەکانی سۆسایەتی دەژین و ژمارەی دانیشتووانی ماوە لە پاشماوەی کۆمەڵە دوورگەکەدا دەژین. پۆلینێزیای فەڕەنسی بۆ پێنج گرووپی دوورگە دابەشکراوە: دوورگەکانی ئۆسترال؛ دوورگەکانی گامبیێر؛ دوورگەکانی مارکیزاس؛ دوورگەکانی سۆسایەتی (کە دوورگەکانی لیوارد و ویندوار دەگرێتەوە)؛ و توامۆتوس. لە نێوان ١٢١ دوورگە و ئاتۆڵەکەیدا، ٧٥یان لە سەرژمێریی ٢٠١٧دا نیشتەجێیان تێدا بوو.<ref name="islands">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.ispf.pf/docs/default-source/publi-pr/polybref-2020.pdf?sfvrsn=6|سەردێڕ=Wayback Machine |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20211229013324/https://www.ispf.pf/docs/default-source/publi-pr/polybref-2020.pdf?sfvrsn=6 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٩ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢١|ڕێکەوتی سەردان=٤ی ئازاری ٢٠٢٢|پەڕە=٩١}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://web.archive.org/web/20211229013324/https://www.ispf.pf/docs/default-source/publi-pr/polybref-2020.pdf?sfvrsn=6 "French Polynesia at a glance 2020"] <span class="cs1-format">(PDF)</span>. </cite></ref> [[تاھیتی]]، کە لە گرووپی دوورگەکانی سۆسایەتیدایە، پڕدانیشتووترین دوورگەیە، کە ماڵی نزیکەی ٦٩٪ی دانیشتووانی پۆلینێزیای فەڕەنسییە {{ھەتا ڕێکەوتی|٢٠١٧}}. پاپیت، کە لەسەر تاھیتی ھەڵکەوتووە، پایتەختی پۆلینێزیای فەڕەنسییە. ئەگەرچی بەشێکی تەواوکەری ھەرێمەکەی نەبوو، بەڵام دوورگەی کلیپەرتۆن تا ساڵی ٢٠٠٧ لە پۆلینێزیای فەڕەنسییەوە بەڕێوەدەبرا. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|French Polynesia}} {{شریتی دەروازە|ئۆقیانووسیا|جوگرافیا|فەڕەنسا}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} [[پۆل:ویلایەتەکان و مەڵبەندەکان، دامەزرانی ١٨٤٢]] [[پۆل:دوورگە بچووکە گەشەکردووەکان]] [[پۆل:وڵاتە دوورگەییەکان]] [[پۆل:وڵاتەکان و مەڵبەندەکانی فەڕەنسی ئاخێو]] [[پۆل:پۆلینیزیای فەڕەنسی]] [[پۆل:ڕاگرتنی شێوازی سەرچاوەی ١: ڕەوشی ناونیشان]] [[پۆل:ئەو وتارانەی بەئاشکرا دەقی ئینگلیزییان تێدایە]] [[پۆل:وتارەکان بە دەقی زمانی فەڕەنسی]] [[پۆل:ئەو پەڕانەی وەرگێڕانی بەسەردانەچووەوەیان ھەیە]] 13zeyojqcnjdra36x3drnk4nor7dl96 0 296155 1688223 1687763 2026-10-16T20:08:17Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:یەک سەرچاوە|یەک سەرچاوە]]}} 1688223 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:OCD handwash.jpg|وێنۆک|چەپ|دەستشۆردن،<ref name="UNICEF WHO 2021" /> کە جۆرێکە لە پاکوخاوێنی، کاریگەرترین ڕێگەیە بۆ بەرگرتن لە بڵاوبوونەوەی [[تەشەنا|نەخۆشییە گوازراوەکان]].]] '''پاکوخاوێنی''' ({{بە ئینگلیزی|Hygiene}}) کۆمەڵێک کردار و نەریتە کە بۆ پاراستنی [[تەندروستی]] دەکرێن. بەپێی پێناسەی [[ڕێکخراوەی تەندروستیی جیھانی]]، «پاکوخاوێنی ئاماژەیە بۆ ئەو بارودۆخ و کردارانەی یارمەتیدەرن بۆ پاراستنی تەندروستی و بەرگرتن لە بڵاوبوونەوەی [[نەخۆشی|نەخۆشییەکان]].»<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://www.afro.who.int/health-topics/hygiene|سەردێڕ=Hygiene: Overview|بڵاوکەرەوە=World Health Organization (WHO)|ڕێکەوتی سەردان=٢٩ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٠}}</ref> مەبەست لە '''پاکوخاوێنیی کەسی''' پاراستنی خاوێنیی جەستەیە. چالاکییەکانی پەیوەست بە پاکوخاوێنی دەکرێت بۆ ئەم بەشانە پۆلێن بکرێن: پاکوخاوێنیی ماڵەوە و ڕۆژانە، پاکوخاوێنیی کەسی، پاکوخاوێنیی پزیشکی، پاکوخاوێنیی خەو، و [[سەلامەتیی خۆراک|پاکوخاوێنیی خۆراک]]. پاکوخاوێنیی ماڵەوە و ڕۆژانە ئەمانە لەخۆ دەگرێت: [[دەستشۆردن]]، پاکوخاوێنیی کۆئەندامی ھەناسە، پاکوخاوێنیی خۆراک لە ماڵەوە، پاکوخاوێنیی چێشتخانە، پاکوخاوێنیی گەرماو، خاوێنیی جلوبەرگ، لەگەڵ پاکوخاوێنیی پزیشکی لە ناوماڵدا. ھەرچەندە لە قسەکردنی ڕۆژانەدا زۆرجار زاراوەی پاکوخاوێنی تەنیا وەک ھاوواتای خاوێنی بەکار دەھێنرێت، بەڵام لە ڕووی زانستییەوە چەمکێکە کە ئەو کردارە کەسی و بارودۆخە ژینگەییانە دەگرێتەوە کە دەبنە ھۆی پاراستنی تەندروستی و ڕێگریکردن لە نەخۆشی. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Hygiene}} {{تووڵی دەروازە|ئیسپانیا|پەرستاری|پزیشکی}} {{پزیشکی-کۆلکە}} {{ئیسپانیا-کۆلکە}} [[پۆل:پاکژی]] 1f6wtpdk7ydu7sroyln0pmc9ctg3fee 0 296376 1687999 1627087 2026-10-16T12:04:56Z Sakura emad 42467 بەسەرداچوونەوە 1687999 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:Allah Masjid an-Nabawi Calligraphy.svg|وێنۆک|نووسراوەی «ﷲ» لە مزگەوتی پێغەمبەر محەممەد (مەسجید نەبەوی)]] '''ئەڵڵا''' یان '''ﷲ''' ({{Langx|ar|ﷲُ}}) زاراوەیەکی [[زمانی عەرەبی|عەرەبییە]] بۆ [[خوا]]، بە شێوەیەکی سەرەکی خوای [[یەکتاپەرستی|یەکتاپەرستیی]] [[خوا لە دینە ئیبراھیمییەکان|ئیبراھیمی]]. لە دەرەوەی زمانە عەرەبییەکان، بە شێوەیەکی بنەڕەتی پەیوەستە بە [[خوا لە ئیسلامدا|ئیسلامەوە]] (کە تێیدا بە ناوی ڕاستەقینەش دادەنرێت)، ھەرچەندە ئەم زاراوەیە لە [[عەرەبستانی پێش ئیسلام|عەرەبستانی پێش ئیسلامیشدا]] بەکارھاتووە و تا ئێستاش بەردەوامە لە بەکارھێنانی لەلایەن شوێنکەوتووە عەرەبزمانەکانی ھەریەکێک لە [[دینە ئیبراھیمییەکان]]، لەوانەش [[خوا لە جوویەتیدا|جوویەتی]] و [[خوا لە مەسیحییەتدا|مەسیحییەت]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.pbs.org/empires/islam/faithgod.html|سەردێڕ=PBS - Islam: Empire of Faith - Faith - God |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20140327034958/http://www.pbs.org/empires/islam/faithgod.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٧ی ئازاری ٢٠١٤|ڕێکەوتی سەردان=١٨ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٠|وێبگە=Islam: Empire of Faith}}</ref><ref>"Islam and Christianity", ''Encyclopedia of Christianity'' (2001): Arabic-speaking Christians and Jews also refer to God as ''Allāh''.</ref><ref name="gardet-allah2">{{cite encyclopedia|url=http://referenceworks.brillonline.com/entries/encyclopaedia-of-islam-2/allah-COM_0047|title=Allah|encyclopedia=Encyclopaedia of Islam Online|first=L.|last=Gardet|access-date=2 May 2007|editor1-first=P.|editor1-last=Bearman|editor2-first=Th.|editor2-last=Bianquis|editor3-first=C.E.|editor3-last=Bosworth|editor4-first=E.|editor4-last=van Donzel|editor5-first=W.P.|editor5-last=Heinrichs|publisher=Brill Online}}</ref><ref>{{cite encyclopedia|title=Allah|dictionary=Merriam-Webster|url=http://www.merriam-webster.com/dictionary/allah|access-date=25 February 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20140420121231/http://www.merriam-webster.com/dictionary/allah|archive-date=20 April 2014|author=Merriam-Webster}}</ref> وا بیر دەکرێتەوە کە لە وشەی ''[[ئیلاھ|ئەلئیلاھ]]'' ({{Lang|ar|الالە}} وەرگیرابێت، {{دەقاودەق|خوداکە}}) و لە ڕووی زمانەوانییەوە پەیوەندیی بە ناوەکانی تری خواوە ھەیە لە [[زمانە سامییەکان]]، وەک [[زمانی ئارامی]] ({{Lang|arc|ܐܲܠܵܗܵܐ}} {{Transliteration|arc|ʼAlāhā}}) و [[زمانی عیبری]] ({{Lang|he|אֱלוֹהַּ}} {{Transliteration|he|ʾĔlōah}}).<ref>{{cite encyclopedia|year=2006|title=Allah|encyclopedia=The Qur'an: An Encyclopedia|publisher=[[Routledge]]|url=https://books.google.com/books?id=isDgI0-0Ip4C&q=ilah|editor=Oliver Leaman|page=34|isbn=978-0-415-32639-1|author=Zeki Saritoprak}}</ref><ref>{{cite encyclopedia|author=Vincent J. Cornell|title=God: God in Islam|editor=Lindsay Jones|encyclopedia=Encyclopedia of Religion|edition=2nd|publisher=MacMillan Reference USA|volume=5|year=2005|page=724}}</ref>[[پەڕگە:Allah-green.svg|چەپ|وێنۆک|وشەی 'ﷲ' بە [[خۆشنووسیی ئیسلامی|خۆشنووسی]] بە خەتتی ''[[خەتی سولوس|سولوس]]'']]وشەی «ﷲ» ئێستا باڵادەستی یان تاکایەتی و [[یەکتاپەرستی|یەکخودایی]] دەگەیەنێت،<ref name="Robin304">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Christian Julien Robin|ناونیشان=https://books.google.com/books?id=GKRybwb17WMC&pg=PA304|سەردێڕ=Arabia and Ethiopia. In The Oxford Handbook of Late Antiquity|بڵاوکەرەوە=OUP USA|ساڵ=٢٠١٢|ژپنک=٩٧٨-٠-١٩-٥٣٣٦٩٣-١|پەڕەکان=٣٠٤–٣٠٥}}</ref> بەڵام لە نێو [[دین لە عەرەبستانی پێش ئیسلامدا|عەرەبەکانی پێش ئیسلامدا]]، ئەڵڵا، [[خواوەندی بەدیھێنەر|خواوەندی باڵادەست و خوڵقێنەر]] بووە و شانبەشانی خواوەندە بچووکەکان لە پانسیۆنێکدا (نێوان کۆمەڵە خواوەندێک) دەپەرسترا.<ref name="auto2">{{cite encyclopedia|author=Anthony S. Mercatante & James R. Dow|title=Allah|encyclopedia=The Facts on File Encyclopedia of World Mythology and Legend|publisher=Facts on File|year=2004|page=53|isbn=978-1-4381-2685-2}}</ref> زۆرێک لە جوولەکەکان و مەسیحییەکان و [[موسڵمانانی سەرەتایی]] لە [[عەرەبیی کلاسیکی|زمانی عەرەبیی کلاسیکدا]] «ﷲ» و «ئەلئیلاھ»یان بە ھاوواتا بەکارھێناوە. ئەم وشەیە لە پێشووشدا، زۆرجار، لەلایەن [[دینی بابی|بابییەکان]]، [[دینی بەھایی|بەھایییەکان]]، ماندانییەکان، مەسیحییەکانی ئەندەنووسیا، و مەسیحییەکانی ماڵتا و جوولەکە سێفاردییەکان،<ref name="Britannica2">"Allah." [[Encyclopædia Britannica]]. 2007. Encyclopædia Britannica</ref><ref name="Britannica">"Allah." [[Encyclopædia Britannica]]. 2007. Encyclopædia Britannica</ref><ref>Willis Barnstone, Marvin Meyer ''The Gnostic Bible: Revised and Expanded Edition'' Shambhala Publications 2009 {{ISBN|978-0-8348-2414-0}} page 531</ref> و ھەروەھا لەلایەن [[گاگائوزەکان|گەلی گاگائوزەوە]] بەکاردەھێنرێت.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Carl Skutsch|سەردێڕ=Encyclopedia of the World's Minorities|بڵاوکەرەوە=Routledge|ساڵ=٢٠٠٥|پەڕە=٤٨٠}}</ref> == سەرچاوەکان == <references />{{تووڵی دەروازە|زمانی عەرەبی|ئیسلام|دین}} {{پۆلی کۆمنز|Allah in calligraphy}} {{ئیسلام-کۆلکە}} {{ئایین-کۆلکە}} [[پۆل:زاراوە ئیسلامییەکان]] [[پۆل:خوداکانی عەرەب]] [[پۆل:خوا لە ئیسلامدا]] [[پۆل:وتارەکان بە دەقی زمانی عەرەبی]] [[پۆل:زاراوە عەرەبییەکان]] [[پۆل:زاراوە دینییەکان]] [[پۆل:خوا]] [[پۆل:وشە و دەستەواژە عەرەبییەکان]] jikcdvdcj1mkb2qt46dc656cjqba3pp 0 296490 1688351 1685841 2026-10-16T20:35:23Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688351 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=حوزەیرانی ٢٠٢٦}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} [[پەڕگە:Emirati Ajwa date.jpg|وێنۆک]] '''خورمای عەجوە''' جۆرێک [[خورما]]یە کە لە دەڤەری [[مەدینە]] لە [[عەرەبستانی سعوودی]] بەرھەم دەھێنرێت. ئەم خورما پێستێکی ڕەشی ھەیە و لە مانگی [[ڕەمەزان]] و بۆنە ئیسلامییەکاندا بە کار دەھێنرێت. ==سەرچاوەکان== * ویکیپیدیای فارسی ڕێکەوتی ١٢\٦\٢٠٢٦ {{پۆلی کۆمنز|Phoenix dactylifera}} {{تووڵی دەروازە|عەرەبستانی سعوودی|ڕوەک}} {{عەرەبستانی سعوودی-کۆلکە}} [[پۆل:مەدینە]] pirrax8j62v1912esty2smcdqtqxgld 0 296562 1688470 1590935 2026-10-17T01:37:12Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ھیندستان-کۆلکە) 1688470 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=حوزەیرانی ٢٠٢٦}} '''پودوچێری''' یان '''پۆندیچێری''' (بە ئینگلیزی: ''Puducherry'')، شارێک و ناوچەیەکی فیدراڵییە لە باشووری وڵاتی [[ھیندستان]]. پایتەختی ئەم ناوچە فیدراڵییە شاری پۆندیچێری خۆیەتی کە ژمارەی دانیشتووانی نزیکەی ٢٣٢٬٣٣٦ کەسە. == سەرچاوەکان == * ویکیپیدیای فارسی، ڕێکەوتی ١٥ی حوزەیرانی ٢٠٢٦. {{پۆلی کۆمنز|Pondicherry}} {{تووڵی دەروازە|ھیندستان}} {{ھیندستان-کۆلکە}} [[پۆل:ناوچە فیدراڵییەکانی ھیندستان]] [[پۆل:پودوچێری]] 5wuzclmd5eiulabolliod0a1peo837v 0 296622 1688101 1591348 2026-10-16T16:38:27Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688101 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=حوزەیرانی ٢٠٢٦}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=حوزەیرانی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''پڕۆژەی ڤانگارد''' بەرنامەیەک بوو کە لەلایەن تاقیگەی توێژینەوەی دەریاییی (ئێن ئاڕ ئێڵ) ھێزی دەریاییی ویلایەتە یەکگرتووەکانەوە بەڕێوە دەبرا، کە مەبەستی بوو یەکەم [[مانگی دەستکرد|مانگی دەستکردی دەستکرد]] بۆ ناو [[خولگەی نزیکی زەوی]] بە بەکارھێنانی [[ڤانگارد (مووشەک)|مووشەکی ڤانگارد]]<ref name="Vanguard">{{بیرخستنەوەی وێب |دوایین=B. Klawans |ڕێکەوت=نیسانی ١٩٦٠|ناونیشان=http://ntrs.nasa.gov/archive/nasa/casi.ntrs.nasa.gov/19740072500_1974072500.pdf |وێبگە=Report No 11022, PDF of an optical copy |پەڕەکان=٢١٢}}</ref> وەک [[مووشەک ھەڵگر|پێڕاگوێزی ھەڵدان]] لە [[وێستگەی ھێزی بۆشاییی کەیپ کەنەڤەرال|پاشکۆی مووشەکیی کەیپ کەنەڤەرال]] لە [[فلۆریدا]] ھەڵبدات. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Vanguard program}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|فڕینی بۆشایی}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:ڕۆکێتەکان و مووشەکەکان]] [[پۆل:پرۆگرامەکانی ناسا]] go7jouxr75iihswefgsi4ieokmu20fr 0 296658 1688127 1687742 2026-10-16T18:01:39Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی دەروازەی [[دەروازە:ئیتاڵیا|ئیتاڵیا]] 1688127 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=حوزەیرانی ٢٠٢٦}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=حوزەیرانی ٢٠٢٦}} }} '''پاپا مارسیلینۆس''' (بە ئینگلیزی: ''Marcellinus'')، لە ٣٠ی حوزەیرانی ٢٩٦ی زایینییەوە تا کاتی کۆچی دوایی لە ساڵی ٣٠٤، وەک قەشەی سەرەکی شاری [[ڕۆما]] و پاپای [[کەنیسەی کاتۆلیک]] خزمەتی کردووە. لە ڕووی مێژوویییەوە، لەلایەن ھەندێک سەرچاوەوە تۆمەتێکی ئاڕاستە کراوە کە گوایە لە کاتی چەوساندنەوەی فەرمیی مەسیحییەکان لەلایەن ئیمپراتۆر دیکۆلتیانوسەوە، وازی لە ئایینی مەسیحی ھێناوە و دواتر تۆبەی کردووە؛ ئەمەش ھۆکاری ئەوە ڕوون دەکاتەوە کە بۆچی ناوی لە پێڕستی شەھیدانی کەنیسەدا نەنووسراوە؛ بەڵام ئەم تۆمەتە لەلایەن چەندین زانای ئایینییەوە ڕەتکراوەتەوە، کە دیارترینیان "ئۆگستینی ھێپۆ" (Saint Augustine) بوو. لە ئێستادا، پاپا مارسیلینۆس لە کەنیسەی کاتۆلیک و کەنیسەی ئۆرسۆدۆکسی سێربیدا وەک پێشەنگێکی پیرۆز (Saint) ڕێزی لێ دەگیرێت. == ئەمانەش ببینە == * [[پاپا]] == سەرچاوەکان == * ویکیپیدیای ئینگلیزی، ڕێکەوتی ١٨ی حوزەیرانی ٢٠٢٦. {{پۆلی کۆمنز|Marcellinus}} {{تووڵی دەروازە|ئەورووپا|مێژوو|ژیاننامە|ئیتاڵیا}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{مێژوو-کۆلکە}} [[پۆل:پاپاکان]] [[پۆل:پیرۆزانی کەنیسەی کاتۆلیک]] [[پۆل:مردووانی ٣٠٤]] [[پۆل:لەدایکبووانی سەدەی ٣یەم]] 7t63y4lpgk2ngsmpv29wzp0y0fiftee 0 296664 1688325 1687398 2026-10-16T20:28:52Z Bilalinfo 57400 بابەک کەریمی 1688325 wikitext text/x-wiki {{Infobox television | executive_producer = | producer = [[عەلی ئەسەددزادە]] | location = [[ئێران]] | cinematography = [[ھوومەن بێھمەنەش]] | company = | num_seasons = ١ | list_episodes = | num_episodes = ٢٣ | first_aired = {{Start date|2021|08|09|df=y}} | last_aired = {{End date|2022|04|04|df=y}} | related = | network = [[نماوا]] | country = ئێران | caption = | genre = {{plainlist| * [[دراما (تەلەڤیزیۆن و فیلم)|دراما]] * [[فیلمی ڕۆمانسی|ڕۆمانسی]] * [[فیلمی مێژوویی|مێژوویی]] }} | creator = | developer = | writer = [[تینا پاکرەوان]] | music = | starring = {{plainlist| * [[نیگار جەواھریان]] * [[ئەشکان خەتیبی]] * [[میرسەعید مەولەویان]] }} | director = [[تینا پاکرەوان]] | image = [[پەڕگە:Khatoon_2021.jpg|وێنۆک]] | voices = | narrator = | theme_music_composer = | open_theme = {{Theme song|«ڕۆژگارێک لە ئێران»|[[کەیھان کەڵھوڕ]]}} | end_theme = {{Theme song|«خاتوون»|[[کەیھان کەڵھوڕ]]}} | composer = [[کەیھان کەڵھوڕ]] | creative_director = | language = [[فارسی]] | image_size = 230 | editor = [[محەممەد نەجاریان]] | native_name = {{Infobox name module|fa|خاتون}} | runtime = ٥٠ خولەک | based_on = }} '''ڕۆژگارێک لە ئێران''' یان '''خاتوون''' ({{langx|fa|خاتون}}) زنجیرەیەکی تەلەڤیزیۆنیی [[درامای مێژوویی|مێژوویی]]، دراما و [[فیلمی ڕۆمانسی|ڕۆمانسیی]] [[ئێران]]ییە کە لەلایەن [[تینا پاکرەوان|تینا پاکڕەوان]] دروست کراوە، و [[نیگار جەواھریان]]، [[ئەشکان خەتیبی]] و [[میرسەعید مەولەویان]] ڕۆڵی تێدا دەگێڕن، لەگەڵ کۆمەڵێک ڕۆڵگێڕی پاڵپشت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=١٥ی تەممووزی ٢٠٢١|سەردێڕ=درباره سریال خاتون و موج جدید سریال‌های تاریخی در شبکه نمایش خانگی {{!}} عشق در سال‌های اشغال|ناونیشان=https://www.filimo.com/shot/%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D8%AE%D8%A7%D8%AA%D9%88%D9%86/|ڕێکەوتی سەردان=١ی ئابی ٢٠٢١|وێبگە=Filimo shot|زمان=fa-IR|ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ١ی ئابی ٢٠٢١|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20210801071344/https://www.filimo.com/shot/%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D8%AE%D8%A7%D8%AA%D9%88%D9%86/|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ڕێکەوت=٢٥ی تەممووزی ٢٠٢١|سەردێڕ=معرفی و آشنایی کامل با سریال های قبله عالم، خاتون و زخم کاری + زمان پخش|ناونیشان=https://www.mashreghnews.ir/news/1249944/معرفی-و-آشنایی-کامل-با-سریال-های-قبله-عالم-خاتون-و-زخم-کاری|ڕێکەوتی سەردان=١ی ئابی ٢٠٢١|وێبگە=Mashregh News|زمان=fa}}</ref> یەکەم ئەڵقەی ئەم زنجیرەیە لە ٩ی ئابی ٢٠٢١ لە [[نماوا]] بڵاوکرایەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Khatoon series|ناونیشان=https://www.namava.ir/series/103295-%D8%AE%D8%A7%D8%AA%D9%88%D9%86|ڕێکەوتی سەردان=١ی ئابی ٢٠٢١|وێبگە=Namava}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=بازیگران سریال خاتون {{!}} بیوگرافی و عکس های بازیگران سریال خاتون|ناونیشان=https://persianv.com/celebrity/actors-of-khatoon-tv-series.html|ڕێکەوتی سەردان=١ی ئابی ٢٠٢١|وێبگە=Persianv|زمان=fa-IR}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=عکسهای جدید سریال خاتون|ناونیشان=https://namnak.com/khatoon-series.p82166|ڕێکەوتی سەردان=١ی ئابی ٢٠٢١|وێبگە=Namnak|زمان=fa-IR|ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ١ی ئابی ٢٠٢١|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20210801072206/https://namnak.com/khatoon-series.p82166|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=آخرین خبر {{!}} کیهان کلهر موسیقی سریال خاتون را ساخت|ناونیشان=https://akharinkhabar.ir/music/8027403/%DA%A9%DB%8C%D9%87%D8%A7%D9%86-%DA%A9%D9%84%D9%87%D8%B1-%D9%85%D9%88%D8%B3%DB%8C%D9%82%DB%8C-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D8%AE%D8%A7%D8%AA%D9%88%D9%86-%D8%B1%D8%A7-%D8%B3%D8%A7%D8%AE%D8%AA|ڕێکەوتی سەردان=١ی ئابی ٢٠٢١|وێبگە=Akharin Khabar|زمان=fa}}</ref> == چیرۆک == خاتوون کە ژنێکی [[بەختیاری]]یە، لەگەڵ شێرزاد کە سەربازێکە لە سەردەمی [[ڕەزا شا]] ھاوسەرگیریی کردووە. بەڵام بەھۆی [[جەنگی جیھانیی دووەم]]، سەرەڕای ڕاگەیاندنی بێلایەنیی ئێران، باکووری ئێران لەلایەن [[یەکێتیی سۆڤیەت]] و باشووری ئێران لەلایەن [[بەریتانیا]] داگیر دەکرێت و خاتوون بە ھۆکاری جۆراوجۆری [[ڕامیاری]] چەندین جار دەستگیر دەکرێت و شێرزاد لەژێر گوشاری کۆمیسەر ڕەجەبۆف ناچار دەبێت تەڵاقی خاتوون بدات و ئەرکی دەستگیرکردن و ڕادەستکردنی بە سوپای سۆڤیەتی پێ دەسپێردرێت. ئەو دەتوانێت لە [[گێڵان]] ڕابکات و بە یارمەتیی پیاوێک بە ناوی ڕەزا فەخار بەرەو [[تاران]] ھەڵدێت. == ئەکتەرەکان == {| class="wikitable sortable" |+ !ئەکتەر !ڕۆژ !تێبینییەکان |- |[[نیگار جەواھریان|نیگار جەواهریان]] |خاتون بەختیاری |هاوسەری شیرزاد، کچی اسفندیار بەختیاری، هاوڕێی پروین |- |[[میھران مودیری|میهران مودیری]] |جهانگیر ڕۆزبە |دایکی خاتون، مستری ئینگلیزی |- |[[ئەشکان خەتیبی]] |شیرزاد مەلک |هاوسەری خاتون، کوڕی فەخرالنسائ، ئامۆزای ماری |- |[[بابەک حەمیدیان]] |کۆمیسەر ڕەجەبۆف |کۆمیسەری هێزی داگیرکەر |- |[[میرسەعید مەولەویان]] |ڕەزا فەخار |تێکۆشەر دژی هێزی داگیرکەر، کارمەندی میرعەزیم |- |مەهتاب سروتی |ماری |کچی دایکی شیرزاد |- |[[ڕەزا بەھبوودی]] |دکتۆر بۆکۆڤسکی |دکتۆری پۆڵەندی |- |شبنم مقدمی |فەخرالنسائ |دایکی شیرزاد، پورەی ماری |- |رؤیا نونهالی |مێهربانو |هاوڕێی اسفندیار |- |پانته‌آ پناهی‌ها |گوڵەر |هاوسەری میرعەزیم، عاشقی ڕەزا فەخار |- |محمدرضا شریفی‌نیا |میرعەزیم |عاشقی گوڵەر، سەرۆکی ڕەزا فەخار |- |[[بابەک کەریمی]] |حاجی ضرابی |هاوڕێی میرعەزیم، تێکۆشەر |- |ستاره پسیانی |پروین پسیانی |هاوڕێی خاتون، تێکۆشەر |- |شاهرخ فروتنیان |فریدون |باوکی ماری، برای فەخرالنسائ، خاڵی شیرزاد |- |بیژن امکانیان |اسفندیار بەختیاری |باوکی خاتون |- |بهناز جعفری |ڕەنا |ژنی دووەمی فەخرالنسائ |- |مهدی قربانی |فەرهاد |سەرباز، عاشقی گوڵی |- |[[مێهران غەفووریان|میهران غەفوریان]] |مۆسیۆ |کارمەندی هۆتێل |- |پیام دهکردی |نەزەر بەگ |هاوڕێی جهانگیر |- |فرخ نعمتی |سەرتیپ ئاریا |سەرووی شیرزاد |- |ستاره ئەسکەندەری |ڕەیحانە فەخار |خوشکی ڕەزا فەخار |- |عاطفه رضوی |قودرەت | |- |بانیپال شومون |ئۆرەنگ |خاوەنی دفتر ڕۆژنامە |- |پژمان بازغی |سەرکەوت سەنگەری |سەرووی شیرزاد |- |[[غەزەل شاکری]] |فهیمه اکبر |گۆرانیبێژ |- |قربان نجفی |مۆسیۆ آرسن میناسیان |دکتۆری دەرمانخانە، ئارسن میناسیان |- |سروش سیحەت |ئەخوان |کتبفرۆش |- |مجید نوروزی |مورتازا |هاوڕێی ڕەزا فەخار، تێکۆشەر |- |محمد شیری |ئەمبارداری قۆرخکاری | |- |کامیار حقی |یان |بەرپرس و وەرگێڕی پۆڵەندییەکان، هاوکاری دکتۆر بۆکۆڤسکی، عاشقی هێلینا |- |بهنام شرفی |ستوون بەهرام نامجو |هاوکاری شیرزاد |- |علی فروتن |محمود اعتمادزاده | |- |بنیامین نوروزی |ئەمیرعەلی |کوڕی شیرزاد و خاتون |- |داریوش موفق |قورقی |خزمەتگوزاری هۆتێل |- |آیدا ماهیانی |باربارا | |- |ماریا شلکنوا |هێلینا |هاوسەری جهانگیر ڕۆزبە |- |آزیتا معیر |ئۆلگا ژاک | |- |فیلیپ ساپرکین |ویلسۆن | |- |مجتبی وحیدی |ئادامیان | |- |شیرین محسنی |گوڵ خانوم |سەرپەرشتیاری ماڵی شیرزاد |- |سمانه منیری |گوڵی |کچی گوڵ خانوم و عاشقی فەرهاد |- |پیمان میرزایی |نەسیب |سەرباز |- |مهرداد نیک‌نام |سەرتیپ نامدار | |- |صالح میرزاآقایی |یدی زاغوڵ | |- |مهرداد فتحی |نادر | |- |سهراب‌فاطمی |مک ئارتور | |- |مجید گیاهچی |دیلمی | |- |مرجان متقی |نگار |هاوسەری ستوون نامجو |} == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تد|ئێران|دەیەی ٢٠٢٠}} [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئێرانییەکان]] ahq8f43oqmcey364rgfcfqeikrw794l 0 296745 1688002 1681812 2026-10-16T12:08:02Z Sakura emad 42467 بەسەرداچوونەوە 1688002 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''نامە بۆ گەلاتییەکان''' نۆیەمین پەرتووکی [[پەیمانی نوێ]]ی [[پەرتووکی پیرۆزی مەسیحی]]یە و چوارەمین لە [[نامەکانی پۆڵس]]ە لە ڕێکخستنی نەریتییدا. ئەمە نامەیەکە لە [[پۆڵسی نێردراو]]ەوە بۆ ژمارەیەک لە کۆمەڵگە [[مەسیحییەتە سەرەتایییەکان|مەسیحییە سەرەتایییەکان]] لە [[گالاتیا]]. زانایان پێشنیاری ئەوەیان کردووە کە ئەمە یان [[گالاتیا (پارێزگای ڕۆمانی)|پارێزگای ڕۆمانیی گالاتیا]] لە باشووری [[سەنتەرە سەرەتایییەکانی مەسیحییەت#ئاسیای بچووک|ئەناتۆڵیا]]یە، یان ناوچەیەکی گەورەیە کە لەلایەن «[[گەلاتییەکان (گەل)|گەلاتییەکان]]»، گرووپێکی نەتەوەییی گەلی سێلتیک لە ناوەڕاستی [[ئاناتۆلیا]]، دیاری کراوە.{{Sfn | Betz | 2007}} نامەکە لە بنەڕەتدا بە [[یۆنانیی کۆینێ]] نووسراوە و دواتر بۆ زمانەکانی تر وەرگێڕدراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://www.texansforjesus.org/Galatians/ |سەردێڕ=Galatians |وتەگێڕانەوە=The Epistle to the Galatians was composed in Koine Greek.}}</ref> لەم نامەیەدا، پۆڵس بە پلەی یەکەم سەرقاڵی ئەو ناکۆکییەیە کە دەوری [[مەسیحییە نەتەوەکان|مەسیحییە نا-جوولەکەکان]] و [[شەریعەتی مووسا]]ی داوە لە ماوەی [[سەردەمی نێردراوان]]دا. پۆڵس بەڵگە دەھێنێتەوە کە گەلاتایییە نا-جوولەکەکان پێویست نییە پابەندی بنەماکانی شەریعەتی مووسا بن، بەتایبەتی [[خەتەنەکردنی ئایینیی پیاوان]]، ئەمەش بە ڕەچاوکردنی ڕۆڵی شەریعەت لە ژێر ڕۆشنایی سرووشی مەسیحدا. «نامە بۆ گەلاتییەکان» کاریگەرییەکی گەورەی لەسەر مێژووی مەسیحییەت، گەشەپێدانی خواناسی مەسیحی و لێکۆڵینەوە لە [[پۆڵسی نێردراو]] ھەبووە.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|سەردێڕ= Galatians Through the Centuries|دوایین= Riches |یەکەم= John|بڵاوکەرەوە= Wiley-Blackwell |ساڵ= ٢٠٠٧|ژپنک= ٩٧٨-٠-٦٣١٢٣٠٨٤-٧}}</ref> ناکۆکییە سەرەکییەکەی ناو نامەکە پەیوەندی بەو پرسیارەوە ھەیە کە چۆن نا-جوولەکەکان دەتوانن ببنە مەسیحی، ئەمەش ئەوە نیشان دەدات کە ئەم نامەیە لە قۆناغێکی زۆر سەرەتاییی مێژووی [[کڵێسا]]دا نووسراوە، کاتێک زۆربەی زۆری مەسیحییەکان جوولەکە یان [[مەسیحییە تازەکان|تازە باوەڕھێناوە جوولەکەکان]] بوون، کە مێژوونووسان بە [[مەسیحییە جوولەکەکان]] ناویان دەبەن. نیشانەیەکی دیکەی ئەوەی کە نامەکە سەرەتایییە ئەوەیە کە ھیچ ئاماژەیەک لە نامەکەدا نییە بۆ ڕێکخراوێکی پێشکەوتوو لە ناو کۆمەڵگەی مەسیحیدا بە گشتی. ئەمەش دەیکاتە ناو ماوەی ژیانی خودی پۆڵسەوە.<ref name=":1">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین= Holladay |یەکەم= Carl R. |authorlink=Carl Holladay |سەردێڕ=A Critical Introduction to the New Testament|بڵاوکەرەوە= Abingdon Press |ساڵ= ٢٠٠٥|ژپنک= ٩٧٨-٠-٦٨٧٠٨٥٦٩-٩|شوێن= Nashville, TN |پەڕەکان= ٤٦٣–٦٦}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Epistle to the Galatians}} {{تووڵی دەروازە|کتێب|دین}} {{کتێب-کۆلکە}} {{ئایین-کۆلکە}} [[پۆل:کتێبەکانی پەیمانی نوێ]] [[پۆل:پەیامی پەیرەوکراو]] [[پۆل:دەقە مەسیحییەکانی سەدەی ١ەم]] 6nisqk1m0ft2g4unjx5mcc6gaeh7l6w 0 296774 1688526 1592718 2026-10-17T04:36:18Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (تۆپی پێ-کۆلکە، ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە، کەنەدا-کۆلکە) 1688526 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=حوزەیرانی ٢٠٢٦}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=حوزەیرانی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس |وێنە = United States-Canada-Mexico 2026 FIFA World Cup bid.svg }} '''یونایتد ٢٠٢٦'''، کە ھەروەھا بە '''پڕۆژەی میوانداریکردنی ٢٠٢٦ی ئەمریکای باکوور''' دەناسرێت، پڕۆژەیەکی میوانداریکردنی ھاوبەشی سەرکەوتوو بوو کە لەلایەن فیدراسیۆنی تۆپی پێی ویلایەتە یەکگرتووەکان، پێکەوە لەگەڵ کۆمەڵەی تۆپی پێی کەنەدا و فیدراسیۆنی تۆپی پێی مەکسیکەوە بەڕێوەچوو، بۆ میوانداریکردنی [[جامی جیھانیی فیفای ٢٠٢٦]] لە [[کەنەدا]]، [[مەکسیک]]، و [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]]. لەکاتێکدا فیدراسیۆنەکانی تۆپی پێی کەنەدا، مەکسیک و ویلایەتە یەکگرتووەکان بە جیا پلانی خۆیان بۆ پڕۆژەی میوانداریکردنی جامی جیھانیی ٢٠٢٦ ڕاگەیاندبوو، چەمکی پڕۆژەیەکی ھاوبەش لە نێوان سێ وڵاتەکەی ئەمریکای باکوور بۆ یەکەمجار لە ساڵی ٢٠١٦ پێشنیار کرا. پڕۆژە ھاوبەشەکە بە فەرمی لە ١٠ی نیسانی ٢٠١٧ پەردەی لەسەر لادرا، کە بەپێی ئەو پڕۆژەیە پاڵەوانێتییەکە لە یاریگاکانی ھەر سێ وڵاتەکەدا بەڕێوەدەچێت. لیستێکی کورتی ٢٣ شاری بەربژێر لە پڕۆژە فەرمییەکەدا ناویان ھێنرا، کە ١٧یان لە ویلایەتە یەکگرتووەکان، ٣ لە کەنەدا، و ٣ لە مەکسیک بوون. لیستی کۆتایی ١١ شاری ویلایەتە یەکگرتووەکان لەخۆدەگرێت کە دەچنە پاڵ دوو شاری کەنەدی و سێ شاری مەکسیکی، بۆ پێکھێنانی لیستی ١٦ شار کە میوانداریی یارییەکانی جامی جیھانی دەکەن. ھەرچەندە پڕۆژەیەکی ھاوبەشە، بەڵام زۆرینەی یارییەکان لە ویلایەتە یەکگرتووەکان بەڕێوەدەچن. پڕۆژە سەرەتایییەکە پێشنیاری ئەوەی کردبوو کە ویلایەتە یەکگرتووەکان میوانداریی ٦٠ یاری لە کۆی ٨٠ یاری بکات.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |دوایین=Carlise |یەکەم=Jeff |ڕێکەوت=١٠ی نیسانی ٢٠١٧|ناونیشان=http://www.espn.co.uk/football/fifa-world-cup/story/3100808/usmexico-and-canada-officially-launch-bid-to-co-host-2026-world-cup |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20170411140749/http://www.espn.co.uk/football/fifa-world-cup/story/3100808/usmexico-and-canada-officially-launch-bid-to-co-host-2026-world-cup |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١١ی نیسانی ٢٠١٧}}</ref> دوای ئەوەی شێوازی پاڵەوانێتییەکە لە ئازاری ٢٠٢٣دا ھەموارکرایەوە، دابەشکردنی یارییەکان بەم شێوەیەی لێھات: لە کۆی ١٠٤ یاری، کەنەدا میوانداریی ١٣ یاری دەکات، مەکسیک ١٣ یاری، و ویلایەتە یەکگرتووەکان ٧٨ یاری میوانداری دەکات، لەوانە ھەموو یارییەکانی چارەکی کۆتایی و قۆناغەکانی دواتر. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|تۆپی پێ|کەنەدا}} {{تۆپی پێ-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} {{کەنەدا-کۆلکە}} [[پۆل:وتارەکان بە وەسف]] [[پۆل:ئەو پەڕانەی وەرگێڕانی بەسەردانەچووەوەیان ھەیە]] {{بێپۆل|ڕێکەوت=حوزەیرانی ٢٠٢٦}} 0mubyf6ids90aokq9u0t7mpbq29u6va 0 297052 1688212 1687886 2026-10-16T20:06:27Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688212 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=حوزەیرانی ٢٠٢٦}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} '''سندرۆمی ئاگنێس''' (بە ئینگلیزی: Aagenaes syndrome) نیشانەیەکی پزیشکیی [[بۆماوە|بۆماوەیی]] و دەگمەنە کە دەبێتە ھۆی کەمگەشەکردنی زگماکیی [[لوولەی لیمفی|ڕەگە لیمفییەەکان]]. == نیشانەکان و پەرەسەندن == ئەم سندرۆمە دەبێتە ھۆی دروستبوونی چەندین کێشەی تەندروستی لە جەستەدا، لەوانە: * '''ئاوسانی لیمفی (Lymphedema):''' کۆبوونەوەی شلەی لیمف کە بە شێوەیەکی سەرەکی دەبێتە ھۆی ئاوسانی قاچەکان. * '''سیرۆزی جگەر (Hepatic cirrhosis):''' تێکچوونی ھێواش و پێشکەوتووی شانەکانی [[جەرگ|جگەر]]، کە لە کۆتاییدا دەبێتە ھۆی ھەوکردنی جگەری خانە زەبەلاحەکان ھاوڕێ لەگەڵ ڕیشاڵبوونی (Fibrosis) ڕێڕەوەکانی دەروازەی جگەر. ئەم نەخۆشییە بەھۆی تێکچوونی گواستنەوەی لیمف و زراوەوە بارگرانییەکی زۆر دەخاتە سەر [[کۆئەندامی ھەرس]] و جگەری کۆرپەلە. == ئەمانەش ببینە == * [[جگەر]] * [[کۆئەندامی لیمف]] == سەرچاوەکان == * ویکیپیدیای ئینگلیزی، ڕێکەوتی ٢٥ی حوزەیرانی ٢٠٢٦. {{پۆلی کۆمنز|Aagenaes syndrome}} {{تووڵی دەروازە|پزیشکی}} {{پزیشکی-کۆلکە}} [[پۆل:نەخۆشییە بۆماوەیییەکان]] [[پۆل:نەخۆشییەکانی جگەر و زراو]] [[پۆل:کێشەکانی سیستمی بەرگری]] gzmx5uhglh9besg0tfpn3947oexpikj 0 297361 1688162 1597483 2026-10-16T19:35:49Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (پزیشکی-کۆلکە) 1688162 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تەممووزی ٢٠٢٦}} [[پەڕگە:10530-banner-Lives625-6-14.jpg|وێنۆک|پزیشکانی فریاکەوتن لە کاتی کارکردن و پێشکەشکردنی چارەسەری خێرا بە نەخۆشێک لە بەشی [[فریاکەوتن|فریاکەوتندا]]]] '''پزیشکیی فریاکەوتن''' (بە ئینگلیزی: Emergency medicine) پسپۆڕییەکی [[پزیشکی|پزیشکییە]] کە بایەخ بە چاودێریکردن و چارەسەرکردنی ئەو نەخۆشی یان بریندارییانە دەدات کە پێویستیان بە چاودێریی پزیشکیی دەستبەجێ ھەیە. پزیشکانی فریاکەوتن (کە بە «پزیشکانی ER»یش دەناسرێن) پسپۆڕن لە پێشکەشکردنی چاودێری بۆ ئەو نەخۆشانەی کە بەبێ کاتی پێشوەختە سەردان دەکەن و لە ھەموو تەمەنە جیاوازەکانن. وەک پێشکەشکارانی ھێڵی پێشەوەی تەندروستی، بە ھەماھەنگی لەگەڵ خزمەتگوزارییەکانی فریاکەوتنی پزیشکی، ئەوان بەرپرسن لە دەستپێکردنی پڕۆسەی بووژاندنەوە (Resuscitation)، جێگیرکردنی دۆخی نەخۆش (Stabilization)، و دەستبەجێبوونی پێشوەختە لە ماوەی قۆناغی تیژی (Acute phase) دۆخە پزیشکییەکەدا. == شوێنەکانی کارکردن == پزیشکانی فریاکەوتن بەگشتی لەم شوێنانەدا کار دەکەن: * بەشەکانی فریاکەوتنی نەخۆشخانەکان (Emergency departments). * بەشەکانی چاودێریی چڕ (Intensive care units). * بنکەکانی چاودێریی سەرەتایی، وەک کلینیکەکانی فریاکەوتنی خێرا (Urgent care clinics). == ئەمانەش ببینە == * [[پزیشکی]] * [[نەخۆشخانە]] * [[دڵ]] == سەرچاوەکان == * Sakr, M (2000). "Casualty, accident and emergency, or Emergency Medicine, the evolution". ''Emergency Medicine Journal''. 17 (5): 314–9. doi:10.1136/emj.17.5.314. PMC 1725462. PMID 11005398. {{پۆلی کۆمنز|Emergency medicine}} {{تووڵی دەروازە|پزیشکی}} {{پزیشکی-کۆلکە}} [[پۆل:پزیشکی]] [[پۆل:بەشەکانی نەخۆشخانە]] [[پۆل:پسپۆڕییە پزیشکییەکان]] 4z1b5t09so5zlgxizz6un7s244btv4y 0 297519 1688247 1687329 2026-10-16T20:13:05Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688247 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{داتابۆکس}} '''زووارکیۆلۆجی''' (یان '''شوێنەوارناسیی گیانلەبەران''') دیسپلینەکانی [[گیانلەبەرناسی]] و [[شوێنەوارناسی]] یەکدەخات، و سەرنج دەخاتە سەر شیکردنەوەی پاشماوەی ئاژەڵەکان لەناو شوێنەوارە مێژووییەکاندا. ئەم بوارە، کە لەلایەن پسپۆڕانی ناسراو بە زووارکیۆلۆجیست یان شیکەرەوەی ئاژەڵی بەڕێوە دەبرێت، پاشماوەکانی وەک ئێسک، قەپێڵک، موو، کیتین، پولەکە، پێست، [[پرۆتین|پرۆتینەکان]] و [[دی ئێن ئەی]] دەپشکنێت بۆ بەدەستھێنانی زانیاری لەسەر کارلێکە مێژووییەکانی نێوان مرۆڤ و ئاژەڵ و بارودۆخی ژینگەیی.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://zooarch.illinoisstatemuseum.org/|سەردێڕ=Zooarchaeology {{!}} Reading Ancient Animal Remains |ڕێکەوتی سەردان=٢٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣|وێبگە=zooarch.illinoisstatemuseum.org}}</ref> لەکاتێکدا ئێسک و قەپێڵکەکان مەیلیان ھەیە زیاتر بمێننەوە لە چوارچێوە شوێنەوارناسییەکاندا، مانەوەی پاشماوەی ئاژەڵەکان بەگشتی کەمە.<ref name="Yohe2006">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Yohe II|یەکەم=Robert M.|سەردێڕ=Archaeology: The Science of the Human Past|بڵاوکەرەوە=Pearson|ساڵ=٢٠٠٦|پەڕەکان=٢٤٨–٢٦٤}}</ref> تێکچوون یان پارچەپارچەبوونی پاشماوە ئاژەڵییەکان تەحەدییات دروست دەکات لە شیکردنەوە و لێکدانەوەی وردی داتاکاندا.<ref name="Yohe2006"/> زووارکیۆلۆجی بە سروشتی نێوانبوارەکەی ناسراوە، و پەیوەندی لە نێوان لێکۆڵینەوەکانی کۆمەڵگە مرۆییە دێرینەکان و شانشینی ئاژەڵاندا دروست دەکات.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://zooarch.illinoisstatemuseum.org/|سەردێڕ=Zooarchaeology {{!}} Reading Ancient Animal Remains |ڕێکەوتی سەردان=٣٠ی تەممووزی ٢٠٢٠|وێبگە=zooarch.illinoisstatemuseum.org}}</ref> پسپۆڕانی ئەم بوارە، کە خاوەنی باکگراوندی زانستیی جیاوازن لەوانە [[مرۆڤناسی]]، [[بەردینناسی]] و [[ژینگەناسی]]، ئامانجی سەرەکییان ناسینەوە و تێگەیشتنە لە کارلێکەکانی مرۆڤ لەگەڵ ئاژەڵ و ژینگەکانیاندا.<ref name=":22">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ |دوایین=L. Lloveras |دوایین٢=M. Moreno-García |دوایین٣=J. Nadal |ڕێکەوت=ئەیلوولی ٢٠٠٩|سەردێڕ=The eagle owl (''Bubo bubo'') as a leporid remains accumulator: taphonomic analysis of modern rabbit remains recovered from nests of this predator |journal=International Journal of Osteoarchaeology |بەرگ=١٩|issue=5 |doi=10.1002/oa.v19:5 |issn=1047-482X}}</ref> لە ڕێگەی شیکردنەوەی پاشماوە ئاژەڵییەکانەوە، زووارکیۆلۆجیستەکان دەتوانن زانیاری لەسەر پارێزی خۆراکیی ڕابردوو، شێوازەکانی [[دەستەمۆکردن]]، بەکارھێنانی ئامرازەکان و ڕەفتارە ڕێوڕەسمییەکان بەدەست بھێنن، بەمەش بەشدار دەبن لە تێڕوانینێکی گشتگیر بۆ کارلێکەکانی نێوان مرۆڤ و ژینگە و ژێربواری شوێنەوارناسیی ژینگەیی. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Archaeozoology}} {{تووڵی دەروازە|ژینناسی|گیانلەبەران}} {{ژینناسی-کۆلکە}} [[پۆل:گیانلەبەرناسی]] [[پۆل:ئەو پەڕانەی وەرگێڕانی بەسەردانەچووەوەیان ھەیە]] 6u7ea58lm5h0zknwnicucajbh6cdeyt 0 297723 1688093 1613259 2026-10-16T16:37:07Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ماتماتیک-کۆلکە، کۆمپیوتەر-کۆلکە، فەلسەفە-کۆلکە) 1688093 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس}} '''پرۆلۆگ''' زمانێکی بەرنامەسازیی لۆژیکییە کە سەرچاوەکەی لە بوارەکانی [[ژیریی دەستکرد]]، سەلماندنی خۆکاری بیردۆزەکان، و زمانەوانیی کۆمپیوتەریدایە.<ref name="Clocksin2003">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Clocksin|یەکەم=William F.|سەردێڕ=Programming in Prolog|دوایین٢=Mellish|یەکەم٢=Christopher S.|بڵاوکەرەوە=Springer-Verlag|ساڵ=٢٠٠٣|ژپنک=٩٧٨-٣-٥٤٠-٠٠٦٧٨-٧|شوێن=Berlin; New York}}</ref><ref name="Bratko2012">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Bratko|یەکەم=Ivan|سەردێڕ=Prolog programming for artificial intelligence|بڵاوکەرەوە=Addison Wesley|ساڵ=٢٠١٢|ژپنک=٩٧٨-٠-٣٢١-٤١٧٤٦-٦|edition=4th|شوێن=Harlow, England; New York}}</ref><ref name="Covington1994">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Covington|یەکەم=Michael A.|سەردێڕ=Natural language processing for Prolog programmers|بڵاوکەرەوە=Prentice Hall|ساڵ=١٩٩٤|ژپنک=٩٧٨-٠-١٣-٦٢٩٢١٣-٥|شوێن=Englewood Cliffs, N.J.}}</ref> ڕەگ و ڕیشەی پرۆلۆگ لە لۆژیکی پلە-یەکدایە، کە [[لۆژیک|لۆژیکێکی فەرمییە]]. بە پێچەوانەی زۆرێک لە [[زمانی بەرنامەسازی|زمانەکانی تری بەرنامەسازییەوە]]، پرۆلۆگ لە بنەڕەتدا وەک زمانێکی بەرنامەسازیی ڕاگەیاندنی (declarative) دیزاین کراوە: بەرنامەکە لە کۆمەڵێک ڕاستی و یاسا پێکدێت کە پەیوەندییەکان پێناسە دەکەن. [[ھەژمارکاری|ھەژمارکارییەک]] لە ڕێگەی کارپێکردنی ''داواکارییەک'' (query) بەسەر بەرنامەکەدا دەست پێ دەکات.<ref name="lloyd84">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Lloyd, J. W.|سەردێڕ=Foundations of logic programming|بڵاوکەرەوە=Springer-Verlag|ساڵ=١٩٨٤|ژپنک=٩٧٨-٣-٥٤٠-١٣٢٩٩-٨|شوێن=Berlin}}</ref> پرۆلۆگ یەکێک بوو لە یەکەم زمانەکانی بەرنامەسازیی لۆژیکی<ref>بڕوانە {{Section link|Logic programming|History}}.</ref> و تا ئەمڕۆش وەک باوترین زمانی لەو شێوەیە ماوەتەوە، کە چەندین جێبەجێکردنی خۆڕایی و بازرگانی بۆ بەردەستە. ئەم زمانە بۆ سەلماندنی بیردۆزەکان،<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ |دوایین=Stickel |یەکەم=M. E. |ساڵ=١٩٨٨|سەردێڕ=A prolog technology theorem prover: Implementation by an extended prolog compiler |journal=[[Journal of Automated Reasoning]] |بەرگ=٤|issue=4 |پەڕەکان=٣٥٣–٣٨٠|citeseerx=10.1.1.47.3057 |doi=10.1007/BF00297245 |s2cid=14621218}}</ref> سیستمە شارەزاکان،<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Merritt, Dennis|ناونیشان=https://archive.org/details/buildingexpertsy0000merr|سەردێڕ=Building expert systems in Prolog|بڵاوکەرەوە=Springer-Verlag|ساڵ=١٩٨٩|ژپنک=٩٧٨-٠-٣٨٧-٩٧٠١٦-٥|شوێن=Berlin|دەستپێگەیشتنی ناونیشان=registration}}</ref> نووسینەوەی زاراوەکان، سیستمەکانی جۆر،<ref name="Lee2015">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Kent D. Lee|ناونیشان=https://books.google.com/books?id=dERFBgAAQBAJ&q=prolog+type+inference&pg=PA298|سەردێڕ=Foundations of Programming Languages|ڕێکەوت=١٩ی کانوونی دووەمی ٢٠١٥|بڵاوکەرەوە=Springer|ژپنک=٩٧٨-٣-٣١٩-١٣٣١٤-٠|پەڕەکان=٢٩٨–}}</ref> پلاندانانی خۆکار،<ref name="Schmid2003">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Ute Schmid|ناونیشان=https://books.google.com/books?id=p-Fy25LE4lMC|سەردێڕ=Inductive Synthesis of Functional Programs: Universal Planning, Folding of Finite Programs, and Schema Abstraction by Analogical Reasoning|ڕێکەوت=٢١ی ئابی ٢٠٠٣|بڵاوکەرەوە=Springer Science & Business Media|ژپنک=٩٧٨-٣-٥٤٠-٤٠١٧٤-٢|بەستەری نووسەر=Ute Schmid}}</ref> و وەڵامدانەوەی پرسیارەکان<ref name="lally"/><ref name="tenCate">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://ui.adsabs.harvard.edu/abs/2002cs........9009T/abstract}}</ref><ref name="weber">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://aclanthology.org/P19-1618.pdf}}</ref> بەکارھێنراوە، ھاوشانی بواری سەرەکیی بەکارھێنانی کە بریتییە لە [[پێواژۆکردنی زمانی سروشتی]].<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Fernando C. N. Pereira|ناونیشان=http://mtome.com/Publications/PNLA/pnla.html|سەردێڕ=Prolog and Natural Language Analysis|دوایین٢=Stuart M. Shieber|بڵاوکەرەوە=Microtome|ساڵ=٢٠٠٥|بەستەری نووسەر=Fernando Pereira}}</ref> پرۆلۆگ زمانێکی بەرنامەسازیی گشتیی تۆرینگ-تەواوە، کە زۆر گونجاوە بۆ نەرمامێرەکانی پێواژۆکردنی زانیاریی زیرەک. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|٢}} {{پۆلی کۆمنز|Prolog}} {{تووڵی دەروازە|جاڤا|ماتماتیک|زانستی کۆمپیوتەر|فەلسەفە}} {{ماتماتیک-کۆلکە}} {{کۆمپیوتەر-کۆلکە}} {{فەلسەفە-کۆلکە}} [[پۆل:داھێنانە فەڕەنسییەکان]] [[پۆل:وتارەکان بە بەستەرە دەرەکییە مردووە ھەمیشەیییەکان]] [[پۆل:ھەموو وتارەکان بە بەستەرە دەرەکییە مردووەکان]] [[پۆل:ئەو پەڕانەی وەرگێڕانی بەسەردانەچووەوەیان ھەیە]] lgq6ifr18los1bsrsvl89uym1nq8021 0 297773 1688084 1600388 2026-10-16T16:35:37Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ماتماتیک-کۆلکە) 1688084 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تەممووزی ٢٠٢٦}} [[پەڕگە:Edmund Landau.jpg|وێنۆک|[[ئێدمۆند لانداو]]، ماتماتیکزانی ئاڵمانی]] لە [[کۆنگرەی نێودەوڵەتیی ماتماتیکزانان]]دا لە ساڵی ١٩١٢، [[ئێدمۆند لانداو]] چوار پرسیاری بنەڕەتی سەبارەت بە [[ژمارەی سەرەتایی|ژمارە سەرەتایییەکان]] خستە ڕوو. ئەو لە وتارەکەیدا ئەم پرسیارانەی بە «لە دۆخی ئێستای ماتماتیکدا ھێشتا شی نەکراون» وەسف کرد. ئەم چوار پرسیارە بە ناوی '''پرسیارەکانی لانداو''' ناسراون، ئەمانەن: * [[مەزندەی گۆڵدباخ]]: ئایا ھەر ژمارەی تەواوی جووتی گەورەتر لە ٢ دەکرێت بەشێوەی سەرجەمی دوو ژمارەی سەرەتایی بنووسرێت؟ * [[ژمارەی سەرەتایی دوانە|مەزندەی ژمارە سەرەتایییە دوانەیییەکان]]: ئایا بێکۆتایی ژمارەی سەرەتایی <math>P</math> ھەن کە <math>P+2</math> یش ژمارەی سەرەتایی بێت؟ * [[مەزندەی لۆژاندر]]: ئایا ھەمیشە لەنێوان دوو ژمارەی [[دووجای تەواو]]ی یەکلەدوای یەکدا، لانیکەم یەک ژمارەی سەرەتایی ھەیە؟ * ئایا بێکۆتایی ژمارەی سەرەتایی <math>P</math> ھەن کە <math>P-1</math> دووجای تەواو بێت؟ بە واتایەکی تر، ئایا بێکۆتایی ژمارەی سەرەتایی لەسەر شێوەی <math>n^2+1</math> ھەن؟ ھەتا ساڵی ٢٠٢٦، ھیچ یەک لەم چوار پرسیارە شی نەکراون. ==ئەمانەش ببینە == *[[پرسیارەکانی ھیلبێرت]] *[[پرسیارەکانی خەڵاتی ھەزارە]] == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} * {{بیرخستنەوەی ویکی | بەستەر= https://en.wikipedia.org/wiki/Landau's_problems| سەردێڕ=Landau's problem | زمان= ئینگلیزی | سەردان= ٧ی تەممووزی ٢٠٢٦}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{MathWorld|urlname=LandausProblems|title=Landau's Problems}} {{تووڵی دەروازە|ماتماتیک|تیۆریی ژمارەکان}} {{ماتماتیک-کۆلکە}} [[پۆل:پرسیارە شی نەکراوەکانی تیۆریی ژمارەکان]] hsh2ik6isprtjk2xa6gm9ydz6fp0fge 0 297798 1688083 1612169 2026-10-16T16:35:27Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ماتماتیک-کۆلکە، فیزیک-کۆلکە، کۆمپیوتەر-کۆلکە) 1688083 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس}} '''پرسیارەکانی خەڵاتی ھەزارە''' ({{بە ئینگلیزی|Millennium Prize Problems}}) حەوت پرسیاری ناسراوی [[ماتماتیک]]ن کە لە ساڵی ٢٠٠٠دا لەلایەن [[پەیمانگای ماتماتیکی کلەی]] خراونەتەڕوو. ئەم پەیمانگایە بەڵێنی داوە کە بۆ یەکەم کەس کە بە دروستی ھەر یەک لەم پرسیارانە شی بکاتەوە، یەک ملیۆن دۆلاری ئەمریکی خەڵات بدات. پەیمانگای ماتماتیکیی کلەی لە کۆبوونەوەی ھەزارەدا کە لە ٢٤ی ئایاری ٢٠٠٠ بەڕێوە چوو، بە فەرمی ناوی پرسیارەکانی ھەزارەی نا بە حەوت پرسیاری ماتماتیکیی چارەسەرنەکراو. ئەم حەوت پرسیارە ئەمانەن: * گریمانەی بیرچ و سوینێرتۆن-دایەر * گریمانەی ھاج * ھاوکێشەکانی ناڤییەر–ستۆکس * کێشەی P لە بەرامبەر NP * [[گریمانەی ڕیمان]] * تیۆریی یانگ–میلز * گریمانەی پۆینکارێ ھەتا ساڵی ٢٠٢٦، تەنھا یەکێک لە پرسیارەکانی خەڵاتی ھەزارە شی کراوەتەوە، ئەویش گریمانەی [[ھێنری پۆینکارێ|پۆینکارێ]]. پەیمانگای کلەی لە ساڵی ٢٠١٠ خەڵاتەکەی بە ماتماتیکزانی ڕووسی [[گریگۆری پێرێلمان]] بەخشی، بەڵام ئەو وەری نەگرت، چونکە پێی وابوو دەبوو ھەمان خەڵات بە [[ڕیچارد س. ھامیلتۆن]]یش بدرێت، چونکە کاری پێرێلمان لەسەر بنەمای توێژینەوەکانی ئەو بنیات نرابوو. == پوختە == پرسیارەکانی ھەزارە کە پەیمانگای ماتماتیکیی کلەی خستیەڕوو لە [[پرسیارەکانی ھیلبێرت|بیست و سێ پرسیاری ھیلبێرت]] سەرچاوەیان گرتووە، کە ماتماتیکزانی ئەڵمانی [[دەیڤد ھیلبێرت]] لە ساڵی ١٩٠٠ خستیە ڕوو. ئەو پرسیارانە کاریگەرییەکی زۆر گەورەیان لەسەر گەشە و پێشکەوتنی ماتماتیک لە سەدەی بیستەمدا ھەبوو.<ref name="Jaffe_2000">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|یەکەم=Arthur M.|دوایین=Jaffe|ناونیشان=https://www.ams.org/notices/200606/fea-jaffe.pdf|سەردێڕ=The Millennium Grand Challenge in Mathematics|journal=Notices of the American Mathematical Society|ڕێکەوت=حوزەیران–تەممووزی ٢٠٠٦|بەرگ=٥٣|issue=6|پەڕەکان=٦٥٢–٦٦٠}}</ref> ئەو حەوت پرسیارەی پەیمانگای ماتماتیکیی کلەی ھەڵیبژاردوون، چەندین بواری جیاوازی ماتماتیک دەگرنەوە، لەوانە: [[ئەندازەی جەبری]]، [[ئەندازەی ژمێرەیی]]، [[فیزیکی ماتماتیکی]]، [[تیۆریی ژمارەکان]]، ھاوکێشە جیاکارییەکان. بە پێچەوانەی پرسیارەکانی ھیلبێرت، ئەو پرسیارانەی پەیمانگای ماتماتیکیی کلەی ھەڵیبژارد، پێشتر لەنێو ماتماتیکزانانی پیشەییدا زۆر ناسراو بوون و ژمارەیەکی زۆر لە توێژەران پێش ھەڵبژاردنیانیش کاریان لەسەر چارەسەرکردنیان دەکرد.<ref>{{harvtxt|Carlson|Jaffe|Wiles|2006}}</ref> == ئەمانەش ببینە == * [[پرسیارەکانی ھیلبێرت]] * [[پرسیارەکانی لانداو]] * [[پرسیارەکانی سمیل]] == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} * {{بیرخستنەوەی ویکی | بەستەر= https://en.wikipedia.org/wiki/Millennium_Prize_Problems| سەردێڕ=Millennium Prize Problems | زمان= ئینگلیزی | سەردان= ٧ی تەممووزی ٢٠٢٦}} {{تووڵی دەروازە|ماتماتیک|فیزیک|زانستی کۆمپیوتەر}} {{ماتماتیک-کۆلکە}} {{فیزیک-کۆلکە}} {{کۆمپیوتەر-کۆلکە}} [[پۆل:پرسیارە شی نەکراوەکانی ماتماتیک]] [[پۆل:کێشە شی نەکراوەکانی ماتماتیک]] 6kd990vjezjr2rx18me7ewb77vdntwi 0 297901 1688244 1687332 2026-10-16T20:12:35Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688244 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{داتابۆکس}} '''زوول''' (کە کورتکراوەی '''زمانی ڕووکاری بەکارھێنەری ئێکس ئێم ئێڵە''') زمانێکی نیشانەکردنی ڕووکاری بەکارھێنەرە کە لەلایەن مۆزیلاوە پەرەی پێدراوە. زوول [[ئێکس ئێم ئێڵ]] [[زمانی بەرنامەسازی|شێوازێکی]] کۆدنووسینە بۆ نووسینی [[نێوانەڕووی نیگارەیی بەکارھێنەر|ڕووکارە گرافیکییەکانی بەکارھێنەر]]، کە گەشەپێدەران توانادار دەکات توخمەکانی ڕووکاری بەکارھێنەر بە شێوازێکی ھاوشێوەی [[پەڕەی وێب|پەڕەکانی وێب]] بنووسن. [[ئەپڵیکەیشن|ئەپڵیکەیشنەکانی]] زوول پشت بە بنکەکۆدی مۆزیلا یان وەشانی لێوەرگیراوی ئەو دەبەستن. دیارترین نموونە وێبگەڕی [[فایەرفۆکس|فایەرفۆکسە]]. بەڵام، مۆزیلا بە شێوەیەکی بەرچاو بەکارھێنانی زوولی لە فایەرفۆکسدا کەمکردەوە دوای دووبارە نووسینەوەی بزوێنەری وێبگەڕەکە لە وەشانی ٥٧دا.<ref name="life after xul">{{بیرخستنەوەی وێب |دوایین=Hirsch |یەکەم=Jared |ڕێکەوت=٢ی ئەیلوولی ٢٠١٨|ناونیشان=https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Mozilla/Tech/Life_After_XUL:_Building_Firefox_Interfaces_with_HTML|سەردێڕ=Life After XUL: Building Firefox Interfaces with HTML - Mozilla {{!}} MDN |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20181129013045/https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Mozilla/Tech/Life_After_XUL%3A_Building_Firefox_Interfaces_with_HTML |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٩ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨|ڕێکەوتی سەردان=٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨|وێبگە=Mozilla Developer Network (MDN)}}</ref><ref name="problems with xul">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://mozilla.github.io/firefox-browser-architecture/text/0003-problems-with-xul.html|سەردێڕ=Problems with XUL |ڕێکەوتی سەردان=٧ی حوزەیرانی ٢٠١٩|وێبگە=mozilla.github.io}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|کۆمپیوتەر|زانستی کۆمپیوتەر}} {{کۆمپیوتەر-کۆلکە}} [[پۆل:مۆزیلا]] [[پۆل:ئەو پەڕانەی وەرگێڕانی بەسەردانەچووەوەیان ھەیە]] gj3mq0i6vpxbvscpmc628cizjf5oyl4 0 298026 1688527 1602723 2026-10-17T04:36:28Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کتێب-کۆلکە، پزیشکی-کۆلکە، خۆراک-کۆلکە) 1688527 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تەممووزی ٢٠٢٦}} '''پڕۆژەی چین-کۆرنێل-ئۆکسفۆرد'''، کە کورتکراوەی "توێژینەوەی چین-ئۆکسفۆرد-کۆرنێل لەسەر تایبەتمەندییەکانی سیستەمی خۆراک، شێوازی ژیان و مردن بە نەخۆشی لە ٦٥ ناوچەی لادێیی چین"ە، توێژینەوەیەکی چاودێریی گەورە بوو کە بە درێژایی ساڵانی هەشتاکان لە لادێکانی چین ئەنجام درا، ئەمەش بە هاوبەشی لە نێوان زانکۆی کۆرنێل، زانکۆی ئۆکسفۆرد، و حکومەتی چین.<ref name="history">{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://nutritionstudies.org/the-china-study/ |وێبگە=T. Colin Campbell Center for Nutrition Studies |سەردێڕ=A history of the China Study |ڕێکەوتی سەردان=٢١ی ئابی ٢٠٢٠}}</ref> توێژینەوەکە بەراوردی دەرەنجامە تەندروستییەکانی ئەو سیستەمە خۆراکییانەی دەکرد کە دەوڵەمەندن بە خۆراکە ئاژەڵییەکان لەگەڵ ئەو سیستەمە خۆراکییانەی کە دەوڵەمەندن بە خۆراکە ڕووەکییەکان، لە نێوان ئەو کەسانەی کە لە ڕووی بۆماوەییەوە لە یەک دەچوون. لە مانگی ئایاری ١٩٩٠دا، ڕۆژنامەی نیویۆرک تایمز توێژینەوەکەی بە "گراند پری (گەورەترین پێشبڕکێی) پەتاناسی" ناوبرد. <ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین١=Brody|یەکەم١=Jane E.|سەردێڕ=Huge Study Of Diet Indicts Fat And Meat|ناونیشان=https://www.nytimes.com/1990/05/08/science/huge-study-of-diet-indicts-fat-and-meat.html?scp=8&sq=%22T.%20Colin%20Campbell%22&st=cse|ڕێکەوتی سەردان=٢١ی ئابی ٢٠٢٠|ئیش=The New York Times|ڕێکەوت=٨ی ئایاری ١٩٩٠}}</ref> == پاشخان == بیرۆکەی توێژینەوەکە لە ساڵانی ١٩٨٠-١٩٨١ سەریهەڵدا لە کاتی گفتوگۆکانی نێوان (تی. کۆڵین کامپبێڵ) لە زانکۆی کۆرنێل و (چێن جونشی)، جێگری بەڕێوەبەری پەیمانگای خۆراک و پاکوخاوێنیی خۆراک لە ئەکادیمیای چینی بۆ پزیشکیی خۆپارێزی. دواتر (ڕیچارد پیتۆ) لە زانکۆی ئۆکسفۆرد — کە تا ساڵی ٢٠١٢ پرۆفیسۆری ئاماری پزیشکی و پەتاناسی بووە — و (لی جونیائۆ) لە پەیمانگای شێرپەنجەی چین پەیوەندییان پێوە کردن. <ref name="history">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://nutritionstudies.org/the-china-study/|سەردێڕ=The China Study - T. Colin Campbell Center for Nutrition Studies |ڕێکەوتی سەردان=٢١ی ئابی ٢٠٢٠|وێبگە=T. Colin Campbell Center for Nutrition Studies}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://nutritionstudies.org/the-china-study/ "A history of the China Study"]. ''T. Colin Campbell Center for Nutrition Studies''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">21 August</span> 2020</span>.</cite></ref> <ref name="study">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Junshi|یەکەم=Chen|ناونیشان=http://www.ctsu.ox.ac.uk/~china/monograph/|سەردێڕ=Geographic study of mortality, biochemistry, diet and lifestyle in rural China|دوایین٢=Boqi|یەکەم٢=Liu|دوایین٣=Wenharn|یەکەم٣=Pan|دوایین٤=Campbell|یەکەم٤=Colin|دوایین٥=Peto|یەکەم٥=Richard|ڕێکەوت=٢٠٠٦|بڵاوکەرەوە=Oxford University|ڕێکەوتی سەردان=٢١ی ئابی ٢٠٢٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20120306122055/http://www.ctsu.ox.ac.uk/~china/monograph/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٦ی ئازاری ٢٠١٢}}</ref> <ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ |دوایین=Campbell |یەکەم=T. Colin |دوایین٢=Junshi |یەکەم٢=Chen |دوایین٣=Brun |یەکەم٣=Thierry |دوایین٤=Parpia |یەکەم٤=Banoo |دوایین٥=Yinsheng |یەکەم٥=Qu |دوایین٦=Chumming |یەکەم٦=Chen |دوایین٧=Geissler |یەکەم٧=Catherine |ڕێکەوت=ئایاری ١٩٩٢|سەردێڕ=China: From diseases of poverty to diseases of affluence. policy implications of the epidemiological transition |journal=Ecology of Food and Nutrition |بەرگ=٢٧|issue=2 |پەڕەکان=١٣٣–١٤٤|bibcode=1992EcoFN..27..133C |doi=10.1080/03670244.1992.9991235}}</ref> <ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|دوایین١=Segelken|یەکەم١=Roger|سەردێڕ=Asians' switch to Western diet might bring Western-type diseases, new China-Taiwan study suggests|ناونیشان=https://news.cornell.edu/stories/2001/06/china-study-ii-western-diet-might-bring-western-disease|ڕێکەوتی سەردان=٢١ی ئابی ٢٠٢٠|ئیش=Cornell Chronicle|ڕێکەوت=٢٥ی حوزەیرانی ٢٠٠١|زمان=en}}</ref> == توێژینەوەکان == لە ساڵی ١٩٨٣دا، بە شێوەیەکی هەڕەمەکی دوو گوند لە هەریەک لە ٦٥ ناوچە لادێییەکەی چین هەڵبژێردران، و لە هەر گوندێکیشدا ٥٠ خێزان بە هەڕەمەکی هەڵبژێردران کە کۆی گشتی دەکردە ٦,٥٠٠ کەس. خووە خۆراکییەکانی یەک ئەندامی پێگەیشتووی هەر خێزانێک پشکنینی بۆ کرا — کە نیوەیان نێر و نیوەیان مێ بوون — و ئەنجامەکان بەراورد کران بە ڕێژەکانی مردن لەو ناوچانەدا کە بەهۆی نزیکەی ٤٨ جۆری شێرپەنجە و نەخۆشییەکانی ترەوە لە نێوان ساڵانی ١٩٧٣-١٩٧٥ ڕوویاندابوو. <ref name="study">{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Junshi|یەکەم=Chen|ناونیشان=http://www.ctsu.ox.ac.uk/~china/monograph/|سەردێڕ=Geographic study of mortality, biochemistry, diet and lifestyle in rural China|دوایین٢=Boqi|یەکەم٢=Liu|دوایین٣=Wenharn|یەکەم٣=Pan|دوایین٤=Campbell|یەکەم٤=Colin|دوایین٥=Peto|یەکەم٥=Richard|ڕێکەوت=٢٠٠٦|بڵاوکەرەوە=Oxford University|ڕێکەوتی سەردان=٢١ی ئابی ٢٠٢٠|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20120306122055/http://www.ctsu.ox.ac.uk/~china/monograph/|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٦ی ئازاری ٢٠١٢}}<cite class="citation book cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFJunshiBoqiWenharnCampbell2006">Junshi, Chen; Boqi, Liu; Wenharn, Pan; Campbell, Colin; Peto, Richard (2006). [https://web.archive.org/web/20120306122055/http://www.ctsu.ox.ac.uk/~china/monograph/ ''Geographic study of mortality, biochemistry, diet and lifestyle in rural China'']. Oxford University. Archived from [http://www.ctsu.ox.ac.uk/~china/monograph/ the original] on 6 March 2012<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">21 August</span> 2020</span>.</cite></ref> <ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|سەردێڕ=Diet, lifestyle, and mortality in China: a study of the characteristics of 65 Chinese counties|بڵاوکەرەوە=Oxford University Press|ساڵ=١٩٩٠|ژپنک=٩٧٨-٠-١٩-٢٦١٨٤٣-٦|editor-last=Junshi|editor-first=Chen|editor-last2=Campbell|editor-first2=T. Colin|editor-last3=Junyao|editor-first3=Li|editor-last4=Peto|editor-first4=R.}}</ref> دوو توێژینەوە گەورە سەرەتاییەکە لەلایەن (تی. کۆڵین کامپبێڵ)ەوە سەرپەرشتی دەکران، کە پرۆفیسۆری زیندەکیمیای خۆراکی بوو لە زانکۆی کۆرنێل، و دواتر پوختەی ئەنجامەکانی لە پەڕتووکەکەیدا بە ناوی توێژینەوەی چین (The China Study - ٢٠٠٥) خستەڕوو. توێژەرە سەرەکییەکانی تر بریتی بوون لە (چێن جونشی)، جێگری بەڕێوەبەری پەیمانگای خۆراک و پاکوخاوێنیی خۆراک لە ئەکادیمیای چینی بۆ پزیشکیی خۆپارێزی لە پەکین، (ڕیچارد پیتۆ) لە زانکۆی ئۆکسفۆرد، و (لی جونیائۆ) لە پەیمانگای شێرپەنجەی چین. <ref name="history">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://nutritionstudies.org/the-china-study/|سەردێڕ=The China Study - T. Colin Campbell Center for Nutrition Studies |ڕێکەوتی سەردان=٢١ی ئابی ٢٠٢٠|وێبگە=T. Colin Campbell Center for Nutrition Studies}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://nutritionstudies.org/the-china-study/ "A history of the China Study"]. ''T. Colin Campbell Center for Nutrition Studies''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">21 August</span> 2020</span>.</cite></ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{refbegin}} *{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین١=Byers |یەکەم١=Tim |ڕێکەوت=١٥ی ئایاری ١٩٩٢|سەردێڕ=Book Reviews: Diet, lifestyle, and mortality in China: a study of the characteristics of 65 Chinese counties |journal=American Journal of Epidemiology |بەرگ=١٣٥|issue=10 |پەڕەکان=١١٨٠–١١٨١|doi=10.1093/oxfordjournals.aje.a116219}} *{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ|دوایین١=Wang |یەکەم١=Yiqun |دوایین٢=Crawford |یەکەم٢=Michael A. |دوایین٣=Chen |یەکەم٣=Junshi |دوایین٤=Li |یەکەم٤=Junyao |دوایین٥=Ghebremeskel |یەکەم٥=Kebreab |دوایین٦=Campbell |یەکەم٦=T.Colin |دوایین٧=Fan |یەکەم٧=Wenxun |دوایین٨=Parker |یەکەم٨=Robert |دوایین٩=Leyton |یەکەم٩=Julius |ساڵ=٢٠٠٣|سەردێڕ=Fish consumption, blood docosahexaenoic acid and chronic diseases in Chinese rural populations |journal=Comparative Biochemistry and Physiology A |بەرگ=١٣٦|issue=1 |پەڕەکان=١٢٧–٤٠|doi=10.1016/S1095-6433(03)00016-3 |pmid=١٤٥٢٧٦٣٥}} {{refend}} {{تووڵی دەروازە|چین|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|پزیشکی|کتێب|خۆراک}} {{کتێب-کۆلکە}} {{پزیشکی-کۆلکە}} {{خۆراک-کۆلکە}} [[پۆل:کاریگەرییە تەندروستییەکانی خۆراک و خۆراکناسی]] [[پۆل:خۆراک]] bwvvo9v98l37l0g1lzycv1qquvsny3t 0 298068 1688605 1602776 2026-10-17T07:36:26Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کۆمپیوتەر-کۆلکە) 1688605 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تەممووزی ٢٠٢٦}} {{داتابۆکس}} '''پۆستسکریپت''' ('''پی ئێس''') زمانێکی وەسفکردنی پەڕە و زمانێکی بەرنامەسازیی خاوەن جۆربەندیی داینامیکی و لەسەر بنەمای ستاکە. ئەم زمانە زیاتر لە بواری بڵاوکردنەوەی ئەلیکترۆنی و بڵاوکردنەوەی سەر مێزدا بەکاردەھێنرێت، بەڵام وەک زمانێکی بەرنامەسازیی تیۆرینگ-تەواو (Turing-complete)، دەکرێت بۆ چەندین مەبەستی تریش بەکاربێت. پۆستسکریپت لە کۆمپانیای ئادۆبی سیستمز لەلایەن جۆن وارنۆک، چارڵز گێشکی، دۆگ برۆتس، ئێد تافت و بیڵ پاکستنەوە لە نێوان ساڵانی ١٩٨٢ بۆ ١٩٨٤ دروست کرا. نوێترین وەشانی، کە پۆستسکریپت ٣ بوو، لە ساڵی ١٩٩٧دا بڵاوکرایەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١١ی تەممووزی ٢٠٢٦}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|PostScript}} {{تووڵی دەروازە|کۆمپیوتەر|زانستی کۆمپیوتەر}} {{کۆمپیوتەر-کۆلکە}} [[پۆل:پەیوەندیبەستنی تەکنیکی]] 9d0m5khsgg458puopuqq5wgntgfgvry 0 298071 1688418 1613728 2026-10-16T22:36:29Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کۆمپیوتەر-کۆلکە، ئەڵمانیا-کۆلکە) 1688418 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تەممووزی ٢٠٢٦}} {{داتابۆکس}} '''پلانکالکول''' [[زمانی بەرنامەسازی|زمانێکی بەرنامەسازییە]] کە بۆ مەبەستی ئەندازیاری لەلایەن [[کۆنڕاد زووزە]] لە نێوان ساڵانی ١٩٤٢ بۆ ١٩٤٥ دیزاین کراوە. ئەمە یەکەم زمانی بەرنامەسازیی ئاستبەرز بوو کە بۆ کۆمپیوتەر دیزاین بکرێت. زووزە ھەرگیز پلانکالکولی لەسەر ھیچ کام لە ئامێرەکانی زنجیرەی زێتی خۆی جێبەجێ نەکرد.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=http://cl-informatik.uibk.ac.at/teaching/ss15/bob/slides/BB.pdf|سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو|ڕێکەوتی سەردان=١١ی تەممووزی ٢٠٢٦|ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٢ی نیسانی ٢٠٢٤|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240422084342/http://cl-informatik.uibk.ac.at/teaching/ss15/bob/slides/BB.pdf|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> وشەی ''Kalkül'' (لە لاتینیی ''calculus''ەوە ھاتووە) زاراوەیەکی [[زمانی ئەڵمانی|ئەڵمانییە]] بۆ سیستمێکی فەرمی — وەک لە ''Hilbert-Kalkül''، کە ناوی سەرەتایی سیستمی لێدەرکردنی شێوازی ھیلبەرتە — کەواتە ''Plankalkül'' ئاماژەیە بۆ سیستمێکی فەرمی بۆ پلانداڕشتن.<ref name="Zenil_2012">{{بیرخستنەوەی کتێب|سەردێڕ=A Computable Universe: Understanding and Exploring Nature As Computation - with a Foreword by Sir [[Roger Penrose]]|ڕێکەوت=٢٠١٢|بڵاوکەرەوە=[[World Scientific Publishing Company]]|editor-last=Zenil|editor-first=Héctor|editor-link=:d:Q63660773|شوێنی بڵاوکردنەوە=Singapore|پەڕە=٧٩١}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Plankalkül}} {{تووڵی دەروازە|ئەڵمانیا|جاڤا|زانستی کۆمپیوتەر}} {{کۆمپیوتەر-کۆلکە}} {{ئەڵمانیا-کۆلکە}} [[پۆل:داھێنانە ئاڵمانییەکان]] [[پۆل:ئەو پەڕانەی وەرگێڕانی بەسەردانەچووەوەیان ھەیە]] 5oklh1rqkgy9ilsj25mg8k9fjhzoaoh 0 298125 1688586 1604823 2026-10-17T07:33:16Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە) 1688586 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تەممووزی ٢٠٢٦}} {{داتابۆکس}} [[پەڕگە:Commune_of_Port-au-Prince,_Haiti.jpg|وێنۆک|شاری پۆرت ئۆ پرینس وەک لەلایەن [[ناسا]]وە بینراوە]] '''پۆرت ئۆ پرینس''' [[پایتەخت]] و قەرەباڵغترین شاری [[ھایتی]]یە. ژمارەی دانیشتووانی شارەکە لە ساڵی ٢٠٢٢دا بە ١٬٢٠٠٬٠٠٠ کەس خەمڵێندراوە، لەکاتێکدا ژمارەی دانیشتووانی ناوچەی مێترۆپۆلیتانەکەی بە ٢٬٦١٨٬٨٩٤ کەس خەمڵێندراوە. ناوچەی مێترۆپۆلیتان لەلایەن ئای ئێچ ئێس ئایەوە پێناسە کراوە کە شارەوانییەکانی پۆرت ئۆ پرینس، دێلماس، سیتی سۆلێی، تابار، کارفۆر و پێتیۆن ڤیل دەگرێتەوە. شاری پۆرت ئۆ پرینس دەکەوێتە سەر کەنداوی گۆناڤ: ئەو کەنداوەی شارەکەی لەسەر ھەڵکەوتووە وەک بەندەرێکی سروشتی کار دەکات، و لە سەردەمی شارستانییەتەکانی تاینۆوە چالاکییە ئابوورییەکانی تێدا بەردەوام بووە. بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٧٤٩دا لەژێر دەسەڵاتی کۆڵۆنیالیستی فەڕەنسیدا وەک شار ناسێندرا. نەخشەی شارەکە ھاوشێوەی شانۆیەکی ڕۆمانییە؛ ناوچە بازرگانییەکان لە نزیک ئاوەکەن، لەکاتێکدا گەڕەکە نیشتەجێبوونەکان لەسەر گردەکانی سەرەوە ھەڵکەوتوون. دیاریکردنی ژمارەی دانیشتووانی بەھۆی گەشەکردنی خێرای گەڕەکە ھەژارنشینەکان لەسەر گردەکانی سەرووی شارەکە کارێکی قورسە؛ بەڵام بەپێی خەمڵاندنە نوێیەکان، ژمارەی دانیشتووانی ناوچەی مێترۆپۆلیتانەکەی نزیکەی ٣٫٧ ملیۆن کەسە، کە نزیکەی سێیەکی کۆی گشتیی دانیشتووانی وڵاتەکە پێکدەھێنێت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://www.urbanres.net/docs/ToR-cityWidePlanning-Haiti_final.pdf|سەردێڕ=urbanres.net |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20170401063101/http://www.urbanres.net/docs/ToR-cityWidePlanning-Haiti_final.pdf |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١ی نیسانی ٢٠١٧|ڕێکەوتی سەردان=١ی کانوونی دووەمی ٢٠١٤}}</ref> شارەکە لە ساڵی ٢٠١٠دا زیانێکی گەورەی بەرکەوت بەھۆی [[بوومەلەرزەی ٢٠١٠ی ھایتی|بوومەلەرزەیەکی بەھێز]]ەوە، کە تێیدا ژمارەیەکی زۆر لە باڵەخانەکان زیانیان بەرکەوت یان بە تەواوی تێکچوون. حکوومەتی ھایتی ژمارەی گیانلەدەستدانەکانی بە ٢٣٠٬٠٠٠ کەس خەمڵاند. لە ساڵی ٢٠٢٠ەوە، پۆرت ئۆ پرینس بەھۆی توندوتیژیی بەربڵاوی گرووپە چەکدارەکانەوە پەککەوتووە؛ ڕفاندن، [[کۆمەڵکوژی]]، و دەستدرێژیی سێکسی لەلایەن گرووپە چەکدارەکانەوە ڕووداوی باون، کە زۆرجار بە ھاوکاریی ئەفسەرانی پۆلیس و سیاسییەکان ئەنجام دەدرێن. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Port-au-Prince}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} [[پۆل:پایتەختەکانی ئەمریکای باکوور]] [[پۆل:CS1 French-language sources (fr)]] [[پۆل:ئەو پۆتانانەی لەسەر ویکیدراوە ھەن]] [[پۆل:وتارەکان بە دەقی زمانی فەڕەنسی]] [[پۆل:Pages using multiple image with auto scaled images]] [[پۆل:وتارەکان بە وەسف]] [[پۆل:ئەو پەڕانەی وەرگێڕانی بەسەردانەچووەوەیان ھەیە]] g7g6ntqvjotacvf9k5kvtnzja62h0zl 0 298170 1688215 1687883 2026-10-16T20:06:57Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگەکانی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} و {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688215 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تەممووزی ٢٠٢٦}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''سناپ!''' (پێشتر بیڵد یۆر ئۆن بلۆکس) زمانێکی بەرنامەسازیی گرافیکیی پەروەردەیی بێبەرامبەر و لەسەر بنەمای بلۆکە، ھەروەھا کۆمەڵگەیەکی ئۆنلاینە. سناپ ڕێگە بە خوێندکاران دەدات کە ئەنیمەیشنە کارلێکەرەکان، یارییەکان، چیرۆکەکان و زۆری تر بپشکنن، دروست بکەن و تێکەڵ بکەنەوە، لە ھەمان کاتدا دەربارەی بیرۆکە بیرکاریییەکان و ژمێرکارییەکان فێر ببن.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١١ی تەممووزی ٢٠٢٦}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Snap! (programming language)}} [[پۆل:ئەو پەڕانەی وەرگێڕانی بەسەردانەچووەوەیان ھەیە]] {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} 6snxm1xdd4dmzw5djp9ri4o9iwmu2cf 0 298212 1688591 1604595 2026-10-17T07:34:06Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە) 1688591 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس}} '''پۆرت ڤیلا''' [[پایتەخت]] و گەورەترین شاری [[ڤانواتوو]]یە. دەکەوێتە سەر دوورگەی ئێفاتی، لە پارێزگای شێفا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.britannica.com/place/Port-Vila|سەردێڕ=Port-Vila {{!}} Vanuatu, Map, & Population {{!}} Britannica}}</ref> بەپێی سەرژمێریی ساڵی ٢٠٢٠ی ڤانواتوو، ژمارەی دانیشتووانی ٤٩٬٠٣٤ کەس بووە. ئەمەش ١٦٫٣٪ی تێکڕای دانیشتووانی ڤانواتووی لە ساڵی ٢٠٢٠دا پێکدەھێنا.<ref name="VNSO2020-Tbl1">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.spc.int/digitallibrary/get/2dwwa |ڕێکەوتی سەردان=١٢ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٥|پەڕە=v (Table&nbsp;١: ٢٠٢٠ National population Census key indicators)}}</ref> پۆرت ڤیلا کە دەکەوێتە کەناری ڕۆژاوای دوورگەی ئێفاتی، ناوەندی ئابووری و بازرگانیی ڤانواتوویە. سەرۆکی شارەوانی جێنی ڕیجێنڤانووە لە پارتی خاک و دادپەروەری، کە یەکەم ژنە ئەم پۆستە بگرێتە دەست و لە ئابی ٢٠٢٤دا ھەڵبژێردرا. جێگرەکەی ماری لویس میڵن بوو لە کۆنفیدڕاڵیی سەوز، تا ئەو کاتەی لە کانوونی دووەمی ٢٠٢٥دا کورسییەکە چۆڵ کرا.<ref name="Roberts060824">{{بیرخستنەوەی وێب |دوایین=Roberts |یەکەم=Anita |ڕێکەوت=٦ی ئابی ٢٠٢٤|ناونیشان=https://www.dailypost.vu/news/first-female-mayor-urges-respect-for-pvcc/article_d200c211-9125-53ba-b375-7295a3dfe03f.html|سەردێڕ=First female Mayor urges respect for PVCC |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240809231840/https://www.dailypost.vu/news/first-female-mayor-urges-respect-for-pvcc/article_d200c211-9125-53ba-b375-7295a3dfe03f.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٩ی ئابی ٢٠٢٤|ڕێکەوتی سەردان=٩ی ئابی ٢٠٢٤|وێبگە=دەیلی پۆست}}</ref><ref name=":4">{{بیرخستنەوەی وێب |دوایین=Malapa |یەکەم=Terence |ڕێکەوت=٢٥ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٥|ناونیشان=https://www.dailypost.vu/news/port-vila-city-council-deputy-mayor-seat-vacant/article_08269896-85a1-5e16-8510-8d2a938ea05c.html|سەردێڕ=Port Vila City Council Deputy Mayor seat vacant |ڕێکەوتی سەردان=١٩ی ئازاری ٢٠٢٥|وێبگە=ڤانواتوو دەیلی پۆست |زمان=en}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Port Vila}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکان، دامەزرانی دەیەی ١٨٨٠]] [[پۆل:پایەتەختەکانی ئوقیانووسیا]] [[پۆل:CS1 German-language sources (de)]] [[پۆل:ئەو پۆتانانەی لەسەر ویکیدراوە ھەن]] [[پۆل:وتارەکان بە وەسف]] [[پۆل:ئەو پەڕانەی وەرگێڕانی بەسەردانەچووەوەیان ھەیە]] tnv7h6o6n4p05280argj2uq19yhzz2a 0 298241 1688587 1604583 2026-10-17T07:33:26Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (جوگرافیا-کۆلکە) 1688587 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس}} '''پۆرت ئۆف سپەین''' پایتەخت و بەندەری سەرەکیی [[ترینیداد و تۆباگۆ]]یە.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Winer|یەکەم=Lise|سەردێڕ=Dictionary of the English/Creole of Trinidad & Tobago: On Historical Principles|بڵاوکەرەوە=McGill-Queen’s University Press|ساڵ=٢٠٠٩|ژپنک=٩٧٨-٠-٧٧٣٥-٣٤٠٦-٣}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Mahabir|یەکەم=Kumar|سەردێڕ=Caribbean East Indians|بڵاوکەرەوە=Maha Publishing|ساڵ=٢٠٠٤}}</ref> بە ھەبوونی ژمارەی دانیشتووانی شارەوانیی ٤٩٬٨٦٧ کەس (٢٠١٧)، دانیشتووانی شارنشینی ٨١٬١٤٢ کەس و ژمارەی دانیشتووانی کاتیی ڕۆژانەی ٢٥٠٬٠٠٠ کەس، سێیەم گەورەترین شارەوانیی ترینیداد و تۆباگۆیە لە دوای شاگواناس و سان فێرناندۆ. پۆرت ئۆف سپەین لەسەر کەنداوی پاریا، لە کەناری باکووری ڕۆژاوای دوورگەی ترینیداد ھەڵکەوتووە و بەشێکە لە ناوچەیەکی شاریی یەکگرتووی گەورەتر کە لە چاگواراماس لە ڕۆژاواوە تا ئاریما لە ڕۆژھەڵات درێژ دەبێتەوە و ژمارەی دانیشتووانی بە نزیکەیی ٦٠٠٬٠٠٠ کەس دەخەمڵێندرێت.<ref name="nationsencyclopedia1">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://www.nationsencyclopedia.com/economies/Americas/Trinidad-and-Tobago.html|سەردێڕ=Trinidad and Tobago |ڕێکەوتی سەردان=٢٦ی حوزەیرانی ٢٠١٠}}</ref> شارەکە لە پلەی یەکەمدا وەک ناوەندێکی فرۆشتنی تاکەکەسی و کارگێڕی خزمەت دەکات و لە ساڵی ١٧٥٧ەوە پایتەختی دوورگەکەیە. ھەروەھا ناوەندێکی گرنگی خزمەتگوزارییە دارایییەکانە بۆ ناوچەی [[کاری بی]] و شوێنی دوو لە گەورەترین بانکەکانی ناوچەکەیە. فڕۆکەخانەی نێودەوڵەتیی پیارکۆ فڕۆکەخانەی سەرەکیی دوورگەکەیە، کە پایتەختەکە بە چەندین شوێنی سەرەکیی جیھانییەوە دەبەستێتەوە. پۆرت ئۆف سپەین پایتەختی دیفاکتۆ (کرداریی) فیدراسیۆنی کورتخایەنی ھیندۆستانی ڕۆژاوا (West Indies Federation) بوو، کە ناوچەی کاری بی یەکخستبوو. ھەروەھا ئەم شارە گەورەترین بەندەری کانتینەری تێدایە لە دوورگەکەدا و یەکێکە لە چەندین ناوەندی کەشتیوانیی ناوچەی کاری بی، کە بەرھەمە کشتوکاڵییەکان و کاڵا دروستکراوەکانی لێوە ھەناردە دەکرێت. بۆکسیت لە [[گویانا]]وە لە ڕێگەی دامەزراوەکانی چاگواراماسەوە، کە نزیکەی {{Convert|5|mi|km|0}} لە ڕۆژاوای شارەکەوە دوورە، دەگوازرێتەوە. کارنەڤاڵی پێش لێنت (Pre-Lenten Carnival) سەرەکیترین فێستیڤاڵی کولتووریی ساڵانە و سەرچاوەی ڕاکێشانی گەشتیارانە لە شارەکەدا. ئەمڕۆ پۆرت ئۆف سپەین شارێکی سەرەکییە لە ناوچەی کاریبیدا. [[ترینیداد و تۆباگۆ]] لە ساڵی ٢٠٠٩دا میوانداریی پێنجەمین کۆبوونەوەی لووتکەی ئەمریکاکانی کرد، کە میوانەکانی پێکھاتبوون لە سەرۆکی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا [[باراک ئۆباما]] و وەزیری دەرەوەی ئەمریکا [[ھیلاری کڵینتن]]. ھەروەھا پۆرت ئۆف سپەین گەورەترین بورسەی ناوچەی کاری بی تێدایە، کە بورسەی ترینیداد و تۆباگۆ (تی تی ئێس ئی)یە. تەلاری نیکۆلاس و ھەوربڕەکانی تریش لە سەرانسەری ناوچەکەدا ناسراون. ئەم باڵەخانانە دیمەنی ئاسمانیی شارەکە پێکدەھێنن. چەندین لە بەرزترین ھەوربڕەکانی ناوچەی کاری بی لە پۆرت ئۆف سپەیندا ھەڵکەوتوون. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Port of Spain}} {{تووڵی دەروازە|جوگرافیا}} {{جوگرافیا-کۆلکە}} [[پۆل:پایتەختەکانی ئەمریکای باکوور]] [[پۆل:وتارەکان بە بەستەرە دەرەکییە مردووە ھەمیشەیییەکان]] [[پۆل:ھەموو وتارەکان بە بەستەرە دەرەکییە مردووەکان]] [[پۆل:ئەو پۆتانانەی لەسەر ویکیدراوە ھەن]] [[پۆل:Pages using multiple image with auto scaled images]] [[پۆل:وتارەکان بە وەسف]] [[پۆل:ئەو پەڕانەی وەرگێڕانی بەسەردانەچووەوەیان ھەیە]] q3w7xm6fayy6ns7doo6thii5olmkrcs 0 298608 1688070 1606752 2026-10-16T16:33:17Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە) 1688070 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تەممووزی ٢٠٢٦}} {{Databox}} '''پردی ھامبەر''' [[پردی ھەڵواسراو|پردێکی ھەڵواسراوە]] {{Convert|2.22|km|yd+ft+mi}} لە نزیک [[کینگستۆن ئەپۆن ھال]] لە [[ئیست ڕایدینگ]] لە [[یۆرکشایر]] لە [[ئینگلتەرا]]. کاتێک لە ٢٤ی حوزەیرانی ١٩٨١ بەڕووی ھاتوچۆدا کرایەوە، درێژترین جۆری خۆی بوو لە جیھاندا؛ بەڵام پردی ئاکاشی کایکیۆ لە ساڵی ١٩٩٨دا تێیپەڕاند، و تا ساڵی ٢٠٢٥ بووە چواردەھەمین درێژترین پرد. پردەکە بەسەر [[ھامبەر]]دا (‏[[ڕێژگە|ڕێژگەیەک]] کە لەلایەن ڕووبارەکانی [[ڕووباری ترێنت|ترێنت]] و [[ڕووباری ئاوز، یۆرکشایر|ئاوز]] دروست بووە) دەکشێت، لە نێوان [[بارتۆن-ئەپۆن-ھامبەر]] لە کەناری باشوور و [[ھێسڵ]] لە کەناری باکوور، کە [[ئیست ڕایدینگ ئۆف یۆرکشایر]] بە [[نۆرس لینکۆنشر]] دەبەستێتەوە. ھەردوو لای پردەکە لە [[شارستانی نانێوێژەیی|شارستانیی نانێوێژەییی]] [[ھەمبەرساید]] بوون تا ھەڵوەشاندنەوەی لە ساڵی ١٩٩٦. پردەکە تا چەندین میل لە دەوروبەرییەوە دەبینرێت، لە شوێنە دوورەکانی وەک [[پاترینگتۆن]] لە ئیست ڕایدینگ ئۆف یۆرکشایر، و تا چەندین میل لەناو دەریاوە لە کەناراوەکە دوور بێت. ئەو [[بینای تۆمارکراو|بینایەکی تۆمارکراوی پلە یەکە]]. تا ساڵی ٢٠٠٦، پردەکە بە تێکڕای ١٢٠،٠٠٠ ئۆتۆمبێلی لە ھەفتەیەکدا پێدا تێپەڕ دەبوو.<ref name="traffic">{{بیرخستنەوەی وێب|سەردێڕ=Traffic statistics 1996–2006 |ناونیشان=http://www.humberbridge.co.uk/trafficstatistics.php |ڕەوشی ناونیشان=مردوو |بڵاوکەرەوە=The Humber Bridge Board |ڕێکەوتی سەردان=٢٦ی کانوونی یەکەمی ٢٠٠٧|ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20071224184219/http://www.humberbridge.co.uk/trafficstatistics.php |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٤ی کانوونی یەکەمی ٢٠٠٧}}</ref> باجی تێپەڕین ٣.٠٠ پاوەند بوو بۆ ھەر لایەک بۆ ئۆتۆمبێلەکان (بۆ ئۆتۆمبێلە بازرگانییەکان زیاتر بوو)، کە وای لێ کردبوو ببێتە گرانترین تێپەڕگەی باجدار لە شانشینی یەکگرتوو.<ref name=mostexpensive>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|سەردێڕ=Humber Bridge toll 'becomes UK's most expensive' |ناونیشان=https://www.bbc.co.uk/news/uk-england-humber-15128181 |وێبگە=[[BBC News]] |ڕێکەوت=١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١١|ڕێکەوتی سەردان=١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١١}}</ref> لە نیسانی ٢٠١٢، باجی تێپەڕین بۆ نیوە کەم کرایەوە بۆ ١.٥٠ پاوەند بۆ ھەر لایەک دوای ئەوەی حکوومەتی شانشینی یەکگرتوو ١٥٠ ملیۆن پاوەندی لە قەرزە کەڵەکەبووەکانی پردەکە دواخست.<ref name=tollreduction>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|سەردێڕ=Humber Bridge toll reduction will 'boost economy' |ناونیشان=https://www.bbc.co.uk/news/uk-england-humber-17553448 |وێبگە=BBC News |ڕێکەوت=٣٠ی ئازاری ٢٠١٢|ڕێکەوتی سەردان=٣٠ی ئازاری ٢٠١٢}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی ھەواڵ|سەردێڕ=Humber Bridge travellers see toll reduction |ناونیشان=https://www.bbc.co.uk/news/uk-england-humber-17577664 |وێبگە=BBC News |ڕێکەوت=١ی نیسانی ٢٠١٢|ڕێکەوتی سەردان=٢ی نیسانی ٢٠١٢}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Humber Bridge}} {{تووڵی دەروازە|شانشینی یەکگرتوو}} {{شانشینی یەکگرتوو-کۆلکە}} [[پۆل:ئەو پۆتانانەی لەسەر ویکیدراوە ھەن]] {{بێپۆل|ڕێکەوت=تەممووزی ٢٠٢٦}} nf16468x3v26dq8l2gf2zb4akmpeitj 0 298628 1688042 1608237 2026-10-16T13:38:37Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688042 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تەممووزی ٢٠٢٦}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تەممووزی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} '''پردی یادەوەریی فەرمانڕەوا ویلیام پرێستۆن لەینی جونیۆر''' (کە بە شێوەیەکی نافەرمی بە '''پردی کەنداوی چێساپیک''' و لەسەر ئاستی خۆجێیی بە '''پردی کەنداو''' ناودەبرێت) پردێکی دووسەکۆی گەورەیە لە ویلایەتی [[مێریلەند]]ی ئەمریکا. ئەم پردە بەسەر کەنداوی چێساپیکدا دەکێشرێت و ناوچەی لادێنشینی کەناراوەکانی ڕۆژھەڵاتی ویلایەتەکە بە کەناراوەکانی ڕۆژاوای شارنشین و دەوروبەری شارەکەی بەیەکەوە دەبەستێتەوە، کە لە نێوان ستیڤنزڤیل و پارکە دەوڵەتییەکەی ساندی پۆینت لە نزیک پایتەختی ویلایەتەکە، [[ئاناپۆڵیس]] درێژ دەبێتەوە. بەشە ڕەسەنەکەی پردەکە، کە لە ساڵی ١٩٥٢دا کرایەوە و درێژییەکەی {{Convert|4|mi|km}} بوو، درێژترین پێکھاتەی پۆڵایینی بەردەوامی سەر ئاو بوو لە جیھاندا. بەشە ھاوتەریبەکەی تری لە ساڵی ١٩٧٣دا بۆ زیادکرا. پردەکە بە ناوی ویلیام پرێستۆن لەینی جونیۆرەوە ناونراوە، کە وەک ٥٢یەمین فەرمانڕەوای مێریلەند، لە کۆتایییەکانی دەیەی ١٩٤٠دا دەستی بە کارەکانی دروستکردنی پردەکە کرد دوای چەندین دەیە لە دوودڵیی سیاسی و مشتومڕی گشتی.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٧ی تەممووزی ٢٠٢٦}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Chesapeake Bay Bridge}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:ئەو پۆتانانەی لەسەر ویکیدراوە ھەن]] [[پۆل:پردی پۆڵاین لە ئەمریکا]] p9ucfhxxn3xtdu1t22zdxjv3v140g70 0 298633 1688043 1607532 2026-10-16T13:38:47Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە) 1688043 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تەممووزی ٢٠٢٦}} {{داتابۆکس}} '''پردی کەوانەیی''' [[پرد|پردێکە]] کە کۆڵەکەی پاڵپشت لە ھەردوو کۆتایییەکەیدا بە شێوەی [[تاق|کەوانەیەکی]] چەماوەیە. پردە کەوانەیییەکان لە ڕێگەی گواستنەوەی کێشی پردەکە و بارەکانی سەری کار دەکەن؛ بەشێکی وەک پاڵنەری ئاسۆیی کە لەلایەن کۆڵەکەکانی پاڵپشتی ھەردوو کۆتایییەکەوە ڕادەگیرێت، و بەشەکەی تریشی وەک باری ستوونی لەسەر پاڵپشتەکانی کەوانەکە. ڤیادۆکت (پردی درێژ) لەوانەیە لە زنجیرەیەک کەوانە دروست بکرێت، ھەرچەندە لە ئێستادا پێکھاتەی تری گونجاوتر لە ڕووی ئابوورییەوە بە شێوەیەکی باو بەکاردەھێنرێن.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٧ی تەممووزی ٢٠٢٦}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Arch bridges}} {{تووڵی دەروازە|نژیاروانی|شەمەندەفەر|ئەندازیاری}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکان بەپێی جۆری پێکھاتەیی]] [[پۆل:پردە کەوانەیییەکان]] [[پۆل:Pages using multiple image with auto scaled images]] [[پۆل:ئەو پەڕانەی وەرگێڕانی بەسەردانەچووەوەیان ھەیە]] 17gzyc1lt5g207nnr2q0doi41fizxdo 0 298684 1688028 1608248 2026-10-16T13:36:17Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688028 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تەممووزی ٢٠٢٦}} {{داتابۆکس}} '''پردی کوینزبۆرۆ''' کە بە فەرمی بە '''پردی ئێد کۆخ کوینزبۆرۆ''' دەناسرێت، بەڵام بەپێی لایەنە جیاوازەکان لەلایەن دانیشتووانی خۆجێیییەوە بە یەکێک لە دوو ناوەکەی تری ناودەبرێت، پردێکی کانتیلێڤەرە لەسەر ڕووباری ئیست لە [[نیوویۆرک|شاری نیویۆرک]]. پردەکە کە لە ساڵی ١٩٠٩دا تەواو بوو، گەڕەکی لۆنگ ئایلەند سیتی لە ناوچەی کوینز بە گەڕەکەکانی [[میدتاون مانھاتن|میدتاونی ڕۆژھەڵات]] و ئاپەر ئێست ساید لە [[مانھاتن]] بەیەکەوە دەبەستێتەوە و بەسەر دوورگەی ڕۆزڤێڵتدا تێدەپەڕێت. لەبەر ئەوەی کۆتاییی ڕۆژاوای پردەکە بە شەقامی ٥٩یەم لە مانھاتنەوە دەبەسترێتەوە، لەلایەن دانیشتووانی مانھاتنەوە بە '''پردی شەقامی ٥٩یەم'''یش ناودەبرێت. پردەکە لە پێنج مەودای پۆڵایی پێکدێت کە درێژییەکەیان {{Cvt|3725|ft|m}}ە؛ بە ھەژمارکردنی ڕێگاکانی چوونە سەر پردەکە، کۆی درێژییەکەی دەکاتە {{Cvt|7449|ft|0}}.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٧ی تەممووزی ٢٠٢٦}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Queensboro Bridge}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:ئەو پۆتانانەی لەسەر ویکیدراوە ھەن]] [[پۆل:پردی پۆڵاین لە ئەمریکا]] to38fx2ebxstqhdvx48fpi5ttqt7bjw 0 298712 1688036 1607930 2026-10-16T13:37:37Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کەنەدا-کۆلکە) 1688036 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تەممووزی ٢٠٢٦}} {{داتابۆکس}} '''پردی کۆنفیدراسیۆن''' ({{Langx|fr|Pont de la Confédération}}) پردێکی تیرەک-سندووقییە کە بەسەر دەربەندی ئەبیگوێتی تەنگەی نۆرسەمبەرلانددا دەپەڕێتەوە و [[شاڕێگەی ترەنس-کەنەدا]]ی بەسەرەوەیە، و پارێزگای [[دوورگەی پرینس ئێدوارد]] بە پارێزگای سەرەکیی [[ھەرێمی نیو برانزویک|نیو برانزویکەوە]] دەبەستێتەوە. ئەم پردە لە ٣١ی ئایاری ١٩٩٧دا کراوەتەوە، کە درێژییەکەی دەگاتە {{Convert|12.9|km|ft mi}}، و درێژترین پردە لە کەنەدا<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |دوایین=<!--Government staff writer(s); no by-line. --> |ناونیشان=https://www.tpsgc-pwgsc.gc.ca/apropos-about/canada150/pont-bridge-eng.html|سەردێڕ=The Confederation Bridge: Celebrating 20 years of connecting Canadians - Celebrating Public Services and Procurement Canada’s history - Public Services and Procurement Canada at 150 – About PSPC – PSPC |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20191222093656/https://www.tpsgc-pwgsc.gc.ca/apropos-about/canada150/pont-bridge-eng.html |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٢ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٩|ڕێکەوتی سەردان=١٢ی تشرینی دووەمی ٢٠١٩|وێبگە=Public Services and Procurement Canada}}</ref> و درێژترین پردیشە لە جیھاندا کە بەسەر ئاوێکی بەستوودا (سەھۆڵبەندا) تێپەڕێت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |دوایین=Croken |یەکەم=Lowell |ڕێکەوت=١ی کانوونی یەکەمی ٢٠٠٩|ناونیشان=https://openparliament.ca/committees/house-affairs/40-2/29/lowell-croken-1/only/|سەردێڕ=Mr. Lowell Croken (Chief Electoral Officer and Chief of Protocol, Legislative Assembly, Elections P.E.I.) at the Procedure and House Affairs Committee {{!}} openparliament.ca |ڕێکەوتی سەردان=٢ی ئایاری ٢٠١٩|وێبگە=openparliament.ca}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Confederation Bridge}} {{تووڵی دەروازە|کەنەدا}} {{کەنەدا-کۆلکە}} [[پۆل:ئەو پۆتانانەی لەسەر ویکیدراوە ھەن]] {{بێپۆل|ڕێکەوت=تەممووزی ٢٠٢٦}} t1ron6uwdczz4z3i35qsjbuil66l42e 0 298713 1688032 1608246 2026-10-16T13:36:57Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە) 1688032 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تەممووزی ٢٠٢٦}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تەممووزی ٢٠٢٦}} }} {{داتابۆکس}} [[پەڕگە:Koscuiuszko_walkway_&_cables_jeh.jpg|وێنۆک|تەختی پردی ئێستا لە ئەیلوولی ٢٠١٩دا. ڕێگای پیادە و پاسکیل لە لای چەپەوە]] '''پردی کۆسچیوشکۆ''' کە لە سەرەتادا بە '''پردی شەقامی میکەر''' دەناسرا، پردێکی کێبڵدارە بەسەر ڕووباری نیوتاون کریک لە [[نیوویۆرک|شاری نیویۆرک]]، کە ناوچەی گرینپۆینت لە [[بڕۆکلین]] بە ماسپێت لە کوینز دەبەستێتەوە. پردەکە لە جووتێک مەودای پردی کێبڵدار پێکھاتووە: مەودای لای ڕۆژھەڵات لە نیسانی ٢٠١٧دا کرایەوە، لەکاتێکدا مەودای لای ڕۆژاوا لە ئابی ٢٠١٩دا کرایەوە. پردە کۆنەکە کە [[پردی پایەدار|پردێکی پایەدار]] بوو بە ھەمان ناو و لە شوێنی مەودای کێبڵداری لای ڕۆژاوادا ھەڵکەوتبوو، لە سەرەتادا لە ساڵی ١٩٣٩دا کرابووەوە و لە ساڵی ٢٠١٧دا داخرا و ڕووخێندرا. ئەم پەڕینەوەیە بەشێکە لە شاڕێگەی بڕۆکلین–کوینز (بی کیو ئەی)، کە شاڕێگەی نێوان ویلایەتەکانی ٢٧٨ی بەسەردا تێدەپەڕێت.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٨ی تەممووزی ٢٠٢٦}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Kosciuszko Bridge}} {{تووڵی دەروازە|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئەندازیاری}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:ئەو پۆتانانەی لەسەر ویکیدراوە ھەن]] [[پۆل:ئەو پەڕانەی وەرگێڕانی بەسەردانەچووەوەیان ھەیە]] [[پۆل:پردی پۆڵاین لە ئەمریکا]] 0mf38tx517zkqlr839cwc3o3cnw2dg7 0 298725 1688041 1607492 2026-10-16T13:38:27Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (نژیاروانی-کۆلکە) 1688041 wikitext text/x-wiki {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تەممووزی ٢٠٢٦}} {{داتابۆکس}} '''پردی کەنتیلیڤەر''' (کۆڵەکە ئازاد) [[پرد|پردێکە]] کە بە بەکارھێنانی پێکھاتەیەک دروست دەکرێت کە بە شێوەیەکی ئاسۆیی (ڕاکشاو) بۆ ناو بۆشایی درێژ دەبێتەوە و تەنیا لە یەک لایەوە پاڵپشتی لێ دەکرێت (کە پێیان دەوترێت کەنتیلیڤەر یان کۆڵەکە ئازادەکان). بۆ پردە بچووکەکانی پیادەڕۆ، کەنتیلیڤەرەکان ڕەنگە تەنیا تیرەکی سادە بن؛ بەڵام پردە کەنتیلیڤەرە گەورەکان کە بۆ ھەڵگرتنی ھاتوچۆی شەمەندەفەر و ئۆتۆمۆبیلەکان دروست دەکرێن، کەرەستەی وەک پایەی پۆڵایین یان تیرەکی سندووقیی دروستکراو لە کۆنکرێتی پێش-فشارخراو (کۆنکرێتی بەھێزکراو) بەکاردەھێنن. پردی کەنتیلیڤەری پۆڵایینی پایەدار، لە کاتی یەکەم بەکارھێنانیدا پێشکەوتنێکی گرنگی ئەندازیاری بوو، چونکە دەتوانێت بەسەر مەودای زیاتر لە {{Convert|1500|ft|m}}دا بپەڕێتەوە، و بەھۆی بەکارھێنانی کەمترین پاڵپشتی کاتیی (داربست) لە کاتی دروستکردنیدا، دەکرێت بە ئاسانی بەسەر شوێنە قورسەکاندا دروست بکرێت.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ١٨ی تەممووزی ٢٠٢٦}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Cantilever bridges}} {{تووڵی دەروازە|نژیاروانی}} {{نژیاروانی-کۆلکە}} [[پۆل:پردەکان بەپێی جۆری پێکھاتەیی]] [[پۆل:ئەو پەڕانەی وەرگێڕانی بەسەردانەچووەوەیان ھەیە]] frybts72veiiv9y6dv2le7yh0ofdtq0 0 298784 1688207 1687893 2026-10-16T20:05:37Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688207 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تەممووزی ٢٠٢٦}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} [[پەڕگە:Black Box 2020 film poster.png|وێنۆک|پۆستەری فیلم ]] '''''سندووقی ڕەش''''' فیلمێکی [[فیلمی ترسێنەر|ترسێنەری]] [[فیلمی خەیاڵی زانستی|خەیاڵی زانستیی]] ئەمریکیی ساڵی ٢٠٢٠ە کە لە دەرھێنانی ئیمانوێل ئۆسێی کوفووری جۆنیۆرە (وەک یەکەمین کاری دەرھێنانی) و لە نووسینی ئۆسێی کوفووری جۆنیۆر و ستیڤن ھێرمانە. [[مامودۆ ئاتی]]، فلیشیا ڕاشاد، دەماندا کریستین، تۆسین مۆڕۆھونفۆلا و شارمەین بینگوا ڕۆڵی سەرەکی لە فیلمەکەدا دەگێڕن. جەیسن بڵەم کاری بەرھەمھێنانی جێبەجێکاری بۆ کردووە لەژێر ناوی کۆمپانیای [[بلۆمھاوس پرۆدەکشنز|بلۆمھاوس تەلەڤیژن]]. ''سندووقی ڕەش'' لە ٦ی تشرینی یەکەمدا لەلایەن [[ئەمازۆن ستۆدیۆز]] لەسەر پلاتفۆرمی ئۆ تی تیی [[ئەمازۆن ڤیدیۆ|ئەمازۆن پرایم ڤیدیۆ]] وەک دووەم بەشی زنجیرە فیلمی مژارداری «بەخێربێن بۆ بلۆمھاوس» بڵاوکرایەوە.<ref name="Rubin">{{بیرخستنەوەی وێب |دوایین=Rubin |یەکەم=Rebecca |ڕێکەوت=١٣ی ئابی ٢٠٢٠|ناونیشان=https://variety.com/2020/film/news/blumhouse-movies-amazon-1234733954/|سەردێڕ=Eight New Blumhouse Horror Films Coming to Amazon |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20201109234822/https://variety.com/2020/film/news/blumhouse-movies-amazon-1234733954/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٩ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠|ڕێکەوتی سەردان=١٣ی ئابی ٢٠٢٠|وێبگە=[[Variety (magazine)|ڤارایەتی]]}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ھۆڵیوود|ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|فیلم}} {{فیلم-کۆلکە}} {{ویلایەتە یەکگرتووەکان-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمەکانی ئەمازۆن ئێم جی ئێم ستۆدیۆز]] [[پۆل:فیلمە یەکەم دەرھێنانییەکانی ٢٠٢٠]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٠]] [[پۆل:ئەو پەڕانەی وەرگێڕانی بەسەردانەچووەوەیان ھەیە]] t16fsc2gn6xdiw2oi6t5dxzt9tivpni 0 298900 1688664 1617084 2026-10-17T10:36:09Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە) 1688664 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تەممووزی ٢٠٢٦}} {{داتابۆکس}} {{Nihongo foot|'''''پۆکیمۆن—زۆرۆوارک: مامۆستای وەھمەکان'''''|劇場版ポケットモンスター ダイヤモンド＆パール 幻影の覇者 ゾロアーク|Gekijōban Poketto Monsutā Daiyamondo ando Pāru: Gen'ei no Hasha: Zoroāku|{{Literal translation}} "'''فیلمی جانوەرە گیرفانییەکان ئەڵماس و مرواری: فەرمانڕەوای تارمایی: زۆرۆوارک'''"}} فیلمێکی ئەنیمەیشنی [[فیلمی خەیاڵی|فانتازیا]] و [[فیلمی سەرکێشی|سەرکێشیی]] ژاپۆنیی ساڵی ٢٠١٠یە کە لەلایەن کونیھیکۆ یویاماوە دەرھێنراوە. ئەم فیلمە سێزدەیەمین فیلمی زنجیرە ئەنیمێی ''[[پۆکیمۆن (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|پۆکیمۆن]]''ە، ھەروەھا چوارەم و کۆتا فیلمی '''''پۆکیمۆن زنجیرەکە: ئەڵماس و مرواری'''''یە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٠ی تەممووزی ٢٠٢٦}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکان لەسەر بنەمای زنجیرە ئەنیمەیشنییەکان]] [[پۆل:ئەنیمێی ڤیز میدیا]] [[پۆل:فیلمەکانی یوونیڤەرساڵ پیکچەرز]] [[پۆل:فیلمی ئەنیمەیشنی یونێڤێرساڵ پیکچەرز]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی تۆھۆ]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٠]] [[پۆل:وتارەکان بە دەقی زمانی ژاپۆنی]] 4pflda6jpihurdapegu0vxiozfeptjj 0 298901 1688660 1617085 2026-10-17T10:35:29Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە) 1688660 wikitext text/x-wiki {{داتابۆکس}} {{Nihongo foot|'''''پۆکیمۆن: گیراتینا و جەنگاوەری ئاسمان'''''|劇場版ポケットモンスター ダイヤモンド&パール ギラティناと{{ruby|氷空|そら}}の花束 シェイミ|Gekijōban Poketto Monsutā Daiyamondo Pāru Giratina to Sora no Hanataba Sheimi|{{lit}} "فیلمی جانوەرە گیرفانییەکان ئەڵماس و مرواری: گیراتینا و چەپکەگوڵی ئاسمانی (بەستوو): شایمین"}} فیلمێکی سەرکێشیی [[ئەنیمێ]]ی ژاپۆنیی ساڵی ٢٠٠٨ە کە لەلایەن کۆمپانیای ئۆ ئێڵ ئێم بەرھەم ھێنراوە و لەلایەن [[تۆھۆ]]وە دابەش کراوە. فیلمەکە لەلایەن کونیھیکۆ یویاماوە دەرھێنراوە لەسەر بنەمای فیلمنامەیەکی ھیدێکی سۆنۆدا. ئەم فیلمە یانزدەیەمین فیلمە لە زنجیرە ئەنیمێی ''[[پۆکیمۆن (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|پۆکیمۆن]]'' و دووەم فیلمی '''''پۆکیمۆن زنجیرەکە: ئەڵماس و مرواری'''''یە، کە لەلایەن ساتۆشی تاجیری، جونیچی ماسودا و کێن سوگیمۆرییەوە دروست کراوە، و وەک بەردەوامییەکی ڕاستەوخۆ بۆ فیلمی ''پۆکیمۆن: سەرھەڵدانی دارکرای'' (٢٠٠٧) کار دەکات. لە فیلمەکەدا، توێژەرێک بە ناوی زیرۆ ھەوڵ دەدات لێھاتوویییە نێوان-ڕەھەندییەکانی پۆکیمۆنێک بە ناوی گیراتینا بکاتە قوربانی و بمژێت، کە بەھۆی ڕووداوەکانی فیلمی پێشووەوە لە جیھانی زیرۆدا دەرکەوتووە، بۆ ئەوەی زیرۆ بتوانێت ببێتە فەرمانڕەوای جیھانی گیراتینا. لە ھەمان کاتدا، ڕاھێنەرانی پۆکیمۆن ئاش کێتچم، دۆن، و برۆک ھاوڕێیەتیی پۆکیمۆنێکی گوڵبەدەست بە ناوی شایمین دەکەن، کە گیراتینا بەدوایەوەیەتی، بۆ ئەوەی دووبارە لەگەڵ شایمینەکانی تر لە باخچەیەکی گوڵدا یەکیان بگرنەوە. فیلمەکە لە ١٩ی تەممووزی ٢٠٠٨ لە ژاپۆن بڵاوکرایەوە، و بە گشتی پێداچوونەوەی ئەرێنیی لەلایەن ڕەخنەگرانەوە بەدەستھێنا. بەشی دووەمی فیلمەکە بە ناوی ''پۆکیمۆن: ئارسێوس و گەوھەری ژیان'' لە ساڵی ٢٠٠٩دا بڵاوکرایەوە. گۆرانیی سەرەکیی فیلمەکە گۆرانیی «وەن» (One)ە لە گوتنی کریستاڵ کەی.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٠ی تەممووزی ٢٠٢٦}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} [[پۆل:ئەنیمێی ڤیز میدیا]] [[پۆل:فیلمەکانی یوونیڤەرساڵ پیکچەرز]] [[پۆل:فیلمی ئەنیمەیشنی یونێڤێرساڵ پیکچەرز]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی تۆھۆ]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکان لەسەر بنەمای زنجیرە ئەنیمەیشنییەکان]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمێیەکانی ٢٠٠٨]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٠٨]] [[پۆل:وتارەکان بە دەقی زمانی ژاپۆنی]] [[پۆل:ئەو پەڕانەی وەرگێڕانی بەسەردانەچووەوەیان ھەیە]] {{سەرچاوەکان}} triabamnrfekms2u4z0xponlq24vu3n 0 298902 1688657 1617086 2026-10-17T10:34:59Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە) 1688657 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تەممووزی ٢٠٢٦}} {{داتابۆکس}} {{Nihongo foot|'''''پۆکیمۆن: ئارسێوس و گەوھەری ژیان'''''|劇場版ポケットモンスター ダイヤモンド&パール アルセウス 超克の時空へ|Gekijōban Poketto Monsutā Daiyamondo ando Pāru: Aruseusu Chōkoku no Jikū e|{{literal translation}} "فیلمی جانوەرە گیرفانییەکان ئەڵماس و مرواری: ئارسێوس: بەرەو سەرکەوتن بەسەر کات-بۆشاییدا"}} فیلمێکی سەرکێشیی [[ئەنیمێ]]ی ژاپۆنیی ساڵی ٢٠٠٩یە کە لەلایەن کۆمپانیای ئۆ ئێڵ ئێم بەرھەم ھێنراوە و لەلایەن [[تۆھۆ]]وە دابەش کراوە. فیلمەکە لەلایەن کونیھیکۆ یویاماوە دەرھێنراوە لەسەر بنەمای فیلمنامەیەکی ھیدێکی سۆنۆدا. ئەم فیلمە دوازدەیەمین فیلمە لە زنجیرە ئەنیمێی ''[[پۆکیمۆن (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|پۆکیمۆن]]'' و سێیەم فیلمی '''''پۆکیمۆن زنجیرەکە: ئەڵماس و مرواری'''''یە، کە لەلایەن ساتۆشی تاجیری، جونیچی ماسودا و کێن سوگیمۆرییەوە دروست کراوە، و وەک بەردەوامییەکی ڕاستەوخۆ بۆ فیلمی ''[[پۆکیمۆن: گیراتینا و جەنگاوەری ئاسمان]]'' (٢٠٠٨) کار دەکات. فیلمەکە لە ١٨ی تەممووزی ٢٠٠٩ لە ژاپۆن بڵاوکرایەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ویکیی ئینگلیزی | سەردان = ٢٠ی تەممووزی ٢٠٢٦}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{کایەی ڤیدیۆیی-کۆلکە}} [[پۆل:ئەنیمێی ڤیز میدیا]] [[پۆل:فیلمی ئەنیمەیشنی یونێڤێرساڵ پیکچەرز]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی تۆھۆ]] [[پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکان لەسەر بنەمای زنجیرە ئەنیمەیشنییەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٠٩]] [[پۆل:وتارەکان بە دەقی زمانی ژاپۆنی]] pqicvbw0yco2boem62ok3cdm46lgp9a 0 299298 1688466 1645020 2026-10-17T01:36:19Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کوردستان-کۆلکە) 1688466 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناو = پنگوستا | ناوی_فەرمی = '''{{lang-ar|بنکوستا}}<br>{{lang-en| Pngusta}}''' | ناوی_خۆماڵی = | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = '''[[گوند]]''' <!--- وێنەکان، ناسناو، دروشم ---> | وێنە = | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_ئاڵا = | قەبارەی_ئاڵا = 300px | وێنەی_مۆر = | قەبارەی_مۆر = | وێنەی_نیشان = | قەبارەی_نیشان = | ناسناو = | دروشم = <!-- نەخشەکان و شوێنی جوگرافیایی ------> | وێنەی_نەخشە = {{Infobox mapframe | zoom=12 |coord={{Coord| 36.898602| 44.719704}}}} | قەبارەی_نەخشە =200px | شرۆڤەی_نەخشە = '''گوندی پنگوستا''' | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region#Iraq#Asia | ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = top | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[ھەرێمی کوردستان]]دا##جێگە لە [[عێراق]]دا##جێگە لە [[ئاسیا]]دا | بەرزونزمیی_دەرزیی_نەخشە = ١ | پۆتانەکان = {{coord| 36.898602| 44.719704|region:IQ|display=inline,title}} | دەرزیی_دیاریکردنی_پۆتانەکان = <!-- شوێن ------------------> | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[ھەرێمی فێدراڵ]] | ناوی_دابەشکراو١ = {{ئاڵا|ھەرێمی کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://gov.krd/information-and-services/press-material/|سەردێڕ= ئاڵای ھەرێمی کوردستان |بڵاوکەرەوە=[[حکوومەتی ھەرێمی کوردستان|KRG]] |زمان=[[زمانی کوردی|کوردی]]}}</ref>{{ھن}}([[باشووری کوردستان]])<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = ئەتنۆدیمۆگرافیای باشووری کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/docviewer.aspx?lng=1&book=2010122214410518828 | نووسەر = د.عەبدوڵا غەفور | زمان = کوردی }}{{بەستەری مردوو|url=https://www.kurdipedia.org/docviewer.aspx?lng=1&book=2010122214410518828 |date=ئابی ٢٠٢٦ }}</ref> | جۆری_دابەشکراو٢ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[پارێزگای ھەولێر]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[قەزای سیدەکان|سیدەکان]] | جۆری_دابەشکراو٤ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٤ = [[ناحیەی ناوەندی قەزای سیدەکان|ناحیەی ناوەند]] <!-- دامەزران ---------------> | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | سەردێڕی_دامەزران١ = | ڕێکەوتی_دامەزران١ = | سەردێڕی_لەناوچوون = | ڕێکەوتی_لەناوچوون = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = <!-- ڕێبەرەکان، شێوازی دەسەڵات ---> | پەراوێزەکانی_دەسەڵات = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک١ = | ناوی_سەرۆک١ = | سەرناوی_سەرۆک٢ = | ناوی_سەرۆک٢ = <!-- ڕووبەر ----------------------> | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | ڕووبەری_وشکایی_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_لەسەددا = | ڕووبەری_شاری_بە_کم٢ = | ڕووبەری_لادێیی_بە_کم٢ = <!-- بەرزایی ---------------------> | بەرزایی_بە_م = ١٣٦٠ | بەرزترین_بەرزایی_بە_م = | نزمترین_بەرزایی_بە_م = <!-- ژمارەی_دانیشتووان ----------------> | ژمارەی_دانیشتووان = چۆڵ<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = سەرژمێریی دانیشتوانی عێراق لە ساڵی ٢٠٢٤دا|ناونیشان= https://www.cosit.gov.iq/ar/?option=com_content&view=article&layout=edit&id=1234 |ڕێکەوتی سەردان= ١ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢| نووسەر = وەزارەتی پلاندانانی عێراق |زمان = [[زمانی عەرەبی|عەرەبی]]}}</ref> | دانیشتووان_لە = [[٢٠٢٤]] | چڕیی_دانیشتووان_بە_کم٢ = | مەزندەی_دانیشتووان = | مەزندەی_دانیشتووان_لە = | دانیشتووانی_شاری = | چڕیی_دانیشتووانی_شاری_بە_کم٢ = | دانیشتووانی_لادێیی = | چڕیی_دانیشتووانی_لادێیی_بە_کم٢ = | سەرناوی_دانیشتووان = | ئاگاداریی_دانیشتووان = <!-- دانیشتوواناسی (بەشی ١) --------> | جۆری_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] و [[دین|ئایین]] | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمانی کوردی|کوردی]] ([[کوردیی ناوەندی|سۆرانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[دین|ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئیسلام]] ([[سوننە]]) | سەرناوی٣_دانیشتووانناسی١ = | زانیاریی٣_دانیشتووانناسی١ = <!-- کاتناوچە --------------> | کاتناوچە١ = [[ناوچەی کاتی]] | جیاوازی١_لە_utc = +٣:٠٠ | کاتناوچە١_DST = | جیاوازی١_لە_DST = <!-- کۆدی_پۆستە، کۆدی_ناوچە ---> | جۆری_کۆدی_پۆستە = | کۆدی_پۆستە = | جۆری_کۆدی_پۆستە٢ = | کۆدی_پۆستە٢ = | جۆری_کۆدی_ناوچە = [[تەلەفۆن]] | کۆدی_ناوچە = ٠٠٩٦٤ <!-- وێبگە، پەراوێزەکان --------> | وێبگە = | پەراوێزەکان = }} '''پنگوستا''' یەکێکە لە گوندەکانی [[ناحیەی ناوەندی قەزای سیدەکان]] لە [[قەزای سیدەکان]] لە [[پارێزگای ھەولێر]] لە [[ھەرێمی کوردستان]] لە [[عێراق]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = ئەتڵەسی کارگێڕی باشووری کوردستان(بەرگی دووەم، پارێزگای ھەولێر) | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/?q=20220828220324430930&lng=1 | نووسەر = شەھید مامۆستا سوھەیل خورشید عەزیز - شەماڵ | زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]] | ڕێکەوتی سەردان = ٢٦ی تەممووزی ٢٠٢٦ | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ٢٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٥ |ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20251024200508/https://www.kurdipedia.org/?lng=1&q=20220828220324430930 |ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> <ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = سنووری کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2014091223195377420&lng=1 | نووسەر = د.عبدوڵا غەفوور | زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]] }}{{بەستەری مردوو|url=https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2014091223195377420&lng=1 |date=ئابی ٢٠٢٦ }}</ref> == دانیشتوان == * دانیشتوانی ئەم گوندە بە پێی سەرژمێریی دانیشتووانی عێراق لە ساڵی (١٩٥٧)دا، (٣١)کەس بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = سەرژمێری گوندەکانی باشووری کوردستان لە ساڵی ١٩٥٧| ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/files/books/2021/394960.PDF?ver=132724670930000000| ڕێکەوتی سەردان = ١ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢| نووسەر = د.عبدوڵا غەفوور| زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]]| ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ٢٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢|ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20221127031704/https://www.kurdipedia.org/files/books/2021/394960.PDF?ver=132724670930000000|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> * دانیشتوانی ئەم گوندە بە پێی سەرژمێریی دانیشتووانی عێراق لە ساڵی (١٩٧٧)دا، (١٠)کەس بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = سەرژمێری گوندەکانی باشووری کوردستان لە ساڵی ١٩٧٧| ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/files/books/2011/62722.PDF?ver=129817313510000000/| ڕێکەوتی سەردان = ١ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢| نووسەر = د.عبدوڵا غەفوور| زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]]| ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ٦ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢|ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20221106061125/https://www.kurdipedia.org/files/books/2011/62722.PDF?ver=129817313510000000/|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> * دانیشتوانی ئەم گوندە بە پێی [[سەرژمێریی دانیشتووانی عێراق (٢٠٢٤)]]، پێکھاتووە لە (-) [[خێزان]] و (-) کەس، کە (-) [[نێر]] و (-) [[مێ]]یە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = سەرژمێریی دانیشتوانی عێراق لە ساڵی ٢٠٢٤دا|ناونیشان= https://www.cosit.gov.iq/ar/?option=com_content&view=article&layout=edit&id=1234 |ڕێکەوتی سەردان= ١ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢| نووسەر = وەزارەتی پلاندانانی عێراق |زمان = [[زمانی عەرەبی|عەرەبی]]}}</ref> ==سەرچاوەکان== {{سەرچاوەکان}} {{قەزای سیدەکان}} {{تووڵی دەروازە|کوردستان}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای ھەولێر]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] [[پۆل:نیشتەجێبوونی کوردەکان لە عێراق]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی باشووری کوردستان]] 0rbugl5bizvayiqr7q8jbo7pf6zlpdr 0 299641 1688094 1613839 2026-10-16T16:37:17Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (فەلسەفە-کۆلکە) 1688094 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:Quarto_Stato_(crop).jpg|وێنۆک| ''ئیستێت چوارەم'' (١٩٠١) لە نووسینی جوزێپی پێلیزا دا ڤۆڵپیدۆ]] '''پرۆلیتاریا''' (لاتینی: پرۆلیتاریۆس) لە فەلسەفەی سیاسیی مارکسیدا [[چینی کۆمەڵایەتی|چینە کۆمەڵایەتییەکەی]] مووچەخۆرانە. بە ئەو ئەندامانەی کۆمەڵگایەک دەوترێ کە [[بایەخ (ئابوورناسی)|بەھای ئابووریی]] بەرچاویان ھێزی کاری خۆیانە (توانای کارکردنیان).<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://www.thefreedictionary.com/proletariat|سەردێڕ=proletariat |ڕێکەوتی سەردان=٦ی حوزەیرانی ٢٠١٣|via=[[The Free Dictionary]]}}</ref> فەلسەفەی مارکسیستی پرۆلیتاریا لەژێر بارودۆخی [[سەرمایەداری|سەرمایەداریدا]] وەک چینێکی چەوساوە سەیر دەکات،<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|دوایین=Screpanti|یەکەم=Ernesto|ناونیشان=https://books.google.com/books?id=dDa1DwAAQBAJ|سەردێڕ=Labour and Value: Rethinking Marx's Theory of Exploitation|ڕێکەوت=٢٠١٩|بڵاوکەرەوە=Open Book Publishers|ژپنک=٩٧٨١٧٨٣٧٤٧٨٢٥|شوێنی بڵاوکردنەوە=Cambridge|پەڕە=٧٥|chapter=Measures of Exploitation|doi=10.11647/OBP.0182|وتەگێڕانەوە=Marx's value theory is a complex doctrine in which three different kinds of speculation coalesce: a philosophy aimed at proving that value is created by a labour substance; an explanation of the social relations of production in capitalism; and a method for measuring exploitation.|بەستەری نووسەر=Ernesto Screpanti|ڕێکەوتی سەردان=٢٤ی تەممووزی ٢٠٢٣|doi-access=free}}</ref> ⁠ بێبەش لە ئامرازەکانی بەرھەمھێنانی خۆیان و بەو ھۆیەوە ناچار دەکرێن ئامرازی بەرھەمھێنانی پیشەسازی کە وەک [[خاوەنداریی تایبەت|موڵکی تایبەت]] لەلایەن [[بۆرژوازی|بۆرژوازییەوە]] بەدەستەوەیە بەڕێوەببەن. پرۆلێتاریا وەک چینێک کرێ وەردەگرن کە لەو بەھایە کەمترە کە کارەکانیان بەرھەمی ھێناوە. ئەوەی دەمێنێتەوە لەلایەن بۆرژوازییەوە وەک قازانج ھەڵدەگیرێت. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} ** Hal Draper, ''Karl Marx's Theory of Revolution, Vol. 2; The Politics of Social Classes''. (New York: Monthly Review Press 1978). {{ویکیوتە}}{{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئابووری|مافەکانی مرۆڤ|فەلسەفە|کۆمەڵگا|سۆشیالیزم}} {{فەلسەفە-کۆلکە}} [[پۆل:تیۆریی مارکسیستی]] [[پۆل:مارکسیزم]] [[پۆل:سۆشیالیزم]] [[پۆل:کۆمۆنیزم]] 1pgclenqj9vteq5dld5kbgi6wi1ou7a 3 300330 1688625 1687944 2026-10-17T08:00:54Z SakuraBot 51806 Bot: open advanced-rights requests 1688625 wikitext text/x-wiki {{Center|''This page collects SakuraBot's notes about advanced-rights requests on Meta and Simple English Wikipedia, which used to be posted on [[لێدوانی بەکارھێنەر:Sakura emad|the talk page]]. New notes are added here automatically.''}} <!--- ئەرشیڤ بۆت ---> {{بەکارھێنەر:Dexbot/Archivebot |archive = لێدوانی بەکارھێنەر:Sakura emad/Meta/ئەرشیڤی %(counter)s |algo = old(20d) |counter = 1 |maxarchivesize = 150K |archiveheader = {{ئەرشیڤی وتووێژ}} |minthreadsleft = 0 |minthreadstoarchive = 2 }} {{ئەرشیڤەکان}} == Advanced-rights requests (21 September 2026) == The following requests are open and may be worth your comment: === [[:m:Steward requests/Permissions|Steward requests (local rights)]] === * [[:m:Steward requests/Permissions#Ballardmaize@bclWikiquote|Ballardmaize@bclWikiquote]] — <small>Administrator access · filed 2026-09-21</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Ballardmaize@tlWikiquote|Ballardmaize@tlWikiquote]] — <small>Administrator access · filed 2026-09-21</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Tmv@jawikivoyage|Tmv@jawikivoyage]] — <small>Administrator access · filed 2026-09-20</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Bijay Chaurasia@maiwikipedia|Bijay Chaurasia@maiwikipedia]] — <small>Administrator access · filed 2026-09-20</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Àncilu@itwiktionary|Àncilu@itwiktionary]] — <small>Administrator access · filed 2026-09-20</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Mamouri@fa.wiktionary|Mamouri@fa.wiktionary]] — <small>Interface administrator access · filed 2026-09-20</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Fanzhou1113@global|Fanzhou1113@global]] — <small>Removal of access · filed 2025-09-20</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#PabloStraub@global|PabloStraub@global]] — <small>Removal of access · filed 2025-09-20</small> === [[:m:Meta:Requests for adminship|Meta adminship]] === * [[:m:Meta:Requests for adminship/Neriah|Neriah]] — <small>Requests for regular adminship</small> : <small>3 other requests are also open in categories that are not voted on (renames, IP block exemptions and the like).</small> — [[User:Sakura emad|Sakura emad]] [[بەکارھێنەر:SakuraBot|SakuraBot]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:SakuraBot|لێدوان]]) ٠٨:٠٠، ٢١ی ئەیلوولی ٢٠٢٦ (UTC) == Advanced-rights requests (22 September 2026) == The following requests are open and may be worth your comment: === [[:m:Steward requests/Permissions|Steward requests (local rights)]] === * [[:m:Steward requests/Permissions#J. Patrick Fischer@tetwiki|J. Patrick Fischer@tetwiki]] — <small>Administrator access · filed 2026-09-21</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Mai Thanh Bang@vi.wikivoyage|Mai Thanh Bang@vi.wikivoyage]] — <small>Administrator access · filed 2026-09-22</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Lynumiss@ms.wiktionary|Lynumiss@ms.wiktionary]] — <small>Administrator access · filed 2026-09-22</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Kanjy@ja.wikibooks|Kanjy@ja.wikibooks]] — <small>Removal of access · filed 2026-09-22</small> : <small>3 other requests are also open in categories that are not voted on (renames, IP block exemptions and the like).</small> — [[User:Sakura emad|Sakura emad]] [[بەکارھێنەر:SakuraBot|SakuraBot]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:SakuraBot|لێدوان]]) ٠٨:٠٠، ٢٢ی ئەیلوولی ٢٠٢٦ (UTC) == Advanced-rights requests (23 September 2026) == The following requests are open and may be worth your comment: === [[:m:Steward requests/Permissions|Steward requests (local rights)]] === * [[:m:Steward requests/Permissions#knutux@ltWikisource|knutux@ltWikisource]] — <small>Administrator access · filed 2026-09-22</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Fwldom@fawikibooks|Fwldom@fawikibooks]] — <small>Administrator access</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Alhen@eswikibooks|Alhen@eswikibooks]] — <small>Removal of access · filed 2026-09-22</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Peter Horn@global|Peter Horn@global]] — <small>Removal of access · filed 2026-09-22</small> : <small>3 other requests are also open in categories that are not voted on (renames, IP block exemptions and the like).</small> — [[User:Sakura emad|Sakura emad]] [[بەکارھێنەر:SakuraBot|SakuraBot]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:SakuraBot|لێدوان]]) ٠٨:٠٠، ٢٣ی ئەیلوولی ٢٠٢٦ (UTC) == Advanced-rights requests (24 September 2026) == The following requests are open and may be worth your comment: === [[:m:Steward requests/Global permissions|Global permissions]] === * [[:m:Steward requests/Global permissions#Global sysop for Sakura emad|Global sysop for Sakura emad]] — <small>Requests for global sysop permissions · filed 2026-09-23</small> === [[:m:Steward requests/Permissions|Steward requests (local rights)]] === * [[:m:Steward requests/Permissions#AFlorence@fa.Wikivoyage|AFlorence@fa.Wikivoyage]] — <small>Administrator access · filed 2026-09-23</small> : <small>3 other requests are also open in categories that are not voted on (renames, IP block exemptions and the like).</small> — [[User:Sakura emad|Sakura emad]] [[بەکارھێنەر:SakuraBot|SakuraBot]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:SakuraBot|لێدوان]]) ٠٨:٠٠، ٢٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٦ (UTC) == Advanced-rights requests (25 September 2026) == The following requests are open and may be worth your comment: === [[:m:Steward requests/Global permissions|Global permissions]] === * [[:m:Steward requests/Global permissions#Global CAPTCHA exemptions for Làm Việc Thiện|Global CAPTCHA exemptions for Làm Việc Thiện]] — <small>Requests for other global permissions · filed 2026-09-25</small> === [[:m:Steward requests/Permissions|Steward requests (local rights)]] === * [[:m:Steward requests/Permissions#Bunnypranav@abstractwiki|Bunnypranav@abstractwiki]] — <small>Administrator access · filed 2026-09-25</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Hydrogina@global|Hydrogina@global]] — <small>Removal of access · filed 2026-09-24</small> : <small>3 other requests are also open in categories that are not voted on (renames, IP block exemptions and the like).</small> — [[User:Sakura emad|Sakura emad]] [[بەکارھێنەر:SakuraBot|SakuraBot]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:SakuraBot|لێدوان]]) ٠٨:٠١، ٢٥ی ئەیلوولی ٢٠٢٦ (UTC) == Advanced-rights requests (26 September 2026) == The following requests are open and may be worth your comment: === [[:m:Steward requests/Permissions|Steward requests (local rights)]] === * [[:m:Steward requests/Permissions#Castelobranco@eowiktionary|Castelobranco@eowiktionary]] — <small>Administrator access · filed 2026-09-25</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Salihu Aliyu@hawiki|Salihu Aliyu@hawiki]] — <small>Administrator access · filed 2026-09-25</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Spacebirdy@is.wiktionary|Spacebirdy@is.wiktionary]] — <small>Bureaucrat access · filed 2026-09-26</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#佛祖西来@global|佛祖西来@global]] — <small>Removal of access · filed 2025-09-25</small> : <small>6 other requests are also open in categories that are not voted on (renames, IP block exemptions and the like).</small> — [[User:Sakura emad|Sakura emad]] [[بەکارھێنەر:SakuraBot|SakuraBot]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:SakuraBot|لێدوان]]) ٠٨:٠١، ٢٦ی ئەیلوولی ٢٠٢٦ (UTC) == Advanced-rights requests (27 September 2026) == The following requests are open and may be worth your comment: === [[:m:Steward requests/Permissions|Steward requests (local rights)]] === * [[:m:Steward requests/Permissions#SafariScribe@Ig Wikipedia|SafariScribe@Ig Wikipedia]] — <small>Administrator access · filed 2026-09-26</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Къарачайлы@krcwiki|Къарачайлы@krcwiki]] — <small>Administrator access · filed 2026-09-26</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Godney@global|Godney@global]] — <small>Removal of access · filed 2026-09-26</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Citrat@global|Citrat@global]] — <small>Removal of access · filed 2026-09-26</small> : <small>4 other requests are also open in categories that are not voted on (renames, IP block exemptions and the like).</small> — [[User:Sakura emad|Sakura emad]] [[بەکارھێنەر:SakuraBot|SakuraBot]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:SakuraBot|لێدوان]]) ٠٨:٠٠، ٢٧ی ئەیلوولی ٢٠٢٦ (UTC) == Advanced-rights requests (28 September 2026) == The following requests are open and may be worth your comment: === [[:m:Steward requests/Permissions|Steward requests (local rights)]] === * [[:m:Steward requests/Permissions#Slaia@nia.wikipedia|Slaia@nia.wikipedia]] — <small>Administrator access · filed 2026-09-28</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Aoke1989@zhwiki|Aoke1989@zhwiki]] — <small>Removal of access · filed 2026-09-27</small> : <small>2 other requests are also open in categories that are not voted on (renames, IP block exemptions and the like).</small> — [[User:Sakura emad|Sakura emad]] [[بەکارھێنەر:SakuraBot|SakuraBot]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:SakuraBot|لێدوان]]) ٠٨:٠٠، ٢٨ی ئەیلوولی ٢٠٢٦ (UTC) == Advanced-rights requests (29 September 2026) == The following requests are open and may be worth your comment: === [[:m:Steward requests/Permissions|Steward requests (local rights)]] === * [[:m:Steward requests/Permissions#Castelobranco@eowikiquote|Castelobranco@eowikiquote]] — <small>Administrator access · filed 2026-09-28</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Castelobranco@eowikibooks|Castelobranco@eowikibooks]] — <small>Administrator access · filed 2026-09-28</small> : <small>2 other requests are also open in categories that are not voted on (renames, IP block exemptions and the like).</small> — [[User:Sakura emad|Sakura emad]] [[بەکارھێنەر:SakuraBot|SakuraBot]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:SakuraBot|لێدوان]]) ٠٨:٠٠، ٢٩ی ئەیلوولی ٢٠٢٦ (UTC) == Advanced-rights requests (30 September 2026) == The following request is open and may be worth your comment: === [[:m:Steward requests/Permissions|Steward requests (local rights)]] === * [[:m:Steward requests/Permissions#Saad Nuhu@hawikipedia|Saad Nuhu@hawikipedia]] — <small>Administrator access · filed 2026-09-29</small> : <small>4 other requests are also open in categories that are not voted on (renames, IP block exemptions and the like).</small> — [[User:Sakura emad|Sakura emad]] [[بەکارھێنەر:SakuraBot|SakuraBot]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:SakuraBot|لێدوان]]) ٠٨:٠٠، ٣٠ی ئەیلوولی ٢٠٢٦ (UTC) == Advanced-rights requests (1 October 2026) == The following requests are open and may be worth your comment: === [[:m:Steward requests/Permissions|Steward requests (local rights)]] === * [[:m:Steward requests/Permissions#-Haryad@ckbwiktionary|-Haryad@ckbwiktionary]] — <small>Administrator access</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Làm Việc Thiện@viwikiquote|Làm Việc Thiện@viwikiquote]] — <small>Administrator access · filed 2026-09-30</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Swazmo@eswikibooks|Swazmo@eswikibooks]] — <small>Removal of access · filed 2026-09-30</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Behzad39@global|Behzad39@global]] — <small>Removal of access · filed 2026-09-30</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#云在动@global|云在动@global]] — <small>Removal of access · filed 2026-09-30</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#アルトクール@ja.wikiversity|アルトクール@ja.wikiversity]] — <small>Removal of access · filed 2026-10-01</small> : <small>4 other requests are also open in categories that are not voted on (renames, IP block exemptions and the like).</small> — [[User:Sakura emad|Sakura emad]] [[بەکارھێنەر:SakuraBot|SakuraBot]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:SakuraBot|لێدوان]]) ٠٨:٠٠، ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) == Advanced-rights requests (2 October 2026) == The following requests are open and may be worth your comment: === [[:m:Steward requests/Permissions|Steward requests (local rights)]] === * [[:m:Steward requests/Permissions#-Haryad@ckbwiktionary|-Haryad@ckbwiktionary]] — <small>Administrator access · filed 2026-10-01</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Gazartashlomo0907@bbcwikipedia|Gazartashlomo0907@bbcwikipedia]] — <small>Administrator access</small> : <small>3 other requests are also open in categories that are not voted on (renames, IP block exemptions and the like).</small> — [[User:Sakura emad|Sakura emad]] [[بەکارھێنەر:SakuraBot|SakuraBot]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:SakuraBot|لێدوان]]) ٠٨:٠٠، ٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) == Advanced-rights requests (4 October 2026) == The following requests are open and may be worth your comment: === [[:m:Steward requests/Permissions|Steward requests (local rights)]] === * [[:m:Steward requests/Permissions#MOIBARDE@ffwikipedia|MOIBARDE@ffwikipedia]] — <small>Administrator access · filed 2026-10-03</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Ilya Discuss@ffwikipedia|Ilya Discuss@ffwikipedia]] — <small>Administrator access · filed 2026-10-03</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Alpham@Global|Alpham@Global]] — <small>Removal of access · filed 2026-10-03</small> : <small>3 other requests are also open in categories that are not voted on (renames, IP block exemptions and the like).</small> — [[User:Sakura emad|Sakura emad]] [[بەکارھێنەر:SakuraBot|SakuraBot]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:SakuraBot|لێدوان]]) ٠٨:٠٠، ٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) == Advanced-rights requests (5 October 2026) == The following requests are open and may be worth your comment: === [[:m:Steward requests/Permissions|Steward requests (local rights)]] === * [[:m:Steward requests/Permissions#Vivairan2@fa.wikibooks|Vivairan2@fa.wikibooks]] — <small>Administrator access · filed 2026-10-05</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Alphama@Global|Alphama@Global]] — <small>Removal of access · filed 2026-10-03</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Sam Paris@global|Sam Paris@global]] — <small>Removal of access · filed 2026-10-04</small> === [[:m:Meta:Requests for adminship|Meta adminship]] === * [[:m:Meta:Requests for bureaucratship/Barras 2|Barras 2]] — <small>Requests for bureaucratship</small> * [[:m:Meta:Requests for bureaucratship/EggRoll97|EggRoll97]] — <small>Requests for bureaucratship</small> : <small>5 other requests are also open in categories that are not voted on (renames, IP block exemptions and the like).</small> — [[User:Sakura emad|Sakura emad]] [[بەکارھێنەر:SakuraBot|SakuraBot]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:SakuraBot|لێدوان]]) ٠٨:٠٠، ٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) == Advanced-rights requests (6 October 2026) == The following requests are open and may be worth your comment: === [[:m:Steward requests/Global permissions|Global permissions]] === * [[:m:Steward requests/Global permissions#Global CAPTCHA exemptions for Kent Wang|Global CAPTCHA exemptions for Kent Wang]] — <small>Requests for other global permissions · filed 2026-10-04</small> === [[:m:Steward requests/Permissions|Steward requests (local rights)]] === * [[:m:Steward requests/Permissions#Yivan000@tlwiktionary|Yivan000@tlwiktionary]] — <small>Administrator access · filed 2026-10-05</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Làm Việc Thiện@viwikivoyage|Làm Việc Thiện@viwikivoyage]] — <small>Administrator access · filed 2026-10-06</small> : <small>4 other requests are also open in categories that are not voted on (renames, IP block exemptions and the like).</small> — [[User:Sakura emad|Sakura emad]] [[بەکارھێنەر:SakuraBot|SakuraBot]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:SakuraBot|لێدوان]]) ٠٨:٠٠، ٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) == Advanced-rights requests (7 October 2026) == The following request is open and may be worth your comment: === [[:m:Steward requests/Permissions|Steward requests (local rights)]] === * [[:m:Steward requests/Permissions#Sibiru45@bjnwiktionary|Sibiru45@bjnwiktionary]] — <small>Administrator access · filed 2026-10-07</small> : <small>3 other requests are also open in categories that are not voted on (renames, IP block exemptions and the like).</small> — [[User:Sakura emad|Sakura emad]] [[بەکارھێنەر:SakuraBot|SakuraBot]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:SakuraBot|لێدوان]]) ٠٨:٠٠، ٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) == Advanced-rights requests (10 October 2026) == The following requests are open and may be worth your comment: === [[:m:Steward requests/Permissions|Steward requests (local rights)]] === * [[:m:Steward requests/Permissions#咽頭べさ@piwikipedia|咽頭べさ@piwikipedia]] — <small>Administrator access · filed 2026-10-10</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Castelobranco@eowikibooks|Castelobranco@eowikibooks]] — <small>Interface administrator access · filed 2026-10-10</small> : <small>2 other requests are also open in categories that are not voted on (renames, IP block exemptions and the like).</small> — [[User:Sakura emad|Sakura emad]] [[بەکارھێنەر:SakuraBot|SakuraBot]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:SakuraBot|لێدوان]]) ٠٨:٠٠، ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) == Advanced-rights requests (11 October 2026) == The following requests are open and may be worth your comment: === [[:m:Steward requests/Permissions|Steward requests (local rights)]] === * [[:m:Steward requests/Permissions#Exec8@cebWikipedia|Exec8@cebWikipedia]] — <small>Administrator access · filed 2026-10-11</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#روتانا@arwikiquote|روتانا@arwikiquote]] — <small>Administrator access · filed 2026-10-10</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#BabulB@aswikisource|BabulB@aswikisource]] — <small>Administrator access · filed 2026-10-10</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Sakura emad@ckbwiktionary|Sakura emad@ckbwiktionary]] — <small>Interface administrator access · filed 2026-10-10</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Editor Master Plus@ptwiki|Editor Master Plus@ptwiki]] — <small>Oversight access · filed 2026-10-10</small> : <small>3 other requests are also open in categories that are not voted on (renames, IP block exemptions and the like).</small> — [[User:Sakura emad|Sakura emad]] [[بەکارھێنەر:SakuraBot|SakuraBot]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:SakuraBot|لێدوان]]) ٠٨:٠٠، ١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) == Advanced-rights requests (12 October 2026) == The following requests are open and may be worth your comment: === [[:m:Steward requests/Permissions|Steward requests (local rights)]] === * [[:m:Steward requests/Permissions#Robertsky@tetwiki|Robertsky@tetwiki]] — <small>Administrator access · filed 2026-10-11</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Filtre antiabus@multiple projects|Filtre antiabus@multiple projects]] — <small>Removal of access · filed 2026-10-11</small> === [[:m:Meta:Requests for adminship|Meta adminship]] === * [[:m:Meta:Requests for adminship/Sohom Datta|Sohom Datta]] — <small>Requests for regular adminship</small> * [[:m:Meta:Requests for translation adminship/Christopher Schwarzkopf (WMDE)|Christopher Schwarzkopf (WMDE)]] — <small>Requests for translation adminship</small> : <small>3 other requests are also open in categories that are not voted on (renames, IP block exemptions and the like).</small> — [[User:Sakura emad|Sakura emad]] [[بەکارھێنەر:SakuraBot|SakuraBot]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:SakuraBot|لێدوان]]) ٠٨:٠٠، ١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) == Advanced-rights requests (13 October 2026) == The following requests are open and may be worth your comment: === [[:m:Steward requests/Permissions|Steward requests (local rights)]] === * [[:m:Steward requests/Permissions#The Discoverer@gomwiki|The Discoverer@gomwiki]] — <small>Administrator access · filed 2026-10-12</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Xmwdcytbpbzcamw@global|Xmwdcytbpbzcamw@global]] — <small>Removal of access · filed 2025-10-12</small> === [[:m:Meta:Requests for adminship|Meta adminship]] === * [[:m:Meta:Requests for checkuser/SHB|SHB]] — <small>Requests for CheckUser access</small> : <small>3 other requests are also open in categories that are not voted on (renames, IP block exemptions and the like).</small> — [[User:Sakura emad|Sakura emad]] [[بەکارھێنەر:SakuraBot|SakuraBot]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:SakuraBot|لێدوان]]) ٠٨:٠٠، ١٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) == Advanced-rights requests (14 October 2026) == The following requests are open and may be worth your comment: === [[:m:Steward requests/Permissions|Steward requests (local rights)]] === * [[:m:Steward requests/Permissions#Gayobah13@ff.wikipedia|Gayobah13@ff.wikipedia]] — <small>Administrator access · filed 2026-10-13</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Flipdot@ruewiki|Flipdot@ruewiki]] — <small>Administrator access · filed 2026-10-13</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Aoke1989@zhwiki|Aoke1989@zhwiki]] — <small>Removal of access · filed 2026-10-14</small> : <small>1 other request is also open in categories that are not voted on (renames, IP block exemptions and the like).</small> — [[User:Sakura emad|Sakura emad]] [[بەکارھێنەر:SakuraBot|SakuraBot]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:SakuraBot|لێدوان]]) ٠٨:٠٠، ١٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) == Advanced-rights requests (15 October 2026) == The following requests are open and may be worth your comment: === [[:m:Steward requests/Permissions|Steward requests (local rights)]] === * [[:m:Steward requests/Permissions#Ar choler@brWiktionary|Ar choler@brWiktionary]] — <small>Administrator access · filed 2026-10-14</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Isma4l@sowikipedia|Isma4l@sowikipedia]] — <small>Administrator access · filed 2026-10-14</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Rzuwig@plwikivoyage|Rzuwig@plwikivoyage]] — <small>Interface administrator access · filed 2026-10-15</small> : <small>1 other request is also open in categories that are not voted on (renames, IP block exemptions and the like).</small> — [[User:Sakura emad|Sakura emad]] [[بەکارھێنەر:SakuraBot|SakuraBot]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:SakuraBot|لێدوان]]) ٠٨:٠٠، ١٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) == Advanced-rights requests (16 October 2026) == The following requests are open and may be worth your comment: === [[:m:Steward requests/Permissions|Steward requests (local rights)]] === * [[:m:Steward requests/Permissions#Volstand@bjnwikipedia|Volstand@bjnwikipedia]] — <small>Administrator access · filed 2026-10-15</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Làm Việc Thiện@viwikivoyage|Làm Việc Thiện@viwikivoyage]] — <small>Interface administrator access · filed 2026-10-16</small> : <small>1 other request is also open in categories that are not voted on (renames, IP block exemptions and the like).</small> — [[User:Sakura emad|Sakura emad]] [[بەکارھێنەر:SakuraBot|SakuraBot]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:SakuraBot|لێدوان]]) ٠٨:٠٠، ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) == Advanced-rights requests (17 October 2026) == The following requests are open and may be worth your comment: === [[:m:Steward requests/Permissions|Steward requests (local rights)]] === * [[:m:Steward requests/Permissions#Ranjithsiji@mlwikibooks|Ranjithsiji@mlwikibooks]] — <small>Administrator access · filed 2026-10-16</small> * [[:m:Steward requests/Permissions#Bicolino34@ukwikisource|Bicolino34@ukwikisource]] — <small>Administrator access · filed 2026-10-16</small> : <small>1 other request is also open in categories that are not voted on (renames, IP block exemptions and the like).</small> — [[User:Sakura emad|Sakura emad]] [[بەکارھێنەر:SakuraBot|SakuraBot]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:SakuraBot|لێدوان]]) ٠٨:٠٠، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) lh2hnlybd6x3aepjgvol3vu32uhxdrw 1 301261 1688118 1636617 2026-10-16T17:46:45Z حوسێن 42516 حوسێن پەڕەی [[وتووێژ:دارەبەن]]ی بە بێ بەجێھشتنی ڕەوانەکەرێک گواستەوە بۆ [[وتووێژ:دارەبەن، بەحرکە]] 1636617 wikitext text/x-wiki == چاکسازی بەستەرە دەرەکییەکان == سڵاو ھاوڕێیان، من ئێستا دەستکاری ٣ بەستەری دەرەکیی [[دارەبەن]]م کرد. تکایە [https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&oldid=1636616 بەسەر دەستکارییەکەمدا بچۆرەوە]. ئەگەر ھەر پرسیارێکت ھەیە، یان پێویستە کە وا لە بۆتەکە بکەیت بەستەرەکان، یانیش ھەموو پەڕەکە فەرامۆش بکات، تکایە سەردانی [[:m:InternetArchiveBot/FAQ|پرسیارە دووپاتکراوەکان]] بکە بۆ وردەکاری زیادتر. من ئەم دەستکارییانەم ئەنجام داوە: *{{دا|بەستەری مردوو}} زیاد کرا بۆ https://www.kurdipedia.org/docviewer.aspx?lng=1&book=2010122214410518828 *ئەرشیڤێکی نوێ https://web.archive.org/web/20250124052556/https://www.kurdipedia.org/files/books/2010/19922.PDF?ver=129815958210000000 بۆ https://www.kurdipedia.org/files/books/2010/19922.PDF?ver=129815958210000000 زیاد کرا *ئەرشیڤێکی نوێ https://web.archive.org/web/20250124053955/https://www.kurdipedia.org/files/relatedfiles/2018/148438/0001.PDF?ver=131678453340000000 بۆ https://www.kurdipedia.org/files/relatedfiles/2018/148438/0001.PDF?ver=131678453340000000 زیاد کرا *ئەرشیڤێکی نوێ https://web.archive.org/web/20240809161721/https://www.kurdipedia.org/files/books/2010/19861.PDF?ver=129816712610000000 بۆ https://www.kurdipedia.org/files/books/2010/19861.PDF?ver=129816712610000000 زیاد کرا تکایە سەردانی پرسیارە دووپاتکراوەکان بکە بۆ زانیاری لەسەر ڕاستکردنەوەی ھەڵەکانی بۆتەکە، کاتێکی شاد!—[[:en:User:InternetArchiveBot|'''<span style="color:darkgrey;font-family:monospace">InternetArchiveBot</span>''']] <span style="color:green;font-family:Rockwell">([[:en:User talk:InternetArchiveBot|سکاڵاکردنی کێشە]])</span> ٠٩:٥٧، ٢٣ی ئابی ٢٠٢٦ (UTC) 2unnidb0xvo1p4uy6y8j7lfpz8cnogh 0 303078 1688431 1661265 2026-10-16T22:38:39Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (عێراق-کۆلکە) 1688431 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=ئابی ٢٠٢٦}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=ئابی ٢٠٢٦}} }} '''پلە سەربازییەکانی عێراق''' بریتیین لەو نیشانە سەربازییانەی کە لەلایەن [[سوپای عێراق|ھێزە چەکدارەکانی عێراق]]ەوە بەکاردەھێندرێن. ئەگەرچی پێکھاتەی پلەکان بەگشتی پەیڕەوی لە پێکھاتەی پلەکانی [[دەوڵەتی عوسمانی]] دەکات، بەڵام نیشانەکان ئیلھامیان لە نیشانە سەربازییەکانی [[بەریتانیا]]وە وەرگرتووە.<ref>Dyer, Gwynne (1979). "Iraq". In Keegan, John (ed.). World Armies. Royal Military Academy Sandhurst. p. 348. ISBN 9780871964076.</ref> == پلەی ئەفسەران == نیشانەی پلەی [[ئەفسەر|ئەفسەران]]: <div style="overflow-x:auto;"> {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:95%; min-width:850px;" |- style="background-color:#f2f2f2;" ! style="min-width:90px;" | عێراق !! style="min-width:65px;" | ملازم !! style="min-width:65px;" | ملازمی یەکەم !! style="min-width:65px;" | نەقیب !! style="min-width:65px;" | ڕائید !! style="min-width:65px;" | موقەدەم !! style="min-width:65px;" | عەقید !! style="min-width:65px;" | عەمید !! style="min-width:65px;" | لیوا !! style="min-width:65px;" | فەریق !! style="min-width:65px;" | فەریقی یەکەم !! style="min-width:65px;" | موهیب |- ! [[سوپای عێراق]] | [[File:IraqArmyRankInsignia-11.png|x135px]] || [[File:IraqArmyRankInsignia-10.png|x135px]] || [[File:IraqArmyRankInsignia-9.png|x135px]] || [[File:IraqArmyRankInsignia-8.png|x200px]] || [[File:IraqArmyRankInsignia-7.png|x175px]] || [[File:IraqArmyRankInsignia-6.png|x135px]] || [[File:IraqArmyRankInsignia-5.png|x135px]] || [[File:IraqArmyRankInsignia-4.png|x200px]] || [[File:IraqArmyRankInsignia-3.png|x135px]] || [[File:IraqArmyRankInsignia-2.png|x135px]] || [[File:IraqArmyRankInsignia-1.png|x135px]] |- ! [[ھێزی دەریایی عێراقی|ھێزی دەریایی]] | [[File:IraqNavyRankInsignia-11.png|x135px]] || [[File:IraqNavyRankInsignia-10.png|x135px]] || [[File:IraqNavyRankInsignia-9.png|x135px]] || [[File:IraqNavyRankInsignia-8.png|x200px]] || [[File:IraqNavyRankInsignia-7.png|x175px]] || [[File:IraqNavyRankInsignia-6.png|x135px]] || [[File:IraqNavyRankInsignia-5.png|x135px]] || [[File:IraqNavyRankInsignia-4.png|x200px]] || [[File:IraqNavyRankInsignia-3.png|x135px]] || [[File:IraqNavyRankInsignia-2.png|x135px]] || [[File:IraqNavyRankInsignia-1.png|x135px]] |- ! [[ھێزی ئاسمانیی عێراق|ھێزی ئاسمانی]] | [[File:IraqAirForceRankInsignia-11.png|x135px]] || [[File:IraqAirForceRankInsignia-10.png|x135px]] || [[File:IraqAirForceRankInsignia-9.png|x135px]] || [[File:IraqAirForceRankInsignia-8.png|x200px]] || [[File:IraqAirForceRankInsignia-7.png|x175px]] || [[File:IraqAirForceRankInsignia-6.png|x135px]] || [[File:IraqAirForceRankInsignia-5.png|x135px]] || [[File:IraqAirForceRankInsignia-4.png|x200px]] || [[File:IraqAirForceRankInsignia-3.png|x135px]] || [[File:IraqAirForceRankInsignia-2.png|x135px]] || [[File:IRQAF Muhib (FM).svg|x135px]] |} </div> == پلەکانی تر == نیشانەی پلەی ئەفسەرانی نەپلەدار و سەربازان: <div style="overflow-x:auto;"> {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:95%; min-width:550px;" |- style="background-color:#f2f2f2;" ! style="min-width:90px;" | عێراق !! style="min-width:75px;" | جوندی !! style="min-width:75px;" | جوندی یەکەم !! style="min-width:75px;" | نائیب عەرەفە !! style="min-width:75px;" | عەرەفە !! style="min-width:75px;" | ڕەئیس عورەفا |- ! [[سوپای عێراق]] | [[File:IraqNCOArmyRankInsignia-5.png|x110px]] || [[File:IraqNCOArmyRankInsignia-4.png|x110px]] || [[File:IraqNCOArmyRankInsignia-3.png|x110px]] || [[File:IraqNCOArmyRankInsignia-2.png|x110px]] || [[File:IraqNCOArmyRankInsignia-1.png|x110px]] |- ! [[ھێزی دەریایی عێراقی|ھێزی دەریایی]] | [[File:IraqNCONavyRankInsignia-5.png|x110px]] || [[File:IraqNCONavyRankInsignia-4.png|x110px]] || [[File:IraqNCONavyRankInsignia-3.png|x110px]] || [[File:IraqNCONavyRankInsignia-2.png|x110px]] || [[File:IraqNCONavyRankInsignia-1.png|x110px]] |- ! [[ھێزی ئاسمانیی عێراق|ھێزی ئاسمانی]] | [[File:IraqNCOAirForceRankInsignia-5.png|x110px]] || [[File:IraqNCOAirForceRankInsignia-4.png|x110px]] || [[File:IraqNCOAirForceRankInsignia-3.png|x110px]] || [[File:IraqNCOAirForceRankInsignia-2.png|x110px]] || [[File:IraqNCOAirForceRankInsignia-1.png|x110px]] |} </div> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * [http://iraqld.hjc.iq:8080/LoadLawBook.aspx?page=1&SC=&BookID=8067 قاعدة التشريعات العراقية/ نظام رتب وضباط الجيش لعام 1965] * [http://109.224.24.124/pdf/1942/m0459.pdf قاعدة الترشيعات العراقية/نظام شارات رتب ضباط الجيش لعام 1942] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170915184801/http://109.224.24.124/pdf/1942/m0459.pdf |date=١٥ی ئەیلوولی ٢٠١٧ }} * [http://www.uniforminsignia.org/index.php?option=com_insigniasearch&Itemid=53&search_id=main&state=148&search_id=top The International Encyclopedia of Uniform Insignia - Iraq] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211025183952/http://www.uniforminsignia.org/index.php?option=com_insigniasearch&Itemid=53&search_id=main&state=148&search_id=top |date=٢٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢١ }} {{تووڵی دەروازە|عێراق|شەڕ}} {{پۆلی کۆمنز|Military rank insignia of Iraq}} {{عێراق-کۆلکە}} [[پۆل:سەربازیی عێراق]] 7nu1ag4n8hndxlmsxhk4wmqy5m47ut4 0 303580 1688000 1672620 2026-10-16T12:05:38Z Sakura emad 42467 بەسەرداچوونەوە 1688000 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:GodfreyKneller-IsaacNewton-1689.jpg|وێنۆک| سێر ئیسحاق نیووتن لە تەمەنی ٤٦ ساڵیدا لە وێنەکێشانێکی گۆدفری کنێلەر لە ساڵی ١٦٨٩]] [[ئایزک نیوتن|ئیسحاق نیووتن]] (٤ی کانوونی دووەمی ١٦٤٣ – ٣١ی ئازاری ١٧٢٧)<ref name="Christianson">{{Cite book|last=Christianson|first=Gale E.|url=https://archive.org/details/isaacnewtonscie00chri|title=Isaac Newton and the scientific revolution|date=19 September 1996|publisher=– 155 pages Oxford portraits in science Oxford University Press|isbn=0-19-509224-4|page=[https://archive.org/details/isaacnewtonscie00chri/page/74 74]|access-date=28 January 2012|url-access=registration}}</ref> فیزیکزان، بیرکار، فەلەکناس و کیمیاگەری گەورەی ئینگلیز، لەلایەن ھاوچەرخە [[پرۆتێستانت|پرۆتێستانتەکانی]] خۆیەوە بە زانایێکی دینی یان دینناس و شارەزایەکی دینیش دادەنرا.<ref>{{Citation |last=Austin |first=William H. |title=Isaac Newton on Science and Religion |work=Journal of the History of Ideas |volume=31 |issue=4 |pages=521–542 |year=1970 |doi=10.2307/2708258 |jstor=2708258}}</ref><ref name="Iliffe & Mandelbrote">[ENGLISH & LATIN] {{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://www.newtonproject.sussex.ac.uk/prism.php?id=73 |ڕێکەوتی سەردان=28 January 2012}}</ref><ref name="Iliffe2">[http://www.sussex.ac.uk/profiles/200167 Professor Rob Iliffe] (AHRC Newton Papers Project) [[Newton Project|THE NEWTON PROJECT]] – ''Newton's Religious Writings'' [ENGLISH & LATIN] {{cite book|url=http://www.newtonproject.sussex.ac.uk/prism.php?id=44|title=prism.php44|publisher=University of Sussex|access-date=28 January 2012}}</ref> وێڕای بوارە زانستییەکانی، زانایێکی ئایینیش بوو و زۆر بەرھەمی نووسیوە کە ئێستا وەک لێکۆڵینەوەی غەیبی و ئایینی پۆلێن دەکرێن و نامیلکەی ئایینیی نووسیوە کە باسیان لە لێکدانەوەی وشەییی کتێبی پیرۆز دەکرد.<ref name="newtonproject">{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=5 April 2007 |ناونیشان=http://www.newtonproject.sussex.ac.uk/prism.php?id=74 |ڕێکەوتی سەردان=15 August 2007}}</ref> بەڵام ئیسحاق نیووتن بیروباوەڕە ئاینییەکانی خۆی بەتایبەتی و بەنھێنی دەھێشتەوە. چەمکی نیووتن بۆ جیھانی فیزیکی مۆدێلێکی جیھانیی سروشتیی دابینکرد کە سەقامگیری و ھاوئاھەنگیی لە جیھانی مەدەنیدا بەھێزتر بکات. ئیسحاق نیووتن یەکتاپەرستێکی توند بوو و ئەو [[خوا|خودایەکی تاکی]] وەک خالق پەروەردگار دەبینی کە لە بەرامبەر گەورەییی ئەو ھەموو دروستکراو و مەخلووقانەدا ناتوانرێت ئینکاری لە بوونیدا بکرێت.<ref name="Principia, Book III 1953">Principia, Book III; cited in; Newton's Philosophy of Nature: Selections from his writings, p. 42, ed. H.S. Thayer, Hafner Library of Classics, NY, 1953.</ref><ref>A Short Scheme of the True Religion, manuscript quoted in Memoirs of the Life, Writings and Discoveries of Sir Isaac Newton by Sir David Brewster, Edinburgh, 1850; cited in; ibid, p. 65.</ref> ئەو لە خێزانێکی ئەنگلیکان لەدایکبووە و بووەتە کەسێکی بەدین، بەڵام بووەتە [[مەسیحی|مەسیحییەکی]]<ref name="Newton - 12">[[Richard S. Westfall]] – [[Indiana University]] {{cite book|url=http://galileo.rice.edu/Catalog/NewFiles/newton.html|title=The Galileo Project|publisher=([[Rice University]])|access-date=5 July 2008}}</ref> پرۆتێستانتی ھێتێرۆدۆکس.<ref>{{cite encyclopedia|url=https://www.worldhistory.org/Isaac_Newton/|title=Isaac Newton|access-date=February 21, 2025|author=[[Mark Cartwright]]|date=September 19, 2023|encyclopedia=[[World History Encyclopedia]]|archive-url=|archive-date=22 February 2025|url-status=live}}. Quote: "Newton was also a Protestant Christian (although an unorthodox one in private)."</ref> نیووتن لە تەمەنی سییەکانیدا [[مەسیحییەت|باوەڕێکی مەسیحیی]] ھەبوو کە ئەگەر بەئاشکرا ھەبووایە، لەلایەن مەسیحییە سەرەکییەکانەوە بە ئۆرتۆدۆکس نەدەزانرا.<ref name="Newton - 13">[[Richard S. Westfall]] – [[Indiana University]] {{cite book|url=http://galileo.rice.edu/Catalog/NewFiles/newton.html|title=The Galileo Project|publisher=([[Rice University]])|access-date=5 July 2008}}</ref> ئێستا زۆرێک لە زانایان نیووتن بە [[ئاریانیزم|ئاریانییێکی]] [[ناسیانەپەرستی|ناسیانەپەرست]] دەزانن کە سێ خودای ڕەتکردووەتەوە و بڕوای وابووە تەنھا یەک خودا ھەیە و عیسا نێردراوی ئەوە. ئەو لەوانەیە لە ژێر کاریگەریی مەسیحناسیی سۆسیانیدا بووبێت (باوەڕی ڕەتکردنەوەی سێخودایەتی و خوداییی عیسا). == مەسیحییەکی بیدعەچی == بەپێی زۆربەی زانایان نیووتن [[ئاریانیزم|ئاریانی]] بووە، وە بە ھەموو شێوەیەک [[سیانەیی پیرۆز|سێخوداییی]] ڕەتکردووەتەوە.<ref name="heretic2">{{cite journal |last=Snobelen |first=Stephen D. |author-link=Stephen Snobelen |year=1999 |title=Isaac Newton, heretic : the strategies of a Nicodemite |url=http://www.toriah.org/articles/snobelen-1999-1.pdf |url-status=dead |journal=British Journal for the History of Science |volume=32 |issue=4 |pages=381–419 |doi=10.1017/S0007087499003751 |s2cid=145208136 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140908043029/http://www.toriah.org/articles/snobelen-1999-1.pdf |archive-date=8 September 2014}}</ref><ref name="dulles">Avery Cardinal Dulles. [http://www.firstthings.com/article.php3?id_article=143 The Deist Minimum] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081218173442/http://www.firstthings.com/article.php3?id_article=143|date=18 December 2008}}. 2005.</ref><ref name="neveratrest">Richard Westfall, '' Never at Rest: A Biography of Isaac Newton,'' (1980) pp. 103, 25.</ref> زانایان بەگشتی گەیشتوونەتە ئەو ئەنجامەی کە باوەڕە دینییەکانی نیووتن سەربەخۆ بوون و خۆی ئەو باوەڕانەی بۆ دروستبووە، بەڵام ڕەنگە ھێشتا لەژێر کاریگەریی نووسینە دینییەکانی ئەوکاتیشدا بووبێت؛ کە لەو کاتەدا مشتومڕەکان لەسەر یەکخودایی و ڕەتکردنەوەی سێ خودا بوون لە دینی مەسیحییەتدا.<ref name="heretic">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ |last=Snobelen |first=Stephen D. |author-link=Stephen Snobelen |year=1999 |title=Isaac Newton, heretic : the strategies of a Nicodemite |url=http://www.toriah.org/articles/snobelen-1999-1.pdf |url-status=dead |journal=British Journal for the History of Science |volume=32 |issue=4 |pages=381–419 |doi=10.1017/S0007087499003751 |s2cid=145208136 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140908043029/http://www.toriah.org/articles/snobelen-1999-1.pdf |archive-date=8 September 2014}}</ref> وێڕای [[ناسیانەپەرستی|ڕەتکردنەوەی سێخودایی]]، توێژینەوەکانی نیووتن وای لێکرد کە باوەڕھێنان بە [[نەمری|نەمریش]] ڕەت بکاتەوە.<ref name="heretic" /> == خودا وەک بەدیھێنەرێکی شارەزا == نیووتن خودای وەک خالقێکی شارەزا دەبینی کە لە بەرامبەر گەورەییی ھەموو مەخلووقەکاندا ناتوانرێت ئینکاری لە بوونی بکرێت.<ref>Webb, R.K. ed. Knud Haakonssen. "The emergence of Rational Dissent." Enlightenment and Religion: Rational Dissent in eighteenth-century Britain. Cambridge University Press, Cambridge: 1996. p19.</ref> سەرەڕای ئەوەش، ئەو تێزی [[گۆتفرید لایبنیتس|لایبنیتسی]] ڕەتکردەوە کە دەڵێت خودا بەپێویستی زانیوە کە جیھانێکی تەواو بخوڵقێنێت کە ئیدی پێویستی بە ھیچ دەستێوەردانێکی دیکەی خالق نییە. جگەلەوەی نیووتن ھەنگاوی نا بۆ باسی پێکھێنانی [[سیستمی خۆری|کۆمەڵەی خۆر]]، کە بانگەوازی دەستێوەردانی چالاکانەی خودای دەکرد بۆ ڕێگریکردن لە کەوتنەخوارەوەی ئەستێرەکان بەسەر یەکتردا.<ref>H.W. Alexander 1956, p. xvii</ref> لە نامەیێکی تایبەتدا، نیووتن ھەندێک جار ئاماژەی بەوە دەکرد کە ھێزی کێشکردن بەھۆی کاریگەرییەکی ناماددییەوەیە. ڕوانگەی نیووتن بە نزیک لە [[خواپەرستی|دییزم]] دادەنرا و چەندین ژیاننامەناس و زانایان بە دییستێکیان ناوبردووە کە بەتوندی کاریگەریی ئایینی مەسیحیی لەسەر بووە.<ref>{{Cite book|last=Force|first=James E.|title=Essays on the Context, Nature, and Influence of Isaac Newton's Theology|url=https://archive.org/details/bwb_C0-CBU-874|last2=Popkin|first2=Richard Henry|publisher=Springer|year=1990|isbn=9780792305835|editor-last=Force|editor-first=James E.|page=[https://archive.org/details/bwb_C0-CBU-874/page/53 53]|quote=Newton has often been identified as a deist. ...In the 19th century, William Blake seems to have put Newton into the deistic camp. Scholars in the 20th-century have often continued to view Newton as a deist. Gerald R. Cragg views Newton as a kind of proto-deist and, as evidence, points to Newton's belief in a true, original, monotheistic religion first discovered in ancient times by natural reason. This position, in Cragg's view, leads to the elimination of the Christian revelation as neither necessary nor sufficient for human knowledge of God. This agenda is indeed the key point, as Leland describes above, of the deistic program which seeks to "set aside" revelatory religious texts. Cragg writes that, "In effect, Newton ignored the claims of revelation and pointed in a direction which many eighteenth-century thinkers would willingly follow." John Redwood has also recently linked anti-Trinitarian theology with both "Newtonianism" and "deism."|editor-last2=Popkin|editor-first2=Richard Henry}}</ref><ref>{{Cite book|last=Gieser|first=Suzanne|url=https://archive.org/details/innermostkernel00gies|title=The Innermost Kernel: Depth Psychology and Quantum Physics. Wolfgang Pauli's Dialogue with C.G. Jung|date=14 February 2005|publisher=Springer|isbn=9783540208563|pages=[https://archive.org/details/innermostkernel00gies/page/n189 181]–182|quote=Newton seems to have been closer to the deists in his conception of God and had no time for the doctrine of the Trinity. The deists did not recognize the divine nature of Christ. According to Fierz, Newton's conception of God permeated his entire scientific work: God's universality and eternity express themselves in the dominion of the laws of nature. Time and space are regarded as the 'organs' of God. All is contained and moves in God but without having any effect on God himself. Thus space and time become metaphysical entities, superordinate existences that are not associated with any interaction, activity or observation on man's part.|url-access=limited}}</ref><ref>{{Cite book|last=McCauley|first=Joseph L.|url=https://archive.org/details/classicalmechani00mcca_918|title=Classical Mechanics: Transformations, Flows, Integrable and Chaotic Dynamics|publisher=Cambridge University Press|year=1997|isbn=9780521578820|page=[https://archive.org/details/classicalmechani00mcca_918/page/n21 3]|quote=Newton (1642–1727), as a seventeenth century nonChristian Deist, would have been susceptible to an accusation of heresy by either the Anglican Church or the Puritans.|url-access=limited}}</ref><ref>{{Cite book|title=Philosophical problems of modern physics|publisher=Reidel|year=1982|editor-last=Hans S. Plendl|page=361|quote=Newton expressed the same conception of the nature of atoms in his deistic view of the Universe.}}</ref> بەڵام جیاوازیی ھەبوو لەگەڵ لایەنگرانی توندی دییزم، چوونکە بانگەوازی خودای دەکرد وەک ھۆکارێکی فیزیکیی تایبەت بۆ ئەوەی ھەسارەکان لە خولگەدا بمێننەوە و باوەڕی بە دەستوەردانی خودا ھەبوو نەوەک خودا گەردوونی دروست کردبێت و وازی لێھێنابێت. نیووتن ھۆشداریشی دا لە بەکارھێنانی [[گرانایی|یاسای کێشکردن]] بۆ سەیرکردن و ڕوانین لە گەردوون وەک ئامێر یان مەکینەیەکی سادە، ڕوونتر وەک کاتژمێرێکی گەورە و وتی:<blockquote>''ئەو سیستەمە خۆر و ئەو ھەسارە و کلکدارە جوانانە، دەکرێت تەنھا لە دەسەڵات و حەکیمیی زاتێکی دانا و زیرەکەوە سەرھەڵبدات. [...] ئەو زاتە حوکمی ھەموو شتێک دەکات و بەڕێوەی دەبات، نەک وەک ڕۆحی جیھان، بەڵکوو وەک پەروەردگار بەسەر ھەموو شتێکەوە. [...] خودای عالی زاتێکی ھەمیشەیی، بێکۆتا، [و] بەتەواوی کامڵ و بێکەموکوڕییە.''<ref name="Principia, Book III 19532" /></blockquote><blockquote>''دژایەتیکردنی خوداپەرستی بێباوەڕییە و لە پراکتیکدا وەک بتپەرستییە. بێدینی و ئیلحاد ئەوەندە بێمانا و قێزەونە بۆ مرۆڤایەتی کە ھەرگیز کەسانێکی ئەوەندە زۆر ئیعترافیان پێی نەکردووە.''<ref>Brewster, Sir David. ''A Short Scheme of the True Religion, manuscript quoted in Memoirs of the Life, Writings and Discoveries of Sir Isaac Newton'' Edinburgh, 1850.</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.newtonproject.sussex.ac.uk/view/texts/normalized/THEM00007 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130403145716/http://www.newtonproject.sussex.ac.uk/view/texts/normalized/THEM00007 |archive-date=3 April 2013 |access-date=7 May 2013 |website=The Newton Project |title=A short Schem of the true Religion |publisher=[[University of Sussex]] |location=East Sussex |url-status=live}}</ref></blockquote> == کتێبی پیرۆز (ئینجیل) == [[پەڕگە:Newton window, Hill Bark.jpg|وێنۆک|نەخشاندنێکی وێنەی ئیسحاق نیووتن لەسەر پەنجەرەیەکی شووشە]] نیووتن کاتێکی زۆری بەسەربرد لە ھەوڵی دۆزینەوەی پەیامە شاراوەکان لەنێو کتێبی پیرۆزدا. لە دوای ساڵی ١٦٩٠ نیووتن کۆمەڵێک نامیلکەی ئایینیی نووسی کە باس لە لێکدانەوەی وشەیی [[کتێبی پیرۆز]] دەکەن. لە دەستنووسێکدا کە نیووتن لە ساڵی ١٧٠٤دا نووسیویەتی، باس لە ھەوڵەکانی دەکات بۆ دەرھێنانی زانیاریی زانستی لە کتێبی پیرۆز. ئەو لە پێشبینییەکەیدا لەسەر بنەمای کتێبی پیرۆز مەزەندەی کرد کە ''جیھان لە ساڵی ٢٠٦٠ کۆتاییی دێت'' و زیاتر لەو بەروارە ناخایەنێت. لە پێشبینیکردنی ئەمەدا وتی: «''ئەوا من باسی ئەوە دەکەم نەک وەک جەختکردنەوەیەک لەوەی کە ڕۆژی دوایی کەی دێت، بەڵکوو بۆ ئەوەی وەستانێک دابنێم بۆ گریمانە بێباکانەکانی پیاوە خەیاڵاوییەکان کە زۆرجار پێشبینیی ڕۆژی دوایی دەکەن و بەم کارەش پێشبینییە پیرۆزەکان بێناوبانگ دەکەن و وایان لێدەکەن وەک درۆ سەیر بکرێن ھەرکاتێک کە پێشبینییەکانیان شکست دەھێنێت''».<ref name="paper">{{cite news|title=Papers Show Isaac Newton's Religious Side, Predict Date of Apocalypse|agency=Associated Press|date=19 June 2007|url=http://www.christianpost.com/article/20070619/28049_Papers_Show_Isaac_Newton%27s_Religious_Side%2C_Predict_Date_of_Apocalypse.htm|archive-url=https://web.archive.org/web/20070629231937/http://www.christianpost.com/article/20070619/28049_Papers_Show_Isaac_Newton%27s_Religious_Side%2C_Predict_Date_of_Apocalypse.htm|archive-date=٢٩ی حوزەیرانی ٢٠٠٧|access-date=17 May 2018|url-status=dead}}</ref> ھەروەھا زانیارییە زانستییەکان وەک زانیارییە کیمیایییەکانی نیووتن کاریگەریی لەسەر بۆچوونە ئایینییەکانی ھەبووە.<ref>{{cite book|author1=Zanon, Irene|url=http://dspace.unive.it/handle/10579/3022|title=The Alchemical Apocalypse of Isaac Newton|author2=Villari, Enrica|author3=Innocenti, Loretta|date=April 19, 2013|publisher=[[Ca' Foscari University of Venice]] - Department of Languages, Cultures and Society|page=abstract|format=PDF|access-date=February 3, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20130903132315/http://dspace.unive.it/bitstream/handle/10579/3022/The%20Alchemical%20Apocalypse%20of%20Isaac%20Newton.pdf|archive-date=September 3, 2013|url-status=live}} Quote: "Yet nothing has been said about a possible influence of alchemical knowledge over Newton's Biblical exegesis." ([[Open Access]] PhD dissertation)</ref> === سێخودایی === بەرھەمی نیووتن لە ڕەخنەی دەقی پەیمانی نوێ، ''باسێکی مێژوویی دوو گەندەڵیی بەرچاوی کتێبی پیرۆز''، لە نامەیەکدا بۆ جۆن لۆک لە ١٤ی تشرینی دووەمی ١٦٩٠ نێردراوە. لەوێدا پێداچوونەوە بە بەڵگەکان دەکات کە مەسیحییە سەرەتایییەکان ھەرگیز باوەڕیان بە سێخودایی نەبووە و دواتر ئەمە داھێنراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ |last=Parker |first=Kim Ian |date=February 2009 |title=Newton, Locke and the Trinity: Sir Isaac's comments on Locke's: ''A Paraphrase and Notes on the Epistle of St Paul to the Romans'' |journal=Scottish Journal of Theology |volume=62 |issue=1 |pages=40–52 |doi=10.1017/s0036930608004626}}</ref> == ئیسلام == لەسەر بیر و بۆچوونی ئیسحاق نیووتنێکی یەکتاپەرست لەسەر دینی [[ئیسلام]] و پێغەمبەر محەممەد، ڕاپۆرتێک کە لەلایەن جەی ئێدلێستۆنەوە وەرگیراوە، باس لەوە دەکات کە زانای سویدی جێکۆب جۆناس بیۆرنستال، لە کاتی سەردانێکیدا بۆ لای بانگخوازی ئەناباپتیست فۆنتێن لە ئەمستردام لە ساڵی ١٧٧٤، پێی وتراوە کە نیووتن پێی وابووە کە پێغەمبەر [[محەممەد]] لەلایەن خوداوە نێردراوە بۆ ئەوەی گەلەکەی لە تاریکی بھێنێتە دەرەوە و بەرەو ''یەکتاپەرستی'' ڕێنموویییان بکات، بەڵام لە ھەمان کاتیشدا ئەفسانە و موعجیزەکانی ڕەتکردووەتەوە کە لە قورئان و لە گێڕانەوەکانی ژیانی پێغەمبەر محەممەددا ھاتوون.<ref>J. Edleston, ed., ''Correspondence of Sir Isaac Newton and Professor Cotes'' (London: John W. Parker, 1850), p. lxxx.</ref> وێڕای ئەم گێڕانەوەیەی بۆچوونی نیووتن لەسەر ئیسلام و پێغەمبەر محەممەد، ئیسحاق نیووتن ڕوانگە دژبەرەکانی بەرامبەر بە سێخودایی لە ڕێگەی ڕەخنە مەسیحییەکانی کتێبی پیرۆزی مەسیحی و مێژووی مەسیحییە سەرەتایییەکانەوە پەرەی پێدراوە نەوەک لە ڕێگەی پەیوەندییەکی بەردەوام لەگەڵ کتێبی پیرۆزی ئیسلام، بەڵکوو ئەمە بۆچوونێکی نیووتن بووە لەسەر دینی یەکتاپەرستیی ئیسلام و دەبێت جیابکرێتەوە لە نووسراوە دینناسییە ڕاستەوخۆکانی خۆی. == سەرچاوەکان == <references responsive="" />{{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|دین|کتێبی پیرۆز|مەسیحییەت|ئیسلام|گەردوونناسی|زانست|فەلسەفە|10=گەردوون}} [[پۆل:ڕەخنە لە دین]] [[پۆل:وتارەکان بە دەقی زمانی لاتینی]] [[پۆل:ئایزک نیوتن]] 3sktqck57y6wmu8f2xtb67r3igu0pn6 1688113 1688000 2026-10-16T17:23:24Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی دەروازەی [[دەروازە:گەردوون|گەردوون]] 1688113 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:GodfreyKneller-IsaacNewton-1689.jpg|وێنۆک| سێر ئیسحاق نیووتن لە تەمەنی ٤٦ ساڵیدا لە وێنەکێشانێکی گۆدفری کنێلەر لە ساڵی ١٦٨٩]] [[ئایزک نیوتن|ئیسحاق نیووتن]] (٤ی کانوونی دووەمی ١٦٤٣ – ٣١ی ئازاری ١٧٢٧)<ref name="Christianson">{{Cite book|last=Christianson|first=Gale E.|url=https://archive.org/details/isaacnewtonscie00chri|title=Isaac Newton and the scientific revolution|date=19 September 1996|publisher=– 155 pages Oxford portraits in science Oxford University Press|isbn=0-19-509224-4|page=[https://archive.org/details/isaacnewtonscie00chri/page/74 74]|access-date=28 January 2012|url-access=registration}}</ref> فیزیکزان، بیرکار، فەلەکناس و کیمیاگەری گەورەی ئینگلیز، لەلایەن ھاوچەرخە [[پرۆتێستانت|پرۆتێستانتەکانی]] خۆیەوە بە زانایێکی دینی یان دینناس و شارەزایەکی دینیش دادەنرا.<ref>{{Citation |last=Austin |first=William H. |title=Isaac Newton on Science and Religion |work=Journal of the History of Ideas |volume=31 |issue=4 |pages=521–542 |year=1970 |doi=10.2307/2708258 |jstor=2708258}}</ref><ref name="Iliffe & Mandelbrote">[ENGLISH & LATIN] {{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://www.newtonproject.sussex.ac.uk/prism.php?id=73 |ڕێکەوتی سەردان=28 January 2012}}</ref><ref name="Iliffe2">[http://www.sussex.ac.uk/profiles/200167 Professor Rob Iliffe] (AHRC Newton Papers Project) [[Newton Project|THE NEWTON PROJECT]] – ''Newton's Religious Writings'' [ENGLISH & LATIN] {{cite book|url=http://www.newtonproject.sussex.ac.uk/prism.php?id=44|title=prism.php44|publisher=University of Sussex|access-date=28 January 2012}}</ref> وێڕای بوارە زانستییەکانی، زانایێکی ئایینیش بوو و زۆر بەرھەمی نووسیوە کە ئێستا وەک لێکۆڵینەوەی غەیبی و ئایینی پۆلێن دەکرێن و نامیلکەی ئایینیی نووسیوە کە باسیان لە لێکدانەوەی وشەییی کتێبی پیرۆز دەکرد.<ref name="newtonproject">{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=5 April 2007 |ناونیشان=http://www.newtonproject.sussex.ac.uk/prism.php?id=74 |ڕێکەوتی سەردان=15 August 2007}}</ref> بەڵام ئیسحاق نیووتن بیروباوەڕە ئاینییەکانی خۆی بەتایبەتی و بەنھێنی دەھێشتەوە. چەمکی نیووتن بۆ جیھانی فیزیکی مۆدێلێکی جیھانیی سروشتیی دابینکرد کە سەقامگیری و ھاوئاھەنگیی لە جیھانی مەدەنیدا بەھێزتر بکات. ئیسحاق نیووتن یەکتاپەرستێکی توند بوو و ئەو [[خوا|خودایەکی تاکی]] وەک خالق پەروەردگار دەبینی کە لە بەرامبەر گەورەییی ئەو ھەموو دروستکراو و مەخلووقانەدا ناتوانرێت ئینکاری لە بوونیدا بکرێت.<ref name="Principia, Book III 1953">Principia, Book III; cited in; Newton's Philosophy of Nature: Selections from his writings, p. 42, ed. H.S. Thayer, Hafner Library of Classics, NY, 1953.</ref><ref>A Short Scheme of the True Religion, manuscript quoted in Memoirs of the Life, Writings and Discoveries of Sir Isaac Newton by Sir David Brewster, Edinburgh, 1850; cited in; ibid, p. 65.</ref> ئەو لە خێزانێکی ئەنگلیکان لەدایکبووە و بووەتە کەسێکی بەدین، بەڵام بووەتە [[مەسیحی|مەسیحییەکی]]<ref name="Newton - 12">[[Richard S. Westfall]] – [[Indiana University]] {{cite book|url=http://galileo.rice.edu/Catalog/NewFiles/newton.html|title=The Galileo Project|publisher=([[Rice University]])|access-date=5 July 2008}}</ref> پرۆتێستانتی ھێتێرۆدۆکس.<ref>{{cite encyclopedia|url=https://www.worldhistory.org/Isaac_Newton/|title=Isaac Newton|access-date=February 21, 2025|author=[[Mark Cartwright]]|date=September 19, 2023|encyclopedia=[[World History Encyclopedia]]|archive-url=|archive-date=22 February 2025|url-status=live}}. Quote: "Newton was also a Protestant Christian (although an unorthodox one in private)."</ref> نیووتن لە تەمەنی سییەکانیدا [[مەسیحییەت|باوەڕێکی مەسیحیی]] ھەبوو کە ئەگەر بەئاشکرا ھەبووایە، لەلایەن مەسیحییە سەرەکییەکانەوە بە ئۆرتۆدۆکس نەدەزانرا.<ref name="Newton - 13">[[Richard S. Westfall]] – [[Indiana University]] {{cite book|url=http://galileo.rice.edu/Catalog/NewFiles/newton.html|title=The Galileo Project|publisher=([[Rice University]])|access-date=5 July 2008}}</ref> ئێستا زۆرێک لە زانایان نیووتن بە [[ئاریانیزم|ئاریانییێکی]] [[ناسیانەپەرستی|ناسیانەپەرست]] دەزانن کە سێ خودای ڕەتکردووەتەوە و بڕوای وابووە تەنھا یەک خودا ھەیە و عیسا نێردراوی ئەوە. ئەو لەوانەیە لە ژێر کاریگەریی مەسیحناسیی سۆسیانیدا بووبێت (باوەڕی ڕەتکردنەوەی سێخودایەتی و خوداییی عیسا). == مەسیحییەکی بیدعەچی == بەپێی زۆربەی زانایان نیووتن [[ئاریانیزم|ئاریانی]] بووە، وە بە ھەموو شێوەیەک [[سیانەیی پیرۆز|سێخوداییی]] ڕەتکردووەتەوە.<ref name="heretic2">{{cite journal |last=Snobelen |first=Stephen D. |author-link=Stephen Snobelen |year=1999 |title=Isaac Newton, heretic : the strategies of a Nicodemite |url=http://www.toriah.org/articles/snobelen-1999-1.pdf |url-status=dead |journal=British Journal for the History of Science |volume=32 |issue=4 |pages=381–419 |doi=10.1017/S0007087499003751 |s2cid=145208136 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140908043029/http://www.toriah.org/articles/snobelen-1999-1.pdf |archive-date=8 September 2014}}</ref><ref name="dulles">Avery Cardinal Dulles. [http://www.firstthings.com/article.php3?id_article=143 The Deist Minimum] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081218173442/http://www.firstthings.com/article.php3?id_article=143|date=18 December 2008}}. 2005.</ref><ref name="neveratrest">Richard Westfall, '' Never at Rest: A Biography of Isaac Newton,'' (1980) pp. 103, 25.</ref> زانایان بەگشتی گەیشتوونەتە ئەو ئەنجامەی کە باوەڕە دینییەکانی نیووتن سەربەخۆ بوون و خۆی ئەو باوەڕانەی بۆ دروستبووە، بەڵام ڕەنگە ھێشتا لەژێر کاریگەریی نووسینە دینییەکانی ئەوکاتیشدا بووبێت؛ کە لەو کاتەدا مشتومڕەکان لەسەر یەکخودایی و ڕەتکردنەوەی سێ خودا بوون لە دینی مەسیحییەتدا.<ref name="heretic">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ |last=Snobelen |first=Stephen D. |author-link=Stephen Snobelen |year=1999 |title=Isaac Newton, heretic : the strategies of a Nicodemite |url=http://www.toriah.org/articles/snobelen-1999-1.pdf |url-status=dead |journal=British Journal for the History of Science |volume=32 |issue=4 |pages=381–419 |doi=10.1017/S0007087499003751 |s2cid=145208136 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140908043029/http://www.toriah.org/articles/snobelen-1999-1.pdf |archive-date=8 September 2014}}</ref> وێڕای [[ناسیانەپەرستی|ڕەتکردنەوەی سێخودایی]]، توێژینەوەکانی نیووتن وای لێکرد کە باوەڕھێنان بە [[نەمری|نەمریش]] ڕەت بکاتەوە.<ref name="heretic" /> == خودا وەک بەدیھێنەرێکی شارەزا == نیووتن خودای وەک خالقێکی شارەزا دەبینی کە لە بەرامبەر گەورەییی ھەموو مەخلووقەکاندا ناتوانرێت ئینکاری لە بوونی بکرێت.<ref>Webb, R.K. ed. Knud Haakonssen. "The emergence of Rational Dissent." Enlightenment and Religion: Rational Dissent in eighteenth-century Britain. Cambridge University Press, Cambridge: 1996. p19.</ref> سەرەڕای ئەوەش، ئەو تێزی [[گۆتفرید لایبنیتس|لایبنیتسی]] ڕەتکردەوە کە دەڵێت خودا بەپێویستی زانیوە کە جیھانێکی تەواو بخوڵقێنێت کە ئیدی پێویستی بە ھیچ دەستێوەردانێکی دیکەی خالق نییە. جگەلەوەی نیووتن ھەنگاوی نا بۆ باسی پێکھێنانی [[سیستمی خۆری|کۆمەڵەی خۆر]]، کە بانگەوازی دەستێوەردانی چالاکانەی خودای دەکرد بۆ ڕێگریکردن لە کەوتنەخوارەوەی ئەستێرەکان بەسەر یەکتردا.<ref>H.W. Alexander 1956, p. xvii</ref> لە نامەیێکی تایبەتدا، نیووتن ھەندێک جار ئاماژەی بەوە دەکرد کە ھێزی کێشکردن بەھۆی کاریگەرییەکی ناماددییەوەیە. ڕوانگەی نیووتن بە نزیک لە [[خواپەرستی|دییزم]] دادەنرا و چەندین ژیاننامەناس و زانایان بە دییستێکیان ناوبردووە کە بەتوندی کاریگەریی ئایینی مەسیحیی لەسەر بووە.<ref>{{Cite book|last=Force|first=James E.|title=Essays on the Context, Nature, and Influence of Isaac Newton's Theology|url=https://archive.org/details/bwb_C0-CBU-874|last2=Popkin|first2=Richard Henry|publisher=Springer|year=1990|isbn=9780792305835|editor-last=Force|editor-first=James E.|page=[https://archive.org/details/bwb_C0-CBU-874/page/53 53]|quote=Newton has often been identified as a deist. ...In the 19th century, William Blake seems to have put Newton into the deistic camp. Scholars in the 20th-century have often continued to view Newton as a deist. Gerald R. Cragg views Newton as a kind of proto-deist and, as evidence, points to Newton's belief in a true, original, monotheistic religion first discovered in ancient times by natural reason. This position, in Cragg's view, leads to the elimination of the Christian revelation as neither necessary nor sufficient for human knowledge of God. This agenda is indeed the key point, as Leland describes above, of the deistic program which seeks to "set aside" revelatory religious texts. Cragg writes that, "In effect, Newton ignored the claims of revelation and pointed in a direction which many eighteenth-century thinkers would willingly follow." John Redwood has also recently linked anti-Trinitarian theology with both "Newtonianism" and "deism."|editor-last2=Popkin|editor-first2=Richard Henry}}</ref><ref>{{Cite book|last=Gieser|first=Suzanne|url=https://archive.org/details/innermostkernel00gies|title=The Innermost Kernel: Depth Psychology and Quantum Physics. Wolfgang Pauli's Dialogue with C.G. Jung|date=14 February 2005|publisher=Springer|isbn=9783540208563|pages=[https://archive.org/details/innermostkernel00gies/page/n189 181]–182|quote=Newton seems to have been closer to the deists in his conception of God and had no time for the doctrine of the Trinity. The deists did not recognize the divine nature of Christ. According to Fierz, Newton's conception of God permeated his entire scientific work: God's universality and eternity express themselves in the dominion of the laws of nature. Time and space are regarded as the 'organs' of God. All is contained and moves in God but without having any effect on God himself. Thus space and time become metaphysical entities, superordinate existences that are not associated with any interaction, activity or observation on man's part.|url-access=limited}}</ref><ref>{{Cite book|last=McCauley|first=Joseph L.|url=https://archive.org/details/classicalmechani00mcca_918|title=Classical Mechanics: Transformations, Flows, Integrable and Chaotic Dynamics|publisher=Cambridge University Press|year=1997|isbn=9780521578820|page=[https://archive.org/details/classicalmechani00mcca_918/page/n21 3]|quote=Newton (1642–1727), as a seventeenth century nonChristian Deist, would have been susceptible to an accusation of heresy by either the Anglican Church or the Puritans.|url-access=limited}}</ref><ref>{{Cite book|title=Philosophical problems of modern physics|publisher=Reidel|year=1982|editor-last=Hans S. Plendl|page=361|quote=Newton expressed the same conception of the nature of atoms in his deistic view of the Universe.}}</ref> بەڵام جیاوازیی ھەبوو لەگەڵ لایەنگرانی توندی دییزم، چوونکە بانگەوازی خودای دەکرد وەک ھۆکارێکی فیزیکیی تایبەت بۆ ئەوەی ھەسارەکان لە خولگەدا بمێننەوە و باوەڕی بە دەستوەردانی خودا ھەبوو نەوەک خودا گەردوونی دروست کردبێت و وازی لێھێنابێت. نیووتن ھۆشداریشی دا لە بەکارھێنانی [[گرانایی|یاسای کێشکردن]] بۆ سەیرکردن و ڕوانین لە گەردوون وەک ئامێر یان مەکینەیەکی سادە، ڕوونتر وەک کاتژمێرێکی گەورە و وتی:<blockquote>''ئەو سیستەمە خۆر و ئەو ھەسارە و کلکدارە جوانانە، دەکرێت تەنھا لە دەسەڵات و حەکیمیی زاتێکی دانا و زیرەکەوە سەرھەڵبدات. [...] ئەو زاتە حوکمی ھەموو شتێک دەکات و بەڕێوەی دەبات، نەک وەک ڕۆحی جیھان، بەڵکوو وەک پەروەردگار بەسەر ھەموو شتێکەوە. [...] خودای عالی زاتێکی ھەمیشەیی، بێکۆتا، [و] بەتەواوی کامڵ و بێکەموکوڕییە.''<ref name="Principia, Book III 19532" /></blockquote><blockquote>''دژایەتیکردنی خوداپەرستی بێباوەڕییە و لە پراکتیکدا وەک بتپەرستییە. بێدینی و ئیلحاد ئەوەندە بێمانا و قێزەونە بۆ مرۆڤایەتی کە ھەرگیز کەسانێکی ئەوەندە زۆر ئیعترافیان پێی نەکردووە.''<ref>Brewster, Sir David. ''A Short Scheme of the True Religion, manuscript quoted in Memoirs of the Life, Writings and Discoveries of Sir Isaac Newton'' Edinburgh, 1850.</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.newtonproject.sussex.ac.uk/view/texts/normalized/THEM00007 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130403145716/http://www.newtonproject.sussex.ac.uk/view/texts/normalized/THEM00007 |archive-date=3 April 2013 |access-date=7 May 2013 |website=The Newton Project |title=A short Schem of the true Religion |publisher=[[University of Sussex]] |location=East Sussex |url-status=live}}</ref></blockquote> == کتێبی پیرۆز (ئینجیل) == [[پەڕگە:Newton window, Hill Bark.jpg|وێنۆک|نەخشاندنێکی وێنەی ئیسحاق نیووتن لەسەر پەنجەرەیەکی شووشە]] نیووتن کاتێکی زۆری بەسەربرد لە ھەوڵی دۆزینەوەی پەیامە شاراوەکان لەنێو کتێبی پیرۆزدا. لە دوای ساڵی ١٦٩٠ نیووتن کۆمەڵێک نامیلکەی ئایینیی نووسی کە باس لە لێکدانەوەی وشەیی [[کتێبی پیرۆز]] دەکەن. لە دەستنووسێکدا کە نیووتن لە ساڵی ١٧٠٤دا نووسیویەتی، باس لە ھەوڵەکانی دەکات بۆ دەرھێنانی زانیاریی زانستی لە کتێبی پیرۆز. ئەو لە پێشبینییەکەیدا لەسەر بنەمای کتێبی پیرۆز مەزەندەی کرد کە ''جیھان لە ساڵی ٢٠٦٠ کۆتاییی دێت'' و زیاتر لەو بەروارە ناخایەنێت. لە پێشبینیکردنی ئەمەدا وتی: «''ئەوا من باسی ئەوە دەکەم نەک وەک جەختکردنەوەیەک لەوەی کە ڕۆژی دوایی کەی دێت، بەڵکوو بۆ ئەوەی وەستانێک دابنێم بۆ گریمانە بێباکانەکانی پیاوە خەیاڵاوییەکان کە زۆرجار پێشبینیی ڕۆژی دوایی دەکەن و بەم کارەش پێشبینییە پیرۆزەکان بێناوبانگ دەکەن و وایان لێدەکەن وەک درۆ سەیر بکرێن ھەرکاتێک کە پێشبینییەکانیان شکست دەھێنێت''».<ref name="paper">{{cite news|title=Papers Show Isaac Newton's Religious Side, Predict Date of Apocalypse|agency=Associated Press|date=19 June 2007|url=http://www.christianpost.com/article/20070619/28049_Papers_Show_Isaac_Newton%27s_Religious_Side%2C_Predict_Date_of_Apocalypse.htm|archive-url=https://web.archive.org/web/20070629231937/http://www.christianpost.com/article/20070619/28049_Papers_Show_Isaac_Newton%27s_Religious_Side%2C_Predict_Date_of_Apocalypse.htm|archive-date=٢٩ی حوزەیرانی ٢٠٠٧|access-date=17 May 2018|url-status=dead}}</ref> ھەروەھا زانیارییە زانستییەکان وەک زانیارییە کیمیایییەکانی نیووتن کاریگەریی لەسەر بۆچوونە ئایینییەکانی ھەبووە.<ref>{{cite book|author1=Zanon, Irene|url=http://dspace.unive.it/handle/10579/3022|title=The Alchemical Apocalypse of Isaac Newton|author2=Villari, Enrica|author3=Innocenti, Loretta|date=April 19, 2013|publisher=[[Ca' Foscari University of Venice]] - Department of Languages, Cultures and Society|page=abstract|format=PDF|access-date=February 3, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20130903132315/http://dspace.unive.it/bitstream/handle/10579/3022/The%20Alchemical%20Apocalypse%20of%20Isaac%20Newton.pdf|archive-date=September 3, 2013|url-status=live}} Quote: "Yet nothing has been said about a possible influence of alchemical knowledge over Newton's Biblical exegesis." ([[Open Access]] PhD dissertation)</ref> === سێخودایی === بەرھەمی نیووتن لە ڕەخنەی دەقی پەیمانی نوێ، ''باسێکی مێژوویی دوو گەندەڵیی بەرچاوی کتێبی پیرۆز''، لە نامەیەکدا بۆ جۆن لۆک لە ١٤ی تشرینی دووەمی ١٦٩٠ نێردراوە. لەوێدا پێداچوونەوە بە بەڵگەکان دەکات کە مەسیحییە سەرەتایییەکان ھەرگیز باوەڕیان بە سێخودایی نەبووە و دواتر ئەمە داھێنراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ |last=Parker |first=Kim Ian |date=February 2009 |title=Newton, Locke and the Trinity: Sir Isaac's comments on Locke's: ''A Paraphrase and Notes on the Epistle of St Paul to the Romans'' |journal=Scottish Journal of Theology |volume=62 |issue=1 |pages=40–52 |doi=10.1017/s0036930608004626}}</ref> == ئیسلام == لەسەر بیر و بۆچوونی ئیسحاق نیووتنێکی یەکتاپەرست لەسەر دینی [[ئیسلام]] و پێغەمبەر محەممەد، ڕاپۆرتێک کە لەلایەن جەی ئێدلێستۆنەوە وەرگیراوە، باس لەوە دەکات کە زانای سویدی جێکۆب جۆناس بیۆرنستال، لە کاتی سەردانێکیدا بۆ لای بانگخوازی ئەناباپتیست فۆنتێن لە ئەمستردام لە ساڵی ١٧٧٤، پێی وتراوە کە نیووتن پێی وابووە کە پێغەمبەر [[محەممەد]] لەلایەن خوداوە نێردراوە بۆ ئەوەی گەلەکەی لە تاریکی بھێنێتە دەرەوە و بەرەو ''یەکتاپەرستی'' ڕێنموویییان بکات، بەڵام لە ھەمان کاتیشدا ئەفسانە و موعجیزەکانی ڕەتکردووەتەوە کە لە قورئان و لە گێڕانەوەکانی ژیانی پێغەمبەر محەممەددا ھاتوون.<ref>J. Edleston, ed., ''Correspondence of Sir Isaac Newton and Professor Cotes'' (London: John W. Parker, 1850), p. lxxx.</ref> وێڕای ئەم گێڕانەوەیەی بۆچوونی نیووتن لەسەر ئیسلام و پێغەمبەر محەممەد، ئیسحاق نیووتن ڕوانگە دژبەرەکانی بەرامبەر بە سێخودایی لە ڕێگەی ڕەخنە مەسیحییەکانی کتێبی پیرۆزی مەسیحی و مێژووی مەسیحییە سەرەتایییەکانەوە پەرەی پێدراوە نەوەک لە ڕێگەی پەیوەندییەکی بەردەوام لەگەڵ کتێبی پیرۆزی ئیسلام، بەڵکوو ئەمە بۆچوونێکی نیووتن بووە لەسەر دینی یەکتاپەرستیی ئیسلام و دەبێت جیابکرێتەوە لە نووسراوە دینناسییە ڕاستەوخۆکانی خۆی. == سەرچاوەکان == <references responsive="" />{{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|دین|کتێبی پیرۆز|مەسیحییەت|ئیسلام|گەردوونناسی|زانست|فەلسەفە|10=گەردوون|گەردوون}} [[پۆل:ڕەخنە لە دین]] [[پۆل:وتارەکان بە دەقی زمانی لاتینی]] [[پۆل:ئایزک نیوتن]] frgdf4d60pt2q7xrocpa0h2o7y5xd63 0 304021 1688541 1677036 2026-10-17T04:38:48Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کۆمپیوتەر-کۆلکە) 1688541 wikitext text/x-wiki {{Infobox software|name=پۆت پلەیەر|logo=PotPlayer-.png|screenshot=|caption=|collapsible=|author=کانگ یۆنگ-هی|developer=کاکاو|operating system=[[ویندۆز ١١]]، [[ویندۆز ١٠]]، [[ویندۆز ٨.١]]، [[ویندۆز ٧]]|size=~ 33.6 MB|language count=33|language=عەرەبی، ئەرمەنی، ئازەربایجانی، بێلارووسی، بولگاری، کاتالانی، چینی (سادەکراوە و نەریتی)، چیخی، ئینگلیزی، فەڕەنسی، ئەڵمانی، یۆنانی، عیبری، هۆنگ کۆنگی، مەجاری، ئەندۆنیزی، ئیتالی، ژاپۆنی، کۆری، کوردی، فارسی، پۆڵەندی، پورتوگالی، ڕووسی، سڕبی، ئیسپانی، سویدی، تاجیكی (سیرلیک)، تایلاەندی، تورکی، ئوکراینی، ئۆزبەکی (لاتینی)|genre=پەخشکەری میدیا (سۆفتوێر){{!}}پێخشکەری میدیا|license=فریوێر|website={{URL|https://potplayer.tv/}}|logo size=200px}} '''پۆتپلەیەر''' (بە ئینگلیزی: PotPlayer) پەخشکەرێکی میدیایە بۆ سیستەمی کارپێکردنی [[مایکرۆسۆفت ویندۆز|مایکڕۆسۆفت ویندۆز]] کە لەلایەن کۆمپانیای ئینتەرنێتیی [[کۆریای باشوور]] [[کاکاو ئینتەرتەیمێنت|کاکاو]] پەرەی پێدراوە. لە سەرەتادا پەخشکەرەکە بە ناوی داوم لایڤ (Daum Live) بڵاوکرایەوە.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://t1.daumcdn.net/potplayer/PotPlayer/v4/Update2/UpdateEng.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20240808033349/https://t1.daumcdn.net/potplayer/PotPlayer/v4/Update2/UpdateEng.html |archive-date=August 8, 2024 |access-date=August 9, 2024 |website=t1.daumcdn.net |title=Version History of the PotPlayer |url-status=live}}</ref> پۆت پلەیەر ستایشی زۆری لێکراوە بەهۆی بوونی مەودایەکی فراوان لە ڕێکخستن و دەستکاری، نەرمی بەرنامەکە و پشتگیریکردنی لە کۆمەڵێک شێوازی جۆراوجۆری میدیا. ''[[تێک ڕادار]]'' بەرنامەکەی خستوەتە ڕیزی باشترین پەخشکەرە خۆڕاییەکانی ڤیدیۆ و بە "پڕۆگرامێکی زۆر بەهێز" وەسفی کرد. ''XDA Developers'' ئاماژەی بە هەڵبژاردنە بەربڵاوەکانی ڕێکخستن و باشترکردنی پەخشکردن لەسەر پلەیەرە بەهێزەکان کرد و پۆت پلەیەری بە "باشترین پەخشکەری میدیا کە تا ئێستا دروست کرابێت ناوبرد".<ref name="Lifehacker">{{cite web |last1=Gordon |first1=Whitson |date=July 19, 2011 |url=https://lifehacker.com/5822672/the-best-video-player-for-windows |access-date=April 28, 2016 |website=Lifehacker |title=The Best Video Player for Windows}}</ref><ref name="SoftPedia">{{cite web |last1=Dragomir |first1=Mircea |url=https://www.softpedia.com/get/Multimedia/Video/Video-Players/PotPlayer.shtml |access-date=April 28, 2016 |website=SoftPedia |title=PotPlayer}}</ref><ref>{{Cite web |last1=Baxter |first1=Daryl |last2=Graw |first2=Michael |date=January 18, 2024 |url=https://www.techradar.com/best/free-video-player |access-date=August 9, 2024 |website=[[TechRadar]] |title=The best free video players 2024}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |last=Conway |first=Adam |date=May 23, 2024 |url=https://www.xda-developers.com/potplayer-software-best-media-player/ |access-date=August 9, 2024 |website=[[XDA Developers]] |title=PotPlayer is the best media player that you've never heard of |url-status=}}</ref> == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{Official website|https://potplayer.daum.net/}} * {{Official website|https://potplayer.tv/}} * [https://apps.microsoft.com/detail/xp8bsbgqw2dks0 پۆتپلەیەر] {{بەستەری مردوو|url=https://apps.microsoft.com/detail/xp8bsbgqw2dks0 |date=ئەیلوولی ٢٠٢٦ }} لە [[مایکرۆسۆفت ستۆر|مایکڕۆسۆفت ستۆر]] <references /> == ئەمانەش ببینە == * [[ڤی ئێل سی میدیا پلەیەر|ڤی ئێڵ سی میدیا پلەیەر]] * [[تۆمارکەری ڤیدیۆ کاسێت]] * [[دی ڤی دی خوێنەر]] * [[ویندۆز ٨.١]] * [[مایکرۆسۆفت ویندۆز]] {{پۆلی کۆمنز|PotPlayer}} {{تووڵی دەروازە|زانستی کۆمپیوتەر}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=ئەیلوولی ٢٠٢٦}} {{کۆمپیوتەر-کۆلکە}} rfx7yo4tmgfahef1ycsrdq7ihib41gr 0 304180 1688492 1675584 2026-10-17T03:11:07Z Bilalinfo 57400 /* زنجیرەی تۆڕی */ 1688492 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=جەمشید مەحمودی|image=ـJAMSHID MAHMOUDI.jpg|image_size=|caption=|birth_date={{Birth date and age|1983|1|3}}|birth_place=[[پارێزگای پەروان]]، [[ئەفغانستان]]|death_date=|death_place=|death_cause=|other_names=|residence=|nationality=[[ئەفغانستان|ئەفغانستانی]]|education=|alma_mater=|books=|plays=|occupation=دەرهێنەر<br />سیناریۆنووس<br />بەرهەمهێنەر|years_active=٢٠١٠–ئێستا|influenced_by=|influenced=|spouse=|partner=|children=|parents=|known_for=|imdb_id=6264175|website=}} '''جەمشید مەحمودی''' ([[زمانی فارسی|فارسی]]: جمشید محمودی، لەدایکبووی ١٩٨٣) دەرھێنەر، فیلمنامەنووس، بەرھەمھێنەری [[ئەفغانییەکان|ئەفغانییە]].<ref>{{Cite web |url=https://www.manzoom.ir/name/nm8270615/%D8%AC%D9%85%D8%B4%DB%8C%D8%AF-%D9%85%D8%AD%D9%85%D9%88%D8%AF%DB%8C |access-date=2021-11-28 |website=Manzoom |language=fa-ir |title=جمشید محمودی - عکس ها و تصاویر، بیوگرافی و زندگی نامه {{!}} منظوم}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://moshakhasat.ir/person/%D8%AC%D9%85%D8%B4%DB%8C%D8%AF-%D9%85%D8%AD%D9%85%D9%88%D8%AF%DB%8C-(%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%AF%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D9%86) |access-date=2021-11-28 |website=moshakhasat.ir |title=جمشید محمودی - بیوگرافی جمشید محمودی {{!}} مشخصات}}</ref> مەحمودی زیاتر بە نووسین و دەرھێنانی فیلمەکانی ''چەند مەتر سێجا خۆشەویستی'' (٢٠١٤)، ''ڕۆنا، دایکی عەزیم'' (٢٠١٨)، و زنجیرەی ''[[پێستی شێر (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|پێستی شێر]]'' (٢٠٢٢–٢٠٢٣) ناسراوە. لە ساڵی ٢٠٢٣دا، دوو خەڵاتی حافزی بۆ ''پێستی شێر'' بەدەستھێنا. == ژیانی کەسی == مەحمودی لە ساڵی ١٩٨٣ لە [[پارێزگای پەروان|پەروان]] لە [[ئەفغانستان]] لەدایکبووە.<ref>{{Cite web |url=https://www.dreamlabfilms.com/jamshid-mahmoudi/ |access-date=2021-11-28 |website=www.dreamlabfilms.com |title=Jamshid Mahmoudi {{!}} Dreamlab Films}}</ref> برای دەرھێنەری فیلم [[نەوید مەحموودی|نەوید مەحمودییە]].<ref>{{Cite web |url=https://www.salamcinama.ir/profile/4u7afiz2tefw1k0/%D8%AC%D9%85%D8%B4%DB%8C%D8%AF-%D9%85%D8%AD%D9%85%D9%88%D8%AF%DB%8C |access-date=2021-11-28 |website=www.salamcinama.ir |title=جمشید محمودی {{!}} بیوگرافی + عکس‌های جمشید محمودی {{!}} سلام‌سینما}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.filimo.com/ |access-date=2021-11-28 |website=www.filimo.com |language=fa |title=جستجو}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-12-20 |url=https://www.starbino.com/58918/بیوگرافی-جمشید-محمودی.html |access-date=2021-11-28 |website=مجله اینترنتی استاربینو |language=fa-IR |title=بیوگرافی جمشید محمودی به همراه داستان زندگی شخصی و عکس های اینستاگرامی }}{{بەستەری مردوو|url=https://www.starbino.com/58918/%D8%A8%DB%8C%D9%88%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C-%D8%AC%D9%85%D8%B4%DB%8C%D8%AF-%D9%85%D8%AD%D9%85%D9%88%D8%AF%DB%8C.html |date=ئەیلوولی ٢٠٢٦ }}</ref><ref>{{Cite web |last=filcin.com |url=https://filcin.com/person/52780/%D8%AC%D9%85%D8%B4%DB%8C%D8%AF-%D9%85%D8%AD%D9%85%D9%88%D8%AF%DB%8C |access-date=2021-11-28 |website=filcin.com {{!}} فیلسین |language=fa |title=بیوگرافی جمشید محمودی}}</ref> == فیلمۆگرافی == === فیلم === {| class="wikitable sortable" ! ساڵ !! ناو !! دەرھێنەر !! نووسەر !! بەرھەمھێنەر |- | ٢٠١٤ || ''چەند مەتر سێجا خۆشەویستی'' || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> |- | ٢٠١٦ || ''چوونەدەرەوە'' || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> |- | ٢٠١٨ || ''ڕۆنا، دایکی عەزیم'' || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> |- | ٢٠١٩ || ''حەوت و نیو'' || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> |- | ٢٠٢٠ || ''نوقمبوون لە ئاوی پیرۆزدا'' || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> |- | ٢٠٢٣ || ''دوا ڕۆژی لەدایکبوون'' || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> |} === زنجیرەی تۆڕی === {| class="wikitable sortable" ! ساڵ !! ناو !! دەرھێنەر !! نووسەر !! بەرھەمھێنەر !! '''پلاتفۆرم''' !! تێبینییەکان |- | ٢٠٢٢–٢٠٢٣ || ''[[پێستی شێر (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|پێستی شێر]]'' || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || rowspan="2" | [[فیلمنێت]] || rowspan="2" | ٢٤ ئەڵقە |- |٢٠٢٦ |[[یەل (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|یەل]] |<span style="color:green; font-weight: bold">بەڵێ ✓</span> |<span style="color:green; font-weight: bold">بەڵێ ✗</span> |<span style="color:red; font-weight: bold">نەخێر ✗</span> |} === تەلەڤیزیۆن === {| class="wikitable sortable" ! ساڵ !! ناو !! دەرھێنەر !! نووسەر !! کەناڵ !! تێبینییەکان |- | ٢٠١٠ || ''دەکرێت دوایین کەس بێت'' || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || [[کەناڵی پێنج (ئێران)|کەناڵی پێنج]] || فیلمی تەلەڤیزیۆنی |- | ٢٠١٧–٢٠١٨ || ''Awning'' || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || [[کەناڵی دوو (ئێران)|کەناڵی دوو]] || ٥٠ ئەڵقە |- | ٢٠١٩ || ''دڵدار'' || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || [[کەناڵی دوو (ئێران)|کەناڵی دوو]] || ٣٢ ئەڵقە |} == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb name|6264175}} {{پۆلی کۆمنز|Jamshid Mahmoudi}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٣]] [[پۆل:دەرھێنەرانی فیلم لە ئەفغانستان]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:دەرھێنەرانی فیلم بە زمانی فارسی]] s43t365xgq1xw8ybp3kdkdaanqrglmw 1688502 1688492 2026-10-17T04:14:00Z Bilalinfo 57400 /* فیلمۆگرافی */ 1688502 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=جەمشید مەحمودی|image=ـJAMSHID MAHMOUDI.jpg|image_size=|caption=|birth_date={{Birth date and age|1983|1|3}}|birth_place=[[پارێزگای پەروان]]، [[ئەفغانستان]]|death_date=|death_place=|death_cause=|other_names=|residence=|nationality=[[ئەفغانستان|ئەفغانستانی]]|education=|alma_mater=|books=|plays=|occupation=دەرهێنەر<br />سیناریۆنووس<br />بەرهەمهێنەر|years_active=٢٠١٠–ئێستا|influenced_by=|influenced=|spouse=|partner=|children=|parents=|known_for=|imdb_id=6264175|website=}} '''جەمشید مەحمودی''' ([[زمانی فارسی|فارسی]]: جمشید محمودی، لەدایکبووی ١٩٨٣) دەرھێنەر، فیلمنامەنووس، بەرھەمھێنەری [[ئەفغانییەکان|ئەفغانییە]].<ref>{{Cite web |url=https://www.manzoom.ir/name/nm8270615/%D8%AC%D9%85%D8%B4%DB%8C%D8%AF-%D9%85%D8%AD%D9%85%D9%88%D8%AF%DB%8C |access-date=2021-11-28 |website=Manzoom |language=fa-ir |title=جمشید محمودی - عکس ها و تصاویر، بیوگرافی و زندگی نامه {{!}} منظوم}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://moshakhasat.ir/person/%D8%AC%D9%85%D8%B4%DB%8C%D8%AF-%D9%85%D8%AD%D9%85%D9%88%D8%AF%DB%8C-(%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%AF%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D9%86) |access-date=2021-11-28 |website=moshakhasat.ir |title=جمشید محمودی - بیوگرافی جمشید محمودی {{!}} مشخصات}}</ref> مەحمودی زیاتر بە نووسین و دەرھێنانی فیلمەکانی ''[[چەند مەتر سێجا خۆشەویستی]]'' (٢٠١٤)، ''ڕۆنا، دایکی عەزیم'' (٢٠١٨)، و زنجیرەی ''[[پێستی شێر (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|پێستی شێر]]'' (٢٠٢٢–٢٠٢٣) ناسراوە. لە ساڵی ٢٠٢٣دا، دوو [[خەڵاتەکانی حافز|خەڵاتی حافزی]] بۆ ''پێستی شێر'' بەدەستھێنا. == ژیانی کەسی == مەحمودی لە ساڵی ١٩٨٣ لە [[پارێزگای پەروان|پەروان]] لە [[ئەفغانستان]] لەدایکبووە.<ref>{{Cite web |url=https://www.dreamlabfilms.com/jamshid-mahmoudi/ |access-date=2021-11-28 |website=www.dreamlabfilms.com |title=Jamshid Mahmoudi {{!}} Dreamlab Films}}</ref> برای دەرھێنەری فیلم [[نەوید مەحموودی|نەوید مەحمودییە]].<ref>{{Cite web |url=https://www.salamcinama.ir/profile/4u7afiz2tefw1k0/%D8%AC%D9%85%D8%B4%DB%8C%D8%AF-%D9%85%D8%AD%D9%85%D9%88%D8%AF%DB%8C |access-date=2021-11-28 |website=www.salamcinama.ir |title=جمشید محمودی {{!}} بیوگرافی + عکس‌های جمشید محمودی {{!}} سلام‌سینما}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.filimo.com/ |access-date=2021-11-28 |website=www.filimo.com |language=fa |title=جستجو}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-12-20 |url=https://www.starbino.com/58918/بیوگرافی-جمشید-محمودی.html |access-date=2021-11-28 |website=مجله اینترنتی استاربینو |language=fa-IR |title=بیوگرافی جمشید محمودی به همراه داستان زندگی شخصی و عکس های اینستاگرامی }}{{بەستەری مردوو|url=https://www.starbino.com/58918/%D8%A8%DB%8C%D9%88%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C-%D8%AC%D9%85%D8%B4%DB%8C%D8%AF-%D9%85%D8%AD%D9%85%D9%88%D8%AF%DB%8C.html |date=ئەیلوولی ٢٠٢٦ }}</ref><ref>{{Cite web |last=filcin.com |url=https://filcin.com/person/52780/%D8%AC%D9%85%D8%B4%DB%8C%D8%AF-%D9%85%D8%AD%D9%85%D9%88%D8%AF%DB%8C |access-date=2021-11-28 |website=filcin.com {{!}} فیلسین |language=fa |title=بیوگرافی جمشید محمودی}}</ref> == فیلمۆگرافی == === فیلم === {| class="wikitable sortable" ! ساڵ !! ناو !! دەرھێنەر !! نووسەر !! بەرھەمھێنەر |- | ٢٠١٤ || ''[[چەند مەتر سێجا خۆشەویستی]]'' || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> |- | ٢٠١٦ || ''چوونەدەرەوە'' || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> |- | ٢٠١٨ || ''ڕۆنا، دایکی عەزیم'' || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> |- | ٢٠١٩ || ''حەوت و نیو'' || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> |- | ٢٠٢٠ || ''نوقمبوون لە ئاوی پیرۆزدا'' || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> |- | ٢٠٢٣ || ''دوا ڕۆژی لەدایکبوون'' || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> |} === زنجیرەی تۆڕی === {| class="wikitable sortable" ! ساڵ !! ناو !! دەرھێنەر !! نووسەر !! بەرھەمھێنەر !! '''پلاتفۆرم''' !! تێبینییەکان |- | ٢٠٢٢–٢٠٢٣ || ''[[پێستی شێر (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|پێستی شێر]]'' || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || rowspan="2" | [[فیلمنێت]] || rowspan="2" | ٢٤ ئەڵقە |- |٢٠٢٦ |[[یەل (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|یەل]] |<span style="color:green; font-weight: bold">بەڵێ ✓</span> |<span style="color:green; font-weight: bold">بەڵێ ✗</span> |<span style="color:red; font-weight: bold">نەخێر ✗</span> |} === تەلەڤیزیۆن === {| class="wikitable sortable" ! ساڵ !! ناو !! دەرھێنەر !! نووسەر !! کەناڵ !! تێبینییەکان |- | ٢٠١٠ || ''دەکرێت دوایین کەس بێت'' || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || [[کەناڵی پێنج (ئێران)|کەناڵی پێنج]] || فیلمی تەلەڤیزیۆنی |- | ٢٠١٧–٢٠١٨ || ''Awning'' || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || [[کەناڵی دوو (ئێران)|کەناڵی دوو]] || ٥٠ ئەڵقە |- | ٢٠١٩ || ''دڵدار'' || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || [[کەناڵی دوو (ئێران)|کەناڵی دوو]] || ٣٢ ئەڵقە |} == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb name|6264175}} {{پۆلی کۆمنز|Jamshid Mahmoudi}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٣]] [[پۆل:دەرھێنەرانی فیلم لە ئەفغانستان]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:دەرھێنەرانی فیلم بە زمانی فارسی]] 0ljlcd9nfmpdigxqvxzr5t57xzu90e8 1688506 1688502 2026-10-17T04:18:19Z Bilalinfo 57400 1688506 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=جەمشید مەحمودی|image=ـJAMSHID MAHMOUDI.jpg|image_size=|caption=|birth_date={{Birth date and age|1983|1|3}}|birth_place=[[پارێزگای پەروان]]، [[ئەفغانستان]]|death_date=|death_place=|death_cause=|other_names=|residence=|nationality=[[ئەفغانستان|ئەفغانستانی]]|education=|alma_mater=|books=|plays=|occupation=دەرهێنەر<br />سیناریۆنووس<br />بەرهەمهێنەر|years_active=٢٠١٠–ئێستا|influenced_by=|influenced=|spouse=|partner=|children=|parents=|known_for=|imdb_id=6264175|website=|family=[[نەوید مەحموودی]] (برا)}} '''جەمشید مەحمودی''' ([[زمانی فارسی|فارسی]]: جمشید محمودی، لەدایکبووی ١٩٨٣) دەرھێنەر، فیلمنامەنووس، بەرھەمھێنەری [[ئەفغانییەکان|ئەفغانییە]].<ref>{{Cite web |url=https://www.manzoom.ir/name/nm8270615/%D8%AC%D9%85%D8%B4%DB%8C%D8%AF-%D9%85%D8%AD%D9%85%D9%88%D8%AF%DB%8C |access-date=2021-11-28 |website=Manzoom |language=fa-ir |title=جمشید محمودی - عکس ها و تصاویر، بیوگرافی و زندگی نامه {{!}} منظوم}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://moshakhasat.ir/person/%D8%AC%D9%85%D8%B4%DB%8C%D8%AF-%D9%85%D8%AD%D9%85%D9%88%D8%AF%DB%8C-(%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%AF%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D9%86) |access-date=2021-11-28 |website=moshakhasat.ir |title=جمشید محمودی - بیوگرافی جمشید محمودی {{!}} مشخصات}}</ref> مەحمودی زیاتر بە نووسین و دەرھێنانی فیلمەکانی ''[[چەند مەتر سێجا خۆشەویستی]]'' (٢٠١٤)، ''ڕۆنا، دایکی عەزیم'' (٢٠١٨)، و زنجیرەی ''[[پێستی شێر (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|پێستی شێر]]'' (٢٠٢٢–٢٠٢٣) ناسراوە. لە ساڵی ٢٠٢٣دا، دوو [[خەڵاتەکانی حافز|خەڵاتی حافزی]] بۆ ''پێستی شێر'' بەدەستھێنا. == ژیانی کەسی == مەحمودی لە ساڵی ١٩٨٣ لە [[پارێزگای پەروان|پەروان]] لە [[ئەفغانستان]] لەدایکبووە.<ref>{{Cite web |url=https://www.dreamlabfilms.com/jamshid-mahmoudi/ |access-date=2021-11-28 |website=www.dreamlabfilms.com |title=Jamshid Mahmoudi {{!}} Dreamlab Films}}</ref> برای دەرھێنەری فیلم [[نەوید مەحموودی|نەوید مەحمودییە]].<ref>{{Cite web |url=https://www.salamcinama.ir/profile/4u7afiz2tefw1k0/%D8%AC%D9%85%D8%B4%DB%8C%D8%AF-%D9%85%D8%AD%D9%85%D9%88%D8%AF%DB%8C |access-date=2021-11-28 |website=www.salamcinama.ir |title=جمشید محمودی {{!}} بیوگرافی + عکس‌های جمشید محمودی {{!}} سلام‌سینما}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.filimo.com/ |access-date=2021-11-28 |website=www.filimo.com |language=fa |title=جستجو}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-12-20 |url=https://www.starbino.com/58918/بیوگرافی-جمشید-محمودی.html |access-date=2021-11-28 |website=مجله اینترنتی استاربینو |language=fa-IR |title=بیوگرافی جمشید محمودی به همراه داستان زندگی شخصی و عکس های اینستاگرامی }}{{بەستەری مردوو|url=https://www.starbino.com/58918/%D8%A8%DB%8C%D9%88%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C-%D8%AC%D9%85%D8%B4%DB%8C%D8%AF-%D9%85%D8%AD%D9%85%D9%88%D8%AF%DB%8C.html |date=ئەیلوولی ٢٠٢٦ }}</ref><ref>{{Cite web |last=filcin.com |url=https://filcin.com/person/52780/%D8%AC%D9%85%D8%B4%DB%8C%D8%AF-%D9%85%D8%AD%D9%85%D9%88%D8%AF%DB%8C |access-date=2021-11-28 |website=filcin.com {{!}} فیلسین |language=fa |title=بیوگرافی جمشید محمودی}}</ref> == فیلمۆگرافی == === فیلم === {| class="wikitable sortable" ! ساڵ !! ناو !! دەرھێنەر !! نووسەر !! بەرھەمھێنەر |- | ٢٠١٤ || ''[[چەند مەتر سێجا خۆشەویستی]]'' || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> |- | ٢٠١٦ || ''چوونەدەرەوە'' || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> |- | ٢٠١٨ || ''ڕۆنا، دایکی عەزیم'' || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> |- | ٢٠١٩ || ''حەوت و نیو'' || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> |- | ٢٠٢٠ || ''نوقمبوون لە ئاوی پیرۆزدا'' || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> |- | ٢٠٢٣ || ''دوا ڕۆژی لەدایکبوون'' || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> |} === زنجیرەی تۆڕی === {| class="wikitable sortable" ! ساڵ !! ناو !! دەرھێنەر !! نووسەر !! بەرھەمھێنەر !! '''پلاتفۆرم''' !! تێبینییەکان |- | ٢٠٢٢–٢٠٢٣ || ''[[پێستی شێر (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|پێستی شێر]]'' || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || rowspan="2" | [[فیلمنێت]] || rowspan="2" | ٢٤ ئەڵقە |- |٢٠٢٦ |[[یەل (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|یەل]] |<span style="color:green; font-weight: bold">بەڵێ ✓</span> |<span style="color:green; font-weight: bold">بەڵێ ✗</span> |<span style="color:red; font-weight: bold">نەخێر ✗</span> |} === تەلەڤیزیۆن === {| class="wikitable sortable" ! ساڵ !! ناو !! دەرھێنەر !! نووسەر !! کەناڵ !! تێبینییەکان |- | ٢٠١٠ || ''دەکرێت دوایین کەس بێت'' || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || [[کەناڵی پێنج (ئێران)|کەناڵی پێنج]] || فیلمی تەلەڤیزیۆنی |- | ٢٠١٧–٢٠١٨ || ''Awning'' || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || [[کەناڵی دوو (ئێران)|کەناڵی دوو]] || ٥٠ ئەڵقە |- | ٢٠١٩ || ''دڵدار'' || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || [[کەناڵی دوو (ئێران)|کەناڵی دوو]] || ٣٢ ئەڵقە |} == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb name|6264175}} {{پۆلی کۆمنز|Jamshid Mahmoudi}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٣]] [[پۆل:دەرھێنەرانی فیلم لە ئەفغانستان]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:دەرھێنەرانی فیلم بە زمانی فارسی]] jzpzhgmm3tyv4c3pvel84lzgy7k16gy 0 304219 1688136 1680403 2026-10-16T18:47:42Z Bilalinfo 57400 1688136 wikitext text/x-wiki {{Infobox website|name=فیلیمۆ|native_name=فیلیمو|native_name_lang=fa|logo=Filimo logo (en) 2025.svg|logo_alt=لۆگۆی فیلیمو|logo_caption=لۆگۆی فیلیمۆ|screenshot=|collapsible=|collapsetext=وێنەی شاشە|caption=|company_type=تایبەت|type=[[ڤیدیۆ بەپێی داواکاری]]|language=فارسی، ئینگلیزی|location=تاران، ئێران|country_of_origin=ئێران|parent=سەبا ئایدیای|url=https://www.filimo.com|registration=پێویستە|num_users={{increase}} ١,٠٨٠,٠٠٠ (تا ساڵی ٢٠٢٢)|revenue={{increase}} ٧٣٠٫٥ {{nbsp}}میلیار [[تومانی ئێرانی|تمەن]] (٢٠٢٢)<ref>{{cite news |last1=آستانه |first1=مجتبی |title=گزارش عملکرد فیلیمو تا نیمه نخست ۱۴۰۱: درآمد ۵۷۴ میلیارد تومانی طی شش ماه |url=https://digiato.com/article/2023/04/21/filimo-report-1401 |access-date=22 April 2025 |work=دیجیاتو |date=21 April 2024 |language=fa-IR}}</ref>|launch_date=کانوونی دووەمی ٢٠١٥|current_status=چالاک}} '''فیلیمۆ''' ({{langx|fa|فیلیمو}}) خزمەتگوزارییەکی پەخشی [[ڤیدیۆ بەپێی داواکاری|ڤیدیۆ بەپێی داواکاریی]] ئێرانییە، کە لەلایەن کۆمپانیای سەبا ئایدیایەوە خاوەندارێتی و دەکرێت.<ref>{{Cite web |url=https://digiato.com/article/2015/05/19/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D8%B1-%D8%A2%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D9%81%DB%8C%D9%84%DB%8C%D9%85%D9%8و%D9%8B-%D8%A7%D9%BE%D9%84%DB%8C%DA%A9%DB%8C%D8%B4%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7 |access-date=2024-12-12 |website=دیجیاتو |language=fa-IR |title=A look at Filmo; Watch HD movies and animations online}} {{بەستەری مردوو|url=https://digiato.com/article/2015/05/19/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D8%B1-%D8%A2%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D9%81%DB%8C%D9%84%DB%8C%D9%85%D9%258%D9%88%D9%8B-%D8%A7%D9%BE%D9%84%DB%8C%DA%A9%DB%8C%D8%B4%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7 |date=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ }}</ref> فیلیمۆ کۆمەڵێک فیلم، زنجیرەی تلەفیزیۆنی، [[فیلمی بەڵگەنامەیی|بەڵگەنامەیی]]، و ناوەڕۆکی ڤیدیۆیی دیکەی ھەمەجۆر لەسەر ئاستی نێودەوڵەتی پێشکەش دەکات. ئەم پلاتفۆرمە بە شێوەیەکی بەربڵاو لە [[ئێران|ئێراندا]] بەکاردێت و زیاتر لە ٥٠٪ی پشکی بازاڕی لە پیشەسازیی پەخشی ئێرانی بەدەستەوەیە. زیاتر لە ٤٠٠,٠٠٠ بەشداربووی مانگانەی ھەیە، و بەکارھێنەرانی مانگانە زیاتر لە ٤٥٠ ملیۆن خولەک ناوەڕۆکی ڤیدیۆیی تێدا تەماشا دەکەن.<ref>{{Cite web |url=https://www.filimo.com/ |access-date=2023-06-30 |website=Filimo |language=fa |title=Filimo from the point of view of Filimo's statistics}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://digiato.com/article/2018/06/10/گفتگو-با-مدیرعامل-صبا-ایده |access-date=2023-06-30 |website=دیجیاتو |language=fa-IR |title=Saba Idea says about the unexpected}}</ref> == مێژوو == فیلیمۆ لە شوباتی ٢٠١٥دا بە ناوی «آپارات فیلیمو» دەستی بە خزمەتگوزاری کرد، وەک بەشێک لە گەشەپێدانی فراوانتری پلاتفۆرمی ھاوبەشکردنی ڤیدیۆیی آپارات. دوای ماوەیەکی کورت، ناوی خزمەتگوزارییەکە گۆڕدرا بۆ فیلیمۆ. یەکەم وەشانی ئەپڵیکەیشنی فیلیمۆ لە حوزەیرانی ٢٠١٥ بۆ بەکارھێنەرانی [[ئەندرۆید]] بڵاوکرایەوە. تا ئازاری ٢٠١٥، فیلیمو گەیشتە وەرچەرخانێکی گرنگ بە زیاتر لە یەک ملیۆن بینینی ڤیدیۆ.<ref>{{Cite web |url=https://www.filimo.com/filimobox |access-date=2023-06-30 |website=Filimobox |language=fa |title=Filmobox transforms home TV into cinema}}</ref> لە ساڵی ٢٠١٦دا، فیلیمۆ گەشەکردنێکی بەرچاوی بەخۆیەوە بینی، بەجۆرێک کە بڕی بینینی ناوەڕۆکی ڤیدیۆیی ١ ملیار خولەکی تێپەڕاند و ٤٤٥٪ زیادی کرد. جگە لەوەش، بنکەی بەکارھێنەرانی پلاتفۆرمەکە لەو ساڵەدا ٥٨١٪ زیادی کرد.<ref>{{Cite web |date=2023-06-30 |url=https://www.filimo.com/shot/ |access-date=2023-06-30 |website=فیلیموشات |language=fa-IR |title=Filmoshot magazine of moviegoers and serial watchers}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-01-30 |url=https://www.zoomit.ir/2018/7/7/283978/filimo-statistical-report-published-96/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20190130220525/https://www.zoomit.ir/2018/7/7/283978/filimo-statistical-report-published-96/ |archive-date=2019-01-30 |access-date=2023-06-30 |title=Filmo published the statistical report of 2016}}</ref> لە ساڵی ٢٠١٦دا، فیلیمو وەشانێکی تایبەتی ئەپەکەی بۆ ئەندرۆید تیڤی خستەڕوو، کە دەستگەیشتنی بە ئامێرەکان زیاتر ئاسان کرد.<ref>{{Cite web |url=https://www.filimo.com/filimobox |access-date=2023-06-30 |website=Filimobox |language=fa |title=Filmo box transforms home TV into cinema}}</ref> تا ئابی ٢٠١٧، فیلیمو دەستی کرد بە پێشکەشکردنی خزمەتگوزاریی بەشداربووان بە شێوەی ٢٤/٧ بۆ وەڵامدانەوەی پرسیار و کێشە تەکنیکییەکانی بەکارھێنەران. لە ئابی ٢٠١٩دا، فیلیمو بەرھەمێکی ڕەقەکاڵایی بە ناوی «فیلیمو بۆکس» خستە بازارەوە، کە ڕێگە بە بەکارھێنەران دەدات ناوەڕۆکەکانی فیلیمۆ لەسەر تەلەفیزیۆنەکانیان بە ڕوونیی [[ڕەزۆلیوشنی ٤کەی]] پەخش بکەن.<ref>{{Cite web |url=https://digiato.com/article/2020/08/03/فیلیمو-باکس-معرفی-شد |access-date=2023-06-30 |website=دیجیاتو |language=fa-IR |title=Filmo Box was introduced; The first hardware of Saba Idea Holding entered the market}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |date=2020-09-14 |url=https://www.zoomit.ir/review/361583-filimo-box-review/ |access-date=2023-06-30 |website=زومیت |language=fa |title=Filmobox review}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |date=2020-08-03 |url=https://www.khabaronline.ir/news/1417656/ورود-باکس-اختصاصی-فیلیمو-به-بازار-تکنولوژی-فیلیمو-باکس-را-از |access-date=2023-06-30 |website=خبرآنلاین |language=fa |title=Where to buy the entry of exclusive filmo box in the filmo box technology market?}}</ref> == بەرھەمەکان == === فیلیمو بۆکس === لە ئابی ٢٠١٩دا، سەبا ئایدیای «فیلیمو بۆکس» ڕاگەیاند، کە ئامێرێکی ڕەقەکاڵاییە و بۆ باشترکردنی ئه‌زموونی پەخشی بەکارھێنەران دیزاین کراوە. ئەم بۆکسە لەسەر بنەمای [[ئەندرۆید]] کار دەکات و خاوەنی ٢ گێگابایت [[ڕام|ڕامی]] DDR4 و ١٦ گێگابایت بیرگەی ناوەکییە. ئامێرەکە ڕێگە بە بەکارھێنەران دەدات ناوەڕۆکی فیلیمو لەسەر تەلەفیزیۆنەکانیان بە ڕوونیی 4K پەخش بکەن، کە ئەزموونێکی بینینی سەرنجڕاکێشتر پێشکەش دەکات.<ref>{{Cite web |url=https://digiato.com/article/2020/08/03/فیلیمو-باکس-معرفی-شد |access-date=2023-06-30 |website=دیجیاتو |language=fa-IR |title=Filmo Box was introduced; The first hardware of Saba Idea Holding entered the market}}</ref><ref name=":02" /><ref name=":12" /> === پێشکەشکردنی ناوەڕۆکی خۆڕایی === لە بۆنە تایبەتەکاندا وەکو پشووەکان، فیلیمو بەشێک لە ناوەڕۆکەکانی بە خۆڕایی پێشکەش دەکات، کە بە شێوەیەکی ئاسایی پێویستیان بە بەشداربوونی بەپارەیە. بۆ نموونە، پلاتفۆرمەکە لە سەری ساڵی ئێرانی(کوردی) ([[نەورۆز]]) و مانگی پیرۆزی [[ڕەمەزان]] لە ساڵی ٢٠٢١دا دەستگەیشتنی خۆڕایی بۆ بەشێک لە ناوەڕۆکەکانی دابین کرد.<ref>{{Cite web |date=2025-03-15 |url=https://www.tehrantimes.com/news/511007/Iran-welcomes-Nowruz-a-season-of-renewal |access-date=2025-07-07 |website=Tehran Times |language=en |title=Iran welcomes Nowruz, a season of renewal}}</ref> == تلویکا == فیلیمۆ پلاتفۆرمی تلویکا (Televika)ی خستە گەڕ، کە خزمەتگوزارییەکی پەخشە و بۆ بینەرانی دەرەوەی ئێران دیزاین کراوە، و فیلم و زنجیرە تلویزیۆنییەکانی [[ڕۆژاوای ئاسیا]] پێشکەش دەکات. ئەم پلاتفۆرمە کۆمەڵێک ناوەڕۆک دابین دەکات کە ڕەنگدانەوەی کلتوورە جیاوازەکان، مێژوو و چیرۆکە ھاوچەرخەکانی ناوچەکەیە، و بە ژێرنووسی [[زمانی ئینگلیزی|ئینگلیزی]]، [[زمانی کوردی|کوردی]]، و [[زمانی عەرەبی|عەرەبی]] بەردەستە. تلویکا کۆمەڵێک ژانری جۆراوجۆر دەگرێتەوە، لەوانە [[درامای مێژوویی|دراما مێژوویییەکان]]، دەقە ھاوچەرخەکان، [[فیلمی بەڵگەنامەیی|بەڵگەنامەیییەکان]]، و ڕاھێنانی خێزانی. لەکاتێکدا جەخت لەسەر بەرھەمی دروستکەرانی ڕۆژاوای ئاسیا دەکاتەوە، ناوەڕۆکی پلاتفۆرمەکە دەکرێت سەرنجی ھەر کەسێک ڕابکێشێت کە بەدوای چیرۆکخوێنەوەی تایبەت و ڕوانگەی نوێدا دەگەڕێت لە چوارچێوەیەکی کلتووری جیاوازەوە. تلویکا ئامانجی بازاڕی نێودەوڵەتییە و دەستگەیشتن بۆ بەکارھێنەرانی سەرانسەری جیهان دابین دەکات. ئەم خزمەتگوزارییە پشتگیری لە ڕێگە جیاوازەکانی پارەدانی نێودەوڵەتی دەکات، کە ڕێگە بە بینەرانی وڵاتە جیاوازەکان دەدات بەشدارببن. ئەمەش مەودای پلاتفۆرمەکە فراوانتر دەکات و دەیکاتە بژاردەیەکی دەستگەیشتوو بۆ بینەرانی جیهانی کە ئارەزووی کۆڵینەوە لە سینەما و تلویزیۆنی ڕۆژاوای ئاسیا دەکەن. بە پێشکەشکردنی ئەو چیرۆکانەی کەمتر بینراون، تلویکا دەرفەتی کۆڵینەوە لە ڕەھەندە ھونەری و کۆمەڵایەتییەکانی ڕۆژاوای ئاسیا دەستەبەر دەکات.<ref>{{Cite web |last=ملکی |first=شیدا |date=2021-04-04 |url=https://way2pay.ir/228534/ |access-date=2024-12-31 |website=راه پرداخت |language=fa-IR |title=آیا پلتفرم‌های ایرانی می‌توانند از درگاه‌های پرداخت بین‌المللی استفاده کنند؟ / تلویکا شعبه اروپایی فیلیمو |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20250327200737/https://way2pay.ir/228534/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٧ی ئازاری ٢٠٢٥ |url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web |last= |date= |url=https://borna.news/fa/news/1482061/%D9%BE%D8%B4%D8%AA-%D9%BE%D8%B1%D8%AF%DB%80-%D8%B1%D8%A7%D8%A8%D8%B7%DB%80-%D9%81%DB%8C%D9%84%DB%8C%D9%85%D9%8و-%D9%88-%D8%AA%D9%84%D9%8و%DB%8C%DA%A9%D8%A7-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA |access-date=2024-12-31 |website=borna.news |language=fa |title=پشت پردۀ رابطۀ «فیلیمو» و «تلویکا» چیست؟}} {{بەستەری مردوو|url=https://borna.news/fa/news/1482061/%D9%BE%D8%B4%D8%AA-%D9%BE%D8%B1%D8%AF%DB%80-%D8%B1%D8%A7%D8%A8%D8%B7%DB%80-%D9%81%DB%8C%D9%84%DB%8C%D9%85%D9%258%D9%88-%D9%88-%D8%AA%D9%84%D9%258%D9%88%DB%8C%DA%A9%D8%A7-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA |date=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.televika.com/about |title=televika}}</ref> == بەرهەمەکانی فیلیمۆ == * [[سوور و ڕەش (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|سوور و ڕەش]] * ''[[دۆڕاو (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|دۆڕاو]]'' * ''[[ئازادم بکە (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|ئازادم بکە]]'' * ''[[خاتوو شین (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|خاتوو شین]]'' * ''[[ھەڵوەشاندنەوە (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|ھەڵوەشاندنەوە]]'' * ''[[تاسیان (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|تاسیان]]'' == ئەمەش ببینە == [[فیلمنێت]] [[نماوا]] تلویکا == بەستەرە دەرەکییەکان == * [https://www.filimo.com/ ماڵپەڕی ڕەسمی] * [https://cafebazaar.ir/app/com.aparat.filimo?l=en فیلیمو لە کافە بازاڕ] == سەرچاوەکان == <references /> {{پۆلی کۆمنز|Filimo}} [[پۆل:نەرمامێرەکانی ئەندرۆید]] [[پۆل:خزمەتگوزاری پەخشی تەلەڤزیۆنی ئینتەرنێت]] [[پۆل:خزمەتگوزارییەکانی بەشداریکردنی ڤیدیۆ لەسەر داواکاری]] [[پۆل:نەرمەکاڵای تی ڤی ئۆ ئێس]] [[پۆل:بەرنامەکانی یوونیڤەرساڵ ویندۆز پلاتفۆڕم]] [[پۆل:ماڵپەڕە ئێرانییەکان]] bb3ioxzoyyk6kvs0rywl6t51qv1sexk 0 304223 1688437 1672521 2026-10-16T22:43:20Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688437 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:Leopardus tilcayo (5x3 cropped).jpg|وێنۆک|تیلکایۆ، جۆرێک لە پشیلە]] '''تیلکایۆ''' (ناوی زانستی: Leopardus tilcayo) جۆرێک پشیلەی کێویی بچووکە لە جنسی [[پڵنگچەیان]] دا. خۆجێی [[بۆلیڤیا|بۆلیڤیایە]]. لە ڕێگەی لێکۆڵینەوەیەکی بۆماوەیی پشیلە پڵنگەکانەوە دەستنیشانکرا کە لە ئەیلوولی ٢٠٢٦ بڵاوکرایەوە، تیلکایۆ یەکەم جۆری پشیلەیە لە ساڵی ١٩٢٣ەوە بە فەرمی دۆزرابێتەوە.<ref name="Bittel">{{بیرخستنەوەی وێب |last=Bittel |first=Jason |ڕێکەوت=September 17, 2026 |ناونیشان=https://www.nationalgeographic.com/animals/article/meet-the-first-new-cat-species-discovered-in-100-years |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20260917152844/https://www.nationalgeographic.com/animals/article/meet-the-first-new-cat-species-discovered-in-100-years |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=September 17, 2026 |ڕێکەوتی سەردان=September 17, 2026 |وێبگە=[[National Geographic]] |زمان=en}}</ref> تیلکایۆ پێشتر لەلایەن کۆمەڵگا ناوخۆییەکانەوە بەو ناوە ناسرابوو. شێوەی ھاوشێوەی جۆرەکانی تری پشیلە پڵنگەکانە، وەک ئۆنسیلا، و دۆخی وەک دانیشتووانێکی جیاوازی بۆماوەیی لەلایەن زانایانی ئاژەڵانەوە تا توێژینەوەکەی ساڵی ٢٠٢٦ بەڵگەنامە نەکرابوو.<ref>{{Harvard citation no brackets|Lescroart et al.|2026}}: "This species is named after the local name "tilcayo" used for this felid, which is widely known in the Bolivian Yungas zone. The name is treated as an unchanged noun in apposition."</ref> لەم دەمەدا (٢٠٢٦)، [[یەکێتیی نێونەتەوەیی بۆ پاراستنی سروشت|IUCN]] دۆخی تیلکایۆی وەک [[جۆر (ژینناسی)|جۆرێک]] نەناساندووە. == دۆزینەوە == تیلاکایۆ یەکەم جۆری نوێی [[پشیلە|پشیلەیە]] کە بە فەرمی لە دوای دۆزینەوەی پشیلەی پامپاس ''L. fasciatus'' لە ساڵی ١٩٢٣دا دەستنیشان کرابێت.<ref name="Bittel2">{{Cite web |last=Bittel |first=Jason |date=September 17, 2026 |url=https://www.nationalgeographic.com/animals/article/meet-the-first-new-cat-species-discovered-in-100-years |archive-url=https://web.archive.org/web/20260917152844/https://www.nationalgeographic.com/animals/article/meet-the-first-new-cat-species-discovered-in-100-years |archive-date=September 17, 2026 |access-date=September 17, 2026 |website=[[National Geographic]] |language=en |title=Meet the First New Cat Species Discovered in 100 Years |url-access=registration}}</ref> تیلاکایۆ پێشتریش لای کۆمەڵگە ناوخۆیییەکان ناسراو بوو، بەڵام لە ڕووی زانستییەوە وەک جۆرێکی جیاواز لە جۆرەکانی تری پشیلە پڵنگەکان نەناسرابوو.<ref name="Serafinko">{{Cite news|last=Serafinko|first=Marta|date=September 17, 2026|title=New cat species identified in Bolivia, first in over a century|url=https://www.reuters.com/business/environment/new-cat-species-identified-bolivia-first-over-century-2026-09-17/|access-date=September 17, 2026|agency=[[Reuters]]|language=en}}</ref> ژیانناس و پشکنەری کۆمەڵەی ناشناڵ جیوگرافیک پاوپلا نۆگالێس ئاسکارونز بۆ یەکەم جار لە ساڵی ٢٠١٦ رووبەڕووی ئەم جۆرە بووەوە، کاتێک پەناگەی ژیانی کێویی سێندا ڤێردێ لە [[بۆلیڤیا]] پەیوەندییان پێوە کرد سەبارەت بە پشیلەیەک کە بۆیان هێنراوبوو. بۆ ماوەی نزیکەی ساڵێک پێش ئەوە، پشیلەکە لەگەڵ پیاوێکدا لە [[لاپاز]] ژیابوو کە بە بێچوویی دۆزیبویەوە و سەرەتا پێی وابوو [[پشیلە|پشیلەیەکی ماڵییە]] پێش ئەوەی تێبگات کە پێویستی بە چاودێریی پەناگەیەکی ژیانی کێوییە. لەو ماوەیەدا، هەوڵی دابوو خۆراکی وەک "ماکەرۆنی، [[برنج]]، و [[ھێلکە (خواردن)|هێلکە]]"ی دەرخۆرد بدات.<ref name="Bush">{{Cite news|last=Bush|first=Evan|date=September 17, 2026|title=New wild cat species is identified for first time in 100 years, researchers say|url=https://www.nbcnews.com/science/environment/new-wild-cat-species-identified-rcna598113|access-date=September 18, 2026|work=[[NBC News]]|language=en|archive-date=September 17, 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260917235910/https://www.nbcnews.com/science/environment/new-wild-cat-species-identified-rcna598113|url-status=live}}</ref> پشیلەکە سەرنجی نۆگالێس ئاسکارونز ڕاکێشا و وێنەی گرت، ئەو کاتە پێی وابوو ئەندامێکی خاوەن شێوەیەکی تایبەتی جۆری پەیوەندیداری ''Leopardus tigrinus'' بێت.<ref name="Bittel2" /> لە ساڵی ٢٠١٩دا، کاتێک سەرقاڵی ئامادەکردنی بڵاوکراوەیەک بوو سەبارەت بە جۆرەکانی پشیلەی بۆلیڤیا، نۆگالێس ئاسکارونز تێگەیشت کە ئەو پشیلەیەی پەناگەی ژیانی کێوی جیاواز دیارە لە ''L. tigrinus''.<ref name="Bittel2" /> لە ساڵی ٢٠٢٦دا، تیلاکایۆ بە بەکارهێنانی شیکاریی ژینۆمیک وەک جۆرێکی جیاواز ناسێنرا.{{sfn|Lescroart et al.|2026|p=8}} == ڕەچەڵەکی ناونان == ناوی «تیلاکایۆ» (tilcayo) پێشتریش لەلایەن کۆمەڵگە ناوخۆیییەکانی ناوچەکەوە بۆ ئەم جۆرە بەکارھێنراوە.{{sfn|Lescroart et al.|2026|p=6}} ئەو بڵاوکراوانەی پێش ساڵی ٢٠٢٦ لەسەر گیانلەبەرانی بۆلیڤیا دەرچوون، زاراوەی ''tilcayo''یان دەبەستەوە بە ''Leopardus tigrinus.''{{sfn|Aguirre et al.|2009|p=436}} ڕەچەڵەکی تەواوی زاراوەکە نەزانراوە، چونکە پێناچێت سەرچاوەکەی [[زمانی ئیسپانی|ئیسپانی]] یان [[زمانەکانی کێچوا|کێچوایی]] بێت. بەپێی وتەی نۆگالێس ئاسکارونز، «ئێمە لە خەڵکی ناوچەکەمان پرسی: 'بۆچی پێی دەڵێن ''تیلاکایۆ''؟' ئەوانیش گوتیان: 'نازانین! باپیرانمان پێیان دەگوت ''تیلاکایۆ''، بۆیە ئێمەش پێی دەڵێین ''تیلاکایۆ''.'»<ref name="Bittel3" /> == شوێن == تیلاکایۆ لە نزیک شارۆچکەی ئاراپاتا لە پارێزگای نۆر یۆنگاس لە پارێزگای لاپاز لە [[بۆلیڤیا]]، لە بەرزیی {{cvt|1570|m}} دۆزرایەوە.{{sfn|Lescroart et al.|2026|p=6}} ئەم ناوچەیە دەکەوێتە ھەرێمی دارستانی شاخاویی یۆنگاس، کە دارستانێکی تەمومژاوییە لەسەر لێژاییی ڕۆژھەڵاتی زنجیرەچیاکانی ئەندێس.<ref name="Bittel4" /> == ژینگەناسی و ڕەفتار == {{As of|2026|09}}، زانیارییەکی کەم لەسەر ڕەفتاری تیلاکایۆ لە بەردەستدایە. پاشماوەی مشکی بچووک لە نموونەی پیسایییەکانیدا ئاماژە بەوە دەدەن کە بەشێک لە خۆراکی ئەم جۆرەن، و دیمەنی کامێراکان پێشنیاری ئەوە دەکەن کە ئەم جۆرە بۆی هەیە لە شەودا چالاکتر بێت.<ref name="Serafinko2" /> == ئاماژەکان == {{سەرچاوەکان}} === ئەو بەرھەمانەی کە ئاماژەیان پێکراوە === {{refbegin}} * {{Cite book |last1=Aguirre |first1=Luis F. |last2=Aguayo |first2=Rodrigo |last3=Balderrama |first3=José |last4=Cortez |first4=Claudia |last5=Tarifa |first5=Teresa |year=2009 |title=Libro rojo de la fauna silvestre de vertebrados de Bolivia |trans-title=Red Book of the Wild Fauna of Vertebrates of Bolivia |publisher=[[Ministry of Environment and Water (Bolivia)|Ministerio de Medio Ambiente y Agua]] |location=La Paz, Bolivia |url=https://repositorio.uasb.edu.bo/items/0e30ad14-971b-4d99-9aa4-f85359222a1b |language=es |ref={{harvid|Aguirre et al.|2009}} |archive-url= |archive-date=}} * {{Cite journal |last1=Lescroart |first1=Jonas |author1-link=species:Jonas Lescroart |last2=Nogales-Ascarrunz |first2=Paola |author2-link=Paola Nogales-Ascarrunz |last3=Cassatt-Johnstone |first3=Molly |last4=Bonilla-Sánchez |first4=Alejandra |last5=Sartor |first5=Caroline Charão |last6=Angulo |first6=Fernando |last7=Ramirez |first7=Jorge L. |last8=de Oliveira |first8=Larissa Rosa |last9=de Oliveira |first9=Tadeu Gomes |last10=Shapiro |first10=Beth |last11=Aliaga-Rossel |first11=Enzo |author11-link=species:Enzo Aliaga-Rossel |last12=Svardal |first12=Hannes |last13=Eizirik |first13=Eduardo |author13-link=species:Eduardo Eizirik |date=September 17, 2026 |title=Phylogenomics and museomics reveal five distinct species of tiger cats in South America |url=https://linkinghub.elsevier.com/retrieve/pii/S0960982226011103 |journal=[[Current Biology]] |doi=10.1016/j.cub.2026.08.059 |issn=0960-9822 |pages=1–15 |pmid=42753727 |ref={{harvid|Lescroart et al.|2026}} |archive-date=September 17, 2026 |access-date=September 17, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260917211650/https://linkinghub.elsevier.com/retrieve/pii/S0960982226011103 |url-status=live}} {{Refend}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{Commons category-inline|Leopardus tilcayo|''Leopardus tilcayo''}} {{تووڵی دەروازە|ژینناسی}} {{پۆلی کۆمنز|Leopardus tilcayo}} [[پۆل:CS1 Spanish-language sources (es)]] [[پۆل:شیردەرەکانی ئەمریکای باشووری]] 9figol6z5q2g60w19tlrdpv063l9f13 0 304460 1688004 1687996 2026-10-16T12:13:31Z Bilalinfo 57400 /* ئەکتەرەکان */ 1688004 wikitext text/x-wiki {{Infobox television|genre={{Unbulleted list| * کۆمەڵایەتی * [[فیلمی تاوانباری|تاوانکاری]] * [[فیلمی ڕازئامێز|مەتەڵ]] }}|writer={{Unbulleted list| * [[جەمشید مەحموودی]] }}|director=[[جەمشید مەحموودی]]|starring={{Unbulleted list| * [[نەوید محەممەدزادە]] * [[میلاد کی مەرام]] * [[حوسێن یاری]] * [[جەواد ڕەزەویان]] * [[پەردیس ئەحمەدیە]] * [[نەدا جەبرائیلی]] * [[موحسین قەسابیان]] * [[بابەک حەمیدیان]] * [[موجتەبا پیرزادە]] }}|composer=[[بامداد ئەفشار]]|country={{IRN}}|language=فارسی|num_seasons=۳|num_episodes=۲٤|producer=[[نەوید مەحموودی]]|cinematography=مورتەزا غەفووری|editor=سارا ئاهەنی|runtime=٤۵–۷۷ خولەک<!-- Reliable source required -->|company=<!-- Production companies only -->|network=[[فیلمنێت]]|first_aired=۱۰ی تشرینی دووەمی ۲۰۲٦|last_aired=ئێستا|website=https://filmnet.ir/contents/sc9nEOr/Yal-1404}} '''یەل''' یان '''پاڵەوان'''<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Yal (یل) {{!}} Kurdsubtitle |ناونیشان=https://kurdsubtitle.net/tvshows/563017-Drunkard-Morning |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-10 |وێبگە=kurdsubtitle.net |زمان=en}}</ref> (بە [[زمانی فارسی|فارسی]]: یل) زنجیرەیەکی [[ئێران|ئێرانییە]] لە چەشنی [[فیلمی تاوانباری|درامای تاوانکاری]] لە دەرهێنانی [[جەمشید مەحموودی]] و بەررهەمهێنانی [[نەوید مەحموودی]] کە لە [[فیلمنێت|تۆڕی ئینتەرنێتیی فیلم‌نێتەوە]] پەخشکرا. [[نەوید محەممەدزادە]]، [[میلاد کی مەرام]]، [[حوسێن یاری]]، [[جەواد ڕەزەویان|سەید جەواد ڕەزەویان]]، [[پەردیس ئەحمەدیە]]، [[نەدا جەبرائیلی]]، [[موحسین قەسابیان]] و [[بابەک حەمیدیان]] لە ئەکتەرەکانی ئەم زنجیرەیەن.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=سریال «یل» چه ربطی به «پوست شیر» دارد؟ - همشهری آنلاین |ناونیشان=https://www.hamshahrionline.ir/news/1069109/%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%DB%8C%D9%84-%DA%86%D9%87-%D8%B1%D8%A8%D8%B7%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%AF/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-09-25 |وێبگە=www.hamshahrionline.ir}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2026-09-15 |سەردێڕ=«پوست شیر» برمی‌گردد؟ / ماجرای عجیب سریال «یل» که خبرساز شد – بازتاب |ناونیشان=https://baztab.ir/%d9%be%d9%88%d8%b3%d8%aa-%d8%b4%db%8c%d8%b1-%d8%a8%d8%b1%d9%85%db%8c%da%af%d8%b1%d8%af%d8%af%d8%9f-%d9%85%d8%a7%d8%ac%d8%b1%d8%a7%db%8c-%d8%b9%d8%ac%db%8c%d8%a8-%d8%b3%d8%b1/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-09-25 |زمان=fa-IR}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2026-09-08 |سەردێڕ=سازندگان «پوست شیر» با «یل» می‌آیند / سریالی تازه برای نمایش خانگی |ناونیشان=https://qudsonline.ir/news/1164753/%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D8%A8%D8%A7-%DB%8C%D9%84-%D9%85%DB%8C-%D8%A2%DB%8C%D9%86%D8%AF-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%AA%D8%A7%D8%B2%D9%87-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%D8%B4 |ڕێکەوتی سەردان=2026-09-25 |وێبگە=قدس آنلاین |بڵاوکەرەوە=قدس آنلاین {{!}} Qudsonline |زمان=fa}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2026-09-25 |سەردێڕ=سریال «یل»؛ فصل جدید «پوست شیر» با محوریت شخصیت رضا پروانه |ناونیشان=https://fararu.com/fa/news/905151/%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%DB%8C%D9%84-%D9%81%D8%B5%D9%84-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D8%A8%D8%A7-%D9%85%D8%AD%D9%88%D8%B1%DB%8C%D8%AA-%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%AA-%D8%B1%D8%B6%D8%A7-%D9%BE%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86%D9%87 |ڕێکەوتی سەردان=2026-09-25 |وێبگە=Fararu {{!}} فرارو |زمان=fa}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=ایران |first=عصر |ڕێکەوت=2025-04-12 |سەردێڕ=سریال جدید از سازندگان پوست شیر |ناونیشان=https://www.asriran.com/fa/news/1050868/%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1 |ڕێکەوتی سەردان=2026-09-25 |وێبگە=عصر ایران |بڵاوکەرەوە=عصر ایران |زمان=fa}}</ref> کاری میوزیکی لەلایەن [[بامداد ئەفشار]] بۆ کراوە. == پوختەی چیرۆک == چیرۆکەکە لە گوندێک لە دەیەی ۱۹۷۰دا ڕوو دەدات؛ شوێنێک کە کوشتنی زنجیرەییی کچانی گەنج، دانیشتووانی گوندەکە ڕووبەڕووی مەتەڵێکی ئاڵۆز دەکاتەوە. == پەخش == پەخشی ''یەل'' لە ٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ لە [[فیلمنێت]] دەست پێ دەکات بۆ ئەوەی ببێتە جێگرەوەی ''[[کوێری ( زنجیرەی تەلەڤزیۆنی)|کوێری]]''. ئەم زنجیرەیە لە سێ وەرز و ۲٤ ئەڵقەدا پێک دێت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2026-10-09 |سەردێڕ=جزئیات سریال «یل» با بازی نوید محمد زاده؛ داستان، بازیگران و زمان پخش |ناونیشان=https://fararu.com/fa/news/1005120/%D8%AC%D8%B2%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%DB%8C%D9%84-%D8%A8%D8%A7-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%AF-%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF-%D8%B2%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D8%AF%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%BE%D8%AE%D8%B4 |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-09 |وێبگە=Fararu {{!}} فرارو |زمان=fa}}</ref> == بەرهەمهێنان == لەتەواوی دەستپێکدا ئەم زنجیرەیە وەک چیرۆکێکی وەرگیراو لە ''[[پێستی شێر (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|پێستی شێر]]'' دادەنرا، بەڵام [[جەمشید مەحموودی]] لە چاوپێکەوتنێکدا لە گوڵانی ۲۰۲٦ ڕەتیکردەوە. پێش‌بەرهەمهێنانی ئەم زنجیرەیە لە ۲۷ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٥ دەستی پێکرد، سەرەتا [[ئەمیر جەدیدی|ئەمیر جەدید]]، [[عەلیڕەزا کەمالی|عەلیرەزا کەمالی]] و تەناز تەباتەبایی وەک ئەکتەرانی ئەم زنجیرەیە ناسێنران بەڵام بەهۆی ئامادەبوونیان لە پڕۆژەی تردا، ئەکتەرانی ئێستا جێگەیان گرتنەوە، وێنەگرتن لە ١٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥دەستی پێکرد و تا تەممووزی ۲۰۲٦ بەردەوام بوو. == ئەکتەرەکان == {| class="wikitable" !ناو !ڕۆڵ !ڕوونکردنەوە |- |[[نەوید محەممەدزادە]] | |پۆلیس |- |[[میلاد کی مەرام]] |سوهراب |یەل برای پەری و مورتەزا، خاڵی لەیلا |- |[[حوسێن یاری]] |موحسن |باوکی غەزەل، هاوڕێی سۆهراب |- |[[جەواد ڕەزەویان|سەید جەواد ڕەزەویان]] | | |- |[[پەردیس ئەحمەدیە]] |پەری |خوشکی سۆهراب، دایکی لەیلا |- |[[نەدا جەبرائیلی]] |شەهلا |هاوڕێی پەری |- |[[موجتەبا پیرزادە]] |جەمشید زومردی | |- |[[موحسین قەسابیان]] | | |- |[[بابەک حەمیدیان]] | |بکوژ |- |مەهبود جەهان نووش |مورتەزا |برای سوهراب و پەری مامی لەیلا |- |[[ڕۆیا جاویدنیا]] | | |- |[[سوھەیلا ڕەزەوی]] | | |- |مێهدی نۆسراتی | | |- |[[عەلی ئۆسیوەند]] |سەماوات | |- |پەیمان موغدامی | | |- |پولاد موختاری | | |- |مەیسام موجاڤێری | | |- |محەممەد ئەشکانفەر | | |- |سینا قاسمی | | |- |محمد اشکان‌فر | | |- |مرتضی خانجانی | | |- |فائزه یوسفی | | |- |حسین ثمری | | |- |هادی الیاسی | | |- |مرجان قمری | | |- |محمد عاقبتی | | |- |آرشیدا درستکار |غەزەل |قوربانییەکە، کچەکەی موحسین |- |تصنیف حسینی |لەیلا |قوربانییەکە کچی لەیلا خوشکەزای سوهراب و مورتەزا |} == پەیوەندیدار == * [[پێستی شێر (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|پێستی شێر]] == سەرچاوەکان == <references /> == بەستەری دەرەکی == * [https://www.imdb.com/title/tt47616772 یەل] لە [[بنکەدراوەی ئینتەرنێتیی فیلمەکان]] * [https://filmnet.ir/contents/sc9nEOr/Yal-1404 یەل] لە [[فیلمنێت]]{{تووڵی دەروازە|ئێران|فیلم|دەیەی ٢٠٢٠}} [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئێرانییەکان]] [[پۆل:بەرهەمەکانی فیلمنێت]] eaqh0fugdcryyts4hjie8667v6w6hzp 1688487 1688004 2026-10-17T02:58:20Z Bilalinfo 57400 /* ئەکتەرەکان */ 1688487 wikitext text/x-wiki {{Infobox television|genre={{Unbulleted list| * کۆمەڵایەتی * [[فیلمی تاوانباری|تاوانکاری]] * [[فیلمی ڕازئامێز|مەتەڵ]] }}|writer={{Unbulleted list| * [[جەمشید مەحموودی]] }}|director=[[جەمشید مەحموودی]]|starring={{Unbulleted list| * [[نەوید محەممەدزادە]] * [[میلاد کی مەرام]] * [[حوسێن یاری]] * [[جەواد ڕەزەویان]] * [[پەردیس ئەحمەدیە]] * [[نەدا جەبرائیلی]] * [[موحسین قەسابیان]] * [[بابەک حەمیدیان]] * [[موجتەبا پیرزادە]] }}|composer=[[بامداد ئەفشار]]|country={{IRN}}|language=فارسی|num_seasons=۳|num_episodes=۲٤|producer=[[نەوید مەحموودی]]|cinematography=مورتەزا غەفووری|editor=سارا ئاهەنی|runtime=٤۵–۷۷ خولەک<!-- Reliable source required -->|company=<!-- Production companies only -->|network=[[فیلمنێت]]|first_aired=۱۰ی تشرینی دووەمی ۲۰۲٦|last_aired=ئێستا|website=https://filmnet.ir/contents/sc9nEOr/Yal-1404}} '''یەل''' یان '''پاڵەوان'''<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Yal (یل) {{!}} Kurdsubtitle |ناونیشان=https://kurdsubtitle.net/tvshows/563017-Drunkard-Morning |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-10 |وێبگە=kurdsubtitle.net |زمان=en}}</ref> (بە [[زمانی فارسی|فارسی]]: یل) زنجیرەیەکی [[ئێران|ئێرانییە]] لە چەشنی [[فیلمی تاوانباری|درامای تاوانکاری]] لە دەرهێنانی [[جەمشید مەحموودی]] و بەررهەمهێنانی [[نەوید مەحموودی]] کە لە [[فیلمنێت|تۆڕی ئینتەرنێتیی فیلم‌نێتەوە]] پەخشکرا. [[نەوید محەممەدزادە]]، [[میلاد کی مەرام]]، [[حوسێن یاری]]، [[جەواد ڕەزەویان|سەید جەواد ڕەزەویان]]، [[پەردیس ئەحمەدیە]]، [[نەدا جەبرائیلی]]، [[موحسین قەسابیان]] و [[بابەک حەمیدیان]] لە ئەکتەرەکانی ئەم زنجیرەیەن.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=سریال «یل» چه ربطی به «پوست شیر» دارد؟ - همشهری آنلاین |ناونیشان=https://www.hamshahrionline.ir/news/1069109/%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%DB%8C%D9%84-%DA%86%D9%87-%D8%B1%D8%A8%D8%B7%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%AF/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-09-25 |وێبگە=www.hamshahrionline.ir}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2026-09-15 |سەردێڕ=«پوست شیر» برمی‌گردد؟ / ماجرای عجیب سریال «یل» که خبرساز شد – بازتاب |ناونیشان=https://baztab.ir/%d9%be%d9%88%d8%b3%d8%aa-%d8%b4%db%8c%d8%b1-%d8%a8%d8%b1%d9%85%db%8c%da%af%d8%b1%d8%af%d8%af%d8%9f-%d9%85%d8%a7%d8%ac%d8%b1%d8%a7%db%8c-%d8%b9%d8%ac%db%8c%d8%a8-%d8%b3%d8%b1/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-09-25 |زمان=fa-IR}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2026-09-08 |سەردێڕ=سازندگان «پوست شیر» با «یل» می‌آیند / سریالی تازه برای نمایش خانگی |ناونیشان=https://qudsonline.ir/news/1164753/%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D8%A8%D8%A7-%DB%8C%D9%84-%D9%85%DB%8C-%D8%A2%DB%8C%D9%86%D8%AF-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%AA%D8%A7%D8%B2%D9%87-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%D8%B4 |ڕێکەوتی سەردان=2026-09-25 |وێبگە=قدس آنلاین |بڵاوکەرەوە=قدس آنلاین {{!}} Qudsonline |زمان=fa}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2026-09-25 |سەردێڕ=سریال «یل»؛ فصل جدید «پوست شیر» با محوریت شخصیت رضا پروانه |ناونیشان=https://fararu.com/fa/news/905151/%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%DB%8C%D9%84-%D9%81%D8%B5%D9%84-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D8%A8%D8%A7-%D9%85%D8%AD%D9%88%D8%B1%DB%8C%D8%AA-%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%AA-%D8%B1%D8%B6%D8%A7-%D9%BE%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86%D9%87 |ڕێکەوتی سەردان=2026-09-25 |وێبگە=Fararu {{!}} فرارو |زمان=fa}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=ایران |first=عصر |ڕێکەوت=2025-04-12 |سەردێڕ=سریال جدید از سازندگان پوست شیر |ناونیشان=https://www.asriran.com/fa/news/1050868/%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1 |ڕێکەوتی سەردان=2026-09-25 |وێبگە=عصر ایران |بڵاوکەرەوە=عصر ایران |زمان=fa}}</ref> کاری میوزیکی لەلایەن [[بامداد ئەفشار]] بۆ کراوە. == پوختەی چیرۆک == چیرۆکەکە لە گوندێک لە دەیەی ۱۹۷۰دا ڕوو دەدات؛ شوێنێک کە کوشتنی زنجیرەییی کچانی گەنج، دانیشتووانی گوندەکە ڕووبەڕووی مەتەڵێکی ئاڵۆز دەکاتەوە. == پەخش == پەخشی ''یەل'' لە ٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ لە [[فیلمنێت]] دەست پێ دەکات بۆ ئەوەی ببێتە جێگرەوەی ''[[کوێری ( زنجیرەی تەلەڤزیۆنی)|کوێری]]''. ئەم زنجیرەیە لە سێ وەرز و ۲٤ ئەڵقەدا پێک دێت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2026-10-09 |سەردێڕ=جزئیات سریال «یل» با بازی نوید محمد زاده؛ داستان، بازیگران و زمان پخش |ناونیشان=https://fararu.com/fa/news/1005120/%D8%AC%D8%B2%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%DB%8C%D9%84-%D8%A8%D8%A7-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%AF-%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF-%D8%B2%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D8%AF%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%BE%D8%AE%D8%B4 |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-09 |وێبگە=Fararu {{!}} فرارو |زمان=fa}}</ref> == بەرهەمهێنان == لەتەواوی دەستپێکدا ئەم زنجیرەیە وەک چیرۆکێکی وەرگیراو لە ''[[پێستی شێر (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|پێستی شێر]]'' دادەنرا، بەڵام [[جەمشید مەحموودی]] لە چاوپێکەوتنێکدا لە گوڵانی ۲۰۲٦ ڕەتیکردەوە. پێش‌بەرهەمهێنانی ئەم زنجیرەیە لە ۲۷ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٥ دەستی پێکرد، سەرەتا [[ئەمیر جەدیدی|ئەمیر جەدید]]، [[عەلیڕەزا کەمالی|عەلیرەزا کەمالی]] و تەناز تەباتەبایی وەک ئەکتەرانی ئەم زنجیرەیە ناسێنران بەڵام بەهۆی ئامادەبوونیان لە پڕۆژەی تردا، ئەکتەرانی ئێستا جێگەیان گرتنەوە، وێنەگرتن لە ١٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٥دەستی پێکرد و تا تەممووزی ۲۰۲٦ بەردەوام بوو. == ئەکتەرەکان == {| class="wikitable" !ناو !ڕۆڵ !ڕوونکردنەوە |- |[[نەوید محەممەدزادە]] |مەلیک |پۆلیس |- |[[میلاد کی مەرام]] |سوهراب |یەل برای پەری و مورتەزا، خاڵی لەیلا |- |[[حوسێن یاری]] |موحسن |باوکی غەزەل، هاوڕێی سۆهراب |- |[[جەواد ڕەزەویان|سەید جەواد ڕەزەویان]] | | |- |[[پەردیس ئەحمەدیە]] |پەری |خوشکی سۆهراب، دایکی لەیلا |- |[[نەدا جەبرائیلی]] |شەهلا |هاوڕێی پەری |- |[[موجتەبا پیرزادە]] |جەمشید زومردی | |- |[[موحسین قەسابیان]] | | |- |[[بابەک حەمیدیان]] |سەعید |بکوژ |- |مەهبود جەهان نووش |مورتەزا |برای سوهراب و پەری مامی لەیلا |- |[[ڕۆیا جاویدنیا]] | | |- |[[سوھەیلا ڕەزەوی]] | | |- |مێهدی نۆسراتی | | |- |[[عەلی ئۆسیوەند]] |سەماوات | |- |پەیمان موغدامی | | |- |پولاد موختاری | | |- |مەیسام موجاڤێری | | |- |محەممەد ئەشکانفەر | | |- |سینا قاسمی | | |- |محمد اشکان‌فر | | |- |مرتضی خانجانی | | |- |فائزه یوسفی | | |- |حسین ثمری | | |- |هادی الیاسی | | |- |مرجان قمری | | |- |محمد عاقبتی | | |- |آرشیدا درستکار |غەزەل |قوربانییەکە، کچەکەی موحسین |- |تصنیف حسینی |لەیلا |قوربانییەکە کچی لەیلا خوشکەزای سوهراب و مورتەزا |} == پەیوەندیدار == * [[پێستی شێر (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|پێستی شێر]] == سەرچاوەکان == <references /> == بەستەری دەرەکی == * [https://www.imdb.com/title/tt47616772 یەل] لە [[بنکەدراوەی ئینتەرنێتیی فیلمەکان]] * [https://filmnet.ir/contents/sc9nEOr/Yal-1404 یەل] لە [[فیلمنێت]]{{تووڵی دەروازە|ئێران|فیلم|دەیەی ٢٠٢٠}} [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئێرانییەکان]] [[پۆل:بەرهەمەکانی فیلمنێت]] n9yyon93v3nr0qaz0d4i5fygxvb21nn 0 304469 1688061 1686163 2026-10-16T15:31:42Z Bilalinfo 57400 /* فیلمۆگرافی */ 1688061 wikitext text/x-wiki {{short description|خانمە ئەکتەری ئێرانی (لەدایکبووی ١٩٩٠)}} {{Infobox person|name=نەدا جەبرائیلی|image=Enemies movie press conference 2020-02-09 17.jpg|caption=جەبرائیلی لە [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر|فێستیڤاڵی فیلمی فەجری ٢٠٢٠]]|native_name=ندا جبرائیلی|native_name_lang=Fa|birth_date={{birth date and age|1990|10|07}}|birth_place=[[تاران]]، ئێران|occupation=ئەکتەر|years_active=٢٠١٠–ئێستا|spouse=ئالیار ڕاستی}} '''نەدا جەبرائیلی''' ([[زمانی فارسی|فارسی]]: ندا جبرائیلی‎؛ لەدایکبووی ٧ی تشرینی یەکەمی ١٩٩٠) ئەکتەرێکی [[ئێران|ئێرانییە]].<ref>{{Cite web |url=https://www.beytoote.com/fun/actor-news/neda1-jebreilii-biography.html |access-date=2021-10-20 |website=www.beytoote.com |title=بیوگرافی ندا جبرائیلی (+عکس)}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.salamcinama.ir/profile/n2cafj02f1jr1k0/%D9%86%D8%AF%D8%A7-%D8%AC%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D9%84%DB%8C |access-date=2021-10-20 |website=www.salamcinama.ir |title=بیوگرافی + عکس‌های ندا جبرائیلی {{!}} سلام‌‌سینما}}</ref><ref>{{Cite web |date=2013-02-09 |url=https://www.isna.ir/news/91112112875/نامزدهای-سودای-سیمرغ-جشنواره-فیلم-فجر-اعلام-شدند-استرداد |access-date=2021-10-20 |website=ایسنا |language=fa |title=نامزدهای «سودای سیمرغ» جشنواره فیلم فجر اعلام شدند / استرداد، دربند و دهلیز در صدر نامزدها}}</ref> زیاتر بەهۆی ڕۆڵگێڕانی لە فیلمەکانی ''سەرپێچی لە یاسا'' (٢٠١٣)، ''[[ماسی و پشیلە]]'' (٢٠١٣)، ''کارتی پەڕینەوە'' (٢٠١٧)، ''خنکان لە ئاوی پیرۆزدا'' (٢٠٢٠) و ''جەنگی جیهانیی سێیەم'' (٢٠٢٢) ناسراوە. دوو جار پاڵێوراوە بۆ وەرگرتنی خەڵاتی [[سیمورغ بلورین|سیمورغی بلورین]] بەهۆی ڕۆڵەکانی لە فیلمەکانی ''سەرپێچی لە یاسا'' و ''خنکان لە ئاوی پیرۆزدا''.<ref>{{Cite web |url=http://www.sourehcinema.com/People/People.aspx?Id=139112010002 |access-date=2021-10-20 |website=www.sourehcinema.com |title=.: Iranian Movie DataBase ندا جبرائيلي :.}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-10-25 |url=https://www.isna.ir/news/95080503288/پایان-فیلمبرداری-کارت-پرواز-مهدی-رحمانی |access-date=2021-10-20 |website=ایسنا |language=fa |title=پایان فیلمبرداری «کارت پرواز» مهدی رحمانی}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.filimo.com/ |access-date=2021-10-20 |website=www.filimo.com |language=fa |title=جستجو}}</ref> == فیلمۆگرافی == === سینەمایی === {| class="wikitable sortable" |+ !ساڵ !ناو !دەرهێنەر |- |٢٠٢٢ |''[[جەنگی جیھانی سێیەم (فیلم)|جەنگی جیھانی سێیەم]]'' | |- |٢٠٢١ |''[[ھۆکاری مردن: نادیار]]'' | |- |٢٠١٩ |مردن در آب مطهر | |- |٢٠١٩ |هفت و نیم | |- |٢٠١٩ |جمشیدیه | |- |٢٠١٨ |بنفشه آفریقایی | |- |٢٠١٧ |کارت پرواز<ref>{{Cite news|work=ایسنا|date=2016-10-25|title=پایان فیلمبرداری «کارت پرواز» مهدی رحمانی|url=https://www.isna.ir/news/95080503288/پایان-فیلمبرداری-کارت-پرواز-مهدی-رحمانی|language=fa-IR|access-date=2018-06-06}}</ref> | |- |٢٠١٥ |ما، در بهشت<ref>{{Cite web |url=http://www.imdb.com/title/tt4856674/?ref_=nm_knf_i4 |website=IMDb |title=Paradise (2015)}}</ref><ref>{{Cite news|title=Ma dar Behesht - Discontent and its many children|url=https://www.locarnofestival.ch/pardo/pardo-live/today-at-festival/2015/day-2/ci-paradise.html|language=en-US|access-date=2018-06-06|archive-date=6 May 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190506031407/https://www.locarnofestival.ch/pardo/pardo-live/today-at-festival/2015/day-2/ci-paradise.html}}</ref> | |- |٢٠١٤ |یحیی سکوت نکرد<ref>{{Cite web |url=http://banifilm.ir/%D9%86%D8%AF%D8%A7-%D8%AC%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D9%84%DB%8C%D9%87%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%DB%8C%DA%A9-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D8%AE%D9%88%D8%A8-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%DA%A9%D9%86%D9%85/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20160918083922/http://banifilm.ir/%D9%86%D8%AF%D8%A7-%D8%AC%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D9%84%DB%8C%D9%87%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%DB%8C%DA%A9-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D8%AE%D9%88%D8%A8-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%DA%A9%D9%86%D9%85/ |archive-date=18 September 2016 |access-date=2016-09-12 |website=بانی‌فیلم |language=fa-IR |title=ندا جبرائیلی:هر سال یک فیلم خوب بازی کنم، رضایت‌بخش است |url-status=dead}}</ref> | |- |٢٠١٣ |[[ماسی و پشیلە]]<ref>{{Cite web |url=http://www.filmkhaneh.com/news/1659/--ماهى-و-گربه---در-شبکه-نمایش-خانگى |access-date=2016-09-12 |website=فیلم خانه |title=” ماهی و گربه ” در شبکه نمایش خانگی |publisher=www.filmkhaneh.com}} {{بەستەری مردوو|url=http://www.filmkhaneh.com/news/1659/--%D9%85%D8%A7%D9%87%D9%89-%D9%88-%DA%AF%D8%B1%D8%A8%D9%87---%D8%AF%D8%B1-%D8%B4%D8%A8%DA%A9%D9%87-%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D8%AE%D8%A7%D9%86%DA%AF%D9%89 |date=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ }}</ref> | |- |٢٠١٣ |قاعده تصادف<ref>{{Cite web |url=http://cinemanegar.com/articleview.php?cat=36&id=6504 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160924005403/http://cinemanegar.com/articleview.php?cat=36&id=6504 |archive-date=24 September 2016 |access-date=2016-09-12 |website=سایت تخصصی سینما؛ سینما نگار |title=ندا جبرائیلی: شهرزاد «تنها دوبار زندگی می‌کنیم» آیندهٔ نه چندان دور شهرزاد «قاعده تصادف» است |publisher=cinemanegar.com}}</ref> | |- |٢٠١١ |دونده زمین<ref>{{Cite web |url=http://www.filmkhaneh.com/movie/3548/دونده-زمین |access-date=2016-09-12 |website=فیلم خانه |title=دونده زمین |publisher=www.filmkhaneh.com}} {{بەستەری مردوو|url=http://www.filmkhaneh.com/movie/3548/%D8%AF%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87-%D8%B2%D9%85%DB%8C%D9%86 |date=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ }}</ref> | |- |٢٠١٧ |فیلمی کورتی سبز کله‌غازی<ref>{{Cite news|work=انصاف نیوز|date=2017-07-31T21:17:55+00:00|title=«سبز کله غازی» در خانه هنرمندان اکران می‌شود - انصاف نیوز|url=http://www.ensafnews.com/72174/|language=fa-IR|access-date=2018-06-06}}</ref> | |- |٢٠١٦ |فیلمی کورتی آرام<ref>{{Cite news|work=فیدان|date=2016-04-13T11:42:25+04:30|title=فیدان - اخبار - فرشته پرنیان با فیلم کوتاه «آرام» در سینه فونداسیون کن 2016|url=http://www.fidanfilm.ir/فرشته-پرنیان-با-فیلم-کوتاه-آرام-در-سی/|language=fa-IR|access-date=2018-06-06}}</ref> | |- |٢٠١٥ |فیلمی کورتی سکوت | |} {| class="wikitable" |+زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی !ساڵ !ناو !ڕۆڵ !دەرهێنەر |- |٢٠٢٦ |[[یەل (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|یەل]] | |[[جەمشید مەحموودی]] |- |٢٠١٩ |برادر جان | | |- | |جادوی سفید | |[[ئایدا پەناھەندە]] |- |٢٠٢٦ |''[[خاتوو شین (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|خاتوو شین]]'' | |[[پارسا پیروزفەر]] |- |٢٠٢٦ |[[سوور و ڕەش (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|سوور و ڕەش]] | |[[ئایدا پەناھەندە|ئایدا پەناهەندە]] |} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb name|5781340}} == سەرچاوە == <references /> {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|ئێران|ژن}} {{ژیاننامە-کۆلکە}} {{ئێران-کۆلکە}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٠]] [[پۆل:خانمەکتەرانی خەڵکی تاران]] [[پۆل:خانمەکتەرانی فیلمی ئێرانی]] [[پۆل:زیندووان]] 9vlympjss6sd2buzis15vy9vacm8c6m 0 304486 1688501 1677477 2026-10-17T04:12:31Z Bilalinfo 57400 چەند مەتر سێجا خۆشەویستی 1688501 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|image_size=200px|birth_date={{Birth date and age|1980|9|24}}|image=Photo_2023-05-25_12-39-04.jpg|caption=|occupation=نویسەر، دەرهێنەر، بەرهەمهێنەر|birth_place=[[پارێزگای پەروان]]، [[ئەفغانستان]]|nationality=[[ئەفغانستان|ئەفغانستانی]]|name=نەوید مەحمودی|awards=|years_active=١٩٩٦–ئێستا}} '''نەوید مەحمودی''' (لەدایکبووی ٢٤ی ئەیلوولی ١٩٨٠) دەرهێنەر، بەرهەمهێنەر، نویسەر و شاعیری ئەھلی [[ئەفغانستان|ئەفغانستانە]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=web |first=I. D. |ڕێکەوت=2010-08-29 |سەردێڕ=Navid Mahmoudi |ناونیشان=https://www.dreamlabfilms.com/navid-mahmoudi/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-09-26 |وێبگە=DreamLab Films |زمان=en-US}}</ref> لە زیاتر لە ١٠١ فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمدا ئامادەییی هەبووە کە دوو جار بە سێ فیلمی سینەمایی وەک نوێنەری [[سینەمای ئەفغانستان]] بۆ وەرگرتنی [[خەڵاتی ئۆسکار|ئۆسکاری]] باشترین فیلمی نێودەوڵەتی بە [[ئەکادیمیای ئۆسکار]] ناسێنراوە. لە نموونەی بەرهەمەکانی دەکرێ ئاماژە بە [[پێستی شێر (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|پێستی شێر]]، [[یەل (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|یەل]]، رفتن، هفت و نیم، مردن در آب مطهر، ''[[چەند مەتر سێجا خۆشەویستی]]''، شکستن همزمان بیست استخوان و رونا جان بکرێت. براکەی [[جەمشید مەحموودی|جەمشید مەحمودی]]، نویسەر و دەرهێنەرە خەڵکی ئەفغانستانە.<ref>{{Citation |last=Mahmoudi |first=Jamshid |title=A Few Cubic Meters of Love |date=2014-12-17 |url=http://www.imdb.com/title/tt3516158/ |others=Hasiba Ebrahimi, Nader Fallah, Masoud Mirtaheri |accessdate=2018-06-25}}</ref> == فیلم و زنجیرە<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Navid Mahmoudi {{!}} Producer, Director, Writer |ناونیشان=https://www.imdb.com/name/nm6264179/ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20260914042341/https://www.imdb.com/name/nm6264179/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٦ |ڕێکەوتی سەردان=2026-09-26 |وێبگە=IMDb |زمان=en-US |url-status=live}}</ref> == === سینەما === {| class="wikitable sortable" ! ساڵ !! سەردێڕ !! دەرهێنەر !! نویسەر !! بەرهەمهێنەر |- | ٢٠٢١ || آخرین تولد || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> |- | ٢٠١٩ || مردن در آب مطهر || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> |- | ٢٠١٨ || هفت و نیم || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> |- | ٢٠١٨ || شکستن همزمان بیست استخوان || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> |- | ٢٠١٦ || رفتن || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> |- | ٢٠١٣ || ''[[چەند مەتر سێجا خۆشەویستی]]''|| <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> |} === تەلەڤیزیۆن === {| class="wikitable sortable" ! ساڵ !! سەردێڕ !! دەرهێنەر !! نویسەر !! بەرهەمهێنەر |- | ٢٠٢١ || همبازی || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> |- | ٢٠١٨ || دل‌دار || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> |- | ٢٠١٧ || سایه بان || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> |- | ٢٠١٠ || می‌تواند آخرش باشد || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> |- | ٢٠٠١ || ستاره باران || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> |} === زنجیرەی تۆڕی کۆمەڵایەتی / ڕەسانەن === {| class="wikitable sortable" ! ساڵ !! سەردێڕ !! دەرهێنەر !! نویسەر !! بەرهەمهێنەر |- | ٢٠٢٤ || [[داریوش (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|داریوش]]|| <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> |- | ٢٠٢٢ || [[پێستی شێر (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|پێستی شێر]] || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> |- | ٢٠٢٦ || [[یەل (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|یەل]] || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: red; font-weight: bold;">✘ نەخێر</span> || <span style="color: green; font-weight: bold;">✔ بەڵێ</span> |} == خەڵاتەکان و شانازییەکان<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=imdb |سەردێڕ=navid mahmodi Awards |ناونیشان=https://www.imdb.com/name/nm6264179/awards/?ref_=nm_awd |وێبگە=imdb}}</ref> == === دەستکەوتە سەرەکییەکان === * سێ ئامادەبوون لە [[خەڵاتەکانی ئۆسکار|ئۆسکار]] وەک نوێنەری سینەمای [[ئەفغانستان]] بۆ باشترین فیلمی نێودەوڵەتی بۆ بەرهەمەکانی «چند متر مکعب عشق»، «رفتن»، و «شکستن همزمان بیست استخوان». * [[سیمورغ بلورین|سیمورغی بلورینی]] باشترین فیلم لە [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر|سی و دووەمین خولی فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی فەجر]]، لە بەشی نیگای نوێ بۆ فیلمی «چند متر مکعب عشق». * پەیکەرەی باشترین فیلمی ماڵی سینەما بۆ فیلمی «چند متر مکعب عشق». * پەیکەرەی باشترین فیلمی فێستیڤاڵی فیلمی ڕیل وۆرلدی [[کەنەدا]] بۆ فیلمی «چند متر مکعب عشق». * پەیکەرەی [[فێستیڤاڵی فیلم|فێستیڤاڵی فیلمی]] ڕباتی [[مەغریب]] بۆ فیلمی «چند متر مکعب عشق». * پەیکەرەی فێستیڤاڵی فیلمی جایپووری [[ھیندستان|هیندستان]] بۆ فیلمی «چند متر مکعب عشق». * پەیکەرەی فێستیڤاڵی فیلمی داکای [[بەنگلادێش]] بۆ فیلمی «چند متر مکعب عشق». * پەیکەرەی فێستیڤاڵی فیلمی دیداری [[تاجیکستان]] بۆ فیلمی «چند متر مکعب عشق». * خەڵاتی تایبەتی دەرهێنانی فێستیڤاڵی فیلمی [[بوسان]] بۆ فیلمی «رفتن». * پەیکەرەی باشترین فیلمی فێستیڤاڵی فیلمی تریپۆلیی [[لوبنان]] بۆ فیلمی «رفتن». * پەیکەرەی ئاسکی زێڕینی باشترین فیلمی فێستیڤاڵی فارسی [[ئوسترالیا]] بۆ فیلمی «رفتن». * پەیکەرەی باشترین فیلم لە فێستیڤاڵی فیلمە ئێرانییەکانی ئستۆکهۆڵم بۆ فیلمی «رفتن». * پەیکەرەی باشترین فیلمی فێستیڤاڵی یاس بۆ فیلمی «چهار حرفی». === خەڵاتە نێودەوڵەتییەکانی فیلمی «چند متر مکعب عشق» === {| class="wikitable sortable" ! فێستیڤاڵ !! وڵات !! خول / ساڵ !! بەش / خەڵات !! وەرگر |- | فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی [[جایپور|جایپوور]]|| [[ھیندستان]] || خولی ٧ەم || خەڵاتی وشتر زێڕین بۆ باشترین دەرهێنەر || نوید محمودی |- | فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی جایپوور || [[ھیندستان]] || خولی ٧ەم || باشترین وێنەگرتنی سینەمایی || مرتضی غفوری |- | فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی ڕیل وۆرلد || [[کەنەدا]] (تۆرۆنتۆ) || خولی ١٥ەم || باشترین یەکەم بەرهەمی تایبەت || چند متر مکعب عشق |- | فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی ڕیل وۆرلد || [[کەنەدا]] (تۆرۆنتۆ) || خولی ١٥ەم || باشترین فیلمی نێودەوڵەتی || چند متر مکعب عشق |- | فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی داکا || [[بەنگلادێش]] || خولی ١٤ەم || باشترین فیلم || چند متر مکعب عشق |- | فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی ڕبات || [[مەغریب]] || خولی ٢١ەم || خەڵاتی گەورەی حەسەنی دووەم بۆ باشترین فیلم || چند متر مکعب عشق |- | فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی ڕبات || [[مەغریب]] || خولی ٢١ەم || باشترین ئەکتەری ژن || حسێبا ئیبراهیمی |- | فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی ڕبات || [[مەغریب]] || خولی ٢١ەم || باشترین ئەکتەری پیاو || ساعد سوهەیلی |} === خەڵاتە نێودەوڵەتییەکانی فیلمی «رفتن» و بەرهەمەکانی تر === {| class="wikitable sortable" ! فێستیڤاڵ !! وڵات !! ساڵ !! بەش / خەڵات !! بەرهەم / وەرگر |- | فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی بوسان || [[کۆریای باشوور]] || ٢٠١٦ || خەڵاتی تایبەتی دستەی دادوەران || رفتن |- | فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی مەڕاکەش || [[مەغریب]] || ٢٠١٦ || باشترین ئەکتەری ژن || فریشتە حسێنی (فیلمی رفتن) |- | فێستیڤاڵی فیلمی تریپۆلی || [[لوبنان]] || ٢٠١٧ || باشترین فیلمی درێژ || رفتن |- | فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی فارسی || [[ئوسترالیا]] (سیدنی) || ٢٠١٧ || باشترین فیلم || رفتن |- | فێستیڤاڵی فیلمی ئەفغانی || [[سوێد]] (ئستۆکهۆڵم) || ٢٠١٧ || باشترین فیلمی درێژ || رفتن |- | فێستیڤاڵی جیهانیی گەنجان و قوتابیان || [[ڕووسیا]] (سۆچی) || ٢٠١٧ || خەڵاتی تایبەتی دەستەی دادوەران || رفتن |} == کتێب == === کۆمەڵە شێعر === * ''سنگ‌ریزه'' (٢٠٠٤) * ''تا حالا به‌خاطر دلت سرتو به دیوار زدی'' (٢٠٠٧) * ''شهریور مردودی'' (٢٠٠٨) * ''برای پرنده چه فرقی می‌کند'' (٢٠١٢) * ''من تو خیابان'' (٢٠١٤) * ''در من باران می‌بارد'' (٢٠١٤) * ''من سه‌شنبه آخر ماه مردم'' (٢٠١٤) === کۆمەڵە چیرۆک === * ''قصه'' (٢٠١١) == سەرچاوەکان == <references /> == بەستەرە دەرەکییەکان == * [https://www.imdb.com/name/nm6264179/?ref_=nv_sr_1 ماڵپەڕی سینەمایی IMDb] * [http://www.sourehcinema.com/People/People.aspx?Id=139210170000 ماڵپەڕی سۆره سینەما] * [https://web.archive.org/web/20180526190427/https://pro.festivalscope.com/director/mahmoudi-navid ماڵپەڕی فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلم] * [https://web.archive.org/web/20180526190506/http://www.biff.kr/eng/html/archive/arc_history_tsearch.asp?mode=view&idx=23324&piff_code=2016 ماڵپەڕی فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی بوسان] * [http://www.festivalmarrakech.info/en/personnalite/navid-mahmoudi/ ماڵپەڕی فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی مەغریب] * [https://en.notrecinema.com/communaute/stars/stars.php3?staridx=308413 ماڵپەڕی نتره سینەما] * [https://financialtribune.com/articles/art-and-culture/59846/mahmoudi-s-parting-in-us ماڵپەڕی فێستیڤاڵی فیلمی تریبۆن] * [http://www.cinemawithoutborders.com/tag/navid-mahmoudi/ ماڵپەڕی سینەما وایتبۆرد] * [http://www.persianfilmfestival.com/navid-mahmoudi/ ماڵپەڕی فێستیڤاڵی فیلمە ئێرانییەکانی ئوسترالیا] {{بێپۆل|ڕێکەوت=ئەیلوولی ٢٠٢٦}} hywrsvg5mhsykugwy8wdj4u4991f3zo 0 304576 1688058 1686554 2026-10-16T15:29:31Z Bilalinfo 57400 /* تەلەفیزیۆن */ 1688058 wikitext text/x-wiki {{Short description|ئەکتەری ئێرانی}} {{Infobox person|name=پارسا پیرووزفەڕ|image=Parsa Pirouzfar.jpg|caption=پیرووزفەڕ لە ساڵی ٢٠١٣|image_size=|birth_name=|birth_date=<!--- Note [[WP:DOB]]- need very strong sources for this-->|birth_place=[[تاران]]، ئێران|occupation={{hlist|ئەکتەر|شانۆنامەنووس|دەرهێنەری شانۆ|وێنەکێش|وەرگێڕ}}|years_active=١٩٩٤{{ndash}}ئێستا|notable_works=|education=[[زانکۆی تاران]]|height=|website=}} '''پارسا پیروزفەر''' (بە [[زمانی فارسی|فارسی]]: پارسا پیروزفر) ئەکتەر، دەرهێنەری شانۆ، وێنەکێش، [[شانۆنامەنووس]] و وەرگێڕی [[ئێران|ئێرانییە]].زیاتر بە ڕۆڵەکانی لە ''لە چاوی باوە'' (٢٠٠٩–٢٠١٠) و ''میوانی دایک'' (٢٠٠٤) ناسراوە. چەندین خەڵاتی بەدەستھێناوە، لەوانە [[خەڵاتەکانی حافز|خەڵاتی حافز]] و خەڵاتی ئاهەنگی سینەمای ئێران، جگە لە پاڵێورابوونی بۆ [[سیمورغی بلوورین]]. == سەرەتای ژیان و خوێندن == پارسا پیرووزفەڕ لە [[تاران]] لە ئێران لەدایکبووە. لە ساڵی ١٩٨٤ تا ١٩٩٠، کاتێک لە قوتابخانەی ئامادەیی بوو، یەکەم کۆمیک ستریپەکانی دروست کرد.<ref>{{Cite web |url=https://www.instagram.com/p/0tHgKHtYLx/ |access-date=2019-01-27 |website=Instagram |language=en |title=پارسا پیرووزفەڕ لە ئینستاگرام: «پەڕەی یەکەمی داستانێکی وێنەییی تەواونەکراو/ بەھاری ١٣٦٥- ساڵی سێیەمی ناوەندی»}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.instagram.com/p/04MHbMNYMT/ |access-date=2019-01-27 |website=Instagram |language=en |title=پارسا پیرووزفەڕ لە ئینستاگرام: «پەڕەی یەکەمی داستانێکی وێنەییی تەواونەکراو/ زستانی ١٣٦٤- ساڵی سێیەمی ناوەندی»}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.instagram.com/p/1hzo3INYML/ |access-date=2019-01-27 |website=Instagram |language=en |title=پارسا پیرووزفەڕ لە ئینستاگرام: «پەڕەی یەکەمی داستانێکی وێنەیی لەسەر بنەمای داستانی کورت‌ی 'ئادەمە مەترسیدارەکان'ی ئەنتۆن چێخۆف/ بەھاری ١٣٦٩ - ساڵی چوارەمی ئامادەیی»}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.instagram.com/p/2CQhoEtYLk/ |access-date=2019-01-27 |website=Instagram |language=en |title=پارسا پیرووزفەڕ لە ئینستاگرام: «ئەتودێکی تر لەسەر داستانی وێنەییی 'دژی مافیا'، ئەمجارەیان بە جێگۆڕکێی ڕوخساری ھاوپۆلییەکان و مامۆستایان بۆ گێڕانی ڕۆڵی کەسایەتییەکانی داستانەکە. ڕۆڵی کۆمیسێر...»}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.instagram.com/p/1-J0WuNYMM/ |access-date=2019-01-27 |website=Instagram |language=en |title=پارسا پیرووزفەڕ لە ئینستاگرام: «پەڕەی یەکەمی داستانی وێنەییی 'دژی مافیا'/ ھاوینی ١٣٦٥- ساڵی سێیەمی ناوەندی»}}</ref> پاش تەواوکردنی قوتابخانەی ئامادەیی لە بەشی بیرکاری و [[فیزیک]] لە ساڵی ١٩٩٠، خوێندنی ئەکادیمیی لە بەشی [[وێنەکێشان]] لە کۆلێژی ھونەرە جوانەکانی [[زانکۆی تاران]] لە ساڵی ١٩٩١ دەست پێ کرد. لە هەمان ساڵدا، دەستیکرد بە ڕۆڵگێڕان لەسەر تەختەی شانۆ لە نمایشە جیاوازەکانی زانکۆدا. هەروەها لە ساڵی ١٩٩٣ تا ١٩٩٧ وەک ئەکتەری دۆبلاژ کاری کردووە. یەکەم ڕۆڵی سینەمایی لە تەمەنی ٢٢ ساڵیدا لە ساڵی ١٩٩٤ بوو، بە بەشدارییەکی کورت لە فیلمی ''پەری''ی داریوش مێهرجوویی.{{citation needed|date=July 2025}} لە هەمان ساڵدا، لەژێر چاودێریی مامۆستای ڕۆڵگێڕان مهین ئۆسکویی، دەرهێنەر و مامۆستای شانۆی ئێرانی و پێشەنگی ژنانی ھونەری شانۆی ئێران، لەسەر "متۆدی ڕۆڵگێڕانی ستانیسلاڤسکی" خوێندویەتی. <ref>{{cite web |date=5 June 2023 |url=https://www.tappersia.com/blog/most-known-and-best-iranian-actors-you-should-know/ |access-date=25 July 2025 |website=TAP Persia |title=بەناوبانگترین و باشترین ئەکتەرە ئێرانییەکان کە دەبێت بیانناسیت}}</ref> لە ساڵی ١٩٩٥، درێژەی بە خوێندنی ڕۆڵگێڕان دا لە پەیمانگەی ھونەرە دراماتیکییەکانی سەمەندەریان<ref>{{Cite web |url=https://www.instagram.com/samandarian.academy/ |title=پەیمانگەی ھونەری دراماتیکیی سەمەندەریان}}</ref> لەژێر چاودێریی دەرهێنەری دیاری سینەما و شانۆ، وەرگێڕ و مامۆستای ڕۆڵگێڕانی ئێرانی حەمید سەمەندەریان. یەکەم دەرکەوتنی لەسەر تەختەی شانۆ لە هەمان ساڵدا بوو. لە شانۆگەریی ''بێ نەوان'' بە دەرهێنانی [[بەھرۆز غەریبپوور]]، دەرهێنەری شانۆی ئێرانی و پێشەنگی شانۆی بووکەڵەییی نەریتیی ئێرانی بەشداری کرد، و ڕۆڵی ماریۆس پۆنت مێرسی گێڕا. دوای بەدەستھێنانی بڕوانامەی [[بەکالۆریۆس]] لە زانکۆی تاران، کۆلێژی [[ھونەرە جوانەکان]] لە بەشی [[وێنەکێشان]] لە ساڵی ١٩٩٧، لە شانۆگەریی ''بانوو ئاوی'' لە نووسینی یووکیۆ میشیما و بە دەرهێنانی [[بەھرام بەیزایی]] بەشداری کرد و ڕۆڵی ھیکاروی گێڕا. ئەوە دووەم دەرکەوتنی فەرمیی بوو لەسەر تەختەی شانۆ. == پیشە == پیرووزفەڕ بە فەرمی لە ساڵی ٢٠٠١ دەستیکرد بە کارکردن لەسەر پڕۆژە تایبەتییەکانی خۆی بۆ تەختەی شانۆ، و یەکەم کاری دەرهێنانی شانۆیی بە شانۆگەریی ''ھونەر''، شانۆنامەیەک لە نووسینی [[یاسمینا ڕێزا|یاسمینا ڕەزا]] ئەنجامدا. === ''ماتریۆشکاکان'' === لە ساڵی ٢٠١٥ پیرووزفەڕ دەرهێنانی بۆ شانۆگەریی ''ماتریۆشکاکان'' کرد، کە تەنزێکی [[زمانی فارسی|فارسیی]] بوو لەسەر بنەمای چیرۆکە کورتە ھەڵبژێردراوەکانی [[ئانتۆن چێخۆڤ|ئەنتۆن چێخۆف]]، و لە وەرگێڕان، نووسین و دەرهێنانی پارسا پیرووزفەڕ خۆی بوو. ''ماتریۆشکاکان'' بۆ یەکەمجار لە ١٣ی ئەیلوولی ٢٠١٥ لە Theatre West وەک نمایشێکی تاکەکەسی لە [[لۆس ئانجلەس]] نمایشکرا. شانۆگەرییەکە زیاتر لە ٣٠ کەسایەتی تێدایە<ref name="Financial Tribune">{{Cite web |last=Financial Tribune |date=4 September 2017 |url=https://financialtribune.com/articles/art-and-culture/71752/1-actor-39-characters |title=١ ئەکتەر، ٣٩ کەسایەتی}}</ref> کە هەموویان لەلایەن پیرووزفەڕەوە لە بەرهەمهێنانە شانۆییەکەیدا ڕۆڵیان گێڕدراوە. پاشان بۆ ماوەی دوو ساڵ لە شارەکانی [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئەمریکا]] وەک [[لۆس ئانجلەس]]، [[سان دیێگۆ]]، و [[بێرکڵی|بێرکلی]] و هەروەها لە [[تۆرۆنتۆ]]، [[ڤانکۆڤەر]]، و [[مۆنتریال]] لە [[کەنەدا]] لە ساڵانی ٢٠١٥ و ٢٠١٦ نمایشکرا؛ و سەرەنجام، دوای چەندین نمایش بەهۆی ناوبانگ و پێشوازییە زۆرەکەی، لە ساڵی ٢٠١٧ کۆتایی بە نمایشەکانی لە [[تاران]] ھێنا.<ref name="irna.ir">{{Cite web |date=July 2017 |url=http://www.irna.ir/en/News/81689690 |website=IRNA |title=پیرووزفەڕ شانۆگەرییەک لە ئەمریکای باکوور نمایش دەکات}}</ref><ref name="financialtribune.com">{{Cite news|url=https://financialtribune.com/articles/art-and-culture/48360/pirouzfar-to-stage-matryoshka|title=پیرووزفەڕ 'ماتریۆشکاکان' نمایش دەکات|last=Financial Tribune|date=24 August 2016}}</ref><ref name="Iran Theater">{{Cite news|url=http://theater.ir/en/65189|title="ماتریۆشکاکان" دووبارە، پارسا پیرووزفەڕ لە شانۆی پالیز|last=Iran Theater|date=November 2016}}</ref><ref name="ReferenceA">{{Cite news|url=https://financialtribune.com/articles/art-and-culture/68694/pirouzfar-will-restage-matryoshka-at-paliz-theater|title=پیرووزفەڕ دووبارە 'ماتریۆشکاکان' لە شانۆی پالیز نمایش دەکاتەوە|last=Financial Tribune|date=21 July 2017}}</ref><ref name="ReferenceB">{{Cite web |last=Financial Tribune |date=10 January 2017 |url=https://financialtribune.com/articles/art-and-culture/57196/pirouzfar-s-39-roles-in-matryoshka |title=٣٩ ڕۆڵەکەی پیرووزفەڕ لە 'ماتریۆشکاکان'}}</ref> ''ماتریۆشکاکان'' گرنگییەکی تایبەتیان بۆ پیشەی پیرووزفەڕ هەبوو. نمایشەکەی، کە تێیدا زیاتر لە ٣٠ کەسایەتی شانۆگەرییەکەی بە تەنیا بەرجەستە کرد، خەڵاتی پەیکەری زێڕینی باشترین ئەکتەری لە ٣٥ەمین خولی فێستیڤاڵی ساڵانەی [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر|فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی شانۆی فەجر]] لە تاران لە ساڵی ٢٠١٧ بۆ دەستبەر کرد.<ref>{{Cite web |date=1 February 2017 |url=https://en.mehrnews.com/news/123188/35th-Fajr-Intl-Theater-Fest-names-winners |title=٣٥ەمین فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی شانۆی فەجر براوەکانی ڕاگەیاند}}</ref> === وتاربیژی و وانەوتنەوە === پیرووزفەڕ وەک مامۆستای شانۆ لە دەزگای ھونەری و کلتووریی کارنامە لە ساڵی ٢٠٠٤ تا ٢٠٠٥ وانەی ڕۆڵگێڕانی دەوتەوە<ref>{{Cite web |url=http://karnameh.org/ |access-date=2019-04-23 |website=karnameh.org |title=موسسه فرهنگی،هنری کارنامه}}</ref> هەروەها لە پۆلە دەرەکییەکانی ڕۆڵگێڕان لە [[زانکۆی عەلامە تەباتەبایی]] لە ساڵانی ٢٠٠٤ و ٢٠٠٥ و لە قوتابخانەی فیلمی ھیلاج لە ساڵانی ٢٠٠٧، ٢٠١٠ و ٢٠١١.<ref>{{Cite web |url=https://hilaj.com/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20190305153132/http://www.hilaj.com/ |archive-date=5 March 2019 |access-date=2019-04-23 |website=hilaj.com |title=هیلاج – مدرسه فیلمسازی هیلاج |url-status=dead}}</ref> کارەکانی دیکەی وانەوتنەوە برێتین لە: * وۆرکشۆپەکان و پۆلەکانی ڕۆڵگێڕان<ref>{{Cite web |last=پارسا پیرووزفەڕ |url=https://www.instagram.com/actetude/ |title=Actetude}}</ref><ref>{{Cite web |last=Financial Tribune |date=6 December 2017 |url=https://financialtribune.com/articles/art-and-culture/77395/dormishian-pirouzfar-workshops-in-ho-chi-minh-city |title=وۆرکشۆپەکانی درمیشیان و پیرووزفەڕ لە شاری ھۆچی مین}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015 |url=https://www.pccsd.org/All-peyk/No%20157/Peyk%20157-Englishf-web-events.pdf |title=بۆنەکان لە سان دیێگۆ/ پۆلی وۆرکشۆپی پارسا پیرووزفەڕ}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015 |url=https://pccsd.org/All-peyk/No%20156/Peyk%20156-English-web.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20190117122340/https://pccsd.org/All-peyk/No%20156/Peyk%20156-English-web.pdf |archive-date=17 January 2019 |title=گۆڤاری دووزمانی سەنتەری کلتووریی ئێرانی {{!}} خوێندنەوەی چێخۆف لە سەنتەرەکە لەلایەن پارسا پیرووزفەڕ {{!}} سان دیێگۆ، کالیفۆرنیا |url-status=dead}}</ref> * پۆلە دەرەکییەکانی ڕۆڵگێڕانی [[زانکۆی عەلامە تەباتەبایی]]، ٢٠٠٤–٢٠٠٥ * پەیمانگەی ھونەر و کلتووری کارنامە،<ref>{{Cite web |url=http://karnameh.org/en-about |title=دەربارەی پەیمانگەی ھونەر و کلتووری کارنامە/ مامۆستایانی ٢٠٠٢/ ڕۆڵگێڕانی شانۆ و سەر شاشە/ پارسا پیرووزفەڕ}}</ref> ٢٠٠٤–٢٠٠٥ === کارەکانی تر === لە کاتی دەرچوونی لە ئامادەیییەوە، پیرووزفەڕ بەشێوەی خولیی بەشداری کردووە لە [[پەیکەرتاشی]]، [[گرافیک دیزاین]]، و دروستکردنی [[تیزەر ترەیلەر|تیزەر]]. == چالاکی و ئەندامێتییەکانی == پیرووزفەڕ ئەندامی دامەزرێنەری ئەنجومەنی ئەکتەرانی شانۆی ئێرانە،<ref name="parstimes">{{Cite web |url=http://www.parstimes.com/theatre/ |title=شانۆ، ماڵپەڕی پارس تایمز (سەرچاوەکان بۆ شانۆی ئێرانی)}}</ref> ئەندامی ماڵی سینەما (یەکێتیی ئەنجومەنەکانی فیلمی ئێران)، ئەندامی ئەنجومەنی ئەکتەرانی فیلمی ئێران (I.F.A.A.)، و ئەنجومەنی شانۆیە. ئەندامێتییەکانی تر برێتین لە: * ئەنجومەنی ئەکتەرانی شانۆی ئێران، ئەندامی دامەزرێنەر * ماڵی سینەما (یەکێتیی ئەنجومەنەکانی فیلمی ئێران) * ئەنجومەنی ئەکتەرانی فیلمی ئێران (I.F.A.A.) * ئەنجومەنی ئەکتەرانی شانۆی ئێران * ئەنجومەنی شانۆ پیرووزفەڕ ئەندامی دەستەی داوەرانی ئەم فێستیڤاڵانەی فیلم بووە: * ٩یەمین فێستیڤاڵی فیلمی ئێرانی لە ئوسترالیا (IFFA)، ٢٠٢٠ * ١٤یەمین ئاهەنگی ماڵی سینەما (یەکێتیی ئەنجومەنەکانی فیلمی ئێران)، ٢٠١٠ * ١٠یەمین ئاهەنگی ماڵی سینەما (یەکێتیی ئەنجومەنەکانی فیلمی ئێران)، ٢٠٠١ * ٩یەمین ئاهەنگی ماڵی سینەما (یەکێتیی ئەنجومەنەکانی فیلمی ئێران)، ٢٠٠٠ == فیلم و زنجیرە == === سینەما === {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="margin-right: 0;" ! scope="col" |ساڵ !ناونیشان ! scope="col" |ڕۆڵ ! class="unsortable" scope="col" |تێبینییەکان |- ! scope="row" |٢٠٢٤ |[[مەستی عیشق]] |[[مەولانای ڕۆمی|مەولانا]] | |- ! scope="row" |٢٠٢٠ |[[تی تی (فیلم)|تی تی]] |ئیبراھیم | [[ئایدا پەناھەندە]] |- ! scope="row" |٢٠١٩ |مجبوریم | | |- ! scope="row" |٢٠١٨ |بی‌حسی موضعی |شاوڕوخ | |- ! scope="row" |٢٠١٤ |شکاف |فەرھاد | |- ! scope="row" |٢٠١٤ |نزدیکتر |ئیحسان | |- ! scope="row" |٢٠١٣ |زندگی جای دیگریست |عەلی | |- ! scope="row" |٢٠١٠ |اینجا بدون من |ڕەزا | |- ! scope="row" |٢٠١٠ |اسب حیوان نجیبی است |بۆرزوو | |- ! scope="row" |٢٠٠٩ |شبانه روز |فەرڕوخ | |- ! scope="row" |٢٠٠٤ |نقاب |نیما | |- ! scope="row" |٢٠٠٤ |زن زیادی |ڕەحیم | |- ! scope="row" |٢٠٠٤ |دیروقت | | |- ! scope="row" |٢٠٠٣ |مهمان مامان |یووسف | |- ! scope="row" |٢٠٠٣ |وقت چیدن گردوها |لەتیف کاشانی | |- ! scope="row" |٢٠٠٣ |اشک سرما |کاوە کیانی | |- ! scope="row" |٢٠٠٢ |عروس خوشقدم |ئەمجانبە | |- ! scope="row" |٢٠٠٠ |دختری بنام تندر |ڕەعد | |- ! scope="row" |١٩٩٩ |اعتراض |قاسم | |- ! scope="row" |١٩٩٩ |دختران انتظار |سەعید مەسرور | |- ! scope="row" |١٩٩٨ |شیدا |فەرھاد ھەرەندی | |- ! scope="row" |١٩٩٧ |مرسدس |یەحیی | |- ! scope="row" |١٩٩٥ |ضیافت |عەبد | |- ! scope="row" |١٩٩٤ |پری |پیاوی زاھید | |- ! scope="row" |١٩٩٢ |مجسمه |خوێندکار | |} ==== تەلەفیزیۆن ==== {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="margin-right: 0;" ! scope="col" |ساڵ !ناونیشان ! scope="col" |ڕۆڵ ! class="unsortable" scope="col" |تێبینییەکان |- ! scope="row" |١٩٩٢ |تلویزیون کابلی بچه‌ها | |[[کەناڵی یەک (ئێران)|کەناڵی یەک]] |- ! scope="row" |١٩٩٥ |در پناه تو |پارسا |[[کەناڵی دوو (ئێران)|کەناڵی دوو]] |- ! scope="row" |١٩٩٨ |در قلب من |ڕەزا |[[کەناڵی سێ (ئێران)|کەناڵی سێ]] |- ! scope="row" |٢٠٠٢ |سفر سبز |دەنیەل وێسبێرگ |[[کەناڵی سێ (ئێران)|کەناڵی سێ]] |- ! scope="row" |٢٠٠٣–٢٠٠٩ |در چشم باد |بیژەن ئێرانی |[[کەناڵی یەک (ئێران)|کەناڵی یەک]] |- ! scope="row" |٢٠٢٢ |یاغی |بەھمەن |[[فیلیمۆ]] |- ! scope="row" |٢٠٢٤ |''[[لە کۆتایی شەودا (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|لە کۆتایی شەودا]]'' |بەھنام |[[فیلمنێت|فیلم‌نت]] |- !٢٠٢٥ |[[سوور و ڕەش (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|سوور و ڕەش]] | |[[فیلیمۆ]] |- !٢٠٢٦ |''[[خاتوو شین (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|خاتوو شین]]'' | |[[فیلیمۆ]] |- |} ===== دەرهێنەر ===== {| class="wikitable" |+ !ساڵ !ناو |- |٢٠٢٦ |''[[خاتوو شین (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|خاتوو شین]]'' |} ====== شانۆ ====== {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="margin-right: 0;" ! scope="col" |ساڵ !ناونیشان ! scope="col" |ڕۆڵ !نووسەر !وەرگێڕ !دەڕھێنەر ! class="unsortable" scope="col" |تێبینییەکان ! class="unsortable" scope="col" |سەرچاوە |- ! scope="row" |٢٠١٨–٢٠١٩ |ملاقات |مامۆستای قوتابخانە |فریدریک دورنمات |پارسا پیرووزفەڕ |پارسا پیرووزفەڕ | | |- ! scope="row" |٢٠١٨ |بینوایان |ژان ڤاڵژان |ڤیکتۆر ھوگۆ | |حوسێن پارسایی |(نمایشی موزیکاڵ) | |- ! scope="row" |٢٠١٨ |یک روز تابستانی |مۆف |سلاڤۆمیر مڕۆژەک |پارسا پیرووزفەڕ، سپیدە خوسرۆجاه |پارسا پیرووزفەڕ | | |- ! scope="row" |٢٠١٥–٢٠١٧ |ماتریوشکا |ھەموو ڕۆڵەکان |پارسا پیرووزفەڕ (لە سەر بنەمای ٨ داستانی کورتی [[ئانتۆن چێخۆڤ|ئەنتۆن چێخۆف]]) |پارسا پیرووزفەڕ |پارسا پیرووزفەڕ |شانۆنامەی ''ماتریۆشکاکان'' زیاتر لە ٣٠ ڕۆڵی تێدایە کە پارسا پیرووزفەڕ خۆی بە تەنیا بەرجەستەی ھەموو کەسایەتییەکانی کردووە لە ماوەی نمایشی ئەم بەرھەمەدا. براوەی پەیکەری زێڕینی باشترین ئەکتەری پیاو لە بەشی نێودەوڵەتی بۆ ڕۆڵگێڕان لە شانۆ. ''ماتریۆشکاکان'' لە سی و پێنجەمین [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر|فێستیڤاڵی شانۆی فەجر]] (٢٠١٧) | |- ! scope="row" |٢٠١٤ |بر پهنه دریا |دووک |سلاڤۆمیر مڕۆژەک |پارسا پیرووزفەڕ |پارسا پیرووزفەڕ | | |- ! scope="row" |٢٠١٣ |سنگ‌ها در جیب‌هایش |لە ١٠ ڕۆڵدا |ماری ڕۆنز |پارسا پیرووزفەڕ |پارسا پیرووزفەڕ | | |- ! scope="row" |٢٠١٢ |خدای کشتار |ئالن ڕەلی |یاسمینا ڕەزا | |پارسا پیرووزفەڕ |خوێندنەوەی شانۆنامە | |- ! scope="row" |٢٠١١ |گلن‌گری گلن راس |ڕیکی ڕۆما |دیڤید مەمت |ئومێد ڕۆشنزەمیر |پارسا پیرووزفەڕ | | |- ! scope="row" |٢٠٠١ |هنر |مارک |یاسمینا ڕەزا |بەھمەن کیاروستەمی |پارسا پیرووزفەڕ | | |- ! scope="row" |١٩٩٨ |بانو آئویی |ھیکارو |یووکیۆ میشیما |بەھرام بەیزایی |بەھرام بەیزایی | | |- ! scope="row" |١٩٩٥–١٩٩٧ |بینوایان |ماریۆس |ڤیکتۆر ھوگۆ |بەھرۆز غەریبپوور |بەھرۆز غەریبپوور | | |} ====== دۆبلێر ====== {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="margin-right: 0;" ! scope="col" |ساڵ !ناونیشان ! scope="col" |دەڕھێنەر !گێڕەڕەوە !دامەزراوە ! class="unsortable" scope="col" |تێبینییەکان ! class="unsortable" scope="col" |سەرچاوە |- ! scope="row" |٢٠٢١ |پرواز بر فراز آشیانه فاخته |میڵۆش فۆرمان |خوێندنەوەی بە دەنگی پارسا پیرووزفەڕ |سۆڤینا (سینەمای تایبەت بە نابینایان) |وەشانی تایبەت بە نابینایان | |} == سەرچاوە == <references /> == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb name|0685277}} * {{Instagram|parsapirou}} {{تووڵی دەروازە|شانۆ|ئێران|ژیاننامە|فیلم|ھونەرەکان|وێژە|ئاسیا}} {{پۆلی کۆمنز|Parsa Pirouzfar}} [[پۆل:شانۆنامەنووسانی ئێرانی]] [[پۆل:دەرھێنەرانی شانۆی ئێرانی]] [[پۆل:وەرگێڕە ئێرانییەکان]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:ڕێبازەکانی ئەکتەران]] [[پۆل:پانتۆمیم]] 75x33wi0lrlhetxxmintdet9czp35zi 1688116 1688058 2026-10-16T17:25:00Z Pirehelokan 5097 1688116 wikitext text/x-wiki {{شێواز}} {{Short description|ئەکتەری ئێرانی}} {{Infobox person|name=پارسا پیرووزفەڕ|image=Parsa Pirouzfar.jpg|caption=پیرووزفەڕ لە ساڵی ٢٠١٣|image_size=|birth_name=|birth_date=<!--- Note [[WP:DOB]]- need very strong sources for this-->|birth_place=[[تاران]]، ئێران|occupation={{hlist|ئەکتەر|شانۆنامەنووس|دەرهێنەری شانۆ|وێنەکێش|وەرگێڕ}}|years_active=١٩٩٤{{ndash}}ئێستا|notable_works=|education=[[زانکۆی تاران]]|height=|website=}} '''پارسا پیروزفەر''' (بە [[زمانی فارسی|فارسی]]: پارسا پیروزفر) ئەکتەر، دەرهێنەری شانۆ، وێنەکێش، [[شانۆنامەنووس]] و وەرگێڕی [[ئێران|ئێرانییە]].زیاتر بە ڕۆڵەکانی لە ''لە چاوی باوە'' (٢٠٠٩–٢٠١٠) و ''میوانی دایک'' (٢٠٠٤) ناسراوە. چەندین خەڵاتی بەدەستھێناوە، لەوانە [[خەڵاتەکانی حافز|خەڵاتی حافز]] و خەڵاتی ئاهەنگی سینەمای ئێران، جگە لە پاڵێورابوونی بۆ [[سیمورغی بلوورین]]. == سەرەتای ژیان و خوێندن == پارسا پیرووزفەڕ لە [[تاران]] لە ئێران لەدایکبووە. لە ساڵی ١٩٨٤ تا ١٩٩٠، کاتێک لە قوتابخانەی ئامادەیی بوو، یەکەم کۆمیک ستریپەکانی دروست کرد.<ref>{{Cite web |url=https://www.instagram.com/p/0tHgKHtYLx/ |access-date=2019-01-27 |website=Instagram |language=en |title=پارسا پیرووزفەڕ لە ئینستاگرام: «پەڕەی یەکەمی داستانێکی وێنەییی تەواونەکراو/ بەھاری ١٣٦٥- ساڵی سێیەمی ناوەندی»}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.instagram.com/p/04MHbMNYMT/ |access-date=2019-01-27 |website=Instagram |language=en |title=پارسا پیرووزفەڕ لە ئینستاگرام: «پەڕەی یەکەمی داستانێکی وێنەییی تەواونەکراو/ زستانی ١٣٦٤- ساڵی سێیەمی ناوەندی»}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.instagram.com/p/1hzo3INYML/ |access-date=2019-01-27 |website=Instagram |language=en |title=پارسا پیرووزفەڕ لە ئینستاگرام: «پەڕەی یەکەمی داستانێکی وێنەیی لەسەر بنەمای داستانی کورت‌ی 'ئادەمە مەترسیدارەکان'ی ئەنتۆن چێخۆف/ بەھاری ١٣٦٩ - ساڵی چوارەمی ئامادەیی»}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.instagram.com/p/2CQhoEtYLk/ |access-date=2019-01-27 |website=Instagram |language=en |title=پارسا پیرووزفەڕ لە ئینستاگرام: «ئەتودێکی تر لەسەر داستانی وێنەییی 'دژی مافیا'، ئەمجارەیان بە جێگۆڕکێی ڕوخساری ھاوپۆلییەکان و مامۆستایان بۆ گێڕانی ڕۆڵی کەسایەتییەکانی داستانەکە. ڕۆڵی کۆمیسێر...»}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.instagram.com/p/1-J0WuNYMM/ |access-date=2019-01-27 |website=Instagram |language=en |title=پارسا پیرووزفەڕ لە ئینستاگرام: «پەڕەی یەکەمی داستانی وێنەییی 'دژی مافیا'/ ھاوینی ١٣٦٥- ساڵی سێیەمی ناوەندی»}}</ref> پاش تەواوکردنی قوتابخانەی ئامادەیی لە بەشی بیرکاری و [[فیزیک]] لە ساڵی ١٩٩٠، خوێندنی ئەکادیمیی لە بەشی [[وێنەکێشان]] لە کۆلێژی ھونەرە جوانەکانی [[زانکۆی تاران]] لە ساڵی ١٩٩١ دەست پێ کرد. لە هەمان ساڵدا، دەستیکرد بە ڕۆڵگێڕان لەسەر تەختەی شانۆ لە نمایشە جیاوازەکانی زانکۆدا. هەروەها لە ساڵی ١٩٩٣ تا ١٩٩٧ وەک ئەکتەری دۆبلاژ کاری کردووە. یەکەم ڕۆڵی سینەمایی لە تەمەنی ٢٢ ساڵیدا لە ساڵی ١٩٩٤ بوو، بە بەشدارییەکی کورت لە فیلمی ''پەری''ی داریوش مێهرجوویی.{{citation needed|date=July 2025}} لە هەمان ساڵدا، لەژێر چاودێریی مامۆستای ڕۆڵگێڕان مهین ئۆسکویی، دەرهێنەر و مامۆستای شانۆی ئێرانی و پێشەنگی ژنانی ھونەری شانۆی ئێران، لەسەر "متۆدی ڕۆڵگێڕانی ستانیسلاڤسکی" خوێندویەتی. <ref>{{cite web |date=5 June 2023 |url=https://www.tappersia.com/blog/most-known-and-best-iranian-actors-you-should-know/ |access-date=25 July 2025 |website=TAP Persia |title=بەناوبانگترین و باشترین ئەکتەرە ئێرانییەکان کە دەبێت بیانناسیت}}</ref> لە ساڵی ١٩٩٥، درێژەی بە خوێندنی ڕۆڵگێڕان دا لە پەیمانگەی ھونەرە دراماتیکییەکانی سەمەندەریان<ref>{{Cite web |url=https://www.instagram.com/samandarian.academy/ |title=پەیمانگەی ھونەری دراماتیکیی سەمەندەریان}}</ref> لەژێر چاودێریی دەرهێنەری دیاری سینەما و شانۆ، وەرگێڕ و مامۆستای ڕۆڵگێڕانی ئێرانی حەمید سەمەندەریان. یەکەم دەرکەوتنی لەسەر تەختەی شانۆ لە هەمان ساڵدا بوو. لە شانۆگەریی ''بێ نەوان'' بە دەرهێنانی [[بەھرۆز غەریبپوور]]، دەرهێنەری شانۆی ئێرانی و پێشەنگی شانۆی بووکەڵەییی نەریتیی ئێرانی بەشداری کرد، و ڕۆڵی ماریۆس پۆنت مێرسی گێڕا. دوای بەدەستھێنانی بڕوانامەی [[بەکالۆریۆس]] لە زانکۆی تاران، کۆلێژی [[ھونەرە جوانەکان]] لە بەشی [[وێنەکێشان]] لە ساڵی ١٩٩٧، لە شانۆگەریی ''بانوو ئاوی'' لە نووسینی یووکیۆ میشیما و بە دەرهێنانی [[بەھرام بەیزایی]] بەشداری کرد و ڕۆڵی ھیکاروی گێڕا. ئەوە دووەم دەرکەوتنی فەرمیی بوو لەسەر تەختەی شانۆ. == پیشە == پیرووزفەڕ بە فەرمی لە ساڵی ٢٠٠١ دەستیکرد بە کارکردن لەسەر پڕۆژە تایبەتییەکانی خۆی بۆ تەختەی شانۆ، و یەکەم کاری دەرهێنانی شانۆیی بە شانۆگەریی ''ھونەر''، شانۆنامەیەک لە نووسینی [[یاسمینا ڕێزا|یاسمینا ڕەزا]] ئەنجامدا. === ''ماتریۆشکاکان'' === لە ساڵی ٢٠١٥ پیرووزفەڕ دەرهێنانی بۆ شانۆگەریی ''ماتریۆشکاکان'' کرد، کە تەنزێکی [[زمانی فارسی|فارسیی]] بوو لەسەر بنەمای چیرۆکە کورتە ھەڵبژێردراوەکانی [[ئانتۆن چێخۆڤ|ئەنتۆن چێخۆف]]، و لە وەرگێڕان، نووسین و دەرهێنانی پارسا پیرووزفەڕ خۆی بوو. ''ماتریۆشکاکان'' بۆ یەکەمجار لە ١٣ی ئەیلوولی ٢٠١٥ لە Theatre West وەک نمایشێکی تاکەکەسی لە [[لۆس ئانجلەس]] نمایشکرا. شانۆگەرییەکە زیاتر لە ٣٠ کەسایەتی تێدایە<ref name="Financial Tribune">{{Cite web |last=Financial Tribune |date=4 September 2017 |url=https://financialtribune.com/articles/art-and-culture/71752/1-actor-39-characters |title=١ ئەکتەر، ٣٩ کەسایەتی}}</ref> کە هەموویان لەلایەن پیرووزفەڕەوە لە بەرهەمهێنانە شانۆییەکەیدا ڕۆڵیان گێڕدراوە. پاشان بۆ ماوەی دوو ساڵ لە شارەکانی [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ئەمریکا]] وەک [[لۆس ئانجلەس]]، [[سان دیێگۆ]]، و [[بێرکڵی|بێرکلی]] و هەروەها لە [[تۆرۆنتۆ]]، [[ڤانکۆڤەر]]، و [[مۆنتریال]] لە [[کەنەدا]] لە ساڵانی ٢٠١٥ و ٢٠١٦ نمایشکرا؛ و سەرەنجام، دوای چەندین نمایش بەهۆی ناوبانگ و پێشوازییە زۆرەکەی، لە ساڵی ٢٠١٧ کۆتایی بە نمایشەکانی لە [[تاران]] ھێنا.<ref name="irna.ir">{{Cite web |date=July 2017 |url=http://www.irna.ir/en/News/81689690 |website=IRNA |title=پیرووزفەڕ شانۆگەرییەک لە ئەمریکای باکوور نمایش دەکات}}</ref><ref name="financialtribune.com">{{Cite news|url=https://financialtribune.com/articles/art-and-culture/48360/pirouzfar-to-stage-matryoshka|title=پیرووزفەڕ 'ماتریۆشکاکان' نمایش دەکات|last=Financial Tribune|date=24 August 2016}}</ref><ref name="Iran Theater">{{Cite news|url=http://theater.ir/en/65189|title="ماتریۆشکاکان" دووبارە، پارسا پیرووزفەڕ لە شانۆی پالیز|last=Iran Theater|date=November 2016}}</ref><ref name="ReferenceA">{{Cite news|url=https://financialtribune.com/articles/art-and-culture/68694/pirouzfar-will-restage-matryoshka-at-paliz-theater|title=پیرووزفەڕ دووبارە 'ماتریۆشکاکان' لە شانۆی پالیز نمایش دەکاتەوە|last=Financial Tribune|date=21 July 2017}}</ref><ref name="ReferenceB">{{Cite web |last=Financial Tribune |date=10 January 2017 |url=https://financialtribune.com/articles/art-and-culture/57196/pirouzfar-s-39-roles-in-matryoshka |title=٣٩ ڕۆڵەکەی پیرووزفەڕ لە 'ماتریۆشکاکان'}}</ref> ''ماتریۆشکاکان'' گرنگییەکی تایبەتیان بۆ پیشەی پیرووزفەڕ هەبوو. نمایشەکەی، کە تێیدا زیاتر لە ٣٠ کەسایەتی شانۆگەرییەکەی بە تەنیا بەرجەستە کرد، خەڵاتی پەیکەری زێڕینی باشترین ئەکتەری لە ٣٥ەمین خولی فێستیڤاڵی ساڵانەی [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر|فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی شانۆی فەجر]] لە تاران لە ساڵی ٢٠١٧ بۆ دەستبەر کرد.<ref>{{Cite web |date=1 February 2017 |url=https://en.mehrnews.com/news/123188/35th-Fajr-Intl-Theater-Fest-names-winners |title=٣٥ەمین فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی شانۆی فەجر براوەکانی ڕاگەیاند}}</ref> === وتاربیژی و وانەوتنەوە === پیرووزفەڕ وەک مامۆستای شانۆ لە دەزگای ھونەری و کلتووریی کارنامە لە ساڵی ٢٠٠٤ تا ٢٠٠٥ وانەی ڕۆڵگێڕانی دەوتەوە<ref>{{Cite web |url=http://karnameh.org/ |access-date=2019-04-23 |website=karnameh.org |title=موسسه فرهنگی،هنری کارنامه}}</ref> هەروەها لە پۆلە دەرەکییەکانی ڕۆڵگێڕان لە [[زانکۆی عەلامە تەباتەبایی]] لە ساڵانی ٢٠٠٤ و ٢٠٠٥ و لە قوتابخانەی فیلمی ھیلاج لە ساڵانی ٢٠٠٧، ٢٠١٠ و ٢٠١١.<ref>{{Cite web |url=https://hilaj.com/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20190305153132/http://www.hilaj.com/ |archive-date=5 March 2019 |access-date=2019-04-23 |website=hilaj.com |title=هیلاج – مدرسه فیلمسازی هیلاج |url-status=dead}}</ref> کارەکانی دیکەی وانەوتنەوە برێتین لە: * وۆرکشۆپەکان و پۆلەکانی ڕۆڵگێڕان<ref>{{Cite web |last=پارسا پیرووزفەڕ |url=https://www.instagram.com/actetude/ |title=Actetude}}</ref><ref>{{Cite web |last=Financial Tribune |date=6 December 2017 |url=https://financialtribune.com/articles/art-and-culture/77395/dormishian-pirouzfar-workshops-in-ho-chi-minh-city |title=وۆرکشۆپەکانی درمیشیان و پیرووزفەڕ لە شاری ھۆچی مین}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015 |url=https://www.pccsd.org/All-peyk/No%20157/Peyk%20157-Englishf-web-events.pdf |title=بۆنەکان لە سان دیێگۆ/ پۆلی وۆرکشۆپی پارسا پیرووزفەڕ}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015 |url=https://pccsd.org/All-peyk/No%20156/Peyk%20156-English-web.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20190117122340/https://pccsd.org/All-peyk/No%20156/Peyk%20156-English-web.pdf |archive-date=17 January 2019 |title=گۆڤاری دووزمانی سەنتەری کلتووریی ئێرانی {{!}} خوێندنەوەی چێخۆف لە سەنتەرەکە لەلایەن پارسا پیرووزفەڕ {{!}} سان دیێگۆ، کالیفۆرنیا |url-status=dead}}</ref> * پۆلە دەرەکییەکانی ڕۆڵگێڕانی [[زانکۆی عەلامە تەباتەبایی]]، ٢٠٠٤–٢٠٠٥ * پەیمانگەی ھونەر و کلتووری کارنامە،<ref>{{Cite web |url=http://karnameh.org/en-about |title=دەربارەی پەیمانگەی ھونەر و کلتووری کارنامە/ مامۆستایانی ٢٠٠٢/ ڕۆڵگێڕانی شانۆ و سەر شاشە/ پارسا پیرووزفەڕ}}</ref> ٢٠٠٤–٢٠٠٥ === کارەکانی تر === لە کاتی دەرچوونی لە ئامادەیییەوە، پیرووزفەڕ بەشێوەی خولیی بەشداری کردووە لە [[پەیکەرتاشی]]، [[گرافیک دیزاین]]، و دروستکردنی [[تیزەر ترەیلەر|تیزەر]]. == چالاکی و ئەندامێتییەکانی == پیرووزفەڕ ئەندامی دامەزرێنەری ئەنجومەنی ئەکتەرانی شانۆی ئێرانە،<ref name="parstimes">{{Cite web |url=http://www.parstimes.com/theatre/ |title=شانۆ، ماڵپەڕی پارس تایمز (سەرچاوەکان بۆ شانۆی ئێرانی)}}</ref> ئەندامی ماڵی سینەما (یەکێتیی ئەنجومەنەکانی فیلمی ئێران)، ئەندامی ئەنجومەنی ئەکتەرانی فیلمی ئێران (I.F.A.A.)، و ئەنجومەنی شانۆیە. ئەندامێتییەکانی تر برێتین لە: * ئەنجومەنی ئەکتەرانی شانۆی ئێران، ئەندامی دامەزرێنەر * ماڵی سینەما (یەکێتیی ئەنجومەنەکانی فیلمی ئێران) * ئەنجومەنی ئەکتەرانی فیلمی ئێران (I.F.A.A.) * ئەنجومەنی ئەکتەرانی شانۆی ئێران * ئەنجومەنی شانۆ پیرووزفەڕ ئەندامی دەستەی داوەرانی ئەم فێستیڤاڵانەی فیلم بووە: * ٩یەمین فێستیڤاڵی فیلمی ئێرانی لە ئوسترالیا (IFFA)، ٢٠٢٠ * ١٤یەمین ئاهەنگی ماڵی سینەما (یەکێتیی ئەنجومەنەکانی فیلمی ئێران)، ٢٠١٠ * ١٠یەمین ئاهەنگی ماڵی سینەما (یەکێتیی ئەنجومەنەکانی فیلمی ئێران)، ٢٠٠١ * ٩یەمین ئاهەنگی ماڵی سینەما (یەکێتیی ئەنجومەنەکانی فیلمی ئێران)، ٢٠٠٠ == فیلم و زنجیرە == === سینەما === {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="margin-right: 0;" ! scope="col" |ساڵ !ناونیشان ! scope="col" |ڕۆڵ ! class="unsortable" scope="col" |تێبینییەکان |- ! scope="row" |٢٠٢٤ |[[مەستی عیشق]] |[[مەولانای ڕۆمی|مەولانا]] | |- ! scope="row" |٢٠٢٠ |[[تی تی (فیلم)|تی تی]] |ئیبراھیم | [[ئایدا پەناھەندە]] |- ! scope="row" |٢٠١٩ |مجبوریم | | |- ! scope="row" |٢٠١٨ |بی‌حسی موضعی |شاوڕوخ | |- ! scope="row" |٢٠١٤ |شکاف |فەرھاد | |- ! scope="row" |٢٠١٤ |نزدیکتر |ئیحسان | |- ! scope="row" |٢٠١٣ |زندگی جای دیگریست |عەلی | |- ! scope="row" |٢٠١٠ |اینجا بدون من |ڕەزا | |- ! scope="row" |٢٠١٠ |اسب حیوان نجیبی است |بۆرزوو | |- ! scope="row" |٢٠٠٩ |شبانه روز |فەرڕوخ | |- ! scope="row" |٢٠٠٤ |نقاب |نیما | |- ! scope="row" |٢٠٠٤ |زن زیادی |ڕەحیم | |- ! scope="row" |٢٠٠٤ |دیروقت | | |- ! scope="row" |٢٠٠٣ |مهمان مامان |یووسف | |- ! scope="row" |٢٠٠٣ |وقت چیدن گردوها |لەتیف کاشانی | |- ! scope="row" |٢٠٠٣ |اشک سرما |کاوە کیانی | |- ! scope="row" |٢٠٠٢ |عروس خوشقدم |ئەمجانبە | |- ! scope="row" |٢٠٠٠ |دختری بنام تندر |ڕەعد | |- ! scope="row" |١٩٩٩ |اعتراض |قاسم | |- ! scope="row" |١٩٩٩ |دختران انتظار |سەعید مەسرور | |- ! scope="row" |١٩٩٨ |شیدا |فەرھاد ھەرەندی | |- ! scope="row" |١٩٩٧ |مرسدس |یەحیی | |- ! scope="row" |١٩٩٥ |ضیافت |عەبد | |- ! scope="row" |١٩٩٤ |پری |پیاوی زاھید | |- ! scope="row" |١٩٩٢ |مجسمه |خوێندکار | |} ==== تەلەفیزیۆن ==== {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="margin-right: 0;" ! scope="col" |ساڵ !ناونیشان ! scope="col" |ڕۆڵ ! class="unsortable" scope="col" |تێبینییەکان |- ! scope="row" |١٩٩٢ |تلویزیون کابلی بچه‌ها | |[[کەناڵی یەک (ئێران)|کەناڵی یەک]] |- ! scope="row" |١٩٩٥ |در پناه تو |پارسا |[[کەناڵی دوو (ئێران)|کەناڵی دوو]] |- ! scope="row" |١٩٩٨ |در قلب من |ڕەزا |[[کەناڵی سێ (ئێران)|کەناڵی سێ]] |- ! scope="row" |٢٠٠٢ |سفر سبز |دەنیەل وێسبێرگ |[[کەناڵی سێ (ئێران)|کەناڵی سێ]] |- ! scope="row" |٢٠٠٣–٢٠٠٩ |در چشم باد |بیژەن ئێرانی |[[کەناڵی یەک (ئێران)|کەناڵی یەک]] |- ! scope="row" |٢٠٢٢ |یاغی |بەھمەن |[[فیلیمۆ]] |- ! scope="row" |٢٠٢٤ |''[[لە کۆتایی شەودا (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|لە کۆتایی شەودا]]'' |بەھنام |[[فیلمنێت|فیلم‌نت]] |- !٢٠٢٥ |[[سوور و ڕەش (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|سوور و ڕەش]] | |[[فیلیمۆ]] |- !٢٠٢٦ |''[[خاتوو شین (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|خاتوو شین]]'' | |[[فیلیمۆ]] |- |} ===== دەرهێنەر ===== {| class="wikitable" |+ !ساڵ !ناو |- |٢٠٢٦ |''[[خاتوو شین (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|خاتوو شین]]'' |} ====== شانۆ ====== {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="margin-right: 0;" ! scope="col" |ساڵ !ناونیشان ! scope="col" |ڕۆڵ !نووسەر !وەرگێڕ !دەڕھێنەر ! class="unsortable" scope="col" |تێبینییەکان ! class="unsortable" scope="col" |سەرچاوە |- ! scope="row" |٢٠١٨–٢٠١٩ |ملاقات |مامۆستای قوتابخانە |فریدریک دورنمات |پارسا پیرووزفەڕ |پارسا پیرووزفەڕ | | |- ! scope="row" |٢٠١٨ |بینوایان |ژان ڤاڵژان |ڤیکتۆر ھوگۆ | |حوسێن پارسایی |(نمایشی موزیکاڵ) | |- ! scope="row" |٢٠١٨ |یک روز تابستانی |مۆف |سلاڤۆمیر مڕۆژەک |پارسا پیرووزفەڕ، سپیدە خوسرۆجاه |پارسا پیرووزفەڕ | | |- ! scope="row" |٢٠١٥–٢٠١٧ |ماتریوشکا |ھەموو ڕۆڵەکان |پارسا پیرووزفەڕ (لە سەر بنەمای ٨ داستانی کورتی [[ئانتۆن چێخۆڤ|ئەنتۆن چێخۆف]]) |پارسا پیرووزفەڕ |پارسا پیرووزفەڕ |شانۆنامەی ''ماتریۆشکاکان'' زیاتر لە ٣٠ ڕۆڵی تێدایە کە پارسا پیرووزفەڕ خۆی بە تەنیا بەرجەستەی ھەموو کەسایەتییەکانی کردووە لە ماوەی نمایشی ئەم بەرھەمەدا. براوەی پەیکەری زێڕینی باشترین ئەکتەری پیاو لە بەشی نێودەوڵەتی بۆ ڕۆڵگێڕان لە شانۆ. ''ماتریۆشکاکان'' لە سی و پێنجەمین [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر|فێستیڤاڵی شانۆی فەجر]] (٢٠١٧) | |- ! scope="row" |٢٠١٤ |بر پهنه دریا |دووک |سلاڤۆمیر مڕۆژەک |پارسا پیرووزفەڕ |پارسا پیرووزفەڕ | | |- ! scope="row" |٢٠١٣ |سنگ‌ها در جیب‌هایش |لە ١٠ ڕۆڵدا |ماری ڕۆنز |پارسا پیرووزفەڕ |پارسا پیرووزفەڕ | | |- ! scope="row" |٢٠١٢ |خدای کشتار |ئالن ڕەلی |یاسمینا ڕەزا | |پارسا پیرووزفەڕ |خوێندنەوەی شانۆنامە | |- ! scope="row" |٢٠١١ |گلن‌گری گلن راس |ڕیکی ڕۆما |دیڤید مەمت |ئومێد ڕۆشنزەمیر |پارسا پیرووزفەڕ | | |- ! scope="row" |٢٠٠١ |هنر |مارک |یاسمینا ڕەزا |بەھمەن کیاروستەمی |پارسا پیرووزفەڕ | | |- ! scope="row" |١٩٩٨ |بانو آئویی |ھیکارو |یووکیۆ میشیما |بەھرام بەیزایی |بەھرام بەیزایی | | |- ! scope="row" |١٩٩٥–١٩٩٧ |بینوایان |ماریۆس |ڤیکتۆر ھوگۆ |بەھرۆز غەریبپوور |بەھرۆز غەریبپوور | | |} ====== دۆبلێر ====== {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="margin-right: 0;" ! scope="col" |ساڵ !ناونیشان ! scope="col" |دەڕھێنەر !گێڕەڕەوە !دامەزراوە ! class="unsortable" scope="col" |تێبینییەکان ! class="unsortable" scope="col" |سەرچاوە |- ! scope="row" |٢٠٢١ |پرواز بر فراز آشیانه فاخته |میڵۆش فۆرمان |خوێندنەوەی بە دەنگی پارسا پیرووزفەڕ |سۆڤینا (سینەمای تایبەت بە نابینایان) |وەشانی تایبەت بە نابینایان | |} == سەرچاوە == <references /> == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb name|0685277}} * {{Instagram|parsapirou}} {{تووڵی دەروازە|شانۆ|ئێران|ژیاننامە|فیلم|ھونەرەکان|وێژە|ئاسیا}} {{پۆلی کۆمنز|Parsa Pirouzfar}} [[پۆل:شانۆنامەنووسانی ئێرانی]] [[پۆل:دەرھێنەرانی شانۆی ئێرانی]] [[پۆل:وەرگێڕە ئێرانییەکان]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:ڕێبازەکانی ئەکتەران]] [[پۆل:پانتۆمیم]] cjp3tcbyw0ugq6l7ehe01co9b1hcnpz 0 304580 1688057 1687605 2026-10-16T15:28:10Z Bilalinfo 57400 1688057 wikitext text/x-wiki {{short description|دەرهێنەر و بەرهەمهێنەری ئێرانی (لەدایکبووی ١٩٧٩)}} {{Infobox person|name=ئایدا پەناهەندە|image=Ida Panahandeh.jpg|caption=پەناهەندە لە ساڵی ٢٠١٦|birth_date={{birth date and age|1979|09|08}}|birth_place=[[تاران]]، ئێران|education=[[زانکۆی تاران]]|occupation={{hlist|دەرهێنەر|ڕێکخێنەری پەڕدە|بەرهەمهێنەر}}|years_active=١٩٩٨–ئێستا|spouse=[[ئەرسەلان ئەمیری]]}} '''ئایدا پەناهەندە''' ([[زمانی فارسی|فارسی]]: آیدا پناهنده؛ لەدایکبووی ٨ی ئەیلوولی ١٩٧٩) دەرهێنەر، ڕێکخێنەری و بەرهەمهێنەرێکی [[ئێران|ئێرانییە]]. زیاتر بە فیلمەکانی [[ناهید (فیلم)|''ناهید'']] (٢٠١٥)، ''[[تی تی (فیلم)|تی‌تی]]'' (٢٠٢٠)، و کورتەزنجیرەی تەلەڤیزیۆنی [[لە کۆتایی شەودا (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|لە کۆتایی شەودا]] (٢٠٢٤) ناسراوە.<ref>{{Cite web |date=2022-05-25 |url=https://www.mehrnews.com/news/5498967/%D9%85%D8%B3%D8%AA%D8%B1%DA%A9%D9%84%D8%A7%D8%B3-%D8%A2%DB%8C%D8%AF%D8%A7-%D9%BE%D9%86%D8%A7%D9%87%D9%86%D8%AF%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%B2%D9%88%D8%B1%DB%8C%D8%AE-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D9%85%DB%8C-%D8%B4%D9%88%D8%AF |access-date=2025-01-26 |website=ئاژانسی هەواڵی مێهر |language=fa |title=مستەرکلاسی ئایدا پەناهەندە لە زوریخ بەڕێوەدەچێت}}</ref><ref>{{Cite web |date=2020-09-03 |url=https://www.mehrnews.com/news/5014797/%D8%A2%DB%8C%D8%AF%D8%A7-%D9%BE%D9%86%D8%A7%D9%87%D9%86%D8%AF%D9%87-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%DB%8C-%D8%AA%DB%8C-%D9%85%D8%AC%D9%88%D8%B2-%DA%AF%D8%B1%D9%81%D8%AA-%D9%85%D9%88%D8%A7%D9%81%D9%82%D8%AA-%D8%A8%D8%A7-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B4%D9%85%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B1%D8%B2%DA%AF%D8%B1 |access-date=2025-01-26 |website=ئاژانسی هەواڵی مێهر |language=fa |title=ئایدا پەناهەندە مۆڵەتی بۆ «تی‌تی» وەرگرت}}</ref><ref>{{Cite web |date=2024-07-13 |url=https://www.isna.ir/news/1403042315954/%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%A2%DB%8C%D8%AF%D8%A7-%D9%BE%D9%86%D8%A7%D9%87%D9%86%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B2-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D8%B9%D9%84%DB%8C%D8%B1%D8%B6%D8%A7-%D8%AF%D8%A7%D9%88%D8%AF%D9%86%DA%98%D8%A7%D8%AF-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84%D8%B4 |access-date=2025-01-26 |website=ئیسنا |language=fa |title=گێڕانەوەی ئایدا پەناهەندە لە ڕۆڵگێڕانی عەلیرەزا داوودنژاد لە زنجیرەکەیدا}}</ref> == ژیانی سەرەتایی == ئایدا پەناهەندە لە ٨ی ئەیلوولی ١٩٧٩ لە [[تاران]]، ئێران لەدایکبووە. وی ڕەچەڵەکی ئازەربایجانیی ئێرانییە.<ref>{{Cite web |date=2022-06-09 |url=https://www.mehrnews.com/news/5510233/%D8%A2%DB%8C%D8%AF%D8%A7-%D9%BE%D9%86%D8%A7%D9%87%D9%86%D8%AF%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D8%B7%D9%84%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%DA%A9%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%B4-%D8%B1%D8%A7-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%81%D8%AA-%DA%A9%D8%B1%D8%AF-%D8%A7%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%A3%D8%B3%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D9%86%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86 |access-date=2025-01-26 |website=ئاژانسی هەواڵی مێهر |language=fa |title=ئایدا پەناهەندە مەجۆڕی زێڕینی کوروشی وەرگرت}}</ref><ref>{{Cite web |date=2017-12-27 |url=https://www.mehrnews.com/news/4184251/%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A2%DB%8C%D8%AF%D8%A7-%D9%BE%D9%86%D8%A7%D9%87%D9%86%D8%AF%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D9%87%D9%8BD8%B1-%D9%88-%D8%AA%D8%AC%D8%B1%D8%A8%D9%87-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%85%DB%8C-%D8%B4%D9%88%D9%86%D8%AF |access-date=2025-01-26 |website=ئاژانسی هەواڵی مێهر |language=fa |title=فیلمەکانی ئایدا پەناهەندە لە «هونەر و ئەزموون» پەخش دەکرێن}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.beytoote.com/art/artist/ida-01panahandeh.html |access-date=2025-01-26 |website=www.beytoote.com |title=ژیاننامەی ئایدا پەناهەندە: لە فیلمی کورتەوە تا فێستیواڵە نێودەوڵەتییەکان}}</ref><ref>{{Cite web |last=marsai.dev |url=https://www.sirtapiyaz.com/ShowDetails/index/2826/Ida-Panahandeh |access-date=2025-01-26 |website=سیر تا پیاز |language=fa |title=ژیاننامەی ئایدا پەناهەندە هاوسەری ئەرسەلان امیری}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.tasnimnews.com/fa/news/1396/12/16/1674929/%D8%A2%DB%8C%D8%AF%D8%A7-%D9%BE%D9%86%D8%A7%D9%87%D9%86%D8%AF%D9%87-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%D8%A8%D9%87-%DA%A9%D9%85%D8%AF%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%B4%D8%B9%D9%88%D8%B1-%D9%85%D8%AE%D8%A7%D8%B7%D8%A8-%D8%AA%D9%88%D9%87%DB%8C%D9%86-%D9%85%DB%8C-%DA%A9%D9%86%D9%86%D8%AF |access-date=2025-01-26 |website=ئاژانسی هەواڵی تەسنیم |language=fa |title=ئایدا پەناهەندە: فیلمە نیمچە کۆمیدییەکان سووکایەتی بە تێگەیشتنی بینەر دەکەن - تەسنیم}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.tasnimnews.com/fa/news/1394/10/22/968189/%D8%A2%DB%8C%D8%AF%D8%A7-%D9%BE%D9%86%D8%A7%D9%87%D9%86%D8%AF%D9%87-%D9%85%D9%87%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%DA%A9%D9%88%D8%AA%D8%A7%D9%87-%D8%B4%D8%A8%DA%A9%D9%87-%D9%85%D8%B3%D8%AA%D9%86%D8%AF-%D8%B4%D8%AF |access-date=2025-01-26 |website=ئاژانسی هەواڵی تەسنیم |language=fa |title=ئایدا پەناهەندە بووە میوانی «فیلمی کورت»ی تۆڕی بەڵگەنامەیی - تەسنیم}}</ref> == چالاکی ئەدەبی == ئایدا پەناهەندە لە هەمان ساڵانی سەرەتای خوێندنی دەستیکرد بە بەشداریکردن لە کۆبوونەوەکانی [[ڕەخنەی ئەدەبی]] ڕۆژانی پێنجشەممەی گۆڤاری ئەدەبی کارنامە. یەکەم چیرۆکی کورتی پەناهەندە بە ناوی «ئانا» لە ژمارەی نۆیەمی گۆڤاری کارنامە لە ئازاری ٢٠٠٠ بە سەرنووسەری هۆشەنگ گوڵشیری بڵاوکرایەوە.<ref>{{Cite web |url=https://cinemacinema.ir/conversation/آیدا-پناهنده،-کارگردان-فیلم-ناهید/ |website=سینەماسینەما |language=fa |title=ئایدا پەناهەندە، دەرهێنەری فیلمی «ناهید»: ناهید ژنێکی ئاسایی ڕاستەقینەیە}}</ref> پاشان لە تەممووزی ٢٠٠٣ و لە ژمارەی سی و پێنجەمی گۆڤاری کارنامە چیرۆکێکی تری بە ناوی «دوایین قوربانی» بڵاوکرایەوە کە لەم قۆناغەدا بەڕێوەبردنی بەشی چیرۆک لەسەر شانی محەممەد محەممەدەلی بوو.<ref>{{Cite web |url=https://www.rouydad24.ir/fa/news/112764/روایت-محمد-محمدعلی-از-مجله-کارنامه |website=ڕووداو٢٤ |language=fa |title=گێڕانەوەی محەممەد محەممەدەلی لە گۆڤاری کارنامە}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://nogaam.com/founder/3593/ |website=نۆگام |language=fa |title=محەممەد محەممەدەلی}}</ref> یەکێکی تر لە چیرۆکە کۆرتە بڵاوکراوەکانی پەناهەندە لە مانگنامەی ئەدەبی گۆڵستانە لە ئابی ٢٠٠٥ بە ناوی «ئەو ژنانەی تەماشای سەقف دەکەن» بووە.<ref>{{Cite web |url=https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/906640/ایرانی-زنانی-که-به-سقف-نگاه-می-کنند?q=آیدا%20پناهنده&score=27.058243&rownumber=1 |website=نوورمەگز |language=fa |title=ئەو ژنانەی تەماشای سەقف دەکەن}}</ref> == فیلمۆگرافی == === فیلم === {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="font-size:100%" ! rowspan="2" scope="col" |ساڵ ! rowspan="2" scope="col" |ناوی فیلم ! colspan="3" scope="col" |بەشداری وەک ! rowspan="2" scope="col" class="unsortable" |تێبینییەکان ! rowspan="2" |{{abbr|ژمارە|ژێدەرەکان}} |- !دەرهێنەر !نووسەر !بەرهەمهێنەر |- ! scope="row" |2015 |[[ناھید (فیلمی ٢٠١٥)|ناهید]] |{{Yes}} |{{Yes}} |{{No}} | |<ref>{{Cite web |date=2015-05-12 |url=https://www.mehrnews.com/news/2578771/%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%B1-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%86%D8%A7%D9%87%DB%8C%D8%AF-%D8%AF%D8%B1-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%DA%A9%D9%8BD8%A8-%D8%B1%D9%88%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%B4%D8%AF |access-date=2025-01-26 |website=ئاژانسی هەواڵی مێهر |language=fa |title=پۆستەری فیلمی «ناهید» لە فێستیواڵی کەن پەردەی لەسەر لادرا}}</ref> |- ! scope="row" |2017 |[[ئیسرافیل (فیلم)|ئسرافیل]] |{{Yes}} |{{Yes}} |{{No}} | |<ref>{{Cite web |date=2017-10-11 |url=https://www.mehrnews.com/news/4111232/%D8%B1%D9%88%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%B1-%D8%AE%D8%A7%D8%B1%D8%AC%DB%8C-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D8%A7%D8%B3%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C%D9%84-%D8%AF%D8%B1-%D9%84%D9%86%D8%AF%D9%86 |access-date=2025-01-26 |website=ئاژانسی هەواڵی مێهر |language=fa |title=پەردەلادان لەسەر پۆستەری دەرەوەی فیلمی «ئیسرافیل» لە لۆندۆن}}</ref> |- ! scope="row" |2018 |کەوتنی نیکایدۆکان |{{Yes}} |{{Yes}} |{{No}} |بەرهەمی ژاپۆن |<ref>{{Cite web |last=Folven |first=Edwin |date=2021-04-29 |url=https://beverlypress.com/2021/04/jfla-presents-the-nikaidos-fall-through-thursday/ |access-date=2025-01-26 |website=Beverly Press & Park Labrea News |language=en-US |title=JFLA presents ‘The Nikaidos’ Fall’ through Thursday}}</ref> |- ! scope="row" |2020 |[[تی تی (فیلم)|تی تی]] |{{Yes}} |{{Yes}} |{{Yes}} | |<ref>{{Cite web |date=2020-11-06 |url=https://www.isna.ir/news/99081610053/%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A7%D8%B2-%D8%B4%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D9%88%DA%A9%DB%8C%D9%88 |access-date=2025-01-26 |website=ئیسنا |language=fa |title=پەخشکردنی فیلمێک بە بەشداری ئالناز شاکردۆست لە توکیۆ}}</ref> |- ! scope="row" |2021 |[[زاڵاوا|زالاوا]] |{{No}} |{{Yes}} |{{No}} | |<ref>{{Cite web |date=2022-08-20 |url=https://www.tehrantimes.com/news/475860/World-sales-companies-line-up-for-Iranian-film-Zalava |access-date=2025-01-26 |website=تايمزی تاران |language=en |title=کۆمپانیاکانی فرۆشتنی جیهانی بۆ فیلمی ئێرانی «زالاوا» ڕیز دەبەستن}}</ref> |- |{{TBA}} |جانافا |{{No}} |{{Yes}} |{{Yes}} | |<ref>{{Cite web |last=Ramachandran |first=Naman |date=2023-03-14 |url=https://variety.com/2023/film/asia/arsalan-amiri-haf-janava-zalava-venice-1235550585/ |access-date=2025-01-26 |website=Variety |language=en-US |title=Venice Winner Arsalan Amiri Returns to HAF With ‘Janava’}}</ref> |} === زنجیرەی تۆڕی ماڵپەڕ === {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="font-size:100%" ! rowspan="2" scope="col" |ساڵ ! rowspan="2" scope="col" |ناوی زنجیرە ! colspan="3" scope="col" |بەشداری وەک ! rowspan="2" |پلاتفۆرم ! rowspan="2" scope="col" class="unsortable" |تێبینییەکان ! rowspan="2" |{{abbr|ژمارە|ژێدەرەکان}} |- !دەرهێنەر !نووسەر !بەرهەمهێنەر |- ! scope="row" |٢٠٢٤ |[[لە کۆتایی شەودا (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|لە کۆتایی شەودا]] |{{Yes}} |{{Yes}} |{{No}} |[[فیلمنێت|فیلم نێت]] |کورتەزنجیرە؛ هەروەها وەک ئەکتەر، ١ ئەڵقە |<ref>{{Cite web |date=2024-05-19 |url=https://www.isna.ir/news/1403023021863/%D8%A7%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%BE%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D9%86%D8%AA%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%D8%A8-%D8%A8%D8%A7-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D8%B3%D8%A7-%D9%BE%DB%8C%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%81%D8%B1-%D9%88-%D9%87%D8%AF%DB%8C |access-date=2025-01-26 |website=ئیسنا |language=fa |title=ڕاگەیاندنی کاتی پەخشکردنی زنجیرەی «در انتهای شب» بە بەشداری پارسا پیرووزفەڕ و هودا زەینولئابدین}}</ref> |- |{{TBA}} |جادوی سفید |{{Yes}} |{{Yes}} |{{No}} |[[فیلیمۆ]] |کورتەزنجیرە؛ داهاتوو |<ref>{{Cite web |url=https://namnak.com/jadoye-sefid-serial.p95548 |access-date=2025-01-26 |website=نمناک |language=fa |title=ئەکتەرانی زنجیرەی جادوی سفیدی ئایدا پەناهەندە + کاتی پەخش}}</ref> |- |٢٠٢٦ |[[سوور و ڕەش (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|سوور و ڕەش]] |{{Yes}} |{{Yes}} |{{No}} |[[فیلیمۆ]] | | |} == سەرچاوەکان == <references /> == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb name|5304764}} {{پۆلی کۆمنز|Ida Panahandeh}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٩]] [[پۆل:دەرھێنەرانی فیلمی ئێرانی]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:دەرھێنەرانی فیلم بە زمانی فارسی]] labb334ogxe0193qdpzmkobdrplnmxn 1688138 1688057 2026-10-16T18:51:19Z Bilalinfo 57400 /* زنجیرەی تۆڕی ماڵپەڕ */ 1688138 wikitext text/x-wiki {{short description|دەرهێنەر و بەرهەمهێنەری ئێرانی (لەدایکبووی ١٩٧٩)}} {{Infobox person|name=ئایدا پەناهەندە|image=Ida Panahandeh.jpg|caption=پەناهەندە لە ساڵی ٢٠١٦|birth_date={{birth date and age|1979|09|08}}|birth_place=[[تاران]]، ئێران|education=[[زانکۆی تاران]]|occupation={{hlist|دەرهێنەر|ڕێکخێنەری پەڕدە|بەرهەمهێنەر}}|years_active=١٩٩٨–ئێستا|spouse=[[ئەرسەلان ئەمیری]]}} '''ئایدا پەناهەندە''' ([[زمانی فارسی|فارسی]]: آیدا پناهنده؛ لەدایکبووی ٨ی ئەیلوولی ١٩٧٩) دەرهێنەر، ڕێکخێنەری و بەرهەمهێنەرێکی [[ئێران|ئێرانییە]]. زیاتر بە فیلمەکانی [[ناهید (فیلم)|''ناهید'']] (٢٠١٥)، ''[[تی تی (فیلم)|تی‌تی]]'' (٢٠٢٠)، و کورتەزنجیرەی تەلەڤیزیۆنی [[لە کۆتایی شەودا (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|لە کۆتایی شەودا]] (٢٠٢٤) ناسراوە.<ref>{{Cite web |date=2022-05-25 |url=https://www.mehrnews.com/news/5498967/%D9%85%D8%B3%D8%AA%D8%B1%DA%A9%D9%84%D8%A7%D8%B3-%D8%A2%DB%8C%D8%AF%D8%A7-%D9%BE%D9%86%D8%A7%D9%87%D9%86%D8%AF%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%B2%D9%88%D8%B1%DB%8C%D8%AE-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D9%85%DB%8C-%D8%B4%D9%88%D8%AF |access-date=2025-01-26 |website=ئاژانسی هەواڵی مێهر |language=fa |title=مستەرکلاسی ئایدا پەناهەندە لە زوریخ بەڕێوەدەچێت}}</ref><ref>{{Cite web |date=2020-09-03 |url=https://www.mehrnews.com/news/5014797/%D8%A2%DB%8C%D8%AF%D8%A7-%D9%BE%D9%86%D8%A7%D9%87%D9%86%D8%AF%D9%87-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%DB%8C-%D8%AA%DB%8C-%D9%85%D8%AC%D9%88%D8%B2-%DA%AF%D8%B1%D9%81%D8%AA-%D9%85%D9%88%D8%A7%D9%81%D9%82%D8%AA-%D8%A8%D8%A7-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B4%D9%85%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B1%D8%B2%DA%AF%D8%B1 |access-date=2025-01-26 |website=ئاژانسی هەواڵی مێهر |language=fa |title=ئایدا پەناهەندە مۆڵەتی بۆ «تی‌تی» وەرگرت}}</ref><ref>{{Cite web |date=2024-07-13 |url=https://www.isna.ir/news/1403042315954/%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%A2%DB%8C%D8%AF%D8%A7-%D9%BE%D9%86%D8%A7%D9%87%D9%86%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B2-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D8%B9%D9%84%DB%8C%D8%B1%D8%B6%D8%A7-%D8%AF%D8%A7%D9%88%D8%AF%D9%86%DA%98%D8%A7%D8%AF-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84%D8%B4 |access-date=2025-01-26 |website=ئیسنا |language=fa |title=گێڕانەوەی ئایدا پەناهەندە لە ڕۆڵگێڕانی عەلیرەزا داوودنژاد لە زنجیرەکەیدا}}</ref> == ژیانی سەرەتایی == ئایدا پەناهەندە لە ٨ی ئەیلوولی ١٩٧٩ لە [[تاران]]، ئێران لەدایکبووە. وی ڕەچەڵەکی ئازەربایجانیی ئێرانییە.<ref>{{Cite web |date=2022-06-09 |url=https://www.mehrnews.com/news/5510233/%D8%A2%DB%8C%D8%AF%D8%A7-%D9%BE%D9%86%D8%A7%D9%87%D9%86%D8%AF%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D8%B7%D9%84%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%DA%A9%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%B4-%D8%B1%D8%A7-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%81%D8%AA-%DA%A9%D8%B1%D8%AF-%D8%A7%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%A3%D8%B3%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D9%86%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86 |access-date=2025-01-26 |website=ئاژانسی هەواڵی مێهر |language=fa |title=ئایدا پەناهەندە مەجۆڕی زێڕینی کوروشی وەرگرت}}</ref><ref>{{Cite web |date=2017-12-27 |url=https://www.mehrnews.com/news/4184251/%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A2%DB%8C%D8%AF%D8%A7-%D9%BE%D9%86%D8%A7%D9%87%D9%86%D8%AF%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D9%87%D9%8BD8%B1-%D9%88-%D8%AA%D8%AC%D8%B1%D8%A8%D9%87-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%85%DB%8C-%D8%B4%D9%88%D9%86%D8%AF |access-date=2025-01-26 |website=ئاژانسی هەواڵی مێهر |language=fa |title=فیلمەکانی ئایدا پەناهەندە لە «هونەر و ئەزموون» پەخش دەکرێن}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.beytoote.com/art/artist/ida-01panahandeh.html |access-date=2025-01-26 |website=www.beytoote.com |title=ژیاننامەی ئایدا پەناهەندە: لە فیلمی کورتەوە تا فێستیواڵە نێودەوڵەتییەکان}}</ref><ref>{{Cite web |last=marsai.dev |url=https://www.sirtapiyaz.com/ShowDetails/index/2826/Ida-Panahandeh |access-date=2025-01-26 |website=سیر تا پیاز |language=fa |title=ژیاننامەی ئایدا پەناهەندە هاوسەری ئەرسەلان امیری}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.tasnimnews.com/fa/news/1396/12/16/1674929/%D8%A2%DB%8C%D8%AF%D8%A7-%D9%BE%D9%86%D8%A7%D9%87%D9%86%D8%AF%D9%87-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%D8%A8%D9%87-%DA%A9%D9%85%D8%AF%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%B4%D8%B9%D9%88%D8%B1-%D9%85%D8%AE%D8%A7%D8%B7%D8%A8-%D8%AA%D9%88%D9%87%DB%8C%D9%86-%D9%85%DB%8C-%DA%A9%D9%86%D9%86%D8%AF |access-date=2025-01-26 |website=ئاژانسی هەواڵی تەسنیم |language=fa |title=ئایدا پەناهەندە: فیلمە نیمچە کۆمیدییەکان سووکایەتی بە تێگەیشتنی بینەر دەکەن - تەسنیم}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.tasnimnews.com/fa/news/1394/10/22/968189/%D8%A2%DB%8C%D8%AF%D8%A7-%D9%BE%D9%86%D8%A7%D9%87%D9%86%D8%AF%D9%87-%D9%85%D9%87%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%DA%A9%D9%88%D8%AA%D8%A7%D9%87-%D8%B4%D8%A8%DA%A9%D9%87-%D9%85%D8%B3%D8%AA%D9%86%D8%AF-%D8%B4%D8%AF |access-date=2025-01-26 |website=ئاژانسی هەواڵی تەسنیم |language=fa |title=ئایدا پەناهەندە بووە میوانی «فیلمی کورت»ی تۆڕی بەڵگەنامەیی - تەسنیم}}</ref> == چالاکی ئەدەبی == ئایدا پەناهەندە لە هەمان ساڵانی سەرەتای خوێندنی دەستیکرد بە بەشداریکردن لە کۆبوونەوەکانی [[ڕەخنەی ئەدەبی]] ڕۆژانی پێنجشەممەی گۆڤاری ئەدەبی کارنامە. یەکەم چیرۆکی کورتی پەناهەندە بە ناوی «ئانا» لە ژمارەی نۆیەمی گۆڤاری کارنامە لە ئازاری ٢٠٠٠ بە سەرنووسەری هۆشەنگ گوڵشیری بڵاوکرایەوە.<ref>{{Cite web |url=https://cinemacinema.ir/conversation/آیدا-پناهنده،-کارگردان-فیلم-ناهید/ |website=سینەماسینەما |language=fa |title=ئایدا پەناهەندە، دەرهێنەری فیلمی «ناهید»: ناهید ژنێکی ئاسایی ڕاستەقینەیە}}</ref> پاشان لە تەممووزی ٢٠٠٣ و لە ژمارەی سی و پێنجەمی گۆڤاری کارنامە چیرۆکێکی تری بە ناوی «دوایین قوربانی» بڵاوکرایەوە کە لەم قۆناغەدا بەڕێوەبردنی بەشی چیرۆک لەسەر شانی محەممەد محەممەدەلی بوو.<ref>{{Cite web |url=https://www.rouydad24.ir/fa/news/112764/روایت-محمد-محمدعلی-از-مجله-کارنامه |website=ڕووداو٢٤ |language=fa |title=گێڕانەوەی محەممەد محەممەدەلی لە گۆڤاری کارنامە}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://nogaam.com/founder/3593/ |website=نۆگام |language=fa |title=محەممەد محەممەدەلی}}</ref> یەکێکی تر لە چیرۆکە کۆرتە بڵاوکراوەکانی پەناهەندە لە مانگنامەی ئەدەبی گۆڵستانە لە ئابی ٢٠٠٥ بە ناوی «ئەو ژنانەی تەماشای سەقف دەکەن» بووە.<ref>{{Cite web |url=https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/906640/ایرانی-زنانی-که-به-سقف-نگاه-می-کنند?q=آیدا%20پناهنده&score=27.058243&rownumber=1 |website=نوورمەگز |language=fa |title=ئەو ژنانەی تەماشای سەقف دەکەن}}</ref> == فیلمۆگرافی == === فیلم === {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="font-size:100%" ! rowspan="2" scope="col" |ساڵ ! rowspan="2" scope="col" |ناوی فیلم ! colspan="3" scope="col" |بەشداری وەک ! rowspan="2" scope="col" class="unsortable" |تێبینییەکان ! rowspan="2" |{{abbr|ژمارە|ژێدەرەکان}} |- !دەرهێنەر !نووسەر !بەرهەمهێنەر |- ! scope="row" |2015 |[[ناھید (فیلمی ٢٠١٥)|ناهید]] |{{Yes}} |{{Yes}} |{{No}} | |<ref>{{Cite web |date=2015-05-12 |url=https://www.mehrnews.com/news/2578771/%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%B1-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%86%D8%A7%D9%87%DB%8C%D8%AF-%D8%AF%D8%B1-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%DA%A9%D9%8BD8%A8-%D8%B1%D9%88%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%B4%D8%AF |access-date=2025-01-26 |website=ئاژانسی هەواڵی مێهر |language=fa |title=پۆستەری فیلمی «ناهید» لە فێستیواڵی کەن پەردەی لەسەر لادرا}}</ref> |- ! scope="row" |2017 |[[ئیسرافیل (فیلم)|ئسرافیل]] |{{Yes}} |{{Yes}} |{{No}} | |<ref>{{Cite web |date=2017-10-11 |url=https://www.mehrnews.com/news/4111232/%D8%B1%D9%88%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%B1-%D8%AE%D8%A7%D8%B1%D8%AC%DB%8C-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D8%A7%D8%B3%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C%D9%84-%D8%AF%D8%B1-%D9%84%D9%86%D8%AF%D9%86 |access-date=2025-01-26 |website=ئاژانسی هەواڵی مێهر |language=fa |title=پەردەلادان لەسەر پۆستەری دەرەوەی فیلمی «ئیسرافیل» لە لۆندۆن}}</ref> |- ! scope="row" |2018 |کەوتنی نیکایدۆکان |{{Yes}} |{{Yes}} |{{No}} |بەرهەمی ژاپۆن |<ref>{{Cite web |last=Folven |first=Edwin |date=2021-04-29 |url=https://beverlypress.com/2021/04/jfla-presents-the-nikaidos-fall-through-thursday/ |access-date=2025-01-26 |website=Beverly Press & Park Labrea News |language=en-US |title=JFLA presents ‘The Nikaidos’ Fall’ through Thursday}}</ref> |- ! scope="row" |2020 |[[تی تی (فیلم)|تی تی]] |{{Yes}} |{{Yes}} |{{Yes}} | |<ref>{{Cite web |date=2020-11-06 |url=https://www.isna.ir/news/99081610053/%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A7%D8%B2-%D8%B4%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D9%88%DA%A9%DB%8C%D9%88 |access-date=2025-01-26 |website=ئیسنا |language=fa |title=پەخشکردنی فیلمێک بە بەشداری ئالناز شاکردۆست لە توکیۆ}}</ref> |- ! scope="row" |2021 |[[زاڵاوا|زالاوا]] |{{No}} |{{Yes}} |{{No}} | |<ref>{{Cite web |date=2022-08-20 |url=https://www.tehrantimes.com/news/475860/World-sales-companies-line-up-for-Iranian-film-Zalava |access-date=2025-01-26 |website=تايمزی تاران |language=en |title=کۆمپانیاکانی فرۆشتنی جیهانی بۆ فیلمی ئێرانی «زالاوا» ڕیز دەبەستن}}</ref> |- |{{TBA}} |جانافا |{{No}} |{{Yes}} |{{Yes}} | |<ref>{{Cite web |last=Ramachandran |first=Naman |date=2023-03-14 |url=https://variety.com/2023/film/asia/arsalan-amiri-haf-janava-zalava-venice-1235550585/ |access-date=2025-01-26 |website=Variety |language=en-US |title=Venice Winner Arsalan Amiri Returns to HAF With ‘Janava’}}</ref> |} === زنجیرەی تۆڕی ماڵپەڕ === {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="font-size:100%" ! rowspan="2" scope="col" |ساڵ ! rowspan="2" scope="col" |ناوی زنجیرە ! colspan="3" scope="col" |بەشداری وەک ! rowspan="2" |پلاتفۆرم ! rowspan="2" scope="col" class="unsortable" |تێبینییەکان ! rowspan="2" |{{abbr|ژمارە|ژێدەرەکان}} |- !دەرهێنەر !نووسەر !بەرهەمهێنەر |- ! scope="row" |٢٠٢٤ |[[لە کۆتایی شەودا (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|لە کۆتایی شەودا]] |{{Yes}} |{{Yes}} |{{No}} |[[فیلمنێت|فیلم نێت]] |کورتەزنجیرە؛ هەروەها وەک ئەکتەر، ١ ئەڵقە |<ref>{{Cite web |date=2024-05-19 |url=https://www.isna.ir/news/1403023021863/%D8%A7%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%BE%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D9%86%D8%AA%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%D8%A8-%D8%A8%D8%A7-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D8%B3%D8%A7-%D9%BE%DB%8C%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%81%D8%B1-%D9%88-%D9%87%D8%AF%DB%8C |access-date=2025-01-26 |website=ئیسنا |language=fa |title=ڕاگەیاندنی کاتی پەخشکردنی زنجیرەی «در انتهای شب» بە بەشداری پارسا پیرووزفەڕ و هودا زەینولئابدین}}</ref> |- |{{TBA}} |جادوی سپی |{{Yes}} |{{Yes}} |{{No}} |[[فیلیمۆ]] |کورتەزنجیرە؛ داهاتوو |<ref>{{Cite web |url=https://namnak.com/jadoye-sefid-serial.p95548 |access-date=2025-01-26 |website=نمناک |language=fa |title=ئەکتەرانی زنجیرەی جادوی سفیدی ئایدا پەناهەندە + کاتی پەخش}}</ref> |- |٢٠٢٦ |[[سوور و ڕەش (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|سوور و ڕەش]] |{{Yes}} |{{Yes}} |{{No}} |[[فیلیمۆ]] | | |} == سەرچاوەکان == <references /> == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb name|5304764}} {{پۆلی کۆمنز|Ida Panahandeh}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٩]] [[پۆل:دەرھێنەرانی فیلمی ئێرانی]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:دەرھێنەرانی فیلم بە زمانی فارسی]] dla85ag1hycbwovygs0ge6ovxez89rn 0 304654 1688156 1683628 2026-10-16T19:34:49Z SakuraBot 51806 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی کۆلکە (وتار لە ٣٠٠٠ بایت ناوەڕۆک کەمترە) (کوردستان-کۆلکە) 1688156 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی نیشتنگە | ناو = پرێسە | ناوی_فەرمی = '''{{lang-ar|بریسة}}<br>{{lang-en| Pressa }}''' | ناوی_خۆماڵی = | زمانی_ناوی_خۆماڵی = | ناوەکانی_تر = | جۆری_نیشتنگە = '''[[دێ|گوند]]''' <!--- وێنەکان، ناسناو، دروشم ---> | وێنە = | شرۆڤەی_وێنە = | وێنەی_ئاڵا = | قەبارەی_ئاڵا = 300px | وێنەی_مۆر = | قەبارەی_مۆر = | وێنەی_نیشان = | قەبارەی_نیشان = | ناسناو = | دروشم = <!-- نەخشەکان و شوێنی جوگرافیایی ------> | وێنەی_نەخشە = {{Infobox mapframe | zoom=12 |coord={{Coord| 36.89432| 44.01778}}}} | قەبارەی_نەخشە =200px | شرۆڤەی_نەخشە = '''گوندی پرێسە''' | دەرزیی_نەخشە = Kurdistan Region#Iraq#Asia | ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = | شوێنی_ناونیشانی_دەرزیی_نەخشە = top | قەبارەی_دەرزیی_نەخشە = 300px | شرۆڤەی_دەرزیی_نەخشە = جێگەی لە [[ھەرێمی کوردستان]]دا##جێگە لە [[عێراق]]دا##جێگە لە [[ئاسیا]]دا | بەرزونزمیی_دەرزیی_نەخشە = ١ | پۆتانەکان = {{coord| 36.89432| 44.01778 |region:IQ|display=inline,title}} | دەرزیی_دیاریکردنی_پۆتانەکان = <!-- شوێن ------------------> | جۆری_دابەشکراو = [[وڵات]] | ناوی_دابەشکراو = {{ئاڵا|عێراق}} | جۆری_دابەشکراو١ = [[ھەرێمی فێدراڵ]] | ناوی_دابەشکراو١ = {{ئاڵا|ھەرێمی کوردستان}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب|ناونیشان=https://gov.krd/information-and-services/press-material/|سەردێڕ= ئاڵای ھەرێمی کوردستان |بڵاوکەرەوە=[[حکوومەتی ھەرێمی کوردستان|KRG]] |زمان=[[زمانی کوردی|کوردی]]}}</ref>{{ھن}}([[باشووری کوردستان]])<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = ئەتنۆدیمۆگرافیای باشووری کوردستان | ناونیشان = https://www.hewalname.com/ku/?p=2866 | نووسەر = د.عەبدوڵا غەفور | زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]] }}</ref> | جۆری_دابەشکراو٢ = [[پارێزگا]] | ناوی_دابەشکراو٢ = [[پارێزگای دھۆک|دھۆک]] | جۆری_دابەشکراو٣ = [[قەزا]] | ناوی_دابەشکراو٣ = [[قەزای ئاکرێ|ئاکرێ]] | جۆری_دابەشکراو٤ = [[ناحیە]] | ناوی_دابەشکراو٤ = [[ناحیەی دینارتێ|دینارتێ]] <!-- دامەزران ---------------> | سەردێڕی_دامەزران = | ڕێکەوتی_دامەزران = | سەردێڕی_دامەزران١ = | ڕێکەوتی_دامەزران١ = | سەردێڕی_لەناوچوون = | ڕێکەوتی_لەناوچوون = | دامەزرێنەر = | ھۆکاری_ناونران = <!-- ڕێبەرەکان، شێوازی دەسەڵات ---> | پەراوێزەکانی_دەسەڵات = | جۆری_دەسەڵات = | حیزبی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک = | ناوی_سەرۆک = | سەرناوی_سەرۆک١ = | ناوی_سەرۆک١ = | سەرناوی_سەرۆک٢ = | ناوی_سەرۆک٢ = <!-- ڕووبەر ----------------------> | سەرجەمی_ڕووبەر_بە_کم٢ = | ڕووبەری_وشکایی_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_بە_کم٢ = | ڕووبەری_ئاو_لەسەددا = | ڕووبەری_شاری_بە_کم٢ = | ڕووبەری_لادێیی_بە_کم٢ = <!-- بەرزایی ---------------------> | بەرزایی_بە_م = ٤٨٩ | بەرزترین_بەرزایی_بە_م = | نزمترین_بەرزایی_بە_م = <!-- ژمارەی_دانیشتووان ----------------> | ژمارەی_دانیشتووان = ٤٦١ کەس<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = سەرژمێریی دانیشتوانی عێراق لە ساڵی ٢٠٢٤دا|ناونیشان= https://www.cosit.gov.iq/ar/?option=com_content&view=article&layout=edit&id=1234 |ڕێکەوتی سەردان= ١ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢| نووسەر = وەزارەتی پلاندانانی عێراق |زمان = [[زمانی عەرەبی|عەرەبی]]}}</ref> | دانیشتووان_لە = [[٢٠٢٤]] | چڕیی_دانیشتووان_بە_کم٢ = | مەزندەی_دانیشتووان = | مەزندەی_دانیشتووان_لە = | دانیشتووانی_شاری = | چڕیی_دانیشتووانی_شاری_بە_کم٢ = | دانیشتووانی_لادێیی = | چڕیی_دانیشتووانی_لادێیی_بە_کم٢ = | سەرناوی_دانیشتووان = | ئاگاداریی_دانیشتووان = <!-- دانیشتوواناسی (بەشی ١) --------> | جۆری_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] و [[دین|ئایین]] | سەرناوی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمان]] | زانیاریی١_دانیشتووانناسی١ = [[زمانی کوردی|کوردی]] ([[کوردیی باکووری|بادینانی]]) | سەرناوی٢_دانیشتووانناسی١ = [[دین|ئایین]] | زانیاریی٢_دانیشتووانناسی١ = [[ئیسلام]] ([[سوننە]]) | سەرناوی٣_دانیشتووانناسی١ = | زانیاریی٣_دانیشتووانناسی١ = <!-- کاتناوچە --------------> | کاتناوچە١ = [[ناوچەی کاتی]] | جیاوازی١_لە_utc = +٣:٠٠ | کاتناوچە١_DST = | جیاوازی١_لە_DST = <!-- کۆدی_پۆستە، کۆدی_ناوچە ---> | جۆری_کۆدی_پۆستە = | کۆدی_پۆستە = | جۆری_کۆدی_پۆستە٢ = | کۆدی_پۆستە٢ = | جۆری_کۆدی_ناوچە = [[تەلەفۆن]] | کۆدی_ناوچە = ٠٠٩٦٤ <!-- وێبگە، پەراوێزەکان --------> | وێبگە = | پەراوێزەکان = }} '''پرێسە''' یان '''پرێسا''' یەکێکە لە گوندەکانی [[ناحیەی دینارتێ]] لە [[قەزای ئاکرێ]] لە [[پارێزگای دھۆک]] لە [[ھەرێمی کوردستان]] لە [[عێراق]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = ئەتڵەسی کارگێڕی باشووری کوردستان(بەرگی دووەم، پارێزگای ھەولێر) | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/?q=20220828220324430930&lng=1 | نووسەر = شەھید مامۆستا سوھەیل خورشید عەزیز - شەماڵ | زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]] | ڕێکەوتی سەردان = ٢٦ی تەممووزی ٢٠٢٦ | ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ٢٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٥ | ناونیشانی ئەرشیڤ = https://web.archive.org/web/20251024200508/https://www.kurdipedia.org/?lng=1&q=20220828220324430930 | url-status = bot: unknown }}</ref> <ref>{{بیرخستنەوەی وێب | سەردێڕ = سنووری کوردستان | ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=2014091223195377420&lng=1 | نووسەر = د.عبدوڵا غەفوور | زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]] }}</ref> == ناو == ناوی گوندی پرێسە بەپێی توێژینەوە زمانەوانی و میژووییەکان و گێڕانەوە لۆکاڵییەکانی ناوچەی بادینان و ئاکرێ، بۆ دوو سەرچاوەی سەرەکی دەگەڕێنرێتەوە: * بەستنەوەی بە [[چیای پێرس]] (پیرس / پرێس): گوندی پرێسە دەکەوێتە بناری چیای پێرس. لە ڕووی زمانەوانییەوە، لە شێوەزاری بادینیدا گۆڕانکاری بەسەر وشەکاندا دێت و ناوی گوندەکە ڕاستەوخۆ لە ناو و ھەڵکەوتەی جوگرافیی چیای پیرسەوە وەرگیراوە. وشەی "پیرس" یان "پریس" لە ڕەگی زمانە کۆنەکانی ناوچەکەوە بە واتای شوێنی بەرز، شاخاوی، یان شوێنێک کە بەرزی و شیو و دۆڵی تیادایە ھاتووە. * ڕەگی زمانەوانی (پڕ + ڕێژ / پڕ + [[ئاو]]): لە ھەندێک شیکردنەوەی زمانەوانیدا بۆ ناوی شوێنە دێرینەکانی ناوچەی ئاکرێ و بارزان، ئاماژە بەوە دەکرێت کە "پرێس" یان "پریس" لە لێکدانی دوو وشەی (پڕ + ڕێژ) یان (پڕ + ئاو/ڕێس) پێکھاتووە، کە ئاماژەیە بۆ سەرچاوەی ئاوی زۆر، کانی، یان کەناری [[ڕووبار]] و دۆڵەکان، بەھۆی ئەوەی ناوچەکە دەوڵەمەندە بە کانی و ئاوی سروشتی. == دانیشتوان == * دانیشتوانی ئەم گوندە بە پێی سەرژمێریی دانیشتووانی عێراق لە ساڵی (١٩٥٧)دا، (١٨٨)کەس بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = سەرژمێری گوندەکانی باشووری کوردستان لە ساڵی ١٩٥٧| ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/files/books/2021/394960.PDF?ver=132724670930000000| ڕێکەوتی سەردان = ١ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢| نووسەر = د.عبدوڵا غەفوور| زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]]| ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ٢٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢|ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20221127031704/https://www.kurdipedia.org/files/books/2021/394960.PDF?ver=132724670930000000|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> * دانیشتوانی ئەم گوندە بە پێی سەرژمێریی دانیشتووانی عێراق لە ساڵی (١٩٧٧)دا، (١٩٦)کەس بووە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = سەرژمێری گوندەکانی باشووری کوردستان لە ساڵی ١٩٧٧| ناونیشان = https://www.kurdipedia.org/files/books/2011/62722.PDF?ver=129817313510000000/| ڕێکەوتی سەردان = ١ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢| نووسەر = د.عبدوڵا غەفوور| زمان = [[زمانی کوردی|کوردی]]| ڕێکەوتی ئەرشیڤ = ٦ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢|ناونیشانی ئەرشیڤ= https://web.archive.org/web/20221106061125/https://www.kurdipedia.org/files/books/2011/62722.PDF?ver=129817313510000000/|ڕەوشی ناونیشان=مردوو}}</ref> * دانیشتوانی ئەم گوندە بە پێی [[سەرژمێریی دانیشتووانی عێراق (٢٠٢٤)]]، پێکھاتووە لە (٦٤) [[خێزان]] و (٤٦١) کەس، کە (٢١٩) [[نێر]] و (٢٤٢) [[مێ]]یە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب| سەردێڕ = سەرژمێریی دانیشتوانی عێراق لە ساڵی ٢٠٢٤دا|ناونیشان= https://www.cosit.gov.iq/ar/?option=com_content&view=article&layout=edit&id=1234 |ڕێکەوتی سەردان= ١ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢| نووسەر = وەزارەتی پلاندانانی عێراق |زمان = [[زمانی عەرەبی|عەرەبی]]}}</ref> ==سەرچاوەکان== {{سەرچاوەکان}} {{گوندەکانی قەزای ئاکرێ}} {{تووڵی دەروازە|کوردستان}} {{کوردستان-کۆلکە}} [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای دھۆک]] [[پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان]] [[پۆل:نیشتەجێبوونی کوردەکان لە عێراق]] [[پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی باشووری کوردستان]] q0coauagmbjko4viwa792gvllhgvqma 0 304826 1688386 1679910 2026-10-16T21:53:44Z Bilalinfo 57400 پاڵەوان (فیلم) 1688386 wikitext text/x-wiki [[پەڕگە:Asghar_Farhadi_in_2018-2.jpg|وێنۆک|267x267پیکسڵ|[[ئەسغەر فەرهادی]] بە ناردنی پێنج فیلم و وەرگرتنی دوو خەڵاتی ئۆسکار سەرکەوتووترین دەرهێنەری ئێرانییە لە ئۆسکاردا]] خەڵاتی ئۆسکار بۆ باشترین فیلمی نێودەوڵەتی کە تا ۲۰۲۰ بە ناوی باشترین فیلمی زمانی بیانی دەناسرا،<ref>{{cite web |author= |date= |url=https://decider.com/2020/01/14/oscars-2020-best-foreign-language-best-international-feature/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20200717191338/https://decider.com/2020/01/14/oscars-2020-best-foreign-language-best-international-feature/ |archive-date=17 ژوئیه 2020 |access-date= |website=Decider |language=en |title=چرا ئۆسکار "باشترین فیلمی زمانی بیانی"ی گۆڕی بۆ "باشترین فیلمی نێودەوڵەتی"؟}}</ref> یەکێک لە [[خەڵاتەکانی ئۆسکار|خەڵاتەکانی ئۆسکارە]] کە لەلایەن [[ئەکادیمیای زانستەکان و ھونەرەکانی وێنەی جووڵاو]] بۆ فیلمە نا-ئەمریکییەکان و بە شێوەیەکی سەرەکی نا-ئینگلیزییەکان دەبەخشرێت.<ref name="Rules">{{cite web |url=http://www.oscars.org/awards/academyawards/rules/rule14.html |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110623103257/http://www.oscars.org/awards/academyawards/rules/rule14.html |archivedate=2011-06-23 |work=81st Academy Awards Rules |title=یاسای چواردە: یاسا تایبەتەکان بۆ خەڵاتی باشترین فیلمی زمانی بیانی |publisher=[[Academy of Motion Picture Arts and Sciences]] |accessdate=2009-01-22 |url-status=dead}}</ref> یەکەم خولی خەڵاتەکانی ئۆسکار لە ۱۹۲۹ بەڕێوەچوو و لەو سەردەمەدا بەشی فیلمە بیانییەکان بوونی نەبوو. لە نێوان ۱۹٤۷ تا ۱۹٥٥ خەڵاتی باشترین فیلمی بیانی بەشێکی ناپێشبڕکێکارانە بوو کە پێشکەشی ئەو فیلمەنە دەکرا کە لە ئەمریکا نمایش کرابوون. لە ۱۹٥٦ بەشێکی پێشبڕکێکارانە بە ناوی باشترین فیلمی بیانی بۆ خەڵاتەکانی ئۆسکار زیاد کرا و لەو ساڵەوە تا ئێستا بەبەردەوامی پێشکەشی ئەو فیلمە نا-ئەمریکی و نا-ئینگلیزییانە کراوە کە لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] نمایش کراون.<ref name="academy">{{Cite web |url=http://www.oscars.org/aboutacademyawards/history01.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20080413201500/http://www.oscars.org/aboutacademyawards/history01.html |archive-date=13 April 2008 |access-date=26 July 2012 |title=مێژووی خەڵاتەکانی ئۆسکار - پەڕەی ١ |publisher=[[Academy of Motion Picture Arts and Sciences]]}}</ref> یەکەم فیلم کە لەلایەن ئیرانەوە بۆ پێشبڕکێکردن لە ئۆسکاردا نێردرا فیلمی ''دایره مینا'' دروستکراوی داریوش مهرجویی بوو کە لە ۱۹۷۷ ڕادەستی ئەکادیمیای زانستەکان و ھونەرەکانی وێنەی جووڵاو کرا، بەڵام لە ڕیزی پێنج کاندیدای کۆتاییدا شوێنی نەبووەوە. دوای ئەم خولە ئێران تا ۱۹۹٤ فیلمێکی تری بۆ ئۆسکار نەنارد. لە ۱۹۹٤ ئێران ''زیر درختان زیتون'' دروستکراوی [[عەباس کیاڕۆستەمی|عباس کیارستمی]] نارد بۆ ئۆسکار و لەو ساڵەوە تا ئەمڕۆ بێجگە لە وەستانێکی یەک ساڵە لە ۲۰۱۲، ھەموو ساڵێک فیلمێکی ڕەوانەی ئۆسکار کردووە. یەکەم فیلمی ئێرانی کە گەیشتە ڕیزی پێنج کاندیدای کۆتایی فیلمی ''[[منداڵانی ئاسمان (فیلم)|منداڵانی ئاسمان]]'' دروستکراوی مجید مجیدی بوو کە لە ۱۹۹۸ کاندیدی وەرگرتنی ئۆسکاری باشترین فیلمی بیانی بوو، بەڵام لە کۆتاییدا خەڵاتەکەی بە فیلمی ''[[ژیان جوانە (فیلم)|ژیان جوانە]]'' دروستکراوی [[ڕۆبێرتۆ بێنیگنی]] بە [[ئیتاڵیا]] دۆڕاند. لە ۲۰۱۱ فیلمی ''[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]'' دروستکراوی [[ئەسغەر فەرهادی]] بووە دووەم فیلمی ئێرانی کە توانى لە ڕیزی پێنج کاندیدای کۆتاییدا شوێن بگرێت و لە کۆتاییدا خەڵاتی ئۆسکاریشی بردەوە. لە ۲٤ی ٩ی ۲۰۱۲ ئێران فیلمی ''یه حبه قند'' دروستکراوی رضا میرکریمی وەک نوێنەری خۆی بۆ ئۆسکار ناساند<ref name="85th">{{cite web |url=http://www.presstv.com/detail/2012/09/24/263308/iran-selects-nominee-for-2013-oscar/ |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120926043256/http://www.presstv.com/detail/2012/09/24/263308/iran-selects-nominee-for-2013-oscar/ |archivedate=26 September 2012 |work=presstv.com |title=ئێران نوێنەری خۆی بۆ ئۆسکاری ۲۰۱۳ ھەڵدەبژێرێت |accessdate=30 September 2012 |url-status=dead}}</ref> بەڵام لە ھەمان کاتدا سەرۆکی داوەرانی ڕێکخراوەی سینەمایی فارابی بەھۆی بڵاوبوونەوەی ڤیدیۆی بی‌گناهی مسلمانان لە ماڵپەڕی [[یووتیووب]] داوای بایکۆتکردنی ئۆسکاری کرد<ref name="Boycott">{{cite web |date=21 September 2012 |url=http://www.tehrantimes.com/arts-and-culture/101610-iran-to-write-to-academy-over-anti-islam-film |archiveurl=https://web.archive.org/web/20121122194455/http://tehrantimes.com/arts-and-culture/101610-iran-to-write-to-academy-over-anti-islam-film |archivedate=22 November 2012 |work=Tehran Times |title=ئێران بۆ ئەکادیمیا سەبارەت بە فیلمی دژی ئیسلام دەنووسێت |accessdate=2012-09-24 |url-status=dead}}</ref> و بە پەسەندکردنی وەزیری ڕۆشنبیری و ئیرشادی ئیسلامیی ئێران لەو ساڵەدا هیچ فیلمێکی بۆ ئۆسکار نەنارد.<ref name="Reuters">{{cite web |url=https://www.reuters.com/article/2012/09/24/entertainment-us-iran-oscars-boycott-idUSBRE88N0X320120924 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120924231237/http://www.reuters.com/article/2012/09/24/entertainment-us-iran-oscars-boycott-idUSBRE88N0X320120924 |archive-date=24 سپتامبر 2012 |work=Reuters |title=بایکۆتی ئۆسکار لەلایەن ئێرانەوە |accessdate=30 September 2012}}</ref> سێیەم فیلمی ئێرانی کە تا ئەمڕۆ ڕێگەی دۆزیوەتەوە بۆ پێنج کاندیدای کۆتایی ''[[فرۆشیار (فیلم)|فڕۆشیار]]'' بەرهەمێکی تری فەرهادییە کە توانى لە ۲۰۱٦ دووەم ئۆسکار بۆ فەرهادی و ئێران دەستەبەر بکات، ساڵی ٢٠٢٦ فیلمی ''[[خاکی فریشتەکان (فیلم)|خاکی فریشتەکان]]'' لە دەرهێنانی ''بابەک خواجەپاشا'' وەک نوێنەری ئێران نێردرا بۆ ئۆسکار. == فیلمە نێردراوەکان == [[پەڕگە:Dayereh_mina04.jpg|وێنۆک|داریوش مەهرجووی لە پشت پەردەی ''بازنەی مینا''، یەکەم فیلمی ناردراوی ئێران بۆ ئۆسکار]] ئەکادیمیای زانست و ھونەرەکانی وێنەی جووڵاو لە ساڵی ١٩٥٦ەوە ساڵانە داوا لە فیلمسازانی وڵاتانی جیاوازی جیهان دەکات تا باشترین فیلمی وڵاتەکەیان بۆ کێبڕکێکردن لە بەشی باشترین فیلمی نێودەوڵەتی بنێرن بۆ ئەم ئەکادیمیایە. ناوی فیلمە نێردراوەکان دەبێت تا ١ی ئەیلوولی ھەر ساڵێک ڕابگەیەندرێن.<ref>{{cite web |date=2018-07-30 |url=https://www.tehrantimes.com/news/425973/Farabi-rejects-request-for-right-to-select-Iran-s-Oscar-submission |archive-url=https://web.archive.org/web/20200718124847/https://www.tehrantimes.com/news/425973/Farabi-rejects-request-for-right-to-select-Iran-s-Oscar-submission |archive-date=18 ژوئیه 2020 |access-date=2020-07-17 |website=تاران تایمز |language=en |title=فارابی داواکاری مافی هەڵبژاردنی نوێنەری ئۆسکاری ئێران ڕەت دەکاتەوە}}</ref> کۆمیتەی خەڵاتی فیلمی زمانی بێگانە بەرپرسیارێتی پێداچوونەوە و بەسەرکردنەوەی فیلمە نێردراوەکانی لەسەر شانە و پاشان بە دەنگدانی نهێنی لە نێوان ئەندامانی ئەکادیمیا، پێنج بەربژێری کۆتایی بۆ باشترین فیلمی نێودەوڵەتی هەڵدەبژێردرێن.<ref name="Rules2">{{cite web |url=http://www.oscars.org/awards/academyawards/rules/86/rule13.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20130822101822/http://www.oscars.org/awards/academyawards/rules/86/rule13.html |archive-date=22 August 2013 |access-date=2013-08-26 |work=ئەکادیمیای زانستەکان و ھونەرەکانی وێنەی جووڵاو |title=یاسای سێزدە: یاسا تایبەتەکان بۆ خەڵاتی فیلمی زمانی بێگانە |publisher=[[ئەکادیمیای زانستەکان و ھونەرەکانی وێنەی جووڵاو]] |url-status=dead}}</ref> [[پەڕگە:The_Sun_movie_press_conference_2020-02-10_19.jpg|وێنۆک|مەجید مەجیدی بە شەش فیلمی ناردراو، زۆرترین ژمارەی فیلمی ناردراوی هەیە]] لەسەر بنەمای یاساکانی ئەکادیمیای زانست و ھونەرەکانی وێنەی جووڵاو، دەزگایەکی سینەمایی لەلایەن ھەر وڵاتێکەوە دەبێت فیلمە نا-ئینگلیزییەکان وەک فیلمی ھەڵبژێردراوی ئەو وڵاتە پێشکەشی ئەکادیمیا بکات.<ref name="Rules2" /> لە ئێراندا ئەم ئەرکە خراوەتە ئەستۆی دەزگای سینەمایی فارابی.<ref>{{cite web |url=http://www.payvand.com/news/08/sep/1299.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20110629081733/http://www.payvand.com/news/08/sep/1299.html |archive-date=29 ژوئن 2011 |access-date=2020-07-17 |language=en |title=فیلمی ئاوازی چۆلەکەکان لە ئۆسکاردا}}</ref> دەزگای فارابی لە ساڵی ١٩٩٣ەوە ساڵانە نوێنەری ئێرانی بە ئەکادیمیای زانستەکان و ھونەرەکانی وێنەی جووڵاو ناساندووە.<ref>{{cite web |date=2018-09-19 |url=https://www.france24.com/en/20180919-iran-film-oscars-stirs-debate-home-front |archive-url=https://web.archive.org/web/20200717192822/https://www.france24.com/en/20180919-iran-film-oscars-stirs-debate-home-front |archive-date=17 ژوئیه 2020 |access-date=2020-07-17 |website=فرانس ٢٤ |language=en |title=فیلمی ئێران بۆ ئۆسکار دەنگۆی لە ناوخۆدا نایەوە}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="background:#ffffff;" ! colspan="6" |لیستی فیلمە ناردراوەکانی ئێران بۆ خەڵاتی ئۆسکاری باشترین فیلمی نێودەوڵەتی |- ! width="10%" |ساڵ <small>(خول)</small> ! width="25%" |ناونیشانی فیلم ! width="25%" |ناونیشانی ئینگلیزی ! width="25%" |دەرهێنەر ! width="15%" |ئەنجام !<abbr title="سەرچاوەکان">س.</abbr> |- | align="center" |١٩٧٧ <small>(٥٠ەم)</small> |''بازنەی مینا'' |<span dir="ltr">''The Cycle''</span> |داریوش مەهرجووی | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref>{{Cite web |date=2015-12-07 |url=https://financialtribune.com/articles/art-and-culture/31730/india-festival-honors-dariush-mehrjui-hosts-3-iran-films |archive-url=https://web.archive.org/web/20191001171256/https://financialtribune.com/articles/art-and-culture/31730/india-festival-honors-dariush-mehrjui-hosts-3-iran-films |archive-date=2019-10-01 |access-date=2020-07-13 |website=Financial Tribune |language=en |title=India Festival Honors Dariush Mehrjui, Hosts 3 Iran Films}}</ref> |- | align="center" |١٩٩٤ <small>(٦٧ەم)</small> |''لە ژێر دارە زەیتوونەکان'' |<span dir="ltr">''Through the Olive Trees''</span> |[[عەباس کیاڕۆستەمی|عەباس کیارۆستەمی]] | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref>{{Cite web |url=https://www.fcc.film/2020/01/29/the-oscars-irans-shifting-cinema-movements/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20200713151317/https://www.fcc.film/2020/01/29/the-oscars-irans-shifting-cinema-movements/ |archive-date=2020-07-13 |language=en |title=The Oscars: Iran’s Shifting Cinema Movements – FCC}}</ref> |- | align="center" |١٩٩٥ <small>(٦٨ەم)</small> |''بالۆنە سپییەکە'' |<span dir="ltr">''The White Balloon''</span> |جەعفەر پەناهی | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref>{{Cite web |url=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-1996-02-11-ca-34614-story.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20200713153153/https://www.latimes.com/archives/la-xpm-1996-02-11-ca-34614-story.html |archive-date=2020-07-13 |website=Los Angeles Times |language=en |title=OSCAR POLITICS: Iranian 'Balloon' Drifts Into Unexpected Storm}}</ref> |- | align="center" |١٩٩٧ <small>(٧٠ەم)</small> |''گەببە'' |<span dir="ltr">''Gabbeh''</span> |موحسین مەخمەلباف | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref>{{Cite web |url=http://iran-times.com/oscar-bid/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20200713165815/http://iran-times.com/oscar-bid/ |archive-date=2020-07-13 |website=Iran Times |language=en |title=Oscar bid {{!}}}}</ref> |- | align="center" |١٩٩٨ <small>(٧١ەم)</small> |''[[منداڵانی ئاسمان (فیلم)|مناڵانی ئاسمان]]'' |<span dir="ltr">''Children of Heaven''</span> |مەجید مەجیدی | {{good|کاندید کرا}} |<ref name="Oscars1999">{{Cite web |url=http://www.oscars.org/oscars/ceremonies/1999 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171102052009/https://www.oscars.org/oscars/ceremonies/1999 |archive-date=2017-11-02 |access-date=2015-10-20 |work=oscars.org |title=The 71st Academy Awards (1999) Nominees and Winners}}</ref> |- | align="center" |١٩٩٩ <small>(٧٢ەم)</small> |''[[ڕەنگی بەھەشت (فیلم)|ڕەنگی بەهەشت]]'' |<span dir="ltr">''The Color of Paradise''</span> |مەجید مەجیدی | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref>{{Cite web |last=Curiel |first=Jonathan |url=https://www.sfgate.com/entertainment/article/Iranian-Director-Majidi-Finds-His-Paradise-2790278.php |archive-url=https://web.archive.org/web/20200716014519/https://www.sfgate.com/entertainment/article/Iranian-Director-Majidi-Finds-His-Paradise-2790278.php |archive-date=2020-07-16 |website=SFGate |language=en |title=Iranian Director Majidi Finds His `Paradise' / Tale of blind boy a huge hit in Tehran}}</ref> |- | align="center" |٢٠٠٠ <small>(٧٣ەم)</small> |''[[کاتێک بۆ مەستیی ئەسپەکان]]'' |<span dir="ltr">''A Time for Drunken Horses''</span> |[[بەھمەن قوبادی|بەهمەن قوبادی]] | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref>{{Cite news|title=How Ghobadi gets past the censors|url=https://www.theglobeandmail.com/arts/how-ghobadi-gets-past-the-censors/article1043638/|archive-date=2020-08-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20200825090406/https://www.theglobeandmail.com/arts/how-ghobadi-gets-past-the-censors/article1043638/|language=en}}</ref> |- | align="center" |٢٠٠١ <small>(٧٤ەم)</small> |''باران'' |<span dir="ltr">''Baran''</span> |مەجید مەجیدی | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref name=":0">{{Cite web |url=https://kayhanlife.com/culture/film/iran-oscars-one-winner-one-runner-twenty-two-submissions-2/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20200825090322/https://kayhanlife.com/culture/film/iran-oscars-one-winner-one-runner-twenty-two-submissions-2/ |archive-date=2020-08-25 |website=KAYHAN LIFE |language=en |title=Another Oscar for Iran and Asghar Farhadi, the Director who Refused to Attend this Year's Awards}}</ref> |- | align="center" |٢٠٠٢ <small>(٧٥ەم)</small> |''من تەرانەم، ١٥ ساڵانم'' |<span dir="ltr">''I'm Taraneh, 15''</span> |ڕەسوول سەدرعامیلی | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref>{{Cite web |last=Goodridge |first=Mike |date=2002-12-11 |url=https://www.screendaily.com/menemsha-takes-marooned-taraneh/4011537.article |archive-url=https://web.archive.org/web/20200713212320/https://www.screendaily.com/menemsha-takes-marooned-taraneh/4011537.article |archive-date=2020-07-13 |access-date=2020-07-13 |website=Screen |language=en |title=Menemsha takes Marooned, Taraneh}}</ref> |- | align="center" |٢٠٠٣ <small>(٧٦ەم)</small> |''هەناسەی قووڵ'' |<span dir="ltr">''Deep Breath''</span> |پەرویز شەهبازی | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref>{{Cite web |date=2003-10-21 |url=https://www.indiewire.com/2003/10/55-countries-submit-films-for-foreign-language-oscar-consideration-79389/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20191220005052/https://www.indiewire.com/2003/10/55-countries-submit-films-for-foreign-language-oscar-consideration-79389/ |archive-date=2019-12-20 |access-date=2020-07-13 |website=IndieWire |language=en |title=55 Countries Submit Films for Foreign Language Oscar Consideration}}</ref> |- | align="center" |٢٠٠٤ <small>(٧٧ەم)</small> |''[[کیسەڵەکانیش دەفڕن|کێسەڵەکان دەتوانن بفڕن]]'' |<span dir="ltr">''Turtles Can Fly''</span> |[[بەھمەن قوبادی|بەهمەن قوبادی]] | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref>{{Cite news|title=Iranian movie on U.S. in Iraq entered for Oscars|url=https://www.reuters.com/article/us-iran-film-oscar-idUSTRE6B73MQ20101208|agency=Reuters|date=2010-12-08|access-date=2020-07-13|language=en|archive-date=2020-07-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20200715200647/https://www.reuters.com/article/us-iran-film-oscar-idUSTRE6B73MQ20101208}}</ref> |- | align="center" |٢٠٠٥ <small>(٧٨ەم)</small> |''زۆر دوور، زۆر نزیک'' |<span dir="ltr">''So Close, So Far''</span> |ڕەزا میرکەریمی | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref>{{Cite web |url=https://international.ucla.edu/institute/event/4088 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200713153105/https://international.ucla.edu/institute/event/4088 |archive-date=2020-07-13 |website=international.ucla.edu |language=en |title=So Close, So Far (Kheili Dour, Kheili Nazdik)}}</ref> |- | align="center" |٢٠٠٦ <small>(٧٩ەم)</small> |''کافێ ترانزیت'' |<span dir="ltr">''Café Transit''</span> |کامبوزیا پەرتەوی | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref name="VarietySubmissionList">{{Cite magazine |author=Sneider, Jeff |date=2006-10-19 |title=Oscar race counts 61 countries |url=https://www.variety.com/awardcentral_article/VR1117952315.html?nav=news&categoryid=1985&cs=1 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20081014162514/http://www.variety.com/awardcentral_article/VR1117952315.html?nav=news&categoryid=1985&cs=1 |archive-date=2008-10-14 |access-date=2008-06-22 |magazine=Variety}}</ref> |- | align="center" |٢٠٠٧ <small>(٨٠ەم)</small> |''م وەک دایک'' |<span dir="ltr">''M for Mother''</span> |ڕەسوول مەلاقولیپوور | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref name=":0" /> |- | align="center" |٢٠٠٨ <small>(٨١ەم)</small> |''گۆرانی چۆلەکەکان'' |<span dir="ltr">''The Song of Sparrows''</span> |مەجید مەجیدی | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref>{{Cite web |url=https://www.asiapacificscreenawards.com/apsa-academy-members/mehran-kashani |archive-url=https://web.archive.org/web/20200825090438/https://www.asiapacificscreenawards.com/apsa-academy-members/mehran-kashani |archive-date=2020-08-25 |website=Asia Pacific Screen Awards |language=en |title=Mehran Kashani}}</ref> |- | align="center" |٢٠٠٩ <small>(٨٢ەم)</small> |''[[دەربارەی ئێلی]]'' |<span dir="ltr">''About Elly''</span> |[[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref>{{Cite web |last=Admin |url=https://www.persianfilmfestival.com/films/about-elly/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20200713151316/https://www.persianfilmfestival.com/films/about-elly/ |archive-date=2020-07-13 |website=Persian Film Festival Australia |language=en |title=About Elly}}</ref> |- | align="center" |٢٠١٠ <small>(٨٣ەم)</small> |''خواحافیزی بەغدا'' |<span dir="ltr">''Farewell Baghdad''</span> |مەهدی نادری | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref name="Iran">{{Cite web |url=http://www.presstv.ir/detail/143408.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20100924042157/http://www.presstv.ir/detail/143408.html |archive-date=2010-09-24 |access-date=2010-09-21 |title=Iran announces Oscar nominee |publisher=PressTV |url-status=dead}}</ref> |- | align="center" |٢٠١١ <small>(٨٤ەم)</small> |''[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]'' |<span dir="ltr">''A Separation''</span> |[[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] | {{won|براوەی ئۆسکار|place=1st}} |<ref name="84th">{{Cite web |url=http://www.chicagotribune.com/entertainment/sns-rt-us-oscars-aseparationtre81q06x-20120226,0,7950494.story |archive-url=https://web.archive.org/web/20120229135119/http://www.chicagotribune.com/entertainment/sns-rt-us-oscars-aseparationtre81q06x-20120226,0,7950494.story |archive-date=2012-02-29 |access-date=2012-02-26 |title=Iran's "A Separation" wins best foreign language Oscar |publisher=Chicago Tribune |url-status=dead}}</ref> |- | align="center" |٢٠١٣ <small>(٨٦ەم)</small> |''[[ڕابردوو (فیلم)|ڕابردوو]]'' |<span dir="ltr">''The Past''</span> |[[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref name="86th">{{Cite web |url=http://www.presstv.ir/detail/2013/09/29/326707/past-submitted-to-2014-oscar-awards/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20131002000247/http://www.presstv.ir/detail/2013/09/29/326707/past-submitted-to-2014-oscar-awards/ |archive-date=2013-10-02 |access-date=2013-09-29 |work=PressTV |title=Iran selects 'The Past' for 2014 Academy Award submission |url-status=dead}}</ref> |- | align="center" |٢٠١٤ <small>(٨٧ەم)</small> |''ئەمڕۆ'' |<span dir="ltr">''Today''</span> |ڕەزا میرکەریمی | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref name="87th">{{Cite web |url=http://english.farsnews.com/newstext.aspx?nn=13930630001400 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150209131958/http://english.farsnews.com/newstext.aspx?nn=13930630001400 |archive-date=2015-02-09 |access-date=2014-09-21 |work=Fars News |title=Iran Selects "Today" for Foreign Language Category of Oscar |url-status=dead}}</ref> |- | align="center" |٢٠١٥ <small>(٨٨ەم)</small> |''[[محەممەد پێغەمبەری خودا (فیلم)|محەمەد، پێغەمبەری خودا]]'' |<span dir="ltr">''Muhammad: The Messenger of God''</span> |مەجید مەجیدی | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref name="88th">{{Cite web |last=Vivarelli |first=Nick |date=2015-09-28 |url=https://variety.com/2015/film/global/iran-picks-majid-majidis-rise-of-islam-epic-muhammad-the-messenger-of-god-for-foreign-language-oscar-1201603724/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20190414003149/https://variety.com/2015/film/global/iran-picks-majid-majidis-rise-of-islam-epic-muhammad-the-messenger-of-god-for-foreign-language-oscar-1201603724/ |archive-date=2019-04-14 |access-date=2015-09-28 |work=Variety |title=Iran Picks Rise of Islam Epic 'Muhammad: The Messenger of God' for Foreign-Language Oscar}}</ref> |- | align="center" |٢٠١٦ <small>(٨٩ەم)</small> |''[[فرۆشیار (فیلم)|فرۆشیار]]'' |<span dir="ltr">''The Salesman''</span> |[[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] | {{won|براوەی ئۆسکار|place=1st}} |<ref>{{Cite web |last=Bhushan |first=Nyay |date=2017-02-27 |url=https://www.theguardian.com/film/2017/feb/27/the-salesman-wins-best-foreign-language-oscar-asghar-farhadi |archive-url=https://web.archive.org/web/20170301020902/https://www.theguardian.com/film/2017/feb/27/the-salesman-wins-best-foreign-language-oscar-asghar-farhadi |archive-date=2017-03-01 |access-date=2017-02-26 |work=The Guardian |title=The Salesman wins best foreign language Oscar}}</ref> |- | align="center" |٢٠١٨ <small>(٩٠ەم)</small> |''هەناسە'' |<span dir="ltr">''Breath''</span> |[[نێرگز ئابیار|نەرگس ئابیار]] | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref name="90th">{{Cite web |date=2017-09-19 |url=http://ifpnews.com/exclusive/iran-selects-breath-official-submission-academy-awards/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20170919234510/http://ifpnews.com/exclusive/iran-selects-breath-official-submission-academy-awards/ |archive-date=2017-09-19 |access-date=2017-09-19 |work=IFP News |title=Iran Selects 'Breath' as Official Submission to Academy Awards}}</ref> |- | align="center" |٢٠١٩ <small>(٩١ەم)</small> |''[[بەبێ بەروار بەبێ واژوو]]'' |<span dir="ltr">''No Date, No Sign''</span> |وەحید جەلیلوەند | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref name="91st">{{Cite web |last=Holdsworth |first=Nick |date=2018-09-15 |url=https://www.hollywoodreporter.com/news/oscars-iran-selects-no-date-no-signature-foreign-language-category-1143679 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180916001253/https://www.hollywoodreporter.com/news/oscars-iran-selects-no-date-no-signature-foreign-language-category-1143679 |archive-date=2018-09-16 |access-date=2018-09-15 |work=The Hollywood Reporter |title=Oscars: Iran Selects 'No Date, No Signature' for Foreign-Language Category}}</ref> |- | align="center" |٢٠٢٠ <small>(٩٢ەم)</small> |''بە دوای فەریدەدا'' |<span dir="ltr">''Finding Farideh''</span> |کۆرووش عەتایی<br />ئازادە موسەوی | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref>{{Cite web |date=2019-08-18 |url=https://www.tehrantimes.com/news/439387/Iranian-documentary-Finding-Farideh-to-represent-Iran-at-Oscars |archive-url=https://web.archive.org/web/20190818160930/https://www.tehrantimes.com/news/439387/Iranian-documentary-Finding-Farideh-to-represent-Iran-at-Oscars |archive-date=2019-08-18 |access-date=2020-07-02 |website=Tehran Times |language=en |title=Iranian documentary “Finding Farideh” to represent Iran at Oscars}}</ref> |- | align="center" |٢٠٢١ <small>(٩٣ەم)</small> |''خۆر'' |<span dir="ltr">''The Sun''</span> |مەجید مەجیدی | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref>{{Cite web |last=Dalton |first=Ben |last2=Rosser |first2=Michael |date=2020-11-13 |url=https://www.screendaily.com/news/oscars-2021-israel-selects-asia-starring-shira-haas-russia-picks-dear-comrades/5152226.article |access-date=2020-11-14 |website=Screen |language=en |title=Oscars 2021: Israel selects ‘Asia’ starring Shira Haas; Russia picks ‘Dear Comrades!’}}</ref> |- | align="center" |٢٠٢٢ <small>(٩٤ەم)</small> |''[[پاڵەوان (فیلم)|پاڵەوان]]'' |<span dir="ltr">''A Hero''</span> |[[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref>{{Cite web |last=Ritman |first=Alex |date=2021-10-21 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/oscars-2022-iran-international-feature-asghar-farhadi-a-hero-1235034616/ |access-date=2021-12-18 |website=The Hollywood Reporter |language=en |title=Oscars: Iran Selects ‘A Hero’ for International Feature Category}}</ref> |- | align="center" |٢٠٢٣ <small>(٩٥ەم)</small> |''[[جەنگی جیھانی سێیەم (فیلم)|جەنگی جیهانی سێیەم]]'' |<span dir="ltr">''World War III''</span> |[[ھوومەن سەییدی]] | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref>{{Cite web |last=Roxborough |first=Scott |date=2022-09-19 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/iran-world-war-iii-oscars-best-international-feature-1235223357/ |access-date=2022-09-20 |website=The Hollywood Reporter |language=en |title=Oscars: Iran Picks ‘World War III’ as Best International Feature Submission}}</ref> |- | align="center" |٢٠٢٤ <small>(٩٦ەم)</small> |''پاسەوانی شەو'' |<span dir="ltr">''The Night Guardian''</span> |ڕەزا میرکەریمی | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref>{{cite web |url=https://www.tehrantimes.com/news/489269/Night-Guardian-represents-Iran-at-86th-Academy-Awards |title=Night Guardian represents Iran at 96th Academy Awards |website=Tehran Times |language=en}}</ref> |- | align="center" |٢٠٢٥ <small>(٩٧ەم)</small> |''لە باوەشی دار'' |<span dir="ltr">''In the Arms of the Tree''</span> |بابەک خواجەپاشا | {{nom|کاندید نەکرا}} |<ref>{{cite web |url=https://www.irna.ir/news/85599815/ |title=In the Arms of the Tree represents Iran at Oscars 2025 |website=IRNA |language=en}}</ref> |- | align="center" |٢٠٢٦ <small>(٩٨ەم)</small> |''[[ھۆکاری مردن: نادیار]]'' |<span dir="ltr">''Cause of Death: Unknown''</span> |عەلی زەرنگار | {{pending|نێردراو}} |<ref>https://www.asriran.com/fa/news/1094754/</ref> |- |} == ئەمەش ببینە == [[پێڕستی پاڵێوراوانی ٨٤ەمین خەڵاتی ئۆسکار بۆ باشترین فیلمی زمانی بیانی]] == سەرچاوە == <references /> == بەستەرە دەرەکییەکان == * [https://web.archive.org/web/20080707023727/http://www.oscars.org/awardsdatabase/ پایگەی فەرمیی زانیارییەکانی خەڵاتەکانی ئۆسکار] * [https://www.imdb.com/Sections/Awards/Academy_Awards_USA/ پەڕەی خەڵاتەکانی ئۆسکار لە IMDb] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100409102636/https://www.imdb.com/Sections/Awards/Academy_Awards_USA/|date=۹ی نیسانی ۲۰۱۰}} [[پۆل:سینەمای ئێران]] [[پۆل:پێرستەکانی پەیوەندیدار بە ئێران]] [[پۆل:پێڕستی فیلمەکان بەپێی وڵاتی بەرھەمھێن]] [[پۆل:پێشکەشکردنی خەڵاتی ئۆسکارەکان بۆ باشترین فیلمی زمانە بیانییەکان بەپێی وڵات]] [[پۆل:پێڕستی فیلمە ئێرانییەکان]] sjvd91ua5lu4gno23bpa5f0hlmsoif5 0 304959 1688230 1687537 2026-10-16T20:09:27Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێسەرچاوە|بێسەرچاوە]]}}؛ لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688230 wikitext text/x-wiki {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{Infobox writer | name = عەلی باباچاھی | native_name = {{فارسی|علی باباچاهی}} | native_name_lang = fa | image = A.Babachahi.jpg | alt = وێنەی ڕەش و سپیی عەلی باباچاھی | caption = باباچاھی لە ساڵی ٢٠١١ | pseudonym = ع. فەریاد (لە سەرەتای لاوێتیدا) | birth_date = {{birth date|١٩٤٢|١١|١١}} | birth_place = [[بەندەر کەنگان|کەنگان]]، [[پارێزگای بووشێھر]]، [[ئێران]] | death_date = {{death date and age|٢٠٢٦|٢|٢٣|١٩٤٢|١١|١١}} | death_place = [[کەرەج]]، ئێران | resting_place = گۆڕستانی بەھەشتی سەکینە، کەرەج | nationality = ئێرانی | occupation = [[شاعیر]]، [[ڕەخنەی ئەدەبی|ڕەخنەگری ئەدەبی]]، توێژەر، [[نووسەر]] | language = فارسی | education = کۆلێژی ئەدەبیات، {{Interlanguage link|زانکۆی شیراز|fa|دانشگاه شیراز}} | years_active = ١٩٦١–٢٠٢٦ | spouse = فەڕخوندە بەختیاری | children = غەزەل، بەھرەنگ | awards = {{Interlanguage link|خەڵاتی شیعری ئەحمەد شاملوو|fa|جایزه شعر احمد شاملو}} (٢٠١٦، بە ھاوبەشی) }} '''عەلی باباچاھی''' ({{بە فارسی|علی باباچاهی}}؛ ١١ی تشرینی دووەمی ١٩٤٢ – ٢٣ی شوباتی ٢٠٢٦، بەرانبەر بە ٢٠ی خەزەڵوەری ١٣٢١ – ٤ی ڕەشەمەی ١٤٠٤ی [[ڕۆژژمێری کۆچیی ھەتاوی|ھەتاوی]]) [[شاعیر]]، [[ڕەخنەی ئەدەبی|ڕەخنەگری ئەدەبی]]، توێژەر و [[نووسەر]]ێکی ئێرانی بوو.<ref name="bbc-obit">{{cite web|language=fa|script-title=fa:علی باباچاهی، شاعر و منتقد ادبی درگذشت|trans-title=عەلی باباچاھی، شاعیر و ڕەخنەگری ئەدەبی، کۆچی دوایی کرد|url=https://www.bbc.com/persian/articles/cgjzy7jgpndo|website=[[بی بی سی فارسی|بی‌بی‌سی فارسی]]|date=٢٣ی شوباتی ٢٠٢٦|access-date=١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> وەک یەکێک لە ڕووخسارە ناسراوەکانی شیعری نوێی فارسی لە نەوەی دوای [[نیما یووشیج|نیما]] دادەنرێت، و لە دەیەی ١٩٩٠دا بوو بە یەکێک لە تیۆرداڕێژ و ڕەخنەگرە ھەرە مشتومڕھەڵگرەکانی شیعری ھاوچەرخی ئێران؛ ئەو چەمکی «شیعری پاشنیمایی» (''شعر پسانیمایی'') و دواتر چەمکی «شیعر لە دۆخێکی دیکەدا» (''شعر در وضعیت دیگر'')ی ھێنایە ئاراوە.<ref name="khabar">{{cite web|language=fa|author=زینب کاظم‌خواه|script-title=fa:باباچاهی جسور علیه تکرار / وداع با جان‌به‌دربرده از حادثهٔ سقوط اتوبوس هنرمندان در ارمنستان / شش دهه عصیان و پوست‌اندازی|trans-title=باباچاھی، بوێر دژی دووبارەبوونەوە / ماڵئاوایی لە ڕزگاربوویەکی ڕووداوی پاسی ھونەرمەندان لە ئەرمەنستان / شەش دەیە یاخیبوون و پێستگۆڕین|url=https://www.khabaronline.ir/news/2186284|website=خەبەرئۆنلاین|date=٢٣ی شوباتی ٢٠٢٦|access-date=١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> نزیکەی ھەژدە ساڵ لە [[بووشێھر]] وانەی ئەدەبیاتی گوتەوە و لە ساڵی ١٩٦٧دا گۆڤاری ئەدەبیی ''تکاپو''ی لەوێ دامەزراند، کە بە گوشاری [[ساواک]] داخرا. لە تشرینی یەکەمی ١٩٧٧دا لە «{{Interlanguage link|دە شەوەکەی گوێتە|fa|شب‌های نویسندگان و شاعران ایران|lt=دە شەوەکەی گوێتە}}»دا لە تاران شیعری خوێندەوە. دوای [[شۆڕشی ١٩٧٩ی ئێران|شۆڕش]]، لە ساڵی ١٩٨٣دا بە زۆرەملێ خانەنشین کرا.<ref name="bbc-obit" /><ref name="mahjoubi">{{cite web|language=fa|author=حسام محجوبی|script-title=fa:وقتی علیه علی باباچاهی شعار «دیکتاتور شتاب کن، اشعار ما را چاپ کن» سر دادند|trans-title=کاتێک دژی عەلی باباچاھی دروشمیان گوتەوە: «دیکتاتۆر خێرا بکە، شیعرەکانمان چاپ بکە!»|url=https://www.bbc.com/persian/articles/cly83pdqmd9o|website=[[بی بی سی فارسی|بی‌بی‌سی فارسی]]|date=٢٤ی شوباتی ٢٠٢٦|access-date=١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> ساڵانێکی دوورودرێژ سەرپەرشتیاری لاپەڕەکانی شیعری مانگنامەی ''{{Interlanguage link|ئادینە (گۆڤار)|fa|آدینه (نشریه)|lt=ئادینە}}'' بوو. ئەندامی {{Interlanguage link|کانوونی نووسەرانی ئێران|fa|کانون نویسندگان ایران}} و یەکێک لە سەرنشینانی ئەو پاسە بوو کە پلانی ئەوە دانرابوو لە {{Interlanguage link|ڕووداوی پاسەکەی ئەرمەنستان|en|Assassination attempt on the Iranian writers' bus|lt=ڕووداوی پاسەکەی ئەرمەنستان}}ی ساڵی ١٩٩٦دا فڕێ بدرێتە ناو دۆڵێکەوە.<ref name="kanoon">{{cite web|language=fa|author=کانوونی نووسەرانی ئێران|script-title=fa:بیانیه‌ی کانون نویسندگان ایران در مورد درگذشت علی باباچاهی|trans-title=بەیاننامەی کانوونی نووسەرانی ئێران دەربارەی کۆچی دوایی عەلی باباچاھی|url=https://www.iran-emrooz.net/index.php/news2/more/126150/|website=ئێران ئەمڕۆ|date=٢٤ی شوباتی ٢٠٢٦|access-date=١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> لە ساڵی ٢٠١٦دا کۆمەڵە شیعری ''{{Interlanguage link|ئەم کەشتییە پڕڕازە|fa|این کشتی پراسرار|lt=این کشتی پراسرار}}'' («ئەم کەشتییە پڕڕازە») بە ھاوبەشی وەک براوەی یەکەمین خولی خەڵاتی شیعری ئەحمەد شاملوو ڕاگەیەنرا.<ref name="zamaneh2016">{{cite web|language=fa|author=محمد تنگستانی|script-title=fa:علی باباچاهی: این کشتی پراسرار|trans-title=عەلی باباچاھی: ئەم کەشتییە پڕڕازە|url=https://www.radiozamaneh.com/255182/|website=ڕادیۆ زەمانە|date=١٠ی کانوونی دووەمی ٢٠١٦|access-date=١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> زیاتر لە سی کتێبی لە بوارەکانی شیعر، ڕەخنە و توێژینەوەدا بڵاو کردەوە.<ref name="kanoon" /><ref name="khabar" /> == ژیاننامە == === منداڵی و لاوێتی === عەلی باباچاھی لە ١١ی تشرینی دووەمی ١٩٤٢ لە [[بەندەر کەنگان|کەنگان]]ی [[پارێزگای بووشێھر]] لەدایک بوو و منداڵیی خۆی لە گوندی جوفرە بەسەر برد. بچووکترین منداڵی خێزانەکەی بوو. بە گوتەی خۆی، یەکەم ئاشنایەتیی لەگەڵ شیعردا لە ڕێگەی دەستگێڕێکەوە بوو کە لە کۆڵانەکانی جوفرەدا [[حەڵوا]] و کتێبی دەفرۆشت؛ لەنێو ئەو کتێبانەدا ''موش و گربه'' («مشک و پشیلە»)ی عوبەید زاکانی ھەبوو. ھەر لە ڕێگەی براکانیەوە ئاشنای کتێبە سیاسییەکانی [[حیزبی توودەی ئێران|حیزبی توودە]] و گۆڤارگەلی وەک ''امید ایران''، ''سپید و سیاه'' و ''روشنفکر'' بوو.<ref name="mahjoubi" /> خوێندنی ناوەندی و ئامادەیی لە بووشێھر تەواو کرد و لەوێ قوتابیی مەنووچێھر ئاتەشی و محەممەدڕەزا نیعمەتیزادە بوو؛ دواتر ئەمی دووەمی بە ھۆکارێکی یەکلاکەرەوە لە شکڵگرتنی ھەستی شیعریی خۆیدا دەزانی. بە گوتەی خۆی، لە تەمەنی سێزدە یان چواردە ساڵیدا شیعرێکی بە ناوی «باران»ی بۆ ئاتەشی خوێندەوە و ئاتەشی داوای لێ کرد بۆ ھەموو پۆلەکەی بخوێنێتەوە؛ ئەو ئەم ڕووداوەی بە «سەرەتای ئەو سەرگوزەشتەیەی کە کردییە شاعیر» دەزانی. لە پێشبڕکێی ئەدەبیی قوتابیانی ئامادەیی لە بووشێھر و پاشان لە [[شیراز]] پلەی یەکەمی بەدەست ھێنا، و ھەتا کۆتایی قۆناغی ئامادەیی یەکەم شیعرەکانی بە ناوی خوازراوی «ع. فەریاد» لە گۆڤارەکانی ''امید ایران'' و ''زن روز''دا بڵاو دەبوونەوە.<ref name="mahjoubi" /> دوای ئەوەی ''امید ایران'' یەکێک لە شیعرەکانی وەک «باشترین شیعری ھەفتە» ھەڵبژارد، دەستی کرد بە بڵاوکردنەوەی بەرھەمەکانی بە ناوی ڕاستەقینەی خۆی.<ref name="khabar" /> === زانکۆ و مامۆستایەتی === باباچاھی لە ساڵی ١٩٦١دا، لە تەمەنی نۆزدە ساڵیدا، چووە کۆلێژی ئەدەبیاتی زانکۆی شیرازەوە<ref name="mahjoubi" /> (ھەندێک سەرچاوە ساڵی ١٩٦٠یان نووسیوە<ref name="kanoon" /><ref name="khabar" />). لەوێ لەگەڵ شاعیرانی وەک عەلیڕەزا تەبائی و مەنسوور ئۆجی ئاشنا بوو و لە قاوەخانەیەکی شەقامی زەندی شیراز شیعرەکانیان بۆ یەکتر دەخوێندەوە. باباچاھی لە سەردەمی خوێندکاریدا چیرۆکی کورتیشی دەنووسی، بەڵام کاتێک نووسەری شیرازی محەممەد مۆئەززین پێی گوت کە «پەخشاننووسێکی باش نییە»، وازی لە چیرۆکنووسی ھێنا و خۆی بۆ شیعر و ڕەخنەی شیعر تەرخان کرد. بڵاوبوونەوەی شیعرەکانی لە ھەفتەنامەی ''فردوسی''دا لە ساڵانی ١٩٦٣ و ١٩٦٤دا ڕێڕەوی ئەدەبیی ئەوی یەکلا کردەوە.<ref name="mahjoubi" /> دوای تەواوکردنی خوێندن و [[سەربازیی زۆرەملێ لە ئێران|خزمەتی سەربازی]]، لە ساڵی ١٩٦٦دا وەک مامۆستای ئەدەبیات لە بووشێھر دامەزرا<ref name="mahjoubi" /> و نزیکەی ھەژدە ساڵ لە قوتابخانەکانی ئەو شارەدا وانەی گوتەوە.<ref name="khabar" /> لە ساڵی ١٩٦٩دا، سێ ساڵ دوای دامەزراندنی، ھاوسەرگیریی کرد.<ref name="mahjoubi" /> ھاوسەرەکەی، فەڕخوندە بەختیاری، مامۆستای قوتابخانە ئامادەییەکانی بووشێھر بوو؛<ref name="artebox">{{cite web|language=fa|script-title=fa:هنرمند – علی باباچاهی|trans-title=ھونەرمەند – عەلی باباچاھی|url=https://artebox.ir/Artist/Intro/254/|website=ئارتەباکس|access-date=١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> ئەم ژن و مێردە کچێکیان بە ناوی غەزەل و کوڕێکیان بە ناوی بەھرەنگ ھەبوو.<ref name="artebox" /><ref name="tabnak">{{cite web|language=fa|script-title=fa:علی باباچاهی درگذشت|trans-title=عەلی باباچاھی کۆچی دوایی کرد|url=https://www.tabnak.ir/fa/news/1359368|website=تابناک (بە گواستنەوە لە ئیسنا)|date=٢٣ی شوباتی ٢٠٢٦|access-date=١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> === ''تکاپو'' و ساڵانی پێش شۆڕش === لە پاییزی ١٩٦٧دا باباچاھی بوو بە سەرنووسەری گۆڤاری ئەدەبیی ''تکاپو'' («ھەوڵ و تێکۆشان») لە بووشێھر.<ref name="khabar" /><ref name="anon1">{{cite book|language=fa|author=سید قاسم هاشمی|script-title=fa:صد سال مطبوعات بوشهر|trans-title=سەد ساڵ ڕۆژنامەگەریی بووشێھر|page=300}}</ref> ئەم گۆڤارە لە بازنە ڕووناکبیرییەکانی [[تاران]]دا پێشوازییەکی باشی لێ کرا: ''خوشه''، ئەو گۆڤارەی [[ئەحمەد شاملوو]] سەرنووسەری بوو، دەقەکانی ئەوی بڵاو دەکردەوە و نووسەرەکانی بە «وەستاکانی شیعری ئەمڕۆی ئێران» ناو برد. لەگەڵ ئەوەشدا ''تکاپو'' لە ساڵی ١٩٦٨دا، تەنیا دوای سێ ژمارە، بە گوشاری دەزگا ئەمنییەکان و بە بیانووی نەبوونی مۆڵەت قەدەغە کرا.<ref name="khabar" /><ref name="bbc-obit" /> یەکەم کۆمەڵە شیعری ئەو، ''در بی‌تکیه‌گاهی'' («لە بێپاڵپشتیدا»)، ھەر لە ساڵی ١٩٦٧دا بە خەرجی خۆی چاپ کرا و شیعرگەلێکی لەسەر کێشە نیماییەکان لەخۆ گرتبوو. بەدوای ئەودا ''جهان و روشنایی‌های غمناک'' («جیھان و ڕووناکییە خەمبارەکان»، ١٩٧٠)، ''از نسل آفتاب'' («لە نەوەی خۆر»، ١٩٧٤) و ''صدای شن'' («دەنگی لم»، ١٩٧٧) ھاتن؛ ھەر لەو ماوەیەدا دوو کتێبی شیعریشی بۆ منداڵان بڵاو کردەوە.<ref name="mahjoubi" /> شیعرەکانی لە بڵاوکراوە ڕووناکبیرییەکانی ئەو سەردەمەدا، بەتایبەتی ''خوشه'' و ''فردوسی''، چاپ دەکران،<ref name="kanoon" /> و ھاوکاریی گۆڤارگەلی وەک ''روشنفکر'' و ''رودکی''شی دەکرد.<ref name="bbc-obit" /> لەو ساڵانەدا باباچاھی ڕەخنەی شیعریشی دەنووسی. یەکەم وتاری ڕەخنەیی، کە لە ''فردوسی''دا بڵاو بووەوە، وەڵامێک بوو بۆ وتارێکی ڕەزا بەراھەنی؛ پاشان وتاری توندی دژی شیعری یەدوڵڵا ڕۆیایی نووسی. ئەو کاتە دژبەرێکی سەرسەختی بزووتنەوەکانی «شیعری حەجم» (''شعر حجم'') و «شەپۆلی نوێ» (''موج نو'') بوو، و دواتر دەربارەی ئەو قۆناغە گوتی: «ئەو کاتە تا ڕادەیەک ئایدیۆلۆژیک بووم، یان ڕۆحی سەردەم ڕایدەکێشام»؛ ڕوانگەی بەرانبەر بەو بزووتنەوانە، بەتایبەتی شیعری حەجم، لە دەیەکانی دواتردا گۆڕا.<ref name="mahjoubi" /> لە ئەیلوولی ٢٠٢٢دا، لە چاوپێکەوتنێکدا لەگەڵ ئاژانسی ھەواڵی خوێندکارانی ئێران (ئیسنا) بە بۆنەی کۆچی دوایی ڕۆیایی، ئەوی بە شاعیرێکی پێشەنگی «بەنرخ» ناو برد کە «بە ڕادەی پێویست شارەزای شیعری ئێرانی و فەرەنسی بوو»، و گوتی باوەڕی بە بوونی ئەدەبیی ئەو ھەیە و «ھەمیشە شیعرەکانیم بەدڵ بووە»، بەڵام مانیفێستی شیعری حەجمی بە «زۆر گەورەنمایانە» و دەربڕینەکەی بە «نازانستی و شاعیرانە» وەسف کرد.<ref name="isna1401">{{cite web|language=fa|author=ندا ولی‌پور|script-title=fa:علی باباچاهی: برخی با شعرهای «رویایی» میانه خوبی نداشتند|trans-title=عەلی باباچاھی: ھەندێک کەس لەگەڵ شیعرەکانی ڕۆیاییدا ڕێک نەبوون|url=https://www.isna.ir/news/1401062619032/|website=ئاژانسی ھەواڵی خوێندکارانی ئێران (ئیسنا)|date=١٧ی ئەیلوولی ٢٠٢٢|archive-url=https://web.archive.org/web/20221214091105/https://www.isna.ir/news/1401062619032/%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%A8%D8%A7%DA%86%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%AE%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D8%B4%D8%B9%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B1%D9%88%DB%8C%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%85%DB%8C%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%AE%D9%88%D8%A8%DB%8C-%D9%86%D8%AF%D8%A7%D8%B4%D8%AA%D9%86%D8%AF|archive-date=١٤ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٢|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> بە گوتەی خۆی، چالاکیی سیاسیی ئەو، کە پێش شۆڕش تەنیا کولتووری بوو، لەگەڵ نزیکبوونەوەی شۆڕشدا شێوەیەکی «بەرجەستەتر و کردەییتر»ی وەرگرت.<ref name="mahjoubi" /> === «دە شەوەکەی گوێتە» (تشرینی یەکەمی ١٩٧٧) === <div style="float:right; clear:right; width:320px; max-width:100%; margin:0.4em 0 1em 1.2em; border:1px solid #c8b9a6; border-radius:8px; background:#fdf8f3; box-shadow:0 2px 6px rgba(0,0,0,0.18); overflow:hidden; font-size:90%; line-height:1.5; direction:rtl;"> <div style="background:#7a1c1c; color:#ffffff; padding:7px 10px; text-align:center; font-weight:bold; font-size:110%;">[[پەڕگە:Image-x-generic.svg|18px|link=|alt=]] پۆستەری دە شەوەکەی گوێتە</div> <div style="padding:8px 12px 4px; text-align:center; color:#3a2a1a;">«شەوەکانی نووسەران و شاعیرانی ئێران»<br />١٠–١٩ی تشرینی یەکەمی ١٩٧٧</div> <div style="padding:4px 10px 8px; text-align:center;"><span style="display:inline-block; padding:4px 14px; border-radius:14px; background:#7a1c1c; font-weight:bold;">[[:fa:پرونده:پوستر شب‌های نویسندگان و شاعران ایران.jpg|<span style="color:#ffffff;">بینینی پۆستەرەکە لە ویکیپیدیای فارسی</span>]]</span></div> <div style="margin:0 10px; padding:6px 4px; border-top:1px dashed #c8b9a6; color:#3a2a1a;">ناوی باباچاھی لە بەرنامەی '''شەوی یەکشەممە ١٦ی تشرینی یەکەم''' (شەوی حەوتەم)دا ھاتووە.</div> <div style="margin-top:6px; padding:5px 10px; background:#efe6da; text-align:center; font-size:88%; color:#5a4632;">دیزاین: بوزورگ خزرایی · پەیمانگای گوێتە، تاران</div> </div> ==== ڕێکخستن و گرنگی ==== لە ١٠ ھەتا ١٩ی تشرینی یەکەمی ١٩٧٧ (١٨–٢٧ی ڕەزبەری ١٣٥٦)، کانوونی نووسەرانی ئێران بە ھاوکاریی پەیمانگای گوێتە، دە شەو کۆڕی وتار و شیعرخوێندنەوەی لە ژێر ناوی «شەوەکانی نووسەران و شاعیرانی ئێران» لە باخچەی کۆمەڵەی پەیوەندییە کولتوورییەکانی ئێران و ئەڵمانیا، لە شەقامی پەھلەوی (شەقامی وەلیعەسری ئێستا) لە [[تاران]] ڕێک خست؛ ئەم زنجیرە شەوانە دواتر بە «دە شەوەکەی گوێتە» ناسران.<ref name="azadi-dahshab">{{cite web|language=fa|script-title=fa:ده شب: شب‌های شعر گوته|trans-title=دە شەو: شەوانی شیعری گوێتە|url=https://azadi.art/%D8%AF%D9%87-%D8%B4%D8%A8|website=ئازادی (azadi.art)|date=١٩ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٢|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦|archive-url=https://web.archive.org/web/20260123200757/https://azadi.art/%D8%AF%D9%87-%D8%B4%D8%A8|archive-date=٢٣ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٦}}</ref><ref name="iranica-goethe">{{cite encyclopedia|last=Chehabi|first=H. E.|title=Goethe Institute|encyclopedia=[[ئینسایکڵۆپیدیای ئێرانیکا]]|volume=XI|issue=1|pages=43–44|date=١٥ی کانوونی یەکەمی ٢٠٠١|url=https://www.iranicaonline.org/articles/goethe-institute/|doi=10.1163/2330-4804_EIRO_COM_2212|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦|archive-url=https://web.archive.org/web/20250319095301/https://www.iranicaonline.org/articles/goethe-institute|archive-date=١٩ی ئازاری ٢٠٢٥}}</ref> بەپێی ''[[ئینسایکڵۆپیدیای ئێرانیکا]]''، لە ساڵانی پێشوودا کۆڕی شیعرخوێندنەوە لە پەیمانگاکەدا بەڕێوە چووبوون، بەڵام لە ساڵی ١٩٧٧دا بۆ یەکەم جار ھاوبەشە ئێرانییەکە نەک ئەنجوومەنی ئەدەبیی تارانی سەر بە دەوڵەت، بەڵکوو کانوونی نووسەرانی ئۆپۆزیسیۆن بوو، کە لە چوارچێوەی کراوەییی سیاسیی سەردەمی سەرۆکوەزیران جەمشید ئامووزگاردا ڕێگەی پێ درابوو جارێکی دیکە کۆبوونەوە بکات. باخچەی کۆمەڵە کولتوورییەکە ھەڵبژێردرا، چونکە شوێنی خودی پەیمانگاکە بۆ ئەو ئامادەبووانەی چاوەڕوان دەکران بە بچووک دادەنرا.<ref name="iranica-goethe" /> ئەندامانی کانوون کۆکن لەسەر ئەوەی کە بیرۆکەکە ھی شاعیر جەلال سەرفەراز بوو، کە سەرپەرشتیاری لاپەڕەی شیعری ڕۆژنامەی ''کیهان'' بوو؛ کاروباری لۆجیستیکیش بە {{Interlanguage link|ئیسلام کازمییە|fa|اسلام کاظمیه}} سپێردرا.<ref name="iranchehr2013">{{cite web|language=fa|author=م. خ.|script-title=fa:شب‌های نویسندگان و شاعران ایران، ۲۷–۱۸ مهرماه ۱۳۵۶|trans-title=شەوەکانی نووسەران و شاعیرانی ئێران، ١٠–١٩ی تشرینی یەکەمی ١٩٧٧|url=https://iranchehr.com/?p=2567|website=ئێرانچێھر|date=٢٦ی نیسانی ٢٠١٣|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦|archive-url=https://web.archive.org/web/20250423041324/http://iranchehr.com/?p=2567|archive-date=٢٣ی نیسانی ٢٠٢٥}}</ref> سەرفەراز دواتر نووسی کە نموونەی ئەو، شەوانی شیعری گۆڤاری ''{{Interlanguage link|خوشە (گۆڤار)|fa|خوشه (مجله)|lt=خوشه}}'' بوو کە بە سەرپەرشتیی [[ئەحمەد شاملوو]] ڕێک دەخران، و کە باخچەکە بە پێشنیاری ھانس بێکەر، بەڕێوەبەری پەیمانگاکە، شەوی بە ٤٬٠٠٠ تمەن بە کرێ گیرا.<ref name="bbc-sarfaraz2013">{{cite web|language=fa|author=جلال سرفراز|script-title=fa:ده شب شعر گوته چگونه برگزار شد|trans-title=شەوانی شیعری دە شەوەکەی گوێتە چۆن ڕێک خران|url=https://www.bbc.com/persian/arts/2013/07/130722_l44_nights_goethe_sarfaraz|website=[[بی بی سی فارسی|بی‌بی‌سی فارسی]]|date=٢٢ی تەممووزی ٢٠١٣|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦|archive-url=https://web.archive.org/web/20251012090315/https://www.bbc.com/persian/arts/2013/07/130722_l44_nights_goethe_sarfaraz|archive-date=١٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٥}}</ref> بەپێی ''ئێرانیکا''، لە شەوی یەکەمدا خەڵکەکە ئەوەندە زۆر بوون کە ڕژانە شەقامە دراوسێکانەوە و لەوێ بڵندگۆ دانران؛ لە شەوە سەرەتاییەکاندا ھەتا دە ھەزار کەس ئامادە بوون، و دوای دەستپێکردنی باران ژمارەکە بۆ نزیکەی سێ ھەزار کەس دابەزی. زیاتر لە پەنجا نووسەر، شاعیر، شانۆنامەنووس، ڕەخنەگر و وەرگێڕ دەربارەی [[سانسۆرکردن|سانسۆر]]، ئازادیی بیر، بەرپرسیارێتیی ڕووناکبیران، نایەکسانی و ستەم قسەیان کرد، «و بەم شێوەیە ڕووداوێکی ئەدەبییان کرد بە ڕووداوێکی سیاسی».<ref name="iranica-goethe" /> ماڵپەڕی ''ئازادی'' ژمارەی ئامادەبووان بە نێوان دە بۆ پازدە ھەزار کەس مەزەندە دەکات،<ref name="azadi-dahshab" /> و وتارێکی «م. خ.» لە گۆڤاری ئۆنلاینی ''ایرانچهر''دا ژمارەی وتاربێژ و شاعیران بە ٥٧ کەس دادەنێت.<ref name="iranchehr2013" /> کانوون و پەیمانگاکە ڕێک کەوتبوون کە وتاربێژان لە جیاتی «سانسۆر» وشەی ''ممیزی'' («پشکنین») بەکار بھێنن، کە زاراوەی دەستوور بوو؛ بەڵام لە شەوی سێیەمدا {{Interlanguage link|شەمس ئالی ئەحمەد|fa|شمس آل احمد}} ھەر لە سەرەتای وتارەکەیدا ئەم ڕێککەوتنەی ئاشکرا کرد و چەندین جار وشەی «سانسۆر»ی بەکار ھێنا.<ref name="iranchehr2013" /><ref name="azadi-dahshab" /> لە شەوی پێنجەمدا، دوای وتارێکی {{Interlanguage link|باقر مۆئمینی|fa|باقر مؤمنی}}، کە بەپێی ماڵپەڕی ''ئازادی'' زیاتر لە سەد جار وشەی «سانسۆر»ی بەکار ھێنا، و شیعرخوێندنەوەی سەعید سوڵتانپوور، ھەڵچوونی خەڵکەکە گەیشتە لووتکە و بێکەر ھاواری کرد کە شاعیر سەکۆکە بەجێ بھێڵێت. ئینجا بڕیار درا وتارەکان لاببرێن، بەڵام ڕێکخستنە نوێیەکە ڕووبەڕووی ناڕەزایەتیی ئامادەبووان بووەوە و دوای دانوستانی سەرلەنوێی نێوان کانوون و پەیمانگاکە، وتارەکان لە شەوی شەشەمەوە دەستیان پێ کردەوە. لە کۆتایی شەوی نۆیەمدا برووسکەیەکی پشتگیریی کۆمەڵێک نووسەر و بیرمەندی فەرەنسی، لەوانە [[ژان پۆڵ سارتر]]، [[سیمۆن دێ بۆڤوار]] و [[میشێل فووکۆ]]، خوێندرایەوە. لە دوا شەودا سەرۆکی کانوون، بەئازین (مەحموود ئیعتمادزادە)، بە خەڵکەکەی گوت: «دە شەو ھاتن، بە کۆمەڵێک کە زۆرجار دە ھەزار کەس یان زیاتر بوو [...] و گوێتان لە وتاربێژان گرت. چیتان بیست؟ ئازادی، و ئازادی، و ئازادی...»؛ پەیامی کۆتایی کانوونیش لەلایەن ھووشەنگ گوڵشیرییەوە خوێندرایەوە.<ref name="azadi-dahshab" /> ''ئێرانیکا'' دەڵێت ھەرچەندە ئۆتۆمبێلی زرێپۆشی سەربازی ناوچەکەیان گەمارۆ دابوو، ھیچ توندوتیژییەک ڕووی نەدا، و دە شەوەکە بوو بە «یەکەمین ئەڵقە لە زنجیرەیەک کۆبوونەوەی ناڕەزایەتیی جەماوەری کە بە شۆڕشی ١٩٧٩ گەیشت».<ref name="iranica-goethe" /> پۆستەرەکە لەلایەن بوزورگ خزرایی، گرافیکاری ڕۆژنامەی ''اطلاعات''ەوە دیزاین کرا: ماسییەکی سپیی بچووک کە بە گوتەی دیزاینەرەکەی «ھاواری خەبات دژی سانسۆر و سەرکوت» بەرز دەکاتەوە.<ref name="iranchehr2013" /><ref name="azadi-dahshab" /> بە گوتەی سەرفەراز، سانسۆرچییەکان ڕێگەیان نەدا ناوی کانوون لەسەر پۆستەرەکە بێت، و پۆستەرەکە دوو جار سانسۆر کرا؛ ھەروەھا نووسیویەتی کە فەرمان بە ڕۆژنامە و ڕادیۆ و تەلەفزیۆن درابوو ھیچ ھەواڵ و ڕاپۆرتێک بڵاو نەکەنەوە، و تەنیا {{Interlanguage link|سیرووس عەلینەژاد|fa|سیروس علی‌نژاد}} دوای شەوی یەکەم ڕاپۆرتێکی لە ''آیندگان''دا بڵاو کردەوە کە تووشی گرفتی کرد.<ref name="bbc-sarfaraz2013" /> گێڕانەوەکەی ''ایرانچهر''، کە پشتی بە ڕۆژنامەکانی ئەو سەردەمە بەستووە، تا ڕادەیەک جیاوازە: بەپێی ئەو، چوار ڕۆژنامەی سەرتاسەری لە ٤ی تشرینی یەکەمی ١٩٧٧دا پۆستەر و بەرنامەکەیان بڵاو کردەوە، و ''اطلاعات''، ''کیهان'' و ''رستاخیز'' ھەتا شەوی شەشەم بە کورتی ھەواڵی شەوەکانیان بڵاو دەکردەوە، و دوای ئەوە جگە لە ''اطلاعات'' ھەموویان بێدەنگ بوون.<ref name="iranchehr2013" /> کاسێتەکانی دە شەوەکە کۆپی کران و بە ھەزاران دانە لە ناوخۆ و دەرەوەی ئێران فرۆشران، و دەقی وتار و شیعرەکان لە ساڵی ١٩٧٨دا لەلایەن بڵاوکەرەوەی ئەمیرکەبیرەوە بە ناوی ''ده شب'' («دە شەو»)، بە ئامادەکردنی {{Interlanguage link|ناسر مۆئەززین|fa|ناصر مؤذن}}، چاپ کران.<ref name="iranica-goethe" /><ref name="moazzen1357">{{cite book|language=fa|editor=ناصر مؤذن|script-title=fa:ده شب: شب‌های نویسندگان و شاعران در انجمن فرهنگی ایران و آلمان|trans-title=دە شەو: شەوانی نووسەران و شاعیران لە کۆمەڵەی کولتووریی ئێران و ئەڵمانیا|publisher=ئەمیرکەبیر (لە بڵاوکراوەکانی کانوونی نووسەرانی ئێران)|location=تاران|date=١٩٧٨|edition=یەکەم|url=https://azadi.art/wp-content/uploads/2022/12/Dah-Shab_Kanoon-Nevisandegan-Iran.pdf|archive-url=https://web.archive.org/web/20261003090541/https://azadi.art/wp-content/uploads/2022/12/Dah-Shab_Kanoon-Nevisandegan-Iran.pdf|archive-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> بە گوتەی سەرفەراز، کاسێتە سەرەکییەکانی وتار و شیعرخوێندنەوەکان، ھەروەھا کاسێتەکانی دانیشتنەکانی پرسیار و وەڵام، دواتر بەھۆی کەمتەرخەمییەوە ون بوون؛<ref name="bbc-sarfaraz2013" /> لەگەڵ ئەوەشدا کۆپییەکان مانەوە، و لە ساڵانی ٢٠٢٢–٢٠٢٣دا ماڵپەڕی ''ئازادی'' پەڕگە دەنگییەکانی شیعرخوێندنەوە و وتارەکانی، لەگەڵ پۆستەرەکە و کۆپییەکی دیجیتاڵیی کتێبەکە، بڵاو کردەوە.<ref name="azadi-dahshab" /> ==== شیعرخوێندنەوەی باباچاھی لە شەوی حەوتەمدا ==== <div style="float:left; clear:left; width:320px; max-width:100%; margin:0.4em 1.2em 1em 0; border:1px solid #c8b9a6; border-radius:8px; background:#fdf8f3; box-shadow:0 2px 6px rgba(0,0,0,0.18); overflow:hidden; font-size:90%; line-height:1.6; direction:rtl;"> <div style="background:#7a1c1c; color:#ffffff; padding:7px 10px; text-align:center; font-weight:bold; font-size:110%;">[[پەڕگە:Speaker Icon.svg|18px|link=|alt=]] شیعرخوێندنەوەی عەلی باباچاھی</div> <div style="padding:8px 12px 4px; text-align:center; color:#3a2a1a;">دە شەوەکەی گوێتە – '''شەوی حەوتەم'''<br />یەکشەممە، ١٦ی تشرینی یەکەمی ١٩٧٧ (٢٤ی ڕەزبەری ١٣٥٦)<br />باخچەی کۆمەڵەی پەیوەندییە کولتوورییەکانی ئێران و ئەڵمانیا، تاران</div> <div style="padding:4px 10px 8px; text-align:center;">[[پەڕگە:Ali Babachahi reading at the Ten Nights of Goethe, 16 October 1977.ogg|center|290px|تۆماری دەنگیی شیعرخوێندنەوەی عەلی باباچاھی لە شەوی حەوتەمی دە شەوەکەی گوێتەدا]]</div> <div style="margin:0 10px; padding:6px 4px; border-top:1px dashed #c8b9a6; color:#3a2a1a;">'''شیعرەکانی لە کتێبی ''ده شب''دا (لاپەڕە ٤٤٧–٤٥٦):''' # «سڵاو لەو خونچە سوورەی لە پیاڵەی ڕۆژھەڵاتەوە پشکوت» # «سروودی خۆماڵی» # «لە وەسفی عاشقانی جیھاندا» # «لە قەڵەمڕەوی خۆڵەمێشدا» </div> <div style="margin-top:6px; padding:5px 10px; background:#efe6da; text-align:center; font-size:88%; color:#5a4632;">ماوە: ٣:٣٥ · سەرچاوەی دەنگ: ماڵپەڕی ئازادی (azadi.art)</div> </div> باباچاھی، کە ئەو کاتە لە بووشێھر دەژیا، پێش ئەوەی ڕێکخەران بتوانن پەیوەندیی پێوە بکەن، وەک بەشداربوو ناوی ڕاگەیەنرا. لە ٤ی تشرینی یەکەمی ١٩٧٧دا ''کیهان'' نووسی: «ھەرچەندە ناوی {{Interlanguage link|مەنسوور ئۆجی|fa|منصور اوجی}}، عەلی باباچاھی، بەھمەن ساڵحی و مەنسوور بەرمەکی لە لیستی بەشداربوواندا ھاتووە، ڕێکخەران نەیانتوانیوە پەیوەندییان پێوە بکەن، چونکە لە شارەکانی دەرەوەی پایتەخت دەژین.» بە گوتەی «م. خ.»، کانوون، کە ناونیشانی ھەندێک لەم شاعیرانەی نەبوو، ناوەکانیانی بڵاو کردەوە تاکوو ھەواڵەکە بیانگاتێ و بێن؛ لە ١٠ی تشرینی یەکەمدا ''کیهان'' ڕایگەیاند کە ئاگادار کراونەتەوە و ئامادەیی خۆیان بۆ بەشداریکردن دەربڕیوە. لەو چوار کەسە، ساڵحی و بەرمەکی بەشدار نەبوون.<ref name="iranchehr2013" /> پۆستەرەکە ناوی باباچاھی، لەگەڵ ئیسلام کازمییە، م. ئازاد، جەواد موجابی، جەلال سەرفەراز و بەتووڵ عەزیزپوور، بۆ بەرنامەی یەکشەممە ١٦ی تشرینی یەکەمی ١٩٧٧ (٢٤ی ڕەزبەری ١٣٥٦)، واتە شەوی حەوتەم، تۆمار کردبوو.<ref name="azadi-poster">{{cite web|language=fa|script-title=fa:پوستر شب‌های نویسندگان و شاعران ایران|trans-title=پۆستەری شەوەکانی نووسەران و شاعیرانی ئێران (١٠–١٩ی تشرینی یەکەمی ١٩٧٧)، دیزاینی بوزورگ خزرایی|url=https://azadi.art/wp-content/uploads/2022/12/Dah-Shab-Poster.png|website=ئازادی (azadi.art)|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦|archive-url=https://web.archive.org/web/20261003090300/https://azadi.art/wp-content/uploads/2022/12/Dah-Shab-Poster.png|archive-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> بەپێی ئەو پەڕگە دەنگییانەی ماڵپەڕی ''ئازادی'' بڵاوی کردوونەتەوە، شەوی حەوتەم بە وتارێکی کازمییە لەژێر ناونیشانی «ئازادی لە دەستووردا و بەڕێوەبردنی شەوانی شاعیران» دەستی پێ کرد؛ پاشان [[داریووش ئاشووری]] دەربارەی «شیعر ئازادییە» قسەی کرد، وەرگرتنی عەبباس جەلالیی سووسەنئابادی وەک ئەندامی کانوون ڕاگەیەنرا، و {{Interlanguage link|جەعفەر کووشئابادی|fa|جعفر کوش‌آبادی}}، عەلی باباچاھی، جەواد موجابی و م. ئازاد شیعرەکانیان خوێندەوە.<ref name="azadi-dahshab" /> ھەمان شەو پەیامێکی وەرگێڕ [[محەممەد قازی]]، کە دوای نەشتەرگەریی گەروو نەیدەتوانی قسە بکات، لەلایەن کچەکەی، مەریەمەوە خوێندرایەوە.<ref name="iranchehr2013" /> سەرچاوەکان دەربارەی پێکھاتەی بەشداربووانی ئەو شەوە جیاوازن: کتێبی ''ده شب'' بەتووڵ عەزیزپوور و جەلال سەرفەرازیش لەنێو شاعیرانی شەوی حەوتەمدا تۆمار دەکات،<ref name="moazzen1357-n7">{{cite book|language=fa|editor=ناصر مؤذن|script-title=fa:ده شب: شب‌های نویسندگان و شاعران در انجمن فرهنگی ایران و آلمان|trans-title=دە شەو: شەوانی نووسەران و شاعیران لە کۆمەڵەی کولتووریی ئێران و ئەڵمانیا|publisher=ئەمیرکەبیر (لە بڵاوکراوەکانی کانوونی نووسەرانی ئێران)|location=تاران|date=١٩٧٨|edition=یەکەم|page=405|url=https://azadi.art/wp-content/uploads/2022/12/Dah-Shab_Kanoon-Nevisandegan-Iran.pdf|archive-url=https://web.archive.org/web/20261003090541/https://azadi.art/wp-content/uploads/2022/12/Dah-Shab_Kanoon-Nevisandegan-Iran.pdf|archive-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> لە کاتێکدا لە پەڕگە دەنگییەکانی ''ئازادی''دا شیعرخوێندنەوەی سەرفەراز و شیعرەکانی عەزیزپوور (بە دەنگی سەرفەراز) سەر بە شەوی ھەشتەمن.<ref name="azadi-dahshab" /> شیعرەکانی باباچاھی لە بەشی شەوی حەوتەمی کتێبی ''ده شب''دا (لاپەڕە ٤٤٧–٤٥٦) چاپ کراون: «سلام بر شکوفهٔ سرخی که از پیالهٔ مشرق دمید» («سڵاو لەو خونچە سوورەی لە پیاڵەی ڕۆژھەڵاتەوە پشکوت»)، «سرود بومی» («سروودی خۆماڵی»)، «در وصف عاشقان دنیا» («لە وەسفی عاشقانی جیھاندا») و «در قلمرو خاکستر» («لە قەڵەمڕەوی خۆڵەمێشدا»). شیعری یەکەم بەم دێڕانە دەست پێ دەکات: «سڵاو لە خۆر و لە ئەوین / ئەی ڕۆحی ئارامنەگرتووی بەندەر / ئەی ئەوپەڕی شکۆ و شێتی».<ref name="moazzen1357-b">{{cite book|language=fa|editor=ناصر مؤذن|script-title=fa:ده شب: شب‌های نویسندگان و شاعران در انجمن فرهنگی ایران و آلمان|trans-title=دە شەو: شەوانی نووسەران و شاعیران لە کۆمەڵەی کولتووریی ئێران و ئەڵمانیا|publisher=ئەمیرکەبیر (لە بڵاوکراوەکانی کانوونی نووسەرانی ئێران)|location=تاران|date=١٩٧٨|edition=یەکەم|pages=447–456|url=https://azadi.art/wp-content/uploads/2022/12/Dah-Shab_Kanoon-Nevisandegan-Iran.pdf|archive-url=https://web.archive.org/web/20261003090541/https://azadi.art/wp-content/uploads/2022/12/Dah-Shab_Kanoon-Nevisandegan-Iran.pdf|archive-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> تۆمارێکی دەنگیی شیعرخوێندنەوەکەی ئەو شەوە، بە درێژیی ٣ خولەک و ٣٥ چرکە، لە ماڵپەڕی ''ئازادی''دا بەردەستە.<ref name="azadi-babachahi-audio">{{cite AV media|language=fa|people=عەلی باباچاھی (خوێنەر)|script-title=fa:شب هفتم: شعرخوانی علی باباچاهی|trans-title=شەوی حەوتەم: شیعرخوێندنەوەی عەلی باباچاھی (١٦ی تشرینی یەکەمی ١٩٧٧)|url=https://azadi.art/wp-content/uploads/2023/01/%D8%B4%D8%A8-%D9%87%D9%81%D8%AA%D9%85-%D8%B4%D8%B9%D8%B1%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%A8%D8%A7%DA%86%D8%A7%D9%87%DB%8C.mp3|medium=تۆماری دەنگی، ٣ خولەک و ٣٥ چرکە|publisher=ئازادی (azadi.art)|date=٢٠٢٣|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦|archive-url=https://web.archive.org/web/20261003090323/https://azadi.art/wp-content/uploads/2023/01/%D8%B4%D8%A8-%D9%87%D9%81%D8%AA%D9%85-%D8%B4%D8%B9%D8%B1%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%A8%D8%A7%DA%86%D8%A7%D9%87%DB%8C.mp3|archive-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> === دوای شۆڕش === لە ساڵی ١٩٨٠دا باباچاھی کۆمەڵە شیعری ''جشن جنون'' («جەژنی شێتی»)ی بڵاو کردەوە. لە ساڵی ١٩٨٣دا، دوای ھەژدە ساڵ مامۆستایەتی، بە زۆرەملێ و پێش وەختی خۆی خانەنشین کرا؛ دواتر گوتی کە «بە ئەگەرێکی زۆرەوە» ئەوانەی خۆیان بە «خاوەنی ڕاستەقینەی شۆڕش» دەزانی «وەلایان ناوە». پاشان بووشێھری بەجێ ھێشت و لە [[کەرەج]] نیشتەجێ بوو.<ref name="mahjoubi" /> بە گوتەی عەلی مەسعوودینیا، کاتێک لە مامۆستایەتی بێبەش کرا، چەندین ساڵ خۆی بۆ توێژینەوەی ڕەخنەیی لە شیعری ئێرانیدا تەرخان کرد.<ref name="masoudinia">{{cite web|language=fa|author=علی مسعودی‌نیا|script-title=fa:سپیدی‌ها را بخوان / دربارهٔ علی باباچاهی|trans-title=بۆشاییەکان بخوێننەوە / دەربارەی عەلی باباچاھی|url=https://www.khabaronline.ir/news/2186332|website=خەبەرئۆنلاین|date=٢٣ی شوباتی ٢٠٢٦|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> لە کەرەج، لە ڕێگەی شانۆنامەنووس خوسرەو حەکیمڕابیتەوە، وەک نووسەری شانۆی ڕادیۆیی لەگەڵ ڕادیۆدا کاری کرد.<ref name="mahjoubi" /> لە ساڵی ١٩٨٩ەوە، بە سەرپەرشتیی نەسروڵڵا پوورجەوادی، لە ناوەندی بڵاوکردنەوەی زانکۆیی (''مرکز نشر دانشگاهی'') کاری کرد و یازدە یان دوازدە ساڵ خەریکی دەستکاریی کتێب و توێژینەوە لە دەقە کلاسیکییەکانی فارسی بوو، ھەتا ئەو کاتەی بەشی فەرھەنگی فارسیی ناوەندەکە داخرا.<ref name="mahjoubi" /> ھەروەھا دەگوترێت کە بۆ بڵاوکەرەوەگەلی وەک پاپیرووس و پێشبورد کاری کردووە و بەرپرسی بەشی شیعر و ڕەخنەی گۆڤاری ''نافه'' بووە.{{ژێدەر پێویستە}} لە ساڵی ١٩٨٨ەوە باباچاھی لە مانگنامەی ''آدینه''دا وتاری دەربارەی ڕەوتەکانی شیعری ھاوچەرخ بڵاو دەکردەوە؛<ref name="ensani">{{cite web|language=fa|script-title=fa:علی باباچاهی (فهرست مقاله‌ها)|trans-title=عەلی باباچاھی (لیستی وتارەکان)|url=https://ensani.ir/fa/article/author/9714|website=پۆرتاڵی گشتگیری زانستە مرۆییەکان (ئینسانی)|access-date=١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> لە ژمارە ٣٥ەوە سەرپەرشتیی لاپەڕەکانی شیعری ئەو گۆڤارەی گرتە ئەستۆ و نزیکەی دە ساڵ ئەم کارەی کرد؛ بە گوتەی خۆی، پێش ئەو ئەشکەوەری ئەم بەرپرسیارێتییەی لە ئەستۆ بوو.<ref name="kanoon" /><ref name="mahjoubi" /> لە ژمارە ٣٦دا بەرھەمی ئەحمەد شاملوو، فەڕوخ تەمیمی، [[سەید عەلی ساڵحی]]، عەلیمحەممەد حەقشناس و ھورمز عەلیپووری بڵاو کردەوە. توندیی ھەڵبژاردنەکانی وای کرد کە ھەندێک لە شاعیرە ڕەتکراوەکان ئەم دروشمە گاڵتەئامێزە دژی ئەو بڵێنەوە: «دیکتاتۆر خێرا بکە / شیعرەکانمان چاپ بکە!»<ref name="mahjoubi" /> بەپێی ''خبرآنلاین''، ئەو لەم پێگەیەوە شاعیرانی گەنجی دەناساند و لە ھەمان کاتدا بە ئاشکرا ڕەخنەی لە ڕەوتە شیعرییە باوەکان دەگرت؛ ھەر لەم ماوەیەدا بوو کە «شیعری پاشنیمایی» و دواتر «شیعر لە دۆخێکی دیکەدا»ی داڕشت.<ref name="khabar" /> مەسعوودینیا ''آدینه'' بە یەکێک لە کاریگەرترین بڵاوکراوەکانی دەیەی ١٩٩٠ لە چەند بوارێکدا، لەوانە شیعر، دادەنێت.<ref name="masoudinia" /> === کانوونی نووسەرانی ئێران === دوای خانەنشینبوونی، باباچاھی بەردەوام لە کۆڕەکانی چوارشەممانی ماڵی [[محەممەدعەلی سێپانلۆ]] بەشدار دەبوو و لەم ڕێگەیەوە پەیوەندیی بە بازنەی ڕاوێژکاریی کانوونی نووسەرانەوە کرد. یەکێک لە واژۆکەرانی «بەیاننامەی ١٣٤ نووسەر» (دەقی «ئێمە نووسەرین»، ١٩٩٤) بوو و وەک ئەندامی بازنەی ڕاوێژکاری، پاشان بۆ زیندووکردنەوەی کانوونی نووسەرانی ئێران کاری کرد. دوای پێکھاتنی قۆناغی سێیەمی کانوون لە شوبات–ئازاری ١٩٩٩دا، بوو بە ئەندامی فەرمی و ھەتا کۆتایی ژیانی ئەندام مایەوە؛ دوایین بەشداریی لە کۆبوونەوەی گشتیی کانووندا لە ساڵی ٢٠٢٣دا بوو.<ref name="kanoon" /> === ڕووداوی پاسەکەی ئەرمەنستان === لە ئابی ١٩٩٦دا باباچاھی یەکێک بوو لەو بیست و یەک نووسەر، شاعیر و ڕۆژنامەنووسەی کە بە بانگھێشتی یەکێتیی نووسەرانی ئەرمەنستان بە پاس بەرەو ئەرمەنستان کەوتنە ڕێ.<ref name="bbc2015">{{cite web|language=fa|author=جمشید برزگر|script-title=fa:سالگرد «سفر مرگ»؛ اتوبوسی که دیگر حرکت نمی‌کند؟|trans-title=ساڵیادی «گەشتی مەرگ»: پاسێک کە ئیتر ناجووڵێت؟|url=https://www.bbc.com/persian/arts/2015/08/150806_l45_armenia_bus_iranian_writers_jb|website=[[بی بی سی فارسی|بی‌بی‌سی فارسی]]|date=٦ی ئابی ٢٠١٥|access-date=١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref><ref name="radiofarda">{{cite web|language=fa|script-title=fa:مروری بر قتل‌های زنجیره‌ای پس از هفت سال: بخش سوم، اتوبوس مرگ|trans-title=ئاوڕدانەوەیەک لە کوشتنە زنجیرەییەکان دوای حەوت ساڵ، بەشی سێیەم: پاسی مەرگ|url=https://www.radiofarda.com/a/313765.html|website=ڕادیۆ فەردا|date=٢٤ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٥|access-date=١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> بەپێی ڕادیۆ فەردا، مەنسوور کووشان، کە بەرپرسی ڕێکخستنی گەشتەکە لەگەڵ نووسەران بوو، لیستێکی لە کەسایەتییە ئەدەبییەکان ئامادە کردبوو؛ لەنێو ئەواندا ئەحمەد شاملوو، ھووشەنگ گوڵشیری و ڕەزا بەراھەنی ھەر یەکەیان بە ھۆکاری جیاواز پاشگەز بوونەوە، و لە کۆتاییدا ئەم بیست و یەک کەسە گەشتەکەیان کرد: محەممەدعەلی سێپانلۆ، جەواد موجابی، مەسعوود بەھنوود، سیرووس عەلینەژاد، ئەمیرحەسەن چەھڵتەن، بیژەن بیجاری، بیژەن نەجدی، محەممەد محەممەدعەلی، شەھریار مەندەنیپوور، شاپوور جۆرکێش، مەسعوود تووفان، عەلی باباچاھی، حەسەن ئەسغەری، مەنووچێھر کەریمزادە، کامران جەلیلی، مەحموود تەییاری، فەرەج سەرکووھی، فریشتە ساری، مەجید دانشئاراستە، عەلی سەدیقی و مەنسوور کووشان.<ref name="radiofarda" /> لە بەرەبەیانی ٦ی ئابی ١٩٩٦دا، شۆفێرەکە دوو جار ھەوڵی دا پاسەکە لە گەردەنەی حەیران بەرەو لێواری دۆڵەکە ببات و فڕێی بداتە خوارەوە، و ھەر جارێک خۆی لە ئۆتۆمبێلەکە باز دەدایە دەرەوە؛ وریایی مەسعوود تووفان و شەھریار مەندەنیپوور سەرنشینەکانی ڕزگار کرد. پاشان لە [[ئاستارا، ئێران|ئاستارا]] دەستبەسەر کران و لێپرسینەوەیان لەگەڵ کرا و بەیانیی ڕۆژی دواتر ئازاد کران.<ref name="bbc2015" /> بەپێی بی‌بی‌سی فارسی، وردترین گێڕانەوەی ئەم ڕووداوە ئەوەیە کە مەنسوور کووشان لە کتێبی ''حدیث تشنه و آب''دا نووسیویەتی، و محەممەد محەممەدعەلی یەکەم دەقی دەربارەی ئەم بابەتە لە ناوخۆی ئێراندا لە سەرەتای دەیەی ٢٠٠٠دا بڵاو کردەوە.<ref name="bbc2015" /> ئەم ڕووداوە دواتر وەک پیلانێکی [[وەزارەتی ھەواڵگری (ئێران)|وەزارەتی ھەواڵگری]] بۆ لەناوبردنی نووسەرانی ڕەخنەگر ناسرا و بە {{Interlanguage link|کوشتنە زنجیرەییەکانی ئێران|fa|قتل‌های زنجیره‌ای|lt=کوشتنە زنجیرەییەکان}}ەوە بەستراوەتەوە.<ref name="bbc-obit" /><ref name="kanoon" /> باباچاھی ھەمیشە وەک «ئەزموونێکی ترسناک» ئاماژەی پێ دەکرد.<ref name="kanoon" /> === ساڵانی کۆتایی و کۆچی دوایی === باباچاھی لە چاوپێکەوتنێکدا کە لە حەفتا و حەوتەمین ساڵڕۆژی لەدایکبوونیدا (تشرینی دووەمی ٢٠١٩) پێیدا، گوتی کە دوایین کتێبی، کۆمەڵە شیعری ''ژوزف تو مرخصی!'' («ژۆزێف، دەتوانیت بڕۆیت»، مانیا ھونەر، ٢٠١٨)، بە ژێرناونیشانی «کردەی توخمی کۆمەڵایەتی» و پێشەکییەکی ٣٣ لاپەڕەیی بڵاو کردووەتەوە، تاکوو وەڵامی ئەو ڕەخنەگرانە بداتەوە کە شیعرەکەیان بە ناکۆمەڵایەتی دادەنا. زیادی کرد کە ھیچ کتێبێکی لە ژێر دەستدا نییە، زۆربەی کاتەکانی بە خوێندنەوەی فەلسەفە و ڕۆمان بەسەر دەبات، و بۆ پاراستنی پەیوەندی لەگەڵ نەوەی گەنجدا لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکاندا چالاکە، و لەوێ، وەک ئەو ڕۆژانەی سەرپەرشتیی لاپەڕەکانی ''آدینه''ی دەکرد، شیعری نووسەرانی دیکە بڵاو دەکاتەوە. گوتی ساڵانێکیش وۆرکشۆپێکی شیعری بەڕێوە بردووە؛ بە گوتەی مەسعوودینیا، ئەم وۆرکشۆپە لە دەیەی ٢٠٠٠ەوە ھەبووە و چەند کەسێک لە بەشداربووانی بوون بە شاعیرانی ناسراو.<ref name="masoudinia" /><ref name="ibna1398">{{cite web|language=fa|script-title=fa:علی باباچاهی: نگاهم به فضای مجازی مثل مجله «آدینه» است / همچنان ایستاده‌ام|trans-title=عەلی باباچاھی: ڕوانینم بۆ تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان وەک گۆڤاری ''ئادینە''یە / ھێشتا ڕاوەستاوم|url=https://www.ibna.ir/news/283140|website=ئاژانسی ھەواڵی کتێبی ئێران (ئیبنا)|date=١١ی تشرینی دووەمی ٢٠١٩|access-date=١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> ئیبنا لە ھەمان وتاردا ئەوی بە یەکێک لە یەکەمین شاعیرانی «قوتابخانەی شیعری بووشێھر» ناو برد.<ref name="ibna1398" /> <div style="float:left; clear:left; width:320px; max-width:100%; margin:0.4em 1.2em 1em 0; border:1px solid #c8b9a6; border-radius:8px; background:#fdf8f3; box-shadow:0 2px 6px rgba(0,0,0,0.18); overflow:hidden; font-size:90%; line-height:1.5; direction:rtl;"> <div style="background:#7a1c1c; color:#ffffff; padding:7px 10px; text-align:center; font-weight:bold; font-size:110%;">[[پەڕگە:Open book nae 02.svg|18px|link=|alt=]] دوایین کۆمەڵە شیعر</div> <div style="padding:8px 12px 4px; text-align:center; color:#3a2a1a;">'''''جهان متوجه شد'''''<br />(«جیھان تێگەیشت (شیعرەکانی ناڕەزایەتی)»)</div> <div style="padding:4px 10px 8px; text-align:center;">[[پەڕگە:The world realized by Ali Babachahi.jpg|center|290px|alt=بەرگی کتێبی جهان متوجه شد (شیعرەکانی ناڕەزایەتی)ی عەلی باباچاھی|بەرگی کتێبی جهان متوجه شد (شیعرەکانی ناڕەزایەتی)ی عەلی باباچاھی]]</div> <div style="margin:0 10px; padding:6px 4px; border-top:1px dashed #c8b9a6; color:#3a2a1a;">بەپێی بڵاوکەرەوە ٥٨ شیعر</div> <div style="margin-top:6px; padding:5px 10px; background:#efe6da; text-align:center; font-size:88%; color:#5a4632;">ئافتاب، نەرویژ، ١٤٠١ی ھەتاوی (٢٠٢٢–٢٠٢٣)</div> </div> دوایین کۆمەڵە شیعری باباچاھی، ''جهان متوجه شد (شعرهای اعتراض)'' («جیھان تێگەیشت (شیعرەکانی ناڕەزایەتی)»)، بەپێی لاپەڕەی ناسنامەی کتێبەکە لە ساڵی ١٤٠١ی ھەتاوی (٢٠٢٢–٢٠٢٣)دا، وەک چاپی یەکەم، لەلایەن بڵاوکەرەوەی ئافتاب لە [[نەرویژ]]ەوە دەرچوو؛ بەپێی بڵاوکەرەوە ٥٨ شیعری لەخۆ گرتووە. بڵاوکەرەوە دەقەکان وەک «بەرھەمی سەد ڕۆژ خەبات لە شەقامدا» و «ھاوڕێیەتیی شاعیر و وشە لەگەڵ ناڕەزایەتیی خەڵکدا» دەناسێنێت.<ref name="aftab">{{cite web|language=fa|script-title=fa:جهان متوجه شد (شعرهای اعتراض)|trans-title=جیھان تێگەیشت (شیعرەکانی ناڕەزایەتی)|url=https://aftab.pub/جهان-متوجه-شد-شعرهای-اعتراض/|publisher=نەشری ئافتاب|location=نەرویژ|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> ڕادیۆ زەمانە بە کۆمەڵەیەکی ١٣٦ لاپەڕەیی بە پێشەکییەکی کورت و ٥٤ شیعر وەسفی دەکات و بڵاوبوونەوەکەی بۆ بەھاری ٢٠٢٣ دەگەڕێنێتەوە.<ref name="zamaneh2023">{{cite web|language=fa|author=اسفندیار کوشه|script-title=fa:«جهان متوجه شد»: اشعار اعتراضی علی باباچاهی|trans-title=«جیھان تێگەیشت»: شیعرە ناڕەزایەتییەکانی عەلی باباچاھی|url=https://www.radiozamaneh.com/764474/|website=ڕادیۆ زەمانە|date=١٢ی ئایاری ٢٠٢٣|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> حوسێن نووشئازەر، کە بۆ ھەمان دەزگا دەنووسێت، ئەویش بۆ ساڵی ٢٠٢٣ی دەگەڕێنێتەوە و دەیخاتە «ژێر کاریگەریی بزووتنەوەی ژن، ژیان، ئازادی»یەوە.<ref name="noushazar">{{cite web|language=fa|author=حسین نوش‌آذر|script-title=fa:«جهان متوجه شد» از علی باباچاهی: وقتی محبوبه فریاد می‌کشد|trans-title=«جیھان تێگەیشت»ی عەلی باباچاھی: کاتێک مەحبووبە ھاوار دەکات|url=https://www.radiozamaneh.com/879944/|website=ڕادیۆ زەمانە|date=٢٤ی شوباتی ٢٠٢٦|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> کانوونی نووسەرانی ئێران لەم کتێبەدا گێڕانەوەی شیعریی باباچاھی لە [[شۆڕشی ژینا|بزووتنەوەی ناڕەزایەتیی ٢٠٢٢]] دەبینێت.<ref name="kanoon" /> باباچاھی لە پێشەکیدا دەنووسێت کە ناڕەزایەتی و یاخیبوونی مەدەنی پەناگەی خەڵکن دژی ھەژاری و سەرکوت، و «ئەمە بەو مانایە نییە کە ڕووناکبیران بتوانن خۆیان لەم بەدبەختییانە بدزنەوە»؛ ڕەخنە لەو «شاعیرانە تێرانە» دەگرێت کە «لە پشت خوازە و ھێماوە بانگەشەی ئازادی و دادپەروەری دەکەن»، و ھەروەھا ڕێبازەکەی خۆی وەک بەرەنگاربوونەوەیەک بۆ «یاسا چەسپاوەکان»ی شیعر دەخاتە ڕوو.<ref name="aftab" /> لە نیسانی ٢٠٢٣دا گۆڤاری ئەدەبیی ''بانگ'' سێ شیعری ئەم کۆمەڵەیەی بڵاو کردەوە کە خودی شاعیر ھەڵیبژاردبوون، لەوانە «ای…!» بە دەنگی نووسەر.<ref name="baang">{{cite web|language=fa|script-title=fa:علی باباچاهی: «ای...» و دو شعر دیگر|trans-title=عەلی باباچاھی: «ای…» و دوو شیعری دیکە|url=https://baangnews.net/14468|website=گۆڤاری ئەدەبیی بانگ|date=٢٠ی نیسانی ٢٠٢٣|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> بە گوتەی نووشئازەر، «ای…!» لە ساڵی ٢٠٢٠دا وەک وەڵامێک بۆ [[خۆپیشاندانەکانی ئێران (٢٠١٩–٢٠٢٠)|ناڕەزایەتییەکانی تشرینی دووەمی ٢٠١٩]] نووسراوە و یەکەم جار لە ساڵی ٢٠٢٣دا بڵاو کراوەتەوە؛ ڕادیۆ زەمانە لە بەرنامە ڕادیۆییەکەی ٢٣ی شوباتی ٢٠٢٦دا، لەگەڵ ھەواڵی کۆچی دوایی ئەو، ئەم شیعرەی بە دەنگی نووسەر بڵاو کردەوە.<ref name="noushazar" /> <div style="float:right; clear:right; width:320px; max-width:100%; margin:0.4em 0 1em 1.2em; border:1px solid #c8b9a6; border-radius:8px; background:#fdf8f3; box-shadow:0 2px 6px rgba(0,0,0,0.18); overflow:hidden; font-size:90%; line-height:1.5; direction:rtl;"> <div style="background:#7a1c1c; color:#ffffff; padding:7px 10px; text-align:center; font-weight:bold; font-size:110%;">[[پەڕگە:Video-x-generic.svg|18px|link=|alt=]] ڤیدیۆی ئیسنا دەربارەی عەلی باباچاھی</div> <div style="padding:8px 12px 4px; text-align:center; color:#3a2a1a;">'''«بۆ عەلی باباچاھی؛ دەنگێکی جیاوازی شیعری ھاوچەرخی ئێران»'''<br />دووشەممە ٢٣ی شوباتی ٢٠٢٦، ڕۆژی کۆچی دوایی شاعیر</div> <div style="padding:4px 10px 8px; text-align:center;">[[پەڕگە:باباچاهی 2012.jpg|center|290px|link=https://www.isna.ir/news/1404120402413/|alt=عەلی باباچاھی لە پشت مێزێک کتێب دەخوێنێتەوە؛ بۆ سەیرکردنی ڤیدیۆی ئیسنا کرتە بکە]]<div style="margin-top:6px;"><span class="plainlinks" style="display:inline-block; padding:4px 14px; border-radius:14px; background:#7a1c1c; font-weight:bold;">[https://www.isna.ir/news/1404120402413/ <span style="color:#ffffff;">▶ بۆ سەیرکردن کرتە بکە</span>]</span></div></div> <div style="margin:0 10px; padding:6px 4px; border-top:1px dashed #c8b9a6; color:#3a2a1a;">'''تێبینی:''' گێڕەرەوەی ڤیدیۆکە بە ھەڵە ڕێکەوتی کۆچی دوایی بە «٤ی بەھمەن» (٢٣ی کانوونی دووەم) دەڵێت؛ ڕێکەوتی دروست بریتییە لە ٤ی ئیسفەندی ١٤٠٤ (٢٣ی شوباتی ٢٠٢٦).<ref name="radiofarda2026" /></div> <div style="margin-top:6px; padding:5px 10px; background:#efe6da; text-align:center; font-size:88%; color:#5a4632;">ڤیدیۆ: ئیسنا (بە فارسی) · [[:پەڕگە:باباچاهی 2012.jpg|وێنە]]: ویکیمیدیا کۆمنز</div> </div> دوای ماوەیەک نەخۆشی، عەلی باباچاھی لە ئێوارەی دووشەممە ٢٣ی شوباتی ٢٠٢٦ لە نەخۆشخانەیەک لە کەرەج، لە تەمەنی ٨٣ ساڵیدا، بەھۆی وەستانی دڵەوە کۆچی دوایی کرد.<ref name="tabnak" /><ref name="bbc-obit" /><ref name="radiofarda2026">{{cite web|language=fa|script-title=fa:علی باباچاهی، شاعر و منتقد ادبی، در ۸۳ سالگی درگذشت|trans-title=عەلی باباچاھی، شاعیر و ڕەخنەگری ئەدەبی، لە تەمەنی ٨٣ ساڵیدا کۆچی دوایی کرد|url=https://www.radiofarda.com/a/iran-ali-babachahi-poet-critic-died-political-murders-of-writers/33685489.html|website=ڕادیۆ فەردا|date=٢٣ی شوباتی ٢٠٢٦|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> لە بەیانیی پێنجشەممە ٢٦ی شوباتی ٢٠٢٦ لە گۆڕستانی بەھەشتی سەکینەی کەرەج، بە ئامادەبوونی خێزانەکەی و کەسایەتییە ئەدەبییەکان، لەوانە ھورمز عەلیپوور، محەممەد قاسمزادە، شەھاب موقەڕڕەبین، حافز مووسەوی و موزەففەر ڕۆیایی، و لەگەڵ دەنگی ''دەمام''، دەھۆڵێکی باشووری ئێران، بەخاک سپێردرا.<ref name="ibna2026">{{cite web|language=fa|author=مرضیه نگهبان مروی|script-title=fa:حافظ موسوی: باباچاهی شاعری شورشگر بود که در هیچ منزلی توقف نکرد|trans-title=حافز مووسەوی: باباچاھی شاعیرێکی یاخی بوو کە لە ھیچ وێستگەیەکدا نەوەستا|url=https://www.ibna.ir/news/547554|website=ئاژانسی ھەواڵی کتێبی ئێران (ئیبنا)|date=٢٦ی شوباتی ٢٠٢٦|access-date=١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> کانوونی نووسەرانی ئێران لە بەیاننامەیەکدا ڕێزی لێ نا و وەک «نووسەرێکی سەربەخۆ و بەرگریکارێکی دڵسۆزی ئازادیی بیر و دەربڕین» ناوی برد.<ref name="kanoon" /> <div style="clear:both;"></div> == شیعر و شیعرناسی == لە ماوەی دەیەکاندا شێوازی باباچاھی لە ڕۆمانتیسیزمی کۆمەڵایەتی و شیعری نیماییەوە بەرەو شیعری پاشنیمایی چوو.<ref name="bbc-obit" /> بەھزاد خواجات بەرھەمەکانی ئەو بۆ دوو قۆناغ، پێش و دوای دەیەی ١٩٩٠، دابەش دەکات و ئەو بە یەکێک لە پێشەنگانی ڕەوتێک دەزانێت کە لەو دەیەیەدا تێگەیشتنی باو لە شیعری سەرەوژێر کرد.<ref name="ie-obit">{{cite web|language=fa|script-title=fa:علی باباچاهی شاعر و منتقد ادبی درگذشت|trans-title=عەلی باباچاھی، شاعیر و ڕەخنەگری ئەدەبی، کۆچی دوایی کرد|url=https://www.iran-emrooz.net/index.php/news2/more/126143/|website=ئێران ئەمڕۆ|date=٢٣ی شوباتی ٢٠٢٦|access-date=١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> کانوونی نووسەرانی ئێران ئەو بە «شاعیرێکی ئەزموونگەر» وەسف دەکات کە لە ماوەی حەوت دەیە چالاکیی ئەدەبیدا دوو جار پێداچوونەوەی بە شێوازی خۆیدا کرد.<ref name="kanoon" /> حافز مووسەوی لە ڕێوڕەسمی بەخاکسپاردنەکەیدا گوتی کە باباچاھی «ڕێک لەو ساتەدا کە لە لووتکەی ناوبانگ و پێگەی خۆیدا بوو»، بە بڵاوکردنەوەی ''نم‌نم بارانم'' («من نمەبارانم») لە دەیەی ١٩٩٠دا، ڕووخسارێکی بە تەواوی جیاوازی لە خۆی نیشان دا.<ref name="ibna2026" /> باباچاھی لە وتاری «پانتایی بێسنووری مانا»دا، کە لە گۆڤاری ''رودکی''دا (ژمارە ٢٢، ٢٠٠٨) بڵاو بووەوە،<ref name="ensani" /> ئەوە دەخاتە ڕوو کە دەقی ئەدەبی، و بەتایبەتی شیعری ھاوچەرخ، مانایەکی جێگیر و پێشوەختە دیاریکراوی نییە، و مانا لە پرۆسەیەکی دینامیکیی نێوان دەق و خوێنەردا بنیات دەنرێت. بە بڕوای ئەو، ناڕوونی، ھەڵپەسێردراوی و پچڕانە زمانییەکان لاوازی نین، بەڵکوو سەرچاوەگەلێکن کە بواری لێکدانەوە فراوانتر دەکەن.<ref name="mahjoubi" /> لە وتاری «قەیرانی شیعر و ڕێگاکانی دەربازبوون لێی»دا (مانگنامەی ''فرهنگ توسعه''، ئایار–حوزەیرانی ٢٠٠١)<ref name="ensani" /> دەنووسێت: «قەیران، بە مانا گشتییەکەی، ڕەنگە ئاماژە بێت بۆ شتێک لە دەرەوەی شیعر. کەواتە دادپەروەرانە نییە قەیران بخرێتە ئەستۆی شیعری ھاوچەرخ.»<ref name="mahjoubi" /> ئەو بنەماکانی شیعری پاشنیمایی لە وتاری «تەوەر و تایبەتمەندییەکانی شیعری پاشنیمایی»دا (گۆڤاری ''کارنامه''، ئازار–ئایاری ١٩٩٩) داڕشت.<ref name="ensani" /> ''خبرآنلاین'' بنەماکانی تیۆری «شیعر لە دۆخێکی دیکەدا» بەم شێوەیە کورت دەکاتەوە: «زمانمەندیی شیعر» (زمان وەک بابەتی شیعر نەک ئامرازەکەی)، «دواخستنی مانا»، «ڕاکردن لە ڕستەسازی»، و «گاڵتەوگەپ و پارۆدی».<ref name="khabar" /> باباچاھی لەو چاوپێکەوتنەی ئیسنادا کە پێشتر ئاماژەی پێ کرا، «شیعر لە دۆخێکی دیکەدا» لە «شیعری دیکە» (''شعر دیگر'')ی دەیەی ١٩٦٠ جیا دەکاتەوە؛ ڕەوتێک کە بە بڕوای ئەو شاعیرانی وەک بیژەن ئیلاھی و {{Interlanguage link|ھووشەنگ چالەنگی|fa|هوشنگ چالنگی}} سەر بەون و شیعری ڕۆیاییش لێیەوە نزیکە. بە گوتەی ئەو، «شیعری دیکە» ڕێز لە یەکپارچەیی ئەندامیی خۆی دەگرێت و «ڕێکخراو و ناوەندگەرا»یە، لە کاتێکدا «شیعر لە دۆخێکی دیکەدا» «سەر بە سەردەمی گومانە»: ناوەندگریزە، لە «گێڕانەوە فرەییەکان» پێک ھاتووە کە ئاگاداری «خودە ناوەکییە جیاوازەکانی مرۆڤ»ن، و کۆتاییەکانی کراوەن. ئەو شیعری ڕۆیایی بە «پێکھاتەگەرا» و «شیعر لە دۆخێکی دیکەدا» بە «پاشپێکھاتەگەرا»، «لە ڕووکەشدا پەرتەوازە، فرەگێڕانەوە» و «خوێنەرتەوەر» ناو دەبات.<ref name="isna1401" /> لە چاوپێکەوتنێکدا لەگەڵ [[ئاژانسی ھەواڵی مێھر]] (٢٠٠٦) گرنگیدانی شاعیرانی ئەمڕۆی بە «ژێرخانی قووڵی دەروونی» بە «جۆرێک لە عیرفان» وەسف کرد،<ref name="mehr">{{cite web|language=fa|script-title=fa:علی باباچاهی: توجه شاعران امروز به ژرف ساختار روانشناسانه نوعی عرفان است|trans-title=عەلی باباچاھی: گرنگیدانی شاعیرانی ئەمڕۆ بە ژێرخانی قووڵی دەروونی جۆرێکە لە عیرفان|url=http://www.mehrnews.com/fa/NewsDetail.aspx?NewsID=394701|website=[[ئاژانسی ھەواڵی مێھر]]|date=١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٦|archive-url=https://web.archive.org/web/20120303130900/http://www.mehrnews.com:80/fa/NewsDetail.aspx?NewsID=394701|archive-date=٣ی ئازاری ٢٠١٢|access-date=١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> و لە چاوپێکەوتنێکدا لەگەڵ ڕادیۆ زەمانە (٢٠٠٨) ئامادەبوونی ژنی لە شیعرەکانیدا بە «ئارەزووی جۆرێک لە تازەیی، جۆرێک لە زیندوویی» وەسف کرد.<ref name="zamaneh2008">{{cite web|language=fa|author=مجتبا پورمحسن|script-title=fa:عاشقیت اتهام است؟ می‌پذیرم (گفت‌وگو با علی باباچاهی دربارهٔ نقش عشق در شعر)|trans-title=ئەوینداری تۆمەتە؟ قبووڵی دەکەم (چاوپێکەوتن لەگەڵ عەلی باباچاھی دەربارەی ڕۆڵی ئەوین لە شیعردا)|url=http://zamaaneh.com/pourmohsen/2008/02/post_104.html|website=ڕادیۆ زەمانە|date=١٥ی شوباتی ٢٠٠٨|archive-url=https://web.archive.org/web/20240625013317/https://zamaaneh.com/pourmohsen/2008/02/post_104.html|archive-date=٢٥ی حوزەیرانی ٢٠٢٤|access-date=١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> باوەڕی وابوو کە شیعر تەنانەت دوای ڕۆیشتنی شاعیریش ڕێگای خۆی درێژە پێ دەدات.<ref name="mahjoubi" /> ھەروەھا گوتی کە شیعرەکانی قەرزاری «ئەو دڵەڕاوکێیانەن» کە بە گوتەی خۆی «بە توندی گەمارۆی دەدەن»، و زیادی کرد کە لەنێو ئەم ھەموو شتەدا «گاڵتەوگەپ بە ھانامەوە دێت».<ref name="zamaneh2023" /> بە گوتەی حوسێن نووشئازەر، باباچاھی «شیعری ناڕەزایەتی»ی لە «دروشم» یان «ھاوار»ی ڕووت جیا دەکردەوە و جەختی لەسەر ڕەھەندە ھونەرییەکەی دەکردەوە: بە بڕوای ئەو، شیعری ناڕەزایەتی نابێت لاسایی ڕاستییە تاڵە کۆمەڵایەتییەکان بکاتەوە، بەڵکوو دەبێت لە ڕێگەی خەیاڵ، بیر و ئامرازەکانی زمانەوە بیانگۆڕێت بۆ «ڕاستیی ھونەری». ئەو گاڵتەوگەپی گرۆتێسک و وەستایەتیی زمانیی شیعرەکانی بە بەرھەمی ڕووبەڕووبوونەوەی کارەسات دەزانی، جەختی دەکردەوە کە شاعیر دەبێت بە ڕێبازێکی ھەڵوەشێنەرانە خۆی لە ئایدیالیزمە کۆنەکان و لە گوتارەکانی دەسەڵات داببڕێت، و ھەم [[سانسۆرکردن|سانسۆری]] فەرمی و ھەم خۆسانسۆری بە دوو بەڵای کاری داھێنەرانە دادەنا.<ref name="noushazar" /> == ڕەخنەی ئەدەبی و مشتومڕەکان == باباچاھی وەک ڕەخنەگر قەڵەمێکی تیژی ھەبوو. کتێبەکەی ''گزاره‌های منفرد'' («گوزارە تاکەکان»)، کە شاعیران پلەبەندی دەکات و بە ڕاشکاوی ڕەخنە لە ھەندێک ڕەوت دەگرێت، کاردانەوەی زۆری لێ کەوتەوە. ناسراوترین مشتومڕی تیۆریی ئەو لەگەڵ ڕەزا بەراھەنی بوو و بە «شەڕی تاران–تۆرۆنتۆ» لە یادەوەرییەکاندا ماوەتەوە. ھەروەھا ڕەخنەی لە ڕەوتی «سادەنووسی» (''ساده‌نویسی'') لە شیعردا گرت، بەتایبەتی لە بۆچوونەکانی محەممەد شەمسی لەنگەروودی و سەید عەلی ساڵحی.<ref name="khabar" /> بە گوتەی عەلی مەسعوودینیا، باباچاھی، بەتایبەتی لە دەیەکانی ١٩٩٠ و ٢٠٠٠دا، بەردەوام لە ململانێدا بوو لەگەڵ ڕەخنەگر و شاعیرانی دیکە، و جاری وا ھەبوو دەگەیشتە ڕادەی «توندوتیژیی زارەکی»؛ مەسعوودینیا پێکدادانەکانی ئەو لەگەڵ ڕەزا بەراھەنی و مەنووچێھر ئاتەشی بە «یادگاری بەنرخ» لە سەردەمێک دادەنێت کە شیعر ھێشتا بابەتی گفتوگۆ و مشتومڕ بوو، و بیر دەخاتەوە کە باباچاھی دواتر گوتی: «ئیتر وەڵامی ھیچ کەسێکی خوار بەراھەنی نادەمەوە!»<ref name="masoudinia" /> دەربارەی مشتومڕی شاپوور جۆرکێش دژی تیۆرەکانی باباچاھی و وەڵامی ڕەزا بەراھەنی بۆ جۆرکێش، بڕوانە [[#ھاوسەفەرانی پاسەکەی ئەرمەنستان|خوارەوە]]. == ھەڵسەنگاندنی ڕەخنەیی == محەممەد شەمسی لەنگەروودی لە ''تاریخ تحلیلی شعر نو''دا یەکەم کۆمەڵە شیعری باباچاھی، ''در بی‌تکیه‌گاهی''، بە شیعرێکی سۆزدار و پڕوێنە، کۆمەڵایەتیتەوەر و بارگاویی خەمێکی خۆوێرانکەر وەسف دەکات، کە ھەرچەندە ھەستیار و «لاوانە» بوو، ھەم بازنە سیاسییەکان و ھەم لایەنگرانی «ھونەر بۆ ھونەر»ی بەدڵ بوو و ناوبانگی دەرکرد.<ref name="langroudi3">{{cite book|language=fa|author=محمد شمس لنگرودی|script-title=fa:تاریخ تحلیلی شعر نو|trans-title=مێژووی شیکاریی شیعری نوێ|volume=3|publisher=نەشری مەرکەز|location=تاران|page=462}}</ref> بە بڕوای ئەو، باباچاھی لە کۆمەڵەی دووەمدا، ''جهان و روشنایی‌های غمناک''، بە ئاوازێکی وتاربێژانە و پڕوێنە، لە ژێر کاریگەریی [[فرووغ فەڕوخزاد]]دا، ھەمان ڕێگای درێژە پێ دا،<ref name="anon2">{{cite book|language=fa|author=محمد شمس لنگرودی|script-title=fa:تاریخ تحلیلی شعر نو|trans-title=مێژووی شیکاریی شیعری نوێ|volume=4|publisher=نەشری مەرکەز|location=تاران|pages=90–95}}</ref> و کۆمەڵەی سێیەم، ''از نسل آفتاب''، جگە لە کێشدا گۆڕانێکی چۆنایەتیی ئەوتۆ نیشان نادات؛ لەم بوارەدا، بە گوتەی لەنگەروودی، دەستکەوتەکانی فەڕوخزاد و م. ئازاد درێژە پێ دەدات و ھەنگاوێکە لە کێشە نیماییەکانەوە بەرەو شیعری ئازاد.<ref name="anon3">{{cite book|language=fa|author=محمد شمس لنگرودی|script-title=fa:تاریخ تحلیلی شعر نو|trans-title=مێژووی شیکاریی شیعری نوێ|volume=4|publisher=نەشری مەرکەز|location=تاران|page=349}}</ref> خوسرەو گوڵسورخیش ھەڵسەنگاندنێکی دەربارەی ''جهان و روشنایی‌های غمناک'' نووسیوە.{{ژێدەر پێویستە}} بە گوتەی ئیسفەندیار کووچە، کە بۆ ڕادیۆ زەمانە دەنووسێت، مەنووچێھر ئاتەشی لە گۆڤاری ''دنیای سخن''دا باباچاھی و دوو شاعیری دیکەی وەک ئاڵاھەڵگرانی شیعری پێشەنگی دەیەی ١٩٩٠ ناو بردبوو.<ref name="zamaneh2023" /> کووچە لە ھەڵسەنگاندنەکەیدا بۆ ''جهان متوجه شد''، پێشەکییەکە وەک «شتێکی وەک مانیفێست» دەبینێت کە شیعری ناڕەزایەتی پێناسە دەکات، و ئاماژە بەوە دەکات کە شاعیر، بە پەیڕەوی لە [[ئێدوارد سەعید]]، پێی وایە شاعیران و نووسەران ئەرکیان لەسەرە بەرانبەر بە ڕووداوەکانی دەوروبەریان، لەوانە خۆپیشاندانەکانی شەقام، بێلایەن نەبن. بە بڕوای ئەو، لەم کۆمەڵەیەدا، «لەگەڵ بڵێسەی شۆڕشی گەلی ئێران»، یارییە زمانییەکانی باباچاھی کەمتر دەبنەوە، وێنەکان «ڕووتتر» دەبن، و ئەو شیعرانەی مێژووی ٢٠٢٢یان لەسەرە «دینامیکیتر و سەرنجڕاکێشتر» دەردەکەون. کووچە ئاماژە بە ئاماژە مێژوویی و ئەدەبییەکانی ئەم شیعرانە دەکات: بۆ دێڕێکی ئەحمەد شاملوو («سەیری خوێنی سەر شۆستەکە بکە»)، بۆ ڕووداوەکانی [[بزووتنەوەی دەستووریی ئێران|شۆڕشی مەشرووتە]] و ھاوارد باسکێرڤیل، بۆ حەسەنەکی وەزیر و ''تاریخ بیهقی''، و بۆ دروشم و گەشتە پاسەوانییەکانی کۆمیتە شۆڕشگێڕییەکانی دەیەی ١٩٨٠. لە ھەمان کاتدا، دانانی سێ شیعر کە گێڕانەوە و وشەسازییان تا ڕادەیەکی زۆر وەک یەکە («ناڕەزایەتی ٣»، «ناڕەزایەتی ٨» و «ناڕەزایەتی (چیرۆکی کورت)») بە یەکێک لە خاڵە لاوازەکانی کۆمەڵەکە دادەنێت.<ref name="zamaneh2023" /> نووشئازەر لە خوێندنەوەکەیدا بۆ شیعری «ای…!» دەنووسێت کە شاعیر «بە شێوازی دێریدا» یاری بە جێناوەکان دەکات تاکوو توندوتیژیی شاراوەی دەسەڵات ئاشکرا بکات، و دێڕی «مەحبووبە ناوی دیکەم بوو» ناسنامەیەکی مێیینە بە گێڕەرەوە دەبەخشێت و، بە بڕوای ئەو، ساڵێک پێش تەقینەوەی بزووتنەوەی ژن، ژیان، ئازادی، شیعرەکە لەو بزووتنەوەیە نزیک دەکاتەوە.<ref name="noushazar" /> عەلی مەسعوودینیا لە یادداشتێکدا کە لە ڕۆژی کۆچی دوایی باباچاھیدا لە ''خبرآنلاین''دا بڵاو بووەوە، «خاڵی سەرەکی»ی بەرھەمەکانی ئەو بە «مەیلی بەردەوام»ی بۆ داھێنانی شیعرێکی «پێشنیارکەر و دژەڕەوت» دەزانێت. بە گێڕانەوەی ئەو، باباچاھی لە دەیەی ١٩٦٠دا لە بووشێھر بە شیعری نیمایی دەستی پێ کرد و لە ھەمان کاتدا وەک ڕەخنەگرێکی جیددی خۆی چەسپاند، و لە کۆتایی دەیەی ١٩٧٠ و سەرەتای دەیەی ١٩٨٠دا، بە ڕێبازێکی نوێ بەرانبەر بە کێشە لێکدراوەکان و کێشناسیی نیمایی، خۆی لە ھاوچەرخەکانی جیا کردەوە. بەڵام لووتکەی پرۆژە شیعری و ڕەخنەییەکەی لە دەیەی ١٩٩٠دا بوو، کاتێک سەرەتا ڕووی لە شیعری ئازاد کرد و پاشان، بە گەڕان بەنێو تیۆری ئەدەبی و بیرۆکە [[پاش‌ نوێگەری|پۆستمۆدێرنەکان]]دا، لە ''نم‌نم بارانم'' و ''منزل‌های دریا بی‌نشان است'' («وێستگەکانی دەریا بێشوێنەوارن»)دا تەونێکی زمانی و ناسنامەیەکی شێوەییی تایبەت بە خۆی دۆزییەوە، و ھەوڵی دا شیعرناسییەکەی لە ڕێگەی «شیعر لە دۆخێکی دیکەدا» و «شیعری پاشنیمایی»یەوە ڕوون بکاتەوە. مەسعوودینیا ئەمانە وەک تایبەتمەندییەکانی ئەم شیعرە دەژمێرێت: ڕووخانی ھەڵوەشێنەرانەی پاڵپشتە بابەتییەکان، پچڕانی ڕستەسازی و گۆڕانی ئاستی زمان، ڕەوانیی زەینێک کە لەسەر تەداعی بنیات نراوە، تایبەتمەندییەکی کۆلاژئاسا، زۆریی بۆشاییە سپییەکان بۆ خوێندنەوە، و «گاڵتەوگەپێکی ڕەشی بوێرانە»، و زیادی دەکات کە باباچاھی دواتر ئەزموونی شیعری کورت، [[ھایکوو]] و شێوە سادەتر و گێڕانەوەییترەکانیشی کرد. ئەو تامەزرۆیی بۆ ئەزموونکردن بە خەسڵەتێکی «نائاسایی لەنێو شاعیرانی نەوەکەیدا» دادەنێت، شێوازی ڕەخنەیی باباچاھی بە «زۆر ھەڵبژێرخواز و نائاسایی» بەڵام بەرھەمھێنەری «دەقی ڕەخنەیی بەنرخ» دەزانێت، و ''گزاره‌های منفرد''، ''شعر امروز، زن امروز'' («شیعری ئەمڕۆ، ژنی ئەمڕۆ») و ''سه دهه شاعران حرفه‌ای'' («سێ دەیە شاعیرانی پرۆفیشناڵ») وەک ئەو کتێبانە ناو دەبات کە بەشدارییەکی «کەم نەبوو»یان لە شیکردنەوەی شیعری ھاوچەرخی ئێراندا کردووە. بە بڕوای مەسعوودینیا، کە پێشتر نووسینێکی بە ناونیشانی «گلادیاتۆری تەنیا و ڕووگرژ» بۆ تەرخان کردبوو، شیعری باباچاھی «مافی خۆی پێ نەدرا»، و خودی ئەو، سەرەڕای پێگەی وەک کەسایەتییەکی کاریگەر و تیۆرداڕێژی ئەدەبیاتی ئێران، «بە ئەندازەی بەھای ڕاستەقینەی خۆی قەدری نەزانرا»؛ بەشێک لەمە دەگەڕێنێتەوە بۆ ئەوەی کە باباچاھی «بە سەرسەختی» و «بە ھەموو بوونیەوە» بەرگریی لە شیعرەکەی دەکرد.<ref name="masoudinia" /> بەپێی ''ایران امروز''، نووسینە ڕەخنەییەکان دەربارەی بەرھەمەکانی جەختیان لەسەر ئەوە کردووەتەوە کە ھەندێک لە شیعرەکانی لەسەر ئەزموونی فۆرمالیستی و یاریکردن بە پێکھاتەکانی زمان بنیات نراون، لە کاتێکدا ھەندێکی دیکەیان ڕەخنەی کۆمەڵایەتی، گاڵتەوگەپ و خەمە سیاسییەکانی ئەو ڕەنگ دەدەنەوە.<ref name="ie-obit" /> بەھزاد خواجات لە چاوپێکەوتنێکدا لەگەڵ ئیبنا دوای کۆچی دوایی باباچاھی، ئەوی بە کەسایەتییەکی «گشتگیر» ناو برد و گوتی ھەرچەندە ڕەنگە ھیچ کەس لە فراوانیی چالاکیدا بەرانبەر بە شاملوو نەبێت، باباچاھی «ھەڵبژاردەیەکی شایانی سەرنجە کە دەتوانێت لە پاڵ کەسایەتییەکی گەورەی وەک شاملوو، یان لە ئاسۆیەکی دیکەدا لە پاڵ ڕەزا بەراھەنیدا ڕابوەستێت». بە گوتەی خواجات، تیۆرەکانی باباچاھی کەشی فرەیی دوای دەیەی ١٩٩٠ و وەرچەرخانی شیعر بەرەو «ناوەندێتیی زمان»یان «ڕوون و ئەکادیمی کرد»، و ھەمیشە شیعرەکانی بنەمای تیۆرەکانی بوون. بە پێچەوانەی زۆرێک لە ھاوچەرخەکانی کە نیگەرانی پاراستنی «شکۆی نەریتی»ی خۆیان بوون، ئەو مەترسیی «شیعری ئەزموونگەر»ی گرتە ئەستۆ و، بەتایبەتی لە ماوەی سەرپەرشتیکردنی لاپەڕەکانی شیعری ''آدینه''دا، بە ناساندنی شاعیرانی گەنج پەیوەندییەکی قووڵی لەگەڵ نەوەی نوێدا دروست کرد. خواجات گاڵتەوگەپی «شیعر لە دۆخێکی دیکەدا» وەک ئامرازێک بۆ بەرەنگاربوونەوەی «گێڕانەوە گەورە پیرۆزەکان» دەبینێت: بەم شێوەیە، بە بڕوای ئەو، یار، کە لە شیعری نەریتیدا بوونەوەرێکی پیرۆز و دەستپێنەگەیشتوو بوو، لە بەرھەمەکانی باباچاھیدا دەبێتە کارەکتەرێکی ئاسایی و ڕۆژانە.<ref name="ibna-khajat">{{cite web|language=fa|author=مرضیه نگهبان مروی|script-title=fa:علی باباچاهی؛ شیدایی زبان محزون (گفت‌وگو با بهزاد خواجات)|trans-title=عەلی باباچاھی: تامەزرۆیی بۆ زمانێکی خەمبار (چاوپێکەوتن لەگەڵ بەھزاد خواجات)|url=https://www.ibna.ir/news/547452|website=ئاژانسی ھەواڵی کتێبی ئێران (ئیبنا)|date=٢٤ی شوباتی ٢٠٢٦|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> === سیمین بێھبەھانی و عەبدولعەلی دەستغەیب === [[سیمین بێھبەھانی]] وتارێکی بە ناونیشانی «نگاهی به چند شعر باباچاهی» («ڕوانینێک بۆ چەند شیعرێکی باباچاھی») بۆ شیعرەکانی ئەو تەرخان کرد، کە لە ژمارە ٢٣ی دوومانگنامەی ئەدەبیی ''چامه''دا (نیسان–حوزەیرانی ٢٠٢٢) بڵاو بووەوە.<ref name="behbahani1401">{{cite journal|language=fa|author=سیمین بهبهانی|script-title=fa:نگاهی به چند شعر باباچاهی|trans-title=ڕوانینێک بۆ چەند شیعرێکی باباچاھی|journal=چامه|issue=23|date=نیسان–حوزەیرانی ٢٠٢٢|url=https://elmnet.ir/doc/2659296-38126|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> عەبدولعەلی دەستغەیب چەندین جار دەربارەی شیعری باباچاھی نووسیوە، بەتایبەتی لە وتاری «پۆستمۆدێرنیزم لە شیعرەکانی باباچاھیدا»، کە لە ''جهان کتاب''دا (بەرگی ١٥، ژمارە ٣–٤، ژمارەی زنجیرەیی ٢٥٤، ئایار–تەممووزی ٢٠١٠) بڵاو بووەوە،<ref name="dastgheib1389">{{cite journal|language=fa|author=عبدالعلی دستغیب|script-title=fa:پست مدرنیسم در شعرهای باباچاهی|trans-title=پۆستمۆدێرنیزم لە شیعرەکانی باباچاھیدا|journal=جهان کتاب|volume=15|issue=3–4 (254)|date=ئایار–تەممووزی ٢٠١٠|url=https://ensani.ir/fa/article/author/16177|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> و لە وتاری «نوێکارییەکانی شیعری باباچاھی زیاتر ھی ئێرەن»، کە لە ''چامه''دا (٢٠٢٢) بڵاو بووەوە.<ref name="dastgheib1401">{{cite journal|language=fa|author=عبدالعلی دستغیب|script-title=fa:تازگی‌های شعر باباچاهی این‌جایی‌تر است|trans-title=نوێکارییەکانی شیعری باباچاھی زیاتر ھی ئێرەن|journal=چامه|issue=23|date=نیسان–حوزەیرانی ٢٠٢٢|url=https://elmnet.ir/doc/2637317-16145|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> بەپێی ڕاپۆرتی ''جام جم آنلاین'' دەربارەی دانیشتنێک کە چەند ڕۆژێک دوای کۆچی دوایی باباچاھی لە کۆمەڵەی نیشتمانیی ڕەخنەگرانی ئەدەبی بۆ بەرھەمەکانی ئەو تەرخان کرا، دەستغەیب شیعری لە ''فقط از پریان دریایی زخم زبان نمی‌خورد'' («تەنیا لە پەرییە دەریاییەکان زمانلێدان ناخوات») و ''پیکاسو در آب‌های خلیج فارس'' («پیکاسۆ لە ئاوەکانی کەنداوی فارسدا») خوێندەوە. گوتی ڕەخنەگران زیاتر گرنگی بە «پلە و وابەستەیی»ی شاعیران دەدەن نەک ناسینی خۆیان و شیعرەکەیان، لە کاتێکدا چۆنایەتیی شیعر لە توانای خوێنەردایە بۆ چوونە ناو جیھانەکەیەوە؛ جیھانێک کە لە حاڵەتی باباچاھیدا، بە بڕوای ئەو، «جاری وا ھەیە کۆمیدی، جاری وا ھەیە جیددی، جاری وا ھەیە لیریکی»یە. بە گوتەی دەستغەیب، شیعری باباچاھی ھەتا کۆتایی دەیەی ١٩٩٠ لە چوارچێوەی ڕۆحی شیعری نیماییدا مایەوە؛ دوای ئەوە وشەسازی، ئەو پەیوەندییانەی بەسەر جیھانی شیعرەکەدا زاڵن، «شێوەی ڕیزکردنی وشەکان» و شێوازی چوونە ناو شیعرەکە گۆڕان. لەنێو تایبەتمەندییەکانی ئەم شیعرەدا ئاماژەی بە پەرتبوونی ڕستەکان کرد (کە بە بڕوای ئەو، مانا سەرەکییەکە لە پشتیانەوە تێدەپەڕێت)، ھەروەھا ئاماژە ناوچەییەکان، پەنابردن بۆ پەند، لایلایە و چیرۆکە فۆلکلۆرییەکان، ئاشنایەتی لەگەڵ ئەدەبی کلاسیکدا، گرۆتێسک و گاڵتەوگەپ، و دێڕی «ھیچی ھیچ لە ھیچ باشترە»ی وەک نموونەیەکی یاریکردنی شاعیر بە زمان ھێنایەوە. دەستغەیب ڕەھەندی شیعریی ''فقط از پریان دریایی...''ی بە بەھێزتر و ڕەھەندی تیۆریی ''پیکاسو...''ی بە دیارتر زانی، و جەختی کردەوە کە شیعری باباچاھی «بە ھیچ شێوەیەک ڕاکردن نییە لە مانا»: ئازار و ئەشکەنجەکانی مرۆڤی ھاوچەرخ لە پشت فۆرمە نوێیەکەیەوە شاراونەتەوە. لە کۆتاییدا گوتی ئەوەی باباچاھی لە شیعرەکەیدا دەیڵێت «نە لاساییکردنەوەیە و نە کاریگەرییە لە کتێبە پۆستمۆدێرنەکانی دیکە»، و ئەو «پۆستمۆدێرنیتەی باش تێگەیشتووە… و لە شیعرەکەیدا بە باشی بەکاری دەھێنێت».<ref name="jamejam1404">{{cite web|language=fa|author=سید محی‌الدین حسینی ارسنجانی|script-title=fa:باباچاهی پست‌مدرنیته را به‌خوبی درک کرده بود|trans-title=باباچاھی پۆستمۆدێرنیتەی باش تێگەیشتبوو|url=https://jamejamonline.ir/fa/news/1544660|website=جام جەم ئۆنلاین|date=٢٧ی شوباتی ٢٠٢٦|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> === فەرەج سەرکووھی === لە تشرینی یەکەمی ٢٠١١دا فەرەج سەرکووھی، کە خۆی یەکێک لە سەرنشینانی پاسەکەی ئەرمەنستان بوو، لە ستوونی «حەوت ڕۆژ، کتێب»ی [[بی بی سی فارسی|بی‌بی‌سی فارسی]]دا، کە ئەو جارە بۆ ''گل باران هزارروزه'' («گوڵبارانی ھەزار ڕۆژە») تەرخان کرابوو، بەرھەمەکانی باباچاھیی لە دوو قۆناغدا لێکۆڵییەوە. بە گوتەی ئەو، باباچاھی لە دەیەکانی ١٩٦٠ و ١٩٧٠دا، بە شیعرە ناسراوەکەی «من لە ئاوشوێنی بۆقە دەنگناخۆشەکانەوە دێم» و شیعرەکانی دیکەی ''در بی‌تکیه‌گاهی''، خۆی وەک یەکێک لە کەسایەتییە دیارەکانی شیعری ئەو سەردەمە چەسپاند. شیعرە نیماییەکانی ئەم قۆناغە ئامرازە زاڵەکانی شیعری نیمایییان وەرگرت و لە ڕێگەی «ڕەخنە و نەفیکردنی سیستەمی ھەبوو»وە چوارچێوە زاڵە کۆمەڵایەتی، سیاسی و کولتوورییەکانیان ڕەت کردەوە؛ شیعرەکانی ''جهان و روشنایی‌های غمناک''، ''از نسل آفتاب''، ''صدای شن'' و ھەندێک لە شیعرەکانی ''آوای دریامردان'' («ئاوازی دەریاپیاوان») سەر بە ھەمان چوارچێوەن. قۆناغی دووەم، بە گوتەی سەرکووھی، بەستراوەتەوە بە ھەڵچوونەکانی دەیەی ١٩٩٠، کە ئەو بە «دەیەی قەیرانی شیعری فارسی» ناوی دەبات و سەرھەڵدانی شەپۆلگەلی وەک شیعری پاشنیمایی، «شیعر لە دۆخێکی دیکەدا»، شیعری ھەڵوەشێنەرانە و شیعری پۆستمۆدێرنیستی بەخۆوە بینی. سەرکووھی دەنووسێت کە باباچاھی یەکێک بوو لە پێشەنگانی گۆڕینی پێکھاتە، فۆرم و زمانی شیعری نیمایی و یەکێک لە شاعیرە کاریگەرەکانی ئەو دەیەیە، و ھەوڵی دا بنەما تیۆرییەکانی پێشنیارەکانی لە نووسینە ناشیعرییەکانیدا، بەتایبەتی ''گزاره‌های منفرد''، بخاتە ڕوو. بە بڕوای ئەو، لە سەردەمێکدا کە «ھەژاریی تیۆری» ڕەخنەی ئەو ساڵانەی بۆ وەرگرتنی ئەو چەمکانە کورت کردبووەوە کە لە ڕێگەی وەرگێڕانی یەک دوو بەرھەمی بیرمەندانی پۆستمۆدێرنەوە بڵاو ببوونەوە، شیعری باباچاھی «لە دووبارەکردنەوەی ئەم گۆڕانکارییانە تێپەڕی». لە ڕێگەی مەیلی بەرەو فرەدەنگی، کێشە لێکدراوەکان، ڕێژەگەرایی و ڕەتکردنەوەی ڕەھاکان و گێڕانەوە گەورەکان؛ لە ڕێگەی ئەزموونی نوێ لە فۆرم، زمان و ئاوازدا؛ و لە ڕێگەی ھەڵوەشاندنەوە و نامۆکردن، گرۆتێسک و «بنیاتنانی شیعر لەسەر دژایەتی و پارادۆکس»ەوە، ھەوڵی دا ڕوانگەگەلێکی نوێ بەڵام ھێشتا شیعری بخوڵقێنێت. لەبەر ئەوەی شیعرەکەی لەسەر ناسینی کولتوور و شیعری کلاسیک، شیعری نیمایی و شیعری شاملوویی و «ئەزموون و بەھرە»ی خۆی بنیات نرابوو، لەوە دوور مایەوە کە بە «یارییە زمانی و یارییە پێکھاتەیییەکان»ی ئەو دەیەیە ناو دەبران. سەرکووھی شیعرەکانی ''گل باران هزارروزه'' بە درێژەپێدەری ئەم ڕێگایە دەزانێت و پێی وایە بەرھەمەکانی ئەم قۆناغە پێگەی باباچاھی «وەک یەکێک لە کەمە شاعیرە کامڵەکانی ئەم شەپۆل یان ڕەوتە» دەچەسپێنن.<ref name="sarkouhi1390">{{cite web|language=fa|author=فرج سرکوهی|script-title=fa:هفت‌روز کتاب؛ شعر باباچاهی، نمایشنامهٔ استادمحمد و شعر ترکی صلاحی|trans-title=حەوت ڕۆژ، کتێب: شیعری باباچاھی، شانۆنامەیەکی ئوستاد محەممەد و شیعری تورکیی سەلاحی|url=https://www.bbc.com/persian/arts/2011/10/111027_l41_7_books_27oct_11|website=[[بی بی سی فارسی|بی‌بی‌سی فارسی]]|date=٢٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠١١|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> === ھاوسەفەرانی پاسەکەی ئەرمەنستان === چەند سەرنشینێکی دیکەی پاسەکەی ئەرمەنستان ھاوکار، ھاوبازنەی ئەدەبی یان ڕەخنەگری باباچاھی بوون. بەپێی کانوونی نووسەرانی ئێران، ئەو بەردەوام لە کۆڕەکانی چوارشەممانی ماڵی محەممەدعەلی سێپانلۆ بەشدار دەبوو و لەم ڕێگەیەوە پەیوەندیی بە بازنەی ڕاوێژکاریی کانوونەوە کرد.<ref name="kanoon" /> خودی باباچاھی بیری دەکەوتەوە کە پێش شۆڕش لەگەڵ محەممەد موختاری، جەواد موجابی، فەرامەرز سولەیمانی، عەزیز خەلیلی، ئیسماعیل ڕەھا، محەممەد محەممەدعەلی و چەند کەسێکی دیکە لە کۆڕەکانی «سێشەممانی شیعر»دا بەشداریی کردووە، و گلەیی ئەوەی دەکرد کە موجابی، کاتێک لە کتێبێکدا بیرەوەرییەکانی ئەو سەردەمەی گێڕاوەتەوە، ناوی ئەوی نەھێناوە؛ گوتی نازانێت بۆچی.<ref name="ibna1396">{{cite web|language=fa|author=شهاب دارابیان|script-title=fa:شاملو شعرهایی چاپ می‌کرد که دوست نداشت / هر لحظه این امکان وجود دارد که ما چپ کنیم!|trans-title=شاملوو شیعرێکی چاپ دەکرد کە حەزی لێ نەبوو / ھەموو ساتێک دەکرێت وەرگەڕێین!|url=https://www.ibna.ir/news/256182|website=ئاژانسی ھەواڵی کتێبی ئێران (ئیبنا)|date=١ی کانوونی دووەمی ٢٠١٨|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> موجابی لە ''آینهٔ بامداد''دا، کە کۆمەڵە نووسین و چاوپێکەوتنەکانی ئەوە دەربارەی ئەحمەد شاملوو، گفتوگۆیەکی دەربارەی شاملوو لەگەڵ شاعیرانی وەک مەنووچێھر ئاتەشی، محەممەد حقووقی، محەممەدعەلی سێپانلۆ و باباچاھی بڵاو کردەوە؛<ref name="taaghche-mojabi">{{cite web|language=fa|script-title=fa:جواد مجابی: زندگینامه و معرفی کتاب‌ها (آینه بامداد)|trans-title=جەواد موجابی: ژیاننامە و ناساندنی کتێبەکانی (ئاوێنەی بامداد)|url=https://taaghche.com/author/%D8%AC%D9%88%D8%A7%D8%AF-%D9%85%D8%AC%D8%A7%D8%A8%DB%8C|website=تاقچە|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> ھەروەھا لە ماڵی شاملوو لە یەکەمین ڕێوڕەسمی بەخشینی خەڵاتی شیعری ئەحمەد شاملوودا ئامادە بوو، کە تێیدا ''این کشتی پراسرار''ی باباچاھی یەکێک لە دوو براوەکە بوو.<ref name="zamaneh2016" /> داریووش مێعمار لە نووسینێکدا کە دوای کۆچی دوایی موجابی (٢٠٢٦) لە ''ایندیپندنت فارسی''دا بڵاو بووەوە، ڕێڕەوی شیعریی موجابی لەگەڵ ھی باباچاھی بەراورد دەکات: بە بڕوای ئەو، شاعیرانی وەک ڕەزا بەراھەنی و باباچاھی «لە ھەندێک قۆناغی ژیانی شیعریاندا ئەزموونی بنەڕەتییان لەگەڵ زمان، ڕستەسازی و فۆرمدا کرد»، و جاری وا ھەبوو بۆشاییەکی بەرچاو لە نێوان قۆناغە جیاوازەکانیاندا دروست دەبوو، لە کاتێکدا موجابی بە شێوەیەکی بنەڕەتی لە چوارچێوەی نەریتی نیمایی و شیعری ئازادی شاملوودا مایەوە.<ref name="independent1405">{{cite web|language=fa|author=داریوش معمار|script-title=fa:جواد مجابی، نویسنده‌ای که نمی‌شود او را در یک عنوان خلاصه کرد|trans-title=جەواد موجابی، نووسەرێک کە لە یەک ناونیشاندا کورت ناکرێتەوە|url=https://www.independentpersian.com/node/422164|website=ئیندیپێندێنت فارسی|date=٦ی ئەیلوولی ٢٠٢٦|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> لە ساڵی ١٩٩٧ەوە، ڕۆماننووس محەممەد محەممەدعەلی بە ھاوبەشی لەگەڵ باباچاھی سێ ژمارەی تایبەتی ''آدینه''یان دەربارەی شیعر و چیرۆکی کورت ئامادە کرد،<ref name="bbc-mohammadali">{{cite web|language=fa|script-title=fa:محمد محمدعلی؛ «باورهای خیس یک مرده» و رمان‌های اساطیری پر راز و رمز|trans-title=محەممەد محەممەدعەلی: «باوەڕە تەڕەکانی پیاوێکی مردوو» و ڕۆمانە ئەفسانەییە پڕڕازەکان|url=https://www.bbc.com/persian/articles/cqlg1eypp23o|website=[[بی بی سی فارسی|بی‌بی‌سی فارسی]]|date=١٤ی ئەیلوولی ٢٠٢٣|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> و باباچاھی ھاوکارییەکەیانی لە ''آدینه''دا بە «ماوەیەکی زۆر باش» وەسف کرد.<ref name="ibna1396" /> محەممەدعەلی و مەسعوود بەھنوود لەو کەسانەن کە لە فیلمی دیکۆمێنتاریی ''این قیافهٔ مشکوک''دا دەربارەی ڕەھەندە شیعری و کەسییەکانی باباچاھی قسە دەکەن.<ref name="shargh">{{cite web|language=fa|author=پوریا سوری|script-title=fa:«این قیافه مشکوک» مستند شد|trans-title=«ئەم ڕووخسارە گوماناوییە» دەبێتە فیلمی دیکۆمێنتاری|url=http://old.sharghdaily.ir/news/90/07/17/13501.html|website=ڕۆژنامەی شەرق|date=٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠١١|archive-url=https://web.archive.org/web/20160611033850/http://old.sharghdaily.ir/news/90/07/17/13501.html|archive-date=١١ی حوزەیرانی ٢٠١٦|access-date=١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> گۆڤاری ئەدەبیی ''بانگ''، کە شەھریار مەندەنیپوور یەکێکە لە سەرنووسەرانی، لە نیسانی ٢٠٢٣دا سێ شیعری کۆمەڵە شیعرە ناڕەزایەتییەکەی باباچاھیی بڵاو کردەوە.<ref name="baang" /> ڕەخنەگر شاپوور جۆرکێش، سەرنشینێکی دیکەی پاسەکە، یەکێک بوو لە سەرسەختترین دژبەرانی تیۆرەکانی باباچاھی. لە چاوپێکەوتنێکدا لەگەڵ مەھیار زاھید کە بە ناونیشانی «ڕوانین بەرەو داھاتوو» لە ڕۆژنامەی ''اعتماد''دا (ژمارە ١٥٤٥، ٢١ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٧) بڵاو بووەوە، باباچاھیی بە «ڕۆژنامەنووس و شاعیری ھاوچەرخ» ناو برد و ئیدیعای کرد کە باباچاھی لە لاپەڕە ٧٧١ی ''گزاره‌های منفرد''دا پێنج دێڕی داوەتە پاڵ کتێبەکەی ئەو، ''هوش سبز''، کە تێیدا نین. جۆرکێش گوتی: «بەڕێز باباچاھی، کە دان بەوەدا دەنێت جەماوەرگەرایی ئەدەبیی ئەگەرییەکەی قەرزاری دەیەی ١٩٩٠یە، دەتوانێت بەم جۆرە دەستبازییە ھەر کاریگەرییەکی ئەگەریی شاملوو لەسەر خۆی ئینکار بکات»، و زیادی کرد: «لەوانەیە مافم ھەبێت تیۆرییەکی وا سەرپێیی و ناوورد بە یەکێک لە ھۆکارەکانی بنبەستی شیعری دەیەی ١٩٩٠ دابنێم».<ref name="etemad1545">{{cite journal|language=fa|author=مهیار زاهد|script-title=fa:چشم به راه آینده (جریان‌های نقد ادبی در گفت‌وگو با شاپور جورکش)|trans-title=ڕوانین بەرەو داھاتوو (ڕەوتەکانی ڕەخنەی ئەدەبی، چاوپێکەوتن لەگەڵ شاپوور جۆرکێش)|journal=اعتماد|issue=1545|date=٢١ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٧|url=https://www.magiran.com/newspapertoc/14622|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> بەپێی ''اعتماد''، ئەم چاوپێکەوتنە «دەنگدانەوەی بەرفراوانی ھەبوو»، و ڕەزا بەراھەنی لە وەڵامێکی درێژدا بە ناونیشانی «بۆ نەوەی بێتەمەنی سبەی» (''اعتماد''، ژمارە ١٥٦٧، ١٧ی کانوونی یەکەمی ٢٠٠٧) بەرگریی لە باباچاھی کرد: «ھەموو کەس دەزانێت کە بەڕێز باباچاھی شاعیر و ڕەخنەگری ئەدەبییە. ئەمە یەکەم جارە کەسێک بە 'ڕۆژنامەنووس' ناوی بەرێت.» بە بڕوای بەراھەنی، جۆرکێش بە دانانی وشەی «ڕۆژنامەنووس» پێش «شاعیر» ویستوویەتی باباچاھی «بچووک بکاتەوە» و دەبێت ھەم داوای لێبوردن لە ڕۆژنامەنووسان و ھەم لە باباچاھی بکات، چونکە «ھەموو ئەوەی تا ئێستا نووسیویەتی و بڵاوی کردووەتەوە سەر بە شیعر و ڕەخنەی شیعرە».<ref name="etemad1567">{{cite journal|language=fa|author=رضا براهنی|script-title=fa:پاسخ به شاپور جورکش / به نسل بی سن فردا|trans-title=وەڵام بۆ شاپوور جۆرکێش / بۆ نەوەی بێتەمەنی سبەی|journal=اعتماد|issue=1567|date=١٧ی کانوونی یەکەمی ٢٠٠٧|page=11|url=https://www.magiran.com/article/1540386|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> === توێژینەوە ئەکادیمییەکان === شیعری باباچاھی بووەتە بابەتی بڕێکی بەرچاو لە کاری ئەکادیمی. ھەتا تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦، بنکەدراوەی عیلمنێت زیاتر لە ٧٠ بەڵگەنامەی زانستی لە ژێر کلیلەوشەی «علی باباچاهی»دا تۆمار دەکات (وتاری گۆڤار، وتاری کۆنفرانس، نامەی ماستەر و دکتۆرا، و کتێب)، کە ھەندێکیان خودی باباچاھی نووسیونی.<ref name="elmnet-kw">{{cite web|language=fa|script-title=fa:مقالات مرتبط با علی باباچاهی (کلیدواژه)|trans-title=وتارە پەیوەندیدارەکان بە عەلی باباچاھییەوە (کلیلەوشە)|url=https://elmnet.ir/keyword/%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%A8%D8%A7%DA%86%D8%A7%D9%87%DB%8C|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> لانیکەم ھەشت نامەی ماستەر و دکتۆرا، کە لە نێوان ساڵانی ٢٠١٠ و ٢٠١٦دا لە زانکۆگەلی وەک ئەراک، زابوڵ، فیردەوسیی مەشھەد، وەلیعەسری ڕەفسەنجان و پەیامی نووردا پێشکەش کراون، لایەنە جیاوازەکانی شیعری ئەو لێکدەکۆڵنەوە: پێشخستن (بەرجەستەکردن)، وێنەی یار، دوانە دژەکان، توخمە ناوچەییەکان و ناوچەگەرایی، گاڵتەوگەپ و گرۆتێسک، و پێکھاتە پۆستمۆدێرنیستییەکان.<ref name="khazaei1389">{{cite web|language=fa|author=سارا خزایی|script-title=fa:برجسته‌سازی در اشعار علی باباچاهی|trans-title=پێشخستن لە شیعرەکانی عەلی باباچاھیدا (نامەی ماستەر، زانکۆی ئەراک، ٢٠١٠)|url=https://elmnet.ir/doc/10517906-53213|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref><ref name="bazzi1392">{{cite web|language=fa|author=طاهره بزی|script-title=fa:سیمای معشوق در اشعار علی باباچاهی|trans-title=وێنەی یار لە شیعرەکانی عەلی باباچاھیدا (نامەی ماستەر، زانکۆی زابوڵ، ٢٠١٣)|url=https://elmnet.ir/doc/10679289-51512|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref><ref name="hashemi1393">{{cite web|language=fa|author=طاهره هاشمی|script-title=fa:تقابل‌های دوگانه در اشعار علی باباچاهی|trans-title=دوانە دژەکان لە شیعرەکانی عەلی باباچاھیدا (نامەی ماستەر، زانکۆی زابوڵ، ٢٠١٤)|url=https://elmnet.ir/doc/10845534-14801|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref><ref name="palash1393">{{cite web|language=fa|author=محمود پالاش|script-title=fa:بررسی عناصر اقلیمی و بومی‌گرایی در شعر علی باباچاهی|trans-title=لێکۆڵینەوەی توخمە ناوچەییەکان و ناوچەگەرایی لە شیعری عەلی باباچاھیدا (نامەی ماستەر، زانکۆی زابوڵ، ٢٠١٤)|url=https://elmnet.ir/doc/10765268-11558|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref><ref name="torabi1394">{{cite web|language=fa|author=عبدالرسول ترابی|script-title=fa:کاربرد طنز و گونه‌های آن در اشعار علی باباچاهی|trans-title=بەکارھێنانی گاڵتەوگەپ و جۆرەکانی لە شیعرەکانی عەلی باباچاھیدا (نامەی ماستەر، زانکۆی پەیامی نوور، پارێزگای فارس، ٢٠١٥)|url=https://elmnet.ir/doc/10961206-81101|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref><ref name="latifnejad1394">{{cite web|language=fa|author=فرخ لطیف‌نژاد رودسری|script-title=fa:متنیّت در شعر معاصر با تکیه بر اشعار نیما، سپهری، باباچاهی|trans-title=دەقبوون لە شیعری ھاوچەرخدا، بە پشتبەستن بە شیعرەکانی نیما، سپێھری و باباچاھی (نامەی دکتۆرا، زانکۆی فیردەوسیی مەشھەد، ٢٠١٥)|url=https://elmnet.ir/doc/10931151-91402|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> محەممەدجەلیل بەھادوری و حەسەن زولفەقاری لە وتارێکدا لە ''زیبایی‌شناسی ادبی''دا (٢٠١٢) بێباکی بەرانبەر بە زنجیرەی کاتی بە یەکێک لە تایبەتمەندییەکانی شیعری دەیەی ٢٠٠٠ و شیعری باباچاھی دادەنێن: بە گوتەی ئەوان، شاعیر قۆناغە جیاوازەکان تێکەڵ دەکات، دەقێکی ناھێڵی دروست دەکات و بە ئاگاییەوە دەستکاریی ڕاستییە مێژووییەکان دەکات؛ ئەم خەسڵەتە بە بیرۆکەکانی پاشپێکھاتەگەرایان و ژاک دێریداوە دەبەستنەوە.<ref name="bahadori1391">{{cite journal|language=fa|author=محمدجلیل بهادری و حسن ذوالفقاری|script-title=fa:بررسی توالی زمان در شعر از منظر پساساختارگرایی (با نگاهی به شعر علی باباچاهی)|trans-title=زنجیرەی کات لە شیعردا لە ڕوانگەی پاشپێکھاتەگەرایییەوە (بە ئاوڕدانەوەیەک لە شیعری عەلی باباچاھی)|journal=زیبایی‌شناسی ادبی|issue=13|date=پاییزی ٢٠١٢|url=https://elmnet.ir/doc/339614-26612|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> ئیبراھیم موحیببی و ھاوکارانی (٢٠١٩)، بە ڕێبازێکی شێوازناسیی مەعریفی، «شێواندنی پێکھاتەیی» و شکاندنی شێمای «دەفر و شوێن» وەک تایبەتمەندییە شێوازییەکانی شیعری ئەو دیاری دەکەن کە بە بڕوای ئەوان دەگەنە «شێمایەکی ڕیزۆمی»؛ ئەوان شێوازناسیی نەریتی بە ناتوانا دەزانن لە شیکردنەوەی شیعرگەلی لەم جۆرە.<ref name="mohebbi1398">{{cite journal|language=fa|author=ابراهیم محبی، مظاهر نیکخواه و محمد حکیم‌آذر|script-title=fa:خوانش دو شعر از علی باباچاهی بر اساس نظریهٔ طرح‌واره در سبک‌شناسی شناختی|trans-title=خوێندنەوەی دوو شیعری عەلی باباچاھی بەپێی تیۆریی شێما لە شێوازناسیی مەعریفیدا|journal=شعرپژوهی (بوستان ادب)|issue=3|date=پاییزی ٢٠١٩|url=https://elmnet.ir/doc/2137426-9252|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> محەممەدئەمین ئیحسانیی ئەستەھباناتی و محەممەدڕەزا سەرفی (٢٠٢١) باباچاھی بە «یەکێک لە پێشکەوتووترین نوێنەرانی پۆستمۆدێرنیزم لە ئێراندا» ناو دەبەن و پێکھاتەگەلی وەک ڕاکردن لە ڕستەسازی، پێکھاتەی بێسەروبەری زمان، ڕەتکردنەوەی عەقڵ و نەبوونی یەکگرتوویی و دڵنیایی لە شیعرەکەیدا لێکدەکۆڵنەوە.<ref name="ehsani1400">{{cite journal|language=fa|author=محمدامین احسانی اصطهباناتی و محمدرضا صرفی|script-title=fa:باباچاهی و مؤلفه‌های زبانی شعر پست مدرن|trans-title=باباچاھی و پێکھاتە زمانییەکانی شیعری پۆستمۆدێرن|journal=مطالعات بلاغی|volume=12|issue=23|pages=7–36|date=بەھاری ٢٠٢١|url=https://elmnet.ir/doc/2361896-42341|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> بەھزاد خواجات (٢٠٢١)، بە بەراوردکردنی یەکێک لە شیعرەکانی ئەو لەگەڵ شیعرێکی محەممەد شەمسی لەنگەروودی لە ڕوانگەی تیۆری ڕیزۆمیی ژیل دۆلۆزەوە، باباچاھی وەک نوێنەری شیعری پۆستمۆدێرنیستی و شەمسی لەنگەروودی وەک نوێنەری ڕەوتی ناسراو بە «سادەنووسی» دەناسێنێت.<ref name="khajat1400">{{cite journal|language=fa|author=بهزاد خواجات|script-title=fa:بررسی تطبیقی یک شعر از علی باباچاهی و شمس لنگرودی بر اساس نظریهٔ ریزوماتیک ژیل دلوز|trans-title=لێکۆڵینەوەی بەراوردکاریی شیعرێکی عەلی باباچاھی و شیعرێکی شەمسی لەنگەروودی بەپێی تیۆریی ڕیزۆمیی ژیل دۆلۆز|journal=قند پارسی|volume=4|issue=13|date=٢٠٢١–٢٠٢٢|url=https://elmnet.ir/doc/2660109-44164|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> عەلی محەممەدی و تاھیرە قاسمی (٢٠٢٢)، بە لێکۆڵینەوە لە ناونیشانی شیعرەکانی، گەشەسەندنی ئەو لە سەرەتایەکەوە کە مۆرکی [[نیما یووشیج|نیما]] و ڕیالیزمی پێوە بوو ھەتا چوونە ناو شیعری پۆستمۆدێرن بە ''نم‌نم بارانم'' و ''عقل عذابم می‌دهد'' («عەقڵ ئازارم دەدات») بەدوادا دەچن.<ref name="mohammadi1401">{{cite journal|language=fa|author=علی محمدی و طاهره قاسمی|script-title=fa:بررسی «عنوان» در سروده‌های علی باباچاهی از رئالیسم تا پست مدرنیسم|trans-title=«ناونیشان» لە شیعرەکانی عەلی باباچاھیدا، لە ڕیالیزمەوە ھەتا پۆستمۆدێرنیزم|journal=تفسیر و تحلیل متون زبان و ادبیات فارسی (دهخدا)|volume=14|issue=51|date=بەھاری ٢٠٢٢|url=https://elmnet.ir/doc/2624292-3841|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> ڕوناک جەوھەرزادە و ھاوکارانی (٢٠٢٢) ئاماژە بە زۆریی پێکھاتەگەلی وەک نادڵنیایی، «خوێندنەوەی بۆشاییەکان»، «مەرگی نووسەر» و پارادۆکس لە ھەمان ئەم دوو کۆمەڵەیەدا دەکەن، و خاڵە بەھێز و لاوازەکانی ئەم جۆرە شیعرە لە ئاستە زمانی، بابەتی و ئەدەبییەکاندا لێکدەکۆڵنەوە.<ref name="joharzadeh1401">{{cite journal|language=fa|author=روناک جوهرزاده، شاهرخ حکمت و مجید عزیزی|script-title=fa:تحلیل زیبایی‌شناختی نمودهای پست‌مدرنیستی در دو مجموعهٔ «نم‌نم بارانم» و «عقل عذابم می‌دهد» از علی باباچاهی|trans-title=شیکردنەوەی جوانیناسانەی دەرکەوتە پۆستمۆدێرنیستییەکان لە دوو کۆمەڵەی عەلی باباچاھیدا|journal=زیبایی‌شناسی ادبی|volume=13|issue=53|date=پاییزی ٢٠٢٢|url=https://elmnet.ir/doc/2473309-42931|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> بەپێی توێژینەوەی زەکییە محەممەدلوو و ھاوکارانی (٢٠٢٢)، [[لێکچوواندن]] باوترین شێوەی لادانی واتایی لە شیعری باباچاھیدایە، لە کاتێکدا خوازە کەمتر بەکار دێت.<ref name="mohammadlou1401">{{cite journal|language=fa|author=ذکیه محمدلو، برات محمدی و سیف‌الدین آب‌برین|script-title=fa:بررسی و نقد و تحلیل گونه‌های هنجارگریزی معنایی در شعر علی باباچاهی|trans-title=لێکۆڵینەوە، ڕەخنە و شیکردنەوەی جۆرەکانی لادانی واتایی لە شیعری عەلی باباچاھیدا|journal=زیبایی‌شناسی ادبی|volume=13|issue=52|date=ھاوینی ٢٠٢٢|url=https://elmnet.ir/doc/2603363-43427|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> مەحبووبە شیرگەردوون (٢٠٢٢)، بە لێکۆڵینەوە لە حەوت کۆمەڵە شیعری ئەو، شیعرەکەی بە شێوەیەکی سەرەکی لەسەر وەسف و لێکچوواندن بنیات نراو، بە بەکارھێنانێکی بەرفراوانی توخمە سروشتییەکان، دەبینێت و دووبارەکردنەوە وەک بەکارھاتووترین ھونەری ڕەوانبێژی دیاری دەکات.<ref name="shirgardoon1401">{{cite journal|language=fa|author=محبوبه شیرگردون|script-title=fa:بررسی جلوه‌های زیبایی‌شناسی در اشعار علی باباچاهی (مورد مطالعه: هفت مجموعهٔ شعری)|trans-title=دەرکەوتە جوانیناسییەکان لە شیعرەکانی عەلی باباچاھیدا (لێکۆڵینەوەی حەوت کۆمەڵە)|journal=زیبایی‌شناسی ادبی|volume=13|issue=53|date=پاییزی ٢٠٢٢|url=https://elmnet.ir/doc/2452699-22315|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> توێژینەوەکانی دیکە شیعری «پاسینگاھی ٢» لە ڕوانگەی جیۆڕەخنە و تیۆری «پێکھاتەی ئاسۆ»ی میشێل کۆلۆوە،<ref name="alivand1401">{{cite journal|language=fa|author=مهران عالی‌وند، کاظم دزفولیان و قدرت‌الله طاهری|script-title=fa:تحلیل منظرهٔ غروب در شعر «پسینگاهی ۲» از علی باباچاهی با توجه به نظریهٔ ساختار افق میشل کولو|trans-title=شیکردنەوەی دیمەنی ئاوابوون لە شیعری «پاسینگاھی ٢»ی عەلی باباچاھیدا بەپێی تیۆریی پێکھاتەی ئاسۆی میشێل کۆلۆ|journal=ادبیات پارسی معاصر|volume=12|issue=1|date=بەھار–ھاوینی ٢٠٢٢|url=https://elmnet.ir/doc/2567599-17941|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> و شیعری «دوری و...» بەپێی تیۆری «جیھانەکانی دەق»ی پۆڵ وێرس شی دەکەنەوە؛<ref name="latifnejad1401">{{cite journal|language=fa|author=فرخ لطیف‌نژاد رودسری|script-title=fa:تأثیر جهان اشاری در تشخیص جهان معرفتی شعر «دوری و...» اثر باباچاهی بر پایهٔ نظریهٔ بوطیقای شناختی جهان‌های متن پل ورث|trans-title=ڕۆڵی جیھانی ئاماژەیی لە دیاریکردنی جیھانی مەعریفیی شیعری «دووری و...»ی باباچاھیدا، بەپێی شیعرناسیی مەعریفیی جیھانەکانی دەقی پۆڵ وێرس|journal=نقد و نظریهٔ ادبی|volume=7|issue=2|date=٢٠٢٢–٢٠٢٣|url=https://elmnet.ir/doc/2758469-66312|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> شیعرەکەی ھەروەھا لە پاڵ شیعری کیوومەرس مونشیزادەدا بە بەکارھێنانی مۆدێلی جێفری لیچ لێکۆڵراوەتەوە.<ref name="hosseinalizadeh1403">{{cite journal|language=fa|author=آسیه حسینعلی‌زاده، هانیه صدری مجد و شاهپرک فرحبخش اصفهان|script-title=fa:نقد فرمالیستی اشعار کیومرث منشی‌زاده و علی باباچاهی بر مبنای الگوی جفری لیچ|trans-title=ڕەخنەی فۆرمالیستیی شیعرەکانی کیوومەرس مونشیزادە و عەلی باباچاھی بەپێی مۆدێلی جێفری لیچ|journal=گنجینهٔ زبان و ادبیات فارسی|volume=2|issue=1|date=بەھاری ٢٠٢٤|url=https://elmnet.ir/doc/2976965-46162|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> لەیلا ئەمینی، شاھین ئۆجاق عەلیزادە و سەیدە مەندانا ھاشمیی ئەسفەھانی لە وتارێکدا لە وەرزنامەی ''مطالعات هنر اسلامی''دا (٢٠٢٤) باباچاھی و ڕەزا بەراھەنی لەنێو شاعیرە گەورەکانی «دەیەی حەفتا» (دەیەی ١٩٩٠) دادەنێن و «فرەدەنگی» لە بەرھەمەکانیاندا وەک یەکێک لە نیشانە دیارەکانی [[پاش‌ نوێگەری|پۆستمۆدێرنیزم]] لێکدەکۆڵنەوە. بەپێی ئەم توێژینەوەیە، فرەدەنگی لە شیعری ئەواندا لە کێش و مۆسیقا، جیاوازییەکانی زمان و دژیەکیی نێوان ئاستی فەرمی و ئاخاوتن، «نووسینی پەرتکەرەوە» و «نووسینی شێتانە»، و ئامادەبوونی کارەکتەرێکی شیزۆفرێنیکەوە سەرچاوە دەگرێت، و دەگاتە «ڕزگاربوون لە ستەمی مۆنۆلۆگ»، پچڕانی گێڕانەوە و ڕەتکردنەوەی تەوەری ستوونی و یەکێتیی بابەتی.<ref name="amini1403a">{{cite journal|language=fa|author=لیلا امینی، شهین اوجاق علیزاده و سیده ماندانا هاشمی اصفهانی|script-title=fa:چندصدایی در اشعار علی باباچاهی و رضا براهنی در تطبیق با تشبیه در هنرهای تجسمی معاصر|trans-title=فرەدەنگی لە شیعرەکانی عەلی باباچاھی و ڕەزا بەراھەنیدا بە بەراورد لەگەڵ لێکچوواندن لە ھونەرە شێوەکارییە ھاوچەرخەکاندا|journal=مطالعات هنر اسلامی|volume=21|issue=54|date=ھاوینی ٢٠٢٤|url=https://elmnet.ir/doc/2914597-59881|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> لە وتارێکی دیکەدا، کە لە ''سبک‌شناسی نظم و نثر فارسی''دا (شوبات–ئازاری ٢٠٢٥) بڵاو بووەوە، ھەمان توێژەران «شیعری پەرتکەرەوە»ی باباچاھی لێکدەکۆڵنەوە؛ چەمکێک کە بە گێڕانەوەی ئەوان لە «پەرتکردنەوە»ی دێریداوە وەرگیراوە و لە شیعری دەیەی ١٩٩٠دا لە خوێندنەوەی دەقەوە بۆ بەرھەمھێنانی دەق درێژ کراوەتەوە. ئەوان فرەدەنگی، خوێندنەوەی بۆشاییەکان و بەشداریی خوێنەر، لەجێچوونی زمان و نووسینی شێتانە، گاڵتەوگەپ و پارۆدی، تێکەڵبوونی کاتەکان، وێنەی فرەیی عاشق و مەعشووق، و دەقئاوێزان وەک پێکھاتە سەرەکییەکانی دیاری دەکەن. بە گوتەی ئەوان، باباچاھی لە زۆربەی شیعرەکانی «قۆناغی چوارەم»ی ڕێڕەوەکەیدا، بە شاراوەیی یان بە ئاشکرا، ھەندێک لە وشە و چەمکەکانی لە دەقە کۆنەکان، گۆرانی، بەیت و پەندە میللییەکانەوە وەردەگرێت.<ref name="amini1403b">{{cite journal|language=fa|author=لیلا امینی، شهین اوجاق علیزاده و سیده ماندانا هاشمی|script-title=fa:بررسی شعر افشانشی در دهه هفتاد با تکیه بر اشعار علی باباچاهی|trans-title=شیعری پەرتکەرەوە لە دەیەی ١٩٩٠دا، بە پشتبەستن بە شیعرەکانی عەلی باباچاھی|journal=سبک‌شناسی نظم و نثر فارسی (بهار ادب)|volume=17|issue=106|date=شوبات–ئازاری ٢٠٢٥|url=https://elmnet.ir/doc/2878295-19912|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> جگە لە وتارە ئەکادیمییەکان، چەند کتێبێک بۆ شیعری باباچاھی تەرخان کراون، لەوانە ''رام و نارام: آتشی – باباچاهی'' («ڕام و ناڕام: ئاتەشی – باباچاھی»)ی نەسرین موزەففەری و مەرزییە نەورووزی، کە شیعری ئەو لە پاڵ شیعری مەنووچێھر ئاتەشیدا لێکدەکۆڵێتەوە؛<ref name="ramnaram1397">{{cite web|language=fa|author=نسرین مظفری و مرضیه نوروزی|script-title=fa:رام و نارام: آتشی - باباچاهی|trans-title=ڕام و ناڕام: ئاتەشی – باباچاھی (کتێب، شەلاک، ٢٠١٨)|url=https://elmnet.ir/doc/31529018-66187|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> ''به سمت چهره‌های مختلفی''ی ئیبراھیم موحیببی، دەربارەی شێوازی شیعری ئەو و شیعری عەبباس سەففاری؛<ref name="mohebbibook1400">{{cite web|language=fa|author=ابراهیم محبی|script-title=fa:به سمت چهره‌های مختلفی: تحلیل سبکی اشعار علی باباچاهی و عباس صفاری بر اساس نظریهٔ شناختی|trans-title=بەرەو ڕووخسارە جیاوازەکان: شیکردنەوەی شێوازیی شیعرەکانی عەلی باباچاھی و عەبباس سەففاری بەپێی تیۆریی مەعریفی (کتێب، پاتیزە، ٢٠٢١)|url=https://elmnet.ir/doc/32033952-2742|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> ''برخورد منقار پرنده به لالهٔ گوش''ی حوسێن باقری، دەربارەی «ھەڵوەشاندنەوە» لە دە کۆمەڵە شیعری ئەودا لە دەیەی ٢٠١٠؛<ref name="bagheribook1402">{{cite web|language=fa|author=حسین باقری|script-title=fa:برخورد منقار پرنده به لالهٔ گوش: شالوده‌شکنی در اشعار علی باباچاهی (ده مجموعه شعر منتشرشدهٔ دههٔ نود شمسی)|trans-title=بەرکەوتنی دەنووکی باڵندە بە نەرمەی گوێ: ھەڵوەشاندنەوە لە شیعرەکانی عەلی باباچاھیدا (کتێب، پاتیزە، ٢٠٢٣)|url=https://elmnet.ir/doc/32142092-1181|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> و ''گسست‌ها و پیوست‌های روایی در اشعار علی باباچاهی''ی جاوید تەکاوەران.<ref name="takavaran1403">{{cite web|language=fa|author=جاوید تکاوران|script-title=fa:گسست‌ها و پیوست‌های روایی در اشعار علی باباچاهی (از نم‌نم بارانم تا آئورا و دیگران من)|trans-title=پچڕان و پێکەوەبەستنە گێڕانەوەییەکان لە شیعرەکانی عەلی باباچاھیدا (کتێب، خەرەدی جاوید، ٢٠٢٤)|url=https://elmnet.ir/doc/31969986-1011|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> == خەڵات و ڕێزلێنانەکان == * براوەی ھاوبەشی یەکەمین خەڵاتی شیعری ئەحمەد شاملوو (کە لە کانوونی دووەمی ٢٠١٦دا بەخشرا) بۆ کۆمەڵە شیعری ''این کشتی پراسرار'' (نیگاھ، ٢٠١٤)، لەگەڵ ''منظومهٔ بازگشت و اشعار دیگر''ی محەممەد شەمسی لەنگەروودی. ڕێوڕەسمەکە لە ٨ی کانوونی دووەمی ٢٠١٦ لە ماڵی ئەحمەد شاملوو بەڕێوە چوو.<ref name="zamaneh2016" /><ref name="khabar" /> * ڕێزلێنان (١٤ی ئازاری ٢٠١٢): گرووپی ئەدەبیی مایا لە ناوەندی کولتووریی خانەی مەشق لە تاران ڕێوڕەسمێکی بۆ ڕێزگرتن لە باباچاھی ڕێک خست، کە تێیدا فیلمی دیکۆمێنتاریی ''این قیافهٔ مشکوک'' بۆ یەکەم جار نمایش کرا.<ref name="ibna2012">{{cite web|language=fa|script-title=fa:مراسم نکوداشت علی باباچاهی برگزار می‌شود|trans-title=ڕێوڕەسمی ڕێزلێنان لە عەلی باباچاھی بەڕێوە دەچێت|url=http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/132285/|website=ئاژانسی ھەواڵی کتێبی ئێران (ئیبنا)|date=١١ی ئازاری ٢٠١٢|archive-url=https://web.archive.org/web/20160919011313/http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/132285/|archive-date=١٩ی ئەیلوولی ٢٠١٦|access-date=١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> == بەرھەمەکان == بەپێی بەیاننامەی کانوونی نووسەرانی ئێران، باباچاھی بیست و حەوت کۆمەڵە شیعر، حەوت کتێب لە بواری ڕەخنە و تیۆریی ئەدەبیدا و پێنج بەرھەمی توێژینەوەیی بڵاو کردووەتەوە.<ref name="kanoon" /> ''خبرآنلاین'' باس لە زیاتر لە سی و پێنج بەرگ دەکات.<ref name="khabar" /> لە خوارەوەدا ساڵەکان بە [[ڕۆژژمێری کۆچیی ھەتاوی]] و پاشان ساڵی زایینیی بەرانبەری نووسراون (ساڵی ھەتاوی نزیکەی ٢١ی ئازار دەست پێ دەکات و بۆیە دوو ساڵی زایینی دەگرێتەوە). ناونیشانەکان بە فارسیی ڕەسەن و پاشان وەرگێڕانی کوردییان نووسراون. === کۆمەڵە شیعرەکان === ئەم لیستەی خوارەوە لەسەر بنەمای سەرچاوە ڕۆژنامەوانییەکان ئامادە کراوە:<ref name="ie-obit" /><ref name="tabnak" /><ref name="mahjoubi" /> * ''در بی‌تکیه‌گاهی'' («لە بێپاڵپشتیدا»، ١٣٤٦ / ١٩٦٧) * ''جهان و روشنایی‌های غمناک'' («جیھان و ڕووناکییە خەمبارەکان»، ١٣٤٩ / ١٩٧٠) * ''از نسل آفتاب'' («لە نەوەی خۆر»، ١٣٥٣ / ١٩٧٤؛ ساڵی تۆمارکراو لە کتێبخانەی نیشتمانی: ١٣٥٢ / ١٩٧٣) – مەھرداد، ڕز<ref name="nlai851887">{{cite web|language=fa|script-title=fa:از نسل آفتاب / علی باباچاهی|trans-title=لە نەوەی خۆر / عەلی باباچاھی (تۆماری کەتەلۆگ)|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/851887|publisher=دامەزراوەی بەڵگەنامە و کتێبخانەی نیشتمانیی ئێران|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{بەستەری مردوو|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/851887 |date=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ }}</ref> * ''صدای شن'' («دەنگی لم»، ١٣٥٦ / ١٩٧٧) – ئیبن سینا، [[تەورێز]] * ''جشن جنون'' («جەژنی شێتی»، ١٣٥٩ / ١٩٨٠) * ''از خاک‌مان آفتاب برمی‌آید'' («لە خاکمانەوە خۆر ھەڵدێت»، ١٣٦٠ / ١٩٨١) – بەھنام، تەورێز * ''آوای دریامردان'' («ئاوازی دەریاپیاوان»، ١٣٦٨ / ١٩٨٩) – عەسری جەدید<ref name="nlai576639">{{cite web|language=fa|script-title=fa:آوای دریامردان / علی باباچاهی|trans-title=ئاوازی دەریاپیاوان / عەلی باباچاھی (تۆماری کەتەلۆگ)|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/576639|publisher=دامەزراوەی بەڵگەنامە و کتێبخانەی نیشتمانیی ئێران|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{بەستەری مردوو|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/576639 |date=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ }}</ref> * ''گزینهٔ اشعار'' («ھەڵبژاردەی شیعرەکان»، ١٣٦٩ / ١٩٩٠، وەیس؛ چاپی دووەم ١٣٧٢ / ١٩٩٣، دورسا) * ''نم‌نم بارانم'' («من نمەبارانم»، ١٣٧٥ / ١٩٩٦، دارینووش؛ چاپی دووەم، نەشری چەشمە) {{ISBN|9786002290816}}<ref name="ik9056">{{cite web|language=fa|script-title=fa:نم‌نم بارانم|trans-title=من نمەبارانم (نەشری چەشمە، چاپی دووەم، ١٣٩٠/٢٠١١، ١٨٣ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/9056-nam-nam-baranam|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * ''منزل‌های دریا بی‌نشان است'' («وێستگەکانی دەریا بێشوێنەوارن»، ١٣٧٦ / ١٩٩٧، تکاپو؛ چاپی نوێ ١٤٠٠ / ٢٠٢١، پاتیزە) {{ISBN|9786229567203}}<ref name="ik97600">{{cite web|language=fa|script-title=fa:منزل‌های دریا بی‌نشان است|trans-title=وێستگەکانی دەریا بێشوێنەوارن (پاتیزە، ١٤٠٠/٢٠٢١، ١١٤ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/97600-manzelhaye-darya-bi-neshan-ast|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * ''عقل عذابم می‌دهد'' («عەقڵ ئازارم دەدات»، ١٣٧٩ / ٢٠٠٠، ھەمراھ؛ چاپی دووەم ١٣٩٢ / ٢٠١٣، زاوش) {{ISBN|9786006846095}}<ref name="ik9066">{{cite web|language=fa|script-title=fa:عقل عذابم می‌دهد|trans-title=عەقڵ ئازارم دەدات (زاوش، چاپی دووەم، ١٣٩٢/٢٠١٣، ٢٣٥ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/9066-reason-hurts-me|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * ''قیافه‌ام که خیلی مشکوک است'' («ڕووخسارم خۆ زۆر گوماناوییە»، ١٣٨١ / ٢٠٠٢) – نەویدی شیراز و ڕاشین * ''رفته بودم به صید نهنگ'' («چووبووم بۆ ڕاوی نەھەنگ»، ١٣٨٢ / ٢٠٠٣) – پاندا، [[مەشھەد]] * ''گزینهٔ اشعار'' («ھەڵبژاردەی شیعرەکان»، ١٣٨٣ / ٢٠٠٤؛ چاپی چوارەم ١٣٩١ / ٢٠١٢) – مروارید {{ISBN|9789641911982}}<ref name="ik9099">{{cite web|language=fa|script-title=fa:گزینه اشعار علی باباچاهی|trans-title=ھەڵبژاردەی شیعرەکانی عەلی باباچاھی (مروارید، چاپی چوارەم، ١٣٩١/٢٠١٢، ٢٢٥ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/9099-collected-poems|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * ''پیکاسو در آب‌های خلیج فارس'' («پیکاسۆ لە ئاوەکانی کەنداوی فارسدا»، ١٣٨٨ / ٢٠٠٩؛ چاپی دووەم ١٣٩٠ / ٢٠١١) – سالس {{ISBN|9789643803100}}<ref name="ik9095">{{cite web|language=fa|script-title=fa:پیکاسو در آب‌های خلیج فارس|trans-title=پیکاسۆ لە ئاوەکانی کەنداوی فارسدا (سالس، چاپی دووەم، ١٣٩٠/٢٠١١، ١٦٤ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/9095-picaso-in-the-waters-of-the-persian-gulf|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * ''فقط از پریان دریایی زخم زبان نمی‌خورد'' («تەنیا لە پەرییە دەریاییەکان زمانلێدان ناخوات»، ١٣٨٨ / ٢٠٠٩) – نەویدی شیراز * ''گل باران هزارروزه'' («گوڵبارانی ھەزار ڕۆژە»، ١٣٩٠ / ٢٠١١؛ چاپی دووەم ١٣٩٣ / ٢٠١٤) – مروارید {{ISBN|9789641911357}}<ref name="ik9098">{{cite web|language=fa|script-title=fa:گل باران هزار روزه|trans-title=گوڵبارانی ھەزار ڕۆژە (مروارید، چاپی دووەم، ١٣٩٣/٢٠١٤، ١٦٠ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/9098-golbaran-hezar-rozeh|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * ''هوش و حواس گل شب‌بو برای من کافی‌ست'' («ھۆش و ھەستی گوڵەشەوبۆ بۆ من بەسە»، ١٣٩١ / ٢٠١٢) – سالس {{ISBN|9789643807832}}<ref name="ik9097">{{cite web|language=fa|script-title=fa:هوش و حواس گل شب‌بو برای من کافی‌ست|trans-title=ھۆش و ھەستی گوڵەشەوبۆ بۆ من بەسە (سالس، ١٣٩٥/٢٠١٦، ٢٢٤ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/9097-collected-poems|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * ''دنیا اشتباه می‌کند'' («دنیا ھەڵە دەکات»، ١٣٩١ / ٢٠١٢) – زاوش {{ISBN|9786009093991}}<ref name="ik9064">{{cite web|language=fa|script-title=fa:دنیا اشتباه می‌کند|trans-title=دنیا ھەڵە دەکات (زاوش، ١٣٩١/٢٠١٢، ٢١٦ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/9064-the-world-is-wrong|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * ''بیا گوش‌ماهی جمع کنیم'' («وەرە با گوێماسی کۆ بکەینەوە»، شیعری کورت، ١٣٩١ / ٢٠١٢) – سالس {{ISBN|9789643808563}}<ref name="ik9075">{{cite web|language=fa|script-title=fa:بیا گوش‌ماهی جمع کنیم|trans-title=وەرە با گوێماسی کۆ بکەینەوە (سالس، ١٣٩٢/٢٠١٣، ٩٦ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/9075-bia-goshmahi-jam-konim|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * ''به شیوهٔ خودشان عاشق می‌شوند'' («بە شێوەی خۆیان عاشق دەبن»، شیعری ئەوینداری، ١٣٩١ / ٢٠١٢) – مروارید {{ISBN|9789641912118}}<ref name="ik9071">{{cite web|language=fa|script-title=fa:به شیوهٔ خودشان عاشق می‌شوند|trans-title=بە شێوەی خۆیان عاشق دەبن (مروارید، ١٣٩٤/٢٠١٥، ٢٢٩ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/9071-they-fall-in-love-in-their-own-way|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * ''باغ انار از این‌طرف است'' («باخی ھەنار لەم لایەیە»، شیعرەکانی ١٣٩٠–١٣٩١؛ ١٣٩٢ / ٢٠١٣) – نیگاھ {{ISBN|9789643517700}}<ref name="ik9052">{{cite web|language=fa|script-title=fa:باغ انار از این طرف است|trans-title=باخی ھەنار لەم لایەیە (نیگاھ، ١٣٩٢/٢٠١٣، ١٣٦ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/9052-the-pomegranate-garden-is-on-this-side|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref><ref name="nlai2894290">{{cite web|language=fa|script-title=fa:باغ انار از این طرف است (۱۳۹۰–۱۳۹۱) / علی باباچاهی|trans-title=باخی ھەنار لەم لایەیە (١٣٩٠–١٣٩١) / عەلی باباچاھی (تۆماری کەتەلۆگ)|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/2894290|publisher=دامەزراوەی بەڵگەنامە و کتێبخانەی نیشتمانیی ئێران|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{بەستەری مردوو|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/2894290 |date=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ }}</ref> * ''در غارهای پر از نرگس'' («لە ئەشکەوتە پڕ لە نێرگزەکاندا»، ١٣٩٢ / ٢٠١٣) – نیگاھ {{ISBN|9789643518455}}<ref name="ik9054">{{cite web|language=fa|script-title=fa:در غارهای پر از نرگس|trans-title=لە ئەشکەوتە پڕ لە نێرگزەکاندا (نیگاھ، ١٣٩٢/٢٠١٣، ١٧٥ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/9054-in-the-caves-full-of-narcissus|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * ''مجموعهٔ اشعار'' («کۆی شیعرەکان»، بەرگی یەکەم، ١٣٩٢ / ٢٠١٣؛ چاپی دووەم ١٤٠٠ / ٢٠٢١، ١٬٠٥٦ لاپەڕە) – نیگاھ {{ISBN|9789643518356}}؛ ئەم کۆمەڵانە لەخۆ دەگرێت: ''در بی‌تکیه‌گاهی''، ''جهان و روشنایی‌های غمناک''، ''از نسل آفتاب''، ''صدای شن''، ''از خاک‌مان آفتاب برمی‌آید''، ''آوای دریامردان''، ''با گل نارنج'' («لەگەڵ گوڵی نارنج»)، ''منزل‌های دریا بی‌نشان است''، ''نم‌نم بارانم''، ''عقل عذابم می‌دهد''، ''قیافه‌ام که خیلی مشکوک است''، ''رفته بودم به صید نهنگ'' و ''غرقی‌ها'' («خنکاوەکان»)<ref name="ik9053">{{cite web|language=fa|script-title=fa:مجموعه اشعار علی باباچاهی|trans-title=کۆی شیعرەکانی عەلی باباچاھی (نیگاھ، چاپی دووەم، ١٤٠٠/٢٠٢١، ١٬٠٥٦ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/9053-collected-poems|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * ''این کشتی پراسرار'' («ئەم کەشتییە پڕڕازە»، ١٣٩٣ / ٢٠١٤) – نیگاھ {{ISBN|9789643518721}}<ref name="ik9055">{{cite web|language=fa|script-title=fa:این کشتی پر اسرار|trans-title=ئەم کەشتییە پڕڕازە (نیگاھ، ١٣٩٣/٢٠١٤، ١٧٦ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/9055-this-mysterious-ship|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref><ref name="nlai3268693">{{cite web|language=fa|script-title=fa:این کشتی پر اسرار / علی باباچاهی|trans-title=ئەم کەشتییە پڕڕازە / عەلی باباچاھی (تۆماری کەتەلۆگ)|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/3268693|publisher=دامەزراوەی بەڵگەنامە و کتێبخانەی نیشتمانیی ئێران|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{بەستەری مردوو|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/3268693 |date=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ }}</ref> * ''اتاق بر آب راه می‌روم'' («ژوورەکە، بەسەر ئاودا دەڕۆم»، ١٣٩٤ / ٢٠١٥) – سەرزەمینی ئەھووڕایی {{ISBN|9786006792408}}<ref name="ik9068">{{cite web|language=fa|script-title=fa:اتاق بر آب راه می‌روم|trans-title=ژوورەکە، بەسەر ئاودا دەڕۆم (سەرزەمینی ئەھووڕایی، ١٣٩٤/٢٠١٥، ١١٦ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/9068-otagh-bar-abrah-miravam|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref><ref name="nlai3752248">{{cite web|language=fa|script-title=fa:اتاق بر آب راه می‌روم / علی باباچاهی|trans-title=ژوورەکە، بەسەر ئاودا دەڕۆم / عەلی باباچاھی (تۆماری کەتەلۆگ)|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/3752248|publisher=دامەزراوەی بەڵگەنامە و کتێبخانەی نیشتمانیی ئێران|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{بەستەری مردوو|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/3752248 |date=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ }}</ref> * ''قشنگی دنیا به همین است'' («جوانیی دنیا ھەر بەمەیە»، ١٣٩٥ / ٢٠١٦) – دەریچە {{ISBN|9789648072143}}<ref name="ik9057">{{cite web|language=fa|script-title=fa:قشنگی دنیا به همین است|trans-title=جوانیی دنیا ھەر بەمەیە (دەریچە، ١٣٩٥/٢٠١٦، ١٥٢ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/9057-collected-poems|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * ''آدم‌ها در غروب اسم ندارند'' («مرۆڤەکان لە ئێوارەدا ناویان نییە»، ١٣٩٥ / ٢٠١٦) – نیگاھ {{ISBN|9786003761247}}<ref name="ik17709">{{cite web|language=fa|script-title=fa:آدم‌ها در غروب اسم ندارند|trans-title=مرۆڤەکان لە ئێوارەدا ناویان نییە (نیگاھ، ١٣٩٥/٢٠١٦، ١٥٢ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/17709-people-have-no-name-at-sunset|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref><ref name="nlai4173916">{{cite web|language=fa|script-title=fa:آدم‌ها در غروب اسم ندارند / علی باباچاهی|trans-title=مرۆڤەکان لە ئێوارەدا ناویان نییە / عەلی باباچاھی (تۆماری کەتەلۆگ)|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/4173916|publisher=دامەزراوەی بەڵگەنامە و کتێبخانەی نیشتمانیی ئێران|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{بەستەری مردوو|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/4173916 |date=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ }}</ref> * ''آئورا و دیگران من'' («ئائۆرا و ئەوانی دیکەی من»، ١٣٩٥ / ٢٠١٦) – پاتیزە {{ISBN|9786009618415}}<ref name="ik81299">{{cite web|language=fa|script-title=fa:آئورا و دیگران من|trans-title=ئائۆرا و ئەوانی دیکەی من (پاتیزە، ١٣٩٥/٢٠١٦، ١٢٢ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/81299-aoura-va-digarane-man|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref><ref name="nlai4257719">{{cite web|language=fa|script-title=fa:آئورا و دیگران من / علی باباچاهی|trans-title=ئائۆرا و ئەوانی دیکەی من / عەلی باباچاھی (تۆماری کەتەلۆگ)|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/4257719|publisher=دامەزراوەی بەڵگەنامە و کتێبخانەی نیشتمانیی ئێران|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{بەستەری مردوو|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/4257719 |date=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ }}</ref> * ''این کتاب هم آدم است! عاشق می‌شود'' («ئەم کتێبەش مرۆڤە! عاشق دەبێت»، ١٣٩٧ / ٢٠١٨؛ ساڵی تۆمارکراو لە کتێبخانەی نیشتمانی: ١٣٩٦ / ٢٠١٧) – سەرزەمینی ئەھووڕایی {{ISBN|9786006792910}}<ref name="ik20683">{{cite web|language=fa|script-title=fa:این کتاب هم آدم است! عاشق می‌شود|trans-title=ئەم کتێبەش مرۆڤە! عاشق دەبێت (سەرزەمینی ئەھووڕایی، ١٣٩٧/٢٠١٨، ١٣١ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/20683-in-ketab-ham-adam-ast|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref><ref name="nlai4651802">{{cite web|language=fa|script-title=fa:این کتاب هم آدم است عاشق می‌شود / علی باباچاهی|trans-title=ئەم کتێبەش مرۆڤە، عاشق دەبێت / عەلی باباچاھی (تۆماری کەتەلۆگ)|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/4651802|publisher=دامەزراوەی بەڵگەنامە و کتێبخانەی نیشتمانیی ئێران|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{بەستەری مردوو|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/4651802 |date=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ }}</ref> * ''ژوزف تو مرخصی!'' («ژۆزێف، دەتوانیت بڕۆیت!»، ھەڵبژاردەیەک کە شاعیر خۆی لە ھەموو کۆمەڵەکانی ھەڵیبژاردووە، لەگەڵ وتارێک بە ناونیشانی «کردەی کۆمەڵایەتی»؛ ١٣٩٧ / ٢٠١٨، ٢٧٤ لاپەڕە) – مانیا ھونەر {{ISBN|9786008975083}}<ref name="ibna1398" /><ref name="ik17707">{{cite web|language=fa|script-title=fa:ژوزف تو مرخصی!|trans-title=ژۆزێف، دەتوانیت بڕۆیت! (مانیا ھونەر، ١٣٩٧/٢٠١٨، ٢٧٤ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/17707-joseph|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * ''جهان متوجه شد (شعرهای اعتراض)'' («جیھان تێگەیشت (شیعرەکانی ناڕەزایەتی)»، چاپی یەکەم ١٤٠١) – نەشری ئافتاب، [[نەرویژ]] {{ISBN|978-1-4709-0021-2}}<ref name="aftab" /> لە ساڵی ١٤٠٣ (٢٠٢٤)دا بڵاوکەرەوەی کتێبی ھورمز ''در بی‌تکیه‌گاهی'' ({{ISBN|9786228365534}})<ref name="hormoz">{{cite web|language=fa|script-title=fa:در بی‌تکیه‌گاهی (شاعر: علی باباچاهی، انتشارات کتاب هرمز، ۱۴۰۳)|trans-title=لە بێپاڵپشتیدا (شاعیر: عەلی باباچاھی، کتێبی ھورمز، ١٤٠٣/٢٠٢٤)|url=https://elmnet.ir/doc/31883063-2521|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> و ''عقل عذابم می‌دهد''ی<ref name="hormoz2">{{cite web|language=fa|script-title=fa:عقل عذابم می‌دهد (شاعر: علی باباچاهی، انتشارات کتاب هرمز، ۱۴۰۳)|trans-title=عەقڵ ئازارم دەدات (شاعیر: عەلی باباچاھی، کتێبی ھورمز، ١٤٠٣/٢٠٢٤)|url=https://elmnet.ir/doc/31965239-81791|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> دووبارە چاپ کردەوە، و لە ساڵی ١٤٠٤ (٢٠٢٥)دا بەرگێکی بە ناونیشانی ''در غارهای نرگسی'' («لە ئەشکەوتە نێرگزییەکاندا»)، بە ئامادەکردنی عەبدوڵڵا سولەیمانی، بڵاو کردەوە ({{ISBN|9786228365824}}).<ref name="hormoz3">{{cite web|language=fa|script-title=fa:در غارهای نرگسی (شاعر: علی باباچاهی، به اهتمام عبدالله سلیمانی، انتشارات کتاب هرمز، ۱۴۰۴)|trans-title=لە ئەشکەوتە نێرگزییەکاندا (شاعیر: عەلی باباچاھی، ئامادەکردنی عەبدوڵڵا سولەیمانی، کتێبی ھورمز، ١٤٠٤/٢٠٢٥)|url=https://elmnet.ir/doc/32288124-60289|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> === شیعر بۆ منداڵان و ھەرزەکاران === * ''سوغات بهار: یک شعر بلند برای کودکان و نوجوانان'' («دیاریی بەھار: شیعرێکی درێژ بۆ منداڵان و ھەرزەکاران»، تەورێز؛ ساڵی تۆمارکراو لە کتێبخانەی نیشتمانی: ١٣٣٧ / ١٩٥٨)<ref name="anon4">{{cite web|language=fa|script-title=fa:سوغات بهار: یک شعر بلند برای کودکان و نوجوانان / علی باباچاهی|trans-title=دیاریی بەھار: شیعرێکی درێژ بۆ منداڵان و ھەرزەکاران / عەلی باباچاھی (تۆماری کەتەلۆگ)|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/861843|publisher=دامەزراوەی بەڵگەنامە و کتێبخانەی نیشتمانیی ئێران|archive-url=https://web.archive.org/web/20200125195855/http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/861843|archive-date=٢٥ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٠|access-date=١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * ''چه کسی درِ قفس را باز کرد؟'' («کێ دەرگای قەفەزەکەی کردەوە؟»، ١٣٥٦ / ١٩٧٧) – ئیبن سینا، تەورێز<ref name="ibna2012" /><ref name="khabar" /> === ڕەخنە و تیۆریی ئەدەبی === سەرچاوەکانی ئەم لیستە:<ref name="kanoon" /><ref name="ibna2012" /> * ''گزاره‌های منفرد'' («گوزارە تاکەکان»، لێکۆڵینەوەیەکی ڕەخنەیی لە شیعری ئەمڕۆی ئێران)، بەرگی یەکەم (١٣٧٦ / ١٩٩٧، نارنج)؛ بەرگی دووەم (١٣٨٠ / ٢٠٠١، سپەنتا)؛ چاپی سێ بەرگی (١٣٨٩ / ٢٠١٠، دیبایە؛ {{ISBN|9789649961545}})<ref name="ik9094">{{cite web|language=fa|script-title=fa:گزاره‌های منفرد، سه جلد|trans-title=گوزارە تاکەکان، سێ بەرگ (دیبایە، ١٣٨٩/٢٠١٠، ٢٬٣٨٤ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/9094-single-statements|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * ''سه دهه شاعران حرفه‌ای'' («سێ دەیە شاعیرانی پرۆفیشناڵ»، ١٣٨١ / ٢٠٠٢، ٤٨٨ لاپەڕە) – ویستار<ref name="ik9101">{{cite web|language=fa|script-title=fa:سه دهه شاعران حرفه‌ای|trans-title=سێ دەیە شاعیرانی پرۆفیشناڵ (ویستار، ١٣٨١/٢٠٠٢، ٤٨٨ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/9101-se-dahe-shaer-herfeie|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * ''عاشقانه‌ترین‌ها'' («ئەوینداریترینەکان»، ھەڵبژاردە و لێکۆڵینەوەیەکی شیعرەکانی نێوان ١٣٠٠ و ١٣٨٠ [١٩٢١–٢٠٠١]؛ ١٣٨٤ / ٢٠٠٥) – سالس * ''بیرون پریدن از صف'' («لە ڕیز باز دان بۆ دەرەوە»، چاوپێکەوتن، ھەڵسەنگاندن و وتار، کۆکردنەوەی مازیار نەیستانی؛ ١٣٨٥ / ٢٠٠٦، میفرەغنیگار؛ چاپی نوێ ١٣٩٧ / ٢٠١٨، پاتیزە) {{ISBN|9786009618446}}<ref name="ik97579">{{cite web|language=fa|script-title=fa:بیرون پریدن از صف|trans-title=لە ڕیز باز دان بۆ دەرەوە (پاتیزە، ١٣٩٧/٢٠١٨، ٣٣٤ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/97579-biroon-paridan-az-saf|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * ''شعر امروز، زن امروز'' («شیعری ئەمڕۆ، ژنی ئەمڕۆ»، ھەڵبژاردە و لێکۆڵینەوە؛ ١٣٨٦ / ٢٠٠٧، ٥٢٨ لاپەڕە) – ویستار<ref name="ik9100">{{cite web|language=fa|script-title=fa:شعر امروز، زن امروز|trans-title=شیعری ئەمڕۆ، ژنی ئەمڕۆ (ویستار، ١٣٨٦/٢٠٠٧، ٥٢٨ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/9100-poetry-today-woman-of-today|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * ''گزاره‌های پیوست'' («گوزارە پێکەوەبەستراوەکان»، نەوەد ساڵ شیعری نوێی فارسی؛ ١٣٩٣ / ٢٠١٤، ٦٢٢ لاپەڕە) – دیبایە {{ISBN|9789649961750}}<ref name="ik58674">{{cite web|language=fa|script-title=fa:گزاره‌های پیوست|trans-title=گوزارە پێکەوەبەستراوەکان (دیبایە، ١٣٩٣/٢٠١٤، ٦٢٢ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/58674-gozare-haye-peyvast|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * ''تأملات؛ از صفر'' («ڕامانەکان؛ لە سفرەوە»، ھەڵسەنگاندن و وتار؛ چاپی دووەم ١٣٩٨ / ٢٠١٩، ٢٥٥ لاپەڕە) – نیگاھ {{ISBN|9786003762176}}؛ بەپێی پێشەکیی باباچاھی، ناونیشانەکە دووبارەکردنەوەی ناوی زنجیرە نووسینێکە کە پێشتر بەم ناوە لە گۆڤارێکی ئەدەبیدا بڵاو ببوونەوە و دواتر لە ''بیرون پریدن از صف''دا کۆ کرانەوە، بەڵام ھیچ کام لەو نووسینانە لەم کتێبەدا نییە.<ref name="ik9063">{{cite web|language=fa|script-title=fa:تأملات؛ از صفر|trans-title=ڕامانەکان؛ لە سفرەوە (نیگاھ، چاپی دووەم، ١٣٩٨/٢٠١٩، ٢٥٥ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/9063-meditations-from-zero|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> === توێژینەوە و ھەڵبژاردەکان === سەرچاوەکانی ئەم لیستە:<ref name="kanoon" /><ref name="bbc-obit" /> * ''شروه‌سرایی در جنوب ایران'' («شەروەگوتن لە باشووری ئێراندا»، ١٣٦٩ / ١٩٩٠، ئیقبالی لاھووری؛ چاپی نوێ ١٣٩٦ / ٢٠١٧، پاتیزە) {{ISBN|9786009618422}}؛ لێکۆڵینەوەیەک دەربارەی «شەروە»، جۆرێک لە گۆرانیی فۆلکلۆریی خەمئامێزی باشووری ئێران<ref name="ik97695">{{cite web|language=fa|script-title=fa:شروه‌سرایی در جنوب ایران|trans-title=شەروەگوتن لە باشووری ئێراندا (پاتیزە، ١٣٩٦/٢٠١٧، ٣٠٦ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/97695-sharveh-saraee|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * ھەڵبژاردەی شیعرەکانی مەنووچێھر شەیبانی (ھەڵبژاردن و لێکۆڵینەوە؛ ١٣٧٣ / ١٩٩٤) – مروارید * ''این بانگ دلاویز'' («ئەم بانگە دڵڕفێنە»، ژیان و شیعری فەرەیدوون تەوەللوللی؛ ١٣٨٠ / ٢٠٠١؛ چاپی دووەم ١٣٩٨ / ٢٠١٩) – سالس {{ISBN|9789647230018}}<ref name="ik17689">{{cite web|language=fa|script-title=fa:این بانگ دلاویز|trans-title=ئەم بانگە دڵڕفێنە (سالس، چاپی دووەم، ١٣٩٨/٢٠١٩، ٥٣٢ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/17689-selected-poems|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref><ref name="nlai639927">{{cite web|language=fa|script-title=fa:این بانگ دلاویز: زندگی و شعر فریدون تولّلی / علی باباچاهی|trans-title=ئەم بانگە دڵڕفێنە: ژیان و شیعری فەرەیدوون تەوەللوللی / عەلی باباچاھی (تۆماری کەتەلۆگ)|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/639927|publisher=دامەزراوەی بەڵگەنامە و کتێبخانەی نیشتمانیی ئێران|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{بەستەری مردوو|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/639927 |date=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ }}</ref><ref name="nlai6012194">{{cite web|language=fa|script-title=fa:این بانگ دلاویز / علی باباچاهی|trans-title=ئەم بانگە دڵڕفێنە / عەلی باباچاھی (تۆماری کەتەلۆگ)|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/6012194|publisher=دامەزراوەی بەڵگەنامە و کتێبخانەی نیشتمانیی ئێران|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{بەستەری مردوو|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/6012194 |date=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ }}</ref> * ھەڵبژاردەی شیعرەکانی {{Interlanguage link|مەنووچێھر نەیستانی|fa|منوچهر نیستانی}} (١٣٨٤ / ٢٠٠٥) – مروارید * ''زیباتری از جنون'' («لە شێتی جوانتر»، ژیان و شیعری ئیسماعیل شاھروودی؛ ١٣٨٧ / ٢٠٠٨؛ چاپی پێنجەم ١٤٠٣ / ٢٠٢٤) – سالس {{ISBN|9789643803544}}<ref name="ik17710">{{cite web|language=fa|script-title=fa:زیباتری از جنون|trans-title=لە شێتی جوانتر (سالس، چاپی پێنجەم، ١٤٠٣/٢٠٢٤، ٣٢٨ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/17710-ziba-tari-az-jonoun|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> === وتارە ھەڵبژێردراوەکان === * «موج سوم: تعریفی محو و معلق» («شەپۆلی سێیەم: پێناسەیەکی ناڕوون و ھەڵپەسێردراو»)، ''آدینه''، ژمارە ٢٤، ئایار–حوزەیرانی ١٩٨٨ * «۵۷ سال شعر نو فارسی» («پەنجا و حەوت ساڵ شیعری نوێی فارسی»)، ''آدینه''، ژمارە ٢٥، حوزەیران–تەممووزی ١٩٨٨ * «جریان‌های شعری از دههٔ ۴۰ تا امروز» («ڕەوتە شیعرییەکان لە دەیەی ١٩٦٠ەوە ھەتا ئەمڕۆ»)، ''آدینه''، ژمارە ٢٦، تەممووز–ئابی ١٩٨٨ * «کشش تصاویر و جوشش عاطفی واژگان» («ڕاکێشانی وێنەکان و کوڵانی سۆزداریی وشەکان»)، ''آدینه''، ژمارە ٢٨، ئەیلوول–تشرینی یەکەمی ١٩٨٨ * «محورها و مشخصه‌های شعر پسانیمایی» («تەوەر و تایبەتمەندییەکانی شیعری پاشنیمایی»)، ''کارنامه''، ژمارە ٤، ئازار–ئایاری ١٩٩٩ * «بحران شعر و راه برون‌رفت از آن» («قەیرانی شیعر و ڕێگاکانی دەربازبوون لێی»)، ''فرهنگ توسعه''، ژمارە ٤٩، ئایار–حوزەیرانی ٢٠٠١<ref name="nlai189097">{{cite web|language=fa|script-title=fa:بحران شعر و راه برون رفت از آن / علی باباچاهی|trans-title=قەیرانی شیعر و ڕێگای دەربازبوون لێی / عەلی باباچاھی (تۆماری کەتەلۆگ)|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/189097|publisher=دامەزراوەی بەڵگەنامە و کتێبخانەی نیشتمانیی ئێران|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{بەستەری مردوو|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/189097 |date=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ }}</ref> * «حافظ و فرهنگ بازی‌های زبانی» («[[حافز]] و کولتووری یارییە زمانییەکان»)، ''سالنامهٔ حافظ‌پژوهی'' («ساڵنامەی حافزناسی»)، ژمارە ٦، ٢٠٠٣ * «گسترهٔ نامحدود معنا» («پانتایی بێسنووری مانا»)، ''رودکی''، ژمارە ٢٢، ٢٠٠٨<ref name="ensani" /> * «گاه شاهزاده‌ها از پرولتاریای زحمتکش کم‌عقده‌ترند» («جاری وا ھەیە شازادەکان لە پرۆلیتاریای زەحمەتکێش کەمگرێتربن»)، ''مهرنامه''، ژمارە ٢٦، تشرینی یەکەم–تشرینی دووەمی ٢٠١٢<ref name="mehrnameh1391">{{cite web|language=fa|author=علی باباچاهی|script-title=fa:گاه شاهزاده‌ها از پرولتاریایی زحمتکش کم‌عقده‌ترند (مهرنامه، شمارهٔ ۲۶، آبان ۱۳۹۱)|trans-title=جاری وا ھەیە شازادەکان لە پرۆلیتاریای زەحمەتکێش کەمگرێترن (مێھرنامە، ژمارە ٢٦، تشرینی یەکەم–تشرینی دووەمی ٢٠١٢)|url=https://elmnet.ir/doc/876042-10581|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * «دربارهٔ شعر "خاطرات من" احمدرضا احمدی» («دەربارەی شیعری "بیرەوەرییەکانم"ی ئەحمەدڕەزا ئەحمەدی»)، ''برگ هنر''، ژمارە ٣٢، زستانی ٢٠٢١–٢٠٢٢<ref name="bargehonar1400">{{cite web|language=fa|author=علی باباچاهی|script-title=fa:دربارهٔ شعر «خاطرات من» احمدرضا احمدی (برگ هنر، شمارهٔ ۳۲، زمستان ۱۴۰۰)|trans-title=دەربارەی شیعری «بیرەوەرییەکانم»ی ئەحمەدڕەزا ئەحمەدی (بەرگی ھونەر، ژمارە ٣٢، زستانی ٢٠٢١–٢٠٢٢)|url=https://elmnet.ir/doc/2656982-45112|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> === چاوپێکەوتنەکان === ==== بە شێوەی کتێب ==== * ''تاریخ شفاهی ادبیات معاصر ایران'' («مێژووی زارەکیی ئەدەبیاتی ھاوچەرخی ئێران»)، بەرگی پێنجەم (چاوپێکەوتنی عەبدوڵڵا ساداتی مەدەنی لەگەڵ عەلی باباچاھی؛ بە سەرپەرشتیی محەممەدھاشم ئەکبەریانی؛ ١٣٨٤ / ٢٠٠٥) – ڕۆزنیگار<ref name="oralhist1384">{{cite web|language=fa|script-title=fa:علی باباچاهی (تهیه‌کننده: عبدالله سادات‌مدنی، زیر نظر محمدهاشم اکبریانی، انتشارات روزنگار، ۱۳۸۴)|trans-title=عەلی باباچاھی (ئامادەکردنی عەبدوڵڵا ساداتی مەدەنی، بە سەرپەرشتیی محەممەدھاشم ئەکبەریانی، ڕۆزنیگار، ١٣٨٤/٢٠٠٥)|url=https://elmnet.ir/doc/31000513-91322|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * ''دری به اتاق مناقشه'' («دەرگایەک بەرەو ژووری مشتومڕ»، کۆی ئەو چاوپێکەوتنانەی لە ماوەی نزیکەی سی و پێنج ساڵ چالاکیی ئەدەبیدا لەگەڵ باباچاھی کراون؛ نزیکەی ٥٠٠ لاپەڕە؛ ١٣٩٤ / ٢٠١٥) – نیگاھ {{ISBN|9786003760547}}<ref name="isna1394">{{cite web|language=fa|script-title=fa:علی باباچاهی: وضعیت ادبیات اسفناک است|trans-title=عەلی باباچاھی: دۆخی ئەدەبیات جێگەی داخە|url=https://www.isna.ir/news/94121710769/|website=ئاژانسی ھەواڵی خوێندکارانی ئێران (ئیسنا)|date=٧ی ئازاری ٢٠١٦|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref><ref name="ibna1395">{{cite web|language=fa|script-title=fa:باباچاهی: «در ستایش مرگ» ساراماگو را در نوروز مطالعه کنید|trans-title=باباچاھی: لە نەورۆزدا ''مەرگ بە پچڕانەوە''ی ساراماگۆ بخوێننەوە|url=https://www.ibna.ir/news/233294|website=ئاژانسی ھەواڵی کتێبی ئێران (ئیبنا)|date=٢٢ی ئازاری ٢٠١٦|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> کتێبی ''بیرون پریدن از صف'' (١٣٨٥ / ٢٠٠٦)یش، جگە لە ھەڵسەنگاندن و وتار، ژمارەیەک لە چاوپێکەوتنەکانی ئەوی لەخۆ گرتووە (بڕوانە [[#ڕەخنە و تیۆریی ئەدەبی|ڕەخنە و تیۆریی ئەدەبی]]). ==== لە گۆڤار و ڕۆژنامەکاندا ==== * «شعر حجم: حدس بزن چه کسی برای تعریف "حجم" می‌آید!» («شیعری حەجم: مەزەندە بکە کێ دێت بۆ پێناسەکردنی "حەجم"!»؛ مێزگردێک بە بەشداریی {{Interlanguage link|شەمس ئاقاجانی|fa|شمس آقاجانی}}، عەلی باباچاھی، موزەففەر ڕۆیایی و یەزدان سەلەحشوور)، ''بایا''، ژمارە ٤١، ٢٠٠٦<ref name="baya1385">{{cite web|language=fa|script-title=fa:شعر حجم: حدس بزن چه کسی برای تعریف «حجم» می‌آید! (میزگرد با حضور شمس آقاجانی، علی باباچاهی، مظفر رویایی و یزدان سلحشور) (بایا، شمارهٔ ۴۱، ۱۳۸۵)|trans-title=شیعری حەجم: مەزەندە بکە کێ دێت بۆ پێناسەکردنی «حەجم»! (مێزگرد، بایا، ژمارە ٤١، ١٣٨٥/٢٠٠٦)|url=https://elmnet.ir/doc/1909011-77179|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * «آب گل‌آلود شعر» («ئاوی لێڵی شیعر»؛ مێزگردێکی نێوان عەلی باباچاھی و محەممەد شەمسی لەنگەروودی دەربارەی دۆخی ئێستای شیعر، بەشی یەکەم)، ''شرق''، ژمارە ١٨٨٢، ١٧ی تشرینی دووەمی ٢٠١٣، لاپەڕە ٩<ref name="shargh1392">{{cite web|language=fa|script-title=fa:آب گل‌آلود شعر (میزگرد علی باباچاهی و محمد شمس لنگرودی)|trans-title=ئاوی لێڵی شیعر (مێزگردی نێوان عەلی باباچاھی و محەممەد شەمسی لەنگەروودی)|url=http://www.sharghdaily.ir/1392/08/26/Files/PDF/13920826-1882-98-9.pdf|website=ڕۆژنامەی شەرق|date=١٧ی تشرینی دووەمی ٢٠١٣|page=9|archive-url=https://web.archive.org/web/20131126055139/http://sharghdaily.ir:80/1392/08/26/Files/PDF/13920826-1882-98-9.pdf|archive-date=٢٦ی تشرینی دووەمی ٢٠١٣|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * «پست‌مدرنیست بودن، اشتیاق سوزان من نیست!» («پۆستمۆدێرنیست بوون تامەزرۆییە بڵێسەدارەکەی من نییە!»؛ چاوپێکەوتنی {{Interlanguage link|عەلی عەبدوڵڵاھی|fa|علی عبداللهی}} لەگەڵ باباچاھی)، ''سینما و ادبیات''، ژمارە ٣٩، زستانی ٢٠١٣–٢٠١٤<ref name="abdollahi1392">{{cite web|language=fa|author=علی عبداللهی|script-title=fa:پست‌مدرنیست بودن، اشتیاق سوزان من نیست!؛ گفت‌وگو با علی باباچاهی (سینما و ادبیات، شمارهٔ ۳۹، زمستان ۱۳۹۲)|trans-title=پۆستمۆدێرنیست بوون تامەزرۆییە بڵێسەدارەکەی من نییە! چاوپێکەوتن لەگەڵ عەلی باباچاھی (سینەما و ئەدەبیات، ژمارە ٣٩، زستانی ٢٠١٣–٢٠١٤)|url=https://elmnet.ir/doc/425707-41498|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> ==== ئاژانسە ھەواڵییەکان، ماڵپەڕەکان و میدیاکانی دیکە ==== * «توجه شاعران امروز به ژرف‌ساختار روان‌شناسانه نوعی عرفان است» («گرنگیدانی شاعیرانی ئەمڕۆ بە ژێرخانی قووڵی دەروونی جۆرێکە لە عیرفان»)، [[ئاژانسی ھەواڵی مێھر]]، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٦<ref name="mehr" /> * «شاملو شعرهایی چاپ می‌کرد که دوست نداشت / هر لحظه این امکان وجود دارد که ما چپ کنیم!» («شاملوو شیعرێکی چاپ دەکرد کە حەزی لێ نەبوو / ھەموو ساتێک ئەگەری ئەوە ھەیە وەرگەڕێین!»؛ چاوپێکەوتنی شەھاب دارابیان لەگەڵ باباچاھی دەربارەی پەنجا ساڵ شاعیرییەکەی)، ئیبنا، ١ی کانوونی دووەمی ٢٠١٨<ref name="ibna1396" /> * «نگاهم به فضای مجازی مثل مجلهٔ آدینه است / همچنان ایستاده‌ام» («ڕوانینم بۆ فەزای مەجازی وەک گۆڤاری ئادینەیە / ھێشتا ڕاوەستاوم»؛ چاوپێکەوتنێک بە بۆنەی حەفتا و حەوتەمین ساڵڕۆژی لەدایکبوونی)، ئیبنا، ١١ی تشرینی دووەمی ٢٠١٩<ref name="ibna1398" /> * «برخی با شعرهای "رویایی" میانه خوبی نداشتند» («ھەندێک کەس لەگەڵ شیعرەکانی "ڕۆیایی"دا ڕێک نەبوون»؛ چاوپێکەوتنی نیدا وەلیپوور لەگەڵ باباچاھی دەربارەی یەدوڵڵا ڕۆیایی)، ئیسنا، ١٧ی ئەیلوولی ٢٠٢٢<ref name="isna1401" /> * «روایت علی باباچاهی از مسیر شعر معاصر / جبر متفاوت‌نویسی» («گێڕانەوەی عەلی باباچاھی لە ڕێڕەوی شیعری ھاوچەرخ / ناچاریی جیاوازنووسین»؛ چاوپێکەوتنی شیرزاد بەستامی لەگەڵ باباچاھی، کە بەپێی ئیبنا لە ناوەڕاستی دەیەی ٢٠١٠دا لە پەراوێزی فیستیڤاڵێکی شیعردا لە [[خوڕەماوە]] کراوە و دوای کۆچی دوایی ئەو بڵاو کراوەتەوە)، ئیبنا، ٢٦ی شوباتی ٢٠٢٦<ref name="ibna547535">{{cite web|language=fa|script-title=fa:روایت علی باباچاهی از مسیر شعر معاصر / جبر متفاوت‌نویسی|trans-title=گێڕانەوەی عەلی باباچاھی لە ڕێڕەوی شیعری ھاوچەرخ / ناچاریی جیاوازنووسین|url=https://www.ibna.ir/news/547535|website=ئاژانسی ھەواڵی کتێبی ئێران (ئیبنا)|date=٢٦ی شوباتی ٢٠٢٦|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> ==== چاوپێکەوتن و شیعرخوێندنەوە لە میدیا فارسیزمانەکانی دەرەوەی ئێراندا ==== * «عاشقیت اتهام است؟ می‌پذیرم» («ئەوینداریت تۆمەتە؟ قبووڵی دەکەم»؛ چاوپێکەوتنی موجتەبا پوورموحسین لەگەڵ باباچاھی دەربارەی ڕۆڵی ئەوین لە شیعردا)، ڕادیۆ زەمانە، ١٥ی شوباتی ٢٠٠٨<ref name="zamaneh2008" /> * شیعرخوێندنەوە بۆ ڕادیۆ زەمانە: دوای ڕێوڕەسمی بەخشینی یەکەمین خەڵاتی شیعری ئەحمەد شاملوو، باباچاھی دوو شیعری لە کۆمەڵە براوەکەی، ''این کشتی پراسرار''، بۆ ئەم ڕادیۆیە خوێندەوە (ڕاپۆرتی محەممەد تەنگستانی، ١٠ی کانوونی دووەمی ٢٠١٦).<ref name="zamaneh2016" /> * «ای…» و دوو شیعری دیکە: سێ شیعر لە کۆمەڵە شیعرە ناڕەزایەتییەکەی ''جهان متوجه شد''، کە شاعیر خۆی بۆ گۆڤاری ئەدەبیی ''بانگ'' ھەڵیبژاردوون؛ ئەم گۆڤارە بەپێی ناساندنی خۆی گۆڤارێکی سەربەخۆیە کە لە دەرەوەی ئێران بە سەرپەرشتیی شەھریار مەندەنیپوور و حوسێن نووشئازەر دەردەچێت (٢٠ی نیسانی ٢٠٢٣).<ref name="baang" /> === تۆمارە دەنگییەکان (شیعرخوێندنەوە) === * ''امضای یادگاری: گزیدهٔ اشعار علی باباچاهی'' («واژۆی یادگاری: ھەڵبژاردەی شیعرەکانی عەلی باباچاھی»، بە دەنگی شاعیر؛ ١٣٨٨ / ٢٠٠٩) – تەحقیقاتی نەزەری، [[ئەسفەھان]]<ref name="nlai1846576">{{cite web|language=fa|script-title=fa:امضای یادگاری: گزیدهٔ اشعار علی باباچاهی / علی باباچاهی|trans-title=واژۆی یادگاری: ھەڵبژاردەی شیعرەکانی عەلی باباچاھی / عەلی باباچاھی (تۆماری کەتەلۆگ)|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/1846576|publisher=دامەزراوەی بەڵگەنامە و کتێبخانەی نیشتمانیی ئێران|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{بەستەری مردوو|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/1846576 |date=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ }}</ref> * ''این‌طوری فکر می‌کند'' («ئاوا بیر دەکاتەوە»، بە دەنگی شاعیر؛ شیعرەکانی ''پیکاسو در آب‌های خلیج فارس''؛ ١٣٩١ / ٢٠١٢) – دامەزراوەی تۆڕی دەنگیی خۆشبەیان * شیعرخوێندنەوەکەی لە شەوی حەوتەمی دە شەوەکەی گوێتەدا (١٦ی تشرینی یەکەمی ١٩٧٧؛ تۆماری دەنگی، ٣:٣٥)، بڵاوکراوە لە ماڵپەڕی ئازادی<ref name="azadi-babachahi-audio" /> === وەرگێڕانەکان === شیعرەکانی باباچاھی بۆ چەند زمانێک، لەوانە ئینگلیزی، ھۆڵەندی، کوردی و عەرەبی، وەرگێڕدراون.<ref name="artebox" /> * ''این هم یک شوخی بود'' (''This Too Was a Joke'' – «ئەمەش گاڵتەیەک بوو»، ھەڵبژاردەیەکی شیعریی دووزمانە بە وەرگێڕانی ئینگلیزیی سەعید سەعیدپوور؛ بە ئامادەکردنی ئەییووب سادقیانی؛ ١٣٩٠ / ٢٠١١؛ ساڵی تۆمارکراو لە کتێبخانەی نیشتمانی: ١٣٨٩ / ٢٠١٠) – ویستار<ref name="artebox" /><ref name="nlai1975258">{{cite web|language=fa|script-title=fa:این هم یک شوخی بود / علی باباچاهی|trans-title=ئەمەش گاڵتەیەک بوو / عەلی باباچاھی (تۆماری کەتەلۆگ)|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/1975258|publisher=دامەزراوەی بەڵگەنامە و کتێبخانەی نیشتمانیی ئێران|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{بەستەری مردوو|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/1975258 |date=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ }}</ref> * ''از روزهای روشن'' («لە ڕۆژە ڕووناکەکانەوە»، ھەڵبژاردەیەکی شیعری بە وەرگێڕانی کوردیی بابەک سەحرانەوەرد){{ژێدەر پێویستە}} == بەرھەمەکان دەربارەی باباچاھی == === فیلمی دیکۆمێنتاری === * ''این قیافهٔ مشکوک'' («ئەم ڕووخسارە گوماناوییە»، ٢٠١١)، فیلمێکی دیکۆمێنتاریی نەوەد خولەکی بە دەرھێنانی {{Interlanguage link|وەحید عەلیزادە ڕەززازی|fa|وحید علیزاده رزازی}} دەربارەی شیعر و ژیانی باباچاھی، کە لە ھاوینی ٢٠١١دا وێنە گیراوە.<ref name="bbc-obit" /><ref name="zamaneh2023" /><ref name="shargh" /> لەم فیلمەدا ئەم کەسانە دەربارەی ڕەھەندە شیعری و کەسییەکانی باباچاھی قسە دەکەن: ھووشەنگ چالەنگی، مەسعوود بەھنوود، محەممەد محەممەدعەلی، محەممەد قائید، مێدیا کاشیگەر، ئەحمەد پووری، فەتحوڵڵا بینیاز، فەڕخوندە حاجیزادە، بەھزاد خواجات، ڕەزا عامری، ئەردەشیر ڕوستەمی، عەلی عەبدوڵڵاھی، عەلیڕەزا موجابی و بابەک سەحرانەوەرد.<ref name="shargh" /> فیلمەکە بۆ یەکەم جار لە ١٤ی ئازاری ٢٠١٢دا لەو ڕێوڕەسمی ڕێزلێنانەدا نمایش کرا کە گرووپی ئەدەبیی مایا لە ناوەندی کولتووریی خانەی مەشق لە تاران ڕێکی خستبوو.<ref name="ibna2012" /> * ''باور کنید این هم یک شوخی بود'' («باوەڕ بکەن، ئەمەش گاڵتەیەک بوو»، ٢٠١٤)، فیلمێکی دیکۆمێنتاری بە دەرھێنانی موحسین مووسەویی میرکەلایی.<ref name="mahjoubi" /><ref name="tabnak" /> ئەم فیلمە لە ساڵی ١٣٩٦ (٢٠١٧)دا لەلایەن بڵاوکەرەوەی سەرزەمینی ئەھووڕاییەوە لە قوتوویەکدا بڵاو کرایەوە کە دیسکێکی DVD و کتێبێکی ٦٦ لاپەڕەیی بە ناونیشانی ''باور کنید: این هم یک شوخی بود!'' لەخۆ دەگرێت {{ISBN|9786006792477}}<ref name="ik110132">{{cite web|language=fa|script-title=fa:دی‌وی‌دی مستند زندگی و آثار باباچاهی و کتاب «باور کنید: این هم یک شوخی بود!»|trans-title=DVDی فیلمی دیکۆمێنتاریی ژیان و بەرھەمی باباچاھی، لەگەڵ کتێبی «باوەڕ بکەن: ئەمەش گاڵتەیەک بوو!» (سەرزەمینی ئەھووڕایی، ١٣٩٦/٢٠١٧، ٦٦ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/110132-babachahi|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref><ref name="nlai3969267">{{cite web|language=fa|script-title=fa:باورکنید: این هم یک شوخی بود / علی باباچاهی|trans-title=باوەڕ بکەن: ئەمەش گاڵتەیەک بوو / عەلی باباچاھی (تۆماری کەتەلۆگ)|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/3969267|publisher=دامەزراوەی بەڵگەنامە و کتێبخانەی نیشتمانیی ئێران|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{بەستەری مردوو|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/3969267 |date=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ }}</ref> === کتێبەکان === * ''کتاب درنگ'' («کتێبی وەستان و ڕامان»، دەفتەری یەکەم: شیعر و ژیانی عەلی باباچاھی؛ بە ئامادەکردنی محەممەد لووتیج) – تەحقیقاتی نەزەری، ئەسفەھان؛ بنکەدراوەی عیلمنێت ئەم کتێبە بە ناونیشانی «کتاب رنگ: ویژهٔ حیات ادبی علی باباچاهی» («کتێبی ڕەنگ: تایبەت بە ژیانی ئەدەبیی عەلی باباچاھی») و بە ساڵی ١٣٨٧ (٢٠٠٨) تۆمار دەکات.<ref name="rang1387">{{cite web|language=fa|script-title=fa:کتاب رنگ: ویژهٔ حیات ادبی علی باباچاهی (به اهتمام محمد لوطیج، انتشارات تحقیقات نظری، ۱۳۸۷)|trans-title=کتێبی ڕەنگ: تایبەت بە ژیانی ئەدەبیی عەلی باباچاھی (ئامادەکردنی محەممەد لووتیج، تەحقیقاتی نەزەری، ١٣٨٧/٢٠٠٨)|url=https://elmnet.ir/doc/30414066-41671|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * ''هفتاد گل زرد: علی باباچاهی در وضعیت دیگر'' («حەفتا گوڵی زەرد: عەلی باباچاھی لە دۆخێکی دیکەدا»، کۆکردنەوەی محەممەد لووتیج؛ چاپی یەکەم ١٣٩٣ / ٢٠١٤، ٢٤٠ لاپەڕە) – سەرزەمینی ئەھووڕایی {{ISBN|9786006792194}}؛ بەپێی ناساندنی کتێبەکە لە ماڵپەڕی ئێران کتێب، سێ دەیەی یەکەمی ڕێڕەوی شیعریی باباچاھی ناگرێتەوە، بەڵکوو تایبەتمەندییەکانی شیعرەکەی لە ''نم‌نم بارانم''ەوە دەخوێنێتەوە، و لە جیاتی ھەڵسەنگاندنی چۆنایەتیی شیعرەکان، ھەوڵ دەدات بە شیکردنەوەی پێکھاتەکانیان «کلیلەکانی خوێندنەوەی شیعرەکان» بخاتە بەردەستی خوێنەر.<ref name="ik9093">{{cite web|language=fa|script-title=fa:هفتاد گل زرد|trans-title=حەفتا گوڵی زەرد (سەرزەمینی ئەھووڕایی، ١٣٩٣/٢٠١٤، ٢٤٠ لاپەڕە)|url=https://www.iranketab.ir/book/9093-seventy-yellow-flowers|website=ئێران کتێب|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref><ref name="haftad1393">{{cite web|language=fa|script-title=fa:هفتاد گل زرد: علی باباچاهی در وضعیت دیگر (گردآورنده: محمد لوطیج، انتشارات سرزمین اهورایی، ۱۳۹۳)|trans-title=حەفتا گوڵی زەرد: عەلی باباچاھی لە دۆخێکی دیکەدا (کۆکردنەوەی محەممەد لووتیج، سەرزەمینی ئەھووڕایی، ١٣٩٣/٢٠١٤)|url=https://elmnet.ir/doc/30635607-12312|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * فەڕوخ لەتیفنەژاد، ''نحوهٔ تشکیل و دریافت متن در اشعار معاصر (نیما، سپهری و باباچاهی)'' («چۆنیەتیی پێکھاتن و وەرگرتنی دەق لە شیعری ھاوچەرخدا: نیما، سپێھری و باباچاھی»)، سوخەن، ١٣٩٦ / ٢٠١٧.<ref name="latifbook1396">{{cite web|language=fa|author=فرخ لطیف‌نژاد|script-title=fa:نحوهٔ تشکیل و دریافت متن در اشعار معاصر (نیما، سپهری و باباچاهی) (کتاب، انتشارات سخن، ۱۳۹۶)|trans-title=پێکھاتن و وەرگرتنی دەق لە شیعری ھاوچەرخدا: نیما، سپێھری و باباچاھی (کتێب، سوخەن، ١٣٩٦/٢٠١٧)|url=https://elmnet.ir/doc/31392088-21231|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * نەسرین موزەففەری و مەرزییە نەورووزی، ''رام و نارام: آتشی – باباچاهی'' («ڕام و ناڕام: ئاتەشی – باباچاھی»)، شەلاک، ١٣٩٧ / ٢٠١٨.<ref name="ramnaram1397" /> * ئیبراھیم موحیببی، ''به سمت چهره‌های مختلفی: تحلیل سبکی اشعار علی باباچاهی و عباس صفاری بر اساس نظریهٔ شناختی'' («بەرەو ڕووخسارە جیاوازەکان: شیکردنەوەی شێوازیی شیعرەکانی عەلی باباچاھی و عەبباس سەففاری بەپێی تیۆریی مەعریفی»)، پاتیزە، ١٤٠٠ / ٢٠٢١.<ref name="mohebbibook1400" /> * فەیز شەریفی، ''علی باباچاهی'' («عەلی باباچاھی»)، بە دەستکاریی لەیلا سەبووریزادە، حیسی ھەفتەم، ١٤٠٠ / ٢٠٢١.<ref name="sharifi1400">{{cite web|language=fa|author=فیض شریفی|script-title=fa:علی باباچاهی (کتاب، ویراستار: لیلا صبوری‌زاده، انتشارات حس هفتم، ۱۴۰۰)|trans-title=عەلی باباچاھی (کتێب، دەستکاریی لەیلا سەبووریزادە، حیسی ھەفتەم، ١٤٠٠/٢٠٢١)|url=https://elmnet.ir/doc/32118029-81722|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * حوسێن باقری، ''برخورد منقار پرنده به لالهٔ گوش: شالوده‌شکنی در اشعار علی باباچاهی'' («بەرکەوتنی دەنووکی باڵندە بە نەرمەی گوێ: ھەڵوەشاندنەوە لە شیعرەکانی عەلی باباچاھیدا»، دە کۆمەڵە کە لە دەیەی ٢٠١٠دا بڵاو بوونەتەوە)، پاتیزە، ١٤٠٢ / ٢٠٢٣.<ref name="bagheribook1402" /><ref name="nlai9348106">{{cite web|language=fa|script-title=fa:برخورد منقار پرنده به لالهٔ گوش / حسین باقری|trans-title=بەرکەوتنی دەنووکی باڵندە بە نەرمەی گوێ / حوسێن باقری (تۆماری کەتەلۆگ)|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/9348106|publisher=دامەزراوەی بەڵگەنامە و کتێبخانەی نیشتمانیی ئێران|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{بەستەری مردوو|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/9348106 |date=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ }}</ref> * عەبدوڵڵا سولەیمانی (ئامادەکار)، ''علی باباچاهی'' («عەلی باباچاھی»)، ئەفراز، ١٤٠٢ / ٢٠٢٣.<ref name="soleimani1402">{{cite web|language=fa|script-title=fa:علی باباچاهی (کتاب، به اهتمام عبدالله سلیمانی، انتشارات افراز، ۱۴۰۲)|trans-title=عەلی باباچاھی (کتێب، ئامادەکردنی عەبدوڵڵا سولەیمانی، ئەفراز، ١٤٠٢/٢٠٢٣)|url=https://elmnet.ir/doc/32249070-41131|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * جاوید تەکاوەران، ''گسست‌ها و پیوست‌های روایی در اشعار علی باباچاهی (از نم‌نم بارانم تا آئورا و دیگران من)'' («پچڕان و پێکەوەبەستنە گێڕانەوەییەکان لە شیعرەکانی عەلی باباچاھیدا: لە ''نم‌نم بارانم''ەوە ھەتا ''آئورا و دیگران من''»)، خەرەدی جاوید، ١٤٠٣ / ٢٠٢٤.<ref name="takavaran1403" /> === وتارە توێژینەوەییەکان === * محەممەدجەلیل بەھادوری و حەسەن زولفەقاری، «بررسی توالی زمان در شعر از منظر پساساختارگرایی (با نگاهی به شعر علی باباچاهی)» («لێکۆڵینەوەی زنجیرەی کات لە شیعردا لە ڕوانگەی پاشپێکھاتەگەرایییەوە، بە ئاوڕدانەوەیەک لە شیعری عەلی باباچاھی»)، ''زیبایی‌شناسی ادبی''، ژمارە ١٣، پاییزی ٢٠١٢.<ref name="bahadori1391" /> * ئیبراھیم موحیببی، مەزاھیر نیکخواھ و محەممەد حەکیم ئازەر، «خوانش دو شعر از علی باباچاهی بر اساس نظریهٔ طرح‌واره در سبک‌شناسی شناختی» («خوێندنەوەی دوو شیعری عەلی باباچاھی بەپێی تیۆریی شێما لە شێوازناسیی مەعریفیدا»)، ''شعرپژوهی (بوستان ادب)''، ژمارە ٣، پاییزی ٢٠١٩.<ref name="mohebbi1398" /> * محەممەدئەمین ئیحسانیی ئەستەھباناتی و محەممەدڕەزا سەرفی، «باباچاهی و مؤلفه‌های زبانی شعر پست مدرن» («باباچاھی و پێکھاتە زمانییەکانی شیعری پۆستمۆدێرن»)، ''مطالعات بلاغی''، بەرگی ١٢، ژمارە ٢٣، بەھاری ٢٠٢١.<ref name="ehsani1400" /> * بەھزاد خواجات، «بررسی تطبیقی یک شعر از علی باباچاهی و شمس لنگرودی بر اساس نظریهٔ ریزوماتیک ژیل دلوز» («لێکۆڵینەوەی بەراوردکاریی شیعرێکی عەلی باباچاھی و شیعرێکی شەمسی لەنگەروودی بەپێی تیۆریی ڕیزۆمیی ژیل دۆلۆز»)، ''قند پارسی''، بەرگی ٤، ژمارە ١٣، زستانی ٢٠٢١–٢٠٢٢.<ref name="khajat1400" /> * عەلی محەممەدی و تاھیرە قاسمی، «بررسی "عنوان" در سروده‌های علی باباچاهی از رئالیسم تا پست مدرنیسم» («لێکۆڵینەوەی "ناونیشان" لە شیعرەکانی عەلی باباچاھیدا لە ڕیالیزمەوە ھەتا پۆستمۆدێرنیزم»)، ''دهخدا''، بەرگی ١٤، ژمارە ٥١، بەھاری ٢٠٢٢.<ref name="mohammadi1401" /> * مێھران عالیوەند، کازم دیزفوولیان و قودرەتوڵڵا تاھیری، «تحلیل منظرهٔ غروب در شعر "پسینگاهی ۲" از علی باباچاهی با توجه به نظریهٔ ساختار افق میشل کولو» («شیکردنەوەی دیمەنی ئاوابوون لە شیعری "پاسینگاھی ٢"ی عەلی باباچاھیدا بەپێی تیۆریی پێکھاتەی ئاسۆی میشێل کۆلۆ»)، ''ادبیات پارسی معاصر''، بەرگی ١٢، ژمارە ١، بەھار و ھاوینی ٢٠٢٢.<ref name="alivand1401" /> * زەکییە محەممەدلوو، بەرات محەممەدی و سەیفەدین ئاببەرین، «بررسی و نقد و تحلیل گونه‌های هنجارگریزی معنایی در شعر علی باباچاهی» («لێکۆڵینەوە، ڕەخنە و شیکردنەوەی جۆرەکانی لادانی واتایی لە شیعری عەلی باباچاھیدا»)، ''زیبایی‌شناسی ادبی''، بەرگی ١٣، ژمارە ٥٢، ھاوینی ٢٠٢٢.<ref name="mohammadlou1401" /> * ڕوناک جەوھەرزادە، شاھڕوخ حیکمەت و مەجید عەزیزی، «تحلیل زیبایی‌شناختی نمودهای پست‌مدرنیستی در دو مجموعهٔ "نم‌نم بارانم" و "عقل عذابم می‌دهد" از علی باباچاهی» («شیکردنەوەی جوانیناسانەی دەرکەوتە پۆستمۆدێرنیستییەکان لە دوو کۆمەڵەی "من نمەبارانم" و "عەقڵ ئازارم دەدات"ی عەلی باباچاھیدا»)، ''زیبایی‌شناسی ادبی''، بەرگی ١٣، ژمارە ٥٣، پاییزی ٢٠٢٢.<ref name="joharzadeh1401" /> * مەحبووبە شیرگەردوون، «بررسی جلوه‌های زیبایی‌شناسی در اشعار علی باباچاهی (مورد مطالعه: هفت مجموعهٔ شعری)» («لێکۆڵینەوەی دەرکەوتە جوانیناسییەکان لە شیعرەکانی عەلی باباچاھیدا: حەوت کۆمەڵە شیعر وەک نموونە»)، ''زیبایی‌شناسی ادبی''، بەرگی ١٣، ژمارە ٥٣، پاییزی ٢٠٢٢.<ref name="shirgardoon1401" /> * فەڕوخ لەتیفنەژادی ڕوودسەری، «تأثیر جهان اشاری در تشخیص جهان معرفتی شعر "دوری و..." اثر باباچاهی بر پایهٔ نظریهٔ بوطیقای شناختی جهان‌های متن پل ورث» («کاریگەریی جیھانی ئاماژەیی لە دیاریکردنی جیھانی مەعریفیی شیعری "دووری و..."ی باباچاھیدا بەپێی تیۆریی شیعرناسیی مەعریفیی جیھانەکانی دەقی پۆڵ وێرس»)، ''نقد و نظریهٔ ادبی''، بەرگی ٧، ژمارە ٢، پاییز و زستانی ٢٠٢٢–٢٠٢٣.<ref name="latifnejad1401" /> * ئاسیە حوسێنعەلیزادە، ھانیە سەدری مەجد و شاھبەڕگ فەڕەحبەخشی ئەسفەھان، «نقد فرمالیستی اشعار کیومرث منشی‌زاده و علی باباچاهی بر مبنای الگوی جفری لیچ» («ڕەخنەی فۆرمالیستیی شیعرەکانی کیوومەرس مونشیزادە و عەلی باباچاھی بەپێی مۆدێلی جێفری لیچ»)، ''گنجینهٔ زبان و ادبیات فارسی''، بەرگی ٢، ژمارە ١، بەھاری ٢٠٢٤.<ref name="hosseinalizadeh1403" /> * لەیلا ئەمینی، شاھین ئۆجاق عەلیزادە و سەیدە مەندانا ھاشمیی ئەسفەھانی، «چندصدایی در اشعار علی باباچاهی و رضا براهنی در تطبیق با تشبیه در هنرهای تجسمی معاصر» («فرەدەنگی لە شیعرەکانی عەلی باباچاھی و ڕەزا بەراھەنیدا بە بەراورد لەگەڵ لێکچوواندن لە ھونەرە شێوەکارییە ھاوچەرخەکاندا»)، ''مطالعات هنر اسلامی''، بەرگی ٢١، ژمارە ٥٤، ھاوینی ٢٠٢٤.<ref name="amini1403a" /> * لەیلا ئەمینی، شاھین ئۆجاق عەلیزادە و سەیدە مەندانا ھاشمی، «بررسی شعر افشانشی در دهه هفتاد با تکیه بر اشعار علی باباچاهی» («لێکۆڵینەوەی شیعری پەرتکەرەوە لە دەیەی ١٩٩٠دا بە پشتبەستن بە شیعرەکانی عەلی باباچاھی»)، ''سبک‌شناسی نظم و نثر فارسی''، بەرگی ١٧، ژمارە ١٠٦، شوبات–ئازاری ٢٠٢٥.<ref name="amini1403b" /> * ئەمیر سەلاجەقە، مەنسوور نیکپەناھ و مستەفا ساڵاری، «بررسی شگردهای هنجارگریزی نحوی پسانیمایی در شعر شاعران شاخص دهه هفتاد» («لێکۆڵینەوەی تەکنیکەکانی لادانی ڕستەسازیی پاشنیمایی لە شیعری شاعیرە دیارەکانی دەیەی ١٩٩٠دا»)، ''سبک‌شناسی نظم و نثر فارسی''، بەرگی ١٨، ژمارە ١١٣، ئەیلوول–تشرینی یەکەمی ٢٠٢٥.<ref name="salajegheh1404">{{cite journal|language=fa|author=امیر سلاجقه، منصور نیک‌پناه و مصطفی سالاری|script-title=fa:بررسی شگردهای هنجارگریزی نحوی پسانیمایی در شعر شاعران شاخص دهه هفتاد|trans-title=تەکنیکەکانی لادانی ڕستەسازیی پاشنیمایی لە شیعری شاعیرە دیارەکانی دەیەی ١٩٩٠دا|journal=سبک‌شناسی نظم و نثر فارسی (بهار ادب)|volume=18|issue=113|date=ئەیلوول–تشرینی یەکەمی ٢٠٢٥|url=https://elmnet.ir/doc/2980038-42971|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> === ھەڵسەنگاندن لە گۆڤارە ئەدەبییەکاندا === * نەرگس باقری، «"شعر امروز، زن امروز" در یک نگاه» («"شیعری ئەمڕۆ، ژنی ئەمڕۆ" بە یەک نیگا»)، ''کتاب ماه ادبیات''، ژمارە ٢١ (ژمارەی زنجیرەیی ١٣٥)، کانوونی یەکەمی ٢٠٠٨ – کانوونی دووەمی ٢٠٠٩.<ref name="bagheri1387">{{cite journal|language=fa|author=نرگس باقری|script-title=fa:«شعر امروز، زن امروز» در یک نگاه (بررسی کتاب «شعر امروز، زن امروز» علی باباچاهی)|trans-title=«شیعری ئەمڕۆ، ژنی ئەمڕۆ» بە یەک نیگا (ھەڵسەنگاندنی کتێبەکەی عەلی باباچاھی)|journal=کتاب ماه ادبیات|issue=21 (135)|date=٢٠٠٨–٢٠٠٩|url=https://elmnet.ir/doc/727732-11261|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * سیمین بێھبەھانی، «نگاهی به چند شعر باباچاهی» («ڕوانینێک بۆ چەند شیعرێکی باباچاھی»)، ''چامه''، ژمارە ٢٣، نیسان–حوزەیرانی ٢٠٢٢.<ref name="behbahani1401" /> * عەبدولعەلی دەستغەیب، «پست‌مدرنیسم در شعرهای باباچاهی» («پۆستمۆدێرنیزم لە شیعرەکانی باباچاھیدا»)، ''جهان کتاب''، ساڵی ١٥، ژمارە ٣–٤ (ژمارەی زنجیرەیی ٢٥٤)، ئایار–تەممووزی ٢٠١٠.<ref name="dastgheib1389" /> * عەبدولعەلی دەستغەیب، «تازگی‌های شعر باباچاهی این‌جایی‌تر است» («نوێکارییەکانی شیعری باباچاھی زیاتر ھی ئێرەن»)، ''چامه''، ژمارە ٢٣، نیسان–حوزەیرانی ٢٠٢٢.<ref name="dastgheib1401" /> === وتاری کۆنفرانسەکان === * قەھرەمان شیری، «شعر گفتار و شعر پسانیمایی» («شیعری ئاخاوتن و شیعری پاشنیمایی»)، کۆنفرانسی نیشتمانیی «ئەفسانە»، ١٣٨٩ / ٢٠١٠.<ref name="shiri1389">{{cite web|language=fa|author=قهرمان شیری|script-title=fa:شعر گفتار و شعر پسانیمایی (مقالهٔ همایش کشوری افسانه، ۱۳۸۹)|trans-title=شیعری ئاخاوتن و شیعری پاشنیمایی (وتار، کۆنفرانسی نیشتمانیی ئەفسانە، ١٣٨٩/٢٠١٠)|url=https://elmnet.ir/doc/20327453-10482|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * جەلیل شاکری و سومەییە محەممەدینەسەب، «برجسته‌سازی‌های زبانی در شعر علی باباچاهی بر مبنای الگوی زبان‌شناختی جفری لیچ» («پێشخستنە زمانییەکان لە شیعری عەلی باباچاھیدا بەپێی مۆدێلی زمانناسیی جێفری لیچ»)، کۆنفرانسی توێژینەوەکانی زمان و ئەدەبی فارسی، ١٣٩٤ / ٢٠١٥.<ref name="shakeri1394">{{cite web|language=fa|author=جلیل شاکری و سمیه محمدی‌نسب|script-title=fa:برجسته‌سازی‌های زبانی در شعر علی باباچاهی بر مبنای الگوی زبان‌شناختی جفری لیچ (مقالهٔ همایش پژوهش‌های زبان و ادبیات فارسی، ۱۳۹۴)|trans-title=پێشخستنی زمانی لە شیعری عەلی باباچاھیدا بەپێی مۆدێلی جێفری لیچ (وتاری کۆنفرانس، ١٣٩٤/٢٠١٥)|url=https://elmnet.ir/doc/20794504-91751|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * نەسرین موزەففەری و مەرزییە نەورووزی، «جایگاه عشق در اشعار منوچهر آتشی و علی باباچاهی» («پێگەی ئەوین لە شیعرەکانی مەنووچێھر ئاتەشی و عەلی باباچاھیدا»)، کۆنفرانسی نێودەوڵەتیی زمان و ئەدەبیات، ١٣٩٥ / ٢٠١٦.<ref name="mozaffari1395">{{cite web|language=fa|author=نسرین مظفری و مرضیه نوروزی|script-title=fa:جایگاه عشق در اشعار منوچهر آتشی و علی باباچاهی (مقالهٔ کنگرهٔ بین‌المللی زبان و ادبیات، ۱۳۹۵)|trans-title=پێگەی ئەوین لە شیعرەکانی مەنووچێھر ئاتەشی و عەلی باباچاھیدا (وتاری کۆنفرانس، ١٣٩٥/٢٠١٦)|url=https://elmnet.ir/doc/20611155-8163|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * نەسرین موزەففەری و مەرزییە نەورووزی، «علی باباچاهی و تأملات مرگ‌اندیشانهٔ وی» («عەلی باباچاھی و ڕامانەکانی دەربارەی مەرگ»)، چوارەمین کۆنفرانسی نێودەوڵەتیی کولتوور و بیری ئایینی، ١٣٩٧ / ٢٠١٨.<ref name="mozaffari1397a">{{cite web|language=fa|author=نسرین مظفری و مرضیه نوروزی|script-title=fa:علی باباچاهی و تأملات مرگ‌اندیشانهٔ وی (مقالهٔ چهارمین کنگرهٔ بین‌المللی فرهنگ و اندیشهٔ دینی، ۱۳۹۷)|trans-title=عەلی باباچاھی و ڕامانەکانی دەربارەی مەرگ (وتاری کۆنفرانس، ١٣٩٧/٢٠١٨)|url=https://elmnet.ir/doc/20839205-12211|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * نەسرین موزەففەری و مەرزییە نەورووزی، «بررسی جامعه‌شناختی هنری در اشعار علی باباچاهی» («لێکۆڵینەوەی کۆمەڵناسیی ھونەری لە شیعرەکانی عەلی باباچاھیدا»)، کۆنفرانسی مرۆڤناسیی بایۆلۆجی و زانستە مرۆییەکان، ١٣٩٧ / ٢٠١٨.<ref name="mozaffari1397b">{{cite web|language=fa|author=نسرین مظفری و مرضیه نوروزی|script-title=fa:بررسی جامعه‌شناختی هنری در اشعار علی باباچاهی (مقالهٔ کنگرهٔ انسان‌شناسی زیستی و علوم انسانی، ۱۳۹۷)|trans-title=لێکۆڵینەوەی کۆمەڵناسیی ھونەری لە شیعرەکانی عەلی باباچاھیدا (وتاری کۆنفرانس، ١٣٩٧/٢٠١٨)|url=https://elmnet.ir/doc/20962981-52902|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * زیبا قەڵاوەندی و جاوید تەکاوەران، «انواع گسست روایت در اشعار علی باباچاهی» («جۆرەکانی پچڕانی گێڕانەوە لە شیعرەکانی عەلی باباچاھیدا»)، یەکەمین کۆنفرانسی نیشتمانیی توێژینەوە ئەدەبییەکان بە ڕێبازی بەراوردکاری، ١٣٩٧ / ٢٠١٨.<ref name="ghalavandi1397a">{{cite web|language=fa|author=زیبا قلاوندی و جاوید تکاوران|script-title=fa:انواع گسست روایت در اشعار علی باباچاهی (مقالهٔ نخستین همایش ملی تحقیقات ادبی با رویکرد مطالعات تطبیقی، ۱۳۹۷)|trans-title=جۆرەکانی پچڕانی گێڕانەوە لە شیعرەکانی عەلی باباچاھیدا (وتاری کۆنفرانس، ١٣٩٧/٢٠١٨)|url=https://elmnet.ir/doc/21006832-91961|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * زیبا قەڵاوەندی و جاوید تەکاوەران، «گسست‌ها و پیوست‌های روایی در اشعار علی باباچاهی (از نم‌نم بارانم تا آئورا و دیگران من)» («پچڕان و پێکەوەبەستنە گێڕانەوەییەکان لە شیعرەکانی عەلی باباچاھیدا: لە "من نمەبارانم"ەوە ھەتا "ئائۆرا و ئەوانی دیکەی من"»)، دووەمین کۆنفرانسی نێودەوڵەتیی زمان و ئەدەبی فارسی، ١٣٩٧ / ٢٠١٨.<ref name="ghalavandi1397b">{{cite web|language=fa|author=زیبا قلاوندی و جاوید تکاوران|script-title=fa:گسست‌ها و پیوست‌های روایی در اشعار علی باباچاهی (از نم‌نم بارانم تا آئورا و دیگران من) (مقالهٔ دومین همایش بین‌المللی زبان و ادبیات فارسی، ۱۳۹۷)|trans-title=پچڕان و پێکەوەبەستنە گێڕانەوەییەکان لە شیعرەکانی عەلی باباچاھیدا (وتاری کۆنفرانس، ١٣٩٧/٢٠١٨)|url=https://elmnet.ir/doc/20986416-71091|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * فاتیمە سادقیی نەقدعەلیی عولیا و فاتیمە ڕوستەمپوور، «استعاره‌گریزی در شعر علی باباچاهی» («خۆدزینەوە لە خوازە لە شیعری عەلی باباچاھیدا»)، سێزدەھەمین کۆڕی نێودەوڵەتیی کۆمەڵەی پەرەپێدانی زمان و ئەدەبی فارسی، ١٣٩٧ / ٢٠١٨.<ref name="sadeghi1397">{{cite web|language=fa|author=فاطمه صادقی نقدعلی علیا و فاطمه رستم‌پور|script-title=fa:استعاره‌گریزی در شعر علی باباچاهی (مقالهٔ سیزدهمین گردهمایی بین‌المللی انجمن ترویج زبان و ادب فارسی، ۱۳۹۷)|trans-title=خۆدزینەوە لە خوازە لە شیعری عەلی باباچاھیدا (وتاری کۆنفرانس، ١٣٩٧/٢٠١٨)|url=https://elmnet.ir/doc/21091742-42281|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> === نامە زانکۆییەکان === * سارا خەزائی، «برجسته‌سازی در اشعار علی باباچاهی» («پێشخستن لە شیعرەکانی عەلی باباچاھیدا»)، نامەی ماستەر، زانکۆی ئەراک، ١٣٨٩ / ٢٠١٠.<ref name="khazaei1389" /> * تاھیرە بەززی، «سیمای معشوق در اشعار علی باباچاهی» («وێنەی یار لە شیعرەکانی عەلی باباچاھیدا»)، نامەی ماستەر، زانکۆی زابوڵ، ١٣٩٢ / ٢٠١٣.<ref name="bazzi1392" /> * تاھیرە ھاشمی، «تقابل‌های دوگانه در اشعار علی باباچاهی» («دوانە دژەکان لە شیعرەکانی عەلی باباچاھیدا»)، نامەی ماستەر، زانکۆی زابوڵ، ١٣٩٣ / ٢٠١٤.<ref name="hashemi1393" /><ref name="nlai4085141">{{cite web|language=fa|script-title=fa:بررسی تقابل‌های دوگانه در اشعار علی باباچاهی / طاهره هاشمی|trans-title=لێکۆڵینەوەی دوانە دژەکان لە شیعرەکانی عەلی باباچاھیدا / تاھیرە ھاشمی (تۆماری کەتەلۆگ)|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/4085141|publisher=دامەزراوەی بەڵگەنامە و کتێبخانەی نیشتمانیی ئێران|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{بەستەری مردوو|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/4085141 |date=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ }}</ref> * مەحموود پالاش، «بررسی عناصر اقلیمی و بومی‌گرایی در شعر علی باباچاهی» («لێکۆڵینەوەی توخمە ناوچەییەکان و ناوچەگەرایی لە شیعری عەلی باباچاھیدا»)، نامەی ماستەر، زانکۆی زابوڵ، ١٣٩٣ / ٢٠١٤.<ref name="palash1393" /><ref name="nlai3897575">{{cite web|language=fa|script-title=fa:بررسی عناصر اقلیمی و بومی‌گرایی در شعر علی باباچاهی / محمود پالاش|trans-title=لێکۆڵینەوەی توخمە ناوچەییەکان و ناوچەگەرایی لە شیعری عەلی باباچاھیدا / مەحموود پالاش (تۆماری کەتەلۆگ)|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/3897575|publisher=دامەزراوەی بەڵگەنامە و کتێبخانەی نیشتمانیی ئێران|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{بەستەری مردوو|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/3897575 |date=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ }}</ref> * سومەییە محەممەدینەسەب، «بررسی و تبیین مؤلفه‌های شعر پست‌مدرنیستی در اشعار رضا براهنی، علی باباچاهی و یدالله رویایی» («لێکۆڵینەوە و ڕوونکردنەوەی پێکھاتەکانی شیعری پۆستمۆدێرنیستی لە شیعرەکانی ڕەزا بەراھەنی، عەلی باباچاھی و یەدوڵڵا ڕۆیاییدا»)، نامەی ماستەر، زانکۆی وەلیعەسری ڕەفسەنجان، ١٣٩٣ / ٢٠١٤.<ref name="mohammadinasab1393">{{cite web|language=fa|author=سمیه محمدی‌نسب|script-title=fa:بررسی و تبیین مؤلفه‌های شعر پست‌مدرنیستی در اشعار رضا براهنی، علی باباچاهی و یدالله رویایی (پایان‌نامهٔ کارشناسی ارشد، دانشگاه ولی‌عصر رفسنجان، ۱۳۹۳)|trans-title=پێکھاتەکانی شیعری پۆستمۆدێرنیستی لە شیعرەکانی ڕەزا بەراھەنی، عەلی باباچاھی و یەدوڵڵا ڕۆیاییدا (نامەی ماستەر، زانکۆی وەلیعەسری ڕەفسەنجان، ١٣٩٣/٢٠١٤)|url=https://elmnet.ir/doc/10864669-27189|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> * ئەمیر مەھدەویی ھەفشەجانی، «بررسی تحلیلی مناسبات فرم و معنا در شعر دهه هفتاد ایران (با بررسی اشعار و دیدگاه‌های رضا براهنی، علی باباچاهی، حافظ موسوی، شمس آقاجانی، مهرداد فلاح، علی عبدالرضایی، محمد آزرم و گراناز موسوی)» («لێکۆڵینەوەی شیکاریی پەیوەندییەکانی فۆرم و مانا لە شیعری دەیەی ١٩٩٠ی ئێراندا، بە لێکۆڵینەوەی شیعر و بۆچوونەکانی ڕەزا بەراھەنی، عەلی باباچاھی، حافز مووسەوی، شەمس ئاقاجانی، مێھرداد فەللاح، عەلی عەبدولڕەزایی، محەممەد ئازەرم و گەراناز مووسەوی»)، نامەی ماستەر، [[زانکۆی ئازادی ئیسلامی]]، لقی ناوەندی تاران، ١٣٩٣ / ٢٠١٤.<ref name="mahdavi1393">{{cite web|language=fa|author=امیر مهدوی هفشجانی|script-title=fa:بررسی تحلیلی مناسبات فرم و معنا در شعر دهه هفتاد ایران (پایان‌نامهٔ کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی، ۱۳۹۳)|trans-title=لێکۆڵینەوەی شیکاریی پەیوەندییەکانی فۆرم و مانا لە شیعری دەیەی ١٩٩٠ی ئێراندا (نامەی ماستەر، زانکۆی ئازادی ئیسلامی، لقی ناوەندی تاران، ١٣٩٣/٢٠١٤)|url=https://elmnet.ir/doc/10847280-61032|website=عیلمنێت|access-date=٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref><ref name="nlai3965008">{{cite web|language=fa|script-title=fa:بررسی تحلیلی مناسبات فرم و معنا در شعر دهه هفتاد ایران / امیر مهدوی هفشجانی|trans-title=لێکۆڵینەوەی شیکاریی پەیوەندییەکانی فۆرم و مانا لە شیعری دەیەی ١٩٩٠ی ئێراندا / ئەمیر مەھدەویی ھەفشەجانی (تۆماری کەتەلۆگ)|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/3965008|publisher=دامەزراوەی بەڵگەنامە و کتێبخانەی نیشتمانیی ئێران|access-date=٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{بەستەری مردوو|url=http://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/3965008 |date=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ }}</ref> * عەبدولڕەسووڵ تورابی، «کاربرد طنز و گونه‌های آن در اشعار علی باباچاهی» («بەکارھێنانی گاڵتەوگەپ و جۆرەکانی لە شیعرەکانی عەلی باباچاھیدا»)، نامەی ماستەر، زانکۆی پەیامی نوور، پارێزگای فارس، ١٣٩٤ / ٢٠١٥.<ref name="torabi1394" /> * فەڕوخ لەتیفنەژادی ڕوودسەری، «متنیّت در شعر معاصر با تکیه بر اشعار نیما، سپهری، باباچاهی» («دەقبوون لە شیعری ھاوچەرخدا بە پشتبەستن بە شیعرەکانی نیما، سپێھری و باباچاھی»)، نامەی دکتۆرا، زانکۆی فیردەوسیی مەشھەد، ١٣٩٤ / ٢٠١٥.<ref name="latifnejad1394" /> === ڕووماڵ لە میدیا فارسیزمانەکانی دەرەوەی ئێراندا === * «مروری بر قتل‌های زنجیره‌ای پس از هفت سال: بخش سوم، اتوبوس مرگ» («ئاوڕدانەوەیەک لە کوشتنە زنجیرەییەکان دوای حەوت ساڵ، بەشی سێیەم: پاسی مەرگ»؛ ناوی باباچاھی لە لیستی سەرنشینانی پاسەکەی ئەرمەنستاندا ھاتووە)، ڕادیۆ فەردا، ٢٤ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٥.<ref name="radiofarda" /> * فەرەج سەرکووھی، «هفت‌روز کتاب؛ شعر باباچاهی، نمایشنامهٔ استادمحمد و شعر ترکی صلاحی» («حەوت ڕۆژ، کتێب: شیعری باباچاھی، شانۆنامەی ئوستاد محەممەد و شیعری تورکیی سەلاحی»؛ ھەڵسەنگاندنی کۆمەڵەی ''گل باران هزارروزه'')، [[بی بی سی فارسی|بی‌بی‌سی فارسی]]، ٢٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠١١.<ref name="sarkouhi1390" /> * جەمشید بەرزگەر، «سالگرد "سفر مرگ"؛ اتوبوسی که دیگر حرکت نمی‌کند؟» («ساڵیادی "گەشتی مەرگ": پاسێک کە ئیتر ناجووڵێت؟»)، بی‌بی‌سی فارسی، ٦ی ئابی ٢٠١٥.<ref name="bbc2015" /> * ئیسفەندیار کووچە، «''جهان متوجه شد'': اشعار اعتراضی علی باباچاهی» («''جیھان تێگەیشت'': شیعرە ناڕەزایەتییەکانی عەلی باباچاھی»)، ڕادیۆ زەمانە، ١٢ی ئایاری ٢٠٢٣.<ref name="zamaneh2023" /> * «علی باباچاهی، شاعر و منتقد ادبی درگذشت» («عەلی باباچاھی، شاعیر و ڕەخنەگری ئەدەبی، کۆچی دوایی کرد»)، بی‌بی‌سی فارسی، ٢٣ی شوباتی ٢٠٢٦.<ref name="bbc-obit" /> * «علی باباچاهی، شاعر و منتقد ادبی، در ۸۳ سالگی درگذشت» («عەلی باباچاھی، شاعیر و ڕەخنەگری ئەدەبی، لە تەمەنی ٨٣ ساڵیدا کۆچی دوایی کرد»)، ڕادیۆ فەردا، ٢٣ی شوباتی ٢٠٢٦.<ref name="radiofarda2026" /> * «علی باباچاهی شاعر و منتقد ادبی درگذشت» («شاعیر و ڕەخنەگری ئەدەبی عەلی باباچاھی کۆچی دوایی کرد»)، ''ایران امروز''، ٢٣ی شوباتی ٢٠٢٦.<ref name="ie-obit" /> * حیسام مەحجووبی، «وقتی علیه علی باباچاهی شعار "دیکتاتور شتاب کن، اشعار ما را چاپ کن" سر دادند» («کاتێک دژی عەلی باباچاھی دروشمی "دیکتاتۆر خێرا بکە، شیعرەکانمان چاپ بکە"یان گوتەوە»)، بی‌بی‌سی فارسی، ٢٤ی شوباتی ٢٠٢٦.<ref name="mahjoubi" /> * حوسێن نووشئازەر، «''جهان متوجه شد'' از علی باباچاهی: وقتی محبوبه فریاد می‌کشد» («''جیھان تێگەیشت''ی عەلی باباچاھی: کاتێک مەحبووبە ھاوار دەکات»)، ڕادیۆ زەمانە، ٢٤ی شوباتی ٢٠٢٦.<ref name="noushazar" /> * کانوونی نووسەرانی ئێران، «بیانیهٔ کانون نویسندگان ایران دربارهٔ درگذشت علی باباچاهی» («بەیاننامەی کانوونی نووسەرانی ئێران دەربارەی کۆچی دوایی عەلی باباچاھی»؛ بڵاوکردنەوەی دووبارە)، ''ایران امروز''، ٢٤ی شوباتی ٢٠٢٦.<ref name="kanoon" /> == ھەروەھا بڕوانە == * [[وێژەی فارسی]] * [[شیعر]] == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{cite web|language=fa|script-title=fa:شعرخوانی علی باباچاهی از «این کشتی پراسرار»|trans-title=عەلی باباچاھی شیعرەکانی «ئەم کەشتییە پڕڕازە» دەخوێنێتەوە|url=https://www.radiozamaneh.com/255182/|website=ڕادیۆ زەمانە}} * {{IMDb name|11595433}} * {{cite web|language=fa|script-title=fa:ده شب: شب‌های شعر گوته|trans-title=دە شەو: شەوانی شیعری گوێتە|url=https://azadi.art/%D8%AF%D9%87-%D8%B4%D8%A8|website=ئازادی (azadi.art)}} – پۆستەر، تۆمارە دەنگییەکان و کۆپییەکی دیجیتاڵیی کتێبی ''ده شب'' * {{cite AV media|language=fa|script-title=fa:شب هفتم: شعرخوانی علی باباچاهی|trans-title=شەوی حەوتەم: شیعرخوێندنەوەی عەلی باباچاھی|url=https://azadi.art/wp-content/uploads/2023/01/%D8%B4%D8%A8-%D9%87%D9%81%D8%AA%D9%85-%D8%B4%D8%B9%D8%B1%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%A8%D8%A7%DA%86%D8%A7%D9%87%DB%8C.mp3|medium=پەڕگەی دەنگیی MP3|publisher=ئازادی (azadi.art)}} (١٦ی تشرینی یەکەمی ١٩٧٧) {{تووڵی دەروازە|شیعر|ئێران|وێژە|ژیاننامە}} {{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} {{DEFAULTSORT:باباچاھی، عەلی}} {{پۆلی کۆمنز|Ali Babachahi}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٤٢]] [[پۆل:مردووانی ٢٠٢٦]] [[پۆل:شاعیرانی ئێرانی]] [[پۆل:شاعیران بە زمانی فارسی]] [[پۆل:شاعیرانی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:نووسەرانی ئێرانی]] [[پۆل:نووسەرانی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:ڕەخنەگرانی ئەدەبی]] [[پۆل:خەڵکی پارێزگای بووشێھر]] a25fw7puljxu378vwdgmhdmvyajb6yr 0 304988 1688308 1686229 2026-10-16T20:25:16Z Bilalinfo 57400 بابەک کەریمی 1688308 wikitext text/x-wiki {{Infobox television|name=Azazel|image=Add426b2-0a53-4361-8b61-fd6bc11fc617.jpg|image_upright=|caption=|genre={{plainlist| * [[فیلمی تاوانباری| تاوانکاری]] * [[فیلمی ڕازئامێز|ڕازئامێز]] * [[سەرووسروشتی]] }}|writer=مەسعود خاکباز|presenter=|director=[[حەسەن فەتحی]]|creative_director=|starring={{plainlist| * [[پەیمان مەعادی]] * [[پەریناز ئیزەدیار]] * [[بابەک حەمیدیان]] * [[عەلی موسەفا]] }}|theme_music_composer=|opentheme=|endtheme=|composer=|country={{IRN}}|language=فارسی|num_seasons=|num_episodes=|list_episodes=|executive_producer=|producer=حەسەن خودادادی|editor=|location=|cinematography=|animator=|camera=|runtime=|company=|distributor=|channel=[[نەماوا]]|picture_format=|audio_format=|first_run=|first_aired=١٧ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٥|last_aired=}} ئەزازیل (بە [[زمانی فارسی|فارسی]]: ''ازازیل)'' زنجیرەیەکی [[ئێران|ئێرانییە]] لە ژانەری [[فیلمی ڕازئامێز|ڕازئامێز]]، [[فیلمی تاوانباری|تاوانکاری]] و [[سەرووسروشتی]] لە دەرهێنانی [[حەسەن فەتحی]]، نووسینی مەسعود خاکباز و بەرهەمهێنانی حەسەن خودادادی بەرهەمی ساڵی ٢٠٢٤-٢٠٢٥ە. [[پەریناز ئیزەدیار|پەریناز ئیزدیار]]، [[بابەک حەمیدیان]] و [[پەیمان مەعادی]] ڕۆڵی سەرەکی لەم زنجیرەیەدا دەگێڕن.<ref>{{cite web |author=شقایق عرفی‌نژاد |date=18 December 2024 |url=https://newspaper.hamshahrionline.ir/id/243659 |website=همشهری |title=ازازیل زمستان می‌آید}}</ref><ref>{{cite web |date=2025-01-08 |url=https://www.isna.ir/news/1403101914560 |access-date=2025-01-09 |website=ایسنا |language=fa |title=نگاه کارشناسانه به تبلیغ حاشیه‌ساز سریال حسن فتحی}}</ref><ref>{{cite web |date=2025-01-08 |url=https://www.mehrnews.com/news/6341070 |access-date=2025-01-09 |website=خبرگزاری مهر |language=fa |title=از پول‌پاشی پلتفرم تا پمپاژ وحشت با تبلیغات؛ حواشی «ازازیل» ادامه دارد!}}</ref> == چیرۆک == دکتۆر شووکا مێهرجویی([[پەریناز ئیزەدیار|پەریناز ئیزدیار]]) لە شەوی لەدایکبوونی هاوسەرەکەی مانی پاشایی([[بابەک حەمیدیان]])، ڕووبەڕووی ڕووداوی نهێنی دەبێتەوە لەوانە بێسۆراغبوونی یەکێک لە دراوسێکانیان بەناوی مەرجان. سەرگورد بەهروز شەریفی([[پەیمان مەعادی]]) ئاگاداری پەیوەندی ئەم ڕووداوە لەگەڵ بێسۆراغبوونی کەسانی دیکە دەبێت و دەگاتە سەرەداوێک کە بە هێواشی دۆسیەکە دەباتە ڕێگایەکی ئاڵۆز و نائاسایی. == ئەکتەرەکان == {| class="wikitable" !ئەکتەر !ڕۆڵ |- |[[پەریناز ئیزەدیار|پەریناز ئیزدیار]] |شووکا مێهرجویی |- |[[پەیمان مەعادی]] |بەهروز شەریفی |- |[[بابەک حەمیدیان]] |مانی پاشایی |- |گوهەر خەیرئەندیش |مەهین |- |[[عەلی موسەفا]] |دکتۆر مەتین |- |[[بابەک کەریمی]] |سەرهەنگ |- |مەریم سەعادەت |خانمی ئاخەوان |- |ئیلهام کردا |مونیر |- |کەتانە ئەفشاری نەژاد |مەرجان |- |[[ئیحترام برومەند|ئیحترام بڕومەند]] |دایکی شەریفی |- |مەحمود پاکنێت |باوکی شەریفی |- |محەممەد بەحرانی |پەرویز |- |پاشا جەمالی |حەمید |- |بەهناز نازی |ژنی نەناسراو |- |بەهرەنگ عەلەوی |مێهران |- |بیتا خەردمەند |هاوسەری مێهران |- |کەیوان محەممەدی |ئەمیر پاشایی |- |محەممەدرەزا فەتحی |پەدرام |- |سەمیرا سیاح |دەستگیرانی بەهروز |- |هدیه آزیدهاک |ڕۆیا |- |فەرشید زارعی فەڕ | |- |مێهران نائیل |دەروونناس |- |مەهسا باقری | |- |زەهرا فەراهانی |فەرزانە |- |گیلدا ویشکی |هاوسەری پەدرام |- |عەلی سۆخەنگۆ |هاوسەری فەرزانە |- |} == بەرهەمهێنان == لە تشرینی دووەمی ٢٠٢٣ هەواڵێک سەبارەت بە دروستکردنی زنجیرەیەک بەناوی ''ازازیل'' بە نووسینی مەسعود خاکباز، بەرهەمهێنانی حەسەن خودادادی و دەرهێنانی ئەبولحەسەن داوودی بڵاوکرایەوە. دوای ماوەیەکی کورت، داوودی بەهۆی سەرقاڵییەوە لە دەرهێنانی ئەم بەرهەمە کشانەوەی ڕاگەیاند و دەرهێنان سپێردرا بە حەمیدرەزا قوربانی. وێنەگرتنی ئەم زنجیرەیە بە دەرهێنانی حەمیدرەزا قوربانی بە هەڵبژاردنی ئەکتەرەکان لە بێدەنگی میدیاییدا دەستی پێکرد. [[پەریناز ئیزەدیار|پەریناز ایزدیار]] و [[بابەک حەمیدیان]] لە ڕیزی ئەو ئەکتەرانە بوون کە چوونه بەردەم کامێرا.<ref>{{cite news|url=https://www.qudsdaily.com/Newspaper/item/55189|title=پریناز ایزدیار در ازازیل|publisher=قدس|date=2 January 2024|access-date= ٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦|archive-date=٢٣ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٥|archive-url=https://web.archive.org/web/20250123175652/https://www.qudsdaily.com/Newspaper/item/55189|url-status=dead}}</ref> دوای ماوەیەک قوربانی بەهۆی ناکۆکی لەگەڵ بەرهەمهێنەر لە دەرهێنانی ازازیل دوورخرایەوە و دەرهێنان سپێردرا بە [[حەسەن فەتحی]]. فەتحی پێشنیاری دروستکردنی زنجیرەکەی قبووڵ کرد بەڵام بەو مەڕجەی دروستکردنی زنجیرەکە بە ڕەزامەندی تەواوی حەمیدرەزا قوربانی بێت. دوای بەدەستهێنانی ڕەزامەندی قوربانی، حەسەن فەتحی دەستی کرد بە دووبارە نووسینەوەی سیناریۆکە و دەرهێنانی بەرهەمەکەی گرتە ئەستۆ.<ref>{{cite news|url=https://www.isna.ir/news/1403020906422/حاشیه-ای-از-جنس-دیگر-برای-سریال-حسن-فتحی|title=حاشیه‌ای از جنس دیگر برای سریال حسن فتحی|publisher=ایسنا|date=28 April 2024}}</ref> ''[[پەریناز ئیزەدیار|پەریناز ایزدیار]]'' و ''[[بابەک حەمیدیان]]'' لەگەڵ [[موحسین تەنابەندە]]، گوهەر خەیرئەندیش، محەممەد بەحرانی و [[مەریلا زارعی]] وەک ئەکتەرانی ئەم کۆمەڵەیە هەڵبژێردران تا بەژدار بن لە زنجیرەکە.<ref>{{cite news|url=https://www.isna.ir/news/1402082316707/ازازیل-حسن-فتحی-و-اسکار-مهران-مدیری-در-گیر-و-دار-مجوز|title=«ازازیل» حسن فتحی و «اسکار» مهران مدیری در گیر و دارِ مجوز|publisher=ایسنا|date=14 November 2023}}</ref> دوای ماوەیەک لە کاتێکدا وێنەگرتنی ئەزازیل دەستی پێکرد، [[موحسین تەنابەندە]] بەهۆی دروستکردنی زنجیرەی پایتەخت لە ڕۆڵگێڕان لەم زنجیرەیە کشانەوەی ڕاگەیاند و [[پەیمان مەعادی]] لە شوێنی داندرا.<ref>{{cite news|url=https://hamshahrionline.ir/x8ZVM|title=محسن تنابنده از این سریال مهم انصراف داد|publisher=همشهری‌آنلاین|date=10 January 2024}}</ref> ئەم زنجیرەیە لە شارە جیاوازەکانی وەک [[تاران]]، [[بووشێھر]] و قشم وێنەی گیراوە.<ref>{{cite news|url=https://www.isna.ir/news/1403020906422/حاشیه-ای-از-جنس-دیگر-برای-سریال-حسن-فتحی|title=حاشیه‌ای از جنس دیگر برای سریال حسن فتحی|publisher=ایسنا|date=28 April 2024}}</ref> لە ناوەڕاستی وێنەگرتندا، شکانی قاچی ''پەیمان مەعادی'' وێنەگرتنی زنجیرەکەی تووشی ئاستەنگ کرد و دوای ماوەی چاکبوونەوەی مەعادی، دووبارە وێنەگرتنی بەرهەمەکە دەستی پێکردەوە.<ref>{{cite news|url=https://www.mojnews.com/n/2sri|title=سانحه برای پیمان معادی|publisher=موج|date=3 September 2023}}</ref> سەرەنجام لە ٤ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٥، ریکلامەکانی ئەم بەرهەمە دەستی پێکرد تا لە ١٧ی کانوونی دووەم و لە ڕۆژانی «هەینی» لە ڕێگەی پلاتفۆرمی [[نەماوا|نەماواوە]] بڵاوبکرێتەوە. == پەراوێزەکان == === سانسۆر === مانگێک پێش بڵاوبوونەوەی زنجیرەی ''ازازیل''، پەیوەندییە گشتییەکانی ساترا لە هەواڵێکدا ڕایگەیاند کە [[حەسەن فەتحی]] لەگەڵ بەرهەمهێنەری زنجیرەکە، بۆ وەدەستهێنانی مۆڵەتی بڵاوکردنەوەی بەرهەمەکە چوونەتە کۆبوونەوەی ساترا. لەم کۆبوونەوەیەدا بڕیاردرابوو کە مۆڵەتی بڵاوکردنەوەی زنجیرەکە بە جێبەجێکردنی هەندێک چاکسازی دەربچێت و پلاتفۆرمی بڵاوکەرەوە تا پێش ئەنجامدانی ئەم چاکسازییانە مافی بڵاوکردنەوەی زنجیرەکەی نییە.<ref>{{cite news|url=https://www.asriran.com/fa/news/1028530/ادامه-حواشی-سریال-ازازیل-از-پول‌پاشی-پلتفرم-تا-پمپاژ-وحشت|title=ادامه حواشی سریال ازازیل؛ از پول‌پاشی پلتفرم تا پمپاژ وحشت حواشی این سریال ادامه دارد!؟|publisher=عصرایران|date=8 January 2025}}</ref> === کەمپینی ڕیکلامی زنجیرەکە === لە کانوونی دووەمی ٢٠٢٥، بەهرەنگ عەلەوی بە بڵاوکردنەوەی ڤیدیۆگەلێک بانگەشەی ئەوەی کرد کە ئۆتۆمبێلەکەی هێرشی کراوەتەسەر و بووکەڵەیەک لەگەڵ یاداشتێکی هەڕەشئامێزی تێدا دانراوە. پاشان ڕایگەیاند بۆ بەدواداچوونی ڕووداوەکە چووەتە ئەو ناونیشانەی لە یاداشتەکەدا نووسراوە لە [[کەلاردەشت|کەلار دەشت]] و دوای بڵاوکردنەوەی ڤیدیۆیەک لە ئامادەبوونی لە کۆشکێکی نهێنیدا، هەواڵی بێسۆراغبوونی بڵاوکرایەوە کە نیگەرانییەکی زۆری دروستکرد.<ref>{{cite news|url=https://hamshahrionline.ir/x9Nx5|title=پشت پرده استوری‌های دلهره‌آور و جنایی بهرنگ علوی چه بود؟|publisher=همشهری‌آنلاین|date=8 January 2025}}</ref> دوای چند ڕۆژ دەرکەوت ئەم ڕووداوانە بەشێک بوون لە کەمپینی ڕیکلامی زنجیرەی ''ئەزازیل''. ئەم کەمپینە بە بەکارهێنانی کەشوهەوای ترسناک و بووکەڵەکانی پەیوەندیدار بە چیرۆکی زنجیرەکەوە، سەرنجی بەرفراوانی بینەرانی ڕاکێشا و لەلایەن زۆرێک لە پسپۆڕانی ڕیکلام و بەشێک لە ڕای گشتییەوە وەک هەنگاوێکی داهێنەرانە و سەرکەوتوو ستایشکرا، ئەگەرچی هەندێک کەسیش بەهۆی شێوازی ڕیکلامەکەیەوە ڕەخنەیان لێگرت.<ref>{{cite news|حواشی این سریال ادامه دارد!؟|url=https://hamshahrionline.ir/x9NCj|title=واکنش به جنجال بازیگر جوان در فضای مجازی|publisher=همشهری‌آنلاین|date=8 January 2025}}</ref><ref>{{cite news|url=https://donya-e-eqtesad.com/بخش-کسب-کار-104/4142426-گوریلا-مارکتینگ-در-کلاس-جهانی-تبلیغات-سریال-ازازیل|title=گوریلا مارکتینگ در کلاس جهانی؛ تبلیغات سریال «ازازیل»|publisher=دنیای اقتصاد|date=8 January 2025}}</ref> لە دوای کێشە و دەنگۆکان، [[حەسەن فەتحی]]، دەرهێنەری زنجیرەکە ڕایگەیاند کە ئاگاداری ئەم کەمپینە ڕیکلامییە نەبووە و جەختی کردەوە کە هاوڕا نییە لەگەڵ ئەم شێوازانە و کوالێتی بەرهەمەکە خۆی دەبێت باشترین ڕیکلام بێت بۆی.<ref>{{cite news|url=https://www.asriran.com/fa/news/1028319/واکنش-حسن-فتحی-کارگردان-به-جنجال-تبلیغاتی-بهرنگ-علوی-و-سریال-ازازیل-عکس-و-فیلم|title=واکنش حسن فتحی کارگردان به جنجال تبلیغاتی بهرنگ علوی و سریال ازازیل (+عکس و فیلم) حواشی این سریال ادامه دارد!؟|publisher=عصرایران|date=8 January 2025}}</ref> === کشانەوەی حەسەن فەتحی لە دروستکردنی بەردەوامی زنجیرەکە === [[حەسەن فەتحی]]، دەرهێنەری زنجیرەی ''ئەزازیل''، هاوکات لەگەڵ کۆتایی هاتنی بڵاوبوونەوەی وەرزی یەکەمی ئەم زنجیرەیە، بە بڵاوکردنەوەی بەیاننامەیەک ڕایگەیاند لە بەردەوامی دروستکردنی وەرزی دووەم دەکشێتەوە. سوپاسگوزاری بۆ بینەران دەربڕی، ڕەخنەگران و میدیاکان، هۆکاری ئەم بڕیارەی بۆ دەستوەردانی ناپڕۆفێشناڵانەی هەندێک لە ئەندامان لە پرۆسەی مۆنتاژی وەرزی یەکەم و هەروەها ناکۆکییە داراییەکانی نێوان بەرهەمهێنەر و پلاتفۆرمی بڵاوکەرەوە گەڕاندەوە. فەتحی جەختی لەوە کردەوە کە بەپێی وێنەگرتنی زیاتر لە ٨٠٪ی وەرزی دووەم لە مەرجێکی سەختدا، وەک ناڕەزایەتییەک بەرامبەر بەم بابەتانە لە بەردەوامی پڕۆژەکە کشانەتەوە. هەروەها ڕایگەیاند ئەگەر وەرزی دووەمی ''ئەزازیل'' بە هەر ناو و شێوازێک بڵاوبکرێتەوە، هیچ بەرپرسیارێتییەکی لە بەرامبەر کوالێتی زنجیرەکە نابێت.<ref>{{cite news|url=https://irna.ir/xjTjBC|title=حسن فتحی پرونده «ازازیل» را بست؛ انصراف از تولید فصل دوم|publisher=ایرنا|date=12 April 2025}}</ref> == سەرچاوەکان == {{پەراوێزەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * [https://www.namava.ir/series/249922-ازازیل ئەزازیل] لە [[نەماوا]] * {{IMDb title|id=}} [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئێرانییەکان]] f9jtz69jkhffsx9h9cgnl2wzbyowj2e 0 305211 1688275 1686858 2026-10-16T20:18:15Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688275 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} [[file:ShaMaran's_Atrush_Field.jpg|وێنۆک| کێڵگەی ئەتروش سەر بە کۆمپانیایەکی وزە لە هەرێمی کوردستان]] '''کێڵگەی ئاتروش''' کێڵگەیەکی نەوتی کاربۆناتی جوراسیکی شکاوە و دەکەوێتە نزیک [[دھۆک|شاری دۆهوک]] [[باشووری کوردستان|لە کوردستان، عێراق]]. لەلایەن کۆمەڵەی هاوبەشانی گەڕانی گشتیەوە دۆزرایەوە. تا 12ی ئازاری 2013، [[حکوومەتی ھەرێمی کوردستان|حکومەتی هەرێمی کوردستان]] بژاردەی بەدەستهێنانی 25%ی پشکی حکومەتی لە کێڵگەی ئەتروش بەپێی ڕێککەوتنی هاوبەشی بەرهەمهێنان بەکارهێنا.<ref name="ReferenceB">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://shamaranpetroleum.mwnewsroom.com/press-releases/shamaran-2012-year-end-financial-and-operating-res-tsx-venture-snm-201303150860336001 |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20130331005149/http://shamaranpetroleum.mwnewsroom.com/press-releases/shamaran-2012-year-end-financial-and-operating-res-tsx-venture-snm-201303150860336001 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=2013-03-31 |ڕێکەوتی سەردان=2013-03-29}}</ref> کۆمپانیای General Exploration Partners (GEP) خاوەنی 80%ی کۆمپانیای Atrosh بوو، بە هاوبەشی لەگەڵ Aspect Energy International کە خاوەنی دوو لەسەر سێی پشکەکانی GEP بوو، بەم شێوەیە پشکەکانی Aspect Energy International 53.2% بوو. کۆمپانیای ئاسپێکت ئینێرجی ئینتەرناشناڵ پشکەکانی لە کۆمپانیای جی پی بە تاقە فرۆشت بە بڕی ٦٠٠ ملیۆن دۆلاری ئەمریکی، لە ئەنجامدا پشکەکانی ئەسپێکت لە کۆمپانیای جی پی بۆ تاقە گواسترایەوە. پشکی شاماران بە ڕێژەی 26.8%ی کۆمپانیای ئەتروش ماوەتەوە و کۆمپانیای ماراسۆن ئۆیل خاوەنی 20%ی ماوەتەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://www.iraq-businessnews.com/tag/abu-dhabi-national-energy-company-taqa/ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20241107235100/https://www.iraq-businessnews.com/tag/abu-dhabi-national-energy-company-taqa/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٤ |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان= ٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ |url-status=live}}</ref> لە مانگی حوزەیرانی ٢٠١٨، کۆمپانیای شەماران پترۆلیۆم نیازی خۆی ڕاگەیاند بۆ کڕینی ١٥%ی پشکەکانی ماراسۆن پێترۆلیۆم لە کێڵگەی ئەتروش،<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://shamaranpetroleum.com/site/assets/files/32005/2018-06-04-nr-snm.pdf |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20180612140305/https://shamaranpetroleum.com/site/assets/files/32005/2018-06-04-nr-snm.pdf |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=2018-06-12 |ڕێکەوتی سەردان=2018-06-11}}</ref> کە لە ١ی ژانویەی ٢٠١٨ەوە کاری پێدەکرێت. شاماران سەرجەم پشکەکانی کۆمپانیای MOKDV کە لقێکی هۆڵەندییە لە کۆمپانیای ماراسۆن بە بڕی 63 ملیۆن دۆلاری ئەمریکی دەستدەکەوێت. دواتر شاماران پشکی 7.5%ی پشکی کارکردن بە کۆمپانیایەکی وزە دەفرۆشێت بە بڕی 33 ملیۆن دۆلاری ئەمریکی. پێشبینی دەکرێت فرۆشتنەکە لە چارەکی یەکەمی ساڵی ٢٠١٩ تەواو بێت.<ref name="Jan2019">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.shamaranpetroleum.com/site/assets/files/72240/190114_corporate_presentation_january_2019.pdf |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190130221111/https://www.shamaranpetroleum.com/site/assets/files/72240/190114_corporate_presentation_january_2019.pdf |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=2019-01-30 |ڕێکەوتی سەردان=2019-01-30}}</ref> لە ٣ی تەمموزی ٢٠١٧ نەوت لە ڕێگەی دامەزراوەی بەرهەمهێنانی ناوەندی لە شاری ئەتروش دەستیپێکرد. لە مانگی ئەیلولی 2017 ڕێککەوتنێک بۆ فرۆشتنی نەوتی ئەتروش لە نێوان کۆمپانیای تاقە و هاوبەشەکانی و حکومەتی هەرێمی کوردستان واژۆ کرا. بەپێی ڕێککەوتنەکە، حکومەتی هەرێمی کوردستان نەوتی هەناردەکراو لە کێڵگەی ئەتروش لە ڕێگەی بۆرییەکەوە لە سنووری دەڤەری ئەتروش دەکڕێت. کوالیتی نەوتەکە ناچار دەکات دەستکاری نرخی نەوت بکرێت بە نزیکەی ١٦ دۆلار بۆ هەر بەرمیلێک کەمتر لە نرخی نەوتی خاوی برێنت کە بەروار کراوە. هەموو تێچووی گواستنەوەی ناوخۆیی و نێودەوڵەتی پارەی زیادە دەبێت. ئەم داشکاندنە لەسەر بنەمای پرەنسیپەکانی هاوشێوەی ڕێککەوتنەکانی تری فرۆشتنی نەوت لە هەرێمی کوردستانی عێراق دامەزراوە.<ref name="ReferenceD">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://shamaranpetroleum.mwnewsroom.com/press-releases/shamaran-announces-atrush-oil-sales-agreement-signed-tsx-venture-snm-201709291102921001 |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20171002192604/http://shamaranpetroleum.mwnewsroom.com/press-releases/shamaran-announces-atrush-oil-sales-agreement-signed-tsx-venture-snm-201709291102921001 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=2017-10-02 |ڕێکەوتی سەردان=2017-10-03}}</ref> == ڕێککەوتننامەکانی ناونانی کێڵگەی ئاتروش == لە ساڵی ٢٠١٤، دوای کۆبوونەوەی لیژنەی بەڕێوەبردنی ئەتروش [https://web.archive.org/web/20160312021706/http://mnr.krg.org/index.php/en و وەزارەتی سامانە سروشتییەکانی حکوومەتی هەرێمی کوردستان (] نسخة محفوظة گۆڕانکاری لە زاراوەی بەکارهێنراو لە پەیوەندی لەگەڵ چالاکییەکان لە بواری ئەتروشدا کرا:<ref name="Pareto">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://www.shamaranpetroleum.com/i/pdf/2014-Sep-Pareto-Securities-Oil-Gas-Conference.pdf |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20141222130039/http://www.shamaranpetroleum.com/i/pdf/2014-Sep-Pareto-Securities-Oil-Gas-Conference.pdf |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=2014-12-22 |ڕێکەوتی سەردان=2016-03-17}}</ref> * "Atrush Block"، "Atrush PSC" و "Atrush Field" نەگۆڕاون.<ref name="Pareto" /> * پێکهاتەکە (پێشتر بە "پەرستگای ئەتروش" ناودەبرا) ناوی گۆڕدرا بۆ چیای چیا خیری، واتە پەرستگای چیا خیری.<ref name="Pareto" /> * سەرجەم دامەزراوە بەرهەمهێنانەکان بە دامەزراوەی چیا خەیری ناسراو دەبن.<ref name="Pareto" /> * بیرەکانی داهاتوو بە ڕێککەوت دەمێننەوە بەڵام بە "چیا خەیری" ناودەبرێن، کە فۆڕمی کورتکراوەی "CK"ە، کە لە بیرە ژمارە 5 دەست<ref name="Pareto" /> * سەکۆکانی بیرەکان بە چەمانکێ ئەی، بی و هتد ناسراو دەبن<ref name="Pareto" /> * بیرە مێژووییەکان، AT-1 تا AT-4، ناوی سەرەتایی خۆیان دەهێڵنەوە.<ref name="Pareto" /> == بیرەکان == === ئەتروش-١ باشە (AT-1) === بیری AT-1 لە 5ی تشرینی یەکەمی 2010 بە سەرکەوتوویی کونکرا. ڕێژەی ئاسایی لێشاوی بیرەکە لە ڕۆژێکدا ٦ هەزار و ٣٩٣ بەرمیل نەوت بووە. هاوبەشانی گەڕانی گشتی ٧٢٦ مەتر ستوونی نەوت و ١٢٠ مەتر ڕوون لە سەرەوەی ڕووبارەکەیان دۆزیەوە. لەو کاتەوە بیرەکە بۆ هەمیشە جێهێڵراوە.<ref name="Jan2019" /><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://www.shamaranpetroleum.com/s/Atrush.asp?ReportID=420604 |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20130303205451/http://www.shamaranpetroleum.com/s/Atrush.asp?ReportID=420604 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=2013-03-03 |ڕێکەوتی سەردان=2013-02-04}}</ref> === ئەتروش-٢ باشە (AT-2) === بیری AT-2 لە ٢٣ی ئایاری ٢٠١٢ بە سەرکەوتوویی کونکرا. بیرەکە بە بەکارهێنانی پەمپێکی ژێرئاوکەوتوو ڕۆژانە 42,212 بەرمیل نەوتی ڕۆیشتووە،<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://www.reuters.com/article/2012/09/13/idUS200698+13-Sep-2012+PRN20120913 |ڕێکەوتی سەردان=5 July 2021 |وێبگە=[[رويترز]]}}</ref> و مەزەندە دەکرێت بەرزترین لێشاوی نەوت بووبێت کە تا ئێستا لە [[باشووری کوردستان|کوردستانی عێراق]] تۆمارکراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.oilandgasmiddleeast.com/article-10614-shamaran-strikes-it-rich-at-atrush-block |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20200926045504/https://www.oilandgasmiddleeast.com/article-10614-shamaran-strikes-it-rich-at-atrush-block |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٦ی ئەیلوولی ٢٠٢٠ |وێبگە=Oil & Gas Middle East |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان= ٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ |url-status=live}}</ref> دیزاینی پرۆگرامی DST، هەروەها تەواوکردنی بەردەوامی، لەلایەن دانیال ڕیدێل، ڕیچارد شارپ، دایمون یارشنکۆ و ویس ویتمانەوە بەڕێوەدەبرا، لەگەڵ پشتگیری سەرەکی جێبەجێکردن کە لەلایەن بەڵێندەرە سەرەتاییەکانەوە پێشکەشکرا. بەرهەمهێنانی ئامێری AT-2 لە چارەکی سێیەمی ساڵی ٢٠١٦ تەواو بوو. === ئەتروش-٣ باشە (AT-3) === پێدەچێت بیری AT-3 لە 26ی ئازاری 2013 هەڵکەندراوە، بەڵام تا ئێستا هیچ زانیارییەک نییە بۆ پشتڕاستکردنەوەی ئەمە.<ref name="ReferenceB" /> ==== پوختەی بیرەکانی AT-3 ==== لە مانگی کانوونی دووەمی ٢٠١٨ بیرەکە وەک بیرێکی بەرهەمهێنانی نەوتی قورس کاری لەسەر کراوە و ئێستا ئامادەیە بۆ تاقیکردنەوەی درێژخایەنی نەوتی قورس.<ref name="Jan2019" /> === ئەتروش-٤ باشە (AT-4) === بیری AT-4 لە ساڵی 2014 کونکراوە، و دووەم بیرە کە بۆ پشتگیریکردنی دامەزراوەی قۆناغی یەکەم کون کراوە.<ref name="Pareto" /> ==== پوختەی بیرەکانی AT-4 ==== * بیرێک کە گۆشەی بە گۆشەی بەرزە. زۆرترین گۆشەی کونەکە ٨٢ پلە بووە. ئەمەش ئیمکانی پەرەپێدانی کێڵگەکەی بە بەکارهێنانی بیرە ئاراستەییەکان لە بەرامبەر زەوییە زۆر ناڕێکەکاندا سەلماند.<ref name="Pareto" /> * بیرەکە لە سەکۆی AT-1 کون کراوە کە بە وردی بە Chamanke-A ناسراوە.<ref name="Pareto" /> * خەزنەی جوراسیک نزیکەی ٧٢ مەتر بەرزترە لەوەی کە لە کاتی دۆزرایەوە لە AT-1.<ref name="Pareto" /> * دوو تاقیکردنەوەی سنووردار لەسەر نمونە شلەکان ئەنجامدرا.<ref name="Pareto" /> * کۆی گشتی ڕێژەی بەرهەمهێنانی شلە {{Convert|9000|oilbbl|m3}} ڕۆن ڕۆژانە لە ڕۆنی 26°AP<ref name="Pareto" /> * هیچ ئاماژەیەک نەبوو بۆ ڕووپۆشکردنی غاز.<ref name="Pareto" /> * هەروەها [https://web.archive.org/web/20180428075549/http://www.glossary.oilfield.slb.com/Terms/w/well_interference_testing.aspx تاقیکردنەوەی دەستێوەردان] ئەنجامدرا. تاقیکردنەوەکە پەیوەندییەکی پەستانی دەستبەجێی لەگەڵ AT-2 نیشان دا.<ref name="Pareto" /> * بەرهەمهێنانی فڕۆکەی AT-4 وەک دامەزراوەیەکی قۆناغی یەکەم ڕاگیرا.<ref name="Pareto" /> * بەرهەمهێنانی فڕۆکەی AT-4 لە چارەکی سێیەمی ساڵی ٢٠١٦ تەواو بوو. * لە ماوەی ساڵی ٢٠١٨دا هەوڵی پاککردنەوە درا، بەڵام بەرهەمهێنانی نائومێدکەری لێکەوتەوە و ئێستا بیرەکە چاوەڕێی کارکردنە لەسەر پەمپێکی بچووکتر.<ref name="Jan2019" /> === چیا خەیری-5 وێڵ (CK-5) === بیری چیا خەیری-٥ (CK-5)<ref name="Pareto" /> لە چارەکی سێیەمی ساڵی ٢٠١٥ تەواو بوو. === چیا خەیری-٦ وێڵ (CK-6) === بیری هەڵسەنگاندنی قۆناغی دووەم لە چیا خیری-٦ (CK-6) قووڵیەکەی ٢١٠٥ مەتر دەبێت. بیرەکە لەلایەن کۆمپانیایەکی وزە بەڕێوەدەبرێت، لە ٥ی تشرینی دووەمی ٢٠١٤، دوای ٣٦ ڕۆژ لە کارکردن، گەیشتە تی دی. بەشێک لە بەشی ڕۆژهەڵاتی بلۆکی ئەتروش دەکەوێتە سەر سەکۆی چەمانکێ سی. هەروەها ئەم پلاتفۆرمە شوێنی فڕۆکەی AT-3 ە. CK-6 بیرێکی ئاراستەییە، لە ڕووی ئاوەوە بە ئاراستەی SSE کون دەکرێت. CK-6 لە بەرزایییەکی بەرزتر (≈139 م) لە بیری AT-3ی نزیکدا ڕووبەڕووی خەزنەیەکی جوراسی بووەوە.<ref name="CK-6Flow">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://www.oilandgastechnology.net/upstream-news/taqa-flows-oil-ck-6-well-kurdistan |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20241130201317/http://www.oilandgastechnology.net/upstream-news/taqa-flows-oil-ck-6-well-kurdistan |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٣٠ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٤ |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان= ٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ |url-status=live}}</ref> لە مانگی یەکی ساڵی ٢٠١٩ەوە بیرەکە چاوەڕێی دووبارە بەکارهێنانەوەیە بۆ ئەوەی ببێتە بیرێکی چاودێری لە کاتی تاقیکردنەوەی بیرە نەوتە قورسەکانی درێژکراوەی AT-3.<ref name="Jan2019" /> بیرەکە لە شوباتی ٢٠١٩ تەواوکرایەوە و لە مانگی ئایاری ٢٠١٩ بە ڕێژەی {{Convert|4500|oilbbl|m3}} بەرهەمهێنانی دەستیپێکرد ڕۆن لە ڕۆژێکدا.<ref name="update19">{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=12 December 2019 |ناونیشان=https://shamaranpetroleum.com/site/assets/files/5156/shamaran_petroleum_corp__shamaran_atrush_update.pdf |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20201022030900/https://www.shamaranpetroleum.com/site/assets/files/5156/shamaran_petroleum_corp__shamaran_atrush_update.pdf |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٠ |ڕێکەوتی سەردان=28 August 2023 |وێبگە=shamaranpetroleum.com |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |url-status=live}}</ref> ==== تاقیکردنەوەی بیرەکان ==== {{Block indent|DST #1<ref name="CK-6Flow" /> * التكوين: آلان<ref name="CK-6Flow" /> * الفاصل المثقوب: 12 مترًا<ref name="CK-6Flow" /> * باستخدام مضخة غاطسة كهربائية (ESP) و[http://www.glossary.oilfield.slb.com/Terms/n/nitrogen_lift.aspx/ رافعة نيتروجينية]، أُنتِج النفط الثقيل بمعدل منخفض.<ref name="CK-6Flow" /> * كان الفاصل الزمني للاختبار هو الأعمق الذي استُخرج منه النفط. عند عمق -460 مترًا تحت مستوى سطح البحر، وُجد أن نفط CK-6 أعمق بحوالي 200 متر من النفط المُستخرج من المكمن المُماثل في البئر AT-2.<ref name="CK-6Flow" /> * كانت لزوجة النفط المُستخرج أقل من لزوجة النفط من AT-2.<ref name="CK-6Flow" />}} === چیا خەیری-7 وێڵ (CK-7) === کارەکانی کونکردن و هەڵسەنگاندن بۆ بیرەکانی چیا خەیری-٧ (CK-7) پێش ١٩ی ئەیلوولی ٢٠١٧ دەستیپێکردووە. بیرە CK-7 دەکەوێتە ناوچەی ناوەندی کێڵگەی ئەتروش. بیرە بەرهەمهێنەرەکە بەناوی AT-2 نزیکەی 3 کیلۆمەتر لە ڕۆژهەڵاتەوە هەڵکەوتووە، بیری AT-3 بە دووری 3.5 کیلۆمەتر لە ڕۆژئاوا هەڵکەوتووە. پێدەچێت بیرەکە لە پلاتفۆرمی Chamankee E کون بکرێت. ئەم کارانە ئامانجیان زیادکردنی بیرێکی بەرهەمهێنانی دیکەیە بە هەڵسەنگاندنی توانای بازرگانی پێکهاتەی مۆس و کەمکردنەوەی نادڵنیایی لە دیاریکردنی قووڵی ناوچەی گواستنەوەی نەوتی مامناوەند بۆ قورس. پێشبینی دەکرێت لە ماوەی ٥٢ ڕۆژدا قووڵایی کۆی بیرەکە بگاتە ١٥٧٥ مەتر، بە بەکارهێنانی ئامێری کونکردنی ڕۆمفۆر ٢٥.<ref name="CK-7">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://shamaranpetroleum.mwnewsroom.com/press-releases/shamaran-atrush-development-update-spud-of-ck-7-tsx-venture-snm-201709191102449001 |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20170920191500/http://shamaranpetroleum.mwnewsroom.com/press-releases/shamaran-atrush-development-update-spud-of-ck-7-tsx-venture-snm-201709191102449001 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=2017-09-20 |ڕێکەوتی سەردان=2017-09-20}}</ref> === چیا خەیری-٨ وێڵ (CK-8) === بیری چیا خەیری-٨ (CK-8)<ref name="Pareto" /> لە چارەکی سێیەمی ساڵی ٢٠١٥ تەواو بوو === چیا خەیری-9 وێڵ (CK-9) === بیری فڕێدانی ئاوی چیا خەیری-٩ (CK-9) وەک پلانی بۆ دانرابوو بە سەرکەوتوویی کونکرا و ئامادەیە بۆ دەرزی ئاو.<ref name="Jan2019" /> === چیا خەیری-10 چاڵ (CK-10) === بیری چیا خەیری-10 (CK-10) لە مانگی حوزەیرانی 2018 هەڵکەندراوە<ref name="June2018">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.shamaranpetroleum.com/site/assets/files/32011/2018-06-cp-snm.pdf |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190131201317/https://www.shamaranpetroleum.com/site/assets/files/32011/2018-06-cp-snm.pdf |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=2019-01-31 |ڕێکەوتی سەردان=2019-01-31}}</ref> و لە مانگی تەمموزی 2018 بە دامەزراوەکە بەستراوەتەوە.<ref name="Sept2018">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.shamaranpetroleum.com/site/assets/files/49436/180902-corporate-presentation-september-2018.pdf |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20190131201315/https://www.shamaranpetroleum.com/site/assets/files/49436/180902-corporate-presentation-september-2018.pdf |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=2019-01-31 |ڕێکەوتی سەردان=2019-01-31}}</ref> === چیا خەیری-11 چاڵ (CK-11) === چیا خەیری-11 (CK-11) بیرێکی بەرهەمهێنانی پڕکراوەی لادانە، دەکەوێتە سەر پلاتفۆرمی Chamanke-G، لە 3ی 1ی 2019 [https://www.glossary.oilfield.slb.com/en/Terms/s/spud.aspx کونکراوە]، لەگەڵ پێکهاتەی [https://web.archive.org/web/20230407130205/https://link.springer.com/article/10.1007/s12517-014-1651-0 سارجێلۆ] وەک ئامانج.<ref name="Jan2019" /> بیرەکە تا ناوەڕاستی مانگی ئازار تا قووڵایی کۆتایی کونکرا و لە ١٠ی ئایاری ٢٠١٩ بەرهەمهێنانی دەستیپێکرد و {{Convert|5500|oilbbl|m3}} بەرهەمهێنا نەوت لە (لە ماوەی تەمموزی 2019)<ref name="auto3">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://shamaranpetroleum.com/news/shamaran-second-quarter-2019-financial-and-operati-122715/ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20250527174541/https://shamaranpetroleum.com/news/shamaran-second-quarter-2019-financial-and-operati-122715/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٧ی ئایاری ٢٠٢٥ |ڕێکەوتی سەردان=12 December 2019 |وێبگە=ShaMaran Petroleum |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |url-status=live}}</ref> و بەرزبووەتەوە بۆ {{Convert|8500|oilbbl|m3}}لە مانگی ئەیلولی ٢٠١٩دا نەوت لە<ref name="auto1">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://shamaranpetroleum.com/site/assets/files/5129/2019q3snm.pdf |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20250716032838/https://shamaranpetroleum.com/site/assets/files/5129/2019q3snm.pdf |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٦ی تەممووزی ٢٠٢٥ |ڕێکەوتی سەردان=12 December 2019 |وێبگە=ShaMaran petroleum corp. |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |url-status=live}}</ref> === چیا خەیری-12 چاڵ (CK-12) === چیا خەیری-12 (CK-12) بیرێکی بەرهەمهێنانی پڕکراوە بە درێژایی 2400 مەتری مەیل و دەکەوێتە سەر سەکۆی Chamankee-E<ref name="auto1" /> کە لە ساڵی 2019 [https://web.archive.org/web/20201127230851/https://www.glossary.oilfield.slb.com/en/Terms/s/spud.aspx کونکراوە]، و بیرەکە لە 10ی ئابی 2019 خرایە بواری<ref name="auto">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://shamaranpetroleum.com/news/shamaran-third-quarter-2019-financial-and-operatin-122722/ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20250430194612/https://shamaranpetroleum.com/news/shamaran-third-quarter-2019-financial-and-operatin-122722/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٣٠ی نیسانی ٢٠٢٥ |وێبگە=ShaMaran Petroleum Corp. |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان= ٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ |url-status=live}}</ref> بیرە CK-12 لە کۆتایی 19ی ئایاری 2019 تا قووڵایی کۆتایی خۆی کونکرا، لەوێدا دەرکەوت کە خەزنەکە 25 مەتر قووڵترە لەوەی پێشبینی دەکرا. بیرە CK-12 بە مۆر و هەڵواسراو هێڵدرایەوە تاوەکو سەکۆیەکی چاککردنەوە بەکارهێنرا بۆ تەواوکردنی لە مانگی تەمموزی 2019. بەرهەمهێنانی لە ١٠ی ئابی ٢٠١٩ دەستیپێکرد. لە ئێستادا CK-12 بە ڕێژەی {{Convert|2000|oilbbl|m3}} ڕۆن لە لە پێکهاتەی مۆس.<ref name="auto1" /> === چیا خەیری-13 بیر (CK-13) === بیری چیا خەیری-١٣ (CK-13) دەکەوێتە شاری چەمانکی-ئی. بیرێکی بەرهەمهێنانی قووڵی ٢٣٤٠ مەتر و دەرەوەی بۆرییە [https://web.archive.org/web/20201127230851/https://www.glossary.oilfield.slb.com/en/Terms/s/spud.aspx و لە مانگی حوزەیرانی ٢٠١٩ کوندراوە]،<ref name="auto3" /> تا ١٩ی ئابی ٢٠١٩ تا تی دی کون کراوە، و لە ١٨ی ئەیلوولی ٢٠١٩ بە ڕێژەی {{Convert|6000|oilbbl|m3}} دەستی بە بەرهەمهێنان کردووە ڕۆن لە ڕۆژێکدا ئەم بیرە لە قووڵایی ٢٣ مەتر کەمتر لەوەی چاوەڕوان دەکرا ڕووبەڕووی پێکهاتەی ئامانج بووەوە.<ref name="auto1" /> بە شێوەیەکی بەرفراوان پێیان وایە کە شکستی جیۆلۆجیستی گەشەپێدان و جیۆلۆجیستی کارپێکردنی بیرەکان و بەڕێوەبەری جیۆلۆجی لە کۆمپانیایەکی وزە لە پێشبینیکردنی وردی قووڵایی پێکهاتەکەدا خاڵێکی مشتومڕاوییە لە هاوبەشیەکەدا. === چیا خەیری-14 چاڵ (CK-14) === هەرگیز هیچ ڕاگەیاندنێکی گشتی لەبارەی CK-14 نەکراوە. === چیا خەیری-١٥ بیر (CK-15) === چیا خەیری-١٥ (CK-15) بیرێکی بەرهەمهێنانی پڕکراوە و چەقەڵە لە شوێنی کونکردنی چەمانکی-جی. کونکردنی بیرەکە لە ٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٩ دەستیپێکردووە، لە ٨ی کانوونی دووەمی ٢٠١٩ دەستی بە کارەکانی کردووە.<ref name="auto1" /> === تاقیکردنەوەی بیرە درێژکراوەکانی نەوتی قورس (HOEWT) === لە ماوەی ساڵی ٢٠١٨دا، ئۆپەراتۆرەکە ئامێرەکانی بۆ تاقیکردنەوەی بیرە نەوتە قورسەکان داناوە. ئەم ئامێرە {{Convert|5000|oilbbl|m3}} ڕۆن لە ڕۆژێکدا، توانای پرۆسێسکردنی زیادە لە Chamankee C، کە AT-3 لێیە. بڕیارە لە مانگی شوباتی ٢٠١٩ بەرهەمهێنانی نەوتی قورس دەست پێبکات.<ref name="Jan2019" /> لە ڕاستیدا پڕۆژەی HOEWT تا ناوەڕاستی مانگی نیسان دواکەوت،<ref name="auto3" /> و بیرەکە لە چارەکی سێیەمی ساڵی ٢٠١٩دا خرایە<ref name="auto" /> === چیا خەیری-16 چاڵ (CK-16) === CK-16، بیری فڕێدانی ئاو، تەواوکەری بیری CK-9 ە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://shamaranpetroleum.com/news/atrush-operations-update-122814/ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230609114839/https://shamaranpetroleum.com/news/atrush-operations-update-122814/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٩ی حوزەیرانی ٢٠٢٣ |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان= ٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ |url-status=live}}</ref> بیرەکە لە ٢٠ی ئایاری ٢٠٢٢ گەیشتە TD،<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://shamaranpetroleum.com/news/shamaran-reports-new-record-quarterly-oil-sales-re-122807/ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20230328115838/https://shamaranpetroleum.com/news/shamaran-reports-new-record-quarterly-oil-sales-re-122807/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٨ی ئازاری ٢٠٢٣ |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان= ٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ |url-status=live}}</ref> و لە سەرووی خەزنەی سەرکی لە تەمموزی ٢٠٢٢ تەواو بوو و فڕێدانی ئاویش لە تەمموزی ٢٠٢٢ دەستی<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://shamaranpetroleum.com/news/shamaran-reports-record-quarterly-oil-sales-revenu-122817/ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20241130195537/https://shamaranpetroleum.com/news/shamaran-reports-record-quarterly-oil-sales-revenu-122817/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٣٠ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٤ |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان= ٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ |url-status=live}}</ref> === چیا خەیری-17 چاڵ (CK-17) === کونکردن و تەواوکردنی بیری لایەنی CK-17 (لە سەکۆی A) بۆ دەرهێنان لە خەزنەی سەرجێلۆی سەرەوەی جوراسیک لە کاتی دیاریکراو و لە چوارچێوەی بودجەدا لە 1ی نیسانی 2021<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://shamaranpetroleum.com/site/assets/files/5299/2021_q2_financial_report_final.pdf |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20250716032838/https://shamaranpetroleum.com/site/assets/files/5299/2021_q2_financial_report_final.pdf |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٦ی تەممووزی ٢٠٢٥ |ڕێکەوتی سەردان=20 August 2021 |وێبگە=ShaMaran Petroleum |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |url-status=live}}</ref> لە مانگی تەمموزی ٢٠٢٢ بیرەکە چاککردنەوەی بۆ کرا بۆ زیادکردنی بەرهەمهێنان. پێشبینی دەکرا تا مانگی ئابی ٢٠٢٢ تەواو بێت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://shamaranpetroleum.com/site/assets/files/5410/2022_q2_financial_report_final_sedar.pdf |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240615201304/https://shamaranpetroleum.com/site/assets/files/5410/2022_q2_financial_report_final_sedar.pdf |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٥ی حوزەیرانی ٢٠٢٤ |ڕێکەوتی سەردان=3 November 2022 |وێبگە=ShaMaran Petroleum |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |url-status=live}}</ref> === چیا خەیری-18 چاڵ (CK-18) === بەپێی پۆستێکی [[لینکدئین|لینکیدئین]] لەلایەن بەڕێوەبەری کونکردن و تەواوکردن لە کۆمپانیایەکی وزە لە ماوەی هەفتەی ٦ی ئەیلوولی ٢٠٢٢، بیری CK-18 (پلاتفۆرمی G) بە سەرکەوتوویی گەیشتە قووڵایی کونکردن (TD) وەک یەکەم بیری ئاسۆیی لە ناوچەی ئەتروش. هەروەها بەڕێوەبەرەکە ڕایگەیاندووە کە درێژی ئاوەڕۆی ئاسۆیی ١٠١٦ مەتر بووە. بیری بەرهەمهێنانی CK-18 لە ئاتروش کە لە پلاتفۆرمی Chamanke G دەرهێنراوە، لە ئەیلوولی 2022 بە قووڵی کۆی گشتی کونکرا، لەگەڵ بەشێکی 950 مەتری کە بە شێوەیەکی ئاسۆیی لە ڕێگەی پێکهاتەی مۆسی جوراسیکی خوارەوە کونکرا. لە ئێستادا بیرەکە لایەنگری دەکرێت، و پێشبینی دەکرێت لە ماوەی ساڵی ٢٠٢٣ تەواو بێت.<ref name="auto4">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://shamaranpetroleum.com/site/assets/files/5488/annual-report-2022-final.pdf |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240705074428/https://shamaranpetroleum.com/site/assets/files/5488/annual-report-2022-final.pdf |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٥ی تەممووزی ٢٠٢٤ |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان= ٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ |url-status=live}}</ref> === چیا خەیری-19 چاڵ (CK-19) === لە ئۆکتۆبەری ٢٠٢٢ بیری بەرهەمهێنانی ئاتروش بە ناوی CK-19 لە پلاتفۆرمی Chamankee C کونکرا. بیرەکە پێکهاتەی سەرجێلۆی سەرەوەی جوراسیک دەکاتە ئامانج و پێشبینی دەکرێت بەرهەمهێنان لە چارەکی یەکەمی ساڵی ٢٠٢٣ دەست<ref name="auto4" /> === چیا خەیری-٢٠ چاڵ (CK-20) === بیری بەرهەمهێنانی CK-20 لە پلاتفۆرمی Chamanke E لە شوباتی 2023 کونکرا. بیرەکە بە قووڵی کۆی گشتی ١٧٥٣ مەتر کون کراوە و لە سەرووی سەردەمی جوراسی سەرەوە لە نیسانی ٢٠٢٣ تەواو<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://shamaranpetroleum.com/site/assets/files/5517/2023_q2_financial_report_final.pdf |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20250527182657/https://shamaranpetroleum.com/site/assets/files/5517/2023_q2_financial_report_final.pdf |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٧ی ئایاری ٢٠٢٥ |ڕێکەوتی سەردان=26 October 2023 |وێبگە=ShaMaran Petroleum |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |url-status=live}}</ref> === بیرەکانی داهاتوو === کونکردن و تەواوکردنی بیری بەرهەمهێنانی زیادە.<ref name=":1">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://shamaranpetroleum.com/site/assets/files/5241/shamaran_2021_q1_pareto_conference.pdf |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20210820191156/https://shamaranpetroleum.com/site/assets/files/5241/shamaran_2021_q1_pareto_conference.pdf |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٠ی ئابی ٢٠٢١ |ڕێکەوتی سەردان=20 August 2021 |وێبگە=ShaMaran Petroleum |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |url-status=live}}</ref> بڕیارە یەکێک لە بیرەکان لە سەکۆی چەمانکێ-A کە چەند سەد مەترێک لە ڕۆژئاوای AT-1 دوورە، هەڵکەندرێت. ئەوی دیکەیان لە پلاتفۆرمی Chamanke-G کە دەکەوێتە باشووری ڕۆژهەڵاتی AT-1 و باشووری ڕۆژئاوای CK-5 کون دەکرێت. بیرەکە لە چەمانکێ-ئە ئاماژەی بەوە کردووە کە پلانەکانی دروستکردنی سەکۆی چەمانکێ-D لە ڕۆژئاوای چەمانکێ-A هەڵوەشاوەتەوە. دەوترێت ئەمەش بەهۆی بێتوانایی تیمی دانوستانکاری زەویەکانی کۆمپانیای تاکا لە دەستەبەرکردنی موڵکەکە و ناکارایی تیمی دروستکردنی دامەزراوەکان بۆ دروستکردنی سەکۆیەک پێش ساڵی ٢٠٢٤. قسە و باسێک هەبوو کە ئەم بیرانە لە ساڵی ٢٠٢١ یان ٢٠٢٢دا هەڵنەکەندرێن چونکە دەوترێت کۆمپانیای تاکا جیۆلۆجی کارەکانی لە کارەکەی دوورخستەوە، کە بوونی ئەو بیرانە لە کاتی کونکردندا ناچاری دەبوو. ئەم پێشبینییە سەلماندی کە هەڵە بووە لە هەڵکەندنی دوو بیر لە ساڵی ٢٠٢٢. لە ڕاستیدا خەرجییە سەرمایەییەکانی ئەتروش بۆ ساڵی ٢٠٢٢ پێشبینی دەکرا کە ١١٦ ملیۆن دۆلار بێت (٣٢ ملیۆن دۆلاری پاک بۆ شاماران). ئەم بەرنامە سەرمایەدارە هەڵکەندن و تەواوکردنی سێ بیری گەشەپێدان لەخۆدەگرێت، لەنێویاندا یەک بیری دەرزی ئاو.<ref name="auto22">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://shamaranpetroleum.com/news/shamaran-reports-2021-financial-results-with-recor-122803/ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20241130201924/https://shamaranpetroleum.com/news/shamaran-reports-2021-financial-results-with-recor-122803/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٣٠ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٤ |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان= ٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ |url-status=live}}</ref> === دەرزی بەرهەمهێنەرەکان === بە گشتی یازدە بیری بەرهەمهێنەر هەیە: ئەتروش-٢، ("AT-2")، چیا خەیری-5 ("CK-5")، چیا خەیری-7 ("CK-7")، چیا خەیری-8 ("CK-8") و چیا خەیری-10 ("CK-10").<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.shamaranpetroleum.com/news/shamaran-announces-financial-and-operating-results-122709/ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20250602080826/https://shamaranpetroleum.com/news/shamaran-announces-financial-and-operating-results-122709/ |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٢ی حوزەیرانی ٢٠٢٥ |وێبگە=ShaMaran Petroleum Corp. |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان= ٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ |url-status=live}}</ref> هەروەها لە ساڵی ٢٠١٩دا، چیا خەیری-٦ ("CK-6")، چیا خەیری-١١ ("CK-11")، چیا خەیری-١٢ ("CK-12") و چیا خەیری-١٣ ("CK-13") وەک بیری بەرهەمهێنان زیادکران.<ref name="auto" /> هەروەها لە مانگی کانوونی دووەمی ٢٠١٩دا فڕۆکەی چیا خەیری ١٥ ("CK-15") وەک بیرێکی بەرهەمهێنان خراوەتە لیستی بیرەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://shamaranpetroleum.com/news/shamaran-atrush-update-122723// |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20250503141615/https://shamaranpetroleum.com/news/shamaran-atrush-update-122723// |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= ٣ی ئایاری ٢٠٢٥ |وێبگە=ShaMaran Petroleum Corp. |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |ڕێکەوتی سەردان= ٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ |url-status=live}}</ref> بیرە CK-17 وەک بیری بەرهەمهێنان زیادکرا. بیری بەرهەمهێنانی ئاتروش سی کەی-١٨، ئەیلوولی ٢٠٢٢. لە ئۆکتۆبەری ٢٠٢٢، کونکردن لەسەر بیری بەرهەمهێنانی ئەتروش سی کەی-١٩ دەستیپێکرد.<ref name="auto22" /> === پڕکردنەوەی بیرەکان === * دروستکردنی Chamanke A<ref name="Jan2019" /> تەواو بوو، و AT-1، AT-4، CK-5، CK-8 و CK-17 لێرە هەڵکەندراون. * Chamanke B<ref name="Jan2019" /> دروستکردنی تەواو بوو، و AT-2 لێرە کونکرا. پلاتفۆرمەکە بە شێوەیەکی باو بە PF-1 ناودەبرێت چونکە شوێنی دامەزراوەی بەرهەمهێنانە. * دروستکردنی بیری شامانکی سی<ref name="Jan2019" /> تەواو بوو، و بیرەکانی AT-3، CK-6 و CK-19 لێرە کونکران. لێرەدایە کە تاقیکردنەوەی بیرە نەوتە قورسەکانی درێژخایەن ئەنجامدرا. * Chamanke D شوێنی پێشنیارکراوی 2&nbsp;شامانکی چەندە لە ڕۆژئاواوە دوورە؟ * Chamanke E<ref name="Jan2019" /> بیناسازی تەواو بووە، شوێنەکە 2&nbsp;شامانکی بی، شوێنی CK-7، CK-10، CK-12 و CK-13 چەندە لە ڕۆژهەڵاتەوە دوورە؟ * Chamanke F، شوێنی پێشنیارکراوی ڕۆژهەڵاتی Chamanke C ە * Chamanke G<ref name="Jan2019" /> دروستکردنی تەواو بووە، و شوێنەکە لە باکووری ڕۆژهەڵاتی Chamanke B. CK-9، CK-11، CK-15، CK-16 و CK-18 لێرەوە هەڵکەندراون. == خزمەتگوزارییەکان == {{Convert|30,000|oilbbl|m3}}قۆناغی یەکەمی ئاسانکارییەکان تەواو بووە.<ref name="ReferenceC">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=http://www.shamaranpetroleum.com/i/pdf/2017-09-11-CP.pdf |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20170921000453/http://www.shamaranpetroleum.com/i/pdf/2017-09-11-CP.pdf |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=2017-09-21 |ڕێکەوتی سەردان=2017-09-20}}</ref> 29ی ئەیلوولی 2017، دامەزراوەکە هەناردەکردنی ئاسایی ڕۆژانەی زیاتر لە {{Convert|22,000|oilbbl|m3}} نەوتی ڕۆژێکدا بەدەستهێنا. لە ڕۆن هاوتا.<ref name="ReferenceD" /> پێشبینی دەکرێت بەرهەمهێنانی بۆ {{Convert|30,000|oilbbl|m3}} بەرزبێتەوە ی هاوتای نەوت لە ڕۆژێکدا لە ماوەی ساڵی 2017.<ref name="ReferenceD" /> لە مانگی حوزەیرانی ساڵی ٢٠١٨، کۆمپانیای نەوتی شەمران، گیرانی بەشێکی لە گەرماگۆڕینەوەی دامەزراوەی بەرهەمهێنانیدا بڵاوکردەوە. نمونەکانی نیشتووەکە شیکرانەوە، و دەرکەوت کە گیرانەکە بەهۆی خوێیەوە بووە. ئەگەری زۆرترین سەرچاوەی خوێیەکە شلەی کونکردنە لەدەستچووە کە لە ئەنجامی کونکردنی بیرەکانی CK-5 و AT-2 دروست دەبێت. گەرماگۆڕەکە پاک بکەرەوە. دەرزییەکی تاقیکاری ئاوی شیرین بۆ ناو سەری بیری CK-5 و جیاکردنەوەی ئاوی خوێ لە جیاکەرەوەی دامەزراوەی بەرهەمهێنان بووە هۆی کەمبوونەوەی بەرچاوی بڕی خوێ لە نەوتی خاودا کە دەبوو پرۆسێس بکرێت بۆ هەناردەکردن. تا مانگی حوزەیرانی ٢٠١٨ نزیکەی {{Convert|20,000|oilbbl|m3}} هەناردە کراوە ڕۆن کە ڕۆژانە پرۆسێس دەکرێت دەرزی لێدانی ئاو لە سەری بیرەکە بەردەوام دەبێت لەگەڵ زیادبوونی بەرهەمهێنان وردە وردە، لەگەڵ ستافی مەیدانی لە نزیکەوە چاودێری دامەزراوەکە دەکەن. بەهۆی کەمی توانای فڕێدانی ڕۆژانەی دەرزی ئاو سنووردارە، هەرکاتێک بیری فڕێدانی ئاوی CK-9 لە نیوەی دووەمی ساڵی ٢٠١٨ تەواو بوو، تواناکە زیاد دەکات.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://shamaranpetroleum.com/site/assets/files/32941/2018-06-08-nr-snm.pdf |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20180612140910/https://shamaranpetroleum.com/site/assets/files/32941/2018-06-08-nr-snm.pdf |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=2018-06-12 |ڕێکەوتی سەردان=2018-06-11}}</ref> تێکڕای بەرهەمهێنانی ڕۆژانە بۆ ساڵی ٢٠١٨ نزیکەی {{Convert|22,200|oilbbl|m3}} بووە نەوت لە ڕۆژێکدا، و تێکڕای لە کۆتایی کانوونی دووەمی ٢٠١٨ {{Convert|27,500|oilbbl|m3}} بووە ڕۆن لە ڕۆژێکدا.<ref name="Jan2019" /> لە ماوەی ساڵی ٢٠١٩دا، گەردنی تەنگ لە دامەزراوەی بەرهەمهێنانی نەوتی {{Convert|30,000|oilbbl|m3}} نەوت لابراون. ڕۆژانە.<ref name="Jan2019" /> دامەزراوەی بەرهەمهێنانی پێشوەختە (EPF) لە چارەکی سێیەمی ساڵی ٢٠١٩ لەسەر پلاتفۆرمی Chamanke E دانرا. دامەزراوەی بەرهەمهێنانی پێشوەختە توانای بەرهەمهێنانی ١٠ هەزار بەرمیل لە ڕۆژێکدا هەیە<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=25 April 2022 |ناونیشان=https://shamaranpetroleum.com/site/assets/files/5156/shamaran_petroleum_corp__shamaran_atrush_update.pdf |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20201022030900/https://www.shamaranpetroleum.com/site/assets/files/5156/shamaran_petroleum_corp__shamaran_atrush_update.pdf |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٠ |ڕێکەوتی سەردان=28 August 2023 |وێبگە=shamaranpetroleum.com |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |url-status=live}}</ref> == هێڵی بۆری == * پڕۆژەی بۆری<ref name="ReferenceC" /> تەواو بووە. * بۆرییەکە لە ٤ بەش پێکدێت.<ref name="ReferenceC" /> ** {{Convert|10|inch|cm}} هێڵی لق لە دامەزراوەی قۆناغی یەکەمەوە بۆ وێستگەی پاککردنەوەی فڵچەی مامناوەند و کەمکردنەوەی پەستان ** {{Convert|12|inch|cm}} هێڵی لق لە وێستگەی پاککردنەوە و کەمکردنەوەی پەستانی نێوانەوە تا سنووری باشووری بلۆکی ئەتروش ** {{Convert|12|inch|cm}} هێڵی خۆراک لە سنووری باشووری بلۆکی ئەتروشەوە تا سنووری باشووری بلۆکی شیکان ** {{Convert|36|inch|cm}} هێڵی خۆراک لە سنووری باشووری کێڵگەی شێخانەوە تا بۆری هەناردەکردنی کورد. == داتاکانی بەرهەمهێنانی مانگانە == داتاکانی ساڵی ٢٠١٩ و دواتر دروستکراون، بەبێ ئاماژەدان بە سەرچاوەی تایبەت، بە بەکارهێنانی نەرمەکاڵا بۆ هەڵسەنگاندنی گرافە بڵاوکراوەکان. ئەم ژمارانە خەمڵاندنن و گۆڕانکارییان بەسەردا دێت<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://shamaranpetroleum.com/site/assets/files/5382/snm-townhall-april-2022-1-rev.pdf |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240730154748/https://shamaranpetroleum.com/site/assets/files/5382/snm-townhall-april-2022-1-rev.pdf |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٣٠ی تەممووزی ٢٠٢٤ |ڕێکەوتی سەردان=3 November 2022 |وێبگە=ShaMaran Petroleum |سەردێڕ=وەشانی ئەرشیڤکراو |url-status=live}}</ref> == یەدەگی مەزەندەکراو (31ی کانوونی دووەمی 2017) == {| class="wikitable" ! rowspan="2" scope="col" | ! scope="col" | جێگیر ! scope="col" | جێگیر ! scope="col" | کۆی گشتی ! rowspan="2" valign="Bottom" scope="col" | دەشێت ! scope="col" | کۆی گشتی سەلمێنراوە ! rowspan="2" valign="Bottom" scope="col" | ڕەنگە ! scope="col" | کۆی گشتی بڕی سەلمێنراو |- ! ئاڵۆز ! گەشەنەسەندووە ! جێگیر ! & دەشێت ! مومکین و مومکین |- ! colspan="8" scope="col" | نەوتی خاوی سووک/مامناوەند (ملیۆن بەرمیل)⁽¹⁾ |- | '''کۆی گشتی'''⁽²⁾ | style="text-align: center;" | 4,211 | style="text-align: center;" | ٣٠٢٦ کەس | style="text-align: center;" | ٧،٢٣٧ | style="text-align: center;" | ١٢ هەزار و ٣٨٥ | style="text-align: center;" | ١٩ هەزار و ٦٢٢ | style="text-align: center;" | ١٢ هەزار و ٢٠ | style="text-align: center;" | ٣١ هەزار و ٦٤١ کەس |- | '''تۆڕ'''⁽³⁾ | style="text-align: center;" | ٢٩٧٥ | style="text-align: center;" | ١٦٧٣ کەس | style="text-align: center;" | ٤٦٤٨ کەس | style="text-align: center;" | ٦٣٤٧ کەس | style="text-align: center;" | ١٠ هەزار و ٩٩٦ | style="text-align: center;" | ٣٩٩٩ | style="text-align: center;" | ١٤ هەزار و ٩٩٥ |- ! colspan="8" scope="col" | نەوتی قورس (ملیۆن بەرمیل)⁽¹⁾ |- | '''کۆی گشتی'''⁽²⁾ | style="text-align: center;" | - | style="text-align: center;" | 282 | style="text-align: center;" | 282 | style="text-align: center;" | 745 | style="text-align: center;" | 1,026 | style="text-align: center;" | 685 | style="text-align: center;" | ١٧١١ کەس |- | '''تۆڕ'''⁽³⁾ | style="text-align: center;" | - | style="text-align: center;" | 181. 181 | style="text-align: center;" | 181. 181 | style="text-align: center;" | 394 | style="text-align: center;" | 575 | style="text-align: center;" | 236 | style="text-align: center;" | 811 |} ^{(1) دابەشبوونی ڕاستەقینەی نێوان ڕۆنی سووک/مامناوەند و قورس نادیارە.} ^{(2) بە پشتبەستن بە پشکی شەمران لەسەدا 20.1.} ^{(3) بە پشتبەستن بە پشکی شاماران.} == سەرچاوەی فریاگوزاری خەمڵێنراو (31ی کانوونی دووەمی 2017) == {| class="wikitable" ! scope="col" | ! colspan="3" scope="col" |النفط الخفيف والمتوسط (MBBL)⁽³⁾ ! colspan="3" scope="col" |النفط الثقيل (MBBL)⁽³⁾ ! colspan="3" scope="col" |الغاز الطبيعي (MMCF) |- | rowspan="2" |الموارد الطارئة⁽¹⁾⁽²⁾ |إجمالي | colspan="2" |حصة شاماران |إجمالي | colspan="2" |حصة شاماران |إجمالي | colspan="2" |اهتمامات الشاماران |- |100% |الإجمالي⁽⁴⁾ |صافي⁽⁵⁾ |100% |الإجمالي⁽⁴⁾ |صافي⁽⁵⁾ |100% |الإجمالي⁽⁴⁾ |صافي⁽⁵⁾ |- |تقدير منخفض (1 درجة مئوية) |67,796 |13,627 |غير متوفر |106,680 |21,479 |غير متوفر |25,477 |5,121 |غير متوفر |- |أفضل تقدير (2C) |68,756 |13,820 |غير متوفر |227,412 |45,710 |غير متوفر |46,895 |9,426 |غير متوفر |- |تقدير مرتفع (3 درجات مئوية) |76,606 |15,398 |غير متوفر |372,875 |74,948 |غير متوفر |73,477 |14,769 |غير متوفر |- |أفضل تقدير للمخاطرة |55,004 |11,056 |غير متوفر |181,930 |36,568 |غير متوفر |2,343 |471 |غير متوفر |} == نەخشە == [[file:Atrush_Block.jpg|ناوەڕاست|وێنۆک| کێڵگەی ئەترۆک لە بۆشایی ئاسمانەوە کە سنووری بارستەیی بە ڕەنگی سوور، لە ٤ی ئەیلوولی ٢٠١٨ گیراوە، لەلایەن ئاژانسی بۆشایی ئاسمانی ئەوروپی - وێنەی ESA بەرهەم هێنراوە لە داتاکانی هەستکردن لە دووری ESA کە لەلایەن SNAP Desktop 6.0.3 پرۆسێس کراوە|left]] == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|عێراق|وزە|کوردستان}} [[پۆل:نەوت]] [[پۆل:پارێزگای دھۆک]] [[پۆل:کوردستان]] [[پۆل:کێڵگە نەوتییەکانی عێرا‌ق]] [[پۆل:کێڵگە نەوتییەکانی باشووری کوردستان]] inggpenb24spwdtso39bk0jgk4y2o2e 0 305217 1688144 1687479 2026-10-16T19:21:28Z Bilalinfo 57400 1688144 wikitext text/x-wiki {{Infobox film|image=Woman and Child poster.jpg|caption=پۆستەر|native_name={{infobox name module|fa|زن و بچه}}|director=[[سەعید ڕووستایی]]|writer=سەعید ڕۆستایی|producer=جەمال ساداتیان|starring={{Plainlist| * [[پەریناز ئیزەدیار]] * [[پەیمان مەعادی]] * [[حەسەن پورشیرازی]] * فرشتە سەدرعورەفایی * [[سەحەر گوڵدۆست]] * سۆھا نیاستی * ئارشیدا دروستکار * سینان محبی * کاوە ئیبراھیم }}|cinematography=ئەدیب سوبحانی|editing=بەرام دەھقانی|music=ڕامین کۆشا|studio={{Plainlist| * Goodfellas * Iris Film}}|distributor={{plainlist| * Diaphana Distribution (France)}}|released={{Film date|df=y|2025|5|22|[[فێستیڤاڵی فیلمی کان|کان]]|2025|7|23|ئێران|2026|2|25|فەڕەنسا}}|runtime=١٣١ خولەک|country={{Plainlist| * [[ئێران]] * [[فەڕەنسا]] }}|language=فارسی}} '''''ژن و منداڵ''''' ([[فارسی]]: زن و بچه) فیلمێکی درامای [[ئێران|ئێرانیی]] ساڵی ٢٠٢٥ە کە لە نووسین و دەرهێنانی [[سەعید ڕووستایی|سەعید ڕۆستایییە]]، و ئەکتەران [[پەریناز ئیزەدیار|پەریناز ئێزدیار]]، [[پەیمان مەعادی]]، [[حەسەن پورشیرازی]]، [[فریشتە سەدرعیرفایی]] و [[سەحەر گوڵدۆست]] ڕۆڵی سەرەکی تێدا دەگێڕن.<ref>{{Cite web |last=Keslassy |first=Elsa |date=23 April 2025 |url=https://variety.com/2025/film/festivals/cannes-film-festival-jennifer-lawrence-robert-pattinsons-die-my-love-kristen-stewart-chronology-of-water-1236374029/ |access-date=23 April 2025 |website=Variety |language=en-US |title=فێستیڤاڵی فیلمی کان فیلمەکانی «بمرە، خۆشەویستم»ی جێنیفەر لۆڕەنس و ڕۆبەرت پاتینسۆن و «کڕۆنۆلۆژیی ئاو»ی کریستن ستوارت بۆ پێڕستی ٢٠٢٥ زیاد دەکات}}</ref><ref>{{Cite web |last=Galuppo |first=Mia |date=23 April 2025 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/cannes-adds-kristen-stewart-lineup-1236198830/ |access-date=23 April 2025 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US |title=پێڕستی کان یەکەم دەرهێنانی کریستن ستوارت و «بمرە، خۆشەویستم»ی جێنیفەر لۆڕەنس زیاد دەکات}}</ref><ref>{{Cite web |last=Schwartz |first=Missy |date=23 April 2025 |url=https://www.thewrap.com/cannes-2025-jennifer-lawrence-robert-pattinson-films/ |access-date=23 April 2025 |website=TheWrap |language=en-US |title=کانی ٢٠٢٥ فیلمەکانی جێنیفەر لۆڕەنس، ڕۆبەرت پاتینسۆن و کریستن ستوارت بۆ پێڕستەکەی زیاد دەکات}}</ref> فیلمەکە بۆ یەکەمجار لە جیهاندا لە کێبڕکێی سەرەکی ٧٨ەمین [[فێستیڤاڵی فیلمی کان]] لە ٢٢ی ئایاری ٢٠٢٥ نمایشکرا، کە تێیدا پاڵێوراو بوو بۆ خەڵاتی [[ناولەپی زێڕین]].<ref>{{Cite web |last=Goodfellow |first=Melanie |date=23 April 2025 |url=https://deadline.com/2025/04/cannes-adds-films-2025-line-up-1236371726/ |access-date=23 April 2025 |website=Deadline |language=en-US |title=کان ١٦ ناونیشانی نوێ بۆ هەڵبژاردەی ٢٠٢٥ زیاد دەکات}}</ref><ref>{{Cite web |last=Keslassy |first=Elsa |date=23 April 2025 |url=https://variety.com/2025/film/festivals/cannes-film-festival-jennifer-lawrence-robert-pattinsons-die-my-love-kristen-stewart-chronology-of-water-1236374029/ |access-date=23 April 2025 |website=Variety |language=en-US |title=فێستیڤاڵی فیلمی کان فیلمەکانی «بمرە، خۆشەویستم» و «کڕۆنۆلۆژیی ئاو» زیاد دەکات}}</ref> لە ٢٣ی تەممووزی ٢٠٢٥ لە ئێران و لە ٢٥ی شوباتی ٢٠٢٦ لە [[فەڕەنسا]] لە سینەماکان بڵاوکرایەوە. == کورتە == فیلمەکە باس لە پەرستارێکی بێوەژنی ٤٥ ساڵە دەکات بە ناوی مەھناز کە بە تەنیا منداڵەکانی بەخێو دەکات و لەگەڵ کوڕە یاخیبووەکەیدا ڕووبەڕووی کێشە دەبێتەوە. کاتێک ئامادەکاری دەکات بۆ هاوسەرگیری لەگەڵ دەستگیرانەکەی، حەمید، کوڕەکەی عەلییار لە قوتابخانە دەردەکرێت. کاتێک ڕووداوێکی تراژیدی هەموو شتێک سەرەوژێر دەکات، مەھناز هەوڵ دەدات بۆ بەدەستهێنانی دادپەروەری و قەرەبووکردنەوە. == ئەکتەران == * [[پەریناز ئیزەدیار|پەریناز ئێزدیار]] لە ڕۆڵی مەهناز<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2026-02-25 |سەردێڕ=ZAN O BACHEH (WOMAN AND CHILD) |ناونیشان=https://www.festival-cannes.com/en/f/zan-o-bacheh/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-07 |وێبگە=Festival de Cannes |زمان=en-US}}</ref> * [[پەیمان مەعادی]] لە ڕۆڵی حەمید * سوها نیاستی لە ڕۆڵی مێهری * مازیار سەیدی لە ڕۆڵی سەماخانیان * [[فریشتە سەدرعیرفایی]] لە ڕۆڵی دایک * [[حەسەن پورشیرازی]] لە ڕۆڵی باپێر * سینان موحیبی لە ڕۆڵی منداڵەکە (عەلییار) * ئارشیدا دروستکار لە ڕۆڵی منداڵەکە (نەدا) * [[سەحەر گوڵدۆست]] لە ڕۆڵی پور/میانی عەلییار * جەواد پورحەیدەری * مەنسوور ناسیری * رۆژین شەمس * کاوە ئیبراهیمی لە ڕۆڵی پۆلیس == بەرهەمهێنان == [[پەڕگە:Saeed-roustayi-filmfest-muenchen-2022.jpg|وێنۆک|250x250پیکسڵ|دەرهێنەر و نووسەر، [[سەعید ڕووستایی|سەعید ڕۆستایی]]]] لە ٢٨ی ئابی ٢٠٢٤، ڕاگەیەندرا کە نوێترین فیلمی [[سەعید ڕووستایی|سەعید ڕۆستایی]] بە ناوی زن و بچه لە قۆناغی پێش وەبەرهێناندا بووە. لە ١ی ئەیلوول، ڕۆستایی لە ڕێگەی بڵاوکردنەوەی ڤیدیۆیەک لە پەڕەی [[ئینستاگرام|ئینستاگرامی]] خۆی ڕایگەیاند کە دەقی نوێترین فیلمی بە ناوی زن و بچه نووسیوە. لە ٢٤ی تشرینی دووەم، ڕێکخراوی سینەمایی ئێران مۆڵەتی بەرهەمهێنانی بۆ فیلمەکە دەرکرد.<ref>{{Cite web |date=24 November 2024 |url=https://www.isna.ir/news/1403090402670/%D8%B3%D8%B9%DB%8C%D8%AF-%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%85%D8%AC%D9%88%D8%B2-%D8%B3%D8%A7%D8%AE%D8%AA-%D8%B2%D9%86-%D9%88-%D8%A8%DA%86%D9%87-%D8%B1%D8%A7-%DA%AF%D8%B1%D9%81%D8%AA |access-date=30 April 2025 |website=ایسنا |language=fa |title=سەعید ڕۆستایی مۆڵەتی دروستکردنی «زن و بچه»ی وەرگرت}}</ref> فیلمەکە دەچێتە ناو کەشێکی جیاواز لە بەرهەمەکانی پێشووی سەعید ڕۆستایی، و چوارەمین فیلمی دوای ''[[برایانی لەیلا (فیلم)|براکانی لەیلا]]''، کە بۆ یەکەمجار لە کێبڕکێی سەرەکی [[فێستیڤاڵی فیلمی کان|فێستیڤاڵی فیلمی کانی]] ٢٠٢٢ نمایشکرا. وێنەگرتنی فیلمەکە لە مانگی کانوونی دووەم بە ئامادەبوونی [[پەریناز ئیزەدیار|پەریناز ئێزدیار]]، [[پەیمان مەعادی]]، فرشتە سەدرعورەفایی و حەسەن پورشیرازی وەک ئەکتەرە سەرەکییەکان دەستی پێکرد.<ref>{{Cite web |last=borna.news |date= |url=https://borna.news/fa/news/2182539/فرشته-صدرعرفایی-بازیگر-فیلم-زن-و-بچه-سعید-روستایی-شد |access-date=30 April 2025 |website=fa |language=fa |title=فرشته صدرعرفایی بووە ئەکتەری فیلمی «زن و بچه»ی سەعید ڕۆستایی}}</ref><ref>{{Cite web |last=Roxborough |first=Patrick Brzeski,Scott |date=10 March 2025 |url=https://www.hollywoodreporter.com/lists/cannes-2025-movie-lineup-predictions/the-way-of-the-wind-by-terrence-malick/ |access-date=30 April 2025 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US |title=کێبڕکێکارانی فێستیڤاڵی فیلمی کان: ٦٠ فیلم کە دەکرێت بچنە پێڕستی ٢٠٢٥}}</ref> ڕۆستایی لە ٢٠ی ئازاری ٢٠٢٥ لە پەڕەی ئینستاگرامەکەی ڕایگەیاند کە بەرهەمهێنانی فیلمەکە تەواو بووە.<ref>{{Cite web |last=borna.news |date= |url=https://borna.news/fa/news/2201836/فیلمبرداری-زن-و-بچه-روستایی-به-پایان-رسید |access-date=30 April 2025 |website=fa |language=fa |title=وێنەگرتنی «زن و بچه»ی ڕۆستایی کۆتایی ھات}}</ref> بەرام دەھقانی وەک دەستکاریکەری فیلمەکە دەستنیشانکرا، و کارەکانی دوای بەرهەمهێنان بە چڕی بەڕێوەچوون بە مەبەستی بەشداریکردن لە فێستیڤاڵی کان.<ref>{{Cite web |date=6 April 2025 |url=https://www.isna.ir/news/1404011707661/%D8%B2%D9%86-%D9%88-%D8%A8%DA%86%D9%87-%D8%B1%D8%A7-%DA%AF%D8%B1%D9%81%D8%AA |access-date=30 April 2025 |website=ایسنا |language=fa |title=ئایا «زن و بچه»ی ڕۆستایی لەگەڵ مەعادی، ئیزەدیار و حەسەن پورشیرازی دەگاتە کان؟}}</ref> == بڵاوکردنەوە == لە ١٠ی نیساندا، پێڕستی فیلمەکانی بەشی فەرمیی فێستیڤاڵی فیلمی کانی ٢٠٢٥ ڕاگەیەندرا، و فیلمەکە هەڵنەبژێردرا.<ref>{{Cite web |date=10 April 2025 |url=https://www.festival-cannes.com/en/press/press-releases/the-films-of-the-official-selection-2025/ |access-date=30 April 2025 |website=Festival de Cannes |language=en-US |title=فیلمەکانی بەشی فەرمیی ٢٠٢٥}}</ref> لە ٢٣ی نیساندا، لەگەڵ ''Die My Love''، فیلمەکە بە فەرمی بۆ کێبڕکێی سەرەکی فێستیڤاڵەکە بۆ خەڵاتی [[ناولەپی زێڕین]] زیادکرا، کە بووە دووەم فیلمی ڕۆستایی لە فێستیڤاڵەکەدا. لە ٢٢ی ئایاری ٢٠٢٥ بۆ یەکەمجار لە جیهاندا لە کان نمایشکرا.<ref name="Screenings Guide">{{cite web |date=8 May 2025 |url=https://www.festival-cannes.com/en/2025/the-screenings-guide-of-the-78th-festival-de-cannes/ |access-date=8 May 2025 |website=Festival de Cannes |title=ڕێنمایی نمایشەکانی ٧٨ەمین فێستیڤاڵی فیلمی کان}}</ref> === پەخشی ناوخۆ === {| class="wikitable" |+ !ساڵ !ڕووداو !بەشی فێستیڤاڵ/جۆری نمایش !بەرواری نمایش !سەرچاوە |- | rowspan="2" |2025 |نمایشی گشتی | |23ی تەممووزی 2025 |<ref name=":اکران">{{یادکرد وب|نویسنده=|نشانی=https://www.irna.ir/news/85894957/زن-و-بچه-یک-روز-قبل-از-اکران-عمومی-میلیاردی-شد|عنوان=«زن و بچه» یک روز قبل از اکران عمومی، میلیاردی شد|ناشر=ایرنا|تاریخ=۳۱ تیر ۱۴۰۴|تاریخ بازدید=۱ مرداد ۱۴۰۴}}</ref><ref>{{یادکرد وب|نام خانوادگی=فرهادی|نام=پرستو|عنوان=ساداتیان: «زن و بچه» تیرماه در ایران اکران می‌شود|نشانی=https://www.isna.ir/news/1404030502879/ساداتیان-زن-و-بچه-تیرماه-در-ایران-اکران-می-شود|وبگاه=۵ خرداد ۱۴۰۴|ناشر=ایسنا|تاریخ بازبینی=۵ خرداد ۱۴۰۴|archive-date=۲۷ مه ۲۰۲۵|archive-url=https://web.archive.org/web/20250527183914/https://www.isna.ir/news/1404030502879/%D8%B3%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%AA%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D8%B2%D9%86-%D9%88-%D8%A8%DA%86%D9%87-%D8%AA%DB%8C%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%85%DB%8C-%D8%B4%D9%88%D8%AF|url-status=live}}</ref> |- |بیست و چوارەمین ئاهەنگی [[خەڵاتەکانی حافز]] |بەشی سەرەکی |19ی کانوونی دەکەمبەری 2025 |<ref>{{یادکرد خبر|پیوند=https://www.isna.ir/news/1404092919796/رضا-عطاران-رامبد-جوان-شهاب-حسینی-پریناز-ایزدیار-پیرپسر-ها|عنوان=رضا عطاران، رامبد جوان، شهاب حسینی، پریناز ایزدیار، «پیرپسر» ها و … «حافظ» دار شدند|ناشر=ایسنا|تاریخ=۲۹ آذر ۱۴۰۴}}</ref> |- |2026 |نمایشی ئۆنلاین |[[فیلیمۆ|فیلیمو]] |16ی حوزەیرانی 2026 |<ref>{{یادکرد وب|عنوان=عرضه فیلم سعید روستایی در شبکه نمایش خانگی/ «زن و بچه» به اکران آنلاین رسید|نشانی=https://www.irna.ir/news/86184481/عرضه-فیلم-سعید-روستایی-در-شبکه-نمایش-خانگی-زن-و-بچه-به-اکران|ناشر=ایرنا|تاریخ بازبینی=۳۰ خرداد ۱۴۰۵|تاریخ=۲۶ خرداد ۱۴۰۵}}</ref> |- |} {| class="wikitable" |+بەشداریکردن لە فێستیڤاڵە نێودەوڵەتییەکان !ساڵ !وڵات !ڕووداو !بەشی فێستیڤاڵ/جۆری نمایش !بەرواری نمایش !سەرچاوە |- | rowspan="16" |2025 |[[فەڕەنسا|فەرەنسا]] |حەفتا و هەشتەمین [[فێستیڤاڵی فیلمی کان]] |کێبڕکێی سەرەکی |22ی ئایاری 2025 |<ref>{{یادکرد وب|عنوان=رونمایی از «زن و بچه» سعید روستایی در کن ۲۰۲۵|نشانی=https://www.irna.ir/news/85812563/رونمایی-از-زن-و-بچه-سعید-روستایی-در-کن-۲۰۲۵|وبگاه=ایرنا|تاریخ=2025-04-23|بازبینی=2025-04-23|archive-date=۲۳ آوریل ۲۰۲۵|archive-url=https://web.archive.org/web/20250423191157/https://www.irna.ir/news/85812563/%D8%B1%D9%88%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B2%D9%86-%D9%88-%D8%A8%DA%86%D9%87-%D8%B3%D8%B9%DB%8C%D8%AF-%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%DA%A9%D9%86-%DB%B2%DB%B0%DB%B2%DB%B5|url-status=live}}</ref> |- |[[ئوسترالیا]] |فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی مێلبۆرن |ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست و ئافریقا |7 تا 24ی ئابی 2025 |<ref>{{یادکرد وب|عنوان=«زن و بچه» و چند فیلم دیگر در جشنواره ملبورن|نشانی=https://www.isna.ir/news/1404042112458/زن-و-بچه-و-چند-فیلم-دیگر-در-جشنواره-ملبورن|وبگاه=ایسنا|تاریخ=۲۱ تیر ۱۴۰۴|بازبینی=۲۷ تیر ۱۴۰۴|کد زبان=fa}}</ref> |- | rowspan="2" |[[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] |فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی سان دیگۆ | |8 تا 15ی تشرینی دووەم | rowspan="5" |<ref>{{یادکرد خبر|پیوند=https://7sobh.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%8BDDA0-%D15/628206-%D8%B9%D8%B5%D8%B1-%D8%B3%DB%8C%D9%86%D9%85%D8%A7-%D8%B2%D9%86-%D8%A8%DA%86%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%DB%8C%DA%A9-%D9%82%D8%AF%D9%85%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AD%D8%B6%D9%88%D8%B1-%D8%AF%D8%B1-%D9%81%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D9%88%D8%A7%D9%84|عنوان=زن و بچه در یک قدمی اسکار|ناشر=هفت‌صبح|تاریخ=۱۸ دی ۱۴۰۴}}</ref> |- |فێستیڤاڵی فیلمی فیلادلفیا |کێبڕکێی سەرەکی | |- |[[سوێد|سوید]] |فێستیڤاڵی فیلمی ستۆکهۆڵم | | |- |[[بەڕازیل]] |فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی ساڵپاولۆ |International Perspective |19ی تشرینی یەکەم |- |[[چین]] |فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی پینگیاو |کێبڕکێکاری |26ی ئەیلوول |- |[[ئەرژەنتین]] |فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی مار دێل پلاتا |Panorama Auteurs |تشرینی دووەمی 2025 |<ref>{{یادکرد خبر|41 festival 40 international de cine de mar del pelata|پیوند=https://mardelplatafilmfest.com/41/en/40-edition-2025/?utm_source=chatgpt.com|عنوان=Edition 2025|ناشر=mardelpelatafilmfest|تاریخ=۲۰ نوامبر ۲۰۲۵}}</ref> |- |[[ئیندۆنیزیا]] |فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی جاکارتا |سینەمای جیهان |29ی ئەیلوول |<ref>{{یادکرد خبر|پیوند=https://jakartaworldcinema.com/history/2025?utm_source=chatgpt.com|عنوان=JWC Archive|ناشر=jakartaworldcinema|تاریخ=۲۹ سپتامبر ۲۰۲۵}}</ref> |- | rowspan="2" |[[فەڕەنسا]] |فێستیڤاڵی فیلمی ئاراس |سینەمای جیهان |8 تا 16ی تشرینی دووەم |<ref>{{یادکرد خبر|پیوند=https://www.arrasfilmfestival.com/medias/files/programme-officiel-2025-pour-diffusion-ok-1.pdf?utm_source=chatgpt.com|عنوان=arrasfilmfestival|ناشر=arrasfilmfestival|تاریخ=۲۵ ژانویه ۲۰۲۵}}</ref> |- |فێستیڤاڵی فیلمی مورێ |خەڵاتی بینەران |15ی تشرینی دووەم |<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Films sélectionnés|نشانی=https://www.cine-mermoz.fr/liste-des-films/|وبگاه=Festival du Film de Muret|زبان=فرانسوی|تاریخ=۲۰۲۵|بازبینی=۵ سپتامبر ۲۰۲۶}}</ref><ref>{{یادکرد وب|عنوان=Woman and child|نشانی=https://www.cine-mermoz.fr/fifm-2025/woman-and-child/|وبگاه=Festival du Film de Muret|زبان=فرانسوی|تاریخ=۲۰۲۵|بازبینی=۵ سپتامبر ۲۰۲۶}}</ref> |- |[[میسر]] |فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی قاهیرە |MENA Premiere (یەکەم نمایش لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست و باکووری ئافریقا) |18 و 19ی تشرینی دووەم |<ref>{{یادکرد خبر|پیوند=https://www.ciff.org.eg/en/program/films/woman-and-child?utm_source=chatgpt.com|عنوان=women and child cairo international film festival|ناشر=ciff|تاریخ=۱۸ نوامبر ۲۰۲۵}}</ref> |- |[[ھیندستان|هیندستان]] |فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی هیندستان |سینەمای نێودەوڵەتی[[ھیندستان|پەخشی نێودەوڵەتی]] |21ی تشرینی دووەم |<ref>{{یادکرد خبر|پیوند=https://www.iffigoa.org/index.php/international-cinema/competition/Woman%20and%20Child?utm_source=chatgpt.com|عنوان=discover what iffi is all about iffi goa|ناشر=iffigoa|تاریخ=۲۱ نوامبر ۲۰۲۵}}</ref> |- |[[ئیسرائیل]] |فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی حەیفا |کێبڕکێی سەرەکی |5 تا 14ی تشرینی یەکەم |<ref>{{یادکرد وب|عنوان=«زن و بچه» در جشنواره حیفا اسرائیل به نمایش درآمده است؟|نشانی=https://www.isna.ir/news/1404080301198/%D8%B2%D9%86-%D9%88-%D8%A8%DA%86%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%AD%DB%8C%D9%81%D8%A7-%D8%A7%D8%B3%D8%B1%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D9%84-%D8%A8%D9%87-%D9%8Constructed-%D8%AF%D8%B1%D2%86%D9%85%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA|وبگاه=ایسنا|تاریخ=۳ آبان ۱۴۰۴|کد زبان=fa}}</ref> |- |[[ئیتاڵیا|ئیتالیا]] |فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی مەدفیلم |بەشی ڕەسمی |6 تا 16ی تشرینی دووەم |<ref>{{یادکرد خبر|پیوند=https://www.medfilmfestival.org/en/all-the-awards/?utm_source=chatgpt.com|عنوان=ALL THE AWARD|ناشر=medfilm festival|تاریخ=۲۵ ژانویه ۲۰۲۵}}</ref> |- |[[ھیندستان|هیندستان]] |فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی چێنای |سینەمای جیهان |کانوونی یەکەمی 2025 |<ref>{{یادکرد خبر|پیوند=https://chennaifilmfest.com/wp-content/uploads/2025/12/CIFF_Movie_Schedule1.pdf?utm_source=chatgpt.com|عنوان=about CIFF|ناشر=chennaifilmfest|تاریخ=۲۵ دسامبر ۲۰۲۵}}</ref> |- | rowspan="3" |2026 |[[ئوروگوای|ئۆروگوای]] |فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی ئۆروگوای (JIIFF) |بەشی ڕەسمی | |<ref>{{یادکرد خبر|پیوند=https://www.joseignaciofilmfestival.com/17/en/programacion-de-largometrajes|عنوان=Feature Film Program 2026|ناشر=jiiff|تاریخ=۲۵ ژانویه ۲۰۲۶}}</ref> |- |[[چین]] |فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی هۆنگ کۆنگ |دیمەنی جیهان |نیسانی 2025 |<ref name="VarietyMarch2026">{{Cite web |last=Ramachandran |first=Naman |date=11 March 2026 |url=https://variety.com/2026/film/festivals/anthony-chen-we-are-all-strangers-hong-kong-film-festival-1236684351/ |access-date=11 March 2026 |website=[[Variety (magazine)|Variety]] |title=Anthony Chen’s ‘We Are All Strangers,’ Philip Yung’s ‘Cyclone’ to Bookend 50th Hong Kong Film Festival}}</ref><ref name="THRMarch2026">{{Cite web |last=Brzeski |first=Patrick |date=11 March 2026 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/hong-kong-film-festival-anthony-chen-we-are-all-strangers-philip-yungs-cyclone-1236527228/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20260311135018/https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/hong-kong-film-festival-anthony-chen-we-are-all-strangers-philip-yungs-cyclone-1236527228/ |archive-date=March 11, 2026 |access-date=11 March 2026 |website=[[The Hollywood Reporter]] |title=Hong Kong Film Festival to Open With Anthony Chen’s ‘We Are All Strangers,’ Close With Philip Yung’s ‘Cyclone’ |url-status=live}}</ref> |- |[[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]] |اوڵەتیی فیلمی مینیابۆلیس–سەنت پۆل | |8 تا 19ی نیسان |<ref>{{یادکرد خبر|پیوند=https://mspfilm.org/mspiff/mspiff45-films/?utm_source=chatgpt.com|عنوان=mspiff film|ناشر=mspiff|تاریخ=۲۵ ژانویه ۲۰۲۵}}</ref> |- |} کۆمپانیای بڵاوکردنەوەی «Goodfellas» کە بەرپرس بوو لە بڵاوکردنەوەی جیهانیی زن و بچه، دەستیکرد بە بڵاوکردنەوەی جیهانیی ئەم فیلمە لە وڵاتە جیاوازەکانی سێ کیشوەری [[ئەورووپا]]، [[ئاسیا]] و [[ئەمریکای باشوور]]. [[میرنشینە یەکگرتووە عەرەبییەکان|ئیمارات]] خاڵی دەستپێکی دابەشکردنی جیهانیی ئەم فیلمە بوو.<ref>{{یادکرد خبر|پیوند=https://www.instagram.com/p/DNVLQbRMjGm/?igsh=cWt2ajUwbjU1Nzdp|عنوان=سه قاره به تماشای فیلم روستایی مینشینند|ناشر=فیلم‌نیوز|تاریخ=۲۳ تیر ۱۴۰۴}}</ref> زن و بچه لە ساڵی 2026 لە پلاتفۆرمی MUBI بڵاوکرایەوە. MUBI خزمەتگوزارییەکی جیهانیی پەخشی ئۆنلاینە کە سەرنج دەخاتە سەر ناساندن و پێشکەشکردنی بەرهەمە ھەڵبژێردراوەکانی سینەما. ئەم پلاتفۆرمە فیلمەکان لە نێوان بەرهەمەکانی سینەمای نێودەوڵەتی هەڵدەبژێرێت و بۆ بینەرانی خۆی لە 190 وڵاتی جیهاندا پەخش دەکات.<ref>{{یادکرد خبر|پیوند=https://mubi.com/en/us/films/woman-and-child|عنوان=womem and child|ناشر=mubi|تاریخ=۲۵ ژانویه ۲۰۲۶}}</ref> == خەڵاتەکان == === خەڵاتەکان و بەربژێربوونەکان === {| class="wikitable sortable plainrowheaders" !ساڵ !فیستیڤاڵ !بەش !بەربژێر !ئەنجام !خەڵات !ژێدەر |- ! rowspan="12" |٢٠٢٥ ! rowspan="1" |[[فێستیڤاڵی فیلمی کان|حەفتا و هەشتەمین فێستیڤاڵی فیلمی کان]] | rowspan="3" |باشترین فیلم | rowspan="5" |[[سەعید ڕووستایی|سەعید ڕۆستایی]] |{{nominated}} |[[ناولەپی زێڕین]] |<ref>{{cite web |date=2025-05-24 |url=https://www.bbc.com/persian/articles/c9dq0435xj7o.amp |archive-url=https://web.archive.org/web/20250525075322/https://www.bbc.com/persian/articles/c9dq0435xj7o.amp |archive-date=2025-05-25 |access-date=2025-05-25 |website=BBC News فارسی |language=fa |title=جەعفەر پەناهی، دەرهێنەری دیاری ئێرانی خەڵاتی پەڵمەی زێڕینی کانی بردەوە |url-status=live}}</ref> |- !فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی پینگیاو |{{nominated}} | |<ref>{{cite news|url=https://www.imdb.com/title/tt36631507/awards/|title=خەڵاتەکانی زن و بەچە|publisher=imdb|date=مەیی ٢٠٢٦}}</ref> |- !فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی حەیفا |{{nominated}} | |<ref>{{cite news|url=https://www.imdb.com/title/tt36631507/awards/|title=خەڵاتەکانی زن و بەچە|publisher=imdb|date=مەیی ٢٠٢٦}}</ref> |- !فێستیڤاڵی فیلمی فیلادلفیا |باشترین فیلمی درێژ |{{won}} |خەڵاتی تایبەتی دەستەی دادوەران |<ref>{{cite news|url=https://filmadelphia.org/news/34th-philadelphia-film-festival-jury-competition-winners/|title=براوەکانی پێشبڕکێی دەستەی دادوەرانی ٣٤ەمین فێستیڤاڵی فیلمی فیلادلفیا|publisher=پەڕەی فەرمیی فێستیڤاڵ|date=٢٥ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٥}}</ref> |- !فێستیڤاڵی مەدفیلما |باشترین دەربڕینی ھونەری |{{won}} | |<ref>{{cite news|url=https://www.medfilmfestival.org/en/all-the-awards/?utm_source=chatgpt.com|title=سەرجەم خەڵاتەکان|publisher=medfilm festival|date=٢٥ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٥}}</ref> |- ! rowspan="6" |[[خەڵاتەکانی حافز]] |باشترین وێنەگرتن |ئەدیب سوبحانی |{{won}} | rowspan="6" |پەیکەری حافز | rowspan="6" |<ref>{{cite news|url=https://www.isna.ir/news/1404092919796/رضا-عطاران-رامبد-جوان-شهاب-حسینی-پریناز-ایزدیار-پیرپسر-ها|title=ڕەزا عەتاران، ڕامبود جەوان، شەهاب حسێنی، پەرییناز ئەیزەدیار، کوڕە پیرەکان و... بوونە خاوەنی حافز|publisher=ئیسنا|date=٢٠ی کانونی یەکەمی ٢٠٢٥}}</ref> |- | rowspan="2" |باشترین ئەکتەری ژن لە سینەما |پەرییناز ئەیزەدیار |{{won}} |- |سوھا نیاستی |{{nominated}} |- |باشترین فیلم |سەید جەمال ساداتیان |{{nominated}} |- |باشترین دەرهێنان |سەعید ڕۆستایی |{{nominated}} |- |باشترین مۆنتاژ |بەهرام دەھقانی |{{nominated}} |- ![[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]] (پێشبڕکێی ڕیکلام) |باشترین تیزەر و ئانۆنس |ئومێد میرزایی |{{nominated}} |سیمورغی بلورین |<ref>{{cite web |url=https://www.isna.ir/news/1404112213482/%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D9%86%D8%A7%D9%85%D8%B2%D8%AF%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%B3%D8%A7%D8%A8%D9%82%D9%87-%D8%AA%D8%A8%D9%84%DB%8C%D8%BA%D8%A7%D8%AA-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%81%D8%AC%D8%B1 |title=ناساندنی بەربژێرەکانی پێشبڕکێی ڕیکلامی فیلمی فەجر |publisher=ئیسنا}}</ref> |- !٢٠٢٦ !فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی ئوروگوای (JIIFF) |باشترین فیلم |[[سەعید ڕووستایی|سەعید ڕۆستایی]] |{{won}} | |<ref>{{cite news|url=https://www.joseignaciofilmfestival.com/17/en/programacion-de-largometrajes|title=بەرنامەی فیلمە درێژەکان ٢٠٢٦|publisher=jiiff|date=٢٥ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٦}}</ref> |- |} == سەرچاوەکان == [[پۆل:فیلمە درامییە ئێرانییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمە فارسییەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٥]] <references /> == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb title}} 2hoyvmurpp3g5hq1gj896fz43d7a1gl 0 305283 1688369 1685591 2026-10-16T20:38:58Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688369 wikitext text/x-wiki {{ژکزی یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{زانیاریدانی کەسایەتی/ویکیدراوە}} '''ئەلێکساندر یۆهان هیالمار سکارسگۆد'''{{تێبینی|{{IPA|sv|alɛkˈsǎnːdɛr ˈskɑ̌ːʂɡoːɖ|-|Sv-Alexander_Skarsgård.ogg}}}}<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.howtopronounce.com/swedish/skarsg%C3%A5rd |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20241226105614/https://www.howtopronounce.com/swedish/skarsg%C3%A5rd |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=26 December 2024 |ڕێکەوتی سەردان=3 November 2024}}</ref> (لەدایکبووی ٢٥ی ئابی ١٩٧٦) ئەکتەرێکی سوێدییە. کوڕی ئەکتەری ناوداری ئەمریکیی [[ستێلان سکارسگارد|ستێلان سکارسگۆد]]<nowiki/>ە، لە تەمەنی حەوت ساڵییەوە دەستی بە نواندن کردووە و لە تەمەنی سیانزە ساڵیدا وازی لێ هێناوە. دوای ئەوەی لە هێزی دەریایی سوێددا خزمەت دەکات، سکارسگۆد گەڕایەوە بۆ بواری نواندن و یەکەم ڕۆڵی لە فیلمی کۆمیدی ئەمریکی ''زوولاندەر'' (٢٠١١) بەدەستهێنا. لە زنجیرە بچووکەکەی ''Generation Kill'' (٢٠٠٨) ڕۆڵی براد کۆلبێرتی بینی و لە ڕۆڵی خوێنمژ ئێریک نۆرسمان لە زنجیرە تەلەفزیۆنییەکەی ''خوێنی ڕاستی'' (٢٠٠٨-٢٠١٤) ناوبانگی نێودەوڵەتی بەدەستهێنا. === ڤیدیۆ کلیپەکان === {| class="wikitable plainrowheaders sortable" ! scope="col" |ساڵ ! scope="col" | ناونیشان ! scope="col" | ئەرک ! scope="col" | هونەرمەند |- ! scope="row" | ٢٠٠٩ | " پاپارازی " | کوڕە هاوڕێ | [[لەیدی گاگا]] |- ! scope="row" | ٢٠١٣ | "دەروونت ئازاد بکە" | سەرکردەی کولت | بڕینی کۆپی |- ! scope="row" | ٢٠٢٥ | "وەرزێک لە دۆزەخدا" | پیاوی ڕاکردن | ئەم پیوریتانە نوێیانە |- ! ٢٠٢٦ | کاک چەرم | کاک چەرم | ڕۆڵنگ ستۆن |} == ئاماژەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تێبینییەکان}} == بەستەری دەرەکی == * {{IMDb name|0002907}} {{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} [[پۆل:براوەکانی خەڵاتی ئێمی پرایم تایم بۆ نمایشێکی نایاب لەلایەن ئەکتەری پاڵپشتەوە لە کورتەزنجیرە یان فیلمێک]] [[پۆل:پیاوە فێمینیستەکان]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٦]] [[پۆل:پەڕەکان بە لەخۆگرتنی گۆکردنە تۆمارکراوەکان]] [[پۆل:Articles with hCards]] j0dzcwsp83q7n2gfb2vqvpsx049d5jp 0 305308 1688229 1687582 2026-10-16T20:09:17Z AramBot 39807 بۆت: لابردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688229 wikitext text/x-wiki {{Short description|فێستیڤالێکی نێودەوڵەتیی فیلمی درێژ لە ڕۆمانیا}} {{Infobox film festival|name=فێستیڤالی نێودەوڵەتیی فیلمی ترانسیلڤانیا|logo=Logo of Transilvania IFF.gif|logo_alt=|logo_size=|image=|image_alt=|image_size=|caption=|opening=''[[کریستی (فیلمی ٢٠٢٥ی بەریتانی)|کریستی]]'' لە دەرهێنانی برێندان کێنتی|closing=[[سیرات]] لە دەرهێنانی [[ئۆلیڤەر لاکس]]|location=کلوژ-ناپۆکا, [[ڕۆمانیا]]|predecessor=|founded=2002|last=2025|disestablished=|successor=|awardsreceived=|awards=جامەی ترانسیلڤانیا|films=|directors=|producers=|writers=|starring=|host=پێشخستنی فیلمی ڕۆمانی|number=|date=١٣ی حوزەیران – ٢٢ی حوزەیرانی 2025|language=|website={{URL|http://tiff.ro/}}|chronology=|main=ئێستا: ٢٤مین|preceded_by=٢٣مین|followed_by=٢٥مین}} '''فێستیڤالی نێودەوڵەتیی فیلمی ترانسیلڤانیا''' ('''TIFF'''; بە [[زمانی ڕۆمانی|ڕۆمانی]]: {{langx|ro|Festivalul internațional de film Transilvania}}) یەکەم فێستیڤالی نێودەوڵەتیی [[فیلمی درێژ|فیلمی درێژە]] لە [[ڕۆمانیا]]، کە ساڵانە لە پایتەختی مێژوویی [[ترانسیلڤانیا]]، کلوژ-ناپۆکا بەڕێوەدەچێت. لە ساڵی ٢٠٠٢ لەلایەن ڕێکخراوی پێشخستنی فیلمی ڕۆمانی دامەزراوە، فێستیڤالی TIFF بە خێرایی گەشەی کردووە و بووەتە گرنگترین ڕووداوی پەیوەندیدار بە فیلمەوە لە ڕۆمانیا. ئەندامە لە هاوپەیمانیی فێستیڤالەکانی فیلمی ئەورووپای ناوەڕاست و ڕۆژهەڵات (CentEast)<ref>{{cite web |date=٢٣ی ئازاری 2004 |url=http://www.cinemagia.ro/stiri/ultimele-noutati-tiff-1026/ |work=CineMagia.ro |title=نوێترین هەواڵەکانی تیف}}</ref> و لەلایەن بەرنامەی ئەورووپای داهێنەر و میدیا پشتگیری دەکرێت. لە شوباتی ٢٠١١، فێستیڤاڵەکە لەلایەن فیدراسیۆنی نێودەوڵەتی کۆمەڵەی بەرهەمهێنەرانی فیلەوە وەک «فێستیڤالێکی کێبڕکێکار کە تایبەتە بە یەکەم و دووەمین فیلمی درێژ» متمانەی پێبەخشراوە.<ref>{{cite web |date=١٦ی شوباتی 2011 |url=http://tiff.ro/en/tiff/stiri/transilvania-iff-accredited-fiapf |work=TIFF |title=فێستیڤالی نێودەوڵەتیی فیلمی ترانسیلڤانیا متمانەی فیاپفـی پێدرا}}</ref><ref>{{cite web |last=هەریستۆڤا |first=ماریانا |date=2024-05-21 |url=https://cineuropa.org/en/newsdetail/462642/ |access-date=2024-08-08 |title=فێستیڤالی نێودەوڵەتیی فیلمی ترانسیلڤانیا ٣٤ فیلمی درێژ لە سێ کێبڕکێ سەرەکییەکەیدا کۆدەکاتەوە |publisher=سینۆڕۆپا}}</ref> گۆڤاری Indiewire ئەم فێستیڤالەی وەکو یەکێک لە ٥٠ فێستیڤالە پێشەنگەکەی جیهان پۆلێن کردووە.<ref>{{cite web |author=برایان بروکس |date=١٢ی ئایاری 2010 |url=http://www.indiewire.com/article/50_films_and_a_top_ten_for_indiewires_new_festival_directory |work=Indiewire |title=١٠ باشترین فێستیڤال: ڕێبەرسازێک}}</ref> ئەم فێستیڤالە لە ٢٠ شوێنی جیاوازی شارەکەدا بەڕێوەدەچێت، لەوانەش شوێنە کراوەکان و نائاساییەکان. لە ساڵی ٢٠٠٧ـەوە فێستیڤالەکە لە سیبیوش بەڕێوەدەچێت. ئەمە ئەو ساڵە بوو کە سیبیو وەک پایتەختی کلتوریی ئەورووپا ڕاگەیەندرا. ئامانجی سەرەکیی فێستیڤالی ترانسیلڤانیا بریتییە لە برەودان بە هونەری سینەمایی لە ڕێگەی پێشکەشکردنی هەندێک لە داهێنەرانەترین و سەرنجڕاکێشترین فیلمەکانی ئێستا کە خاوەنی ڕەسەنایەتی و سەربەخۆیی دەربڕینن، شێوازە زمانە سینەماییە نائاساییەکان دەدەنەوە ڕەنگدانەوە یان سەرنج دەخەنە سەر ئاراستە نوێیەکانی کلتوری گەنجان. کێبڕکێكە تایبەتە بە یەکەم و دووەمین فیلمی درێژ. لە ساڵی ٢٠١٨ـەوە فێستیڤالەکە لە ئۆرادیاش بەڕێوەدەچێت. هەروەها پلاتفۆرمێکی پەروەردەیی بەهێزی بۆ منداڵان پەرەپێداوە لە ڕێگەی EducaTIFF (کە خەڵاتی باشترین پروژەی پەروەردەیی لە ڕۆمانیا پێبەخشرا لە ئاهەنگی خەڵاتەکانی پەروەردە، خولی ٢٠١١)، و بۆ هەرزەکاران لە ڕێگەی (Let's Go Digital!). ئەم وۆرکشۆپە چرە دەرفەت بە هەرزەکاران دەدات کە سەرجەم هەنگاوەکانی فیلمسازی لەژێر چاودێریی شارەزایانی فیلم و بە بەکارهێنانی ئامێری هاوچەرخدا جێبەجێ بکەن. دوای چەندین ساڵ لە کارکردنی بەردەوام لە برەودان بە سینەمای ڕۆمانی و پێشوازیکردن لە میوانە نێودەوڵەتییەکان بۆ ئاگاداربوون لە بەرهەمە نیشتمانییەکان و دەرهێنەرەکانیان، لە ساڵی ٢٠١٥دا فێستیڤالەکە چالاکییە پیشەسازییەکانی خۆی لەژێر یەک چەتر کۆکردەوە. بەشی TIFF – Industry کراوەیە بۆ بەهرەمەندانی ڕۆمانیا و مۆڵدۆفا و بریتییە لە تاقیگەی بەهرەمەندانی ترانسیلڤانیا کە بەرنامەیەکی پراکتیکییە بۆ بەهرەمەندە سەرهەڵداوەکان، و وەستاندنی پێشنیازی فیلمی ترانسیلڤانیا وۆرکشۆپێکی تایبەت بۆ فیلمە درێژە خەیاڵییەکان کە بە نمایشکردنێکی گشتی و کۆبوونەوەی ڕووبەڕوو کۆتایی دێت == مێژوو == یەکەم فێستیڤالی فیلمە لە ڕۆمانیا کە پێشبڕکێی نێودەوڵەتیی فیلمی درێژی تێدایە.<ref>{{cite web |url=http://tiff.ro/en/about-festival |work=TIFF |title=دەربارەی فێستیڤالەکە |ڕێکەوتی سەردان=١١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20240228231724/https://tiff.ro/en/about-festival |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=٢٨ی شوباتی ٢٠٢٤ |url-status=dead}}</ref> فێستیڤالی ساڵی ٢٠٠٧ کەسایەتیی کۆنت [[دراکولا|دراکولای]] بۆ کەرەستە ڕیکلامییەکان بەکارهێنا، لەگەڵ پەیکەرێکی هاوشێوەی کۆنت ئۆرڵۆک لە فیلمی ١٩٢٢ی سەرچاوەگرتوو لە دراکولا بە ناوی ''نۆسفێراتو''، کە دوای ئەوەش فیلمە کلاسیکییەکە نمایش کرا.<ref name="Bergan">{{cite web |last=Bergan |first=رۆناڵد |date=١٤ی حوزەیرانی 2007 |url=https://www.theguardian.com/film/2007/jun/14/festivals |access-date=٢٨ی حوزەیرانی 2017 |work=[[The Guardian]] |title=تەنها باس لە دراکولا مەکە}}</ref> لە ساڵی ٢٠١٦دا، زیاتر لە ١٢٠,٠٠٠ ئامادەبووی هەبوو.<ref>{{cite web |date=٨ی حوزەیرانی 2016 |url=http://stirileprotv.ro/stiri/ardeal/un-nou-record-de-spectatori-la-tiff-2016-peste-79-000.html |work=stirileprotv.ro |title=تۆمارێکی نوێی بینەران لە تیف ٢٠١٦: سەرووی ٧٩,٠٠٠.}}</ref> == خەڵاتەکان == {{Div col|colwidth=22em}} * خەڵاتی ترانسیلڤانیا؛ * خەڵاتی باشترین دەرهێنان؛ * خەڵاتی تایبەتی دەستەی دادوەران؛ * خەڵاتی باشترین ئەدا؛ * ئاماژەی تایبەتی دەستەی دادوەران؛ * خەڵاتی فێپرێشی؛ * خەڵاتی جەماوەر؛ * خەڵاتی بەرزی و توانایی؛ * خەڵاتی دەستکەوتەکانی تەمەنی هونەری؛ * خەڵاتی ڕۆژەکانی ڕۆمانیا بۆ باشترین فیلمی درێژ؛ * خەڵاتی ڕۆژەکانی ڕۆمانیا بۆ فیلمی کورت؛ * خەڵاتی ڕۆژەکانی ڕۆمانیا بۆ باشترین دەرهێنانی یەکەم؛ * خەڵاتی باشترین فیلم لە پێشبڕکێی فیلمە کورتەکانی شادووەکان؛ * ئاماژەی تایبەتی دەستەی دادوەرانی فیلمی کورت لە ڕۆژەکانی ڕۆمانیا؛ * خەڵاتی ''Let's Go Digital!'' بۆ باشترین فیلمی بەرهەمهاتوو لە وۆرکشۆپی LGD!؛ * خەڵاتی گەشەپێدانی ترانسیلڤانیا پیچ ستۆپ؛ * خەڵاتی پاش‌بەرهەمهێنانی ترانسیلڤانیا پیچ ستۆپ؛ * خەڵاتی پێشبڕکێی ناوخۆیی؛ * ئاماژەی تایبەتی لە پێشبڕکێی ناوخۆیی؛ * خەڵاتی دەستەی دادوەرانی گەنجی فرانکۆفۆن. {{div col end}} [[پەڕگە:Debra_Winger_at_Transilvania_International_Film_Festival.jpg|وێنۆک|دێبرا وینجەر (لە لای ڕاستەوە) لە فێستیڤاڵی نێودەوڵەتی فیلمی ترانسیلڤانیا لە ساڵی 2014]] لە ماوەی ساڵاندا، خەڵاتی دەستکەوتەکانی تەمەنی هونەریی فێستیڤاڵی نێودەوڵەتی فیلمی ترانسیلڤانیا پێشکەشی کەسایەتییە گرنگەکانی سینەمای ئەورووپی و جیهانی کراوە، لەوانە [[سۆفیا لۆرێن]]، ناستاسیا کینسکی، ییری مێنتزل، دێبرا وینجەر، کلۆد لۆلۆش، جێرالدین چاپلین، ڤیم ڤێندەرس، مارین کارمیتز، ژاکلین بیسێت، مایکڵ یۆرک، کاترین دێنوڤ، کلاودیا کاردینالێ، ئانی ژیراردۆ، ئودۆ کیر، ڤانێسا ڕێدگرێیڤ، نیکۆلاس ڕۆگ و فرانکۆ نێرۆ. === وەرگرانی خەڵاتی ترانسیلڤانیا === {| class="wikitable" !ساڵ !فیلم !دەرهێنەر !وڵات |- |2024 |''Girls Will Be Girls (2024 film)'' |شوچی تەلاتی |{{flag|India}} |- |2023 |''Like a Fish on the Moon'' |دۆرناز حاجیها |{{flag|Iran}} |- |2022 |''Utama'' |ئەلێخاندڕۆ لۆیسا گریسی |{{flag|Bolivia}} |- |2021 |''The Whaler Boy'' |فیلیپ یورییڤ |{{flag|Russia}} |- |2020 |''Babyteeth (film)'' |شانن مۆرفی |{{flag|Australia}} |- |2019 |''Monos (Film)'' |ئەلیخاندڕۆ لاندێس |{{flag|Colombia}} |- |2018 |''The Heiresses (2018 film)'' |مارسێلۆ مارتینێسی |{{flag|Paraguay}} |- |2017 |Chemi Bednieri Ojakhi |نانا ئێکڤتیمیشڤیلی، سایمۆن گرۆس |{{flag|Georgia}} |- |2016 |Câini |بۆگدان میریکا |{{flag|Romania}} |- |2015 |El incendio |خوان شنیتما‌ن |{{flag|Argentina}} |- |2014 |Stockholm |ڕۆدریگۆ سۆرۆگۆیەن |{{flag|Spain}} |- |2013 |Ship of Theseus |ئاناند گاندی |{{flag|India}}/{{flag|Netherlands}} |- |2012 |Oslo, 31. august |یۆاکیم تریێر |{{flag|Norway}} |- |2011 |''Sin retorno'' |میگێل کۆهان |{{flag|Spain}}/{{flag|Argentina}} |- |2010 |Jao nok krajok |ئانۆچا سوویچاکۆرنبۆنگ |{{flag|Thailand}} |- | rowspan="2" |2009 |Nord |ڕوونێ دێنستاد لانگلۆ |{{flag|Norway}} |- |Polițist, adjectiv |کۆرنێلیو پۆرۆمبۆیو |{{flag|Romania}} |- |2008 |''Intimidades de Shakespeare y Víctor Hugo'' |یولێنێ ئۆلایزۆلا |{{flag|Mexico}} |- |2007 |''La sagrada familia'' |سێباستیان لێلیۆ |{{flag|Chile}} |- |2006 |A fost sau n-a fost? |کۆرنێلیو پۆرۆمبۆیو |{{flag|Romania}} |- | rowspan="2" |2005 |''4 (2005 film)'' |ئێلیا خرژانوڤسکی |{{flag|Russia}}/{{flag|Netherlands}} |- |''Whisky (film)'' |خوان پابڵۆ ڕێبێیا، پابلۆ ستۆڵ |{{flag|Uruguay}}/{{flag|Argentina}}/{{flag|Germany}}/{{flag|Spain}} |- |2004 |''Días de Santiago'' |خۆسوێ مێندێس |{{flag|Peru}} |- |2003 |Nói albinói |داگور کاری |{{flag|Iceland}}/{{flag|Germany}}/{{flag|UK}}/{{flag|Denmark}} |- |2002 |''Occident (film)'' |کریستیان مۆنگیو |{{flag|Romania}} |} === براوە و پاڵێوراوەکانی باشترین فیلمی درێژی ڕۆمانیا (ڕۆژەکانی ڕۆمانیا) === * براوەی 2024: ''Dismissed (2024 film)'' * براوەی 2023: ''Between Revolutions'' * براوەی 2022: ''Miracle (2021 film)'' * براوەی 2021: ''Otto the Barbarian'' * براوەی 2020: ''Acasa, My Home'' * براوەی 2019: ''Monsters.'' * براوەی 2018: ''Pororoca (film)'' * براوەی 2017: ''Scarred Hearts'' * براوەی 2016: ''The Last Day'' * براوەی 2015: ''The Treasure (2015 film)'' ** پاڵێوراوەکانی 2015: ''Be My Cat: A Film for Anne, Bondoc'' == سەرچاوەکان == <references /> == بەستەرە دەرەکییەکان == - {{Official website|http://tiff.ro/en|ماڵپەڕی فەرمیی TIFF}} {{in lang|en}} [[پۆل:فێستیڤاڵەکان]] 2u8edsy6gw7je4evxeve47n711ec5zy 0 305338 1688307 1686537 2026-10-16T20:24:45Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688307 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{Infobox military person|name=عوتبەی کوڕی فەرقەد سولەمی|native_name=عتبة بن فرقد السلمي|birth_date=نەزانراو|death_date=٤١ی کۆچی (٦٦١ زایینی) یان ٢٥ی کۆچی (٦٤٥ زایینی)|death_place=[[کووفە]]، [[خەلافەتی ڕاشیدون]]|rank=فەرماندە{{هن}}والیی|battles=[[شەڕی خەیبەر]]{{هن}}شەڕی مووسڵ{{هن}}فەتحی ئازەربایجان|spouse=ئووم عاسم}} '''عوتبەی کوڕی فەرقەد سولەمی''' [[ھاوەڵان|هاوەڵی]] پێغەمبەر [[محەممەد]] د.خ بووە و بە فاتیحی (پێشڕەوی فەتحکردنی) [[باشووری کوردستان]] و [[ئازەربایجان]] دادەنرێت.<ref>{{استشهاد بويكي بيانات|Q116752568|ج=3|ص=561|via=[[المكتبة الشاملة]]}}</ref> == بنەچە == ئەبو عەبدوڵڵا عوتبەی کوڕی فەرقەد کوڕی یەربوع کوڕی حەبیب کوڕی مالیک کوڕی ئەسعەد کوڕی روفاعە کوڕی رەبیعە کوڕی روفاعە کوڕی حاریس کوڕی بەسسە کوڕی سولەیم سولەمی بووە.<ref>اسد الغابة في معرفة الصحابة بن الاثير</ref> == موسڵمانبوونی == ئەبو عەبدوڵڵا عوتبە کوڕی فەرقەد سولەمی، پێش [[شەڕی خەیبەر]] چووە نێو [[ئیسلام|ئایینی ئیسلام]]. لەو شەڕەدا لەگەڵ [[محەممەد|پێغەمبەری خودا]] د.خ بەشداری کرد و بەشێکی لە دەستکەوتەکانی شەڕ پێدرا. ئەو ساڵێک بەشێک لەو دەستکەوتانەی دەدایە پیاوەکانی لای باوکی کە پێوەندیی خزمێتییان لەگەڵیدا هەبوو، و ساڵی دواتر بەشێکی دەدایە کوڕانی مام و خاڵەکانی. شەڕی خەیبەر لە ساڵی حەوتەمی دوای کۆچی پێغەمبەر د.خ ڕوویدا، ئەمەش ئاماژەیە بۆ ئەوەی کە ئەو لە هەمان ساڵدا یان کەمێک پێشتر بووەتە [[موسڵمان]]. عوتبە تەنها لە دوو غەزوەدا لەگەڵ پێغەمبەر د.خ بەشداری کرد و شەرەفی هاوەڵایەتی پێغەمبەری بەدەست هێنا و لەگەڵ پێغەمبەر محەممەد د.خ لە جیهـاددا بەشداری کردووە. == فتوحاتەکانی == دوای کۆچی دوایی پێغەمبەر [[محەممەد]] د.خ، عوتبە دەستی بە ڕووبەڕووبوونەوەی ئەوانە کردەوە کە لە ئایینی ئیسلام هەڵگەرابوونەوە. کاتێک هەڵگەڕابووەکان گەڕانەوە بۆ ئیسلام، عوتبە خۆی تەرخان کرد بۆ [[جیھاد|جیهـاد]] و فراوانکردنی فتوحاتە ئیسلامییەکان. لە ساڵی ١٧ی [[ڕۆژژمێری کۆچی|کۆچی]] (نزیکەی ساڵی ٦٣٨ی زایینی)، عوتبە بوو بە والیی [[مووسڵ]] و بەرپرسیارێتی کاروباری سەربازی و کۆکردنەوەی [[باج|باجی]] زەوی پێ سپێردرا. عوتبە بووە جێگرەوەی عورفەجەی کوڕی حەرسەمەی باریقی؛ هەمان ئەو کەسەی کە [[خەلیفە]] [[عومەر کوڕی خەتتاب]] بۆ پشتیوانیکردنی عوتبەی کوڕی غەزوان ناردبووی. بە هیچ کەسێک نەدەتوانرا پۆستێکی هێندە گرنگ وەربگرێت، مەگەر پێشتر لە جیهاددا خزمەتێکی دیار و بەرچاوی پێشکەش کردبێت. دوای جێگیربوونی لە مووسڵ، عوتبە زنجیرەیەک هەڵمەتی سەربازیی بۆ سەر ناوچەکانی دەوروبەر دەست پێ کرد تا بیانخاتە ژێر دەسەڵاتی موسڵمانان، کە بریتی بوون لە [[شارەزوور]] و سامەغان و داراباد. لە ساڵی ٢٢ی کۆچیدا (٦٤٣ی زایینی)، عوتبە توانی شارەزوور بە هێزی سەربازی کۆنترۆڵ بکات، بەڵام لەگەڵ دانیشتووانی سامەغان و داراباد ڕێگەی سووڵح گرتە بەر و لەسەر پێدانی [[جزیە]] و خەراج لەگەڵیان ڕێککەوت. دوای تەواوکردنی ئەم هەڵمەتانە، عوتبە نامەیەکی بۆ خەلیفە عومەر کوڕی خەتتاب نووسی و تێیدا نووسی: «فتوحاتەکانم گەیشتوونەتە ئازەربایجان» لە وەڵامدا، خەلیفە عومەر بڕیاری دا عوتبە بکاتە والیی [[ئازەربایجان]] و عەرفەجە کوڕی حەرسەمەی باریقیش بۆ بەڕێوەبردنی مووسڵ بگێڕێتەوە. === فەتحی ئازەربایجان === عوتبە لە ڕێگەی شارەزوور و بوکەیری کوڕی عەبدوڵاش لە ڕێگەی [[حەڵوان|حەڵوانەوە]] هێرشیان کردە سەر ئازەربایجان و هەر یەکەیان بەشێکیان فەتح کرد. پاشان بە فەرمانی خەلیفە عومەر، بوکەیر ڕووی کردە فەتحی ([[ئەلباب]]) و دەسەڵاتی ناوچەکانی خۆی لە ئازەربایجان بۆ عوتبە بەجێهێشت. بەم شێوەیە دەسەڵاتی تەواوی ئازەربایجان بۆ عوتبە یەکلایی بووەوە و ئەویش [[ئەبوو دوجانە|سیماکی کوڕی خەرەشە]] لە شوێنە بەجێماوەکانی بوکەیر دامەزراند. بەهرام، کە فەرماندەی هێزەکانی فارس بوو، سوپایەکی کۆکردەوە بۆ ئەوەی ڕێگری لە پێشڕەوییەکانی عوتبە بکات لە ئازەربایجان. عوتبە ڕووبەڕووی بووەوە و لە شەڕێکی سەختدا سوپای فارسی تێکشکاند. بەهۆی ئەم سەرکەوتنەوە، ناوچەکانی دیکەی ئازەربایجان بەبێ شەڕ خۆیان ڕادەست کرد. پاشان عوتبە «ئەماننامە»یەکی بۆ دانیشتووان نووسی و تێیدا بەڵێنی پاراستنی سەروماڵ و ئایین و خاکەکەیانی (لە دەشت و شاخ) پێ دان بە مەرجێک بەپێی توانای خۆیان جزیە بدەن. ئەمەش دەقی ئەو پەیماننامەیەیە کە (عوتبەی کوڕی فەرقەدی سەلەمی) ئاراستەی دانیشتووانی ئازەربایجانی کردووە: <blockquote>بە ناوی خوای بەخشندەی میهرەبان ئەمە ئەو (ئەماننامە)یەیە کە عوتبەی کوڕی فەرقەد، کارگێڕی عومەری کوڕی خەتاب ئەمیری باوەڕداران، بەخشیویەتی بە خەڵکی ئازەربایجان؛ بۆ دەشت و شاخ و پەراوێز و دەوروبەری، هەروەها بۆ سەرجەم پەیڕەوانی ئایینەکانیان. بەڵێنی پاراستن (ئەمان)ی پێداون بۆ سەر گیان و ماڵ و ئایین و یاساکانیان، بەو مەرجەی بەپێی توانایان (جزیە) بدەن. ئەم باجە (جزیە) ناکەوێتە سەر منداڵ، ژن، و نەخۆشی پەککەوتە کە سامانی نییە، هەروەها ناکەوێتە سەر ئەو ڕەبەنەی (خواپەرستە) کە دەستبەرداری دنیا بووە؛ ئەمانە هەمان مافی پارێزراوییان هەیە وەک باقی خەڵکەکە. دانیشتووانی شارەکە لەسەریانە بۆ ماوەی یەک شەو و ڕۆژ ئەرکی میوانداریکردنی سەربازانی موسڵمان لەسەر خۆیان بگرن (خواردن و شوێنی حەوانەوەیان پێ بدەن) و ڕێنماییان بکەن. هەر کەسێک لە دانیشتووانی ناوچەکە خۆبەخشانە بەشداری لە جەنگدا بکات (بەشداریی سوپای موسڵمانانی کرد)، ئەوا لەو ساڵەدا جزیەی لێ وەرناگیرێت. هەر کەسێک لە شارەکەدا بمێنێتەوە و نەرۆشت، هەمان ماف و پارێزبەندیی دانیشتووانی تری دەبێت، هەر کەسێکیش بیەوێت شارەکە بەجێبهێڵێت، گیان و ماڵی پارێزراو دەبێت تا دەگاتە ئەو شوێنەی کە خۆی بە ئارام و دڵنیایی دەزانێت.</blockquote> سنووری فەتوحاتەکانی عوتبە بەردەوام بوو تا گەیشتە شاری ([[ورمێ]]) لە نزیک [[دەریاچەی ورمێ]]. == عوتبە لە مێژوودا == ئەمانە بوون تایبەتمەندییە بەرزەکانی عوتبە، چ وەک سەرکردەیەک و چ وەک مرۆڤێک، کە هەموو هەوڵ و تێکۆشانەکەی لەپێناو بەرزکردنەوەی پەیامی خودادا بوو. هەر بۆیە جێی سەرسوڕمان نییە کە توانیویەتی ڕۆژهەڵاتی دیجلە بخاتە ژێر ڕکێفی خۆیەوە؛ واتە لە باکووری [[مووسڵ|مووسڵەوە]] تا سێگۆشەی سنووریی [[عێراق]] و [[تورکیا]] و [[ئێران]]. ئەم ناوچانەش بریتی بوون لە قەزاکانی [[زاخۆ]]، [[دھۆک|دهۆک]]، [[ئامێدی]] و [[ئاکرێ]] (لە لیوای مووسڵ)، لەگەڵ لیوای [[ھەولێر|هەولێر]] و [[سلێمانی]]. هەروەها توانی بەشێکی زۆری هەرێمی ئازەربایجان فەتح بکات و ئایینی ئیسلام لە سەرجەم ئەو ناوچانەدا بڵاو بکاتەوە. ئەم دەستکەوتانە بەرهەمی باوەڕێکی پتەو، ئیمانێکی مەزن، ئازایەتییەکی بێوێنە و سەرکردایەتییەکی ژیرانە بوون؛ ئەو سیفەتانەی لە جەنگاوەرە موسڵمانەکاندا بەرجەستە بووبوون کە بە «خواپەرستانی شەو و سوارچاکانی ڕۆژ» دەناسران. هەروەها لە خودی سەرکردەی پیاوان و هەڵتەکێنەری شاخەکان، هاوەڵی بەڕێز عوتبەی کوڕی فەرقەدی سەلەمی (ڕەزای خوای لێ بێت) ڕەنگیان دابووەوە. == ناوهێنانی لە سەرچاوە مەسیحییەکاندا == نووسەر گۆرگیس عەواد ئاماژەی بەوە داوە کە ناوی عوتبەی کوڕی فەرقەد لە قەسیدەیەکی زمانی کلدانیدا هاتووە. ئەم قەسیدەیە کە تایبەتە بە «مێژووی [[دێر|دێرە]] بەناوبانگەکان»، لە ناوەڕاستی سەدەی پانزدەهەمدا لەلایەن (ئیشۆع یابی هەولێری)یەوە کە بە ئیبن موقەددەم ناسراوە، نووسراوەتەوە.<ref>[http://dlib.nyu.edu/files/books/auc_aco000053/auc_aco000053_hi.pdf][http://dlib.nyu.edu/files/books/auc_aco000053/auc_aco000053_hi.pdf]{{استشهاد بكتاب|مسار=http://dlib.nyu.edu/files/books/auc_aco000053/auc_aco000053_hi.pdf|عنوان=أثر قديم في العراق: دير الربان هرمزد (بجوار الموصل)|تاريخ=1934|ناشر=Maṭbaʻat al-Najm|صفحة=75|لغة=ar|الأخير=كوركيس|الأول=عواد،|مسار أرشيف=https://web.archive.org/web/20180814040134/http://dlib.nyu.edu/files/books/auc_aco000053/auc_aco000053_hi.pdf|تاريخ أرشيف=2018-08-14}}</ref> بەپێی سەرچاوە مێژووییەکان، کاتێک عوتبە ئەمیری مووسڵ بوو، کوڕەکەی تووشی نەخۆشییەکی سەخت هات. دوای ئەوەی (ڕەبان ھورمزد) لە خەڵوەتگەکەی خۆیدا کوڕەکەی بۆ چارەسەر کرد و چاک بووەوە، عوتبە وەک پاداشت و ڕێزێک بۆ ئەو چاکەیە، فەرمانی دا [[دێری ڕەبان ھورمزد|دێرێک بۆ ڕەبان ھورمزد]] لە شاخی [[ئەلقۆش]] لە تەنیشت خەڵوەتگەکەی دروست بکرێت. هەروەها زەویوزار و موڵکێکی فراوانیشی لە دەوروبەری کردە وەقف (موڵکی تەرخانکراو)، تاوەکو داهاتەکەی ببێتە سەرچاوەی دابینکردنی پێداویستییەکانی دێرەکە و ڕەبەنەکان. == سەرچاوەکان == {{پێڕستی دەروازەکان|ئیسلام}}{{تووڵی دەروازە|ئیسلام|مێژووی ئیسلام|محەممەد|ژیاننامە|کوردستان}} {{سەرچاوەکان}} [[پۆل:محەممەد]] [[پۆل:عەرەبە موسڵمانەکان]] [[پۆل:کوردستان]] [[پۆل:ھاوەڵەکان]] hs0fna6tcd9oa9kq4w476mg7vfka5vn 0 305344 1688267 1687085 2026-10-16T20:16:25Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگەکانی {{[[داڕێژە:بێسەرچاوە|بێسەرچاوە]]}} و {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688267 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{بێسەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{Infobox election | election_name = {{Infobox election | election_name = هەڵبژاردنەکانی ئەنجومەنەکانی پارێزگاکانی هەرێمی کوردستانی ٢٠٠٥ | country = Kurdistan Region | flag_year = 2004 | type = parliamentary | ongoing = no | next_election = ٢٠١٤ Kurdistan Region governorate elections | next_year = ٢٠١٤ | seats_for_election = کۆی ١٢٣ کورسی بۆ ئەنجومەنەکانی پارێزگاکانی هەرێمی کوردستان | election_date = {{Start date|df=yes|2005|01|31}} | party1 = Kurdistan Democratic Party | image1 = [[File:Mesud_Barzani.jpg|100px|Massoud Barzani]] | leader1 = [[Massoud Barzani]] | seats1 = '''61''' | popular_vote1 = 741,483 | percentage1 = 42.07% | party2 = Patriotic Union of Kurdistan | image2 = [[File:Jalal_Talabani.jpg|100px|Jalal Talabani]] | leader2 = [[Jalal Talabani]] | seats2 = 48 | popular_vote2 = '''765,544''' | percentage2 = '''43.43%''' | party3 = Kurdistan Islamic Union | image3 = [[File:No image.svg|100px|Salaheddine Bahaaeddin]] | leader3 = [[Salaheddine Bahaaeddin]] | seats3 = 10 | popular_vote3 = 133,206 | percentage3 = 7.56% | map_image= 2005_Kurdistan.png | map_caption=Colours show which party won most votes in which each province }} | country = Kurdistan Region | flag_year = ٢٠٠٤ | type = parliamentary | ongoing = no | next_election = ٢٠١٤ Kurdistan Region governorate elections | next_year = ٢٠١٤ | seats_for_election = Aggregate 123 seats to the three Kurdistan Region governorates councils | election_date = {{Start date|df=yes|2005|01|31}} | party1 = Kurdistan Democratic Party | image1 = [[File:Mesud_Barzani.jpg|100px|Massoud Barzani]] | leader1 = [[Massoud Barzani]] | seats1 = '''61''' | popular_vote1 = 741,483 | percentage1 = 42.07% | party2 = Patriotic Union of Kurdistan | image2 = [[File:Jalal_Talabani.jpg|100px|Jalal Talabani]] | leader2 = [[Jalal Talabani]] | seats2 = 48 | popular_vote2 = '''765,544''' | percentage2 = '''43.43%''' | party3 = Kurdistan Islamic Union | image3 = [[File:No image.svg|100px|Salaheddine Bahaaeddin]] | leader3 = [[Salaheddine Bahaaeddin]] | seats3 = 10 | popular_vote3 = 133,206 | percentage3 = 7.56% | map_image= 2005_Kurdistan.png | map_caption=Colours show which party won most votes in which each province }} '''هەڵبژاردنی ئەنجومەنی پارێزگاکانی هەرێمی کوردستان ساڵی ٢٠٠٥''' لە ٣١ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٥ بەڕێوەچوو، هاوکات لەگەڵ هەڵبژاردنی یاسادانانی عێراق لە مانگی کانوونی دووەمی 2005 و هەڵبژاردنی یاسادانانی هەرێمی کوردستان لە کانوونی دووەمی 2025. هەڵبژاردنەکە بۆ هەڵبژاردنی 41 ئەندامی ئەنجومەن بۆ هەریەک لە سێ پارێزگاری هەرێمی کوردستان، واتە پارێزگاکانی [[پارێزگای دھۆک|دەهۆک]] و [[پارێزگای ھەولێر|هەولێر]] و [[پارێزگای سلێمانی|سلێمانی]] ئەنجامدرا. لەکاتی هەڵبژاردنەکەدا [[یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان|یەکێتی نیشتمانپەروەری کوردستان]] فرەیی دەنگەکانی بەدەستهێنا، لەگەڵ ئەوەشدا [[پارتی دیموکراتی کوردستان]] فرەیی کورسییەکانی ئەنجومەنەکەی بەدەستهێنا. == ئەنجامەکان == === هەموو پارێزگارەکان === {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%" |- style="background-color:#EEE;" ! colspan="2" rowspan="2" class="unsortable" |ئاهەنگ ! colspan="2" | دەنگەکان ! rowspan="2" | کورسی |- style="background-color:#EEE;" ! کۆ ! % |- | bgcolor="{{party color|Patriotic Union of Kurdistan}}" | | [[یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان|یەکێتی نیشتمانپەروەری کوردستان]] | align="right" | '''٧٦٥ هەزار و ٥٤٤''' | align="right" | '''43.43%''' | align="right" | 48 |- | bgcolor="{{party color|Kurdistan Democratic Party}}" | | [[پارتی دیموکراتی کوردستان]] | align="right" | ٧٤١ هەزار و ٤٨٣ | align="right" | 42.07% | align="right" | '''61''' |- | bgcolor="{{party color|Kurdistan Islamic Union}}" | | [[یەکگرتووی ئیسلامیی کوردستان|یەکگرتووی ئیسلامی کوردستان]] | align="right" | ١٣٣ هەزار و ٢٠٦ | align="right" | 7.56% | align="right" | 10. 10 |- | bgcolor="#fff" | | لایەنەکانی تر | align="right" | ١٢٢ هەزار و ٣٤٩ | align="right" | 6.94% | align="right" | 4 |- bgcolor="#EEE" class="sortbottom" ! colspan="2" | کۆ | align="right" | '''1,762,582''' | align="right" | '''100%''' | align="right" | '''123. 123''' |- class="sortbottom" | colspan="2" | ''دەنگە نادروستەکان'' | align="right" | ''٣٥ هەزار و ٨٤'' | align="right" | ''(1.95%)'' | align="right" | |} === [[پارێزگای ھەولێر|پارێزگاری هەولێر]] === {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%" |- style="background-color:#EEE;" ! colspan="2" rowspan="2" class="unsortable" |ئاهەنگ ! colspan="2" | دەنگەکان ! rowspan="2" | کورسی |- style="background-color:#EEE;" ! کۆ ! % |- | bgcolor="{{party color|Kurdistan Democratic Party}}" | | [[پارتی دیموکراتی کوردستان|لیستی دەنگی دێموکراتیکی کوردستان]] | align="right" | '''٣٤٧ هەزار و ٧٧٢''' | align="right" | '''53.67%''' | align="right" | '''23''' |- | bgcolor="{{party color|Patriotic Union of Kurdistan}}" | | [[یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان|یەکێتی نیشتمانپەروەری کوردستان]] | align="right" | ٢٤٤ هەزار و ٣٤٣ | align="right" | 37.71% | align="right" | 16 |- | bgcolor="{{party color|Kurdistan Islamic Union}}" | | [[یەکگرتووی ئیسلامیی کوردستان|یەکگرتووی ئیسلامی کوردستان]] | align="right" | ٢٢ هەزار و ٥٢٣ | align="right" | 3.48% | align="right" | 1 |- | bgcolor="{{party color|Kurdistan Islamic Group}}" | | [[کۆمەڵی دادگەریی کوردستان|گروپی ئیسلامی کوردستان]] | align="right" | ١٨ هەزار و ٧٨١ کەس | align="right" | 2.90% | align="right" | 1 |- | bgcolor="#fff" | | لایەنەکانی تر | align="right" | ١٤ هەزار و ٥٧٥ | align="right" | 2.24% | align="right" | 0 |- bgcolor="#EEE" class="sortbottom" ! colspan="2" | کۆ | align="right" | '''٦٤٧ هەزار و ٩٩٤''' | align="right" | '''100%''' | align="right" | '''41''' |- class="sortbottom" | colspan="2" | ''دەنگە نادروستەکان'' | align="right" | ''١٦ هەزار و ٦٢٢'' | align="right" | | align="right" | |} === [[پارێزگای دھۆک|پارێزگای دۆهوک]] === {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%" |- style="background-color:#EEE;" ! colspan="2" rowspan="2" class="unsortable" |ئاهەنگ ! colspan="2" | دەنگەکان ! rowspan="2" | کورسی |- style="background-color:#EEE;" ! کۆ ! % |- | bgcolor="{{party color|Kurdistan Democratic Party}}" | | [[پارتی دیموکراتی کوردستان]] | align="right" | '''٣٠٢،١٣٣''' | align="right" | '''78.83%''' | align="right" | '''33''' |- | bgcolor="{{party color|Kurdistan Islamic Union}}" | | [[یەکگرتووی ئیسلامیی کوردستان|یەکگرتووی ئیسلامی کوردستان]] | align="right" | ٣٥ هەزار و ٦٧٥ | align="right" | 9.31% | align="right" | 4 |- | bgcolor="{{party color|Patriotic Union of Kurdistan}}" | | [[یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان|یەکێتی نیشتمانپەروەری کوردستان]] | align="right" | ٣٥ هەزار و ٤٨٣ | align="right" | 9.26% | align="right" | 4 |- | bgcolor="#fff" | | لایەنەکانی تر | align="right" | ٩ هەزار و ٩٧٤ | align="right" | 2.60% | align="right" | 0 |- bgcolor="#EEE" class="sortbottom" ! colspan="2" | کۆ | align="right" | '''٣٨٣ هەزار و ٢٦٥''' | align="right" | '''100%''' | align="right" | '''41''' |- class="sortbottom" | colspan="2" | ''دەنگە نادروستەکان'' | align="right" | ''5,273'' | align="right" | | align="right" | |} === [[پارێزگای سلێمانی]] === {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%" |- style="background-color:#EEE;" ! colspan="2" rowspan="2" class="unsortable" |ئاهەنگ ! colspan="2" | دەنگەکان ! rowspan="2" | کورسی |- style="background-color:#EEE;" ! کۆ ! % |- | bgcolor="{{party color|Patriotic Union of Kurdistan}}" | | [[یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان|یەکێتی نیشتمانپەروەری کوردستان]] | align="right" | '''٤٨٥ هەزار و ٧١٨''' | align="right" | '''66.42%''' | align="right" | '''28''' |- | bgcolor="{{party color|Kurdistan Democratic Party}}" | | [[پارتی دیموکراتی کوردستان|پارتی دیموکراتی کوردستانی ئێراق]] | align="right" | ٩١ هەزار و ٥٧٨ | align="right" | 12.52% | align="right" | 5 |- | bgcolor="{{party color|Kurdistan Islamic Union}}" | | [[یەکگرتووی ئیسلامیی کوردستان|یەکگرتووی ئیسلامی کوردستان]] | align="right" | ٧٥ هەزار و ٨ | align="right" | 10.26% | align="right" | 5 |- | bgcolor="{{party color|Kurdistan Islamic Group}}" | | [[کۆمەڵی دادگەریی کوردستان|گروپی ئیسلامی کوردستان]] | align="right" | 53,088 | align="right" | 7.26% | align="right" | 3 |- | bgcolor="{{party color|Communist Party of Kurdistan – Iraq}}" | | [[حیزبی شیوعیی کوردستان-عێراق|حزبی شیوعی کوردستان – عێراق]] | align="right" | ٨،١٩٢ | align="right" | 1.12% | align="right" | 0 |- | bgcolor="#fff" | | لایەنەکانی تر | align="right" | ١٧ هەزار و ٧٣٩ | align="right" | 3.43% | align="right" | 0 |- bgcolor="#EEE" class="sortbottom" ! colspan="2" | کۆ | align="right" | '''٧٣١ هەزار و ٣٢٣''' | align="right" | '''100%''' | align="right" | '''41''' |- class="sortbottom" | colspan="2" | ''دەنگە نادروستەکان'' | align="right" | ''١٣،١٨٩'' | align="right" | | align="right" | |} سەرچاوە: پەیمانگای واشنتۆن: [http://www.washingtoninstitute.org/html/newsletterImages/PF81Annexes.pdf سیاسەتی پارێزگا لە عێراق] Archived، ل.&nbsp;15-16 == هەروەها سەیری بکە == * ساڵی ٢٠٠٥ هەڵبژاردنی پارێزگاکانی عێراق == سەرچاوەکان == * [https://web.archive.org/web/20060125200001/http://www.ieciraq.org/English/Frameset_english.htm کۆمسیۆنی سەربەخۆی هەڵبژاردنەکانی عێراق] {{سەرچاوەکان}}{{ھەڵبژاردنەکان لە باشووری کوردستان}} {{تووڵی دەروازە|عێراق|کوردستان}} [[پۆل:٢٠٠٥ لە باشووری کوردستان]] 1thebnzwsqnp5bg14ftb9a323rsmb6l 0 305345 1688299 1686670 2026-10-16T20:21:56Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688299 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} '''گیرۆس''' هەندێک جار کە بە '''گیرۆ''' ناودەبرێت <ref>{{Cite dictionary |url=http://www.lexico.com/definition/gyro |archive-url=https://web.archive.org/web/20210920210821/https://www.lexico.com/definition/gyro |url-status=dead |archive-date=September 20, 2021 |title=gyro |dictionary=[[Lexico]] UK English Dictionary |publisher=[[Oxford University Press]]}}</ref><ref>{{cite Merriam-Webster|gyro}}</ref><ref>"[https://dictionary.cambridge.org/us/dictionary/english/gyro Gyro] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220503090054/https://dictionary.cambridge.org/us/dictionary/english/gyro |date=2022-05-03}}". ''Cambridge Dictionary''. Cambridge University Press. 2022.</ref> خواردنێکی یۆنانییە کە پێکهاتووە لە گۆشت و لەسەر ڕۆتیسێری ستوونی دەبرژێندرێت، پاشان پارچە پارچە دەکرێت و بە پێچراوی لەناو نانی پیتادا لەگەڵ پێکهاتەکانی تری وەک تەماتە و پیاز و پەتاتەی سورکراوە و ساسی تزاتزیکی پێشکەش دەکرێت. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{پۆلی کۆمنز|Gyros}} [[پۆل:چێشتی عەرەبی]] [[پۆل:چێشتی یۆنانی]] [[پۆل:چێشتی شامی]] [[پۆل:گۆشتی کەبابکراوی ڕۆژھەڵاتی ناوەڕاست]] 9l9zd9jjxhmx8zyb9tt7i95z9205sey 0 305364 1688265 1687088 2026-10-16T20:16:05Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگەکانی {{[[داڕێژە:یەک سەرچاوە|یەک سەرچاوە]]}} و {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688265 wikitext text/x-wiki {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} {{زانیاریدانی سەردەمی مێژوویی | ناو = کولتوری زارزی | دەستپێک = ١٨ هەزارەی پێش زایین | کۆتایی = ٨ هەزارەی پێش زایین | وێنە = File:Erbil governorate shanidar cave.jpg | جێگری وێنە = | دەقی وێنە = | لەپێش = | لەگەڵ = | لەپاش = | شا = | سەرکردەکان = }} '''کولتوری زارزی''' کولتوورێکی شوێنەوارییە کە لە کۆتاییەکانی سەردەمی بەردی کۆن و مێزۆلیتیک لە [[ڕۆژاوای ئاسیا|باشووری ڕۆژئاوای ئاسیا]] بوونی هەبووە. سەردەمی کولتوورەکە لە نێوان ١٨ هەزار بۆ ٨ هەزار ساڵ پێش زایین مەزەندە دەکرێت. ئەو کولتوورە دەگەڕێتەوە بۆ ئەشکەوتی زارزی لە [[باشووری کوردستان|کوردستانی عێراق]]، کە چەندین ئامێری بچووکی بەردی لێ دۆزراونەتەوە (تا 20%ی دۆزراوەکان).<ref>Mellaart, James (1976) "The Neolithic of the Near East" (MacMillan)</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئێران|ڕۆژھەڵاتی ناوین}} [[پۆل:شوێنەوارناسیی عێراق]] [[پۆل:کوردستان]] gk6aahvwu07emkywv2y79cxkjmfgm8o 0 305372 1688266 1687086 2026-10-16T20:16:15Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688266 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{Infobox artwork|title=ئەسکەندەر سەرکۆفاگۆس|image=Alexander Sarcophagus, Istanbul Archaeological Museums 2024 (1).jpg|height_metric=200|width_metric=170|length_metric=320|weight=١٥ تەن|museum= مۆزەخانەکانی شوێنەواری ئیستانبوڵ|city=[[ئەستەمبوڵ]]}} [[File:Alexander_Sarcophagus_Battle_of_Issus.jpg|وێنۆک| ئەسکەندەر لە یەکێک لە لا درێژەکانی سەرکۆفاگی ئەسکەندەر فارسەکان دەکوژێت]] [[File:Sarcophagus_of_Alexander.jpg|وێنۆک| دووبارە بنیاتنانەوەی ڕەنگی یەکێک لە لا کورتەکانی سارکۆفاگ]] '''تابووتی ئەسکەندەر''' تابوتێکی بەردی [[سەردەمی ھێلینیستی|هێلینیستییە]] لە کۆتایی سەدەی چوارەمی پێش زایین لە تابوتخانەی شاهانەی ئایا لە نزیک سیدۆن لە [[لوبنان]]. بە نەخشاندنی بەرزی [[ئەسکەندەری مەزن|ئەسکەندەری گەورە]] و گێڕانەوەی مێژوویی و ئەفسانەیی چەقۆکێش ڕازاوەتەوە. کارەکە بە شێوەیەکی سەرنجڕاکێش بە باشی پارێزراو دادەنرێت، چ لە ڕووی پێکهاتەوە و چ لە شوێنەواری مانەوەیدا کە پۆلیکرۆمییە ، کە پراکتیکێکی نیگارکێشانی پەیکەر و تەلارسازییە بە ڕەنگی گەشاوە کە لە جیهانی کۆندا باو بووە.<ref name=":12">{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://buntegoetter.liebieghaus.de/en/ |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20170715132952/http://buntegoetter.liebieghaus.de/en |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=2017-07-15 |ڕێکەوتی سەردان=2021-12-14}}</ref> لە ئێستادا لە هەڵگرتنی مۆزەخانەی شوێنەوارناسی ئەستەنبوڵدایە. == مێژوو == بە گوێرەی زۆرێک لە زانایان، هەردوو سەرچاوە و مێژووی تابوتخانەی ئەسکەندەر بەبێ کێبڕکێ ماونەتەوە،<ref name=":06">{{Cite book|last=Palagia|first=Olga|title=Regional Schools in Hellenistic Sculpture|publisher=Oxbow Books, Limited|year=1998|pages=281–289}}</ref> بە توندی لە شاری سیدۆن نیشتووەتەوە و بە ئەگەرێکی زۆرەوە لە دوای ساڵی ٣٣٢ پێش زایین خراوەتە بواری جێبەجێکردنەوە.<ref name=":06" /> وێناکردنی پەیوەندیدار و بەردەوامی عەبدالۆنیموس ، پاشای سیدۆن، یارمەتیدەرە بۆ تەسککردنەوەی ئەو ماوەیەی کە ئەم تابوتە بە ئەگەرێکی زۆرەوە تێیدا دروست بووە. دەزانین کە عەبدالۆنیموس لەلایەن ئەسکەندەری مەکدۆنەوە لە ساڵی ٣٣٣ تا ٣٣٢ پێش زایین،<ref name=":32">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ |last=Heckel |first=Waldemar |title=Mazaeus, Callisthenes and the Alexander Sarcophagus |journal=Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte |volume=55 |pages=385–396}}</ref> بۆ ئەم پۆستە دەستنیشان کراوە و دەوترێت بە نزیکەیی لە ساڵی ٣١١ پێش زایین کۆچی دوایی کردووە (هەرچەندە مێژووی وردی نادیارە).<ref name=":32" /> لەلایەن شوێنەوارناس و زانا کارل شیفۆڵدەوە دەرکەوتووە کە پێش مردنی عەبدالۆنیموس دروستکراوە،<ref name=":4">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ |last=Sismondo Ridgway |first=Brunilde |date=1969 |title=Review: Der Alexander-Sarkophag by Karl Schefold |journal=American Journal of Archaeology |volume=73 |pages=482 |doi=10.2307/504019 |jstor=504019}}</ref> بەهۆی ئەوەی کە شێوازی هێشتا کلاسیکەکەی کە گوایە کاریگەری شێوازی لیسیپۆس نەبووە. شیفۆڵد دەڵێت کە تابوتەکە ڕێبازێکی کۆنەپەرستانەتر<ref name=":4" /> بۆ پێکهاتە و ئایکۆنۆگرافیای خۆی دەپارێزێت، ئەمەش بە پێچەوانەی ئەو پێشکەوتنە ستایلیستییەی کە بە کارەکانی لیسیپۆس دیاری کراوە. هەروەها جەخت لەوە دەکاتەوە کە گۆڕەکەی پێش مردنی ئامادە دەکرا،<ref name=":4" /> هەرچەندە هێڵی کاتیی ناڕوونی ژیانی عەبدولۆنیموس ئەمە بە کۆتایی بە کراوەیی دەهێڵێتەوە. === دۆزینەوە === ئەسکەندەر سەرکۆفاگۆسی لە نەکرۆپۆلیسی شاهانەی ئایا دۆزرایەوە، نەکرۆپۆلیسێکی ژێرزەوی کە دابەشبووە بەسەر دوو هیپۆجیا ،<ref name=":06" /> پەرستگایەک یان گۆڕێکی ژێرزەمینییە کە لە زنجیرەیەک ژوور پێکهاتووە. پێدەچێت وەکو نەکرۆپۆلیسێکی شاهانە کار بکات،<ref name=":06" /> کە هەروەها یارمەتیدەرە لە پشتگیریکردنی مشتومڕی زانستی سەبارەت بە ئەگەری پاترۆنی ئەم تابوتە. ئەم تابوتە بە تایبەتی یەکێکە لە چوار تابوتە گەورە نەخشێنراوەکان کە دوو جووتیان پێکهێناوە. ئەم جووتانە لە کاتی هەڵکۆڵینەکانی ساڵی ١٨٨٧ کە لەلایەن [[عوسمان حەمدی بەگ|عوسمان حەمدی بەی]] و یەرڤانت ڤۆسکان لە نەکرۆپۆلیس لە نزیک سیدۆن لە لوبنان ئەنجامدراون دۆزراونەتەوە. === دیبەیتی زانستی === [[File:Ayaa_Necropolis,_Sidon.png|ڕاست|وێنۆک| بەشی بڕاو لە نەکرۆپۆلیسی ئایا. تابوتخانەی ئەسکەندەر لە خوارەوە ناوەڕاستە.]] ==== پاترۆن ==== هەرچەندە بە شێوەیەکی بەرفراوان قبوڵ کراوە کە ئەمە لە سەرەتای شیکارییەکانیدا تابووی ڕاستەقینەی خودی ئەسکەندەری مەکدۆنی نەبووە، بەڵام<ref name=":06" /> مشتومڕێکی زانستی گەورە لەسەر ئەوە هەبووە کە کێ پارێزەری تابوتەکە بووە. لە سەرەتادا وا بیردەکرایەوە کە تابوتخانەی عەبدالۆنیموس بووە (٣١١ پێش زایین کۆچی دوایی کردووە)، پاشای سیدۆن کە لەلایەن ئەسکەندەرەوە دەستنیشانکراوە ڕاستەوخۆ دوای شەڕی ئیسۆس (٣٣٣ پێش زایین). زانا ئەندرۆ ستیوارت جەخت لەوە دەکاتەوە کە تابوتخانەی ئەلێکساندەر لەلایەن عەبدالۆنیموسەوە پاڵپشتی کراوە بەهۆی کۆمەڵێک هۆکارەوە: بە شێوەیەکی سەرەکی، بە هۆکاری ئەوەی کە پاشاکانی [[ڕۆژھەڵاتی نزیک|ڕۆژهەڵاتی نزیک]] بە بەردەوامی گۆڕەکانیان پێش مردنیان ڕاسپاردووە بە لەبەرچاوگرتنی "ناوبانگەکانی دوای مردنیان".<ref name=":28">{{Cite book|last=Stewart|first=Andrew|title=Faces of Power: Alexander's Image and Hellenistic Politics|publisher=University of California Press|year=1993|location=Oxford, England|pages=294–298}}</ref> ئەمە ئیدیعایەکی باو و پشتیوانییە و بەردەوام لەلایەن زۆرێک لە زانایانەوە پشتڕاستکراوەتەوە، بەڵام بە هەمان شێوە کێبڕکێی لەسەر کراوە. بۆ نموونە والدێمار هێکل دەڵێت کە تابوتەکە بۆ مازایۆس دروستکراوە کە ئاغایەکی [[ئێران|فارسی]] و حاکمی [[بابل]] بوو. بۆ ئەوەی پشتگیری لەم قسەیە بکات، هێکل پرسیار دەکات کە بۆچی تابوتێک بۆ عەبدالۆنیموس، پاشایەکی سیدۆن، ئەوەندە فیگەر و ئایکۆنۆگرافیای فارسی تێدا دەبێت، <ref name=":32" /> و دەڵێت کە جل و بەرگ و سیماکانی دەموچاو و چالاکییەکانی <ref name=":32" /> فیگەری ناوەندی لە ڕووی مێژووییەوە زیاتر لەگەڵ ئاغاکانی فارسی هاوتەریبە نەک لەگەڵ ئاغای فینیقی.<ref name=":32" /> وەڵامی ئەمەش بە بڕوای هێکل ئەوەیە کە پەیوەندی ئەم فیگەر و ئایکۆنۆگرافییانە لە جیاتی ئەوە بۆ ئاغای فارس گونجاوتر دەبوو. بۆ پشتگیری، ئەو تیۆریزە دەکات کە یەکێک لە فریزە لاوەکییەکان [[شەڕی گۆگەمیلا|شەڕی گاوگامێلا]] لە ساڵی ٣٣١ پێش زایین نیشان دەدات،<ref name=":32" /> کە هێزی سەرکردایەتی سەربازیی مازایۆس لە ئاراستەکردنی سوپای فارسدا نیشان دەدات. ==== ئیسباتکردن ==== لایەنێکی مێژووی تابوتەکە کە تا ئێستا بە شێوەیەکی بەرفراوان مشتومڕی لەسەرە، پەیوەندی بەوەوە هەیە کە ڕەنگە کام کولتوری [[سەردەمی دێرین|کۆنی دەریای ناوەڕاست]] دروستی کردبێت. بە گوتەی شێفۆڵد، دەستی شەش پەیکەرتاشی ئایۆنی جیاکراوەتەوە، کە بە ئیدیۆمێکی ئەتیک کاردەکەن.<ref name=":4" /> ستیوارت لەگەڵ شێفۆڵد هاوڕایە و ئیدیعا دەکات کە یەکخستنی توخمە ستایلیستییە جیاوازەکان پەیوەندی بە پەیکەری ئەتیکەوە هەیە.<ref name=":28" /> بەڵام بەپێی شوێنەوارناس مارگریت سی میلەر ، ڕەنگە تابوتەکە لەلایەن وەرشەی [[ڕودس|ڕۆدیانەوە]] بەرهەم هێنرابێت، لەم حاڵەتەدا لە سیدۆن کاردەکات. <ref>{{Cite book|last=Miller|first=Margaret C.|title=Athens and Persia in the Fifth Century BC: A Study in Cultural Receptivity|publisher=Cambridge University Press|year=2004|pages=122}}</ref> لێرەدا یارمەتیدەرە کە ئاماژە بەوە بکەین، کە سیدۆن شار-دەوڵەتێکی فینیقی بووە،<ref name=":06" /> کە وایکردووە زانایانی دیکەی وەک کارۆلین هاوسەر بڵێن کە سەرچاوەی ستایلیستییەکەی ڕەگ و ڕیشەی لە فینیقیادا هەیە. باس لەوە کراوە کە زۆربەی وردەکارییەکانی پەیکەرسازی دەتوانرێت بگەڕێنرێتەوە بۆ شێوازە یۆنانییە کۆنەکان،<ref name=":06" /> کە دەگەڕێتەوە بۆ گرتنی ئەم شارەی ڕۆژهەڵاتی نزیک لەلایەن یۆنانییە کۆنەکانەوە. بەڵام بەهۆی کاریگەرییە کولتوورییەکانی نێوان هونەری یۆنانی لەو سەردەمەدا، لەناو خودی تابوتەکەدا سیفەتی ناکۆک هەیە. بۆ نموونە ئەو شێرانەی لەسەر گۆشەکانی سەقفەکە دەدۆزرێتەوە سیفەتی تایبەتی ئاسیایان هەیە.<ref name=":06" /> هەروەها چەندین بوونەوەری ئەفسانەیی هەن، وەک "سێ قۆچی بەرخ کە لەسەر سەری پشیلە گەشە دەکەن"<ref name=":06" /> کە دەبوو بە تەواوی نامۆ بوون بە [[گیانلەبەران|گیانلەبەرانی]] جیهانی کۆنی هێلینیستی. == لێکدانەوە == [[File:Alexander_Sarcophagus,_Istanbul_Archaeological_Museums_2024_(2).jpg|وێنۆک| ئەلێکساندەر سەرکۆفاگۆس (2024)]] ڕیزبەندی سەقفی تابوتخانەی ئەسکەندەر کە لە دوو "بلۆکی گەورە" لە مەڕمەڕ دروستکراوە،<ref name=":28" /> بە پەیکەری سەری ژنان هێڵکاری کراوە، لەوانەیە خوداوەندی ئەتارگاتیس بێت.<ref name=":28" /> گێڕانەوەی جیاواز فریزەکان لە هەر لایەک و پەنجەرەی تابوتەکەدا دەڕازێننەوە، هەریەکەیان قەرزاری لێکدانەوەی جیاوازن بۆ تەوەری گشتی خودی تابوتەکە.<ref name=":28" /> ئەم لێکدانەوە جیاوازانە بەهۆی شێوازە ئاڵۆزەکان و بابەتەکان جیاواز بوون.<ref name=":28" /> هەندێک لە زانایان ئەم گێڕانەوەیانەیان وا لێکداوە کە لە ڕووی ژیاننامەییەوە پەیوەندییان بە ژیانی عەبدالۆنیمۆسەوە هەیە، زنجیرەکە لە ساڵی ٣٣٣/٣٣٢ پێش زایین<ref name=":28" /> لەگەڵ شەڕی ئیسۆس<ref name=":28" /> دەستی پێکردووە و لە ساڵی ٣٠٦/٣٠٥ پێش زایین کۆتایی هاتووە.<ref name=":28" /> ئەندرۆ ستیوارت دەڵێت کە تابوتەکە هیچ بەرنامەیەکی یەکگرتوو یان پەیامێکی دیار و یەکگرتوو بە هیچ شێوەیەک پێشکەش ناکات، <ref name=":28" /> چونکە دیمەنەکانی ناو هەر ڕیلیفێک دژایەتی ئەوی دیکە دەکەن، لەگەڵ ئایکۆنۆگرافی کە هەردوو ستانداردی ڕۆژئاوایی و ڕۆژهەڵاتی تێکەڵ دەکات.<ref name=":28" /> تەوەری شەڕ و ڕاوکردن لە سەرانسەری فریزەکاندا یەکدەنگن: لایەکی درێژ و لایەکی کورت هەریەکێک لەم دیمەنانە نیشان دەدات. نەخشێنراوەکانی ڕیلیف لە لایەکی درێژی پارچەکەدا نیشان دەدەن کە ئەسکەندەر شەڕی فارسەکان دەکات لە شەڕی ئیسۆس . ڤۆڵکمار ڤۆن گراڤ مۆتیڤەکەی بەراورد کردووە بە مۆزایکی بەناوبانگی ئەلێکساندەر لە [[ناپۆلی]] ; ئەو بەو ئەنجامە دەگا کە ئایکۆنۆگرافیای هەردووکیان لە ڕەسەنێکی هاوبەشەوە سەرچاوەی گرتووە، تابلۆیەکی ونبووی فیلۆکسێنۆسی ئێرێتریا .<ref name=":5">{{Cite book|last=von Graeve|first=Volkmar|title=Der Alexandersarkophag und seine Werkstatt|year=1970|location=Berlin}}</ref> بەراوردکردنی نێوان مۆزایک و تابوت لە بواری زانستیدا جێگەی خۆی بەدەستهێناوە، کە زانایانی دیکەی وەک ئەندرۆ ستیوارت پشتگیریان لێدەکەن.<ref>{{Cite book|last=Stewart|first=Andrew|title=Faces of Power: Alexander's Image and Hellenistic Politics|publisher=University of California Press|year=1993|location=Oxford, England|pages=43}}</ref> ئەسکەندەر بە سوارەوە نیشان دەدرێت و پێستی شێرێکی لەسەر سەری داناوە و خۆی ئامادە دەکات بۆ فڕێدانی ڕمێک بەسەر سوارەی فارسدا. هێشتا مشتومڕ لە دەوری گرنگی مێژووییبوونی ئەو کەسایەتیانەی لە دیمەنەکانی ڕاوکردن و شەڕدا دەبینرێن، ماوە. لە کاتێکدا مێژوونووسانی وەک ڤۆن گراڤ وەک وێناکردنی وردی کەسایەتییە مێژووییەکان لێکدەدەنەوە،<ref name=":5" /> مێژوونووسانی دیکەی وەک شێفۆڵد وەک بابەتێکی ئەفسانەیی شەڕەکان و ڕاوکردنی شاهانە سەرنجیان لەسەرە.<ref name=":4" /> هەندێک لە زانایان، هەروەها پێیان وایە کە دووەم کەسایەتی مەقدۆنی سوار لە نزیک ناوەندەکە نوێنەرایەتی هێفایستیۆن دەکات، هاوڕێ نزیکە کۆنەکەی ئەسکەندەر. سێیەم کەسایەتی مەقدۆنی سوار زۆرجار بە پێردیکاس دەناسرێتەوە، کە یەکێکە لە ژەنەڕاڵەکانی سوپای ئەسکەندەر. دیوی درێژی بەرامبەر ئەسکەندەر نیشان دەدات کە وەک "ئەسپسواری ناوەڕاستی چەپ" ناسراوە،<ref name=":28" /> و مەقدۆنیەکان پێکەوە لەگەڵ عەبدالۆنیموس و فارسەکان شێر ڕاو دەکەن. هەروەها ستیوارت ئەوەی خستۆتە ڕوو کە ڕەنگە ئەمە نموونەیەک بێت لە ڕاوکردنی ئەلێکساندەر لە پارکە یارییەکانی سیدۆنیا لە ساڵی ٣٣٢ پێش زایین.<ref name=":28" /> ئەمە وێنایەکی ناوازەیە لە هاوکاریکردنی مەقدۆنیەکان و فارسەکان لە ڕاوکردنەکەدا،<ref name=":28" /> چونکە جیاوازی هەیە لەگەڵ وێناکردنی شەڕی ئیسۆس (کە بەناوبانگترین لێکدانەوەیە) لەسەر ڕیلیف لە لایەنی بەرامبەردا - شکستێکی کارەساتبارانەی فارسەکان لەلایەن مەقدۆنیەکانەوە. لەسەر فریزەکە لە یەک سەری تابوتەکەدا، چاوەکان بەرەو ڕاوکردنی شێرێکی ئەفسانەیی دەبرێن، کە تێیدا دیمەنێک وێنا کراوە کە عەبدولنیموس تێیدا پانتەرێک ڕاو دەکات.<ref name=":28" /> لە سەرووی ڕیلیفەکەوە، لەسەر پێدیمێنتەکە، عەبدالۆنیموس نیشان دەدرێت کە سەرقاڵی شەڕێکی نەناسراوە.<ref name=":28" /> ڕیلیفی سەرەکەی تری تابوتەکە شەڕێک نیشان دەدات، لەوانەیە شەڕی غەززە لە ساڵی ٣١٢ پێش زایین، لەم حاڵەتەدا پێدەچێت ئەو پەنجەرەی سەرەوە کوشتنی پێردیکاس لە ساڵی ٣٢٠ پێش زایین نیشان بدات.<ref name=":28" /> گریمانە کراوە کە عەبدولنیموس لە کۆتاییدا لە شەڕی غەززەدا مردووە،<ref name=":28" /> هەرچەندە ئەمە بێ بەڵگەیە. بەڵام ئەگەر ئەمە بێت، ئەوا ئەم پێدیمەنتە دەبێتە وێناکردنی دوا ساتەکانی لە شەڕدا.<ref name=":28" /> === پۆلیکرۆمی === تابوتخانەی ئەسکەندەر لە مەڕمەڕی پەنتێلیک دروستکراوە کە شوێنەواری پۆلیکرۆمییەکەی هێشتووەتەوە، لە شێوەی پەرستگایەکی یۆنانی . بەڵگەی پۆلیکرۆمی، کە ئاماژەیە بۆ ئەو بۆیاخ ڕەنگاوڕەنگانەی کە لەسەر پەیکەر (بەتایبەت پەیکەرە کۆنەکان) دۆزراونەتەوە، لەسەر تابوتەکە دۆزراونەتەوە، و لە ڕاستیدا دەبوو لە کاتی هەڵکەندنی تابوتەکە لە کاتی هەڵکەندنیدا لە ساڵی ١٨٨٧دا<ref name=":06" /> جەنگاوەرەکانی یۆنانی مەقدۆنی کە لەسەر تابوتەکە وێنا کراون، بە ڕووتی شەڕ دەکەن، وەک ئەوەی لە ئایکۆنۆگرافیای یۆنانیدا تایبەت بوو.<ref name=":12" /> بەڵام بۆیاخ کرابوون، وردەکارییە ڕەنگاوڕەنگەکانی ڕەنگی پێست و ڕەنگی قژ و کڵاو و قەڵغانەکانیان پیشان دەدا. لە بەرامبەردا ئەو فارسانەی ئەم جەنگاوەرانە لەگەڵیاندا شەڕیان کردووە، بە زرێپۆشێکی گەشاوە و زیندوو ڕەنگکرابوون. پۆلیکرۆمیەکە نەخشە وردەکانی پانتۆڵ و تەنوورەیان نیشان دەدات،<ref name=":12" /> هەروەها ئەو کارە ئاڵۆزانەی بۆیاخ کە لەسەر قەڵغانەکانیان ئەنجام دەدرێن.<gallery> File:The_1887_discovery_of_the_Alexander_Sarcophagus.jpg|alt=The 1887 discovery of the Alexander Sarcophagus| دۆزینەوەی تابوتخانەی ئەسکەندەر لە ساڵی ١٨٨٧ File:Achaemenid_infantry_on_Alexander_Sarcophagus.jpg|alt=Color reconstruction of Achaemenid infantry on the Alexander Sarcophagus| دووبارە بنیاتنانەوەی ڕەنگی پیادەی هەخامەندەکان لەسەر تابوتخانەی ئەسکەندەر File:Achaemenid_cavalry_on_Alexander_Sarcophagus.jpg|alt=Color reconstruction of Achaemenid cavalry on the Alexander Sarcophagus| دووبارە بنیاتنانەوەی ڕەنگی سوارەی هەخامەندەکان لەسەر تابوتخانەی ئەسکەندەر </gallery> == هەروەها سەیری بکە == * {{Annotated link|Tabnit sarcophagus}} * {{Annotated link|Lycian sarcophagus of Sidon}} * {{Annotated link|Sarcophagus of Eshmunazar II}} * {{Annotated link|Royal necropolis of Ayaa}} * {{Annotated link|Royal necropolis of Byblos}} == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == تێبینی == <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles> * [https://buntegoetter.liebieghaus.de/en/ خوداوەندەکان بە ڕەنگ - چاپی زێڕین] * هێکل، والدێمار. "مازایۆس، کالیستینێس و سەرکۆفاگی ئەسکەندەر." ''Historia: Zeitschrift fur Alte Geschichte'' 55، 2006. * میلەر، مارگریت سی. ''ئەسینای پایتەخت و فارس لە سەدەی پێنجەمی پێش زایین: لێکۆڵینەوەیەک لە وەرگرتنی کولتووری.'' چاپخانەی زانکۆی کامبریج، ٢٠٠٤. * پالاگیا، ئۆلگا. ''قوتابخانە ناوچەییەکان لە پەیکەری هێلینیستی.'' کتێبی ئۆکسبۆ، سنووردار، ١٩٩٨. * سیسمۆندۆ ڕیدگوای، برونیڵدە. "پێداچوونەوە: دێر ئەلێکساندەر-سارکۆفاگ لەلایەن کارل شیفۆڵد." ''گۆڤاری شوێنەوارناسی ئەمریکی'' 73، 1969. * ستیوارت، ئەندرۆ. ''ڕووخساری دەسەڵات: وێنەی ئەسکەندەر و سیاسەتی هێلینیستی.'' ئۆکسفۆرد، ئینگلتەرا: چاپخانەی زانکۆی کالیفۆرنیا، ١٩٩٣. * ڤۆن گراڤ، ڤۆڵکمار. ''دێر ئەلێکساندەرسارکۆفاگ و سێین وێرکشتات.'' بەرلین، ١٩٧٠. == بەستەری دەرەکی == * {{citation|url=http://digi.ub.uni-heidelberg.de/diglit/hamdybey1892bd1|first1=Osman|last1=Hamdi Bey|first2= Théodore|last2=Reinach|authorlink=Théodore Reinach|authorlink2=Osman Hamdi Bey|year=1892|title= Une nécropole royale à Sidon|doi=10.11588/DIGLIT.5197 }} ([[editio princeps]]) * {{citation|url=http://digi.ub.uni-heidelberg.de/diglit/hamdybey1892bd2|first1=Osman|last1=Hamdi Bey|first2= Théodore|last2=Reinach|authorlink=Théodore Reinach|authorlink2=Osman Hamdi Bey|year=1892|title= Une nécropole royale à Sidon: fouilles: Planches|doi=10.11588/DIGLIT.5198 }} ([[Tipped-in page|Plates]]) {{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} {{تووڵی دەروازە|ئێران|تورکیا}} [[پۆل:مۆزەخانەکان بەپێی وڵات]] 6xp4ejy1ekvh8gclu94vv41gzaxgtaz 0 305378 1688006 1687602 2026-10-16T12:42:35Z AKO ILAM 79727 /* ژیان */ 1688006 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" style="float:right; width:280px; margin:0 0 1em 1em; border:1px solid #a2a9b1; background:#f8f9fa; text-align:right;" ! colspan="2" style="text-align:center; font-size:125%; background:#eaecf0;" |مازیار نەزەربەیگی |- | colspan="2" style="text-align:center; padding:8px;" |[[پەڕگە:Mazyar_Nazarbeigi.jpg|alt=مازیار نەزەربەیگی|250x250پیکسڵ]] |- !پیشە |نووسەر و ڕۆماننووس |- !زمان |کوردی، زاری کەڵهوڕی |- !نەتەوە |کورد |} '''مازیار نەزەربەیگی''' [[نووسەر]] و [[ڕۆماننووس|ڕۆماننووسێکی]] کوردە کە بە زمانی کوردی، بە تایبەتی بە زاری [[کوردیی کەڵھوڕی|کەڵهوڕی]]، دەنووسێت. ئەو نووسەری چەند ڕۆمانێکی کوردییە و بەرهەمەکانی لە ماڵپەڕی ماڵی کتێبی کوردیدا ڕەخنە و شیکارییان بۆ کراوە.<ref name="bio">«مازیار نەزەربەیگی»، کوردیپیدیا، [https://kurdipedia.org/default.aspx?lng=8&q=20220917213446434608 سەرچاوە].</ref><ref name="novel1">فردەوس هاشمی، «هونەر ڕەوایەتگەری لە ڕۆمان پاڵتاوێگ ئەڕای کەیخودا»، ماڵی کتێبی کوردی، ٨ی بەهمەنی ١٣٩٩، [https://kurdishbookhouse.com/ku/100-444/ سەرچاوە].</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=کتاب هفته‌ نامه صدای آزادی شماره 695 اثر جمعی از نویسندگان صدای آزادی {{!}} دانلود و خرید کتاب هفته‌ نامه صدای آزادی شماره 695 |ناونیشان=https://fidibo.com/book/172773-%D9%87%D9%81%D8%AA%D9%87-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%B5%D8%AF%D8%A7%DB%8C-%D8%A2%D8%B2%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%B4%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%87-695 |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-15 |وێبگە=fidibo.com |زمان=fa-IR}}</ref> == ژیان == بەپێی زانیارییەکانی کوردیپیدیا، مازیار نەزەربەیگی لە گوندی شیان، لە ناوچەی [[ئارووناوا|ئیسلامئابادی ڕۆژئاوا]]، پارێزگای [[کرماشان]] لە ئێران، لەدایک بووە. هەمان سەرچاوە زانیارییەکانی دەربارەی ژیان و چالاکیی ئەدەبیی ئەو تۆمار کردووە.<ref name="bio" /><ref>''مانگنامەی تفکر انتقادی''، ساڵی دووەم، ژمارەی ١٨، گەلاوێژ ١٤٠١، «چیرووک‌ناسی و چیرووک‌نۊسی کوردی»، ل. ٨٠–٨١. [https://fidibo.com/book/137068 سەرچاوە]</ref> == چالاکیی ئەدەبی == نەزەربەیگی لە بواری ڕۆماننووسینی کوردیدا چالاکە. لە ڕەخنەی هاشمیدا، ڕۆمانی «پاڵتاوێگ ئەڕای کەیخودا» لە ڕووی شێوازی ڕەوایەتگێڕی، بەکارهێنانی ڕاوی دووەمی کەس و گۆڕانی دیدی کارەکتەرەکانەوە شیکراوەتەوە.<ref name="novel1" /> == بەرهەمەکان == === پاڵتاوێگ ئەڕای کەیخودا === «پاڵتاوێگ ئەڕای کەیخودا» ڕۆمانێکە بە نووسینی مازیار نەزەربەیگی کە بە زاری کەڵهوڕی نووسراوە. ئەم ڕۆمانە لە ساڵی ١٣٩٨ی هەتاوی لەلایەن نەشری باشوورەوە چاپ کراوە. لە وتارێکی ڕەخنەییدا شێوازی ڕەوایەتگێڕی و بەکارهێنانی ڕاوی دووەمی کەسی لە ڕۆمانەکەدا تاوتوێ کردووە.<ref name="novel1" /> === تاتریک؛ سانێگ لەبان ئاو === «تاتریک: سانێگ لەبان ئاو» ڕۆمانێکی دیکەی مازیار نەزەربەیگییە کە لەلایەن نەشری باشوورەوە لە ساڵی ١٣٩٩ی هەتاوی چاپ کراوە. لە تۆماری کتێبەکەدا، ناوی نووسەر، ناوی بڵاوکەرەوە و ژمارەی پەڕەکان تۆمار کراون.<ref name="tatric">«کتاب تاتریک: سانیگ له‌بان ئاو»، مهدرو، [https://mahdroo.ir/shop/product/book-298483-5ut20s سەرچاوە].</ref> لە وتارێکی دیکەدا ناوەکانی کارەکتەرەکانی ڕۆمانەکەی شیکردووەتەوە و پەیوەندیی نێوان ناوەکان و تایبەتمەندییەکانی کارەکتەرەکان ڕوون کردووەتەوە.<ref name="tatricreview">فردەوس هاشمی، «ناوەیل بپووڕ لە تاتریک مازیار نەزەربەیگی»، ماڵی کتێبی کوردی، [https://kurdishbookhouse.com/ku/100-612/ سەرچاوە].</ref> <big>'''دامرکیان بەهەشت'''</big> <nowiki>'''دامرکیان بەهەشت'''</nowiki>؛ ڕۆمانێکە کە لە ساڵی ٢٠٢٦ لەلایەن وەشانخانەی 49Books لە [[سوێد|سوید]] بڵاوکراوەتەوە. == خەڵاتەکان == مازیار نەزەربەیگی لە بەشی چیرۆکی خەڵاتی ئەدەبیی «بەڕوو» خەڵاتی وەرگرتووە. بەپێی ڕاپۆرتی ماڵی کتێبی کوردی، دوو ڕۆمانی «پاڵتاوێگ ئەڕای کەیخودا» و «تاتریک؛ سانێگ له بان ئاو» وەک بەرهەمەکانی ئەو ناو دەبات.<ref name="baroo">«خڵات بەڕوو پەیوەنی دەر هەمیشانەی چاڵاکەیل و وەردەنگەیل زوان داڵگی»، ماڵی کتێبی کوردی، [https://kurdishbookhouse.com/ku/100-481/ سەرچاوە].</ref> هەروەها لە خەڵاتی ئەدەبیی سەربەخۆی «کاڵ»دا، کە لە شاری سنە بەڕێوە چوو، بووە یەکێک لە هەڵبژێردراوانی خەڵاتەکە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=یەکەمین خەڵاتی ئەدەبیی "کاڵ" لە سنە |ناونیشان=https://kurdistanmedia.com/so/news/2025/01/247 |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20250212224430/https://kurdistanmedia.com/so/news/2025/01/247 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٢ی شوباتی ٢٠٢٥ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-14 |وێبگە=kurdistanmedia.com |زمان=ku |url-status=live}}</ref> == سەرچاوەکان == <references /> 7av3hv4htj1qpqlcoedj9zoapiwksce 1688198 1688006 2026-10-16T20:03:25Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688198 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" style="float:right; width:280px; margin:0 0 1em 1em; border:1px solid #a2a9b1; background:#f8f9fa; text-align:right;" ! colspan="2" style="text-align:center; font-size:125%; background:#eaecf0;" |مازیار نەزەربەیگی |- | colspan="2" style="text-align:center; padding:8px;" |[[پەڕگە:Mazyar_Nazarbeigi.jpg|alt=مازیار نەزەربەیگی|250x250پیکسڵ]] |- !پیشە |نووسەر و ڕۆماننووس |- !زمان |کوردی، زاری کەڵهوڕی |- !نەتەوە |کورد |} '''مازیار نەزەربەیگی''' [[نووسەر]] و [[ڕۆماننووس|ڕۆماننووسێکی]] کوردە کە بە زمانی کوردی، بە تایبەتی بە زاری [[کوردیی کەڵھوڕی|کەڵهوڕی]]، دەنووسێت. ئەو نووسەری چەند ڕۆمانێکی کوردییە و بەرهەمەکانی لە ماڵپەڕی ماڵی کتێبی کوردیدا ڕەخنە و شیکارییان بۆ کراوە.<ref name="bio">«مازیار نەزەربەیگی»، کوردیپیدیا، [https://kurdipedia.org/default.aspx?lng=8&q=20220917213446434608 سەرچاوە].</ref><ref name="novel1">فردەوس هاشمی، «هونەر ڕەوایەتگەری لە ڕۆمان پاڵتاوێگ ئەڕای کەیخودا»، ماڵی کتێبی کوردی، ٨ی بەهمەنی ١٣٩٩، [https://kurdishbookhouse.com/ku/100-444/ سەرچاوە].</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=کتاب هفته‌ نامه صدای آزادی شماره 695 اثر جمعی از نویسندگان صدای آزادی {{!}} دانلود و خرید کتاب هفته‌ نامه صدای آزادی شماره 695 |ناونیشان=https://fidibo.com/book/172773-%D9%87%D9%81%D8%AA%D9%87-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%B5%D8%AF%D8%A7%DB%8C-%D8%A2%D8%B2%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%B4%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%87-695 |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-15 |وێبگە=fidibo.com |زمان=fa-IR}}</ref> == ژیان == بەپێی زانیارییەکانی کوردیپیدیا، مازیار نەزەربەیگی لە گوندی شیان، لە ناوچەی [[ئارووناوا|ئیسلامئابادی ڕۆژئاوا]]، پارێزگای [[کرماشان]] لە ئێران، لەدایک بووە. هەمان سەرچاوە زانیارییەکانی دەربارەی ژیان و چالاکیی ئەدەبیی ئەو تۆمار کردووە.<ref name="bio" /><ref>''مانگنامەی تفکر انتقادی''، ساڵی دووەم، ژمارەی ١٨، گەلاوێژ ١٤٠١، «چیرووک‌ناسی و چیرووک‌نۊسی کوردی»، ل. ٨٠–٨١. [https://fidibo.com/book/137068 سەرچاوە]</ref> == چالاکیی ئەدەبی == نەزەربەیگی لە بواری ڕۆماننووسینی کوردیدا چالاکە. لە ڕەخنەی هاشمیدا، ڕۆمانی «پاڵتاوێگ ئەڕای کەیخودا» لە ڕووی شێوازی ڕەوایەتگێڕی، بەکارهێنانی ڕاوی دووەمی کەس و گۆڕانی دیدی کارەکتەرەکانەوە شیکراوەتەوە.<ref name="novel1" /> == بەرهەمەکان == === پاڵتاوێگ ئەڕای کەیخودا === «پاڵتاوێگ ئەڕای کەیخودا» ڕۆمانێکە بە نووسینی مازیار نەزەربەیگی کە بە زاری کەڵهوڕی نووسراوە. ئەم ڕۆمانە لە ساڵی ١٣٩٨ی هەتاوی لەلایەن نەشری باشوورەوە چاپ کراوە. لە وتارێکی ڕەخنەییدا شێوازی ڕەوایەتگێڕی و بەکارهێنانی ڕاوی دووەمی کەسی لە ڕۆمانەکەدا تاوتوێ کردووە.<ref name="novel1" /> === تاتریک؛ سانێگ لەبان ئاو === «تاتریک: سانێگ لەبان ئاو» ڕۆمانێکی دیکەی مازیار نەزەربەیگییە کە لەلایەن نەشری باشوورەوە لە ساڵی ١٣٩٩ی هەتاوی چاپ کراوە. لە تۆماری کتێبەکەدا، ناوی نووسەر، ناوی بڵاوکەرەوە و ژمارەی پەڕەکان تۆمار کراون.<ref name="tatric">«کتاب تاتریک: سانیگ له‌بان ئاو»، مهدرو، [https://mahdroo.ir/shop/product/book-298483-5ut20s سەرچاوە].</ref> لە وتارێکی دیکەدا ناوەکانی کارەکتەرەکانی ڕۆمانەکەی شیکردووەتەوە و پەیوەندیی نێوان ناوەکان و تایبەتمەندییەکانی کارەکتەرەکان ڕوون کردووەتەوە.<ref name="tatricreview">فردەوس هاشمی، «ناوەیل بپووڕ لە تاتریک مازیار نەزەربەیگی»، ماڵی کتێبی کوردی، [https://kurdishbookhouse.com/ku/100-612/ سەرچاوە].</ref> <big>'''دامرکیان بەهەشت'''</big> <nowiki>'''دامرکیان بەهەشت'''</nowiki>؛ ڕۆمانێکە کە لە ساڵی ٢٠٢٦ لەلایەن وەشانخانەی 49Books لە [[سوێد|سوید]] بڵاوکراوەتەوە. == خەڵاتەکان == مازیار نەزەربەیگی لە بەشی چیرۆکی خەڵاتی ئەدەبیی «بەڕوو» خەڵاتی وەرگرتووە. بەپێی ڕاپۆرتی ماڵی کتێبی کوردی، دوو ڕۆمانی «پاڵتاوێگ ئەڕای کەیخودا» و «تاتریک؛ سانێگ له بان ئاو» وەک بەرهەمەکانی ئەو ناو دەبات.<ref name="baroo">«خڵات بەڕوو پەیوەنی دەر هەمیشانەی چاڵاکەیل و وەردەنگەیل زوان داڵگی»، ماڵی کتێبی کوردی، [https://kurdishbookhouse.com/ku/100-481/ سەرچاوە].</ref> هەروەها لە خەڵاتی ئەدەبیی سەربەخۆی «کاڵ»دا، کە لە شاری سنە بەڕێوە چوو، بووە یەکێک لە هەڵبژێردراوانی خەڵاتەکە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=یەکەمین خەڵاتی ئەدەبیی "کاڵ" لە سنە |ناونیشان=https://kurdistanmedia.com/so/news/2025/01/247 |ناونیشانی ئەرشیڤ=https://web.archive.org/web/20250212224430/https://kurdistanmedia.com/so/news/2025/01/247 |ڕێکەوتی ئەرشیڤ=١٢ی شوباتی ٢٠٢٥ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-14 |وێبگە=kurdistanmedia.com |زمان=ku |url-status=live}}</ref> == سەرچاوەکان == <references /> {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} ex60ts2ca0fvo416l8sk3lyodwr4ni5 0 305380 1688131 1687720 2026-10-16T18:02:19Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی دەروازەکانی [[دەروازە:فیلم|فیلم]]، [[دەروازە:دەیەی ٢٠٢٠|دەیەی ٢٠٢٠]] و [[دەروازە:کۆریای باشوور|کۆریای باشوور]] 1688131 wikitext text/x-wiki {{Short description|فیلمێکی خەیاڵی زانستیی کۆریای باشوور لە دەرهێنانی نا هۆنگ-جین}} {{Infobox film | name = ھیوا | image = Hope (2026 film) poster.png | caption = پۆستەری بڵاوکردنەوەی سینەمایی | native_name = {{Infobox Korean film name|hangul=^호프}} | director = نا هۆنگ-جین | producer = {{Plainlist| - نا هۆنگ-جین - کیم سە-می - کیم سە-رۆم }} | writer = نا هۆنگ-جین | starring = {{Plainlist| - هوانگ جۆنگ-مین - زۆ این-سۆنگ - جۆنگ هۆ-یۆن - تەیلۆر ڕەسڵ - کامێرۆن بریتن - ئالیسیا ڤیکاندەر - مایکڵ فاسمێندەر }} | music = مایکڵ ئەبێلز | cinematography = هۆنگ کیۆنگ-پیۆ | editing = کیم سۆن-مین | studio = {{Plainlist| - فۆرجد فیلمز - پڵەس ئێم ئێنتەرتەینمنت }} | distributor = پڵەس ئێم ئێنتەرتەینمنت | released = {{Film date|2026|05|17|کאן|2026|07|15|کۆریای باشوور|2026|09|09|ویلایەتە یەکگرتووەکان}} | runtime = {{Plainlist| - ١٦٠ خولەک (وەشانی کان)<ref name="Hope@Cannes">{{Cite web|title=هۆف|url=https://www.festival-cannes.com/en/f/hope/|website=فێستیڤاڵی فیلمی کان|access-date=٧ی ئایاری ٢٠٢٦}}</ref> - ١٥٦ خولەک (وەشانی کۆتایی)<ref name="Runtime">{{Cite web|title=هۆف (١٥)|url=https://www.kmrb.or.kr/main/gd/grade/selectGradeInfo.do?category=MV&rcvNo=2580517&mi=1090|website=دەستەی هەڵسەنگاندنی میدیای کۆریا|quote=١٥٦ خولەک و ٢٥ چرکە|access-date=١٤ی ئابی ٢٠٢٦}}</ref><ref>{{Cite web|title=فیلمە ეپیکی و خەیاڵی زانستییەکەی نا هۆنگ-جین «هۆف» دوای ١٠ ساڵ ئاشکرا بوو|url=https://www.chosun.com/english/kpop-culture-en/2026/07/06/AF5JXVCVANHOJFGOGI4YQ3QGG4/|website=دە چۆسۆن دەیلید|date=٦ی تەممووزی ٢٠٢٦|access-date=١٤ی ئابی ٢٠٢٦}}</ref> }} | country = کۆریای باشوور | language = کۆری | budget = ٤٦ ملیۆن دۆلار<ref>{{Cite news|title=فیلمی «هۆف»ی نا هۆنگ-جین گەورەترین داهاتی بۆکس ئۆفیسی دەستپێکی کۆریای لە ساڵی ٢٠٢٦ تۆمار کرد|url=https://www.screendaily.com/news/na-hong-jins-hope-delivers-koreas-biggest-box-office-opening-of-2026/5218739.article|newspaper=سکرین دەیلید|last=ۆپی|first=دەیڤید|date=٢٠ی تەممووزی ٢٠٢٦|access-date=٩ی ئەیلوولی ٢٠٢٦}}</ref><ref>{{Cite news|title=فیلمە خەیاڵی زانستییەکەی «هۆف» بە بودجەیەکی پێوانەیی خۆی بۆ سینەما ناوخۆییەکان دوای کان ئامادە دەکات|url=https://www.koreatimes.co.kr/entertainment/films/20260706/record-budget-sci-fi-hope-gears-up-for-local-theaters-after-cannes|newspaper=دە کۆریا تایمز|last=بێک|first=بیۆنگ-یول|date=٦ی تەممووزی ٢٠٢٦|access-date=٩ی تەممووزی ٢٠٢٦}}</ref> | gross = ٤٧ ملیۆن دۆلار<ref name="BOM">{{Cite web |title=هۆف |url=https://www.boxofficemojo.com/title/tt27369017/ |access-date=٢٠٢٦-٠٩-٢٧ |website=بۆکس ئۆفیس مۆجۆ}}</ref><ref name=NUM>{{cite web|title=هۆف (٢٠٢٦) — زانیارییە داراییەکان |url=https://the-numbers.com/movie/Hope-(2026-South-Korea) |website=دە نەمبەرز |access-date=٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}}</ref> }} '''ھیوا''' (بە [[زمانی کۆری|کۆری]]: 호프) فیلمێکی [[فیلمی خەیاڵی زانستی|خەیاڵی زانستیی]]، [[فیلمی دڕندە|دڕندە]] و [[فیلمی پاڵەوانی|پاڵەوانی]] [[کۆریای باشوور|کۆریای باشوورە]] لە ساڵی ٢٠٢٦، کە لە نووسین، دەرهێنان و هاوبەشی بەرهەمهێنانی نا هۆنگ-جینە. ئەکتەرانی سەرەکی فیلمەکە بریتیین لە [[ھوانگ جونگ-مین]]، [[زۆ ئین سونگ|زۆ ئین-سۆنگ]]، [[ھۆیۆن جونگ|جۆنگ هۆ-یۆن]]، تەیلۆر ڕەسڵ، کامێرۆن بریتن، [[ئەلیسیا ڤیکاندەر|ئالیسیا ڤیکاندەر]] و [[مایکڵ فاسبێندەر|مایکڵ فاسمێندەر]]. چیرۆکی فیلمەکە باس لە بەڕێوەبەری پۆلیسێکی گوندێک و جێگرەکەی دەکات کە دەبێت کۆمەڵگەی ناوخۆیی خۆیان لە بوونەوەرێکی نەناسراو بپارێزن.<ref name="Hope@Cannes" /> یەکەم نمایشی جیهانیی لە کێبرکێی سەرەکی [[فێستیڤاڵی فیلمی کان|فێستیڤاڵی فیلمی کانی]] ٢٠٢٦ لە ١٧ی ئایاری ٢٠٢٦ ئەنجامدا، کە تێیدا کێبرکێی بۆ بەدەستهێنانی خەڵاتی [[ناولەپی زێڕین]] کرد. فیلمەکە لە ١٥ی تەممووز لە [[کۆریای باشوور]] لە سینەماکان نمایشکرا. پێشوازییەکی گشتیی ئەرێنی لەلایەن ڕەخنەگرانەوە لێکرا. == چیڕۆک == کۆ بۆم-سۆک بەڕێوەبەری پۆلیسی بەندەری هیوایە، گوندێکی بچووک لە نزیک ناوچەی دڕکاوی و دابڕاوی کۆریا کە زۆرینەی دانیشتووانەکەی پیرن. ئامۆزاکەی، کۆ سۆنگ-کی، داوای لێدەکات لێکۆڵینەوە لە مانگایەکی مردوو بکات کە برینی گەورەی هەیە. سۆنگ-کی و هاوڕێ ڕاوچییەکانی پێیانوایە کاری پڵنگێکە، بەڵام زۆر نەخایانێت مەڕوماڵاتی تری مردوو و خاوەنی کێڵگەکەش بە مردویی دەدۆزنەوە. لە کاتی گەڕانەوە بۆ بەندەری هیوا، بۆم-سۆک بۆی دەرکەوت کە بوونەوەرێکی گەورە چەندین گوندنشینی کۆمەڵکوژ کردووە. لە کاتێکدا هێزە پشتگیریکەرەکان لە شوێنێکی تر خەریکی کوژاندنەوەی ئاگرکەوتنەوەکانن، لەگەڵ عەقیدێکی خانەنشینکراو ئان ناک-یۆن دەبێتە هاوبەش بۆ دۆزینەوەی، بەڵام بە هەڵە تەقە لە چێشتلێنەرێکی ناوخۆیی دکەن و بە سەختی برینداری دەکەن. لە بەردەوامبوون لە گەڕان بە تەنها، بۆم-سۆک پەیوەندی بە [[میلیشیا]] خۆجێییەکانەوە دەکات و بۆی دەردەکەوێت کە بوونەوەرەکە لە ڕاستیدا بوونەوەرێکی زیرەک و . دوای ئەوەی هەموو میلیشیاکە دەکوژێن، ئەفسەری تازە پێگەیشتوو ئیم سۆنگ-ئێ ڕزگاری دەکات بە بەکارهێنانی نارنجۆک. سۆنگ-ئێ دەتوانێت یەکێک لە قاچەکانی بوونەوەرەکە ببڕێتەوە، و هەردوکیان بە ئۆتۆمبیل ڕاوی دەنێن. بۆم-سۆک دوودڵە لە کوشتنی بونەوەرەکە دوای ئەوەی کە دەیبینێت کە دەگری، بەڵام کاتێک تانکەرێک بە هەڵە دەیشێلێت دەکەوێت و دەمرێت. بۆم-سۆک دواتر یارمەتی پزیشکێک دەدات بۆ پشکنینی تەرمەکە، کە تێیدا چەند هاوشێوەیەکی لەگەڵ توێکاری مرۆڤ هەیە. لە بنکەی پۆلیس، ئەو و ناک-یۆن ڕاوچییەکی سەیر و دارتاشێک بە ناوی یانگ-بە دەبینن، کە دەڵێت بوونەوەرێکی کوشتووە. هەرچەندە گومانیان هەیە، بەڵام دەچن لەگەڵیدا بۆ پشکنینی تەرمەکە کە لە ساردکەرەوەکەیدا دایناوە. لە لایەکی ترەوە، سۆنگ-ئێ چاودێری بریندارەکان دەکات لە نەخۆشخانەیەکی کاتیدا و چاوپێکەوتن لەگەڵ بەڕێز های-سول دەکات، کە دەڵێت چەندین بوونەوەری لەو جۆرەی بینیوە لە کاتی ڕاوکردندا. بە نیگەرانی لەوەی کە زیاتر لەو جۆرە ماونەتەوە، دەچێت بۆ ئاگادارکردنەوەی بۆم-سۆک. تەرمی ناو ساردکەرەوەکەی یانگ دەردەکەوێت کە کۆرپەیەکی دێوەزمەیە، بە ناوی زینهێرتای. بۆم-سۆک تێدەگات کە بوونەوەرە پێگەیشتووەکە بەدوای منداڵەکەی دەگەڕا، و بە تووڕەییەوە یانگ-بە تۆمەتبار دەکات کە ئەو هۆکاری دەستپێکردنی کۆمەڵکوژییەکە بووە. دەسەڵاتداران دواتر پاشماوەی کۆرپەکە دەبەن. لە شوێنێکی تر، سۆنگ-کی و هاوڕێ ڕاوچییەکانی تووشی کەشتییەکی ئاسمانی کەوتوو دەبن لە دارستانەکەدا و تێدەگەن کە بوونەوەرەکان بیانیین. لە ناوەوە، ژوورێک دەدۆزنەوە بەڵام لەلایەن بوونەوەرەکان هێرشیان دەکرێتە سەر. بوونەوەرەکان هەموو کەسێکی دەکوژن جگە لە سۆنگ-کی، گرووپەکەی بۆم-سۆک لە کاتی خۆیدا دەگەن بۆ ئەوەی ڕێگە بە سۆنگ-کی بدەن بە ئەسپ هەڵبێت. بوونەوەرەکە بە درێژایی ڕێگا سەرەکییەکە ڕاوەدووی دەنێت کاتێک بۆم-سۆک و سۆنگ-ئێ لە ئۆتۆمبیلەکەیانەوە هێرش دەکەن. سۆنگ-کی سەردەکەوێت و بە سەختی بوونەوەرەکە بریندار دەکات، بەڵام بە هەڵە لە ئۆتۆمبیلەکە دەکەوێتە خوارەوە کاتێک یانگ-بە بە توندی دەخولێتەوە. بوونەوەرەکە دەگەڕێتەوە، و پێکەوە سەیری کەشتییەکی ئاسمانی هاوپەیمان دەکەن کە سەر بە ئیمپراتۆر دایادسە لە دەروازەیەکەوە لە ئاسماندا و دەکەونە سەر چیایەکی نزیک. شەپۆلی سەرەکی لێکترازانەکە ئۆتۆمبیلی پۆلیسەکە لە ڕێگاگە لادەبات، و بۆم-سۆک، ناک-سۆک، سۆنگ-ئێ و یانگ-بی ناچار دەکات بە پێ بەردەوام بن کاتێک هەوڵ دەدەن خۆیان لە بوونەوەرەکان بەدوور بگرن و بە سەلامەتی بگەنە بەندەری هیوا بۆ بەرزکردنەوەی زەنگەکە. لەم کاتەدا، بوونەوەرەکان باس لە هەنگاوی داهاتوویان دەکەن، کە تێیدا ماڤەیۆ دڵی خۆی دەبەخشێت بۆ ڕزگارکردنی ئیمپراتۆر. == ئەکتەرەکان == * [[ھوانگ جونگ-مین]] لە ڕۆڵی کۆ بوم-سۆک،<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2026-05-17 |سەردێڕ=HOPE |ناونیشان=https://www.festival-cannes.com/en/f/hope/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-14 |وێبگە=Festival de Cannes |زمان=en-US}}</ref> بەڕێوەبەری پۆلیسی هۆپ هاربۆر * [[زۆ ئین سونگ|زۆ ئین-سونگ]] لە ڕۆڵی کۆ سونگ-کی،<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2026-05-17 |سەردێڕ=HOPE |ناونیشان=https://www.festival-cannes.com/en/f/hope/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-14 |وێبگە=Festival de Cannes |زمان=en-US}}</ref> کەسێکی خۆجێیی کەللەڕەق کە شوێن مەخلووقێکی مەترسیدار دەکەوێت * [[ھۆیۆن جونگ|جۆنگ هۆ-یۆن]] لە ڕۆڵی ئیم سونگ-ئەی،<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2026-05-17 |سەردێڕ=HOPE |ناونیشان=https://www.festival-cannes.com/en/f/hope/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-14 |وێبگە=Festival de Cannes |زمان=en-US}}</ref> پۆلیسێکی نوێکار لە هێزی پۆلیسی هۆپ * [[مایکڵ فاسبێندەر|مایکل فاسبێندەر]] لە ڕۆڵی ماڤەیۆ، شەڕکەر/پاسەوانی بیانی<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Hope review: Bonkers Korean monster movie destroys the hero narrative |ناونیشان=https://www.rogerebert.com/reviews/hope-na-jong-hin-movie-review-2026 |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-14 |وێبگە=www.rogerebert.com |زمان=en-US}}</ref> * [[ئەلیسیا ڤیکاندەر|ئالیشیا ڤیکاندەر]] لە ڕۆڵی جۆر، ئیمپراتۆری بیانییەکان<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=Hope review: Bonkers Korean monster movie destroys the hero narrative |ناونیشان=https://www.rogerebert.com/reviews/hope-na-jong-hin-movie-review-2026 |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-14 |وێبگە=www.rogerebert.com |زمان=en-US}}</ref> * تایلۆر ڕەسڵ لە ڕۆڵی ئایڤۆر، یەکێک لە مەخلووقەکان و ژێردەستەی جۆر<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2026-05-17 |سەردێڕ=HOPE |ناونیشان=https://www.festival-cannes.com/en/f/hope/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-14 |وێبگە=Festival de Cannes |زمان=en-US}}</ref> * کامێرۆن بریتن لە ڕۆڵی ڤامێگێر، یەکەم بیانی کە شارۆچکەکەی وێران کرد<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2026-05-17 |سەردێڕ=HOPE |ناونیشان=https://www.festival-cannes.com/en/f/hope/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-14 |وێبگە=Festival de Cannes |زمان=en-US}}</ref> * ئوم مون-سوک لە ڕۆڵی یانگ-بەی، دارتاشێکی نامۆ<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=스포츠조선 |ڕێکەوت=2026-07-06 |سەردێڕ=[SC리뷰] '호프' 이런 미친(p) 영화를 봤나(종합) |ناونیشان=https://www.chosun.com/entertainments/movie/2026/07/06/G5QWMZTCMZQWMNDBMRSDCN3FMM/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-14 |وێبگە=조선일보 |زمان=ko}}</ref> * لی سانگ-هی لە ڕۆڵی ئان ناک-یۆن، عەقیدێکی خانەنشینکراو<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=스포츠조선 |ڕێکەوت=2026-07-06 |سەردێڕ=[SC리뷰] '호프' 이런 미친(p) 영화를 봤나(종합) |ناونیشان=https://www.chosun.com/entertainments/movie/2026/07/06/G5QWMZTCMZQWMNDBMRSDCN3FMM/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-14 |وێبگە=조선일보 |زمان=ko}}</ref> * ئیم هیۆن-سیک لە ڕۆڵی بەڕێز هێ-سول، بەساڵاچوویەکی خۆجێیی<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=스포츠조선 |ڕێکەوت=2026-07-06 |سەردێڕ=[SC리뷰] '호프' 이런 미친(p) 영화를 봤나(종합) |ناونیشان=https://www.chosun.com/entertainments/movie/2026/07/06/G5QWMZTCMZQWMNDBMRSDCN3FMM/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-14 |وێبگە=조선일보 |زمان=ko}}</ref> == بڵاوکردنەوە == [[File:Na Hong-Jin, Hoyeon Jung and Zo In-Sung at the 2026 Cannes Film Festival.jpg|thumb|upright=1|[[زۆ ئین سونگ|زۆ ئین-سۆنگ]], هۆیەون و نا هۆنگ-جین لە [[فێستیڤاڵی فیلمی کان|فێستیڤاڵی فیلمی کانی]] ٢٠٢٦]] [[file:'Hope' screening.jpg|thumb|left|[[زۆ ئین سونگ|زۆ ئین-سۆنگ]]، نا هۆنگ-جین، جۆنگ هۆ-یۆن و [[ھوانگ جونگ-مین]] لە نمایشی مێدیا و کۆنگرەی ڕۆژنامەنووسیدا.]] فیلمی ''هیوا'' یەکەم نمایشی لە کێبرکێی سەرەکی ٧٩ەمین [[فێستیڤاڵی فیلمی کان]] لە ١٧ی ئایاری ٢٠٢٦ ئەنجامدا، کە بووە یەکەم فیلمی [[کۆریای باشوور]] کە کێبرکێی خەڵاتی [[ناولەپی زێڕین]] بکات لە دوای فیلمی ''بڕیار بۆ ڕۆیشتن'' (٢٠٢٢). ئەم هەڵبژاردنە دەکاتە چوارەم فیلمی دەرهێنەر نا هۆنگ-جین کە لە فێستیڤاڵەکەدا نمایش بکرێت، لە دوای فیلمەکانی ''ڕاوچی'' (٢٠٠٨) لە نمایشی نیوەشەو، ''دەریای زەرد'' (٢٠١١) لە بەشی جۆرە تایبەتێک، و ''گرینۆک'' (٢٠١٦) لە بەشی دەرەوەی کێبرکێدا. بڕیارە لە ١٥ی تەممووزی ٢٠٢٦ لە کۆریای باشوور بڵاوکرێتەوە. کۆمپانیای نێون بڵاوکردنەوەی سینەمایی لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ویلایەتە یەکگرتووەکان]] بۆ ٩ی ئەیلوول ڕێکخست، و هەروەها مافی بڵاوکردنەوەی بۆ ناوچەکانی تری زمانی ئینگلیزی بەدەستهێنا. لە ئایاری ٢٠٢٦، موبی مافی بڵاوکردنەوەی لە [[ئەمریکای لاتینی]]، [[ئەڵمانیا]]، [[نەمسا]]، [[سویسڕا|سویسرا]]، [[ئیتاڵیا|ئیتالیا]]، [[ئیسپانیا]] و [[تورکیا]] بەدەستهێنا. دواتر لەو مانگەدا، ڕاگەیەندرا کە فیلمەکە پێشتر فرۆشرابووە ٢٠٠ ناوچە لە سەرانسەری جیهان؛ لەوانەی کڕیارە ئاشکرا کرابوون فۆکس فیتەرز بوو کە مافی بۆ [[فەڕەنسا|فەرەنسا]]، بەنێلوکس و [[ئەفریقای باشوور]] کڕی، هەروەها [[سۆنی پیکچەرز]] واڵدواین ئەکوایزشنز، کە فیلمەکەی بۆ [[پورتوگال]]، [[سکاندیناڤیا]]، [[ئایسلەند]]، [[ڕۆژھەڵاتی ناوەڕاست|ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست]] و [[ئیسرائیل]] بەدەستهێنا. فیلمەکە یەکەم نمایشی باکووری ئەمریکای لە بەشی پێشکەشکردنی سەنتەری ٢٥ەمین فێستیڤاڵی فیلمی ئاسیایی نیویۆرک لە ٢٠ی تەممووزی ٢٠٢٦ ئەنجامدا. یەکەم نمایشی خۆی لە [[شانشینی یەکگرتوو|بەریتانیا]] لە ٧٩ەمین فێستیڤاڵی فیلمی نێودەوڵەتی ئەدینبۆرگ لە ١٦ی ئەیلوولی ٢٠٢٦ ئەنجامدا. == پێشوازی == === بۆکس ئۆفیس === لە هەفتەی یەکەمی نمایشکردنیدا، ١٫٥ ملیۆن بلیتی لە کۆریای باشوور فرۆشت، و ١١٫٣ ملیۆن دۆلاری لە بۆکس ئۆفیسدا بەدەستهێنا، و پێش فیلمی ''مینیۆنز و مۆنستەرز'' کەوت لە هەفتەی یەکەمی دەستپێکیدا (٢٫١ ملیۆن دۆلار) و هەفتەی دووەمی فیلمی ''مۆانا'' (١٫٢ ملیۆن دۆلار). تا ٢ی ئابی ٢٠٢٦، فیلمەکە زیاتر لە ٣٥ ملیۆن دۆلاری لە بۆکس ئۆفیسی ناوخۆییدا بەدەستهێنابوو. لەکاتی بڵاوکردنەوەی لە [[ئەمریکای باکوور|باکووری ئەمریکا]] لە ٩ی ئەیلوولی ٢٠٢٦، فیلمەکە ١٫١ ملیۆن دۆلاری لە ڕۆژی یەکەمی دەستپێکیدا بەدەستهێنا، و لە پلەی دووەمی بۆکس ئۆفیسدا بوو لە دواوەی فیلمی ''[[ئۆدیسی (فیلمی ٢٠٢٦)|ئۆدیسی]]''. پاشان ٣٫٢ ملیۆن دۆلاری لە هەفتەی یەکەمی دەستپێکیدا لە باکووری ئەمریکا بەدەستهێنا، پێش ئەوەی بۆ ١٫٠ ملیۆن دۆلار دابەزێت لە هەفتەی دووەمیدا. لە باکووری ئەمریکا، ئەمە سێیەم پڕداهاتترین فیلمی کۆرییە لە مێژوودا لە دواوەی فیلمەکانی ''پادشای پادشاگان'' (٢٠٢٥) و ''[[مشەخۆر (فیلمی ٢٠١٩)|مشەخۆر]]'' (٢٠١٩). === وەڵامی ڕەخنەگران === لە ماڵپەڕی کۆکەرەوەی ڕەخنەیی [[ڕاتن تۆمەیتۆز]]، ٧٩٪ی ١٧٤ ڕەخنەی ڕەخنەگران ئەرێنین، بە تێکڕای هەڵسەنگاندنی ٧٫١/١٠. کۆدەنگی ماڵپەڕەکە دەڵێت: «فیلمێکی خەیاڵی زانستیی شێواو کە دیزاینی بەرهەمهێنانی سەرنجڕاکێش و کاریگەرییە بینراوە سەیر و سەمەرەکانی هەیە، فیلمەکەی نا هۆنگ-جین ''هۆف'' [[ئەدریناڵین|ئەدەریناڵین]] چالاک دەکات هەر کاتێک سەرنجی لەسەر داڕمانی پاڵەوانە مرۆییە بێچارەکانی بێت.» لە [[مێتاکریتیک]]، فیلمەکە نمرەی ٦٧ لە کۆی ١٠٠ی هەیە، لەسەر بنەمای ڕەخنەی ٣٧ ڕەخنەگر، کە ئاماژەیە بۆ ڕەخنەی «بەگشتی ئەرێنی». نیکۆلاس باربەر لە [[بی بی سی]] چوار ئەستێرەی لە کۆی پێنج ئەستێرە بە فیلمەکە دا. === خەڵاتەکان === {| class="wikitable plainrowheaders" ! scope="col" | خەڵات ! scope="col" | ساڵ ! scope="col" | پۆل ! scope="col" | وەرگر(ەکان) ! scope="col" | ئەنجام ! scope="col" class="unsortable" | سەرچاوە |- ! scope="row" | [[فێستیڤاڵی فیلمی کان]] | style="text-align:center" | ٢٠٢٦ | [[ناولەپی زێڕین]] | rowspan="2" | نا هۆنگ-جین | {{nom}} | style="text-align:center" | <ref>{{cite web|title=کێ دەبێتە برواندەی خەڵاتی دلۆپی زێڕینی فێستیڤاڵی فیلمی کان؟|url=https://www.indiewire.com/features/commentary/cannes-palme-dor-contenders-2026-who-will-win-1235194267/|website=ایندیوەیر|last=لاتانزیۆ|first=ریان|date=١٧ی ئایاری ٢٠٢٦|access-date=١٨ی ئایاری ٢٠٢٦}}</ref> |- ! scope="row" | فێستیڤاڵی فیلمی ئاسیایی نیویۆرک | style="text-align:center" | ٢٠٢٦ | خەڵاتی دانیال ئە. کرافت بۆ نایابی لە سینەمای ئاکشن | {{Won}} | style="text-align:center" | <ref>{{Cite news |url=https://awardswatch.com/hope-director-na-hong-jin-to-receive-daniel-a-craft-award-for-excellence-in-action-cinema-at-25th-new-york-asian-film-festival-nyaff/|title=نا هۆنگ-جین دەرهێنەری «هۆف» خەڵاتی دانیال ئە. کرافت بۆ نایابی لە سینەمای ئاکشن لە ٢٥ەمین فێستیڤاڵی فیلمی ئاسیایی نیویۆرک وەردەگرێت|date=٢٣ی حوزەیرانی ٢٠٢٦|access-date=٣ی تەممووزی ٢٠٢٦}}</ref> |- ! scope="row" rowspan="2"| خەڵاتەکانی فیلمی بویل | style="text-align:center" rowspan="2"| ٢٠٢٦ | باشترین فیلم | ''هیوا'' | {{nom}} | style="text-align:center" rowspan="2" | <ref>{{cite web|url=https://m.entertain.naver.com/movie/article/001/0016260709 |title=پێنج فیلم لەوانە «هۆف» کاندید کراون بۆ باشترین فیلمی ئەمساڵ لە خەڵاتی فیلمی بویل|author=لی یۆنگ-جای |work=یۆنهاپ نێوز |publisher=ناڤەر |date=٢٠ی ئابی ٢٠٢٦|access-date=٢٨ی ئابی ٢٠٢٦ |language=ko}}</ref> |- | باشترین دەرهێنەر | نا هۆنگ-جین | {{won}} |} == سەرچاوەکان == {{Reflist}} == بەستەرە دەرەکی == * {{IMDb title|id=tt27369017}} * {{HanCinema film}} * [https://www.kmdb.or.kr/db/kor/detail/movie/K/K/40120 هیوا] لە [[بنکەدراوەی فیلمی کۆری]] {{تووڵی دەروازە|فیلم|دەیەی ٢٠٢٠|کۆریای باشوور}} [[پۆل:فیلمە کۆرییەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی کۆریای باشوور]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٦]] [[پۆل:فیلمەکانی دۆڵبی سینەما]] [[پۆل:فیلمەکانی فۆکیوس فیچەرز]] [[پۆل:فیلمەکانی سکرین ئێکس]] hwu6qvif40tmv0imwdp65t1nkhrch5q 0 305385 1688062 1687392 2026-10-16T15:33:11Z Bilalinfo 57400 /* فیلم */ 1688062 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = پردیس پورعابدینی | caption = پورعابدینی لە چڵ و یەکەمین [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]]، | image = پردیس پورعابدینی.jpg | birth_date = ١٢ی نیسانی ١٩٩٠ (٢٦ ساڵ)<ref>{{یادکرد وب|عنوان=پردیس پورعابدینی|نشانی=https://www.salamcinama.ir/profile/kXlE4/پردیس-پورعابدینی|ناشر=سلام سینما|تاریخ=|بازبینی=٢٣ ئەیلوول ٢٠٢٣|archive-date=١١ نیسان ٢٠٢۳|archive-url=https://web.archive.org/web/20230411124718/https://www.salamcinama.ir/profile/kXlE4/%D9%BE%D8%B1%D8%AF%DB%8C%D8%B3-%D9%BE%D9%88%D8%B1%D8%B9%D8%A7%D8%A8%D8%ܕ%DB%8C%D9%86%DB%8C|dead-url=no}}</ref> | spouse = | birth_place = [[تاران]]، [[ئێران]] | occupation = ئەکتەر | years_active = ٢٠٢٠–تا ئێستا }} '''پەردیس پورعابدینی''' (بە [[زمانی فارسی|فارسی]]: پردیس پورعابدینی؛ لەدایکبووی ١٠ی نیسانی ٢٠٠٠) ئەکتەرێکی [[ئێران|ئێرانیە]]. بە ڕۆڵگێڕان لە زنجیرەی ئاقازادە (٢٠٢٠–٢٠٢١) دەستی بە کاری هونەری کرد، کە بۆ ئەو کارە پاڵێوراوی [[خەڵاتەکانی حافز|خەڵاتی حافز]] بوو. بۆ ڕۆڵگێڕان لە فیلمی غەریب (٢٠٢٣) خەڵاتی [[سیمورغی بلوورین|سیمورغی بلورینی]] باشترین ئەکتەری ڕۆڵی سەرەکی ژنی لە [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر|فستیڤاڵی فیلمی فەجر]] بەدەست هێنا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=مکری |first=بهنود |ڕێکەوت=2023-02-12 |سەردێڕ=پایان جشنواره پرحاشیه فیلم فجر؛ چهره‌های سرشناس در مراسم اختتامیه شرکت نکردند |ناونیشان=https://ir.voanews.com/a/boycott-iran-cinema-film-protest-fajr-festival/6958960.html |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-15 |وێبگە=صدای آمریکا |زمان=fa}}</ref> == ژیانی سەرەتایی == لە ١٠ی نیسانی ٢٠٠٠ لە [[تاران]] لەدایکبووە. دوو خووشکی هەیە و منداڵی ناوەڕاستی خێزانەکەیە. خوشکە گەورەکەی پزیشکە. دایکی پزیشکی جوانکاری و باوکی، بابەک پورعابدینی، ئەندازیاری ئەلیکترۆنی و بەڕێوەبەری گشتی کۆمپانیای «سوفار» ناسێنراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=مدیر |ڕێکەوت=2023-12-20 |سەردێڕ=بیوگرافی پردیس پورعابدینی بازیگر نقش فرشته در سریال گناه فرشته + اینستاگرام |ناونیشان=https://pendarmovie.com/4480/biography-pardis-pourabedini/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-15 |وێبگە=پندار مووی |زمان=fa-IR}}</ref> لە سەردەمی ئامادەیی لە بەشی زانستە سروشتییەکان خوێندی و لە منداڵییەوە حەزی بە چالاکییە هونەرییەکان هەبوو. دوای تەواوبوونی ئامادەیی ڕووی لە ئەکتەری کرد و لە خولەکانی ئەکتەری [[مەسعوود کیمیایی]] بەشدار بوو. چالاکی پیشەیی لە تۆمار لە ساڵی ٢٠٢٠ دەستی پێکرد و لە چەند شانۆیەک لەوانە «ڕەنگە بۆ تۆش ڕووبدات» و «چیڕۆکی نیوەڕۆی هەینی» ڕۆڵی گێڕا. == فیلمۆگرافی == === فیلم === {| class="wikitable sortable plainrowheaders" |- ! scope="col" | ساڵ ! scope="col" | ناو ! scope="col" | دەرهێنەر |- |٢٠٢١ |خائن‌کشی |[[مەسعوود کیمیایی]] |- |rowspan="2"|٢٠٢٢ |غریزه |سیاوش ئەسعەدی |- |بی‌مادر |مورتەزا فاطمی |- |٢٠٢۳ |غریب |محەممەدحسێن لەتیفی |- |لە حالتی وێنەگرتن دایە |[[بۆڵەکانی ترێ|تۆوی ترێ]] |ئابراهیم ابراهیمیان |} === زنجیرەی وێب === {| class="wikitable sortable plainrowheaders" |- ! scope="col" | ساڵ ! scope="col" | ناو ! scope="col" | دەرهێنەر |- |٢٠٢٠–٢٠٢١ |آقازاده |بهرەنگ توفیقی |- |٢٠٢٤ |گناه فرشته |حامید عەنقا |- |٢٠٢٥ |جادوی سفید |[[ئایدا پەناھەندە|ئایدا پاناھەندە]] |- |٢٠٢٦ |لەیلا و شیرین |حەمیدڕەزا قوربانی |- |٢٠٢٦ |''[[سوور و ڕەش (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|سوور و ڕەش]]'' |[[ئایدا پەناھەندە|ئایدە پەناهەندە]] |} == خەڵاتەکان == {| class="wikitable sortable plainrowheaders" |- ! scope="col" | خەڵات ! scope="col" | ساڵ ! scope="col" | پۆل ! scope="col" | کارە پاڵاوتراوەکە ! scope="col" | ئەنجام ! scope="col" class="unsortable" | منابع |- ! scope="row" |[[خەڵاتەکانی حافز]] |٢٠٢٤ |باشترین ئەکتەری ژنی دراما |گناه فرشته |{{nom}} |<ref>https://www.hafezawards.com/23rd-hafez-awards-1403/</ref> |- ! scope="row" |[[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر|فستیڤاڵی فیلمی فەجر]] |٢٠٢۳ |باشترین ئەکتەری ڕۆڵی سەرەکی ژن |غریب |{{won}} |<ref>{{Cite web |date=2023-02-10 |title=ڕاگەیاندنی ناوی دادوەران و پاڵاوتراوانی فستیڤاڵی فیلمی فەجر |url=https://www.isna.ir/news/1401112116572/اعلام-اسامی-داوران-و-نامزدهای-جشنواره-فیلم-فجر |access-date=2023-02-11 |website=ایسنا |language=fa}}</ref> |- ! scope="row" |ئاهەنگی حافز |٢٠٢٠ |باشترین ئەکتەری ژن – زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی دراما |آقازاده |{{Nom}} |<ref>{{Cite web|title=نامزدهای بخش تلویزیون بیست و یکمین جشن حافظ چه کسانی هستند؟|url=https://www.borna.news/بخش-فرهنگ-هنر-6/1260766-نامزدهای-بخش-تلویزیون-بیست-یکمین-جشن-حافظ-چه-کسانی-هستند|access-date=2021-11-14|website=خبرگزاری برنا|language=fa}}</ref> |} == سەرچاوەکان == == بەستەرە دەرەکییەکان == - {{IMDb name|13057806}} [[پۆل:خەڵکی تاران]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:خانمەکتەرە ئێرانییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:خانمەکتەرانی خەڵکی تاران]] [[پۆل:خانمەکتەرانی فیلمی ئێرانی]] <references /> [[پۆل:لەدایکبووانی ٢٠٠٠]] mxr99krw0szou4vvrw6fm3itc40ffgu 0 305386 1688063 1687395 2026-10-16T15:34:31Z Bilalinfo 57400 /* فیلمۆگرافی[٣] */ 1688063 wikitext text/x-wiki {{Infobox person |name = ڕەزا بەهبوودی |image = Reza Behbudi.jpg |image_size = |caption = |birth_name = |field = سینەما، شانۆ و تەلەڤیزیۆن |nationality = [[گەلانی ئێران|ئێرانی]] |birth_date = ١ی ئەیلوولی ١٩٧٧ (٥٥ ساڵ) |birth_place = [[ڕوودسەر]]، [[پارێزگای گێڵان|گێڵان]]، [[ئێران]] |parents = |death_date = |death_place = |residence = |coordinates = |resting_place = |other_names = |occupation = [[ئەکتەر]] |years_active = |education = بەکالۆریۆس لە دەرهێنانی شانۆ |spouse = |partner = |children = |influences = |influenced = |website = |signature = }} '''ڕەزا بەهبوودی''' (بە فارسی: رضا بهبودی؛ لەدایکبووی ٢٣ی ئابی ١٩٧١) ئەکتەرێکی [[ئێران|ئێرانیی]]ە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=بیوگرافی رضا بهبودی بازیگر سینما، تئاتر و تلویزیون |ناونیشان=https://www.beytoote.com/fun/actor-news/biography-reza-behbodi.html |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-15 |وێبگە=www.beytoote.com}}</ref> == ژیان == دەرچووی بەشی دەرهێنانی شانۆیە لە کۆلێژی سینەما و شانۆ لە ساڵی ١٩٩٧. ئەو ئەندامی ئەنجومەنی ئەکتەرانی ماڵی شانۆی ئێران و ئەندامی گرووپی شانۆی لیوە. سەرەتای کارە پیشەیییەکانی لە ساڵی ١٩٩٧ بە بەشداری لە شانۆگەری ''بینوایان'' بە دەرهێنانی بەهرۆز غەریب‌پوور دەست پێکرد. هەروەها دەرهێنانی بۆ چەندین بەرهەم کردووە وەکوو ''همه چیز می‌گذرد تو نمی‌گذری''، ''مدهٔ سن مدار'' و ''اطلسی‌های لگدمال‌شده''.<ref name="karname.ir">{{cite web |author= |url=http://www.karname.ir/fa/professor/72/رضا-بهبودي |title=دامەزراوەی کەلتووری و ھونەریی کارنامە |publisher= |date= |access-date= |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130824031033/http://www.karname.ir/Fa/professor/72/%D8%B1%D8%B6%D8%A7-%D8%A8%D9%87%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%8A |archivedate=24 اوت 2013 |url-status=dead }}</ref> بەهبوودی لە زنجیرەی روزگار قریب ڕۆڵی گەنجییەتی مهدی بازرگان یەکەم سەرۆک وەزیرانی حکوومەتی کاتیی ئێرانی گێڕاوە. == فیلمۆگرافی<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=http://www.nsun.net |first=n s u n {{!}} |سەردێڕ=تیوال {{!}} رضا بهبودی |ناونیشان=https://www.tiwall.com/rezabehbudi |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-15 |وێبگە=www.tiwall.com}}</ref> == === زنجیرەی تۆڕی ماڵەوە === * [[تاسیان (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|تاسیان]] ([[تینا پاکڕەوان]]، ٢٠٢٤) * ''[[لە کۆتایی شەودا (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|لە کۆتایی شەودا]]'' ([[ئایدا پەناھەندە|ئایدا پەناهەندە]]، ٢٠٢٤) * داوینچیز (ئەفشین هاشمی، ٢٠٢٣) * سیاه چاله (حوسێن نمازی، ٢٠٢٣) * عقرب عاشق (حوسێن سوهەیلی زادە، ٢٠٢٢) * شبکه مخفی زنان (ئەفشین هاشمی، ٢٠٢٢) * [[خاتوون (زنجیرە)|خاتوون]] ([[تینا پاکڕەوان]]، ٢٠٢١) * ملکه گدایان (حوسێن سوهەیلی زادە، ٢٠٢٠) * ''[[سوور و ڕەش (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|سوور و ڕەش]]'' ([[ئایدا پەناھەندە|ئایدە پەناهەندە]] ٢٠٢٦) === تەلەفیزیۆنی === * جلال‌الدین (ئارش مەعیریان، ٢٠١٤) * آبروی از دست رفته ([[ئایدا پەناھەندە|ئایدا پەناهەندە]]، ٢٠١٣) * دفترخانه شماره ۱۳ (سەید وەحید حسێنی، ٢٠١٠) * روزگار قریب (کیانوش عەیاری، ٢٠٠٧) * آخرین غزل (نادر برهانی مرەند، ٢٠٠٨) * آخرین گناه (حوسێن سوهەیلی زادە، ٢٠٠٥) === سینەمایی === * نبودنت (کاوە سجاد حسێنی، ٢٠٢٢) * بخارست (سەید مەسعود ئەطیابی، ٢٠٢٢) * آخرین تولد (نەوید مەحمودی، ٢٠٢١) * گورکن (کاظم ملایی، ٢٠١٩) * مجبوریم (ڕەزا دورمیشیان، ٢٠١٩) * سرو زیر آب (محەممەدعلی باشە ئاهەنگەر، ٢٠١٧) * اکسیدان (حامید محەممەدی، ٢٠١٦) * مادر قلب اتمی (عەلی ئاھەمەدزادە، ٢٠١٦) * شنل (حوسێن کەندەری، ٢٠١٦) * یک روز طولانی (بابەک بەهرام بەیگی، ٢٠١٥) * اینجا کسی نمی‌میرد (حوسێن کەندەری، ٢٠١٥) * خشم و هیاهو (هومەن سەیدی، ٢٠١٥) * [[لانتووری]] (ڕەزا دورمیشیان، ٢٠١٥) * هفت ماهگی (هاتف ئەلیمەردانی، ٢٠١٥) * دلم می‌خواد (بەهمەن پەرمەن ئارا، ٢٠١٤) * طبقه حساس (کەمال تەبریزی، ٢٠١٣) * [[تووڕە نیم (فیلم)|تووڕە نیم]] (ڕەزا دورمیشیان، ٢٠١٣) * آزمایشگاه (حەمید ئامجەد، ٢٠١١) * اشکان، انگشتر متبرک و چند داستان دیگر (شەهرام موکری، ٢٠٠٧) [[پۆل:خەڵکی تاران]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوەکانی تەلەڤیزیۆنی ئێرانی]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئێرانییەکانی سەدەی ٢١ەم]] == سەرچاوەکان == <references /> == بەستەری دەرەکی == * [[imdbname:3894716|ڕەزا بەهبوودی]] لە [[بنکەدراوەی ئینتەرنێتیی فیلمەکان]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧١]] m0alyvv8qnze0kd3r9779apmlp9qy34 0 305387 1688065 1687609 2026-10-16T15:35:38Z Bilalinfo 57400 /* سینەما */ 1688065 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = پوریا رحیمی سام | image = Pouria_Rahimi_Sam.jpg | caption = پوریا رحیمی سام - ۲۰۱۹ | nationality = ئێران | birth_date = لەدایکبووی ساڵی ١٩٨٣ (٤٣-٤٤ ساڵ) | birth_place = ھەشتگرد، کەرەج، ئەلبورز، ئێران<ref name="hjxj3">{{cite web | title=پوریا رحیمی سام، بازیگر نقش سامانی در سریال نجوا کیست؟ | website=دوات آنلاین | url=https://davatonline.ir/content/135550/پوریا-رحیمی-سام-،-بازیگر-نقش-سامانی-در-سریال-نجوا-کیست؟ | language=fa | access-date=2020-01-29}}</ref> | occupation = ئەکتەر | years_active = ٢٠٠٨ - ئێستا | spouse = کیمیا کاظمی | alma_mater = [[زانکۆی ئازادی ئیسلامی]] }} '''پوریا رحیمی سام''' (بە [[زمانی فارسی|فارسی]]: پوریا رحیمی سام؛ لەدایکبووی شوباتی ١٩٨٣) ئەکتەرێکی [[ئێران|ئێرانە]]. یەکێک لە پڕکارترین ئەکتەرەکانی بواری شانۆیەکە. چالاکی پیشەگەریانەی لە سینەمادا لە ساڵی ٢٠١٢دا و بە فیلمی لە باشووری ڕۆژھەڵاتەوە بە فەرمی دەست پێکرد و بە ڕۆڵگێڕان لە فیلمی ئەگەری باران بارینی ترشدا لە ڕۆڵی کاوە گەیشتە لوتکەی ناوبانگ. پێش چوون بۆ زانکۆ لە گرووپی شانۆی مھرداد کوروش فێری بنەماکانی شانۆ بوو و لە زانکۆی ھونەری تاران لە بەشی دەرھێنەری تەواو کردووە.<ref name="dikat">{{cite web | title=کوتاه و خواندنی از پوریا رحیمی سام و زندگی‌اش | website=تانما | url=http://tanama.ir/%D9%BE%D9%88%D8%B1%DB%8C%D8%A7-%D8%B1%D8%AD%DB%8C%D9%85%DB%8C-%D8%B3%D8%A7%D9%85-p6385 | language=fa | access-date=2020-01-29 | archive-date=15 January 2020 | archive-url=https://web.archive.org/web/20200115085917/http://tanama.ir/%D9%BE%D9%88%D8%B1%DB%8C%D8%A7-%D8%B1%D8%AD%DB%8C%D9%85%DB%8C-%D8%B3%D8%A7%D9%85-p6385 | url-status=dead }}</ref> بۆ ڕۆڵگێڕان لە فیلمی ''[[زاڵاوا]]'' خەڵاتی [[سیمورغی بلوورین|سیمورغی بلورینی]] باشترین ئەکتەری ڕۆڵی تەواوکاری پیاوی لە ۳۹یەمین [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]] بردەوە. بە ڕۆڵگێڕان لە فیلمی ''[[زاڵاوا]]'' لە چواردەھەمین [[ئەنجومەنی ڕەخنەگران و نووسەرانی سینەمای ئێران|ئاھەنگی گەورەی ڕەخنەگران و نووسەرانی سینەمایی ئێران]] پاڵێوراو بۆ وەرگرتنی خەڵاتی باشترین ئەکتەری ڕۆڵی تەواوکاری پیاو بوو.<ref>{{cite web|title=نامزدهای بهترین بازیگر نقش اول و مکمل زن و مرد یک جشن سینمایی|url=https://www.asriran.com/fa/news/839003/نامزدهای-بهترین-بازیگر-نقش-اول-و-مکمل-زن-و-مرد-یک-جشن-سینمایی|website=عصر ایران|date=2022-05-10|access-date=2023-11-27|language=fa}}</ref> == فیلمۆگرافی<ref name="i7vxo">{{cite web | title=بیوگرافی پوریا رحیمی سام | website=سلام سینما | date=2020-01-29 | url=https://www.salamcinama.ir/profile/n8tafj07y0vi1k0/پوریا-رحیمی-سام | language=fa | access-date=2020-01-29}}</ref> == === سینەما === {| class="wikitable" |- !ساڵ!!ناو!!دەرھێنەر |- |٢٠٢٤ |''بازی را بکش'' |محەممەدئیبراھیم عەزیزی |- |٢٠٢٣ |سنوورە بێپایانەکان |عەباس ئەمینی |- |٢٠٢٣ |لەدوای ڕۆیشتن |ڕەزا نەجاتی |- |٢٠٢١ |''[[زاڵاوا]]'' |[[ئەرسەلان ئەمیری]] |- |٢٠٢٠ |قەسیدەی گاوی سپی<ref name="fa">{{cite web | url=https://www.yjc.ir/fa/news/7229908/آقای-کارگردان-هیچ-دلیل-موجهی-برای-عدم-شرکت-در-جشنواره-پیدا-نکردم| title=هیچ دلیل موجهی برای عدم شرکت در جشنواره پیدا نکردم! | publisher=باشگاه خبرنگاران جوان | date=2020-02-01 | access-date=2020-02-01}}</ref> |بەھتاش صەناعیھا |- |٢٠١٨ |من دەترسم |بەھنام بەھزادی |- |٢٠١٨ |ڕێگای کۆن |مەنیژە حیکمەت |- |٢٠١٨ |چوارڕیانی ئەستەمبوڵ |مستەفا کیایی |- |٢٠١٧ |کوپال |کاژێم مەلاعی |- |٢٠١٧ |بێناوی |عەلیرەزا صەمەدی |- |٢٠١٧ |[[ئیسرافیل (فیلم)|ئیسرافیل]] |[[ئایدا پەناھەندە]] |- |٢٠١٥ |ئەگەری بارانی ترش |بەھتاش صەناعیھا |- |٢٠١٥ |سەردەمی سەھۆڵبەندان |مستەفا کیایی |- |٢٠١٥ |[[ناھید (فیلمی ٢٠١٥)|ناھید]] |[[ئایدا پەناھەندە]] |- |٢٠١٣ |لە باشووری ڕۆژھەڵاتەوە |[[ئایدا پەناھەندە]] |- |٢٠١٢ |دژە فیشەک |مستەفا کیایی |} === تەلەفیزیۆن === {| class="wikitable" |- !ساڵ!!ناو!!دەرھێنەر |- |٢٠١٨ |نەجوا |ئیبراھیم شیبانی |- |٢٠١٥ |ئابڕووی لەدەستچووی بەڕێز صادقی |[[ئایدا پەناھەندە]] |- |٢٠١٥ |بارودۆخی تایبەت |ئەفشین ئەربابی |} === زنجیرەی تۆڕی مالەوە === {| class="wikitable" |- !ساڵ!!ناو!!دەرھێنەر |- |٢٠١٩ |کەرکەدەن<ref>{{cite web | title=سریال کرگدن با سبکی متفاوت در شبکه نمایش خانگی + معرفی بازیگران | website=ایسنا | date=2019-11-02 | url=https://www.isna.ir/news/98081106055/سریال-کرگدن-با-سبکی-متفاوت-در-شبکه-نمایش-خانگی-معرفی-بازیگران | language=fa | access-date=2020-02-02}}</ref> |کیارش ئەسەدیزادە |- |٢٠٢١ |خەسوف |مازیار میری |- |٢٠٢٤ |[[لە کۆتایی شەودا (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|لە کۆتایی شەودا]] |[[ئایدا پەناھەندە]] |- |٢٠٢٤ |سەربڕین |سامان سالور |- |٢٠٢٥ |جادووی سپی |[[ئایدا پەناھەندە]] |- |٢٠٢٦ |[[سوور و ڕەش (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|سور و ڕەش]] |[[ئایدا پەناھەندە]] |} === فیلمی کورت === حافز (٢٠١٣) == شانۆ == * کۆنسێرت شانۆی دە ساڵ تەنیایی، نووسەر و دەرھێنەر: ئەشکان خەتێبی، ساڵی ٢٠١٨، تەلاری وەحدەت<ref>{{cite web|date=2018-07-14|url=https://www.asriran.com/002bRc|title=کنسرت تئاتر «ده سال تنهایی» دوباره روی صحنه می‌رود| publisher = خبرگزاری عصر ایران}}</ref> * شانۆی سێ خوشک، نووسەر: [[ئانتۆن چێخۆڤ|ئانتوان چێخۆڤ]]، دەرھێنەر: محەممەد حەسەن مەعجوونی، ساڵی ٢٠١٧، دوو خولی اجرا، خولی یەکەم تماشاخانەی پالیز-ھۆڵی یەک و خولی دووەم ھۆڵی سە مەندەریان<ref>{{cite web|date=2017-05-27|url=https://www.isna.ir/news/96030603141/|title=حسن معجونی با «سه خواهر» می‌آید| publisher = خبرگزاری ایسنا}}</ref> * شانۆی دوایین نامە، نووسەر و دەرھێنەر: مەھرداد کوروش نیا، سێ خولی اجرا، خولی یەکەم ھۆڵی سایە ساڵی ٢٠١٤، خولی دووەم ھۆڵی شانۆی باران ساڵی ٢٠١٥، خولی سێیەم تماشاخانەی پالیز-ھۆڵی دوو، ساڵی ٢٠١٧ * شانۆی یافت ئاوا، نووسەر و دەرھێنەر: سەید محەممەد مساوات، ساڵی ٢٠١٦، ھۆڵی سە مەندەریان<ref>{{cite web|date=2016-05-13|url=https://www.isna.ir/news/95022414733/|title=نقد و بررسی «یافت آباد» با حضور اسماعیل خلج| publisher = خبرگزاری ایسنا}}</ref> * شانۆی پینۆکیا، نووسەر: ئێستێفانۆ بێننی، دەرھێنەر: شەھرە سەڵتانی، ساڵی ٢٠١٥، ھۆڵی ناظرزادە کرمانی<ref>{{cite web|date=2015-08-14|url=https://www.mehrnews.com/xwtZz|title=فیلم/ ملاقات با «پینوکیو» در نمایش «پینوکیا»| publisher = خبرگزاری مهر}}</ref> * شانۆی بەھار و پیاوی بەفرین، نووسەر و دەرھێنەر: ناسیح کامگاری، ساڵی ٢٠١١، ھۆڵی قەشقایی<ref>{{cite web|date=2011-11-09|url=https://theater.ir/fa/25722|title=نمایش ”بهار و آدم‌برفی” در دو نوبت به صحنه می‌رود| publisher = خبرگزاری ایران تئاتر}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|۲}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb name|id=6109495}} [[پۆل:خەڵکی تاران]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوەکانی تەلەڤیزیۆنی ئێرانی]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئێرانییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٣]] buwe1aeais6gndpe28nagpks2faficc 0 305390 1688064 1687464 2026-10-16T15:35:02Z Bilalinfo 57400 /* سینەما */ 1688064 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = پدرام شریفی | image = Pedram Sharifi 20190130.jpg | caption = شریفی لە کۆبوونەوەی رۆژنامەوانی فیلمی سیانور - ٢٠١٦ | birth_date = ١ی ئابی ١٩٨٧ (٣٩ ساڵ) | birth_place = تاران، ئێران | death_date = | death_place = | nationality = [[گەلانی ئێران|ئێرانی]] | occupation = ئەکتەری شانۆ و سینما | years_active = ٢٠٠٩–ئێستا | education = دەرچووی بەشی شانۆ | spouse = پگاه گشایشی | awards = | website = }} '''پێدرام شەریفی''' (بە [[زمانی فارسی|فارسی]]: پدرام شریفی؛ لەدایکبووی ٢ی ئابی ١٩٨۷) ئەکتەری سینمای [[ئێران|ئێرانییە]]. دەرچووی بەشی شانۆیە و چالاکی خۆی لە ئەکتەریدا بە [[شانۆ]] دەست پێکردووە.<ref name="uvizw">{{cite web|title=حزوری پدرام شریفی لەسەر سەنگەری شانۆ|website=ifilm-آی‌فیلم|url=http://ifilmtv.com/News/Content/14297|language=fa|access-date=2020-07-05}}</ref> بە فیلمی ''[[ماسی و پشیلە]]'' لە دەرهێنەری شەهرام مەکری بە سینەمای ئێران ناسێنرا و ڕۆڵگێڕان لە فیلمی ''منداڵی ٦٥'' بە دەرهێنەری مەجید تەوەکەلی بووە هۆی زیاتر ناسینی.<ref name="kzkjl">{{cite web|title=پدرام شریفی: پێشنیارەکانی سینەمایی ئەمڕۆ زیاتر وروژێنەرن|website=خبرگزاری هنر ایران|date=2020-07-05|url=http://www.honaronline.ir/بخش-سینما-6/102540-پدرام-شارفی-پیشنهاد-های-سینمایی-این-روزها-بیشتر-وسوسه-انگیزند|language=fa|access-date=2020-07-05}}</ref><ref name="xxnml">{{cite web|title=پدرام شریفی: «ماسی و پشیلە» کاریگەری زۆری لەسەر داهاتووی پیشەگەریانەی من هەبوو/ «سیانور» بۆ من ئەزموونێکی سەرسوڕهێنەر بوو|website=خبرگزاری دانشگاه آزاد اسلامی آنا|date=2016-10-26|url=https://ana.press/fa/news/63/128891/پدرام-شریفی-ماهی-و-گربه-تاثیر-زیادی-روی-آینده-حرفه‌ای-من-داشت-سیانور-برایم-تجربه-فوق‌العاده‌ای-بود|language=fa|access-date=2020-07-05|archive-date=٥ ژوئیه ۲۰۲۰|archive-url=https://web.archive.org/web/20200705224203/https://ana.press/fa/news/63/128891/%D9%BE%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D9%۵-%D8%۸۴%DB%۸۸%D9%۸۱%DB%۸۸-%D9%۸۵%D8%A۷%D9%۸۷%DB%۸۸-%D9%۸۸-%DA%۸۶%D8%B۱%D8%A۸%D۹%۸۷-%D8%AA%D8%A۷%D8%AB%DB%۸۸%D8%B۱-%D8%B۲%DB%۸۸%D8%A۷%D8%AF%DB%۸۸-%D8%B۱%D9%۸۸%DB%۸۸-%D8%A۲%DB%۸۸%D۹%۸۶%D8%A۷%D9%۸۷%د-حرفه‌ای-من-داشت-سیانور-برایم-تجربه-فوق‌العاده‌ای-بود|dead-url=yes}}</ref> == فیلمۆگرافی == === سینەما === {|class="wikitable sortable" |- !ساڵ !ناو !دەرهێنەر |- !٢٠٢٦ |سیمفۆنی باران |علیرضا امینی |- !٢٠٢١ |''دواین لەدایکبوون'' |[[نەوید مەحموودی|نەوید محمودی]] |- !٢٠٢٠ |''بێ-هەمووچیز'' |محسن قرائی |- !rowspan="2"|٢٠١٩ |''مەلەوانی گەورە'' |کریم لک‌زاده |- |''بێدەنگ حلزون'' |بهرنگ دزفولی‌زاده |- !٢٠١٨ |''[[ئەو شەوەی کە مانگ پڕ بوو]]'' |[[نێرگز ئابیار|نێرگس ئابیار]] |- !rowspan="3"|٢٠١٧ |''ساڵی دووەمی کۆلێژەکەم'' |رسول صدرعاملی<ref name="mbxy8">{{cite web|title=فیلم ساڵی دووەمی کۆلێژەکەم (٢٠١٧)|website=سلام سینما|url=https://www.salamcinama.ir/movie/lvXq/%D8%B3%D8%A۷%D۹%۸۷-%D8%AF%D۹%۸۸%D9%۸۸%D۹%۸۵-%D8%AF%D8%A۷%D۹%۸۶%D8%B۴%DA%A۶%D8%AF%D۹%۸۷-%D۹%۸۵%D۹%۸۹|language=fa|access-date=2020-07-05|archive-date=٢٦ نیسان ۲۰۱۹|archive-url=https://web.archive.org/web/20190426034721/https://www.salamcinama.ir/movie/lvXq/%25D8%25B3%25D8%25A۷%25D۹%۸۷-%25D8%25AF%25D۹%۸۸%25D۹%۸۵-%25D8%25AF%25D8%25A۷%25D۹%۸۶%25D8%25B۴%DA%A۶%25D8%25AF%25D۹%25۸۷-%25D۹%25۸۵%25D۹%25۸۹|dead-url=yes|تاریخ بایگانی=٢٦ نیسان ۲۰۱۹|نشانی بایگانی=https://web.archive.org/web/20190426034721/https://www.salamcinama.ir/movie/lvXq/%25D8%25B3%25D8%25A۷%25D۹%۸۷-%25D8%25AF%25D۹%۸۸%25D۹%۸۵-%25D8%25AF%25D8%25A۷%25D۹%۸۶%25D8%25B۴%DA%A۶%25D8%25AF%25D۹%25۸۷-%25D۹%25۸۵%25D۹%25۸۹}}</ref> |- |''کاری پیس'' |خسرو معصومی |- |''لەوانەیە خۆشەویستی نەبێت'' |سعید ابراهیمی‌فر |- !٢٠١٦ |''هێرش'' |شهرام مکری |- !rowspan="4"|٢٠١٥ |''سێبەر'' |مسعود نوابی |- |''سیانور'' |بهروز شعیبی<ref name="e4gi7">{{cite web|last=موذن|first=عطیه|title=تەنها زنجیرە خۆشەویستەکانە کە کەس گلەیی لێ ناکات - خبرگزاری مهر - اخبار ایران و جهان|website=خبرگزاری مهر (Mehr News Agency)|date=2016-10-22|url=https://www.mehrnews.com/news/3799768/فقط-سریال-های-عاشقانه-است-که-کسی-به-آنها-ایراد-نمی-گیرد|language=fa|access-date=2020-07-05}}</ref> |- |''منداڵی ٦٥'' |مجید توکلی |- |''بادیگارد'' |[[ئیبراھیم حاتەمی کیا|ئبراهیم حاتەمی‌کیا]] |- !٢٠١٣ |''[[ماسی و پشیلە]]'' |شهرام مکری<ref name="xxnml"/> |- |} === تەلەفیزیۆن === {|class="wikitable sortable" |- !ساڵ !ناو !دەرهێنەر !کەناڵ |- !٢٠٢٠ |''سەرباز'' |هادی مقدم دوست |[[کەناڵی سێ (ئێران)|کەناڵی سێ]] |- !٢٠١٦ |''گشتی تایبەت'' |مهدی رحمانی<ref name="e4gi7"/> |[[کەناڵی یەک (ئێران)|کەناڵی یەک]] |- !٢٠٠٨–٢٠١٨ |''زەمینی دایک'' |کمال تبریزی |[[کەناڵی سێ (ئێران)|کەناڵی سێ]] |- |} === تۆڕی نمایش ماڵەوە === {|class="wikitable sortable" |- !ساڵ !ناو !دەرهێنەر |- !٢٠٢٥ |''هەزار و یەک شەو'' |مصطفی کیایی |- !٢٠٢٥ |''[[ھەڵوەشاندنەوە (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|هەڵوەشاندنەوە]]'' |رامتین لوافی‌پور |- !٢٠٢٤ |''[[لە کۆتایی شەودا (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|لە کۆتایی شەودا]]'' |[[ئایدا پەناھەندە|ئایدا پەناهەنده]] |- !٢٠٢٠ |''دەمەوێت بژیم'' |شهرام شاه‌حسینی |- !٢٠١٩ |''هم‌گناه'' |مصطفی کیایی |- !٢٠٢٦ |[[سوور و ڕەش (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|سوور و ڕەش]] |[[ئایدا پەناھەندە|ئایدا پەناهەنده]] |- |} == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|چپ‌چین=بله}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * [[imdbname:6012805|پێدرام شەریفی]] لە [[بنکەدراوەی ئینتەرنێتیی فیلمەکان]] [[پۆل:خەڵکی تاران]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوەکانی تەلەڤیزیۆنی ئێرانی]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئێرانییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٧]] tpemw6tozvpe1f2r6jneuxa9btygsjn 0 305392 1688066 1687478 2026-10-16T15:36:12Z Bilalinfo 57400 /* فیلمۆگرافی */ 1688066 wikitext text/x-wiki {{Short description|خانمەکتەری ئێرانی (لەدایکبووی ١٩٨6)}} {{Infobox person | name = سەحەر گوڵدۆست | birth_date = {{birth date and age|1986|10|09}} | birth_place = [[شیراز]]، [[پارێزگای فارس|فارس]]، ئێران | occupation = خانمەکتەر | years_active = ٢٠١٦–تا ئێستا }} '''سەحەر گوڵدۆست''' ([[زمانی فارسی|فارسی]]: سحر گلدوست؛ لەدایکبووی ٩ی تشرینی یەکەمی ١٩٨6) خانمەکتەرێکی [[ئێران|ئێرانییە]]. یەکەم ڕۆڵی لە فیلمی پاڵەوان (٢٠٢١) بوو لە دەرهێنانی دەرهێنەری [[خەڵاتەکانی ئۆسکار|براوەی خەڵاتی ئۆسکار]] [[ئەسغەر فەرهادی]]. دوو جار پاڵێوراوە بۆ [[خەڵاتی حافز]] بۆ ڕۆڵگێڕانەکانی لە فیلمی پاڵەوان و کورتەزنجیرەی درامی [[لە کۆتایی شەودا (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|لە کۆتایی شه‌ودا]] (٢٠٢٤).<ref>{{Cite web |title=سحر گلدوست چۆن بوو بە ثریا لە لە کۆتایی شەودا؟ |url=https://namnak.com/sahar-goldost-movie.p94191 |access-date=٢٠٢٥-٠٤-٢٣ |language=fa-IR}}</ref><ref>{{Cite web |title=ژیاننامەی سحر گلدوست ئەکتەر و هاوسەرەکەی + منداڵەکان |url=https://namnamak.com/%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%88-%D9%87%D9%86%D8%B1/%D8%A8%DB%8C%D9%88%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86/%D8%A8%DB%8C%D9%88%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C-%D8%B3%D8%AD%D8%B1-%DA%AF%D9%84%D8%AF%D9%88%D8%B3%D8%AA |access-date=٢٠٢٥-٠٤-٢٣ |website=نم نمک |language=fa-IR}}</ref><ref>{{Cite web |date=٢٠٢١-١٠-٣٠ |title="سحر گلدوست" چۆن لە "پاڵەوان"دا درەوشایەوە؟ |url=https://www.isna.ir/news/1400080805231/%D8%B3%D8%AD%D8%B1-%DA%AF%D9%84%D8%AF%D9%88%D8%B3%D8%AA-%DA%86%DA%AF%D9%88%D9%86%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D9%82%D9%87%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%85%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D8%B4%D8%AF |access-date=٢٠٢٥-٠٤-٢٣ |website=ایسنا |language=fa}}</ref> == ژیانی سەرەتایی == لە ٩ی تشرینی یەکەمی ١٩٨6 لە [[شیراز]]، [[پارێزگای فارس|فارس]]، ئێران لەدایکبووە.<ref>{{Cite web |last=نیوز |first=فیلم |date=٢٠٢٤-٠٥-٢٦ |title=رونمایی از بازی سحر گلدوست در سریال آیدا پناهنده {{!}} بازیگر «قهرمان» به « |url=https://www.filmnews.ir/%D8%A7%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D9%87%D9%_B5%D8%AD%D8%AD-%D8%AF%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B2-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D8%B3%D8%AD%D8%B1-%DA%AF%D9%84%D8%AF%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%8_B-%D8%A2%DB%8C%D8%AF |access-date=٢٠٢٥-٠٤-٢٣ |website=فیلم‌نیوز |language=fa-IR}}</ref><ref>{{Cite web |title=جلوبەرگی سحر گلدوست لە دەرەوەی زنجیرەی لە کۆتایی شەودا |url=https://namnak.com/sahar-goldost.p90602 |access-date=٢٠٢٥-٠٤-٢٣ |language=fa-IR}}</ref><ref>{{Cite web |date=٢٠٢٤-٠٦-١٧ |title=ئاشنابوون بە سحر گلدوست ئەکتەری ڕۆڵی ثریا لە لە کۆتایی شەودا/ وێنەکان |url=https://www.moniban.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D9%81%D8%B6%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%مجازی-14/220856-%D8%A8%D8%A7-%D8%B3%D8%AD%D8%B1-%DA%AF%D9%84%D8%AF%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C%DA%AF%D8%B1-%D9%86%D9%82%D8%B4-%D8%AB%D8%B1%DB%8C%D8%A7-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D9%_Bنت%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%D8%A8-%D8%A2%D8%B4%D9%86%D8%A7-%D8%B4%D9%88%DB%8C%D8%AF-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B4 |access-date=٢٠٢٥-٠٤-٢٣ |website=منیبان |language=fa}}</ref> == فیلمۆگرافی == === فیلم === {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="font-size:100%" ! scope="col" |ساڵ ! scope="col" |ناونیشان ! scope="col" |ڕۆڵ ! scope="col" |دەرهێنەر ! scope="col" class="unsortable" |تێبینییەکان ! class="unsortable" scope="col" |{{abbr|سەرچاوە(کان)|سەرچاوەکان}} |- ! scope="row" |٢٠٢١ |پاڵەوان |فەرحۆندە |[[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] | |<ref>{{Cite web |date=٢٠٢١-٠٧-١٤ |title=پاڵەوان لە فێستیڤاڵی کان |url=https://www.festival-cannes.com/en/f/ghahreman/ |access-date=٢٠٢٥-٠٤-٢٣ |website=Festival de Cannes |language=en-US}}</ref> |- ! scope="row" |٢٠٢٥ |[[ژن و منداڵ (فیلم)|ژن و منداڵ]] |خوشکی عەلیار |[[سەعید ڕووستایی|سەعید ڕۆستایی]] | |<ref>{{Cite web |last=Goodfellow |first=Melanie |date=٢٠٢٥-٠٤-٢٣ |title=کیدزی کان ١٦ ناونیشانی نوێ بۆ هەڵبژاردەی ٢٠٢٥ دەخاتە ڕوو |url=https://deadline.com/2025/04/cannes-adds-films-2025-line-up-1236371726/ |access-date=٢٠٢٥-٠٤-٢٣ |website=Deadline |language=en-US}}</ref> |} === وێب === {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="font-size:100%" ! scope="col" |ساڵ ! scope="col" |ناونیشان ! scope="col" |ڕۆڵ ! scope="col" |دەرهێنەر ! scope="col" |پلاتفۆرم !تێبینییەکان ! scope="col" class="unsortable" |{{abbr|سەرچاوە(کان)|سەرچاوەکان}} |- ! scope="row" |٢٠٢٤ |[[لە کۆتایی شەودا (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|لە کۆتایی شەودا]] |ثورەیا |[[ئایدا پەناھەندە|ئایدا پەنەهەندە]] |[[فیلمنێت]] |ڕۆڵی سەرەکی |<ref>{{Cite web |title=ژیاننامەی ئەکتەرانی زنجیرەی لە کۆتایی شەودا [چیرۆک و ڕۆڵ] |url=https://namnamak.com/%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%88-%D9%87%D9%86%D8%B1/%D8%B3%DB%8C%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%8C%D8%تئاتر،تەلەڤزیۆن/%D8%سریال-در-انتهای-شب |access-date=٢٠٢٥-٠٤-٢٣ |website=نم نمک |language=fa-IR}}</ref> |- ! scope=row|٢٠٢٦ |[[سوور و ڕەش (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|سوور و ڕەش]] | |[[ئایدا پەناھەندە|ئایدا پەنەهەندە]] |[[فیلیمۆ]] |ڕۆڵی سەرەکی |<ref>{{Cite web |date=٢٠٢٦-٠٥-٠٦ |title=پارسا پیروزفەر بە "سۆر و ڕەش" دێتە ناو تۆڕی ماڵەوە؛ ئامادەکردنی وەشانی سینەمایی |url=https://www.mehrnews.com/news/6821952/%D9%BE%D8%A7%D8%B7-%D9%BE%DB%8C%D8%B1%D9%88%D8%B8%D8%B_B-%D8%A8%D8%A7-%D8%B3%D8%B1%D8%AE-%D9%88-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%_B-%D8%A8%D8%_B-%D8%B4%D8%B8%DA%A9%D9%8_B-%D8%AE%D8%A7%D9%86%DA%AF%DB%8C-%D9%85%DB%8_B-%D8%A2%DB%8_D-%D8%AA%D8%AF%D8%B8%DA%B-%D9%86%D8%B8%D9%8_B |access-date=٢٠٢٦-١٠-٠١ |website=خبرگزاری مهر {{!}} اخبار ایران و جهان {{!}} Mehr News Agency |publisher=خبرگزاری مهر {{!}} اخبار ایران و جهان {{!}} Mehr News Agency |language=fa}}</ref> |} == خەڵاتەکان == {| class="wikitable sortable plainrowheaders" |+ناوی ڕێوڕەسمی خەڵات، ساڵی پێشکەشکردن، پۆل، پاڵێورا و خەڵات و ئەنجام |- ! scope="col" |خەڵات ! scope="col" |ساڵ ! scope="col" |پۆل ! scope="col" |بەرگی نامزدکراو !ئەنجام ! class="unsortable" scope="col" |{{abbr|سەرچاوە(کان)|سەرچاوەکان}} |- ! rowspan="2" scope="row" |[[خەڵاتەکانی حافز]] |٢٠٢١ |باشترین خانمەکتەر - فیلمی سینەمایی |پاڵەوان |{{nom}} |<ref>{{Cite web |title=نامزدە سینەماییەکانی "جشن حافظ" ڕاگەیەندران لە "خورشید"ی مەجیدی تا "پاڵەوان"ی فەرهادی نامزدی باشترین فیلم بوون - تسنیم |url=https://www.tasnimnews.com/fa/news/1400/08/25/2608750/%D9%86%D8%A7%D9%85%D8%B2%D8%AF%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B3%DB%8C%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%AC%D8%B4%D9%86-%D8%AD%D8%A7%D9%81%D8%B8-%D8%A7%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%B4%D8%AF%D9%86%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D8%AE%D9%88%D8%B1%D8%B4%DB%8C%D8%AF-%D9%85%D8%AC%DB%8C%D8%AF%DB%8C-%D8%AA%D8%A7-%D9%82%D9%87%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%81%D8%B1%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D9%86%D8%A7%D9%85%D8%B2%D8%AF-%D8%A8%D9%87%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D9%86-%D9%81%DB%8C%D9%8_B-%D8%B4%D8%AF%D9%86%D8%AF |access-date=٢٠٢٥-٠٤-٢٣ |website=خبرگزاری تسنیم {{!}} Tasnim |language=fa}}</ref> |- |٢٠٢٤ |باشترین خانمەکتەر - زنجیرەی درامی تەلەڤزیۆنی |[[لە کۆتایی شەودا (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|لە کۆتایی شەودا]] |{{nom}} |<ref>{{Cite web |title=ئەکتەر و زنجیرە نامزدکراوەکانی وەرگرتنی پەیکەری حافز بناسە - خبرگزاری مهر {{!}} اخبار ایران و جهان {{!}} Mehr News Agency |url=https://www.mehrnews.com/news/6291653/%DA%86%D9%87%D8%B1%D9%87-%D9%87%D8%A7-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%8_B-%D9%87%D8%A7-%D9%88-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8_B%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%8_B-%D9%8_B%D8%A7%D9%85%D8%B2%D8%AF-%D8%AF%D8%B_B%DB%8C%D8%A7%D9%8_B%D8%AA-%D8%AA%D9%86%D8%_BDB%8C%D8%B_B-%D8%AD%D8%A7%D9%81%D8%B8-%D9%85%D8%B4%D8%AE%D8%B_B-%D8%B4%D8%AF%D9%86%D8%AF |access-date=٢٠٢٤-١١-١٨ |website=www.mehrnews.com}}</ref> |} == سەرچاوەکان == <references /> == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb name|12714737}} * {{Instagram|sahargoldostofficial}} [[پۆل:خەڵکی تاران]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:خانمەکتەرە ئێرانییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:خانمەکتەرانی خەڵکی تاران]] [[پۆل:خانمەکتەرانی فیلمی ئێرانی]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٦]] 73ei1hy6ghnc42pzyshj78zl5ufj0ga 1688390 1688066 2026-10-16T22:01:59Z Bilalinfo 57400 /* فیلم */ 1688390 wikitext text/x-wiki {{Short description|خانمەکتەری ئێرانی (لەدایکبووی ١٩٨6)}} {{Infobox person | name = سەحەر گوڵدۆست | birth_date = {{birth date and age|1986|10|09}} | birth_place = [[شیراز]]، [[پارێزگای فارس|فارس]]، ئێران | occupation = خانمەکتەر | years_active = ٢٠١٦–تا ئێستا }} '''سەحەر گوڵدۆست''' ([[زمانی فارسی|فارسی]]: سحر گلدوست؛ لەدایکبووی ٩ی تشرینی یەکەمی ١٩٨6) خانمەکتەرێکی [[ئێران|ئێرانییە]]. یەکەم ڕۆڵی لە فیلمی پاڵەوان (٢٠٢١) بوو لە دەرهێنانی دەرهێنەری [[خەڵاتەکانی ئۆسکار|براوەی خەڵاتی ئۆسکار]] [[ئەسغەر فەرهادی]]. دوو جار پاڵێوراوە بۆ [[خەڵاتی حافز]] بۆ ڕۆڵگێڕانەکانی لە فیلمی پاڵەوان و کورتەزنجیرەی درامی [[لە کۆتایی شەودا (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|لە کۆتایی شه‌ودا]] (٢٠٢٤).<ref>{{Cite web |title=سحر گلدوست چۆن بوو بە ثریا لە لە کۆتایی شەودا؟ |url=https://namnak.com/sahar-goldost-movie.p94191 |access-date=٢٠٢٥-٠٤-٢٣ |language=fa-IR}}</ref><ref>{{Cite web |title=ژیاننامەی سحر گلدوست ئەکتەر و هاوسەرەکەی + منداڵەکان |url=https://namnamak.com/%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%88-%D9%87%D9%86%D8%B1/%D8%A8%DB%8C%D9%88%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86/%D8%A8%DB%8C%D9%88%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C-%D8%B3%D8%AD%D8%B1-%DA%AF%D9%84%D8%AF%D9%88%D8%B3%D8%AA |access-date=٢٠٢٥-٠٤-٢٣ |website=نم نمک |language=fa-IR}}</ref><ref>{{Cite web |date=٢٠٢١-١٠-٣٠ |title="سحر گلدوست" چۆن لە "پاڵەوان"دا درەوشایەوە؟ |url=https://www.isna.ir/news/1400080805231/%D8%B3%D8%AD%D8%B1-%DA%AF%D9%84%D8%AF%D9%88%D8%B3%D8%AA-%DA%86%DA%AF%D9%88%D9%86%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D9%82%D9%87%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%85%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D8%B4%D8%AF |access-date=٢٠٢٥-٠٤-٢٣ |website=ایسنا |language=fa}}</ref> == ژیانی سەرەتایی == لە ٩ی تشرینی یەکەمی ١٩٨6 لە [[شیراز]]، [[پارێزگای فارس|فارس]]، ئێران لەدایکبووە.<ref>{{Cite web |last=نیوز |first=فیلم |date=٢٠٢٤-٠٥-٢٦ |title=رونمایی از بازی سحر گلدوست در سریال آیدا پناهنده {{!}} بازیگر «قهرمان» به « |url=https://www.filmnews.ir/%D8%A7%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D9%87%D9%_B5%D8%AD%D8%AD-%D8%AF%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B2-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D8%B3%D8%AD%D8%B1-%DA%AF%D9%84%D8%AF%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%8_B-%D8%A2%DB%8C%D8%AF |access-date=٢٠٢٥-٠٤-٢٣ |website=فیلم‌نیوز |language=fa-IR}}</ref><ref>{{Cite web |title=جلوبەرگی سحر گلدوست لە دەرەوەی زنجیرەی لە کۆتایی شەودا |url=https://namnak.com/sahar-goldost.p90602 |access-date=٢٠٢٥-٠٤-٢٣ |language=fa-IR}}</ref><ref>{{Cite web |date=٢٠٢٤-٠٦-١٧ |title=ئاشنابوون بە سحر گلدوست ئەکتەری ڕۆڵی ثریا لە لە کۆتایی شەودا/ وێنەکان |url=https://www.moniban.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D9%81%D8%B6%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%مجازی-14/220856-%D8%A8%D8%A7-%D8%B3%D8%AD%D8%B1-%DA%AF%D9%84%D8%AF%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C%DA%AF%D8%B1-%D9%86%D9%82%D8%B4-%D8%AB%D8%B1%DB%8C%D8%A7-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D9%_Bنت%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%D8%A8-%D8%A2%D8%B4%D9%86%D8%A7-%D8%B4%D9%88%DB%8C%D8%AF-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B4 |access-date=٢٠٢٥-٠٤-٢٣ |website=منیبان |language=fa}}</ref> == فیلمۆگرافی == === فیلم === {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="font-size:100%" ! scope="col" |ساڵ ! scope="col" |ناونیشان ! scope="col" |ڕۆڵ ! scope="col" |دەرهێنەر ! scope="col" class="unsortable" |تێبینییەکان ! class="unsortable" scope="col" |{{abbr|سەرچاوە(کان)|سەرچاوەکان}} |- ! scope="row" |٢٠٢١ |[[پاڵەوان (فیلم)|پاڵەوان]] |فەرحۆندە |[[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] | |<ref>{{Cite web |date=٢٠٢١-٠٧-١٤ |title=پاڵەوان لە فێستیڤاڵی کان |url=https://www.festival-cannes.com/en/f/ghahreman/ |access-date=٢٠٢٥-٠٤-٢٣ |website=Festival de Cannes |language=en-US}}</ref> |- ! scope="row" |٢٠٢٥ |[[ژن و منداڵ (فیلم)|ژن و منداڵ]] |خوشکی عەلیار |[[سەعید ڕووستایی|سەعید ڕۆستایی]] | |<ref>{{Cite web |last=Goodfellow |first=Melanie |date=٢٠٢٥-٠٤-٢٣ |title=کیدزی کان ١٦ ناونیشانی نوێ بۆ هەڵبژاردەی ٢٠٢٥ دەخاتە ڕوو |url=https://deadline.com/2025/04/cannes-adds-films-2025-line-up-1236371726/ |access-date=٢٠٢٥-٠٤-٢٣ |website=Deadline |language=en-US}}</ref> |} === وێب === {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="font-size:100%" ! scope="col" |ساڵ ! scope="col" |ناونیشان ! scope="col" |ڕۆڵ ! scope="col" |دەرهێنەر ! scope="col" |پلاتفۆرم !تێبینییەکان ! scope="col" class="unsortable" |{{abbr|سەرچاوە(کان)|سەرچاوەکان}} |- ! scope="row" |٢٠٢٤ |[[لە کۆتایی شەودا (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|لە کۆتایی شەودا]] |ثورەیا |[[ئایدا پەناھەندە|ئایدا پەنەهەندە]] |[[فیلمنێت]] |ڕۆڵی سەرەکی |<ref>{{Cite web |title=ژیاننامەی ئەکتەرانی زنجیرەی لە کۆتایی شەودا [چیرۆک و ڕۆڵ] |url=https://namnamak.com/%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%88-%D9%87%D9%86%D8%B1/%D8%B3%DB%8C%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%8C%D8%تئاتر،تەلەڤزیۆن/%D8%سریال-در-انتهای-شب |access-date=٢٠٢٥-٠٤-٢٣ |website=نم نمک |language=fa-IR}}</ref> |- ! scope=row|٢٠٢٦ |[[سوور و ڕەش (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|سوور و ڕەش]] | |[[ئایدا پەناھەندە|ئایدا پەنەهەندە]] |[[فیلیمۆ]] |ڕۆڵی سەرەکی |<ref>{{Cite web |date=٢٠٢٦-٠٥-٠٦ |title=پارسا پیروزفەر بە "سۆر و ڕەش" دێتە ناو تۆڕی ماڵەوە؛ ئامادەکردنی وەشانی سینەمایی |url=https://www.mehrnews.com/news/6821952/%D9%BE%D8%A7%D8%B7-%D9%BE%DB%8C%D8%B1%D9%88%D8%B8%D8%B_B-%D8%A8%D8%A7-%D8%B3%D8%B1%D8%AE-%D9%88-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%_B-%D8%A8%D8%_B-%D8%B4%D8%B8%DA%A9%D9%8_B-%D8%AE%D8%A7%D9%86%DA%AF%DB%8C-%D9%85%DB%8_B-%D8%A2%DB%8_D-%D8%AA%D8%AF%D8%B8%DA%B-%D9%86%D8%B8%D9%8_B |access-date=٢٠٢٦-١٠-٠١ |website=خبرگزاری مهر {{!}} اخبار ایران و جهان {{!}} Mehr News Agency |publisher=خبرگزاری مهر {{!}} اخبار ایران و جهان {{!}} Mehr News Agency |language=fa}}</ref> |} == خەڵاتەکان == {| class="wikitable sortable plainrowheaders" |+ناوی ڕێوڕەسمی خەڵات، ساڵی پێشکەشکردن، پۆل، پاڵێورا و خەڵات و ئەنجام |- ! scope="col" |خەڵات ! scope="col" |ساڵ ! scope="col" |پۆل ! scope="col" |بەرگی نامزدکراو !ئەنجام ! class="unsortable" scope="col" |{{abbr|سەرچاوە(کان)|سەرچاوەکان}} |- ! rowspan="2" scope="row" |[[خەڵاتەکانی حافز]] |٢٠٢١ |باشترین خانمەکتەر - فیلمی سینەمایی |پاڵەوان |{{nom}} |<ref>{{Cite web |title=نامزدە سینەماییەکانی "جشن حافظ" ڕاگەیەندران لە "خورشید"ی مەجیدی تا "پاڵەوان"ی فەرهادی نامزدی باشترین فیلم بوون - تسنیم |url=https://www.tasnimnews.com/fa/news/1400/08/25/2608750/%D9%86%D8%A7%D9%85%D8%B2%D8%AF%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B3%DB%8C%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%AC%D8%B4%D9%86-%D8%AD%D8%A7%D9%81%D8%B8-%D8%A7%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%B4%D8%AF%D9%86%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D8%AE%D9%88%D8%B1%D8%B4%DB%8C%D8%AF-%D9%85%D8%AC%DB%8C%D8%AF%DB%8C-%D8%AA%D8%A7-%D9%82%D9%87%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%81%D8%B1%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D9%86%D8%A7%D9%85%D8%B2%D8%AF-%D8%A8%D9%87%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D9%86-%D9%81%DB%8C%D9%8_B-%D8%B4%D8%AF%D9%86%D8%AF |access-date=٢٠٢٥-٠٤-٢٣ |website=خبرگزاری تسنیم {{!}} Tasnim |language=fa}}</ref> |- |٢٠٢٤ |باشترین خانمەکتەر - زنجیرەی درامی تەلەڤزیۆنی |[[لە کۆتایی شەودا (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|لە کۆتایی شەودا]] |{{nom}} |<ref>{{Cite web |title=ئەکتەر و زنجیرە نامزدکراوەکانی وەرگرتنی پەیکەری حافز بناسە - خبرگزاری مهر {{!}} اخبار ایران و جهان {{!}} Mehr News Agency |url=https://www.mehrnews.com/news/6291653/%DA%86%D9%87%D8%B1%D9%87-%D9%87%D8%A7-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%8_B-%D9%87%D8%A7-%D9%88-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8_B%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%8_B-%D9%8_B%D8%A7%D9%85%D8%B2%D8%AF-%D8%AF%D8%B_B%DB%8C%D8%A7%D9%8_B%D8%AA-%D8%AA%D9%86%D8%_BDB%8C%D8%B_B-%D8%AD%D8%A7%D9%81%D8%B8-%D9%85%D8%B4%D8%AE%D8%B_B-%D8%B4%D8%AF%D9%86%D8%AF |access-date=٢٠٢٤-١١-١٨ |website=www.mehrnews.com}}</ref> |} == سەرچاوەکان == <references /> == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb name|12714737}} * {{Instagram|sahargoldostofficial}} [[پۆل:خەڵکی تاران]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:خانمەکتەرە ئێرانییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:خانمەکتەرانی خەڵکی تاران]] [[پۆل:خانمەکتەرانی فیلمی ئێرانی]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٦]] gh69gvd9vyzzx0b1j92kdau2u4tfibq 0 305393 1688132 1687710 2026-10-16T18:07:17Z MeerFarhad97 74793 1688132 wikitext text/x-wiki '''ئیگایل توومارکین''' (بە [[زمانی عیبری|عیبری]]: יגאל תומרקין) نیگارکێش و پەیکەرتاشێکی ئیسرائیلی بوو.<ref>{{cite book |url= https://books.google.com/books?id=rOjpAAAAMAAJ&q=tumarkin+dresden |title=Artists of Israel, 1920-1980: the Jewish Museum/New York, February 19-May 17, 1981 |publisher=Jewish Museum (New York, N.Y.) |author=Susan Tumarkin Goodman |year=1981 |isbn=9780814316863 |access-date=27 August 2011}}</ref> == ژیاننامە == '''پیتەر مارتن گریگۆر هاینریچ هێلبێرگ''' (دواتر ئیگایل توومارکین) لە ساڵی ١٩٣٣ لە شاری [[درێسدن]] لە ویلایەتی [[ساکسۆنی]] [[ئەڵمانیا]] لەدایکبووە. باوکی مارتن هێلبێرگ ئەکتەر و دەرهێنەری شانۆی ئەڵمانی بووە و کوڕی قەشە بووە. دایکی  بێرتا گورێڤیچ جولەکە بووە، و لەگەڵ زڕباوکی هێرزل تومارکین، کاتێک تەمەنی دوو ساڵ بوو، کۆچیان کرد بۆ [[ژێرفەرمانی بەریتانیا بۆ سەر فەلەستین|فەلەستین]] (ئیسرائیلی ئێستا).<ref>{{Cite web|url=https://www.jewishvirtuallibrary.org/tumarkin-igael|title=Igael Tumarkin|website=www.jewishvirtuallibrary.org|accessdate=5 March 2023}}</ref> ==سەرچاوەکان== <references /> {{پۆلی کۆمنز|Yigal Tumarkin}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٣٣]] [[پۆل:مردووانی ٢٠٢١]] k03e0hx81g84wkuy1441o4pjxflvose 1688133 1688132 2026-10-16T18:14:01Z MeerFarhad97 74793 1688133 wikitext text/x-wiki '''ئیگایل توومارکین''' (بە [[زمانی عیبری|عیبری]]: יגאל תומרקין) نیگارکێش و پەیکەرتاشێکی ئیسرائیلی بوو.<ref>{{cite book |url= https://books.google.com/books?id=rOjpAAAAMAAJ&q=tumarkin+dresden |title=Artists of Israel, 1920-1980: the Jewish Museum/New York, February 19-May 17, 1981 |publisher=Jewish Museum (New York, N.Y.) |author=Susan Tumarkin Goodman |year=1981 |isbn=9780814316863 |access-date=27 August 2011}}</ref> == ژیاننامە == '''پیتەر مارتن گریگۆر هاینریچ هێلبێرگ''' (دواتر ئیگایل توومارکین) لە ساڵی ١٩٣٣ لە شاری [[درێسدن]] لە ویلایەتی [[ساکسۆنی]] [[ئەڵمانیا]] لەدایکبووە. باوکی مارتن هێلبێرگ ئەکتەر و دەرهێنەری شانۆی ئەڵمانی بووە و کوڕی قەشە بووە. دایکی  بێرتا گورێڤیچ جولەکە بووە، و لەگەڵ زڕباوکی هێرزل تومارکین، کاتێک تەمەنی دوو ساڵ بوو، کۆچیان کرد بۆ [[ژێرفەرمانی بەریتانیا بۆ سەر فەلەستین|فەلەستین]] (ئیسرائیلی ئێستا).<ref>{{Cite web|url=https://www.jewishvirtuallibrary.org/tumarkin-igael|title=Igael Tumarkin|website=www.jewishvirtuallibrary.org|accessdate=5 March 2023}}</ref> توومارکین لە هێزی زەریایی ئیسرائیلدا خزمەتی کردووە. دوای تەواوکردنی خزمەتە سەربازییەکەی، لە ئاین هۆد، کە گوندێکی هونەرمەندانە لە نزیک [[چیای کارمێل]]، لە ژێر دەستی ڕودی لێمان، خوێندنی پەیکەرسازیی تەواو کردووە. کووڕە بچووکەکەی ئەکتەری ناسراوی لاو یۆم توومارکینە.<ref>{{cite web |url=https://www.imdb.com/name/nm1699158/bio |title=Yon Tumarkin Biography|work=Imdb.com |access-date=21 January 2014}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.boomerang.com.br/personajes/leo |title=Split. Personajes |work=boomerang.com.br |access-date=21 June 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140520220705/http://www.boomerang.com.br/personajes/leo |archive-date=20 May 2014 |url-status=dead }}</ref> ==سەرچاوەکان== <references /> {{پۆلی کۆمنز|Yigal Tumarkin}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٣٣]] [[پۆل:مردووانی ٢٠٢١]] mlapf68kf53xe1l43id7tmgm94a6x69 1688139 1688133 2026-10-16T19:16:23Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی دەروازەکانی [[دەروازە:ژیاننامە|ژیاننامە]] و [[دەروازە:ئیسرائیل|ئیسرائیل]] 1688139 wikitext text/x-wiki '''ئیگایل توومارکین''' (بە [[زمانی عیبری|عیبری]]: יגאל תומרקין) نیگارکێش و پەیکەرتاشێکی ئیسرائیلی بوو.<ref>{{cite book |url= https://books.google.com/books?id=rOjpAAAAMAAJ&q=tumarkin+dresden |title=Artists of Israel, 1920-1980: the Jewish Museum/New York, February 19-May 17, 1981 |publisher=Jewish Museum (New York, N.Y.) |author=Susan Tumarkin Goodman |year=1981 |isbn=9780814316863 |access-date=27 August 2011}}</ref> == ژیاننامە == '''پیتەر مارتن گریگۆر هاینریچ هێلبێرگ''' (دواتر ئیگایل توومارکین) لە ساڵی ١٩٣٣ لە شاری [[درێسدن]] لە ویلایەتی [[ساکسۆنی]] [[ئەڵمانیا]] لەدایکبووە. باوکی مارتن هێلبێرگ ئەکتەر و دەرهێنەری شانۆی ئەڵمانی بووە و کوڕی قەشە بووە. دایکی  بێرتا گورێڤیچ جولەکە بووە، و لەگەڵ زڕباوکی هێرزل تومارکین، کاتێک تەمەنی دوو ساڵ بوو، کۆچیان کرد بۆ [[ژێرفەرمانی بەریتانیا بۆ سەر فەلەستین|فەلەستین]] (ئیسرائیلی ئێستا).<ref>{{Cite web|url=https://www.jewishvirtuallibrary.org/tumarkin-igael|title=Igael Tumarkin|website=www.jewishvirtuallibrary.org|accessdate=5 March 2023}}</ref> توومارکین لە هێزی زەریایی ئیسرائیلدا خزمەتی کردووە. دوای تەواوکردنی خزمەتە سەربازییەکەی، لە ئاین هۆد، کە گوندێکی هونەرمەندانە لە نزیک [[چیای کارمێل]]، لە ژێر دەستی ڕودی لێمان، خوێندنی پەیکەرسازیی تەواو کردووە. کووڕە بچووکەکەی ئەکتەری ناسراوی لاو یۆم توومارکینە.<ref>{{cite web |url=https://www.imdb.com/name/nm1699158/bio |title=Yon Tumarkin Biography|work=Imdb.com |access-date=21 January 2014}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.boomerang.com.br/personajes/leo |title=Split. Personajes |work=boomerang.com.br |access-date=21 June 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140520220705/http://www.boomerang.com.br/personajes/leo |archive-date=20 May 2014 |url-status=dead }}</ref> ==سەرچاوەکان== <references /> {{پۆلی کۆمنز|Yigal Tumarkin}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|ئیسرائیل}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٣٣]] [[پۆل:مردووانی ٢٠٢١]] nmoc4l7rf60xlo5n3oqhfqp6l2w1vtd 1688190 1688139 2026-10-16T20:01:36Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688190 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} '''ئیگایل توومارکین''' (بە [[زمانی عیبری|عیبری]]: יגאל תומרקין) نیگارکێش و پەیکەرتاشێکی ئیسرائیلی بوو.<ref>{{cite book |url= https://books.google.com/books?id=rOjpAAAAMAAJ&q=tumarkin+dresden |title=Artists of Israel, 1920-1980: the Jewish Museum/New York, February 19-May 17, 1981 |publisher=Jewish Museum (New York, N.Y.) |author=Susan Tumarkin Goodman |year=1981 |isbn=9780814316863 |access-date=27 August 2011}}</ref> == ژیاننامە == '''پیتەر مارتن گریگۆر هاینریچ هێلبێرگ''' (دواتر ئیگایل توومارکین) لە ساڵی ١٩٣٣ لە شاری [[درێسدن]] لە ویلایەتی [[ساکسۆنی]] [[ئەڵمانیا]] لەدایکبووە. باوکی مارتن هێلبێرگ ئەکتەر و دەرهێنەری شانۆی ئەڵمانی بووە و کوڕی قەشە بووە. دایکی  بێرتا گورێڤیچ جولەکە بووە، و لەگەڵ زڕباوکی هێرزل تومارکین، کاتێک تەمەنی دوو ساڵ بوو، کۆچیان کرد بۆ [[ژێرفەرمانی بەریتانیا بۆ سەر فەلەستین|فەلەستین]] (ئیسرائیلی ئێستا).<ref>{{Cite web|url=https://www.jewishvirtuallibrary.org/tumarkin-igael|title=Igael Tumarkin|website=www.jewishvirtuallibrary.org|accessdate=5 March 2023}}</ref> توومارکین لە هێزی زەریایی ئیسرائیلدا خزمەتی کردووە. دوای تەواوکردنی خزمەتە سەربازییەکەی، لە ئاین هۆد، کە گوندێکی هونەرمەندانە لە نزیک [[چیای کارمێل]]، لە ژێر دەستی ڕودی لێمان، خوێندنی پەیکەرسازیی تەواو کردووە. کووڕە بچووکەکەی ئەکتەری ناسراوی لاو یۆم توومارکینە.<ref>{{cite web |url=https://www.imdb.com/name/nm1699158/bio |title=Yon Tumarkin Biography|work=Imdb.com |access-date=21 January 2014}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.boomerang.com.br/personajes/leo |title=Split. Personajes |work=boomerang.com.br |access-date=21 June 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140520220705/http://www.boomerang.com.br/personajes/leo |archive-date=20 May 2014 |url-status=dead }}</ref> ==سەرچاوەکان== <references /> {{پۆلی کۆمنز|Yigal Tumarkin}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|ئیسرائیل}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٣٣]] [[پۆل:مردووانی ٢٠٢١]] cnydzsww4v9hs0x1ps9g9ko38alurxx 0 305398 1688228 1687594 2026-10-16T20:09:07Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگی {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} 1688228 wikitext text/x-wiki {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{Automatic taxobox | name = مێشگوڵەکان | fossil_range = {{fossilrange|Eocene|present|earliest=Cenomanian}} | image = Syrphidae_poster.jpg | image_caption = شازدە جۆر مێشگوڵ | display_parents = 2 | taxon = Syrphidae | authority = [[پیێر ئاندرێ لاترێی]]، ١٨٠٢ | subdivision_ranks = Subfamilies | subdivision = *Eristalinae * Microdontinae * Pipizinae * Syrphinae }} '''مێشگوڵەکان''' [[باڵداران|حەشەرەگەلی بفڕن]] کە [[خێزان (ژینناسی)|خێزانی]] '''Syrphidae''' پێک دەھێنن. ئەم حەشەرانە بە ئەوە ناسراون کە لەنگەر دەگرن، لە ھەوا دا ڕادەوەستن و باڵ لێ دەدەن. گەورەبووەکانی گەلێک [[جۆر (ژینناسی)|جۆر]] ئەغڵەب [[شیلە]] و [[گەرک]] دەخۆن. لە ھێندێک جۆر دا، [[کرمۆکە|کرمۆکەکان]] گەنخۆرن و بە تایبەتی [[پاشماوەخۆر|پاشماوەخۆرن]]،<ref>{{cite journal |last=Rotheray |first=G.E. |year=١٩٣ |title=Colour Guide to Hoverfly Larvae (Diptera, Syrphidae) in Britain and Europe |url=https://diptera.info/downloads/df_1_9_Colour_Guide_to%20Hoverfly_Larvae.pdf |journal=Dipterists Digest |volume=٩ |pages=١٥٥}}</ref> ماکەگەلی ڕوەکی و گیانلەبەریی پواوی نێو خۆڵ یان گۆم و چەمەکان دەخۆن. لە ھێندێک جۆری دیکە دا، کرمۆکەکان [[حەشەرەخۆر|حەشەرەخۆرن]]، [[شۆکە]] و حەشەرەگەلی دیکەی ڕوەکمژ دەخۆن. نزیک بە ٦٠٠٠ جۆر لە ٢٠٠ جنس دا وەسف کراون. == وەسف == قەبارەی مێشگوڵەکان لە جۆرێکەوە بۆ جۆرێکی دیکە دەگۆڕێ. بۆ نموونە، ''Paragus tibialis'' ٣ تا ٥ میلیمەتر درێژە،<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|last=Stubbs|first=Alan E.|url=https://www.worldcat.org/title/47407669|title=British hoverflies: an illustrated identification guide : including the 1996 second supplement and an update to the British list|date=٢٠٠٠|publisher=British Entomological and Natural History Society|isbn=978-1-899935-03-1|location=Hurst, Reading|oclc=47407669}}</ref><ref>{{cite book|last1=Ball|first1=S.G.|title=Provisional atlas of British hoverflies (Diptera, Syrphidae)|last2=Morris|first2=R.K.A.|publisher=Biological Record Centre|year=٢٠٠٠|isbn=1-870393-54-6|location=مۆنکس ود، شانشینی یەکگرتوو|pages=١٦٧ pages<!-- ? needs actual page number? -->}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|last=Veen|first=M. P. van|title=Hoverflies of northwest europe: identification keys to the syrphidae|date=٢٠١٤|publisher=KNNV Uitg|isbn=978-90-5011-199-7|edition=٢|location=ئوترێخت}}</ref> لە کاتێک دا ''Criorhina nigriventris'' ١٣٫٦ تا ٢٠٫٦ میلیمەتر درێژە.<ref>{{بیرخستنەوەی کتێب|last=Skevington|first=Jeffrey H.|title=Field Guide to the Flower Flies of Northeastern North America|date=٢٠١٩|publisher=Princeton University Press|isbn=978-0-691-18940-6|series=Princeton field guides|location=Princeton}}</ref> ھێندێک، وەک ئەندامانی جنسی ''Baccha''، بچووک و درێژکۆڵە و باریکن، ھێندێکیش، وەک ئەندامانی ''Criorhina''، مەزن و تووکن و زەرد و ڕەشن. لاسای ھەنگ و زەردەواڵە دەکەن تا نێچیرگرەکانیان بترسێنن. ھەموو مێشگوڵەکان جووتێک باڵیان ھەیە. ھیچ زیانێک بە مرۆڤ ناگەیێنن. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == {{پۆلی کۆمنز|}} {{Taxonbar|from=Q217905}} {{زانیارییە کتێبخانەیییەکان}} {{تووڵی دەروازە|گیانلەبەران}} [[پۆل:مێشگوڵەکان]] 3g1fbtkv9r3qvgpaf7kaifakedd1yz4 0 305403 1688142 1687658 2026-10-16T19:17:01Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی دەروازەکانی [[دەروازە:ئینتەرنێت|ئینتەرنێت]]، [[دەروازە:سیاسەت|سیاسەت]] و [[دەروازە:ڕۆژھەڵاتی ناوین|ڕۆژھەڵاتی ناوین]] 1688142 wikitext text/x-wiki {{Databox}}'''''میدڵ ئیست ئای، (چاوی ڕۆژھەڵاتی ناوەڕاست)''''' ('''MEE''') ماڵپەڕ و کەناڵێکی میدیایییە کە بنکەکەی لە شانشینی یەکگرتووە و بە پلەی یەکەم گرنگی بە ھەواڵەکانی پەیوەست بە [[ڕۆژھەڵاتی ناوەڕاست]] و [[باکووری ئەفریقا]] و [[جیھانی ئیسلامی|جیھانی موسڵمانان]] دەدات.<ref>{{Cite journal |last=Alim |first=Syahirul |last2=Yusli Effendi |last3=Agus Wahyudi |date=2025-02-03 |title=Framing The Iran-Israel Conflict: A Comparative Analysis of Al-Jazeera and BBC News Coverage in April 2024 |url=https://doi.org/10.33086/jic.v6i2.6537 |journal=Journal of Islamic Civilization |volume=6 |issue=2 |pages=166–180 |doi=10.33086/jic.v6i2.6537 |issn=2657-1013}}</ref> حکوومەتەکانی [[عەرەبستانی سعوودی|سعودیە]] و [[میرنشینە یەکگرتووە عەرەبییەکان|ئیماراتی یەکگرتووی عەرەبی]] و [[میسر]] و [[بەحرەین]] بانگەشەی ئەوە دەکەن کە حکوومەتی [[قەتەر]] بە نھێنی پارەی بە MEE دەدات، تۆمەتێک کە لەلایەن ڕێکخراوەکەوە ڕەتکراوەتەوە.<ref>{{Cite journal |last=Mendis |first=Lakshini |date=2017-04-19 |title=Keeping an eye on polio |url=https://doi.org/10.1038/nmiddleeast.2017.69 |journal=Nature Middle East |doi=10.1038/nmiddleeast.2017.69 |issn=2042-6046}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * [https://www.middleeasteye.net/ ماڵپەڕی فەرمی] * [https://muckrack.com/media-outlet/middleeasteye پرۆفایلی میدڵ ئیست ئای لە MuckRack] {{تووڵی دەروازە|ئینتەرنێت|سیاسەت|ڕۆژھەڵاتی ناوین}} [[پۆل:ئیخوان موسلمین]] 6gl17am2n9qd77679cybmmsvu89rgml 0 305406 1688119 1687954 2026-10-16T17:52:06Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی دەروازەکانی [[دەروازە:ژیاننامە|ژیاننامە]]، [[دەروازە:تەلەڤیزیۆن|تەلەڤیزیۆن]]، [[دەروازە:فیلم|فیلم]]، [[دەروازە:کۆریای باشوور|کۆریای باشوور]] و [[دەروازە:شانۆ|شانۆ]] 1688119 wikitext text/x-wiki {{Short description|ئەکتەری کۆریای باشوور (لەدایکبووی ١٩٧٠)}}{{Infobox person|name=ھوانگ جونگ-مین|image=Hwang Jung-min in July 2026 (cropped).jpg|caption=ھوانگ لە تەممووزی ٢٠٢٦|birth_date={{Birth date and age|1970|9|1}}|birth_place=ماسان، پارێزگای گێۆنگسانگی باشوور، کۆریای باشوور|education=پەیمانگای سێئول بۆ ھونەرەکان – شانۆ|years_active=١٩٩٤–ئێستا|agent=کۆمپانیای SEM|spouse={{Marriage|کیم می-ھی|2004}}|children=2|height_cm=182|website=}} '''ھوانگ جونگ-مین''' ({{Korean|hangul=황정민}}؛ لەدایکبووی ١ی ئەیلوولی ١٩٧٠) ئەکتەرێکی [[کۆریای باشوور|کۆریای باشوورە]]. وەک یەکێک لە پڕداھاتترین ئەکتەرەکانی کۆریای باشوور، ھوانگ دووەم ئەکتەرە کە پەیوەندی بە «یانەی ١٠٠ ملیۆن بینەر» لە چۆنگمورۆ کردووە.<ref>{{cite web |date=10 August 2017 |url=https://www.koreanfilm.or.kr/eng/news/news.jsp?pageIndex=1&blbdComCd=601006&seq=4417&mode=VIEW |archive-url=https://web.archive.org/web/20230405165039/http://www.koreanfilm.or.kr/jsp/news/news.jsp?pageIndex=1&blbdComCd=601006&seq=4417&mode=VIEW&returnUrl=&searchKeyword= |archive-date=5 April 2023 |access-date=23 August 2017 |website=کورەیان فیلم بیز زۆن |title=ھوانگ جونگ-مین پەیوەندی بە یانەی ١٠٠ ملیۆن بینەرەوە دەکات |url-status=live}}</ref> کاروانە ھونەرییەکەی لە شانۆی موزیک دەستپێکرد و یەکەمجار وەک ئەکتەری سەرەکی لە درامای ڕۆمانسی تۆ خۆرەتاوی منی (٢٠٠٥) بەشداری کرد. ڕۆڵی سەرەکی لە زۆر فیلمی سەرکەوتووی بۆکس ئۆفیس گێڕاوە وەک ناڕەوا (٢٠١٠)، شاژنی سەما (٢٠١٢)، جیهانی نوێ (٢٠١٣)، سروودێک بۆ باوکم (٢٠١٤)، ڤیتێران (٢٠١٥)، ھیمالایا (٢٠١٥)، داواکاری گشتیی توندوتیژ (٢٠١٦)، شیوەنەکە (٢٠١٦)، سیخوڕێک بەرەو باکوور ڕۆیشت (٢٠١٨)، لە خراپەکاری ڕزگارمان بکە (٢٠٢٠)، و ١٢.١٢: ڕۆژەکە (٢٠٢٣).<ref>{{cite web |date=16 January 2016 |url=https://www.chosun.com/english/kpop-culture-en/2016/01/16/P5MSBA3BQ2MP5DGULISFG6BAKU/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20230407033652/http://english.chosun.com/site/data/html_dir/2016/01/16/2016011600511.html?related_all |archive-date=7 April 2023 |access-date=23 August 2017 |work=چۆسون ئیلبۆ |title=ئەکتەری سەرکەوتوو ھوانگ جونگ-مین بەردەوامی بە سەرکەوتنەکانی لە بۆکس ئۆفیس دەدات |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |date=30 May 2016 |url=http://english.chosun.com/site/data/html_dir/2016/05/30/2016053001533.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20230406094444/http://english.chosun.com/site/data/html_dir/2016/05/30/2016053001533.html |archive-date=6 April 2023 |access-date=23 August 2017 |work=چۆسون ئیلبۆ |title=ھوانگ جونگ-مین لە سەرکەوتنەکانی لە بۆکس ئۆفیس بەردەوامە |url-status=live}}</ref> ڕۆڵەکەی لە کۆتا فیلمدا خەڵاتی باشتری ئەکتەری لە ٦٠ەمین [[خەڵاتی ھونەری بێکسانگ|خەڵاتی ھونەری باێکسانگ]] بۆ دەستەبەر کرد.<ref>{{Cite web |author=Jang Ye-sol |date=May 7, 2024 |trans-title=Hwang Jung-min’s first win at the 'Baeksang Arts Awards', "'Spring in Seoul' requires courage, ♥ I love my wife" sheds tears |url=https://m.entertain.naver.com/article/609/0000850881?cluid=enter_202405080000_00000037 |access-date=May 12, 2024 |language=ko |via=ناڤەر |title=یەکەم سەرکەوتنی ھوانگ جونگ-مین لە خەڵاتەکانی ھونەری باێکسانگ؛ «بەھاری سێئول ئازایەتی دەوێت، ھاوسەرەکەم خۆشم دەوێیت» بە فرمێسکەوە |publisher=نیوزن}}</ref> == کاروانی هوونەری == === ١٩٩٥–٢٠٠٤: سەرەتاکان و پەڕینەوە بۆ فیلم === ھوانگ جونگ-مین کاروانی ھونەریی لە شانۆی موزیکاڵ دەستپێکرد، و یەکەم دەرکەوتنی وەک ئەکتەر لە ھێڵی ١ لە ساڵی ١٩٩٥ بوو.<ref>{{cite web |last=Jung |first=Jae-wal |date=30 November 2001 |url=http://koreajoongangdaily.joins.com/news/article/article.aspx?aid=1897704 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140202230911/http://koreajoongangdaily.joins.com/news/article/article.aspx?aid=1897704 |archive-date=2014-02-02 |access-date=2013-07-14 |work=کۆریای جوونگئانگ دەیلی |title=بیبینن، ببیستن ٦ سۆلۆ دەڵێتەوە |url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web |last=Choi |first=Min-woo |date=2 April 2006 |url=https://www.koreajoongangdaily.com/lifestyle/line-1-still-running-smooth-at-3000-shows/11546519 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211022044911/https://koreajoongangdaily.joins.com/2006/04/02/features/Line-1-still-running-smooth-at-3000-shows/2705411.html |archive-date=2021-10-22 |access-date=2013-03-24 |website=کۆریای جوونگئانگ دەیلی |title='ھێڵی ١' ھێشتا بە سەرکەوتوویی لە ٣,٠٠٠ نمایش بەردەوامە |url-status=live}}</ref><ref>Park, Min-young (14 March 2011). [https://www.koreaherald.com/article/10337041 "ئایکۆنی شانۆی کۆری یادی ٢٠ ساڵەی دەگێڕێت"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160315074711/http://nwww.koreaherald.com/view.php?ud=20110314000801|date=2016-03-15}}. ''کۆریای ھێراڵد''. Retrieved 2013-03-24.</ref> دواتر لە چەندین شانۆگەری و موزیکاڵی جیاواز لە داھانگنو بەشداری کرد، وەک عیسا مەسیح سوپەرستار و پشیلەکان. سەرەڕای سەرکەوتنی لەسەر شانۆ، ھوانگ زەحمەتی زۆری بینی لە پەڕینەوە بۆ فیلم. ڕووبەڕووی خەباتێکی درێژخایەن بووەوە تا بەناوبانگ بێت، چونکە خەڵک دەیانگوت «دەموچاوی بۆ فیلم گونجاو نییە». ھەتا بیری لەوەش کردبووەوە دەست لە خەونەکەی ھەڵبگرێت، بەڵام سوور بوو لەسەر بڕیارەکەی بۆ بڕینی ڕێگای ئەکتەری. ھوانگ گوتی: «دوای ئەوەی ئارەزووم بۆ شانۆ و ھەستی بوون بەو کەسایەتییەی سەر شانۆ لا دروست بوو، ئیتر ھیچ کات بڕیارم لەسەر ھیچی تر نەداوە. ئەوەی کە ھیچ کات دوودڵ نەبووم -- ئەوە یەکێکە لەو شتانەی دەتوانم بە دڵنیاییەوە بیڵێم.»<ref>Choi, Ji-eun (31 December 2009). {{Deprecated archive|url=https://archive.today/20130702231631/http://us.tenasia.co.kr/archives/1375|title="سەرنج: ١٦ ئەستێرەکەی 🖤٢٠٠٩ - بەشی ١"}}. ''تێنئاسیا''. Retrieved 2013-03-24.</ref> == ژیانی تایبەتی == ھوانگ لە ٦ی ئەیلوولی ٢٠٠٤ لەگەڵ خانمەکتەری شانۆی موزیکاڵ کیم می-ھی هاوسەرگیری کرد.<ref>[http://star.mt.co.kr/stview.php?no=2004090618252094387&type=3 "ئەکتەری فیلم ھوانگ جونگ-مین دوای ١٥ ساڵ هاوڕێیەتی لەگەڵ کیم می-ھی ژیانی هاوسەرگیری پێکهێنا"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220129205526/https://star.mt.co.kr/stview.php?no=2004090618252094387&type=3|date=2022-01-29}} (بە کۆری). ''ستار نیوز''. 6 September 2004. Retrieved 2013-03-24.</ref><ref>[http://bbs.movie.daum.net/gaia/do/movie/menu/star/read?bbsId=P002&articleId=52268 "جوانی هاوسەرەکەی ھوانگ جونگ-مین، ئەکتەری موزیکاڵ کیم می-ھی، زۆر ناوازەیە!"] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120320000355/http://bbs.movie.daum.net/gaia/do/movie/menu/star/read?bbsId=P002&articleId=52268|date=2012-03-20}} (بە کۆری). ''[[داوم|داوم کۆمۆنیکەیشن]]''. 24 January 2008. Retrieved 2013-03-24.</ref> کوڕێکیان هەیە بە ناوی ھوانگ سە-هیون.<ref>{{Cite web |date=2010-11-17 |url=https://www.hankyung.com/life/article/2010111784561 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230722112236/https://www.hankyung.com/life/article/2010111784561 |archive-date=2023-07-22 |access-date=2023-07-22 |website=[[دەیلی ئابووری کۆریا]] |language=ko |title="زیاتر لە مانگێک کارمان لەسەر داڕشتنەوەی گاڵتە بیانییەکان بۆ شێوازی کۆری کرد" |url-status=live}}</ref> برا بچووکەکەی دەرهێنەری مۆسیقا/ئاوازدانەر ھوانگ سانگ-جونە.<ref>{{Cite web |last=OSEN |date=2012-02-03 |url=http://mosen.mt.co.kr/article/G1109348585 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230722112234/http://mosen.mt.co.kr/article/G1109348585 |archive-date=2023-07-22 |access-date=2023-07-22 |website=mosen.mt.co.kr |language=ko |title=دەرهێنەری مۆسیقای 'شاژنی سەما' ھوانگ سانگ-جون، دەرکەوت کە «برای ڕاستەقینەی ھوانگ جونگ-مینە» |url-status=live}}</ref> بە تێکڕا، ھوانگ ساڵانە لە سێ بۆ چوار فیلمدا بەشداری دەکات. لە وەڵامی ئەو ڕەخنەگرانەی کە دەڵێن زۆر فیلم پێشکەش دەکات، ھوانگ گوتی: «باوەڕم وابووە کە بەرپرسیارێتی ئەکتەران ئەوەیە کاتێک سیناریۆیەکی گونجاویان بۆ دێت پێش، باشترین هەوڵی خۆیان لە نواندندا بدەن.<ref name="love" /> من تەنها کاتێک هەناسە دەدەم و دەژیم کە نواندن دەکەم.»<ref name="truthful" /> چێژ لە لێدانی ئامێرە مۆسیقییەکان وەردەگرێت وەک خولیایەک. فێری لێدانی [[تەپڵ]] بوو بۆ ڕۆڵەکەی لە فیلمی ''براکانی واویکیکی''. بۆ فیلمی ''دوورگەی کەشتی جەنگی''، خۆی دیمەنی لێدانی [[کلارینێت|کلارینەتی]] ئەنجامدا بە بەکارهێنانی ئەو لێهاتووییانەی لە ڕێگەی خولیا کۆنەکەیەوە پەرەی پێداوە. هەروها کلارینەتی بۆ ئۆستی درامای ''هەش'' لێداوە و خولیای وەرگرتنی خولی [[چێلۆ|چەلۆشی]] هەبووە.<ref>{{cite news|title=ئەکتەر ○○○ «لێدانی ئامێر مۆسیقا خولیای منە... لە درام و کلارینەتەوە تا چەلۆ»|url=https://www.obsnews.co.kr/news/articleView.html?idxno=1049538|work=OBS کیۆنگین تیڤی|access-date=2026-08-05|language=ko}}</ref> == فلیمۆگرافی == === فیلم === {| class="wikitable plainrowheaders sortable" ! scope="col" |ساڵ ! scope="col" |ناونیشان ! scope="col" |ڕۆڵ ! scope="col" class="unsortable" |تێبینییەکان ! scope="col" class="unsortable" |{{Abbr|سەرچاوە|سەرچاوە(کان)}} |- ! scope="row" |1990 |کوری جەنەڕاڵ |خزمەتگوزاری مێز |ڕۆڵی کورت | rowspan="7" style="text-align:center" |<ref>{{Cite web |url=https://n.news.naver.com/mnews/article/021/0000064297 |access-date=2024-04-24 |website=n.news.naver.com |language=ko |title="کشاندنەوەی سەرنج لە کەسایەتی قورسەوە بۆ گۆڕانکارییەکی فێنک"}}</ref> |- ! scope="row" |1999 |شیری |بریکاری تیم لێکۆڵینەوەی تایبەت |ڕۆڵی کورت |- ! scope="row" |2001 |براکانی واویکیکی |کانگ-سو | |- ! rowspan="2" scope="row" |2002 |تیمی بەیسبۆڵی وای ئێم سی ئەی |ریۆ کۋانگ-تای | |- |فیلمی ڕێگا |دائێ-شیک | |- ! scope="row" |2003 |ژنی پارێزەرێکی باش |جو یۆنگ-جاک | |- ! scope="row" |2004 |گورگەکە دەگەڕێتەوە |گۆ جۆنگ-سیک | |- ! rowspan="5" scope="row" |2005 |ئەم کچە سەرنجڕاکێشە |نووسەر | | |- |ژیانێکی تاڵ و شیرین |باێک دائێ-شیک |دەرکەوتن | |- |سەربازەکانی بەھەشت |پارک جۆنگ-وۆ | | |- |تۆ خۆرەتاوی منی |سۆک-جۆنگ | | |- |هەمووی بۆ خۆشەویستی |نا دۆ-چۆل | | |- ! rowspan="2" scope="row" |2006 |پەیوەندی خوێناوی |دۆ جین-クۋانگ | | |- |بەزاندنی بەربەست |ئاڕ جەی (دەنگ) |دۆبلاژی کۆری | |- ! rowspan="3" scope="row" |2007 |خانووی ڕەش |جەۆن جۆن-ئۆه | |- |دڵخۆشی |یۆنگ-سو | |- |دایکی یازدەیەم |باێک-جۆنگ | |- ! scope="row" |2008 |پیاوێک کە پیاوی پۆڵا بوو |لی هیۆک-سوک | |- ! rowspan="2" scope="row" |2009 |لێکۆڵەری تایبەت |ھۆنگ جین-هۆ | |- |پێنج ھەستی خۆشەویستی |مین جای-ین |بەش: «لە کۆتاییەکەمدا سەرەتای منە» |- ! rowspan="2" scope="row" |2010 |شمشێرەکانی خوێن |ھوانگ جۆنگ-ھاک | |- |ناڕەوا |چۆی چۆل-گی | |- ! rowspan="2" scope="row" |2011 |پاڵەوانەکانی مەیدانی جەنگ |کیم بەۆب-مین |دەرکەوتن | |- |مۆبی دیک |لی بانگ-وۆ | |- ! scope="row" |2012 |شاژنی سەما |خۆی | |- ! rowspan="3" scope="row" |2013 |جیهانی نوێ |جەنگ چۆنگ | |- |لە کۆتاییەکەمدا سەرەتای منە |مین جای-ین | |- |مستەکۆڵکەکانی ئەستوورە |ئیم دۆک-کیو | |- ! rowspan="2" scope="row" |2014 |پیاوێک لە خۆشەویستیدا |ھان تەی-ایل | |- |سروودێک بۆ باوکم |یۆن دۆک-سۆو | |- ! rowspan="2" scope="row" |2015 |ڤیتێران |سۆ دۆ-چۆل | | |- |ھیمالایا |ئۆم هۆنگ-گیل | | |- ! rowspan="3" scope="row" |2016 |داواکاری گشتیی توندوتیژ |بیۆن جای-ووک | |- |شیوەنەکە |ئێل-گۋانگ | |- |ئاشۆرا: شارەکە شێتە |پارک سونگ-بای | |- ! scope="row" |2017 |دوورگەی کەشتی جەنگی |لی کانگ-ۆک | | style="text-align:center" |<ref>{{cite web |last=گۆ |first=ئەون-جی |date=June 23, 2016 |script-title=ko:황정민·소지섭·송중기 주연 '군함도' 크랭크인 |trans-title='دوورگەی کەشتی جەنگی' بە بەشداری ھوانگ جونگ-مین، سۆ جی-سۆب و سۆنگ جۆنگ-کی دەست بە وێنەگرتن دەکات |url=https://www.yna.co.kr/view/AKR20160623073000005 |website=یونھاپ نیووز |language=ko |via=}}</ref> |- ! scope="row" |2018 |سیخوڕێک بەرەو باکوور ڕۆیشت |پارک سۆک-یۆنگ | |- ! scope="row" |2019 |پارە |داواکار |دەنگ | |- ! scope="row" |2020 |لە خراپەکاری ڕزگارمان بکە |کیم این-نام | | style="text-align:center" |<ref>{{cite web |date=October 3, 2019 |url=http://koreanfilm.or.kr/eng/news/news.jsp?blbdComCd=601006&seq=5238&mode=VIEW |archive-url=https://web.archive.org/web/20201112033414/http://koreanfilm.or.kr/eng/news/news.jsp?blbdComCd=601006&seq=5238&mode=VIEW |archive-date=November 12, 2020 |access-date=February 16, 2020 |work=کۆریان فیلم بیز زۆن |title=ھوانگ جونگ-مین و لی جۆنگ-جای بۆ ڕزگاربوون لە خراپە |url-status=live}}</ref> |- ! scope="row" |2021 |بارمتە: کەسایەتی بەناوبانگی ونبوو |خۆی | | style="text-align:center" |<ref name="hostage">{{Cite news|url=https://entertain.naver.com/movie/now/read?oid=076&aid=0003740649|author=جۆ جی-یۆنگ|title=[فەرمی] فیلمی «بارمتە» بە بەشداری ھوانگ جونگ-مین بڕیارە لە هاویندا نمایش بکرێت.. پێشبینی ململانێی دوو قۆڵی لەگەڵ «مۆگادیشو» دەکرێت|trans-title=[Official] 'Hostage' starring Hwang Jung-min is also confirmed for summer release.. 2nd match with 'Mogadishu'|publisher=[[ناڤەر]]|work=[[سپۆرتس چۆسۆن]]|date=June 10, 2021|access-date=June 10, 2021|language=ko|archive-date=February 12, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230212180901/https://entertain.naver.com/movie/now/read?oid=076&aid=0003740649|url-status=live}}</ref> |- ! scope="row" |2022 |ڕاوچی |لیۆتنانت لی |دەرکەوتن | style="text-align:center" |<ref>{{cite web |author=کیم سۆن-ووک |date=July 30, 2022 |trans-title=Hwang Jung-min and Ju Ji-hoon... A special appearance in 'The Hunt' is like a film festival |url=https://entertain.naver.com/now/read?oid=437&aid=0000307484 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220730052751/https://entertain.naver.com/now/read?oid=437&aid=0000307484 |archive-date=July 30, 2022 |access-date=July 30, 2022 |language=ko |via=[[ناڤەر]] |title=تاکوو ھوانگ جونگ-مین و جو جی-هوون… دەرکەوتنی تایبەت لە «ڕاوچی» دا وەک فێستیڤاڵی فیلم وایە |publisher=[[جی تی بی سی]] |url-status=live}}</ref> |- ! rowspan="3" scope="row" |2023 |دانوستانکار |جۆنگ جای-هۆ | | style="text-align:center" |<ref name="point">{{cite web |author=کیم جی-های |date=December 7, 2022 |trans-title=The Worst Kidnapping Case"... Hwang Jung-min x Hyun Bin's 'Negotiation' will be released on January 18 next year |url=https://entertain.naver.com/now/read?oid=416&aid=0000290183 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201112042407/https://entertain.naver.com/now/read?oid=416&aid=0000290183 |archive-date=November 12, 2020 |access-date=December 7, 2022 |language=ko |via=[[ناڤەر]] |title=خراپترین ڕووداوی ڕفاندن»… «دانوستان» بە بەشداری ھوانگ جونگ-مین x هیون بین، ١٨ی کانونی دووەمی ساڵی داهاتوو نمایش دەکرێت |publisher=SBS Entertainment News |url-status=live}}</ref> |- |کوشتنی بۆکسوون |شینیچیرو ئۆدا / کیم کۋانگ-لی |دەرکەوتن | style="text-align:center" |<ref>{{cite web |author=کیم جی-های |date=December 20, 2021 |trans-title=Hwang Jung-min confirmed for special appearance in 'Gil Bok-soon'... Reunion with Jeon Do-yeon after 16 years |url=https://entertain.naver.com/now/read?oid=416&aid=0000278212 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211220021452/https://entertain.naver.com/now/read?oid=416&aid=0000278212 |archive-date=December 20, 2021 |access-date=December 20, 2021 |language=ko |via=[[ناڤەر]] |title=ھوانگ جونگ-مین، بەشداریی تایبەتی لە «گیل بۆکسوون» دا پشتڕاستکرایەوە… یەکگرتنەوە لەگەڵ جێۆن دۆ-یۆن دوای ١٦ ساڵ |publisher=[[سیستەمی پەخشی سێئول]] |url-status=live}}</ref> |- |١٢.١٢: ڕۆژەکە |چون دۆ-گۋانگ | | style="text-align:center" |<ref name="theday">{{cite web |author=موون جی-یۆن |date=February 18, 2022 |trans-title=[Official] Hwang Jung-min, Jung Woo-sung, Lee Seong-min, Park Hae-joon, Kim Seong-gyun confirmed... 'Seoul Spring' crank-in on the 17th |url=https://entertain.naver.com/now/read?oid=076&aid=0003833674 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201112020835/https://entertain.naver.com/now/read?oid=076&aid=0003833674 |archive-date=November 12, 2020 |access-date=February 18, 2022 |language=ko |via=[[ناڤەر]] |title=[فەرمی] ھوانگ جونگ-مین، جۆنگ وۆ-سۆنگ، لی سۆنگ-مین، پارک های-جۆن، کیم سۆنگ-گیون پشتڕاستکرانەوە.. «بەھاری سێئول» لە ١٧ی مانگدا دەست بە وێنەگرتن دەکات |publisher=[[سپۆرتس چۆسۆن]] |url-status=live}}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" |2024 |ئەرک: خاچ |پارک کانگ-مۆ | | style="text-align:center" |<ref name="cross">{{Cite web |last=جۆ جی-یۆنگ |date=December 20, 2023 |trans-title=[Official] 'Cross', which provokes national anger and features Hwang Jung-min and smuggling queen Yeom Jeong-ah, is confirmed to be released in February 2024 |url=https://entertain.naver.com/read?oid=076&aid=0004090611 |access-date=December 20, 2023 |website=[[سپۆرتس چۆسۆن]] |language=ko |title=[فەرمی] فیلمی «خاچ» کە تووڕەیی نیشتمانی لێدەكەوێتەوە و تێیدا ھوانگ جونگ-مین و ملوانکەی قاچاغچی یۆم جۆنگ-ئا دەبینرێن، بڕیارە لە شوباتی ٢٠٢٤ لە جەژنی سۆلدا نمایش بکرێت}}</ref> |- |من، جێبەجێکاری سزادان |سۆ دۆ-چۆل | | style="text-align:center" |<ref name="executioner">{{cite web |author=جۆ یۆن-گیۆنگ |date=July 5, 2022 |trans-title=[Exclusive] Jung Hae-in joins 'Veteran 2' as a new character... Hwang Jung-min and Two Top |url=https://entertain.naver.com/now/read?oid=437&aid=0000304408 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220705191036/https://entertain.naver.com/now/read?oid=437&aid=0000304408 |archive-date=July 5, 2022 |access-date=July 5, 2022 |language=ko |via=[[ناڤەر]] |title=[تایبەت] جۆنگ های-این بە فەرمی پەیوەندی بە کەسایەتییە نوێیەکەی «ڤیتێران ٢»وە دەکات… ھوانگ جونگ-مین و دوو لوتکە |publisher=[[جی تی بی سی]] |url-status=live}}</ref> |- ! scope="row" |2026 |[[ھیوا (فیلم ٢٠٢٦)|هیوا]] |کۆ بۆم-سۆک | | style="text-align:center" |<ref>{{Cite web |last=جۆ |first=جی-یۆنگ |date=March 30, 2023 |trans-title=[Official] Hwang Jung-min X Jo In-seong X Jeong Ho-yeon X Alicia Vikander X Michael Fassbender, Hong-Jin Na casts new film 'HOPE' |url=https://entertain.naver.com/now/read?oid=076&aid=0003988484 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230330010409/https://entertain.naver.com/now/read?oid=076&aid=0003988484 |archive-date=March 30, 2023 |access-date=March 30, 2023 |language=ko |via=[[ناڤەر]] |title=[فەرمی] لە ھوانگ جونگ-مین x جۆ این-سۆنگ x جۆنگ هۆ-یۆن x ئەلیسیا ڤیکاندەر x مایکل فاسبێندەر، نای هۆنگ-جین بۆ فیلمە نوێیەکەی «هیوادا» کاست دەستنیشان دەکات |publisher=[[سپۆرتس چۆسۆن]] |url-status=live}}</ref> |} === تەلەفیزیۆن === {| class="wikitable plainrowheaders sortable" ! scope="col" |ساڵ ! scope="col" |ناونیشان ! scope="col" |ڕۆڵ ! scope="col" class="unsortable" |تێبینییەکان ! scope="col" class="unsortable" |{{abbr|سەرچاوە|سەرچاوە(کان)}} |- ! scope="row" |2009 |هاوسەرگیرییە ڕێککەوتووەکە |گۆ دۆنگ-باک | | |- ! scope="row" |2012 |نیمچە دوورگەی کۆریا |سۆ میۆنگ-جۆن | | |- ! scope="row" |2020 |هەش |هان جۆن هیۆک | | |- ! scope="row" |2022 |پیرۆزە مادەشیۆرەکان |جێۆن یۆ-هوان | | style="text-align:center" |<ref name="narco">{{cite web |author=کیم نا-یۆن |date=August 8, 2022 |trans-title=Ha Jung-woo X Hwang Jung-min → Jang Chen 'Suriname', confirmed to be released on Netflix on September 9 [Official] |url=https://m.entertain.naver.com/now/article/108/0003077372 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220808034439/https://entertain.naver.com/now/read?oid=108&aid=0003077372 |archive-date=August 8, 2022 |access-date=August 8, 2022 |work=ئێم تی ستار نیوز |language=ko |via=[[ناڤەر]] |title=ها جۆنگ-وۆ x ھوانگ جونگ-مین ← جانگ چێن «سوری نام»، بڕیارە لە ٩ی ئەیلوول لە نێتفڵیکس بڵاوبکرێتەوە [فەرمی] |url-status=live}}</ref> |- ! scope="row" |2025 |نۆ مەتڵ |ئۆ چۆل-جین |دەرکەوتنی ڕوویدا | style="text-align: center;" | |} == سەرچاوەکان == <references /> == بەستەرە دەرەکییەکان == {{Commons category|Hwang Jung-min}} * [http://www.semcompany.co.kr/front/management/#hjm ھوانگ جونگ-مین] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190927235653/http://www.semcompany.co.kr/front/management/#hjm |date=2019-09-27 }} لە کۆمپانیای ئێس ئێم * {{kmdb person|00007364|ھوانگ جونگ-مین }} * {{IMDb name|1058565|ھوانگ جونگ-مین }} * {{HanCinema person}} {{DEFAULTSORT:Hwang, Jung-min}} {{تووڵی دەروازە|ژیاننامە|تەلەڤیزیۆن|فیلم|کۆریای باشوور|شانۆ}} [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٠]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:ئەکتەرە کوڕەکانی فیلم لە کۆریای باشوور]] [[پۆل:ئەکتەرە کوڕە میوزیکییەکانی شانۆ لە کۆریای باشوور]] [[پۆل:ئەکتەرە کوڕەکانی کۆریای باشوور لە تەلەڤیزیۆن]] [[پۆل:ئەکتەرە کوڕەکانی کۆریای باشوور لە سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:ئەکتەرە کوڕەکانی کۆریای باشوور لە سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:باشترین ئەکتەر لە وەرگرتنی خەڵاتی ھونەری پایکسانگ (فیلم)]] [[پۆل:براوەکانی خەڵاتی باشترین ئەکتەری گراند بێڵ]] [[پۆل:باشترین ئەکتەرە نوێیەکان لە بردنەوە خەڵاتی فیلمی بلو دراگۆن]] [[پۆل:دەرچووانی پەیمانگای ھونەرەکانی سێئول]] pajrequsq98k0k38lkm7o655isc3kn6 0 305409 1688007 1687840 2026-10-16T13:14:29Z Kurdistan Hokomat 39348 1688007 wikitext text/x-wiki '''<big>سیروان سۆفی :</big>''' '''لەدایکبووی (١٩ی ئابی ١٩٦٦)، کەسایەتییەکی سیاسی و فەرمیی [[ھەرێمی کوردستان|هەرێمی کوردستان]] و [[عێراق|عێراقە]] و ئەندامی [[پارتی دیموکراتی کوردستان|پارتی دیموکراتی کوردستانە]]. ناوبراو لە ماوەی نێوان ساڵانی ٢٠٠٨ تاوەکو ٢٠١٤ پۆستی بەڕێوەبەری گشتی زیندانیە سیاسیەکانی عێراقی بەڕێوەبردووە و ئەندامی دەستەی باڵای چاودێریی زیندانیانی سیاسیی [[عێراق]] بووە، و لە ئێستادا ئەندامی مەکتەبی ناوەندیی [[پارتی دیموکراتی کوردستان|پارتی دیموکراتی کوردستانە]].'''{{کەسایەتی|ناو=سیروان سۆفی|وێنە=Sirwan Sofe Profile Picture.jpg|ڕێکەوتی لەدایکبوون=١٩ی ئابی ١٩٦٦|حیزب=پارتی دیموکراتی کوردستان|پیشە=کەسایەتیی سیاسی|پۆستی پێشوو=بەڕێوەبەری گشتیی زیندانیانی سیاسیی عێراق|ماوەی پۆست=٢٠٠٨–٢٠١٤|پۆستی ئێستا=ئەندامی مەکتەبی ناوەندیی پارتی دیموکراتی کوردستان}} == '''ژیان و بەرپرسیارێتییەکان''' == * '''پۆستە فەرمییەکان: لە ساڵی ٢٠٠٨ تاوەکوو ساڵی ٢٠١٤ وەک بەڕێوەبەری گشتی و ئەندامی دەستەی باڵای چاودێری لە دەزگای زیندانیانی سیاسیی [[عێراق]] خزمەتی کردووە. لە ئێستاشدا وەک ئەندامی مەکتەبی ناوەندیی [[پارتی دیموکراتی کوردستان]] لە کاری سیاسی و ڕێکخراوەییدا بەردەوامە.''' * '''چالاکییەکان: چەندین هەوڵ و هەنگاوی فەرمی بۆ چارەسەرکردنی کێشەکانی زیندانیانی سیاسیی [[کوردستان]] و [[عێراق]] ناوە، بە ئامانجی پێدان و وەرگرتنەوەی ماف و ئیمتیازاتە دەستوورییەکانیان. لەم پێناوەشدا سەردانی فەرمی بۆ پەرلەمانی هەرێمی کوردستان و [[ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق|پەرلەمانی عێراق]] و لایەنە پەیوەندیدارەکان ئەنجام داوە.''' == '''سەرچاوەکان''' == '''١. ئەرشیف و بڵاوکراوە فەرمییەکانی [[حکوومەتی ھەرێمی کوردستان|حکومەتی هەرێمی کوردستان]].''' '''٢. ئەرشیف و بەڵگەنامە فەرمییەکانی دەستەی زیندانیانی سیاسی - [[حکوومەتی عێراق|حکومەتی عێراق]].''' '''٣. ئەرشیف و بڵاوکراوەکانی کەناڵ و ڕۆژنامەکانی [[ھەرێمی کوردستان|هەرێمی کوردستان]] و [[عێراق]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2010-02-28 |سەردێڕ=إقرار ملف 1500من السجناء السياسيين |ناونیشان=https://almadapaper.net/17722/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=جريدة المدى |زمان=ar}}</ref>''' 28qxvl2dku4yvls09ww8uxp3fc0nfin 1688008 1688007 2026-10-16T13:15:20Z Kurdistan Hokomat 39348 1688008 wikitext text/x-wiki '''<big>سیروان سۆفی :</big>''' <big>لەدایکبووی (١٩ی ئابی ١٩٦٦)، کەسایەتییەکی سیاسی و فەرمیی [[ھەرێمی کوردستان|هەرێمی کوردستان]] و [[عێراق|عێراقە]] و ئەندامی [[پارتی دیموکراتی کوردستان|پارتی دیموکراتی کوردستانە]]. ناوبراو لە ماوەی نێوان ساڵانی ٢٠٠٨ تاوەکو ٢٠١٤ پۆستی بەڕێوەبەری گشتی زیندانیە سیاسیەکانی عێراقی بەڕێوەبردووە و ئەندامی دەستەی باڵای چاودێریی زیندانیانی سیاسیی [[عێراق]] بووە، و لە ئێستادا ئەندامی مەکتەبی ناوەندیی [[پارتی دیموکراتی کوردستان|پارتی دیموکراتی کوردستانە]].</big>{{کەسایەتی|ناو=سیروان سۆفی|وێنە=Sirwan Sofe Profile Picture.jpg|ڕێکەوتی لەدایکبوون=١٩ی ئابی ١٩٦٦|حیزب=پارتی دیموکراتی کوردستان|پیشە=کەسایەتیی سیاسی|پۆستی پێشوو=بەڕێوەبەری گشتیی زیندانیانی سیاسیی عێراق|ماوەی پۆست=٢٠٠٨–٢٠١٤|پۆستی ئێستا=ئەندامی مەکتەبی ناوەندیی پارتی دیموکراتی کوردستان}} == <big>ژیان و بەرپرسیارێتییەکان</big> == * <big>پۆستە فەرمییەکان: لە ساڵی ٢٠٠٨ تاوەکوو ساڵی ٢٠١٤ وەک بەڕێوەبەری گشتی و ئەندامی دەستەی باڵای چاودێری لە دەزگای زیندانیانی سیاسیی [[عێراق]] خزمەتی کردووە. لە ئێستاشدا وەک ئەندامی مەکتەبی ناوەندیی [[پارتی دیموکراتی کوردستان]] لە کاری سیاسی و ڕێکخراوەییدا بەردەوامە.</big> * <big>چالاکییەکان: چەندین هەوڵ و هەنگاوی فەرمی بۆ چارەسەرکردنی کێشەکانی زیندانیانی سیاسیی [[کوردستان]] و [[عێراق]] ناوە، بە ئامانجی پێدان و وەرگرتنەوەی ماف و ئیمتیازاتە دەستوورییەکانیان. لەم پێناوەشدا سەردانی فەرمی بۆ پەرلەمانی هەرێمی کوردستان و [[ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق|پەرلەمانی عێراق]] و لایەنە پەیوەندیدارەکان ئەنجام داوە.</big> == <big>سەرچاوەکان</big> == <big>١. ئەرشیف و بڵاوکراوە فەرمییەکانی [[حکوومەتی ھەرێمی کوردستان|حکومەتی هەرێمی کوردستان]].</big> <big>٢. ئەرشیف و بەڵگەنامە فەرمییەکانی دەستەی زیندانیانی سیاسی - [[حکوومەتی عێراق|حکومەتی عێراق]].</big> <big>٣. ئەرشیف و بڵاوکراوەکانی کەناڵ و ڕۆژنامەکانی [[ھەرێمی کوردستان|هەرێمی کوردستان]] و [[عێراق]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2010-02-28 |سەردێڕ=إقرار ملف 1500من السجناء السياسيين |ناونیشان=https://almadapaper.net/17722/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=جريدة المدى |زمان=ar}}</ref></big> lv319z8xdyahsx666fi9kfnetxl7l4e 1688050 1688008 2026-10-16T15:01:04Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی داڕێژەی بەجێماوی {{[[داڕێژە:سەرچاوەکان|سەرچاوەکان]]}} 1688050 wikitext text/x-wiki '''<big>سیروان سۆفی :</big>''' <big>لەدایکبووی (١٩ی ئابی ١٩٦٦)، کەسایەتییەکی سیاسی و فەرمیی [[ھەرێمی کوردستان|هەرێمی کوردستان]] و [[عێراق|عێراقە]] و ئەندامی [[پارتی دیموکراتی کوردستان|پارتی دیموکراتی کوردستانە]]. ناوبراو لە ماوەی نێوان ساڵانی ٢٠٠٨ تاوەکو ٢٠١٤ پۆستی بەڕێوەبەری گشتی زیندانیە سیاسیەکانی عێراقی بەڕێوەبردووە و ئەندامی دەستەی باڵای چاودێریی زیندانیانی سیاسیی [[عێراق]] بووە، و لە ئێستادا ئەندامی مەکتەبی ناوەندیی [[پارتی دیموکراتی کوردستان|پارتی دیموکراتی کوردستانە]].</big>{{کەسایەتی|ناو=سیروان سۆفی|وێنە=Sirwan Sofe Profile Picture.jpg|ڕێکەوتی لەدایکبوون=١٩ی ئابی ١٩٦٦|حیزب=پارتی دیموکراتی کوردستان|پیشە=کەسایەتیی سیاسی|پۆستی پێشوو=بەڕێوەبەری گشتیی زیندانیانی سیاسیی عێراق|ماوەی پۆست=٢٠٠٨–٢٠١٤|پۆستی ئێستا=ئەندامی مەکتەبی ناوەندیی پارتی دیموکراتی کوردستان}} == <big>ژیان و بەرپرسیارێتییەکان</big> == * <big>پۆستە فەرمییەکان: لە ساڵی ٢٠٠٨ تاوەکوو ساڵی ٢٠١٤ وەک بەڕێوەبەری گشتی و ئەندامی دەستەی باڵای چاودێری لە دەزگای زیندانیانی سیاسیی [[عێراق]] خزمەتی کردووە. لە ئێستاشدا وەک ئەندامی مەکتەبی ناوەندیی [[پارتی دیموکراتی کوردستان]] لە کاری سیاسی و ڕێکخراوەییدا بەردەوامە.</big> * <big>چالاکییەکان: چەندین هەوڵ و هەنگاوی فەرمی بۆ چارەسەرکردنی کێشەکانی زیندانیانی سیاسیی [[کوردستان]] و [[عێراق]] ناوە، بە ئامانجی پێدان و وەرگرتنەوەی ماف و ئیمتیازاتە دەستوورییەکانیان. لەم پێناوەشدا سەردانی فەرمی بۆ پەرلەمانی هەرێمی کوردستان و [[ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق|پەرلەمانی عێراق]] و لایەنە پەیوەندیدارەکان ئەنجام داوە.</big> == <big>سەرچاوەکان</big> == <big>١. ئەرشیف و بڵاوکراوە فەرمییەکانی [[حکوومەتی ھەرێمی کوردستان|حکومەتی هەرێمی کوردستان]].</big> <big>٢. ئەرشیف و بەڵگەنامە فەرمییەکانی دەستەی زیندانیانی سیاسی - [[حکوومەتی عێراق|حکومەتی عێراق]].</big> <big>٣. ئەرشیف و بڵاوکراوەکانی کەناڵ و ڕۆژنامەکانی [[ھەرێمی کوردستان|هەرێمی کوردستان]] و [[عێراق]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2010-02-28 |سەردێڕ=إقرار ملف 1500من السجناء السياسيين |ناونیشان=https://almadapaper.net/17722/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=جريدة المدى |زمان=ar}}</ref></big> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} 878dnahs3mhs47zuq2njry1zco7mgbk 1688110 1688050 2026-10-16T17:19:11Z Pirehelokan 5097 {{سخ-و٧}} 1688110 wikitext text/x-wiki {{سخ-و٧}} '''<big>سیروان سۆفی :</big>''' <big>لەدایکبووی (١٩ی ئابی ١٩٦٦)، کەسایەتییەکی سیاسی و فەرمیی [[ھەرێمی کوردستان|هەرێمی کوردستان]] و [[عێراق|عێراقە]] و ئەندامی [[پارتی دیموکراتی کوردستان|پارتی دیموکراتی کوردستانە]]. ناوبراو لە ماوەی نێوان ساڵانی ٢٠٠٨ تاوەکو ٢٠١٤ پۆستی بەڕێوەبەری گشتی زیندانیە سیاسیەکانی عێراقی بەڕێوەبردووە و ئەندامی دەستەی باڵای چاودێریی زیندانیانی سیاسیی [[عێراق]] بووە، و لە ئێستادا ئەندامی مەکتەبی ناوەندیی [[پارتی دیموکراتی کوردستان|پارتی دیموکراتی کوردستانە]].</big>{{کەسایەتی|ناو=سیروان سۆفی|وێنە=Sirwan Sofe Profile Picture.jpg|ڕێکەوتی لەدایکبوون=١٩ی ئابی ١٩٦٦|حیزب=پارتی دیموکراتی کوردستان|پیشە=کەسایەتیی سیاسی|پۆستی پێشوو=بەڕێوەبەری گشتیی زیندانیانی سیاسیی عێراق|ماوەی پۆست=٢٠٠٨–٢٠١٤|پۆستی ئێستا=ئەندامی مەکتەبی ناوەندیی پارتی دیموکراتی کوردستان}} == <big>ژیان و بەرپرسیارێتییەکان</big> == * <big>پۆستە فەرمییەکان: لە ساڵی ٢٠٠٨ تاوەکوو ساڵی ٢٠١٤ وەک بەڕێوەبەری گشتی و ئەندامی دەستەی باڵای چاودێری لە دەزگای زیندانیانی سیاسیی [[عێراق]] خزمەتی کردووە. لە ئێستاشدا وەک ئەندامی مەکتەبی ناوەندیی [[پارتی دیموکراتی کوردستان]] لە کاری سیاسی و ڕێکخراوەییدا بەردەوامە.</big> * <big>چالاکییەکان: چەندین هەوڵ و هەنگاوی فەرمی بۆ چارەسەرکردنی کێشەکانی زیندانیانی سیاسیی [[کوردستان]] و [[عێراق]] ناوە، بە ئامانجی پێدان و وەرگرتنەوەی ماف و ئیمتیازاتە دەستوورییەکانیان. لەم پێناوەشدا سەردانی فەرمی بۆ پەرلەمانی هەرێمی کوردستان و [[ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق|پەرلەمانی عێراق]] و لایەنە پەیوەندیدارەکان ئەنجام داوە.</big> == <big>سەرچاوەکان</big> == <big>١. ئەرشیف و بڵاوکراوە فەرمییەکانی [[حکوومەتی ھەرێمی کوردستان|حکومەتی هەرێمی کوردستان]].</big> <big>٢. ئەرشیف و بەڵگەنامە فەرمییەکانی دەستەی زیندانیانی سیاسی - [[حکوومەتی عێراق|حکومەتی عێراق]].</big> <big>٣. ئەرشیف و بڵاوکراوەکانی کەناڵ و ڕۆژنامەکانی [[ھەرێمی کوردستان|هەرێمی کوردستان]] و [[عێراق]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2010-02-28 |سەردێڕ=إقرار ملف 1500من السجناء السياسيين |ناونیشان=https://almadapaper.net/17722/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=جريدة المدى |زمان=ar}}</ref></big> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} 208o7n7ww2oono2tjybi4a8c937ju26 1688195 1688110 2026-10-16T20:02:26Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی تاگەکانی {{[[داڕێژە:یەک سەرچاوە|یەک سەرچاوە]]}}، {{[[داڕێژە:ھەتیو|ھەتیو]]}} و {{[[داڕێژە:بێپۆل|بێپۆل]]}} 1688195 wikitext text/x-wiki {{سخ-و٧}} {{چەند کێشەیەک| {{یەک سەرچاوە|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} {{ھەتیو|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} }} '''<big>سیروان سۆفی :</big>''' <big>لەدایکبووی (١٩ی ئابی ١٩٦٦)، کەسایەتییەکی سیاسی و فەرمیی [[ھەرێمی کوردستان|هەرێمی کوردستان]] و [[عێراق|عێراقە]] و ئەندامی [[پارتی دیموکراتی کوردستان|پارتی دیموکراتی کوردستانە]]. ناوبراو لە ماوەی نێوان ساڵانی ٢٠٠٨ تاوەکو ٢٠١٤ پۆستی بەڕێوەبەری گشتی زیندانیە سیاسیەکانی عێراقی بەڕێوەبردووە و ئەندامی دەستەی باڵای چاودێریی زیندانیانی سیاسیی [[عێراق]] بووە، و لە ئێستادا ئەندامی مەکتەبی ناوەندیی [[پارتی دیموکراتی کوردستان|پارتی دیموکراتی کوردستانە]].</big>{{کەسایەتی|ناو=سیروان سۆفی|وێنە=Sirwan Sofe Profile Picture.jpg|ڕێکەوتی لەدایکبوون=١٩ی ئابی ١٩٦٦|حیزب=پارتی دیموکراتی کوردستان|پیشە=کەسایەتیی سیاسی|پۆستی پێشوو=بەڕێوەبەری گشتیی زیندانیانی سیاسیی عێراق|ماوەی پۆست=٢٠٠٨–٢٠١٤|پۆستی ئێستا=ئەندامی مەکتەبی ناوەندیی پارتی دیموکراتی کوردستان}} == <big>ژیان و بەرپرسیارێتییەکان</big> == * <big>پۆستە فەرمییەکان: لە ساڵی ٢٠٠٨ تاوەکوو ساڵی ٢٠١٤ وەک بەڕێوەبەری گشتی و ئەندامی دەستەی باڵای چاودێری لە دەزگای زیندانیانی سیاسیی [[عێراق]] خزمەتی کردووە. لە ئێستاشدا وەک ئەندامی مەکتەبی ناوەندیی [[پارتی دیموکراتی کوردستان]] لە کاری سیاسی و ڕێکخراوەییدا بەردەوامە.</big> * <big>چالاکییەکان: چەندین هەوڵ و هەنگاوی فەرمی بۆ چارەسەرکردنی کێشەکانی زیندانیانی سیاسیی [[کوردستان]] و [[عێراق]] ناوە، بە ئامانجی پێدان و وەرگرتنەوەی ماف و ئیمتیازاتە دەستوورییەکانیان. لەم پێناوەشدا سەردانی فەرمی بۆ پەرلەمانی هەرێمی کوردستان و [[ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق|پەرلەمانی عێراق]] و لایەنە پەیوەندیدارەکان ئەنجام داوە.</big> == <big>سەرچاوەکان</big> == <big>١. ئەرشیف و بڵاوکراوە فەرمییەکانی [[حکوومەتی ھەرێمی کوردستان|حکومەتی هەرێمی کوردستان]].</big> <big>٢. ئەرشیف و بەڵگەنامە فەرمییەکانی دەستەی زیندانیانی سیاسی - [[حکوومەتی عێراق|حکومەتی عێراق]].</big> <big>٣. ئەرشیف و بڵاوکراوەکانی کەناڵ و ڕۆژنامەکانی [[ھەرێمی کوردستان|هەرێمی کوردستان]] و [[عێراق]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2010-02-28 |سەردێڕ=إقرار ملف 1500من السجناء السياسيين |ناونیشان=https://almadapaper.net/17722/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=جريدة المدى |زمان=ar}}</ref></big> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} {{بێپۆل|ڕێکەوت=تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦}} 53le5bfu5gqw24vu1m6mtai045uoeuu 0 305414 1687997 2026-10-16T12:00:17Z Bilalinfo 57400 پەڕەی دروست کرد بە «{{short description|ڕۆمانی ١٨٣٠ لەلایەن ستێندال}}{{infobox book | name = The Red and the Black | title_orig = Le Rouge et le Noir | translator = | image = StendhalRedandBlack04.jpg <!-- prefer 1st edition cover --> | caption = وێنەی ئانری دو بوشێ بۆ چاپێکی ١٨٨٤ی ''Le Rouge et le Noir''، پاریس: L. Conquet | author = [[ستانداڵ]] (ئانری بێل) | illustrator = | cover_artist =...»ەوە 1687997 wikitext text/x-wiki {{short description|ڕۆمانی ١٨٣٠ لەلایەن ستێندال}}{{infobox book | name = The Red and the Black | title_orig = Le Rouge et le Noir | translator = | image = StendhalRedandBlack04.jpg <!-- prefer 1st edition cover --> | caption = وێنەی ئانری دو بوشێ بۆ چاپێکی ١٨٨٤ی ''Le Rouge et le Noir''، پاریس: L. Conquet | author = [[ستانداڵ]] (ئانری بێل) | illustrator = | cover_artist = | country = فەرەنسا | language = فەرەنسی | series = | genre = ڕۆمانی گەشەکردن | publisher = A. Levasseur | release_date = تشرینی دووەمی ١٨٣٠ | english_release_date = | media_type = چاپ (بەرگی ڕەق و بەرگی نەرم) | pages = ٢ بەرگ | orig_lang_code = fr | native_wikisource = Le Rouge et le Noir | wikisource = The Red and the Black | dewey = 843/.7 19 | congress = PQ2435.R72 H35 1989 | oclc = 18684539 | preceded_by = | followed_by = }} '''''سوور و ڕەش''''' (به‌ [[زمانی فەڕەنسی|فەرەنسی]]: {{IPA|fr|lə ʁuʒ e l(ə) nwaʁ}}؛ ماناکەی) ڕۆمانێکی دەروونناسییە لە دوو بەرگدا لەلایەن [[ستانداڵ]]، لە ساڵی ١٨٣٠ بڵاوکراوەتەوە.<ref name="Garzanti">{{cite book|last=Garzanti|first=Aldo|title=ئەنسیپڵۆپیدیای گازتانیی ئه‌دەبیات|publisher=Garzanti|year=1974|location=Milan|pages=874|language=it|author-link=Aldo Garzanti|orig-year=1972}}</ref> چیرۆکی ھەوڵەکانی گەنجێکی گوندنشین دەگێڕێتەوە بۆ بەرزبوونەوەی کۆمەڵایەتی لە سەرووی پەروەردە سادەکەیەوە لە ڕێگەی تێکەڵەیەک لە بەهرە، کارکردنی سەخت، فرێودان، و ڕیاکاری. لە کۆتاییدا ڕێگە بە ئارەزووەکانی دەدات خیانەتی لێ بکلەن. ناوی تەواوی ڕۆمانەکە، ''Le Rouge et le Noir: Chronique du XIX^e siècle'' (''سوور و ڕەش: مێژووی [[سەدەی ١٩یەم|سەدەی ١٩]]''یە)،<ref>{{cite book|last=Stendhal|first=|title=سوور و ڕەش، لەلایەن ستێندال|publisher=C. K. Scott-Moncrief|year=1926|pages=xvi}}</ref> ئاماژە بە مەبەستە ئەدەبییەکەی دەکات وەک وێنەیەکی دەروونناسیی پاڵەوانی ڕۆمانسی، ژولیەن سۆرێل، و وەک تەنزێکی شیکاری و کۆمەڵناسانە لە سیستمی کۆمەڵایەتیی فەرەنسی لە سەردەمی گەڕانەوەی بۆربۆن (١٨١٤–١٨٣٠). بە شێوازی جۆراوجۆر وەرگێڕدراوە بۆ ''Red and Black''، ''Scarlet and Black''، و ''The Red and the Black''، بەبێ ژێرناوەکە.<ref>{{cite book|title=ئەنسیپڵۆپیدیای خوێنەرانی بێنێت|year=1996|pages=859}}</ref> ناو نانی ڕۆمانەکە وا دادەنرێت کە ئاماژە بێت بۆ گرژیی نێوان بەرژەوەندییە ئایینی و عەلمانییەکان<ref>{{Cite web |url=http://www.nytheatre.com/Review/lynn-marie-macy-2013-1-24-the-red-and-the-black |archive-url=https://web.archive.org/web/20161119120148/http://www.nytheatre.com/Review/lynn-marie-macy-2013-1-24-the-red-and-the-black |archive-date=19 November 2016 |access-date=5 February 2016 |website=www.nytheatre.com |title=سوور و ڕەش |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref>ی پاڵەوانەکە، کە بە هەر یەکێک لە ڕەنگەکانی سەرنێوەکە نوێنەرایەتی کراون، بەڵام دەکرێت ئاماژە بێت بۆ یاری کارتی کازینۆ "سوور و ڕەش"، کە یاریی کارتەکە دەبێتە ھۆکاری چیرۆکەوانیی ڕۆمانێک کە تێیدا چانس و بەخت چارەنووسی کەسایەتی سەرەکی دیاری دەکەن. ڕاڤەی دیکەش هەن. == چیرۆک == لە دوو بەرگدا، ''سوور و ڕەش: مێژووی سەدەی ١٩'' چیرۆکی ژیانی ژولیەن سۆرێل دەگێڕێتەوە لە پێکهاتەی کۆمەڵایەتیی ڕەقی فەڕەنسا کە دوای تێکچوونەکانی [[شۆڕشی فەڕەنسا]] و دەسەڵاتی [[ناپۆلیۆن بۆناپارت|ناپۆلیۆن پۆناباپارت]]. === بەرگی یەکەم === ژولیەن سۆرێل، کوڕە تاقانە و تەماحکارەکەی دارتاشێک لە گوندی خەیاڵیی ڤێریێر لە فرانش کۆمتێی فەڕەنسا، زیاتر حەزی لە خوێندنەوە و خەیاڵکردن بوو دەربارەی سەرکەوتنە شکۆدارەکانی سوپا لەکارخراوەکەی [[ناپۆلیۆن بۆناپارت|ناپۆلیۆن]] وەک لەوەی لە بازرگانیی دار و تەختەی باوکیدا لەگەڵ براکانیدا کار بکات، کە لێیان دەدا بەهۆی خۆبەگەورەزانینە ڕۆشنبیرییەکانی.<ref name="Garzanti2" /> ئەو دەبێتە شاگردی ئەبێ شێلان، کەشیشی کاتۆلیکی ناوچەکە، کە کارێکی وەک مامۆستای تایبەتی منداڵەکانی موسیو دێ ڕێنال، شارەوانی ڤێریێر بۆ ژولیەن دابین دەکات. هەرچەندە خۆی وەک کەسیێکی دیندار و لەخواترس نیشان دەدات، بەڵام ژولیەن گرنگی بە خوێندنی ئایینی نادات بێجگە لە بەهای ئەدەبیی ئینجیل و توانای بەکارهێنانی دێڕە لاتینییە لەبەرکراوەکان بۆ سەرسامکردنی پلە باڵاکانی کۆمەڵگا. ئەو پەیوەندییەکی خۆشەویستی لەگەڵ هاوسەری موسیو دێ ڕێنال دەست پێ دەکات، کە کۆتایی دێت کاتێک خزمەتکارەکەی، ئێلیزا، کە ئەویش خۆشی دەویست، بۆ گوندەکەی ئاشکرا دەکات. ئەبێ شێلان فەرمان بە ژولیەن دەکات بچێتە [[پەیمانگای ئایینناسی|خوێندنگەی ئایینی]] لە [[بێزانسۆن]]، کە بەلایەوە شوێنێکی خنکێنەری ڕۆشنبیریی دەهات و دەستەی کۆمەڵایەتی تێدا باڵادەست بوو. بەڕێوەبەری خوێندنگە ئایینییەکە کە لە سەرەتادا گومانکار بوو، ئەبێ پیرارد، حەزی بە ژولیەن دەکات و دەبێتە پارێزەری. کاتێک ئەبێ، کە ژانسێنیستێک بوو، خوێندنگە ئایینییەکە بەجێدەهێڵێت، دەترسێت ژولیەن بەهۆی ئەوەی شاگردی ئەو بووە ئازار بچێژێت، بۆیە ڕاسپاردەی سۆرێل دەکات وەک سکرتێری تایبەتی دیپلۆماتکار مارکی دێ لا مۆل، کە کاتۆلیکێکی لێجیتیمیست بوو. === بەرگی دووەم === [[پەڕگە:Le_rouge_et_le_noir_1831.JPG|ڕاست|وێنۆک|بەرگی دووەمی چاپی ١٨٣١ی ''سوور و ڕەش''.]] لە ساڵانی پێش شۆڕشی تەممووزی ١٨٣٠، ژولیەن سۆرێل لە [[پاریس]] وەک کارمەندی بنەماڵەی دێ لا مۆل دەژیت. بەپێچەوانەی شارەزایی و ژیرییەکەی، ژولیەن لەلایەن بنەماڵەی دێ لا مۆل و دۆستەکانیانەوە وەک کەسێکی گوندنشینی سەیر دەکرێت. لە هەمان کاتدا، ژولیەن بە تەواوی ئاگاداری ماددە پەرستی و ڕیاکارییە کە ڕژاوەتە ناو نوخبەی پاریسی و هەروەها هەستی دژە شۆڕشگێڕانەی ئەو سەردەمە کە وا دەکات تەنانەت پیاوانی ڕەسەن بە ژیریی باڵا نەتوانن بەشداری لە کاروباری گشتیی وڵاتدا بڕەخسێنن. ژولیەن یاوەری مارکی دێ لا مۆل دەکات بۆ کۆبوونەوەیەکی نهێنی، ئینجا بۆ ئەرکێکی مەترسیدار دەنێردرێت بۆ گەیاندنی نامەیەک لە ڕێگەی لەبەرکردنەوە بۆ دووکی ئەنگولێم، کە لە ئینگلتەرا نەفیکراوە؛ بەڵام ژولیەنی بێ ئەزموون بەهۆی خۆشەویستییەکی بێ وەڵامەوە سەرگەرم دەبێت و پەیامەکە تەنها بە لەبەرکردنی شێوەیی فێر دەبێت و گرنگییە سیاسییەکەی لەدەست دەدات. بەبێ ئەوەی بزانێت، ژیانی خۆی دەخاتە مەترسییەوە لە خزمەتی پاشایەتی خوازەکاندا کە خۆی زۆرترین دژایەتییان دەکات؛ بۆ خۆی، ئەم کردارانە تەنها وەک یارمەتیدانی مارکی مامەڵە پێ دەکات کە خاوەنکارەکەیەتی و ڕێزی لێ دەگرێت. لە هەمان کاتدا، ماتیلد دێ لا مۆلی کچی مارکی، لە نێوان ڕاکێشانی ڕۆمانسییانەی بۆ ژولیەن بەهۆی سیفەتە کەسی و ڕۆشنبیرییە سەرسوڕهێنەرەکانی و هەروەها قۆز بوونەکەی لە نزیکبوونەوەی سێکسی لەگەڵ پیاوێکی چینی نزمدا تووشی دوودڵی دەبێت. لە سەرەتادا ژولیەن بەلایەوە سەرنجڕاکێش نییە، بەڵام سەرنجی بەهۆی ئاگادارییەکانی ماتیلد و سەرسامیی کەسانی تر بەرامبەری ڕادەکێشرێت؛ دوو جار، ماتیلد هەڵیدەخەڵەتێنێت و ڕەتی دەکاتەوە، ئەمەش دەیکاتە ناو دەریایەک لە بێهیوایی، گومان لە خۆکردن و دڵخۆشی تەنها لە کاتی ئەرکە نهێنییەکەیدا کلیلی بەدەستهێنانی سۆزی دەدۆزێتەوە: یارییەکی بێبەزەییانەی خۆشەویستی کە لەلایەن شازادە کۆراسۆفەوە فێری بووە، کە پیاوێکی ڕووسی ئەزمووندار بوو. بە تێچوونێکی سۆزداریی گەورە، ژولیەن نیشانی دەدات کە گوێ بە ماتیلد نادات، ئیرەیییەکەی دەورووژێنێت بە کۆمەڵێک نامەی خۆشەویستی کە بۆ دڵداریکردنی مەدام دێ فێرڤاکس نووسراون، کە بێوەژنێک بوو لە دەستەی کۆمەڵایەتیی بنەماڵەی دێ لا مۆل. لە ئەنجامدا، ماتیلد بە ڕاستی دەکەوێتە خۆشەویستی ژولیەنەوە، لە کۆتاییدا بۆی ئاشکرا دەکات کە سکپڕە؛ سەرەڕای ئەوەش، کاتێک لە ئەرکێکی دیپلۆماسیدایە لە ئینگلتەرا،بە فەرمی دەبێتە دەستگیرانداری موسیو دێ کروازنووا، کە ئەریستۆکراتێکی گەنجی میهرەبان و دەوڵەمەند و وارسی [[داچی|دووکایەتییەک]] بوو. بە زانینی پەیوەندیی ژولیەن لەگەڵ ماتیلد، مارکی دێ لا مۆل تووڕە دەبێت، بەڵام لەبەردەم سووربوونی کچەکەی و سۆزی بۆ ژولیەن نەرم دەبێت و موڵکێکی داهاتدار کە بە ناوێکی ئەریستۆکراتییەوە بەستراوەتەوە شانبەشانی پلەیەکی سەربازی لە سوپادا دەبەخشێتە ژولیەن. سەرەڕای ئەوەی ئامادەیە پیرۆزبایی لە هاوسەرگیرییەکەیان بکات، مارکی بڕیارەکەی دەگۆڕێت دوای وەرگرتنی نامەیەکی پێناسەکردنی کەسایەتی دەربارەی ژولیەن لەلایەن ئەبێ شێلانەوە، کە خاوەنکاری پێشووی ژولیەن بوو لە ڤێریێر. نامەکە کە لەلایەن مەدام دێ ڕێنالەوە نووسراوە بە هاندانی کەشیشەکەی، ئاگاداری مارکی دەکاتەوە کە ژولیەن کەسێکی بەرژەوەندپەرستی کۆمەڵایەتییە لە ڕیگەی سۆزدارییەوە لەو ژنانەی لاوازی سۆسداریان هەیە نزیک دەبێتەوە. == سەرچاوەکان == <references /> [[پۆل:ڕۆمانتیزم]] [[پۆل:ستێندال]] [[پۆل:ڕۆمان]] occ2zhiiiymm7gx9dnzc7ppk9dswd5l 1688114 1687997 2026-10-16T17:23:34Z AramBot 39807 بۆت: زیادکردنی دەروازەکانی [[دەروازە:پاریس|پاریس]]، [[دەروازە:ڕۆمانەکان|ڕۆمانەکان]]، [[دەروازە:فەڕەنسا|فەڕەنسا]] و [[دەروازە:کتێب|کتێب]] 1688114 wikitext text/x-wiki {{short description|ڕۆمانی ١٨٣٠ لەلایەن ستێندال}}{{infobox book | name = The Red and the Black | title_orig = Le Rouge et le Noir | translator = | image = StendhalRedandBlack04.jpg <!-- prefer 1st edition cover --> | caption = وێنەی ئانری دو بوشێ بۆ چاپێکی ١٨٨٤ی ''Le Rouge et le Noir''، پاریس: L. Conquet | author = [[ستانداڵ]] (ئانری بێل) | illustrator = | cover_artist = | country = فەرەنسا | language = فەرەنسی | series = | genre = ڕۆمانی گەشەکردن | publisher = A. Levasseur | release_date = تشرینی دووەمی ١٨٣٠ | english_release_date = | media_type = چاپ (بەرگی ڕەق و بەرگی نەرم) | pages = ٢ بەرگ | orig_lang_code = fr | native_wikisource = Le Rouge et le Noir | wikisource = The Red and the Black | dewey = 843/.7 19 | congress = PQ2435.R72 H35 1989 | oclc = 18684539 | preceded_by = | followed_by = }} '''''سوور و ڕەش''''' (به‌ [[زمانی فەڕەنسی|فەرەنسی]]: {{IPA|fr|lə ʁuʒ e l(ə) nwaʁ}}؛ ماناکەی) ڕۆمانێکی دەروونناسییە لە دوو بەرگدا لەلایەن [[ستانداڵ]]، لە ساڵی ١٨٣٠ بڵاوکراوەتەوە.<ref name="Garzanti">{{cite book|last=Garzanti|first=Aldo|title=ئەنسیپڵۆپیدیای گازتانیی ئه‌دەبیات|publisher=Garzanti|year=1974|location=Milan|pages=874|language=it|author-link=Aldo Garzanti|orig-year=1972}}</ref> چیرۆکی ھەوڵەکانی گەنجێکی گوندنشین دەگێڕێتەوە بۆ بەرزبوونەوەی کۆمەڵایەتی لە سەرووی پەروەردە سادەکەیەوە لە ڕێگەی تێکەڵەیەک لە بەهرە، کارکردنی سەخت، فرێودان، و ڕیاکاری. لە کۆتاییدا ڕێگە بە ئارەزووەکانی دەدات خیانەتی لێ بکلەن. ناوی تەواوی ڕۆمانەکە، ''Le Rouge et le Noir: Chronique du XIX^e siècle'' (''سوور و ڕەش: مێژووی [[سەدەی ١٩یەم|سەدەی ١٩]]''یە)،<ref>{{cite book|last=Stendhal|first=|title=سوور و ڕەش، لەلایەن ستێندال|publisher=C. K. Scott-Moncrief|year=1926|pages=xvi}}</ref> ئاماژە بە مەبەستە ئەدەبییەکەی دەکات وەک وێنەیەکی دەروونناسیی پاڵەوانی ڕۆمانسی، ژولیەن سۆرێل، و وەک تەنزێکی شیکاری و کۆمەڵناسانە لە سیستمی کۆمەڵایەتیی فەرەنسی لە سەردەمی گەڕانەوەی بۆربۆن (١٨١٤–١٨٣٠). بە شێوازی جۆراوجۆر وەرگێڕدراوە بۆ ''Red and Black''، ''Scarlet and Black''، و ''The Red and the Black''، بەبێ ژێرناوەکە.<ref>{{cite book|title=ئەنسیپڵۆپیدیای خوێنەرانی بێنێت|year=1996|pages=859}}</ref> ناو نانی ڕۆمانەکە وا دادەنرێت کە ئاماژە بێت بۆ گرژیی نێوان بەرژەوەندییە ئایینی و عەلمانییەکان<ref>{{Cite web |url=http://www.nytheatre.com/Review/lynn-marie-macy-2013-1-24-the-red-and-the-black |archive-url=https://web.archive.org/web/20161119120148/http://www.nytheatre.com/Review/lynn-marie-macy-2013-1-24-the-red-and-the-black |archive-date=19 November 2016 |access-date=5 February 2016 |website=www.nytheatre.com |title=سوور و ڕەش |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref>ی پاڵەوانەکە، کە بە هەر یەکێک لە ڕەنگەکانی سەرنێوەکە نوێنەرایەتی کراون، بەڵام دەکرێت ئاماژە بێت بۆ یاری کارتی کازینۆ "سوور و ڕەش"، کە یاریی کارتەکە دەبێتە ھۆکاری چیرۆکەوانیی ڕۆمانێک کە تێیدا چانس و بەخت چارەنووسی کەسایەتی سەرەکی دیاری دەکەن. ڕاڤەی دیکەش هەن. == چیرۆک == لە دوو بەرگدا، ''سوور و ڕەش: مێژووی سەدەی ١٩'' چیرۆکی ژیانی ژولیەن سۆرێل دەگێڕێتەوە لە پێکهاتەی کۆمەڵایەتیی ڕەقی فەڕەنسا کە دوای تێکچوونەکانی [[شۆڕشی فەڕەنسا]] و دەسەڵاتی [[ناپۆلیۆن بۆناپارت|ناپۆلیۆن پۆناباپارت]]. === بەرگی یەکەم === ژولیەن سۆرێل، کوڕە تاقانە و تەماحکارەکەی دارتاشێک لە گوندی خەیاڵیی ڤێریێر لە فرانش کۆمتێی فەڕەنسا، زیاتر حەزی لە خوێندنەوە و خەیاڵکردن بوو دەربارەی سەرکەوتنە شکۆدارەکانی سوپا لەکارخراوەکەی [[ناپۆلیۆن بۆناپارت|ناپۆلیۆن]] وەک لەوەی لە بازرگانیی دار و تەختەی باوکیدا لەگەڵ براکانیدا کار بکات، کە لێیان دەدا بەهۆی خۆبەگەورەزانینە ڕۆشنبیرییەکانی.<ref name="Garzanti2" /> ئەو دەبێتە شاگردی ئەبێ شێلان، کەشیشی کاتۆلیکی ناوچەکە، کە کارێکی وەک مامۆستای تایبەتی منداڵەکانی موسیو دێ ڕێنال، شارەوانی ڤێریێر بۆ ژولیەن دابین دەکات. هەرچەندە خۆی وەک کەسیێکی دیندار و لەخواترس نیشان دەدات، بەڵام ژولیەن گرنگی بە خوێندنی ئایینی نادات بێجگە لە بەهای ئەدەبیی ئینجیل و توانای بەکارهێنانی دێڕە لاتینییە لەبەرکراوەکان بۆ سەرسامکردنی پلە باڵاکانی کۆمەڵگا. ئەو پەیوەندییەکی خۆشەویستی لەگەڵ هاوسەری موسیو دێ ڕێنال دەست پێ دەکات، کە کۆتایی دێت کاتێک خزمەتکارەکەی، ئێلیزا، کە ئەویش خۆشی دەویست، بۆ گوندەکەی ئاشکرا دەکات. ئەبێ شێلان فەرمان بە ژولیەن دەکات بچێتە [[پەیمانگای ئایینناسی|خوێندنگەی ئایینی]] لە [[بێزانسۆن]]، کە بەلایەوە شوێنێکی خنکێنەری ڕۆشنبیریی دەهات و دەستەی کۆمەڵایەتی تێدا باڵادەست بوو. بەڕێوەبەری خوێندنگە ئایینییەکە کە لە سەرەتادا گومانکار بوو، ئەبێ پیرارد، حەزی بە ژولیەن دەکات و دەبێتە پارێزەری. کاتێک ئەبێ، کە ژانسێنیستێک بوو، خوێندنگە ئایینییەکە بەجێدەهێڵێت، دەترسێت ژولیەن بەهۆی ئەوەی شاگردی ئەو بووە ئازار بچێژێت، بۆیە ڕاسپاردەی سۆرێل دەکات وەک سکرتێری تایبەتی دیپلۆماتکار مارکی دێ لا مۆل، کە کاتۆلیکێکی لێجیتیمیست بوو. === بەرگی دووەم === [[پەڕگە:Le_rouge_et_le_noir_1831.JPG|ڕاست|وێنۆک|بەرگی دووەمی چاپی ١٨٣١ی ''سوور و ڕەش''.]] لە ساڵانی پێش شۆڕشی تەممووزی ١٨٣٠، ژولیەن سۆرێل لە [[پاریس]] وەک کارمەندی بنەماڵەی دێ لا مۆل دەژیت. بەپێچەوانەی شارەزایی و ژیرییەکەی، ژولیەن لەلایەن بنەماڵەی دێ لا مۆل و دۆستەکانیانەوە وەک کەسێکی گوندنشینی سەیر دەکرێت. لە هەمان کاتدا، ژولیەن بە تەواوی ئاگاداری ماددە پەرستی و ڕیاکارییە کە ڕژاوەتە ناو نوخبەی پاریسی و هەروەها هەستی دژە شۆڕشگێڕانەی ئەو سەردەمە کە وا دەکات تەنانەت پیاوانی ڕەسەن بە ژیریی باڵا نەتوانن بەشداری لە کاروباری گشتیی وڵاتدا بڕەخسێنن. ژولیەن یاوەری مارکی دێ لا مۆل دەکات بۆ کۆبوونەوەیەکی نهێنی، ئینجا بۆ ئەرکێکی مەترسیدار دەنێردرێت بۆ گەیاندنی نامەیەک لە ڕێگەی لەبەرکردنەوە بۆ دووکی ئەنگولێم، کە لە ئینگلتەرا نەفیکراوە؛ بەڵام ژولیەنی بێ ئەزموون بەهۆی خۆشەویستییەکی بێ وەڵامەوە سەرگەرم دەبێت و پەیامەکە تەنها بە لەبەرکردنی شێوەیی فێر دەبێت و گرنگییە سیاسییەکەی لەدەست دەدات. بەبێ ئەوەی بزانێت، ژیانی خۆی دەخاتە مەترسییەوە لە خزمەتی پاشایەتی خوازەکاندا کە خۆی زۆرترین دژایەتییان دەکات؛ بۆ خۆی، ئەم کردارانە تەنها وەک یارمەتیدانی مارکی مامەڵە پێ دەکات کە خاوەنکارەکەیەتی و ڕێزی لێ دەگرێت. لە هەمان کاتدا، ماتیلد دێ لا مۆلی کچی مارکی، لە نێوان ڕاکێشانی ڕۆمانسییانەی بۆ ژولیەن بەهۆی سیفەتە کەسی و ڕۆشنبیرییە سەرسوڕهێنەرەکانی و هەروەها قۆز بوونەکەی لە نزیکبوونەوەی سێکسی لەگەڵ پیاوێکی چینی نزمدا تووشی دوودڵی دەبێت. لە سەرەتادا ژولیەن بەلایەوە سەرنجڕاکێش نییە، بەڵام سەرنجی بەهۆی ئاگادارییەکانی ماتیلد و سەرسامیی کەسانی تر بەرامبەری ڕادەکێشرێت؛ دوو جار، ماتیلد هەڵیدەخەڵەتێنێت و ڕەتی دەکاتەوە، ئەمەش دەیکاتە ناو دەریایەک لە بێهیوایی، گومان لە خۆکردن و دڵخۆشی تەنها لە کاتی ئەرکە نهێنییەکەیدا کلیلی بەدەستهێنانی سۆزی دەدۆزێتەوە: یارییەکی بێبەزەییانەی خۆشەویستی کە لەلایەن شازادە کۆراسۆفەوە فێری بووە، کە پیاوێکی ڕووسی ئەزمووندار بوو. بە تێچوونێکی سۆزداریی گەورە، ژولیەن نیشانی دەدات کە گوێ بە ماتیلد نادات، ئیرەیییەکەی دەورووژێنێت بە کۆمەڵێک نامەی خۆشەویستی کە بۆ دڵداریکردنی مەدام دێ فێرڤاکس نووسراون، کە بێوەژنێک بوو لە دەستەی کۆمەڵایەتیی بنەماڵەی دێ لا مۆل. لە ئەنجامدا، ماتیلد بە ڕاستی دەکەوێتە خۆشەویستی ژولیەنەوە، لە کۆتاییدا بۆی ئاشکرا دەکات کە سکپڕە؛ سەرەڕای ئەوەش، کاتێک لە ئەرکێکی دیپلۆماسیدایە لە ئینگلتەرا،بە فەرمی دەبێتە دەستگیرانداری موسیو دێ کروازنووا، کە ئەریستۆکراتێکی گەنجی میهرەبان و دەوڵەمەند و وارسی [[داچی|دووکایەتییەک]] بوو. بە زانینی پەیوەندیی ژولیەن لەگەڵ ماتیلد، مارکی دێ لا مۆل تووڕە دەبێت، بەڵام لەبەردەم سووربوونی کچەکەی و سۆزی بۆ ژولیەن نەرم دەبێت و موڵکێکی داهاتدار کە بە ناوێکی ئەریستۆکراتییەوە بەستراوەتەوە شانبەشانی پلەیەکی سەربازی لە سوپادا دەبەخشێتە ژولیەن. سەرەڕای ئەوەی ئامادەیە پیرۆزبایی لە هاوسەرگیرییەکەیان بکات، مارکی بڕیارەکەی دەگۆڕێت دوای وەرگرتنی نامەیەکی پێناسەکردنی کەسایەتی دەربارەی ژولیەن لەلایەن ئەبێ شێلانەوە، کە خاوەنکاری پێشووی ژولیەن بوو لە ڤێریێر. نامەکە کە لەلایەن مەدام دێ ڕێنالەوە نووسراوە بە هاندانی کەشیشەکەی، ئاگاداری مارکی دەکاتەوە کە ژولیەن کەسێکی بەرژەوەندپەرستی کۆمەڵایەتییە لە ڕیگەی سۆزدارییەوە لەو ژنانەی لاوازی سۆسداریان هەیە نزیک دەبێتەوە. == سەرچاوەکان == <references /> {{تووڵی دەروازە|پاریس|ڕۆمانەکان|فەڕەنسا|کتێب}} [[پۆل:ڕۆمانتیزم]] [[پۆل:ستێندال]] [[پۆل:ڕۆمان]] sncrnvj2wgg1252u1wufk8x7xljqnh0 3 305415 1688003 2026-10-16T12:09:01Z New user message 11537 زیادکردنی [[داڕێژە:بەخێرھاتن|پەیامی بەخێرھاتن]] بە پەڕەی لێدوانی بەکارھێنەری نوێ 1688003 wikitext text/x-wiki == بەخێربێیت == {| bgcolor="#f8f8ff" align=center style="width:100% !important; -moz-border-radius: 1em;-webkit-border-radius:1em;border-radius:1em; border:1px solid #999999;" | <div class="tabber horizTabBox" style="width: 100% !important;"> <div class="tabbertab" title="&zwnj;ویکیپیدیا&zwnj;"> {{چینی ناوەند}}{{گەورە|'''بەخێرھاتی بۆ ویکیپیدیا {{PAGENAME}}'''!}}{{کۆتایی}} <span style="float:left">[[پەڕگە:Crystal_Clear_app_ktip.png|چەپ|100px|link=]]</span> '''[[ویکیپیدیا]]''' [[ئینسایکڵۆپیدیا]]یەکی ئازادی ئینتەرنێتییە کە بە دەستی بەشداربووانی خۆبەخشەوە لە سەرانسەری جیھاندا پێکدێت. سەیرکردن، لەبەرگرتنەوە و بەکارھێنانەوەی [[ناوەرۆکی ئازاد|ناوەڕۆکی ویکیپیدیا ئازادە]]. ویکیپیدیا دەستەی نووسەران یان چاودێرانی تایبەتی نییە و ھەموو کەس لەسەر ئینتەرنێت دەتوانێت دەستکاری و چاودێریی وتارەکانی بکات. ئەم ویکیپیدیایە کە بە شێوەزاری [[کوردیی ناوەندی|ناوەندی]] (سۆرانی) لە زمانی [[کوردی]] (Central Kurdish Branch) دەنووسرێت، لە [[٢٠٠٩]]ەوە لە [[:ku:|ویکیپیدیای کوردیی باکووری]] (کورمانجی) بەھۆی [[ویکیپیدیا:ھۆکارەکانی جوداکردنەوەی ویکیپیدیای سۆرانی|چەند کێشەی تەکنیکی و زمانەوانییەوە]] جیا بووەتەوە و ئێستا {{NUMBEROFARTICLES}} وتار و {{NUMBEROFACTIVEUSERS}} بەشداربووی چالاکی ھەیە. {{#if:|سوپاس بۆ بەشداربوون لە ویکیپیدیا و دەستکاریکردنی وتاری [[{{{art}}}]].}} {{چینی ناوەند}}ویکیپیدیا بە شێوەزارەکانی تری زمانی کوردی{{کۆتایی}} {| align="center" cellpadding="1" width="100%" style="text-align:right" |[[پەڕگە:Wikipedia-logo-v2-ku.png|40px|ویکیپیدیای کوردیی باکووری|link=:ku:]] [[:ku:|ویکیپیدیای کوردیی باکووری]] |[[پەڕگە:Wikipedia-logo-v2-sdh.svg|40px|ویکیپیدیای کوردیی باشووری]] [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wp/sdh/دەسپێک ویکیپیدیای کوردیی باشووری] |[[پەڕگە:Wikipedia-logo-v2-diq.png|40px|ویکیپیدیای کوردیی زازاکی|link=:diq:]] [[:diq:|ویکیپیدیای کوردیی زازاکی]] |} </div> <div class="tabbertab" title="&zwnj;بنەماکان&zwnj;"> بەر لە ھەموو شتێک، باشترە لەگەڵ [[ویکیپیدیا:ڕێبازەکان و ڕێساکان|سیاسەتەکانی]] ویکیپیدیا ئاشنا بیت: <span style="float:left">[[پەڕگە:WikiVote.png|link=|80px]]</span> * '''[[ویکیپیدیا:پێنج کۆڵەکە|پێنج کۆڵەکە]]'''، سیاسەتەکان و ستانداردەکانی ویکیپیدیا کە لەسەر ئەوان بنیات نراوە. * '''[[ویکیپیدیا:ویکیپیدیا چی نییە|ویکیپیدیا چی نییە]]'''، ئەو شتانە کە بە تەواوی لە ناوەرۆکی ویکیپیدیا دوورن. * '''[[ویکیپیدیا:بێلایەنی ڕوانگە|بێلایەنی ڕوانگە]]'''، پێویستە ھەموو ڕوانگە زۆرینەکان و کەمایەتییە بەرچاوەکان ئاماژەی پێ بکرێت. * '''[[ویکیپیدیا:ئاماژە بە سەرچاوە|ئاماژە بە سەرچاوە]]'''، پێویستە زانیارییەکان [[ویکیپیدیا:سەلماندنیبوون|سەلماندن]]ی بێت و ئاماژە بکرێت بە ژێدەری وەرگرتنیان. * '''[[ویکیپیدیا:ویکیپیدیا چی نییە|نووسینی ناسراوەکان]]'''، ئەم بابەتانە کە پێشتر لە شوێنێکی تر [[ویکیپیدیا:توێژینەوەی سەرەتایی قەدەغەیە|بڵاو نەکراونەتەوە]] یان ناودار نین، ناکرێ لە ویکیپیدیادا بڵاو بکرێتەوە. </div> <div class="tabbertab" title="&zwnj;پەڕەکەت&zwnj;"> <span style="float:left">[[پەڕگە:User-info.svg|link=|70px]]</span> '''[[تایبەت:MyPage|ئەم پەڕەیە]]''' تایبەت بە تۆیە و پێی دەوترێت [[ویکیپیدیا:پەڕەی بەکارھێنەر|پەڕەی بەکارھێنەر]]، لەوێدا دەتوانیت خۆتی تێدا بناسێنیت ئەگەر ئارەزووت کرد، '''[[تایبەت:لێدوانەکەم|ئەمەش]]''' پەڕەی لێدوانەکەتە و بەکارھێنەرانی تر لە ڕیگای ئەم پەڕەیەوە پەیوەندیت لەگەڵ دەگرن. لە پەڕەی بەکارھێنەریت و لێدوانەکەتدا ئەمانە لەبەر چاو بگرە: * تکایە ئەم شتانە کە پەیوەندی بە ویکیپیدیا و ئینسایکڵۆپیدیاوە نییە لە پەڕەی بەکارھێنەریتدا مەھێنە. * لە کاتی وتووێژدا '''[[ویکیپیدیا:ڕێساکانی وتووێژ|ڕێساکانی وتووێژ]]''' لەبەر چاو بگرە. * لە کۆتاییدا و دوای نووسینی بیروڕات، بە بەکارھێنانی '''<nowiki>~~~~</nowiki>''' یان کرتەکردن لەسەر دوگمەی [[پەڕگە:Button_sig.png|link=]] پەیامەکەت '''[[ویکیپیدیا:واژوو|واژوو]]''' بکە. </div> <div class="tabbertab" title="&zwnj;بەشداری&zwnj;"> ویکیپیدیای کوردی شوێنێکە بۆ پەرەپێدان و ناساندنی زمان و چاندی کوردی و کۆکردنەوەی زانیارییەکان لە یەک جێگەدا. بەشداریی ھەموو کەسێک ڕاستەوخۆ دەخرێتە ویکیپیدیای کوردی و پێویستی بە پەسەندکردنی کەس نییە. بۆ بەشداریکردن لە ویکیپیدیای کوردی: <span style="float:left">[[پەڕگە:Crystal Clear app kedit.png|چەپ|80px|link=]]</span> * پێش ھەموو شتێک لێرەدا دەتوانی '''[[ویکیپیدیا:ناساندن|لەگەڵ ویکیپیدیا ئاشنا بیت]]'''. * ئاگاداری '''[[ویکیپیدیا:نووسینی_کوردی|تەختەکلیلی ستاندارد]]''' و '''[[ویکیپیدیا:ڕێنووسی_زمانی_کوردی|ڕێنووسی زمانی کوردی]]''' ببە. * '''[[ویکیپیدیا:فێرکاری|خولی فێرکاری]]''' و '''[[ویکیپیدیا:ڕێنمای_خێرا|ڕێنمای خێرای دەستکاری]]''' ببینە و لە [[ویکیپیدیا:خۆڵەپەتانێ|پەڕەی خۆڵەپەتانێ]] ئەوەی فێر بووی تاقی بکەوە. * '''[[ویکیپیدیا:سێحربازی_وتارەکان|ئەم فێرکارییە]]''' یان '''[[ویکیپیدیا:نووسینی وتارێکی ویکیپیدیا|ئەمە]]''' دەتوانێ بە باشی یارمەتیت بدات بۆ ئاگاداری سەبارەت بە مەرجەکانی وتارەکان لە ویکیپیدیا. * لە کۆتاییدا، ھەر کات سەبارەت بە ھەر شتێک لە ویکیپیدیادا پرسیار، ڕەخنە یان پێشنارێکت بوو، دەتوانی لە '''[[ویکیپیدیا:پرسگا|پرسگادا]]''' باسی بکەی، بەکارھێنەرانی بەئەزموون بەخۆشحاڵییەوە گوێبیس و وەڵامدەر دەبن. دەتوانی بۆ پرسیار و لێدوانی تاکەکەسی پەڕەی لێدوانی بەکارھێنەرانی تر، و سەبارەت بە بابەتی وتارەکان، پەڕەی وتووێژی وتارەکان بەکاربێنیت. </div> </div> |} -- ⇐[[بەکارھێنەر:Aram|<span style="font-family:Cursive; color:yellow; Background:Black; font-size:13px;">'''ئارام'''</span>]] _{[[لێدوانی بەکارھێنەر:Aram|<span style="color:black; Background:yellow">'''وتووێژ'''</span>]]} ١٢:٠٩، ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) 07tvh0036nee9er3pptk2sm9px7qlab 0 305416 1688054 2026-10-16T15:24:39Z Bilalinfo 57400 پەڕەی دروست کرد بە «{{Infobox television | genre = [[دراما]]<br>[[فیلمی ڕۆمانسی|ڕۆمانسی]]<br>[[مێژوو|مێژوویی]] | director = ئایدا پەناهەندە | country = {{IRN}} | language = فارسی | num_seasons = ٢ | num_episodes = ١٤ | runtime = ٥٠ خولەک | network = [[فیلیمۆ]] | first_aired =...»ەوە 1688054 wikitext text/x-wiki {{Infobox television | genre = [[دراما]]<br>[[فیلمی ڕۆمانسی|ڕۆمانسی]]<br>[[مێژوو|مێژوویی]] | director = ئایدا پەناهەندە | country = {{IRN}} | language = فارسی | num_seasons = ٢ | num_episodes = ١٤ | runtime = ٥٠ خولەک | network = [[فیلیمۆ]] | first_aired = ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ | last_aired = ئێستا | editor = عیماد خۆدابەخش | composer = ڕامین کۆشا | cinematography = عەلی قازی | producer = محسن خەباز<br>محەممەد یەمینی | starring = [[پارسا پیرووزفەر]]<br>[[عەلی شادمان]]<br>[[نەدا جەبرائیلی]]<br>[[پەردیس پورعابدینی]]<br>[[ڕەزا بەھبوودی]]<br>[[پێدرام شەریفی]]<br>[[پووریا ڕەحیمی سام]]<br>مەریەم کازمی | writer = [[ئەرسەلان ئەمیری]] <br> [[ئایدا پەناھەندە]] }} '''''سوور و ڕەش''''' (بە [[زمانی فارسی|فارسی]]: سرخ و سیاه) زنجیرەیەکی تەلەڤیزیۆنیی [[ئێران|ئێرانییە]] لە دەرهێنانی [[ئایدا پەناھەندە|ئایدا پەناهەندە]] و نووسینی [[ئەرسەلان ئەمیری]] کە لە ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ لە ڕێگەی پلاتفۆرمی [[فیلیمۆ]] بڵاوکرایەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2026-10-16 |سەردێڕ=بازیگران سریال سرخ و سیاه با عکس و اسامی همه نقش ها |ناونیشان=https://7sobh.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D9%88%D8%A8-%DA%AF%D8%B1%D8%AF%DB%8C-49/60170563-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D8%B3%D8%B1%D8%AE-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87-%D8%A8%D8%A7-%D8%B9%DA%A9%D8%B3-%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D9%87%D9%85%D9%87-%D9%86%D9%82%D8%B4-%D9%87%D8%A7 |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=روزنامه هفت صبح {{!}} جدیدترین اخبار ایران و جهان |زمان=fa}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2026-10-16 |سەردێڕ=جزئیات سریال «سرخ و سیاه»؛ بازیگران، داستان و زمان پخش |ناونیشان=https://fararu.com/fa/news/1001982/%D8%AC%D8%B2%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D8%B3%D8%B1%D8%AE-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%BE%D8%AE%D8%B4 |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=Fararu {{!}} فرارو |زمان=fa}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=محمدپناه |first=علی |ڕێکەوت=2026-10-11 |سەردێڕ=تیزر سریال «سرخ و سیاه» منتشر شد {{!}} سریالی تاریخی و عاشقانه با حضور پارسا پیروزفر {{!}} گیمفا |ناونیشان=https://gamefa.com/1615496/%d8%aa%db%8c%d8%b2%d8%b1-%d8%b3%d8%b1%db%8c%d8%a7%d9%84-%d8%b3%d8%b1%d8%ae-%d9%88-%d8%b3%db%8c%d8%a7%d9%87-%d9%be%d8%a7%d8%b1%d8%b3%d8%a7-%d9%be%db%8c%d8%b1%d9%88%d8%b2%d9%81%d8%b1/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |زمان=fa-IR}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=سریال جدید پارسا پیروزرفر جمعه شروع می‌شود {{!}} ورود این بازیگر با یک چشم به صحنه - همشهری آنلاین |ناونیشان=https://www.hamshahrionline.ir/amp/1076742/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=www.hamshahrionline.ir}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2026-05-06 |سەردێڕ=پارسا پیروزفر با «سرخ و سیاه» به شبکه خانگی می‌آید؛ تدارک نسخه سینمایی |ناونیشان=https://www.mehrnews.com/news/6821952/%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D8%B3%D8%A7-%D9%BE%DB%8C%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%81%D8%B1-%D8%A8%D8%A7-%D8%B3%D8%B1%D8%AE-%D9%88-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87-%D8%A8%D9%87-%D8%B4%D8%A8%DA%A9%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D9%86%DA%AF%DB%8C-%D9%85%DB%8C-%D8%A2%DB%8C%D8%AF-%D8%AA%D8%AF%D8%A7%D8%B1%DA%A9-%D9%86%D8%B3%D8%AE%D9%87 |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=خبرگزاری مهر {{!}} اخبار ایران و جهان {{!}} Mehr News Agency |بڵاوکەرەوە=خبرگزاری مهر {{!}} اخبار ایران و جهان {{!}} Mehr News Agency |زمان=fa}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.isna.ir/amp/1405052514759/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=www.isna.ir}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=ساسانی |first=پریسا |ڕێکەوت=2026-05-09 |سەردێڕ=تریلر سریال ایرانی «سرخ و سیاه» منتشر شد |ناونیشان=https://www.filmzi.com/Iranian-Cinema-News/3321-red-and-black-series/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=فیلمزی |زمان=fa-IR}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://farhikhteganonline.ir/news/236510 |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=farhikhteganonline.ir}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2026-05-07 |سەردێڕ=انتشار ویدئویی از سریال جدید آیدا پناهنده+ببینید |ناونیشان=https://www.khabaronline.ir/news/2215360/%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%B4%D8%A7%D8%B1-%D9%88%DB%8C%D8%AF%D8%A6%D9%88%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%A2%DB%8C%D8%AF%D8%A7-%D9%BE%D9%86%D8%A7%D9%87%D9%86%D8%AF%D9%87-%D8%A8%D8%A8%DB%8C%D9%86%DB%8C%D8%AF |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=خبرآنلاین |بڵاوکەرەوە=خبرگزاری خبرآنلاین - آخرین اخبار ایران و جهان {{!}} Khabaronline |زمان=fa}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=نیوز |first=اخبار روز ایران و جهان {{!}} آفتاب |ڕێکەوت=2026-10-14 |سەردێڕ=سریال جدید پارسا پیروزفر جمعه شروع می‌شود |ناونیشان=https://aftabnews.ir/fa/news/1071504/%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D8%B3%D8%A7-%D9%BE%DB%8C%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%81%D8%B1-%D8%AC%D9%85%D8%B9%D9%87-%D8%B4%D8%B1%D9%88%D8%B9-%D9%85%DB%8C-%D8%B4%D9%88%D8%AF |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=اخبار روز ایران و جهان {{!}} آفتاب نیوز |بڵاوکەرەوە=اخبار روز ایران و جهان {{!}} آفتاب نیوز |زمان=fa}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=armanmeli.ir |ڕێکەوت=2026-05-06 |سەردێڕ=ظاهر متفاوت پارسا پیروزفر در سریال جدید آیدا پناهنده/ ببینید |ناونیشان=https://www.armanmeli.ir/fa/news/1509590/%D8%B8%D8%A7%D9%87%D8%B1-%D9%85%D8%AA%D9%81%D8%A7%D9%88%D8%AA-%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D8%B3%D8%A7-%D9%BE%DB%8C%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%81%D8%B1-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%A2%DB%8C%D8%AF%D8%A7-%D9%BE%D9%86%D8%A7%D9%87%D9%86%D8%AF%D9%87-%D8%A8%D8%A8%DB%8C%D9%86%DB%8C%D8%AF |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=armanmeli.ir |بڵاوکەرەوە=armanmeli.ir |زمان=fa}}</ref> ئەم زنجیرەیە لە چوارچێوەی ئێرانی [[سەدەی ١٩یەم|سەدەی نۆزدەهەمدا]] ([[قاجاڕەکان|سەردەمی قاجار]])، باس لە بابەتگەلێک وەکو جیاوازیی چینایەتی، دەسەڵات، سنووردارکردنە کۆمەڵایەتییەکان و پێکدادانی نێوان چینە جیاوازەکانی کۆمەڵگا دەکات. ئەم بەرهەمە یەکەمین زنجیرەی ئێرانییە کە لە بەشی پێشبڕکێی سەرەکیی فێستیڤاڵی زنجیرەی کان لە ساڵی ٢٠٢٦دا ئامادە بووە. == چیرۆک == چیرۆکی زنجیرەکە لە دەوروبەری ژیانی نەورۆز دەسووڕێتەوە، کە وێنەکێشێکی گەنجە و تێوەگلاوە لە پەیوەندییەکی عاتیفیی ئاڵۆز لەگەڵ کجێکی کۆچەری. ئەم پەیوەندییە دەبێتە قەیرانێکی جدی و ڕێڕەوی ژیانیان دەگۆڕێت. گێڕانەوەی زنجیرەکە لەسەر ئەو بنەمایەیە کە مێژوو سەرکەوتووان دەینووسن، بەڵام ئەمە گێڕانەوەی خەڵکی ژێردەستەیە و هەوڵدان بۆ هاتنە دەرەوە لە بارودۆخە سەختەکان، ڕووداوێکی تراژیدیە کە پاشهاتەکانی دەگاتە نەوەکانی دواتریش. == ئەکتەران == * [[پارسا پیرووزفەر|پارسا پیرۆزفەر]] * [[عەلی شادمان]] (لە ڕۆڵی نەورۆزدا) * [[نەدا جەبرائیلی]] * [[پەردیس پورعابدینی]] * [[ڕەزا بەھبوودی|ڕەزا بەهبوودی]] * [[پێدرام شەریفی|پەدڕام شەریفی]] * [[پووریا ڕەحیمی سام|پووڕیا ڕەحیمی سام]] * [[سەحەر گوڵدۆست|سەحەر گۆڵدوست]] * مەریەم کازمی * محەممەد عەلی‌محەممەدی * عەلیڕەزا مێهران == پەخش == پەخشکردنی ئەم زنجیرەیە لە ڕێگەی پلاتفۆرمی [[فیلیمۆ|فیلیمۆوە]] دەستی پێکرد. پەخشی لە بەرواری ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ دەستی پێکرد. ئەم زنجیرەیە دوو وەرزە کە وەرزی یەکەمی بریتییە لە ٦ ئەڵقە و وەرزی دووەمیش ٨ ئەڵقەیە. == سەرچاوەکان == <references /> == بەستەری دەرەکی == * ''[https://www.filimo.com/m/183812/سرخ_و_سیاه سوور و ڕەش]'' لە [[فیلیمۆ|فیلیمو]] * {{IMDb title|tt49205110}} [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئێرانییەکان]] 3rbuxc3xpl8bzrsvhl9oushqu04ktfj 1688055 1688054 2026-10-16T15:26:49Z Bilalinfo 57400 1688055 wikitext text/x-wiki {{Infobox television | genre = [[دراما]]<br>[[فیلمی ڕۆمانسی|ڕۆمانسی]]<br>[[مێژوو|مێژوویی]] | director = ئایدا پەناهەندە | country = {{IRN}} | language = فارسی | num_seasons = ٢ | num_episodes = ١٤ | runtime = ٥٠ خولەک | network = [[فیلیمۆ]] | first_aired = ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ | last_aired = ئێستا | editor = عیماد خۆدابەخش | composer = ڕامین کۆشا | cinematography = عەلی قازی | producer = محسن خەباز<br>محەممەد یەمینی | starring = [[پارسا پیرووزفەر]]<br>[[عەلی شادمان]]<br>[[نەدا جەبرائیلی]]<br>[[پەردیس پورعابدینی]]<br>[[ڕەزا بەھبوودی]]<br>[[پێدرام شەریفی]]<br>[[پووریا ڕەحیمی سام]]<br>مەریەم کازمی | writer = [[ئەرسەلان ئەمیری]] <br> [[ئایدا پەناھەندە]] }} '''''سوور و ڕەش''''' (بە [[زمانی فارسی|فارسی]]: سرخ و سیاه) زنجیرەیەکی تەلەفیزیۆنیی [[ئێران|ئێرانییە]] لە دەرهێنانی [[ئایدا پەناھەندە|ئایدا پەناهەندە]] و نووسینی [[ئەرسەلان ئەمیری]] کە لە ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ لە ڕێگەی پلاتفۆرمی [[فیلیمۆ]] بڵاوکرایەوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2026-10-16 |سەردێڕ=بازیگران سریال سرخ و سیاه با عکس و اسامی همه نقش ها |ناونیشان=https://7sobh.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D9%88%D8%A8-%DA%AF%D8%B1%D8%AF%DB%8C-49/60170563-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D8%B3%D8%B1%D8%AE-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87-%D8%A8%D8%A7-%D8%B9%DA%A9%D8%B3-%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D9%87%D9%85%D9%87-%D9%86%D9%82%D8%B4-%D9%87%D8%A7 |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=روزنامه هفت صبح {{!}} جدیدترین اخبار ایران و جهان |زمان=fa}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2026-10-16 |سەردێڕ=جزئیات سریال «سرخ و سیاه»؛ بازیگران، داستان و زمان پخش |ناونیشان=https://fararu.com/fa/news/1001982/%D8%AC%D8%B2%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D8%B3%D8%B1%D8%AE-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%BE%D8%AE%D8%B4 |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=Fararu {{!}} فرارو |زمان=fa}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=محمدپناه |first=علی |ڕێکەوت=2026-10-11 |سەردێڕ=تیزر سریال «سرخ و سیاه» منتشر شد {{!}} سریالی تاریخی و عاشقانه با حضور پارسا پیروزفر {{!}} گیمفا |ناونیشان=https://gamefa.com/1615496/%d8%aa%db%8c%d8%b2%d8%b1-%d8%b3%d8%b1%db%8c%d8%a7%d9%84-%d8%b3%d8%b1%d8%ae-%d9%88-%d8%b3%db%8c%d8%a7%d9%87-%d9%be%d8%a7%d8%b1%d8%b3%d8%a7-%d9%be%db%8c%d8%b1%d9%88%d8%b2%d9%81%d8%b1/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |زمان=fa-IR}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=سریال جدید پارسا پیروزرفر جمعه شروع می‌شود {{!}} ورود این بازیگر با یک چشم به صحنه - همشهری آنلاین |ناونیشان=https://www.hamshahrionline.ir/amp/1076742/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=www.hamshahrionline.ir}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2026-05-06 |سەردێڕ=پارسا پیروزفر با «سرخ و سیاه» به شبکه خانگی می‌آید؛ تدارک نسخه سینمایی |ناونیشان=https://www.mehrnews.com/news/6821952/%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D8%B3%D8%A7-%D9%BE%DB%8C%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%81%D8%B1-%D8%A8%D8%A7-%D8%B3%D8%B1%D8%AE-%D9%88-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87-%D8%A8%D9%87-%D8%B4%D8%A8%DA%A9%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D9%86%DA%AF%DB%8C-%D9%85%DB%8C-%D8%A2%DB%8C%D8%AF-%D8%AA%D8%AF%D8%A7%D8%B1%DA%A9-%D9%86%D8%B3%D8%AE%D9%87 |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=خبرگزاری مهر {{!}} اخبار ایران و جهان {{!}} Mehr News Agency |بڵاوکەرەوە=خبرگزاری مهر {{!}} اخبار ایران و جهان {{!}} Mehr News Agency |زمان=fa}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.isna.ir/amp/1405052514759/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=www.isna.ir}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=ساسانی |first=پریسا |ڕێکەوت=2026-05-09 |سەردێڕ=تریلر سریال ایرانی «سرخ و سیاه» منتشر شد |ناونیشان=https://www.filmzi.com/Iranian-Cinema-News/3321-red-and-black-series/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=فیلمزی |زمان=fa-IR}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://farhikhteganonline.ir/news/236510 |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=farhikhteganonline.ir}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2026-05-07 |سەردێڕ=انتشار ویدئویی از سریال جدید آیدا پناهنده+ببینید |ناونیشان=https://www.khabaronline.ir/news/2215360/%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%B4%D8%A7%D8%B1-%D9%88%DB%8C%D8%AF%D8%A6%D9%88%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%A2%DB%8C%D8%AF%D8%A7-%D9%BE%D9%86%D8%A7%D9%87%D9%86%D8%AF%D9%87-%D8%A8%D8%A8%DB%8C%D9%86%DB%8C%D8%AF |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=خبرآنلاین |بڵاوکەرەوە=خبرگزاری خبرآنلاین - آخرین اخبار ایران و جهان {{!}} Khabaronline |زمان=fa}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=نیوز |first=اخبار روز ایران و جهان {{!}} آفتاب |ڕێکەوت=2026-10-14 |سەردێڕ=سریال جدید پارسا پیروزفر جمعه شروع می‌شود |ناونیشان=https://aftabnews.ir/fa/news/1071504/%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D8%B3%D8%A7-%D9%BE%DB%8C%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%81%D8%B1-%D8%AC%D9%85%D8%B9%D9%87-%D8%B4%D8%B1%D9%88%D8%B9-%D9%85%DB%8C-%D8%B4%D9%88%D8%AF |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=اخبار روز ایران و جهان {{!}} آفتاب نیوز |بڵاوکەرەوە=اخبار روز ایران و جهان {{!}} آفتاب نیوز |زمان=fa}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=armanmeli.ir |ڕێکەوت=2026-05-06 |سەردێڕ=ظاهر متفاوت پارسا پیروزفر در سریال جدید آیدا پناهنده/ ببینید |ناونیشان=https://www.armanmeli.ir/fa/news/1509590/%D8%B8%D8%A7%D9%87%D8%B1-%D9%85%D8%AA%D9%81%D8%A7%D9%88%D8%AA-%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D8%B3%D8%A7-%D9%BE%DB%8C%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%81%D8%B1-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%A2%DB%8C%D8%AF%D8%A7-%D9%BE%D9%86%D8%A7%D9%87%D9%86%D8%AF%D9%87-%D8%A8%D8%A8%DB%8C%D9%86%DB%8C%D8%AF |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=armanmeli.ir |بڵاوکەرەوە=armanmeli.ir |زمان=fa}}</ref> ئەم زنجیرەیە لە چوارچێوەی ئێرانی [[سەدەی ١٩یەم|سەدەی نۆزدەهەمدا]] ([[قاجاڕەکان|سەردەمی قاجار]])، باس لە بابەتگەلێک وەکو جیاوازیی چینایەتی، دەسەڵات، سنووردارکردنە کۆمەڵایەتییەکان و پێکدادانی نێوان چینە جیاوازەکانی کۆمەڵگا دەکات. ئەم بەرهەمە یەکەمین زنجیرەی ئێرانییە کە لە بەشی پێشبڕکێی سەرەکیی فێستیڤاڵی زنجیرەی کان لە ساڵی ٢٠٢٦دا ئامادە بووە. == چیرۆک == چیرۆکی زنجیرەکە لە دەوروبەری ژیانی نەورۆز دەسووڕێتەوە، کە وێنەکێشێکی گەنجە و تێوەگلاوە لە پەیوەندییەکی عاتیفیی ئاڵۆز لەگەڵ کجێکی کۆچەری. ئەم پەیوەندییە دەبێتە قەیرانێکی جدی و ڕێڕەوی ژیانیان دەگۆڕێت. گێڕانەوەی زنجیرەکە لەسەر ئەو بنەمایەیە کە مێژوو سەرکەوتووان دەینووسن، بەڵام ئەمە گێڕانەوەی خەڵکی ژێردەستەیە و هەوڵدان بۆ هاتنە دەرەوە لە بارودۆخە سەختەکان، ڕووداوێکی تراژیدیە کە پاشهاتەکانی دەگاتە نەوەکانی دواتریش. == ئەکتەران == * [[پارسا پیرووزفەر|پارسا پیرۆزفەر]] * [[عەلی شادمان]] (لە ڕۆڵی نەورۆزدا) * [[نەدا جەبرائیلی]] * [[پەردیس پورعابدینی]] * [[ڕەزا بەھبوودی|ڕەزا بەهبوودی]] * [[پێدرام شەریفی|پەدڕام شەریفی]] * [[پووریا ڕەحیمی سام|پووڕیا ڕەحیمی سام]] * [[سەحەر گوڵدۆست|سەحەر گۆڵدوست]] * مەریەم کازمی * محەممەد عەلی‌محەممەدی * عەلیڕەزا مێهران == پەخش == پەخشکردنی ئەم زنجیرەیە لە ڕێگەی پلاتفۆرمی [[فیلیمۆ|فیلیمۆوە]] دەستی پێکرد. پەخشی لە بەرواری ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ دەستی پێکرد. ئەم زنجیرەیە دوو وەرزە کە وەرزی یەکەمی بریتییە لە ٦ ئەڵقە و وەرزی دووەمیش ٨ ئەڵقەیە. == سەرچاوەکان == <references /> == بەستەری دەرەکی == * ''[https://www.filimo.com/m/183812/سرخ_و_سیاه سوور و ڕەش]'' لە [[فیلیمۆ|فیلیمو]] * {{IMDb title|tt49205110}} [[پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئێرانییەکان]] 8shkp0p9m4147imtr4o44izdraito3b 3 305417 1688111 2026-10-16T17:21:29Z Pirehelokan 5097 پەڕەی دروست کرد بە «==سڕینەوەی خێرا بۆ وتاری [[سیروان سۆفی]]== سڵاو، تاگی سڕینەوەی خێرام دا لەو وتارەی سەرەوە. سەیری تاگەکە بکە. لەوێ زانیاریی زیاتری تێدایە بۆچی وتارەکە دەبێ بسڕدرێتەوە. بەکورتی دیار نیە گرنگیی کەسایەتییەکە لە چیدایە و سەرچاوەکان دەریناخەن. سپاس ~~~~»ەوە 1688111 wikitext text/x-wiki ==سڕینەوەی خێرا بۆ وتاری [[سیروان سۆفی]]== سڵاو، تاگی سڕینەوەی خێرام دا لەو وتارەی سەرەوە. سەیری تاگەکە بکە. لەوێ زانیاریی زیاتری تێدایە بۆچی وتارەکە دەبێ بسڕدرێتەوە. بەکورتی دیار نیە گرنگیی کەسایەتییەکە لە چیدایە و سەرچاوەکان دەریناخەن. سپاس [[بەکارھێنەر:Pirehelokan|پیرەھەڵۆ]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Pirehelokan|وتووێژ]]) ١٧:٢١، ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) cfprjvnozicfxwlmbcpwc36or5zx1bo 0 305418 1688143 2026-10-16T19:18:21Z Bilalinfo 57400 پەڕەی دروست کرد بە «{{Short description|خانمە ئەکتەری ئێرانی (لەدایکبووی ١٩٦٢)}} {{Infobox person | name = فریشتە سەدرعیرفایی | image = Fereshteh Sadre Orafaee 20190204.jpg | image_size = | caption = سەدرعورەفایی لە [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]] ٢٠١٩ | native_name = فرشته صدرعرفایی | native_name_lang = Fa | birth_...»ەوە 1688143 wikitext text/x-wiki {{Short description|خانمە ئەکتەری ئێرانی (لەدایکبووی ١٩٦٢)}} {{Infobox person | name = فریشتە سەدرعیرفایی | image = Fereshteh Sadre Orafaee 20190204.jpg | image_size = | caption = سەدرعورەفایی لە [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]] ٢٠١٩ | native_name = فرشته صدرعرفایی | native_name_lang = Fa | birth_date = {{Birth date and age|1962|12|29|df=yes}} | birth_place = تاران، ئێران | occupation = {{hlist|ئەکتەر|ئەکتەری دەنگ|بووکەڵەگەردان}} | spouse = {{marriage|کەمبۆزیا پەرتەوی|1980|2011|reason=divorced}} | children = | website = [https://www.imdb.com/name/nm0649746/ IMDb profile] | years_active = ١٩٨٨–ئێستا | death_date = | death_place = }} '''فریشتە سەدرعیرفایی''' (بە [[زمانی فارسی|فارسی]]: فرشته صدرعرفایی، لەدایکبووی ٢٩ی کانوونی دووەمی ١٩٦٢) خانمەئەکتەرێکی [[ئێران|ئێرانییە]]. لەسەر ئاستی نێودەوڵەتی بە ڕۆڵی پەری لە فیلمی بازنە (٢٠٠٠) ناسراوە، کە چەندین خەڵاتی بەدەستھێناوە لەوانە [[شێری زێڕین]] لە ٥٧ەمین [[فێستیڤاڵی فیلمی ڤێنیز|فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی ڤێنیز]]. خەڵاتی باشترین خانمەئەکتەری لە ٢٣یەمی [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]] بەدەستھێناوە بۆ ڕۆڵگێڕانی لە کافێ ترانزێت (٢٠٠٥) و خەڵاتی باشترین خانمەئەکتەری پاڵپشت لە ٣٧ەمین فێستیڤاڵی فیلمی فەجر بۆ ڕۆڵگێڕانی لە ''[[ئەو شەوەی کە مانگ پڕ بوو]]''(٢٠١٩).<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2022-10-21 |سەردێڕ=بیوگرافی و همسر فرشته صدرعرفایی+ عکس و فیلم ها |ناونیشان=https://namnak.com/fereshteh-sadre-orafaee.p88713 |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |زمان=fa-IR}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=بیوگرافی فرشته صدرعرفایی بازیگر و صداپیشه + فیلم های فرشته صدرعرفایی |ناونیشان=https://www.beytoote.com/fun/actor-news/biography-fereshteh02-sadrarfaei.html |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=www.beytoote.com}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2024-11-28 |سەردێڕ=(تصاویر) زندگی خصوصی، عکس های شخصی و بیوگرافی فرشته صدرعرفایی |ناونیشان=https://faradeed.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%DA%86%D9%87%D8%B1%D9%87-%D9%87%D8%A7-45/216607-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D8%AE%D8%B5%D9%88%D8%B5%DB%8C-%D8%B9%DA%A9%D8%B3-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C-%D8%A8%DB%8C%D9%88%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C-%D9%81%D8%B1%D8%B4%D8%AA%D9%87-%D8%B5%D8%AF%D8%B1%D8%B9%D8%B1%D9%81%D8%A7%DB%8C%DB%8C |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=فرادید {{!}} Faradeed {{!}} فرادید |زمان=fa}}</ref> == فیلمۆگرافی<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=سینماتیکت |سەردێڕ=سینماتیکت - بزرگترین مرجع فروش بلیت سینما |ناونیشان=https://www.cinematicket.org/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=سینماتیکت |بڵاوکەرەوە=Cinematicket |زمان=fa}}</ref> == {| class="wikitable" |+فیلمی سینەمایی !ساڵ !ناو !ڕۆڵ !دەرهێنەر |- |٢٠٢٥ |[[ژن و منداڵ (فیلم)|ژن و منداڵ]] | |[[سەعید ڕووستایی]] |- |٢٠٢١ |پاڵەوان |خاتوو ڕادمێر |[[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] |- |٢٠١٩ |''[[ئەو شەوەی کە مانگ پڕ بوو]]'' |غەمناز |[[نێرگز ئابیار|نێرگز ئابیارە]] |} {| class="wikitable" |+زنجیرەی تەلەفیزیۆنی !ساڵ !ناو !ڕۆڵ !دەرهێنەر |- |٢٠٢٥ |شینی سیاوش |فاتمە |[[نێرگز ئابیار]] |} == سەرچاوەکان == <references /> == بەستەری دەرەکی == * {{IMDb name|0649746}} * [http://www.cine.voila.fr/star/fereshteh-sadre-orafaei زانیاری بە فەڕەنسی] [[پۆل:خەڵکی تاران]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:خانمەکتەرە ئێرانییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:خانمەکتەرانی خەڵکی تاران]] [[پۆل:خانمەکتەرانی فیلمی ئێرانی]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٢]] lsudrppeuq3een4ei3vv8468amgw4m6 1688381 1688143 2026-10-16T21:12:20Z AramBot 39807 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688381 wikitext text/x-wiki {{Short description|خانمە ئەکتەری ئێرانی (لەدایکبووی ١٩٦٢)}} {{Infobox person | name = فریشتە سەدرعیرفایی | image = Fereshteh Sadre Orafaee 20190204.jpg | image_size = | caption = سەدرعورەفایی لە [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]] ٢٠١٩ | native_name = فرشته صدرعرفایی | native_name_lang = Fa | birth_date = {{Birth date and age|1962|12|29|df=yes}} | birth_place = تاران، ئێران | occupation = {{hlist|ئەکتەر|ئەکتەری دەنگ|بووکەڵەگەردان}} | spouse = {{marriage|کەمبۆزیا پەرتەوی|1980|2011|reason=divorced}} | children = | website = [https://www.imdb.com/name/nm0649746/ IMDb profile] | years_active = ١٩٨٨–ئێستا | death_date = | death_place = }} '''فریشتە سەدرعیرفایی''' (بە [[زمانی فارسی|فارسی]]: فرشته صدرعرفایی، لەدایکبووی ٢٩ی کانوونی دووەمی ١٩٦٢) خانمەئەکتەرێکی [[ئێران|ئێرانییە]]. لەسەر ئاستی نێودەوڵەتی بە ڕۆڵی پەری لە فیلمی بازنە (٢٠٠٠) ناسراوە، کە چەندین خەڵاتی بەدەستھێناوە لەوانە [[شێری زێڕین]] لە ٥٧ەمین [[فێستیڤاڵی فیلمی ڤێنیز|فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی ڤێنیز]]. خەڵاتی باشترین خانمەئەکتەری لە ٢٣یەمی [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]] بەدەستھێناوە بۆ ڕۆڵگێڕانی لە کافێ ترانزێت (٢٠٠٥) و خەڵاتی باشترین خانمەئەکتەری پاڵپشت لە ٣٧ەمین فێستیڤاڵی فیلمی فەجر بۆ ڕۆڵگێڕانی لە ''[[ئەو شەوەی کە مانگ پڕ بوو]]''(٢٠١٩).<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2022-10-21 |سەردێڕ=بیوگرافی و همسر فرشته صدرعرفایی+ عکس و فیلم ها |ناونیشان=https://namnak.com/fereshteh-sadre-orafaee.p88713 |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |زمان=fa-IR}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=بیوگرافی فرشته صدرعرفایی بازیگر و صداپیشه + فیلم های فرشته صدرعرفایی |ناونیشان=https://www.beytoote.com/fun/actor-news/biography-fereshteh02-sadrarfaei.html |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=www.beytoote.com}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2024-11-28 |سەردێڕ=(تصاویر) زندگی خصوصی، عکس های شخصی و بیوگرافی فرشته صدرعرفایی |ناونیشان=https://faradeed.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%DA%86%D9%87%D8%B1%D9%87-%D9%87%D8%A7-45/216607-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D8%AE%D8%B5%D9%88%D8%B5%DB%8C-%D8%B9%DA%A9%D8%B3-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C-%D8%A8%DB%8C%D9%88%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C-%D9%81%D8%B1%D8%B4%D8%AA%D9%87-%D8%B5%D8%AF%D8%B1%D8%B9%D8%B1%D9%81%D8%A7%DB%8C%DB%8C |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=فرادید {{!}} Faradeed {{!}} فرادید |زمان=fa}}</ref> == فیلمۆگرافی<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=سینماتیکت |سەردێڕ=سینماتیکت - بزرگترین مرجع فروش بلیت سینما |ناونیشان=https://www.cinematicket.org/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=سینماتیکت |بڵاوکەرەوە=Cinematicket |زمان=fa}}</ref> == {| class="wikitable" |+فیلمی سینەمایی !ساڵ !ناو !ڕۆڵ !دەرهێنەر |- |٢٠٢٥ |[[ژن و منداڵ (فیلم)|ژن و منداڵ]] | |[[سەعید ڕووستایی]] |- |٢٠٢١ |پاڵەوان |خاتوو ڕادمێر |[[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] |- |٢٠١٩ |''[[ئەو شەوەی کە مانگ پڕ بوو]]'' |غەمناز |[[نێرگز ئابیار|نێرگز ئابیارە]] |} {| class="wikitable" |+زنجیرەی تەلەفیزیۆنی !ساڵ !ناو !ڕۆڵ !دەرهێنەر |- |٢٠٢٥ |شینی سیاوش |فاتمە |[[نێرگز ئابیار]] |} == سەرچاوەکان == <references /> == بەستەری دەرەکی == * {{IMDb name|0649746}} * [http://www.cine.voila.fr/star/fereshteh-sadre-orafaei زانیاری بە فەڕەنسی] [[پۆل:خەڵکی تاران]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:خانمەکتەرە ئێرانییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:خانمەکتەرانی خەڵکی تاران]] [[پۆل:خانمەکتەرانی فیلمی ئێرانی]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٢]] [[پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنیی ئێرانی]] 88q6y2j5d4c3xvzozx2xoq7axfumw9q 1688391 1688381 2026-10-16T22:02:33Z Bilalinfo 57400 /* فیلمۆگرافی[٤] */ 1688391 wikitext text/x-wiki {{Short description|خانمە ئەکتەری ئێرانی (لەدایکبووی ١٩٦٢)}} {{Infobox person | name = فریشتە سەدرعیرفایی | image = Fereshteh Sadre Orafaee 20190204.jpg | image_size = | caption = سەدرعورەفایی لە [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]] ٢٠١٩ | native_name = فرشته صدرعرفایی | native_name_lang = Fa | birth_date = {{Birth date and age|1962|12|29|df=yes}} | birth_place = تاران، ئێران | occupation = {{hlist|ئەکتەر|ئەکتەری دەنگ|بووکەڵەگەردان}} | spouse = {{marriage|کەمبۆزیا پەرتەوی|1980|2011|reason=divorced}} | children = | website = [https://www.imdb.com/name/nm0649746/ IMDb profile] | years_active = ١٩٨٨–ئێستا | death_date = | death_place = }} '''فریشتە سەدرعیرفایی''' (بە [[زمانی فارسی|فارسی]]: فرشته صدرعرفایی، لەدایکبووی ٢٩ی کانوونی دووەمی ١٩٦٢) خانمەئەکتەرێکی [[ئێران|ئێرانییە]]. لەسەر ئاستی نێودەوڵەتی بە ڕۆڵی پەری لە فیلمی بازنە (٢٠٠٠) ناسراوە، کە چەندین خەڵاتی بەدەستھێناوە لەوانە [[شێری زێڕین]] لە ٥٧ەمین [[فێستیڤاڵی فیلمی ڤێنیز|فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی ڤێنیز]]. خەڵاتی باشترین خانمەئەکتەری لە ٢٣یەمی [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]] بەدەستھێناوە بۆ ڕۆڵگێڕانی لە کافێ ترانزێت (٢٠٠٥) و خەڵاتی باشترین خانمەئەکتەری پاڵپشت لە ٣٧ەمین فێستیڤاڵی فیلمی فەجر بۆ ڕۆڵگێڕانی لە ''[[ئەو شەوەی کە مانگ پڕ بوو]]''(٢٠١٩).<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2022-10-21 |سەردێڕ=بیوگرافی و همسر فرشته صدرعرفایی+ عکس و فیلم ها |ناونیشان=https://namnak.com/fereshteh-sadre-orafaee.p88713 |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |زمان=fa-IR}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=بیوگرافی فرشته صدرعرفایی بازیگر و صداپیشه + فیلم های فرشته صدرعرفایی |ناونیشان=https://www.beytoote.com/fun/actor-news/biography-fereshteh02-sadrarfaei.html |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=www.beytoote.com}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2024-11-28 |سەردێڕ=(تصاویر) زندگی خصوصی، عکس های شخصی و بیوگرافی فرشته صدرعرفایی |ناونیشان=https://faradeed.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%DA%86%D9%87%D8%B1%D9%87-%D9%87%D8%A7-45/216607-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D8%AE%D8%B5%D9%88%D8%B5%DB%8C-%D8%B9%DA%A9%D8%B3-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C-%D8%A8%DB%8C%D9%88%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C-%D9%81%D8%B1%D8%B4%D8%AA%D9%87-%D8%B5%D8%AF%D8%B1%D8%B9%D8%B1%D9%81%D8%A7%DB%8C%DB%8C |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=فرادید {{!}} Faradeed {{!}} فرادید |زمان=fa}}</ref> == فیلمۆگرافی<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=سینماتیکت |سەردێڕ=سینماتیکت - بزرگترین مرجع فروش بلیت سینما |ناونیشان=https://www.cinematicket.org/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=سینماتیکت |بڵاوکەرەوە=Cinematicket |زمان=fa}}</ref> == {| class="wikitable" |+فیلمی سینەمایی !ساڵ !ناو !ڕۆڵ !دەرهێنەر |- |٢٠٢٥ |[[ژن و منداڵ (فیلم)|ژن و منداڵ]] | |[[سەعید ڕووستایی]] |- |٢٠٢١ |[[پاڵەوان (فیلم)|پاڵەوان]] |خاتوو ڕادمێر |[[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] |- |٢٠١٩ |''[[ئەو شەوەی کە مانگ پڕ بوو]]'' |غەمناز |[[نێرگز ئابیار|نێرگز ئابیارە]] |} {| class="wikitable" |+زنجیرەی تەلەفیزیۆنی !ساڵ !ناو !ڕۆڵ !دەرهێنەر |- |٢٠٢٥ |شینی سیاوش |فاتمە |[[نێرگز ئابیار]] |} == سەرچاوەکان == <references /> == بەستەری دەرەکی == * {{IMDb name|0649746}} * [http://www.cine.voila.fr/star/fereshteh-sadre-orafaei زانیاری بە فەڕەنسی] [[پۆل:خەڵکی تاران]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:خانمەکتەرە ئێرانییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:خانمەکتەرانی خەڵکی تاران]] [[پۆل:خانمەکتەرانی فیلمی ئێرانی]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٢]] [[پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنیی ئێرانی]] l0t7c7740914ga62uxro7h3v7bkivyy 0 305419 1688177 2026-10-16T19:38:16Z Bilalinfo 57400 پەڕەی دروست کرد بە «{{Infobox person | name = سارینا فەرھادی | image = Sarina Farhadi.jpg | image_size = | caption = سارینا فەرھادی لە ساڵی ٢٠١٧ | native_name = سارینا فرهادی | native_name_lang = Fa | birth_date = {{Birth date and age|1998|04|27|df=yes}} | birth_place = [[ئیسفەهان]]، [[ئێران]] | occupation = ئەکتە...»ەوە 1688177 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = سارینا فەرھادی | image = Sarina Farhadi.jpg | image_size = | caption = سارینا فەرھادی لە ساڵی ٢٠١٧ | native_name = سارینا فرهادی | native_name_lang = Fa | birth_date = {{Birth date and age|1998|04|27|df=yes}} | birth_place = [[ئیسفەهان]]، [[ئێران]] | occupation = ئەکتەر | spouse = | children = | website = | years_active = ٢٠٠٢–ئێستا | death_date = | death_place = |father=[[ئەسغەر فەرهادی]]}} '''سارینا فەرھادی''' (بە فارسی: سارینا فرهادی؛ لەدایکبووی ٢٧ی نیسانی ١٩٩٨ لە [[ئیسفەهان]]) خانمەئەکتەرێکی [[ئێران|ئێرانییە]]. لە فیلمەکانی دایک و باوکی، [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] و پەریسا بەختاوەر، ڕۆڵی گێڕاوە و ناسراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2012-01-16 |سەردێڕ='Starbuck,' 'A Separation' among Palm Springs Film Fest winners |ناونیشان=https://www.latimes.com/archives/blogs/24-frames/story/2012-01-15/starbuck-a-separation-among-palm-springs-film-fest-winners |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=Los Angeles Times |زمان=en-US}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=Brooks |first=Brian |ڕێکەوت=2011-02-19 |سەردێڕ=Iran’s “Separation” Wins Berlinale’s Golden Bear |ناونیشان=https://www.indiewire.com/news/general-news/irans-separation-wins-berlinales-golden-bear-243580/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=IndieWire |زمان=en-US}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.isna.ir/news/8912-00505/%D9%81%D8%B1%D9%87%D8%A7%D8%AF%D9%8A-%D9%BE%D8%B3-%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%D8%B1%D9%8A%D8%A7%D9%81%D8%AA-%D8%AE%D8%B1%D8%B3-%D8%B7%D9%84%D8%A7%D9%8A%D9%8A-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%8A-%D8%A8%D8%B1%D9%84%D9%8A%D9%86-%D9%81%D8%B1%D8%B5%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%A8%D9%8A-%D8%A7%D8%B3%D8%AA |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=www.isna.ir}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2011-02-21 |سەردێڕ=فرهادی و بازیگران فیلمش به ایران برگشتند |ناونیشان=https://www.mehrnews.com/news/1258250/%D9%81%D8%B1%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D9%88-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85%D8%B4-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B4%D8%AA%D9%86%D8%AF |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=خبرگزاری مهر {{!}} اخبار ایران و جهان {{!}} Mehr News Agency |بڵاوکەرەوە=خبرگزاری مهر {{!}} اخبار ایران و جهان {{!}} Mehr News Agency |زمان=fa}}</ref> == ژیان == سارینا کچی [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] و پەریسا بەختاوەرە. لە فیلمی ''[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]'' لە ڕۆڵی ترمە دەرکەوت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=سارینا فرهادی |ناونیشان=https://www.imna.ir/tag/%D8%B3%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D9%86%D8%A7+%D9%81%D8%B1%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=ایمنا |بڵاوکەرەوە=ایمنا خبرگزاری شهری ایران {{!}} IMNA News Agency |زمان=fa}}</ref> هەتا ئێستا بێجگە لە دایک و باوکی لەگەڵ دەهێنەری تری کار نەکردووە. == خەڵاتەکان == * بردنەوەی ورچی زیوین بۆ باشترین خانمەئەکتەر بە هاوبەشی لەگەڵ [[لەیلا حاتەمی]] و [[سارە بەیات]] لە [[فێستیڤاڵی نێونەتەوەییی فیلمی بەرلین|فێستیڤاڵی بەرلین]] ٢٠١١ بۆ [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]. * بردنەوەی خەڵاتی باشترین خانمەئەکتەری [[فیدراسیۆنی نێونەتەوەییی ڕەخنەگرانی فیلم]] بە هاوبەشی لەگەڵ [[لەیلا حاتەمی]] و [[سارە بەیات]] لە فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی پام سپرینگس بۆ ''[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]''. * کاندیدای باشترین خانمەئەکتەری ڕۆڵی پاڵپشت لە بیست و نۆیەمین [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]] بۆ فیلمی ''[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]''. == فیلمۆگرافی == === سینەمایی === {| class="wikitable sortable" |+ !ساڵ!! ناوی فیلم !! ڕۆڵ !! دەهێنەر |- |٢٠٢١ || پاڵەوان || نازەنین || [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] |- |٢٠١١ || ''[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]''|| ترمە || [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] |- |٢٠٠٨ || زەنگی بازنەیی || کچی خێزانی رەزاقی || پەریسا بەختاوەر |- |} == سەرچاوەکان == [[پۆل:خەڵکی تاران]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:خانمەکتەرە ئێرانییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:خانمەکتەرانی خەڵکی تاران]] [[پۆل:خانمەکتەرانی فیلمی ئێرانی]] <references /> == بەستەری دەرەکی == * [http://www.sourehcinema.com/People/People.aspx?Id=138911260201/ لە سورە سینما] * [https://www.salamcinama.ir/profile/N83M/سارینا-فرهادی لە سەلام سینما] kw96vhnlonu8qbdkc4ox8nr2srk56ph 1688187 1688177 2026-10-16T19:40:52Z Bilalinfo 57400 1688187 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = سارینا فەرھادی | image = Sarina Farhadi.jpg | image_size = | caption = سارینا فەرھادی لە ساڵی ٢٠١٧ | native_name = سارینا فرهادی | native_name_lang = Fa | birth_date = {{Birth date and age|1998|04|27|df=yes}} | birth_place = [[ئیسفەهان]]، [[ئێران]] | occupation = ئەکتەر | spouse = | children = | website = | years_active = ٢٠٠٢–ئێستا | death_date = | death_place = |father=[[ئەسغەر فەرهادی]]}} '''سارینا فەرھادی''' (بە فارسی: سارینا فرهادی؛ لەدایکبووی ٢٧ی نیسانی ١٩٩٨ لە [[ئیسفەهان|ئەسفەھان]]) خانمەئەکتەرێکی [[ئێران|ئێرانییە]]. لە فیلمەکانی دایک و باوکی، [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] و پەریسا بەختاوەر، ڕۆڵی گێڕاوە و ناسراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2012-01-16 |سەردێڕ='Starbuck,' 'A Separation' among Palm Springs Film Fest winners |ناونیشان=https://www.latimes.com/archives/blogs/24-frames/story/2012-01-15/starbuck-a-separation-among-palm-springs-film-fest-winners |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=Los Angeles Times |زمان=en-US}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=Brooks |first=Brian |ڕێکەوت=2011-02-19 |سەردێڕ=Iran’s “Separation” Wins Berlinale’s Golden Bear |ناونیشان=https://www.indiewire.com/news/general-news/irans-separation-wins-berlinales-golden-bear-243580/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=IndieWire |زمان=en-US}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.isna.ir/news/8912-00505/%D9%81%D8%B1%D9%87%D8%A7%D8%AF%D9%8A-%D9%BE%D8%B3-%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%D8%B1%D9%8A%D8%A7%D9%81%D8%AA-%D8%AE%D8%B1%D8%B3-%D8%B7%D9%84%D8%A7%D9%8A%D9%8A-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%8A-%D8%A8%D8%B1%D9%84%D9%8A%D9%86-%D9%81%D8%B1%D8%B5%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%A8%D9%8A-%D8%A7%D8%B3%D8%AA |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=www.isna.ir}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2011-02-21 |سەردێڕ=فرهادی و بازیگران فیلمش به ایران برگشتند |ناونیشان=https://www.mehrnews.com/news/1258250/%D9%81%D8%B1%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D9%88-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85%D8%B4-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B4%D8%AA%D9%86%D8%AF |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=خبرگزاری مهر {{!}} اخبار ایران و جهان {{!}} Mehr News Agency |بڵاوکەرەوە=خبرگزاری مهر {{!}} اخبار ایران و جهان {{!}} Mehr News Agency |زمان=fa}}</ref> == ژیان == سارینا کچی [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] و پەریسا بەختاوەرە. لە فیلمی ''[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]'' لە ڕۆڵی ترمە دەرکەوت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=سارینا فرهادی |ناونیشان=https://www.imna.ir/tag/%D8%B3%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D9%86%D8%A7+%D9%81%D8%B1%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=ایمنا |بڵاوکەرەوە=ایمنا خبرگزاری شهری ایران {{!}} IMNA News Agency |زمان=fa}}</ref> هەتا ئێستا بێجگە لە دایک و باوکی لەگەڵ دەهێنەری تری کار نەکردووە. == خەڵاتەکان == * بردنەوەی ورچی زیوین بۆ باشترین خانمەئەکتەر بە هاوبەشی لەگەڵ [[لەیلا حاتەمی]] و [[سارە بەیات]] لە [[فێستیڤاڵی نێونەتەوەییی فیلمی بەرلین|فێستیڤاڵی بەرلین]] ٢٠١١ بۆ [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]. * بردنەوەی خەڵاتی باشترین خانمەئەکتەری [[فیدراسیۆنی نێونەتەوەییی ڕەخنەگرانی فیلم]] بە هاوبەشی لەگەڵ [[لەیلا حاتەمی]] و [[سارە بەیات]] لە فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی پام سپرینگس بۆ ''[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]''. * کاندیدای باشترین خانمەئەکتەری ڕۆڵی پاڵپشت لە بیست و نۆیەمین [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]] بۆ فیلمی ''[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]''. == فیلمۆگرافی == === سینەمایی === {| class="wikitable sortable" |+ !ساڵ!! ناوی فیلم !! ڕۆڵ !! دەهێنەر |- |٢٠٢١ || پاڵەوان || نازەنین || [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] |- |٢٠١١ || ''[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]''|| ترمە || [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] |- |٢٠٠٨ || زەنگی بازنەیی || کچی خێزانی رەزاقی || پەریسا بەختاوەر |- |} == سەرچاوەکان == [[پۆل:خەڵکی تاران]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:خانمەکتەرە ئێرانییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:خانمەکتەرانی خەڵکی تاران]] [[پۆل:خانمەکتەرانی فیلمی ئێرانی]] <references /> == بەستەری دەرەکی == * [http://www.sourehcinema.com/People/People.aspx?Id=138911260201/ لە سورە سینما] * [https://www.salamcinama.ir/profile/N83M/سارینا-فرهادی لە سەلام سینما] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٧]] [[پۆل:ئەسفەھان]] psrlieu2iof2selv8mu4xzg1d302xzn 1688376 1688187 2026-10-16T21:10:07Z AramBot 39807 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688376 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = سارینا فەرھادی | image = Sarina Farhadi.jpg | image_size = | caption = سارینا فەرھادی لە ساڵی ٢٠١٧ | native_name = سارینا فرهادی | native_name_lang = Fa | birth_date = {{Birth date and age|1998|04|27|df=yes}} | birth_place = [[ئیسفەهان]]، [[ئێران]] | occupation = ئەکتەر | spouse = | children = | website = | years_active = ٢٠٠٢–ئێستا | death_date = | death_place = |father=[[ئەسغەر فەرهادی]]}} '''سارینا فەرھادی''' (بە فارسی: سارینا فرهادی؛ لەدایکبووی ٢٧ی نیسانی ١٩٩٨ لە [[ئیسفەهان|ئەسفەھان]]) خانمەئەکتەرێکی [[ئێران|ئێرانییە]]. لە فیلمەکانی دایک و باوکی، [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] و پەریسا بەختاوەر، ڕۆڵی گێڕاوە و ناسراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2012-01-16 |سەردێڕ='Starbuck,' 'A Separation' among Palm Springs Film Fest winners |ناونیشان=https://www.latimes.com/archives/blogs/24-frames/story/2012-01-15/starbuck-a-separation-among-palm-springs-film-fest-winners |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=Los Angeles Times |زمان=en-US}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=Brooks |first=Brian |ڕێکەوت=2011-02-19 |سەردێڕ=Iran’s “Separation” Wins Berlinale’s Golden Bear |ناونیشان=https://www.indiewire.com/news/general-news/irans-separation-wins-berlinales-golden-bear-243580/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=IndieWire |زمان=en-US}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.isna.ir/news/8912-00505/%D9%81%D8%B1%D9%87%D8%A7%D8%AF%D9%8A-%D9%BE%D8%B3-%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%D8%B1%D9%8A%D8%A7%D9%81%D8%AA-%D8%AE%D8%B1%D8%B3-%D8%B7%D9%84%D8%A7%D9%8A%D9%8A-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%8A-%D8%A8%D8%B1%D9%84%D9%8A%D9%86-%D9%81%D8%B1%D8%B5%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%A8%D9%8A-%D8%A7%D8%B3%D8%AA |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=www.isna.ir}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2011-02-21 |سەردێڕ=فرهادی و بازیگران فیلمش به ایران برگشتند |ناونیشان=https://www.mehrnews.com/news/1258250/%D9%81%D8%B1%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D9%88-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85%D8%B4-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B4%D8%AA%D9%86%D8%AF |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=خبرگزاری مهر {{!}} اخبار ایران و جهان {{!}} Mehr News Agency |بڵاوکەرەوە=خبرگزاری مهر {{!}} اخبار ایران و جهان {{!}} Mehr News Agency |زمان=fa}}</ref> == ژیان == سارینا کچی [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] و پەریسا بەختاوەرە. لە فیلمی ''[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]'' لە ڕۆڵی ترمە دەرکەوت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=سارینا فرهادی |ناونیشان=https://www.imna.ir/tag/%D8%B3%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D9%86%D8%A7+%D9%81%D8%B1%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=ایمنا |بڵاوکەرەوە=ایمنا خبرگزاری شهری ایران {{!}} IMNA News Agency |زمان=fa}}</ref> هەتا ئێستا بێجگە لە دایک و باوکی لەگەڵ دەهێنەری تری کار نەکردووە. == خەڵاتەکان == * بردنەوەی ورچی زیوین بۆ باشترین خانمەئەکتەر بە هاوبەشی لەگەڵ [[لەیلا حاتەمی]] و [[سارە بەیات]] لە [[فێستیڤاڵی نێونەتەوەییی فیلمی بەرلین|فێستیڤاڵی بەرلین]] ٢٠١١ بۆ [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]. * بردنەوەی خەڵاتی باشترین خانمەئەکتەری [[فیدراسیۆنی نێونەتەوەییی ڕەخنەگرانی فیلم]] بە هاوبەشی لەگەڵ [[لەیلا حاتەمی]] و [[سارە بەیات]] لە فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی پام سپرینگس بۆ ''[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]''. * کاندیدای باشترین خانمەئەکتەری ڕۆڵی پاڵپشت لە بیست و نۆیەمین [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]] بۆ فیلمی ''[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]''. == فیلمۆگرافی == === سینەمایی === {| class="wikitable sortable" |+ !ساڵ!! ناوی فیلم !! ڕۆڵ !! دەهێنەر |- |٢٠٢١ || پاڵەوان || نازەنین || [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] |- |٢٠١١ || ''[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]''|| ترمە || [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] |- |٢٠٠٨ || زەنگی بازنەیی || کچی خێزانی رەزاقی || پەریسا بەختاوەر |- |} == سەرچاوەکان == [[پۆل:خەڵکی تاران]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:خانمەکتەرە ئێرانییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:خانمەکتەرانی خەڵکی تاران]] [[پۆل:خانمەکتەرانی فیلمی ئێرانی]] <references /> == بەستەری دەرەکی == * [http://www.sourehcinema.com/People/People.aspx?Id=138911260201/ لە سورە سینما] * [https://www.salamcinama.ir/profile/N83M/سارینا-فرهادی لە سەلام سینما] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٧]] [[پۆل:ئەسفەھان]] [[پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنیی ئێرانی]] [[پۆل:باشترین خانمەکتەران لە وەرگری خەڵاتی ورچی زیو]] 95q71i1uxnsynfbav2hvvr1pda20a3o 1688392 1688376 2026-10-16T22:03:05Z Bilalinfo 57400 /* سینەمایی */ 1688392 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = سارینا فەرھادی | image = Sarina Farhadi.jpg | image_size = | caption = سارینا فەرھادی لە ساڵی ٢٠١٧ | native_name = سارینا فرهادی | native_name_lang = Fa | birth_date = {{Birth date and age|1998|04|27|df=yes}} | birth_place = [[ئیسفەهان]]، [[ئێران]] | occupation = ئەکتەر | spouse = | children = | website = | years_active = ٢٠٠٢–ئێستا | death_date = | death_place = |father=[[ئەسغەر فەرهادی]]}} '''سارینا فەرھادی''' (بە فارسی: سارینا فرهادی؛ لەدایکبووی ٢٧ی نیسانی ١٩٩٨ لە [[ئیسفەهان|ئەسفەھان]]) خانمەئەکتەرێکی [[ئێران|ئێرانییە]]. لە فیلمەکانی دایک و باوکی، [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] و پەریسا بەختاوەر، ڕۆڵی گێڕاوە و ناسراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2012-01-16 |سەردێڕ='Starbuck,' 'A Separation' among Palm Springs Film Fest winners |ناونیشان=https://www.latimes.com/archives/blogs/24-frames/story/2012-01-15/starbuck-a-separation-among-palm-springs-film-fest-winners |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=Los Angeles Times |زمان=en-US}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=Brooks |first=Brian |ڕێکەوت=2011-02-19 |سەردێڕ=Iran’s “Separation” Wins Berlinale’s Golden Bear |ناونیشان=https://www.indiewire.com/news/general-news/irans-separation-wins-berlinales-golden-bear-243580/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=IndieWire |زمان=en-US}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.isna.ir/news/8912-00505/%D9%81%D8%B1%D9%87%D8%A7%D8%AF%D9%8A-%D9%BE%D8%B3-%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%D8%B1%D9%8A%D8%A7%D9%81%D8%AA-%D8%AE%D8%B1%D8%B3-%D8%B7%D9%84%D8%A7%D9%8A%D9%8A-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%8A-%D8%A8%D8%B1%D9%84%D9%8A%D9%86-%D9%81%D8%B1%D8%B5%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%A8%D9%8A-%D8%A7%D8%B3%D8%AA |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=www.isna.ir}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2011-02-21 |سەردێڕ=فرهادی و بازیگران فیلمش به ایران برگشتند |ناونیشان=https://www.mehrnews.com/news/1258250/%D9%81%D8%B1%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D9%88-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85%D8%B4-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B4%D8%AA%D9%86%D8%AF |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=خبرگزاری مهر {{!}} اخبار ایران و جهان {{!}} Mehr News Agency |بڵاوکەرەوە=خبرگزاری مهر {{!}} اخبار ایران و جهان {{!}} Mehr News Agency |زمان=fa}}</ref> == ژیان == سارینا کچی [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] و پەریسا بەختاوەرە. لە فیلمی ''[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]'' لە ڕۆڵی ترمە دەرکەوت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=سارینا فرهادی |ناونیشان=https://www.imna.ir/tag/%D8%B3%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D9%86%D8%A7+%D9%81%D8%B1%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=ایمنا |بڵاوکەرەوە=ایمنا خبرگزاری شهری ایران {{!}} IMNA News Agency |زمان=fa}}</ref> هەتا ئێستا بێجگە لە دایک و باوکی لەگەڵ دەهێنەری تری کار نەکردووە. == خەڵاتەکان == * بردنەوەی ورچی زیوین بۆ باشترین خانمەئەکتەر بە هاوبەشی لەگەڵ [[لەیلا حاتەمی]] و [[سارە بەیات]] لە [[فێستیڤاڵی نێونەتەوەییی فیلمی بەرلین|فێستیڤاڵی بەرلین]] ٢٠١١ بۆ [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]. * بردنەوەی خەڵاتی باشترین خانمەئەکتەری [[فیدراسیۆنی نێونەتەوەییی ڕەخنەگرانی فیلم]] بە هاوبەشی لەگەڵ [[لەیلا حاتەمی]] و [[سارە بەیات]] لە فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی پام سپرینگس بۆ ''[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]''. * کاندیدای باشترین خانمەئەکتەری ڕۆڵی پاڵپشت لە بیست و نۆیەمین [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]] بۆ فیلمی ''[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]''. == فیلمۆگرافی == === سینەمایی === {| class="wikitable sortable" |+ !ساڵ!! ناوی فیلم !! ڕۆڵ !! دەهێنەر |- |٢٠٢١ || [[پاڵەوان (فیلم)|پاڵەوان]]|| نازەنین || [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] |- |٢٠١١ || ''[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]''|| ترمە || [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] |- |٢٠٠٨ || زەنگی بازنەیی || کچی خێزانی رەزاقی || پەریسا بەختاوەر |- |} == سەرچاوەکان == [[پۆل:خەڵکی تاران]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:خانمەکتەرە ئێرانییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:خانمەکتەرانی خەڵکی تاران]] [[پۆل:خانمەکتەرانی فیلمی ئێرانی]] <references /> == بەستەری دەرەکی == * [http://www.sourehcinema.com/People/People.aspx?Id=138911260201/ لە سورە سینما] * [https://www.salamcinama.ir/profile/N83M/سارینا-فرهادی لە سەلام سینما] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٧]] [[پۆل:ئەسفەھان]] [[پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنیی ئێرانی]] [[پۆل:باشترین خانمەکتەران لە وەرگری خەڵاتی ورچی زیو]] ceuec16ygizuadw61xg9niz6piyyi0a 1688394 1688392 2026-10-16T22:06:31Z Bilalinfo 57400 1688394 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = سارینا فەرھادی | image = Sarina Farhadi.jpg | image_size = | caption = سارینا فەرھادی لە ساڵی ٢٠١٧ | native_name = سارینا فرهادی | native_name_lang = Fa | birth_date = {{Birth date and age|1998|04|27|df=yes}} | birth_place = [[ئیسفەهان]]، [[ئێران]] | occupation = ئەکتەر | spouse = | children = | website = | years_active = ٢٠٠٢–ئێستا | death_date = | death_place = |father=[[ئەسغەر فەرهادی]]}} '''سارینا فەرھادی''' (بە فارسی: سارینا فرهادی؛ لەدایکبووی ٢٧ی نیسانی ١٩٩٨ لە [[ئیسفەهان|ئەسفەھان]]) خانمەئەکتەرێکی [[ئێران|ئێرانییە]]. لە فیلمەکانی دایک و باوکی، [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] و پەریسا بەختاوەر، ڕۆڵی گێڕاوە و ناسراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2012-01-16 |سەردێڕ='Starbuck,' 'A Separation' among Palm Springs Film Fest winners |ناونیشان=https://www.latimes.com/archives/blogs/24-frames/story/2012-01-15/starbuck-a-separation-among-palm-springs-film-fest-winners |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=Los Angeles Times |زمان=en-US}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=Brooks |first=Brian |ڕێکەوت=2011-02-19 |سەردێڕ=Iran’s “Separation” Wins Berlinale’s Golden Bear |ناونیشان=https://www.indiewire.com/news/general-news/irans-separation-wins-berlinales-golden-bear-243580/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=IndieWire |زمان=en-US}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.isna.ir/news/8912-00505/%D9%81%D8%B1%D9%87%D8%A7%D8%AF%D9%8A-%D9%BE%D8%B3-%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%D8%B1%D9%8A%D8%A7%D9%81%D8%AA-%D8%AE%D8%B1%D8%B3-%D8%B7%D9%84%D8%A7%D9%8A%D9%8A-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%8A-%D8%A8%D8%B1%D9%84%D9%8A%D9%86-%D9%81%D8%B1%D8%B5%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%A8%D9%8A-%D8%A7%D8%B3%D8%AA |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=www.isna.ir}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2011-02-21 |سەردێڕ=فرهادی و بازیگران فیلمش به ایران برگشتند |ناونیشان=https://www.mehrnews.com/news/1258250/%D9%81%D8%B1%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D9%88-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85%D8%B4-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B4%D8%AA%D9%86%D8%AF |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=خبرگزاری مهر {{!}} اخبار ایران و جهان {{!}} Mehr News Agency |بڵاوکەرەوە=خبرگزاری مهر {{!}} اخبار ایران و جهان {{!}} Mehr News Agency |زمان=fa}}</ref> == ژیان == سارینا کچی [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] و پەریسا بەختاوەرە. لە فیلمی ''[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]'' لە ڕۆڵی ترمە دەرکەوت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=سارینا فرهادی |ناونیشان=https://www.imna.ir/tag/%D8%B3%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D9%86%D8%A7+%D9%81%D8%B1%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=ایمنا |بڵاوکەرەوە=ایمنا خبرگزاری شهری ایران {{!}} IMNA News Agency |زمان=fa}}</ref> هەتا ئێستا بێجگە لە دایک و باوکی لەگەڵ دەهێنەری تری کار نەکردووە. == خەڵاتەکان == * بردنەوەی ورچی زیوین بۆ باشترین خانمەئەکتەر بە هاوبەشی لەگەڵ [[لەیلا حاتەمی]] و [[سارە بەیات]] لە [[فێستیڤاڵی نێونەتەوەییی فیلمی بەرلین|فێستیڤاڵی بەرلین]] ٢٠١١ بۆ [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]. * بردنەوەی خەڵاتی باشترین خانمەئەکتەری [[فیدراسیۆنی نێونەتەوەییی ڕەخنەگرانی فیلم]] بە هاوبەشی لەگەڵ [[لەیلا حاتەمی]] و [[سارە بەیات]] لە فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی پام سپرینگس بۆ ''[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]''. * کاندیدای باشترین خانمەئەکتەری ڕۆڵی پاڵپشت لە بیست و نۆیەمین [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]] بۆ فیلمی ''[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]''. == فیلمۆگرافی == === سینەمایی === {| class="wikitable sortable" |+ !ساڵ!! ناوی فیلم !! ڕۆڵ !! دەهێنەر |- |٢٠٢١ || [[پاڵەوان (فیلم)|پاڵەوان]]|| نازەنین || [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] |- |٢٠١١ || ''[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]''|| ترمە || [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] |- |٢٠٠٨ || زەنگی بازنەیی || کچی خێزانی رەزاقی || پەریسا بەختاوەر |- |} == سەرچاوەکان == [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:خانمەکتەرە ئێرانییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:خانمەکتەرانی فیلمی ئێرانی]] <references /> == بەستەری دەرەکی == * [http://www.sourehcinema.com/People/People.aspx?Id=138911260201/ لە سورە سینما] * [https://www.salamcinama.ir/profile/N83M/سارینا-فرهادی لە سەلام سینما] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٧]] [[پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنیی ئێرانی]] [[پۆل:باشترین خانمەکتەران لە وەرگری خەڵاتی ورچی زیو]] [[پۆل:خەڵکی ئەسفەھان]] g9tnlvkoiv90xqw33zps1448ixifz5y 1688643 1688394 2026-10-17T09:14:22Z AramBot 39807 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688643 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = سارینا فەرھادی | image = Sarina Farhadi.jpg | image_size = | caption = سارینا فەرھادی لە ساڵی ٢٠١٧ | native_name = سارینا فرهادی | native_name_lang = Fa | birth_date = {{Birth date and age|1998|04|27|df=yes}} | birth_place = [[ئیسفەهان]]، [[ئێران]] | occupation = ئەکتەر | spouse = | children = | website = | years_active = ٢٠٠٢–ئێستا | death_date = | death_place = |father=[[ئەسغەر فەرهادی]]}} '''سارینا فەرھادی''' (بە فارسی: سارینا فرهادی؛ لەدایکبووی ٢٧ی نیسانی ١٩٩٨ لە [[ئیسفەهان|ئەسفەھان]]) خانمەئەکتەرێکی [[ئێران|ئێرانییە]]. لە فیلمەکانی دایک و باوکی، [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] و پەریسا بەختاوەر، ڕۆڵی گێڕاوە و ناسراوە.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2012-01-16 |سەردێڕ='Starbuck,' 'A Separation' among Palm Springs Film Fest winners |ناونیشان=https://www.latimes.com/archives/blogs/24-frames/story/2012-01-15/starbuck-a-separation-among-palm-springs-film-fest-winners |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=Los Angeles Times |زمان=en-US}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=Brooks |first=Brian |ڕێکەوت=2011-02-19 |سەردێڕ=Iran’s “Separation” Wins Berlinale’s Golden Bear |ناونیشان=https://www.indiewire.com/news/general-news/irans-separation-wins-berlinales-golden-bear-243580/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=IndieWire |زمان=en-US}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ناونیشان=https://www.isna.ir/news/8912-00505/%D9%81%D8%B1%D9%87%D8%A7%D8%AF%D9%8A-%D9%BE%D8%B3-%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%D8%B1%D9%8A%D8%A7%D9%81%D8%AA-%D8%AE%D8%B1%D8%B3-%D8%B7%D9%84%D8%A7%D9%8A%D9%8A-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%8A-%D8%A8%D8%B1%D9%84%D9%8A%D9%86-%D9%81%D8%B1%D8%B5%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%A8%D9%8A-%D8%A7%D8%B3%D8%AA |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=www.isna.ir}}</ref><ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2011-02-21 |سەردێڕ=فرهادی و بازیگران فیلمش به ایران برگشتند |ناونیشان=https://www.mehrnews.com/news/1258250/%D9%81%D8%B1%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D9%88-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85%D8%B4-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B4%D8%AA%D9%86%D8%AF |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=خبرگزاری مهر {{!}} اخبار ایران و جهان {{!}} Mehr News Agency |بڵاوکەرەوە=خبرگزاری مهر {{!}} اخبار ایران و جهان {{!}} Mehr News Agency |زمان=fa}}</ref> == ژیان == سارینا کچی [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] و پەریسا بەختاوەرە. لە فیلمی ''[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]'' لە ڕۆڵی ترمە دەرکەوت.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ=سارینا فرهادی |ناونیشان=https://www.imna.ir/tag/%D8%B3%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D9%86%D8%A7+%D9%81%D8%B1%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-16 |وێبگە=ایمنا |بڵاوکەرەوە=ایمنا خبرگزاری شهری ایران {{!}} IMNA News Agency |زمان=fa}}</ref> هەتا ئێستا بێجگە لە دایک و باوکی لەگەڵ دەهێنەری تری کار نەکردووە. == خەڵاتەکان == * بردنەوەی ورچی زیوین بۆ باشترین خانمەئەکتەر بە هاوبەشی لەگەڵ [[لەیلا حاتەمی]] و [[سارە بەیات]] لە [[فێستیڤاڵی نێونەتەوەییی فیلمی بەرلین|فێستیڤاڵی بەرلین]] ٢٠١١ بۆ [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]. * بردنەوەی خەڵاتی باشترین خانمەئەکتەری [[فیدراسیۆنی نێونەتەوەییی ڕەخنەگرانی فیلم]] بە هاوبەشی لەگەڵ [[لەیلا حاتەمی]] و [[سارە بەیات]] لە فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی پام سپرینگس بۆ ''[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]''. * کاندیدای باشترین خانمەئەکتەری ڕۆڵی پاڵپشت لە بیست و نۆیەمین [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]] بۆ فیلمی ''[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]''. == فیلمۆگرافی == === سینەمایی === {| class="wikitable sortable" |+ !ساڵ!! ناوی فیلم !! ڕۆڵ !! دەهێنەر |- |٢٠٢١ || [[پاڵەوان (فیلم)|پاڵەوان]]|| نازەنین || [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] |- |٢٠١١ || ''[[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]''|| ترمە || [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] |- |٢٠٠٨ || زەنگی بازنەیی || کچی خێزانی رەزاقی || پەریسا بەختاوەر |- |} == سەرچاوەکان == [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:خانمەکتەرە ئێرانییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:خانمەکتەرانی فیلمی ئێرانی]] <references /> == بەستەری دەرەکی == * [http://www.sourehcinema.com/People/People.aspx?Id=138911260201/ لە سورە سینما] * [https://www.salamcinama.ir/profile/N83M/سارینا-فرهادی لە سەلام سینما] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٧]] [[پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنیی ئێرانی]] [[پۆل:باشترین خانمەکتەران لە وەرگری خەڵاتی ورچی زیو]] [[پۆل:خەڵکی ئەسفەھان]] [[پۆل:خانمەکتەرانی خەڵکی تاران]] is0n6svfdv71yecuhk7ziey73igm385 0 305420 1688272 2026-10-16T20:17:24Z Bilalinfo 57400 پەڕەی دروست کرد بە «{{Infobox person | name = بابک کەریمی | image = Babak Karimi at 83rd Venice International Film Festival.jpg | caption = کەریمی لە فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی ڤێنیز لە ساڵی ٢٠٢٦ | birth_date = {{Birth date and age|1960|11|11|df=yes}} | birth_place = پراگ، چێکۆسلۆڤاکیا (کۆماری چێکی ئەیڕۆژ) | native_name...»ەوە 1688272 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = بابک کەریمی | image = Babak Karimi at 83rd Venice International Film Festival.jpg | caption = کەریمی لە فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی ڤێنیز لە ساڵی ٢٠٢٦ | birth_date = {{Birth date and age|1960|11|11|df=yes}} | birth_place = پراگ، چێکۆسلۆڤاکیا (کۆماری چێکی ئەیڕۆژ) | native_name = بابک کریمی | native_name_lang = Fa | nationality = ئێرانی | occupation = {{hlist|ئەکتەر|دەستکاریکەر}} | children = کامیار کەریمی | parents = نەسرەت کەریمی، ئەعلەم دانایی }} [[File:Babak Karimi in backstage of I Hate the Dawn movie.jpg|thumb|بابەک کەریمی لە پشت پەردەی فیلمی من لە بەربەیانی بێزارم]] '''بابەک کەریمی''' (بە [[زمانی فارسی|فارسی]]: بابک کریمی؛ لەدایکبووی ١١ی تشرینی دووەمی ١٩٦٠) ئەکتەر و مۆنتێری [[ئێران|ئێرانییە]].<ref>{{cite web |url=http://www.cinetmag.com/shownews.asp?id=4871 |title=بابک کریمی: فیلم فرهادی یک الکترو شوک است برای سینمای ایران / کیارستمی و فرهادی از دو مسیر مختلف به یک هدف می‌رسند |access-date=2013-07-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120411200011/http://www.cinetmag.com/ShowNews.asp?ID=4871 |archive-date=2012-04-11 |url-status=dead}}</ref><ref>[http://www.aftabir.com/articles/view/art_culture/festival/c5c1204027235_fajr_film_festival_p1.php/گفتگویی-با-بابک-کریمی گفتوگۆیەک لەگەڵ بابک کەریمی: فێستیڤاڵی فەجر لە ڕووی چۆنایەتییەوە چاوەڕوانییەکانی نەپڕکردەوە]</ref> == ژیانی سەرەتایی == بابەک کەریمی کچی نەسرەت کەریمی، ئەکتەری شانۆی ئێرانە. دوای تێپەڕاندنی قۆناغی سەرەتایی لە [[تاران]] چووە [[ئیتاڵیا|ئیتالیا]] و دوای خوێندن لە بواری ھونەردا، لە زانکۆی سینەمایی چێنتڕۆ ئێسپێریمێنتالێ لە شاری [[ڕۆما]] دەستی بە وتەنەوەی سینەما کرد. دەرچووی پەیمانگای ڕۆسێلینیی ڕۆمایە. بێجگە لە بەشداربوونی لە پروژە بەڵگەنامەیییەکان وەکوو دەرهێنەر، وێنەگر و مۆنتێر لە وڵاتە جیاوازەکاندا، مۆنتێری فیلمە سینەماییەکانی پلاکیرۆ ڕیتسۆتۆ، مارکیز و دەنگی شاراوەی کردووە.<ref>{{cite web |url=http://anthropology.ir/node/6012 |title=گفتگوی مهرداد اسکویی با بابک کریمی: با انگشت، بدون ناخن |access-date=2013-07-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130814104701/http://anthropology.ir/node/6012 |archive-date=2013-08-14 |url-status=dead}}</ref> [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] بە دیدەنی فیلمی بلیتەکان دروستکراوی [[عەباس کیاڕۆستەمی|عەباس کیارۆستەمی]]، ئەوی بۆ بەشداربوون لە فیلمی [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]] لە ڕۆڵی قازی هەڵبژارد. کەریمی لە دوو بەرهەمی تری [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] لە [[ڕابردوو (فیلم)|ڕابردوو]] و [[فرۆشیار (فیلم)|فرۆشیار]] ڕۆڵی گێڕاوە.<ref>[http://www.yjc.ir/fa/news/5021302/گپی-با-بابک-کریمی-پای-ثابت-فیلم‌های-هنری-ایران گفتوگۆیەک لەگەڵ بابک کەریمی، ئەندامی بەردەوامی فیلمە ھونەرییەکانی ئێران]</ref><ref>{{cite web |url=http://www.salamcinama.ir/movie-image/5310/بابک+کریمی+و+ترانه+عليدوستى+بر+فرش+قرمز+فیلم+%C2«ÙØ±ÙˆØ´Ù†Ø¯Ù‡%C2»+در+شصØتا+Ùˆ+نهمین+جشنواØڕÙ‡+فیلم+Ú©Ù†2016 |title=بابک کریمی و ترانه علیدوستی بر فرش قرمز فیلم «فروشنده» در شصت و نهمین جشنواره فیلم کن ۲۰۱۶ |access-date=2017-08-11 |archive-date=2016-10-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161024090013/http://www.salamcinama.ir/movie-image/5310/%D8%A8%D8%A7%D8%A8%DA%A9+%DA%A9%D8%B1%DB%8C%D9%85%DB%8C+%D9%88+%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D9%86%D9%87+%D8%B9%D9%84%D9%8A%D8%AF%D9%88%D8%B3%D8%AA%D9%89+%D8%A8%D8%B1+%D9%81%D8%B1%D8%B4+%D9%82%D8%B1%D9%85%D8%B2+%D9%81%DB%8C%D9%8D%D9%85+%C2%AB%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%B4%D9%86%D8%AF%D9%87%C2%BB+%D8%AF%D8%B1+%D8%B4%D8%B5%D8%AA+%D9%88+%D9%86%D9%87%D9%85%DB%8C%D9%86+%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87+%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85+%DA%A9%D9%862016 |url-status=dead}}</ref> لە فیلمی سینەما شاری چیرۆکەکان ڕۆڵی گێڕاوە. بە ڕۆڵگێڕان لەم فیلمەدا بووە کاندیدی باشترین ئەکتەری ڕۆڵی پاڵپشتی پیاو لە ٣٨ەمین [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]]. == بەرهەمەکان == === سینەما === {| class="wikitable sortable" |- ! ساڵ !! ناوی فیلم !! دەرهێنەر |- | ٢٠١٦ || [[فرۆشیار (فیلم)|فرۆشیار]]|| [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] |- | rowspan="2" | ٢٠١٣ || [[ماسی و پشیلە]]|| شەهرام مەکری |- | [[ڕابردوو (فیلم)|ڕابردوو]]|| [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] |- | ٢٠١١ || [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]|| [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] |} === زنجیرە تۆڕی ماڵەوە === {| class="wikitable sortable" |- ! ساڵ !! ناوی سریال !! دەرهێنەر |- | ٢٠٢٥ || شینی سیاوەش || [[نێرگز ئابیار]] |- | ٢٠٢٤ || [[ئەزازیل (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|ئەزازیل]] || [[حەسەن فەتحی|حەسن فەتحی]] |- | rowspan="2" | ٢٠٢٣ || [[ئازادم بکە (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|ئازادم بکە]] || شهرام شاه حسینی |- | [[پێستی شێر (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|پێستی شێر]] || [[جەمشید مەحموودی|جەمشید محمودی]] |- | ٢٠٢١ || [[خاتوون (زنجیرە)|خاتون]] || [[تینا پاکڕەوان|تینا پاکرەوان]] |} == خەڵاتەکان == * خەڵاتی ورچی زیوین بۆ باشترین ئەکتەری پیاو لە [[فێستیڤاڵی نێونەتەوەییی فیلمی بەرلین|فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی بەڕلین]] لە ساڵی ٢٠١١ بۆ فیلمی [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]] بەھاوڕێیەتیی تەواوی ئەکتەرانی فیلمەکە. * کاندیدی خەڵاتی باشترین ئەکتەری ڕۆڵی پاڵپشتی پیاو لە چواردەیەمین ئاھەنگی گەورەی [[ئەنجومەنی ڕەخنەگران و نووسەرانی سینەمای ئێران|ڕەخنەگران و نووسەرانی سینەمایی ئێران]] بۆ ڕۆڵگێڕانی لە فیلمی سینەما شاری چیرۆکەکان <ref>{{cite web |title=نامزدهای بهترین بازیگر نقش اول و مکمل زن و مرد یک جشن سینمایی |url=https://www.asriran.com/fa/news/839003/%D9%86%D8%A7%D9%85%D8%B2%D8%AF%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%D9%87%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C%DA%AF%D8%B1-%D9%86%D9%82%D8%B4-%D8%A7%D9%88%D9%84-%D9%88-%D9%85%DA%A9%D9%85%D9%84-%D8%B2%D9%86-%D9%88-%D9%85%D8%B1%D8%AF-%DB%8C%DA%A9-%D8%AC%D8%B4%D9%86-%D8%B3%DB%8C%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C |website=عصر ایران |date=2022-05-10 |access-date=2023-11-27 |language=fa}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{imdb name|0439307}} [[پۆل:خەڵکی تاران]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوەکانی تەلەڤیزیۆنی ئێرانی]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئێرانییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٠]] 5kso5a48onrdrfszhic2o9jkffcbn4x 1688375 1688272 2026-10-16T21:05:52Z AramBot 39807 [[ویکیپیدیا:پۆلێنکردنی وتارە ھاوسەنگەکان|بۆت]]: زیادکردنی پۆلە ھاوسەنگەکان 1688375 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = بابک کەریمی | image = Babak Karimi at 83rd Venice International Film Festival.jpg | caption = کەریمی لە فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی ڤێنیز لە ساڵی ٢٠٢٦ | birth_date = {{Birth date and age|1960|11|11|df=yes}} | birth_place = پراگ، چێکۆسلۆڤاکیا (کۆماری چێکی ئەیڕۆژ) | native_name = بابک کریمی | native_name_lang = Fa | nationality = ئێرانی | occupation = {{hlist|ئەکتەر|دەستکاریکەر}} | children = کامیار کەریمی | parents = نەسرەت کەریمی، ئەعلەم دانایی }} [[File:Babak Karimi in backstage of I Hate the Dawn movie.jpg|thumb|بابەک کەریمی لە پشت پەردەی فیلمی من لە بەربەیانی بێزارم]] '''بابەک کەریمی''' (بە [[زمانی فارسی|فارسی]]: بابک کریمی؛ لەدایکبووی ١١ی تشرینی دووەمی ١٩٦٠) ئەکتەر و مۆنتێری [[ئێران|ئێرانییە]].<ref>{{cite web |url=http://www.cinetmag.com/shownews.asp?id=4871 |title=بابک کریمی: فیلم فرهادی یک الکترو شوک است برای سینمای ایران / کیارستمی و فرهادی از دو مسیر مختلف به یک هدف می‌رسند |access-date=2013-07-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120411200011/http://www.cinetmag.com/ShowNews.asp?ID=4871 |archive-date=2012-04-11 |url-status=dead}}</ref><ref>[http://www.aftabir.com/articles/view/art_culture/festival/c5c1204027235_fajr_film_festival_p1.php/گفتگویی-با-بابک-کریمی گفتوگۆیەک لەگەڵ بابک کەریمی: فێستیڤاڵی فەجر لە ڕووی چۆنایەتییەوە چاوەڕوانییەکانی نەپڕکردەوە]</ref> == ژیانی سەرەتایی == بابەک کەریمی کچی نەسرەت کەریمی، ئەکتەری شانۆی ئێرانە. دوای تێپەڕاندنی قۆناغی سەرەتایی لە [[تاران]] چووە [[ئیتاڵیا|ئیتالیا]] و دوای خوێندن لە بواری ھونەردا، لە زانکۆی سینەمایی چێنتڕۆ ئێسپێریمێنتالێ لە شاری [[ڕۆما]] دەستی بە وتەنەوەی سینەما کرد. دەرچووی پەیمانگای ڕۆسێلینیی ڕۆمایە. بێجگە لە بەشداربوونی لە پروژە بەڵگەنامەیییەکان وەکوو دەرهێنەر، وێنەگر و مۆنتێر لە وڵاتە جیاوازەکاندا، مۆنتێری فیلمە سینەماییەکانی پلاکیرۆ ڕیتسۆتۆ، مارکیز و دەنگی شاراوەی کردووە.<ref>{{cite web |url=http://anthropology.ir/node/6012 |title=گفتگوی مهرداد اسکویی با بابک کریمی: با انگشت، بدون ناخن |access-date=2013-07-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130814104701/http://anthropology.ir/node/6012 |archive-date=2013-08-14 |url-status=dead}}</ref> [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] بە دیدەنی فیلمی بلیتەکان دروستکراوی [[عەباس کیاڕۆستەمی|عەباس کیارۆستەمی]]، ئەوی بۆ بەشداربوون لە فیلمی [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]] لە ڕۆڵی قازی هەڵبژارد. کەریمی لە دوو بەرهەمی تری [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] لە [[ڕابردوو (فیلم)|ڕابردوو]] و [[فرۆشیار (فیلم)|فرۆشیار]] ڕۆڵی گێڕاوە.<ref>[http://www.yjc.ir/fa/news/5021302/گپی-با-بابک-کریمی-پای-ثابت-فیلم‌های-هنری-ایران گفتوگۆیەک لەگەڵ بابک کەریمی، ئەندامی بەردەوامی فیلمە ھونەرییەکانی ئێران]</ref><ref>{{cite web |url=http://www.salamcinama.ir/movie-image/5310/بابک+کریمی+و+ترانه+عليدوستى+بر+فرش+قرمز+فیلم+%C2«ÙØ±ÙˆØ´Ù†Ø¯Ù‡%C2»+در+شصØتا+Ùˆ+نهمین+جشنواØڕÙ‡+فیلم+Ú©Ù†2016 |title=بابک کریمی و ترانه علیدوستی بر فرش قرمز فیلم «فروشنده» در شصت و نهمین جشنواره فیلم کن ۲۰۱۶ |access-date=2017-08-11 |archive-date=2016-10-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161024090013/http://www.salamcinama.ir/movie-image/5310/%D8%A8%D8%A7%D8%A8%DA%A9+%DA%A9%D8%B1%DB%8C%D9%85%DB%8C+%D9%88+%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D9%86%D9%87+%D8%B9%D9%84%D9%8A%D8%AF%D9%88%D8%B3%D8%AA%D9%89+%D8%A8%D8%B1+%D9%81%D8%B1%D8%B4+%D9%82%D8%B1%D9%85%D8%B2+%D9%81%DB%8C%D9%8D%D9%85+%C2%AB%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%B4%D9%86%D8%AF%D9%87%C2%BB+%D8%AF%D8%B1+%D8%B4%D8%B5%D8%AA+%D9%88+%D9%86%D9%87%D9%85%DB%8C%D9%86+%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87+%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85+%DA%A9%D9%862016 |url-status=dead}}</ref> لە فیلمی سینەما شاری چیرۆکەکان ڕۆڵی گێڕاوە. بە ڕۆڵگێڕان لەم فیلمەدا بووە کاندیدی باشترین ئەکتەری ڕۆڵی پاڵپشتی پیاو لە ٣٨ەمین [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]]. == بەرهەمەکان == === سینەما === {| class="wikitable sortable" |- ! ساڵ !! ناوی فیلم !! دەرهێنەر |- | ٢٠١٦ || [[فرۆشیار (فیلم)|فرۆشیار]]|| [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] |- | rowspan="2" | ٢٠١٣ || [[ماسی و پشیلە]]|| شەهرام مەکری |- | [[ڕابردوو (فیلم)|ڕابردوو]]|| [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] |- | ٢٠١١ || [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]]|| [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] |} === زنجیرە تۆڕی ماڵەوە === {| class="wikitable sortable" |- ! ساڵ !! ناوی سریال !! دەرهێنەر |- | ٢٠٢٥ || شینی سیاوەش || [[نێرگز ئابیار]] |- | ٢٠٢٤ || [[ئەزازیل (زنجیرەی تەلەفیزیۆنی)|ئەزازیل]] || [[حەسەن فەتحی|حەسن فەتحی]] |- | rowspan="2" | ٢٠٢٣ || [[ئازادم بکە (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|ئازادم بکە]] || شهرام شاه حسینی |- | [[پێستی شێر (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)|پێستی شێر]] || [[جەمشید مەحموودی|جەمشید محمودی]] |- | ٢٠٢١ || [[خاتوون (زنجیرە)|خاتون]] || [[تینا پاکڕەوان|تینا پاکرەوان]] |} == خەڵاتەکان == * خەڵاتی ورچی زیوین بۆ باشترین ئەکتەری پیاو لە [[فێستیڤاڵی نێونەتەوەییی فیلمی بەرلین|فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی بەڕلین]] لە ساڵی ٢٠١١ بۆ فیلمی [[جیابوونەوەی نادر لە سیمین]] بەھاوڕێیەتیی تەواوی ئەکتەرانی فیلمەکە. * کاندیدی خەڵاتی باشترین ئەکتەری ڕۆڵی پاڵپشتی پیاو لە چواردەیەمین ئاھەنگی گەورەی [[ئەنجومەنی ڕەخنەگران و نووسەرانی سینەمای ئێران|ڕەخنەگران و نووسەرانی سینەمایی ئێران]] بۆ ڕۆڵگێڕانی لە فیلمی سینەما شاری چیرۆکەکان <ref>{{cite web |title=نامزدهای بهترین بازیگر نقش اول و مکمل زن و مرد یک جشن سینمایی |url=https://www.asriran.com/fa/news/839003/%D9%86%D8%A7%D9%85%D8%B2%D8%AF%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%D9%87%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C%DA%AF%D8%B1-%D9%86%D9%82%D8%B4-%D8%A7%D9%88%D9%84-%D9%88-%D9%85%DA%A9%D9%85%D9%84-%D8%B2%D9%86-%D9%88-%D9%85%D8%B1%D8%AF-%DB%8C%DA%A9-%D8%AC%D8%B4%D9%86-%D8%B3%DB%8C%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C |website=عصر ایران |date=2022-05-10 |access-date=2023-11-27 |language=fa}}</ref> == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{imdb name|0439307}} [[پۆل:خەڵکی تاران]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوەکانی تەلەڤیزیۆنی ئێرانی]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئێرانییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٠]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئێرانییەکانی سەدەی ٢٠ەم]] [[پۆل:دەرھێنەرانی فیلمی ئێرانی]] [[پۆل:براوەکانی ورچی زیوین بۆ باشترین ئەکتەر]] c1n1x9nyfrd9w5whb3z3ecovpkb9ftl 0 305421 1688344 2026-10-16T20:31:49Z حوسێن 42516 حوسێن پەڕەی [[ڕابردوو (فیلم)]]ی گواستەوە بۆ [[ڕابووردوو (فیلم)]] 1688344 wikitext text/x-wiki #ڕەوانەکەر [[ڕابووردوو (فیلم)]] 0zvcxght9zkbwd2pbffsa7ciix6m22m 3 305422 1688370 2026-10-16T20:47:04Z New user message 11537 زیادکردنی [[داڕێژە:بەخێرھاتن|پەیامی بەخێرھاتن]] بە پەڕەی لێدوانی بەکارھێنەری نوێ 1688370 wikitext text/x-wiki == بەخێربێیت == {| bgcolor="#f8f8ff" align=center style="width:100% !important; -moz-border-radius: 1em;-webkit-border-radius:1em;border-radius:1em; border:1px solid #999999;" | <div class="tabber horizTabBox" style="width: 100% !important;"> <div class="tabbertab" title="&zwnj;ویکیپیدیا&zwnj;"> {{چینی ناوەند}}{{گەورە|'''بەخێرھاتی بۆ ویکیپیدیا {{PAGENAME}}'''!}}{{کۆتایی}} <span style="float:left">[[پەڕگە:Crystal_Clear_app_ktip.png|چەپ|100px|link=]]</span> '''[[ویکیپیدیا]]''' [[ئینسایکڵۆپیدیا]]یەکی ئازادی ئینتەرنێتییە کە بە دەستی بەشداربووانی خۆبەخشەوە لە سەرانسەری جیھاندا پێکدێت. سەیرکردن، لەبەرگرتنەوە و بەکارھێنانەوەی [[ناوەرۆکی ئازاد|ناوەڕۆکی ویکیپیدیا ئازادە]]. ویکیپیدیا دەستەی نووسەران یان چاودێرانی تایبەتی نییە و ھەموو کەس لەسەر ئینتەرنێت دەتوانێت دەستکاری و چاودێریی وتارەکانی بکات. ئەم ویکیپیدیایە کە بە شێوەزاری [[کوردیی ناوەندی|ناوەندی]] (سۆرانی) لە زمانی [[کوردی]] (Central Kurdish Branch) دەنووسرێت، لە [[٢٠٠٩]]ەوە لە [[:ku:|ویکیپیدیای کوردیی باکووری]] (کورمانجی) بەھۆی [[ویکیپیدیا:ھۆکارەکانی جوداکردنەوەی ویکیپیدیای سۆرانی|چەند کێشەی تەکنیکی و زمانەوانییەوە]] جیا بووەتەوە و ئێستا {{NUMBEROFARTICLES}} وتار و {{NUMBEROFACTIVEUSERS}} بەشداربووی چالاکی ھەیە. {{#if:|سوپاس بۆ بەشداربوون لە ویکیپیدیا و دەستکاریکردنی وتاری [[{{{art}}}]].}} {{چینی ناوەند}}ویکیپیدیا بە شێوەزارەکانی تری زمانی کوردی{{کۆتایی}} {| align="center" cellpadding="1" width="100%" style="text-align:right" |[[پەڕگە:Wikipedia-logo-v2-ku.png|40px|ویکیپیدیای کوردیی باکووری|link=:ku:]] [[:ku:|ویکیپیدیای کوردیی باکووری]] |[[پەڕگە:Wikipedia-logo-v2-sdh.svg|40px|ویکیپیدیای کوردیی باشووری]] [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wp/sdh/دەسپێک ویکیپیدیای کوردیی باشووری] |[[پەڕگە:Wikipedia-logo-v2-diq.png|40px|ویکیپیدیای کوردیی زازاکی|link=:diq:]] [[:diq:|ویکیپیدیای کوردیی زازاکی]] |} </div> <div class="tabbertab" title="&zwnj;بنەماکان&zwnj;"> بەر لە ھەموو شتێک، باشترە لەگەڵ [[ویکیپیدیا:ڕێبازەکان و ڕێساکان|سیاسەتەکانی]] ویکیپیدیا ئاشنا بیت: <span style="float:left">[[پەڕگە:WikiVote.png|link=|80px]]</span> * '''[[ویکیپیدیا:پێنج کۆڵەکە|پێنج کۆڵەکە]]'''، سیاسەتەکان و ستانداردەکانی ویکیپیدیا کە لەسەر ئەوان بنیات نراوە. * '''[[ویکیپیدیا:ویکیپیدیا چی نییە|ویکیپیدیا چی نییە]]'''، ئەو شتانە کە بە تەواوی لە ناوەرۆکی ویکیپیدیا دوورن. * '''[[ویکیپیدیا:بێلایەنی ڕوانگە|بێلایەنی ڕوانگە]]'''، پێویستە ھەموو ڕوانگە زۆرینەکان و کەمایەتییە بەرچاوەکان ئاماژەی پێ بکرێت. * '''[[ویکیپیدیا:ئاماژە بە سەرچاوە|ئاماژە بە سەرچاوە]]'''، پێویستە زانیارییەکان [[ویکیپیدیا:سەلماندنیبوون|سەلماندن]]ی بێت و ئاماژە بکرێت بە ژێدەری وەرگرتنیان. * '''[[ویکیپیدیا:ویکیپیدیا چی نییە|نووسینی ناسراوەکان]]'''، ئەم بابەتانە کە پێشتر لە شوێنێکی تر [[ویکیپیدیا:توێژینەوەی سەرەتایی قەدەغەیە|بڵاو نەکراونەتەوە]] یان ناودار نین، ناکرێ لە ویکیپیدیادا بڵاو بکرێتەوە. </div> <div class="tabbertab" title="&zwnj;پەڕەکەت&zwnj;"> <span style="float:left">[[پەڕگە:User-info.svg|link=|70px]]</span> '''[[تایبەت:MyPage|ئەم پەڕەیە]]''' تایبەت بە تۆیە و پێی دەوترێت [[ویکیپیدیا:پەڕەی بەکارھێنەر|پەڕەی بەکارھێنەر]]، لەوێدا دەتوانیت خۆتی تێدا بناسێنیت ئەگەر ئارەزووت کرد، '''[[تایبەت:لێدوانەکەم|ئەمەش]]''' پەڕەی لێدوانەکەتە و بەکارھێنەرانی تر لە ڕیگای ئەم پەڕەیەوە پەیوەندیت لەگەڵ دەگرن. لە پەڕەی بەکارھێنەریت و لێدوانەکەتدا ئەمانە لەبەر چاو بگرە: * تکایە ئەم شتانە کە پەیوەندی بە ویکیپیدیا و ئینسایکڵۆپیدیاوە نییە لە پەڕەی بەکارھێنەریتدا مەھێنە. * لە کاتی وتووێژدا '''[[ویکیپیدیا:ڕێساکانی وتووێژ|ڕێساکانی وتووێژ]]''' لەبەر چاو بگرە. * لە کۆتاییدا و دوای نووسینی بیروڕات، بە بەکارھێنانی '''<nowiki>~~~~</nowiki>''' یان کرتەکردن لەسەر دوگمەی [[پەڕگە:Button_sig.png|link=]] پەیامەکەت '''[[ویکیپیدیا:واژوو|واژوو]]''' بکە. </div> <div class="tabbertab" title="&zwnj;بەشداری&zwnj;"> ویکیپیدیای کوردی شوێنێکە بۆ پەرەپێدان و ناساندنی زمان و چاندی کوردی و کۆکردنەوەی زانیارییەکان لە یەک جێگەدا. بەشداریی ھەموو کەسێک ڕاستەوخۆ دەخرێتە ویکیپیدیای کوردی و پێویستی بە پەسەندکردنی کەس نییە. بۆ بەشداریکردن لە ویکیپیدیای کوردی: <span style="float:left">[[پەڕگە:Crystal Clear app kedit.png|چەپ|80px|link=]]</span> * پێش ھەموو شتێک لێرەدا دەتوانی '''[[ویکیپیدیا:ناساندن|لەگەڵ ویکیپیدیا ئاشنا بیت]]'''. * ئاگاداری '''[[ویکیپیدیا:نووسینی_کوردی|تەختەکلیلی ستاندارد]]''' و '''[[ویکیپیدیا:ڕێنووسی_زمانی_کوردی|ڕێنووسی زمانی کوردی]]''' ببە. * '''[[ویکیپیدیا:فێرکاری|خولی فێرکاری]]''' و '''[[ویکیپیدیا:ڕێنمای_خێرا|ڕێنمای خێرای دەستکاری]]''' ببینە و لە [[ویکیپیدیا:خۆڵەپەتانێ|پەڕەی خۆڵەپەتانێ]] ئەوەی فێر بووی تاقی بکەوە. * '''[[ویکیپیدیا:سێحربازی_وتارەکان|ئەم فێرکارییە]]''' یان '''[[ویکیپیدیا:نووسینی وتارێکی ویکیپیدیا|ئەمە]]''' دەتوانێ بە باشی یارمەتیت بدات بۆ ئاگاداری سەبارەت بە مەرجەکانی وتارەکان لە ویکیپیدیا. * لە کۆتاییدا، ھەر کات سەبارەت بە ھەر شتێک لە ویکیپیدیادا پرسیار، ڕەخنە یان پێشنارێکت بوو، دەتوانی لە '''[[ویکیپیدیا:پرسگا|پرسگادا]]''' باسی بکەی، بەکارھێنەرانی بەئەزموون بەخۆشحاڵییەوە گوێبیس و وەڵامدەر دەبن. دەتوانی بۆ پرسیار و لێدوانی تاکەکەسی پەڕەی لێدوانی بەکارھێنەرانی تر، و سەبارەت بە بابەتی وتارەکان، پەڕەی وتووێژی وتارەکان بەکاربێنیت. </div> </div> |} -- [[بەکارھێنەر:Pirehelokan|پیرەھەڵۆ]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Pirehelokan|وتووێژ]]) ٢٠:٤٧، ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) dg84rud7mr80jm1utovi9xsrolmtoxt 3 305423 1688374 2026-10-16T21:03:45Z New user message 11537 زیادکردنی [[داڕێژە:بەخێرھاتن|پەیامی بەخێرھاتن]] بە پەڕەی لێدوانی بەکارھێنەری نوێ 1688374 wikitext text/x-wiki == بەخێربێیت == {| bgcolor="#f8f8ff" align=center style="width:100% !important; -moz-border-radius: 1em;-webkit-border-radius:1em;border-radius:1em; border:1px solid #999999;" | <div class="tabber horizTabBox" style="width: 100% !important;"> <div class="tabbertab" title="&zwnj;ویکیپیدیا&zwnj;"> {{چینی ناوەند}}{{گەورە|'''بەخێرھاتی بۆ ویکیپیدیا {{PAGENAME}}'''!}}{{کۆتایی}} <span style="float:left">[[پەڕگە:Crystal_Clear_app_ktip.png|چەپ|100px|link=]]</span> '''[[ویکیپیدیا]]''' [[ئینسایکڵۆپیدیا]]یەکی ئازادی ئینتەرنێتییە کە بە دەستی بەشداربووانی خۆبەخشەوە لە سەرانسەری جیھاندا پێکدێت. سەیرکردن، لەبەرگرتنەوە و بەکارھێنانەوەی [[ناوەرۆکی ئازاد|ناوەڕۆکی ویکیپیدیا ئازادە]]. ویکیپیدیا دەستەی نووسەران یان چاودێرانی تایبەتی نییە و ھەموو کەس لەسەر ئینتەرنێت دەتوانێت دەستکاری و چاودێریی وتارەکانی بکات. ئەم ویکیپیدیایە کە بە شێوەزاری [[کوردیی ناوەندی|ناوەندی]] (سۆرانی) لە زمانی [[کوردی]] (Central Kurdish Branch) دەنووسرێت، لە [[٢٠٠٩]]ەوە لە [[:ku:|ویکیپیدیای کوردیی باکووری]] (کورمانجی) بەھۆی [[ویکیپیدیا:ھۆکارەکانی جوداکردنەوەی ویکیپیدیای سۆرانی|چەند کێشەی تەکنیکی و زمانەوانییەوە]] جیا بووەتەوە و ئێستا {{NUMBEROFARTICLES}} وتار و {{NUMBEROFACTIVEUSERS}} بەشداربووی چالاکی ھەیە. {{#if:|سوپاس بۆ بەشداربوون لە ویکیپیدیا و دەستکاریکردنی وتاری [[{{{art}}}]].}} {{چینی ناوەند}}ویکیپیدیا بە شێوەزارەکانی تری زمانی کوردی{{کۆتایی}} {| align="center" cellpadding="1" width="100%" style="text-align:right" |[[پەڕگە:Wikipedia-logo-v2-ku.png|40px|ویکیپیدیای کوردیی باکووری|link=:ku:]] [[:ku:|ویکیپیدیای کوردیی باکووری]] |[[پەڕگە:Wikipedia-logo-v2-sdh.svg|40px|ویکیپیدیای کوردیی باشووری]] [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wp/sdh/دەسپێک ویکیپیدیای کوردیی باشووری] |[[پەڕگە:Wikipedia-logo-v2-diq.png|40px|ویکیپیدیای کوردیی زازاکی|link=:diq:]] [[:diq:|ویکیپیدیای کوردیی زازاکی]] |} </div> <div class="tabbertab" title="&zwnj;بنەماکان&zwnj;"> بەر لە ھەموو شتێک، باشترە لەگەڵ [[ویکیپیدیا:ڕێبازەکان و ڕێساکان|سیاسەتەکانی]] ویکیپیدیا ئاشنا بیت: <span style="float:left">[[پەڕگە:WikiVote.png|link=|80px]]</span> * '''[[ویکیپیدیا:پێنج کۆڵەکە|پێنج کۆڵەکە]]'''، سیاسەتەکان و ستانداردەکانی ویکیپیدیا کە لەسەر ئەوان بنیات نراوە. * '''[[ویکیپیدیا:ویکیپیدیا چی نییە|ویکیپیدیا چی نییە]]'''، ئەو شتانە کە بە تەواوی لە ناوەرۆکی ویکیپیدیا دوورن. * '''[[ویکیپیدیا:بێلایەنی ڕوانگە|بێلایەنی ڕوانگە]]'''، پێویستە ھەموو ڕوانگە زۆرینەکان و کەمایەتییە بەرچاوەکان ئاماژەی پێ بکرێت. * '''[[ویکیپیدیا:ئاماژە بە سەرچاوە|ئاماژە بە سەرچاوە]]'''، پێویستە زانیارییەکان [[ویکیپیدیا:سەلماندنیبوون|سەلماندن]]ی بێت و ئاماژە بکرێت بە ژێدەری وەرگرتنیان. * '''[[ویکیپیدیا:ویکیپیدیا چی نییە|نووسینی ناسراوەکان]]'''، ئەم بابەتانە کە پێشتر لە شوێنێکی تر [[ویکیپیدیا:توێژینەوەی سەرەتایی قەدەغەیە|بڵاو نەکراونەتەوە]] یان ناودار نین، ناکرێ لە ویکیپیدیادا بڵاو بکرێتەوە. </div> <div class="tabbertab" title="&zwnj;پەڕەکەت&zwnj;"> <span style="float:left">[[پەڕگە:User-info.svg|link=|70px]]</span> '''[[تایبەت:MyPage|ئەم پەڕەیە]]''' تایبەت بە تۆیە و پێی دەوترێت [[ویکیپیدیا:پەڕەی بەکارھێنەر|پەڕەی بەکارھێنەر]]، لەوێدا دەتوانیت خۆتی تێدا بناسێنیت ئەگەر ئارەزووت کرد، '''[[تایبەت:لێدوانەکەم|ئەمەش]]''' پەڕەی لێدوانەکەتە و بەکارھێنەرانی تر لە ڕیگای ئەم پەڕەیەوە پەیوەندیت لەگەڵ دەگرن. لە پەڕەی بەکارھێنەریت و لێدوانەکەتدا ئەمانە لەبەر چاو بگرە: * تکایە ئەم شتانە کە پەیوەندی بە ویکیپیدیا و ئینسایکڵۆپیدیاوە نییە لە پەڕەی بەکارھێنەریتدا مەھێنە. * لە کاتی وتووێژدا '''[[ویکیپیدیا:ڕێساکانی وتووێژ|ڕێساکانی وتووێژ]]''' لەبەر چاو بگرە. * لە کۆتاییدا و دوای نووسینی بیروڕات، بە بەکارھێنانی '''<nowiki>~~~~</nowiki>''' یان کرتەکردن لەسەر دوگمەی [[پەڕگە:Button_sig.png|link=]] پەیامەکەت '''[[ویکیپیدیا:واژوو|واژوو]]''' بکە. </div> <div class="tabbertab" title="&zwnj;بەشداری&zwnj;"> ویکیپیدیای کوردی شوێنێکە بۆ پەرەپێدان و ناساندنی زمان و چاندی کوردی و کۆکردنەوەی زانیارییەکان لە یەک جێگەدا. بەشداریی ھەموو کەسێک ڕاستەوخۆ دەخرێتە ویکیپیدیای کوردی و پێویستی بە پەسەندکردنی کەس نییە. بۆ بەشداریکردن لە ویکیپیدیای کوردی: <span style="float:left">[[پەڕگە:Crystal Clear app kedit.png|چەپ|80px|link=]]</span> * پێش ھەموو شتێک لێرەدا دەتوانی '''[[ویکیپیدیا:ناساندن|لەگەڵ ویکیپیدیا ئاشنا بیت]]'''. * ئاگاداری '''[[ویکیپیدیا:نووسینی_کوردی|تەختەکلیلی ستاندارد]]''' و '''[[ویکیپیدیا:ڕێنووسی_زمانی_کوردی|ڕێنووسی زمانی کوردی]]''' ببە. * '''[[ویکیپیدیا:فێرکاری|خولی فێرکاری]]''' و '''[[ویکیپیدیا:ڕێنمای_خێرا|ڕێنمای خێرای دەستکاری]]''' ببینە و لە [[ویکیپیدیا:خۆڵەپەتانێ|پەڕەی خۆڵەپەتانێ]] ئەوەی فێر بووی تاقی بکەوە. * '''[[ویکیپیدیا:سێحربازی_وتارەکان|ئەم فێرکارییە]]''' یان '''[[ویکیپیدیا:نووسینی وتارێکی ویکیپیدیا|ئەمە]]''' دەتوانێ بە باشی یارمەتیت بدات بۆ ئاگاداری سەبارەت بە مەرجەکانی وتارەکان لە ویکیپیدیا. * لە کۆتاییدا، ھەر کات سەبارەت بە ھەر شتێک لە ویکیپیدیادا پرسیار، ڕەخنە یان پێشنارێکت بوو، دەتوانی لە '''[[ویکیپیدیا:پرسگا|پرسگادا]]''' باسی بکەی، بەکارھێنەرانی بەئەزموون بەخۆشحاڵییەوە گوێبیس و وەڵامدەر دەبن. دەتوانی بۆ پرسیار و لێدوانی تاکەکەسی پەڕەی لێدوانی بەکارھێنەرانی تر، و سەبارەت بە بابەتی وتارەکان، پەڕەی وتووێژی وتارەکان بەکاربێنیت. </div> </div> |} -- [[بەکارھێنەر:Calak|<span style="color:blue"><span style="font-size:13px">'''چالاک'''</span></span>]] _{[[لێدوانی بەکارھێنەر:Calak|'''<span style="color:red">وتووێژ</span>''']]} ٢١:٠٣، ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) 81a7cwhxju8y9f2ijzy2lh3hjckt6r5 0 305424 1688383 2026-10-16T21:29:12Z Bilalinfo 57400 پەڕەی دروست کرد بە «{{Infobox film | name = قهرمان | image = File:A Hero Farhadi.jpg | alt = | caption = پۆستەری سینەمایی | native_name = {{Infobox name module|fa|قهرمان}} | director = ئەسغەر فەرهادی | writer = ئەسغەر فەرهادی | producer = {{ubl|الکساندر ماله-گی|ئەسغەر فەرهادی}} | starring = {{ubl|Amir Jadidi|ئەمیر...»ەوە 1688383 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = قهرمان | image = File:A Hero Farhadi.jpg | alt = | caption = پۆستەری سینەمایی | native_name = {{Infobox name module|fa|قهرمان}} | director = ئەسغەر فەرهادی | writer = ئەسغەر فەرهادی | producer = {{ubl|الکساندر ماله-گی|ئەسغەر فەرهادی}} | starring = {{ubl|[[Amir Jadidi|ئەمیر جەدیدی]]|[[Mohsen Tanabandeh|موهسەن تەنابەندە]]|[[Sahar Goldoost|سەحەر گۆڵدووست]]|[[Fereshteh Sadre Orafaee|فیرشتە سەدرعورەفایی]]|[[Sarina Farhadi|سارینا فەرهادی]]|}} | cinematography = عەلی غازی | editing = [[Hayedeh Safiyari|هاییدە سەفیاری]] | music = | studio = مێمێنتۆ فیلمز | distributor = {{ubl|خانەی فیلم (ئێران)|مێمێنتۆ فیلمز (فەڕەنسا)}} | released = {{film date|2021|7|13|[[2021 Cannes Film Festival|کאן]]|2021|10|26|ئێران|2021|12|15|فەڕەنسا|df=yes}} | runtime = ١٢٧ خولەک | country = ئێران<br>فەڕەنسا | language = فارسی | budget = | gross = ٢٫٩ ملیۆن دۆلار<ref>{{Cite web|url=https://www.boxofficemojo.com/title/tt11777738/?ref_=bo_se_r_1|title=قەرمان (٢٠٢١)|website=بۆکس ئۆفیس مۆجۆ}}</ref> }} '''پاڵەوان''' (بە [[زمانی فارسی|فارسی]]: قهرمان) فیلمێکی درامای ساڵی ٢٠٢١ـە کە لە نووسین، بەرهەمهێنان و دەرهێنانی [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادییە]]، هەر یەکە لە [[ئەمیر جەدیدی]]، [[موحسین تەنابەندە]] و [[سەحەر گوڵدۆست]] ڕۆڵیان تێدا گێڕاوە. فیلمەکە بۆ کێبڕکێی [[شێری زێڕین]] لە [[فێستیڤاڵی فیلمی کان|فێستیڤاڵی فیلمی کانی]] ٢٠٢١ هەڵبژێردرا و خەڵاتی گەورەی [[گراند پریکس|گراند پریکسی]] بردەوە. فیلمەکە وەک نوێنەری ئێران بۆ باشترین فیلمی هەستیاری نێودەوڵەتی لە [[٩٤ەمین خەڵاتەکانی ئۆسکار|٩٤ەمین خەڵاتی ئۆسکار]] هەڵبژێردرا، و یەکێک بوو لە ١٥ فیلمەکەی پۆلەکە، بەڵام کاندید نەکرا. == چیرۆک == ڕەحیم سوڵتانی بۆ ماوەی دوو ڕۆژ بە شێوەیەکی کاتی لە زیندان ئازاد دەکرێت بۆ ئەوەی قەرزێکی نەدراوی ١٥٠٬٠٠٠٬٠٠٠ [[تمەن|تمەنی]] بداتەوە بە بەهرام. خۆشەویستەکەی ڕەحیم، فەرخەندە، دەستی بە جانتایەکی ونبوو گەیشتووە کە چەندین دراوی زێڕی تێدایە، کە هەردووکیان هەوڵ دەدەن بیانفرۆشن بۆ ئەوەی قەرزەکە بدەنەوە، بەڵام بۆیان دەردەکەوێت کە زێڕ بەهای خۆی لەدەست داوە تا ئەو ڕادەیەی ڕەحیم ناتوانێت قەرزەکەی بەهرام بە تەواوی بداتەوە. لەم ماوەیەدا، دەچێتە لای خوشکەکەی مەلیحە و هاوسەرەکەی حوسێن دەژیت. ==بەرهەمهێنان== کۆمپانیای مێمێنتۆ فیلمز مافی فیلمەکەی [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] لە کاتی بازاڕی فیلمی ئەوروپی لە [[بەرلین]] لە ساڵی ٢٠٢٠دا فرۆشت.<ref>{{Cite web|last=Roxborough|first=Scott|date=12 February 2020|title=فیلمی 'قارەمان'ی ئەسغەر فەرهادی بەرەو بازاڕی بێرلین دەچێت|url=https://www.hollywoodreporter.com/news/general-news/asghar-farhadis-a-hero-heading-berlin-market-1278930/|url-status=live|access-date=2021-05-15|website=The Hollywood Reporter|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20210515022249/https://www.hollywoodreporter.com/news/general-news/asghar-farhadis-a-hero-heading-berlin-market-1278930/ |archive-date=15 May 2021 }}</ref><ref name="Iran">{{cite web |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/oscars-2022-iran-international-feature-asghar-farhadi-a-hero-1235034616/ |title=خەڵاتەکانی ئۆسکار: ئێران فیلمی 'قارەمان' بۆ پۆلی نێودەوڵەتی هەڵدەبژێرێت |work=The Hollywood Reporter |first=Alex |last=Ritman |date=21 October 2021 |access-date=21 October 2021}}</ref> فیلمەکە لە حوزەیرانی ٢٠٢٠دا چووە قۆناغی پێش-بەرهەمهێنان و تا کانوونی یەکەمی ٢٠٢٠ وێنەگرتنی بەردەوام بوو.<ref>{{Cite web|date=22 December 2020|title=وێنەگرتنی فیلمی 'قارەمان'ی فەرهادی براوەی دوو جار خەڵاتی ئۆسکار تەواو بوو|url=https://irandaily.ir/News/278511.html|url-status=live|access-date=2021-05-15|website=irandaily.ir|archive-url=https://web.archive.org/web/20210129230907/https://irandaily.ir/News/278511.html |archive-date=29 January 2021 }}</ref> بەرهەمهێنان لە [[شیراز]] ئەنجام درا. لە نیسانی ٢٠٢١دا، دەرکەوت کە کۆمپانیای [[ئەمازۆن ستۆدیۆز|ئەمازۆن ستودیۆز]] مافی بڵاوکردنەوەی فیلمەکەی لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ویلایەتە یەکگرتووەکان]] بەدەستهێناوە.<ref>{{Cite web|last1=Keslassy|first1=Elsa|last2=Davis|first2=Clayton|date=2021-04-30|title=ئەمازۆن ستودیۆز مافی ئەمریکی بۆ فیلمی 'قارەمان'ی ئەسغەر فەرهادی بەدەستدەهێنێت|url=https://variety.com/2021/film/global/amazon-studios-asghar-farhadi-a-hero-1234963284/|access-date=2021-05-15|website=Variety}}</ref><ref>{{Cite web|last=Hashemi|first=Sepideh|date=9 June 2020|title=ئەسغەر فەرهادی دوو ئەکتەری سەرەکی ئێرانی بۆ فیلمی 'قارەمان' هەڵدەبژێرێت|url=https://en.isna.ir/news/99032012762/Asghar-Farhadi-casts-2-Iranian-leads-for-Hero|url-status=live|website=ئاژانسی هەواڵی قوتابییانی ئێران|archive-url=https://web.archive.org/web/20200609180028/https://en.isna.ir/news/99032012762/Asghar-Farhadi-casts-2-Iranian-leads-for-Hero |archive-date=9 June 2020 }}</ref> [[پۆل:فیلمە فارسییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمە درامییە ئێرانییەکان]] ==ئەکتەرەکان== * [[ئەمیر جەدیدی]] وەک ڕەحیم * [[موحسین تەنابەندە|موحسن تەنابەندە]] وەک بەهرام * [[سەحەر گوڵدۆست]] وەک فەرخەندە * [[فریشتە سەدرعیرفایی]] وەک خانم ڕادمەهر * [[سارینا فەرھادی]] وەک نازەنین<ref>{{Cite web|title=قارەمان|url=https://www.festival-cannes.com/en/festival/films/ghahreman|access-date=2021-07-17|website=فێستیڤاڵی کان|language=en}}</ref> * ئەمیر حوسێن مەحەبەت وەک حامید<ref>{{Cite web|title=قارەمان|url=https://www.imdb.com/title/tt11777738/ de Cannes|website=IMDb|language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-09-07 |title=ئەکتەرەکان|url=https://www.metacritic.com/person/amir-hossein-mohabat/|website=میتاکریتیک|language=en}}</ref> ==بڵاوکردنەوە== فیلمەکە یەکەم نمایش خۆی لە [[فێستیڤاڵی فیلمی کان|فێستیڤاڵی فیلمی کانی]] ٢٠٢١ لە ١٣ی تەممووزی ٢٠٢١ ئەنجام دا، چونکە بۆ کێبرکێی [[شێری زێڕین]] لە فێستیڤاڵەکە هەڵبژێردرابوو. هەروەها وەک فیلمی کۆتاییهاتنی ٥٢ەمین فێساتیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی هیندستان لە ٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠٢١ هەڵبژێردرا.<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/goa/goa-to-spend-rs-16-18cr-on-film-festival-centre-rs-9-5cr/articleshow/87788125.cms |title=گوا ١٦ بۆ ١٨ کرۆر ڕوپیە بۆ فێستیڤاڵی فیلم خەرج دەکات، ناوەند ٩٫٥ کرۆر ڕوپیە |date=19 November 2021|access-date= 19 November 2021|website=The Times of India|language=en}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.indiewire.com/2021/06/2021-cannes-film-festival-lineup-1234641655/ |title=لیستی فێستیڤاڵی فیلمی کانی ٢٠٢١: شۆن بەیکەر، وێس ئەندەرسۆن و ئەوانی تر بۆ شێری زێڕین کێبرکێ دەکەن |work=IndieWire |access-date=3 June 2021}}</ref> [[پۆل:فیلمە فارسییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمە درامییە ئێرانییەکان]] [[پۆل:فیلمە فارسییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمە درامییە ئێرانییەکان]] == سەچاوەکان == [[پۆل:فیلمە فارسییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمە درامییە ئێرانییەکان]] n2o8j2h2jx0ofku1d2aprkl5328ltjj 1688385 1688383 2026-10-16T21:49:40Z Bilalinfo 57400 1688385 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = پاڵەوان | image = Ghahreman - 1400.jpg | alt = | caption = پۆستەری سینەمایی | native_name = {{Infobox name module|fa|قهرمان}} | director = [[ئەسغەر فەرهادی]] | writer = ئەسغەر فەرهادی | producer = {{ubl|الکساندر ماله-گی|ئەسغەر فەرهادی}} | starring = {{ubl|[[ئەمیر جەدیدی]]|[[موحسین تەنابەندە]]|[[سەحەر گوڵدۆست]]|[[فریشتە سەدرعیرفایی]]|[[سارینا فەرھادی]]|}} | cinematography = عەلی غازی | editing = هاییدە سەفیاری | music = | studio = مێمێنتۆ فیلمز | distributor = {{ubl|خانەی فیلم (ئێران)|مێمێنتۆ فیلمز (فەڕەنسا)}} | released = {{film date|2021|7|13|[[2021 Cannes Film Festival|کאן]]|2021|10|26|ئێران|2021|12|15|فەڕەنسا|df=yes}} | runtime = ١٢٧ خولەک | country = ئێران<br>فەڕەنسا | language = فارسی | budget = | gross = ٢٫٩ ملیۆن دۆلار<ref>{{Cite web|url=https://www.boxofficemojo.com/title/tt11777738/?ref_=bo_se_r_1|title=قەرمان (٢٠٢١)|website=بۆکس ئۆفیس مۆجۆ}}</ref> }} '''پاڵەوان''' (بە [[زمانی فارسی|فارسی]]: قهرمان) فیلمێکی درامای ساڵی ٢٠٢١ـە کە لە نووسین، بەرهەمهێنان و دەرهێنانی [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادییە]]، هەر یەکە لە [[ئەمیر جەدیدی]]، [[موحسین تەنابەندە]] و [[سەحەر گوڵدۆست]] ڕۆڵیان تێدا گێڕاوە. فیلمەکە بۆ کێبڕکێی [[شێری زێڕین]] لە [[فێستیڤاڵی فیلمی کان|فێستیڤاڵی فیلمی کانی]] ٢٠٢١ هەڵبژێردرا و خەڵاتی گەورەی [[گراند پریکس|گراند پریکسی]] بردەوە. فیلمەکە وەک نوێنەری ئێران بۆ باشترین فیلمی هەستیاری نێودەوڵەتی لە [[٩٤ەمین خەڵاتەکانی ئۆسکار|٩٤ەمین خەڵاتی ئۆسکار]] هەڵبژێردرا، و یەکێک بوو لە ١٥ فیلمەکەی پۆلەکە، بەڵام کاندید نەکرا. == چیرۆک == ڕەحیم سوڵتانی بۆ ماوەی دوو ڕۆژ بە شێوەیەکی کاتی لە زیندان ئازاد دەکرێت بۆ ئەوەی قەرزێکی نەدراوی ١٥٠٬٠٠٠٬٠٠٠ [[تمەن|تمەنی]] بداتەوە بە بەهرام. خۆشەویستەکەی ڕەحیم، فەرخەندە، دەستی بە جانتایەکی ونبوو گەیشتووە کە چەندین دراوی زێڕی تێدایە، کە هەردووکیان هەوڵ دەدەن بیانفرۆشن بۆ ئەوەی قەرزەکە بدەنەوە، بەڵام بۆیان دەردەکەوێت کە زێڕ بەهای خۆی لەدەست داوە تا ئەو ڕادەیەی ڕەحیم ناتوانێت قەرزەکەی بەهرام بە تەواوی بداتەوە. لەم ماوەیەدا، دەچێتە لای خوشکەکەی مەلیحە و هاوسەرەکەی حوسێن دەژیت. ==بەرهەمهێنان== کۆمپانیای مێمێنتۆ فیلمز مافی فیلمەکەی [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] لە کاتی بازاڕی فیلمی ئەوروپی لە [[بەرلین]] لە ساڵی ٢٠٢٠دا فرۆشت.<ref>{{Cite web|last=Roxborough|first=Scott|date=12 February 2020|title=فیلمی 'قارەمان'ی ئەسغەر فەرهادی بەرەو بازاڕی بێرلین دەچێت|url=https://www.hollywoodreporter.com/news/general-news/asghar-farhadis-a-hero-heading-berlin-market-1278930/|url-status=live|access-date=2021-05-15|website=The Hollywood Reporter|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20210515022249/https://www.hollywoodreporter.com/news/general-news/asghar-farhadis-a-hero-heading-berlin-market-1278930/ |archive-date=15 May 2021 }}</ref><ref name="Iran">{{cite web |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/oscars-2022-iran-international-feature-asghar-farhadi-a-hero-1235034616/ |title=خەڵاتەکانی ئۆسکار: ئێران فیلمی 'قارەمان' بۆ پۆلی نێودەوڵەتی هەڵدەبژێرێت |work=The Hollywood Reporter |first=Alex |last=Ritman |date=21 October 2021 |access-date=21 October 2021}}</ref> فیلمەکە لە حوزەیرانی ٢٠٢٠دا چووە قۆناغی پێش-بەرهەمهێنان و تا کانوونی یەکەمی ٢٠٢٠ وێنەگرتنی بەردەوام بوو.<ref>{{Cite web|date=22 December 2020|title=وێنەگرتنی فیلمی 'قارەمان'ی فەرهادی براوەی دوو جار خەڵاتی ئۆسکار تەواو بوو|url=https://irandaily.ir/News/278511.html|url-status=live|access-date=2021-05-15|website=irandaily.ir|archive-url=https://web.archive.org/web/20210129230907/https://irandaily.ir/News/278511.html |archive-date=29 January 2021 }}</ref> بەرهەمهێنان لە [[شیراز]] ئەنجام درا. لە نیسانی ٢٠٢١دا، دەرکەوت کە کۆمپانیای [[ئەمازۆن ستۆدیۆز|ئەمازۆن ستودیۆز]] مافی بڵاوکردنەوەی فیلمەکەی لە [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا|ویلایەتە یەکگرتووەکان]] بەدەستهێناوە.<ref>{{Cite web|last1=Keslassy|first1=Elsa|last2=Davis|first2=Clayton|date=2021-04-30|title=ئەمازۆن ستودیۆز مافی ئەمریکی بۆ فیلمی 'قارەمان'ی ئەسغەر فەرهادی بەدەستدەهێنێت|url=https://variety.com/2021/film/global/amazon-studios-asghar-farhadi-a-hero-1234963284/|access-date=2021-05-15|website=Variety}}</ref><ref>{{Cite web|last=Hashemi|first=Sepideh|date=9 June 2020|title=ئەسغەر فەرهادی دوو ئەکتەری سەرەکی ئێرانی بۆ فیلمی 'قارەمان' هەڵدەبژێرێت|url=https://en.isna.ir/news/99032012762/Asghar-Farhadi-casts-2-Iranian-leads-for-Hero|url-status=live|website=ئاژانسی هەواڵی قوتابییانی ئێران|archive-url=https://web.archive.org/web/20200609180028/https://en.isna.ir/news/99032012762/Asghar-Farhadi-casts-2-Iranian-leads-for-Hero |archive-date=9 June 2020 }}</ref> [[پۆل:فیلمە فارسییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمە درامییە ئێرانییەکان]] ==ئەکتەرەکان== * [[ئەمیر جەدیدی]] وەک ڕەحیم * [[موحسین تەنابەندە|موحسن تەنابەندە]] وەک بەهرام * [[سەحەر گوڵدۆست]] وەک فەرخەندە * [[فریشتە سەدرعیرفایی]] وەک خانم ڕادمەهر * [[سارینا فەرھادی]] وەک نازەنین<ref>{{Cite web|title=قارەمان|url=https://www.festival-cannes.com/en/festival/films/ghahreman|access-date=2021-07-17|website=فێستیڤاڵی کان|language=en}}</ref> * ئەمیر حوسێن مەحەبەت وەک حامید<ref>{{Cite web|title=قارەمان|url=https://www.imdb.com/title/tt11777738/ de Cannes|website=IMDb|language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-09-07 |title=ئەکتەرەکان|url=https://www.metacritic.com/person/amir-hossein-mohabat/|website=میتاکریتیک|language=en}}</ref> ==بڵاوکردنەوە== فیلمەکە یەکەم نمایش خۆی لە [[فێستیڤاڵی فیلمی کان|فێستیڤاڵی فیلمی کانی]] ٢٠٢١ لە ١٣ی تەممووزی ٢٠٢١ ئەنجام دا، چونکە بۆ کێبرکێی [[شێری زێڕین]] لە فێستیڤاڵەکە هەڵبژێردرابوو. هەروەها وەک فیلمی کۆتاییهاتنی ٥٢ەمین فێساتیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی هیندستان لە ٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠٢١ هەڵبژێردرا.<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/goa/goa-to-spend-rs-16-18cr-on-film-festival-centre-rs-9-5cr/articleshow/87788125.cms |title=گوا ١٦ بۆ ١٨ کرۆر ڕوپیە بۆ فێستیڤاڵی فیلم خەرج دەکات، ناوەند ٩٫٥ کرۆر ڕوپیە |date=19 November 2021|access-date= 19 November 2021|website=The Times of India|language=en}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.indiewire.com/2021/06/2021-cannes-film-festival-lineup-1234641655/ |title=لیستی فێستیڤاڵی فیلمی کانی ٢٠٢١: شۆن بەیکەر، وێس ئەندەرسۆن و ئەوانی تر بۆ شێری زێڕین کێبرکێ دەکەن |work=IndieWire |access-date=3 June 2021}}</ref> [[پۆل:فیلمە فارسییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمە درامییە ئێرانییەکان]] [[پۆل:فیلمە فارسییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمە درامییە ئێرانییەکان]] == ڕیزلێنان == === خەڵاتەکان === {| class="wikitable" !ساڵ !خەڵات <ref name="imdb">{{cite web|url=https://m.imdb.com/title/tt11777738/awards/?ref_=tt_awd|title=خەڵاتەکانی قارەمان|website=IMDB|date=1 June 2021|access-date=12 June 2021}}</ref> !پۆل !کاندیدکراو !ئەنجام |- | rowspan="31" | ٢٠٢١ | rowspan="3" | [[فێستیڤاڵی فیلمی کان]] | [[ناولەپی زێڕین]] | rowspan="3" | [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] | {{nom}} |- | [[گراند پریکس]] | {{won}} |- | خەڵاتی فرانسوا شالێ | {{won}} |- | rowspan="4" |خەڵاتەکانی شاشەی ئاسیای پاسیفیک |باشترین فیلمی درێژ |ئەلێکساندەر ماله-گی و ئەسغەر فەرهادی |{{nom}} |- |دەستکەوت لە دەرهێناندا | rowspan="2" |ئەسغەر فەرهادی |{{won}} |- |باشترین سیناریۆ |{{nom}} |- |باشترین ئەکتەر |[[ئەمیر جەدیدی]] |{{nom}} |- |فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی ڤایادۆلید |باشترین فیلم | rowspan="3" |ئەسغەر فەرهادی |{{nom}} |- |فێستیڤاڵی فیلمی مۆنتکلێر |کێبرکێی فیلمی درێژ |{{nom}} |- |فێستیڤاڵی فیلمی سەربەخۆی سانتا فێ |باشترین فیلمی درێژ |{{Won}} |- | rowspan="8" |[[خەڵاتەکانی حافز]]<ref>{{Cite web|date=2021-11-16|title=ڕاگەیاندنی کاندیدەکانی بەشی سینەمای بیست و یەکەمین ئاهەنگی حافز|url=https://www.mehrnews.com/news/5353113/اعلام-نامزدهای-بخش-سینمای-بیست-و-یکمین-جشن-حافظ|access-date=2021-11-16|website=خبرگزاری مهر {{!}} اخبار ایران و جهان {{!}} Mehr News Agency|language=fa}}</ref> |باشترین فیلمی جووڵاو |ئەلێکساندەر ماله-گی و [[ئەسغەر فەرھادی|ئەسغەر فەرهادی]] |{{Won}} |- |باشترین دەرهێنەر – فیلمی جووڵاو | rowspan="2" |ئەسغەر فەرهادی |{{Won}} |- |باشترین سیناریۆ – فیلمی جووڵاو |{{Won}} |- | rowspan="2" |باشترین ئەکتەر – فیلمی جووڵاو |[[ئەمیر جەدیدی]] |{{Won}} |- |[[موحسین تەنابەندە|موحسەن تەنابەندە]] |{{nom}} |- |باشترین خانمەئەکتەر – فیلمی جووڵاو |[[سەحەر گوڵدۆست|سەحەر گۆڵدووست]] |{{nom}} |- |باشترین وێنەگرتن – فیلمی جووڵاو |عەلی غازی |{{nom}} |- |باشترین دەستکاریکەر – فیلمی جووڵاو |هاییدە سەفیاری |{{Won}} |- | rowspan="2"|خەڵاتەکانی ساڕێلایت | باشترین سیناریۆی ڕەسەن | ئەسغەر فەرهادی | {{nom}} |- | باشترین فیلمی زمانی بیانی | rowspan="3" | ئەلێکساندەر ماله-گی و ئەسغەر فەرهادی | {{nom}} |- |کۆمەڵەی ڕەخنەگران فیلمی شیکاگۆ | rowspan="2" |باشترین فیلمی زمانی بیانی |{{nom}} |- |کۆمەڵەی ڕەخنەگران فیلمی دالاس-فۆرت وۆرس |{{nom}} |- | rowspan="2" |ڕاپرسی ڕەخنەگرانی ئیندیوایەر |باشترین سیناریۆ |ئەسغەر فەرهادی |{{nom}} |- | rowspan="2" |باشترین فیلمی نێودەوڵەتی | rowspan="2" |ئەلێکساندەر ماله-گی و ئەسغەر فەرهادی |{{nom}} |- |خەڵاتەکانی کۆمەڵەی ڕەخنەگران فیلمی لاس ڤێگاس |{{nom}} |- | rowspan="2" |دەستەی نیشتمانی بۆ پێداچوونەوە |باشترین سیناریۆی ڕەسەن |ئەسغەر فەرهادی |{{Won}} |- | rowspan="2" |باشترین فیلمی زمانی بیانی | rowspan="5" |ئەلێکساندەر ماله-گی و ئەسغەر فەرهادی |{{Won}} |- |کۆمەڵەی ڕەخنەگران فیلمی تگزاسی باکوور |{{nom}} |- |کۆمەڵەی ڕەخنەگران فیلمی سانت لویز |باشترین فیلمی نێودەوڵەتی |{{nom}} |- |خەڵاتەکانی کۆمەڵەی ڕەخنەگران فیلمی یوتا |باشترین فیلمی زمانی غیرەنگلیسی |{{nom}} |- |خەڵاتەکانی کۆمەڵەی ڕەخنەگران فیلمی ناوچەی واشنتن دی سی |باشترین فیلمی زمانی بیانی |{{nom}} |- | rowspan="15" | ٢٠٢٢ | rowspan="4" |فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی پام سپرینگس |خەڵاتی پردکردنی سنوورەکان |ئەسغەر فەرهادی |{{won}} |- |خەڵاتی فایپرێسچی بۆ باشترین فیلمی درێژی نێودەوڵەتی |ئەلێکساندەر ماله-گی و ئەسغەر فەرهادی |{{nom}} |- |خەڵاتی فایپرێسچی بۆ باشترین سیناریۆی نێودەوڵەتی |ئەسغەر فەرهادی |{{Won}} |- |خەڵاتی فایپرێسچی بۆ باشترین ئەکتەر لە فیلمی درێژی نێودەوڵەتیدا |ئەمیر جەدیدی |{{Won}} |- | rowspan="2" |خەڵاتەکانی ڕەخنەگرانی سەربەخۆی شیکاگۆ (CIC) |باشترین فیلمی زمانی بیانی |ئەلێکساندەر ماله-گی و ئەسغەر فەرهادی |{{nom}} |- |باشترین سیناریۆی ڕەسەن |ئەسغەر فەرهادی |{{nom}} |- |کۆمەڵەی ڕەخنەگرانی فیلمی دێنڤەر | rowspan="2" |باشترین فیلمی زمانی بیانی | rowspan="8" |ئەلێکساندەر ماله-گی و ئەسغەر فەرهادی |{{nom}} |- |کۆمەڵەی ڕەخنەگرانی فیلمی کۆلومبوس |{{nom}} |- |هاوپەیمانی ژنە رۆژنامەنووسانی فیلم |باشترین فیلمی زمانی غیرەنگلیسی |{{nom}} |- |خەڵاتەکانی فیلمی هەڵبژاردەی ڕەخنەگران |باشترین فیلمی زمانی بیانی |{{nom}} |- |[[خەڵاتەکانی گۆڵدن گڵۆب]] |باشترین فیلمی زمانی بیانی |{{nom}} |- |بازنەی ڕەخنەگران فیلمی ناوچەی کەنداوی سان فرانسیسکۆ |باشترین فیلمی زمانی بیانی |{{nom}} |- |کۆمەڵەی ڕەخنەگرانی هۆڵیوود |باشترین فیلمی نێودەوڵەتی |{{nom}} |- |کۆمەڵەی ڕەخنەگرانی فیلمی کارۆلینای باکوور |باشترین فیلمی زمانی بیانی |{{nom}} |- |ئاهەنگی گەورەی دەرهێنەرانی سینەمای ئێران |باشترین دەرهێنەری فیلم |ئەسغەر فەرهادی |{{won}} |} [[پۆل:فیلمە فارسییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمە درامییە ئێرانییەکان]] == ئەمەش ببینە == [[لیستی نوێنەرایەتییەکانی ئێران بۆ خەڵاتی ئۆسکار بۆ باشترین فیلمی نێودەوڵەتی]] == سەچاوەکان == [[پۆل:فیلمە فارسییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمە درامییە ئێرانییەکان]] <references /> == بەستەری دەرەکی == * {{IMDb title|11777738}} * {{Metacritic film}} * {{Rotten Tomatoes|a_hero}} * [https://deadline.com/wp-content/uploads/2022/01/A-Hero-Read-The-Screenplay.pdf سیناریۆی فەرمی] * {{YouTube|Y66MElQXutA|''هەموو بروەکان، هەموو دۆڕاوەکان''}} [[پۆل:فیلمە فارسییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمە درامییە ئێرانییەکان]] [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢١]] ir78qorpcwo1ndx207na0668a0pcx3s 3 305425 1688384 2026-10-16T21:32:23Z New user message 11537 زیادکردنی [[داڕێژە:بەخێرھاتن|پەیامی بەخێرھاتن]] بە پەڕەی لێدوانی بەکارھێنەری نوێ 1688384 wikitext text/x-wiki == بەخێربێیت == {| bgcolor="#f8f8ff" align=center style="width:100% !important; -moz-border-radius: 1em;-webkit-border-radius:1em;border-radius:1em; border:1px solid #999999;" | <div class="tabber horizTabBox" style="width: 100% !important;"> <div class="tabbertab" title="&zwnj;ویکیپیدیا&zwnj;"> {{چینی ناوەند}}{{گەورە|'''بەخێرھاتی بۆ ویکیپیدیا {{PAGENAME}}'''!}}{{کۆتایی}} <span style="float:left">[[پەڕگە:Crystal_Clear_app_ktip.png|چەپ|100px|link=]]</span> '''[[ویکیپیدیا]]''' [[ئینسایکڵۆپیدیا]]یەکی ئازادی ئینتەرنێتییە کە بە دەستی بەشداربووانی خۆبەخشەوە لە سەرانسەری جیھاندا پێکدێت. سەیرکردن، لەبەرگرتنەوە و بەکارھێنانەوەی [[ناوەرۆکی ئازاد|ناوەڕۆکی ویکیپیدیا ئازادە]]. ویکیپیدیا دەستەی نووسەران یان چاودێرانی تایبەتی نییە و ھەموو کەس لەسەر ئینتەرنێت دەتوانێت دەستکاری و چاودێریی وتارەکانی بکات. ئەم ویکیپیدیایە کە بە شێوەزاری [[کوردیی ناوەندی|ناوەندی]] (سۆرانی) لە زمانی [[کوردی]] (Central Kurdish Branch) دەنووسرێت، لە [[٢٠٠٩]]ەوە لە [[:ku:|ویکیپیدیای کوردیی باکووری]] (کورمانجی) بەھۆی [[ویکیپیدیا:ھۆکارەکانی جوداکردنەوەی ویکیپیدیای سۆرانی|چەند کێشەی تەکنیکی و زمانەوانییەوە]] جیا بووەتەوە و ئێستا {{NUMBEROFARTICLES}} وتار و {{NUMBEROFACTIVEUSERS}} بەشداربووی چالاکی ھەیە. {{#if:|سوپاس بۆ بەشداربوون لە ویکیپیدیا و دەستکاریکردنی وتاری [[{{{art}}}]].}} {{چینی ناوەند}}ویکیپیدیا بە شێوەزارەکانی تری زمانی کوردی{{کۆتایی}} {| align="center" cellpadding="1" width="100%" style="text-align:right" |[[پەڕگە:Wikipedia-logo-v2-ku.png|40px|ویکیپیدیای کوردیی باکووری|link=:ku:]] [[:ku:|ویکیپیدیای کوردیی باکووری]] |[[پەڕگە:Wikipedia-logo-v2-sdh.svg|40px|ویکیپیدیای کوردیی باشووری]] [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wp/sdh/دەسپێک ویکیپیدیای کوردیی باشووری] |[[پەڕگە:Wikipedia-logo-v2-diq.png|40px|ویکیپیدیای کوردیی زازاکی|link=:diq:]] [[:diq:|ویکیپیدیای کوردیی زازاکی]] |} </div> <div class="tabbertab" title="&zwnj;بنەماکان&zwnj;"> بەر لە ھەموو شتێک، باشترە لەگەڵ [[ویکیپیدیا:ڕێبازەکان و ڕێساکان|سیاسەتەکانی]] ویکیپیدیا ئاشنا بیت: <span style="float:left">[[پەڕگە:WikiVote.png|link=|80px]]</span> * '''[[ویکیپیدیا:پێنج کۆڵەکە|پێنج کۆڵەکە]]'''، سیاسەتەکان و ستانداردەکانی ویکیپیدیا کە لەسەر ئەوان بنیات نراوە. * '''[[ویکیپیدیا:ویکیپیدیا چی نییە|ویکیپیدیا چی نییە]]'''، ئەو شتانە کە بە تەواوی لە ناوەرۆکی ویکیپیدیا دوورن. * '''[[ویکیپیدیا:بێلایەنی ڕوانگە|بێلایەنی ڕوانگە]]'''، پێویستە ھەموو ڕوانگە زۆرینەکان و کەمایەتییە بەرچاوەکان ئاماژەی پێ بکرێت. * '''[[ویکیپیدیا:ئاماژە بە سەرچاوە|ئاماژە بە سەرچاوە]]'''، پێویستە زانیارییەکان [[ویکیپیدیا:سەلماندنیبوون|سەلماندن]]ی بێت و ئاماژە بکرێت بە ژێدەری وەرگرتنیان. * '''[[ویکیپیدیا:ویکیپیدیا چی نییە|نووسینی ناسراوەکان]]'''، ئەم بابەتانە کە پێشتر لە شوێنێکی تر [[ویکیپیدیا:توێژینەوەی سەرەتایی قەدەغەیە|بڵاو نەکراونەتەوە]] یان ناودار نین، ناکرێ لە ویکیپیدیادا بڵاو بکرێتەوە. </div> <div class="tabbertab" title="&zwnj;پەڕەکەت&zwnj;"> <span style="float:left">[[پەڕگە:User-info.svg|link=|70px]]</span> '''[[تایبەت:MyPage|ئەم پەڕەیە]]''' تایبەت بە تۆیە و پێی دەوترێت [[ویکیپیدیا:پەڕەی بەکارھێنەر|پەڕەی بەکارھێنەر]]، لەوێدا دەتوانیت خۆتی تێدا بناسێنیت ئەگەر ئارەزووت کرد، '''[[تایبەت:لێدوانەکەم|ئەمەش]]''' پەڕەی لێدوانەکەتە و بەکارھێنەرانی تر لە ڕیگای ئەم پەڕەیەوە پەیوەندیت لەگەڵ دەگرن. لە پەڕەی بەکارھێنەریت و لێدوانەکەتدا ئەمانە لەبەر چاو بگرە: * تکایە ئەم شتانە کە پەیوەندی بە ویکیپیدیا و ئینسایکڵۆپیدیاوە نییە لە پەڕەی بەکارھێنەریتدا مەھێنە. * لە کاتی وتووێژدا '''[[ویکیپیدیا:ڕێساکانی وتووێژ|ڕێساکانی وتووێژ]]''' لەبەر چاو بگرە. * لە کۆتاییدا و دوای نووسینی بیروڕات، بە بەکارھێنانی '''<nowiki>~~~~</nowiki>''' یان کرتەکردن لەسەر دوگمەی [[پەڕگە:Button_sig.png|link=]] پەیامەکەت '''[[ویکیپیدیا:واژوو|واژوو]]''' بکە. </div> <div class="tabbertab" title="&zwnj;بەشداری&zwnj;"> ویکیپیدیای کوردی شوێنێکە بۆ پەرەپێدان و ناساندنی زمان و چاندی کوردی و کۆکردنەوەی زانیارییەکان لە یەک جێگەدا. بەشداریی ھەموو کەسێک ڕاستەوخۆ دەخرێتە ویکیپیدیای کوردی و پێویستی بە پەسەندکردنی کەس نییە. بۆ بەشداریکردن لە ویکیپیدیای کوردی: <span style="float:left">[[پەڕگە:Crystal Clear app kedit.png|چەپ|80px|link=]]</span> * پێش ھەموو شتێک لێرەدا دەتوانی '''[[ویکیپیدیا:ناساندن|لەگەڵ ویکیپیدیا ئاشنا بیت]]'''. * ئاگاداری '''[[ویکیپیدیا:نووسینی_کوردی|تەختەکلیلی ستاندارد]]''' و '''[[ویکیپیدیا:ڕێنووسی_زمانی_کوردی|ڕێنووسی زمانی کوردی]]''' ببە. * '''[[ویکیپیدیا:فێرکاری|خولی فێرکاری]]''' و '''[[ویکیپیدیا:ڕێنمای_خێرا|ڕێنمای خێرای دەستکاری]]''' ببینە و لە [[ویکیپیدیا:خۆڵەپەتانێ|پەڕەی خۆڵەپەتانێ]] ئەوەی فێر بووی تاقی بکەوە. * '''[[ویکیپیدیا:سێحربازی_وتارەکان|ئەم فێرکارییە]]''' یان '''[[ویکیپیدیا:نووسینی وتارێکی ویکیپیدیا|ئەمە]]''' دەتوانێ بە باشی یارمەتیت بدات بۆ ئاگاداری سەبارەت بە مەرجەکانی وتارەکان لە ویکیپیدیا. * لە کۆتاییدا، ھەر کات سەبارەت بە ھەر شتێک لە ویکیپیدیادا پرسیار، ڕەخنە یان پێشنارێکت بوو، دەتوانی لە '''[[ویکیپیدیا:پرسگا|پرسگادا]]''' باسی بکەی، بەکارھێنەرانی بەئەزموون بەخۆشحاڵییەوە گوێبیس و وەڵامدەر دەبن. دەتوانی بۆ پرسیار و لێدوانی تاکەکەسی پەڕەی لێدوانی بەکارھێنەرانی تر، و سەبارەت بە بابەتی وتارەکان، پەڕەی وتووێژی وتارەکان بەکاربێنیت. </div> </div> |} -- > [[بەکارھێنەر:Kushared|kushared]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Kushared|لێدوان]]) ٢١:٣٢، ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) jr0vilz145brcuhjt5vf4boctdwnbou 3 305426 1688445 2026-10-17T00:44:35Z Épine 19745 /* بەخێربێیت */ بەشی نوێ 1688445 wikitext text/x-wiki {{بەخێرهاتن}} &#9666; [[بەکارھێنەر:Épine|<b style="color:#9B4DFF;font-size:13px;display:inline-block;border:1px solid #9B4DFF;border-radius:10px;padding:2px 6px;">ئێپین</b>]] _{[[File:Kurdistan LGBT pride flag.svg|20px|link=لێدوانی بەکارھێنەر:Épine]]} ٠٠:٤٤، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) kj790sr208qiq4vnhvtqh4fashry06u 0 305427 1688488 2026-10-17T03:01:15Z Barakat Qurtas 42103 دروستکردنی وتار دەربارەی حەسەن مستەفا حوسێن، یاساناس و مامۆستای زانکۆی سۆران 1688488 wikitext text/x-wiki {{زانیاریدانی کەسایەتی | name = حەسەن مستەفا حوسێن | birth_date = {{ڕۆژی لەدایکبوون و تەمەن|1988|12|2}} | education = [[دکتۆرا]] لە یاسای گشتی (یاسای دەستووری) | alma_mater = [[زانکۆی سۆران]] | occupation = یاساناس و مامۆستای زانکۆ | employer = [[زانکۆی سۆران]]<br />زانکۆی نێودەوڵەتیی بەریتانی، ھەولێر | website = {{ناونیشان|https://www.hassanhussein.info/}} }} '''حەسەن مستەفا حوسێن''' (بە ئینگلیزی: Hassan Mustafa Hussein؛ لەدایکبووی ٢ی کانوونی یەکەمی ١٩٨٨) یاساناس و مامۆستای زانکۆیە لە [[ھەرێمی کوردستان]]. لە [[زانکۆی سۆران]] یاسای دەستووریی بەراوردکاری و لە زانکۆی نێودەوڵەتیی بەریتانی لە [[ھەولێر]] یاسای [[یەکێتیی ئەورووپا]] دەڵێتەوە.<ref name="soran" /><ref name="biu" /><ref name="iclrs" /> توێژینەوەکانی لەسەر دەستوورگەرایی، یاسای دەستووریی بەراوردکاری و فەلسەفەی سیاسیی [[دەستوور]]ن، بە تایبەتی دەربارەی حوکمڕانیی دەستووری لە [[عێراق]] و ھەرێمی کوردستان.<ref name="soran" /><ref name="iconnect" /> == خوێندن == حەسەن مستەفا لە زانکۆی سۆران خوێندوویەتی. لەوێ بڕوانامەی [[بەکالۆریۆس]]ی لە یاسا وەرگرتووە و لە ساڵی ٢٠١٧ بڕوانامەی [[ماستەر]]ی لە یاسای گشتی بەدەستھێناوە.<ref name="soran" /> لە ساڵی ٢٠٢٥ بڕوانامەی [[دکتۆرا]]ی لە یاسای گشتی (یاسای دەستووری) لە ھەمان زانکۆ وەرگرت.<ref name="soran" /> نامەی دکتۆراکەی، کە ڕۆژی ٢٣ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٥ گفتوگۆی لەسەر کرا، دەربارەی بنەما فەلسەفییەکان و گەرەنتییە پراکتیکییەکانی حوکمڕانیی دەستووری بوو، بە لێکۆڵینەوەیەکی بەراوردکاری لە نێوان [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]]، [[فەڕەنسا]] و عێراق.<ref name="dissertation" /> بەپێی پرۆفایلەکەی لە زانکۆی سۆران، بەشێک لە خوێندنی دکتۆراکەی لە بواری یاسا و سیاسەت لە پەیمانگای زانستە سیاسییەکانی گرینۆبڵ (Sciences Po Grenoble) لە فەڕەنسا تەواو کردووە.<ref name="soran" /> == کار == لە نێوان ساڵانی ٢٠١١ و ٢٠١٣ وەک [[پارێزەر]] لە سەندیکای پارێزەرانی کوردستان کاری کردووە، و لە ٢٠١٣ تا ٢٠١٧ یاریدەدەری یاسایی بووە لە زانکۆی سۆران.<ref name="career" /> لە ساڵی ٢٠١٧ بوو بە بەڕێوەبەری کاروباری یاسایی لە سەرۆکایەتیی زانکۆی سۆران.<ref name="soran" /> ئێستا مامۆستایە لە بەشی یاسا لە فاکەڵتیی یاسا و زانستە سیاسییەکان و بەڕێوەبردن لە زانکۆی سۆران،<ref name="soran" /> ھەروەھا مامۆستایە لە بەشی زانستە مرۆیی و کۆمەڵایەتییەکان لە زانکۆی نێودەوڵەتیی بەریتانی لە ھەولێر.<ref name="biu" /> ناوی وەک یاریدەدەری سەرنووسەر (Associate Editor) لە گۆڤاری ''Constitutional Studies'' تۆمار کراوە، کە پڕۆژەی دەستوورە بەراوردکارییەکان (Comparative Constitutions Project) و کۆمەڵەی نێودەوڵەتیی یاسای دەستووری بڵاوی دەکەنەوە.<ref name="cs" /> ھەروەھا ڕاوێژکاری زانستیی دەستوورییە لە سەنتەری نێودەوڵەتیی دەستوور (International Constitution Center)، کە پڕۆژەی سەنتەرێکی پەروەردەیی و مۆزەخانەیە لە شاری لۆگانۆی [[سویسڕا]].<ref name="icc" /> ئەندامی دەستەی بەڕێوەبەرایەتیی سەنتەری کوردستان بۆ یاسای نێودەوڵەتییە.<ref name="kcil" /> == توێژینەوە == کارەکانی حەسەن مستەفا پەیوەندیی نێوان دەستوورگەرایی مۆدێرن و شێوە نەریتییەکانی دەسەڵات لە ھەرێمی کوردستان تاوتوێ دەکەن. لە وتارێکدا کە لە ساڵی ٢٠٢٥ لە I-CONnect، بلۆگی گۆڤاری ''International Journal of Constitutional Law''، بڵاوی کردەوە، بانگەوازی بۆ پەسەندکردنی دەستوورێک بۆ ھەرێمی کوردستان کرد و ڕایگەیاند کە ھەرێمەکە سێ دەیە بەبێ «گرێبەستی کۆمەڵایەتی» ماوەتەوە.<ref name="iconnect" /> وتارەکەی ساڵی ٢٠٢٦ی لە گۆڤاری ''توێژەر''ی زانکۆی سۆران ڕۆڵی دەستوور لە بەدامەزراوەییکردنی دەسەڵات لە ھەرێمی کوردستان تاوتوێ دەکات.<ref name="twejer" /> ھەروەھا بەشی تایبەت بە عێراقی لە کتێبی ''The 2023 International Review of Constitutional Reform'' نووسیوە، کە لویس ڕۆبێرتۆ باڕۆسۆ و ڕیچارد ئەلبێرت ئامادەیان کردووە.<ref name="soran" /> توێژینەوەکانی لە چەند کۆنفرانسێکی ئەکادیمیی نێودەوڵەتیدا پێشکەش کردووە، لەوانە لووتکەی جیھانیی دەستوورگەرایی ٢٠٢٥ لە کۆلێژی یاسای [[زانکۆی تێکساس لە ئۆستن]]<ref name="utsummit" /><ref name="sorannews" /> و کۆبوونەوەی توێژینەوەی کەنداو (Gulf Research Meeting) ٢٠٢٤ لە [[زانکۆی کامبریج]].<ref name="grm" /> لە ساڵی ٢٠٢٦ یەکێک بوو لە «توێژەرە گەنجەکانی ئۆکسفۆرد» لە بەرنامەی «ئایین و سەروەریی یاسا» لە ئۆکسفۆرد، کە سەنتەری نێودەوڵەتیی لێکۆڵینەوەکانی یاسا و ئایین (ICLRS) ڕێکی دەخات.<ref name="iclrs" /> == بەرھەمە دیارەکان == * {{بیرخستنەوەی ژوورناڵ |last=Hussein |first=Hassan Mustafa |title=Constitutionalism Versus Traditional Authority: The Role of the Constitution in the Institutionalization of Authority in the Kurdistan Region of Iraq |journal=Twejer |volume=9 |issue=3 |year=2026 |pages=1–23 |url=https://doi.org/10.31918/twejer.2693KRS.01}} * {{بیرخستنەوەی وێب |last=Hussein |first=Hassan Mustafa |title=Three Decades Without a Social Contract: A Call for Constitutional Adoption in the Kurdistan Region of Iraq |url=https://www.iconnectblog.com/three-decades-without-a-social-contract-a-call-for-constitutional-adoption-in-the-kurdistan-region-of-iraq/ |website=I-CONnect |date=2025-08-03}} * "Iraq". لە: Barroso, Luís Roberto؛ Albert, Richard (ئامادەکاران). ''The 2023 International Review of Constitutional Reform''. ئۆستن: زانکۆی تێکساس لە ئۆستن، ٢٠٢٤. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|refs= <ref name="soran">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Hassan Mustafa Hussien |url=https://staff.soran.edu.iq/staff_profile.php?ID=288 |website=Soran University Academic Staff |publisher=زانکۆی سۆران |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="biu">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Dr. Hassan Hussein |url=https://www.britishuniversity.krd/pages/university/staff-profile.html?id=hassan-hussein |publisher=British International University |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="iclrs">{{بیرخستنەوەی وێب |title=2026 Alumni |url=https://www.iclrs-ox.org/2026-alumni/ |website=Religion and the Rule of Law at Oxford |publisher=International Center for Law and Religion Studies, BYU Law |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="sorannews">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Soran University Participates in "The Global Summit on Constitutionalism" in the US |url=https://main.soran.edu.iq/general-news/113 |publisher=زانکۆی سۆران |date=2025-04-04 |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="dissertation">{{بیرخستنەوەی وێب |title=PhD Dissertation |url=https://www.hassanhussein.info/qualification/phd-dissertation |website=Hassan Mustafa Hussein |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="career">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Career |url=https://www.hassanhussein.info/career |website=Hassan Mustafa Hussein |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="cs">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Constitutional Studies |url=https://liberalarts.utexas.edu/lawanddemocracy/publishing/constitutional-studies.html |publisher=Program on Law and Democracy, University of Texas at Austin |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="icc">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Administration |url=https://constitutioncenter.ch/administration |publisher=International Constitution Center |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="kcil">{{بیرخستنەوەی وێب |title=KCIL Structure |url=https://kc-interlaw.org/KCILStructure |publisher=Kurdistan Center for International Law |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="iconnect">{{بیرخستنەوەی وێب |last=Hussein |first=Hassan Mustafa |title=Three Decades Without a Social Contract: A Call for Constitutional Adoption in the Kurdistan Region of Iraq |url=https://www.iconnectblog.com/three-decades-without-a-social-contract-a-call-for-constitutional-adoption-in-the-kurdistan-region-of-iraq/ |website=I-CONnect |date=2025-08-03 |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="twejer">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ |last=Hussein |first=Hassan Mustafa |title=Constitutionalism Versus Traditional Authority: The Role of the Constitution in the Institutionalization of Authority in the Kurdistan Region of Iraq |journal=Twejer |volume=9 |issue=3 |date=2026-04-26 |pages=1–23 |url=https://doi.org/10.31918/twejer.2693KRS.01}}</ref> <ref name="utsummit">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Concurrent Sessions |url=https://law.utexas.edu/the-2025-global-summit/concurrentsessions/ |website=2025 Global Summit on Constitutionalism |publisher=University of Texas School of Law |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="grm">{{بیرخستنەوەی وێب |title=2024 Gulf Research Meeting, Workshop No. 2: Participant List |url=https://grc.net/documents/66854324b3864Workshop2ParticipantList.pdf |publisher=Gulf Research Center |date=2024 |access-date=2026-10-17}}</ref> }} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{وێبگەی فەرمی|https://www.hassanhussein.info/}} * [https://scholar.google.com/citations?user=oNMtTqgAAAAJ پرۆفایلی لە گووگڵ سکۆلار] * [https://papers.ssrn.com/sol3/cf_dev/AbsByAuth.cfm?per_id=4791015 پەڕەی نووسەر لە SSRN] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٨]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:کوردەکانی باشووری کوردستان]] [[پۆل:مامۆستایانی کورد]] [[پۆل:زانکۆی سۆران]] cir9notpayrf6nyoxhn4zivbyzn8538 1688493 1688488 2026-10-17T03:13:00Z Pirehelokan 5097 {{سخ-و٧}} 1688493 wikitext text/x-wiki {{سخ-و٧}} {{زانیاریدانی کەسایەتی | name = حەسەن مستەفا حوسێن | birth_date = {{ڕۆژی لەدایکبوون و تەمەن|1988|12|2}} | education = [[دکتۆرا]] لە یاسای گشتی (یاسای دەستووری) | alma_mater = [[زانکۆی سۆران]] | occupation = یاساناس و مامۆستای زانکۆ | employer = [[زانکۆی سۆران]]<br />زانکۆی نێودەوڵەتیی بەریتانی، ھەولێر | website = {{ناونیشان|https://www.hassanhussein.info/}} }} '''حەسەن مستەفا حوسێن''' (بە ئینگلیزی: Hassan Mustafa Hussein؛ لەدایکبووی ٢ی کانوونی یەکەمی ١٩٨٨) یاساناس و مامۆستای زانکۆیە لە [[ھەرێمی کوردستان]]. لە [[زانکۆی سۆران]] یاسای دەستووریی بەراوردکاری و لە زانکۆی نێودەوڵەتیی بەریتانی لە [[ھەولێر]] یاسای [[یەکێتیی ئەورووپا]] دەڵێتەوە.<ref name="soran" /><ref name="biu" /><ref name="iclrs" /> توێژینەوەکانی لەسەر دەستوورگەرایی، یاسای دەستووریی بەراوردکاری و فەلسەفەی سیاسیی [[دەستوور]]ن، بە تایبەتی دەربارەی حوکمڕانیی دەستووری لە [[عێراق]] و ھەرێمی کوردستان.<ref name="soran" /><ref name="iconnect" /> == خوێندن == حەسەن مستەفا لە زانکۆی سۆران خوێندوویەتی. لەوێ بڕوانامەی [[بەکالۆریۆس]]ی لە یاسا وەرگرتووە و لە ساڵی ٢٠١٧ بڕوانامەی [[ماستەر]]ی لە یاسای گشتی بەدەستھێناوە.<ref name="soran" /> لە ساڵی ٢٠٢٥ بڕوانامەی [[دکتۆرا]]ی لە یاسای گشتی (یاسای دەستووری) لە ھەمان زانکۆ وەرگرت.<ref name="soran" /> نامەی دکتۆراکەی، کە ڕۆژی ٢٣ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٥ گفتوگۆی لەسەر کرا، دەربارەی بنەما فەلسەفییەکان و گەرەنتییە پراکتیکییەکانی حوکمڕانیی دەستووری بوو، بە لێکۆڵینەوەیەکی بەراوردکاری لە نێوان [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]]، [[فەڕەنسا]] و عێراق.<ref name="dissertation" /> بەپێی پرۆفایلەکەی لە زانکۆی سۆران، بەشێک لە خوێندنی دکتۆراکەی لە بواری یاسا و سیاسەت لە پەیمانگای زانستە سیاسییەکانی گرینۆبڵ (Sciences Po Grenoble) لە فەڕەنسا تەواو کردووە.<ref name="soran" /> == کار == لە نێوان ساڵانی ٢٠١١ و ٢٠١٣ وەک [[پارێزەر]] لە سەندیکای پارێزەرانی کوردستان کاری کردووە، و لە ٢٠١٣ تا ٢٠١٧ یاریدەدەری یاسایی بووە لە زانکۆی سۆران.<ref name="career" /> لە ساڵی ٢٠١٧ بوو بە بەڕێوەبەری کاروباری یاسایی لە سەرۆکایەتیی زانکۆی سۆران.<ref name="soran" /> ئێستا مامۆستایە لە بەشی یاسا لە فاکەڵتیی یاسا و زانستە سیاسییەکان و بەڕێوەبردن لە زانکۆی سۆران،<ref name="soran" /> ھەروەھا مامۆستایە لە بەشی زانستە مرۆیی و کۆمەڵایەتییەکان لە زانکۆی نێودەوڵەتیی بەریتانی لە ھەولێر.<ref name="biu" /> ناوی وەک یاریدەدەری سەرنووسەر (Associate Editor) لە گۆڤاری ''Constitutional Studies'' تۆمار کراوە، کە پڕۆژەی دەستوورە بەراوردکارییەکان (Comparative Constitutions Project) و کۆمەڵەی نێودەوڵەتیی یاسای دەستووری بڵاوی دەکەنەوە.<ref name="cs" /> ھەروەھا ڕاوێژکاری زانستیی دەستوورییە لە سەنتەری نێودەوڵەتیی دەستوور (International Constitution Center)، کە پڕۆژەی سەنتەرێکی پەروەردەیی و مۆزەخانەیە لە شاری لۆگانۆی [[سویسڕا]].<ref name="icc" /> ئەندامی دەستەی بەڕێوەبەرایەتیی سەنتەری کوردستان بۆ یاسای نێودەوڵەتییە.<ref name="kcil" /> == توێژینەوە == کارەکانی حەسەن مستەفا پەیوەندیی نێوان دەستوورگەرایی مۆدێرن و شێوە نەریتییەکانی دەسەڵات لە ھەرێمی کوردستان تاوتوێ دەکەن. لە وتارێکدا کە لە ساڵی ٢٠٢٥ لە I-CONnect، بلۆگی گۆڤاری ''International Journal of Constitutional Law''، بڵاوی کردەوە، بانگەوازی بۆ پەسەندکردنی دەستوورێک بۆ ھەرێمی کوردستان کرد و ڕایگەیاند کە ھەرێمەکە سێ دەیە بەبێ «گرێبەستی کۆمەڵایەتی» ماوەتەوە.<ref name="iconnect" /> وتارەکەی ساڵی ٢٠٢٦ی لە گۆڤاری ''توێژەر''ی زانکۆی سۆران ڕۆڵی دەستوور لە بەدامەزراوەییکردنی دەسەڵات لە ھەرێمی کوردستان تاوتوێ دەکات.<ref name="twejer" /> ھەروەھا بەشی تایبەت بە عێراقی لە کتێبی ''The 2023 International Review of Constitutional Reform'' نووسیوە، کە لویس ڕۆبێرتۆ باڕۆسۆ و ڕیچارد ئەلبێرت ئامادەیان کردووە.<ref name="soran" /> توێژینەوەکانی لە چەند کۆنفرانسێکی ئەکادیمیی نێودەوڵەتیدا پێشکەش کردووە، لەوانە لووتکەی جیھانیی دەستوورگەرایی ٢٠٢٥ لە کۆلێژی یاسای [[زانکۆی تێکساس لە ئۆستن]]<ref name="utsummit" /><ref name="sorannews" /> و کۆبوونەوەی توێژینەوەی کەنداو (Gulf Research Meeting) ٢٠٢٤ لە [[زانکۆی کامبریج]].<ref name="grm" /> لە ساڵی ٢٠٢٦ یەکێک بوو لە «توێژەرە گەنجەکانی ئۆکسفۆرد» لە بەرنامەی «ئایین و سەروەریی یاسا» لە ئۆکسفۆرد، کە سەنتەری نێودەوڵەتیی لێکۆڵینەوەکانی یاسا و ئایین (ICLRS) ڕێکی دەخات.<ref name="iclrs" /> == بەرھەمە دیارەکان == * {{بیرخستنەوەی ژوورناڵ |last=Hussein |first=Hassan Mustafa |title=Constitutionalism Versus Traditional Authority: The Role of the Constitution in the Institutionalization of Authority in the Kurdistan Region of Iraq |journal=Twejer |volume=9 |issue=3 |year=2026 |pages=1–23 |url=https://doi.org/10.31918/twejer.2693KRS.01}} * {{بیرخستنەوەی وێب |last=Hussein |first=Hassan Mustafa |title=Three Decades Without a Social Contract: A Call for Constitutional Adoption in the Kurdistan Region of Iraq |url=https://www.iconnectblog.com/three-decades-without-a-social-contract-a-call-for-constitutional-adoption-in-the-kurdistan-region-of-iraq/ |website=I-CONnect |date=2025-08-03}} * "Iraq". لە: Barroso, Luís Roberto؛ Albert, Richard (ئامادەکاران). ''The 2023 International Review of Constitutional Reform''. ئۆستن: زانکۆی تێکساس لە ئۆستن، ٢٠٢٤. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|refs= <ref name="soran">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Hassan Mustafa Hussien |url=https://staff.soran.edu.iq/staff_profile.php?ID=288 |website=Soran University Academic Staff |publisher=زانکۆی سۆران |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="biu">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Dr. Hassan Hussein |url=https://www.britishuniversity.krd/pages/university/staff-profile.html?id=hassan-hussein |publisher=British International University |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="iclrs">{{بیرخستنەوەی وێب |title=2026 Alumni |url=https://www.iclrs-ox.org/2026-alumni/ |website=Religion and the Rule of Law at Oxford |publisher=International Center for Law and Religion Studies, BYU Law |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="sorannews">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Soran University Participates in "The Global Summit on Constitutionalism" in the US |url=https://main.soran.edu.iq/general-news/113 |publisher=زانکۆی سۆران |date=2025-04-04 |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="dissertation">{{بیرخستنەوەی وێب |title=PhD Dissertation |url=https://www.hassanhussein.info/qualification/phd-dissertation |website=Hassan Mustafa Hussein |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="career">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Career |url=https://www.hassanhussein.info/career |website=Hassan Mustafa Hussein |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="cs">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Constitutional Studies |url=https://liberalarts.utexas.edu/lawanddemocracy/publishing/constitutional-studies.html |publisher=Program on Law and Democracy, University of Texas at Austin |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="icc">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Administration |url=https://constitutioncenter.ch/administration |publisher=International Constitution Center |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="kcil">{{بیرخستنەوەی وێب |title=KCIL Structure |url=https://kc-interlaw.org/KCILStructure |publisher=Kurdistan Center for International Law |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="iconnect">{{بیرخستنەوەی وێب |last=Hussein |first=Hassan Mustafa |title=Three Decades Without a Social Contract: A Call for Constitutional Adoption in the Kurdistan Region of Iraq |url=https://www.iconnectblog.com/three-decades-without-a-social-contract-a-call-for-constitutional-adoption-in-the-kurdistan-region-of-iraq/ |website=I-CONnect |date=2025-08-03 |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="twejer">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ |last=Hussein |first=Hassan Mustafa |title=Constitutionalism Versus Traditional Authority: The Role of the Constitution in the Institutionalization of Authority in the Kurdistan Region of Iraq |journal=Twejer |volume=9 |issue=3 |date=2026-04-26 |pages=1–23 |url=https://doi.org/10.31918/twejer.2693KRS.01}}</ref> <ref name="utsummit">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Concurrent Sessions |url=https://law.utexas.edu/the-2025-global-summit/concurrentsessions/ |website=2025 Global Summit on Constitutionalism |publisher=University of Texas School of Law |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="grm">{{بیرخستنەوەی وێب |title=2024 Gulf Research Meeting, Workshop No. 2: Participant List |url=https://grc.net/documents/66854324b3864Workshop2ParticipantList.pdf |publisher=Gulf Research Center |date=2024 |access-date=2026-10-17}}</ref> }} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{وێبگەی فەرمی|https://www.hassanhussein.info/}} * [https://scholar.google.com/citations?user=oNMtTqgAAAAJ پرۆفایلی لە گووگڵ سکۆلار] * [https://papers.ssrn.com/sol3/cf_dev/AbsByAuth.cfm?per_id=4791015 پەڕەی نووسەر لە SSRN] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٨]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:کوردەکانی باشووری کوردستان]] [[پۆل:مامۆستایانی کورد]] [[پۆل:زانکۆی سۆران]] fsxc1xxxwtciwu1waj568fopryosdau 1688494 1688493 2026-10-17T03:15:53Z Barakat Qurtas 42103 زیادکردنی وێنە 1688494 wikitext text/x-wiki {{سخ-و٧}} {{زانیاریدانی کەسایەتی | name = حەسەن مستەفا حوسێن | image = Hassan-hussein.webp | caption = حەسەن مستەفا حوسێن | birth_date = {{ڕۆژی لەدایکبوون و تەمەن|1988|12|2}} | education = [[دکتۆرا]] لە یاسای گشتی (یاسای دەستووری) | alma_mater = [[زانکۆی سۆران]] | occupation = یاساناس و مامۆستای زانکۆ | employer = [[زانکۆی سۆران]]<br />زانکۆی نێودەوڵەتیی بەریتانی، ھەولێر | website = {{ناونیشان|https://www.hassanhussein.info/}} }} '''حەسەن مستەفا حوسێن''' (بە ئینگلیزی: Hassan Mustafa Hussein؛ لەدایکبووی ٢ی کانوونی یەکەمی ١٩٨٨) یاساناس و مامۆستای زانکۆیە لە [[ھەرێمی کوردستان]]. لە [[زانکۆی سۆران]] یاسای دەستووریی بەراوردکاری و لە زانکۆی نێودەوڵەتیی بەریتانی لە [[ھەولێر]] یاسای [[یەکێتیی ئەورووپا]] دەڵێتەوە.<ref name="soran" /><ref name="biu" /><ref name="iclrs" /> توێژینەوەکانی لەسەر دەستوورگەرایی، یاسای دەستووریی بەراوردکاری و فەلسەفەی سیاسیی [[دەستوور]]ن، بە تایبەتی دەربارەی حوکمڕانیی دەستووری لە [[عێراق]] و ھەرێمی کوردستان.<ref name="soran" /><ref name="iconnect" /> == خوێندن == حەسەن مستەفا لە زانکۆی سۆران خوێندوویەتی. لەوێ بڕوانامەی [[بەکالۆریۆس]]ی لە یاسا وەرگرتووە و لە ساڵی ٢٠١٧ بڕوانامەی [[ماستەر]]ی لە یاسای گشتی بەدەستھێناوە.<ref name="soran" /> لە ساڵی ٢٠٢٥ بڕوانامەی [[دکتۆرا]]ی لە یاسای گشتی (یاسای دەستووری) لە ھەمان زانکۆ وەرگرت.<ref name="soran" /> نامەی دکتۆراکەی، کە ڕۆژی ٢٣ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٥ گفتوگۆی لەسەر کرا، دەربارەی بنەما فەلسەفییەکان و گەرەنتییە پراکتیکییەکانی حوکمڕانیی دەستووری بوو، بە لێکۆڵینەوەیەکی بەراوردکاری لە نێوان [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]]، [[فەڕەنسا]] و عێراق.<ref name="dissertation" /> بەپێی پرۆفایلەکەی لە زانکۆی سۆران، بەشێک لە خوێندنی دکتۆراکەی لە بواری یاسا و سیاسەت لە پەیمانگای زانستە سیاسییەکانی گرینۆبڵ (Sciences Po Grenoble) لە فەڕەنسا تەواو کردووە.<ref name="soran" /> == کار == لە نێوان ساڵانی ٢٠١١ و ٢٠١٣ وەک [[پارێزەر]] لە سەندیکای پارێزەرانی کوردستان کاری کردووە، و لە ٢٠١٣ تا ٢٠١٧ یاریدەدەری یاسایی بووە لە زانکۆی سۆران.<ref name="career" /> لە ساڵی ٢٠١٧ بوو بە بەڕێوەبەری کاروباری یاسایی لە سەرۆکایەتیی زانکۆی سۆران.<ref name="soran" /> ئێستا مامۆستایە لە بەشی یاسا لە فاکەڵتیی یاسا و زانستە سیاسییەکان و بەڕێوەبردن لە زانکۆی سۆران،<ref name="soran" /> ھەروەھا مامۆستایە لە بەشی زانستە مرۆیی و کۆمەڵایەتییەکان لە زانکۆی نێودەوڵەتیی بەریتانی لە ھەولێر.<ref name="biu" /> ناوی وەک یاریدەدەری سەرنووسەر (Associate Editor) لە گۆڤاری ''Constitutional Studies'' تۆمار کراوە، کە پڕۆژەی دەستوورە بەراوردکارییەکان (Comparative Constitutions Project) و کۆمەڵەی نێودەوڵەتیی یاسای دەستووری بڵاوی دەکەنەوە.<ref name="cs" /> ھەروەھا ڕاوێژکاری زانستیی دەستوورییە لە سەنتەری نێودەوڵەتیی دەستوور (International Constitution Center)، کە پڕۆژەی سەنتەرێکی پەروەردەیی و مۆزەخانەیە لە شاری لۆگانۆی [[سویسڕا]].<ref name="icc" /> ئەندامی دەستەی بەڕێوەبەرایەتیی سەنتەری کوردستان بۆ یاسای نێودەوڵەتییە.<ref name="kcil" /> == توێژینەوە == کارەکانی حەسەن مستەفا پەیوەندیی نێوان دەستوورگەرایی مۆدێرن و شێوە نەریتییەکانی دەسەڵات لە ھەرێمی کوردستان تاوتوێ دەکەن. لە وتارێکدا کە لە ساڵی ٢٠٢٥ لە I-CONnect، بلۆگی گۆڤاری ''International Journal of Constitutional Law''، بڵاوی کردەوە، بانگەوازی بۆ پەسەندکردنی دەستوورێک بۆ ھەرێمی کوردستان کرد و ڕایگەیاند کە ھەرێمەکە سێ دەیە بەبێ «گرێبەستی کۆمەڵایەتی» ماوەتەوە.<ref name="iconnect" /> وتارەکەی ساڵی ٢٠٢٦ی لە گۆڤاری ''توێژەر''ی زانکۆی سۆران ڕۆڵی دەستوور لە بەدامەزراوەییکردنی دەسەڵات لە ھەرێمی کوردستان تاوتوێ دەکات.<ref name="twejer" /> ھەروەھا بەشی تایبەت بە عێراقی لە کتێبی ''The 2023 International Review of Constitutional Reform'' نووسیوە، کە لویس ڕۆبێرتۆ باڕۆسۆ و ڕیچارد ئەلبێرت ئامادەیان کردووە.<ref name="soran" /> توێژینەوەکانی لە چەند کۆنفرانسێکی ئەکادیمیی نێودەوڵەتیدا پێشکەش کردووە، لەوانە لووتکەی جیھانیی دەستوورگەرایی ٢٠٢٥ لە کۆلێژی یاسای [[زانکۆی تێکساس لە ئۆستن]]<ref name="utsummit" /><ref name="sorannews" /> و کۆبوونەوەی توێژینەوەی کەنداو (Gulf Research Meeting) ٢٠٢٤ لە [[زانکۆی کامبریج]].<ref name="grm" /> لە ساڵی ٢٠٢٦ یەکێک بوو لە «توێژەرە گەنجەکانی ئۆکسفۆرد» لە بەرنامەی «ئایین و سەروەریی یاسا» لە ئۆکسفۆرد، کە سەنتەری نێودەوڵەتیی لێکۆڵینەوەکانی یاسا و ئایین (ICLRS) ڕێکی دەخات.<ref name="iclrs" /> == بەرھەمە دیارەکان == * {{بیرخستنەوەی ژوورناڵ |last=Hussein |first=Hassan Mustafa |title=Constitutionalism Versus Traditional Authority: The Role of the Constitution in the Institutionalization of Authority in the Kurdistan Region of Iraq |journal=Twejer |volume=9 |issue=3 |year=2026 |pages=1–23 |url=https://doi.org/10.31918/twejer.2693KRS.01}} * {{بیرخستنەوەی وێب |last=Hussein |first=Hassan Mustafa |title=Three Decades Without a Social Contract: A Call for Constitutional Adoption in the Kurdistan Region of Iraq |url=https://www.iconnectblog.com/three-decades-without-a-social-contract-a-call-for-constitutional-adoption-in-the-kurdistan-region-of-iraq/ |website=I-CONnect |date=2025-08-03}} * "Iraq". لە: Barroso, Luís Roberto؛ Albert, Richard (ئامادەکاران). ''The 2023 International Review of Constitutional Reform''. ئۆستن: زانکۆی تێکساس لە ئۆستن، ٢٠٢٤. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|refs= <ref name="soran">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Hassan Mustafa Hussien |url=https://staff.soran.edu.iq/staff_profile.php?ID=288 |website=Soran University Academic Staff |publisher=زانکۆی سۆران |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="biu">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Dr. Hassan Hussein |url=https://www.britishuniversity.krd/pages/university/staff-profile.html?id=hassan-hussein |publisher=British International University |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="iclrs">{{بیرخستنەوەی وێب |title=2026 Alumni |url=https://www.iclrs-ox.org/2026-alumni/ |website=Religion and the Rule of Law at Oxford |publisher=International Center for Law and Religion Studies, BYU Law |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="sorannews">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Soran University Participates in "The Global Summit on Constitutionalism" in the US |url=https://main.soran.edu.iq/general-news/113 |publisher=زانکۆی سۆران |date=2025-04-04 |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="dissertation">{{بیرخستنەوەی وێب |title=PhD Dissertation |url=https://www.hassanhussein.info/qualification/phd-dissertation |website=Hassan Mustafa Hussein |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="career">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Career |url=https://www.hassanhussein.info/career |website=Hassan Mustafa Hussein |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="cs">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Constitutional Studies |url=https://liberalarts.utexas.edu/lawanddemocracy/publishing/constitutional-studies.html |publisher=Program on Law and Democracy, University of Texas at Austin |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="icc">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Administration |url=https://constitutioncenter.ch/administration |publisher=International Constitution Center |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="kcil">{{بیرخستنەوەی وێب |title=KCIL Structure |url=https://kc-interlaw.org/KCILStructure |publisher=Kurdistan Center for International Law |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="iconnect">{{بیرخستنەوەی وێب |last=Hussein |first=Hassan Mustafa |title=Three Decades Without a Social Contract: A Call for Constitutional Adoption in the Kurdistan Region of Iraq |url=https://www.iconnectblog.com/three-decades-without-a-social-contract-a-call-for-constitutional-adoption-in-the-kurdistan-region-of-iraq/ |website=I-CONnect |date=2025-08-03 |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="twejer">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ |last=Hussein |first=Hassan Mustafa |title=Constitutionalism Versus Traditional Authority: The Role of the Constitution in the Institutionalization of Authority in the Kurdistan Region of Iraq |journal=Twejer |volume=9 |issue=3 |date=2026-04-26 |pages=1–23 |url=https://doi.org/10.31918/twejer.2693KRS.01}}</ref> <ref name="utsummit">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Concurrent Sessions |url=https://law.utexas.edu/the-2025-global-summit/concurrentsessions/ |website=2025 Global Summit on Constitutionalism |publisher=University of Texas School of Law |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="grm">{{بیرخستنەوەی وێب |title=2024 Gulf Research Meeting, Workshop No. 2: Participant List |url=https://grc.net/documents/66854324b3864Workshop2ParticipantList.pdf |publisher=Gulf Research Center |date=2024 |access-date=2026-10-17}}</ref> }} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{وێبگەی فەرمی|https://www.hassanhussein.info/}} * [https://scholar.google.com/citations?user=oNMtTqgAAAAJ پرۆفایلی لە گووگڵ سکۆلار] * [https://papers.ssrn.com/sol3/cf_dev/AbsByAuth.cfm?per_id=4791015 پەڕەی نووسەر لە SSRN] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٨]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:کوردەکانی باشووری کوردستان]] [[پۆل:مامۆستایانی کورد]] [[پۆل:زانکۆی سۆران]] 6qjtwk4g2bjb4iyesph17bsja1e7a2x 1688639 1688494 2026-10-17T09:11:31Z Barakat Qurtas 42103 زیادکردنی بەشداری لە کۆنفرانسی پرسە یاساییە نوێیەکان (٢٠٢٣) 1688639 wikitext text/x-wiki {{سخ-و٧}} {{زانیاریدانی کەسایەتی | name = حەسەن مستەفا حوسێن | image = Hassan-hussein.webp | caption = حەسەن مستەفا حوسێن | birth_date = {{ڕۆژی لەدایکبوون و تەمەن|1988|12|2}} | education = [[دکتۆرا]] لە یاسای گشتی (یاسای دەستووری) | alma_mater = [[زانکۆی سۆران]] | occupation = یاساناس و مامۆستای زانکۆ | employer = [[زانکۆی سۆران]]<br />زانکۆی نێودەوڵەتیی بەریتانی، ھەولێر | website = {{ناونیشان|https://www.hassanhussein.info/}} }} '''حەسەن مستەفا حوسێن''' (بە ئینگلیزی: Hassan Mustafa Hussein؛ لەدایکبووی ٢ی کانوونی یەکەمی ١٩٨٨) یاساناس و مامۆستای زانکۆیە لە [[ھەرێمی کوردستان]]. لە [[زانکۆی سۆران]] یاسای دەستووریی بەراوردکاری و لە زانکۆی نێودەوڵەتیی بەریتانی لە [[ھەولێر]] یاسای [[یەکێتیی ئەورووپا]] دەڵێتەوە.<ref name="soran" /><ref name="biu" /><ref name="iclrs" /> توێژینەوەکانی لەسەر دەستوورگەرایی، یاسای دەستووریی بەراوردکاری و فەلسەفەی سیاسیی [[دەستوور]]ن، بە تایبەتی دەربارەی حوکمڕانیی دەستووری لە [[عێراق]] و ھەرێمی کوردستان.<ref name="soran" /><ref name="iconnect" /> == خوێندن == حەسەن مستەفا لە زانکۆی سۆران خوێندوویەتی. لەوێ بڕوانامەی [[بەکالۆریۆس]]ی لە یاسا وەرگرتووە و لە ساڵی ٢٠١٧ بڕوانامەی [[ماستەر]]ی لە یاسای گشتی بەدەستھێناوە.<ref name="soran" /> لە ساڵی ٢٠٢٥ بڕوانامەی [[دکتۆرا]]ی لە یاسای گشتی (یاسای دەستووری) لە ھەمان زانکۆ وەرگرت.<ref name="soran" /> نامەی دکتۆراکەی، کە ڕۆژی ٢٣ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٥ گفتوگۆی لەسەر کرا، دەربارەی بنەما فەلسەفییەکان و گەرەنتییە پراکتیکییەکانی حوکمڕانیی دەستووری بوو، بە لێکۆڵینەوەیەکی بەراوردکاری لە نێوان [[ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا]]، [[فەڕەنسا]] و عێراق.<ref name="dissertation" /> بەپێی پرۆفایلەکەی لە زانکۆی سۆران، بەشێک لە خوێندنی دکتۆراکەی لە بواری یاسا و سیاسەت لە پەیمانگای زانستە سیاسییەکانی گرینۆبڵ (Sciences Po Grenoble) لە فەڕەنسا تەواو کردووە.<ref name="soran" /> == کار == لە نێوان ساڵانی ٢٠١١ و ٢٠١٣ وەک [[پارێزەر]] لە سەندیکای پارێزەرانی کوردستان کاری کردووە، و لە ٢٠١٣ تا ٢٠١٧ یاریدەدەری یاسایی بووە لە زانکۆی سۆران.<ref name="career" /> لە ساڵی ٢٠١٧ بوو بە بەڕێوەبەری کاروباری یاسایی لە سەرۆکایەتیی زانکۆی سۆران.<ref name="soran" /> ئێستا مامۆستایە لە بەشی یاسا لە فاکەڵتیی یاسا و زانستە سیاسییەکان و بەڕێوەبردن لە زانکۆی سۆران،<ref name="soran" /> ھەروەھا مامۆستایە لە بەشی زانستە مرۆیی و کۆمەڵایەتییەکان لە زانکۆی نێودەوڵەتیی بەریتانی لە ھەولێر.<ref name="biu" /> ناوی وەک یاریدەدەری سەرنووسەر (Associate Editor) لە گۆڤاری ''Constitutional Studies'' تۆمار کراوە، کە پڕۆژەی دەستوورە بەراوردکارییەکان (Comparative Constitutions Project) و کۆمەڵەی نێودەوڵەتیی یاسای دەستووری بڵاوی دەکەنەوە.<ref name="cs" /> ھەروەھا ڕاوێژکاری زانستیی دەستوورییە لە سەنتەری نێودەوڵەتیی دەستوور (International Constitution Center)، کە پڕۆژەی سەنتەرێکی پەروەردەیی و مۆزەخانەیە لە شاری لۆگانۆی [[سویسڕا]].<ref name="icc" /> ئەندامی دەستەی بەڕێوەبەرایەتیی سەنتەری کوردستان بۆ یاسای نێودەوڵەتییە.<ref name="kcil" /> == توێژینەوە == کارەکانی حەسەن مستەفا پەیوەندیی نێوان دەستوورگەرایی مۆدێرن و شێوە نەریتییەکانی دەسەڵات لە ھەرێمی کوردستان تاوتوێ دەکەن. لە وتارێکدا کە لە ساڵی ٢٠٢٥ لە I-CONnect، بلۆگی گۆڤاری ''International Journal of Constitutional Law''، بڵاوی کردەوە، بانگەوازی بۆ پەسەندکردنی دەستوورێک بۆ ھەرێمی کوردستان کرد و ڕایگەیاند کە ھەرێمەکە سێ دەیە بەبێ «گرێبەستی کۆمەڵایەتی» ماوەتەوە.<ref name="iconnect" /> وتارەکەی ساڵی ٢٠٢٦ی لە گۆڤاری ''توێژەر''ی زانکۆی سۆران ڕۆڵی دەستوور لە بەدامەزراوەییکردنی دەسەڵات لە ھەرێمی کوردستان تاوتوێ دەکات.<ref name="twejer" /> ھەروەھا بەشی تایبەت بە عێراقی لە کتێبی ''The 2023 International Review of Constitutional Reform'' نووسیوە، کە لویس ڕۆبێرتۆ باڕۆسۆ و ڕیچارد ئەلبێرت ئامادەیان کردووە.<ref name="soran" /> توێژینەوەکانی لە چەند کۆنفرانسێکی ئەکادیمیی نێودەوڵەتیدا پێشکەش کردووە، لەوانە لووتکەی جیھانیی دەستوورگەرایی ٢٠٢٥ لە کۆلێژی یاسای [[زانکۆی تێکساس لە ئۆستن]]<ref name="utsummit" /><ref name="sorannews" /> و کۆبوونەوەی توێژینەوەی کەنداو (Gulf Research Meeting) ٢٠٢٤ لە [[زانکۆی کامبریج]].<ref name="grm" /> ھەروەھا لە یەکەمین کۆنفرانسی نێودەوڵەتیی پرسە یاساییە نوێیەکان لە زانکۆی سۆران (ئازاری ٢٠٢٣) توێژینەوەیەکی دەربارەی بیرۆکەی دامەزراندنی دادگایەکی نێودەوڵەتیی یاسای دەستووری پێشکەش کرد.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |title=Hassan Mustafa Hussein, Soran University |url=https://www.youtube.com/watch?v=H3UOkY0nh_o |website=YouTube |publisher=Emerging Legal Issues |date=2023-04-19 |access-date=2026-10-17}}</ref> لە ساڵی ٢٠٢٦ یەکێک بوو لە «توێژەرە گەنجەکانی ئۆکسفۆرد» لە بەرنامەی «ئایین و سەروەریی یاسا» لە ئۆکسفۆرد، کە سەنتەری نێودەوڵەتیی لێکۆڵینەوەکانی یاسا و ئایین (ICLRS) ڕێکی دەخات.<ref name="iclrs" /> == بەرھەمە دیارەکان == * {{بیرخستنەوەی ژوورناڵ |last=Hussein |first=Hassan Mustafa |title=Constitutionalism Versus Traditional Authority: The Role of the Constitution in the Institutionalization of Authority in the Kurdistan Region of Iraq |journal=Twejer |volume=9 |issue=3 |year=2026 |pages=1–23 |url=https://doi.org/10.31918/twejer.2693KRS.01}} * {{بیرخستنەوەی وێب |last=Hussein |first=Hassan Mustafa |title=Three Decades Without a Social Contract: A Call for Constitutional Adoption in the Kurdistan Region of Iraq |url=https://www.iconnectblog.com/three-decades-without-a-social-contract-a-call-for-constitutional-adoption-in-the-kurdistan-region-of-iraq/ |website=I-CONnect |date=2025-08-03}} * "Iraq". لە: Barroso, Luís Roberto؛ Albert, Richard (ئامادەکاران). ''The 2023 International Review of Constitutional Reform''. ئۆستن: زانکۆی تێکساس لە ئۆستن، ٢٠٢٤. == سەرچاوەکان == {{سەرچاوەکان|refs= <ref name="soran">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Hassan Mustafa Hussien |url=https://staff.soran.edu.iq/staff_profile.php?ID=288 |website=Soran University Academic Staff |publisher=زانکۆی سۆران |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="biu">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Dr. Hassan Hussein |url=https://www.britishuniversity.krd/pages/university/staff-profile.html?id=hassan-hussein |publisher=British International University |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="iclrs">{{بیرخستنەوەی وێب |title=2026 Alumni |url=https://www.iclrs-ox.org/2026-alumni/ |website=Religion and the Rule of Law at Oxford |publisher=International Center for Law and Religion Studies, BYU Law |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="sorannews">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Soran University Participates in "The Global Summit on Constitutionalism" in the US |url=https://main.soran.edu.iq/general-news/113 |publisher=زانکۆی سۆران |date=2025-04-04 |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="dissertation">{{بیرخستنەوەی وێب |title=PhD Dissertation |url=https://www.hassanhussein.info/qualification/phd-dissertation |website=Hassan Mustafa Hussein |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="career">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Career |url=https://www.hassanhussein.info/career |website=Hassan Mustafa Hussein |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="cs">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Constitutional Studies |url=https://liberalarts.utexas.edu/lawanddemocracy/publishing/constitutional-studies.html |publisher=Program on Law and Democracy, University of Texas at Austin |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="icc">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Administration |url=https://constitutioncenter.ch/administration |publisher=International Constitution Center |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="kcil">{{بیرخستنەوەی وێب |title=KCIL Structure |url=https://kc-interlaw.org/KCILStructure |publisher=Kurdistan Center for International Law |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="iconnect">{{بیرخستنەوەی وێب |last=Hussein |first=Hassan Mustafa |title=Three Decades Without a Social Contract: A Call for Constitutional Adoption in the Kurdistan Region of Iraq |url=https://www.iconnectblog.com/three-decades-without-a-social-contract-a-call-for-constitutional-adoption-in-the-kurdistan-region-of-iraq/ |website=I-CONnect |date=2025-08-03 |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="twejer">{{بیرخستنەوەی ژوورناڵ |last=Hussein |first=Hassan Mustafa |title=Constitutionalism Versus Traditional Authority: The Role of the Constitution in the Institutionalization of Authority in the Kurdistan Region of Iraq |journal=Twejer |volume=9 |issue=3 |date=2026-04-26 |pages=1–23 |url=https://doi.org/10.31918/twejer.2693KRS.01}}</ref> <ref name="utsummit">{{بیرخستنەوەی وێب |title=Concurrent Sessions |url=https://law.utexas.edu/the-2025-global-summit/concurrentsessions/ |website=2025 Global Summit on Constitutionalism |publisher=University of Texas School of Law |access-date=2026-10-17}}</ref> <ref name="grm">{{بیرخستنەوەی وێب |title=2024 Gulf Research Meeting, Workshop No. 2: Participant List |url=https://grc.net/documents/66854324b3864Workshop2ParticipantList.pdf |publisher=Gulf Research Center |date=2024 |access-date=2026-10-17}}</ref> }} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{وێبگەی فەرمی|https://www.hassanhussein.info/}} * [https://scholar.google.com/citations?user=oNMtTqgAAAAJ پرۆفایلی لە گووگڵ سکۆلار] * [https://papers.ssrn.com/sol3/cf_dev/AbsByAuth.cfm?per_id=4791015 پەڕەی نووسەر لە SSRN] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٨]] [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:کوردەکانی باشووری کوردستان]] [[پۆل:مامۆستایانی کورد]] [[پۆل:زانکۆی سۆران]] kv0kmllj213fra97a2wp41jwjk3bxhu 1 305428 1688489 2026-10-17T03:04:34Z Barakat Qurtas 42103 ئاگاداری پەیوەندی (ناکۆکیی بەرژەوەندی) 1688489 wikitext text/x-wiki == ئاگاداری پەیوەندی (ناکۆکیی بەرژەوەندی) == من، [[User:Barakat Qurtas|Barakat Qurtas]]، ئەم وتارەم دروست کردووە. ئاگادارتان دەکەمەوە کە ھاوڕێی د. حەسەن مستەفا حوسێنم، بۆیە پەیوەندییەکی کەسیم لەگەڵیدا ھەیە (ناکۆکیی بەرژەوەندی، بە ئینگلیزی: Conflict of interest). ھیچ پارەیەکم بۆ ئەم کارە وەرنەگرتووە. وتارەکە بە شێوازێکی بێلایەن و تەنھا لەسەر بنەمای سەرچاوە بڵاوکراوەکان نووسراوە. داوا لە بەشداربووانی تر دەکەم پێداچوونەوەی بۆ بکەن و ھەر گۆڕانکارییەک پێویست بێت بیکەن. [[بەکارھێنەر:Barakat Qurtas|Barakat Qurtas]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Barakat Qurtas|لێدوان]]) ٠٣:٠٤، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) qftck2yfapovvh4l3r50mua2glamc56 1688496 1688489 2026-10-17T03:19:45Z Barakat Qurtas 42103 ناڕەزایەتی لەسەر سڕینەوەی خێرا 1688496 wikitext text/x-wiki == ئاگاداری پەیوەندی (ناکۆکیی بەرژەوەندی) == من، [[User:Barakat Qurtas|Barakat Qurtas]]، ئەم وتارەم دروست کردووە. ئاگادارتان دەکەمەوە کە ھاوڕێی د. حەسەن مستەفا حوسێنم، بۆیە پەیوەندییەکی کەسیم لەگەڵیدا ھەیە (ناکۆکیی بەرژەوەندی، بە ئینگلیزی: Conflict of interest). ھیچ پارەیەکم بۆ ئەم کارە وەرنەگرتووە. وتارەکە بە شێوازێکی بێلایەن و تەنھا لەسەر بنەمای سەرچاوە بڵاوکراوەکان نووسراوە. داوا لە بەشداربووانی تر دەکەم پێداچوونەوەی بۆ بکەن و ھەر گۆڕانکارییەک پێویست بێت بیکەن. [[بەکارھێنەر:Barakat Qurtas|Barakat Qurtas]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Barakat Qurtas|لێدوان]]) ٠٣:٠٤، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) == ناڕەزایەتی لەسەر سڕینەوەی خێرا == بەڕێز [[User:Pirehelokan|Pirehelokan]]، سڵاو و سوپاس بۆ پێداچوونەوەکەت. من دروستکەری ئەم وتارەم و، وەک لە سەرەوە ڕامگەیاندووە، پەیوەندیی کەسیم لەگەڵ خاوەنی وتارەکەدا ھەیە. بۆیە تاگەکەم لانەبردووە و بڕیارەکە بۆ تۆ و بەشداربووانی تر جێدەھێڵم. پێم وایە پێوەری و٧ لێرەدا ناگونجێت. ئەو پێوەرە بۆ وتارێکە کە ھیچ ئاماژەیەک بە گرنگیی بابەتەکەی نەدات، بەڵام ئەم وتارە ئەم ئاماژانەی تێدایە و ھەموویان سەرچاوەیان ھەیە: * ناوی وەک یاریدەدەری سەرنووسەر لە گۆڤاری نێودەوڵەتیی ''Constitutional Studies'' تۆمار کراوە. ئەم گۆڤارە پڕۆژەی دەستوورە بەراوردکارییەکان و کۆمەڵەی نێودەوڵەتیی یاسای دەستووری بڵاوی دەکەنەوە (پەڕەی زانکۆی تێکساس لە ئۆستن). * بەشی تایبەت بە عێراقی لە کتێبی ''The 2023 International Review of Constitutional Reform'' نووسیوە، کە لویس ڕۆبێرتۆ باڕۆسۆ و ڕیچارد ئەلبێرت ئامادەیان کردووە. * لە لووتکەی جیھانیی دەستوورگەرایی ٢٠٢٥ لە زانکۆی تێکساس لە ئۆستن توێژینەوەی پێشکەش کردووە. بەپێی ھەواڵی زانکۆی سۆران، تاکە توێژەری عێراق و ھەرێمی کوردستان بووە لەو کۆنفرانسەدا. * لە ساڵی ٢٠٢٦ یەکێک بووە لە «توێژەرە گەنجەکانی ئۆکسفۆرد» لە بەرنامەی سەنتەری نێودەوڵەتیی لێکۆڵینەوەکانی یاسا و ئایین (ICLRS). * وتارێکی لەسەر پرسی دەستووری ھەرێمی کوردستان لە I-CONnect بڵاو کراوەتەوە، کە بلۆگی گۆڤاری ''International Journal of Constitutional Law''ـە. دەزانم زۆربەی سەرچاوەکان ھی ئەو دامەزراوانەن کە کاری لەگەڵدا دەکات. ھەوڵ دەدەم سەرچاوەی سەربەخۆ زیاد بکەم، و بەخێرھاتنی ھەر گۆڕانکارییەک دەکەم کە وتارەکە بێلایەنتر بکات. تکایە ئەگەر دەکرێت، لە جیاتی سڕینەوەی خێرا، کات بدە بۆ باشترکردنی. [[بەکارھێنەر:Barakat Qurtas|Barakat Qurtas]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Barakat Qurtas|لێدوان]]) ٠٣:١٩، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) 57aka1vl4ufc58f3qs27b0iw56f5ft2 0 305429 1688490 2026-10-17T03:04:35Z Barakat Qurtas 42103 ڕەوانەکردنەوە بۆ [[حەسەن مستەفا حوسێن]] 1688490 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[حەسەن مستەفا حوسێن]] aufq0v04jr2scgoxxf08eswstlxswqn 0 305430 1688491 2026-10-17T03:04:35Z Barakat Qurtas 42103 ڕەوانەکردنەوە بۆ [[حەسەن مستەفا حوسێن]] 1688491 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[حەسەن مستەفا حوسێن]] aufq0v04jr2scgoxxf08eswstlxswqn 3 305431 1688495 2026-10-17T03:17:02Z Pirehelokan 5097 پەڕەی واڵای دروست کرد 1688495 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 0 305432 1688497 2026-10-17T03:39:30Z Bilalinfo 57400 پەڕەی دروست کرد بە «{{short description|ئەکتەری ئێرانی (لەدایکبووی ١٩٨٨)}} {{Infobox person | honorific_prefix = | name = سەعید سوھەیلی | image = Saed Soheili 20250209 (cropped).jpg | caption = سوھەیلی لە [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]] لە ٢٠٢٥ | native_name = ساعد سهیلی | native_name_lang = Fa | birth_name = | birth_date...»ەوە 1688497 wikitext text/x-wiki {{short description|ئەکتەری ئێرانی (لەدایکبووی ١٩٨٨)}} {{Infobox person | honorific_prefix = | name = سەعید سوھەیلی | image = Saed Soheili 20250209 (cropped).jpg | caption = سوھەیلی لە [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]] لە ٢٠٢٥ | native_name = ساعد سهیلی | native_name_lang = Fa | birth_name = | birth_date = {{birth date and age|mf=yes|1988|12|19}} | birth_place = [[مەشهەد]]، [[پارێزگای خۆراسانی ڕەزەوی|خۆراسانی ڕەزەوی]]، ئێران | education = [[زانکۆی ئازادی ئیسلامی]] | occupation = ئەکتەر | years_active = ٢٠٠١–تا ئێستا | notable_works = | spouse = گلۆریا هاردی | children = ٢ | relatives = سینا میهراد (برا) }} '''سەعید سوھەیلی''' ({{langx|fa|ساعد سهیلی}}؛ لەدایکبووی ١٩ی شوباتی ١٩٨٨) ئەکتەرێکی [[ئێران|ئێرانییە]]. زیاتر بە ڕۆڵەکانی لە فیلمەکانی گەشتی ئیرشاد (٢٠١٢)، چەند مەتر سێجا خۆشەویستی (٢٠١٤)، پردی خەو (٢٠١٦)، لۆتەری (٢٠١٨)، و ڕۆژی سفر (٢٠٢٠) ناسراوە. == ژیانی سەرەتایی == لە [[مەشھەد|مەشهەد]] لەدایکبووە، کوڕی سەعید سوهەیلی دەرهێنەری ئێرانییە. برایەکەی سینا و دوو خوشکەکەی، سارا و سەبا، لە بواری سینەما، تەلەڤیزیۆن و شانۆدا چالاکن.<ref>{{Cite web|url=http://www.parsnaz.com/%d8%b3%d8%a7%d8%b9%d8%af-%d8%b3%d9%87%db%8c%d9%84%db%8c-%d8%b9%d8%a7%d8%b4%d9%82.html|title=دیدار و چاوپێکەوتن لەگەڵ ساعد سهیلی دەربارەی عاشقبونی|website=سایت تفریحی و سرگرمی پارس ناز|access-date=27 May 2019}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://photokade.com/%d8%a8%db%8c%d9%88%da%af%d8%b1%d8%a7%d9%81%db%8c-%d8%b3%d8%a7%d8%b9%d8%af-%d8%b3%d9%87%d9%8c%d9%84%db%8c-%d9%8-و-%d9%87%d9%85%d8%b3%d8%b1%d8%b4/|title=ژیاننامەی ساعد سهیلی و هاوسەرەکەی گلۆریا + ژیانی تایبەتی هنری|date=April 21, 2018|access-date=27 May 2019}}</ref> کارەکەی لە تەمەنی ١٤ ساڵیدا بە ڕۆڵێکی کورت لە فیلمی شەوی ڕووت دەست پێکرد، کە لەلایەن باوکیەوە دەرهێنراوە. هەروەها لە پشت پەردەوە لە هەندێک لە کارەکانی باوکیدا بەشداری کردووە. بڕوانامەی کارناسی لە [[گرافیک دیزاین|گرافیک]] لە [[زانکۆی ئازادی ئیسلامی]] هەەیە.<ref>{{Cite web|url=http://namnak.com/ساعد-سهیلی-با-همسرش.p35804|title=جیاوازی تەمەنی ساعد سهیلی لەگەڵ هاوسەرەکەی گلۆریا هاردی|website=نمناک|language=fa-IR|access-date=27 May 2019}}</ref> یەکەم ڕۆڵی پیشەگەرانەی لە شانۆیەکدا بوو بۆ [[فیلمی تەلەڤیزیۆنی]] لەلایەن [[جەواد عیزەتی]].<ref>{{Cite web|title=آپاراتچی 67 با ساعد سهیلی|url=https://www.aparat.com/v/mKzoX/%D8%A2%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%AA%DA%86%DB%8C_67_%D8%A8%D8%A7_%D8%B3%D8%A7%D8%B9%D8%AF_%D8%B3%D9%87%DB%8C%D9%84%DB%8C|access-date=27 May 2019|website=آپارات – سرویس اشتراک ویدیو|language=fa}}</ref><ref>{{Cite web|date=January 30, 2019|title=ژیاننامەی ساعد سهیلی و خێزانە هونەریەکەی + وێنە|url=https://www.sarpoosh.com/biography/actors-artists/saed-soheili.html|access-date=27 May 2019|website=sarpoosh|language=fa}}</ref> هاوسەرگیری لەگەڵ گلۆریا هاردی کردووە، کە ئەکتەرێکی ئێرانی-فەرەنسییە و لە دایکێکی ئێرانی و باوکێکی فەرەنسی لەدایکبووە و لە زنجیرەی کیمیا دەرکەوتووە.<ref>{{Cite web|url=https://www.aparat.com/v/mKzoX/%D8%A2%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%AA%DA%86%DB%8C_67_%D8%A8%D8%A7_%D8%B3%D8%A7%D8%B9%D8%AF_%D8%B3%D9%87%DB%8C%D9%84%DB%8C|title=آپاراتچی 67 با ساعد سهیلی|website=آپارات – سرویس اشتراک ویدیو|language=fa|access-date=27 May 2019}}</ref> دوای بڵاوکردنەوەی فیلمی لۆتەری لە ٣٦ەمین [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]] ڕێگری لە چوونە ناو وڵاتی [[میرنشینە یەکگرتووە عەرەبییەکان]] لێ کرا.<ref>{{Cite web|url=https://www.aparat.com/v/mKzoX/%D8%A2%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%AA%DA%86%DB%8C_67_%D8%A8%D8%A7_%D8%B3%D8%A7%D8%B9%D8%AF_%D8%B3%D9%87%DB%8C%D9%84%DB%8C|title=آپاراتچی 67 با ساعد سهیلی|website=آپارات – سرویس اشتراک ویدیو|language=fa|access-date=27 May 2019}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.parsnews.com/بخش-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF%DB%8C-6/573386-%D8%B3%D8%A7%D8%B9%D8%AF-%D8%B3%D9%87%DB%8C%D9%84%DB%8C-%DA%86%D9%86%D8%AF-%D8%B3%D8%A7%D9%ل-%D8%A7%D8%Bz-%D9%87%D9%85%D8%B3%D8%B1%D8%B4-%DA%AF%D9%84%D9%88%D8%B3%DB%8C%D8%A7-%D9%87%D8%A7%D8%B1%D8%AF%DB%8C-%DA%A9%D9%88%DA%86%DA%Af%D8%AA%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%ت|title=ساعد سهیلی چند سال از همسرش گلوریا هاردی کوچکتر است؟!|website=پارس نیوز|language=fa|access-date=27 May 2019}}</ref> == خەڵاتەکان == {| class="wikitable sortable plainrowheaders" |- ! scope="col" | خەڵات ! scope="col" | ساڵ ! scope="col" | پۆل ! scope="col" | کارە پاڵاوتراوەکان ! scope="col" | ئەنجام |- ! scope="row" |فێستیڤاڵی نێونەتەوەیی فیلمی ڕەبات |٢٠١٤ |باشترین ئەکتەر |چەند مەتر سێجا خۆشەویستی<ref>{{Cite web|last=|first=|date=2016-02-07|title=فیلمی ئێرانی خەڵاتێک لە فێستیڤاڵی مەغریب دەباتەوە|url=https://www.tehrantimes.com/news/252831/Iranian-movie-wins-award-at-Moroccan-festival|archive-url=|archive-date=|access-date=2020-08-15|website=Tehran Times|language=en}}</ref> |{{Won}} |- ! rowspan="3" scope="row" |[[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]] |٢٠١٢ | rowspan="3" |باشترین ئەکتەری ڕۆڵی پشتگیریکار |گەشتی ئیرشاد |{{Nom}} |- |٢٠١٥ |''رخ دیوانه'' |{{Nom}} |- |٢٠١٧ |گەشتی ئیرشاد ٢ |{{Nom}} |- ! scope="row" |[[خەڵاتی حافز]] |٢٠١٩ |باشترین ئەکتەر |لۆتەری |{{Nom}} |- ! scope="row" |فێستیڤاڵی نێونەتەوەیی فیلمی هانۆی |٢٠١٩ |باشترین ئەکتەر |ژووری تاریک |{{Nom}} |- ! scope="row" |[[جەژنی سینەمای ئێران]] |٢٠١٤ |باشترین ئەکتەر |چەند مەتر سێجا خۆشەویستی |{{Won}} |- ! scope="row" |[[ئەنجومەنی ڕەخنەگران و نووسەرانی سینەمای ئێران]] |٢٠١٥ |باشترین ئەکتەری ڕۆڵی پشتگیریکار |''رخ دیوانه'' |{{Nom}} |- ! scope="row" |فێستیڤاڵی نێونەتەوەیی فیلمی کیش |٢٠١١ |باشترین ئەکتەری پیاو (بەشی ڤیدیۆیی) |لە نێوان ماوە و جێهێشتن |{{Won}} |} == سەرچاوەکان == {{Reflist}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb name}} [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوەکانی تەلەڤیزیۆنی ئێرانی]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئێرانییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٨]] [[پۆل:ئەکتەرانی مەشھەد]] i5s7p56etgtuxs9z71bpboksd8ytzkv 1688503 1688497 2026-10-17T04:14:43Z Bilalinfo 57400 /* خەڵاتەکان */ 1688503 wikitext text/x-wiki {{short description|ئەکتەری ئێرانی (لەدایکبووی ١٩٨٨)}} {{Infobox person | honorific_prefix = | name = سەعید سوھەیلی | image = Saed Soheili 20250209 (cropped).jpg | caption = سوھەیلی لە [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]] لە ٢٠٢٥ | native_name = ساعد سهیلی | native_name_lang = Fa | birth_name = | birth_date = {{birth date and age|mf=yes|1988|12|19}} | birth_place = [[مەشهەد]]، [[پارێزگای خۆراسانی ڕەزەوی|خۆراسانی ڕەزەوی]]، ئێران | education = [[زانکۆی ئازادی ئیسلامی]] | occupation = ئەکتەر | years_active = ٢٠٠١–تا ئێستا | notable_works = | spouse = گلۆریا هاردی | children = ٢ | relatives = سینا میهراد (برا) }} '''سەعید سوھەیلی''' ({{langx|fa|ساعد سهیلی}}؛ لەدایکبووی ١٩ی شوباتی ١٩٨٨) ئەکتەرێکی [[ئێران|ئێرانییە]]. زیاتر بە ڕۆڵەکانی لە فیلمەکانی گەشتی ئیرشاد (٢٠١٢)، چەند مەتر سێجا خۆشەویستی (٢٠١٤)، پردی خەو (٢٠١٦)، لۆتەری (٢٠١٨)، و ڕۆژی سفر (٢٠٢٠) ناسراوە. == ژیانی سەرەتایی == لە [[مەشھەد|مەشهەد]] لەدایکبووە، کوڕی سەعید سوهەیلی دەرهێنەری ئێرانییە. برایەکەی سینا و دوو خوشکەکەی، سارا و سەبا، لە بواری سینەما، تەلەڤیزیۆن و شانۆدا چالاکن.<ref>{{Cite web|url=http://www.parsnaz.com/%d8%b3%d8%a7%d8%b9%d8%af-%d8%b3%d9%87%db%8c%d9%84%db%8c-%d8%b9%d8%a7%d8%b4%d9%82.html|title=دیدار و چاوپێکەوتن لەگەڵ ساعد سهیلی دەربارەی عاشقبونی|website=سایت تفریحی و سرگرمی پارس ناز|access-date=27 May 2019}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://photokade.com/%d8%a8%db%8c%d9%88%da%af%d8%b1%d8%a7%d9%81%db%8c-%d8%b3%d8%a7%d8%b9%d8%af-%d8%b3%d9%87%d9%8c%d9%84%db%8c-%d9%8-و-%d9%87%d9%85%d8%b3%d8%b1%d8%b4/|title=ژیاننامەی ساعد سهیلی و هاوسەرەکەی گلۆریا + ژیانی تایبەتی هنری|date=April 21, 2018|access-date=27 May 2019}}</ref> کارەکەی لە تەمەنی ١٤ ساڵیدا بە ڕۆڵێکی کورت لە فیلمی شەوی ڕووت دەست پێکرد، کە لەلایەن باوکیەوە دەرهێنراوە. هەروەها لە پشت پەردەوە لە هەندێک لە کارەکانی باوکیدا بەشداری کردووە. بڕوانامەی کارناسی لە [[گرافیک دیزاین|گرافیک]] لە [[زانکۆی ئازادی ئیسلامی]] هەەیە.<ref>{{Cite web|url=http://namnak.com/ساعد-سهیلی-با-همسرش.p35804|title=جیاوازی تەمەنی ساعد سهیلی لەگەڵ هاوسەرەکەی گلۆریا هاردی|website=نمناک|language=fa-IR|access-date=27 May 2019}}</ref> یەکەم ڕۆڵی پیشەگەرانەی لە شانۆیەکدا بوو بۆ [[فیلمی تەلەڤیزیۆنی]] لەلایەن [[جەواد عیزەتی]].<ref>{{Cite web|title=آپاراتچی 67 با ساعد سهیلی|url=https://www.aparat.com/v/mKzoX/%D8%A2%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%AA%DA%86%DB%8C_67_%D8%A8%D8%A7_%D8%B3%D8%A7%D8%B9%D8%AF_%D8%B3%D9%87%DB%8C%D9%84%DB%8C|access-date=27 May 2019|website=آپارات – سرویس اشتراک ویدیو|language=fa}}</ref><ref>{{Cite web|date=January 30, 2019|title=ژیاننامەی ساعد سهیلی و خێزانە هونەریەکەی + وێنە|url=https://www.sarpoosh.com/biography/actors-artists/saed-soheili.html|access-date=27 May 2019|website=sarpoosh|language=fa}}</ref> هاوسەرگیری لەگەڵ گلۆریا هاردی کردووە، کە ئەکتەرێکی ئێرانی-فەرەنسییە و لە دایکێکی ئێرانی و باوکێکی فەرەنسی لەدایکبووە و لە زنجیرەی کیمیا دەرکەوتووە.<ref>{{Cite web|url=https://www.aparat.com/v/mKzoX/%D8%A2%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%AA%DA%86%DB%8C_67_%D8%A8%D8%A7_%D8%B3%D8%A7%D8%B9%D8%AF_%D8%B3%D9%87%DB%8C%D9%84%DB%8C|title=آپاراتچی 67 با ساعد سهیلی|website=آپارات – سرویس اشتراک ویدیو|language=fa|access-date=27 May 2019}}</ref> دوای بڵاوکردنەوەی فیلمی لۆتەری لە ٣٦ەمین [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]] ڕێگری لە چوونە ناو وڵاتی [[میرنشینە یەکگرتووە عەرەبییەکان]] لێ کرا.<ref>{{Cite web|url=https://www.aparat.com/v/mKzoX/%D8%A2%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%AA%DA%86%DB%8C_67_%D8%A8%D8%A7_%D8%B3%D8%A7%D8%B9%D8%AF_%D8%B3%D9%87%DB%8C%D9%84%DB%8C|title=آپاراتچی 67 با ساعد سهیلی|website=آپارات – سرویس اشتراک ویدیو|language=fa|access-date=27 May 2019}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.parsnews.com/بخش-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF%DB%8C-6/573386-%D8%B3%D8%A7%D8%B9%D8%AF-%D8%B3%D9%87%DB%8C%D9%84%DB%8C-%DA%86%D9%86%D8%AF-%D8%B3%D8%A7%D9%ل-%D8%A7%D8%Bz-%D9%87%D9%85%D8%B3%D8%B1%D8%B4-%DA%AF%D9%84%D9%88%D8%B3%DB%8C%D8%A7-%D9%87%D8%A7%D8%B1%D8%AF%DB%8C-%DA%A9%D9%88%DA%86%DA%Af%D8%AA%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%ت|title=ساعد سهیلی چند سال از همسرش گلوریا هاردی کوچکتر است؟!|website=پارس نیوز|language=fa|access-date=27 May 2019}}</ref> == فیلمۆگرافی == {| class="wikitable" |+فیلمی سینەمایی !ساڵ !ناو !ڕۆڵ !دەرهێنەر |- |٢٠١٤ |''[[چەند مەتر سێجا خۆشەویستی]]'' |سابر |[[جەمشید مەحموودی]] |} == خەڵاتەکان == {| class="wikitable sortable plainrowheaders" |- ! scope="col" | خەڵات ! scope="col" | ساڵ ! scope="col" | پۆل ! scope="col" | کارە پاڵاوتراوەکان ! scope="col" | ئەنجام |- ! scope="row" |فێستیڤاڵی نێونەتەوەیی فیلمی ڕەبات |٢٠١٤ |باشترین ئەکتەر |[[چەند مەتر سێجا خۆشەویستی]]<ref>{{Cite web|last=|first=|date=2016-02-07|title=فیلمی ئێرانی خەڵاتێک لە فێستیڤاڵی مەغریب دەباتەوە|url=https://www.tehrantimes.com/news/252831/Iranian-movie-wins-award-at-Moroccan-festival|archive-url=|archive-date=|access-date=2020-08-15|website=Tehran Times|language=en}}</ref> |{{Won}} |- ! rowspan="3" scope="row" |[[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]] |٢٠١٢ | rowspan="3" |باشترین ئەکتەری ڕۆڵی پشتگیریکار |گەشتی ئیرشاد |{{Nom}} |- |٢٠١٥ |''رخ دیوانه'' |{{Nom}} |- |٢٠١٧ |گەشتی ئیرشاد ٢ |{{Nom}} |- ! scope="row" |[[خەڵاتی حافز]] |٢٠١٩ |باشترین ئەکتەر |لۆتەری |{{Nom}} |- ! scope="row" |فێستیڤاڵی نێونەتەوەیی فیلمی هانۆی |٢٠١٩ |باشترین ئەکتەر |ژووری تاریک |{{Nom}} |- ! scope="row" |[[جەژنی سینەمای ئێران]] |٢٠١٤ |باشترین ئەکتەر |چەند مەتر سێجا خۆشەویستی |{{Won}} |- ! scope="row" |[[ئەنجومەنی ڕەخنەگران و نووسەرانی سینەمای ئێران]] |٢٠١٥ |باشترین ئەکتەری ڕۆڵی پشتگیریکار |''رخ دیوانه'' |{{Nom}} |- ! scope="row" |فێستیڤاڵی نێونەتەوەیی فیلمی کیش |٢٠١١ |باشترین ئەکتەری پیاو (بەشی ڤیدیۆیی) |لە نێوان ماوە و جێهێشتن |{{Won}} |} == سەرچاوەکان == {{Reflist}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb name}} [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوەکانی تەلەڤیزیۆنی ئێرانی]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئێرانییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٨]] [[پۆل:ئەکتەرانی مەشھەد]] ralkc7n4e02kcfdijlfdd1aza4u0j3f 1688504 1688503 2026-10-17T04:15:17Z Bilalinfo 57400 1688504 wikitext text/x-wiki {{short description|ئەکتەری ئێرانی (لەدایکبووی ١٩٨٨)}} {{Infobox person | honorific_prefix = | name = سەعید سوھەیلی | image = Saed Soheili 20250209 (cropped).jpg | caption = سوھەیلی لە [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]] لە ٢٠٢٥ | native_name = ساعد سهیلی | native_name_lang = Fa | birth_name = | birth_date = {{birth date and age|mf=yes|1988|12|19}} | birth_place = [[مەشهەد]]، [[پارێزگای خۆراسانی ڕەزەوی|خۆراسانی ڕەزەوی]]، ئێران | education = [[زانکۆی ئازادی ئیسلامی]] | occupation = ئەکتەر | years_active = ٢٠٠١–تا ئێستا | notable_works = | spouse = گلۆریا هاردی | children = ٢ | relatives = سینا میهراد (برا) }} '''سەعید سوھەیلی''' ({{langx|fa|ساعد سهیلی}}؛ لەدایکبووی ١٩ی شوباتی ١٩٨٨) ئەکتەرێکی [[ئێران|ئێرانییە]]. زیاتر بە ڕۆڵەکانی لە فیلمەکانی گەشتی ئیرشاد (٢٠١٢)، [[چەند مەتر سێجا خۆشەویستی]] (٢٠١٤)، پردی خەو (٢٠١٦)، لۆتەری (٢٠١٨)، و ڕۆژی سفر (٢٠٢٠) ناسراوە. == ژیانی سەرەتایی == لە [[مەشھەد|مەشهەد]] لەدایکبووە، کوڕی سەعید سوهەیلی دەرهێنەری ئێرانییە. برایەکەی سینا و دوو خوشکەکەی، سارا و سەبا، لە بواری سینەما، تەلەڤیزیۆن و شانۆدا چالاکن.<ref>{{Cite web|url=http://www.parsnaz.com/%d8%b3%d8%a7%d8%b9%d8%af-%d8%b3%d9%87%db%8c%d9%84%db%8c-%d8%b9%d8%a7%d8%b4%d9%82.html|title=دیدار و چاوپێکەوتن لەگەڵ ساعد سهیلی دەربارەی عاشقبونی|website=سایت تفریحی و سرگرمی پارس ناز|access-date=27 May 2019}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://photokade.com/%d8%a8%db%8c%d9%88%da%af%d8%b1%d8%a7%d9%81%db%8c-%d8%b3%d8%a7%d8%b9%d8%af-%d8%b3%d9%87%d9%8c%d9%84%db%8c-%d9%8-و-%d9%87%d9%85%d8%b3%d8%b1%d8%b4/|title=ژیاننامەی ساعد سهیلی و هاوسەرەکەی گلۆریا + ژیانی تایبەتی هنری|date=April 21, 2018|access-date=27 May 2019}}</ref> کارەکەی لە تەمەنی ١٤ ساڵیدا بە ڕۆڵێکی کورت لە فیلمی شەوی ڕووت دەست پێکرد، کە لەلایەن باوکیەوە دەرهێنراوە. هەروەها لە پشت پەردەوە لە هەندێک لە کارەکانی باوکیدا بەشداری کردووە. بڕوانامەی کارناسی لە [[گرافیک دیزاین|گرافیک]] لە [[زانکۆی ئازادی ئیسلامی]] هەەیە.<ref>{{Cite web|url=http://namnak.com/ساعد-سهیلی-با-همسرش.p35804|title=جیاوازی تەمەنی ساعد سهیلی لەگەڵ هاوسەرەکەی گلۆریا هاردی|website=نمناک|language=fa-IR|access-date=27 May 2019}}</ref> یەکەم ڕۆڵی پیشەگەرانەی لە شانۆیەکدا بوو بۆ [[فیلمی تەلەڤیزیۆنی]] لەلایەن [[جەواد عیزەتی]].<ref>{{Cite web|title=آپاراتچی 67 با ساعد سهیلی|url=https://www.aparat.com/v/mKzoX/%D8%A2%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%AA%DA%86%DB%8C_67_%D8%A8%D8%A7_%D8%B3%D8%A7%D8%B9%D8%AF_%D8%B3%D9%87%DB%8C%D9%84%DB%8C|access-date=27 May 2019|website=آپارات – سرویس اشتراک ویدیو|language=fa}}</ref><ref>{{Cite web|date=January 30, 2019|title=ژیاننامەی ساعد سهیلی و خێزانە هونەریەکەی + وێنە|url=https://www.sarpoosh.com/biography/actors-artists/saed-soheili.html|access-date=27 May 2019|website=sarpoosh|language=fa}}</ref> هاوسەرگیری لەگەڵ گلۆریا هاردی کردووە، کە ئەکتەرێکی ئێرانی-فەرەنسییە و لە دایکێکی ئێرانی و باوکێکی فەرەنسی لەدایکبووە و لە زنجیرەی کیمیا دەرکەوتووە.<ref>{{Cite web|url=https://www.aparat.com/v/mKzoX/%D8%A2%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%AA%DA%86%DB%8C_67_%D8%A8%D8%A7_%D8%B3%D8%A7%D8%B9%D8%AF_%D8%B3%D9%87%DB%8C%D9%84%DB%8C|title=آپاراتچی 67 با ساعد سهیلی|website=آپارات – سرویس اشتراک ویدیو|language=fa|access-date=27 May 2019}}</ref> دوای بڵاوکردنەوەی فیلمی لۆتەری لە ٣٦ەمین [[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]] ڕێگری لە چوونە ناو وڵاتی [[میرنشینە یەکگرتووە عەرەبییەکان]] لێ کرا.<ref>{{Cite web|url=https://www.aparat.com/v/mKzoX/%D8%A2%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%AA%DA%86%DB%8C_67_%D8%A8%D8%A7_%D8%B3%D8%A7%D8%B9%D8%AF_%D8%B3%D9%87%DB%8C%D9%84%DB%8C|title=آپاراتچی 67 با ساعد سهیلی|website=آپارات – سرویس اشتراک ویدیو|language=fa|access-date=27 May 2019}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.parsnews.com/بخش-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF%DB%8C-6/573386-%D8%B3%D8%A7%D8%B9%D8%AF-%D8%B3%D9%87%DB%8C%D9%84%DB%8C-%DA%86%D9%86%D8%AF-%D8%B3%D8%A7%D9%ل-%D8%A7%D8%Bz-%D9%87%D9%85%D8%B3%D8%B1%D8%B4-%DA%AF%D9%84%D9%88%D8%B3%DB%8C%D8%A7-%D9%87%D8%A7%D8%B1%D8%AF%DB%8C-%DA%A9%D9%88%DA%86%DA%Af%D8%AA%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%ت|title=ساعد سهیلی چند سال از همسرش گلوریا هاردی کوچکتر است؟!|website=پارس نیوز|language=fa|access-date=27 May 2019}}</ref> == فیلمۆگرافی == {| class="wikitable" |+فیلمی سینەمایی !ساڵ !ناو !ڕۆڵ !دەرهێنەر |- |٢٠١٤ |''[[چەند مەتر سێجا خۆشەویستی]]'' |سابر |[[جەمشید مەحموودی]] |} == خەڵاتەکان == {| class="wikitable sortable plainrowheaders" |- ! scope="col" | خەڵات ! scope="col" | ساڵ ! scope="col" | پۆل ! scope="col" | کارە پاڵاوتراوەکان ! scope="col" | ئەنجام |- ! scope="row" |فێستیڤاڵی نێونەتەوەیی فیلمی ڕەبات |٢٠١٤ |باشترین ئەکتەر |[[چەند مەتر سێجا خۆشەویستی]]<ref>{{Cite web|last=|first=|date=2016-02-07|title=فیلمی ئێرانی خەڵاتێک لە فێستیڤاڵی مەغریب دەباتەوە|url=https://www.tehrantimes.com/news/252831/Iranian-movie-wins-award-at-Moroccan-festival|archive-url=|archive-date=|access-date=2020-08-15|website=Tehran Times|language=en}}</ref> |{{Won}} |- ! rowspan="3" scope="row" |[[فێستیڤاڵی فیلمی فەجر]] |٢٠١٢ | rowspan="3" |باشترین ئەکتەری ڕۆڵی پشتگیریکار |گەشتی ئیرشاد |{{Nom}} |- |٢٠١٥ |''رخ دیوانه'' |{{Nom}} |- |٢٠١٧ |گەشتی ئیرشاد ٢ |{{Nom}} |- ! scope="row" |[[خەڵاتی حافز]] |٢٠١٩ |باشترین ئەکتەر |لۆتەری |{{Nom}} |- ! scope="row" |فێستیڤاڵی نێونەتەوەیی فیلمی هانۆی |٢٠١٩ |باشترین ئەکتەر |ژووری تاریک |{{Nom}} |- ! scope="row" |[[جەژنی سینەمای ئێران]] |٢٠١٤ |باشترین ئەکتەر |چەند مەتر سێجا خۆشەویستی |{{Won}} |- ! scope="row" |[[ئەنجومەنی ڕەخنەگران و نووسەرانی سینەمای ئێران]] |٢٠١٥ |باشترین ئەکتەری ڕۆڵی پشتگیریکار |''رخ دیوانه'' |{{Nom}} |- ! scope="row" |فێستیڤاڵی نێونەتەوەیی فیلمی کیش |٢٠١١ |باشترین ئەکتەری پیاو (بەشی ڤیدیۆیی) |لە نێوان ماوە و جێهێشتن |{{Won}} |} == سەرچاوەکان == {{Reflist}} == بەستەرە دەرەکییەکان == * {{IMDb name}} [[پۆل:زیندووان]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوەکانی تەلەڤیزیۆنی ئێرانی]] [[پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئێرانییەکانی سەدەی ٢١ەم]] [[پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٨]] [[پۆل:ئەکتەرانی مەشھەد]] ei6rhh584alwivrvnru0houub9wl3k8 0 305433 1688498 2026-10-17T04:03:00Z Bilalinfo 57400 پەڕەی دروست کرد بە «{{short description|فیلمێکی ئێرانی (٢٠١٤)}} {{Infobox film | name = چەند مەتر سێجا خۆشەویستی | image = A FEW CUBE METERS LOVE 1.jpg | caption = پوستەری فیلم | director = [[جەمشید مەحموودی]] | producer = [[نەوید مەحموودی]] | writer = جەمشید مەحموودی | starring = [[سەعید سوھەیلی]]<br>حەسیبا...»ەوە 1688498 wikitext text/x-wiki {{short description|فیلمێکی ئێرانی (٢٠١٤)}} {{Infobox film | name = چەند مەتر سێجا خۆشەویستی | image = A FEW CUBE METERS LOVE 1.jpg | caption = پوستەری فیلم | director = [[جەمشید مەحموودی]] | producer = [[نەوید مەحموودی]] | writer = جەمشید مەحموودی | starring = [[سەعید سوھەیلی]]<br>حەسیبا ئیبراھیمی | music = سەھەند مەھدیزادە | cinematography = | editing = سپیدە عەبدولوەھاب | distributor = | released = {{Film date|2014|2|3|Iran|df=yes}} | runtime = ٩٠ خولەک | country = ئێران<br>ئەفغانستان | language = فارسی<br>دەری }} '''''چەند مەتر سێجا خۆشەویستی''''' (بە [[زمانی فارسی|فارسی]]:''چند متر مکعب عشق)'' فیلمێکە لە دەرهێنان و نووسینی [[جەمشید مەحموودی]] و بەرهەمهێنانی [[نەوید مەحموودی]] کە لە ساڵی ٢٠١٤ بڵاو کرایەوە. ئەم فیلمە بە شێوازی ڕۆمانسی، لە ژینگەیەکی تاڵ و بە زمانەکانی [[زمانی فارسی|فارسی]] و [[زمانی دەری|فارسی دەری]] بەرهەمی هاوبەشی [[ئێران]] و [[ئەفغانستان|```wikitext {{short description|فیلمێکی ئێرانی (لەمەڕ ٢٠١٤)}} [[پۆل:فیلمە فارسییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمە درامییە ئێرانییەکان]] ```ئەفغانستانە]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=Films |first=DreamLab |ڕێکەوت=2014-04-07 |سەردێڕ=A Few Cubic Meters of Love |ناونیشان=https://www.dreamlabfilms.com/a-few-cubic-meters-of-love/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-17 |وێبگە=DreamLab Films |زمان=en-US}}</ref> ئەم فیلمە لە هەشتەمین [[جەژنی سینەمای ئێران|جەژنی سینەمای ئێراندا]] خەڵاتی پەیکەر و دیپلۆمی شانازیی باشترین فیلم، باشترین دەرهێنان، باشترین سیناریۆ، باشترین ئەکتەری ڕۆڵی سەرەکی پیاو، باشترین مۆنتاژ، باشترین ڕۆڵی پشتگیریکاری پیاو، باشترین دیزاینی دیمەن و ناساندنی نەوەی نوێی بەدەست هێنا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2015-09-11 |سەردێڕ=چند متر مکعب عشق، بهترین فیلم خانه سینما شد |ناونیشان=https://www.bbc.com/persian/arts/2015/09/150911_u14_khaneh_cinema |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-17 |وێبگە=BBC News فارسی |زمان=fa}}</ref> لە [[٨٧ەمین خەڵاتەکانی ئۆسکار|٨٧ەمین خەڵاتی ئۆسکار]] وەک فیلمی ئەفغانی بۆ باشترین فیلمی زمانی بیانی هەڵبژێردرا، بەڵام پاڵێوراو نەبوو.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ= |ناونیشان=http://www.iran-daily.com/News/1397.html}}</ref> == چیرۆک == عەبدولسەلام (نادر فلاح) کە پەنابەرێکی ئەفغانییە، لەگەڵ کچەکەی مۆرۆنا (حسیبا ئبراهیمی) لە کارگەیەکدا خەریکی کار و ژیانە. مۆرۆنا عاشقی سابر ([[سەعید سوھەیلی|سەعید سوهەیلی]]) کە یەکێکە لە کرێکارەکانی کارگەکە. دوای ماوەیەک کە مۆرۆنا نیاز و هەوڵی جێهێشتنی ئێرانی هەیە، صابر لە کۆتاییدا بابەتەکە لەگەڵ عەبدولسەلام باس دەکات و تووشی دژایەتی و بەرگری توندی ئەو دەبێتەوە. لە کۆتاییدا کاتێک سابر و مۆرۆنا لە کۆنتێنەرە کۆنە هەمیشەییەکەدا یەکتر دەبینن تاکو چارەسەرێک بدۆزنەوە، لەپڕ دەزانن کە کۆنتێنەرەکە خەریکە دەجوڵێت.. == ئەکتەرەکان == {| class="wikitable" |'''ئەکتەر''' |'''ڕۆڵ''' |- |[[سەعید سوھەیلی]] |سابر |- |حەسیبا ئبراهیمی |مۆرۆنا |- |نادر فەلاح |عەبدولسەلام، باوکی مۆرۆنا |- |عەلی ڕەزا ئوستادی |بەڕێز سەباحی، بەرپرسی کارگە |- |مەسعود میرتاهری |غەفوور، کرێکار |- |ئەفشین سلێمان‌پور |قوربان، کرێکار |} [[پۆل:فیلمە فارسییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمە درامییە ئێرانییەکان]] sj4t5wl03745od6p1191q2hfn0yjdhg 1688499 1688498 2026-10-17T04:06:04Z Bilalinfo 57400 1688499 wikitext text/x-wiki {{short description|فیلمێکی ئێرانی (٢٠١٤)}} {{Infobox film | name = چەند مەتر سێجا خۆشەویستی | image = A FEW CUBE METERS LOVE 1.jpg | caption = پوستەری فیلم | director = [[جەمشید مەحموودی]] | producer = [[نەوید مەحموودی]] | writer = جەمشید مەحموودی | starring = [[سەعید سوھەیلی]]<br>حەسیبا ئیبراھیمی | music = سەھەند مەھدیزادە | cinematography = | editing = سپیدە عەبدولوەھاب | distributor = | released = {{Film date|2014|2|3|Iran|df=yes}} | runtime = ٩٠ خولەک | country = ئێران<br>ئەفغانستان | language = فارسی<br>دەری }} '''''چەند مەتر سێجا خۆشەویستی''''' (بە [[زمانی فارسی|فارسی]]:''چند متر مکعب عشق)'' فیلمێکە لە دەرهێنان و نووسینی [[جەمشید مەحموودی]] و بەرهەمهێنانی [[نەوید مەحموودی]] کە لە ساڵی ٢٠١٤ بڵاو کرایەوە. ئەم فیلمە بە شێوازی ڕۆمانسی، لە ژینگەیەکی تاڵ و بە زمانەکانی [[زمانی فارسی|فارسی]] و [[زمانی دەری|فارسی دەری]] بەرهەمی هاوبەشی [[ئێران]] و [[ئەفغانستان|ئەفغانستانە]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=Films |first=DreamLab |ڕێکەوت=2014-04-07 |سەردێڕ=A Few Cubic Meters of Love |ناونیشان=https://www.dreamlabfilms.com/a-few-cubic-meters-of-love/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-17 |وێبگە=DreamLab Films |زمان=en-US}}</ref> [[پۆل:فیلمە فارسییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمە درامییە ئێرانییەکان]] ئەم فیلمە لە هەشتەمین [[جەژنی سینەمای ئێران|جەژنی سینەمای ئێراندا]] خەڵاتی پەیکەر و دیپلۆمی شانازیی باشترین فیلم، باشترین دەرهێنان، باشترین سیناریۆ، باشترین ئەکتەری ڕۆڵی سەرەکی پیاو، باشترین مۆنتاژ، باشترین ڕۆڵی پشتگیریکاری پیاو، باشترین دیزاینی دیمەن و ناساندنی نەوەی نوێی بەدەست هێنا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2015-09-11 |سەردێڕ=چند متر مکعب عشق، بهترین فیلم خانه سینما شد |ناونیشان=https://www.bbc.com/persian/arts/2015/09/150911_u14_khaneh_cinema |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-17 |وێبگە=BBC News فارسی |زمان=fa}}</ref> لە [[٨٧ەمین خەڵاتەکانی ئۆسکار|٨٧ەمین خەڵاتی ئۆسکار]] وەک فیلمی ئەفغانی بۆ باشترین فیلمی زمانی بیانی هەڵبژێردرا، بەڵام پاڵێوراو نەبوو.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ= |ناونیشان=http://www.iran-daily.com/News/1397.html}}</ref> == چیرۆک == عەبدولسەلام (نادر فلاح) کە پەنابەرێکی ئەفغانییە، لەگەڵ کچەکەی مۆرۆنا (حسیبا ئبراهیمی) لە کارگەیەکدا خەریکی کار و ژیانە. مۆرۆنا عاشقی سابر ([[سەعید سوھەیلی|سەعید سوهەیلی]]) کە یەکێکە لە کرێکارەکانی کارگەکە. دوای ماوەیەک کە مۆرۆنا نیاز و هەوڵی جێهێشتنی ئێرانی هەیە، صابر لە کۆتاییدا بابەتەکە لەگەڵ عەبدولسەلام باس دەکات و تووشی دژایەتی و بەرگری توندی ئەو دەبێتەوە. لە کۆتاییدا کاتێک سابر و مۆرۆنا لە کۆنتێنەرە کۆنە هەمیشەییەکەدا یەکتر دەبینن تاکو چارەسەرێک بدۆزنەوە، لەپڕ دەزانن کە کۆنتێنەرەکە خەریکە دەجوڵێت.. == ئەکتەرەکان == {| class="wikitable" |'''ئەکتەر''' |'''ڕۆڵ''' |- |[[سەعید سوھەیلی]] |سابر |- |حەسیبا ئبراهیمی |مۆرۆنا |- |نادر فەلاح |عەبدولسەلام، باوکی مۆرۆنا |- |عەلی ڕەزا ئوستادی |بەڕێز سەباحی، بەرپرسی کارگە |- |مەسعود میرتاهری |غەفوور، کرێکار |- |ئەفشین سلێمان‌پور |قوربان، کرێکار |} [[پۆل:فیلمە فارسییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمە درامییە ئێرانییەکان]] <references /> [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٤]] 23pko8l4tu0subaeronpum6mo4emjwg 1688500 1688499 2026-10-17T04:08:31Z Bilalinfo 57400 1688500 wikitext text/x-wiki {{short description|فیلمێکی ئێرانی (٢٠١٤)}} {{Infobox film | name = چەند مەتر سێجا خۆشەویستی | image = A FEW CUBE METERS LOVE 1.jpg | caption = پوستەری فیلم | director = [[جەمشید مەحموودی]] | producer = [[نەوید مەحموودی]] | writer = جەمشید مەحموودی | starring = [[سەعید سوھەیلی]]<br>حەسیبا ئیبراھیمی | music = سەھەند مەھدیزادە | cinematography = | editing = سپیدە عەبدولوەھاب | distributor = | released = {{Film date|2014|2|3|Iran|df=yes}} | runtime = ٩٠ خولەک | country = ئێران<br>ئەفغانستان | language = فارسی<br>دەری }} '''''چەند مەتر سێجا خۆشەویستی''''' (بە [[زمانی فارسی|فارسی]]:''چند متر مکعب عشق)'' فیلمێکە لە دەرهێنان و نووسینی [[جەمشید مەحموودی]] و بەرهەمهێنانی [[نەوید مەحموودی]] کە لە ساڵی ٢٠١٤ بڵاو کرایەوە. ئەم فیلمە بە شێوازی ڕۆمانسی، لە ژینگەیەکی تاڵ و بە زمانەکانی [[زمانی فارسی|فارسی]] و [[زمانی دەری|فارسی دەری]] بەرهەمی هاوبەشی [[ئێران]] و [[ئەفغانستان|ئەفغانستانە]].<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |last=Films |first=DreamLab |ڕێکەوت=2014-04-07 |سەردێڕ=A Few Cubic Meters of Love |ناونیشان=https://www.dreamlabfilms.com/a-few-cubic-meters-of-love/ |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-17 |وێبگە=DreamLab Films |زمان=en-US}}</ref> [[پۆل:فیلمە فارسییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمە درامییە ئێرانییەکان]] ئەم فیلمە لە هەشتەمین [[جەژنی سینەمای ئێران|جەژنی سینەمای ئێراندا]] خەڵاتی پەیکەر و دیپلۆمی شانازیی باشترین فیلم، باشترین دەرهێنان، باشترین سیناریۆ، باشترین ئەکتەری ڕۆڵی سەرەکی پیاو، باشترین مۆنتاژ، باشترین ڕۆڵی پشتگیریکاری پیاو، باشترین دیزاینی دیمەن و ناساندنی نەوەی نوێی بەدەست هێنا.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |ڕێکەوت=2015-09-11 |سەردێڕ=چند متر مکعب عشق، بهترین فیلم خانه سینما شد |ناونیشان=https://www.bbc.com/persian/arts/2015/09/150911_u14_khaneh_cinema |ڕێکەوتی سەردان=2026-10-17 |وێبگە=BBC News فارسی |زمان=fa}}</ref> لە [[٨٧ەمین خەڵاتەکانی ئۆسکار|٨٧ەمین خەڵاتی ئۆسکار]] وەک فیلمی ئەفغانی بۆ باشترین فیلمی زمانی بیانی هەڵبژێردرا، بەڵام پاڵێوراو نەبوو.<ref>{{بیرخستنەوەی وێب |سەردێڕ= |ناونیشان=http://www.iran-daily.com/News/1397.html}}</ref> == چیرۆک == عەبدولسەلام (نادر فلاح) کە پەنابەرێکی ئەفغانییە، لەگەڵ کچەکەی مۆرۆنا (حسیبا ئبراهیمی) لە کارگەیەکدا خەریکی کار و ژیانە. مۆرۆنا عاشقی سابر ([[سەعید سوھەیلی|سەعید سوهەیلی]]) کە یەکێکە لە کرێکارەکانی کارگەکە. دوای ماوەیەک کە مۆرۆنا نیاز و هەوڵی جێهێشتنی ئێرانی هەیە، صابر لە کۆتاییدا بابەتەکە لەگەڵ عەبدولسەلام باس دەکات و تووشی دژایەتی و بەرگری توندی ئەو دەبێتەوە. لە کۆتاییدا کاتێک سابر و مۆرۆنا لە کۆنتێنەرە کۆنە هەمیشەییەکەدا یەکتر دەبینن تاکو چارەسەرێک بدۆزنەوە، لەپڕ دەزانن کە کۆنتێنەرەکە خەریکە دەجوڵێت.. == ئەکتەرەکان == {| class="wikitable" |'''ئەکتەر''' |'''ڕۆڵ''' |- |[[سەعید سوھەیلی]] |سابر |- |حەسیبا ئبراهیمی |مۆرۆنا |- |نادر فەلاح |عەبدولسەلام، باوکی مۆرۆنا |- |عەلی ڕەزا ئوستادی |بەڕێز سەباحی، بەرپرسی کارگە |- |مەسعود میرتاهری |غەفوور، کرێکار |- |ئەفشین سلێمان‌پور |قوربان، کرێکار |} == سەرچاوەکان == [[پۆل:فیلمە فارسییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمە درامییە ئێرانییەکان]] <references /> [[پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٤]] == بەستەری دەرەکی == * {{IMDb title|3516158|چەند مەتر سێجا خۆشەویستی}} [[پۆل:فیلمە فارسییەکان]] [[پۆل:فیلمەکان بە زمانی فارسی]] [[پۆل:فیلمە درامییە ئێرانییەکان]] 2wy6mnscz8ar8fhrk403cjf0mxul0py 14 305434 1688568 2026-10-17T06:32:27Z Hamid Hassani 16501 + پۆل:بەکارهێنەران 1688568 wikitext text/x-wiki [[پۆل:بەکارھێنەران]] ic88vakijs9ekjpwdbxawpodt3j4cmq 14 305435 1688570 2026-10-17T06:36:29Z Hamid Hassani 16501 دروست کردنی پۆل 1688570 wikitext text/x-wiki [[پۆل:بەکارھێنەران]] ic88vakijs9ekjpwdbxawpodt3j4cmq 14 305436 1688571 2026-10-17T06:38:00Z Hamid Hassani 16501 دروست کردنی پۆل 1688571 wikitext text/x-wiki [[پۆل:بەکارھێنەران]] ic88vakijs9ekjpwdbxawpodt3j4cmq 14 305437 1688572 2026-10-17T06:39:26Z Hamid Hassani 16501 دروست کردنی پۆل 1688572 wikitext text/x-wiki #ڕەوانەکەر [[پۆل:بەکارھێنەرانی پیاو]] me4qpfwuckk35z0a8vd9d3gsipryszj 1688574 1688572 2026-10-17T06:41:35Z Hamid Hassani 16501 دەستکاریی پۆل 1688574 wikitext text/x-wiki #ڕەوانەکەر [[پۆل:بەکارھێنەرانی نێر]] bwftgeezw0upt8q3scrfadu1ej6xit9 14 305438 1688573 2026-10-17T06:40:56Z Hamid Hassani 16501 دروست کردنی پۆل 1688573 wikitext text/x-wiki [[پۆل:بەکارھێنەران]] ic88vakijs9ekjpwdbxawpodt3j4cmq 14 305439 1688575 2026-10-17T06:43:01Z Hamid Hassani 16501 دروست کردنی پۆل 1688575 wikitext text/x-wiki [[پۆل:بەکارھێنەران]] ic88vakijs9ekjpwdbxawpodt3j4cmq 14 305440 1688576 2026-10-17T06:43:37Z Hamid Hassani 16501 دروست کردنی پۆل 1688576 wikitext text/x-wiki [[پۆل:بەکارھێنەران]] ic88vakijs9ekjpwdbxawpodt3j4cmq 6 305441 1688577 2026-10-17T06:54:32Z -Haryad 40333 {{ھۆکاری بەکارھێنانی نائازاد | ناساندن = لۆگۆی ئەنجومەنی ڕەخنەگران و نووسەرانی سینەمای ئێران | سەرچاوە = https://www.khanehcinema.ir/en/news/jshn-bzrg-mntghdan-bh-taavygh-aftad-amrvz-zman-hmdly-ba-dl-hay-daghdar-v-jan-hay-astvar-ast | وتار = ئەنجومەنی ڕەخنەگران و نووسەرانی سینەمای ئێران | چەندێتی = تەواو | ڕێزۆلووشنی کەم = بەڵی | مەبەست = لر ئینفۆبۆکسی وتارەکە بە کار دێ | جێگۆڕی = | زانیاریی تر = }} 1688577 wikitext text/x-wiki == کورتە == {{ھۆکاری بەکارھێنانی نائازاد | ناساندن = لۆگۆی ئەنجومەنی ڕەخنەگران و نووسەرانی سینەمای ئێران | سەرچاوە = https://www.khanehcinema.ir/en/news/jshn-bzrg-mntghdan-bh-taavygh-aftad-amrvz-zman-hmdly-ba-dl-hay-daghdar-v-jan-hay-astvar-ast | وتار = ئەنجومەنی ڕەخنەگران و نووسەرانی سینەمای ئێران | چەندێتی = تەواو | ڕێزۆلووشنی کەم = بەڵی | مەبەست = لر ئینفۆبۆکسی وتارەکە بە کار دێ | جێگۆڕی = | زانیاریی تر = }} == مۆڵەتنامە == {{لۆگۆی نائازاد}} 4lcs8swd2sd66hewox4u6s4jpi0lf2d 6 305442 1688579 2026-10-17T06:57:30Z -Haryad 40333 {{ھۆکاری بەکارھێنانی نائازاد | ناساندن = پۆستەری فیلمی جەنگی جیھانی سێیەم (فیلم)ە | سەرچاوە = https://www.yjc.ir/fa/news/8414722/%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%B1-%D8%B1%D8%B3%D9%85%DB%8C-%D8%AC%D9%86%DA%AF-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%B3%D9%88%D9%85-%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%B4%D8%B1-%D8%B4%D8%AF | وتار = جەنگی جیھانی سێیەم (فیلم) | چەندێتی = تەواو | ڕێزۆلووشنی کەم = بەڵێ | مەبەست = لە ئینفۆبۆکسی وتارەکە بە کار دێ | جێگۆڕی = | زانیاریی تر = }} 1688579 wikitext text/x-wiki == کورتە == {{ھۆکاری بەکارھێنانی نائازاد | ناساندن = پۆستەری فیلمی جەنگی جیھانی سێیەم (فیلم)ە | سەرچاوە = https://www.yjc.ir/fa/news/8414722/%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%B1-%D8%B1%D8%B3%D9%85%DB%8C-%D8%AC%D9%86%DA%AF-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%B3%D9%88%D9%85-%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%B4%D8%B1-%D8%B4%D8%AF | وتار = جەنگی جیھانی سێیەم (فیلم) | چەندێتی = تەواو | ڕێزۆلووشنی کەم = بەڵێ | مەبەست = لە ئینفۆبۆکسی وتارەکە بە کار دێ | جێگۆڕی = | زانیاریی تر = }} == مۆڵەتنامە == {{Non-free video cover}} j7rqjvc840loh88mnsgwqej6its6oom 6 305443 1688581 2026-10-17T06:59:44Z -Haryad 40333 {{ھۆکاری بەکارھێنانی نائازاد | ناساندن = پۆستەری فیلمی چەند مەتر سێجا خۆشەویستی | سەرچاوە = http://www.salamcinama.ir/news/192/%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B3%DB%8C-%D9%88-%D8%AF%D9%88%D9%85%DB%8C%D9%86-%D8%AF%D9%88%D8%B1%D9%87-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%81%D8%AC%D8%B1-%DA%86%D9%86%D8%AF-%D9%85%D8%AA%D8%B1-%D9%85%DA%A9%D8%B9%D8%A8-%D8%B9%D8%B4%D9%82-%D8%B9%DA%A9%D8%B3-%D9%87%D8%A7%DB%8... 1688581 wikitext text/x-wiki == کورتە == {{ھۆکاری بەکارھێنانی نائازاد | ناساندن = پۆستەری فیلمی چەند مەتر سێجا خۆشەویستی | سەرچاوە = http://www.salamcinama.ir/news/192/%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B3%DB%8C-%D9%88-%D8%AF%D9%88%D9%85%DB%8C%D9%86-%D8%AF%D9%88%D8%B1%D9%87-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%81%D8%AC%D8%B1-%DA%86%D9%86%D8%AF-%D9%85%D8%AA%D8%B1-%D9%85%DA%A9%D8%B9%D8%A8-%D8%B9%D8%B4%D9%82-%D8%B9%DA%A9%D8%B3-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%88-%D9%BE%D8%B4%D8%AA-%D8%B5%D8%AD%D9%86%D9%87 | وتار = چەند مەتر سێجا خۆشەویستی | چەندێتی = تەواو | ڕێزۆلووشنی کەم = بەڵێ | مەبەست = لە ئینفۆبۆکسی وتارەکە بە کار دێ | جێگۆڕی = | زانیاریی تر = }} == مۆڵەتنامە == {{Non-free video cover}} 4wtc8kp3v00bmnqacu96vv8h3tzt61z 6 305444 1688583 2026-10-17T07:02:38Z -Haryad 40333 {{ھۆکاری بەکارھێنانی نائازادی پۆستەر | وتار = تی تی (فیلم) | بەکارھێنان = زانیاریدان | میدیا = <!--ھەڵبژێرە لە: فیلم / تەلەڤیزیۆن / بۆنە یان بە بەتاڵی جێی بھێڵە بۆ ئەوەی وەک خۆی بمێنێتەوە--> <!-- زانیاریی دیکە --> | ناو = | بڵاوکەرەوە = | پەخشکەر = | ھونەرمەندی گرافیک = | جۆر = | وێبگە = | بڵاوکەرەوە = | بازرگانی = <!--بەشە پێویستەکان --> | ناساندن = | سەرچاوە = https... 1688583 wikitext text/x-wiki == کورتە == {{ھۆکاری بەکارھێنانی نائازادی پۆستەر | وتار = تی تی (فیلم) | بەکارھێنان = زانیاریدان | میدیا = <!--ھەڵبژێرە لە: فیلم / تەلەڤیزیۆن / بۆنە یان بە بەتاڵی جێی بھێڵە بۆ ئەوەی وەک خۆی بمێنێتەوە--> <!-- زانیاریی دیکە --> | ناو = | بڵاوکەرەوە = | پەخشکەر = | ھونەرمەندی گرافیک = | جۆر = | وێبگە = | بڵاوکەرەوە = | بازرگانی = <!--بەشە پێویستەکان --> | ناساندن = | سەرچاوە = https://www.mehrnews.com/amp/5064765/ | چەندێتی = | ڕێزۆلووشنی کەم = | مەبەست = <!-- دەبێت جوان باس بکرێت ئەگەر بەکارھێنان زانیاریدان / سەردێڕ / بەش نییە --> | جێگۆڕی = | زانیاریی تر = }} == مۆڵەتنامە == {{Non-free poster}} 5cy3py4d48j0b6bacpikzy6i8cqvit8 3 305445 1688626 2026-10-17T08:05:19Z New user message 11537 زیادکردنی [[داڕێژە:بەخێرھاتن|پەیامی بەخێرھاتن]] بە پەڕەی لێدوانی بەکارھێنەری نوێ 1688626 wikitext text/x-wiki == بەخێربێیت == {| bgcolor="#f8f8ff" align=center style="width:100% !important; -moz-border-radius: 1em;-webkit-border-radius:1em;border-radius:1em; border:1px solid #999999;" | <div class="tabber horizTabBox" style="width: 100% !important;"> <div class="tabbertab" title="&zwnj;ویکیپیدیا&zwnj;"> {{چینی ناوەند}}{{گەورە|'''بەخێرھاتی بۆ ویکیپیدیا {{PAGENAME}}'''!}}{{کۆتایی}} <span style="float:left">[[پەڕگە:Crystal_Clear_app_ktip.png|چەپ|100px|link=]]</span> '''[[ویکیپیدیا]]''' [[ئینسایکڵۆپیدیا]]یەکی ئازادی ئینتەرنێتییە کە بە دەستی بەشداربووانی خۆبەخشەوە لە سەرانسەری جیھاندا پێکدێت. سەیرکردن، لەبەرگرتنەوە و بەکارھێنانەوەی [[ناوەرۆکی ئازاد|ناوەڕۆکی ویکیپیدیا ئازادە]]. ویکیپیدیا دەستەی نووسەران یان چاودێرانی تایبەتی نییە و ھەموو کەس لەسەر ئینتەرنێت دەتوانێت دەستکاری و چاودێریی وتارەکانی بکات. ئەم ویکیپیدیایە کە بە شێوەزاری [[کوردیی ناوەندی|ناوەندی]] (سۆرانی) لە زمانی [[کوردی]] (Central Kurdish Branch) دەنووسرێت، لە [[٢٠٠٩]]ەوە لە [[:ku:|ویکیپیدیای کوردیی باکووری]] (کورمانجی) بەھۆی [[ویکیپیدیا:ھۆکارەکانی جوداکردنەوەی ویکیپیدیای سۆرانی|چەند کێشەی تەکنیکی و زمانەوانییەوە]] جیا بووەتەوە و ئێستا {{NUMBEROFARTICLES}} وتار و {{NUMBEROFACTIVEUSERS}} بەشداربووی چالاکی ھەیە. {{#if:|سوپاس بۆ بەشداربوون لە ویکیپیدیا و دەستکاریکردنی وتاری [[{{{art}}}]].}} {{چینی ناوەند}}ویکیپیدیا بە شێوەزارەکانی تری زمانی کوردی{{کۆتایی}} {| align="center" cellpadding="1" width="100%" style="text-align:right" |[[پەڕگە:Wikipedia-logo-v2-ku.png|40px|ویکیپیدیای کوردیی باکووری|link=:ku:]] [[:ku:|ویکیپیدیای کوردیی باکووری]] |[[پەڕگە:Wikipedia-logo-v2-sdh.svg|40px|ویکیپیدیای کوردیی باشووری]] [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wp/sdh/دەسپێک ویکیپیدیای کوردیی باشووری] |[[پەڕگە:Wikipedia-logo-v2-diq.png|40px|ویکیپیدیای کوردیی زازاکی|link=:diq:]] [[:diq:|ویکیپیدیای کوردیی زازاکی]] |} </div> <div class="tabbertab" title="&zwnj;بنەماکان&zwnj;"> بەر لە ھەموو شتێک، باشترە لەگەڵ [[ویکیپیدیا:ڕێبازەکان و ڕێساکان|سیاسەتەکانی]] ویکیپیدیا ئاشنا بیت: <span style="float:left">[[پەڕگە:WikiVote.png|link=|80px]]</span> * '''[[ویکیپیدیا:پێنج کۆڵەکە|پێنج کۆڵەکە]]'''، سیاسەتەکان و ستانداردەکانی ویکیپیدیا کە لەسەر ئەوان بنیات نراوە. * '''[[ویکیپیدیا:ویکیپیدیا چی نییە|ویکیپیدیا چی نییە]]'''، ئەو شتانە کە بە تەواوی لە ناوەرۆکی ویکیپیدیا دوورن. * '''[[ویکیپیدیا:بێلایەنی ڕوانگە|بێلایەنی ڕوانگە]]'''، پێویستە ھەموو ڕوانگە زۆرینەکان و کەمایەتییە بەرچاوەکان ئاماژەی پێ بکرێت. * '''[[ویکیپیدیا:ئاماژە بە سەرچاوە|ئاماژە بە سەرچاوە]]'''، پێویستە زانیارییەکان [[ویکیپیدیا:سەلماندنیبوون|سەلماندن]]ی بێت و ئاماژە بکرێت بە ژێدەری وەرگرتنیان. * '''[[ویکیپیدیا:ویکیپیدیا چی نییە|نووسینی ناسراوەکان]]'''، ئەم بابەتانە کە پێشتر لە شوێنێکی تر [[ویکیپیدیا:توێژینەوەی سەرەتایی قەدەغەیە|بڵاو نەکراونەتەوە]] یان ناودار نین، ناکرێ لە ویکیپیدیادا بڵاو بکرێتەوە. </div> <div class="tabbertab" title="&zwnj;پەڕەکەت&zwnj;"> <span style="float:left">[[پەڕگە:User-info.svg|link=|70px]]</span> '''[[تایبەت:MyPage|ئەم پەڕەیە]]''' تایبەت بە تۆیە و پێی دەوترێت [[ویکیپیدیا:پەڕەی بەکارھێنەر|پەڕەی بەکارھێنەر]]، لەوێدا دەتوانیت خۆتی تێدا بناسێنیت ئەگەر ئارەزووت کرد، '''[[تایبەت:لێدوانەکەم|ئەمەش]]''' پەڕەی لێدوانەکەتە و بەکارھێنەرانی تر لە ڕیگای ئەم پەڕەیەوە پەیوەندیت لەگەڵ دەگرن. لە پەڕەی بەکارھێنەریت و لێدوانەکەتدا ئەمانە لەبەر چاو بگرە: * تکایە ئەم شتانە کە پەیوەندی بە ویکیپیدیا و ئینسایکڵۆپیدیاوە نییە لە پەڕەی بەکارھێنەریتدا مەھێنە. * لە کاتی وتووێژدا '''[[ویکیپیدیا:ڕێساکانی وتووێژ|ڕێساکانی وتووێژ]]''' لەبەر چاو بگرە. * لە کۆتاییدا و دوای نووسینی بیروڕات، بە بەکارھێنانی '''<nowiki>~~~~</nowiki>''' یان کرتەکردن لەسەر دوگمەی [[پەڕگە:Button_sig.png|link=]] پەیامەکەت '''[[ویکیپیدیا:واژوو|واژوو]]''' بکە. </div> <div class="tabbertab" title="&zwnj;بەشداری&zwnj;"> ویکیپیدیای کوردی شوێنێکە بۆ پەرەپێدان و ناساندنی زمان و چاندی کوردی و کۆکردنەوەی زانیارییەکان لە یەک جێگەدا. بەشداریی ھەموو کەسێک ڕاستەوخۆ دەخرێتە ویکیپیدیای کوردی و پێویستی بە پەسەندکردنی کەس نییە. بۆ بەشداریکردن لە ویکیپیدیای کوردی: <span style="float:left">[[پەڕگە:Crystal Clear app kedit.png|چەپ|80px|link=]]</span> * پێش ھەموو شتێک لێرەدا دەتوانی '''[[ویکیپیدیا:ناساندن|لەگەڵ ویکیپیدیا ئاشنا بیت]]'''. * ئاگاداری '''[[ویکیپیدیا:نووسینی_کوردی|تەختەکلیلی ستاندارد]]''' و '''[[ویکیپیدیا:ڕێنووسی_زمانی_کوردی|ڕێنووسی زمانی کوردی]]''' ببە. * '''[[ویکیپیدیا:فێرکاری|خولی فێرکاری]]''' و '''[[ویکیپیدیا:ڕێنمای_خێرا|ڕێنمای خێرای دەستکاری]]''' ببینە و لە [[ویکیپیدیا:خۆڵەپەتانێ|پەڕەی خۆڵەپەتانێ]] ئەوەی فێر بووی تاقی بکەوە. * '''[[ویکیپیدیا:سێحربازی_وتارەکان|ئەم فێرکارییە]]''' یان '''[[ویکیپیدیا:نووسینی وتارێکی ویکیپیدیا|ئەمە]]''' دەتوانێ بە باشی یارمەتیت بدات بۆ ئاگاداری سەبارەت بە مەرجەکانی وتارەکان لە ویکیپیدیا. * لە کۆتاییدا، ھەر کات سەبارەت بە ھەر شتێک لە ویکیپیدیادا پرسیار، ڕەخنە یان پێشنارێکت بوو، دەتوانی لە '''[[ویکیپیدیا:پرسگا|پرسگادا]]''' باسی بکەی، بەکارھێنەرانی بەئەزموون بەخۆشحاڵییەوە گوێبیس و وەڵامدەر دەبن. دەتوانی بۆ پرسیار و لێدوانی تاکەکەسی پەڕەی لێدوانی بەکارھێنەرانی تر، و سەبارەت بە بابەتی وتارەکان، پەڕەی وتووێژی وتارەکان بەکاربێنیت. </div> </div> |} -- ⇐[[بەکارھێنەر:Aram|<span style="font-family:Cursive; color:yellow; Background:Black; font-size:13px;">'''ئارام'''</span>]] _{[[لێدوانی بەکارھێنەر:Aram|<span style="color:black; Background:yellow">'''وتووێژ'''</span>]]} ٠٨:٠٥، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) devq8rnw8sgckim9sq4xpu6ja70brub 3 305446 1688645 2026-10-17T10:04:01Z Ahmed A Issa 78642 /* ڕاستکردنەوەی ناوی ژێرپەڕە بۆ شیروان مزووری. */ بەشی نوێ 1688645 wikitext text/x-wiki == ڕاستکردنەوەی ناوی ژێرپەڕە بۆ شیروان مزووری. == بیرازەرانی بەڕێز، داواکارم ناوی ئەم ژێرپەڕەیەی بەکارهێنەر لە شێروان مزورییەوە بگۆڕدرێت بۆ شێروان مزووری. هۆکار: له ڕووی ڕێنووس و فۆنەتیکی زمانی کوردییەوە، دەنگی (وو)ـی بزوێنی درێژ بە دوو پیتی (وو) دەنووسرێت (وەک: مزووری). نووسینی بە یەک پیتی (و) هەڵەی ڕێنووسییە؛ بۆیە بە مەبەستی ڕاستکردنەوەی ناوەکە و گونجاندنی لەگەڵ ستانداردی ڕێنووسی کوردی، هیوادارم ناوەکە بۆ شێروان مزووری ڕاست بکەنەوە. [https://archive.org/details/abo_abdrahman_kordi_barid_20160425_1720/mode/1up#page/n77 1] لەگەڵ ڕێزی بێپایانم، ئەحمەد ئـ. عیسا [[بەکارھێنەر:Ahmed A Issa|Ahmed A Issa]] ([[لێدوانی بەکارھێنەر:Ahmed A Issa|لێدوان]]) ١٠:٠٤، ١٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦ (UTC) cxx6d47hwoqvl2iu26ad2w5cb8lfj0v