Википеди
cvwiki
https://cv.wikipedia.org/wiki/%D0%A2%C4%95%D0%BF_%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B0
MediaWiki 1.47.0-wmf.13
first-letter
Медиа
Ятарлă
Сӳтсе явасси
Хутшăнакан
Хутшăнаканăн канашлу страници
Википеди
Википеди сӳтсе явмалли
Ӳкерчĕк
Ӳкерчĕке сӳтсе явмалли
MediaWiki
MediaWiki сӳтсе явмалли
Шаблон
Шаблона сӳтсе явмалли
Пулăшу
Пулăшăва сӳтсе явмалли
Категори
Категорине сӳтсе явмалли
TimedText
TimedText talk
Модуль
Обсуждение модуля
Event
Event talk
Аджи Мурад Эскендерович
0
12332
876247
806828
2026-08-05T01:07:14Z
InternetArchiveBot
28304
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
876247
wikitext
text/x-wiki
{{Пĕр хушаматлисем|Аджи}}
{{Çыравçă
|Ят = Мурад Эскендерович Аджи
|Ӳкерчĕк =
|Ӳкерчĕке ăнлантарни =
|Çуралнă чухнехи ят = Мурад Эскендерович Аджиев
|Суя ятсем = Мурад Аджи
|Çуралнă вăхăт = [[1944]] çулхи [[раштав, 9|раштавăн 9-мĕшĕ]]
|Çуралнă вырăн = Мускав
|Вилнĕ вăхăт =
|Вилнĕ вырăн =
|Гражданлăх = {{Flagicon|USSR}} {{Flagicon|RUS}}
|Ĕçлев тĕсĕ = çыравçă<ref name="автобио"/><ref name="ekarab">''Карабаев Э.'' [http://www.msn.kg/ru/news/30462/ «Зеленые» перспективы Кыргызстана] // МСН (Киргизия), 11.12.2009</ref>, публицист<ref name="albania"/><ref name="tatarstan"/>
|Хастар çулсем =
|Тĕлĕ =
|Жанр = [[фолк-хистори]]
|Ĕçсен чĕлхи = [[Вырăс чĕлхи|вырăс]]
|Дебют = «Мы — из рода половецкого!» (1992)
|Сайт = [http://www.adji.ru www.adji.ru]
|Викиампар =
|Викивулавăш =
}}
'''Мура́д Эскенде́рович Аджи́ев''' ([[1994]] çултанпа ''Мурад Аджи'' суя ятпа пичетленет; [[раштав, 9|раштавăн 9-мĕшĕ]], [[1944]], [[Мускав]] çур.) — çыравçă, публицист, [[фолк-хистори]] жанрĕнче ĕçлет<ref name="folk">«Фолк-хистори» терминпа Аджиевăн çак хайлавĕсене асăнаççĕ:
* {{статья |автор=Петров А. Е. |каçă=http://vivovoco.rsl.ru/VV/PAPERS/HISTORY/PETROFOM.HTM |пуçелĕк=Перевернутая история. Лженаучные модели прошлого |кăларăм=[[Новая и новейшая история]] |номер=3 |çул=2004 |ref=Петров А. Е.}}
* {{статья |автор=[[Володихин Дмитрий Михайлович|Володихин Д. М.]] |каçă=http://www.scepsis.ru/library/id_148.html |пуçелĕк=Феномен Фольк-Хистори |кăларăм=Международный исторический журнал |номер=5 |çул=1999 |ref=Володихин}}
* {{статья |автор=[[Володихин, Дмитрий Михайлович|Володихин Д. М.]] |каçă=http://vivovoco.rsl.ru/VV/PAPERS/HISTORY/FOLKHIST.HTM |пуçелĕк=«Новая хронология» как авангард фольк-хистори |кăларăм= [[Новая и новейшая история]] |номер=3 |çул=2000 |ref=Володихин}}
* {{кĕнеке|автор=Олейников Д. |каçă пайĕ=http://www.adfontes.veles.lv/stirup_seen/rus_peas/olejnikov.htm |пай=КНИГА — ПОЛЫНЬ |пуçелĕк= ''Володихин Д., Елисеева О., Олейников Д.'' История России в мелкий горошек |вырăн= М. |издательство=ЗАО «Мануфактура», ООО «Издательство „Единство“» |çул=1998 |страниц=256 |ref=Олейников}}
** Переизд. в сборнике: ''Володихин Д., Елисеева О., Олейников Д.'' История на продажу. Тупики псевдоисторической мысли.— М.: Вече, 2005.
* ''Елисеев Г. А.'' [http://udod.www3.50megs.com/murad.html Выдумки, ложь. Великая Степь] // Русское Средневековье.— М.: Восток, 1999. ISBN 5-93084-008-3, ISBN 978-5-93084-008-7. Также опубл. в сборниках:
** ''Володихин Д. М.'' Духовный мир.— М.: Мануфактура, 1999.— 169 с.— ISBN 5-93084-008-3, ISBN 978-5-93084-008-7.
** ''Лаушкин А. В.'' Ложь «новых хронологий»: как воюют с христианством А. Т. Фоменко и его единомышленники.— М.: Паломник, 2001.— 173 с.— ISBN 5-87468-011-X, ISBN 978-5-87468-011-4.
* {{статья |пуçелĕк = Конференция, посвященная проблеме фольк-хистори | каçă = http://history.machaon.ru/all/number_06/anonsvak/6/index.html |кăларăм = Международный исторический журнал |çул = 1999 | номер = 6}}
* ''Ажгихина Н.'' Терминатор мировой истории // [[Независимая газета|НГ]]-Наука, 19.01.2000.— [https://web.archive.org/web/20110404112202/http://scireg.informika.ru/text/magaz/newpaper/messedu/cour0002/500.html Архивная копия от 17.02.2012]
* ''Бисенбаев А. К.'' [http://www.gumer.info/bibliotek_Buks/History/bisenb/05.php Глава XI. Центральноазиатский феномен фольк-хистори] // Другая Центральная Азия.— Алматы: Аркасс, 2003.— 300 с.— ISBN 9965-25-049-9
* ''Никитин Н.'' [http://nash-sovremennik.ru/p.php?y=2006&n=3&id=5 Паранаука на марше. Мурад Аджи против «официальных» историков] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140308190347/http://nash-sovremennik.ru/p.php?y=2006&n=3&id=5 |date=2014-03-08 }} // «Наш современник», № 3, 2006. Версия — [http://www.adfontes.veles.lv/stirup_seen/m_adzi/nikitin.htm «Феномен Мурада Аджи»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120319112440/http://www.adfontes.veles.lv/stirup_seen/m_adzi/nikitin.htm |date=2012-03-19 }} //
* ''Лучанский А.'' [http://www.ctt.sbras.ru/HBC/hbc.phtml?14+382+1 Мракобесие в эфире Первого канала] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140303230431/http://www.ctt.sbras.ru/HBC/hbc.phtml?14+382+1 |date=2014-03-03 }} // Наука в Сибири, № 28-29 (2563—2564). 20.07.2006.
* {{статья
| автор = Кралюк П.
| пуçелĕк = Болезнь евразийства. Рефлексия русского самосознания в «альтернативной истории»
| каçă = http://www.day.kiev.ua/18446/
| кăларăм = День
| тĕс = хаç.
| çул = 2003
| номер = 72
| страницы =
}}
* ''Колодяжный И.'' [http://www.litrossia.ru/article.php?article=126 Разоблачение фолк-хистори] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120415060747/http://www.litrossia.ru/article.php?article=126 |date=2012-04-15 }} // [[Литературная Россия]], № 11. — 17 марта 2006 года.
* ''Юрченко И. Ю.'' Казачество как феномен в жанре «фолк-хистори» постсоветской псевдоисториографии // Сборники конференций НИЦ «Социосфера», 2012.— № 15.<br />«''Отдельного упоминания заслуживают произведения в жанре фолк-хистори Мурада Аджи (М. Э. Аджиева)…''»</ref><ref name="adji">{{статья
| автор = Аджи М.
| пуçĕлек = Моя горькая-горькая «фолк-хистори». Встреча вторая
| каçă = http://www.adji.ru/interview_2_2.html
| кăларăм = adji.ru
| çул = февраль 2005
}}
</ref>, унта хăйне евĕрлĕ ăслăх евĕр<ref name="pseudo">По отношению к сочинениям Аджиева или к его гипотезе термины «лженаука (лжеистория)», «псевдонаука (псевдоистория)», «квазинаука (квазиистория)», «паранаука» и аналогичные применяются в следующих работах:
* {{кĕнеке|автор=Гаджиев М. С., Кузнецов В. А., Чеченов И. М.|пай=Глава III. Мифы о «великих предках»|пуçелĕк=История в зеркале паранауки: Критика современной этноцентристской историографии Северного Кавказа|вырăн=М.|издательство=Ин-т этнологии и антропологии РАН им. Н. Н. Миклухо-Маклая|год=2006|страницы=61—100|страниц=300}}
* {{sfn0|Петров А. Е.|2004}}
* {{sfn0|Володихин|1999}}
* ''Семёнов Ю.'' [http://scepsis.ru/library/id_155.html История (историология) как строгая наука]
* ''Петров В. Б.'' [http://hbar.phys.msu.ru/fat/sc&kvazy.html История о квазиистории] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180821172137/http://hbar.phys.msu.ru/fat/sc%26kvazy.html |date=2018-08-21 }} // ''Найдыш В. М., РУДН.'' Наука и квазинаучные формы культуры.— М.: МПУ Сигналъ, 1999.— 306 с. (автор — кандидат философских наук, доцент РУДН, см. {{cite web| author=| datepublished=| url=http://web-local.rudn.ru/web-local/prep/prep_1478/| title=Петров Василий Борисович. Личные данные| publisher=// Учебный портал РУДН| accessdate=2011-12-21|archiveurl=http://www.webcitation.org/65AAtHFB0|archivedate=2012-02-03}})
* ''Кошеленко Г. А., Маринович Л. П.'' [http://hbar.phys.msu.ru/gorm/fomenko/koshel2.htm Лысенковщина, фоменковщина — далее везде?] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110722031210/http://hbar.phys.msu.ru/gorm/fomenko/koshel2.htm |date=2011-07-22 }} // Мифы «новой хронологии». Материалы конференции на историческом факультете МГУ имени М. В. Ломоносова 21 декабря 1999 года.— М.: Русская панорама, 2000. ISBN 5-93165-046-X
* ''Бисенбаев А. К.'' [http://www.gumer.info/bibliotek_Buks/History/bisenb/05.php Глава XI. Центральноазиатский феномен фольк-хистори] // Другая Центральная Азия.— Алматы: Аркасс, 2003.— 300 с.— ISBN 9965-25-049-9
* {{cite web|url=http://nash-sovremennik.ru/p.php?y=2006&n=3&id=5|title=Паранаука на марше. Мурад Аджи против «официальных» историков|author=Никитин Н. И.|date=|work=|publisher=// «[[Наш современник]]», 2006.— №3.|accessdate=2013-04-02|lang=|archiveurl=http://www.webcitation.org/6FehOSUiO|archivedate=2013-04-05}} (автор — кандидат исторических наук, старший научный сотрудник Института российской истории РАН). Более ранняя версия статьи — {{cite web |url=http://www.litrossia.ru/archive/143/criticism/3551.php |title=Феномен Мурада Аджи|author=|date=|work=|publisher=// «[[Литературная Россия]]», 2005.— № 15.|accessdate=2013-04-02|lang=|archiveurl=http://www.webcitation.org/6FehPCoHW|archivedate=2013-04-05}}</ref> «Халăхсен Аслă куçăвĕ» пирки, автор шухăшĕпе, тĕрĕксем хăйсен тăван кĕтесĕнчен — [[Алтай]]ран — тапраннă гипотезăна ăнлантарнă. Кĕнекесем Мурад Аджие чаплăха кăларнă<ref name="tatarstan">[http://tatmsk.tatarstan.ru/rus/index.htm/news/186169.htm В Москве состоялась встреча с писателем Мурадом Аджи] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140911001712/http://tatmsk.tatarstan.ru/rus/index.htm/news/186169.htm |date=2014-09-11 }} // Пресс-центр Полномочного представительства Республики Татарстан в Российской Федерации, 10.03.2013.</ref>, Раççейре те, тĕрĕк чĕлхиллĕ ют çĕр-шывсенче кăсăклантарнă<ref name="tur-gosud">См. например:
* ''Издибаев Т.'' [http://panorama.kz/archiv/2000/16.htm Издана первая книга трилогии Мурада Аджи об истории тюркского мира] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101223142501/http://panorama.kz/archiv/2000/16.htm |date=2010-12-23 }} // Panorama (Казахстан) № 16, 21.04.2000
* [http://www.regnum.ru/news/495184.html Ильхам Алиев принял дагестанского писателя Мурада Аджи] // ИА REGNUM, 9.08.2005
* ''Гусейнзаде Э.'' [http://ru.trend.az/life/culture/952199.html О кыпчаках, или новое прочтение истории в фильме Мурада Аджи] // Международное Информационное агентство «Тренд» (Азербайджан), 5.07.2007
* ''Вюгарлы В.'' [http://ru.trend.az/news/culture/952208.html Уровень правды Мурада Аджи] // Международное Информационное агентство «Тренд» (Азербайджан), 5.07.2007.
* ''Корниенко А.'' [http://www.litrossia.ru/2007/49/02110.html Дерево Мурада Аджи] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111019012506/http://www.litrossia.ru/2007/49/02110.html |date=2011-10-19 }} // [[Литературная Россия]], 7.12.2007
* ''Карабаев Э.'' [http://www.msn.kg/ru/news/30462/ «Зеленые» перспективы Кыргызстана] // МСН (Киргизия), 11.12.2009
* ''Аспандиярова А.'' [http://www.kazpravda.kz/c/1009081732 Книга, которая должна была появиться раньше] // Казахстанская правда</ref>.
[[Географ]] ăсти, [[экономика]] ăслăхĕсен кандидачĕ.
== Кун-çулĕпе ĕçĕ-хĕлĕ ==
== Ĕçĕсем ==
* Аджи М. Полынь Половецкого поля: Из родословной кумыков, карачаевцев, балкарцев, казаков, казахов, татар, чувашей, якутов, гагаузов, крымских татар, части русских, украинцев и других народов, ведущих свое начало от тюркского (кипчакского) корня и забывших его. – М.: ТОО «ПИК-КОНТЕКСТ», [[1994]]. ISBN 5-7358-0177-5
* Аджи М. Тайна святого Георгия, или подаренное Тенгри: Из духовного наследия тюрков.— М.: МБФ «Джарган», [[1997]]
* Аджи М. Европа. Тюрки. Великая Степь.— 1-е изд.— М.: Мысль, [[1998]]. ISBN 5-244-00914-1
* Аджи М. Кипчаки. Древняя история тюрков и Великой Степи. Книга для школьников и их родителей.— М.: «Новости», [[1999]]. ISBN 5-88149-044-4
* Аджи М. Кипчаки. Огузы. Средневековая история тюрков и Великой Степи. Книга для школьников и их родителей.— М.: «Новости», [[2001]]. ISBN 5-88149-076-2
* Аджи М. Тюрки и мир: сокровенная история. — М. : АСТ, [[2008]]. ISBN 5-17-050082-3 ISBN 978-5-17-050082-6
* Аджи М. Азиатская Европа.— М.: АСТ, [[2008]]. ISBN 5-17-048283-3 ISBN 978-5-17-048283-2
* Аджи М. Дыхание Армагеддона. — М.: АСТ, Хранитель, [[2011]]. ISBN 5-17-073768-8 ISBN 978-5-17-073768-0
* Аджи М. Без Вечного Синего Неба — М.: АСТ, [[2010]]. ISBN 978-5-17-065941-8; ISBN 978-5-271-27149-6
== Вуламалли ==
* ''[[Кузьмин Аполлон Григорьевич|Кузьмин А. Г.]]'' [http://www.zlev.ru/47_9.htm Мародеры на дорогах истории] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121017112549/http://zlev.ru/47_9.htm |date=2012-10-17 }} // «[[Литературная Россия]]», 1994.— № 10.
* ''[[Кузьмин, Аполлон Григорьевич|Кузьмин А. Г.]]'' [http://www.zlev.ru/41_12.htm Евразийский Капкан] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121017182910/http://zlev.ru/41_12.htm |date=2012-10-17 }} // «[[Молодая гвардия (журнал)|Молодая Гвардия]]», 1994.— № 12.
* ''Никитин Н.'' [http://www.adfontes.veles.lv/stirup_seen/m_adzi/nikitin.htm Феномен Мурада Аджи] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120319112440/http://www.adfontes.veles.lv/stirup_seen/m_adzi/nikitin.htm |date=2012-03-19 }} // Литературная Россия, 2005.— № 15. (автор — кандидат исторических наук, старший научный сотрудник Института российской истории РАН)
* ''Добродомов И.'' Есть апломб, нет фактов // Литературная Россия, 2007.— № 26. (автор — доктор филологических наук)
* ''Юрченко И. Ю.'' Проблема этноидентификации северокавказского казачества в интерпретации новейшего неопантюркизма в произведениях Мурада Аджи (Аджиева М. Э.) // Наше Отечество. Страницы истории. Сборник научных трудов.— Выпуск 5 / под ред. проф. В. С. Порохни.— М., 2009. (автор — кандидат исторических наук, доцент кафедры истории Московского авиационного института, доцент Межвузовского центра по историческому образованию в технических вузах РФ)
* {{cite web |url=http://hist-edy.ru/hist/book11/Yurchenko.pdf |title=Казаки — тюрки? Трактовка проблемы этнического происхождения казачества в неопантюркистской историографии (на примере новых книг Мурада Аджи (Аджиева М. Э.))|author=Юрченко И. Ю.|date=|work=|publisher=// Журнал «Историческая и социально-образовательная мысль», 2011.— №5.— Краснодар: Негосударственное образовательное частное учреждение дополнительного профессионального образования «Кубанская многопрофильная академия подготовки, переподготовки, повышения квалификации специалистов» |accessdate=2013-03-14|lang=|deadlink=403}} ({{ISSN|2075-9908}}), {{cite web|url=http://scholar.googleusercontent.com/scholar?q=cache:AxhsufZCrbMJ:scholar.google.com/&hl=ru&as_sdt=0|title=копия в архиве академии Google|author=|date=|work=|publisher=|accessdate=2013-03-14|lang=}}
== Асăрхавсем ==
{{асăрхавсем}}
== Каçăсем ==
* [http://www.adji.ru www.adji.ru] — официальный сайт Мурада Аджиева
* {{cite web|url=http://www.adfontes.veles.lv/stirup_seen/rus_peas/olejnikov.htm |title=КНИГА — ПОЛЫНЬ|author=Олейников Д.|date=|work=|publisher=// ''Володихин Д., Елисеева О., Олейников Д.'' История России в мелкий горошек.— М.: ЗАО «Мануфактура», ООО «Издательство „Единство“», 1998.— 256 с.|accessdate=2013-03-14|lang=|archiveurl=http://www.webcitation.org/6F9wQSsz3|archivedate=2013-03-16}}
[[Категори:Тĕрĕк халăхĕсен тĕпчевçисем]]
[[Категори:Кăпчак халăхĕн тĕпчевçисем]]
6axmcchk1tezjcinwlzdov8knla4be0
Илеш районĕ
0
12909
876262
749340
2026-08-05T11:13:58Z
InternetArchiveBot
28304
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
876262
wikitext
text/x-wiki
[[Ӳкерчĕк:Coat of Arms of Ilishevo rayon (Bashkortostan).png |thumb|150px|Район гербĕ]]
[[Ӳкерчĕк:Flag of Ilishevo rayon (Bashkortostan).png|thumb|150px|Район ялавĕ]]
'''Илеш районĕ''' ({{lang-ba|Илеш районы}}, {{lang-ru|Илишевский район Башкортостана}}) — республикăн çурçĕр-анăçĕнче вырнаçнă. [[1935|1935 çулта]] йĕркеленĕ. Çĕр лаптăкĕ — {{çм²|1974}}. Район тĕпĕ — Верхнеяркеево [[сала|сали]], [[Йĕпхӳ]]не çитме {{çм|160}}.
== Халăх йышĕ, район тытăмĕ ==
Районта 36.2 пин çын пурăнать. Вăтам йышлăх — 18 çын 1 çм². Пурĕпе 90 пурăну выранĕ. Ытларах [[тутарсем]]. Чи пысăк салисем: [[Верхнеяркеево]], [[Андреевка]], [[Кадырово]], [[Рсаево]].
== Тавралăхĕ ==
Район территорийĕ Пĕкĕльме-Пелепей çӳллĕшĕнче вырнаçнă. Район витĕр [[Шурă Атăл (юханшыв)|Шурă Атăл]], Сюнь, База шывĕсем юхаççĕ. Вăрман тĕксĕм тăприсемлĕ, ейӳлле тата сĕлтĕллĕ хура çĕрсем.
== Климачĕ ==
Климачĕ ăшă, кăштах типĕ. Вăрмансем, главным образом березовые, дубовые и осиновые занимают 15,4% площади района. Полезные ископаемые представлены месторождениями нефти, глин, песчано-гравийной смеси. Районта ал хуçалăх ĕçĕсене аталантарать, {{га|141.7|пин}} (71,5% район территорийĕ) усă кураççĕ, вĕсенчен суха çĕрĕсем — 107, утă çулмалли — 4,8, выльăх çӳретмелли — {{га|29.7|пин}}. Ял хуçалăхĕсенче тырă-пула, сĕт-çупа аш-какай туса илеççĕ, сысна какайне тăваççĕ.
Район çĕрĕсемпе автомобиль çулĕсем: Йĕпхӳ-Мензелинск-Хусан тата Нефтекамск-Туймаçи.
== Культура, çутĕç ==
Районта 72 шкул, çав шутра 27 вăтам шкул; 35 вулавăш, 69 клуб, районăн тĕп тата ялсенчи 3 пульницă. Тутарла «Маяк» хаçачĕ пичетленсе тухать.
== Асăрхавсем ==
{{асăрхавсем}}
==Вуламалли==
== Каçăсем ==
* [http://www.ilish.ru/ Илеш районĕн официалла мар сайчĕ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071231093356/http://ilish.ru/ |date=2007-12-31 }}
{{Илеш районĕ}}
{{Пушкăртстан}}
{{Bashkir-geo-stub}}
<!--Categories-->
{{DEFAULTSORT:Илеш}}
nd41auz0e32y3n8gv625xmtvjy0g70m
Банк
0
19748
876249
793319
2026-08-05T04:08:45Z
InternetArchiveBot
28304
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
876249
wikitext
text/x-wiki
{{redirect|Банкир}}
{{финанс}}
{{урăх пĕлтерĕшсем}}
[[Ӳкерчĕк:Deutsche-Bank-Frankfurt-am-Main.jpg|мини|250px|[[Дойче Банк]] ([[Франкфурт-Майн-çинчи]])]]
'''Банк''' ({{lang-it|banco}} — укçа улăштаракан [[лавкка|лавкки]], [[сĕтел]]ĕ) — [[финанс]]-[[кредит]] [[институт|институчĕ]], унăн тĕп ĕçĕ-пуçĕ — юридици йĕркеленӳлĕхсене тата çынсене укçа-тенкĕпе тивĕçтересси.
....
[[Банк мар кредит йĕркеленӳлĕхĕ]] — «О банках и банковской деятельности» Федераллă саккунпа палăртнă уйрăм банк операцисене ирттерме ирĕклĕ кредит йĕркеленӳлĕхĕ . Банк йĕркеленӳлĕхсен банк мар операцисене Раççей Банкĕ тытса тăрать.
[[Ют патшалăх банкĕ]] — ют патшалăх çĕрĕнче регистрациленĕ ют патшалăх саккунлăхĕпе çакăн пек йышăннă банк.
Раççей Федерацийĕн [[банк системи]] шутне Раççей банкĕ, кредит организацисем, çаплах филиалĕсем тата ютçĕр банк элчелехĕсем кĕреççĕ.<ref>[https://strana-bankov.ru/news/bbr-bank-nacal-vypuskat-besplatnye-cifrovye-karty-224 Цифра банк карттисем кӑларни]{{Ĕçлемен каçă|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
== Устав капиталĕ ==
[[File:Paolo Monti - Serie fotografica - BEIC 6336964.jpg|thumb|1970]]
== Кредит йĕркелĕвĕн операцисем ==
Банк операцисем шутне кĕреççĕ:
* çын тата юридици харпăр укçи-тенкине тата депозита (ыйтса иличчен тата пĕр хушă вăхăта) вырнаçтарни;
* явăçтарнă укçа-тенкĕне хăй ячĕпе тата хăй шучĕпе ĕçе вырнаçтарни;
* [[банк шучĕ|банк шутне]] çын тата юридици харпăр валли уçни тата тытса пыни;
* çын тата юридици харпăр хушнипе шутсен татăлу ĕçне иттересси, банк-корреспондент валли те, вĕсен банк шучĕ урлă;
* укçа-тенкĕ, [[вексель]], тӳлев тата расчёт докуменчĕсен [[инкассаци]]йĕ тата çынсене тата юридици харпăрçăна касса урлă укçа куçарасси;
* ют патшалăх укçине сутса-илесси (наличной и безналичной форме?)
* хывма укçа явăçтарасси тата хаклă металл сутса вырнаçтарасси;
* [[банк гарантийĕ|банк гарантине]] пани;
* çын хушса каланипе укçа хатĕрĕсене банк счетне уçмасăрах (почтă куçарăвĕсемсĕр пуçне) куçарать.
Кредит йĕркелĕвĕ, асăннă операцисемсĕр пуçне, çак ĕçсене туса парать:
* хаклă металсемпе, ахах-мерченпе Раççей Федераци саккунлăхĕпе килĕшӳллĕ операцисене туса пыни;
* çынна ятарлă документсемпе хаклă япаласене упрамалли пӳлĕмсене е вĕсенчи сейфсене [[аренда|арендăна]] парать;
* [[лизинг]] операцисене тăвать;
* канашпа (консультаци) тата хыпарпа (информаци) пулăшать.
Кредит йĕркелĕвĕ урăх операцисене Раççей Федераци саккунĕсемпе килĕшӳллĕ туса пырать.
Банк, [[кредит]] парса, тупăш укçа тума пултарать. Укçа тăвас ĕçе кивçен (кредит) саралăвĕ е кредит мультипликацийĕ ([[Банк мультипликаторĕ]] статьяна пăхăр) теççĕ.
== Банк тупăшĕ ==
==Банк тăкакĕ ==
Кашни коммерци йĕркеленӳлĕхĕн тупăш та, тăкак та пур, банк та çавăн пекех ĕçлет.
Банк тăкакĕсене çапла пайламалла: укçа хывакансем умĕнчи шантару тăкакĕ, налоги, расходы на кулленхи ĕçлĕх тата аталану тăкакĕ, бонуспа дивиденд тӳлемелли тăкак.
Укçа хывакансен укçипе банк кирлĕлĕх валли усă курни — банк укçă хывакансенчен кивçен илнине пĕлтерет. Пĕрмаях çакăн пек кивçене илни банкăн шалти парăмне ӳстерет, вăлах çак кредит йĕркеленӳлĕхе дефолт патне çитерме пултарать.
== Право йĕрки ==
* [[Раççей Федерацийĕн Конституцийĕ]]
* [http://www.consultant.ru/popular/bank/ Федераллă саккун «О банках и банковской деятельности» от 2 декабря 1990 года № 395-1]
* [http://www.cbr.ru/today/status_functions/print.asp?file=law.htm Федералла саккун «О Центральном банке Российской Федерации (Банке России)» от 10 июля 2002 года № 86-ФЗ]
* [http://www.asv.org.ru/guide/show/?id=3980 Федералла саккун «О страховании вкладов физических лиц в банках Российской Федерации» от 23 декабря 2003 года N177-ФЗ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090618083051/http://www.asv.org.ru/guide/show/?id=3980 |date=2009-06-18 }}
== Кивçен йĕркин ĕçĕ-пуçĕ ==
== Филиалсемпе элчелĕхсем ==
Кредит йĕркелĕвĕн [[филиал]]ĕ унăн вырăнĕнчен аякра вырнаçнă тата унăн ячĕпе Раççей Банк лицензипе палăртнă банкăн пĕтĕм е хăш операцисене туса пыракан уйрăм пайĕ.
Кредит йĕркелĕвĕн [[элчелĕх]]ĕ — унăн аякра вырнаçнă унăн интересĕсене тыса пыракан тата хӳтĕлекен уйрăм пайĕ. Кредит йĕркелĕвĕн элчелĕхĕ банк операцисене тума ирĕк паман.
Кредит йĕркелĕвĕн филиалĕсемпе элчелĕхĕсем [[юридици лицо|юридическими лицами]] шутланмасть, ĕç-пуçне хăйне никĕсленĕ йĕркелӳ уставĕпе килĕшӳллĕ туса пырать.
== Банк вăрттăнлăхĕ ==
Кредит йĕркелĕвĕн ĕçтĕшĕсем ирттернĕ операцисене, клиентсемпе корреспондентсен счётĕсемпе укçисем пирки, çаплах урăх хыпарсене вăрттăнлăхра тытмалла, ахартнех çак федераци саккунне хирĕç пулмасан.
== Тĕнчери пысăк банксем ==
=== 10 чи пысăк банк, консолидăланă активпа ===
[[2007]] [[раштав, 31]] тĕлнехи баланс хыпарĕсем, The Bank of Tokyo-Mitsubishi UFJ банксăр пуçне (унăн баланс хыпарĕсем [[2006]] [[пуш, 31]] тĕлне).
{| class="wikitable"
|- bgcolor="#d1e4fd"
! Вырăн !! Патшалăх !! Компани !! Консолидăланă активсем<br />(млрд АПШ дол.)
|-
| 1 || {{Ялавлани|Аслă Британи}}|| [[Royal Bank of Scotland]] || 3 783
|-
| 2 || {{Ялавлани|Германи}} || [[Deutsche Bank]] || 2 954
|-
| 3 || {{Ялавлани|Франци}} || [[BNP Paribas]] || 2 477
|-
| 4 || {{Ялавлани|Аслă Британи}} || [[Barclays]] || 2 443
|-
| 5 || {{Ялавлани|Франци}} || [[Credit Agricole]] || 2 068
|-
| 6 || {{Ялавлани|Швейцари}} || [[UBS AG|UBS]] || 2 007
|-
| 7 || {{Ялавлани|Франци}} || [[Societe Generale]] || 1 567
|-
| 8 || {{Ялавлани|Нидерландсем}} || [[ABN AMRO]] || 1 499
|-
| 9 || {{Ялавлани|Нидерландсем}} || [[ING Bank]] || 1 453
|-
| 10 || {{Ялавлани|Япони}} || [[The Bank of Tokyo-Mitsubishi UFJ]] || 1 363
|}
=== 10 пысăк банк [[пасар капиталĕ]]пе ===
[[2006]] çулхи [[çĕртме, 26]] тĕлнехи хыпар, [[АПШ долларĕ]]пе.
{| class="wikitable"
|- bgcolor="#d1e4fd"
! Вырăн !! Патшалăх !! Компани !! Пасар капиталĕ<br />(млрд АПш дол.)
|-
| 1 || {{Ялавлани|АПШ}} || [[Citigroup]] || 275
|-
| 2 || {{Ялавлани|Китай}} || [[Industrial and Commercial Bank of China|ICBC]] || 250
|-
| 3 || {{Ялавлани|АПШ}} || [[Bank of America]] || 230
|-
| 4 || {{Ялавлани|Аслă Британи}} || [[HSBC]] || 200
|-
| 5 || {{Ялавлани|АПШ}} || [[JPMorgan Chase]] || 165
|-
| 6 || {{Ялавлани|Япони}} || [[Mitsubishi UFJ Financial Group|Mitsubishi UFJ]] || 145
|-
| 7 || {{Ялавлани|Итали}} || [[Unicredit]] || 130 (2007)
|-
| 8 || {{Ялавлани|АПШ}} || [[Wells Fargo]] || 120
|-
| 9 || {{Ялавлани|Швейцари}} || [[UBS AG|UBS]] || 110
|-
| 10 || {{Ялавлани|Аслă Британи}} || [[Royal Bank of Scotland]] || 100
|}
=== 10 чи пысăк [[тупăш]]лă банксем ===
[[2006]] çулхи хыпарсем [[АПШ долларĕ]]
{| class="wikitable"
|- bgcolor="#d1e4fd"
! Вырăн !! Патшалăх !! Компани !! Тупăш<br />(млрд АПШ дол.)
|-
| 1 || {{Ялавлани|АПШ}} || [[Citigroup]] || 22.13
|-
| 2 || {{Ялавлани|АПШ}} || [[Bank of America]] || 21.13
|-
| 3 || {{Ялавлани|Аслă Британи}} || [[HSBC]] || 14.55
|-
| 4 || {{Ялавлани|АПШ}} || [[Chase|JP Morgan Chase]] || 14.44
|-
| 5 || {{Ялавлани|Аслă Британи}} || [[Royal Bank of Scotland]] || 12.1
|-
| 6 || {{Ялавлани|Швейцари}} || [[UBS AG|UBS]] || 9.79
|-
| 7 || {{Ялавлани|АПШ}} || [[Goldman Sachs]] || 9.34
|-
| 8 || {{Ялавлани|АПШ}} || [[Wells Fargo]] || 8.48
|-
| 9 || {{Ялавлани|АПШ}} || [[Wachovia]] || 7.79
|-
| 10 || {{Ялавлани|АПШ}} || [[Morgan Stanley]] || 7.45
|}
== Çавăн пекех пăхăр ==
* [[Раççей банкĕсем]]
* [[Банка хывнă укçа]]
* [[Тĕнче банкĕ]]
== Вуламалли ==
* {{кĕнеке
|автор = Фредерик C. Мишкин
|ячĕ = Экономическая теория денег, банковского дела и финансовых рынков
|тăван ячĕ = The Economics of Money, Banking and financial market
|каçă =
|кăларăм = 7-мĕш кăларăм
|вырăн = М.
|издательство = [[Вильямс (издательство)|«Вильямс»]]
|çул = 2006
|страница = 880
|isbn = 0-321-12235-6
}}
* Большой экономический словарь, 6-е изд., 2004 год, Редактор: Азрилиян А. Н., «Институт Новой Экономики», ISBN 5-89378-012-4.
== Каçăсем ==
* [http://www.arb.ru/site/index.php Раççей банкĕсен ассоциацийĕ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090531121806/http://www.arb.ru/site/index.php |date=2009-05-31 }}
* [http://www.banki.ru Банки.ру - Информаци порталĕ]
* [http://banok.ru Раççей банкĕсен хыпар кĕнеки] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090404063400/http://banok.ru/ |date=2009-04-04 }}
* [http://www.bankopedia.ru Банк энциклопедийĕ — Банкопедия.ру] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090426224901/http://www.bankopedia.ru/ |date=2009-04-26 }}
* [http://www.allcred.ru РФ банкĕсен çĕнĕ хыпарĕсем]
* [http://www.dw-world.de/dw/article/0,,3696395,00.html Немецких банкиров будет проще упрятать за решетку?]
* [http://www.combanks.ru Раççей банкĕсен çĕнĕ хыпарĕсем, рейтингĕ]
* http://www.economist.com/displayStory.cfm?story_id=7226067 10 крупнейших банков по версии журнала [[Economist]] на [[26 Июня]] [[2006]] [[год]]а.
* [http://www.bankersalmanac.com/addcon/infobank/wldrank.aspx Bankersalmanac.com — Top 50 Banks in the World]
{{stub}}
== Асăрхавсем ==
{{Навигаци
|Портал =
|Викисăмахсар =
|Викикĕнеке =
|Викицитатник =
|Викитека =
|Викитĕссем =
|Викиçĕнхыпарсем =
|Викисклад = category: Banks
|Метавики =
}}
[[Категори:Банк|*]]
[[Категори:Раççей банкĕсем]]
[[Категори:Йĕркеленӳ тĕсĕсем]]
0bl5snh0mah1yvdv6tt2py88j1m5ryz
Виши режимĕ
0
30731
876252
506676
2026-08-05T06:38:15Z
InternetArchiveBot
28304
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
876252
wikitext
text/x-wiki
{{Франци кун-çулĕ}}
'''Виши режимĕ''' ({{lang-fr|le régime de Vichy}}); официаллă ячĕ '''Франци патшалăхĕ''' ({{lang-fr|l'État français}}) — [[Виççĕмĕш райх|нацилĕх Германи]] [[Иккĕмĕш Тĕнче вăрçи]]н пуçламăшĕнче Францие парăнтарса, Париса 1940 çулта йышăнса Çурçĕр Францине оккупацийĕ тапхăрĕнчи Кăнтăр Францири [[коллаборацилĕх|коллабораци]] режимĕ. [[1940]] çулхи [[утă, 10|утăн 10-мĕшĕнчен]] пуçласа [[1945]] çулхи [[ака, 22|акан 22-мĕшĕччен]] тытăнса тăнă<small>([[де-факто]] [[1944]] çулхи [[çурла, 25|çурлан 25-мĕшĕччен]] )</small>. Официаллă нейтралитет политикине тытса пынă.
Ятне [[Виши]] курорт хулинчен илнĕ, кунта 1940 çулхи утă уйăхĕнче, [[диктатор]] влаçне [[Петен Анри Филипп|Анри Филипп Петен]] [[Франци Маршалĕ|маршала]] панă Наци пухăвĕ иртнĕ; çак [[Виççĕмĕш республика]] пăчланнине пĕлтернĕ. Петен правительстви малашне Вишире тăнă, çав вăхăтра çурçĕр Франципе [[Парис]] нимĕç çарĕсем айĕнче пулнă. 1942 çулхи чӳк уйăхĕнче Германи пĕтĕм Францие оккупациленĕ, çак самантран правительство влаçĕн ячĕ çеç юлнă. 1944 çулхи çурла вĕçĕнче [[Париса ирĕке кăларни|Париса ирĕке кăларсан]], правительство Францирен тухса тарнă та 1945 çулхи ака уйăхĕчченех ют çĕрте ĕçленĕ.
== Оккупантсемпе пĕрĕçлев ==
[[1940]] çулхи [[юпа (уйăх)|юпа]] уйăхĕнче [[Китлĕр, Адольф|Китлĕрпе]] куçа-куçăн курса калаçса Петен Францие [[Виççĕмĕш райх|нацистсемпе]] «пĕрĕçлеме» ({{lang-fr|collaborer}}) чĕннĕ.
Виши режимĕ герман политикин пĕрлехи юхăмĕпе юртса пынă, [[еврейсе|еврейсене]], [[чикансем|чикансене]], [[коммунизм|коммунистсене]], [[масонсем|масонсене]] хирĕçле кĕрешнĕ; Франци территоринче [[СС]] тата [[гестапо]] герман чаçĕсем те, хăйсен репресси йĕркеленĕвĕ — «Милиция» ([[1943]] çултанпа) — ĕçленĕ.
== Шалти политика ==
Идеологипе Виши режимĕ халăх йăлин хаклавĕсене пăхăнса тăнă. Франци республикине пĕтерсе Германипе пĕрлешĕве кĕнипе «Наци революцийĕ» (Révolution nationale) пулса иртнĕ тесе шутланă. Франци республикин «Ирĕклĕх, танлăх, тăванлăх» йыхравне «Travail, Famille, Patrie» («Ĕç, Çемье, Тăван Çĕршыв») çине куçарнă. Виши режимĕн гербĕ вăтам ĕмĕрти [[франциска]]-пуртă пулнă. Официаллă «[[Марсельеза]]» гимн шутланнă, анчах та нимĕçсем ăна чарнă, çапла вара чăннипе гимн вырăнне Петена халалланă «[[Маршал, эпир кунта!]]» ({{lang-fr|Maréchal, nous voilà !}}) юрра шăрантарнă.
Петен хăйĕн инициативипе тĕрĕслев территоринче семитсене хирĕçле саккунсене кĕртнĕ, еврейсене лагерьсене хупнă, хăш пайне нимĕç çарĕ йышăннă территорие куçарнă.
Режима майлă ĕçченсем, сăмахран, премьер пулса ĕçленĕ [[Фланден Пьер Этьен|П. Э. Фланден]], Францин пулас президенчĕ [[Миттеран Франсуа|Ф. Миттеран]], вăрттăн Франци Хирĕçлевне пулăшса тăнă.
== Тĕнчери лару-тăру ==
[[File:Bundesarchiv Bild 183-H25217, Henry Philippe Petain und Adolf Hitler.jpg|thumb|left|Филипп Петен Адольф Китлĕре алă парать.]]
== Пайăр çынсем ==
===Правительство аслă канашĕ===
* [[Петен Анри Филипп]] — Франци патшалăхĕн пуçлăхĕ.
* [[Лаваль Пьер]] — Франци патшалăхĕн премьер-министрĕ, [[1940]] тата [[1942]]-[[1944]] çç.
* [[Дарлан Франсуа]] — Франци патшалăхĕн премьер-министрĕ, [[1941]]-[[1942]] çç.
* [[Фланден Пьер-Этьен]] — Франци патшалăхĕн премьер-министрĕ, [[1940]]-[[1941]] çç.
=== Çар ĕçченĕсем ===
* [[Хюнтцигер Шарль]] — генерал тата [[хӳтĕлев министрĕ]]
* [[Вейган Максим]] — [[Аслă тĕп çарпуçĕ]] тата [[хӳтĕлев министрĕ]].
* [[Тувье Поль]] — [[Лион]]ри Франци милицин пуçлăхĕ.
=== Урăххисем ===
* [[Деа Марсель]] — [[Франци халăх партийĕ|Франци халăх партин]] ертӳçи.
* [[Селин Луи-Фердинанд]] — çыравçă.
* [[Папон Морис]] — [[Бордо]] [[Префектура (Франци)|префектурунчи]] Еврей ĕçĕсен хĕсмечĕн пуçлăхĕ.
* [[Боротра Жан]] — спорт ĕçĕсен тĕп комиссарĕ, [[1940]]-[[1942]] çç.
== Çавăн пекех ==
* [[Петен маршал правительстви]]
* [[Виççĕмĕш райхăн территори-политика экспансийĕ]]
* [[Иккĕмĕш Тĕнче вăрçи тапхăрĕнчи итал оккупацийĕ]]
== Асăрхавсем ==
{{асăрхавсем}}
== Вуламалли ==
* [http://annuaire-fr.narod.ru/statji/Russo-fe2003.html Руссо А. «Национальная революция» режима Виши // Французский ежегодник 2003. М., 2003.]
* [http://www.mitin.com/books/klimova/chate01.shtml Л.-Ф. Селин «Из замка в замок» (перевод с французского, СПб, «Евразия» СПб, 1998)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130208203425/http://www.mitin.com/books/klimova/chate01.shtml |date=2013-02-08 }}
* Черчилль У. С. ''Вторая мировая война: в 6 т.'' /Пер. с англ. под ред. А.Орлова — М.:ТЕРРА — Книжный клуб, 1998.
* Hannsjörg Kowark, ''Das Ende der französischen Flotte im Zweiten Weltkrieg. Toulon 1940—1944''. Hamburg 1998. ISBN 3-8132-0548-7 {{ref-de}}
[[Категори:Виши режимĕ|*]]
[[Категори:Иккĕмĕш Тĕнче вăрçинчи марионетка патшалăхĕсем]]
[[Категори:Нацилĕх]]
[[Категори:Францири холокост]]
3rk16o4nyd7uepftnnsz22ttd8mdrwh
Джеймс Джойс
0
48860
876257
858055
2026-08-05T08:50:16Z
InternetArchiveBot
28304
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
876257
wikitext
text/x-wiki
{{Çыравçă
|Ят = Джеймс Джойс
|Ӳкерчĕк = Revolutionary Joyce Better Contrast.jpg
|Ӳкерчĕке ăнлантарни =
|Çуралнă вăхăт = [[1882]], [[нарăс, 2]]
|Çуралнă вырăн = {{ÇВ|Ратгарт|Ратгартра}}, {{ÇВ|Дублин|Дублинра}}, [[Ирланди]]
|Вилнĕ вăхăт = [[1941]], [[Кăрлач, 13]]
|Вилнĕ вырăн = {{ВВ|Цюрих|Цюрихре}}, [[Швейцари]]
|Ĕçлев тĕсĕ = [[проза|çыравçă]], [[сăвăç]], [[вĕрентӳçĕ]], журналист
|Хастар çулсем =
|Тĕлĕ =
|Жанр = [[проза]], [[публицистика]]
|Ĕçсен чĕлхи = [[акăлчан чĕлхи|акăлчăн]]
|Чыславсем =
|Викиампар =
|Викивулавăш =
}}
'''Джеймс Августин Алоизиус Джойс''' ({{lang-en|James Augustine Aloysius Joyce}}; нарăсăн 2-мĕшĕ, 1882 — кăрлачăн 13-мĕшĕ, 1941) — ирланд çыравçи тата сăвăçи, [[:ru:Модернизм|модернизм]] юхăмĕн элчи.
== Кун-çулĕ ==
[[Ӳкерчĕк:James Joyce age six, 1888.jpg|мини|справа|Джеймс Джойс 6 çулта, 1888-мĕш çул]]
Джеймс Джойс кăнтăр Дублинăн Ратгарт енĕнче, Джон Станислас Джойспа Мэри Джейн Марри пысăк кил-йышĕнче çуралнă. Ĕçĕсене япăх ертсе пынă пирки унăн ашшĕ чухăна тухма пуçланă, унăн темиçе хут та тĕрлĕ ĕç улăштарма тивнĕ. Çапла пулин те Джеймсăн лайăх пĕлÿ илме май пулнă, анчах та çамрăк çулсен пур-çук мелсĕр пурнăç унăн асилĕвĕсенче яланлăхах юлнă, çавна май унăн хайлавĕсенче те тĕкĕр çинчи пек курăннă. Джойс хăй час-часах пурнăçĕпе хăйĕн романĕсен «Ӳкерçĕн çамрăклăхри сăнарĕ» тата «Улисс» персонажĕпе, Стивен Дедалпа танлаштару ирттернĕ.
6 çул тултарсан Джойс Клейнти иезуитсен Клонгоуз Вудс колледжне, унтан,1893-мĕш çулта — Дублинти Бельведер колледжне вĕренме кĕнĕ, унтан 1897-мĕш çулта вĕренсе тухнă. Тепĕр çултан Джеймс Университет колледжĕ тенĕ Дублин университетне вĕренме кĕнĕ, ăна вăл 1902-мĕш çулта пĕтернĕ.
1900-мĕш çулта Дублинти «Иккĕ эрнери сăнав» хаçатра Джеймс Джойсăн пĕрремĕш хайлавĕ — Ибсенăн пьеси «Хăçан эпир, вилнисем, вăранатпăр» çинчен эссе тухнă. Çав вăхăтрах Джойс лирикаллă сăвăсем çырма пуçланă. 1916-мĕш çултан Джейн Хиппа Маргарет Андерсон никĕсленĕ илемлĕ сăмахлăх «Литтл Ревью» американ журналĕнче пичетленнĕ.
20 çулта Джойс Париса каять. Кунта вăл, укçа-тенкĕ çитмен пирки, тахçан ашшĕ пекех час-часах ĕç улăштарать. Вăл журналист, вĕрентекен тата ытти те пулса ĕçлет. Францире пурăнни пĕр çул иртсен, Джойс, амăшĕ йывăр чирлесе ӳкнĕ хыпар илсен, Ирландине таврăннă. 1904-мĕш çулта амăшĕ çĕре кĕрсен Джойс каллех тăван çĕршывран тухса кайса Триестре вырнаçнă, ку хутĕнче хăна çуртĕнчи пÿлĕмĕсенче ĕçлекен Нора Барнаклпа пĕрле, тепĕр 27 çултан вĕсем мăшăрланнă.
[[Пĕрремĕш Тĕнче вăрçи]] умĕн Джойс арăмĕпе Цюрихе куçнă, унта вăл «Ӳкерçĕн çамрăклăхри сăнарĕ», каярах «Улисс» романсен малтанхи пайĕсене çырма пуçланă. Европа тăрăх çул çÿренĕ май Джойс сăвăсем çырнă.
[[Ӳкерчĕк:JoyceUlysses2.jpg|мини|слева|«Улисс» роман, 1922-мĕш çул]]
Хăшпĕр çыравĕсем имажизм пухăмĕсенче пичетленсе тухнă. Çавăн пекех вăл «Улисс» романа малалла çырса тăсать, ку ĕç пĕрремĕш хут çыравçăн тăван çĕршывĕнче мар (унта 1933-мĕш çулта çех тухнă), Франциире çутă курнă. Ку Джойсан чи паллă хайлавĕ, кунта çыравçă 600 страница çинче (1904-мĕш çулхи çĕртме уйăхĕн 16-мĕшĕ) Дублин еврейĕ Леопольд Блумăн пĕр кунĕ çинчен каласа парать. Джойс каласа панипе, ку кĕнеке тăрăх «енчен те Дублин ăнсăртран ишĕлнĕ пулсан те ăна çĕнĕрен туса лартма пулĕччĕ». Çĕртме уйăхĕн 16-мĕш кунне Джойса чыслакансем пĕтĕм тĕнчере Блум кунĕ, Блумсдэй (Bloomsday) тесе палăртаççĕ.
Парисре Джеймс Джойс хăйĕн юлашки анлă хайлавне, — 1939-мĕш çулта тĕнче курнă «Финнеганa асăнни» роман çырма пуçланă. Ку кăсăк экспериментлă роман, апла пулсан, вулакансем ăна хапăлласа йышăнман, çак таранччен те вăл «тишкерÿçĕ-ăсчахсен кĕнеки» пулса юлать.
Нимĕç çарĕсем Францине çĕнтерсе илсе çĕрĕсене йышăнсан Иккĕмĕш тĕнче вăрçи пуçламăшĕнче Джойс Цюрихе таврăннă. Вăл глаукома чирĕпе питех те аптранă. Унăн сывлăхĕ хавшасах пынă. Кăрлач уйăхĕн 11-мĕшĕнче ăна шăтса çĕрни пирки операци тунă. 1941-мĕш çулхи кăрлач уйăхĕн 13-мĕшĕнче Джойс ĕмĕрлĕхех куçне хупнă.
== Витĕмĕ ==
Джойс тĕнче культурине пĕлтерĕшлĕ вăйлă витĕм хунă. Паянхи кун та вăл акăлчан чĕлхи проза çыравçисене анлăрах вулакан пĕррисенчен шутне кĕрет. 1998-мĕш çулта Modern Library издательствон «Çĕнĕрен те çĕнĕ библиотекан 100 чи лайăх романĕсем» шутне Джеймс Джойсăн пур виççĕ романĕ те чи лайăххисен шутне кĕнĕ: «Улисс» (шутри 1-мĕш вырăн), «Ӳкерçĕн яшлахри портречĕ» (3-мĕш вырăн) тата «Финнеганa асăнни» (77-мĕш вырăн).
2008-мĕш çулхи пуш уйăхĕн 17-мĕшĕнче Мускаври Патшалăх ют-çĕршыв çыравлăхĕ библиотеки пахчинче Джеймс Джойс палăкне уçнă. Палăкне Михаил Яковлев скульптор кӳлепленĕ.
Джойс сĕмĕ çыравлăх чикисенчен те тухса каять. «Финнеганa асăнни» романтан илнĕ кăшкăру «Three Quarks for Muster Mark» («Мастер [Мюстера] Марк валли виççĕ кварк!» тесе куçарăнать) 1963-мĕш çулта Мюррей Гелл-Манн сĕннĕ физика терминĕ кварк валли çăлкуçĕ шутланать.<br />
Джойсăн пултарулăхĕ [[:ru:Сэмюэль Беккет|Сэмюэль Беккет]], Хорхе Луис Борхес, Фланн О’Брайен, [[Салман Рушди]], Роберт Антон Уилсон, Джон Хойер Апдайкпа Джозеф Кэмпбелл хайлавĕсене вăйлă витĕм хунă.
Хăшпĕр тишкерÿçĕсен, сăмахран Владимир Набоковăн, Джойс ĕçĕсем тĕрлĕрен туйăмĕсене вăратаççĕ, пĕрисене мухтама теприсене хурлама хистеççĕ, Набоков шучĕпе «Улисс» — чаплă, «Финнеганa асăнни» — чăтма çук япăх.
1980-мĕш çулсенчен 2012-мĕш çулхи кăрлач уйăхĕн 1-мĕшчен, Джойс хайлавĕсем халăх пурлăхĕ пулса тăрсан, Джойс еткерне унăн мăнукĕ тытса пынă.
== Пĕлме кăсăклă ==
1932-мĕш çулта Мускаври «Халăхсен Революциллĕ Çыравçăсен Ушкăнĕ» Джойс патне: «Октябрьти Революци Сирĕн çине мĕнле витĕм хунă, тата пĕлтерĕшĕ Сирĕн литературной ĕç валли?» ыйтуллă анкета янă. Çырăвĕ çине Ушкăн секретарĕ Романова ал пуснă пулнă. Джойс хăйĕн секретарĕ иртнинче Шурă гвардире пулнă Пол (Павел Леопольдович) Леон урлă çапла хуравланă:
<blockquote> «Ырă хуçасем, мистер Джойс мана ăна чысланăшăн сире тав тума ыйтать, унран вăл кăсăкланса Раççейре 1917-мĕш çулхи юпа уйăхĕнче революци пулса иртнине пĕлчĕ. Çывăхрах пăхсан, çавах, ăнкарчĕ, Октябрьти Революци çав çулхи чÿк уйăхĕнче пулса иртнине курчĕ. Халлĕхе пуçтарнă пĕлÿсенчен, пулса-иртнине хаклама ăна йывăр, вăл ăна палăртасшăнччĕ, анчах та, сирĕн секретарь ал пусни тăрăх, улшăнусем, курасла, çавтериех пысăк мар».</blockquote>
== Паллă ĕçĕсем ==
[[File:Joyce - Dubliners, 1914 - 3690390 F.jpg|thumb|upright|''Dubliners'', 1914]]
*«Эпифании» (Epiphanies) 1901—1903
*«Камерная музыка» (Chamber Music) 1902—1906
*«Ÿнерçĕ сăнарĕ» (A Portret of the Artist) 1904, 7-мĕш кăрлач
*«Сăваплă кантур» (The Holy Office) 1904
*«Дублин çыннисем» (Dubliners) 1904—1914
*«Газ çунтарçăран» (Gas From A Burner) 1912, авăн
*«Джакомо Джойс» (Giacomo Joyce) 1911—1914
*«Герой Стивен» (Stephen Hero)
*«Çамрăклăхри ÿнерçĕ сăнарĕ» (A Portrait Of The Artist As A Young Man) 1907—1914
*«Ирĕксĕр тухса кайнисем» (Exiles) 1914—1915
*«Улисс» (Ulysses)1914 — 1921
*«Сăвăсем, кашнин хакĕ пенни» (Pomes Pennyeach) 1927
*«Ку, ача» (Ecce Puer) 1932
*«Финнеганa асăнни» (Finnegans Wake) 1922—1939
== Вырăсла тухнă ĕçĕсем ==
*Джойс, Д. Улисс. Роман / Пер. с англ. В. Хинкиса, С. Хоружего; коммент. С. Хоружего. — М.: Республика, 1993. — 671 с. ISBN 5-250-02181-6
*Джойс, Д. Портрет художника в юности. Роман / Пер. с англ. Журнал «Иностранная литература». Москва. 70-е годы.
== Асăрхавсем ==
{{асăрхавсем}}
== Вуламалли ==
*Burgess, Anthony, Here Comes Everybody: An Introduction to James Joyce for the Ordinary Reader, Faber & Faber (1965); (published in America as Re Joyce) ASIN B000KW9R3Y; Hamlyn Paperbacks; Rev. ed edition (1982). ISBN 0-600-20673-4.
*Burgess, Anthony, Joysprick: An Introduction to the Language of James Joyce (1973), Harcourt (March 1975). ISBN 0-15-646561-2.
*Clark, Hilary, The Fictional Encyclopaedia: Joyce, Pound, Sollers. Taylor & Francis, 1990.
*Ellmann, Richard, James Joyce, Oxford University Press, New York 1959, 1982. ISBN 0-19-281465-6. Often praised as the finest biography of the 20th century.
*Levin, Harry (ed. with introduction and notes). The Essential James Joyce. Cape, 1948. Revised edition Penguin in association with Jonathan Cape, 1963.
*Levin, Harry, James Joyce. Norfolk, CT: New Directions, 1941 (1960).
*Quillian, William H. Hamlet and the new poetic: James Joyce and T. S. Eliot. Ann Arbor, MI: UMI Research Press, 1983.
*Read, Forrest. Pound/Joyce: The Letters of Ezra Pound to James Joyce, with Pound’s Essays on Joyce. New Directions, 1967.
*Special issue on James Joyce, In-between: Essays & Studies in Literary Criticism, Vol. 12, 2003. [Articles]
*Irish Writers on Writing featuring James Joyce. Edited by Eavan Boland (Trinity University Press, 2007).
*A Bash In The Tunnel (Brighton: Clifton Books 1970), edited by John Ryan, essays on James Joyce by Irish writers, namely Patrick Kavanagh, Flann O’Brien (Brian O’Nolan), Samuel Beckett, Ulick O'Connor & Edna O’Brien; expanded from:Envoy, April 1951, Vol. 5, No. 17.
*Кубатиев Алан. Джойс. — М.: Молодая гвардия, 2011. — 479 с.
== Каçăсем ==
{{Commons|James Joyce}}
* [http://www.james-joyce.ru/ Русскоязычный сайт о Джеймсе Джойсе: биография, работы, цитаты, ссылки]
* [http://www.jamesjoyce.ie/ The James Joyce Centre]
* {{lib.ru|http://lib.ru/DVOJS/|Джеймс Джойс}}
* [http://mitin.com/projects/Joyce/ Джеймс Джойс. уэйк финнеганов] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140613045540/http://mitin.com/projects/Joyce/ |date=2014-06-13 }}
* [http://sp-issues.narod.ru/2/belyaev.htm «Поминки по Финнегану»: апология перевода]
* [http://imwerden.de/cat/modules.php?name=books&pa=showbook&pid=1813 Джойс, Джеймс «Циклоп. Глава из „Улисса“ в переводе Исраэля Шамира»]
* [http://imwerden.de/cat/modules.php?name=books&pa=showbook&pid=660 голос Джойса: Джеймс Джойс читает отрывок из «Поминок по Финнегану»]
* [http://www.leonidfedorov.ru/vfv.htm Анри Волохонский читает собственные переводы Джойса под аккомпанемент Леонида Федорова и Владимира Волкова] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121005022807/http://www.leonidfedorov.ru/vfv.htm |date=2012-10-05 }}
* {{HDS|43889}}
{{Джеймс Джойс}}
{{Улисс}}
ge0vedy143d79ulvlbkpzw4krkpqefl
Онега (юханшыв)
0
51920
876258
760561
2026-08-05T09:13:00Z
~2026-43164-51
40680
С
876258
wikitext
text/x-wiki
{{Юханшыв|Ячĕ =Онега
|Нацилле ячĕ =
|Ӳкерчĕк =Архангело 09.JPG
|Ӳкерчĕке ăнлантарни =
|Ӳкерчĕк анлăшĕ =
|Карттă = Onega2.svg
|Карттăн алпусни =
|Карттăн анлăшĕ =
|Тăршшĕ = 416
|Бассейн лаптăкĕ = 56900
|Бассейн = Шурă тинĕс
|Шыв тăкакĕ =505
|Виçнĕ вырăн = 30 км
|Шыв пуçламăшĕ = [[Лача (кӳлĕ)|Лача]] кӳлĕ
|Шыв пуçламăшĕн вырнаçăвĕ =
|Шыв пуçламăшĕн çӳллĕшĕ =
|s_lat_dir =N |s_lat_deg =61 |s_lat_min = 27|s_lat_sec =32
|s_lon_dir = E |s_lon_deg =38 |s_lon_min =54 |s_lon_sec =49
|Шыв вăрри = [[Онега кӳлмекĕ]]
|Шыв вăррин вырнаçăвĕ = [[Онега (хула)|Онега]]
|Шыв вăррин çӳллĕшĕ =
|m_lat_dir = N |m_lat_deg =63 |m_lat_min = 56|m_lat_sec =6
|m_lon_dir = E |m_lon_deg =37 |m_lon_min =59 |m_lon_sec =17
|Юханшыв тайлăмĕ =
|Патшалăх = Раççей
|Регион= Архангельск облаçĕ
|Бассейн категорийĕ =
|Commmons =
}}
'''Онега''' — Раççей территоринчи юханшыв. [[Архангельск облаçĕ]] <ref name='РФГМ'>{{cite journal|title=Центральный реестр России Государственного водного кадастра и Гидротехнических сооружений.}}</ref> территорипе юхать<ref name='РФГМ'>{{cite journal|title= Государственный водный реестр РФ.}}</ref>. [[Лача (кӳлĕ)|Лача]] кӳллинчен пуçланса Шура тинĕсĕн [[Онега кӳлмекĕ|Снега кӳлмекне]] [[Онега (хула)|Онега]] хулинче юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 416 км.
==Юпписем==
Чи пысăк юпписем — [[Кена (Онега юппи)|Кена]], [[Икса (Онега юппи)|Икса]], [[Кожа (Онега юппи)|Кожа]], [[Поньга (юханшыв)|Поньга]] (сулахай); [[Волошка (юханшыв)|Волошка]], [[Моша]], [[Кодина (река)|Кодина]], [[Мудьюга (Онега юппи)|Мудьюга]], [[Нельнюга (Онега юппи)|Нельнюга]], [[Вонгуда (юханшыв)|Вонгуда]] (сылтăм).
== Шыв реестрĕн хыпарĕсем ==
[[Раççей патшалăх шыв реестрĕ]]н хыпарĕпе Двина-Печора бассейн округне кĕрет. Шыв хуçалăх участокĕ Онега пуçĕнчен вăрричен. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Подбассейн çук<ref name='МПР России'/>. Юханшыв бассейнĕ - Онега<ref name='МПР России'/>.
[[Шыв ресурсĕсен федераци агентстви]] хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе<ref name='МПР России'>{{cite web|url=http://textual.ru/gvr/index.php?card=157547|title=Государственный водный реестр РФ: Онега |archiveurl=http://www.webcitation.org/6A3bWMbAJ|archivedate=2012-08-20}}</ref>:
* Патшалăх шыв реестрĕнчи шыв объекчĕн кочĕ — 03010000112103000000017
* Гидрологи тĕпчевленӳ кочĕ (ГТ) — 103000001
* Том номерĕ, ГТ — 3
* Кăларăм, ГТ — 0
==Шыв тăкакĕ==
<center>
<u>''' Порог сали (вăрринчен 30 км) патĕнчи 1943 -1993 çулсенчи ватам шыв тăкакĕ (м³/с)<ref>[http://webworld.unesco.org/water/ihp/db/shiklomanov/part'4/FORMER%20USSR/RUSSIA/Onega%20at%20Porog.html Статистика на сайте ЮНЕСКО] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120324020832/http://webworld.unesco.org/water/ihp/db/shiklomanov/part%274/former%20ussr/russia/Onega%20at%20Porog.html |date=2012-03-24 }}</ref>.'''</u>
<timeline>
Colors=
id:lightgrey value:gray(0.8)
id:darkgrey value:gray(0.3)
id:sfondo value:rgb(1,1,1)
id:barra value:rgb(0.6,0.8,0.9)
ImageSize = width:600 height:280
PlotArea = left:40 bottom:40 top:20 right:20
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:2000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:lightgrey increment:400 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo
BarData=
bar:Jan text:Январь
bar:Fév text:Февраль
bar:Mar text:Март
bar:Avr text:Апрель
bar:Mai text:Май
bar:Jun text:Июнь
bar:Jul text:Июль
bar:Aoû text:Август
bar:Sep text:Сентябрь
bar:Oct text:Октябрь
bar:Nov text:Ноябрь
bar:Déc text:Декабрь
PlotData=
color:barra width:30 align:left
bar:Jan from:0 till: 178
bar:Fév from:0 till: 145
bar:Mar from:0 till: 133
bar:Avr from:0 till: 480
bar:Mai from:0 till: 1937
bar:Jun from:0 till: 819
bar:Jul from:0 till: 430
bar:Aoû from:0 till: 318
bar:Sep from:0 till: 376
bar:Oct from:0 till: 484
bar:Nov from:0 till: 399
bar:Déc from:0 till: 253
PlotData=
bar:Jan at: 178 fontsize:S text: 178 shift:(-10,5)
bar:Fév at: 145 fontsize:S text: 145 shift:(-10,5)
bar:Mar at: 133 fontsize:S text: 133 shift:(-10,5)
bar:Avr at: 480 fontsize:S text: 480 shift:(-10,5)
bar:Mai at: 1937 fontsize:S text: 1937 shift:(-10,5)
bar:Jun at: 819 fontsize:S text: 819 shift:(-10,5)
bar:Jul at: 430 fontsize:S text: 430 shift:(-10,5)
bar:Aoû at: 318 fontsize:S text: 318 shift:(-10,5)
bar:Sep at: 376 fontsize:S text: 376 shift:(-10,5)
bar:Oct at: 484 fontsize:S text: 484 shift:(-10,5)
bar:Nov at: 399 fontsize:S text: 399 shift:(-10,5)
bar:Déc at: 253 fontsize:S text: 253 shift:(-10,5)
</timeline>
</center>
== Асăрхавсем ==
{{асăрхавсем}}
== Каçăсем ==
* [http://www.mnr.gov.ru/ РФ çутçанталăк ресурсĕсемпе экологи министерстви] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150526193507/http://www.mnr.gov.ru/ |date=2015-05-26 }}
* {{Из БСЭ|http://slovari.yandex.ru/dict/bse/article/00055/18400.htm|title=Онега (река в Архангельской области)}}
* [https://web.archive.org/web/20110520010513/http://www.meteo.ru/data_post/katalog/rayon70.xls Каталог гидрологических постов. Северный край]
{{hydro-stub}}
{{Тĕрĕслемен юханшыв}}
{{Раççей юханшывĕсем}}
[[Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем]]
[[Категори:Шурă тинĕсе кĕрекен юханшывĕсем]]
cy3vqle9gjigtxhazh8qfwh45u4dzhc
Роберто Феррузи
0
52076
876253
869451
2026-08-05T06:53:35Z
Rei Momo
12759
876253
wikitext
text/x-wiki
{{Ӳкерçĕ
|фон =
|ят = Роберто Феррузи
|тăван ят = Roberto Ferruzzi
|çуралнă чухнехи ят =
|ӳкерчĕк = Roberto Ferruzzi (1853–1934).jpg
|анлăшĕ =
|ӳкерчĕке ăнлантарни =
|çуралнă вăхăт = [[1853]], [[раштав, 16]]
|çуралнă вырăн = {{ÇВ|Шибеник|Шибеникре}}, [[Далмаци]], Итали
|вилнĕ вăхăт = [[1934]], [[нарăс, 16]]
|вилнĕ вырăн = {{ВВ|Венеци|Венецире}}, Итали
|пулса тухни =
|пăхăнулăх = {{ITA}}
|гражданлăх =
|жанр =
|вĕренӳ =
|стиль =
|ĕçсем = [[Мадоннина (ӳкерчĕк)|''Мадоннина'']]
|пулăшакансем =
|сĕм =
|сем янă =
|чыславсем =
|хисепсем =
|парнесем =
|сайт =
|викиампар =
}}
[[Image:Roberto Ferruzzi - Madonna von der Straße (Reproduktion).jpg|Right|thumb|220px|]]
'''Роберто Феррузи''' ({{IPA-it|rəˈbertoʊ feˈruːzi|lang}}; 1853, раштав, 16, – 1934, нарăс, 12)<ref>[http://www.dalmaziaeu.it/docs/Il%20Dalmata%20n.%2057.pdf IL DALMATA, октябрь 2008, PDF]</ref> итал ӳкерçи. Ăна ытларах иккĕмĕш [[Венеци биеналĕ]]нче 1897 çулта [[Мадоннина (ӳкерчĕк)|''Мадоннина'']] ĕçне кăтартнă хыççăн пĕлеççĕ<ref>[http://www.ecatholic2000.com/ezine/index.php?option=com_content&task=view&id=22&Itemid=42 Madonna of the Streets] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141206152910/http://www.ecatholic2000.com/ezine/index.php?option=com_content&task=view&id=22&Itemid=42 |date=2014-12-06 }}</ref>.
== Биография ==
Роберто Феррузи [[Шибеник]] хулинче ([[Далмаци]] провинцийĕ) [[1853]] çулта çуралнă. Ашшĕ адвокат пулса ĕçленĕ. Тăваттă çул тултарсан, çемье [[Венеци]]е куçса кайнă. Ашшă çĕре кĕрсен вăл Далмацие таврăнса [[классика литератури]]пе сăрă ӳнерне вĕренме тытăнать.
Каярах вăл [[Торрелья (Итали)|Торрелья]] хулана куçать, кунта 1897 çулта унăн [[Мадоннина (ӳкерчĕк)|''Мадоннина '']] ĕçĕ кун çути курать<ref>{{cite web |url=http://www.luvigliano.it/storia/madonnina.htm |title=Madonnina del Ferruzzi |publisher=luvigliano.it |language=Italian |date= |accessdate=17 December 2014}}</ref>.
Феррузи [[1934]] çулхи нарăсăн 16-мĕшĕнче [[Венеци]] куçне ĕмĕрлĕхех хупать, ăна Торрелье çăви çине, Эстер Соргато арăмĕпе тата Маришка хĕрĕпе юнашар пытарнă.
== Асăрхавсем ==
{{асăрхавсем}}
== Каçăсем ==
{{Commons category|Roberto Ferruzzi}}
* [https://parrocchiamarone.wordpress.com/2012/01/28/briciole-la-madonnina-del-ferruzzi/ Article about the ''Madonnina'' with picture]
{{DEFAULTSORT:Ferruzzi}}
[[Категори:Пайăр çынсем, алфавитпа]]
[[Категори:1853 çулта çуралнисем]]
[[Категори:Раштавăн 16-мĕшĕнче çуралнисем]]
[[Категори:1934 çулта вилнисем]]
[[Категори:Нарăсăн 16-мĕшĕнче вилнисем]]
[[Категори:Италири ӳкерçĕсем]]
[[Категори:Пайăр çынсем:Итали]]
1mrtqh9hz7oi0eqrewokwjh7g3jrmvs
Иванов Николай Петрович
0
68335
876260
599082
2026-08-05T10:45:27Z
InternetArchiveBot
28304
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
876260
wikitext
text/x-wiki
{{Çар ĕçченĕ
|ят = Иванов Николай Петрович
|çуралнă вăхăт = {{ÇуралнăВăхăт|15|11|1904}}
|вилнĕ вăхăт = {{ВилнĕВăхăт|27|01|1959}}
|çуралнă вырăн =[[Раççей империйĕ]] [[Хусан кĕперни]] {{ÇуралнăВырăн|Теччĕ уесĕ|Теччĕ уесĕнче}} Кĕçĕн Елчĕк, халь Чăваш Ен, {{ÇуралнăВырăн|Елчĕк районĕ|Елчĕк районĕнче}} [[Елчĕк (Елчĕк районĕ)|Елчĕк]]
|вилнĕ вырăн = [[СССР]] [[Тутар АССР]] [[Теччĕ]] {{ВилнĕВырăн|Теччĕ|Теччĕре}}
|ӳкерчĕк = IvanovNikolayPetrovich (1904—1959).jpg
|анлăш =
|ӳкерчĕке ăнлантарни =
|витлев =
|пăхăнулăх = {{Flagicon|USSR}} [[СССР]]
|хĕсмет çулĕсем = 1926- 1927, 1934-1954
|хисеп = {{СССР, Майор}}
|çар ăрачĕ = {{АртиллериССП}}
|командăланă = 872-мĕш гаубица артиллери полкĕ
|чаç = [[Вăта фронт]]ăн 13-мĕш çарĕн 4-мĕш татса тухакан артиллери корпусĕн 12-мĕш артиллери дивизин 32-мĕш гаубица артиллери бригади
|çапăçусем = [[Тăван Çĕршывăн Аслă вăрçи|Иккĕмĕш Тĕнче вăрçи]]
|чыславсем =
{{{!}} style="background:transparent"
{{!}} {{Ылтăн Çăлтăр медалĕ}}
{{!}}}
{{{!}} style="background:transparent"
{{{!}}
{{!}} {{Ленин орденĕ}} {{!!}} {{Хĕрлĕ Ялав орденĕ}} {{!!}} {{Хĕрлĕ Ялав орденĕ}} {{!!}} {{Хĕрлĕ Ялав орденĕ}}
{{!}}-
{{!}} {{3 степеньлĕ Суворов орденĕ}} {{!!}} {{Хĕрлĕ Çăлтăр орденĕ}}
{{!}}-
{{!}}}
|çыхăнусем =
|отставкăра =
}}
'''Иванов Николай Петрович''' (1904-1959), [[Совет Союзĕн Паттăрĕ]] <ref group="БС1">{{cite web|url=http://www.az-libr.ru/Persons/000/Src/0007/a90c2b1e.shtml|title=Иванов Николай Петрович|archiveurl=http://www.webcitation.org/6GZRNwxaZ|archivedate=2013-05-13}}</ref>, <ref group="ГС">{{cite web|url=http://www.warheroes.ru/hero/hero.asp?Hero_id=6473|title=Иванов Николай Петрович|archiveurl=http://www.webcitation.org/6GZROcOGk|archivedate=2013-05-13}}</ref>, <ref group="НЛ">Иванов Николай Петрович. Наградной лист. Страницы: {{cite web|url=http://podvignaroda.ru/filter/filterimage?path=VS/001/033-0793756-0019/00000188.jpg&id=150012818&id1=8b6400a19a1e8bc721a35942cda2577c|title=1}} {{cite web|url=http://podvignaroda.ru/filter/filterimage?path=VS/001/033-0793756-0019/00000188.jpg&id=150012818&id1=8b6400a19a1e8bc721a35942cda2577c|title=2}} {{cite web|url=http://podvignaroda.ru/filter/filterimage?path=VS/001/033-0793756-0019/00000190.jpg&id=150012821&id1=0b8f96127843001d8e5ef964ef429c30|title=3}}</ref>, 872-мĕш гаубица артиллери полкĕн командирĕ, майор.
КПСС ретне 1927-мĕш çулта кĕнĕ.
== Биографи ==
Елчĕк ялĕнче рабочи кил-йышенче çуралнă. Ачалăхĕ [[Теччĕ]] хулинче иртнĕ.
1943-мĕш çулхи утă уйăхĕн 5-6-мĕшĕсенче [[Вăта фронт]]ăн 13-мĕш çарĕн 4-мĕш татса тухакан артиллери корпусĕн 12-мĕш артиллери дивизин 32-мĕш гаубица артиллери бригадин 872-мĕш гаубица артиллери полкĕн командирĕ Иванов майор [[Орёл облаçĕ]]н Протасово сали патĕнче тапăнса килекен ташманăн танкĕсен 6 атакине полкăн батареисем сирсе ярассине пĕлсе йеркеленĕ. Икĕ кунхи çапăçусенче полк тăшманан 18 танкне пĕтернĕ, сакăр артиллери тата миномёт батареине пусарнă.
== Астăвăм ==
Иванов ятне [[Елчĕк (Елчĕк районĕ)|Елчĕк]] салипе [[Теччĕ]] хулинчи урамсене панă.
==Кун-çулĕ==
*
== Асăрхавсем ==
{{асăрхавсем}}
; Биографи «{{Кĕнеке:Герои Советского Союза|1}}» кĕнекере az-libr.ru сайтра.
{{асăрхавсем|2|group=БС1}}
; {{Кĕнеке:Герои Советского Союза|3}}» az-libr.ru сайтра.
{{асăрхавсем|group=БС3}}
; [['Патшалăх паттăрĕсем' (сайт)|Патшалăх паттăрĕсем]]
{{асăрхавсем|group=ГС}}
; [[Халăх хастарлăхĕ(электронлă архив)|Халăх хастарлăхĕ сайтри награда лисчĕсем]]
{{асăрхавсем|group=НЛ}}
; Ытти асăрхавсем
{{асăрхавсем|group=Ас}}
==Каçăсем==
{{Warheroes|id=}}
*[http://enc.cap.ru/?t=prsn&lnk=1656 В.М. Михайлов. Чăваш энциклопедийĕ]
*[https://pamyat-naroda.ru/heroes/podvig-chelovek_nagrazhdenie12088157/ Память народа] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180321063147/https://pamyat-naroda.ru/heroes/podvig-chelovek_nagrazhdenie12088157/ |date=2018-03-21 }}
{{stub}}
{{Совет Союзĕн Паттăрĕсем}}.
tlldr6xrdmk0aibu6uarcpj3h1r9ivj
Иванов Николай Иванович (1905)
0
68343
876259
599104
2026-08-05T10:43:44Z
InternetArchiveBot
28304
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
876259
wikitext
text/x-wiki
{{Çар ĕçченĕ
|ят = Иванов Николай Иванович
|çуралнă вăхăт = [[1905]] -мĕш
|вилнĕ вăхăт =
|çуралнă вырăн = [[Раççей империйĕ]] [[Хусан кĕперни]] [[Кивĕ Ахпӳрт (Канаш районĕ)|Кивĕ Ахпӳрт]] (халь Чăваш Ен, {{ÇуралнăВырăн|Канаш районĕ|Канаш районĕнче}})
|вилнĕ вырăн = [[Раççей]]
|ӳкерчĕк =
|анлăш =
|ӳкерчĕке ăнлантарни =
|витлев =
|пăхăнулăх = {{Flagicon|USSR}} [[СССР]]
|хĕсмет çулĕсем = 1941- 1945
|хисеп = {{СССР, Старшина}}
|çар ăрачĕ = инженер
|командăланă =
|чаç = 6-мĕш гварди çарĕн 270-мĕш перевçĕсен дивизин 87-мĕш инженер-сапёр батальонĕ
|çапăçусем = [[Тăван Çĕршывăн Аслă вăрçи|Иккĕмĕш Тĕнче вăрçи]]
|чыславсем =
{{{!}} style="background:transparent"
{{!}} {{Хĕрлĕ Ялав орденĕ}} {{!!}} {{Тăван Çĕршывăн Аслă вăрçин 1 степеньлĕ орденĕ}} {{!!}} {{Хăюлăх медалĕ}} {{!!}} {{Çапăçури хастарлăхшăн медаль}}
{{!}}-
{{!}}}
|çыхăнусем =
|отставкăра =
}}
'''Иванов Николай Иванович''' (1905 ç. çуралнă-), 6-мĕш гварди çарĕн 270-мĕш перевçĕсен дивизин 87-мĕш инженер-сапёр батальонĕн [[отделени командирĕ]], [[Совет Союзĕн Паттăрĕ]] чысне илме тăратнă, анчах ку чыса илмен . <ref>[https://pamyat-naroda.ru/heroes/podvig-chelovek_nagrazhdenie35779240/ Халăх астăвăмĕ сайт] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210422232058/https://pamyat-naroda.ru/heroes/podvig-chelovek_nagrazhdenie35779240/ |date=2021-04-22 }}</ref>, <ref>[http://podvignaroda.ru/?#id=35779240&tab=navDetailManAward Халăх хастарлăхĕ сайчĕнчи чыс хучĕсем]</ref>[[Чăваш]].
==Кун-çулĕ==
[[Хусан кĕперни]] [[Кивĕ Ахпӳрт (Канаш районĕ)|Кивĕ Ахпӳрт]] (халь Чăваш Ен, Канаш районĕ) ялĕнче çуралнă.
[[Молотов облаçĕ|Молотов облаçĕн]] Ушаково районĕн военкомачĕ витĕр [[Хĕрлĕ Çар|Хĕрлĕ Çара]] кайнă. 1943-мĕш çултан ВКП(б) пайташĕ.
КПСС ретне 1943-мĕш çулта кĕнĕ.
Награда хутĕнчен:
[[1944]]-мĕш çулхи çĕртме уйăхĕн 26-мĕшĕнче [[Хĕвеланăç Двина]] урлă каçнă чухне Иванов старшина [[понтон]] киммин расчёчĕпе командланă. Пытанса кимме шыва антарсан тăшман асар-писер пенине пăхмасăр пĕрремĕш кимме сиксе пехота взводне хăй хыççăн ертсе кайнă. Юханшыв варринче тăшман снарячĕ юнашарти понтона сиен кӳрнĕ, çăвна Иванов старшина буксира илсе сулахай çырана каçарнă.
Тăшманан çулăмĕ айĕнче пер сехетре Двина урлă 8 хут каçса [[пехота]] ротипе [[батарея]] каçарнă. Çав вахăтрах тăшман енне чарăнмасăр пенĕ.
Çыран çине тухсан пехотăпа пĕрле тăшман траншеине штурмланă, çывăхри çапăçура 3 тăшмана пĕтернĕ.
==Чысĕсем==
*Хĕрлĕ Ялав орденĕ
*Тăван Çĕршывăн Аслă вăрçин 1 степеньлĕ орденĕ (юбилей медалĕ, 1985)
*Хăюлăх медалĕ
*
== Асăрхавсем ==
{{асăрхавсем}}
{{stub}}
[[Категори:Иккĕмĕш Тĕнче вăрçине хутшăннисем]]
[[Категори:Тăван Çĕршывăн Аслă вăрçине хутшăннисем]]
[[Категори:Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илме тăратнисем]]
[[Категори:1905 çулта çуралнисем]]
2o9ynkhj5sxj4lydb6o8ogrs14yd5jq
Баухаус
0
69932
876251
820593
2026-08-05T04:18:40Z
InternetArchiveBot
28304
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
876251
wikitext
text/x-wiki
[[Ӳкерчĕк:DanGarage in TelAviv 1935.jpg|мини|справа|Баухауз тĕсĕнчи çурт, ''Дан'' автобус компанин гаражĕ, [[Тель-Авив]], 1935]]
'''Баухауз''' ({{lang-de|Bauhaus, Hochschule für Bau und Gestaltung}} — çурт-йĕр тата [[Ӳнер|ÿнер]]лĕ конструкци тунин Аслă шкулĕ, е {{lang-de|Staatliches Bauhaus}}) — [[Германи]]ри 1919-1933 çулсенчи вĕренÿ керменĕ тата ÿнер пĕрлешĕвĕ, çавăнтанах аталанса тухнă [[архитектура]] юхăмĕ.
XX ĕмĕрте архитектурари çуртсен тулаш енĕ епле курăннин пĕлтерĕшлĕ нумай принципĕсем, XV -ĕмĕртен XIX -ĕмĕрччен пур çĕртре те классикаллă [[Архитектура ордерĕ|ордерсемпе]] усă курни иккеленÿллĕ шута кĕнĕ: ытлашши капăрлатни хăй вăхăтри техника пулăмĕсемпе çыхăнуллă пулман, çапла вара, чĕнтĕрлесе илемлетнинчен хăпса, архитекторсем ĕлĕххи йăласене аркатнă. Малтанах çĕнĕ çуртсем чăтма çук çара пек туйăннă, анчах вăхăт иртнĕ çемĕн, халăх çĕнĕ юхăмăн ăнлануллă кÿлеписемпе тăпăл калăпăшĕсене хаклама вĕренсе килĕштерсе илнĕ.
Баухаус теорийĕ тăтăшах «функционализм» лозунгне мала лартать, тепре каласан, мĕн меллĕ, — çавă хитре те илемлĕ. Функционализмăн чи лайăх япалисем дизайнерсен илем туйăмĕ çÿллĕ шайра пулнипе хитре.
== Кун-çулĕ ==
== Вуламалли ==
*Gropius W., Idee und Aufbau des Staatlichen Bauhauses Weimar, Münch., 1923;
*Argan G. C., W. Gropius e la Bauhaus, 2 ed., [Torino, 1957].
*Шукурова А. Н., Архитектура Запада и мир искусства XX века.-М.:Стройиздат, 1989
*Котлерман Борис, Явин Шмуэль., Баухаус в Биробиджане. 80 лет еврейскому переселению на Дальний восток СССР. Перевод с идиша. Тель-Авив Top Press 2008 г.
*Stiftung Bauhaus Dessau, Margret Kentgens-Craig, The Dessau Bauhaus Building Birkhäuser Basel, 1999
*Эфрусси Т.А. Баухауз на выставках в СССР. 1924-1932 гг.// Актуальные проблемы теории и истории искусства: сб. науч. статей. Вып. 2. Под ред. А.В. Захаровой— Санкт-Петербург: НП-Принт — 2012. — с.472-477 ISBN 978-5-91542-185-0
== Каçăсем ==
* [http://theoryandpractice.ru/videos/675-arkhitektory-baukhauza-v-sssr Лекция Татьяны Эфрусси «Творчество в условиях капитализма немыслимо!»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160423081736/http://theoryandpractice.ru/videos/675-arkhitektory-baukhauza-v-sssr |date=2016-04-23 }}, посвященная работе архитекторов школы в СССР, в Центре авангарда в Еврейском Музее 5 марта 2014 года.
* [http://gldesign.ru/index.php?option=com_content&view=article&id=62:2009-05-06-21-32-13&catid=37:demo-content&Itemid=62 О Баухаузе] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170507234754/http://www.gldesign.ru/index.php?option=com_content&view=article&id=62:2009-05-06-21-32-13&catid=37:demo-content&Itemid=62 |date=2017-05-07 }}
* [http://www.azh.com.ua/art/bauhaus AZH: Баугауз фотографии] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170420081043/http://www.azh.com.ua/art/bauhaus |date=2017-04-20 }}{{ref-uk}}
* [http://www.colta.ru/docs/14752 В октябре—декабре 2012 года в галерее ВХУТЕМАС прошла выставка «Баухауз в Москве»]
* [http://www.youtube.com/watch?v=RxKuWlpUJ6I Фильм Баухаус на Урале]
[[Категори:Ӳнер]]
[[Категори:Ӳнер юхăмĕсем]]
[[Категори:Ӳнер тĕсĕсем]]
[[Категори:Çурт-йĕр тăваслăх]]
[[Категори:Архитектура]]
[[Категори:Шухăш юхăмĕсем]]
[[Категори:Пĕтĕм тĕнчери еткерлĕх, алфавитпа]]
lae85bx7y5x1xdyvn7lpghkks5pyg76
Амени
0
85881
876248
685797
2026-08-05T01:48:57Z
InternetArchiveBot
28304
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
876248
wikitext
text/x-wiki
{{Пайăр çын
|ят = Амени
|тăван ят =
|портрет = Tomb BH2 Ameny Newberry.jpg
|портрета ăнлантарни =
|ĕçлев тĕсĕ = [[номарх]]
|çуралнă вăхăт =
|çуралнă вырăн =
|гражданлăх =
|пăхăнулăх =
|вилнĕ вăхăт =
|вилнĕ вырăн =
|амăшĕ =
|ашшĕ =
|упăшка =
|арăм =
|ачасем =
|парнесемпе чыславсем =
|сайт =
|викиампар =
}}
'''Амени''' е '''Аменемхет''' (егип. Jmnjj, Jmn-m-ḥȝt) — Тури Египетри Махедж XVI септӑн ([[Ном (Авалхи Икĕпат)|номӑн]]) [[Номарх|номархӗ]] («аслӑ ертӳҫи») тата несӗллӗ тикки, тата Тури Египетри Нехен III септӑн номархӗ. Хнумхотеп I номархӑн ывӑлӗ.
== Пурнӑҫӗ ==
== Ӗҫӗ-хӗлӗ ==
== Вуламалли ==
*Авдиев В. И. Военная история древнего Египта. — М.: Издательство «Советская наука», 1948. — Т. I. — 240 с.
*Белова Г. А. Египтяне в Нубии / Главная редакция восточной литературы. — М.: Наука, 1988. — 362 с.
*James Henry Breasted. Ancient Records of Egypt. — Chicago: The University of Chicago Press, 1906. — Vol. 1. — P. 250—253.
*Edward Brovarski. The Hare and Oryx Nomes in the First Intermediate Period and Early Middle Kingdom (англ.) // Egyptian Culture and Society (cahier № 38). — Conseil Suprême des Antiquités de l'Égypte, 2010. — Vol. 1. — P. 31—85. — ISBN 978-977-479-845-6.
*Nathalie Favry. Le nomarque sous le règne de Sésostris Ier. — Paris: Presses de l'Université de Paris-Sorbonne (PUPS), 2004. — 431 p. — ISBN 2-84050-276-3.
== Каҫӑсем ==
* [http://www.egyptology.ru/chrono/tablchrono.htm Egyptology.ru - хронология] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110201063554/http://www.egyptology.ru/chrono/tablchrono.htm |date=2011-02-01 }}
* [https://egyptsites.wordpress.com/2009/02/14/beni-hasan/ Beni Hasan]
{{Авалхи икĕпатсем}}
[[Категори:П. эрч. XX ĕмĕрте çуралнисем]]
[[Категори:Пайăр çынсем, алфавитпа]]
[[Категори:Махедж номархӗсем]]
fa7dw16oahvktwikfxerfrpvvhen17o
Израилĕн нуклонсар хĕçпăшалĕ
0
92369
876261
715789
2026-08-05T11:08:36Z
InternetArchiveBot
28304
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
876261
wikitext
text/x-wiki
{{main|Израилĕн массăллă пĕтерев хĕçпăшалĕ}}
'''Израилĕн нуклонсарла хĕçпăшалĕ''' — Израилĕн пулма пултараясла [[нуклонсар хĕçпăшалĕ]]. Хăйĕн унашкал хĕçпăшал пурри çинчен [[Израиль]] официаллă майпа нихçан та пĕлтермен, вăл нуклонсар [[хĕçпăшал]]ĕ пурри е çукки çинчен çирĕплетмест те, хирĕçлемест те. Çав вăхăтрах Израиль [[Нуклонсар хĕçпăшалне сармассин килĕшĕвĕ|Нуклонсар хĕçпăшалне сармассин килĕшĕвне]] алă пусман<ref name=autogenerated1>[http://svr.gov.ru/material/2-13-6.htm Новый вызов после «холодной войны»: распространение оружия массового уничтожения. Израиль] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304200609/http://svr.gov.ru/material/2-13-6.htm |date=2016-03-04 }} // Служба внешней разведки Российской Федерации, Открытый доклад за 1993 г.</ref>.
== Çавăн пекех ==
* [[Израиль тата бомба]]
== Асăрхавсем ==
{{Асăрхавсем}}
== Каçăсем ==
* ''Дуглас Франц.'' [https://web.archive.org/web/20130312114307/http://www.sem40.ru/warandpeace/military/ourweapon/8037/ Ядерный потенциал Израиля вызывает разногласия] // sem40.ru
* ''[[Штейнберг, Михаил|Штейнберг М.]]'' [http://saba34.narod.ru/bomba.html Тайны израильской бомбы]
* ''Штейнберг М.'' «Кто есть кто в ядерном клубе XXI века» // «Vecherniy New York», 4—10 сентября 2009
* ''Берг И.'' [http://www.iimes.ru/rus/stat/2012/14-02-12a.htm Вероятность ядерного оснащения израильской подлодки «Дельфин»] // iimes.ru
* {{cite web|url=http://www.newsru.com/background/12dec2006/ilnukes.html|title=Ядерная программа Израиля|date=2006-12-12|publisher=[[NEWSru.com]]|lang=ru|accessdate=2012-05-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120511023011/http://www.newsru.com/background/12dec2006/ilnukes.html|archivedate=2012-05-11|deadlink=yes}}
* [http://atominfo.ru/newse/l0808.htm Охота за израильским ураном] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210718162758/http://atominfo.ru/newse/l0808.htm |date=2021-07-18 }} // atominfo.ru
* [http://www.ng.ru/world/2018-08-14/6_7288_australia.html Израиль, возможно, провел ядерное испытание 39 лет назад] // НГ, 14.08.2018
* [http://bos.sagepub.com/content/58/5/73 Israeli Nuclear Forces, 2002] NRDC Nuclear Notebook // Bulletin of the Atomic Scientists 2002 Vol. 58, No 5, pp 73-75; DOI: 10.2968/058005020
{{Нуклонсар хĕçпăшалĕ}}
[[Категори:Израиль]]
[[Категори:Нуклонсар хĕçпăшалĕ]]
[[Категори:Йĕтре хĕçпăшалĕ]]
[[Категори:Тĕш хĕçпăшалĕ]]
dgkkypd7523wj4l1q67ycyngfun04b0
Демографилле куçăм
0
93984
876256
797844
2026-08-05T08:45:25Z
InternetArchiveBot
28304
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
876256
wikitext
text/x-wiki
[[Ӳкерчĕк:Russia Population Pyramid.svg|мини|[[Раççей]]ре пурнакансен [[ӳсĕм]] тата [[арамалăх]] (гендер) тĕлĕшĕнчи йышĕн тытăмĕ ]]
'''Демографилле куçăм''' — çураласлăх тата вилеслĕх чакса пынă май халăх йышĕ ÿсме чарăнса пыни тата юлашкинчен депопуляци патнех пырса тухни.
== Çавăн пекех ==
* [[Демографилле дивиденд]]
* [[Мальтузиан капкăнĕ]]
* [[Эпидемиологилле куçăм концепцийĕ]]
== Асăрхавсем ==
{{Асăрхавсем}}
== Каçăсем ==
* [http://www.zlev.ru/65_36.htm С. Миронин, О. Козырева. Причины второго демографического перехода] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160513210641/http://www.zlev.ru/65_36.htm |date=2016-05-13 }}
* [https://theviewfromhellyes.wordpress.com/2014/10/18/the-history-of-fertility-transitions-and-the-new-memeplex/ The History of Fertility Transitions and the New Memeplex October 18, 2014 birguslatro Sarah Perry, October 2014]
* [http://www.demoscope.ru/weekly/knigi/konfer/konfer_08.html С. В. Захаров Рождаемость в России: первый и второй демографический переход]
* [http://www.demoscope.ru/weekly/2012/0495/tema05.php Какой будет рождаемость в России? Второй демографический переход и изменение возрастной модели рождаемости]
* Чечулин В. Л., Кичёв А. С. Демография крупных стран Европы в 1961—2011 гг. (модели и анализ): монография; Перм. гос. нац. исслед. ун-т. — Пермь, 2018. — 100 с. ISBN 978-5-7944-3180-3 <nowiki>http://www.psu.ru/nauka/elektronnye-publikatsii/monografii-123123/chechulin-v-l-kichjov-a-s-demografiya-krupnykh-stran-evropy-v-1961-2011-gg-modeli-i-analiz</nowiki>
* [http://www.demoscope.ru/weekly/2007/0299/tema05.php Третий демографический переход?]
* [http://www.ipss.go.jp/webj-ad/WebJournal.files/Population/2003_4/Kaa.pdf The Idea of a Second Demographic Transition in Industrialized Countries Paper presented at the Sixth Welfare Policy Seminar of the National Institute of Population and Social Security, Tokyo, Japan, 29 January 2002 Dirk J. van de Kaa]
{{Эволюци}}
[[Категори:Социаллă эволюци]]
[[Категори:Демографи теорийĕ]]
adyhpssqwopyip2i3faihc4xmejxbd7
Гиксоссем
0
95780
876255
726251
2026-08-05T08:05:58Z
InternetArchiveBot
28304
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
876255
wikitext
text/x-wiki
[[Ӳкерчĕк:Beni Hassan (Lepsius, BH 3) 04.jpg|мини|Гиксоссем, Бени-Хассанри ӳкерчӗк]]
'''Гиксоссем''' — (егип. ḥqꜣ(w)-ḫꜣswt, ав.-грек. Ὑκσώς) — п. эрч. XVIII—XVI ӗмӗрсенче XIII—XVII династийӗсен вӑхӑтӗнчи Авалхи Египет пайне ҫӗнсе илнӗ халӑхсен ячӗ. Тӗп хули — Аварис.
== Ячӗ ==
== Гиксоссем тата еврейсем ==
== Вуламалли ==
*III тысячелетие до н. э. - VII век до н. э. // История человечества / ред. А. Х. Дани, Ж.-П. Моэн. — ЮНЕСКО. — Магистр-Пресс, 2003. — Т. II. — С. 137—138. — 606 с. — ISBN 5-89317-156-X.
*Авдиев В. И. Военная история Древнего Египта. — Т. I. Возникновение и развитие завоевательной политики до эпохи крупных войн XVI—XV вв. до х. э. — М.: Изд-во «Советская наука», 1948. — 354 с.
*Арцруни А. А. Армения, гиксосы и истоки цивилизации. — М.: Менеджер, 2012. — 168 с. — ISBN 978-5-8346-0342-9.
*Даймонд Д. М. «Ружья, микробы и сталь: Судьбы человеческих обществ» = Guns, Germs, and Steel: The Fates of Human Societies / Пер. с англ. М. В. Колопотин. — М.: АСТ Москва: Corpus, 2010. — 720 с. — 3000 экз. — ISBN 978-5-17-061456-1 ISBN 978-5-403-01950-7.
*Гиксосы / А. А. Немировский // Гермафродит — Григорьев. — М. : Большая российская энциклопедия, 2007. — С. 120—121. — (Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов ; 2004—2017, т. 7). — ISBN 978-5-85270-337-8.
== Каҫӑсем ==
* [http://www.egyptology.ru/thematic/bibl-history.htm#hyks Литература о гиксосах на русском языке] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220314143334/http://www.egyptology.ru/thematic/bibl-history.htm#hyks |date=2022-03-14 }}
[[Категори:Семит халăхĕсем]]
[[Категори:Аморейсем]]
7jd9zvtjtntnh6o32pju9ywsi71mctl
Авалхи патшалӑх
0
95878
876246
726532
2026-08-05T00:47:07Z
InternetArchiveBot
28304
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
876246
wikitext
text/x-wiki
[[Ӳкерчĕк:Ancient Egypt map-en.svg|мини|Симӗс тӗспе Авалхи патшалӑха палӑртнӑ]]
'''Авалхи патшалӑх''' — Авалхи Египет кун-ҫулӗнчи III—VI династисен фараонӗсем астулта пулнӑ тапхӑр. Ку вӑхӑтра Египет пӗр чӑмӑра пӗрлешӗнсе вӑйлӑ патшалӑх пулса тӑнӑ, укҫа-тенкӗ, ҫарпа политика тата культура енчен ҫӗршыв вӑйлӑ аталаннӑ.
== Патшалӑх аталанӑвӗ ==
== Вуламалли ==
* Всемирная история / Под ред. Жукова Е. М. — М.: Мысль, 1956—1965. — Т. I. — С. 160. — 801 с.
== Каҫӑсем ==
* [http://www.egyptology.ru/thematic/bibl-history.htm#old_kingd Литература по истории Древнего царства на русском языке (библиография)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220314143334/http://www.egyptology.ru/thematic/bibl-history.htm#old_kingd |date=2022-03-14 }}
* [http://ru-egypt.com/lexicon/4_dynasty_genealogy Генеалогия 4 династии]
{{Авалхи икĕпатсем}}
[[Категори:Авалхи Икĕпатри династисем]]
[[Категори:Истори]]
46a2hc7tjs4jlky0hm5yoz48xky5ti1
Баталов Алексей Владимирович
0
102945
876250
871940
2026-08-05T04:16:54Z
InternetArchiveBot
28304
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
876250
wikitext
text/x-wiki
{{Кинематографист
|Ят = Алексей Баталов
|Ӳкерчĕк =
|Ӳкерчĕке ăнлантарни =
|Çуралнă чухнехи ят = Алексей Владимирович Баталов
|Çуралнă вăхăт = [[1928]] [[чӳк, 20]]
|Çуралнă вырăн = {{ÇуралнăВырăн|Улатимĕр (хула){{!}}Улатимĕр|Улатимĕрте}}
|Вилнĕ вăхăт = [[2017]], [[çĕртме, 15]]
|Вилнĕ вырăн = {{ВилнĕВырăн|Мускав|Мускавра}}
|Професси = раççей актёрĕ
|Хастар çулсем =
|Амплуа =
|Театр =
|Рольсем =
|Спектакльсем =
|Чыславсемпе парнесем = {{(!}} style="background: transparent"
{{!}} {{Çурлапа Мăлатук медаль|1989}}
{{!)}}
{{(!}} style="background: transparent"
{{!}} {{«Тăван çĕршыв умĕнчи тава тивĕçлĕхĕн» 2 степеньлĕ орденĕ|2008}}{{!!}}{{«Тăван çĕршыв умĕнчи тава тивĕçлĕхĕн» 3 степеньлĕ орденĕ|1998}}
{{!)}}
{{(!}} style="background: transparent"
{{!}} {{Орден Ленина|1967}}{{!!}}{{Орден Ленина|1989}}{{!!}}{{Кирилл тата Мефодий орденĕ}}
{{!)}}
{{(!}} style="background: transparent"
{{!}} {{ССРП халăх артисчĕ|1976}} {{!!}} {{РСФСР халăх артисчĕ|1969}} {{!!}} {{РСФСР тава тивĕçлĕ артисчĕ|1964}}{{!!}}{{ССРП патшалăх премийĕ|1981}}{{!!}}{{Васильев тăвансен ячĕллĕ РСФСР патшалăх премийĕ|1966}}{{!}}{{!}}{{Ленин комсомолĕн премийĕ|1967}}
{{!)}}
{{(!}} style="background: transparent"
{{!}} {{Раççей Патшалăх парни|2005}} {{!!}} {{Раççей Федераци Президенчĕн парни|2000}} {{!!}} [[File:Знак_лауреата_премии_города_Москвы.png|25px|Премия города Москвы|link=Премия города Москвы]]{{!!}}{{!!}}
{{!)}}
}}
'''Алексей Владимирович Баталов''' (20.11.1928, [[Улатимĕр (хула)|Улатимĕр]] — 15.6.2017, [[Мускав]]) — совет кино актёрĕ. [[ССРП халăх артисчĕ]] (1976).
== Биографи ==
{{Çырмалла}}
== Фильмографи ==
{{div col}}
* {{Çул кинора|1944}} — [[Зоя (фильм, 1944)|Зоя]] — ''Алексей Баталов, школьник'' <small>(титрта ҫук)</small>
* {{Çул кинора|1954}} — [[Большая семья]] — ''Алексей Ильич Журбин''
* {{Çул кинора|1955}} — [[Дело Румянцева]] — ''Саша Румянцев''
* 1955 — [[Михайло Ломоносов (фильм, 1955)|Михайло Ломоносов]] — ''рыжий мужик''
* 1955 — [[Мать (фильм, 1955)|Мать]] — ''Павел Власов''
* {{Çул кинора|1957}} — [[Летят журавли]] — ''Борис Фёдорович Бороздин''
* {{Çул кинора|1958}} — [[Дорогой мой человек]] — ''Владимир Афанасьевич Устименко''
* {{Çул кинора|1960}} — [[Дама с собачкой (фильм)|Дама с собачкой]] — ''Дмитрий Дмитриевич Гуров''
* {{Çул кинора|1961}} — [[Девять дней одного года]] — ''Дмитрий Гусев''
* {{Çул кинора|1963}} — [[День счастья]] — ''Александр Николаевич Берёзкин''
* {{Çул кинора|1964}} — [[Свет далёкой звезды]] — ''Пётр Степанович Лукашёв''
* {{Çул кинора|1966}} — [[Три толстяка (фильм)|Три толстяка]] — ''канатаходец Тибул''
* 1966 — [[В городе С.]] — ''Шергов''
* {{Çул кинора|1967}} — [[Седьмой спутник (фильм)|Седьмой спутник]] — ''комиссар''
* {{Çул кинора|1968}} — [[Живой труп (фильм, 1968)|Живой труп]] — ''Фёдор Васильевич Протасов''
* {{Çул кинора|1969}} — [[Внимание, черепаха!]] — ''дедушка Тани Самохиной''
* {{Çул кинора|1970}} — [[Бег (фильм, 1970)|Бег]] — ''Сергей Павлович Голубков''
* {{Çул кинора|1971}} — [[Красный дипломат. Страницы жизни Леонида Красина]] — ''эпизод''
* {{Çул кинора|1973}} — [[Возврата нет (фильм, 1973)|Возврата нет]] — ''Алексей Владимирович Егоров''
* {{Çул кинора|1974}} — [[Чисто английское убийство (фильм)|Чисто английское убийство]] — ''доктор Ботвинк''
* {{Çул кинора|1975}} — [[Звезда пленительного счастья]] — ''князь [[Трубецкой Сергей Петрович|Сергей Петрович Трубецкой]]''
* 1975 — [[Рикки-Тикки-Тави (фильм)|Рикки-Тикки-Тави]] — ''Роберт Лоусон''
* {{Çул кинора|1976}} — [[Гореть, чтобы светить]] — ''Савин''
* {{Çул кинора|1978}} — [[Поздняя встреча]] — ''Сергей Иванович Гущин''
* {{Çул кинора|1979}} — [[Москва слезам не верит]] — ''Георгий Иванович (Гоша)''
* {{Çул кинора|1983}} — [[Скорость (фильм, 1983)|Скорость]] — ''Игорь Владимирович Лагутин''
* {{Çул кинора|1984}} — [[Время отдыха с субботы до понедельника]] — ''Павел''
* {{Çул кинора|1986}} — [[Зонтик для новобрачных]] — ''Дмитрий Павлович Красков''
* 1986 — [[Досье человека в «Мерседесе»]] — ''Сергей Владимирович Григорьев''
* {{Çул кинора|1990}} — [[Похороны Сталина (фильм)|Похороны Сталина]] — ''отец Жени''
* {{Çул кинора|1991}} — [[Полтергейст-90]] — ''профессор Вильницкий''
* {{Çул кинора|1998}} — [[Чехов и Ко]] (9-я серия «Рассказ госпожи NN») — ''Пётр Сергеевич''
* {{Çул кинора|2006}} — [[Карнавальная ночь 2, или 50 лет спустя]] — ''[[камео]]''
{{div col end}}
== Литература ==
* Кваснецкая М. Г. Алексей Баталов. — М.: ВБПК, 1983.
== Каçăсем ==
* {{Imdb name|0060692}}
* {{warheroes|id=10223}}
* [http://www.animator.ru/db/?p=show_person&pid=1323 Баталов Алексей Владимирович на animator.ru]
* [http://allpersons.name/index.php?option=com_content&task=view&id=381&Itemid=9 Алексей Баталов — биография и фильмография]
* [https://web.archive.org/web/20080516060920/http://www.nashfilm.ru/kinostars/2199.html Алексей Баталов — киножурнал Наш Фильм]
* [http://www.cinematheque.ru/post/138608 Интервью с актёром на сайте Синематеки]{{Ĕçлемен каçă|date=August 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [http://cleverforever.ru/news/view/batalov-aleksey-vladimirovich-geroy-sovetskogo-kino-rodivshiysya-vo-vladimire Баталов Алексей Владимирович — краткая биография и цитаты]{{Ĕçлемен каçă|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* {{cite episode |title=Алексей Баталов. "Шинель" |episodelink= |url=https://tvkultura.ru/video/show/brand_id/20678/episode_id/1896627/ |series=|serieslink=|credits=Документальный фильм из цикла «Библейский сюжет». ИП Менделеев Д. В. по заказу ВГТРК. 2018 г |network=Россия-Культура |station= |city= |airdate=29.07.2020 |began= |ended= |season= |seriesno= |number= |minutes=26 |transcript= |transcripturl=|language=ru}}
* {{cite web |author=Юрий Машков |url=https://tass.ru/encyclopedia/person/batalov-aleksey-vladimirovich |title=Баталов Алексей Владимирович |lang=ru |website=tass.ru |publisher=ТАСС |date= |access-date=2021-10-15}}
[[Категори:1928 çулта çуралнисем]]
[[Категори:Чӳкĕн 20-мĕшĕнче çуралнисем]]
[[Категори:2017 çулта вилнисем]]
[[Категори:Çĕртмен 15-мĕшĕнче вилнисем]]
qhs93oxj6kl4mq41sbz0rpoc63vuj97
Гала Узрютова
0
109427
876254
876020
2026-08-05T07:44:04Z
InternetArchiveBot
28304
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
876254
wikitext
text/x-wiki
{{Пайăр çын
| ят = Гала Узрютова
| тăван ят = Гала Александровна Узрютова
| ӳкерчĕк = Gala Uzryutova.jpg
| ӳкерчĕке ăнлантарни = Гала Узрютова
| çуралнă чухнехи ят =
| çуралнă вăхăт = [[1983]]
| çуралнă вырăн = {{ÇВ|Чĕмпĕр|Чĕмпĕрте}}, РСФСР, ССРП
| гражданлăх = {{RUS}}
| ĕçлев тĕсĕ = сăвăç, прозăç, прозăç, драматург, сценарист, дисциплинăсем хушшинчи арт-проектсен, фотопроектсен авторĕ
| ашшĕ =
| амăшĕ =
| упăшки =
| ачасем =
| чыславсемпе парнесем =
| сайт = https://www.galauzryutova.com/
| тĕрлĕрен = Телеграм-канал https://t.me/galauzryutova
}}
'''Гáла Александровна Узрютова''' (1983, Чĕмпĕр хула, РСФСР, ССРП çур.) — раççей сăвăçи, прозăçи, драматургĕ, сценарисчĕ, дисциплинăсем хушшинчи арт-проектсен, фотопроектсен авторĕ.<ref>{{Cite web|url=http://www.ludliteratura.si/intervju/besedilo-je-v-resnici-zelo-fizicna-stvar/|title=Текст на самом деле очень физическая вещь. Интервью российского поэта и писателя Галы Узрютовой: о работе в писательской резиденции в Любляне, звуковом менталитете, поэзии как животном инстинкте, работе в нескольких жанрах, ситуации в российской поэзии, политике как зоне комфорта.|author=Андрей Хочевар|website=Словенский журнал LUD Literatura|date=2018-12-07|publisher=|access-date=2018-12-21|archive-date=2018-12-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20181221230656/http://www.ludliteratura.si/intervju/besedilo-je-v-resnici-zelo-fizicna-stvar/|deadlink=no}}</ref><ref>{{Cite web|lang=ru|url=https://tass.ru/kultura/5824244|title=Авторы из Ульяновска и Новосибирска стали лауреатами литературной премии Bookscriptor|publisher=[[ТАСС]]|accessdate=2018-12-20|archive-date=2018-12-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20181221230611/https://tass.ru/kultura/5824244|deadlink=no}}</ref>
== Биографи ==
== Литературăри премисем, стипендисем ==
== Тĕнчери çыравçăсен резиденцисем ==
* Тĕнчери çыравçă тата тăлмач çурчĕ, [[Вентспилс]], ([[Латви]], [[2017]])<ref>{{Cite web|lang=ru|url=https://www.galauzryutova.com/zvukovaya-karta-latvii-v-fotografiy|title=Latvia sound|website=Сайт Галы Узрютовой|accessdate=2020-12-20|archive-date=2021-01-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20210116124519/https://www.galauzryutova.com/zvukovaya-karta-latvii-v-fotografiy|deadlink=no}}</ref>
* Тĕнчери çыравçă резиденцийĕ "Writer in the park", [[Любляна]], "Любляна - город литературы ЮНЕСКО" программа ([[Словени]], [[2018 год|2018]])
* Тĕнчери çыравçăсен виртуаллă резиденцийĕ, [[Нанкин]], "Нанкин - город литературы ЮНЕСКО" программи ([[Китай]], [[2020]])
* Тĕнчери çыравçăсен виртуаллă резиденцийĕ, [[Мельбурн]] ([[Австрали]], [[2021]])<ref>{{Cite web|url=http://ulyanovskcreativecity.ru/news/gala-uzryutova-stala-uchastnitsey-virtualnoy-pisatelskoy-rezidentsii-v-melburne/|title=Гала Узрютова стала участницей Виртуальной писательской резиденции в Мельбурне|website=ulyanovskcreativecity.ru|access-date=2021-12-02|archive-date=2021-12-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20211202111340/http://ulyanovskcreativecity.ru/news/gala-uzryutova-stala-uchastnitsey-virtualnoy-pisatelskoy-rezidentsii-v-melburne/|deadlink=no}}</ref>
== Публикацисем ==
* [https://dvoetochie.org/2023/02/01/gala-uzryutova-5/ Гала Узрютова. Мельбурн Таймплапс. Подборка стихотворений. Журнал "Двоеточие", февраль 2023.]
* [https://www.prochitano.ru/rasskazi/myatyj-krasnyj?type=selection&id=14 Гала Узрютова. Рассказ "Мятый красный". Онлайн-библиотека современной короткой прозы "Прочитано", 2023.]
* [http://vsealism.ru/gala-uzrjutova-govoryat-oni-imena-vashi/ Гала Узрютова. Говорят они имена ваши. Подборка стихотворений. Журнал "Всеализм", февраль 2023.]
* Г [https://neglinka29.ru/news/opublikovan-sbornik-luchshie-pesy-2021-goda/ ала Узрютова. Пьеса Dummerchen. Сборник «Лучшие пьесы года» по версии драматургического конкурса «Действующие лица 2021». - Изд. Livebook, М. - 2022]
* [https://moskvam.ru/publications/publication_2866.html Гала Узрютова. Рассказ "Такие песни поют в темноте". Журнал "Москва", №9. - 2022. Стр. 56-60.]
* [https://dvoetochie.org/2022/01/19/gala-uzryutova-4/ Гала Узрютова. Сон в чужом городе. Журнал "Двоеточие". - Январь 2022, №38.]
* [http://articulationproject.net/11284 Гала Узрютова, Юлия Узрютова. Фотосерия Fog poetry. Альманах "Артикуляция", №15, 2021] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230423190235/http://articulationproject.net/11284 |date=2023-04-23 }}
* [https://magazines.gorky.media/volga/2021/5/perevod-kak-prestuplenie.html Гала Узрютова. Перевод как преступление. О книге: Стивен Эллис. Делай так / Пер. с англ. Г.-Д. Зингер. - Журнал "Волга", №5, 2021] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230423190230/https://magazines.gorky.media/volga/2021/5/perevod-kak-prestuplenie.html |date=2023-04-23 }}
* [http://articulationproject.net/8583 Gala Uzryutova. Poems translated by Canadian poet Stuart Ross and the author. Excerpts from the chapbook “All the names are occupied, and one is vacant”. Transitions, №2, 2020] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230423190233/http://articulationproject.net/8583 |date=2023-04-23 }}
* [https://esquire.ru/letters/232653-zheltki-gala-uzryutova-itogi-literaturnogo-konkursa-esquire-v-budushchee-vozmut-vseh/ Гала Узрютова. Рассказ "Желтки". Esquire, декабрь 2020]
* [http://articulationproject.net/9321 Гала Узрютова. Серия стихотворений "Сцены, которые можно было бы увидеть в Нанкине в 2020 году". Написана в ноябре 2020 года во время онлайн-пребывания в Нанкине – городе литературы ЮНЕСКО в Китае – в Виртуальной писательской резиденции. Литературный журнал "Артикуляция", №13, 2020] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230423190232/http://articulationproject.net/9321 |date=2023-04-23 }}
* [https://prochtenie.org/geo/30399 Комментарий Галы Узрютовой в материале "Современная немецкая литература". Журнал "Прочтение", ноябрь 2020]
* [http://literratura.org/issue_non-fiction/3961-hendrik-dzhekson-pandemiya-pokazala-slabost-mira-poeziya-vsegda-eto-znala.html Интервью Галы Узрютовой с поэтом из Берлина Хендриком Джексоном. Хендрик Джексон: «ПАНДЕМИЯ ПОКАЗАЛА СЛАБОСТЬ МИРА. ПОЭЗИЯ ВСЕГДА ЭТО ЗНАЛА». Журнал Literratura, № 165, 2020] <ref>{{Cite web|url=http://literratura.org/issue_non-fiction/3961-hendrik-dzhekson-pandemiya-pokazala-slabost-mira-poeziya-vsegda-eto-znala.html|title=Хендрик Джексон: «ПАНДЕМИЯ ПОКАЗАЛА СЛАБОСТЬ МИРА. ПОЭЗИЯ ВСЕГДА ЭТО ЗНАЛА»|website=Лиterraтура. Электронный литературный журнал|accessdate=2020-08-30}}</ref>
* [https://dvoetochie.wordpress.com/2020/05/29/gala-uzryutova-3/ Подборка стихотворений, фотографий и звуков "Словения городов". Гала Узрютова. Литературный журнал "Двоеточие" (№ 34, 2020)].
* [https://www.soanywaymagazine.org/issue-six Pages from the River. Mark Wingrave and Gala Uzryutova. International art-magazine SOANYWAY (№ 6, 2020).]
* [https://garagemca.org/ru/event/dust-off-your-thoughts/materials/gala-uzryutova-zolotoe-sechenie-nesovershennye-proportsii-samoizolyatsii Текст "Золотое сечение: несовершенные пропорции самоизоляции". Гала Узрютова. Тексты победителей конкурса Музея современного искусства "Гараж", посвященного самоизоляции. Сайт Музея "Гараж" (апрель, 2020).]
* [http://articulationproject.net/%D0%B7%D0%B0%D0%BA%D1%80%D1%8B%D1%82%D0%BE-%D0%BD%D0%B0-%D0%B7%D0%B8%D0%BC%D1%83 Подборка стихотворений "Закрыто на зиму". Гала Узрютова. Литературно-художественный альманах "Артикуляция" (№9, 2020)]{{Ĕçлемен каçă|date=July 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [http://www.nedorosl.com/tekstyi/obzoryi/10_novyihknig 10 новых подростковых книг, по которым можно ставить спектакли (о книге Галы Узрютовой "Страна Саша"). Мария Лебедева. Недоросль (февраль, 2020).] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210127025117/http://nedorosl.com/tekstyi/obzoryi/10_novyihknig |date=2021-01-27 }}
* [https://cagibilit.com/gala-uzryutova-interviews-david-howard/ Speaking Russian with a New Zealand Accent: Gala Uzryutova interviews David Howard]. Интервью с новозеландским поэтом Дэвидом Ховардом в американском литературном журнале Cagibi (Cagibi, №9, January 2020).
* Интервью с новозеландским поэтом Дэвидом Ховардом: «Я пытаюсь синхронизировать внутреннее время с внешним с помощью письма». [http://literratura.org/issue_non-fiction/3528-novozelandskiy-poet-devid-hovard-ya-pytayus-sinhronizirovat-vnutrennee-vremya-s-vneshnim-s-pomoschyu-pisma.html Журнал Literratura, 148, 2019].
* Перевод стихотворений канадского поэта Стюарта Росса. Подборка «Отцы бреются». Журнал «Симбирск», 11-12, 2019 и [http://articulationproject.net/%D0%BE%D1%82%D1%86%D1%8B-%D0%B1%D1%80%D0%B5%D1%8E%D1%82%D1%81%D1%8F журнал «Артикуляция» (7, 2019)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191215134123/http://articulationproject.net/%D0%BE%D1%82%D1%86%D1%8B-%D0%B1%D1%80%D0%B5%D1%8E%D1%82%D1%81%D1%8F |date=2019-12-15 }}.
* Рассказ «Море без людей» на русском и итальянском языках. Гала Узрютова. Российско-итальянский альманах литературной премии «Радуга». - Верона: Издательство «Познаем Евразию», 2019.
* [https://www.hanser-literaturverlage.de/buch/grand-tour/978-3-446-26182-2/ Grand Tour. The Anthology of European poetry, composed by Jan Wagner and Federico Italiano. Carl Hansen Verlag, 2019. - Germany]
* Gala Uzriutova: „Poezija – žvėriškas instinktas“. [http://literaturairmenas.lt/literatura/andrej-hocevar-gala-uzriutova-poezija-zveriskas-instinktas Интервью] и [http://literaturairmenas.lt/poezija/gala-uzriutova-20190423 стихотворения] Галы Узрютовой в литовском журнале Literatūra ir menas, № 5, 2019. Гала Узрютова: поэзия – это животный инстинкт (перевод Лаймы Масите).
* Интервью со словенским поэтом Андреем Хочеваром: «Литературу нельзя воспринимать как должное». [http://literratura.org/issue_non-fiction/3383-andrey-hochevar-literaturu-nelzya-vosprinimat-kak-dolzhnoe.html Журнал Literratura, август 2019].
* [https://gorky.media/context/lyubov-izmena-koryst-i-predatelstvo/ Рецензия на книгу Галы Узрютовой "Страна Саша" на сайте Горький, 2019] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190506132652/https://gorky.media/context/lyubov-izmena-koryst-i-predatelstvo/ |date=2019-05-06 }}
* [https://gorky.media/fragments/nebushko-luchshe-znaet-chto-mne-nado/ ''Gorky.media.'' Небушко лучше знает, что мне надо: отрывок из книги Галы Узрютовой "Страна Саша". «Горький» (2 марта 2019)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200804145111/https://gorky.media/fragments/nebushko-luchshe-znaet-chto-mne-nado/ |date=2020-08-04 }}.
* [http://litosfera.info/issue_poetry/77-gala-uzrjutova-vostok-snega.html Подборка стихотворений Галы Узрютовой "Восток снега". Литературный журнал "Литосфера", апрель 2019] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200128101215/http://litosfera.info/issue_poetry/77-gala-uzrjutova-vostok-snega.html |date=2020-01-28 }}
* [https://dvoetochie.wordpress.com/2019/02/02/gala-uzryutova-2/ Стихотворения-песни. Литературный журнал "Двоеточие" (Иерусалим). - 2019. - №31.]
* [http://www.ludliteratura.si/branje/poezija/povsod-so-domzale/ Стихотворения в переводе на словенский язык. Перевод Катарины Гомбоц. Словенский журнал LUD Literatura, Любляна – 2018]
* [http://www.ludliteratura.si/branje/proza/ravnica Рассказ «Равнина» в переводе на словенский язык. Перевод Катарины Гомбоц. Словенский журнал LUD Literatura, Любляна – 2018]
* [http://www.ludliteratura.si/intervju/besedilo-je-v-resnici-zelo-fizicna-stvar/ Словенский журнал LUD Literatura. Текст на самом деле очень физическая вещь. Интервью Галы Узрютовой: о работе в писательской резиденции в Любляне, звуковом менталитете, поэзии как животном инстинкте, работе в нескольких жанрах, ситуации в российской поэзии, политике как зоне комфорта. Беседовал редактор и поэт Андрей Хочевар. 2018]
* Статья «Слова и звуки Словении». Гала Узрютова // Симбирскъ : лит. журнал. – 2018. – № 11.
* Стихотворения Галы Узрютовой. World Poetry book «Poetic Encounters». - Heidelberg & Fabriano, 2018.
* [http://literratura.org/issue_poetry/3037-novaya-slovenskaya-poeziya.html Новая словенская поэзия. Переводы стихотворений словенских поэтов в журнале LITERRATURA.Гала Узрютова. - М.: 2018, № 128.]
* [https://www.bancaintesa.ru/files/almanacco-letterario-09-2018.pdf Рассказ «Равнина» на русском и итальянском языках. Гала Узрютова. Российско-итальянский альманах литературной премии «Радуга». - Верона.: Издательство «Познаем Евразию», 2018, стр. 179.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181222125409/https://www.bancaintesa.ru/files/almanacco-letterario-09-2018.pdf |date=2018-12-22 }}
* [http://magazines.russ.ru/arion/2018/1/gala-uzryutova.html Стихотворения Галы Узрютовой. Журнал «Арион». - М.: 2018, №1.]
* [http://magazines.russ.ru/october/2018/6/bereg-molitsya-solyu.html Берег молится солью. Стихотворения Галы Узрютовой. Журнал «Октябрь».- М.: 2018, №6.]
* [https://magazines.gorky.media/volga/2018/1/sneg-kotoryj-ya-propustil.html Рассказы Галы Узрютовой. Журнал «Волга». - М.: 2018, №1-2.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230423190233/https://magazines.gorky.media/volga/2018/1/sneg-kotoryj-ya-propustil.html |date=2023-04-23 }}
* [https://web.archive.org/web/20170224154658/http://gulliverus.ru/gvideon/?article=45854 Стихотворения Галы Узрютовой. Журнал «Гвидеон». - М.: Русский Гулливер, 2016.]
* [http://berlin-berega.de/o-zhurnale/1-2017ru/ Пьеса Dummerchen. Гала Узрютова. Журнал «Берлин. Берега». - Берлин.: 2017, №1.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181221232255/http://berlin-berega.de/o-zhurnale/1-2017ru/ |date=2018-12-21 }}
* [https://www.bancaintesa.ru/files/almanacco-letterario-08-2017.pdf Рассказ «Снег, который я пропустил» на русском и итальянском языках. Гала Узрютова. Российско-итальянский альманах литературной премии «Радуга». - Верона.: Издательство «Познаем Евразию», 2017, стр. 165.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211017093258/https://bancaintesa.ru/files/almanacco-letterario-08-2017.pdf |date=2021-10-17 }}
* [http://www.text.express/81-ernest-heminguey-prostoy-vopros.html Рассказ «Жужел». Гала Узрютова. Журнал Текст.express. - М.: 2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230423191739/http://www.text.express/81-ernest-heminguey-prostoy-vopros.html |date=2023-04-23 }}
* [https://web.archive.org/web/20181221230611/http://www.wunderhorn.de/content/buecher/pool/978_3_88423_524_9/index_ger.html Стихотворения на русском и немецком языках. Гала Узрютова. Асмус Трауч. Российско-немецкая поэтическая антология «Поэтическая диверсия». - Хайдельберг.: Wunderhorn, 2016.]
* [http://teatr-lib.ru/Library/Modern_drama/2016_2/ Пьеса «Утка смотрит». Гала Узрютова. Журнал «Современная драматургия». - М.:, 2016, № 2.]
* Статья «Поэтическая диВЕРСия» в Хайдельберге. Гала Узрютова // Симбирскъ : лит. журнал. – 2016. – № 7. – С. 53–56.
* Стихотворения Галы Узрютовой. Антология «Русская поэтическая речь 2016». - Ч.: Издательство Марины Волковой, 2016.
* [http://soyuzpisateley.ru/publication.php?id=657 Пьеса «Жужел». Гала Узрютова. Журнал «Кольцо А». - М.:, 2016, № 94].
* Рассказ. Стихотворения. Гала Узрютова. Казахстан–Россия. Литературный альманах. Составители: М. Замшев (Москва), Ж. Ашимжан (Алматы), Алматы, «Жібек жолы» баспасы, 2016. 464 с.
* [https://www.bancaintesa.ru/files/almanacco-letterario-06-2015.pdf Рассказ «Счастливая шапка» на русском и итальянском языках. Гала Узрютова. Российско-итальянский альманах литературной премии «Радуга». - Верона.: Издательство «Познаем Евразию», 2015, стр. 155.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211017101917/https://bancaintesa.ru/files/almanacco-letterario-06-2015.pdf |date=2021-10-17 }}
* Пьеса «Утка смотрит». Сборник «Лучшие пьесы-2015». - М.: Livebook, 2015.
* Рассказ «Жужел». Гала Узрютова. Антология короткой прозы 2015. - М.: НП Центр современной литературы, 2015.
* [https://dvoetochie.wordpress.com/2015/04/04/gala-uzryutova/ Стихотворения. Гала Узрютова. Журнал «Двоеточие». - Иерусалим.: 2015.]
== Асăрхасем ==
{{асăрхавсем}}
== Каçăсем ==
* [https://www.galauzryutova.com Гала Узрютован официаллă сайчĕ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230324162500/http://galauzryutova.com/ |date=2023-03-24 }}
* [https://t.me/galauzryutova Гала Узрютован телеграм-каналĕ]
* [http://magazines.russ.ru/authors/U/Uzrjutova Страница в Журнальном зале]
* [https://polutona.ru/?show=gala-uzrutova Страница на портале Полутона]
* [https://snob.ru/profile/30918 Страница на портале Сноб]
[[Категори:1983 çулта çуралнисем]]
[[Категори:Раççей çыравçисем]]
[[Категори:Раççей сăвăçисем]]
[[Категори:Раççей драматургĕсем]]
[[Категори:Раççей сценарисчĕсем]]
[[Категори:Вырăс сăвăçисем]]
[[Категори:Вырăс çыравçисем]]
[[Категори:Вырăс драматургĕсем]]
[[Категори:Вырăс сценарисчĕсем]]
[[Категори:Чĕмпĕрти патшалăх университетĕнче вĕренсе тухнисем]]
qf3r2bbu0so08fg25z1rhp3lv6el4ge
Z-матрица
0
130468
876245
876236
2026-08-04T22:17:00Z
InternetArchiveBot
28304
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
876245
wikitext
text/x-wiki
'''Z-матрица''' (Z-matrix), [[хими]]ре — [[молекула]] тытăмĕнчи [[атом]]сен координчĕсене кăтартмалли меслет. Ку меслете çавăн пекех '''шалти координатсем''' те (internal coordinates) теççĕ.
== Каçăсем ==
* [http://www.shodor.org/chemviz/zmatrices/index.html Z-Matrices Lab Activity]
* [http://www.shodor.org/chemviz/zmatrices/babel.html Онлайн конвертер z-матрицы в декартовы координаты]
* [https://metacpan.org/pod/Chemistry::InternalCoords::Builder Модуль Perl, строящий z-матрицу по декартовым координатам]
* [https://metacpan.org/pod/Chemistry::InternalCoords Модуль Perl, позволяющий преобразовывать z-матрицу в декартовы координаты]
* [https://web.archive.org/web/20120315121757/http://www.perlmol.org/ Набор модулей Perl, предназначенных для работы с атомами и молекулами]
* [http://www.cmbi.ru.nl/molden/molden.html Molden, домашняя страница]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070705013713/http://www.cmbi.ru.nl/molden/molden.html |date=2007-07-05 }}
*[https://www.webqc.org/molecularformatsconverter.php Онлайн конвертер декартовых координат в z-матрицу]
[[Категори:Молекулăсен моделлевĕ]]
[[Категори:Компьютерла хими]]
nscejq0luivx5eh3pl2iv10rpjtgkoq
Перчаткин Борис Георгиевич
0
130473
876241
2026-08-04T16:01:54Z
Asorev
33054
Ҫӗнӗ страница: «'''Борис Георгиевич Перчаткин''' (1946 çулхи утă уйăхĕн 1-мĕшĕнче çуралнă) — совет тата американ элтепе хӳтĕлевçи, 1970-мĕш çулсен вĕçĕнче тата 1980-мĕш çулсен пуçламăшĕнче [[Находка]] хулинчи тĕн эмиграцийĕ юхăмĕн тĕп ертӳçисенчен пĕри<ref name="ostrovskaja">{{cite journal |last=Ос...»
876241
wikitext
text/x-wiki
'''Борис Георгиевич Перчаткин''' (1946 çулхи утă уйăхĕн 1-мĕшĕнче çуралнă) — совет тата американ элтепе хӳтĕлевçи, 1970-мĕш çулсен вĕçĕнче тата 1980-мĕш çулсен пуçламăшĕнче [[Находка]] хулинчи тĕн эмиграцийĕ юхăмĕн тĕп ертӳçисенчен пĕри<ref name="ostrovskaja">{{cite journal |last=Островская |first=О. П. |year=2017 |title=Судьбы участников эмиграционного движения пятидесятников на дальнем востоке в 1970-1980-х гг. |journal=Владивосток – точка возвращения: прошлое и настоящее русской эмиграции |publisher=Дальневосточный юридический институт МВД РФ |url=http://dot.kostacademy.kz/bible/files/769476832.pdf#page=65 |language=ru |pages=65—70}}</ref>. 1989 çулта [[АПШ|АПШ-ра]] «Лотенберг тӳрлетĕвне» (''Lautenberg Amendment'') йышăнмалли кампание ертсе пынă. Çак закон пĕр миллионран ытла совет тĕн пĕчĕклĕхĕсен пайташĕсене АПШ-на легаллă куçса кайма май парать<ref name="romanovic">{{cite web |last=Романович |first=Михаил |year=2023 |title=Правозащитник, Борис Перчаткин, смертельно болен |website=spasenie.by |date=2023-09-26 |url=https://spasenie.by/publ/pravozashhitnik_boris_perchatkin_smertelno_bolen/4-1-0-82 |language=ru}}</ref>.
== Биографи ==
=== Пуçламăш çулсем тата ĕненĕве килни ===
Борис Перчаткин çар лётчикĕн çемьинче çуралнă. Унăн ачалăхĕнче ашшĕ çул-шур çинчи аваринче пĕтнĕ. Вунпĕр çултан амăшĕ тепĕр çар çыннипе качча кайнă. 1953 çулта унăн пăхса үстерекен ашшĕне бунт вăхăтĕнче хушнă пăхăнманшăн хупса хунă та 25 çуллăх [[Воркута]] лагерьне янă<ref name="ostrovskaja" />.
16 çулта Перчаткин Находка хулинчи пятидесятниксен общинине тупнă та христианлăха йышăннă. Çакăн хыççăн вăл СССР-ти ĕненекенсене хĕсни пирки информаци пухса ют çулçӳревçĕсене тата журналистсене парама пуçланă<ref name="semjonova">{{cite web |last=Семёнова |first=Виктория |year=2020 |title=Борис Перчаткин — о том, как помогал верующим из СССР попасть в США |website=usa.one |date=2020-01-03 |url=https://usa.one/2020/01/boris-perchatkin-o-veruyushhix-v-sssr-immigracii-v-ssha-i-aktivizme/ |language=ru}}</ref>.
=== Эмиграци юхăмĕ тата диссидентсемпе çыхăну ===
1976 çулта Перчаткин тата унăн юлташĕсем Московра [[Московири Хельсинки ушкăнĕ|Московири Хельсинки ушкăнĕпе]] (МХУ) çыхăну туса хураççĕ<ref name="ostrovskaja" />. МХУ элчи Л. В. Воронина Находкана килнĕ, унта Перчаткин ăна христиансене хĕсни пирки документсене парса ярать<ref name="ostrovskaja" />. Вăл çавăн пекех [[ПНО]], Тĕнчери Чиркӳсен канашĕ (WCC) тата Хельсинки килĕшĕвĕсене алă пусна патшалăхсене çырусем ярать<ref name="nashaamerica">{{cite web|url=http://www.nashaamerica.com/blogi/chtivo/item-894/|title=Он спас 1 млн человек. Сегодня они не могут собрать ему на операцию. Как же так?|website=www.nashaamerica.com|date=2023-09-26|access-date=2023-09-26|language=ru|archive-date=2023-09-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20230926133215/http://www.nashaamerica.com/blogi/chtivo/item-894/|url-status=live}}</ref>.
1977 çулта Николай Горетипе пĕрле тытса хупнă диссидентсене — [[Александр Гинзбург]], [[Юрий Орлов]] тата [[Анатолий Щаранский]] — хӳтĕлет<ref name="ostrovskaja" />.
1978 çулхи раштавăн 20-мĕшĕнче вăл АПШ Президенчĕ пĕрле [[Джимми Картер]] ятне Тĕн ирĕклĕхĕ пирки Янă çул телеграмми ярать<ref name="ostrovskaja" /><ref name="nashaamerica"/><ref name="dementjev">{{cite journal |author=Андрей Дементьев |title=АВЕН-ЕЗЕР. Евангельское движение в Приморье 1898-1990 годы |url=http://www.rusbaptist.stunda.org/aven-ezer-primorje.pdf |journal=Русский остров |publisher=Русский остров |year=2011 |pages=213 |isbn=978-5-93577-054-2 |language=ru |archive-date=2023-09-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230925212100/http://www.rusbaptist.stunda.org/aven-ezer-primorje.pdf |url-status=live}}</ref>.
1979 çулта эмиграцие каяс кăмăллă ĕненекенсен центрне йĕркелет. 1980 çулта Совет пятидесятник чиркĕвĕсен канашĕн эмиграци секретарĕ пулма хатĕрленет<ref name="ostrovskaja" />. 1979 çул вĕçĕнче АПШ Конгрессĕ тата хĕвел анăç патшалăхсен правительствисем ятне совет тĕн законĕсем пирки заявление çырать<ref name="ostrovskaja" />.
=== Хĕсни тата арессем ===
Эмиграци комитетĕнчи чи активлă çын пулнăран, совет влаçĕсем унпа унăн çемйине карланă статьисемпе местнă хаçатсенче прессинг тума пуçлаççĕ («Hypocrite wholesale and retail», «Convictions of convenience», «Before it’s too late»)<ref name="ostrovskaja" />.
1980 çулхи çурлан 21-мĕшĕнче Перчаткина Находкара арестлеççĕ<ref name="ostrovskaja" />. 1981 çулхи пуш уйăхĕнче РСФСР УК 190.1 статйипе (совет стройне ятлани) 2 çуллăх лагерь тивĕçтереççĕ<ref name="dtic">[https://apps.dtic.mil/sti/pdfs/ADA145453.pdf Chronology of Soviet Dissidence: January 1970 through December 1982]</ref>. «Америка сасси» радио хăбарланипе, следстви вăхăтĕнче ăна психотроплă япаласем (нейролептиксем) укол туса пăсарнă<ref name="ostrovskaja" />.
1982 çулхи çурла уйăхĕнче ирĕке тухсан, вăл хăйĕн ĕçне малалла пăрахмайт. 1983 çулхи нарăс уйăхĕнче ăна виçесĕр çивĕч пăшал тытса ӳренипе (218.2 статья) каллех арестлеççĕ та 1,5 çуллăх хупаççĕ<ref name="ostrovskaja" />.
=== АПШ-на эмиграци тата Лотенберг тӳрлетĕвĕ ===
1987 çулта АПШ Конгрессĕ валли «СССР-ти тĕн лару-рару» доклад хатĕрлет. Ăна АПШ Государство секретарĕ [[Джордж Шульц]] тата АПШ Аслă сучĕн председателĕ [[Уильям Ренквист]] тĕлпулу валли йăхăраççĕ<ref name="romanovic"/>. 1988 çулхи çу уйăхĕнче АПШ Президенчĕ [[Рональд Рейган]] Москова саммита килнĕ чухне вăл Пĕрремĕш ледипе [[Нэнси Рейган|Нэнси Рейганпа]] тĕлпулать<ref name="gura_173">{{cite journal |last=Гура |first=В. О. |year=2018 |title=Історія та есхатологічні мотиви релігійної еміграції пізніх протестантів із СРСР 1987–2017 рр. |journal=Гілея: науковий вісник |issue=135 |pages=171—175 |issn=2076-1554 |url=http://www.irbis-nbuv.gov.ua/cgi-bin/irbis_nbuv/cgiirbis_64.exe?C21COM=2&I21DBN=UJRN&P21DBN=UJRN&IMAGE_FILE_DOWNLOAD=1&Image_file_name=PDF/gileya_2018_135_47.pdf |language=uk}}</ref>.
1988 çулхи утă уйăхĕн 26-мĕшĕнче Перчаткин çемйипе пĕрле АПШ-на эмиграцие тухса катать<ref name="gura_173" /><ref name="ostrovskaja" />. 1988 çулхи çурлан 4-мĕшĕнче [[АПШ Конгрессĕ|АПШ Конгрессĕнче]] доклад туса калаçать<ref name="gura_173" /><ref name="ostrovskaja" /><ref name="photo">{{cite web|url=https://russiainphoto.ru/photos/195013/|title=Foto - Boris Perchatkin|website=russiainphoto.ru|date=2023-09-26|language=ru}}</ref>. Нью-Джерси сенаторĕпе [[Фрэнк Лаутенберг|Фрэнк Лаутенбергпа]] пĕрле ĕçлесе, 1989 çулта «Лотенберг тӳрлетĕвне» йышăнма пулăшать<ref name="gura_173" /><ref name="semjonova" />. Çак закон пĕрремĕш 10 çулта 350 пин ытла тĕн беженецĕпе, 2010 çул тĕлне 1 миллион ытла çынна АПШ-на вырнаçма май парать<ref name="romanovic"/>.
=== АПШ-ри ĕç-хĕлĕ ===
АПШ-ра Перчаткин ARRC (American-Russian Relief Committee) элтепе хӳтĕлев организацийĕ йĕркелет<ref name="ostrovskaja" /><ref name="romanovic"/><ref name="arrc">{{cite journal|author=United States Congress Commission on Security and Cooperation in Europe|title=Unregistered Religious Groups in Russia: Hearing Before the Commission on Security and Cooperation in Europe|url=https://books.google.com/books?id=_YhIiVBx_5kC|year=2007|journal=U.S. Government Printing Office|isbn=978-0-16-077910-7|language=en}}</ref>.
2025 çулта Перчаткинпа унăн юлташĕсем АПШ Государство департаментне тата Тĕнчери тĕн ирĕклĕх комиссине (USCIRF) Украина тата РФ-ри пацифист христиансене хĕсни, вăйпа мобилизаци туни тата альтернатива çар хĕсметне паманни пирки показанисем параççĕ, U4U программа шакĕнче ун валли квота хума ыйтаççĕ<ref name="slavicsac">{{cite web|url=https://www.slavicsac.com/2025/07/14/ukraine-russian-christians/|title=В США обсуждают защиту христиан из Украины и России|author=SlavicSac|website=Slavic Sacramento|date=2025-07-15|language=ru}}</ref>.
== Асăнмалăх ==
Паллă совет диссиденчĕ [[Андрей Сахаров]] 1981 çулхи «Ăсчахсен яваплăхĕ» документĕнче Борис Перчаткин ятне асăнать<ref name="sakharov">{{cite web|url=https://www.sakharov.space/lib/otvetstvennost-uchenyh|title=Сахаров. Ответственность учёных|website=sakharov.space|language=ru}}</ref>.
== Çăлкуçсем ==
<references />
== Тулашри каçăсем ==
* {{cite journal
|author = Michael Rowe
|title = The Soviet pentecostal emigration movement
|url = https://www.tandfonline.com/doi/epdf/10.1080/09637498308431098
|journal = Religion in Communist Lands
|language = en
|date = 2 January 2008
|volume = 11
|issue = 3
|pages = 337–339
|doi = 10.1080/09637498308431098
|ref = Rowe }}
* {{cite journal
|author = Catherine Wanner
|title = Religion and Refugee Resettlement: Evolving Connections to Ukraine since World War II
|url = https://brill.com/view/journals/css/44/1-2/article-p44_4.xml
|journal = Canadian-American Slavic Studies
|language = en
|publisher = Brill Schöningh
|date = January 2010
|volume = 44
|issue = 1–2
|pages = 44–66
|issn = 2210-2396
|doi = 10.1163/221023910X512796
|ref = Wanner }}
* {{cite web |last=Special To the New York Times |date=1979-09-05 |title=Soviet Pentecostals Meet Illegally and Form Council |website=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/1979/09/05/archives/soviet-pentecostals-meet-illegally-and-form-council-20-delegates.html |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20180310060316/https://www.nytimes.com/1979/09/05/archives/soviet-pentecostals-meet-illegally-and-form-council-20-delegates.html |archive-date=2018-03-10}}
{{Тулаш каçăсем}}
[[Категори:1946 çулта çуралнисем]]
6xmxxjmxoxk55mzp3jqdvrsrh8vazq4
Шаблон:Potd/2026-08-10 (cv)
10
130474
876242
2026-08-04T17:56:14Z
Ymblanter
7764
Ҫӗнӗ страница: «Истребитель военно-воздушных сил Финляндии Hawker Hurricane и учебный самолёт военно-морских сил США North American T-6 Texan в полёте над Финляндией»
876242
wikitext
text/x-wiki
Истребитель военно-воздушных сил Финляндии Hawker Hurricane и учебный самолёт военно-морских сил США North American T-6 Texan в полёте над Финляндией
rnkeea00xjbkjrnjai5ztg77jhlv0ht
Шаблон:Potd/2026-08-10
10
130475
876243
2026-08-04T17:56:27Z
Ymblanter
7764
Ҫӗнӗ страница: «Finnish Air Force Hawker Hurricane warbird and US Navy T-6 Texan warbird in flight over Finland.jpg»
876243
wikitext
text/x-wiki
Finnish Air Force Hawker Hurricane warbird and US Navy T-6 Texan warbird in flight over Finland.jpg
ab1tcrag8nyt454zn4g5snbtx5wqcc0
Шакира
0
130476
876244
2026-08-04T18:16:04Z
~2026-43256-95
40677
Ҫӗнӗ страница: «[[Ӳкерчĕк:Shakira_in_concert.jpg|справа|мини|Шакира (2003)]] '''Шакира''' (тулли ячĕ — '''Шакира Изабель Мебарак Риполль''', исп. ''Shakira Isabel Mebarak Ripoll''; 1977 çулхи нарăсăн 2-мĕшĕнче, Колумбири Барранкилья хулинче çуралнă) — паллă Колумби юрăçи, ташăçă, юрăсем çыракан, мусăк продюс...»
876244
wikitext
text/x-wiki
[[Ӳкерчĕк:Shakira_in_concert.jpg|справа|мини|Шакира (2003)]]
'''Шакира''' (тулли ячĕ — '''Шакира Изабель Мебарак Риполль''', исп. ''Shakira Isabel Mebarak Ripoll''; 1977 çулхи нарăсăн 2-мĕшĕнче, Колумбири Барранкилья хулинче çуралнă) — паллă Колумби юрăçи, ташăçă, юрăсем çыракан, мусăк продюсерĕ тата филантроп. Вăл тĕнчери чи паллă латин-америка юрăçисенчен пĕри шутланать.<ref>https://www.forbes.com/sites/andreazarczynski/2023/04/30/as-latin-music-booms-grammy-museum-honors-shakira/</ref>
Унăн мусăкĕнче поп, рок тата латин-америка мотивĕсем пĕрлешнĕ. Шакира хăйĕн пултарулăхĕнче тĕнчери хит-парадсенче темиçе хут пĕрремĕш вырăнсене йышăннă, çавăн пекех «Грэмми» премине темиçе хут тивĕçнĕ.<ref>https://www.grammy.com/artists/shakira/17393</ref><ref>https://www.latingrammy.com/artistas/shakira/22743-02</ref> Унăн чи паллă юррисем хушшинче — «Whenever, Wherever», «La Tortura», «Hips Don't Lie», «She Wolf», «Waka Waka», «Loca», «La La La», «Chantaje» тата «Te Felicito».<ref>https://www.billboard.com/lists/shakiras-top-songs-billboard-hot-100/</ref>
== Дискографи ==
=== Студи альбомĕсем ===
* ''Magia'' (1991)
* ''Peligro'' (1993)
* ''Pies Descalzos'' (1995)
* ''Dónde Están los Ladrones?'' (1998)
* ''Laundry Service'' (2001)
* ''Fijación Oral, Vol. 1'' (2005)
* ''Oral Fixation, Vol. 2'' (2005)
* ''She Wolf'' (2009)
* ''Sale el Sol'' (2010)
* ''Shakira'' (2014)
* ''El Dorado'' (2017)
* ''Las Mujeres Ya No Lloran'' (2024)
=== Концерт альбомĕсем ===
* ''MTV Unplugged'' (2000)
* ''Live & off the Record'' (2004)
* ''Oral Fixation Tour'' (2007)
* ''Live from Paris'' (2011)
* ''Shakira in Concert: El Dorado World Tour'' (2019)
* ''Anniversary: Oral Fixation (20th) and Pies Descalzos (30th) Live''
(2025)
== Асăрхавсем ==
smj9vtjj9eidxmh9202a049pyrtgyil