Википєдїꙗ cuwiki https://cu.wikipedia.org/wiki/%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D1%8C%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B0 MediaWiki 1.47.0-wmf.21 first-letter Срѣдьства Нарочьна Бєсѣда Польꙃєватєл҄ь Польꙃєватєлꙗ бєсѣда Википєдїꙗ Википєдїѩ бєсѣда Дѣло Дѣла бєсѣда MediaWiki MediaWiki бєсѣда Обраꙁьць Обраꙁьца бєсѣда Помощь Помощи бєсѣда Катигорїꙗ Катигорїѩ бєсѣда TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk 0 30 87952 87945 2026-09-27T13:58:29Z Qamen 30020 съвѧꙁь придана ѥсть 87952 wikitext text/x-wiki [[Дѣло:ZografskiyKodeks.png|thumb|пьсанꙑ [[Словѣньска аꙁъбоукꙑ|кѷрїлловицєѭ]] Ꙁѡграфьскꙑ кънигꙑ]] {{glag-name|имѧ= Ⱄⰾⱁⰲⱑⱀⱐⱄⰽⱏ ⱗⰸⱏⰺⰽⱏ}} '''Словѣньскъ ѩꙁꙑкъ''' сѧ къ їндоєѵрѡпьска дрѣвєсє [[Словѣньсци ѩꙁꙑци|словѣньска вѣтвиꙗ]] оноситъ ⁙ словѣньскъ мрьтвъ ѩꙁꙑкъ ѥстъ {{commonscat|Church Slavonic language|Словѣньскъ ѩꙁꙑкъ}} ==О ѩꙁꙑка имєнє == Напрьва жє ѩꙁꙑкъ словѣньскꙑимь ꙁъванъ бѣашє 1 ꙁанѥ жє ѥдина рѣчь вьсихъ словѣнъ бѣ 1 сѥго дѣлꙗ письмєна аꙁъбоуковьни сътворѥни бѣашє сѫтъ 5 Тако жє въ житии Cв᷉тго Мєѳодїꙗ<ref>[https://web.archive.org/web/20160305205114/http://lib.pushkinskijdom.ru/Default.aspx?tabid=2164 {{lat-ga|Электронная библиотека ИРЛИ РАН / Собрания текстов / Библиотека литературы Древней Руси / Том 2 / Житие Мефодия]}}</ref> и [[Їѡаннъ Єѯархъ|Їѡанна Єѯарха]] кънигахъ пьсано ѥстъ 5 Послѣди жє, Словѣньскоу ѩꙁꙑкоу, ина имєна такождє оутворилисѧ бѣашє Въ [[Блъгарїꙗ|Блъгарїи]] жє такождє съ врѣмєньмъ блъгарьскомь ѩꙁꙑкомь ꙁъванъ бѣашє 1 и того дѣлꙗ нꙑнѣ блъгарьсци ѩꙁꙑковѣди мьнѧтъ бо отъ словѣньскаѥго ѩꙁꙑка нꙑнѣщьн҄ь блъгарьскъ ѩꙁꙑкъ иꙁишьлъ ѥстъ 5 Словѣньскъ жє ѩꙁꙑкъ того дѣлꙗ староблъгарьскомь рѣкѫтъ Въ [[Сѣвєрьна Макєдонїꙗ|Макєдонїи Димократїи]] жє словѣньскъ ѩꙁꙑкъ старомакєдоньскомь рѣкѫтъ Въ [[Рѡсїꙗ|Рѡсїи]] жє до Ѳ҃І вѣка обꙑчаѥмь ѩꙁꙑкъ словѣньскомь ꙁъванъ бѣашє 1 нъ послѣди жє словєсѣ старословѣньскъ и црькъвьнословѣньскъ ѩꙁꙑковѣдꙑ въсприѩта бѣашєтє 1 ижє нꙑнѣ раꙁьнъ съмꙑслъ иматє и словѣньскъ ѩꙁꙑкъ тъчиѭ старословѣньскомь ꙁъванъ ѥстъ да бѣжали съмѫщєниꙗ съ ѥгожє поꙁдьнѣи авлѥнами иꙁводами бѫ 5 Мъногꙑ инꙑ ѩꙁꙑкꙑ словѣньскъ ѩꙁꙑкъ нꙑнѣ такождє старословѣньскомь ли староцрькъвьнословѣньскомь ли ꙁъванъ ѥстъ == їсторїꙗ == Кънижьнъ словѣньскъ ѩꙁꙑкъ съставлѥнъ [[Кѷрїллъ и Мєѳодїи|Кѷрїлломь и Мєѳодїѥмь]] ѥстъ · та жє прѣложила словѣномъ црькъвьнꙑѩ кънигꙑ ѥстє ⁙ братра рождєна [[Грьчьско цѣсарьство|Грьчьска]] цѣсарьства [[Ѳессалонїка|Ѳєссалонїцѣ]] рєкомѣи Солоуни бꙑла ѥстє · идє [[южьни словѣнє|южьнъ словѣнъ]] рѣчь бѣашє<ref name="Селищев 1951">{{lat-ga|Селищев А. М. Старославянский язык. Часть 1: Введение. Фонетика. — М. : Государственное учебно-педагогическое издательство Министерства Просвещения РСФСР, 1951. С. 10.}}</ref> ⁙ того дѣл̑ьма словѣньскоуѥмоу ѩꙁꙑкоу южьнословѣньсти ѩꙁꙑчьни обраꙁи сѫтъ · нъ [[дрєвл҄ьнѥморавьскъ ѩꙁꙑкъ|дрєвл҄ьнѥморавьскоу]] ѩꙁꙑкоу ꙁападьнословѣньсти обраꙁи бѣашѧ Словѣньскомь ѩꙁꙑкомь кънигꙑ [[Прѣѩславл҄ьска кънижьна схола|Прѣѩславл҄ьскꙑ]] · [[Охрїдьска кънижьна схола|Охрїдьскꙑ]] и инъ кънижьнъ схолъ пьсанꙑ бѣшѧ ⁙ Онъжє ꙗко лѣтописьнъ и богоуслоужєбьнъ ѩꙁꙑкъ [[Прьво Блъгарьско цѣсарьство|Блъгарьска цѣсарьства]] · [[Вєлико Моравїꙗ|Вєликꙑ Моравїѩ]] · [[Роусь|Роуси]] · [[Срьбїꙗ|Срьбїи]] и инъ словѣньскъ странъ польꙃєвалъ сѧ ѥстъ Словѣньскъ ѩꙁꙑкъ по врѣмєнє сѧ подъ съврѣмєньнъ словѣнъ рѣчиѭ мѣнꙗлъ ѥстъ · ѥжє къ нꙑнѣшьню [[црькъвьнословѣньскъ ѩꙁꙑкъ|црькъвьнословѣньскоу]] ѩꙁꙑкоу привєдє == словѣньска аꙁъбоукꙑ == : {{главьнъ|словѣньска аꙁъбоукꙑ}} Нꙑнѣ наибол҄ьша числа ѩꙁꙑковѣдъ помꙑшлѥниѥ ѥстъ бо прьваꙗ аꙁъбоукꙑ словѣньска ѩꙁꙑка дѣлꙗ [[кѷрїлловица]] ѥстъ<ref>{{lat-ga|lang=sr|[http://www.rastko.org.rs/filologija/ppiper-slavistika_c.html Предраг Пипер, Увод у славистику I]}}</ref><ref>{{lat-ga|lang=sr|Петар Ђорђић, Историја српске ћирилице (1990:22)}}</ref><ref>{{lat-ga|Шницер Я. Б. Иллюстрированная всеобщая история письмен. — СПб. 1903. — С. 222—223}}</ref> · ѭжє Кѷрїллъ сътвори ⁙ Ѥѭжє вьсѩ прьвꙑ словѣньскꙑ кънигꙑ пьсанꙑ бѣ<ref>{{lat-ga|lang=sr|[http://www.ff.uns.ac.rs/biblioteka/upoznaj_jednu_knjigu/proglas/oproglasu.htm Делови студија из књиге «Проглас» Константина-Ћирила (Братислава: Перфект, 2004)]}}</ref> ⁙ По нѣколикъ лѣтъ истєщѥнии грьчьскꙑ аꙁъбоукъвє основѣ съ боукъвь доложєниѥмь [[Вътора словѣньска аꙁъбоукꙑ|новаꙗ словѣньска аꙁъбоукꙑ]] сътворѥна бѣ · нѣциихъ ѩꙁꙑковѣдъ помꙑшлѥниѥ бо ѥстъ · ѥжє аꙁъбоукъвь [[Климєнтъ Охрїдьскꙑи|Климєнтомь Охрїдьскомь]] сътворѥна бѣ · нъ то исто нєвѣдомо ѥстъ ⁙ Сꙗ аꙁъбоукꙑ жє кѷрїлловицѧ мѣсто прѣимашє == словѣньскꙑ кънигꙑ == С҄и жє сѫтъ канѡничьнꙑ кънигꙑ · словѣньскомь ѩꙁꙑкомь пьсанꙑ === [[кѷрїлловица]] === * [[Ассєманиѥво єѵангєлїѥ]] · инако Ватиканьска кънига и {{lang-la|Evangeliarum Assemani / Codex Vaticanus}} * Боꙗньско єѵангєлїѥ * Ꙁѡграфьскъ палїмѱистъ * [[Ꙁѡграфьска кънига]] и {{lang-la|Codex Zographensis}} * Кꙑѥвьсци листъци * Клоцєвъ съборьникъ и {{lang-la|Glagolita Klozianus}} * Марїиньско єѵангєлїѥ и {{lang-la|Codex Marianus}} * Охрїдьсци листъци * Рꙑльсци листъци * [[Сїнаиска ѱалтирь]] {{lang-la|Psalterium Sinaiticum}} * Сїнаиско єѵхологїѥ {{lang-la|Euchologium Sinaiticum}} * Сїнаискъ їєратїконъ {{commonscat|Glagolitic manuscripts}} === [[словѣньска аꙁъбоукꙑ]] === * [[Прогласъ|Прогласъ/Ⱂⱃⱁⰳⰾⰰⱄⱏ]] * Новоградьска ѱалтирь * Єниньскъ апостолъ * Ꙁѡграфьсци листъци * Листъци Оундол҄ьскаѥго * [[Саввина кънига]] * Соупрасл҄ьска минїꙗ и {{lang-la|Codex Suprasliensis}} * Хїландарьсци листъци {{commonscat|Church Slavonic manuscripts}} == фѡнитїка == Словѣньсцѣ ѩꙁꙑцѣ ѥдинъ на дєсѧть гласьникъ сѫтъ : /а/ · /є/ · /и/ · /о/ · /оу/ · /ъ/ · /ꙑ/ · /ь/ · /ѣ/ · /ѫ/ · /ѧ/ ⁙ И сєдмь на дъва дєсѧтє съгласьникъ сѫтъ · нъ [[фѡнима]] /ф/ тъкъмо въ ꙁаѩтѣхъ словєсьхъ ѥстъ ⁙ Обꙑчаѥмь та жє грьчьскꙑ и латиньскꙑ словєса сѫтъ == грамматїка == === птѡсьна мѣна === Ѭꙁꙑкомъ ГРАМОУТУ словѣньскимъ жє скаꙁаєма ПИСЬМЄНА · Въ словѣньсцѣ ѩꙁꙑцѣ птѡсьнѫ мѣнѫ словєса сѫщьствитєльна ово · мѣстоимьньна ово · прилагатєльна ово и числитєльна ово имѫтъ ⁙ Имєнъ сѫщьствитєльнъ птѡсь жє числомь сєдмь сѫтъ<ref>{{lat-ga|[http://www.promacedonia.org/pdf/mirchev_starobylgarski.html Кирил Мирчев. Старобългарски език — кратък граматичен очерк. София, 1972]}}</ref> · и томоу жє въ доложєниѥ сѫтъ шєсть иꙁмѣнѥниꙗ обраꙁъ оубо ис прасловѣньска ѩꙁꙑка приѩти ⁙ Иꙁ обраꙁъ тѣхъ тъкъмо трьѥ пльностиѭ съхранѥни бѣашє · ини жє триѥ съ имижє въ кънигахъ ю съмѣшєниѥ имаашє ⁙ Такождє словєсъ мѧкъкамъ и тврьдамъ основамъ мѣна раꙁликаꙗ ѥстъ == число == [[Число|Число церкво овное]] == кладѧꙃи == <references group="КЪНИГЫ ВЄТХАГѠ И НОВАГѠ ꙀАВҌТА ⁙" responsive="" /> == ꙁьри такождє == * [http://www.schaeken.nl/lu/research/online/editions/kievfol.html моудльтва за Кльмьнтѥ в кꙑѥвьскꙑ кънигꙑ] * [https://web.archive.org/web/20090429133513/http://www.utexas.edu/cola/centers/lrc/eieol/ocsol-BF-X.html словѣньскаѥго ѩꙁꙑка оучєниꙗ] [[Катигорїꙗ:Словѣньскъ ѩꙁꙑкъ|*]] [[Катигорїꙗ:Словѣнє]] [[Катигорїꙗ:Словѣньсци ѩꙁꙑци]] <references group="КЪНИГЫ ВЄТХАГѠ И НОВАГѠ ꙀАВҌТА ⁙" responsive="" /> <references group="КЪНИГЫ ВЄТХАГѠ И НОВАГѠ ꙀАВҌТА ⁙" />КЪНИГЫ ВЄТХАГѠ И НОВАГѠ ꙀАВҌТА ⁙<references group="КЪНИГЫ ВЄТХАГѠ И НОВАГѠ ꙀАВҌТА ⁙" /> <references group="кладѧꙃи" /> m95jq3u1sc3gsjgvo8ik29qm6gftevl 87959 87952 2026-09-27T23:45:03Z Qamen 30020 съвѧꙁь придана ѥсть 87959 wikitext text/x-wiki [[Дѣло:ZografskiyKodeks.png|thumb|пьсанꙑ [[Словѣньска аꙁъбоукꙑ|кѷрїлловицєѭ]] Ꙁѡграфьскꙑ кънигꙑ]] {{glag-name|имѧ= Ⱄⰾⱁⰲⱑⱀⱐⱄⰽⱏ ⱗⰸⱏⰺⰽⱏ}} '''Словѣньскъ ѩꙁꙑкъ''' сѧ къ їндоєѵрѡпьска дрѣвєсє [[Словѣньсци ѩꙁꙑци|словѣньска вѣтвиꙗ]] оноситъ ⁙ словѣньскъ мрьтвъ ѩꙁꙑкъ ѥстъ {{commonscat|Church Slavonic language|Словѣньскъ ѩꙁꙑкъ}} ==О ѩꙁꙑка имєнє == Напрьва жє ѩꙁꙑкъ словѣньскꙑимь ꙁъванъ бѣашє 1 ꙁанѥ жє ѥдина рѣчь вьсихъ словѣнъ бѣ 1 сѥго дѣлꙗ письмєна аꙁъбоуковьни сътворѥни бѣашє сѫтъ 5 Тако жє въ житии Cв᷉тго Мєѳодїꙗ<ref>[https://web.archive.org/web/20160305205114/http://lib.pushkinskijdom.ru/Default.aspx?tabid=2164 {{lat-ga|Электронная библиотека ИРЛИ РАН / Собрания текстов / Библиотека литературы Древней Руси / Том 2 / Житие Мефодия]}}</ref> и [[Їѡаннъ Єѯархъ|Їѡанна Єѯарха]] кънигахъ пьсано ѥстъ 5 Послѣди жє, Словѣньскоу ѩꙁꙑкоу, ина имєна такождє оутворилисѧ бѣашє Въ [[Блъгарїꙗ|Блъгарїи]] жє такождє съ врѣмєньмъ блъгарьскомь ѩꙁꙑкомь ꙁъванъ бѣашє 1 и того дѣлꙗ нꙑнѣ блъгарьсци ѩꙁꙑковѣди мьнѧтъ бо отъ словѣньскаѥго ѩꙁꙑка нꙑнѣщьн҄ь блъгарьскъ ѩꙁꙑкъ иꙁишьлъ ѥстъ 5 Словѣньскъ жє ѩꙁꙑкъ того дѣлꙗ староблъгарьскомь рѣкѫтъ Въ [[Сѣвєрьна Макєдонїꙗ|Макєдонїи Димократїи]] жє словѣньскъ ѩꙁꙑкъ старомакєдоньскомь рѣкѫтъ Въ [[Рѡсїꙗ|Рѡсїи]] жє до Ѳ҃І вѣка обꙑчаѥмь ѩꙁꙑкъ словѣньскомь ꙁъванъ бѣашє 1 нъ послѣди жє словєсѣ старословѣньскъ и црькъвьнословѣньскъ ѩꙁꙑковѣдꙑ въсприѩта бѣашєтє 1 ижє нꙑнѣ раꙁьнъ съмꙑслъ иматє и словѣньскъ ѩꙁꙑкъ тъчиѭ старословѣньскомь ꙁъванъ ѥстъ да бѣжали съмѫщєниꙗ съ ѥгожє поꙁдьнѣи авлѥнами иꙁводами бѫ 5 Мъногꙑ инꙑ ѩꙁꙑкꙑ словѣньскъ ѩꙁꙑкъ нꙑнѣ такождє старословѣньскомь ли староцрькъвьнословѣньскомь ли ꙁъванъ ѥстъ == їсторїꙗ == Кънижьнъ словѣньскъ ѩꙁꙑкъ съставлѥнъ [[Кѷрїллъ и Мєѳодїи|Кѷрїлломь и Мєѳодїѥмь]] ѥстъ · та жє прѣложила словѣномъ црькъвьнꙑѩ кънигꙑ ѥстє ⁙ братра рождєна [[Грьчьско цѣсарьство|Грьчьска]] цѣсарьства [[Ѳессалонїка|Ѳєссалонїцѣ]] рєкомѣи Солоуни бꙑла ѥстє · идє [[южьни словѣнє|южьнъ словѣнъ]] рѣчь бѣашє<ref name="Селищев 1951">{{lat-ga|Селищев А. М. Старославянский язык. Часть 1: Введение. Фонетика. — М. : Государственное учебно-педагогическое издательство Министерства Просвещения РСФСР, 1951. С. 10.}}</ref> ⁙ того дѣл̑ьма словѣньскоуѥмоу ѩꙁꙑкоу южьнословѣньсти ѩꙁꙑчьни обраꙁи сѫтъ · нъ [[дрєвл҄ьнѥморавьскъ ѩꙁꙑкъ|дрєвл҄ьнѥморавьскоу]] ѩꙁꙑкоу ꙁападьнословѣньсти обраꙁи бѣашѧ Словѣньскомь ѩꙁꙑкомь кънигꙑ [[Прѣѩславл҄ьска кънижьна схола|Прѣѩславл҄ьскꙑ]] · [[Охрїдьска кънижьна схола|Охрїдьскꙑ]] и инъ кънижьнъ схолъ пьсанꙑ бѣшѧ ⁙ Онъжє ꙗко лѣтописьнъ и богоуслоужєбьнъ ѩꙁꙑкъ [[Прьво Блъгарьско цѣсарьство|Блъгарьска цѣсарьства]] · [[Вєлико Моравїꙗ|Вєликꙑ Моравїѩ]] · [[Роусь|Роуси]] · [[Срьбїꙗ|Срьбїи]] и инъ словѣньскъ странъ польꙃєвалъ сѧ ѥстъ Словѣньскъ ѩꙁꙑкъ по врѣмєнє сѧ подъ съврѣмєньнъ словѣнъ рѣчиѭ мѣнꙗлъ ѥстъ · ѥжє къ нꙑнѣшьню [[црькъвьнословѣньскъ ѩꙁꙑкъ|црькъвьнословѣньскоу]] ѩꙁꙑкоу привєдє == словѣньска аꙁъбоукꙑ == : {{главьнъ|словѣньска аꙁъбоукꙑ}} Нꙑнѣ наибол҄ьша числа ѩꙁꙑковѣдъ помꙑшлѥниѥ ѥстъ бо прьваꙗ аꙁъбоукꙑ словѣньска ѩꙁꙑка дѣлꙗ [[кѷрїлловица]] ѥстъ<ref>{{lat-ga|lang=sr|[http://www.rastko.org.rs/filologija/ppiper-slavistika_c.html Предраг Пипер, Увод у славистику I]}}</ref><ref>{{lat-ga|lang=sr|Петар Ђорђић, Историја српске ћирилице (1990:22)}}</ref><ref>{{lat-ga|Шницер Я. Б. Иллюстрированная всеобщая история письмен. — СПб. 1903. — С. 222—223}}</ref> · ѭжє Кѷрїллъ сътвори ⁙ Ѥѭжє вьсѩ прьвꙑ словѣньскꙑ кънигꙑ пьсанꙑ бѣ<ref>{{lat-ga|lang=sr|[http://www.ff.uns.ac.rs/biblioteka/upoznaj_jednu_knjigu/proglas/oproglasu.htm Делови студија из књиге «Проглас» Константина-Ћирила (Братислава: Перфект, 2004)]}}</ref> ⁙ По нѣколикъ лѣтъ истєщѥнии грьчьскꙑ аꙁъбоукъвє основѣ съ боукъвь доложєниѥмь [[Вътора словѣньска аꙁъбоукꙑ|новаꙗ словѣньска аꙁъбоукꙑ]] сътворѥна бѣ · нѣциихъ ѩꙁꙑковѣдъ помꙑшлѥниѥ бо ѥстъ · ѥжє аꙁъбоукъвь [[Климєнтъ Охрїдьскꙑи|Климєнтомь Охрїдьскомь]] сътворѥна бѣ · нъ то исто нєвѣдомо ѥстъ ⁙ Сꙗ аꙁъбоукꙑ жє кѷрїлловицѧ мѣсто прѣимашє == словѣньскꙑ кънигꙑ == С҄и жє сѫтъ канѡничьнꙑ кънигꙑ · словѣньскомь ѩꙁꙑкомь пьсанꙑ === [[кѷрїлловица]] === * [[Ассєманиѥво єѵангєлїѥ]] · инако Ватиканьска кънига и {{lang-la|Evangeliarum Assemani / Codex Vaticanus}} * Боꙗньско єѵангєлїѥ * Ꙁѡграфьскъ палїмѱистъ * [[Ꙁѡграфьска кънига]] и {{lang-la|Codex Zographensis}} * Кꙑѥвьсци листъци * Клоцєвъ съборьникъ и {{lang-la|Glagolita Klozianus}} * Марїиньско єѵангєлїѥ и {{lang-la|Codex Marianus}} * Охрїдьсци листъци * Рꙑльсци листъци * [[Сїнаиска ѱалтирь]] {{lang-la|Psalterium Sinaiticum}} * Сїнаиско єѵхологїѥ {{lang-la|Euchologium Sinaiticum}} * Сїнаискъ їєратїконъ {{commonscat|Glagolitic manuscripts}} === [[словѣньска аꙁъбоукꙑ]] === * [[Прогласъ|Прогласъ/Ⱂⱃⱁⰳⰾⰰⱄⱏ]] * Новоградьска ѱалтирь * Єниньскъ апостолъ * Ꙁѡграфьсци листъци * Листъци Оундол҄ьскаѥго * [[Саввина кънига]] * [[Соупрасльска кънига|Соупрасл҄ьска минїꙗ]] и {{lang-la|Codex Suprasliensis}} * Хїландарьсци листъци {{commonscat|Church Slavonic manuscripts}} == фѡнитїка == Словѣньсцѣ ѩꙁꙑцѣ ѥдинъ на дєсѧть гласьникъ сѫтъ : /а/ · /є/ · /и/ · /о/ · /оу/ · /ъ/ · /ꙑ/ · /ь/ · /ѣ/ · /ѫ/ · /ѧ/ ⁙ И сєдмь на дъва дєсѧтє съгласьникъ сѫтъ · нъ [[фѡнима]] /ф/ тъкъмо въ ꙁаѩтѣхъ словєсьхъ ѥстъ ⁙ Обꙑчаѥмь та жє грьчьскꙑ и латиньскꙑ словєса сѫтъ == грамматїка == === птѡсьна мѣна === Ѭꙁꙑкомъ ГРАМОУТУ словѣньскимъ жє скаꙁаєма ПИСЬМЄНА · Въ словѣньсцѣ ѩꙁꙑцѣ птѡсьнѫ мѣнѫ словєса сѫщьствитєльна ово · мѣстоимьньна ово · прилагатєльна ово и числитєльна ово имѫтъ ⁙ Имєнъ сѫщьствитєльнъ птѡсь жє числомь сєдмь сѫтъ<ref>{{lat-ga|[http://www.promacedonia.org/pdf/mirchev_starobylgarski.html Кирил Мирчев. Старобългарски език — кратък граматичен очерк. София, 1972]}}</ref> · и томоу жє въ доложєниѥ сѫтъ шєсть иꙁмѣнѥниꙗ обраꙁъ оубо ис прасловѣньска ѩꙁꙑка приѩти ⁙ Иꙁ обраꙁъ тѣхъ тъкъмо трьѥ пльностиѭ съхранѥни бѣашє · ини жє триѥ съ имижє въ кънигахъ ю съмѣшєниѥ имаашє ⁙ Такождє словєсъ мѧкъкамъ и тврьдамъ основамъ мѣна раꙁликаꙗ ѥстъ == число == [[Число|Число церкво овное]] == кладѧꙃи == <references group="КЪНИГЫ ВЄТХАГѠ И НОВАГѠ ꙀАВҌТА ⁙" responsive="" /> == ꙁьри такождє == * [http://www.schaeken.nl/lu/research/online/editions/kievfol.html моудльтва за Кльмьнтѥ в кꙑѥвьскꙑ кънигꙑ] * [https://web.archive.org/web/20090429133513/http://www.utexas.edu/cola/centers/lrc/eieol/ocsol-BF-X.html словѣньскаѥго ѩꙁꙑка оучєниꙗ] [[Катигорїꙗ:Словѣньскъ ѩꙁꙑкъ|*]] [[Катигорїꙗ:Словѣнє]] [[Катигорїꙗ:Словѣньсци ѩꙁꙑци]] <references group="КЪНИГЫ ВЄТХАГѠ И НОВАГѠ ꙀАВҌТА ⁙" responsive="" /> <references group="КЪНИГЫ ВЄТХАГѠ И НОВАГѠ ꙀАВҌТА ⁙" />КЪНИГЫ ВЄТХАГѠ И НОВАГѠ ꙀАВҌТА ⁙<references group="КЪНИГЫ ВЄТХАГѠ И НОВАГѠ ꙀАВҌТА ⁙" /> <references group="кладѧꙃи" /> r5b87qinn6yykhouu76pnvz5uoibokf 0 8673 87957 84140 2026-09-27T16:26:15Z Боберъ41 30058 /* */ 87957 wikitext text/x-wiki [[File:Mosaic_of_Justinianus_I_-_Basilica_San_Vitale_(Ravenna).jpg|thumb|250px]] '''Флавїи Пєтръ Савватїи Їоустинїанъ''' · и {{lang-la|Flavius Petrus Sabbatius Iustinianus}} · и {{lang-el|Φλάβιος Πέτρος Σαββάτιος Ἰουστινιανός}} · рождєнъ бѣ 482 ово 483 лѣта Таѵрєсїи · оумьрє мѣсѧца ноємврїꙗ 14 дьнꙗ 565 лѣта [[Цѣсар҄ь Градъ|Кѡнста​нтїнополѣ]] · цѣсар҄ь​ вѷꙁантїискꙑи​ мєждоу лѣтома 527 и 565 бѣашє · ижє мъногꙑ ꙁємли Ꙁападьнꙑ Римьскꙑ аѵтократорїѩ ꙁавоѥваашє [[Їоустинъ А]] [[Їоустинь Б]] [[Катигорїꙗ:Дрьжавъ правитєлє]] klt4trrky21i4wb87yu4q9iz6jyzgkm 0 11168 87951 87949 2026-09-27T13:55:00Z Qamen 30020 съвѧꙁь придана ѥсть 87951 wikitext text/x-wiki [[Дѣло:Psalterium Sinaiticum 2N, fol1r.jpg|thumb|upright|Листъ новꙑѧ чѧсти Сїнаискꙑѧ ѱалтири · Sin. slav. 2/N]] '''Сїнаиска ѱалтирь''' (латиньскꙑ ''Psalterium Sinaiticum'') ѥстъ [[Словѣньскъ ѩꙁꙑкъ|словѣньска]] кънига XI вѣка · староѭ [[Кѷрїлловица|кѷрїлловицєѭ]] писана<ref name="munich">[https://www.punco.slavistik.uni-muenchen.de/pss-about.html ''Psalterium Sinaiticum''] · Мниховьскаго оунивєрситєта кънигꙑ опьсаниѥ и листовъ обраꙁи (''англїискꙑ'').</ref> ⁙ Въ нѥи ѱалми по каѳисмамъ и ино слѣдованиѥ събрани сѫтъ ⁙ Кънига въ [[Манастꙑрь свѧтꙑѩ Єкатеринꙑ|манастꙑри свѧтꙑѧ Єкатєринꙑ]] на Сїнаи дьньсь прєбꙑваѥтъ<ref name="munich" /> ⁙ Къниꙁѣ пишємѣ · обитель оужє дрєвьна бѣ<ref name="unesco">[https://whc.unesco.org/en/decisions/921 ''Saint Catherine Area''] · свѣдѣниѥ UNESCO о ветъхости и прєбꙑвании обители (''англїискꙑ'').</ref> ⁙ == Оустроѥниѥ кънигꙑ == Кънига на 209 пєргамєнтьнꙑихъ листѣхъ писана ⁙ На прьвꙑхъ 177 листѣхъ ѱалми отъ 1 до 137 (Sin. slav. 38/O) · на прочиихъ 32 листѣхъ ини отъ 138 до 151 (Sin. slav. 2/N)<ref name="munich" /><ref name="sofia">[https://cyrillomethodiana.uni-sofia.bg/descriptions/old-bulgarian-mss/psalterium-sinaiticum «Синайски псалтир»] · ''Cyrillomethodiana'' · кънигꙑ листи, съставъ, писъци и рѣчь (''блъгарьскꙑ'').</ref> ⁙ По ѱалмѣхъ инꙑ пѣсни · молитва «Отчє нашь» · оутрьнꙗ пѣснь и начало вєчєрьнѧго чина<ref name="sofia" /> ⁙ Кънигѫ нѣколицѣ кънижьници писаша · боукъви бо ихъ раꙁличьно начрьтанꙑ<ref name="sofia" /> ⁙ Кънижьници оубо къ животоу вѣчьноумоу отъидошѧ · начрьтаниꙗ жє ихъ до дьньсь жива сѫтъ ⁙ Въ къниꙁѣ дъва строꙗ рѣчи ѥста · ѥдинъ дрєвьнѣиши моравьскꙑмъ и паноньскꙑмъ кънигамъ подобьнъ · дроугъ новѣиши въсточьнꙑмъ [[Блъгарїꙗ|блъгарьскꙑмъ]]<ref name="sofia" /> ⁙ == Бꙑтиѥ кънигꙑ == Въ лѣто 1850 архимандритъ Порфирїи Оуспєнскꙑи · отъ [[Рѡсїꙗ|Роуси]] пришєдъ · прьвѫѭ чѧсть кънигꙑ въ монастꙑри свѧтꙑѧ Єкатєринꙑ обрѣтє<ref name="arranz">Miguel Arranz · [https://www.persee.fr/doc/ccmed_0007-9731_2002_num_45_180_2841_t1_0385_0000_2 слово о ''Psalterii Sinaitici pars nova''] · ''Cahiers de civilisation médiévale'' · 2002 · с. 385-388 (''гальскꙑ'').</ref> ⁙ Въ лѣто 1975 · егда обитель обновлꙗахѫ · прочии листи кънигꙑ тамо обрѣтєни бꙑшѧ<ref name="sofia" /><ref name="arranz" /> ⁙ И тако кънига сїꙗ два краты обрѣтєна бꙑсть · ꙗкоже и ѱалмопѣвьць Давꙑдъ два краты на цр҃ьство помазанъ бꙑсть ⁙ Въ лѣто 1922 въ Пєтроградѣ прьваꙗ чѧсть кънигꙑ [[Вътора словѣньска аꙁъбоукꙑ|новꙑми словѣньскꙑми боукъвами]] авлєна бꙑсть<ref name="severjanov">[https://rusneb.ru/catalog/000199_000009_004827745/ Сєвєриꙗновъ Сєргїи · «Сїнаиска ѱалтирь: староѭ кѷрїлловицєѭ писана кънига XI вѣка»] · Пєтроградъ · 1922 (''роусьскꙑ'').</ref> · въ лѣто жє 1997 въ Вѣдьни прочии листи тѣми жє боукъвами авлєни бꙑшѧ<ref name="sofia" /><ref name="arranz" /> ⁙ Нꙑнѣ жє ѱалми и листовъ обраꙁи всѣмъ на чьтєниѥ авлєни<ref name="munich" /> ⁙ == Вънѣшьнѩ съвѧꙁи == * [https://www.punco.slavistik.uni-muenchen.de/psalter_view.php?cyr=0&single=true&verse=1-1 Сїнаиска ѱалтирь · Мниховъ] · текстъ кънигꙑ и листовъ обраꙁи * [https://rusneb.ru/catalog/000199_000009_004827745/ Сєвєриꙗнова кънига] · вьсь томъ 1922 лѣта въ тиснєнꙑхъ образѣхъ == Кладѧꙃи == <references /> [[Катигорїꙗ:Словѣньскъ ѩꙁꙑкъ]] [[Катигорїꙗ:Словѣньскꙑ кънигꙑ]] plp5d1uqknmerbjykwsy6c3ej4hybkj 0 11169 87950 2026-09-27T12:53:48Z Qamen 30020 Нова статїꙗ: Манастꙑрь свѧтꙑѩ Єкатеринꙑ 87950 wikitext text/x-wiki [[Дѣло:Saint Catherine Sinai.jpg|thumb|right|300px|Манастꙑрь свѧтꙑѩ Єкатеринꙑ при горѣ Синаистѣи]] '''Манастꙑрь свѧтꙑѩ Єкатеринꙑ''' ѥстъ обитель [[Православиѥ|православьна]] при [[Синаи|горѣ Синаистѣи]] въ [[Єгѷптъ|Єгѷптѣ]]<ref name="unesco">[https://whc.unesco.org/en/list/954 Saint Catherine Area] // UNESCO World Heritage Centre.</ref> ⁙ == Начѧло и древьнꙑѩ лѣта == Писано ѥстъ · ꙗко оуже въ III вѣцѣ · при Декии кесари · живѣахѫ чрьньци при горѣ Синаистѣи<ref name="monasticism">[https://www.sinaimonastery.net/index.php/en/history/sinai-monasticism Sinai Monasticism] // The Holy Monastery of Sinai.</ref><ref name="episteme">[https://www.sinaimonastery.net/index.php/en/description/mount-saint-episteme Mount Saint Episteme] // The Holy Monastery of Sinai.</ref> · въ VI же вѣцѣ повелѣ цѣсарь [[Їоустинїанъ А҃|Їоустинианъ]] съꙁьдати великѫ црькъвь и стѣнꙑ каменьнꙑ<ref name="justinian">[https://www.sinaimonastery.net/index.php/en/description/the-monastery/within-the-walls Justinian Fortress] // The Holy Monastery of Sinai.</ref> ⁙ Стѣнꙑ си · при Їоустинианѣ съꙁьданꙑ · до дьньсь окрьстъ манастꙑрꙗ стоѩтъ<ref name="justinian"/> ⁙ Прѣжде имѧ ѥмоу бѣ манастꙑрь свѧтꙑѩ Богородицѧ · егда же мощи свѧтꙑѩ Єкатеринꙑ въ немь положенꙑ бꙑшѧ · отъ того до дьньсь имѧ ѥмоу ѥстъ манастꙑрь свѧтꙑѩ Єкатеринꙑ<ref name="catherine">[https://sinaimonastery.net/index.php/en/history/saint-catherine Saint Catherine] // The Holy Monastery of Sinai.</ref> ⁙ Глаголетъ оубо [[Вївлїа|ст҃ое писаниѥ]] · ꙗко на мѣстѣ томь Богъ сѧ ави [[Моѷсеи|Моѷсеови]] въ огни · кѫпина же горѣше огнемъ и не съгараше<ref name="bush">Исх. 3:2–5; [https://www.sinaimonastery.net/index.php/en/description/the-monastery/holy-bush Holy Bush] // The Holy Monastery of Sinai.</ref> ⁙ Окрьстъ мѣста сего съꙁидаахѫ първии чрьньци келиѩ своѩ · ту же и црькꙑ свѧтꙑѩ Богородицѧ бѣ<ref name="bush"/><ref name="monasticism"/> ⁙ == Съкровища манастꙑрꙗ == [[Дѣло:Sinaiticus text.jpg|thumb|right|260px|Листъ кънигꙑ ''Codex Sinaiticus'' · IV вѣкъ]] Въ кънижьници манастꙑрьстѣи дьньсь пребꙑваѭтъ кънигꙑ древьнꙑ · рѫкоѭ писанꙑ · число же ихъ ѥстъ боле трьхъ тысѧщь<ref name="manuscripts">[https://sinaimonastery.net/index.php/en/library/manuscripts The Manuscripts] // The Holy Monastery of Sinai.</ref> ⁙ Отъ кънигъ сихъ мъногꙑ грьчьскꙑ сѫть · инꙑ же арапьскꙑ · соурьскꙑ · иверьскꙑ и словѣньскꙑ<ref name="manuscripts"/> ⁙ Едино же отъ величаишихъ съкровищь ѥстъ ина синаиска кънига · латиньскꙑ рекома [[Codex Sinaiticus|''Codex Sinaiticus'']] · въ IV вѣцѣ грьчьскꙑ писана<ref name="codex">[https://www.codexsinaiticus.org/en/codex/ What is Codex Sinaiticus?] // Codex Sinaiticus Project.</ref> ⁙ [[Завѣтъ вѣтхъ|ветъхꙑи завѣтъ]] въ неи по тълкованиѭ седмьдесѧти тълковникъ писанъ ѥстъ · [[Завѣтъ новъ|новꙑи же завѣтъ]] цѣлъ · древьнѣише отъ всѣхъ цѣлꙑхъ списании новаго завѣта · до нашихъ дьнии съхраненъ<ref name="codex"/> ⁙ Сего ради кънига сиꙗ вельми потрѣбьна ѥстъ къ познаниѭ писаниꙗ грьчьска и древьнꙗго оустроѥниꙗ кънигъ крьстиꙗньскꙑхъ<ref name="codex"/> ⁙ Междю кънигами словѣньскꙑми пребꙑваѥтъ [[Сїнаиска ѱалтирь]] · едина отъ древьнѣишихъ кънигъ словѣньскꙑхъ<ref name="psalter">[https://www.loc.gov/item/00279385664-ms/ Slavonic Manuscripts 38. Psalter] // Library of Congress, Manuscripts in St. Catherine's Monastery, Mount Sinai.</ref> ⁙ Въ VIII же вѣцѣ · при Львѣ цѣсари · бꙑсть прѣниѥ о [[Икона|образѣхъ]] свѧтꙑхъ · и въ Константинѣ градѣ и инѣхъ мѣстѣхъ мнози образи погубляеми бѣахѫ<ref name="iconoclasm">[https://www.metmuseum.org/exhibitions/listings/2012/byzantium-and-islam Byzantium and Islam] // The Metropolitan Museum of Art.</ref> ⁙ Синаи же въ она лѣта подъ властиѭ цѣсаревою не бѣ · чрьньци же обители сеѩ съблюдаахѫ образꙑ свѧтꙑѩ съ страхомъ и чьстиѭ<ref name="icons">[https://sinaimonastery.net/index.php/en/treasures/icons Icons] // The Holy Monastery of Sinai.</ref> ⁙ Сего ради въ манастꙑри до дьньсь пребꙑваѭтъ мъногꙑ образи древьнꙑ · отъ нихъ нѣции въ VI и VII вѣцѣ воскомъ писани сѫть<ref name="icons"/> ⁙ == Оустроѥниѥ манастꙑрꙗ == [[Дѣло:Transfiguration-Sinai.jpg|thumb|right|280px|Образъ [[Прѣображениѥ Господне|Прѣображениꙗ Господнꙗ]] · VI вѣкъ]] Въ црькъви великѣи надъ олътаремь пребꙑваѥтъ образъ [[Прѣображениѥ Господне|Прѣображениꙗ Господнꙗ]] · въ VI вѣцѣ каменьми и стькломъ съложенъ<ref name="mosaic">[https://sinaimonastery.net/index.php/en/treasures/mosaics Mosaics] // The Holy Monastery of Sinai.</ref> ⁙ Посредѣ образа Христосъ въ славѣ · съ нимь Моѷсеи и Илиꙗ · долѣ же апостоли Петръ · Иаковъ и Иоанъ<ref name="mosaic"/> ⁙ При въсточнѣмь коньци црькъве ѥстъ храмъ малъ надъ мѣстомь кѫпинꙑ · си ѥстъ древьнѣишаꙗ свѧтꙑни манастꙑрꙗ<ref name="bush"/> ⁙ Страньници же · къ храмоу приходѧще · боси въходѧтъ · поминаѭще слово Господне къ Моѷсеови · мѣсто бо · на немьже стоиши · землꙗ свѧта ѥстъ<ref name="bush"/> ⁙ И кладѧзь Моѷсеовъ · изъ негоже даже до дьньсь почрьпаѭтъ водѫ<ref name="well">[https://www.sinaimonastery.net/index.php/en/description Description] // The Holy Monastery of Sinai.</ref> ⁙ Єгѷпетъ же подъ иго срациньско прѣжде въпаде<ref name="arab">[https://www.sinaimonastery.net/index.php/en/history/sinai-monasticism Sinai Monasticism] // The Holy Monastery of Sinai.</ref> · въ XII вѣцѣ · при Алъ-Амирѣ цѣсари Єгѷптьстѣмь · съꙁьдана бꙑсть въ манастꙑри джамиꙗ · сирѣчь храмъ срациньскъ<ref name="mosque">[https://egymonuments.gov.eg/en/monuments/the-fatimid-mosque The Fatimid Mosque] // Ministry of Tourism and Antiquities of Egypt.</ref> ⁙ Се же послужи миру междю чрьньци и срацины<ref name="mosque"/><ref name="monasticism"/> · и до дьньсь близъ црькъве стоить<ref name="mosque"/> ⁙ == Обитель дьньсь == Отъ VI вѣка даже до дьньсь чрьньчьско житиѥ въ обители безъ прѣстани пребꙑваѥтъ<ref name="unesco"/> ⁙ Отъ древьнихъ лѣтъ и до дьньсь братиꙗ обители сама избираѥтъ игумена своего · таже патриархъ Иерусалимьскъ поставлꙗѥтъ ѥго въ архиепископꙑ · и бꙑваѥтъ тъ архиепископъ Синаискъ · Фараньскъ и Раифьскъ<ref name="sinaitoday">[https://sinaimonastery.net/index.php/en/history/the-sinai-monastery-today The Sinai Monastery Today] // The Holy Monastery of Sinai.</ref><ref name="jerusalem">[https://en.jerusalem-patriarchate.info/synodical-decisions/decisions-of-the-holy-synod-of-jerusalem-for-wednesday-october-1/ Decisions of the Holy Synod of Jerusalem, 1 October 2025] // Patriarchate of Jerusalem.</ref> ⁙ Въ лѣто ҂зфі҃ · сирѣчь 2002 по Ржⷭтвѣ Хв҃ѣ · причета съньмъ UNESCO манастꙑрь и странѫ окрьстъ ѥго къ наслѣдию вьсего мира<ref name="unescodecision">[https://whc.unesco.org/en/decisions/921 Decision 26 COM 23.5: Saint Catherine Area] // UNESCO World Heritage Centre, 2002.</ref> ⁙ Тако обитель сиꙗ · мъногꙑ вѣкꙑ междю камениемь Синаискꙑмь стоѩщи · кънигꙑ древьнꙑ и образꙑ свѧтꙑѩ съблюде · и житиѥ чрьньчьско безъ прѣстани даже до нашихъ дьнии съхрани ⁙ И нынѣ страньници отъ мъногъ ѩꙁꙑкъ къ неи приходѧтъ · почитаѭще мѣсто Моѷсеово и памѧть свѧтꙑѩ великомѫченицѧ Єкатеринꙑ · ѥѩже имѧ обитель носить<ref name="pilgrims">[https://www.sinaimonastery.net/index.php/en/history History: Pilgrims & Visitors] // The Holy Monastery of Sinai.</ref> ⁙ == Источьници == <references /> == Вънѣшьнѩ съвѧꙁи == * [https://www.sinaimonastery.com/ Официално мѣсто манастꙑрꙗ свѧтꙑѩ Єкатеринꙑ] ''(англїискꙑ)'' * [https://www.codexsinaiticus.org/en/ ''Codex Sinaiticus''] - кънига синаиска въ образѣхъ цифровꙑхъ ''(англїискꙑ)'' * [https://whc.unesco.org/en/list/954 Saint Catherine Area] - UNESCO ''(англїискꙑ)'' [[Катигорїꙗ:Єгѷптъ]] [[Катигорїꙗ:Православиѥ]] m85wimtlurq730we3bi852rkyszuctw 0 11170 87953 2026-09-27T14:12:34Z Qamen 30020 нова страница ⁖ This is a test ⁖ сътворєна ѥстъ 87953 wikitext text/x-wiki This is a test jb4qxesysgg0gmpu88hene4kgk0a8t5 87954 87953 2026-09-27T14:19:35Z Qamen 30020 87954 wikitext text/x-wiki This is a test Въ лѣто <span title="2026 отъ рождьства христова">7534</span> сътворихъ страницѫ сиѭ. apv3yiq8k5zn7ndh2wc043tk3ls16bb 87955 87954 2026-09-27T14:24:17Z Qamen 30020 87955 wikitext text/x-wiki This is a test Въ лѣто <span title="7534 отъ сътворениꙗ мира · сирѣчь 2026 отъ рождьства христова" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">҂зфл҃д</span> сътворихъ страницѫ сиѭ. mgc4m91ngyfgisqiha0ungcem3avrus 87956 87955 2026-09-27T14:32:56Z Qamen 30020 87956 wikitext text/x-wiki This is a test Въ лѣто <span title="7534 отъ сътворениꙗ мира · сирѣчь 2026 отъ рождьства христова" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">҂зфл҃д</span> сътворихъ страницѫ сиѭ. <pre> Въ лѣто <span title="7534 отъ сътворениꙗ мира · сирѣчь 2026 отъ рождьства христова" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">҂зфл҃д</span> </pre> 98ity0a7ua931mzd6ht0eswqximqiwc 0 11171 87958 2026-09-27T23:41:01Z Qamen 30020 Сътворена страница о Соупрасльстѣи къниꙁѣ · съ источьникꙑ и образꙑ 87958 wikitext text/x-wiki [[File:Codex Suprasliensis.jpg|thumb|right|250px|Начѧло Соупрасльскꙑѩ кънигꙑ]] '''Соупрасльска кънига''' · латиньскꙑ ''Codex Suprasliensis'' · ѥстъ словѣньска кънига новꙑми словѣньскꙑми боукъвами писана въ въсточьнѣи [[Блъгарїꙗ|Блъгарїи]] въ коньць X или въ прьвѣи половинѣ XI вѣка<ref name="unesco">[https://media.unesco.org/sites/default/files/webform/mow001/codex_suprasliensis_nomination_form.pdf ''Codex Suprasliensis – Nomination Form''] // UNESCO Memory of the World. ''(англьскꙑ)''</ref> ⁙ Кънига дьньсь имать <span title="сп҃є" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">285</span> пергаменьнꙑхъ листовъ · въ неи сѫтъ житїꙗ и мѫчениꙗ свѧтꙑхъ · бесѣдꙑ и молитва на чьтениѥ въ мартѣ и въ дьни поста и Пасхꙑ<ref name="unesco"/> ⁙ Мало кънигъ ветъхъ словѣньскꙑхъ до нынѣ съхранено · сиꙗ же междоу ними велика и чьстьна и потрѣбьна къ познаниѭ [[Словѣньскъ ѩꙁꙑкъ|словѣньскꙑѩ рѣчи]] и древьнꙑѩ кънижьности<ref name="unesco-main">[https://www.unesco.org/en/memory-world/codex-suprasliensis-mineia-cetia-mart-suprasl-codex-menology-march ''Codex Suprasliensis – Mineia četia, Mart''] // UNESCO Memory of the World. ''(англьскꙑ)''</ref> ⁙ == Начѧло и врѣмѧ кънигꙑ == Кънига въ блъгарѣхъ написана бꙑстъ въ X или XI вѣцѣ · рѣчию и съставомъ своимъ [[Прѣѩславл҄ь|прѣславьскꙑмъ]] кънигамъ подобьна<ref name="sesdiva">[https://sesdiva.eu/en/virtual-rooms/medieval-written-heritage/item/88-codex-suprasliensis-en Maya Petrova-Taneva. ''Codex Suprasliensis''] // SESDIVA. ''(англьскꙑ)''</ref> ⁙ == Оустроѥниѥ кънигꙑ == [[File:Codex Suprasliensis (pg. 28).jpg|thumb|left|250px|Листъ кънигꙑ съ заставицею и начѧльною боукъвою]] Кънига имать <span title="сп҃є" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">285</span> листовъ пергаменьнꙑхъ новꙑми словѣньскꙑми писменꙑ писана · боукъвꙑ же великꙑ и равьнꙑ<ref name="unesco"/> ⁙ Мъножьша чѧсть единою рѫкою писана · малꙑѩ же чѧсти дъвѣма инѣма письцема<ref name="sesdiva"/> ⁙ Начѧльнꙑꙗ боукъвꙑ и заставицꙑ плетениемъ и листвиѥмь оукрашенꙑ<ref name="sesdiva"/> ⁙ Мъножьшѫ чѧсть кънигꙑ написа письць Ретъко · имѧ свое на листѣ <span title="р҃д" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">104</span> остави · ''г҃і помілоуі ретъка амин''<ref name="sesdiva"/> ⁙ Тѣмьже кънига овогда Ретъковъ съборьникъ нарицаѥма ѥстъ<ref name="sesdiva"/> ⁙ == Съставъ кънигꙑ == Имѣтъ же кънига дъвѣ чѧсти · въ пръвѣи житїꙗ и мѫчениꙗ свѧтꙑхъ на нѣкыѩ дьни мѣсѧца марта · въ вторѣи бесѣдꙑ на дьни поста и Пасхꙑ отъ Лазаревꙑ сѫботꙑ до Ѳоминꙑ недѣлѩ<ref name="sesdiva"/> ⁙ Вьсѧ писаниꙗ отъ грьчьска ѩꙁꙑка въ словѣньскъ прѣложена въ различьна врѣмена<ref name="sesdiva"/> ⁙ == Рѣчь кънигꙑ == Рѣчь въ писаниихъ кънигꙑ нѣколико различьна · бесѣдꙑ бо вторꙑѩ чѧсти ветъхѫ рѣчь паче блюдѫтъ · житїꙗ же пръвꙑѩ чѧсти мъножьшею чѧстию прѣславьскꙑѩ прѣложениꙗ сѫтъ<ref name="sesdiva"/> ⁙ == Обрѣтениѥ кънигꙑ == [[File:Suprasl01.jpg|thumb|right|250px|Манастꙑрь Соупрасльскъ дьньсь]] Въ лѣто <span title="҂аѿк҃г отъ рождьства Христова · сирѣчь ҂зтл҃а/҂зтл҃в отъ сътворениꙗ мира" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">1823</span> обрѣте кънигѫ вильньскъ оученъ роусинъ Михаилъ Бобровьскꙑи въ кънижьници Соупрасльскаго манастꙑрꙗ<ref name="bn">[https://www.bn.org.pl/aktualnosci/1144-kodeks-supraski---wystawa ''Kodeks Supraski – wystawa''] // Biblioteka Narodowa. ''(лѧшьскꙑ)''</ref> ⁙ Манастꙑрь Соупрасльскъ въ коньць XV вѣка основанъ бꙑстъ · обитель православьна въ земли [[Бѣла Роусь|литъвьстѣи]] · нынѣ же въ [[Пол҄ьска|Лѧсѣхъ]]<ref name="bn-mon">[https://www.bn.org.pl/download/document/1331286365.pdf ''Bułgarski Kodeks Supraski z X w. w kontekście stosunków bizantyjsko-słowiańskich''] // Biblioteka Narodowa. ''(лѧшьскꙑ)''</ref> ⁙ Отъ мѣста же обрѣтениꙗ кънига Соупрасльска нарицаѥма ѥстъ<ref name="bn"/> ⁙ == Раздѣлениѥ кънигꙑ == Како кънига до Соупрасльскꙑѩ обители доиде Богъ вѣсть<ref name="bn"/> · въ XIX же вѣцѣ на три чѧсти раздѣлена бꙑстъ<ref name="sesdiva"/> ⁙ Дьньсь прьваꙗ чѧсть <span title="рн҃а" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">151</span> листъ въ [[Варшава|Варшавѣ]] положена ѥстъ · другаꙗ <span title="ри҃і" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">118</span> листовъ въ [[Люблꙗна|Люблянѣ]] · третиꙗ же <span title="ѕ҃і" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">16</span> листовъ въ [[Санктъ Пєтєрбоургъ|Петроградѣ]]<ref name="unesco"/> ⁙ == Испꙑтаниѥ кънигꙑ == Въ лѣто <span title="҂аѿн҃а отъ рождьства Христова · сирѣчь ҂зтн҃ѳ/҂зт҃ѯ отъ сътворениꙗ мира" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">1851</span> [[Словѣнє (Їллѷрїисци)|їллѷрїискꙑи словѣнинъ]] Миклошичь многѫ чѧсть кънигꙑ тиснениемъ изда · въ лѣто же <span title="҂аѿѯ҃и отъ рождьства Христова · сирѣчь ҂зтѻ҃ѕ/҂зтѻ҃з отъ сътворениꙗ мира" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">1868</span> роусинъ Срѣзневьскꙑи петроградьскꙑѩ листꙑ ави<ref name="sesdiva"/> ⁙ Въ лѣто <span title="҂ац҃д отъ рождьства Христова · сирѣчь ҂зув҃і/҂зуг҃і отъ сътворениꙗ мира" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">1904</span> вьсꙗ кънига отъ роусьска оучена мѫжа Северꙗнова тиснениемъ авлена бꙑстъ коупьно же съ истлъкованиѥмъ писаниꙗ и рѣчи ѥѩ<ref name="severianov">[https://rusneb.ru/catalog/000199_000009_003525562/ ''Супрасльская рукопись. Трудъ Сергѣя Северьянова'']. Санктпетербургъ: Изданіе Отдѣленія русскаго языка и словесности Императорской Академіи Наукъ, 1904 // Национальная электронная библиотека. ''(роусьскꙑ)''</ref> ⁙ == Кънига дьньсь == Въ лѣто <span title="҂в҃з отъ рождьства Христова · сирѣчь ҂зфє҃і/҂зфѕ҃і отъ сътворениꙗ мира" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">2007</span> кънига съньмомъ UNESCO къ рекомѣи памѧти мира причьтена бꙑстъ<ref name="unesco-main"/> ⁙ Дьньсь же мѫжи оучени отъ Блъгарїѩ и Америкꙑ и инꙑхъ земль образъ вьсеѩ кънигꙑ коупьно вьсемъ авиша · да и далече сѫщии вьсѧкъ листъ ѥѩ видѣти и словеса ѥѩ разумѣти могѫтъ<ref name="digital">[https://suprasliensis.obdurodon.org/ ''Codex Suprasliensis Project'']. ''(англьскꙑ)''</ref> ⁙ == Источьници == <references/> == Вънѣшьнѩ съвѧꙁи == * [https://suprasliensis.obdurodon.org/ Образъ вьсеѩ Соупрасльскꙑѩ кънигꙑ и писаниꙗ ѥѩ] ''(англьскꙑ)'' * [https://www.unesco.org/en/memory-world/codex-suprasliensis-mineia-cetia-mart-suprasl-codex-menology-march Соупрасльска кънига при UNESCO] ''(англьскꙑ)'' * [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Codex_Suprasliensis Образи и съписꙑ кънигꙑ въ Wikimedia Commons] hfyh0ctjbpoh5z6n4hnkvrbrlgsyp3f