Википеди cvwiki https://cv.wikipedia.org/wiki/%D0%A2%C4%95%D0%BF_%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B0 MediaWiki 1.47.0-wmf.11 first-letter Медиа Ятарлă Сӳтсе явасси Хутшăнакан Хутшăнаканăн канашлу страници Википеди Википеди сӳтсе явмалли Ӳкерчĕк Ӳкерчĕке сӳтсе явмалли MediaWiki MediaWiki сӳтсе явмалли Шаблон Шаблона сӳтсе явмалли Пулăшу Пулăшăва сӳтсе явмалли Категори Категорине сӳтсе явмалли TimedText TimedText talk Модуль Обсуждение модуля Event Event talk 0 4095 875670 786454 2026-07-18T05:02:36Z Mitte27 16356 875670 wikitext text/x-wiki {{ПВ-Раççей |статус = Ял |чăвашла çĕлĕк = Хурамал Туçа |тăван çĕлĕк = |герб = Coat of Arms of Chuvashia.svg |ялав = Flag of Chuvashia.svg |lat_deg =55 |lat_min =49 |lat_sec =31 |lon_deg =47 |lon_min =45 |lon_sec =26 |CoordAddon = type:city(100)_region:RU |CoordScale = |ЯндексКартти = |регион карттин пысăкăшĕ = |район карттин пысăкăшĕ = |регион = Чăваш Ен |регион тапăлра = Чăваш Ен |район тĕсĕ = Муниципаллă район |район = Çĕрпӳ районĕ |район тапăлра = Çĕрпӳ районĕ{{!}}Çĕрпӳ |пурăнан тăрăх тĕсĕ = Ял тăрăхĕ |пурăнан тăрăх = Конар ял тăрăхĕ |пурăнан тăрăх тапăлра = Конар ял тăрăхĕ{{!}}Конар |шалти пайлану = |пуçлăх = |никĕсленĕ вăхăт = |пĕрремĕш асăну = 1795 {{!}}1795 |малтанхи ятсем = |статус = |лаптăк = |ПВ центрĕн çӳллĕшĕ = |пурăнан халăх = 229 {{!}} 229 |халăх çыравĕн çулĕ = 2010 |йышлăх = |агломераци = |наци йышĕ = чăвашсем |конфесси йышĕ = православсем |этнохороним = |вăхăт тăрăхĕ = |почтă индексĕ = 429240 |почтă индексĕсем = |телефон кочĕ = 83535 |автомобиль кочĕ = 21, 121 |цифрăллă идентификатор = 97205873001 |категори Commons-ра = |сайт = }} '''Хирлеппуç '''Хурамал Туçа''', — [[Чăваш Ен]]ĕн [[Çĕрпӳ районĕ]]нчи [[ял]]<ref>[http://enc.cap.ru/?t=world&lnk=1942 Чувашская энциклопедия]</ref>. ==Истори== Малтан [[Шупашкар уесĕ]]н [[Энĕшпуç вулăсĕ|Энĕшпуç вулăсне]] кĕнĕ пулнă, [[1926]] çулхи [[юпа, 27|юпа уйăхĕн 27]] хыççăн [[1927]] çулчен [[Çĕрпӳ уесĕ]]н [[Воскресенск вулăсĕ|Воскресенск вулăсне]] кĕнĕ. [[1927]] çулхи [[юпа, 1|юпа уйăхĕн 1]] хыççăн [[Чăваш Енĕн Вăрмар районĕ|Вăрмар районне]], [[1939]] çулхи [[пуш, 17|пуш уйăхĕн 17]] хыççăн [[Чăваш Енĕн Октябрьски районĕ|Октябрьски районне]] кĕнĕ. [[1959]] çулхи [[утă, 14|утă уйăхĕн 14]] хыççăн хальхи вăхăтчен [[Çĕрпӳ районĕ|Çĕрпӳ районне]] кĕрет. == Паллă çынсем == * [[Викторов Иван Викторович]], [[сăвăç]], [[драматург]]. == Каçăсем == {{Çĕрпӳ районĕ}} [[Категори:Çĕрпӳ районĕнчи пурăнан вырăнсем]] t2asllnuzwead5cn9tic5h7jlftlcz4 0 5608 875672 817494 2026-07-18T06:50:12Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 875672 wikitext text/x-wiki {{Хула çинчен|Ярославль|[[File:Coa yaroslavl.svg|125px]]|[[Раççей Федерацийĕ|Раҫҫей]]|[[Ярославль облаçĕ]]|[[1010]] (шутлаççĕ),<br /> [[1071]] (асăннă)||605,2|2005||57°38′ ç.ш.|39°52′ х.т.д.}} '''Ярославль''', '''Ярӑслав'''<ref>https://www.chuvash.org/wiki/Хула%20ячӗсем%20(Юхма%20Мишши)</ref> — [[Ярославль облаçĕ]]н, тата [[Ярославль облаçĕн Ярославль районĕ|Ярославль районĕн]] администрациĕ вырнаçнă вырăн, Раççей хули. Хула [[мэр]]ĕ Виктор Владимирович Волончунас. Хула [[Которосль (юханшыв)|Которосль]] [[Атăл]]а юхса кĕнĕ çĕртре вырнаçнă. == Промышленность == Хулара промышленность вăйлă аталаннă. Нефтьпе ĕçлекен, шина тăвакан, мотор завочĕсем вырнаçнă. Кунтах тĕнчипе пĕрремĕш каучука синтетикăллă майпа кăларакан завод, [[Ярославльти электровозсене юсакан завод]] ларать. == Транспорт == Хулара [[автобус]]сем, [[трамвай]]сем, [[троллейбус]]сем çӳреççĕ. == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} == Каçăсем == [[Ӳкерчĕк:Jaroslavl from Kremlin.jpg|thumb|228px|]] * [https://city-yaroslavl.ru/ Ярославль хулин хăй тытăм органĕсен официаллă сайчĕ] * [https://yaroslavl.jsprav.ru/ Ярославль хулин телефон справочникĕ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210712112156/https://yaroslavl.jsprav.ru/ |date=2021-07-12 }} * [http://www.yarcity.ru/ ЯРСИТИ-Ярославль: Ярославльĕн бизнес-порталĕ] * [http://yarportal.ru/ Ярославльте пурăнакансен канашлу] {{Атăл çинчи пысăк хуласем}} {{Ĕçри хастарлăх хулисем}} [[Категори:Атăл çинчи хуласем]] [[Категори:Ярославль|*]] 1p4sqafunvd0h128h57446jz1cymmbr 0 30597 875669 670662 2026-07-18T05:01:59Z Mitte27 16356 [[Хурамал Туçа]] ҫине куҫарни 875669 wikitext text/x-wiki #перенаправление [[Хурамал Туçа]] 06oonzuzocoryqadp1jzxvb6gewtuym 10 30858 875673 861393 2026-07-18T07:29:36Z Max Tenche 25572 кириллетӳ 875673 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{статьясенче çеç категори|Пайăр çынсем, алфавитпа}}{{Карточка |çӳлте = {{{name|{{{ят|{{PAGENAME}}}}}}}} |стиль_çӳлте = background:#B0C4DE; |çӳлте2 = {{{тăван ят|}}} |ӳкерчĕк = {{wikidata|p18|{{{ӳкерчĕк|}}}|size={{{калăпăш|}}}|caption={{{ăнлантару|}}}|from={{{from|}}}}} |пата1 = Пурнӑҫ тапхӑрӗ |текст1 = {{{lived|{{{пурнăç тапхăрĕ|}}}}}} |пата2 = Витлев |текст2 = {{{nickname|{{{витлев|}}}}}} |пата3 = Суя ят |текст3 = {{{nickname|{{{суя ят|}}}}}} |пата4 = Ҫуралнӑ вӑхӑт |текст4 = {{Пайăр çын/Вăхăт|Ҫуралнӑ|{{{çуралнă вăхăт|}}}|{{{вилнĕ вăхăт|}}}}} |пата5 = Ҫуралнӑ вырӑн |текст5 = {{{placeofbirth|{{{çуралнă вырăн|}}}}}} |пата6 = Вилнӗ вӑхӑт |текст6 = {{Пайăр çын/Вăхăт|Вилнӗ|{{{вилнĕ вăхăт|}}}|{{{çуралнă вăхăт|}}}}} |пата7 = Вилнӗ вырӑн |текст7 = {{{placeofdeath|{{{вилнĕ вырăн|}}}}}} |пата8 = Пӑхӑнулӑх |текст8 = {{{allegiance|{{{пăхăнулăх|}}}}}} |пата9 = Ҫар ӑрачӗ |текст9 = {{{branch|{{{çар ăрачĕ|}}}}}} |пата10 = Хӗсмет ҫулӗсем |текст10 = {{{serviceyears|{{{хĕсмет çулĕсем|}}}}}} |пата11 = Хисеп |текст11 = {{{rank|{{{хисеп|}}}}}} |пата12 = Чаҫ |текст12 = {{{unit|{{{чаç|}}}}}} |пата13 = Командӑланӑ |текст13 = {{{commands|{{{командăланă|}}}}}} |пата14 = Ӗҫ вырӑнӗ |текст14 = {{{office|{{{ĕç вырăнĕ|}}}}}} |пата15 = Ҫапӑҫусем/вӑрҫӑсем |текст15 = {{{battles|{{{çапăçусем|}}}}}} |пата16 = Чыславсем тата парнесем |текст16 = {{{awards|{{{чыславсем|}}}}}} |пата17 = Ҫыхӑнусем |текст17 = {{{relations|{{{çыхăнусем|}}}}}} |пата18 = Отставкӑра |текст18 = {{{laterwork|{{{отставкăра|}}}}}} |пата19 = Алпусни |текст19 = {{{автограф|{{{алпусни|}}}}}} | стиль_аялта = border-top:1px solid #DDD; background:#eaeaea; | аялта = {{#if:{{{викиампар|}}}|<div>'''[[c:Category:{{{викиампар|}}}|{{{ят|{{{викиампар|}}}}}}]]''' [[Викиампар]]та</div>}} }}{{#if:{{NAMESPACE}}||{{#if:{{{nocat|}}}||{{#switch:{{{image|{{{ӳкерчĕк|}}}}}}|=[[Категори:Википеди:Вăрçă ĕçченĕсем пирки портретсăр статьясем]]|Replace this image male.svg=[[Категори:Википеди:Вăрçă ĕçченĕсем пирки портретсăр статьясем]]|Replace this image female.svg=[[Категори:Википеди:Вăрçă ĕçченĕсем пирки портретсăр статьясем]]|#default=}}}}}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude> 82ea71xmor41iz7bi30kyjpwpjx8o5q 0 50646 875668 840606 2026-07-18T01:23:04Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 875668 wikitext text/x-wiki {{Ăсчах |Ят = Эверсман Эдуард Александрович |Тăван ят = {{lang-de|Eduard Friedrich Eversmann}} | Ӳкерчĕк = Eduard_Friedrich_Eversmann.jpg | Анлăшĕ = 260px | Ӳкерчĕке ăнлантарни = |Алпусни = |Çуралнă вăхăт = 11.1.1794 |Çуралнă вырăн = Верингаузен ялĕ ([[Хаген (хула)|Хаген]] патĕнче) |Вилнĕ вăхăт = 14.4.1860 |Вилнĕ вырăн = {{ВилнĕВырăн|Хусан|Хусанта}}, [[Раççей империйĕ]] |Гражданлăх = |Ăслăх сфери = [[ботаника]], [[зоологи]], [[орнитологи]], [[энтомологи]], [[медицина]] | Ĕçлев вырăнĕ = [[Хусан университечĕ]] | Ăсчах степенĕ={{Ăсчах степенĕ|тухтăр| философи}} | Ăсчах хисепĕ = |Альма-матер = [[Макдебург университечĕ]], [[Берлин университечĕ]], [[Дрезден университечĕ]] |Ăслăлăх ертӳçи = |Паллă вĕренекенсем =[[Богданов Модест Николаевич]], [[Бутлеров Александр Михалович]] |Паллă = Атăл-Урал облаçĕн çутçăнталăкне тĕпчекен | Чыславсемпе парнесем = {{{!}} style="background:transparent" {{!}} {{Сăваплă Аннăн 2 степеньлĕ орденĕ|1854}} {{!}}{{!}} {{Сăваплă Аннăн 2 степеньлĕ орденĕ}} {{!}}{{!}} {{Сăваплă Улатимĕрĕн 3 степеньлĕ орденĕ|1856}}{{!}}{{!}}{{Сăваплă Станиславăн 2 степеньлĕ орденĕ}}{{!}}{{!}} {{Демидов парни}}, . {{!}} {{!}}} |Сайт = }} ''' Эдуард Александрович Эверсман ''' – (11.1.1794, Верингаузен ([[Хаген (хула)|Хаген]]) - 14.4.1860, Хусан, [[Раççей империйĕ]]) - [[ботаника]], [[зоологи]], [[орнитологи]], [[энтомологи]], [[медицина]] енĕпе ĕçленĕ ăсчах. Атăл-Урал облаçĕн çутçăнталăкне тĕпчекен. [[Нимĕçсем|Нимĕç]]. [[Макдебург университечĕ|Макдебург]], [[Берлин университечĕ|Берлин]] тата [[Дрезден университечĕ]]сенче вĕреннĕ. [[1816-мĕш çул]]та [[Германи|Германинчен]] Кăнтăр Урала, ашшĕ патне куçса килнĕ. Ашшĕ Златоустри хĕçпăшал савучен никĕслекенĕ тата директоре пулнă. Златоустра [[тутар чĕлхи|тутар чĕлхипе]] [[Перс чĕлхи|перс чĕлхине]] вереннĕ. == Ĕçĕсем == Эверсман 55 ăслăх стаьипе 86 таран пичетленĕ ĕç хăварнă. Тĕп ĕçĕ - 1840, 1850 тата 1866 çулсенче пичетленĕ 3 томлă «Естественная история Оренбургского края». Эверсман тĕпчевĕсем хыççăн унти чĕрчунсене ытти Раççей пайесенчен самай лайăхрах пĕлнĕ. Тата вал Расçейĕн вăтам тăрăхĕн [[энтомологи|энтомологипе]] ĕçсем пичетленĕ. * {{кĕнеке|пуçелĕк=Reise von Orenburg nach Buchara|ссылка=|место=Берлин|издательство=|год=1823|страниц=}} — также Russian Missions into the interior of Asia, Лондон, 1823 * {{кĕнеке|пуçелĕк=Lepidopterorum rariorum Rossiae observationes|ссылка=|место=М.|издательство=|год=1832|страниц=}} — совместно с Фишером * {{кĕнеке|пуçелĕк=Addenda ad celeherrimi Pallasii Zoographiam Rosso-Asiaticam, fasc. 1|ссылка=|издание=[[Учёные записки Казанского университета|Учён. зап. Казанского ун-та]]|год=1835 |выпуск=|том=|номер=|страницы=}} * {{кĕнеке|пуçелĕк=Addenda ad celeherrimi Pallasii Zoographiam Rosso-Asiaticam, fasc. 2|ссылка=|издание=Учён. зап. Казанского ун-та|год=1841|выпуск=|том=|номер=|страницы=}} * {{кĕнеке|пуçелĕк=Addenda ad celeherrimi Pallasii Zoographiam Rosso-Asiaticam, fasc. 3|ссылка=|издание=Учён. зап. Казанского ун-та|год=1842|выпуск=3|том=|номер=|страницы=3—19}} * {{кĕнеке|пуçелĕк=Mittheilungen über einige Säugethiere Russlands|ссылка=|место=М.|издательство=|год=1840|страниц=}} * {{кĕнеке|пуçелĕк=Естественная история Оренбургского края, часть I|ссылка=|место=Оренбург|издательство=|год=1840|страниц=}} * {{кĕнеке|пуçелĕк=Естественная история Оренбургского края, часть II, Млекопитающие|ссылка=|место=Казань|издательство=|год=1850|страниц=}} * {{кĕнеке|пуçелĕк=Естественная история Оренбургского края, часть III, Птицы|ссылка=|место=|издательство=|год=1866|страниц=}} — посмертное издание, перевёл В. И. Даль * {{статья|пуçелĕк=Fauna entomologica. Tomus primus. Lepidoptera|ссылка=|издание=Учён. зап. Казанского ун-та|год=1841|выпуск=2|страницы=I—XIV + 3—166}} * {{статья|пуçелĕк=Fauna entomologica. Tomus primus. Lepidoptera, II|ссылка=|издание=Учён. зап. Казанского ун-та|год=1842|выпуск=1|страницы=}} * {{статья|пуçелĕк=Fauna lepidopterologica Volga Uraliensis |ссылка=|место=Казань|издательство=|год=1844|выпуск=|том=|номер=|страницы=}} — продолжение, М., 1858. * {{статья|пуçелĕк=Fauna hymenopterologica Volgo-Uralensis|ссылка=|издание=Bull. de Moscou|место=|издательство=|год=1847—1856}} * {{статья|пуçелĕк=Les Noctuélites de la Russie|ссылка=|издание=Bull. de Moscou|место=|издательство=|год=1855, 1856, 1857, 1859}} * {{статья|пуçелĕк=Orthoptera Volgo-Uralensis|ссылка=|издание=Bull. de Moscou|место=|издательство=|год=1859|том=XXXIII|номер=1|страницы=}} == Эверсман ятне панă == Эверсман ятне темиçе черчунсемпе ӳсентрансене панă: === Чĕрчунсем === * {{bt-ruslat|Эверсман арланĕ|Allocricetulus eversmanni|}} ([[Brandt]], [[1859]]) * {{bt-ruslat|Хир пăсари|Mustela eversmanii|[[Lesson]], 1827}} * Эверсман песчанки ([[Meriones erythrourus]] eversmanni) * {{bt-ruslat| Эверсман апполонĕ|Parnassius eversmanni|}} * ''[[Kirinia eversmanni]]'' [[лĕпĕш]] ([[Eversmann]], [[1847]]) (= Lasiommata eversmanni; =Esperarge eversmanni). * [[Trox eversmanni]] <ref>[http://www.zin.ru/Animalia/coleoptera/rus/troevems.htm Trox eversmanni Kryn. (Trogidae)]</ref> * {{bt-ruslat|Хăмăр кăвакарчăн|Columba eversmanni|Bonaparte}} ([[1856]]) * {{bt-ruslat|Эверсман тыркасĕ|Citellus undulatus|}}<ref>http://www.zooclub.ru/mouse/belich/24.shtml {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101123155509/http://www.zooclub.ru/mouse/belich/24.shtml |date=2010-11-23 }} Вăрăм хӳреллĕ тыркас е Эверсман тыркасĕ</ref> * {{bt-ruslat|Эверсманнии|Eversmannia|}} — [[Uraniidae|урани]] йышĕнчи лĕпĕшсен ăрачĕ, çав шутра[[Капăрлаьнă эверсманни]]. * {{bt-ruslat|Хысак пӳрнеллĕ геккон|Crossobamon eversmanni|Wiegmann}}<ref>[http://www.ecosystema.ru/08nature/rept/014.htm Хысак пӳрнеллĕ геккон — Crossobamon eversmanni (Wiegmann, 1834)]</ref> ([[1834]]) * Пĕччен пыл хурчĕ [[Andrena eversmanni]] (Radoszkowski, 1867) * Aristothereva eversmanni [[Икĕ çунатлисем|Шăна]] (Zaitzev, 1971)<ref>[http://zipcodezoo.com/Animals/A/Aristothereva_eversmanni/ Aristothereva_eversmanni] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140816234816/http://zipcodezoo.com/Animals/A/Aristothereva_eversmanni/ |date=2014-08-16 }}</ref> *[[Callisthenes eversmanni]] [[Нăрă]](Chaudoir, 1850)<ref>[http://www.zin.ru/ANIMALIA/Coleoptera/rus/calevelo.htm Callisthenes (s. str.) eversmanni eversmanni (Chaudoir, 1850) (лектотип)]</ref> * (''Lycaena eversmanni'') Lang, 1884<ref>[http://zipcodezoo.com/Animals/L/Lycaena_eversmanni/ Lycaena eversmanni] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140816231153/http://zipcodezoo.com/Animals/L/Lycaena_eversmanni/ |date=2014-08-16 }}</ref> === Ӳӳсентрансем === * {{bt-ruslat|Эверсман шатра кĕпçи|Potentilla eversmanniana|}} Эверсман шатра кĕпçи * {{Bt-latrus|Tetradiclis eversmanni|aut=[[Bunge (ботаник){{!}}Bunge]],|txt=[[nom. inval.]]|}} (= Tetradiclis tenella)<ref>[http://efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=5&taxon_id=250064419 Tetradiclis eversmanni Bunge in Linnaea] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130424215720/http://efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=5&taxon_id=250064419 |date=2013-04-24 }}</ref> [[1838]]-мĕш çулта [[Бунге Александр Андреевич|Александр Андреевич Бунге]] Эверсман ятне {{bt-ruslat|Эверсманни (ӳсентăран){{!}}Эверсманни|Eversmannia|Bunge}} ӳсентăрансен ăратне панă<ref>[http://www.ipni.org/ipni/idPlantNameSearch.do?id=22409-1&back_page=%2Fipni%2FeditAdvPlantNameSearch.do%3Ffind_infragenus%3D%26find_isAPNIRecord%3Dtrue%26find_geoUnit%3D%26find_includePublicationAuthors%3Dtrue%26find_addedSince%3D%26find_family%3D%26find_genus%3DEversmann*%26find_sortByFamily%3Dtrue%26find_isGCIRecord%3Dtrue%26find_infrafamily%3D%26find_rankToReturn%3Dgen%26find_publicationTitle%3D%26find_authorAbbrev%3D%26find_infraspecies%3D%26find_includeBasionymAuthors%3Dtrue%26find_modifiedSince%3D%26find_isIKRecord%3Dtrue%26find_species%3D%26output_format%3Dnormal International Plant Names Index — Leguminosae ''Eversmannia'' Bunge] {{V|9|12|2009}}</ref> семейства {{bt-ruslat|Бобовые|Leguminosae}}, халь вал ăратра перререн пуçласа<ref>{{GRIN|genus|4561|title=Eversmannia|{{V|10|12|2009}}}}</ref> 4 таран<ref>[http://www.eol.org/pages/77534?category_id=226 Eversmannia]</ref> [[биологи тĕсĕ]]. == Вуламалли == * {{кĕнеке|автор=Гептнер В. Г.|пуçелĕк=Э. А. Эверсманн. 1794-1860 |издание=[[МОИП]]|место=М.|издательство=МОИП|год=1940|страниц=80|тираж=1000}} * {{статья|автор=Есаков В.|пуçелĕк=Учёный и путешественник|издание=Вокруг света|тип=журнал|год=1979|номер=1|страницы=20—21}} * {{статья|автор=Смородкин С.|пуçелĕк=Посох Эверсманна|издание=Вокруг света|тип=журнал|год=1979|номер=1|страницы=18—21}} ==Каçăсем== {{Commons|}} * {{ВТ-ЭСБЕ|Эверсман}} {{v|9|12|2009}} * [http://kraeved.opck.org/lichnosti/issledovateli_orenburjya/eversmann.php Эверсман Эдуард Александрович (1794—1860)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090109140215/http://kraeved.opck.org/lichnosti/issledovateli_orenburjya/eversmann.php |date=2009-01-09 }} * [http://www.biografija.ru/show_bio.aspx?id=139097 Эверсман Эдуард Александрович. Биография] * {{Из БСЭ|http://slovari.yandex.ru/dict/bse/article/00092/07900.htm|title=Эверсманн Эдуард Александрович}} {{v|9|12|2009}} * {{Сотрудник РАН|52877|Эдуарда Александровича Эверсмана}} == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} [[Категори:Раççей зоологĕсем]] 5b0p6veo7ddmnzkyxiiuuwja5qkab1e 0 56951 875666 768458 2026-07-17T22:02:43Z Redaktor GLAM 36458 Higher resolution version of image 875666 wikitext text/x-wiki {{Урăх пĕлтерĕшсем|Шел (пĕлтерĕшсем)}} [[File:Orange triangle shawl.jpg|thumb|Шел]] [[File:Украјинка у марами.jpg|мини|Тĕртнĕ тутăр çыхнă хĕрарăм.]] '''Шел''' ({{lang-fa|شال}}, {{lang-sa|साडी}})<ref>[http://www.bartleby.com/61/39/S0323900.html Shawl: The American Heritage Dictionary of the English Language] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071105005405/http://www.bartleby.com/61/39/S0323900.html |date=2007-11-05 }}</ref> — çыхнă е тĕртнĕ пысăк [[тутăр]]. == Кун-çулĕ == [[XV ĕмĕр]]те [[Кашмир]]те пĕрремĕш шелсене — уртса ямалла тăваткал [[пашмина]] (вĕсене виçкĕтесле хуçлатса пуç çине тăхăннă) — тума тытăннă, вĕсем пĕтĕм пӳне хупланă. === Европăра === [[File:Regency empire shawls - Recinet (69165800).jpg|thumb|325px|[[Пĕрремĕш франс империйĕ|Франци республикинче]] тăхăнса çӳренĕ тĕрлĕ шелсем. [[Расине Огюст|Огюста Расине]] ''Le costume historique'' кĕнекинчи 1888 çулăн литографийĕ.]] Францире кашемир шелĕсемпе [[Наполеон I Бонапарт|I Наполеонăн]] [[Бонапарт икĕпат харçи|Икĕпат харçи]] ([[1798]]—[[1799]]) хыççăн çӳреме тытăннă. Унăн пĕрремĕш арăмĕ, [[Жозефина Богарне]], хăйĕн гардеробĕнче 400 яхăн шел тытнă, кашнийĕ ылтăн çӗрӗ витĕр тухма пултарнă. Вĕсене вăл [[кӗпе]] çине уртса та, витĕнсе те çӳренĕ, хăйĕн йыттине выртма сарса панă иçмасса. === Раççейре === [[File:Кружевная шаль.jpg|мини|Чĕнтĕр шел, 280х105 см, çăм.]] Çав вăхăтрах шелсене Раççейре те тума тытăннă. Чи малтанхи тутăрсем ĕнчĕ пекреххисем пулнă, каярахпа вĕсене вырăс халăх мотивĕсемпе çыхăнтарнă. == Çавăн пекех == * [[Сари (тум)]] * [[Палантин]] * [[Шел ташши]] == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} == Вуламалли == * {{ВТ-ЭСБЕ|Шел, çăм тĕртевĕ}} == Каçăсем == * [http://indonet.ru/article/indiiskie-shali Ĕнчĕ шелĕсем] * [http://mamika.ru/p1750 Siol Fagu — Уэльс шелĕсем] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091029050357/http://mamika.ru/p1750 |date=2009-10-29 }} * [http://www.krujevo.com/catalogs/peleriny-oplechya-kosynki-palantiny-shali?page=5 Чĕнтĕр шелсем] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220331062338/https://krujevo.com/catalogs/peleriny-oplechya-kosynki-palantiny-shali?page=5 |date=2022-03-31 }} [[Категори:Аксессуарсем]] [[Категори:Çĕлемен тум-тир]] rcdb1hg1auq9z4ier4g8ex6ayzna9d3 0 63108 875675 875663 2026-07-18T07:34:38Z Max Tenche 25572 кириллетӳ 875675 wikitext text/x-wiki {{Çар ĕçченĕ |ят = Богомаз Алексей Лукич<br/>(Богомаз Алексей Лукьянович)<ref name='Богомаз' group='ГС'/> |тăван ят = {{lang-uk|Богомаз Олексій Лукич}} |çуралнă вăхăт = {{ÇуралнăВăхăт|7|11|1917}} (25.10) |вилнĕ вăхăт = {{ВилнĕВăхăт|13|11|1944}} |çуралнă вырăн = |вилнĕ вырăн = |ӳкерчĕк = Богомаз Алексей Лукич.jpg |ӳкерчĕке ăнлантарни = |ӳкерчĕк анлăшĕ = |витлев = |пăхăнулăх = [[ССРП]] |хĕсмет çулĕсем = |хисеп = {{Совет гварди палли}} {{СССР, Аслă лейтенант}} |çар ăрачĕ = {{ПехотаССП}} |командăланă = [[батальон]] |чаç =[[2-мӗш Украина фрончӗ]]н [[27-мӗш ҫар (ССРП)|27-мӗш ҫарӗн]] 93-мӗш гварди перевҫӗсен дивизин 281-мӗш гварди перевҫӗсен полкӗ |çапăçусем = |чыславсем = {{{!}} style=`background:transparent` {{!}} {{Ылтăн Çăлтăр медалĕ}} {{!}}} {{{!}} style=`background:transparent` {{!}} {{Ленин орденĕ}} {{!}}- {{!}}} |çыхăнусем = |отставкăра = }} '''Богомаз Алексей Лукич''' — (7.11.1917(25.10)-13.11.1944), [[2-мӗш Украина фрончӗ]]н [[27-мӗш ҫар (ССРП)|27-мӗш ҫарӗн]] 93-мӗш гварди перевҫӗсен дивизин 281-мӗш гварди перевҫӗсен полкӗн [[батальон]] командирӗ, [[Совет гвардийӗ|гвардин]] [[аслӑ лейтенант|аслӑ лейтенанчӗ]], [[Совет Пӗрлешӗвӗн Паттӑрӗ]]<ref group='БС1'>{{cite web|url=http://www.az-libr.ru/Persons/000/Src/0006/d2a84e5b.shtml|title=Богомаз Алексей Лукич|archiveurl=http://www.webcitation.org/68POkDEpI|archivedate=2012-06-14}}</ref>,<ref name='Богомаз' group='ГС'>{{cite web|url=http://www.warheroes.ru/hero/hero.asp?Hero_id=7179|title=Богомаз Алексей Лукич|archiveurl=http://www.webcitation.org/68POktOk3|archivedate=2012-06-14}}</ref>, <ref group='НЛ'>Богомаз Алексей Лукич (в наградном листе именуется как Богомаз Алексей Лукьянович). Наградной лист. Страницы: {{cite web|url=http://podvignaroda.mil.ru/filter/filterimage?path=VS/001/033-0793756-0006/00000188.jpg&id=150003638&id=150003638&id1=e425ce8e87e3e659e2f2c733d97f8932|title=1|archiveurl=http://www.webcitation.org/68POnJOEu|archivedate=2012-06-14}} {{cite web|url=http://podvignaroda.mil.ru/filter/filterimage?path=VS/001/033-0793756-0006/00000189.jpg&id=150003640&id=150003640&id1=83580ab82da78e475cefd2cc47830db8|title=2|archiveurl=http://www.webcitation.org/68POnu6xC|archivedate=2012-06-14}}</ref>. Указ дати - {{Кӗске дата|1945|03|24}}. == Хурантӑшсем == *Рязанцев Валентин Михайлович (01.02.1946-24.05.1997) — тӑван ывӑлӗ; *Рязанцева Кристина Владимировна (26.11.1988) — хӗр мӑнук; *Рязанцев Александр Владимирович(20.01.1974-01.06.2026) — мӑнук; *Рязанцев Владимир Михайлович (16.07.1948-18.11.2003) — тӑван ывӑлӗ; *Рязанцева Вера Лукинична (15.07.1919-18.03.2006) — хӗр тӑван. == Чысӗсем == == Асӑрхавсем == {{асӑрхавсем}} ; Биографи «{{Кĕнеке:Герои Советского Союза|1}}» кӗнекере az-libr.ru сайтра. {{асӑрхавсем|2|group=БС1}} ; {{Кĕнеке:Герои Советского Союза|3}}» az-libr.ru сайтра. {{асӑрхавсем|group=БС3}} ; [[Патшалӑх паттӑрӗсем (сайт)|Патшалӑх паттӑрӗсем]] {{асӑрхавсем|group=ГС}} ; Халӑх хастарлӑхӗ сайтри чыслав ят-йышӗсем {{асӑрхавсем|group=НЛ}} ; Ытти асӑрхавсем {{асӑрхавсем|group=Ас}} {{асăрхавсем|group=Пр}} == Каҫӑсем == {{Совет Союзĕн Паттăрĕсем}} cogbmetev60aslzue4p5sjxtlf4xibh 0 77725 875665 810763 2026-07-17T15:53:03Z Ellodanis5 17302 875665 wikitext text/x-wiki '''Мерекке''': * [[Мерекке]] — тĕлĕнтермĕш, кăсăклăх * Мерекке — [[абсурд]] * [[Мерекке (ӳнер тĕсĕ)]] — камит. * [[Мерекке (физика)]] — [[квантла хисеп]]; вăл хăшпĕр сахал пурнакан [[пĕрчĕ]]сене кăтартса памашкăн кирлĕ. == Çавăн пекех == *[[Мереккеллĕ интеграл]] * [[Сингулярлăх]] {{disambig}} [[Категори:Мерекке]] [[Категори:Сингулярлăх]] a0pa7ys0019m76kqni488vitmtmmdyi 0 89343 875671 811498 2026-07-18T06:33:51Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 875671 wikitext text/x-wiki [[Ӳкерчĕк:Japanese Imperial Seal.svg|мини|Япони императорӗн пичетӗ]] '''Аслӑ Япони империйӗ''' (яп. 大日本帝國 Дай Ниппон Тейкоку, Аслӑ Япони империйӗ) — 3 января 1868 ҫулхи - 1947 ҫулхи 3 ҫу таран пулнӑ патшалӑх. Юридицилле ку терминпа [[Япони]]н тапхӑрӗн 1890 ҫулхи 29 чӳк - 1947 ҫулхи 3 ҫу таран усӑ курма пулать. == Вуламалли == * == Каҫӑсем == * [http://www.cultline.ru/search/?text=%FF%EF%EE%ED%F1%EA%E0%FF+%E8%EC%EF%E5%F0%E8%FF Информация о Японской империи] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210208192018/http://www.cultline.ru/search/?text=%FF%EF%EE%ED%F1%EA%E0%FF+%E8%EC%EF%E5%F0%E8%FF |date=2021-02-08 }} * [https://web.archive.org/web/20080104172855/http://www2.mre.gov.br/dai/b_japa_01_2881.htm Договор о дружбе, торговле и навигации (Бразилия-Япония). Париж] * [https://web.archive.org/web/20150721000730/http://www.girafamania.com.br/asiatico/materia_japao.htm Японская история] * [https://web.archive.org/web/20120503224619/http://www.portogente.com.br/mardesonhos/historia.php Сувениры Империи Солнца] * [https://web.archive.org/web/20070701110243/http://diplo.uol.com.br/2007-03,a1535 Призрак милитаризма возбуждает Японию] * [http://revistaseletronicas.pucrs.br/ojs/index.php/iberoamericana/article/view/1361/1066 Посадка во вражеских лагерях: японский в Бразилии во Второй мировой войне] [[Категори:Япони историйӗ]] [[Категори:Япони]] [[Категори:Япони историйĕ, тапхăрсемпе| ]] b99w89srlo5muxu7gr3jhq6w0slzms3 0 112894 875667 875489 2026-07-17T23:24:34Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 875667 wikitext text/x-wiki [[File:Dodecahedron.png|thumb|Dodecahedron</br>Ку нумайхысаклăхăн Шлефли символĕ {5,3} пек çырăнать]] '''Шлефли символĕ''' — [[тĕрĕс нумайхысаклăх]]сен [[комбинаторика|комбинаторикăлла]] палăрăмлăхĕ, унпа Евклид уçлăхĕнчи мĕнпур [[уçлăх|виçелĕхсенчи]] тĕрĕс нумайхысаклăхсене çырса кăтартма май пур. Швейцари математикĕ [[Шлефли, Людвиг|Людвиг Шлефли]] ячĕпе каланă. == Çавăн пекех== * [[Шлефли формули]] * [[Эйлерла палăрăмлăх]] * [[N-виçеллĕ тĕрĕс нумайхысаклăхсем]] == Литература == * ''Николай Вавилов'' [http://dump.bitcheese.net/files/ovaconi/group.pdf КОНКРЕТНАЯ ТЕОРИЯ ГРУПП I. ОСНОВНЫЕ ПОНЯТИЯ]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200331155805/http://dump.bitcheese.net/files/ovaconi/group.pdf |date=2020-03-31 }} {{Wayback|url=http://dump.bitcheese.net/files/ovaconi/group.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200331155805/http://dump.bitcheese.net/files/ovaconi/group.pdf |date=2020-03-31 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200331155805/http://dump.bitcheese.net/files/ovaconi/group.pdf |date=2020-03-31 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200331155805/http://dump.bitcheese.net/files/ovaconi/group.pdf |date=2020-03-31 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200331155805/http://dump.bitcheese.net/files/ovaconi/group.pdf |date=2020-03-31 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200331155805/http://dump.bitcheese.net/files/ovaconi/group.pdf |date=2020-03-31 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200331155805/http://dump.bitcheese.net/files/ovaconi/group.pdf |date=2020-03-31 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200331155805/http://dump.bitcheese.net/files/ovaconi/group.pdf |date=2020-03-31 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200331155805/http://dump.bitcheese.net/files/ovaconi/group.pdf |date=2020-03-31 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200331155805/http://dump.bitcheese.net/files/ovaconi/group.pdf |date=2020-03-31 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200331155805/http://dump.bitcheese.net/files/ovaconi/group.pdf |date=2020-03-31 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200331155805/http://dump.bitcheese.net/files/ovaconi/group.pdf |date=2020-03-31 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200331155805/http://dump.bitcheese.net/files/ovaconi/group.pdf |date=2020-03-31 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200331155805/http://dump.bitcheese.net/files/ovaconi/group.pdf |date=2020-03-31 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200331155805/http://dump.bitcheese.net/files/ovaconi/group.pdf |date=2020-03-31 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200331155805/http://dump.bitcheese.net/files/ovaconi/group.pdf |date=2020-03-31 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200331155805/http://dump.bitcheese.net/files/ovaconi/group.pdf |date=2020-03-31 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200331155805/http://dump.bitcheese.net/files/ovaconi/group.pdf |date=2020-03-31 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200331155805/http://dump.bitcheese.net/files/ovaconi/group.pdf |date=2020-03-31 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200331155805/http://dump.bitcheese.net/files/ovaconi/group.pdf |date=2020-03-31 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200331155805/http://dump.bitcheese.net/files/ovaconi/group.pdf |date=2020-03-31 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200331155805/http://dump.bitcheese.net/files/ovaconi/group.pdf |date=2020-03-31 }} |date=20200331155805 } {{Нумайхысаклăхсем}} 5pvn4wyxqxjrx6o9zmmk636pak0b5tg 0 114379 875681 875660 2026-07-18T11:43:08Z Max Tenche 25572 /* Халӑх йышӗ */ хушни 875681 wikitext text/x-wiki {{Администрациллĕ виçе |Тĕс1 = {{Тĕс|РФ}} |Чăвашла ячĕ = Идолга муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ |Герб = ГербТатищевскогоРайона.jpg |Ялав = Flag_of_Tatishchevsky_rayon_(Saratov_oblast).png |Патшалăх = [[РФ]] |Статус = {{nobr|[[ял тӑрӑхӗ]]}} |Гимн = |Кĕрет = [[Сарӑту облаҫӗ]]н [[Татищево районӗ]] |Тĕп хула = [[Идолга (ял)|Идолга]] |Пуçлăх = |Пуçлăх ячĕ = |Пуçлăх2 = |Пуçлăх ячĕ2 = |Чĕлхе = |Чĕлхесем = |Пурăнан халăх = {{ Пурăнан халăх | Идолгское муниципальное образование | тс }} |Çырав çулĕ = {{ Пурăнан халăх | Идолгское муниципальное образование | г }} |Йышлăх = {{ formatnum: {{ #expr: ( {{ Пурăнан халăх | Идолгское муниципальное образование | ч }} / 404.62 round 2 ) }} }} |Наци йышĕ = |Конфесси йышĕ = |Лаптăк = 404,62<ref>{{Cite web |url=http://www.gks.ru/dbscripts/munst/munst63/DBInet.cgi?pl=8006001 |title=Саратовская область. Общая площадь земель муниципального образования |access-date=2015-09-23 |archive-date=2018-09-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180928200956/http://www.gks.ru/dbscripts/munst/munst63/DBInet.cgi?pl=8006001 |deadlink=yes }}</ref> |Карттă = |Вăхăт тăрăхĕ = [[Самар вӑхӑчӗ]] |Аббревиатура = |ISO = |FIPS = |Автомобиль номер кочĕсем = 64 |Сайт = }} '''Идолга муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ''' ({{lang-ru|Идолгское муниципальное образование}}) — [[Сарӑту облаҫӗ]]н ([[РФ]]) [[Татищево районӗ]]нчи [[ял тӑрӑхӗ]]. [[Администрациллӗ центр]] — [[Идолга (ял)|Идолга]] [[сала|сали]]. == Истори == [[2004|2004 ҫулхи]] [[Раштав, 27|раштавӑн 27-мӗшӗнче]] [[Сарӑту облаҫӗ]]н № 108-ЗСО "О муниципальных образованиях, входящих в состав Татищевского муниципального района" саккунӗпе туса хунӑ<ref>{{Cite web |url=http://docs.cntd.ru/document/933006800 |title=Закон Саратовской области от 27 декабря 2004 года № 108-ЗСО «О муниципальных образованиях, входящих в состав Татищевского муниципального района» |access-date=2015-09-23 |archive-date=2015-09-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150926131510/http://docs.cntd.ru/document/933006800 |deadlink=no }}</ref>. [[2013|2013 ҫулхи]] [[Ҫу, 15|ҫӑвӑн 15-мӗшӗнче]] [[Широкое муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Широкое]] тата Идолга муниципаллӑ йӗркеленӗвӗсем пӗрлештерсе тепре йӗркеленӗ. Ҫӗнӗ [[муниципаллӑ йӗркеленӳ|муниципалитет]] '''Идолга муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ''' ятлӑ, унӑн [[администрациллӗ центр]] — [[Идолга (ял)|Идолга]] сали, унӑн статус — [[ял тӑрӑхӗ]]<ref>{{Cite web |url=http://docs.cntd.ru/document/933021837 |title=О преобразовании Идолгского и Широкинского муниципальных образований Татищевского муниципального района Саратовской области и внесении изменений в Закон Саратовской области «О муниципальных образованиях, входящих в состав Татищевского муниципального района» |access-date=2015-09-23 |archive-date=2015-09-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150925114252/http://docs.cntd.ru/document/933021837 |deadlink=no }}</ref>. == Халӑх == {{ Пурăнан халăх | Идолгское муниципальное образование }} === Халӑх йышӗ === Идолга муниципаллӑ йӗркеленӗвӗн паспорчӗ тӑрӑх {{тулли дата|2026|01|10}} муниципаллӑ йӗркеленӳре 3102 ҫын пурӑннӑ, вӗсенчен малалла халӑхсем<ref name="ИМЙпас">[https://idolgskoe-r64.gosweb.gosuslugi.ru/netcat_files/10/1921/pasport_idolga_2026.pdf Паспорт Идолгского муниципального образования Татищевского муниципального района на 10.01.2026]</ref>: * [[Вырӑссем]] – 83,7% * [[Украинсем]] – 2,4% * [[Чӑвашсем]] – 2,3% * [[Эрменсем]] – 2,2% * [[Тутарсем]] – 2,1% * [[Чеченсем]] – 1,8% * [[Казахсем]] – 1,4% * [[Азербайджансем]] – 0,8% * [[Мордвасем]] – 0,7% * [[Нимӗҫсем]] – 0,4% * [[Табасарансем]] – 0,3% * ыттисем – 1,9%. == Пурӑнан вырӑнсем == {{Автонумераци | Столбцов = 4 | Оформление = standard sortable | Заголовок2 = Пурӑнан вырӑн | Заголовок3 = Тӗс | Заголовок4 = Пурӑнан халӑх | Сортировка4 = число | Выравнивание4 = right | | [[Глядковка]] | сала | {{ Пурăнан халăх | Глядковка | тс }} |%| [[Идолга (ял)|Идолга]] | сала, администрациллӗ центр | {{ Пурăнан халăх | Идолга (село) | тс }} | | [[Македоновка (Сарӑту облаҫӗ)|Македоновка]] | ял | {{ Пурăнан халăх | Македоновка (Саратовская область) | тс }} | | [[Мӑн Каменка (Татищево районӗ)|Мӑн Каменка]] | сала | {{ Пурăнан халăх | Большая Каменка (Татищевский район) | тс }} | | [[Новополье (Сарӑту облаҫӗ)|Новополье]] | сала | {{ Пурăнан халăх | Новополье (Саратовская область) | тс }} | | [[Петров (Сарӑту облаҫӗ)|Петров]] | хутор | | | [[Слепцовка]] | сала | {{ Пурăнан халăх | Слепцовка | тс }} | | [[Широкое (Сарӑту облаҫӗ)|Широкое]] | сала | {{ Пурăнан халăх | Широкое (Саратовская область) | тс }} }} == Инфраструктура == Идолга муниципаллӑ йӗркеленӗвӗн (ИМЙ) паспорчӗ<ref name="ИМЙпас"/> тӑрӑх {{тулли дата|2026|01|10}} муниципаллӑ йӗркеленӳре: ;Вӗрентӳ * Пӗтӗм вӗрентӳ вырӑнсем (шкулсем): 4 (вӗсенчен 2 филиал) — 251 вӗренекен; * Шкулчченхи вӗрентӳ вырӑнсем (ача-пӑча сачӗсем): 4 — 48 вӗренекен. ИМЙ паспорчӗ тӑрӑх 3 ҫулчченӳи ачасем хушшинче 95% шкулчченхи вӗрентӳ вырӑнсем урлӑ кайнӑ. ;Сывлӑха сыхлав *Сарӑту облаҫӗн Сывлӑха сыхламалли патшалӑх вырӑнӗ "Татищево район сыватмӑшӗн"<ref>{{lang-ru|Государственное учреждение здравоохранения Саратовской области «Татищевская районная больница»}}</ref> 3 фельдшер-акушер вырӑнӗ — 5 ӗҫчен. ;Культура *Культурӑн муниципаллӑ автономиллӗ вырӑнӗ "Тӑрӑхсем шуххинчи централизациленӗ культура системин"<ref>{{lang-ru|Муниципальное автономное учреждение культуры «Межпоселенческая централизованная клубная система»}}</ref> 2 тытӑмлӑ пайӗ; *1 ял культура ҫурчӗ; *4 ял клубӗ; *3 ял вулавӑшӗ. ;Спорт *4 спорт залӗ; *1 спорт лаптӑкӗ. ;Почта Почтӑн ("Раҫҫей почти"<ref>{{lang-ru|Почта России}}</ref>) 4 уйрӑмӗ. ;Газификаци ИМЙ-н 8 пурӑнан вырӑнӗсенчен 5 п.в. — газификациленӗ, 3 п.в. — газификацилемен ([[Новополье (Сарӑту облаҫӗ)|Новополье]] сали, [[Глядковка]] сали, [[Петров (Сарӑту облаҫӗ)|Петров]] хуторӗ). ;Автоҫулсем Урам-ҫул тетелӗн пӗтӗм вӑрӑмӑшӗ 69,5 км, вӗсенчен: * асфальт-бетонлӑ витӗмпе — 12,5 км; * грунт витӗмӗпе — 57 км. == Асӑрхавсем == {{Асӑрхавсем|2}} == Каҫӑсем == {{Татищево районӗн муниципаллӑ йӗркеленӗвӗсем}} [[Категори:Алфавите кура администрациллӗ виҫесем]] [[Категори:Татищево районӗнчи муниципаллӑ йӗркеленӳсем]] [[Категори:Сарӑту облаҫӗнчи ял тӑрӑхӗсем]] 7ylhhhffbiltru0yh2twmgd86h8mm45 875682 875681 2026-07-18T11:52:37Z Max Tenche 25572 875682 wikitext text/x-wiki {{Администрациллĕ виçе |Тĕс1 = {{Тĕс|РФ}} |Чăвашла ячĕ = Идолга муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ |Герб = ГербТатищевскогоРайона.jpg |Ялав = Flag_of_Tatishchevsky_rayon_(Saratov_oblast).png |Патшалăх = [[РФ]] |Статус = {{nobr|[[ял тӑрӑхӗ]]}} |Гимн = |Кĕрет = [[Сарӑту облаҫӗ]]н [[Татищево районӗ]] |Тĕп хула = [[Идолга (ял)|Идолга]] |Пуçлăх = Фадеева Ирина Сергеевна<ref name="сайт">[https://idolgskoe-r64.gosweb.gosuslugi.ru/ Официальный сайт органов местного самоуправления Идолгского муниципального образования]</ref> |Пуçлăх ячĕ = |Пуçлăх2 = |Пуçлăх ячĕ2 = |Чĕлхе = |Чĕлхесем = |Пурăнан халăх = {{ Пурăнан халăх | Идолгское муниципальное образование | тс }} |Çырав çулĕ = {{ Пурăнан халăх | Идолгское муниципальное образование | г }} |Йышлăх = {{ formatnum: {{ #expr: ( {{ Пурăнан халăх | Идолгское муниципальное образование | ч }} / 404.62 round 2 ) }} }} |Наци йышĕ = |Конфесси йышĕ = |Лаптăк = 404,62<ref>{{Cite web |url=http://www.gks.ru/dbscripts/munst/munst63/DBInet.cgi?pl=8006001 |title=Саратовская область. Общая площадь земель муниципального образования |access-date=2015-09-23 |archive-date=2018-09-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180928200956/http://www.gks.ru/dbscripts/munst/munst63/DBInet.cgi?pl=8006001 |deadlink=yes }}</ref> |Карттă = |Вăхăт тăрăхĕ = [[Самар вӑхӑчӗ]] |Аббревиатура = |ISO = |FIPS = |Автомобиль номер кочĕсем = 64 |Сайт = }} '''Идолга муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ''' ({{lang-ru|Идолгское муниципальное образование}}) — [[Сарӑту облаҫӗ]]н ([[РФ]]) [[Татищево районӗ]]нчи [[ял тӑрӑхӗ]]. [[Администрациллӗ центр]] — [[Идолга (ял)|Идолга]] [[сала|сали]]. == Истори == [[2004|2004 ҫулхи]] [[Раштав, 27|раштавӑн 27-мӗшӗнче]] [[Сарӑту облаҫӗ]]н № 108-ЗСО "О муниципальных образованиях, входящих в состав Татищевского муниципального района" саккунӗпе туса хунӑ<ref>{{Cite web |url=http://docs.cntd.ru/document/933006800 |title=Закон Саратовской области от 27 декабря 2004 года № 108-ЗСО «О муниципальных образованиях, входящих в состав Татищевского муниципального района» |access-date=2015-09-23 |archive-date=2015-09-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150926131510/http://docs.cntd.ru/document/933006800 |deadlink=no }}</ref>. [[2013|2013 ҫулхи]] [[Ҫу, 15|ҫӑвӑн 15-мӗшӗнче]] [[Широкое муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Широкое]] тата Идолга муниципаллӑ йӗркеленӗвӗсем пӗрлештерсе тепре йӗркеленӗ. Ҫӗнӗ [[муниципаллӑ йӗркеленӳ|муниципалитет]] '''Идолга муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ''' ятлӑ, унӑн [[администрациллӗ центр]] — [[Идолга (ял)|Идолга]] сали, унӑн статус — [[ял тӑрӑхӗ]]<ref>{{Cite web |url=http://docs.cntd.ru/document/933021837 |title=О преобразовании Идолгского и Широкинского муниципальных образований Татищевского муниципального района Саратовской области и внесении изменений в Закон Саратовской области «О муниципальных образованиях, входящих в состав Татищевского муниципального района» |access-date=2015-09-23 |archive-date=2015-09-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150925114252/http://docs.cntd.ru/document/933021837 |deadlink=no }}</ref>. == Халӑх == {{ Пурăнан халăх | Идолгское муниципальное образование }} === Халӑх йышӗ === Идолга муниципаллӑ йӗркеленӗвӗн паспорчӗ тӑрӑх {{тулли дата|2026|01|10}} муниципаллӑ йӗркеленӳре 3102 ҫын пурӑннӑ, вӗсенчен малалла халӑхсем<ref name="ИМЙпас">[https://idolgskoe-r64.gosweb.gosuslugi.ru/netcat_files/10/1921/pasport_idolga_2026.pdf Паспорт Идолгского муниципального образования Татищевского муниципального района на 10.01.2026]</ref>: * [[Вырӑссем]] – 83,7% * [[Украинсем]] – 2,4% * [[Чӑвашсем]] – 2,3% * [[Эрменсем]] – 2,2% * [[Тутарсем]] – 2,1% * [[Чеченсем]] – 1,8% * [[Казахсем]] – 1,4% * [[Азербайджансем]] – 0,8% * [[Мордвасем]] – 0,7% * [[Нимӗҫсем]] – 0,4% * [[Табасарансем]] – 0,3% * ыттисем – 1,9%. == Пурӑнан вырӑнсем == {{Автонумераци | Столбцов = 4 | Оформление = standard sortable | Заголовок2 = Пурӑнан вырӑн | Заголовок3 = Тӗс | Заголовок4 = Пурӑнан халӑх | Сортировка4 = число | Выравнивание4 = right | | [[Глядковка]] | сала | {{ Пурăнан халăх | Глядковка | тс }} |%| [[Идолга (ял)|Идолга]] | сала, администрациллӗ центр | {{ Пурăнан халăх | Идолга (село) | тс }} | | [[Македоновка (Сарӑту облаҫӗ)|Македоновка]] | ял | {{ Пурăнан халăх | Македоновка (Саратовская область) | тс }} | | [[Мӑн Каменка (Татищево районӗ)|Мӑн Каменка]] | сала | {{ Пурăнан халăх | Большая Каменка (Татищевский район) | тс }} | | [[Новополье (Сарӑту облаҫӗ)|Новополье]] | сала | {{ Пурăнан халăх | Новополье (Саратовская область) | тс }} | | [[Петров (Сарӑту облаҫӗ)|Петров]] | хутор | | | [[Слепцовка]] | сала | {{ Пурăнан халăх | Слепцовка | тс }} | | [[Широкое (Сарӑту облаҫӗ)|Широкое]] | сала | {{ Пурăнан халăх | Широкое (Саратовская область) | тс }} }} == Инфраструктура == Идолга муниципаллӑ йӗркеленӗвӗн (ИМЙ) паспорчӗ<ref name="ИМЙпас"/> тӑрӑх {{тулли дата|2026|01|10}} муниципаллӑ йӗркеленӳре: ;Вӗрентӳ * Пӗтӗм вӗрентӳ вырӑнсем (шкулсем): 4 (вӗсенчен 2 филиал) — 251 вӗренекен; * Шкулчченхи вӗрентӳ вырӑнсем (ача-пӑча сачӗсем): 4 — 48 вӗренекен. ИМЙ паспорчӗ тӑрӑх 3 ҫулчченӳи ачасем хушшинче 95% шкулчченхи вӗрентӳ вырӑнсем урлӑ кайнӑ. ;Сывлӑха сыхлав *Сарӑту облаҫӗн Сывлӑха сыхламалли патшалӑх вырӑнӗ "Татищево район сыватмӑшӗн"<ref>{{lang-ru|Государственное учреждение здравоохранения Саратовской области «Татищевская районная больница»}}</ref> 3 фельдшер-акушер вырӑнӗ — 5 ӗҫчен. ;Культура *Культурӑн муниципаллӑ автономиллӗ вырӑнӗ "Тӑрӑхсем шуххинчи централизациленӗ культура системин"<ref>{{lang-ru|Муниципальное автономное учреждение культуры «Межпоселенческая централизованная клубная система»}}</ref> 2 тытӑмлӑ пайӗ; *1 ял культура ҫурчӗ; *4 ял клубӗ; *3 ял вулавӑшӗ. ;Спорт *4 спорт залӗ; *1 спорт лаптӑкӗ. ;Почта Почтӑн ("Раҫҫей почти"<ref>{{lang-ru|Почта России}}</ref>) 4 уйрӑмӗ. ;Газификаци ИМЙ-н 8 пурӑнан вырӑнӗсенчен 5 п.в. — газификациленӗ, 3 п.в. — газификацилемен ([[Новополье (Сарӑту облаҫӗ)|Новополье]] сали, [[Глядковка]] сали, [[Петров (Сарӑту облаҫӗ)|Петров]] хуторӗ). ;Автоҫулсем Урам-ҫул тетелӗн пӗтӗм вӑрӑмӑшӗ 69,5 км, вӗсенчен: * асфальт-бетонлӑ витӗмпе — 12,5 км; * грунт витӗмӗпе — 57 км. == Асӑрхавсем == {{Асӑрхавсем|2}} == Каҫӑсем == {{Татищево районӗн муниципаллӑ йӗркеленӗвӗсем}} [[Категори:Алфавите кура администрациллӗ виҫесем]] [[Категори:Татищево районӗнчи муниципаллӑ йӗркеленӳсем]] [[Категори:Сарӑту облаҫӗнчи ял тӑрӑхӗсем]] q5wm1xanih20fy3ls7xiu2zvolljdnt 0 114631 875680 874956 2026-07-18T11:38:25Z Max Tenche 25572 хушни 875680 wikitext text/x-wiki {{Пӗлтерӗшсем|Вязовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ}} {{Администрациллĕ виçе |Тĕс1 = {{Тĕс|РФ}} |Чăвашла ячĕ = Вязовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ |Герб = ГербТатищевскогоРайона.jpg |Ялав = Flag_of_Tatishchevsky_rayon_(Saratov_oblast).png |Патшалăх = [[РФ]] |Статус = {{nobr|[[ял тӑрӑхӗ]]}} |Гимн = |Кĕрет = [[Сарӑту облаҫӗ]]н [[Татищево районӗ]] |Тĕп хула = [[Вязовка (Татищево районӗ)|Вязовка]] |Пуçлăх = Пистов Иван Васильевич<ref name="ВМЙ">[https://vyazovskoe-r64.gosweb.gosuslugi.ru/ Официальный сайт] органов местного самоуправления Вязовского муниципального образования Татищевского муниципального района Саратовской области</ref> |Пуçлăх ячĕ = |Пуçлăх2 = |Пуçлăх ячĕ2 = |Чĕлхе = |Чĕлхесем = |Пурăнан халăх = 5274<ref name="ВМЙпас">[https://vyazovskoe-r64.gosweb.gosuslugi.ru/netcat_files/215/2057/PASPORT_na_01.02.2026.pdf ПАСПОРТ] Вязовского муниципального образования Татищевского муниципального района Саратовской области на 01.02.2026</ref> |Çырав çулĕ = 2026 |Йышлăх = {{ formatnum: {{ #expr: ( 5274 / 541.65 round 2 ) }} }} |Наци йышĕ = |Конфесси йышĕ = |Лаптăк = 539,64<ref name="ВМЙ"/><ref name="ВМЙпас"/> |Карттă = |Вăхăт тăрăхĕ = [[Самар вӑхӑчӗ]] |Аббревиатура = |ISO = |FIPS = |Автомобиль номер кочĕсем = 64 |Сайт = }} '''Вязовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ''' ({{lang-ru|Вязовское муниципальное образование}}) — [[Сарӑту облаҫӗ]]н ([[РФ]]) [[Татищево районӗ]]нчи [[ял тӑрӑхӗ]]. [[Администрациллӗ центр]] — [[Вязовка (Татищево районӗ)|Вязовка]] [[сала|сали]]. == Географи == Вязовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗн адмиистраци центрӗ [[Вязовка (Татищево районӗ)|Вязовка салинче]] вырнаҫнӑ. Муниципаллӑ йӗркеленӳ центрӗнчен район центрӗччен ([[Татищево|Татищевӑччен]]) тата чи юнашар чукунҫул станцийӗччен инҫӗш — 23 километр. Муниципаллӑ йӗркеленӳ лаптӑкӗ — 539,64 км². Муниципаллӑ йӗркеленӳ территоринчи малалла юханшысем пур — [[Вязовка (Чекуриха юппи)|Вязовочка]], [[Кивӗ Курдюм]], [[Сокурка]]<ref name="ВМЙ"/><ref name="ВМЙпас"/>. === Автоҫулсем === Вязовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗнчи [[Автомагистраль|автоҫулсен]] пӗтӗм вӑрӑмӑшӗ: 138,88 километр, вӗсенчен йывӑр витӗмли 44,48 километр (32,07%) кӑна<ref name="ВМЙпас"/>. == Истори == [[2004|2004 ҫулхи]] [[Раштав, 27|раштавӑн 27-мӗшӗнче]] [[Сарӑту облаҫӗ]]н № 108-ЗСО "О муниципальных образованиях, входящих в состав Татищевского муниципального района" саккунӗпе туса хунӑ<ref>{{Cite web |url=http://docs.cntd.ru/document/933006800 |title=Закон Саратовской области от 27 декабря 2004 года № 108-ЗСО «О муниципальных образованиях, входящих в состав Татищевского муниципального района» |access-date=2015-09-23 |archive-date=2015-09-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150926131510/http://docs.cntd.ru/document/933006800 |deadlink=no }}</ref>. [[2013|2013 ҫулхи]] [[Ҫу, 15|ҫӑвӑн 15-мӗшӗнче]] [[Мизино-Лапшиновка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Мизино-Лапшиновка]] тата Вязовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗсем пӗрлештерсе тепре йӗркеленӗ. Ҫӗнӗ [[муниципаллӑ йӗркеленӳ|муниципалитет]] '''Вязовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ''' ятлӑ, унӑн [[администрациллӗ центр]] — [[Вязовка (Татищево районӗ)|Вязовка]] сали, унӑн статус — [[ял тӑрӑхӗ]]<ref>{{Cite web |url=http://docs.cntd.ru/document/933021842 |title=О преобразовании Вязовского и Мизино-Лапшиновского муниципальных образований Татищевского муниципального района Саратовской области и внесении изменений в Закон Саратовской области «О муниципальных образованиях, входящих в состав Татищевского муниципального района» |access-date=2015-09-23 |archive-date=2015-09-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150925102951/http://docs.cntd.ru/document/933021842 |deadlink=no }}</ref>. [[Ӳкерчĕк:Я люблю Вязовку (Татищевский район).jpg|280 px|right|thumb|Эпӗ Вязовкӑна юрататӑп (Татищево районӗ)]] == Халӑх == {{Пурăнан халăх|Вязовское муниципальное образование (Татищевский район)}} === Халӑх йышӗ === ;Ҫул-ӳсӗм тытӑмӗ Вязовка муниципаллӑ йӗкленӗвӗн паспорчӗ тӑрӑх {{тулли дата|2026|02|1}} муниципаллӑ йӗркеленӳре 5274 ҫын пурӑнать, вӗсенчен<ref name="ВМЙпас"/>: * Ӗҫлеме пултаракан — 3012 ҫын; * Ҫул-ӳсӗмлӗ пенсионер — 1176 ҫын; * 0-17 ҫулта ачасем — 1086 ҫын. ;Пурӑнан вырӑнсенчи халӑх йышӗ Вязовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗн паспорчӗ тӑрӑх {{тулли дата|2026|02|1}} муниципаллӑ йӗркеленӳри пурӑнан вырӑнсенчи пурӑнакан ҫынсен йышӗ: *Агарёвка сали - 15; *Беседка хуторӗ - 0; *Бурловино хуторӗ - 0; *Вязовка сали - 2480; *Гартовка ялӗ - 0; *Губарёвка ялӗ - 22; *Козий Лоб хуторӗ - 0; *Корсаковка сали - 241; *Кривопавловка ялӗ - 7; *Мизино-Лапшиновка сали - 1091; *Нееловка сали - 412; *Первомайская ялӗ - 2; *Сокур сали - 800; *Федуловка ялӗ - 0; *Хлебновка ялӗ - 196; *Ченыкаевка ялӗ - 6; *Шлыковка ялӗ - 2. == Пурӑнан вырӑнсем == {{Автонумераци | Столбцов = 4 | Оформление = standard sortable | Заголовок2 = Пурӑнан вырӑн | Заголовок3 = Тӗс | Заголовок4 = Пурӑнан халӑх | Сортировка4 = число | Выравнивание4 = right | | [[Агарёвка (Татищево районӗ)|Агарёвка]] | сала | {{ Пурăнан халăх | Агаревка (Татищевский район) | тс }} | | [[Беседка (Сарӑту облаҫӗ)|Беседка]] | хутор | {{ Пурăнан халăх | Беседка (Саратовская область) | тс }} | | [[Бурловино]] | хутор | {{ Пурăнан халăх | Бурловино | тс }} |%| [[Вязовка (Татищево районӗ)|Вязовка]] | сала, администрациллӗ центр | {{ Пурăнан халăх | Вязовка (Татищевский район) | тс }} | | [[Гартовка]] | сала | {{ Пурăнан халăх | Гартовка | тс }} | | [[Губарёвка (Сарӑту облаҫӗ)|Губарёвка]] | ял | {{ Пурăнан халăх | Губаревка (Саратовская область) | тс }} | | [[Козий Лоб]] | хутор | {{ Пурăнан халăх | Козий Лоб | тс }} | | [[Корсаковка (Сарӑту облаҫӗ)|Корсаковка]] | сала | {{ Пурăнан халăх | Корсаковка (Саратовская область) | тс }} | | [[Кривопавловка]] | ял | {{ Пурăнан халăх | Кривопавловка | тс }} | | [[Мизино-Лапшиновка]] | сала | {{ Пурăнан халăх | Мизино-Лапшиновка | тс }} | | [[Нееловка (Сарӑту облаҫӗ)|Нееловка]] | сала | {{ Пурăнан халăх | Нееловка (Саратовская область) | тс }} | | [[Первомайская (Сарӑту облаҫӗ)|Первомайская]] | ял | {{ Пурăнан халăх | Первомайская (Саратовская область) | тс }} | | [[Сокур (Сарӑту облаҫӗ)|Сокур]] | сала | {{ Пурăнан халăх | Сокур (Саратовская область) | тс }} | | [[Федуловка]] | ял | {{ Пурăнан халăх | Федуловка | тс }} | | [[Хлебновка (Татищево районӗ)|Хлебновка]] | ял | {{ Пурăнан халăх | Хлебновка (Татищевский район) | тс }} | | [[Ченыкаевка]] | ял | {{ Пурăнан халăх | Ченыкаевка | тс }} | | [[Шлыковка (Сарӑту облаҫӗ)|Шлыковка]] | ял | {{ Пурăнан халăх | Шлыковка | тс }} }} == Пуҫлӑх == {{Тулли дата|2025|07|17}} Пистов Иван Васильевич ({{Кӗске дата|1991|10|22}} ҫуралнӑ) Вязовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗн пуҫлӑхӗн ӗҫӗсене вӑхӑтлӑха тӑваканӗ пулса тӑнӑ<ref name="ВМЙпас"/>. == Инфраструктура == Вязовка муниипаллӑ йӗркеленӗвӗн {{тулли дата|2026|02|1}} паспорчӗ тӑрӑх<ref name="ВМЙпас"/>: ;Социаллӑ сфера * [[Вязовка (Татищево районӗ)|Вязовка]] салинче: ача-пӑча сачӗ, шкул, ӳнер шкулӗ, ял культура ҫурчӗ, тухтӑр амбулаторийӗ; * [[Корсаковка (Сарӑту облаҫӗ)]] салинче: ФАВ<ref>фельдшер-акушер вырӑнӗ</ref>; * [[Мизино-Лапшиновка]] салинче: шкулчченхи ушкӑн, шкул, ял клубӗ, ФАВ; * [[Нееловка (Сарӑту облаҫӗ)|Нееловка]] салинче: ял клубӗ; * [[Сокур (Сарӑту облаҫӗ)|Сокур]] салинче: шкул, ял клубӗ, ФАВ. ;Тӗн Вязовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗнче малалла тӗнлӗ вырӑнсем пур: * [[Вязовка (Татищево районӗ)|Вязовка]] салинче [[Христос Раштавӗн чиркӗвӗ (Вязовка)|Христос Раштавӗн чиркӗвӗ]]; * [[Сокур (Сарӑту облаҫӗ)|Сокур]] салинче [[Турӑ Амӑшӗн Пукрав чиркӗвӗ (Сокур)|Сӑваплӑ Турӑ Амӑшӗн Пукрав чиркӗвӗ]]; * [[Корсаковка (Сарӑту облаҫӗ)|Корсаковка]] салинче: ** Кӗлӗ пӳлӗмӗ ([[Православи|православлӑ]] [[христианлӑх]]); ** [[Сӑваплӑ Никола кивӗ йӑлаллӑ чиркӗвӗ (Корсаковка)|Сӑваплӑ Никола кивӗ йӑлаллӑ чиркӗвӗ]] ([[кивӗ йӑлалӑх]]). ;Автоҫулсем Автоҫулсен пӗтӗм вӑрӑмӑшӗ 138,88 км, вӗсенчен хытӑ витӗмпе — 44,48 км (32,07%). ;Транспорт Вязовка муниципаллӑ йӗркеленӗвне облаҫ центрӗпе ([[Сарӑту]]па) малалла [[автобус]] маршручӗсем ҫыхӑнтараҫҫӗ: * Сарӑту — [[Корсаковка (Сарӑту облаҫӗ)|Корсаковка]] - 3 рейс/кун; * Сарӑту — [[Хлебновка (Татищево районӗ)|Хлебновка]] - 3 рейс/кун; * Сарӑту — [[Сокур (Сарӑту облаҫӗ)|Сокур]] - 1 рейс/кун. == Асӑрхавсем == {{Асӑрхавсем}} == Каҫӑсем == * [https://vyazovskoe-r64.gosweb.gosuslugi.ru/ Официаллӑ сайт] * vyazovskoemo@mail.ru - Почта {{Татищево районӗн муниципаллӑ йӗркеленӗвӗсем}} [[Категори:Алфавите кура администрациллӗ виҫесем]] [[Категори:Татищево районӗнчи муниципаллӑ йӗркеленӳсем]] [[Категори:Сарӑту облаҫӗнчи ял тӑрӑхӗсем]] p1zf11sxr6niozoedd1w7agqdcpa1d3 0 123314 875676 874592 2026-07-18T07:37:41Z Max Tenche 25572 /* Асӑрхавсем */ 875676 wikitext text/x-wiki {{Администрациллĕ виçе |Тĕс1 = {{Тĕс|РФ}} |Чăвашла ячĕ = Октябрьский муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ |Герб = ГербТатищевскогоРайона.jpg |Ялав = Flag_of_Tatishchevsky_rayon_(Saratov_oblast).png |Патшалăх = [[РФ]] |Статус = {{nobr|[[ял тӑрӑхӗ]]}} |Гимн = |Кĕрет = [[Сарӑту облаҫӗ]]н [[Татищево районӗ]] |Тĕп хула = [[Октябрьский Городок]] |Пуçлăх = Федоров Андрей Александрович<ref name="ОМЙ">[https://oktyabrskoetatishhevskij-r64.gosweb.gosuslugi.ru/ Официальный сайт] органов местного самоуправления Октябрьского муниципального образования Татищевского муниципального района Саратовской области</ref> |Пуçлăх ячĕ = |Пуçлăх2 = |Пуçлăх ячĕ2 = |Чĕлхе = |Чĕлхесем = |Пурăнан халăх = 3621<ref name="ОМЙпас"/> |Çырав çулĕ = 2026 |Йышлăх = {{ formatnum: {{ #expr: ( 3621 / 378.85 round 2 ) }} }}<ref name="ОМЙпас"/><ref name="ОМЙ офсайт"/> |Наци йышĕ = |Конфесси йышĕ = |Лаптăк = 378,85<ref name="ОМЙ офсайт">[https://oktyabrskoetatishhevskij-r64.gosweb.gosuslugi.ru/o-munitsipalnom-obrazovanii/ Официальный сайт] органов местного самоуправления Октябрьского муниципального образования Татищевского муниципального района Саратовской области | О муниципальном образовании</ref> |Карттă = |Вăхăт тăрăхĕ = [[Самар вӑхӑчӗ]] |Аббревиатура = |ISO = |FIPS = |Автомобиль номер кочĕсем = 64 |Сайт = }} {{Пӗлтерӗшсем|Октябрьский муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ}} '''Октябрьский муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ''' ({{lang-ru|Октябрьске муниципальное образование}}) — [[Сарӑту облаҫӗ]]н ([[РФ]]) [[Татищево районӗ]]нчи [[ял тӑрӑхӗ]]. [[Администрациллӗ центр]] — [[Октябрьский Городок]] [[сала|сали]]. == Географи == Октябрьский муниципаллӑ йӗркеленӗвӗн администраци центрӗ Октябрьский Городок салинче вырнаҫнӑ. Муниципаллӑ йӗркеленӳ центрӗнчен район центрӗччен ([[Татищево|Татищевӑччен]]) тата чи юнашар чукунҫул станцийӗччен инҫӗш — 13 километр. Муниципаллӑ йӗркеленӳ лаптӑкӗ — 378,85 км². Муниципаллӑ йӗркеленӳ территоринчи пӗр юханшыв юхать — [[Идолга (юханшыв)|Идолга]]<ref name="ОМЙ офсайт"/>. == Истори == [[2004|2004 ҫулхи]] [[Раштав, 27|раштавӑн 27-мӗшӗнче]] [[Сарӑту облаҫӗ]]н № 108-ЗСО "О муниципальных образованиях, входящих в состав Татищевского муниципального района" саккунӗпе туса хунӑ<ref>{{Cite web |url=http://docs.cntd.ru/document/933006800 |title=Закон Саратовской области от 27 декабря 2004 года № 108-ЗСО «О муниципальных образованиях, входящих в состав Татищевского муниципального района» |access-date=2015-09-23 |archive-date=2015-09-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150926131510/http://docs.cntd.ru/document/933006800 |deadlink=no }}</ref>. [[2013|2013 ҫулхи]] [[Ҫу, 15|ҫӑвӑн 15-мӗшӗнче]] [[Карамышка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Татищево районӗ)|Карамышка]] тата Октябрьский муниципаллӑ йӗркеленӗвӗсем пӗрлештерсе тепре йӗркеленӗ. Ҫӗнӗ [[муниципаллӑ йӗркеленӳ|муниципалитет]] '''Октябрьский муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ''' ятлӑ, унӑн [[администрациллӗ центр]] — [[Октябрьский Городок]] сали, унӑн статус — [[ял тӑрӑхӗ]]<ref>{{Cite web |url=http://docs.cntd.ru/document/933021849 |title=О преобразовании Карамышского и Октябрьского муниципальных образований Татищевского муниципального района Саратовской области и внесении изменений в Закон Саратовской области «О муниципальных образованиях, входящих в состав Татищевского муниципального района» |access-date=2015-09-23 |archive-date=2015-09-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150925111523/http://docs.cntd.ru/document/933021849 |deadlink=no }}</ref>. == Халӑх == {{ Пурăнан халăх | Октябрьское муниципальное образование (Татищевский район) }} === Халӑх йышӗ === Октябрьский муниципаллӑ йӗркеленӗвӗн паспорчӗ тӑрӑх {{тулли дата|2026|01|1}} муниципаллӑ йӗркеленӳре 3621 ҫын пурӑннӑ, вӗсенчен 700 ача. Пурӑнан вырӑнсенче<ref name="ОМЙпас">[https://oktyabrskoetatishhevskij-r64.gosweb.gosuslugi.ru/netcat_files/10/2183/Pasport_ONP.pdf Паспорт ОМО]</ref>: * Октябрьский Городокра — 1589 ҫын (чӑн пурӑнать — 1384), вӗсенчен 363 ача (чӑн пурӑнать — 341); * ытти пурӑнан вырӑнсенче (Кувыка сали, Тимирязевский посёлокӗ, Карамышка сали, Карякино сали, Куликовка сали, Константиновка ялӗ, Ҫӗнӗ Тепловка ялӗ, Елшанка ялӗ) — 2032 ҫын (чӑн пурӑнать — 1956), вӗсенчен 337 ача (чӑн пурӑнать — 315); ** Карамышка салинче — 367 ҫын<ref>Кунта тата малалла ''чӑн пурӑнакан халӑх йышӗ'' палӑртнӑ</ref>; ** Карякино салинче — 267 ҫын; ** Константиновка ялӗнче — 91 ҫын; ** Кувыка салинче — 634 ҫын; ** Куликовка салинче — 358 ҫын; ** Ҫӗнӗ Тепловка ялӗнче — 57 ҫын; ** Тимирязевский посёлокӗнче — 169 ҫын; ** Елшанка ялӗнче — 13 ҫын. == Пурӑнан вырӑнсем == {{Автонумераци | Столбцов = 4 | Оформление = standard sortable | Заголовок2 = Пурӑнан вырӑн | Заголовок3 = Тӗс | Заголовок4 = Пурӑнан халӑх | Сортировка4 = число | Выравнивание4 = right | | [[Карамышка]] | сала | {{ Пурăнан халăх | Карамышка | тс }} | | [[Карякино (Сарӑту облаҫӗ)|Карякино]] | сала | {{ Пурăнан халăх | Карякино (Саратовская область) | тс }} | | [[Константиновка (Татищево районӗ)|Константиновка]] | ял | {{ Пурăнан халăх | Константиновка (Татищевский район) | тс }} | | [[Кувыка]] | сала | {{ Пурăнан халăх | Кувыка | тс }} | | [[Куликовка (Татищево районӗ)|Куликовка]] | сала | {{ Пурăнан халăх | Куликовка (Татищевский район) | тс }} |%| [[Октябрьский Городок]] | сала, администрациллӗ центр | {{ Пурăнан халăх | Октябрьский городок | тс }} | | [[Ҫӗнӗ Тепловка (Сарӑту облаҫӗ)|Ҫӗнӗ Тепловка]] | ял | {{ Пурăнан халăх | Новая Тепловка (Саратовская область) | тс }} | | [[Тимирязевский (Сарӑту облаҫӗ)|Тимирязевский]] | поселок | {{ Пурăнан халăх | Тимирязевский (Саратовская область) | тс }} }} == Инфраструктура == Октябрьский муниципаллӑ йӗркеленӗвӗн паспорчӗ тӑрӑх == Асӑрхавсем == {{Асӑрхавсем|2}} {{Татищево районӗн муниципаллӑ йӗркеленӗвӗсем}} [[Категори:Алфавите кура администрациллӗ виҫесем]] [[Категори:Татищево районӗнчи муниципаллӑ йӗркеленӳсем]] [[Категори:Сарӑту облаҫӗнчи ял тӑрӑхӗсем]] delrs7p8g1x0gytgkdpf63letanaa0i 875679 875676 2026-07-18T08:41:56Z Max Tenche 25572 хушни 875679 wikitext text/x-wiki {{Администрациллĕ виçе |Тĕс1 = {{Тĕс|РФ}} |Чăвашла ячĕ = Октябрьский муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ |Герб = ГербТатищевскогоРайона.jpg |Ялав = Flag_of_Tatishchevsky_rayon_(Saratov_oblast).png |Патшалăх = [[РФ]] |Статус = {{nobr|[[ял тӑрӑхӗ]]}} |Гимн = |Кĕрет = [[Сарӑту облаҫӗ]]н [[Татищево районӗ]] |Тĕп хула = [[Октябрьский Городок]] |Пуçлăх = Федоров Андрей Александрович<ref name="ОМЙ">[https://oktyabrskoetatishhevskij-r64.gosweb.gosuslugi.ru/ Официальный сайт] органов местного самоуправления Октябрьского муниципального образования Татищевского муниципального района Саратовской области</ref> |Пуçлăх ячĕ = |Пуçлăх2 = |Пуçлăх ячĕ2 = |Чĕлхе = |Чĕлхесем = |Пурăнан халăх = 3621<ref name="ОМЙпас"/> |Çырав çулĕ = 2026 |Йышлăх = {{ formatnum: {{ #expr: ( 3621 / 378.85 round 2 ) }} }}<ref name="ОМЙпас"/><ref name="ОМЙ офсайт"/> |Наци йышĕ = |Конфесси йышĕ = |Лаптăк = 378,85<ref name="ОМЙ офсайт">[https://oktyabrskoetatishhevskij-r64.gosweb.gosuslugi.ru/o-munitsipalnom-obrazovanii/ Официальный сайт] органов местного самоуправления Октябрьского муниципального образования Татищевского муниципального района Саратовской области | О муниципальном образовании</ref> |Карттă = |Вăхăт тăрăхĕ = [[Самар вӑхӑчӗ]] |Аббревиатура = |ISO = |FIPS = |Автомобиль номер кочĕсем = 64 |Сайт = }} {{Пӗлтерӗшсем|Октябрьский муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ}} '''Октябрьский муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ''' ({{lang-ru|Октябрьске муниципальное образование}}) — [[Сарӑту облаҫӗ]]н ([[РФ]]) [[Татищево районӗ]]нчи [[ял тӑрӑхӗ]]. [[Администрациллӗ центр]] — [[Октябрьский Городок]] [[сала|сали]]. == Географи == Октябрьский муниципаллӑ йӗркеленӗвӗн администраци центрӗ Октябрьский Городок салинче вырнаҫнӑ. Муниципаллӑ йӗркеленӳ центрӗнчен район центрӗччен ([[Татищево|Татищевӑччен]]) тата чи юнашар чукунҫул станцийӗччен инҫӗш — 13 километр. Муниципаллӑ йӗркеленӳ лаптӑкӗ — 378,85 км². Муниципаллӑ йӗркеленӳ территоринчи пӗр юханшыв юхать — [[Идолга (юханшыв)|Идолга]]<ref name="ОМЙ офсайт"/>. == Истори == [[2004|2004 ҫулхи]] [[Раштав, 27|раштавӑн 27-мӗшӗнче]] [[Сарӑту облаҫӗ]]н № 108-ЗСО "О муниципальных образованиях, входящих в состав Татищевского муниципального района" саккунӗпе туса хунӑ<ref>{{Cite web |url=http://docs.cntd.ru/document/933006800 |title=Закон Саратовской области от 27 декабря 2004 года № 108-ЗСО «О муниципальных образованиях, входящих в состав Татищевского муниципального района» |access-date=2015-09-23 |archive-date=2015-09-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150926131510/http://docs.cntd.ru/document/933006800 |deadlink=no }}</ref>. [[2013|2013 ҫулхи]] [[Ҫу, 15|ҫӑвӑн 15-мӗшӗнче]] [[Карамышка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Татищево районӗ)|Карамышка]] тата Октябрьский муниципаллӑ йӗркеленӗвӗсем пӗрлештерсе тепре йӗркеленӗ. Ҫӗнӗ [[муниципаллӑ йӗркеленӳ|муниципалитет]] '''Октябрьский муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ''' ятлӑ, унӑн [[администрациллӗ центр]] — [[Октябрьский Городок]] сали, унӑн статус — [[ял тӑрӑхӗ]]<ref>{{Cite web |url=http://docs.cntd.ru/document/933021849 |title=О преобразовании Карамышского и Октябрьского муниципальных образований Татищевского муниципального района Саратовской области и внесении изменений в Закон Саратовской области «О муниципальных образованиях, входящих в состав Татищевского муниципального района» |access-date=2015-09-23 |archive-date=2015-09-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150925111523/http://docs.cntd.ru/document/933021849 |deadlink=no }}</ref>. == Халӑх == {{ Пурăнан халăх | Октябрьское муниципальное образование (Татищевский район) }} === Халӑх йышӗ === Октябрьский муниципаллӑ йӗркеленӗвӗн паспорчӗ тӑрӑх {{тулли дата|2026|01|1}} муниципаллӑ йӗркеленӳре 3621 ҫын пурӑннӑ, вӗсенчен 700 ача. Пурӑнан вырӑнсенче<ref name="ОМЙпас">[https://oktyabrskoetatishhevskij-r64.gosweb.gosuslugi.ru/netcat_files/10/2183/Pasport_ONP.pdf ПАСПОРТ опорного населенного пункта регионального значения (ОНП) с. Октябрьский Городок Татищевского муниципального района]</ref>: * Октябрьский Городокра — 1589 ҫын (чӑн пурӑнать — 1384), вӗсенчен 363 ача (чӑн пурӑнать — 341); * ытти пурӑнан вырӑнсенче (Кувыка сали, Тимирязевский посёлокӗ, Карамышка сали, Карякино сали, Куликовка сали, Константиновка ялӗ, Ҫӗнӗ Тепловка ялӗ) — 2032 ҫын (чӑн пурӑнать — 1956), вӗсенчен 337 ача (чӑн пурӑнать — 315); ** Карамышка салинче — 367 ҫын<ref>Кунта тата малалла ''чӑн пурӑнакан халӑх йышӗ'' палӑртнӑ</ref>; ** Карякино салинче — 267 ҫын; ** Константиновка ялӗнче — 91 ҫын; ** Кувыка салинче — 634 ҫын; ** Куликовка салинче — 358 ҫын; ** Ҫӗнӗ Тепловка ялӗнче — 57 ҫын; ** Тимирязевский посёлокӗнче — 169 ҫын. == Пурӑнан вырӑнсем == {{Автонумераци | Столбцов = 4 | Оформление = standard sortable | Заголовок2 = Пурӑнан вырӑн | Заголовок3 = Тӗс | Заголовок4 = Пурӑнан халӑх | Сортировка4 = число | Выравнивание4 = right | | [[Карамышка]] | сала | {{ Пурăнан халăх | Карамышка | тс }} | | [[Карякино (Сарӑту облаҫӗ)|Карякино]] | сала | {{ Пурăнан халăх | Карякино (Саратовская область) | тс }} | | [[Константиновка (Татищево районӗ)|Константиновка]] | ял | {{ Пурăнан халăх | Константиновка (Татищевский район) | тс }} | | [[Кувыка]] | сала | {{ Пурăнан халăх | Кувыка | тс }} | | [[Куликовка (Татищево районӗ)|Куликовка]] | сала | {{ Пурăнан халăх | Куликовка (Татищевский район) | тс }} |%| [[Октябрьский Городок]] | сала, администрациллӗ центр | {{ Пурăнан халăх | Октябрьский городок | тс }} | | [[Ҫӗнӗ Тепловка (Сарӑту облаҫӗ)|Ҫӗнӗ Тепловка]] | ял | {{ Пурăнан халăх | Новая Тепловка (Саратовская область) | тс }} | | [[Тимирязевский (Сарӑту облаҫӗ)|Тимирязевский]] | посёлок | {{ Пурăнан халăх | Тимирязевский (Саратовская область) | тс }} }} == Инфраструктура == Октябрьский муниципаллӑ йӗркеленӗвӗн (ОМЙ) {{тулли дата|2026|01|1}} паспорчӗ тӑрӑх муниципаллӑ йӗркеленӳре<ref name="ОМЙпас"/>: ;Вӗрентӳ ОМЙ-н администрациллӗ центрӗнче (Октябрьский Городокра) малалла вӗрентӳллӗ йӗркелевсем пур: * Муниципаллӑ пӗтӗмвӗрентӳллӗ вырӑн (МПВ) «Октябрьский Городок салин Совет Пӗрлешӗвӗн Паттӑрӗ И. А. Евтеев ячӗллӗ Вӑтам пӗтӗмвӗрентӳллӗ шкулӗ (ВПШ)»<ref>{{lang-ru|Муниципальное общеобразовательное учреждение «Средняя общеобразовательная школа с. Октябрьский Городок им. Героя Советского Союза им. И. А. Евтеева»}}</ref> — 199 вӗренекен; * МПВ «Октябрьский Городок салин Совет Пӗрлешӗвӗн Паттӑрӗ И. А. Евтеев ячӗллӗ Вӑтам пӗтӗмвӗрентӳллӗ шкулӗн» тытӑмлӑ пайӗ — 46 вӗренекен (шкулчченхи ушкӑн)<ref>{{lang-ru|Структурное подразделение МОУ «Средняя общеобразовательная школа с. Октябрьский Городок им. Героя Советского Союза им. И. А. Евтеева»}}</ref>; * Сарӑту облаҫӗн патшалӑх автономиллӗ профессиллӗ вӗрентӳллӗ вырӑнӗ «[[Тимирязев Климент Аркадьевич|К. А. Тимирязев]] ячӗллӗ ял хуҫалӑх техникумӗ»<ref>{{lang-ru|Государственное автономное профессиональное образовательное учреждение Саратовской области «Сельскохозяйственный техникум им. К. А. Тимирязева»}}</ref> — 306 вӗренекен. ОМЙ-н ытти пурӑнан вырӑнӗсенче: * МПВ "Кувыка салин Совет Пӗрлешӗвӗн Паттӑрӗ Г. Ф. Шигаев ячӗллӗ Тӗп пӗтӗмвӗрентӳллӗ шкулӗ" — 51 вӗренекен, шкулчченхи ушкӑн — 13 вӗренекен; * Карамышка салинче МПВ «Октябрьский Городок салин Совет Пӗрлешӗвӗн Паттӑрӗ И. А. Евтеев ячӗллӗ ВПШ-н» Уйрӑмлӑ пайӗ филиалӗ (УПФ) — 34 вӗренекен, шкулчченхи ушкӑн — 10 вӗренекен; * Куликовка салинче МПВ «Октябрьский Городок салин Совет Пӗрлешӗвӗн Паттӑрӗ И. А. Евтеев ячӗллӗ ВПШ-н» УПФ — 34 вӗренекен, шкулчченхи ушкӑн — 10 вӗренекен. ;Сывлӑха сыхлав ОМЙ-н администрациллӗ центрӗнче (Октябрьский Городокра) малалла сывлӑха сыхлавлӑ йӗркелевсем пур: * Октябрьский тухтӑр амбулаторийӗ — 9 ӗҫчен. ОМЙ-н ытти пурӑнан вырӑнӗсенче фельдшер-акушер вырӑнӗсем (ФАВ) пур: * Карамышка салинче ФАВ — 1 ӗҫчен; * Карякино салинче ФАВ — 1 ӗҫчен; * Кувыка салинче ФАВ — 1 ӗҫчен; * Куликовка салинче ФАВ — 1 ӗҫчен; ;Культура ОМЙ-н администрациллӗ центрӗнче (Октябрьский Городокра) малалла культурӑллӑ йӗркелевсем пур: * Октябрьский Городок салин ял культура ҫурчӗ (ЯКҪ); * Октябрьский Городок салин вулавӑшӗ. ОМЙ-н ытти пурӑнан вырӑнӗсенче ял клубӗсем (ЯК) тата вулавӑшсем пур: * Карамышка салинче ЯК, вулавӑш; * Карякино салинче ЯК, вулавӑш; * Кувыка салинче ЯК, вулавӑш; * Куликовка салинче ЯК, вулавӑш; * Тимирязевский посёлокӗнче Учхоз ЯК. ;Спорт ОМЙ-н администрациллӗ центрӗнче (Октябрьский Городокра) малалла спорт объекчӗсем йӗркелевсем пур: * 4 спорт лаптӑкӗ, вӗсенчен: ** 2 спорт лаптӑкӗ пӗрлӗх территорисенче; ** 1 спорт лаптӑкӗ шкул территоринче; ** 1 спорт лаптӑкӗ техникум территоринче. * 2 спорт залӗ, вӗсенчен: ** 1 спорт залӗ шкул территоринче; ** 1 спорт залӗ техникум территоринче. ОМЙ-н ытти пурӑнан вырӑнӗсенче спорт латӑкӗсем тата спорт залӗ пур: * Карамышка салин шкулӗн территоринче 1 спорт лаптӑкӗ; * Кувыка салин шкулӗн территоринче 1 спорт лаптӑкӗ тата 1 спорт залӗ; * Куликовка салин шкулӗн территоринче 1 спорт лаптӑкӗ; ;Тӗн ОМЙ-н администрациллӗ центрӗнче (Октябрьский Городокра) 2020 ҫулта тунӑ [[Асамлакан сӑваплӑ Микулай чиркӗвӗ (Октябрьский Городок)|Асамлакан сӑваплӑ Микулай чиркӗвӗ]] пур. == Асӑрхавсем == {{Асӑрхавсем|2}} {{Татищево районӗн муниципаллӑ йӗркеленӗвӗсем}} [[Категори:Алфавите кура администрациллӗ виҫесем]] [[Категори:Татищево районӗнчи муниципаллӑ йӗркеленӳсем]] [[Категори:Сарӑту облаҫӗнчи ял тӑрӑхӗсем]] f1fhhfezgt78iftqyytxd5k53uo6nup 0 123411 875664 844430 2026-07-17T15:51:26Z Ellodanis5 17302 875664 wikitext text/x-wiki {{wiktionary|сингулярлăх}} '''Сингуля́рлăх''' (''мерекке'', {{lang-la|singularis}} «пĕртен-пĕрре, уйрăмми») * Сингулярлăх, [[философия|философире]] — пурăнавçăн, пулăмăн пĕртен-пĕрлĕхĕ. * [[Сингулярлăх (математика)]] (уйрăмлăх). * [[Гравитацилле сингулярлăх]] (уçлăх-вăхăт сингулярлăхĕ) — уçлăх-вăхăт талккăшĕ, ун урлă [[геодезилле йĕр]] «якан» каçма пултараймасть. * [[Космологилле сингулярлăх]] — Çут Тĕнчен Пысăк сирпĕнÿн малтанхи самантĕнчи тăрăмĕ. * [[Технологилле сингулярлăх]] — гипотезăлла самант, техникăлла прогреса ĕлкĕрсе ăнланса пыма та пултараймасть. == Çавăн пекех == * {{D-|[[Singularity]]}} == Татах та çавăн пекех == * [[Кризис]] * [[Синкер|Синкерлăх]] {{disambig}} [[Категори:Сингулярăх]] [[Категори:Синкерлăх]] [[Категори:Нумай пĕлтерĕшлисем]] pwi9ct1u0lmn60n8gspvalk5cocdl72 0 130329 875674 2026-07-18T07:30:25Z Max Tenche 25572 [[2-мĕш Украина фрончĕ]] ҫине куҫарни 875674 wikitext text/x-wiki #redirect [[2-мĕш Украина фрончĕ]] ks6j8yxstyqsgw7906rhxg6fqdepib0 0 130330 875677 2026-07-18T08:09:02Z Ellodanis5 17302 Ҫӗнӗ страница: «:{{ан арпаштарăр|Гравитацилле таврăну|гравитацилле таврăнупа}} {| style="border:1px solid #c8ccd1; font-size:90%; margin-left:1em" cellspacing="0" cellpadding="0" align="right" |- |<gallery mode="packed" caption="Гравитацилле манёврпа усă курни:"> Ӳкерчĕк:Swingby dec anim.gif|вĕçеве вăрахлатма Ӳкерчĕк:Swingby acc anim.gif|вĕçеве хăвăрт...» 875677 wikitext text/x-wiki :{{ан арпаштарăр|Гравитацилле таврăну|гравитацилле таврăнупа}} {| style="border:1px solid #c8ccd1; font-size:90%; margin-left:1em" cellspacing="0" cellpadding="0" align="right" |- |<gallery mode="packed" caption="Гравитацилле манёврпа усă курни:"> Ӳкерчĕк:Swingby dec anim.gif|вĕçеве вăрахлатма Ӳкерчĕк:Swingby acc anim.gif|вĕçеве хăвăртлатма — «гравитацилле чулрав», теççĕ </gallery> |} '''Гравитацилле манёвр''', сайрарах: '''пертурбацилле манёвр,''' == Çавăн пекех == * [[Вĕçсем иртÿ аномалийĕ]] (çывхару аномалийĕ)<ref>''Michael Martin Nieto, John D. Anderson'' [https://arxiv.org/abs/0910.1321 Earth Flyby Anomalies] {{Wayback|url=https://arxiv.org/abs/0910.1321 |date=20200206042441 }} // arxiv.org, 7 Oct 2009</ref> == Асăрхавсем == {{Асăрхавсем}} == Литература == * {{публикация|книга|заглавие=Детская энциклопедия|том=2|том заглавие=Мир небесных тел. Числа и фигуры|страницы=169—167|часть=Первые искусственные небесные тела|год=1965|место=М.|издательство=[[Просвещение (издательство)|Просвещение]]|ответственный=Глав. ред. [[Маркушевич, Алексей Иванович|А. И. Маркушевич]]|издание=2-е изд.|ref=Детская энциклопедия}} * {{публикация|книга |заглавие=Пионеры ракетной техники. Кибальчич, Циолковский, Цандер, Кондратюк |ссылка=https://books.google.ru/books?id=Y38yAAAAIAAJ |год=1964 |ответственный=[Ред.-сост. Б. Н. Воробьев, В. Н. Сокольский. Вступит. статья [[Мелкумян, Тигран Меликсетович|Т. М. Мелькумова]]] |издательство=[[Наука (издательство)|Наука]] |место=М. |страниц=671 |ref=«Пионеры ракетной техники» }} * {{публикация|книга |автор = Цандер |автор имя = Фридрих Артурович |автор линк = Цандер, Фридрих Артурович |заглавие = Проблема полёта при помощи ракетных аппаратов |подзаголовок = Межпланетные полёты |подзаголовок2 = Сборник статей |инфо = соч. 1925 года |издание = 2-я редакция |ответственный = ред. Л. К. Корнеев |ссылка = https://books.google.com/books?id=NdUuAAAAIAAJ |год = 1961 |издательство = Оборонгиз |страниц = 459 |место = М. |ref = Цандер }} * {{Статья|автор={{s|Ивашкин В. В.}}|заглавие=Лунные траектории космических аппаратов: пионерские работы в Институте прикладной математики и их развитие|ссылка=http://www.keldysh.ru/memory/okhotsimsky/ivashkin.pdf|ответственный={{s|Э. Л. Аким}} (гл. ред.)|издание=Прикладная небесная механика и управление движением|тип=сборник|место=М.|издательство=Институт прикладной математики {{s|им. М. В. Келдыша}} РАН|год=2010|страницы=73—106|isbn=978-5-98354-007-1|ref=Ивашкин}} * {{Книга|автор={{s|Левантовский В. И.}}|заглавие=Механика космического полёта в элементарном изложении|издание=изд. 3-е, доп. и перераб|место=М.|издательство=Наука|год=1980|страниц=512|ref=Левантовский}} * {{Книга|автор={{s|Richard L. Dowling,}} {{s|William J. Kosmann,}} {{s|Michael A. Minovitch,}} {{s|Rex W. Ridenoure}}|заглавие=History of Rocketry and Astronautics|ответственный=Volume Editor {{s|Frank H. Winter}}|место=San Diego, California|издательство=Univelt|год=2007|isbn=0-87703-539-3|isbn2=978-0-87703-539-8|часть=Chapter 15. The Effect of Gravity-Propelled Interplanetary Space Travel on the Exploration of the Solar System: Historical Survey, 1961 to 2000|серия=AAS History Series, Volume 28|ref=Dowling et al.|ссылка часть=http://www.gravityassist.com/IAF3-1/revisions083010/IAF3Pub.pdf|страниц=560|страницы=337—432|язык=en}} * {{h|Энеев и Аким|2007|{{cite web 2 |url = http://www.keldysh.ru/events/fly |title = Академик М. В. Келдыш |subtitle = Механика космического полёта |first = Тимур Магометович |last = Энеев |authorlink = Энеев, Тимур Магометович |first2 = Эфраим Лазаревич |last2 = Аким |authorlink2 = Аким, Эфраим Лазаревич |website = Институт прикладной математики им. М. В. Келдыша |websiteurl = http://www.keldysh.ru/ |year = 2007 |accessdate = 2018-06-09 }}}} == Каçăсем == {{Навигаци}} * {{публикация|книга |автор=Boris V. Rauschenbakh |автор2=Michael Yu. Ovchinnikov |автор3={{iw|Сьюзен Маккенна-Лоулор|Susan M. P. McKenna-Lawlor|en|Susan McKenna-Lawlor}} |заглавие=Essential Spaceflight Dynamics and Magnetospherics |ссылка=https://books.google.com/books?id=s8FRVu0blhgC |место=Dordrecht, Netherlands |издательство=Kluwer Academic Publishers |год=2002 |isbn=9781402010637 |ref=Rauschenbakh |язык=en |серия=Space Technology Library |pages=146—147 |allpages=397 |серия volume=15 }} * {{Статья|ссылка=http://crydee.sai.msu.ru/Universe_and_us/4num/v4pap2.htm|ref=Ксанфомалити|автор=[[Ксанфомалити, Леонид Васильевич|Ксанфомалити Л. В.]]|заглавие=Ценный дар небесной механики|год=2001|издание=Вселенная и мы|тип=журнал|номер=4}} {{Тулаш каçăсем}} {{Тӳпери механика}} [[Категори:Гравитаци|Манёвр]] [[Категори:Астродинамика]] [[Категори:СССРти ăçлайсем]] [[Категори:Тӳпери механика]] qdpqsyprgljbs2k62lr1wdihy6c0ywi 875678 875677 2026-07-18T08:10:47Z Ellodanis5 17302 875678 wikitext text/x-wiki :{{ан арпаштарăр|Гравитацилле таврăну|гравитацилле таврăнупа}} {| style="border:1px solid #c8ccd1; font-size:90%; margin-left:1em" cellspacing="0" cellpadding="0" align="right" |- |<gallery mode="packed" caption="Гравитацилле манёврпа усă курни:"> Ӳкерчĕк:Swingby dec anim.gif|вĕçеве вăрахлатма Ӳкерчĕк:Swingby acc anim.gif|вĕçеве хăвăртлатма — «гравитацилле чулрав», теççĕ </gallery> |} '''Гравитацилле манёвр''', сайрарах: '''пертурбацилле манёвр,''' == Çавăн пекех == * [[Вĕçсе иртÿ аномалийĕ]] (çывхару аномалийĕ)<ref>''Michael Martin Nieto, John D. Anderson'' [https://arxiv.org/abs/0910.1321 Earth Flyby Anomalies] {{Wayback|url=https://arxiv.org/abs/0910.1321 |date=20200206042441 }} // arxiv.org, 7 Oct 2009</ref> == Асăрхавсем == {{Асăрхавсем}} == Литература == * {{публикация|книга|заглавие=Детская энциклопедия|том=2|том заглавие=Мир небесных тел. Числа и фигуры|страницы=169—167|часть=Первые искусственные небесные тела|год=1965|место=М.|издательство=[[Просвещение (издательство)|Просвещение]]|ответственный=Глав. ред. [[Маркушевич, Алексей Иванович|А. И. Маркушевич]]|издание=2-е изд.|ref=Детская энциклопедия}} * {{публикация|книга |заглавие=Пионеры ракетной техники. Кибальчич, Циолковский, Цандер, Кондратюк |ссылка=https://books.google.ru/books?id=Y38yAAAAIAAJ |год=1964 |ответственный=[Ред.-сост. Б. Н. Воробьев, В. Н. Сокольский. Вступит. статья [[Мелкумян, Тигран Меликсетович|Т. М. Мелькумова]]] |издательство=[[Наука (издательство)|Наука]] |место=М. |страниц=671 |ref=«Пионеры ракетной техники» }} * {{публикация|книга |автор = Цандер |автор имя = Фридрих Артурович |автор линк = Цандер, Фридрих Артурович |заглавие = Проблема полёта при помощи ракетных аппаратов |подзаголовок = Межпланетные полёты |подзаголовок2 = Сборник статей |инфо = соч. 1925 года |издание = 2-я редакция |ответственный = ред. Л. К. Корнеев |ссылка = https://books.google.com/books?id=NdUuAAAAIAAJ |год = 1961 |издательство = Оборонгиз |страниц = 459 |место = М. |ref = Цандер }} * {{Статья|автор={{s|Ивашкин В. В.}}|заглавие=Лунные траектории космических аппаратов: пионерские работы в Институте прикладной математики и их развитие|ссылка=http://www.keldysh.ru/memory/okhotsimsky/ivashkin.pdf|ответственный={{s|Э. Л. Аким}} (гл. ред.)|издание=Прикладная небесная механика и управление движением|тип=сборник|место=М.|издательство=Институт прикладной математики {{s|им. М. В. Келдыша}} РАН|год=2010|страницы=73—106|isbn=978-5-98354-007-1|ref=Ивашкин}} * {{Книга|автор={{s|Левантовский В. И.}}|заглавие=Механика космического полёта в элементарном изложении|издание=изд. 3-е, доп. и перераб|место=М.|издательство=Наука|год=1980|страниц=512|ref=Левантовский}} * {{Книга|автор={{s|Richard L. Dowling,}} {{s|William J. Kosmann,}} {{s|Michael A. Minovitch,}} {{s|Rex W. Ridenoure}}|заглавие=History of Rocketry and Astronautics|ответственный=Volume Editor {{s|Frank H. Winter}}|место=San Diego, California|издательство=Univelt|год=2007|isbn=0-87703-539-3|isbn2=978-0-87703-539-8|часть=Chapter 15. The Effect of Gravity-Propelled Interplanetary Space Travel on the Exploration of the Solar System: Historical Survey, 1961 to 2000|серия=AAS History Series, Volume 28|ref=Dowling et al.|ссылка часть=http://www.gravityassist.com/IAF3-1/revisions083010/IAF3Pub.pdf|страниц=560|страницы=337—432|язык=en}} * {{h|Энеев и Аким|2007|{{cite web 2 |url = http://www.keldysh.ru/events/fly |title = Академик М. В. Келдыш |subtitle = Механика космического полёта |first = Тимур Магометович |last = Энеев |authorlink = Энеев, Тимур Магометович |first2 = Эфраим Лазаревич |last2 = Аким |authorlink2 = Аким, Эфраим Лазаревич |website = Институт прикладной математики им. М. В. Келдыша |websiteurl = http://www.keldysh.ru/ |year = 2007 |accessdate = 2018-06-09 }}}} == Каçăсем == {{Навигаци}} * {{публикация|книга |автор=Boris V. Rauschenbakh |автор2=Michael Yu. Ovchinnikov |автор3={{iw|Сьюзен Маккенна-Лоулор|Susan M. P. McKenna-Lawlor|en|Susan McKenna-Lawlor}} |заглавие=Essential Spaceflight Dynamics and Magnetospherics |ссылка=https://books.google.com/books?id=s8FRVu0blhgC |место=Dordrecht, Netherlands |издательство=Kluwer Academic Publishers |год=2002 |isbn=9781402010637 |ref=Rauschenbakh |язык=en |серия=Space Technology Library |pages=146—147 |allpages=397 |серия volume=15 }} * {{Статья|ссылка=http://crydee.sai.msu.ru/Universe_and_us/4num/v4pap2.htm|ref=Ксанфомалити|автор=[[Ксанфомалити, Леонид Васильевич|Ксанфомалити Л. В.]]|заглавие=Ценный дар небесной механики|год=2001|издание=Вселенная и мы|тип=журнал|номер=4}} {{Тулаш каçăсем}} {{Тӳпери механика}} [[Категори:Гравитаци|Манёвр]] [[Категори:Астродинамика]] [[Категори:СССРти ăçлайсем]] [[Категори:Тӳпери механика]] 8u7z8kdmse1ligrftwgne8fc198b9dv