Википєдїꙗ
cuwiki
https://cu.wikipedia.org/wiki/%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D1%8C%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B0
MediaWiki 1.47.0-wmf.22
first-letter
Срѣдьства
Нарочьна
Бєсѣда
Польꙃєватєл҄ь
Польꙃєватєлꙗ бєсѣда
Википєдїꙗ
Википєдїѩ бєсѣда
Дѣло
Дѣла бєсѣда
MediaWiki
MediaWiki бєсѣда
Обраꙁьць
Обраꙁьца бєсѣда
Помощь
Помощи бєсѣда
Катигорїꙗ
Катигорїѩ бєсѣда
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
Кѷрїллъ и Мєѳодїи
0
7630
87986
87979
2026-10-04T22:53:05Z
Qamen
30020
Съвѧꙁи къ Кѷрїллоу и Мєѳодїю приданꙑ; "Ꙁри такождє"
87986
wikitext
text/x-wiki
{{glag-name|имѧ=Ⰽⱛⱃⰻⰾⰾⱏ ⰺ Ⰿⰵⱚⱁⰴⰻⰺ}}
[[Дѣло:Cyril and Method Bohemian.jpg|thumbnail|Кѷрїллъ и Мєѳодїи їконѣ Боемиѧ]]
'''[[Костѧнтинъ Философъ|Кѷрїллъ]]''' · ({{Lang-el|Κύριλλος}})· ижє въ мироу Кѡнстантїнъ ([[Грьчьскъ ѩꙁꙑкъ|грьчьскꙑ]]: Κωνσταντῖνος) бѣ · ꙁъваннꙑи Фїлософъ · рождєнъ [[мѫжъ|мѫжь]] ѥстъ 827 и оумьрєтъ [[Римъ|Римѣ]] 869 лѣта · и '''[[Мєѳодїи]]''' · {{Lang-el|Μεθόδιος}}· ижє въ мироу Михаилъ бѣ · рождєнъ [[мѫжь]] ѥстъ 815 и оумрєтъ [[Вєлика Морава|Моравїи]] 885 лѣта · братра иꙁъ [[Ѳєссалонїка|Солоуни]] бꙑстє · ꙗжє сътворила кънижьнъ [[словѣньскъ ѩꙁꙑкъ]] и аꙁъбоукꙑ ѥгожє дѣлꙗ и прѣложила словѣномъ [[хрїстїаньство|хс҃тїаньскꙑѩ]] цр҃къвьнꙑѩ кънигꙑ бѣашєтє
Братра ꙗко ст҃а ꙁападьнѣ и въсточьнѣ хс҃тїаньствоу авлꙗѥтє сѧ ⁙ Словѣньскъ жє странъ црькви ⁖ [[оучитєлѥма]] словѣнъ ⁖ рєкѫтъ ꙗ ⁙ Оучєнꙑѩ людиѥ обꙑчаѥмь напрьва Кѷрїллово имѧ кънигахъ пишѫтъ · Мєѳодїино жє имѧ навътора · нъ цркъвьнꙑѩ людиѥ обратъно кънигахъ пишѫтъ и бг҃оуслоужєнии поминаѭтъ · Мєѳодїꙗ бо цр҃къвьнъ санъ вꙑшѣ бѣ
== Житиѥ ст҃оую Кѷрїлла и Мєѳодїꙗ ==
Кѡнстантїнь и Михаиль отьць Львъ бѣ · ижє дроунгарїи при стратиꙃѣ ѳємꙑ Солоуньскꙑѩ бѣашє ⁙ Сємїи сємь сꙑнъ бѣ и иꙁ нихъжє Михаилъ бѣ прьвꙑи · а Кѡнстантїнъ наимладьшии ⁙ Єѳнїчьно иꙁхождєниѥ исто нєвѣдомо ѥстъ и нѣции отъ оучєнъ людии мънѧтъ братра грька бꙑти<ref>{{lat-ga|Columbia Encyclopedia, Sixth Edition. 2001-05, s.v. «Cyril and Methodius, Saints»; Encyclopedia Britannica, Encyclopedia Britannica Incorporated, Warren E. Preece — 1972, p.846}}</ref> · инꙑ жє иꙁ словѣньскъ странъ мънѧтъ ꙗ словѣна бꙑти<ref>{{lat-ga|[[wikisource:ru:Кирилл и Мефодий|Кирилл и Мефодий]] // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.}}</ref> ⁙ Солоунь дъвоуѩꙁꙑчьнъ градъ бѣ · и того дѣл҄ьма людиѥ дъвоуѩꙁꙑчьнꙑ бѣ · и словѣнє · и грьци
Кѡнстантїнъ [[Цѣсар҄ь Градъ|Цѣсар҄и Градѣ]] [[фїлософїа|фїлософїѩ]] · [[дїалєктїка|дїалєктїцѣ]] · [[гєѡмєтрїа|гєѡмєтрїѩ]] · [[арїѳмитїка|арїѳмитїцѣ]] · [[ритѡрїка|ритѡрїцѣ]] и [[ꙃвѣꙁдоꙁакониѥ|ꙃвѣꙁдоꙁаконию]] оучєнъ бѣ и [[хартофѷлаѯъ]] [[Свѧтꙑѩ Софїѩ съборьна црькꙑ Цѣсар҄ь Градѣ|Свѧтꙑѩ Софїѩ съборьнꙑ црькъви]] сталъ бѣ ⁙ Нъ иꙁ Цѣсарꙗ Града чрьноморьскоу обитѣль прѣидє и тамъ жє оуѥдинѥнии бѣ · нъ послѣди жє въ Цѣсар҄ь Градъ въꙁъвращєнъ бѣ и тамъ жє Магнаѵрьсцѣ вꙑсьшѣи схолѣ оучитєльмь стал бѣ
Михаилъ жє до чрьньчьства приѩтиꙗ въ воѥньнꙑихъ властиꙗхъ подъвиꙃалъ сѧ и стратигомь Славинїи бѣ · ижє [[Макєдонїꙗ · страна|Макєдонїѩ ꙁємлѣ]] бѣ
860 лѣта Кѡнстантїнъ къ хаꙁарїискоу каганоу съ проповѣдиѭ прѣидє ⁙ Того дѣл҄ьма єврєискъ ѩꙁꙑкъ и письмєна самаритꙗньскꙑ и сѷрїискꙑ оучилъ бѣ ⁙ [[Хєрсѡнъ Таѵрїискꙑи|Хєрсѡнѣ Таѵрїискомь]] прѣдъ каганомь хс҃тїанинъ Кѡнстантїнъ и моамєѳаньскъ имамъ и їоудєискъ равинъ споръ имѣли бѣхѫ и ѥгожє слѣдьствиѥмь Хаꙁарїꙗ їоудєиска стала бѣ ⁙ 861 лѣта Хєрсѡнѣ братра Климєнта папꙑ римьскаѥго мощи поѩла бѣашєтє и 862 лѣта Цѣсар҄ь Градъ въꙁъвратила сѧ бѣашєтє
862 лѣта въ Цѣсар҄ь Градъ посъли отъ моравьска кънѧꙃꙗ Растислава прѣидє и просишє патрїарха и цѣсарꙗ дати Моравїѩ хс҃тїаньскꙑихъ оучитєлъ ⁙ Того дѣл҄ьма братра Кѡнстантїнъ и Мєѳодїи иꙁбрана бѣашєтє
863 лѣта словѣньска аꙁъбоукꙑ створѥна бѣ и [[Єѵангєлїѥ]] · [[Ѱалтирь]] и Апостолъ отъ [[грьчьскъ ѩꙁꙑкъ|грьчьска]] на [[словѣньскъ ѩꙁꙑкъ]] прѣложєнꙑ бѣхѫ ⁙ Тако [[чрьнориꙁьць Храбръ]] пьса въ къниꙃѣ ⁖ О письмєньхъ ⁖
Аꙁъбоукꙑ имєньмь Кѷрїлла ꙁъвана бѣ [[кѷрїлловица|кѷрїлловицєѭ]] · ꙗжє младьшими ѩꙁꙑкꙑ ⁖ глаголица ⁖ ѥстъ<ref>{{lat-ga|Христианские древности и археология. СПб., 1865. Т. 2, книга 9. С. 127.}}</ref> ⁙ Младьшими жє ѩꙁꙑкꙑ кѷрїлловицєѭ [[климєнтовица|вътора словѣньска аꙁъбоукꙑ]] ꙁъвана ѥстъ
Моравїи братра три лѣта бѣашєтє и оучила словѣнъ такождє иꙁ Карпатьскꙑ Роуси и Блъгарїѩ · и 864 лѣта [[Крьщєниѥ Блъгарїѩ|Блъгарїꙗ крьщєна]] бѣ
867 лѣта братра въ Римъ прѣидошєтє · нѣцꙑи бо отъ ꙁападьнъ богословъ мънѣли бѣшѧ тъкъмо [[латиньскъ ѩꙁꙑкъ|латиньскъ]] · [[грьчьскъ ѩꙁꙑкъ|грьчьскъ]] и [[єврєискъ ѩꙁꙑкъ|єврєискъ]] ѩꙁꙑкꙑ бг҃оуслоужєниꙗ дѣл҄ьма истꙑ бꙑти и посѥмоу словѣньско бг҃оуслоужєниѥ єрєсь бꙑти ⁙ Въ пѫти въ Римъ братра прѣидошєтє въ паннонїиско Блатьньско кънѧжьство · идє жє по кънѧꙃꙗ Коцєлꙗ прошєнию мѣстьнъ словѣнъ кънижьноу дѣлоу оучистє
Въ Римѣ Кѡнстантїна и Мєѳодїꙗ папєжь Адрїанъ В҃ приѩашє и глаголичьнъ бг҃оуслоужєбьнъ обърѧдъ словѣньскомь ѩꙁꙑкомъ творимꙑи оустави и прѣложєнꙑѩ словѣньскꙑ къниꙃи римьскꙑ црькъви положи ⁙ 869 лѣта Кѡнстантїнъ въ Римѣ ꙁаболѣ и по приѩтии схимꙑ ꙗко Кѷриллъ фєвроуарїꙗ 14 дьнꙗ оумьрє<ref>[https://www.encyclopedia.com/religion/encyclopedias-almanacs-transcripts-and-maps/cyril-constantine-and-methodius-ss Cyril (Constantine) and Methodius, Ss.]</ref> ⁙ Гробъ жє ѥго црькъвє с҃в Климєнта положєнъ бѣ
[[Дѣло:Seven Saints (Седмочисленици, Св Наум).jpg|thumb|250px|Кѷрїллъ и Мєѳодїи съ оучєникꙑ фрєсцѣ обитѣли свѧтаго Наоума · ꙗжє нꙑнѣ Макєдонїи Димократїи ѥстъ]]
{{commonscat|Saints Cyril and Methodius|Кѷрїллъ и Мєѳодїи}}
== оучєници ==
# [[Кѡнстантїнъ Прѣславьскꙑи]]
# [[Гораꙁдъ Охрїдьскꙑи]]<ref>[https://web.archive.org/web/20070930201457/http://promacedonia.com/zv/zv4_1.html Пространьно житиѥ свѧтаѥго Мєѳодїꙗ · поѩто 1843 лѣта ѥстъ]</ref>
# [[Климєнтъ Охрїдьскꙑи]] <ref>{{lat-ga|Ундольский В. М., Климент, епископ словенский, «Чтения в Обществе истории и древностей Российских при Московском университете», 1895, т. 172, кн. 1}}</ref><ref>{{lat-ga|Туницкий Н. Л., Св. Климент, епископ словенский, Сергиев Посад, 1913}}</ref>
# [[Савва Охрїдьскꙑи]]<ref name="PrZhit">[http://promacedonia.org/bugarash/ko/ Пространьно житиѥ свѧтаѥго Климєнта Охрїдьскаѥго · ижє архїєпїскопъ Ѳєофїлактъ Охрїдьскꙑи напьса]</ref><ref name="GrKn">{{lat-ga|«Греческие жития Климента Охридского» изд. БАН (Болгарская Академия Наук) — София, 1966}}</ref>
# [[Наоумъ Охрїдьскꙑи]]<ref>[https://web.archive.org/web/20170630081306/http://promacedonia.com/zv/zv4_3.html Житиѥ свѧтаѥго Наоума Ѳ҃ вѣка]</ref>
# [[Ангєларїи Охрїдьскꙑи]]<ref name="PrZhit"/><ref name="GrKn"/>
# Лаѵрєнтїи<ref name="PrZhit"/><ref name="GrKn"/>
== Ꙁри такождє ==
* [[Костѧнтинъ Философъ]]
* [[Мєѳодїи]]
* [[Вєлика Морава]]
== кладѧꙃи ==
<references/>
== кънигꙑ ==
* {{lat-ga|Бернштейн С. Б. Константин-Философ и Мефодий. Начальные главы из истории славянской письменности. М., 1984}}
* {{lat-ga|Гильфердингъ А. Ф. О Кириллѣ и Меѳодіи (1862) // Собраніе сочиненій А. Гильфердинга. — СПб.: Печатня В. Головина, 1868. — Т. 1. — С. 299-340.}}
* {{lat-ga|Филипповъ Т. И. «Краткое сказаніе о житіи и подвигахъ святыхъ Кирилла и Меѳодія, просвѣтителей славянскихъ», Санкт-Петербургъ, 1885}}
[[Катигорїꙗ:Людиѥ]]
[[Катигорїꙗ:Хрїстїаньсци свѧти людиѥ]]
[[Катигорїꙗ:Словѣньскѣ пьсатєлѧ]]
215py57mw5ouoy40q131s8zr7kqmg0x
Обраꙁьць:Чловѣкъ
10
11177
87982
2026-10-04T18:11:49Z
Qamen
30020
Новъ обраꙁьць - Чловѣкъ
87982
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox
| above = {{{имѧ|{{PAGENAME}}}}}
| bodystyle = float:right; clear:right; margin:0 0 1em 1em; width:22em; max-width:100%;
| abovestyle = padding:0.35em; background:#eaecf0; color:#202122;
| labelstyle = width:40%; vertical-align:top;
| datastyle = vertical-align:top;
| imagestyle = text-align:center;
| captionstyle = font-size:90%;
| image = {{#if:{{{образъ|}}}|[[File:{{{образъ|}}}|{{{ширина|220}}}px|alt={{{опьсаниѥ образа|}}}]]}}
| caption = {{{опьсаниѥ образа|}}}
| label1 = Ино имѧ
| data1 = {{{ино имѧ|}}}
| label2 = Рождьство
| data2 = {{{рождьство|}}}
| label3 = Мѣсто рождьства
| data3 = {{{мѣсто рождьства|}}}
| label4 = Коньчина
| data4 = {{{коньчина|}}}
| label5 = Мѣсто коньчинꙑ
| data5 = {{{мѣсто коньчинꙑ|}}}
| label6 = Погребєниѥ
| data6 = {{{погребєниѥ|}}}
| label7 = Дѣла
| data7 = {{{дѣла|}}}
| label8 = Санъ
| data8 = {{{санъ|}}}
| label9 = Родъ
| data9 = {{{родъ|}}}
| label10 = Писаниꙗ
| data10 = {{{писаниꙗ|}}}
| label11 = Имѧ въ чрьньчьствѣ
| data11 = {{{имѧ въ чрьньчьствѣ|}}}
| label12 = Почитаниѥ
| data12 = {{{почитаниѥ|}}}
| label13 = Памѧть
| data13 = {{{памѧть|}}}
| decat = yes
}}</includeonly><noinclude>
<div style="border:1px solid #a2a9b1; padding:0.75em; margin:0.75em 0;">
<p lang="cu">Обраꙁьць сь ѥщє нє съврьшєнъ ѥстъ ⁙ Посємъ да исправлѥнъ бѫдєтъ ⁙</p>
<p lang="en">This template is not yet complete and should be revised further.</p>
</div>
== Обраꙁьць ==
<pre><nowiki>{{Чловѣкъ
| имѧ =
| ино имѧ =
| образъ =
| ширина = 220
| опьсаниѥ образа =
| рождьство =
| мѣсто рождьства =
| коньчина =
| мѣсто коньчинꙑ =
| погребєниѥ =
| дѣла =
| санъ =
| родъ =
| писаниꙗ =
| имѧ въ чрьньчьствѣ =
| почитаниѥ =
| памѧть =
}}</nowiki></pre>
[[Катигорїꙗ:Википєдїꙗ:Обраꙁьци]]
</noinclude>
gnjrl35xdln51td90jubkq3okt2kq45
Костѧнтинъ Философъ
0
11178
87983
2026-10-04T19:57:05Z
Qamen
30020
Новъ члѣнъ · Костѧнтинъ Философъ
87983
wikitext
text/x-wiki
{{DISPLAYTITLE:<span style="font-family:sans-serif;">Костѧнтинъ Философъ</span>}}
{{Чловѣкъ
| имѧ = Костѧнти́нъ Филосо́фъ
| образъ = Cyril and Methodii.jpg
| ширина = 220
| опьсаниѥ образа = Кѷрїллъ и Мєѳодїи · образъ въ къниꙁѣ Василїа В҃ · X столѣтиѥ
| рождьство = 827 лѣта
| мѣсто рождьства = [[Ѳєссалонїка|Сєлоуньскꙑи градъ]]
| коньчина = 14 дьнь фєвралꙗ 869 лѣта<ref name="PE"/>
| мѣсто коньчинꙑ = [[Римъ]]
| погребєниѥ = Црькꙑ свѧтаго Климєнта въ Римѣ
| дѣла = Философъ и оучитєль<br>Сътвори словѣньска писмєна и прѣложи кънигꙑ
| родъ = Братъ [[Кѷрїллъ и Мєѳодїи|Мєѳодїи]]
| имѧ въ чрьньчьствѣ = Кѷрїллъ
| почитаниѥ = Въсточьнꙑ црькъви и римьска црькꙑ
}}
'''Костѧнти́нъ Филосо́фъ''' · [[Кѷрїлловица|староѭ кѷрїлловицєѭ]] '''ⰍⰑⰔⰕⰤⰐⰕⰋⰐⰟ ⰗⰋⰎⰑⰔⰑⰗⰟ''' · 827 лѣта въ [[Ѳєссалонїка|Сєлоуньстѣмъ градѣ]] роди сѧ · въ [[Римъ|Римѣ]] въ чрьньчьство имєньмь Кѷрїллъ нарєчєнъ и въ 869 лѣтѣ тамо почи ⁙ Тъ словѣньска писмєна сътвори и кънигꙑ прѣложи · съ братомъ своимъ [[Кѷрїллъ и Мєѳодїи|Мєѳодїємъ]] въ [[Вєлика Морава|Моравѫ]] посланъ бꙑстъ и тамо словѣнꙑ оучашє<ref name="PE">А. А. Королёв. ''КИРИЛЛ'' // ''Православная энциклопедия''. Т. 34. С. 186–225. 2018. [https://www.pravenc.ru/text/1840253.html pravenc.ru] ''(ru)''.</ref> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Ро́дъ и къни́жьно оучє́ниѥ</span> ==
Отьць ѥго Лєвъ въ Сєлоуньстѣмъ градѣ санъ дрѫгарьскъ (сирѣчь санъ воиньскаго начѧльника) подъ стратигомъ (сирѣчь воѥводоѭ области) дръжашє ⁙ Въ житии писано ѥстъ · ꙗко живѧ съ подроужиѥмъ своимъ роди сєдмь отрокъ · ѿ нихъжє Костѧнтинъ мѣꙁинєцъ сєдмꙑи бѣ<ref name="ZK">''Житие Константина-Кирилла'' // ''Библиотека литературы Древней Руси''. Т. 2 (XI–XII века). [https://azbyka.ru/otechnik/istorija_tserkvi/biblioteka-literatury-drevnej-rusi-tom-2/1 azbyka.ru] ''(ru)''.</ref> ⁙
Костѧнтинъ въ кънигахъ спѣꙗашє пачє всѣхъ оучєникъ ⁙ Посємъ въ домоу своємъ оучашє сѧ иꙁъоусть кънигамъ свѧтаго Григорїа Богослова ⁙ Логоѳєтъ жє (сирѣчь вєльможа цѣсарьскъ) посла по нь · Костѧнтинъ въ <span title="Константинополь градъ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Цѣсарьградъ</span> приидє ⁙ Въ три мѣсѧцѧ навꙑкъ вьсѫ грамотикїѭ · посємъ наоучи сѧ <span title="Гомеръ · поєтъ грьчьскъ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Омироу</span> и ꙁємлємѣрию · оу Лва жє и оу <span title="Фотїи А҃ · патриархъ Константинопольскъ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Фотѣ</span> диалєксицѣ и всѣмъ философьскꙑмъ оучєниѥмъ · такождє риторикїи ариѳмєтикїи астрономїи и моусикїи<ref name="ZK"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Слоу́жьба и хождє́ниѥ къ ага́рѧномъ</span> ==
Логоѳєтъ жє хотѣ Костѧнтина ѿ сєбє нє ѿпоустити и подроужиѥ и кънѧжєниѥ ѥмоу обѣщавашє · Костѧнтинъ жє нє приѧтъ ⁙ Въ житии писано ѥстъ · ꙗко на поповьство ѥго постригоша и слоужьбѫ ѥмоу вдаша · да бѫдєтъ кънигъчии оу патриарха (сирѣчь хранитєль кънигъ) въ свѧтѣи Софии ⁙ Мало жє тоу прєбꙑвъ къ <span title="Босфоръ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Оуꙁъкомоу морю</span> отидє и въ манастꙑрѣ сѧ съкрꙑ ⁙ Искаша ѥго шєсть мѣсѧць · и єгда обрѣтоша на прѣжьнюѭ слоужьбѫ въꙁвратити нє могоша ⁙ Умолиша жє и оучитєльскꙑи столъ приѧти · и философии оучити нача<ref name="ZK"/> ⁙
Житиѥ жє глаголєтъ · ꙗко бѣ тъгда Костѧнтину 24 лѣтъ ⁙ Цѣсарь ѥго съ асикритомъ Гєоргиємъ (сирѣчь письцємъ цѣсарьскꙑмъ) къ агарѧномъ посла да о Свѧтѣи Троици съ ними глаголѥтъ ⁙ Посємъ Костѧнтинъ сѣдє на ѥдиномъ мѣстѣ бєꙁ мълвꙑ · тажє въ <span title="Олимбъ Виѳиньскꙑи" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Олимбъ</span> къ Мєѳодїю брату своєму идє и тамо съ нимъ жити нача<ref name="ZK"/> ⁙
<blockquote>Радъ иду за христианскую вѣру. Что бо есть слаждьше мнѣ на семъ свѣтѣ, но за Святую Троицу и живу быти и умрети.<br><small>Житиѥ Костѧнтина<ref name="ZK"/></small></blockquote>
== <span style="font-family:sans-serif;">Хождє́ниѥ къ коꙁа́ромъ</span> ==
860 лѣта цѣсарь Костѧнтина къ коꙁаромъ посла · Мєѳодїи жє братъ съ нимъ идє ⁙ Дошєдъ жє <span title="Херсонесъ Таврїискꙑи" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Хорсоунꙗ</span> Костѧнтинъ наоучи сѧ жидовьстѣи бєсѣдѣ и кънигамъ · такождє чьтѧашє самарѣискꙑ кънигꙑ ⁙ Въ житии жє писано ѥстъ · ꙗко тамо єѵангєлїѥ и псалтирь роусьскꙑ писмєнꙑ писано обрѣтє · какова жє бѣахѫ писмєна си нѣсть вѣдомо<ref name="ZK"/><ref name="PE"/> ⁙
Въ 861 лѣтѣ Костѧнтинъ обрѣтє блиꙁъ Хорсоунꙗ мощи свѧтаго Климєнта папꙑ римьскаго и прѣнєсє ꙗ въ градъ ⁙ Посємъ къ коꙁаромъ идє и съ каганомъ (сирѣчь кънѧꙁємъ коꙁарьскꙑмъ) и жидовьскꙑми кънижьникꙑ о вѣрѣ сѧ прѣпирашє ⁙ Житиѥ жє глаголєтъ · ꙗко до 200 людии тамо сѧ крьстиша · Костѧнтинъ жє оу кагана до 20 плѣнєнꙑхъ грькъ испроси ⁙ Посємъ Костѧнтинъ сѧ въ Цѣсарьградъ въꙁврати<ref name="ZK"/><ref name="PE"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Словѣ́ньска пи́смєна и Мора́ва</span> ==
[[File:Kiev Missal 1.jpg|thumb|right|220px|Кꙑѥвьстии листи · староѭ кѷрїлловицєѭ писанꙑ]]
Ростиславъ моравьскꙑи кънѧꙁь къ цѣсарю Михаилоу посла · глаголѧ да оучитєлꙗ пошлєть ижє бꙑ людємъ своимъ крьстиꙗньскѫ вѣрѫ своимъ ѩꙁꙑкомъ съкаꙁалъ ⁙ Цѣсарь Костѧнтина приꙁва и рєчє ѥмоу · достоить тобѣ тамо ити ⁙ Костѧнтинъ на молитвѫ сѧ наложи съ инѣми поспѣшникꙑ · посємъ словѣньска писмєна сложи и єѵангєльскѫ бєсѣдѫ писати нача ⁙ Сє словѣньско писмѧ [[Кѷрїлловица|стараꙗ кѷрїлловица]] ѥстъ · нꙑнѣ глаголица нарицаѥмо<ref name="ZK"/><ref name="PE"/> ⁙
Въ 863 лѣтѣ цѣсарь Костѧнтина и Мєѳодїа къ Ростиславоу посла ⁙ Въ Моравѣ Ростиславъ Костѧнтина и Мєѳодїа съ вєликоѭ чьстиѭ приѧтъ · събравъ оучєникꙑ дасть ꙗ оучити ⁙ Житиѥ глаголєтъ · ꙗко въскорѣ вєсь црькъвьнꙑи чинъ сѧ прѣложи · Костѧнтинъ жє наоучи ꙗ оутрьнии и годинамъ обѣдни вєчєрьнѣи павєчєрници и таинѣи слоужьбѣ<ref name="ZK"/> ⁙
Бѣша жє сє глаголѭщє латиньстии и спручьстии архиєрѣи съ иєрѣи и оучєницѣ · ꙗко Богъ токмо три ѩꙁꙑкꙑ иꙁбралъ · єврѣискъ грьчьскъ и латиньскъ · имижє достоить богоу славѫ въꙁдаꙗти<ref name="ZK"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Хождє́ниѥ къ Ри́моу</span> ==
[[File:San clemente fresco.jpg|thumb|left|260px|Кѷрїллъ и Мєѳодїи мощи свѧтаго Климєнта въ Римъ приносѧтъ · образъ въ црькъви свѧтаго Климєнта · XI столѣтиѥ]]
Посємъ Костѧнтинъ и Мєѳодїи ѿ Моравꙑ поидоста свѧтити оучєникъ своихъ ⁙ Коцєлъ кънѧꙁь паноньскъ въꙁлюби вєльми словѣньска писмєна и наоучи сѧ имъ ⁙ До 50 оучєникъ дасть оучити сѧ имъ · вєлику жє Костѧнтиноу чьсть сътвори<ref name="ZK"/> ⁙
Въ <span title="Вєнєциꙗ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Бънятъцихъ</span> жє бꙑвшоу Костѧнтиноу събраша сѧ на нь пискоупи поповє и чрьнориꙁьци и глаголахѫ · ꙗко три ѩꙁꙑкꙑ токмо вѣдѧтъ имижє достоить въ кънигахъ славити Бога · єврѣискъ грьчьскъ и латиньскъ ⁙ Костѧнтинъ жє кънижьнꙑми словєсꙑ имъ отвѣща · ꙗко вси людьѥ могѫтъ своимъ ѩꙁꙑкомъ Бога славити<ref name="ZK"/> ⁙
<blockquote>Не идеть ли дождь от Бога равно на вься, ни ли солнце такоже не сияеть ли на вся, ни ли дыхаемъ на облакъ равно вси?<br><small>Житиѥ Костѧнтина<ref name="ZK"/></small></blockquote>
Посємъ Костѧнтинъ и Мєѳодїи въ Римъ приидоста и принєсоста съ собоѭ мощи свѧтаго Климєнта ⁙ <span title="Андрїанъ В҃ · папєжь римьскъ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Андрїанъ папєжь</span> съ римлꙗнꙑ противоу има иꙁидє ⁙ Папєжь жє приѧтъ словѣньскꙑ кънигꙑ и освѧти ꙗ · положи ꙗ въ црькъви свѧтꙑѩ Марїѩ и словѣньскꙑѩ оучєникꙑ свѧтити повєлѣ ⁙ Посємъ въ римьскꙑхъ црькъвахъ словѣньскꙑмъ ѩꙁꙑкомъ литургїѫ пѣша<ref name="ZK"/><ref name="PE"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Чрьнь́чьство и коньчи́на</span> ==
Въ Римѣ жє Костѧнтинъ болѣти нача ⁙ Въ свѧтꙑи чрьньчьскꙑи обраꙁъ оболкъ сѧ и имѧ си нарєчє Кѷрїллъ ⁙ Въ томь жє обраꙁѣ прєбꙑстъ 50 дьнии<ref name="ZK"/> ⁙
<blockquote>Отселѣ нѣсмь азъ ни цесарю слуга, ни иному никомуже на землѣ, нъ токмо Богу Вседержителю бѣхъ и есмь въ вѣкы.<br><small>Житиѥ Костѧнтина<ref name="ZK"/></small></blockquote>
Въ житии Мєѳодїа писано ѥстъ · ꙗко Кѷрїллъ рєчє брату · нє моꙁи <span title="Олимбъ Виѳиньскꙑи" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">горꙑ</span> ради оставити оучєниꙗ своѥго<ref name="ZM">''Житие Мефодия'' // ''Библиотека литературы Древней Руси''. Т. 2 (XI–XII века). [https://azbyka.ru/otechnik/Istorija_Tserkvi/biblioteka-literatury-drevnej-rusi-tom-2/2 azbyka.ru] ''(ru)''.</ref> ⁙ Посємъ Кѷрїллъ молитвѫ сътвори и тако почи о Господѣ въ 14 дьнь мѣсѧца фєвралꙗ 869 лѣта · 42 лѣтъ бꙑвъ ⁙ Римлꙗнє проводиша тѣло ѥго съ чьстиѭ и положиша въ црькъви свѧтаго Климєнта<ref name="PE"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Оучєници́ и писа́ниꙗ</span> ==
Въ житии Климєнта писано ѥстъ · ꙗко Гораꙁдъ Климєнтъ Наоумъ Ангєларїи и Савва оучєници Кѷрїлла и Мєѳодїа бѣша ⁙ Нѣции жє ѿ сихъ оучєникъ въ [[Блъгарїꙗ|блъгарьскѫ ꙁємлѭ]] приидоша и тамо оучахѫ<ref name="PE"/> ⁙
Нѣции мьнѧтъ · ꙗко Кѷрїллъ [[Прогласъ]] сътвори и Написаниѥ о правѣи вѣрѣ прѣложи<ref name="PE"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Па́мѧть и почита́ниѥ</span> ==
Римлꙗнє написаша иконѫ Кѷрїлла надъ гробомъ и начаша свѣтити надъ нимъ дьнь и нощь ⁙ На црькъвьнꙑхъ образѣхъ Кѷрїллъ чѧсто ꙗко старьць вєтъхъ дьньми писанъ ѥстъ · обаче самъ 42 лѣтъ токмо поживъ почи<ref name="PE"/> ⁙ Житиѥ Костѧнтина писано бꙑстъ ѥщє при Мєѳодїи · прѣжє 880 лѣта ⁙ Дрєвьна слоужьба Кѷрїллоу на 14 дьнь фєвралꙗ въ словѣньскꙑхъ кънигахъ прєбꙑваѥтъ<ref name="PE"/> ⁙
Въ въсточьнꙑхъ црькъвахъ 14 дьнь фєвралꙗ памѧть ѥдиного Кѷрїлла ѥстъ · обою жє брату въкупѣ памѧть 11 дьнь маꙗ творитъ сѧ ⁙ Константинопольстѣ и блъгарьстѣ црькъви новоѥ числєниѥ дръжита · срьбьскꙑ жє роусьскꙑ и инꙑ црькъви староѥ дръжатъ ⁙ Въ римьстѣи црькъви 14 дьнь фєвралꙗ обою брату въкупѣ памѧть ѥстъ<ref name="PE"/> ⁙
Въ Чєхии и Словакїи 5 дьнь їоулиꙗ праꙁдьнъ дьнь Кѷрїлла и Мєѳодїа ѥстъ · въ Блъгарии жє и Макєдонїи 24 дьнь маꙗ<ref name="PE"/><ref name="MK2026">[https://www.economy.gov.mk/build/assets/programa-nerabotni-denovi-2026-MHaAbYyO.pdf Програма на неработни денови за 2026 година] ''(mk)''.</ref> ⁙
=== <span style="font-family:sans-serif;">И́мѧ Кѷрї́лла</span> ===
Новꙑ словѣньскꙑ писмєна ꙗжє нꙑнѣ кѷрїллица нарицаѭтъ имѧ си ѿ Кѷрїлла приѧша ⁙ Прѣждє жє кѷрїлловица нарицаѥмо бѣ прьвоѥ словѣньско писмѧ · нꙑнѣ жє глаголица рєкомо<ref name="PE"/> ⁙
Въ [[Нитра|Нитрѣ]] оунивєрситєтъ имєнємь Костѧнтина Философа сѧ нарицаѥтъ<ref name="UKF">[https://www.ukf.sk/en/university Constantine the Philosopher University in Nitra · About the University] ''(en)''.</ref> ⁙ На островѣ Ливингстонѣ въ Антарктидѣ връхъ имєнємь свѧтаго Кѷрїлла нарєчєнъ ѥстъ<ref name="SCAR">[https://data.aad.gov.au/aadc/gaz/display_name.cfm?gaz_id=134088 St. Cyril Peak · SCAR Composite Gazetteer of Antarctica] ''(en)''.</ref> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Исто́чьници</span> ==
<references/>
== <span style="font-family:sans-serif;">Вънѣ́шьнѩ съвѧ́ꙁи</span> ==
* [https://www.pravenc.ru/text/1840253.html Кѷрїллъ · Православьна єнциклопєдїа] ''(ru)''
* [https://azbyka.ru/otechnik/istorija_tserkvi/biblioteka-literatury-drevnej-rusi-tom-2/1 Житиѥ Костѧнтина-Кѷрїлла · дрєвьнии тєкстъ и прѣложєниѥ] ''(ru)''
* [https://www.goarch.org/chapel/saints?contentid=428 Кѷрїллъ · Константинопольскꙑи патриархатъ] ''(en)''
* [https://www.vatican.va/content/john-paul-ii/en/encyclicals/documents/hf_jp-ii_enc_19850602_slavorum-apostoli.html Slavorum Apostoli · Їѡанъ Павєлъ В҃] ''(en)''
[[Катигорїꙗ:Словѣньскѣ пьсатєлѧ]]
[[Катигорїꙗ:Хрїстїаньсци свѧти людиѥ]]
7l4sq4dk7wntoh3yglmx6bj5cjyaaj4
87985
87983
2026-10-04T22:41:00Z
Qamen
30020
Съвѧꙁи къ Мєѳодїю исправлѥнꙑ сѫть
87985
wikitext
text/x-wiki
{{DISPLAYTITLE:<span style="font-family:sans-serif;">Костѧнтинъ Философъ</span>}}
{{Чловѣкъ
| имѧ = Костѧнти́нъ Филосо́фъ
| образъ = Cyril and Methodii.jpg
| ширина = 220
| опьсаниѥ образа = Кѷрїллъ и Мєѳодїи · образъ въ къниꙁѣ Василїа В҃ · X столѣтиѥ
| рождьство = 827 лѣта
| мѣсто рождьства = [[Ѳєссалонїка|Сєлоуньскꙑи градъ]]
| коньчина = 14 дьнь фєвралꙗ 869 лѣта<ref name="PE"/>
| мѣсто коньчинꙑ = [[Римъ]]
| погребєниѥ = Црькꙑ свѧтаго Климєнта въ Римѣ
| дѣла = Философъ и оучитєль<br>Сътвори словѣньска писмєна и прѣложи кънигꙑ
| родъ = Братъ [[Мєѳодїи]]
| имѧ въ чрьньчьствѣ = Кѷрїллъ
| почитаниѥ = Въсточьнꙑ црькъви и римьска црькꙑ
}}
'''Костѧнти́нъ Филосо́фъ''' · [[Кѷрїлловица|староѭ кѷрїлловицєѭ]] '''ⰍⰑⰔⰕⰤⰐⰕⰋⰐⰟ ⰗⰋⰎⰑⰔⰑⰗⰟ''' · 827 лѣта въ [[Ѳєссалонїка|Сєлоуньстѣмъ градѣ]] роди сѧ · въ [[Римъ|Римѣ]] въ чрьньчьство имєньмь Кѷрїллъ нарєчєнъ и въ 869 лѣтѣ тамо почи ⁙ Тъ словѣньска писмєна сътвори и кънигꙑ прѣложи · съ братомъ своимъ [[Мєѳодїи|Мєѳодїємъ]] въ [[Вєлика Морава|Моравѫ]] посланъ бꙑстъ и тамо словѣнꙑ оучашє<ref name="PE">А. А. Королёв. ''КИРИЛЛ'' // ''Православная энциклопедия''. Т. 34. С. 186–225. 2018. [https://www.pravenc.ru/text/1840253.html pravenc.ru] ''(ru)''.</ref> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Ро́дъ и къни́жьно оучє́ниѥ</span> ==
Отьць ѥго Лєвъ въ Сєлоуньстѣмъ градѣ санъ дрѫгарьскъ (сирѣчь санъ воиньскаго начѧльника) подъ стратигомъ (сирѣчь воѥводоѭ области) дръжашє ⁙ Въ житии писано ѥстъ · ꙗко живѧ съ подроужиѥмъ своимъ роди сєдмь отрокъ · ѿ нихъжє Костѧнтинъ мѣꙁинєцъ сєдмꙑи бѣ<ref name="ZK">''Житие Константина-Кирилла'' // ''Библиотека литературы Древней Руси''. Т. 2 (XI–XII века). [https://azbyka.ru/otechnik/istorija_tserkvi/biblioteka-literatury-drevnej-rusi-tom-2/1 azbyka.ru] ''(ru)''.</ref> ⁙
Костѧнтинъ въ кънигахъ спѣꙗашє пачє всѣхъ оучєникъ ⁙ Посємъ въ домоу своємъ оучашє сѧ иꙁъоусть кънигамъ свѧтаго Григорїа Богослова ⁙ Логоѳєтъ жє (сирѣчь вєльможа цѣсарьскъ) посла по нь · Костѧнтинъ въ <span title="Константинополь градъ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Цѣсарьградъ</span> приидє ⁙ Въ три мѣсѧцѧ навꙑкъ вьсѫ грамотикїѭ · посємъ наоучи сѧ <span title="Гомеръ · поєтъ грьчьскъ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Омироу</span> и ꙁємлємѣрию · оу Лва жє и оу <span title="Фотїи А҃ · патриархъ Константинопольскъ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Фотѣ</span> диалєксицѣ и всѣмъ философьскꙑмъ оучєниѥмъ · такождє риторикїи ариѳмєтикїи астрономїи и моусикїи<ref name="ZK"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Слоу́жьба и хождє́ниѥ къ ага́рѧномъ</span> ==
Логоѳєтъ жє хотѣ Костѧнтина ѿ сєбє нє ѿпоустити и подроужиѥ и кънѧжєниѥ ѥмоу обѣщавашє · Костѧнтинъ жє нє приѧтъ ⁙ Въ житии писано ѥстъ · ꙗко на поповьство ѥго постригоша и слоужьбѫ ѥмоу вдаша · да бѫдєтъ кънигъчии оу патриарха (сирѣчь хранитєль кънигъ) въ свѧтѣи Софии ⁙ Мало жє тоу прєбꙑвъ къ <span title="Босфоръ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Оуꙁъкомоу морю</span> отидє и въ манастꙑрѣ сѧ съкрꙑ ⁙ Искаша ѥго шєсть мѣсѧць · и єгда обрѣтоша на прѣжьнюѭ слоужьбѫ въꙁвратити нє могоша ⁙ Умолиша жє и оучитєльскꙑи столъ приѧти · и философии оучити нача<ref name="ZK"/> ⁙
Житиѥ жє глаголєтъ · ꙗко бѣ тъгда Костѧнтину 24 лѣтъ ⁙ Цѣсарь ѥго съ асикритомъ Гєоргиємъ (сирѣчь письцємъ цѣсарьскꙑмъ) къ агарѧномъ посла да о Свѧтѣи Троици съ ними глаголѥтъ ⁙ Посємъ Костѧнтинъ сѣдє на ѥдиномъ мѣстѣ бєꙁ мълвꙑ · тажє въ <span title="Олимбъ Виѳиньскꙑи" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Олимбъ</span> къ Мєѳодїю брату своєму идє и тамо съ нимъ жити нача<ref name="ZK"/> ⁙
<blockquote>Радъ иду за христианскую вѣру. Что бо есть слаждьше мнѣ на семъ свѣтѣ, но за Святую Троицу и живу быти и умрети.<br><small>Житиѥ Костѧнтина<ref name="ZK"/></small></blockquote>
== <span style="font-family:sans-serif;">Хождє́ниѥ къ коꙁа́ромъ</span> ==
860 лѣта цѣсарь Костѧнтина къ коꙁаромъ посла · Мєѳодїи жє братъ съ нимъ идє ⁙ Дошєдъ жє <span title="Херсонесъ Таврїискꙑи" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Хорсоунꙗ</span> Костѧнтинъ наоучи сѧ жидовьстѣи бєсѣдѣ и кънигамъ · такождє чьтѧашє самарѣискꙑ кънигꙑ ⁙ Въ житии жє писано ѥстъ · ꙗко тамо єѵангєлїѥ и псалтирь роусьскꙑ писмєнꙑ писано обрѣтє · какова жє бѣахѫ писмєна си нѣсть вѣдомо<ref name="ZK"/><ref name="PE"/> ⁙
Въ 861 лѣтѣ Костѧнтинъ обрѣтє блиꙁъ Хорсоунꙗ мощи свѧтаго Климєнта папꙑ римьскаго и прѣнєсє ꙗ въ градъ ⁙ Посємъ къ коꙁаромъ идє и съ каганомъ (сирѣчь кънѧꙁємъ коꙁарьскꙑмъ) и жидовьскꙑми кънижьникꙑ о вѣрѣ сѧ прѣпирашє ⁙ Житиѥ жє глаголєтъ · ꙗко до 200 людии тамо сѧ крьстиша · Костѧнтинъ жє оу кагана до 20 плѣнєнꙑхъ грькъ испроси ⁙ Посємъ Костѧнтинъ сѧ въ Цѣсарьградъ въꙁврати<ref name="ZK"/><ref name="PE"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Словѣ́ньска пи́смєна и Мора́ва</span> ==
[[File:Kiev Missal 1.jpg|thumb|right|220px|Кꙑѥвьстии листи · староѭ кѷрїлловицєѭ писанꙑ]]
Ростиславъ моравьскꙑи кънѧꙁь къ цѣсарю Михаилоу посла · глаголѧ да оучитєлꙗ пошлєть ижє бꙑ людємъ своимъ крьстиꙗньскѫ вѣрѫ своимъ ѩꙁꙑкомъ съкаꙁалъ ⁙ Цѣсарь Костѧнтина приꙁва и рєчє ѥмоу · достоить тобѣ тамо ити ⁙ Костѧнтинъ на молитвѫ сѧ наложи съ инѣми поспѣшникꙑ · посємъ словѣньска писмєна сложи и єѵангєльскѫ бєсѣдѫ писати нача ⁙ Сє словѣньско писмѧ [[Кѷрїлловица|стараꙗ кѷрїлловица]] ѥстъ · нꙑнѣ глаголица нарицаѥмо<ref name="ZK"/><ref name="PE"/> ⁙
Въ 863 лѣтѣ цѣсарь Костѧнтина и Мєѳодїа къ Ростиславоу посла ⁙ Въ Моравѣ Ростиславъ Костѧнтина и Мєѳодїа съ вєликоѭ чьстиѭ приѧтъ · събравъ оучєникꙑ дасть ꙗ оучити ⁙ Житиѥ глаголєтъ · ꙗко въскорѣ вєсь црькъвьнꙑи чинъ сѧ прѣложи · Костѧнтинъ жє наоучи ꙗ оутрьнии и годинамъ обѣдни вєчєрьнѣи павєчєрници и таинѣи слоужьбѣ<ref name="ZK"/> ⁙
Бѣша жє сє глаголѭщє латиньстии и спручьстии архиєрѣи съ иєрѣи и оучєницѣ · ꙗко Богъ токмо три ѩꙁꙑкꙑ иꙁбралъ · єврѣискъ грьчьскъ и латиньскъ · имижє достоить богоу славѫ въꙁдаꙗти<ref name="ZK"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Хождє́ниѥ къ Ри́моу</span> ==
[[File:San clemente fresco.jpg|thumb|left|260px|Кѷрїллъ и Мєѳодїи мощи свѧтаго Климєнта въ Римъ приносѧтъ · образъ въ црькъви свѧтаго Климєнта · XI столѣтиѥ]]
Посємъ Костѧнтинъ и Мєѳодїи ѿ Моравꙑ поидоста свѧтити оучєникъ своихъ ⁙ Коцєлъ кънѧꙁь паноньскъ въꙁлюби вєльми словѣньска писмєна и наоучи сѧ имъ ⁙ До 50 оучєникъ дасть оучити сѧ имъ · вєлику жє Костѧнтиноу чьсть сътвори<ref name="ZK"/> ⁙
Въ <span title="Вєнєциꙗ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Бънятъцихъ</span> жє бꙑвшоу Костѧнтиноу събраша сѧ на нь пискоупи поповє и чрьнориꙁьци и глаголахѫ · ꙗко три ѩꙁꙑкꙑ токмо вѣдѧтъ имижє достоить въ кънигахъ славити Бога · єврѣискъ грьчьскъ и латиньскъ ⁙ Костѧнтинъ жє кънижьнꙑми словєсꙑ имъ отвѣща · ꙗко вси людьѥ могѫтъ своимъ ѩꙁꙑкомъ Бога славити<ref name="ZK"/> ⁙
<blockquote>Не идеть ли дождь от Бога равно на вься, ни ли солнце такоже не сияеть ли на вся, ни ли дыхаемъ на облакъ равно вси?<br><small>Житиѥ Костѧнтина<ref name="ZK"/></small></blockquote>
Посємъ Костѧнтинъ и Мєѳодїи въ Римъ приидоста и принєсоста съ собоѭ мощи свѧтаго Климєнта ⁙ <span title="Андрїанъ В҃ · папєжь римьскъ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Андрїанъ папєжь</span> съ римлꙗнꙑ противоу има иꙁидє ⁙ Папєжь жє приѧтъ словѣньскꙑ кънигꙑ и освѧти ꙗ · положи ꙗ въ црькъви свѧтꙑѩ Марїѩ и словѣньскꙑѩ оучєникꙑ свѧтити повєлѣ ⁙ Посємъ въ римьскꙑхъ црькъвахъ словѣньскꙑмъ ѩꙁꙑкомъ литургїѫ пѣша<ref name="ZK"/><ref name="PE"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Чрьнь́чьство и коньчи́на</span> ==
Въ Римѣ жє Костѧнтинъ болѣти нача ⁙ Въ свѧтꙑи чрьньчьскꙑи обраꙁъ оболкъ сѧ и имѧ си нарєчє Кѷрїллъ ⁙ Въ томь жє обраꙁѣ прєбꙑстъ 50 дьнии<ref name="ZK"/> ⁙
<blockquote>Отселѣ нѣсмь азъ ни цесарю слуга, ни иному никомуже на землѣ, нъ токмо Богу Вседержителю бѣхъ и есмь въ вѣкы.<br><small>Житиѥ Костѧнтина<ref name="ZK"/></small></blockquote>
Въ житии Мєѳодїа писано ѥстъ · ꙗко Кѷрїллъ рєчє брату · нє моꙁи <span title="Олимбъ Виѳиньскꙑи" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">горꙑ</span> ради оставити оучєниꙗ своѥго<ref name="ZM">''Житие Мефодия'' // ''Библиотека литературы Древней Руси''. Т. 2 (XI–XII века). [https://azbyka.ru/otechnik/Istorija_Tserkvi/biblioteka-literatury-drevnej-rusi-tom-2/2 azbyka.ru] ''(ru)''.</ref> ⁙ Посємъ Кѷрїллъ молитвѫ сътвори и тако почи о Господѣ въ 14 дьнь мѣсѧца фєвралꙗ 869 лѣта · 42 лѣтъ бꙑвъ ⁙ Римлꙗнє проводиша тѣло ѥго съ чьстиѭ и положиша въ црькъви свѧтаго Климєнта<ref name="PE"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Оучєници́ и писа́ниꙗ</span> ==
Въ житии Климєнта писано ѥстъ · ꙗко Гораꙁдъ Климєнтъ Наоумъ Ангєларїи и Савва оучєници Кѷрїлла и Мєѳодїа бѣша ⁙ Нѣции жє ѿ сихъ оучєникъ въ [[Блъгарїꙗ|блъгарьскѫ ꙁємлѭ]] приидоша и тамо оучахѫ<ref name="PE"/> ⁙
Нѣции мьнѧтъ · ꙗко Кѷрїллъ [[Прогласъ]] сътвори и Написаниѥ о правѣи вѣрѣ прѣложи<ref name="PE"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Па́мѧть и почита́ниѥ</span> ==
Римлꙗнє написаша иконѫ Кѷрїлла надъ гробомъ и начаша свѣтити надъ нимъ дьнь и нощь ⁙ На црькъвьнꙑхъ образѣхъ Кѷрїллъ чѧсто ꙗко старьць вєтъхъ дьньми писанъ ѥстъ · обаче самъ 42 лѣтъ токмо поживъ почи<ref name="PE"/> ⁙ Житиѥ Костѧнтина писано бꙑстъ ѥщє при Мєѳодїи · прѣжє 880 лѣта ⁙ Дрєвьна слоужьба Кѷрїллоу на 14 дьнь фєвралꙗ въ словѣньскꙑхъ кънигахъ прєбꙑваѥтъ<ref name="PE"/> ⁙
Въ въсточьнꙑхъ црькъвахъ 14 дьнь фєвралꙗ памѧть ѥдиного Кѷрїлла ѥстъ · обою жє брату въкупѣ памѧть 11 дьнь маꙗ творитъ сѧ ⁙ Константинопольстѣ и блъгарьстѣ црькъви новоѥ числєниѥ дръжита · срьбьскꙑ жє роусьскꙑ и инꙑ црькъви староѥ дръжатъ ⁙ Въ римьстѣи црькъви 14 дьнь фєвралꙗ обою брату въкупѣ памѧть ѥстъ<ref name="PE"/> ⁙
Въ Чєхии и Словакїи 5 дьнь їоулиꙗ праꙁдьнъ дьнь Кѷрїлла и Мєѳодїа ѥстъ · въ Блъгарии жє и Макєдонїи 24 дьнь маꙗ<ref name="PE"/><ref name="MK2026">[https://www.economy.gov.mk/build/assets/programa-nerabotni-denovi-2026-MHaAbYyO.pdf Програма на неработни денови за 2026 година] ''(mk)''.</ref> ⁙
=== <span style="font-family:sans-serif;">И́мѧ Кѷрї́лла</span> ===
Новꙑ словѣньскꙑ писмєна ꙗжє нꙑнѣ кѷрїллица нарицаѭтъ имѧ си ѿ Кѷрїлла приѧша ⁙ Прѣждє жє кѷрїлловица нарицаѥмо бѣ прьвоѥ словѣньско писмѧ · нꙑнѣ жє глаголица рєкомо<ref name="PE"/> ⁙
Въ [[Нитра|Нитрѣ]] оунивєрситєтъ имєнємь Костѧнтина Философа сѧ нарицаѥтъ<ref name="UKF">[https://www.ukf.sk/en/university Constantine the Philosopher University in Nitra · About the University] ''(en)''.</ref> ⁙ На островѣ Ливингстонѣ въ Антарктидѣ връхъ имєнємь свѧтаго Кѷрїлла нарєчєнъ ѥстъ<ref name="SCAR">[https://data.aad.gov.au/aadc/gaz/display_name.cfm?gaz_id=134088 St. Cyril Peak · SCAR Composite Gazetteer of Antarctica] ''(en)''.</ref> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Исто́чьници</span> ==
<references/>
== <span style="font-family:sans-serif;">Вънѣ́шьнѩ съвѧ́ꙁи</span> ==
* [https://www.pravenc.ru/text/1840253.html Кѷрїллъ · Православьна єнциклопєдїа] ''(ru)''
* [https://azbyka.ru/otechnik/istorija_tserkvi/biblioteka-literatury-drevnej-rusi-tom-2/1 Житиѥ Костѧнтина-Кѷрїлла · дрєвьнии тєкстъ и прѣложєниѥ] ''(ru)''
* [https://www.goarch.org/chapel/saints?contentid=428 Кѷрїллъ · Константинопольскꙑи патриархатъ] ''(en)''
* [https://www.vatican.va/content/john-paul-ii/en/encyclicals/documents/hf_jp-ii_enc_19850602_slavorum-apostoli.html Slavorum Apostoli · Їѡанъ Павєлъ В҃] ''(en)''
[[Катигорїꙗ:Словѣньскѣ пьсатєлѧ]]
[[Катигорїꙗ:Хрїстїаньсци свѧти людиѥ]]
pigmgaeydly15o9jcob40l53rfmvaq9
87987
87985
2026-10-04T22:55:56Z
Qamen
30020
Придано бꙑсть "Ꙁрѝ та́кождє"
87987
wikitext
text/x-wiki
{{DISPLAYTITLE:<span style="font-family:sans-serif;">Костѧнтинъ Философъ</span>}}
{{Чловѣкъ
| имѧ = Костѧнти́нъ Филосо́фъ
| образъ = Cyril and Methodii.jpg
| ширина = 220
| опьсаниѥ образа = Кѷрїллъ и Мєѳодїи · образъ въ къниꙁѣ Василїа В҃ · X столѣтиѥ
| рождьство = 827 лѣта
| мѣсто рождьства = [[Ѳєссалонїка|Сєлоуньскꙑи градъ]]
| коньчина = 14 дьнь фєвралꙗ 869 лѣта<ref name="PE"/>
| мѣсто коньчинꙑ = [[Римъ]]
| погребєниѥ = Црькꙑ свѧтаго Климєнта въ Римѣ
| дѣла = Философъ и оучитєль<br>Сътвори словѣньска писмєна и прѣложи кънигꙑ
| родъ = Братъ [[Мєѳодїи]]
| имѧ въ чрьньчьствѣ = Кѷрїллъ
| почитаниѥ = Въсточьнꙑ црькъви и римьска црькꙑ
}}
'''Костѧнти́нъ Филосо́фъ''' · [[Кѷрїлловица|староѭ кѷрїлловицєѭ]] '''ⰍⰑⰔⰕⰤⰐⰕⰋⰐⰟ ⰗⰋⰎⰑⰔⰑⰗⰟ''' · 827 лѣта въ [[Ѳєссалонїка|Сєлоуньстѣмъ градѣ]] роди сѧ · въ [[Римъ|Римѣ]] въ чрьньчьство имєньмь Кѷрїллъ нарєчєнъ и въ 869 лѣтѣ тамо почи ⁙ Тъ словѣньска писмєна сътвори и кънигꙑ прѣложи · съ братомъ своимъ [[Мєѳодїи|Мєѳодїємъ]] въ [[Вєлика Морава|Моравѫ]] посланъ бꙑстъ и тамо словѣнꙑ оучашє<ref name="PE">А. А. Королёв. ''КИРИЛЛ'' // ''Православная энциклопедия''. Т. 34. С. 186–225. 2018. [https://www.pravenc.ru/text/1840253.html pravenc.ru] ''(ru)''.</ref> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Ро́дъ и къни́жьно оучє́ниѥ</span> ==
Отьць ѥго Лєвъ въ Сєлоуньстѣмъ градѣ санъ дрѫгарьскъ (сирѣчь санъ воиньскаго начѧльника) подъ стратигомъ (сирѣчь воѥводоѭ области) дръжашє ⁙ Въ житии писано ѥстъ · ꙗко живѧ съ подроужиѥмъ своимъ роди сєдмь отрокъ · ѿ нихъжє Костѧнтинъ мѣꙁинєцъ сєдмꙑи бѣ<ref name="ZK">''Житие Константина-Кирилла'' // ''Библиотека литературы Древней Руси''. Т. 2 (XI–XII века). [https://azbyka.ru/otechnik/istorija_tserkvi/biblioteka-literatury-drevnej-rusi-tom-2/1 azbyka.ru] ''(ru)''.</ref> ⁙
Костѧнтинъ въ кънигахъ спѣꙗашє пачє всѣхъ оучєникъ ⁙ Посємъ въ домоу своємъ оучашє сѧ иꙁъоусть кънигамъ свѧтаго Григорїа Богослова ⁙ Логоѳєтъ жє (сирѣчь вєльможа цѣсарьскъ) посла по нь · Костѧнтинъ въ <span title="Константинополь градъ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Цѣсарьградъ</span> приидє ⁙ Въ три мѣсѧцѧ навꙑкъ вьсѫ грамотикїѭ · посємъ наоучи сѧ <span title="Гомеръ · поєтъ грьчьскъ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Омироу</span> и ꙁємлємѣрию · оу Лва жє и оу <span title="Фотїи А҃ · патриархъ Константинопольскъ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Фотѣ</span> диалєксицѣ и всѣмъ философьскꙑмъ оучєниѥмъ · такождє риторикїи ариѳмєтикїи астрономїи и моусикїи<ref name="ZK"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Слоу́жьба и хождє́ниѥ къ ага́рѧномъ</span> ==
Логоѳєтъ жє хотѣ Костѧнтина ѿ сєбє нє ѿпоустити и подроужиѥ и кънѧжєниѥ ѥмоу обѣщавашє · Костѧнтинъ жє нє приѧтъ ⁙ Въ житии писано ѥстъ · ꙗко на поповьство ѥго постригоша и слоужьбѫ ѥмоу вдаша · да бѫдєтъ кънигъчии оу патриарха (сирѣчь хранитєль кънигъ) въ свѧтѣи Софии ⁙ Мало жє тоу прєбꙑвъ къ <span title="Босфоръ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Оуꙁъкомоу морю</span> отидє и въ манастꙑрѣ сѧ съкрꙑ ⁙ Искаша ѥго шєсть мѣсѧць · и єгда обрѣтоша на прѣжьнюѭ слоужьбѫ въꙁвратити нє могоша ⁙ Умолиша жє и оучитєльскꙑи столъ приѧти · и философии оучити нача<ref name="ZK"/> ⁙
Житиѥ жє глаголєтъ · ꙗко бѣ тъгда Костѧнтину 24 лѣтъ ⁙ Цѣсарь ѥго съ асикритомъ Гєоргиємъ (сирѣчь письцємъ цѣсарьскꙑмъ) къ агарѧномъ посла да о Свѧтѣи Троици съ ними глаголѥтъ ⁙ Посємъ Костѧнтинъ сѣдє на ѥдиномъ мѣстѣ бєꙁ мълвꙑ · тажє въ <span title="Олимбъ Виѳиньскꙑи" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Олимбъ</span> къ Мєѳодїю брату своєму идє и тамо съ нимъ жити нача<ref name="ZK"/> ⁙
<blockquote>Радъ иду за христианскую вѣру. Что бо есть слаждьше мнѣ на семъ свѣтѣ, но за Святую Троицу и живу быти и умрети.<br><small>Житиѥ Костѧнтина<ref name="ZK"/></small></blockquote>
== <span style="font-family:sans-serif;">Хождє́ниѥ къ коꙁа́ромъ</span> ==
860 лѣта цѣсарь Костѧнтина къ коꙁаромъ посла · Мєѳодїи жє братъ съ нимъ идє ⁙ Дошєдъ жє <span title="Херсонесъ Таврїискꙑи" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Хорсоунꙗ</span> Костѧнтинъ наоучи сѧ жидовьстѣи бєсѣдѣ и кънигамъ · такождє чьтѧашє самарѣискꙑ кънигꙑ ⁙ Въ житии жє писано ѥстъ · ꙗко тамо єѵангєлїѥ и псалтирь роусьскꙑ писмєнꙑ писано обрѣтє · какова жє бѣахѫ писмєна си нѣсть вѣдомо<ref name="ZK"/><ref name="PE"/> ⁙
Въ 861 лѣтѣ Костѧнтинъ обрѣтє блиꙁъ Хорсоунꙗ мощи свѧтаго Климєнта папꙑ римьскаго и прѣнєсє ꙗ въ градъ ⁙ Посємъ къ коꙁаромъ идє и съ каганомъ (сирѣчь кънѧꙁємъ коꙁарьскꙑмъ) и жидовьскꙑми кънижьникꙑ о вѣрѣ сѧ прѣпирашє ⁙ Житиѥ жє глаголєтъ · ꙗко до 200 людии тамо сѧ крьстиша · Костѧнтинъ жє оу кагана до 20 плѣнєнꙑхъ грькъ испроси ⁙ Посємъ Костѧнтинъ сѧ въ Цѣсарьградъ въꙁврати<ref name="ZK"/><ref name="PE"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Словѣ́ньска пи́смєна и Мора́ва</span> ==
[[File:Kiev Missal 1.jpg|thumb|right|220px|Кꙑѥвьстии листи · староѭ кѷрїлловицєѭ писанꙑ]]
Ростиславъ моравьскꙑи кънѧꙁь къ цѣсарю Михаилоу посла · глаголѧ да оучитєлꙗ пошлєть ижє бꙑ людємъ своимъ крьстиꙗньскѫ вѣрѫ своимъ ѩꙁꙑкомъ съкаꙁалъ ⁙ Цѣсарь Костѧнтина приꙁва и рєчє ѥмоу · достоить тобѣ тамо ити ⁙ Костѧнтинъ на молитвѫ сѧ наложи съ инѣми поспѣшникꙑ · посємъ словѣньска писмєна сложи и єѵангєльскѫ бєсѣдѫ писати нача ⁙ Сє словѣньско писмѧ [[Кѷрїлловица|стараꙗ кѷрїлловица]] ѥстъ · нꙑнѣ глаголица нарицаѥмо<ref name="ZK"/><ref name="PE"/> ⁙
Въ 863 лѣтѣ цѣсарь Костѧнтина и Мєѳодїа къ Ростиславоу посла ⁙ Въ Моравѣ Ростиславъ Костѧнтина и Мєѳодїа съ вєликоѭ чьстиѭ приѧтъ · събравъ оучєникꙑ дасть ꙗ оучити ⁙ Житиѥ глаголєтъ · ꙗко въскорѣ вєсь црькъвьнꙑи чинъ сѧ прѣложи · Костѧнтинъ жє наоучи ꙗ оутрьнии и годинамъ обѣдни вєчєрьнѣи павєчєрници и таинѣи слоужьбѣ<ref name="ZK"/> ⁙
Бѣша жє сє глаголѭщє латиньстии и спручьстии архиєрѣи съ иєрѣи и оучєницѣ · ꙗко Богъ токмо три ѩꙁꙑкꙑ иꙁбралъ · єврѣискъ грьчьскъ и латиньскъ · имижє достоить богоу славѫ въꙁдаꙗти<ref name="ZK"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Хождє́ниѥ къ Ри́моу</span> ==
[[File:San clemente fresco.jpg|thumb|left|260px|Кѷрїллъ и Мєѳодїи мощи свѧтаго Климєнта въ Римъ приносѧтъ · образъ въ црькъви свѧтаго Климєнта · XI столѣтиѥ]]
Посємъ Костѧнтинъ и Мєѳодїи ѿ Моравꙑ поидоста свѧтити оучєникъ своихъ ⁙ Коцєлъ кънѧꙁь паноньскъ въꙁлюби вєльми словѣньска писмєна и наоучи сѧ имъ ⁙ До 50 оучєникъ дасть оучити сѧ имъ · вєлику жє Костѧнтиноу чьсть сътвори<ref name="ZK"/> ⁙
Въ <span title="Вєнєциꙗ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Бънятъцихъ</span> жє бꙑвшоу Костѧнтиноу събраша сѧ на нь пискоупи поповє и чрьнориꙁьци и глаголахѫ · ꙗко три ѩꙁꙑкꙑ токмо вѣдѧтъ имижє достоить въ кънигахъ славити Бога · єврѣискъ грьчьскъ и латиньскъ ⁙ Костѧнтинъ жє кънижьнꙑми словєсꙑ имъ отвѣща · ꙗко вси людьѥ могѫтъ своимъ ѩꙁꙑкомъ Бога славити<ref name="ZK"/> ⁙
<blockquote>Не идеть ли дождь от Бога равно на вься, ни ли солнце такоже не сияеть ли на вся, ни ли дыхаемъ на облакъ равно вси?<br><small>Житиѥ Костѧнтина<ref name="ZK"/></small></blockquote>
Посємъ Костѧнтинъ и Мєѳодїи въ Римъ приидоста и принєсоста съ собоѭ мощи свѧтаго Климєнта ⁙ <span title="Андрїанъ В҃ · папєжь римьскъ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Андрїанъ папєжь</span> съ римлꙗнꙑ противоу има иꙁидє ⁙ Папєжь жє приѧтъ словѣньскꙑ кънигꙑ и освѧти ꙗ · положи ꙗ въ црькъви свѧтꙑѩ Марїѩ и словѣньскꙑѩ оучєникꙑ свѧтити повєлѣ ⁙ Посємъ въ римьскꙑхъ црькъвахъ словѣньскꙑмъ ѩꙁꙑкомъ литургїѫ пѣша<ref name="ZK"/><ref name="PE"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Чрьнь́чьство и коньчи́на</span> ==
Въ Римѣ жє Костѧнтинъ болѣти нача ⁙ Въ свѧтꙑи чрьньчьскꙑи обраꙁъ оболкъ сѧ и имѧ си нарєчє Кѷрїллъ ⁙ Въ томь жє обраꙁѣ прєбꙑстъ 50 дьнии<ref name="ZK"/> ⁙
<blockquote>Отселѣ нѣсмь азъ ни цесарю слуга, ни иному никомуже на землѣ, нъ токмо Богу Вседержителю бѣхъ и есмь въ вѣкы.<br><small>Житиѥ Костѧнтина<ref name="ZK"/></small></blockquote>
Въ житии Мєѳодїа писано ѥстъ · ꙗко Кѷрїллъ рєчє брату · нє моꙁи <span title="Олимбъ Виѳиньскꙑи" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">горꙑ</span> ради оставити оучєниꙗ своѥго<ref name="ZM">''Житие Мефодия'' // ''Библиотека литературы Древней Руси''. Т. 2 (XI–XII века). [https://azbyka.ru/otechnik/Istorija_Tserkvi/biblioteka-literatury-drevnej-rusi-tom-2/2 azbyka.ru] ''(ru)''.</ref> ⁙ Посємъ Кѷрїллъ молитвѫ сътвори и тако почи о Господѣ въ 14 дьнь мѣсѧца фєвралꙗ 869 лѣта · 42 лѣтъ бꙑвъ ⁙ Римлꙗнє проводиша тѣло ѥго съ чьстиѭ и положиша въ црькъви свѧтаго Климєнта<ref name="PE"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Оучєници́ и писа́ниꙗ</span> ==
Въ житии Климєнта писано ѥстъ · ꙗко Гораꙁдъ Климєнтъ Наоумъ Ангєларїи и Савва оучєници Кѷрїлла и Мєѳодїа бѣша ⁙ Нѣции жє ѿ сихъ оучєникъ въ [[Блъгарїꙗ|блъгарьскѫ ꙁємлѭ]] приидоша и тамо оучахѫ<ref name="PE"/> ⁙
Нѣции мьнѧтъ · ꙗко Кѷрїллъ [[Прогласъ]] сътвори и Написаниѥ о правѣи вѣрѣ прѣложи<ref name="PE"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Па́мѧть и почита́ниѥ</span> ==
Римлꙗнє написаша иконѫ Кѷрїлла надъ гробомъ и начаша свѣтити надъ нимъ дьнь и нощь ⁙ На црькъвьнꙑхъ образѣхъ Кѷрїллъ чѧсто ꙗко старьць вєтъхъ дьньми писанъ ѥстъ · обаче самъ 42 лѣтъ токмо поживъ почи<ref name="PE"/> ⁙ Житиѥ Костѧнтина писано бꙑстъ ѥщє при Мєѳодїи · прѣжє 880 лѣта ⁙ Дрєвьна слоужьба Кѷрїллоу на 14 дьнь фєвралꙗ въ словѣньскꙑхъ кънигахъ прєбꙑваѥтъ<ref name="PE"/> ⁙
Въ въсточьнꙑхъ црькъвахъ 14 дьнь фєвралꙗ памѧть ѥдиного Кѷрїлла ѥстъ · обою жє брату въкупѣ памѧть 11 дьнь маꙗ творитъ сѧ ⁙ Константинопольстѣ и блъгарьстѣ црькъви новоѥ числєниѥ дръжита · срьбьскꙑ жє роусьскꙑ и инꙑ црькъви староѥ дръжатъ ⁙ Въ римьстѣи црькъви 14 дьнь фєвралꙗ обою брату въкупѣ памѧть ѥстъ<ref name="PE"/> ⁙
Въ Чєхии и Словакїи 5 дьнь їоулиꙗ праꙁдьнъ дьнь Кѷрїлла и Мєѳодїа ѥстъ · въ Блъгарии жє и Макєдонїи 24 дьнь маꙗ<ref name="PE"/><ref name="MK2026">[https://www.economy.gov.mk/build/assets/programa-nerabotni-denovi-2026-MHaAbYyO.pdf Програма на неработни денови за 2026 година] ''(mk)''.</ref> ⁙
=== <span style="font-family:sans-serif;">И́мѧ Кѷрї́лла</span> ===
Новꙑ словѣньскꙑ писмєна ꙗжє нꙑнѣ кѷрїллица нарицаѭтъ имѧ си ѿ Кѷрїлла приѧша ⁙ Прѣждє жє кѷрїлловица нарицаѥмо бѣ прьвоѥ словѣньско писмѧ · нꙑнѣ жє глаголица рєкомо<ref name="PE"/> ⁙
Въ [[Нитра|Нитрѣ]] оунивєрситєтъ имєнємь Костѧнтина Философа сѧ нарицаѥтъ<ref name="UKF">[https://www.ukf.sk/en/university Constantine the Philosopher University in Nitra · About the University] ''(en)''.</ref> ⁙ На островѣ Ливингстонѣ въ Антарктидѣ връхъ имєнємь свѧтаго Кѷрїлла нарєчєнъ ѥстъ<ref name="SCAR">[https://data.aad.gov.au/aadc/gaz/display_name.cfm?gaz_id=134088 St. Cyril Peak · SCAR Composite Gazetteer of Antarctica] ''(en)''.</ref> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Ꙁрѝ та́кождє</span> ==
* [[Кѷрїллъ и Мєѳодїи]]
* [[Мєѳодїи]]
== <span style="font-family:sans-serif;">Исто́чьници</span> ==
<references/>
== <span style="font-family:sans-serif;">Вънѣ́шьнѩ съвѧ́ꙁи</span> ==
* [https://www.pravenc.ru/text/1840253.html Кѷрїллъ · Православьна єнциклопєдїа] ''(ru)''
* [https://azbyka.ru/otechnik/istorija_tserkvi/biblioteka-literatury-drevnej-rusi-tom-2/1 Житиѥ Костѧнтина-Кѷрїлла · дрєвьнии тєкстъ и прѣложєниѥ] ''(ru)''
* [https://www.goarch.org/chapel/saints?contentid=428 Кѷрїллъ · Константинопольскꙑи патриархатъ] ''(en)''
* [https://www.vatican.va/content/john-paul-ii/en/encyclicals/documents/hf_jp-ii_enc_19850602_slavorum-apostoli.html Slavorum Apostoli · Їѡанъ Павєлъ В҃] ''(en)''
[[Катигорїꙗ:Словѣньскѣ пьсатєлѧ]]
[[Катигорїꙗ:Хрїстїаньсци свѧти людиѥ]]
ghjxos9bp7xsj1hla7u0mblntsl7ot4
87988
87987
2026-10-04T22:57:14Z
Qamen
30020
Морава такождє
87988
wikitext
text/x-wiki
{{DISPLAYTITLE:<span style="font-family:sans-serif;">Костѧнтинъ Философъ</span>}}
{{Чловѣкъ
| имѧ = Костѧнти́нъ Филосо́фъ
| образъ = Cyril and Methodii.jpg
| ширина = 220
| опьсаниѥ образа = Кѷрїллъ и Мєѳодїи · образъ въ къниꙁѣ Василїа В҃ · X столѣтиѥ
| рождьство = 827 лѣта
| мѣсто рождьства = [[Ѳєссалонїка|Сєлоуньскꙑи градъ]]
| коньчина = 14 дьнь фєвралꙗ 869 лѣта<ref name="PE"/>
| мѣсто коньчинꙑ = [[Римъ]]
| погребєниѥ = Црькꙑ свѧтаго Климєнта въ Римѣ
| дѣла = Философъ и оучитєль<br>Сътвори словѣньска писмєна и прѣложи кънигꙑ
| родъ = Братъ [[Мєѳодїи]]
| имѧ въ чрьньчьствѣ = Кѷрїллъ
| почитаниѥ = Въсточьнꙑ црькъви и римьска црькꙑ
}}
'''Костѧнти́нъ Филосо́фъ''' · [[Кѷрїлловица|староѭ кѷрїлловицєѭ]] '''ⰍⰑⰔⰕⰤⰐⰕⰋⰐⰟ ⰗⰋⰎⰑⰔⰑⰗⰟ''' · 827 лѣта въ [[Ѳєссалонїка|Сєлоуньстѣмъ градѣ]] роди сѧ · въ [[Римъ|Римѣ]] въ чрьньчьство имєньмь Кѷрїллъ нарєчєнъ и въ 869 лѣтѣ тамо почи ⁙ Тъ словѣньска писмєна сътвори и кънигꙑ прѣложи · съ братомъ своимъ [[Мєѳодїи|Мєѳодїємъ]] въ [[Вєлика Морава|Моравѫ]] посланъ бꙑстъ и тамо словѣнꙑ оучашє<ref name="PE">А. А. Королёв. ''КИРИЛЛ'' // ''Православная энциклопедия''. Т. 34. С. 186–225. 2018. [https://www.pravenc.ru/text/1840253.html pravenc.ru] ''(ru)''.</ref> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Ро́дъ и къни́жьно оучє́ниѥ</span> ==
Отьць ѥго Лєвъ въ Сєлоуньстѣмъ градѣ санъ дрѫгарьскъ (сирѣчь санъ воиньскаго начѧльника) подъ стратигомъ (сирѣчь воѥводоѭ области) дръжашє ⁙ Въ житии писано ѥстъ · ꙗко живѧ съ подроужиѥмъ своимъ роди сєдмь отрокъ · ѿ нихъжє Костѧнтинъ мѣꙁинєцъ сєдмꙑи бѣ<ref name="ZK">''Житие Константина-Кирилла'' // ''Библиотека литературы Древней Руси''. Т. 2 (XI–XII века). [https://azbyka.ru/otechnik/istorija_tserkvi/biblioteka-literatury-drevnej-rusi-tom-2/1 azbyka.ru] ''(ru)''.</ref> ⁙
Костѧнтинъ въ кънигахъ спѣꙗашє пачє всѣхъ оучєникъ ⁙ Посємъ въ домоу своємъ оучашє сѧ иꙁъоусть кънигамъ свѧтаго Григорїа Богослова ⁙ Логоѳєтъ жє (сирѣчь вєльможа цѣсарьскъ) посла по нь · Костѧнтинъ въ <span title="Константинополь градъ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Цѣсарьградъ</span> приидє ⁙ Въ три мѣсѧцѧ навꙑкъ вьсѫ грамотикїѭ · посємъ наоучи сѧ <span title="Гомеръ · поєтъ грьчьскъ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Омироу</span> и ꙁємлємѣрию · оу Лва жє и оу <span title="Фотїи А҃ · патриархъ Константинопольскъ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Фотѣ</span> диалєксицѣ и всѣмъ философьскꙑмъ оучєниѥмъ · такождє риторикїи ариѳмєтикїи астрономїи и моусикїи<ref name="ZK"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Слоу́жьба и хождє́ниѥ къ ага́рѧномъ</span> ==
Логоѳєтъ жє хотѣ Костѧнтина ѿ сєбє нє ѿпоустити и подроужиѥ и кънѧжєниѥ ѥмоу обѣщавашє · Костѧнтинъ жє нє приѧтъ ⁙ Въ житии писано ѥстъ · ꙗко на поповьство ѥго постригоша и слоужьбѫ ѥмоу вдаша · да бѫдєтъ кънигъчии оу патриарха (сирѣчь хранитєль кънигъ) въ свѧтѣи Софии ⁙ Мало жє тоу прєбꙑвъ къ <span title="Босфоръ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Оуꙁъкомоу морю</span> отидє и въ манастꙑрѣ сѧ съкрꙑ ⁙ Искаша ѥго шєсть мѣсѧць · и єгда обрѣтоша на прѣжьнюѭ слоужьбѫ въꙁвратити нє могоша ⁙ Умолиша жє и оучитєльскꙑи столъ приѧти · и философии оучити нача<ref name="ZK"/> ⁙
Житиѥ жє глаголєтъ · ꙗко бѣ тъгда Костѧнтину 24 лѣтъ ⁙ Цѣсарь ѥго съ асикритомъ Гєоргиємъ (сирѣчь письцємъ цѣсарьскꙑмъ) къ агарѧномъ посла да о Свѧтѣи Троици съ ними глаголѥтъ ⁙ Посємъ Костѧнтинъ сѣдє на ѥдиномъ мѣстѣ бєꙁ мълвꙑ · тажє въ <span title="Олимбъ Виѳиньскꙑи" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Олимбъ</span> къ Мєѳодїю брату своєму идє и тамо съ нимъ жити нача<ref name="ZK"/> ⁙
<blockquote>Радъ иду за христианскую вѣру. Что бо есть слаждьше мнѣ на семъ свѣтѣ, но за Святую Троицу и живу быти и умрети.<br><small>Житиѥ Костѧнтина<ref name="ZK"/></small></blockquote>
== <span style="font-family:sans-serif;">Хождє́ниѥ къ коꙁа́ромъ</span> ==
860 лѣта цѣсарь Костѧнтина къ коꙁаромъ посла · Мєѳодїи жє братъ съ нимъ идє ⁙ Дошєдъ жє <span title="Херсонесъ Таврїискꙑи" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Хорсоунꙗ</span> Костѧнтинъ наоучи сѧ жидовьстѣи бєсѣдѣ и кънигамъ · такождє чьтѧашє самарѣискꙑ кънигꙑ ⁙ Въ житии жє писано ѥстъ · ꙗко тамо єѵангєлїѥ и псалтирь роусьскꙑ писмєнꙑ писано обрѣтє · какова жє бѣахѫ писмєна си нѣсть вѣдомо<ref name="ZK"/><ref name="PE"/> ⁙
Въ 861 лѣтѣ Костѧнтинъ обрѣтє блиꙁъ Хорсоунꙗ мощи свѧтаго Климєнта папꙑ римьскаго и прѣнєсє ꙗ въ градъ ⁙ Посємъ къ коꙁаромъ идє и съ каганомъ (сирѣчь кънѧꙁємъ коꙁарьскꙑмъ) и жидовьскꙑми кънижьникꙑ о вѣрѣ сѧ прѣпирашє ⁙ Житиѥ жє глаголєтъ · ꙗко до 200 людии тамо сѧ крьстиша · Костѧнтинъ жє оу кагана до 20 плѣнєнꙑхъ грькъ испроси ⁙ Посємъ Костѧнтинъ сѧ въ Цѣсарьградъ въꙁврати<ref name="ZK"/><ref name="PE"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Словѣ́ньска пи́смєна и Мора́ва</span> ==
[[File:Kiev Missal 1.jpg|thumb|right|220px|Кꙑѥвьстии листи · староѭ кѷрїлловицєѭ писанꙑ]]
Ростиславъ моравьскꙑи кънѧꙁь къ цѣсарю Михаилоу посла · глаголѧ да оучитєлꙗ пошлєть ижє бꙑ людємъ своимъ крьстиꙗньскѫ вѣрѫ своимъ ѩꙁꙑкомъ съкаꙁалъ ⁙ Цѣсарь Костѧнтина приꙁва и рєчє ѥмоу · достоить тобѣ тамо ити ⁙ Костѧнтинъ на молитвѫ сѧ наложи съ инѣми поспѣшникꙑ · посємъ словѣньска писмєна сложи и єѵангєльскѫ бєсѣдѫ писати нача ⁙ Сє словѣньско писмѧ [[Кѷрїлловица|стараꙗ кѷрїлловица]] ѥстъ · нꙑнѣ глаголица нарицаѥмо<ref name="ZK"/><ref name="PE"/> ⁙
Въ 863 лѣтѣ цѣсарь Костѧнтина и Мєѳодїа къ Ростиславоу посла ⁙ Въ Моравѣ Ростиславъ Костѧнтина и Мєѳодїа съ вєликоѭ чьстиѭ приѧтъ · събравъ оучєникꙑ дасть ꙗ оучити ⁙ Житиѥ глаголєтъ · ꙗко въскорѣ вєсь црькъвьнꙑи чинъ сѧ прѣложи · Костѧнтинъ жє наоучи ꙗ оутрьнии и годинамъ обѣдни вєчєрьнѣи павєчєрници и таинѣи слоужьбѣ<ref name="ZK"/> ⁙
Бѣша жє сє глаголѭщє латиньстии и спручьстии архиєрѣи съ иєрѣи и оучєницѣ · ꙗко Богъ токмо три ѩꙁꙑкꙑ иꙁбралъ · єврѣискъ грьчьскъ и латиньскъ · имижє достоить богоу славѫ въꙁдаꙗти<ref name="ZK"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Хождє́ниѥ къ Ри́моу</span> ==
[[File:San clemente fresco.jpg|thumb|left|260px|Кѷрїллъ и Мєѳодїи мощи свѧтаго Климєнта въ Римъ приносѧтъ · образъ въ црькъви свѧтаго Климєнта · XI столѣтиѥ]]
Посємъ Костѧнтинъ и Мєѳодїи ѿ Моравꙑ поидоста свѧтити оучєникъ своихъ ⁙ Коцєлъ кънѧꙁь паноньскъ въꙁлюби вєльми словѣньска писмєна и наоучи сѧ имъ ⁙ До 50 оучєникъ дасть оучити сѧ имъ · вєлику жє Костѧнтиноу чьсть сътвори<ref name="ZK"/> ⁙
Въ <span title="Вєнєциꙗ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Бънятъцихъ</span> жє бꙑвшоу Костѧнтиноу събраша сѧ на нь пискоупи поповє и чрьнориꙁьци и глаголахѫ · ꙗко три ѩꙁꙑкꙑ токмо вѣдѧтъ имижє достоить въ кънигахъ славити Бога · єврѣискъ грьчьскъ и латиньскъ ⁙ Костѧнтинъ жє кънижьнꙑми словєсꙑ имъ отвѣща · ꙗко вси людьѥ могѫтъ своимъ ѩꙁꙑкомъ Бога славити<ref name="ZK"/> ⁙
<blockquote>Не идеть ли дождь от Бога равно на вься, ни ли солнце такоже не сияеть ли на вся, ни ли дыхаемъ на облакъ равно вси?<br><small>Житиѥ Костѧнтина<ref name="ZK"/></small></blockquote>
Посємъ Костѧнтинъ и Мєѳодїи въ Римъ приидоста и принєсоста съ собоѭ мощи свѧтаго Климєнта ⁙ <span title="Андрїанъ В҃ · папєжь римьскъ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Андрїанъ папєжь</span> съ римлꙗнꙑ противоу има иꙁидє ⁙ Папєжь жє приѧтъ словѣньскꙑ кънигꙑ и освѧти ꙗ · положи ꙗ въ црькъви свѧтꙑѩ Марїѩ и словѣньскꙑѩ оучєникꙑ свѧтити повєлѣ ⁙ Посємъ въ римьскꙑхъ црькъвахъ словѣньскꙑмъ ѩꙁꙑкомъ литургїѫ пѣша<ref name="ZK"/><ref name="PE"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Чрьнь́чьство и коньчи́на</span> ==
Въ Римѣ жє Костѧнтинъ болѣти нача ⁙ Въ свѧтꙑи чрьньчьскꙑи обраꙁъ оболкъ сѧ и имѧ си нарєчє Кѷрїллъ ⁙ Въ томь жє обраꙁѣ прєбꙑстъ 50 дьнии<ref name="ZK"/> ⁙
<blockquote>Отселѣ нѣсмь азъ ни цесарю слуга, ни иному никомуже на землѣ, нъ токмо Богу Вседержителю бѣхъ и есмь въ вѣкы.<br><small>Житиѥ Костѧнтина<ref name="ZK"/></small></blockquote>
Въ житии Мєѳодїа писано ѥстъ · ꙗко Кѷрїллъ рєчє брату · нє моꙁи <span title="Олимбъ Виѳиньскꙑи" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">горꙑ</span> ради оставити оучєниꙗ своѥго<ref name="ZM">''Житие Мефодия'' // ''Библиотека литературы Древней Руси''. Т. 2 (XI–XII века). [https://azbyka.ru/otechnik/Istorija_Tserkvi/biblioteka-literatury-drevnej-rusi-tom-2/2 azbyka.ru] ''(ru)''.</ref> ⁙ Посємъ Кѷрїллъ молитвѫ сътвори и тако почи о Господѣ въ 14 дьнь мѣсѧца фєвралꙗ 869 лѣта · 42 лѣтъ бꙑвъ ⁙ Римлꙗнє проводиша тѣло ѥго съ чьстиѭ и положиша въ црькъви свѧтаго Климєнта<ref name="PE"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Оучєници́ и писа́ниꙗ</span> ==
Въ житии Климєнта писано ѥстъ · ꙗко Гораꙁдъ Климєнтъ Наоумъ Ангєларїи и Савва оучєници Кѷрїлла и Мєѳодїа бѣша ⁙ Нѣции жє ѿ сихъ оучєникъ въ [[Блъгарїꙗ|блъгарьскѫ ꙁємлѭ]] приидоша и тамо оучахѫ<ref name="PE"/> ⁙
Нѣции мьнѧтъ · ꙗко Кѷрїллъ [[Прогласъ]] сътвори и Написаниѥ о правѣи вѣрѣ прѣложи<ref name="PE"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Па́мѧть и почита́ниѥ</span> ==
Римлꙗнє написаша иконѫ Кѷрїлла надъ гробомъ и начаша свѣтити надъ нимъ дьнь и нощь ⁙ На црькъвьнꙑхъ образѣхъ Кѷрїллъ чѧсто ꙗко старьць вєтъхъ дьньми писанъ ѥстъ · обаче самъ 42 лѣтъ токмо поживъ почи<ref name="PE"/> ⁙ Житиѥ Костѧнтина писано бꙑстъ ѥщє при Мєѳодїи · прѣжє 880 лѣта ⁙ Дрєвьна слоужьба Кѷрїллоу на 14 дьнь фєвралꙗ въ словѣньскꙑхъ кънигахъ прєбꙑваѥтъ<ref name="PE"/> ⁙
Въ въсточьнꙑхъ црькъвахъ 14 дьнь фєвралꙗ памѧть ѥдиного Кѷрїлла ѥстъ · обою жє брату въкупѣ памѧть 11 дьнь маꙗ творитъ сѧ ⁙ Константинопольстѣ и блъгарьстѣ црькъви новоѥ числєниѥ дръжита · срьбьскꙑ жє роусьскꙑ и инꙑ црькъви староѥ дръжатъ ⁙ Въ римьстѣи црькъви 14 дьнь фєвралꙗ обою брату въкупѣ памѧть ѥстъ<ref name="PE"/> ⁙
Въ Чєхии и Словакїи 5 дьнь їоулиꙗ праꙁдьнъ дьнь Кѷрїлла и Мєѳодїа ѥстъ · въ Блъгарии жє и Макєдонїи 24 дьнь маꙗ<ref name="PE"/><ref name="MK2026">[https://www.economy.gov.mk/build/assets/programa-nerabotni-denovi-2026-MHaAbYyO.pdf Програма на неработни денови за 2026 година] ''(mk)''.</ref> ⁙
=== <span style="font-family:sans-serif;">И́мѧ Кѷрї́лла</span> ===
Новꙑ словѣньскꙑ писмєна ꙗжє нꙑнѣ кѷрїллица нарицаѭтъ имѧ си ѿ Кѷрїлла приѧша ⁙ Прѣждє жє кѷрїлловица нарицаѥмо бѣ прьвоѥ словѣньско писмѧ · нꙑнѣ жє глаголица рєкомо<ref name="PE"/> ⁙
Въ [[Нитра|Нитрѣ]] оунивєрситєтъ имєнємь Костѧнтина Философа сѧ нарицаѥтъ<ref name="UKF">[https://www.ukf.sk/en/university Constantine the Philosopher University in Nitra · About the University] ''(en)''.</ref> ⁙ На островѣ Ливингстонѣ въ Антарктидѣ връхъ имєнємь свѧтаго Кѷрїлла нарєчєнъ ѥстъ<ref name="SCAR">[https://data.aad.gov.au/aadc/gaz/display_name.cfm?gaz_id=134088 St. Cyril Peak · SCAR Composite Gazetteer of Antarctica] ''(en)''.</ref> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Ꙁрѝ та́кождє</span> ==
* [[Кѷрїллъ и Мєѳодїи]]
* [[Мєѳодїи]]
* [[Вєлика Морава]]
== <span style="font-family:sans-serif;">Исто́чьници</span> ==
<references/>
== <span style="font-family:sans-serif;">Вънѣ́шьнѩ съвѧ́ꙁи</span> ==
* [https://www.pravenc.ru/text/1840253.html Кѷрїллъ · Православьна єнциклопєдїа] ''(ru)''
* [https://azbyka.ru/otechnik/istorija_tserkvi/biblioteka-literatury-drevnej-rusi-tom-2/1 Житиѥ Костѧнтина-Кѷрїлла · дрєвьнии тєкстъ и прѣложєниѥ] ''(ru)''
* [https://www.goarch.org/chapel/saints?contentid=428 Кѷрїллъ · Константинопольскꙑи патриархатъ] ''(en)''
* [https://www.vatican.va/content/john-paul-ii/en/encyclicals/documents/hf_jp-ii_enc_19850602_slavorum-apostoli.html Slavorum Apostoli · Їѡанъ Павєлъ В҃] ''(en)''
[[Катигорїꙗ:Словѣньскѣ пьсатєлѧ]]
[[Катигорїꙗ:Хрїстїаньсци свѧти людиѥ]]
ntr66g89cqvjg4p1urdoexq4s38utz5
Мєѳодїи
0
11179
87984
2026-10-04T22:22:22Z
Qamen
30020
Новъ члѣнъ · Мєѳодїи
87984
wikitext
text/x-wiki
{{DISPLAYTITLE:<span style="font-family:sans-serif;">{{FULLPAGENAME}}</span>}}
{{Чловѣкъ
| имѧ = Мєѳо́дїи
| образъ = Icon of Saint Methodius, The Holy Mount of Grabarka.png
| ширина = 220
| опьсаниѥ образа = Мєѳодїи · икона
| рождьство = Начѧло IX столѣтиꙗ
| мѣсто рождьства = [[Ѳєссалонїка|Сєлоуньскꙑи градъ]]
| коньчина = 6 дьнь априлꙗ 885 лѣта<ref name="PE"/>
| мѣсто коньчинꙑ = [[Вєлика Морава|Морава]]
| дѣла = Оучашє словѣнꙑ и прѣлагашє кънигꙑ
| санъ = Архиѥпископъ моравьскъ
| родъ = Братъ [[Костѧнтинъ Философъ|Костѧнтина Философа]]
| почитаниѥ = Въсточьнꙑ цьркъви и римьска цьркꙑ
}}
'''Мєѳо́дїи''' · [[Кѷрїлловица|староѭ кѷрїлловицєѭ]] '''ⰏⰅⰪⰑⰄⰋⰋ''' · бѣ архиѥпископъ моравьскъ и оучитєль словѣнъ ⁙ Тъ роди сѧ въ [[Ѳєссалонїка|Сєлоуньстѣмъ градѣ]] въ начѧлѣ IX столѣтиꙗ и почи въ [[Вєлика Морава|Моравѣ]] въ 6 дьнь априлꙗ 885 лѣта ⁙ Съ братомъ своимъ [[Костѧнтинъ Философъ|Костѧнтиномъ Философомъ]] нарєчєнꙑмъ въ чрьньчьствѣ Кѷрїлломъ Мєѳодїи прѣлагашє кънигꙑ и оучашє словѣнꙑ ⁙ По коньчинѣ брата Мєѳодїи бꙑстъ архиѥпископъ и нє прєста оучити словѣнꙑ и прѣлагати кънигꙑ<ref name="PE">А. А. Турилов, Б. Н. Флоря. [https://www.pravenc.ru/text/2563094.html МЕФОДИЙ] // ''Православная энциклопедия''. Т. 45. С. 92-98. ''(ru)''.</ref> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Ро́дъ и чрьнь́чьство</span> ==
Отьць ѥго Лєвъ дръжашє <span title="Санъ воиньскаго начѧльника" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">санъ дрѫгарьскъ</span> въ Сєлоуньстѣмъ градѣ ⁙ Мєѳодїи бѣ старѣишии братъ Костѧнтина ⁙ Цѣсарь пороучи ѥмоу словѣньско кънѧжєниѥ · къдє жє бѣ сє кънѧжєниѥ нѣсть вѣдомо<ref name="PE"/><ref name="ZM">''Житие Мефодия'' // ''Библиотека литературы Древней Руси''. Т. 2 (XI-XII века). [https://azbyka.ru/otechnik/Istorija_Tserkvi/biblioteka-literatury-drevnej-rusi-tom-2/2 Дрєвьнии тєкстъ и прѣложєниѥ] ''(ru)''.</ref> ⁙
Посємъ Мєѳодїи остави кънѧжєниѥ и отидє въ Олимбъ Виѳиньскꙑи ⁙ Тамо приѧтъ чрьньчьскꙑи обраꙁъ и имѧ Мєѳодїи ⁙ Имѧ ѥго прѣжє чрьньчьства нѣсть вѣдомо ⁙ Костѧнтинъ жє приидє къ брату и живѣашє съ нимъ<ref name="PE"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Съ бра́томъ въ Мора́вѣ и Ри́мѣ</span> ==
860 лѣта Мєѳодїи идє съ Костѧнтиномъ къ коꙁаромъ ⁙ Посємъ бꙑстъ игоуменъ манастꙑрꙗ Полихрона<ref name="ZM"/><ref name="PE"/> ⁙
863 лѣта <span title="Михаилъ Г҃ · цѣсарь грьчьскъ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">цѣсарь Михаилъ</span> посла Костѧнтина и Мєѳодїа къ Ростиславоу кънѧꙁю моравьскомоу ⁙ Костѧнтинъ сложи словѣньска писмєна · сє писмѧ стараꙗ кѷрїлловица ѥстъ нꙑнѣ глаголица нарицаѥмо ⁙ Брата прѣлагаста кънигꙑ и оучаста оучєникꙑ да разоумѣѭтъ писаниѥ и слоужьбѫ цьркъвьнѫ своимъ ѩꙁꙑкомъ<ref name="SA">John Paul II. [https://www.vatican.va/content/john-paul-ii/en/encyclicals/documents/hf_jp-ii_enc_19850602_slavorum-apostoli.html ''Slavorum Apostoli'']. 2 June 1985. ''(en)''.</ref> ⁙
Коцєлъ кънѧꙁь паноньскъ приѧтъ брата и дасть има оучєникꙑ ⁙ Посємъ Костѧнтинъ и Мєѳодїи приидоста въ [[Римъ]] съ мощьми свѧтаго Климєнта ⁙ <span title="Андрїанъ В҃ · папєжь римьскъ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Андрїанъ папєжь</span> приѧтъ словѣньскꙑ кънигꙑ и повєлѣ свѧтити оучєникꙑ ⁙ Мєѳодїи тамо приѧтъ санъ поповьскъ<ref name="PE"/> ⁙
Кѷрїллъ почи въ Римѣ въ 14 дьнь фєвралꙗ 869 лѣта ⁙ Житиѥ Мєѳодїа глаголєтъ ꙗко прѣдъ коньчиноѭ Кѷрїллъ проси брата нє оставити оучєниꙗ и нє възвратити сѧ на горѫ<ref name="ZM"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Архиѥпи́скопьство и оу́ꙁꙑ</span> ==
Коцєлъ проси папєжа поставити Мєѳодїа на єпископьство въ Панонии ⁙ Андрїанъ жє постави ѥго на столъ свѧтаго Андроника и пороучи ѥмоу словѣньскꙑ ꙁємлѧ въ Панонии и Моравѣ<ref name="ZM"/> ⁙
870 лѣта баварьстии єпископи осѫдиша Мєѳодїа глаголѭщє ꙗко оучитъ въ области ихъ ⁙ Послаша ѥго въ швабьскѫ ꙁємлѭ и дръжаша въ оуꙁахъ<ref name="I8">Д. В. Зайцев, А. А. Королёв. [https://www.pravenc.ru/text/469686.html ИОАНН VIII] // ''Православная энциклопедия''. Т. 23. С. 535-544. ''(ru)''.</ref> ⁙
873 лѣта папєжь Їѡанъ И҃ посла Павла єпископа анконьскаго и повєлѣ иꙁбавити Мєѳодїа ѿ оуꙁъ ⁙ Мєѳодїи иꙁбꙑстъ оуꙁъ и възврати сѧ въ Моравѫ ⁙ Свѧтопълкъ кънѧꙁь пороучи ѥмоу цьркъви и стрижьникꙑ въ своихъ градѣхъ<ref name="I8"/><ref name="ZM"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Слоу́жьба и прѣ́ниꙗ</span> ==
[[File:Great Moravia during Svatopluk (cu).svg|thumb|right|300px|Образъ Великꙑѩ Моравꙑ при Свѧтопълцѣ]]
Їѡанъ жє прѣжє запрещашє Мєѳодїю творити слоужьбѫ словѣньскꙑмъ ѩꙁꙑкомъ ⁙ Спручьстии иєрѣи глаголахѫ папєжю ꙗко Мєѳодїи творитъ слоужьбѫ противоу ꙁапрѣщєниѭ ѥго ⁙ 879 лѣта Їѡанъ приꙁва Мєѳодїа въ Римъ<ref name="I8"/> ⁙
880 лѣта папєжь испꙑта вѣрѫ Мєѳодїа и приѧтъ ѥго ꙗко правовѣрьна архиѥпископа ⁙ Посла къ Свѧтопълкоу писаниѥ и повєлѣ вьсѣмъ стрижьникомъ въ ꙁємли ѥго повиновати сѧ Мєѳодїю ⁙ Такождє повєлѣ творити слоужьбѫ словѣньскꙑмъ ѩꙁꙑкомъ · но повєлѣ прѣжє чьсти єѵангєлїѥ латиньскꙑ и посємъ словѣньскꙑ<ref name="I8"/> ⁙
Вихингъ єпископъ [[Нитра|нитрьскъ]] нє хотѣ повиновати сѧ Мєѳодїю ⁙ Прѣниꙗ съ нимъ нє прєсташа и по писании папєжꙗ<ref name="PE"/> ⁙
Въ 881 или 882 лѣтѣ Мєѳодїи идє въ <span title="Константинополь градъ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Цѣсарьградъ</span> ⁙ <span title="Василїи А҃ · цѣсарь грьчьскъ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Цѣсарь Василїи</span> приѧтъ ѥго съ чьстиѭ · такождє и <span title="Фотїи А҃ · патриархъ Константинопольскъ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">патриархъ Фотъ</span> ⁙ Посємъ Мєѳодїи възврати сѧ къ своемоу столоу<ref name="SA"/><ref name="ZM"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Къни́гꙑ и прѣложє́ниꙗ</span> ==
Мєѳодїи прѣжє прѣложи съ Костѧнтиномъ псалтирь єѵангєлїѥ и апостолъ съ иꙁбранꙑми слоужьбами цьркъвьнꙑми ⁙ По коньчинѣ брата нє прєста прѣлагати кънигꙑ<ref name="ZM"/> ⁙
Житиѥ Мєѳодїа глаголєтъ ꙗко тъ прѣложи вьсѧ кънигꙑ Ветъхаго и Новаго ꙁакона ѿ грьчьска ѩꙁꙑка въ словѣньскъ развѣ кънигъ Макавѣискꙑхъ ⁙ Поповє скорописьци помагахѫ ѥмоу въ сємь дѣлѣ<ref name="ZM"/> ⁙
Мєѳодїи такождє прѣложи Номоканонъ сирѣчь правило ꙁакона и отьчьскꙑѩ кънигꙑ ⁙ Си прѣложєниꙗ бѣахѫ потрѣбьна къ оучєниѭ и оустроѥниѭ цьркъве въ словѣнѣхъ<ref name="ZM"/><ref name="PE"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Коньчи́на и оучєници́</span> ==
Прѣдъ коньчиноѭ Мєѳодїи иꙁбра Гораꙁда да бѫдєтъ настольникъ въ оучєнии ѥго ⁙ Житиѥ глаголєтъ ꙗко Гораꙁдъ бѣ мѫжъ ѿ Моравꙑ и добрѣ оучєнъ въ латиньскꙑѩ кънигꙑ<ref name="ZM"/> ⁙
Мєѳодїи почи въ 6 дьнь априлꙗ 885 лѣта ⁙ Оучєници пѣша слоужьбѫ латиньскꙑ грьчьскꙑ и словѣньскꙑ и погребоша ѥго въ съборьнѣи цьркъви ⁙ Мѣсто гроба ѥго нѣсть вѣдомо<ref name="ZM"/><ref name="PE"/> ⁙
Посємъ оучєници Мєѳодїа изгънани бꙑша иꙁ Моравꙑ ⁙ Климєнтъ и Наоумъ приидоста въ [[Блъгарїꙗ|блъгарьскѫ ꙁємлѭ]] и тамо оучаста и прѣлагаста кънигꙑ ⁙ Тако дѣло [[Кѷрїллъ и Мєѳодїи|Кѷрїлла и Мєѳодїа]] нє прєста съ коньчиноѭ брату<ref name="SA"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Па́мѧть и почита́ниѥ</span> ==
Въсточьнꙑ цьркъви и римьска цьркꙑ чьтѫтъ Мєѳодїа съ Кѷрїлломъ ꙗко свѧта и оучитєлꙗ словѣнъ ⁙ Житиѥ Мєѳодїа писано бꙑстъ въ Моравѣ въскорѣ по коньчинѣ ѥго<ref name="PE"/> ⁙
Въ въсточьнꙑхъ цьркъвахъ памѧть Мєѳодїа 6 дьнь априлꙗ ѥстъ · обою жє брату въкоупѣ памѧть творитъ сѧ 11 дьнь маꙗ ⁙ Въ римьстѣи цьркъви памѧть обою брату въкоупѣ 14 дьнь фєвралꙗ ѥстъ<ref name="PE"/><ref name="SA"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Исто́чьници</span> ==
<references/>
== <span style="font-family:sans-serif;">Вънѣ́шьнѩ съвѧ́ꙁи</span> ==
* [https://www.pravenc.ru/text/2563094.html Мєѳодїи · Православьна єнциклопєдїа] ''(ru)''
* [https://azbyka.ru/otechnik/Istorija_Tserkvi/biblioteka-literatury-drevnej-rusi-tom-2/2 Житиѥ Мєѳодїа · дрєвьнии тєкстъ и прѣложєниѥ] ''(ru)''
* [https://www.vatican.va/content/john-paul-ii/en/encyclicals/documents/hf_jp-ii_enc_19850602_slavorum-apostoli.html Slavorum Apostoli · Їѡанъ Павєлъ В҃] ''(en)''
[[Катигорїꙗ:Словѣньскѣ пьсатєлѧ]]
[[Катигорїꙗ:Хрїстїаньсци свѧти людиѥ]]
6cnxx0mfeophin8v47jwkt2q5mei8el
87989
87984
2026-10-04T22:58:34Z
Qamen
30020
Придано бꙑсть "Ꙁрѝ та́кождє"
87989
wikitext
text/x-wiki
{{DISPLAYTITLE:<span style="font-family:sans-serif;">{{FULLPAGENAME}}</span>}}
{{Чловѣкъ
| имѧ = Мєѳо́дїи
| образъ = Icon of Saint Methodius, The Holy Mount of Grabarka.png
| ширина = 220
| опьсаниѥ образа = Мєѳодїи · икона
| рождьство = Начѧло IX столѣтиꙗ
| мѣсто рождьства = [[Ѳєссалонїка|Сєлоуньскꙑи градъ]]
| коньчина = 6 дьнь априлꙗ 885 лѣта<ref name="PE"/>
| мѣсто коньчинꙑ = [[Вєлика Морава|Морава]]
| дѣла = Оучашє словѣнꙑ и прѣлагашє кънигꙑ
| санъ = Архиѥпископъ моравьскъ
| родъ = Братъ [[Костѧнтинъ Философъ|Костѧнтина Философа]]
| почитаниѥ = Въсточьнꙑ цьркъви и римьска цьркꙑ
}}
'''Мєѳо́дїи''' · [[Кѷрїлловица|староѭ кѷрїлловицєѭ]] '''ⰏⰅⰪⰑⰄⰋⰋ''' · бѣ архиѥпископъ моравьскъ и оучитєль словѣнъ ⁙ Тъ роди сѧ въ [[Ѳєссалонїка|Сєлоуньстѣмъ градѣ]] въ начѧлѣ IX столѣтиꙗ и почи въ [[Вєлика Морава|Моравѣ]] въ 6 дьнь априлꙗ 885 лѣта ⁙ Съ братомъ своимъ [[Костѧнтинъ Философъ|Костѧнтиномъ Философомъ]] нарєчєнꙑмъ въ чрьньчьствѣ Кѷрїлломъ Мєѳодїи прѣлагашє кънигꙑ и оучашє словѣнꙑ ⁙ По коньчинѣ брата Мєѳодїи бꙑстъ архиѥпископъ и нє прєста оучити словѣнꙑ и прѣлагати кънигꙑ<ref name="PE">А. А. Турилов, Б. Н. Флоря. [https://www.pravenc.ru/text/2563094.html МЕФОДИЙ] // ''Православная энциклопедия''. Т. 45. С. 92-98. ''(ru)''.</ref> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Ро́дъ и чрьнь́чьство</span> ==
Отьць ѥго Лєвъ дръжашє <span title="Санъ воиньскаго начѧльника" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">санъ дрѫгарьскъ</span> въ Сєлоуньстѣмъ градѣ ⁙ Мєѳодїи бѣ старѣишии братъ Костѧнтина ⁙ Цѣсарь пороучи ѥмоу словѣньско кънѧжєниѥ · къдє жє бѣ сє кънѧжєниѥ нѣсть вѣдомо<ref name="PE"/><ref name="ZM">''Житие Мефодия'' // ''Библиотека литературы Древней Руси''. Т. 2 (XI-XII века). [https://azbyka.ru/otechnik/Istorija_Tserkvi/biblioteka-literatury-drevnej-rusi-tom-2/2 Дрєвьнии тєкстъ и прѣложєниѥ] ''(ru)''.</ref> ⁙
Посємъ Мєѳодїи остави кънѧжєниѥ и отидє въ Олимбъ Виѳиньскꙑи ⁙ Тамо приѧтъ чрьньчьскꙑи обраꙁъ и имѧ Мєѳодїи ⁙ Имѧ ѥго прѣжє чрьньчьства нѣсть вѣдомо ⁙ Костѧнтинъ жє приидє къ брату и живѣашє съ нимъ<ref name="PE"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Съ бра́томъ въ Мора́вѣ и Ри́мѣ</span> ==
860 лѣта Мєѳодїи идє съ Костѧнтиномъ къ коꙁаромъ ⁙ Посємъ бꙑстъ игоуменъ манастꙑрꙗ Полихрона<ref name="ZM"/><ref name="PE"/> ⁙
863 лѣта <span title="Михаилъ Г҃ · цѣсарь грьчьскъ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">цѣсарь Михаилъ</span> посла Костѧнтина и Мєѳодїа къ Ростиславоу кънѧꙁю моравьскомоу ⁙ Костѧнтинъ сложи словѣньска писмєна · сє писмѧ стараꙗ кѷрїлловица ѥстъ нꙑнѣ глаголица нарицаѥмо ⁙ Брата прѣлагаста кънигꙑ и оучаста оучєникꙑ да разоумѣѭтъ писаниѥ и слоужьбѫ цьркъвьнѫ своимъ ѩꙁꙑкомъ<ref name="SA">John Paul II. [https://www.vatican.va/content/john-paul-ii/en/encyclicals/documents/hf_jp-ii_enc_19850602_slavorum-apostoli.html ''Slavorum Apostoli'']. 2 June 1985. ''(en)''.</ref> ⁙
Коцєлъ кънѧꙁь паноньскъ приѧтъ брата и дасть има оучєникꙑ ⁙ Посємъ Костѧнтинъ и Мєѳодїи приидоста въ [[Римъ]] съ мощьми свѧтаго Климєнта ⁙ <span title="Андрїанъ В҃ · папєжь римьскъ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Андрїанъ папєжь</span> приѧтъ словѣньскꙑ кънигꙑ и повєлѣ свѧтити оучєникꙑ ⁙ Мєѳодїи тамо приѧтъ санъ поповьскъ<ref name="PE"/> ⁙
Кѷрїллъ почи въ Римѣ въ 14 дьнь фєвралꙗ 869 лѣта ⁙ Житиѥ Мєѳодїа глаголєтъ ꙗко прѣдъ коньчиноѭ Кѷрїллъ проси брата нє оставити оучєниꙗ и нє възвратити сѧ на горѫ<ref name="ZM"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Архиѥпи́скопьство и оу́ꙁꙑ</span> ==
Коцєлъ проси папєжа поставити Мєѳодїа на єпископьство въ Панонии ⁙ Андрїанъ жє постави ѥго на столъ свѧтаго Андроника и пороучи ѥмоу словѣньскꙑ ꙁємлѧ въ Панонии и Моравѣ<ref name="ZM"/> ⁙
870 лѣта баварьстии єпископи осѫдиша Мєѳодїа глаголѭщє ꙗко оучитъ въ области ихъ ⁙ Послаша ѥго въ швабьскѫ ꙁємлѭ и дръжаша въ оуꙁахъ<ref name="I8">Д. В. Зайцев, А. А. Королёв. [https://www.pravenc.ru/text/469686.html ИОАНН VIII] // ''Православная энциклопедия''. Т. 23. С. 535-544. ''(ru)''.</ref> ⁙
873 лѣта папєжь Їѡанъ И҃ посла Павла єпископа анконьскаго и повєлѣ иꙁбавити Мєѳодїа ѿ оуꙁъ ⁙ Мєѳодїи иꙁбꙑстъ оуꙁъ и възврати сѧ въ Моравѫ ⁙ Свѧтопълкъ кънѧꙁь пороучи ѥмоу цьркъви и стрижьникꙑ въ своихъ градѣхъ<ref name="I8"/><ref name="ZM"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Слоу́жьба и прѣ́ниꙗ</span> ==
[[File:Great Moravia during Svatopluk (cu).svg|thumb|right|300px|Образъ Великꙑѩ Моравꙑ при Свѧтопълцѣ]]
Їѡанъ жє прѣжє запрещашє Мєѳодїю творити слоужьбѫ словѣньскꙑмъ ѩꙁꙑкомъ ⁙ Спручьстии иєрѣи глаголахѫ папєжю ꙗко Мєѳодїи творитъ слоужьбѫ противоу ꙁапрѣщєниѭ ѥго ⁙ 879 лѣта Їѡанъ приꙁва Мєѳодїа въ Римъ<ref name="I8"/> ⁙
880 лѣта папєжь испꙑта вѣрѫ Мєѳодїа и приѧтъ ѥго ꙗко правовѣрьна архиѥпископа ⁙ Посла къ Свѧтопълкоу писаниѥ и повєлѣ вьсѣмъ стрижьникомъ въ ꙁємли ѥго повиновати сѧ Мєѳодїю ⁙ Такождє повєлѣ творити слоужьбѫ словѣньскꙑмъ ѩꙁꙑкомъ · но повєлѣ прѣжє чьсти єѵангєлїѥ латиньскꙑ и посємъ словѣньскꙑ<ref name="I8"/> ⁙
Вихингъ єпископъ [[Нитра|нитрьскъ]] нє хотѣ повиновати сѧ Мєѳодїю ⁙ Прѣниꙗ съ нимъ нє прєсташа и по писании папєжꙗ<ref name="PE"/> ⁙
Въ 881 или 882 лѣтѣ Мєѳодїи идє въ <span title="Константинополь градъ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Цѣсарьградъ</span> ⁙ <span title="Василїи А҃ · цѣсарь грьчьскъ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">Цѣсарь Василїи</span> приѧтъ ѥго съ чьстиѭ · такождє и <span title="Фотїи А҃ · патриархъ Константинопольскъ" style="border-bottom:1px dotted; cursor:help;">патриархъ Фотъ</span> ⁙ Посємъ Мєѳодїи възврати сѧ къ своемоу столоу<ref name="SA"/><ref name="ZM"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Къни́гꙑ и прѣложє́ниꙗ</span> ==
Мєѳодїи прѣжє прѣложи съ Костѧнтиномъ псалтирь єѵангєлїѥ и апостолъ съ иꙁбранꙑми слоужьбами цьркъвьнꙑми ⁙ По коньчинѣ брата нє прєста прѣлагати кънигꙑ<ref name="ZM"/> ⁙
Житиѥ Мєѳодїа глаголєтъ ꙗко тъ прѣложи вьсѧ кънигꙑ Ветъхаго и Новаго ꙁакона ѿ грьчьска ѩꙁꙑка въ словѣньскъ развѣ кънигъ Макавѣискꙑхъ ⁙ Поповє скорописьци помагахѫ ѥмоу въ сємь дѣлѣ<ref name="ZM"/> ⁙
Мєѳодїи такождє прѣложи Номоканонъ сирѣчь правило ꙁакона и отьчьскꙑѩ кънигꙑ ⁙ Си прѣложєниꙗ бѣахѫ потрѣбьна къ оучєниѭ и оустроѥниѭ цьркъве въ словѣнѣхъ<ref name="ZM"/><ref name="PE"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Коньчи́на и оучєници́</span> ==
Прѣдъ коньчиноѭ Мєѳодїи иꙁбра Гораꙁда да бѫдєтъ настольникъ въ оучєнии ѥго ⁙ Житиѥ глаголєтъ ꙗко Гораꙁдъ бѣ мѫжъ ѿ Моравꙑ и добрѣ оучєнъ въ латиньскꙑѩ кънигꙑ<ref name="ZM"/> ⁙
Мєѳодїи почи въ 6 дьнь априлꙗ 885 лѣта ⁙ Оучєници пѣша слоужьбѫ латиньскꙑ грьчьскꙑ и словѣньскꙑ и погребоша ѥго въ съборьнѣи цьркъви ⁙ Мѣсто гроба ѥго нѣсть вѣдомо<ref name="ZM"/><ref name="PE"/> ⁙
Посємъ оучєници Мєѳодїа изгънани бꙑша иꙁ Моравꙑ ⁙ Климєнтъ и Наоумъ приидоста въ [[Блъгарїꙗ|блъгарьскѫ ꙁємлѭ]] и тамо оучаста и прѣлагаста кънигꙑ ⁙ Тако дѣло [[Кѷрїллъ и Мєѳодїи|Кѷрїлла и Мєѳодїа]] нє прєста съ коньчиноѭ брату<ref name="SA"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Па́мѧть и почита́ниѥ</span> ==
Въсточьнꙑ цьркъви и римьска цьркꙑ чьтѫтъ Мєѳодїа съ Кѷрїлломъ ꙗко свѧта и оучитєлꙗ словѣнъ ⁙ Житиѥ Мєѳодїа писано бꙑстъ въ Моравѣ въскорѣ по коньчинѣ ѥго<ref name="PE"/> ⁙
Въ въсточьнꙑхъ цьркъвахъ памѧть Мєѳодїа 6 дьнь априлꙗ ѥстъ · обою жє брату въкоупѣ памѧть творитъ сѧ 11 дьнь маꙗ ⁙ Въ римьстѣи цьркъви памѧть обою брату въкоупѣ 14 дьнь фєвралꙗ ѥстъ<ref name="PE"/><ref name="SA"/> ⁙
== <span style="font-family:sans-serif;">Ꙁрѝ та́кождє</span> ==
* [[Кѷрїллъ и Мєѳодїи]]
* [[Костѧнтинъ Философъ]]
* [[Вєлика Морава]]
== <span style="font-family:sans-serif;">Исто́чьници</span> ==
<references/>
== <span style="font-family:sans-serif;">Вънѣ́шьнѩ съвѧ́ꙁи</span> ==
* [https://www.pravenc.ru/text/2563094.html Мєѳодїи · Православьна єнциклопєдїа] ''(ru)''
* [https://azbyka.ru/otechnik/Istorija_Tserkvi/biblioteka-literatury-drevnej-rusi-tom-2/2 Житиѥ Мєѳодїа · дрєвьнии тєкстъ и прѣложєниѥ] ''(ru)''
* [https://www.vatican.va/content/john-paul-ii/en/encyclicals/documents/hf_jp-ii_enc_19850602_slavorum-apostoli.html Slavorum Apostoli · Їѡанъ Павєлъ В҃] ''(en)''
[[Катигорїꙗ:Словѣньскѣ пьсатєлѧ]]
[[Катигорїꙗ:Хрїстїаньсци свѧти людиѥ]]
9m88ie8m1pz9wldsh348zk5mexfw6na