Wikipedia csbwiki https://csb.wikipedia.org/wiki/Prz%C3%A9dn%C3%B4_starna MediaWiki 1.47.0-wmf.24 first-letter Media Specjalnô Diskùsëjô Brëkòwnik Diskùsëjô brëkòwnika Wiki Diskùsëjô Wiki Òbrôzk Diskùsëjô òbrôzków MediaWiki Diskùsëjô MediaWiki Szablóna Diskùsëjô Szablónë Pòmòc Diskùsëjô Pòmòcë Kategòrëjô Diskùsëjô Kategòrëji TimedText TimedText talk Moduł Dyskusja modułu Wydarzenie Dyskusja wydarzenia 0 67 220210 219592 2026-10-21T08:59:32Z Terrus38 14026 220210 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Europejsko Unijo CBS ubt2.png|frame|right|Dôwnô kôrta [[Eùropa|Eùropë]] ë Eùropejsczi Ùnie pò kaszëbskù (nieaktualny)]]'''Lësta [[Eùropa|eùropejsczich]] państw''' – lësta [[Państwò|państw]] ë zawiôzłëch teritoriów [[Eùropa|Eùropë]]. Na òbrëmienié Eùropë w całoscë abò dzélowô najdiwô sã 46 ùznônëch państw na midzënôrodny arenie. Knéż do Eùropë zalëczô sã sétmë [[Zawiôzłé teritorium|zawiôzłëch]] [[Zawiôzłé teritorium|teritoriów]] [[Dëńskô|Dëńsczi]], [[Norweskô|Norwesczi]] ë [[Wiôlgô Britaniô|Wiôldżi Britanie]]. W Eùropie fónkcjonëje téż jedno dzélowô ùznôwóné państwò ([[Kòsowò]]) a téż jedno [[nieùznôwóné państwò]] ([[Nadedniestrzé]]). Nôwiãkszim eùropejsczim państwã je [[Ruskô]] (17 098 242 km²), równak nôwiãkszim państwã najdiwëjącym sã w całoscë na teritorium Eùropë je [[Ùkrajina]] (603 550 km²). Nôlëdniészim państwã na eùropejsczim kòntinence równak je Ruskô (142 021 981 mieszkańców), a nôlëdniészim państwã pòłóżonym w całoscë w Eùropie są [[Niemieckô|Niemcë]] (84 316 622 mieszkańców). Nômniészim tak samò wedle wiôlgòscë wiéchrzëznë, jak ë lëczbë lëdztwa je [[Watikan]] (0,44 km²; 825 mieszkańców). {| class="wikitable" |+ ! !Artikel !Kategòrëjô !Też !sloworz.org |- | align="right" |1 |[[Albańskô]] |{{#categorytree:Albańskô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Albańskô →]: [[Albańskô]] |Albaniô<ref>{{sloworz.org|18433|20909}}</ref> |- | align="right" |2 |[[Andora]] |{{#categorytree:Andora|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Andora →]: – |– |- | align="right" |3 |[[Aùstriô]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Aùstriô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Aùstriô →]: Aùstriô |Aùstriô<ref>{{sloworz.org|19158|21683}}</ref>; |- | align="right" |4 |[[Belgijskô]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Belgijskô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Belgijskô →]: – |Belgiô<ref>{{sloworz.org|19593|22180}}</ref> |- | align="right" |5 |[[Biôłorus]] |{{#categorytree:Biôłorus|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Biôłorus →]: [[Biôłorëskô]]; [[Biôłorusjô]] |Biôłorusjô<ref>{{sloworz.org|19534|22109}}</ref> |- | align="right" |6 |[[Bòsniô i Hercegòwina]] |{{#categorytree:Bòsniô i Hercegòwina|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Bòsniô_i_Hercegòwina →]: [[Bòsnijô ë Hercegòwina]] |– |- | align="right" |7 |[[Bùłgariô]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Bùłgariô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Bùłgariô →]: |Bùłgariô<ref>{{sloworz.org|21053|23824}}</ref> |- | align="right" |8 |[[Cyper]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Cyper|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Cyper →]: – |Cyper<ref>{{sloworz.org|22463|25437}}</ref> |- | align="right" |9 |[[Chòrwackô]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Chòrwackô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Chòrwackô →]: [[Chòrwacjô]] |Chòrwacjô<ref>{{sloworz.org|21850|24722}}</ref> |- | align="right" |10 |[[Czeskô]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Czeskô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Czeskô →]: [[Czeskô Repùblika]] |Czeskô<ref>{{sloworz.org|16592|18963}}</ref> |- | align="right" |11 |[[Czôrnogóra]] |{{#categorytree:Czôrnogóra|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Czôrnogóra →]: [[Czôrnô Góra]] |Czôrnogóra<ref>{{sloworz.org|22515|25494}}</ref> |- | align="right" |12 |[[Duńskô]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Duńskô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Duńskô →]: [[Dëńskô]] |Duńskô<ref>{{sloworz.org|19811|22430}}</ref> |- | align="right" |13 |[[Estoniô]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Estoniô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Estoniô →]: [[Estónskô]]; [[Estoniô]] |Estoniô<ref>{{sloworz.org|25726|29718}}</ref> |- | align="right" |14 |[[Farersczé Òstrowë]] |{{#categorytree:Farersczé Òstrowë|mode=all|depth=0}} |– |– |- | align="right" |15 |[[Fińskô]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Fińskô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Fińskô →]: – |Finlandiô<ref>{{sloworz.org|26158|30313}}</ref> |- | align="right" |16 |[[Francjô]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Francjô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Francjô →]: [[Frańcëskô]]; [[Francjô]] |Francjô<ref>{{sloworz.org|26389|30647}}</ref>; Francëskô<ref>{{sloworz.org|26389|30647}}</ref> |- | align="right" |17 |[[Greckô]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Greckô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Greckô →]: [[Grecjô]] |Grecjô<ref>{{sloworz.org|27032|31520}}</ref> |- | align="right" |18 |[[Grëzóńskô]] |{{#categorytree:Grëzóńskô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Grëzóńskô →]: – |Gruzjô<ref name=":0">{{sloworz.org|27113|31612}}</ref>; Grëzjô<ref name=":0" />, Grëzóńskô<ref name=":0" /> |- | align="right" |19 |[[Irlandiô]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Irlandiô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Irlandiô →]: [[Irlandiô]] |Irlandiô<ref name=":1">{{sloworz.org|28225|33035}}</ref>; Irlandzkô<ref name=":1" />; Jirlandiô<ref name=":1" />; Jirlandzkô<ref name=":1" /> |- | align="right" |20 |[[Islandiô]] |{{#categorytree:Islandiô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Islandiô →]: [[Islandiô]] |Islandiô<ref name=":2">{{sloworz.org|28258|33076}}</ref> |- | align="right" |21 |[[Italskô]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Italskô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Italskô →]: – |Italiô<ref name=":3">{{sloworz.org|28276|36149}}</ref>; Italskô<ref name=":3" />; Włochë<ref>{{sloworz.org|7453|8433}}</ref> |- | align="right" |22 |[[Liechtenstein]] |{{#categorytree:Liechtenstein|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Liechtenstein →]: [[Liechtenstein]] |– |- | align="right" |23 |[[Lëtwa]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Lëtwa|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Lëtwa →]: [[Lëtewskô]] |Lëtwa<ref>{{sloworz.org|2304|2653}}</ref>; Lëtewskô<ref>{{sloworz.org|19533|22108}}</ref> |- | align="right" |24 |[[Luksembùrg]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Luksembùrg|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Luksembùrg →]: [[Luksembùrskô]] |– |- | align="right" |25 |[[Łotwa]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Łotwa|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Łotwa →]: [[Łotewskô]] |Łotwa<ref>{{sloworz.org|32931|40454}}</ref> |- | align="right" |26 |[[Madżarskô]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Madżarskô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Madżarskô →]: – |Wãgrë<ref>{{sloworz.org|5500|6163}}</ref> |- | align="right" |27 |[[Malta]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Malta|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Malta →]: – |Malta<ref>{{sloworz.org|33229|40996}}</ref> |- | align="right" |28 |[[Niemieckô]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Miemieckô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Niemieckô →]: [[Miemieckô]] |Niemieckô<ref>{{sloworz.org|19537|22112}}</ref>; Miemcë<ref name=":4">{{sloworz.org|6305|7069}}</ref>; Niemcë<ref name=":4" /> |- | align="right" |29 |[[Mònakò]] |{{#categorytree:Mònakò|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Mònakò →]: – |– |- | align="right" |30 |[[Niderlandë]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Niderlandë|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Niderlandë →]: – |Holandiô |- | align="right" |31 |[[Nordowô Macedoniô]] |{{#categorytree:Nordowô Macedoniô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Nordowô_Macedoniô →]: [[Macedońskô]]; [[Macedoniô]] |Macedoniô<ref name=":5">{{sloworz.org|33054|40686}}</ref>; téż Macedońskô<ref name=":5" /> |- | align="right" |32 |[[Norweskô]] |{{#categorytree:Norweskô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Norweskô →]: [[Norge]]; [[Noreg]]; [[Kongeriket Norge]]; [[Kongeriket Noreg]] |Norweskô<ref>{{sloworz.org|19815|22434}}</ref> |- | align="right" |33 |[[Pòlskô]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Pòlskô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Pòlskô →]: – |Pòlskô<ref>{{sloworz.org|13838|15813}}</ref> |- | align="right" |34 |[[Pòrtugalskô]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Pòrtugalskô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Pòrtugalskô →]: – |? |- | align="right" |35 |[[Rumùńskô]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Rumùńskô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Rumùńskô →]: [[Rumùniô]] |? |- | align="right" |36 |[[Ruskô]] |{{#categorytree:Ruskô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Ruskô →]: [[Ruskô Federacjô]] |Rusjô<ref>{{sloworz.org|19532|22107}}</ref>; Ruskô<ref>{{sloworz.org|3513|4008}}</ref> |- | align="right" |37 |[[San Marino]] |{{#categorytree:San Marino|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=San_Marino →]: – |– |- | align="right" |38 |[[Serbiô]] |{{#categorytree:Serbskô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Serbiô →]: [[Serbskô]] |? |- | align="right" |39 |[[Słowackô]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Słowackô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Słowackô →]: – |? |- | align="right" |40 |[[Słoweniô]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Słoweniô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Słoweniô →]: [[Sloweńskô]] |? |- | align="right" |41 |[[Watikan]] |{{#categorytree:Watikan|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Watikan →]: – |? |- | align="right" |42 |[[Szpańskô]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Szpańskô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Szpańskô →]: – |Hiszpaniô<ref name=":6">{{sloworz.org|27545|32152}}</ref>; téż Szpaniô<ref name=":6" />, Szpańskô<ref name=":6" /> |- | align="right" |43 |[[Szwajcariô]] |{{#categorytree:Szwajcarskô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Szwajcariô →]: [[Szwajcarskô]] |? |- | align="right" |44 |[[Szwédzkô]] - (''[[Eùropejskô Ùniô|EÙ]]'') |{{#categorytree:Szwédzkô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Szwedzkô →]: – |Szwédzkô<ref>{{sloworz.org|9954|11397}}</ref> |- | align="right" |45 |[[Ùkrajina]] |{{#categorytree:Ùkrajina|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Ùkrajina →]: – |Ùkrajińskô<ref name=":7">{{sloworz.org|19528|22103}}</ref> / Ùkrajina<ref name=":7" /> |- | align="right" |46 |[[Wiôlgô Britaniô]] |{{#categorytree:Wiôlgô Britaniô|mode=all|depth=0}} |[https://csb.wikipedia.org/wiki/Specjalnô:Linkujące?namespace=&hidetrans=1&hidelinks=1&target=Wiôlgô_Britanijô →]: [[Wiôlgô Britaniô]] |Wiôlgô Britaniô<ref>{{sloworz.org|19866|22486}}</ref> |} {{Aktualizacjô|Òstatnô=2026-05-15|Nastãpnô=+1 rok}} == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} [[Kategòrëjô:Eùropejsczé państwa|*]] [[Kategòrëjô:Lëstë|Eùropejsczich państw]] qlnf1hs4vs7shfgu3c9awyvfqz2mm2m 0 153 220211 217440 2026-10-21T09:00:24Z Terrus38 14026 220211 wikitext text/x-wiki {{Kalãdôrzk}} === Swiãta ë ùroczëznë === * [[Dzéń Starczi]] w [[Pòlsce]] – w [[Bùłgariô|Bùłgarie]] znóny jakò Babinden * [[2019]] – Dzéń [[Martin Luther King|Martina Luther Kinga]] w [[Zjednóné Stanë Americzi|USA]] (co rokù trzeci pòniedzôłk stëcznika) * [[Mionowi dzéń]] (Jimieninë): Agnesë, Jarosława * Dzéń sw. Agneszkë/Agnesë === Wëdarzenia === * [[1921]] – Premiera [[film]]u niemiego "The Kid" (Dzecôk) wëreżiserowónego przez Charliego Chaplina. * [[2000]] – Kampinosczi Park Nôrodny dodóny do swiatowy lëstë rezerwatów biosferë UNESCO. * [[2001]] – Miemieckô Jutta Kleinschmidt jakò pierszô białka wygra Rajd Dakar. * [[2008]] – Na Alasce ùmarła Marie Smith, slédnô brëkòwniczkô jãzëka 'eyak'. === Ùrodzëlë sã === * [[1895]] – [[Cristóbal Balenciaga]], szpańsczi projektôrz modë, ùsadzył doma modë Balenciaga (ùm. 1972) * [[1896]] – [[Paula Hitler]], sostra [[Adolf Hitler|Adolfa Hitlera]] (ùm. 1960) * [[1905]] – [[Christian Dior]], frańcësczi projektôrz i ùsôdzca modë (ùm. 1957) * [[1925]] – [[Benny Hill]], angelsczi komik (ùm. 1992) * [[1941]] – [[Plácido Domingo]], szpańsczi spiéwôrz operowë, tenôr, jeden z Trzëch Tenôrów * [[1963]] – [[Krzysztof Kononowicz]], pòlitikôrz === Ùmarlë === * [[1924]] – Włodimir [[Lenin]], sowiecczi pòlitikôrz, diktator (ùr. 1870) * [[1950]] – [[George Orwell]], angelsczi runita (ùr. 1903) * [[2006]] – [[Ibrahim Rugova]], pierszi prezident [[Kosowskô]] (ùr. 1944) === Przësłowié === * Na sw. Agnieszkã wësëszi ju matka na słuńcu pielëszkã. * Jak Agneska łaskawô, wnetk w pòlu zabawa == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Roczëzna}} {{Kalãdarium}} {{Aùtokat/Kalãdarium/Dzéń}} hl1ttdopw4yosuvh4wphohrpokde4jz 0 968 220212 209448 2026-10-21T09:04:30Z Terrus38 14026 220212 wikitext text/x-wiki {{Kalãdôrzk}} === Swiãta ë ùroczëznë === * [[Mionowi dzéń]] (Jimieninë): Lilianë, Walãtégò * Midzënôrodné: [[Walãtinczi]] * [[Bùłgariô]] i [[Serbiô]]: dzéń św. Trifùna ({{Jãz.|bg}} ''Трифон Зарезан''/''Trifon Zarezan'', {{Jãz.|sr}} ''Тривундан''/''Trivundan''), swiãto wina * Stôrożëtny Rzim: [[Lupercalia]], rzimscze swiãto pleniôczi, miłotë i seksu === Wëdarzenia === * [[498]] – Papiéż Gelasius ùsodza mionowi dzéń sw. Walãtégò w Rzimie miast pogańsczich Luperkaliów. * [[1945]] – Czerwònô Armia wyzwala miemiecczi kòncentracëjny lager Gross-Rosen na Dólnim Szląsczu. === Ùrodzëlë sã === * [[1799]] – [[Walãti Wańkowicz]], polsczi malôrz (ùm. 1842) * [[1847]] – [[Walãti Dąbrowsczi]], kaszëbsczi ksãdz, dzejôrz (ùm. 1931) === Ùmarlë === * [[1392]] – [[Elżbiéta Pòmòrskô]] * [[1997]] – [[Andrzéj Bùkòwsczi]] === Przësłowié === * Swiãti Walk nie kładze pòd lodã balk. * Na swiãti Walk ni ma ju pòd lodem balk. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Roczëzna}} {{Kalãdarium}} {{Aùtokat/Kalãdarium/Dzéń}} 0ejz615j4opnef28qjuoh7sf2bvt0jq 0 985 220213 218758 2026-10-21T09:08:41Z Terrus38 14026 220213 wikitext text/x-wiki {{Kalãdôrzk}} <TABLE WIDTH="175" align=right bgcolor="honeydew"> <caption>STRËMIANNIK</caption> <TR VALIGN="TOP"> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[1 strëmiannika|1]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[2 strëmiannika|2]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[3 strëmiannika|3]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[4 strëmiannika|4]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[5 strëmiannika|5]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[6 strëmiannika|6]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[7 strëmiannika|7]]</TD> <TD WIDTH="25"></TD> </TR><TR VALIGN="TOP"> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[8 strëmiannika|8]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[9 strëmiannika|9]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[10 strëmiannika|10]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[11 strëmiannika|11]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[12 strëmiannika|12]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[13 strëmiannika|13]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[14 strëmiannika|14]]</TD> <TD WIDTH="25"></TD> </TR><TR VALIGN="TOP"> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[15 strëmiannika|15]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[16 strëmiannika|16]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[17 strëmiannika|17]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[18 strëmiannika|18]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[19 strëmiannika|19]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[20 strëmiannika|20]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[21 strëmiannika|21]]</TD> <TD WIDTH="25"></TD> </TR><TR VALIGN="TOP"> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[22 strëmiannika|22]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[23 strëmiannika|23]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[24 strëmiannika|24]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[25 strëmiannika|25]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[26 strëmiannika|26]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[27 strëmiannika|27]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[28 strëmiannika|28]]</TD> <TD WIDTH="25"></TD> </TR><TR VALIGN="TOP"> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[29 strëmiannika|29]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[30 strëmiannika|30]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[31 strëmiannika|31]]</TD> <TD WIDTH="25"></TD> <TD WIDTH="25"></TD> <TD WIDTH="25"></TD> <TD WIDTH="25"></TD> </TR> </TABLE> == Strëmiannik == '''1. strëmiannika''' to je 60. dzéń rokù gregòriańsczego kalãdôrza (61. dzéń w rokù przestãpnem). Òstało 305 dniów do kùńca rokù. W stôrożëtnëm Rzimë 1. strëmiannika béł pierszim dném Nowégò Rokù, czemu numerowe miona miesącow w [[Łacyńsczi_jãzëk|łacëznë]] to september (setmy) na 9. miesąc, october (8.) na 10. miesąc, november (9.) na 11. miesąc i december (10.) na 12. miesąc gregòriańsczego kalãdôrza. === Swiãta ë ùroczëznë === [[Òbrôzk:Martenitsa_E3.jpg|mały|Martenica, bùłgarsczi amulet zymkù]] * [[Mionowi dzéń]] (Jimieninë): Antonégò, Albina, Dawida * Balearsczé Òstrowë: Swiãto Balearów * [[Bòsniô i Hercegòwina]]: Swiãto Samòstójnotë * [[Bùłgariô]]: [[Martenica]] (pierszi dzéń zymkù i swiãto Babë Martë, bòżënë zëmë i zymkù). * Marshalla Òstrowë: Dzéń Òfiarów Atomòwi Bómbë * [[Rumùńskô]] i [[Mòłdawiô]]: Mărțișor, pierszi dzéń zymkù. * [[Waliô]]: Dzéń sw. Dawida, patrona Walie * Stôrożëtny Rzim: [[Matronalia]], swiãto bòżënë Junonë, rzimsczich białków i mëmkóę; pierszi dzéń [[Nowi Rok|Nowégò Rokù]]; pierszi dzéń miesąca rzimsczégò bòga wòjnë i gbùrzeniô [[Mars|Marsa]], òd chtërnégò pòwstało miono miesąca: "Martius", zapòżëczonégò pózni do wielnëch jãzëków (w tim regionalno do kaszëbsczégò jakno [[marc]]). === Wëdarzenia === * [[45]] p.n.e. – [[Juliusz Czezer]] wprowodza julijansczi kalãdôrz w czezerstwe rzimsczem. Nen kalãdôrz spózdzał sã 1 dzéń na 128 lat w òdnieseniu do zwrotnikòwégò rokù. * [[1863]] – W USA je to oficjalny kùńc niewolnictwa, le rasizm procëm Afroamerikanom dali baro stolemny w prawie i zwëkach jako rasowo segregacëjô do 1960ech let. * [[1872]] – Park Nôrodny Yellowstone ùsadzony w USA. * [[1896]] – W biotcze przy Adowa w Africe Etiopëjô zweceża Italsko i obarna samòstójnotë. * [[1982]] – Premiera polscziego filmu "Vabank", reżiserowanego przez Juliusza Machulscziego. === Ùrodzëlë sã === * [[1445]] – [[Sandro Botticelli]], italsczi malôrz (ùm. 1510) * [[1927]] – [[Harry Belafonte]], amerikańsczi spiewôrz, teatrownik, dzejôrz afroamerikańsczi === Ùmarlë === * [[589]] – sw. Dawid z Menewiji, walijsczi biskùp, patron Waliji (ùr. 500) * [[1877]] – [[Antoni Patek]], polsczi zedżërmester, werobnik i ùsadzca zedżërkow, dzejôrz emigracëjny (ùr. 1812) * [[1912]] – [[Emma Ostaszewskô]], polskô pianistka, dzejôrka (ùr. 1831) * [[1943]] – [[Stefania Adamaszkównô]], polskô dzejôrka antihitlerowskô (ùr. 1914) * [[1943]] – [[Alexandre Yersin]], francësczi bakteriolog, odkrewca bakterëji [[pesta|dżumë]], z mionã od jigo nozwestka ''Yersinii pestis''(ùr. 1863) == Przësłowié == * Marc mówi do gromicznika: czej bë jô miôł tã mòc, co të môsz, to bë jô w krowie celã ùmrozył, taczi jô móm nierôz górz. == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} {{Roczëzna}} {{Kalãdarium}} {{Aùtokat/Kalãdarium/Dzéń}} 764ou1sy2bujj37t9pvcw6ugscyx25x 0 1091 220173 219940 2026-10-20T21:40:17Z Iketsi 3254 YouTube dł, k 220173 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Villa di castello, biblioteca dell'accademia della crusca, dizionario petrocchi 02 crusca.jpg|mały|{{PAGENAME}}]] '''Słowôrz''' je lëstą słów ë jich definicëji, abò jich równoznaczënów w jińszi mòwie (mòwach). Niechtërné słowôrze pòdôwają téż infòrmacëje ò wëmòwie, pòchòdzenim słowa ôs przëmiarë jegò brëkòwóniô w zdaniach. Jistnieją téż słowôrze ilustrowóné (òbrôzkòwé). == Pòsobica słów == [[Òbrôzk:Stefan Ramult-Pomeranian Dictionary.png|mały|Dzélëk słowôrza Ramułta]] == Tëlkòsc słowiznë == Z pòzdrzatkù na tëlkòsc słowiznë zamkłi we słowôrzu mòżemë wëapartnic dwa ôrtë słowôrzów: 1. tzw. ''maksymalizacëjné słowôrze'', chtërnëch zgrôwã je zaprezentérowónié całégò dostónkù słowiznë brëkòwóny przez gwësną jãzëkòwą spòlëznã. Taczé słowôrze mògą zamëkac w se rozmajité fòrmë ë wariantë negò sómégò słowa we wszëtczich dialektach, ôs słowa znóné blós z runitwë, czë téż pòdóné przez infòrmatorów. Przez swòją nôtërã maksymalizacëjny słowôrz ni mòże bëc słowôrzã normatiwnym (preskriptiwnym), równak mòże baro pòmòc przë twòrzenim taczégò słowôrza. Przëmiarã maksymalizacëjnégò słowôrza je ''[[Pomoranisches Wörterbuch]]'' ''(Słowôrz pòmòrsczi)'' [[Friedrich Lorentz|Friedricha Lorentza]]. 2. tzw. ''minimalizacëjné słowôrze'', chtërnëch autora pòdôwô blós dzél słowiznë jaczégò jãzëka (np. czile tësąców nôczãstszëch słów). Minimalizacëjnym słowôrzã je {{skr.|np.}} ''[[Słowniczek kaszubski]]'' ''(Słowôrzk kaszëbsczi)'' [[Aleksander Labùda|Aleksandra Labùdë]] czë ''Słowniczek polsko-kaszubski'' R. Drzeżdżona i G. J. Schramke, Gdynia 2006, a téż ''Pòlskò-anielskò-kaszëbsczi słowôrz'' Mariana Jelińskiego i [[David Shulist|Davida Shulista]], Żukowo 2010 i ''Môłi kaszëbskò-czeskò-pòlsczi słowôrz'', [[Żukòwò]] 2014[http://alpha.bn.org.pl/search~S5*pol?/aJeli{u0144}ski%2C+Marian/ajelin~aski+marian/1%2C1%2C9%2CB/frameset&FF=ajelin~aski+marian&1%2C%2C9]. == Specjalné słowôrze == * Stefan Ramułt: Słownik języka pomorskiego czyli kaszubskiego, [[Krakòwò]] 1893 * Stefan Ramułt: Słownik języka pomorskiego czyli kaszubskiego. Scalił i znormalizował Jerzy Treder, [[Gduńsk]] 2003 * [[Jan Trepczik]]: Słownik polsko-kaszubski, t. I-II, [[Gduńsk]] 1994. == Preskriptiwné a deskriptiwné słowôrze == == Òbaczë téż == * [[Wikisłowôrz]] (kòlokwialno „Słowôrz Wikipedie”) * [[Słownik gwar kaszubskich na tle kultury ludowej]] * [[Sloworz.org]] == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} * {{YouTube|v=6ir6fMiRuTo|tit=Słowniki kaszubskie – 2013|k=@BiuroZKP|d=2014-01-16|dł=24:17}} ({{jãz.|csb}}) * [https://csb.wiktionary.org/wiki/Prz%C3%A9dn%C3%B4_starna Wikisłowôrz pò kaszëbskù] * [https://web.archive.org/web/20160909110356/http://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb16242429g.public Dictionnaires kachoubes] * [https://web.archive.org/web/20150707045807/http://scholaris.pl/zasob/106924 scholaris.pl — Mój słowôrz – książka pomocnicza do nauki języka kaszubskiego] * [https://web.archive.org/web/20260413003104/https://www.zawszepomorze.pl/artykul/12759,slowniczek-polsko-kaszubski-czyli-kaszubszczyzna-bez-tajemnic Słowniczek polsko-kaszubski, czyli kaszubszczyzna bez tajemnic] * Słownik polsko-kaszubski — szkola.interklasa.pl: [https://web.archive.org/web/20200130224752/http://szkola.interklasa.pl/f019/strona/pol/pol_ac.html A–C], [https://web.archive.org/web/20200117115121/http://szkola.interklasa.pl/f019/strona/pol/pol_df.html D–F], [https://web.archive.org/web/20200128153948/http://szkola.interklasa.pl/f019/strona/pol/pol_jl.html J–L], [https://web.archive.org/web/20200218085625/http://szkola.interklasa.pl/f019/strona/pol/pol_mo.html M–O], [https://web.archive.org/web/20200117021913/http://szkola.interklasa.pl/f019/strona/pol/pol_pr.html P–R], [https://web.archive.org/web/20200121051226/http://szkola.interklasa.pl/f019/strona/pol/pol_su.html S–U] i [https://web.archive.org/web/20200130225216/http://szkola.interklasa.pl/f019/strona/pol/pol_wz.html W–Z] * https://kaszebi.rastko.net/?p=17#Słowniczek * https://muzeumpuck.pl/wp-content/uploads/2025/06/SLOWNIK-RYBACKI-WERSJA-UPROSZCZONA-1.pdf * https://www.wladyslawowo.com/atrakcje/slownik-kaszubski-dla-poczatkujacych-najwazniejsze-slowa-i-zwroty-1965 * [https://web.archive.org/web/20170223192011/http://www.zk-p.org/files/1704Trepczyk_slownik.pdf 1704Trepczyk_slownik.pdf] * [https://web.archive.org/web/20210228185456/http://www.kaszubi.pl/images/dodatkowe/aktualnosci/2014/NU_05_14_.pdf NAJÔ ÙCZBA, NUMER 5 (77), DODÔWK DO „PÒMERANII” – Pòdrãczny słowôrzk welownikaa] * https://web.archive.org/web/20250120062851/https://www.slowadopoprawki.com/post/j%C4%99zyki-regionalne-w-polsce * https://literat.ug.edu.pl/remus/0100.htm * https://tsp.org.pl/maly-slownik-kaszubsko-polsko-slowacki/ * https://www.ngo.lgrkaszuby.pl/downloads/Kaszubski-slownik-rybacki.pdf * https://naszekaszuby.pl/modules/artykuly/article.php?articleid=116 === Szëkba === {{Szëkba}} [[Kategòrëjô:Słowôrze| ]] fhy0tsdexa1nhbm6j0tlz3y727t5juz 0 2447 220146 220062 2026-10-20T19:32:27Z Iketsi 3254 To òstało przeniosłé z kategòrie [[Kategòriô:Szwédzkô|Szwédzkô]] do kategòrie [[Kategòriô:Gardë we Szwédzce|Gardë we Szwédzce]] za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220146 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Stockholm old town 2002.jpg|mały]] '''Sztokhòlm''' ({{jãz.|sv}} ''Stockholm'') je nôwikszim gardã [[Szwédzkô|Szwédzczi]] ë od [[1436]] ji stolëcą. * wiéchrzëzna: 188 km² * lëdztwò: 764 689 mieszkańców ([[2003]]) == Òbaczë téż == {{Col2 |col1= === Sparłãczoné témë === * [[Szwédzkô]] |col2= === Stolëce === {{#categorytree:Stolëce|hideroot=on|mode=pages}} }} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Stolëce w Eùropie]] [[Kategòrëjô:Gardë we Szwédzce]] 9ofq3n8v9wsv75b8pyoehwypej52q0x 220149 220146 2026-10-20T19:34:24Z Iketsi 3254 /* Òbaczë téż */ + 220149 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Stockholm old town 2002.jpg|mały]] '''Sztokhòlm''' ({{jãz.|sv}} ''Stockholm'') je nôwikszim gardã [[Szwédzkô|Szwédzczi]] ë od [[1436]] ji stolëcą. * wiéchrzëzna: 188 km² * lëdztwò: 764 689 mieszkańców ([[2003]]) == Òbaczë téż == {{Òbaczë téż |Szlachòwnô pòzwa= |Sparłãczoné témë={{#categorytree:Gardë we Szwédzce|hideroot=on|mode=pages}} |Kategoriô=Stolëce }} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Stolëce w Eùropie]] [[Kategòrëjô:Gardë we Szwédzce]] 246yi3afhwupynpgoy6cg36a90ggx3q 0 2620 220208 220007 2026-10-21T08:57:58Z Terrus38 14026 220208 wikitext text/x-wiki ''(Je nót doprôcowac ë ùpòrządkòwac)'' =[[Pòmòrsczé wòjewództwò]]= == [[Bëtowsczi kréz]] == === Gminë === * [[Gmina Bòrzëtëchòmié|Bòrzëtëchòmié]] * [[Gmina Bëtowò|Bëtowò]] ** [[Gòstkòwò]] ** [[Niezabëszewò]] ** [[Rekòwò]] ** [[Wiôldżi Pòmësk]] * [[Gmina Czôrnô Dąbrówka|Czôrnô Dąbrówka]] ** [[Bòchòwò]] ** [[Czôrnô Dąbrówka]] ** [[Jaséń]] ** [[Jerzkòjce]] ** [[Kartkòwò]] ** [[Karwno]] ** [[Kleszczińc]] ** [[Kłosë]] ** [[Kòtuszewò]] ** [[Kòzë]] ** [[Mëdlëta]] ** [[Mikrowò]] ** [[Môłé Roczitczi]] ** [[Nożënkò]] ** [[Nożëno]] ** [[Òtnoga]] ** [[Roczicënë]] ** [[Ùnichòwò]] ** [[Wargòwò]] ** [[Wiôldżé Roczitczi]] * [[Gmina Kôłczëgłowë|Kôłczëgłowë]] ** [[Barnowò]] ** [[Górczi]] ** [[Kôłczëgłowë]] * [[Gmina Lëpińce|Lëpińce]] ** [[Bòrowi Młin]] ** [[Bòrzëszkòwë]] ** [[Szlachecczé Brzézno]] ** [[Czedrzejce]] ** [[Lëpińce]] ** [[Prãdzonô]] * [[Gmina Miastkò|Miastkò]] * [[Gmina Parchòwò|Parchòwò]] ** [[Gôłcewò]] ** [[Grabòwò]] ** [[Jómno]] ** [[Nowô Wies]] ** [[Sélczno]] ** [[Soszëca]] ** [[Żukówkò]] * [[Gmina Stëdzéńce|Stëdzéńce]] ** [[Stëdzéńce]] * [[Gmina Trzebielëno|Trzebielëno]] * [[Gmina Tëchòmié|Tëchòmié]] ** [[Trzebiôtczi]] == [[Chònicczi kréz]] == * [[Gmina Brusë|Brusë]] ** [[Brusë]] ** [[Czëczkòwò]] ** [[Kruszëno]] ** [[Lubniô]] ** [[Mãcëkôł]] * [[Gmina Chònice]] ** [[Swòrë]] * [[Gmina Kònarzënë|Kònarzënë]] ** [[Kònarzënë]] ** [[Zelonô Chòcëna]] == [[Człochòwsczi kréz]] == * [[Gmina Kòczała|Kòczała]] ** [[Kòczała]] * [[Gmina Przechlewò|Przechlewò]] ** [[Przechlewò]] ** [[Sãpòlno]] ** [[Szczëtno (pòmòrsczé wòjewództwò)|Szczëtno]] == [[Dërszewsczi kréz]] == * [[Bòrkòwò]] * [[Subkòwë]] == [[Gduńsczi kréz]] == === Gminë === * [[Gmina Cedrë Wiôldżé|Cedrë Wiôldżé]] * [[Gmina Kôlbùdë|Kôlbùdë]] *''([[Pruszcz|Pruszcz Gduńsczi]] - Gard) '' * [[Gmina Pruszcz Gduńsczi|Pruszcz Gduńsczi]] ** [[Juszkòwò]] * [[Gmina Przëwidz|Przëwidz]] ** [[Sztãgwôłd]] ** [[Przëwidz]] ** [[Przëwidzkô Nowô Wies]] * [[Gmina Pszczółczi|Pszczółczi]] ** [[Pszczółczi]] * [[Gmina Sëchi Dąb|Sëchi Dąb]] * [[Gmina Trąbczi Wiôldżé|Trąbczi Wiôldżé]] == [[Kartësczi kréz]] == === Gminë === * [[Gmina Chmielno|Chmielno]] ** [[Bòrzestowò]] ** [[Bòrzestowskô Hëta]] ** [[Ceszenié]] ** [[Chmielno]] ** [[Chmielónkò]] ** [[Gôrcz]] ** [[Kòżëczkòwò]] ** [[Lãpa]] ** [[Łątczińskô Hëta]] ** [[Miechùcëno]] ** [[Przewóz]] ** [[Reskòwò]] ** [[Sznërczi]] ** [[Zôwòrë]] * [[Kartuzë]] ''Gard '' * [[Gmina Kartuzë|Kartuzë]] ** [[Bãccz]] ** [[Bòrowô]] ** [[Bùrchardztwò]] ** [[Dólnô Brodnica]] ** [[Dzérzãzno]] ** [[Głusëno]] ** [[Górnô Brodnica]] ** [[Grzebiéńcz]] ** [[Grzëbno]] ** [[Kalëska]] ** [[Kamiónka]] ** [[Kòloniô]] ** [[Kosë]] ** [[Kôłpino]] ** [[Łapalëce]] ** [[Mézowò]] ** [[Mirochòwò]] ** [[Nowinczi]] ** [[Nowô Hëta]] ** [[Piéczëska]] ** [[Pikarniô]] ** [[Pòmieczińskô Hëta]] ** [[Prokòwò]] ** [[Rãbòszewò]] ** [[Sëtnô Gòra]] ** [[Sitno]] ** [[Sjónowò]] ** [[Sjónowò Hëta]] ** [[Smãtowò]] ** [[Stajszéwò]] ** [[Starô Hëta]] ** [[Ùcësk]] * [[Gmina Somònino|Somònino]] ** [[Bòrcz]] ** [[Egertowò]] ** [[Gòrãczëno]] ** [[Òstrzëce]] ** [[Pòlëczëno]] ** [[Słôwczi]] ** [[Somònino]] * [[Gmina Serakòjce|Serakòjce]] ** [[Gòwidlëno]] ** [[Królewskô Kamiéńca]] ** [[Łësniewò Serakòwsczé]] ** [[Mòjsz]] ** [[Pùzdrowò]] ** [[Serakòjce]] ** [[Tëchlëno]] ** [[Załkòwò]] * [[Gmina Przedkòwò|Przedkòwò]] ** [[Czeczewò]] ** [[Pòmieczëno]] ** [[Przedkòwò]] ** [[Rãb]] * [[Gmina Stãżëca|Stãżeca]] ** [[Bòrëcëno]] ** [[Gòlëbié]] ** [[Kamińca Szlacheckô]] ** [[Klukòwô Hëta]] ** [[Stãżëca]] ** [[Szimbark]] * [[Gmina Sëlëczëno|Sëlëczëno]] ** [[Mcëszéwice]] ** [[Pòdjazë]] ** [[Sëlëczëno]] ** [[Wãsorë]] * [[Żukòwò]] ''Gard'' * [[Gmina Żukòwò|Żukòwò]] ** [[Banino]] ** [[Bòrkòwò (Gmina Żukòwò)]] ** [[Chwaszczëno]] ** [[Lézno]] ** [[Miszewò]] ** [[Rutczi]] ** [[Tëchómie (Gmina Żukòwò)]] == [[Kòscérsczi kréz]] == === Gminë === * [[Gmina Dzemiónë|Dzemiónë]] ** [[Dzemiónë]] ** [[Kalisz (pòmòrsczé wòjewództwò)|Kalisz]] ** [[Piechòjce]] * [[Gmina Kôrsëno|Kôrsëno]] ** [[Kôrsëno]] ** [[Wiele]] * [[Kòscérzëna]] ''Gard'' * [[Gmina Kòscérzëna|Kòscérzëna]] ** [[Grzëbòwò]] ** [[Jadamòwé]] ** [[Juszczi]] ** [[Loréńc]] ** [[Skòrzewò]] ** [[Wdzëdzé]] ** [[Wąglëkòwice|Wąglëkòwice / Wąglëkòjce]] ** [[Wiôldżi Klincz]] ** [[Wiôldżi Pòdles]] * [[Gmina Lëpùsz|Lëpùsz]] ** [[Lëpùsz]] ** [[Bòrowc]] ** [[Papirniô]] ** [[Czëstô Wòda]] ** [[Sluzô]] ** [[Bałachë]] ** [[Mechòwa]] ** [[Dãbòwa Gòra]] ** [[Zdroje]] ** [[Płoczëczë]] ** [[Zelony Dwór]] * [[Gmina Liniewò|Liniewò]] ** [[Gôrczëno]] ** [[Liniewò]] ** [[Wësëno]] * [[Gmina Nowô Karczma|Nowô Karczma]] ** [[Bãdomino]] ** [[Grabòwò Koscérsczé]] ** [[Lubań (kòscérsczi kréz)|Lubań]] ** [[Nowi Barkòczin]] ** [[Nowô Karczma]] ** [[Rekòwnica]] * [[Gmina Starô Cziszewa|Starô Cziszewa]] ** [[Starô Cziszewa]] ** [[Nowé Pòlaszczi]] ** [[Stôré Pòlaszczi]] == [[Lãbòrsczi kréz]] == === Gminë === * [[Gmina Céwice|Céwice]] ** [[Bùkòwina]] ** [[Céwice]] ** [[Łebùniô]] ** [[&Ograve;skòwò]] ** [[Òsowò]] ** [[Pòpòwò]] == [[Pùcczi kréz]] == === Gminë === * [[Gmina Kòsôkòwò|Kòsôkòwò]] ** [[Kadzëmiérz]] ** [[Dãbògòrzé]] ** [[Kòsôkòwò]] ** [[Mòstë]] ** [[Pògòrzé]] ** [[Rewa]] * [[Gmina Krokòwa|Krokòwa]] ** [[Biôłogóra]] ** [[Dãbczi]] ** [[Gòszczëno]] ** [[Krokòwa]] ** [[Sławòszëno]] ** [[Wierzchùcëno]] ** [[Żarnówc]] * [[Gmina Pùck|Pùck]] ** [[Błądzëkòwò]] ** [[Celbòwò]] ** [[Darżlëbié]] ** [[Domôtowò]] ** [[Gniéżdżewò]] ** [[Łebcz]] ** [[Lesniewò]] ** [[Mechòwò]] ** [[Mierëszëno]] ** [[Mrzeżëno]] ** [[Pôłchòwò]] ** [[Pôłczëno]] ** [[Rzucewo]] ** [[Smólno]] ** [[Starzno]] ** [[Strzelno]] ** [[Swôrzewò]] ** [[Wôrblëniô]] ** [[Żelëstrzewò]] * [[Wiôlgô Wies]] ''Gardzkô gmina'' ** [[Karwiô]] ** [[Òstrowò]] ** [[Chlapòwò]] ** [[Tëpadla]] ** [[Chalëpë]] ** [[Pilëce]] ** [[Rozëft]] == [[Starogardzczi kréz]] == * [[Gmina Bòbòwò]] * [[Gmina Kalëska]] * [[Gmina Lëbichòwò]] * [[Gmina &Ograve;secznô]] * [[Gmina &Ograve;sek]] * [[Gmina Skarszewò]] ** [[Pògòdczi]] * [[Gmina Zbléwò]] == [[Stôłpsczi kréz]] == === Gminë === * [[Gmina Czôrnô Dąbrówka]] ** [[Nożëno]] * [[Gmina Damnica|Damnica]] ** [[Damnica]] ** [[Damno]] * [[Gmina Dãbnica Kaszëbskô|Dãbnica Kaszëbskô]] ** [[Bùdowò]] ** [[Dãbnica Kaszëbskô]] * [[Gmina Główczëce|Główczëce]] ** [[Cecenowò]] ** [[Główczëce]] ** [[Rómno]] ** [[Stowicëno]] * [[Gmina Pòtãgòwò|Pòtãgòwò]] ** [[Łëpawa]] ** [[Pòtãgòwò]] ** [[Skórowò]] * [[Gmina Smôłdzëno|Smôłdzëno]] ** [[Smôłdzëno]] ** [[Wiôlgô Garnô]] == [[Wejrowsczi kréz]] == === Gminë === * [[Gmina Chòczewò|Chòczewò]] ** [[Chòczewò]] * [[Gmina Gniewino|Gniewino]] ** [[Czëmonowò]] ** [[Gniewino]] ** [[Mierzëno]] ** [[Salëno]] * [[Gmina Lëniô|Lëniô]] ** [[Głodnica]] ** [[Lëniô]] ** [[Lewino]] ** [[Niepòczołejce]] ** [[Smażëno]] ** [[Strzépcz]] * [[Gmina Lëzëno|Lëzëno]] ** [[Lëzëno]] ** [[Milwino]] ** [[Barłomino]] * [[Gmina Łãczëce|Łãczëce]] ** [[Bòżépòle Wiôldżé]] ** [[Łãczëce]] ** [[Strzebielëno]] * [[Gmina Szëmôłd|Szëmôłd]] ** [[Bòjano]] ** [[Czelno]] ** [[Kamiéń]] ** [[Kòleczkòwò]] ** [[Łebno]] ** [[Przetoczëno]] ** [[Szëmôłd]] * [[Gmina Wejròwò|Wejròwò]] ** [[Bólszewò]] ** [[Gòscëcëno]] ** [[Gòra]] ** [[Gniewòwò]] ** [[Gòwino]] ** [[Ùstôrbòwò]] ---- ''Je nót przëpòrządkòwac do krézów:'' # [[Sławãcëno]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé wsë| ]] 4qctdsju7xj57n7ppvwymsezcs73yxi 10 2932 220121 219023 2026-10-20T13:33:27Z Iketsi 3254 |main 220121 wikitext text/x-wiki <includeonly><templatestyles src="1/styles.css" /><span class="link-ext">[[Òbrôzk:Commons-logo-centered.svg|16px|link=]] {{#invoke:Commons link|getCategory|linktext='''Zbiérk òdjimków'''}}</span> na Wikimedia Commons{{#invoke: Namespace detect | main | category = {{#if: {{#invoke:Wikidane|P|301|id={{#invoke:Wikidane|id}}}}|<br>📃 {{#invoke:Wikidane|P|301|id={{#invoke:Wikidane|id}}}}|}}{{#invoke:Polska-org.pl|main}} | template = | other = {{#invoke:Polska-org.pl|main}}{{AùtokatRegex}}{{#invoke:SearchThumbs|main}} }}</includeonly><noinclude> ----------------------------------------------------------------------------------- {{Szablóna szëkba}} <code><nowiki>{{Commons}}</nowiki></code> :{{Commons}} [[Kategòrëjô:Szablónë bùtnowëch pòwrózczów]] </noinclude> r31mwwo93vn6pwxsv77hmkmzr2pmlmh 0 3392 220144 220070 2026-10-20T19:32:25Z Iketsi 3254 To òstało przeniosłé z kategòrie [[Kategòriô:Szwédzkô|Szwédzkô]] do kategòrie [[Kategòriô:Gardë we Szwédzce|Gardë we Szwédzce]] za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220144 wikitext text/x-wiki '''Karlstad''', gard ë stolëca dzysdniowi [[Szwédzkô|szwédzczi]] prowincëji [[Värmlands län]]. Założëł gò w 1584 rokù ksąże Karl - pózdze szwédzczi król [[Karl IX Szwëdzkô|Karl IX]]. * Wiéchrzëzna:1167 km² * Lëdztwò: 82000 mieszkańców {{stub}} [[Kategòrëjô:Gardë we Szwédzce]] 1tgto0cz4omleur007w7gcg0lmloe0z 0 3850 220133 215514 2026-10-20T17:14:26Z Iketsi 3254 {{Òficjalnô starna}}; Dôwnô domôcô starna 220133 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:L7 - Rock am Ring 2015-9409.jpg|mały|L7 (2015)]] '''L7''' je [[Punk|punk rockòwim]] białkòwsczim karnã z [[Los Angeles]] w [[USA]]. Nôwikszé pòpùlarnotã dostało òno we wczasnëch [[1990|90-tëch]] latach. Nôlëżniczkama są: Donita Sparks, Suzi Gardner, Jennifer Finch ë Dee Plakas. Nôwikszé hitë to ''Pretend We're Dead'' ë zwãkòwô stegna ''Shitlist'' do [[Film|filmù]] ''[[Natural Born Killers]]''. L7 założoné òstało w [[1985]] przez Sparks ë Gardner, pòzdze dołączëłë do nich Finch ë Plakas. Pierszi albùm wëdóny òstôł w [[Epitaph Records]], w [[1989]] przechôdôją do wëdowiznë [[Sub Pop]]. Nôlëżniczczi L7 założëłë w [[1991]] rokù ''Rock For Choice'' – [[Abòrcëjô|proaborcëjne]] ë biôtkùjącé sã ò prawa białków karno, chtërne dostało w tim czasu wiôldżé wspiarce òd jinszëch rockòwëch karnów, w tim òd taczich jak: [[Nirvana]], [[Pearl Jam]], [[Red Hot Chili Peppers]] ë [[Rage Against the Machine]]. ''Rock for Choice'' òrganizëje do dzysô kòncertë ë akcëje. Wëdóny w [[1992]] rokù albùm ''Bricks Are Heavy'' bëł trzëmóny przez cządnik [[Rolling Stone]] w maju [[1999]] za jeden z wôżniejszëch w 90-tëch latach ë je òglowò trzëmôny za nôlepszą platã karna L7. W [[1994]] rokù wëstãpiło karno pòd mioną ''Camel Lips'' w filmie [[John Waters]]a [[Serial Mom]]. L7 bëło znóné z wielu różnëch prowòkacëjnëch akcëjów, przëmiôrã mòże tuwò bëc to jakno Sparks rzucała na kòncerce ùżëwónëma tampònama w pùblikã, czë scygnãła bùksë w telewizëjnym pòkôzkù. Pò wëdaniém w [[1999]] platë ''Slap Happy'', jakô nie òstała dobrze przez swiatową pùblikã przëjãtô, Finch dała wiédzã ò tim, że òdchôdô z karna – w midzëczasu grô ë spiéwô w [[The Shocker]]. Sparks zajãła sã téż jinszëma mùzycznëma ùdbama. Karno jak narô zawieszëło swòją dzejnotã. == Diskògrafiô == * [[1988]]: ''L7'' * [[1990]]: ''Smell The Magic'' * [[1992]]: ''Bricks Are Heavy'' * [[1994]]: ''Hungry For Stink'' * [[1997]]: ''The Beauty Process: Triple Platinum'' * [[1998]]: ''Live: Omaha To Osaka'' * [[1999]]: ''Slap Happy'' * [[2000]]: ''The Slash Years'' == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} {{Òficjalnô starna}} * [https://web.archive.org/web/20070101184319/http://www.smelll7.com/ Dôwnô domôcô starna] {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Punkòwé karna]] iw50sjti1t477s095zhw9t9wq1dxo45 0 5037 220179 219942 2026-10-20T21:46:14Z Iketsi 3254 YouTube 220179 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} {{Bez òdjimka}} '''Bòżena Ùgòwskô''' (z domù '''Szimańskô'''; {{jãz.|pl}} ''Bożena Ugowska'') – dzejôrka, pòétka, tłómaczka, lektorka kaszëbsczégò jãzëka i przèdniczka [[Kaszëbskò-Pòmòrsczé Zrzeszenié|KPZ]] òd 30 lëstopadnika 2025 r. Pòchôdô z [[Òtalżëno|Òtalżëna]] w [[Gmina Szëmôłd|gminie Szëmôłd]]. Òna chòdza do szkòłë w Łebińsczi Hëce, w jaczi pòłowa pedagògiczny kadrë rozmia gadac pò kaszëbskù. Direktór nié leno sóm kôrbił z dzecama w tim jãzëkù, le jesz ùcził je kaszëbsczich piesniów i òne jezdzëlë na kònkùrsë [[Rodnô mòwa (kònkùrs)|Rodny Mòwë]] do [[Chmielno|Chmielna]]. Òna skùńcza [[Gduńsczi Ùniwersytet]]. Zadebiutowa w gòdnikù 1994 rokù na łamach miesãcznika spòdleczno-kùlturalnégò „[[Pomerania (cządnik)|Pomerania]]”. Za lëteracczi debiut redakcëjô negò pismiona ùtcëła jã nôdgrodą miona [[Roman Wróblewski|Romana Wróblewsczégò]]. W 1998 nalôzła sã w karnie pierszich 12 szkólnëch z ùprawnieniama do ùczbë kaszëbsczégò w szkòle<ref>{{RKJ|2016|95}}</ref>. Prowadzy ùczbë kaszëbsczégò jãzëka dlô klerików z dëchòwnégò seminarium w Pelplinie i sztudérów z Gduńsczégò Ùniwersytetu<ref name="Pomerania2015-1">''Stolemczi 2014, „Pomerania” 2015 nr 1, s. 30.</ref>. W 1996 rokù béł wëdóny ji zbiérk pòézëji ''Zdebło na swiat cësniãté''. Je aùtorką przełożënkù z anielsczégò jãzëka ksążczi [[Miedzwiôdk Pùfôtk]]. Je laùreatką Òrmùzdowi Skrë za 2012 rok i [[Medal Stolema|Medalu Stolema]] za 2014 rok<ref name="Pomerania2015-1" />. Pò 45 latach òd wëbòrù na przédniczkã [[Izabella Trojanowskô|Jizabelle Trojanowsczi]], je terôczasną przèdniczką KPZ òd 30 lëstopadnika 2025 r'''.'''<ref>[https://radiogdansk.pl/audycje/audycje-kaszubskie/2025/11/30/bozena-ugowsko-nowa-przedniczka-zkp/ Bòżena Ùgowskô nową przèdniczką ZKP – Radio Gduńsk]. (przistãp 2025-12-11)</ref> == Òbaczë téż == * [[Medal Stolema]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} * {{YouTube|v=UEu_EmvJR4I|tit=Jastrowé żëczbë przédniczczi KPZ Bòżenë Ùgòwsczi|k=@BiuroZKP|d=2026-04-03|dł=0:53}} ({{jãz.|csb}}) {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Ùgòwskô Bòżena}} [[Kategòrëjô:Kaszëbsczi pisarze]] [[Kategòrëjô:Kaszëbsczi tołmôcze]] [[Kategòrëjô:Laùreacë Medalu Stolema]] irpecvrjnwubei7odfxm9vkeojg52wi 0 5176 220178 219943 2026-10-20T21:46:09Z Iketsi 3254 YouTube 220178 wikitext text/x-wiki {{Bez òdjimka}} '''Jaromira Labùdda''' abò '''Jaromira Labùda'''<ref>http://szwajcaria-kaszubska.pl/kaszuby/spolecznosc/item/2453-jaromira-labuda-czade-roku</ref> ({{jãz.|pl}} Jaromira Labudda; ùr. [[24 łżëkwiata]] [[1961]] w [[Wejrowò|Wejrowie]]). Òna skùncziła strzédną szkòłã w [[Kartuzë|Kartuzach]], a pòlską filologiã na [[Gduńsczi Ùniwersytet|Gduńsczim Ùniwersytece]]. Je aùtorką zbiérkù "Kôrba cëchotë" (1986) i jin. Òna napisa ùczbòwniczi do nôùczi [[Kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczégò jãzëka]] zacwierdzoné do ùżëtkù w szkòłach przez mynysterstwò {{skr.|np.}} "Zdrój słowa". Za lëteracką robòtã w 1984 {{skr.|r.}} òna dosta nôdgrodã Romana Wróblewsczégò. == Ùsôdztwò (wëjimk) == * Jaromira Labudda: EDUKACJA KASZUBSKA WCZORAJ I DZIŚ. w: LINGUISTIC REGIONALISM IN EASTERN EUROPE AND BEYOND, Minority, Regional and Literary Microlanguages, edited by Dieter Stern, Motoki Nomachi, Bojan Belić. Peter Lang: Frankfurt am Main 2018, ss. 320–334 == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} * [http://skarbnicakaszubska.pl/index.php?option=com_content&view=article&id=120&Itemid=167 Zdrój słowa] * https://www.gminalinia.com.pl/kultura-i-sport/imprezy/2021-kulturalne/benefis-jaromiry-labuddy/ * https://web.archive.org/web/20251023093244/http://bibliotekacyfrowa.eu/Content/26169/outimg-0001.pdf * https://www.e-korepetycje.net/jarlabud/jezyk-kaszubski * {{YouTube|v=PnNb1AoPH6k|tit=Kaszubska poetka Jaromira Labudda czyta swoje wiersze|k=@fopke4|d=2015-01-23|dł=5:51}} * https://czec.pl/zdroj-slowa * https://czec.pl/osobliwosci-jezyka-kaszubskiego {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Labudda Jaromira}} [[Kategòrëjô:Kaszëbsczi pisarze]] [[Kategòrëjô:Kaszëbi]] 14w5z2curldar35e54epff8bfcga9tt 0 5208 220217 214909 2026-10-21T09:17:33Z Terrus38 14026 220217 wikitext text/x-wiki {{Gard-infobox |Gard=Łeba |rodzôcz=Łebë |adjektiw_mask=łebsczi |adjektiw_fem=łebskô |céch=POL_Łeba_COA_1.svg |fana=POL Łeba flag.svg |karta=POL_Łeba_map.svg |wòjewództwò=pòmòrsczé |kréz=lãbòrsczi |grodzki= |rodzaj_gminy=mieskô |gmina= |miejska=tak |bùrméster= Jagnészka Derba |adres_um= |kod_poczt_um= |tel_um= |fax_um= |mail_um= |wiéchrzëzna= |stopniN=55 |minutN=44 |stopniE=11 |minutE=22 |wysokość=0–20 |rok=2016 |lëdztwò= |gęstość= |aglomeracja= |czerënkòwi numer=(+48) 55 |pòcztowi kòd= |registracëjné tôfle=GLE |TERYT= |SIMC= |www=http://www.leba.eu |commons=Łeba }} {{Jiné znaczënczi}} '''Łeba''' ({{jãz.|pl}} ''Łeba'', {{jãz.|de}} ''Leba'') – gard w [[Lãbòrsczi kréz|lãbòrsczim krézu]] w [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]]. Łeba je znónym kùrortã kòl [[Bôłt|Bôłtu]]. W ji grańcach leżi grzëpa [[Piôszczëtô]]. Krótkò gardu rozcygô sã teren [[Słowińsczi Nôrodny Park|Słowińsczégò Nôrodnégò Parkù]]. == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Port of Łeba_-_Tall ship 02.jpg|Żeglówc w Łebie Òbrôzk:Leba VII 2008 b.jpg‎|Łebsczi kòscół Òbrôzk:Łeba_-_Old church ruins 01.jpg|Skrôwk mùru dôwnégò kòscoła w [[Stôrô Łeba|Stôri Łebie]] </gallery> == Òbaczë téż == {{Pòdobnô pòzwa|Łeba (wiele znaczeniów)}} == Lëteratura == * Czesław Piskorski, Pomorze Zachodnie, mały przewodnik, Warszawa: Wyd. "Sport i Turystyka" Warszawa, 1980, s. 177 == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Lãbòrsczi kréz]] [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé gardë]] 6rj3tt0bqxkgktndz3rgcgg3yfaof6d 0 5342 220182 219936 2026-10-20T21:46:54Z Iketsi 3254 YouTube 220182 wikitext text/x-wiki {{Wies infobox |Wies=Lésno |rodzôcz_wsë= |céch_wsë= |ôrt_gminë= |fana_wsë= |kôrta_wsë= |wòjewództwò=pòmòrsczé |kréz=chònicczi |gmina=Brusë |szôłtëstwò= |miejskô= |wiechrzëzna= |gradëN=53 |minutëN=56 |sekùndëN=58 |gradëE=17 |minutëE=42 |sekùndëE=00 |wiżô= |rok=2008 |lëdztwò=669 |gãscëzna= |nr_czér=52 |pòcztowi_kòd=89-634 |reg_tôfla=GCH |SIMC= |szôłtës= |www= |òdjimk=Lesno.jpg |galerëjô_commons=Category:Leśno (powiat chojnicki) }} '''Lesno''' kaszëbskô wies pòłożonô w [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Chònicczi kréz|chònicczim krézu]], w [[Gmina Brusë|gminie Brusë]]. W 1570 rokù w tich stronach bëło wicy jak 20 [[pszczélk]]ów. Tu w 1938 rokù urodzył sã [[Władisłôw Côrnowsczi]]<ref>http://www.nagrodakolberg.pl/laureaci-wladyslaw_czarnowski</ref>. == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Lesno-kosciol1.jpg|Stôri kòscół (2003) Òbrôzk:Leśno kościół Podwyżeszenia Krzyża Świętego2 02.07.10 pl.jpg|Leszczińsczi kòscół i òkòlé (2010) Òbrôzk:Grób skrzynkowy k Leśna.jpg| </gallery> == Òbaczë téż == * [[Władisłôw Côrnowsczi]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} * {{YouTube|v=9EV6ctxKYwU|tit=Krajobraz po nawałnicy. Leśno (koło Chojnic) 12.08.2017 (nawôłnica 2017)|k=@wojtekkierowca2613|d=2017-08-12|dł=3:02}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé wsë]] [[Kategòrëjô:Gmina Brusë]] l5zy4j5fy88rbkquazc0lva3e2aar5f 0 5442 220247 218922 2026-10-21T11:56:37Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 220247 wikitext text/x-wiki '''Zrzeszińcë''' to pòétné karno, zebróné wkół cządnika "[[Zrzesz Kaszëbskô]]" (1933–1939): [[Aleksander Labùda]] (1902–1981) ze Strëszi Bùdë, [[Jan Trepczik]] (1907–1989), [[Jan Rómpsczi]] (1913–1969) z [[Kartuzë|Kartuz]], [[Francyszk Grucza|Francëszk Grëcza]] (1911–1993) z Pòmieczińsczi Hëtë. Cządnik – z gòdłã ''W imię Boga – odrodzenie Kaszub'' – miôł za zgrôwã "òdrodã Wiôldżégò Pòmòrzô na spòdlim kaszëbiznë, w nôbëlniészëch ùdbach z pòmòcą i wespółbëcym Pòlsczi, dlô ji dobra". Kaszëbiznã ùznôwelë za apartny słowiańsczi jãzëk. Jich teòretik [[Sztefón Bieszk]] (1895–1964), ùrodzony we Fribùrgù (Badenia), ale jegò tatk wëszedł z Kòleczkòwa w Wejrowsczém, pisôł – z ekwiwaleńtama pòlsczima – słôwiącé snôżotã swòji tatczëznë ''Sonety kaszubskie'', a w 1959 {{skr.|rokù}} ùsadzył gwôsny pisënk. Debiutë Zrzeszińców przëpadłë na zôczątk trzëdzestëch lat XX stalata. Długò naznôczalë czerënk rozwiju kaszëbsczégò lëteracczégò jãzëka, mającë wërazny cësk na stanowiszcze Młodokaszëbów, òd chtërnëch sã dowiedzelë ò pòzdrzatkach [[Florión Cenôwa|Cenôwë]] i Ramùłta na kaszëbiznã. Òstawilë dosc tëlé wôżnëch dokôzów, {{skr.|np.}} zbiérk widzałëch i aktualnëch felietónów lëdzkò-pòliticznëch Labùdë (Guczów Mack gôdô), melodné piesnie ("Kaszebskji Pjesnjôk") i snôżé wiérztë (np. zbiérk "Odecknienié" 1977) J. Trepczika, dolmaczenié Biblëji kaszëbsczi Grëczë (1992), òsoblëwò słowôrze Labùdë (1960, 1981) i ''Słownik polsko-kaszubski'' Trepczika (1994). Zbiérk Labùdë "Kaszëbsczim jesma lëdã" przënôszô cziledzesąt tekstów-manifestów z mòttã: "Chto dzys nie chce mòwë òjców tczëc, mùszi witro słëgą cëzëch bëc". Szlachã felietónistë Labùdë szedł A. Hirsz. Wiérztë Trepczika tikają trzech témów: historii (np. Piesniô Wendów), jãzëka (np. Tczëwôrtnô jes jak dzejów duch) i miłotë do rodny zemi (np. piesniô Hej mòrze, mòrze, lubòtné mòrze...). Labùda tak ùjął ewòlucjã jãzëka: "...mòże gadac ò lëteracczi kaszëbiznie dzelący sã na baro gwarową i òglową. Pierszô jinaczi sã òd drëdżi tim, że przëjimô wszëtczé dodôwné swòjiznë wszëtczich gwar [...] Znaczącą znanką ti drëdżi je téż ji wikszô apartnota w ùprocëmnienim do lëteracczi pòlaszëznë[...] Jini pisôrze bëlë w sztãdze sã ùniesc nad domôcą gwarã i ùsôdzają w òglowy kaszëbiznie, czemù zôczątk delë znóny lëteratowie [...] Dokôz Majkòwsczégò pt. "Żëcé i przigodë Remusa" je klasykòwym przëmiôrã prozë gwôsno lëteracczi, a "Nowotné spiéwë" Bùdzësza – pòezji. Òdezdrzëwają jich pisôrze młodszégò pòkòleniô, jak Jan Trepczik, Jan Rómpsczi i jini, zbiérający sã wkół cządnika "[[Zrzesz Kaszëbskô]]", jaczi tekstë zasługiwają na miono kaszëbiznë òglowy, tj. gwôsno lëteracczi..." (1937). Zrzeszińcowie ùznelë zasłëdżi Cenôwë, dzãka chtërnémù lud "przëbôcziwô mowę tatków przódë" i [[Aleksander Majkòwsczi|Majkòwsczégò]], że "skażonô gôdka sta sã nama sjãtô" – słowama Bieszka, co pisôł téż: "Dzél poétów z Labudą i Trepczikę przédnyma ([[Jan Karnowsczi|Karnowsczim]], [[Jan Bilot|Bilotã]], [[Alojzy Bùdzësz|Bùdzëszã]], Patokã) stworzëlë jistnô dlô se mowę lëteracką o dobëtnëch céchach swojsczëch. Proces zéńdzeniô kaszëbsczich dijalektów w jednę oglowokaszëbską mowę ni mógł jesz dóńc. Bo element rëbacczi (nordowy), nôwôżniészi bodôj, mô chdze môl" (1937). Strach ò kawel jãzëka przewijô sã ù [[Jan Rómpsczi|Rómpsczégò]]. == Òbaczë téż == * [[Młodokaszëbi]] * [[ZYMKówcë]] == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kaszëbskô lëteratura]] [[Kategòrëjô:Karna]] ovy650xb5kayuqce58vw9an61qm6e1l 220248 220247 2026-10-21T11:57:14Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Kaszëbskô rësznota]] 220248 wikitext text/x-wiki '''Zrzeszińcë''' to pòétné karno, zebróné wkół cządnika "[[Zrzesz Kaszëbskô]]" (1933–1939): [[Aleksander Labùda]] (1902–1981) ze Strëszi Bùdë, [[Jan Trepczik]] (1907–1989), [[Jan Rómpsczi]] (1913–1969) z [[Kartuzë|Kartuz]], [[Francyszk Grucza|Francëszk Grëcza]] (1911–1993) z Pòmieczińsczi Hëtë. Cządnik – z gòdłã ''W imię Boga – odrodzenie Kaszub'' – miôł za zgrôwã "òdrodã Wiôldżégò Pòmòrzô na spòdlim kaszëbiznë, w nôbëlniészëch ùdbach z pòmòcą i wespółbëcym Pòlsczi, dlô ji dobra". Kaszëbiznã ùznôwelë za apartny słowiańsczi jãzëk. Jich teòretik [[Sztefón Bieszk]] (1895–1964), ùrodzony we Fribùrgù (Badenia), ale jegò tatk wëszedł z Kòleczkòwa w Wejrowsczém, pisôł – z ekwiwaleńtama pòlsczima – słôwiącé snôżotã swòji tatczëznë ''Sonety kaszubskie'', a w 1959 {{skr.|rokù}} ùsadzył gwôsny pisënk. Debiutë Zrzeszińców przëpadłë na zôczątk trzëdzestëch lat XX stalata. Długò naznôczalë czerënk rozwiju kaszëbsczégò lëteracczégò jãzëka, mającë wërazny cësk na stanowiszcze Młodokaszëbów, òd chtërnëch sã dowiedzelë ò pòzdrzatkach [[Florión Cenôwa|Cenôwë]] i Ramùłta na kaszëbiznã. Òstawilë dosc tëlé wôżnëch dokôzów, {{skr.|np.}} zbiérk widzałëch i aktualnëch felietónów lëdzkò-pòliticznëch Labùdë (Guczów Mack gôdô), melodné piesnie ("Kaszebskji Pjesnjôk") i snôżé wiérztë (np. zbiérk "Odecknienié" 1977) J. Trepczika, dolmaczenié Biblëji kaszëbsczi Grëczë (1992), òsoblëwò słowôrze Labùdë (1960, 1981) i ''Słownik polsko-kaszubski'' Trepczika (1994). Zbiérk Labùdë "Kaszëbsczim jesma lëdã" przënôszô cziledzesąt tekstów-manifestów z mòttã: "Chto dzys nie chce mòwë òjców tczëc, mùszi witro słëgą cëzëch bëc". Szlachã felietónistë Labùdë szedł A. Hirsz. Wiérztë Trepczika tikają trzech témów: historii (np. Piesniô Wendów), jãzëka (np. Tczëwôrtnô jes jak dzejów duch) i miłotë do rodny zemi (np. piesniô Hej mòrze, mòrze, lubòtné mòrze...). Labùda tak ùjął ewòlucjã jãzëka: "...mòże gadac ò lëteracczi kaszëbiznie dzelący sã na baro gwarową i òglową. Pierszô jinaczi sã òd drëdżi tim, że przëjimô wszëtczé dodôwné swòjiznë wszëtczich gwar [...] Znaczącą znanką ti drëdżi je téż ji wikszô apartnota w ùprocëmnienim do lëteracczi pòlaszëznë[...] Jini pisôrze bëlë w sztãdze sã ùniesc nad domôcą gwarã i ùsôdzają w òglowy kaszëbiznie, czemù zôczątk delë znóny lëteratowie [...] Dokôz Majkòwsczégò pt. "Żëcé i przigodë Remusa" je klasykòwym przëmiôrã prozë gwôsno lëteracczi, a "Nowotné spiéwë" Bùdzësza – pòezji. Òdezdrzëwają jich pisôrze młodszégò pòkòleniô, jak Jan Trepczik, Jan Rómpsczi i jini, zbiérający sã wkół cządnika "[[Zrzesz Kaszëbskô]]", jaczi tekstë zasługiwają na miono kaszëbiznë òglowy, tj. gwôsno lëteracczi..." (1937). Zrzeszińcowie ùznelë zasłëdżi Cenôwë, dzãka chtërnémù lud "przëbôcziwô mowę tatków przódë" i [[Aleksander Majkòwsczi|Majkòwsczégò]], że "skażonô gôdka sta sã nama sjãtô" – słowama Bieszka, co pisôł téż: "Dzél poétów z Labudą i Trepczikę przédnyma ([[Jan Karnowsczi|Karnowsczim]], [[Jan Bilot|Bilotã]], [[Alojzy Bùdzësz|Bùdzëszã]], Patokã) stworzëlë jistnô dlô se mowę lëteracką o dobëtnëch céchach swojsczëch. Proces zéńdzeniô kaszëbsczich dijalektów w jednę oglowokaszëbską mowę ni mógł jesz dóńc. Bo element rëbacczi (nordowy), nôwôżniészi bodôj, mô chdze môl" (1937). Strach ò kawel jãzëka przewijô sã ù [[Jan Rómpsczi|Rómpsczégò]]. == Òbaczë téż == * [[Młodokaszëbi]] * [[ZYMKówcë]] == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kaszëbskô lëteratura]] [[Kategòrëjô:Kaszëbskô rësznota]] [[Kategòrëjô:Karna]] kra3go105vkbr704jvjb3g26rht5j9e 0 5751 220166 219930 2026-10-20T21:09:49Z Iketsi 3254 YouTube 220166 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Cranberries.jpg|mały|Jagòdë kwasniców]] [[Òbrôzk:Cranberry bog.jpg|mały|Kwasnicë]] '''Kwasnica''' (''Oxycoccus palustris'' Hill) – wielelatnô roscëna z rodzëznë kwasnicowatëch. Na [[Kaszëbë|Kaszëbach]] rosce dosc wiele kwasniców. Òne mają jagòdë, a je [[Kaszëbi]] zbiérają. == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} * {{YouTube|v=S9U281lAOEk|tit=Skarb ukryty na bagnach. Kaszubska żurawiana|k=@ŚwiatRolnika-i2v|d=2016-11-16|dł=9:17}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Bòtanika]] t26ga46wt7ua3iltme9oolkgi3ar7s1 0 5864 220150 163704 2026-10-20T19:43:12Z Iketsi 3254 == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} 220150 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Vogelkers bloesem.jpg|mały|]] '''Smarglëna''' (''Padus'' Mill.) – szlach roscënów z rodzëznë różowatëch. Òna rosce {{skr.|m.jin.}} na [[Kaszëbë|Kaszëbach]]. == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Bòtanika]] pnbgq9lhkv8cg85zo4qv9coetpryqa2 220151 220150 2026-10-20T19:45:16Z Iketsi 3254 Prunus virginiana0.jpg 220151 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Prunus virginiana0.jpg|mały|]] '''Smarglëna''' (''Padus'' Mill.) – szlach roscënów z rodzëznë różowatëch. Òna rosce {{skr.|m.jin.}} na [[Kaszëbë|Kaszëbach]]. == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Bòtanika]] 8fnbfh6ltycpgk6v1clgmcixml4h421 0 6116 220181 219939 2026-10-20T21:46:49Z Iketsi 3254 YouTube 220181 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Dzień jedności kaszubów logo.svg|mały|19.03]] {{Jiné znaczënczi}} '''Dzéń Jednotë Kaszëbów''' ({{jãz.|pl}} ''Dzień Jedności Kaszubów'') – [[Kaszëbë|kaszëbskô]] swiãto swiãtowóné kòżdorocznie [[19 strëmiannika]] ùwdarzëwając pisenną nadczidkã ò [[Kaszëbi|Kaszëbach]] w [[Bùlla|bùlli]] [[Papiéż Grégòr IX|papiéża Grégòra IX]]. 19 strëmiannika 1238 papiéż skôzëwôł szczecënsczégò ksążã „ksążëcã Kaszëb” ({{jãz.|la}} ''clare morie… duce Cassubie''), pòcwierdzając bëlnégò pòdarowóné przez [[Bògùsłôw I|Bògùsława I]] (ùm. 1187) zôkónòwi [[Maltańsczi Zôkón|joannitów]] pòd [[Stôrgard|Stôrgardã nad Inã]]<ref>[[Gerat Labùda|G. Labùda]], ''O Kaszubach'', Gdiniô 1991, s. 18.</ref>. Pònemù ksążã [[Zôpadnô Pòmòrskô|Zôpadny Pòmòrsczi]] nôsy titel ''dux Slauorum et Cassubie'' tj. ''ksyżëc Słowiónów ë Kaszëb''. Negò titla brëkòwôł jesz ksyżëc [[Barnim I]] (1210–1278). Bëłô to prôwdëjuwerno pierszô historicznô nadczidka ò [[Kaszëbi|Kaszëbach]]. == Zjazdë Kaszëbów == {{Apartny artikel|Swiatowi Zjôzd Kaszëbów}} [[Òbrôzk:Transcassubia 2005 Gdinio 1.jpg|mały|Zug [[Transcassubia]] w [[Gdiniô|Gdinie]]]] Pò [[Administracyjnô refòrma w Pòlsce (1999)|administracyjny refòrmie]] (1999), z przëczënë jaczi òbrëmienié Kaszëb nalazło sã w cawnoscë grańcach nowégò [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]], òstałë zaczątkòwóné zjazdë Kaszëbów òdbiwôjãce sã do dzysészégò sztërkù. Pierszi zjôzd òdbëł sã w 1999 rokù w [[Chònice|Chònicach]]. Zjazdë są pòdrobną leżnotą do promòcje kaszëbiznë, pòdtrzëmëwóniô tradicje regionù i jintegracje Kaszëbów. Chłoscëną je przejôzd banã [[Transcassubia]], òbczas chtërnégò Kaszëbi òdezwują swòją jednotã<ref>[https://www.kaszubi.pl/index?p=news_comm&id=781 28 lipca 2007 Zjazd Kaszubów tym razem w Brusach]. ({{jãz.|pl}}) [[Kaszëbskò-Pòmòrsczé Zrzeszenié]] [przëstãp 2026-07-16]</ref>. == Historiô i nôstãpné informacje Dnia Jednotë Kaszëbów == Òbrządë swiãta mają za cél promòwanié [[Kaszëbskô kùltura|kaszëbsczi kùlturë]]. Òrganizowóné są czermasze lëdowëch ùsôdczów, wëstôwczi rãcznégò dzeła, roczëznòwé zéńdzenia ùwdarzëwiającé sztótczi znaczącé dlô Kaszëbsczi na przełómie lat przëbaczającé wôżné wëdarzenia abò pòstacje mającé cësk na jich historiã. Tradicjowim detkã òbrządków Dnia Jednotë Kaszëbów je turniér grë w kaszëbską „[[Baszka|Baszkã]]”. Pierszi Dzéń Jednotë Kaszëbów òdbéł sã [[19 strëmiannika]] [[2004]] rokù we [[Gduńsk]]ù. Òd 2006 rokù, dzãka rësznocë Marka Wantocha-Rekòwsczégò, zbògacył gò wespółowim granim akòrdionistów (nié blós z Pòmòrza). Kòżdorocznie òbczas zéńdzenia dzeje sã próba pòbëcô rekòrdu w jednoczasnym grze na akòrdionach. Rëszną dzełã do grë są wiedno akòrdionowé aranżacje znónëch kaszëbsczich nótów. Slédni rekòrd nôleżi do [[Bòjano|Bòjana]], gdze wespół zagrało 371 lëdzy. Òbrządë kòòrdinuje [[Kaszëbskò-Pòmòrsczé Zrzeszenié]]. Hònorowi patronat nad òbrządkama w 2012 rokù òbjãłë: wicemarszôłk Senatu Jón Wërowińsczi, marszôłk pòmòrsczégò wòjewództwa [[Mieczësłôw Struk]], pòmòrsczi wòjewòda [[Riszôrd Stachùrsczi]], równak mediòwi patronatë: TVP Gduńsk, [[Radio Kaszëbë]], [[Dziennik Bałtycki|Bôłtëcczi Dzénnik]] i jinternetowi pòrtal Nasze Miasto ({{jãz.|csb}} ''Naji Gard''). W latach 2020–2021 òbrządczi nie òdbëwôłë sã z przëczënë pandemii COVID-19<ref>[https://kaszubi.pl/news/view/vivat-cassubia---koncert-akordeonowy-z-okazji-dnia-jednosci-kaszubow-w-sopocie ''Vivat Cassubia – koncert akordeonowy z okazji Dnia Jedności Kaszubów w Sopocie''] ({{jãz.|pl}}) [online], kaszubi.pl [przëstãp 2026-07-16].</ref>. 13 strëmiannika 2026 òdbéłë sã (zòrganizowóné przez [[Kaszëbsczé Parlamentarné Karno]], Kaszëbskò-Pòmòrsczé Zrzeszenié i [[Kaszëbsczi Institut]]) pierszé sejmòwé òbchòdë Dnia Jednotë Kaszëbów, pòd patronatã Marszôłka Senatu Małgòrzatë Kidawë-Błońsczi i z ùdzélã Marszôłka Sejmu Włodzmiérza Czarzastégò<ref>[https://gdansk.tvp.pl/92076476/dzien-jednosci-kaszubow-w-sejmie Sejm w czôrno-żôłtëch farwach! Tak swiãtowóno Dzéń Jednotë Kaszëbów w Parlamence] ({{jãz.|pl}}) gdansk.tvp.pl, 2026-03-13. [przëstãp 2026-07-16].</ref>. W nôslédnëch latach przédné òbchòdë bëłë òrganizowóné w taczich môlach jak: {| class="wikitable" !Rok !Gard |- |2004 |[[Gduńsk]] |- |2005 |[[Gduńsk]] |- |2006 |[[Tëchómie]] |- |2007 |[[Kramarzënë]] |- |2008 |[[Miastkò]] |- |2009 |[[Bëtowò]] |- |2010 |[[Kartuzë]]<ref>https://www.youtube.com/watch?v=i1TzBa3cXrE</ref><ref>https://www.youtube.com/watch?v=iwTl4ThtG9A</ref><ref>https://www.youtube.com/watch?v=EwG20F1MIPs</ref> |- |2011 |[[Stôłpsk|Słëpsk]] |- |2012 |[[Brusë]] |- |2013 |[[Kòscérzna]] |- |2014 |[[Serakòjce]]<ref>https://web.archive.org/web/20140320204643/http://www.24kaszuby.pl/wydarzenia-dnia/dzien-jednosci-kaszubow-w-sierakowicach-2/</ref> |- |2015 |[[Sëlëczëno]] |- |2016 |[[Bòjano]] |- |2017 |[[Chmielno]] |- |2018 |[[Lëzëno]]<ref>{{YouTube|v=ZO44jKLNJaM|tit=XX Światowy Zjazd Kaszubów 2018 HD|k=@gminaluzino8125|d=2020-07-07|dł=21:41}}</ref> |- |2019 |[[Żukòwò]] |- |2020 | rowspan="2" |[[Internet]] (COVID-19)<ref>https://web.archive.org/web/20240415230741/https://www.gazetakaszubska.pl/86377/dzen-jednote-kaszebow-19-marca-swietujemy-dzien-jednosci-kaszubow</ref> |- |2021 |- |2022 |[[Sopòt]]<ref>https://radioglos.pl/wiadomosci/regionalne/9608-dzien-jednosci-kaszubow-bez-bicia-rekordu-w-grze-na-akordeonach</ref> |- |2023 |[[Gniewino]] |- |2024 |[[Kòscérzna]] |- |2025 |[[Bólszewò]]<ref>https://koscierski.info/artykul/hej-mieszkancy-kaszub-n1684973</ref> |- |2026 |[[Wiôlgô Wies]]<ref>https://web.archive.org/web/20260504160218/https://odkryjpomorze.pl/storage/2026/03/post/1683/26371/dzien-jednosci-kaszubow-wladyslawowo-22-marca-2026-program.pdf</ref><ref>https://web.archive.org/web/20260504155906/https://scontent-dfw5-3.xx.fbcdn.net/v/t39.30808-6/653711717_1529386132527317_1175454651514524956_n.jpg?_nc_cat=110&ccb=1-7&_nc_sid=13d280&_nc_ohc=lc-xqCC5_jAQ7kNvwE_oula&_nc_oc=AdorCTy7HqHZ5XkR30cv4bQgH-aZhyA5pbRsh8U7dcppjMeZ7JeWf8Oz4Q-MxYeNJ5o&_nc_zt=23&_nc_ht=scontent-dfw5-3.xx&_nc_gid=KGZTHf4naCNs3nHXfsmSjA&_nc_ss=7b289&oh=00_Af4toQ7ZbUCGwaecsO_7nRo3Q2SxLiWEuCSgiuH7aDOUTA&oe=69FE921F</ref><ref>https://wladyslawowo.pl/wiadomosci/1/wiadomosc/242501/dzien_jednosci_kaszubow_we_wladyslawowie__22_marca_2026_r</ref><ref>https://radiogdansk.pl/audycje/audycje-kaszubskie/2026/03/16/dzien-jednosci-kaszubow-w-sejmie-i-gigantyczna-flaga-na-meczu-arki-gdynia/</ref> |} == Òbaczë téż == {{Col3 |col1= {{Pòdobnô pòzwa|Dzéń Kaszëbsczi}} |col2= === Sparłãczoné témë === * [[Swiatowi Zjôzd Kaszëbów]] * [[Transcassubia]] }} == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bibliografiô == * Marcelina Oleszuk: [https://gdansk.naszemiasto.pl/dzien-jednosci-kaszubow-kaszubskie-swieto/ar/c8-825046 Dzéń Jednotë Kaszëbów]. www.gdansk.naszemiasto.pl, 2011-03-19. [przëstãp 2026-07-16]. * [https://web.archive.org/web/20251012070141/https://www.brusy.pl/?a=22&lg=pl&id=13874&szukaj=dzie%F1%20jedno%B6ci Dzień Jedności Kaszubów 2012]. Brusy Miasto i Gmina, 2012-03-09. [przëstãp 2026-07-16]. == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} * https://mojestrone.com/zjazd-kaszbow/relacj/ * [https://www.facebook.com/dzien.jednoscikaszubow Dzéń Jednotë Kaszëbów] * {{YouTube|v=PPWFpZZ1Scw|tit=XVIII Światowy Zjazd Kaszubów we Wdzydzach Kiszewskich|k=@koscierzyna24info|d=2016-07-06|dł=14:42}} * 2025: ** https://web.archive.org/web/20250317232529/https://odkryjpomorze.pl/imprezy/dzien-jednosci-kaszubow * 2026: ** https://gmina.puck.pl/swietujemy-dzien-jednosci-kaszubow/ ** {{YouTube|EKWbwbZ7W9E|Dzień Jedności Kaszubów we Władysławowie 2026 {{!}} kaszuby24.pl}} ** https://web.archive.org/web/20260504160241/https://odkryjpomorze.pl/imprezy/dzien-jednosci-kaszubow *** [https://web.archive.org/web/20260504160340/https://pawelnowak.pl/nuty-na-dzien-jednosci-kaszubow-we-wladyslawowie/ Nuty na Dzień Jedności Kaszubów we Władysławowie] **** [https://web.archive.org/web/20260504160302/https://pawelnowak.pl/wp-content/uploads/2026/02/Kaszebsczi-Himn.pdf Kaszëbsczi Himn] **** [https://web.archive.org/web/20260504160303/https://pawelnowak.pl/wp-content/uploads/2026/02/Opis-materialow-nutowych.pdf Opis materiałów nutowych] **** [https://web.archive.org/web/20260504160303/https://pawelnowak.pl/wp-content/uploads/2026/02/Reboce-reboce.pdf Rëbôcë, rëbôcë] **** [https://web.archive.org/web/20260504160305/https://pawelnowak.pl/wp-content/uploads/2026/02/Tata-i-koza.pdf Tata i kòza] **** [https://web.archive.org/web/20260504160307/https://pawelnowak.pl/wp-content/uploads/2026/02/Zeglorz-Morze-reczy-Me-od-morza.pdf Żeglôrz – Mòrze rëczy – Më òd mòrza] ** https://mojestrone.com/artykul/dzn-jednot-kaszbow-n2250170 === Szëkba === {{Szëkba|Dzień Jedności Kaszubów}} {{Szëkba}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kaszëbskô kùltura]] [[Kategòrëjô:Kaszëbi]] [[Kategòrëjô:Swiãta]] 8n2ist4k8dlfjfva6iufmbbjl6olh4f 0 6209 220152 182663 2026-10-20T20:06:01Z Iketsi 3254 Òbrôzk 220152 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Duccio di Buoninsegna - Pentecost - WGA06739.jpg|mały|]] '''Zesłanié Swiãtégò Dëcha''' – wôżne chrzescëjańsczé swiãto ùwdôrzające zesłanié [[Swiãti Dëch|Swiãtégò Dëcha]]. Lud zwie to swiãto Zeloné Swiątczi i czasem [[Kaszëbi]] stroją na nie kòl dwiérzów [[Bardówkòwatô brzózka|brzózkama]]. '''Przësłowié''': Do Swiãtégò Dëcha nie zjimôj kòżëcha, a pò Swiãtim Dëchù chòdzë téż w kòżëchù. == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Maierhöfen Pfarrkirche Orgelempore Pfingstwunder.jpg|Zesłanié Swiãtégò Dëcha </gallery> == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Chrzescëjaństwò]] 3y94gobomp7b1v6bxim6az42vcgg4hr 0 6485 220145 220066 2026-10-20T19:32:26Z Iketsi 3254 To òstało przeniosłé z kategòrie [[Kategòriô:Szwédzkô|Szwédzkô]] do kategòrie [[Kategòriô:Gardë we Szwédzce|Gardë we Szwédzce]] za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220145 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Molnlycke downtown.jpg|mały|]] [[Òbrôzk:Wendelsbergs Folkhögskola-maj 2009.jpg|mały|Ùniwersytet Wendelsberg]] '''Mölnlycke''' je gardã w [[Szwédzkô|Szwédzce]]. * wiéchrzëzna: 7.97 km² * lëdztwò: 14 439 mieszkańców ([[2003]]) == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://www.harryda.se/ Gmina Härryda] * [http://www.wendelsberg.se/ Lëdowi Ùniwersytet ''Wendelsberg''] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gardë we Szwédzce]] evxhabbe1vfdt58hn562agkkiap9ib5 0 6501 220139 220065 2026-10-20T19:32:19Z Iketsi 3254 To òstało przeniosłé z kategòrie [[Kategòriô:Szwédzkô|Szwédzkô]] do kategòrie [[Kategòriô:Gardë we Szwédzce|Gardë we Szwédzce]] za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220139 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Vy Karlskrona.JPG|mały|Karlskrona]] '''Karlskrona''' je [[Szwédzkô|szwédzczim]] gardã. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gardë we Szwédzce]] s5dxclh8d9limtmjagpb4nziws2ht6c 0 6525 220143 220064 2026-10-20T19:32:24Z Iketsi 3254 To òstało przeniosłé z kategòrie [[Kategòriô:Szwédzkô|Szwédzkô]] do kategòrie [[Kategòriô:Gardë we Szwédzce|Gardë we Szwédzce]] za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220143 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Mölndals Kvarnby, den 11 sept 2006, bild 4.JPG|mały|]] '''Mölndal''' – je gardã w [[Szwédzkô|Szwédzce]]. * wiéchrzëzna: 34,52 km² * lëdztwò: 38 608 mieszkańców ([[2009]]) == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://www.molndal.se/ Domôcô starna Gardu] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gardë we Szwédzce]] ey3jgpkl2j80bi2sgcjsarraw401vi2 0 6526 220142 220050 2026-10-20T19:32:22Z Iketsi 3254 To òstało przeniosłé z kategòrie [[Kategòriô:Szwédzkô|Szwédzkô]] do kategòrie [[Kategòriô:Gardë we Szwédzce|Gardë we Szwédzce]] za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220142 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Kungälv, sedd från Fars hatt, den 4 juli 2006.JPG|mały]] '''Kungälv''' je gardã we [[Szwédzkô|Szwédzce]]. * wiéchrzëzna: 10.96 km² * lëdztwò: 21 139 mieszkańców ([[2005]]) == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://www.kungalv.se Gmina Kungälv] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gardë we Szwédzce]] 05siw6uipwmsvg8qqztrqlt05tppnji 0 6527 220140 203441 2026-10-20T19:32:19Z Iketsi 3254 To òstało przeniosłé z kategòrie [[Kategòriô:Szwédzkô|Szwédzkô]] do kategòrie [[Kategòriô:Gardë we Szwédzce|Gardë we Szwédzce]] za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220140 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Borås Pinocchio Jim Dine.jpg|mały]] '''Borås''' je gardã w [[Szwedzkô|Szwedzce]]. * wiéchrzëzna: 29.61 km² * lëdztwò: 63 441 mieszkańców ([[2005]]) == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://web.archive.org/web/20070822220104/http://www.boras.se/inenglish.4.633e5e10039748abd7fff44463.html Domôcô starna Gardu] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gardë we Szwédzce]] 4lytqptmccaug3lrp00csaf28cmad7n 220206 220140 2026-10-21T08:51:24Z Terrus38 14026 220206 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Borås Pinocchio Jim Dine.jpg|mały]] '''Borås''' je gardã w [[Szwédzkô|Szwédzce]]. * wiéchrzëzna: 29.61 km² * lëdztwò: 63 441 mieszkańców ([[2005]]) == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://web.archive.org/web/20070822220104/http://www.boras.se/inenglish.4.633e5e10039748abd7fff44463.html Domôcô starna Gardu] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gardë we Szwédzce]] a9rc7vcjx47vafzv11u2d3h0180coqz 0 6528 220141 203439 2026-10-20T19:32:21Z Iketsi 3254 To òstało przeniosłé z kategòrie [[Kategòriô:Szwédzkô|Szwédzkô]] do kategòrie [[Kategòriô:Gardë we Szwédzce|Gardë we Szwédzce]] za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220141 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Gothenburg new montage 2015-2.png|mały]] '''Göteborg''' je gardã w [[Szwedzkô|Szwedzce]]. * wiéchrzëzna: 450 km² * lëdztwò: 513 751 mieszkańców ([[2005]]) == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://www.goteborg.se/wps/portal Domôcô starna Gardu] {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Gardë we Szwédzce]] 21hwi8ftqmxyamdq2xqhha9dw7ahu7w 220205 220141 2026-10-21T08:51:21Z Terrus38 14026 220205 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Gothenburg new montage 2015-2.png|mały]] '''Göteborg''' je gardã w [[Szwédzkô|Szwédzce]]. * wiéchrzëzna: 450 km² * lëdztwò: 513 751 mieszkańców ([[2005]]) == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://www.goteborg.se/wps/portal Domôcô starna Gardu] {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Gardë we Szwédzce]] jhqznmsd5h0ko3liajlj68sx1r7enra 0 6529 220148 203446 2026-10-20T19:32:30Z Iketsi 3254 To òstało przeniosłé z kategòrie [[Kategòriô:Szwédzkô|Szwédzkô]] do kategòrie [[Kategòriô:Gardë we Szwédzce|Gardë we Szwédzce]] za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220148 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Malmö collage.PNG|mały|]] '''Malmö''' je gardã w [[Szwedzkô|Szwedzce]]. * wiéchrzëzna: 77 km² * lëdztwò: 301 706 mieszkańców ([[2015]]) == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://www.malmo.se/ Domôcô starna Gardu] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gardë we Szwédzce]] pb0blpgu2mnyenhzfqbh41lfw7dy9oh 220204 220148 2026-10-21T08:51:18Z Terrus38 14026 220204 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Malmö collage.PNG|mały|]] '''Malmö''' je gardã w [[Szwédzkô|Szwédzce]]. * wiéchrzëzna: 77 km² * lëdztwò: 301 706 mieszkańców ([[2015]]) == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://www.malmo.se/ Domôcô starna Gardu] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gardë we Szwédzce]] ttrpe61ciomsqdm0j82zunmjc5y6yry 0 6530 220147 203450 2026-10-20T19:32:29Z Iketsi 3254 To òstało przeniosłé z kategòrie [[Kategòriô:Szwédzkô|Szwédzkô]] do kategòrie [[Kategòriô:Gardë we Szwédzce|Gardë we Szwédzce]] za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220147 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Domkyrkan i Uppsalas stadsbild.jpg|mały|Katédra w Uppsali]] [[Òbrôzk:Uppsala by air 17-Apr-2009.jpg|mały|Uppsala by air 17-Apr-2009.jpg]] '''Uppsala''' je gardã w [[Szwedzkô|Szwedzce]]. * wiéchrzëzna: 47.86 km² * lëdztwò: 197 787 mieszkańców ([[2010]]) == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://web.archive.org/web/20090526080028/http://www.uppsala.se/ Gmina Uppsala] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gardë we Szwédzce]] j8s3nxq5gvm4j36kkkcidv5mv3kmac4 220203 220147 2026-10-21T08:51:13Z Terrus38 14026 220203 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Domkyrkan i Uppsalas stadsbild.jpg|mały|Katédra w Uppsali]] [[Òbrôzk:Uppsala by air 17-Apr-2009.jpg|mały|Uppsala by air 17-Apr-2009.jpg]] '''Uppsala''' je gardã w [[Szwédzkô|Szwédzce]]. * wiéchrzëzna: 47.86 km² * lëdztwò: 197 787 mieszkańców ([[2010]]) == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://web.archive.org/web/20090526080028/http://www.uppsala.se/ Gmina Uppsala] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gardë we Szwédzce]] szkcferetalq36w9znqu4m58d90itwg 0 6578 220246 203880 2026-10-21T11:00:36Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220246 wikitext text/x-wiki #TAM [[Szari zélińt]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] ljbmu6i1on1d1ki8kkda62vsyhcpact 0 6579 220231 204438 2026-10-21T10:59:41Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220231 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Zélińtë]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] b8n0cd4oxwxkkd0pejgjsqholp0zt4i 0 6591 220172 219950 2026-10-20T21:37:25Z Iketsi 3254 YouTube dł, k 220172 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Collage of Nine Dogs.jpg|mały|Różnorodnosc psów. Na òdimkù labrador, golden retriver, cockerpoo, dłëgłowłosy york, bokser, milu, beagle, basset hound, nowòfùnland.]] '''Tósz''', '''domôcy pies'''; ({{jãz.|la}} ''Canis familiaris''<ref>C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest (red. red.): Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 2: Eulipotyphla to Carnivora. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 434. <nowiki>ISBN 978-84-16728-35-0</nowiki>. ({{jãz.|en}}).</ref> lub ''Canis lupus familiaris''<ref>[https://www.itis.gov/servlet/SingleRpt/SingleRpt?search_topic=TSN&search_value=726821 Canis familiaris], [w:] Integrated Taxonomic Information System ({{jãz.|en}})</ref> – ùdomòwióny gatënk rabùsznégò suska z rodzëznë [[Psowaté|psowatëch]] (Canidae), traktowóny przez niechtërné systematiczné mòdele jakò pòdgatënk [[Szari wilk|wilka]]<ref>Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) ''Canis lupus familiaris'' w: ''Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.)'' [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. ({{jãz.|en}}) [dostęp 2016-12-04]</ref>, òpisëwóny pòd synonymicznëmi pòzwami'', abò Canis lupus familiaris'' lub ''Canis familiaris.'' Òd czasu jegò kòntaktu z człowiekã pòwstało wiele ras, mòcno różniącëch sã òd se mòrfòlogią i ùżitkòwëmi znankami. Przez [[ISSG]] (Invasive Species Specialist Group) ùznawóny za [[inwazyjny gatënk]]. == Ùżëtkòwòsc == [[Òbrôzk:Stary pies.jpg|mały|Òwczôrk miemiecczi]]Psë w zależnoscy òd roli jaką pëłnią dlô człowieka są dzélóné na różné zortë: * tósz òbronny: òwczôrk miemiecczi, rottweiler, doberman; * tósz jachtarsczi: pointerë, wyżłë, ògarë, chartë; * tósz pasterszczi: border collie, welsh corgi, òwczôrk australijsczi, kelpie; * tósz òpiekùn; * tósz retôrz; * tósz szandarzën: òwczôrk miemiecczi, sznaucer. == Òbaczë téż == * [[Psy klészcz]] * [[Jôpscownik]] * [[Klatôk]] * [[Ratler]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} * {{YouTube|v=LRF1BYYu-wM|tit=Mój tusk|k=@rodnyvoice|d=2024-05-07|dł=1:50}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Psë| ]] dn95t076fuhlmzvc6eode3lvfr66kmz 0 6738 220176 219952 2026-10-20T21:42:13Z Iketsi 3254 YouTube 220176 wikitext text/x-wiki {{Do werifikacje}} [[Òbrôzk:Belgian Fishermen in the British Fishing Village of Brixham, Devon in 1944 TR1868 (cropped 4x3).jpg|mały|]] '''Rëbôk''' – chłop, chtëren łowi [[rëbë]], [[brzôd mòrza]] i z tegò żëje. Mòże to robic sóm abò {{skr.|np.}} w [[Maszoperëjô|maszoperëji]]. Równak colemało rëbôce robią to w karnie na kùtrach abò na wiôldżich òkrãtach. Żebë łowic na jezorach i rzékach rëbôcë wëkòrzôstiwają môłi '''czôłna''', na mòrzach '''kùtrë''', a do dalekòmòrsczich i òceanowich wialdżi '''òkrãtë'''. Do łowienié rëbów rëbôcë ùżiwajóm rozmajitich '''séców'''. == Rodzaje sécòw == do łowienié bańtków i òkùnków – céza; séc rãczny – wicôrk, [[kaszôrk]], czidôk, czidala, szlapiónka; włokòwô na wãgòrzë – wôta; zastawnô na wãgòrze – żak, brodùz; séc na łososë – pławnica; do łowienié slédzy i mùtków – manca, [[mrzeża]]; sec zastawnô – neta, drguba, gałatka, mrżéżka, kleszczówka, wątórz; na krabë, rëczi – krabón i rëcznik . == Warczi związóné z rëbaczënim == * mòrina * sziper * rëbôcë mòrsczé- maszopi * môłi rëbôcë- jezorné == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Net.gsfc.jpg|[[Kaszórk]] Òbrôzk:Charles Napier Hemy - The Fisherman 1888.jpg| Òbrôzk:Bundesarchiv B 145 Bild-P017316, Ostpreußen, Tolkemit, Fischer beim Netzeflicken.jpg| Òbrôzk:TraditionalFisherman1Ice.JPG| </gallery> == Òbaczë téż == * [[Maszop]] * [[Rëbë]] * [[Rëbaczenié]] * [[Rëbackô chëcz]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} * {{YouTube|v=OosPWpbIc8E|tit=Dawid Zły – Gôdczi Mòrza KRÒ|k=@DawidZły|d=2025-12-20|dł=2:52}} * https://plgr.pl/UserFiles/rybolowstwo_na_kaszubach_final.pdf * https://www.ngo.lgrkaszuby.pl/downloads/Kaszubski-slownik-rybacki.pdf {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Warczi]] 30x6sf0gs64xzisviir843rkix1vogc 0 6914 220202 207877 2026-10-21T08:51:11Z Terrus38 14026 220202 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:DEU Sassnitz COA.svg|mały|Sosnicczi herb]] '''Sosnica''' ({{jãz.|nds}} ''Sassnitz''; {{jãz.|de}} ''Sassnitz''; {{jãz.|pl}} ''Sośnica'') – gard ë haf w [[Rujańsczi Kréz|Rujańsczim Krézu]] w krôju [[Meczelbòrzkô-Przédné Pòmrë]] na [[Rujana|Rujanie]] nad [[Bôłt|Bôłtã]]. Z sosniczczégò pòrta może płënąc do [[Szwédzkô|Szwédzczi]], [[Dëńskô|Dëńsczi]], [[Ruskô|Rusczi]] ë [[Lëtwa|Lëtewsczi]]. * Lëdztwò gardu: 10.474 ([[2009]]) * Wiéchrzëzna gardu: 46,45 km² == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé gardë]] [[Kategòrëjô:Gardë w Miemiecczi]] [[Kategòrëjô:Meczelbòrskô-Przédné Pòmrë]] hc612q8mfd19dswwf9iqnl804g8pnag 0 6940 220234 174066 2026-10-21T10:59:41Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220234 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Gorzów Wielkopolski]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] pl0np9ow3wp6y4o8w5ip5t62fs5co5j 0 7412 220201 206070 2026-10-21T08:51:06Z Terrus38 14026 220201 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Nisse d apres nature ill jnl fal.png|mały|[[Grzëbë|Grzib]] i krôsniã]] '''Krôsniã''' – to je pòzwanié, chtërno sygô do wierzeniów. Òno mô czerwòné òbùcé. [[Kaszëbi]] nad Łebą gôdalë na krôsniãta - drobné. Òne rôd żëłë w dodomach za piéckã abò pòd kòminkã, pòd pòdłogą czë w mëszi dzurze. Niechtërné lubiłë mieszkac w stóni kòl kòniów. Jesz jiné miałë swòje chëczë zrëchtowóné pòd krzama besu abò głãbòk w zemi. Miałë brodë dłëgszé jak òne same są. Jich kòniama bëłë mëszë. Òne lubiłë mùzykã ë tuńc. Tima co bëlë jima dobri, np. òstôwialë dlô nich na kòminkù garnuszk mléka, pòmôgałë w chëczi np. robiłë pòrządk w jizbach czë wëgniôtałë chlebòwé casto abò pòmôgałë przë skrobanim [[Bùlwa|bùlew]], a téż dojenim krów. Òne mògłë płacëc złotima dëtkama. [[Domôcy kóń|Kònióm]] òne plotłë grzëwë i ògónë w warkòcze. Lëchim gòspòdënióm òne robiłë na psotã np. rozléwałë mlékò czë gaszëłë wid. Nie lubiłë téż, czej chtos zbiérôł zela w wilëją sw. Jana, bò to bëła jich robòta. Òne mògą wzyc dzeckò z kòlibczi i dac swòje<ref>http://csb.wikipedia.org/w/index.php?title=%C3%92br%C3%B4zk:Zdroje_Raduni.djvu&page=56</ref>. Wierã dzysdnia krôsniãta są z [[Kaszëbë|Kaszëbsczi]] wëcygnioné - òkrãtama do [[Szwédzkô|Szwédzczi]]. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Lëteratura == * [[Bernat Zëchta]]: Słownik gwar kaszubskich na tle kultury ludowej, Ossolineum, Wrocław - Warszawa - Kraków 1968, tom II, s. 236-238. * [[:Òbrôzk:Zdroje Raduni.djvu|Zdroje Raduni – Przewodnik po Szwajcaryi Kaszubskiej]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Etnologiô]] [[Kategòrëjô:Szwédzkô]] 6fh0ly56l33rwkl6n0wj4j3e5io3c2n 0 7492 220214 208796 2026-10-21T09:10:08Z Terrus38 14026 220214 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:TurkishRoadSign-WelcomeToEurope Modified.jpg|mały|Przëmiar tërecczégò jãzëka]] '''Tërecczi jãzëk''' ({{jãz.|tr}} ''türkçe'', ''türk dili'') je jãzëkã ùżiwónym jakno [[rodnô mòwa]] przez wicy jak 83 miliónë lëdzy na swiece, a to pòkaziwô, że je to nôbarżi znóny [[tërecczé jãzëczi|jãzëk z karna tërecczich jãzëków]]. Jegò brëkòwnicë żëją pierszim dzélã w [[Tëreckô|Tërecce]] ë na [[Cyper|Cyprze]], a môłima karnama w [[Irak]]ù, [[Greckô|Grecce]], [[Bùłgariô|Bùłgarie]], [[Nordowô Macedoniô|Macedońsce]], [[Albańskô|Albańsce]], w [[Kòsowò|Kòsowie]] i jinëch dzélach Pòrénkòwi Eùropë. Pò tëreckù gôdają téż milionë lëdzy w Zôpadny Eùropie, nôbarżi w [[Miemieckô|Miemiecce]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Tërecczi jãzëk| ]] [[Kategòrëjô:Tëreckô]] 8o02w1699uqk5rnvbtfx9rrvv2sgj9x 0 7511 220136 215724 2026-10-20T18:53:55Z Iketsi 3254 - → – ; np. → {{skr.|np.}} 220136 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Worzałła.jpg|mały|]] '''Agùstin Wòrzałła''' – (ùr. [[7 lëpińca]] [[1837]] w [[Łubianô|Łubianie]] – ùm. [[21 maja]] [[1905]]), ksądz. W młodich latach rósł na gbùrstwie. Pò egzaminie dozdrzelałotë mógł w 1862 rokù zacząc sztudérowanié w Dëchòwny Seminarëji w Pelplinie. Tùwò dożdôł sã ksãżëch swiãceniów, chtërne przëjimnął 15 [[łżëkwiôt]]a 1864 rokù. Jakno ksądz béł w [[Bòrzëszkòwë|Bòrzëszkòwach]]. Òd 1882 rokù òn béł probòszczã. Za żëcégò òn nie zabôcził ò kaszëbiznie i przë rozmajitëch leżnoscach gôdôł pò [[kaszëbsczi jãzëk|kaszëbskù]]. Tak gôdôł òn {{skr.|np.}} do [[Stefan Ramułt|Stefana Ramułta]], a jegò je ''Słownik języka pomorskiego czyli kaszubskiego'', w chtërnym mòże przeczëtac co pòwiôdôł „ksądz Agust Worzałła z Łągu(...)". == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Grób Worzałły w Łęgu.jpg| </gallery> == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} * [https://web.archive.org/web/20131029213603/http://biblioteka.wejherowo.pl/dlibra/dlibra/docmetadata?id=2821&from=&dirids=1] {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Wòrzałła Agùstin}} [[Kategòrëjô:Katolëcczi Kòscół]] [[Kategòrëjô:Kaszëbi]] q1qbel15kpwei4n6iq9ybtola098evh 0 7612 220180 219909 2026-10-20T21:46:19Z Iketsi 3254 YouTube 220180 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:David Shulist 2024.jpg|mały|Dawid Szulëst na [[Swiatowi Zjôzd Kaszëbów|Swiatowim Zjezdze Kaszëbów]] w Kòscérznie, 2024]] '''Dawid Szulëst''' ({{jãz.|en}} ''David Martin Shulist''; ùr. [[14 rujana]] [[1951]] w [[Wilno (Ontario)|Wilnie]]) – kanadijsczi kaszëbsczi dzejôrz i pòlitikôrz. Òn je zasedzałim [[Kaszëbi|Kaszëbą]] w [[Kanada|Kanadze]], ùrodzonym we wnożënie [[Wilno (Ontario)]]. Jegò òjcã béł [[Môrcën Szulëst]]. D. Szulëst ùcził sã {{skr.|m.jin.}} w Òttawie, a je òd lat aktiwny w stowôrze [[Wilno Heritage Society]]. Dłudżi lata to béł ji szef<ref>http://www.wilno.org/directors.html</ref>. [[Wilno (Ontario)]] – jakno w mało jaczim jinszim môlu bùten Kaszëb, ùchòwôł sã przez kòle półtorasta lat [[kaszëbsczi jãzëk]] i zwëczi – wiele mù w òstatnëch latach zawdzãcziwô. Stowôrã ''Wilno Heritage Society'' wiele zrobia dlô ùchòwaniô i rozwiju kaszëbsczi kùlturë w Kanadze, a w tim jego aktiwné spòleznowé dzejanié mô znaczënk. Jesz jinszim gónã, na jaczim dzejô je mùzeum we wnożënie [[Wilno (Ontario)]]. To je bëlny ôrt rozkòscérzaniô kaszëbiznë midzë lëdzama w Americe. Òn biwô na [[Kaszëbë|Kaszëbach]] i òb czas swòjégò przebiwaniô tuwò pòznôł wiele aktiwnëch Kaszëbów. D. Szulëst mô wiôldżi cësk na przińdny rozwij i spopularizowanié kaszëbsczi materialny i dëchòwi kùlturë. Òn ùznôwô cësk pismionów, chtërne napisôł [[Günter Grass]] – noblista, {{skr.|np.}} „Kaszëbi są za mało niemiecczi dlô Niemców i za mało pòlsczi dlô Pòlôków” – dlô nich Kaszëbi są Kaszëbama. D. Szulëst achtnie téż pismiona, chtërne napisôł [[Alojzy Rekowski]]. Òn w [[Żukòwò|Żukòwie]] (kòlébce kaszëbsczégò wësziwù) pòdpisôł umòwã i przez wiele lat w tim gardze béł wëstôwk kaszëbsczich wësziwków ze szkòłów z Kanadë. Przë tim D. Szulëst i Theresa Chapeskie wiele zrobilë, a to je pótrzébnô dlô kaszëbiznë robòta<ref>http://www.wilno.org/culture/m-jelinsczi/m-jelinsczi.html</ref><ref>http://www.zukowo.pl/aktualnosci/news/id/357.html</ref>. Òd 2008 rokù [[kaszëbsczi jãzëk]] bëło czasã czëc w “[[Radio Kaszëbë]]” w Kanadze, a D. Szulëst i Ray Chapeskie wiele przë tim zrobilë<ref>http://www.wilno.org/culture/music/Radio_Kaszebe/radio_kaszebe.html</ref>. W 2012 rokù D. Szulëst przërôcził pòlsczégò premiérã [[Donôld Tusk|D.Tuska]] do zazëcégò tobaczi<ref>https://web.archive.org/web/20120323201328/http://www.kashub.com/canada/leaders.html</ref>. M. jin. D. Szulëst zrobił dosc wiele, żebë Matka Bòskô Swiónowskô – Kaszëbskô Królewô, chtërna w kòscele w [[Sjónowò|Swiónowie]] mô swój trón bëła znónô téż w Kanadze<ref>http://www.wilno.org/events150/St__Cas_Mass/st__cas_mass.html</ref><ref>http://radioglos.pl/wiadomosci/z-zycia-kosciola/1036-figura-dla-kaszubow-z-kanady</ref>. M. jin. òn zrobił wiele, żebë w Kanadze zebrac karna ledzy rozmajitëch kùlturów, a òni grelë ze sobą w hokeja<ref>http://www.wilno.org/events150/Griffins_TO/griffins_to.html</ref>. D. Szulëst lubi rzeczónkã: “Wiedno Kaszëbë. Na wiedno Kaszëbi”. Òn w latach 2010–2014 béł wójtã gminë ''Madawaska Valley''. Jak napisôł japońsczi ùczałi [[lingwista]] òn gôdô téż ò Kaszëbach: më bëlë, më jesmë, më wiedno bãdzemë. Òn przënôlégô do karenka lëdzy w [[Nordowô Amerika|Nordowi Americe]], co jakno pierszi są wëprzédniony za swòją robòtã dlô kaszëbsczi kùlturë<ref> http://www.kaszubi.pl/wydarzenia/wydarzenie/id/240</ref><ref>https://web.archive.org/web/20210615010143/https://www.gazetakaszubska.pl/35388/medale-stolema-kaszubskie-oskary</ref> {{skr.|np.}} medalią "Zasłużony Kùlturze ''Gloria Artis''". W Kanadze, państwòwô nôdgrodã bëła mù przëznónô za czasów [[Michaelle Jean]]. W 2010 rokù D. Szulëst dostôł za swòje dzejanié Kawalérsczi Krziż z Pòlsczi. W 2016 rokù w Kanadze medalia bëła mù przëznónô za czasów David'a Johnston'a<ref>http://www.thedailyobserver.ca/2016/11/18/david-shulist-honoured-with-governor-generals-medal</ref>. Òn je wëprzédniony przëznôwónym przez [[Karno Sztudérów „Pòmòraniô”]] [[Medal Stolema|Medalã Stolema]]. == Ùsôdztwò (wëjimk) == * Pòlskò-anielskò-kaszëbsczi słowôrz (Polish-English-Kashubian Dictionary, 2010 ISBN 9788392856900) (wespółautor [[Marión Jelińsczi]])<ref>http://www.theeuropeanlibrary.org/tel4/search?query=david%20shulist</ref> * Kaszëbskò-anielskò-pòlsczi słowôrz (Kashubian-English-Polish Dictionary, 2011 ISBN 9788392856917) (wespółautor [[Marión Jelińsczi]])<ref>http://www.worldcat.org/identities/lccn-n2014002642/</ref> * Òdkrëwającë Eùropejsczé Kaszëbë : tatczëzna mòjich kaszëbsczich prastarków (Discovering Kashubia Europe: The Fatherland of My Kashubian Ancestors, 2018 ISBN 9781771366441) == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Lëteratura == * M. Nomachi: U Kaszubów w Kanadzie. Pomerania nr 2(462) luty 2013, s. 43. * [[Eùgeniusz Prëczkòwsczi|E. Prëczkòwsczi]]: Wszëtcë jesmë krewny. Pomerania nr 6 (455)czerwiec 2012, s. 17 * Na wiedno Kaszëbi. Z Dawidã Szulëstã ({{jãz.|en}} David Shulist), prowadnikã Kaszëbów w kanadijsczim Wilnie, gôdô Stanisłôw Janka. Pomerania nr 4(486) kwiecień 2015, ss. 56–57. == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} * {{YouTube|v=Qwm37EJmRC0|tit="Nie jesteśmy Polakami, jesteśmy Kaszubami!"|k=@PlanetaAbstrakcja|d=2023-09-09|dł=34:19}} * https://web.archive.org/web/20120323201328/http://www.kashub.com/canada/leaders.html * https://web.archive.org/web/20130416020510/http://www.gazetakaszubska.pl/36668/gala-wreczenia-medali-stolema-juz-w-sobote * https://web.archive.org/web/20150529174257/http://www.thedailyobserver.ca/2009/04/28/wilno-resident-david-shulist-to-receive-caring-canadian-award * https://web.archive.org/web/20210214112714/http://www.miesiecznikpomerania.pl/artykuly?limitstart=0 * https://web.archive.org/web/20150529174257/http://www.thedailyobserver.ca/2009/04/28/wilno-resident-david-shulist-to-receive-caring-canadian-award * https://web.archive.org/web/20250807025718/https://www.countyofrenfrew.on.ca/en/resources/Councilors-2023/Mayor-David-Shulist-Madawaska-Valley.jpg * https://web.archive.org/web/20260626142420/https://dziennikbaltycki.pl/klub-studencki-pomorania-wreczyl-medale-stolema-zdjecia/ar/706387 ** https://web.archive.org/web/20260626142509/https://dziennikbaltycki.pl/klub-studencki-pomorania-wreczyl-medale-stolema-zdjecia/gh/706387 ** https://web.archive.org/web/20260626142509/https://dziennikbaltycki.pl/klub-studencki-pomorania-wreczyl-medale-stolema-zdjecia/gh/706387/2 ** https://web.archive.org/web/20260626142509/https://dziennikbaltycki.pl/klub-studencki-pomorania-wreczyl-medale-stolema-zdjecia/gh/706387/3 {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Szulëst Dawid}} [[Kategòrëjô:Kaszëbi]] [[Kategòrëjô:Kanadijczicë]] [[Kategòrëjô:Kaszëbskô kùltura]] [[Kategòrëjô:Laùreacë Medalu Stolema]] gx9tkq7cqdq97onbsijsbuevbi3jp7c 0 8023 220125 163511 2026-10-20T16:20:47Z Iketsi 3254 == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} 220125 wikitext text/x-wiki {{Wies infobox}} '''Òtominkò''' – [[Kaszëbë|kaszëbskô]] [[wies]] w [[Gmina Kòlbùdë|gminie Kòlbùdë]], w [[Gduńsczi kréz|gduńsczim krézu]] [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]]. == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Kòlbùdë]] r61vh8p2umqo0jitwqwak5vqjnufhqh 0 8246 220186 206059 2026-10-20T21:49:20Z Iketsi 3254 YouTube 220186 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} [[Òbrôzk:Feretrum bow 1.jpg|mały|]] [[Òbrôzk:Dzewus w kaszebsczich ruchnach.jpg|mały|]] '''Òbraznica''' – to je jedna z białków, chtërne niosą [[òbrôz òd procesji]]. Za òbraznice biwają pannë w [[Kaszëbi|kaszëbsczëch]] òbleczënkach. == Òbaczë téż == * [[Òbrôz òd procesji]] * [[Òbraznik]] * [[Maszka]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * {{YouTube|v=UdgyERNnEnQ|tit=Odpust Sianowo 2013 – pielgrzymka z Kartuz — NaszeMiastoTV (Òbraznice) — Powitanie feretronu – przed ołtarzem polowym|k=@NaszeMiastoTV|d=2013-07-21|dł=0:41}} == Lëteratura == * [[Bernat Zëchta]]. Słownik gwar kaszubskich na tle kultury ludowej, Ossolineum, Wrocław - Warszawa - Kraków 1969, tom III, s. 275 {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Katolëcczi Kòscół]] [[Kategòrëjô:Kaszëbsczé zwëczi]] 4fo8anumgw6r71fa8g354vxcclm6nsb 0 8926 220200 217591 2026-10-21T08:51:03Z Terrus38 14026 220200 wikitext text/x-wiki {{Gard-infobox |Gard=Szczecëno |rodzôcz=Szczecëna |adjektiw_mask=szczecyńsczi |adjektiw_fem=szczecyńskô |céch=POL Szczecin COA.svg |fana=POL Szczecin flag.svg |karta=POL Szczecin map.svg |wòjewództwò=zôpadnopòmòrsczé |kréz= |grodzki=tak |rodzaj_gminy=miejska |gmina= |miejska=tak |bùrméster=Piotr Krzystek |adres_um=pl. Armii Krajowej 1 |kod_poczt_um=70-456 |tel_um=(91)4245931 |fax_um=(91)4245855 |mail_um=boi@um.szczecin.pl |wiéchrzëzna=301,30 km² |stopniN=51 |minutN=67 |stopniE=16 |minutE=08 |wysokość=do 130 m. n.p.m. |rok=2004 |lëdztwò=411 tys. |gęstość=1375 |aglomeracja= |czerënkòwi numer=(+48) 91 |pòcztowi kòd=70-018 do 71-871 |registracëjné tôfle=ZS |TERYT= |SIMC= |www=http://www.szczecin.pl |commons=Category:Szczecin }} [[Òbrôzk:PolandSzczecinPanorama.JPG|mały|left|Szczecëno]] [[Òbrôzk:Kamień kaszubski z gryfem przy katedrze w Szczecinie.jpg|mały|left|Kamiéń "Kaszëbsczi grif. Na ti zemi òd kòl VI w. przez czileset lat mieszkelë Kaszëbi. Rok Gryfa 2014"]] '''Szczecëno '''(we zdrojach: ''Stetin'' 1133, ''Stetyn'' 1188, ''Stitin'' 1251, ''Borstaborg'' XIII w., ''Stitinum'',, ''Stetina'', ''Stittin'', ''Stettin'', ''Szczecëno'' (Słowińcë); pòl. ''Szczecin'', {{jãz.|de}} ''Stettin'', lat. ''Stetinum'') je nôwikszim gardã ë historëczną stolëcą [[Zôpadnô Pòmòrskô|Zôpadny Pòmòrsczi]]. Szczecëno mô sztatus gardu na prawach [[kréz|krez]]u ë je stolëcą [[Zôpadnopòmòrsczé wòjewództwò|zôpadnopòmòrsczégò wòjewództwa]]. Wôżną starodôwnotą je tu [[rzimskòkatolëcczi kòscół Sw. Jakùba Apòsztoła w Szczecënie]] – dzysô katédra. Òd 2014 rokù kòl ni je pamiątkòwi kam z nôdpisã: „Na ti zemi òd kòl VI w. przez czileset lat mieszkelë [[Kaszëbi]]”. Terô gard je [[Pòlskô|pòlsczi]], le w swòji historëji òn słëchôł téż [[Miemieckô|Miemiecczi]] (do 1945), [[Szwédzkô|Szwédzczi]] (1648-1720), [[Dëńskô|Dëńsczi]] (1185-1227), [[Brambòrskô|Brambòrsczi]], Prësóm (òd 1720) ë [[Pòmòrsczé Ksãżstwò|Pòmòrsczémù Ksãżstwù]] (do 1648), chternégò bëł stolëcą. == Partnersczé gardë == * [[Berlëno]] (dzélnica [[Fredrichstein-Kreuzberg]]), [[Niemieckô]] * [[Bremerhaven]], [[Niemieckô]] * [[Dalian]], [[Chińskô Lëdowô Repùblika]] * [[Esbjerg]], [[Dëńskô]] * [[Kingston upon Hull]], [[Angliô]] ([[Wiôlgô Britaniô]]) * [[Kłajpeda]], [[Lëtwa]] * [[Lubeka]], [[Niemieckô]] * [[Malmö]], [[Szwédzkô]] * [[Roztoka (gard)|Roztoka]], [[Niemieckô]] * [[Saint Louis]], [[Zjednóné Stanë Americzi]] == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:2009-05-30-polska-by-RalfR-30.jpg|Zómk ksążëcy w Szczecënie Òbrôzk:65429 Szczecin zamek ksiazat pomorskich 18.JPG|Zómk ksążëcy w Szczecënie Òbrôzk:Szczecin Zamek Ksiazat Pomorskich zegar.jpg|Zómk ksążëcy w Szczecënie Òbrôzk:Store_Szteteno_(1575)A.png|Szczecëno w [[1575]] rokù Òbrôzk:Szczecin town hall.jpg|Sanowi Rënk Òbrôzk:0910 Bazylika archikatedralna św Jakuba Szczecin.jpg|Katédra sw. Jakùba Òbrôzk:Manzelbrunnen 3.jpg|''Sedina'' Òbrôzk:PomnikZKotwicaWSzczecinie.jpg|Draga Òbrôzk:0908 PAZIM Szczecin SZN 1.jpg|PAZIM </gallery> == Lëteratura == * [[Bernat Zëchta]]. Słownik gwar kaszubskich na tle kultury ludowej, Ossolineum, Wrocław – Warszawa – Kraków – Gdańsk 1972, tom V, s. 231 == Òbaczë téż == * [[Wòłogòszcz]] * [[Marijën Kòscół w Sztecënie]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://web.archive.org/web/20140505232839/http://www.sedina.pl/ Pòrtal lubòtników dôwnégò Szczecëna] * [http://www.wf.univ.szczecin.pl/ipikaktualnosci/472-jezyk-literatura-i-edukacja-kaszubska-podsumowanie-konferencji ò kaszëbiznie] * [http://www.szczecin.wikia.com Szczecëno na wikia.com] * [http://dir.icm.edu.pl/pl/Slownik_geograficzny/Tom_XI/831 Szczecin w „Geògraficznym słowôrzu Pòlsczégò Królestwa i jinëch słowiańsczich krajów”] {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé gardë]] [[Kategòrëjô:Gardë w zôpadnopòmòrsczim wòjewództwie]] [[Kategòrëjô:Szczecëno| ]] 4vzkaeahvtzbr5v9c8kjp7c9sv3agpk 0 9060 220174 219938 2026-10-20T21:40:28Z Iketsi 3254 YouTube dł, k 220174 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Madonna of the Magnificat.png|mały|]] [[Òbrôzk:Church of the Visitation 13.jpg|mały|Izrael, Jerozolëma, Ein Karem - Magnificat [[kaszëbsczi jãzëk]]]] [[Òbrôzk:Ein Kerem, dziedziniec kościoła Nawiedzenia św. Elżbiety.JPG|mały|Izrael, Jerozolëma, Ein Karem - Magnificat pòlsczi jãzëk]] '''Magnificat''' (''Magnificat anima mea Dominum'') – pòdług Ewanielie wedle sw. Łukôsza (1,47 – 55): :Wielbi dësza mòja Pana i redëje sã dëch mój w Bògù, :mòjim Zbôwcë, bò wezdrzôł na ùniżenié swòji służebnicë, :hewò òdnądka wszëtczé pòkòlenia bãdą mie błogòsławiłë, :bò wiôldżé sprawë uczënił mie Nen, co je mòcny i swiãté je Jegò miono, :a Jegò miłoserdzé z pòkòleniégò na pòkòlenié [dôwô tima] co sã Gò bòją. :Òn pòkôzôł mòc swòjégò remienia, zniszcził mëslë serc tëch, :co bëlë bùszny. Zdrzucył mòcnëch z trónów, a wëwëższił pòkórnëch. :Głodnëch napełnił dobrama, a bògatëch òdesłôł z niczim. :Wspòmógł swòjégò słëgã Izraela, czej wspòmniôł na swòje miłoserdzé, :jak przërzekł najim òjcóm – Abrahamòwi i jegò nôstãpnikóm na wieczi. == Tekst pò łacëznie == :''Magnificat anima mea Dominum'', :''Et exsultavit spiritus meus in Deo salutari meo,'' :''quia respexit humilitatem ancillae suae;'' :''ecce enim ex hoc beatam me dicent omnes generationes,'' :''quia fecit mihi magna qui potens est'' :''et sanctum nomen eius;'' :''et misericordia eius a progenie in progenies timentibus eum.'' :''Fecit potentiam in brachio suo;'' :''dispersit superbos mente cordis sui.'' :''Deposuit potentes de sede, et exaltavit humiles.'' :''Esurientes implevit bonis, et divites dimisit inanes.'' :''Suscepit Israel puerum suum, recordatus misericordiae suae,'' :''sicut locutus est ad patres nostros, Abraham et semini eius in saecula.'' == Lëteratura == * [[Adam Riszard Sykòra|A. R. Sikora OFM]]: Ewanielie na kaszëbsczi tołmaczoné. Z greczi przełożił na kaszëbsczi jãzëk. Gdańsk 2010, s. 158; ISBN 9788387258399 == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} * {{YouTube|v=5kDnwqgTXk4|tit=Mòja dësza wielbi Pana|k=@discantusgowidlino|d=2011-02-10|dł=4:44}} * [http://kartuzy.naszemiasto.pl/artykul/tablica-magnificat-po-kaszubsku-dar-zukowskiej-parafii,4690792,artgal,t,id,tm.html òdjimczi] [[Kategòrëjô:Chrzescëjaństwò]] ofjbqhk9dc8s997z4chbiu3c3lwg6kf 0 9233 220167 219931 2026-10-20T21:11:06Z Iketsi 3254 k= 220167 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Knjige na polici.jpg|mały|Malënk z leżnoscë Eùropejsczégò Dnia Jãzëków w [[Serbiô|Serbii]]]] '''Eùropejsczi Dzéń Jãzëków''' ('''EDJ'''; {{jãz.|de}} ''Europäischer Tag der Sprachen'', {{jãz.|fr}} ''Journée européenne des langues'', {{jãz.|en}} ''European Day of Languages'') – midzënôrodné swiãto, ùstanowioné z jinicjatiwë [[Radzëzna Eùropë|Radzëznë]] [[Radzëzna Eùropë|Eùropë]], swiãtowóné w cawny [[Eùropa|Eùropie]] kòżdorocznie [[26 séwnika]]<ref>[https://web.archive.org/web/20170227233537/http://www.edj.org.pl/o-europejskim-dniu-jezykow O Europejskim Dniu Języków » Europejski Dzień Języków], edj.org.pl. ({{jãz.|pl}}) [przëstãp 2026-07-09]. [zarchiwizowóné z [https://www.edj.org.pl/ tégò adresë] (2017-02-27)</ref>. Jégò célã je zôchãcënie [[Eùropa|Eùropejczików]] do ùczbë jãzëków, nié leno nôbarżi znónëch jak angelsczi, le téż miészëch jak [[Kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczi]] i [[Bretońsczi jãzëk|bretońsczi]] òrôz propadżowónie spòdob jãzëkòwi bòkadnoscë<ref name=":0">[https://search.coe.int/cm#{%22CoEIdentifier%22:&#x5B;%2209125948801c6c93%22&#x5D;,%22sort%22:&#x5B;%22CoEValidationDate%20Descending%22&#x5D;} European Year of Languages. Parliamentary Assembly Recommendation 1539 (2001)]. wcd.coe.int. [przëstãp 2026-07-09]. (angelsczi).</ref><ref>[https://edl.ecml.at/Home/What-is-it Czim je Eùropejsczi Dzéń Jãzëków?]. edl.ecml.at. (wielojãzëkòwi, w tim pòlsczi) [przëstãp 2026-07-09]</ref>. Swiãto òsta ùstanowioné przez [[Radzëzna Eùropë|Radzëznã Eùropë]], z [[Sedzëba|sedzbą]] w [[Sztrasbùrg|Sztrasbùrgu]], w 2001 rokù – na zakùńczenié Eùropejsczégò Rokù Jãzëków zorganizowanego przez Radzëznã Eùropë, [[Eùropejskô Ùniô|Eùropejską Ùniã]] òrôz [[UNESCO]]<ref name=":0" />. W sami Eùropejsczi Ùnii je wicy jak 60 môlowich pòspólnotów, chtërné ùżiwają jãzëków òbéńdowëch abò mniészëznowëch. Pòdług spisënkù z 2011 rokù wicy jak 106 tës. mieszkéńców Pòlsczi gôdô pò kaszëbskù. Do tegò trzeba dorechòwac wszëtczich, co wëjachelë bùten, ale wcyg nie zabëlë swòji mòwë. == Òbaczë téż == * [[Jãzëczi Eùropejsczi Ùnie]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} * [http://edl.ecml.at/ Eùropejsczi Dzéń Jãzëków] (pòlsczi) * [https://ec.europa.eu/poland/news/view_on_Kaszuby_pl ''O językach obcych z Danutą Stenką''] * https://powiat.puck.pl/aktualnosci/2025-rokiem-jezyka-kaszubskiego-w-powiecie-puckim.html * {{YouTube|v=uOpj6a4Z9sg|tit=Europejski Dzień Języków|k=@grzegorz5283|d=2019-10-07|dł=1:24}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Lingwistika]] nu1nzlwv7l2o2rbrjy26q74lhq3tm90 0 9417 220239 167883 2026-10-21T11:00:34Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220239 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Tatrë]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] htxq68qczcwwg4nw64gsrnnuhtu4guc 0 9456 220199 209156 2026-10-21T08:50:54Z Terrus38 14026 220199 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:20070818-0001-strolling reindeer.jpg|mały|Renifer]] '''Renifer''' (''Rangifer tarandus'') – lądowi susk z rodzëznë jeléniowatëch (''Cervidae''). Òn żëje m. jin. w [[Tundra|tundrze]] – dalek na nordze np. w [[Szwédzkô|Szwédzce]]. == Òbaczë téż == * [[Gwiôzdór]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Susczi]] srdscoxk1m4o1qgj02vzcocofnzsev3 0 9509 220184 213940 2026-10-20T21:47:03Z Iketsi 3254 YouTube 220184 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} '''Królowie jadą''' – to je znanô [[kòlãda]] z [[Kaszëbë|Kaszëb]], chterny dzél (sztrofczi 3-5) napisôł [[Sztefón Bieszk]]. == Słowa w stôrim pisënkù == <poem> 1. Królowie jadą z wialgą paradą, a skąd, skąd? Od wschodu słuńca, szukają kuńca zbawieniô swojégo. 2. Chtëż o ti dobie zapłacze w żłobie, a chto, chto? Bóg w stajni ony, dzys narodzony lëdzóm sę pokôzôł. 3. Jesta hałasë, w tim nocnim czasë, wa czëlë? Bë szlë pastuszë, słowu posłëszni, co rzeklë Anielë. 4. Cëż to za gwiôzda, królewskô jôzda, wiéta wa? Trzech Magów jedze, Bóg sóm jich wiedze, do Emanuela. 5. Madźi pobożni nie jidą próźni, a cëż më? Ni gęsë tłësti, le serce czësté i ti kąsk miłotë! </poem> == Òbaczë téż == {{#categorytree:Kòlãdë|hideroot=on|mode=pages}} == Lëteratura == * Kaszëbsczié kolędë ë godowé spiéwë / zebr. i wstępnie oprac. Władysław Kirstein ; [wybór i przygot. do druku Jerzy Stachurski ; wstęp Józef Borzyszkowski]. Gdańsk : Zrzeszenie Kaszubsko-Pomorskie, 1982, s. 67 == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * {{YouTube|v=0aku90FhB0c|tit=Królowie jadą|k=@Pilgrim07|d=2013-06-09|dł=1:58}} [[Kategòrëjô:Kòlãdë z Kaszëb]] qxmuk7k7hnbu54j2qeiz3jvb9aixi10 0 9513 220170 219927 2026-10-20T21:15:35Z Iketsi 3254 YouTube 220170 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} '''Swiat przed Tobą klãkł''' – znanô [[kòlãda]] z [[Kaszëbë|Kaszëb]], chterny słowa napisôł [[Jan Rómpsczi|Jón Rómpsczi]]. == Słowa == <poem> Swiat przed Tobą klãkł! Rozzybóné biją zwònë, Biją w swiata dôl. Z głosã jich lëdztwa jidą gónë - Tam w Betlejem môl. Zrësził mù serca, dobéł dëszã, Rozłożił do swòjëch nóg. Jezës naj małi zasôł cëszã – Òn z dzecka Òjc, naj Bóg. Z żłóbka swą rãczką błogòsławi I rôczi do se swiat, Chtëren Mù w klãczkach ùpôdł całi I z niegò bierze chwat. Cemże jes, Dzecã, swiata ùpchnął I wid jes rozpôlił, Pògańsczé ògnie zewsząd zdmùchnął - Bùwrónë pòwalił. Wiérny zôs klëklë pòdle żłóbka, Ten z môłégò Twój lud. Rozzybóny jak zwònë lgnie zewsządka, Chòc w sercach bije trud. Chwałã dzys Tobie spiéwie w nocë, Zapôlô swiãti łãk, Cëchi nijak leżisz w złoce - Zôs swiat przed Tobą klãkł! </poem> == Òbaczë téż == * [[Felix Cassubia (platka)]] == Lëteratura == * [[Eùgeniusz Gòłąbk|E. Gòłąbk]], [[Eugeniusz Prëczkòwsczi|E. Prëczkòwsczi]]: ''Më trzimómë z Bògã'', [[Gduńsk]] 1998, s. 124. * Kaszëbsczié kolędë ë godowé spiéwë / zebr. i wstępnie oprac. Władysław Kirstein ; [wybór i przygot. do druku Jerzy Stachurski ; wstęp Józef Borzyszkowski]. Gdańsk : Zrzeszenie Kaszubsko-Pomorskie, 1982, ss. 133–134 == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} * {{YouTube|v=ztHlfxcJhzY|tit=Swiat przed Tobą klãkł|k=@InterDecoratorCSB|d=2012-12-22|dł=3:06}} [[Kategòrëjô:Kòlãdë z Kaszëb]] ggmuf6ma8phzghdisrkrtpqvc2x3fj6 0 9587 220177 219945 2026-10-20T21:46:04Z Iketsi 3254 YouTube 220177 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Kościerzyna, pomnik Remusa.jpg|mały|Sztatura Remùsa w [[Kòscérzna|Kòscérznie]]]] '''''Żëcé i przigòdë Remùsa''''' to je titel znòny pòwiescë doktora [[Aleksander Majkòwsczi|Aleksandra Majkòwsczégò]]. Òn ją skùńcził pisac przë kùńcu swòjégò żëcégò. To je jegò nôwikszi dokôz, chtëren zagwësnił mù pòczestny môl w dzejach całi kaszëbsczi pismieniznë. ''Żece i przigode Remusa. Zvjercadło kaszubskji'' w stôrim pisënkù ùkôzało sã w całosce dopiérze pòd kùńc 1938 rokù, ju pò smiercë pisôrza. Òn nie dożdôł sã wëdaniô wszëtczich dzélów ny pòwiescë. Z kaszëbsczégò "Żëcé i przigòdë Remùsa" przedolmacził na pòlsczi [[Lech Bądkòwsczi]], ale są téż dolmaczenia w jinëch jãzëkach. == Òbaczë téż == {{Òbaczë téż |Szlachòwnô pòzwa= |Sparłãczoné témë= * [[Zymkòwé Czëtanié Remùsa]] |Kategoriô=Aleksander Majkòwsczi }} == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} * [http://literat.ug.edu.pl/remus/ Żëcé i przigodë Remusa. Zvjercadło kaszubskji] * https://www.fopke.pl/melodie/117/zece-i-przigode-remusa/ * {{YouTube|v=vPlOlMzNVY0|tit=II Zymkòwé Czëtanié „Remùsa”|k=@BiuroZKP|d=2026-05-19|dł=4:50}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kaszëbskô lëteratura]] [[Kategòrëjô:Aleksander Majkòwsczi]] iissn4k61jqwiunk2w3pjp5hhqkcyoe 0 9656 220251 218183 2026-10-21T11:58:48Z Iketsi 3254 To òstało przeniosłé z kategòrie [[Kategòriô:Kaszëbskô rësznota|Kaszëbskô rësznota]] do kategòrie [[Kategòriô:Kaszëbsczé karna|Kaszëbsczé karna]] za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220251 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} {{Bez òdjimka}} '''Kaszëbsczé Parlamentarné Karno''' ({{jãz.|pl}} ''Kaszubski Zespół Parlamentarny'') – karno senatorów i pòsélców òd 2011 rokù we [[Warszawa|Warszawie]]. Jegò spòdlowi cél to {{skr.|m.jin.}} rozwij kaszëbiznë. Swój zaczątk òno miało w 2006 rokù. == Òbaczë téż == * [[Kaszëbskò-Pòmòrsczé Zrzeszenié]] * [[Kaszëbsczi Institut]] == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} * [https://web.archive.org/web/20201106172718/https://www.senat.gov.pl/sklad/zespoly/parlamentarny,170,kaszubski-zespol-parlamentarny-obslugiwany-przez-kancelarie-senatu.html Kaszëbsczé Parlamentarné Karno w parlamence 9 kadencje (2019–)] * [http://www.sejm.gov.pl/sejm8.nsf/agent.xsp?symbol=SKLADZESP&Zesp=335 Kaszëbsczé Parlamentarné Karno w parlamence 8 kadencje (2015–2019)] * [http://www.sejm.gov.pl/sejm7.nsf/agent.xsp?symbol=ZESPOL&Zesp=174 Kaszëbsczé Parlamentarné Karno w parlamence 7 kadencje (2011–2015)] {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòlitika]] [[Kategòrëjô:Kaszëbsczé karna]] 5y1hlmxc84ndf5ke3kcrrg0my1svq8m 0 10193 220183 219933 2026-10-20T21:46:58Z Iketsi 3254 YouTube 220183 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:WdzydzeKiszewskie-skansen1.jpg|mały|Pierszi jinstrumeńt z lewi stronë to są diôbelsczé skrzëpce]] '''Diôbelsczé skrzëpce''' abò '''diôbli bas'''' – są mùzycznym [[instrument|instrumeńtã]], a mają gò w jinstrumeńtarium {{skr.|np.}} kaszëbsczé karna. W ùszłëch stalatach òn béł ùżiwóny w zadëszną noc, a grało sã na nim diôbelską mùzykã. Zwëk nen òpisôł [[Paweł Szefka]] w ksążce pt. ''Narzędzia i instrumenty muzyczne z Kaszub i Kociewia'' (1982). == Òbaczë téż == {{Col2 |col1= === Sparłãczoné témë === * [[Diôbli kam]] * [[Diôbli ògón]] * [[Diôbli pãpk]] |col2= === Mùzyczné instrumentë === {{#categorytree:Mùzyczné instrumentë|hideroot=on|mode=pages}} }} == Lëteratura == * [[Bernat Zëchta]]: Słownik gwar kaszubskich na tle kultury ludowej, Ossolineum, Wrocław – Warszawa – Kraków – Gdańsk 1976, tom VII, ss. 7–8. == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} * https://chmielno.naszgok.pl/kaszubskie-instrumenty-ludowe/diabelskie-skrzypce ** https://chmielno.naszgok.pl/pliki/obraz/diabelskie-1777444826.png ** https://chmielno.naszgok.pl/pliki/plik/diabelskie-skrzypce-1775037225.mp4 ** {{YouTube|v=oTgXh1urAw8|tit=Warsztaty budowy skrzypiec diabelskich|k=@NIMiTPolska|d=2017-03-09|dł=16:24}} * {{YouTube|v=71clQIl69TQ|tit=XXVI Światowy Zjazd Kaszubów 2025: Diabelskie skrzypce|k=@PomorzeKultury|d=2025-07-06|dł=2:09}} * https://www.kaszubi.pl/messages/view/zagraj-z-nami-na-diabelskich-skrzypcach-kontynuujemy-tradycje-na-xxvii-zjezdzie-kaszubow-w-gdyni * https://ludowe.instrumenty.edu.pl/pl/instrumenty/categories/category/320 {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Mùzyczné instrumentë]] 6jqcjcu6og0vhfu3h1uf65v2spc1jnd 0 10228 220236 172369 2026-10-21T10:59:42Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220236 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Łżëkwiat]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] abg11c46tuecddvldk8ihsh3zagob6g 0 10260 220215 206445 2026-10-21T09:10:22Z Terrus38 14026 220215 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Coa Illustration Cross Orthodox.svg|mały|Tak pòzwóny „prawòsławny krziż”]] '''Prawòsławié''' (kalka z [[grecczi jãzëk|grecczégò]] ὀρθοδοξία — dosłowno «prôwdzëwé naùczanié», «prôwdzëwé chwôlenié») — jeden òd głównëch czerënków [[Chrzescëjaństwò|chrzescëjaństwa]], chtëren òstateczno wësztôłcył sã pò pòdzelenim jednolitégò chrzescyjańsczégò Kòscoła na wschòdny i zôpadny. Prawòsławnô Cerkwiô ùznôwô sã za jediny, katolëcczi (pòwszechny) kòscół, chtërnégò założëcélã a głową jawi sã [[Jezës Christus]]. Naùczanié òpiérô sã na [[Swiãté Pismiona|Swiãtëch Pismionach]] i Swiãti Tradicje, chtërnô òbjimô przede wszëtczim pòstanowienia pòwszechnëch sobòrów. Pòdstawòwim dogmaticznym dokùmeńtã Prawòsławiô jawi sã [[Nicejskò-kónstantinopòlsczi symbòl|Nicejskò-kónstantinopòlsczi symbòl wiarë]]. Prawòsławnô Cerkwiô ùznôwô za swòjã całą historiã jedinégò Kòscoła do Wiôldżégò Rozłamù w 1054. Teologiô kòscoła sëgô apòstolsczich czasów (I st.). Prawòsławié nie ùznôwô niżódnëch rozsądzeniów sobòrów, chtërne bëłë zwòłané bez rzimsczi Kòscół ju pò rozłamie bënë chrzescëjaństwa. Prawòsławné naùczanié, pòdobno jak katolëcczé, wëmieniwô na òglë sétmë [[sakrameńt]]ów, ale nie je to w ti wierze dogmatã. We wespółczasnym swiece do krajów, w chtërnëch prawòsławné mieszkańcowie są wiãkszoscą, słëchają: [[Biôłorëskô]], [[Bùłgariô]], [[Czôrnogóra]], [[Greckô]], [[Grëzóńskô]], [[Cyper]], [[Nordowô Macedoniô]], [[Mòłdawskô]], [[Ruskô]], [[Rumùńskô]], [[Serbskô]] a [[Ùkrajina]]. Sama prawòsławnô Cerkwiô skłôdô sã zôs ze spòlëznë lokalnëch cerkwiów – [[Aùtokefaliô|aùtokefalicznëch]] i aùtonomicznëch. Kòżdô aùtokefalicznô Cerkwiô je czësto samòstójnô jeżlë jidze ò włôsné kanoniczné i administracyjné ùrządzenié. Aùtonomiczné cerkwie zanôlégają zôs òd jaczis aùtokefaliczny cerkwi. W Pòlsce prawòsławné słëchają do [[Pòlsczi Aùtokefaliczny Prawòsławny Kòscół|Pòlsczégò Aùtokefalicznégò Prawòsławnégò Kòscoła]]. == Liturgiô == Nôwôżniészim òbrządkã w Prawòsławim je [[bizantińsczi òbrządk]], ale dopùszcziwô sã téż jinszé. Liturgicznô doba zaczinô sã òb wieczór nôbòżeństwã nazéwónym ''wieczernia'' (òdpòwiednik katolëcczich niszpòrów). Liturgiczny dzéń kùńczi sã Eucharistią. Sama liturgiô skłôdô sã z trzech czãscë, jaczé zéwą sã ''Proskòmidiô'', ''Liturgiô katechùmenów'' i ''Liturgiô wiérnëch''. Wëstãpùje czile pòrządków sprôwianiô liturgii: * Liturgiô sw. Jakùba – òdprôwiónô w dzéń sw. Jakùba i w pierszą niedzelã pò Jastrach; * Liturgiô sw. Jana Chrizostoma – zwëczajnô prawòsławnô liturgiô, jaką òdprôwiô sã przez wiãkszosc dni; * Liturgiô sw. Bazyla Wiôldżégò – ùżiwónô w niedzele Wiôldżégò Pòstu (òkróm [[Palmòwô Niedzela|Palmòwi Niedzelë]]), a téż we Wiôldżi Czwiôrtk, Wiôlgą Sobòtã, w [[Wilëjô Gòdów]], wilëjô swiãta Pańsczégò Chrztu, dzéń sw. Bazyla Wiôldżégò (to je 1 stëcznika); * Liturgiô Przedtim Pòswiãconëch Darów – ùżiwónô na ògle w strzodã i piątk òbczas Wiôldżégò Pòstu. == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:162 667 z 12.11.1987 Cerkiew prawosławna par. p.w. Matki Boskiej Opiekuńczej. Choroszcz jass sw.jpg|Prawòsławnô Cerkwiô ([[Choroszcz]]) Òbrôzk:Transfiguration of Jesus Christ church in Grabarka - interior.jpg|Cerkwiô na [[Swiãtô Góra Grabarka|Swiãti Górze Grabarczi]] </gallery> == Òbaczë téż == * [[Katolëcczi Kòscół]] ** [[Katolëcczi Kòscół Armeńsczégò Òbrządkù]] ** [[Katolëcczi Kòscół Bizantińskò-Słowacczégò Òbrządkù]] ** [[Katolëcczi Kòscół Bizantińskò-Ùkrajińsczégò Òbrządkù]] ** [[Katolëcczi Kòscół Syrijsczégò Òbrządkù]] * [[Kòscół Ewanielëckò-Aùgsbùrsczi w Pòlsczi Repùblice]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Chrzescëjaństwò]] e8jyknj5yjpo4o9invtvqh584unc9ca 0 10340 220222 199603 2026-10-21T10:38:48Z Terrus38 14026 Terrus38 przeniós starnã [[Górowi tapir]] do [[Górsczi tapir]]: słowizna 199603 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Tapirus pinchaque portrait.jpg|mały|Górowi tapir]] '''Górowi tapir''' (''Tapirus pinchaque'') – to je niepôrokòpëtny susk z rodzëznë tapirowatëch (''Tapiridae''). Òn żëje w [[Pôłniowô Amerika|Pôłniowi Americe]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Susczi]] 5v2nvp70b8lrvuo1ynyxvqxxqjg4lti 220225 220222 2026-10-21T10:39:58Z Terrus38 14026 220225 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Tapirus pinchaque portrait.jpg|mały|Górsczi tapir]] '''Górsczi tapir''' (''Tapirus pinchaque'') – niepôrokòpëtny susk z rodzëznë tapirowatëch (''Tapiridae''). Òn żëje w [[Pôłniowô Amerika|Pôłniowi Americe]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Susczi]] b4sxz721ltx7sqt0cll4qfk6us5osax 0 10349 220198 201546 2026-10-21T08:50:51Z Terrus38 14026 220198 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Mieszko I (274939) (cropped).jpg|mały|Mieszkò I]] [[Òbrôzk:Dobrawa (274945).jpg|mały|Dobrawa, biôłka Mieszkò I]] '''Mieszkò I''' (ùr. 922-945, ùm. 25 maja 992) – ksążã [[Pòlskô|Pòlsczi]] z dynastie Piastów sprawùjący władzã òd kòl 960 r. Syn Semòmësła, wnëk Lestka. Òjc Bòlesława I Chrobrégò, Swiãtosławë-Sygrëdë, Mieszka, Lamberta i Swiãtopôłka. Bracyna Czcëbòra. == Rejon panowaniô == Mieszkò I to piérszi historiczny włodôrz Pòlanów, ùwôżóny zarazã za prôwdzëwégò twórcã pòlsczi nôrodnoscë. Cygnął dali pòlitikã swòjégò òjca i starka, chtërny jakno włodarze pògańsczégò ksãstwa, jaczé bëło na terenach dzysdniowi Wielkòpòlsczi, pòprzez sojusze abò militarną sëłã pòdpòrządkòwalë sobie [[Kùjawë]] i prawdopòdobno Wschòdné [[Pòmòrskô|Pòmòrze]] i [[Mazowszé]]. == Białczi == Kòl 965 pòslëbił czeską ksãżniczkã [[Dobrawa|Dobrawã]]. W 966 przëjął chrzest. Walcził z miemiecczim margrabią Hodonã, zwëcãżającë w wôżny biôtce pòd Cedënią w 972. Zdobëł téż ùjsce [[Òdra|Òdrë]]. Òdpiarł wëprawã cesarza Òttona II procëm Pòlsczi w 979. Pò smiercë Dobrawë pòslëbił Òdã, córkã margrabiegò Dëtrika, i wspòmôgany przez cesarsczé wòjska kòl 990 zdobëł Szląsk, zemiã Wislanów a téż Małopòlskã. Dokumeńtã ''Dagome iudex'' z 991 òddôł pòlsczé państwò pòd òpiekã papieża. W testameńce pòdzelëł pòlsczé zemie midzë Bòlesława Chrobrégò, sëna Dobrawë, i małolatnëch sënów z drëdżi żeńbë. == Zdroje == Zachòwané zdrzódła pòzwalają twierdzëc, że Mieszkò I béł sprôwnym pòlitikã, ùtalentowónym wòdzã i charizmaticznym włodarzã. Prowôdzëł zrãczné dzejania diplomaticzné, zawiarł sojusz nôprzód z Czechama, a pòstãpno ze [[Szwédzkô|Szwédzką]] i Cesarstwã. W zagraniczny pòlitice czerowôł sã przede wszëtczim racją stanu, wchòdzëł w ùkładë nawetka ze swòjima wczasnyma wrogama. Sënom pòzostawił państwò ò wiele wëższi pòzicje w [[Eùropa|Eùropie]] i przënômni pòdwòjonym teritorium. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Włodarze Pòlsczi]] nr9ohje80vk8t865amyypfxunwimmbd 0 10357 220108 219509 2026-10-20T12:03:25Z Iketsi 3254 To òstało przeniosłé z kategòrie [[Kategòriô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô|Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] do kategòrie [[Kategòriô:Przeczerowania z łacyńsczi pòzwë gatënkù|Przeczerowania z łacyńsczi pòzwë gatënkù]] (CatAlot) 220108 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Kùkówka czubatô]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania z łacyńsczi pòzwë gatënkù]] 9wiqqwmcxogsemncv5y5chvoxbks9yt 0 10423 220117 212521 2026-10-20T12:34:20Z Iketsi 3254 == Òbôcze téż == * [[Bónker]] 220117 wikitext text/x-wiki {{Do werifikacje}} [[Òbrôzk:Royal Artillery Firing 105mm Light Guns MOD 45155621.jpg|mały|]] '''Artëleriô''' óznôczô wòskò z kanónama, w [[Eùropa|Eùropie]] ùżiwóné òt trzënôstigò wieku, przëbëwszë z wënalézenié czôrnygò prochù. To je [[Chiny|chińsczi]] odkrëcé dokonałé w dzewiątém wieku. To dô rozmajité ôrte broni artëlerijsczi, môłô, strzédnô i wiôlgô abò cãżkô. Nôprzód w sztërnôstim wieku wënalôzle cãżkô bróń strzelnô, to wëpùszczô kùla przez wëbùch prochù. == Bùdowizna == Wójskò artëlerijszczi mô wiele ôrtów bróni, w sztërnôstim wieku ùżewale letkô rãcznô piszczel co miała drzewiany chwët i z żelazła wëlot. Òna mô kaliber sztërdzescësztëre milimetra i wôga òsem i pół kilo. Artëlerzista ùżëwôł ja do òbléganiô. Artëleriô mòże bombardować, célowac na pòwietrzé, na wòdô, na lùndzé. Letkô bróń artëlerijskô je [[hakownica]] artëlerzisté ùżëwalé jã w sztërnôstim i w piãcnastim wieku, Òni mòegle z niã drawòwac, sprôwno schòwac sã i chùtkò w jã wsadzëc proch i kùle. == Òrté == Strzédnô bróń artëlerijskô to je kanóna na lawece, óena sã dała cëgnąc kòniama, abò włożëc na wóz, na okrãt. Ùżiwónô bëła òt szesnôstigò wieku do sédmënôstigò wieku. Cãżkô bróń strzelnô to jé „bombarda” òna jé zdebł jinô formô, [[lùfa]] jé òd stronë spódkã zmiészënô, a ód wëlecënkô jé szerokô. == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Tadeusz Ajdukiewicz Artyleria konna.jpg| Òbrôzk:Artyleria Legionów Polskich w Karpatach.jpg| Òbrôzk:Muzeum Okręgowe w Sandomierzu działo oktawa kartauny 30.12.2010 p.jpg| Òbrôzk:Canon_sous_la_neige.jpg| Òbrôzk:Cannons abandonded by Thomas Scalles at Mont Saint-Michel.jpg| Òbrôzk:French 75mm Howitzer (10466912213).jpg| </gallery> == Òbôcze téż == * [[Bónker]] == Bibliografiô == * Włodzimierz Kwaśniewicz, Leksykon dawnej broni palnej, Warszawa 2004 David Harding, Encyklopedia broni, Warszawa 1995 Michał Gradowski, Zdzisław Żygulski Jun, Słownik Uzbrojenia Historycznego, Warszawa 1998 Michał Bogacki, Broń wojsk polskich w okresie średniowiecza, 2009 Piotr Chlebowicz, Ręczna broń palna w średniowieczu, Toruń 20013 Michał Mackiewicz, RZECZPOSPOLITA, nr 4/20, 2006, s. 8-9 == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Bróń]] fw6chwedmbyhxbhery82rgswmm35ar2 0 10441 220197 203443 2026-10-21T08:50:48Z Terrus38 14026 220197 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Queen Christina of Sweden (1626, 1689) (David Beck) - Nationalmuseum - 17258.tif|mały|Kristina - królewô]] '''Kristina''' (''Drottning Kristina'' - ùr. 1626 - ùm. 1689 w [[Rzim]]ie) bëła królewą [[Szwédzkô|Szwédzczi]] w latach 1632–1654. Òna pierszô w Szwédzce przëjãła titel m. jin. ksyżëna Kaszëbów i [[Wendowie|Wendów]] (''Cassuben och Wenden''). Krótkò przed smiercą òna chòrza na [[Róża (chòroba)|różã]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Szwédzkô]] enol6npfs5j9ut6rkyi61a8ezq1xte5 0 10532 220238 174395 2026-10-21T11:00:34Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220238 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Nowe Warpno]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] 6wy4m6yj5bujiv8ulycaqln50qi0gat 0 10536 220242 174399 2026-10-21T11:00:35Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220242 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Suchań]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] i6ltmxudf8mgxc3adw1lrtfunflxdea 0 10540 220244 174017 2026-10-21T11:00:36Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220244 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Putbus]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] mwdwrsjshl5imbact0ts4wmhrr7h132 0 11223 220245 178364 2026-10-21T11:00:36Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220245 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Dôwôcz]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] 8dzjymckgmucx89m3ygsozbts2gtifm 0 11466 220175 219922 2026-10-20T21:40:41Z Iketsi 3254 YouTube dł, k 220175 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Neue Hobelbank Niemce 1919 r.jpg|mały|alt=Wòjnowô wariacjô piesnie Hobelbank (Schnitzelbank). Niemcë 1919|Wòjnowô wariacjô piesnie Hobelbank (Schnitzelbank). Niemcë 1919]] [[Òbrôzk:Snydselbank 25-jierrige troudei bakker Stoker (1979).jpg|mały|Niderlandzkô wersjô Schnitzelbankù spiéwónô na roczëznie]] '''Schnitzelbank''' (znónô czãsto pòd pòzwą '''Hobelbank''') – je to [[Niemcë|niemieckô]] spiéwnô wëliczónka (jigra), czãsto jimprowizowónô, jaką spiéwô sã wskazëjącë na planszë (téż tôflë, kòle, szorëmie) rozmajité òbrôzczi. Znónëch je wiele wersjów ny jigrë, jakô rozkòscérzëła sã òd zôczątkù XIX sta. w wiela [[Eùropa|eùropejsczich]] krajach. ''Schnitzelbank'' spiéwóny béł pò jarmôrkach, gòspòdach, wieselach, òbczas [[pòlterabend|pòlterabentów]] czë roczëznów. Są wersje dlô starszich (z eroticznym pòdtekstã) jak i dlô dzecy (na sztôłt rebùsów). Nie je brëk téż satiricznëch wersjów, jaczé tikają sã spòlëznowëch a pòliticznëch sprawów. Wëliczónka Schnitzelbank czãsto zaczinô sã òd słowów ''Das ist kurz und das ist lang'' (''To je krótczé, to je dłudżé''). W wiela wersjach kòżdô sztrofka przeriwónô je refrenã: ''O, du schöne, o, du schöne, O, du schöne Schnitzelbank'' (''Jakô pësznô, jakô pësznô, jakô pësznô szlizbanka''). Słowò ''Schnitzelbank'' mòże bëc dowòlno zmieniwóné, np.: ''Hobelbank'' (stolarczi stół), ''Knoblauchwurst'' (czosnikòwô wòrzta), ''Paraplü'' (szorëm), ''Wagenrad'' (kòło), ''Gartenhaus'' (ògardnica). W [[Belgiô|Belgie]] i [[Hòlandiô|Hòlandie]] na piesniô znónô je nôczãsczi pòd pòd pòzwą ''Snijdersbank'', we [[Frizjô|Frizje]] jakno ''Sniselbank'', a w skandinawsczich krajach ''En kort en lang''. W pòł. XIX sta. emigrańce z Niemców rozkòscérzëlë piesniã ''Schnitzelbak'' w [[Zjednóné Stanë Americzi|Zjednónëch Stanach Americzi]]. Pòwstało tã wiele rozmajitëch wersjów, chãtno wëzwëskiwónëch w reklamie piwa, a téż wariacjów – jedną z nich pt. ''Must Be Santa'' spiéwô Bòb Dilan. Schnitzelbank dôł téż zôczątk szlachòwnym spiéwónkòm w jinszich jãzëkach, {{skr.|np.}} pò [[Czesczi jãzëk|czeskù]] (''To je krátký, to je dlouhý''), [[Słowacczi jãzëk|słowackù]] (''To je krátke, to je dlhé''), w serbòłużicczim (''Ow, ta dołha kołbasa''), pò wãdżerskù (''A faragószék nótája''), kaszëbskù (''[[Kaszëbsczé nótë]]''), a w pòlsczich gwarach (z [[Warmiô|Warmie]]: ''To jest krótkie, to jest długie''). Niegermańsczé wersje i wariantë apartnią sã nié le słowama ale téż melodią. == Przikłôd niemiecczégò tekstu == :''Das ist kurz und das ist lang, :''Und das ist ne Hobelbank.'' :''Kurz und lang, Hobelbank.'' :''O, du schöne, o, du schöne,'' :''O, du schöne Hobelbank.'' :''Das ist hin, und das ist her,'' :''Und das ist ne Schneiderscher.'' :''Hin und her, Schneiderscher,'' :''Kurz und lang, Hobelbank.'' :''O, du schöne…'' :''Das ist krumm, und das ist grad,'' :''Und das ist ein Wagenrad.'' :''Krumm und grad, Wagenrad,'' :''Hin und her, Schneiderscher,'' :''Kurz und lang, Hobelbank.'' :''O, du schöne …'' :''Das ist eine Ofengabel,'' :''Und das ist ein Storchenschnabel.'' :''Ofengabel, Storchenschnabel,'' :''Krumm und grad, Wagenrad,'' :''Hin und her, Schneiderscher,'' :''Kurz und lang, Hobelbank.'' :''O, du schöne…'' == Òbaczë téż == * [[Kaszëbsczé nótë]] == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} * {{YouTube|v=igvuCl3udgU|tit=Jedna z wiela wersjów Schnitzelbank spiéwónô w Zjednónëch Stanach Americzi|k=@thomasnb100|d=2010-05-13|dł=4:50}} * {{YouTube|v=pe_-yBigbAw|tit=Hobelbank z Bawarie|k=@sigi2006|d=2006-06-24|dł=4:18}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Mùzyka]] 5ozer3sxlp6jfcytfmxxll3oa8p8240 0 11493 220196 211759 2026-10-21T08:50:45Z Terrus38 14026 220196 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Basshunter, 20 april 2008 in Halmstad (cropped).jpg|mały|Basshunter (2008)]] '''Basshunter''', '''Jonas Erik Altberg''' (ùr. [[22 gòdnika]] [[1984]] w [[Halmstad]]) – [[Szwédzkô|szwédzczi]] spiéwôrzã, producent ë [[DJ]]. Albùmë Basshunter sprzedônô na całim swiece w 6 milinów egzemplôrzy. Òtrzimał nôdgrodë taczi jak: [[European Border Breakers Award]], [[Grammis]] ë [[World Music Award]]. == Diskògrafiô == === Sztudijné albùmë === * ''[[The Bassmachine]]'' (2004) * ''[[LOL (^^,)|LOL <(^^,)>]]'' (2006) * ''[[Now You're Gone – The Album]]'' (2008) * ''[[Bass Generation]]'' (2009) * ''[[Calling Time]]'' (2013) === Single === * "The Big Show" (2004) * "[[Welcome to Rainbow]]" (2006) * "[[Boten Anna]]" (2006) * "[[Vi sitter i Ventrilo och spelar DotA]]" (2006) * "[[Jingle Bells]]" (2006) * "[[Vifta med händerna]]" (2006) * "[[Now You're Gone]]" (2007) * "[[Please Don't Go]]" (2008) * "[[All I Ever Wanted]]" (2008) * "[[Angel in the Night]]" (2008) * "Russia Privjet (Hardlanger Remix)" (2008) * "[[I Miss You]]" (2008) * "[[Walk on Water]]" (2009) * "Al final" (2009) * "[[Every Morning]]" (2009) * "[[I Promised Myself]]" (2009) * "[[Saturday]]" (2010) * "[[Fest i hela huset]]" (2011) * "[[Northern Light]]" (2012) * "[[Dream on the Dancefloor]]" (2012) * "[[Crash & Burn]]" (2013) * "Calling Time" (2013) * "Elinor" (2013) * "Masterpiece" (2018) * "Home" (2019) * "Angels Ain't Listening" (2020) * "Life Speaks to Me" (2021) * "End the Lies" <small>(& Alien Cut)</small> (2022) * "[[Boten Anna|Ingen kan slå (Boten Anna)]]" <small>([[Victor Leksell]])</small> (2023) * "Ja eller nej" <small>(x [[Käärijä]])</small> (2026) == Nôdgrodë ë nominaceje == {| class="wikitable" style="font-size: 95%; text-align: left;" !Rok !Nôdgroda !Kategòrëjô !Wynik |- |rowspan="4" align="center"| [[2006 w muzyce|2006]] |[[Grammis]] |Årets bästa ringsignal ("[[Boten Anna]]") |Wygrana<ref>[https://web.archive.org/web/20110717135324/http://www.grammis.se/press/Grammisvinnare_1969-2008.pdf Grammisvinnare 2008]</ref> |- |rowspan="2"| [[Rockbjörnen]] |Årets svenska låt ("Boten Anna") |rowspan="2"|Nominacjô<ref>[https://web.archive.org/web/20140222205836/http://st.nu/noje/1.687426--idol-ola-het-infor-rockbjornen "Idol"-Ola het inför Rockbjörnen]</ref> |- |Årets svenska nykomling |- |[[Eurodanceweb Award]] |"Boten Anna" |Nominacjô<ref>[https://web.archive.org/web/20120522230901/http://www.eurodanceweb.com/ed06.htm AWARD 2006]</ref> |- |align="center"| [[2007 w muzyce|2007]] |[[NRJ Radio Award]] | |Wygrana<ref>[https://www.findance.com/uutiset/1368/basshunter-ja-juanes-helsingin-nrj-radio-awards-gaalaan Basshunter ja Juanes Helsingin – NRJ Radio Awards -gaalaan]</ref> |- |align="center" rowspan="8"| [[2008 w muzyce|2008]] |[[European Border Breakers Award]] |''[[LOL (^^,)|LOL <(^^,)>]]'' |Wygrana<ref>[https://web.archive.org/web/20111113003917/http://zpav.pl/aktualnosci.php?idaktualnosci=134 European Border Breakers Awards – nagroda dla artystów, którzy odnieśli sukces poza granicami swego kraju.]</ref> |- |[[Eska Music Award]] |Radioaktywny hit roku Era ("[[Now You're Gone]]") |Wygrana<ref>[https://media2.pl/media/35810-eska-music-awards-2008-rozdane-feel-hitem-roku.html Eska Music Awards 2008 rozdane – Feel hitem roku]</ref> |- |rowspan="2"|[[BT Digital Music Award]] |Best Electronic Artist or DJ |rowspan="2"|Nominacjô<ref>[https://www.techdigest.tv/2008/09/bt_digital_musi.html BT Digital Music Awards – nominations announced]</ref> |- |Breakthrough Artist of the Year |- |rowspan="2"|[[MTV Europe Music Award]] |[[Europejska Nagroda Muzyczna MTV dla najlepszego nowego wykonawcy|Najlepszy nowy wykonawca]] |rowspan="2"|Nominacjô<ref>[https://web.archive.org/web/20080829235526/ema.mtv.pl/vote/ MTV Europe Music Awards 2008]</ref> |- |Najbardziej uzależniający utwór ("Now You're Gone") |- |[[The Record of the Year]] |"Now You're Gone" |Nominacjô<ref>[https://web.archive.org/web/20090217041356/http://www.roty.tv/poll-results/in-2008-i-think-the-best-is.html In 2008 I think the best is]</ref> |- |[[World Music Award]] |World's Best Selling Swedish Artist |Wygrana<ref>[https://web.archive.org/web/20180827174156/http://awardsandwinners.com/winner/?name=basshunter&mid=%2Fm%2F01ww_2d BASSHUNTER]</ref> |- |align="center"| [[2009 w muzyce|2009]] |Scandipop Award |Best Male |Wygrana<ref>[https://www.scandipop.co.uk/the-2009-scandipop-awards/ THE SCANDIPOP AWARDS!]</ref> |- |align="center"| [[2010 w muzyce|2010]] |International Dance Music Award |Best HiNRG/Euro Track ("[[Every Morning]]") |Nominacjô<ref>[https://web.archive.org/web/20120305222539/http://dancemusic.about.com/od/intldancemusicawards/a/2010_International_Dance_Music_Awards_25th_Annual_Nominees_and_Winners.htm 2010 International Dance Music Awards at WMC – Winners Announced]</ref> |- |align="center"| [[2011 w muzyce|2011]] |Scandipop Award |Best Male Single ("[[Saturday]]") |Nominacjô<ref>[https://web.archive.org/web/20180827205930/https://www.scandipop.co.uk/the-scandipop-awards-2011-the-nominations/ THE SCANDIPOP AWARD 2011: THE NOMINATIONS!]</ref> |} == Przëpisë == {{Przëpisë|2}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Òficjalnô starna}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Szwédzkô]] [[Kategòrëjô:Mùzycë]] e6twk835z8f4dyzx2v2malq0prt7u6o 0 11527 220107 220089 2026-10-20T12:00:42Z Iketsi 3254 {{Do rëmniãcô|[[Isabelle Adjani]]}} 220107 wikitext text/x-wiki {{Do rëmniãcô|[[Isabelle Adjani]]}} mfhzehmys3woxneg94qza1dwll4zjz9 0 11540 220240 181900 2026-10-21T11:00:35Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220240 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Nordowô Macedoniô]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] 3ee0t52d0uqux1b23sgego0ij1rqod1 0 11558 220169 219913 2026-10-20T21:15:30Z Iketsi 3254 YouTube 220169 wikitext text/x-wiki {{Bez òdjimka}} '''The Damrockers''' – mùzyczné karno z [[Kartësczi kréz|kartësczégò krézu]], jaczé graje kaszëbskòjãzëkòwégò [[Punk|punk rocka]]. Pòwstało òno w [[2004]] rokù. Założëlë je Daniel Bychowski / Wróbel ([[spiéw]], [[basowô gitara]]), Ariel ([[gitara]]) ë Pluto ([[perkùsëjô]]). [[21 stëcznika]] [[2008]] rokù wëdôle swojã pierszą platã ''The Damrockers''<ref>[https://web.archive.org/web/20190414075810/http://kwidzinski.eu/kultura/recenzeje/the-damrockers-debiutancczi-album The Damrockers – debiutancczi albùmy. Kwidzinski.eu]</ref><ref>[https://muzyka.interia.pl/plyta-the-damrockers,dId,6734 Interia. Muzyka. Baza płyt. Alternatywa. The Damrockers. The Damrockers. O płycie. Interia.pl]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20190414075810/http://www.fopke.pl/pl/aktualnosci/news,214/the-damrockers-w-radio-graja-dla-gdanska/ Aktualności. „The Damrockers” w radio. Grają dla Gdańska. Fopke.pl (15.06.2008)]</ref>. W [[2009]] wëchôdô ''Nie Chce Mie Sã''<ref>[https://www.discogs.com/The-Damrockers-Nie-Chce-Mie-S%C3%A3/release/3450488 The Damrockers. Nie Chce Mie Sã. Discogs.com]</ref>. == Diskògrafiô == * [[2008]] – ''The Damrockers''; * [[2009]] – ''Nie Chce Mie Sã''. == Nôleżnicë == * Daniel Bychowski / Wróbel – [[spiéw]], [[basowô gitara]]; * Ariel – [[gitara]], spiéw; * Pluto – [[perkùsëjô]], spiéw; == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} * [https://www.discogs.com/artist/2221103-The-Damrockers The Damrockers] ([[Discogs|Discogs.com]]); * [https://rateyourmusic.com/artist/the_damrockers The Damrockers] ([[Rate Your Music|RateYourMusic.com]]); * [https://myspace.com/damrockersthe The Damrockers] ([[Myspace]]); * [https://www.last.fm/ru/music/The+Damrockers The Damrockers] ([[Last.fm]]); * {{YouTube|v=ULsd6vq-8Hw|tit=Kaszubski punkrock. Program kaszubski Tedё jo|k=@dzewcze|d=2009-09-01|dł=9:48}} * {{YouTube|v=SqYXLExioww|tit=The Damrockers przed Buzzcocks. Ucho Gdynia (17.05.2008)|k=@GazetaSwietojanska|d=2008-06-02|dł=9:59}} * {{YouTube|v=xJHXSYBC_nY|tit=The Damrockers "Wróc na Kaszëbë"|k=@morrigu89|d=2010-11-07|dł=3:49|jãz=csb}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Damrockers, The}} [[Kategòrëjô:Punkòwé karna]] [[Kategòrëjô:Kaszëbsczé mùzyczné karna]] ay6ve77e8fyxu1e0pyh1z4te68tt7f3 0 11574 220161 182491 2026-10-20T20:33:27Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220161 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Bùłgariô]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] l5pweegu1toh6dwa3vmkdtn37r14dvn 220216 220161 2026-10-21T09:11:01Z Terrus38 14026 Usunięto przekierowanie do [[Bùłgariô]] 220216 wikitext text/x-wiki {{ADR|pisënk}} 4f2zqce1d18i5a6fp5gvl9vttadg2j5 0 11614 220209 220093 2026-10-21T08:58:13Z Terrus38 14026 Usunięto przekierowanie do [[Wãsorë]] 220209 wikitext text/x-wiki {{ADR|pisënk}} 4f2zqce1d18i5a6fp5gvl9vttadg2j5 0 11619 220195 214220 2026-10-21T08:50:42Z Terrus38 14026 220195 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:POL księstwo pomorskie COA.svg|mały|Herb Pòmòrsczégò Ksãżstwa]] [[Òbrôzk:2009-05-30-polska-by-RalfR-30.jpg|mały|Zómk Pòmòrsczich Ksążãtów w Szczecënie]] '''Pòmòrsczé Ksãżstwò''' ({{jãz.|de}} ''Herzogtum Pommern'', {{jãz.|la}} ''Ducatus Pomeraniae'', {{jãz.|pl}} ''Księstwo Pomorskie'') bëło państwã w [[Eùropa|Eùropie]] nad [[Bôłt]]ã, chterné słëchało [[Swiãte Cesarstwo Rzimsczé|Swiãtémù Cesarstwù Rzimsczémù]]. Òno òbstoja przez czileset lat – do 1648 rokù, czej jegò òbéńdã rozdzelelë midzë sebie [[Brambòrskô]] ë [[Szwédzkô]]. Nim sprôwialë [[Grificë]], chterni mielë czile stolëcznich gardów (m. jin. [[Szczecëno]] ë [[Wolgast|Wòlëgòszcza]]). Pòczątkòwo tu mieszkalë [[Pòmòrzanie]]. Pòzdze jeden dzél lëdztwa (wikszi) gôdôł pò miemieckù, a drëdżi (miészi) pò [[kaszëbsczi jãzëk|kaszëbskù]]. == Geograficzné pòdôwczi == * Wiéchrzëzna: òk. 30 000 km² * Nôwiãkszé jezoro: [[Łebskò]] * Nôwikszô òstrów: [[Rujana]] * Nôwëższi pónkt: [[Szëmrëca|Semierzëckô Góra]] – 256,5 m n.r.m. [[Òbrôzk:SchlossWolgastMM.1652.JPG|mały| Zómk Pòmòrsczich Ksążãtów w Wòlëgòszczi]] [[Òbrôzk:Lubinus Duchy of Pomerania Map 1618 monocromatic.jpg|mały|Kôrta Pòmòrsczégò Ksãżstwa]] == Historiô == * 1121 – Pòmòrzónóm pòradzëł [[Bolesłôw Krzëwogãbi]] i kôzôł jim sã ochrzcëc. * 1124–1128 – Pòmòrzónów ochrzcëł [[Swiãti Òto]]. * 1238 – Ksãżyca Bògùsłôwa nazwalë ''dux Cassubie'': "Ksyżã [[Kaszëbskô|Kaszëbsczi]]" (pòzdze òn sam zaczął brëkòwac nen titel). To bëł pierszi rôz, czej bëła brëkòwanô pòzwa ''Kaszëbskô''. * [[Barnim III]] (1320-1368) zjinaczëł titel na ''dux Cassuborum'': "Ksyżã [[Kaszëbi|Kaszëbów]]". * 1534 – w Pòmòrsczi bëł przëjãti [[Lëterstwò|lëteranizm]]. * 1637 – ùmôrł slédni ksyżã, [[Bògùsłôw XIV]]. == Pòdzelenié ksãżstwa == Ksãżstwò bëło czãsto pòdzeloné. Zjednoczoné bëło do 1160 rokù ë w latach 1264–1295, 1478–1531, 1625–1637. Dzélné ksãźstwa są: * [[Dëmińsczé Ksãżstwò]] (1160–1264) * [[Szczecëńsczé Ksãżstwò]] (1160–1264, 1295–1523, 1532–1625) * [[Słëpsczé Ksażstwò]] (òk. 1210/1368–1478) * [[Sławeńsczé Ksãżstwò]] (1190–1238) * [[Wòłogòsczé Ksãżstwò]] (1295–1478) * [[Szczecëneczé Ksãżstwò]] (1368–1390) * [[Bardzczé Ksãżstwò]] (1376–1478, 1569–1625) * [[Stôrgardzczé Ksãżstwò]] (1377–1478) * [[Darłowsczé Ksãżstwò]] (1569–1625) * [[Wòłogòskò-Słëpsczé Ksãżstwò]] (1532–1625) == Bytnowe lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòmòrskô]] r0t97tc58cpmqqrdkcfbau672b1a8h2 0 11944 220226 219657 2026-10-21T10:50:41Z Iketsi 3254 bùłgarsczi 220226 wikitext text/x-wiki {{Jãzëk|farwa=000066|agencëjô=felënk|znankównik=Kaszëbskô|kòd=pox|sil=POX|iso3=pox|iso2=sla|iso1=-|jãzëk=pòłabsczi|kraj, òbénda2=felënk|farba=ffffff|alfabét=[[Łacyńsczi alfabét|łacyńsczi]]||rodzëzna=[[Jindoeùropejsczé jãzëczi]]<br /> * [[Słowiańsczé jãzëczi]] ** [[Zôpadnosłowiańsczé jãzëczi]] *** [[Lechicczi jãzëk]] **** Pòłabsczi jãzëk|môl=-|lëczba=0|kraj, òbénda1=[[Miemieckô]] do 1756,|apartne miono=pòłabsczi jãzëk|znankòwnik2=kaszëbsczégò}} '''Pòłabsczi jãzëk''' ({{jãz.|pox}} ''slüv'onst'ĕ, venskă rec'' – òbie dwie nôzwë òznôczają ''"słowiańsczi"'') – wëmarłi [[Zôpadnosłowiańsczé jãzëczi|zôpadnosłowiańsczi jãzëk]], słëchùjący do karna [[Lechicczé jãzëczi|lechicczich jãzëków]]. == Historiô == Pòłabsczi jãzëk ùżiwôny bëł na léwim sztrądzé Elbë kòle gardów Wustrow, Lüchow ''({{jãz.|pox}} Ljauchüw),'' Dannenberg ''({{jãz.|pox}} Weidars abò Woikam)'' do 3 rujana 1756 rokù, czedë òstatniô białka gôdôjąca tim jãzëkiem ùmarła. Òbsëga ta nôzëwô sã ''Wendeland''. Lëdztwò ùżiwôjąc tégò jãzëka baro prôwdëjuwerno bëło pòtómkama plemieniô Drzewión, wëmienionégò pierszi rôz w dokùmence miemiecczégò króla Henrika II z 1004 rokù. Pòłabsczi jãzëk jistniôł blós w mùniowy fòrmie aż do XVIII stulëcô, czedë môlòwi Miemcë (nôczãstnij prédrzë) robilë pierszé zôpisë. == Òjcze nasz pò pòłabskù == <blockquote>Nôße Wader, ta toy giß wa Nebisgáy, Sjungta woarda tügí Geima, tia Rîk komma, tia Willia ſchinyôt, kok wa Nebisgáy, tôk kak no Sime, Nôßi wißedanneisna Stgeiba doy nâm dâns, un wittedoy nâm nôße Ggrêch, kak moy wittedoyime nôßem Grêsmarim, Ni bringoy nôs ka Warſikónye, tay löſoáy nôs wit wißókak Chaudak. Amen.</blockquote> === Przërównanié słowiznë z wëbrónyma słowiańsczima jãzëkama === {| class="wikitable" ![[Kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczi]] !pòłabsczi ![[Pòlsczi jãzëk|pòlsczi]] ![[Dólnosorbsczi jãzëk|dolnołużëcczi]] ![[Górnosorbsczi jãzëk|górnołëżicczi]] ![[Szląsczi etnolekt|szląsczi]] ![[Czesczi jãzëk|czesczi]] ![[Bùłgarsczi jãzëk|bùłgarsczi]] ![[Rusczi jãzëk|rusczi]] |- |człowiek |clåvăk |człowiek |cłowjek |čłowjek |czowiek |člověk |човек [czowek] |человек [čełaviék] |- |wieczór |vicer |wieczór |wjacor |wječor |ôdwieczyrz |večer |вечер [weczer] |вечер [viéčer] |- |brat |brot |brat |bratš |bratr |brat(rz) |bratr |брат [brat] |брат [brat] |- |dzéń |dan |dzień |źeń |dźeń |dziyń |den |ден [den] |день [dień] |- |rãka |rǫkă |ręka |ruka |ruka |rynka/ranka |ruka |ръка [răka] |рука [ruká] |- |jeséń, wieséń |preńă zaimă, jisin |jesień |nazymje |nazyma |podzim |podzim |есен [esen] |осень [òsień] |- |sniég |sneg |śnieg |sněg |sneh |śniyg |sníh |сняг [snjag] |снег [snieg] |- |lato |ľotü |lato |lěśe |lěćo |lato |léto |лято [ljato] |лето [léta] |- |sostra |sestră |siostra |sotša |sotra |siostra |sestra |сестра [sestra] |сестра [siestrá] |- |rëba |råibo |ryba |ryba |ryba |ryba |ryba |риба [riba] |рыба [rýba] |- |òdżiń |viďėn |ogień |wogeń |woheń |ôgyń |oheň |огън [ogăn] |огонь [agòń] |- |wòda |wådă |woda |wóda |woda |woda |voda |вода [woda] |вода [vadá] |- |wiater |v́otĕr |wiatr |wětš |wětřik, wětr |wiater |vítr |вятър [wjatăr] |ветер [viétier] |- |zëma |zaimă |zima |zyma |zyma |zima |zima |зима [zima] |зима [zimá] |} == Òbaczë téż == * [[Kaszëbsczi jãzëk]] * [[Słowiańsczé jãzëczi]] * [[Jãzëczi swiata]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Zôpadnosłowiańsczé jãzëczi]] h7zs856ms5y3n1r6pk6wn68cst61gbc 220227 220226 2026-10-21T10:57:00Z Terrus38 14026 220227 wikitext text/x-wiki {{Jãzëk|farwa=000066|agencëjô=felënk|znankównik=Kaszëbskô|kòd=pox|sil=POX|iso3=pox|iso2=sla|iso1=-|jãzëk=pòłabsczi|kraj, òbénda2=felënk|farba=ffffff|alfabét=[[Łacyńsczi alfabét|łacyńsczi]]||rodzëzna=[[Jindoeùropejsczé jãzëczi]]<br /> * [[Słowiańsczé jãzëczi]] ** [[Zôpadnosłowiańsczé jãzëczi]] *** [[Lechicczi jãzëk]] **** Pòłabsczi jãzëk|môl=-|lëczba=0|kraj, òbénda1=[[Miemieckô]] do 1756|apartne miono=pòłabsczi jãzëk|znankòwnik2=kaszëbsczégò}} '''Pòłabsczi jãzëk''' ({{jãz.|pox}} ''slüv'onst'ĕ, venskă rec'') – wëmarłi [[Zôpadnosłowiańsczé jãzëczi|zôpadnosłowiańsczi jãzëk]], słëchający do karna [[Lechicczé jãzëczi|lechicczich jãzëków]]. == Historiô == Pòłabsczi jãzëk ùżiwôny béł na léwim sztrądze Łabë kòle gardów Wustrow, Lüchow ''({{jãz.|pox}} Ljauchüw),'' Dannenberg ''({{jãz.|pox}} Weidars'' abò ''Woikam''), w òbéńdze pòzéwóny ''Wendeland'' do 3 rujana 1756 rokù, czedë òstatnô białka gôdająca tim jãzëkã ùmarła. Baro mòżebnym je, co lëdztwò ùżiwającé tegò jãzëka bëło òtrokama plemienia [[Drzewianie|Drzewión]], wëmienionégò pierszi rôz w dokùmence miemiecczégò króla Henrika II z 1004 rokù. Pòłabsczi jãzëk jistniôł blós w lëpny fòrmie aż do XVIII wiekù, czedë môlowi Miemcë zaczãlë robic pierszé zôpisczi. == ''Òjcze nasz'' pò pòłabskù == <blockquote>Nôße Wader, ta toy giß wa Nebisgáy, Sjungta woarda tügí Geima, tia Rîk komma, tia Willia ſchinyôt, kok wa Nebisgáy, tôk kak no Sime, Nôßi wißedanneisna Stgeiba doy nâm dâns, un wittedoy nâm nôße Ggrêch, kak moy wittedoyime nôßem Grêsmarim, Ni bringoy nôs ka Warſikónye, tay löſoáy nôs wit wißókak Chaudak. Amen.</blockquote> === Przërównanié słowiznë z wëbrónyma słowiańsczima jãzëkama === {| class="wikitable" ![[Kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczi]] !pòłabsczi ![[Pòlsczi jãzëk|pòlsczi]] ![[Dólnosorbsczi jãzëk|dolnołużëcczi]] ![[Górnosorbsczi jãzëk|górnołużëcczi]] ![[Szląsczi etnolekt|szląsczi]] ![[Czesczi jãzëk|czesczi]] ![[Bùłgarsczi jãzëk|bùłgarsczi]] ![[Rusczi jãzëk|rusczi]] |- |człowiek |clåvăk |człowiek |cłowjek |čłowjek |czowiek |člověk |човек [czowek] |человек [čełaviék] |- |wieczór |vicer |wieczór |wjacor |wječor |ôdwieczyrz |večer |вечер [weczer] |вечер [viéčer] |- |brat |brot |brat |bratš |bratr |brat(rz) |bratr |брат [brat] |брат [brat] |- |dzéń |dan |dzień |źeń |dźeń |dziyń |den |ден [den] |день [dień] |- |rãka |rǫkă |ręka |ruka |ruka |rynka/ranka |ruka |ръка [răka] |рука [ruká] |- |jeséń |preńă zaimă, jisin |jesień |nazymje |nazyma |podzim |podzim |есен [esen] |осень [òsień] |- |sniég |sneg |śnieg |sněg |sneh |śniyg |sníh |сняг [snjag] |снег [snieg] |- |lato |ľotü |lato |lěśe |lěćo |lato |léto |лято [ljato] |лето [léta] |- |sostra |sestră |siostra |sotša |sotra |siostra |sestra |сестра [sestra] |сестра [siestrá] |- |rëba |råibo |ryba |ryba |ryba |ryba |ryba |риба [riba] |рыба [rýba] |- |òdżin |viďėn |ogień |wogeń |woheń |ôgyń |oheň |огън [ogăn] |огонь [agòń] |- |wòda |wådă |woda |wóda |woda |woda |voda |вода [woda] |вода [vadá] |- |wiater |v́otĕr |wiatr |wětš |wětřik, wětr |wiater |vítr |вятър [wjatăr] |ветер [viétier] |- |zëma |zaimă |zima |zyma |zyma |zima |zima |зима [zima] |зима [zimá] |} == Òbaczë téż == * [[Kaszëbsczi jãzëk]] * [[Słowiańsczé jãzëczi]] * [[Jãzëczi swiata]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Zôpadnosłowiańsczé jãzëczi]] 2btke6oif1czoj4xdd2a7rb93ukt9dz 0 12307 220194 219613 2026-10-21T08:49:12Z Terrus38 14026 220194 wikitext text/x-wiki {{Infobox-państwò |gwôsné miono=Rzeczpospolita Obojga Narodów<br>Res Publica Utriusque Nationis |miono=Repùblika Òbu Nôrodów |fana=Chorągiew królewska króla Zygmunta III Wazy.svg |miono-genitiw=Pòlsczi |mòtto=Jeżeli Bóg z nami, któż przeciwko nam<br> (Żlë Bóg z nama, chtëż przecywkò nam) |na karce=Map of the Polish–Lithuanian Commonwealth (1619–1621).png |jãzëk=[[Pòlsczi jãzëk|pòlsczi]], [[Łacyńsczi jãzëk|łacyńsczi]], [[Rusczi jãzëk (Ruś)|rusczi]] |stolëca=Warszawa |fòrma państwa=[[mònarchiô]] |wiéchrzëzna=215 000 |lëdztwò=19,1 milionów |dëtk=pòlsczi złoti |herb=Coat of arms of the Polish-Lithuanian Commonwealth.svg |rok=1771 |Mònarcha=Stanisłôw II Agùst Pòniatowsczi |lata jistnienia=1569–1795 |kònstitucjô=Kònstitucëjô 3 maja 1791 |data ùsôdzenia=1 lëpińca 1569 |data lëkwidacji=24 pazdzérznika 1795 }} '''Repùblika Òbu Nôrodów''' ({{jãz.|pl}} ''Rzeczpospolita Obojga Narodów'', {{jãz.|la}} ''Res Publica Utriusque Nationis'') to bëło w latach 1569–1795 państwò (federacëjô) pòwstałe z przëczënë realny ùnie [[Królestwò Pòlsczé|Królestwa Pòlsczégò]] i [[Wiôldżé Ksãżstwò Lëtewsczé|Wiôldżégò Ksãżstwa Lëtewsczégò]]<ref name=":0">Małe tablice. Historia; [[Warszawa]]: Adamantan, 2017, s. 43-44 ISBN 978-83-7350-424-0</ref>. Pòlskô i Lëtwa jako federacëjô miôły wespólne: króla, [[Sejm]], pòlitikã zagraniczną i [[dëtk]]. Król bëł wëbiérany na wòlnym wëbiérku<ref name=":0" />. W XVII stolece państwò toczëło wòjny ze [[Szwédzkô|Szwédzką]], [[Ruskô|Ruską]], [[Tëreckô|Tërecką]] i Kozakami<ref>[https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/Polska-Historia-Krolowie-elekcyjni;4575046.html Polska. Historia. Królowie elekcyjni] Encyklopedia PWN [2025-08-28]</ref>. W 1791 przez Sejm Wiôldżi przëjãtô konstitucëjã 3 maja, bëła to pierszô kònstitucëjô w [[Eùropa|Eùropie]] i drëgô na swiece<ref>[https://www.gov.pl/web/mswia/229-rocznica-uchwalenia-konstytucji-3-maja 229. rocznica uchwalenia Konstytucji 3 Maja] Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji [2025-08-26]</ref>. Repùblika Òbu Nôrodów ùstała jistniec z przëczënë rozbiorów, czede [[Aùstriô]], [[Królestwò Prës|Prësë]] ë [[Ruskô]] zajãłë ji teritorium a slédny król Stanisłôw II Agùst abdikòwał. == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Rzeczpospolita Rozbiory 1.png|I rozbiór (1772) Òbrôzk:Rzeczpospolita Rozbiory 2.png|II rozbiór, Austriô nie brałô ùdzélu (1793) Òbrôzk:Rzeczpospolita Rozbiory 3.png|III rozbiór (1795) </gallery> == Òbaczë téż == * [[Pòlskô]] * [[Lëtwa]] * [[Biôłorus]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Dôwné państwa w Eùropie]] 0pqva6f58cqxc8ax9w6dwqadan9fbjk 0 12468 220224 213150 2026-10-21T10:39:11Z Terrus38 14026 Zmiana elementu docelowego przekierowania z [[Górowi tapir]] na [[Górsczi tapir]] 220224 wikitext text/x-wiki #TAM [[Górsczi tapir]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania z łacyńsczi pòzwë gatënkù]] c7v7q5vzfzxg1616r8iimru73rh3j0y 0 12475 220160 192330 2026-10-20T20:32:44Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania z łacyńsczi pòzwë gatënkù]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220160 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Kòt]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania z łacyńsczi pòzwë gatënkù]] s73xbnoq777w12ec9s23vk74qjc2vjq 0 12482 220153 192337 2026-10-20T20:32:09Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania z łacyńsczi pòzwë gatënkù]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220153 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Magòt]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania z łacyńsczi pòzwë gatënkù]] rn0u14w7ls3przssqgvwcaf807ur9et 0 12484 220159 192339 2026-10-20T20:32:43Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania z łacyńsczi pòzwë gatënkù]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220159 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Mòrãgòwati sus]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania z łacyńsczi pòzwë gatënkù]] 3ub04b9z70wv6c4s1u3kj3s2sf6ztvg 0 12485 220155 192340 2026-10-20T20:32:11Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania z łacyńsczi pòzwë gatënkù]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220155 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Môlëchnô rilówka]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania z łacyńsczi pòzwë gatënkù]] 1uagl6ehgfy33q14sfkk8n1072i8ww5 0 12486 220156 192341 2026-10-20T20:32:12Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania z łacyńsczi pòzwë gatënkù]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220156 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Mùskùsowi szur]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania z łacyńsczi pòzwë gatënkù]] gcd7qpnhemftk5vdiliy3f7lysmk8hd 0 12488 220154 192343 2026-10-20T20:32:09Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania z łacyńsczi pòzwë gatënkù]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220154 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Pòlarny lës]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania z łacyńsczi pòzwë gatënkù]] hcuo391gcexbr5moo0z8ivxqvcjdd1o 0 12489 220157 192344 2026-10-20T20:32:41Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania z łacyńsczi pòzwë gatënkù]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220157 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Pùma]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania z łacyńsczi pòzwë gatënkù]] 4i7p5dnpocngu12vt1f082e7l5nse0c 0 12493 220158 192348 2026-10-20T20:32:41Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania z łacyńsczi pòzwë gatënkù]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220158 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Sniégòwi kòzeł]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania z łacyńsczi pòzwë gatënkù]] pol1ffag2tzc69n58s4s3yibj4y1op0 0 12557 220171 219905 2026-10-20T21:15:39Z Iketsi 3254 YouTube 220171 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} [[Òbrôzk:Uchodźcy polscy w Wielkiej Brytanii podczas Wigilii (21-120).jpg|mały]] '''Skłôdanié żëczbów''' abò '''skłôdanié tczë'''; '''przësyganié wiérnotë''' – òbëczôj. == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Życzenia PCK na Boże Narodzenie 1940.png| Òbrôzk:Zyczenia Nowego Roku 1906 (80028247).jpg| Òbrôzk:Zyczenia 7bpanc.png| </gallery> == Òbaczë téż == * [[Jastrë]] * [[Gòdë]] * [[Òpłôtk]] * [[Skłôdanié hołdu]]<ref>https://sloworz.org/word/27589/meaning/32213</ref> * [[Benefis]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} ;pò kaszëbskù * {{YouTube|v=UEu_EmvJR4I|tit=Jastrowé żëczbë przédniczczi KPZ Bòżenë Ùgòwsczi|k=@BiuroZKP|d=2026-04-03|dł=0:53|jãz=csb}} * [https://web.archive.org/web/20201031171131/http://belok.kaszubia.com/wiadla/jastrowe-zeczbe Blog R. Drzéżdżona: Jastrowé żëczbë (2012)] ({{jãz.|csb}}) * [https://web.archive.org/web/20190922112335/http://belok.kaszubia.com/wiadla/jastrowe-zeczbe-2 Blog R. Drzéżdżona: Jastrowé żëczbë (2019)] ({{jãz.|csb}}) * http://www.szwajcaria-kaszubska.pl/kaszuby/spolecznosc/item/140-zyczenia-swiateczne ({{jãz.|csb}}) * https://web.archive.org/web/20260407193716/https://www.kaszubi.pl/news/view/wszetczego-belnego-na-jastre2026 ({{jãz.|csb}}) * https://mojestrone.com/artykul/kaszbscz-zczb-n2254356 ({{jãz.|csb}}) * https://www.instagram.com/kaszubi.pl/p/C1E041foME_/ ({{jãz.|csb}}) * https://farwa.pl/szczestewego-nowego-roku-2022%f0%9f%92%99%f0%9f%8d%80/ ({{jãz.|csb}}) * https://farwa.pl/jastre/ ({{jãz.|csb}}) ;pò pòlskù * [[:pl:b:Wychowanie do życia w rodzinie/Święta, rocznice i uroczystości rodzinne – jak okazywać pamięć i składać życzenia|Wychowanie do życia w rodzinie/Święta, rocznice i uroczystości rodzinne – jak okazywać pamięć i składać życzenia]] ({{jãz.|pl}}) * {{YouTube|v=LXrxdXcqX8Y|tit=Jak NIE składać świątecznych życzeń. Mówiąc Inaczej, odc. 97|k=@mowiacinaczej|d=2017-12-01|dł=8:44|jãz=pl}} * Główny Urząd Geodezji i Kartografii: Życzenia Świąteczne [https://www.gov.pl/web/gugik/zyczenia-swiateczne3 2023], [https://www.gov.pl/web/gugik/zyczenia-swiateczne5 2024], [https://www.gov.pl/web/gugik/zyczenia-swiateczne7 2025] i [https://www.gov.pl/web/gugik/zyczenia-swiateczne8 2026] ({{jãz.|pl}}) ** {{YouTube|v=6PF_FRrFF6c|tit=Film życzenia Wielkanoc 2026 r.|k=@GUGiKPL|d=2026-04-03|dł=0:36|jãz=pl}} ** {{YouTube|v=dZajMK3q5yE|tit=Boże Narodzenie 2025 r. życzenia|k=@GUGiKPL|d=2025-12-23|dł=2:10|jãz=pl}} ** {{YouTube|v=JWKNzohql4Q|tit=Wesołych Świąt Facebook!|k=Prezydent RP|d=2013-12-22|dł=0:42|jãz=pl}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kùltura]] 7j17b7toxneqfkplskl0xp6litmbf7l 0 12601 220235 194919 2026-10-21T10:59:41Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220235 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Mùzeùm Gardu Gdini]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] riezdy2aof6bfl5gvzr1ipwxgfjxf5p 0 12624 220188 215388 2026-10-20T21:49:28Z Iketsi 3254 YouTube 220188 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} {{Bez òdjimka|1= [https://web.archive.org/web/20260602163246/https://naszekaszuby.pl/modules/myalbum/photo.php?lid=584] }} '''Zbigórz Jankòwsczi'''<ref>https://web.archive.org/web/20260602162243/https://ispan.waw.pl/ireteslaw/bitstream/handle/20.500.12528/2003/Beloved%20books_preprint.pdf?page=12</ref><ref>https://kaszebi.rastko.net/?p=25</ref><ref>https://kaszebi.rastko.net/?p=155</ref>, '''Zbijgórz M. Jankòwsczi'''<ref>https://naszekaszuby.pl/modules/news/article.php?storyid=1882</ref>, '''Zbigniew Jankòwsczi'''<ref>https://naszekaszuby.pl/modules/news/article.php?storyid=1153</ref><ref>https://naszekaszuby.pl/modules/artykuly/article.php?articleid=179</ref> abò '''Zbigniéw Jankòwsczi'''<ref>https://src-h.slav.hokudai.ac.jp/coe21/publish/no30_ses/p131-160.pdf</ref> ({{jãz.|pl}} Zbigniew M. Jankowski) (ùr. [[9 lëpińca]] 1950) – pòlsczi aktór i reżiséra<ref>https://filmpolski.pl/fp/index.php?osoba=111532</ref><ref>https://www.filmweb.pl/person/Zbigniew+Jankowski-81920</ref><ref>https://encyklopediateatru.pl/osoby/1537/zbigniew-jankowski</ref>. == Dubbindżi pò kaszëbskù == * 1979: [[Jezës (film 1979)|Jezës]]<ref>https://dubbingpedia.pl/wiki/Zbigniew_Jankowski</ref><ref>https://naszekaszuby.pl/modules/news/article.php?storyid=888&com_id=1871&com_rootid=1871&com_mode=thread&#comment1871</ref> == Òbaczë téż == * [[Môłi Ksążã]] * [[Dubbing]] * [[Jezës (film 1979)]] * [[Knéga Zôczątków]] * [[Knéga Wińdzeniô]] * [[Adóm Riszard Sykòra]] * [[Danuta Szténka]] * [[Lecë, chòrankò]]<ref>https://kaszubi.pl/news/view/lece-choranko</ref><ref>https://kaszubi.pl/events/view/lece-choranko-czyli-amuz-po-kaszubsku-z-okazji-dnia-jednosci-kaszubow</ref> == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://naszekaszuby.pl/modules/myalbum/photo.php?lid=584 * https://dubbingpedia.pl/wiki/Zbigniew_Jankowski * https://web.archive.org/web/20260413025538/https://d2y2gzgc06w0mw.cloudfront.net/output/12869.aac * {{YouTube|cpmtskZBiRM|Jo!/Tak! Jô jem Kaszëba / Zbigniew Jankowski / Narodowy Spis Powszechny Ludności i Mieszkań 2021|Kaszubi PL (ZKP)}} * {{YouTube|v=84KrFWm-nbQ|tit=11 Dobroc nadgrodzonô|k=@BiuroZKP|d=2024-10-24|dł=5:59}} * {{YouTube|v=9ksMXxselhs|tit=Księga Rodzaju|k=@BiuroZKP|d=2017-03-09|dł=4:29:38}} Knéga Zôczątków, 2015 * {{YouTube|v=OK0PIodcA50|tit=Księga Wyjścia|k=@BiuroZKP|d=2017-03-02|dł=2:03:11}} Knéga Wińdzeniô, 2016 * {{YouTube|v=vPlOlMzNVY0|tit=II Zymkòwé Czëtanié „Remùsa”|k=@BiuroZKP|d=2026-05-19|dł=4:50}} * https://web.archive.org/web/20201201203211/http://www.gazetakaszubska.pl/31536/festiwal-kaszubskich-filmow-nabral-rozmachu * https://kaszubi.pl/news/view/lece-choranko === Szëkba === {{Szëkba|Zbigniew Jankowski}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Jankowski, Zbigniew}} [[Kategòrëjô:Aktorzë]] [[Kategòrëjô:Tłomôcze]] 4a1f4p9t300xhlewcvjz8ztxyccmtfu 0 12636 220187 204858 2026-10-20T21:49:24Z Iketsi 3254 YouTube 220187 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Harvest-home in Sandomir color.jpg|mały|Bãksowinë w Sandomiersczim, 1841]] '''Òżniwinë'''<ref>https://sloworz.org/word/8833/meaning/10070</ref> abò '''dożniwk'''<ref>https://kaszebi.rastko.net/?p=234</ref> – lëdowé [[swiãto]] pòłączoné z dzãkòwnyma òbrządkama za skùńczenié [[Żniwa|żniw]] ë pòlowëch robòtach. W czasach przedchrzescëjańsczich – etniczné [[Religia Słowian|słowiańsczé swiãto]], przëpôdające w cządze [[Jesénnô równoteka|jesénny równoteczi]] (23 séwnika)<ref>[https://web.archive.org/web/20140905213851/http://slownik.rolnicy.com/d/dozynki.html Gbùrsczi słowôrz]- Dożniwk. [przëstãp 2026-04-19] (pòl.)</ref>. Dzysdniowò dërch òbchòdzòné w jedną z niedzel abò sobòtë zélnika abò séwnika pò zakùńczeniu żniw<ref name="ReferenceA">Etnografia Polski: przemiany kultury ludowej: Tom 2. 1981</ref>. == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Stachowicz, Dożynki (Muzeum Narodowe).jpg| Òbrôzk:DOŻYNKI BRZEZINY 2011r. 01 - panoramio.jpg|[[Chléb]] Òbrôzk:Wierusz-Kowalski Dożynki 1910.jpg| </gallery> == Òbaczë téż == * [[Zôdëszny Dzéń]] * [[Môjik]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://zkaszub.info/dozynki-2018-kartuzy/ ({{jãz.|pl}}) * https://czec.pl/pl/n/35 ({{jãz.|pl}}) * https://kids.kiddle.co/Do%C5%BCynki ({{jãz.|en}}) * https://kaszebsko.com/wp-content/uploads/2023/01/03Jablonski.pdf * https://apcz.umk.pl/AUNC_PED/article/view/36342 * https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/rompski-jan/ * https://kaszebsko.com/wp-content/uploads/2023/01/Historio-Kaszebow-22III.pdf * {{YouTube|v=wI4pu_mYQRM|tit=Mezowianie 2011. ...Dożynki / Òżniwinë|k=@bitkoveri|d=2011-09-01|dł=1:00}} * {{YouTube|v=7JtR7n8F3WQ|tit=Òżniwinë w reżyserii Andrzeja Dudzińskiego|k=@muzeumkaszubskiewkartuzach787|d=2021-08-20|dł=17:48}} * {{YouTube|v=ivnGb6hGUkI|tit=Òżniwinë - stôrô tradicjô w zmieniwającym sã swiece|k=@Kaszebeiswiat|d=2025-09-01|dł=17:17}} === Szëkba === {{Szëkba}} [[Kategòrëjô:Kùltura]] tsbj5ior56qr67l9n58i8enxxucyigt 0 12675 220185 219921 2026-10-20T21:47:17Z Iketsi 3254 YouTube 220185 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} <div class="thumb tright"> <div class="thumbinner" style="width:500px;"> {| style="border:1px solid #ccc;" |- | [[Òbrôzk:Transcassubia 2005 Gdinio 1 (cropped 250x250px).jpg|250px|alt=|Transcassubia 2005|link=]] | [[Òbrôzk:Transcassubia 2005 Gdinio 2 (cropped 250×250px).jpg|250px|alt=|Transcassubia 2005|link=]] |} <div class="thumbcaption">Transcassubia</div> </div> </div> '''Transcassubia''' – specjalnô banowô liniô na [[Swiatowi Zjôzd Kaszëbów]]<ref>https://dziennikbaltycki.pl/swiatowy-zjazd-kaszubow-w-brusach-pociag-transcassubia-z-chojnic-wyjechal-o-godz-1038-zdjecia-wideo/ar/c13-16536571</ref>. Kòżdorocznie jedze jinãdë. == 2024 == <mapframe width="250" height="250" text="Transcassubia (2024)"> [ { "type": "ExternalData", "service": "geopoint", "properties": { "marker-symbol": "rail", "marker-color": "FFD700" }, "query": "SELECT ?id ?geo ?idLabel (?idLabel as ?title) WHERE { ?id wdt:P81 wd:Q139382712; wdt:P625 ?geo . SERVICE wikibase:label { bd:serviceParam wikibase:language 'csb,mul'. } }" }, { "type": "ExternalData", "service": "geoline", "properties": { "stroke": "#000", "stroke-width": 3 }, "ids": "Q139382712" } ] </mapframe> {| class="wikitable" |+ ! colspan="2" |2024<ref>https://zkaszub.info/wazna-informacja-dotyczaca-biletow-na-transcassubie/</ref> |- ![[Hél]] !Chojnice |- |[[Jurata]] |Męcikał |- |[[Jastarniô]] |[[Brusë]] |- |Kuźnica (Hel) |Lubnia |- |[[Chałëpë]] |Dziemiany Kaszubskie |- |[[Wiôlgô Wies]] |[[Lëpùsz]] |- |[[Swôrzewò]] |[[Łubianô]] |- |[[Pùck]] !Kościerzyna |- |[[Żelëstrzewò]] | rowspan="18" | |- |[[Mrzeżëno]] |- |Réda Rekowo |- |[[Réda]] |- |[[Rëmiô]] |- |Gdynia Chylonia |- !Gdynia Główna |- !Gdynia Główna |- |Gdynia Karwiny |- |Gdańsk Osowa |- |[[Rãbiechòwò]] |- |Żukowo Wsch. |- |[[Żukòwò]] |- |[[Bòrkòwò]] |- |[[Somònino]] |- |Sławki |- |[[Wieżëca]] |- |Gołubie Kaszubskie |- ![[Kòscérzna]] | |} == 2026 == {| class="wikitable" ! ! !90416 !90418 |- ! ! !#12 !#12 |- ![[Wiôlgô Wies]]<ref>https://web.archive.org/web/20260504161120/https://odkryjpomorze.pl/storage/2026/03/post/1683/26418/transcassubia-22-marca-2026-rozklad-jazdy.pdf</ref> !o !17:00 !18:00 |- |[[Swôrzewò]] |o |17:05 |18:06 |- |[[Pùck]] |o |17:11 |18:12 |- |[[Żelëstrzewò]] |o |17:16 |18:17 |- |[[Mrzeżëno]] |o |17:28 |18:21 |- |Réda Rekowo |o |17:32 |18:25 |- |[[Réda]] |o |17:37 |18:33 |- |[[Rëmiô]] |o |17:42 |18:38 |- |Gdynia Chylonia |o |17:48 |18:43 |- !Gdynia Główna !p !17:55 !18:50 |} {{Aktualizacjô|Òstatnô=2026-03-22|Nastãpnô=+1 rok}} == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Òbaczë téż == * [[Dzéń Jednotë Kaszëbów]] * [[Swiatowi Zjôzd Kaszëbów]] == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} * {{YouTube|v=jANl31iDr7k|tit=Fucus – Banowô frańtówka|k=@fucusmusic8803|d=2023-06-23|dł=3:07}} * 2013: ** https://kurier-kolejowy.pl/aktualnosci/14924/transcassubia--na-zjazd-kaszubow.html * 2018: ** https://luzino.eu/pl/rozklad-pociagu-transcassubia/ * 2019: ** {{YouTube|v=-5b7mm4xZ0I|tit=Transcassubia — Piotr Paskal Pastalenc|k=@BiuroZKP|d=2019-12-27|dł=34:36}} (https://gdansk.tvp.pl/45944018/transcassubia) * 2022: ** {{YouTube|v=3jPCtNnOBl4|tit=Push-pull po kaszubsku: "TRANSCASSUBIA 2022" SM42-329 i SU42-521 // TRANSCASSUBIA 2022 special|k=@TRSPomerania|d=2022-08-01|dł=36:06}} ** {{YouTube|v=tmXgxZFqHss|tit=Transcassubia 2022. Pociągiem do Brus na XXIII Światowy Zjazd Kaszubów|k=@SkładyWagonowe|d=2022-07-31|dł=1:49}} * 2023: ** {{YouTube|v=rNX103yGodA|tit=XXIV Światowy Zjazd Kaszubów w Kartuzach|k=@pomorskie_eu|d=2023-07-09|dł=4:33}} ** https://www.rynek-kolejowy.pl/wiadomosci/kaszubi-z-calego-swiata-zjechali-do-kartuz-w-przyszlym-roku-spotkaja-sie-w-koscierzynie-114189.html ** https://mojestrone.com/artykul/banow-frantowka-2023-n2252430 * 2024: ** https://web.archive.org/web/20251116024454/https://zkaszub.info/wazna-informacja-dotyczaca-biletow-na-transcassubie/ ** https://web.archive.org/web/20251215143324/https://zkaszub.info/swiatowy-zjazd-kaszubow-w-koscierzynie-juz-na-poczatku-lipca-zobacz-jak-pojedzie-transcassubia/ * 2025: ** [https://web.archive.org/web/20260504161436/https://www.zawszepomorze.pl/artykul/20500,xxvi-swiatowy-zjazd-kaszubow-w-szemudzie-mamy-dokladny-rozklad-jazdy-transcassubia XXVI Światowy Zjazd Kaszubów w Szemudzie. Mamy dokładny rozkład jazdy Transcassubią] ** [https://web.archive.org/web/20251207032716/https://www.zawszepomorze.pl/artykul/20666,transcassubia-z-kartuz-do-luzina-przez-trojmiasto-na-zjazd-kaszubow Transcassubią z Kartuz do Luzina przez Trójmiasto na zjazd Kaszubów.] Galeriô: [https://web.archive.org/web/20260504145140/https://static2.zawszepomorze.pl/data/media/2025/07/05/transcassubia-jechali-na-swiatowy-zjazd-kaszubow-1751716002-0.jpg 1] [https://web.archive.org/web/20260504155820/https://static2.zawszepomorze.pl/data/media/2025/07/05/transcassubia-jechali-na-swiatowy-zjazd-kaszubow-1751716005-1.jpg 2] [https://web.archive.org/web/20260504143900/https://static2.zawszepomorze.pl/data/media/2025/07/05/transcassubia-jechali-na-swiatowy-zjazd-kaszubow-1751716008-2.jpg 3] [https://web.archive.org/web/20260504144033/https://static2.zawszepomorze.pl/data/media/2025/07/05/transcassubia-jechali-na-swiatowy-zjazd-kaszubow-1751716011-3.jpg 4] [https://web.archive.org/web/20260504144107/https://static2.zawszepomorze.pl/data/media/2025/07/05/transcassubia-jechali-na-swiatowy-zjazd-kaszubow-1751716014-4.jpg 5] [https://web.archive.org/web/20260504144132/https://static2.zawszepomorze.pl/data/media/2025/07/05/transcassubia-jechali-na-swiatowy-zjazd-kaszubow-1751716017-5.jpg 6] * 2026: ** [https://web.archive.org/web/20260504161120/https://odkryjpomorze.pl/storage/2026/03/post/1683/26418/transcassubia-22-marca-2026-rozklad-jazdy.pdf Rozkład jazdy połączeń na Dzień Jedności Kaszubów 22.03.2026] ** https://web.archive.org/web/20260416212915/https://radiokaszebe.pl/news/pociag-transcassubia-po-raz-pierwszy-na-dzien-jednosci-kaszubow-663 ** https://web.archive.org/web/20260416185650/https://radiokaszebe.pl/podcasts/kleka-informacje-z-kaszub-179/swiatowy-zjazd-kaszubow-i-edukacja-ekologiczna-kleka-13-04-14-55-csb-335 + [https://web.archive.org/web/20260416185708/https://media.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/kleka_13_04_1455.mp3 .mp3] ** https://web.archive.org/web/20260708030025/https://radiokaszebe.pl/news/trzy-pociagi-transcassubia-dowioza-uczestnikow-na-zjazd-kaszubow-1421 [https://web.archive.org/web/20260708030027im_/https://media.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/kleka_szk_transcassubia.mp3 .mp3] === Szëkba === {{Szëkba}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kaszëbskô kùltura]] [[Kategòrëjô:Ban]] dseqsmaakw4chhuw5k0bg6002wsk874 10 12799 220191 196327 2026-10-21T08:30:12Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Nawigacyjné szablónë do szablónów]] 220191 wikitext text/x-wiki <includeonly>---- * [https://csb.wikipedia.org/w/index.php?search=hastemplate%3A{{urlencode:"{{PAGENAME}}"}}&title=Specjaln%C3%B4%3ASzukaj&profile=advanced&fulltext=1&ns0=1 hastemplate:'''{{PAGENAME}}'''] * [https://csb.wikipedia.org/w/index.php?search=insource%3A%2F{{urlencode:{{PAGENAME}}}}%2Fi+-hastemplate%3A{{urlencode:"{{PAGENAME}}"}}&title=Specjaln%C3%B4%3ASzukaj&profile=advanced&fulltext=1&ns0=1 „<code>{{PAGENAME}}</code>” bez <nowiki>{{</nowiki>'''{{PAGENAME}}'''<nowiki>}}</nowiki>] ----</includeonly><noinclude> {{Szablóna szëkba}} [[Kategòrëjô:Nawigacyjné szablónë do szablónów]] </noinclude> 9g0d0j7z9hkfto0rbq592mwmeevg8db 0 12949 220228 198429 2026-10-21T10:59:40Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220228 wikitext text/x-wiki #TAM [[Medal Stolema]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] s2xiwdt2jlachchwsfzlg82qob9bs1s 0 12951 220189 216551 2026-10-20T21:49:53Z Iketsi 3254 YouTube 220189 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} '''Złoti Jigrzan''' ({{jãz.|pl}} ''Konkurs Dubbingowy „Złoti Jigrzan”'') – [[kònkùrs]] òrganizowóny przez [[Karno Sztudérów „Pòmòraniô”]]<ref>https://web.archive.org/web/20240327200600/http://pomorania.kaszubi.eu/p/konkurs-dubbingowy-zoti-jigrzan.html</ref>. == Lësta == * 2019 ([[7 stëcznika]] do [[17 gromicznika]])<ref>https://zkaszub.info/rusza-zloti-jigrzan-2019/</ref> == Òbaczë téż == {{Col2 |col1= === Sparłãczoné témë === * [[Karno Sztudérów „Pòmòraniô”]] * [[Jigrzan]] |col2= === Jiné kònkùrsë na Kaszëbach === {{#categorytree:Kònkùrsë na Kaszëbach|hideroot=on|mode=pages}} }} == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://web.archive.org/web/20240327200600/http://pomorania.kaszubi.eu/p/konkurs-dubbingowy-zoti-jigrzan.html * https://web.archive.org/web/20260411023241/https://pomorania.com/konkurs-dubbingowy/ * https://polskatimes.pl/tag/konkurs-zloti-jigrzan * https://czluchow.naszemiasto.pl/tag/konkurs-zloti-jigrzan * https://polskatimes.pl/titanic-po-kaszubsku-zwyciezcy-kaszubskojezycznego-dubbingu-do-filmu-zobaczcie-i-posluchajcie/ar/c5-14021605 * https://wladyslawowo.naszemiasto.pl/titanic-po-kaszubsku-zwyciezcy-kaszubskojezycznego-dubbingu/ar/c13-5066351 * {{YouTube|v=J1vk11dJ_10|tit=Krôjna Lodu – KASZUBSKI DUBBING piosenki Kraina Lodu <nowiki>[napisy PL]</nowiki>|k=@muchowskka2022|d=2020-11-18|dł=2:58}} * {{YouTube|v=BBQzrSKwQYM|tit=Król Lew po kaszubsku|k=@martak8284|d=2021-08-25|dł=4:28}} === Szëkba === {{Szëkba|Złoti Jigrzan}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kònkùrsë na Kaszëbach]] gku02opzzs1e9s8ly62u6nzg6powww6 0 13023 220168 219926 2026-10-20T21:15:26Z Iketsi 3254 YouTube 220168 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} [[Òbrôzk:Diplóm Bëtnika Méster Bëlnégò Czëtaniô.jpg|mały|Diplóm Bëtnika (2025)]] '''Méster Bëlnégò Czëtaniô''' {{skr.|P.T.}} '''Regionalny Kònkùrs dlô Czëtińców „Méster Bëlnégò Czëtaniô”''' – kòżdoroczny [[kònkùrs]] czëtaniô pò [[Kaszëbsczi jãzëk|kaszëbskù]] przédno dlô dzecë<ref name=":0">https://www.expresskaszebe.pl/artykul/14487,wejherowo-stolica-kaszubskiego-slowa-znamy-laureatow-konkursu-mester-belnego-czetanio</ref>. Jégò célã je promòcjô kaszëbsczi lëteraturë i kùlturë. Kònkùrs pò rôz òdbëł sã w 2014 rokù. Òrganizatórã kònkùrsù je [[Mùzeùm Kaszëbskò-Pòmòrsczi Pismieniznë i Mùzyczi we Wejrowie]]. == Kònkùrsë w rozmajitëch lat == === 2014–2022 === * 2014<ref>https://www.szkolalesnice.nwl.pl/szkola-szkolalesnice/galeria-szkolalesnice/koza-magda-i-bardzo-ciekawa-lekcja-jezyka-kaszubskiego-2/</ref> * 2015<ref>https://wejherowo.naszemiasto.pl/konkurs-czytania-po-kaszubsku-w-bibliotece-w-bolszewie/ar/c8-3578239</ref><ref>https://nadmorski24.pl/aktualnosci/25676-oczytani-kaszubi-spotkali-sie-w-bolszewie</ref> * 2016<ref>https://wejherowo.naszemiasto.pl/final-konkursu-mester-belnego-czetanio-w-bolszewie/ar/c8-3939511</ref> * 2017-12-16<ref>https://pomorzeczyta.pl/konkursy/16-12-znamy-juz-mestrow-belnego-czetanio/</ref><ref>https://nadmorski24.pl/aktualnosci/34206-szukali-mistrza-jezyka-kaszubskiego</ref> ** Ùczãstnicë z 11 kaszëbsczich pòwiatów szlë na miónczi w piãc wiekòwëch kategòriach. * 2018<ref>https://gowidlino.edu.pl/2018/11/mester-belnego-czetanio-2018/</ref> * 2019<ref>https://gok.luzino.eu/mester-belnego-czetanio-2019/</ref><ref>[https://luzino.info/galeria/#(wydarzenia|album)=/G-2019/E-M%C3%89STER%20B%C3%8BLN%C3%89G%C3%92%20CZ%C3%8BTANI%C3%94; https://luzino.info/galeria/#(wydarzenia|album)=/G-2019/E-M%C3%89STER%20B%C3%8BLN%C3%89G%C3%92%20CZ%C3%8BTANI%C3%94;]</ref> * 2020<ref>https://www.expresskaszebe.pl/artykul/3688,czytanie-po-kaszubsku-mester-belnego-czetanio-wejrowo-2020</ref><ref>https://www.youtube.com/watch?v=yckd26rzYjY</ref> (VII) * 2021-12-10<ref>https://koscierski.info/artykul/znamy-laureatow-konkursu/1130917</ref><ref>http://kurierkaszubski.eu/wejherowo-final-regionalnego-konkursu-mester-belnego-czetanio-oni-najpiekniej-czytaja-po-kaszubsku/</ref><ref>https://nadmorski24.pl/aktualnosci/52165-blisko-tysiac-uczestnikow-czytalo-po-kaszubsku-w-mester-belnego-czetanio</ref><ref>https://nadmorski24.pl/aktualnosci/52015-czytali-po-kaszubsku-w-powiatowym-konkursie</ref><ref>https://luzino.info/mester-belnego-czetanio/</ref><ref>[https://luzino.info/galeria/#(wydarzenia|album)=/C-2021/L-%E2%80%9EM%C3%89STER%20B%C3%8BLN%C3%89G%C3%92%20CZ%C3%8BTANI%C3%94%E2%80%9D; https://luzino.info/galeria/#(wydarzenia|album)=/C-2021/L-%E2%80%9EM%C3%89STER%20B%C3%8BLN%C3%89G%C3%92%20CZ%C3%8BTANI%C3%94%E2%80%9D;]</ref> (VIII)<ref>https://gok.luzino.eu/viii-regionalny-konkurs-dlo-czetincow-mester-belnego-czetanio/</ref> * 2022<ref>https://web.archive.org/web/20221017091125/http://radiokaszebe.pl/rozpoczal-sie-konkurs-dla-mistrzow-pieknego-czytania-po-kaszubsku/</ref> (IV) === 2023 (X) === * Regùlamin:<ref>https://web.archive.org/web/20260602204352/https://www.spgoreczyno.pl/wp-content/uploads/2024/04/REGULAMIN-X-KONKURSU-MESTER-BELNEGO-CZETANIO-2023r.pdf</ref> * + 2023<ref>https://spgrzybno.pl/szkola/667-mester-belnego-czetanio-2023</ref><ref>https://zkaszub.info/x-regionalny-konkurs-dlo-czetincow-mester-belnego-czetanio/</ref><ref>https://nadmorski24.pl/aktualnosci/61048-w-rumi-promowali-czytanie-w-jezyku-kaszubskim-za-nami-powiatowy-etap-konkursu-mester-belnego-czetanio-wyniki-zdjecia</ref><ref>https://sp4reda.pl/blog/2023/12/17/mester-belnego-czetanio-final-wojewodzki/</ref><ref>https://sp1.sierakowice.pl/2023/12/08/mester-belnego-czetanio/</ref> (X)<ref>https://www.kartuzy.pl/aktualnosc/oswiata-i-edukacja/2266-gminne-eliminacje-x-konkurs-dlo-czetincow-mester-belnego</ref><ref>https://kurierbytowski.com.pl/artykul/sygnie-blno-cztac-n1496333</ref> * '''Gminné eliminacje:'''<ref>https://luzino.info/mester-belnego-czetanio-2/</ref> * '''Pòwiatowé eliminacje:'''<ref>https://kaszubi.pl/part/bytow/messages/view/powiatowy_konkurs_mbc</ref> ==== Lekturë ==== * '''Dlô ùczniów spòdlecznëch szkòł, kl. I–II.''' – [[Stanisłôw Janka|S. Janke]], ''Alfabet dlô dzôtków'', Gduńsk 2021 (Celąteczkò, Farwë, Łżëkwiat, Tãga) * '''Dlô ùczniów spòdlecznëch szkòł, kl. III–IV.''' – A. Majkòwskô, D. Majkòwsczi, ''Mòja pierszô Bibliô. Nowi Testament w òbrôzkach'' (tekstë: Marija; Dzéwczątkò wrôcô do żëcô; Bóg, chtëren szukô grzészników; Pioter w sôdzë) * '''Dlô ùczniów spòdlecznëch szkòł, kl. V–VI.''' – T. Słomczyński, ''Zajcowô górka'', Gduńsk 2019 (dzél 7, dzél 13, dzél 16) * '''Dlô ùczniów spòdlecznëch szkòł, kl. VII–VIII.''' – A. Majkowski, ''Żëcé i przigòdë Remùsa'', {{skr.|wëdanié}} 2019 i nowszé, Rozdz. XL, XLI i XLV) * '''Dlô ùczniów pònadspòdlecznëch''' '''szkòł''' – [[Stanisłôw Janka|S. Janke]], ''Łiskawica'' (w: [[Stanisłôw Janka|S. Janke]], Łiskawica, Psë, Gduńsk 2015, str. 28–37 i 55–64) * '''Dlô dozdrzeniałëch''' – J. Kroplewsczi, ''Jak Walerémù pòłowa żëcégò zeszła na to, że zagarinôł òn swòje dzecë do grëpë, czejbë kluka kùrczãta do czipë, a òne i tak rozbiegłë pò swiece i pò zaswiatach, ale jemù w te zaswiatë przëszło sómno jic'' (w: Chceta wiãcy krwie? Dzysdniowô kaszëbskô proza, Gdiniô 2015, str. 121–136) === 2024 (XI) === * Regùlamin:<ref>https://web.archive.org/web/20241213172523/https://muzeumpuck.pl/wp-content/uploads/2024/10/REGULAMIN-MBC-2024.pdf</ref> ** Wôżną zmianą w przërównanim z ùszłima edicjama béł nowi pòdzél na kategórie: kl. 1–2 spòdleczny szkòłë, kl. 3–4 spòdleczny szkòłë, kl. 5–6 spòdleczny szkòłë, kl. 7–8 spòdleczny szkòłë i wëżispòdleczné szkòłë, jak przedtim, plus, zamiast „dozdrzeniałi”: warkòwò niesparłãczony z [[Kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczim jãzëkã]] i warkòwnicë (szkólny kaszëbsczégò jãzëka, gazétnicë i jinszi)'''<ref>https://web.archive.org/web/20260601172540/https://kaszubskieforumkultury.pl/2024/10/14/mester-belnego-czetanio-2024/</ref>'''. * '''Gminné eliminacje:'''<ref>https://radioglos.pl/wiadomosci/regionalne/12419-rekord-frekwencji-w-rywalizacji-o-tytul-mestra-belnego-czetanio-w-mojuszu</ref><ref>https://radioglos.pl/fotogaleria/event/2024.11.22Mojusz_konkurs</ref><ref>[https://luzino.info/galeria/#(wydarzenia|album)=/2024/M%C3%A9ster%20B%C3%ABln%C3%A9g%C3%B2%20Cz%C3%ABtani%C3%B4; https://luzino.info/galeria/#(wydarzenia|album)=/2024/M%C3%A9ster%20B%C3%ABln%C3%A9g%C3%B2%20Cz%C3%ABtani%C3%B4;]</ref> * '''Pòwiatowé eliminacje:''' ** [[Gdiniô]] – [[29 lëstopadnika|29 listopada]]<ref name=":5">https://kaszubskieforumkultury.pl/2024/12/04/wyniki-powiatowych-eliminacji-w-konkursie-mester-belnego-czetanio/</ref> *** '''Òrganizatorzë pòwiatowej eliminacji:''' *** '''Kòmisjô:''' Judyta Śliwińska (przewodnicząca), Andrzej Busler, Dariusz Majkowski i Franciszek Gurski<ref name=":5" /> *** '''Galeriô:'''<ref>https://kaszubskieforumkultury.pl/galeriaaa/powiatowe-eliminacje-w-konkursie-mester-belnego-czetanio-fot-beata-klimkiewicz/</ref> ** [[Lãbòrsczi kréz]]<ref>https://web.archive.org/web/20260602210829/https://www.biblioteka.lebork.pl/archiwum/mester-belnego-czetanio/</ref> *** '''Òrganizatorzë pòwiatowej eliminacji:''' [[Part Labòrg]] i Miejska Biblioteka Publiczna w Lęborku im. Jarosława Iwaszkiewicza *** '''Kòmisjô:''' Ryszard Wenta, Regina Szczupaczyńska, Aleksandra Majkowska *** '''Frekwencjô:''' 28<ref name=":2" /> * '''Wiôldżi finał:''' 2024-12-13 – [[Mùzeùm Kaszëbskò-Pòmòrsczi Pismieniznë i Mùzyczi we Wejrowie]]'''<ref name=":2">https://www.powiat-lebork.com/aktualnosci-3/mester-belnego-czetanio-2024/</ref><ref>https://web.archive.org/web/20260601172540/https://www.szkolawesiory.pl/gminny-konkurs-mester-belnego-czetanio-22-11-2024-r/</ref><ref>https://pomorskie.eu/czytaja-pieknie-po-kaszubsku-za-nami-final-konkursu-mester-belnego-czetanio/</ref><ref>https://www.kartuzy.pl/aktualnosc/kultura-oswiata-i-edukacja/2747-gminne-eliminacje-konkursu-mester-belnego-czetanio-w-sp</ref><ref>https://www.szkolalebien.nwl.pl/aktualnosci-szkolalebien/wojewodzki-konkurs-mester-belnego-czetanio/</ref><ref>https://web.archive.org/web/20241207053941/https://radiokaszebe.pl/mester-belnego-czetanio-w-gminie-suleczyno/</ref><ref>https://nadmorski24.pl/aktualnosci/69085-to-wielkie-swieto-kaszubskiego-slowa-za-nami-final-mester-belnego-czetanio</ref>''' ==== Lekturë ==== * '''Dlô ùczniów spòdlecznëch szkòł, kl. I–II.''' – Aleksandra Kurowska-Susdorf, ''Żëcé jak nudle'' (przédny tekst, bez wstãpù i dodôtkù), Gduńsk 2022 * '''Dlô ùczniów spòdlecznëch szkòł, kl. III–IV.''' – Anna Gliszczyńska, ''Bëtk za Wiôlgą Wòdą'', (starnë: 4, 6, 8, 10, 12, 14, 16, 18) Bëtowò 2022 * '''Dlô ùczniów spòdlecznëch szkòł, kl. V–VI.''' – Karolina Serkowska-Sieciechowska, ''Scygnąc miesądz'', (opowiadania: Rozbrôjanié, Bëc dzeckã, Taro, Frazeòwirus, Gniôzdo), Gduńsk 2023 * '''Dlô ùczniów spòdlecznëch szkòł, kl. VII–VIII.''' – [[Antoine de Saint-Exupéry]], ''[[Môłi Ksążã]]'' (rozdzéle I–IX), tłóm. [[Zbigórz Jankòwsczi|Z. Jankòwsczi]], Gduńsk 2022 * '''Dlô ùczniów pònadspòdlecznëch''' '''szkòł''' – [[Antoine de Saint-Exupéry]], ''[[Môłi Ksążã]]'' (rozdzéle X–XXI), tłóm. [[Zbigórz Jankòwsczi|Z. Jankòwsczi]], Gduńsk 2022 * '''Dlô dozdrzeniałëch''' – [[Jón Drzéżdżón]], Gwiôzdny knôp i jinszé brawãdë (Gwiezdny knôp, Nôcëdowniészé słowa na swiece, Niemi kôłp, Piesniô żëcô, Skôrb, Skòwrónk, Smãtk, Strôszk, Tuńc trulaczów), Gduńsk 2023 * '''Dlô fachówców''' – Òchlëca: Antologiô dokazów nôdgrodzonëch w Òglowòpòlsczim Lëteracczim Kònkùrsu mn. Jana Drzéżdżona w latach 2017–2019, redakcjô [[Róman Drzéżdżón]], Wejrowò 2020 === 2025 (XII) === * Regùlamin:<ref>https://web.archive.org/web/20260602144019/https://www.mdk.rumia.pl/upload/files/Mester%20belnego%20czetanio/Regulamin%20MBC%2025.docx</ref><ref>https://kaszubskieforumkultury.pl/2025/10/14/mester-belnego-czetanio-2025/regulamin-mbc-25/</ref><ref>https://web.archive.org/web/20260602204216/https://spgoreczyno.pl/wp-content/uploads/2025/10/REGULAMIN-XII-KONKURSU-%E2%80%9EMESTER-BELNEGO-CZETANIO-2025-etap-gminny.pdf</ref> * +<ref>https://www.mdk.rumia.pl/p/mester-belnego-czetanio-xii-regionalny-konkurs</ref><ref>https://web.archive.org/web/20251022001500/https://radiokaszebe.pl/wystartowala-xii-edycja-konkursu-mester-belnego-czetanio/</ref> * '''Gardowé eliminacje:''' 2025-11-14<ref name=":1">https://www.mdk.rumia.pl/p/mester-belnego-czetanio-xii-regionalny-konkurs</ref> * '''Gminné eliminacje:''' 2025-11-24–2025-11-26<ref name=":1" /><ref>https://www.kartuzy.pl/aktualnosc/oswiata-i-edukacja-kultura/3441-gminne-eliminacje-xii-regionalnego-konkursu-dlo</ref><ref>[https://luzino.info/galeria/#(wydarzenia|album)=/1AA-2025/M%C3%A9ster%20B%C3%ABln%C3%A9g%C3%B2%20Cz%C3%ABtani%C3%B4!; https://luzino.info/galeria/#(wydarzenia|album)=/1AA-2025/M%C3%A9ster%20B%C3%ABln%C3%A9g%C3%B2%20Cz%C3%ABtani%C3%B4!;]</ref> * '''Pòwiatowé eliminacje:''' ** [[Gdiniô]] – [[3 gòdnika]] ò gòdz. 17.00 w [[Kaszëbsczé Fòrum Kùlturë|Kaszëbsczim Fòrum Kùlturë]] (al. Piłsudsczégò 18 w [[Gdiniô|Gdinie]])<ref>https://web.archive.org/web/20260601172540/https://kaszubskieforumkultury.pl/2025/10/14/mester-belnego-czetanio-2025/</ref> *** '''Òrganizatorzë pòwiatowej eliminacji:''' Kaszëbsczé Fòrum Kùlturë i [[Part Gdiniô]]<ref name=":3">https://kaszubskieforumkultury.pl/2025/12/10/eliminacje-powiatowe-w-konkursie-mester-belnego-czetanio/</ref> *** '''Kòmisjô:''' Judyta Śliwińska (przewodnicząca), Andrzej Busler, Dariusz Majkowski i Franciszek Gurski<ref name=":3" /> *** '''Galeriô:'''<ref>https://kaszubskieforumkultury.pl/galeriaaa/eliminacje-powiatowe-w-konkursie-mester-belnego-czetanio/</ref> ** [[Wejrowsczi kréz]] – 2025-11-26 – [[Rëmiô]] (III)<ref name=":4">https://kaszubi.pl/part/rumia/messages/view/powiatowy-konkurs-mester-belnego-czetanio-w-rumi</ref> *** '''Òrganizatorzë pòwiatowej eliminacji''': [[Part Rëmiô]] i MDK Rumia<ref name=":4" /> *** '''Kòmisjô:''' Elżbieta Pryczkowska, Tatiana Słowi i ks. Krzysztof Tusk SDB oraz [[Róman Drzéżdżón]], Joanna Ginter i Gracjana Pòtrëkùs<ref name=":4" /> *** '''Frekwencjô:''' 72<ref name=":4" /> * '''Wiôldżi finał:'''<ref>https://zkiw.com.pl/wp-content/gallery/final-belnego25/20251212_105347.jpg</ref> 2025-12-12 – [[Mùzeùm Kaszëbskò-Pòmòrsczi Pismieniznë i Mùzyczi we Wejrowie]]<ref name=":0" /><ref name=":1" /><ref>https://zkiw.com.pl/final-xii-regionalnego-konkursu-dlo-czetincow-mester-belnego-czetanio-w-wejherowie/ </ref> ==== Lekturë ==== * '''Dlô ùczniów spòdlecznëch szkòł, kl. I–II.''' – [[Jón Trepczik]], ''Wiérztë starka dlô dzôtk'' (wiérztë: „Hej, wstanita dzecë”, „Kwiôtk i knôpik”, „Stark”, „Zymk”, „Òb drogã”, „Jeséń”), Gduńsk 2018 * '''Dlô ùczniów spòdlecznëch szkòł, kl. III–IV.''' – Danuta Stanulewicz, ''Zelony pùjk (całkòsc)'', Gduńsk 2020 * '''Dlô ùczniów spòdlecznëch szkòł, kl. V–VI.''' – Anna Gliszczyńska, Aleksandra Gliszczyńska, ''Bycio herbu Kasztan w dawnym Bytowie.'' ''Bëtk w dôwnym Bëtowie'', (s. 4, 14, 16, 18, 24, 28, 30, 32), Bëtowò 2023 * '''Dlô ùczniów spòdlecznëch szkòł, kl. VII–VIII.''' – Aleksandra Majkowska, Dariusz Majkowski, ''Przigòdë Remùsa. Na pustkowiu,'' (s. 5–34), Gduńsk 2020 * '''Dlô ùczniów pònadspòdlecznëch szkòł''' – Dark Majkòwsczi, ''Pòd òkã Jastrë,'' (Rozdzél 5, 6, 7, 8, 10, 11), Gduńsk 2020 * '''Dlô dozdrzeniałëch''' – ''Jak planétë wkół Słuńca. Antologiô dokazów nôdgrodzonëch w Òglowòpòlsczim Lëteracczim Kònkùrsu miona Jana Drzéżdżona w latach 2020–2023'', (s. 17–80; 128–179), Wejrowò 2024 * '''Dlô fachówców''' – Sławomir Formella, ''Wunderwaffe i jinszé Fef-Lotë,'' (s. 147–239), Gduńsk 2017 ==== Laùreacë ==== * '''Dorosłi''': Krzysztof Radtke ([[Pùcczi kréz]])<ref name=":0" /> * '''Fachówcë''': Karolina Serkowska-Sieciechowska ([[Kartësczi kréz]])<ref name=":0" /> {{Aktualizacjô|Òstatnô=2025-12-13|Nastãpnô=+1 rok}} == Òbaczë téż == {{Col2 |col1= === Sparłãczoné témë === * [[Mùzeùm Kaszëbskò-Pòmòrsczi Pismieniznë i Mùzyczi we Wejrowie]] |col2= === Jiné kònkùrsë na Kaszëbach === {{#categorytree:Kònkùrsë na Kaszëbach|hideroot=on|mode=pages}} }} == Przëpisë == {{Przëpisë|2}} == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} * https://www.expresskaszebe.pl/artykul/14487,wejherowo-stolica-kaszubskiego-slowa-znamy-laureatow-konkursu-mester-belnego-czetanio [https://web.archive.org/web/20260529185127/https://media.expresskaszebe.pl/avdata/video/2025/12/16/12-konkurs-mester-belnego-czetanio.mp4 .mp4] * {{YouTube|v=yckd26rzYjY|tit=Ògłoszenié wëników VII Regionalnégò Kònkùrsu Méster Bëlnégò Czëtaniô Wejrowò 2020 — Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko-Pomorskiej|dł=9:37}} * {{YouTube|v=m7bTkZhgXIU|tit=BELNE CZETANIO VII tv — Telewizja Kaszuby|k=@tvwejherowo|d=2021-01-28|dł=1:31}} * Galeriô: https://wejherowo.naszemiasto.pl/final-konkursu-mester-belnego-czetanio-w-bolszewie/gh/c8-3939511 * {{YouTube|v=2hv4NNgkTnA|tit=Finał Méstra Bëlnégò Czëtaniô 2024|k=@BiuroZKP|d=2024-12-16|dł=3:29}} === Szëkba === {{Szëkba|Méster Bëlnégò Czëtaniô}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kònkùrsë recytatorsczé na Kaszëbach]] 2rrlphwx2903c668422mxlge5oe9ini 0 13036 220114 212471 2026-10-20T12:28:57Z Iketsi 3254 /* Môłi Ksążã */ -jãz. 220114 wikitext text/x-wiki {{DISPLAYTITLE:''{{FULLPAGENAME}}''}} [[Òbrôzk:Hommage au roman "Le Petit Prince" de Saint-Exupéry.jpg|mały|Rzezba Môłégò Princa]] '''''Le Petit Prince''''' ([[Kaszëbsczi jãzëk|kasz]]. ''Môłi princ'' abò ''Môłi Ksążã'') – [[filozoficznô pòwiôstka]] aùtorstwa [[Antoine de Saint-Exupéry|Antoine’a de Saint-Exupéry’égò]], wëdónô w 1943 w [[Nowi Jork|Nowim Jorkù]] przez wëdôwiznã „Reynal & Hitchcock”; przedolmaczonô na pònad 600 jãzëków a dialektów, przedónô w pònad 140 milionach egzemplarzów, nôleżi do klasyczi swiatowi [[Lëteratura|lëteraturë]]. ''Le Petit Prince'' je òsoblëwą pòzycją téż w ùtwórstwie Exupéry’égò. To jedinô knéga, chtërny nadôł fòrmã [[Brawãda|brawãdë]] ë chtërnã sóm [[Ilustracjô|zilustrowôł]]. Apartnosc tégò ùsôdzkù miôłbë rozsãdzëwac w szerszim kònteksce: le eszczisz je to lektura namienionô dlô dzecy. Pòd wiôrsztą brawãdowi [[Fabùła|fabùłë]] fùl wieloznacznòtë, to dô téż realisticzny ë psychòlogiczny wątk, co wskazëjë, że adresatã tégò ùsôdzkù je téż dozdrzeniałi czëtińc. Wedle jednégò z dolmaczérów, Henrika Wòzniakòwsczégò, to prawie przédno dlô dozdrzeniałëch pòwstôł ''Môłi Ksążã''. == Geneza == Docygô sã, że ùdba napisaniô ''Môłégò Princa'' pòwsta òb lato 1941, czej pisôrz przebiwôł w szpitalu w Los Angeles. Zdrowòtné jiwrë pògłãbioné bëłë przez òsobisté tôkle: Saint-Exupéry béł na rozmësłach zrzeszonëch z òpùszczenim tatczëznë (pò miemiecczi inwazje na Francjã), rozéńscym sã z nôwôżniészą w jegò żëcym persóną – matką a emòcjonalną labilnoscą jegò relacje z białką Consuelą. Mdącë w szpitalu, czëtiwôł [[Hans Christian Andersen|Andersenowe]] brawãdë. Przëjôzd Consuelë z Francje zmòbilizowôł Exupéry’égò do ùkùńczeniô ''Môłégò Princa''. Pisôrz rozszerził tedë wątk różë, jaczi praòbrazã bëła pòstacjô białczi. Pisôł ò tim w lësce do ni, wëpòminającë so, szlachòwno jak robił to Môłi Ksążã: ''Jô ale wierã nié wiedno wiedzôł, jak troszczëc sã ò Cebie''. Żałowôł téż pózni, że Léònowi Werthowi, a nie Consuelë zadedikòwôł swòje dzeło. Niedługò pò ùkôzanim sã ksążczi smarą Exupéry wëjachôł do francësczi lotniczi bazë w Nordowi Africe. == Fabùła == ''Môłi Princ'' je knéżką ò dozdrzélanim do wiérny miłotë, echt przëjaznie a òdpòwiedzalnotë za drëdżégò człowieka. Stôwiô pitania ò herarchiã wôrtnosców czë cwëk midzëlëdzczich łączbów. Za pòstacją głównégò heroja tacył sã sóm Exupéry. W dzectwie nawetka pòzéwóny béł przez sostrë a bracynã ''królã-słuńcã'', co miało téż związk z aristokraticznym pòchôdanim. Zetkanié Môłégò Ksãca z pilotã je gôdką pisarza ze samim sobą, pòwrotã do témów, co wiedno bëłë dlô niegò wôżné, szukanim òdpòwiesców na wiele pitaniów. == ''Le Petit Prince'' pò kaszëbskù == === Môłi princ === W 2018 rokù przédny redaktór nieregùlarnika [[Skra – pjismjono wo kùlturze|„Skra”]], [[Macéj Bańdur]], nakładã swòji wëdôwiznë Skra, wëdôł gwôsné dolmaczenié ''Le Petit Prince'' pt. ''Môłi princ''. Bëło to pierszé fùl dolmaczenié te dokazu na [[kaszëbsczi jãzëk]]<ref>[https://web.archive.org/web/20240301131446mp_/https://malyksiaze.net/pl/o-ksiazce/ciekawostki-z-polskich-wydan/ukazaly-sie-w-polsce#po-kaszubsku ''Ukazały się w Polsce''], malyksiaze.net [zarchiw.] ''(pòl.)''</ref>. Ksążka wëszła smarą dzãka internetowi zbiórce pieńdzy. Òbsôdô téż słowôrzk trudniészich a rzadzy brëkòwónëch kaszëbsczich słów, jaczé sã pòjawiłë w pòwiôstce<ref>Kaszubskie Forum Kultury, [https://kaszubskieforumkultury.pl/2018/07/13/moli-princ-zawital-kfk/ ''„Môłi princ” zawitał do KFK!''], kaszubskieforumkultury.pl [przëstãp 2026-08-14] ''(pòl.)''</ref><ref name=":0">Mãtrôk M., Bańdur M., Szatkòwsczi P. [https://web.archive.org/web/20251206193623/https://ispan.waw.pl/ireteslaw/bitstream/handle/20.500.12528/2003/Beloved%20books_preprint.pdf ''Beloved books and contested standards: Translations of “The Little Prince” into selected collateral languages of Poland''], Journal of Multilingual and Multicultural Development, '''DOI: 10.1080/01434632.2024.2338832''' [zarchiw.] ''(pòl.)''</ref><ref name=":1">Bandur M. [https://web.archive.org/web/20260603123609/https://zrzutka.pl/63cbf3 ''„Môłi princ” czyli „Mały książę” po kaszubsku / „The Little Prince” in Kashubian''], zrzutka.pl [zarchiw.] ''(pòl.)''</ref>.[[Òbrôzk:Môłi princ.svg|mały|Fragment òbkłôdczi ''Môłégò princa'' (2018)]]Aùtór dolmaczeniô traktowôł ''Môłégò Princa'' jakno lingwisticzny manifest – bëła to pierszô ksążka wëdónô w [[Neòklasyczny wariant|zrewidowóny przez Bańdura wersje]] kaszëbsczi klasyczny grafie. Pònadto tłómôcz miôł starã brëkòwac jak nônôtërniészégò jãzëka, ùchilającë sã òd [[Neòlogizm|neòlogizmów]], a wëbiérającë znóné a ùżiwóné przez szerszé grono Kaszëbów słowa. Ksążka napisónô je ale [[Nordowòkaszëbsczi dialekt|nordowim dialektã]], przez co zamikô w se słowiznã rzôdkò pòjôwiającą sã w kaszëbsczi pismieniznie. Bańdur miôł starã ùkazac kaszëbsczi jãzëk w całi jegò nôtërny bòkadoscë bùten lëteracczégò sztandardu<ref name=":0" />. ''Môłi princ'' je bezpòstrzédnym dolmaczenim z [[Francësczi jãzëk|francësczégò]] òriginału. Tłómôcz òb czas robòtë ùmëslno nie zazérôł do pòlsczich wersjów, w célu zapòbieżeniô interferencjów; brëkòwôł do pòmòcë ale anielsczich, holendersczich a czesczich wersjów ksążczi<ref name=":0" /><ref name=":1" />. Wnet całô ksążka òsta wëdónô pò kaszëbskù, za wëjimkã kaszëbskò-pòlsczégò słowôrzka i pòdzãczi dlô dobrzińców, jaczi wspiarlë wëdanié, pò kaszëbskù ë anielskù. Dołączony òstôł téż radzëszk do kaszëbsczi wëmòwë a pòsłowié [[Artur Jabłońsczi|Artura Jablońsczégò]]<ref name=":0" /><ref>[https://fundacjakaszuby.org/produkt/moli-princ-antoine-de-saint-exupery/ ''Môłi princ – Antoine de Saint-Exupéry''], Fundacja Kaszuby [przëstãp 2026-08-14] ''(pòl.)''</ref>. === Môłi Ksążã === W 2022 Wëdôwizna Kaszëbskò-Pòmòrsczégò Zrzeszeniégò wëda smarą przekłôd ''Le petit prince'' na kaszëbsczi jãzëk pt. ''Môłi ksążã'', jaczégò pòdjimnął sã [[Zbigórz Jankòwsczi]]<ref>[https://kaszubskaksiazka.pl/bajki/1297-moli-ksaza-maly-ksiaze.html ''Môłi Ksążã (Mały Książe)''], Kaszubska Książka [przëstãp 2026-08-14] ''(pòl.)''</ref>. Dokôz, w procëmnoscë do ''Môłégò princa'', òstôł napisóny w sztandardowim pisënkù òpiartim ò kómpromis z 1996 rokù. [[Òbrôzk:Môłi Ksążã.svg|mały|Fragment òbkłôdczi ''Môłégò ksãca'' (2022)]]Ksążka òsta skaszëbionô dzélã z francésczégò, dzélã z anielsczégò (przekładu Katherine Woods) a téż pòlsczégò (przekładu Jéwë Łozyńsczi-Małkewicz)<ref>{{Cytuj knéżkã|titel=Môłi ksążã|wëdanié=I|wëdôwca=Kaszëbskò-Pòmòrsczé Zrzeszenié|isbn=978-83-66820-23-4|jãzëk=csb|aùtór=Antoine de Saint-Exupéry|rok=2022|plac=Gduńsk}}</ref>. Pòmijô niechtërne fragmentë bëtné w jinszich jãzëkòwëch wersjach ë nie trzimie sã tak sztif òriginału. == Òbaczë téż == * [[Antoine de Saint-Exupéry]] * [[Macéj Bańdur]] * [[Zbigórz Jankòwsczi]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://malyksiaze.net/o-ksiazce/ciekawostki-z-polskich-wydan/ukazaly-sie-w-polsce/ * https://petit-prince-collection.com/index.php * http://www.petit-prince.at/ * https://www.truso.tv/artykul/20721,zostan-aktorem-casting-do-spektaklu-maly-ksiaze * https://www.truso.tv/artykul/20743,szukaja-malego-ksiecia-a-wlasciwie-trzech-casting-w-elblaskim-teatrze-wideo * https://ostroleka.naszemiasto.pl/maly-ksiaze-po-kurpiowsku-to-najnowsze-wydawnictwo-zwiazku/ar/c13-9131471 * https://dziennikbaltycki.pl/maly-ksiaze-ma-juz-79-lat-oto-10-ciekawostek-na-temat-ksiazki-kto-byl-pierwowzorem-postaci-rozy/ar/c5-16241039 * {{YouTube|_hphfbDCidg|Mały Książę - CAŁOŚĆ 2 GODZINY - audiobook z ilustracjami}} * {{YouTube|lpd29VKnDHk|Krystyna Czubówna czyta "Mały Książę" w ramach Literackiej Podróży Hestii - audiobook}} * {{YouTube|2up8kGCnXD8|Pioter Szatkòwsczi – dôwny Prësowie i Môłi Princ pò mazurskù}} === Szëkba === {{Szëkba}} {{Szëkba|Môłi princ}} {{Szëkba|Môłi Ksążã}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Francjô]] [[Kategòrëjô:Ksążczi]] kzkxxa5x87m952yesuraiosjoh4ezh5 0 13081 220193 216685 2026-10-21T08:49:03Z Terrus38 14026 220193 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Tablica_rejestracyjna_samochodu_w_Polsce_DSC03374.jpg|mały|Pòlskô rejestracjowô tôfla z eùrobandã.]] [[Òbrôzk:VW Golf Belgium plate European institutions (45230290431).jpg|mały|Belgijskô rejestracjowô tôfla z eùrobandã.]] [[Òbrôzk:Arthur, Busworld Europe 2023, Brussels (P1140422).jpg|mały|Niemiecczi aùtobùs z tôflą z eùrobandã.]] [[Òbrôzk:Mapa-euproplates.png|mały|Kôrta tôflów z eùrobandã.]] '''Eùroband''' – mòdri pas z eùropejską faną i céchã państwa, jaczi je pò lewi starnie rejestracjowi tôflë. Fónksnérëje w państwach [[Eùropejskô Ùniô|Eùropejsczi Ùnie]], je na tôflach w kòżdim nôleżnikòwim państwie (deade nie je òbrzészkòwi w [[Duńskô|Duńsce]] i [[Fińskô|Fińsce]]). Wprowadzony rozpòrzãdzenim Radzëznë EÙ nr 2411/98 z 3 smùtana 1998 rokù<ref>[https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/ALL/?uri=CELEX%3A31998R2411 Council Regulation (EC) No 2411/98 of 3 November 1998 on the recognition in intra-Community traffic of the distinguishing sign of the Member State in which motor vehicles and their trailers are registered], eur-lex.europa.eu, 3 smùtana 1998.</ref>, zaprojektowóny na spòdlim wëzdrzatkù tôflów m.jin. w [[Niemieckô|Niemiecczi]]<ref>[https://web.archive.org/web/20070213201150/http://www.worldlicenseplates.com/world/EU_D6XX.html GERMANY. 1994 series], worldlicenseplates.com.</ref>. {| class="wikitable" style="width:50%" |+Eùroband w państwach EÙ !Państwò !Eùroband !Przëkłôd |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Belgium_(civil).svg|tło|20x20px]][[Belgijskô|Belgiô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-B.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Belgium_taxi_license_plate.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_France.svg|tło|20x20px]][[Francjô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-F.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:License_plate_of_France_04.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_the_Netherlands.svg|tło|20x20px]][[Niderlandë]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-NL.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:46-GZB-8_license_plate_of_the_Netherlands.JPG|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Luxembourg.svg|tło|20x20px]][[Luksembùrg]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-L.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Government_license_plate_Luxembourg.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Germany.svg|tło|20x20px]][[Niemieckô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-D.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Bundesfinanzverwaltung_license_plate_of_Germany.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Italy.svg|tło|20x20px]][[Italskô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-I.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Italian_license_plate_current_series.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Denmark.svg|tło|20x20px]][[Dëńskô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-DK.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Danish_Parrot_License_Plate_EU.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Ireland.svg|tło|20x20px]][[Irlandiô|Irlandzkô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-IRL.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:2020_Irish_license_plate.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Greece.svg|tło|20x20px]][[Greckô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-GR.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:License_plate_Greece_trailer_EU.JPG|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Spain.svg|tło|20x20px]][[Szpańskô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-E.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Spain,_Taxi_license_plate_front.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Portugal.svg|tło|20x20px]][[Pòrtugalskô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-P.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:2020_Portugal_license_plate_example.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Austria.svg|tło|20x20px]][[Aùstriô|Óstriackô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-A.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:DSC05448_BH-68330_Austrian_License_Plate,_Bundesheer,_2023-10.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Finland.svg|tło|20x20px]][[Fińskô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-FIN.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Finland_registration_plate_2007.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Sweden.svg|tło|20x20px]][[Szwédzkô|Szwédzkô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-S.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:License_plate_of_Sweden_HKA_002_(2023).jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Cyprus.svg|tło|20x20px]][[Cyper]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-CY.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Cyprus_truck_plate_NPZ621_(2).jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Czech_Republic.svg|tło|20x20px]][[Czeskô Repùblika|Czeskô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-CZ.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Czech_plate_1UN8518.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Estonia.svg|tło|20x20px]][[Estoniô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-EST.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Estonia_license_plate.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Lithuania.svg|tło|20x20px]][[Lëtwa|Lëtewskô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-LT.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Lithuania_license_plate_transit.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Latvia.svg|tło|20x20px]][[Łotwa]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-LV.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:License_plate_of_Latvia_ND-3881_(2023).jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Malta.svg|tło|20x20px]][[Malta]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-M.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Current_Malta_license_plate.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Poland.svg|tło|20x20px]][[Pòlskô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-PL.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Poland_(PL)_European_Union_license_plate.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Slovakia.svg|tło|20x20px]][[Słowackô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-SK.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:AE-ZAKMI_(Slovak_personalized_car_registration_plate_2023).jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Slovenia.svg|tło|20x20px]][[Słoweniô|Słoweńskô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-SLO.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:License_plate_of_Slovenia.JPG|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Hungary.svg|tło|20x20px]][[Madżarskô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-H.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:HU_normal_AABP022.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Bulgaria.svg|tło|20x20px]][[Bùłgariô|Bùłgarskô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-BG.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Bulgaria_new_vehicle_license_plate.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Romania.svg|tło|20x20px]][[Rumùńskô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-RO.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Romania_police_license_plate.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Croatia.svg|tło|20x20px]][[Chòrwackô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-HR.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Registration-plate_zagreb.jpg|tło|150x150px]] |} == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Eùropejskô Ùniô]] pixainoz2lr3lgyeqwvpt9ec9wyh13e 0 13111 220192 218228 2026-10-21T08:48:52Z Terrus38 14026 220192 wikitext text/x-wiki {{Mùzyczné karno infòbòks|pòzwa=Brainstorm|òriginalnô pòzwa=Prāta vētra|òdjimk=Brainstorm на карнавале BoogelWoogel 2017 10.jpg|òpisënk òbrôzka=Nôleżnicë karna (2017)|cząd aktiwnoscë=1989 – dzysdnia|môl pòchòdzeniégò=[[Jelgava|Jełgawa]], [[Łotwa]]|mùzyczny gatënk=[[rock]], pòp-rock, alternatiwnô mùzyka|mùzycznô wëtwórniô=* [[Mikrofona Ieraksti]] * Brainstorm Records|nôleżnicë=* [[Renārs Kaupers]] * [[Jānis Jubalts]] * [[Māris Mihelsons]] * [[Kaspars Roga]]|dôwny nôleżnicë=[[Gundars Mauševics|Gundars „Mumiņš” Mauševics]]|internetowô starna=https://pratavetra.lv/en}}'''Prāta Vētra''', znónô midzënôrodno jakno '''''Brainstorm''''', je [[Łotwa|łotewsczim]] pòp-rockòwim karnã. Grëpa òsta ùsadzonô w [[1989]] rokù w [[Jelgava|Jełgawie]] na Łotwie. Karnu słëchają Renārs Kaupers (wòkal), Jānis Jubalts (gitara), Māris Mihelsons (klawisze) un Kaspars Roga (trądle). Piąti nôleżnik grëpë, Gundars Mauševics (basowô gitara) zamiarł w drogòwim wëpôdkù 23 maja [[2004]] r. Òd 2004 r. na basowi gitarze graje zdrëszony z karnã mùzyk Ingars Viļums.<ref>https://www.la.lv/es-neredzu-logisku-izskaidrojumu-ingars-vilums-skaidro-savas-emocijas-par-to-vai-jutas-prata-vetra-ka-piektais-ritenis Kokteilis.lv ({{jãz.|lv}}), przëstãp z 16.05.2025 r.</ref> Prāta Vētra dobëła razã 31 Nôdgrodów Rokù Nagraniów Łotewsczi Mùzyczi. W 2006 r. grëpa dosta nôdgrodã [[Eùropa|eùropejsczi]] MTV jakno nôlepszé karno z bôłtëcczich krajów.<ref>https://sejas.tvnet.lv/4787913/prata-vetra-iegust-mtv-europe-music-awards-balvu tvnet.lv, ({{jãz.|lv}}), przëstãp z 22.06.2026 r.</ref> Brainstorm bëło za pierszégò przedstôwcã Łotwë na [[Kònkùrs Frańtówczi Eùrowizje|Kònkùrsu Frańtówczi Eùrowizje]], w [[2000]] r. Wëkònëjącë ùsôdzk ''My Star'', òsygnãlë trzecy plac. W [[2013]] rokù Prāta Vētra wëstąpia na festiwalu Glastonbury, jednym òd nôwikszich mùzycznëch a artisticznëch wëdarzeniów na swiece.<ref>https://web.archive.org/web/20250816211734/https://www.diena.lv/kd/muzika/prata-vetra-sodien-uzstasies-glastonberijas-festivala-14014131, diena.lv, przëstãp z 4.03.2026 r.</ref> == Historiô == === 1989–1994: założenié karna a jegò pierszé zwënédżi === Grëpa pòwsta w 1989 r. w [[Jelgava|Jełgawie]]. W ji skłôd weszło piãc nôleżników, co ùczëlë sã razã we Strzédny Szkòle nr 1 w Jełgawie: Renārs Kaupers, Jānis Jubalts, Gundars Mauševics, Kaspars Roga a Māris Mihelsons. Na zôczątkù grëpa zwa sã ''The Best American Guys In Latvia'', równak prãdkò òsta zmienionô na ''Prāta vētra''.<ref>https://trojka.polskieradio.pl/artykul/3097770,przebojowy-pop-rock-prosto-z-lotwy-brainstorm-na-scenie-trojki-posluchaj Polskie Radio Trójka ({{jãz.|pl}}), przëstãp z 22.06.2026 r.</ref> W 1992 r. karno wëdało swòjégò pierszégò syngla pt. ''Jo tu nāc'', jaczi w tim samim rokù zajimnął 9. plac w òglowòkrajewim kònkùrsu ''Mikrofona aptauja''. W 1993 r. wëszedł pierszi albùm Prāta Vētrë,''Vairāk nekā skaļi'' a teledisk do nôpòpùlarniészégò jegò sztëczka – ''Ziema''. W 1994 r. òstôł wëdóny syngel ''Vietu nav''. === 1995: "Lidmašīnas" a "Veronika" === W 1995 r. Prāta Vētra zdobëła szerszą pòpùlarnosc na Łotwie frańtówką ''Lidmašīnas'', jakô sta sã nôlepi przedôwającym sã synglã w historie kraju, a téż zwëska titel frańtówczi rokù radia Super Fm. W 1995 r. grëpa wëstąpia téż w [[Niemieckô|Miemiecce]] a [[Wiôlgô Britaniô|Wiôldżi Britanie]]. Pò eksperimentach z [[Alternatiwnô mùzyka|alternatiwną mùzyką]] karno wrócëło do pierwòsznëch brzëmieniów a wëpùscëło pòsobny albùm pt. ''Veronika'', jaczi stôł sã òsoblëwie pòpùlarny westrzód nôscelatków. Nôpòpùlarniészé frańtówczi z albùmù to ''Dārznieks'', ''Apelsīns'' a ''Lidmašīnas''. === 1996–1998: "Viss ir tieši tā kā tu vēlies" === Nastãpną zwënégą bëło zawiarcé kòntraktu z mùzyczną wëtwórniąMikrofona Ieraksti, jedną z nôwikszich te zortu pòdjimiznów na Łotwie. W 1997 rokù wëdóny òstôł albùm ''Viss ir tieši tā kā tu vēlies'', dzãka chtërnëmù Prāta Vētra òsta nôpòpùlarniészim karnã w kraju. Albùm dobéł miono „złoti platczi”, a nôbarżi znónyma sztëczkama òstałë ''Mans draugs'', ''Neatgriešanās'' a ''Tavas mājas manā azotē'', co przez dzewiãc tidzeniów ùtrzëmiwôł sã na pierszim placu ''Airplay'' ë òstôł nôwikszim szlagrã 1996 rokù. W nym czasu karno w ramach wespółrobòtë z risczim téatrã Daile stwòrzëło mùzykã do musicalu ''Šveiks'', jaczi òstôł nôpòpùlarniészim te zortu mùzycznym wëstãpã na Łotwie. W 1998 r. Brainstorm we wespółrobòce z produceńtã karna ''Fool's Garden'', Volkerã Hinkelã, stwòrzëlë swòj pierszi syngel pò anielskù — ''Under My Wing''. Niedługò pózni Prāta Vētra wëbiôtkòwa nôdgrodã ''Grand Prix'' na festiwalu we [[Szwédzkô|szwédzczim]] [[Karlshamn]]. === 1999: "Starp divām saulēm" === W 1999 r. karno wëpùscëło swój czwiôrti albùm, ''Starp divām saulēm'' a téż swòjã pierszą midzënôrodną platkã ''Among The Suns'', co je anielską wersją albùmù ''Starp divām saulēm''. Platka òsta nagrónô we Szwédzce a Duńsce. Wszëtczé ji piãc synglów — ''Puse no sirds'', ''Starp divām saulēm'', ''Lec'' (''Try''), ''Prom uz siltajām salām'' (''Ain't It Funny'') a ''Tu izvēlējies palikt'' (''Welcome to my country'') òsygnãłë nôwëższë pòzycje łotewsczich lëstów szlagrów. Teledisczi do frańtówków ''Under My Wing'' ë ''Weekends Are Not My Happy Days'' òstałë włączoné do plejlistë francësczégò mùzycznégò karnalu MCM. === 2000: Eùrowizjô ë "Izlase 89-99" === 13 maja 2000 rokù karno wzãło ùdzél w 45. [[Kònkùrs Frańtówczi Eùrowizje|Kònkùrsu Frańtówczi Eùrowizje]], jaczi òdbiwôł sã we [[Szwédzkô|Szwédzce]]. Przedstawilë tam ùsôdzk ''My Star'' (w łotewsczi wersje — ''Īssavienojums'') napisóny przez Kaupersa z produceńtã [[A-ha]], [[Tony Mansfield|Tonym Mansfieldã]], mët. Frańtówka zdobëła trzecy plac. W zélnikù 2000 r. wëdóny òstôł albùm ''Izlase 89-99'', w jaczim nalazłë sã nôpòpùlarniészé ùsôdzczi karna, jak téż czile frańtówków niewëdónëch przódë. === 2001–2004 === W 2001 rokù òsta wëdónô pòsobnô platka, ''Kaķēns, kurš atteicās no jūrasskolas'', w angelsczi wersje: ''Online''. Za produceńta béł Tony Mansfield, a sóm albùm nagróny òstôł w Anielsce. Ti platce słëchô jedna òd nôbarżi ùdałëch frańtówków karna w òglim — ''Maybe''. Teledisk do ni òstôł nagróny w [[Praga|Pradze]]. W 2003 r. wëszedł pòsobny albùm Brainstorm – ''Dienās, kad lidlauks pārāk tāls'' ë jegò anielskô wersjô ''A Day Before Tomorrow''. Wëdóné òstałë syngle ''Colder'' a Plaukstas lieluma pavasaris – pò anielskù ''A Day Before Tomorrow''. Pò wëdanim albùmù grëpa zdobëła wielné mùzyczné nôdgrodë – za nôlepszi pòpòwi teledisk (frańtówczi ''A Day Before Tomorrow'' ë ''[[Colder]]''), jakno nôlepszé karno rokù, za nôlepszą rockòwą frańtówkã (''[[Colder]]''), jak téż za nôlepszi rockòwi albùm. W 2003 r. Prāta Vētra bëlë za support przed kòncertã ''The Rolling Stones'' w Pradze. [[Òbrôzk:Brainstorm_on_tour_2008.JPG|mały|250x250px|Kòncert Brainstorm w [[Jełgawa|Jełgawie]] w 2008 rokù]] W 2004 r. Brainstorm i [[Biôłorus|biôłorusczé]] karno ''[[Би-2]]'' wëdałë razã frańtówkã ''[[Скользкие улицы]]'', jakô weszła w skłôd albùmù ''Иномарки'' grëpë ''[[Би-2]]''. Frańtówka zdobëła pierszi plac na lëstach szlagrów na Łotwie, [[Ùkrajina|Ùkrajinie]] a w [[Ruskô|Rusce]]. === Smierc Gundarsa Mauševicsa === Òb noc z 22 na 23 maja 2004 r. w tragicznym wëpôdkù na turze Riga–Jełgawa zamiarł jeden òd nôleżników karna – basysta Gundars Mauševics, pòzéwóny Mumiņš. Nimò stratë, mùzycë pòstanowilë kòntinuòwac dzejalnosc, cobë ùtczëc pamiãc drëcha. === 2005–2007 === W 2005 r. Brainstorm wëdôł swój sódmi studijny albùm ''Četri krasti'' (''Four shores'' w angelsczi wersje), stwòrzony we wespółrobòce z produceńtã Alexã Silvą. To béł pierszi albùm wëszłi pò smiercë Mumiņša, równak dzél frańtówków béł nagróny jesz przed tragedią. Òb lato 2006 rokù Prāta Vētra da kòncertë na [[Lëtwa|Lëtwie]], Biôłorusë, Ùkrajinie, w Rusce, [[Pòlskô|Pòlsce]], [[Czeskô Repùblika|Czesce]], jak téż na Łotwie. Grëpa napisa dwie frańtówczi do animòwónégò filmù ''Lote no Izgudrotāju ciema''. W maju teledisk ''Thunder Without Rain'' weszedł w rotacjã ''[[MTV Europe]]'', a ju òb jeséń, czej pòwsta ''[[MTV Latvia]]'', teledisk do ''Lonely Feeling (To Be Lonely)'' trafił na bôłtëcczé lëstë szlagrów. Na Lëtwie nagróny òstôł téż teledisk do ùsôdzkù ''[[:lv:Tin_Drums|Tin Drums]]'', jaczégò reżisérą béł [[:lv:Kaspars_Roga|Kaspars Roga]]. Do nagriwaniô klipù przëłączëło sã tëż lëtewsczé karno lëdowégò tuńca „Lietuva”. W lëstopadnikù 2006 r., òb czas ceremónie wrãczeniô wëapartnieniów ''[[MTV Europe Music Awards]]'' w [[Kòpenhaga|Kòpenhadze]], Prāta Vētra dobëła nôdgrodã nôlepszégò wëkònôwcë z bôłtëcczich krajów. Béł to pierszi rok, w jaczim taczé wëapartnienié òstało w òglim przëznóné. [[Òbrôzk:Brainstorm_in_Mezaparks.jpg|mały|Kòncert Brainstorm w [[Riga|Ridze]] w 2008 rokù]] === 2008–2010 === 13 maja 2008 r. wëdóny òsta ósmi studijny albùm karna pò łotewskù, ''Tur kaut kam ir jābut'', jaczi pò dwùch miesącach zdobëła sztatus platinowi platczi. Za produceńta béł pòpùlarny na Łotwie rapéra [[Gustavo]]. Wëdaniémù albùmù towarza kòncertowô tura „Tur kaut kam ir jābūt”. Kòncertë, jaczé òdbëłë sã w piãc gardach — [[Jelgava|Jełgawie]], [[Preiļi|Prelach]], [[Ventspils|Windawie]], [[Valmiera|Wolmarze]] a [[Riga|Ridze]] — scygnãłë razã 80 000 òsobów. Kòncert na Wiôldżi Estradze w risczim [[Mežaparks|Mežaparksu]] òbzérało narôz 45 000 sztëk lëdzy. Jesz w 2008 rokù wëdónô òsta platka DVD „Tur kaut kam ir jābūt koncerts Mežaparkā”. Zwëska òna sztatus platinowi platczi. Na kòncertowëch nagraniach to dało téż wëstãpë szpecjalnëch gòsców – [[Gustavo (mùzyk)|Gustavo]], gg choir, prezydent Łotwë [[Vaira Vīķe-Freiberga|Vairë Vīķe-Freiberdżi]] ë karna Би-2. 31 strëmiannika 2009 r. wëdóny òstôł albùm ''Шаг'', mdący ruską wersją ''Tur kaut kam ir jābūt, a'' 15 strëmiannika 2010 r. w bôłtëcczich krajach wëszła platka ''Years and Seconds'' – anielskô wersja ne albùmù. 21 pajicznika 2010 r., analogiczno do platczi ''Izlase 89-99'', wëdóny òstôł albùm ''Izlase 2000–2010'', skłôdający sã z nôbarzi znónëch frańtówków karna z miniony dekadë a téż nowégò ùsôdzkù – ''Gara diena''. W gòdnikù platka dobëła sztatus złotégò albùmù. Z lëżnoscë wëdaniô ''Izlase'', Brainstorm ògłosył kòncert w Ridze 10 gòdnika. Ze wzglãdu na wiôldże zainteresowanié ògłoszony òstôł ale dodôwkòwi kòncert 11 gòdnika. [[Òbrôzk:Brainstorm_2010_1.jpg|mały|Prāta Vētra w 2010 rokù]] === 2011–2013 === 28 maja 2011 rokù Prāta Vētra òdemkła XIV Midzënôrodny Mùzyczny Festiwal Maxidrom w rusczim Tuszinie. 3 czerwińca 2011 r. grëpa pòjôwia sã w [[Czijew|Czijewie]], w klubie ''Stereoplaza''. Na koncert doprzëszło wicy jak 4000 òsobów. 20 zélnika 2011 r. Brainstorm wzãło ùdzél w festiwalu ''Vabaduse laul'' ([[Angelsczi jãzëk|an.]] Songs of Freedom) w [[Tallin|Tallënie]] z leżnoscë 20. roczëznë samòstójnotë [[Estoniô|Estonie]]. Zabrzëmiałë taczé szlagrë jak ''Maybe'' czë ''My star'', jak téż téż frańtówka ''In the End There’s Only Love'' razã z estońsczim karnã ''[[Ewert & The Two Dragons]].'' W 2012 rokù Prāta Vētra wëda w sëmie trzë albùmë. Nowô platka wëszła nôprzód w łotewsczi wersje: ''Vēl viena klusā daba'', pòtemù w angelsczi: ''Another Still Life'', a na kùńcu téż w rusczi: ''Чайки на крыша''. Premiéra rusczi wersje albùmù òdbëła sã 20 pajicznika w ''[[Arena Moscow|Arenie Moscow]].'' Szesc òd trzënôsce frańtówków weszło do rotacji rusczich radiostacjów. Ùsôdzk ''Чайки на крышах'' zajimnął 4. plac na lësce szlagrów stacje ''[[Наше радио]].'' Frańtówka „Гори, гори ясно” òsta wëbrónô jako titlowô frańtówka do animòwónégò filmu ''Снежная королева'' ([[Kaszëbsczi jãzëk|kasz]]. „Królewô Sniegù”), a angelsczi tekst frańtówczi „Flashlight” do midzënôrodny wersje filmù òstôł napisóny przez [[Francis Healy|Francisa Healégò]], drëcha karna a wòkalistã grëpë [[Travis]]. Na zôczątkù 2013 roku szósti ùsôdzk z albùmù ''Чайки на крышах'', pt. ''Кто-то живой'', trafił na lëstã szlagrów przebojów ''Наше радио'', a òb lato wëszedł teledisk do frańtówczi ''Europa'', nagróny w [[Berlëno|Berlënie]]. Òb jeséń mùzycë zaprezeńtowalë brzôd wespółrobòtë z produceńtã Davidã Fieldã – frańtówkã i teledisk ''Butterfly In A Bottle''. W pajicznikù 2012 rokù Brainstorm rëgnãło w swòjã nôwikszą kòncertową turã w òstatnëch latach, wëstãpiwającë w taczich gardach jak: [[Archangelsk]], [[Krasnojarsk]], [[Pietrozawodsk]], [[Mùrmańsk]], [[Krasnodar]], [[Ùfa]], [[Soczi]], [[Iżewsk]], [[Czelabińsk]], [[Rostowò nad Donã]], [[Wołgògrad]], [[Niżny Nowògard]], [[Tuła]] i [[Kòrolowò]], a téż we sztërzëch miastach we Wiôldżi Britanie, na festiwalu Music Matters w Singapùrze i jinëch placach. W 2013 rokù Prāta Vētra wëstąpia na [[Festiwal Glastonbury|festiwalu Glastonbury]]. Karno bëło pierszą grëpą z bôłtëcczich krajów, jaczé zagrało na nym wôżnym wëdarzenim. Pòtemù to dało jesz wëstãpë na taczich festiwalach jak Sziget ([[Madżarskô|Wãdżerskô]]), Rock For People ([[Czeskô]]), Summer Sound ([[Łotwa]]), Kubana, Крылья, Нашествие czë Red Rocks ([[Ruskô]]). Pòd kùńc turë Prata Vētra zagra czile kòncertów na Ùkrajinie, a téż dwa roczëznowé w [[Mòskwa|Mòskwie]] (Stadium Live) a [[Sankt Petersbórg|Sankt Petersbòrgù]] (A2), dze przedstôwia wëdóny z leżnoscë dzesãclecô kòncertowi dzejalnoscë w Ruscë zbiérk ''The Best Of'', zamikający w se ùsôdzczi pò anielskù a ruskù. Pòd kùńc rokù albùm ''Чайки на крышах'' ùkôzôł sã w nowim fòrmace 3plet, a frańtówka ''Years & Seconds,'' z platczi ò juwernym titlu, sta sã prowadnym mòtiwã ósmégò dzélëkù kriminału ''Нюхач'', jaczi béł emitowóny w rusczi telewizje na karnalu Первый канал. Brainstorm zakùńcził 2013 rok wëstãpã na festiwalu „Лучший город зимы” w Mòskwie. === 2014–2016 === W 2014 r. karno zaczãło robòtã nad nowim albùmã, jak téż pòjawiło sã na festiwalu Eurosonic w [[Niderlandë|Holandie]], w [[Soczi]], [[Mińsk|Mińskù]] a [[Niżny Nowògard|Niżnym Nowògardze]], dze bëlë przédnyma gòscama festiwalów ''[[Дикая мята]]'' a ''[[Lenovo VIBE Tour]]''. W tim samim rokù Renārs Kaupers òstôł włączony do lëstë 30 nôbarżi wpłëwòwëch lëdzy na Łotwie. W gromicznikù 2015 r. ùkôzôł sã nowi syngel karna ''Ziemu apēst'', jaczi trafił na radiowé lëstë szlagrów. Całi albùm ''7 soļi svaiga gaisa'' wëszedł 19 maja. ''Ziemu apēst'' òstało ùznóné za „Frańtówkã rokù” w plebiscyce przeprowadzonym przez Muzikāla banka. Albùm ''7 soļi svaiga gaisa'' pòwstôł w studiu nagraniów ''Hansa Studio'', w jaczim przódë nagriwało téż ''[[U2]]'', ''Depeche Mode'' czë [[David Bowie]]. Platka òsygnã sztatus złotégò albùmù. Angelskô wersjô albùmù, ''7 Steps of fresh air,'' bëła w pierszi òficjalny rundze nominacjów do nôdgrodów Grammy w 2015 rokù, riwaliszëjącë ò nominację w kategòrie „Nôlepszi pòpòwi albùm” z 300 jinyma albùmama jinszich artistów. Albùm ''7 Soļi Svaiga Gaisa'' stôł sã òficjalnô nôczãscy słëchónym albùmã na [[Spotify]] a [[Deezer|Deezerze]] w 2015 r. na Łotwie.<ref>http://www.runabildes.lv/video-prata-vetra-klausitakais-2015-gada-albums-spotify-un-deezer-latvija/, runabildes.lv, przëstãp z 22.06.2026 r.</ref> W 2016 r. w ramach kòncertowi turë „7 Steps of Fresh Air” tūres Brainstorm wëstąpiło we [[Wilno|Wilnie]], [[Londin|Londinie]], [[Birmingham]], [[Manchester|Manchesterze]], [[Nottingham]], [[Glasgow]], [[Tallin|Tallënie]] a [[Dublëno|Dublënie]]. Karno òstało nôdgrodzoné w kategòrie „Przédny lidérzë” za frańtówkã ''Epoha'' òb czas 9. galë wrãczeniô mùzycznëch nôdgrodów radia Наше радио. Òb czas galë wrãczeniô nôdgrodów „Muzikālā banka” łotewsczégò Radia 2, jakô òdbëła sã pòd kùńc stëcznika, ùsôdzk ''Ziemu apēst'' òstôł ùznóny za nôwôrtniészą frańtówkã 2015 rokù. W gromicznikù ùkôzôł sã syngel ''Little Raindrops'' – anielskòjãzëkòwô wersjô ''Ziemu apēst,'' co pierszi rôz wëbrzëmia na finale lëtewsczégò ''X Faktorius''. Òb czas galë wrãczeniô Łotewsczi Mùzyczny Nôdgrodë Rokù „Zelta Mikrofons”, Brainstorm òtrzimało nôdgrodã za kòncertowé nagranié ''7 Soļi Svaiga Gaisa'' z finałowégò koncertu turë w Ridze a nôdgrodã hańdlowégò parkù Alfa za „Frańtówkã Rokù Alfë”. To je jedurnô nôdgrodã, jaczi dobiwcë są welowóny przez pùblikã – ùsôdzk ''Ziemu apēst'' òstôł wëbróny przez nôwikszą lëczbã słëchińców. Bëła to 31. nôdgroda „Zelta Mikrofons” dlô karna. Frańtówka ''Debesis iekrita Tevī'' ùkôza sã na zôczątkù lata. Ùsôdzk òstôł napisóny przez Maratsa Ogļezņevsa z karna Musiqq, a nagróny przez Prāta Vētrã ë Musiqq we wespółrobòce ze szwédzczim produceńtã Povelã Olssonã. Frańtówka trafia na łotewsczé lëstë szlagrów, a w 2016 rokù òsta uznónô za nôwôrtniészą frańtówkã 2016 r. òb czas galë wrãczeniô nôdgrodów „Muzikālā banka”. Òb lato karno wzãło ùdzél we wielnëch festiwalach, w tim ''Янтарный Пляж'' w [[Króléwc|Króléwcu]], ''A-Fest'' w Mińskù a ''Weekend Festival Baltic'' w [[Parnawa|Parnawie]]. 20 zélnika 2016. karno dało swój jedurny kòncert negò rokù na Łotwie, na stadionie Daugava w [[Lëpawa|Lëpawie]]. Na kòncert doprzëszło wicy jak 28 000 òsobów – fanowie z Łotwë, bôłtëcczich krajów, [[Zjednóné Stanë Americzi|USA]], [[Kanada|Kanadë]], [[Aùstraliô|Aùstralie]], [[Ruskô|Rusczi]] a nawetka [[Japóńskô|Japóńsczi]]. Òdbët na bilietë béł tak stolëmny, co wszëtczé sã wëprzedałë przed rozpòczãcym kòncertu. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Rockòwé karna]] [[Kategòrëjô:Łotwa]] [[Kategòrëjô:Starnë z nieprzezdrzanyma dolmaczënkama]] 71ysdaqzzx5dwriut49hcnbmpvraczv 0 13124 220230 202514 2026-10-21T10:59:40Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220230 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Panóńsczi Słowianie]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] 8q8k2zwfy189f2gn8djt1e4seliro9a 0 13180 220207 203432 2026-10-21T08:52:09Z Terrus38 14026 Usunięto przekierowanie do [[Szwédzkô]] 220207 wikitext text/x-wiki {{ADR|pisënk}} 4f2zqce1d18i5a6fp5gvl9vttadg2j5 14 13259 220250 204607 2026-10-21T11:58:48Z Iketsi 3254 To òstało przeniosłé z kategòrie [[Kategòriô:Kaszëbskô rësznota|Kaszëbskô rësznota]] do kategòrie [[Kategòriô:Kaszëbsczé karna|Kaszëbsczé karna]] za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220250 wikitext text/x-wiki {{Commons}} [[Kategòrëjô:Kaszëbsczé karna]] tg2v3gtoge5ku0et4bgn0zsatr8ftqm 0 13448 220243 207460 2026-10-21T11:00:35Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220243 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Pòdkast]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] tp8kuwd36l59tx279uoxh0d5jbm71p8 828 13558 220120 209184 2026-10-20T13:32:03Z Iketsi 3254 □/▭/▯ 220120 Scribunto text/plain local p = {} local DEFAULT_TOLERANCE = 0.05 local function trim(value) if value == nil then return '' end return mw.text.trim(tostring(value)) end local function isFiniteNumber(value) return type(value) == 'number' and value == value and value > -math.huge and value < math.huge end local function getTolerance(value) local text = trim(value) if text == '' then return DEFAULT_TOLERANCE end local tolerance = tonumber(text) if not isFiniteNumber(tolerance) or tolerance < 0 or tolerance >= 1 then error('tolerance must be numeric and satisfy 0 <= tolerance < 1', 0) end return tolerance end local function getPresenceCategory(selectedImage, headerImage) if selectedImage ~= '' then return '[[Category:Òbrôzk w nôgłówkù]]' end if headerImage ~= '' then return '[[Category:Òbrôzk w nôgłówkù złi dlô PageImages]]' end return '[[Category:Dodac òbrôzk do nôgłówka]]' end local function getDimensions(filename) -- Default to File namespace (6); an explicit File: prefix also works. local title = mw.title.new(filename, 6) if not title or title.namespace ~= 6 then return nil, nil end -- Check the actual file, not merely its description page. local file = title.file if not file or not file.exists then return nil, nil end local x = tonumber(file.width) local y = tonumber(file.height) if not isFiniteNumber(x) or not isFiniteNumber(y) or x <= 0 or y <= 0 then return nil, nil end return x, y end local function formatRatio(x, y) local ratio = string.format('%.6f', x / y) ratio = ratio:gsub('0+$', '') ratio = ratio:gsub('%.$', '') return ratio end local function getShapeCategory(x, y, tolerance) -- Exact shapes take priority over the almost-square test. if x == y then return '[[Category:Òbrôzk w nôgłówkù/□|=]]' elseif 3 * x == 4 * y then return '[[Category:Òbrôzk w nôgłówkù/▭|¾]]' elseif 4 * x == 3 * y then return '[[Category:Òbrôzk w nôgłówkù/▯|¾]]' end local shorter = math.min(x, y) local longer = math.max(x, y) if shorter / longer >= 1 - tolerance then return '[[Category:Òbrôzk w nôgłówkù/□|~]]' end -- Both orientations use X/Y, not shorter/longer, for the sort key. local ratio = formatRatio(x, y) if x > y then return '[[Category:Òbrôzk w nôgłówkù/▭|' .. ratio .. ']]' end return '[[Category:Òbrôzk w nôgłówkù/▯|' .. ratio .. ']]' end function p.main(frame) -- Arguments are read from this #invoke, not implicitly from its parent. local args = frame.args local tolerance = getTolerance(args.tolerance) -- headerImage: bare filename with extension, e.g. Example.jpg. -- Do not pass [[File:...]] markup, a URL, or display options. -- This value records supply only; it is not used for shape checks. local headerImage = trim(args.headerImage) local selectedImage = trim(mw.title.getCurrentTitle().pageImage) local presence = getPresenceCategory(selectedImage, headerImage) if selectedImage == '' then return presence end local x, y = getDimensions(selectedImage) if not x then return presence end return presence .. getShapeCategory(x, y, tolerance) end return p obepht4x05e07qxdqzvmdks4xk23qeq 220122 220120 2026-10-20T13:47:34Z Iketsi 3254 Alias 220122 Scribunto text/plain local p = {} local DEFAULT_TOLERANCE = 0.05 local function trim(value) if value == nil then return '' end return mw.text.trim(tostring(value)) end local function isFiniteNumber(value) return type(value) == 'number' and value == value and value > -math.huge and value < math.huge end local function getTolerance(value) local text = trim(value) if text == '' then return DEFAULT_TOLERANCE end local tolerance = tonumber(text) if not isFiniteNumber(tolerance) or tolerance < 0 or tolerance >= 1 then error('tolerance must be numeric and satisfy 0 <= tolerance < 1', 0) end return tolerance end local function getPresenceCategory(selectedImage, headerImage) if selectedImage ~= '' then return '[[Category:Òbrôzk w nôgłówkù]]' end if headerImage ~= '' then return '[[Category:Òbrôzk w nôgłówkù złi dlô PageImages]]' end return '[[Category:Dodac òbrôzk do nôgłówka]]' end local function getDimensions(filename) -- Default to File namespace (6); an explicit File: prefix also works. local title = mw.title.new(filename, 6) if not title or title.namespace ~= 6 then return nil, nil end -- Check the actual file, not merely its description page. local file = title.file if not file or not file.exists then return nil, nil end local x = tonumber(file.width) local y = tonumber(file.height) if not isFiniteNumber(x) or not isFiniteNumber(y) or x <= 0 or y <= 0 then return nil, nil end return x, y end local function formatRatio(x, y) local ratio = string.format('%.6f', x / y) ratio = ratio:gsub('0+$', '') ratio = ratio:gsub('%.$', '') return ratio end local function getShapeCategory(x, y, tolerance) -- Exact shapes take priority over the almost-square test. if x == y then return '[[Category:Òbrôzk w nôgłówkù/□|=]]' elseif 3 * x == 4 * y then return '[[Category:Òbrôzk w nôgłówkù/▭|¾]]' elseif 4 * x == 3 * y then return '[[Category:Òbrôzk w nôgłówkù/▯|¾]]' end local shorter = math.min(x, y) local longer = math.max(x, y) if shorter / longer >= 1 - tolerance then return '[[Category:Òbrôzk w nôgłówkù/□|~]]' end -- Both orientations use X/Y, not shorter/longer, for the sort key. local ratio = formatRatio(x, y) if x > y then return '[[Category:Òbrôzk w nôgłówkù/▭|' .. ratio .. ']]' end return '[[Category:Òbrôzk w nôgłówkù/▯|' .. ratio .. ']]' end function p.main(frame) -- Arguments are read from this #invoke, not implicitly from its parent. local args = frame.args local tolerance = getTolerance(args.tolerance) -- headerImage: bare filename with extension, e.g. Example.jpg. -- Do not pass [[File:...]] markup, a URL, or display options. -- This value records supply only; it is not used for shape checks. local headerImage = trim(args.headerImage) local selectedImage = trim(mw.title.getCurrentTitle().pageImage) local presence = getPresenceCategory(selectedImage, headerImage) if selectedImage == '' then return presence end local x, y = getDimensions(selectedImage) if not x then return presence end return presence .. getShapeCategory(x, y, tolerance) end -- Alias p.categorize = p.main return p d6ykrqv27hbif8oppm38h840qcnarif 220134 220122 2026-10-20T18:51:10Z Iketsi 3254 ¾ 220134 Scribunto text/plain local p = {} local DEFAULT_TOLERANCE = 0.05 local function trim(value) if value == nil then return '' end return mw.text.trim(tostring(value)) end local function isFiniteNumber(value) return type(value) == 'number' and value == value and value > -math.huge and value < math.huge end local function getTolerance(value) local text = trim(value) if text == '' then return DEFAULT_TOLERANCE end local tolerance = tonumber(text) if not isFiniteNumber(tolerance) or tolerance < 0 or tolerance >= 1 then error('tolerance must be numeric and satisfy 0 <= tolerance < 1', 0) end return tolerance end local function getPresenceCategory(selectedImage, headerImage) if selectedImage ~= '' then return '[[Category:Òbrôzk w nôgłówkù]]' end if headerImage ~= '' then return '[[Category:Òbrôzk w nôgłówkù złi dlô PageImages]]' end return '[[Category:Dodac òbrôzk do nôgłówka]]' end local function getDimensions(filename) -- Default to File namespace (6); an explicit File: prefix also works. local title = mw.title.new(filename, 6) if not title or title.namespace ~= 6 then return nil, nil end -- Check the actual file, not merely its description page. local file = title.file if not file or not file.exists then return nil, nil end local x = tonumber(file.width) local y = tonumber(file.height) if not isFiniteNumber(x) or not isFiniteNumber(y) or x <= 0 or y <= 0 then return nil, nil end return x, y end local function formatRatio(x, y) local ratio = string.format('%.6f', x / y) ratio = ratio:gsub('0+$', '') ratio = ratio:gsub('%.$', '') return ratio end local function getShapeCategory(x, y, tolerance) -- Exact shapes take priority over the almost-square test. if x == y then return '[[Category:Òbrôzk w nôgłówkù/□|=]]' elseif 3 * x == 4 * y then return '[[Category:Òbrôzk w nôgłówkù/¾]]' elseif 4 * x == 3 * y then return '[[Category:Òbrôzk w nôgłówkù/▯|¾]]' end local shorter = math.min(x, y) local longer = math.max(x, y) if shorter / longer >= 1 - tolerance then return '[[Category:Òbrôzk w nôgłówkù/□|~]]' end -- Both orientations use X/Y, not shorter/longer, for the sort key. local ratio = formatRatio(x, y) if x > y then return '[[Category:Òbrôzk w nôgłówkù/▭|' .. ratio .. ']]' end return '[[Category:Òbrôzk w nôgłówkù/▯|' .. ratio .. ']]' end function p.main(frame) -- Arguments are read from this #invoke, not implicitly from its parent. local args = frame.args local tolerance = getTolerance(args.tolerance) -- headerImage: bare filename with extension, e.g. Example.jpg. -- Do not pass [[File:...]] markup, a URL, or display options. -- This value records supply only; it is not used for shape checks. local headerImage = trim(args.headerImage) local selectedImage = trim(mw.title.getCurrentTitle().pageImage) local presence = getPresenceCategory(selectedImage, headerImage) if selectedImage == '' then return presence end local x, y = getDimensions(selectedImage) if not x then return presence end return presence .. getShapeCategory(x, y, tolerance) end -- Alias p.categorize = p.main return p paz7vbk5fcl9g0ih9d6j8o2ai1ukso5 10 13635 220110 215495 2026-10-20T12:26:36Z Iketsi 3254 {{skr.|Wëdanié}} 220110 wikitext text/x-wiki <includeonly><cite class="citation book" {{#switch:{{{òdn|}}}||nié= |#default=id="{{#if: {{{nôzwëskò r|}}} | {{òdn/id|{{{nôzwëskò r|}}}|{{{nôzwëskò2 r|}}}|{{{nôzwëskò3 r|}}}|{{{nôzwëskò4 r|}}}|{{#if:{{{rok|{{{data|}}}}}}|{{#time:Y|{{{rok|{{{data|}}}}}} }} }}|òdn={{{òdn|}}}}} | {{òdn/id|{{{nôzwëskò|}}}|{{{nôzwëskò2|}}}|{{{nôzwëskò3|}}}|{{{nôzwëskò4|}}}|{{#if:{{{rok|{{{data|}}}}}}|{{#time:Y|{{{rok|{{{data|}}}}}} }} }}|òdn={{{òdn|}}}}} }}" }}>{{#if: {{{aùtór r|}}}{{{nôzwëskò r|}}} | {{#if: {{{aùtór r link|}}} | [[{{{aùtór r link}}}|{{#if: {{{nôzwëskò r|}}} | {{#if: {{{miono r|}}} |{{{miono r}}}&#32;}}{{{nôzwëskò r}}} | {{{aùtór r}}} }}]] | {{#if: {{{nôzwëskò r|}}} | {{#if: {{{miono r|}}} |{{{miono r}}}&#32;}}{{{nôzwëskò r}}} | {{{aùtór r}}} }} }}{{#if: {{{nôzwëskò2 r|}}}{{{aùtór2 r|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór r2 link|}}} |[[{{{aùtór r2 link}}}|{{#if:{{{nôzwëskò2 r|}}} |{{#if: {{{miono2 r|}}} |{{{miono2 r}}}&#32;}}{{{nôzwëskò2 r}}} |{{{aùtór2 r}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò2 r|}}} |{{#if: {{{miono2 r|}}} |{{{miono2 r}}}&#32;}}{{{nôzwëskò2 r}}} |{{{aùtór2 r}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò3 r|}}}{{{aùtór3 r|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór r3 link|}}} |[[{{{aùtór r3 link}}}|{{#if:{{{nôzwëskò3 r|}}} |{{#if: {{{miono3 r|}}} |{{{miono3 r}}}&#32;}}{{{nôzwëskò3 r}}} |{{{aùtór3 r}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò3 r|}}} |{{#if: {{{miono3 r|}}} |{{{miono3 r}}}&#32;}}{{{nôzwëskò3 r}}} |{{{aùtór3 r}}} }} }} |}}:&#32; }}{{#if: {{{rozdzél|}}} | {{#if: {{{adresa rozdzélu|}}} | [{{{adresa rozdzélu}}} {{{rozdzél}}}] | {{{rozdzél}}} }}. W:&#32;}}{{#if: {{{aùtór|}}}{{{nôzwëskò|}}} | {{#if: {{{aùtór link|}}} | [[{{{aùtór link}}}|{{#if: {{{nôzwëskò|}}} | {{#if: {{{miono|}}} |{{{miono}}}&#32;}}{{{nôzwëskò}}} | {{{aùtór}}} }}]] | {{#if: {{{nôzwëskò|}}} | {{#if: {{{miono|}}} |{{{miono}}}&#32;}}{{{nôzwëskò}}} | {{{aùtór}}} }} }}{{#if: {{{nôzwëskò2|}}}{{{aùtór2|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link2|}}} |[[{{{aùtór link2}}}|{{#if:{{{nôzwëskò2|}}} |{{#if: {{{miono2|}}} |{{{miono2}}}&#32;}}{{{nôzwëskò2}}} |{{{aùtór2}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò2|}}} |{{#if: {{{miono2|}}} |{{{miono2}}}&#32;}}{{{nôzwëskò2}}} |{{{aùtór2}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò3|}}}{{{aùtór3|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link3|}}} |[[{{{aùtór link3}}}|{{#if:{{{nôzwëskò3|}}} |{{#if: {{{miono3|}}} |{{{miono3}}}&#32;}}{{{nôzwëskò3}}} |{{{aùtór3}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò3|}}} |{{#if: {{{miono3|}}} |{{{miono3}}}&#32;}}{{{nôzwëskò3}}} |{{{aùtór3}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò4|}}}{{{aùtór4|}}} |,&#32;{{#if:{{{aùtór link4|}}} |[[{{{aùtór link4}}}|{{#if:{{{nôzwëskò4|}}} |{{#if: {{{miono4|}}} |{{{miono4}}}&#32;}}{{{nôzwëskò4}}} |{{{aùtór4}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò4|}}} |{{#if: {{{miono4|}}} |{{{miono4}}}&#32;}}{{{nôzwëskò4}}} |{{{aùtór4}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò5|}}}{{{aùtór5|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link5|}}} |[[{{{aùtór link5}}}|{{#if:{{{nôzwëskò5|}}} |{{#if: {{{miono5|}}} |{{{miono5}}}&#32;}}{{{nôzwëskò5}}} |{{{aùtór5}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò5|}}} |{{#if: {{{miono5|}}}|{{{miono5}}}&#32;}}{{{nôzwëskò5}}} |{{{aùtór5}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò6|}}}{{{aùtór6|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link6|}}} |[[{{{aùtór link6}}}|{{#if:{{{nôzwëskò6|}}} |{{#if: {{{miono6|}}} |{{{miono6}}}&#32;}}{{{nôzwëskò6}}} |{{{aùtór6}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò6|}}} |{{#if: {{{miono6|}}}|{{{miono6}}}&#32;}}{{{nôzwëskò6}}} |{{{aùtór6}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò7|}}}{{{aùtór7|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link7|}}} |[[{{{aùtór link7|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò7|}}} |{{#if: {{{miono7|}}} |{{{miono7|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò7|}}} |{{{aùtór7|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò7|}}} |{{#if: {{{miono7|}}}|{{{miono7|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò7|}}} |{{{aùtór7|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò8|}}}{{{aùtór8|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link8|}}} |[[{{{aùtór link8|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò8|}}} |{{#if: {{{miono8|}}} |{{{miono8|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò8|}}} |{{{aùtór8|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò8|}}} |{{#if: {{{miono8|}}}|{{{miono8|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò8|}}} |{{{aùtór8|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò9|}}}{{{aùtór9|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link9|}}} |[[{{{aùtór link9|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò9|}}} |{{#if: {{{miono9|}}} |{{{miono9|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò9|}}} |{{{aùtór9|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò9|}}} |{{#if: {{{miono9|}}}|{{{miono9|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò9|}}} |{{{aùtór9|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò10|}}}{{{aùtór10|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link10|}}} |[[{{{aùtór link10|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò10|}}} |{{#if: {{{miono10|}}} |{{{miono10|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò10|}}} |{{{aùtór10|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò10|}}} |{{#if: {{{miono10|}}}|{{{miono10|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò10|}}} |{{{aùtór10|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò11|}}}{{{aùtór11|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link11|}}} |[[{{{aùtór link11|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò11|}}} |{{#if: {{{miono11|}}} |{{{miono11|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò11|}}} |{{{aùtór11|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò11|}}} |{{#if: {{{miono11|}}}|{{{miono11|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò11|}}} |{{{aùtór11|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò12|}}}{{{aùtór12|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link12|}}} |[[{{{aùtór link12|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò12|}}} |{{#if: {{{miono12|}}} |{{{miono12|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò12|}}} |{{{aùtór12|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò12|}}} |{{#if: {{{miono12|}}}|{{{miono12|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò12|}}} |{{{aùtór12|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò13|}}}{{{aùtór13|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link13|}}} |[[{{{aùtór link13|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò13|}}} |{{#if: {{{miono13|}}} |{{{miono13|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò13|}}} |{{{aùtór13|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò13|}}} |{{#if: {{{miono13|}}}|{{{miono13|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò13|}}} |{{{aùtór13|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò14|}}}{{{aùtór14|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link14|}}} |[[{{{aùtór link14|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò14|}}} |{{#if: {{{miono14|}}} |{{{miono14|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò14|}}} |{{{aùtór14|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò14|}}} |{{#if: {{{miono14|}}}|{{{miono14|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò14|}}} |{{{aùtór14|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò15|}}}{{{aùtór15|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link15|}}} |[[{{{aùtór link15|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò15|}}} |{{#if: {{{miono15|}}} |{{{miono15|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò15|}}} |{{{aùtór15|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò15|}}} |{{#if: {{{miono15|}}}|{{{miono15|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò15|}}} |{{{aùtór15|}}} }} }} |}}:&#32; }}''{{#if: {{{url|}}}|[{{{url}}} {{{titel}}}]|{{{titel}}}}}''{{#if: {{{jiny|}}} |.&#32;{{{jiny}}} }}{{#if: {{{wëdanié|}}} |.&#32;{{skr.|Wëdanié}}&#32;{{#invoke:String|replace|source={{{wëdanié}}}|pattern=[.]$|replace=|count=1|plain=0}} }}{{#if: {{{tom|}}}{{{titel tomù|}}} |.&#32;T.&#32;{{#if:{{{tom|}}}|{{{tom}}}{{#if: {{{titel tomù|}}}|&#58;&#32;{{{titel tomù}}}|}}|{{{titel tomù}}}}} }}{{#if: {{{dzél|}}} |.&#32;Dz.&#32;{{{dzél}}}{{#if: {{{titel dzéla|}}}|&#58;&#32;{{{titel dzéla}}}|}} }}{{#if: {{{wëdôwca|}}} |.&#32;{{#if: {{{plac|}}}|{{{plac|}}}&#58;&#32;|}}{{{wëdôwca}}}|{{#if: {{{plac|}}}|.&#32;{{{plac|}}}}} }}{{#if: {{{data|}}} | {{#if: {{{wëdôwca|}}}|,&#32;|{{#if: {{{plac|}}}|&#58;&#32;|.&#32;}}}}{{{data}}} | {{#if: {{{rok|}}} | {{#if: {{{miesąc|}}} | {{#if: {{{wëdôwca|}}}|,&#32;|{{#if: {{{plac|}}}|&#58;&#32;|.&#32;}} }}{{{miesąc}}} {{{rok}}} | {{#if: {{{wëdôwca|}}}|,&#32;|{{#if: {{{plac|}}}|&#58;&#32;|.&#32;}} }}{{{rok}}} }} }} }}{{#if: {{{stronë|}}} |{{#if: {{{wëdôwca|}}}{{{data|}}}{{{rok|}}}|,|.}}&#32;s.&#32;{{{stronë}}} }}{{#if: {{{kòlumnë|}}} |{{#if: {{{wëdôwca|}}}{{{data|}}}{{{rok|}}}{{{stronë|}}}|,|.}}&#32;kol.&#32;{{{kòlumnë}}} }}{{#if: {{{seriô|}}} |{{#if: {{{wëdôwca|}}}{{{data|}}}{{{rok|}}}{{{stronë|}}}{{{kòlumnë|}}}|,&#32;s|.&#32;S}}eria&#58;&#32;{{{seriô}}} }}{{#if: {{{doi|}}} | . [[DOI (identyfikator cyfrowy)|DOI]]: [https://doi.org/{{{doi|}}} {{{doietykieta|{{{doi}}}}}}] }}{{#if: {{{id|}}} | . {{{id}}} }}{{#if: {{{isbn|}}} | . {{#invoke:ISBN|link|{{{isbn}}}}} }}{{#if: {{{lccn|}}} | . [[Biblioteka Kongresu|LCCN]] [http://lccn.loc.gov/{{urlencode:{{{lccn}}}}} {{{lccn}}}] }}{{#if: {{{issn|}}} | .&#32;{{ISSN|{{{issn}}}}} }}{{#if: {{{oclc|}}} | . [[Online Computer Library Center|OCLC]] [http://worldcat.org/oclc/{{urlencode:{{{oclc}}}}} {{{oclc}}}] }}<!-- Czej mómë URL, brëkùjemë datã przëstãpù -->{{#if: {{{url|}}} | {{#if: {{{data przëstãpù|}}} | . [przëstãp {{{data przëstãpù}}}] }} }}{{#if: {{{cytat|}}} | . Cytat: {{{cytat}}}}}.<!-- This is a COinS tag (http://ocoins.info), which allows automated tools to parse the citation infòrmation: --><span class="Z3988" title="ctx_ver=Z39.88-2004<!-- -->&rft_val_fmt={{urlencode:info:ofi/fmt:kev:mtx:book}}<!-- Field descriptions: http://www.openurl.info/registry/docs/mtx/info:ofi/fmt:kev:mtx:book -->&rft.genre=book<!-- book: a publication that is complete in one part or a designated finite number of parts, often identified with an ISBN. (genre could also be bookitem, conference, proceeding, report, document, or unknown) -->&rft.btitle={{urlencode:{{{titel}}}}}<!-- The title of the book. This can also be expressed as title, for compatibility with version 0.1. "moby dick or the white whale" -->{{#if: {{{rozdzél|}}} | &rft.atitle={{urlencode:{{{rozdzél}}}}} }}<!-- Chapter title. Chapter title is included if it is a distinct title, e.g. "The Push Westward." -->{{#if: {{{nôzwëskò r|{{{nôzwëskò|}}}}}} | &rft.aulast={{urlencode:{{{nôzwëskò r|{{{nôzwëskò}}}}}}}} }}<!-- First author's family name. This may be more than one word ... e.g. Smith, Fred James is recorded as "aulast=smith" -->{{#if: {{{miono r|{{{miono|}}}}}} | &rft.aufirst={{urlencode:{{{miono r|{{{miono}}}}}}}} }}<!-- First author's given name or names or initials. This data element may contain multiple words and punctuation, e.g. "Fred F", "Fred James" -->{{#if: {{{aùtór r|{{{aùtór|}}}}}} | &rft.au={{urlencode:{{{aùtór r|{{{aùtór}}}}}}}} }}<!-- This data element contains the full name of a single author, e.g. "Smith, Fred M", "Harry S. Truman". -->{{#if: {{{data|}}} | &rft.date={{urlencode:{{{data}}}}}<!-- -->{{#if: {{{rok|}}} | &rft.date={{urlencode:{{{rok}}}}} }} }}<!-- Date of publication. Book dates are assumed to be a single year. (or ISO 8601) -->{{#if: {{{wëdanié|}}} | &rft.edition={{urlencode:{{{wëdanié}}}}} }}<!-- Statement of the edition of the book. This will usually be a phrase, with or without numbers, but may be a single number, e.g. "First edition", "4th ed." -->{{#if: {{{wëdôwca|}}} | &rft.pub={{urlencode:{{{wëdôwca}}}}} }}<!-- Publisher name. "Harper and Row" -->{{#if: {{{plac|}}} | &rft.place={{urlencode:{{{plac}}}}} }}<!-- Place of publication. "New York" -->{{#if: {{{stronë|}}} | &rft.pages={{urlencode:{{{stronë}}}}} }}<!-- Start and end pages for parts of a book, e.g. "124-147" ... This data element includes the OpenURL 0.1 definition of "pages". -->{{#if: {{{seriô|}}} | &rft.series={{urlencode:{{{seriô}}}}} }}<!-- The title of a series in which the book or document was issued. There may also be an ISSN associated with the series. -->{{#if: {{{isbn|}}} | &rft.isbn={{{isbn}}} }}<!-- International Standard Book Number (ISBN) ... i.e. "057117678X" but it may contain hyphens, e.g. "1-878067-73-7" -->{{#if: {{{oclc|}}} | &rft_id=info:oclcnum/{{{oclc}}} }}<!-- -->{{#if: {{{doi|}}} | &rft_id=info:doi/{{urlencode:{{{doi}}}}} }}<!-- -->{{#if: {{{url|}}} | &rft_id={{urlencode:{{{url}}}}} }}<!-- -->"></span>{{#ifeq:{{{jãzëk|}}}|||&#32;{{Jãz.|{{{jãzëk}}} {{{jãzëk2|}}} {{{jãzëk3|}}} {{{jãzëk4|}}} {{{jãzëk5|}}} {{{jãzëk6|}}} {{{jãzëk7|}}} {{{jãzëk8|}}} {{{jãzëk9|}}} {{{jãzëk10|}}}}}.}}</cite>{{#invoke:Sprôwdzë|Paramétrë |=problemë-w-cytuj {{#if:{{NAMESPACE}}||[[Kategòrëjô:Szablóna cytuj do sprôwdzeniô]]}} | nôzwëskò = | miono = | aùtór = | aùtór link = | nôzwëskò2 = | miono2 = | aùtór2 = | aùtór link2 = | nôzwëskò3 = | miono3 = | aùtór3 = | aùtór link3 = | nôzwëskò4 = | miono4 = | aùtór4 = | aùtór link4 = | nôzwëskò5 = | miono5 = | aùtór5 = | aùtór link5 = | nôzwëskò6 = | miono6 = | aùtór6 = | aùtór link6 = | nôzwëskò7 = | miono7 = | aùtór7 = | aùtór link7 = | nôzwëskò8 = | miono8 = | aùtór8 = | aùtór link8 = | nôzwëskò9 = | miono9 = | aùtór9 = | aùtór link9 = | nôzwëskò10 = | miono10 = | aùtór10 = | aùtór link10 = | nôzwëskò11 = | miono11 = | aùtór11 = | aùtór link11 = | nôzwëskò12 = | miono12 = | aùtór12 = | aùtór link12 = | nôzwëskò13 = | miono13 = | aùtór13 = | aùtór link13 = | nôzwëskò14 = | miono14 = | aùtór14 = | aùtór link14 = | nôzwëskò15 = | miono15 = | aùtór15 = | aùtór link15 = | titel = text! | url = uri? | jiny = | wëdanié = | wëdôwca = | plac = | data = | rok = | miesąc = | stronë = text-link?| kòlumnë = | rozdzél = | adresa rozdzélu = uri? | nôzwëskò r = | miono r = | aùtór r = | aùtór r link = | nôzwëskò2 r = | miono2 r = | aùtór2 r = | aùtór r2 link = | nôzwëskò3 r = | miono3 r = | aùtór3 r = | aùtór r3 link = | nôzwëskò4 r = | miono4 r = | aùtór4 r = | aùtór r4 link = | tom = | titel tomù = | dzél = | titel dzéla = | seriô = | isbn = {{#if:{{{isbn|}}}|^[0-9%-]+X?$}} | id = text-link? | oclc = | lccn = | issn = | doi = {{#if:{{{doi|}}}|^10%.[1-9][0-9][0-9][0-9][0-9]*[%./][^%s%[%]%{%}<>{{!}}]+$}} | cytat = | jãzëk = | jãzëk2 = | jãzëk3 = | jãzëk4 = | jãzëk5 = | jãzëk6 = | jãzëk7 = | jãzëk8 = | jãzëk9 = | jãzëk10 = | data przëstãpù = | òdn = {{#if:{{{òdn|}}}|{{#switch:{{{òdn}}}|nié|jo|a|b|c|d|e|f|g|h|i|j|k|l|m|n|o|p|q|r|s|t|u|v|w|x|y|z=text|^{{òdn/id}}.+$}}}} }}{{#invoke:Sprôwdzë|pòla z aùtorama|max=15|nôzwëskò=nôzwëskò#|miono=miono#|aùtór=aùtór#|link=aùtór link#|przed=<span class="problemë problemë-w-cytuj" aria-hidden="true" data-nosnippet>Sprôwdzë aùtora:|po=.{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Kategòrëjô:Szablóna cytuj knéżkã – aùtorzë do sprôwdzeniô]]}}</span>}}{{#invoke:Sprôwdzë|pòla z aùtorama|max=4|nôzwëskò=nôzwëskò# r|miono=miono# r|aùtór=aùtór# r|link=aùtór r# link|przed=<span class="problemë problemë-w-cytuj" aria-hidden="true" data-nosnippet>Sprôwdzë aùtora rozdzélu:|po=.{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Kategòrëjô:Szablóna cytuj knéżkã – aùtorzë do sprôwdzeniô]]}}</span>}}{{#ifeq:titel|{{#invoke:Sprôwdzë|lësta mionów niepùstëch argùmentów}}|<span class="problemë" aria-hidden="true" data-nosnippet>Blós titel{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Kategòrëjô:Szablóna cytuj do sprôwdzeniô]]}}</span>}}{{#if:{{{data przëstãpù|}}}|{{#if:{{#if:{{#invoke:String|match|s={{{data przëstãpù}}}|pattern=^20[0-9][0-9]%-[01][0-9]%-[0123][0-9]$|nomatch=}}|{{#iferror:{{#time:Y-m-d|{{{data przëstãpù}}}}}|błąd|{{#ifeq:{{{data przëstãpù}}}|{{#time:Y-m-d|{{{data przëstãpù}}}}}|<!-- ok -->|fòrmat}}}}|fòrmat}}|<span class="problemë" aria-hidden="true" data-nosnippet>zły zapis daty przëstãpù</span>{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Kategòrëjô:Szablóna cytowaniô – lëchi zapisënk datë przëstãpù]]}}}}}}<!-- {{#if:{{{stronë|}}}{{{kòlumnë|}}}{{{òdn|}}}||<span class="problemë" aria-hidden="true" data-nosnippet> Felënk numrów strón w knéżce</span>{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Kategòrëjô:Szablóna cytowaniô knéżczi – fëlenk numra stronë]]}}}} --></includeonly><noinclude> swtgkj5mzerv1cjcv4q2ec78olw3mnl 220111 220110 2026-10-20T12:27:15Z Iketsi 3254 w 220111 wikitext text/x-wiki <includeonly><cite class="citation book" {{#switch:{{{òdn|}}}||nié= |#default=id="{{#if: {{{nôzwëskò r|}}} | {{òdn/id|{{{nôzwëskò r|}}}|{{{nôzwëskò2 r|}}}|{{{nôzwëskò3 r|}}}|{{{nôzwëskò4 r|}}}|{{#if:{{{rok|{{{data|}}}}}}|{{#time:Y|{{{rok|{{{data|}}}}}} }} }}|òdn={{{òdn|}}}}} | {{òdn/id|{{{nôzwëskò|}}}|{{{nôzwëskò2|}}}|{{{nôzwëskò3|}}}|{{{nôzwëskò4|}}}|{{#if:{{{rok|{{{data|}}}}}}|{{#time:Y|{{{rok|{{{data|}}}}}} }} }}|òdn={{{òdn|}}}}} }}" }}>{{#if: {{{aùtór r|}}}{{{nôzwëskò r|}}} | {{#if: {{{aùtór r link|}}} | [[{{{aùtór r link}}}|{{#if: {{{nôzwëskò r|}}} | {{#if: {{{miono r|}}} |{{{miono r}}}&#32;}}{{{nôzwëskò r}}} | {{{aùtór r}}} }}]] | {{#if: {{{nôzwëskò r|}}} | {{#if: {{{miono r|}}} |{{{miono r}}}&#32;}}{{{nôzwëskò r}}} | {{{aùtór r}}} }} }}{{#if: {{{nôzwëskò2 r|}}}{{{aùtór2 r|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór r2 link|}}} |[[{{{aùtór r2 link}}}|{{#if:{{{nôzwëskò2 r|}}} |{{#if: {{{miono2 r|}}} |{{{miono2 r}}}&#32;}}{{{nôzwëskò2 r}}} |{{{aùtór2 r}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò2 r|}}} |{{#if: {{{miono2 r|}}} |{{{miono2 r}}}&#32;}}{{{nôzwëskò2 r}}} |{{{aùtór2 r}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò3 r|}}}{{{aùtór3 r|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór r3 link|}}} |[[{{{aùtór r3 link}}}|{{#if:{{{nôzwëskò3 r|}}} |{{#if: {{{miono3 r|}}} |{{{miono3 r}}}&#32;}}{{{nôzwëskò3 r}}} |{{{aùtór3 r}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò3 r|}}} |{{#if: {{{miono3 r|}}} |{{{miono3 r}}}&#32;}}{{{nôzwëskò3 r}}} |{{{aùtór3 r}}} }} }} |}}:&#32; }}{{#if: {{{rozdzél|}}} | {{#if: {{{adresa rozdzélu|}}} | [{{{adresa rozdzélu}}} {{{rozdzél}}}] | {{{rozdzél}}} }}. W:&#32;}}{{#if: {{{aùtór|}}}{{{nôzwëskò|}}} | {{#if: {{{aùtór link|}}} | [[{{{aùtór link}}}|{{#if: {{{nôzwëskò|}}} | {{#if: {{{miono|}}} |{{{miono}}}&#32;}}{{{nôzwëskò}}} | {{{aùtór}}} }}]] | {{#if: {{{nôzwëskò|}}} | {{#if: {{{miono|}}} |{{{miono}}}&#32;}}{{{nôzwëskò}}} | {{{aùtór}}} }} }}{{#if: {{{nôzwëskò2|}}}{{{aùtór2|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link2|}}} |[[{{{aùtór link2}}}|{{#if:{{{nôzwëskò2|}}} |{{#if: {{{miono2|}}} |{{{miono2}}}&#32;}}{{{nôzwëskò2}}} |{{{aùtór2}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò2|}}} |{{#if: {{{miono2|}}} |{{{miono2}}}&#32;}}{{{nôzwëskò2}}} |{{{aùtór2}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò3|}}}{{{aùtór3|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link3|}}} |[[{{{aùtór link3}}}|{{#if:{{{nôzwëskò3|}}} |{{#if: {{{miono3|}}} |{{{miono3}}}&#32;}}{{{nôzwëskò3}}} |{{{aùtór3}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò3|}}} |{{#if: {{{miono3|}}} |{{{miono3}}}&#32;}}{{{nôzwëskò3}}} |{{{aùtór3}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò4|}}}{{{aùtór4|}}} |,&#32;{{#if:{{{aùtór link4|}}} |[[{{{aùtór link4}}}|{{#if:{{{nôzwëskò4|}}} |{{#if: {{{miono4|}}} |{{{miono4}}}&#32;}}{{{nôzwëskò4}}} |{{{aùtór4}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò4|}}} |{{#if: {{{miono4|}}} |{{{miono4}}}&#32;}}{{{nôzwëskò4}}} |{{{aùtór4}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò5|}}}{{{aùtór5|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link5|}}} |[[{{{aùtór link5}}}|{{#if:{{{nôzwëskò5|}}} |{{#if: {{{miono5|}}} |{{{miono5}}}&#32;}}{{{nôzwëskò5}}} |{{{aùtór5}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò5|}}} |{{#if: {{{miono5|}}}|{{{miono5}}}&#32;}}{{{nôzwëskò5}}} |{{{aùtór5}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò6|}}}{{{aùtór6|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link6|}}} |[[{{{aùtór link6}}}|{{#if:{{{nôzwëskò6|}}} |{{#if: {{{miono6|}}} |{{{miono6}}}&#32;}}{{{nôzwëskò6}}} |{{{aùtór6}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò6|}}} |{{#if: {{{miono6|}}}|{{{miono6}}}&#32;}}{{{nôzwëskò6}}} |{{{aùtór6}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò7|}}}{{{aùtór7|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link7|}}} |[[{{{aùtór link7|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò7|}}} |{{#if: {{{miono7|}}} |{{{miono7|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò7|}}} |{{{aùtór7|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò7|}}} |{{#if: {{{miono7|}}}|{{{miono7|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò7|}}} |{{{aùtór7|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò8|}}}{{{aùtór8|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link8|}}} |[[{{{aùtór link8|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò8|}}} |{{#if: {{{miono8|}}} |{{{miono8|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò8|}}} |{{{aùtór8|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò8|}}} |{{#if: {{{miono8|}}}|{{{miono8|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò8|}}} |{{{aùtór8|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò9|}}}{{{aùtór9|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link9|}}} |[[{{{aùtór link9|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò9|}}} |{{#if: {{{miono9|}}} |{{{miono9|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò9|}}} |{{{aùtór9|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò9|}}} |{{#if: {{{miono9|}}}|{{{miono9|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò9|}}} |{{{aùtór9|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò10|}}}{{{aùtór10|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link10|}}} |[[{{{aùtór link10|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò10|}}} |{{#if: {{{miono10|}}} |{{{miono10|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò10|}}} |{{{aùtór10|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò10|}}} |{{#if: {{{miono10|}}}|{{{miono10|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò10|}}} |{{{aùtór10|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò11|}}}{{{aùtór11|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link11|}}} |[[{{{aùtór link11|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò11|}}} |{{#if: {{{miono11|}}} |{{{miono11|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò11|}}} |{{{aùtór11|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò11|}}} |{{#if: {{{miono11|}}}|{{{miono11|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò11|}}} |{{{aùtór11|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò12|}}}{{{aùtór12|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link12|}}} |[[{{{aùtór link12|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò12|}}} |{{#if: {{{miono12|}}} |{{{miono12|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò12|}}} |{{{aùtór12|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò12|}}} |{{#if: {{{miono12|}}}|{{{miono12|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò12|}}} |{{{aùtór12|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò13|}}}{{{aùtór13|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link13|}}} |[[{{{aùtór link13|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò13|}}} |{{#if: {{{miono13|}}} |{{{miono13|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò13|}}} |{{{aùtór13|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò13|}}} |{{#if: {{{miono13|}}}|{{{miono13|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò13|}}} |{{{aùtór13|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò14|}}}{{{aùtór14|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link14|}}} |[[{{{aùtór link14|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò14|}}} |{{#if: {{{miono14|}}} |{{{miono14|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò14|}}} |{{{aùtór14|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò14|}}} |{{#if: {{{miono14|}}}|{{{miono14|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò14|}}} |{{{aùtór14|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò15|}}}{{{aùtór15|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link15|}}} |[[{{{aùtór link15|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò15|}}} |{{#if: {{{miono15|}}} |{{{miono15|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò15|}}} |{{{aùtór15|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò15|}}} |{{#if: {{{miono15|}}}|{{{miono15|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò15|}}} |{{{aùtór15|}}} }} }} |}}:&#32; }}''{{#if: {{{url|}}}|[{{{url}}} {{{titel}}}]|{{{titel}}}}}''{{#if: {{{jiny|}}} |.&#32;{{{jiny}}} }}{{#if: {{{wëdanié|}}} |.&#32;{{skr.|wëdanié}}&#32;{{#invoke:String|replace|source={{{wëdanié}}}|pattern=[.]$|replace=|count=1|plain=0}} }}{{#if: {{{tom|}}}{{{titel tomù|}}} |.&#32;T.&#32;{{#if:{{{tom|}}}|{{{tom}}}{{#if: {{{titel tomù|}}}|&#58;&#32;{{{titel tomù}}}|}}|{{{titel tomù}}}}} }}{{#if: {{{dzél|}}} |.&#32;Dz.&#32;{{{dzél}}}{{#if: {{{titel dzéla|}}}|&#58;&#32;{{{titel dzéla}}}|}} }}{{#if: {{{wëdôwca|}}} |.&#32;{{#if: {{{plac|}}}|{{{plac|}}}&#58;&#32;|}}{{{wëdôwca}}}|{{#if: {{{plac|}}}|.&#32;{{{plac|}}}}} }}{{#if: {{{data|}}} | {{#if: {{{wëdôwca|}}}|,&#32;|{{#if: {{{plac|}}}|&#58;&#32;|.&#32;}}}}{{{data}}} | {{#if: {{{rok|}}} | {{#if: {{{miesąc|}}} | {{#if: {{{wëdôwca|}}}|,&#32;|{{#if: {{{plac|}}}|&#58;&#32;|.&#32;}} }}{{{miesąc}}} {{{rok}}} | {{#if: {{{wëdôwca|}}}|,&#32;|{{#if: {{{plac|}}}|&#58;&#32;|.&#32;}} }}{{{rok}}} }} }} }}{{#if: {{{stronë|}}} |{{#if: {{{wëdôwca|}}}{{{data|}}}{{{rok|}}}|,|.}}&#32;s.&#32;{{{stronë}}} }}{{#if: {{{kòlumnë|}}} |{{#if: {{{wëdôwca|}}}{{{data|}}}{{{rok|}}}{{{stronë|}}}|,|.}}&#32;kol.&#32;{{{kòlumnë}}} }}{{#if: {{{seriô|}}} |{{#if: {{{wëdôwca|}}}{{{data|}}}{{{rok|}}}{{{stronë|}}}{{{kòlumnë|}}}|,&#32;s|.&#32;S}}eria&#58;&#32;{{{seriô}}} }}{{#if: {{{doi|}}} | . [[DOI (identyfikator cyfrowy)|DOI]]: [https://doi.org/{{{doi|}}} {{{doietykieta|{{{doi}}}}}}] }}{{#if: {{{id|}}} | . {{{id}}} }}{{#if: {{{isbn|}}} | . {{#invoke:ISBN|link|{{{isbn}}}}} }}{{#if: {{{lccn|}}} | . [[Biblioteka Kongresu|LCCN]] [http://lccn.loc.gov/{{urlencode:{{{lccn}}}}} {{{lccn}}}] }}{{#if: {{{issn|}}} | .&#32;{{ISSN|{{{issn}}}}} }}{{#if: {{{oclc|}}} | . [[Online Computer Library Center|OCLC]] [http://worldcat.org/oclc/{{urlencode:{{{oclc}}}}} {{{oclc}}}] }}<!-- Czej mómë URL, brëkùjemë datã przëstãpù -->{{#if: {{{url|}}} | {{#if: {{{data przëstãpù|}}} | . [przëstãp {{{data przëstãpù}}}] }} }}{{#if: {{{cytat|}}} | . Cytat: {{{cytat}}}}}.<!-- This is a COinS tag (http://ocoins.info), which allows automated tools to parse the citation infòrmation: --><span class="Z3988" title="ctx_ver=Z39.88-2004<!-- -->&rft_val_fmt={{urlencode:info:ofi/fmt:kev:mtx:book}}<!-- Field descriptions: http://www.openurl.info/registry/docs/mtx/info:ofi/fmt:kev:mtx:book -->&rft.genre=book<!-- book: a publication that is complete in one part or a designated finite number of parts, often identified with an ISBN. (genre could also be bookitem, conference, proceeding, report, document, or unknown) -->&rft.btitle={{urlencode:{{{titel}}}}}<!-- The title of the book. This can also be expressed as title, for compatibility with version 0.1. "moby dick or the white whale" -->{{#if: {{{rozdzél|}}} | &rft.atitle={{urlencode:{{{rozdzél}}}}} }}<!-- Chapter title. Chapter title is included if it is a distinct title, e.g. "The Push Westward." -->{{#if: {{{nôzwëskò r|{{{nôzwëskò|}}}}}} | &rft.aulast={{urlencode:{{{nôzwëskò r|{{{nôzwëskò}}}}}}}} }}<!-- First author's family name. This may be more than one word ... e.g. Smith, Fred James is recorded as "aulast=smith" -->{{#if: {{{miono r|{{{miono|}}}}}} | &rft.aufirst={{urlencode:{{{miono r|{{{miono}}}}}}}} }}<!-- First author's given name or names or initials. This data element may contain multiple words and punctuation, e.g. "Fred F", "Fred James" -->{{#if: {{{aùtór r|{{{aùtór|}}}}}} | &rft.au={{urlencode:{{{aùtór r|{{{aùtór}}}}}}}} }}<!-- This data element contains the full name of a single author, e.g. "Smith, Fred M", "Harry S. Truman". -->{{#if: {{{data|}}} | &rft.date={{urlencode:{{{data}}}}}<!-- -->{{#if: {{{rok|}}} | &rft.date={{urlencode:{{{rok}}}}} }} }}<!-- Date of publication. Book dates are assumed to be a single year. (or ISO 8601) -->{{#if: {{{wëdanié|}}} | &rft.edition={{urlencode:{{{wëdanié}}}}} }}<!-- Statement of the edition of the book. This will usually be a phrase, with or without numbers, but may be a single number, e.g. "First edition", "4th ed." -->{{#if: {{{wëdôwca|}}} | &rft.pub={{urlencode:{{{wëdôwca}}}}} }}<!-- Publisher name. "Harper and Row" -->{{#if: {{{plac|}}} | &rft.place={{urlencode:{{{plac}}}}} }}<!-- Place of publication. "New York" -->{{#if: {{{stronë|}}} | &rft.pages={{urlencode:{{{stronë}}}}} }}<!-- Start and end pages for parts of a book, e.g. "124-147" ... This data element includes the OpenURL 0.1 definition of "pages". -->{{#if: {{{seriô|}}} | &rft.series={{urlencode:{{{seriô}}}}} }}<!-- The title of a series in which the book or document was issued. There may also be an ISSN associated with the series. -->{{#if: {{{isbn|}}} | &rft.isbn={{{isbn}}} }}<!-- International Standard Book Number (ISBN) ... i.e. "057117678X" but it may contain hyphens, e.g. "1-878067-73-7" -->{{#if: {{{oclc|}}} | &rft_id=info:oclcnum/{{{oclc}}} }}<!-- -->{{#if: {{{doi|}}} | &rft_id=info:doi/{{urlencode:{{{doi}}}}} }}<!-- -->{{#if: {{{url|}}} | &rft_id={{urlencode:{{{url}}}}} }}<!-- -->"></span>{{#ifeq:{{{jãzëk|}}}|||&#32;{{Jãz.|{{{jãzëk}}} {{{jãzëk2|}}} {{{jãzëk3|}}} {{{jãzëk4|}}} {{{jãzëk5|}}} {{{jãzëk6|}}} {{{jãzëk7|}}} {{{jãzëk8|}}} {{{jãzëk9|}}} {{{jãzëk10|}}}}}.}}</cite>{{#invoke:Sprôwdzë|Paramétrë |=problemë-w-cytuj {{#if:{{NAMESPACE}}||[[Kategòrëjô:Szablóna cytuj do sprôwdzeniô]]}} | nôzwëskò = | miono = | aùtór = | aùtór link = | nôzwëskò2 = | miono2 = | aùtór2 = | aùtór link2 = | nôzwëskò3 = | miono3 = | aùtór3 = | aùtór link3 = | nôzwëskò4 = | miono4 = | aùtór4 = | aùtór link4 = | nôzwëskò5 = | miono5 = | aùtór5 = | aùtór link5 = | nôzwëskò6 = | miono6 = | aùtór6 = | aùtór link6 = | nôzwëskò7 = | miono7 = | aùtór7 = | aùtór link7 = | nôzwëskò8 = | miono8 = | aùtór8 = | aùtór link8 = | nôzwëskò9 = | miono9 = | aùtór9 = | aùtór link9 = | nôzwëskò10 = | miono10 = | aùtór10 = | aùtór link10 = | nôzwëskò11 = | miono11 = | aùtór11 = | aùtór link11 = | nôzwëskò12 = | miono12 = | aùtór12 = | aùtór link12 = | nôzwëskò13 = | miono13 = | aùtór13 = | aùtór link13 = | nôzwëskò14 = | miono14 = | aùtór14 = | aùtór link14 = | nôzwëskò15 = | miono15 = | aùtór15 = | aùtór link15 = | titel = text! | url = uri? | jiny = | wëdanié = | wëdôwca = | plac = | data = | rok = | miesąc = | stronë = text-link?| kòlumnë = | rozdzél = | adresa rozdzélu = uri? | nôzwëskò r = | miono r = | aùtór r = | aùtór r link = | nôzwëskò2 r = | miono2 r = | aùtór2 r = | aùtór r2 link = | nôzwëskò3 r = | miono3 r = | aùtór3 r = | aùtór r3 link = | nôzwëskò4 r = | miono4 r = | aùtór4 r = | aùtór r4 link = | tom = | titel tomù = | dzél = | titel dzéla = | seriô = | isbn = {{#if:{{{isbn|}}}|^[0-9%-]+X?$}} | id = text-link? | oclc = | lccn = | issn = | doi = {{#if:{{{doi|}}}|^10%.[1-9][0-9][0-9][0-9][0-9]*[%./][^%s%[%]%{%}<>{{!}}]+$}} | cytat = | jãzëk = | jãzëk2 = | jãzëk3 = | jãzëk4 = | jãzëk5 = | jãzëk6 = | jãzëk7 = | jãzëk8 = | jãzëk9 = | jãzëk10 = | data przëstãpù = | òdn = {{#if:{{{òdn|}}}|{{#switch:{{{òdn}}}|nié|jo|a|b|c|d|e|f|g|h|i|j|k|l|m|n|o|p|q|r|s|t|u|v|w|x|y|z=text|^{{òdn/id}}.+$}}}} }}{{#invoke:Sprôwdzë|pòla z aùtorama|max=15|nôzwëskò=nôzwëskò#|miono=miono#|aùtór=aùtór#|link=aùtór link#|przed=<span class="problemë problemë-w-cytuj" aria-hidden="true" data-nosnippet>Sprôwdzë aùtora:|po=.{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Kategòrëjô:Szablóna cytuj knéżkã – aùtorzë do sprôwdzeniô]]}}</span>}}{{#invoke:Sprôwdzë|pòla z aùtorama|max=4|nôzwëskò=nôzwëskò# r|miono=miono# r|aùtór=aùtór# r|link=aùtór r# link|przed=<span class="problemë problemë-w-cytuj" aria-hidden="true" data-nosnippet>Sprôwdzë aùtora rozdzélu:|po=.{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Kategòrëjô:Szablóna cytuj knéżkã – aùtorzë do sprôwdzeniô]]}}</span>}}{{#ifeq:titel|{{#invoke:Sprôwdzë|lësta mionów niepùstëch argùmentów}}|<span class="problemë" aria-hidden="true" data-nosnippet>Blós titel{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Kategòrëjô:Szablóna cytuj do sprôwdzeniô]]}}</span>}}{{#if:{{{data przëstãpù|}}}|{{#if:{{#if:{{#invoke:String|match|s={{{data przëstãpù}}}|pattern=^20[0-9][0-9]%-[01][0-9]%-[0123][0-9]$|nomatch=}}|{{#iferror:{{#time:Y-m-d|{{{data przëstãpù}}}}}|błąd|{{#ifeq:{{{data przëstãpù}}}|{{#time:Y-m-d|{{{data przëstãpù}}}}}|<!-- ok -->|fòrmat}}}}|fòrmat}}|<span class="problemë" aria-hidden="true" data-nosnippet>zły zapis daty przëstãpù</span>{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Kategòrëjô:Szablóna cytowaniô – lëchi zapisënk datë przëstãpù]]}}}}}}<!-- {{#if:{{{stronë|}}}{{{kòlumnë|}}}{{{òdn|}}}||<span class="problemë" aria-hidden="true" data-nosnippet> Felënk numrów strón w knéżce</span>{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Kategòrëjô:Szablóna cytowaniô knéżczi – fëlenk numra stronë]]}}}} --></includeonly><noinclude> g46ccll9z3kw8j3t4w3z4t0vg5x9i4a 220112 220111 2026-10-20T12:27:44Z Iketsi 3254 W 220112 wikitext text/x-wiki <includeonly><cite class="citation book" {{#switch:{{{òdn|}}}||nié= |#default=id="{{#if: {{{nôzwëskò r|}}} | {{òdn/id|{{{nôzwëskò r|}}}|{{{nôzwëskò2 r|}}}|{{{nôzwëskò3 r|}}}|{{{nôzwëskò4 r|}}}|{{#if:{{{rok|{{{data|}}}}}}|{{#time:Y|{{{rok|{{{data|}}}}}} }} }}|òdn={{{òdn|}}}}} | {{òdn/id|{{{nôzwëskò|}}}|{{{nôzwëskò2|}}}|{{{nôzwëskò3|}}}|{{{nôzwëskò4|}}}|{{#if:{{{rok|{{{data|}}}}}}|{{#time:Y|{{{rok|{{{data|}}}}}} }} }}|òdn={{{òdn|}}}}} }}" }}>{{#if: {{{aùtór r|}}}{{{nôzwëskò r|}}} | {{#if: {{{aùtór r link|}}} | [[{{{aùtór r link}}}|{{#if: {{{nôzwëskò r|}}} | {{#if: {{{miono r|}}} |{{{miono r}}}&#32;}}{{{nôzwëskò r}}} | {{{aùtór r}}} }}]] | {{#if: {{{nôzwëskò r|}}} | {{#if: {{{miono r|}}} |{{{miono r}}}&#32;}}{{{nôzwëskò r}}} | {{{aùtór r}}} }} }}{{#if: {{{nôzwëskò2 r|}}}{{{aùtór2 r|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór r2 link|}}} |[[{{{aùtór r2 link}}}|{{#if:{{{nôzwëskò2 r|}}} |{{#if: {{{miono2 r|}}} |{{{miono2 r}}}&#32;}}{{{nôzwëskò2 r}}} |{{{aùtór2 r}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò2 r|}}} |{{#if: {{{miono2 r|}}} |{{{miono2 r}}}&#32;}}{{{nôzwëskò2 r}}} |{{{aùtór2 r}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò3 r|}}}{{{aùtór3 r|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór r3 link|}}} |[[{{{aùtór r3 link}}}|{{#if:{{{nôzwëskò3 r|}}} |{{#if: {{{miono3 r|}}} |{{{miono3 r}}}&#32;}}{{{nôzwëskò3 r}}} |{{{aùtór3 r}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò3 r|}}} |{{#if: {{{miono3 r|}}} |{{{miono3 r}}}&#32;}}{{{nôzwëskò3 r}}} |{{{aùtór3 r}}} }} }} |}}:&#32; }}{{#if: {{{rozdzél|}}} | {{#if: {{{adresa rozdzélu|}}} | [{{{adresa rozdzélu}}} {{{rozdzél}}}] | {{{rozdzél}}} }}. W:&#32;}}{{#if: {{{aùtór|}}}{{{nôzwëskò|}}} | {{#if: {{{aùtór link|}}} | [[{{{aùtór link}}}|{{#if: {{{nôzwëskò|}}} | {{#if: {{{miono|}}} |{{{miono}}}&#32;}}{{{nôzwëskò}}} | {{{aùtór}}} }}]] | {{#if: {{{nôzwëskò|}}} | {{#if: {{{miono|}}} |{{{miono}}}&#32;}}{{{nôzwëskò}}} | {{{aùtór}}} }} }}{{#if: {{{nôzwëskò2|}}}{{{aùtór2|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link2|}}} |[[{{{aùtór link2}}}|{{#if:{{{nôzwëskò2|}}} |{{#if: {{{miono2|}}} |{{{miono2}}}&#32;}}{{{nôzwëskò2}}} |{{{aùtór2}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò2|}}} |{{#if: {{{miono2|}}} |{{{miono2}}}&#32;}}{{{nôzwëskò2}}} |{{{aùtór2}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò3|}}}{{{aùtór3|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link3|}}} |[[{{{aùtór link3}}}|{{#if:{{{nôzwëskò3|}}} |{{#if: {{{miono3|}}} |{{{miono3}}}&#32;}}{{{nôzwëskò3}}} |{{{aùtór3}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò3|}}} |{{#if: {{{miono3|}}} |{{{miono3}}}&#32;}}{{{nôzwëskò3}}} |{{{aùtór3}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò4|}}}{{{aùtór4|}}} |,&#32;{{#if:{{{aùtór link4|}}} |[[{{{aùtór link4}}}|{{#if:{{{nôzwëskò4|}}} |{{#if: {{{miono4|}}} |{{{miono4}}}&#32;}}{{{nôzwëskò4}}} |{{{aùtór4}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò4|}}} |{{#if: {{{miono4|}}} |{{{miono4}}}&#32;}}{{{nôzwëskò4}}} |{{{aùtór4}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò5|}}}{{{aùtór5|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link5|}}} |[[{{{aùtór link5}}}|{{#if:{{{nôzwëskò5|}}} |{{#if: {{{miono5|}}} |{{{miono5}}}&#32;}}{{{nôzwëskò5}}} |{{{aùtór5}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò5|}}} |{{#if: {{{miono5|}}}|{{{miono5}}}&#32;}}{{{nôzwëskò5}}} |{{{aùtór5}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò6|}}}{{{aùtór6|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link6|}}} |[[{{{aùtór link6}}}|{{#if:{{{nôzwëskò6|}}} |{{#if: {{{miono6|}}} |{{{miono6}}}&#32;}}{{{nôzwëskò6}}} |{{{aùtór6}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò6|}}} |{{#if: {{{miono6|}}}|{{{miono6}}}&#32;}}{{{nôzwëskò6}}} |{{{aùtór6}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò7|}}}{{{aùtór7|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link7|}}} |[[{{{aùtór link7|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò7|}}} |{{#if: {{{miono7|}}} |{{{miono7|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò7|}}} |{{{aùtór7|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò7|}}} |{{#if: {{{miono7|}}}|{{{miono7|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò7|}}} |{{{aùtór7|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò8|}}}{{{aùtór8|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link8|}}} |[[{{{aùtór link8|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò8|}}} |{{#if: {{{miono8|}}} |{{{miono8|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò8|}}} |{{{aùtór8|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò8|}}} |{{#if: {{{miono8|}}}|{{{miono8|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò8|}}} |{{{aùtór8|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò9|}}}{{{aùtór9|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link9|}}} |[[{{{aùtór link9|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò9|}}} |{{#if: {{{miono9|}}} |{{{miono9|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò9|}}} |{{{aùtór9|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò9|}}} |{{#if: {{{miono9|}}}|{{{miono9|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò9|}}} |{{{aùtór9|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò10|}}}{{{aùtór10|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link10|}}} |[[{{{aùtór link10|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò10|}}} |{{#if: {{{miono10|}}} |{{{miono10|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò10|}}} |{{{aùtór10|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò10|}}} |{{#if: {{{miono10|}}}|{{{miono10|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò10|}}} |{{{aùtór10|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò11|}}}{{{aùtór11|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link11|}}} |[[{{{aùtór link11|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò11|}}} |{{#if: {{{miono11|}}} |{{{miono11|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò11|}}} |{{{aùtór11|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò11|}}} |{{#if: {{{miono11|}}}|{{{miono11|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò11|}}} |{{{aùtór11|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò12|}}}{{{aùtór12|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link12|}}} |[[{{{aùtór link12|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò12|}}} |{{#if: {{{miono12|}}} |{{{miono12|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò12|}}} |{{{aùtór12|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò12|}}} |{{#if: {{{miono12|}}}|{{{miono12|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò12|}}} |{{{aùtór12|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò13|}}}{{{aùtór13|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link13|}}} |[[{{{aùtór link13|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò13|}}} |{{#if: {{{miono13|}}} |{{{miono13|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò13|}}} |{{{aùtór13|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò13|}}} |{{#if: {{{miono13|}}}|{{{miono13|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò13|}}} |{{{aùtór13|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò14|}}}{{{aùtór14|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link14|}}} |[[{{{aùtór link14|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò14|}}} |{{#if: {{{miono14|}}} |{{{miono14|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò14|}}} |{{{aùtór14|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò14|}}} |{{#if: {{{miono14|}}}|{{{miono14|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò14|}}} |{{{aùtór14|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò15|}}}{{{aùtór15|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link15|}}} |[[{{{aùtór link15|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò15|}}} |{{#if: {{{miono15|}}} |{{{miono15|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò15|}}} |{{{aùtór15|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò15|}}} |{{#if: {{{miono15|}}}|{{{miono15|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò15|}}} |{{{aùtór15|}}} }} }} |}}:&#32; }}''{{#if: {{{url|}}}|[{{{url}}} {{{titel}}}]|{{{titel}}}}}''{{#if: {{{jiny|}}} |.&#32;{{{jiny}}} }}{{#if: {{{wëdanié|}}} |.&#32;{{skr.|Wëdanié}}&#32;{{#invoke:String|replace|source={{{wëdanié}}}|pattern=[.]$|replace=|count=1|plain=0}} }}{{#if: {{{tom|}}}{{{titel tomù|}}} |.&#32;T.&#32;{{#if:{{{tom|}}}|{{{tom}}}{{#if: {{{titel tomù|}}}|&#58;&#32;{{{titel tomù}}}|}}|{{{titel tomù}}}}} }}{{#if: {{{dzél|}}} |.&#32;Dz.&#32;{{{dzél}}}{{#if: {{{titel dzéla|}}}|&#58;&#32;{{{titel dzéla}}}|}} }}{{#if: {{{wëdôwca|}}} |.&#32;{{#if: {{{plac|}}}|{{{plac|}}}&#58;&#32;|}}{{{wëdôwca}}}|{{#if: {{{plac|}}}|.&#32;{{{plac|}}}}} }}{{#if: {{{data|}}} | {{#if: {{{wëdôwca|}}}|,&#32;|{{#if: {{{plac|}}}|&#58;&#32;|.&#32;}}}}{{{data}}} | {{#if: {{{rok|}}} | {{#if: {{{miesąc|}}} | {{#if: {{{wëdôwca|}}}|,&#32;|{{#if: {{{plac|}}}|&#58;&#32;|.&#32;}} }}{{{miesąc}}} {{{rok}}} | {{#if: {{{wëdôwca|}}}|,&#32;|{{#if: {{{plac|}}}|&#58;&#32;|.&#32;}} }}{{{rok}}} }} }} }}{{#if: {{{stronë|}}} |{{#if: {{{wëdôwca|}}}{{{data|}}}{{{rok|}}}|,|.}}&#32;s.&#32;{{{stronë}}} }}{{#if: {{{kòlumnë|}}} |{{#if: {{{wëdôwca|}}}{{{data|}}}{{{rok|}}}{{{stronë|}}}|,|.}}&#32;kol.&#32;{{{kòlumnë}}} }}{{#if: {{{seriô|}}} |{{#if: {{{wëdôwca|}}}{{{data|}}}{{{rok|}}}{{{stronë|}}}{{{kòlumnë|}}}|,&#32;s|.&#32;S}}eria&#58;&#32;{{{seriô}}} }}{{#if: {{{doi|}}} | . [[DOI (identyfikator cyfrowy)|DOI]]: [https://doi.org/{{{doi|}}} {{{doietykieta|{{{doi}}}}}}] }}{{#if: {{{id|}}} | . {{{id}}} }}{{#if: {{{isbn|}}} | . {{#invoke:ISBN|link|{{{isbn}}}}} }}{{#if: {{{lccn|}}} | . [[Biblioteka Kongresu|LCCN]] [http://lccn.loc.gov/{{urlencode:{{{lccn}}}}} {{{lccn}}}] }}{{#if: {{{issn|}}} | .&#32;{{ISSN|{{{issn}}}}} }}{{#if: {{{oclc|}}} | . [[Online Computer Library Center|OCLC]] [http://worldcat.org/oclc/{{urlencode:{{{oclc}}}}} {{{oclc}}}] }}<!-- Czej mómë URL, brëkùjemë datã przëstãpù -->{{#if: {{{url|}}} | {{#if: {{{data przëstãpù|}}} | . [przëstãp {{{data przëstãpù}}}] }} }}{{#if: {{{cytat|}}} | . Cytat: {{{cytat}}}}}.<!-- This is a COinS tag (http://ocoins.info), which allows automated tools to parse the citation infòrmation: --><span class="Z3988" title="ctx_ver=Z39.88-2004<!-- -->&rft_val_fmt={{urlencode:info:ofi/fmt:kev:mtx:book}}<!-- Field descriptions: http://www.openurl.info/registry/docs/mtx/info:ofi/fmt:kev:mtx:book -->&rft.genre=book<!-- book: a publication that is complete in one part or a designated finite number of parts, often identified with an ISBN. (genre could also be bookitem, conference, proceeding, report, document, or unknown) -->&rft.btitle={{urlencode:{{{titel}}}}}<!-- The title of the book. This can also be expressed as title, for compatibility with version 0.1. "moby dick or the white whale" -->{{#if: {{{rozdzél|}}} | &rft.atitle={{urlencode:{{{rozdzél}}}}} }}<!-- Chapter title. Chapter title is included if it is a distinct title, e.g. "The Push Westward." -->{{#if: {{{nôzwëskò r|{{{nôzwëskò|}}}}}} | &rft.aulast={{urlencode:{{{nôzwëskò r|{{{nôzwëskò}}}}}}}} }}<!-- First author's family name. This may be more than one word ... e.g. Smith, Fred James is recorded as "aulast=smith" -->{{#if: {{{miono r|{{{miono|}}}}}} | &rft.aufirst={{urlencode:{{{miono r|{{{miono}}}}}}}} }}<!-- First author's given name or names or initials. This data element may contain multiple words and punctuation, e.g. "Fred F", "Fred James" -->{{#if: {{{aùtór r|{{{aùtór|}}}}}} | &rft.au={{urlencode:{{{aùtór r|{{{aùtór}}}}}}}} }}<!-- This data element contains the full name of a single author, e.g. "Smith, Fred M", "Harry S. Truman". -->{{#if: {{{data|}}} | &rft.date={{urlencode:{{{data}}}}}<!-- -->{{#if: {{{rok|}}} | &rft.date={{urlencode:{{{rok}}}}} }} }}<!-- Date of publication. Book dates are assumed to be a single year. (or ISO 8601) -->{{#if: {{{wëdanié|}}} | &rft.edition={{urlencode:{{{wëdanié}}}}} }}<!-- Statement of the edition of the book. This will usually be a phrase, with or without numbers, but may be a single number, e.g. "First edition", "4th ed." -->{{#if: {{{wëdôwca|}}} | &rft.pub={{urlencode:{{{wëdôwca}}}}} }}<!-- Publisher name. "Harper and Row" -->{{#if: {{{plac|}}} | &rft.place={{urlencode:{{{plac}}}}} }}<!-- Place of publication. "New York" -->{{#if: {{{stronë|}}} | &rft.pages={{urlencode:{{{stronë}}}}} }}<!-- Start and end pages for parts of a book, e.g. "124-147" ... This data element includes the OpenURL 0.1 definition of "pages". -->{{#if: {{{seriô|}}} | &rft.series={{urlencode:{{{seriô}}}}} }}<!-- The title of a series in which the book or document was issued. There may also be an ISSN associated with the series. -->{{#if: {{{isbn|}}} | &rft.isbn={{{isbn}}} }}<!-- International Standard Book Number (ISBN) ... i.e. "057117678X" but it may contain hyphens, e.g. "1-878067-73-7" -->{{#if: {{{oclc|}}} | &rft_id=info:oclcnum/{{{oclc}}} }}<!-- -->{{#if: {{{doi|}}} | &rft_id=info:doi/{{urlencode:{{{doi}}}}} }}<!-- -->{{#if: {{{url|}}} | &rft_id={{urlencode:{{{url}}}}} }}<!-- -->"></span>{{#ifeq:{{{jãzëk|}}}|||&#32;{{Jãz.|{{{jãzëk}}} {{{jãzëk2|}}} {{{jãzëk3|}}} {{{jãzëk4|}}} {{{jãzëk5|}}} {{{jãzëk6|}}} {{{jãzëk7|}}} {{{jãzëk8|}}} {{{jãzëk9|}}} {{{jãzëk10|}}}}}.}}</cite>{{#invoke:Sprôwdzë|Paramétrë |=problemë-w-cytuj {{#if:{{NAMESPACE}}||[[Kategòrëjô:Szablóna cytuj do sprôwdzeniô]]}} | nôzwëskò = | miono = | aùtór = | aùtór link = | nôzwëskò2 = | miono2 = | aùtór2 = | aùtór link2 = | nôzwëskò3 = | miono3 = | aùtór3 = | aùtór link3 = | nôzwëskò4 = | miono4 = | aùtór4 = | aùtór link4 = | nôzwëskò5 = | miono5 = | aùtór5 = | aùtór link5 = | nôzwëskò6 = | miono6 = | aùtór6 = | aùtór link6 = | nôzwëskò7 = | miono7 = | aùtór7 = | aùtór link7 = | nôzwëskò8 = | miono8 = | aùtór8 = | aùtór link8 = | nôzwëskò9 = | miono9 = | aùtór9 = | aùtór link9 = | nôzwëskò10 = | miono10 = | aùtór10 = | aùtór link10 = | nôzwëskò11 = | miono11 = | aùtór11 = | aùtór link11 = | nôzwëskò12 = | miono12 = | aùtór12 = | aùtór link12 = | nôzwëskò13 = | miono13 = | aùtór13 = | aùtór link13 = | nôzwëskò14 = | miono14 = | aùtór14 = | aùtór link14 = | nôzwëskò15 = | miono15 = | aùtór15 = | aùtór link15 = | titel = text! | url = uri? | jiny = | wëdanié = | wëdôwca = | plac = | data = | rok = | miesąc = | stronë = text-link?| kòlumnë = | rozdzél = | adresa rozdzélu = uri? | nôzwëskò r = | miono r = | aùtór r = | aùtór r link = | nôzwëskò2 r = | miono2 r = | aùtór2 r = | aùtór r2 link = | nôzwëskò3 r = | miono3 r = | aùtór3 r = | aùtór r3 link = | nôzwëskò4 r = | miono4 r = | aùtór4 r = | aùtór r4 link = | tom = | titel tomù = | dzél = | titel dzéla = | seriô = | isbn = {{#if:{{{isbn|}}}|^[0-9%-]+X?$}} | id = text-link? | oclc = | lccn = | issn = | doi = {{#if:{{{doi|}}}|^10%.[1-9][0-9][0-9][0-9][0-9]*[%./][^%s%[%]%{%}<>{{!}}]+$}} | cytat = | jãzëk = | jãzëk2 = | jãzëk3 = | jãzëk4 = | jãzëk5 = | jãzëk6 = | jãzëk7 = | jãzëk8 = | jãzëk9 = | jãzëk10 = | data przëstãpù = | òdn = {{#if:{{{òdn|}}}|{{#switch:{{{òdn}}}|nié|jo|a|b|c|d|e|f|g|h|i|j|k|l|m|n|o|p|q|r|s|t|u|v|w|x|y|z=text|^{{òdn/id}}.+$}}}} }}{{#invoke:Sprôwdzë|pòla z aùtorama|max=15|nôzwëskò=nôzwëskò#|miono=miono#|aùtór=aùtór#|link=aùtór link#|przed=<span class="problemë problemë-w-cytuj" aria-hidden="true" data-nosnippet>Sprôwdzë aùtora:|po=.{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Kategòrëjô:Szablóna cytuj knéżkã – aùtorzë do sprôwdzeniô]]}}</span>}}{{#invoke:Sprôwdzë|pòla z aùtorama|max=4|nôzwëskò=nôzwëskò# r|miono=miono# r|aùtór=aùtór# r|link=aùtór r# link|przed=<span class="problemë problemë-w-cytuj" aria-hidden="true" data-nosnippet>Sprôwdzë aùtora rozdzélu:|po=.{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Kategòrëjô:Szablóna cytuj knéżkã – aùtorzë do sprôwdzeniô]]}}</span>}}{{#ifeq:titel|{{#invoke:Sprôwdzë|lësta mionów niepùstëch argùmentów}}|<span class="problemë" aria-hidden="true" data-nosnippet>Blós titel{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Kategòrëjô:Szablóna cytuj do sprôwdzeniô]]}}</span>}}{{#if:{{{data przëstãpù|}}}|{{#if:{{#if:{{#invoke:String|match|s={{{data przëstãpù}}}|pattern=^20[0-9][0-9]%-[01][0-9]%-[0123][0-9]$|nomatch=}}|{{#iferror:{{#time:Y-m-d|{{{data przëstãpù}}}}}|błąd|{{#ifeq:{{{data przëstãpù}}}|{{#time:Y-m-d|{{{data przëstãpù}}}}}|<!-- ok -->|fòrmat}}}}|fòrmat}}|<span class="problemë" aria-hidden="true" data-nosnippet>zły zapis daty przëstãpù</span>{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Kategòrëjô:Szablóna cytowaniô – lëchi zapisënk datë przëstãpù]]}}}}}}<!-- {{#if:{{{stronë|}}}{{{kòlumnë|}}}{{{òdn|}}}||<span class="problemë" aria-hidden="true" data-nosnippet> Felënk numrów strón w knéżce</span>{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Kategòrëjô:Szablóna cytowaniô knéżczi – fëlenk numra stronë]]}}}} --></includeonly><noinclude> swtgkj5mzerv1cjcv4q2ec78olw3mnl 220115 220112 2026-10-20T12:30:12Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Szablónë]] 220115 wikitext text/x-wiki <includeonly><cite class="citation book" {{#switch:{{{òdn|}}}||nié= |#default=id="{{#if: {{{nôzwëskò r|}}} | {{òdn/id|{{{nôzwëskò r|}}}|{{{nôzwëskò2 r|}}}|{{{nôzwëskò3 r|}}}|{{{nôzwëskò4 r|}}}|{{#if:{{{rok|{{{data|}}}}}}|{{#time:Y|{{{rok|{{{data|}}}}}} }} }}|òdn={{{òdn|}}}}} | {{òdn/id|{{{nôzwëskò|}}}|{{{nôzwëskò2|}}}|{{{nôzwëskò3|}}}|{{{nôzwëskò4|}}}|{{#if:{{{rok|{{{data|}}}}}}|{{#time:Y|{{{rok|{{{data|}}}}}} }} }}|òdn={{{òdn|}}}}} }}" }}>{{#if: {{{aùtór r|}}}{{{nôzwëskò r|}}} | {{#if: {{{aùtór r link|}}} | [[{{{aùtór r link}}}|{{#if: {{{nôzwëskò r|}}} | {{#if: {{{miono r|}}} |{{{miono r}}}&#32;}}{{{nôzwëskò r}}} | {{{aùtór r}}} }}]] | {{#if: {{{nôzwëskò r|}}} | {{#if: {{{miono r|}}} |{{{miono r}}}&#32;}}{{{nôzwëskò r}}} | {{{aùtór r}}} }} }}{{#if: {{{nôzwëskò2 r|}}}{{{aùtór2 r|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór r2 link|}}} |[[{{{aùtór r2 link}}}|{{#if:{{{nôzwëskò2 r|}}} |{{#if: {{{miono2 r|}}} |{{{miono2 r}}}&#32;}}{{{nôzwëskò2 r}}} |{{{aùtór2 r}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò2 r|}}} |{{#if: {{{miono2 r|}}} |{{{miono2 r}}}&#32;}}{{{nôzwëskò2 r}}} |{{{aùtór2 r}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò3 r|}}}{{{aùtór3 r|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór r3 link|}}} |[[{{{aùtór r3 link}}}|{{#if:{{{nôzwëskò3 r|}}} |{{#if: {{{miono3 r|}}} |{{{miono3 r}}}&#32;}}{{{nôzwëskò3 r}}} |{{{aùtór3 r}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò3 r|}}} |{{#if: {{{miono3 r|}}} |{{{miono3 r}}}&#32;}}{{{nôzwëskò3 r}}} |{{{aùtór3 r}}} }} }} |}}:&#32; }}{{#if: {{{rozdzél|}}} | {{#if: {{{adresa rozdzélu|}}} | [{{{adresa rozdzélu}}} {{{rozdzél}}}] | {{{rozdzél}}} }}. W:&#32;}}{{#if: {{{aùtór|}}}{{{nôzwëskò|}}} | {{#if: {{{aùtór link|}}} | [[{{{aùtór link}}}|{{#if: {{{nôzwëskò|}}} | {{#if: {{{miono|}}} |{{{miono}}}&#32;}}{{{nôzwëskò}}} | {{{aùtór}}} }}]] | {{#if: {{{nôzwëskò|}}} | {{#if: {{{miono|}}} |{{{miono}}}&#32;}}{{{nôzwëskò}}} | {{{aùtór}}} }} }}{{#if: {{{nôzwëskò2|}}}{{{aùtór2|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link2|}}} |[[{{{aùtór link2}}}|{{#if:{{{nôzwëskò2|}}} |{{#if: {{{miono2|}}} |{{{miono2}}}&#32;}}{{{nôzwëskò2}}} |{{{aùtór2}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò2|}}} |{{#if: {{{miono2|}}} |{{{miono2}}}&#32;}}{{{nôzwëskò2}}} |{{{aùtór2}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò3|}}}{{{aùtór3|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link3|}}} |[[{{{aùtór link3}}}|{{#if:{{{nôzwëskò3|}}} |{{#if: {{{miono3|}}} |{{{miono3}}}&#32;}}{{{nôzwëskò3}}} |{{{aùtór3}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò3|}}} |{{#if: {{{miono3|}}} |{{{miono3}}}&#32;}}{{{nôzwëskò3}}} |{{{aùtór3}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò4|}}}{{{aùtór4|}}} |,&#32;{{#if:{{{aùtór link4|}}} |[[{{{aùtór link4}}}|{{#if:{{{nôzwëskò4|}}} |{{#if: {{{miono4|}}} |{{{miono4}}}&#32;}}{{{nôzwëskò4}}} |{{{aùtór4}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò4|}}} |{{#if: {{{miono4|}}} |{{{miono4}}}&#32;}}{{{nôzwëskò4}}} |{{{aùtór4}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò5|}}}{{{aùtór5|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link5|}}} |[[{{{aùtór link5}}}|{{#if:{{{nôzwëskò5|}}} |{{#if: {{{miono5|}}} |{{{miono5}}}&#32;}}{{{nôzwëskò5}}} |{{{aùtór5}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò5|}}} |{{#if: {{{miono5|}}}|{{{miono5}}}&#32;}}{{{nôzwëskò5}}} |{{{aùtór5}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò6|}}}{{{aùtór6|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link6|}}} |[[{{{aùtór link6}}}|{{#if:{{{nôzwëskò6|}}} |{{#if: {{{miono6|}}} |{{{miono6}}}&#32;}}{{{nôzwëskò6}}} |{{{aùtór6}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò6|}}} |{{#if: {{{miono6|}}}|{{{miono6}}}&#32;}}{{{nôzwëskò6}}} |{{{aùtór6}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò7|}}}{{{aùtór7|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link7|}}} |[[{{{aùtór link7|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò7|}}} |{{#if: {{{miono7|}}} |{{{miono7|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò7|}}} |{{{aùtór7|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò7|}}} |{{#if: {{{miono7|}}}|{{{miono7|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò7|}}} |{{{aùtór7|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò8|}}}{{{aùtór8|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link8|}}} |[[{{{aùtór link8|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò8|}}} |{{#if: {{{miono8|}}} |{{{miono8|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò8|}}} |{{{aùtór8|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò8|}}} |{{#if: {{{miono8|}}}|{{{miono8|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò8|}}} |{{{aùtór8|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò9|}}}{{{aùtór9|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link9|}}} |[[{{{aùtór link9|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò9|}}} |{{#if: {{{miono9|}}} |{{{miono9|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò9|}}} |{{{aùtór9|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò9|}}} |{{#if: {{{miono9|}}}|{{{miono9|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò9|}}} |{{{aùtór9|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò10|}}}{{{aùtór10|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link10|}}} |[[{{{aùtór link10|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò10|}}} |{{#if: {{{miono10|}}} |{{{miono10|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò10|}}} |{{{aùtór10|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò10|}}} |{{#if: {{{miono10|}}}|{{{miono10|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò10|}}} |{{{aùtór10|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò11|}}}{{{aùtór11|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link11|}}} |[[{{{aùtór link11|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò11|}}} |{{#if: {{{miono11|}}} |{{{miono11|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò11|}}} |{{{aùtór11|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò11|}}} |{{#if: {{{miono11|}}}|{{{miono11|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò11|}}} |{{{aùtór11|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò12|}}}{{{aùtór12|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link12|}}} |[[{{{aùtór link12|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò12|}}} |{{#if: {{{miono12|}}} |{{{miono12|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò12|}}} |{{{aùtór12|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò12|}}} |{{#if: {{{miono12|}}}|{{{miono12|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò12|}}} |{{{aùtór12|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò13|}}}{{{aùtór13|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link13|}}} |[[{{{aùtór link13|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò13|}}} |{{#if: {{{miono13|}}} |{{{miono13|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò13|}}} |{{{aùtór13|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò13|}}} |{{#if: {{{miono13|}}}|{{{miono13|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò13|}}} |{{{aùtór13|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò14|}}}{{{aùtór14|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link14|}}} |[[{{{aùtór link14|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò14|}}} |{{#if: {{{miono14|}}} |{{{miono14|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò14|}}} |{{{aùtór14|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò14|}}} |{{#if: {{{miono14|}}}|{{{miono14|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò14|}}} |{{{aùtór14|}}} }} }} |}}{{#if: {{{nôzwëskò15|}}}{{{aùtór15|}}} |,&#32;{{#if: {{{aùtór link15|}}} |[[{{{aùtór link15|}}}|{{#if:{{{nôzwëskò15|}}} |{{#if: {{{miono15|}}} |{{{miono15|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò15|}}} |{{{aùtór15|}}} }}]] |{{#if:{{{nôzwëskò15|}}} |{{#if: {{{miono15|}}}|{{{miono15|}}}&#32;}}{{{nôzwëskò15|}}} |{{{aùtór15|}}} }} }} |}}:&#32; }}''{{#if: {{{url|}}}|[{{{url}}} {{{titel}}}]|{{{titel}}}}}''{{#if: {{{jiny|}}} |.&#32;{{{jiny}}} }}{{#if: {{{wëdanié|}}} |.&#32;{{skr.|Wëdanié}}&#32;{{#invoke:String|replace|source={{{wëdanié}}}|pattern=[.]$|replace=|count=1|plain=0}} }}{{#if: {{{tom|}}}{{{titel tomù|}}} |.&#32;T.&#32;{{#if:{{{tom|}}}|{{{tom}}}{{#if: {{{titel tomù|}}}|&#58;&#32;{{{titel tomù}}}|}}|{{{titel tomù}}}}} }}{{#if: {{{dzél|}}} |.&#32;Dz.&#32;{{{dzél}}}{{#if: {{{titel dzéla|}}}|&#58;&#32;{{{titel dzéla}}}|}} }}{{#if: {{{wëdôwca|}}} |.&#32;{{#if: {{{plac|}}}|{{{plac|}}}&#58;&#32;|}}{{{wëdôwca}}}|{{#if: {{{plac|}}}|.&#32;{{{plac|}}}}} }}{{#if: {{{data|}}} | {{#if: {{{wëdôwca|}}}|,&#32;|{{#if: {{{plac|}}}|&#58;&#32;|.&#32;}}}}{{{data}}} | {{#if: {{{rok|}}} | {{#if: {{{miesąc|}}} | {{#if: {{{wëdôwca|}}}|,&#32;|{{#if: {{{plac|}}}|&#58;&#32;|.&#32;}} }}{{{miesąc}}} {{{rok}}} | {{#if: {{{wëdôwca|}}}|,&#32;|{{#if: {{{plac|}}}|&#58;&#32;|.&#32;}} }}{{{rok}}} }} }} }}{{#if: {{{stronë|}}} |{{#if: {{{wëdôwca|}}}{{{data|}}}{{{rok|}}}|,|.}}&#32;s.&#32;{{{stronë}}} }}{{#if: {{{kòlumnë|}}} |{{#if: {{{wëdôwca|}}}{{{data|}}}{{{rok|}}}{{{stronë|}}}|,|.}}&#32;kol.&#32;{{{kòlumnë}}} }}{{#if: {{{seriô|}}} |{{#if: {{{wëdôwca|}}}{{{data|}}}{{{rok|}}}{{{stronë|}}}{{{kòlumnë|}}}|,&#32;s|.&#32;S}}eria&#58;&#32;{{{seriô}}} }}{{#if: {{{doi|}}} | . [[DOI (identyfikator cyfrowy)|DOI]]: [https://doi.org/{{{doi|}}} {{{doietykieta|{{{doi}}}}}}] }}{{#if: {{{id|}}} | . {{{id}}} }}{{#if: {{{isbn|}}} | . {{#invoke:ISBN|link|{{{isbn}}}}} }}{{#if: {{{lccn|}}} | . [[Biblioteka Kongresu|LCCN]] [http://lccn.loc.gov/{{urlencode:{{{lccn}}}}} {{{lccn}}}] }}{{#if: {{{issn|}}} | .&#32;{{ISSN|{{{issn}}}}} }}{{#if: {{{oclc|}}} | . [[Online Computer Library Center|OCLC]] [http://worldcat.org/oclc/{{urlencode:{{{oclc}}}}} {{{oclc}}}] }}<!-- Czej mómë URL, brëkùjemë datã przëstãpù -->{{#if: {{{url|}}} | {{#if: {{{data przëstãpù|}}} | . [przëstãp {{{data przëstãpù}}}] }} }}{{#if: {{{cytat|}}} | . Cytat: {{{cytat}}}}}.<!-- This is a COinS tag (http://ocoins.info), which allows automated tools to parse the citation infòrmation: --><span class="Z3988" title="ctx_ver=Z39.88-2004<!-- -->&rft_val_fmt={{urlencode:info:ofi/fmt:kev:mtx:book}}<!-- Field descriptions: http://www.openurl.info/registry/docs/mtx/info:ofi/fmt:kev:mtx:book -->&rft.genre=book<!-- book: a publication that is complete in one part or a designated finite number of parts, often identified with an ISBN. (genre could also be bookitem, conference, proceeding, report, document, or unknown) -->&rft.btitle={{urlencode:{{{titel}}}}}<!-- The title of the book. This can also be expressed as title, for compatibility with version 0.1. "moby dick or the white whale" -->{{#if: {{{rozdzél|}}} | &rft.atitle={{urlencode:{{{rozdzél}}}}} }}<!-- Chapter title. Chapter title is included if it is a distinct title, e.g. "The Push Westward." -->{{#if: {{{nôzwëskò r|{{{nôzwëskò|}}}}}} | &rft.aulast={{urlencode:{{{nôzwëskò r|{{{nôzwëskò}}}}}}}} }}<!-- First author's family name. This may be more than one word ... e.g. Smith, Fred James is recorded as "aulast=smith" -->{{#if: {{{miono r|{{{miono|}}}}}} | &rft.aufirst={{urlencode:{{{miono r|{{{miono}}}}}}}} }}<!-- First author's given name or names or initials. This data element may contain multiple words and punctuation, e.g. "Fred F", "Fred James" -->{{#if: {{{aùtór r|{{{aùtór|}}}}}} | &rft.au={{urlencode:{{{aùtór r|{{{aùtór}}}}}}}} }}<!-- This data element contains the full name of a single author, e.g. "Smith, Fred M", "Harry S. Truman". -->{{#if: {{{data|}}} | &rft.date={{urlencode:{{{data}}}}}<!-- -->{{#if: {{{rok|}}} | &rft.date={{urlencode:{{{rok}}}}} }} }}<!-- Date of publication. Book dates are assumed to be a single year. (or ISO 8601) -->{{#if: {{{wëdanié|}}} | &rft.edition={{urlencode:{{{wëdanié}}}}} }}<!-- Statement of the edition of the book. This will usually be a phrase, with or without numbers, but may be a single number, e.g. "First edition", "4th ed." -->{{#if: {{{wëdôwca|}}} | &rft.pub={{urlencode:{{{wëdôwca}}}}} }}<!-- Publisher name. "Harper and Row" -->{{#if: {{{plac|}}} | &rft.place={{urlencode:{{{plac}}}}} }}<!-- Place of publication. "New York" -->{{#if: {{{stronë|}}} | &rft.pages={{urlencode:{{{stronë}}}}} }}<!-- Start and end pages for parts of a book, e.g. "124-147" ... This data element includes the OpenURL 0.1 definition of "pages". -->{{#if: {{{seriô|}}} | &rft.series={{urlencode:{{{seriô}}}}} }}<!-- The title of a series in which the book or document was issued. There may also be an ISSN associated with the series. -->{{#if: {{{isbn|}}} | &rft.isbn={{{isbn}}} }}<!-- International Standard Book Number (ISBN) ... i.e. "057117678X" but it may contain hyphens, e.g. "1-878067-73-7" -->{{#if: {{{oclc|}}} | &rft_id=info:oclcnum/{{{oclc}}} }}<!-- -->{{#if: {{{doi|}}} | &rft_id=info:doi/{{urlencode:{{{doi}}}}} }}<!-- -->{{#if: {{{url|}}} | &rft_id={{urlencode:{{{url}}}}} }}<!-- -->"></span>{{#ifeq:{{{jãzëk|}}}|||&#32;{{Jãz.|{{{jãzëk}}} {{{jãzëk2|}}} {{{jãzëk3|}}} {{{jãzëk4|}}} {{{jãzëk5|}}} {{{jãzëk6|}}} {{{jãzëk7|}}} {{{jãzëk8|}}} {{{jãzëk9|}}} {{{jãzëk10|}}}}}.}}</cite>{{#invoke:Sprôwdzë|Paramétrë |=problemë-w-cytuj {{#if:{{NAMESPACE}}||[[Kategòrëjô:Szablóna cytuj do sprôwdzeniô]]}} | nôzwëskò = | miono = | aùtór = | aùtór link = | nôzwëskò2 = | miono2 = | aùtór2 = | aùtór link2 = | nôzwëskò3 = | miono3 = | aùtór3 = | aùtór link3 = | nôzwëskò4 = | miono4 = | aùtór4 = | aùtór link4 = | nôzwëskò5 = | miono5 = | aùtór5 = | aùtór link5 = | nôzwëskò6 = | miono6 = | aùtór6 = | aùtór link6 = | nôzwëskò7 = | miono7 = | aùtór7 = | aùtór link7 = | nôzwëskò8 = | miono8 = | aùtór8 = | aùtór link8 = | nôzwëskò9 = | miono9 = | aùtór9 = | aùtór link9 = | nôzwëskò10 = | miono10 = | aùtór10 = | aùtór link10 = | nôzwëskò11 = | miono11 = | aùtór11 = | aùtór link11 = | nôzwëskò12 = | miono12 = | aùtór12 = | aùtór link12 = | nôzwëskò13 = | miono13 = | aùtór13 = | aùtór link13 = | nôzwëskò14 = | miono14 = | aùtór14 = | aùtór link14 = | nôzwëskò15 = | miono15 = | aùtór15 = | aùtór link15 = | titel = text! | url = uri? | jiny = | wëdanié = | wëdôwca = | plac = | data = | rok = | miesąc = | stronë = text-link?| kòlumnë = | rozdzél = | adresa rozdzélu = uri? | nôzwëskò r = | miono r = | aùtór r = | aùtór r link = | nôzwëskò2 r = | miono2 r = | aùtór2 r = | aùtór r2 link = | nôzwëskò3 r = | miono3 r = | aùtór3 r = | aùtór r3 link = | nôzwëskò4 r = | miono4 r = | aùtór4 r = | aùtór r4 link = | tom = | titel tomù = | dzél = | titel dzéla = | seriô = | isbn = {{#if:{{{isbn|}}}|^[0-9%-]+X?$}} | id = text-link? | oclc = | lccn = | issn = | doi = {{#if:{{{doi|}}}|^10%.[1-9][0-9][0-9][0-9][0-9]*[%./][^%s%[%]%{%}<>{{!}}]+$}} | cytat = | jãzëk = | jãzëk2 = | jãzëk3 = | jãzëk4 = | jãzëk5 = | jãzëk6 = | jãzëk7 = | jãzëk8 = | jãzëk9 = | jãzëk10 = | data przëstãpù = | òdn = {{#if:{{{òdn|}}}|{{#switch:{{{òdn}}}|nié|jo|a|b|c|d|e|f|g|h|i|j|k|l|m|n|o|p|q|r|s|t|u|v|w|x|y|z=text|^{{òdn/id}}.+$}}}} }}{{#invoke:Sprôwdzë|pòla z aùtorama|max=15|nôzwëskò=nôzwëskò#|miono=miono#|aùtór=aùtór#|link=aùtór link#|przed=<span class="problemë problemë-w-cytuj" aria-hidden="true" data-nosnippet>Sprôwdzë aùtora:|po=.{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Kategòrëjô:Szablóna cytuj knéżkã – aùtorzë do sprôwdzeniô]]}}</span>}}{{#invoke:Sprôwdzë|pòla z aùtorama|max=4|nôzwëskò=nôzwëskò# r|miono=miono# r|aùtór=aùtór# r|link=aùtór r# link|przed=<span class="problemë problemë-w-cytuj" aria-hidden="true" data-nosnippet>Sprôwdzë aùtora rozdzélu:|po=.{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Kategòrëjô:Szablóna cytuj knéżkã – aùtorzë do sprôwdzeniô]]}}</span>}}{{#ifeq:titel|{{#invoke:Sprôwdzë|lësta mionów niepùstëch argùmentów}}|<span class="problemë" aria-hidden="true" data-nosnippet>Blós titel{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Kategòrëjô:Szablóna cytuj do sprôwdzeniô]]}}</span>}}{{#if:{{{data przëstãpù|}}}|{{#if:{{#if:{{#invoke:String|match|s={{{data przëstãpù}}}|pattern=^20[0-9][0-9]%-[01][0-9]%-[0123][0-9]$|nomatch=}}|{{#iferror:{{#time:Y-m-d|{{{data przëstãpù}}}}}|błąd|{{#ifeq:{{{data przëstãpù}}}|{{#time:Y-m-d|{{{data przëstãpù}}}}}|<!-- ok -->|fòrmat}}}}|fòrmat}}|<span class="problemë" aria-hidden="true" data-nosnippet>zły zapis daty przëstãpù</span>{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Kategòrëjô:Szablóna cytowaniô – lëchi zapisënk datë przëstãpù]]}}}}}}<!-- {{#if:{{{stronë|}}}{{{kòlumnë|}}}{{{òdn|}}}||<span class="problemë" aria-hidden="true" data-nosnippet> Felënk numrów strón w knéżce</span>{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Kategòrëjô:Szablóna cytowaniô knéżczi – fëlenk numra stronë]]}}}} --></includeonly><noinclude>[[Kategòrëjô:Szablónë]]</noinclude> 2ad8zum05ko0q76c9vm6nk5so69eg6p 0 13757 220163 210951 2026-10-20T20:33:29Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220163 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Wòłiwôcz]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] rix1mgouseswht68ai4o2r3kvm2xo9b 0 13803 220241 211475 2026-10-21T11:00:35Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220241 wikitext text/x-wiki #TAM [[Fana Kaszëbsczi]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] agq2kgbnyen0p1ytgujxaa6sxe9tdop 0 13843 220229 211970 2026-10-21T10:59:40Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220229 wikitext text/x-wiki #TAM [[Tomôsz Fópka]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] chge5d93gqwgjhzeg3z14ayrkbfry1p 0 13844 220162 211980 2026-10-20T20:33:27Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220162 wikitext text/x-wiki #TAM [[Tomôsz Fópka]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] chge5d93gqwgjhzeg3z14ayrkbfry1p 0 14006 220232 214153 2026-10-21T10:59:41Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220232 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Pòlitologiô]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] gohc0eun5j42gb8yp8icdz85xrmzzzq 0 14138 220119 217014 2026-10-20T12:38:39Z Iketsi 3254 [[]] 220119 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Szymbark hotel - panoramio.jpg|mały|Hòtel]] '''Centrum Edukacje i Promòcje Regionu w Szimbarkù'''<ref>https://mojestrone.com/artykul/stzca-palac-krolewionczi-n2181834</ref> (w skrodzëni '''CEPR''', {{jãz.|pl}} ''Centrum Edukacji i Promocji Regionu w Szymbarku'') – priwatny [[skansen]] w [[Szimbark|Szimbarkù]]. == Stałë ekspòzycje == === Téma: [[Kaszëbë]] === <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Szymbark dom szlachecki 07.07.10 p.jpg|Dwór Salino (replika)<ref>https://cepr.pl/obiekty</ref> Òbrôzk:Szymbark (Szimbark), Kościół św. Rafała Kalinowskiego - fotopolska.eu (160705).jpg|Kòscół św. Rafała Kalinowskiego (replika) Òbrôzk:Szymbark chata traperów 31.12.09 p.jpg|Chëcz Kaszëbów z Kanadë w Szimbarkù<ref>https://polska-na-jednej-nodze.pl/centrum-edukacji-i-promocji-regionu-w-szymbarku/</ref> Òbrôzk:SZYMBARK (woj.pomorskie), AB - 067.JPG|Piec chlebowy – miejsce wypieku tradycyjnego chleba kaszubskiego Òbrôzk:SZYMBARK (woj.pomorskie), AB - 079.JPG|Wystawa osprzętu życia codziennego regionu Òbrôzk:Szymbark (Szimbark), Statua Świętowida Kaszuba - fotopolska.eu (180814).jpg|Statua „Świętowida Kaszubskiego” </gallery> === Téma: [[Sybiriô]] === <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Dom sybiraka.jpg|({{jãz.|pl}} Dom sybiraka) Òbrôzk:SZYMBARK (woj.pomorskie), AB - 086.JPG|Sónczi </gallery> === Téma: [[Krëjamnô Wòjskòwô Òrganizacjô „Pòmòrsczi Grif”|Pòmòrsczi Grif]] === <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Ptasia Wola.jpg|[[Bónker]] – rekonstrukcëjô </gallery> === Téma: [[Ceselstwò]] === <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Kaszubska deska.jpg|Nôdłëgszi [[dél]] Òbrôzk:CEPR Szymbark stół noblisty.jpg|Stół noblisty dlô 230 osób </gallery> === Jiné ekspòzycje === <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Dom do góry nogami 2013.jpg| Òbrôzk:SZYMBARK (woj.pomorskie), AB - 050.JPG|Stolëmòwi Klawér </gallery> == Òbaczë téż == {{Col2 |col1= === Sparłãczoné témë === * [[Kaszëbsczé Pòjezerzé]] * [[Szimbark]] |col2= === Skansenë === {{#categorytree:Skansenë|hideroot=on|mode=pages}} }} == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé pòwrózczi == {{Òficjalnô starna}} {{Commons}} * https://www.youtube.com/watch?v=pCgKSV_1w-Q {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Skansenë]] [[Kategòrëjô:Firmë]] s21p2zljxtlbmh5jrdbkb0tks5i7v7t 10 14169 220113 218891 2026-10-20T12:28:19Z Iketsi 3254 W 220113 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{#switch: {{{1}}} | arch. = <abbr title="archajicznô fòrma">{{{1}}}</abbr> | dosł. = <abbr title="dosłownié">{{{1}}}</abbr> | m. = <abbr title="miona">{{{1}}}</abbr> | ùr. | ur. = <abbr title="ùrodzëł(a) sã / ùrodzony / ùrodzonô">ùr.</abbr> | itd. = <abbr title="itd.">{{{1}}}</abbr><!-- ??? --> | itp. = <abbr title="itp.">{{{1}}}</abbr><!-- ??? --> | ëtp. = <abbr title="ëtp.">{{{1}}}</abbr><!-- ??? --> | np. = <abbr title="na przëkłôd">{{{1}}}</abbr> | m.jin. | m. jin. = <abbr title="midzë jinszima">m.jin.</abbr> | n.r.m. | n. r. m. | n.p.m. | nad rówizną mòrza = <abbr title="nad rówizną mòrza">n.r.m.</abbr> | òk. | ok. = <abbr title="òkòło">{{{1}}}</abbr> | p.n.e. = <abbr title="p.n.e.">{{{1}}}</abbr><!-- ??? --> | ps. = <abbr title="pseudonim">{{{1}}}</abbr> | P.T. = <abbr title="pleno titulo">{{{1}}}</abbr> | j. = [[Kategòrëjô:Szablóna:skr. – j.=?]] j. | r. = [[Kategòrëjô:Szablóna:skr. – r.=rok czë rokù?]] r. | rok = <abbr title="rok">r.</abbr> | rokù = <abbr title="rokù">r.</abbr> | sz. = <abbr title="sztrasa">{{{1}}}</abbr> | tpzw. = <abbr title="tpzw.">{{{1}}}</abbr><!-- ??? --> | wëd. | wyd. = [[Kategòrëjô:Szablóna:skr. – wëdanié czë wëdôwizna?]] !!! | wëdanié | wydanie = <abbr title="wëdanié">wëd.</abbr> | Wëdanié | Wydanie = <abbr title="Wëdanié">Wëd.</abbr> | wëdôwizna | wydawnictwo = <abbr title="wëdôwizna">wëd.</abbr> | #default = [[Kategòrëjô:Szablóna:skr. – !!!]] }}</includeonly><noinclude>[[Kategòrëjô:Szablónë do artiklów]] Skrót: * <code><nowiki>{{skr.|arch.}}</nowiki></code> → {{skr.|arch.}} * <code><nowiki>{{skr.|dosł.}}</nowiki></code> → {{skr.|dosł.}} * <code><nowiki>{{skr.|m.}}</nowiki></code> → {{skr.|m.}} * <code><nowiki>{{skr.|ùr.}}</nowiki></code> → {{skr.|ùr.}} * <code><nowiki>{{skr.|np.}}</nowiki></code> → {{skr.|np.}} * <code><nowiki>{{skr.|m.jin.}}</nowiki></code> → {{skr.|m.jin.}} * <code><nowiki>{{skr.|n.r.m.}}</nowiki></code> abò <code><nowiki>{{skr.|nad rówizną mòrza}}</nowiki></code> → {{skr.|n.r.m.}} * <code><nowiki>{{skr.|ps.}}</nowiki></code> → {{skr.|ps.}} * <code><nowiki>{{skr.|P.T.}}</nowiki></code> → {{skr.|P.T.}} * <code><nowiki>{{skr.|sz.}}</nowiki></code> → {{skr.|sz.}} ---- * <code><nowiki>{{skr.|r.}}</nowiki></code> → [[:Kategòrëjô:Szablóna:skr. – rok czë rokù?]] ** <code><nowiki>{{skr.|rok}}</nowiki></code> → {{skr.|rok}} ** <code><nowiki>{{skr.|rokù}}</nowiki></code> → {{skr.|rokù}} * <code><nowiki>{{skr.|wëd.}}</nowiki></code> → [[:Kategòrëjô:Szablóna:skr. – wëdanié czë wëdôwizna?]] ** <code><nowiki>{{skr.|wëdanié}}</nowiki></code> → {{skr.|wëdanié}} ** <code><nowiki>{{skr.|wëdôwizna}}</nowiki></code> → {{skr.|wëdôwizna}} * <code><nowiki>{{skr.|}}</nowiki></code> → [[:Kategòrëjô:Szablóna:skr. – !!!]] * pòj.l. ? </noinclude> a3l88jrgyqkntarq77qe64eia7i2bkn 220116 220113 2026-10-20T12:32:03Z Iketsi 3254 + 220116 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{#switch: {{{1}}} | arch. = <abbr title="archajicznô fòrma">{{{1}}}</abbr> | dosł. = <abbr title="dosłownié">{{{1}}}</abbr> | m. = <abbr title="miona">{{{1}}}</abbr> | ùr. | ur. = <abbr title="ùrodzëł(a) sã / ùrodzony / ùrodzonô">ùr.</abbr> | itd. = <abbr title="itd.">{{{1}}}</abbr><!-- ??? --> | itp. = <abbr title="itp.">{{{1}}}</abbr><!-- ??? --> | ëtp. = <abbr title="ëtp.">{{{1}}}</abbr><!-- ??? --> | np. = <abbr title="na przëkłôd">{{{1}}}</abbr> | m.jin. | m. jin. = <abbr title="midzë jinszima">m.jin.</abbr> | n.r.m. | n. r. m. | n.p.m. | nad rówizną mòrza = <abbr title="nad rówizną mòrza">n.r.m.</abbr> | òk. | ok. = <abbr title="òkòło">{{{1}}}</abbr> | p.n.e. = <abbr title="p.n.e.">{{{1}}}</abbr><!-- ??? --> | ps. = <abbr title="pseudonim">{{{1}}}</abbr> | P.T. = <abbr title="pleno titulo">{{{1}}}</abbr> | j. = [[Kategòrëjô:Szablóna:skr. – j.=?]] j. | r. = [[Kategòrëjô:Szablóna:skr. – r.=rok czë rokù?]] r. | rok = <abbr title="rok">r.</abbr> | rokù = <abbr title="rokù">r.</abbr> | sz. = <abbr title="sztrasa">{{{1}}}</abbr> | tpzw. = <abbr title="tpzw.">{{{1}}}</abbr><!-- ??? --> | wëd. | wyd. = [[Kategòrëjô:Szablóna:skr. – wëdanié czë wëdôwizna?]] !!! | wëdanié | wydanie = <abbr title="wëdanié">wëd.</abbr> | Wëdanié | Wydanie = <abbr title="Wëdanié">Wëd.</abbr> | wëdôwizna | wydawnictwo = <abbr title="wëdôwizna">wëd.</abbr> | #default = [[Kategòrëjô:Szablóna:skr. – !!!]] }}</includeonly><noinclude>[[Kategòrëjô:Szablónë do artiklów]] Skrót: * <code><nowiki>{{skr.|arch.}}</nowiki></code> → {{skr.|arch.}} * <code><nowiki>{{skr.|dosł.}}</nowiki></code> → {{skr.|dosł.}} * <code><nowiki>{{skr.|m.}}</nowiki></code> → {{skr.|m.}} * <code><nowiki>{{skr.|ùr.}}</nowiki></code> → {{skr.|ùr.}} * <code><nowiki>{{skr.|np.}}</nowiki></code> → {{skr.|np.}} * <code><nowiki>{{skr.|m.jin.}}</nowiki></code> → {{skr.|m.jin.}} * <code><nowiki>{{skr.|n.r.m.}}</nowiki></code> abò <code><nowiki>{{skr.|nad rówizną mòrza}}</nowiki></code> → {{skr.|n.r.m.}} * <code><nowiki>{{skr.|ps.}}</nowiki></code> → {{skr.|ps.}} * <code><nowiki>{{skr.|P.T.}}</nowiki></code> → {{skr.|P.T.}} * <code><nowiki>{{skr.|sz.}}</nowiki></code> → {{skr.|sz.}} ---- * <code><nowiki>{{skr.|r.}}</nowiki></code> → [[:Kategòrëjô:Szablóna:skr. – r.=rok czë rokù?]] ** <code><nowiki>{{skr.|rok}}</nowiki></code> → {{skr.|rok}} ** <code><nowiki>{{skr.|rokù}}</nowiki></code> → {{skr.|rokù}} * <code><nowiki>{{skr.|wëd.}}</nowiki></code> → [[:Kategòrëjô:Szablóna:skr. – wëdanié czë wëdôwizna?]] ** <code><nowiki>{{skr.|wëdanié}}</nowiki></code> → {{skr.|wëdanié}} ** <code><nowiki>{{skr.|wëdôwizna}}</nowiki></code> → {{skr.|wëdôwizna}} * <code><nowiki>{{skr.|}}</nowiki></code> → [[:Kategòrëjô:Szablóna:skr. – !!!]] * pòj.l. ? </noinclude> h5dr5aqfr0vm697biflw3t51mf52pky 0 14192 220237 216502 2026-10-21T10:59:42Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220237 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Niderlandë]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] 2g2y8z8gd8l1k60usaj7kj67twfq76n 0 14278 220164 217648 2026-10-20T20:33:29Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220164 wikitext text/x-wiki #TAM [[Zjednóné Stanë Americzi]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] dlinmpdnhl5l61odzy5krkl43jhorv3 0 14284 220165 217694 2026-10-20T20:33:32Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220165 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Teksańskô gwara szląsczégò etnolektu]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] orxzgjro7jfwtlb5uc8didz2aefhsyx 0 14351 220118 218543 2026-10-20T12:35:35Z Iketsi 3254 /* Òbaczë téż */ + 220118 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Hel A-1200 z 1999-06-15 (cropped).jpg|mały|Bónker ''Sęp'' w [[Pòlskô|Pòlsce]] ([[Jastarniô]])]] '''Bónker'''<ref name=":1">{{sloworz.org|21061|23832}}</ref>, '''bùnker'''{{Zdrzódło}} abò '''schrón'''<ref name=":1" /> – bùdink do òchronë w trakce [[Wòjna|wòjnë]]. == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Albania bunkers.jpg|Bónkrë w [[Albaniô|Albanii]] Òbrôzk:Talka bunker.JPG|Bónker z 1913 {{skr.|rokù}} na [[Biôłorus|Biôłorusë]] Òbrôzk:Záblatí 23 – kryt (cropped 4x3).jpg|Bónker w [[Czeskô|Czechach]] Òbrôzk:Sea vs Coast. WWII anti-aircraft bunker as marker of previous coastline - panoramio.jpg|Bónker na [[Łotwa|Łotwie]] Òbrôzk:Molotovo linijos bunkeris - panoramio.jpg|Bónker na [[Lëtwa|Lëtwie]] Òbrôzk:Aussichtsturm, SW, 2023 Budapest.jpg|Bónker w [[Madżarskô|Madżarsce]], dzysô [[mùzeùm]] Òbrôzk:Marine with Image of Stalin Found in a Bunker, Yudam-ni, 27 November 1950 (8224015611).jpg|Òdjimk [[Józef Stalin|Stalina]] w bónkrze w [[Nordowô Kòreja|Nordowi Kòreji]] Òbrôzk:Voormalige bunker, nu uitzichtpunt. Locatie, Noarderleech provincie Friesland 01.jpg|Bónker w [[Niderlandë|Niderlandach]] Òbrôzk:Borkum, Dünenlandschaft, Bunker -- 2020 -- 2755 (cropped 4x3).jpg|Bónker a [[kòło]] w [[Niemieckô|Niemiecce]] Òbrôzk:Svalbard Global Seed Vault February 2025.jpg|Bónker i archiwùm w [[Norweskô|Norwesce]] Òbrôzk:Bratislava, Petržalka, B-S 2 (2013-10-25; 01).jpg|Bónker we [[Słowackô|Słowacce]] Òbrôzk:Bunker under the Milky Way (cropped 4x3).jpg|Bónker w [[Szpańskô|Szpańsce]] Òbrôzk:CH-KBAR - Getarnte Waffenstellung am Gotthard - KB-019712.tif|Kamùflażowi bónker w [[Szwajcariô|Szwajcarsce]] Òbrôzk:Bomb shelter in Dnipro, 2023-08-30 (01).jpg|{{jãz.|uk}} укриття – nowòczasny bónker na [[Ùkrajina|Ùkrajinie]] Òbrôzk:World War II Bunker, Dutch Harbor (8230557573).jpg|Bónker na Alasce ([[Zjednóné Stanë Americzi|USA]]) Òbrôzk:Devil's Slide (33536831452).jpg|Bónker w Kalifornie ([[Zjednóné Stanë Americzi|USA]]) Òbrôzk:Figure 32- Metal Pillbox (Property No. S-7), Midway Atoll, Sand Island (April 14, 2015) (25491393044).jpg|Bónker na Midway ([[Zjednóné Stanë Americzi|USA]]) Òbrôzk:World War II Bunker Guam (6861973123).jpg|Bónker na Guam ([[Zjednóné Stanë Americzi|USA]]) Òbrôzk:2023-04-22, World War II Bunker, Kualoa Ranch, Kaneohe, Hawaii, 007.jpg|Wnãtrzé bąkra na Hawajach ([[Zjednóné Stanë Americzi|USA]]) </gallery> == Òbaczë téż == {{Òbaczë téż |Szlachòwnô pòzwa= |Sparłãczoné témë= * [[Artëleriô]] * [[Mùzeùm]] * [[Zëmna wòjna]] * [[II swiatowô wòjna]] * [[Zómk]] |Kategoriô=Bùdinczi }} == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} * https://schrony.edu.pl ({{jãz.|pl}}) * https://www.bunkerpictures.nl ({{jãz.|en}}) * https://web.archive.org/web/20061227193801/http://www.schrony.prv.pl/ ({{jãz.|pl}}) * https://web.archive.org/web/20190702163423/http://www.bunkrowiec.com.pl/portal/ ({{jãz.|pl}}) * https://www.subbrit.org.uk/categories/nuclear-bunkers/ ({{jãz.|en}}) {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Bùdinczi]] [[Kategòrëjô:Wòjna]] th5upmk8q8eg6b3mertw2u48ljwq4zs 0 14358 220233 218250 2026-10-21T10:59:41Z Iketsi 3254 [[Kategòriô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] òsta dodónô za pòmòcą gadżetu [[c:Help:Gadget-Cat-a-lot/csb|Cat-a-lot]] 220233 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Sylwester (swiãto)]] [[Kategòrëjô:Przeczerowania do ùrëchtowaniô]] 32bc9ssdedzjvkkvgn1q0gbzsl6hrhf 0 14455 220130 219296 2026-10-20T17:11:40Z Iketsi 3254 {{Bez òdjimka}} 220130 wikitext text/x-wiki {{Bez òdjimka}} {{Jiné znaczënczi}} '''Czôrnô Góra''' – dzél [[Wies|wsë]] [[Lesno (wejrowsczi kréz)|Lesno]] w [[Pòlskô|Pòlsce]], pòłożony w [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], we [[Wejrowsczi kréz|wejrowsczim krézu]], w [[Gmina Szëmôłd|gminie Szëmôłd]]<ref name="R2013">''Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 {{skr.|rokù}} w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części'' ([http://www.dziennikustaw.gov.pl/du/2013/200 Dz. U. z 2013 {{skr.|rokù}} poz. 200] ([https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20130000200 ISAP]))</ref><ref name="teryt">[http://www.stat.gov.pl/broker/access/performSearch.jspa?searchString=&level=miejsc&wojewodztwo=&powiat=&gmina=&miejscowosc=&advanced=true GUS. Register TERYT]</ref>. Wchôdô w skłôd [[Szôłtëstwò|szôłtëstwa]] '''Lesno'''. W latach 1975–1998 Czôrnô Góra administracyjno słëcha [[Gduńsczé wòjewództwò (1975–1998)|gduńsczémù wòjewództwù]]. == Òbaczë téż == {{Òbaczë téż |Szlachòwnô pòzwa=Czôrnô Góra (wiele znaczeniów) |Sparłãczoné témë= * [[Wies]] |Kategoriô=Gmina Szëmôłd }} == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} == Przëpisë == {{Przëpisë}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Szëmôłd]] c1c5toa1l0zhaxpi0h5ngrix4shnczl 220131 220130 2026-10-20T17:11:53Z Iketsi 3254 <> 220131 wikitext text/x-wiki {{Bez òdjimka}} {{Jiné znaczënczi}} '''Czôrnô Góra''' – dzél [[Wies|wsë]] [[Lesno (wejrowsczi kréz)|Lesno]] w [[Pòlskô|Pòlsce]], pòłożony w [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], we [[Wejrowsczi kréz|wejrowsczim krézu]], w [[Gmina Szëmôłd|gminie Szëmôłd]]<ref name="R2013">''Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 {{skr.|rokù}} w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części'' ([http://www.dziennikustaw.gov.pl/du/2013/200 Dz. U. z 2013 {{skr.|rokù}} poz. 200] ([https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20130000200 ISAP]))</ref><ref name="teryt">[http://www.stat.gov.pl/broker/access/performSearch.jspa?searchString=&level=miejsc&wojewodztwo=&powiat=&gmina=&miejscowosc=&advanced=true GUS. Register TERYT]</ref>. Wchôdô w skłôd [[Szôłtëstwò|szôłtëstwa]] '''Lesno'''. W latach 1975–1998 Czôrnô Góra administracyjno słëcha [[Gduńsczé wòjewództwò (1975–1998)|gduńsczémù wòjewództwù]]. == Òbaczë téż == {{Òbaczë téż |Szlachòwnô pòzwa=Czôrnô Góra (wiele znaczeniów) |Sparłãczoné témë= * [[Wies]] |Kategoriô=Gmina Szëmôłd }} == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Szëmôłd]] 4axpbcuztmwi3gza8sqxjdtsw35lxc7 0 14456 220129 219297 2026-10-20T17:10:02Z Iketsi 3254 , 220129 wikitext text/x-wiki {{Bez òdjimka}} {{Jiné znaczënczi}} '''Czôrnô Góra''' ({{jãz.|pl}} ''Czarna Góra'') – [[òsada]] [[Wies|wsë]] [[Lesniewò]] w [[Pòlskô|Pòlsce]], pòłożonô w [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Pùcczi kréz|pùcczim krézu]], w [[Gmina Pùck|gminie Pùck]]<ref name="R2013">''Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 {{skr.|rokù}} w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części'' ([http://www.dziennikustaw.gov.pl/du/2013/200 Dz. U. z 2013 {{skr.|rokù}} poz. 200] ([https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20130000200 ISAP]))</ref><ref name="teryt">[http://www.stat.gov.pl/broker/access/performSearch.jspa?searchString=&level=miejsc&wojewodztwo=&powiat=&gmina=&miejscowosc=&advanced=true GUS. Register TERYT]</ref>, w Darżlëbsczich Lasach. Wchôdô w skłôd [[Szôłtëstwò|szôłtëstwa]] '''Lesniewò'''. W latach 1975–1998 òsada administracyjno słëcha [[Gduńsczé wòjewództwò (1975–1998)|gduńsczémù wòjewództwù]]. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Òbaczë téż == {{Òbaczë téż |Szlachòwnô pòzwa=Czôrnô Góra (wiele znaczeniów) |Sparłãczoné témë= * [[Òsada]] * [[Wies]] |Kategoriô=Gmina Pùck }} == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} == Przëpisë == {{Przëpisë}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Pùck]] s5xsxpk6wezaju0ck8bqg81gim2gs4c 220132 220129 2026-10-20T17:12:09Z Iketsi 3254 <> 220132 wikitext text/x-wiki {{Bez òdjimka}} {{Jiné znaczënczi}} '''Czôrnô Góra''' ({{jãz.|pl}} ''Czarna Góra'') – [[òsada]] [[Wies|wsë]] [[Lesniewò]] w [[Pòlskô|Pòlsce]], pòłożonô w [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Pùcczi kréz|pùcczim krézu]], w [[Gmina Pùck|gminie Pùck]]<ref name="R2013">''Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 {{skr.|rokù}} w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części'' ([http://www.dziennikustaw.gov.pl/du/2013/200 Dz. U. z 2013 {{skr.|rokù}} poz. 200] ([https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20130000200 ISAP]))</ref><ref name="teryt">[http://www.stat.gov.pl/broker/access/performSearch.jspa?searchString=&level=miejsc&wojewodztwo=&powiat=&gmina=&miejscowosc=&advanced=true GUS. Register TERYT]</ref>, w Darżlëbsczich Lasach. Wchôdô w skłôd [[Szôłtëstwò|szôłtëstwa]] '''Lesniewò'''. W latach 1975–1998 òsada administracyjno słëcha [[Gduńsczé wòjewództwò (1975–1998)|gduńsczémù wòjewództwù]]. == Òbaczë téż == {{Òbaczë téż |Szlachòwnô pòzwa=Czôrnô Góra (wiele znaczeniów) |Sparłãczoné témë= * [[Òsada]] * [[Wies]] |Kategoriô=Gmina Pùck }} == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} == Przëpisë == {{Przëpisë}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Pùck]] gwquz85gk0f7tnxkratbrbakfv5r1nw 0 14459 220127 219302 2026-10-20T17:07:34Z Iketsi 3254 == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} 220127 wikitext text/x-wiki {{Jiné znaczënczi}} '''Czôrnô Góra''' ({{jãz.|pl}} ''Czarna Góra'') – dzél [[Wies|wsë]] [[Bòjón]] w [[Pòlskô|Pòlsce]], pòłożony w [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], we [[Wejrowsczi kréz|wejrowsczim krézu]], w [[Gmina Szëmôłd|gminie Szëmôłd]]. Czôrnô Góra leżi w zôpadnym parce Bòjana, kòl grańcë z [[Kòleczkòwò|Kòleczkòwã]], pò prawi stronie [[Wòjewódzkô droga nr 218|wòjewódzczi drodżi 218]], jadącë w czerënkù [[Wejrowò|Wejrowa]]. W latach 1975–1998 Czôrnô Góra administracyjno słëcha [[Gduńsczé wòjewództwò (1975–1998)|gduńsczému wòjewództwù]]. == Òbaczë téż == {{Òbaczë téż |Szlachòwnô pòzwa=Czôrnô Góra (wiele znaczeniów) |Sparłãczoné témë= * [[Bòjón]] |Kategoriô=Gmina Szëmôłd }} == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Szëmôłd]] 6g3argiajp9146kcv10pocnfxry8c2i 220128 220127 2026-10-20T17:07:49Z Iketsi 3254 {{Bez òdjimka}} 220128 wikitext text/x-wiki {{Bez òdjimka}} {{Jiné znaczënczi}} '''Czôrnô Góra''' ({{jãz.|pl}} ''Czarna Góra'') – dzél [[Wies|wsë]] [[Bòjón]] w [[Pòlskô|Pòlsce]], pòłożony w [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], we [[Wejrowsczi kréz|wejrowsczim krézu]], w [[Gmina Szëmôłd|gminie Szëmôłd]]. Czôrnô Góra leżi w zôpadnym parce Bòjana, kòl grańcë z [[Kòleczkòwò|Kòleczkòwã]], pò prawi stronie [[Wòjewódzkô droga nr 218|wòjewódzczi drodżi 218]], jadącë w czerënkù [[Wejrowò|Wejrowa]]. W latach 1975–1998 Czôrnô Góra administracyjno słëcha [[Gduńsczé wòjewództwò (1975–1998)|gduńsczému wòjewództwù]]. == Òbaczë téż == {{Òbaczë téż |Szlachòwnô pòzwa=Czôrnô Góra (wiele znaczeniów) |Sparłãczoné témë= * [[Bòjón]] |Kategoriô=Gmina Szëmôłd }} == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé pòwrózczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Szëmôłd]] jj1owgu7e8d9pyohilkmn5wfbx70nct 4 14493 220109 220024 2026-10-20T12:20:44Z Iketsi 3254 {{translatewiki.net|MediaWiki:Portal}} 220109 wikitext text/x-wiki {{ADR|słowizna; wëcmanizna to jinaczi spółka abò pòspólnota, anielsczé ''community'' to prãdzy spòlëzna. [[Brëkòwnik:Terrus38|Terrus38]] :Już poprawione w translatewiki.net, więc za kilka dni link „Pòrtal spòlëznë” po lewej powinien się zaktualizować: {{translatewiki.net|MediaWiki:Portal}} –[[Brëkòwnik:Iketsi|Iketsi]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:Iketsi|diskùsjô]]) 14:20, 20 ruj 2026 (CEST)}} biv0rzvnyp88ihvkht8rip40g125lh7 14 14500 220123 2026-10-20T16:19:29Z Iketsi 3254 N 220123 wikitext text/x-wiki [[Kategòrëjô:Òbrôzk w nôgłówkù| ▭]] nwxick1nqlpv9ewqz4tka3ls9dec3lj 14 14501 220124 2026-10-20T16:20:03Z Iketsi 3254 N 220124 wikitext text/x-wiki [[Kategòrëjô:Òbrôzk w nôgłówkù| ▯]] iyz46inuyc59qcziq6koosji5rzuv1r 14 14502 220126 2026-10-20T16:21:41Z Iketsi 3254 N 220126 wikitext text/x-wiki [[Kategòrëjô:Òbrôzk w nôgłówkù| □]] 8dq5fwsq2yqsjkz41caf27ub9t328xj 14 14503 220135 2026-10-20T18:52:25Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Òbrôzk w nôgłówkù]] 220135 wikitext text/x-wiki [[Kategòrëjô:Òbrôzk w nôgłówkù]] 43l2vvbv9iv50mmp3f58ivd5hkncraq 220137 220135 2026-10-20T18:54:42Z Iketsi 3254 | 220137 wikitext text/x-wiki [[Kategòrëjô:Òbrôzk w nôgłówkù| ]] 27wbvl8e2dsekhopne6e5wpy5dogazz 14 14504 220138 2026-10-20T19:29:48Z Iketsi 3254 N 220138 wikitext text/x-wiki {{Commons}} [[Kategòrëjô:Gardë w Eùropie|Szwédzce]] [[Kategòrëjô:Szwédzkô]] 9xuiu0mnp0osb7fahcf73y6myq1ff9r 14 14505 220190 2026-10-21T08:29:36Z Iketsi 3254 N 220190 wikitext text/x-wiki {{Commons}} [[Kategòrëjô:Szablónë do szablónów| wedle ôrtu szablóna]] [[Kategòrëjô:Nawigacyjné szablónë| wedle ôrtu szablóna]] 5qxm3g8mixjln2rclpbjq9z7zi0erg5 0 14506 220218 2026-10-21T09:29:26Z Terrus38 14026 Utworzono przez tłumaczenie strony „[[:pl:Special:Redirect/revision/75567846|Łeba Stara]]” 220218 wikitext text/x-wiki '''Stôrô Łeba''' – dôwny gard pòłożony w òbrëmim terôczasnégò miasta [[Łeba]], zwëska mieską [[Lokacjô (historiô)|lokacjã]] w 1357 rokù, zdegradowónô w 1558 roku<ref name="pomorze2">{{Cytuj knéżkã|aùtór=Piotr Skurzyński|titel=Pomorze, Warszawa|isbn=978-83-7495-133-3|wëdôwca=Muza S.A.|stronë=231|rok=2007|jãzëk=pl}}</ref>. Rozwijowi gardu przeszkôdzałë [[Rësznô duna|wanożné dunë]], jaczé pò kòżdim [[Sztorëm|sztorëmie]] zasypòwałë jegò nowé dzélë. Cząd òd XIV do XVI wiekù to nieprzerwónô biôtka z piôskã, [[Łeba (rzéka)|rzéką]] i mòrzã. W latach 1550–1570 òãta pòdjãtô decyzjã o przeniesenim miasta 2 km na pôłniowi pòrénk, na pòrénczny brzég rzéczi<ref name="pomorze">{{Cytuj knéżkã|aùtór=Czesław Piskorski|titel=Pomorze Zachodnie, mały przewodnik|isbn=83-217-2292-X|wëdôwca=Sport i Turystyka|plac=Warszawa|rok=1980|stronë=177|jãzëk=pl}}</ref>. Òstateczny kùńc gardowi, liczącémù tej kòl 10000 mieszkańców, pòłożił w 1570 stolëmny arkùn<ref name="brnkn">{{Cytuj knéżkã|titel=Szczecin miasto-port-okolice|rok=1947|wëdôwca=Polskie Towarzystwo Geograficzne w Szczecinie|stronë=39|aùtór r=Jerzy Brinken|rozdzél=Okolice Szczecina|jãzëk=pl}}</ref>. W [[II swiatowô wòjna|pòwòjnowëch]] czasach bëło dërch widzec spòd dunów pòòstałoscë kòscelny tormë w Stôri Łebie<ref name="brnkn" />. == Przëpisë == {{Przëpisë}} 70g31ps2x4zwddcmxehosw25fiz0rm5 220219 220218 2026-10-21T09:32:42Z Terrus38 14026 òdjimczi 220219 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Łeba - Old church ruins 01.jpg|mały|Rujinë kòscoła sw. Mikòłaja w Stôri Łebie]] '''Stôrô Łeba''' – dôwny gard pòłożony w òbrëmim terôczasnégò miasta [[Łeba]], zwëska mieską [[Lokacjô (historiô)|lokacjã]] w 1357 rokù, zdegradowónô w 1558 roku<ref name="pomorze2">{{Cytuj knéżkã|aùtór=Piotr Skurzyński|titel=Pomorze, Warszawa|isbn=978-83-7495-133-3|wëdôwca=Muza S.A.|stronë=231|rok=2007|jãzëk=pl}}</ref>. Rozwijowi gardu przeszkôdzałë [[Rësznô duna|wanożné dunë]], jaczé pò kòżdim [[Sztorëm|sztorëmie]] zasypòwałë jegò nowé dzélë. Cząd òd XIV do XVI wiekù to nieprzerwónô biôtka z piôskã, [[Łeba (rzéka)|rzéką]] i mòrzã. W latach 1550–1570 òãta pòdjãtô decyzjã o przeniesenim miasta 2 km na pôłniowi pòrénk, na pòrénczny brzég rzéczi<ref name="pomorze">{{Cytuj knéżkã|aùtór=Czesław Piskorski|titel=Pomorze Zachodnie, mały przewodnik|isbn=83-217-2292-X|wëdôwca=Sport i Turystyka|plac=Warszawa|rok=1980|stronë=177|jãzëk=pl}}</ref>. Òstateczny kùńc gardowi, liczącémù tej kòl 10000 mieszkańców, pòłożił w 1570 stolëmny arkùn<ref name="brnkn">{{Cytuj knéżkã|titel=Szczecin miasto-port-okolice|rok=1947|wëdôwca=Polskie Towarzystwo Geograficzne w Szczecinie|stronë=39|aùtór r=Jerzy Brinken|rozdzél=Okolice Szczecina|jãzëk=pl}}</ref>. W [[II swiatowô wòjna|pòwòjnowëch]] czasach bëło dërch widzec spòd dunów pòòstałoscë kòscelny tormë w Stôri Łebie<ref name="brnkn" />. [[Òbrôzk:Lubinus map of Łeba, pocz. XVII w.jpg|mały|Widzënk Stôri Łebë, céchùnk z pòczątkù z XVII w.]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} 4gu0tehrefdnwsqywsvfzwpvd2qp463 220220 220219 2026-10-21T09:34:13Z Terrus38 14026 pisënk 220220 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Łeba - Old church ruins 01.jpg|mały|Rujinë kòscoła sw. Mikòłaja w Stôri Łebie]] '''Stôrô Łeba''' – dôwny gard pòłożony w òbrëmim terôczasnégò miasta [[Łeba]], zwëska mieską [[Lokacjô (historiô)|lokacjã]] w 1357 rokù, zdegradowónô w 1558 roku<ref name="pomorze2">{{Cytuj knéżkã|aùtór=Piotr Skurzyński|titel=Pomorze, Warszawa|isbn=978-83-7495-133-3|wëdôwca=Muza S.A.|stronë=231|rok=2007|jãzëk=pl}}</ref>. Rozwijowi gardu przeszkôdzałë [[Rësznô duna|wanożné dunë]], jaczé pò kòżdim [[Sztorëm|sztorëmie]] zasypòwałë jegò nowé dzélë. Cząd òd XIV do XVI wiekù to nieprzerwónô biôtka z piôskã, [[Łeba (rzéka)|rzéką]] i mòrzã. W latach 1550–1570 òsta pòdjãtô decyzjã o przeniesenim miasta 2 km na pôłniowi pòrénk, na pòrénczny brzég rzéczi<ref name="pomorze">{{Cytuj knéżkã|aùtór=Czesław Piskorski|titel=Pomorze Zachodnie, mały przewodnik|isbn=83-217-2292-X|wëdôwca=Sport i Turystyka|plac=Warszawa|rok=1980|stronë=177|jãzëk=pl}}</ref>. Òstateczny kùńc gardowi, liczącémù tej kòl 10000 mieszkańców, pòłożił w 1570 stolëmny arkùn<ref name="brnkn">{{Cytuj knéżkã|titel=Szczecin miasto-port-okolice|rok=1947|wëdôwca=Polskie Towarzystwo Geograficzne w Szczecinie|stronë=39|aùtór r=Jerzy Brinken|rozdzél=Okolice Szczecina|jãzëk=pl}}</ref>. W [[II swiatowô wòjna|pòwòjnowëch]] czasach bëło dërch widzec spòd dunów pòòstałoscë kòscelny tormë w Stôri Łebie<ref name="brnkn" />. [[Òbrôzk:Lubinus map of Łeba, pocz. XVII w.jpg|mały|Widzënk Stôri Łebë, céchùnk z pòczątkù z XVII w.]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} 1w6zpsgiywe4cnyknxrc68ajgxt9use 220221 220220 2026-10-21T10:26:28Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Dôwné rzeczë]] 220221 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Łeba - Old church ruins 01.jpg|mały|Rujinë kòscoła sw. Mikòłaja w Stôri Łebie]] '''Stôrô Łeba''' – dôwny gard pòłożony w òbrëmim terôczasnégò miasta [[Łeba]], zwëska mieską [[Lokacjô (historiô)|lokacjã]] w 1357 rokù, zdegradowónô w 1558 roku<ref name="pomorze2">{{Cytuj knéżkã|aùtór=Piotr Skurzyński|titel=Pomorze, Warszawa|isbn=978-83-7495-133-3|wëdôwca=Muza S.A.|stronë=231|rok=2007|jãzëk=pl}}</ref>. Rozwijowi gardu przeszkôdzałë [[Rësznô duna|wanożné dunë]], jaczé pò kòżdim [[Sztorëm|sztorëmie]] zasypòwałë jegò nowé dzélë. Cząd òd XIV do XVI wiekù to nieprzerwónô biôtka z piôskã, [[Łeba (rzéka)|rzéką]] i mòrzã. W latach 1550–1570 òsta pòdjãtô decyzjã o przeniesenim miasta 2 km na pôłniowi pòrénk, na pòrénczny brzég rzéczi<ref name="pomorze">{{Cytuj knéżkã|aùtór=Czesław Piskorski|titel=Pomorze Zachodnie, mały przewodnik|isbn=83-217-2292-X|wëdôwca=Sport i Turystyka|plac=Warszawa|rok=1980|stronë=177|jãzëk=pl}}</ref>. Òstateczny kùńc gardowi, liczącémù tej kòl 10000 mieszkańców, pòłożił w 1570 stolëmny arkùn<ref name="brnkn">{{Cytuj knéżkã|titel=Szczecin miasto-port-okolice|rok=1947|wëdôwca=Polskie Towarzystwo Geograficzne w Szczecinie|stronë=39|aùtór r=Jerzy Brinken|rozdzél=Okolice Szczecina|jãzëk=pl}}</ref>. W [[II swiatowô wòjna|pòwòjnowëch]] czasach bëło dërch widzec spòd dunów pòòstałoscë kòscelny tormë w Stôri Łebie<ref name="brnkn" />. [[Òbrôzk:Lubinus map of Łeba, pocz. XVII w.jpg|mały|Widzënk Stôri Łebë, céchùnk z pòczątkù z XVII w.]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} [[Kategòrëjô:Dôwné rzeczë]] 83yjezhwysza5pzzzvxyh88x7vjggfl 0 14507 220223 2026-10-21T10:38:48Z Terrus38 14026 Terrus38 przeniós starnã [[Górowi tapir]] do [[Górsczi tapir]]: słowizna 220223 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Górsczi tapir]] 5tvy9gpckvp866ff957vfdgxvko7uf4 14 14508 220249 2026-10-21T11:58:27Z Iketsi 3254 N 220249 wikitext text/x-wiki {{Commons}} [[Kategòrëjô:Kaszëbskô rësznota|Karna]] [[Kategòrëjô:Karna]] 3qwvx0z5p8iv02snjxqvwknuthp6t2b