Dagbani Wikipedia dagwiki https://dag.wikipedia.org/wiki/Sol%C9%94%C9%A3u MediaWiki 1.47.0-wmf.4 first-letter Miidiya Diŋ'gahim Yɛltɔɣa Ŋun su Ŋun su yɛltɔɣa Wikipedia Wikipedia yɛltɔɣa Lahabali kɔligu Lahabali kɔligu yɛltɔɣa MiidiyaWiki MiidiyaWiki yɛltɔɣa Tɛmplet Tɛmplet yɛltɔɣa Sɔŋsim Sɔŋsim yɛltɔɣa Pubu Pubu yɛltɔɣa Salima Salima yɛltɔɣa MOS MOS yɛltɔɣa TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk Gabriel Calderón 0 13707 138316 138124 2026-05-30T21:44:00Z Phasy GH 5787 Added a text 138316 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Gabriel Calderón''' nyɛla bol'ŋmɛri so ŋun ŋmɛri tiri Real Betis. '''Gabriel Humberto Calderón''' nyɛla bɛ ni daa dɔɣi so February gɔli dabaa ayopɔin yuuni 1960 Angentina tiŋgbanni. O nyɛla ŋun nya kooch zaŋti Agentina bolli ka o maŋmaŋ daa lahi nya ninvuɣso ŋun ŋmɛri bolli tiri lala tiim maa. Calderón nyɛla ŋun ŋmɛ bolli nti tiim nim pam, di shɛŋa n nyɛ Argentine Racing Club de Avellaneda ni Club Atlético Independiente, Spanish Real Betis ni French Paris Saint-Germain. O daa lahi pahi Argentina bihi ban na bi paai yuun-pishi tiim shɛli ban daa gbuɣi 1979 FIFA World Youth Championship jaashee, ka daa lahi ŋmɛ 1982 FIFA World Cup din daa ŋmɛ Spain ni 1990 FIFA World Cup din daa ŋmɛ Italy yiŋa. O ni daa chɛ bolli ŋmɛbu, o daa manɛɛji tiim nima kaman Caen, Lausanne Sports nti pahi tiimnima pam ban be Middle East din gbaai Saudi Arabia national team, Omani national team, Al-Ittihad, Al-Hilal, Baniyas, Bahrain national team, Al-Wasl, Qatar SC ni Persepolis F.C. nti pahi La Liga side Real Betis. [[File:Gabriel calderon independiente.jpg|thumb|left|150px|Calderón ni daa ŋmɛri n tiri Independiente yuuni 1983 saha]] [[File:Gabriel Calderón.jpg|thumb|Calderón ni daa diri alizama pɔi ni bɔlli ŋmɛbu laɣingu yuuni 2007 AFC Asian Cup la saha]] [[File:Persepolis V Pars Jam FC, 22 August 2019 1115.jpg|thumb|Calderón ni daa na be [[Persepolis F.C.|Persepolis]] yuuni 2019]] == O piligu == == O boli ŋmɛbɔ == Calderón nyɛla bɛ ni daa dɔɣi so Nashaara goli February dabaayopɔin dali yuuni 1960 puuni, Chubut Province din be Rawson tiŋgbani ni la. Yuuni 1976 ka o daa pili o bol' ŋmɛbo tuma Club El Porvenir B Team bɔŋ la puuni, ka daa kpɛ bolli maa ŋmɛbu maŋmaŋ ni yuuni 1976. Bɛ daa tirisi o mi n kpɛhi El Porvenir bɔŋ maa maŋmaŋ ni yuuni 1976, bɛ nini ni daa tiɣi o boli ŋmɛbo maa zuɣu, o daa yila ni n kpɛ Racing Club de Avellaneda yuun shɛli din paya maa, o daa ŋmɛla nimaani bola ŋmɛbu ŋmɛbu buta ka ŋmɛ biɛla n ti Club Atlético Lanús nim gba. Di nyaanga, o daa ŋmɛmi n ti Club Atlético Independiente bɔŋ la bola saha buyi pɔi ka naanyi yi n labi La Liga nim polo n ti ŋme n-ti Real Betis bu kɔbiga ni pihita ni yini, ka di pɔri pihinahi yinika n-ti ba. Yuuni 1987 puuni, o daa tirisimi n chaŋ Ligue 1 Paris Saint-Germain nim sani n ti ŋme bola saha buta n ti ba. O daa nyɛla ŋun pahi PSG nim ni bola saha din pahiri ayi maa ni. Yuuni 1990 saha, o daa pahila FC Sion amaa ka daa yi n labi France n-ti ŋmɛri tiri Stade Malherbe Caen yuuni 1992 puuni. O daa lahi yila nimaani n labi Switzerland yuun shɛli din paya n-ti naagi o boli ŋmɛbo tuma FC Lausanne-Sports puuni, o ni daa nyɛ yuun pihita ni anahi. === O tiŋduya boli ŋmɛbo === Calderón daa nyɛmi n-ti Argentina bɔŋ shɛli ban bi paai pishi la ni, ka daa di yuuni 1979 FIFA World Youth Championship la. Yuuni 198, César Luis Menotti daa boli o mi tiŋ maa boli ŋmɛri bɔŋ ni. O daa pahila Denmark nim zuɣu ka bɛ mini Brazil ŋme o piligu tiŋduya bolli, ka o daa di o tiŋduya bola po' yinga la. O daa pahila yuuni 1982 FIFA World Cup din daa ŋme Spain maa, ni yuuni 1990 FIFA World Cup din daa ŋme Italy maa ni, ka daa be Diego Maradona puuni. O daa nyɛla 1990 FIFA World Cup boli ŋmɛri biŋ, ka Argentina daa paai bola maa kpalinkpaa. Lala bola maa nyaanga, o daa chɛla tiŋduya bola ŋmɛbu o ni daa nyɛ yuun pihita, o daa deei la tiŋduya kapunim pishi ni ata ka di po' yinga n-ti Argentina bɔŋ maa. === O tiŋduya bola === <table border="5" cellpadding="10"> <tr> <th>Date</th> <th>Venue</th> <th>Opponent</th> <th>Result</th> <th>Competition</th> <th>Goals</th> </tr> <tr> <td>1987-04-02</td> <td>Buenos Aires, Argentina</td> <td>Denmark</td> <td>1–0</td> <td>Friendly</td> <td>1</td> </tr> </table> == O koochitali tuma == === o koochitali piligu === Calderón daa pili la o bolli kpeentali tuma yuuni 1997, ka nyɛ Stade Malherbe Caen kpamba zuɣulana, o daa biɛla di puuni yuuni 1992 hali ni 1993. Bɛ daa piigi o mi ka o lɛbi Lausanne Sports kpamba zuɣulana 2003 yuuni, o ni daa na min ŋme n-ti shɛba amaa o daa niŋla bakɔi dibaanu kɔnko ka yi, bɛ ni daa bi ŋmɛri viɛnyɛla zuɣu. {| class="wikitable" style="text-align: center" |- !rowspan=2|Team !rowspan=2|From !rowspan=2|To !colspan=8|Record |- !G!!W!!D!!L!!GF!!GA!!±!!Win % |- |align="left"|[[SM Caen]] |align="left"|July 1997 |align="left"|May 2000 {{WDL|118|43|39|36|for=158|against=131|diff=yes}} |- |align="left"|[[Lausanne Sports]] |align="left"|July 2003 |align="left"|December 2003 {{WDL|15|5|5|5|for=23|against=22|diff=yes}} |- |align="left"|[[Saudi Arabia]] |align="left"|November 2004 |align="left"|December 2005 {{WDL|20|9|4|7|for=26|against=22|diff=yes}} |- |align="left"|[[Oman]] |align="left"|April 2007 |align="left"|June 2008 {{WDL|28|13|11|4|for=34|against=27|diff=yes}} |- |align="left"|[[Al-Ittihad Club (Jeddah)|Al-Ittihad]] |align="left"|June 2008 |align="left"|January 2010 {{WDL|63|44|11|8|for=153|against=76|diff=yes}} |- |align="left"|[[Al-Hilal FC|Al-Hilal]] |align="left"|December 2010 |align="left"|July 2011 {{WDL|37|25|9|3|for=73|against=31|diff=yes}} |- |align="left"|[[Baniyas]] |align="left"|November 2011 |align="left"|May 2012 {{WDL|24|11|7|6|for=40|against=33|diff=yes}} |- |align="left"|[[Bahrain]] |align="left"|October 2012 |align="left"|August 2013 {{WDL|21|9|8|4|for=22|against=16|diff=yes}} |- |align="left"|[[Real Betis]] |align="left"|January 2014 |align="left"|May 2014 {{WDL|21|6|3|12|for=23|against=37|diff=yes}} |- |align="left"|[[Al-Wasl]] |align="left"|October 2014 |align="left"|May 2016 {{WDL|19|7|6|6|for=32|against=31|diff=yes}} |- |align="left"|[[Qatar SC]] |align="left"|September 2017 |align="left"|November 2017 {{WDL|9|1|1|7|for=8|against=21|diff=yes}} |- |align="left"|[[Persepolis F.C.|Persepolis]] |align="left"|July 2019 |align="left"|January 2020<br /> {{WDL|19|14|1|4|for=24|against=7|diff=yes}} |- |align="left"|[[Khor Fakkan Club|Khor Fakkan]] |align="left"|February 2022 |align="left"|May 2022 {{WDL|10|2|1|7|for=15|against=21|diff=yes}} |- !colspan=3|'''Total''' {{WDLtot|404|189|106|109|for=636|against=476|diff=yes}} |} == Kundivihira == 63w1iw62a4q7omgu1y08znn362q8yp0 138317 138316 2026-05-30T21:46:50Z Phasy GH 5787 Added a text 138317 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Gabriel Calderón''' nyɛla bol'ŋmɛri so ŋun ŋmɛri tiri Real Betis. '''Gabriel Humberto Calderón''' nyɛla bɛ ni daa dɔɣi so February gɔli dabaa ayopɔin yuuni 1960 Angentina tiŋgbanni. O nyɛla ŋun nya kooch zaŋti Agentina bolli ka o maŋmaŋ daa lahi nya ninvuɣso ŋun ŋmɛri bolli tiri lala tiim maa. Calderón nyɛla ŋun ŋmɛ bolli nti tiim nim pam, di shɛŋa n nyɛ Argentine Racing Club de Avellaneda ni Club Atlético Independiente, Spanish Real Betis ni French Paris Saint-Germain. O daa lahi pahi Argentina bihi ban na bi paai yuun-pishi tiim shɛli ban daa gbuɣi 1979 FIFA World Youth Championship jaashee, ka daa lahi ŋmɛ 1982 FIFA World Cup din daa ŋmɛ Spain ni 1990 FIFA World Cup din daa ŋmɛ Italy yiŋa. O ni daa chɛ bolli ŋmɛbu, o daa manɛɛji tiim nima kaman Caen, Lausanne Sports nti pahi tiimnima pam ban be Middle East din gbaai Saudi Arabia national team, Omani national team, Al-Ittihad, Al-Hilal, Baniyas, Bahrain national team, Al-Wasl, Qatar SC ni Persepolis F.C. nti pahi La Liga side Real Betis. [[File:Gabriel calderon independiente.jpg|thumb|left|150px|Calderón ni daa ŋmɛri n tiri Independiente yuuni 1983 saha]] [[File:Gabriel Calderón.jpg|thumb|Calderón ni daa diri alizama pɔi ni bɔlli ŋmɛbu laɣingu yuuni 2007 AFC Asian Cup la saha]] [[File:Persepolis V Pars Jam FC, 22 August 2019 1115.jpg|thumb|Calderón ni daa na be [[Persepolis F.C.|Persepolis]] yuuni 2019]] == O piligu == == O boli ŋmɛbɔ == Calderón nyɛla bɛ ni daa dɔɣi so Nashaara goli February dabaayopɔin dali yuuni 1960 puuni, Chubut Province din be Rawson tiŋgbani ni la. Yuuni 1976 ka o daa pili o bol' ŋmɛbo tuma Club El Porvenir B Team bɔŋ la puuni, ka daa kpɛ bolli maa ŋmɛbu maŋmaŋ ni yuuni 1976. Bɛ daa tirisi o mi n kpɛhi El Porvenir bɔŋ maa maŋmaŋ ni yuuni 1976, bɛ nini ni daa tiɣi o boli ŋmɛbo maa zuɣu, o daa yila ni n kpɛ Racing Club de Avellaneda yuun shɛli din paya maa, o daa ŋmɛla nimaani bola ŋmɛbu ŋmɛbu buta ka ŋmɛ biɛla n ti Club Atlético Lanús nim gba. Di nyaanga, o daa ŋmɛmi n ti Club Atlético Independiente bɔŋ la bola saha buyi pɔi ka naanyi yi n labi La Liga nim polo n ti ŋme n-ti Real Betis bu kɔbiga ni pihita ni yini, ka di pɔri pihinahi yinika n-ti ba. Yuuni 1987 puuni, o daa tirisimi n chaŋ Ligue 1 Paris Saint-Germain nim sani n ti ŋme bola saha buta n ti ba. O daa nyɛla ŋun pahi PSG nim ni bola saha din pahiri ayi maa ni. Yuuni 1990 saha, o daa pahila FC Sion amaa ka daa yi n labi France n-ti ŋmɛri tiri Stade Malherbe Caen yuuni 1992 puuni. O daa lahi yila nimaani n labi Switzerland yuun shɛli din paya n-ti naagi o boli ŋmɛbo tuma FC Lausanne-Sports puuni, o ni daa nyɛ yuun pihita ni anahi. === O tiŋduya boli ŋmɛbo === Calderón daa nyɛmi n-ti Argentina bɔŋ shɛli ban bi paai pishi la ni, ka daa di yuuni 1979 FIFA World Youth Championship la. Yuuni 198, César Luis Menotti daa boli o mi tiŋ maa boli ŋmɛri bɔŋ ni. O daa pahila Denmark nim zuɣu ka bɛ mini Brazil ŋme o piligu tiŋduya bolli, ka o daa di o tiŋduya bola po' yinga la. O daa pahila yuuni 1982 FIFA World Cup din daa ŋme Spain maa, ni yuuni 1990 FIFA World Cup din daa ŋme Italy maa ni, ka daa be Diego Maradona puuni. O daa nyɛla 1990 FIFA World Cup boli ŋmɛri biŋ, ka Argentina daa paai bola maa kpalinkpaa. Lala bola maa nyaanga, o daa chɛla tiŋduya bola ŋmɛbu o ni daa nyɛ yuun pihita, o daa deei la tiŋduya kapunim pishi ni ata ka di po' yinga n-ti Argentina bɔŋ maa. === O tiŋduya bola === <table border="5" cellpadding="10"> <tr> <th>Date</th> <th>Venue</th> <th>Opponent</th> <th>Result</th> <th>Competition</th> <th>Goals</th> </tr> <tr> <td>1987-04-02</td> <td>Buenos Aires, Argentina</td> <td>Denmark</td> <td>1–0</td> <td>Friendly</td> <td>1</td> </tr> </table> == O koochitali tuma == === o koochitali piligu === Calderón daa pili la o bolli kpeentali tuma yuuni 1997, ka nyɛ Stade Malherbe Caen kpamba zuɣulana, o daa biɛla di puuni yuuni 1992 hali ni 1993. Bɛ daa piigi o mi ka o lɛbi Lausanne Sports kpamba zuɣulana 2003 yuuni, o ni daa na min ŋme n-ti shɛba amaa o daa niŋla bakɔi dibaanu kɔnko ka yi, bɛ ni daa bi ŋmɛri viɛnyɛla zuɣu. === Saudi Arabia national team === Calderón daa lɛbila Saudi Arabia national team koochi yuuni 2004 bahigu polo, o daa wuhi Saudi bolli bɔŋ maa viɛnyɛla ka bɛ daa di Uzbekistan pɔri ata Football World Cup 2006 din daa niŋ Riyadh din be Germany la. Saudi Arabia bolli bɔŋ maa kɔnko n daa nyɛ bolli bɔŋ shɛli so ni bi di. Calderón daa yɛliya "koochi kam niya nyɛla o boli ŋmɛriba tooi ŋme World Cup, n niŋ nintiɣili n zaŋchaŋ ti paai bahigu maa". "N niŋ suhipiɛlli pam ni ti ni paai bahigu maa dama n ni paana yaŋɔ tuuli dina n nyɛ n niya", o daa lahi pahiya. {| class="wikitable" style="text-align: center" |- !rowspan=2|Team !rowspan=2|From !rowspan=2|To !colspan=8|Record |- !G!!W!!D!!L!!GF!!GA!!±!!Win % |- |align="left"|[[SM Caen]] |align="left"|July 1997 |align="left"|May 2000 {{WDL|118|43|39|36|for=158|against=131|diff=yes}} |- |align="left"|[[Lausanne Sports]] |align="left"|July 2003 |align="left"|December 2003 {{WDL|15|5|5|5|for=23|against=22|diff=yes}} |- |align="left"|[[Saudi Arabia]] |align="left"|November 2004 |align="left"|December 2005 {{WDL|20|9|4|7|for=26|against=22|diff=yes}} |- |align="left"|[[Oman]] |align="left"|April 2007 |align="left"|June 2008 {{WDL|28|13|11|4|for=34|against=27|diff=yes}} |- |align="left"|[[Al-Ittihad Club (Jeddah)|Al-Ittihad]] |align="left"|June 2008 |align="left"|January 2010 {{WDL|63|44|11|8|for=153|against=76|diff=yes}} |- |align="left"|[[Al-Hilal FC|Al-Hilal]] |align="left"|December 2010 |align="left"|July 2011 {{WDL|37|25|9|3|for=73|against=31|diff=yes}} |- |align="left"|[[Baniyas]] |align="left"|November 2011 |align="left"|May 2012 {{WDL|24|11|7|6|for=40|against=33|diff=yes}} |- |align="left"|[[Bahrain]] |align="left"|October 2012 |align="left"|August 2013 {{WDL|21|9|8|4|for=22|against=16|diff=yes}} |- |align="left"|[[Real Betis]] |align="left"|January 2014 |align="left"|May 2014 {{WDL|21|6|3|12|for=23|against=37|diff=yes}} |- |align="left"|[[Al-Wasl]] |align="left"|October 2014 |align="left"|May 2016 {{WDL|19|7|6|6|for=32|against=31|diff=yes}} |- |align="left"|[[Qatar SC]] |align="left"|September 2017 |align="left"|November 2017 {{WDL|9|1|1|7|for=8|against=21|diff=yes}} |- |align="left"|[[Persepolis F.C.|Persepolis]] |align="left"|July 2019 |align="left"|January 2020<br /> {{WDL|19|14|1|4|for=24|against=7|diff=yes}} |- |align="left"|[[Khor Fakkan Club|Khor Fakkan]] |align="left"|February 2022 |align="left"|May 2022 {{WDL|10|2|1|7|for=15|against=21|diff=yes}} |- !colspan=3|'''Total''' {{WDLtot|404|189|106|109|for=636|against=476|diff=yes}} |} == Kundivihira == lbayeot9xqztqq93xwsjmt6hy7mccbt 138318 138317 2026-05-30T21:48:56Z Phasy GH 5787 Added a text 138318 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Gabriel Calderón''' nyɛla bol'ŋmɛri so ŋun ŋmɛri tiri Real Betis. '''Gabriel Humberto Calderón''' nyɛla bɛ ni daa dɔɣi so February gɔli dabaa ayopɔin yuuni 1960 Angentina tiŋgbanni. O nyɛla ŋun nya kooch zaŋti Agentina bolli ka o maŋmaŋ daa lahi nya ninvuɣso ŋun ŋmɛri bolli tiri lala tiim maa. Calderón nyɛla ŋun ŋmɛ bolli nti tiim nim pam, di shɛŋa n nyɛ Argentine Racing Club de Avellaneda ni Club Atlético Independiente, Spanish Real Betis ni French Paris Saint-Germain. O daa lahi pahi Argentina bihi ban na bi paai yuun-pishi tiim shɛli ban daa gbuɣi 1979 FIFA World Youth Championship jaashee, ka daa lahi ŋmɛ 1982 FIFA World Cup din daa ŋmɛ Spain ni 1990 FIFA World Cup din daa ŋmɛ Italy yiŋa. O ni daa chɛ bolli ŋmɛbu, o daa manɛɛji tiim nima kaman Caen, Lausanne Sports nti pahi tiimnima pam ban be Middle East din gbaai Saudi Arabia national team, Omani national team, Al-Ittihad, Al-Hilal, Baniyas, Bahrain national team, Al-Wasl, Qatar SC ni Persepolis F.C. nti pahi La Liga side Real Betis. [[File:Gabriel calderon independiente.jpg|thumb|left|150px|Calderón ni daa ŋmɛri n tiri Independiente yuuni 1983 saha]] [[File:Gabriel Calderón.jpg|thumb|Calderón ni daa diri alizama pɔi ni bɔlli ŋmɛbu laɣingu yuuni 2007 AFC Asian Cup la saha]] [[File:Persepolis V Pars Jam FC, 22 August 2019 1115.jpg|thumb|Calderón ni daa na be [[Persepolis F.C.|Persepolis]] yuuni 2019]] == O piligu == == O boli ŋmɛbɔ == Calderón nyɛla bɛ ni daa dɔɣi so Nashaara goli February dabaayopɔin dali yuuni 1960 puuni, Chubut Province din be Rawson tiŋgbani ni la. Yuuni 1976 ka o daa pili o bol' ŋmɛbo tuma Club El Porvenir B Team bɔŋ la puuni, ka daa kpɛ bolli maa ŋmɛbu maŋmaŋ ni yuuni 1976. Bɛ daa tirisi o mi n kpɛhi El Porvenir bɔŋ maa maŋmaŋ ni yuuni 1976, bɛ nini ni daa tiɣi o boli ŋmɛbo maa zuɣu, o daa yila ni n kpɛ Racing Club de Avellaneda yuun shɛli din paya maa, o daa ŋmɛla nimaani bola ŋmɛbu ŋmɛbu buta ka ŋmɛ biɛla n ti Club Atlético Lanús nim gba. Di nyaanga, o daa ŋmɛmi n ti Club Atlético Independiente bɔŋ la bola saha buyi pɔi ka naanyi yi n labi La Liga nim polo n ti ŋme n-ti Real Betis bu kɔbiga ni pihita ni yini, ka di pɔri pihinahi yinika n-ti ba. Yuuni 1987 puuni, o daa tirisimi n chaŋ Ligue 1 Paris Saint-Germain nim sani n ti ŋme bola saha buta n ti ba. O daa nyɛla ŋun pahi PSG nim ni bola saha din pahiri ayi maa ni. Yuuni 1990 saha, o daa pahila FC Sion amaa ka daa yi n labi France n-ti ŋmɛri tiri Stade Malherbe Caen yuuni 1992 puuni. O daa lahi yila nimaani n labi Switzerland yuun shɛli din paya n-ti naagi o boli ŋmɛbo tuma FC Lausanne-Sports puuni, o ni daa nyɛ yuun pihita ni anahi. === O tiŋduya boli ŋmɛbo === Calderón daa nyɛmi n-ti Argentina bɔŋ shɛli ban bi paai pishi la ni, ka daa di yuuni 1979 FIFA World Youth Championship la. Yuuni 198, César Luis Menotti daa boli o mi tiŋ maa boli ŋmɛri bɔŋ ni. O daa pahila Denmark nim zuɣu ka bɛ mini Brazil ŋme o piligu tiŋduya bolli, ka o daa di o tiŋduya bola po' yinga la. O daa pahila yuuni 1982 FIFA World Cup din daa ŋme Spain maa, ni yuuni 1990 FIFA World Cup din daa ŋme Italy maa ni, ka daa be Diego Maradona puuni. O daa nyɛla 1990 FIFA World Cup boli ŋmɛri biŋ, ka Argentina daa paai bola maa kpalinkpaa. Lala bola maa nyaanga, o daa chɛla tiŋduya bola ŋmɛbu o ni daa nyɛ yuun pihita, o daa deei la tiŋduya kapunim pishi ni ata ka di po' yinga n-ti Argentina bɔŋ maa. === O tiŋduya bola === <table border="5" cellpadding="10"> <tr> <th>Date</th> <th>Venue</th> <th>Opponent</th> <th>Result</th> <th>Competition</th> <th>Goals</th> </tr> <tr> <td>1987-04-02</td> <td>Buenos Aires, Argentina</td> <td>Denmark</td> <td>1–0</td> <td>Friendly</td> <td>1</td> </tr> </table> == O koochitali tuma == === o koochitali piligu === Calderón daa pili la o bolli kpeentali tuma yuuni 1997, ka nyɛ Stade Malherbe Caen kpamba zuɣulana, o daa biɛla di puuni yuuni 1992 hali ni 1993. Bɛ daa piigi o mi ka o lɛbi Lausanne Sports kpamba zuɣulana 2003 yuuni, o ni daa na min ŋme n-ti shɛba amaa o daa niŋla bakɔi dibaanu kɔnko ka yi, bɛ ni daa bi ŋmɛri viɛnyɛla zuɣu. === Saudi Arabia national team === Calderón daa lɛbila Saudi Arabia national team koochi yuuni 2004 bahigu polo, o daa wuhi Saudi bolli bɔŋ maa viɛnyɛla ka bɛ daa di Uzbekistan pɔri ata Football World Cup 2006 din daa niŋ Riyadh din be Germany la. Saudi Arabia bolli bɔŋ maa kɔnko n daa nyɛ bolli bɔŋ shɛli so ni bi di. Calderón daa yɛliya "koochi kam niya nyɛla o boli ŋmɛriba tooi ŋme World Cup, n niŋ nintiɣili n zaŋchaŋ ti paai bahigu maa". "N niŋ suhipiɛlli pam ni ti ni paai bahigu maa dama n ni paana yaŋɔ tuuli dina n nyɛ n niya", o daa lahi pahiya. Yaha, Nashaara goli December yuuni 2005 puuni, Calderón nyɛla Saudi Arabia Football Federation nim ni daa kari so ka di nyɛla ni o daa bi gbubi viɛnyɛla, bɛ ni daa bi kpaŋ bi maŋa yuuni 2005 West Asian Games maa ni maa, Iraq nima n daa diba ka bɛ daa zaŋ Marcos Paqueta n zali bɛ zaani. {| class="wikitable" style="text-align: center" |- !rowspan=2|Team !rowspan=2|From !rowspan=2|To !colspan=8|Record |- !G!!W!!D!!L!!GF!!GA!!±!!Win % |- |align="left"|[[SM Caen]] |align="left"|July 1997 |align="left"|May 2000 {{WDL|118|43|39|36|for=158|against=131|diff=yes}} |- |align="left"|[[Lausanne Sports]] |align="left"|July 2003 |align="left"|December 2003 {{WDL|15|5|5|5|for=23|against=22|diff=yes}} |- |align="left"|[[Saudi Arabia]] |align="left"|November 2004 |align="left"|December 2005 {{WDL|20|9|4|7|for=26|against=22|diff=yes}} |- |align="left"|[[Oman]] |align="left"|April 2007 |align="left"|June 2008 {{WDL|28|13|11|4|for=34|against=27|diff=yes}} |- |align="left"|[[Al-Ittihad Club (Jeddah)|Al-Ittihad]] |align="left"|June 2008 |align="left"|January 2010 {{WDL|63|44|11|8|for=153|against=76|diff=yes}} |- |align="left"|[[Al-Hilal FC|Al-Hilal]] |align="left"|December 2010 |align="left"|July 2011 {{WDL|37|25|9|3|for=73|against=31|diff=yes}} |- |align="left"|[[Baniyas]] |align="left"|November 2011 |align="left"|May 2012 {{WDL|24|11|7|6|for=40|against=33|diff=yes}} |- |align="left"|[[Bahrain]] |align="left"|October 2012 |align="left"|August 2013 {{WDL|21|9|8|4|for=22|against=16|diff=yes}} |- |align="left"|[[Real Betis]] |align="left"|January 2014 |align="left"|May 2014 {{WDL|21|6|3|12|for=23|against=37|diff=yes}} |- |align="left"|[[Al-Wasl]] |align="left"|October 2014 |align="left"|May 2016 {{WDL|19|7|6|6|for=32|against=31|diff=yes}} |- |align="left"|[[Qatar SC]] |align="left"|September 2017 |align="left"|November 2017 {{WDL|9|1|1|7|for=8|against=21|diff=yes}} |- |align="left"|[[Persepolis F.C.|Persepolis]] |align="left"|July 2019 |align="left"|January 2020<br /> {{WDL|19|14|1|4|for=24|against=7|diff=yes}} |- |align="left"|[[Khor Fakkan Club|Khor Fakkan]] |align="left"|February 2022 |align="left"|May 2022 {{WDL|10|2|1|7|for=15|against=21|diff=yes}} |- !colspan=3|'''Total''' {{WDLtot|404|189|106|109|for=636|against=476|diff=yes}} |} == Kundivihira == bmdy21kvgb9sw66ws9za7xjzysgbakd 138319 138318 2026-05-30T21:52:53Z Phasy GH 5787 Added a text 138319 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Gabriel Calderón''' nyɛla bol'ŋmɛri so ŋun ŋmɛri tiri Real Betis. '''Gabriel Humberto Calderón''' nyɛla bɛ ni daa dɔɣi so February gɔli dabaa ayopɔin yuuni 1960 Angentina tiŋgbanni. O nyɛla ŋun nya kooch zaŋti Agentina bolli ka o maŋmaŋ daa lahi nya ninvuɣso ŋun ŋmɛri bolli tiri lala tiim maa. Calderón nyɛla ŋun ŋmɛ bolli nti tiim nim pam, di shɛŋa n nyɛ Argentine Racing Club de Avellaneda ni Club Atlético Independiente, Spanish Real Betis ni French Paris Saint-Germain. O daa lahi pahi Argentina bihi ban na bi paai yuun-pishi tiim shɛli ban daa gbuɣi 1979 FIFA World Youth Championship jaashee, ka daa lahi ŋmɛ 1982 FIFA World Cup din daa ŋmɛ Spain ni 1990 FIFA World Cup din daa ŋmɛ Italy yiŋa. O ni daa chɛ bolli ŋmɛbu, o daa manɛɛji tiim nima kaman Caen, Lausanne Sports nti pahi tiimnima pam ban be Middle East din gbaai Saudi Arabia national team, Omani national team, Al-Ittihad, Al-Hilal, Baniyas, Bahrain national team, Al-Wasl, Qatar SC ni Persepolis F.C. nti pahi La Liga side Real Betis. [[File:Gabriel calderon independiente.jpg|thumb|left|150px|Calderón ni daa ŋmɛri n tiri Independiente yuuni 1983 saha]] [[File:Gabriel Calderón.jpg|thumb|Calderón ni daa diri alizama pɔi ni bɔlli ŋmɛbu laɣingu yuuni 2007 AFC Asian Cup la saha]] [[File:Persepolis V Pars Jam FC, 22 August 2019 1115.jpg|thumb|Calderón ni daa na be [[Persepolis F.C.|Persepolis]] yuuni 2019]] == O piligu == == O boli ŋmɛbɔ == Calderón nyɛla bɛ ni daa dɔɣi so Nashaara goli February dabaayopɔin dali yuuni 1960 puuni, Chubut Province din be Rawson tiŋgbani ni la. Yuuni 1976 ka o daa pili o bol' ŋmɛbo tuma Club El Porvenir B Team bɔŋ la puuni, ka daa kpɛ bolli maa ŋmɛbu maŋmaŋ ni yuuni 1976. Bɛ daa tirisi o mi n kpɛhi El Porvenir bɔŋ maa maŋmaŋ ni yuuni 1976, bɛ nini ni daa tiɣi o boli ŋmɛbo maa zuɣu, o daa yila ni n kpɛ Racing Club de Avellaneda yuun shɛli din paya maa, o daa ŋmɛla nimaani bola ŋmɛbu ŋmɛbu buta ka ŋmɛ biɛla n ti Club Atlético Lanús nim gba. Di nyaanga, o daa ŋmɛmi n ti Club Atlético Independiente bɔŋ la bola saha buyi pɔi ka naanyi yi n labi La Liga nim polo n ti ŋme n-ti Real Betis bu kɔbiga ni pihita ni yini, ka di pɔri pihinahi yinika n-ti ba. Yuuni 1987 puuni, o daa tirisimi n chaŋ Ligue 1 Paris Saint-Germain nim sani n ti ŋme bola saha buta n ti ba. O daa nyɛla ŋun pahi PSG nim ni bola saha din pahiri ayi maa ni. Yuuni 1990 saha, o daa pahila FC Sion amaa ka daa yi n labi France n-ti ŋmɛri tiri Stade Malherbe Caen yuuni 1992 puuni. O daa lahi yila nimaani n labi Switzerland yuun shɛli din paya n-ti naagi o boli ŋmɛbo tuma FC Lausanne-Sports puuni, o ni daa nyɛ yuun pihita ni anahi. === O tiŋduya boli ŋmɛbo === Calderón daa nyɛmi n-ti Argentina bɔŋ shɛli ban bi paai pishi la ni, ka daa di yuuni 1979 FIFA World Youth Championship la. Yuuni 198, César Luis Menotti daa boli o mi tiŋ maa boli ŋmɛri bɔŋ ni. O daa pahila Denmark nim zuɣu ka bɛ mini Brazil ŋme o piligu tiŋduya bolli, ka o daa di o tiŋduya bola po' yinga la. O daa pahila yuuni 1982 FIFA World Cup din daa ŋme Spain maa, ni yuuni 1990 FIFA World Cup din daa ŋme Italy maa ni, ka daa be Diego Maradona puuni. O daa nyɛla 1990 FIFA World Cup boli ŋmɛri biŋ, ka Argentina daa paai bola maa kpalinkpaa. Lala bola maa nyaanga, o daa chɛla tiŋduya bola ŋmɛbu o ni daa nyɛ yuun pihita, o daa deei la tiŋduya kapunim pishi ni ata ka di po' yinga n-ti Argentina bɔŋ maa. === O tiŋduya bola === <table border="5" cellpadding="10"> <tr> <th>Date</th> <th>Venue</th> <th>Opponent</th> <th>Result</th> <th>Competition</th> <th>Goals</th> </tr> <tr> <td>1987-04-02</td> <td>Buenos Aires, Argentina</td> <td>Denmark</td> <td>1–0</td> <td>Friendly</td> <td>1</td> </tr> </table> == O koochitali tuma == === o koochitali piligu === Calderón daa pili la o bolli kpeentali tuma yuuni 1997, ka nyɛ Stade Malherbe Caen kpamba zuɣulana, o daa biɛla di puuni yuuni 1992 hali ni 1993. Bɛ daa piigi o mi ka o lɛbi Lausanne Sports kpamba zuɣulana 2003 yuuni, o ni daa na min ŋme n-ti shɛba amaa o daa niŋla bakɔi dibaanu kɔnko ka yi, bɛ ni daa bi ŋmɛri viɛnyɛla zuɣu. === Saudi Arabia national team === Calderón daa lɛbila Saudi Arabia national team koochi yuuni 2004 bahigu polo, o daa wuhi Saudi bolli bɔŋ maa viɛnyɛla ka bɛ daa di Uzbekistan pɔri ata Football World Cup 2006 din daa niŋ Riyadh din be Germany la. Saudi Arabia bolli bɔŋ maa kɔnko n daa nyɛ bolli bɔŋ shɛli so ni bi di. Calderón daa yɛliya "koochi kam niya nyɛla o boli ŋmɛriba tooi ŋme World Cup, n niŋ nintiɣili n zaŋchaŋ ti paai bahigu maa". "N niŋ suhipiɛlli pam ni ti ni paai bahigu maa dama n ni paana yaŋɔ tuuli dina n nyɛ n niya", o daa lahi pahiya. Yaha, Nashaara goli December yuuni 2005 puuni, Calderón nyɛla Saudi Arabia Football Federation nim ni daa kari so ka di nyɛla ni o daa bi gbubi viɛnyɛla, bɛ ni daa bi kpaŋ bi maŋa yuuni 2005 West Asian Games maa ni maa, Iraq nima n daa diba ka bɛ daa zaŋ Marcos Paqueta n zali bɛ zaani. === Oman national team === Nashaara goli April dabaawɔi dali yuuni 2007, Calderón daa lɛbila Oman national football team koochi ka daa wuhi ba ka bɛ ŋme yuuni 2007 AFC Asian Cup. Oman mini Australia nima n daa pili, ka bɛ daa di pɔ' gaŋgaŋa amaa ka Thailand daa di ba pɔri ayi, ka bɛ mini ban daa di kpalinkpaa maa, Iraq nim daa ŋme ka so bi di o kpee, ka bɛ daa yihiba diɛma maa ni. Nashaara goli June biɛɣu pihita dali yuuni 2008, zaɣisila Oman national team kpamba zuɣu lana tali maa ka di nyɛla o mali la niya ni o lɛbi Saudi Al-Ittihad kpamba zuɣulana. {| class="wikitable" style="text-align: center" |- !rowspan=2|Team !rowspan=2|From !rowspan=2|To !colspan=8|Record |- !G!!W!!D!!L!!GF!!GA!!±!!Win % |- |align="left"|[[SM Caen]] |align="left"|July 1997 |align="left"|May 2000 {{WDL|118|43|39|36|for=158|against=131|diff=yes}} |- |align="left"|[[Lausanne Sports]] |align="left"|July 2003 |align="left"|December 2003 {{WDL|15|5|5|5|for=23|against=22|diff=yes}} |- |align="left"|[[Saudi Arabia]] |align="left"|November 2004 |align="left"|December 2005 {{WDL|20|9|4|7|for=26|against=22|diff=yes}} |- |align="left"|[[Oman]] |align="left"|April 2007 |align="left"|June 2008 {{WDL|28|13|11|4|for=34|against=27|diff=yes}} |- |align="left"|[[Al-Ittihad Club (Jeddah)|Al-Ittihad]] |align="left"|June 2008 |align="left"|January 2010 {{WDL|63|44|11|8|for=153|against=76|diff=yes}} |- |align="left"|[[Al-Hilal FC|Al-Hilal]] |align="left"|December 2010 |align="left"|July 2011 {{WDL|37|25|9|3|for=73|against=31|diff=yes}} |- |align="left"|[[Baniyas]] |align="left"|November 2011 |align="left"|May 2012 {{WDL|24|11|7|6|for=40|against=33|diff=yes}} |- |align="left"|[[Bahrain]] |align="left"|October 2012 |align="left"|August 2013 {{WDL|21|9|8|4|for=22|against=16|diff=yes}} |- |align="left"|[[Real Betis]] |align="left"|January 2014 |align="left"|May 2014 {{WDL|21|6|3|12|for=23|against=37|diff=yes}} |- |align="left"|[[Al-Wasl]] |align="left"|October 2014 |align="left"|May 2016 {{WDL|19|7|6|6|for=32|against=31|diff=yes}} |- |align="left"|[[Qatar SC]] |align="left"|September 2017 |align="left"|November 2017 {{WDL|9|1|1|7|for=8|against=21|diff=yes}} |- |align="left"|[[Persepolis F.C.|Persepolis]] |align="left"|July 2019 |align="left"|January 2020<br /> {{WDL|19|14|1|4|for=24|against=7|diff=yes}} |- |align="left"|[[Khor Fakkan Club|Khor Fakkan]] |align="left"|February 2022 |align="left"|May 2022 {{WDL|10|2|1|7|for=15|against=21|diff=yes}} |- !colspan=3|'''Total''' {{WDLtot|404|189|106|109|for=636|against=476|diff=yes}} |} == Kundivihira == 9i1huswx2t3wv4o39urep86e6m52xqx 138320 138319 2026-05-30T21:56:59Z Phasy GH 5787 Added a text 138320 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Gabriel Calderón''' nyɛla bol'ŋmɛri so ŋun ŋmɛri tiri Real Betis. '''Gabriel Humberto Calderón''' nyɛla bɛ ni daa dɔɣi so February gɔli dabaa ayopɔin yuuni 1960 Angentina tiŋgbanni. O nyɛla ŋun nya kooch zaŋti Agentina bolli ka o maŋmaŋ daa lahi nya ninvuɣso ŋun ŋmɛri bolli tiri lala tiim maa. Calderón nyɛla ŋun ŋmɛ bolli nti tiim nim pam, di shɛŋa n nyɛ Argentine Racing Club de Avellaneda ni Club Atlético Independiente, Spanish Real Betis ni French Paris Saint-Germain. O daa lahi pahi Argentina bihi ban na bi paai yuun-pishi tiim shɛli ban daa gbuɣi 1979 FIFA World Youth Championship jaashee, ka daa lahi ŋmɛ 1982 FIFA World Cup din daa ŋmɛ Spain ni 1990 FIFA World Cup din daa ŋmɛ Italy yiŋa. O ni daa chɛ bolli ŋmɛbu, o daa manɛɛji tiim nima kaman Caen, Lausanne Sports nti pahi tiimnima pam ban be Middle East din gbaai Saudi Arabia national team, Omani national team, Al-Ittihad, Al-Hilal, Baniyas, Bahrain national team, Al-Wasl, Qatar SC ni Persepolis F.C. nti pahi La Liga side Real Betis. [[File:Gabriel calderon independiente.jpg|thumb|left|150px|Calderón ni daa ŋmɛri n tiri Independiente yuuni 1983 saha]] [[File:Gabriel Calderón.jpg|thumb|Calderón ni daa diri alizama pɔi ni bɔlli ŋmɛbu laɣingu yuuni 2007 AFC Asian Cup la saha]] [[File:Persepolis V Pars Jam FC, 22 August 2019 1115.jpg|thumb|Calderón ni daa na be [[Persepolis F.C.|Persepolis]] yuuni 2019]] == O piligu == == O boli ŋmɛbɔ == Calderón nyɛla bɛ ni daa dɔɣi so Nashaara goli February dabaayopɔin dali yuuni 1960 puuni, Chubut Province din be Rawson tiŋgbani ni la. Yuuni 1976 ka o daa pili o bol' ŋmɛbo tuma Club El Porvenir B Team bɔŋ la puuni, ka daa kpɛ bolli maa ŋmɛbu maŋmaŋ ni yuuni 1976. Bɛ daa tirisi o mi n kpɛhi El Porvenir bɔŋ maa maŋmaŋ ni yuuni 1976, bɛ nini ni daa tiɣi o boli ŋmɛbo maa zuɣu, o daa yila ni n kpɛ Racing Club de Avellaneda yuun shɛli din paya maa, o daa ŋmɛla nimaani bola ŋmɛbu ŋmɛbu buta ka ŋmɛ biɛla n ti Club Atlético Lanús nim gba. Di nyaanga, o daa ŋmɛmi n ti Club Atlético Independiente bɔŋ la bola saha buyi pɔi ka naanyi yi n labi La Liga nim polo n ti ŋme n-ti Real Betis bu kɔbiga ni pihita ni yini, ka di pɔri pihinahi yinika n-ti ba. Yuuni 1987 puuni, o daa tirisimi n chaŋ Ligue 1 Paris Saint-Germain nim sani n ti ŋme bola saha buta n ti ba. O daa nyɛla ŋun pahi PSG nim ni bola saha din pahiri ayi maa ni. Yuuni 1990 saha, o daa pahila FC Sion amaa ka daa yi n labi France n-ti ŋmɛri tiri Stade Malherbe Caen yuuni 1992 puuni. O daa lahi yila nimaani n labi Switzerland yuun shɛli din paya n-ti naagi o boli ŋmɛbo tuma FC Lausanne-Sports puuni, o ni daa nyɛ yuun pihita ni anahi. === O tiŋduya boli ŋmɛbo === Calderón daa nyɛmi n-ti Argentina bɔŋ shɛli ban bi paai pishi la ni, ka daa di yuuni 1979 FIFA World Youth Championship la. Yuuni 198, César Luis Menotti daa boli o mi tiŋ maa boli ŋmɛri bɔŋ ni. O daa pahila Denmark nim zuɣu ka bɛ mini Brazil ŋme o piligu tiŋduya bolli, ka o daa di o tiŋduya bola po' yinga la. O daa pahila yuuni 1982 FIFA World Cup din daa ŋme Spain maa, ni yuuni 1990 FIFA World Cup din daa ŋme Italy maa ni, ka daa be Diego Maradona puuni. O daa nyɛla 1990 FIFA World Cup boli ŋmɛri biŋ, ka Argentina daa paai bola maa kpalinkpaa. Lala bola maa nyaanga, o daa chɛla tiŋduya bola ŋmɛbu o ni daa nyɛ yuun pihita, o daa deei la tiŋduya kapunim pishi ni ata ka di po' yinga n-ti Argentina bɔŋ maa. === O tiŋduya bola === <table border="5" cellpadding="10"> <tr> <th>Date</th> <th>Venue</th> <th>Opponent</th> <th>Result</th> <th>Competition</th> <th>Goals</th> </tr> <tr> <td>1987-04-02</td> <td>Buenos Aires, Argentina</td> <td>Denmark</td> <td>1–0</td> <td>Friendly</td> <td>1</td> </tr> </table> == O koochitali tuma == === o koochitali piligu === Calderón daa pili la o bolli kpeentali tuma yuuni 1997, ka nyɛ Stade Malherbe Caen kpamba zuɣulana, o daa biɛla di puuni yuuni 1992 hali ni 1993. Bɛ daa piigi o mi ka o lɛbi Lausanne Sports kpamba zuɣulana 2003 yuuni, o ni daa na min ŋme n-ti shɛba amaa o daa niŋla bakɔi dibaanu kɔnko ka yi, bɛ ni daa bi ŋmɛri viɛnyɛla zuɣu. === Saudi Arabia national team === Calderón daa lɛbila Saudi Arabia national team koochi yuuni 2004 bahigu polo, o daa wuhi Saudi bolli bɔŋ maa viɛnyɛla ka bɛ daa di Uzbekistan pɔri ata Football World Cup 2006 din daa niŋ Riyadh din be Germany la. Saudi Arabia bolli bɔŋ maa kɔnko n daa nyɛ bolli bɔŋ shɛli so ni bi di. Calderón daa yɛliya "koochi kam niya nyɛla o boli ŋmɛriba tooi ŋme World Cup, n niŋ nintiɣili n zaŋchaŋ ti paai bahigu maa". "N niŋ suhipiɛlli pam ni ti ni paai bahigu maa dama n ni paana yaŋɔ tuuli dina n nyɛ n niya", o daa lahi pahiya. Yaha, Nashaara goli December yuuni 2005 puuni, Calderón nyɛla Saudi Arabia Football Federation nim ni daa kari so ka di nyɛla ni o daa bi gbubi viɛnyɛla, bɛ ni daa bi kpaŋ bi maŋa yuuni 2005 West Asian Games maa ni maa, Iraq nima n daa diba ka bɛ daa zaŋ Marcos Paqueta n zali bɛ zaani. === Oman national team === Nashaara goli April dabaawɔi dali yuuni 2007, Calderón daa lɛbila Oman national football team koochi ka daa wuhi ba ka bɛ ŋme yuuni 2007 AFC Asian Cup. Oman mini Australia nima n daa pili, ka bɛ daa di pɔ' gaŋgaŋa amaa ka Thailand daa di ba pɔri ayi, ka bɛ mini ban daa di kpalinkpaa maa, Iraq nim daa ŋme ka so bi di o kpee, ka bɛ daa yihiba diɛma maa ni. Nashaara goli June biɛɣu pihita dali yuuni 2008, zaɣisila Oman national team kpamba zuɣu lana tali maa ka di nyɛla o mali la niya ni o lɛbi Saudi Al-Ittihad kpamba zuɣulana. === Al-Ittihad === Silimin goli June biɛɣu pihita dali yuuni 2008, o daa labila Saudi Arabia  n-ti lɛbi Al-Ittihad koochi kpɛma. O Al-Ittihad ni bola ŋmɛbu tuuli, o daa dila Saudi Premier League nim kpalinkpaa boli shɛli bɛ mini Al-Hilal nim ni daa ŋme la, bɛ daa dila pɔri ayi ka Al-Hilal nim labisi pɔ' yinga, bɛ daa ŋme li mi King Fahad Stadium din be Riyadh la ka daa nyɛ ban dɔni tuuli ka gari Al-Hilal nim pɔri anu, ban daa pahiri ayi maa. {| class="wikitable" style="text-align: center" |- !rowspan=2|Team !rowspan=2|From !rowspan=2|To !colspan=8|Record |- !G!!W!!D!!L!!GF!!GA!!±!!Win % |- |align="left"|[[SM Caen]] |align="left"|July 1997 |align="left"|May 2000 {{WDL|118|43|39|36|for=158|against=131|diff=yes}} |- |align="left"|[[Lausanne Sports]] |align="left"|July 2003 |align="left"|December 2003 {{WDL|15|5|5|5|for=23|against=22|diff=yes}} |- |align="left"|[[Saudi Arabia]] |align="left"|November 2004 |align="left"|December 2005 {{WDL|20|9|4|7|for=26|against=22|diff=yes}} |- |align="left"|[[Oman]] |align="left"|April 2007 |align="left"|June 2008 {{WDL|28|13|11|4|for=34|against=27|diff=yes}} |- |align="left"|[[Al-Ittihad Club (Jeddah)|Al-Ittihad]] |align="left"|June 2008 |align="left"|January 2010 {{WDL|63|44|11|8|for=153|against=76|diff=yes}} |- |align="left"|[[Al-Hilal FC|Al-Hilal]] |align="left"|December 2010 |align="left"|July 2011 {{WDL|37|25|9|3|for=73|against=31|diff=yes}} |- |align="left"|[[Baniyas]] |align="left"|November 2011 |align="left"|May 2012 {{WDL|24|11|7|6|for=40|against=33|diff=yes}} |- |align="left"|[[Bahrain]] |align="left"|October 2012 |align="left"|August 2013 {{WDL|21|9|8|4|for=22|against=16|diff=yes}} |- |align="left"|[[Real Betis]] |align="left"|January 2014 |align="left"|May 2014 {{WDL|21|6|3|12|for=23|against=37|diff=yes}} |- |align="left"|[[Al-Wasl]] |align="left"|October 2014 |align="left"|May 2016 {{WDL|19|7|6|6|for=32|against=31|diff=yes}} |- |align="left"|[[Qatar SC]] |align="left"|September 2017 |align="left"|November 2017 {{WDL|9|1|1|7|for=8|against=21|diff=yes}} |- |align="left"|[[Persepolis F.C.|Persepolis]] |align="left"|July 2019 |align="left"|January 2020<br /> {{WDL|19|14|1|4|for=24|against=7|diff=yes}} |- |align="left"|[[Khor Fakkan Club|Khor Fakkan]] |align="left"|February 2022 |align="left"|May 2022 {{WDL|10|2|1|7|for=15|against=21|diff=yes}} |- !colspan=3|'''Total''' {{WDLtot|404|189|106|109|for=636|against=476|diff=yes}} |} == Kundivihira == 3armmsbbz7gbs4uqj5c2o50yoz1i47u 138321 138320 2026-05-30T21:58:17Z Phasy GH 5787 Added a text 138321 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Gabriel Calderón''' nyɛla bol'ŋmɛri so ŋun ŋmɛri tiri Real Betis. '''Gabriel Humberto Calderón''' nyɛla bɛ ni daa dɔɣi so February gɔli dabaa ayopɔin yuuni 1960 Angentina tiŋgbanni. O nyɛla ŋun nya kooch zaŋti Agentina bolli ka o maŋmaŋ daa lahi nya ninvuɣso ŋun ŋmɛri bolli tiri lala tiim maa. Calderón nyɛla ŋun ŋmɛ bolli nti tiim nim pam, di shɛŋa n nyɛ Argentine Racing Club de Avellaneda ni Club Atlético Independiente, Spanish Real Betis ni French Paris Saint-Germain. O daa lahi pahi Argentina bihi ban na bi paai yuun-pishi tiim shɛli ban daa gbuɣi 1979 FIFA World Youth Championship jaashee, ka daa lahi ŋmɛ 1982 FIFA World Cup din daa ŋmɛ Spain ni 1990 FIFA World Cup din daa ŋmɛ Italy yiŋa. O ni daa chɛ bolli ŋmɛbu, o daa manɛɛji tiim nima kaman Caen, Lausanne Sports nti pahi tiimnima pam ban be Middle East din gbaai Saudi Arabia national team, Omani national team, Al-Ittihad, Al-Hilal, Baniyas, Bahrain national team, Al-Wasl, Qatar SC ni Persepolis F.C. nti pahi La Liga side Real Betis. [[File:Gabriel calderon independiente.jpg|thumb|left|150px|Calderón ni daa ŋmɛri n tiri Independiente yuuni 1983 saha]] [[File:Gabriel Calderón.jpg|thumb|Calderón ni daa diri alizama pɔi ni bɔlli ŋmɛbu laɣingu yuuni 2007 AFC Asian Cup la saha]] [[File:Persepolis V Pars Jam FC, 22 August 2019 1115.jpg|thumb|Calderón ni daa na be [[Persepolis F.C.|Persepolis]] yuuni 2019]] == O piligu == == O boli ŋmɛbɔ == Calderón nyɛla bɛ ni daa dɔɣi so Nashaara goli February dabaayopɔin dali yuuni 1960 puuni, Chubut Province din be Rawson tiŋgbani ni la. Yuuni 1976 ka o daa pili o bol' ŋmɛbo tuma Club El Porvenir B Team bɔŋ la puuni, ka daa kpɛ bolli maa ŋmɛbu maŋmaŋ ni yuuni 1976. Bɛ daa tirisi o mi n kpɛhi El Porvenir bɔŋ maa maŋmaŋ ni yuuni 1976, bɛ nini ni daa tiɣi o boli ŋmɛbo maa zuɣu, o daa yila ni n kpɛ Racing Club de Avellaneda yuun shɛli din paya maa, o daa ŋmɛla nimaani bola ŋmɛbu ŋmɛbu buta ka ŋmɛ biɛla n ti Club Atlético Lanús nim gba. Di nyaanga, o daa ŋmɛmi n ti Club Atlético Independiente bɔŋ la bola saha buyi pɔi ka naanyi yi n labi La Liga nim polo n ti ŋme n-ti Real Betis bu kɔbiga ni pihita ni yini, ka di pɔri pihinahi yinika n-ti ba. Yuuni 1987 puuni, o daa tirisimi n chaŋ Ligue 1 Paris Saint-Germain nim sani n ti ŋme bola saha buta n ti ba. O daa nyɛla ŋun pahi PSG nim ni bola saha din pahiri ayi maa ni. Yuuni 1990 saha, o daa pahila FC Sion amaa ka daa yi n labi France n-ti ŋmɛri tiri Stade Malherbe Caen yuuni 1992 puuni. O daa lahi yila nimaani n labi Switzerland yuun shɛli din paya n-ti naagi o boli ŋmɛbo tuma FC Lausanne-Sports puuni, o ni daa nyɛ yuun pihita ni anahi. === O tiŋduya boli ŋmɛbo === Calderón daa nyɛmi n-ti Argentina bɔŋ shɛli ban bi paai pishi la ni, ka daa di yuuni 1979 FIFA World Youth Championship la. Yuuni 198, César Luis Menotti daa boli o mi tiŋ maa boli ŋmɛri bɔŋ ni. O daa pahila Denmark nim zuɣu ka bɛ mini Brazil ŋme o piligu tiŋduya bolli, ka o daa di o tiŋduya bola po' yinga la. O daa pahila yuuni 1982 FIFA World Cup din daa ŋme Spain maa, ni yuuni 1990 FIFA World Cup din daa ŋme Italy maa ni, ka daa be Diego Maradona puuni. O daa nyɛla 1990 FIFA World Cup boli ŋmɛri biŋ, ka Argentina daa paai bola maa kpalinkpaa. Lala bola maa nyaanga, o daa chɛla tiŋduya bola ŋmɛbu o ni daa nyɛ yuun pihita, o daa deei la tiŋduya kapunim pishi ni ata ka di po' yinga n-ti Argentina bɔŋ maa. === O tiŋduya bola === <table border="5" cellpadding="10"> <tr> <th>Date</th> <th>Venue</th> <th>Opponent</th> <th>Result</th> <th>Competition</th> <th>Goals</th> </tr> <tr> <td>1987-04-02</td> <td>Buenos Aires, Argentina</td> <td>Denmark</td> <td>1–0</td> <td>Friendly</td> <td>1</td> </tr> </table> == O koochitali tuma == === o koochitali piligu === Calderón daa pili la o bolli kpeentali tuma yuuni 1997, ka nyɛ Stade Malherbe Caen kpamba zuɣulana, o daa biɛla di puuni yuuni 1992 hali ni 1993. Bɛ daa piigi o mi ka o lɛbi Lausanne Sports kpamba zuɣulana 2003 yuuni, o ni daa na min ŋme n-ti shɛba amaa o daa niŋla bakɔi dibaanu kɔnko ka yi, bɛ ni daa bi ŋmɛri viɛnyɛla zuɣu. === Saudi Arabia national team === Calderón daa lɛbila Saudi Arabia national team koochi yuuni 2004 bahigu polo, o daa wuhi Saudi bolli bɔŋ maa viɛnyɛla ka bɛ daa di Uzbekistan pɔri ata Football World Cup 2006 din daa niŋ Riyadh din be Germany la. Saudi Arabia bolli bɔŋ maa kɔnko n daa nyɛ bolli bɔŋ shɛli so ni bi di. Calderón daa yɛliya "koochi kam niya nyɛla o boli ŋmɛriba tooi ŋme World Cup, n niŋ nintiɣili n zaŋchaŋ ti paai bahigu maa". "N niŋ suhipiɛlli pam ni ti ni paai bahigu maa dama n ni paana yaŋɔ tuuli dina n nyɛ n niya", o daa lahi pahiya. Yaha, Nashaara goli December yuuni 2005 puuni, Calderón nyɛla Saudi Arabia Football Federation nim ni daa kari so ka di nyɛla ni o daa bi gbubi viɛnyɛla, bɛ ni daa bi kpaŋ bi maŋa yuuni 2005 West Asian Games maa ni maa, Iraq nima n daa diba ka bɛ daa zaŋ Marcos Paqueta n zali bɛ zaani. === Oman national team === Nashaara goli April dabaawɔi dali yuuni 2007, Calderón daa lɛbila Oman national football team koochi ka daa wuhi ba ka bɛ ŋme yuuni 2007 AFC Asian Cup. Oman mini Australia nima n daa pili, ka bɛ daa di pɔ' gaŋgaŋa amaa ka Thailand daa di ba pɔri ayi, ka bɛ mini ban daa di kpalinkpaa maa, Iraq nim daa ŋme ka so bi di o kpee, ka bɛ daa yihiba diɛma maa ni. Nashaara goli June biɛɣu pihita dali yuuni 2008, zaɣisila Oman national team kpamba zuɣu lana tali maa ka di nyɛla o mali la niya ni o lɛbi Saudi Al-Ittihad kpamba zuɣulana. === Al-Ittihad === Silimin goli June biɛɣu pihita dali yuuni 2008, o daa labila Saudi Arabia  n-ti lɛbi Al-Ittihad koochi kpɛma. O Al-Ittihad ni bola ŋmɛbu tuuli, o daa dila Saudi Premier League nim kpalinkpaa boli shɛli bɛ mini Al-Hilal nim ni daa ŋme la, bɛ daa dila pɔri ayi ka Al-Hilal nim labisi pɔ' yinga, bɛ daa ŋme li mi King Fahad Stadium din be Riyadh la ka daa nyɛ ban dɔni tuuli ka gari Al-Hilal nim pɔri anu, ban daa pahiri ayi maa. Yaha, bɛ daa bi lahi nya lala nasara maa tatabo bɛ diɛn shɛŋa din daa kpalim maa ni, ka bɛ daa yihiba yuuni 2008 ACL maa ni ka bɛ lahi kɔŋ King Cup of Champion kpalinkpaa maa n ti Al-Shabab nima. O bola ŋmɛbu saha din pahiri ayi mini din nyɛ bahigu AlIttihad maa ni, o team maa daa dila King Cup Champions ka di Al-Hilal nim kpalinkpaa maa ni. O daa lahi sɔŋla o team maa ka di paai yuuni 2009 AFC Champions League kpalinkpaa, bana n daa nyɛ Group A ka di Al-Shabab nim pɔri ayi ka bɛ labisi  pɔ' yinga maachi shɛli din pahiri pia ni ayɔbu la puuni. {| class="wikitable" style="text-align: center" |- !rowspan=2|Team !rowspan=2|From !rowspan=2|To !colspan=8|Record |- !G!!W!!D!!L!!GF!!GA!!±!!Win % |- |align="left"|[[SM Caen]] |align="left"|July 1997 |align="left"|May 2000 {{WDL|118|43|39|36|for=158|against=131|diff=yes}} |- |align="left"|[[Lausanne Sports]] |align="left"|July 2003 |align="left"|December 2003 {{WDL|15|5|5|5|for=23|against=22|diff=yes}} |- |align="left"|[[Saudi Arabia]] |align="left"|November 2004 |align="left"|December 2005 {{WDL|20|9|4|7|for=26|against=22|diff=yes}} |- |align="left"|[[Oman]] |align="left"|April 2007 |align="left"|June 2008 {{WDL|28|13|11|4|for=34|against=27|diff=yes}} |- |align="left"|[[Al-Ittihad Club (Jeddah)|Al-Ittihad]] |align="left"|June 2008 |align="left"|January 2010 {{WDL|63|44|11|8|for=153|against=76|diff=yes}} |- |align="left"|[[Al-Hilal FC|Al-Hilal]] |align="left"|December 2010 |align="left"|July 2011 {{WDL|37|25|9|3|for=73|against=31|diff=yes}} |- |align="left"|[[Baniyas]] |align="left"|November 2011 |align="left"|May 2012 {{WDL|24|11|7|6|for=40|against=33|diff=yes}} |- |align="left"|[[Bahrain]] |align="left"|October 2012 |align="left"|August 2013 {{WDL|21|9|8|4|for=22|against=16|diff=yes}} |- |align="left"|[[Real Betis]] |align="left"|January 2014 |align="left"|May 2014 {{WDL|21|6|3|12|for=23|against=37|diff=yes}} |- |align="left"|[[Al-Wasl]] |align="left"|October 2014 |align="left"|May 2016 {{WDL|19|7|6|6|for=32|against=31|diff=yes}} |- |align="left"|[[Qatar SC]] |align="left"|September 2017 |align="left"|November 2017 {{WDL|9|1|1|7|for=8|against=21|diff=yes}} |- |align="left"|[[Persepolis F.C.|Persepolis]] |align="left"|July 2019 |align="left"|January 2020<br /> {{WDL|19|14|1|4|for=24|against=7|diff=yes}} |- |align="left"|[[Khor Fakkan Club|Khor Fakkan]] |align="left"|February 2022 |align="left"|May 2022 {{WDL|10|2|1|7|for=15|against=21|diff=yes}} |- !colspan=3|'''Total''' {{WDLtot|404|189|106|109|for=636|against=476|diff=yes}} |} == Kundivihira == d1re8doeth1zuuk2034kn76v4i3ljnp 138322 138321 2026-05-30T21:59:28Z Phasy GH 5787 Added a text 138322 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Gabriel Calderón''' nyɛla bol'ŋmɛri so ŋun ŋmɛri tiri Real Betis. '''Gabriel Humberto Calderón''' nyɛla bɛ ni daa dɔɣi so February gɔli dabaa ayopɔin yuuni 1960 Angentina tiŋgbanni. O nyɛla ŋun nya kooch zaŋti Agentina bolli ka o maŋmaŋ daa lahi nya ninvuɣso ŋun ŋmɛri bolli tiri lala tiim maa. Calderón nyɛla ŋun ŋmɛ bolli nti tiim nim pam, di shɛŋa n nyɛ Argentine Racing Club de Avellaneda ni Club Atlético Independiente, Spanish Real Betis ni French Paris Saint-Germain. O daa lahi pahi Argentina bihi ban na bi paai yuun-pishi tiim shɛli ban daa gbuɣi 1979 FIFA World Youth Championship jaashee, ka daa lahi ŋmɛ 1982 FIFA World Cup din daa ŋmɛ Spain ni 1990 FIFA World Cup din daa ŋmɛ Italy yiŋa. O ni daa chɛ bolli ŋmɛbu, o daa manɛɛji tiim nima kaman Caen, Lausanne Sports nti pahi tiimnima pam ban be Middle East din gbaai Saudi Arabia national team, Omani national team, Al-Ittihad, Al-Hilal, Baniyas, Bahrain national team, Al-Wasl, Qatar SC ni Persepolis F.C. nti pahi La Liga side Real Betis. [[File:Gabriel calderon independiente.jpg|thumb|left|150px|Calderón ni daa ŋmɛri n tiri Independiente yuuni 1983 saha]] [[File:Gabriel Calderón.jpg|thumb|Calderón ni daa diri alizama pɔi ni bɔlli ŋmɛbu laɣingu yuuni 2007 AFC Asian Cup la saha]] [[File:Persepolis V Pars Jam FC, 22 August 2019 1115.jpg|thumb|Calderón ni daa na be [[Persepolis F.C.|Persepolis]] yuuni 2019]] == O piligu == == O boli ŋmɛbɔ == Calderón nyɛla bɛ ni daa dɔɣi so Nashaara goli February dabaayopɔin dali yuuni 1960 puuni, Chubut Province din be Rawson tiŋgbani ni la. Yuuni 1976 ka o daa pili o bol' ŋmɛbo tuma Club El Porvenir B Team bɔŋ la puuni, ka daa kpɛ bolli maa ŋmɛbu maŋmaŋ ni yuuni 1976. Bɛ daa tirisi o mi n kpɛhi El Porvenir bɔŋ maa maŋmaŋ ni yuuni 1976, bɛ nini ni daa tiɣi o boli ŋmɛbo maa zuɣu, o daa yila ni n kpɛ Racing Club de Avellaneda yuun shɛli din paya maa, o daa ŋmɛla nimaani bola ŋmɛbu ŋmɛbu buta ka ŋmɛ biɛla n ti Club Atlético Lanús nim gba. Di nyaanga, o daa ŋmɛmi n ti Club Atlético Independiente bɔŋ la bola saha buyi pɔi ka naanyi yi n labi La Liga nim polo n ti ŋme n-ti Real Betis bu kɔbiga ni pihita ni yini, ka di pɔri pihinahi yinika n-ti ba. Yuuni 1987 puuni, o daa tirisimi n chaŋ Ligue 1 Paris Saint-Germain nim sani n ti ŋme bola saha buta n ti ba. O daa nyɛla ŋun pahi PSG nim ni bola saha din pahiri ayi maa ni. Yuuni 1990 saha, o daa pahila FC Sion amaa ka daa yi n labi France n-ti ŋmɛri tiri Stade Malherbe Caen yuuni 1992 puuni. O daa lahi yila nimaani n labi Switzerland yuun shɛli din paya n-ti naagi o boli ŋmɛbo tuma FC Lausanne-Sports puuni, o ni daa nyɛ yuun pihita ni anahi. === O tiŋduya boli ŋmɛbo === Calderón daa nyɛmi n-ti Argentina bɔŋ shɛli ban bi paai pishi la ni, ka daa di yuuni 1979 FIFA World Youth Championship la. Yuuni 198, César Luis Menotti daa boli o mi tiŋ maa boli ŋmɛri bɔŋ ni. O daa pahila Denmark nim zuɣu ka bɛ mini Brazil ŋme o piligu tiŋduya bolli, ka o daa di o tiŋduya bola po' yinga la. O daa pahila yuuni 1982 FIFA World Cup din daa ŋme Spain maa, ni yuuni 1990 FIFA World Cup din daa ŋme Italy maa ni, ka daa be Diego Maradona puuni. O daa nyɛla 1990 FIFA World Cup boli ŋmɛri biŋ, ka Argentina daa paai bola maa kpalinkpaa. Lala bola maa nyaanga, o daa chɛla tiŋduya bola ŋmɛbu o ni daa nyɛ yuun pihita, o daa deei la tiŋduya kapunim pishi ni ata ka di po' yinga n-ti Argentina bɔŋ maa. === O tiŋduya bola === <table border="5" cellpadding="10"> <tr> <th>Date</th> <th>Venue</th> <th>Opponent</th> <th>Result</th> <th>Competition</th> <th>Goals</th> </tr> <tr> <td>1987-04-02</td> <td>Buenos Aires, Argentina</td> <td>Denmark</td> <td>1–0</td> <td>Friendly</td> <td>1</td> </tr> </table> == O koochitali tuma == === o koochitali piligu === Calderón daa pili la o bolli kpeentali tuma yuuni 1997, ka nyɛ Stade Malherbe Caen kpamba zuɣulana, o daa biɛla di puuni yuuni 1992 hali ni 1993. Bɛ daa piigi o mi ka o lɛbi Lausanne Sports kpamba zuɣulana 2003 yuuni, o ni daa na min ŋme n-ti shɛba amaa o daa niŋla bakɔi dibaanu kɔnko ka yi, bɛ ni daa bi ŋmɛri viɛnyɛla zuɣu. === Saudi Arabia national team === Calderón daa lɛbila Saudi Arabia national team koochi yuuni 2004 bahigu polo, o daa wuhi Saudi bolli bɔŋ maa viɛnyɛla ka bɛ daa di Uzbekistan pɔri ata Football World Cup 2006 din daa niŋ Riyadh din be Germany la. Saudi Arabia bolli bɔŋ maa kɔnko n daa nyɛ bolli bɔŋ shɛli so ni bi di. Calderón daa yɛliya "koochi kam niya nyɛla o boli ŋmɛriba tooi ŋme World Cup, n niŋ nintiɣili n zaŋchaŋ ti paai bahigu maa". "N niŋ suhipiɛlli pam ni ti ni paai bahigu maa dama n ni paana yaŋɔ tuuli dina n nyɛ n niya", o daa lahi pahiya. Yaha, Nashaara goli December yuuni 2005 puuni, Calderón nyɛla Saudi Arabia Football Federation nim ni daa kari so ka di nyɛla ni o daa bi gbubi viɛnyɛla, bɛ ni daa bi kpaŋ bi maŋa yuuni 2005 West Asian Games maa ni maa, Iraq nima n daa diba ka bɛ daa zaŋ Marcos Paqueta n zali bɛ zaani. === Oman national team === Nashaara goli April dabaawɔi dali yuuni 2007, Calderón daa lɛbila Oman national football team koochi ka daa wuhi ba ka bɛ ŋme yuuni 2007 AFC Asian Cup. Oman mini Australia nima n daa pili, ka bɛ daa di pɔ' gaŋgaŋa amaa ka Thailand daa di ba pɔri ayi, ka bɛ mini ban daa di kpalinkpaa maa, Iraq nim daa ŋme ka so bi di o kpee, ka bɛ daa yihiba diɛma maa ni. Nashaara goli June biɛɣu pihita dali yuuni 2008, zaɣisila Oman national team kpamba zuɣu lana tali maa ka di nyɛla o mali la niya ni o lɛbi Saudi Al-Ittihad kpamba zuɣulana. === Al-Ittihad === Silimin goli June biɛɣu pihita dali yuuni 2008, o daa labila Saudi Arabia  n-ti lɛbi Al-Ittihad koochi kpɛma. O Al-Ittihad ni bola ŋmɛbu tuuli, o daa dila Saudi Premier League nim kpalinkpaa boli shɛli bɛ mini Al-Hilal nim ni daa ŋme la, bɛ daa dila pɔri ayi ka Al-Hilal nim labisi pɔ' yinga, bɛ daa ŋme li mi King Fahad Stadium din be Riyadh la ka daa nyɛ ban dɔni tuuli ka gari Al-Hilal nim pɔri anu, ban daa pahiri ayi maa. Yaha, bɛ daa bi lahi nya lala nasara maa tatabo bɛ diɛn shɛŋa din daa kpalim maa ni, ka bɛ daa yihiba yuuni 2008 ACL maa ni ka bɛ lahi kɔŋ King Cup of Champion kpalinkpaa maa n ti Al-Shabab nima. O bola ŋmɛbu saha din pahiri ayi mini din nyɛ bahigu AlIttihad maa ni, o team maa daa dila King Cup Champions ka di Al-Hilal nim kpalinkpaa maa ni. O daa lahi sɔŋla o team maa ka di paai yuuni 2009 AFC Champions League kpalinkpaa, bana n daa nyɛ Group A ka di Al-Shabab nim pɔri ayi ka bɛ labisi  pɔ' yinga maachi shɛli din pahiri pia ni ayɔbu la puuni. Bɛ daa dila Uzbek Pakhtakor pɔri anu ka bɛ mali pɔ' yinga ka daa lahi di Nagoya Grampus pɔri anii ka bɛ mali pɔri ata, ka di che ka bɛ paai kpalinkpaa. Bɛ mini Pohang Steelers n daa zaŋ bɛ nyɔri n kpa taba Tokyo din be Japan tiŋgbani ni la ka Korea nim maa daa diba pɔri ayi ka bɛ mali pɔ' yinga ka daa dɔni buyi zuɣu. Di chira ayi nyaanga,  bɛ daa karila Calderón koochi kpeentali maa ni silimin goli January biɛɣu pia ni ata dali yuuni 2010. O daa nyɛla salo ni zilisiri ni so ni ŋuna n yan lɛbi Argentina national team koochi ŋun yan gbubi Diego Maradona yuuni 2010. {| class="wikitable" style="text-align: center" |- !rowspan=2|Team !rowspan=2|From !rowspan=2|To !colspan=8|Record |- !G!!W!!D!!L!!GF!!GA!!±!!Win % |- |align="left"|[[SM Caen]] |align="left"|July 1997 |align="left"|May 2000 {{WDL|118|43|39|36|for=158|against=131|diff=yes}} |- |align="left"|[[Lausanne Sports]] |align="left"|July 2003 |align="left"|December 2003 {{WDL|15|5|5|5|for=23|against=22|diff=yes}} |- |align="left"|[[Saudi Arabia]] |align="left"|November 2004 |align="left"|December 2005 {{WDL|20|9|4|7|for=26|against=22|diff=yes}} |- |align="left"|[[Oman]] |align="left"|April 2007 |align="left"|June 2008 {{WDL|28|13|11|4|for=34|against=27|diff=yes}} |- |align="left"|[[Al-Ittihad Club (Jeddah)|Al-Ittihad]] |align="left"|June 2008 |align="left"|January 2010 {{WDL|63|44|11|8|for=153|against=76|diff=yes}} |- |align="left"|[[Al-Hilal FC|Al-Hilal]] |align="left"|December 2010 |align="left"|July 2011 {{WDL|37|25|9|3|for=73|against=31|diff=yes}} |- |align="left"|[[Baniyas]] |align="left"|November 2011 |align="left"|May 2012 {{WDL|24|11|7|6|for=40|against=33|diff=yes}} |- |align="left"|[[Bahrain]] |align="left"|October 2012 |align="left"|August 2013 {{WDL|21|9|8|4|for=22|against=16|diff=yes}} |- |align="left"|[[Real Betis]] |align="left"|January 2014 |align="left"|May 2014 {{WDL|21|6|3|12|for=23|against=37|diff=yes}} |- |align="left"|[[Al-Wasl]] |align="left"|October 2014 |align="left"|May 2016 {{WDL|19|7|6|6|for=32|against=31|diff=yes}} |- |align="left"|[[Qatar SC]] |align="left"|September 2017 |align="left"|November 2017 {{WDL|9|1|1|7|for=8|against=21|diff=yes}} |- |align="left"|[[Persepolis F.C.|Persepolis]] |align="left"|July 2019 |align="left"|January 2020<br /> {{WDL|19|14|1|4|for=24|against=7|diff=yes}} |- |align="left"|[[Khor Fakkan Club|Khor Fakkan]] |align="left"|February 2022 |align="left"|May 2022 {{WDL|10|2|1|7|for=15|against=21|diff=yes}} |- !colspan=3|'''Total''' {{WDLtot|404|189|106|109|for=636|against=476|diff=yes}} |} == Kundivihira == k10rui8sm3wcp9dsz45u6do8nhjjq7f Matthew Opoku Prempeh 0 18299 138342 121597 2026-05-31T07:46:05Z InternetArchiveBot 118 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 138342 wikitext text/x-wiki {{Bio}} {{E-Class}} '''Matthew Opoku Prempeh''', (be dɔɣi o la silimin goli May 23, 1968) nyɛla Ghana bilichina ŋun dɔɣitɛ ni siasa nira. O nyɛla ŋun bɛ New Patriotic Party ka nyɛ jintɔri zaŋ n-ti [[Manhyia South]] Constituency din be Ashanti Region la, Ghana. O nyɛla minisita kruril zaŋ n-ti Shikuru yaɣali.<ref>{{Cite web|date=2022-05-27|title=NAPO reacts to $1.2M World Bank cash controversy|url=https://citinewsroom.com/2022/05/napo-reacts-to-1-2m-world-bank-cash-controversy/|access-date=2023-04-21|website=Citinewsroom - Comprehensive News in Ghana|language=en-US}}</ref> O lahi nyɛla salo ni zooi ka be mi o NAPO.<ref>{{Cite web|last=Boateng|first=Kojo Akoto|date=2017-01-10|title=Matthew Opoku Prempeh is Minister designate for Education|url=https://citifmonline.com/2017/01/matthew-opoku-prempeh-is-minister-designate-for-education/|access-date=2023-04-21|website=Citi 97.3 FM - Relevant Radio. Always|language=en-US|archive-date=2022-10-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20221011225030/https://citifmonline.com/2017/01/matthew-opoku-prempeh-is-minister-designate-for-education/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-07-18|title=Napo Leads Covid-19 Stigma Fight|url=https://dailyguidenetwork.com/napo-leads-covid-19-stigma-fight/|access-date=2023-04-21|website=DailyGuide Network|language=en-US}}</ref><ref>https://www.modernghana.com/news/1170248/matthew-opoku-prempeh-names-library-complex-after.html</ref> Ti ni ʒia saha shɛli ŋɔ, ŋuni n-nyɛ minisita zaŋ n-ti Energy.<ref>{{Cite web|title=Hon. Matthew Opoku Prempeh {{!}} Ministry of Energy|url=https://www.energymin.gov.gh/hon-matthew-opoku-prempeh|access-date=2023-04-21|website=www.energymin.gov.gh|archive-date=2022-10-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20221011225033/https://www.energymin.gov.gh/hon-matthew-opoku-prempeh|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|date=2021-05-16|title=Projects by government to solve energy crisis near completion – Matthew Opoku Prempeh - MyJoyOnline.com|url=https://www.myjoyonline.com/projects-by-government-to-solve-energy-crisis-near-completion-matthew-opoku-prempeh/|access-date=2023-04-21|website=www.myjoyonline.com|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title=Hon. Matthew Opoku Prempeh {{!}} Ministry of Energy|url=https://www.energymin.gov.gh/hon-matthew-opoku-prempeh|access-date=2023-04-21|website=www.energymin.gov.gh|archive-date=2022-10-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20221011225033/https://www.energymin.gov.gh/hon-matthew-opoku-prempeh|url-status=dead}}</ref><ref>https://www.graphic.com.gh/news/politics/relocation-of-ameri-plant-will-stabilise-power-dr-matthew-opoku-prempeh.html</ref> == O piligu mini shikuru baŋsim bɔhimbu == Prempeh nyɛla be ni daa dɔɣi silimin goli May 23 1968 ka o yina Pakyi No 2 din be Ashanti Region la.<ref>{{Cite web|title=Parliament of Ghana|url=https://www.parliament.gh/mps?mp=144|access-date=2023-04-21|website=www.parliament.gh}}{{Dead link|date=January 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> O nyɛla ŋun bohim Human Biology and Medicine karim zɔŋ din nyɛ [[Kwame Nkrumah University of Science and Technology]], di nyaaŋa ka daa tuɣi o bohimbu [[Netherlands Institute of Health Sciences]] ni [[Kennedy School Government]] din be [[Harvard University]] la.<ref>{{Cite web |url=http://www.ghana.gov.gh/index.php/governance/ministers/3414-dr-matthew-opoku-prempeh-education |title=Archive copy |access-date=2023-04-21 |archive-date=2017-05-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170519155655/http://www.ghana.gov.gh/index.php/governance/ministers/3414-dr-matthew-opoku-prempeh-education |url-status=dead }}</ref><ref>https://www.theewf.org/speakers/view/hon-dr-matthew-opoku-prempeh{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == O tuma == Pɔi ka o kpɛ jina duu, Prempeh daa nyɛla kpɛma (CEO) zaŋ n-ti Security Services Limited yuuni 2004 hali ni 2009.<ref name=":2" /> O lahi nyɛla dɔɣitɛ<ref name="ghanamps.com">{{Cite web|title=Ghana MPs - MP Details - Prempeh, Matthew Opoku (Dr)|url=http://www.ghanamps.com/mps/details.php?id=217|access-date=2020-01-25|website=www.ghanamps.com|archive-date=2020-01-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20200113100717/http://ghanamps.com/mps/details.php?id=217|url-status=dead}}</ref> ka daa lahi nyɛ ŋun bɛ Royal College Of Physicians and Surgeons din bɛ [[United Kindom|United Kingdom]] yuuni 1999 hali ni <ref name=":1">{{Cite web |last=Ghana |first=ICT Dept. Office of Parliament |title=Parliament of Ghana |url=http://www.parliament.gh/mps?mp=165 |access-date=2017-05-13 |website=www.parliament.gh }}{{Dead link|date=January 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Siyaasa == === Jintɔri tali === O ni nya [[Ghana]] jintɔri la zuɣu, o zami n-ti Manhyia South din be la, din daa kuli nyɛ Manhyia la.<ref>{{Cite web |url=http://www.ghana.gov.gh/index.php/governance/ministers/3414-dr-matthew-opoku-prempeh-education |title=Archive copy |access-date=2023-04-21 |archive-date=2017-05-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170519155655/http://www.ghana.gov.gh/index.php/governance/ministers/3414-dr-matthew-opoku-prempeh-education |url-status=dead }}</ref> Be daa tuui piigi o kpɛhi jina duu yuuni 2008 ka o nya ŋun be (Wabigu paati) [[New Patriotic Party]].<ref>{{Cite web|title=Parliament of Ghana|url=https://www.parliament.gh/mps?mp=144|access-date=2023-04-21|website=www.parliament.gh}}{{Dead link|date=January 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Yuuni 2016, o daa nyɛla be ni daa labi piigi so ni kalli 35,958, bee vaabu 87.17% kobigi puuni lala yaɣali ŋɔ.<ref>{{Cite web|last=FM|first=Peace|title=Manhyia South Constituency Results - Election 2016|url=http://ghanaelections.peacefmonline.com/pages/2016/ashanti/manhyia_south/|access-date=2023-04-21|website=Ghana Elections - Peace FM|archive-date=2023-09-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20230930150408/https://ghanaelections.peacefmonline.com/pages/2016/ashanti/manhyia_south/|url-status=dead}}</ref> O nyɛla ŋun bɛ alaafeei yaɣali komitii mini tuma kpuɣibu komitii. Prempeh daa nyɛla ŋun yina bo Manhyia South piibu piibu yaɣali jintɔri tali kuɣu yuuni 2020 piibu piibu maa ni, ka daa zani n-ti (wabigu paati) New Patriotic Party ka daa nyɛ nasara.<ref>{{Cite web|last=FM|first=Peace|title=Manhyia South Constituency Results - Election 2020|url=http://ghanaelections.peacefmonline.com/pages/2020/ashanti/manhyia_south/|access-date=2023-04-21|website=Ghana Elections - Peace FM|archive-date=2020-12-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20201204052329/https://ghanaelections.peacefmonline.com/pages/2020/ashanti/manhyia_south/|url-status=dead}}</ref> === Minisita tali === O nyɛla tiŋgbani zuɣulana [[Nana Addo Dankwa Akufo-Addo|Nana Akufo-Addo]] ni daa piigi silimin goli January 10, 2017 ni o leei Minister for Education zaŋ n-ti Ghana. O daa gbubila minisita tali ŋɔ yunn muna anahi hali ni silimin goli January 6, 2021 di ni daa niŋ ka tiŋgbani zuuɣulana mini o minisita nima nam kpaai. Silimin goli May 2017, tiŋgbani zuɣulana Nana Akufo-Addo daa piigi Prempeh n pahi minisita nima pishi yini ka ni be ni n yɛn nya o minisita kpamba.<ref name="carbi" /> Minisita nim pishi yini ka o yuya daa nyɛla o zaŋ shɛli kpɛhi jina duu ka jina duu kpɛma, Mike Ocquaye ti moli li.<ref name="carbi" /> O ni daa nya minisita kpɛma ŋɔ, Prempeh daa nyɛla ŋun nya minisita kpɛŋ ka mali hankali pariga di yi kana tiŋgbani zuɣulana niŋ shaawara gbaai gbaabu ti tiŋgbani ŋɔ.<ref name="carbi">{{cite web|last1=FM|first1=Citi|title=Arts Minister Catherine Afeku makes it to Cabinet|url=http://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/entertainment/Arts-Minister-Catherine-Afeku-makes-it-to-Cabinet-542839|website=ghanaweb.com|publisher=ghanaweb|accessdate=7 July 2017|access-date=21 April 2023|archive-date=31 July 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170731025902/http://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/entertainment/Arts-Minister-Catherine-Afeku-makes-it-to-Cabinet-542839|url-status=dead}}</ref> Prempeh ni daa nya minisita zaŋ n-ti Education Ministry o daa nyɛla ŋun daa ku bukaata pam n-ti Ghana shikuru yaɣali ŋɔ ka mani o daa tooi kpaŋsi bohimbu duri mɛin pahi shikuru shɛŋa ŋan niya nya ni di lɛ bihi nuuni tuun baŋsim (TVET) ka daa lahi nya ŋun kpaŋsi gɔmnanti hankali parigi shɛli din nya “Shikuru Chandi Yoli”.<ref>{{Cite web|title=We’ve initiated 1,011 SHS projects since 2017— NAPO|url=https://www.graphic.com.gh/news/education/ghana-news-we-ve-initiated-1-011-shs-projects-since-2017-napo.html|access-date=2020-12-07|website=Graphic Online|language=en-gb}}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-10-14|title=We’ve invested over $800 million in education sector since 2017 – Matthew Opoku Prempeh|url=https://citinewsroom.com/2020/10/weve-invested-over-800-million-in-education-sector-since-2017-matthew-opoku-prempeh/|access-date=2020-12-08|website=Citinewsroom - Comprehensive News in Ghana|language=en-US}}</ref> === Komitii-nima === Prempeh nyɛla ŋun bɛ komitii nim din nya Defense and Interior Committee ni Appointments Committee.<ref name=":2" /> == Maŋamaŋa biɛhigu == O nyɛla dolo dolo nira<ref name=":2" /> ka nya Ghana tiŋgbani zuɣulana kuro, John Kufuor yaanŋa.<ref>{{Cite news|title=Kufuor Grandson Joins Race|language=en-GB|work=ModernGhana.com|url=https://www.modernghana.com/news/161061/1/kufuor-grandson-joins-race.html|access-date=2017-05-13}}</ref> O nyɛla ŋun daa chɛb o paɣa.<ref name="ghanamps.com"/> Silimin goli May 2022, laɣangu shɛli ban boli be maŋ ni NAPO yilikpɛrilan-nima daa nyɛla ban bo bohimbu yɛlibora n-ti shikuru shɛŋa Manhyia South Constituency ni di puhi o yuun pihinu ni anahi chuɣu.<ref>|url=https://citinewsroom.com/2022/05/group-donates-to-schools-to-mark-napos-54th-birthday/ |access-date=2022-05-24 |website=Citinewsroom - Comprehensive News in Ghana |language=en-US}}</ref> ==== Yuuni 2024 piibu-piibu ==== Pɔi ni yuuni 2024 Ghana nima piibu-piibu, Dr. Mahamudu Bawumia, ŋun daa nyɛ zuɣulan paa zaŋ n-ti Ghana lala saha ŋɔ ka bɛ daa lahi piigi o zaŋ n-ti New Patriotic Party ni o kpaɣiri m-bo tiŋgbani maa gomnanti tali nyɛla ŋun daa piigi Matthew Opoku Prempeh ni o leei o wulana gomnanti tali ŋɔ bobu ni.<ref>{{Cite web |last=razak.bawa |date=2024-06-28 |title=Bawumia presents NAPO as running mate amid preferences & objections |url=https://theheraldghana.com/bawumia-presents-napo-as-running-mate-amid-preferences-objections/ |access-date=2024-06-28 |website=The Herald ghana |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2024-07-04|title=Profile of Bawumia’s running mate Matthew Opoku Prempeh|url=https://citinewsroom.com/2024/07/profile-of-bawumias-running-mate-matthew-opoku-prempeh/|access-date=2024-07-06|website=Citinewsroom - Comprehensive News in Ghana|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2024-07-04|title=Profile of Bawumia's running mate, Dr Matthew Opoku Prempeh - MyJoyOnline|url=https://www.myjoyonline.com/profile-of-bawumias-running-mate-dr-matthew-opoku-prempeh/|access-date=2024-07-06|website=www.myjoyonline.com|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|last=AfricaNews|date=2024-07-05CEST11:49:16+02:00|title=Ghana's presidential candidate Bawumia chooses energy minister as running mate|url=https://www.africanews.com/2024/07/05/ghanas-presidential-candidate-bawumia-chooses-energy-minister-as-running-mate/|access-date=2024-07-06|website=Africanews|language=en}}</ref> == Kundivihira == {{Reflist}} [[Pubu:Lahabaya zaa]] [[Pubu:Siyaasa niriba]] [[Pubu:Ninsala ŋun na be o nyɛvuli ni]] [[Pubu:Jintɔra]] [[Pubu:8th Parliament of the 4th Republic of Ghana]] [[Pubu:Lahabaya zaa]] [[Pubu:Ninsala ŋun na be o nyɛvuli ni]] [[Pubu:Jintɔra]] [[Pubu:Siyaasa niriba]] [[Pubu:Ghana siyaasanima]] [[Pubu:Parliament of Ghana Contest]] [[Pubu:8th Parliament of the 4th Republic of Ghana]] [[Pubu:7th Parliament of the 4th Republic of Ghana]] r5i9owa4n20tpi35px386ximprukgwp List of best-selling Latin music artists 0 20401 138272 132689 2026-05-30T20:17:11Z InternetArchiveBot 118 Rescuing 4 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 138272 wikitext text/x-wiki {{Databox }} {{Short description|Wikipedia list article}} [[File:Julio Iglesias (Spanje), Bestanddeelnr 923-3697.jpg|thumb|250px|[[Julio Iglesias]] has been recognized as the best-selling male Latin artists of all time by the [[Guinness World Record]] in 2013.<ref>{{cite web|url=http://www.guinnessworldrecords.com/news/2013/4/julio-iglesias-receives-world-record-certificate-in-beijing-47865/|title=Julio Iglesias receives world record certificat in Beijing|publisher=Guinness World Record|date=2 April 2013|access-date=24 December 2013}}</ref>]] Yuya ŋɔ nyɛla '''best-selling [[Latin music]] artists''' n-ti pahi yili yiinda ban daa be 20th century din kalinli paai kamani 10 million bee [[record sales]]. ==Artists by reputed sales and certified copies== ===60 million or more=== <!-- DO NOT ADD ANY MORE IMAGES OR REPLACE THE ARTISTS. WE ARE TO HAVE SEVEN IMAGES ONLY. --><gallery> Julio Iglesias09.jpg|[[Julio Iglesias]] Gloria Estefan in 2017.jpg|[[Gloria Estefan]] Enrique Iglesias 2011, 2.jpg|[[Enrique Iglesias]] Ricky Martin Golden Globe Awards 2018.jpg|[[Ricky Martin]] Roberto Carlos Credicard Hall (42626066250).jpg|[[Roberto Carlos (singer)|Roberto Carlos]] Luis Miguel.jpg|[[Luis Miguel]] </gallery> <!--When adding to this page, please ensure that your claims are sourced to a reputable, reliable source. This means that you must provide the location of the claim. All sources must be published by third-party, reliable sources. It cannot be pages in Wikipedia or forums on web pages nor can they be Artists' official sites. Unsourced additions will be removed immediately. Do not include certifications for non Latin recordings.--> {| class="wikitable plainrowheaders sortable" |- ! scope="col" style="width:130px;"| Artist ! scope="col" style="width:122px;"| Country / Market ! scope="col" style="width:122px;"| Period active ! scope="col" style="width:122px;"| Genre ! scope="col" style="width:122px;"| Primary language(s) ! scope="col" style="width:325px;"| [[Music recording sales certification|Certified Latin recordings]]<br /><small>([[List of music recording certifications|from available markets]])</small>{{efn|name=cert}} ! scope="col" style="width:130px;"| Claimed sales |- ! scope="row" | [[Julio Iglesias]] | Spain | 1968–present<ref name="Allmusic: Julio Iglesias (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/julio-iglesias-mn0000102985/biography|title=Allmusic: Julio Iglesias (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Erlewine|first=Stephen|access-date=August 25, 2013}}</ref> | [[Latin pop|Latin]]<ref name="Allmusic: Julio Iglesias (Biography)" /> | Spanish {{*}} English {{*}} Portuguese {{*}} French {{*}} Italian | {{ntsh|35.964}} {{hidden|<br />35.964 million| * US: 4.45 million<ref name="RIAA Certifications" /> * JPN: 800,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications">{{cite web|url=http://www.riaj.or.jp/f/data/cert/gd.html|title=RIAJ: Gold Disc Certifications|language=ja|publisher=[[Recording Industry Association of Japan]]|access-date=November 8, 2015}}</ref><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary">{{cite magazine|url=https://books.google.com/books?id=WQ8EAAAAMBAJ&q=Gold+and+Platinum+certifications+in+Spain&pg=PA110|title=Julio Iglesias 30th Anniversary|magazine=Billboard|access-date=September 23, 2011|date=May 27, 2000}}</ref> * UK: 580,000{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications">{{cite web|url=https://www.bpi.co.uk/brit-certified/|title=Certified Awards Search|publisher=[[British Phonographic Industry]]|access-date=September 7, 2018|archive-date=October 21, 2018|archive-url=https://archive.today/20181021092428/https://www.bpi.co.uk/brit-certified/|url-status=dead}}</ref><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /> * FRA: 1.2 million<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)">{{cite web|url=http://www.infodisc.fr/Album_Certifications.php|title=InfoDisc: Les Certifications depuis 1973|trans-title=InfoDisc: Certifications from 1973|language=fr|work=Syndicat National de l'Édition Phonographique|publisher=InfoDisc.fr|access-date=March 4, 2016}}</ref><ref name="SNEP Certifications">{{cite web|url=http://snepmusique.com/les-certifications/|title=SNEP: Les Certifications|work=[[Syndicat National de l'Édition Phonographique]]|publisher=SNEP|access-date=November 14, 2019|language=fr}}</ref><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)">{{cite web|url=http://www.infodisc.fr/Chanson_Certifications.php|title=InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)|publisher=InfoDisc|access-date=March 4, 2016}}</ref><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /> * CAN: 200,000<ref name="Music Canada Certifications">{{cite web|url=https://musiccanada.com/gold-platinum/|title=Music Canada: Gold & Platinum searchable database|publisher=[[Music Canada]]|access-date=July 1, 2014}}</ref> * AUS: 140,000{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications" /><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /> * BRA: 11.225 million{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications" /><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /> * NLD: 0.9 million{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina">{{Cite news|url=https://nvpi.nl/nvpi-audio/marktinformatie/goud-platina/|title=NVPI: Goud/Platina|publisher=[[NVPI]]|access-date=July 4, 2018|archive-date=August 23, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180823060828/https://nvpi.nl/nvpi-audio/marktinformatie/goud-platina/|url-status=dead}}</ref><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /> * ITA: 150,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications" /><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /> * SPA: 8.16 million{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish Certifications">{{cite web|url=https://www.promusicae.es/listas-semanales/|title=PROMUSICAE Charts: Home > Weekly charts|publisher=[[Productores de Música de España]]|language=es|access-date=July 17, 2022}}</ref><ref name="Spanish certifications 1991-1995">{{cite book|url=http://www.mediafire.com/?vqzno2c0fe48zam|title=Sólo éxitos: año a año : 1991-1995|publisher=Iberautor Promociones Culturales|isbn=978-84-8048-639-2|author=Salaverri, Fernando|date=2005|pages=928–939|access-date=31 July 2013}}</ref><ref name="Spanish certifications 1979-1990">{{cite book|url=http://www.mediafire.com/?x263f6daopkswo8|title=Sólo éxitos: año a año : 1979-1990|publisher=Iberautor Promociones Culturales|isbn=978-84-8048-639-2|author=Salaverri, Fernando|date=2005|pages=913–929|access-date=31 July 2013}}</ref><ref name="Spanish certifications 1996-1999">{{cite book|url=http://www.mediafire.com/?pd758fesp2w7i7f|title=Sólo éxitos: año a año : 1996-1999|publisher=Iberautor Promociones Culturales|isbn=978-84-8048-639-2|author=Salaverri, Fernando|date=2005|pages=940–952|access-date=31 July 2013}}</ref><ref name="Spanish certifications 2000-2002">{{cite book|url=http://www.mediafire.com/?7q55521w7go6vh6|title=Sólo éxitos: año a año : 2000-2002|publisher=Iberautor Promociones Culturales|isbn=978-84-8048-639-2|author=Salaverri, Fernando|date=2005|pages=952–966|access-date=31 July 2013}}</ref><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /> * SWE: 190,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications" /><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /> * MEX: 2.875 million{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications" /><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /> * ARG: 3.190 million{{efn|name=cert}}<ref name="Argentina's Certifications for albums" /><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /><ref name="Argentina's Diamond Awards" /> * BEL: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /><ref name="Belgian Certifications 1995–present">{{cite web|url=http://www.ultratop.be/nl/goud-platina/1995/albums|title=Ultratop: Goud En Platina|publisher=[[Ultratop]]|access-date=May 31, 2018}}</ref>-- * FIN: 131,636{{efn|name=cert}}<ref name="Finnish Certifications">{{cite web|url=https://www.ifpi.fi/tutkimukset-ja-tilastot/kulta-ja-platinalevyt/artistit/|title=Kulta- ja platinalevyt: Artistit|publisher=[[Musiikkituottajat – IFPI Finland]]|access-date=November 23, 2019|archive-date=July 5, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190705120645/https://www.ifpi.fi/tutkimukset-ja-tilastot/kulta-ja-platinalevyt/artistit/|url-status=dead}}</ref> * POR: 248,000{{efn|name=cert}}<ref name="Floyd, Kaoma Top Sellers in Portugal Certs">{{cite web|url=https://worldradiohistory.com/Archive-All-Music/Billboard/90s/1990/BB-1990-04-14.pdf|title=Floyd, Kaoma Top Sellers in Portugal Certs (page 69)|publisher=Billboard Magazine|access-date=December 20, 2021|date=April 14, 1990}}</ref><ref name="Music & Media (26-12-1987)">{{cite web|url=https://worldradiohistory.com/UK/Music-and-Media/80s/1987/M&M-1987-12-26.pdf|title=Music & Media (26-12-1987)(page-43)|work=[[Music & Media]]|date=December 26, 1987|access-date=February 6, 2021}}</ref><ref name="Portuguese certifications 2004-2010">{{cite web|url=http://artistas-espectaculos.com/topafp/pt/200452.htm|title=Artistas & Espectaculos|publisher=Artistas & Espectaculos|archive-url=https://web.archive.org/web/20101120023439/http://artistas-espectaculos.com/topafp/pt/200452.htm|access-date=August 6, 2021|archive-date=November 20, 2010}}</ref><ref name="Music & Media (26-12-1987)" /><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /><ref name="TOP 30 ARTISTAS">{{cite news |url=http://musica.clix.pt/top.html|title=TOP 30 ARTISTAS|work=Clix Musica|date=April 9, 2004|archive-url=https://web.archive.org/web/20040409010103/http://musica.clix.pt/top.html|access-date=September 11, 2021|archive-date=April 9, 2004}}</ref> * COL: 810,000<ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /> * CHI: 475,000<ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" />}} |100 million<ref>{{cite news|url=https://www.stuff.co.nz/entertainment/music/86012722/julio-iglesias-pulls-out-of-nz-tour|title=Julio Iglesias pulls out of NZ tour|work=[[Stuff (website)|Stuff]]|date=November 2, 2016|access-date=November 2, 2016}}</ref> |- ! scope="row" | [[Shakira]] | [[Colombia]] | 1988–present<ref name="Allmusic: Shakira (Biography)">{{Cite news|url=https://www.allmusic.com/artist/shakira-mn0000790797/biography|title=Allmusic: Shakira (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Steve|last=Huey|access-date=January 26, 2019}}</ref> | Latin pop / pop / pop rock<ref name="Allmusic: Shakira (Biography)" /> | Spanish {{*}} English | {{ntsh|27.1}} {{hidden|<br />27.1 million<!--The English versions of "Loca" and "Rabiosa" are not counted.-->| * US: 12.26 million<ref name="RIAA Certifications"/> * GER: 1.225 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 200,000<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 1,216,665 million<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 0.160 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * BRA: 1.98 million<ref name="PMB Certifications"/> * ITA: 0.3 million{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 2.7 million<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/> * SWE: 60,000<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök">{{Cite news|url=http://www.sverigetopplistan.se/|title=Sverige Toplistan: Sök|work=Sverige Toplistan|language=sv|access-date=November 18, 2013}}''Note: To retrieve the certifications, type in artist's name in the box of "Sök", and then click on "Visa" of the desired album/single/video''</ref> * DEN: 64,000{{efn|name=cert}}<ref name="Guld og platin i august">{{cite web|url=http://www.ifpi.dk/?q=content/guld-og-platin-i-august|archive-url=https://web.archive.org/web/20180714104319/http://www.ifpi.dk/?q=content%2Fguld-og-platin-i-august|url-status=dead|archive-date=July 14, 2018|title=Guld og platin i august|work=[[IFPI Denmark]]|date=May 9, 2004|access-date=May 12, 2018}}</ref><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer">{{cite web|url=http://www.ifpi.dk/certificeringer-0|title=IFPI Denmark: Certificeringer|work=[[IFPI Denmark]]|access-date=January 12, 2020}}</ref><ref name="Guld og platin november/december/januar">{{cite web|url=http://www.ifpi.dk/?q=content/guld-og-platin-novemberdecemberjanuar|archive-url=https://web.archive.org/web/20180714103453/http://www.ifpi.dk/?q=content%2Fguld-og-platin-novemberdecemberjanuar|url-status=dead|archive-date=July 14, 2018|title=Guld og platin november/december/januar|work=[[IFPI Denmark]]|date=February 19, 2007|access-date=May 12, 2018}}</ref><ref name="Hitlisten.nu">{{cite web|url=http://hitlisten.nu/|title=Hitlisten.nu|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=May 12, 2018}}</ref> * SWI: 205,000<<ref name="Swiss Certifications">{{cite web|url=http://hitparade.ch/search_certifications.asp?search|title=Hitparade.ch: Edelmetall|work=[[Schweizer Hitparade]]|publisher=Hung Medien|access-date=July 22, 2017}} ''Note that the certifications for DVDs need to be retrieved by selecting the years at"http://hitparade.ch/awards.asp"''</ref> * MEX: 5.66 million<ref name="AMPROFON Certifications"/> * ARG: 620,000<ref name="Argentina's Certifications for albums"/> * BEL: 75,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 65,000<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 115,000<ref name="Polish Certifications"/> * [[Musiikkituottajat – IFPI Finland|FIN]]: 123,950<ref name="Finnish Certifications"/> * POR: 75,000{{efn|name=cert}}<ref name="Portuguese certifications 2004-2010"/><ref name="TOP 30 ARTISTAS - SEMANA 12">{{cite news |url=http://musica.clix.pt/top.html|title=TOP 30 ARTISTAS - SEMANA 12|work=Clix Musica|date=July 3, 2003|archive-url=https://web.archive.org/web/20030703011356/http://musica.clix.pt/top.html|access-date=September 11, 2021|archive-date=July 3, 2003}}</ref>}} |95 million<ref>{{Cite magazine |last=Staff |first=Billboard |date=2023-04-24 |title=Shakira Is Billboard's First-Ever 'Latin Woman of the Year' |url=https://www.billboard.com/music/latin/shakira-billboard-latin-woman-of-the-year-1235313382/ |access-date=2023-04-24 |magazine=Billboard |language=en-US}}</ref> |- ! scope="row" | [[Gloria Estefan]] | Cuba<br />United States |1980–present<ref name="Allmusic Gloria Estefan">{{cite web|url=http://www.allmusic.com/artist/gloria-estefan-mn0000664817|title=Gloria Estefan – Biography, Albums, Streaming Links |publisher=AllMusic}}</ref> |Latin Pop, [[Pop music|pop]], dance, [[Pop rock]], Salsa, Adult contemporary<ref name="Allmusic Gloria Estefan" /> | Spanish {{*}} English | <small>{{ntsh|5.84}}</small> {{hidden|<br />'''5.84 million'''| * US: 2.7 million<ref name="RIAA Certifications" /> * NLD: 150,000<ref name="NVPI: Goud/Platina" /> * SPA: 1.85 million<ref name="Spanish Certifications" /><ref name="Spanish certifications 1979-1990" /><ref name="Spanish certifications 1991-1995" /><ref name="Spanish certifications 1996-1999" /> * SWI: 25,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications" /> * MEX: 825,000{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications" /> * ARG: 290,000<ref name="Argentina's Certifications for albums" />}} |75 million<ref>{{cite news|url=https://www.tampabay.com/archive/1998/06/07/estefan-throws-glorious-bash-for-album-s-debut/|title=Estefan throws glorious bash for album's debut|work=[[Tampa Bay Times]]|date=September 13, 2005|access-date=September 12, 2020}}</ref> |- !scope="row"| [[Enrique Iglesias]] | Spain | 1995–present<ref name="Allmusic Enrique Iglesias">{{cite web|url=http://www.allmusic.com/artist/enrique-iglesias-mn0000737886|title=Enrique Iglesias – Music Biography, Credits and Discography|access-date=18 September 2012|last=Nimmervoll|first=Ed|publisher=AllMusic}}</ref> | Pop, Latin pop, dance pop, adult contemporary, urban<ref name="Allmusic Enrique Iglesias" /> | Spanish {{*}} English || {{ntsh|20.544}} {{hidden|<br />20.544 million <!--The English versions of "Bailando" with Sean Paul and "Forgiveness" and the International versions of ''Euphoria'' and ''Sex and Love'' are not counted due to not meeting the linguistic requirements.-->| * US: 5.9 million<ref name="RIAA Certifications" /> * GER: 1.2 million<ref name="BVMI Certifications" /> * UK: 200,000<ref name="BPI certifications" /> * FRA: 641,666 <ref name="SNEP Certifications" /> * CAN: 480,000<ref name="Music Canada Certifications" /> * BRA: 630,000<ref name="PMB Certifications" /> * ITA: 755,000<ref name="FIMI Certifications" /> * SPA: 1.72 million<ref name="Spanish Certifications" /><ref name="Spanish certifications 1996-1999" /> * SWE: 665,000<ref name="Swedish Certifications" /><ref name="Sverige Toplistan: Sök" /> * MEX: 6.32 million<ref name="AMPROFON Certifications" /> * ARG: 140,000<ref name="Argentina's Certifications for albums" /> * BEL: 205,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present" /> * NLD: 255,000<ref name="NVPI: Goud/Platina" /> * SWI: 440,000<ref name="Swiss Certifications" /> * DEN: 417,500<ref name="Guld og platin i august" /><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer" /><ref name="Guld og platin november/december/januar" /><ref name="Hitlisten.nu" /> * POL: 500,000<ref name="Polish Certifications" /> * AUT: 75,000<ref name="Austrian Certifications" /> }} |70 million<ref>{{cite news |url=https://www.abc.es/cultura/musica/abci-enrique-iglesias-201205020000_noticia.html?ref=https%3A%2F%2Fwww.google.com%2F|title=Enrique Iglesias vuelve a Madrid tras doce años: Llevo dos semanas sin dormir|work=[[ABC (newspaper)|ABC]]|language=es|access-date=18 February 2020}}</ref> |- !scope="row"| [[Ricky Martin]] | Puerto Rico |1991–present<ref name="Allmusic Ricky Martin">{{cite web|url=http://www.allmusic.com/artist/ricky-martin-mn0000664817|title=Ricky Martin – Biography, Albums, Streaming Links |publisher=AllMusic}}</ref> | [[Pop music|Pop]], [[Latin Pop]], [[Dance]]<ref name="Allmusic Ricky Martin" /> | Spanish {{*}} English || {{ntsh|51.7}} {{hidden|<br />14.347 million<!--The English version of "La Copa de la Vida" is not counted.-->| * US: 3.98 million<ref name="RIAA Certifications" /> * JPN: 0.1 million{{efn|name=cert}}{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications">{{cite web|url=http://www.riaj.or.jp/f/data/cert/gd.html|title=RIAJ: Gold Disc Certifications|language=ja|publisher=[[Recording Industry Association of Japan]]|access-date=November 8, 2015}}</ref> * UK: 25,000 {{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications" /><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /> * FRA: 100,000<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)" /><ref name="SNEP Certifications" /><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)" /><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /> * CAN: 200,000<ref name="Music Canada Certifications" /> * AUS: 140,000{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications" /><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /> * ITA: 125,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications" /><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /> * SPA: 1.5 million{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish Certifications" /><ref name="Spanish certifications 1991-1995" /><ref name="Spanish certifications 1979-1990" /><ref name="Spanish certifications 1996-1999" /><ref name="Spanish certifications 2000-2002" /><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /> * SWE: 455,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications" /><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /> * MEX: 4.915 million{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications" /><ref>{{cite news |url=http://www.eltiempo.com/archivo/documento/MAM-350176|title=Ricky Martin Vuelve a Brillar|work=[[El Tiempo (Colombia)|El Tiempo]]|language=Spanish|date=February 20, 1996|accessdate=November 20, 2015}}</ref> * ARG: 1.033 million{{efn|name=cert}}<ref name="Argentina's Certifications for albums" /><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /><ref name="Argentina's Diamond Awards" /> * BEL: 250,000{{efn|name=cert}}<ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /><ref name="Belgian Certifications 1995–present" /> * FIN: 140,812{{efn|name=cert}}<ref name="Finnish Certifications" /> * NZ: 140,000 {{efn|name=cert}}<ref name="Floyd, Kaoma Top Sellers in Portugal Certs" /><ref name="Portuguese certifications 2004-2010" /><ref name="Music & Media (26-12-1987)" /><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /><ref name="TOP 30 ARTISTAS">{{cite news |url=http://musica.clix.pt/top.html|title=TOP 30 ARTISTAS|work=Clix Musica|date=April 9, 2004|archive-url=https://web.archive.org/web/20040409010103/http://musica.clix.pt/top.html|access-date=September 11, 2021|archive-date=April 9, 2004}}</ref> * DNK: 103,000 * SWI: 300,000 * POL: 250,000 * TUR: 100,000<ref name="turkishcert">{{cite web|url=https://www.americanradiohistory.com/Archive-Music-and-Media/90s/1998/MM-1998-06-27.pdf|title=Six Times Platinum in Turkey|magazine=Music & Media|via=American Radio History|volume=15|issue=16|page=4|date=June 27, 1998|access-date=January 11, 2020|archive-date=October 7, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211007151141/https://worldradiohistory.com/UK/Music-and-Media/90s/1998/MM-1998-06-27.pdf|url-status=live}}</ref> * BRA: 340,000<ref name="PMB Certifications" /> * NOR: 100,000 * POR: 50,000}} |70 million<ref>{{cite news |url=https://www.irishnews.com/magazine/entertainment/2019/10/29/news/ricky-martin-welcomes-fourth-child-with-husband-jwan-yosef-1751895/|title=Ricky Martin welcomes fourth child with husband Jwan Yosef|work=[[The Irish News]]|date=October 29, 2019|access-date=February 11, 2020}}</ref> |- ! scope="row" | [[Roberto Carlos (singer)|Roberto Carlos]] | Brazil |1959–present<ref name="Allmusic Roberto Carlos">{{cite web|url=http://www.allmusic.com/artist/roberto-carlos-mn0000664817|title=Roberto Carlos – Biography, Albums, Streaming Links |publisher=AllMusic}}</ref> | [[Música popular brasileira|MPB]], [[rock and roll]], [[Soul music|soul]], [[bossa nova]], [[rhythm and blues]]<ref name="Allmusic Roberto Carlos" /> | Portuguese {{*}} Spanish | {{ntsh|12.295}} {{hidden|<br />12.295 million| * BRA: 10.55 million{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications" /> * SPA: 700,000<ref name="Spanish Certifications" /><ref name="Spanish certifications 1996-1999" /> * MEX: 255,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> * ARG: 780,000<ref name="Argentina's Certifications for albums" /> * POR: 10,000<ref name="Portuguese certifications 2004-2010" />}} |70 million<ref name=br>{{cite journal|access-date=15 September 2021|date=5 May 1994|language=pt|page=5|periodical=[[Pioneiro (jornal)|O Pioneiro]]|title=Roberto Carlos começa turnê|url=http://memoria.bn.br/DocReader/885959/181466}}<!-- auto-translated by Module:CS1 translator --></ref><ref>{{cite web |title=Saiba mais sobre a vida e carreira de Roberto Carlos |url=https://revistaepoca.globo.com/Revista/Epoca/0,,EDR68060-5856,00.html |website=revistaepoca.globo.com |access-date=26 June 2023 |language=pt |archive-date=26 June 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230626172646/https://revistaepoca.globo.com/Revista/Epoca/0,,EDR68060-5856,00.html |url-status=dead }}</ref> |- ! scope="row" | [[Luis Miguel]] |Mexico |1982–present<ref name="Allmusic Luis Miguel">{{cite web|url=http://www.allmusic.com/artist/luis-miguel-mn0000664817|title=Luis Miguel – Biography, Albums, Streaming Links |publisher=AllMusic|access-date=June 3, 2021}}</ref> | [[Pop Music|Pop]], [[Ballads]], [[Bolero]], [[Latin Pop]], [[Mariachi]], [[Dance Music|Dance]], [[Adult Contemporary]]<ref name="Allmusic Luis Miguel" /> | Spanish | <small>{{ntsh|33.834}}</small> {{hidden|<br />'''33.834 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 6.48 million<ref name="RIAA Certifications">{{cite web|url=https://www.riaa.com/gold-platinum/|title=RIAA: Searchable Database|publisher=[[Recording Industry Association of America]]|access-date=September 23, 2011}}</ref> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 14.885 million<ref name="AMPROFON Certifications">{{cite web|url=https://amprofon.com.mx/es/pages/certificaciones.php|title=Amprofon Certificaciones|publisher=[[AMPROFON]]|language=es|access-date=December 1, 2019}}</ref><ref name="MEXLMbefore'99">Total certified units before AMPROFON database (1999): 9.75 million *Un Sol: Platinum + Gold (350,000) {{cite journal|first=|last=|url=http://memoria.bn.br/DocReader/030015_10/61035|title=Sucesso mexicano|journal=[[Jornal do Brasil]]|page=3|date=April 14, 1983|access-date=October 18, 2021|quote=(...) His first LP, Un Sol, sold 700,000 copies in three months in Mexico and earned him a gold and platinum record. (...)|language=pt-br}} *Ya Nunca Más: Gold (100,000) {{cite news|url=http://h.elsiglodetorreon.com.mx/Repository/getFiles.asp?Style=OliveXLib:LowLevelEntityToSaveGifMSIE_ELSIGLO&Type=text/html&Locale=spanish-skin-custom&Path=EDT/1993/08/01&ChunkNum=-1&ID=Ar06408&PageLabel=64|page=64|title=La carrera de Luis Miguel cada vez es más fructífera|date=August 1, 1993|access-date=March 17, 2022|work=[[El Siglo de Torreón]]|language=es}} *Palabra de Honor: Gold (100,000) {{cite magazine|url=https://books.google.com/books?id=7CQEAAAAMBAJ&pg=PT100|title=Luis Miguel|magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]|via=Google books|page=53|date=January 26, 1985|accessdate=September 24, 2021}} *Soy Como Quiero Ser: 5x Platinum (1,250,000) {{cite book|last1=Stavans|first1=Ilan|authorlink1=Ilan Stavans|title=Latin music: Musicians, Genres, and Themes|date=29 July 2014|publisher=ABC-CLIO|isbn=978-0-313-34396-4|page=502|url=https://books.google.com/books?id=qE-LBAAAQBAJ&q=%22five+platinum+discs%22|access-date=26 October 2017}} *Busca Una Mujer: 10x Gold (1,000,000) {{cite news|url=https://listindiario.com/Themes/Default/Content/img/listindiario/1991/11/0408.jpg|title=Luis Miguel en Concierto|language=Spanish|newspaper=[[Listín Diario]]|page=7-Espectáculos|date=16 November 1991|accessdate=January 7, 2022|access-date=10 July 2023|archive-date=7 January 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220107002407/https://listindiario.com/Themes/Default/Content/img/listindiario/1991/11/0408.jpg|url-status=dead}} *20 Años: 2x Platinum + 5x Gold (1,000,000) {{cite news|last1=Silva|first1=Guadalupe|url=https://www.newspapers.com/image/430094747|title=Luis Miguel bring us his maturing sounds|newspaper=[[El Paso Times]]|page=51|date=February 21, 1992|url-access=subscription|accessdate=6 January 2022|quote=That will be in addition to five golds and two platinums he netted for his "20 years" recording.}} *Romance: 8x Platinum (2,000,000) {{cite news|url=http://h.elsiglodetorreon.com.mx/Repository/getFiles.asp?Style=OliveXLib:LowLevelEntityToSaveGifMSIE_ELSIGLO&Type=text/html&Locale=spanish-skin-custom&Path=EDT/1992/10/12&ChunkNum=-1&ID=Ar05100&PageLabel=51|title=Dimes y Diretes|language=es|newspaper=El Siglo de Torreón|publisher=Editora de la Laguna|date=12 October 1992|page=51|access-date=21 March 2015|archive-date=24 May 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140524024147/http://h.elsiglodetorreon.com.mx/Repository/getFiles.asp?Style=OliveXLib%3ALowLevelEntityToSaveGifMSIE_ELSIGLO&Type=text%2Fhtml&Locale=spanish-skin-custom&Path=EDT%2F1992%2F10%2F12&ChunkNum=-1&ID=Ar05100&PageLabel=51|url-status=live}} *Aries: 4x Platinum (1,000,000) {{cite news|url=http://h.elsiglodetorreon.com.mx/Repository/getFiles.asp?Style=OliveXLib:LowLevelEntityToSaveGifMSIE_ELSIGLO&Type=text/html&Locale=spanish-skin-custom&Path=EDT/1994/03/09&ChunkNum=-1&ID=Ar04300&PageLabel=43|title=Hit Parade|language=es|newspaper=El Siglo de Torreón|publisher=Editora de la Laguna|page=43|date=9 March 1994|access-date=17 July 2022|archive-date=13 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200913160644/http://h.elsiglodetorreon.com.mx/Repository/getFiles.asp?Style=OliveXLib%3ALowLevelEntityToSaveGifMSIE_ELSIGLO&Type=text%2Fhtml&Locale=spanish-skin-custom&Path=EDT%2F1994%2F03%2F09&ChunkNum=-1&ID=Ar04300&PageLabel=43|url-status=live}} *Segundo Romance: 5x Platinum (1,250,000) {{cite web|url=http://www.durango.net.mx/musica/datos.asp?id=21|title=Luis Miguel|language=es|publisher=Durango.net|access-date=26 June 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20171017202717/http://www.durango.net.mx/musica/datos.asp?id=21|archive-date=17 October 2017|url-status=dead}} *El Concierto: 2x Platinum (500,000) {{cite news|url=http://www.bibliotecavirtualbc.gob.mx/hemeroteca/Modulo/pruebapdf/LA_CRONICA-03-12-1995-OCR.pdf|title=Casi 100 mil boletos y un mundo por presentar|language=es|newspaper=La Crónica|page=2D|date=3 December 1995|access-date=26 May 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190526132427/http://www.bibliotecavirtualbc.gob.mx/hemeroteca/Modulo/pruebapdf/LA_CRONICA-03-12-1995-OCR.pdf|archive-date=May 26, 2019|quote=El álbum ha vendido hasta el momento cerca de 500 mil copias en México y 460 mil en el resto del mundo, y ha obtenido doble disco de platino y cuatro discos de oro por ventas en México.}} *Romances: 4x Platinum + 2 Gold (1,200,000) {{cite news|url=https://www.proquest.com/docview/310269396/E77A2EFC0438485FPQ/|title=Sol, escandalo y placer|page=34|date=February 18, 2000|access-date=January 26, 2022|work=[[Reforma]]|language=es|url-access=subscription|via=ProQuest|first=Angela|last=Hoces Sauvat|archive-date=5 April 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220405015601/https://www.proquest.com/docview/310269396/E77A2EFC0438485FPQ/|url-status=live}}</ref> * SPA: 4.1 million<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> * [[Pro-Música Brasil|BRA]]: 425,000<ref name="PMB Certifications">{{cite web|url=https://pro-musicabr.org.br/home/certificados/|title=PMB: Certificados|publisher=[[Pro-Música Brasil]]|access-date=October 27, 2018|language=pt|archive-date=January 19, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170119021240/https://pro-musicabr.org.br/home/certificados/|url-status=dead}}</ref> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 5.442 million<ref name="Argentina's Certifications for albums">{{cite web|url=http://www.capif.org.ar/Default.asp?PerDesde_MM=0&PerDesde_AA=0&PerHasta_MM=0&PerHasta_AA=0&interprete=&album=&LanDesde_MM=1&LanDesde_AA=1980&LanHasta_MM=12&LanHasta_AA=2010&Galardon=O&Tipo=1&ACCION2=+Buscar+&ACCION=Buscar&CO=5&CODOP=ESOP|archive-url=https://archive.today/20110706084844/http://www.capif.org.ar/Default.asp?PerDesde_MM=0&PerDesde_AA=0&PerHasta_MM=0&PerHasta_AA=0&interprete=&album=&LanDesde_MM=1&LanDesde_AA=1980&LanHasta_MM=12&LanHasta_AA=2010&Galardon=O&Tipo=1&ACCION2=+Buscar+&ACCION=Buscar&CO=5&CODOP=ESOP|url-status=dead|archive-date=2011-07-06|title=CAPIF: Discos de Oro y Platino (albums)|publisher=[[CAPIF]]|access-date=January 16, 2021}}</ref><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs">{{cite web|url=http://www.capif.org.ar/Default.asp?PerDesde_MM=0&PerDesde_AA=0&PerHasta_MM=0&PerHasta_AA=0&interprete=&album=&LanDesde_MM=0&LanDesde_AA=0&LanHasta_MM=0&LanHasta_AA=0&Galardon=P&Tipo=0&ACCION2=+Buscar+&ACCION=Buscar&CO=5&CODOP=ESOP|archive-url=https://archive.today/20110531185849/http://www.capif.org.ar/Default.asp?PerDesde_MM=0&PerDesde_AA=0&PerHasta_MM=0&PerHasta_AA=0&interprete=&album=&LanDesde_MM=0&LanDesde_AA=0&LanHasta_MM=0&LanHasta_AA=0&Galardon=P&Tipo=0&ACCION2=+Buscar+&ACCION=Buscar&CO=5&CODOP=ESOP|url-status=dead|archive-date=2011-05-31|title=CAPIF: Discos de Oro y Platino (albums and DVDs)|publisher=[[CAPIF]]|access-date=January 16, 2021}}</ref><ref name="Argentina's Diamond Awards">{{cite web|url=http://www.capif.org.ar/default.asp?CodIdio=IN&CODOP=DILP&CO=2|title=Awardees|publisher=[[CAPIF]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20020626072820/http://www.capif.org.ar/default.asp?CodIdio=IN&CODOP=DILP&CO=2|access-date=January 16, 2021|archive-date=June 26, 2002}}</ref> * [[International Federation of the Phonographic Industry|CHI]]: 1.332 million<ref name="LMCHI">Luis Miguel - Total certified units in Chile: * Busca Una Mujer: Gold (15,000) {{cite news|last1=Windhausen|first1=Rodolfo A.|url=https://www.newspapers.com/image/635234566/|title=Luis Miguel ídolo 'responsable'|newspaper=[[El Nuevo Herald]]|language=es|page=64|date=15 November 1991|url-access=subscription|accessdate=6 January 2022}} * Romance: Diamond (250,000) {{cite news|url=http://wvw.nacion.com/viva/1999/noviembre/20/espec6.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20191027144619/http://wvw.nacion.com/viva/1999/noviembre/20/espec6.html|archive-date=27 October 2019|url-status=live|title=Luis Miguel en Chile|language=es|newspaper=[[La Nación (San José)|La Nación]]|date=20 November 1999|access-date=27 October 2019}} * Segundo Romance: Diamond (250,000) {{cite news|url=http://wvw.nacion.com/viva/1999/noviembre/20/espec6.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20191027144619/http://wvw.nacion.com/viva/1999/noviembre/20/espec6.html|archive-date=27 October 2019|url-status=live|title=Luis Miguel en Chile|language=es|newspaper=[[La Nación (San José)|La Nación]]|date=20 November 1999|access-date=27 October 2019}} * El Concierto: Diamond (250,000) {{cite news|url=http://wvw.nacion.com/viva/1999/noviembre/20/espec6.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20191027144619/http://wvw.nacion.com/viva/1999/noviembre/20/espec6.html|archive-date=27 October 2019|url-status=live|title=Luis Miguel en Chile|language=es|newspaper=[[La Nación (San José)|La Nación]]|date=20 November 1999|access-date=27 October 2019}} * Nada Es Igual: 5x Platinum (125,000) {{cite news|first=Pablo|last=Márquez|url=https://books.google.com/books?id=zA4EAAAAMBAJ&pg=PA45-IA2|title=Chilean market improves slowly but surely|date=1 February 1997|page=LMQ-3|access-date=8 August 2022|newspaper=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}} * Romances: 8x Platinum (200,000) {{cite news|first=Juan Manuel|last=Navarro|url=https://www.proquest.com/docview/311572346/Record/7A2AF93679824FB1PQ/|title=Multipremiado!|date=7 February 1998|access-date=13 August 2022|work=[[Reforma]]|language=es|url-access=subscription|via=ProQuest}} * Amarte Es Un Placer: 4x Platinum (100,000) {{cite news|last1=Cabello|first1=Marcelo|title="Vivo", la apuesta ranchera y regresiva de Luis Miguel|url=https://www.emol.com/noticias/magazine/2000/10/05/34514/vivo-la-apuesta-ranchera-y-regresiva-de-luis-miguel.html|access-date=26 October 2019|work=[[El Mercurio]]|date=5 October 2000|language=es|archive-date=26 October 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191026061514/https://www.emol.com/noticias/magazine/2000/10/05/34514/vivo-la-apuesta-ranchera-y-regresiva-de-luis-miguel.html|url-status=live}} * Vivo: Platinum (25,000) {{cite news|title=Disco de Platino para "Vivo" en menos de 24 horas|work=[[El Diario (La Paz)|El Diario]]|date=14 October 2000|language=es|quote=Disco de Platino para “Vivo”. El Nuevo álbum de Luis Miguel superó en menos de 24 horas las 25.000 mil copias vendidas tan sólo en Chile.}} * Mis Romances: Gold (10,000) {{cite news|last1=Franco Reyes|first1=Salvador|title=Presentará Luis Miguel su última grabación en Miami|url=http://archivo.eluniversal.com.mx/espectaculos/30871.html|access-date=12 July 2017|work=El Universal|date=22 November 2001|language=es|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20180319040721/http://archivo.eluniversal.com.mx/espectaculos/30871.html|archive-date=19 March 2018|df=dmy-all}} * 33: 2x Platinum (40,000) {{cite news |title=El cantante mexicano Luis Miguel recibe en Chile un doble disco de platino por su álbum '33'|url=https://www.europapress.es/chance/gente/noticia-chile-cantante-mexicano-luis-miguel-recibe-chile-doble-disco-platino-album-33-20031217161220.html|date=17 December 2003 |work=[[Europa Press (news agency)|Europa Press]]|access-date=26 October 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191026052349/https://www.europapress.es/chance/gente/noticia-chile-cantante-mexicano-luis-miguel-recibe-chile-doble-disco-platino-album-33-20031217161220.html|archive-date=26 October 2019|url-status=live}} * México En La Piel: Platinum (20,000) {{cite news|title=Luis Miguel tendrá edición especial|url=https://www.elsiglodetorreon.com.mx/noticia/164129.luis-miguel-tendra-edicion-especial.html|access-date=15 May 2018|work=El Siglo de Torreón|date=11 August 2005|archive-url=https://web.archive.org/web/20180515040641/https://www.elsiglodetorreon.com.mx/noticia/164129.luis-miguel-tendra-edicion-especial.html|archive-date=15 May 2018|language=es-MX}} * Navidades: Gold (10,000) {{cite news|url=https://www.eluniverso.com/2006/12/05/0001/259/BEFE7F17E6AB47AABAB6CB927F2E179E.html|title=Luis Miguel obtiene discos de platino y oro por "Navidades"|date=5 December 2006|access-date=5 January 2022|work=[[El Universo]]|language=es}} * Cómplices: 2x Platinum (30,000) {{cite news|url=https://www.proquest.com/docview/428605274/2F8117251AD1409EPQ/|title=Ubican a Luis Miguel como el más vendedor de discos en Chile|date=20 November 2008|access-date=11 February 2022|work=[[Notimex]]|language=es|url-access=subscription|via=ProQuest|quote=También ubicó su más reciente producción 'Cómplices' como el álbum más vendido de 2008 en este país. Hasta esta semana el intérprete lleva vendidas en Chile 25 mil unidades de 'Cómplices', por lo que recibirá un doble Disco de Platino por esa producción.|archive-date=11 February 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220211174348/https://www.proquest.com/docview/428605274/2F8117251AD1409EPQ|url-status=live}} * Luis Miguel: Gold (7,500) {{cite news|url=https://www.proquest.com/docview/751140157/9925140E5551416CPQ/|title=Obtiene Luis Miguel cuádruple Disco de Platino por nuevo álbum|date=15 September 2010|access-date=24 August 2022|work=[[Notimex]]|language=es|url-access=subscription|via=ProQuest}} </ref> * [[ASINCOL|COL]]: 400,000<ref name="LMCOL">Luis Miguel - Total certified units in Colombia: * Romance: Platinum (60,000) {{cite news|url=http://h.elsiglodetorreon.com.mx/Repository/getFiles.asp?Style=OliveXLib:LowLevelEntityToSaveGifMSIE_ELSIGLO&Type=text/html&Locale=spanish-skin-custom&Path=EDT/1992/10/12&ChunkNum=-1&ID=Ar05100&PageLabel=51|title=Dimes y Diretes|language=es|newspaper=El Siglo de Torreón|publisher=Editora de la Laguna|date=12 October 1992|page=51|access-date=21 March 2015|archive-date=24 May 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140524024147/http://h.elsiglodetorreon.com.mx/Repository/getFiles.asp?Style=OliveXLib%3ALowLevelEntityToSaveGifMSIE_ELSIGLO&Type=text%2Fhtml&Locale=spanish-skin-custom&Path=EDT%2F1992%2F10%2F12&ChunkNum=-1&ID=Ar05100&PageLabel=51|url-status=live}} * Aries: Platinum (60,000) {{cite news|url=http://h.elsiglodetorreon.com.mx/Repository/getFiles.asp?Style=OliveXLib:LowLevelEntityToSaveGifMSIE_ELSIGLO&Type=text/html&Locale=spanish-skin-custom&Path=EDT/1994/06/09&ChunkNum=-1&ID=Ar05002&PageLabel=50|title=Luis Miguel Muy Amable Con la Prensa|trans-title=Luis Miguel is loved by the press|language=es|newspaper=El Siglo de Torreón|publisher=Editora de la Laguna|page=50|date=9 June 1994|access-date=17 July 2022|archive-date=3 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160303213756/http://h.elsiglodetorreon.com.mx/Repository/getFiles.asp?Style=OliveXLib%3ALowLevelEntityToSaveGifMSIE_ELSIGLO&Type=text%2Fhtml&Locale=spanish-skin-custom&Path=EDT%2F1994%2F06%2F09&ChunkNum=-1&ID=Ar05002&PageLabel=50|url-status=live}} * Segundo Romance: 2x Platinum (120,000) {{cite web|url=http://www.durango.net.mx/musica/datos.asp?id=21|title=Luis Miguel|language=es|publisher=Durango.net|access-date=26 June 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20171017202717/http://www.durango.net.mx/musica/datos.asp?id=21|archive-date=17 October 2017|url-status=dead}} * Romances: 2x Platinum (120,000) {{cite news |url=http://laprensa-sandiego.org/archieve/july17/ritmo.htm|title=Ritmo Latino|date=17 July 1998|last=Fino|first=Dolores|work=La Prensa San Diego|publisher=[[The Press-Enterprise]]|access-date=22 March 2011|archive-date=18 July 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110718215308/http://laprensa-sandiego.org/archieve/july17/ritmo.htm|url-status=live}} * Mis Romances: Gold (20,000) {{cite web|url=http://www.sexenio.com.mx/revista/especiallm.pdf|title=Luis Miguel Regresa El Rey|archive-url=https://web.archive.org/web/20211118003846/http://www.sexenio.com.mx/revista/especiallm.pdf|archive-date=18 November 2021|page=16|access-date=17 November 2019|work=Sexenio|publisher=Grupo Sexenio|language=es}} * México En La Piel: Platinum (20,000) {{cite news|title=Luis Miguel tendrá edición especial|url=https://www.elsiglodetorreon.com.mx/noticia/164129.luis-miguel-tendra-edicion-especial.html|access-date=15 May 2018|work=El Siglo de Torreón|date=11 August 2005|archive-url=https://web.archive.org/web/20180515040641/https://www.elsiglodetorreon.com.mx/noticia/164129.luis-miguel-tendra-edicion-especial.html|archive-date=15 May 2018|language=es-MX}} </ref> * [[Asociación Venezolana de Intérpretes y Productores de Fonogramas|VEN]]: 770,000<ref name="LMVEN">Luis Miguel - Total certified units in Venezuela: * 20 Años: Gold (50,000) {{cite news|url=https://listindiario.com/Themes/Default/Content/img/listindiario/1991/11/0408.jpg|title=Luis Miguel en Concierto|language=Spanish|newspaper=[[Listín Diario]]|page=7-Espectáculos|date=16 November 1991|accessdate=January 7, 2022|access-date=10 July 2023|archive-date=7 January 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220107002407/https://listindiario.com/Themes/Default/Content/img/listindiario/1991/11/0408.jpg|url-status=dead}} * Romance: Platinum (100,000) {{cite news|url=http://h.elsiglodetorreon.com.mx/Repository/getFiles.asp?Style=OliveXLib:LowLevelEntityToSaveGifMSIE_ELSIGLO&Type=text/html&Locale=spanish-skin-custom&Path=EDT/1992/10/12&ChunkNum=-1&ID=Ar05100&PageLabel=51|title=Dimes y Diretes|language=es|newspaper=El Siglo de Torreón|publisher=Editora de la Laguna|date=12 October 1992|page=51|access-date=21 March 2015|archive-date=24 May 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140524024147/http://h.elsiglodetorreon.com.mx/Repository/getFiles.asp?Style=OliveXLib%3ALowLevelEntityToSaveGifMSIE_ELSIGLO&Type=text%2Fhtml&Locale=spanish-skin-custom&Path=EDT%2F1992%2F10%2F12&ChunkNum=-1&ID=Ar05100&PageLabel=51|url-status=live}} * Segundo Romance: 2x Platinum (200,000) {{cite web|url=http://www.durango.net.mx/musica/datos.asp?id=21|title=Luis Miguel|language=es|publisher=Durango.net|access-date=26 June 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20171017202717/http://www.durango.net.mx/musica/datos.asp?id=21|archive-date=17 October 2017|url-status=dead}} * El Concierto: 2x Platinum (200,000) {{cite web|url=http://www.durango.net.mx/musica/datos.asp?id=21|title=Luis Miguel|language=es|publisher=Durango.net|access-date=26 June 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20171017202717/http://www.durango.net.mx/musica/datos.asp?id=21|archive-date=17 October 2017|url-status=dead}} * Romances: 6x Platinum (120,000) {{cite news|url=http://laprensa-sandiego.org/archieve/july17/ritmo.htm|title=Ritmo Latino|date=17 July 1998|last=Fino|first=Dolores|work=La Prensa San Diego|publisher=[[The Press-Enterprise]]|access-date=22 March 2011|archive-date=18 July 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110718215308/http://laprensa-sandiego.org/archieve/july17/ritmo.htm|url-status=live}} * Amarte Es Un Placer: Platinum (20,000) {{cite news |title=Recibirá Luis Miguel disco de platino durante su gira |url=http://h.elsiglodetorreon.com.mx/Repository/getFiles.asp?Style=OliveXLib:LowLevelEntityToSaveGifMSIE_ELSIGLO&Type=text/html&Locale=spanish-skin-custom&Path=EDT/1999/10/31&ChunkNum=-1&ID=Ar09000&PageLabel=90 |access-date=16 May 2019 |work=El Siglo de Torreón |date=31 October 1999 |page=90 |language=es |archive-date=7 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201007184557/http://h.elsiglodetorreon.com.mx/Repository/getFiles.asp?Style=OliveXLib%3ALowLevelEntityToSaveGifMSIE_ELSIGLO&Type=text%2Fhtml&Locale=spanish-skin-custom&Path=EDT%2F1999%2F10%2F31&ChunkNum=-1&ID=Ar09000&PageLabel=90 |url-status=live }} * Mis Romances: Platinum (20,000) {{cite web|url=http://www.sexenio.com.mx/revista/especiallm.pdf|title=Luis Miguel Regresa El Rey|archive-url=https://web.archive.org/web/20211118003846/http://www.sexenio.com.mx/revista/especiallm.pdf|archive-date=18 November 2021|page=16|access-date=17 November 2019|work=Sexenio|publisher=Grupo Sexenio|language=es}} * México En La Piel: 2x Platinum (40,000) {{cite web|url=http://www.sexenio.com.mx/revista/especiallm.pdf|title=Luis Miguel Regresa El Rey|archive-url=https://web.archive.org/web/20211118003846/http://www.sexenio.com.mx/revista/especiallm.pdf|archive-date=18 November 2021|page=16|access-date=17 November 2019|work=Sexenio|publisher=Grupo Sexenio|language=es}} * Navidades: Gold (10,000) {{cite news|url=https://www.eluniverso.com/2006/12/05/0001/259/BEFE7F17E6AB47AABAB6CB927F2E179E.html|title=Luis Miguel obtiene discos de platino y oro por "Navidades"|date=5 December 2006|access-date=5 January 2022|work=[[El Universo]]|language=es}} * Cómplices: Platinum (10,000) {{cite news|url=https://www.proquest.com/docview/467507788/2F8117251AD1409EPQ/|title=Luis Miguel saca su nuevo sencillo Te Desean|date=9 July 2008|access-date=11 February 2022|work=UPI LatAm News Service|language=es|url-access=subscription|via=ProQuest|archive-date=11 February 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220211153428/https://www.proquest.com/docview/467507788/2F8117251AD1409EPQ/|url-status=live}}</ref> }} | 60 million<ref>{{cite news|url=https://www.proquest.com/docview/734806076/560672B138F14ABAPQ/|title=Luis Miguel dará a conocer "Labios de miel" el próximo lunes: LUIS MIGUEL|date=July 29, 2010|access-date=March 29, 2022|work=[[EFE]]|language=es|via=ProQuest}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.proquest.com/docview/428571690/6422E7DAC65B4C9APQ/|title=Agotan boletos para concierto de Luis Miguel en Madison Square Garden|date=October 16, 2008|access-date=March 29, 2022|work=[[Notimex]]|language=es|via=ProQuest}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.proquest.com/docview/840267079/6422E7DAC65B4C9APQ/|title=Luis Miguel, el rey Midas del pop|date=January 15, 2011|access-date=March 29, 2022|work=[[El Universal (Mexico City)|El Universal]]|language=es|via=ProQuest}}</ref> |- |} ===40 million to 59 million=== <!-- DO NOT ADD ANY MORE IMAGES OR REPLACE THE ARTISTS. WE ARE TO HAVE SEVEN IMAGES ONLY. --><gallery> Vicente Fernández - Pepsi Center - 06.11.11.jpg|[[Vicente Fernández]] José Feliciano.jpg|[[José Feliciano]] Raphael at 2014 MIFF.jpg|[[Raphael (singer)|Raphael]] Juan Gabriel in 2006.jpg|[[Juan Gabriel]] Jose Enrique con el Principe de la cancion Jose Jose 16Dec2012 (cropped).jpg|[[José José]] Eros Ramazzotti.JPG|[[Eros Ramazzotti]] Leo Dan.JPG|[[Leo Dan]] </gallery> <!--When adding to this page, please ensure that your claims are sourced. This means that you must provide the location of the claim. All sources must be published by third party reliable sources. It cannot be pages in Wikipedia or forums on web pages nor can they be Artists' official sites. Unsourced additions will be removed immediately. Do not include certifications for non Latin recordings.--> {| class="wikitable plainrowheaders sortable" |- ! scope="col" style="width:130px;"| Artist ! scope="col" style="width:122px;"| Country / Market ! scope="col" style="width:122px;"| Period active ! scope="col" style="width:122px;"| Genre ! scope="col" style="width:122px;"| Primary language(s) ! scope="col" style="width:325px;"| [[Music recording sales certification|Certified Latin recordings]]<br /><small>([[List of music recording certifications|from available markets]])</small>{{efn|name=cert}} ! scope="col" style="width:130px;"| Claimed sales |- !scope="row"| [[Vicente Fernández]] | Mexico | 1965–2013<ref name="Allmusic Vicente Fernandez" /> | Ranchera, mariachi, norteña, tejano<ref name="Allmusic Vicente Fernandez">{{cite web |url=http://www.allmusic.com/artist/vicente-fern%C3%A1ndez-mn0000197424|title=Vicente Fernández – Music Biography, Credits and Discography|access-date=18 September 2012|last=Tamarkin|first=Jeff|publisher=AllMusic}}</ref> | Spanish | <small>{{ntsh|11.54}}</small> {{hidden|<br />'''11.54 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 7.1 million<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 4.444 million<ref name="AMPROFON Certifications" /> }} |50 million<ref name="VicenteFernandez50">{{cite web |url=https://www.elmundo.es/loc/celebrities/2019/05/09/5cd451c7fdddffb8488b4608.html|title=Vicente Fernández rechazó un trasplante por si el donante era "homosexual o drogadicto"|date=May 9, 2019|access-date=June 17, 2020|work=[[El Mundo (Spain)|El Mundo]]|location=Spain|first=Pablo|last=Sánchez Olmos|archive-url=https://web.archive.org/web/20190509191904/https://www.elmundo.es/loc/celebrities/2019/05/09/5cd451c7fdddffb8488b4608.html|archive-date=2019-05-09|language=es}}</ref><br />45 million<ref name="VicenteFernandez45">{{cite web |url=https://web.archive.org/save/https://www.elheraldo.hn/vida/596847-213/retiro-de-chente-causa-reacciones-entre-los-artistas|title=Retiro de 'Chente' causa reacciones entre los artistas|date=April 7, 2014|access-date=June 17, 2020|work=[[El Heraldo (Tegucigalpa)|El Heraldo]]|location=Honduras|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[José Feliciano]] | Puerto Rico | 1964–present<ref name="Allmusic Jose Feliciano" /> | Pop rock, [[folk rock]], [[soft rock]], Latin pop<ref name="Allmusic Jose Feliciano">{{cite web |url=http://www.allmusic.com/artist/jos%C3%A9-feliciano-mn0000271113|title=José Feliciano – Music Biography, Credits and Discography|access-date=18 September 2012|last=Ankeny|first=Jason|publisher=AllMusic}}</ref> | Spanish {{*}} English | <small>{{ntsh|1.775}}</small> {{hidden|<br />'''1.775 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 250,000<ref name="RIAA Certifications" /> * UK: 600,000<ref name="BPI certifications" /> * GER: 500,000<ref name="BVMI Certifications" /> * AUS: 70,000<ref name="Australian Certifications" /> * ITA: 70,000<ref name="FIMI Certifications" /> * [[Productores de Música de España|SPA]]: 180,000<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /><ref name="Spanish Certifications" /> * DEN: 90,000<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer" /> * NZ: 15,000<ref name="New Zealand's Certifications" /> }} |50 million<ref name="Jose Feliciano Informador">{{cite web|url=http://www.informador.com.mx/entretenimiento/2011/336540/6/dice-jose-feliciano-que-hay-que-poner-fin-a-las-colaboraciones.htm|title=Dice José Feliciano que hay que poner fin a las colaboraciones|date=9 November 2011|access-date=12 September 2012|work=[[El Informador (Mexico)|El Informador]]|location=Mexico|language=es|archive-date=21 April 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140421124825/http://www.informador.com.mx/entretenimiento/2011/336540/6/dice-jose-feliciano-que-hay-que-poner-fin-a-las-colaboraciones.htm|url-status=dead}}</ref> |- !scope="row"| [[Raphael (singer)|Raphael]] | Spain | 1966–present<ref name="Allmusic Raphael" /> | Ballad, Latin pop<ref name="Allmusic Raphael">{{cite web|url=http://www.allmusic.com/artist/raphael-mn0000402440|title=Raphael – Music Biography, Credits and Discography|access-date=18 September 2012|last=Bonacich|first=Drago|publisher=AllMusic}}</ref> | Spanish |{{hidden|<br />'''0.64 million'''| * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 150,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> * [[Productores de Música de España|SPA]]: 490,000<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> }} |50 million<ref name="Raphael">{{cite news|url=https://elviajero.elpais.com/elviajero/2013/12/14/actualidad/1387013068_388879.html|title=Un 'escándalo' de museo en Linares|date=December 17, 2013|access-date=June 17, 2020|work=[[El País]]|location=Spain|first=Juan José|last=Ballasteros|archive-url=https://web.archive.org/web/20190720015844/https://elviajero.elpais.com/elviajero/2013/12/14/actualidad/1387013068_388879.html|archive-date=2019-07-20|language=es }}</ref> |- !scope="row"| [[Juan Gabriel]] | Mexico | 1971–2016<ref name="Allmusic Juan Gabriel">{{cite web|url=http://www.allmusic.com/artist/camilo-sesto-mn0000540139|title=Juan Gabriel – Music Biography, Credits and Discography|website=[[AllMusic]] |access-date=18 September 2012}}</ref> |[[Ballad]], [[Latin Pop]], [[Norteña]], [[Cumbia]]<ref name="Allmusic Juan Gabriel" /> | Spanish | <small>{{ntsh|6.305}}</small> {{hidden|<br />'''6.305 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 2.570 million<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Productores de Música de España|SPA]]: 50,000<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 3.555 million<ref name="AMPROFON Certifications" /> * ARG: 130,000<ref name="Argentina's Certifications for albums" /> }} |40 million<ref name="Juan Gabriel">{{cite web |title=Las cifras millonarias de Juan Gabriel|url=https://www.semana.com/internacional/articulo/las-cifras-millonarias-de-juan-gabriel/231339/|website=[[Semana]] |access-date=2 March 2023 |language=es-MX |date=29 August 2016}}</ref><br>30 million<ref name="Juan Gabriel2">{{cite web |title=La Jornada: Vendió más de 30 millones de discos |url=https://www.jornada.com.mx/2016/08/29/espectaculos/a04n2esp |website=Jornada |access-date=2 March 2023 |language=es-MX |date=29 August 2016}}</ref> |- !scope="row"| [[José José]] | Mexico | 1965–2013<ref name="Allmusic Jose Jose"/> | Mariachi, Latin pop, bolero<ref name="Allmusic Jose Jose">{{cite web |last1=Jurek |first1=Thom |title=José José Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/josé-josé-mn0000822874/biography |publisher=AllMusic |access-date=4 July 2023}}</ref> | Spanish | <small>{{ntsh|4.575}}</small> {{hidden|<br />'''4.575 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 100,000<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 4.475 million<ref name="AMPROFON Certifications" /> }} |40 million<ref name="JoseJose">{{cite news|url=https://elpais.com/elpais/2020/01/21/gente/1579608508_585381.html|title=La polémica sin fin por la herencia de José José, el 'Príncipe de la canción'|access-date=June 17, 2020|date=January 21, 2020|last=Criales|first=José Pablo|work=El País|archive-url=https://web.archive.org/web/20200301003756/https://elpais.com/elpais/2020/01/21/gente/1579608508_585381.html|archive-date=2020-03-01|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Eros Ramazzotti]] | Italy | 1981–present<ref name="Allmusic Eros Ramazzotti">{{cite web|url=http://www.allmusic.com/artist/eros-ramazzotti-mn0000601079|title=Eros Ramazzotti – Music Biography, Credits and Discography|access-date=18 September 2012|author=Jason Birchmeier|publisher=AllMusic|language=English}}</ref> | Pop, Latin pop, pop rock<ref name="Allmusic Eros Ramazzotti" /> | Italian {{*}} Spanish | <small>{{ntsh|2.805}}</small> {{hidden|<br />'''2.805 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 700,000<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Productores de Música de España|SPA]]: 1.7 million<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 285,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 120,000 }} |40 million<ref name="ErosRamazzotti">{{cite web|url=https://web.archive.org/save/https://los40.com/los40/2005/11/14/actualidad/1131922800_283024.html|title=EROS RAMAZZOTTI VENDE CASI 1 MILLÓN DE DISCOS EN APENAS DOS SEMANAS|date=November 14, 2005|access-date=June 17, 2020|first=Nacho|last=Herrero|publisher=[[Los 40]]|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Leo Dan]] | Argentina | 1963–present<ref name="Allmusic Leo Dan">{{cite web|url=http://www.allmusic.com/artist/leo-dan-mn0000817911|title=Leo Dan – Music Biography, Credits and Discography|date=18 September 2012|last=Brown|first=Marisa|publisher=AllMusic}}</ref> | [[Tango]], vallenato, cumbia, ballad<ref name="Allmusic Leo Dan" /> | Spanish |{{hidden|<br />'''0.228 million''' |* [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 228,000<ref name="Argentina's Certifications for albums" />}} |40 million<ref name="LeoDan">{{cite web|url=https://www.excelsior.com.mx/funcion/leo-dan-brilla-con-su-estrella-en-plaza-mexico-de-california/1308939|title=Leo Dan brilla con su estrella en Plaza México de California|date=April 23, 2019|access-date=June 17, 2020|work=[[Excélsior]]|location=Mexico|archive-url=https://web.archive.org/web/20190424144434/https://www.excelsior.com.mx/funcion/leo-dan-brilla-con-su-estrella-en-plaza-mexico-de-california/1308939|archive-date=2019-04-24|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Nelson Ned]] | Brazil | 1961–2013<ref name="Allmusic Nelson Ned">{{cite web |last1=Neder |first1=Alvaro |title=Nelson Ned Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/nelson-ned-mn0000861703/biography |publisher=AllMusic |access-date=6 February 2023}}</ref> |Latin, Jazz<ref name="Allmusic Nelson Ned" /> | Portuguese {{*}} Spanish |{{hidden|<br />'''0.10 million'''| * [[Pro-Música Brasil|BRA]]: 100,000<ref name="PMB Certifications" /> }} | 40 million<ref>{{cite web |title=Nelson Ned, El Minúsculo Cantante |url=https://www.eltiempo.com/archivo/documento/MAM-92519 |website=El Tiempo |access-date=2 March 2023 |language=spanish |date=13 April 1992}}</ref> |- |} ===21 million to 39 million=== <!-- DO NOT ADD ANY MORE IMAGES OR REPLACE THE ARTISTS. WE ARE TO HAVE SEVEN IMAGES ONLY. --><gallery> Los Tigres Del Norte 1.jpg|[[Los Tigres del Norte]] Daddy Yankee - The Kingdom (Official Q & A).png|[[Daddy Yankee]] MarcoAntonioSolisCollage-1-1000 adjusted.jpg|[[Marco Antonio Solís]] Xuxa 2019.jpg|[[Xuxa]] Laura Pausini 2009.04.30 032.jpg|[[Laura Pausini]] Premios Goya 2018 - José Luis Perales.jpg|[[José Luis Perales]] </gallery> <!--When adding to this page, please ensure that your claims are sourced. This means that you must provide the location of the claim. All sources must be published by third party reliable sources. It cannot be pages in Wikipedia or forums on web pages nor can they be Artists' official sites. Unsourced additions will be removed immediately. Do not include certifications for non Latin recordings.--> {| class="wikitable plainrowheaders sortable" |- ! scope="col" style="width:130px;"| Artist ! scope="col" style="width:122px;"| Country / Market ! scope="col" style="width:122px;"| Period active ! scope="col" style="width:122px;"| Genre ! scope="col" style="width:122px;"| Primary language(s} ! scope="col" style="width:325px;"| [[Music recording sales certification|Certified Latin recordings]]<br /><small>([[List of music recording certifications|from available markets]])</small>{{efn|name=cert}} ! scope="col" style="width:130px;"| Claimed sales |- !scope="row"| [[J Balvin]] | Colombia | 2009–present<ref name="Allmusic J Balvin">{{cite web |last1=Jurek |first1=Thom |title=J Balvin Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/j-balvin-mn0002385504/biography |publisher=AllMusic |access-date=6 February 2023}}</ref> | [[Reggaeton]], Latin pop, urbano, hip hop<ref name="Allmusic J Balvin" /> | Spanish |{{hidden|<br />'''37.215 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 23.3 million<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 12.67 million<ref name="AMPROFON Certifications" /> * ITA: 3.475 million<ref name="FIMI Certifications" /> * SPA: 2.655 million<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> * UK: 1.6 million<ref name="BPI certifications" /> * CAN: 1.2 million<ref name="Music Canada Certifications" /> * NOR: 40,000 * DEN: 180,000<ref name="Guld og platin i august" /> * GER: 1.4 million<ref name="BVMI Certifications" /> * POR: 50,000<ref name="Portuguese certifications 2004-2010" /> * SWI: 100,000<ref name="Swiss Certifications"/> }} | 35 million<ref name="JBalvin">{{cite web|url=https://www.vogue.co.uk/arts-and-lifestyle/article/j-balvin-on-global-unity-takashi-murakami-friendship|title="Ethics Are Not Negotiable": J Balvin On Global Unity & His Friendship With Takashi Murakami|date=March 17, 2020|access-date=June 17, 2020|first=Hattie|last=Collins|work=[[Vogue (magazine)|Vogue]]|location=United Kingdom|archive-url=https://web.archive.org/web/20200512065620/https://www.vogue.co.uk/arts-and-lifestyle/article/j-balvin-on-global-unity-takashi-murakami-friendship|archive-date=2020-05-12}}</ref> |- <!-- !scope="row"| [[Ramón Ayala]] | Mexico | 1963–present<ref name="Allmusic Ramon Ayala">{{cite web |last1=Bonacich |first1=Drago |title=Ramón Ayala Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/ramón-ayala-mn0000865440/biography |publisher=AllMusic |access-date=6 March 2023}}</ref> | [[Norteño (music)|Norteño]]<ref name="Allmusic Ramon Ayala" /> | Spanish |{{hidden|<br />'''1.73 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 1.7 million<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 30,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> }} | 35 million<ref>{{cite web |last1=Ramírez |first1=Oliva |title=Por fin Ramón Ayala regresa a México, luego de cinco años de ausencia |url=https://www.azcentral.com/story/entertenimiento/2014/06/19/ramon-ayala-mexico/10868317/ |website=The Arizona Republic |access-date=6 March 2023 |date=19 June 2014|language=es}}</ref><ref>{{cite web |last1=Carranza |first1=Lizette |title=Ramón Ayala y sus Bravos del Norte celebraron 50 años de trayectoria |url=https://espanol.reviewjournal.com/entretenimiento/ramon-ayala-y-sus-bravos-del-norte-celebraron-50-anos-de-trayectoria/ |website=Las Vegas Review-Journal en Español |access-date=6 March 2023 |language=es |date=26 August 2016}}</ref> --> |- !scope="row"| [[Los Tigres del Norte]] | Mexico | 1972–present<ref name="Allmusic Los Tigres del Norte">{{cite web |last1=Birchmeier |first1=Jason |title=Los Tigres del Norte Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/los-tigres-del-norte-mn0000806336/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023}}</ref> | Ranchera, norteña, tejano, corrido<ref name="Allmusic Los Tigres del Norte" /> | Spanish | <small>{{ntsh|8.51}}</small> {{hidden|<br />'''8.51 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 7 million<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 1.51 million<ref name="AMPROFON Certifications" /> }} | 32 million<ref name="Tigresdel">{{cite news|url=https://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2007/02/17/AR2007021701673_pf.html|title=Fierce Enough to Bite|date=February 18, 2007|access-date=June 17, 2020|first=Teresa|last=Wiltz|newspaper=[[Washington Post]]}}</ref> |- !scope="row"| [[Daddy Yankee]] | Puerto Rico | 1991–present<ref name="Allmusic Daddy Yankee">{{cite web |last1=Birchmeier |first1=Jason |title=Daddy Yankee Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/daddy-yankee-mn0000559405/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023}}</ref> | Reggaeton, Latin pop<ref name="Allmusic Daddy Yankee" /> | Spanish | {{hidden|<br />'''67.6 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 29.21 million<ref name="RIAA Certifications" /> * UK: 4 million<ref name="BPI certifications" /> * GER: 2.750 million<ref name="BVMI Certifications" /> * FRA: 866,666<ref name="SNEP Certifications" /> * ITA: 1.16 million<ref name="FIMI Certifications" /> * CAN: 1.5 million<ref name="Music Canada Certifications" /> * BRA: 1.820 million<ref name="PMB Certifications" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 6.93 million<ref name="AMPROFON Certifications" /> * NOR: 720,000<ref name="YankeeNOR">{{cite web|url=https://ifpi.no/trofe/trofeoversikt/?aar=&searchterm=Daddy+Yankee|title=Troféoversikt: Daddy Yankee|date=17 April 2020 |language=no|access-date=April 16, 2023|publisher=IFPI Norway}}</ref> * SPA: 17.06 million<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> * SWI: 30,000<ref name="Swiss Certifications" /> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 80,000<ref name="Argentina's Certifications for albums" />}} | 30 million<ref name="Yankee30">{{cite web|url=https://www.upi.com/Entertainment_News/Music/2022/03/21/Daddy-Yankee-retire-final-album-Legendaddy-tour/9561647868197/|title=Daddy Yankee to retire from music after 'Legendaddy' album|date=March 21, 2022|access-date=April 16, 2023|publisher=UPI|first=Annie|last=Martin}}</ref><br>25 million<ref name="Yankee25">{{cite web|url=https://www.elimparcial.com/espectaculos/Daddy-Yankee-abrira-museo-del-reggaeton-20191122-0061.html|title=Daddy Yankee abrirá museo del reggaetón|date=November 22, 2019|access-date=June 17, 2020|work=El Imparcial|location=Mexico|archive-url=https://web.archive.org/web/20191123151640/https://www.elimparcial.com/espectaculos/Daddy-Yankee-abrira-museo-del-reggaeton-20191122-0061.html|archive-date=2019-11-23|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Marco Antonio Solís]] | Mexico | 1973–present<ref name="Allmusic Marco Antonio Solis">{{cite web|url=http://www.allmusic.com/artist/marco-antonio-solis-mn0000669511|title=Marco Antonio Solís – Music Biography, Credits and Discography|access-date=18 September 2012|last=Busch|first=John|publisher=AllMusic}}</ref> | Norteño, tejano, ballad<ref name="Allmusic Marco Antonio Solis" /> | Spanish |{{hidden|<br />'''8.128 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 5.4 million<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 2.22 million<ref name="AMPROFON Certifications" /> * ARG: 508,000<ref name="Argentina's Certifications for albums" /> }} |30 million<ref name="MarcoAntonio30">{{cite web|url=https://www.univision.com/musica/marco-antonio-solis-abarroto-el-estadio-ferro-en-buenos-aires|title=Marco Antonio Solís abarrotó el Estadio Ferro en Buenos Aires|date=March 18, 2014|access-date=June 17, 2020|publisher=[[Univision]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20200618014011/https://www.univision.com/musica/marco-antonio-solis-abarroto-el-estadio-ferro-en-buenos-aires|archive-date=2020-06-18|language=es}}</ref><br>25 million<ref name="MarcoAntonio25">{{cite web|url=https://web.archive.org/save/https://www.losandes.com.ar/article/marco-antonio-solis-vuelve-intimo-mendoza-757641/|title=Marco Antonio Solís vuelve íntimo a Mendoza|date=December 21, 2013|access-date=June 17, 2020|work=[[Los Andes (Argentine newspaper)|Los Andes]]|location=Argentina|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Xuxa]] | Brazil | 1980–present<ref name="Allmusic Xuxa">{{cite web|url=http://www.allmusic.com/artist/miguel-bos%C3%A9-mn0000892775|title=Xuxa – Music Biography, Credits and Discography|access-date=18 September 2012|last=Bush|first=John|publisher=AllMusic}}</ref> | [[Children's music]], dance, Latin pop<ref name="Allmusic Xuxa" /> | Portuguese {{*}} Spanish |{{hidden|<br />'''3.45 million'''| * [[Pro-Música Brasil|BRA]]: 3.2 million<ref name="PMB Certifications">{{cite web|url=https://pro-musicabr.org.br/home/certificados/|title=PMB: Certificados|publisher=[[Pro-Música Brasil]]|access-date=October 27, 2018|language=pt|archive-date=January 19, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170119021240/https://pro-musicabr.org.br/home/certificados/|url-status=dead}}</ref> * [[Productores de Música de España|SPA]]: 250,000<ref name="PROMUSICAE certifications 2" />}} |30 million<ref name="Xuxa">{{cite web|url=https://g1.globo.com/fantastico/noticia/2020/11/01/exclusivo-xuxa-fala-sobre-maturidade-abuso-preconceito-e-filme-polemico.ghtml|title=Exclusivo: Xuxa fala sobre maturidade, abuso, preconceito e filme polêmico |date=1 November 2020|access-date=13 March 2021|work=[[Fantástico]]|publisher=[[Globo.com]]|language=pt}}</ref> |- !scope="row"| [[Laura Pausini]] | Italy | 1993–present<ref name="Allmusic Laura Pausini" /> | [[Pop music|Pop]], [[Latin Pop]], [[Eurodance]]<ref name="Allmusic Laura Pausini">{{cite web |url=http://www.allmusic.com/artist/laura-pausini-mn0000138235|title=Laura Pausini – Music Biography, Credits and Discography|access-date=18 September 2012|author=Jason Birchmeier |publisher=AllMusic}}</ref> | Italian {{*}} Spanish | <small>{{ntsh|2.878}}</small> {{hidden|<br />'''2.878 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 300,000<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Productores de Música de España|SPA]]: 2 million<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 350,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 228,000<ref name="Argentina's Certifications for albums" /> }} |30 million<ref>{{cite web |last1=Mariño |first1=Mirentxu |title=Laura Pausini: "Cantar en un estadio de fútbol es igual que hacerlo en la ducha" |url=https://www.20minutos.es/noticia/315438/0/laura/pausini/entrevista/ |publisher=20minutos |access-date=3 March 2023 |language=es |date=30 November 2007}}</ref><br>25 million<ref>{{cite web |title=Laura Pausini reivindica sus raíces con |url=https://www.theledger.com/story/news/2007/01/03/laura-pausini-reivindica-sus-ra237ces-con/25765703007/ |website=The Ledger |access-date=3 March 2023 |language=es |date=2 January 2007}}</ref> |- !scope="row"| [[José Luis Perales]] | Spain | 1973–present<ref name="Allmusic Jose Luis Perales">{{cite web |url=http://www.allmusic.com/artist/jos%C3%A9-luis-perales-mn0000264837|title=José Luis Perales – Music Biography, Credits and Discography|access-date=18 September 2012|last=Bonacich|first=Drago|publisher=AllMusic}}</ref> | Ballad, Latin pop<ref name="Allmusic Jose Luis Perales" /> | Spanish |{{hidden|<br />'''2.7 million'''| * [[Productores de Música de España|SPA]]: 2.1 million<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 600,000 }} |30 million<ref name="JoseLuisP">{{cite web|url=https://www.elmundo.es/papel/cultura/2020/01/16/5e1ef916fc6c83ab2c8b45ef.html|title=José Luis Perales: "No me he metido en política y por eso me quiere todo el mundo"|date=16 January 2020|access-date=15 June 2020|last=Díaz-Guerra|first=Iñako|work=[[El Mundo (Spain)|El Mundo]]|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Chitãozinho & Xororó]] | Brazil | 1969-present<ref name="Allmusic Chitaozinho & Xororo">{{cite web |last1=Neder |first1=Alvaro |title=Chitãozinho & Xororó Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/chitãozinho-xororó-mn0000086801/biography |publisher=AllMusic |access-date=3 March 2023}}</ref> | Sertanejo<ref name="Allmusic Chitaozinho & Xororo" /> | Portuguese |{{hidden|<br />'''2.4 million'''| * [[Pro-Música Brasil|BRA]]: 2.4 million<ref name="PMB Certifications">{{cite web|url=https://pro-musicabr.org.br/home/certificados/|title=PMB: Certificados|publisher=[[Pro-Música Brasil]]|access-date=October 27, 2018|language=pt|archive-date=January 19, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170119021240/https://pro-musicabr.org.br/home/certificados/|url-status=dead}}</ref>}} |30 million<ref name="Allmusic Chitaozinho & Xororo" /> |- !scope="row"|[[Rocio Durcal]] |Spain |1954–2006<ref name="Allmusic Rocio Durcal">{{cite web|url=http://www.allmusic.com/artist/rocio-durcal-mn0000664817|title=Rocio Durcal – Biography, Albums, Streaming Links |publisher=AllMusic}}</ref> |[[Ranchera]], [[Ballad]], [[Bolero]], [[Flamenco]], [[Chera]]<ref name="Allmusic Rocio Durcal" /> | Spanish |{{hidden|<br />'''1.70 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 500,000<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Productores de Música de España|SPA]]: 500,000<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 700,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> }} |30 million<ref name="RocioDurcal30">{{cite web|url=https://books.google.com/books?id=vQ8kAQAAMAAJ&q=Roc%C3%ADo+Durcal+Desde+que+canto+rancheras+he+vendido+nada+menos+que+30+millones+de+discos|title=ROCIO DURCAL: Su Yerno|year=1996|access-date=June 17, 2020|work=[[Cambio 16]]|language=es|quote=Desde que canto rancheras he vendido nada menos que 30 millones de discos|last=De Juana|first=Jose Maria|page=106}}</ref><br>25 million<ref>{{cite web|url=https://www.pronto.es/vidas-interesantes/rocio-durcal-reina-rancheras-48908.html|title=Rocío Dúrcal: repasamos la vida de la inolvidable reina de las rancheras|date=10 April 2023|access-date=9 July 2023|work=[[Pronto (magazine)|Pronto]]|language=es|archive-date=30 August 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240830165207/https://www.pronto.es/vidas-interesantes/rocio-durcal-repasamos-vida-inolvidable-reina-rancheras-59875.html#image2|url-status=dead}}</ref> |- !scope="row"| [[Camilo Sesto]] | Spain | 1964–2011<ref name="Allmusic Camilo Sesto">{{cite web|url=http://www.allmusic.com/artist/camilo-sesto-mn0000540139|title=Camilo Sesto – Music Biography, Credits and Discography|access-date=18 September 2012|last=Bonacich|first=Drago|publisher=AllMusic}}</ref> |[[Ballad]], [[Latin Pop]]<ref name="Allmusic Camilo Sesto" /> | Spanish | <small>{{ntsh|0.82 million}}</small> {{hidden|<br />'''0.82 million'''| * [[Productores de Música de España|SPA]]: 700,000<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> * ARG: 120,000<ref name="Argentina's Certifications for albums" /> }} |30 million<ref name="CamiloSesto">{{cite news |last1=Guerra |first1=Emilio M |title=Camilo Sesto en concierto |url=https://www.newspapers.com/image/638132474/ |access-date=2 March 2023 |work=El Nuevo Herald |date=24 February 1995 |language=es|via=[[Newspapers.com]]}}</ref> |- !scope="row"| [[Alejandro Sanz]] | Spain | 1989–present<ref name="AllMusic Alejandro Sanz">{{cite web |last1=Birchmeier |first1=Jason |title=Alejandro Sanz Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/alejandro-sanz-mn0000619388/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023}}</ref> | Latin Pop, [[Latin ballad]], flamenco, pop rock, Latin rock<ref name="AllMusic Alejandro Sanz" /> | Spanish | {{ntsh|13.984}} {{hidden|<br />'''13.984 million'''| * US: 1.41 million<ref name="RIAA Certifications" /> * BRA: 150,000<ref name="PMB Certifications" /> * SPA: 8.72 million<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> * MEX: 2.6 million<ref name="AMPROFON Certifications" /> * ARG: 1.104 million<ref name="Argentina's Certifications for albums" /><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs" /> * ITA: 25,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications" /> * SWI: 20,000<ref name="Swiss Certifications" /> }} | 25 million<ref name="Sanz25">{{cite web|url=https://www.elmundo.es/loc/famosos/2018/12/18/5c17d19c21efa07d118b45ff.html|title=Alejandro Sanz: 50 años, cuatro hijos y más de 25 millones de discos vendidos|date=December 18, 2018|last=Álvarez|first=Lorena|access-date=June 17, 2020|work=[[El Mundo (Spain)|El Mundo]]|location=Spain|archive-url=https://web.archive.org/web/20200617045239/https://www.elmundo.es/loc/famosos/2018/12/18/5c17d19c21efa07d118b45ff.html|archive-date=2020-06-17|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Maná]] | Mexico | 1986–present<ref name="AllMusic Mana">{{cite web |last1=Brown |first1=Marisa |title=Maná Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/maná-mn0000673621/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023}}</ref> | Pop rock, Latin pop, rock en español<ref name="AllMusic Mana" /> | Spanish || {{hidden|<br />'''13.962 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 4.71 million<ref name="RIAA Certifications" /> * BRA: 105,000<ref name="PMB Certifications" /> * [[Productores de Música de España|SPA]]: 1.92 million<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> * MEX: 6.085 million<ref name="AMPROFON Certifications" /> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 1.142 million<ref name="Argentina's Certifications for albums" /><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs" /> }} | 25 million<ref name="Mana25">{{cite magazine|url=https://books.google.com/books?id=D0b70DQT1HkC&q=Man%C3%A1+25+million+records&pg=RA7-PA16|title=Old Songs, New Sales|date=March 26, 2011|access-date=June 17, 2020|magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]|first=Leila|last=Cobo|author-link=Leila Cobo|pages=14–15|volume=123|issue=1|issn=0006-2510}}</ref><br>22 million<ref>{{cite news|url=https://elpais.com/diario/2011/09/08/cultura/1315432805_850215.html|title=La nostalgia gótica de Maná|work=El País|date=September 8, 2011|access-date=June 17, 2020|last=Marcos|first=Ana|archive-url=https://web.archive.org/web/20120628214614/https://elpais.com/diario/2011/09/08/cultura/1315432805_850215.html|archive-date=2012-06-28}}</ref> |- !scope="row"| [[Romeo Santos]] | United States | 2011–present<ref name="AllMusic Romeo Santos">{{cite web |last1=Birchmeier |first1=Jason |title=Romeo Santos Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/romeo-santos-mn0002367865/biography |website=AllMusic}}</ref> | [[Bachata (music)|Bachata]]<ref name="AllMusic Romeo Santos" /> | Spanish || {{hidden|<br />'''28.88 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 23.07 million<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 5.1 million<ref name="AMPROFON Certifications" /> * SPA: 440,000<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /><ref name="Spanish Certifications" /> * BRA: 30,000<ref name="PMB Certifications" /> * ITA: 280,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications" /> * CAN: 40,000<ref name="Music Canada Certifications" /> }} |24 million<ref>{{cite web |title=Romeo Santos: "He cometido varias estupideces en mi vida" |url=https://www.elmundo.es/cultura/musica/2022/09/23/632c3e2bfc6c8388078b457c.html |website=EL MUNDO |access-date=29 January 2023 |language=es |date=23 September 2022}}</ref> |- !scope="row"| [[Lucho Gatica]] | Chile | 1946–2013<ref name="Allmusic Lucho Gatica">{{cite web |last1=Harris |first1=Craig |title=Luis Gatica Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/lucho-gatica-mn0000839549/biography |website=AllMusic |access-date=28 February 2023}}</ref> | Bolero<ref name="Allmusic Lucho Gatica" /> | Spanish || {{hidden|<br />'''0.1 million'''| * [[Productores de Música de España|SPA]]: 100,000<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> }} | 22 million<ref name="Allmusic Lucho Gatica" /> |- |} ===15 million to 20 million=== <!-- DO NOT ADD ANY MORE IMAGES OR REPLACE THE ARTISTS. WE ARE TO HAVE SEVEN IMAGES ONLY. --><gallery> Luis Fonsi 2015 (cropped).JPG|[[Luis Fonsi]] Zeze di Camargo e Luciano-028 (15694097364).jpg|[[Zezé Di Camargo & Luciano]] Alejandro Fernández..jpg|[[Alejandro Fernández]] Carlos Vives - World Economic Forum on Latin America 2010.jpg|[[Carlos Vives]] ThaliaSodi cropped.jpg|[[Thalía]] Los Temerarios - En Concierto.jpg|[[Los Temerarios]] Concierto Ricardo Arjona Miami 2009.jpg|[[Ricardo Arjona]] </gallery> <!--When adding to this page, please ensure that your claims are sourced to a reputable, reliable source. This means that you must provide the location of the claim. All sources must be published by third-party, reliable sources. It cannot be pages in Wikipedia or forums on web pages nor can they be Artists' official sites. Unsourced additions will be removed immediately. Do not include certifications for non Latin recordings.--> {| class="wikitable plainrowheaders sortable" |- ! scope="col" style="width:130px;"| Artist ! scope="col" style="width:122px;"| Country / Market ! scope="col" style="width:122px;"| Period active ! scope="col" style="width:122px;"| Genre ! scope="col" style="width:122px;"| Primary language(s) ! scope="col" style="width:325px;"| [[Music recording sales certification|Certified Latin recordings]]<br /><small>([[List of music recording certifications|from available markets]])</small>{{efn|name=cert}} ! scope="col" style="width:130px;"| Claimed sales |- !scope="row"| [[Luis Fonsi]] | Puerto Rico | 1991–present<ref name="Allmusic Luis Fonsi">{{cite web |last1=Birchmeier |first1=Jason |title=Luis Fonsi Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/luis-fonsi-mn0000312004/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023}}</ref> | Reggaeton, Latin pop<ref name="Allmusic Luis Fonsi" /> | Spanish || {{hidden|<br />'''32.424 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 15.28 million<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 3.96 million<ref name="AMPROFON Certifications" /> * [[Productores de Música de España|SPA]]: 1.52 million<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /><ref name="Spanish Certifications" /> * AUT: 50,000<ref name="Austrian Certifications" /> * [[Pro-Música Brasil|BRA]]: 1.77 million{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications" /> * UK: 3.8 million<ref name="BPI certifications" /> * ITA: 775,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications" /> * GER: 2.4 million<ref name="BVMI Certifications" /> * [[Canadian Recording Industry Association|CAN]]: 880,000<ref name="Music Canada Certifications">{{cite web|url=https://musiccanada.com/gold-platinum/|title=Music Canada: Gold & Platinum searchable database|publisher=[[Music Canada]]|access-date=July 1, 2014}}</ref> * BEL: 100,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present" /> * FRA: 566,666<ref name="SNEP Certifications" /> * POL: 450,000<ref name="Polish Certifications"/> * POR: 80,000<ref name="Portuguese certifications 2004-2010" /> * NZ: 90,000<ref name="New Zealand's Certifications" /> * DEN: 595,000<ref name="Guld og platin i august" /> * NOR: 100,000 }} | 20 million<ref name="luis fonsi">{{cite web|url=http://www.odiomalley.com/us-charts-luis-fonsi-comparte-ya-record-longevidad-1-mariah-carey.html|title=Luis Fonsi comparte ya récord de longevidad como #1|date=22 November 2019|access-date=17 June 2020|work=El Imparcial|location=Mexico|archive-url=https://web.archive.org/web/20191123151640/http://www.odiomalley.com/us-charts-luis-fonsi-comparte-ya-record-longevidad-1-mariah-carey/|archive-date=2019-11-23|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Zezé di Camargo & Luciano]] | Brazil | 1990–present<ref name="AllMusic Zeze di Camargo">{{cite web |last1=Neder |first1=Alvaro |title=Zezé Di Camargo Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/zezé-di-camargo-mn0000695328/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023}}</ref> | [[Música sertaneja|Sertanejo]], [[country music|country]]<ref name="AllMusic Zeze di Camargo" /> | Portuguese | {{hidden|<br />'''9.3 million'''| * [[Pro-Música Brasil|BRA]]: 9.3 million{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications" /> }} |20 million<ref>{{cite web|url=http://setorvip.com.br/zeze-di-camargo-e-luciano-fazem-festa-para-lancar-disco-teorias-de-raul/|title=Zezé di Camargo & Luciano fazem festa para lançar disco "Teorias de Raul"|author=Vicente, Filipe|work=Setor Vip|date=July 17, 2014|archive-date=2020-06-17|language=pt-br}}</ref> |- !scope="row"| [[Alejandro Fernández]] | Mexico | 1988–present<ref name="Allmusic Alejandro Fernandez">{{cite web |last1=Buchanan |first1=John D. |title=Alejandro Fernández Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/alejandro-fernández-mn0000617613/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023}}</ref> | [[Mariachi]], [[Mexican pop]]<ref name="Allmusic Alejandro Fernandez" /> | Spanish || {{hidden|<br />'''8.85 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 2.39 million<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Productores de Música de España|SPA]]: 240,000<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /><ref name="Spanish Certifications" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 6.12 million<ref name="AMPROFON Certifications" /> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 100,000<ref name="Argentina's Certifications for albums" /><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs" /> }} | 20 million<ref name="Fernandez20">{{cite web|url=https://www.elmundo.es/elmundo/2010/07/20/ocio/1279625829.html|title=Alejandro Fernández: 'La música me eligió, canto desde que tengo uso de razón'|date=July 20, 2010|access-date=June 17, 2020|work=[[El Mundo (Spain)|El Mundo]]|location=Spain|language=es|archive-date=June 18, 2020|archive-url=https://archive.ph/20200618053244/https://www.elmundo.es/elmundo/2010/07/20/ocio/1279625829.html|url-status=live}}</ref> |- !scope="row"| [[Carlos Vives]] | Colombia | 1978–present<ref name="Allmusic Carlos Vives">{{cite web |last1=Bonacich |first1=Drago |title=Carlos Vives Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/carlos-vives-mn0000796439/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Vallenato, cumbia, Latin pop<ref name="Allmusic Carlos Vives" /> | Spanish | | {{hidden|<br />'''7.926 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 5.07 million<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Pro-Música Brasil|BRA]]: 120,000<ref name="PMB Certifications" /> * [[Productores de Música de España|SPA]]: 880,000<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /><ref name="Spanish Certifications" /> * MEX: 1.54 million<ref name="AMPROFON Certifications" /> * ITA: 75,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications" /> * CAN: 40,000<ref name="Music Canada Certifications" /> * BRA: 120,000<ref name="PMB Certifications" /> * FRA: 66,666<ref name="SNEP Certifications" /> * POR: 15,000<ref name="Portuguese certifications 2004-2010" /> }} | 20 million<ref name="Vives20">{{cite web|url=https://www.elnuevoherald.com/entretenimiento/article242827241.html|title=Carlos Vives, 'la música colombiana me ha permitido conectar con el pasado'|date=May 19, 2020|access-date=June 18, 2020|work=[[El Nuevo Herald]]|first=Arturo|last=Arias-Polo|archive-url=https://web.archive.org/web/20200606083209/https://www.elnuevoherald.com/entretenimiento/article242827241.html|archive-date=2020-06-06|language=es}}</ref><br>14 million<ref name="Vives14">{{cite web|url=https://web.archive.org/save/https://www.lainformacion.com/arte-cultura-y-espectaculos/vuelve-carlos-vives-a-duo-con-michel-telo-en-el-disco-corazon-profundo_Eu6AksxJVsUGqJlwYIn8E/|title=Vuelve Carlos Vives, a dúo con Michel Teló, en el disco "Corazón profundo"|date=March 4, 2013|access-date=June 18, 2020|work=[[La Información (Cádiz)|La Información]]|location=Spain|language=es}}</ref> |- !scope="row"|[[Thalía]] |Mexico |1981–present<ref name="Allmusic Thalia">{{cite web |last1=Birchmeier |first1=Jason |title=Thalía Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/thalía-mn0000751201/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> |[[Pop music|Pop, Dance, Latin pop]]<ref name="Allmusic Thalia" /> | Spanish || {{hidden|<br />'''7.086 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 2.45 million<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Pro-Música Brasil|BRA]]: 260,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications" /> * FRA: 250,000<ref name="SNEP Certifications" /> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 200,000<ref name="Argentina's Certifications for albums" /><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs" /> * MEX: 3,250,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> * SPA: 670,000<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /><ref name="Spanish Certifications" /> * [[Cámara Uruguaya de Productores de Fonogramas|URU]]: 6,000<ref name="Uruguay Certification Database">[https://web.archive.org/web/20041209025952/http://www.cudisco.org/premios.htm Premios Uruguay] Retrieved 8 October 2021.</ref> }} |20 million<ref name="Thaliawwsales">{{cite web |title=Nuevo álbum de Thalía sale a la venta en Estados Unidos y Puerto Rico |url=https://www.ocala.com/story/news/2008/06/27/nuevo-lbum-de-thala-sale-a-la-venta-en-estados-unidos-y-puerto-rico/31251413007/ |website=The Star Banner |access-date=1 March 2023 |date=27 June 2008}}</ref> |- !scope="row"| [[Los Temerarios]] | Mexico | 1983–present<ref name="Allmusic temerario">{{cite web|url=http://www.allmusic.com/artist/los-temerarios-mn0000805080|title=Los Temerarios – Music Biography, Credits and Discography|access-date=18 September 2012|last=Shannon|first=Douglas|publisher=AllMusic}}</ref> | Ballad, Romantic<ref name="Allmusic temerario" /> | Spanish | {{hidden|<br />'''6.72 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 6.15 million<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 570,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> }} |20 million<ref name="LosTemerarios20">{{cite web|url=https://www.20minutos.com.mx/noticia/146551/0/los-temerarios-ingresan-a-salon-de-la-fama-de-compositores-latinos/|title=Los Temerarios ingresan a Salón de la Fama de compositores latinos|access-date=June 17, 2020|date=October 13, 2016|work=20 minutos|language=es}}</ref><br>18 million<ref name="LosTemerarios18">{{cite web|url=http://archivo.elsalvador.com/noticias/EDICIONESANTERIORES/2000/JULIO/julio15/ESCENARIOS/escen2.html|title=Los Temerarios, 23 años de éxito|access-date=June 17, 2020|first=Liz|last=Aguirre|publisher=ElSalvador.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20200618013110/http://archivo.elsalvador.com/noticias/EDICIONESANTERIORES/2000/JULIO/julio15/ESCENARIOS/escen2.html|archive-date=2020-06-18|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Ricardo Arjona]] | Guatemala | 1985–present<ref name="Allmusic Ricardo Arjona">{{cite web |last1=Bush |first1=John |title=Ricardo Arjona Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/ricardo-arjona-mn0000889126/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023}}</ref> | Latin pop, Latin ballad, folk, [[a capella]]<ref name="Allmusic Ricardo Arjona" /> | Spanish | {{hidden|<br />'''5.26 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 2.26 million<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 1.61 million<ref name="AMPROFON Certifications" /> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 1.39 million<ref name="Argentina's Certifications for albums" /><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs" /> }} | 20 million<ref name="Arjona">{{cite news|url=https://elpais.com/cultura/2017/04/17/actualidad/1492450755_885296.html|title=Ricardo Arjona recibirá el Billboard latino por su trayectoria musical|date=April 17, 2017|access-date=June 18, 2020|work=El País|location=Spain|archive-url=https://web.archive.org/web/20190626025035/https://elpais.com/cultura/2017/04/17/actualidad/1492450755_885296.html|archive-date=2019-06-26|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Mecano]] | Spain | 1981–1992, 1998<ref name="AllMusic Mecano">{{cite web |last1=Bonacich |first1=Drago |title=Mecano Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/mecano-mn0000403454/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Pop, synthpop, new wave, pop rock<ref name="AllMusic Mecano" /> | Spanish |{{hidden|<br />'''4.55 million'''| * FRA: 975,000<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)" /><ref name="SNEP Certifications" /><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)" /> * [[Productores de Música de España|SPA]]: 3.38 million<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 100,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> }} | 20 million<ref name="Mecano20">{{cite web|url=https://www.revistavanityfair.es/la-revista/articulos/la-historia-secreta-de-mecano-biografia-regreso/22808|title=EL BLUES DEL ESCLAVO: LA HISTORIA SECRETA DE MECANO|date=September 7, 2016|access-date=June 17, 2020|first=Guillermo|last=Alonso|work=[[Vanity Fair (magazine)|Vanity Fair]]|location=Spain|archive-url=https://web.archive.org/web/20190717062827/https://www.revistavanityfair.es/la-revista/articulos/la-historia-secreta-de-mecano-biografia-regreso/22808|archive-date=2019-07-17|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Banda el Recodo]] | Mexico | 1938–present<ref name="Allmusic Banda el Recodo">{{cite web |last1=Harris |first1=Craig |title=Banda el Recodo Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/banda-el-recodo-mn0000143502/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | [[Banda (music)|Banda]]<ref name="Allmusic Banda el Recodo" /> | Spanish | | <small>{{ntsh|2.03}}</small> {{hidden|<br />'''2.99 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 2.03 million<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 960,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> }} | 20 million<ref>{{cite web |last1=Paulin |first1=Emily |title=¿Quién es el dueño de la Banda El Recodo? |url=https://www.sonica.mx/curiosidades/2022/7/19/quien-es-el-dueno-de-la-banda-el-recodo-17127.html |publisher=Sonica.mx |access-date=5 February 2023 |language=spanish |date=16 July 2022}}</ref> |- !scope="row"| [[Ana Gabriel]] | Mexico | 1974–present<ref name="Allmusic Ana Gabriel">{{cite web |last1=Bonacich |first1=Drago |title=Ana Gabriel Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/ana-gabriel-mn0000749671/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | [[Mexican pop]], Mariachi<ref name="Allmusic Ana Gabriel" /> | Spanish | {{ntsh|2.56}} {{hidden|<br />'''2.56 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 2.5 million<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 60,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> }} | 20 million<ref name="AnaGabriel">{{cite web|url=https://www.eluniversal.com.mx/entrada-de-opinion/columna/luis-magana/espectaculos/musica/2017/04/30/ana-gabriel-al-descubierto|title=Ana Gabriel al descubierto|date=April 30, 2017|access-date=June 17, 2020|work=[[El Universal (Mexico City)|El Universal]]|location=Mexico|archive-url=https://web.archive.org/web/20170506230216/https://www.eluniversal.com.mx/entrada-de-opinion/columna/luis-magana/espectaculos/musica/2017/04/30/ana-gabriel-al-descubierto|archive-date=2017-05-06|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Plácido Domingo]] | Spain | 1950s–present<ref name="Allmusic Placido Domingo">{{cite web |last1=Ankeny |first1=Jason |title=Plácido Domingo Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/plácido-domingo-mn0000851639/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023}}</ref> | [[Opera pop]], [[Latin music|Latin]]<ref name="Allmusic Placido Domingo" /> | Spanish | | <small>{{ntsh|2.18}}</small> {{hidden|<br />'''2.18 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 100,000<ref name="RIAA Certifications" /> * GER: 255,000<ref name="BVMI Certifications" /> * [[Productores de Música de España|SPA]]: 1.55 million<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> * MEX: 275,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> }} | 20 million<ref>{{cite web |last1=Boutsko |first1=Boutsko |title=Opera star Placido Domingo at 80 {{!}} DW {{!}} 20.01.2021 |url=https://www.dw.com/en/opera-star-placido-domingo-at-80/a-56287145 |publisher=[[Deutsche Welle]] |access-date=14 November 2021 |date=20 January 2021}}</ref> |- !scope="row"| [[Hombres G]] | Spain | 1982–1992, 2002–present<ref name="Allmusic Hombres G">{{cite web |last1=Bonacich |first1=Drago |title=Hombres G Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/hombres-g-mn0000220403/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Latin pop<ref name="Allmusic Hombres G" /> | Spanish |{{hidden|<br />'''0.9 million'''| * [[Productores de Música de España|SPA]]: 900,000<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> }} | 20 million<ref>{{cite web |title="Nunca pierdes la ilusión": la confesión de Hombres G sobre los sueños que aún les quedan por cumplir |url=https://www.cadena100.es/musica/noticias/nunca-pierdes-ilusion-confesion-hombres-sobre-los-suenos-que-aun-les-quedan-por-cumplir-20230115_2487268 |website=CADENA 100 |access-date=5 February 2023 |language=es |date=15 January 2023}}</ref> |- !scope="row"| [[Dyango]] | Spain | 1960s–present<ref name="Allmusic Dyango">{{cite web |last1=Henderson |first1=Alex |title=Dyango Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/dyango-mn0000158553/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Bolero, Latin ballad<ref name="Allmusic Dyango" /> | Spanish |{{hidden|<br />'''0.85 million'''| * [[Productores de Música de España|SPA]]: 550,000<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 300,000<ref name="Argentina's Certifications for albums" /> }} | 20 million<ref>{{cite web |title=Dyango: «Es muy bonito tener años y hacer lo que te apetezca» |url=https://www.elperiodico.com/es/ocio-y-cultura/20150425/dyango-es-muy-bonito-tener-anos-y-hacer-lo-que-te-apetezca-4133153 |website=elperiodico |language=es |date=25 April 2015}}</ref> |- !scope="row"| [[Yuri (Mexican singer)|Yuri]] | Mexico | 1978–present<ref name="AllMusic Yuri">{{cite web |last1=Ankeny |first1=Jason |title=Yuri Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/yuri-mn0000695963/biography |publisher=AllMusic |access-date=3 March 2023}}</ref> | Latin pop<ref name="AllMusic Yuri" /> | Spanish |{{hidden|<br />'''0.48 million'''| * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 480,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> }} | 20 million<ref>{{cite web |title=Las adicciones y la redención de Yuri: La estrella mexicana que llega por quinta vez a Viña |url=https://www.cnnchile.com/cultura/las-adicciones-y-la-redencion-de-yuri-la-estrella-mexicana-que-llega-por-quinta-vez-a-vina_20190219/ |publisher=CNN |access-date=5 March 2023 |language=es |date=19 February 2019}}</ref> |- !scope="row"| [[Lupita D'Alessio]] | Mexico | 1971–present<ref name="Allmusic Lupita D'Alessio">{{cite web |last1=Bush |first1=John |title=Lupita d'Alessio Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/lupita-dalessio-mn0000203514/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Bolero, Latin ballad<ref name="Allmusic Lupita D'Alessio" /> | Spanish | {{hidden|<br />'''0.03 million'''| * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 30,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> }} | 20 million<ref name="Lupita">{{cite web|url=http://expresionveracruz.com/2017/05/03/2-de-junio-llega-a-xalapa-lupita-dalessio/|title=2 de junio llega a Xalapa Lupita D´Alessio|date=May 3, 2017|access-date=June 17, 2020|publisher=La Expresión de Veracruz|archive-url=https://web.archive.org/web/20170504193552/http://expresionveracruz.com/2017/05/03/2-de-junio-llega-a-xalapa-lupita-dalessio/|archive-date=2017-05-04|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Maluma]] | Colombia | 2010–present<ref name="Allmusic Maluma">{{cite web |last1=Jurek |first1=Thom |title=Maluma Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/maluma-mn0002966736/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | [[Reggaeton]], [[Latin trap]], Latin pop<ref name="Allmusic Maluma" /> | Spanish | {{hidden|<br />'''20.06 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 11.09 million<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 8.97 million<ref name="AMPROFON Certifications" /> * GER: 400,000<ref name="BVMI Certifications"/> * ITA: 1.2 million{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications" /> * UK: 200,000<ref name="BPI certifications" /> * CAN: 240,000<ref name="Music Canada Certifications" /> * DEN: 45,000<ref name="Guld og platin i august" /> * FRA: 533,333<ref name="SNEP Certifications" /> * BRA: 1.87 million<ref name="PMB Certifications" /> * SWI: 180,000<ref name="Swiss Certifications"/> }} | 18 million<ref name="Maluma">{{cite web|url=https://www.deejay.it/articoli/maluma-lintervista-esclusiva-a-radio-deejay-amo-litalia-le-donne-sono-cosi-hot/|title=Maluma, l'intervista esclusiva a Radio DEEJAY: "Amo l'Italia. Le donne sono così hot"|access-date=January 21, 2021|date=December 2, 2020|publisher=[[Radio DeeJay]]|archive-url=https://archive.today/20210121074008/https://www.deejay.it/articoli/maluma-lintervista-esclusiva-a-radio-deejay-amo-litalia-le-donne-sono-cosi-hot/|archive-date=January 21, 2021|language=it|quote=Per i fan della musica latina Maluma non ha bisogno di presentazioni: con 18 milioni di copie vendute tra singoli e album e streaming da record su Spotify, è riconosciuto in tutto il mondo come uno degli artisti di maggior successo ed influenza della musica latinoamericana urban.|url-status=live}}</ref> |- !scope="row"|[[Selena]] |United States |1980–1995<ref name="Allmusic Selena">{{cite web|last=Brennan|first=Sandra|title=Selena – Music Biography, Credits and Discography|url=http://www.allmusic.com/artist/selena-mn0000004852|access-date=18 September 2012|publisher=AllMusic}}</ref> |[[Tecnocumbia]], [[Cumbia]], [[Latin Pop]], [[Musica Tejana]]<ref name="Allmusic Selena" /> | Spanish {{*}} English | <small>{{ntsh|14.19}}</small> {{Hidden|<br />''' 12.69 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 11.69 million<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Canadian Recording Industry Association|CAN]]: 0.050 million<ref name="Music Canada Certifications"/>}} |18 million<ref>{{Cite web|last=Navarro • •|first=Heather|title=Selena Remembered 25 Years After Death|url=https://www.nbclosangeles.com/news/local/selena-remembered-25-years-after-death/2338321/|access-date=2021-10-14|website=NBC Los Angeles|date=31 March 2020 |language=en-US}}</ref> |- !scope="row"| [[Leandro e Leonardo]] | Brazil | 1983–1998<ref name="AllMusic Leandro e Leonardo">{{cite web |last1=Gutierrez |first1=Evan C. |title=Leandro y Leonardo Songs, Albums, Reviews, Bio & More |url=https://www.allmusic.com/artist/leandro-y-leonardo-mn0000784894 |website=AllMusic |access-date=3 March 2023}}</ref> | [[Música sertaneja|Sertanejo]]<ref name="AllMusic Leandro e Leonardo" /> | Portuguese |{{hidden|<br />'''4.05 million'''| * [[Pro-Música Brasil|BRA]]: 4.05 million{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications" /> }} | 17 million<ref>{{cite news |title=Música: Leandro & Leonardo muda para a BMG |url=https://www1.folha.uol.com.br/fsp/ilustrad/fq21049810.htm |access-date=3 March 2023 |work=UOL |date=21 April 1998}}</ref> |- !scope="row"| [[Rocio Jurado]] | Spain | 1960–2006<ref name="Allmusic Rocio Jurado">{{cite web |last1=Bonacich |first1=Drago |title=Rocío Jurado Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/rocío-jurado-mn0000288830/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Ballad, Latin Pop, Flamenco, copla<ref name="Allmusic Rocio Jurado" /> | Spanish |{{hidden|<br />'''0.97 million'''| * [[Productores de Música de España|SPA]]: 970,000<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> }} | 17 million<ref name="Jurado17">{{cite web|url=https://web.archive.org/save/https://www.canalsur.es/chipiona-rinde-homenaje-a-rocio-jurado/305243.html|title=Chipiona rinde homenaje a Rocío Jurado|date=June 1, 2013|access-date=June 17, 2020|publisher=[[Canal Sur]]|location=Spain|language=es}}</ref><br>16 million<ref name="Jurado16">{{cite web|url=https://www.efe.com/efe/espana/gente/la-mas-grande-olvidada-para-industria-discografica/10007-2941554|title=La más grande (¿olvidada?) para la industria discográfica|date=May 31, 2016|access-date=June 17, 2020|publisher=[[EFE]]|location=Spain|archive-url=https://web.archive.org/web/20200617032857/https://www.efe.com/efe/espana/gente/la-mas-grande-olvidada-para-industria-discografica/10007-2941554|archive-date=2020-06-17|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Lucero (entertainer)|Lucero]] | Mexico | 1980–present<ref name="Allmusic Lucero">{{cite web |last1=Jurek |first1=Thom |title=Lucero Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/lucero-mn0000306033/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023}}</ref> | [[Mexican pop]], Latin pop<ref name="Allmusic Lucero" /> | Spanish | {{hidden|<br />'''0.15 million'''| * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 150,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> }} | 16 million<ref>{{cite web |title=Lucero participará en concierto solidario para Haití |url=https://www.quien.com/espectaculos/2010/02/01/lucero-participara-en-concierto-solidario-para-haiti |website=Quién |access-date=3 March 2023 |language=es |date=1 February 2010}}</ref> |- !scope="row"| [[Ozuna (singer)|Ozuna]] | Puerto Rico | 2012–present<ref name="Allmusic Ozuna">{{cite web |last1=Simpson |first1=Paul |title=Ozuna Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/ozuna-mn0003526883/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023}}</ref> | Reggaeton, Latin Trap, Urbano<ref name="Allmusic Ozuna" /> | Spanish | {{hidden|<br />'''25.13 million'''| * US: 18.3 million<ref name="RIAA Certifications" /> * MEX: 4.2 million<ref name="AMPROFON Certifications" /> * ITA: 1.975 million{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications" /> * FRA: 1,166,666<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)" /><ref name="SNEP Certifications" /><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)" /><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /> * UK: 600,000<ref name="BPI certifications" /> * BRA: 40,000<ref name="PMB Certifications" /> * GER: 600,000<ref name="BVMI Certifications" /> * DEN: 90,000<ref name="Guld og platin i august" /> * NOR: 120,000 * AUT: 155,000<ref name="Austrian Certifications" /> * CAN: 400,000<ref name="Music Canada Certifications" /> * NZ: 15,000<ref name="New Zealand's Certifications" /> * SWI: 50,000<ref name="Swiss Certifications"/> }} |15 million<ref>{{cite news|url=https://tn.com.ar/musica/hoy/cual-es-el-drama-que-persigue-ozuna-una-de-las-maximas-estrellas-latinas_1020009|title=Cuál es el drama que persigue a Ozuna, una de las máximas estrellas latinas|date=December 21, 2019|access-date=June 17, 2020|language=es|publisher=[[TN (TV channel)|TN]]|location=Argentina|archive-url=https://web.archive.org/web/20200614015054/https://tn.com.ar/musica/hoy/cual-es-el-drama-que-persigue-ozuna-una-de-las-maximas-estrellas-latinas_1020009|archive-date=2020-06-14}}</ref> |- !scope="row"| [[Juanes]] | Colombia | 2000–present<ref name="Allmusic Juanes">{{cite web |last1=Birchmeier |first1=Jason |title=Juanes Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/juanes-mn0000245250/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023}}</ref> | Rock en Español, Latin Pop, Cumbia<ref name="Allmusic Juanes" /> | Spanish || {{hidden|<br />'''9.005 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 4.71 million<ref name="RIAA Certifications" /> * GER: 450,000<ref name="BVMI Certifications" /> * [[Pro-Música Brasil|BRA]]: 30,000<ref name="PMB Certifications" /> * NLD: 40,000<ref name="NVPI: Goud/Platina" /> * SPA: 970,000<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /><ref name="Spanish Certifications" /> * SWE: 40,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications" /> * MEX: 2.37 million<ref name="AMPROFON Certifications" /> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 160,000<ref name="Argentina's Certifications for albums" /> * SWI: 75,000<ref name="Swiss Certifications" /> * BEL: 25,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present" /> * DEN: 8,000<ref name="Guld og platin i august" /> * AUT: 15,000<ref name="Austrian Certifications" /> * FIN: 51,811<ref name="Finnish Certifications" /> * POR: 60,000<ref name="Portuguese certifications 2004-2010" /> }} |15 million<ref name="Juanes">{{cite web|url=https://www.efe.com/efe/america/cultura/juanes-estrena-fuego-primer-avance-de-su-septimo-disco-un-album-visual/20000009-3061870|title=Juanes estrena "Fuego", primer avance de su séptimo disco, "un álbum visual"|date=October 7, 2016|access-date=June 17, 2020|publisher=[[EFE]]|location=Spain|archive-url=https://web.archive.org/web/20161018155108/https://www.efe.com/efe/america/cultura/juanes-estrena-fuego-primer-avance-de-su-septimo-disco-un-album-visual/20000009-3061870|archive-date=2016-10-18|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Don Omar]] | Puerto Rico | 1996–2017; 2019–present<ref name="AllMusic Don Omar">{{cite web |title=Don Omar Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/don-omar-mn0000187907/biography |website=AllMusic |access-date=9 July 2023}}</ref> | Reggaeton<ref name="AllMusic Don Omar"/> | Spanish | | {{hidden|<br />'''8.87 million'''| * US: 6.8 million<ref name="RIAA Certifications" /> * SPA: 180,000<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> * ITA: 115,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications" /> * BEL: 15,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present" /> * DEN: 180,000<ref name="Guld og platin i august" /> * GER: 1.05 million<ref name="BVMI Certifications" /> * JPN: 0.1 million{{efn|name=cert}}{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * SWE: 160,000<ref name="Swedish Certifications" /><ref name="Sverige Toplistan: Sök" /> * SWI: 30,000<ref name="Swiss Certifications"/> * UK: 400,000 million<ref name="BPI certifications" /> }} |15 million<ref>{{cite web |title=Don Omar festejará cumpleaños 38 listo para "show" en Viña del Mar |url=https://www.elimparcial.com/sonora/espectaculos/Don-Omar-festejara-cumpleanos-38-listo-para-show-en-Vina-del-Mar-20160209-0136.html |website=Noticias de Sonora {{!}} EL IMPARCIAL |access-date=9 July 2023 |language=es-ES |date=9 February 2016}}</ref> |- !scope="row"| [[Los del Río]] | Spain | 1973–2008<ref name="Allmusic Los del Rio">{{cite web |last1=Bush |first1=John |title=Los del Rio Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/los-del-rio-mn0000847305/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023}}</ref> | Latin pop, ''[[sevillanas]]''<ref name="Allmusic Los del Rio" /> | Spanish | {{hidden|<br />'''6.83 million'''| * US: 4 million<ref name="RIAA Certifications" /> * GER: 750,000<ref name="BVMI Certifications" /> * UK: 600,000<ref name="BPI certifications" /> * FRA: 750,000<ref name="SNEP Certifications" /> * AUS: 245,000<ref name="Australian Certifications" /> * NLD: 75,000<ref name="NVPI: Goud/Platina" /> * [[Productores de Música de España|SPA]]: 200,000<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> * SWE: 25,000<ref name="Swedish Certifications" /><ref name="Sverige Toplistan: Sök" /> * BEL: 100,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present" /> * SWI: 25,000<ref name="Swiss Certifications" /> * AUT: 50,000<ref name="Austrian Certifications" /> * NZ: 10,000<ref name="New Zealand's Certifications" /> }} | 15 million<ref name="Rio15">{{cite web|url=https://www.larazon.es/cultura/musica/los-del-rio-dos-hermanas-es-nuestra-miami-nunca-hemos-vivido-fuera-de-aqui-MH11430950/|title=Los del Río: "Dos Hermanas es nuestra MIami, nunca hemos vivido fuera de aquí"|access-date=June 17, 2020|date=December 10, 2015|work=[[La Razón (Madrid)|La Razón]]|author=D. Mendoza|location=Spain|archive-url=https://web.archive.org/web/20200618073334/https://www.larazon.es/cultura/musica/los-del-rio-dos-hermanas-es-nuestra-miami-nunca-hemos-vivido-fuera-de-aqui-MH11430950/|archive-date=2020-06-18|language=es}}</ref> |- !scope="row"|[[Sandy & Junior]] | Brazil |1989–2007, 2019<ref name="Allmusic Sandy & Junior">{{cite web |last1=Neder |first1=Alvaro |title=Sandy & Júnior Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/sandy-júnior-mn0000832499/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023}}</ref> |Latin Pop<ref name="Allmusic Sandy & Junior" /> | Portuguese | {{hidden|<br />'''6.75 million'''| * [[Pro-Música Brasil|BRA]]: 6.75 million{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications" /> }} |15 million<ref>{{cite web |title=Sandy e Junior: uma carreira de 15 milhões de discos vendidos |url=https://extra.globo.com/tv-e-lazer/sandy-junior-uma-carreira-de-15-milhoes-de-discos-vendidos-660768.html |website=Extra Online |access-date=3 March 2023 |language=pt-BR |date=17 April 2007}}</ref> |- !scope="row"| [[Wisin & Yandel]] | Puerto Rico | 1998–2013, 2018–2022<ref name="Allmusic Wisin & Yandel">{{cite web |last1=Brown |first1=Marisa |title=Wisin & Yandel Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/wisin-yandel-mn0001824831/biography |publisher=AllMusic |access-date=9 July 2023}}</ref> | Reggaeton<ref name="Allmusic Wisin & Yandel"/> | Spanish | | {{hidden|<br />'''6.665 million'''| * US: 5.03 million<ref name="RIAA Certifications" /> * SPA: 200,000<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> * ITA: 25,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications" /> * MEX: 1.39 million<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 20,000<ref name="Argentina's Certifications for albums" /><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs" /> }} |15 million<ref>{{cite web |last1=Suárez |first1=Marlem |title=¿Cuáles son los verdaderos nombres de Wisin y Yandel? |url=https://www.sonica.mx/curiosidades/2022/8/26/cuales-son-los-verdaderos-nombres-de-wisin-yandel-17776.html |website=www.sonica.mx |access-date=9 July 2023 |language=spanish |date=26 August 2022}}</ref> |- !scope="row"| [[Chayanne]] | Puerto Rico | 1984–present<ref name="Allmusic Chayanne">{{cite web|url=http://www.allmusic.com/artist/chayanne-mn0000052062|title=Chayanne – Music Biography, Credits and Discography|access-date=18 September 2012|author=Jason Birchmeier |publisher=AllMusic }}</ref> | Ballad, Latin pop, salsa, dance pop<ref name="Allmusic Chayanne" /> | Spanish || {{hidden|<br />'''5.674 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 1.62 million<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Syndicat National de l'Édition Phonographique|FRA]]: 250,000<ref name="Les Certifications Officielles: Chronologie Albums" /> * [[Productores de Música de España|SPA]]: 1.34 million<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /><ref name="Spanish Certifications" /> * MEX: 1.64 million<ref name="AMPROFON Certifications" /> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 800,000<ref name="Argentina's Certifications for albums" /> * URU: 24,000<ref name="Uruguay Certification Database" /> }} |15 million<ref name="Chayanne">{{cite web|url=https://www.lavozdigital.es/cadiz/20100830/sociedad/concierto-chayanne-despide-verano-20100830.html?ref=https:%2F%2Fwww.google.com%2F|title=El concierto de Chayanne despide el verano esta noche en la Playa Victoria|date=August 30, 2010|access-date=June 17, 2020|work=[[La Voz de Cádiz]]|location=Spain|archive-url=https://web.archive.org/web/20200618015954/https://www.lavozdigital.es/cadiz/20100830/sociedad/concierto-chayanne-despide-verano-20100830.html?ref=https:%2F%2Fwww.google.com%2F|archive-date=2020-06-18|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[RBD (band)|RBD]] | Mexico | 2004–2009<ref name="AllMusic RBD">{{cite web |last1=Collar |first1=Matt |title=RBD Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/rbd-mn0000555901/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Latin Pop, pop rock, pop, dance pop<ref name="AllMusic RBD" /> | Spanish | {{hidden|<br />'''3.22 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 1 million<ref name="RIAA Certifications" /> * MEX: 2.19 million<ref name="AMPROFON Certifications" /> * [[Pro-Música Brasil|BRA]]: 30,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications" /> }} | 15 million<ref name="RBD">{{cite web|url=https://web.archive.org/save/https://www.latercera.com/noticia/ex-integrante-de-rbd-presenta-su-primer-sencillo-como-solista/|title=Ex integrante de RBD presenta su primer sencillo como solista|date=October 13, 2009|access-date=June 17, 2020|publisher=[[La Tercera]]|location=Chile|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Joan Manuel Serrat]] | Spain | 1965–present<ref name="Allmusic Joan Manuel Serrat">{{cite web |last1=Bonacich |first1=Drago |title=Joan Manuel Serrat Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/joan-manuel-serrat-mn0000138672/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | [[Nova Cançó]]<ref name="Allmusic Joan Manuel Serrat" /> | Spanish {{*}} Catalan |{{hidden|<br />'''3.12 million'''| * [[Productores de Música de España|SPA]]: 2.5 million<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 80,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 540,000<ref name="Argentina's Certifications for albums" /> }} | 15 million<ref name="Blasio">{{cite web|url=https://www.eltelegrafo.com.ec/noticias/espectaculos/10/di-blasio-sinfonico-de-pelicula-en-quito?__cf_chl_jschl_tk__=e39ccb20287badd38b4f61cae0fd2d31c76a62a2-1592454394-0-Aez72g35cZpJM5lo0EBsUcUiyBlUwvnYTYNurrN76mhv7qLnzPg53JAirK6oB1H7swHY_MW9aR-QMcvKFrYak1Wqwsl44lqy5LkFc7Yk_k_QVAOl5iI0dR1h1s8AHP8TUqGcZjjDT9w4jiYosposCxR06ymtLw1RQ2JxUw1Jn5GVAuEl8fD2liWRKJtQot4DRNRkhz9j_RdvIE2HNhec_vP82XkJjtbtcX7cwZN9oQVo0l7RzcPHGFrgl5FFyKSmav2f1A5muYlymbxTGy6OWUgUoYhRIoNWWtxMsvK4C4rliiYm15iqSe5DPBt4EGok5s1TZX4HC19bHvduxNpO9ojUgiQzQxAe1SY62t7-GWjHTMm02SJha2LTjYz22Pz96hlasEc0h0uwIsSfE2D_rJbuWhH5Hpgz65x3hxIf1jkN|title='Di Blasio, sinfónico de película', en Quito|date=January 6, 2014|access-date=June 17, 2020|work=[[El Telégrafo (Ecuador)|El Telégrafo]]|location=Ecuador|language=es|archive-date=June 18, 2020|archive-url=https://archive.ph/20200618042633/https://www.eltelegrafo.com.ec/noticias/espectaculos/10/di-blasio-sinfonico-de-pelicula-en-quito?__cf_chl_jschl_tk__=e39ccb20287badd38b4f61cae0fd2d31c76a62a2-1592454394-0-Aez72g35cZpJM5lo0EBsUcUiyBlUwvnYTYNurrN76mhv7qLnzPg53JAirK6oB1H7swHY_MW9aR-QMcvKFrYak1Wqwsl44lqy5LkFc7Yk_k_QVAOl5iI0dR1h1s8AHP8TUqGcZjjDT9w4jiYosposCxR06ymtLw1RQ2JxUw1Jn5GVAuEl8fD2liWRKJtQot4DRNRkhz9j_RdvIE2HNhec_vP82XkJjtbtcX7cwZN9oQVo0l7RzcPHGFrgl5FFyKSmav2f1A5muYlymbxTGy6OWUgUoYhRIoNWWtxMsvK4C4rliiYm15iqSe5DPBt4EGok5s1TZX4HC19bHvduxNpO9ojUgiQzQxAe1SY62t7-GWjHTMm02SJha2LTjYz22Pz96hlasEc0h0uwIsSfE2D_rJbuWhH5Hpgz65x3hxIf1jkN|url-status=live}}</ref> |- !scope="row"| [[Paulina Rubio]] | Mexico | 1992–present<ref name="Allmusic Paulina Rubio">{{cite web |last1=Brown |first1=Marisa |title=Paulina Rubio Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/paulina-rubio-mn0000027136/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Latin Pop, Pop Rock, Dance<ref name="Allmusic Paulina Rubio" /> | Spanish | {{hidden|<br />'''2.6 million'''| * MEX: 820,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> * US: 1,200,000<ref name="RIAA Certifications" /> * SPA: 580,000 }} | 15 million<ref name="sales">{{cite news |url=http://elcomercio.pe/luces/musica/paulina-rubio-reggaetonero-228332|title=Paulina Rubio: "Todos tenemos un reggaetonero dentro"|newspaper=[[El Comercio (Peru)|El Comercio]]|language=es |year=2016 |access-date=18 June 2017}}</ref> |- !scope="row"| [[Gipsy Kings]] | France | 1978–present<ref name="Allmusic Gipsy Kings">{{cite web |last1=Brennan |first1=Sandra |title=Gipsy Kings Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/gipsy-kings-mn0000555695/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | [[Catalan rumba]], flamenco<ref name="Allmusic Gipsy Kings" /> | Spanish {{*}} Instrumental | | {{hidden|<br />'''2.55 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 2.5 million<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Productores de Música de España|SPA]]: 50,000<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> }} | 15 million<ref name="GipsyKings">{{cite encyclopedia|url=https://books.google.com/books?id=QWBPAQAAQBAJ&q=Gipsy+Kings+15+million+records&pg=PA144|title=Bamboleo (1988)—Gipsy Kings|date=2013|access-date=June 20, 2020|first=Steve|last=Sullivan|encyclopedia=Encyclopedia of Great Popular Song Recordings, Volumen 1|page=144|publisher=[[Scarecrow Press]]|isbn=978-0810882966|quote=Gipsy Kings have sold close to 15 million records worldwide since their debut, recorded in 1987.}}</ref> |- !scope="row"| [[Kumbia Kings]] | Mexico | 1998–2006, 2009–2010<ref name="Allmusic Kumbia Kings">{{cite web |last1=Birchmeier |first1=Jason |title=Los Kumbia Kings Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/los-kumbia-kings-mn0000093629/biography |publisher=AllMusic |access-date=6 March 2023}}</ref> | [[Mexican cumbia]]<ref name="Allmusic Kumbia Kings" /> | Spanish | {{hidden|<br />'''2.38 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]:2.2 million<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 180,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> }} | 15 million<ref>{{cite web |last1=González |first1=Arturo |title=Feria de Puebla 2019: Kumbia Kings tuvo regreso triunfal en el foro artístico |url=https://pueblaonline.com.mx/2019/portal/index.php/actualidad/item/80943-feria-de-puebla-2019-kumbia-kings-tuvo-regreso-triunfal-en-el-foro-artistico#&panel1-1 |publisher=Puebla Online |access-date=6 March 2023 |language=es-es |date=23 January 2022 |archive-date=6 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230306182632/https://pueblaonline.com.mx/2019/portal/index.php/actualidad/item/80943-feria-de-puebla-2019-kumbia-kings-tuvo-regreso-triunfal-en-el-foro-artistico#&panel1-1 |url-status=dead }}</ref> |- !scope="row"| [[Juan Luis Guerra]] | Dominican Republic | 1983–present<ref name="Allmusic Juan Luis Guerra">{{cite web |last1=Brennan |first1=Sandra |title=Juan Luis Guerra Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/juan-luis-guerra-mn0000291502/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023}}</ref> | Latin pop, adult contemporary, Merengue, Bachata, Salsa<ref name="Allmusic Juan Luis Guerra" /> | Spanish || {{ntsh|2.34}} {{hidden|<br />2.34 million| * US: 730,000<ref name="RIAA Certifications" /> * SPA: 1,350,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish Certifications" /><ref name="Spanish certifications 1991-1995" /><ref name="Spanish certifications 1979-1990" /><ref name="Spanish certifications 1996-1999" /><ref name="Spanish certifications 2000-2002" /><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /> * BRA: 100,000<ref name="PMB Certifications" /> * NLD: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina" /> * ARG: 60,000{{efn|name=cert}}<ref name="Argentina's Certifications for albums" /><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /><ref name="Argentina's Diamond Awards" /> }} |15 million<ref>{{cite news |title=Un concierto de lujo en Las Vegas honró a Juan Luis Guerra a sus 50 años |url=https://www.nacion.com/archivo/un-concierto-de-lujo-en-las-vegas-honro-a-juan-luis-guerra-a-sus-50-anos/E544IXQ4BFA6PHUVQQZU36VVRQ/story/ |access-date=3 March 2023 |work=La Nación |date=8 November 2007 |language=es}}</ref><br>10 million<ref>{{cite web |title='La música ya no es mi prioridad' |url=https://www.clarin.com/espectaculos/musica-prioridad_0_ByE7LYzl0tg.html |website=Clarín |access-date=3 March 2023 |language=es |date=10 February 2003}}</ref> |- !scope="row"| [[Jenni Rivera]] | Mexico | 1992–2012<ref name="Allmusic Jenni Rivera">{{cite web |last1=Henderson |first1=Alex |title=Jenni Rivera Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/jenni-rivera-mn0000325727/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023}}</ref> | Regional Mexican, Latin pop<ref name="Allmusic Jenni Rivera" /> | Spanish | | {{hidden|<br />'''1.99 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 1.15 million<ref name="RIAA Certifications" /> * MEX: 840,00<ref name="AMPROFON Certifications" /> }} | 15 million<ref name="RiveraJ15">{{cite news|url=https://elpais.com/cultura/2012/12/16/actualidad/1355696531_419990.html|title=Jenni Rivera, cantante de talento y temperamento|date=December 16, 2012|access-date=June 18, 2020|first=Salvador|last=Camarena|work=El País|location=Spain|archive-url=https://web.archive.org/web/20191128005107/https://elpais.com/cultura/2012/12/16/actualidad/1355696531_419990.html|archive-date=2019-11-28|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Pimpinela]] | Argentina | 1981–present<ref name="Pimpinela Allmusic">{{cite web |last1=Huey |first1=Steven |title=Pimpinela Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/pimpinela-mn0000348229/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | ''[[Canción melódica]]''<ref name="Pimpinela Allmusic" /> | Spanish | {{hidden|<br />'''1.26 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 100,000<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Productores de Música de España|SPA]]: 950,000<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 210,000<ref name="Argentina's Certifications for albums" /><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs" /> }} | 15 million<ref>{{cite web |title=Los Pimpinela en el Polideportivo |url=https://www.eldia.com/nota/2001-6-22-los-pimpinela-en-el-polideportivo |publisher=El Dia |access-date=19 April 2023 |language=es |date=22 June 2001}}</ref> |- !scope="row"| [[José Luis Rodríguez (singer)|José Luis Rodríguez]] | Venezuela | 1961–present<ref name="Allmusic Jose Luis Rodriguez">{{cite web |last1=Jurek |first1=Thom |title=José Luis Rodríguez Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/josé-luis-rodríguez-mn0000261461/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | ''[[Canción melódica]]'', bolero, Latin pop<ref name="Allmusic Jose Luis Rodriguez" /> | Spanish |{{hidden|<br />'''0.7 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 700,000<ref name="RIAA Certifications" /> }} | 15 million<ref name="JLR">{{cite web|url=https://web.archive.org/save/https://www.elperiodico.com/es/ocio-y-cultura/20170416/el-regreso-de-jose-luis-rodriguez-soy-mas-puma-que-pavo-real-5975820|title=El regreso de José Luis Rodríguez: "Soy más puma que pavo real"|date=April 16, 2017|access-date=June 17, 2020|work=[[El Periódico de Catalunya]]|language=es|first=Javier|last=Herrero}}</ref> |- !scope="row"|[[Nelson Gonçalves]] |Brazil |1941–1998<ref name="Allmusic Nelson Goncalves">{{cite web |last1=Neder |first1=Alvaro |title=Nelson Gonçalves Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/nelson-gonçalves-mn0000322216/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> |Samba, [[samba-canção]]<ref name="Allmusic Nelson Goncalves" /> |Portuguese |{{hidden|<br />0.525 million| * BRA: 525,000<ref name="PMB Certifications" /> }} |15 million<ref name="Allmusic Nelson Goncalves" /> |- !scope="row"| [[Los Chichos]] | Spain | 1973–2008<ref name="Allmusic Los Chichos">{{cite web |last1=Birchmeier |first1=Jason |title=Los Chichos Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/los-chichos-mn0001470304/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | [[Rumba flamenca]]<ref name="Allmusic Los Chichos" /> | Spanish |{{hidden|<br />'''0.18 million'''| * [[Productores de Música de España|SPA]]: 180,000<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> }} |15 million<ref>{{cite news |last1=Mora |first1=Miguel |title=Los Chichos cumplen 25 años de rumba y 15 millones de discos vendidos |url=https://elpais.com/diario/1999/10/13/cultura/939765610_850215.html |website=El País |access-date=6 March 2023 |language=es |date=12 October 1999}}</ref> |- !scope="row"| [[Daniela Romo]] | Mexico | 1979–present<ref name="Allmusic Daniela Romo">{{cite web |last1=Bonacich |first1=Drago |title=Daniela Romo Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/daniela-romo-mn0000679889/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Latin pop<ref name="Allmusic Daniela Romo" /> | Spanish | {{hidden|<br />'''0.03 million'''| * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 30,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> }} |15 million<ref name="Romo15">{{cite web|url=https://www.elsiglodetorreon.com.mx/noticia/1493081.1959-ve-la-primera-luz-daniela-romo-popular-actriz-y-cantante-mexicana.html|title=1959: Ve la primera luz Daniela Romo, popular actriz y cantante mexicana|date=August 27, 2017|access-date=June 17, 2020|work=[[El Siglo de Torreón]]|location=Mexico|archive-url=https://web.archive.org/web/20180827162916/https://www.elsiglodetorreon.com.mx/noticia/1493081.1959-ve-la-primera-luz-daniela-romo-popular-actriz-y-cantante-mexicana.html|archive-date=2018-08-27|language=es}}</ref> |- |} === 10 million to 14.9 million=== <!-- DO NOT ADD ANY MORE IMAGES OR REPLACE THE ARTISTS. WE ARE TO HAVE SEVEN IMAGES ONLY. --><gallery> File:Pepe Aguilar cropped.jpg|[[Pepe Aguilar]] File:Marc Anthony 2009 White House.jpg|[[Marc Anthony]] File:Franco De Vita en concierto.jpg|[[Franco De Vita]] File:Marisela en Dulce Osuna.jpg|[[Marisela]] File:Daniela Mercury - Claridália 9.jpg|[[Daniela Mercury]] File:Prince Royce 2012.jpg|[[Prince Royce]] File:Joaquín Sabina (RPS 09-10-2022) Premio Ciudad de Alcalá de las Artes y las Letras.png|[[Joaquín Sabina]] </gallery> <!--When adding to this page, please ensure that your claims are sourced to a reputable, reliable source. This means that you must provide the location of the claim. All sources must be published by third-party, reliable sources. It cannot be pages in Wikipedia or forums on web pages nor can they be Artists' official sites. Unsourced additions will be removed immediately. Do not include certifications for non Latin recordings.--> {| class="wikitable plainrowheaders sortable" |- ! scope="col" style="width:130px;"| Artist ! scope="col" style="width:122px;"| Country / Market ! scope="col" style="width:122px;"| Period active ! scope="col" style="width:122px;"| Genre ! scope="col" style="width:122px;"| Primary language(s) ! scope="col" style="width:325px;"| [[Music recording sales certification|Certified Latin recordings]]<br /><small>([[List of music recording certifications|from available markets]])</small>{{efn|name=cert}} ! scope="col" style="width:130px;"| Claimed sales |- !scope="row"| [[Nino Bravo]] | Spain | 1969–1973<ref name="Allmusic Nino Bravo">{{cite web |last1=Harris |first1=Craig |title=Nino Bravo Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/nino-bravo-mn0000352210/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Latin pop<ref name="Allmusic Nino Bravo" /> | Spanish |{{hidden|<br />'''0.96 million'''| * [[Productores de Música de España|SPA]]: 960,000<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> }} | 14 million<ref>{{cite web |last1=Bono |first1=Ferran |title=Nino Bravo, el poder de una voz inmortal |url=https://elpais.com/cultura/2023-01-22/nino-bravo-el-poder-de-una-voz-inmortal.html |website=El País |access-date=4 February 2023 |language=es |date=22 January 2023}}</ref> |- !scope="row"| [[Los Tucanes de Tijuana]] | Mexico | 1987–present<ref name="Allmusic Los Tucanes de Tijuana">{{cite web |last1=Bush |first1=John |title=Los Tucanes de Tijuana Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/los-tucanes-de-tijuana-mn0000176780/biography |publisher=AllMusic |access-date=6 March 2023 |language=}}</ref> | [[Norteño (music)|Norteño]]<ref name="Allmusic Los Tucanes de Tijuana" /> | Spanish | {{hidden|<br />'''2.33 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]:2.15 million<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 180,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> }} | 13 million<ref name="Allmusic Los Tucanes de Tijuana" /><br>10 million<ref>{{cite web |title=Los Tucanes de Tijuana y sus narcocorridos |url=https://www.proceso.com.mx/nacional/2007/9/10/los-tucanes-de-tijuana-sus-narcocorridos-37057.html |website=Proceso |access-date=19 April 2023 |language=spanish |date=10 September 2007}}</ref> |- !scope="row"| [[Pepe Aguilar]] | Mexico | 1981–present<ref name="Allmusic Pepe Aguilar">{{cite web |last1=Jurek |first1=Thom |title=Pepe Aguilar Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/pepe-aguilar-mn0000836103/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Regional Mexican, Latin ballad<ref name="Allmusic Pepe Aguilar" /> | Spanish | {{hidden|<br />'''2.095 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 1.31 million<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 785,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> }} | 13 million<ref name="PepeA13">{{cite news |url=https://tucson.com/laestrella/pepe-aguilar-viene-a-tucs-n-cargado-de-recuerdos-bonitos/article_2e08e6b7-09d4-5900-9791-eb5d85d9cf48.html |title=Pepe Aguilar viene a Tucsón cargado de recuerdos bonitos |date=April 1, 2016 |first=Ernesto |last=Portillo |access-date=June 18, 2020 |work=[[Arizona Daily Star]] |language=es |archive-date=June 18, 2020 |archive-url=https://archive.ph/20200618182109/https://tucson.com/laestrella/pepe-aguilar-viene-a-tucs-n-cargado-de-recuerdos-bonitos/article_2e08e6b7-09d4-5900-9791-eb5d85d9cf48.html |url-status=live}}{{subscription required|s}}</ref><br>12 million<ref name="PepeA12">{{cite web|url=https://www.eleconomista.com.mx/arteseideas/Pepe-Aguilar-devela-estrella-en-Paseo-de-la-Fama-20120726-0021.html|title=Pepe Aguilar devela estrella en Paseo de la Fama|date=July 26, 2012|agency=[[Associated Press]] (AP)|access-date=June 18, 2020|work=[[El Economista (Mexico)|El Economista]]|location=Mexico|archive-url=https://web.archive.org/web/20200617115955/https://www.eleconomista.com.mx/arteseideas/Pepe-Aguilar-devela-estrella-en-Paseo-de-la-Fama-20120726-0021.html|archive-date=2020-06-17|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Marc Anthony]] | United States | 1987–present<ref name="Allmusic Marc Anthony">{{cite web |last1=Buchanan |first1=John D. |title=Marc Anthony Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/marc-anthony-mn0000673486/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | [[Salsa music|Salsa]], Latin pop<ref name="Allmusic Marc Anthony" /> | Spanish {{*}} English | {{hidden|<br />'''9.085 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 6.21 million<ref name="RIAA Certifications" /> * ITA: 100,000<ref name="FIMI Certifications" /> * [[Productores de Música de España|SPA]]: 850,000<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 1.90 million<ref name="AMPROFON Certifications" /> * POL: 25,000<ref name="Polish Certifications"/> }} | 12 million<ref>{{cite web |last1=Rocher |first1=Sofia |title=Guinness World Records honors Marc Anthony with Tropical album charts title |url=https://www.guinnessworldrecords.com/news/2016/2/guinness-world-records-honors-marc-anthony-with-tropical-album-charts-title-416078 |publisher=[[Guinness World Records]] |access-date=30 July 2022 |date=9 February 2016}}</ref> |- !scope="row"| [[Bronco (Mexican band)|Bronco]] | Mexico | 1979–1997, 2003–present<ref name="Allmusic Bronco">{{cite web |last1=Proefrock |first1=Stacia |title=Bronco Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/bronco-mn0000937800/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | [[Grupera|Grupero]]<ref name="Allmusic Bronco" /> | Spanish |{{hidden|<br />'''1.16 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 1.1 million<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 60,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> }} | 12 million<ref>{{cite web |title=Nada es igual... pero Bronco y Luis Miguel ganan parecido |url=https://www.proquest.com/docview/316293935/640BC29F2DD24B98PQ/ |newspaper=[[El Norte (Monterrey)|El Norte]] |access-date=1 February 2023 |language=es |date=20 January 1997|url-access=subscription}}</ref> |- !scope="row"| [[Joan Sebastian]] | Mexico | 1975–2015<ref name="AllMusic Joan Sebastian">{{cite web |last1=Bonacich |first1=Drago |title=Joan Sebastian Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/joan-sebastian-mn0000784617/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Regional Mexican<ref name="AllMusic Joan Sebastian" /> | Spanish | | {{hidden|<br />''' 0.88 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 700,000<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 180,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> }} | 12 million<ref name="Sebastian12">{{cite web|url=https://www.eluniversal.com.mx/articulo/espectaculos/musica/2015/07/13/perfil-joan-sebastian-el-rey-del-jaripeo/amp|title=Perfil. Joan Sebastian, el 'Rey del Jaripeo'|date=July 13, 2015|access-date=June 18, 2020|work=El Universal|location=Mexico|archive-url=https://web.archive.org/web/20160424191937/https://www.eluniversal.com.mx/articulo/espectaculos/musica/2015/07/13/perfil-joan-sebastian-el-rey-del-jaripeo/amp|archive-date=2016-04-24|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Franco De Vita]] | Venezuela | 1982–present<ref name="Allmusic Franco De Vita">{{cite web |last1=Birchmeier |first1=Jason |title=Franco De Vita Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/franco-de-vita-mn0000162265/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Latin pop<ref name="Allmusic Franco De Vita" /> | Spanish | | {{hidden|<br />''' 0.83 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 50,000<ref name="RIAA Certifications" /> * MEX: 780,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> }} | 12 million<ref name="Vita12">{{cite web|url=https://web.archive.org/save/https://www.informador.mx/Entretenimiento/Franco-de-Vita-graba-su-Primera-fila-20110121-0061.html|title=Franco de Vita graba su ''Primera fila''|date=January 21, 2011|access-date=June 18, 2020|work=[[El Informador (Mexico)|El Informador]]|location=Mexico|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Marisela]] | Mexico | 1981 - present<ref name="AllMusic Marisela">{{cite web |last1=Proefrock |first1=Stacia |title=Marisela Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/marisela-mn0000231013/biography |website=AllMusic |access-date=4 March 2023}}</ref> | ''Baladas'', Latin pop<ref name="AllMusic Marisela" /> | Spanish |{{hidden|<br />'''0.15 million'''| * US: 150,000<ref name="Argentina's Certifications for albums" /> }} | 12 million<ref>{{cite web |title=El misterioso cantante que TRANSFORMÓ la vida de Marisela después de su romance con el Buki |url=https://heraldodemexico.com.mx/espectaculos/2021/10/10/el-misterioso-cantante-que-transformo-la-vida-de-marisela-despues-de-su-romance-con-el-buki-343056.html |website=El Heraldo de México |access-date=19 April 2023 |language=es |date=10 October 2021}}</ref> |- !scope="row"| [[Daniela Mercury]] | Brazil | 1981–present<ref name="Allmusic Daniela Mercury">{{cite web |last1=Birchmeier |first1=Jason |title=Daniela Mercury Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/daniela-mercury-mn0000957520/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023}}</ref> | [[Latin pop]], [[Axé (music)|axé]], [[samba reggae]], [[Música popular brasileira|MPB]]<ref name="Allmusic Daniela Mercury" /> | Portuguese | {{hidden|<br />'''2.4 million'''| * [[Pro-Música Brasil|BRA]]: 2.4 million{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications" /> }} | 11 million<ref>{{cite web |title=Daniela Mercury promete show 'sem economia' para público do Recife |url=https://g1.globo.com/pernambuco/noticia/2013/05/daniela-mercury-promete-show-sem-economia-para-publico-do-recife.html |website=Pernambuco |access-date=2 March 2023 |language=pt-br |date=8 May 2013}}</ref> |- !scope="row"| [[Prince Royce]] | United States | 2009–present<ref name="Allmusic Prince Royce">{{cite web |title=Prince Royce Songs, Albums, Reviews, Bio & More |url=https://www.allmusic.com/artist/prince-royce-mn0002385531 |website=AllMusic |access-date=26 February 2023}}</ref> | Bachata<ref name="Allmusic Prince Royce" /> | Spanish |{{hidden|<br />'''17.51 milion'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 16.79 million<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 140,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> * ITA: 300,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications" /><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /> * BRA: 30,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications" /><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary" /> * SPA: 250,000<ref name="Spanish Certifications" /> }} | 10 million<ref>{{cite web |title=Prince Royce se consolida en la bachata y trae nuevo sencillo |url=https://www.eluniversal.com.co/farandula/prince-royce-se-consolida-en-la-bachata-y-trae-nuevo-sencillo-NC7620708 |website=El Universal |access-date=26 February 2023 |language=ES-es |date=9 December 2022}}</ref> |- !scope="row"| [[Joaquin Sabina]] | Spain | 1978–present<ref name="Allmusic Joanquin Sabina">{{cite web |last1=Collar |first1=Matt |title=Joaquín Sabina Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/joaquín-sabina-mn0000143559/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Latin, rock, trova<ref name="Allmusic Joanquin Sabina" /> | Spanish |{{hidden|<br />'''4.52 million'''| * [[Productores de Música de España|SPA]]: 3.54 million<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 840,000<ref name="Argentina's Certifications for albums" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 140,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> }} | 10 million<ref>{{cite web |title=Joaquín Sabina: 10 versos del cantautor español por su cumpleaños 66 {{!}} ESPECTACULOS |url=https://peru21.pe/espectaculos/joaquin-sabina-10-versos-cantautor-espanol-cumpleanos-66-166828-noticia/ |website=Peru21 |access-date=30 January 2023 |language=es |date=12 February 2015}}</ref> |- !scope="row"| [[Miguel Bosé]] | Spain | 1977–present<ref name="Allmusic Miguel Bose">{{cite web |last1=Buchanan |first1=Jason D. |title=Miguel Bosé Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/miguel-bosé-mn0000892775/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023}}</ref> | Latin pop<ref name="Allmusic Miguel Bose" /> | Spanish | {{hidden|<br />'''3.905 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 100,000<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Productores de Música de España|SPA]]: 2.180 million<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /><ref name="Spanish Certifications" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 1.625 million<ref name="AMPROFON Certifications" /> }} | 10 million<ref name="Bose10">{{cite web |last1=Hernández |first1=Sergio |title=Miguel Bosé estremece a México durante su gira "Papitwo" |url=https://es-us.deportes.yahoo.com/noticias/miguel-bosé-estremece-méxico-gira-papitwo-185716082.html?guce_referrer=aHR0cHM6Ly93d3cuZ29vZ2xlLmNvbS8&guce_referrer_sig=AQAAAJdi3O42D5-x6UqUtT_Mr9bIoKro29BHFaxGMeB0eYI0otn446JFppyFfCEjwnY3BndiegoiyIG9-jE0UFe_frPhsI1WpX0yCgRFOGYTKNpBq1Q0OCe3gPthqrmqXqgXgB2LJ83NPI49mcutn_sq0fmh417fceQ_uFi1SY28oYmE |publisher=[[Yahoo!]] |access-date=2 March 2023 |language=es-US |date=10 November 2012}}</ref> |- !scope="row"| [[Intocable]] | Mexico | 1993–present<ref name="Allmusic Intocable">{{cite web |last1=Birchmeier |first1=Jason |title=Intocable Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/intocable-mn0000099615/biography |publisher=AllMusic |access-date=6 March 2023}}</ref> | Norteño<ref name="Allmusic Intocable" /> | Spanish |{{hidden|<br />'''2.75 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 1.7 million<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 1.05 million<ref name="AMPROFON Certifications" /> }} | 10 million<ref>{{cite web |title=El grupo Intocable sigue cruzando las fronteras musicales |url=https://www.excelsiorcalifornia.com/2007/06/27/el-grupo-intocable-sigue-cruzando-las-fronteras-musicales/ |website=Excelsior California |access-date=6 March 2023 |language=es-MX |date=27 June 2007}}</ref> |- !scope="row"| [[Cristian Castro]] | Mexico | 1991–present<ref name="Allmusic Cristian Castro">{{cite web |last1=Birchmeier |first1=Jason |title=Cristian Castro Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/cristian-castro-mn0000133883/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Latin pop, bolero, mariachi<ref name="Allmusic Cristian Castro" /> | Spanish | <small>{{ntsh|2.735}}</small>| | {{hidden|<br />'''2.735 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 1.2 million<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 975,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> * SPA: 150,000<ref name="Spanish Certifications" /> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 410,000<ref name="Argentina's Certifications for albums" />}} | 10 million<ref name="Castro10">{{cite web |title=Cristian Castro lidera lista de ventas en EEUU con su último disco |url=https://www.latercera.com/noticia/cristian-castro-lidera-lista-de-ventas-en-eeuu-con-su-ultimo-disco/ |website=La Tercera |access-date=26 February 2023 |language=es |date=19 January 2011}}</ref> |- !scope="row"| [[Isabel Pantoja]] | Spain | 1970s–present<ref name="Allmusic Pantoja">{{cite web |last1=Bonacich |first1=Drago |title=Isabel Pantoja Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/isabel-pantoja-mn0000774332/biography |website=AllMusic |access-date=5 March 2023 |language=en}}</ref> | [[Copla (music)|Copla]], [[Canción melódica]]<ref name="Allmusic Pantoja" /> | Spanish |{{hidden|<br />'''2.56 milion'''| * [[Productores de Música de España|SPA]]: 2.5 million<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 60,000<ref name="Argentina's Certifications for albums" /> }} | 10 million<ref>{{cite web |title=Isabel Pantoja: 8 cosas que no sabías de la tonadillera en su regreso a Madrid|url=https://www.elmundo.es/metropoli/musica/2020/03/06/5e5fa1d2fc6c8373738b45e8.html |publisher=[[El Mundo (Spain)|El Mundo]] |access-date=5 March 2023 |language=es |date=6 March 2020}}</ref> |- !scope="row"| [[Rosana Arbelo]] | Spain | 1996–present<ref name="Allmusic Rosana">{{cite web |last1=Bonacich |first1=Drago |title=Rosana Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/rosana-mn0000342170/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Latin pop, Folk, Pop rock<ref name="Allmusic Rosana" /> | Spanish |{{hidden|<br />'''2.36 milion'''| * [[Productores de Música de España|SPA]]: 2 million<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 360,000<ref name="Argentina's Certifications for albums" /> }} | 10 million<ref>{{cite news |title=Rosana: "Yo empecé porque la gente quiso, tuve éxito porque la gente quiso" {{!}} LUCES |newspaper=El Comercio |url=https://elcomercio.pe/luces/musica/rosana-empece-gente-quiso-tuve-exito-gente-quiso-noticia-572037-noticia/ |publisher=El Comercio Perú |access-date=3 February 2023 |language=es |date=28 October 2018}}</ref> |- !scope="row"| [[Julieta Venegas]] | Mexico<br>United States | 1992–present<ref name="Allmusic Jason Birchmeier">{{cite web |last1=Birchmeier |first1=Jason |title=Julieta Venegas Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/julieta-venegas-mn0000836376/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Pop rock, indie pop, alternative music, folk rock<ref name="Allmusic Jason Birchmeier" /> | Spanish | | {{hidden|<br />'''2.155 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 960,000<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Productores de Música de España|SPA]]: 80,000 * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 1.035 million<ref name="AMPROFON Certifications" /> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 80,000<ref name="Argentina's Certifications for albums" /> }} |10 million<ref name="Venegas10">{{cite web|url=https://www.eltiempo.com/cultura/musica-y-libros/julieta-venegas-habla-sobre-su-nuevo-disco-y-su-nueva-gira-462572|title=Julieta Venegas vuelve desde el punto cero|date=February 15, 2020|first=Antonia|last=Domeyko|access-date=June 18, 2020|work=[[El Tiempo (Colombia)|El Tiempo]]|location=Colombia|archive-url=https://web.archive.org/web/20200328055751/https://www.eltiempo.com/cultura/musica-y-libros/julieta-venegas-habla-sobre-su-nuevo-disco-y-su-nueva-gira-462572|archive-date=2020-03-28|language=es}}</ref> |- !scope="row"| {{ill|Juan Pardo (cantante)|lt=Juan Pardo|es}} | Spain | 1962-2004<ref name="Allmusic Juan Pardo">{{cite web |last1=Bonacich |first1=Drago |title=Juan Pardo Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/juan-pardo-mn0000832909/biography |publisher=AllMusic |access-date=12 March 2023}}</ref> | Pop, rock<ref name="Allmusic Juan Pardo" /> | Spanish |{{hidden|<br />'''1.45 milion'''| * [[Productores de Música de España|SPA]]: 1.45 million<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> }} | 10 million<ref>{{cite web |title=Pardo con nuevo éxito |url=https://www.nacion.com/archivo/pardo-con-nuevo-exito/MUCRPEVLRBHLZDWLZ35KKQQ7RA/story/ |website=La Nación |access-date=12 March 2023 |language=es |date=16 December 1999}}</ref> |- |- !scope="row"| [[Ricardo Montaner]] | Argentina<br>Venezuela | 1976–present<ref name="AllMusic Ricardo Montaner">{{cite web |last1=Birchmeier |first1=Jason |title=Ricardo Montaner Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/ricardo-montaner-mn0000468632/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023}}</ref> | Latin ballad, Latin pop<ref name="AllMusic Ricardo Montaner" /> | Spanish | {{hidden|<br />'''1.43 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 500,000<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 330,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 510,000<ref name="Argentina's Certifications for albums" /><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs" /> }} | 10 million<ref name="Montaner10">{{cite web |title=Esto es lo que opina Ricardo Montaner sobre el género urbano |url=https://lainolvidable.pe/noticias/entretenimiento/ricardo-montaner-opinion-genero-urbano-entrevista-40340#1 |website=Radio La Inolvidable |access-date=1 March 2023 |language=es |date=14 August 2019}}</ref> |- !scope="row"| [[Diego Torres (singer)|Diego Torres]] | Argentina | 1980s–<ref name="Allmusic Diego Torres">{{cite web |last1=Jurek |first1=Thom |title=Diego Torres Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/diego-torres-mn0000268161/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> |Latin pop<ref name="Allmusic Diego Torres" /> | Spanish | | {{hidden|<br />''' 1.348 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 60,000<ref name="RIAA Certifications" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 380,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 908,000<ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs" /> }} | 10 million<ref>{{cite web |title=La cantante local Valentina Grattón brilló en la televisión de Buenos Aires – Legión Este |url=http://legioneste.com.ar/2022/10/11/la-cantante-local-valentina-gratton-brillo-en-la-television-de-buenos-aires/ |publisher=Legión Este |access-date=2 March 2023 |language=es |date=10 November 2022 |archive-date=2 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230302155614/http://legioneste.com.ar/2022/10/11/la-cantante-local-valentina-gratton-brillo-en-la-television-de-buenos-aires/ |url-status=dead }}</ref> |- !scope="row"| [[Emmanuel (singer)|Emmanuel]] | Mexico | 1976–present<ref name="Allmusic Emmanuel">{{cite web |last1=Brennan |first1=Sandra |title=Emmanuel Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/emmanuel-mn0000194380/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Latin ballad, Latin pop<ref name="Allmusic Emmanuel" /> | Spanish | {{hidden|<br />'''1.04 million'''| * [[Productores de Música de España|SPA]]: 50,000<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 990,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> }} | 10 million<ref name="Emmanuel10">{{cite web|url=https://archivo.eluniversal.com.mx/notas/474464.html|title=Negar matrimonio, mi mentira más grande: Emmanuel|date=January 15, 2008|access-date=June 18, 2020|author=EFE|author-link=EFE|work=El Universal|location=Mexico|archive-url=https://web.archive.org/web/20160201012112/https://archivo.eluniversal.com.mx/notas/474464.html|archive-date=2016-02-01|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Manuel Mijares]] | Mexico | 1985–present<ref name="AllMusic Mijares">{{cite web |last1=Jurek |first1=Thom |title=Mijares Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/mijares-mn0000890683/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023}}</ref> | Mexican pop, folk, mariachi<ref name="AllMusic Mijares" /> | Spanish | {{hidden|<br />'''0.69 million'''| * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 690,000<ref name="AMPROFON Certifications" /> }} | 10 million<ref name="Mijares10">{{cite web |title=Confirman concierto del cantante Manuel Mijares en Chile |url=https://www.latercera.com/noticia/confirman-concierto-del-cantante-manuel-mijares-en-chile/ |website=La Tercera |access-date=1 March 2023 |language=es |date=21 June 2011}}</ref> |- !scope="row"| [[Sandro de América|Sandro]] | Argentina | 1959–2010<ref name="AllMusic Sandro">{{cite web |last1=Bonacich |first1=Drago |title=Sandro Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/sandro-mn0000241842/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Rock and roll, Latin pop, ''canción melódica''<ref name="AllMusic Sandro" /> | Spanish | | {{hidden|<br />''' 0.57 million'''| * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 570,000<ref name="RIAA Certifications" /><ref name="Argentina's Certifications for albums" /><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs" /> }} |10 million<ref name="Sandro10">{{cite web|url=https://www.forbes.com.mx/una-decada-sin-sandro-el-cantante-que-encendia-el-escenario/|title=Una década sin Sandro, el cantante que 'quemaba' el escenario|date=January 3, 2020|first=Giorgio|last=Arturi|access-date=June 18, 2020|work=[[Forbes (magazine)|Forbes]]|location=Mexico|archive-url=https://web.archive.org/web/20200104170138/https://www.forbes.com.mx/una-decada-sin-sandro-el-cantante-que-encendia-el-escenario/|archive-date=2020-01-04|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Celia Cruz]] | Cuba | 1948–2003<ref name="Allmusic Celia Cruz">{{cite web |last1=Harris |first1=Craig |title=Celia Cruz Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/celia-cruz-mn0000186312/biography |publisher=AllMusic |access-date=3 March 2023 |language=}}</ref> | Salsa<ref name="Allmusic Celia Cruz" /> | Spanish |{{hidden|<br />'''0.5 million'''| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 500,000<ref name="RIAA Certifications" /> }} | 10 million<ref name="Cruz10">{{cite web |last1=Arias-Polo |first1=Arturo |title=Albacea de Celia Cruz decide reivindicar la historia de la Guarachera de Cuba en un musical |url=https://www.elnuevoherald.com/entretenimiento/article187431203.html |access-date=3 March 2023 |language=es |date=1 December 2017}}</ref> |- !scope="row"| [[Mari Trini]] | Spain | 1968-2008<ref name="Allmusic Mari Trini">{{cite web |last1=Ankeny |first1=Jason |title=Mari Trini Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/mari-trini-mn0000573153/biography |publisher=AllMusic |access-date=6 March 2023}}</ref> | [[Latin ballad]]<ref name="Allmusic Mari Trini" /> | Spanish |{{hidden|<br />'''0.4 milion'''| * [[Productores de Música de España|SPA]]: 400,000<ref name="PROMUSICAE certifications 2" /> }} | 10 million<ref name="Allmusic Mari Trini" /> |- !scope="row"| [[Banda Calypso]] | Brazil | 1999–2015<ref name="Allmusic Banda Calypso">{{cite web |last1=Monger |first1=James Christopher |title=Banda Calypso Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/banda-calypso-mn0001873073/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023}}</ref> | [[Brega (music)|Calipso]], [[cumbia]], [[lambada]], [[zouk (musical movement)|zouk]], [[Merengue music|merengtheue]], [[carimbó]]<ref name="Allmusic Banda Calypso" /> | Portuguese || {{hidden|<br />'''0.35 million'''| * [[Pro-Música Brasil|BRA]]: 350,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications" /> }} |10 million<ref>{{cite web |title=Calypso toca no Rio e já pensa em 2009 |date=13 December 2008 |url=https://extra.globo.com/tv-e-lazer/calypso-toca-no-rio-ja-pensa-em-2009-408258.html |publisher=Globo |access-date=3 March 2023 |language=pt-BR}}</ref><ref>{{cite web |title=Dez anos de Calypso - 18/03/2010 |url=https://agora.folha.uol.com.br/show/ult10111u708456.shtml |publisher=UOL |access-date=3 March 2023 |language=pt |date=18 March 2010}}</ref> |- !scope="row"| [[Fey (singer)|Fey]] | Mexico | 1979–present<ref name="Allmusic Fey">{{cite web |last1=Bush |first1=John |title=Fey Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/fey-mn0000173469/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Latin pop<ref name="Allmusic Fey" /> | Spanish | {{hidden|<br />'''0.12 million'''| * MEX: 120,000<ref name="AMPROFON Certifications" />}} |10 million<ref name="Fey10">{{cite web|url=https://web.archive.org/save/https://www.tvynovelas.com/mx/tv-y-novelas/fey-cumpleanos/|title=¡Feliz Cumpleaños Fey!|access-date=June 18, 2020|work=[[TVyNovelas]]|location=Mexico|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Valeria Lynch]] | Argentina | 1969–present<ref name="Allmusic Valeria Lynch">{{cite web |last1=Bush |first1=John |title=Valeria Lynch Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/valeria-lynch-mn0000303565/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Balada<ref name="Allmusic Valeria Lynch" /> | Spanish |{{hidden|<br />'''0.02 million'''| * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 20,000<ref name="Argentina's Certifications for albums" /> }} | 10 million<ref name="Lynch10">{{cite web|url=https://web.archive.org/save/https://www.lacapital.com.ar/edicion-impresa/valeria-lynch-vuelve-su-uacuteltimo-show-n760229.html|title=Valeria Lynch vuelve con su último show|date=June 23, 2010|access-date=June 18, 2020|work=[[La Capital]]|location=Argentina|language=es}}</ref> |- |} ==Artists by reputed sales only== A ===At least 10 million copies sold=== <!-- DO NOT ADD ANY MORE IMAGES OR REPLACE THE ARTISTS. WE ARE TO HAVE SEVEN IMAGES ONLY. --><gallery> File:Amalia Rodrigues, Bestanddeelnr 922-1813.jpg|[[Amália Rodrigues]] File:25o Premio da Musica Brasileira (14003307327).jpg|[[Maria Bethânia]] File:Pedro Infante in Habana, Cuba, c.1950s.jpg|[[Pedro Infante]] File:Antonio Aguilar in The Undefeated.jpg|[[Antonio Aguilar]] File:Diego Verdaguer en junio de 2016.jpg|[[Diego Verdaguer]] File:Paquita la del Barrio.jpg|[[Paquita la del Barrio]] File:Amanda Miguel.jpg|[[Amanda Miguel]] </gallery> <!--When adding to this page, please ensure that your claims are sourced to a reputable, reliable source. This means that you must provide the location of the claim. All sources must be published by third-party, reliable sources. It cannot be pages in Wikipedia or forums on web pages nor can they be Artists' official sites. Unsourced additions will be removed immediately. Do not include certifications for non Latin recordings.--> {| class="wikitable plainrowheaders sortable" |- ! scope="col" style="width:130px;"| Artist ! scope="col" style="width:122px;"| Country / Market ! scope="col" style="width:122px;"| Period active ! scope="col" style="width:122px;"| Genre ! scope="col" style="width:122px;"| Primary language(s) ! scope="col" style="width:130px;"| Claimed sales |- !scope="row"| [[Rigo Tovar]] | Mexico | 1970–1995<ref name="Allmusic Rigo Tovar">{{cite web |last1=Proefrock |first1=Stacia |title=Rigo Tovar Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/rigo-tovar-mn0000217482/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | [[Mexican cumbia]], [[grupera]]<ref name="Allmusic Rigo Tovar" /> | Spanish | 30 million<ref>{{cite web |last1=Méndez |first1=Daniel |title=15 años sin Rigo Tovar: con estos éxitos lo recordamos VIDEOS - El Mañana de Nuevo Laredo |url=https://elmanana.com.mx/escena/2020/3/27/15-anos-sin-rigo-tovar-con-estos-exitos-lo-recordamos-videos-22657.html |website=El Manana |access-date=29 January 2023 |date=27 March 2020}}</ref> |- !scope="row"| [[Amália Rodrigues]] | Portugal | 1940–1999<ref name="Allmusic Amália Rodrigues">{{cite web |last1=Ankeny |first1=Jason |title=Amália Rodrigues Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/amália-rodrigues-mn0000016448/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | [[Fado]]<ref name="Allmusic Amália Rodrigues" /> | Portuguese | 30 million<ref name="AmaliaRo">{{cite web|url=https://www.cmjornal.pt/cultura/detalhe/parceria-entre-fundacao-amalia-e-cofina-vai-celebrar-os-100-anos-de-amalia|title=Parceria entre Fundação Amália e Cofina vai celebrar os 100 anos de Amália|date=February 12, 2020|access-date=June 17, 2020|last=Oliveira|first=André Filipe|work=[[Correio da Manhã]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20200214040105/https://www.cmjornal.pt/cultura/detalhe/parceria-entre-fundacao-amalia-e-cofina-vai-celebrar-os-100-anos-de-amalia|archive-date=2020-02-14|language=pt}}</ref> |- !scope="row"| [[Maria Bethânia]] | Brazil | 1965–present<ref name="Allmusic Maria Bethania">{{cite web |last1=Jurek |first1=Thom |title=Maria Bethânia Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/maria-bethânia-mn0000573410/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | [[Bossa nova]], [[Música popular brasileira|MPB]], samba<ref name="Allmusic Maria Bethania" /> | Portuguese | 26 million<ref name="Bethania">{{cite web|url=https://web.archive.org/save/https://www.elperiodico.com/es/cuaderno/20160724/brasilenos-5279837|title=Guía para entender Brasil|date=July 24, 2016|access-date=June 18, 2020|work=[[El Periódico de Catalunya]]|location=Spain|first=Edu|last=Soto|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Pedro Infante]] | Mexico | 1939–1967<ref name="Bonacich Drago">{{cite web |last1=Bonacich |first1=Drago |title=Pedro Infante Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/pedro-infante-mn0000300659/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Mariachi, bolero, rancheras<ref name="Bonacich Drago" /> | Spanish |25 million<ref name="Infante">{{cite web|url=https://www.infobae.com/america/mexico/2017/11/18/pedro-infante-modelo-de-un-pais-a-100-anos-del-nacimiento-de-la-mayor-leyenda-artistica-de-mexico/|title=Pedro Infante, modelo de un país: a 100 años del nacimiento de la mayor leyenda de México|date=November 18, 2017|access-date=June 17, 2020|publisher=[[Infobae]]|location=Argentina|first=Elia|last=Baltazar|archive-url=https://web.archive.org/web/20200617024838/https://www.infobae.com/america/mexico/2017/11/18/pedro-infante-modelo-de-un-pais-a-100-anos-del-nacimiento-de-la-mayor-leyenda-artistica-de-mexico/|archive-date=2020-06-17|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Antonio Aguilar]] | Mexico | 1950–2005<ref name="Antonio Aguilar">{{cite web |last1=Ankeny |first1=Jason |title=Antonio Aguilar Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/antonio-aguilar-mn0000783909/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | [[Regional Mexican]]<ref name="Antonio Aguilar" /> | Spanish |25 million<ref name="AntonioAguilar">{{cite news|url=https://elpais.com/diario/2007/06/22/agenda/1182463202_850215.html|title=Antonio Aguilar, 'El Charro de México'|date=June 21, 2007|access-date=June 17, 2020|work=El País|location=Spain|archive-url=https://web.archive.org/web/20200615211303/https://elpais.com/diario/2007/06/22/agenda/1182463202_850215.html|archive-date=2020-06-15|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Menudo (band)|Menudo]] | Puerto Rico | 1977–1997, 2007–2009<ref name="Allmusic Menudo">{{cite web |last1=Bush |first1=John |title=Menudo Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/menudo-mn0000874289/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Latin Pop, Pop Rock<ref name="Allmusic Menudo" /> | Spanish | 20 million<ref name="Inc.2004">{{cite magazine|last=Cobo|first=Leila|title=Menudo Returns|magazine=Billboard|url=https://books.google.com/books?id=7w8EAAAAMBAJ&pg=PA73|date=27 March 2004|pages=73–|issn=0006-2510}}</ref> |- !scope="row"| [[Diego Verdaguer]] | Argentina | 1970–2022<ref name="Allmusic Diego Verdaguer">{{cite web |last1=Jurek |first1=Thom |title=Diego Verdaguer Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/diego-verdaguer-mn0000268634/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Latin ballad<ref name="Allmusic Diego Verdaguer" /> | Spanish | 20 million<ref name="Verdaguer20">{{cite web |title=Diego Verdaguer: a esto asciende la MILLONARIA herencia que el cantante dejaría a sus hijas |url=https://www.heraldousa.com/entretenimiento/2022/1/30/diego-verdaguer-esto-asciende-la-millonaria-herencia-que-el-cantante-dejaria-sus-hijas-18545.html |website=Heraldo USA |date=30 January 2022 |access-date=29 January 2023 |language=es-MX |archive-date=30 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240830172304/https://www.heraldousa.com/entretenimiento/2022/1/30/diego-verdaguer-esto-asciende-la-millonaria-herencia-que-el-cantante-dejaria-sus-hijas-18545.html |url-status=dead }}</ref> |- !scope="row"| [[Paquita la del Barrio]] | Mexico | 1970–present<ref name="Allmusic Paquita la del Barrio">{{cite web |last1=Bonacich |first1=Drago |title=Paquita la del Barrio Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/paquita-la-del-barrio-mn0000746865/biography |publisher=AllMusic |access-date=6 March 2023 |language=}}</ref> | [[Bolero]], [[mariachi]]<ref name="Allmusic Paquita la del Barrio" /> | Spanish | 20 million<ref>{{cite web |last1=Arredondo / |first1=César |title=El público de Los Ángeles se entregó a Paquita la del Barrio |url=https://laopinion.com/2013/03/10/el-publico-de-los-angeles-se-entrego-a-paquita-la-del-barrio/ |website=La Opinión |access-date=6 March 2023 |language=es |date=10 March 2013 |archive-date=6 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230306030435/https://laopinion.com/2013/03/10/el-publico-de-los-angeles-se-entrego-a-paquita-la-del-barrio/ |url-status=dead }}</ref> |- !scope="row"| [[Amanda Miguel]] | Argentina | 1980–present<ref name="Allmusic Amanda Miguel">{{cite web |last1=Birchmeier |first1=Jason |title=Amanda Miguel Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/amanda-miguel-mn0000016901/biography |publisher=AllMusic |access-date=29 January 2023}}</ref> | Latin pop<ref name="Allmusic Amanda Miguel" /> | Spanish |15 million<ref>{{cite web |last1=Fuentes |first1=José |title="Nunca me jubilaré", dice Diego Verdaguer |url=https://www.excelsiorcalifornia.com/2005/11/03/nunca-me-jubilar-dice-diego-verdaguer/ |website=Excelsior California |access-date=19 April 2023 |language=es-MX |date=3 November 2005}}</ref> |- !scope="row"| [[Palito Ortega]] | Argentina | 1962–2017<ref name="Allmusic Palito Ortega">{{cite web |last1=Bonacich |first1=Drago |title=Palito Ortega Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/palito-ortega-mn0000009408/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Rock en español<ref name="Allmusic Palito Ortega" /> | Spanish | 15 million<ref name="Ortega">{{cite web|url=https://www.lanueva.com/nota/2004-11-7-9-0-0--palito-ortega-de-vuelta-a-su-vocacion-de-cantante|title="Palito" Ortega, de vuelta a su vocación de cantante|date=November 11, 2004|access-date=June 17, 2020|work=[[La Nueva Provincia]]|location=Argentina|archive-url=https://web.archive.org/web/20200618041810/https://www.lanueva.com/nota/2004-11-7-9-0-0--palito-ortega-de-vuelta-a-su-vocacion-de-cantante|archive-date=2020-06-18|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Roberto Leal (singer)|Roberto Leal]] | Portugal<br>Brazil | 1971–2019<ref name="Allmusic Roberto Leal">{{cite web |title=Roberto Leal Songs, Albums, Reviews, Bio & More |url=https://www.allmusic.com/artist/roberto-leal-mn0001847768 |publisher=AllMusic |access-date=12 March 2023}}</ref> | fado, MPB, forró<ref name="Allmusic Roberto Leal" /> | Portuguese | 15 million<ref>{{cite web |title=Aos 67 anos, morre o cantor português Roberto Leal |url=https://oglobo.globo.com/cultura/aos-67-anos-morre-cantor-portugues-roberto-leal-23949724 |website=O Globo |access-date=12 March 2023 |language=pt-BR |date=15 September 2019}}</ref> |- !scope="row"| [[Jon Secada]] | Cuba<br>United States | 1984–present<ref name="Allmusic Jon Secada">{{cite web |last1=Erlewine |first1=Stephen Tomas |title=Jon Secada Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/jon-secada-mn0000258882/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Latin Pop<ref name="Allmusic Jon Secada" /> | Spanish {{*}} English | 15 million<ref name="Secada">{{cite web|url=https://web.archive.org/save/https://archivo.eluniversal.com.mx/notas/88802.html|title=Vuelve Jon Secada a los escenarios|date=September 11, 2002|access-date=June 17, 2020|work=[[El Universal (Mexico City)|El Universal]]|location=Mexico|language=es}}</ref> |- !scope="row"| [[Parchís (group)|Parchís]] | Spain | 1979-1992<ref name="Allmusic Parchis">{{cite web |last1=True |first1=Chris |title=Parchís Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/parchís-mn0000130813/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | [[Children's music]]<ref name="Allmusic Parchis" /> | Spanish | 14 million<ref>{{cite news |last1=Martin |first1=Mariló Garcia |title=La verdad sobre Parchís: compra de locutores, explotación y estafa |url=https://elpais.com/elpais/2019/07/09/icon/1562663650_557188.html |website=El País |access-date=30 January 2023 |language=es |date=10 July 2019|url-access=subscription|quote=Vendieron 14 millones de discos, protagonizaron siete películas en menos de tres años.}}</ref> |- !scope="row"|[[Amado Batista]] | Brazil | 1975–present<ref name="Allmusic Amado Batista">{{cite web |title=Amado Batista Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/amado-batista-mn0000552626/biography |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Brega | Portuguese | 13 million<ref>{{cite web |title=Amado Batista lança a segunda parte do projeto "Em Casa" |url=https://www.terra.com.br/diversao/musica/amado-batista-lanca-a-segunda-parte-do-projeto-em-casa,8e89c1ba9f65ad84654c192ec35d7c013z158glo.html |website=Terra |access-date=19 April 2023 |language=pt-BR |date=27 March 2022}}</ref><br>12 million<ref>{{cite web |title=Folha de S.Paulo - REPERCUSSÃO - 9/11/1996 |url=https://www1.folha.uol.com.br/fsp/1996/11/09/ilustrada/12.html |publisher=Folha |access-date=19 April 2023 |date=9 November 1996}}</ref> |- !scope="row"| [[Miguel Gallardo (singer)|Miguel Gallardo]] | Spain | 1971–2005<ref name="Allmusic Miguel Gallardo">{{cite web |title=Miguel Gallardo Songs, Albums, Reviews, Bio & More |url=https://www.allmusic.com/artist/miguel-gallardo-mn0000483020 |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | Latin pop<ref name="Allmusic Miguel Gallardo" /> | Spanish | 10 million<ref>{{cite web |title=Miguel Gallardo, compositor y cantante {{!}} elmundo.es |url=https://www.elmundo.es/elmundo/2005/11/12/obituarios/1131808024.html |publisher=El Mundo |access-date=4 February 2023 |language=es |date=14 November 2005}}</ref> |- !scope="row"| [[Los Baby's]] | Mexico | 1958-present<ref name="Los Babys">{{cite web |title=Los Baby's Albums and Discography |url=https://www.allmusic.com/artist/los-babys-mn0000238354/discography |website=AllMusic |access-date=4 March 2023 |language=en}}</ref> | [[Latin rock|Latin rock and roll]]<ref name="Los Babys" /> | Spanish | 10 million<ref>{{cite web |title=Por primera vez, la Sonora Santanera, los Ángeles Negros y los Babys en un mismo escenario |url=https://www.semanalgrafico.com/por-primera-vez-la-sonora-santanera-los-angeles-negros-y-los-babys-en-un-mismo-escenario/ |website=Semanal Gráfico |access-date=4 March 2023 |language=es |date=11 December 2019 |archive-date=4 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230304030850/https://www.semanalgrafico.com/por-primera-vez-la-sonora-santanera-los-angeles-negros-y-los-babys-en-un-mismo-escenario/ |url-status=dead }}</ref> |- !scope="row"| [[Los Bukis]] | Mexico | 1973–1996, 2021–present<ref name="Allmusic Los Bukis">{{cite web |last1=Jurek |first1=Thom |title=Los Bukis Biography, Songs, & Albums |url=https://www.allmusic.com/artist/los-bukis-mn0000833631/biography |website=AllMusic |access-date=4 March 2023 |language=}}</ref> | Grupera<ref name="Allmusic Los Bukis" /> | Spanish | 10 million<ref>{{cite web |title=Reconocimiento a Marco Antonio Solís en Miami • Mega TV |url=https://mega.tv/noticias/reconocimiento-a-marco-antonio-solis-en-miami |publisher=Mega TV |access-date=4 March 2023 |language=es |date=11 September 2014}}</ref> |- !scope="row"| [[Ariel Ramírez]] | Argentina | 1938–2005<ref name="Allmusic Ariel Ramirez" /> |[[Folklore]]<ref name="Allmusic Ariel Ramirez">{{cite web|url=https://www.allmusic.com/artist/ariel-ram%C3%ADrez-mn0000594926|title=Ariel Ramirez – Music Biography, Credits and Discography|access-date=18 September 2012|last=Bonacich|first=Drago|publisher=AllMusic}}</ref> | Spanish |10 million<ref>{{cite web |last1=Vitale |first1=Cristian |title=Una obra cumbre de la música popular {{!}} A 50 años del estreno de Misa Criolla |url=https://www.pagina12.com.ar/25167-una-obra-cumbre-de-la-musica-popular |website=PAGINA12 |access-date=19 April 2023 |language=es |date=11 March 2017}}</ref> |- !scope="row"| [[Diomedes Díaz]] | Colombia | 1976–2013<ref name="Allmusic Diomedes Díaz">{{cite web |last1=Bonacich |first1=Drago |title=Diómedes Díaz Songs, Albums, Reviews, Bio & More |url=https://www.allmusic.com/artist/diómedes-díaz-mn0000267435 |website=AllMusic |access-date=6 February 2023 |language=en}}</ref> | [[Vallenato]]<ref name="Allmusic Diomedes Díaz" /> | Spanish |10 million<ref>{{cite web |title=DIOMEDES DÍAZ EN SUS VEINTE |url=https://www.eltiempo.com/archivo/documento/MAM-294416 |website=El Tiempo |access-date=19 April 2023 |language=spanish |date=12 May 1996}}</ref> |- |} ==Lihimi m-pahi== *[[List of best-selling Latin albums]] *[[List of best-selling music artists]] ==Notes== The claimed sales may include non Spanish/Portuguese recordings that are otherwise omitted from total certified units. {{notelist|40em|refs= {{efn|name=cert|Certification systems have been established periodically throughout the past half century; thus, certification databases are not able to cover all sales. Some (or all) records released and sold prior to a certification system's establishment year may not be found within the available searchable certification databases. Year of establishment (from largest market to smallest based on ''Retail Value'' each market generates respectively):<ref name="RIAJ Yearbook 2017" /><ref name="Bundesverband Musikindustrie: Internationales" /> * [[Recording Industry Association of America|United States]]: 1958<ref name="History of the Awards">{{cite web|url=https://www.riaa.com/gold-platinum/story/|title=History of the Awards|publisher=[[Recording Industry Association of America]]|access-date=August 6, 2011}}</ref> * [[Recording Industry Association of Japan|Japan]]: 1989<ref name="About RIAJ: History">{{cite web|url=http://www.riaj.or.jp/f/e/about/history.html|title=About RIAJ: History|publisher=[[Recording Industry Association of Japan]]|access-date=November 8, 2015}}</ref> * [[Bundesverband Musikindustrie|Germany]]: 1975<ref name="BVMI Certifications">{{cite web|url=https://www.musikindustrie.de/markt-bestseller/gold-/platin-und-diamond-auszeichnung/datenbank|title=BVMI: Gold-/Platin-Datenbank|publisher=[[Bundesverband Musikindustrie]]|access-date=August 5, 2019}}</ref> * [[British Phonographic Industry|United Kingdom]]: 1973<ref>{{cite web|url=https://www.bpi.co.uk/bpi-awards/about-bpi-awards/|title=About BPI Awards|publisher=[[British Phonographic Industry]]|access-date=November 7, 2017|archive-date=November 7, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107222214/https://www.bpi.co.uk/bpi-awards/about-bpi-awards/|url-status=dead}}</ref> * [[Syndicat National de l'Édition Phonographique|France]]: 1973<ref name="Les Certifications Officielles: Chronologie Albums" /> * [[Music Canada|Canada]]: 1975<ref>{{cite magazine|url=https://books.google.com/books?id=qCQEAAAAMBAJ&q=CRIA+Gold+and+Platinum+1975&pg=PT58|title=CRIA|magazine=Billboard|access-date=July 1, 2014|date=October 2, 1976}}</ref> * [[Australian Recording Industry Association|Australia]]: 1997<ref name="Australian Certifications">{{cite web|url=http://www.aria.com.au/pages/aria-charts-accreditations.htm|title=ARIA Charts – Accreditations|publisher=[[Australian Recording Industry Association]]|access-date=September 15, 2009}}</ref> (online certification-database has begun since 1997. Certifications; however, existed in Australia since the 1970s) * [[Associação Brasileira dos Produtores de Discos|Brazil]]: 1990<ref>{{cite web|url=https://pro-musicabr.org.br/home/certificados/|title=Associação Brasileira dos Produtores de Discos – Certificados|trans-title=Brazilian Association of Record Producers – Certificates|publisher=[[Associação Brasileira dos Produtores de Discos]]|language=pt|access-date=October 27, 2018|archive-date=January 19, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170119021240/https://pro-musicabr.org.br/home/certificados/|url-status=dead}}</ref> * [[NVPI|Netherlands]]: 1978<ref name="NVPI: Goud/Platina" /> * [[Federation of the Italian Music Industry|Italy]]: 2009<ref name="FIMI Certifications">{{cite web|url=http://www.fimi.it/certificazioni#/category:album/year:2018/page:0|title=F.I.M.I: Federazione Industria Musicale Itaiana|language=it|publisher=Federation of the Italian Music Industry|access-date=June 7, 2018|archive-date=January 16, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180116081416/http://www.fimi.it/certificazioni#/category:album/year:2018/page:0|url-status=dead}}</ref> (online certification-database covers certifications issued since 2009. Certifications; however, have existed in Italy since the 1980s)<ref name="Music & Media (26-12-1987)" /> * [[Productores de Música de España|Spain]]: 1979<ref name="Spanish certifications 1979-1990" /> * [[International Federation of the Phonographic Industry|Sweden]]: 1987<ref name="Swedish Certifications">{{cite web|url=http://www.ifpi.se/?page_id=67|archive-url=https://web.archive.org/web/20110517224028/http://www.ifpi.se/?page_id=67|archive-date=May 17, 2011|title=Guld & Platina IFPI|trans-title=Gold & Platinum IFPI|language=sv|publisher=[[International Federation of the Phonographic Industry|International Federation of the Phonographic Industry – Sweden]]|access-date=August 31, 2013}}</ref> * [[International Federation of the Phonographic Industry|Norway]]: 1993<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011">{{cite web|url=http://www.ifpi.no/sok/lst_trofeer_sok.asp?type=artist|title=Trofeer|publisher=IFPI Norway|archive-url=https://web.archive.org/web/20120725054452/http://www.ifpi.no/sok/lst_trofeer_sok.asp?type=artist|access-date=December 27, 2020|archive-date=July 25, 2012|language=no}}</ref> * [[IFPI Denmark|Denmark]]: 2001<ref name="Hitlisten.nu" /> (online certifications for Denmark start from 2001. Certifications; however, existed in Denmark since the early 1990s<ref name="Guld- og platinplader er devalueret">{{cite book|url=http://www.b.dk/kultur/guld-og-platinplader-er-devalueret|title=Guld- og platinplader er devalueret|trans-title=Gold and Platinum awards are lowered|date=April 24, 2003|work=b.dk|language=da|access-date=June 7, 2014}}</ref>) * [[International Federation of the Phonographic Industry|Switzerland]]: 1989<ref name="Awards 1989 and Certification criteria">{{cite web|url=http://www.swisscharts.com/awards.asp?year=1989|title=The Official Swiss Charts and Music Community – Awards|publisher=Hung Medien|access-date=September 15, 2009}}</ref> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|Mexico]]: 1999<ref name="Earlier certification database covering the years 1999-2010">{{cite web|url=http://www.amprofon.com.mx/certificaciones.php?item=menuCert&contenido=certificados|archive-url=https://web.archive.org/web/20100412161601/http://www.amprofon.com.mx/certificaciones.php?item=menuCert&contenido=certificados|archive-date=April 12, 2010|title=Certificaciones (Earlier certification database covering the years 1999–2010)|publisher=[[AMPROFON]]|language=es|access-date=April 8, 2013}}</ref> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|Argentina]]: 1980<ref name="Capif">{{cite web|url=http://www.capif.org.ar/Default.asp?CodOp=ESOP&CO=5 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110820130003/http://www.capif.org.ar/Default.asp?CodOp=ESOP&CO=5 |url-status=dead |archive-date=August 20, 2011|title=Capif|publisher=[[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers]]|language=es|access-date=June 20, 2018}}</ref> * [[International Federation of the Phonographic Industry|Belgium]]: 1995<ref>{{cite web|url=http://www.ultratop.be/nl/goud-platina/1995/|title=Goud En Platina - Singles 1995|publisher=[[Ultratop]]|access-date=June 30, 2018}}</ref> * [[International Federation of the Phonographic Industry|Austria]]: 1990<ref name="Austrian Certifications">{{cite web|url=https://ifpi.at/auszeichnungen/|title=IFPI Austria : Gold & Platin|language=de|publisher=[[International Federation of the Phonographic Industry|International Federation of the Phonographic Industry – Austria]]|access-date=February 13, 2019|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20110723062814/http://www.ifpi.at/?section=goldplatin|archive-date=July 23, 2011}}</ref> * [[ZPAV|Poland]]: 1995<ref name="Polish Certifications">{{cite web|url=http://bestsellery.zpav.pl/|title=Polish certification awards 1995–present|publisher=[[ZPAV]]|language=pl|access-date=November 13, 2014|archive-date=August 5, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210805080904/http://bestsellery.zpav.pl/|url-status=dead}}</ref> * [[International Federation of the Phonographic Industry|Finland]]: 1971<ref name="Tilastot">{{cite web|url=http://www.ifpi.fi/tilastot/myontamisrajat|title=Tilastot|trans-title=IFPI Statistics|language=fi|publisher=[[International Federation of the Phonographic Industry]] Finland|access-date=May 27, 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20100610024250/http://ifpi.fi/tilastot/myontamisrajat|archive-date=June 10, 2010|url-status=dead}}</ref> * [[Irish Recorded Music Association|Ireland]]: 2005<ref name="Irish certification-database">{{cite news|url=http://www.irishcharts.ie/awards/index.htm|title=The Irish Charts: Certtifications-Awards|publisher=[[Irish Recorded Music Association]]|access-date=February 18, 2012|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20120208043010/http://www.irishcharts.ie/awards/index.htm|archive-date=February 8, 2012}}</ref> * [[Recorded Music NZ|New Zealand]]: July 1978<ref name="New Zealand's Certifications">{{cite web|url=http://nztop40.co.nz/chart/albums?chart=2798|title=Recorded Music New Zealand: The Official New Zealand Music Chart|publisher=[[Recorded Music New Zealand]]|access-date=May 16, 2015|archive-date=June 20, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150620091024/http://nztop40.co.nz/chart/albums?chart=2798|url-status=dead}}</ref> * [[Associação Fonográfica Portuguesa|Portugal]]:<ref name="Portuguese certifications 2004-2010" />(online certification-database covers certifications issued since 2004. Certifications; however, have existed in Portugal since the 1980s)<ref name="Music & Media (26-12-1987)" /> Certified sales might sometimes be larger than actual sales, if stores order more albums than they are able to sell, due to certifications generally being determined by shipments and not actual sales. Often, however, actual sales are larger than certified sales, since record labels must pay a fee to obtain certifications. Record companies often apply for certifications only when a record reaches a multiple certification-levels, meaning certifications might not be visible in the databases for more than a short period of time after an album reached a certification level.<ref name="WSJ">{{cite news|url=https://www.wsj.com/articles/SB124760651612341407|title=Spun: The Off-the-Wall Accounting of Record Sales|work=[[The Wall Street Journal]]|last=Bialik|first=Carl|access-date=September 8, 2009|date=July 15, 2009}}</ref><ref name="The awards: Certifications">{{cite web|url=https://www.riaa.com/gold-platinum/about-awards/|title=The awards: Certifications|publisher=[[Recording Industry Association of America]]|access-date=August 6, 2011}}</ref> As global music sales declined in the 2000s mostly due to CD burning and downloading from unauthorized sites, certification bodies opted to reduce their certification levels.<ref>{{cite web|url=http://www.ifpi.org/content/library/worldsales2003.pdf|title=The Recording Industry – World Sales 2003|publisher=[[International Federation of the Phonographic Industry]]|access-date=September 16, 2009|archive-date=December 29, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20111229203203/http://www.ifpi.org/content/library/worldsales2003.pdf|url-status=dead}}</ref> See the changes in Certification-award-levels in the following markets: * [[Recording Industry Association of America|United States]]<ref name="Country Takes The Crop (February 14, 2008)">{{cite web|url=https://www.riaa.com/newsitem.php?id=B5127985-CDB2-C7AD-ADF1-E33023D88A0C|title=Country Takes The Crop (February 14, 2008)|publisher=RIAA|archive-url=https://web.archive.org/web/20080301040927/http://www.riaa.com/newsitem.php?id=B5127985-CDB2-C7AD-ADF1-E33023D88A0C|archive-date=March 1, 2008|access-date=January 23, 2010}}</ref> (Note, U.S. certification-award-levels for singles before 1989 were: 1,000,000 for Gold and 2,000,000 for Platinum.<ref>{{cite news|url=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-1989-05-14-fi-188-story.html|title=New Golden Rule: 500,000 Sales Mark for All Singles|work=[[Los Angeles Times]]|access-date=September 7, 2021|date=May 14, 1989|first=Paul|last=Grein|archive-url=https://web.archive.org/web/20210608131656/https://www.latimes.com/archives/la-xpm-1989-05-14-fi-188-story.html|archive-date=June 8, 2021}}</ref> Also, U.S. certification-awards for Shortform albums before September 1996 were: 250,000 for Gold and 500,000 for Platinum<ref>{{cite news|url=https://books.google.com/books?id=wgcEAAAAMBAJ&pg=PA35|title=RIIA Certifications|magazine=Billboard|access-date=July 9, 2011|date=August 10, 1996}}</ref>) * [[Recording Industry Association of Japan|Japan]]<ref>{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=IBEEAAAAMBAJ&q=Japan+platinum+certification-awards+2002&pg=PA10|title=RIAJ Certs Plan Criticized|publisher=[[Recording Industry Association of Japan]]|access-date=March 30, 2012|date=October 25, 2003}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.riaj.or.jp/f/data/cert/gd.html|title=現基準-旧基準(~2003.06)|trans-title=Current criteria-Former Criteria|publisher=[[Recording Industry Association of Japan]]|access-date=November 8, 2015}}</ref>> * [[Bundesverband Musikindustrie|Germany]]<ref>{{cite web|url=https://www.musikindustrie.de/markt-bestseller/gold-platin-und-diamond-auszeichnung|language=de|title=GOLD-/PLATIN- und DIAMOND-Auszeichnung|trans-title=GOLD / PLATINUM and DIAMOND awards|publisher=[[Bundesverband Musikindustrie]]|access-date=January 26, 2020}}</ref> (Note, German certification-award-levels for singles before 1988 were: 500,000 for Gold and 1,000,000 for Platinum.<ref>{{cite news|url=https://books.google.com/books?id=kyQEAAAAMBAJ&dq=Germany+Gold+singles+500%2C000+units+1978+Billboard&pg=PT85|title=From the Music Capitals of the World|magazine=Billboard|access-date=September 17, 2021|date=July 22, 1978|first=Wolfgang|last=Spahr}}</ref><ref>{{cite news|url=https://books.google.com/books?id=uyQEAAAAMBAJ&dq=German+Platinum+for+singles+1%2C000%2C000+units+Billboard&pg=PT10|title=Ariola Takes German Singles Honors|magazine=Billboard|access-date=September 17, 2021|date=December 28, 1985|first=Jim|last=Sampson}}</ref><ref>{{cite news|url=https://books.google.com/books?id=ESUEAAAAMBAJ&dq=Germany+Platinum+for+singles+1%2C000%2C000+units+1987+Billboard&pg=RA2-PA75|title=West German Music Sales Up 5%|magazine=Billboard|access-date=September 17, 2021|date=October 11, 1986|first=Wolfgang|last=Spahrn}}</ref><ref name="Music & Media (27-12-1986)">{{cite web|url=https://worldradiohistory.com/UK/Music-and-Media/80s/1986/M&M-1986-12-27.pdf|title=Music & Media (27-12-1986)(page-33)|work=[[Music & Media]]|date=December 27, 1986|access-date=February 6, 2021}}</ref><ref name="Music & Media (26-12-1987)" />) * [[British Phonographic Industry|United Kingdom]]<ref>{{cite web|url=http://www.mediafire.com/file/08mugz08pmrii9x/BPI+Certified+Awards+Timeline.pdf|title=Certified Awards Timeline|publisher=[[British Phonographic Industry|BPI]]|access-date=May 1, 2012}}</ref> * [[Syndicat National de l'Édition Phonographique|France]]<ref>{{cite web|url=http://snepmusique.com/wp-content/uploads/2019/10/SNEP-tableau.pdf|title=A propos des certifications|work=[[Syndicat National de l'Édition Phonographique]]|publisher=SNEP|access-date=November 14, 2019|language=fr}}</ref><ref name="Les Certifications Officielles: Chronologie Albums">{{cite web|url=http://www.infodisc.fr/Album_Certification_Methodologie.php|title=Les Certifications Officielles: Chronologie Albums|publisher=Info Disc|access-date=March 4, 2016}}</ref><ref>{{cite magazine|url=https://archive.org/details/bub_gb_JhYEAAAAMBAJ|page=[https://archive.org/details/bub_gb_JhYEAAAAMBAJ/page/n15 16]|quote=SNEP reduces Platinum certification.|title=France Lowers Gold Standard|magazine=Billboard|access-date=April 22, 2012|date=July 26, 2006}}</ref><ref name="Les Certifications Officielles: Chronologie Singles">{{cite web|url=http://www.infodisc.fr/Chanson_Certification_Methodologie.php|title=Les Certifications Officielles: Chronologie Singles|publisher=Info Disc|access-date=March 4, 2016}}</ref> * [[Music Canada|Canada]]<ref>{{cite web|url=https://musiccanada.com/certification/|title=Certification Definitions|publisher=Music Canada|access-date=July 1, 2014}}</ref> (Canadian certification-award-levels for singles before February 1982 were: 75,000 for Gold and 150,000 for Platinum<ref>{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=2yQEAAAAMBAJ&q=Canada%20(CRIA)%20Singles%20Gold%20and%20Platinum%20levels&pg=PA56|title=CRIA Reports 46% Rise for Disk Certifications|publisher=Billboard magazine|date=February 27, 1982|access-date=July 29, 2011}}</ref>) * [[Associação Brasileira dos Produtores de Discos|Brazil]]<ref>{{cite web|url=http://pro-musicabr.org.br/home/certificados/tabela-de-niveis-de-certificacao-pro-musica/|archive-url=https://web.archive.org/web/20180621044425/http://pro-musicabr.org.br/home/certificados/tabela-de-niveis-de-certificacao-pro-musica/|url-status=dead|archive-date=June 21, 2018|title=Tabela de Níveis de Certificação Pro-Música|trans-title=Levels for Certifications (most recent)|language=pt|publisher=[[Associação Brasileira dos Produtores de Discos]]|access-date=November 7, 2015}}</ref><ref>{{cite web|url=http://abpd.org.br/home/certificados/tabela-de-niveis-de-certificacao-pro-musica/|archive-url=https://web.archive.org/web/20170906115346/http://abpd.org.br/home/certificados/tabela-de-niveis-de-certificacao-pro-musica/|url-status=dead|archive-date=September 6, 2017|title=Níveis de Certificação|trans-title=Levels for Certifications|language=pt|publisher=[[Associação Brasileira dos Produtores de Discos]]|access-date=October 27, 2018}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.ifpi.org/content/library/certification-award-levels.pdf|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304190545/http://www.ifpi.org/content/library/certification-award-levels.pdf|title=Certification Award Levels 2009|publisher=[[IFPI]]|archive-date=March 4, 2016}}</ref> * [[NVPI|Netherlands]]<ref name="NVPI certification-award-levels">{{cite web|url=http://www.mediafire.com/download/83ujwbf3d0fjuid/NVPI_Certification-award-levels.doc|title=Dutch Certification-award-levels|format=Words|language=nl|publisher=[[NVPI]]|access-date=May 1, 2012}}{{Dead link|date=March 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> * [[Federation of the Italian Music Industry|Italy]]<ref name="FIMI Certifications" /><ref>{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=XBQEAAAAMBAJ&q=FIMI++Platinum+from+100,000+to+80,000+2005&pg=PA45|title=Newsline: Italian Label Body FIMI|publisher=Billboard magazine|date=February 5, 2005|access-date=October 24, 2011}}</ref><ref>{{cite magazine|url=http://www.billboard.com/biz/articles/news/global/1313783/fimi-lowers-gold-platinum-levels|title=FIMI Lowers Gold, Platinum Levels|magazine=Billboard|date=January 28, 2008|access-date=November 13, 2014}}</ref> * [[Productores de Música de España|Spain]]<ref>{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=hhMEAAAAMBAJ&q=Canada%20lowers%20Gold%2FPlatinum%20certification-levels%20of%20singles&pg=PA24|title=Global Newsline: Spain Lowers Certifications|publisher=Billboard magazine|date=November 26, 2005|access-date=October 24, 2011}}</ref><ref>{{cite web|url=http://promusicae.es/files/listassemanales/albumes/historial/TOP%20100%20ALBUMES%2009_37.pdf|title=PROMUSICAE: Top 100 Albums (SEMANA 37: del 07.09.2009 al 13.09.2009)|publisher=[[PROMUSICAE]]|date=September 13, 2009|access-date=November 13, 2014|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130509061758/http://promusicae.es/files/listassemanales/albumes/historial/TOP%20100%20ALBUMES%2009_37.pdf|archive-date=May 9, 2013}}</ref> * [[International Federation of the Phonographic Industry|Sweden]]<ref>{{cite web|url=http://www.mediafire.com/download/yv8zdd3dtqwg67h/Sweden%27s_certification-award-levels%282%29.pdf|title=Swedish Certification-award-levels|publisher=[[IFPI]] Sweden|access-date=August 31, 2013}}</ref> * [[International Federation of the Phonographic Industry|Norway]]<ref>{{cite magazine|url=https://books.google.com/books?id=-AkEAAAAMBAJ&q=IFPI+Norway+Platinum+50%2C000+units&pg=PA47|title=Global Music Pulse: Norway|date=July 11, 1998|magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]|access-date=December 28, 2020}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.ifpi.no/troferegler.htm|title=TROFÉREGLER 2002|publisher=IFPI Norway|date=June 30, 2002|archive-url=https://web.archive.org/web/20040202221952/http://www.ifpi.no/troferegler.htm|access-date=December 28, 2020|archive-date=February 2, 2004}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.ifpi.no/troferegler.htm|title=TROFÉREGLER 2007|publisher=IFPI Norway|date=January 1, 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20130115132547/http://www.ifpi.no/troferegler.htm|access-date=December 28, 2020|archive-date=January 15, 2013}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.ifpi.no/component/content/article/22-trofenyheter/2-troferegler|title=TROFÉREGLER 2015|publisher=IFPI Norway|date=September 24, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924033120/http://www.ifpi.no/component/content/article/22-trofenyheter/2-troferegler|access-date=December 28, 2020|archive-date=September 24, 2015}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.ifpi.no/component/content/article/22-trofenyheter/2-troferegler|title=Gull og platina|publisher=IFPI Norway|date=January 1, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180607140210/http://www.ifpi.no/component/content/article/22-trofenyheter/2-troferegler|access-date=December 28, 2020|archive-date=June 7, 2018}}</ref> * [[IFPI Denmark|Denmark]]<ref name="Guld- og platinplader er devalueret" /><ref>{{cite magazine|url=http://www.billboard.com/biz/articles/news/global/1326640/ifpi-denmark-revamps-certification-levels|title=IFPI Denmark Revamps Certification Levels|date=February 7, 2007|magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]|access-date=June 28, 2011}}</ref><ref>{{cite book|url=http://gaffa.dk/nyhed/32163|title=Nye regler for platinplader til downloads|trans-title=New rule for Gold and Platinum downloads|date=April 20, 2009|work=gaffa.dk|access-date=June 7, 2014|archive-date=March 22, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190322231923/https://gaffa.dk/nyhed/32163|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite book|url=http://www.ifpi.dk/?q=node/11|archive-url=https://web.archive.org/web/20110411134535/http://www.ifpi.dk/?q=node%2F11|archive-date=April 11, 2011|title=IFPI Denmark: Guld og platin|year=2011|work=[[IFPI]] (Denmark)|access-date=June 7, 2014|url-status=dead}}</ref> * [[International Federation of the Phonographic Industry|Switzerland]]<ref name="Awards 1989 and Certification criteria" /> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|Mexico]]<ref>{{cite web|url=http://amprofon.com.mx/en/media/documentos/antecedentes_criterios_certificaciones.pdf|title=Certificaciones|language=es|publisher=[[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas]]|access-date=March 20, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180321130303/http://amprofon.com.mx/en/media/documentos/antecedentes_criterios_certificaciones.pdf|archive-date=March 21, 2018|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.amprofon.com.mx/certificaciones.php?item=menuCert&contenido=criterios|archive-date=July 12, 2010|title=Certificaciones (Earlier changes in certification-levels including levels for Pre-loaded albums/singles and Mater Ringtones)|language=es|publisher=[[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas]]|access-date=April 8, 2013|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20100712080550/http://www.amprofon.com.mx/certificaciones.php?item=menuCert&contenido=criterios|df=mdy-all}}</ref> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|Argentina]]<ref name="Capif" /> * [[International Federation of the Phonographic Industry|Belgium]]<ref name=RIAJ2005E/><ref>{{cite web|url=http://www.ifpi.org/content/library/Certification%20Awards%20Full%20List%20-%20OCTOBER%2007.pdf|title=Certification Award Levels 2007|publisher=[[IFPI]]|access-date=April 16, 2011|archive-date=February 27, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20080227030349/http://www.ifpi.org/content/library/Certification%20Awards%20Full%20List%20-%20OCTOBER%2007.pdf|url-status=dead}}</ref> * [[International Federation of the Phonographic Industry|Austria]]:<ref name=RIAJ2005E>{{cite web|url=http://www.riaj.or.jp/e/issue/pdf/RIAJ2005E.pdf|title=35. Standard for Certifying Awards of Countries (Unit sales) (Page 25)|work=[[IFPI]]|publisher=[[RIAJ]]|access-date=May 26, 2011|archive-date=February 14, 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120214002411/http://www.riaj.or.jp/e/issue/pdf/RIAJ2005E.pdf|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.mediafire.com/?sa87881rf7jmad9|title=Certification levels for Austria (all periods)|publisher=IFPI Austria|language=de}}</ref><ref name="GSA: Austria">{{cite book|url=https://archive.org/details/bub_gb_4AkEAAAAMBAJ|page=[https://archive.org/details/bub_gb_4AkEAAAAMBAJ/page/n65 54]|quote=GSA Region Platinum.|title=GSA: Austria|publisher=Billboard magazine|access-date=May 26, 2011|date=December 6, 1997}}</ref> * [[ZPAV|Poland]]<ref>{{cite web|url=http://bestsellery.zpav.pl/wyroznienia/regulamin.php|title=Pełny Tekst Regulaminu Przyznawania Wyróżnień|trans-title=Complete Rules of Awards|language=pl|publisher=[[ZPAV]]|access-date=November 13, 2014|archive-date=March 4, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170304143505/http://bestsellery.zpav.pl/wyroznienia/regulamin.php|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.mediafire.com/download/c9idhc732dnn2x6/Poland%27s_Certification-award-levels.pdf|title=Polish Certification-levels|publisher=ZPAV|access-date=August 31, 2013}}</ref> * [[International Federation of the Phonographic Industry|Finland]]<ref name="Tilastot" /> * [[Recorded Music NZ|New Zealand]]: (NZ certification-levels for singles before 1989 were: 10,000 for Gold, 20,000 for Platinum)<ref>{{cite web|url=http://www.mediafire.com/file/b1l57842fpfp59p/NZ_chart+book_Cher.pdf|title=The Complete NZ Music Charts 1966-2006|work=Dean Scapolo|access-date=November 12, 2018}}</ref>(NZ certification-levels for singles before June 2007 were: 5,000 for Gold, 10,000 for Platinum)<ref>{{cite web|url=http://www.rianz.org.nz/attachments/rianz/chart-1567-04-jun-07.pdf|archive-url=https://web.archive.org/web/20140119193025/http://www.rianz.org.nz/attachments/rianz/chart-1567-04-jun-07.pdf|url-status=dead|archive-date=January 19, 2014|title=The Official Music Charts of NZ: June 4, 2007|publisher=rianz.org.nz|access-date=July 7, 2016}}</ref> (The levels for singles were adjusted again on June 17, 2016 from previous 7,500 for Gold, 15,000 for Platinum, to 15,000 for Gold, 30,000 for Platinum)<ref>{{cite web|url=http://www.scoop.co.nz/stories/CU1606/S00183/on-demand-streams-added-to-new-zealand-top-40-album-charts.htm|title=On Demand Streams Added To New Zealand Top 40 Album Charts|publisher=scoop.co.nz|access-date=July 7, 2016}}</ref> * [[Associação Fonográfica Portuguesa|Portugal]]:<ref>{{cite web|url=http://dn.sapo.pt/2005/05/13/artes/crise_emagrece_galardoes_discografic.html|archive-url=http://arquivo.pt/wayback/20050524142713/http://dn.sapo.pt/2005/05/13/artes/crise_emagrece_galardoes_discografic.html|url-status=dead|archive-date=2005-05-24|title=Crise emagrece galardões discográficos|trans-title=Crisis reduces discographic award levels|publisher=DN Online|language=pt|date=May 13, 2005|access-date=2021-11-13}}</ref> }} {{efn|name=songs|Below you can get an understanding as to when certifications for songs are added to the total certified sales of the listed artists. * One lead artist and one featured artist. (The issued certification(s) should be added to the total of both, the lead artist and the featured artist as both will have almost equal amount of part). * Two lead artists.(The issued certification(s) should be added to the total of both lead artists as both will have almost equal amount of part). * Two lead artists and one featured artist. (The issued certification(s) should be added to the total of both lead artists as well as the featured artist. Both lead artists will play a significant part in a song and the part of the featured artist also should be significant enough). * One lead artist and two featured artists. (The issued certification(s) should be added to the total of the lead artist and to the total of both featured artists as almost all should have equal amount of part). }} }} ==Kundivihira == {{Reflist}} {{Music industry}} [[Category:Lists of best-selling music artists|Latin]] [[Category:Latin music musicians| Best-selling]] 3adk8a40on9wskt7nglw3u61wfcr2pt List of best-selling music artists 0 23447 138273 128148 2026-05-30T20:18:19Z InternetArchiveBot 118 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 138273 wikitext text/x-wiki Din doli na ŋɔ nyɛla '''best-selling yili yiindaba yuya''' n-ti pahi din kam ŋmani yila tuma bin din gbaai 20th century hali ni zuŋɔ ni lahabali din wuhiri 75 million bee ka di gari [[record sales]] dunia zaa. Kalinli ŋɔ lahabali ka dihitabili dama tuma duzugu kani sabiri global music sales. ==Artists by reputed sales== ===250 million or more records=== <!-- DO NOT ADD ANY MORE IMAGES OR REPLACE THE ARTISTS. WE ARE TO HAVE SEVEN IMAGES ONLY. --><gallery> File:The Beatles members at New York City in 1964.jpg|[[The Beatles]] File:Elvis Presley promoting Jailhouse Rock.jpg|[[Elvis Presley]] File:Michael Jackson in 1988.jpg|[[Michael Jackson]] File:Elton John 2011 Shankbone 2.JPG|[[Elton John]] File:Queen – montagem – new.png|[[Queen (band)|Queen]] File:Madonna Rebel Heart Tour 2015 - Stockholm (23051472299) (cropped).jpg|[[Madonna]] File:LedZeppelinmontage.jpg|[[Led Zeppelin]] </gallery> <!--When adding to this page, please ensure that your claims are sourced to a reputable, reliable source. This means that you must provide the location of the claim. All sources must be published by third-party, reliable sources. It cannot be pages in Wikipedia or forums on web pages nor can they be Artists' official sites. Unsourced additions will be removed immediately--> {| class="wikitable plainrowheaders sortable" |- ! scope="col" style="width:130px;"| Artist ! scope="col" style="width:122px;"| Country ! scope="col" style="width:122px;"| Period active ! scope="col" style="width:122px;"| Release-year of first charted record ! scope="col" style="width:122px;"| Genre ! scope="col" style="width:325px;"| [[Music recording sales certification|Total certified units]]<br /><small>([[List of music recording certifications|from available markets]])</small>{{efn|name=cert}} ! scope="col" style="width:150px;"| Claimed sales |- ! scope="row" | [[The Beatles]] | United Kingdom | 1960–1970<ref name="Allmusic: The Beatles (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/the-beatles-mn0000754032/biography|title=Allmusic: The Beatles (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Unterberger|first=Richie|access-date=August 24, 2013}}</ref> | 1962<ref name="Allmusic: The Beatles (Biography)"/> | [[Rock music|Rock]] / [[Pop music|pop]]<ref name="Allmusic: The Beatles (Biography)"/> | {{ntsh|291.7}} {{hidden|<br />291.7 million| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 217.250 million<ref name="RIAA Certifications">{{cite web|url=https://www.riaa.com/gold-platinum/|title=RIAA: Searchable Database|publisher=[[Recording Industry Association of America]]|access-date=September 23, 2011}}</ref> * [[Recording Industry Association of Japan|JPN]]: 4.950 million{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications">{{cite web|url=http://www.riaj.or.jp/f/data/cert/gd.html|title=RIAJ: Gold Disc Certifications|language=ja|publisher=[[Recording Industry Association of Japan]]|access-date=November 8, 2015}}</ref> * [[Bundesverband Musikindustrie|GER]]: 8 million{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * [[British Phonographic Industry|UK]]: 31.505 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications">{{cite web|url=https://www.bpi.co.uk/brit-certified/|title=Certified Awards Search|publisher=[[British Phonographic Industry]]|access-date=September 7, 2018|archive-date=October 21, 2018|archive-url=https://archive.today/20181021092428/https://www.bpi.co.uk/brit-certified/|url-status=dead}}</ref> * [[Syndicat National de l'Édition Phonographique|FRA]]: 4.090 million{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)">{{cite web|url=http://www.infodisc.fr/Album_Certifications.php|title=InfoDisc: Les Certifications depuis 1973|trans-title=InfoDisc: Certifications from 1973|language=fr|work=Syndicat National de l'Édition Phonographique|publisher=InfoDisc.fr|access-date=March 4, 2016}}</ref><ref name="SNEP Certifications">{{cite web|url=http://snepmusique.com/les-certifications/|title=SNEP: Les Certifications|work=[[Syndicat National de l'Édition Phonographique]]|publisher=SNEP|access-date=November 14, 2019|language=fr}}</ref> * [[Music Canada|CAN]]: 14.455 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications">{{cite web|url=https://musiccanada.com/gold-platinum/|title=Music Canada: Gold & Platinum searchable database|publisher=[[Music Canada]]|access-date=July 1, 2014}}</ref> * [[Australian Recording Industry Association|AUS]]: 3.060 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Australia's pre 1997 certifications">{{cite web|url=http://www.mediafire.com/view/iz289ceh69cyg6x/Australia's+Music+Charts+1988-2010+%28Certified+sales%29.pdf|title=Australia's Music Charts 1988–2010|work=[[Australian Recording Industry Association]]|publisher=Moonlight Publishing|access-date=January 12, 2016}}</ref> * [[Pro-Música Brasil|BRA]]: 550,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications">{{cite web|url=https://pro-musicabr.org.br/home/certificados/|title=PMB: Certificados|publisher=[[Pro-Música Brasil]]|access-date=October 27, 2018|language=pt|archive-date=January 19, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170119021240/https://pro-musicabr.org.br/home/certificados/|url-status=dead}}</ref> * [[NVPI|NLD]]: 345,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina">{{Cite news|url=https://nvpi.nl/nvpi-audio/marktinformatie/goud-platina/|title=NVPI: Goud/Platina|publisher=[[NVPI]]|access-date=July 4, 2018|archive-date=August 23, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180823060828/https://nvpi.nl/nvpi-audio/marktinformatie/goud-platina/|url-status=dead}}</ref> * [[Federation of the Italian Music Industry|ITA]]: 640,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * [[Productores de Música de España|SPA]]: 1.250 million{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish Certifications">{{cite web|url=https://www.promusicae.es/listas-semanales/|title=PROMUSICAE Charts: Home > Weekly charts|publisher=[[Productores de Música de España]]|language=es|access-date=July 17, 2022}}</ref><ref name="Spanish certifications 1991-1995">{{cite book|url=http://www.mediafire.com/?vqzno2c0fe48zam|title=Sólo éxitos: año a año : 1991-1995|publisher=Iberautor Promociones Culturales|isbn=978-84-8048-639-2|author=Salaverri, Fernando|date=2005|pages=928–939|access-date=31 July 2013}}</ref> * [[International Federation of the Phonographic Industry|SWE]]: 485,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * [[International Federation of the Phonographic Industry|NOR]]: 200,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011">{{cite web|url=http://www.ifpi.no/sok/lst_trofeer_sok.asp?type=artist|title=Trofeer|publisher=IFPI Norway|archive-url=https://web.archive.org/web/20120725054452/http://www.ifpi.no/sok/lst_trofeer_sok.asp?type=artist|access-date=December 27, 2020|archive-date=July 25, 2012|language=no}}</ref> * [[IFPI Denmark|DEN]]: 610,000{{efn|name=cert}}<ref name="Hitlisten.nu: Album Top-40 (Uge 01-2001)">{{cite web|url=http://hitlisten.nu/default.asp?w=3&y=2001&list=a40|title=Hitlisten.nu: Album Top-40 (Uge 01-2001)|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=June 13, 2018}}</ref><ref name="Certificeringer marts – maj 2010">{{cite web|url=http://www.ifpi.dk/?q=content/certificeringer-marts-maj-2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20180613184538/http://www.ifpi.dk/?q=content%2Fcertificeringer-marts-maj-2010|url-status=dead|archive-date=June 13, 2018|title=Certificeringer marts – maj 2010|work=[[IFPI Denmark]]|date=May 31, 2010|access-date=September 29, 2016}}</ref><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer">{{cite web|url=http://www.ifpi.dk/certificeringer-0|title=IFPI Denmark: Certificeringer|work=[[IFPI Denmark]]|access-date=January 12, 2020}}</ref> * [[International Federation of the Phonographic Industry|SWI]]: 350,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications">{{cite web|url=http://hitparade.ch/search_certifications.asp?search|title=Hitparade.ch: Edelmetall|work=[[Schweizer Hitparade]]|publisher=Hung Medien|access-date=July 22, 2017}} ''Note that the certifications for DVDs need to be retrieved by selecting the years at"http://hitparade.ch/awards.asp"''</ref> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 1.926 million{{efn|name=cert}}<ref name="Argentina's Certifications for albums">{{cite web|url=http://www.capif.org.ar/Default.asp?PerDesde_MM=0&PerDesde_AA=0&PerHasta_MM=0&PerHasta_AA=0&interprete=&album=&LanDesde_MM=1&LanDesde_AA=1980&LanHasta_MM=12&LanHasta_AA=2010&Galardon=O&Tipo=1&ACCION2=+Buscar+&ACCION=Buscar&CO=5&CODOP=ESOP|archive-url=https://archive.today/20110706084844/http://www.capif.org.ar/Default.asp?PerDesde_MM=0&PerDesde_AA=0&PerHasta_MM=0&PerHasta_AA=0&interprete=&album=&LanDesde_MM=1&LanDesde_AA=1980&LanHasta_MM=12&LanHasta_AA=2010&Galardon=O&Tipo=1&ACCION2=+Buscar+&ACCION=Buscar&CO=5&CODOP=ESOP|url-status=dead|archive-date=2011-07-06|title=CAPIF: Discos de Oro y Platino (albums)|publisher=[[CAPIF]]|access-date=January 16, 2021}}</ref><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs">{{cite web|url=http://www.capif.org.ar/Default.asp?PerDesde_MM=0&PerDesde_AA=0&PerHasta_MM=0&PerHasta_AA=0&interprete=&album=&LanDesde_MM=0&LanDesde_AA=0&LanHasta_MM=0&LanHasta_AA=0&Galardon=P&Tipo=0&ACCION2=+Buscar+&ACCION=Buscar&CO=5&CODOP=ESOP|archive-url=https://archive.today/20110531185849/http://www.capif.org.ar/Default.asp?PerDesde_MM=0&PerDesde_AA=0&PerHasta_MM=0&PerHasta_AA=0&interprete=&album=&LanDesde_MM=0&LanDesde_AA=0&LanHasta_MM=0&LanHasta_AA=0&Galardon=P&Tipo=0&ACCION2=+Buscar+&ACCION=Buscar&CO=5&CODOP=ESOP|url-status=dead|archive-date=2011-05-31|title=CAPIF: Discos de Oro y Platino (albums and DVDs)|publisher=[[CAPIF]]|access-date=January 16, 2021}}</ref><ref name="Argentina's Diamond Awards">{{cite web|url=http://www.capif.org.ar/default.asp?CodIdio=IN&CODOP=DILP&CO=2|title=Awardees|publisher=[[CAPIF]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20020626072820/http://www.capif.org.ar/default.asp?CodIdio=IN&CODOP=DILP&CO=2|access-date=January 16, 2021|archive-date=June 26, 2002}}</ref> * [[Belgian Entertainment Association|BEL]]: 440,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003">{{cite web|url=http://www.ultratop.be/xls/Awards%201997.htm|title=Awards 1997–2003|work=[[Belgian Entertainment Association]]|publisher=[[Ultratop]]|access-date=February 4, 2011}}</ref><ref name="Belgian Certifications 1995–present">{{cite web|url=http://www.ultratop.be/nl/goud-platina/1995/albums|title=Ultratop: Goud En Platina|publisher=[[Ultratop]]|access-date=May 31, 2018}}</ref> * [[International Federation of the Phonographic Industry|AUT]]: 500,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * [[Polish Music Charts|POL]]: 175,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * [[Musiikkituottajat – IFPI Finland|FIN]]: 118,048{{efn|name=cert}}<ref name="Finnish Certifications">{{cite web|url=https://www.ifpi.fi/tutkimukset-ja-tilastot/kulta-ja-platinalevyt/artistit/|title=Kulta- ja platinalevyt: Artistit|publisher=[[Musiikkituottajat – IFPI Finland]]|access-date=November 23, 2019|archive-date=July 5, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190705120645/https://www.ifpi.fi/tutkimukset-ja-tilastot/kulta-ja-platinalevyt/artistit/|url-status=dead}}</ref> * [[Recorded Music NZ|NZ]]: 660,000{{efn|name=cert}}<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications">{{cite web|url=http://www.radioscope.net.nz/index.php?option=com_content&task=view&id=79&Itemid=62|title=Radioscope: Latest Gold / Platinum Albums|publisher=Radioscope|access-date=March 17, 2015|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20110724195817/http://www.radioscope.net.nz/index.php?option=com_content&task=view&id=79&Itemid=62|archive-date=July 24, 2011}}</ref> * [[Associação Fonográfica Portuguesa|POR]]: 135,000{{efn|name=cert}}<ref name="Portuguese certifications 2004-2010">{{cite web|url=http://artistas-espectaculos.com/topafp/pt/200452.htm|title=Artistas & Espectaculos|publisher=Artistas & Espectaculos|archive-url=https://web.archive.org/web/20101120023439/http://artistas-espectaculos.com/topafp/pt/200452.htm|access-date=August 6, 2021|archive-date=November 20, 2010}}</ref>}} | style="text-align:center;"|600 million<ref>{{cite news|url=https://www.independent.ie/entertainment/music/music-news/yeah-yeah-yeah-rare-footage-of-the-beatles-dublin-performance-34420385.html|title=Yeah, Yeah, Yeah! Rare footage of The Beatles's Dublin performance|last=Siggins|first=Gerard|date=February 7, 2016|work=[[Irish Independent]]|access-date=December 1, 2017}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.bbc.co.uk/news/business-19800654|title=The Beatles at 50: From Fab Four to fabulously wealthy|last=Hotten|first=Russell|date=October 4, 2012|work=[[BBC News]]|access-date=January 28, 2013}}</ref><br />500 million<ref>{{cite magazine|url=https://www.newyorker.com/culture/culture-desk/did-thriller-really-sell-a-hundred-million-copies|title=Did "Thriller" Really Sell a Hundred Million Copies?|last=Wyman|first=Bill|magazine=[[The New Yorker]]|access-date=July 19, 2022|quote=That’s about the same as the five hundred million-plus credited to the Beatles but less than any of the cumulative totals of the individual Beatles, Ringo included.|date=January 4, 2013}}</ref> |- ! scope="row" | [[Elvis Presley]] | United States | 1953–1977<ref name="Allmusic: Elvis Presley (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/elvis-presley-mn0000180228/biography|title=Allmusic: Elvis Presley (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Unterberger|first=Richie|access-date=August 24, 2013}}</ref> | 1956<ref name="Allmusic: Elvis Presley (Biography)"/> | [[Rock and roll]] / pop / [[Country music|country]]<ref name="Allmusic: Elvis Presley (Biography)"/> | {{ntsh|233.7}} {{hidden|<br />233.7 million| * US: 199.650 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 300,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 1.2 million{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 22.215 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 2.590 million{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 2.925 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 1.867 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref>{{cite web|url=https://www.aria.com.au/charts/1997/albums-chart|title=1997 ARIA Album Chart|work=ARIA|access-date=February 24, 2018}}</ref> * BRA: 125,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 555,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 150,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 300,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990">{{cite book|url=http://www.mediafire.com/?x263f6daopkswo8|title=Sólo éxitos: año a año : 1979-1990|publisher=Iberautor Promociones Culturales|isbn=978-84-8048-639-2|author=Salaverri, Fernando|date=2005|pages=913–929|access-date=31 July 2013}}</ref><ref name="Spanish certifications 1996-1999">{{cite book|url=http://www.mediafire.com/?pd758fesp2w7i7f|title=Sólo éxitos: año a año : 1996-1999|publisher=Iberautor Promociones Culturales|isbn=978-84-8048-639-2|author=Salaverri, Fernando|date=2005|pages=940–952|access-date=31 July 2013}}</ref> * SWE 380,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * NOR: 130,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/> * DEN: 210,000{{efn|name=cert}}<ref>{{cite web|url=http://hitlisten.nu/default.asp?w=15&y=2001&list=a40|title=Hitlisten.nu: Album Top-40 (Uge 15-2001)|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=June 6, 2014}}</ref><ref name="Hitlisten.nu: Album Top-40 (Uge 01-2003)">{{cite web|url=http://hitlisten.nu/default.asp?w=2&y=2003&list=a40|title=Hitlisten.nu: Album Top-40 (Uge 02-2003)|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=June 13, 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://hitlisten.nu/default.asp?w=42&y=2003&list=a40|title=Hitlisten.nu: Album Top-40 (Uge 42-2003)|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=June 6, 2014}}</ref> * SWI: 185,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 105,000{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications">{{cite web|url=https://amprofon.com.mx/es/pages/certificaciones.php|title=Amprofon Certificaciones|publisher=[[AMPROFON]]|language=es|access-date=December 1, 2019}}</ref> * ARG: 110,000{{efn|name=cert}}<ref name="Argentina's Certifications for albums"/> * BEL: 115,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 205,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * FIN: 213,945{{efn|name=cert}}<ref name="Finnish Certifications"/> * NZ: 117,500{{efn|name=cert}}<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/> * POR: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="Floyd, Kaoma Top Sellers in Portugal Certs">{{cite web|url=https://worldradiohistory.com/Archive-All-Music/Billboard/90s/1990/BB-1990-04-14.pdf|title=Floyd, Kaoma Top Sellers in Portugal Certs (page 69)|publisher=Billboard Magazine|access-date=December 20, 2021|date=April 14, 1990}}</ref><ref name="Music & Media (26-12-1987)"/>}} | style="text-align:center;"|500 million<ref>{{cite news|url=https://www.reuters.com/article/us-universal-music-elvis-idCAKCN2M40UH|title=Universal Music can't help falling for Elvis Presley, to manage song catalog|date=April 12, 2022|work=[[Reuters]]|access-date=April 12, 2022}}</ref> |- ! scope="row" | [[Michael Jackson]] | United States | 1964–2009<ref name="Allmusic: Michael Jackson (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/michael-jackson-mn0000467203/biography|title=Allmusic: Michael Jackson (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Huey|first=Steve|access-date=August 24, 2013}}</ref> | 1971<ref name="Allmusic: Michael Jackson (Biography)"/> | Pop / rock / [[Dance music|dance]] / [[Soul music|soul]] / [[Rhythm and blues|R&B]]<ref name="Allmusic: Michael Jackson (Biography)"/> |{{ntsh|284.4}} {{hidden|<br />284.4 million| * US: 177.3 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 4.650 million{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications">{{cite web|url=http://www.riaj.or.jp/f/data/cert/hs.html|title=RIAJ: Digital Certifications|language=ja|publisher=Recording Industry Association of Japan|access-date=November 8, 2015}}</ref> * GER: 14.125 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 41.88 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 11.6 million<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)">{{cite web|url=http://www.infodisc.fr/Chanson_Certifications.php|title=InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)|publisher=InfoDisc|access-date=March 4, 2016}}</ref> * CAN: 5.860 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 7.720 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Australia's pre 1997 certifications"/><ref>{{cite web|url=http://www.aria.com.au/issue1010.pdf|archive-url=https://webarchive.nla.gov.au/awa/20090804140000/http://pandora.nla.gov.au/pan/23790/20090805-0000/issue1010.pdf|url-status=dead|archive-date=2009-08-04|title=ARIA Report 6th July 2009 (Issue 1010)|publisher=Australian Recording Industry Association|access-date=April 4, 2013}}{{cbignore|bot=medic}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.aria.com.au/issue1011.pdf|archive-url=https://webarchive.nla.gov.au/awa/20090804140000/http://pandora.nla.gov.au/pan/23790/20090805-0000/issue1011.pdf|url-status=dead|archive-date=2009-08-04|title=ARIA Report 13th July 2009 (Issue 1011)|publisher=Australian Recording Industry Association|access-date=April 4, 2013}}{{cbignore|bot=medic}}</ref><ref>{{cite web|url=http://ariacharts.com.au/chart/catalogue-albums/3224|title=ARIA: ARIA Catalogue Albums Chart (19/01/2015)|publisher=[[Australian Recording Industry Association]]|access-date=January 17, 2015|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20150202134010/http://ariacharts.com.au/chart/catalogue-albums/3224|archive-date=February 2, 2015|df=mdy-all}}</ref> * BRA: 280,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 2.2 million<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 1.580 million{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 2.005 million{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002">{{cite book|url=http://www.mediafire.com/?7q55521w7go6vh6|title=Sólo éxitos: año a año : 2000-2002|publisher=Iberautor Promociones Culturales|isbn=978-84-8048-639-2|author=Salaverri, Fernando|date=2005|pages=952–966|access-date=31 July 2013}}</ref> * SWE: 1.330 million{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * NOR: 275,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/><ref name="Music & Media (26-12-1987)">{{cite web|url=https://worldradiohistory.com/UK/Music-and-Media/80s/1987/M&M-1987-12-26.pdf|title=Music & Media (26-12-1987)(page-43)|work=[[Music & Media]]|date=December 26, 1987|access-date=February 6, 2021}}</ref> * DEN: 2.409 million{{efn|name=cert}}<ref name="Hitlisten.nu">{{cite web|url=http://hitlisten.nu/|title=Hitlisten.nu|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=May 12, 2018}}</ref><ref name="Guld og platin i august">{{cite web|url=http://www.ifpi.dk/?q=content/guld-og-platin-i-august|archive-url=https://web.archive.org/web/20180714104319/http://www.ifpi.dk/?q=content%2Fguld-og-platin-i-august|url-status=dead|archive-date=July 14, 2018|title=Guld og platin i august|work=[[IFPI Denmark]]|date=May 9, 2004|access-date=May 12, 2018}}</ref><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 1.010 million{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/><ref name="Music & Media (26-12-1987)"/> * MEX: 5.69 million{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/> * ARG: 664,000{{efn|name=cert}}<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/><ref name="Argentina's Diamond Awards"/> * BEL: 695,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 1.197 million{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 530,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * FIN: 384,127<ref name="Finnish Certifications"/> * NZ: 912,500<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/> * POR: 125,000{{efn|name=cert}}<ref name="Portuguese certifications 2004-2010"/><ref name="Music & Media (26-12-1987)"/><ref>{{cite web|url=http://www.afp.org.pt/estatisticas.php|title=AFP: Discos Ouro e Platina 2009|publisher=AFP|archive-url=https://web.archive.org/web/20100304085452/http://www.afp.org.pt/estatisticas.php|access-date=August 8, 2021|archive-date=March 4, 2010}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.afp.org.pt/estatisticas.php|title=AFP: Discos Ouro e Platina 2010|publisher=AFP|archive-url=https://web.archive.org/web/20111126030847/http://www.afp.org.pt/estatisticas.php|access-date=August 8, 2021|archive-date=November 26, 2011}}</ref><ref name="Music & Media (14-01-1989)">{{cite web|url=https://worldradiohistory.com/UK/Music-and-Media/80s/1989/M&M-1989-01-14.pdf|title=Music & Media (14-01-1989)(page-11)|work=[[Music & Media]]|date=January 11, 1989|access-date=November 13, 2021}}</ref>}} | style="text-align:center;"|400 million<ref>{{cite news|url=https://abcnews.go.com/Entertainment/happy-55th-birthday-michael-jackson-top-10-moments/story?id=20100037|title=Happy 55th Birthday Michael Jackson - His Top 10 Moments|last=Rothman|first=Michael|date=August 29, 2013|work=[[ABC News]]|access-date=September 19, 2022}}</ref> |- ! scope="row" | [[Elton John]] | United Kingdom | 1962–present<ref name="Allmusic: Elton John (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/elton-john-mn0000796734/biography|title=Allmusic: Elton John (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Erlewine|first=Stephen|access-date=August 24, 2013}}</ref> | 1970<ref name="Allmusic: Elton John (Biography)"/> | Pop / rock<ref name="Allmusic: Elton John (Biography)"/> |{{ntsh|210.1}} {{hidden|<br />210.1 million| * US: 138.050 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 1.1 million{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 8.1 million{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 36.605 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 5.158 million{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 6.095 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 4.697 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="1990 ARIA Album Chart">{{cite web|url=https://www.aria.com.au/charts/1990/albums-chart|title=1990 ARIA Album Chart|work=ARIA|access-date=February 24, 2018}}</ref> * BRA: 835,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 975,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 300,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 1.380 million{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 980,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * NOR: 400,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/> * DEN: 870,000{{efn|name=cert}}<ref name="Hitlisten.nu: Album Top-40 (Uge 01-2003)"/><ref name="Guld og platin i august"/><ref name="Forårets guld- og platincertificeringer">{{cite web|url=http://ifpi.dk/?q=content/for%C3%A5rets-guld-og-platincertificeringer|archive-url=https://web.archive.org/web/20120320131622/http://ifpi.dk/?q=content%2Ffor%C3%A5rets-guld-og-platincertificeringer|url-status=dead|archive-date=March 20, 2012|title=Forårets guld- og platincertificeringer|work=[[IFPI Denmark]]|date=June 13, 2007|access-date=November 29, 2018}}</ref><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 1.333 million{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 450,000{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/> * ARG: 128,000<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/> * BEL: 870,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/><ref name="Music & Media (27-12-1986)">{{cite web|url=https://worldradiohistory.com/UK/Music-and-Media/80s/1986/M&M-1986-12-27.pdf|title=Music & Media (27-12-1986)(page-33)|work=[[Music & Media]]|date=December 27, 1986|access-date=February 6, 2021}}</ref> * AUT: 915,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/><ref name="Music & Media (26-12-1987)"/> * POL: 445,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/><ref name="Music & Media (27-12-1986)"/> * FIN: 163,481<ref name="Finnish Certifications"/> * NZ: 420,000{{efn|name=cert}}<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|300 million<ref>{{cite news|url=https://www.cbc.ca/news/canada/manitoba/elton-john-concert-farewell-winnipeg-1.4838835|title=Elton John adds 2 Winnipeg dates to farewell concert tour|work=[[CBC News]]|date=September 26, 2018|access-date=January 3, 2019}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.bbc.com/news/entertainment-arts-42804061|title=Elton John to make statement on future|last=Savage|first=Mark|work=[[BBC News]]|date=January 24, 2018|access-date=January 24, 2018}}</ref><br />250 million<ref>{{cite news|url=https://www.reuters.com/article/uk-music-elton-john-coin-idUKKBN2460XJ|title=UK's Royal Mint celebrates singer Elton John with new commemorative coin|work=[[Reuters]]|date=July 6, 2020|access-date=February 16, 2021}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.chron.com/neighborhood/article/Elton-John-comes-to-Beaumont-s-Ford-Park-on-March-9885051.php|title=Elton John comes to Beaumont's Ford Park on March 12; tickets on sale Jan. 24|work=[[Houston Chronicle]]|date=January 16, 2014|access-date=June 1, 2017}}</ref> |- ! scope="row" | [[Queen (band)|Queen]] | United Kingdom | 1971–present<ref name="Allmusic: Queen (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/queen-mn0000858827/biography|title=Allmusic: Queen (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Erlewine|first=Stephen|access-date=August 24, 2013}}</ref> | 1973<ref name="Allmusic: Queen (Biography)"/> | Rock<ref name="Allmusic: Queen (Biography)"/> | {{ntsh|184.6}} {{hidden|<br />184.6 million| * US: 97.7 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 3.8 million{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/><ref name="RIAJ 1 Million Seller Database (2004)">{{cite web|url=http://www.riaj.or.jp/data/others/million_list/2004.html |script-title=ja:年度別ミリオンセラー一覧 2004年 |trans-title=2004 Million Seller List|language=ja|publisher=Recording Industry Association of Japan|access-date=November 8, 2015|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20131103051645/http://www.riaj.or.jp/data/others/million_list/2004.html|archive-date=November 3, 2013}}</ref> * GER: 12.525 million{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 45.610 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 5.220 million{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 2.470 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 3.792 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Australia's pre 1997 certifications"/> * BRA: 970,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 1.990 million{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 1.870 million{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 1.920 million{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/> * SWE: 190,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * NOR: 150,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/> * DEN: 1.170 million<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 1.256 million{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * ARG: 1.080 million{{efn|name=cert}}<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/> * BEL: 190,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 900,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 940,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * FIN: 366,152<ref name="Finnish Certifications"/> * NZ: 515,000{{efn|name=cert}}<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/> * POR: 222,000{{efn|name=cert}}<ref name="Portuguese certifications 2004-2010"/><ref name="Audio Gest"/>}} | style="text-align:center;"|300 million<ref>{{cite news|url=https://www.reuters.com/article/us-music-queen-stamps-idUKKBN23U1ZW|title=Rock band Queen get postage stamp of approval|work=[[Reuters]]|date=June 23, 2020|access-date=June 23, 2020}}</ref><ref>{{cite news|url=https://buffalonews.com/entertainment/freddie-mercury-the-life-story-you-may-not-know/collection_21ade10b-f81f-51c6-b6fb-3e677d105aa5.html#1|title=Freddie Mercury: The life story you may not know|last=Caldwell|first=Nicole|work=[[The Buffalo News]]|date=August 24, 2022|access-date=August 24, 2022|archive-date=October 24, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221024074258/https://buffalonews.com/entertainment/freddie-mercury-the-life-story-you-may-not-know/collection_21ade10b-f81f-51c6-b6fb-3e677d105aa5.html#1|url-status=dead}}</ref><br />250 million<ref>{{cite news|url=https://www.indiewire.com/2019/06/rocketman-bohemian-rhapsody-elton-john-freddie-mercury-box-office-biopic-1202146662/|title='Rocketman' Is Another Hit Music Biopic, But Please Don't Think That Makes It a Trend|last=Brueggemann|first=Tom|work=[[IndieWire]]|date=Jun 5, 2019|access-date=Jun 5, 2019}}</ref> |- ! scope="row" | [[Madonna]] | United States | 1979–present<ref name="Allmusic: Madonna (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/madonna-mn0000237205/biography|title=Allmusic: Madonna (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Erlewine|first=Stephen|access-date=August 24, 2013}}</ref> | 1983<ref name="Allmusic: Madonna (Biography)"/> | Pop / dance / [[electronic music|electronica]]<ref name="Allmusic: Madonna (Biography)"/> | {{ntsh|182.9}} {{hidden|<br />182.9 million| * US: 86.675 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 6.450 million{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/> * GER: 12.650 million<ref name="BVMI Certifications"/><ref>{{Cite news|url=http://www.musikindustrie.de/gold_platin_datenbank/?action=suche&strTitel=MDNA&strInterpret=&strTtArt=alle&strAwards=checked|archive-url=https://web.archive.org/web/20140714153036/http://www.musikindustrie.de/gold_platin_datenbank/?action=suche&strTitel=MDNA&strInterpret=&strTtArt=alle&strAwards=checked|url-status=dead|archive-date=2014-07-14|title=BVMI: Madonna (MDNA)|publisher=BVMI|access-date=January 17, 2021}}</ref> * UK: 31.505 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 12.905 million<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 6.030 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 5.387 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref>{{cite web|url=http://www.mediafire.com/download/4gsk409n2ncgs0b/Australia's+Music+Charts+1988-2010+%28Madonna%29.pdf|title=Australia's Music Charts 1988-2010 (Madonna)|publisher=Moonlight Publishing|access-date=December 25, 2015}}</ref> * BRA: 3.490 million{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 1.745 million<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 3.425 million{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/><ref name="Music & Media (27-12-1986)"/><ref name="Music & Media (26-12-1987)"/> * SPA: 3.015 million<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 1.070 million{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * NOR: 280,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/><ref name="Music & Media (26-12-1987)"/> * DEN: 792,000{{efn|name=cert}}<ref name="Hitlisten.nu"/><ref name="Guld og platin i august"/><ref name="Guld og platin november/december/januar">{{cite web|url=http://www.ifpi.dk/?q=content/guld-og-platin-novemberdecemberjanuar|archive-url=https://web.archive.org/web/20180714103453/http://www.ifpi.dk/?q=content%2Fguld-og-platin-novemberdecemberjanuar|url-status=dead|archive-date=July 14, 2018|title=Guld og platin november/december/januar|work=[[IFPI Denmark]]|date=February 19, 2007|access-date=May 12, 2018}}</ref><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/><ref name="Guld og platin i marts">{{cite web|url=http://www.ifpi.dk/?q=content/guld-og-platin-i-marts|archive-url=https://web.archive.org/web/20180621015927/http://www.ifpi.dk/?q=content%2Fguld-og-platin-i-marts|url-status=dead|archive-date=June 21, 2018|title=Guld og platin i marts|work=[[IFPI Denmark]]|date=April 13, 2006|access-date=June 6, 2014}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.ifpi.dk/?q=content/guld-platin-januar-2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20180621015901/http://www.ifpi.dk/?q=content%2Fguld-platin-januar-2010|url-status=dead|archive-date=June 21, 2018|title=Guld & platin januar 2010|work=[[IFPI Denmark]]|access-date=April 6, 2016}}</ref> * SWI: 1.280 million{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/><ref name="Music & Media (26-12-1987)"/> * MEX: 550,000{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/> * ARG: 2.102 million<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/><ref>{{cite web|url=http://www.capif.org.ar/Default.asp?PerDesde_MM=10&PerDesde_AA=2000&PerHasta_MM=10&PerHasta_AA=2007&interprete=madonna&album=&LanDesde_MM=0&LanDesde_AA=0&LanHasta_MM=0&LanHasta_AA=0&Galardon=O&Tipo=1&ACCION2=+Buscar+&ACCION=Buscar&CO=5&CODOP=ESOP|title=CAPIF: Madonna certifications|work=[[CAPIF]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20080214144253/http://www.capif.org.ar/Default.asp?PerDesde_MM=10&PerDesde_AA=2000&PerHasta_MM=10&PerHasta_AA=2007&interprete=madonna&album=&LanDesde_MM=0&LanDesde_AA=0&LanHasta_MM=0&LanHasta_AA=0&Galardon=O&Tipo=1&ACCION2=+Buscar+&ACCION=Buscar&CO=5&CODOP=ESOP|access-date=February 1, 2021|archive-date=February 14, 2008}}</ref> * BEL: 1.035 million{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/><ref name="Music & Media (27-12-1986)"/> * AUT: 645,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/><ref name="Music & Media (26-12-1987)"/> * POL: 615,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * FIN: 665,267<ref name="Finnish Certifications"/> * NZ: 430,000<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/> * POR: 142,000{{efn|name=cert}}<ref name="Floyd, Kaoma Top Sellers in Portugal Certs"/><ref name="Portuguese certifications 2004-2010"/><ref name="Music & Media (26-12-1987)"/><ref name="Music & Media (14-01-1989)"/>}} | style="text-align:center;"|300 million<ref>{{cite news|url=https://www.bbc.com/news/entertainment-arts-45112992|title=Madonna at 60: The Queen of Pop in seven charts|date=August 15, 2018|first=Clara|last=Guibourg|work=[[BBC News]]|access-date=August 15, 2018}}</ref><ref>{{cite news|url=http://www.abc.net.au/news/2015-06-22/madonna-announces-tour-of-australia-and-new-zealand/6563146|title=Madonna announces first tour to Australia in over two decades, first ever concert in New Zealand|date=July 28, 2015|first=Candice|last=Marshall|work=[[ABC News (Australia)|ABC News of Australia]]|access-date=July 8, 2016}}</ref><br />250 million<ref>{{cite news|url=https://english.elpais.com/culture/2022-08-17/madonna-has-been-scandalizing-people-for-40-years-and-nobodys-going-to-stop-her.html|title=Madonna has been scandalizing people for 40 years, and nobody's going to stop her|date=August 17, 2022|first=Carlos|last=Marcos|work=[[El País]]|access-date=August 17, 2022}}</ref> |- ! scope="row" | [[Led Zeppelin]] | United Kingdom | 1968–1980<ref name="Allmusic: Led Zeppelin (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/led-zeppelin-mn0000139026/biography|title=Allmusic: Led Zeppelin (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Erlewine|first=Stephen|access-date=August 24, 2013}}</ref> | 1969<ref name="Allmusic: Led Zeppelin (Biography)"/> | Hard rock / [[blues rock]] / [[folk rock]]<ref name="Allmusic: Led Zeppelin (Biography)"/> | {{ntsh|142.6}} {{hidden|<br />142.6 million| * US: 115.1 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 400,000 {{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 3.775 million{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 10.930 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 2.310 million{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="Certifications Albums – Année 2013">{{Cite news|url=http://www.snepmusique.com/wp-content/uploads/2014/02/Certifications_Albums_2013.pdf|title=Certifications Albums – Année 2013|work=[[Syndicat National de l'Édition Phonographique]]|access-date=March 3, 2014}}</ref> * CAN: 4.710 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 2.8 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref>{{cite web|url=http://ariacharts.com.au/chart/catalogue-albums/2928|title=ARIA: ARIA Albums Chart (10/11/2014)|publisher=[[Australian Recording Industry Association]]|access-date=November 7, 2014|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20141108091357/http://ariacharts.com.au/chart/catalogue-albums/2928|archive-date=November 8, 2014|df=mdy-all}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.aria.com.au/Issue1328.pdf|archive-url=https://webarchive.nla.gov.au/awa/20150804140000/http://pandora.nla.gov.au/pan/23790/20150805-0000/Issue1328.pdf|url-status=dead|archive-date=2015-08-04|title=The ARIA Report: ARIA Top 100 Albums – Week Commencing 10th August 2015|publisher=[[Australian Recording Industry Association]]|access-date=September 20, 2015}}{{cbignore|bot=medic}}</ref> * BRA: 970,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * ITA: 535,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 450,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWI: 211,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * ARG: 360,000{{efn|name=cert}}<ref name="Argentina's Certifications for albums"/> * POL: 120,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|300 million<ref>{{cite news|url=https://www.dw.com/en/50-years-ago-how-it-all-began-for-led-zeppelin/a-45387692|title=50 years ago: How it all began for Led Zeppelin |last=Meike|first=Meike|date=September 7, 2018|work=[[Deutsche Welle]]|access-date=January 30, 2019}}</ref><ref>{{cite news|url=http://www.theage.com.au/good-weekend/jimmy-page-reflects-on-led-zeppelin-20140925-10fhsk.html|title=Jimmy Page reflects on Led Zeppelin|last=Cornwell|first=Jane|date=September 27, 2014|work=[[The Age]]|access-date=May 16, 2015}}</ref><br />200 million<ref>{{cite news|url=http://www.chicagotribune.com/entertainment/music/ct-led-zeppelin-copyright-trial-verdict-20160623-story.html|title=Jury finds Led Zeppelin didn't steal 'Stairway to Heaven' riff|work=[[Chicago Tribune]]|last=Kot|first=Greg|date=June 23, 2016|access-date=May 16, 2017}}</ref><ref>{{cite news|url=http://www.seattlepi.com/lifestyle/blogcritics/article/Music-DVD-CD-Review-Led-Zeppelin-Celebration-4118573.php|title=Music DVD/CD Review: Led Zeppelin – Celebration Day|work=[[Seattle Post-Intelligencer]]|last=Barbrick|first=Greg|date=December 14, 2012|access-date=May 16, 2014}}</ref> |- ! scope="row" | [[Rihanna]] | Barbados | 2003–present<ref name="Allmusic: Rihanna (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/rihanna-mn0000367188/biography|title=Allmusic: Rihanna (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Jason|last=Birchmeier|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 2005<ref name="Allmusic: Rihanna (Biography)"/> | R&B / pop / dance / hip-hop<ref name="Allmusic: Rihanna (Biography)"/> | {{ntsh|358.8}} {{hidden|<br />358.8 million| * US: 257.550 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 1.4 million<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/> * GER: 12.425 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 54.3 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 2.316 million<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 5.520 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 10.2 million<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 1.975 million<ref name="PMB Certifications"/> * ITA: 2.075 million{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 1.290 million<ref name="Spanish Certifications"/> * SWE: 2.6 million<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * DEN: 2.796 million<ref name="Hitlisten.nu"/><ref name="Guld og platin i august"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/><ref name="Guld og platin november/december/januar"/><ref name="Forårets guld- og platincertificeringer"/><ref name="Guld og platin i marts (31/03/2008)">{{cite web|url=http://ifpi.dk/?q=content/guld-og-platin-i-marts-0|archive-url=https://web.archive.org/web/20180621015805/http://ifpi.dk/?q=content%2Fguld-og-platin-i-marts-0|url-status=dead|archive-date=June 21, 2018|title=Guld og platin i marts (31/03/2008)|work=[[IFPI Denmark]]|date=March 31, 2008|access-date=June 6, 2014}}</ref><ref name="Guld og platin i september">{{cite web|url=http://ifpi.dk/?q=content/guld-og-platin-i-september-1|archive-url=https://web.archive.org/web/20180723004153/http://ifpi.dk/?q=content%2Fguld-og-platin-i-september-1|url-status=dead|archive-date=July 23, 2018|title=Guld og platin i september|work=[[IFPI Denmark]]|date=October 6, 2008|access-date=June 6, 2014}}</ref><ref name="Certificeringer marts – maj 2010"/> * SWI: 860,000<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 860,000<ref name="AMPROFON Certifications"/> * BEL: 800,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 165,000<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 820,000<ref name="Polish Certifications"/> * [[Irish Recorded Music Association|IRE]]: 240,000<ref name="Irish certification-database"/> * NZ: 712,500<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/> * POR: 127,500{{efn|name=cert}}<ref name="Portuguese certifications 2004-2010"/><ref name="Audio Gest">{{cite news|url=http://www.audiogest.pt/|title=Audio Gest|work=AFP|access-date=August 8, 2021}}</ref>}} | style="text-align:center;"|250 million<ref>{{cite news|url=https://www.bbc.com/news/world-latin-america-45609656|title=Rihanna appointed as ambassador by Barbados|date=September 22, 2018|work=[[BBC News]]|access-date=December 14, 2018}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.independent.co.uk/arts-entertainment/music/news/rihanna-barbados-ambassador-role-culture-tourism-fenty-beauty-album-release-date-a8549856.html|title=Rihanna 'proud' to accept new Barbados ambassador role|last=O'Connor|first=Roisin|date=September 22, 2018|work=[[The Independent]]|access-date=December 14, 2018}}</ref><br />230 million<ref>{{cite news|url=https://www.bbc.com/news/world-us-canada-42079257|title=Cyntoia Brown: Rihanna and Kim Kardashian back jailed teen|last=Seales|first=Seales|date=November 22, 2017|work=[[BBC News]]|access-date=December 14, 2018}}</ref> |- ! scope="row" | [[Pink Floyd]] | United Kingdom | 1965–1996, 2005, 2012–2014<ref name="Allmusic: Pink Floyd (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/pink-floyd-mn0000346336/biography|title=Allmusic: Pink Floyd (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Unterberger|first=Richie|access-date=August 24, 2013}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.theguardian.com/music/2014/jul/07/pink-floyd-new-album-2014-the-endless-river|title=Pink Floyd to release a new album in 2014, entitled The Endless River|work=[[The Guardian]]|last=Michaels|first=Sean|date=July 7, 2014|access-date=January 2, 2015}}</ref> | 1967<ref name="Allmusic: Pink Floyd (Biography)"/> | [[Progressive rock]] / [[psychedelic rock]]<ref name="Allmusic: Pink Floyd (Biography)"/> |{{ntsh|124}} {{hidden|<br />124 million| * US: 78 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 100,000{{efn|name=cert}}<ref>{{cite web|url=http://www.riaj.or.jp/riaj/open/open-record!file?fid=863|title=RIAJ: The Record: January 1995 (Page 6)|language=ja|publisher=[[Recording Industry Association of Japan]]|access-date=November 8, 2015|archive-date=March 4, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304082527/http://www.riaj.or.jp/riaj/open/open-record!file?fid=863|url-status=dead}}</ref> * GER: 7.5 million{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 14.510 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 6.260 million{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 6.790 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 3.242 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Australia's pre 1997 certifications"/> * BRA: 515,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 435,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 1.810 million{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 625,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 220,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök">{{Cite news|url=http://www.sverigetopplistan.se/|title=Sverige Toplistan: Sök|work=Sverige Toplistan|language=sv|access-date=November 18, 2013}}''Note: To retrieve the certifications, type in artist's name in the box of "Sök", and then click on "Visa" of the desired album/single/video''</ref> * NOR: 165,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/><ref name="IFPI Norge: Troféoversikt">{{cite web|url=https://ifpi.no/trofe/trofeoversikt/|title=IFPI Norge: Troféoversikt|date=April 17, 2020 |language=Norwegian|publisher=IFPI Norway|access-date=December 27, 2020}}</ref><ref name="Music & Media (26-12-1987)"/> * DEN: 290,000{{efn|name=cert}}<ref name="Hitlisten.nu"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 390,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 210,000{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/><ref name="AMPROFON: Certificaciones 2019 (Facebook)">{{cite web|url=https://www.facebook.com/pg/CertificacionesAmprofon/photos/?ref=page_internal|title=AMPROFON: Certificaciones 2019 (Facebook)|publisher=[[AMPROFON]]|access-date=June 27, 2019}}</ref> * ARG: 582,000{{efn|name=cert}}<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/> * BEL: 165,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 460,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 770,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * NZ: 787,500{{efn|name=cert}}<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/> * POR: 194,500{{efn|name=cert}}<ref name="Floyd, Kaoma Top Sellers in Portugal Certs"/><ref name="Portuguese certifications 2004-2010"/><ref name="Music & Media (26-12-1987)"/><ref name="Music & Media (14-01-1989)"/>}} | style="text-align:center;"|250 million<ref>{{cite news|url=https://news.sky.com/story/pink-floyds-waters-angry-at-music-streaming-10357847|title=Pink Floyd's Waters Angry At Music Streaming|work=[[Sky News]]|date=May 28, 2015|access-date=August 13, 2017}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.upi.com/Entertainment_News/Music/2014/09/22/Pink-Floyd-detail-new-album-The-Endless-River/2901411411100/|title=Pink Floyd detail new album 'The Endless River'|last=Martin|first=Annie|work=[[United Press International]]|date=September 22, 2014|access-date=August 13, 2016}}</ref><br />200 million<ref>{{cite news|url=https://www.timesofmalta.com/articles/view/20160908/arts-entertainment/pink-floyd-drummer-fears-for-young-musicians-trying-to-break-through.624446|title=Pink Floyd drummer fears for young musicians trying to break through|work=[[The Times (Malta)|The Times]]|date=September 8, 2016|access-date=February 20, 2017}}</ref> |- |} ===200 million to 249 million records=== <!-- DO NOT ADD ANY MORE IMAGES OR REPLACE THE ARTISTS. WE ARE TO HAVE SEVEN IMAGES ONLY. --><gallery> File:Eminem - Concert for Valor in Washington, D.C. Nov. 11, 2014 (2) (Cropped).jpg|[[Eminem]] File:MariahGMA.jpg|[[Mariah Carey]] File:191125 Taylor Swift at the 2019 American Music Awards (cropped).png|[[Taylor Swift]] Beyoncé at The Lion King European Premiere 2019.png|[[Beyoncé]] File:Whitney Houston (cropped3).JPEG|[[Whitney Houston]] File:The Eagles in performance, 2008.jpg|[[Eagles (band)|Eagles]] </gallery> <!--When adding to this page, please ensure that your claims are sourced. This means that you must provide the location of the claim. All sources must be published by third party reliable sources. It cannot be pages in Wikipedia or forums on web pages nor can they be Artists' official sites. Unsourced additions will be removed immediately--> {| class="wikitable plainrowheaders sortable" |- ! scope="col" style="width:130px;"| Artist ! scope="col" style="width:122px;"| Country ! scope="col" style="width:122px;"| Period active ! scope="col" style="width:122px;"| Release-year of first charted record ! scope="col" style="width:122px;"| Genre ! scope="col" style="width:325px;"| [[Music recording sales certification|Total certified units]]<br /><small>([[List of music recording certifications|from available markets]])</small>{{efn|name=cert}} ! scope="col" style="width:130px;"| Claimed sales |- ! scope="row" | [[Eminem]] | United States | 1996–present<ref name="Allmusic: Eminem (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/eminem-mn0000157676/biography|title=Allmusic: Eminem (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Stephen|last=Erlewine|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 1999<ref name="Allmusic: Eminem (Biography)"/> | [[Hip hop music|Hip-hop]]<ref name="Allmusic: Eminem (Biography)"/> | {{ntsh|329.65}} {{hidden|<br />329.65 million| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 241.7 million<ref name="RIAA Certifications"/> * [[Recording Industry Association of Japan|JPN]]: 2.9 million<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/> * [[Bundesverband Musikindustrie|GER]]: 9.2 million<ref name="BVMI Certifications"/> * [[British Phonographic Industry|UK]]: 46.925 million<ref name="BPI certifications"/> * [[Syndicat National de l'Édition Phonographique|FRA]]: 3.665 million<ref name="SNEP Certifications"/><ref name="Certifications Albums – Année 2013"/> * [[Music Canada|CAN]]: 4.570 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * [[Australian Recording Industry Association|AUS]]: 10.307 million<ref name="Australian Certifications"/> * [[Associação Brasileira dos Produtores de Discos|BRA]]: 300,000<ref name="PMB Certifications"/> * [[NVPI|NLD]]: 250,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * [[Federation of the Italian Music Industry|ITA]]: 1.350 million{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * [[Productores de Música de España|SPA]]: 290,000<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * [[International Federation of the Phonographic Industry|SWE]]: 970,000<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * [[International Federation of the Phonographic Industry|NOR]]: 345,000<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/><ref name="IFPI Norge: Troféoversikt"/> * [[IFPI Danmark|DEN]]: 2.606 million{{efn|name=cert}}<ref name="Hitlisten.nu"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * [[International Federation of the Phonographic Industry|SWI]]: 790,000<ref name="Swiss Certifications"/> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 365,000<ref name="AMPROFON Certifications"/> * [[Belgian Entertainment Association|BEL]]: 515,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * [[International Federation of the Phonographic Industry|AUT]]: 377,500<ref name="Austrian Certifications"/> * [[Polish Music Charts|POL]]: 310,000<ref name="Polish Certifications"/> * [[Musiikkituottajat – IFPI Finland|FIN]]: 130,351<ref name="Finnish Certifications"/> * [[Irish Recorded Music Association|IRE]]: 270,000{{efn|name=cert}}<ref name="Irish certification-database"/> * [[Recorded Music NZ|NZ]]: 712,500<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/> * [[Associação Fonográfica Portuguesa|POR]]: 105,000{{efn|name=cert}}<ref name="Portuguese certifications 2004-2010"/><ref name="Audio Gest">{{cite news|url=http://www.audiogest.pt/|title=Audio Gest|work=AFP|access-date=August 8, 2021}}</ref>}} | style="text-align:center;"|220 million<ref>{{cite news|url=https://www.smh.com.au/entertainment/music/believe-the-hype-eminem-cements-his-rap-god-status-20190224-p50zwj.html|title=Believe the hype: Eminem cements his rap god status|last=Teffer|first=Matt|work=[[The Sydney Morning Herald]]|date=February 24, 2019|access-date=February 24, 2019 }}</ref> |- ! scope="row" | [[Mariah Carey]] | United States | 1988–present<ref name="Allmusic: Mariah Carey (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/mariah-carey-mn0000262255/biography|title=Allmusic: Mariah Carey (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Ankeny|first=Jason|access-date=August 24, 2013}}</ref> | 1990<ref name="Allmusic: Mariah Carey (Biography)"/> | [[Contemporary R&B|R&B]] / pop / soul / [[Hip hop music|hip-hop]]<ref name="Allmusic: Mariah Carey (Biography)"/> | {{ntsh|211.4}} {{hidden|<br />211.4 million| * US: 154.8 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 14.5 million{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/><ref name="Japan's 1 Million Seller Database"/> * GER: 4.4 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 17 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 4.690 million<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 4.24 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 5.650 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref>{{cite web|url=http://www.mediafire.com/download/lbn84spw2v0dz83/Australia's+Music+Charts+1988-2010+%28Mariah+Carey%29%282%29.pdf|title=Australia's Music Charts 1988–2010 (Mariah Carey)|publisher=Moonlight Publishing|access-date=December 25, 2015}}</ref> * BRA: 875,000<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 1.425 million<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 145,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 1.1 million<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 425,000<ref name="Swedish Certifications"/> * NOR: 575,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/><ref name="IFPI Norge: Troféoversikt"/> * DEN: 555,000<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/><ref>{{cite web|url=http://hitlisten.nu/default.asp?w=52&y=2016&list=a40|title=Hitlisten.nu: Album Top-4 (UGE 51-2016)|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=January 18, 2016}}</ref> * SWI: 515,000<ref name="Swiss Certifications"/> * BEL: 325,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 200,000<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * NZ: 267,500{{efn|name=cert}}<ref name="New Zealand's Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|220 million<ref>{{cite news|url=https://abc7.com/mariah-carey-hollywood-handprints/2593074/|title=Mariah Carey gets hand and footprints cemented in Hollywood history|first=Coleen|last=Sullivan|work=[[KABC-TV]]|date=November 2, 2017|access-date=December 28, 2021}}</ref> |- ! scope="row" | [[Taylor Swift]] | United States | 2006–present<ref name="Allmusic: Taylor Swift (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/taylor-swift-mn0000472102/biography|title=Allmusic: Taylor Swift (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Leahey|first=Andrew|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 2006<ref name="Allmusic: Taylor Swift (Biography)"/> | [[Pop music|Pop]] / [[Country music|country]] / rock / [[Folk music|folk]] / [[Alternative rock|alternative]]<ref>{{Cite web|last=Gamboa|first=Itzelth|title=Taylor Swift's genre-hopping music evolution|url=https://theaggie.org/2020/10/12/taylor-swifts-genre-hopping-music-evolution/|access-date=2021-06-19|website=[[The California Aggie]]|date=October 12, 2020 |language=en-US}}</ref> | {{ntsh|260.8}} {{hidden|<br />260.8 million| * US: 196 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 3.3 million<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/> * GER: 2.150 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 35.3 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 649,000<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 7.631 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 9.05 million<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 670,000<ref name="PMB Certifications"/> * ITA: 455,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 230,000<ref name="Spanish Certifications"/> * SWE: 320,000<ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * NOR: 1.2 million<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/><ref name="IFPI Norge: Troféoversikt"/> * DEN: 1.095 million<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * MEX: 640,000<ref name="AMPROFON Certifications"/> * BEL: 320,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 152,000<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 830,000<ref name="Polish Certifications"/> * NZ: 1.240 million<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|200 million<ref>{{cite news|url=https://www.independent.ie/entertainment/music/in-re-recording-her-back-catalogue-taylor-swift-is-feeling-the-fear-and-doing-it-anyway-40348656.html|title=In re-recording her back catalogue Taylor swift is feeling the fear and doing it anyway|first=Barry|last=Egan|work=[[Irish Independent]]|date=April 25, 2021|access-date=April 25, 2021}}</ref><br />170 million<ref>{{cite news|url=https://www.nzherald.co.nz/technology/5-most-popular-instagram-accounts/Z23YGCTHOP53PAEEL3JZMF4YGU/|title=5 most popular Instagram accounts|work=[[The New Zealand Herald]]|date=September 25, 2015|access-date=September 17, 2022}}</ref> |- ! scope="row" | [[Beyoncé]] | United States | 1997–present<ref name="Allmusic: Beyonce (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/beyonc%C3%A9-mn0000761179/biography|title=Allmusic: Beyonce (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Andrew|last=Leahey|access-date=August 31, 2013}}</ref> | 2002<ref name="Allmusic: Beyonce (Biography)"/><ref>{{cite web|url=http://www.officialcharts.com/artist/_/beyonce/|title=Official Charts Company: Beyoncé|publisher=Official Charts Company|access-date=April 17, 2014}}</ref> | R&B / pop<ref name="Allmusic: Beyonce (Biography)"/> | {{ntsh|236.4}} {{hidden|<br />236.4 million| * US: 173.330 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 1.7 million<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/> * GER: 3.350 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 29.33 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 1.484 million<ref name="SNEP Certifications"/><ref name="Certifications Albums – Année 2013"/> * CAN: 7.1 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 9.44 million<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 5.625 million<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 135,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 595,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 1.310 million{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="PROMUSICAE: Conciones Top 20 Anual 2007">{{cite web|url=http://www.promusicae.es/files/imagenes/file/TOP20ANO2007DESCARGASCANCIONESYTONOS.PDF|title=PROMUSICAE: Conciones Top 20 Anual 2007|language=es|publisher=[[PROMUSICAE]]|access-date=2014-11-13|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130621054947/http://www.promusicae.es/files/imagenes/file/TOP20ANO2007DESCARGASCANCIONESYTONOS.PDF|archive-date=June 21, 2013}}</ref> * SWE: 420,000<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * NOR: 235,000<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/><ref name="IFPI Norge: Troféoversikt"/> * DEN: 1.120 million <ref name="Guld og platin i august"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/><ref name="Guld og platin november/december/januar"/><ref name="Certificeringer marts – maj 2010"/><ref>{{cite web|url=http://hitlisten.nu/default.asp?w=5&y=2009&list=t40|title=Hitlisten.nu: Album Top-40 (Uge 05-2009)|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=June 6, 2014}}</ref><ref>{{cite web|url=http://hitlisten.nu/default.asp?w=4&y=2010&list=t40|title=Hitlisten.nu: Album Top-40 (Uge 04-2010)|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=June 6, 2014}}</ref> * SWI: 205,000<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 210,000<ref name="AMPROFON Certifications"/> * BEL: 155,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * POL: 315,000<ref name="Polish Certifications"/> * NZ: 352,000<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|200 million<ref>{{cite news|url=https://www.cbsnews.com/philadelphia/news/protester-follows-beyonce-on-tour-claims-shes-possessed-by-demons/|title=Protester Follows Beyoncé On Tour, Claims She's Possessed By Demons|work=[[CBS]]|date=August 29, 2013|access-date=September 11, 2022}}</ref><br />160 million<ref>{{cite news|url=https://www.independent.ie/life/how-beyonce-conquered-sportswear-34625172.html|title=How Beyonce conquered sportswear|work=[[Irish Independent]]|date=August 15, 2016|access-date=September 17, 2022}}</ref> |- ! scope="row" | [[Whitney Houston]] | United States | 1977–2012<ref name="Allmusic: Whitney Houston (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/whitney-houston-mn0000820434/biography|title=Allmusic: Whitney Houston (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Huey|first=Steve|access-date=August 24, 2013}}</ref> | 1984<ref name="Allmusic: Whitney Houston (Biography)" /> | R&B / soul / pop / [[Gospel music|gospel]]<ref name="Allmusic: Whitney Houston (Biography)" /> |{{ntsh|162.5}} {{hidden|<br />162.5 million| * US: 112.875 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 4.3 million{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ: Digital Certifications (January 2014)">{{cite web|url=http://www.riaj.or.jp/f/data/cert/hs.html|title=RIAJ: Digital Certifications (January 2014)|language=ja|publisher=[[Recording Industry Association of Japan]]|access-date=November 8, 2015}}</ref> * GER: 6.4 million{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 20.945 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 3.625 million<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 3.750 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 2.315 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Australia's pre 1997 certifications"/><ref>{{Cite news|url=http://www.aria.com.au/Issue1148.pdf|archive-url=https://webarchive.nla.gov.au/awa/20120315130000/http://pandora.nla.gov.au/pan/23790/20120316-0000/Issue1148.pdf|url-status=dead|archive-date=2012-03-15|title=ARIA Top 100 Albums – Week Commencing 27th February 2012 Issue No.1148 (for single "I Will Always Love You" and albums "The Bodyguard Soundtrack", "Whitney Houston")|work=[[Australian Recording Industry Association]]|date=February 27, 2012|access-date=January 19, 2013}}{{cbignore|bot=medic}}</ref> * BRA: 1.065 million{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 780,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 265,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 1.260 million<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/> * SWE: 1.035 million{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * NOR: 480,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/><ref name="Music & Media (27-12-1986)"/><ref name="Music & Media (26-12-1987)"/> * DEN: 655,000<ref name="Guld og platin i august"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/><ref name="Houston Attains Global Stardom">{{cite magazine|url=https://books.google.com/books?id=6CQEAAAAMBAJ&pg=PT66|title=Houston Attains Global Stardom|magazine=Billboard|access-date=February 20, 2022|date=August 9, 1986}}</ref> * SWI: 915,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/><ref name="Houston Attains Global Stardom"/> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 240,000<ref name="Argentina's Certifications for albums"/> * BEL: 480,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/><ref name="Music & Media (27-12-1986)"/> * AUT: 565,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 240,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * FIN: 247,222<ref name="Finnish Certifications"/> * NZ: 107,500<ref name="New Zealand's Certifications"/>}} | style="text-align:center;" |200 million<ref>{{Cite web|date=21 May 2019|title=It's not right but it's okay: New 'Whitney Houston tour' announced|url=https://news.sky.com/story/its-not-right-but-its-okay-whitney-houston-to-perform-again-in-hologram-tour-11725353|access-date=10 August 2021|website=[[Sky News]]}}</ref> |- ! scope="row" | [[Eagles (band)|Eagles]] | United States | 1971–1980, 1994–present<ref name="Allmusic: Eagles (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/eagles-mn0000144847/biography|title=Allmusic: Eagles (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Ruhlmann|first=William|access-date=August 25, 2013}}</ref> | 1972<ref name="Allmusic: Eagles (Biography)"/> | Rock<ref name="Allmusic: Eagles (Biography)"/> | {{ntsh|152.8}} {{hidden|<br />152.8 million| * US: 127.9 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 600,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 925,000{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 10.785 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 2.040 million{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 4.2 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 4.025 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="ARIA: ARIA Albums Chart (19/01/2015)">{{cite web|url=http://ariacharts.com.au/chart/catalogue-albums/3208|title=ARIA: ARIA Albums Chart (19/01/2015)|publisher=[[Australian Recording Industry Association]]|access-date=January 17, 2015|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20150403105654/http://ariacharts.com.au/chart/catalogue-albums/3208|archive-date=April 3, 2015|df=mdy-all}}</ref> * NLD: 540,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 200,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 500,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1991-1995"/> * SWE: 140,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * DEN: 240,000{{efn|name=cert}}<ref name="Guld og platin i august"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 290,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * FIN: 124,749<ref name="Finnish Certifications"/> * NZ: 367,500{{efn|name=cert}}<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|200 million<ref>{{cite news|url=https://omaha.com/entertainment/music/the-eagles-announce-hotel-california-tour-stop-in-omaha/article_e0a45b3e-e004-11eb-a7a6-6b3589115bca.html|title=The Eagles announce 'Hotel California' tour stop in Omaha|last=Glissmann |first=Bob|date=July 8, 2021|work=[[Omaha World-Herald]]|access-date=July 8, 2021}}</ref> |- ! scope="row" | [[Celine Dion]] | Canada | 1981–present<ref name="Allmusic: Celine Dion (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/celine-dion-mn0000186185/biography|title=Allmusic: Celine Dion (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Proefrock|first=Stacia|access-date=August 24, 2013}}</ref> | 1981<ref name="Allmusic: Celine Dion (Biography)"/> | Pop / Rock<ref name="Allmusic: Celine Dion (Biography)"/> |{{ntsh|143.85}} {{hidden|<br />143.85 million| * US: 67.050 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 7.150 million{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/><ref>{{cite web|url=http://www.riaj.or.jp/data/others/million_list/1995.html |script-title=ja:年度別ミリオンセラー一覧 1995年 |trans-title=1995 million-seller list|language=ja|publisher=[[Recording Industry Association of Japan]]|access-date=November 8, 2015|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20131103052144/http://www.riaj.or.jp/data/others/million_list/1995.html|archive-date=November 3, 2013}}</ref><ref name="RIAJ Digital certification for July 2010">{{cite web|url=http://www.riaj.or.jp/data/others/chart/w100820.html|title=RIAJ: Digital Certifications (July 2010)|language=ja|publisher=[[Recording Industry Association of Japan]]|access-date=November 8, 2015|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130915104730/http://www.riaj.or.jp/data/others/chart/w100820.html|archive-date=September 15, 2013}}</ref> * GER: 8.65 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 16.515 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 15.968 million<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/><ref name="Certifications Albums – Année 2013"/> * CAN: 12.485 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 3.827 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Australia's pre 1997 certifications"/> * BRA: 505,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 2.180 million<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * SPA: 1 million<ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 1.105 million{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * NOR: 860,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/> * DEN: 800,000{{efn|name=cert}}<ref name="Hitlisten.nu: Album Top-40 (Uge 01-2003)"/><ref>{{cite web|url=http://hitlisten.nu/default.asp?w=47&y=2003&list=a40|title=Hitlisten.nu: Album Top-40 (Uge 47-2003)|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=June 6, 2014}}</ref><ref>{{cite web|url=http://hitlisten.nu/default.asp?w=22&y=2008&list=a40|title=Hitlisten.nu: Album Top-40 (Uge 22-2008)|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=June 6, 2014}}</ref><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 1.685 million{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * ARG: 340,000<ref name="Argentina's Certifications for albums"/> * BEL: 2.160 million{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 440,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 700,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * FIN: 356,183<ref name="Finnish Certifications"/> * NZ: 192,500<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|200 million<ref>{{cite news|url=https://www.independent.ie/entertainment/music/celine-dion-and-james-corden-recreate-famous-titanic-scene-for-carpool-karaoke-38132381.html|title=Celine Dion and James Corden recreate famous Titanic scene for Carpool Karaoke|last=Southern|first=Keiran|work=[[Irish Independent]]|date=May 21, 2019|access-date=May 21, 2019}}</ref><br />175 million<ref>{{cite news|url=http://gulfnews.com/arts-entertainment/music/celine-dion-taking-chances-tour-to-heights-1.450430|title=Celine Dion: Taking Chances tour to heights|last=Barhat|first=Vikram Singh|work=[[Gulf News]]|date=March 6, 2008|access-date=February 20, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130517174153/http://gulfnews.com/arts-entertainment/music/celine-dion-taking-chances-tour-to-heights-1.450430|archive-date=May 17, 2013|url-status=dead}}</ref> |- ! scope="row" | [[AC/DC]] | Australia | 1973–present<ref name="Allmusic: AC/DC (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/ac-dc-mn0000574772/biography|title=Allmusic: AC/DC (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Erlewine|first=Stephen|access-date=August 24, 2013}}</ref> | 1975<ref name="Allmusic: AC/DC (Biography)"/> | [[Hard rock]] / [[blues rock]] / [[rock and roll]]<ref name="Allmusic: AC/DC (Biography)"/> | {{ntsh|130.9}} {{hidden|<br />130.9 million| * US: 87.2 million<ref name="RIAA Certifications"/> * GER: 11 million{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 10.165 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 4.380 million<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 2.490 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 8.335 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/> * ITA: 1.060 million{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 1.375 million{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 350,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * DEN: 500,000<ref name="Guld og platin i august"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/><ref name="Pladebranchen.08 offentliggøres i dag">{{cite web|url=http://ifpi.dk/?q=content/pladebranchen08-offentligg%C3%B8res-i-dag|title=Pladebranchen.08 offentliggøres i dag|work=[[IFPI Denmark]]|date=August 27, 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20180616203942/http://ifpi.dk/?q=content/pladebranchen08-offentligg%C3%B8res-i-dag|access-date=May 19, 2017|archive-date=June 16, 2018}}</ref> * SWI: 914,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 1.59 million{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/> * ARG: 594,000{{efn|name=cert}}<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/> * BEL: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 395,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 115,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * FIN: 321,169<ref name="Finnish Certifications"/> * NZ: 140,000{{efn|name=cert}}<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|200 million<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/news/entertainment-arts-29932369|title=AC/DC: Rock's 'kick in the guts'|work=[[BBC News]]|date=November 6, 2014|access-date=October 20, 2016}}</ref> |- ! scope="row" | [[The Rolling Stones]] | United Kingdom | 1962–present<ref name="Allmusic: The Rolling Stones (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/the-rolling-stones-mn0000894465/biography|title=Allmusic: The Rolling Stones (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Erlewine|first=Stephen|access-date=August 24, 2013}}</ref> | 1963<ref name="Allmusic: The Rolling Stones (Biography)"/> | Rock / [[blues rock]]<ref name="Allmusic: The Rolling Stones (Biography)"/> |{{ntsh|102.9}} {{hidden|<br />102.9 million| * US: 74.750 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 950,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 3.8 million{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 12.170 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 3.380 million{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 3.025 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 697,500{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 610,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 375,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 690,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 310,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * NOR: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/> * DEN: 170,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/><ref>{{cite web|url=http://hitlisten.nu/default.asp?w=31&y=2003&list=a40|title=Hitlisten.nu: Album Top-40 (UGE 31-2003)|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=November 23, 2021}}</ref><ref name="Pladebranchen.08 offentliggøres i dag"/> * SWI: 238,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * ARG: 718,000{{efn|name=cert}}<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/> * BEL: 220,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 300,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 140,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * NZ: 190,000{{efn|name=cert}}<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|200 million<ref>{{Cite news|url=http://www.seattletimes.com/entertainment/rolling-stones-celebrate-50-years-on-stage/|title=Rolling Stones celebrate 50 years on stage|work=[[The Seattle Times]]|last1=Lawless|first1=Jill|last2=Dixon|first2=Louise|date=July 13, 2013|access-date=February 10, 2023}}</ref><ref>{{cite news|work=CNN|date=March 2, 2011|access-date=23 July 2023|last=Milian|first=Mark|title=Satisfaction! Rolling Stones selling HD catalog online|url=http://www.cnn.com/2011/TECH/web/02/28/rolling.stones/index.html}}</ref> |- |} ===120 million to 199 million records=== <!-- DO NOT ADD ANY MORE IMAGES OR REPLACE THE ARTISTS. WE ARE TO HAVE SEVEN IMAGES ONLY. --><gallery> File:Drake July 2016.jpg|[[Drake (musician)|Drake]] Garth Brooks 2019 By Glenn Francis.jpg|[[Garth Brooks]] File:Kanye West at the 2009 Tribeca Film Festival-2 (cropped).jpg|[[Kanye West]] File:Billy Joel Shankbone NYC 2009.jpg|[[Billy Joel]] File:Justin_Bieber_in_2015.jpg|[[Justin Bieber]] File:12_-_Ed_Sheeran.jpg|[[Ed Sheeran]] File:BrunoMars24KMagicWorldTourLive (cropped).jpg|[[Bruno Mars]] </gallery> <!--When adding to this page, please ensure that your claims are sourced. This means that you must provide the location of the claim. All sources must be published by third party reliable sources. It cannot be pages in Wikipedia or forums on web pages nor can they be Artists' official sites. Unsourced additions will be removed immediately--> {| class="wikitable plainrowheaders sortable" |- ! scope="col" style="width:130px;"| Artist ! scope="col" style="width:122px;"| Country ! scope="col" style="width:122px;"| Period active ! scope="col" style="width:122px;"| Release-year of first charted record ! scope="col" style="width:122px;"| Genre ! scope="col" style="width:325px;"| [[Music recording sales certification|Total certified units]]<br /><small>([[List of music recording certifications|from available markets]])</small>{{efn|name=cert}} ! scope="col" style="width:130px;"| Claimed sales |- ! scope="row" | [[Drake (musician)|Drake]] | Canada | 2001–present<ref name="Allmusic: Drake (Biography)">{{Cite news|url=https://www.allmusic.com/artist/drake-mn0001035294/biography|title=Allmusic: Drake (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Andy|last=Kellman|access-date=September 26, 2018}}</ref> | 2009<ref name="Allmusic: Drake (Biography)"/> | Hip-hop / R&B / pop<ref name="Allmusic: Drake (Biography)"/> | {{ntsh|439.64}} {{hidden|<br />439.64 million| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 344.78 million<ref name="RIAA Certifications"/> * [[Bundesverband Musikindustrie|GER]]: 2.650 million<ref name="BVMI Certifications"/> * [[British Phonographic Industry|UK]]: 62.4 million<ref name="BPI certifications"/> * [[Syndicat National de l'Édition Phonographique|FRA]]: 3.949 million<ref name="SNEP Certifications"/> * [[Music Canada|CAN]]: 9.720 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * [[Australian Recording Industry Association|AUS]]: 5.715 million<ref name="Australian Certifications"/> * [[Associação Brasileira dos Produtores de Discos|BRA]]: 390,000<ref name="PMB Certifications"/> * [[Federation of the Italian Music Industry|ITA]]: 1.885 million<ref name="FIMI Certifications"/> * [[Productores de Música de España|SPA]]: 520,000<ref name="Spanish Certifications"/> * [[International Federation of the Phonographic Industry|SWE]]: 1.310 million<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * [[IFPI Denmark|DEN]]: 2.960 million<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 1.2 million<ref name="AMPROFON Certifications"/> * [[Belgian Entertainment Association|BEL]]: 315,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * [[International Federation of the Phonographic Industry|AUT]]: 127,500<ref name="Austrian Certifications"/> * [[Polish Music Charts|POL]]: 390,000<ref name="Polish Certifications"/> * [[Recorded Music NZ|NZ]]: 562,500<ref name="New Zealand's Certifications"/> * [[Associação Fonográfica Portuguesa|POR]]: 350,000<ref name="Audio Gest"/>}} | style="text-align:center;"|170 million<ref>{{cite news|url=https://www.latimes.com/business/real-estate/story/2022-02-28/drake-is-buying-robbie-williams-beverly-crest-mansion|title=Drake is buying Robbie Williams' Beverly Crest mansion for more than $70 million|first=Jack|last=Flemming|work=[[Los Angeles Times]]|date=February 28, 2022|access-date=February 28, 2022}}</ref> |- ! scope="row" | [[Garth Brooks]] | United States | 1989–present<ref name="Allmusic: Garth Brooks (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/garth-brooks-mn0000798248/biography|title=Allmusic: Garth Brooks (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Erlewine|first=Stephen|access-date=August 25, 2013}}</ref> | 1989<ref name="Allmusic: Garth Brooks (Biography)"/> | Country<ref name="Allmusic: Garth Brooks (Biography)"/> | {{ntsh|165.3}} {{hidden|<br />165.3 million| * US: 158.4 million<ref name="RIAA Certifications"/> * UK: 520,000<ref name="BPI certifications"/> * CAN: 5.730 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 595,000{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref>{{cite web|url=https://www.aria.com.au/charts/1995/albums-chart|title=1995 ARIA Album Chart|work=ARIA|access-date=February 24, 2018}}</ref> * [[Irish Recorded Music Association|IRE]]: 120,000{{efn|name=cert}}<ref name="Irish certification-database"/>}} | style="text-align:center;"|170 million<ref>{{cite news|url=https://www.chicagotribune.com/entertainment/music/ct-ent-garth-brooks-dive-bar-tour-chicago-0708-20190708-c4rkvpejlnhalmobxekbmlefjq-story.html|title=Garth Brooks to kick-off 7-city 'Dive Bar' tour at Joe's in Chicago next week|date=July 9, 2019|first=Jessi|last=Roti|work=[[Chicago Tribune]]|access-date=July 9, 2019}}</ref> |- ! scope="row" | [[Kanye West]] | United States | 1996–present<ref name="Allmusic: Kanye West (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/kanye-west-mn0000361014/biography|title=Allmusic: Kanye West (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Jason|last=Birchmeier|access-date=May 27, 2014}}</ref> | 2003<ref name="Allmusic: Kanye West (Biography)"/> | Hip-hop / [[Electronic music|electronic]] / pop<ref name="Allmusic: Kanye West (Biography)"/> | {{ntsh|270.3}} {{hidden|<br />268.3 million| * US: 229.550 million<ref name="RIAA Certifications"/> * [[Recording Industry Association of Japan|JPN]]: 200,000<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 1.750 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 31.460 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 225,000<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 1.66 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 3.220 million<ref name="Australian Certifications"/> * ITA: 540,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SWE: 300,000<ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * DEN: 1.715 million<ref name="Guld og platin i august"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/><ref>{{cite web|url=http://hitlisten.nu/default.asp?w=2&y=2009&list=t40|title=Hitlisten.nu: Track Top-40 (Uge 02-2009)|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=June 13, 2018}}</ref> * NZ: 177,500<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|160 million<ref>{{cite news|title=In pictures: Kanye West|url=https://edition.cnn.com/2022/02/15/entertainment/gallery/kanye-west/index.html|work=[[CNN]]|date=February 16, 2022|access-date=February 16, 2022}}</ref> |- ! scope="row" | [[Billy Joel]] | United States | 1964–present<ref name="Allmusic: Billy Joel (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/billy-joel-mn0000085915/biography|title=Allmusic: Billy Joel (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Erlewine|first=Stephen|access-date=August 25, 2013}}</ref> | 1971<ref name="Allmusic: Billy Joel (Biography)"/> | Pop / rock<ref name="Allmusic: Billy Joel (Biography)"/> |{{ntsh|134.4}} {{hidden|<br />134.4 million| * US: 116.350 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 2 million{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/><ref>{{cite web|url=http://www.riaj.or.jp/data/others/chart/w090620.html|title=RIAJ: Digital Certifications (May 2009)|language=ja|publisher=[[Recording Industry Association of Japan]]|access-date=April 14, 2012|archive-date=October 11, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20111011182014/http://riaj.or.jp/data/others/chart/w090620.html|url-status=dead}}</ref> * GER: 1.250 million{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 8.215 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 1.025 million{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 3.275 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 1.687 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Australia's pre 1997 certifications"/> * NLD: 350,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * AUT: 125,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * NZ: 162,500{{efn|name=cert}}<ref name="New Zealand's Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|160 million<ref>{{cite news|url=https://www.1news.co.nz/2022/07/14/billy-joel-announces-first-nz-show-in-14-years/|title=Billy Joel announces first NZ show in 14 years|date=July 14, 2022|work=[[1 News]]|access-date=July 14, 2022}}</ref> |- ! scope="row" | [[Justin Bieber]] | Canada | 2008–present<ref name="Allmusic: Justin Bieber (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/justin-bieber-mn0002165952/biography|title=Allmusic: Justin Bieber (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Matt|last=Collar|access-date=March 24, 2016}}</ref> | 2009<ref name="Allmusic: Justin Bieber (Biography)"/> | Pop / [[teen pop]] / [[Dance-pop|dance pop]]<ref name="Allmusic: Justin Bieber (Biography)"/> | {{ntsh|290.4}} {{hidden|<br />290.4 million| * US: 193.5 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 950,000<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/> * GER: 6.2 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 37.345 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 2.380 million<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 9.380 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 9.240 million<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 1 million<ref name="PMB Certifications"/> * ITA: 3.015 million<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 1.4 million<ref name="Spanish Certifications"/> * SWE: 2.910 million<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * [[International Federation of the Phonographic Industry|NOR]]: 3.960 million<ref name="IFPI Norge: Troféoversikt"/> * DEN: 5.545 million<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * [[International Federation of the Phonographic Industry|SWI]]: 175,000<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 8.990 million<ref name="AMPROFON Certifications"/> * BEL: 810,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 327,500<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 870,000<ref name="Polish Certifications"/> * NZ: 1.275 million<ref name="New Zealand's Certifications"/> * POR: 325,000<ref name="Audio Gest"/>}} | style="text-align:center;"|150 million<ref>{{cite news|url=https://www.bbc.com/news/blogs-trending-48580157|title=Justin Bieber challenges Tom Cruise to UFC fight|last=Bell|first=Chris|work=[[BBC News]]|date=June 10, 2019|access-date=June 10, 2019}}</ref> |- ! scope="row" | [[Ed Sheeran]] | United Kingdom | 2004–present<ref name="Allmusic: Ed Sheeran (Biography)">{{Cite news|url=https://www.allmusic.com/artist/ed-sheeran-mn0002639628/biography|title=Allmusic: Ed Sheeran (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Stephen|last=Erlewine|access-date=February 24, 2018}}</ref> | 2011<ref name="Allmusic: Ed Sheeran (Biography)"/> | Pop / [[Folk-pop|folk pop]]<ref name="Allmusic: Ed Sheeran (Biography)"/> | {{ntsh|252.4}} {{hidden|<br />252.4 million| * US: 101 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 350,000<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/> * GER: 13.350 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 84.520 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 4.156 million<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 12.640 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 13.865 million<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 720,000<ref name="PMB Certifications"/> * [[NVPI|NLD]]: 370,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 4.855 million<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 1.340 million<ref name="Spanish Certifications"/> * SWE: 1.680 million<ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * NOR: 395,000<ref name="IFPI Norge: Troféoversikt"/> * DEN: 6.145 million<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 675,000<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 270,000<ref name="AMPROFON Certifications"/> * BEL: 860,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 865,000<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 2.320 million<ref name="Polish Certifications"/> * NZ: 1.785 million<ref name="New Zealand's Certifications"/> * POR: 330,000<ref name="Audio Gest"/>}} | style="text-align:center;"|150 million<ref>{{cite news|url=https://www.reuters.com/lifestyle/solo-party-ed-sheeran-releases-album-while-isolating-covid-2021-10-29/|title='Solo party': Ed Sheeran releases album while isolating for COVID|publisher=[[Reuters]]|date=October 29, 2021|access-date=October 29, 2021}}</ref> |- ! scope="row" | [[Bruno Mars]] | United States | 2004–present<ref name="Allmusic: Bruno Mars (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/bruno-mars-mn0001032082/biography|title=Allmusic: Bruno Mars (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=David|last=Jeffries|access-date=January 26, 2015}}</ref> | 2010<ref name="Allmusic: Bruno Mars (Biography)"/> | Pop rock / R&B<ref name="Allmusic: Bruno Mars (Biography)"/> | {{ntsh|204.9}} {{hidden|<br />204.9 million| * US: 148.5 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 1.2 million<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/> * GER: 3.8 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 27.460 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 2.250 million<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 7 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 6.965 million<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 520,000<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 105,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 1.160 million{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 510,000<ref name="Spanish Certifications"/> * SWE: 440,000<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * DEN: 1.525 million{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/><ref>{{cite web|url=http://hitlisten.nu/default.asp?w=12&y=2011&list=t40|title=Hitlisten.nu: Album Top-40 (Uge 12-2011)|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=January 26, 2015}}</ref> * SWI: 415,000<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 1.230 million<ref name="AMPROFON Certifications"/> * BEL: 360,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 180,000<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 170,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * NZ: 712,500<ref name="New Zealand's Certifications"/> * [[Philippine Association of the Record Industry|PHL]]: 330,000<ref>{{cite web|url=http://www.pari.com.ph/awardsgoldplatinum.html|title=PARI: List of PARI Gold, Platinum & Diamond Awardees|work=[[Philippine Association of the Record Industry]]|publisher=PARI|access-date=August 30, 2015}}</ref> * POR: 115,000<ref name="Audio Gest"/>}} | style="text-align:center;"|150 million<ref>{{cite news|title=Several NZ Super Rugby franchises caught up in Bruno Mars hoax|url=https://www.1news.co.nz/2021/05/13/several-nz-super-rugby-franchises-caught-up-in-bruno-mars-hoax/|work=[[1 News]]|date=May 13, 2021|access-date=September 19, 2022}}</ref> |- ! scope="row" | [[Bruce Springsteen]] | United States | 1972–present<ref name="Allmusic: Bruce Springsteen (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/bruce-springsteen-mn0000530745/biography|title=Allmusic: Bruce Springsteen (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Ruhlmann|first=William|access-date=August 25, 2013}}</ref> | 1973<ref name="Allmusic: Bruce Springsteen (Biography)"/> | Rock<ref name="Allmusic: Bruce Springsteen (Biography)"/> | {{ntsh|128.1}} {{hidden|<br />128.1 million| * US: 95.150 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 400,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 4.425 million{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 12.010 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 2.037 million<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 3.2 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 3.537 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 740,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 740,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 1.770 million{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 810,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * NOR: 340,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/><ref name="Music & Media (26-12-1987)"/> * DEN: 620,000{{efn|name=cert}}<ref name="Hitlisten.nu"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/><ref name="Guld og platin november/december/januar"/><ref name="Guld og platin i april">{{cite web|url=http://www.ifpi.dk/?q=content/guld-og-platin-i-april-0|archive-url=https://web.archive.org/web/20180621042754/http://www.ifpi.dk/?q=content%2Fguld-og-platin-i-april-0|url-status=dead|archive-date=June 21, 2018|title=Guld og platin i april|work=[[IFPI Denmark]]|date=May 27, 2009|access-date=June 6, 2014}}</ref> * SWI: 535,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/><ref name="Music & Media (26-12-1987)"/> * MEX: 280,000{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/> * BEL: 230,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/><ref name="Music & Media (27-12-1986)"/> * AUT: 290,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * FIN: 449,800<ref name="Finnish Certifications"/> * IRE: 189,500{{efn|name=cert}}<ref name="Irish certification-database"/> * NZ: 375,000<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|150 million<ref>{{cite news|url=https://www.france24.com/en/live-news/20211216-springsteen-sells-music-catalog-for-500-million-us-media-reports|title=Springsteen sells music catalog for $500 million: US media reports|work=[[France 24]]|date=December 16, 2021|access-date=December 16, 2021}}</ref> |- ! scope="row" | [[U2]] | Ireland | 1976–present<ref name="Allmusic: U2 (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/u2-mn0000219203/biography|title=Allmusic: U2 (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Erlewine|first=Stephen|access-date=August 25, 2013}}</ref> | 1980<ref name="Allmusic: U2 (Biography)"/> | Rock<ref name="Allmusic: U2 (Biography)"/> |{{ntsh|115.1}} {{hidden|<br />115.1 million| * US: 53.1 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 1.450 million{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 5.8 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 22.745 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 5.325 million<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 7.155 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 4.622 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Australia's pre 1997 certifications"/><ref>{{cite web|url=http://ariacharts.com.au/chart/catalogue-albums/2797|title=ARIA: ARIA Catalogue Albums Chart (22/09/2014)|publisher=[[Australian Recording Industry Association]]|access-date=September 20, 2014|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20141108092907/http://ariacharts.com.au/chart/catalogue-albums/2797|archive-date=November 8, 2014|df=mdy-all}}</ref> * BRA: 2.8 million{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 1.240 million<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 1.080 million{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 2.295 million<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 515,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * NOR: 150,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/> * DEN: 838,000{{efn|name=cert}}<ref name="Hitlisten.nu"/><ref name="Guld og platin i august"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/><ref name="Forårets guld- og platincertificeringer"/><ref name="Pladebranchen.08 offentliggøres i dag"/> * SWI: 771,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/><ref name="Music & Media (26-12-1987)"/> * MEX: 835,000{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 966,000<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/><ref>{{cite news |url=http://www.capif.org.ar/Default.asp?PerDesde_MM=0&PerDesde_AA=0&PerHasta_MM=0&PerHasta_AA=0&interprete=U2&album=&LanDesde_MM=0&LanDesde_AA=0&LanHasta_MM=0&LanHasta_AA=0&Galardon=O&Tipo=1&ACCION2=+Buscar+&ACCION=Buscar&CO=5&CODOP=ESOP |title=CAPIF: U2 certifications for albums |work=CAPIF |access-date=May 1, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110531184613/http://www.capif.org.ar/Default.asp?PerDesde_MM=0&PerDesde_AA=0&PerHasta_MM=0&PerHasta_AA=0&interprete=U2&album=&LanDesde_MM=0&LanDesde_AA=0&LanHasta_MM=0&LanHasta_AA=0&Galardon=O&Tipo=1&ACCION2=+Buscar+&ACCION=Buscar&CO=5&CODOP=ESOP |archive-date=31 May 2011 |url-status=dead}}</ref> * BEL: 770,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 522,500{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 370,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * [[Musiikkituottajat – IFPI Finland|FIN]]: 235,460<ref name="Finnish Certifications"/> * IRE: 316,000{{efn|name=cert}}<ref name="Irish certification-database"/> * NZ: 850,000<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/> * POR: 433,000{{efn|name=cert}}<ref name="Floyd, Kaoma Top Sellers in Portugal Certs"/><ref name="Portuguese certifications 2004-2010"/><ref name="Audio Gest"/><ref name="Music & Media (14-01-1989)"/><ref name="Janusonline: AFP certifications 1978-2001">{{cite news|url=https://www.janusonline.pt/arquivo/pop_ups/2003_1_4_15_graf_a.html|title=Janusonline: AFP certifications 1978-2001|work=AFP|access-date=May 2, 2022}}</ref>}} | style="text-align:center;"|150 million<ref>{{cite news|url=https://www.euronews.com/culture/2022/01/20/bono-admits-he-is-embarrassed-by-singing-voice-on-early-u2-releases|title=Bono admits he is 'embarrassed' by singing voice on early U2 releases|last=McDonagh|first=Shannon|date=January 20, 2022|work=[[Euronews]]|access-date=January 20, 2022}}</ref> |- ! scope="row" | [[Aerosmith]] | United States | 1970–present<ref name="Allmusic: Aerosmith (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/aerosmith-mn0000604852/biography|title=Allmusic: Aerosmith (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Erlewine|first=Stephen|access-date=August 25, 2013}}</ref> | 1973<ref name="Allmusic: Aerosmith (Biography)"/> | Hard rock<ref name="Allmusic: Aerosmith (Biography)"/> | {{ntsh|105.2}} {{hidden|<br />105.2 million| * US: 87.250 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 2.7 million{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/> * GER: 2 million{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 5.970 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 225,000<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 3.950 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 365,000{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref>{{cite news|url=https://www.aria.com.au/charts/1990/singles-chart|title=1990 ARIA Singles Chart: Annual Charts|work=ARIA|access-date=June 30, 2017}}</ref> * BRA: 600,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 200,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 170,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 200,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/> * SWE: 260,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * NOR: 150,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/> * DEN: 195,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 145,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 230,000{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/> * ARG: 338,000{{efn|name=cert}}<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/> * AUT: 125,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * FIN: 101,722<ref name="Finnish Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|150 million<ref>{{cite news|url=https://www.irishnews.com/magazine/entertainment/2021/08/24/news/aerosmith-bring-entire-back-catalogue-to-universal-music-group-2426290/|title=Aerosmith bring entire back catalogue to Universal Music Group|work=[[The Irish News]]|date=August 24, 2021|access-date=August 24, 2021}}</ref> |- ! scope="row" | [[Phil Collins]] | United Kingdom | 1980–2011, 2015–present<ref name="Allmusic: Phil Collins (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/phil-collins-mn0000337119/biography|title=Allmusic: Phil Collins (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Ruhlmann|first=William|access-date=August 25, 2013}}</ref> | 1981<ref name="Allmusic: Phil Collins (Biography)"/> | Rock / [[progressive rock]] / [[Adult contemporary music|adult contemporary]]<ref name="Allmusic: Phil Collins (Biography)"/> | {{ntsh|100.3}} {{hidden|<br />100.3 million| * US: 45.350 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 800,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 14.3 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 18.850 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 6.410 million<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 3.875 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 1.595 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Australia's pre 1997 certifications"/> * BRA: 1.370 million{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 1.150 million<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 425,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/><ref name="Music & Media (26-12-1987)"/> * SPA: 2.150 million<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 245,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * DEN: 390,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/><ref>{{cite web|url=http://hitlisten.nu/default.asp?w=5&y=2005&list=a40|title=Hitlisten.nu: Album Top-40 (Uge 05-2005)|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=June 4, 2019}}</ref> * SWI: 973,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * ARG: 1.144 million<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/> * BEL: 355,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 465,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * FIN: 182,581<ref name="Finnish Certifications"/> * NZ: 140,000<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/> * POR: 208,000{{efn|name=cert}}<ref name="Portuguese certifications 2004-2010"/><ref name="Veloso: Portugal's Pride">{{cite web|url=https://worldradiohistory.com/Archive-Billboard/90s/1991/BB-1991-05-04.pdf|title=Veloso: Portugal's Pride|page=71|publisher=Billboard Magazine|access-date=August 7, 2022|date=May 4, 1991}}</ref>}} | style="text-align:center;"|150 million<ref>{{cite news|url=http://edition.cnn.com/2015/10/29/entertainment/phil-collins-ends-retirement-feat/|title=Phil Collins' fans rejoice: Artist announces end of retirement|last=Payne|first=Ed|date=October 29, 2015|work=[[CNN]]|access-date=October 30, 2015}}</ref> |- ! scope="row" | [[Barbra Streisand]] | United States | 1960–present<ref name="Allmusic: Barbra Streisand (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/barbra-streisand-mn0000855531/biography|title=Allmusic: Barbra Streisand (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Ruhlmann|first=William|access-date=August 25, 2013}}</ref> | 1963<ref name="Allmusic: Barbra Streisand (Biography)"/> | Pop / [[Adult contemporary music|adult contemporary]]<ref name="Allmusic: Barbra Streisand (Biography)"/> | {{ntsh|98.6}} {{hidden|<br />98.6 million| * US: 82.450 million<ref name="RIAA Certifications"/> * GER: 750,000{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 6.025 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 3.250 million{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 2.650 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 2.222 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/> * NLD: 710,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * SPA: 150,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 120,000<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * FIN: 186,501{{efn|name=cert}}<ref name="Finnish Certifications"/> * NZ: 142,500{{efn|name=cert}}<ref name="New Zealand's Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|150 million<ref>{{cite news|url=https://www.nzherald.co.nz/nz/eden-park-ceo-hints-barbra-streisand-may-be-next-after-six60-to-play-at-auckland-stadium/XPVXCO5JOG6LJMPUED45UARLV4/|title=Eden Park CEO hints Barbra Streisand may be next after Six60 to play at Auckland stadium|work=[[The New Zealand Herald]]|date=March 20, 2021|access-date=March 20, 2021}}</ref> |- ! scope="row" | [[ABBA]] | Sweden | 1972–1982, 2016–present<ref name="Allmusic: ABBA (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/abba-mn0000922728/biography|title=Allmusic: ABBA (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Ankeny|first=Jason|access-date=August 24, 2013}}</ref> | 1972<ref name="Allmusic: ABBA (Biography)"/> | Pop / [[disco]]<ref name="Allmusic: ABBA (Biography)"/> |{{ntsh|70.195}} {{hidden|<br />70.195 million| * US: 12.7 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 1.5 million{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ Digital certifications"/><ref>{{cite web|url=http://www.riaj.or.jp/riaj/open/open-record!file?fid=683|title=RIAJ: The Record: July 2001 (Gold Album-Page 8)|language=ja|publisher=[[Recording Industry Association of Japan]]|access-date=November 8, 2015|archive-date=December 22, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151222141258/http://www.riaj.or.jp/riaj/open/open-record!file?fid=683|url-status=dead}}</ref><ref name="RIAJ: Gold and Platinum Database (February 2009)">{{cite web|url=http://www.riaj.or.jp/data/others/gold/200902.html|title=RIAJ: Gold and Platinum Database (February 2009)|language=ja|publisher=[[Recording Industry Association of Japan]]|access-date=November 8, 2015|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130915165357/http://www.riaj.or.jp/data/others/gold/200902.html|archive-date=September 15, 2013}}</ref> * GER: 11.350 million{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 25.465 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 2.850 million{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 2.785 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 5.662 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="ABBA's Australian certifications at Billboard Magazine (September 8, 1979 issue)">{{cite magazine|url=https://books.google.com/books?id=6CMEAAAAMBAJ&q=abba%20platinum%20australia&pg=PT46|title=ABBA's Australian certifications at Billboard Magazine (September 8, 1979 issue)|magazine=Billboard|date=September 8, 1979|access-date=April 25, 2010|author1=Nielsen Business Media, Inc}}</ref> * BRA: 275,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 1.390 million{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 175,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 1.005 million{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990"/> * SWE: 1.020 million{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * DEN: 1.090 million{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/><ref>{{cite web|url=http://hitlisten.nu/default.asp?w=25&y=2004&list=a40|title=Hitlisten.nu: Album Top-40 (Uge 25-2004)|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=June 6, 2014}}</ref><ref>{{cite web|url=http://hitlisten.nu/default.asp?w=51&y=2008&list=a40|title=Hitlisten.nu: Album Top-40 (Uge 51-2008)|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=June 13, 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://hitlisten.nu/default.asp?w=52&y=2008&list=a40|title=Hitlisten.nu: Album Top-40 (Uge 52-2011)|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=June 6, 2014}}</ref> * SWI: 600,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 260,000{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/> * ARG: 238,000{{efn|name=cert}}<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/> * BEL: 470,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 197,500{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 230,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * FIN: 656,319<ref name="Finnish Certifications"/> * NZ: 297,500{{efn|name=cert}}<ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/><ref>{{Cite news|url=http://nztop40.co.nz/chart/albums?chart=2489|title=The Official NZ Music Charts: Top 40 Albums (28 April 2014)|work=[[Recorded Music NZ]]|access-date=March 17, 2015|archive-date=4 July 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170704123057/http://nztop40.co.nz/chart/albums?chart=2489|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://nztop40.co.nz/chart/albums?chart=1422|title=The Official NZ Music Charts: Top 40 Albums (19 March 2007)|work=[[Recorded Music NZ]]|access-date=March 17, 2015|archive-date=28 October 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191028155440/https://nztop40.co.nz/chart/albums?chart=1422|url-status=dead}}</ref>}} | style="text-align:center;"|150 million<ref>{{cite news|url=https://www.smh.com.au/culture/music/the-way-old-friends-do-abba-reforms-plans-virtual-tour-new-album-20210903-p58oej.html|title=The way old friends do: ABBA reform, plan virtual tour and new album|last=Idato|first=Michael|date=September 3, 2021|work=[[The Sydney Morning Herald]]|access-date=September 3, 2021}}</ref> |- ! scope="row" | [[Julio Iglesias]] | Spain | 1968–present<ref name="Allmusic: Julio Iglesias (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/julio-iglesias-mn0000102985/biography|title=Allmusic: Julio Iglesias (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Erlewine|first=Stephen|access-date=August 25, 2013}}</ref> | 1968<ref name="Allmusic: Julio Iglesias (Biography)"/> | [[Latin music|Latin]]<ref name="Allmusic: Julio Iglesias (Biography)"/> | {{ntsh|51.7}} {{hidden|<br />51.7 million| * US: 11 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 800,000{{efn|name=cert}}<ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary">{{cite magazine|url=https://books.google.com/books?id=WQ8EAAAAMBAJ&q=Gold+and+Platinum+certifications+in+Spain&pg=PA110|title=Julio Iglesias 30th Anniversary|magazine=Billboard|access-date=September 23, 2011|date=May 27, 2000|publisher=Nielsen Business Media, Inc}}</ref> * GER: 250,000{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 1.620 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary"/> * FRA: 6.1 million<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary"/> * CAN: 1.5 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 505,000{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary"/> * BRA: 12.475 million{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary"/> * NLD: 1.2 million{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary"/> * ITA: 435,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary"/> * SPA: 8.8 million{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary"/> * SWE: 290,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary"/> * MEX: 2.975 million{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary"/> * ARG: 3.220 million{{efn|name=cert}}<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary"/><ref name="Argentina's Diamond Awards"/> * BEL: 125,000{{efn|name=cert}}<ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * FIN: 131,636{{efn|name=cert}}<ref name="Finnish Certifications"/> * POR: 288,000{{efn|name=cert}}<ref name="Floyd, Kaoma Top Sellers in Portugal Certs"/><ref name="Portuguese certifications 2004-2010"/><ref name="Music & Media (26-12-1987)"/><ref name="Julio Iglesias 30th Anniversary"/><ref name="TOP 30 ARTISTAS">{{cite news |url=http://musica.clix.pt/top.html|title=TOP 30 ARTISTAS|work=Clix Musica|date=April 9, 2004|archive-url=https://web.archive.org/web/20040409010103/http://musica.clix.pt/top.html|access-date=September 11, 2021|archive-date=April 9, 2004}}</ref>}} | style="text-align:center;"|150 million<ref>{{cite news |title=Julio Iglesias recibe el nombramiento de "Español Universal" que otorga Fundación Independiente |url=https://www.libertaddigital.com/cultura/2001-12-11/julio-iglesias-recibe-el-nombramiento-de-espanol-universal-que-otorga-fundacion-independiente-53803/ |access-date=August 13, 2023 |work=[[Libertad Digital]] |date=December 11, 2001 |language=es-ES}}</ref> |- ! scope="row" | [[Frank Sinatra]] | United States | 1935–1971, 1973-1995<ref name="Allmusic: Frank Sinatra (Biography)">{{Cite news|url=https://www.allmusic.com/artist/frank-sinatra-mn0000792507/biography|title=Allmusic: Frank Sinatra (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Ruhlmann|first=William|access-date=September 19, 2022}}</ref> | 1940<ref name="Allmusic: Frank Sinatra (Biography)"/> | Pop / [[Swing music|swing]] / easy listening<ref name="Allmusic: Frank Sinatra (Biography)"/> |{{ntsh|40.8}} {{hidden|<br />40.8 million| * US: 28.2 million<ref name="RIAA Certifications"/> * GER: 1 million{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 8.285 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 600,000{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/> * CAN: 650,000{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 315,000{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="1993 ARIA Album Chart">{{cite web|url=https://www.ariacharts.com.au/annual-charts/1993/albums-chart|title=1993 ARIA Album Chart|work=ARIA|access-date=February 24, 2018}}</ref> * BRA: 350,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * ITA: 600,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/><ref name="Music & Media (27-12-1986)"/> * SPA: 500,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 130,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * ARG: 188,000{{efn|name=cert}}<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/>}} | style="text-align:center;"|150 million<ref>{{cite news|url=https://www.cnbc.com/2015/12/11/the-business-of-frank-sinatra.html|title=The business of Frank Sinatra|last=Pisani|first=Bob|work=[[CNBC]]|date=December 11, 2015|access-date=September 19, 2022}}</ref> |- ! scope="row" | [[Katy Perry]] | United States | 2001–present<ref name="Allmusic: Katy Perry (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/katy-perry-mn0000859589/biography|title=Allmusic: Katy Perry (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Andrew|last=Leahey|access-date=March 5, 2014}}</ref> | 2008<ref name="Allmusic: Katy Perry (Biography)"/> | Pop<ref name="Allmusic: Katy Perry (Biography)"/> | {{ntsh|177.5}} {{hidden|<br />177.5 million| * US: 130.9 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 400,000<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/> * GER: 4.150 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 20.7 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 867,000<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 6.360 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 6.840 million<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 685,000<ref name="PMB Certifications"/> * ITA: 930,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 180,000<ref name="Spanish Certifications"/> * SWE: 600,000<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * NOR: 2.450 million<ref name="IFPI Norge: Troféoversikt"/> * DEN: 600,000<ref name="Hitlisten.nu"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 160,000<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 1.080 million<ref name="AMPROFON Certifications"/> * BEL: 135,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 247,500<ref name="Austrian Certifications"/> * NZ: 360,000<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|143 million<ref>{{cite web|url=https://www.providencejournal.com/news/20170515/katy-perry-coming-to-mohegan-sun-in-september|title=Katy Perry coming to Mohegan Sun in September|work=[[The Providence Journal]]|date=May 15, 2017|access-date=June 15, 2017}}</ref> |- ! scope="row" | [[Chris Brown]] | United States | 2005–present<ref name="Allmusic: Chris Brown (Biography)">{{Cite news|url=https://www.allmusic.com/artist/chris-brown-mn0000266063/biography|title=Allmusic: Chris Brown (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Andy|last=Kellman|access-date=February 26, 2018}}</ref> | 2005<ref name="Allmusic: Chris Brown (Biography)"/> | R&B / hip-hop / pop<ref name="Allmusic: Chris Brown (Biography)"/> | {{ntsh|217.7}} {{hidden|<br />217.7 million| * US: 177.350 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 500,000<ref name="RIAJ Digital certifications"/> * GER: 2.8 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 23.560 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 400,000<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 2.230 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 6.475 million<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 730,000<ref name="PMB Certifications"/> * ITA: 225,000<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 180,000<ref name="Spanish Certifications"/> * SWE: 370,000<ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * NOR: 315,000<ref name="IFPI Norge: Troféoversikt"/> * DEN: 1.080 million<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 140,000<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 780,000<ref name="AMPROFON Certifications"/> * POL: 105,000<ref name="Polish Certifications"/> * NZ: 527,500<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|140 million<ref>{{cite web|url=https://www.albanyherald.com/entertainment/chris-brown-to-perform-at-albany-civic-center/article_2098b1ae-c95d-11eb-942d-0f4ef684fb00.html|title=Chris Brown to perform at Albany Civic Center|work=[[The Albany Herald]]|date=June 9, 2021|access-date=June 9, 2021|last=Fletcher|first=Carlton}}</ref> |- ! scope="row" | [[Jay-Z]] | United States | 1996–present<ref name="Allmusic: Jay-Z (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/jay-z-mn0000224257/biography|title=Allmusic: Jay-Z (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Jason|last=Birchmeier|access-date=February 20, 2014}}</ref> | 1996<ref name="Allmusic: Jay-Z (Biography)"/> | Hip-hop<ref name="Allmusic: Jay-Z (Biography)"/> | {{ntsh|148.8}} {{hidden|<br />148.8 million| * US: 119.7 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 1.050 million<ref name="RIAJ Digital certifications"/> * GER: 2.3 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 19.380 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 650,000<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 2.450 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 1.890 million<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 110,000<ref name="PMB Certifications"/> * ITA: 335,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 380,000<ref name="Spanish Certifications"/> * SWE: 210,000<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * DEN: 275,000<ref name="Hitlisten.nu"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * BEL: 100,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/>}} | style="text-align:center;"|125 million<ref>{{cite news|url=https://www.stuff.co.nz/entertainment/celebrities/124458330/billionaire-rapper-jayz-just-got-a-whole-lot-richer|title=Billionaire rapper Jay-Z just got a whole lot richer|work=[[Stuff (website)|Stuff]]|date=March 6, 2021|access-date=March 6, 2021}}</ref> |- ! scope="row" | [[Metallica]] | United States | 1981–present<ref name="Allmusic: Metallica (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/metallica-mn0000446509/biography|title=Allmusic: Metallica (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Erlewine|first=Stephen|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 1983<ref name="Allmusic: Metallica (Biography)"/> | [[Heavy metal music|Heavy metal]] / [[thrash metal]]<ref name="Allmusic: Metallica (Biography)"/> | {{ntsh|105.6}} {{hidden|<br />105.6 million| * US: 73.3 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 900,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 10.025 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 5.535 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 940,000<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 3.885 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 3.407 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Australia's pre 1997 certifications"/><ref name="ARIA: ARIA Catalogue Albums Chart (07/10/2013)">{{cite web|url=http://ariacharts.com.au/chart/catalogue-albums/1569|title=ARIA: ARIA Catalogue Albums Chart (07/10/2013)|publisher=[[Australian Recording Industry Association]]|access-date=September 6, 2014|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20140906203553/http://ariacharts.com.au/chart/catalogue-albums/1569|archive-date=September 6, 2014|df=mdy-all}}</ref> * BRA: 380,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 460,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 265,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 420,000<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 675,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * NOR: 320,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/><ref name="IFPI Norge: Troféoversikt"/> * DEN: 500,000<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/><ref name="Guld og platin i august"/> * SWI: 560,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 430,000{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/> * ARG: 874,000<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/> * BEL: 385,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 340,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 1.195 million{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * FIN: 530,676<ref name="Finnish Certifications"/> * NZ: 335,000<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|125 million<ref>{{cite news|url=https://www.latimes.com/business/realestate/hot-property/la-fi-hotprop-lars-ulrich-hilltop-mansion-20190219-story.html|title=Hilltop haven: Lars Ulrich's scenic Bay Area mansion asks $12 million|first=Jack|last=Flemming|work=[[Los Angeles Times]]|date=February 20, 2019|access-date=September 6, 2019}}</ref> |- ! scope="row" | [[Lady Gaga]] | United States | 2005–present<ref name="Allmusic: Lady Gaga (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/lady-gaga-mn0000994823/biography|title=Allmusic: Lady Gaga (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Stephen|last=Erlewine|access-date=September 9, 2013}}</ref> | 2008<ref name="Allmusic: Lady Gaga (Biography)"/> | Pop / dance / electronic<ref name="Allmusic: Lady Gaga (Biography)"/> | {{ntsh|164.71}} {{hidden|<br />164.71 million| * US: 107 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 5.4 million<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/> * GER: 5.7 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 24.385 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 3.603 million<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 3.680 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 4.545 million<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 470,000<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 130,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 1.715 million{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 630,000<ref name="Spanish Certifications"/> * SWE: 680,000<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * NOR: 2.470 million<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/><ref name="IFPI Norge: Troféoversikt"/> * DEN: 1.135 million<ref name="Guld og platin i august"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/><ref name="Certificeringer marts – maj 2010"/> * SWI: 555,000<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 420,000<ref name="AMPROFON Certifications"/> * BEL: 505,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 227,500<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 755,000<ref name="Polish Certifications"/> * IRE: 165,000<ref name="Irish certification-database"/> * NZ: 472,500<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/> * POR: 120,000<ref name="Portuguese certifications 2004-2010"/><ref name="Audio Gest"/>}} | style="text-align:center;"|124 million<ref>{{cite web|url=https://www.adelaidenow.com.au/lady-gaga-and-robbie-williams-leave-adelaide-off-australian-tour-itineraries/news-story/0deff4e81726a8fc58c706331a08c4ec|title=Lady Gaga and Robbie Williams leave Adelaide off Australian tour itineraries|first=Sam|last=Kelton|work=[[The Advertiser (Adelaide)|The Advertiser of Adelaide]]|date=February 20, 2014|access-date=October 12, 2015}}</ref> |- ! scope="row" | [[Lil Wayne]] | United States | 1996–present<ref name="Allmusic: Lil Wayne (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/lil-wayne-mn0000272689/biography|title=Allmusic: Lil Wayne (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=David|last=Jeffries|access-date=December 8, 2015}}</ref> | 1999<ref name="Allmusic: Lil Wayne (Biography)"/> | Hip-hop<ref name="Allmusic: Lil Wayne (Biography)"/> | {{ntsh|194.1}} {{hidden|<br />194.1 million| * US: 184 million<ref name="RIAA Certifications"/> * GER: 300,000<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 8 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 100,000<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 360,000<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 1.2 million<ref name="Australian Certifications"/> * DEN: 190,000<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/>}} | style="text-align:center;"|120 million<ref>{{cite news|url=https://www.seattletimes.com/entertainment/rapper-lil-wayne-pleads-guilty-to-federal-weapons-charge/|title=Rapper Lil Wayne pleads guilty to federal weapons charge |work=[[The Seattle Times]]|date=December 11, 2020|access-date=December 11, 2020|first=Curt|last=Anderson}}</ref> |- ! scope="row" | [[Maroon 5]] | United States | 1994–present<ref name="Allmusic: Maroon 5 (Biography)">{{Cite news|url=https://www.allmusic.com/artist/maroon-5-mn0000285232/biography|title=Allmusic: Maroon 5 (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Andrew|last=Leahey|access-date=November 20, 2017}}</ref> | 2002<ref name="Allmusic: Maroon 5 (Biography)"/> | Pop rock / [[funk rock]] / dance-pop<ref name="Allmusic: Maroon 5 (Biography)"/> | {{ntsh|146.4}} {{hidden|<br />146.4 million| * US: 100.5 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 2.250 million<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/> * GER: 3.150 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 18.7 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 1.625 million<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 5.965 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 4.305 million<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 1.050 million<ref name="PMB Certifications"/> * ITA: 1.365 million{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 350,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish Certifications"/> * SWE: 850,000<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * DEN: 1.237 million{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/><ref name="Guld og platin i august"/><ref name="Hitlisten.nu"/> * MEX: 4.055 million<ref name="AMPROFON Certifications"/> * SWI: 100,000<ref name="Swiss Certifications"/> * BEL: 185,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * POL: 240,000<ref name="Polish Certifications"/> * NZ: 450,000<ref name="New Zealand's Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|120 million<ref>{{cite news|url=https://www.masslive.com/music/2020/08/maroon-5-rescheduled-tour-keeps-fenway-park-but-drops-hartford.html|title=Maroon 5 rescheduled tour keeps Fenway Park, but drops Hartford|first=Donnie|last=Moorhouse|work=[[The Republican (Springfield, Massachusetts)|The Republican]]|date=August 31, 2020|access-date=August 31, 2020}}</ref> |- ! scope="row" | [[Adele]] | United Kingdom | 2006–present<ref name="Allmusic: Adele (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/adele-mn0000503460/biography|title=Allmusic: Adele (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Davis|last=Jeffries|access-date=December 4, 2015}}</ref> | 2008<ref name="Allmusic: Adele (Biography)"/> | Pop / soul<ref name="Allmusic: Adele (Biography)"/> | {{ntsh|142.7}} {{hidden|<br />142.7 million| * US: 69 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 100,000<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 5 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 37.450 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 738,333<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 9.060 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 4.675 million<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 4.87 million<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 380,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 1.845 million{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 860,000<ref name="Spanish Certifications"/> * SWE: 510,000<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * NOR: 835,000<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/><ref name="IFPI Norge: Troféoversikt"/> * DEN: 1.712 million<ref name="Hitlisten.nu"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * MEX: 2.370 million<ref name="AMPROFON Certifications"/> * SWI: 600,000<ref name="Swiss Certifications"/> * BEL: 835,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * POL: 340,000<ref name="Polish Certifications"/> * FIN: 151,639<ref name="Finnish Certifications"/> * NZ: 727,500<ref name="New Zealand's Certifications"/> * POR: 110,000<ref name="Portuguese certifications 2004-2010"/><ref name="Audio Gest"/>}} | style="text-align:center;"|120 million<ref>{{cite news|url=https://www.straitstimes.com/life/entertainment/singer-adele-goes-instagram-official-with-new-boyfriend-rich-paul|title=Singer Adele goes Instagram official with new boyfriend Rich Paul|first=Suzanne|last=Sng|work=[[The Straits Times]]|date=September 20, 2021|access-date=September 20, 2021}}</ref> |- ! scope="row" | [[Red Hot Chili Peppers]] | United States | 1983–present<ref name="Allmusic: Red Hot Chili Peppers (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/red-hot-chili-peppers-mn0000883318/biography|title=Allmusic: Red Hot Chili Peppers (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Greg|last=Prato|access-date=August 28, 2013}}</ref> | 1987<ref name="Allmusic: Red Hot Chili Peppers (Biography)"/> | [[Funk rock]] / alternative rock<ref name="Allmusic: Red Hot Chili Peppers (Biography)"/> | {{ntsh|100.2}} {{hidden|<br />100.2 million| * US: 66.250 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 2.6 million{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/> * GER: 3.450 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 15.495 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 1.520 million<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 2.020 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 2.625 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Australia's pre 1997 certifications"/><ref>{{cite web|url=https://www.aria.com.au/charts/1993/singles-chart|title=1993 ARIA Singles Chart|work=ARIA|access-date=February 24, 2018}}</ref> * BRA: 1 million{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 660,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 785,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 640,000<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 390,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * DEN: 720,000{{efn|name=cert}}<ref name="Hitlisten.nu"/><ref name="Guld og platin i august"/><ref name="Guld og platin november/december/januar"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 405,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 150,000{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/> * BEL: 195,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * ARG: 406,000<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/> * AUT: 247,500{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 270,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * FIN: 171,951<ref name="Finnish Certifications"/> * NZ: 285,000<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|120 million<ref>{{cite web|url=https://www.heraldscotland.com/opinion/23042745.10-red-hot-chili-peppers-songs-tell-story-punk-funk-pioneers/|title=10 Red Hot Chili Peppers songs that tell the story of the punk-funk pioneers|first=Gabriel|last=McKay|work=[[The Herald (Glasgow)|The Herald]]|date=October 16, 2022 |access-date=October 16, 2022 }}</ref> |- ! scope="row" | [[Fleetwood Mac]] | United Kingdom<br /> United States | 1967–present<ref name="Allmusic: Fleetwood Mac (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/fleetwood-mac-mn0000182900/biography|title=Allmusic: Fleetwood Mac (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Erlewine|first=Stephen|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 1968<ref name="Allmusic: Fleetwood Mac (Biography)"/> | Rock / pop<ref name="Allmusic: Fleetwood Mac (Biography)"/> | {{ntsh|96.9}} {{hidden|<br />96.9 million| * US: 57.250 million<ref name="RIAA Certifications"/> * GER: 3.5 million{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 26.925 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 800,000{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 2.950 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 3.327 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Australia's pre 1997 certifications"/> * NLD: 590,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * SPA: 300,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWI: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * DEN: 370,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * BEL: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * NZ: 752,500{{efn|name=cert}}<ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/><ref>{{cite news|url=http://nztop40.co.nz/chart/albums?chart=1231|title=The Official New Zealand Music Charts: 29 June 2003|work=[[Recording Industry Association of New Zealand]]|access-date=August 4, 2014|date=June 29, 2003|archive-date=July 4, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170704125955/http://nztop40.co.nz/chart/albums?chart=1231|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite news|url=http://nztop40.co.nz/chart/albums?chart=2269|title=The Official New Zealand Music Charts: 16 September 2013|work=[[Recording Industry Association of New Zealand]]|access-date=August 4, 2014|date=September 16, 2013|archive-date=September 19, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150919232801/http://nztop40.co.nz/chart/albums?chart=2269|url-status=dead}}</ref>}} | style="text-align:center;"|120 million<ref>{{cite news|url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2021-01-14/bmg-buys-fleetwood-mac-rights-after-1970s-song-is-tiktok-hit|title=BMG Buys Fleetwood Mac Rights After 1970s Song Is TikTok Hit|first=Stefan |last=Nicola|work=[[Bloomberg News]]|date=January 14, 2021|access-date=January 14, 2021}}</ref> |- ! scope="row" | [[Bon Jovi]] | United States | 1983–present<ref name="Allmusic: Bon Jovi (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/bon-jovi-mn0000069534/biography|title=Allmusic: Bon Jovi (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Erlewine|first=Stephen|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 1983<ref name="Allmusic: Bon Jovi (Biography)"/> | Hard rock / [[glam metal]]<ref name="Allmusic: Bon Jovi (Biography)"/> | {{ntsh|89.1}} {{hidden|<br />89.1 million| * US: 49.9 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 4.4 million{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/> * GER: 5.650 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 12.590 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 825,000<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 4.735 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 3.835 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref>{{cite web|url=http://www.aria.com.au/issue935.pdf|archive-url=https://webarchive.nla.gov.au/awa/20080219130000/http://pandora.nla.gov.au/pan/23790/20080220-0000/issue935.pdf|url-status=dead|archive-date=2008-02-19|title=ARIA Report 28th January 2008 (Issue 935)|publisher=Australian Recording Industry Association|access-date=April 8, 2013}}{{cbignore|bot=medic}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.mediafire.com/view/?pg9xv4quxb41n8w|title=Bon Jovi's Australian certifications sent by ARIA team|work=ARIA|access-date=May 18, 2015|archive-url=https://archive.today/20150822134305/https://www.mediafire.com/view/?pg9xv4quxb41n8w|archive-date=August 22, 2015|url-status=dead}}</ref> * BRA: 435,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 710,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 215,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 1.620 million<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 365,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * DEN: 185,000{{efn|name=cert}}<ref name="Guld og platin i august"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 1.275 million{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 250,000{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/> * ARG: 358,000<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/> * BEL: 290,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 725,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 120,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * FIN: 422,500<ref name="Finnish Certifications"/> * NZ: 210,000<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|120 million<ref>{{cite news|url=https://www.ft.com/content/a3951c6c-d788-11e6-944b-e7eb37a6aa8e|title=Jon Bon Jovi on hard work, losing his wingman and US inequality|first=Ludovic|last=Hunter-Tilney |work=[[Financial Times]]|date=January 13, 2017|access-date=January 13, 2017}}</ref> |- ! scope="row" | [[Rod Stewart]] | United Kingdom | 1964–present<ref name="Allmusic: Rod Stewart (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/rod-stewart-mn0000293896/biography|title=Allmusic: Rod Stewart (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Erlewine|first=Stephen|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 1969<ref name="Allmusic: Rod Stewart (Biography)"/> | Rock / pop<ref name="Allmusic: Rod Stewart (Biography)"/> | {{ntsh|84.9}} {{hidden|<br />84.9 million| * US: 46.650 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 500,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 4.050 million{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 20.790 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 1.8 million{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 4.055 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 3.660 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Australia's pre 1997 certifications"/> * BRA: 980,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 140,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * SPA: 290,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990"/> * SWE: 440,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * DEN: 120,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/><ref>{{cite web|url=http://hitlisten.nu/default.asp?w=18&y=2006&list=a40|title=Hitlisten.nu: Album Top-40 (Uge 18-2006)|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=March 15, 2022}}</ref><ref>{{cite web|url=http://hitlisten.nu/default.asp?w=7&y=2002&list=a40|title=Hitlisten.nu: Album Top-40 (Uge 07-2002)|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=March 15, 2022}}</ref> * SWI: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * ARG: 524,000{{efn|name=cert}}<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/> * AUT: 175,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/><ref name="Music & Media (27-12-1986)"/><ref name="Music & Media (26-12-1987)"/> * POL: 220,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * IRE: 195,000{{efn|name=cert}}<ref name="Irish certification-database"/> * NZ: 285,000{{efn|name=cert}}<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|120 million<ref>{{cite news|url=https://www.heraldscotland.com/sport/18001493.scott-brown-amazed-celebrity-super-fans-like-rod-stewart-martin-compston-idolise/|first=Stewart|last=Fisher|title=Scott Brown: I'm amazed when celebrity super fans like Rod Stewart and Martin Compston idolise me|work=[[The Herald (Glasgow)|The Herald of Glasgow]]|date=October 30, 2019|access-date=November 11, 2019}}</ref> |- ! scope="row" | [[Bee Gees]] | United Kingdom <br />Australia<ref>{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=_NNmFiUnSmUC&pg=PA2006-IA448|page=448|title=The Encyclopedia of Popular Music|author=Colin Larkin|publisher=Omnibus Press|date=27 May 2011|isbn=9780857125958}}</ref><ref>{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=i6RMBAAAQBAJ&pg=PA283|page=283|title=Rock 'N' Roll Gold Rush|author=Maury Dean|publisher=Algora Publishing|date=2003|isbn=9780875862071}}</ref> | 1963–2003<br />2009–2012<ref name="Allmusic: Bee Gees (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/bee-gees-mn0000043714/biography|title=Allmusic: Bee Gees (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Eder|first=Bruce|access-date=August 25, 2013}}</ref> | 1963<ref name="Allmusic: Bee Gees (Biography)"/> | Pop / disco<ref name="Allmusic: Bee Gees (Biography)"/> |{{ntsh|75.1}} {{hidden|<br />75.1 million| * US: 42.5 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 300,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ: The Record: July 1996">{{cite web|url=http://www.riaj.or.jp/riaj/open/open-record!file?fid=827|title=RIAJ: The Record: July 1996 (Page 5)|language=ja|publisher=[[Recording Industry Association of Japan]]|access-date=November 8, 2015|archive-date=March 4, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304091612/http://www.riaj.or.jp/riaj/open/open-record!file?fid=827|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.riaj.or.jp/riaj/open/open-record!file?fid=817|title=RIAJ: The Record: November 1996 (Page 4)|language=ja|publisher=[[Recording Industry Association of Japan]]|access-date=November 8, 2015|archive-date=March 4, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304113620/http://www.riaj.or.jp/riaj/open/open-record!file?fid=817|url-status=dead}}</ref> * GER: 7.175 million{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 12.925 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 3.4 million{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 4.215 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 1.987 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 350,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * ITA: 135,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * NLD: 540,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * SPA: 450,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWI: 415,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * ARG: 188,000{{efn|name=cert}}<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/> * AUT: 125,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * NZ: 380,000{{efn|name=cert}}<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|120 million<ref>{{cite news|first=Hollie|last=McKay|title=Barry Gibb honors brothers at sold out show, reveals Bee Gees' best song|url=http://www.foxnews.com/entertainment/2014/06/05/barry-gibb-honors-brothers-at-sold-out-show-reveals-bee-gees-best-song.html|work=[[Fox News Channel]]|date=June 5, 2014|access-date=February 22, 2017}}</ref> |- |} ===100 million to 119 million records=== <!-- DO NOT ADD ANY MORE IMAGES OR REPLACE THE ARTISTS. WE ARE TO HAVE SEVEN IMAGES ONLY. --><gallery> File:Nicki Minaj 3, 2012.jpg|[[Nicki Minaj]] File:ColdplayBBC071221 (cropped).jpg|[[Coldplay]] File:LinkinParkBerlin2010.jpg|[[Linkin Park]] File:George Strait 2014 1.jpg|[[George Strait]] File:Pink 2019-07-27 Munich (cropped).jpg|[[Pink (singer)|Pink]] File:Britney Spears 2013 (Straighten Crop).jpg|[[Britney Spears]] File:B'Z Best Buy Theater montage.jpg|[[B'z]] </gallery> <!--When adding to this page, please ensure that your claims are sourced. This means that you must provide the location of the claim. All sources must be published by third party reliable sources. It cannot be pages in Wikipedia or forums on web pages nor can they be Artists' official sites. Unsourced additions will be removed immediately--> {| class="wikitable plainrowheaders sortable" |- ! scope="col" style="width:130px;"| Artist ! scope="col" style="width:122px;"| Country ! scope="col" style="width:122px;"| Period active ! scope="col" style="width:122px;"| Release-year of first charted record ! scope="col" style="width:122px;"| Genre ! scope="col" style="width:325px;"| [[Music recording sales certification|Total certified units]]<br /><small>([[List of music recording certifications|from available markets]])</small>{{efn|name=cert}} ! scope="col" style="width:130px;"| Claimed sales |- ! scope="row" | [[Nicki Minaj]] | Trinidad and Tobago | 2008–present<ref name="Allmusic: Nicki Minaj (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/nicki-minaj-mn0001013175/biography|title=Allmusic: Nicki Minaj (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=David|last=Jeffries|access-date=September 9, 2017}}</ref> | 2010<ref name="Allmusic: Nicki Minaj (Biography)"/> | Hip-hop / pop<ref name="Allmusic: Nicki Minaj (Biography)"/> | {{ntsh|158.6}} {{hidden|<br />158.6 million| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 115.460 million<ref name="RIAA Certifications"/> * [[Recording Industry Association of Japan|JPN]]: 550,000<ref name="RIAJ Digital certifications"/> * [[Bundesverband Musikindustrie|GER]]: 2.450 million<ref name="BVMI Certifications"/> * [[British Phonographic Industry|UK]]: 21 million<ref name="BPI certifications"/> * [[Syndicat National de l'Édition Phonographique|FRA]]: 1.099 million<ref name="SNEP Certifications"/> * [[Music Canada|CAN]]: 2.960 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * [[Australian Recording Industry Association|AUS]]: 4.235 million<ref name="Australian Certifications"/> * [[Pro-Música Brasil|BRA]]: 470,000<ref name="PMB Certifications"/> * [[Federation of the Italian Music Industry|ITA]]: 775,000<ref name="FIMI Certifications"/> * [[Productores de Música de España|SPA]]: 580,000<ref name="Spanish Certifications"/> * [[International Federation of the Phonographic Industry|SWE]]: 420,000<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * [[International Federation of the Phonographic Industry|NOR]]: 595,000<ref name="IFPI Norge: Troféoversikt"/> * [[IFPI Denmark|DEN]]: 430,000<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * [[International Federation of the Phonographic Industry|SWI]]: 180,000<ref name="Swiss Certifications"/> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 6.96 million<ref name="AMPROFON Certifications"/> * [[Polish Music Charts|POL]]: 185,000<ref name="Polish Certifications"/> * [[Recorded Music NZ|NZ]]: 247,500<ref name="New Zealand's Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite web|url=https://www.nzherald.co.nz/entertainment/rapper-nicki-minajs-father-killed-in-hit-and-run/23SXLJG42OKDULJXFOOGSPFTI4/|title=Rapper Nicki Minaj's father killed in hit-and-run|work=[[The New Zealand Herald]]|date=February 15, 2021|access-date=February 15, 2021}}</ref> |- ! scope="row" |[[Coldplay]] | United Kingdom | 1997–present<ref name="Allmusic: Coldplay (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/coldplay-mn0000775877/biography|title=Allmusic: Coldplay (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Andrew|last=Leahey|access-date=December 18, 2015}}</ref> | 1999<ref name="Allmusic: Coldplay (Biography)"/> | Alternative rock / pop rock / pop<ref name="Allmusic: Coldplay (Biography)"/> | {{ntsh|132.6}} {{hidden|<br />135.6 million| * US: 59.6 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 750,000<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/> * GER: 6.650 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 39.505 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 3.353 million<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 3.930 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 4.285 million<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 640,000<ref name="PMB Certifications"/> * [[NVPI|NLD]]: 410,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 3.575 million{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 1.270 million<ref name="Spanish Certifications"/> * SWE: 750,000<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * NOR: 260,000<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/><ref name="IFPI Norge: Troféoversikt"/> * DEN: 1.749 million<ref name="Hitlisten.nu"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 580,000<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 2.4 million<ref name="AMPROFON Certifications"/> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 528,000<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/> * [[Belgian Entertainment Association|BEL]]: 785,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 242,500<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 570,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * IRE: 210,000{{efn|name=cert}}<ref name="Irish certification-database"/> * NZ: 352,500<ref name="New Zealand's Certifications"/> * [[Associação Fonográfica Portuguesa|POR]]: 251,500{{efn|name=cert}}<ref name="Portuguese certifications 2004-2010"/><ref name="Audio Gest"/><ref name="TOP 30 ARTISTAS - SEMANA 12">{{cite news |url=http://musica.clix.pt/top.html|title=TOP 30 ARTISTAS - SEMANA 12|work=Clix Musica|date=July 3, 2003|archive-url=https://web.archive.org/web/20030703011356/http://musica.clix.pt/top.html|access-date=September 11, 2021|archive-date=July 3, 2003}}</ref>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news |url=https://www.pressandjournal.co.uk/fp/nostalgia/3076102/when-aberdeens-music-hall-was-coldplays-stepping-stone-to-global-superstardom/|title=When Aberdeen's Music Hall was Coldplay's stepping stone to global superstardom|work=[[The Press and Journal (Scotland)|The Press and Journal of Scotland]]|date=April 22, 2021|access-date=April 22, 2021|first=Scott|last=Begbie}}</ref> |- ! scope="row" | [[Linkin Park]] | United States | 1996–present<ref name="Allmusic: Linkin Park (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/linkin-park-mn0000289599/biography|title=Allmusic: Linkin Park (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Andrew|last=Leahey|access-date=August 8, 2017}}</ref> | 2000<ref name="Allmusic: Linkin Park (Biography)"/> | Alternative rock / [[nu metal]] / [[rap rock]]<ref name="Allmusic: Linkin Park (Biography)"/> | {{ntsh|103.3}} {{hidden|<br />103.3 million| * US: 72.6 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 1.550 million<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/> * GER: 6.650 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 14.085 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 1.075 million<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 1.330 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 1.485 million<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 670,000<ref name="PMB Certifications"/> * ITA: 1.045 million{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 200,000<ref name="Spanish Certifications"/> * SWE: 165,000<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * DEN: 530,000<ref name="Hitlisten.nu"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 435,000<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 225,000<ref name="AMPROFON Certifications"/> * ARG: 108,000<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/> * BEL: 140,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 260,000<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 245,000<ref name="Polish Certifications"/> * [[Musiikkituottajat – IFPI Finland|FIN]]: 120,469<ref name="Finnish Certifications"/> * NZ: 260,000<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/> * POR: 140,000{{efn|name=cert}}<ref name="Portuguese certifications 2004-2010"/><ref name="Audio Gest"/><ref name="TOP 30 ARTISTAS - SEMANA 12"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite web|url=https://www.latimes.com/business/real-estate/story/2020-10-01/linkin-parks-mike-shinoda-sells-beverly-hills-villa-for-9-million|title=Linkin Park's Mike Shinoda sells Beverly Hills villa for $9 million |work=[[Los Angeles Times]]|first=Jack|last=Flemming|date=October 1, 2020|access-date=October 1, 2020}}</ref> |- ! scope="row" | [[George Strait]] | United States | 1981–present<ref name="Allmusic: George Strait (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/george-strait-mn0000944084/biography|title=Allmusic: George Strait (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Erlewine|first=Stephen|access-date=June 8, 2014}}</ref> | 1984<ref name="Allmusic: George Strait (Biography)"/> | Country<ref name="Allmusic: George Strait (Biography)"/> | <small>{{ntsh|107.3}}</small> {{hidden|<br />107.3 million| * US: 106.650 million<ref name="RIAA Certifications"/> * CAN: 745,000<ref name="Music Canada Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=https://www.upi.com/Entertainment_News/Music/2015/09/23/George-Strait-debuts-new-single-ahead-of-forthcoming-album/8591443038111/|title=George Strait debuts new single ahead of forthcoming album|first=Annie|last=Martin|work=[[United Press International]]|date=September 23, 2015|access-date=August 31, 2019}}</ref> |- ! scope="row" | [[Pink (singer)|Pink]] | United States | 1995–present<ref name="Allmusic: Pink (Biography)">{{Cite news|url=https://www.allmusic.com/artist/p%21nk-mn0001878899/biography|title=Allmusic: Pink (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Steve|last=Huey|access-date=January 6, 2018}}</ref> | 2000<ref name="Allmusic: Pink (Biography)"/> | Pop / pop rock / R&B<ref name="Allmusic: Pink (Biography)"/> | {{ntsh|92.5}} {{hidden|<br />92.5 million| * US: 35.725 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 400,000<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 6.325 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 24.285 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 1.448 million<ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 7.210 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 10.570 million<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 1.530 million<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 215,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 450,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SWE: 710,000<ref name="Swedish Certifications"/> * NOR: 215,000<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/><ref name="IFPI Norge: Troféoversikt"/> * DEN: 516,500<ref name="Hitlisten.nu"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 675,000<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 750,000<ref name="AMPROFON Certifications"/> * BEL: 275,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 447,500<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 220,000<ref name="Polish Certifications"/> * FIN: 130,442<ref name="Finnish Certifications"/> * NZ: 532,500<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=https://www.beaumontenterprise.com/realestate/article/La-Vie-en-Rose-Let-s-Peek-at-the-Properties-of-16529541.php|title=La Vie en Rose: Let's Peek at the Properties of Pink|work=[[The Beaumont Enterprise]]|date=October 16, 2021|access-date=October 16, 2021|archive-date=October 24, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221024074449/https://www.beaumontenterprise.com/realestate/article/La-Vie-en-Rose-Let-s-Peek-at-the-Properties-of-16529541.php|url-status=dead}}</ref> |- ! scope="row" | [[Britney Spears]] | United States | 1998–present<ref name="Allmusic: Britney Spears (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/britney-spears-mn0000628467/biography|title=Allmusic: Britney Spears (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Huey|first=Steve|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 1998<ref name="Allmusic: Britney Spears (Biography)"/> | Pop / dance / [[dance-pop]]<ref name="Allmusic: Britney Spears (Biography)"/> | {{ntsh|90.3}} {{hidden|<br />90.3 million| * US: 46.2 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 2.1 million<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ: Digital Certifications (January 2014)"/> * GER: 6.250 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 16.350 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 3.902 million<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 3.880 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 3.2 million<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 380,000<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 665,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 365,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 990,000<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 1.010 million<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * NOR: 220,000<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/><ref name="IFPI Norge: Troféoversikt"/> * DEN: 600,000{{efn|name=cert}}<ref name="Hitlisten.nu"/><ref name="Guld og platin i august"/><ref name="Guld og platin i april (01/05/2008)">{{cite web|url=http://www.ifpi.dk/?q=content/guld-og-platin-i-april|title=Guld og platin i april (01/05/2008)|work=[[IFPI Denmark]]|date=May 1, 2008|access-date=June 6, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140308132532/http://ifpi.dk/?q=content%2Fguld-og-platin-i-april|archive-date=March 8, 2014|url-status=live}}</ref> * SWI: 495,000<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 1.205 million{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/> * ARG: 428,000<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/> * BEL: 980,000<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 375,000<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 235,000<ref name="Polish Certifications"/> * FIN: 143,627<ref name="Finnish Certifications"/> * NZ: 240,000<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=http://www.bbc.co.uk/newsbeat/article/37105479/britney-spears-to-perform-at-mtv-video-music-awards-for-first-time-in-10-years|title=Britney Spears to perform at MTV Video Music Awards for first time in 10 years|work=[[BBC News]]|date=August 17, 2016|access-date=February 2, 2017}}</ref> |- ! scope="row" | [[B'z]] | Japan | 1988–present<ref name="Allmusic: B'z (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/bz-mn0000316445/biography|title=Allmusic: B'z (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Alexey|last=Eremenko|access-date=August 28, 2013}}</ref> | 1988<ref name="Allmusic: B'z (Biography)"/> | Rock / pop rock / hard rock<ref name="Allmusic: B'z (Biography)"/> | {{ntsh|86.2}} {{hidden|<br />86.2 million| * JPN: 86.250 million{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/><ref name="Japan's 1 Million Seller Database">{{cite web|url=http://www.riaj.or.jp/f/data/others/mil.html|title=年度別ミリオンセラー一覧 (Million Seller List by Year)|publisher=Recording Industry Association of Japan|language=ja|access-date=November 8, 2015}}</ref>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=http://www.rafu.com/2017/10/meeting-of-the-masters/|title=Meeting of the Masters|work=[[Rafu Shimpo]]|first=Mikey Hirano|last=Culross|date=October 11, 2017|access-date=December 1, 2017}}</ref> |- ! scope="row" | [[Shania Twain]] | Canada | 1993–present<ref name="Allmusic: Shania Twain (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/shania-twain-mn0000161808/biography|title=Allmusic: Shania Twain (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Stephen|last=Erlewine|access-date=August 28, 2013}}</ref> | 1993<ref name="Allmusic: Shania Twain (Biography)"/> | [[Country pop]]<ref name="Allmusic: Shania Twain (Biography)"/> | {{ntsh|85.8}} {{hidden|<br />85.8 million| * US: 60.9 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 400,000<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/> * GER: 1.750 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 8.755 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 975,000<ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 6.880 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 2.850 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 475,000<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 540,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * SPA: 100,000<ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 330,000<ref name="Swedish Certifications"/> * NOR: 430,000<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/> * DEN: 210,000{{efn|name=cert}}<ref name="Hitlisten.nu"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 310,000<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/> * ARG: 120,000<ref name="Argentina's Certifications for albums"/> * BEL: 250,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 115,000<ref name="Austrian Certifications"/> * NZ: 402,500<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=https://apnews.com/article/entertainment-music-concerts-shania-twain-5cc7b4b106464bcd9554d737b26fcaca|title=Shania Twain to fans at the Q: 'Honey, I'm Home' (concert review)|work=[[Associated Press]]|first=Chuck|last=Yarborough|date=June 17, 2018|access-date=December 22, 2018}}</ref> |- ! scope="row" | [[Guns N' Roses]] | United States | 1985–present<ref name="Allmusic: Guns N' Roses (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/guns-n-roses-p4416/biography|title=Allmusic: Guns N' Roses (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Erlewine|first=Stephen|access-date=December 15, 2011}}</ref> | 1987<ref name="Allmusic: Guns N' Roses (Biography)"/> | Hard rock / heavy metal<ref name="Allmusic: Guns N' Roses (Biography)"/> | {{ntsh|81.3}} {{hidden|<br />81.3 million| * US: 48.5 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 1.7 million{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 4.1 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 10.550 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 1 million<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 3.520 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 3.190 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Australia's pre 1997 certifications"/><ref name="ARIA: ARIA Albums Chart (19/01/2015)"/> * BRA: 1.9 million{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 705,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 750,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 450,000<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990"/> * SWE: 485,000<ref name="Swedish Certifications"/> * NOR: 250,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/> * DEN: 530,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/><ref>{{cite web|url=http://hitlisten.nu/default.asp?w=28&y=2006&list=a40|title=Hitlisten.nu: Album Top-40 (Uge 28-2006)|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=August 8, 2018}}</ref> * SWI: 365,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 760,000{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/> * ARG: 1.248 million{{efn|name=cert}}<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/> * BEL: 165,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 365,000<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 160,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * IRE: 105,000{{efn|name=cert}}<ref name="Irish certification-database"/> * FIN: 267,540<ref name="Finnish Certifications"/> * NZ: 270,000<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=https://www.pennlive.com/life/2016/07/guns_n_roses_comes_back_to_pit.html|title=Guns N Roses heads to Hershey: their history in images|work=[[The Patriot-News]]|date=July 12, 2016|access-date=May 23, 2018|first=Stephanie|last=Sadowski}}</ref> |- ! scope="row" | [[Backstreet Boys]] | United States | 1993–present<ref name="Allmusic: Backstreet Boys (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/backstreet-boys-mn0000765595/biography|title=Allmusic: Backstreet Boys (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Erlewine|first=Stephen|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 1995<ref name="Allmusic: Backstreet Boys (Biography)"/> | Pop<ref name="Allmusic: Backstreet Boys (Biography)"/> | {{ntsh|79.4}} {{hidden|<br />79.4 million| * US: 44.5 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 5.4 million<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/><ref>{{cite web|url=http://www.riaj.or.jp/data/others/million_list/2001.html |script-title=ja:年度別ミリオンセラー一覧 2001年 |trans-title=2001 Million Seller List|language=ja|publisher=[[Recording Industry Association of Japan]]|access-date=November 8, 2015|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20131103051544/http://www.riaj.or.jp/data/others/million_list/2001.html|archive-date=November 3, 2013}}</ref> * GER: 7 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 6.475 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 325,000<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 3.630 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 2.485 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 1.625 million<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 830,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * SPA: 1.850 million<ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 655,000<ref name="Swedish Certifications"/> * NOR: 140,000<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/> * DEN: 465,000{{efn|name=cert}}<ref>{{cite web|url=http://hitlisten.nu/default.asp?w=4&y=2001&list=a40|title=Hitlisten.nu: Album Top-40 (Uge 04-2001)|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=June 13, 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://hitlisten.nu/default.asp?w=3&y=2002&list=a40|title=Hitlisten.nu: Album Top-40 (Uge 03-2002)|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=June 13, 2018}}</ref><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 415,000<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 1.475 million{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/> * ARG: 740,000<ref name="Argentina's Certifications for albums"/> * BEL: 450,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 325,000<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 300,000<ref name="Polish Certifications"/> * FIN: 171,390<ref name="Finnish Certifications"/> * NZ: 132,500<ref name="New Zealand's Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=https://news.sky.com/story/backstreet-boys-star-nick-carter-will-not-be-charged-with-2003-rape-11495649|title=Backstreet Boys star Nick Carter will not be charged with 2003 rape|work=[[Sky News]]|date=September 12, 2018|access-date=August 3, 2019}}</ref> |- ! scope="row" | [[Eric Clapton]] | United Kingdom | 1962–present<ref name="Allmusic: Eric Clapton (Biography)">{{Cite news|url=https://www.allmusic.com/artist/eric-clapton-mn0000187478/biography|title=Allmusic: Eric Clapton (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=William|last=Ruhlmann|access-date=December 15, 2018}}</ref> | 1970<ref name="Allmusic: Eric Clapton (Biography)"/> | Rock / blues<ref name="Allmusic: Eric Clapton (Biography)"/> | {{ntsh|71.6}} {{hidden|<br />71.6 million| * US: 47.7 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 3.950 million{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 3.030 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 7.790 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 1.475 million{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 2.275 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 1.115 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 715,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 745,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 120,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 700,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish certifications 1979-1990"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 320,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * DEN: 170,000{{efn|name=cert}}<ref>{{cite web|url=hitlisten.nu/default.asp?w=1&y=2001&list=a40|title=Hitlisten.nu: Album Top-40 (Uge 01-2001)|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=March 8, 2022}}</ref><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 385,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * ARG: 420,000{{efn|name=cert}}<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/> * BEL: 125,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 285,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 145,000<ref name="Polish Certifications"/> * FIN: 129,679{{efn|name=cert}}<ref name="Finnish Certifications"/> * NZ: 102,500{{efn|name=cert}}<ref name="New Zealand's Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=https://www.reviewjournal.com/entertainment/music/guitar-great-eric-clapton-returns-to-las-vegas-1846914/|title=Guitar great Eric Clapton returns to Las Vegas|first=Jason|last=Bracelin|work=[[Las Vegas Review-Journal]]|date=September 12, 2019|access-date=September 12, 2019}}</ref> |- ! scope="row" | [[Neil Diamond]] | United States | 1966–present<ref name="Allmusic: Neil Diamond (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/neil-diamond-mn0000864209/biography|title=Allmusic: Neil Diamond (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Ruhlmann|first=William|access-date=August 25, 2013}}</ref> | 1966<ref name="Allmusic: Neil Diamond (Biography)"/> | Pop / rock<ref name="Allmusic: Neil Diamond (Biography)"/> |{{ntsh|71.3}} {{hidden|<br />71.3 million| * US: 55.9 million<ref name="RIAA Certifications"/> * GER: 1 million{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 9.670 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 400,000{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/> * CAN: 1.725 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 2.190 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="1996 ARIA Album Chart">{{cite web|url=https://www.aria.com.au/charts/1996/albums-chart|title=1996 ARIA Album Chart|work=ARIA|access-date=February 24, 2018}}</ref> * NLD: 250,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * SPA: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish certifications 1979-1990"/> * NZ: 132,500{{efn|name=cert}}<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=https://news.sky.com/story/neil-diamond-to-stop-touring-after-parkinsons-diagnosis-11219060|title=Neil Diamond to stop touring after Parkinson's diagnosis|work=[[Sky News]]|date=January 23, 2018|access-date=January 24, 2018}}</ref> |- ! scope="row" | [[Prince (musician)|Prince]] | United States | 1976–2016<ref name="Allmusic: Prince (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/prince-mn0000361393/biography|title=Allmusic: Prince (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Stephen|last=Erlewine|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 1978<ref name="Allmusic: Prince (Biography)"/> | [[Funk]] / R&B / pop / [[Soul music|soul]] / rock<ref name="Allmusic: Prince (Biography)"/> | {{ntsh|67.4}} {{hidden|<br />67.4 million| * US: 48.950 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 300,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 2.4 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 9.345 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 2.110 million<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 1 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 1.120 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Australia's pre 1997 certifications"/> * NLD: 670,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * SPA: 700,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 100,000<ref name="Swedish Certifications"/> * DEN: 140,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 300,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/><ref name="Music & Media (26-12-1987)"/> * AUT: 150,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/><ref name="Music & Media (26-12-1987)"/> * NZ: 182,500{{efn|name=cert}}<ref name="New Zealand's Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=https://www.reuters.com/article/us-music-prince/purple-reigns-at-london-exhibition-charting-princes-career-idUSKBN1CV2CN|title=Purple reigns at London exhibition charting Prince's career|first=Mark|last=Hanrahan|work=[[Reuters]]|date=October 26, 2017|access-date=October 26, 2017}}</ref> |- ! scope="row" | [[Journey (band)|Journey]] | United States | 1973–present<ref name="Allmusic: Journey (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/journey-mn0000291043/biography|title=Allmusic: Journey (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=William|last=Ruhlmann|access-date=August 31, 2013}}</ref> | 1975<ref name="Allmusic: Journey (Biography)"/> | Rock / soft rock<ref name="Allmusic: Journey (Biography)"/> | {{ntsh|65.2}} {{hidden|<br />65.2 million| * US: 60.7 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 300,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/><ref>{{cite web|url=http://www.riaj.or.jp/data/others/chart/w101020.html|title=RIAJ: Digital Certifications (September 2010)|language=ja|publisher=[[Recording Industry Association of Japan]]|access-date=November 8, 2015|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130915153303/http://www.riaj.or.jp/data/others/chart/w101020.html|archive-date=September 15, 2013}}</ref> * UK: 3 million<ref name="BPI certifications"/> * CAN: 725,000<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 560,000{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite web|url=https://www.cantonrep.com/story/entertainment/music/2022/08/07/donnie-iris-and-journey-rock-out-80s-style-at-pro-football-hof-show/10221246002/|title=Journey and Donnie Iris electrify stadium crowd with rousing HOF Fest show|first=Ed |last= Balint|work=[[The Repository]]|date=August 6, 2022|access-date=August 6, 2022}}</ref> |- ! scope="row" | [[Paul McCartney]] | United Kingdom | 1960–present<ref name="Allmusic: Paul McCartney (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/paul-mccartney-mn0000029884/biography|title=Allmusic: Paul McCartney (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Erlewine|first=Stephen|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 1970<ref name="Allmusic: Paul McCartney (Biography)"/> | Rock<ref name="Allmusic: Paul McCartney (Biography)"/> | {{ntsh|67.2}} {{hidden|<br />67.2 million| * US: 44.450 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 500,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 1.925 million{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 15.125 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 1.305 million{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 1.955 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 745,000{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Australia's pre 1997 certifications"/> * SPA: 640,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990"/> * SWE: 210,000{{efn|name=cert}}<ref name="Sverige Toplistan: Sök"/><ref>{{cite web|url=http://www.ifpi.se/wp/wp-content/uploads/guld-platina-1987-1998.pdf|title=IFPI Sweden: Certifications for 1987–1998|publisher=IFPI Sweden|access-date=April 17, 2015|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20110616145338/http://www.ifpi.se/wp/wp-content/uploads/guld-platina-1987-1998.pdf|archive-date=June 16, 2011}}</ref> * DEN: 405,000{{efn|name=cert}}<ref name="Guld og platin i august"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=https://ftw.usatoday.com/2013/12/paul-mccartney-brooklyn-nets-tshirt|title=Paul McCartney wanted a free Brooklyn Nets T-shirt more than anything|first=Chris|last=Strauss|work=[[USA Today]]|date=December 17, 2013|access-date=February 21, 2018}}</ref> |- ! scope="row" | [[Janet Jackson]] | United States | 1982–present<ref name="Allmusic: Janet Jackson (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/janet-jackson-mn0000208774/biography|title=Allmusic: Janet Jackson (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Huey|first=Steve|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 1982<ref name="Allmusic: Janet Jackson (Biography)"/> | R&B / pop<ref name="Allmusic: Janet Jackson (Biography)"/> |{{ntsh|65.3}} {{hidden|<br />65.3 million| * US: 52.250 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 1.6 million {{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 1.4 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 4.960 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 1.475 million<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 1.460 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 1.190 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Australia's pre 1997 certifications"/> * NLD: 400,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * SPA: 150,000<ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 105,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * SWI: 170,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * BEL: 175,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=http://www.bbc.com/culture/story/20190623-why-janet-jackson-is-pops-most-underrated-legend|title=Why Janet Jackson is pops most underrated legend|first=Nick|last=Levine|work=[[BBC News]]|date=June 2, 2019|access-date=June 2, 2019}}</ref> |- ! scope="row" | [[Kenny Rogers]] | United States | 1958–2020<ref name="Allmusic: Kenny Rogers (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/kenny-rogers-mn0000069986/biography|title=Allmusic: Kenny Rogers (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Vinopal & Erlewine|first=David & Stephen|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 1975<ref name="Allmusic: Kenny Rogers (Biography)"/> | Country / pop<ref name="Allmusic: Kenny Rogers (Biography)"/> | {{ntsh|64.7}} {{hidden|<br />64.7 million| * US: 55.550 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 100,000{{efn|name=cert}}<ref>{{cite web|url=http://www.riaj.or.jp/data/others/chart/w090720.html|title=RIAJ: Digital Certifications (June 2009)|language=ja|publisher=[[Recording Industry Association of Japan]]|access-date=November 8, 2015|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130915155927/http://www.riaj.or.jp/data/others/chart/w090720.html|archive-date=September 15, 2013}}</ref> * UK: 3.920 million<ref name="BPI certifications"/> * CAN: 4.740 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 175,000{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/> * SPA: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish certifications 1979-1990"/> * NZ: 130,000{{efn|name=cert}}<ref name="New Zealand's Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=https://www.bbc.co.uk/news/business-39784924|title=Kenny Rogers prepares to hang up his microphone|work=[[BBC News]]|date=May 7, 2017|last=Gordon|first=Dave|access-date=December 24, 2017}}</ref> |- ! scope="row" | [[Santana (band)|Santana]] | United States | 1966–present<ref name="Allmusic: Santana (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/santana-mn0000295756/biography|title=Allmusic: Santana (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=William|last=Ruhlmann|access-date=August 28, 2013}}</ref> | 1969<ref name="Allmusic: Santana (Biography)"/> | Rock<ref name="Allmusic: Santana (Biography)"/> | {{ntsh|62.8}} {{hidden|<br />62.8 million| * US: 47.475 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 400,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 2.4 million{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 3.480 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 3.510 million{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 1.660 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 855,000{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 375,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 540,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * SPA: 450,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 125,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * SWI: 375,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 405,000{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/> * ARG: 158,000{{efn|name=cert}}<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/> * BEL: 190,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 145,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 205,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * NZ: 135,000{{efn|name=cert}}<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite web|url=http://www.jacksonville.com/entertainment/music/2017-10-19/echoes-woodstock-santana-one-few-big-names-still-road|title=Echoes of Woodstock: Santana one of the few big names still on the road|work=[[The Florida Times-Union]]|first=Tom|last=Szaroleta|date=October 19, 2017|access-date=October 19, 2017}}</ref> |- ! scope="row" | [[Simon & Garfunkel]] | United States | 1956–2004<ref name="Allmusic: Simon & Garfunkel (Biography)">{{Cite news|url=https://www.allmusic.com/artist/simon-garfunkel-mn0000038936/biography|title=Allmusic: Simon & Garfunkel (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Unterberger|first=Richie|access-date=February 27, 2018}}</ref> | 1964<ref name="Allmusic: Simon & Garfunkel (Biography)"/> | Folk rock<ref name="Allmusic: Simon & Garfunkel (Biography)"/> | {{ntsh|62.1}} {{hidden|<br />62.1 million| * US: 42.6 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 700,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 2.325 million{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 9.4 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 3.9 million{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/> * CAN: 1.425 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 390,000{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Australia's pre 1997 certifications"/> * NLD: 300,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 125,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SWE: 150,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * NOR: 140,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/> * SWI: 450,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * AUT: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * FIN: 163,350{{efn|name=cert}}<ref name="Finnish Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=https://www.cnbc.com/2021/03/31/sony-music-acquires-singer-paul-simons-song-catalog.html|title=Sony Music acquires singer Paul Simon's song catalog|first=Katie|last=Tsai |work=[[CNBC]]|date=March 31, 2021|access-date=March 31, 2021}}</ref> |- ! scope="row" | [[George Michael]] | United Kingdom | 1981–2016<ref name="Allmusic: George Michael (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/george-michael-mn0000545074/biography|title=Allmusic: George Michael (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Deming|first=Mark|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 1984<ref name="Allmusic: George Michael (Biography)"/> | Pop<ref name="Allmusic: George Michael (Biography)"/> | {{ntsh|54.3}} {{hidden|<br />54.3 million| * US: 20.8 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 300,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 2.4 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 18.610 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 3.217 million<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 1.870 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 2.205 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Australia's pre 1997 certifications"/> * BRA: 390,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 1.190 million<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 115,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 850,000<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 310,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * NOR: 160,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/><ref name="Music & Media (26-12-1987)"/> * DEN: 520,000<ref name="Hitlisten.nu"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/><ref name="Guld og platin november/december/januar"/><ref>{{cite web|url=http://hitlisten.nu/default.asp?w=20&y=2004&list=a40|title=Hitlisten.nu: Album Top-40 (UGE 20-2004|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=January 18, 2017}}</ref> * SWI: 335,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * ARG: 118,000<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/> * BEL: 315,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 140,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 340,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * NZ: 140,000<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=https://news.sky.com/story/troubled-personal-life-of-star-george-michael-10707623|title=Troubled personal life of pop superstar George Michael|work=[[Sky News]]|date=December 27, 2016|access-date=December 27, 2016}}</ref> |- ! scope="row" | [[Dire Straits]] | United Kingdom | 1977–1995<ref name="Allmusic: Dire Straits (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/dire-straits-mn0000167517/biography|title=Allmusic: Dire Straits (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Erlewine|first=Stephen|access-date=August 25, 2013}}</ref> | 1978<ref name="Allmusic: Dire Straits (Biography)"/> | Rock<ref name="Allmusic: Dire Straits (Biography)"/> | {{ntsh|53}} {{hidden|<br />53 million| * US: 15.5 million<ref name="RIAA Certifications"/> * GER: 3.750 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 14.725 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 7.305 million<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 2.575 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 2.190 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Australia's pre 1997 certifications"/> * BRA: 175,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 900,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 1.135 million{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/><ref name="Music & Media (26-12-1987)"/> * SPA: 1.380 million{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/> * SWE: 360,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * DEN: 495,000{{efn|name=cert}}<ref name="Guld og platin i august"/><ref name="Hitlisten.nu"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 1 million{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * BEL: 300,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/><ref name="Music & Media (27-12-1986)"/> * AUT: 400,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/><ref name="Music & Media (26-12-1987)"/> * FIN: 471,530<ref name="Finnish Certifications"/> * NZ: 155,000{{efn|name=cert}}<ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=https://www.thecourier.co.uk/fp/lifestyle/entertainment/music/rocktalk/516848/dire-straits-reunion-not-horizon-says-band-founder-john-illsley-ahead-tayside-gigs/|title=Dire Straits reunion 'not on the horizon', says band founder John Illsley ahead of Tayside gigs|first=Michael|last=Alexander|work=[[The Courier (Dundee)|The Courier of Dundee]]|date=October 20, 2017|access-date=March 13, 2018}}</ref> |- ! scope="row" | [[The Doors]] | United States | 1965–1973<ref name="Allmusic: The Doors (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/the-doors-mn0000114342/biography|title=Allmusic: The Doors (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Richie|last=Unterberger|access-date=August 28, 2013}}</ref> | 1967<ref name="Allmusic: The Doors (Biography)"/> | [[Psychedelic rock]]<ref name="Allmusic: The Doors (Biography)"/> | {{ntsh|50.5}} {{hidden|<br />50.5 million| * US: 38.6 million<ref name="RIAA Certifications"/> * GER: 1.750 million{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 2.840 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 2.2 million{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 2.780 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 1.267 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 100,000<ref name="PMB Certifications"/> * ITA: 280,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 300,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish certifications 1979-1990"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWI: 125,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * ARG: 150,000{{efn|name=cert}}<ref name="Argentina's Certifications for albums"/> * AUT: 125,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/><ref name="Music & Media (27-12-1986)"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=https://www.reuters.com/article/entertainment-us-usa-people-manzarek-idUSBRE94J0V520130520|work=[[Reuters]]|title=Keyboardist Ray Manzarek of The Doors dies at age 74|first=Eric|last=Kelsey|date=May 20, 2013|access-date=May 11, 2021}}</ref> |- ! scope="row" | [[Foreigner (band)|Foreigner]] | United States<br />United Kingdom | 1976–present<ref name="Allmusic: Foreigner (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/foreigner-mn0000987621/biography|title=Allmusic: Foreigner (Overview)|publisher=[[AllMusic]]|first=Greg|last=Prato|access-date=August 28, 2013}}</ref> | 1977<ref name="Allmusic: Foreigner (Biography)"/> | Rock / hard rock<ref name="Allmusic: Foreigner (Biography)"/> | {{ntsh|50.4}} {{hidden|<br />50.4 million| * US: 45.1 million<ref name="RIAA Certifications"/> * GER: 1.5 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 2.3 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 400,000<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 700,000<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 140,000{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/> * NLD: 150,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * SWI: 125,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=https://www.readingeagle.com/2013/07/29/foreigner-joins-styx-at-bethlehems-musikfest-2/|title=Foreigner joins Styx at Bethlehem's Musikfest|work=[[Reading Eagle]]|date=July 29, 2013|access-date=July 29, 2013}}</ref> |- ! scope="row" | [[Chicago (band)|Chicago]] | United States | 1967–present<ref name="Allmusic: Chicago (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/chicago-mn0000110161/biography|title=Allmusic: Chicago (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Ruhlmann|first=William|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 1969<ref name="Allmusic: Chicago (Biography)"/> | Rock / pop<ref name="Allmusic: Chicago (Biography)"/> |{{ntsh|48.5}} {{hidden|<br />48.5 million| * US: 44.150 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 400,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/><ref>{{cite web|url=http://www.riaj.or.jp/f/data/cert/hs.html|title=RIAJ: Digital downloads: February 2014|language=ja|publisher=[[Recording Industry Association of Japan]]|access-date=November 8, 2015}}</ref> * GER: 250,000{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 1.490 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/> * CAN: 1.865 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 105,000{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/> * NLD: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * SPA: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish certifications 1991-1995"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=https://www.cbsnews.com/news/for-chicago-there-is-no-end-in-sight/|title=For Chicago there is no end in sight|work=[[CBS News Sunday Morning]]|date=July 17, 2016|access-date=July 25, 2017}}</ref> |- ! scope="row" | [[Bob Dylan]] | United States | 1959–present<ref name="Allmusic: Bob Dylan (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/bob-dylan-mn0000066915/biography|title=Allmusic: Bob Dylan (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Stephen|last=Erlewine|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 1963<ref name="Allmusic: Bob Dylan (Biography)"/> | [[Folk music|Folk]] / rock<ref name="Allmusic: Bob Dylan (Biography)"/> | {{ntsh|48.1}} {{hidden|<br />48.1 million| * US: 35.6 million<ref name="RIAA Certifications"/> * GER: 625,000{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 8.190 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 800,000{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 1.5 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 690,000{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/> * ITA: 170,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * NOR: 250,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/> * SWI: 175,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * NZ: 105,000{{efn|name=cert}}<ref name="New Zealand's Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=https://www.irishtimes.com/culture/music/bob-dylan-makes-no-mention-of-nobel-prize-at-las-vegas-concert-1.2829616|title=Bob Dylan makes no mention of Nobel prize at Las Vegas concert|newspaper=[[The Irish Times]]|date=October 14, 2016|access-date=July 28, 2017}}</ref> |- ! scope="row" | [[The Carpenters]] | United States | 1969–1983<ref name="Allmusic: Carpenters (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/carpenters-mn0000051909/biography|title=Allmusic: Carpenters (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Erlewine|first=Stephen|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 1969<ref name="Allmusic: Carpenters (Biography)"/> | Pop<ref name="Allmusic: Carpenters (Biography)"/> | {{ntsh|46.7}} {{hidden|<br />46.7 million| * US: 34.6 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 3.050 million{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certification for July 2010"/><ref>{{Cite news|url=http://www.riaj.or.jp/data/others/chart/w100820.html|title=RIAJ: Gold and Platinum database (June 2009)|work=[[Recording Industry Association of Japan]]|access-date=November 8, 2015|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130915104730/http://www.riaj.or.jp/data/others/chart/w100820.html|archive-date=September 15, 2013}}</ref> * GER: 250,000{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 8.450 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * CAN: 275,000{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * BRA: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=https://www.abqjournal.com/1422481/now-and-then.html|title=Now and then|first=Adrian |last=Gomez|work=[[Albuquerque Journal]]|date=February 21, 2020|access-date=February 21, 2020}}</ref> |- ! scope="row" | [[Meat Loaf]] | United States | 1968–2022<ref name="Allmusic: Meat Loaf (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/meat-loaf-mn0000339624/biography|title=Allmusic: Meat Loaf (Overview)|publisher=[[AllMusic]]|first=Jason|last=Ankeny|access-date=August 28, 2013}}</ref> | 1977<ref name="Allmusic: Meat Loaf (Biography)"/> | Rock / hard rock<ref name="Allmusic: Meat Loaf (Biography)"/> |{{ntsh|46.6}} {{hidden|<br />46.6 million| * US: 25.6 million<ref name="RIAA Certifications"/> * GER: 2.350 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 11.665 million<ref name="BPI certifications"/> * CAN: 3.380 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 2.662 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Australia's pre 1997 certifications"/> * NLD: 425,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * SWE: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * SWI: 115,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * AUT: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * NZ: 302,500<ref name="New Zealand's Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite web|url=https://news.sky.com/story/meat-loaf-in-numbers-after-death-of-icon-whose-album-spent-10-years-in-charts-and-with-more-film-credits-than-meryl-streep-12521759|title=Meat Loaf in numbers - after death of icon whose album spent 10 years in charts and with more film credits than Meryl Streep|work=[[Sky News]]|date=January 21, 2022|access-date=January 21, 2022}}</ref> |- ! scope="row" | [[Earth, Wind & Fire]] | United States | 1969–present<ref name="Allmusic: Earth, Wind & Fire (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/earth-wind-fire-mn0000135273/biography|title=Allmusic: Earth, Wind & Fire (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Steve|last=Huey|access-date=October 3, 2014}}</ref> | 1971<ref name="Allmusic: Earth, Wind & Fire (Biography)"/> | Funk / R&B / soul<ref name="Allmusic: Earth, Wind & Fire (Biography)"/> | {{ntsh|44.7}} {{hidden|<br />44.7 million| * US: 37.7 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 500,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/><ref>{{cite web|url=http://www.riaj.or.jp/data/others/chart/w110620.html|title=RIAJ: Digital Certifications (May 2011)|language=ja|publisher=[[Recording Industry Association of Japan]]|access-date=November 8, 2015|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130915123442/http://www.riaj.or.jp/data/others/chart/w110620.html|archive-date=September 15, 2013}}</ref><ref>{{cite web|url=http://riaj.or.jp/data/others/chart/w130520.html|title=RIAJ: Digital Certifications (April 2013)|language=ja|publisher=[[Recording Industry Association of Japan]]|access-date=November 8, 2015|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130810025511/http://riaj.or.jp/data/others/chart/w130520.html|archive-date=August 10, 2013}}</ref> * UK: 4.585 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 500,000<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 360,000<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 420,000{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/> * NLD: 250,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * DEN: 180,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * MEX: 210,000{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite web|url=https://www.chicagotribune.com/suburbs/aurora-beacon-news/ct-abn-earth-wind-fire-riveredge-st-0821-20150820-story.html|title=Earth, Wind & Fire play the hits and more|work=[[Chicago Tribune]]|first=Randall|last=G. Mielke|date=August 21, 2015|access-date=August 21, 2015}}</ref> |- ! scope="row" | [[Cher]] | United States | 1964–present<ref name="Allmusic: Cher (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/cher-mn0000107090/biography|title=Allmusic: Cher (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Eder|first=Bruce|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 1965<ref name="Allmusic: Cher (Biography)"/> | Pop / rock / dance / folk<ref name="Allmusic: Cher (Biography)"/> | {{ntsh|43.7}} {{hidden|<br />43.7 million| * US: 21.9 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 4.175 million{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 8.890 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 1.525 million{{efn|name=cert}}<ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 1.380 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 1.530 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref>{{Cite news|url=http://www.mediafire.com/view/?xaij7r71ngxbgqe|title=Cher's Australia's certifications sent by ARIA team|work=ARIA|access-date=February 26, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131103173028/https://www.mediafire.com/view/?xaij7r71ngxbgqe|archive-date=November 3, 2013|url-status=dead}}</ref> * BRA: 125,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 375,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/><ref>{{Cite news|url=http://www.americanradiohistory.com/hd2/IDX-Business/Music/Archive-Cash-Box-IDX/60s/1967/CB-1967-02-04-OCR-Page-0058.pdf|title=Cash Box magazine: Cash Box Great Britain (Issue February 4, 1967 page 58)|work=[[Cashbox (magazine)|Cashbox]]|date=February 4, 1967|access-date=January 9, 2017}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.americanradiohistory.com/Archive-Cash-Box/60s/1967/CB-1967-02-04.pdf|title=Cash Box magazine: Cash Box Great Britain (PDF of Full Issue February 4, 1967 page 58)|work=[[Cashbox (magazine)|Cashbox]]|date=February 4, 1967|access-date=January 9, 2017}}</ref> * ITA: 325,000{{efn|name=cert}}<ref name="Billboard magazine: Believe in the Album (Issue January 22, 2000 page 2)">{{Cite news|url=https://books.google.com/books?id=sA0EAAAAMBAJ&pg=PP2|title=Billboard magazine: Believe in the Album (Issue January 22, 2000 page 2)|magazine=Billboard|date=January 22, 2000|access-date=November 17, 2012}}</ref><ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 600,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/><ref name="Billboard magazine: Believe in the Album (Issue January 22, 2000 page 2)"/> * SWE: 850,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * NOR: 115,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/> * DEN: 505,000{{efn|name=cert}}<ref name="Billboard magazine: Believe in the Album (Issue January 22, 2000 page 2)"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 295,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 200,000{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/> * ARG: 106,000{{efn|name=cert}}<ref name="Argentina's Certifications for albums"/> * BEL: 275,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/> * AUT: 250,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * NZ: 150,000<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref>{{cite web|url=http://www.mediafire.com/view/b1l57842fpfp59p/NZ_chart_book_Cher.pdf|title=Scapolo, Dean (2007). The Complete New Zealand Music Charts 1966–2006|publisher=[[RIANZ]]|access-date=April 7, 2014}}</ref>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=http://www.chicagotribune.com/entertainment/theater/news/ct-ent-cher-musical-chicago-20170927-story.html|title=Believe: 'The Cher Show' to premiere in Chicago|work=[[Chicago Tribune]]|date=September 28, 2017|access-date=September 28, 2017|first=Chris|last=Jones}}</ref> |- ! scope="row" | [[Def Leppard]] | United Kingdom | 1977–present<ref name="Allmusic: Def Leppard (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/def-leppard-mn0000193320/biography|title=Allmusic: Def Leppard (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Stephen|last=Erlewine|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 1979<ref name="Allmusic: Def Leppard (Biography)"/> | Hard rock / heavy metal<ref name="Allmusic: Def Leppard (Biography)"/> | {{ntsh|42.6}} {{hidden|<br />42.6 million| * US: 36.150 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 300,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * UK: 2.120 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 200,000<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/> * CAN: 2.995 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 407,500<ref name="Australia's pre 1997 certifications"/><ref>{{cite web|url=http://www.aria.com.au/issue850.pdf|archive-url=https://webarchive.nla.gov.au/awa/20060719140000/http://pandora.nla.gov.au/pan/23790/20060720-0000/issue850.pdf|url-status=dead|archive-date=2006-07-19|title=ARIA Report Issue #850|publisher=ARIA|date=June 19, 2006|access-date=February 11, 2010}}{{cbignore|bot=medic}}</ref> * SWE: 150,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * SWI: 125,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 200,000{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=https://www.bbc.com/news/uk-wales-south-east-wales-22280880|title=Def Leppard sponsor Rhiwbina rugby under-10s in Cardiff|date=April 29, 2013|first=Kevin|last=Leonard|work=[[BBC News]]|access-date=May 28, 2017}}</ref> |- ! scope="row" | [[David Bowie]] | United Kingdom | 1962–2016<ref name="Allmusic: David Bowie (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/david-bowie-mn0000531986/biography|title=Allmusic: David Bowie (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Erlewine|first=Stephen|access-date=January 11, 2016}}</ref> | 1967<ref name="Allmusic: David Bowie (Biography)"/> | [[Art rock]] / glam rock / pop<ref name="Allmusic: David Bowie (Biography)"/> | {{ntsh|41.9}} {{hidden|<br />41.9 million| * US: 15.7 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 200,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 525,000{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 18.395 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 2.430 million{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 2.315 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 845,000{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="1990 ARIA Album Chart"/> * NLD: 465,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 570,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 170,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990"/> * DEN: 200,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * NZ: 142,500{{efn|name=cert}}<ref name="New Zealand's Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=https://www.latimes.com/entertainment-arts/music/story/2022-01-03/david-bowie-sells-publishing-songwriting|title=David Bowie estate sells songwriting catalog for reported $250 million|first=Kenan|last=Draughorne|work=[[Los Angeles Times]]|date=January 3, 2022|access-date=January 3, 2022}}</ref> |- ! scope="row" | [[Genesis (band)|Genesis]] | United Kingdom | 1967–1999<br />2006–present<ref name="Allmusic: Genesis (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/genesis-mn0000199995/biography|title=Allmusic: Genesis (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Eder|first=Bruce|access-date=August 25, 2013}}</ref> | 1969<ref name="Allmusic: Genesis (Biography)"/> | [[Progressive rock]] / [[pop rock]]<ref name="Allmusic: Genesis (Biography)"/> |{{ntsh|40.3}} {{hidden|<br />40.3 million| * US: 21.650 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 5.875 million{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 7.565 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 3.260 million{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 805,000{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * NLD: 300,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * SPA: 250,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990"/> * SWE: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * SWI: 450,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/><ref name="Music & Media (26-12-1987)"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=http://www.cbsnews.com/news/book-excerpt-phil-collins-not-dead-yet/|title=Book excerpt: Phil Collins' "Not Dead Yet"|work=[[CBS News]]|date=October 22, 2016|access-date=June 24, 2017}}</ref> |- ! scope="row" | [[Stevie Wonder]] | United States | 1961–present<ref name="Allmusic: Stevie Wonder (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/stevie-wonder-mn0000622805/biography|title=Allmusic: Stevie Wonder (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Huey|first=Steve|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 1962<ref name="Allmusic: Stevie Wonder (Biography)"/> | [[Funk music|Funk]] / R&B / soul<ref name="Allmusic: Stevie Wonder (Biography)"/> |{{ntsh|40}} {{hidden|<br />40 million| * US: 21.650 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 1.050 million{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 750,000{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 12.945 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 1.4 million{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 1.550 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * NLD: 250,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 250,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish certifications 1979-1990"/> * DEN: 135,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite web|url=https://www.scotsman.com/whats-on/arts-and-entertainment/stevie-wonder-70th-birthday-songwriter-and-musicians-12-most-famous-songs-superstition-another-star-2851685|title=Stevie Wonder 70th birthday: the songwriter and musician's 12 most famous songs - from Superstition to Another Star|last=Nelson|first=Alex|work=[[The Scotsman]]|date=May 13, 2020|access-date=May 13, 2020}}</ref> |- ! scope="row" | [[Gloria Estefan]] | United States | 1975–present<ref name="Allmusic: Gloria Estefan (Biography)">{{Cite news|url=https://www.allmusic.com/artist/gloria-estefan-mn0000664817/biography|title=Allmusic: Gloria Estefan (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Jason|last=Ankenyaccessdate=September 12, 2020}}</ref> | 1984<ref name="Allmusic: Gloria Estefan (Biography)"/> | Latin pop / dance pop<ref name="Allmusic: Gloria Estefan (Biography)"/> | {{ntsh|37.6}} {{hidden|<br />37.6 million| * US: 25.9 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 600,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 250,000<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 4.210 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 325,000<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 750,000<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 455,000{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref>{{cite web|url=https://www.aria.com.au/charts/1990/albums-chart/albums-chart|title=1990 ARIA Album Chart|work=ARIA|access-date=September 12, 2020}}{{Dead link|date=March 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> * NLD: 625,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * SPA: 3.240 million<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990"/><ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/> * SWI: 110,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 825,000{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/> * ARG: 380,000<ref name="Argentina's Certifications for albums"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{Cite web |date=2023-01-18 |title=Gloria Estefan on becoming the first Hispanic woman to be inducted into the Songwriters Hall of Fame: "Every song comes differently" - CBS News |url=https://www.cbsnews.com/news/gloria-estefan-songwriters-hall-of-fame/ |access-date=2023-07-07 |website=www.cbsnews.com |language=en-US}}</ref> |- ! scope="row" | [[Tina Turner]] | United States | 1958–2009<ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/news/entertainment-arts-23356954|title=Tina Turner marries in Switzerland|date=July 19, 2013|work=BBC News|language=en-GB}}</ref> | 1960<ref name="Allmusic: Tina Turner (Biography)">{{Cite news|last=Bush|first=John|url=http://www.allmusic.com/artist/tina-turner-mn0000597309/biography|title=Allmusic: Tina Turner (Biography)|access-date=August 26, 2013|publisher=[[AllMusic]]}}</ref> | Rock / pop<ref name="Allmusic: Tina Turner (Biography)"/> | {{ntsh|36.8}} {{hidden|<br />36.8 million| * US: 12.7 million<ref name="RIAA Certifications"/> * GER: 6.5 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 10.635 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 1.135 million<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 1.6 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 480,000{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Australia's pre 1997 certifications"/> * NLD: 565,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * SPA: 700,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/> * SWE: 330,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * NOR: 185,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/> * SWI: 675,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * BEL: 190,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 745,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/><ref name="Music & Media (27-12-1986)"/> * POL: 140,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * FIN: 241,954<ref name="Finnish Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=https://www.independent.co.uk/arts-entertainment/films/features/tina-turner-documentary-ike-hbo-b1822481.html|title='It's about self-love': How TINA captures an icon who refused to falter|work=[[The Independent]]|date=March 27, 2021|access-date=March 27, 2021}}</ref> |- ! scope="row" | [[James Taylor]] | United States | 1968–present<ref name="Allmusic: James Taylor (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/james-taylor-mn0000204386/biography|title=Allmusic: James Taylor (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Ruhlmann|first=William|access-date=November 7, 2015}}</ref> | 1970<ref name="Allmusic: James Taylor (Biography)"/> | Rock / pop<ref name="Allmusic: James Taylor (Biography)"/> | {{ntsh|36.5}} {{hidden|<br />36.5 million| * US: 35.250 million<ref name="RIAA Certifications"/> * UK: 1.055 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * CAN: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=https://www.cbsnews.com/news/james-taylor-on-career-kennedy-center-honors/|title=James Taylor on career, Kennedy Center Honors|work=[[CBS News]]|date=December 28, 2016|access-date=July 24, 2017}}</ref> |- ! scope="row" | [[Olivia Newton-John]] | Australia | 1966–2022<ref name="Allmusic: Olivia Newton-John (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/olivia-newton-john-mn0000473554/biography|title=Allmusic: Olivia Newton-John (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Erlewine|first=Stephen|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 1966<ref name="Allmusic: Olivia Newton-John (Biography)"/> | Pop<ref name="Allmusic: Olivia Newton-John (Biography)"/> | {{ntsh|36.1}} {{hidden|<br />36.1 million| * US: 27 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 500,000{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 3.950 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 1 million<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 3.025 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 450,000{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Australia's pre 1997 certifications"/><ref>{{cite web|url=https://www.aria.com.au/charts/1991/singles-chart|title=1991 ARIA Singles Chart|work=ARIA|access-date=February 24, 2018}}</ref> * NLD: 150,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=https://www.smh.com.au/culture/music/why-did-olivia-newton-john-make-it-in-the-us-when-so-many-others-didn-t-20220811-p5b94q.html|title=Why did Olivia Newton-John make it in the US when so many others didn't?|first=Michael|last=Dwyer|work=[[The Sydney Morning Herald]]|date=August 13, 2022 |access-date=August 13, 2022}}</ref> |- ! scope="row" | [[Linda Ronstadt]] | United States | 1967–2011<ref name="Allmusic: Linda Ronstadt (Overview)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/linda-ronstadt-mn0000686897/biography|title=Allmusic: Linda Ronstadt (Overview)|publisher=[[AllMusic]]|first=Stephen|last=Erlewine|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 1968<ref name="Allmusic: Linda Ronstadt (Overview)"/> | Rock / folk / country<ref name="Allmusic: Linda Ronstadt (Overview)"/> | {{ntsh|33.2}} {{hidden|<br />33.2 million| * US: 31.5 million<ref name="RIAA Certifications"/> * UK: 435,000{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/> * CAN: 500,000{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 665,000{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite web|url=https://www.cbsnews.com/news/linda-ronstadt-im-afraid-of-suffering-but-im-not-afraid-of-dying/?ftag=CNM-00-10aab6i&linkId=63109469|title=Linda Ronstadt: "I'm afraid of suffering, but I'm not afraid of dying"|work=[[CBS News]]|date=February 1, 2019|access-date=February 1, 2019}}</ref> |- ! scope="row" | [[The Beach Boys]] | United States | 1961–present<ref name="Allmusic: The Beach Boys (Overview)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/the-beach-boys-mn0000041874/biography|title=Allmusic: The Beach Boys (Overview)|publisher=[[AllMusic]]|first=John|last=Bush|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 1962<ref name="Allmusic: The Beach Boys (Overview)"/> | Rock / pop / [[Surf music|surf rock]]<ref name="Allmusic: The Beach Boys (Overview)"/> | {{ntsh|32.7}} {{hidden|<br />32.7 million| * US: 25.6 million<ref name="RIAA Certifications"/> * GER: 250,000{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 5.610 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 400,000{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 492,500{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Australia's pre 1997 certifications"/> * SPA: 250,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish certifications 1979-1990"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=https://www.chicagotribune.com/suburbs/aurora-beacon-news/ct-abn-beach-boys-st-0805-20160801-story.html|title=Music turned from hobby to job for Beach Boys' Mike Love|first=Randall|last=G. Mielke|work=[[Chicago Tribune]]|date=August 1, 2016|access-date=May 16, 2017}}</ref> |- ! scope="row" | [[Donna Summer]] | United States | 1968–2012<ref name="Allmusic: Donna Summer (Overview)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/donna-summer-mn0000661524/biography|title=Allmusic: Donna Summer (Overview)|publisher=[[AllMusic]]|last=Huey|first=Steve|access-date=August 25, 2013}}</ref> | 1974<ref name="Allmusic: Donna Summer (Overview)"/> | Pop / disco / R&B<ref name="Allmusic: Donna Summer (Overview)"/> | {{ntsh|31.3}} {{hidden|<br />31.3 million| * US: 24.5 million<ref name="RIAA Certifications"/> * UK: 4.055 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 900,000{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 1.550 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * BRA: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * SPA: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish certifications 1996-1999"/>}} | style="text-align:center;"|100 million<ref>{{cite news|url=https://www.patriotledger.com/story/entertainment/2022/02/17/donna-summer-musical-coming-bostons-emerson-colonial-theatre/6796994001/|title=Looking for some 'hot stuff'? Musical about Boston's disco diva Donna Summer opens Feb. 22|work=[[The Patriot Ledger]]|date=February 17, 2022|access-date=February 17, 2022|last=Reedy|first=R. Scott}}</ref> |- |} ===80 million to 99 million records=== <!-- DO NOT ADD ANY MORE IMAGES OR REPLACE THE ARTISTS. WE ARE TO HAVE SEVEN IMAGES ONLY. --><gallery> File:AliciaKeys2013.jpg|[[Alicia Keys]] File:LionelRichie0995-1000.jpg|[[Lionel Richie]] File:JohnnyCashHouse1969.jpg|[[Johnny Cash]] File:Justin Timberlake by Gage Skidmore 2.jpg|[[Justin Timberlake]] File:R.E.M. collage.jpg|[[R.E.M.]] </gallery> <!--When adding to this page, please ensure that your claims are sourced. This means that you must provide the location of the claim. All sources must be published by third party reliable sources. It cannot be pages in Wikipedia or forums on web pages nor can they be Artists' official sites. Unsourced additions will be removed immediately--> {| class="wikitable plainrowheaders sortable" |- ! scope="col" style="width:130px;"| Artist ! scope="col" style="width:122px;"| Country ! scope="col" style="width:122px;"| Period active ! scope="col" style="width:122px;"| Release-year of first charted record ! scope="col" style="width:122px;"| Genre ! scope="col" style="width:325px;"| [[Music recording sales certification|Total certified units]]<br /><small>([[List of music recording certifications|from available markets]])</small>{{efn|name=cert}} ! scope="col" style="width:130px;"| Claimed sales |- ! scope="row" | [[Shakira]] | [[Colombia]] | 1988–present<ref name="Allmusic: Shakira (Biography)">{{Cite news|url=https://www.allmusic.com/artist/shakira-mn0000790797/biography|title=Allmusic: Shakira (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Steve|last=Huey|access-date=January 26, 2019}}</ref> | 1995<ref name="Allmusic: Shakira (Biography)" /> | Latin pop / pop / pop rock<ref name="Allmusic: Shakira (Biography)" /> | {{ntsh|81.3}} {{hidden|<br />82.3 million| * US: 37.300 million<ref name="RIAA Certifications"/> * GER: 6.300 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 7.8 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 4.402 million<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 1.300 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 1.640 million<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 3.935 million<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 380,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 1.555 million{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 4.720 million<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/> * SWE: 730,000<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * NOR: 165,000<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/><ref name="IFPI Norge: Troféoversikt"/> * DEN: 360,000{{efn|name=cert}}<ref name="Guld og platin i august"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/><ref name="Guld og platin november/december/januar"/><ref name="Hitlisten.nu"/> * SWI: 875,000<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 8.505 million<ref name="AMPROFON Certifications"/> * ARG: 736,000<ref name="Argentina's Certifications for albums"/> * BEL: 490,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 370,000<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 335,000<ref name="Polish Certifications"/> * [[Musiikkituottajat – IFPI Finland|FIN]]: 123,950<ref name="Finnish Certifications"/> * POR: 304,000{{efn|name=cert}}<ref name="Portuguese certifications 2004-2010"/><ref name="TOP 30 ARTISTAS - SEMANA 12"/>}} | style="text-align:center;" |95 million<ref>{{Cite magazine |author=Billboard Staff |date=2023-04-24 |title=Shakira Is Billboard's First-Ever 'Latin Woman of the Year' |url=https://www.billboard.com/music/latin/shakira-billboard-latin-woman-of-the-year-1235313382/ |access-date=2023-04-24 |magazine=Billboard |language=en-US}}</ref> |- ! scope="row" | [[Alicia Keys]] | United States | 1996–present<ref name="Allmusic: Alicia Keys (Biography)">{{Cite news|url=https://www.allmusic.com/artist/alicia-keys-mn0000005307/biography|title=Allmusic: Alicia Keys (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Andy|last=Kellman|access-date=April 25, 2021}}</ref> | 2001<ref name="Allmusic: Alicia Keys (Biography)"/> | Hip-hop / R&B / pop<ref name="Allmusic: Alicia Keys (Biography)"/> | {{ntsh|96.5}} {{hidden|<br />96.5 million| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 76.050 million<ref name="RIAA Certifications"/> * [[Recording Industry Association of Japan|JPN]]: 1.050 million<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/> * [[Bundesverband Musikindustrie|GER]]: 2.500 million<ref name="BVMI Certifications"/> * [[British Phonographic Industry|UK]]: 9.420 million<ref name="BPI certifications"/> * [[Syndicat National de l'Édition Phonographique|FRA]]: 1.127 million<ref name="SNEP Certifications"/> * [[Music Canada|CAN]]: 1.6 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * [[Australian Recording Industry Association|AUS]]: 2.170 million<ref name="Australian Certifications"/> * [[NVPI|NLD]]: 460,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * [[Federation of the Italian Music Industry|ITA]]: 310,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * [[Productores de Música de España|SPA]]: 260,000<ref name="Spanish Certifications"/> * [[International Federation of the Phonographic Industry|SWE]]: 200,000<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * [[IFPI Denmark|DEN]]: 277,500{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/><ref name="Hitlisten.nu"/> * [[International Federation of the Phonographic Industry|SWI]]: 275,000<ref name="Swiss Certifications"/> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 300,000<ref name="AMPROFON Certifications"/> * [[Belgian Entertainment Association|BEL]]: 185,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * [[International Federation of the Phonographic Industry|AUT]]: 130,000<ref name="Austrian Certifications"/> * [[Polish Music Charts|POL]]: 100,000<ref name="Polish Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|90 million<ref>{{cite news|url=https://www.euronews.com/2021/12/16/alicia-keys-says-new-album-is-a-homecoming|title=Alicia Keys says new album is a 'homecoming'|first=Natalie|last=Lindo|work=[[Euronews]]|date=December 16, 2021|access-date=December 16, 2021}}</ref> |- ! scope="row" | {{sortname|Christina|Aguilera}} | United States | 1993–present<ref name="Allmusic: Christina Aguilera (Biography)">{{Cite news|url=https://www.allmusic.com/artist/christina-aguilera-mn0000780258/biography|title=Allmusic: Christina Aguilera (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Stephen|last=Erlewine|access-date=September 24, 2018}}</ref> | 1998<ref name="Allmusic: Christina Aguilera (Biography)"/> | R&B / pop / rock<ref name="Allmusic: Christina Aguilera (Biography)"/> |{{ntsh|78.1}} {{hidden|<br />78.1 million| * US: 54.2 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 600,000<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/> * GER: 2.425 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 11.170 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 575,000<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 3.020 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 2.620 million<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 100,000<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 170,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 215,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 310,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 500,000<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * DEN: 445,500{{efn|name=cert}}<ref name="Guld og platin i august"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/><ref name="Guld og platin november/december/januar"/> * SWI: 225,000<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 885,000<ref name="AMPROFON Certifications"/> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|ARG]]: 100,000<ref name="Argentina's Certifications for albums"/> * BEL: 260,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 140,000<ref name="Austrian Certifications"/> * NZ: 195,000<ref name="New Zealand's Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|90 million<ref>{{cite journal |last1=Evans |first1=Cleveland |title=Cleveland Evans: Christina 'anointed' in 'beauty' for centuries |journal=[[Omaha World-Herald]] |date=December 18, 2022 |url=https://omaha.com/lifestyles/cleveland-evans-christina-anointed-in-beauty-for-centuries/article_4b50616c-7c03-11ed-84b6-97b438a4cdbe.html |language=en|access-date=January 19, 2023|archive-date=December 19, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221219082656/https://omaha.com/lifestyles/cleveland-evans-christina-anointed-in-beauty-for-centuries/article_4b50616c-7c03-11ed-84b6-97b438a4cdbe.html|url-status=live}}</ref> |- ! scope="row" | [[Lionel Richie]] | United States | 1968–present<ref name="Allmusic: Lionel Richie (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/lionel-richie-mn0000243474/biography|title=Allmusic: Lionel Richie (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Huey|first=Steve|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 1981<ref name="Allmusic: Lionel Richie (Biography)"/> | Pop / R&B<ref name="Allmusic: Lionel Richie (Biography)"/> |{{ntsh|43.4}} {{hidden|<br />43.4 million| * US: 28.650 million<ref name="RIAA Certifications"/> * GER: 1.050 million{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 8.555 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 1.4 million{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 2.380 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 260,000{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref>{{cite web|url=https://ariacharts.com.au/chart/catalogue-albums/2377|title=ARIA Catalogue Albums Chart (05/05/2014)|publisher=[[Australian Recording Industry Association]]|access-date=September 6, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140907142933/https://ariacharts.com.au/chart/catalogue-albums/2377|archive-date=September 7, 2014}}</ref> * BRA: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 605,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * SPA: 150,000<ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990"/> * SWI: 170,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/><ref name="Music & Media (26-12-1987)"/> * BEL: 100,000<ref name="Music & Media (27-12-1986)"/>}} | style="text-align:center;"|90 million<ref>{{cite news|url=https://www.billboard.com/articles/news/9399479/lionel-richie-musical-all-night-long-disney|title=Lionel Richie Musical 'All Night Long' In the Works From Disney|first=Borys|last=Kit|magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]|date=June 10, 2020|access-date=June 10, 2020}}</ref> |- ! scope="row" | [[Johnny Cash]] | United States | 1954–2003<ref name="Allmusic: Johnny Cash (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/johnny-cash-mn0000816890/biography|title=Allmusic: Johnny Cash (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Stephen|last=Erlewine|access-date=February 13, 2016}}</ref> | 1956<ref name="Allmusic: Johnny Cash (Biography)"/> | Country / rock and roll / gospel<ref name="Allmusic: Johnny Cash (Biography)"/> | {{ntsh|32.2}} {{hidden|<br />32.2 million| * US: 25.7 million<ref name="RIAA Certifications"/> * GER: 550,000{{efn|name=cert}}<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 5.010 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * CAN: 490,000{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 522,500{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|90 million<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/news/entertainment-arts-25725837|title=More Johnny Cash material will be released says son|work=[[BBC News]]|first=Rebecca|last=Jones|date=January 14, 2014|access-date=September 13, 2016}}</ref> |- ! scope="row" | [[Justin Timberlake]] | United States | 1992–present<ref name="Allmusic: Justin Timberlake (Biography)">{{Cite news|url=https://www.allmusic.com/artist/justin-timberlake-mn0000312890/biography|title=Allmusic: Justin Timberlake (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Stephen|last=Erlewine|access-date=February 6, 2018}}</ref> | 2002<ref name="Allmusic: Justin Timberlake (Biography)"/> | Pop / R&B / [[neo soul]]<ref name="Allmusic: Justin Timberlake (Biography)"/> | {{ntsh|85.3}} {{hidden|<br />85.3 million| * US: 50.32 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 200,000<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/> * GER: 4.500 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 18.870 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 778,000<ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 3.360 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 2.915 million<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 105,000<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 185,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 520,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 220,000<ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 560,000<ref name="Swedish Certifications"/> * DEN: 1.125 million<ref name="Hitlisten.nu"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 250,000<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 710,000<ref name="AMPROFON Certifications"/> * BEL: 325,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * POL: 240,000<ref name="Polish Certifications"/> * NZ: 227,500<ref name="New Zealand's Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|88 million<ref>{{cite news|url=https://www.ky3.com/content/news/Justin-Timberlake-joins-celebrities-at-2019-Legends-of-Golf-at-Big-Cedar-Lodge-508283751.html|title=Justin Timberlake joins celebrities at 2019 Legends of Golf at Big Cedar Lodge|work=[[KYTV (TV)]]|date=April 8, 2019|access-date=April 8, 2019}}</ref> |- ! scope="row" | [[Ariana Grande]] | United States | 2008–present<ref name="Allmusic: Ariana Grande (Biography)">{{Cite news|url=https://www.allmusic.com/artist/ariana-grande-mn0002264745/biography|title=Allmusic: Ariana Grande (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Stephen|last=Erlewine|access-date=November 6, 2021}}</ref> | 2013<ref name="Allmusic: Ariana Grande (Biography)"/> | Pop / R&B<ref name="Allmusic: Ariana Grande (Biography)"/> | {{ntsh|144.9}} {{hidden|<br />144.9 million| * US: 88.5 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 1.3 million<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/> * GER: 2.9 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 26.6 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 2.074 million<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 7.320 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 4.695 million<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 1.560 million<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 140,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 1.375 million<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 380,000<ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 710,000<ref name="Swedish Certifications"/> * [[International Federation of the Phonographic Industry|NOR]]: 3.180 million<ref name="IFPI Norge: Troféoversikt"/> * DEN: 1.475 million<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 460,000<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 810,000<ref name="AMPROFON Certifications"/> * BEL: 270,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 120,000<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 1.010 million<ref name="Polish Certifications"/> * NZ: 502,500<ref name="New Zealand's Certifications"/> * [[Associação Fonográfica Portuguesa|POR]]: 185,000<ref name="Audio Gest"/>}} | style="text-align:center;"|85 million<ref>{{cite news|url=https://screenrant.com/wicked-movie-ariana-grande-glinda-casting-reaction/|title=Ariana Grande Reacts To Being Cast As Glinda In Wicked Movie|work=[[Screen Rant]]|first=Roxanna|last=Pell|date=November 5, 2021|access-date=November 6, 2021}}</ref> |- ! scope="row" | [[R.E.M.]] | United States | 1980–2011<ref name="Allmusic: R.E.M. (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/rem-mn0000325459/biography|title=Allmusic: R.E.M. (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Stephen|last=Erlewine|access-date=August 28, 2013}}</ref> | 1983<ref name="Allmusic: R.E.M. (Biography)"/> | Alternative rock<ref name="Allmusic: R.E.M. (Biography)"/> |{{ntsh|45.3}} {{hidden|<br />45.3 million| * US: 21.650 million<ref name="RIAA Certifications"/> * GER: 4.275 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 10.460 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 1.450 million<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 2.650 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 1.030 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Australia's pre 1997 certifications"/> * BRA: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 100,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 255,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 1.1 million<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 500,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * NOR: 135,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/> * DEN: 290,000{{efn|name=cert}}<ref name="Hitlisten.nu"/><ref name="Guld og platin i august"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 450,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * ARG: 158,000{{efn|name=cert}}<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/> * BEL: 210,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 350,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * [[Irish Recorded Music Association|IRE]]: 127,500{{efn|name=cert}}<ref name="Irish certification-database"/> * NZ: 105,000<ref name="New Zealand's Certifications"/>}} |style="text-align:center;"|85 million<ref>{{cite news|url=https://www.postandcourier.com/free-times/arts/former-r-e-m-bassist-mike-mills-teams-up-with-violinist-robert-mcduffie-for-his/article_a37b91d4-5407-5cd8-9d92-ee7d7dd05546.html|title=Former R.E.M. Bassist Mike Mills Teams up with Violinist Robert McDuffie For His First Concerto|work=[[The Post and Courier]]|first=Lowenna|last=Waters|date=October 19, 2016|access-date=May 18, 2018}}</ref> |- ! scope="row" | [[Post Malone]] | United States | 2013–present<ref name="Allmusic: Post Malone (Biography)">{{Cite news|url=https://www.allmusic.com/artist/post-malone-mn0003426458/biography|title=Allmusic: Post Malone (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Neil|last=Yeung|access-date=February 15, 2022}}</ref> | 2015<ref name="Allmusic: Post Malone (Biography)"/> | Pop / R&B / hip-hop<ref name="Allmusic: Post Malone (Biography)"/> | {{ntsh|221.8}} {{hidden|<br />221.8 million| * US: 168.5 million<ref name="RIAA Certifications"/> * GER: 2.4 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 21.86 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 1.533 million<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 13.440 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 6.545 million<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 1.2 million<ref name="PMB Certifications"/> * ITA: 810,000<ref name="FIMI Certifications"/> * SWE: 900,000<ref name="Swedish Certifications"/> * NOR: 420,000<ref name="IFPI Norge: Troféoversikt"/> * DEN: 2.290 million<ref name="Hitlisten.nu"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * MEX: 330,000<ref name="AMPROFON Certifications"/> * BEL: 235,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * POL: 290,000<ref name="Polish Certifications"/> * NZ: 840,000<ref name="New Zealand's Certifications"/> * POR: 295,000<ref name="Audio Gest"/>}} | style="text-align:center;"|80 million<ref>{{cite news|url=https://www.khou.com/article/news/entertainment-news/post-malone-expecting-first-child/507-698d7d27-21b2-4672-85e7-155e8080e6d9|title='I'm the happiest I've ever been': Post Malone announces girlfriend's pregnancy|work=[[KHOU]]|first=Diego|last=Mendoza|date=May 6, 2022|access-date=May 6, 2022|archive-date=August 18, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220818012213/https://www.khou.com/article/news/entertainment-news/post-malone-expecting-first-child/507-698d7d27-21b2-4672-85e7-155e8080e6d9|url-status=dead}}</ref> |- ! scope="row" | [[Flo Rida]] | United States | 2007–present<ref name="Allmusic: Flo Rida (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/flo-rida-mn0000921924/biography|title=Allmusic: Flo Rida (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Andy|last=Kellman|access-date=March 14, 2016}}</ref> | 2007<ref name="Allmusic: Flo Rida (Biography)"/> | Hip-hop / [[hip house]] /[[Electronic dance music|EDM]]<ref name="Allmusic: Flo Rida (Biography)"/> | {{ntsh|85}} {{hidden|<br />85 million| * US: 59 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 650,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/> * GER: 4.1 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 11.260 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 225,000<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 3.090 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 3.605 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/> * ITA: 515,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 140,000<ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 780,000<ref name="Swedish Certifications"/> * DEN: 420,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 420,000<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 330,000<ref name="AMPROFON Certifications"/> * AUT: 210,000<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 100,000<ref name="Polish Certifications"/> * NZ: 247,500<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|80 million<ref>{{cite news|url=https://www.timesleader.com/news/712657/hazleton-woman-injured-at-flo-rida-show-settles-lawsuit-with-rapper-others|title=Hazleton woman injured at Flo Rida show settles lawsuit with rapper, others|work=[[Times Leader]]|first=Patrick|last=Kernan|date=July 24, 2018|access-date=March 14, 2019}}</ref> |- ! scope="row" | [[Usher (singer)|Usher]] | United States | 1991–present<ref name="Allmusic: Usher (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/usher-mn0000303506/biography|title=Allmusic: Usher (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Lynda|last=Lane|access-date=January 6, 2016}}</ref> | 1994<ref name="Allmusic: Usher (Biography)"/> | R&B / pop<ref name="Allmusic: Usher (Biography)"/> | {{ntsh|78.5}} {{hidden|<br />78.5 million| * US: 55.415 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 750,000<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/> * GER: 1.6 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 13.125 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 210,000<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 1.850 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 4.222 million<ref name="Australian Certifications"/> * ITA: 125,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SWE: 105,000<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * DEN: 382,500{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/><ref name="Guld og platin i august"/> * SWI: 170,000<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 210,000{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/> * NZ: 150,000<ref name="New Zealand's Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|80 million<ref>{{cite news|url=https://www.bloomberg.com/press-releases/2022-02-17/usher-announces-new-headlining-las-vegas-residency-at-park-mgm|title=Usher Announces New Headlining Las Vegas Residency at Park MGM|work=[[Bloomberg News]]|date=February 17, 2022|access-date=February 17, 2022}}</ref> |- ! scope="row" | [[Tim McGraw]] | United States | 1990–present<ref name="Allmusic: Tim McGraw (Biography)">{{Cite news|url=https://www.allmusic.com/artist/tim-mcgraw-mn0000592954/biography|title=Allmusic: Tim McGraw (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Steve|last=Huey|access-date=June 9, 2018}}</ref> | 1994<ref name="Allmusic: Tim McGraw (Biography)"/> | Country<ref name="Allmusic: Tim McGraw (Biography)"/> | {{ntsh|82.3}} {{hidden|<br />72.3 million| * US: 80.650 million<ref name="RIAA Certifications"/> * UK: 200,000<ref name="BPI certifications"/> * CAN: 1.535 million<ref name="Music Canada Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|80 million<ref>{{cite news|url=https://www.pressrepublican.com/news/local_news/new-mcgraw-single-will-tear-you-apart/article_7652b87a-d722-5351-8b2b-82fb8272ed72.html|title=New McGraw single will 'tear you apart'|first=Amanda|last=Martin|work=[[Press-Republican]]|date=July 23, 2020|access-date=July 23, 2020}}</ref> |- ! scope="row" | [[The Black Eyed Peas]] | United States | 1995–present<ref name="Allmusic: The Black Eyed Peas (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/the-black-eyed-peas-mn0000091983/biography|title=Allmusic: The Black Eyed Peas (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Andy|last=Kellman|access-date=August 31, 2013}}</ref> | 1998<ref name="Allmusic: The Black Eyed Peas (Biography)"/> | Hip-hop / R&B / dance<ref name="Allmusic: The Black Eyed Peas (Biography)"/> | {{ntsh|70}} {{hidden|<br />70 million| * US: 34.930 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 1.250 million<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/> * GER: 3.3 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 14 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 3.516 million<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 3.1 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 3.882 million<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 475,000<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 160,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 825,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 690,000<ref name="Spanish Certifications"/> * SWE: 350,000<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * DEN: 226,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/><ref name="Guld og platin november/december/januar"/><ref name="Certificeringer marts – maj 2010"/><ref name="Hitlisten.nu"/> * SWI: 540,000<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 1.440 million{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/> * BEL: 560,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 100,000<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 110,000<ref name="Polish Certifications"/> * IRE: 135,000{{efn|name=cert}}<ref name="Irish certification-database"/> * NZ: 340,000<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/> * POR: 104,000{{efn|name=cert}}<ref name="Portuguese certifications 2004-2010"/><ref name="Audio Gest"/>}} | style="text-align:center;"|80 million<ref>{{cite news|url=https://www.sundayworld.com/showbiz/music/black-eyed-peas-to-play-galways-pearse-stadium-in-june-2022/41100909.html|title=Black Eyed Peas to play Galway's Pearse Stadium in June 2022|first=Neasa|last=Cumiskey|work=[[Sunday World]]|date=November 30, 2021|access-date=November 30, 2021}}</ref> |- ! scope="row" | [[Van Halen]] | United States | 1978–2020<ref name="Allmusic: Van Halen (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/van-halen-mn0000260206/biography|title=Allmusic: Van Halen (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Stephen|last=Erlewine|access-date=August 28, 2013}}</ref> | 1978<ref name="Allmusic: Van Halen (Biography)"/> | Hard rock / heavy metal<ref name="Allmusic: Van Halen (Biography)"/> | {{ntsh|65.2}} {{hidden|<br />65.2 million| * US: 57.8 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 1.3 million{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ: Digital Certifications (January 2014)"/> * GER: 1.5 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 1.180 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 400,000<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/> * CAN: 2.450 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 175,000{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 200,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 200,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/>}} | style="text-align:center;"|80 million<ref>{{cite magazine|url=http://www.billboard.com/articles/news/6465504/van-halen-first-live-album-david-lee-roth|title=Van Halen to Release First Concert Album With David Lee Roth|magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]|first=Stacey|last=Anderson|date=February 7, 2015|access-date=February 11, 2015}}</ref> |- ! scope="row" | [[Ayumi Hamasaki]] | Japan | 1998–present<ref name="Allmusic: Ayumi Hamasaki (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/ayumi-hamasaki-mn0000758915/biography|title=Allmusic: Ayumi Hamasaki (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Alexey|last=Eremenko|access-date=January 28, 2017}}</ref> | 1998<ref name="Allmusic: Ayumi Hamasaki (Biography)"/> | [[J-pop]] / pop / dance / electronic<ref name="Allmusic: Ayumi Hamasaki (Biography)"/> | {{ntsh|64.5}} {{hidden|<br />64.5 million| * JPN: 64.5 million<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/><ref name="Japan's 1 Million Seller Database"/>}} | style="text-align:center;"|80 million<ref>{{cite news|url=http://www.oricon.co.jp/news/2015631/full/|title=【オリコン】浜崎あゆみ、ソロ初の総売上5000万枚超え「ファンのみんなの記録」 [First solo artist with over 50 million in sales]|work=[[Oricon]]|date=August 8, 2012|access-date=January 28, 2017}}</ref><ref>{{cite news|url=http://www.oricon.co.jp/pressrelease/98448/|title=15年間ありがとう!「ケータイランキング」発表!アーティスト1位はEXILE、楽曲はGReeeeN「キセキ」~レコチョクのケータイ向け「着うた(R)」「着うたフル(R)」サービス12/15終了|work=[[Oricon]]|date=December 13, 2016|access-date=January 28, 2017}}</ref> |- ! scope="row" | [[Tom Petty]] | United States | 1976–2017<ref name="Allmusic: Tom Petty (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/tom-petty-mn0000612716/biography|title=Allmusic: Tom Petty (Overview)|publisher=[[AllMusic]]|first=Stephen|last=Erlewine|access-date=August 28, 2013}}</ref> | 1977<ref name="Allmusic: Tom Petty (Biography)"/> | Rock<ref name="Allmusic: Tom Petty (Biography)"/> | {{ntsh|36}} {{hidden|<br />36 million| * US: 31.750 million<ref name="RIAA Certifications"/> * GER: 500,000<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 1.860 million<ref name="BPI certifications"/> * CAN: 1.7 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * SWE: 200,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|80 million<ref>{{cite news|url=http://www.abc.net.au/news/2017-10-03/tom-petty-dies-key-moments-in-40-year-career/9011182|title=Tom Petty: Highlights from four decades in rock'n'roll|work=[[ABC News (Australia)|ABC News of Australia]]|date=October 3, 2017|access-date=October 5, 2017}}</ref> |- ! scope="row" | [[Johnny Hallyday]] | France | 1957–2017<ref name="Allmusic: Johnny Hallyday (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/johnny-hallyday-mn0000255733/biography|title=Allmusic: Johnny Hallyday (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Huey|first=Steve|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 1960<ref name="Allmusic: Johnny Hallyday (Biography)"/> | Rock / pop<ref name="Allmusic: Johnny Hallyday (Biography)"/> | {{ntsh|28.9}} {{hidden|<br />28.9 million| * FRA: 28.170 million million{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/><ref name="Certifications Albums – Année 2013"/><ref>{{Cite news|url=http://www.snepmusique.com/wp-content/uploads/2014/02/Certifications_Vid%C3%A9o_2013.pdf|title=Certifications Vidéos – Année 2013|work=[[Syndicat National de l'Édition Phonographique]]|access-date=March 3, 2014}}</ref> * SWI: 268,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * BEL: 540,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/>}} | style="text-align:center;"|80 million<ref>{{cite news|url=http://www.billboard.com/articles/news/7717349/johnny-hallyday-battling-cancer|title=Legendary French Singer Johnny Hallyday Is Being Treated for Cancer|first=Lars|last=Brandle|magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]|date=March 8, 2017|access-date=March 18, 2017}}</ref> |} ===75 million to 79 million records=== <!-- DO NOT ADD ANY MORE IMAGES OR REPLACE THE ARTISTS. WE ARE TO HAVE SEVEN IMAGES ONLY. --><gallery> File:FEQ July 2018 The Weeknd (44778856382) (cropped).jpg|[[The Weeknd]] File:Imagine Dragons, Roundhouse, London (35390234536).jpg|[[Imagine Dragons]] File:LukeBryanApr10.jpg|[[Luke Bryan]] File:Alabama at Bayfest 2014.jpg|[[Alabama (band)|Alabama]] File:Nirvana around 1992.jpg|[[Nirvana (band)|Nirvana]] File:Robbie Williams.jpg|[[Robbie Williams]] </gallery> <!--When adding to this page, please ensure that your claims are sourced. This means that you must provide the location of the claim. All sources must be published by third party reliable sources. It cannot be pages in Wikipedia or forums on web pages nor can they be Artists' official sites. Unsourced additions will be removed immediately--> {| class="wikitable plainrowheaders sortable" |- ! scope="col" style="width:130px;"| Artist ! scope="col" style="width:122px;"| Country ! scope="col" style="width:122px;"| Period active ! scope="col" style="width:122px;"| Release-year of first charted record ! scope="col" style="width:122px;"| Genre ! scope="col" style="width:325px;"| [[Music recording sales certification|Total certified units]]<br /><small>([[List of music recording certifications|from available markets]])</small>{{efn|name=cert}} ! scope="col" style="width:130px;"| Claimed sales |- ! scope="row" | [[The Weeknd]] | Canada | 2010–present<ref name="Allmusic: The Weeknd (Biography)">{{Cite news|url=https://www.allmusic.com/artist/the-weeknd-mn0002674162/biography|title=Allmusic: The Weeknd (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Andy|last=Kellman|access-date=November 22, 2020}}</ref> | 2013<ref name="Allmusic: The Weeknd (Biography)"/> | Pop / R&B<ref name="Allmusic: The Weeknd (Biography)"/> | {{ntsh|226.4}} {{hidden|<br />226.4 million| * [[Recording Industry Association of America|US]]: 161.860 million<ref name="RIAA Certifications"/> * [[Bundesverband Musikindustrie|GER]]: 4.9 million<ref name="BVMI Certifications"/> * [[British Phonographic Industry|UK]]: 28.660 million<ref name="BPI certifications"/> * [[Syndicat National de l'Édition Phonographique|FRA]]: 3.283 million<ref name="SNEP Certifications"/> * [[Music Canada|CAN]]: 9.880 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * [[Australian Recording Industry Association|AUS]]: 5.320 million<ref name="Australian Certifications"/> * [[Associação Brasileira dos Produtores de Discos|BRA]]: 320,000<ref name="PMB Certifications"/> * [[Federation of the Italian Music Industry|ITA]]: 1.810 million<ref name="FIMI Certifications"/> * [[Productores de Música de España|SPA]]: 960,000<ref name="Spanish Certifications"/> * [[International Federation of the Phonographic Industry|SWE]]: 2.180 million<ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * [[International Federation of the Phonographic Industry|NOR]]: 940,000<ref name="IFPI Norge: Troféoversikt"/> * [[IFPI Denmark|DEN]]: 3.130 million<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|MEX]]: 1.070 million<ref name="AMPROFON Certifications"/> * [[Belgian Entertainment Association|BEL]]: 570,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * [[International Federation of the Phonographic Industry|AUT]]: 120,000<ref name="Austrian Certifications"/> * [[Polish Music Charts|POL]]: 775,000<ref name="Polish Certifications"/> * [[Recorded Music NZ|NZ]]: 442,500<ref name="New Zealand's Certifications"/> * [[Associação Fonográfica Portuguesa|POR]]: 295,000<ref name="Audio Gest"/>}} | style="text-align:center;"|75 million<ref>{{cite news|url=https://www.mercurynews.com/2021/02/07/photos-the-weeknd-plays-super-bowl-lv-halftime-show/|title=Photos: The Weeknd plays Super Bowl LV halftime show|first=Jane|last=Tyska|work=[[The Mercury News]]|date=February 7, 2021|access-date=February 7, 2021}}</ref> |- ! scope="row" | [[Imagine Dragons]] | United States | 2008–present<ref name="Allmusic: Imagine Dragons (Biography)">{{Cite news|url=https://www.allmusic.com/artist/imagine-dragons-mn0002040645/biography|title=Allmusic: Imagine Dragons (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=James|last=Monger|access-date=December 14, 2021}}</ref> | 2012<ref name="Allmusic: Imagine Dragons (Biography)"/> | Pop rock / electropop / pop<ref name="Allmusic: Imagine Dragons (Biography)"/> | {{ntsh|145.5}} {{hidden|<br />145.5 million| * US: 107 million<ref name="RIAA Certifications"/> * GER: 5.450 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 13.2 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 3.666 million<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 4.640 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 3.150 million<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 750,000<ref name="PMB Certifications"/> * ITA: 2.375 million<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 240,000<ref name="Spanish Certifications"/> * SWE: 1.180 million<ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * NOR: 555,000<ref name="IFPI Norge: Troféoversikt"/> * DEN: 690,000<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * MEX: 510,000<ref name="AMPROFON Certifications"/> * BEL: 340,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 572,500<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 790,000<ref name="Polish Certifications"/> * NZ: 270,000<ref name="New Zealand's Certifications"/> * POR: 140,000<ref name="Audio Gest"/>}} | style="text-align:center;"|75 million<ref>{{cite news|url=https://www.mcall.com/entertainment/mc-ent-imagine-dragons-ppl-center-20220131-4xz5tpc6wrhjxaaf5vvfnxaloy-story.html|title=Imagine Dragons adds tour dates including new show at Allentown's PPL Center|first=Jennifer|last=Sheehan|work=[[The Morning Call]]|date=January 31, 2022|access-date=January 31, 2022}}</ref> |- ! scope="row" | [[Luke Bryan]] | United States | 2001–present<ref name="Allmusic: Luke Bryan (Biography)">{{Cite news|url=https://www.allmusic.com/artist/luke-bryan-mn0000502198/biography|title=Allmusic: Luke Bryan (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Mark|last=Deming|access-date=April 12, 2021}}</ref> | 2007<ref name="Allmusic: Usher (Biography)"/> | Country / country pop<ref name="Allmusic: Usher (Biography)"/> | {{ntsh|94.5}} {{hidden|<br />94.5 million| * US: 92.5 million<ref name="RIAA Certifications"/> * CAN: 2.040 million<ref name="Music Canada Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|75 million<ref>{{cite news|url=https://www.theoaklandpress.com/2021/05/25/luke-bryan-ushers-in-season-of-concerts-at-soaring-eagle/|title=Luke Bryan ushers in season of concerts at Soaring Eagle|first=Amy J|last=Parrent|work=[[The Oakland Press]]|date=May 25, 2021|access-date=May 25, 2021}}</ref> |- ! scope="row" | [[Tupac Shakur]] | United States | 1991–1996<ref name="Allmusic: 2 Pac (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/2pac-mn0000921895/biography|title=Allmusic: 2 Pac (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Stephan|last=Erlewine|access-date=July 9, 2017}}</ref> | 1991<ref name="Allmusic: 2 Pac (Biography)"/> | Hip-hop<ref name="Allmusic: 2 Pac (Biography)"/> | {{ntsh|61.4}} {{hidden|<br />61.4 million| * US: 51.7 million<ref name="RIAA Certifications"/> * GER: 900,000<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 7.095 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 100,000<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 820,000<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 430,000<ref name="Australian Certifications"/><ref>{{cite web|url=https://www.aria.com.au/charts/1996/singles-chart|title=1996 ARIA Singles Chart|work=ARIA|access-date=February 24, 2018}}</ref> * NLD: 200,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * DEN: 200,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/>}} | style="text-align:center;"|75 million<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/news/world-us-canada-40525347|title=Tupac blamed race in Madonna breakup letter|publisher=[[BBC News]]|date=July 6, 2017|access-date=July 9, 2017}}</ref> |- ! scope="row" | [[Alabama (American band)|Alabama]] | United States | 1972–present<ref name="Allmusic: Alabama (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/alabama-mn0000936206/biography|title=Allmusic: Alabama (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Stephen|last=Erlewine|access-date=August 31, 2013}}</ref> | 1980<ref name="Allmusic: Alabama (Biography)"/> | Country/pop rock<ref name="Allmusic: Alabama (Biography)"/> | {{ntsh|58}} {{hidden|<br />58 million| * US: 56.8 million<ref name="RIAA Certifications"/> * CAN: 1.2 million<ref name="Music Canada Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|75 million<ref>{{cite news|url=https://www.reuters.com/article/us-music-alabama/alabama-country-music-star-jeff-cook-suffering-from-parkinsons-idUSKBN17D2MT|title=Alabama country music star Jeff Cook suffering from Parkinson's|work=[[Reuters]]|date=April 12, 2017|first=Jill|last=Serjeant|access-date=December 17, 2017}}</ref> |- ! scope="row" | [[R. Kelly]] | United States | 1989–2019<ref>{{Cite web|title=R. Kelly Dropped by Sony Music|url=https://variety.com/2019/biz/news/r-kelly-dropped-sony-music-1203106180/|last1=Halperin|first1=Jem Aswad,Shirley|last2=Aswad|first2=Jem|date=2019-01-18|website=Variety|language=en|access-date=2020-05-06|last3=Halperin|first3=Shirley}}</ref> | 1991<ref name="Allmusic: R. Kelly (Biography)">{{Cite news|last=Erlewine|first=Stephen|title=Allmusic: R. Kelly (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|url=https://www.allmusic.com/artist/r-kelly-mn0000319347/biography|access-date=May 14, 2018}}</ref> | R&B / soul / hip-hop<ref name="Allmusic: R. Kelly (Biography)"/> | {{ntsh|56.8}} {{hidden|<br />56.8 million| * US: 46.9 million<ref name="RIAA Certifications"/> * GER: 1.4 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 6.520 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 825,000<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 300,000<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 140,000<ref name="Australian Certifications"/> * NLD: 365,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * SWI: 100,000<ref name="Swiss Certifications"/> * BEL: 275,000<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/>}} | style="text-align:center;"|75 million<ref>{{cite web|url=https://www.cbsnews.com/news/r-kelly-interview-full-coverage-of-the-gayle-king-interview-with-r-kelly-on-cbs-2019-03-08/|title=The Gayle King Interview with R. Kelly|first=Gayle|last=King|work=[[CBS News]]|date=March 9, 2019|access-date=March 9, 2019}}</ref> |- ! scope="row" | [[Nirvana (band)|Nirvana]] | United States | 1987–1994<ref name="Allmusic: Nirvana (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/nirvana-mn0000357406/biography|title=Allmusic: Nirvana (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Stephen|last=Erlewine|access-date=August 31, 2013}}</ref> | 1990<ref name="Allmusic: Nirvana (Biography)"/> | [[Grunge]] / alternative rock<ref name="Allmusic: Nirvana (Biography)"/> | {{ntsh|56}} {{hidden|<br />56 million| * US: 30.2 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 1.3 million{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 1.5 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 9.070 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 2.6 million<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 3.690 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 2.202 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="ARIA: ARIA Catalogue Albums Chart (07/10/2013)"/><ref>{{Cite news|url=http://www.aria.com.au/Issue1132.pdf|archive-url=https://webarchive.nla.gov.au/awa/20111029130100/http://pandora.nla.gov.au/pan/23790/20111030-0001/Issue1132.pdf|url-status=dead|archive-date=2011-10-29|title=The ARIA Report: 7th November 2011 (Issue No.1132)|work=ARIA|access-date=January 29, 2013}}{{cbignore|bot=medic}}</ref><ref name="1996 ARIA Album Chart"/><ref>{{cite web|url=https://www.aria.com.au/charts/1992/singles-chart|title=1992 ARIA Singles Chart|work=ARIA|access-date=February 24, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180408100525/https://www.ariacharts.com.au/annual-charts/1992/singles-chart|archive-date=April 8, 2018|url-status=live}}</ref> * BRA: 725,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 250,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 460,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 450,000<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/> * SWE: 380,000<ref name="Swedish Certifications"/> * NOR: 125,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/> * DEN: 345,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 190,000<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 475,000{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/> * ARG: 522,000<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/> * BEL: 675,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 230,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 430,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * NZ: 215,000<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|75 million<ref>{{cite news|url=https://www.bbc.com/news/entertainment-arts-25413509|title=Nirvana to be elevated to Rock and Roll Hall of Fame|work=[[BBC News]]|date=December 17, 2013|access-date=July 30, 2017}}</ref> |- ! scope="row" | [[Robbie Williams]] | United Kingdom | 1990–present<ref name="Allmusic: Robbie Williams (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/robbie-williams-mn0000227697/biography|title=Allmusic: Robbie Williams (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Stephen|last=Erlewine|access-date=January 27, 2015}}</ref> | 1996<ref name="Allmusic: Robbie Williams (Biography)"/> | Pop rock<ref name="Allmusic: Robbie Williams (Biography)"/> |{{ntsh|56.1}} {{hidden|<br />56.1 million| * US: 500,000<ref name="RIAA Certifications"/> * GER: 10.575 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 30.010 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 2.695 million<ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 250,000<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 2.905 million<ref name="Australian Certifications"/> * NLD: 1.205 million<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 470,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 440,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 445,000<ref name="Swedish Certifications"/><ref name="Sverige Toplistan: Sök"/> * DEN: 811,500{{efn|name=cert}}<ref name="Hitlisten.nu"/><ref name="Guld og platin i august"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/><ref name="Guld og platin november/december/januar"/><ref name="Forårets guld- og platincertificeringer"/> * SWI: 1.018 million<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 1.595 million{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/> * ARG: 462,000<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/> * BEL: 600,000<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 947,500<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 140,000<ref name="Polish Certifications"/> * FIN: 235,743<ref name="Finnish Certifications"/> * [[Irish Recorded Music Association|IRE]]: 135,000{{efn|name=cert}}<ref name="Irish certification-database"/> * NZ: 445,000<ref name="New Zealand's Certifications"/> * POR: 280,000{{efn|name=cert}}<ref name="Portuguese certifications 2004-2010"/><ref name="TOP 30 ARTISTAS - SEMANA 12"/>}} | style="text-align:center;"|75 million<ref>{{cite news|url=https://www.walesonline.co.uk/lifestyle/welsh-homes/inside-robbie-williams-stunning-new-23787188|title=Inside Robbie Williams' stunning new Californian dream home estate with gym, tennis court and swimming pool|first=Joanne|last=Ridout|work=[[Western Mail (Wales)|Western Mail]]|date=April 26, 2022 |access-date=April 26, 2022 }}</ref> |- ! scope="row" | [[Bob Seger]] | United States | 1961–present<ref name="Allmusic: Bob Seger (Biography)">{{Cite news|url=https://www.allmusic.com/artist/bob-seger-mn0000072041/biography|title=Allmusic: Bob Seger (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Stephen|last=Erlewine|access-date=January 13, 2022}}</ref> | 1967<ref name="Allmusic: Bob Seger (Biography)"/> | Rock / Hard rock/ Pop rock<ref name="Allmusic: Bob Seger (Biography)"/> | {{ntsh|55.3}} {{hidden|<br />55.3 million| * US: 52.5 million<ref name="RIAA Certifications"/> * UK: 260,000{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 2.6 million<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 2.560 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|75 million<ref>{{cite news|url=http://www.chicagotribune.com/suburbs/aurora-beacon-news/ct-abn-ent-hollywood-nights-0809-20190801-ruxjmwko2zfv5aclam7f4seg3e-story.html|title=Hollywood Nights will take RiverEdge Park crowd through Bob Seger's hits|first=Randall|last=Mielke|work=[[Chicago Tribune]]|date=August 1, 2019|access-date=October 7, 2019}}</ref> |- ! scope="row" | [[Kenny G]] | United States | 1982–present<ref name="Allmusic: Kenny G (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/kenny-g-mn0000068934/biography|title=Allmusic: Kenny G (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Scott|last=Yanow|access-date=August 31, 2013}}</ref> | 1984<ref name="Allmusic: Kenny G (Biography)"/> | [[Smooth jazz]]<ref name="Allmusic: Kenny G (Biography)"/> | {{ntsh|53.9}} {{hidden|<br />53.9 million| * US: 49.6 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 700,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * UK: 360,000<ref name="BPI certifications"/> * CAN: 950,000<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 525,000{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 1.350 million{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * SPA: 450,000<ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/>}} | style="text-align:center;"|75 million<ref>{{cite web|url=https://www.tampabay.com/things-to-do/music/kenny-g-comes-to-clearwater-the-perfect-sax-solo-always-on-his-mind/2320876/|title=Interview: Kenny G comes to Clearwater, the perfect sax solo always on his mind|work=[[Tampa Bay Times]]|first=Jay|last=Cridlin|date=April 20, 2017|access-date=January 11, 2018}}</ref> |- ! scope="row" | [[Green Day]] | United States | 1987–present<ref name="Allmusic: Green Day (Biography)">{{Cite news|url=https://www.allmusic.com/artist/green-day-mn0000154544/biography|title=Allmusic: Green Day (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Stephen|last=Erlewine|access-date=February 15, 2020}}</ref> | 1994<ref name="Allmusic: The Black Eyed Peas (Biography)"/> | [[Punk rock]] / [[pop punk]] / alternative rock<ref name="Allmusic: Green Day (Biography)"/> | {{ntsh|58.3}} {{hidden|<br />58.3 million| * US: 33.6 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 2.3 million<ref name="RIAJ certifications"/><ref name="RIAJ Digital certifications"/> * GER: 2 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 12.610 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 500,000<ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/> * CAN: 2.420 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 1.8 million<ref name="Australian Certifications"/> * BRA: 480,000<ref name="PMB Certifications"/> * ITA: 585,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 250,000<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/> * SWE: 160,000<ref name="Swedish Certifications"/> * DEN: 414,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/><ref name="Guld og platin november/december/januar"/><ref name="Guld og platin i august"/><ref name="Guld og platin i marts"/> * SWI: 135,000<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 150,000{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/> * ARG: 246,000<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref>{{cite web|url=http://www.capif.org.ar/Default.asp?PerDesde_MM=0&PerDesde_AA=0&PerHasta_MM=0&PerHasta_AA=0&interprete=green+day&album=&LanDesde_MM=0&LanDesde_AA=0&LanHasta_MM=0&LanHasta_AA=0&Galardon=O&Tipo=1&ACCION2=+Buscar+&ACCION=Buscar&CO=5&CODOP=ESOP|title=Discos de Oro y Platino - Green Day|publisher=[[Cámara Argentina de Productores de Fonogramas y Videogramas]]|language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20110531185556/http://www.capif.org.ar/Default.asp?PerDesde_MM=0&PerDesde_AA=0&PerHasta_MM=0&PerHasta_AA=0&interprete=green+day&album=&LanDesde_MM=0&LanDesde_AA=0&LanHasta_MM=0&LanHasta_AA=0&Galardon=O&Tipo=1&ACCION2=+Buscar+&ACCION=Buscar&CO=5&CODOP=ESOP|archive-date=May 31, 2011|url-status=dead|access-date=October 9, 2022}}</ref> * BEL: 115,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 195,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * IRE: 270,000{{efn|name=cert}}<ref name="Irish certification-database"/> * NZ: 130,000<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|75 million<ref>{{cite news|url=https://www.mercurynews.com/2015/04/14/green-days-road-to-the-rock-and-roll-hall-of-fame/|title=Green Day's road to the Rock and Roll Hall of Fame|work=[[The Mercury News]]|date=April 14, 2015|first=Jim|last=Harrington|access-date=October 27, 2016}}</ref> |- ! scope="row" | [[Enya]] | Ireland | 1982–present<ref name="Allmusic: Enya (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/enya-mn0000988471/biography|title=Allmusic: Enya (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Stephen|last=Erlewine|access-date=August 31, 2013}}</ref> | 1987<ref name="Allmusic: Enya (Biography)"/> | [[New-age music|New-age]] / [[Celtic music|Celtic]]<ref name="Allmusic: Enya (Biography)"/> | {{ntsh|51.9}} {{hidden|<br />51.9 million| * US: 26.5 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 4.6 million{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 4.3 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 6.010 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 775,000<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 1.540 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 1.680 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref name="Australia's pre 1997 certifications"/> * BRA: 1.650 million{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 730,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * SPA: 1.760 million<ref name="Spanish Certifications"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/> * SWE: 390,000<ref name="Swedish Certifications"/> * DEN: 150,000{{efn|name=cert}}<ref name="Hitlisten.nu: Album Top-40 (Uge 01-2001)"/><ref>{{cite web|url=http://hitlisten.nu/default.asp?w=3&y=2001&list=a40|title=Hitlisten.nu: Album Top-40 (Uge 03-2001)|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=June 13, 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://hitlisten.nu/default.asp?w=2&y=2010&list=a40|title=Hitlisten.nu: Album Top-40 (Uge 02-2010)|work=[[Tracklisten]]|publisher=Hitlisten.nu|access-date=June 13, 2018}}</ref><ref name="Pladebranchen.08 offentliggøres i dag"/> * SWI: 370,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 125,000{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/> * ARG: 390,000<ref name="Argentina's Certifications for albums"/> * BEL: 510,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 185,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 120,000{{efn|name=cert}}<ref name="Polish Certifications"/> * NZ: 135,000<ref name="New Zealand's Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|75 million<ref>{{cite news|url=https://www.bbc.com/news/entertainment-arts-34614590|title=Enya says tour would be 'very possible'|work=[[BBC News]]|date=October 23, 2015|first=Mark|last=Savage|access-date=October 27, 2016}}</ref> |- ! scope="row" | [[Bryan Adams]] | Canada | 1979–present<ref name="Allmusic: Bryan Adams (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/ryan-adams-mn0000808336/biography|title=Allmusic: Bryan Adams (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Erlewine|first=Stephen|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 1979<ref name="Allmusic: Bryan Adams (Biography)"/> | Rock<ref name="Allmusic: Bryan Adams (Biography)"/> | {{ntsh|49.9}} {{hidden|<br />49.9 million| * US: 22 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 650,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 4.450 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 10.815 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 650,000<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 5.120 million<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 2.080 million{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref>{{cite news|url=http://www.mediafire.com/download/edszgdzat36pl66/Australian+certifications+for+Bryan+Adams.pdf|title=Australian certifications for Bryan Adams|work=ARIA|access-date=June 13, 2016}}</ref> * BRA: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 500,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * SPA: 450,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 440,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * NOR: 185,000{{efn|name=cert}}<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/> * DEN: 380,000{{efn|name=cert}}<ref name="Guld og platin i august"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 805,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * BEL: 375,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1997-2003"/><ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 400,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * POL: 110,000{{efn|name=cert}}<ref name="Music & Media (27-12-1986)"/> * FIN: 183,444<ref name="Finnish Certifications"/> * POR: 286,000{{efn|name=cert}}<ref name="Portuguese certifications 2004-2010"/><ref name="Janusonline: AFP certifications 1978-2001"/>}} | style="text-align:center;"|75 million<ref>{{Cite news|url=http://www.chicagotribune.com/entertainment/theater/ct-ae-pretty-woman-premiere-0311-story.html|title=An exclusive behind the scenes look at the 'Pretty Woman' musical, coming to Chicago|first=Chris|last=Jones|work=[[Chicago Tribune]]|date=March 9, 2018|access-date=March 21, 2018}}</ref> |- ! scope="row" | [[Bob Marley]] | [[Jamaica]] | 1962–1981<ref name="Allmusic: Bob Marley (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/bob-marley-mn0000071514/biography|title=Allmusic: Bob Marley (Overview)|publisher=[[AllMusic]]|first=Jason|last=Ankeny|access-date=August 31, 2013}}</ref> | 1975<ref name="Allmusic: Bob Marley (Biography)"/> | [[Reggae]]<ref name="Allmusic: Bob Marley (Biography)"/> | {{ntsh|46.3}} {{hidden|<br />46.3 million| * US: 21.850 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 200,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 1.750 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 13.640 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 4.735 million<ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 600,000<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 490,000<ref>{{cite web|url=http://www.aria.com.au/pages/aria-charts-accreditations-albums-2004.htm|title=ARIA: ARIA Charts – Accreditations – 2004 Albums|publisher=[[Australian Recording Industry Association]]|access-date=July 20, 2014}}</ref><ref>{{cite web|url=http://ariacharts.com.au/chart/catalogue-albums/1169|title=ARIA: ARIA Catalogue Albums Chart (20/05/2013)|publisher=[[Australian Recording Industry Association]]|access-date=July 20, 2014|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20140222162418/http://ariacharts.com.au/chart/catalogue-albums/1169|archive-date=February 22, 2014}}</ref> * NLD: 420,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 410,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 500,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990"/><ref name="Spanish certifications 1996-1999"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWE: 120,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swedish Certifications"/> * DEN: 160,000<ref name="Hitlisten.nu"/><ref name="IFPI Denmark: Certificeringer"/> * SWI: 303,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * ARG: 376,000{{efn|name=cert}}<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/> * BEL: 225,000<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * AUT: 125,000{{efn|name=cert}}<ref name="Austrian Certifications"/> * NZ: 432,500{{efn|name=cert}}<ref name="New Zealand's Certifications"/><ref name="Radioscope New Zealand's certifications"/>}} | style="text-align:center;"|75 million<ref>{{cite news|url=https://www.indiatoday.in/education-today/gk-current-affairs/story/bob-marleys-death-anniversary-10-facts-252404-2015-05-11|title=Bob Marley's death anniversary: 10 interesting facts that you shouldn't miss|work=[[India Today]]|date=May 11, 2015|access-date=June 18, 2015}}</ref> |- ! scope="row" | [[The Police]] | United Kingdom | 1977–1986<br />2007–2008<ref name="Allmusic: The Police (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/the-police-mn0000413524/biography|title=Allmusic: The Police (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Stephen|last=Erlewine|access-date=September 10, 2014}}</ref> | 1978<ref name="Allmusic: The Police (Biography)"/> | Pop / rock<ref name="Allmusic: The Police (Biography)"/> | {{ntsh|42.2}} {{hidden|<br />42.2 million| * US: 23.650 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ certifications"/> * GER: 1.775 million<ref name="BVMI Certifications"/> * UK: 10.260 million<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 3.340 million<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/><ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (singles)"/> * CAN: 875,000<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 527,500{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/><ref>{{cite magazine|url=https://www.americanradiohistory.com/hd2/IDX-Business/Music/Archive-Cash-Box-IDX/80s/1980/CB-1980-07-26-OCR-Page-0032.pdf#search=%22leonard%20cohen%22|title=International Certifications|magazine=Cash Box|page=32|date=22 July 1980|via=American Radio History|access-date=15 October 2020}}</ref><ref>{{cite magazine|url=https://worldradiohistory.com/Archive-All-Music/Cash-Box/80s/1981/CB-1981-05-02.pdf|title=International|magazine=Cash Box|page=39|date=2 May 1981|via=American Radio History|access-date=30 November 2020}}</ref> * BRA: 140,000{{efn|name=cert}}<ref name="PMB Certifications"/> * NLD: 350,000<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * ITA: 205,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/> * SPA: 350,000{{efn|name=cert}}<ref name="Spanish certifications 1991-1995"/><ref name="Spanish certifications 1979-1990"/><ref name="Spanish certifications 2000-2002"/> * SWI: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="Swiss Certifications"/> * MEX: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="AMPROFON Certifications"/> * ARG: 228,000{{efn|name=cert}}<ref name="Argentina's Certifications for albums"/><ref name="Argentina's Certifications for albums and DVDs"/> * BEL: 115,000{{efn|name=cert}}<ref name="Belgian Certifications 1995–present"/> * NZ: 105,000<ref name="New Zealand's Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|75 million<ref>{{cite news|url=https://www.scotsman.com/news/interview-sting-on-bringing-his-debut-musical-to-scotland-1-4744945|title=Interview: Sting on bringing his debut musical to Scotland|first=Janet|last=Christie|work=[[The Scotsman]]|date=May 26, 2018|access-date=May 26, 2018}}</ref> |- ! scope="row" | [[Barry Manilow]] | United States | 1973–present<ref name="Allmusic: Barry Manilow (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/barry-manilow-mn0000018977/biography|title=Allmusic: Barry Manilow (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|first=Steve|last=Huey|access-date=August 28, 2013}}</ref> | 1973<ref name="Allmusic: Barry Manilow (Biography)"/> | Pop / soft rock<ref name="Allmusic: Barry Manilow (Biography)"/> | {{ntsh|36.7}} {{hidden|<br />36.7 million| * US: 33.3 million<ref name="RIAA Certifications"/> * UK: 3.225 million<ref name="BPI certifications"/> * CAN: 400,000{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|75 million<ref>{{cite news|url=https://www.bbc.com/news/entertainment-arts-21193841|title=Barry Manilow Broadway comeback hit by bronchitis|work=[[BBC News]]|date=January 25, 2013|access-date=August 4, 2017}}</ref> |- ! scope="row" | [[Kiss (band)|Kiss]] | United States | 1972–present<ref name="Allmusic: Kiss (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/kiss-mn0000084209/biography|title=Allmusic: Kiss (Biography)|publisher=[[AllMusic]]|last=Erlewine|first=Stephen|access-date=August 26, 2013}}</ref> | 1974<ref name="Allmusic: Kiss (Biography)"/> | Hard rock / heavy metal<ref name="Allmusic: Kiss (Biography)"/> | {{ntsh|28.7}} {{hidden|<br />28.7 million| * US: 26 million<ref name="RIAA Certifications"/> * JPN: 100,000{{efn|name=cert}}<ref name="RIAJ Digital certifications"/> * UK: 800,000<ref name="BPI certifications"/> * CAN: 1.495 million{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * AUS: 130,000{{efn|name=cert}}<ref name="Australian Certifications"/> * NLD: 200,000{{efn|name=cert}}<ref name="NVPI: Goud/Platina"/>}} | style="text-align:center;"|75 million<ref>{{cite news|url=https://www.arkansasonline.com/news/2017/sep/22/rooted-in-enjoyment-20170922/|title=Rooted In Enjoyment|first=Becca|last=Martin-Brown|work=[[Arkansas Democrat-Gazette]]|date=September 22, 2017|access-date=May 11, 2018}}</ref> |- ! scope="row" | [[Aretha Franklin]] | United States | 1956–2018<ref name="Allmusic: Aretha Franklin (Biography)">{{Cite news|url=http://www.allmusic.com/artist/aretha-franklin-mn0000927555/biography|title=Allmusic: Aretha Franklin (Overview)|publisher=[[AllMusic]]|first=Richie|last=Unterberger|access-date=August 31, 2013}}</ref> | 1961<ref name="Allmusic: Aretha Franklin (Biography)"/> | Soul / jazz / blues / R&B<ref name="Allmusic: Aretha Franklin (Biography)"/> | {{ntsh|26.8}} {{hidden|<br />26.8 million| * US: 23.5 million<ref name="RIAA Certifications"/> * UK: 2.840 million{{efn|name=cert}}<ref name="BPI certifications"/> * FRA: 275,000{{efn|name=cert}}<ref name="InfoDisc Les Certifications depuis 1973 (albums)"/><ref name="SNEP Certifications"/> * CAN: 150,000{{efn|name=cert}}<ref name="Music Canada Certifications"/> * ITA: 110,000{{efn|name=cert}}<ref name="FIMI Certifications"/>}} | style="text-align:center;"|75 million<ref>{{cite news|url=https://www.dw.com/en/aretha-franklin-queen-of-soul-gravely-ill-report/a-45062199|title=Aretha Franklin, 'Queen of Soul,' gravely ill: report|first=Nik|last=Martin|work=[[Deutsche Welle]]|date=August 13, 2018|access-date=September 5, 2018}}</ref> |- |} ==Lihimi m-pahi== {{portal|Record production}} * [[List of best-selling albums]] * [[List of best-selling singles]] * [[Boy band#Best-selling boy bands|List of best-selling boy groups]] * [[List of best-selling girl groups]] * [[List of best-selling female music artists]] * [[List of best-selling female rappers]] * [[List of best-selling Latin music artists]] * [[Global Recording Artist of the Year|IFPI Global Recording Artist of the Year]] ==Notes== {{notelist|40em|refs= {{efn|name=cert|Certification systems have been established periodically throughout the past half century; thus, certification databases are not able to cover all sales. Some (or all) records released and sold prior to a certification system's establishment year may not be found within the available searchable certification databases. Year of establishment (from largest market to smallest based on ''Retail Value'' each market generates respectively):<ref name="RIAJ Yearbook 2017"/><ref name="Bundesverband Musikindustrie: Internationales"/> * [[Recording Industry Association of America|United States]]: 1958<ref name="History of the Awards">{{cite web|url=https://www.riaa.com/gold-platinum/story/|title=History of the Awards|publisher=[[Recording Industry Association of America]]|access-date=August 6, 2011}}</ref> * [[Recording Industry Association of Japan|Japan]]: 1989<ref name="About RIAJ: History">{{cite web|url=http://www.riaj.or.jp/f/e/about/history.html|title=About RIAJ: History|publisher=[[Recording Industry Association of Japan]]|access-date=November 8, 2015}}</ref> * [[Bundesverband Musikindustrie|Germany]]: 1975<ref name="BVMI Certifications">{{cite web|url=https://www.musikindustrie.de/markt-bestseller/gold-/platin-und-diamond-auszeichnung/datenbank|title=BVMI: Gold-/Platin-Datenbank|publisher=[[Bundesverband Musikindustrie]]|access-date=August 5, 2019}}</ref> * [[British Phonographic Industry|United Kingdom]]: 1973<ref>{{cite web|url=https://www.bpi.co.uk/bpi-awards/about-bpi-awards/|title=About BPI Awards|publisher=[[British Phonographic Industry]]|access-date=November 7, 2017|archive-date=November 7, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107222214/https://www.bpi.co.uk/bpi-awards/about-bpi-awards/|url-status=dead}}</ref> * [[Syndicat National de l'Édition Phonographique|France]]: 1973<ref name="Les Certifications Officielles: Chronologie Albums"/> * [[Music Canada|Canada]]: 1975<ref>{{cite magazine|url=https://books.google.com/books?id=qCQEAAAAMBAJ&q=CRIA+Gold+and+Platinum+1975&pg=PT58|title=CRIA|magazine=Billboard|access-date=July 1, 2014|date=October 2, 1976|last1=Nielsen Business Media|first1=Inc}}</ref> * [[Australian Recording Industry Association|Australia]]: 1997<ref name="Australian Certifications">{{cite web|url=http://www.aria.com.au/pages/aria-charts-accreditations.htm|title=ARIA Charts – Accreditations|publisher=[[Australian Recording Industry Association]]|access-date=September 15, 2009}}</ref> (online certification-database has begun since 1997. Certifications; however, existed in Australia since the 1970s) * [[Associação Brasileira dos Produtores de Discos|Brazil]]: 1990<ref>{{cite web|url=https://pro-musicabr.org.br/home/certificados/|title=Associação Brasileira dos Produtores de Discos – Certificados|trans-title=Brazilian Association of Record Producers – Certificates|publisher=[[Associação Brasileira dos Produtores de Discos]]|language=pt|access-date=October 27, 2018|archive-date=January 19, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170119021240/https://pro-musicabr.org.br/home/certificados/|url-status=dead}}</ref> * [[NVPI|Netherlands]]: 1978<ref name="NVPI: Goud/Platina"/> * [[Federation of the Italian Music Industry|Italy]]: 2009<ref name="FIMI Certifications">{{cite web|url=http://www.fimi.it/certificazioni#/category:album/year:2018/page:0|title=F.I.M.I: Federazione Industria Musicale Itaiana|language=it|publisher=Federation of the Italian Music Industry|access-date=June 7, 2018|archive-date=January 16, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180116081416/http://www.fimi.it/certificazioni#/category:album/year:2018/page:0|url-status=dead}}</ref> (online certification-database covers certifications issued since 2009. Certifications; however, have existed in Italy since the 1980s)<ref name="Music & Media (26-12-1987)"/> * [[Productores de Música de España|Spain]]: 1979<ref name="Spanish certifications 1979-1990"/> * [[International Federation of the Phonographic Industry|Sweden]]: 1987<ref name="Swedish Certifications">{{cite web|url=http://www.ifpi.se/?page_id=67|archive-url=https://web.archive.org/web/20110517224028/http://www.ifpi.se/?page_id=67|archive-date=May 17, 2011|title=Guld & Platina IFPI|trans-title=Gold & Platinum IFPI|language=sv|publisher=[[International Federation of the Phonographic Industry|International Federation of the Phonographic Industry – Sweden]]|access-date=August 31, 2013}}</ref> * [[International Federation of the Phonographic Industry|Norway]]: 1993<ref name="IFPI Norway certifications 1993-2011"/> * [[IFPI Denmark|Denmark]]: 2001<ref name="Hitlisten.nu"/> (online certifications for Denmark start from 2001. Certifications; however, existed in Denmark since the early 1990s<ref name="Guld- og platinplader er devalueret">{{cite book|url=http://www.b.dk/kultur/guld-og-platinplader-er-devalueret|title=Guld- og platinplader er devalueret|trans-title=Gold and Platinum awards are lowered|date=April 24, 2003|work=b.dk|language=da|access-date=June 7, 2014}}</ref>) * [[International Federation of the Phonographic Industry|Switzerland]]: 1989<ref name="Awards 1989 and Certification criteria">{{cite web|url=http://www.swisscharts.com/awards.asp?year=1989|title=The Official Swiss Charts and Music Community – Awards|publisher=Hung Medien|access-date=September 15, 2009}}</ref> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|Mexico]]: 1999<ref name="Earlier certification database covering the years 1999-2010">{{cite web|url=http://www.amprofon.com.mx/certificaciones.php?item=menuCert&contenido=certificados|archive-url=https://web.archive.org/web/20100412161601/http://www.amprofon.com.mx/certificaciones.php?item=menuCert&contenido=certificados|archive-date=April 12, 2010|title=Certificaciones (Earlier certification database covering the years 1999–2010)|publisher=[[AMPROFON]]|language=es|access-date=April 8, 2013}}</ref> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|Argentina]]: 1980<ref name="Capif">{{cite web|url=http://www.capif.org.ar/Default.asp?CodOp=ESOP&CO=5 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110820130003/http://www.capif.org.ar/Default.asp?CodOp=ESOP&CO=5 |url-status=dead |archive-date=August 20, 2011|title=Capif|publisher=[[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers]]|language=es|access-date=June 20, 2018}}</ref> * [[International Federation of the Phonographic Industry|Belgium]]: 1995<ref>{{cite web|url=http://www.ultratop.be/nl/goud-platina/1995/|title=Goud En Platina - Singles 1995|publisher=[[Ultratop]]|access-date=June 30, 2018}}</ref> * [[International Federation of the Phonographic Industry|Austria]]: 1990<ref name="Austrian Certifications">{{cite web|url=https://ifpi.at/auszeichnungen/|title=IFPI Austria : Gold & Platin|language=de|publisher=[[International Federation of the Phonographic Industry|International Federation of the Phonographic Industry – Austria]]|access-date=February 13, 2019|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20110723062814/http://www.ifpi.at/?section=goldplatin|archive-date=July 23, 2011}}</ref> * [[ZPAV|Poland]]: 1995<ref name="Polish Certifications">{{cite web|url=http://bestsellery.zpav.pl/|title=Polish certification awards 1995–present|publisher=[[ZPAV]]|language=pl|access-date=November 13, 2014|archive-date=August 5, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210805080904/http://bestsellery.zpav.pl/|url-status=dead}}</ref> * [[International Federation of the Phonographic Industry|Finland]]: 1971<ref name="Tilastot">{{cite web|url=http://www.ifpi.fi/tilastot/myontamisrajat|title=Tilastot|trans-title=IFPI Statistics|language=fi|publisher=[[International Federation of the Phonographic Industry]] Finland|access-date=May 27, 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20100610024250/http://ifpi.fi/tilastot/myontamisrajat|archive-date=June 10, 2010|url-status=dead}}</ref> * [[Irish Recorded Music Association|Ireland]]: 2005<ref name="Irish certification-database">{{cite news|url=http://www.irishcharts.ie/awards/index.htm|title=The Irish Charts: Certtifications-Awards|publisher=[[Irish Recorded Music Association]]|access-date=February 18, 2012|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20120208043010/http://www.irishcharts.ie/awards/index.htm|archive-date=February 8, 2012}}</ref> * [[Recorded Music NZ|New Zealand]]: July 1978<ref name="New Zealand's Certifications">{{cite web|url=http://nztop40.co.nz/chart/albums?chart=2798|title=Recorded Music New Zealand: The Official New Zealand Music Chart|publisher=[[Recorded Music New Zealand]]|access-date=May 16, 2015|archive-date=June 20, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150620091024/http://nztop40.co.nz/chart/albums?chart=2798|url-status=dead}}</ref> * [[Associação Fonográfica Portuguesa|Portugal]]:<ref name="Portuguese certifications 2004-2010"/>(online certification-database covers certifications issued since 2004. Certifications; however, have existed in Portugal since the 1980s)<ref name="Music & Media (26-12-1987)"/> Certified sales might sometimes be larger than actual sales, if stores order more albums than they are able to sell, due to certifications generally being determined by shipments and not actual sales. Often, however, actual sales are larger than certified sales, since record labels must pay a fee to obtain certifications. Record companies often apply for certifications only when a record reaches a multiple certification-levels, meaning certifications might not be visible in the databases for more than a short period of time after an album reached a certification level.<ref name="WSJ">{{cite news|url=https://www.wsj.com/articles/SB124760651612341407|title=Spun: The Off-the-Wall Accounting of Record Sales|work=[[The Wall Street Journal]]|last=Bialik|first=Carl|access-date=September 8, 2009|date=July 15, 2009}}</ref><ref name="The awards: Certifications">{{cite web|url=https://www.riaa.com/gold-platinum/about-awards/|title=The awards: Certifications|publisher=[[Recording Industry Association of America]]|access-date=August 6, 2011}}</ref> As global music sales declined in the 2000s mostly due to CD burning and downloading from unauthorized sites, certification bodies opted to reduce their certification levels.<ref>{{cite web|url=http://www.ifpi.org/content/library/worldsales2003.pdf|title=The Recording Industry – World Sales 2003|publisher=[[International Federation of the Phonographic Industry]]|access-date=September 16, 2009|archive-date=December 29, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20111229203203/http://www.ifpi.org/content/library/worldsales2003.pdf|url-status=dead}}</ref> See the changes in Certification-award-levels in the following markets: * [[Recording Industry Association of America|United States]]<ref name="Country Takes The Crop (February 14, 2008)">{{cite web|url=https://www.riaa.com/newsitem.php?id=B5127985-CDB2-C7AD-ADF1-E33023D88A0C|title=Country Takes The Crop (February 14, 2008)|publisher=RIAA|archive-url=https://web.archive.org/web/20080301040927/http://www.riaa.com/newsitem.php?id=B5127985-CDB2-C7AD-ADF1-E33023D88A0C|archive-date=March 1, 2008|access-date=January 23, 2010}}</ref> (Note, U.S. certification-award-levels for singles before 1989 were: 1,000,000 for Gold and 2,000,000 for Platinum.<ref>{{cite news|url=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-1989-05-14-fi-188-story.html|title=New Golden Rule: 500,000 Sales Mark for All Singles|work=[[Los Angeles Times]]|access-date=September 7, 2021|date=May 14, 1989|first=Paul|last=Grein|archive-url=https://web.archive.org/web/20210608131656/https://www.latimes.com/archives/la-xpm-1989-05-14-fi-188-story.html|archive-date=June 8, 2021}}</ref> Also, U.S. certification-awards for Shortform albums before September 1996 were: 250,000 for Gold and 500,000 for Platinum<ref>{{cite news|url=https://books.google.com/books?id=wgcEAAAAMBAJ&pg=PA35|title=RIIA Certifications|magazine=Billboard|access-date=July 9, 2011|date=August 10, 1996}}</ref>) * [[Recording Industry Association of Japan|Japan]]<ref>{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=IBEEAAAAMBAJ&q=Japan+platinum+certification-awards+2002&pg=PA10|title=RIAJ Certs Plan Criticized|publisher=[[Recording Industry Association of Japan]]|access-date=March 30, 2012|date=October 25, 2003}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.riaj.or.jp/f/data/cert/gd.html|title=現基準-旧基準(~2003.06)|trans-title=Current criteria-Former Criteria|publisher=[[Recording Industry Association of Japan]]|access-date=November 8, 2015}}</ref> * [[Bundesverband Musikindustrie|Germany]]<ref>{{cite web|url=https://www.musikindustrie.de/markt-bestseller/gold-platin-und-diamond-auszeichnung|language=de|title=GOLD-/PLATIN- und DIAMOND-Auszeichnung|trans-title=GOLD / PLATINUM and DIAMOND awards|publisher=[[Bundesverband Musikindustrie]]|access-date=January 26, 2020}}</ref> (Note, German certification-award-levels for singles before 1988 were: 500,000 for Gold and 1,000,000 for Platinum.<ref>{{cite news|url=https://books.google.com/books?id=kyQEAAAAMBAJ&dq=Germany+Gold+singles+500%2C000+units+1978+Billboard&pg=PT85|title=From the Music Capitals of the World|magazine=Billboard|access-date=September 17, 2021|date=July 22, 1978|first=Wolfgang|last=Spahr}}</ref><ref>{{cite news|url=https://books.google.com/books?id=uyQEAAAAMBAJ&dq=German+Platinum+for+singles+1%2C000%2C000+units+Billboard&pg=PT10|title=Ariola Takes German Singles Honors|magazine=Billboard|access-date=September 17, 2021|date=December 28, 1985|first=Jim|last=Sampson}}</ref><ref>{{cite news|url=https://books.google.com/books?id=ESUEAAAAMBAJ&dq=Germany+Platinum+for+singles+1%2C000%2C000+units+1987+Billboard&pg=RA2-PA75|title=West German Music Sales Up 5%|magazine=Billboard|access-date=September 17, 2021|date=October 11, 1986|first=Wolfgang|last=Spahrn}}</ref><ref name="Music & Media (27-12-1986)"/><ref name="Music & Media (26-12-1987)"/>) * [[British Phonographic Industry|United Kingdom]]<ref>{{cite web|url=http://www.mediafire.com/file/08mugz08pmrii9x/BPI+Certified+Awards+Timeline.pdf|title=Certified Awards Timeline|publisher=[[British Phonographic Industry|BPI]]|access-date=May 1, 2012}}</ref> * [[Syndicat National de l'Édition Phonographique|France]]<ref>{{cite web|url=http://snepmusique.com/wp-content/uploads/2019/10/SNEP-tableau.pdf|title=A propos des certifications|work=[[Syndicat National de l'Édition Phonographique]]|publisher=SNEP|access-date=November 14, 2019|language=fr}}</ref><ref name="Les Certifications Officielles: Chronologie Albums">{{cite web|url=http://www.infodisc.fr/Album_Certification_Methodologie.php|title=Les Certifications Officielles: Chronologie Albums|publisher=Info Disc|access-date=March 4, 2016}}</ref><ref>{{cite magazine|url=https://archive.org/details/bub_gb_JhYEAAAAMBAJ|page=[https://archive.org/details/bub_gb_JhYEAAAAMBAJ/page/n15 16]|quote=SNEP reduces Platinum certification.|title=France Lowers Gold Standard|magazine=Billboard|access-date=April 22, 2012|date=July 26, 2006|last1=Nielsen Business Media|first1=Inc}}</ref><ref name="Les Certifications Officielles: Chronologie Singles">{{cite web|url=http://www.infodisc.fr/Chanson_Certification_Methodologie.php|title=Les Certifications Officielles: Chronologie Singles|publisher=Info Disc|access-date=March 4, 2016}}</ref> * [[Music Canada|Canada]]<ref>{{cite web|url=https://musiccanada.com/certification/|title=Certification Definitions|publisher=Music Canada|access-date=July 1, 2014}}</ref> (Canadian certification-award-levels for singles before February 1982 were: 75,000 for Gold and 150,000 for Platinum<ref>{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=2yQEAAAAMBAJ&q=Canada%20(CRIA)%20Singles%20Gold%20and%20Platinum%20levels&pg=PA56|title=CRIA Reports 46% Rise for Disk Certifications|publisher=Billboard magazine|date=February 27, 1982|access-date=July 29, 2011}}</ref>) * [[Associação Brasileira dos Produtores de Discos|Brazil]]<ref>{{cite web|url=http://pro-musicabr.org.br/home/certificados/tabela-de-niveis-de-certificacao-pro-musica/|archive-url=https://web.archive.org/web/20180621044425/http://pro-musicabr.org.br/home/certificados/tabela-de-niveis-de-certificacao-pro-musica/|url-status=dead|archive-date=June 21, 2018|title=Tabela de Níveis de Certificação Pro-Música|trans-title=Levels for Certifications (most recent)|language=pt|publisher=[[Associação Brasileira dos Produtores de Discos]]|access-date=November 7, 2015}}</ref><ref>{{cite web|url=http://abpd.org.br/home/certificados/tabela-de-niveis-de-certificacao-pro-musica/|archive-url=https://web.archive.org/web/20170906115346/http://abpd.org.br/home/certificados/tabela-de-niveis-de-certificacao-pro-musica/|url-status=dead|archive-date=September 6, 2017|title=Níveis de Certificação|trans-title=Levels for Certifications|language=pt|publisher=[[Associação Brasileira dos Produtores de Discos]]|access-date=October 27, 2018}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.ifpi.org/content/library/certification-award-levels.pdf|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304190545/http://www.ifpi.org/content/library/certification-award-levels.pdf|title=Certification Award Levels 2009|publisher=[[IFPI]]|archive-date=March 4, 2016}}</ref> * [[NVPI|Netherlands]]<ref name="NVPI certification-award-levels">{{cite web|url=http://www.mediafire.com/download/83ujwbf3d0fjuid/NVPI_Certification-award-levels.doc|title=Dutch Certification-award-levels|format=Words|language=nl|publisher=[[NVPI]]|access-date=May 1, 2012}}{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> * [[Federation of the Italian Music Industry|Italy]]<ref name="FIMI Certifications"/><ref>{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=XBQEAAAAMBAJ&q=FIMI++Platinum+from+100,000+to+80,000+2005&pg=PA45|title=Newsline: Italian Label Body FIMI|publisher=Billboard magazine|date=February 5, 2005|access-date=October 24, 2011}}</ref><ref>{{cite magazine|url=http://www.billboard.com/biz/articles/news/global/1313783/fimi-lowers-gold-platinum-levels|title=FIMI Lowers Gold, Platinum Levels|magazine=Billboard|date=January 28, 2008|access-date=November 13, 2014}}</ref> * [[Productores de Música de España|Spain]]<ref>{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=hhMEAAAAMBAJ&q=Canada%20lowers%20Gold%2FPlatinum%20certification-levels%20of%20singles&pg=PA24|title=Global Newsline: Spain Lowers Certifications|publisher=Billboard magazine|date=November 26, 2005|access-date=October 24, 2011}}</ref><ref>{{cite web|url=http://promusicae.es/files/listassemanales/albumes/historial/TOP%20100%20ALBUMES%2009_37.pdf|title=PROMUSICAE: Top 100 Albums (SEMANA 37: del 07.09.2009 al 13.09.2009)|publisher=[[PROMUSICAE]]|date=September 13, 2009|access-date=November 13, 2014|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130509061758/http://promusicae.es/files/listassemanales/albumes/historial/TOP%20100%20ALBUMES%2009_37.pdf|archive-date=May 9, 2013}}</ref> * [[International Federation of the Phonographic Industry|Sweden]]<ref>{{cite web|url=http://www.mediafire.com/download/yv8zdd3dtqwg67h/Sweden%27s_certification-award-levels%282%29.pdf|title=Swedish Certification-award-levels|publisher=[[IFPI]] Sweden|access-date=August 31, 2013}}</ref> * [[International Federation of the Phonographic Industry|Norway]]<ref>{{cite magazine|url=https://books.google.com/books?id=-AkEAAAAMBAJ&q=IFPI+Norway+Platinum+50%2C000+units&pg=PA47|title=Global Music Pulse: Norway|date=July 11, 1998|magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]|access-date=December 28, 2020}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.ifpi.no/troferegler.htm|title=TROFÉREGLER 2002|publisher=IFPI Norway|date=June 30, 2002|archive-url=https://web.archive.org/web/20040202221952/http://www.ifpi.no/troferegler.htm|access-date=December 28, 2020|archive-date=February 2, 2004}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.ifpi.no/troferegler.htm|title=TROFÉREGLER 2007|publisher=IFPI Norway|date=January 1, 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20130115132547/http://www.ifpi.no/troferegler.htm|access-date=December 28, 2020|archive-date=January 15, 2013}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.ifpi.no/component/content/article/22-trofenyheter/2-troferegler|title=TROFÉREGLER 2015|publisher=IFPI Norway|date=September 24, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924033120/http://www.ifpi.no/component/content/article/22-trofenyheter/2-troferegler|access-date=December 28, 2020|archive-date=September 24, 2015}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.ifpi.no/component/content/article/22-trofenyheter/2-troferegler|title=Gull og platina|publisher=IFPI Norway|date=January 1, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180607140210/http://www.ifpi.no/component/content/article/22-trofenyheter/2-troferegler|access-date=December 28, 2020|archive-date=June 7, 2018}}</ref> * [[IFPI Denmark|Denmark]]<ref name="Guld- og platinplader er devalueret"/><ref>{{cite magazine|url=http://www.billboard.com/biz/articles/news/global/1326640/ifpi-denmark-revamps-certification-levels|title=IFPI Denmark Revamps Certification Levels|date=February 7, 2007|magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]|access-date=June 28, 2011}}</ref><ref>{{cite book|url=http://gaffa.dk/nyhed/32163|title=Nye regler for platinplader til downloads|trans-title=New rule for Gold and Platinum downloads|date=April 20, 2009|work=gaffa.dk|access-date=June 7, 2014|archive-date=March 22, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190322231923/https://gaffa.dk/nyhed/32163|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite book|url=http://www.ifpi.dk/?q=node/11|archive-url=https://web.archive.org/web/20110411134535/http://www.ifpi.dk/?q=node%2F11|archive-date=April 11, 2011|title=IFPI Denmark: Guld og platin|year=2011|work=[[IFPI]] (Denmark)|access-date=June 7, 2014|url-status=dead}}</ref> * [[International Federation of the Phonographic Industry|Switzerland]]<ref name="Awards 1989 and Certification criteria"/> * [[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|Mexico]]<ref>{{cite web|url=http://amprofon.com.mx/en/media/documentos/antecedentes_criterios_certificaciones.pdf|title=Certificaciones|language=es|publisher=[[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas]]|access-date=March 20, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180321130303/http://amprofon.com.mx/en/media/documentos/antecedentes_criterios_certificaciones.pdf|archive-date=March 21, 2018|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.amprofon.com.mx/certificaciones.php?item=menuCert&contenido=criterios|archive-date=July 12, 2010|title=Certificaciones (Earlier changes in certification-levels including levels for Pre-loaded albums/singles and Mater Ringtones)|language=es|publisher=[[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas]]|access-date=April 8, 2013|url-status=bot: unknown|archive-url=https://web.archive.org/web/20100712080550/http://www.amprofon.com.mx/certificaciones.php?item=menuCert&contenido=criterios|df=mdy-all}}</ref> * [[Argentine Chamber of Phonograms and Videograms Producers|Argentina]]<ref name="Capif"/> * [[International Federation of the Phonographic Industry|Belgium]]<ref name=RIAJ2005E/><ref>{{cite web|url=http://www.ifpi.org/content/library/Certification%20Awards%20Full%20List%20-%20OCTOBER%2007.pdf|title=Certification Award Levels 2007|publisher=[[IFPI]]|access-date=April 16, 2011|archive-date=February 27, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20080227030349/http://www.ifpi.org/content/library/Certification%20Awards%20Full%20List%20-%20OCTOBER%2007.pdf|url-status=dead}}</ref> * [[International Federation of the Phonographic Industry|Austria]]:<ref name=RIAJ2005E>{{cite web|url=http://www.riaj.or.jp/e/issue/pdf/RIAJ2005E.pdf|title=35. Standard for Certifying Awards of Countries (Unit sales) (Page 25)|work=[[IFPI]]|publisher=[[RIAJ]]|access-date=May 26, 2011|archive-date=February 14, 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120214002411/http://www.riaj.or.jp/e/issue/pdf/RIAJ2005E.pdf|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.mediafire.com/?sa87881rf7jmad9|title=Certification levels for Austria (all periods)|publisher=IFPI Austria|language=de}}</ref><ref name="GSA: Austria">{{cite book|url=https://archive.org/details/bub_gb_4AkEAAAAMBAJ|page=[https://archive.org/details/bub_gb_4AkEAAAAMBAJ/page/n65 54]|quote=GSA Region Platinum.|title=GSA: Austria|publisher=Billboard magazine|access-date=May 26, 2011|date=December 6, 1997}}</ref> * [[ZPAV|Poland]]<ref>{{cite web|url=http://bestsellery.zpav.pl/wyroznienia/regulamin.php|title=Pełny Tekst Regulaminu Przyznawania Wyróżnień|trans-title=Complete Rules of Awards|language=pl|publisher=[[ZPAV]]|access-date=November 13, 2014|archive-date=March 4, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170304143505/http://bestsellery.zpav.pl/wyroznienia/regulamin.php|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.mediafire.com/download/c9idhc732dnn2x6/Poland%27s_Certification-award-levels.pdf|title=Polish Certification-levels|publisher=ZPAV|access-date=August 31, 2013}}</ref> * [[International Federation of the Phonographic Industry|Finland]]<ref name="Tilastot"/> * [[Recorded Music NZ|New Zealand]]: (NZ certification-levels for singles before 1989 were: 10,000 for Gold, 20,000 for Platinum)<ref>{{cite web|url=http://www.mediafire.com/file/b1l57842fpfp59p/NZ_chart+book_Cher.pdf|title=The Complete NZ Music Charts 1966-2006|work=Dean Scapolo|access-date=November 12, 2018}}</ref>(NZ certification-levels for singles before June 2007 were: 5,000 for Gold, 10,000 for Platinum)<ref>{{cite web|url=http://www.rianz.org.nz/attachments/rianz/chart-1567-04-jun-07.pdf|archive-url=https://web.archive.org/web/20140119193025/http://www.rianz.org.nz/attachments/rianz/chart-1567-04-jun-07.pdf|url-status=dead|archive-date=January 19, 2014|title=The Official Music Charts of NZ: June 4, 2007|publisher=rianz.org.nz|access-date=July 7, 2016}}</ref> (The levels for singles were adjusted again on June 17, 2016 from previous 7,500 for Gold, 15,000 for Platinum, to 15,000 for Gold, 30,000 for Platinum)<ref>{{cite web|url=http://www.scoop.co.nz/stories/CU1606/S00183/on-demand-streams-added-to-new-zealand-top-40-album-charts.htm|title=On Demand Streams Added To New Zealand Top 40 Album Charts|publisher=scoop.co.nz|access-date=July 7, 2016}}</ref> * [[Associação Fonográfica Portuguesa|Portugal]]:<ref>{{cite web|url=http://dn.sapo.pt/2005/05/13/artes/crise_emagrece_galardoes_discografic.html|archive-url=http://arquivo.pt/wayback/20050524142713/http://dn.sapo.pt/2005/05/13/artes/crise_emagrece_galardoes_discografic.html|url-status=dead|archive-date=2005-05-24|title=Crise emagrece galardões discográficos|trans-title=Crisis reduces discographic award levels|publisher=DN Online|language=pt|date=May 13, 2005|access-date=2023-08-19}}</ref> }} {{efn|name=songs|Below you can get an understanding as to when certifications for songs are added to the total certified sales of the listed artists. * One lead artist and one featured artist. (The issued certification(s) should be added to the total of both, the lead artist and the featured artist as both will have almost equal amount of part). * Two lead artists.(The issued certification(s) should be added to the total of both lead artists as both will have almost equal amount of part). * Two lead artists and one featured artist. (The issued certification(s) should be added to the total of both lead artists as well as the featured artist. Both lead artists will play a significant part in a song and the part of the featured artist also should be significant enough). * One lead artist and two featured artists. (The issued certification(s) should be added to the total of the lead artist and to the total of both featured artists as almost all should have equal amount of part). }} }} ==Kundivihira== {{Reflist}} {{Music industry}} {{DEFAULTSORT:List Of best-selling music artists}} [[Category:Lists of bestsellers|Musicians]] [[Category:Lists of musicians|Best-selling]] [[Category:Rock music]] [[Category:Popular music]] [[Category:Lists of best-selling music artists| ]] [[Pubu:Wikipidia]] dpf7l9m0cx6kh9y9nh8ozinbn5y4yod List of public art in Wiltshire 0 25413 138340 133833 2026-05-31T03:35:27Z InternetArchiveBot 118 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 138340 wikitext text/x-wiki {{Short description|none}} {{Use dmy dates|date=April 2022}} {{GeoGroup}} {{Commons category|Public art in Wiltshire}} Din doli ŋɔ na nyɛla salo bɔmbu din be '''Wiltshire''', England. Di chanimi ka ʒiri "[[public art]]" din be salo ni ko. Kamani ŋmahinli, di be binkura biɛhigu shee ka din ni. == Alton Barnes == {{Public art header}} {{Public art row | image = Alton Barnes White Horse - geograph.org.uk - 1744619.jpg | subject = [[Alton Barnes White Horse]] | location = [[Alton Barnes]], [[Alton, Wiltshire]] | date = 1812 | artist = Robert Pile | type = Hill figure | material = Chalk | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = }} {{Public art row | image = Sarsen Stones under a tree at Alton Priors Wilts. - geograph.org.uk - 936405.jpg | subject = Alton Barnes White Horse sarsen stone | location = [[Alton Priors]], [[Alton, Wiltshire]] | date = | artist = | type = Carving on stone | material = Sarsen stone | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = }} {{Public art footer}} == Amesbury== Yaha di lahi chanim ka ʒiri yaɣa din mirili bɔmbu. {{Public art header}} {{Public art row | image = Memorial junto a Stonehenge, Condado de Wiltshire, Inglaterra, 2014-08-12, DD 01.JPG | subject = ''Airmen's Cross'' | location = [[Stonehenge]] Visiting Centre, [[Amesbury]] | date = 1912 | artist = | type = Memorial ([[wheel cross]]) | material = Stone | dimensions = | coordinates = | designation = [[Grade II listed]].<ref>[https://www.bbc.co.uk/news/uk-england-wiltshire-18568937 Airman's Cross memorial at Stonehenge to be moved – BBC News<!-- Bot generated title -->]</ref><ref>[http://www.britishlistedbuildings.co.uk/en-443794-airmen-s-cross-at-junction-of-a344-and-a#.Vd5AzflViko Airmen's Cross at Junction of A344 and A360 – Winterbourne Stoke – Wiltshire – England | British Listed Buildings<!-- Bot generated title -->]</ref> | owner = | notes = Originally located at Airman's Cross. Moved December 2013. }} {{Public art row | image = Amesbury - War Memorial - geograph.org.uk - 1459757.jpg | subject = Amesbury War Memorial | location = Church Street, [[Amesbury]] | date = 1920 | artist = | type = War memorial (cross) | material = Stone | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Reammended in 2011.<ref>[https://www.bbc.co.uk/news/uk-england-wiltshire-15554620 Wiltshire war memorial restored after 'mystery height loss' – BBC News<!-- Bot generated title -->]</ref> }} {{Public art row | image = | subject = ''Bladehenge'' | location = Solstice Park, [[Amesbury]] | date = 11 March 2013 | artist = Charlotte Moreton | type = Sculpture | material = Steel | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Inspired by the nearby [[Stonehenge]].<ref name=autogenerated6>http://www.solsticepark.com/files/2713/9284/1982/solstice-park-sculptures-leaflet-Nov-2013.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221024180821/http://www.solsticepark.com/files/2713/9284/1982/solstice-park-sculptures-leaflet-Nov-2013.pdf |date=24 October 2022 }} {{Bare URL PDF|date=March 2022}}</ref> }} {{Public art row | image = Solstice Business Park , Amesbury Wilts. - geograph.org.uk - 1092216.jpg | subject = ''The Dragonfly'' | location = Solstice Park, [[Amesbury]] | date = 11 June 2007 | artist = Charlotte Moreton | type = Sculpture | material = | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Made with recycled helicopter parts.<ref name=autogenerated7>{{Cite web |url=http://ukbeach.guide/photos/uk-photos.php?photo=850516 |title=Photo of The Mallow Sculpture on Solstice Park, Amesbury Wilts<!-- Bot generated title --> |access-date=3 October 2023 |archive-date=18 October 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231018030031/http://ukbeach.guide/photos/uk-photos.php?photo=850516 |url-status=dead }}</ref> }} {{Public art row | image = Hewetson memorial Fargo Wood, Stonehenge.JPG | subject = Memorial for Major Alexander William Hewetson | location = Fargo Wood, [[Amesbury]] | date = 1913? | artist = | type = Memorial ([[wheel cross]]) | material = Stone | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = }} {{Public art row | image = The Mallow Sculpture on Solstice Park, Amesbury Wilts - geograph.org.uk - 850516.jpg | subject = ''The Mallow'' | location = Solstice Park, [[Amesbury]] | date = 17 June 2008 | artist = Charlotte Moreton | type = Sculpture | material = "Road sign materials"<ref name=autogenerated6 /> | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = The park's second sculpture.<ref name=autogenerated7 /> }} {{Public art row | image = Amesbury Millennium Cross - geograph.org.uk - 932744.jpg | subject = Millennium Cross | location = The Centre car park, [[Amesbury]] | date = 2000 | artist = | type = [[Cross wheel]] | material = Stone | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Commemorating the [[third millennium]]. }} {{Public art row | image = Amesbury - Pillar - geograph.org.uk - 1459794.jpg | subject = Monumental pillar | location = Salisbury Street, [[Amesbury]] | date = 1981 | artist = | type = Monumental pillar | material = Stone | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = }} {{Public art row | image = | subject = ''Red Kite'' | location = Solstice Park, [[Amesbury]] | date = 4 October 2011 | artist = Charlotte Moreton | type = Sculpture | material = Steel | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = }} {{Public art row | image = | subject = ''River Avon'' (a.k.a. ''The Avon'') | location = Solstice Park, [[Amesbury]] | date = 10 September 2009 | artist = Charlotte Moreton | type = Sculpture | material = Steel | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = }} {{Public art row | image = Rotary Club of Amesbury wishing well - geograph.org.uk - 1250907.jpg | subject = ''Rotary Club of Amesbury Wishing Wheel'' | location = [[The Co-operative Food]], Salisbury Street, [[Amesbury]] | date = January 2007 | artist = Wooler Ltd | type = Monumental [[water wheel]] | material = Brick, metal | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Commemorates the centenary of the club, 1905–2005. }} {{Public art row | image = | subject = ''White Horse'' | location = Solstice Park, [[Amesbury]] | date = 21 September 2010 | artist = Charlotte Moreton | type = Sculpture | material = Steel | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Inspired by the county's white horse [[hill figure]]s.<ref name=autogenerated6 /> }} {{Public art footer}} == Bradford on Avon == {{Public art header}} {{Public art row | image = Bradford-on-Avon War Memorial - geograph.org.uk - 3439701.jpg | subject = Bradford-on-Avon War Memorial | location = [[Bradford-on-Avon]] | date = 1922 | artist = | type = War memorial (obelisk) | material = Stone | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Obelisk war memorial.<ref>{{Cite web |url=https://www.warmemorialsonline.org.uk/node/157144 |title=Bradford on Avon War Memorial {{!}} WAR MEMORIALS ONLINE<!-- Bot generated title --> |access-date=3 October 2023 |archive-date=28 October 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161028083804/https://www.warmemorialsonline.org.uk/node/157144 |url-status=dead }}</ref> }} {{Public art row | image = Coffee shop cat, St Margaret's Street, Bradford on Avon - geograph.org.uk - 1442843.jpg | subject = Cat | location = Mr Salvat's Coffee Room, St. Margaret's Street, [[Bradford on Avon]] | date = 17th century (the coffee room)<ref>{{cite web |last1=Smith |first1=Katie |title=Mr Salvat's C17th Coffee Room |url=https://www.wiltshiretimes.co.uk/news/11710391.mr-salvats-c17th-coffee-room-st-margarets-st-bradford-avon-tel-01225-867474/ |website=Wiltshire Times |access-date=28 February 2023 |date=10 January 2015}}</ref> | artist = | type = Sculpture | material = Stone | dimensions = | designation = [[Grade II listed]] (44 St Margaret's Street)<ref>{{cite web |title=44, St Margaret's Street |url=https://britishlistedbuildings.co.uk/101364502-44-st-margarets-street-bradford-on-avon#.Y_4i8nbP1PY |website=British Listed Buildings |access-date=28 February 2023}}</ref> | coordinates = | owner = | notes = }} {{Public art row | image = Pilgrim Well - Ladywell Spring, St Mary Tory - geograph.org.uk - 942588.jpg | subject = [[Chi Rho]] symbol | location = Newtown, [[Bradford-on-Avon]] | date = | artist = | type = Inscription | material = | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Directly above Lady's Well,<ref>[http://www.freshford.com/new_town.htm Bradford on Avon: New Town<!-- Bot generated title -->]</ref> sharing the same niche. }} {{Public art row | image = Co-op mosaic in The Shambles, Bradford-on-Avon.jpg | subject = Co-op mosaic | location = 1 and 2 Shambles, [[Bradford-on-Avon]] | date = 1930? | artist = | type = Mosaic | material = | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Advertising mosaic for the former [[Co-operative]].<ref>{{cite web |title=The Shambles |url=http://www.bradfordonavonmuseum.co.uk/shambles-2 |website=Bradford on Avon Museum |access-date=28 February 2023}}</ref> }} {{Public art row | image = The Iron Duke, Bradford-on-Avon (1).jpg | subject = ''The Iron Duke'' | location = Kingston Road, [[Bradford-on-Avon]] | date = 24 September 2016 | artist = | type = Memorial | material = Iron, glass | dimensions = | coordinates = | designation = | owner = Bristol Museums, Galleries & Advice | notes = Reassembled 19th century [[calender]] serving as a memorial to the local rubber industry. }} {{Public art row | image = Magic Frog, Bradford-on-Avon (closeup).jpg | subject = ''Magic Frog'' | location = Middle Rank, [[Bradford-on-Avon]]<ref name="Woolley">{{cite web |title=Fred's Walk |url=https://www.woolleygrangehotel.co.uk/uploads/documents/Freds_Walk.pdf |website=Woolley Grange Hotel |access-date=28 February 2023}}</ref> | date = | artist = | type = Sculpture | material = Stone | dimensions = | coordinates = | designation = [[Grade II listed]] (1-18, Middle Rank)<ref>{{cite web |title=1-18, Middle Rank |url=https://britishlistedbuildings.co.uk/101364525-1-18-middle-rank-bradford-on-avon#.Y_4gqHbP1PZ |website=British Listed Buildings |access-date=28 February 2023}}</ref> | owner = | notes = Visitors are encouraged to rub its head and make a wish.<ref name="Woolley" /> }} {{Public art row | image = Millennium statue, Bradford on Avon - geograph.org.uk - 1442860.jpg | subject = ''Millie'' | location = Festival Garden, [[Bradford-on-Avon]] | date = 22 January 2000 | artist = Dr [[John Willats]] | type = Sculpture | material = Metal, stone | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Millennium sculpture.<ref>{{Cite web |url=http://www.widbrookgrange.co.uk/attractions/millie.html |title=Widbrook Grange – Hotel Near Longleat, Bath, Wiltshire, Bradford on Avon, Trowbridge<!-- Bot generated title --> |access-date=3 October 2023 |archive-date=4 March 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304025502/http://www.widbrookgrange.co.uk/attractions/millie.html |url-status=dead }}</ref> }} {{Public art row | image = Bradford-on-Avon Twinning Garden.jpg | subject = ''Twinning Garden Mosaic'' | location = The Twinning Garden, [[Bradford-on-Avon]] | date = 30 June 2006<ref>{{cite web |title=Octagonal Twinning Garden Officially Opened |url=http://www.oocities.org/vile@btinternet.com/garden.html |website=Oocities |access-date=28 February 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304135314/http://www.oocities.org/vile@btinternet.com/garden.html |archive-date=4 March 2016 |date=30 June 2006}}</ref> | artist = Anita Andrews and Jane Mortimer<ref>{{cite web |title=Bradford on Avon Town Council Projects |url=http://www.bradfordonavontowncouncil.gov.uk/projects.php |website=Bradford on Avon Town Council |access-date=28 February 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150701111002/http://www.bradfordonavontowncouncil.gov.uk/projects.php |archive-date=1 July 2015 |date=2015}}</ref> | type = Mosaic | material = Stone,<ref>[http://www.oocities.org/vile@btinternet.com/garden.html Octagonal Twinning Garden Officially Opened<!-- Bot generated title -->]</ref> ceramic<ref name="Twinning Garden" /> | dimensions = | coordinates = | owner = Bradford on Avon Town Council<ref name="Twinning Garden">{{cite web |title=Twinning Garden Mosaic |url=https://artuk.org/discover/artworks/twinning-garden-mosaic-308050 |website=Art UK |access-date=28 February 2023 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | notes = The plaque was installed in 2014. }} {{Public art row | image = | subject = The Turf Maze | location = Barton Farm Country Park, [[Bradford on Avon]] | date = 2000s | artist = | type = [[Turf maze]] | material = Turf | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = A [[turf maze]]. }} {{Public art footer}} == Calne == {{Public art header}} {{Public art row | image = War Memorial, Calne - geograph.org.uk - 2228841.jpg | subject = Calne War Memorial | location = Church St, Calne<ref name="IWM Calne">{{cite web |title=Calne |url=https://www.iwm.org.uk/memorials/item/memorial/23923#:~:text=Memorial%20details,Not%20lost%20WM%20Reference%2023923 |website=Imperial War Museum |access-date=22 December 2022}}</ref> | date = 1921<ref name="IWM Calne" /> | artist = Reginald Blomfield<ref>{{cite web |title=Calne |url=https://www.warmemorialsonline.org.uk/memorial/100204/ |website=War Memorials Online |access-date=22 December 2022}}</ref> | type = War memorial (cross) | material = [[Stone]] | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = }} {{Public art row | image = Sheep, Sainsbury's, Calne - geograph.org.uk - 810875.jpg | subject = ''Sheep'' | location = Sainsbury's, [[Calne]] | date = 1997<ref name="Calne Sheep">{{cite web |title=Sheep |url=https://artuk.org/discover/artworks/sheep-308125 |website=Art UK |access-date=22 December 2022 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | artist = Richard Cowdy | type = Sculpture | material = [[Bronze]] | dimensions = | coordinates = | owner = Sainsbury's<ref name="Calne Sheep" /> | notes = Sculpted to draw attention to Calne's wool trade heritage. }} {{Public art row | image = Calne, intriguing art - geograph.org.uk - 527623.jpg | subject = ''The Head'' | location = The Strand, [[Calne]] | date = 2000 | artist = Rick Kirby | type = Sculpture | material = | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Millennium sculpture }} {{Public art row | image = 'Two Pigs', Phelps Parade, Calne - geograph.org.uk - 810878.jpg | subject = ''Two Pigs'' | location = Phelps Parade, [[Calne]] | date = 1979 | artist = Richard Cowdy | type = Sculpture | material = | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = The town's first public sculpture. }} {{Public art row | image = Bas-relief, River Wall, Calne - geograph.org.uk - 810925.jpg | subject = Bas relief | location = River Wall, [[Calne]] | date = | artist = Richard Cowdy, [[Vivien ap Rhys Pryce]] | type = Sculpture | material = | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Commemorating the legend that [[Joseph Priestley]] discovered oxygen in Calne. }} {{Public art footer}} == Cherhill == {{Public art header}} {{Public art row | image = Cherhillwhitehorse.jpg | subject = [[Cherhill White Horse]] | location = Cherhill Down, [[Cherhill]] | date = 1780 | artist = Dr Christopher Alsop | type = Hill figure | material = Chalk | dimensions = 160 feet tall, 120 feet wide | coordinates = | owner = | notes = [[Hill figure]] }} {{Public art row | image = The Lansdowne Monument - geograph.org.uk - 220145.jpg | subject = [[Lansdowne Monument]] | location = Cherhill Down, [[Cherhill]] | date = 1845 | artist = [[Henry Petty-Fitzmaurice, 3rd Marquess of Lansdowne]] | type = Obelisk | material = Stone | dimensions = 120 feet tall | coordinates = | designation = [[Grade II* listed]]. | owner = | notes = Commemorating the Marquess' ancestor [[Sir William Petty]]. }} {{Public art row | image = Cherhill bus shelter sundial, Cherhill - geograph.org.uk - 811093.jpg | subject = Millennium sundial | location = Bus shelter, [[Cherhill]] | date = 2001 | artist = | type = Sundial | material = Stone, sarsen stone | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Commemorates the third millennium, housed in an elaborate [[bus shelter]]. }} {{Public art footer}} == Chippenham == {{Public art header}} {{Public art row | image = 'Calf' - geograph.org.uk - 4113238.jpg | subject = ''Chippenham Calf Sculpture'' | location = Borough Parade, [[Chippenham]] | date = 14 September 2013 | artist = Richard Cowdy | type = Sculpture | material = [[Bronze]] | dimensions = 2 feet high, 4 feet long | coordinates = | designation = | owner = Chippenham Civic Society | notes = Commemorating the town's former historical cattle market.<ref>[http://www.chippenhamcivicsociety.co.uk/chippenham-calf-sculpture/ Chippenham Calf Sculpture | Chippenham Civic Society<!-- Bot generated title -->]</ref> }} {{Public art row | image = | subject = Chippenham Christian Fellowship ''I Am'' mural | location = Exterior wall of Revelation Christian Resource Centre, River Street, [[Chippenham]] | date = 2000 | artist = Designed in part by Keith Wilson<ref>{{cite web |title=Leadership |url=https://www.chippenhamchristianfellowship.co.uk/Groups/169189/Chippenham_Christian_Fellowship/Who_we_are/Leadership/Leadership.aspx |website=Chippenham Christian Fellowship |accessdate=23 January 2019}}</ref> | type = Mural | material = | dimensions = 14 feet high, 23 feet wide<ref name="Ashford" /> | coordinates = | designation = | owner = | notes = Put up to celebrate the millennium.<ref name="Ashford">{{cite web |last1=Ashford |first1=Victoria |title=A mural with meaning |url=https://www.wiltshiretimes.co.uk/news/2141856.a-mural-with-meaning/ |website=Wiltshire Times |access-date=2 March 2023 |date=25 March 2008}}</ref> }} {{Public art row | image = Fountain near Chippenham Museum and Heritage Centre - geograph.org.uk - 944323.jpg | subject = Chippenham War Memorial | location = Near Chippenham Museum & Heritage Centre, [[Chippenham]] | date = 4 September 1921 | artist = | type = War memorial and fountain | material = Sandstone ashlar, granite, slate | dimensions = | coordinates = | designation = [[Grade II listed]].<ref>[http://www.britishlistedbuildings.co.uk/en-462347-war-memorial-chippenham- War Memorial – Chippenham – Wiltshire – England | British Listed Buildings<!-- Bot generated title -->]</ref> | owner = | notes = Constructed to include the location's unused fountain.<ref>[http://pro-patria.co.uk/chippenham_town_war_memorial.htm Chippenham Town War Memorial<!-- Bot generated title -->]</ref> }} {{Public art row | image = Eddie Cochran Memorial, Rowden Hil, Chippenham - May 2021.jpg | subject = ''[[Eddie Cochran]] Memorial Plaque'' | location = Rowden Post, [[Chippenham]] | date = 12 October 2018<ref name="OCM">{{cite web |title=Monument to Eddie Cochran Unveiled |url=https://ocm.wiltshire.gov.uk/chippenham/monument-to-eddie-cochran-unveiled/ |website=Our Community Matters |access-date=20 December 2022 }}{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | artist = Adam Gittins<ref name="OCM"/> | type = Illustrated monumental plaque | material = | dimensions = | coordinates = | designation = | owner = | notes = Replacing an original memorial plaque placed in 1990.<ref name="OCM" /> }} {{Public art row | image = Fountain - John Coles Park - Park Lane - geograph.org.uk - 947501.jpg | subject = Fountain | location = John Coles Park, Park Lane, [[Chippenham]] | date = | artist = | type = Fountain | material = Stone | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = }} {{Public art row | image = ChippenhamArmsYeldeHall.jpg | subject = Town Arms | location = [[Yelde Hall]], [[Chippenham]] | date = 1776 | artist = | type = Emblem | material = | dimensions = | coordinates = | designation = Yelde Hall is [[Grade I listed]].<ref>[http://www.britishlistedbuildings.co.uk/en-462345-the-yelde-hall-and-the-council-chamber-c The Yelde Hall and the Council Chamber – Chippenham – Wiltshire – England | British Listed Buildings<!-- Bot generated title -->]</ref> | owner = | notes = The "JS 1776" inscription refers to John Scott.<ref>{{cite web |url=http://www.chippenham.gov.uk/history-of-the-yelde-hall.9519.aspx |title=History of the Yelde Hall |accessdate=2015-08-25 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150923202915/http://www.chippenham.gov.uk/history-of-the-yelde-hall.9519.aspx |archivedate=2015-09-23 |access-date=3 October 2023 |archive-date=23 September 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923202915/http://www.chippenham.gov.uk/history-of-the-yelde-hall.9519.aspx }}</ref> }} {{Public art row | image = The Twister, Monkton Park.jpg | subject = ''The Twister'' | location = Monkton Park, [[Chippenham]] | date = 21 September 1995 | artist = Lorraine Frost | type = Sculpture | material = Stone | dimensions = 1.8 metres tall | coordinates = | owner = | notes = The drawings were by local children. }} {{Public art row | image = Greenways Business Park, Chippenham - geograph.org.uk - 914334.jpg | subject = [[William Henry Fox Talbot]] photographing a girl and her dog | location = Greenways Business Park, [[Chippenham]] | date = 1993 | artist = [[Greta Berlin]] | type = sculpture | material = Bronze | dimensions = 7 feet tall | coordinates = | owner = | notes = Commissioned by Timberlaine.<ref>[http://www.gretaberlinsculpture.com/about/ Greta Berlin Sculptor<!-- Bot generated title -->]</ref> }} {{Public art footer}} ==Corsham== {{Public art header}} {{Public art row | image = Corsham Court Gazebo - geograph.org.uk - 2429649.jpg | subject = ''Corsham Court Gazebo'' | location = [[Corsham Court]], [[Corsham]] | date = Early 18th century | artist = | type = Gazebo folly | material = [[Stone]] | dimensions = | coordinates = | designation = | owner = | notes = }} {{Public art row | image = Duty nobly done - geograph.org.uk - 3907201.jpg | subject = ''Corsham War Memorial'' | location = Lacock Road, [[Corsham]] | date = Early 1920s | artist = | type = War memorial ([[cenotaph]]) | material = [[Stone]] | dimensions = | coordinates = | designation = | owner = | notes = }} {{Public art row | image = Mayo Fountain.jpg | subject = ''Mayo Memorial''<ref>{{Cite web |url=http://www.corsham.gov.uk/town/buildings.html |title=Corhsam Historic Buildings in Wiltshire<!-- Bot generated title --> |access-date=3 October 2023 |archive-date=28 May 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220528165116/https://www.corsham.gov.uk/town/buildings.html |url-status=dead }}</ref><br />(a.k.a.''' ''Mayo Fountain'')<ref name=autogenerated5>[http://www.britishlistedbuildings.co.uk/en-315248-mayo-fountain-corsham-#.VdzzovlViko Mayo Fountain – Corsham – Wiltshire – England | British Listed Buildings<!-- Bot generated title -->]</ref> | location = 71 High Street, [[Corsham]] | date = 1896 | artist = | type = Fountain, monument | material = [[Stone]], [[ashlar]] | dimensions = | coordinates = | designation = [[Grade II listed]].<ref name=autogenerated5 /> | owner = | notes = Memorial for Charles Mayo of Ivy House. }} {{Public art row | image = CorshamCourtWall.jpg | subject = ''The Sham Ruin'' | location = [[Corsham Court]], [[Corsham]] | date = 1797 | artist = John Nash | type = Screen wall [[folly]] | material = [[Stone]] | dimensions = | coordinates = | designation = [[Grade II* listed]].<ref>[http://www.britishlistedbuildings.co.uk/en-315127-the-sham-ruin-corsham- The Sham Ruin – Corsham – Wiltshire – England | British Listed Buildings<!-- Bot generated title -->]</ref> | owner = | notes = A wall giving the fake illusion that it is ruins. }} {{Public art footer}} ==Cricklade== {{Public art header}} {{Public art row | image = Blakehill Farms WWII Memorial Glider Pilot Squadron - geograph.org.uk - 92914.jpg | subject = 6th Airborne Division and 233 Squadron Memorial | location = [[RAF Blakehill Farm]], [[Cricklade]] | date = 1994 | artist = | type = War memorial | material = [[Stone]] | dimensions = | coordinates = | designation = | owner = | notes = }} {{Public art row | image = Cricklade War Memorial on High Street - geograph.org.uk - 1776006.jpg | subject = Cricklade War Memorial | location = High Street, Cricklade | date = Early 1920s | artist = | type = War memorial ([[wheel cross]]) | material = [[Stone]] | dimensions = | coordinates = | designation = | owner = | notes = }} {{Public art row | image = Memorial clock on Cricklade High Street - geograph.org.uk - 1584649.jpg | subject = [[Jubilee clock#Cricklade|Jubilee Clock]] | location = High Street, [[Cricklade]] | date = 1897 | artist = | type = Decoration monument | material = Iron | dimensions = | coordinates = | designation = [[Grade II listed]].<ref>[http://www.britishlistedbuildings.co.uk/en-317777-jubilee-clock-cricklade- Jubilee Clock – Cricklade – Wiltshire – England | British Listed Buildings<!-- Bot generated title -->]</ref> | owner = | notes = Commemorating the [[Golden Jubilee of Queen Victoria]]. }} {{Public art row | image = Memorials, RAF Blakehill Farm, near Cricklade - geograph.org.uk - 1732557.jpg | subject = RAF Blakehill Farm memorial | location = [[RAF Blakehill Farm]], [[Cricklade]] | date = 1994 | artist = | type = War memorial | material = [[Stone]] | dimensions = | coordinates = | designation = | owner = | notes = The memorial is on the right of the photo. }} {{Public art footer}} == Devizes == {{Public art header}} {{Public art row | image = The Devizes Pyramid, Sidmouth Street, Devizes, Wiltshire (1) - geograph.org.uk - 950000.jpg | subject = ''The Devizes Pyramid'' | location = Sidmouth Street | date = September 2008 | artist = Richard Cowdy | type = Sculpture | material = Metal, stone | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Presented by Patrick and Joan Norton of Long Street, Devizes. }} {{Public art row | image = War Memorial - Long Street - geograph.org.uk - 945877.jpg | subject = ''Devizes War Memorial'' | location = Long Street | date = 13 November 1922 | artist = | type = Memorial | material = Stone | dimensions = | coordinates = | designation = [[Grade II listed]].<ref>[http://www.gazetteandherald.co.uk/news/towns/devizesheadlines/10873594.Pride_as_Devizes_war_memorial_is_listed/ Pride as Devizes war memorial is listed (From The Wiltshire Gazette and Herald)<!-- Bot generated title -->]</ref> | owner = | notes = Unveiled by Lord Lieutenant of Wiltshire, Viscount Long.<ref>[http://www.warmemorials.org/search-grants/?gID=789 War Memorials Trust<!-- Bot generated title -->]</ref> }} {{Public art row | image = Devizes White Horse (geograph 4250140).jpg | subject = ''[[Devizes White Horse]]'' | location = Roundway Hill | date = 29 September 1999 | artist = James Smith | type = Hill figure | material = Chalk, stone | dimensions = 148 feet tall, 150 feet wide | coordinates = | owner = | notes = A [[third millennium]]-commemorating [[hill figure]]. }} {{Public art row | image = Monument and Fountain, Market Square, Devizes - geograph.org.uk - 1022953.jpg | subject = ''The Fountain'' | location = [[Market Place, Devizes|Market Place]] | date = 1879 | artist = | type = Statue and fountain | material = Stone | dimensions = | coordinates = | designation = [[Grade II listed]] as "The Fountain".<ref>[http://www.britishlistedbuildings.co.uk/en-432677-the-fountain-devizes-#.VdvZTflViko The Fountain – Devizes – Wiltshire – England | British Listed Buildings<!-- Bot generated title -->]</ref> | owner = | notes = Erected to the memory of Sotheron-Estcourt. }} {{Public art row | image = Millennium monument, St Johns Church, Devizes (3 of 3) (geograph 2388068).jpg | subject = ''Millennium Cross'' | location = St Johns Churchyard | artist = [[Eric Stanford]] | type = [[Sculpture]] | date = 2000 | material = | dimensions = | coordinates = {{Coord|51.35042|-1.99493 |type:landmark_region:GB}} | owner = | notes = [[Millennium celebrations|Celebrates the Millennium]] and the 1000 year history of Devizes.<ref>{{cite web |url=https://strollingguides.co.uk/books/wiltshire/places/devizes.php |title=St John's Church |publisher=Anthony Houghton |accessdate=16 December 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181216175727/https://strollingguides.co.uk/books/wiltshire/places/devizes.php |archivedate=16 December 2018 |url-status=live}}</ref> }} {{Public art row | image = Shanes Castle, Bath Road, Devizes, Wiltshire (2) - geograph.org.uk - 382810.jpg | subject = '''Untitled''' | location = Shane's Castle, Bath Road | artist = | type = [[Trompe-l'œil]] | date = | material = Painted stone | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = }} {{Public art row | image = Monument to James Long, A342, south-east of Devizes - geograph.org.uk - 523584.jpg | subject = ''Wayside Monument'' | location = Monument Hill, [[Stert]] | date = 1771 | artist = | type = Monument and statue | material = Sandstone ashlar, granite, slate | dimensions = | coordinates = | designation = [[Grade II listed]].<ref name=autogenerated2>[http://www.britishlistedbuildings.co.uk/en-311584-wayside-monument-etchilhampton-#.VdvJEvlViko Wayside Monument – Stert – Wiltshire – England | British Listed Buildings<!-- Bot generated title -->]</ref> | owner = | notes = A monument to James Long previously known as The Long Monument.<ref name=autogenerated2 /> }} {{Public art footer}} == Iford Manor == {{Public art header}} {{Public art row | image = Britannia at Iford - geograph.org.uk - 190407.jpg | subject = [[Britannia]] | location = Bridge over the River Frome, [[Iford Manor]] | date = | artist = | type = Statue | material = | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = }} {{Public art footer}} == Longleat == {{Public art header}} {{Public art row | image = Orangery, Longleat House (geograph 4483375).jpg | subject = Fountain | location = The Orangery, [[Longleat]] | date = Early 19th century | artist = Unknown | type = Fountain | material = Stone | dimensions = | coordinates = | designation = [[Grade II listed]].<ref>[http://www.britishlistedbuildings.co.uk/en-313362-fountain-in-front-of-the-orangery-at-lon#.VdyrzvlViko Fountain in Front of the Orangery at Longleat House – Horningsham – Wiltshire – England | British Listed Buildings<!-- Bot generated title -->]</ref> | owner = | notes = A [[fountain]] in the gardens of The Orangery. }} {{Public art row | image = Sculptures at Heaven's Gate - geograph.org.uk - 445063.jpg | subject = ''Heaven's Gate'' | location = Heaven's Gate, [[Longleat]] | date = 2001 | artist = Paul Norris | type = Sculpture | material = Stone, granite | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = A [[third millennium]]-commemorating set of sculptures. }} {{Public art row | image = | subject = ''Janus Arch'' | location = Entrance to [[Longleat]] | date = | artist = [[Angela Conner]] | type = Sculpture and fountain | material = Stainless steel | dimensions = 93 feet tall | coordinates = | owner = | notes = A form of [[arch]] and [[fountain]].<ref>{{Cite web |url=http://www.angelaconner.com/projects/janus-arch/ |title=Angela Conner Sculptor » Janus Arch<!-- Bot generated title --> |access-date=3 October 2023 |archive-date=23 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230923145135/http://www.angelaconner.com/projects/janus-arch/ |url-status=dead }}</ref> }} {{Public art row | image = Memorial to Joan Russell 1927-2003 - geograph.org.uk - 456499.jpg | subject = ''Memorial to Joan Russell 1927–2003 | location = [[Horningsham]], [[Longleat]] | date = 2003 | artist = | type = Memorial and sculpture | material = | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Memorial to Joan Russell. }} {{Public art row | image = St George and the Dragon, Longleat safari park - geograph.org.uk - 938553.jpg | subject = ''St George & the Dragon'' | location = Adventure Castle, [[Longleat]] | date = 2005 | artist = Elizabeth Rainsford | type = Sculpture | material = | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = }} {{Public art footer}} ==Ludgershall== {{Public art header}} {{Public art row | image = The Ludgershall Cross, High Street, Ludgershall - geograph.org.uk - 861874.jpg | subject = Ludgershall Cross | location = High Street, [[Ludgershall, Wiltshire|Ludgershall]] | date = Medieval | artist = Unknown | type = Preaching cross with carved figures | material = Stone | dimensions = | coordinates = | designation = | owner = | notes = The surrounding ornamental iron fence was placed in 1897. }} {{Public art row | image = Ludgershall, The War Memorial - geograph.org.uk - 1405551.jpg | subject = Ludgershall War Memorial | location = High Street, [[Ludgershall, Wiltshire|Ludgershall]] | date = Early 1920s | artist = Unknown | type = War memorial | material = Stone | dimensions = | coordinates = | designation = | owner = | notes = }} {{Public art footer}} == Marlborough == {{Public art header}} {{Public art row | image = | subject = Marlborough International Jazz Festival dedication stone | location = Priory Gardens, [[Marlborough, Wiltshire|Marlborough]] | date = 12 April 2022 | artist = Lisi Ashbridge | type = Carved, engraved stone monolith | material = Cumbrian [[slate]] | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Commemorating the former Marlborough International Jazz Festival (1986–2016)<ref name="Goodwin">{{cite web |last1=Goodwin |first1=Neil |title=Marlborough International Jazz Festival remembered – dedicated stone unveiled in Priory Gardens |url=https://marlborough.news/news/marlborough-international-jazz-festival-remembered-dedicated-stone-unveiled-in-priory-gardens/ |website=Marlborough News |access-date=22 January 2023 |date=12 April 2022}}</ref> }} {{Public art row | image = Modern milepost, Marlborough, Wiltshire - geograph.org.uk - 294172.jpg | subject = Millennium Milepost | location = Midland and South Western Junction Railway trackbed, [[Marlborough, Wiltshire|Marlborough]] | date = | artist = Andrew Rowe | type = Milepost sculpture | material = [[Cast iron]] | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = One of 1,000 Millennium Mileposts in the [[National Cycle Network]]. }} {{Public art row | image = Shell Grotto, Marlborough College - geograph.org.uk - 819459.jpg | subject = Shell Grotto | location = [[Marlborough Mound]], [[Marlborough College]], [[Marlborough, Wiltshire|Marlborough]] | date = 1720s | artist = Members of the [[Seymour family]] | type = Grotto | material = [[Seashell|Shells]] | dimensions = | coordinates = {{coord|51.416573|-1.737374|type:landmark|display=inline,title}} | owner = | notes = }} {{Public art row | image = White Horse, Preshute Hill, Marlborough - geograph.org.uk - 460740.jpg | subject = [[Marlborough White Horse]] | location = Granham Hill, [[Marlborough, Wiltshire|Marlborough]] | date = 1804 | artist = Students of Mr Greasley's Academy | type = [[Hill figure]] | material = Chalk | dimensions = 62 feet long, 47 feet tall | coordinates = | owner = Marlborough College | notes = }} {{Public art row | image = Sculpture next to the River Kennet, Marlborough - geograph.org.uk - 1068263.jpg | subject = Untitled<!--presumably--> | location = Besides the [[River Kennet]], [[Marlborough, Wiltshire|Marlborough]] | date = | artist = | type = Sculpture | material = Wood | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Fashioned into a seat }} {{Public art row <!--different sculpture to the above one--> | image = Sculpture and three mallard, Priory Gardens, Marlborough - geograph.org.uk - 1068261.jpg | subject = Untitled<!--presumably--> | location = Besides the [[River Kennet]], [[Marlborough, Wiltshire|Marlborough]] | date = | artist = | type = Sculpture | material = Wood | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Fashioned into a seat. }} {{Public art footer}} ==Pewsey== {{Public art header}} {{Public art row | image = King Alfred and F Dewey, Pewsey - geograph.org.uk - 1560585.jpg | subject = ''King Alfred Monument'' | location = Market Place, [[Pewsey]] | date = June 1913 | artist = | type = Statue | material = Stone | dimensions = | coordinates = | designation = [[Grade II listed]].<ref>[http://www.britishlistedbuildings.co.uk/en-311723-king-alfred-monument-pewsey-#.VeJ_i_lViko King Alfred Monument – Pewsey – Wiltshire – England | British Listed Buildings<!-- Bot generated title -->]</ref> | owner = | notes = Commemorating the [[George V#Coronation|Coronation of George V]]. }} {{Public art row | image = Pewsey White Horse.jpg | subject = ''[[Pewsey White Horse]]'' | location = Pewsey Hill, [[Pewsey]] | date = April 1937 | artist = George Marples | type = [[Hill figure]] | material = Chalk | dimensions = 66 feet long, 45 feet tall | coordinates = | designation = | owner = Pewsey 6X Club | notes = Commemorating the [[Coronation of George VI]]. }} {{public art footer}} ==Royal Wootton Bassett== {{Public art header}} {{Public art row | image = | subject = ''Forever'' | location = [[Royal Wootton Bassett]] | date = 21 September 2015 | artist = Mark Humphrey | type = Sculpture, war memorial | material = Stone | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = }} {{Public art row | image = Wootton Bassett War Memorial.jpg | subject = Wootoon Bassett War Memorial | location = [[Royal Wootton Bassett]] | date = October 2004 | artist = Alan Wilson | type = War memorial | material = Metal, stone | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = A flagpole was placed beside it on 29 January 2010.<ref>{{Cite web |url=http://www.woottonbassettinthegreatwar.uk/war-memorial/ |title=War Memorial {{!}} Wootton Bassett in the Great War<!-- Bot generated title --> |access-date=3 October 2023 |archive-date=4 March 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304053112/http://www.woottonbassettinthegreatwar.uk/war-memorial/ |url-status=dead }}</ref> }} {{public art footer}} == Salisbury == {{Public art header}} {{Public art row | image = Sydney Herbert statue, Salisbury.jpg | commonscat = Sydney Herbert (statue) | subject = [[Sidney Herbert, 1st Baron Herbert of Lea]] | location = Victoria Park, [[Salisbury]] | date = 1863 | artist = [[Carlo Marochetti]] | type = Statue on pedestal | material = Bronze and stone | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = <ref>{{NHLE |num=1243322|desc=Statue of Sidney Herbert|accessdate=13 July 2021}}</ref> }} {{Public art row | image = Angel Harmony by Heliane Blumenfield OBE.JPG | subject = ''Angels : Harmony'' | location = Grounds of [[Salisbury Cathedral]], [[Salisbury]] | date = | artist = [[Helaine Blumenfeld]] OBE | type = Sculpture | material = Marble | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = }} {{Public art row | image = Cloaked Figure IX.JPG | subject = ''Cloaked Figure IX'' | location = Grounds of [[Salisbury Cathedral]], [[Salisbury]] | date = 1978 | artist = [[Lynn Chadwick]] | type = Sculpture | material = Bronze | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = }} {{Public art row | image = Salisbury - Sir Henry Fawcett - geograph.org.uk - 1716906.jpg | subject = Sir [[Henry Fawcett]] | location = Market Place, [[Salisbury]] | date = | artist = [[Henry Richard Hope-Pinker]] | type = Statue on pedestal | material = Bronze and stone | dimensions = | coordinates = | owner = Salisbury City Council | notes = <ref>{{cite web|author=University of Glasgow History of Art / HATII|url=https://sculpture.gla.ac.uk/view/person.php?id=msib2_1203021577|title=Henry Richard Hope-Pinker|year=2011|access-date=13 July 2021|work=Mapping the Practice and Profession of Sculpture in Britain & Ireland 1851–1951|archive-date=13 July 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210713211233/https://sculpture.gla.ac.uk/view/person.php?id=msib2_1203021577|url-status=dead}}</ref> }} {{Public art row | image = | subject = ''Stone Curlew'' | location = Queen Elizabeth Gardens, [[Salisbury]] | date = October 2014 | artist = ATM<ref name=autogenerated3>[http://www.salisburyjournal.co.uk/news/11506962.Mural_to_mark_return_of_birds Mural to mark return of birds (From Salisbury Journal)<!-- Bot generated title -->]</ref> | type = Mural | material = | dimensions = | coordinates = | owner = [[Salisbury City Council]] | notes = Commissioned to mark the comeback of the [[:en:Burhinus oedicnemus|Stone Curlew]] to Wiltshire <ref name=autogenerated3 /> }} {{Public art row | image = Walking Madonna.JPG | subject = ''Walking Madonna'' | location = Grounds of [[Salisbury Cathedral]], [[Salisbury]] | date = October 1981 | artist = [[Elisabeth Frink]] | type = Sculpture | material = Bronze | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = }} {{Public art footer}} == Stourhead == {{Public art header}} {{Public art row | image = The Bristol Cross And St. Peter's Church, Stourhead, Wiltshire..jpg | subject = [[Bristol High Cross]] | location = Stourhead Garden, Stourhead | date = 1373 <small>(original)</small>, 1663 <small>(rebuilt)</small> | artist = | type = Cross | material = Stone | dimensions = | coordinates = | designation = [[Grade I listed]].<ref>[http://www.britishlistedbuildings.co.uk/en-321248-the-bristol-high-cross-stourton-with-gas#.Vdvd0_lViko The Bristol High Cross – Stourton with Gasper – Wiltshire – England | British Listed Buildings<!-- Bot generated title -->]</ref> | owner = [[National Trust]] | notes = Originally placed in Bristol. Moved to Stourhead in 1780. }} {{Public art row | image = The Obelisk at Stourhead - geograph.org.uk - 963383.jpg | subject = ''The Obelisk'' | location = Great Oar Meadow, Stourhead Garden, [[Stourhead]] | date = 1839 | artist = Henry Hoare II | type = Obelisk | material = Stone | dimensions = | coordinates = | designation = [[Grade I listed]].<ref>[http://www.britishlistedbuildings.co.uk/en-321269-the-obelisk-stourton-with-gasper- The Obelisk – Stourton with Gasper – Wiltshire – England | British Listed Buildings<!-- Bot generated title -->]</ref> | owner = [[National Trust]] | notes = Originally erected in 1746. Rebuilt in 1839.<ref>[http://www.nationaltrust.org.uk/article-1356403280600/ Stourhead Park Hill Camp walk | National Trust<!-- Bot generated title -->]</ref> }} {{Public art row | image = Stourhead Pantheon 02 mod timm.jpg | subject = The Pantheon | location = Stourhead Garden, [[Stourhead]] | date = 1753–54 | artist = | type = Folly temple | material = Stone | dimensions = | coordinates = | designation = [[Grade I listed]].<ref>[http://www.britishlistedbuildings.co.uk/en-321259-the-pantheon-stourton-with-gasper-#.VdvduflViko The Pantheon – Stourton with Gasper – Wiltshire – England | British Listed Buildings<!-- Bot generated title -->]</ref> | owner = [[National Trust]] | notes = A [[folly]] temple. }} {{Public art row | image = St Peter's Pump, Stourhead-geograph.org.uk-2267748.jpg | subject = St Peter's Pump | location = Six Wells Bottom Valley, [[Stourhead]] | date = 1474 | artist = | type = Pump, grotto, statues, columned-temple | material = Stone | dimensions = | coordinates = | designation = [[Grade I listed]].<ref>[http://www.britishlistedbuildings.co.uk/en-321268-st-peters-pump-stourton-with-gasper- St Peters Pump – Stourton with Gasper – Wiltshire – England | British Listed Buildings<!-- Bot generated title -->]</ref> | owner = [[National Trust]] | notes = Placed here in 1786 by Henry Hoare.<ref>{{Cite web|url=http://www.stourvalleyway.co.uk/stourhead.php|title=The Stour Valley Way: Stourhead the Source of the river Stour}}</ref> }} {{Public art row | image = Stourhead, Temple of Apollo.jpg | subject = The Temple of Apollo | location = Stourhead Garden, [[Stourhead]] | date = 1765 | artist = Henry Flitcroft | type = Folly temple | material = Stone | dimensions = | coordinates = | designation = [[Grade I listed]].<ref>[http://www.britishlistedbuildings.co.uk/en-321251-the-temple-of-apollo-stourton-with-gaspe The Temple of Apollo – Stourton with Gasper – Wiltshire – England | British Listed Buildings<!-- Bot generated title -->]</ref> | owner = [[National Trust]] | notes = A circular [[folly]] temple. }} {{Public art row | image = Temple of Flora-geograph-2911986.jpg | subject = The Temple of Floria | location = Stourhead Garden, [[Stourhead]] | date = 1744–1746 | artist = Henry Hoare II | type = Folly temple | material = Stone | dimensions = | coordinates = | designation = [[Grade I listed]].<ref>[http://www.britishlistedbuildings.co.uk/en-321253-the-temple-of-flora-stourton-with-gasper#.VdvdqPlViko The Temple of Flora – Stourton with Gasper – Wiltshire – England | British Listed Buildings<!-- Bot generated title -->]</ref> | owner = [[National Trust]] | notes = The first Stourhead garden building. }} {{Public art footer}} == Swindon == {{Public art header}} {{Public art row | image = 'Applause', Arts Centre, Devizes Road, Swindon - geograph.org.uk - 1113480.jpg | subject = ''Applause'' | location = Arts Centre, Devizes Road [[Swindon]] | date = 2003 | artist = Mark Amis | type = Sculpture | material = Bronze | dimensions = 9 feet tall | coordinates = | owner = | notes = }} {{Public art row | image = Cow, Great Western Hospital, Swindon - geograph.org.uk - 329351.jpg | subject = ''Cow'' | location = Great Western Hospital, [[Swindon]] | date = 1987 <small>(original location)</small><ref>[http://swindonian.me/2013/07/13/bovine-public-art/ Public art of the bovine variety: the GWH cow – Born Again Swindonian<!-- Bot generated title -->]</ref> / September 2003 <small>(current location)</small><ref name=autogenerated1>{{Cite web |url=http://www.gwh.nhs.uk/media/2182/smnhs_reports_and_accounts_2003-04.pdf |title=GWH page 1.pdf<!-- Bot generated title --> |access-date=3 October 2023 |archive-date=18 October 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231018030027/https://www.gwh.nhs.uk/media/2182/smnhs_reports_and_accounts_2003-04.pdf |url-status=dead }}</ref> | artist = Tom Gleeson | type = Sculpture | material = Wielded steel | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Originally located outside the Princess Margaret Hospital.<ref name=autogenerated1 /> }} {{Public art row | image = Diana Dors statue, Shaw Ridge Leisure Park, Swindon (geograph 893160).jpg | subject = ''Film Star'' | location = Shaw Ridge Leisure Park, [[Swindon]] | date = 1991 | artist = Robert Marshall | type = Statue | material = | dimensions = | coordinates = {{Coord|51.56061|-1.831753|type:landmark_region:GB}} | owner = | notes = The statue depicts [[Diana Dors]]. }} {{Public art row | image = Swindon , Lion Statue - geograph.org.uk - 1123649.jpg | subject = ''Golden Lion'' | location = The Parade, [[Swindon]] | date = 25 February 1978 | artist = | type = Sculpture | material = | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = }} {{Public art row | image = | subject = ''Gorilla'' | location = The Parade, [[Swindon]] | date = 1985 <small>(original location)</small> / 12 May 1994 <small>(current location)</small> | artist = Tom Gleeson | type = Sculpture | material = Wielded steel | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = }} {{Public art row | image = | subject = ''Great Blondinis'' | location = Gorse Hill, [[Swindon]] | date = 1987 | artist = John Clinch | type = Sculpture | material = Aluminium | dimensions = 17 feet tall | coordinates = | owner = | notes = }} {{Public art row | image = | subject = ''Hey Diddle Diddle'' | location = The Prinnels, [[Swindon]] | date = 1992 | artist = | type = Sculpture | material = | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = }} {{Public art row | image = Home Guard memorial, River Ray, Blunsdon - geograph.org.uk - 465672.jpg | subject = Home Guard Memorial | location = River Ray, [[Purton Stoke]], [[Swindon]] | date = | artist = | type = Statue | material = Stone | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = }} {{Public art row | image = Statue of Isambard Kingdom Brunel - geograph.org.uk - 20302.jpg | subject = [[Isambard Kingdom Brunel]] | location = Brunel Shopping Centre, [[Swindon]] | date = 1973 | artist = | type = Statue | material = | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Copy of Baron Marochetti's 1864 statue of Brunel in London. }} {{Public art row | image = Millennium stone, Liddington Castle (1) - geograph.org.uk - 742213.jpg | subject = ''Liddington Parish Council 2000'' | location = [[Liddington Castle]], [[Liddington]], [[Borough of Swindon]] | date = 2000 | artist = Liddington Parish Council with help from Ridgeway School | type = Sculpture | material = Stone, metal | dimensions = | coordinates = | owner = Liddington Parish Council | notes = "Viewing table" marking the [[third millennium]]. }} {{Public art row | image = | subject = ''Looking to the Future'' | location = The Prinnels, [[Swindon]] | date = 1985 | artist = | type = Sculpture | material = | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = }} {{Public art row | image = Dewell Mews, Swindon - geograph.org.uk - 635286.jpg | subject = ''Old Wiltshire Horn'' | location = Dewell Mews, [[Swindon]] | date = 1989 | artist = Jon Buck | type = Sculpture | material = | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Marks the site of a former livestock market.<ref name=autogenerated4>[http://www.swindonadvertiser.co.uk/news/10638539.Staying_in_the_public_eye/ Staying in the public eye (From Swindon Advertiser)<!-- Bot generated title -->]</ref> }} {{Public art row | image = | subject = ''Swindon: An Interesting Mural'' | location = Near the Golden Lion Bridge, [[Swindon]] | date = 1976 | artist = Ken White | type = Mural | material = Painted brick | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Also known as the "Golden Lion Mural".<ref>[http://swindondoesarts.co.uk/swindon-does-arts/allowing-great-works-arts-disintegrate/ Swindon Does Arts / News / Swindon Does Arts / News / Wed 6th Mar 2013 / Are we allowing great works of arts to disintegrate?<!-- Bot generated title -->]</ref> }} {{Public art row | image = | subject = ''White Horse Pacified'' | location = Shaw, [[Swindon]] | date = 1987 | artist = Julie Livsey | type = Sculpture | material = Steel and concrete | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Inspired by the white horse [[hill figures]] in Wiltshire.<ref name=autogenerated4 /> }} {{Public art row | image = Wish-Hounds, Croft Wood, Swindon - geograph.org.uk - 1373949.jpg | subject = ''Wish Hounds''<!--Although the words "The Wish Hounds" are displayed on the ground, the plaque features simply "Wish Hounds"--> | location = Croft County Park, [[Swindon]] | date = 30 April 1993 | artist = Lou Hamilton | type = Sculpture | material = Powder coated scrap metal, concrete, earthworks | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = }} {{Public art row | image = Model Spitfire, Spitfire Way South Marston Swindon - geograph.org.uk - 272713.jpg | subject = Spitfire | location = Spitfire Way, [[Swindon]] | date = | artist = | type = Sculpture | material = | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = There was once a real spitfire at this location. }} {{Public art footer}} == Trowbridge == {{Public art header}} {{Public art row | image = Coat of arms tablet in Trowbridge.jpg | subject = ''Coat of Arms'' | location = Sensory Garden, [[Trowbridge]] | date = 1926 | artist = | type = Tablet, emblem | material = Metal, stone | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = }} {{Public art row | image = Trowbridge crucifix.jpg | subject = '''Crucifix''' | location = 4 Hill Street | date = | artist = | type = Shrine | material = Stone | dimensions = | coordinates = | designation = [[Grade II listed]].<ref>[http://www.britishlistedbuildings.co.uk/en-314144-war-memorial-to-south-of-holy-trinity-ch#.VdukfPlViko War Memorial to South of Holy Trinity Church – Trowbridge – Wiltshire – England | British Listed Buildings<!-- Bot generated title -->]</ref> | owner = | notes = Crucifix in a [[niche (architecture)|niche]], a later addition to a c. 1814 building.<ref>{{cite web |title=Premises to South of Library |url=https://historicengland.org.uk/images-books/photos/item/IOE01/04095/25 |website=Historic England |access-date=20 February 2023 |date=20 May 2001}}</ref> }} {{Public art row | image = TrowbridgeSensoryGarden1.jpg | subject = ''Metal Work Sculpture''<!--Unofficial name given in the Trowbridge Art Trail pamphlet--> | location = Sensory Garden, [[Trowbridge]] | date = August 2003 | artist = Local youths | type = Sculpture | material = Metal <!--cannot be more specific--> | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Designed for the Trowbridge Area Festival of Fun. }} {{Public art row | image = PumpkinTower.jpg | subject = Pumpkin Tower <!--It's a folly--> | location = Bythesea Road, [[Trowbridge]] | date = 2000 | artist = Thomas Rothschild | type = Folly | material = | dimensions = | coordinates = | owner = Thomas Rothschild | notes = A folly tower. }} {{Public art row | image = Trowbridge Shear's Map sculpture.jpg | subject = ''Shears Map'' | location = Trowbridge Park, [[Trowbridge]] | date = May 2000 | artist = Patrick Hallissey, Mervyn Grist, Michael Tollitt and Ian Marlowe | type = Sculpture | material = Metal, plastic, terracotta | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Millennium sculpture originally located on Fore Street, but moved outside the Civic Centre in 2012. }} {{Public art row | image = Frome Road Well, Trowbridge.jpg | subject = Gothic structure around Studley Pump | location = Frome Road, Upper Studley, [[Trowbridge]] | date = 1862 | artist = | type = Monument | material = Stone | dimensions = | coordinates = | designation = [[Grade II listed]] alongside Studley Pump.<ref>[http://www.britishlistedbuildings.co.uk/en-314028-studley-pump-to-south-of-no-191-the-blac#.VdyYZ_lViko Studley Pump (To South of No 191, the Black Horse) – Trowbridge – Wiltshire – England | British Listed Buildings<!-- Bot generated title -->]</ref> | owner = | notes = An elaborate structure sheltering Studley Pump. }} {{Public art row | image = Quasi-trompe-l'oeil in Trowbridge.jpg | subject = ''[[Trompe-l'œil|Trompe L'eoil]]'' | location = Roundstone Street, [[Trowbridge]] | date = October 2003 | artist = Roger Smith, Wiltshire Steeplejacks | type = [[Trompe-l'œil]] | material = Painted brick | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Commemorates the 25th anniversary of Trowbridge Civic Society. New additions made in 2022. }} {{Public art row | image = TrowbridgeWarMemorial2.jpg | subject = Trowbridge War Memorial | location = Trowbridge Park, [[Trowbridge]] | date = August 1921 | artist = J W Singer | type = War memorial with statue | material = Bronze, Portland stone | dimensions = | coordinates = | designation = [[Grade II listed]].<ref>[http://www.britishlistedbuildings.co.uk/en-314099-war-memorial-trowbridge-#.VduoQPlViko War Memorial – Trowbridge – Wiltshire – England | British Listed Buildings<!-- Bot generated title -->]</ref> | owner = | notes = }} {{Public art row | image = TrowbridgeSensoryGarden2.jpg | subject = ''A Victorian Sensory Garden'' | location = Sensory Garden, [[Wiltshire]] | date = 2004 | artist = David Bath | type = Sculpture | material = Wood, metal | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Described as a "[[braille]] sculpture" }} {{Public art row | image = War memorial at Holy Trinity Church Trowbridge.jpg | subject = World War I War Memorial | location = [[Holy Trinity Church, Trowbridge]] | date = 1919–1920 | artist = | type = War memorial (cross) | material = Stone | dimensions = | coordinates = | designation = [[Grade II listed]].<ref>[http://www.britishlistedbuildings.co.uk/en-314144-war-memorial-to-south-of-holy-trinity-ch#.VdukfPlViko War Memorial to South of Holy Trinity Church – Trowbridge – Wiltshire – England | British Listed Buildings<!-- Bot generated title -->]</ref> | owner = | notes = }} {{Public art footer}} ==Warminster== {{Public art header}} {{Public art row | image = Beyond Harvest statue - geograph.org.uk - 325156.jpg | subject = ''Beyond Harvest'' | location = The Cornmarket Shopping Centre, [[Warminster]] | date = 1990 | artist = Colin Lambert | type = Sculpture | material = Bronze | dimensions = | coordinates = | owner = Civic Trust & Town Council | notes = Commemorating the former corn market in this location. }} {{Public art row | image = Warminster - Obelisk - geograph.org.uk - 1300116.jpg | subject = ''The Obelisk'' | location = Junction of Silver Street, Church Street and Vicarage Street, [[Warminster]] | date = 1783 | artist = | type = Obelisk | material = | dimensions = | coordinates = | designation = [[Grade II* listed]].<ref>[http://www.britishlistedbuildings.co.uk/en-313002-the-obelisk-warminster-#.VduqjPlViko The Obelisk – Warminster – Wiltshire – England | British Listed Buildings<!-- Bot generated title -->]</ref> | owner = | notes = Believed to stand on a medieval market cross. }} {{Public art row | image = Warminster - War Memorial - geograph.org.uk - 1186999.jpg | subject = Warminster War Memorial | location = Junction of Portway and The Close, [[Warminster]] | date = 29 May 1921 | artist = | type = War memorial (cross) | material = Bath stone<ref>[http://www.warminstergov.co.uk/warminster/ Warminster Town Website, Wiltshire, UK<!-- Bot generated title -->]</ref> | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Located in a small garden.<ref>[https://www.warmemorialsonline.org.uk/node/125608 Warminster | WAR MEMORIALS ONLINE<!-- Bot generated title -->]</ref> }} {{Public art footer}} ==Westbury and Bratton== {{Public art header}} {{Public art row | image = Mosaic at Coopers store - geograph.org.uk - 106436.jpg | subject = Mosaic | location = Coopers Store, Edward Street, [[Westbury, Wiltshire|Westbury]] | date = | artist = Pupils of Matravers School | type = Mosaic | material = Glass | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Commemorating the links between the youth of Westbury and the [[Chernobyl]] area. }} {{Public art row | image = Westbury White Horse - geograph.org.uk - 1638378.jpg | subject = Illustrated toposcope | location = Westbury Hill, [[Bratton Downs]], Westbury | date = 1968 | artist = Pupils of Adcroft School of Building | type = Illustrated topscope | material = Metal, stone | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = An illustrated [[toposcope]]. }} {{Public art row | image = Battle of Ethandun memorial - geograph.org.uk - 367815.jpg | subject = ''[[Westbury White Horse#Battle of Ethandun Memorial|Battle of Enthandun Memorial]]'' | location = Westbury Hill, [[Bratton Downs]], Westbury | date = 5 November 2000 | artist = | type = Monument | material = Sarsen stone, metal | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Denoting the location of the [[Battle of Ethandun]]. }} {{Public art row | image = Bratton.jpg | subject = ''Bratton Memorial Cross'' | location = Village green, [[Bratton, Wiltshire]] | date = Early 1920s | artist = | type = War memorial (wheel cross) | material = Stone | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = }} {{Public art row | image = Beacon tower - geograph.org.uk - 130164.jpg | subject = ''[[Golden Jubilee of Elizabeth II]] Jubilee Beacon'' | location = Westbury Hill, [[Bratton Downs]], Westbury | date = 3 June 2002 | artist = | type = Beacon | material = Metal | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Commemorating the aforementioned jubilee. }} {{Public art row | image = Ironworks memorial - geograph.org.uk - 314050.jpg | subject = R & J Reeves & & Son memorial | location = B3098, [[Bratton, Wiltshire]] | date = 1993 | artist = | type = Monument | material = Brick, iron | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Commemorating the village's former iron works, unveiled by Kathleen Reeves.<ref>[http://www.brattonvillage.co.uk/localhistory-R__J_Reeves__Son__Bratton_Iron_Works.htm R & J Reeves & Son – Bratton Iron Works<!-- Bot generated title -->]</ref> }} {{Public art row | image = War Memorial, Westbury - geograph.org.uk - 92727.jpg | subject = Westbury War Memorial | location = Edward Street, [[Westbury, Wiltshire|Westbury]] | date = | artist = | type = War memorial | material = | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = Renovated in 2014. Flagpoles placed in 2011. }} {{Public art row | image = Westbury White Horse - geograph.org.uk - 1638593.jpg | subject = [[Westbury White Horse]] | location = Westbury Hill, [[Bratton Downs]], Westbury | date = 1778 | artist = | type = Hill figure | material = Concrete | dimensions = 180 feet tall, 170 feet wide | coordinates = | owner = [[English Heritage]] | notes = A well known [[hill figure]]. }} {{Public art row | image = Yew Stump - geograph.org.uk - 137488.jpg | subject = ''Yew Stump'' | location = Edward Street, [[Westbury, Wiltshire|Westbury]] | date = 11 August 1990 | artist = | type = Monument | material = Wood | dimensions = | coordinates = | owner = | notes = A [[tree stump]] which was subsequently converted into a monument for the former 430-year-old tree. }} {{Public art footer}} ==Lihimi mpahi== *[[List of hill figures in Wiltshire]] ==Kundivihira== {{Reflist|2}} {{UK public art}} [[Category:Culture in Wiltshire|Public art]] [[Category:Wiltshire-related lists|Public art]] [[Category:Lists of public art in England|Wiltshire]] jhpxi79dqpvdeqb74re293v5sh7pgrb Leyla Bouzid 0 30214 138159 128399 2026-05-30T13:57:08Z InternetArchiveBot 118 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 138159 wikitext text/x-wiki {{Bio}} '''Leyla Bouzid''' ( bɛ dɔɣi o la yuuni 1984, tiŋa yuli booni [[Tunis]]), o nyɛla ŋun nyɛ [[Tunisia]] "screenwriter" n ti pahi filim dareta. == O pilli mini o shikuru chandi taarihi == Bɛ dɔɣɔ la Tunis tingban ni yuuni 1984, Bouzid nyɛla dareeta [[Nouri Bouzid]] bipuɣinga. O nyɛla ŋun zoogi Tunisia, ka daa be Tunis o bilim ni . == O ni yaai sinii shɛŋa == * Yuuni [[2006 in film|2006]] : ''Bonjour'' (''Sbah el khir''), court métrage en tant que co-réalisatrice et co-scénariste ; * yuuni [[2010 in film|2010]] : ''Un Ange passe'', court métrage en tant que réalisatrice et co-scénariste (film de troisième année) ; * yuuni [[2011 in film|2010]] : ''Condamnation'', court métrage réalisé par Walid Mattar en tant que co-scénariste ; * yuuni [[2011 in film|2011]] : ''Soubresauts'', court métrage en tant que réalisatrice et co-scénariste (film de fin d'étude) ; * Yuuni [[2012 in film|2012]] : ''Offrande'', court métrage réalisé par Walid Mattar en tant que co-scénariste ; * Yuuni [[2013 in film|2013]] : ''Zakaria'', court métrage en tant que réalisatrice et co-scénariste ; * Yuuni [[2015 in film|2015]] : ''[[As I Open My Eyes|À peine j'ouvre les yeux]]'', long métrage en tant que réalisatrice et co-scénariste avec Marie-Sophie Chambon. * yuuni [[2021 in film|2021]] : ''[[A Tale of Love and Desire]]'' == O kpaŋmaŋ pina mini nintiɣibɔ == {{Empty section|date=September 2018}} == Kundivihira == {{Reflist}} == Sources == === O Bibliography nima === * {{citation|language = fr|title = ''Soubresauts'' de Leyla Bouzid au Festival international du court-métrage de Clermont-Ferrand|publisher = Jetset Magazine|date = 2012-12-08|url = http://www.jetsetmagazine.net/jetset,mag/soubresauts--de-leyla-bouzid-au-festival-international-du-courtmetrage-de-clermontferrand.16.1613.html|id = Jetset|access-date = 2016-01-27|archive-url = https://web.archive.org/web/20151224160159/http://www.jetsetmagazine.net/jetset,mag/soubresauts--de-leyla-bouzid-au-festival-international-du-courtmetrage-de-clermontferrand.16.1613.html|archive-date = 2015-12-24|url-status = dead |author=B.L. }} * {{citation|language = fr|author1 = Kamel Bouaouina|title = Au Festival panafricain du cinéma d'Ouagadougou : Raja Amari et Leyla Bouzid|publisher = [[Le Temps (quotidien tunisien)|Le Temps]]|date = 2015-01-31|url = http://www.letemps.com.tn/article/89384/raja-amari-et-leyla-bouzid|access-date = 2025-01-02|archive-date = 2015-12-25|archive-url = https://web.archive.org/web/20151225062211/http://www.letemps.com.tn/article/89384/raja-amari-et-leyla-bouzid|url-status = dead}}. * {{citation|language = fr|author1 = Sara El Majhad|title = ''Zakaria'' de Leyla Bouzid remporte le prix Ibn Battuta de Royal Air Maroc|publisher = [[Aujourd'hui le Maroc]]|date = 2015-03-10|url = http://www.aujourdhui.ma/maroc/culture/%C2%ABzakaria%C2%BB-de-leyla-bouzid-remporte-le-prix-ibn-battuta-de-royal-air-maroc-117067#.VnwrSFK9EsU|access-date = 2025-01-02|archive-date = 2019-03-06|archive-url = https://web.archive.org/web/20190306043540/http://aujourdhui.ma/maroc/culture/%C2%ABzakaria%C2%BB-de-leyla-bouzid-remporte-le-prix-ibn-battuta-de-royal-air-maroc-117067#.VnwrSFK9EsU|url-status = dead}}. * {{citation|language = fr |first=Maha |last=Smati |title = Venice Days : la réalisatrice tunisienne Leyla Bouzid rafle deux prix|publisher = Al Huffington Post|date = 2015-09-14|url = http://www.huffpostmaghreb.com/2015/09/14/tunisie-venice-days-film_n_8133776.html|archive-url = https://archive.today/20151224135128/http://www.huffpostmaghreb.com/2015/09/14/tunisie-venice-days-film_n_8133776.html|url-status = usurped|archive-date = December 24, 2015}} * {{citation|language = fr|title = Leyla Bouzid primée au Festival international du film de Saint Jean-de-Luz|publisher = [[France Bleu Pays Basque]]|date = 2015-10-15|url = https://www.francebleu.fr/infos/medias-people/leyla-bouzid-primee-au-festival-international-de-saint-jean-de-luz-1444546609|id = Basque}}. * {{citation|language = fr |first=Claire |last=Diao |title = Les yeux bien ouverts de Leyla Bouzid |newspaper=[[Le Monde]] |date = 2015-12-01|url = http://www.lemonde.fr/afrique/article/2015/12/01/les-yeux-bien-ouverts-de-leyla-bouzid_4821601_3212.html#24w7UOZUlBA4TYKu.99}} * {{citation|language = fr|author1 = [[Agence France-Presse]]|title = ''À peine j'ouvre les yeux'' : un portrait vibrant de la jeunesse tunisienne|publisher = [[L'Express]]|date = 2015-12-18|url = http://www.lexpress.fr/actualites/1/culture/a-peine-j-ouvre-les-yeux-un-portrait-vibrant-de-la-jeunesse-tunisienne_1747257.html}}. * {{citation|language = fr|author1 = Mehdi Omaïs|title = ''À peine j'ouvre les yeux'' : quand Leyla Bouzid chante la liberté en Tunisie|publisher = [[Metronews]]|date = 2015-12-22|url = http://www.metronews.fr/culture/a-peine-j-ouvre-les-yeux-quand-leyla-bouzid-chante-la-liberte-en-tunisie/molv!O4QxVBxSUwf5Y/}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. * {{citation|author1 = Guillaume Tion|language = fr|title = ''À peine j'ouvre les yeux'', toile d'attente tunisienne|publisher = [[Libération (journal)|Libération]]|date = 2015-12-22|url = http://next.liberation.fr/cinema/2015/12/22/a-peine-j-ouvre-les-yeux-toile-d-attente-tunisienne_1422471|access-date = 2025-01-02|archive-date = 2019-03-06|archive-url = https://web.archive.org/web/20190306111633/https://next.liberation.fr/cinema/2015/12/22/a-peine-j-ouvre-les-yeux-toile-d-attente-tunisienne_1422471|url-status = dead}}. * {{citation|author1 = Thomas Sotinel|language = fr|title = Je voulais qu'on voie le regard d'une jeune femme sur le corps d'un homme|publisher = [[Le Monde]]|date = 2015-12-22|url = http://www.lemonde.fr/cinema/article/2015/12/22/je-voulais-qu-on-voie-le-regard-d-une-jeune-femme-sur-le-corps-d-un-homme_4836353_3476.html#hUZJB7dpOzJOLT3s.99}}. * {{citation|language = fr|author1 = [[Jacques Mandelbaum]]|title = ''À peine j'ouvre les yeux'' : un bourgeon rock dans le " printemps arabe "|publisher= [[Le Monde]]|date= 2015-12-22|url = http://www.lemonde.fr/cinema/article/2015/12/22/a-peine-j-ouvre-les-yeux-un-bourgeon-rock-dans-le-printemps-arabe_4836349_3476.html#wDtjay1TgfUwhRou.99}}. * {{citation|language = fr |first=Laurent |last=Djian |title = ''À peine j'ouvre les yeux'' : Leyla Bouzid capte la fureur de la jeunesse tunisienne|publisher = [[L'Express]]|date = 2015-12-23|url = http://www.lexpress.fr/culture/cinema/a-peine-j-ouvre-les-yeux-leyla-bouzid-capte-la-fureur-de-la-jeunesse-tunisienne_1744873.html}}. === External links === * {{Cite web|language = fr|url = http://www.africultures.com/php/?nav=personne&no=17325|title = Leyla Bouzid|website = [[Africultures]] |ref={{harvid|Africultures}}}}. [[Pubu:Lahabaya zaa]] [[Pubu:Ninsala]] [[Pubu:Ninsala ŋun na be o nyɛvuli ni]] qq49u293dj2zc97l6b60u1o20kt8mw0 List of national archives 0 32545 138339 137536 2026-05-31T03:28:22Z InternetArchiveBot 118 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 138339 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''National archives''' nyɛla binkura biɛhisi shee ka tiŋgbana yuuni di zuɣu. Lahabali ŋɔ kalila binkura biɛhisi shee di be tiŋgbana balibu ni. Tiŋgbani shɛŋa ni, tiŋgbana bukunima duri n za binkura biɛhisi shee zaani. {{Compact TOC|side=yes|top=yes|num=yes}} ==A== {| class="wikitable" !Country !Archive !Location !Year !Collection size !Notable artifacts !Image !Website |- |{{flag|Afghanistan}} |[[National Archives of Afghanistan]] |[[Kabul]] |1890 | | |[[File:National Archives, Afghanistan.jpg|100px]] | |- |{{flag|Albania}} |[[General Directorate of Archives (Albania)|General Directorate of Archives]] |[[Tirana]] |1949 | | *[[Codex Beratinus]] *[[Codex Beratinus II]] *[[Elbasan Gospel Manuscript]] | |[http://www.arkiva.gov.al/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250908234823/https://arkiva.gov.al/ |date=2025-09-08 }} |- |{{flag|Algeria}} |[[Centre Nationale des Archives (Algeria)|Centre Nationale des Archives]] |[[Birkhadem|Birkhadem, Algiers]] | | | | |[https://web.archive.org/web/20081210080433/http://www.archives-dgan.gov.dz/] |- |{{flag|American Samoa}} |American Samoa's Office of Archives and Records Management |[[Tutuila]] |1978 | | | |[http://www.dasoarmasg.net/archives-and-records-center] |- |{{flag|Andorra}} |[[National Archives of Andorra]] |[[Andorra la Vella]] |1975 | | |[[File:Arxiu Nacional d'Andorra.JPG|100px]] |[http://www.cultura.ad/arxiu-nacional-d-andorra] |- |{{flag|Angola}} |[[Arquivo Histórico Nacional (Angola)|Arquivo Histórico Nacional]] |[[Luanda]] | | | | | |- |{{flag|Antigua and Barbuda}} |Antigua and Barbuda National Archives |[[St. John's, Antigua and Barbuda]] |1982 | | | |[http://www.antiguanationalarchives.org/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250724150515/https://www.antiguanationalarchives.org/ |date=2025-07-24 }} |- |{{flag|Argentina}} |[[General Archive of the Nation (Argentina)|General Archive of the Nation]] |[[Buenos Aires]] |1821 | *800,000 photographs *100,000 volumes *3,000 films | |[[File:Archivo General de la Nación (Calle 25 de Mayo).JPG|100px]] |[http://www.argentina.gob.ar/interior/archivo-general-de-la-nacion] |- |{{flag|Armenia}} |[[National Archives of Armenia]] |[[Yerevan]] |1923 | | |[[File:Հայաստանի ազգային արխիվ.jpg|100px]] |[https://web.archive.org/web/20230201091847/http://armarchives.am/] |- |{{flag|Aruba}} |[[National Archives of Aruba]] |[[Oranjestad, Aruba|Oranjestad]] |1994 | | |[[File:National Archive of Aruba, Jun 03, 2021 03-17-31 PM.jpeg|100px]] |[http://ana.aw/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250212181459/https://ana.aw/ |date=2025-02-12 }} |- |rowspan="2" |{{flag|Australia}} |[[National Archives of Australia]] |rowspan="2" |[[Canberra]] |1961 | *40,000,000 items | *[[Marion Mahony Griffin|Griffin drawings]] *[[William James Mildenhall|Mildenhall photographic collection]] |[[File:National Archives of Australia-East Block.jpg|100px]] |[http://www.naa.gov.au/] |- |[[National Film and Sound Archive]] |1984 | *2,800,000 items | |[[File:National Film and Sound Archive, Canberra, 2022, 03 (2).jpg |100px]] |[http://www.nfsa.gov.au/] |- |{{flag|Austria}} |[[National Archives of Austria|Austrian State Archives]] |[[Vienna]] |1749 | | |[[File:Staatsarchiv Erdberg Sep 2006 001.jpg|100px]] |[http://www.oesta.gv.at/] |- |{{flag|Azerbaijan}} |[[National Archive Department of Azerbaijan]] |[[Baku]] |2002 | | | |[http://www.milliarxiv.gov.az/] |} ==B== {| class="wikitable" !Country !Archive !Location !Year !Collection size !Notable artifacts !Image !Website |- |{{flag|Bahamas}} |[[National Archives of the Bahamas]] |[[Nassau, Bahamas|Nassau]] |1971 | | | |[http://www.bahamasnationalarchives.bs/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190814091700/http://www.bahamasnationalarchives.bs/ |date=2019-08-14 }} |- |{{flag|Bahrain}} |[[National Library of Bahrain at Isa Cultural Centre]] |[[Manama]] |2008 | | |[[File:National Library at ICC.jpg|100px]] |[http://www.icc.gov.bh/EN/Our%20Cultural%20Spaces/NationalLibrary/About/]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |- |{{flag|Bangladesh}} |[[National Archives of Bangladesh]] |[[Dhaka]] |1973 | *225,000 volumes | |[[File:National Archives Bhaban, Agargaon.jpg|100px]] |[http://www.nanl.gov.bd/site/page/be11f240-2893-46e0-a8db-18f76a6dc02b/-] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241214054726/https://nanl.gov.bd/site/page/be11f240-2893-46e0-a8db-18f76a6dc02b/- |date=2024-12-14 }} |- |rowspan="2" |{{flag|Barbados}} |[[National Archives of Barbados]] |[[Bridgetown]] | | | | | |- |[[West Indies Federal Archives Centre]] |[[Cave Hill, Saint Michael, Barbados]] |2004 | | | |[http://www.wifac.org/] |- |{{flag|Belarus}} |[[National Archives of Belarus]] |[[Minsk]] |1927 | | |[[File:National archives of Belarus — main entrance.jpg|100px]] |[https://web.archive.org/web/20180225011835/http://www.narb.by/] |- |{{flag|Belgium}} |[[National Archives of Belgium]] |[[Brussels]] | | | |[[File:Archives générales du Royaume.jpg|100px]] |[http://www.arch.be/] |- |{{flag|Belize}} |[[National Archives of Belize]] |[[Belmopan]] | | | | | |- |{{flag|Benin}} |[[National Archives of Benin]] |[[Porto-Novo]] |1914 | | | |[http://www.dan.ilemi.net/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190720075528/http://www.dan.ilemi.net/ |date=2019-07-20 }} |- |{{flag|Bermuda}} |[[Bermuda National Library]] |[[Hamilton, Bermuda]] |1839 | | |[[File:Bermuda (UK) photos number 52 sign above Bermuda National Library.jpg|100px]] |[http://www.bnl.bm/] |- |{{flag|Bhutan}} |[[National Library of Bhutan|National Library & Archives of Bhutan]] |[[Thimphu]] |1967 | | |[[File:National Library and Archives, Bhutan, 2014-05-14.jpg|100px]] |[http://www.library.gov.bt/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20020604072544/http://www.library.gov.bt/ |date=2002-06-04 }} |- |{{flag|Bolivia}} |[[National Archive and Library of Bolivia]] |[[Sucre]] |1836 | *114,000 volumes | |[[File:Archivo y Biblioteca Nacionales de Bolivia 1.jpg|100px]] |[https://web.archive.org/web/20210619052127/http://www.nationallibraryofbolivia.org/] |- |{{flag|Bosnia and Herzegovina}} |[[Archives of Bosnia and Herzegovina]] |[[Sarajevo]] | | | |[[File:Predsjedništvo BiH.JPG|100px]] |[http://www.arhivbih.gov.ba/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190904223539/http://www.arhivbih.gov.ba/ |date=2019-09-04 }} |- |{{flag|Botswana}} |[[National Archives of Botswana]] |[[Gaborone]] |1967 | *20,000 items | |[[File:Archives and Records management center Botswana 5.jpg|100px]] | |- |{{flag|Brazil}} |[[Brazilian National Archives|Arquivo Nacional]] |[[Rio de Janeiro]] |1838 | *1,740,000 photographs *124,000 films *44,000 maps *20,000 illustrations *4,000 videotapes | |[[File:Arquivo Nacional (exterior).jpg|100px]] |[http://www.gov.br/arquivonacional/pt-br] |- |{{flag|British Virgin Islands}} |Archives and Records Management Unit, Governor's Office |[[Road Town]] | | | | |[http://www.bvi.gov.vg/content/national-archives-and-records-management-unit?width=600px&height=400px&inline=true] |- |{{flag|Brunei}} |[[Brunei National Archives]] |[[Bandar Seri Begawan]] |1983 | | | | |- |{{flag|Bulgaria}} |[[:bg:Държавна_агенция_„Архиви“|Bulgarian Archives State Agency]] |[[Sofia]] | | | |[[File:Bulgarian-Central-State-Archive.jpg|100px]] |[http://www.archives.government.bg/] |- |{{flag|Burkina Faso}} |[[National Archives Centre]] |[[Ouagadougou]] | | | | |[https://web.archive.org/web/20190701113547/http://archives.gov.bf/] |- |{{flag|Burundi}} |DMS Burundi |[[Bujumbura]] | | | | | |} ==C== {| class="wikitable" !Country !Archive !Location !Year !Collection size !Notable artifacts !Image !Website |- |{{flag|Cambodia}} |[[National Archives of Cambodia]] |[[Phnom Penh]] | | | |[[File:National Archives of Cambodia.jpg|100px]] |[http://nac.gov.kh] |- |{{flag|Cameroon}} |[[National Archives of Cameroon]] |[[Yaoundé]] |1966 | *64,000 volumes | | | |- |{{flag|Canada}} |[[Library and Archives Canada]] |[[Ottawa]] |2004 | *30,000,000 photographs *20,000,000 books *3,000,000 architectural drawings, plans and maps *425,000 works of art *550,000 music items *90,000 films | |[[File:Library and Archives Canada.JPG|100px]] |[http://www.bac-lac.gc.ca/eng] |- |{{flag|Cape Verde}} |[[Arquivo Histórico Nacional (Cape Verde)|Arquivo Histórico Nacional]] |[[Praia]] |1988 | | |[[File:Arquivo Histórico Nacional, Praia, Cape Verde.jpg|100px]] | |- |{{flag|Catalonia}} |[[National Archive of Catalonia]] |[[Sant Cugat del Vallès]] |1980 | | |[[File:Arxiu Nacional de Catalunya.jpg|100px]] |[https://anc.gencat.cat/ca/inici/index.html] |- |{{flag|Cayman Islands}} |Cayman Islands National Archive |[[George Town, Cayman Islands]] |1991 | | | |[https://web.archive.org/web/20210126142514/http://www.cina.gov.ky/portal/page/portal/cnahome] |- |{{flag|Chad}} |Archives Nationales du Tchad | | | | | | |- |{{flag|Chile}} |[[National Archives of Chile]] |[[Santiago]] |1927 | | |[[File:ArchivoNacionalChile1.JPG|100px]] |[http://www.archivonacional.gob.cl/] |- |{{flag|China}} |[[National Archives Administration of China]] ({{aka}} the Central Archives) |[[Beijing]] |1954 | *80,000,000 items | | |[http://www.saac.gov.cn/] |- |{{flag|Colombia}} |[[General Archive of the Nation (Colombia)|General Archive of the Nation]] |[[Bogotá]] |1989 | | |[[File:BOG AGN.jpg|100px]] |[http://www.archivogeneral.gov.co/] |- |{{flag|Comoros}} |[[Comoros National Library]] |[[Moroni, Comoros]] |1979 | | | | |- |{{flag|Republic of the Congo}} |[[Archives Nationales du Congo]] |[[Brazzaville]] | | | | | |- |{{flag|Cook Islands}} |[[National Archives of the Cook Islands]] | |1974 | *4,000 photographs | | |[http://www.culture.gov.ck/category/national-archives/] |- |{{flag|Costa Rica}} |[[National Archives of Costa Rica]] |[[San José, Costa Rica|San José]] |1881 | | | |[http://www.archivonacional.go.cr/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141025002549/http://www.archivonacional.go.cr/ |date=2014-10-25 }} |- |{{flag|Croatia}} |[[Croatian State Archives]] |[[Zagreb]] |1763 | | |[[File:Zagreb - Hrvatski državni arhiv (44791668054).jpg|100px]] |[http://www.arhiv.hr/] |- |{{flag|Cuba}} |[[Archivo Nacional de la República de Cuba]] |[[Havana]] |1840 | | | |[https://web.archive.org/web/20161012043226/http://www.arnac.cu/] |- |{{flag|Curacao}} |Nationaal Archief Curacao |[[Willemstad]] | | | | |[http://www.nationaalarchief.cw/] |- |{{flag|Cyprus}} |[[Cyprus State Archives]] |[[Nicosia]] |1972 | | | |[http://www.mjpo.gov.cy/mjpo/statearchive.nsf/index_en/index_en?OpenDocument] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20251114050928/http://www.mjpo.gov.cy/mjpo/statearchive.nsf/index_en/index_en?OpenDocument |date=2025-11-14 }} |- |{{flag|Czech Republic}} |[[National Archives (Czech Republic)|National Archives]] |[[Prague]] | | | *[[Golden Bull of Sicily]] *[[Zemské desky]] |[[File:National Archive, Prague Chodov.jpg|100px]] |[http://www.nacr.cz/] |} ==D== {| class="wikitable" !Country !Archive !Location !Year !Collection size !Notable artifacts !Image !Website |- |{{flag|Democratic Republic of the Congo}} |[[Institut National des Archives du Congo]] |[[Kinshasa]] |1989 | *3,000 volumes | | | |- |{{flag|Denmark}} |[[Danish National Archives]] |[[Copenhagen]] |1889 | | | |[http://en.rigsarkivet.dk/] |- |{{flag|Djibouti}} |Archives Nationales et Bibliotheque de Djibouti |[[Balbala]] | | | | | |- |{{flag|Dominica}} |Dominica Library & Information Service |[[Roseau]] |1843 | | | |[http://dlis.gov.dm/national-archives] |- |{{flag|Dominican Republic}} |[[Archivo General de la Nación de República Dominicana]] |[[Santo Domingo]] |1935 | | | |[http://agn.gob.do/index.php] |} ==E== {| class="wikitable" !Country !Archive !Location !Year !Collection size !Notable artifacts !Image !Website |- |rowspan="2" |{{flag|East Timor}} |[[National Archives of East Timor]] |rowspan="2" |[[Dili]] |1999 | | |[[File:Direção Geral do Arquivo Nacional Timor-Leste, 2023 (02).jpg|100px]] | |- |[[Timorese Resistance Archive and Museum]] |2005 | | |[[File:Rampa entrada AMRT1.jpg|100px]] |[http://amrt-ip.tl/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20231029165011/https://amrt-ip.tl/ |date=2023-10-29 }} |- |{{flag|Ecuador}} |[[National Archives of Ecuador]] |[[Quito]] |1884 | | | | |- |{{flag|Egypt}} |[[Egyptian National Library and Archives]] |[[Cairo]] |1870 | | | |[http://www.darelkotob.gov.eg/] |- |{{flag|El Salvador}} |[[National Library of El Salvador]] |[[San Salvador]] |2023 | | |[[File:Vista aérea de Biblioteca Nacional de El Salvador.jpg|100px]] | |- |{{flag|Eritrea}} |[[National Archives of Eritrea]] |[[Asmara]] | | | | | |- |{{flag|Estonia}} |[[National Archives of Estonia]] |[[Tartu]] |1999 | | |[[File:Noora.tartu.jpg|100px]] |[http://www.ra.ee/en/] |- |{{flag|Eswatini}} |[[Eswatini National Archives]] |[[Lobamba]] |1971 | | | |[http://www.gov.sz/index.php/ministries-departments/ministry-of-ict/national-archives] |- |{{flag|Ethiopia}} |[[National Archives and Library of Ethiopia]] |[[Addis Ababa]] |1944 | | | |[https://web.archive.org/web/20230310150155/https://www.nala.gov.et/] |} ==F== {| class="wikitable" !Country !Archive !Location !Year !Collection size !Notable artifacts !Image !Website |- |{{flag|Falkland Islands}} |[[Jane Cameron National Archives]] |[[Stanley, Falkland Islands|Stanley]] |1841 | | | |[http://www.nationalarchives.gov.fk/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250806085718/https://nationalarchives.gov.fk/ |date=2025-08-06 }} |- |{{flag|Faroe Islands}} |[[National Archives of the Faroe Islands]] |[[Tórshavn]] |1932 | | | |[http://www.tjodsavnid.fo/eng] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240531061159/https://www.tjodsavnid.fo/eng |date=2024-05-31 }} |- |{{flag|Fiji}} |[[National Archives of Fiji]] |[[Suva]] |1954 | | | |[https://web.archive.org/web/20230418171423/https://www.archives.gov.fj/] |- |{{flag|Finland}} |[[National Archives of Finland]] |[[Helsinki]] |1816 | *726,000 maps *334,000 volumes | |[[File:Helsinki July 2013-19.jpg|100px]] |[http://kansallisarkisto.fi/etusivu] |- |{{flag|France}} |[[Archives Nationales (France)|Archives Nationales]] |[[Paris]] and [[Pierrefitte-sur-Seine]] |1790 | | |[[File:Site-de-Pierrefitte-sur-Seine (Architecte Massimiliano Fuksas). Archives nationales (France).jpg|100px]] |[http://www.archives-nationales.culture.gouv.fr/] |} ==G== {| class="wikitable" !Country !Archive !Location !Year !Collection size !Notable artifacts !Image !Website |- |{{flag|Gabon}} |[[National Archives of Gabon]] |[[Libreville]] |1969 | | | | |- |{{flag|Gambia}} |The Gambia National Records Service |[[Banjul]] |1966 | | *Audio recordings and oral histories in various [[Mande languages|Mande]], [[Niger–Congo languages|Niger–Congo]] and [[Atlantic–Congo languages]] - including [[Mandinka language|Mandinka]], [[Fula language|Fula]], [[Wolof language|Wolof]], [[Jola languages|Jola]], [[Krio language|Krio]], [[Soninke language|Soninke]], [[Manjak language|Manjak]], [[Serer language|Serer]] and [[Karoninka people|Karoninka.]]<ref>{{Cite journal|last=Ceesay|first=Hassoum|date=2018|title=Doing Archival Research in The Gambia: Locating and Appraising the Sources|url=https://www.redalyc.org/journal/5940/594066298008/html/|journal=Esboços: histórias em contextos globais|language=en|volume=25|issue=39|pages=49–67}}</ref> *Pre-colonial and rare colonial texts containing documentation, data, social histories, women's histories and plant knowledge | | |- |{{flag|Georgia}} |[[National Archives of Georgia]] |[[Tbilisi]] |1920 | *274,625 photographs | |[[File:National Archives of Georgia Building.jpg|100px]] |[http://archive.gov.ge/en] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250910110827/https://archive.gov.ge/en |date=2025-09-10 }} |- |{{flag|Germany}} |[[German Federal Archives]] |[[Koblenz]] |1952 | | |[[File:Bundesarchiv Koblenz.jpg|100px]] |[http://www.bundesarchiv.de/EN/Navigation/Home/home.html] |- |rowspan="2" |{{flag|Ghana}} |[[National Archives of Ghana]] (until 1997) |[[Accra]] | | | | | |- |[[Public Records and Archives Administration Department]] | |1997 | | | |[http://praad.gov.gh/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250914174831/http://praad.gov.gh/ |date=2025-09-14 }} |- |{{flag|Gibraltar}} |[[Gibraltar Archives]] |[[Gibraltar]] |1969 | | |[[File:Gibraltar Archives entrance.jpg|100px]] |[http://www.nationalarchives.gi/Default.aspx] |- |{{flag|Greece}} |[[General State Archives (Greece)|General State Archives]] |[[Psychiko]] |1914 | | | |[http://www.gak.gr/index.php/en/] |- |{{flag|Greenland}} |[[Greenland National Museum]] |[[Nuuk]] |1982 | | *[[Ammassalik wooden maps]] *15th-century mummies and clothing of the [[Thule people|Thule]] / [[Greenlandic Inuit]] culture at the [[Qilakitsoq]] archaeological site *Pearyland Umiaq, the oldest intact skin boat in the world *Over 35,000 [[Repatriation (cultural property)|repatriated]] cultural objects, originally held in the collections of the [[National Museum of Denmark]] |[[File:Greenland National Museum.jpg|100px]] |[http://en.nka.gl/] |- |{{flag|Grenada}} |[[Grenada National Museum]] |[[St. George's, Grenada|St. George's]] |1959 | | *Grenada Plantation Records, 1737-1845 |[[File:Grenada National Museum C IMG 0488.JPG|100px]] |[http://museum.gd/] |- |{{flag|Guam}} |[[Guam Museum]] |[[Hagåtña, Guam|Hagåtña]] |1980 | | |[[File:Another shot of the Guam Museum (49332191502).jpg|100px]] |[http://www.guammuseumfoundation.org/] |- |rowspan="2" |{{flag|Guatemala}} |[[:es:Archivo_General_de_Centro_América|Archivo General de Centro América]] |rowspan="2" |[[Guatemala City]] |1846 | *Documents dating from 1537 onwards - relating to government, commerce, colonialism, revolutions, religion and more | |[[File:Archivo General de Centro América.jpg|100px]] |[http://ahgua.ufm.edu/] |- |[[Guatemala National Police Archives]] |Discovered in 2005 | *80 million pages of documents from, dating from the late 19th-century through the [[Guatemalan Civil War]] | *Largest recovered collection of state secrets in Latin America *Documents detailing kidnappings, torture, murders, and [[Enforced disappearance|disappearances]] of the estimated 200,000 civilians who perished during the [[Guatemalan Civil War]] | | |- |{{flag|Guinea}} |[[National Archives of Guinea]] |[[Conakry]] | | | | | |- |{{flag|Guinea-Bissau}} |[[Arquivos Históricos Nacionais da República da Guiné-Bissau]] |[[Bissau]] |1984 | | | |[http://www.inep.gw/arquivos/] |- |{{flag|Guyana}} |[[National Archives of Guyana]] ({{aka}} the Walter Rodney Archives) |[[Georgetown, Guyana]] |1958 | | |[[File:National archives of guyana.jpg|100px]] | |} ==H== {| class="wikitable" !Country !Archive !Location !Year !Collection size !Notable artifacts !Image !Website |- |{{flag|Haiti}} |[[National Archives of Haiti|Archives Nationales d'Haïti]] |[[Port-au-Prince]] |1860 | | | |[https://web.archive.org/web/20200422113609/http://www.archivesnationales.gouv.ht/fr/index.php] |- |{{flag|Honduras}} |[[:es:Archivo_Nacional_de_Honduras|Archivo Nacional de Honduras]] |[[Tegucigalpa]] |1880 | | |[[File:Tegucigalpa Presidential Palace.jpg|100px]] |[http://cdihh.ihah.hn/archivo-nacional-de-honduras/] |- |{{flag|Hong Kong}} |[[Government Records Service]] |[[Kwun Tong]], [[Kowloon]] |1989 | | |[[File:HK HongKongPublicRecordsBuilding.JPG|100px]] |[http://www.grs.gov.hk/en/index.html] |- |{{flag|Hungary}} |[[National Archives of Hungary]] |[[Budapest]] |1756 | | |[[File:National Archives of Hungary, Budapest.jpg|100px]] |[http://mnl.gov.hu/angol] |} ==I== {| class="wikitable" !Country !Archive !Location !Year !Collection size !Notable artifacts !Image !Website |- |{{flag|Iceland}} |[[National Archives of Iceland]] |[[Reykjavík]] |1882 | | | |[http://skjalasafn.is/] |- |{{flag|India}} |[[National Archives of India]] |[[New Delhi]] |1891 | | |[[File:National Archives of India Interiors.jpg|100px]] |[https://web.archive.org/web/20231127152001/http://nationalarchives.nic.in/] |- |{{flag|Indonesia}} |[[National Archives of Indonesia]] |[[Jakarta]] |1819 | | *Largest global archival collection related to the [[Dutch East India Company]] |[[File:National Archives of Indonesia (new location).jpg|100px]] |[http://www.anri.go.id/] |- |{{flag|Iran}} |[[National Library and Archive of Iran]] |[[Tehran]] |1899 | *55,000 old books, including 28,158 manuscripts and more than 26,000 lithographs featuring old lead printing *An Iranian Studies collection that includes 80,410 books, 2,300 dissertations and 6000 journals *An Islam Studies collection with 8,203,238 books, magazines and tapes *The library has 14 halls with 15 million library items | *Smallest known octagonal Quran (3 x 3.3 cm), قرآن هشت ضلعی |[[File:Archive of national library of iran.jpg|100px]] |[http://www.nlai.ir/] |- |{{flag|Iraq}} |[[Iraq National Library and Archive]] |[[Baghdad]] |1920 | | *One of the oldest copies of the [[Quran]] (which was destroyed during the [[2003 invasion of Iraq]] by the United States) | |[http://www.iraqnla.gov.iq/] |- |{{flag|Ireland}} |[[National Archives of Ireland]] |[[Dublin]] |1867 | | *''Primary'' (Griffith) ''Valuation,'' 1847-1864 land and buildings value directory |[[File:National archives ireland (doyler79).jpg|100px]] |[http://www.nationalarchives.ie/] |- |{{flag|Isle of Man}} |[[Manx Museum]] |[[Douglas, Isle of Man]] |1922 | | |[[File:Douglas - Manx Museum (cropped).jpg|100px]] |[http://manxnationalheritage.im/our-sites/manx-museum/] |- |rowspan="2" |{{flag|Israel}} |[[Israel State Archives]] |[[Jerusalem]] |1949 | *400 million documents, maps, stamps, audio tapes, video clips, photographs and special publications | | |[http://catalog.archives.gov.il/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250917003434/https://catalog.archives.gov.il/ |date=2025-09-17 }} |- |[[Central Zionist Archives]] |[[West Jerusalem]] |1919 | | *Personal papers of [[Theodor Herzl]], [[Nahum Sokolow]], [[David Wolffsohn]], [[Max Bodenheimer]], [[Henrietta Szold]], [[Eliezer Ben Yehuda]], [[Haim Arlosoroff]] and other functionaries of the Zionist movement *Files of the General Council ([[Va'ad Leumi]]) |[[File:Central Zionist Archives Building in Jerusalem.JPG|100px]] |[http://www.zionistarchives.org.il/en/Pages/Default.aspx] |- |{{flag|Italy}} |[[Central Archives of the State (Italy)|Central Archives of the State]] |[[Rome]] |1875 | | |[[File:Piazzale degli archivi.jpg|100px]] |[http://acs.cultura.gov.it/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250915095501/https://acs.cultura.gov.it/ |date=2025-09-15 }} |- |{{flag|Ivory Coast}} |Archives Nationales du Côte d´Ivoire |[[Abidjan]] | | | | | |} ==J== {| class="wikitable" !Country !Archive !Location !Year !Collection size !Notable artifacts !Image !Website |- |{{flag|Jamaica}} |[[Jamaica Archives and Records Department]] |[[Kingston, Jamaica]] |1955 | | | |[http://www.jard.gov.jm/] |- |{{flag|Japan}} |[[National Archives of Japan]] |[[Chiyoda, Tokyo]] |1959 | | |[[File:Kobunsyokan.jpg|100px]] |[http://www.archives.go.jp/] |- |{{flag|Jordan}} |[[National Library of Jordan]] |[[Amman]] |1977 | | | |[http://www.nl.gov.jo/Default/Ar] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250910170620/https://nl.gov.jo/Default/Ar |date=2025-09-10 }} |} ==K== {| class="wikitable" !Country !Archive !Location !Year !Collection size !Notable artifacts !Image !Website |- |rowspan="3" |{{flag|Kazakhstan}} |National Archives of Kazakhstan |[[Astana]] |2002 | | | |[http://www.ulttykarhiv.kz/en/] |- |Central State Archive of the Republic of Kazakhstan |rowspan="2" |[[Almaty]] | | | | | |- |Republic of Kazakhstan Presidential Archive | | | | | |- |{{flag|Kenya}} |[[Kenya National Archives]] |[[Nairobi]] |1965 | *40,000 volumes | |[[File:Lascar Kenya National Archives building (4540823420).jpg|100px]] |[http://www.archives.go.ke/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190826195624/http://www.archives.go.ke/ |date=2019-08-26 }} |- |{{flag|Kiribati}} |Kiribati National Library and Archives |[[Bairiki]] | | | | | |- |rowspan="2" |{{flag|Kosovo}} |[[National Library of Kosovo]] |rowspan="2" |[[Pristina]] |1944 | *382,806 books | |[[File:National Public Library Pristina Qiv Owned Image 30 August 2008.jpg|100px]] |[http://biblioteka-ks.org/] |- |State Agency of Archives of Kosovo.|State Agency of Archives of Kosovo<ref>{{Cite web|date=2023-10-12|title=Kosovo's forgotten archive - K2.0|url=https://kosovotwopointzero.com/en/kosovos-forgotten-archive/|access-date=2023-12-22|website=Kosovo 2.0}}</ref> |1977 | | | | |- |{{flag|Kuwait}} |[[National Library of Kuwait]] |[[Kuwait City]] |1923 | *465,000 books | | |[http://www.nlk.gov.kw/] |- |rowspan="2" |{{flag|Kyrgyzstan}} |[[National Library of the Kyrgyz Republic]] |rowspan="2" |[[Bishkek]] |1934 | | |[[File:Nationallibrary.jpg|100px]] |[http://nlkr.gov.kg/] |- |Central State Archives of the Republic of Kyrgyzstan | | | | | |} ==L== {| class="wikitable" !Country !Archive !Location !Year !Collection size !Notable artifacts !Image !Website |- |{{flag|Lebanon}} |[[Centre des Archives Nationales (Lebanon)|Centre des Archives Nationales]] |[[Beirut]] | | | | |[https://web.archive.org/web/20190402205324/http://www.can.gov.lb/] |- |{{flag|Liberia}} |[[Center for National Documents and Records (Liberia)|Center for National Documents and Records]] |[[Monrovia]] |1977 | | | | |- |{{flag|Libya}} |[[National Archives of Libya]] |[[Tripoli, Libya]] | | | |[[File:Al-Saraya al-Hamra Fortress, Tripoli (5282695461).jpg|100px]] | |- |{{flag|Liechtenstein}} |[[Liechtenstein National Archives]] |[[Vaduz]] |1961 | | |[[File:Liechtensteinisches Landesarchiv, Vaduz.jpg|frameless|100x100px]] |[https://www.llv.li/de/landesverwaltung/amt-fuer-kultur/landesarchiv] |- |{{flag|Lithuania}} |[[Office of the Chief Archivist of Lithuania]] |[[Vilnius]] | | | |[[File:Archyvai by Augustas Didzgalvis.jpg|100px]] |[http://archyvai.lrv.lt/lt/] |- |{{flag|Luxembourg}} |Archives nationales de Luxembourg (ANLux) | | | | | |[http://www.anlux.lu/multi/] |} ==M== {| class="wikitable" !Country !Archive !Location !Year !Collection size !Notable artifacts !Image !Website |- |{{flag|Madagascar}} |[[National Archives of Madagascar]] | | | *30,000 volumes | | | |- |{{flag|Malawi}} |[[National Archives of Malawi]] | | | | | |[http://www.sdnp.org.mw/ruleoflaw/archives/index.html] |- |{{flag|Malaysia}} |[[National Archives of Malaysia]] |[[Kuala Lumpur]] |1957 | | | | |- |{{flag|Mali}} |[[Direction Nationale des Archives du Mali]] |[[Bamako]] | | | | | |- |{{flag|Malta}} |[[National Archives of Malta]] |[[Rabat, Malta]] | | | |[[File:'Rabat' 26.jpg|100px]] |[http://nationalarchives.gov.mt/en/] |- |{{flag|Marshall Islands}} |[[Alele Museum & Public Library]] | | | | |[[File:Alele Museum Aussenansicht.JPG|100px]] |[https://web.archive.org/web/20230111012736/https://www.alele.org/] |- |{{flag|Mauritania}} |[[National Archives of Mauritania]] | |1955 | *3,000 volumes | | | |- |{{flag|Mauritius}} |[[National Archives of Mauritius]] |[[Coromandel, Mauritius]] |1815 | | | |[http://nationalarchives.govmu.org/nationalarchives/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250716100316/https://nationalarchives.govmu.org/nationalarchives/ |date=2025-07-16 }} |- |{{flag|Mexico}} |[[Archivo General de la Nación (Mexico)|Archivo General de la Nación]] |[[Mexico City]] | | | |[[File:Archivo General de la Nación (6541430793) (2).jpg|100px]] |[http://www.gob.mx/agn] |- |{{flag|Mongolia}} |[[National Archives of Mongolia]] |[[Ulaanbaatar]] |1927 | | | |[https://web.archive.org/web/20191101213240/http://www.archives.gov.mn/] |- |{{flag|Montenegro}} |[[State Archives of Montenegro]] |[[Cetinje]] |1951 | | | |[http://dacg.me/] |- |{{flag|Morocco}} |[[National Library of the Kingdom of Morocco]] |[[Rabat]] |1924 | | |[[File:Bibliothèque Nationale du Royaume du Maroc.jpg|100px]] |[http://bnrm.ma] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221231140017/http://www.bnrm.ma/ |date=2022-12-31 }} |- |{{flag|Mozambique}} |[[Arquivo Histórico de Moçambique]] | |1934 | | | | |- |{{flag|Myanmar}} |[[National Archives of Myanmar]] |[[Naypyidaw]] |1973 | | | |[http://www.nam.gov.mm/] |} ==N== {| class="wikitable" !Country !Archive !Location !Year !Collection size !Notable artifacts !Image !Website |- |{{flag|Namibia}} |[[National Archives of Namibia]] |[[Windhoek]] |1939 | *6,000 maps *40,000 photographs *30,000 audiovisual items | | |[http://nan.gov.na/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250814183809/https://nan.gov.na/ |date=2025-08-14 }} |- |{{flag|Netherlands}} |[[Nationaal Archief]] |[[The Hague]] |1802 | | |[[File:200218 3291 HZF0299 lowres.jpg|100px]] |[http://www.nationaalarchief.nl/] |- |{{flag|New Zealand}} |[[Archives New Zealand]] |[[Wellington]] | | | |[[File:Archives New Zealand building in Wellington.JPG|100px]] |[http://www.archives.govt.nz/] |- |{{flag|Nicaragua}} |[[General National Archive (Nicaragua)|General National Archive]] |[[Managua]] | | | | | |- |{{flag|Niger}} |Archives nationales du Niger<ref name=BANQ>{{cite book|editor=Marcel Lajeunesse|title=Les Bibliothèques nationales de la francophonie|publisher=[[Bibliothèque et Archives nationales du Québec]]|url=https://www.banq.qc.ca/documents/a_propos_banq/nos_publications/nos_publications_a_z/Bibliotheques_nationales_Francophonie.pdf|language=fr|oclc=401164333|edition=3rd|year=2008|access-date=2025-09-11|archive-date=2022-10-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20221004200154/https://www.banq.qc.ca/documents/a_propos_banq/nos_publications/nos_publications_a_z/Bibliotheques_nationales_Francophonie.pdf|url-status=bot: unknown}} {{free access}}</ref> | | | | | | |- |{{flag|Nigeria}} |[[National Archives of Nigeria]] |[[Abuja]] | | | |[[File:National Archives of Nigeria, University of Ibadan.jpg|100px]] |[http://nationalarchivesofnigeria.org/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20251218040114/https://nationalarchivesofnigeria.org/ |date=2025-12-18 }} |- |{{flag|Norway}} |[[National Archival Services of Norway]] |[[Oslo]] |1817 | | |[[File:Norways national archive.jpg|100px]] |[http://www.arkivverket.no/] |} ==O== ==P== {| class="wikitable" !Country !Archive !Location !Year !Collection size !Notable artifacts !Image !Website |- |{{flag|Pakistan}} |[[National Archives of Pakistan]] |[[Islamabad]] | | *19,000 books | | |[http://archives.gov.pk/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250911211547/https://archives.gov.pk/ |date=2025-09-11 }} |- |rowspan="4" |{{flag|Palestine}} |[[Palestine National Archives]] |[[Ramallah]] | | | | |[https://web.archive.org/web/20191205022135/http://www.pnac.pna.ps/ar_new/index.php?p=home] |- |[[Central Archives of Gaza City]] |[[Gaza City]] | | | | | |- |[[Al-Budeiri Library]] |rowspan="2" |[[Old City of Jerusalem]] | | *900 manuscripts | |[[File:Muslim IMG 1618.jpg|100px]] | |- |[[Khalidi Library]] |1900 | | *One of [[Ottoman Palestine|Ottoman Palestine's]] first public libraries and historical document collections |[[File:Jerusalem KhalidiLibrary JA0r.jpg|100px]] |[http://www.khalidilibrary.org/en] |- |{{flag|Panama}} |[[National Archives of Panama]] |[[Panama City]] |1912 | | |[[File:Archivos de Panamá 03.jpg|100px]] |[http://www.archivonacional.gob.pa/] |- |{{flag|Paraguay}} |Archivo Nacional de Asunción | | | | | |[http://archivonacional.gov.py/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250915191148/https://archivonacional.gov.py/ |date=2025-09-15 }} |- |{{flag|Peru}} |[[General Archive of the Nation (Peru)|General Archive of the Nation]] |[[Lima]] |1872 | | | |[http://www.gob.pe/agn] |- |{{flag|Philippines}} |[[National Archives of the Philippines]] |[[Manila]] | | | | |[https://web.archive.org/web/20231226065433/http://www.nationalarchives.gov.ph/] |- |rowspan="2"|{{flag|Poland}} |[[Central Archives of Historical Records]] |rowspan="2"|[[Warsaw]] |1808 | | |[[File:Pałac Raczyńskich w Warszawie 2023.jpg|100px]] |[http://agad.gov.pl/] |- |[[National Digital Archives]] |style="text-align: center;"|2008<br/>(1955) | *over 15,000,000 photographs *over 40,000 sound recordings *about 2,400 motion pictures | | |[https://www.nac.gov.pl/] |- |{{flag|Portugal}} |[[Torre do Tombo National Archive]] |[[Lisbon]] |1378 | | |[[File:Torre do tombo 2.JPG|100px]] |[http://antt.dglab.gov.pt/] |- |{{flag|Puerto Rico}} |[[Archivo General de Puerto Rico]] |[[San Juan, Puerto Rico]] |1955 | | |[[File:Biblioteca Nacional de Puerto Rico entrance - San Juan Puerto Rico.jpg|100px]] |[http://www.icp.pr.gov/archivo-general/] |} ==Q== ==R== {| class="wikitable" !Country !Archive !Location !Year !Collection size !Notable artifacts !Image !Website |- |{{flag|Romania}} |[[National Archives of Romania]] |[[Bucharest]] | | *70,000 books | |[[File:NatlArchivesBucharest2.JPG|100px]] |[http://arhivelenationale.ro/site/] |- |rowspan="4" |{{flag|Russia}} |[[Russian State Archive of Contemporary History]] |rowspan="4" |[[Moscow]] | | | | |rowspan="2" |[https://web.archive.org/web/20230927051203/https://rusarchives.ru/federal/rgani/] |- |[[Russian State Archive of Socio-Political History]] | | | |[[File:Bolshaya Dmitrovka 15 (RGASPI).JPG|100px]] |- |[[Russian State Archive of Literature and Art]] |1941 | | |[[File:RGALI.jpg|100px]] |[http://www.rgali.ru/] |- |[[State Archive of the Russian Federation]] |1992 | | |[[File:GARF 1.jpg|100px]] |[http://statearchive.ru/] |- |{{flag|Rwanda}} |[[National Archives of Rwanda]] |[[Kigali]] | | | | |[https://web.archive.org/web/20230208212133/https://ralsa.myculture.gov.rw/] |} ==S== {| class="wikitable" !Country !Archive !Location !Year !Collection size !Notable artifacts !Image !Website |- |{{flag|Sahrawi Arab Democratic Republic}} |[[Saharawi National Archive]] | | | | | | |- |{{flag|San Marino}} |[[State Archives of San Marino]] | | | | | |[http://antichidocumenti.sm/archivio/servlet/archivio.hic.admin.HLogon?MTipo=G&MPasso=3] |- |{{flag|Scotland}} |[[National Archives of Scotland]] |[[Edinburgh]] | | | | |[http://www.nrscotland.gov.uk/] |- |{{flag|Senegal}} |[[National Archives of Senegal]] |[[Dakar]] | | | | |[https://web.archive.org/web/20120619192557/http://www.archivesdusenegal.gouv.sn/biblio.html] |- |{{flag|Serbia}} |[[Archive of Serbia|State Archives of Serbia]] |[[Belgrade]] |1900 | | |[[File:Building of the Serbian Archives.jpg|100px]] |[http://arhivsrbije.rs/en] |- |{{flag|Seychelles}} |[[Seychelles National Archives]] |[[Mahé, Seychelles]] |1964 | | | |[https://web.archive.org/web/20220126004258/http://www.sna.gov.sc/] |- |{{flag|Singapore}} |[[National Archives of Singapore]] | | | | |[[File:National Archives of Singapore (2).jpg|100px]] |[http://www.nas.gov.sg/archivesonline/] |- |{{flag|Slovakia}} |[[Slovak National Archives]] |[[Bratislava]] |1928 | | |[[File:Slovenský národný archív 06.jpg|100px]] |[http://www.minv.sk/?sna] |- |{{flag|Slovenia}} |[[Archives of the Republic of Slovenia]] |[[Ljubljana]] | | | | |[http://www.gov.si/en/state-authorities/bodies-within-ministries/archives-of-the-republic-of-slovenia/] |- |{{flag|South Africa}} |[[National Archives and Records Service of South Africa]] |[[Arcadia, Pretoria]] | | | | |[http://www.nationalarchives.gov.za/] |- |{{flag|South Korea}} |[[National Archives of Korea]] |[[Daejeon]] | | | |[[File:Administrative repository of National Archives of Korea.jpg|100px]] |[http://www.archives.go.kr/next/viewMainNew.do] |- |{{flag|South Sudan}} |[[National Archives of South Sudan]] |[[Juba]] | | | | | |- |rowspan="3" |{{flag|Spain}} |{{Interlanguage link multi|Archivo Histórico Nacional|es}} |[[Madrid]] |1866 | | |[[File:Archivo Histórico Nacional de España (Madrid) 01.jpg|100px]] |[http://www.cultura.gob.es/cultura/areas/archivos/mc/archivos/ahn/portada.html] |- |[[General Archive of the Indies]] |[[Seville]] | | *43,000 volumes *80,000,000 pages | |[[File:Archivo de Indias 002.jpg|100px]] |[http://www.cultura.gob.es/cultura/areas/archivos/mc/archivos/agi/portada.html] |- |[[Archivo General de Simancas]] |[[Simancas]] |[[1540]] | | |[[File:Castillo de Simancas.jpg|100px]] |[http://www.cultura.gob.es/cultura/areas/archivos/mc/archivos/ags/portada.html] |- |{{flag|Sri Lanka}} |[[Department of National Archives]] |[[Colombo]] | | | |[[File:DKoehl colombo department of national archives.JPG|100px]] |[http://archives.gov.lk/web/index.php?lang=en] |- |{{flag|Sudan}} |[[National Records Office of Sudan]] |[[Khartoum]] | | *13,000 volumes *20,000,000 documents | | |[http://www.sudanmemory.org/collections/national-record-office/] |- |{{flag|Suriname}} |[[National Archives of Suriname]] |[[Paramaribo]] | | | |[[File:Gebouw nationaal archief suriname.jpg|100px]] |[http://nationaalarchief.sr/] |- |{{flag|Sweden}} |[[National Archives of Sweden]] |[[Stockholm]] | | | |[[File:Riksarkivet 2011b.jpg|100px]] |[http://riksarkivet.se/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131106031932/http://riksarkivet.se/ |date=2013-11-06 }} |- |rowspan="4" |{{flag|Switzerland}} |[[Swiss Federal Archives]] |rowspan="2" |[[Bern]] |1798 | | |[[File:Swiss Federal Archives building.JPG|100px]] |[http://www.bar.admin.ch/bar/de/home.html] |- |[[Swiss Literary Archives]] |1991 | | |[[File:Bern Nationalbibliothek Sammlung-9.jpg|100px]] |[http://www.nb.admin.ch/snl/fr/home/portrait/als.html]{{Dead link|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |- |[[Swiss Film Archive]] |[[Lausanne]] | | *85,000 films *26,000 books *3,000,000 photographs | |[[File:Casino Montbenon.jpg|100px]] |[http://www.cinematheque.ch/en] |- |[[Swiss National Sound Archives]] |[[Lugano]] |1984 | | |[[File:Centro San Carlo entrata.JPG|100px]] |[http://www.fonoteca.ch/index_en.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250910234342/https://www.fonoteca.ch/index_en.htm |date=2025-09-10 }} |} ==T== {| class="wikitable" !Country !Archive !Location !Year !Collection size !Notable artifacts !Image !Website |- |{{flag|Taiwan}} |[[國家發展委員會檔案管理局|National Archives Administration, National Development Council]] |[[Linkou District|Linkou, New Taipei City]] |2014 | *31,098.61 meters of paper documents | | |[http://www.archives.gov.tw/english/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080917052616/http://www.archives.gov.tw/english/ |date=2008-09-17 }} |- |{{flag|Tanzania}} |[[Tanzania National Archives]] |[[Dar es Salaam]] |1962 | | | | |- |rowspan="2" |{{flag|Thailand}} |[[National Archives of Thailand]] |[[Bangkok]] | | *444,009 photographs *808,693 films *20,062 maps and plans | |[[File:หอจดหมายเหตุ..หออัครศิลปิน (นึกว่าอยู่ไม่ไกลธรรมศาสตร์) - panoramio.jpg|100px]] |[http://www.nat.go.th/] |- |[[Thai Film Archive]] |[[Nakhon Pathom province]] | | | |[[File:National Film Archive of Thailand.jpg|100px]] |[http://www.fapot.or.th/] |- |{{flag|Togo}} |[[National Archives of Togo]] |[[Lomé]] | | | | | |- |{{flag|Trinidad and Tobago}} |[[National Archives of Trinidad and Tobago]] |[[Port of Spain]] | | | | |[http://www.natt.gov.tt/] |- |{{flag|Tunisia}} |[[National Archives of Tunisia]] |[[Tunis]] | | | |[[File:ArchNat.JPG|100px]] |[http://www.archives.nat.tn/ar/] |- |{{flag|Turkey}} |[[Ottoman archives]] |[[Istanbul]] | | | | |[http://www.devletarsivleri.gov.tr/] |} ==U== {| class="wikitable" !Country !Archive !Location !Year !Collection size !Notable artifacts !Image !Website |- |{{flag|Ukraine}} |[[State Archival Service of Ukraine]] | | | | |[[File:Будинок архівних установ Солом'янська 25 Київ 2016 01.jpg|100px]] |[http://archives.gov.ua/en/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250902170802/https://archives.gov.ua/en/ |date=2025-09-02 }} |- |{{flag|United Arab Emirates}} |[[National Library and Archives (UAE)|National Library and Archives]] |[[Abu Dhabi]] |1968 | | |[[File:UAE National Archives, Abu Dhabi, UAE.jpg|100px]] |[http://www.nla.ae/] |- |rowspan="2" |{{flag|United Kingdom}} |[[The National Archives (United Kingdom)|The National Archives]] |[[Greater London]] | | | |[[File:National Archives 2007 02 03.JPG|100px]] |[http://www.nationalarchives.gov.uk/] |- |[[Public Record Office of Northern Ireland]] |[[Belfast]] |1923 | | *[[Papal bull|Bull]] of Pope [[Honorius III]], dated 1219 |[[File:Nidirect PRONI.png|100px]] |[http://www.nidirect.gov.uk/campaigns/public-record-office-northern-ireland-proni] |- |{{flag|United States}} |[[National Archives and Records Administration]] |[[Washington, D.C.]] |1934 | | |[[File:National Archives DC 2007s.jpg|100px]] |[http://www.archives.gov/] |- |{{flag|Uruguay}} |[[:es:Archivo General de la Nación (Uruguay)|General Archive of the Nation]] |[[Montevideo]] | | | | | |} ==V== {| class="wikitable" !Country !Archive !Location !Year !Collection size !Notable artifacts !Image !Website |- |{{flag|Vanuatu}} |National Archives of Vanuatu | | | | | |[https://web.archive.org/web/20160418020854/http://vanuatuculturalcentre.vu/national-archives/] |- |{{flag|Vatican City}} |[[Vatican Apostolic Archive]] |[[Cortile del Belvedere]] |1612 | | | |[http://www.archivioapostolicovaticano.va]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |- |{{flag|Venezuela}} |[[National Archives of Venezuela]] |[[Caracas]] | | | |[[File:Idaphot 02.jpg|100px]] |[https://web.archive.org/web/20230128040442/http://www.agn.gob.ve/] |} ==W== ==X== ==Y== ==Z== {| class="wikitable" !Country !Archive !Location !Year !Collection size !Notable artifacts !Image !Website |- |{{flag|Zambia}} |[[National Archives of Zambia]] |[[Lusaka]] | | *70,000 volumes | | | |- |{{flag|Zimbabwe}} |[[National Archives of Zimbabwe]] |[[Harare]] |1935 | | |[[File:Entrance to the National Gallery of Zimbabwe.jpg|100px]] |[http://www.archives.gov.zw] |} ==Lihi pahi== * [[:Category:Archives by country|Archives by country]] * [[List of archives]] * [[List of archivists]] * [[Lists of film archives]] * [[List of national libraries]] * [[National library]] * [[List of oldest institutions in continuous operation]] ==Kundivihira== {{reflist}} ==External links== *{{Cite web|url=http://arkisto.fi/en/records-3/records-2|title=Databases and registers - National Archives of Finland|website=arkisto.fi|access-date=2019-12-17|archive-date=2019-12-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20191217180103/https://arkisto.fi/en/records-3/records-2|url-status=dead}} *[https://web.archive.org/web/20160404122219/http://www.penrose-press.com/library.idd penrose-press.com] - Directory of Libraries by subject and region, 2016 {{in lang|en}} [[Pubu:Lahabaya zaa]] s9po52y3uhpdp2n508qdl49jkcpdm2s The Blue Caftan 0 33062 138202 137205 2026-05-30T16:29:21Z Maltima Rabia 5146 138202 wikitext text/x-wiki '''The Blue CaftanThe Blue Caftan  nyɛla yuuni 2022 Moroccan Laribaawa balli siini shɛli Maryam Touzani ni lɛhi shɛli zuɣu (direct) ka Touzani mi gbeni kpalanzuya ni Nabil Ayouch ka bi sabi li.''' '''Siini ŋɔ nyɛla bini daa yihi shɛli na Un Certain Regard Section puuni yuuni 2022 Cannes Film Festival la ni, ni ka di daa nyɛ din di  FIPRESCI pini lala yaɣali maa. Moroccan Cinema tuma du ( Centre Cinèmatographique Morocain) daa piigi Blue Caftan ni di zani Morocco zaani yuuni 2023 Oscars International Feature Category, ni ka di daa nyɛ din zali yuli domishi din n daa nyɛ Moroccan tuuli siini shɛli bini piigi n ti lala yaɣali maa pini maa''' == Bɛ ni ŋmaali luɣi shɛli == == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋmaali == == Di yibuna == ==Salo ni saɣi n ti ŋa shɛm== ===Pina di ni di=== {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" | Pini ! scope="col" | Chuɣu puhibu dabisili ! scope="col" | Yaɣili ! scope="col" | ŋun daa deei ŋa ! scope="col" | Din daa naai shɛm ! scope="col" class="unsortable" | {{Ref heading}} |- ! scope="row"| [[Belgian Film Critics Association]] | 6 January 2024 | [[Grand Prix (Belgian Film Critics Association)|Grand Prix]] | rowspan="3" | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center"|<ref>{{cite web |title='The Quiet Girl' Grand Prix de l'UCC 2024 |url=https://www.cineart.be/fr/news/the-quiet-girl-wint-grote-prijs-ufk-2024 |website=Cinéart |access-date=26 March 2024 |date=8 January 2024|language=French}}</ref> |- ! scope="row" | [[Cannes Film Festival]] | [[2022 Cannes Film Festival|28 May 2022]] | [[International Federation of Film Critics|FIPRESCI Prize – Un Certain Regard]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite news |last=Latrech |first=Oumaima |date=29 May 2022 |title='Bleu du Caftan': 1st Moroccan Movie to Win FIPRESCI Prize in Cannes |url=https://www.moroccoworldnews.com/2022/05/349375/bleu-du-caftan- 1st-moroccan-movie-to-win-fipresci-prize-in-cannes |work=[[Morocco World News]]}}</ref> |- ! scope="row" | [[Lumière Awards]] | [[29th Lumière Awards|22 January 2024]] | [[Lumière Award for Best International Co-Production|Best International Co-Production]] | {{nom}} | align="center" | <ref>{{cite web|url=https://cineuropa.org/fr/newsdetail/453708|title=Anatomie d'une chute domine les nominations pour les Lumières|last=Lemercier|first=Fabien|date=14 December 2023|website= [[Cineuropa]]|language=fr|access-date=14 December 2023}}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[Magritte Awards]] | rowspan="2" | [[13th Magritte Awards|9 March 2024]] | [[Magritte Award for Best Actress|Best Actress]] | [[Lubna Azabal]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite web |url=https://www.rtbf.be/article/les-magritte-du-cinema-dalva-remporte-sept- magritte-dont-le-meilleur-film-decouvrez-le-palmares-complet-11340677 |title=Les Magritte du Cinéma 2024 : "Dalva" remporte sept Magritte dont le Meilleur film, découvrez le palmarès complet |last=Saint-Amand |first=François |date=8 March 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr |access-date=10 March 2024 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- | [[Magritte Award for Best Foreign Film in Coproduction|Best Foreign Film in Coproduction]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |title=Nominations aux Magritte : un record pour le long-métrage 'Augure' de Baloji |url=https://www.rtbf.be/article/nominations-aux-magritte-un-record-pour-le-long-metrage-augure-de-baloji- 11327004 |access-date=23 February 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[GLAAD Media Award]] | rowspan="2" | [[35th GLAAD Media Awards|14 March 2024]] | [[GLAAD Media Award for Outstanding Film – Limited Release|Outstanding Film – Limited Release]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |date=January 17, 2024 |title=GLAAD ANNOUNCES NOMINEES FOR THE 35th ANNUAL GLAAD MEDIA AWARDS |url=https://glaad.org/releases/glaad-announces-nominees-for-the-35th-annual-glaad-media-awards/ |access-date=January 19, 2024 |website=[[GLAAD]]}}</ref> |} == Kundivihira == [[Category:2022 Arabic-language films]] [[Category:2022 French films]] [[Category:2022 drama films]] [[Category:2022 films]] [[Category:2022 LGBTQ-related films]] [[Category:Ad Vitam (company) films]] [[Category:Belgian drama films]] [[Category:Belgian LGBTQ-related films]] [[Category:Danish drama films]] [[Category:Danish LGBTQ-related films]] [[Category:Films set in Morocco]] [[Category:Films shot in Morocco]] [[Category:French drama films]] [[Category:French LGBTQ-related films]] [[Category:Gay-related films]] [[Category:2020s LGBTQ-related drama films]] [[Category:Films about male bisexuality]] [[Category:Moroccan drama films]] [[Category:Moroccan LGBTQ-related films]] [[Category:2022 Belgian films]] [[Category:Arabic-language drama films]] [[Category:Films directed by Maryam Touzani]] [[Category:2020s Moroccan films]] [[Category:2022 Danish films]] 42z5z76mcs5bmm56m7i62gg88wbyenv 138203 138202 2026-05-30T16:30:04Z Maltima Rabia 5146 Edited 138203 wikitext text/x-wiki '''The Blue Caftan''' nyɛla yuuni 2022 Moroccan Laribaawa balli siini shɛli Maryam Touzani ni lɛhi shɛli zuɣu (direct) ka Touzani mi gbeni kpalanzuya ni Nabil Ayouch ka bi sabi li. Siini ŋɔ nyɛla bini daa yihi shɛli na Un Certain Regard Section puuni yuuni 2022 Cannes Film Festival la ni, ni ka di daa nyɛ din di  FIPRESCI pini lala yaɣali maa. Moroccan Cinema tuma du ( Centre Cinèmatographique Morocain) daa piigi Blue Caftan ni di zani Morocco zaani yuuni 2023 Oscars International Feature Category, ni ka di daa nyɛ din zali yuli domishi din n daa nyɛ Moroccan tuuli siini shɛli bini piigi n ti lala yaɣali maa pini maa == Bɛ ni ŋmaali luɣi shɛli == == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋmaali == == Di yibuna == ==Salo ni saɣi n ti ŋa shɛm== ===Pina di ni di=== {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" | Pini ! scope="col" | Chuɣu puhibu dabisili ! scope="col" | Yaɣili ! scope="col" | ŋun daa deei ŋa ! scope="col" | Din daa naai shɛm ! scope="col" class="unsortable" | {{Ref heading}} |- ! scope="row"| [[Belgian Film Critics Association]] | 6 January 2024 | [[Grand Prix (Belgian Film Critics Association)|Grand Prix]] | rowspan="3" | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center"|<ref>{{cite web |title='The Quiet Girl' Grand Prix de l'UCC 2024 |url=https://www.cineart.be/fr/news/the-quiet-girl-wint-grote-prijs-ufk-2024 |website=Cinéart |access-date=26 March 2024 |date=8 January 2024|language=French}}</ref> |- ! scope="row" | [[Cannes Film Festival]] | [[2022 Cannes Film Festival|28 May 2022]] | [[International Federation of Film Critics|FIPRESCI Prize – Un Certain Regard]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite news |last=Latrech |first=Oumaima |date=29 May 2022 |title='Bleu du Caftan': 1st Moroccan Movie to Win FIPRESCI Prize in Cannes |url=https://www.moroccoworldnews.com/2022/05/349375/bleu-du-caftan- 1st-moroccan-movie-to-win-fipresci-prize-in-cannes |work=[[Morocco World News]]}}</ref> |- ! scope="row" | [[Lumière Awards]] | [[29th Lumière Awards|22 January 2024]] | [[Lumière Award for Best International Co-Production|Best International Co-Production]] | {{nom}} | align="center" | <ref>{{cite web|url=https://cineuropa.org/fr/newsdetail/453708|title=Anatomie d'une chute domine les nominations pour les Lumières|last=Lemercier|first=Fabien|date=14 December 2023|website= [[Cineuropa]]|language=fr|access-date=14 December 2023}}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[Magritte Awards]] | rowspan="2" | [[13th Magritte Awards|9 March 2024]] | [[Magritte Award for Best Actress|Best Actress]] | [[Lubna Azabal]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite web |url=https://www.rtbf.be/article/les-magritte-du-cinema-dalva-remporte-sept- magritte-dont-le-meilleur-film-decouvrez-le-palmares-complet-11340677 |title=Les Magritte du Cinéma 2024 : "Dalva" remporte sept Magritte dont le Meilleur film, découvrez le palmarès complet |last=Saint-Amand |first=François |date=8 March 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr |access-date=10 March 2024 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- | [[Magritte Award for Best Foreign Film in Coproduction|Best Foreign Film in Coproduction]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |title=Nominations aux Magritte : un record pour le long-métrage 'Augure' de Baloji |url=https://www.rtbf.be/article/nominations-aux-magritte-un-record-pour-le-long-metrage-augure-de-baloji- 11327004 |access-date=23 February 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[GLAAD Media Award]] | rowspan="2" | [[35th GLAAD Media Awards|14 March 2024]] | [[GLAAD Media Award for Outstanding Film – Limited Release|Outstanding Film – Limited Release]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |date=January 17, 2024 |title=GLAAD ANNOUNCES NOMINEES FOR THE 35th ANNUAL GLAAD MEDIA AWARDS |url=https://glaad.org/releases/glaad-announces-nominees-for-the-35th-annual-glaad-media-awards/ |access-date=January 19, 2024 |website=[[GLAAD]]}}</ref> |} == Kundivihira == [[Category:2022 Arabic-language films]] [[Category:2022 French films]] [[Category:2022 drama films]] [[Category:2022 films]] [[Category:2022 LGBTQ-related films]] [[Category:Ad Vitam (company) films]] [[Category:Belgian drama films]] [[Category:Belgian LGBTQ-related films]] [[Category:Danish drama films]] [[Category:Danish LGBTQ-related films]] [[Category:Films set in Morocco]] [[Category:Films shot in Morocco]] [[Category:French drama films]] [[Category:French LGBTQ-related films]] [[Category:Gay-related films]] [[Category:2020s LGBTQ-related drama films]] [[Category:Films about male bisexuality]] [[Category:Moroccan drama films]] [[Category:Moroccan LGBTQ-related films]] [[Category:2022 Belgian films]] [[Category:Arabic-language drama films]] [[Category:Films directed by Maryam Touzani]] [[Category:2020s Moroccan films]] [[Category:2022 Danish films]] dmhxxbsoeyfmn79701iba0qz5arn1fp 138207 138203 2026-05-30T16:38:05Z Maltima Rabia 5146 Edited 138207 wikitext text/x-wiki '''The Blue Caftan (Arabic: أزرق القفطان, nyɛla bini yihi shɛli na France ka di nyɛ ''Le Bleu du caftan'')''' nyɛla yuuni 2022 Moroccan Laribaawa balli siini shɛli Maryam Touzani ni lɛhi shɛli zuɣu (direct) ka Touzani mi gbeni kpalanzuya ni Nabil Ayouch ka bi sabi li. Siini ŋɔ nyɛla bini daa yihi shɛli na Un Certain Regard Section puuni yuuni 2022 Cannes Film Festival la ni, ni ka di daa nyɛ din di  FIPRESCI pini lala yaɣali maa. Moroccan Cinema tuma du ( Centre Cinèmatographique Morocain) daa piigi Blue Caftan ni di zani Morocco zaani yuuni 2023 Oscars International Feature Category, ni ka di daa nyɛ din zali yuli domishi din n daa nyɛ Moroccan tuuli siini shɛli bini piigi n ti lala yaɣali maa pini maa == Bɛ ni ŋmaali luɣi shɛli == == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋmaali == == Di yibuna == ==Salo ni saɣi n ti ŋa shɛm== ===Pina di ni di=== {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" | Pini ! scope="col" | Chuɣu puhibu dabisili ! scope="col" | Yaɣili ! scope="col" | ŋun daa deei ŋa ! scope="col" | Din daa naai shɛm ! scope="col" class="unsortable" | {{Ref heading}} |- ! scope="row"| [[Belgian Film Critics Association]] | 6 January 2024 | [[Grand Prix (Belgian Film Critics Association)|Grand Prix]] | rowspan="3" | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center"|<ref>{{cite web |title='The Quiet Girl' Grand Prix de l'UCC 2024 |url=https://www.cineart.be/fr/news/the-quiet-girl-wint-grote-prijs-ufk-2024 |website=Cinéart |access-date=26 March 2024 |date=8 January 2024|language=French}}</ref> |- ! scope="row" | [[Cannes Film Festival]] | [[2022 Cannes Film Festival|28 May 2022]] | [[International Federation of Film Critics|FIPRESCI Prize – Un Certain Regard]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite news |last=Latrech |first=Oumaima |date=29 May 2022 |title='Bleu du Caftan': 1st Moroccan Movie to Win FIPRESCI Prize in Cannes |url=https://www.moroccoworldnews.com/2022/05/349375/bleu-du-caftan- 1st-moroccan-movie-to-win-fipresci-prize-in-cannes |work=[[Morocco World News]]}}</ref> |- ! scope="row" | [[Lumière Awards]] | [[29th Lumière Awards|22 January 2024]] | [[Lumière Award for Best International Co-Production|Best International Co-Production]] | {{nom}} | align="center" | <ref>{{cite web|url=https://cineuropa.org/fr/newsdetail/453708|title=Anatomie d'une chute domine les nominations pour les Lumières|last=Lemercier|first=Fabien|date=14 December 2023|website= [[Cineuropa]]|language=fr|access-date=14 December 2023}}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[Magritte Awards]] | rowspan="2" | [[13th Magritte Awards|9 March 2024]] | [[Magritte Award for Best Actress|Best Actress]] | [[Lubna Azabal]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite web |url=https://www.rtbf.be/article/les-magritte-du-cinema-dalva-remporte-sept- magritte-dont-le-meilleur-film-decouvrez-le-palmares-complet-11340677 |title=Les Magritte du Cinéma 2024 : "Dalva" remporte sept Magritte dont le Meilleur film, découvrez le palmarès complet |last=Saint-Amand |first=François |date=8 March 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr |access-date=10 March 2024 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- | [[Magritte Award for Best Foreign Film in Coproduction|Best Foreign Film in Coproduction]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |title=Nominations aux Magritte : un record pour le long-métrage 'Augure' de Baloji |url=https://www.rtbf.be/article/nominations-aux-magritte-un-record-pour-le-long-metrage-augure-de-baloji- 11327004 |access-date=23 February 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[GLAAD Media Award]] | rowspan="2" | [[35th GLAAD Media Awards|14 March 2024]] | [[GLAAD Media Award for Outstanding Film – Limited Release|Outstanding Film – Limited Release]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |date=January 17, 2024 |title=GLAAD ANNOUNCES NOMINEES FOR THE 35th ANNUAL GLAAD MEDIA AWARDS |url=https://glaad.org/releases/glaad-announces-nominees-for-the-35th-annual-glaad-media-awards/ |access-date=January 19, 2024 |website=[[GLAAD]]}}</ref> |} == Kundivihira == [[Category:2022 Arabic-language films]] [[Category:2022 French films]] [[Category:2022 drama films]] [[Category:2022 films]] [[Category:2022 LGBTQ-related films]] [[Category:Ad Vitam (company) films]] [[Category:Belgian drama films]] [[Category:Belgian LGBTQ-related films]] [[Category:Danish drama films]] [[Category:Danish LGBTQ-related films]] [[Category:Films set in Morocco]] [[Category:Films shot in Morocco]] [[Category:French drama films]] [[Category:French LGBTQ-related films]] [[Category:Gay-related films]] [[Category:2020s LGBTQ-related drama films]] [[Category:Films about male bisexuality]] [[Category:Moroccan drama films]] [[Category:Moroccan LGBTQ-related films]] [[Category:2022 Belgian films]] [[Category:Arabic-language drama films]] [[Category:Films directed by Maryam Touzani]] [[Category:2020s Moroccan films]] [[Category:2022 Danish films]] duz1qg9atmigd67g5imr9633qtbwum5 138208 138207 2026-05-30T16:39:59Z Maltima Rabia 5146 Added content 138208 wikitext text/x-wiki '''The Blue Caftan (Arabic: أزرق القفطان, nyɛla bini yihi shɛli na France ka di nyɛ ''Le Bleu du caftan'')''' nyɛla yuuni 2022 Moroccan Laribaawa balli siini shɛli Maryam Touzani ni lɛhi shɛli zuɣu (direct) ka Touzani mi gbeni kpalanzuya ni Nabil Ayouch ka bi sabi li. Siini ŋɔ nyɛla bini daa yihi shɛli na Un Certain Regard Section puuni yuuni 2022 Cannes Film Festival la ni, ni ka di daa nyɛ din di  FIPRESCI pini lala yaɣali maa. Moroccan Cinema tuma du ( Centre Cinèmatographique Morocain) daa piigi Blue Caftan ni di zani Morocco zaani yuuni 2023 Oscars International Feature Category, ni ka di daa nyɛ din zali yuli domishi din n daa nyɛ Moroccan tuuli siini shɛli bini piigi n ti lala yaɣali maa pini maa == Bɛ ni ŋmaali luɣi shɛli == Mina n daa nyɛ ani yan toogi so a yi kpɛri Caftan shitoɣa shɛli din daa bɛ Madina Salè, Morocco tigbani. Halim ŋundaa nyɛ o yidana n daa nyɛ di kpɛma (master artisan) tɛla tuma maa ni ka nyɛ ŋun daa ʒi du maa tiŋli  o daa mali ban doli o n bohimda  ka Youssef nyɛ bi bi zaa ni. Nachimba ayi ŋɔ zaa daa nyɛla ban doli Halim n bohinda, Blue Caftan. O mini o paɣa ŋɔ daa nyɛla ban mali yurilim mini nyaɣasim bi biɛhigu ni, amaa Mina daa nyɛla ŋun mi o yidana maa biɛhi shɛli din daa nyɛ n bori o dabitaba maa zuɣu o daa nyɛla ŋun za o nina n pa Youssef zuɣu. Di zaa yoli Halim daa bi chɛ o dabi taba bobu domishi o daa mali o ni niŋdili luɣushɛli. Mina daa nyɛla ŋun gbaagi doro ka di kpɛm pam ka di zuɣu daa chɛ ka o bi lahi yiri tuma ni. Din daa kpalim bi ko maa l, Youssef daa nyɛla ŋun yɛli Halim o ni mali yurilim shɛli n tiri o ka daa bi sahi n ti o. Mina doro maa ni daa nyɛ dib kpaŋsi Halim daa nyɛla ŋun kpalim yiŋ n tumda ka lihiri o ka Youssef mi daa nyɛ ŋun lihi dabiligu maa zuɣu. O ni daa nyɛ ŋun bɛ yiŋ ka bɛ shitoɣani maa zuɣu, Mina daa nyɛla ŋun pa paɣari Youssef ka nagbani yini daa nyɛ din kana bi sunsuni. Poi ka o naa kɔŋ o nyɛvili,  Mina daa nyɛla ŋun niŋ yɛda ni Halim ni tooi yu Youssef . O kalinsi nyaaga , Halim daa nyɛla ŋun za Blue Caftan shɛli o ni daa shɛ n naagi yiŋ maa n yɛli o ka o mini Youssef daa ʒi kum maa n chaŋ gbalani bi ko. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋmaali == == Di yibuna == ==Salo ni saɣi n ti ŋa shɛm== ===Pina di ni di=== {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" | Pini ! scope="col" | Chuɣu puhibu dabisili ! scope="col" | Yaɣili ! scope="col" | ŋun daa deei ŋa ! scope="col" | Din daa naai shɛm ! scope="col" class="unsortable" | {{Ref heading}} |- ! scope="row"| [[Belgian Film Critics Association]] | 6 January 2024 | [[Grand Prix (Belgian Film Critics Association)|Grand Prix]] | rowspan="3" | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center"|<ref>{{cite web |title='The Quiet Girl' Grand Prix de l'UCC 2024 |url=https://www.cineart.be/fr/news/the-quiet-girl-wint-grote-prijs-ufk-2024 |website=Cinéart |access-date=26 March 2024 |date=8 January 2024|language=French}}</ref> |- ! scope="row" | [[Cannes Film Festival]] | [[2022 Cannes Film Festival|28 May 2022]] | [[International Federation of Film Critics|FIPRESCI Prize – Un Certain Regard]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite news |last=Latrech |first=Oumaima |date=29 May 2022 |title='Bleu du Caftan': 1st Moroccan Movie to Win FIPRESCI Prize in Cannes |url=https://www.moroccoworldnews.com/2022/05/349375/bleu-du-caftan- 1st-moroccan-movie-to-win-fipresci-prize-in-cannes |work=[[Morocco World News]]}}</ref> |- ! scope="row" | [[Lumière Awards]] | [[29th Lumière Awards|22 January 2024]] | [[Lumière Award for Best International Co-Production|Best International Co-Production]] | {{nom}} | align="center" | <ref>{{cite web|url=https://cineuropa.org/fr/newsdetail/453708|title=Anatomie d'une chute domine les nominations pour les Lumières|last=Lemercier|first=Fabien|date=14 December 2023|website= [[Cineuropa]]|language=fr|access-date=14 December 2023}}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[Magritte Awards]] | rowspan="2" | [[13th Magritte Awards|9 March 2024]] | [[Magritte Award for Best Actress|Best Actress]] | [[Lubna Azabal]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite web |url=https://www.rtbf.be/article/les-magritte-du-cinema-dalva-remporte-sept- magritte-dont-le-meilleur-film-decouvrez-le-palmares-complet-11340677 |title=Les Magritte du Cinéma 2024 : "Dalva" remporte sept Magritte dont le Meilleur film, découvrez le palmarès complet |last=Saint-Amand |first=François |date=8 March 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr |access-date=10 March 2024 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- | [[Magritte Award for Best Foreign Film in Coproduction|Best Foreign Film in Coproduction]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |title=Nominations aux Magritte : un record pour le long-métrage 'Augure' de Baloji |url=https://www.rtbf.be/article/nominations-aux-magritte-un-record-pour-le-long-metrage-augure-de-baloji- 11327004 |access-date=23 February 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[GLAAD Media Award]] | rowspan="2" | [[35th GLAAD Media Awards|14 March 2024]] | [[GLAAD Media Award for Outstanding Film – Limited Release|Outstanding Film – Limited Release]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |date=January 17, 2024 |title=GLAAD ANNOUNCES NOMINEES FOR THE 35th ANNUAL GLAAD MEDIA AWARDS |url=https://glaad.org/releases/glaad-announces-nominees-for-the-35th-annual-glaad-media-awards/ |access-date=January 19, 2024 |website=[[GLAAD]]}}</ref> |} == Kundivihira == [[Category:2022 Arabic-language films]] [[Category:2022 French films]] [[Category:2022 drama films]] [[Category:2022 films]] [[Category:2022 LGBTQ-related films]] [[Category:Ad Vitam (company) films]] [[Category:Belgian drama films]] [[Category:Belgian LGBTQ-related films]] [[Category:Danish drama films]] [[Category:Danish LGBTQ-related films]] [[Category:Films set in Morocco]] [[Category:Films shot in Morocco]] [[Category:French drama films]] [[Category:French LGBTQ-related films]] [[Category:Gay-related films]] [[Category:2020s LGBTQ-related drama films]] [[Category:Films about male bisexuality]] [[Category:Moroccan drama films]] [[Category:Moroccan LGBTQ-related films]] [[Category:2022 Belgian films]] [[Category:Arabic-language drama films]] [[Category:Films directed by Maryam Touzani]] [[Category:2020s Moroccan films]] [[Category:2022 Danish films]] 0nk9960ito8l8j2ufeyt5e0pvumft87 138209 138208 2026-05-30T16:41:29Z Maltima Rabia 5146 Added content 138209 wikitext text/x-wiki '''The Blue Caftan (Arabic: أزرق القفطان, nyɛla bini yihi shɛli na France ka di nyɛ ''Le Bleu du caftan'')''' nyɛla yuuni 2022 Moroccan Laribaawa balli siini shɛli Maryam Touzani ni lɛhi shɛli zuɣu (direct) ka Touzani mi gbeni kpalanzuya ni Nabil Ayouch ka bi sabi li. Siini ŋɔ nyɛla bini daa yihi shɛli na Un Certain Regard Section puuni yuuni 2022 Cannes Film Festival la ni, ni ka di daa nyɛ din di  FIPRESCI pini lala yaɣali maa. Moroccan Cinema tuma du ( Centre Cinèmatographique Morocain) daa piigi Blue Caftan ni di zani Morocco zaani yuuni 2023 Oscars International Feature Category, ni ka di daa nyɛ din zali yuli domishi din n daa nyɛ Moroccan tuuli siini shɛli bini piigi n ti lala yaɣali maa pini maa == Bɛ ni ŋmaali luɣi shɛli == Mina n daa nyɛ ani yan toogi so a yi kpɛri Caftan shitoɣa shɛli din daa bɛ Madina Salè, Morocco tigbani. Halim ŋundaa nyɛ o yidana n daa nyɛ di kpɛma (master artisan) tɛla tuma maa ni ka nyɛ ŋun daa ʒi du maa tiŋli  o daa mali ban doli o n bohimda  ka Youssef nyɛ bi bi zaa ni. Nachimba ayi ŋɔ zaa daa nyɛla ban doli Halim n bohinda, Blue Caftan. O mini o paɣa ŋɔ daa nyɛla ban mali yurilim mini nyaɣasim bi biɛhigu ni, amaa Mina daa nyɛla ŋun mi o yidana maa biɛhi shɛli din daa nyɛ n bori o dabitaba maa zuɣu o daa nyɛla ŋun za o nina n pa Youssef zuɣu. Di zaa yoli Halim daa bi chɛ o dabi taba bobu domishi o daa mali o ni niŋdili luɣushɛli. Mina daa nyɛla ŋun gbaagi doro ka di kpɛm pam ka di zuɣu daa chɛ ka o bi lahi yiri tuma ni. Din daa kpalim bi ko maa l, Youssef daa nyɛla ŋun yɛli Halim o ni mali yurilim shɛli n tiri o ka daa bi sahi n ti o. Mina doro maa ni daa nyɛ dib kpaŋsi Halim daa nyɛla ŋun kpalim yiŋ n tumda ka lihiri o ka Youssef mi daa nyɛ ŋun lihi dabiligu maa zuɣu. O ni daa nyɛ ŋun bɛ yiŋ ka bɛ shitoɣani maa zuɣu, Mina daa nyɛla ŋun pa paɣari Youssef ka nagbani yini daa nyɛ din kana bi sunsuni. Poi ka o naa kɔŋ o nyɛvili,  Mina daa nyɛla ŋun niŋ yɛda ni Halim ni tooi yu Youssef . O kalinsi nyaaga , Halim daa nyɛla ŋun za Blue Caftan shɛli o ni daa shɛ n naagi yiŋ maa n yɛli o ka o mini Youssef daa ʒi kum maa n chaŋ gbalani bi ko. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋmaali == * Lubna Azabal ŋun n daa nyɛ Mina * Saleh Bakri ŋun n daa nyɛ Halim * Ayoub Missioui [wd] ŋun n daa nyɛ Youssef == Di yibuna == ==Salo ni saɣi n ti ŋa shɛm== ===Pina di ni di=== {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" | Pini ! scope="col" | Chuɣu puhibu dabisili ! scope="col" | Yaɣili ! scope="col" | ŋun daa deei ŋa ! scope="col" | Din daa naai shɛm ! scope="col" class="unsortable" | {{Ref heading}} |- ! scope="row"| [[Belgian Film Critics Association]] | 6 January 2024 | [[Grand Prix (Belgian Film Critics Association)|Grand Prix]] | rowspan="3" | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center"|<ref>{{cite web |title='The Quiet Girl' Grand Prix de l'UCC 2024 |url=https://www.cineart.be/fr/news/the-quiet-girl-wint-grote-prijs-ufk-2024 |website=Cinéart |access-date=26 March 2024 |date=8 January 2024|language=French}}</ref> |- ! scope="row" | [[Cannes Film Festival]] | [[2022 Cannes Film Festival|28 May 2022]] | [[International Federation of Film Critics|FIPRESCI Prize – Un Certain Regard]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite news |last=Latrech |first=Oumaima |date=29 May 2022 |title='Bleu du Caftan': 1st Moroccan Movie to Win FIPRESCI Prize in Cannes |url=https://www.moroccoworldnews.com/2022/05/349375/bleu-du-caftan- 1st-moroccan-movie-to-win-fipresci-prize-in-cannes |work=[[Morocco World News]]}}</ref> |- ! scope="row" | [[Lumière Awards]] | [[29th Lumière Awards|22 January 2024]] | [[Lumière Award for Best International Co-Production|Best International Co-Production]] | {{nom}} | align="center" | <ref>{{cite web|url=https://cineuropa.org/fr/newsdetail/453708|title=Anatomie d'une chute domine les nominations pour les Lumières|last=Lemercier|first=Fabien|date=14 December 2023|website= [[Cineuropa]]|language=fr|access-date=14 December 2023}}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[Magritte Awards]] | rowspan="2" | [[13th Magritte Awards|9 March 2024]] | [[Magritte Award for Best Actress|Best Actress]] | [[Lubna Azabal]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite web |url=https://www.rtbf.be/article/les-magritte-du-cinema-dalva-remporte-sept- magritte-dont-le-meilleur-film-decouvrez-le-palmares-complet-11340677 |title=Les Magritte du Cinéma 2024 : "Dalva" remporte sept Magritte dont le Meilleur film, découvrez le palmarès complet |last=Saint-Amand |first=François |date=8 March 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr |access-date=10 March 2024 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- | [[Magritte Award for Best Foreign Film in Coproduction|Best Foreign Film in Coproduction]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |title=Nominations aux Magritte : un record pour le long-métrage 'Augure' de Baloji |url=https://www.rtbf.be/article/nominations-aux-magritte-un-record-pour-le-long-metrage-augure-de-baloji- 11327004 |access-date=23 February 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[GLAAD Media Award]] | rowspan="2" | [[35th GLAAD Media Awards|14 March 2024]] | [[GLAAD Media Award for Outstanding Film – Limited Release|Outstanding Film – Limited Release]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |date=January 17, 2024 |title=GLAAD ANNOUNCES NOMINEES FOR THE 35th ANNUAL GLAAD MEDIA AWARDS |url=https://glaad.org/releases/glaad-announces-nominees-for-the-35th-annual-glaad-media-awards/ |access-date=January 19, 2024 |website=[[GLAAD]]}}</ref> |} == Kundivihira == [[Category:2022 Arabic-language films]] [[Category:2022 French films]] [[Category:2022 drama films]] [[Category:2022 films]] [[Category:2022 LGBTQ-related films]] [[Category:Ad Vitam (company) films]] [[Category:Belgian drama films]] [[Category:Belgian LGBTQ-related films]] [[Category:Danish drama films]] [[Category:Danish LGBTQ-related films]] [[Category:Films set in Morocco]] [[Category:Films shot in Morocco]] [[Category:French drama films]] [[Category:French LGBTQ-related films]] [[Category:Gay-related films]] [[Category:2020s LGBTQ-related drama films]] [[Category:Films about male bisexuality]] [[Category:Moroccan drama films]] [[Category:Moroccan LGBTQ-related films]] [[Category:2022 Belgian films]] [[Category:Arabic-language drama films]] [[Category:Films directed by Maryam Touzani]] [[Category:2020s Moroccan films]] [[Category:2022 Danish films]] q6ermvefq6l814mk49irl3subpsg2x6 138210 138209 2026-05-30T16:45:51Z Maltima Rabia 5146 Added references 138210 wikitext text/x-wiki '''The Blue Caftan (Arabic: أزرق القفطان, nyɛla bini yihi shɛli na France ka di nyɛ ''Le Bleu du caftan'')''' nyɛla yuuni 2022 Moroccan Laribaawa balli siini shɛli Maryam Touzani ni lɛhi shɛli zuɣu (direct) ka Touzani mi gbeni kpalanzuya ni Nabil Ayouch ka bi sabi li. Siini ŋɔ nyɛla bini daa yihi shɛli na Un Certain Regard Section puuni yuuni 2022 Cannes Film Festival la ni,<ref>{{Cite web|last=Vivarelli|first=Nick|date=2022-05-17|title=Morocco’s Maryam Touzani Tackles Taboo Issues in the Arab World in ‘Blue Caftan’|url=https://variety.com/2022/film/news/maryam-touzani-blue-caftan-1235262222/|access-date=2026-05-30|website=Variety|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|last=Quinlan|first=Caitlin|date=2022-05-26|title=Un Certain Regard Title ‘The Blue Caftan’ – Making a Statement in Morocco with a LGBTQ Love Story|url=https://variety.com/2022/film/global/maryam-touzani-the-blue-caftan-1235278250/|access-date=2026-05-30|website=Variety|language=en-US}}</ref> ni ka di daa nyɛ din di  FIPRESCI pini lala yaɣali maa. Moroccan Cinema tuma du ( Centre Cinèmatographique Morocain) daa piigi Blue Caftan ni di zani Morocco zaani yuuni 2023 Oscars International Feature Category, ni ka di daa nyɛ din zali yuli domishi din n daa nyɛ Moroccan tuuli siini shɛli bini piigi n ti lala yaɣali maa pini maa.<ref>{{Cite news|title=Le long métrage "Le bleu du caftan" de Maryam Touzani représentera le Maroc dans la présélection des Oscars 2023 (CCM) {{!}} MAP Express|language=fr-FR|work=MAP Express|url=https://www.mapexpress.ma/actualite/culture-et-medias/long-metrage-bleu-du-caftan-maryam-touzani-representera-maroc-preselection-oscars-2023-ccm/|access-date=2026-05-30}}</ref> == Bɛ ni ŋmaali luɣi shɛli == Mina n daa nyɛ ani yan toogi so a yi kpɛri Caftan shitoɣa shɛli din daa bɛ Madina Salè, Morocco tigbani. Halim ŋundaa nyɛ o yidana n daa nyɛ di kpɛma (master artisan) tɛla tuma maa ni ka nyɛ ŋun daa ʒi du maa tiŋli  o daa mali ban doli o n bohimda  ka Youssef nyɛ bi bi zaa ni. Nachimba ayi ŋɔ zaa daa nyɛla ban doli Halim n bohinda, Blue Caftan. O mini o paɣa ŋɔ daa nyɛla ban mali yurilim mini nyaɣasim bi biɛhigu ni, amaa Mina daa nyɛla ŋun mi o yidana maa biɛhi shɛli din daa nyɛ n bori o dabitaba maa zuɣu o daa nyɛla ŋun za o nina n pa Youssef zuɣu. Di zaa yoli Halim daa bi chɛ o dabi taba bobu domishi o daa mali o ni niŋdili luɣushɛli. Mina daa nyɛla ŋun gbaagi doro ka di kpɛm pam ka di zuɣu daa chɛ ka o bi lahi yiri tuma ni. Din daa kpalim bi ko maa l, Youssef daa nyɛla ŋun yɛli Halim o ni mali yurilim shɛli n tiri o ka daa bi sahi n ti o. Mina doro maa ni daa nyɛ dib kpaŋsi Halim daa nyɛla ŋun kpalim yiŋ n tumda ka lihiri o ka Youssef mi daa nyɛ ŋun lihi dabiligu maa zuɣu. O ni daa nyɛ ŋun bɛ yiŋ ka bɛ shitoɣani maa zuɣu, Mina daa nyɛla ŋun pa paɣari Youssef ka nagbani yini daa nyɛ din kana bi sunsuni. Poi ka o naa kɔŋ o nyɛvili,  Mina daa nyɛla ŋun niŋ yɛda ni Halim ni tooi yu Youssef . O kalinsi nyaaga , Halim daa nyɛla ŋun za Blue Caftan shɛli o ni daa shɛ n naagi yiŋ maa n yɛli o ka o mini Youssef daa ʒi kum maa n chaŋ gbalani bi ko. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋmaali == * Lubna Azabal ŋun n daa nyɛ Mina * Saleh Bakri ŋun n daa nyɛ Halim * Ayoub Missioui [wd] ŋun n daa nyɛ Youssef == Di yibuna == ==Salo ni saɣi n ti ŋa shɛm== ===Pina di ni di=== {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" | Pini ! scope="col" | Chuɣu puhibu dabisili ! scope="col" | Yaɣili ! scope="col" | ŋun daa deei ŋa ! scope="col" | Din daa naai shɛm ! scope="col" class="unsortable" | {{Ref heading}} |- ! scope="row"| [[Belgian Film Critics Association]] | 6 January 2024 | [[Grand Prix (Belgian Film Critics Association)|Grand Prix]] | rowspan="3" | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center"|<ref>{{cite web |title='The Quiet Girl' Grand Prix de l'UCC 2024 |url=https://www.cineart.be/fr/news/the-quiet-girl-wint-grote-prijs-ufk-2024 |website=Cinéart |access-date=26 March 2024 |date=8 January 2024|language=French}}</ref> |- ! scope="row" | [[Cannes Film Festival]] | [[2022 Cannes Film Festival|28 May 2022]] | [[International Federation of Film Critics|FIPRESCI Prize – Un Certain Regard]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite news |last=Latrech |first=Oumaima |date=29 May 2022 |title='Bleu du Caftan': 1st Moroccan Movie to Win FIPRESCI Prize in Cannes |url=https://www.moroccoworldnews.com/2022/05/349375/bleu-du-caftan- 1st-moroccan-movie-to-win-fipresci-prize-in-cannes |work=[[Morocco World News]]}}</ref> |- ! scope="row" | [[Lumière Awards]] | [[29th Lumière Awards|22 January 2024]] | [[Lumière Award for Best International Co-Production|Best International Co-Production]] | {{nom}} | align="center" | <ref>{{cite web|url=https://cineuropa.org/fr/newsdetail/453708|title=Anatomie d'une chute domine les nominations pour les Lumières|last=Lemercier|first=Fabien|date=14 December 2023|website= [[Cineuropa]]|language=fr|access-date=14 December 2023}}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[Magritte Awards]] | rowspan="2" | [[13th Magritte Awards|9 March 2024]] | [[Magritte Award for Best Actress|Best Actress]] | [[Lubna Azabal]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite web |url=https://www.rtbf.be/article/les-magritte-du-cinema-dalva-remporte-sept- magritte-dont-le-meilleur-film-decouvrez-le-palmares-complet-11340677 |title=Les Magritte du Cinéma 2024 : "Dalva" remporte sept Magritte dont le Meilleur film, découvrez le palmarès complet |last=Saint-Amand |first=François |date=8 March 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr |access-date=10 March 2024 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- | [[Magritte Award for Best Foreign Film in Coproduction|Best Foreign Film in Coproduction]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |title=Nominations aux Magritte : un record pour le long-métrage 'Augure' de Baloji |url=https://www.rtbf.be/article/nominations-aux-magritte-un-record-pour-le-long-metrage-augure-de-baloji- 11327004 |access-date=23 February 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[GLAAD Media Award]] | rowspan="2" | [[35th GLAAD Media Awards|14 March 2024]] | [[GLAAD Media Award for Outstanding Film – Limited Release|Outstanding Film – Limited Release]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |date=January 17, 2024 |title=GLAAD ANNOUNCES NOMINEES FOR THE 35th ANNUAL GLAAD MEDIA AWARDS |url=https://glaad.org/releases/glaad-announces-nominees-for-the-35th-annual-glaad-media-awards/ |access-date=January 19, 2024 |website=[[GLAAD]]}}</ref> |} == Kundivihira == [[Category:2022 Arabic-language films]] [[Category:2022 French films]] [[Category:2022 drama films]] [[Category:2022 films]] [[Category:2022 LGBTQ-related films]] [[Category:Ad Vitam (company) films]] [[Category:Belgian drama films]] [[Category:Belgian LGBTQ-related films]] [[Category:Danish drama films]] [[Category:Danish LGBTQ-related films]] [[Category:Films set in Morocco]] [[Category:Films shot in Morocco]] [[Category:French drama films]] [[Category:French LGBTQ-related films]] [[Category:Gay-related films]] [[Category:2020s LGBTQ-related drama films]] [[Category:Films about male bisexuality]] [[Category:Moroccan drama films]] [[Category:Moroccan LGBTQ-related films]] [[Category:2022 Belgian films]] [[Category:Arabic-language drama films]] [[Category:Films directed by Maryam Touzani]] [[Category:2020s Moroccan films]] [[Category:2022 Danish films]] 4jqrih9uwv5tx9rebop2fst7lmzb0q3 138229 138210 2026-05-30T17:09:04Z Maltima Rabia 5146 Added content 138229 wikitext text/x-wiki '''The Blue Caftan (Arabic: أزرق القفطان, nyɛla bini yihi shɛli na France ka di nyɛ ''Le Bleu du caftan'')''' nyɛla yuuni 2022 Moroccan Laribaawa balli siini shɛli Maryam Touzani ni lɛhi shɛli zuɣu (direct) ka Touzani mi gbeni kpalanzuya ni Nabil Ayouch ka bi sabi li. Siini ŋɔ nyɛla bini daa yihi shɛli na Un Certain Regard Section puuni yuuni 2022 Cannes Film Festival la ni,<ref>{{Cite web|last=Vivarelli|first=Nick|date=2022-05-17|title=Morocco’s Maryam Touzani Tackles Taboo Issues in the Arab World in ‘Blue Caftan’|url=https://variety.com/2022/film/news/maryam-touzani-blue-caftan-1235262222/|access-date=2026-05-30|website=Variety|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|last=Quinlan|first=Caitlin|date=2022-05-26|title=Un Certain Regard Title ‘The Blue Caftan’ – Making a Statement in Morocco with a LGBTQ Love Story|url=https://variety.com/2022/film/global/maryam-touzani-the-blue-caftan-1235278250/|access-date=2026-05-30|website=Variety|language=en-US}}</ref> ni ka di daa nyɛ din di  FIPRESCI pini lala yaɣali maa. Moroccan Cinema tuma du ( Centre Cinèmatographique Morocain) daa piigi Blue Caftan ni di zani Morocco zaani yuuni 2023 Oscars International Feature Category, ni ka di daa nyɛ din zali yuli domishi din n daa nyɛ Moroccan tuuli siini shɛli bini piigi n ti lala yaɣali maa pini maa.<ref>{{Cite news|title=Le long métrage "Le bleu du caftan" de Maryam Touzani représentera le Maroc dans la présélection des Oscars 2023 (CCM) {{!}} MAP Express|language=fr-FR|work=MAP Express|url=https://www.mapexpress.ma/actualite/culture-et-medias/long-metrage-bleu-du-caftan-maryam-touzani-representera-maroc-preselection-oscars-2023-ccm/|access-date=2026-05-30}}</ref> == Bɛ ni ŋmaali luɣi shɛli == Mina n daa nyɛ ani yan toogi so a yi kpɛri Caftan shitoɣa shɛli din daa bɛ Madina Salè, Morocco tigbani. Halim ŋundaa nyɛ o yidana n daa nyɛ di kpɛma (master artisan) tɛla tuma maa ni ka nyɛ ŋun daa ʒi du maa tiŋli  o daa mali ban doli o n bohimda  ka Youssef nyɛ bi bi zaa ni. Nachimba ayi ŋɔ zaa daa nyɛla ban doli Halim n bohinda, Blue Caftan. O mini o paɣa ŋɔ daa nyɛla ban mali yurilim mini nyaɣasim bi biɛhigu ni, amaa Mina daa nyɛla ŋun mi o yidana maa biɛhi shɛli din daa nyɛ n bori o dabitaba maa zuɣu o daa nyɛla ŋun za o nina n pa Youssef zuɣu. Di zaa yoli Halim daa bi chɛ o dabi taba bobu domishi o daa mali o ni niŋdili luɣushɛli. Mina daa nyɛla ŋun gbaagi doro ka di kpɛm pam ka di zuɣu daa chɛ ka o bi lahi yiri tuma ni. Din daa kpalim bi ko maa l, Youssef daa nyɛla ŋun yɛli Halim o ni mali yurilim shɛli n tiri o ka daa bi sahi n ti o. Mina doro maa ni daa nyɛ dib kpaŋsi Halim daa nyɛla ŋun kpalim yiŋ n tumda ka lihiri o ka Youssef mi daa nyɛ ŋun lihi dabiligu maa zuɣu. O ni daa nyɛ ŋun bɛ yiŋ ka bɛ shitoɣani maa zuɣu, Mina daa nyɛla ŋun pa paɣari Youssef ka nagbani yini daa nyɛ din kana bi sunsuni. Poi ka o naa kɔŋ o nyɛvili,  Mina daa nyɛla ŋun niŋ yɛda ni Halim ni tooi yu Youssef . O kalinsi nyaaga , Halim daa nyɛla ŋun za Blue Caftan shɛli o ni daa shɛ n naagi yiŋ maa n yɛli o ka o mini Youssef daa ʒi kum maa n chaŋ gbalani bi ko. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋmaali == * Lubna Azabal ŋun n daa nyɛ Mina * Saleh Bakri ŋun n daa nyɛ Halim * Ayoub Missioui [wd] ŋun n daa nyɛ Youssef == Di yibuna == ŋɔ daa nyɛla bini piigi shɛli ni bi niŋ Un Certain Regard Section ni 75th Cannes Film Festival la ni,  ni ka bi daa zaŋli n wuhi duniya zaasilimi gɔli May biɛɣu pishi ni ayobu daa yuuni 2022 puuni. Siini ŋɔ nyɛla Megarama Distribution nim ni daa yihi shɛli na Morocco tiŋgbani  silimi gɔli February biɣlɛɣu pishi ni ayi dali yuuni 2023 puuni. Ad Viram  Distribution nim gba daa yihi siini ŋɔ na France puuni silimi gɔli March biɛɣu pishi ni ayi dali yuuni 2023 puuni. Cinèart nim gba daa yihi siini ŋɔ na Belgium na silimi gɔli March biɛɣu pihita yin ka dali yuuni 2023 puuni. Danish Distributor Camera Film nim gba daa yihi siini ŋɔ na silimi gɔli September dabaa ayopoin dali yuuni 2023 puuni. Tiŋduya kohima daa nyɛl Film Boutique nim nu ni pa shɛli zuɣu. ==Salo ni saɣi n ti ŋa shɛm== ===Pina di ni di=== {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" | Pini ! scope="col" | Chuɣu puhibu dabisili ! scope="col" | Yaɣili ! scope="col" | ŋun daa deei ŋa ! scope="col" | Din daa naai shɛm ! scope="col" class="unsortable" | {{Ref heading}} |- ! scope="row"| [[Belgian Film Critics Association]] | 6 January 2024 | [[Grand Prix (Belgian Film Critics Association)|Grand Prix]] | rowspan="3" | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center"|<ref>{{cite web |title='The Quiet Girl' Grand Prix de l'UCC 2024 |url=https://www.cineart.be/fr/news/the-quiet-girl-wint-grote-prijs-ufk-2024 |website=Cinéart |access-date=26 March 2024 |date=8 January 2024|language=French}}</ref> |- ! scope="row" | [[Cannes Film Festival]] | [[2022 Cannes Film Festival|28 May 2022]] | [[International Federation of Film Critics|FIPRESCI Prize – Un Certain Regard]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite news |last=Latrech |first=Oumaima |date=29 May 2022 |title='Bleu du Caftan': 1st Moroccan Movie to Win FIPRESCI Prize in Cannes |url=https://www.moroccoworldnews.com/2022/05/349375/bleu-du-caftan- 1st-moroccan-movie-to-win-fipresci-prize-in-cannes |work=[[Morocco World News]]}}</ref> |- ! scope="row" | [[Lumière Awards]] | [[29th Lumière Awards|22 January 2024]] | [[Lumière Award for Best International Co-Production|Best International Co-Production]] | {{nom}} | align="center" | <ref>{{cite web|url=https://cineuropa.org/fr/newsdetail/453708|title=Anatomie d'une chute domine les nominations pour les Lumières|last=Lemercier|first=Fabien|date=14 December 2023|website= [[Cineuropa]]|language=fr|access-date=14 December 2023}}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[Magritte Awards]] | rowspan="2" | [[13th Magritte Awards|9 March 2024]] | [[Magritte Award for Best Actress|Best Actress]] | [[Lubna Azabal]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite web |url=https://www.rtbf.be/article/les-magritte-du-cinema-dalva-remporte-sept- magritte-dont-le-meilleur-film-decouvrez-le-palmares-complet-11340677 |title=Les Magritte du Cinéma 2024 : "Dalva" remporte sept Magritte dont le Meilleur film, découvrez le palmarès complet |last=Saint-Amand |first=François |date=8 March 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr |access-date=10 March 2024 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- | [[Magritte Award for Best Foreign Film in Coproduction|Best Foreign Film in Coproduction]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |title=Nominations aux Magritte : un record pour le long-métrage 'Augure' de Baloji |url=https://www.rtbf.be/article/nominations-aux-magritte-un-record-pour-le-long-metrage-augure-de-baloji- 11327004 |access-date=23 February 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[GLAAD Media Award]] | rowspan="2" | [[35th GLAAD Media Awards|14 March 2024]] | [[GLAAD Media Award for Outstanding Film – Limited Release|Outstanding Film – Limited Release]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |date=January 17, 2024 |title=GLAAD ANNOUNCES NOMINEES FOR THE 35th ANNUAL GLAAD MEDIA AWARDS |url=https://glaad.org/releases/glaad-announces-nominees-for-the-35th-annual-glaad-media-awards/ |access-date=January 19, 2024 |website=[[GLAAD]]}}</ref> |} == Kundivihira == [[Category:2022 Arabic-language films]] [[Category:2022 French films]] [[Category:2022 drama films]] [[Category:2022 films]] [[Category:2022 LGBTQ-related films]] [[Category:Ad Vitam (company) films]] [[Category:Belgian drama films]] [[Category:Belgian LGBTQ-related films]] [[Category:Danish drama films]] [[Category:Danish LGBTQ-related films]] [[Category:Films set in Morocco]] [[Category:Films shot in Morocco]] [[Category:French drama films]] [[Category:French LGBTQ-related films]] [[Category:Gay-related films]] [[Category:2020s LGBTQ-related drama films]] [[Category:Films about male bisexuality]] [[Category:Moroccan drama films]] [[Category:Moroccan LGBTQ-related films]] [[Category:2022 Belgian films]] [[Category:Arabic-language drama films]] [[Category:Films directed by Maryam Touzani]] [[Category:2020s Moroccan films]] [[Category:2022 Danish films]] rfjz9ubktgk1e4n051a805hvgidu3xx 138231 138229 2026-05-30T17:11:29Z Maltima Rabia 5146 Added content 138231 wikitext text/x-wiki '''The Blue Caftan (Arabic: أزرق القفطان, nyɛla bini yihi shɛli na France ka di nyɛ ''Le Bleu du caftan'')''' nyɛla yuuni 2022 Moroccan Laribaawa balli siini shɛli Maryam Touzani ni lɛhi shɛli zuɣu (direct) ka Touzani mi gbeni kpalanzuya ni Nabil Ayouch ka bi sabi li. Siini ŋɔ nyɛla bini daa yihi shɛli na Un Certain Regard Section puuni yuuni 2022 Cannes Film Festival la ni,<ref>{{Cite web|last=Vivarelli|first=Nick|date=2022-05-17|title=Morocco’s Maryam Touzani Tackles Taboo Issues in the Arab World in ‘Blue Caftan’|url=https://variety.com/2022/film/news/maryam-touzani-blue-caftan-1235262222/|access-date=2026-05-30|website=Variety|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|last=Quinlan|first=Caitlin|date=2022-05-26|title=Un Certain Regard Title ‘The Blue Caftan’ – Making a Statement in Morocco with a LGBTQ Love Story|url=https://variety.com/2022/film/global/maryam-touzani-the-blue-caftan-1235278250/|access-date=2026-05-30|website=Variety|language=en-US}}</ref> ni ka di daa nyɛ din di  FIPRESCI pini lala yaɣali maa. Moroccan Cinema tuma du ( Centre Cinèmatographique Morocain) daa piigi Blue Caftan ni di zani Morocco zaani yuuni 2023 Oscars International Feature Category, ni ka di daa nyɛ din zali yuli domishi din n daa nyɛ Moroccan tuuli siini shɛli bini piigi n ti lala yaɣali maa pini maa.<ref>{{Cite news|title=Le long métrage "Le bleu du caftan" de Maryam Touzani représentera le Maroc dans la présélection des Oscars 2023 (CCM) {{!}} MAP Express|language=fr-FR|work=MAP Express|url=https://www.mapexpress.ma/actualite/culture-et-medias/long-metrage-bleu-du-caftan-maryam-touzani-representera-maroc-preselection-oscars-2023-ccm/|access-date=2026-05-30}}</ref> == Bɛ ni ŋmaali luɣi shɛli == Mina n daa nyɛ ani yan toogi so a yi kpɛri Caftan shitoɣa shɛli din daa bɛ Madina Salè, Morocco tigbani. Halim ŋundaa nyɛ o yidana n daa nyɛ di kpɛma (master artisan) tɛla tuma maa ni ka nyɛ ŋun daa ʒi du maa tiŋli  o daa mali ban doli o n bohimda  ka Youssef nyɛ bi bi zaa ni. Nachimba ayi ŋɔ zaa daa nyɛla ban doli Halim n bohinda, Blue Caftan. O mini o paɣa ŋɔ daa nyɛla ban mali yurilim mini nyaɣasim bi biɛhigu ni, amaa Mina daa nyɛla ŋun mi o yidana maa biɛhi shɛli din daa nyɛ n bori o dabitaba maa zuɣu o daa nyɛla ŋun za o nina n pa Youssef zuɣu. Di zaa yoli Halim daa bi chɛ o dabi taba bobu domishi o daa mali o ni niŋdili luɣushɛli. Mina daa nyɛla ŋun gbaagi doro ka di kpɛm pam ka di zuɣu daa chɛ ka o bi lahi yiri tuma ni. Din daa kpalim bi ko maa l, Youssef daa nyɛla ŋun yɛli Halim o ni mali yurilim shɛli n tiri o ka daa bi sahi n ti o. Mina doro maa ni daa nyɛ dib kpaŋsi Halim daa nyɛla ŋun kpalim yiŋ n tumda ka lihiri o ka Youssef mi daa nyɛ ŋun lihi dabiligu maa zuɣu. O ni daa nyɛ ŋun bɛ yiŋ ka bɛ shitoɣani maa zuɣu, Mina daa nyɛla ŋun pa paɣari Youssef ka nagbani yini daa nyɛ din kana bi sunsuni. Poi ka o naa kɔŋ o nyɛvili,  Mina daa nyɛla ŋun niŋ yɛda ni Halim ni tooi yu Youssef . O kalinsi nyaaga , Halim daa nyɛla ŋun za Blue Caftan shɛli o ni daa shɛ n naagi yiŋ maa n yɛli o ka o mini Youssef daa ʒi kum maa n chaŋ gbalani bi ko. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋmaali == * Lubna Azabal ŋun n daa nyɛ Mina * Saleh Bakri ŋun n daa nyɛ Halim * Ayoub Missioui [wd] ŋun n daa nyɛ Youssef == Di yibuna == ŋɔ daa nyɛla bini piigi shɛli ni bi niŋ Un Certain Regard Section ni 75th Cannes Film Festival la ni,  ni ka bi daa zaŋli n wuhi duniya zaasilimi gɔli May biɛɣu pishi ni ayobu daa yuuni 2022 puuni. Siini ŋɔ nyɛla Megarama Distribution nim ni daa yihi shɛli na Morocco tiŋgbani  silimi gɔli February biɣlɛɣu pishi ni ayi dali yuuni 2023 puuni. Ad Viram  Distribution nim gba daa yihi siini ŋɔ na France puuni silimi gɔli March biɛɣu pishi ni ayi dali yuuni 2023 puuni. Cinèart nim gba daa yihi siini ŋɔ na Belgium na silimi gɔli March biɛɣu pihita yin ka dali yuuni 2023 puuni. Danish Distributor Camera Film nim gba daa yihi siini ŋɔ na silimi gɔli September dabaa ayopoin dali yuuni 2023 puuni. Tiŋduya kohima daa nyɛl Film Boutique nim nu ni pa shɛli zuɣu. ==Salo ni saɣi n ti ŋa shɛm== Box Office Silimi gɔli November yuuni 2023 puuni, Blue Caftan daa nyɛla zuɣu bi daa kohi tiɣiti ni ka di kalinli yiŋsi 500,000 duniya zaaka di nyɛ di zali yuli ka tiŋduya nim sahi n ti ni lala Morocco siini maa n na nyɛli. ===Pina di ni di=== {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" | Pini ! scope="col" | Chuɣu puhibu dabisili ! scope="col" | Yaɣili ! scope="col" | ŋun daa deei ŋa ! scope="col" | Din daa naai shɛm ! scope="col" class="unsortable" | {{Ref heading}} |- ! scope="row"| [[Belgian Film Critics Association]] | 6 January 2024 | [[Grand Prix (Belgian Film Critics Association)|Grand Prix]] | rowspan="3" | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center"|<ref>{{cite web |title='The Quiet Girl' Grand Prix de l'UCC 2024 |url=https://www.cineart.be/fr/news/the-quiet-girl-wint-grote-prijs-ufk-2024 |website=Cinéart |access-date=26 March 2024 |date=8 January 2024|language=French}}</ref> |- ! scope="row" | [[Cannes Film Festival]] | [[2022 Cannes Film Festival|28 May 2022]] | [[International Federation of Film Critics|FIPRESCI Prize – Un Certain Regard]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite news |last=Latrech |first=Oumaima |date=29 May 2022 |title='Bleu du Caftan': 1st Moroccan Movie to Win FIPRESCI Prize in Cannes |url=https://www.moroccoworldnews.com/2022/05/349375/bleu-du-caftan- 1st-moroccan-movie-to-win-fipresci-prize-in-cannes |work=[[Morocco World News]]}}</ref> |- ! scope="row" | [[Lumière Awards]] | [[29th Lumière Awards|22 January 2024]] | [[Lumière Award for Best International Co-Production|Best International Co-Production]] | {{nom}} | align="center" | <ref>{{cite web|url=https://cineuropa.org/fr/newsdetail/453708|title=Anatomie d'une chute domine les nominations pour les Lumières|last=Lemercier|first=Fabien|date=14 December 2023|website= [[Cineuropa]]|language=fr|access-date=14 December 2023}}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[Magritte Awards]] | rowspan="2" | [[13th Magritte Awards|9 March 2024]] | [[Magritte Award for Best Actress|Best Actress]] | [[Lubna Azabal]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite web |url=https://www.rtbf.be/article/les-magritte-du-cinema-dalva-remporte-sept- magritte-dont-le-meilleur-film-decouvrez-le-palmares-complet-11340677 |title=Les Magritte du Cinéma 2024 : "Dalva" remporte sept Magritte dont le Meilleur film, découvrez le palmarès complet |last=Saint-Amand |first=François |date=8 March 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr |access-date=10 March 2024 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- | [[Magritte Award for Best Foreign Film in Coproduction|Best Foreign Film in Coproduction]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |title=Nominations aux Magritte : un record pour le long-métrage 'Augure' de Baloji |url=https://www.rtbf.be/article/nominations-aux-magritte-un-record-pour-le-long-metrage-augure-de-baloji- 11327004 |access-date=23 February 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[GLAAD Media Award]] | rowspan="2" | [[35th GLAAD Media Awards|14 March 2024]] | [[GLAAD Media Award for Outstanding Film – Limited Release|Outstanding Film – Limited Release]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |date=January 17, 2024 |title=GLAAD ANNOUNCES NOMINEES FOR THE 35th ANNUAL GLAAD MEDIA AWARDS |url=https://glaad.org/releases/glaad-announces-nominees-for-the-35th-annual-glaad-media-awards/ |access-date=January 19, 2024 |website=[[GLAAD]]}}</ref> |} == Kundivihira == [[Category:2022 Arabic-language films]] [[Category:2022 French films]] [[Category:2022 drama films]] [[Category:2022 films]] [[Category:2022 LGBTQ-related films]] [[Category:Ad Vitam (company) films]] [[Category:Belgian drama films]] [[Category:Belgian LGBTQ-related films]] [[Category:Danish drama films]] [[Category:Danish LGBTQ-related films]] [[Category:Films set in Morocco]] [[Category:Films shot in Morocco]] [[Category:French drama films]] [[Category:French LGBTQ-related films]] [[Category:Gay-related films]] [[Category:2020s LGBTQ-related drama films]] [[Category:Films about male bisexuality]] [[Category:Moroccan drama films]] [[Category:Moroccan LGBTQ-related films]] [[Category:2022 Belgian films]] [[Category:Arabic-language drama films]] [[Category:Films directed by Maryam Touzani]] [[Category:2020s Moroccan films]] [[Category:2022 Danish films]] 50fw1ydtckscii4gp9hqvtgqj2nbh8b 138232 138231 2026-05-30T17:12:02Z Maltima Rabia 5146 Added sub heading 138232 wikitext text/x-wiki '''The Blue Caftan (Arabic: أزرق القفطان, nyɛla bini yihi shɛli na France ka di nyɛ ''Le Bleu du caftan'')''' nyɛla yuuni 2022 Moroccan Laribaawa balli siini shɛli Maryam Touzani ni lɛhi shɛli zuɣu (direct) ka Touzani mi gbeni kpalanzuya ni Nabil Ayouch ka bi sabi li. Siini ŋɔ nyɛla bini daa yihi shɛli na Un Certain Regard Section puuni yuuni 2022 Cannes Film Festival la ni,<ref>{{Cite web|last=Vivarelli|first=Nick|date=2022-05-17|title=Morocco’s Maryam Touzani Tackles Taboo Issues in the Arab World in ‘Blue Caftan’|url=https://variety.com/2022/film/news/maryam-touzani-blue-caftan-1235262222/|access-date=2026-05-30|website=Variety|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|last=Quinlan|first=Caitlin|date=2022-05-26|title=Un Certain Regard Title ‘The Blue Caftan’ – Making a Statement in Morocco with a LGBTQ Love Story|url=https://variety.com/2022/film/global/maryam-touzani-the-blue-caftan-1235278250/|access-date=2026-05-30|website=Variety|language=en-US}}</ref> ni ka di daa nyɛ din di  FIPRESCI pini lala yaɣali maa. Moroccan Cinema tuma du ( Centre Cinèmatographique Morocain) daa piigi Blue Caftan ni di zani Morocco zaani yuuni 2023 Oscars International Feature Category, ni ka di daa nyɛ din zali yuli domishi din n daa nyɛ Moroccan tuuli siini shɛli bini piigi n ti lala yaɣali maa pini maa.<ref>{{Cite news|title=Le long métrage "Le bleu du caftan" de Maryam Touzani représentera le Maroc dans la présélection des Oscars 2023 (CCM) {{!}} MAP Express|language=fr-FR|work=MAP Express|url=https://www.mapexpress.ma/actualite/culture-et-medias/long-metrage-bleu-du-caftan-maryam-touzani-representera-maroc-preselection-oscars-2023-ccm/|access-date=2026-05-30}}</ref> == Bɛ ni ŋmaali luɣi shɛli == Mina n daa nyɛ ani yan toogi so a yi kpɛri Caftan shitoɣa shɛli din daa bɛ Madina Salè, Morocco tigbani. Halim ŋundaa nyɛ o yidana n daa nyɛ di kpɛma (master artisan) tɛla tuma maa ni ka nyɛ ŋun daa ʒi du maa tiŋli  o daa mali ban doli o n bohimda  ka Youssef nyɛ bi bi zaa ni. Nachimba ayi ŋɔ zaa daa nyɛla ban doli Halim n bohinda, Blue Caftan. O mini o paɣa ŋɔ daa nyɛla ban mali yurilim mini nyaɣasim bi biɛhigu ni, amaa Mina daa nyɛla ŋun mi o yidana maa biɛhi shɛli din daa nyɛ n bori o dabitaba maa zuɣu o daa nyɛla ŋun za o nina n pa Youssef zuɣu. Di zaa yoli Halim daa bi chɛ o dabi taba bobu domishi o daa mali o ni niŋdili luɣushɛli. Mina daa nyɛla ŋun gbaagi doro ka di kpɛm pam ka di zuɣu daa chɛ ka o bi lahi yiri tuma ni. Din daa kpalim bi ko maa l, Youssef daa nyɛla ŋun yɛli Halim o ni mali yurilim shɛli n tiri o ka daa bi sahi n ti o. Mina doro maa ni daa nyɛ dib kpaŋsi Halim daa nyɛla ŋun kpalim yiŋ n tumda ka lihiri o ka Youssef mi daa nyɛ ŋun lihi dabiligu maa zuɣu. O ni daa nyɛ ŋun bɛ yiŋ ka bɛ shitoɣani maa zuɣu, Mina daa nyɛla ŋun pa paɣari Youssef ka nagbani yini daa nyɛ din kana bi sunsuni. Poi ka o naa kɔŋ o nyɛvili,  Mina daa nyɛla ŋun niŋ yɛda ni Halim ni tooi yu Youssef . O kalinsi nyaaga , Halim daa nyɛla ŋun za Blue Caftan shɛli o ni daa shɛ n naagi yiŋ maa n yɛli o ka o mini Youssef daa ʒi kum maa n chaŋ gbalani bi ko. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋmaali == * Lubna Azabal ŋun n daa nyɛ Mina * Saleh Bakri ŋun n daa nyɛ Halim * Ayoub Missioui [wd] ŋun n daa nyɛ Youssef == Di yibuna == ŋɔ daa nyɛla bini piigi shɛli ni bi niŋ Un Certain Regard Section ni 75th Cannes Film Festival la ni,  ni ka bi daa zaŋli n wuhi duniya zaasilimi gɔli May biɛɣu pishi ni ayobu daa yuuni 2022 puuni. Siini ŋɔ nyɛla Megarama Distribution nim ni daa yihi shɛli na Morocco tiŋgbani  silimi gɔli February biɣlɛɣu pishi ni ayi dali yuuni 2023 puuni. Ad Viram  Distribution nim gba daa yihi siini ŋɔ na France puuni silimi gɔli March biɛɣu pishi ni ayi dali yuuni 2023 puuni. Cinèart nim gba daa yihi siini ŋɔ na Belgium na silimi gɔli March biɛɣu pihita yin ka dali yuuni 2023 puuni. Danish Distributor Camera Film nim gba daa yihi siini ŋɔ na silimi gɔli September dabaa ayopoin dali yuuni 2023 puuni. Tiŋduya kohima daa nyɛl Film Boutique nim nu ni pa shɛli zuɣu. ==Salo ni saɣi n ti ŋa shɛm== === Box Office === Silimi gɔli November yuuni 2023 puuni, Blue Caftan daa nyɛla zuɣu bi daa kohi tiɣiti ni ka di kalinli yiŋsi 500,000 duniya zaaka di nyɛ di zali yuli ka tiŋduya nim sahi n ti ni lala Morocco siini maa n na nyɛli. ===Pina di ni di=== {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" | Pini ! scope="col" | Chuɣu puhibu dabisili ! scope="col" | Yaɣili ! scope="col" | ŋun daa deei ŋa ! scope="col" | Din daa naai shɛm ! scope="col" class="unsortable" | {{Ref heading}} |- ! scope="row"| [[Belgian Film Critics Association]] | 6 January 2024 | [[Grand Prix (Belgian Film Critics Association)|Grand Prix]] | rowspan="3" | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center"|<ref>{{cite web |title='The Quiet Girl' Grand Prix de l'UCC 2024 |url=https://www.cineart.be/fr/news/the-quiet-girl-wint-grote-prijs-ufk-2024 |website=Cinéart |access-date=26 March 2024 |date=8 January 2024|language=French}}</ref> |- ! scope="row" | [[Cannes Film Festival]] | [[2022 Cannes Film Festival|28 May 2022]] | [[International Federation of Film Critics|FIPRESCI Prize – Un Certain Regard]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite news |last=Latrech |first=Oumaima |date=29 May 2022 |title='Bleu du Caftan': 1st Moroccan Movie to Win FIPRESCI Prize in Cannes |url=https://www.moroccoworldnews.com/2022/05/349375/bleu-du-caftan- 1st-moroccan-movie-to-win-fipresci-prize-in-cannes |work=[[Morocco World News]]}}</ref> |- ! scope="row" | [[Lumière Awards]] | [[29th Lumière Awards|22 January 2024]] | [[Lumière Award for Best International Co-Production|Best International Co-Production]] | {{nom}} | align="center" | <ref>{{cite web|url=https://cineuropa.org/fr/newsdetail/453708|title=Anatomie d'une chute domine les nominations pour les Lumières|last=Lemercier|first=Fabien|date=14 December 2023|website= [[Cineuropa]]|language=fr|access-date=14 December 2023}}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[Magritte Awards]] | rowspan="2" | [[13th Magritte Awards|9 March 2024]] | [[Magritte Award for Best Actress|Best Actress]] | [[Lubna Azabal]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite web |url=https://www.rtbf.be/article/les-magritte-du-cinema-dalva-remporte-sept- magritte-dont-le-meilleur-film-decouvrez-le-palmares-complet-11340677 |title=Les Magritte du Cinéma 2024 : "Dalva" remporte sept Magritte dont le Meilleur film, découvrez le palmarès complet |last=Saint-Amand |first=François |date=8 March 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr |access-date=10 March 2024 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- | [[Magritte Award for Best Foreign Film in Coproduction|Best Foreign Film in Coproduction]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |title=Nominations aux Magritte : un record pour le long-métrage 'Augure' de Baloji |url=https://www.rtbf.be/article/nominations-aux-magritte-un-record-pour-le-long-metrage-augure-de-baloji- 11327004 |access-date=23 February 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[GLAAD Media Award]] | rowspan="2" | [[35th GLAAD Media Awards|14 March 2024]] | [[GLAAD Media Award for Outstanding Film – Limited Release|Outstanding Film – Limited Release]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |date=January 17, 2024 |title=GLAAD ANNOUNCES NOMINEES FOR THE 35th ANNUAL GLAAD MEDIA AWARDS |url=https://glaad.org/releases/glaad-announces-nominees-for-the-35th-annual-glaad-media-awards/ |access-date=January 19, 2024 |website=[[GLAAD]]}}</ref> |} == Kundivihira == [[Category:2022 Arabic-language films]] [[Category:2022 French films]] [[Category:2022 drama films]] [[Category:2022 films]] [[Category:2022 LGBTQ-related films]] [[Category:Ad Vitam (company) films]] [[Category:Belgian drama films]] [[Category:Belgian LGBTQ-related films]] [[Category:Danish drama films]] [[Category:Danish LGBTQ-related films]] [[Category:Films set in Morocco]] [[Category:Films shot in Morocco]] [[Category:French drama films]] [[Category:French LGBTQ-related films]] [[Category:Gay-related films]] [[Category:2020s LGBTQ-related drama films]] [[Category:Films about male bisexuality]] [[Category:Moroccan drama films]] [[Category:Moroccan LGBTQ-related films]] [[Category:2022 Belgian films]] [[Category:Arabic-language drama films]] [[Category:Films directed by Maryam Touzani]] [[Category:2020s Moroccan films]] [[Category:2022 Danish films]] 85mw83hnwulnui5wmxaxggyub6pk6w8 138238 138232 2026-05-30T17:15:41Z Maltima Rabia 5146 Added links 138238 wikitext text/x-wiki '''The Blue Caftan (Arabic: أزرق القفطان, nyɛla bini yihi shɛli na France ka di nyɛ ''Le Bleu du caftan'')''' nyɛla yuuni 2022 Moroccan Laribaawa balli siini shɛli Maryam Touzani ni lɛhi shɛli zuɣu (direct) ka Touzani mi gbeni kpalanzuya ni Nabil Ayouch ka bi sabi li. Siini ŋɔ nyɛla bini daa yihi shɛli na Un Certain Regard Section puuni yuuni 2022 Cannes Film Festival la ni,<ref>{{Cite web|last=Vivarelli|first=Nick|date=2022-05-17|title=Morocco’s Maryam Touzani Tackles Taboo Issues in the Arab World in ‘Blue Caftan’|url=https://variety.com/2022/film/news/maryam-touzani-blue-caftan-1235262222/|access-date=2026-05-30|website=Variety|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|last=Quinlan|first=Caitlin|date=2022-05-26|title=Un Certain Regard Title ‘The Blue Caftan’ – Making a Statement in Morocco with a LGBTQ Love Story|url=https://variety.com/2022/film/global/maryam-touzani-the-blue-caftan-1235278250/|access-date=2026-05-30|website=Variety|language=en-US}}</ref> ni ka di daa nyɛ din di  FIPRESCI pini lala yaɣali maa. Moroccan Cinema tuma du ( Centre Cinèmatographique Morocain) daa piigi Blue Caftan ni di zani Morocco zaani yuuni 2023 Oscars International Feature Category, ni ka di daa nyɛ din zali yuli domishi din n daa nyɛ Moroccan tuuli siini shɛli bini piigi n ti lala yaɣali maa pini maa.<ref>{{Cite news|title=Le long métrage "Le bleu du caftan" de Maryam Touzani représentera le Maroc dans la présélection des Oscars 2023 (CCM) {{!}} MAP Express|language=fr-FR|work=MAP Express|url=https://www.mapexpress.ma/actualite/culture-et-medias/long-metrage-bleu-du-caftan-maryam-touzani-representera-maroc-preselection-oscars-2023-ccm/|access-date=2026-05-30}}</ref> == Bɛ ni ŋmaali luɣi shɛli == Mina n daa nyɛ ani yan toogi so a yi kpɛri Caftan shitoɣa shɛli din daa bɛ Madina Salè, Morocco tigbani. Halim ŋundaa nyɛ o yidana n daa nyɛ di kpɛma (master artisan) tɛla tuma maa ni ka nyɛ ŋun daa ʒi du maa tiŋli  o daa mali ban doli o n bohimda  ka Youssef nyɛ bi bi zaa ni. Nachimba ayi ŋɔ zaa daa nyɛla ban doli Halim n bohinda, Blue Caftan. O mini o paɣa ŋɔ daa nyɛla ban mali yurilim mini nyaɣasim bi biɛhigu ni, amaa Mina daa nyɛla ŋun mi o yidana maa biɛhi shɛli din daa nyɛ n bori o dabitaba maa zuɣu o daa nyɛla ŋun za o nina n pa Youssef zuɣu. Di zaa yoli Halim daa bi chɛ o dabi taba bobu domishi o daa mali o ni niŋdili luɣushɛli. Mina daa nyɛla ŋun gbaagi doro ka di kpɛm pam ka di zuɣu daa chɛ ka o bi lahi yiri tuma ni. Din daa kpalim bi ko maa l, Youssef daa nyɛla ŋun yɛli Halim o ni mali yurilim shɛli n tiri o ka daa bi sahi n ti o. Mina doro maa ni daa nyɛ dib kpaŋsi Halim daa nyɛla ŋun kpalim yiŋ n tumda ka lihiri o ka Youssef mi daa nyɛ ŋun lihi dabiligu maa zuɣu. O ni daa nyɛ ŋun bɛ yiŋ ka bɛ shitoɣani maa zuɣu, Mina daa nyɛla ŋun pa paɣari Youssef ka nagbani yini daa nyɛ din kana bi sunsuni. Poi ka o naa kɔŋ o nyɛvili,  Mina daa nyɛla ŋun niŋ yɛda ni Halim ni tooi yu Youssef . O kalinsi nyaaga , Halim daa nyɛla ŋun za Blue Caftan shɛli o ni daa shɛ n naagi yiŋ maa n yɛli o ka o mini Youssef daa ʒi kum maa n chaŋ gbalani bi ko. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋmaali == * Lubna Azabal ŋun n daa nyɛ Mina * Saleh Bakri ŋun n daa nyɛ Halim * Ayoub Missioui [wd] ŋun n daa nyɛ Youssef == Di yibuna == ŋɔ daa nyɛla bini piigi shɛli ni bi niŋ Un Certain Regard Section ni 75th Cannes Film Festival la ni,  ni ka bi daa zaŋli n wuhi duniya zaa silimi gɔli [[May]] biɛɣu pishi ni ayobu daa yuuni 2022 puuni. Siini ŋɔ nyɛla Megarama Distribution nim ni daa yihi shɛli na [[Morocco]] tiŋgbani  silimi gɔli [[February]] biɣlɛɣu pishi ni ayi dali yuuni 2023 puuni. Ad Viram  Distribution nim gba daa yihi siini ŋɔ na [[France]] puuni silimi gɔli [[March]] biɛɣu pishi ni ayi dali yuuni 2023 puuni. Cinèart nim gba daa yihi siini ŋɔ na [[Belgium]] na silimi gɔli March biɛɣu pihita yin ka dali yuuni 2023 puuni. Danish Distributor Camera Film nim gba daa yihi siini ŋɔ na silimi gɔli [[September]] dabaa ayopoin dali yuuni 2023 puuni. Tiŋduya kohima daa nyɛl Film Boutique nim nu ni pa shɛli zuɣu. ==Salo ni saɣi n ti ŋa shɛm== === Box Office === Silimi gɔli [[November]] yuuni 2023 puuni, Blue Caftan daa nyɛla zuɣu bi daa kohi tiɣiti ni ka di kalinli yiŋsi 500,000 duniya zaaka di nyɛ di zali yuli ka tiŋduya nim sahi n ti ni lala Morocco siini maa n na nyɛli. ===Pina di ni di=== {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" | Pini ! scope="col" | Chuɣu puhibu dabisili ! scope="col" | Yaɣili ! scope="col" | ŋun daa deei ŋa ! scope="col" | Din daa naai shɛm ! scope="col" class="unsortable" | {{Ref heading}} |- ! scope="row"| [[Belgian Film Critics Association]] | 6 January 2024 | [[Grand Prix (Belgian Film Critics Association)|Grand Prix]] | rowspan="3" | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center"|<ref>{{cite web |title='The Quiet Girl' Grand Prix de l'UCC 2024 |url=https://www.cineart.be/fr/news/the-quiet-girl-wint-grote-prijs-ufk-2024 |website=Cinéart |access-date=26 March 2024 |date=8 January 2024|language=French}}</ref> |- ! scope="row" | [[Cannes Film Festival]] | [[2022 Cannes Film Festival|28 May 2022]] | [[International Federation of Film Critics|FIPRESCI Prize – Un Certain Regard]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite news |last=Latrech |first=Oumaima |date=29 May 2022 |title='Bleu du Caftan': 1st Moroccan Movie to Win FIPRESCI Prize in Cannes |url=https://www.moroccoworldnews.com/2022/05/349375/bleu-du-caftan- 1st-moroccan-movie-to-win-fipresci-prize-in-cannes |work=[[Morocco World News]]}}</ref> |- ! scope="row" | [[Lumière Awards]] | [[29th Lumière Awards|22 January 2024]] | [[Lumière Award for Best International Co-Production|Best International Co-Production]] | {{nom}} | align="center" | <ref>{{cite web|url=https://cineuropa.org/fr/newsdetail/453708|title=Anatomie d'une chute domine les nominations pour les Lumières|last=Lemercier|first=Fabien|date=14 December 2023|website= [[Cineuropa]]|language=fr|access-date=14 December 2023}}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[Magritte Awards]] | rowspan="2" | [[13th Magritte Awards|9 March 2024]] | [[Magritte Award for Best Actress|Best Actress]] | [[Lubna Azabal]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite web |url=https://www.rtbf.be/article/les-magritte-du-cinema-dalva-remporte-sept- magritte-dont-le-meilleur-film-decouvrez-le-palmares-complet-11340677 |title=Les Magritte du Cinéma 2024 : "Dalva" remporte sept Magritte dont le Meilleur film, découvrez le palmarès complet |last=Saint-Amand |first=François |date=8 March 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr |access-date=10 March 2024 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- | [[Magritte Award for Best Foreign Film in Coproduction|Best Foreign Film in Coproduction]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |title=Nominations aux Magritte : un record pour le long-métrage 'Augure' de Baloji |url=https://www.rtbf.be/article/nominations-aux-magritte-un-record-pour-le-long-metrage-augure-de-baloji- 11327004 |access-date=23 February 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[GLAAD Media Award]] | rowspan="2" | [[35th GLAAD Media Awards|14 March 2024]] | [[GLAAD Media Award for Outstanding Film – Limited Release|Outstanding Film – Limited Release]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |date=January 17, 2024 |title=GLAAD ANNOUNCES NOMINEES FOR THE 35th ANNUAL GLAAD MEDIA AWARDS |url=https://glaad.org/releases/glaad-announces-nominees-for-the-35th-annual-glaad-media-awards/ |access-date=January 19, 2024 |website=[[GLAAD]]}}</ref> |} == Kundivihira == [[Category:2022 Arabic-language films]] [[Category:2022 French films]] [[Category:2022 drama films]] [[Category:2022 films]] [[Category:2022 LGBTQ-related films]] [[Category:Ad Vitam (company) films]] [[Category:Belgian drama films]] [[Category:Belgian LGBTQ-related films]] [[Category:Danish drama films]] [[Category:Danish LGBTQ-related films]] [[Category:Films set in Morocco]] [[Category:Films shot in Morocco]] [[Category:French drama films]] [[Category:French LGBTQ-related films]] [[Category:Gay-related films]] [[Category:2020s LGBTQ-related drama films]] [[Category:Films about male bisexuality]] [[Category:Moroccan drama films]] [[Category:Moroccan LGBTQ-related films]] [[Category:2022 Belgian films]] [[Category:Arabic-language drama films]] [[Category:Films directed by Maryam Touzani]] [[Category:2020s Moroccan films]] [[Category:2022 Danish films]] r44g7ouspaph3827c304l6zsptyg159 138263 138238 2026-05-30T17:39:46Z Maltima Rabia 5146 Added references 138263 wikitext text/x-wiki '''The Blue Caftan (Arabic: أزرق القفطان, nyɛla bini yihi shɛli na France ka di nyɛ ''Le Bleu du caftan'')''' nyɛla yuuni 2022 Moroccan Laribaawa balli siini shɛli Maryam Touzani ni lɛhi shɛli zuɣu (direct) ka Touzani mi gbeni kpalanzuya ni Nabil Ayouch ka bi sabi li. Siini ŋɔ nyɛla bini daa yihi shɛli na Un Certain Regard Section puuni yuuni 2022 Cannes Film Festival la ni,<ref>{{Cite web|last=Vivarelli|first=Nick|date=2022-05-17|title=Morocco’s Maryam Touzani Tackles Taboo Issues in the Arab World in ‘Blue Caftan’|url=https://variety.com/2022/film/news/maryam-touzani-blue-caftan-1235262222/|access-date=2026-05-30|website=Variety|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|last=Quinlan|first=Caitlin|date=2022-05-26|title=Un Certain Regard Title ‘The Blue Caftan’ – Making a Statement in Morocco with a LGBTQ Love Story|url=https://variety.com/2022/film/global/maryam-touzani-the-blue-caftan-1235278250/|access-date=2026-05-30|website=Variety|language=en-US}}</ref> ni ka di daa nyɛ din di  FIPRESCI pini lala yaɣali maa. Moroccan Cinema tuma du ( Centre Cinèmatographique Morocain) daa piigi Blue Caftan ni di zani Morocco zaani yuuni 2023 Oscars International Feature Category, ni ka di daa nyɛ din zali yuli domishi din n daa nyɛ Moroccan tuuli siini shɛli bini piigi n ti lala yaɣali maa pini maa.<ref>{{Cite news|title=Le long métrage "Le bleu du caftan" de Maryam Touzani représentera le Maroc dans la présélection des Oscars 2023 (CCM) {{!}} MAP Express|language=fr-FR|work=MAP Express|url=https://www.mapexpress.ma/actualite/culture-et-medias/long-metrage-bleu-du-caftan-maryam-touzani-representera-maroc-preselection-oscars-2023-ccm/|access-date=2026-05-30}}</ref> == Bɛ ni ŋmaali luɣi shɛli == Mina n daa nyɛ ani yan toogi so a yi kpɛri Caftan shitoɣa shɛli din daa bɛ Madina Salè, Morocco tigbani. Halim ŋundaa nyɛ o yidana n daa nyɛ di kpɛma (master artisan) tɛla tuma maa ni ka nyɛ ŋun daa ʒi du maa tiŋli  o daa mali ban doli o n bohimda  ka Youssef nyɛ bi bi zaa ni. Nachimba ayi ŋɔ zaa daa nyɛla ban doli Halim n bohinda, Blue Caftan. O mini o paɣa ŋɔ daa nyɛla ban mali yurilim mini nyaɣasim bi biɛhigu ni, amaa Mina daa nyɛla ŋun mi o yidana maa biɛhi shɛli din daa nyɛ n bori o dabitaba maa zuɣu o daa nyɛla ŋun za o nina n pa Youssef zuɣu. Di zaa yoli Halim daa bi chɛ o dabi taba bobu domishi o daa mali o ni niŋdili luɣushɛli. Mina daa nyɛla ŋun gbaagi doro ka di kpɛm pam ka di zuɣu daa chɛ ka o bi lahi yiri tuma ni. Din daa kpalim bi ko maa l, Youssef daa nyɛla ŋun yɛli Halim o ni mali yurilim shɛli n tiri o ka daa bi sahi n ti o. Mina doro maa ni daa nyɛ dib kpaŋsi Halim daa nyɛla ŋun kpalim yiŋ n tumda ka lihiri o ka Youssef mi daa nyɛ ŋun lihi dabiligu maa zuɣu. O ni daa nyɛ ŋun bɛ yiŋ ka bɛ shitoɣani maa zuɣu, Mina daa nyɛla ŋun pa paɣari Youssef ka nagbani yini daa nyɛ din kana bi sunsuni. Poi ka o naa kɔŋ o nyɛvili,  Mina daa nyɛla ŋun niŋ yɛda ni Halim ni tooi yu Youssef . O kalinsi nyaaga , Halim daa nyɛla ŋun za Blue Caftan shɛli o ni daa shɛ n naagi yiŋ maa n yɛli o ka o mini Youssef daa ʒi kum maa n chaŋ gbalani bi ko. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋmaali == * Lubna Azabal ŋun n daa nyɛ Mina * Saleh Bakri ŋun n daa nyɛ Halim * Ayoub Missioui [wd] ŋun n daa nyɛ Youssef == Di yibuna == ŋɔ daa nyɛla bini piigi shɛli ni bi niŋ Un Certain Regard Section ni 75th Cannes Film Festival la ni,<ref>{{Cite web|date=2022-04-21|title=17 new titles added to Cannes’ Official Selection|url=https://cineuropa.org/en/newsdetail/424443/|access-date=2026-05-30|website=Cineuropa - the best of european cinema|language=en}}</ref>  ni ka bi daa zaŋli n wuhi duniya zaa silimi gɔli [[May]] biɛɣu pishi ni ayobu daa yuuni 2022 puuni. Siini ŋɔ nyɛla Megarama Distribution nim ni daa yihi shɛli na [[Morocco]] tiŋgbani  silimi gɔli [[February]] biɣlɛɣu pishi ni ayi dali yuuni 2023 puuni. Ad Viram  Distribution nim gba daa yihi siini ŋɔ na [[France]] puuni silimi gɔli [[March]] biɛɣu pishi ni ayi dali yuuni 2023 puuni. Cinèart nim gba daa yihi siini ŋɔ na [[Belgium]] na silimi gɔli March biɛɣu pihita yin ka dali yuuni 2023 puuni. Danish Distributor Camera Film nim gba daa yihi siini ŋɔ na silimi gɔli [[September]] dabaa ayopoin dali yuuni 2023 puuni. Tiŋduya kohima daa nyɛl Film Boutique nim nu ni pa shɛli zuɣu. ==Salo ni saɣi n ti ŋa shɛm== === Box Office === Silimi gɔli [[November]] yuuni 2023 puuni, Blue Caftan daa nyɛla zuɣu bi daa kohi tiɣiti ni ka di kalinli yiŋsi 500,000 duniya zaaka di nyɛ di zali yuli ka tiŋduya nim sahi n ti ni lala Morocco siini maa n na nyɛli. ===Pina di ni di=== {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" | Pini ! scope="col" | Chuɣu puhibu dabisili ! scope="col" | Yaɣili ! scope="col" | ŋun daa deei ŋa ! scope="col" | Din daa naai shɛm ! scope="col" class="unsortable" | {{Ref heading}} |- ! scope="row"| [[Belgian Film Critics Association]] | 6 January 2024 | [[Grand Prix (Belgian Film Critics Association)|Grand Prix]] | rowspan="3" | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center"|<ref>{{cite web |title='The Quiet Girl' Grand Prix de l'UCC 2024 |url=https://www.cineart.be/fr/news/the-quiet-girl-wint-grote-prijs-ufk-2024 |website=Cinéart |access-date=26 March 2024 |date=8 January 2024|language=French}}</ref> |- ! scope="row" | [[Cannes Film Festival]] | [[2022 Cannes Film Festival|28 May 2022]] | [[International Federation of Film Critics|FIPRESCI Prize – Un Certain Regard]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite news |last=Latrech |first=Oumaima |date=29 May 2022 |title='Bleu du Caftan': 1st Moroccan Movie to Win FIPRESCI Prize in Cannes |url=https://www.moroccoworldnews.com/2022/05/349375/bleu-du-caftan- 1st-moroccan-movie-to-win-fipresci-prize-in-cannes |work=[[Morocco World News]]}}</ref> |- ! scope="row" | [[Lumière Awards]] | [[29th Lumière Awards|22 January 2024]] | [[Lumière Award for Best International Co-Production|Best International Co-Production]] | {{nom}} | align="center" | <ref>{{cite web|url=https://cineuropa.org/fr/newsdetail/453708|title=Anatomie d'une chute domine les nominations pour les Lumières|last=Lemercier|first=Fabien|date=14 December 2023|website= [[Cineuropa]]|language=fr|access-date=14 December 2023}}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[Magritte Awards]] | rowspan="2" | [[13th Magritte Awards|9 March 2024]] | [[Magritte Award for Best Actress|Best Actress]] | [[Lubna Azabal]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite web |url=https://www.rtbf.be/article/les-magritte-du-cinema-dalva-remporte-sept- magritte-dont-le-meilleur-film-decouvrez-le-palmares-complet-11340677 |title=Les Magritte du Cinéma 2024 : "Dalva" remporte sept Magritte dont le Meilleur film, découvrez le palmarès complet |last=Saint-Amand |first=François |date=8 March 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr |access-date=10 March 2024 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- | [[Magritte Award for Best Foreign Film in Coproduction|Best Foreign Film in Coproduction]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |title=Nominations aux Magritte : un record pour le long-métrage 'Augure' de Baloji |url=https://www.rtbf.be/article/nominations-aux-magritte-un-record-pour-le-long-metrage-augure-de-baloji- 11327004 |access-date=23 February 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[GLAAD Media Award]] | rowspan="2" | [[35th GLAAD Media Awards|14 March 2024]] | [[GLAAD Media Award for Outstanding Film – Limited Release|Outstanding Film – Limited Release]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |date=January 17, 2024 |title=GLAAD ANNOUNCES NOMINEES FOR THE 35th ANNUAL GLAAD MEDIA AWARDS |url=https://glaad.org/releases/glaad-announces-nominees-for-the-35th-annual-glaad-media-awards/ |access-date=January 19, 2024 |website=[[GLAAD]]}}</ref> |} == Kundivihira == [[Category:2022 Arabic-language films]] [[Category:2022 French films]] [[Category:2022 drama films]] [[Category:2022 films]] [[Category:2022 LGBTQ-related films]] [[Category:Ad Vitam (company) films]] [[Category:Belgian drama films]] [[Category:Belgian LGBTQ-related films]] [[Category:Danish drama films]] [[Category:Danish LGBTQ-related films]] [[Category:Films set in Morocco]] [[Category:Films shot in Morocco]] [[Category:French drama films]] [[Category:French LGBTQ-related films]] [[Category:Gay-related films]] [[Category:2020s LGBTQ-related drama films]] [[Category:Films about male bisexuality]] [[Category:Moroccan drama films]] [[Category:Moroccan LGBTQ-related films]] [[Category:2022 Belgian films]] [[Category:Arabic-language drama films]] [[Category:Films directed by Maryam Touzani]] [[Category:2020s Moroccan films]] [[Category:2022 Danish films]] 1bybwnuns7p97v0kfyb33ej2l4rpdag 138264 138263 2026-05-30T17:40:55Z Maltima Rabia 5146 Added a bio 138264 wikitext text/x-wiki {{Bio}} '''The Blue Caftan (Arabic: أزرق القفطان, nyɛla bini yihi shɛli na France ka di nyɛ ''Le Bleu du caftan'')''' nyɛla yuuni 2022 Moroccan Laribaawa balli siini shɛli Maryam Touzani ni lɛhi shɛli zuɣu (direct) ka Touzani mi gbeni kpalanzuya ni Nabil Ayouch ka bi sabi li. Siini ŋɔ nyɛla bini daa yihi shɛli na Un Certain Regard Section puuni yuuni 2022 Cannes Film Festival la ni,<ref>{{Cite web|last=Vivarelli|first=Nick|date=2022-05-17|title=Morocco’s Maryam Touzani Tackles Taboo Issues in the Arab World in ‘Blue Caftan’|url=https://variety.com/2022/film/news/maryam-touzani-blue-caftan-1235262222/|access-date=2026-05-30|website=Variety|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|last=Quinlan|first=Caitlin|date=2022-05-26|title=Un Certain Regard Title ‘The Blue Caftan’ – Making a Statement in Morocco with a LGBTQ Love Story|url=https://variety.com/2022/film/global/maryam-touzani-the-blue-caftan-1235278250/|access-date=2026-05-30|website=Variety|language=en-US}}</ref> ni ka di daa nyɛ din di  FIPRESCI pini lala yaɣali maa. Moroccan Cinema tuma du ( Centre Cinèmatographique Morocain) daa piigi Blue Caftan ni di zani Morocco zaani yuuni 2023 Oscars International Feature Category, ni ka di daa nyɛ din zali yuli domishi din n daa nyɛ Moroccan tuuli siini shɛli bini piigi n ti lala yaɣali maa pini maa.<ref>{{Cite news|title=Le long métrage "Le bleu du caftan" de Maryam Touzani représentera le Maroc dans la présélection des Oscars 2023 (CCM) {{!}} MAP Express|language=fr-FR|work=MAP Express|url=https://www.mapexpress.ma/actualite/culture-et-medias/long-metrage-bleu-du-caftan-maryam-touzani-representera-maroc-preselection-oscars-2023-ccm/|access-date=2026-05-30}}</ref> == Bɛ ni ŋmaali luɣi shɛli == Mina n daa nyɛ ani yan toogi so a yi kpɛri Caftan shitoɣa shɛli din daa bɛ Madina Salè, Morocco tigbani. Halim ŋundaa nyɛ o yidana n daa nyɛ di kpɛma (master artisan) tɛla tuma maa ni ka nyɛ ŋun daa ʒi du maa tiŋli  o daa mali ban doli o n bohimda  ka Youssef nyɛ bi bi zaa ni. Nachimba ayi ŋɔ zaa daa nyɛla ban doli Halim n bohinda, Blue Caftan. O mini o paɣa ŋɔ daa nyɛla ban mali yurilim mini nyaɣasim bi biɛhigu ni, amaa Mina daa nyɛla ŋun mi o yidana maa biɛhi shɛli din daa nyɛ n bori o dabitaba maa zuɣu o daa nyɛla ŋun za o nina n pa Youssef zuɣu. Di zaa yoli Halim daa bi chɛ o dabi taba bobu domishi o daa mali o ni niŋdili luɣushɛli. Mina daa nyɛla ŋun gbaagi doro ka di kpɛm pam ka di zuɣu daa chɛ ka o bi lahi yiri tuma ni. Din daa kpalim bi ko maa l, Youssef daa nyɛla ŋun yɛli Halim o ni mali yurilim shɛli n tiri o ka daa bi sahi n ti o. Mina doro maa ni daa nyɛ dib kpaŋsi Halim daa nyɛla ŋun kpalim yiŋ n tumda ka lihiri o ka Youssef mi daa nyɛ ŋun lihi dabiligu maa zuɣu. O ni daa nyɛ ŋun bɛ yiŋ ka bɛ shitoɣani maa zuɣu, Mina daa nyɛla ŋun pa paɣari Youssef ka nagbani yini daa nyɛ din kana bi sunsuni. Poi ka o naa kɔŋ o nyɛvili,  Mina daa nyɛla ŋun niŋ yɛda ni Halim ni tooi yu Youssef . O kalinsi nyaaga , Halim daa nyɛla ŋun za Blue Caftan shɛli o ni daa shɛ n naagi yiŋ maa n yɛli o ka o mini Youssef daa ʒi kum maa n chaŋ gbalani bi ko. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋmaali == * Lubna Azabal ŋun n daa nyɛ Mina * Saleh Bakri ŋun n daa nyɛ Halim * Ayoub Missioui [wd] ŋun n daa nyɛ Youssef == Di yibuna == ŋɔ daa nyɛla bini piigi shɛli ni bi niŋ Un Certain Regard Section ni 75th Cannes Film Festival la ni,<ref>{{Cite web|date=2022-04-21|title=17 new titles added to Cannes’ Official Selection|url=https://cineuropa.org/en/newsdetail/424443/|access-date=2026-05-30|website=Cineuropa - the best of european cinema|language=en}}</ref>  ni ka bi daa zaŋli n wuhi duniya zaa silimi gɔli [[May]] biɛɣu pishi ni ayobu daa yuuni 2022 puuni. Siini ŋɔ nyɛla Megarama Distribution nim ni daa yihi shɛli na [[Morocco]] tiŋgbani  silimi gɔli [[February]] biɣlɛɣu pishi ni ayi dali yuuni 2023 puuni. Ad Viram  Distribution nim gba daa yihi siini ŋɔ na [[France]] puuni silimi gɔli [[March]] biɛɣu pishi ni ayi dali yuuni 2023 puuni. Cinèart nim gba daa yihi siini ŋɔ na [[Belgium]] na silimi gɔli March biɛɣu pihita yin ka dali yuuni 2023 puuni. Danish Distributor Camera Film nim gba daa yihi siini ŋɔ na silimi gɔli [[September]] dabaa ayopoin dali yuuni 2023 puuni. Tiŋduya kohima daa nyɛl Film Boutique nim nu ni pa shɛli zuɣu. ==Salo ni saɣi n ti ŋa shɛm== === Box Office === Silimi gɔli [[November]] yuuni 2023 puuni, Blue Caftan daa nyɛla zuɣu bi daa kohi tiɣiti ni ka di kalinli yiŋsi 500,000 duniya zaaka di nyɛ di zali yuli ka tiŋduya nim sahi n ti ni lala Morocco siini maa n na nyɛli. ===Pina di ni di=== {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" | Pini ! scope="col" | Chuɣu puhibu dabisili ! scope="col" | Yaɣili ! scope="col" | ŋun daa deei ŋa ! scope="col" | Din daa naai shɛm ! scope="col" class="unsortable" | {{Ref heading}} |- ! scope="row"| [[Belgian Film Critics Association]] | 6 January 2024 | [[Grand Prix (Belgian Film Critics Association)|Grand Prix]] | rowspan="3" | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center"|<ref>{{cite web |title='The Quiet Girl' Grand Prix de l'UCC 2024 |url=https://www.cineart.be/fr/news/the-quiet-girl-wint-grote-prijs-ufk-2024 |website=Cinéart |access-date=26 March 2024 |date=8 January 2024|language=French}}</ref> |- ! scope="row" | [[Cannes Film Festival]] | [[2022 Cannes Film Festival|28 May 2022]] | [[International Federation of Film Critics|FIPRESCI Prize – Un Certain Regard]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite news |last=Latrech |first=Oumaima |date=29 May 2022 |title='Bleu du Caftan': 1st Moroccan Movie to Win FIPRESCI Prize in Cannes |url=https://www.moroccoworldnews.com/2022/05/349375/bleu-du-caftan- 1st-moroccan-movie-to-win-fipresci-prize-in-cannes |work=[[Morocco World News]]}}</ref> |- ! scope="row" | [[Lumière Awards]] | [[29th Lumière Awards|22 January 2024]] | [[Lumière Award for Best International Co-Production|Best International Co-Production]] | {{nom}} | align="center" | <ref>{{cite web|url=https://cineuropa.org/fr/newsdetail/453708|title=Anatomie d'une chute domine les nominations pour les Lumières|last=Lemercier|first=Fabien|date=14 December 2023|website= [[Cineuropa]]|language=fr|access-date=14 December 2023}}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[Magritte Awards]] | rowspan="2" | [[13th Magritte Awards|9 March 2024]] | [[Magritte Award for Best Actress|Best Actress]] | [[Lubna Azabal]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite web |url=https://www.rtbf.be/article/les-magritte-du-cinema-dalva-remporte-sept- magritte-dont-le-meilleur-film-decouvrez-le-palmares-complet-11340677 |title=Les Magritte du Cinéma 2024 : "Dalva" remporte sept Magritte dont le Meilleur film, découvrez le palmarès complet |last=Saint-Amand |first=François |date=8 March 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr |access-date=10 March 2024 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- | [[Magritte Award for Best Foreign Film in Coproduction|Best Foreign Film in Coproduction]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |title=Nominations aux Magritte : un record pour le long-métrage 'Augure' de Baloji |url=https://www.rtbf.be/article/nominations-aux-magritte-un-record-pour-le-long-metrage-augure-de-baloji- 11327004 |access-date=23 February 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[GLAAD Media Award]] | rowspan="2" | [[35th GLAAD Media Awards|14 March 2024]] | [[GLAAD Media Award for Outstanding Film – Limited Release|Outstanding Film – Limited Release]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |date=January 17, 2024 |title=GLAAD ANNOUNCES NOMINEES FOR THE 35th ANNUAL GLAAD MEDIA AWARDS |url=https://glaad.org/releases/glaad-announces-nominees-for-the-35th-annual-glaad-media-awards/ |access-date=January 19, 2024 |website=[[GLAAD]]}}</ref> |} == Kundivihira == [[Category:2022 Arabic-language films]] [[Category:2022 French films]] [[Category:2022 drama films]] [[Category:2022 films]] [[Category:2022 LGBTQ-related films]] [[Category:Ad Vitam (company) films]] [[Category:Belgian drama films]] [[Category:Belgian LGBTQ-related films]] [[Category:Danish drama films]] [[Category:Danish LGBTQ-related films]] [[Category:Films set in Morocco]] [[Category:Films shot in Morocco]] [[Category:French drama films]] [[Category:French LGBTQ-related films]] [[Category:Gay-related films]] [[Category:2020s LGBTQ-related drama films]] [[Category:Films about male bisexuality]] [[Category:Moroccan drama films]] [[Category:Moroccan LGBTQ-related films]] [[Category:2022 Belgian films]] [[Category:Arabic-language drama films]] [[Category:Films directed by Maryam Touzani]] [[Category:2020s Moroccan films]] [[Category:2022 Danish films]] rncly91eq74luxk6by2vh06qfh43via 138265 138264 2026-05-30T18:00:40Z Maltima Rabia 5146 Added references 138265 wikitext text/x-wiki {{Bio}} '''The Blue Caftan (Arabic: أزرق القفطان, nyɛla bini yihi shɛli na France ka di nyɛ ''Le Bleu du caftan'')''' nyɛla yuuni 2022 Moroccan Laribaawa balli siini shɛli Maryam Touzani ni lɛhi shɛli zuɣu (direct) ka Touzani mi gbeni kpalanzuya ni Nabil Ayouch ka bi sabi li. Siini ŋɔ nyɛla bini daa yihi shɛli na Un Certain Regard Section puuni yuuni 2022 Cannes Film Festival la ni,<ref>{{Cite web|last=Vivarelli|first=Nick|date=2022-05-17|title=Morocco’s Maryam Touzani Tackles Taboo Issues in the Arab World in ‘Blue Caftan’|url=https://variety.com/2022/film/news/maryam-touzani-blue-caftan-1235262222/|access-date=2026-05-30|website=Variety|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|last=Quinlan|first=Caitlin|date=2022-05-26|title=Un Certain Regard Title ‘The Blue Caftan’ – Making a Statement in Morocco with a LGBTQ Love Story|url=https://variety.com/2022/film/global/maryam-touzani-the-blue-caftan-1235278250/|access-date=2026-05-30|website=Variety|language=en-US}}</ref> ni ka di daa nyɛ din di  FIPRESCI pini lala yaɣali maa. Moroccan Cinema tuma du ( Centre Cinèmatographique Morocain) daa piigi Blue Caftan ni di zani Morocco zaani yuuni 2023 Oscars International Feature Category, ni ka di daa nyɛ din zali yuli domishi din n daa nyɛ Moroccan tuuli siini shɛli bini piigi n ti lala yaɣali maa pini maa.<ref>{{Cite news|title=Le long métrage "Le bleu du caftan" de Maryam Touzani représentera le Maroc dans la présélection des Oscars 2023 (CCM) {{!}} MAP Express|language=fr-FR|work=MAP Express|url=https://www.mapexpress.ma/actualite/culture-et-medias/long-metrage-bleu-du-caftan-maryam-touzani-representera-maroc-preselection-oscars-2023-ccm/|access-date=2026-05-30}}</ref> == Bɛ ni ŋmaali luɣi shɛli == Mina n daa nyɛ ani yan toogi so a yi kpɛri Caftan shitoɣa shɛli din daa bɛ Madina Salè, Morocco tigbani. Halim ŋundaa nyɛ o yidana n daa nyɛ di kpɛma (master artisan) tɛla tuma maa ni ka nyɛ ŋun daa ʒi du maa tiŋli  o daa mali ban doli o n bohimda  ka Youssef nyɛ bi bi zaa ni. Nachimba ayi ŋɔ zaa daa nyɛla ban doli Halim n bohinda, Blue Caftan. O mini o paɣa ŋɔ daa nyɛla ban mali yurilim mini nyaɣasim bi biɛhigu ni, amaa Mina daa nyɛla ŋun mi o yidana maa biɛhi shɛli din daa nyɛ n bori o dabitaba maa zuɣu o daa nyɛla ŋun za o nina n pa Youssef zuɣu. Di zaa yoli Halim daa bi chɛ o dabi taba bobu domishi o daa mali o ni niŋdili luɣushɛli. Mina daa nyɛla ŋun gbaagi doro ka di kpɛm pam ka di zuɣu daa chɛ ka o bi lahi yiri tuma ni. Din daa kpalim bi ko maa l, Youssef daa nyɛla ŋun yɛli Halim o ni mali yurilim shɛli n tiri o ka daa bi sahi n ti o. Mina doro maa ni daa nyɛ dib kpaŋsi Halim daa nyɛla ŋun kpalim yiŋ n tumda ka lihiri o ka Youssef mi daa nyɛ ŋun lihi dabiligu maa zuɣu. O ni daa nyɛ ŋun bɛ yiŋ ka bɛ shitoɣani maa zuɣu, Mina daa nyɛla ŋun pa paɣari Youssef ka nagbani yini daa nyɛ din kana bi sunsuni. Poi ka o naa kɔŋ o nyɛvili,  Mina daa nyɛla ŋun niŋ yɛda ni Halim ni tooi yu Youssef . O kalinsi nyaaga , Halim daa nyɛla ŋun za Blue Caftan shɛli o ni daa shɛ n naagi yiŋ maa n yɛli o ka o mini Youssef daa ʒi kum maa n chaŋ gbalani bi ko. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋmaali == * Lubna Azabal ŋun n daa nyɛ Mina * Saleh Bakri ŋun n daa nyɛ Halim * Ayoub Missioui [wd] ŋun n daa nyɛ Youssef == Di yibuna == ŋɔ daa nyɛla bini piigi shɛli ni bi niŋ Un Certain Regard Section ni 75th Cannes Film Festival la ni,<ref>{{Cite web|date=2022-04-21|title=17 new titles added to Cannes’ Official Selection|url=https://cineuropa.org/en/newsdetail/424443/|access-date=2026-05-30|website=Cineuropa - the best of european cinema|language=en}}</ref>  ni ka bi daa zaŋli n wuhi duniya zaa silimi gɔli [[May]] biɛɣu pishi ni ayobu daa yuuni 2022 puuni. Siini ŋɔ nyɛla Megarama Distribution nim ni daa yihi shɛli na [[Morocco]] tiŋgbani  silimi gɔli [[February]] biɣlɛɣu pishi ni ayi dali yuuni 2023 puuni.<ref>{{Cite web|title=«Le Bleu du caftan», film de Meryam Touzani, en salles le 22 février|url=https://fr.le360.ma/culture/le-bleu-du-caftan-film-de-meryam-touzani-en-salles-le-22-fevrier_NBWSEETRLZDTVOYJS65NSRIR7Y/|access-date=2026-05-30|website=Le 360 Français|language=fr}}</ref> Ad Viram  Distribution nim gba daa yihi siini ŋɔ na [[France]] puuni silimi gɔli [[March]] biɛɣu pishi ni ayi dali yuuni 2023 puuni.<ref>{{Cite web|title=« De grandes espérances », « Le Bleu du caftan », « Eternal Daughter »... : les films de la semaine aidés par le CNC {{!}} CNC|url=https://www.cnc.fr/cinema/actualites/de-grandes-esperances----le-bleu-du-caftan---eternal-daughter---les-films-de-la-semaine-aides-par-le-cnc_1917296|access-date=2026-05-30|website=www.cnc.fr|language=fr-FR}}</ref> Cinèart nim gba daa yihi siini ŋɔ na [[Belgium]] na silimi gɔli March biɛɣu pihita yin ka dali yuuni 2023 puuni.<ref>{{Citation|title=Le Bleu du Caftan|url=https://www.cineart.be/fr/films/le-bleu-du-caftan|language=fr|access-date=2026-05-30}}</ref> Danish Distributor Camera Film nim gba daa yihi siini ŋɔ na silimi gɔli [[September]] dabaa ayopoin dali yuuni 2023 puuni.<ref>{{Cite web|last=Christensen|first=Skrevet af: Ralf|title=Marokkansk sansebombe fortæller mest med blikke og med hænder|url=https://www.information.dk/kultur/anmeldelse/2023/09/marokkansk-sansebombe-fortaeller-mest-blikke-haender|access-date=2026-05-30|website=Information|language=da}}</ref> Tiŋduya kohima daa nyɛl Film Boutique nim nu ni pa shɛli zuɣu.<ref>{{Cite web|last=Keslassy|first=Elsa|date=2022-08-09|title=Cannes Winner ‘The Blue Caftan’ Lands North American Distribution (EXCLUSIVE)|url=https://variety.com/2022/film/global/the-blue-caftan-north-american-distribution-1235336923/|access-date=2026-05-30|website=Variety|language=en-US}}</ref> ==Salo ni saɣi n ti ŋa shɛm== === Box Office === Silimi gɔli [[November]] yuuni 2023 puuni, Blue Caftan daa nyɛla zuɣu bi daa kohi tiɣiti ni ka di kalinli yiŋsi 500,000 duniya zaaka di nyɛ di zali yuli ka tiŋduya nim sahi n ti ni lala Morocco siini maa n na nyɛli.<ref>{{Cite web|last=Reporter|first=Staff|date=2023-11-22|title=Moroccan film &#8216;The Blue Caftan&#8217; surpasses 500K global ticket sales milestone|url=https://www.broadcastprome.com/news/moroccan-film-the-blue-caftan-surpasses-500k-global-ticket-sales-milestone/|access-date=2026-05-30|website=BroadcastPro ME|language=en-US}}</ref> ===Pina di ni di=== {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" | Pini ! scope="col" | Chuɣu puhibu dabisili ! scope="col" | Yaɣili ! scope="col" | ŋun daa deei ŋa ! scope="col" | Din daa naai shɛm ! scope="col" class="unsortable" | {{Ref heading}} |- ! scope="row"| [[Belgian Film Critics Association]] | 6 January 2024 | [[Grand Prix (Belgian Film Critics Association)|Grand Prix]] | rowspan="3" | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center"|<ref>{{cite web |title='The Quiet Girl' Grand Prix de l'UCC 2024 |url=https://www.cineart.be/fr/news/the-quiet-girl-wint-grote-prijs-ufk-2024 |website=Cinéart |access-date=26 March 2024 |date=8 January 2024|language=French}}</ref> |- ! scope="row" | [[Cannes Film Festival]] | [[2022 Cannes Film Festival|28 May 2022]] | [[International Federation of Film Critics|FIPRESCI Prize – Un Certain Regard]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite news |last=Latrech |first=Oumaima |date=29 May 2022 |title='Bleu du Caftan': 1st Moroccan Movie to Win FIPRESCI Prize in Cannes |url=https://www.moroccoworldnews.com/2022/05/349375/bleu-du-caftan- 1st-moroccan-movie-to-win-fipresci-prize-in-cannes |work=[[Morocco World News]]}}</ref> |- ! scope="row" | [[Lumière Awards]] | [[29th Lumière Awards|22 January 2024]] | [[Lumière Award for Best International Co-Production|Best International Co-Production]] | {{nom}} | align="center" | <ref>{{cite web|url=https://cineuropa.org/fr/newsdetail/453708|title=Anatomie d'une chute domine les nominations pour les Lumières|last=Lemercier|first=Fabien|date=14 December 2023|website= [[Cineuropa]]|language=fr|access-date=14 December 2023}}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[Magritte Awards]] | rowspan="2" | [[13th Magritte Awards|9 March 2024]] | [[Magritte Award for Best Actress|Best Actress]] | [[Lubna Azabal]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite web |url=https://www.rtbf.be/article/les-magritte-du-cinema-dalva-remporte-sept- magritte-dont-le-meilleur-film-decouvrez-le-palmares-complet-11340677 |title=Les Magritte du Cinéma 2024 : "Dalva" remporte sept Magritte dont le Meilleur film, découvrez le palmarès complet |last=Saint-Amand |first=François |date=8 March 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr |access-date=10 March 2024 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- | [[Magritte Award for Best Foreign Film in Coproduction|Best Foreign Film in Coproduction]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |title=Nominations aux Magritte : un record pour le long-métrage 'Augure' de Baloji |url=https://www.rtbf.be/article/nominations-aux-magritte-un-record-pour-le-long-metrage-augure-de-baloji- 11327004 |access-date=23 February 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[GLAAD Media Award]] | rowspan="2" | [[35th GLAAD Media Awards|14 March 2024]] | [[GLAAD Media Award for Outstanding Film – Limited Release|Outstanding Film – Limited Release]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |date=January 17, 2024 |title=GLAAD ANNOUNCES NOMINEES FOR THE 35th ANNUAL GLAAD MEDIA AWARDS |url=https://glaad.org/releases/glaad-announces-nominees-for-the-35th-annual-glaad-media-awards/ |access-date=January 19, 2024 |website=[[GLAAD]]}}</ref> |} == Kundivihira == [[Category:2022 Arabic-language films]] [[Category:2022 French films]] [[Category:2022 drama films]] [[Category:2022 films]] [[Category:2022 LGBTQ-related films]] [[Category:Ad Vitam (company) films]] [[Category:Belgian drama films]] [[Category:Belgian LGBTQ-related films]] [[Category:Danish drama films]] [[Category:Danish LGBTQ-related films]] [[Category:Films set in Morocco]] [[Category:Films shot in Morocco]] [[Category:French drama films]] [[Category:French LGBTQ-related films]] [[Category:Gay-related films]] [[Category:2020s LGBTQ-related drama films]] [[Category:Films about male bisexuality]] [[Category:Moroccan drama films]] [[Category:Moroccan LGBTQ-related films]] [[Category:2022 Belgian films]] [[Category:Arabic-language drama films]] [[Category:Films directed by Maryam Touzani]] [[Category:2020s Moroccan films]] [[Category:2022 Danish films]] chm9f9isytbl7sifo0gmz9qaq08ef73 138266 138265 2026-05-30T18:05:34Z Maltima Rabia 5146 Added reference 138266 wikitext text/x-wiki {{Bio}} '''The Blue Caftan (Arabic: أزرق القفطان, nyɛla bini yihi shɛli na France ka di nyɛ ''Le Bleu du caftan'')''' nyɛla yuuni 2022 Moroccan Laribaawa balli siini shɛli Maryam Touzani ni lɛhi shɛli zuɣu (direct) ka Touzani mi gbeni kpalanzuya ni Nabil Ayouch ka bi sabi li. Siini ŋɔ nyɛla bini daa yihi shɛli na Un Certain Regard Section puuni yuuni 2022 Cannes Film Festival la ni,<ref>{{Cite web|last=Vivarelli|first=Nick|date=2022-05-17|title=Morocco’s Maryam Touzani Tackles Taboo Issues in the Arab World in ‘Blue Caftan’|url=https://variety.com/2022/film/news/maryam-touzani-blue-caftan-1235262222/|access-date=2026-05-30|website=Variety|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|last=Quinlan|first=Caitlin|date=2022-05-26|title=Un Certain Regard Title ‘The Blue Caftan’ – Making a Statement in Morocco with a LGBTQ Love Story|url=https://variety.com/2022/film/global/maryam-touzani-the-blue-caftan-1235278250/|access-date=2026-05-30|website=Variety|language=en-US}}</ref> ni ka di daa nyɛ din di  FIPRESCI pini lala yaɣali maa. Moroccan Cinema tuma du ( Centre Cinèmatographique Morocain) daa piigi Blue Caftan ni di zani Morocco zaani yuuni 2023 Oscars International Feature Category, ni ka di daa nyɛ din zali yuli domishi din n daa nyɛ Moroccan tuuli siini shɛli bini piigi n ti lala yaɣali maa pini maa.<ref>{{Cite news|title=Le long métrage "Le bleu du caftan" de Maryam Touzani représentera le Maroc dans la présélection des Oscars 2023 (CCM) {{!}} MAP Express|language=fr-FR|work=MAP Express|url=https://www.mapexpress.ma/actualite/culture-et-medias/long-metrage-bleu-du-caftan-maryam-touzani-representera-maroc-preselection-oscars-2023-ccm/|access-date=2026-05-30}}</ref> == Bɛ ni ŋmaali luɣi shɛli == Mina n daa nyɛ ani yan toogi so a yi kpɛri Caftan shitoɣa shɛli din daa bɛ Madina Salè, Morocco tigbani. Halim ŋundaa nyɛ o yidana n daa nyɛ di kpɛma (master artisan) tɛla tuma maa ni ka nyɛ ŋun daa ʒi du maa tiŋli  o daa mali ban doli o n bohimda  ka Youssef nyɛ bi bi zaa ni. Nachimba ayi ŋɔ zaa daa nyɛla ban doli Halim n bohinda, Blue Caftan. O mini o paɣa ŋɔ daa nyɛla ban mali yurilim mini nyaɣasim bi biɛhigu ni, amaa Mina daa nyɛla ŋun mi o yidana maa biɛhi shɛli din daa nyɛ n bori o dabitaba maa zuɣu o daa nyɛla ŋun za o nina n pa Youssef zuɣu. Di zaa yoli Halim daa bi chɛ o dabi taba bobu domishi o daa mali o ni niŋdili luɣushɛli. Mina daa nyɛla ŋun gbaagi doro ka di kpɛm pam ka di zuɣu daa chɛ ka o bi lahi yiri tuma ni. Din daa kpalim bi ko maa l, Youssef daa nyɛla ŋun yɛli Halim o ni mali yurilim shɛli n tiri o ka daa bi sahi n ti o. Mina doro maa ni daa nyɛ dib kpaŋsi Halim daa nyɛla ŋun kpalim yiŋ n tumda ka lihiri o ka Youssef mi daa nyɛ ŋun lihi dabiligu maa zuɣu. O ni daa nyɛ ŋun bɛ yiŋ ka bɛ shitoɣani maa zuɣu, Mina daa nyɛla ŋun pa paɣari Youssef ka nagbani yini daa nyɛ din kana bi sunsuni. Poi ka o naa kɔŋ o nyɛvili,  Mina daa nyɛla ŋun niŋ yɛda ni Halim ni tooi yu Youssef . O kalinsi nyaaga , Halim daa nyɛla ŋun za Blue Caftan shɛli o ni daa shɛ n naagi yiŋ maa n yɛli o ka o mini Youssef daa ʒi kum maa n chaŋ gbalani bi ko. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋmaali == * Lubna Azabal ŋun n daa nyɛ Mina * Saleh Bakri ŋun n daa nyɛ Halim * Ayoub Missioui [wd] ŋun n daa nyɛ Youssef == Di yibuna == ŋɔ daa nyɛla bini piigi shɛli ni bi niŋ Un Certain Regard Section ni 75th Cannes Film Festival la ni,<ref>{{Cite web|date=2022-04-21|title=17 new titles added to Cannes’ Official Selection|url=https://cineuropa.org/en/newsdetail/424443/|access-date=2026-05-30|website=Cineuropa - the best of european cinema|language=en}}</ref>  ni ka bi daa zaŋli n wuhi duniya zaa silimi gɔli [[May]] biɛɣu pishi ni ayobu daa yuuni 2022 puuni.<ref>{{Cite news|title=Cannes: "Le Bleu du Caftan" de Maryam Touzani projeté le 26 mai , H24info|language=fr-FR|work=H24info|url=https://www.h24info.ma/cannes-le-bleu-du-caftan-de-maryam-touzani-projete-le-26-mai/|access-date=2026-05-30}}</ref> Siini ŋɔ nyɛla Megarama Distribution nim ni daa yihi shɛli na [[Morocco]] tiŋgbani  silimi gɔli [[February]] biɣlɛɣu pishi ni ayi dali yuuni 2023 puuni.<ref>{{Cite web|title=«Le Bleu du caftan», film de Meryam Touzani, en salles le 22 février|url=https://fr.le360.ma/culture/le-bleu-du-caftan-film-de-meryam-touzani-en-salles-le-22-fevrier_NBWSEETRLZDTVOYJS65NSRIR7Y/|access-date=2026-05-30|website=Le 360 Français|language=fr}}</ref> Ad Viram  Distribution nim gba daa yihi siini ŋɔ na [[France]] puuni silimi gɔli [[March]] biɛɣu pishi ni ayi dali yuuni 2023 puuni.<ref>{{Cite web|title=« De grandes espérances », « Le Bleu du caftan », « Eternal Daughter »... : les films de la semaine aidés par le CNC {{!}} CNC|url=https://www.cnc.fr/cinema/actualites/de-grandes-esperances----le-bleu-du-caftan---eternal-daughter---les-films-de-la-semaine-aides-par-le-cnc_1917296|access-date=2026-05-30|website=www.cnc.fr|language=fr-FR}}</ref> Cinèart nim gba daa yihi siini ŋɔ na [[Belgium]] na silimi gɔli March biɛɣu pihita yin ka dali yuuni 2023 puuni.<ref>{{Citation|title=Le Bleu du Caftan|url=https://www.cineart.be/fr/films/le-bleu-du-caftan|language=fr|access-date=2026-05-30}}</ref> Danish Distributor Camera Film nim gba daa yihi siini ŋɔ na silimi gɔli [[September]] dabaa ayopoin dali yuuni 2023 puuni.<ref>{{Cite web|last=Christensen|first=Skrevet af: Ralf|title=Marokkansk sansebombe fortæller mest med blikke og med hænder|url=https://www.information.dk/kultur/anmeldelse/2023/09/marokkansk-sansebombe-fortaeller-mest-blikke-haender|access-date=2026-05-30|website=Information|language=da}}</ref> Tiŋduya kohima daa nyɛl Film Boutique nim nu ni pa shɛli zuɣu.<ref>{{Cite web|last=Keslassy|first=Elsa|date=2022-08-09|title=Cannes Winner ‘The Blue Caftan’ Lands North American Distribution (EXCLUSIVE)|url=https://variety.com/2022/film/global/the-blue-caftan-north-american-distribution-1235336923/|access-date=2026-05-30|website=Variety|language=en-US}}</ref> ==Salo ni saɣi n ti ŋa shɛm== === Box Office === Silimi gɔli [[November]] yuuni 2023 puuni, Blue Caftan daa nyɛla zuɣu bi daa kohi tiɣiti ni ka di kalinli yiŋsi 500,000 duniya zaaka di nyɛ di zali yuli ka tiŋduya nim sahi n ti ni lala Morocco siini maa n na nyɛli.<ref>{{Cite web|last=Reporter|first=Staff|date=2023-11-22|title=Moroccan film &#8216;The Blue Caftan&#8217; surpasses 500K global ticket sales milestone|url=https://www.broadcastprome.com/news/moroccan-film-the-blue-caftan-surpasses-500k-global-ticket-sales-milestone/|access-date=2026-05-30|website=BroadcastPro ME|language=en-US}}</ref> ===Pina di ni di=== {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" | Pini ! scope="col" | Chuɣu puhibu dabisili ! scope="col" | Yaɣili ! scope="col" | ŋun daa deei ŋa ! scope="col" | Din daa naai shɛm ! scope="col" class="unsortable" | {{Ref heading}} |- ! scope="row"| [[Belgian Film Critics Association]] | 6 January 2024 | [[Grand Prix (Belgian Film Critics Association)|Grand Prix]] | rowspan="3" | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center"|<ref>{{cite web |title='The Quiet Girl' Grand Prix de l'UCC 2024 |url=https://www.cineart.be/fr/news/the-quiet-girl-wint-grote-prijs-ufk-2024 |website=Cinéart |access-date=26 March 2024 |date=8 January 2024|language=French}}</ref> |- ! scope="row" | [[Cannes Film Festival]] | [[2022 Cannes Film Festival|28 May 2022]] | [[International Federation of Film Critics|FIPRESCI Prize – Un Certain Regard]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite news |last=Latrech |first=Oumaima |date=29 May 2022 |title='Bleu du Caftan': 1st Moroccan Movie to Win FIPRESCI Prize in Cannes |url=https://www.moroccoworldnews.com/2022/05/349375/bleu-du-caftan- 1st-moroccan-movie-to-win-fipresci-prize-in-cannes |work=[[Morocco World News]]}}</ref> |- ! scope="row" | [[Lumière Awards]] | [[29th Lumière Awards|22 January 2024]] | [[Lumière Award for Best International Co-Production|Best International Co-Production]] | {{nom}} | align="center" | <ref>{{cite web|url=https://cineuropa.org/fr/newsdetail/453708|title=Anatomie d'une chute domine les nominations pour les Lumières|last=Lemercier|first=Fabien|date=14 December 2023|website= [[Cineuropa]]|language=fr|access-date=14 December 2023}}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[Magritte Awards]] | rowspan="2" | [[13th Magritte Awards|9 March 2024]] | [[Magritte Award for Best Actress|Best Actress]] | [[Lubna Azabal]] | {{won}} | align="center" | <ref>{{Cite web |url=https://www.rtbf.be/article/les-magritte-du-cinema-dalva-remporte-sept- magritte-dont-le-meilleur-film-decouvrez-le-palmares-complet-11340677 |title=Les Magritte du Cinéma 2024 : "Dalva" remporte sept Magritte dont le Meilleur film, découvrez le palmarès complet |last=Saint-Amand |first=François |date=8 March 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr |access-date=10 March 2024 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- | [[Magritte Award for Best Foreign Film in Coproduction|Best Foreign Film in Coproduction]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |title=Nominations aux Magritte : un record pour le long-métrage 'Augure' de Baloji |url=https://www.rtbf.be/article/nominations-aux-magritte-un-record-pour-le-long-metrage-augure-de-baloji- 11327004 |access-date=23 February 2024 |website=[[RTBF]] |language=fr }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" | [[GLAAD Media Award]] | rowspan="2" | [[35th GLAAD Media Awards|14 March 2024]] | [[GLAAD Media Award for Outstanding Film – Limited Release|Outstanding Film – Limited Release]] | ''The Blue Caftan'' | {{nom}} | align="center" | <ref>{{Cite web |date=January 17, 2024 |title=GLAAD ANNOUNCES NOMINEES FOR THE 35th ANNUAL GLAAD MEDIA AWARDS |url=https://glaad.org/releases/glaad-announces-nominees-for-the-35th-annual-glaad-media-awards/ |access-date=January 19, 2024 |website=[[GLAAD]]}}</ref> |} == Kundivihira == [[Category:2022 Arabic-language films]] [[Category:2022 French films]] [[Category:2022 drama films]] [[Category:2022 films]] [[Category:2022 LGBTQ-related films]] [[Category:Ad Vitam (company) films]] [[Category:Belgian drama films]] [[Category:Belgian LGBTQ-related films]] [[Category:Danish drama films]] [[Category:Danish LGBTQ-related films]] [[Category:Films set in Morocco]] [[Category:Films shot in Morocco]] [[Category:French drama films]] [[Category:French LGBTQ-related films]] [[Category:Gay-related films]] [[Category:2020s LGBTQ-related drama films]] [[Category:Films about male bisexuality]] [[Category:Moroccan drama films]] [[Category:Moroccan LGBTQ-related films]] [[Category:2022 Belgian films]] [[Category:Arabic-language drama films]] [[Category:Films directed by Maryam Touzani]] [[Category:2020s Moroccan films]] [[Category:2022 Danish films]] 57df383f6cae75egnoc9qlk5s1aa1yz Night of the Kings 0 33064 138160 137978 2026-05-30T14:35:46Z Alhaj Darajaati 22 Added a databox 138160 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Che ka sabbu maa di shim''''''''Night of the Kings''''' ('''{{langx|fr|La Nuit des rois}}) nyɛla yuuni 2020 kpɛrigu ka Philippe Lacôte daa yuli ka di kpɛri<ref name=":0">{{Cite web|last=Goodfellow|first=Melanie|title=Memento boards Venice title ‘Night Of The Kings’ (exclusive)|url=https://www.screendaily.com/news/memento-boards-venice-title-night-of-the-kings-exclusive/5151897.article|access-date=2026-05-29|website=Screen|language=en}}</ref>. Sinii shɛli Delphine Jaquet ni yihi na(Banshee Films, [[France]]), Yanick Letourneau (Peripheria, Canada), Ernest Konan (Wassakara Productions, Côte d'Ivoire), n ti pahi Yoro Mbaye (Yennenga Production, Senegal). Bɛ daa piili mi [[Ivory Coast|Ivoria]] nima sinii shɛli din kpɛri ka di kpee kani ka pahi bini pihiwe ni ata 93rd Academy pina nima puuni.<ref>{{Cite web|last=McNary|first=Dave|date=2020-09-09|title=Neon Buys Ivory Coast Awards Contender ‘Night of the Kings’|url=https://variety.com/2020/film/news/night-of-the-kings-neon-ivory-coast-1234764067/|access-date=2026-05-29|website=Variety|language=en-US}}</ref> Ka bɛ ni pii shɛŋa maa nyɛ. Pia ni anu.<ref>{{Cite web|last=Warren|first=Matt|date=2021-01-26|title=2021 Film Independent Spirit Award Nominations Announced!|url=https://www.filmindependent.org/blog/2021-film-independent-spirit-award-nominations-announced/|access-date=2026-05-29|website=Film Independent|language=en-US}}</ref> Sinii maa gba nyɛla bɛ ni daa pii shɛli ni di kpee kani [[Tinduya|tiŋduya]] zaa Independent Spirit pinapuuni yuuni 2021.<ref>{{Cite web|last=Davis|first=Clayton|date=2021-02-09|title=Oscars Shortlists Announced in Nine Categories|url=https://variety.com/2021/film/news/oscars-shortlist-2021-makeup-visual-score-song-international-documentary-1234904174/|access-date=2026-05-29|website=Variety|language=en-US}}</ref> kpɛrikpɛritiba ban bɛ siini maa ni n nyɛ; Koné Bakary, Isaka Sawadogo, Steve Tientcheu, Rasmané Ouédraogo, Abdoul Karim Konaté, Laetitia Ky, Nubel Feliz Yan and Denis Lavant.<ref name=":0" /> Bi daa nyɛla ban molili yuuni 2017 ka di nyɛla Zama King puuni<ref>{{Cite web|last=Goodfellow|first=Melanie|title=Philippe Lacôte to shoot 'Zama King' in 2018|url=https://www.screendaily.com/news/philippe-lacote-to-shoot-zama-king-in-2018/5118296.article|access-date=2026-05-29|website=Screen|language=en}}</ref> ka di daa niŋ,  bi daa niŋ siini maa 77th Venice International Film Festival ni,<ref name=":0" />  ka di bi daa lahi niŋ li yuuni 2020 Toronto International Film Festival<ref>{{Cite web|last=Press|first=Victoria Ahearn The Canadian|date=2020-07-30|title=TIFF announces all 50 titles for pandemic-tailored 2020 event|url=https://www.thestar.com/entertainment/movies/tiff-announces-all-50-titles-for-pandemic-tailored-2020-event/article_c79621f4-4655-5ba9-b224-9a9072ad93ab.html|access-date=2026-05-29|website=Toronto Star|language=en}}</ref> ni ka di daa nyɛ di di Amplify Voices Award pini.<ref>{{Cite web|title=TIFF announces award winning films for 2020|url=https://www.blogto.com/film/2020/09/tiff-2020-award-winners/|access-date=2026-05-29|website=www.blogto.com|language=en}}</ref> Siini ŋɔ nyɛla di pahi siini nim ayi din din daa nyɛ bini feature shɛli ka di daa bɛ niriba zaŋsimni yuuni 2021 Sundance Film Festival ni.<ref>{{Cite web|title=2021 Sundance Film Festival|url=https://fpg.festival.sundance.org/|access-date=2026-05-29|website=fpg.festival.sundance.org|language=en}}</ref> Di daa nyɛla din di Black Films Critics Circle  Award n ti Best International Film, di daa lahi dila African Amerulican Film Critics Association pini maa yaɣali shɛli bini boli  Best Foreign Film<ref>{{Cite web|last=Lewis|first=Hilary|date=2021-03-09|title=African American Film Critics Association Awards: ‘Judas and the Black Messiah’ Named Best Picture|url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/2021-african-american-film-critics-association-awards-winners-list-4145936/|access-date=2026-05-29|website=The Hollywood Reporter|language=en-US}}</ref> la ka lahi di NAACP Image Awards yuuni 2021 n ti Outstanding International Motion picture la pini maa.<ref>{{Cite web|last=Bosselman|first=Haley|date=2021-03-28|title=NAACP Image Awards 2021: The Complete Televised Winners List|url=https://variety.com/2021/awards/news/2021-naacp-image-awards-winners-list-1234939378/|access-date=2026-05-29|website=Variety|language=en-US}}</ref> == Kpɛrigu maa ni kpɛri shɛm == [[Ivory Coast]] mali MACA sarika puuni, ban be dinni maa nyɛla bɛ ni tooi n gbubi shɛba ka too mali bɛ zalisi. Zalisi maa shɛŋa n-nyɛ ni diyi niŋ ka Dangôro, bee inmate naa, ti biɛra ka di mali yaa, di ti ni bɛ ku o. Dangôro daa nyɛla ŋun bɔri ni o tum o maŋ barina o nyintaa maa zuɣu ŋun zaŋli maŋ n leeiru Lass, Dangôro la. bɛ daa mali miya ni bɛ pirigi o kubu maa ka na darigi da sarika nima maa tibili pɔi, Blackbeard daa yɛliya ni bɛ ni taɣi bɔli Roman palli, ka bɛ wuhi ni bɛ yɛli yɛltɔɣ' taɣimalisi zaŋ ti niriba dini niŋ ka go'zee yɛn kana maa.dansariks palo, tayiɣa ni ŋun lahi be "Microbe" gangi ni,paana MACA ka bɛ zaŋ o ni ti Blackbeard sarika duu ni. Blackbeard mini o di alizama ka o piigi o Roman. Goli ziɛɣu maa yi kuli n wuɣi zuɣusaa, da sarika nima maa zaa yɛn laɣim mina Roman sani ni bɛ ti wum, ka wuhiri bɛ yaɣili zaŋ kpa bɛ sarika polo.Sahashɛli dabiɛm daa na bɛni mi Roman n yɛn yɛli Zama naa ni kpi shɛm, Microbes nima kpɛma. Saha shɛli bɛ ni yɛn vuhi mmaa break, bɛ daa varisill Roman ni o kuli timi lahabali maa hali ka niŋ ma meei ka pa lala bɛ ni ku o. == Banŋmaali == Ban ŋmaai lala sinii mi ni nyɛ: Koné Bakary, Isaka Sawadogo, Steve Tientcheu, Rasmané Ouédraogo, Abdoul Karim Konaté, Laetitia Ky, Nubel Feliz Yan n ti pahi Denis Lavant.<ref>{{Cite web|last=Goodfellow|first=Melanie|title=Memento boards Venice title ‘Night Of The Kings’ (exclusive)|url=https://www.screendaily.com/news/memento-boards-venice-title-night-of-the-kings-exclusive/5151897.article|access-date=2026-05-29|website=Screen|language=en}}</ref> == Di yibu na == Neon daa deela soli US nima sani sinii maa zuɣu September goli ni yuuni 2020.<ref>{{Cite web|last=McNary|first=Dave|date=2020-09-09|title=Neon Buys Ivory Coast Awards Contender ‘Night of the Kings’|url=https://variety.com/2020/film/news/night-of-the-kings-neon-ivory-coast-1234764067/|access-date=2026-05-29|website=Variety|language=en-US}}</ref> ''Night of the Kings daa nyɛla bɛ ni yihi shɛli na'' US tingbanni bɛ diɛma duu ni. February goli ni dabisili 26, yuuni 2021, ka bɛ daa bɔhiri di sinii maa yɛla March goli ni dabisili 5, yuuni 2021.<ref>{{Cite web|title=NEON on Twitter|url=https://twitter.com/Neonrated/status/1355214130127335424|access-date=2026-05-29|website=Twitter|language=en}}</ref> <ref>{{Cite web|title=The Best Movies at the 2021 Sundance Film Festival|url=https://www.thrillist.com/entertainment/nation/sundance-film-festival-2021-best-movies|access-date=2026-05-29|website=Thrillist|language=en}}</ref>bɛ daa lahi yihi li na [[Canada]] March goli ni dabisili 12, yuuni 2021.<ref>{{Cite web|title=Films à venir au cinéma {{!}} Calendrier de sorties|url=https://www.cinemaclock.com/films-a-venir|access-date=2026-05-29|website=CinemaClock|language=fr}}</ref> == kundivihira == [[Category:2020 films]] [[Category:Canadian prison drama films]] [[Category:French drama films]] [[Category:Ivorian drama films]] [[Category:Films set in Ivory Coast]] [[Category:French prison films]] [[Category:Neon (company) films]] [[Category:2020 drama films]] [[Category:2020s prison films]] [[Category:2020 Canadian films]] [[Category:2020 French films]] [[Category:Films scored by Olivier Alary]] 2pzr1yyv7ol3oizo10e2f0mnys0v6wh 138354 138160 2026-05-31T10:35:58Z InternetArchiveBot 118 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 138354 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Che ka sabbu maa di shim''''''''Night of the Kings''''' ('''{{langx|fr|La Nuit des rois}}) nyɛla yuuni 2020 kpɛrigu ka Philippe Lacôte daa yuli ka di kpɛri<ref name=":0">{{Cite web|last=Goodfellow|first=Melanie|title=Memento boards Venice title ‘Night Of The Kings’ (exclusive)|url=https://www.screendaily.com/news/memento-boards-venice-title-night-of-the-kings-exclusive/5151897.article|access-date=2026-05-29|website=Screen|language=en}}</ref>. Sinii shɛli Delphine Jaquet ni yihi na(Banshee Films, [[France]]), Yanick Letourneau (Peripheria, Canada), Ernest Konan (Wassakara Productions, Côte d'Ivoire), n ti pahi Yoro Mbaye (Yennenga Production, Senegal). Bɛ daa piili mi [[Ivory Coast|Ivoria]] nima sinii shɛli din kpɛri ka di kpee kani ka pahi bini pihiwe ni ata 93rd Academy pina nima puuni.<ref>{{Cite web|last=McNary|first=Dave|date=2020-09-09|title=Neon Buys Ivory Coast Awards Contender ‘Night of the Kings’|url=https://variety.com/2020/film/news/night-of-the-kings-neon-ivory-coast-1234764067/|access-date=2026-05-29|website=Variety|language=en-US}}</ref> Ka bɛ ni pii shɛŋa maa nyɛ. Pia ni anu.<ref>{{Cite web|last=Warren|first=Matt|date=2021-01-26|title=2021 Film Independent Spirit Award Nominations Announced!|url=https://www.filmindependent.org/blog/2021-film-independent-spirit-award-nominations-announced/|access-date=2026-05-29|website=Film Independent|language=en-US}}</ref> Sinii maa gba nyɛla bɛ ni daa pii shɛli ni di kpee kani [[Tinduya|tiŋduya]] zaa Independent Spirit pinapuuni yuuni 2021.<ref>{{Cite web|last=Davis|first=Clayton|date=2021-02-09|title=Oscars Shortlists Announced in Nine Categories|url=https://variety.com/2021/film/news/oscars-shortlist-2021-makeup-visual-score-song-international-documentary-1234904174/|access-date=2026-05-29|website=Variety|language=en-US}}</ref> kpɛrikpɛritiba ban bɛ siini maa ni n nyɛ; Koné Bakary, Isaka Sawadogo, Steve Tientcheu, Rasmané Ouédraogo, Abdoul Karim Konaté, Laetitia Ky, Nubel Feliz Yan and Denis Lavant.<ref name=":0" /> Bi daa nyɛla ban molili yuuni 2017 ka di nyɛla Zama King puuni<ref>{{Cite web|last=Goodfellow|first=Melanie|title=Philippe Lacôte to shoot 'Zama King' in 2018|url=https://www.screendaily.com/news/philippe-lacote-to-shoot-zama-king-in-2018/5118296.article|access-date=2026-05-29|website=Screen|language=en}}</ref> ka di daa niŋ,  bi daa niŋ siini maa 77th Venice International Film Festival ni,<ref name=":0" />  ka di bi daa lahi niŋ li yuuni 2020 Toronto International Film Festival<ref>{{Cite web|last=Press|first=Victoria Ahearn The Canadian|date=2020-07-30|title=TIFF announces all 50 titles for pandemic-tailored 2020 event|url=https://www.thestar.com/entertainment/movies/tiff-announces-all-50-titles-for-pandemic-tailored-2020-event/article_c79621f4-4655-5ba9-b224-9a9072ad93ab.html|access-date=2026-05-29|website=Toronto Star|language=en}}</ref> ni ka di daa nyɛ di di Amplify Voices Award pini.<ref>{{Cite web|title=TIFF announces award winning films for 2020|url=https://www.blogto.com/film/2020/09/tiff-2020-award-winners/|access-date=2026-05-29|website=www.blogto.com|language=en}}</ref> Siini ŋɔ nyɛla di pahi siini nim ayi din din daa nyɛ bini feature shɛli ka di daa bɛ niriba zaŋsimni yuuni 2021 Sundance Film Festival ni.<ref>{{Cite web|title=2021 Sundance Film Festival|url=https://fpg.festival.sundance.org/|access-date=2026-05-29|website=fpg.festival.sundance.org|language=en|archive-date=2021-02-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20210221060530/https://fpg.festival.sundance.org/|url-status=dead}}</ref> Di daa nyɛla din di Black Films Critics Circle  Award n ti Best International Film, di daa lahi dila African Amerulican Film Critics Association pini maa yaɣali shɛli bini boli  Best Foreign Film<ref>{{Cite web|last=Lewis|first=Hilary|date=2021-03-09|title=African American Film Critics Association Awards: ‘Judas and the Black Messiah’ Named Best Picture|url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/2021-african-american-film-critics-association-awards-winners-list-4145936/|access-date=2026-05-29|website=The Hollywood Reporter|language=en-US}}</ref> la ka lahi di NAACP Image Awards yuuni 2021 n ti Outstanding International Motion picture la pini maa.<ref>{{Cite web|last=Bosselman|first=Haley|date=2021-03-28|title=NAACP Image Awards 2021: The Complete Televised Winners List|url=https://variety.com/2021/awards/news/2021-naacp-image-awards-winners-list-1234939378/|access-date=2026-05-29|website=Variety|language=en-US}}</ref> == Kpɛrigu maa ni kpɛri shɛm == [[Ivory Coast]] mali MACA sarika puuni, ban be dinni maa nyɛla bɛ ni tooi n gbubi shɛba ka too mali bɛ zalisi. Zalisi maa shɛŋa n-nyɛ ni diyi niŋ ka Dangôro, bee inmate naa, ti biɛra ka di mali yaa, di ti ni bɛ ku o. Dangôro daa nyɛla ŋun bɔri ni o tum o maŋ barina o nyintaa maa zuɣu ŋun zaŋli maŋ n leeiru Lass, Dangôro la. bɛ daa mali miya ni bɛ pirigi o kubu maa ka na darigi da sarika nima maa tibili pɔi, Blackbeard daa yɛliya ni bɛ ni taɣi bɔli Roman palli, ka bɛ wuhi ni bɛ yɛli yɛltɔɣ' taɣimalisi zaŋ ti niriba dini niŋ ka go'zee yɛn kana maa.dansariks palo, tayiɣa ni ŋun lahi be "Microbe" gangi ni,paana MACA ka bɛ zaŋ o ni ti Blackbeard sarika duu ni. Blackbeard mini o di alizama ka o piigi o Roman. Goli ziɛɣu maa yi kuli n wuɣi zuɣusaa, da sarika nima maa zaa yɛn laɣim mina Roman sani ni bɛ ti wum, ka wuhiri bɛ yaɣili zaŋ kpa bɛ sarika polo.Sahashɛli dabiɛm daa na bɛni mi Roman n yɛn yɛli Zama naa ni kpi shɛm, Microbes nima kpɛma. Saha shɛli bɛ ni yɛn vuhi mmaa break, bɛ daa varisill Roman ni o kuli timi lahabali maa hali ka niŋ ma meei ka pa lala bɛ ni ku o. == Banŋmaali == Ban ŋmaai lala sinii mi ni nyɛ: Koné Bakary, Isaka Sawadogo, Steve Tientcheu, Rasmané Ouédraogo, Abdoul Karim Konaté, Laetitia Ky, Nubel Feliz Yan n ti pahi Denis Lavant.<ref>{{Cite web|last=Goodfellow|first=Melanie|title=Memento boards Venice title ‘Night Of The Kings’ (exclusive)|url=https://www.screendaily.com/news/memento-boards-venice-title-night-of-the-kings-exclusive/5151897.article|access-date=2026-05-29|website=Screen|language=en}}</ref> == Di yibu na == Neon daa deela soli US nima sani sinii maa zuɣu September goli ni yuuni 2020.<ref>{{Cite web|last=McNary|first=Dave|date=2020-09-09|title=Neon Buys Ivory Coast Awards Contender ‘Night of the Kings’|url=https://variety.com/2020/film/news/night-of-the-kings-neon-ivory-coast-1234764067/|access-date=2026-05-29|website=Variety|language=en-US}}</ref> ''Night of the Kings daa nyɛla bɛ ni yihi shɛli na'' US tingbanni bɛ diɛma duu ni. February goli ni dabisili 26, yuuni 2021, ka bɛ daa bɔhiri di sinii maa yɛla March goli ni dabisili 5, yuuni 2021.<ref>{{Cite web|title=NEON on Twitter|url=https://twitter.com/Neonrated/status/1355214130127335424|access-date=2026-05-29|website=Twitter|language=en}}</ref> <ref>{{Cite web|title=The Best Movies at the 2021 Sundance Film Festival|url=https://www.thrillist.com/entertainment/nation/sundance-film-festival-2021-best-movies|access-date=2026-05-29|website=Thrillist|language=en}}</ref>bɛ daa lahi yihi li na [[Canada]] March goli ni dabisili 12, yuuni 2021.<ref>{{Cite web|title=Films à venir au cinéma {{!}} Calendrier de sorties|url=https://www.cinemaclock.com/films-a-venir|access-date=2026-05-29|website=CinemaClock|language=fr}}</ref> == kundivihira == [[Category:2020 films]] [[Category:Canadian prison drama films]] [[Category:French drama films]] [[Category:Ivorian drama films]] [[Category:Films set in Ivory Coast]] [[Category:French prison films]] [[Category:Neon (company) films]] [[Category:2020 drama films]] [[Category:2020s prison films]] [[Category:2020 Canadian films]] [[Category:2020 French films]] [[Category:Films scored by Olivier Alary]] bu5xdjzoo70puauef08reoz3ipwrf9z Wùlu 0 33066 138267 135177 2026-05-30T19:41:55Z K.D.Nburidiba 4111 Added a content 138267 wikitext text/x-wiki '''''Wùlu, the Malian Scarface''''' nyɛla 2016 Mali nima tuum' biɛri sinii,ka Marseille-born daa yuli ka di kpɛri French mini Mali ŋun yuundi ka bɛ kpɛriti kpɛrigu Daouda Coulibaly ka Éric Névé mini Oumar Sy daa pahi ka bɛ yihili na. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋmaali == * Ibrahim Koma ŋun daa nye Ladji * Inna Modja ŋun daa nye Aminata * Quim Gutiérrez ŋun daa nye Rafael * Olivier Rabourdin ŋun daa nye Jean-François * Ndiaye Ismaël ŋun daa nye Zol * Habib Dembélé ŋun daa nye Issiaka * Jean-Marie Traoré ŋun daa nye Houphouët * Ndiaye Mariame ŋun daa nye Assitan [[Category:Malian drama films]] [[Category:2016 films]] [[Category:2016 crime drama films]] [[Category:African crime films]] [[Category:Films set in Mali]] [[Category:Films set in Senegal]] [[Category:Films shot in Senegal]] [[Category:French drama films]] [[Category:Senegalese drama films]] [[Category:2016 French films]] abh12opbgvhflwb7dqr3k8vag0267yf 138268 138267 2026-05-30T19:50:44Z K.D.Nburidiba 4111 Added a content 138268 wikitext text/x-wiki '''''Wùlu, the Malian Scarface''''' nyɛla 2016 Mali nima tuum' biɛri sinii,ka Marseille-born daa yuli ka di kpɛri French mini Mali ŋun yuundi ka bɛ kpɛriti kpɛrigu Daouda Coulibaly ka Éric Névé mini Oumar Sy daa pahi ka bɛ yihili na. Sinii maa ban kuli be di tooni n nyɛ Ibrahim Koma ni Inna Modja mini Quim Gutiérrez, Olivier Rabourdin, ni Ndiaye Ismaël bana ni kuli be yaɣ' shɛŋa ŋan mali hankali pam puuni. Sinii maa yɛrila Ladji yɛltɔɣa, ŋun nyɛ yuun' pishi ka duhiri van Mali ka lebi West Africa tima naa yuuni 2012 Mali tɔbu ka saha. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋma aali == * Ibrahim Koma ŋun daa nye Ladji * Inna Modja ŋun daa nye Aminata * Quim Gutiérrez ŋun daa nye Rafael * Olivier Rabourdin ŋun daa nye Jean-François * Ndiaye Ismaël ŋun daa nye Zol * Habib Dembélé ŋun daa nye Issiaka * Jean-Marie Traoré ŋun daa nye Houphouët * Ndiaye Mariame ŋun daa nye Assitan [[Category:Malian drama films]] [[Category:2016 films]] [[Category:2016 crime drama films]] [[Category:African crime films]] [[Category:Films set in Mali]] [[Category:Films set in Senegal]] [[Category:Films shot in Senegal]] [[Category:French drama films]] [[Category:Senegalese drama films]] [[Category:2016 French films]] klea6t6g52i0167zq046e7obsdci0xj 138269 138268 2026-05-30T19:58:24Z K.D.Nburidiba 4111 Added a content 138269 wikitext text/x-wiki '''''Wùlu, the Malian Scarface''''' nyɛla 2016 Mali nima tuum' biɛri sinii,ka Marseille-born daa yuli ka di kpɛri French mini Mali ŋun yuundi ka bɛ kpɛriti kpɛrigu Daouda Coulibaly ka Éric Névé mini Oumar Sy daa pahi ka bɛ yihili na. Sinii maa ban kuli be di tooni n nyɛ Ibrahim Koma ni Inna Modja mini Quim Gutiérrez, Olivier Rabourdin, ni Ndiaye Ismaël bana ni kuli be yaɣ' shɛŋa ŋan mali hankali pam puuni. Sinii maa yɛrila Ladji yɛltɔɣa, ŋun nyɛ yuun' pishi ka duhiri van Mali ka lebi West Africa tima naa yuuni 2012 Mali tɔbu ka saha. O daa pilila tuun' biɛri maa tumbu din yɛn che ka o tizo paɣa jaɣamilitsli niŋbu. Sinii maa daa nya naba zani pam ka go n gili duniya zaa. Bɛ daa zaŋla sinii maa ni wuhi niriba yuuni 2016 Angouleme sinii chuɣu puhibu ni. Di yuuni din daa kana, Ibrahim Koma ŋun daa be sinii maa tooni maa daa di pini din wuhiri ni o kpɛri kpɛriti kpee kani FESPACO yuuni 2017. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋma aali == * Ibrahim Koma ŋun daa nye Ladji * Inna Modja ŋun daa nye Aminata * Quim Gutiérrez ŋun daa nye Rafael * Olivier Rabourdin ŋun daa nye Jean-François * Ndiaye Ismaël ŋun daa nye Zol * Habib Dembélé ŋun daa nye Issiaka * Jean-Marie Traoré ŋun daa nye Houphouët * Ndiaye Mariame ŋun daa nye Assitan [[Category:Malian drama films]] [[Category:2016 films]] [[Category:2016 crime drama films]] [[Category:African crime films]] [[Category:Films set in Mali]] [[Category:Films set in Senegal]] [[Category:Films shot in Senegal]] [[Category:French drama films]] [[Category:Senegalese drama films]] [[Category:2016 French films]] bxzvymhh3qmasexdr73ap3lb2hdptx2 138270 138269 2026-05-30T20:06:45Z K.D.Nburidiba 4111 Added a content 138270 wikitext text/x-wiki '''''Wùlu, the Malian Scarface''''' nyɛla 2016 Mali nima tuum' biɛri sinii,ka Marseille-born daa yuli ka di kpɛri French mini Mali ŋun yuundi ka bɛ kpɛriti kpɛrigu Daouda Coulibaly ka Éric Névé mini Oumar Sy daa pahi ka bɛ yihili na. Sinii maa ban kuli be di tooni n nyɛ Ibrahim Koma ni Inna Modja mini Quim Gutiérrez, Olivier Rabourdin, ni Ndiaye Ismaël bana ni kuli be yaɣ' shɛŋa ŋan mali hankali pam puuni. Sinii maa yɛrila Ladji yɛltɔɣa, ŋun nyɛ yuun' pishi ka duhiri van Mali ka lebi West Africa tima naa yuuni 2012 Mali tɔbu ka saha. O daa pilila tuun' biɛri maa tumbu din yɛn che ka o tizo paɣa jaɣamilitsli niŋbu. Sinii maa daa nya naba zani pam ka go n gili duniya zaa. Bɛ daa zaŋla sinii maa ni wuhi niriba yuuni 2016 Angouleme sinii chuɣu puhibu ni. Di yuuni din daa kana, Ibrahim Koma ŋun daa be sinii maa tooni maa daa di pini din wuhiri ni o kpɛri kpɛriti kpee kani FESPACO yuuni 2017. Di yɛlimaŋli kuli nyɛla di daa bɔri ni di ŋmaaila Mali, amaa din nyaanga ka di labisili mɔ Senegal daliri shɛŋa zuɣu. lsla zuɣu sinii maa daa ŋmaai la November goli ni yuuni 2015. ka bɛ da lee ŋmaai li Thiès, Senegal balli puuni. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋma aali == * Ibrahim Koma ŋun daa nye Ladji * Inna Modja ŋun daa nye Aminata * Quim Gutiérrez ŋun daa nye Rafael * Olivier Rabourdin ŋun daa nye Jean-François * Ndiaye Ismaël ŋun daa nye Zol * Habib Dembélé ŋun daa nye Issiaka * Jean-Marie Traoré ŋun daa nye Houphouët * Ndiaye Mariame ŋun daa nye Assitan [[Category:Malian drama films]] [[Category:2016 films]] [[Category:2016 crime drama films]] [[Category:African crime films]] [[Category:Films set in Mali]] [[Category:Films set in Senegal]] [[Category:Films shot in Senegal]] [[Category:French drama films]] [[Category:Senegalese drama films]] [[Category:2016 French films]] dfrpjrrfjf6tcgmju2avg3mrtze30kc 138323 138270 2026-05-30T22:16:55Z K.D.Nburidiba 4111 Added a reference 138323 wikitext text/x-wiki '''''Wùlu, the Malian Scarface''''' nyɛla 2016 Mali nima tuum' biɛri sinii,ka Marseille-born daa yuli ka di kpɛri French mini Mali ŋun yuundi ka bɛ kpɛriti kpɛrigu Daouda Coulibaly ka Éric Névé mini Oumar Sy daa pahi ka bɛ yihili na<ref>{{Cite news|last=Coop|first=Studio|title=Wulu, the Malian Scarface|language=en|work=Courmayeur Noir in Festival|url=http://www.noirfest.com/2016/News.asp?id_dettaglio=952&lang=eng|access-date=2026-05-30}}</ref>. Sinii maa ban kuli be di tooni n nyɛ Ibrahim Koma ni Inna Modja mini Quim Gutiérrez, Olivier Rabourdin, ni Ndiaye Ismaël bana ni kuli be yaɣ' shɛŋa ŋan mali hankali pam puuni. Sinii maa yɛrila Ladji yɛltɔɣa, ŋun nyɛ yuun' pishi ka duhiri van Mali ka lebi West Africa tima naa yuuni 2012 Mali tɔbu ka saha. O daa pilila tuun' biɛri maa tumbu din yɛn che ka o tizo paɣa jaɣamilitsli niŋbu. Sinii maa daa nya naba zani pam ka go n gili duniya zaa. Bɛ daa zaŋla sinii maa ni wuhi niriba yuuni 2016 Angouleme sinii chuɣu puhibu ni. Di yuuni din daa kana, Ibrahim Koma ŋun daa be sinii maa tooni maa daa di pini din wuhiri ni o kpɛri kpɛriti kpee kani FESPACO yuuni 2017. Di yɛlimaŋli kuli nyɛla di daa bɔri ni di ŋmaaila Mali, amaa din nyaanga ka di labisili mɔ Senegal daliri shɛŋa zuɣu. lsla zuɣu sinii maa daa ŋmaai la November goli ni yuuni 2015. ka bɛ da lee ŋmaai li Thiès, Senegal balli puuni. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋma aali == * Ibrahim Koma ŋun daa nye Ladji * Inna Modja ŋun daa nye Aminata * Quim Gutiérrez ŋun daa nye Rafael * Olivier Rabourdin ŋun daa nye Jean-François * Ndiaye Ismaël ŋun daa nye Zol * Habib Dembélé ŋun daa nye Issiaka * Jean-Marie Traoré ŋun daa nye Houphouët * Ndiaye Mariame ŋun daa nye Assitan [[Category:Malian drama films]] [[Category:2016 films]] [[Category:2016 crime drama films]] [[Category:African crime films]] [[Category:Films set in Mali]] [[Category:Films set in Senegal]] [[Category:Films shot in Senegal]] [[Category:French drama films]] [[Category:Senegalese drama films]] [[Category:2016 French films]] rnlqdawyhqxid9tn517g49606xjzgxb 138324 138323 2026-05-30T22:18:44Z K.D.Nburidiba 4111 Added a section 138324 wikitext text/x-wiki '''''Wùlu, the Malian Scarface''''' nyɛla 2016 Mali nima tuum' biɛri sinii,ka Marseille-born daa yuli ka di kpɛri French mini Mali ŋun yuundi ka bɛ kpɛriti kpɛrigu Daouda Coulibaly ka Éric Névé mini Oumar Sy daa pahi ka bɛ yihili na<ref>{{Cite news|last=Coop|first=Studio|title=Wulu, the Malian Scarface|language=en|work=Courmayeur Noir in Festival|url=http://www.noirfest.com/2016/News.asp?id_dettaglio=952&lang=eng|access-date=2026-05-30}}</ref><ref>{{Cite web|title=Film: "Wulu" {{!}} Columbia Global Centers|url=https://globalcenters.columbia.edu/events/film-wulu|access-date=2026-05-30|website=globalcenters.columbia.edu|language=en}}</ref>. Sinii maa ban kuli be di tooni n nyɛ Ibrahim Koma ni Inna Modja mini Quim Gutiérrez, Olivier Rabourdin, ni Ndiaye Ismaël bana ni kuli be yaɣ' shɛŋa ŋan mali hankali pam puuni. Sinii maa yɛrila Ladji yɛltɔɣa, ŋun nyɛ yuun' pishi ka duhiri van Mali ka lebi West Africa tima naa yuuni 2012 Mali tɔbu ka saha. O daa pilila tuun' biɛri maa tumbu din yɛn che ka o tizo paɣa jaɣamilitsli niŋbu. Sinii maa daa nya naba zani pam ka go n gili duniya zaa. Bɛ daa zaŋla sinii maa ni wuhi niriba yuuni 2016 Angouleme sinii chuɣu puhibu ni. Di yuuni din daa kana, Ibrahim Koma ŋun daa be sinii maa tooni maa daa di pini din wuhiri ni o kpɛri kpɛriti kpee kani FESPACO yuuni 2017. Di yɛlimaŋli kuli nyɛla di daa bɔri ni di ŋmaaila Mali, amaa din nyaanga ka di labisili mɔ Senegal daliri shɛŋa zuɣu. lsla zuɣu sinii maa daa ŋmaai la November goli ni yuuni 2015. ka bɛ da lee ŋmaai li Thiès, Senegal balli puuni. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋma aali == * Ibrahim Koma ŋun daa nye Ladji * Inna Modja ŋun daa nye Aminata * Quim Gutiérrez ŋun daa nye Rafael * Olivier Rabourdin ŋun daa nye Jean-François * Ndiaye Ismaël ŋun daa nye Zol * Habib Dembélé ŋun daa nye Issiaka * Jean-Marie Traoré ŋun daa nye Houphouët * Ndiaye Mariame ŋun daa nye Assitan == Kundivihira == [[Category:Malian drama films]] [[Category:2016 films]] [[Category:2016 crime drama films]] [[Category:African crime films]] [[Category:Films set in Mali]] [[Category:Films set in Senegal]] [[Category:Films shot in Senegal]] [[Category:French drama films]] [[Category:Senegalese drama films]] [[Category:2016 French films]] 6tamcdu91u8h1iuvza03e9tdcvc0q4x 138325 138324 2026-05-30T22:20:26Z K.D.Nburidiba 4111 Added a reference 138325 wikitext text/x-wiki '''''Wùlu, the Malian Scarface''''' nyɛla 2016 Mali nima tuum' biɛri sinii,ka Marseille-born daa yuli ka di kpɛri French mini Mali ŋun yuundi ka bɛ kpɛriti kpɛrigu Daouda Coulibaly ka Éric Névé mini Oumar Sy daa pahi ka bɛ yihili na<ref>{{Cite news|last=Coop|first=Studio|title=Wulu, the Malian Scarface|language=en|work=Courmayeur Noir in Festival|url=http://www.noirfest.com/2016/News.asp?id_dettaglio=952&lang=eng|access-date=2026-05-30}}</ref><ref>{{Cite web|title=Film: "Wulu" {{!}} Columbia Global Centers|url=https://globalcenters.columbia.edu/events/film-wulu|access-date=2026-05-30|website=globalcenters.columbia.edu|language=en}}</ref>. Sinii maa ban kuli be di tooni n nyɛ Ibrahim Koma ni Inna Modja mini Quim Gutiérrez, Olivier Rabourdin, ni Ndiaye Ismaël bana ni kuli be yaɣ' shɛŋa ŋan mali hankali pam puuni<ref>{{Cite web|title=Wùlu, by Daouda Coulibaly {{!}} Institut français|url=https://www.institutfrancais.com/en/work/wulu-by-daouda-coulibaly|access-date=2026-05-30|website=Institut français|language=en}}</ref>. Sinii maa yɛrila Ladji yɛltɔɣa, ŋun nyɛ yuun' pishi ka duhiri van Mali ka lebi West Africa tima naa yuuni 2012 Mali tɔbu ka saha. O daa pilila tuun' biɛri maa tumbu din yɛn che ka o tizo paɣa jaɣamilitsli niŋbu. Sinii maa daa nya naba zani pam ka go n gili duniya zaa. Bɛ daa zaŋla sinii maa ni wuhi niriba yuuni 2016 Angouleme sinii chuɣu puhibu ni. Di yuuni din daa kana, Ibrahim Koma ŋun daa be sinii maa tooni maa daa di pini din wuhiri ni o kpɛri kpɛriti kpee kani FESPACO yuuni 2017. Di yɛlimaŋli kuli nyɛla di daa bɔri ni di ŋmaaila Mali, amaa din nyaanga ka di labisili mɔ Senegal daliri shɛŋa zuɣu. lsla zuɣu sinii maa daa ŋmaai la November goli ni yuuni 2015. ka bɛ da lee ŋmaai li Thiès, Senegal balli puuni. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋma aali == * Ibrahim Koma ŋun daa nye Ladji * Inna Modja ŋun daa nye Aminata * Quim Gutiérrez ŋun daa nye Rafael * Olivier Rabourdin ŋun daa nye Jean-François * Ndiaye Ismaël ŋun daa nye Zol * Habib Dembélé ŋun daa nye Issiaka * Jean-Marie Traoré ŋun daa nye Houphouët * Ndiaye Mariame ŋun daa nye Assitan == Kundivihira == [[Category:Malian drama films]] [[Category:2016 films]] [[Category:2016 crime drama films]] [[Category:African crime films]] [[Category:Films set in Mali]] [[Category:Films set in Senegal]] [[Category:Films shot in Senegal]] [[Category:French drama films]] [[Category:Senegalese drama films]] [[Category:2016 French films]] ohris4gfvyisrhgmqiqh0g9kz8v1j99 138326 138325 2026-05-30T22:23:06Z K.D.Nburidiba 4111 Added a reference 138326 wikitext text/x-wiki '''''Wùlu, the Malian Scarface''''' nyɛla 2016 Mali nima tuum' biɛri sinii,ka Marseille-born daa yuli ka di kpɛri French mini Mali ŋun yuundi ka bɛ kpɛriti kpɛrigu Daouda Coulibaly ka Éric Névé mini Oumar Sy daa pahi ka bɛ yihili na<ref>{{Cite news|last=Coop|first=Studio|title=Wulu, the Malian Scarface|language=en|work=Courmayeur Noir in Festival|url=http://www.noirfest.com/2016/News.asp?id_dettaglio=952&lang=eng|access-date=2026-05-30}}</ref><ref>{{Cite web|title=Film: "Wulu" {{!}} Columbia Global Centers|url=https://globalcenters.columbia.edu/events/film-wulu|access-date=2026-05-30|website=globalcenters.columbia.edu|language=en}}</ref>. Sinii maa ban kuli be di tooni n nyɛ Ibrahim Koma ni Inna Modja mini Quim Gutiérrez, Olivier Rabourdin, ni Ndiaye Ismaël bana ni kuli be yaɣ' shɛŋa ŋan mali hankali pam puuni<ref>{{Cite web|title=Wùlu, by Daouda Coulibaly {{!}} Institut français|url=https://www.institutfrancais.com/en/work/wulu-by-daouda-coulibaly|access-date=2026-05-30|website=Institut français|language=en}}</ref><ref>{{Citation|last=AlloCine|title=Wùlu|url=https://www.allocine.fr/film/fichefilm_gen_cfilm=246424.html|language=fr|access-date=2026-05-30}}</ref> Sinii maa yɛrila Ladji yɛltɔɣa, ŋun nyɛ yuun' pishi ka duhiri van Mali ka lebi West Africa tima naa yuuni 2012 Mali tɔbu ka saha. O daa pilila tuun' biɛri maa tumbu din yɛn che ka o tizo paɣa jaɣamilitsli niŋbu. Sinii maa daa nya naba zani pam ka go n gili duniya zaa. Bɛ daa zaŋla sinii maa ni wuhi niriba yuuni 2016 Angouleme sinii chuɣu puhibu ni. Di yuuni din daa kana, Ibrahim Koma ŋun daa be sinii maa tooni maa daa di pini din wuhiri ni o kpɛri kpɛriti kpee kani FESPACO yuuni 2017. Di yɛlimaŋli kuli nyɛla di daa bɔri ni di ŋmaaila Mali, amaa din nyaanga ka di labisili mɔ Senegal daliri shɛŋa zuɣu. lsla zuɣu sinii maa daa ŋmaai la November goli ni yuuni 2015. ka bɛ da lee ŋmaai li Thiès, Senegal balli puuni. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋma aali == * Ibrahim Koma ŋun daa nye Ladji * Inna Modja ŋun daa nye Aminata * Quim Gutiérrez ŋun daa nye Rafael * Olivier Rabourdin ŋun daa nye Jean-François * Ndiaye Ismaël ŋun daa nye Zol * Habib Dembélé ŋun daa nye Issiaka * Jean-Marie Traoré ŋun daa nye Houphouët * Ndiaye Mariame ŋun daa nye Assitan == Kundivihira == [[Category:Malian drama films]] [[Category:2016 films]] [[Category:2016 crime drama films]] [[Category:African crime films]] [[Category:Films set in Mali]] [[Category:Films set in Senegal]] [[Category:Films shot in Senegal]] [[Category:French drama films]] [[Category:Senegalese drama films]] [[Category:2016 French films]] feawvsdhy6uctzygboxpj6i9docywp8 138327 138326 2026-05-30T22:24:31Z K.D.Nburidiba 4111 Added a reference 138327 wikitext text/x-wiki '''''Wùlu, the Malian Scarface''''' nyɛla 2016 Mali nima tuum' biɛri sinii,ka Marseille-born daa yuli ka di kpɛri French mini Mali ŋun yuundi ka bɛ kpɛriti kpɛrigu Daouda Coulibaly ka Éric Névé mini Oumar Sy daa pahi ka bɛ yihili na<ref>{{Cite news|last=Coop|first=Studio|title=Wulu, the Malian Scarface|language=en|work=Courmayeur Noir in Festival|url=http://www.noirfest.com/2016/News.asp?id_dettaglio=952&lang=eng|access-date=2026-05-30}}</ref><ref>{{Cite web|title=Film: "Wulu" {{!}} Columbia Global Centers|url=https://globalcenters.columbia.edu/events/film-wulu|access-date=2026-05-30|website=globalcenters.columbia.edu|language=en}}</ref>. Sinii maa ban kuli be di tooni n nyɛ Ibrahim Koma ni Inna Modja mini Quim Gutiérrez, Olivier Rabourdin, ni Ndiaye Ismaël bana ni kuli be yaɣ' shɛŋa ŋan mali hankali pam puuni<ref>{{Cite web|title=Wùlu, by Daouda Coulibaly {{!}} Institut français|url=https://www.institutfrancais.com/en/work/wulu-by-daouda-coulibaly|access-date=2026-05-30|website=Institut français|language=en}}</ref><ref>{{Citation|last=AlloCine|title=Wùlu|url=https://www.allocine.fr/film/fichefilm_gen_cfilm=246424.html|language=fr|access-date=2026-05-30}}</ref> Sinii maa yɛrila Ladji yɛltɔɣa, ŋun nyɛ yuun' pishi ka duhiri van Mali ka lebi West Africa tima naa yuuni 2012 Mali tɔbu ka saha.<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} African Film Festival, Inc.|url=https://africanfilmny.org/films/wulu/|access-date=2026-05-30|language=en-US}}</ref> O daa pilila tuun' biɛri maa tumbu din yɛn che ka o tizo paɣa jaɣamilitsli niŋbu. Sinii maa daa nya naba zani pam ka go n gili duniya zaa. Bɛ daa zaŋla sinii maa ni wuhi niriba yuuni 2016 Angouleme sinii chuɣu puhibu ni. Di yuuni din daa kana, Ibrahim Koma ŋun daa be sinii maa tooni maa daa di pini din wuhiri ni o kpɛri kpɛriti kpee kani FESPACO yuuni 2017. Di yɛlimaŋli kuli nyɛla di daa bɔri ni di ŋmaaila Mali, amaa din nyaanga ka di labisili mɔ Senegal daliri shɛŋa zuɣu. lsla zuɣu sinii maa daa ŋmaai la November goli ni yuuni 2015. ka bɛ da lee ŋmaai li Thiès, Senegal balli puuni. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋma aali == * Ibrahim Koma ŋun daa nye Ladji * Inna Modja ŋun daa nye Aminata * Quim Gutiérrez ŋun daa nye Rafael * Olivier Rabourdin ŋun daa nye Jean-François * Ndiaye Ismaël ŋun daa nye Zol * Habib Dembélé ŋun daa nye Issiaka * Jean-Marie Traoré ŋun daa nye Houphouët * Ndiaye Mariame ŋun daa nye Assitan == Kundivihira == [[Category:Malian drama films]] [[Category:2016 films]] [[Category:2016 crime drama films]] [[Category:African crime films]] [[Category:Films set in Mali]] [[Category:Films set in Senegal]] [[Category:Films shot in Senegal]] [[Category:French drama films]] [[Category:Senegalese drama films]] [[Category:2016 French films]] g1p9vlw6jx1xy3n4bhyfkwxeura83h5 138328 138327 2026-05-30T22:25:37Z K.D.Nburidiba 4111 Added a reference 138328 wikitext text/x-wiki '''''Wùlu, the Malian Scarface''''' nyɛla 2016 Mali nima tuum' biɛri sinii,ka Marseille-born daa yuli ka di kpɛri French mini Mali ŋun yuundi ka bɛ kpɛriti kpɛrigu Daouda Coulibaly ka Éric Névé mini Oumar Sy daa pahi ka bɛ yihili na<ref>{{Cite news|last=Coop|first=Studio|title=Wulu, the Malian Scarface|language=en|work=Courmayeur Noir in Festival|url=http://www.noirfest.com/2016/News.asp?id_dettaglio=952&lang=eng|access-date=2026-05-30}}</ref><ref>{{Cite web|title=Film: "Wulu" {{!}} Columbia Global Centers|url=https://globalcenters.columbia.edu/events/film-wulu|access-date=2026-05-30|website=globalcenters.columbia.edu|language=en}}</ref>. Sinii maa ban kuli be di tooni n nyɛ Ibrahim Koma ni Inna Modja mini Quim Gutiérrez, Olivier Rabourdin, ni Ndiaye Ismaël bana ni kuli be yaɣ' shɛŋa ŋan mali hankali pam puuni<ref>{{Cite web|title=Wùlu, by Daouda Coulibaly {{!}} Institut français|url=https://www.institutfrancais.com/en/work/wulu-by-daouda-coulibaly|access-date=2026-05-30|website=Institut français|language=en}}</ref><ref>{{Citation|last=AlloCine|title=Wùlu|url=https://www.allocine.fr/film/fichefilm_gen_cfilm=246424.html|language=fr|access-date=2026-05-30}}</ref> Sinii maa yɛrila Ladji yɛltɔɣa, ŋun nyɛ yuun' pishi ka duhiri van Mali ka lebi West Africa tima naa yuuni 2012 Mali tɔbu ka saha.<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} African Film Festival, Inc.|url=https://africanfilmny.org/films/wulu/|access-date=2026-05-30|language=en-US}}</ref> O daa pilila tuun' biɛri maa tumbu din yɛn che ka o tizo paɣa jaɣamilitsli niŋbu.<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} New Directors/New Films|url=https://www.filmlinc.org/films/wulu/|access-date=2026-05-30|website=Film at Lincoln Center|language=en}}</ref> Sinii maa daa nya naba zani pam ka go n gili duniya zaa. Bɛ daa zaŋla sinii maa ni wuhi niriba yuuni 2016 Angouleme sinii chuɣu puhibu ni. Di yuuni din daa kana, Ibrahim Koma ŋun daa be sinii maa tooni maa daa di pini din wuhiri ni o kpɛri kpɛriti kpee kani FESPACO yuuni 2017. Di yɛlimaŋli kuli nyɛla di daa bɔri ni di ŋmaaila Mali, amaa din nyaanga ka di labisili mɔ Senegal daliri shɛŋa zuɣu. lsla zuɣu sinii maa daa ŋmaai la November goli ni yuuni 2015. ka bɛ da lee ŋmaai li Thiès, Senegal balli puuni. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋma aali == * Ibrahim Koma ŋun daa nye Ladji * Inna Modja ŋun daa nye Aminata * Quim Gutiérrez ŋun daa nye Rafael * Olivier Rabourdin ŋun daa nye Jean-François * Ndiaye Ismaël ŋun daa nye Zol * Habib Dembélé ŋun daa nye Issiaka * Jean-Marie Traoré ŋun daa nye Houphouët * Ndiaye Mariame ŋun daa nye Assitan == Kundivihira == [[Category:Malian drama films]] [[Category:2016 films]] [[Category:2016 crime drama films]] [[Category:African crime films]] [[Category:Films set in Mali]] [[Category:Films set in Senegal]] [[Category:Films shot in Senegal]] [[Category:French drama films]] [[Category:Senegalese drama films]] [[Category:2016 French films]] h2l4gsk4zq2wh0wqciamquy0nzik1di 138329 138328 2026-05-30T22:27:01Z K.D.Nburidiba 4111 Added a reference 138329 wikitext text/x-wiki '''''Wùlu, the Malian Scarface''''' nyɛla 2016 Mali nima tuum' biɛri sinii,ka Marseille-born daa yuli ka di kpɛri French mini Mali ŋun yuundi ka bɛ kpɛriti kpɛrigu Daouda Coulibaly ka Éric Névé mini Oumar Sy daa pahi ka bɛ yihili na<ref>{{Cite news|last=Coop|first=Studio|title=Wulu, the Malian Scarface|language=en|work=Courmayeur Noir in Festival|url=http://www.noirfest.com/2016/News.asp?id_dettaglio=952&lang=eng|access-date=2026-05-30}}</ref><ref>{{Cite web|title=Film: "Wulu" {{!}} Columbia Global Centers|url=https://globalcenters.columbia.edu/events/film-wulu|access-date=2026-05-30|website=globalcenters.columbia.edu|language=en}}</ref>. Sinii maa ban kuli be di tooni n nyɛ Ibrahim Koma ni Inna Modja mini Quim Gutiérrez, Olivier Rabourdin, ni Ndiaye Ismaël bana ni kuli be yaɣ' shɛŋa ŋan mali hankali pam puuni<ref>{{Cite web|title=Wùlu, by Daouda Coulibaly {{!}} Institut français|url=https://www.institutfrancais.com/en/work/wulu-by-daouda-coulibaly|access-date=2026-05-30|website=Institut français|language=en}}</ref><ref>{{Citation|last=AlloCine|title=Wùlu|url=https://www.allocine.fr/film/fichefilm_gen_cfilm=246424.html|language=fr|access-date=2026-05-30}}</ref> Sinii maa yɛrila Ladji yɛltɔɣa, ŋun nyɛ yuun' pishi ka duhiri van Mali ka lebi West Africa tima naa yuuni 2012 Mali tɔbu ka saha.<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} African Film Festival, Inc.|url=https://africanfilmny.org/films/wulu/|access-date=2026-05-30|language=en-US}}</ref> O daa pilila tuun' biɛri maa tumbu din yɛn che ka o tizo paɣa jaɣamilitsli niŋbu.<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} New Directors/New Films|url=https://www.filmlinc.org/films/wulu/|access-date=2026-05-30|website=Film at Lincoln Center|language=en}}</ref> Sinii maa daa nya naba zani pam ka go n gili duniya zaa<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} Rotten Tomatoes|url=https://www.rottentomatoes.com/m/wulu_2017|access-date=2026-05-30|website=www.rottentomatoes.com|language=en}}</ref>. Bɛ daa zaŋla sinii maa ni wuhi niriba yuuni 2016 Angouleme sinii chuɣu puhibu ni. Di yuuni din daa kana, Ibrahim Koma ŋun daa be sinii maa tooni maa daa di pini din wuhiri ni o kpɛri kpɛriti kpee kani FESPACO yuuni 2017. Di yɛlimaŋli kuli nyɛla di daa bɔri ni di ŋmaaila Mali, amaa din nyaanga ka di labisili mɔ Senegal daliri shɛŋa zuɣu. lsla zuɣu sinii maa daa ŋmaai la November goli ni yuuni 2015. ka bɛ da lee ŋmaai li Thiès, Senegal balli puuni. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋma aali == * Ibrahim Koma ŋun daa nye Ladji * Inna Modja ŋun daa nye Aminata * Quim Gutiérrez ŋun daa nye Rafael * Olivier Rabourdin ŋun daa nye Jean-François * Ndiaye Ismaël ŋun daa nye Zol * Habib Dembélé ŋun daa nye Issiaka * Jean-Marie Traoré ŋun daa nye Houphouët * Ndiaye Mariame ŋun daa nye Assitan == Kundivihira == [[Category:Malian drama films]] [[Category:2016 films]] [[Category:2016 crime drama films]] [[Category:African crime films]] [[Category:Films set in Mali]] [[Category:Films set in Senegal]] [[Category:Films shot in Senegal]] [[Category:French drama films]] [[Category:Senegalese drama films]] [[Category:2016 French films]] 49psthwtfwma8a98to44y8uppe3tfef 138330 138329 2026-05-30T22:28:48Z K.D.Nburidiba 4111 Added a reference 138330 wikitext text/x-wiki '''''Wùlu, the Malian Scarface''''' nyɛla 2016 Mali nima tuum' biɛri sinii,ka Marseille-born daa yuli ka di kpɛri French mini Mali ŋun yuundi ka bɛ kpɛriti kpɛrigu Daouda Coulibaly ka Éric Névé mini Oumar Sy daa pahi ka bɛ yihili na<ref>{{Cite news|last=Coop|first=Studio|title=Wulu, the Malian Scarface|language=en|work=Courmayeur Noir in Festival|url=http://www.noirfest.com/2016/News.asp?id_dettaglio=952&lang=eng|access-date=2026-05-30}}</ref><ref>{{Cite web|title=Film: "Wulu" {{!}} Columbia Global Centers|url=https://globalcenters.columbia.edu/events/film-wulu|access-date=2026-05-30|website=globalcenters.columbia.edu|language=en}}</ref>. Sinii maa ban kuli be di tooni n nyɛ Ibrahim Koma ni Inna Modja mini Quim Gutiérrez, Olivier Rabourdin, ni Ndiaye Ismaël bana ni kuli be yaɣ' shɛŋa ŋan mali hankali pam puuni<ref>{{Cite web|title=Wùlu, by Daouda Coulibaly {{!}} Institut français|url=https://www.institutfrancais.com/en/work/wulu-by-daouda-coulibaly|access-date=2026-05-30|website=Institut français|language=en}}</ref><ref>{{Citation|last=AlloCine|title=Wùlu|url=https://www.allocine.fr/film/fichefilm_gen_cfilm=246424.html|language=fr|access-date=2026-05-30}}</ref> Sinii maa yɛrila Ladji yɛltɔɣa, ŋun nyɛ yuun' pishi ka duhiri van Mali ka lebi West Africa tima naa yuuni 2012 Mali tɔbu ka saha.<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} African Film Festival, Inc.|url=https://africanfilmny.org/films/wulu/|access-date=2026-05-30|language=en-US}}</ref> O daa pilila tuun' biɛri maa tumbu din yɛn che ka o tizo paɣa jaɣamilitsli niŋbu.<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} New Directors/New Films|url=https://www.filmlinc.org/films/wulu/|access-date=2026-05-30|website=Film at Lincoln Center|language=en}}</ref> Sinii maa daa nya naba zani pam ka go n gili duniya zaa<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} Rotten Tomatoes|url=https://www.rottentomatoes.com/m/wulu_2017|access-date=2026-05-30|website=www.rottentomatoes.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|last=Hoeij|first=Boyd van|date=2016-09-26|title=‘Wulu’: Film Review|url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-reviews/wulu-review-932466/|access-date=2026-05-30|website=The Hollywood Reporter|language=en-US}}</ref> Bɛ daa zaŋla sinii maa ni wuhi niriba yuuni 2016 Angouleme sinii chuɣu puhibu ni. Di yuuni din daa kana, Ibrahim Koma ŋun daa be sinii maa tooni maa daa di pini din wuhiri ni o kpɛri kpɛriti kpee kani FESPACO yuuni 2017. Di yɛlimaŋli kuli nyɛla di daa bɔri ni di ŋmaaila Mali, amaa din nyaanga ka di labisili mɔ Senegal daliri shɛŋa zuɣu. lsla zuɣu sinii maa daa ŋmaai la November goli ni yuuni 2015. ka bɛ da lee ŋmaai li Thiès, Senegal balli puuni. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋma aali == * Ibrahim Koma ŋun daa nye Ladji * Inna Modja ŋun daa nye Aminata * Quim Gutiérrez ŋun daa nye Rafael * Olivier Rabourdin ŋun daa nye Jean-François * Ndiaye Ismaël ŋun daa nye Zol * Habib Dembélé ŋun daa nye Issiaka * Jean-Marie Traoré ŋun daa nye Houphouët * Ndiaye Mariame ŋun daa nye Assitan == Kundivihira == [[Category:Malian drama films]] [[Category:2016 films]] [[Category:2016 crime drama films]] [[Category:African crime films]] [[Category:Films set in Mali]] [[Category:Films set in Senegal]] [[Category:Films shot in Senegal]] [[Category:French drama films]] [[Category:Senegalese drama films]] [[Category:2016 French films]] jzzulw1cn6qytbrdvl3y8t2nd95ouiw 138331 138330 2026-05-30T22:30:10Z K.D.Nburidiba 4111 Added a reference 138331 wikitext text/x-wiki '''''Wùlu, the Malian Scarface''''' nyɛla 2016 Mali nima tuum' biɛri sinii,ka Marseille-born daa yuli ka di kpɛri French mini Mali ŋun yuundi ka bɛ kpɛriti kpɛrigu Daouda Coulibaly ka Éric Névé mini Oumar Sy daa pahi ka bɛ yihili na<ref>{{Cite news|last=Coop|first=Studio|title=Wulu, the Malian Scarface|language=en|work=Courmayeur Noir in Festival|url=http://www.noirfest.com/2016/News.asp?id_dettaglio=952&lang=eng|access-date=2026-05-30}}</ref><ref>{{Cite web|title=Film: "Wulu" {{!}} Columbia Global Centers|url=https://globalcenters.columbia.edu/events/film-wulu|access-date=2026-05-30|website=globalcenters.columbia.edu|language=en}}</ref>. Sinii maa ban kuli be di tooni n nyɛ Ibrahim Koma ni Inna Modja mini Quim Gutiérrez, Olivier Rabourdin, ni Ndiaye Ismaël bana ni kuli be yaɣ' shɛŋa ŋan mali hankali pam puuni<ref>{{Cite web|title=Wùlu, by Daouda Coulibaly {{!}} Institut français|url=https://www.institutfrancais.com/en/work/wulu-by-daouda-coulibaly|access-date=2026-05-30|website=Institut français|language=en}}</ref><ref>{{Citation|last=AlloCine|title=Wùlu|url=https://www.allocine.fr/film/fichefilm_gen_cfilm=246424.html|language=fr|access-date=2026-05-30}}</ref> Sinii maa yɛrila Ladji yɛltɔɣa, ŋun nyɛ yuun' pishi ka duhiri van Mali ka lebi West Africa tima naa yuuni 2012 Mali tɔbu ka saha.<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} African Film Festival, Inc.|url=https://africanfilmny.org/films/wulu/|access-date=2026-05-30|language=en-US}}</ref> O daa pilila tuun' biɛri maa tumbu din yɛn che ka o tizo paɣa jaɣamilitsli niŋbu.<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} New Directors/New Films|url=https://www.filmlinc.org/films/wulu/|access-date=2026-05-30|website=Film at Lincoln Center|language=en}}</ref> Sinii maa daa nya naba zani pam ka go n gili duniya zaa<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} Rotten Tomatoes|url=https://www.rottentomatoes.com/m/wulu_2017|access-date=2026-05-30|website=www.rottentomatoes.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|last=Hoeij|first=Boyd van|date=2016-09-26|title=‘Wulu’: Film Review|url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-reviews/wulu-review-932466/|access-date=2026-05-30|website=The Hollywood Reporter|language=en-US}}</ref> Bɛ daa zaŋla sinii maa ni wuhi niriba yuuni 2016 Angouleme sinii chuɣu puhibu ni<ref>{{Cite web|last=Hoeij|first=Boyd van|date=2016-09-26|title=‘Wulu’: Film Review|url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-reviews/wulu-review-932466/|access-date=2026-05-30|website=The Hollywood Reporter|language=en-US}}</ref>. Di yuuni din daa kana, Ibrahim Koma ŋun daa be sinii maa tooni maa daa di pini din wuhiri ni o kpɛri kpɛriti kpee kani FESPACO yuuni 2017. Di yɛlimaŋli kuli nyɛla di daa bɔri ni di ŋmaaila Mali, amaa din nyaanga ka di labisili mɔ Senegal daliri shɛŋa zuɣu. lsla zuɣu sinii maa daa ŋmaai la November goli ni yuuni 2015. ka bɛ da lee ŋmaai li Thiès, Senegal balli puuni. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋma aali == * Ibrahim Koma ŋun daa nye Ladji * Inna Modja ŋun daa nye Aminata * Quim Gutiérrez ŋun daa nye Rafael * Olivier Rabourdin ŋun daa nye Jean-François * Ndiaye Ismaël ŋun daa nye Zol * Habib Dembélé ŋun daa nye Issiaka * Jean-Marie Traoré ŋun daa nye Houphouët * Ndiaye Mariame ŋun daa nye Assitan == Kundivihira == [[Category:Malian drama films]] [[Category:2016 films]] [[Category:2016 crime drama films]] [[Category:African crime films]] [[Category:Films set in Mali]] [[Category:Films set in Senegal]] [[Category:Films shot in Senegal]] [[Category:French drama films]] [[Category:Senegalese drama films]] [[Category:2016 French films]] fhs7odik1tnjig0cnw86287dtxe75jd 138332 138331 2026-05-30T22:31:27Z K.D.Nburidiba 4111 Added a reference 138332 wikitext text/x-wiki '''''Wùlu, the Malian Scarface''''' nyɛla 2016 Mali nima tuum' biɛri sinii,ka Marseille-born daa yuli ka di kpɛri French mini Mali ŋun yuundi ka bɛ kpɛriti kpɛrigu Daouda Coulibaly ka Éric Névé mini Oumar Sy daa pahi ka bɛ yihili na<ref>{{Cite news|last=Coop|first=Studio|title=Wulu, the Malian Scarface|language=en|work=Courmayeur Noir in Festival|url=http://www.noirfest.com/2016/News.asp?id_dettaglio=952&lang=eng|access-date=2026-05-30}}</ref><ref>{{Cite web|title=Film: "Wulu" {{!}} Columbia Global Centers|url=https://globalcenters.columbia.edu/events/film-wulu|access-date=2026-05-30|website=globalcenters.columbia.edu|language=en}}</ref>. Sinii maa ban kuli be di tooni n nyɛ Ibrahim Koma ni Inna Modja mini Quim Gutiérrez, Olivier Rabourdin, ni Ndiaye Ismaël bana ni kuli be yaɣ' shɛŋa ŋan mali hankali pam puuni<ref>{{Cite web|title=Wùlu, by Daouda Coulibaly {{!}} Institut français|url=https://www.institutfrancais.com/en/work/wulu-by-daouda-coulibaly|access-date=2026-05-30|website=Institut français|language=en}}</ref><ref>{{Citation|last=AlloCine|title=Wùlu|url=https://www.allocine.fr/film/fichefilm_gen_cfilm=246424.html|language=fr|access-date=2026-05-30}}</ref> Sinii maa yɛrila Ladji yɛltɔɣa, ŋun nyɛ yuun' pishi ka duhiri van Mali ka lebi West Africa tima naa yuuni 2012 Mali tɔbu ka saha.<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} African Film Festival, Inc.|url=https://africanfilmny.org/films/wulu/|access-date=2026-05-30|language=en-US}}</ref> O daa pilila tuun' biɛri maa tumbu din yɛn che ka o tizo paɣa jaɣamilitsli niŋbu.<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} New Directors/New Films|url=https://www.filmlinc.org/films/wulu/|access-date=2026-05-30|website=Film at Lincoln Center|language=en}}</ref> Sinii maa daa nya naba zani pam ka go n gili duniya zaa<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} Rotten Tomatoes|url=https://www.rottentomatoes.com/m/wulu_2017|access-date=2026-05-30|website=www.rottentomatoes.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|last=Hoeij|first=Boyd van|date=2016-09-26|title=‘Wulu’: Film Review|url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-reviews/wulu-review-932466/|access-date=2026-05-30|website=The Hollywood Reporter|language=en-US}}</ref> Bɛ daa zaŋla sinii maa ni wuhi niriba yuuni 2016 Angouleme sinii chuɣu puhibu ni<ref>{{Cite web|last=Hoeij|first=Boyd van|date=2016-09-26|title=‘Wulu’: Film Review|url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-reviews/wulu-review-932466/|access-date=2026-05-30|website=The Hollywood Reporter|language=en-US}}</ref>. Di yuuni din daa kana, Ibrahim Koma ŋun daa be sinii maa tooni maa daa di pini din wuhiri ni o kpɛri kpɛriti kpee kani FESPACO yuuni 2017<ref>{{Cite web|title=Cinéma : Wùlu, le film africain sur le trafic de drogue qui séduit les festivals du monde entier|url=https://www.jeuneafrique.com/371541/culture/cinema-wulu-film-africain-trafic-de-drogue-seduit-festivals-monde-entier/|access-date=2026-05-30|website=JeuneAfrique.com|language=fr-FR}}</ref>. Di yɛlimaŋli kuli nyɛla di daa bɔri ni di ŋmaaila Mali, amaa din nyaanga ka di labisili mɔ Senegal daliri shɛŋa zuɣu. lsla zuɣu sinii maa daa ŋmaai la November goli ni yuuni 2015. ka bɛ da lee ŋmaai li Thiès, Senegal balli puuni. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋma aali == * Ibrahim Koma ŋun daa nye Ladji * Inna Modja ŋun daa nye Aminata * Quim Gutiérrez ŋun daa nye Rafael * Olivier Rabourdin ŋun daa nye Jean-François * Ndiaye Ismaël ŋun daa nye Zol * Habib Dembélé ŋun daa nye Issiaka * Jean-Marie Traoré ŋun daa nye Houphouët * Ndiaye Mariame ŋun daa nye Assitan == Kundivihira == [[Category:Malian drama films]] [[Category:2016 films]] [[Category:2016 crime drama films]] [[Category:African crime films]] [[Category:Films set in Mali]] [[Category:Films set in Senegal]] [[Category:Films shot in Senegal]] [[Category:French drama films]] [[Category:Senegalese drama films]] [[Category:2016 French films]] 8jo6kdieps03cosm2g5ld0sdy7k9a5p 138333 138332 2026-05-30T22:33:08Z K.D.Nburidiba 4111 Added a reference 138333 wikitext text/x-wiki '''''Wùlu, the Malian Scarface''''' nyɛla 2016 Mali nima tuum' biɛri sinii,ka Marseille-born daa yuli ka di kpɛri French mini Mali ŋun yuundi ka bɛ kpɛriti kpɛrigu Daouda Coulibaly ka Éric Névé mini Oumar Sy daa pahi ka bɛ yihili na<ref>{{Cite news|last=Coop|first=Studio|title=Wulu, the Malian Scarface|language=en|work=Courmayeur Noir in Festival|url=http://www.noirfest.com/2016/News.asp?id_dettaglio=952&lang=eng|access-date=2026-05-30}}</ref><ref>{{Cite web|title=Film: "Wulu" {{!}} Columbia Global Centers|url=https://globalcenters.columbia.edu/events/film-wulu|access-date=2026-05-30|website=globalcenters.columbia.edu|language=en}}</ref>. Sinii maa ban kuli be di tooni n nyɛ Ibrahim Koma ni Inna Modja mini Quim Gutiérrez, Olivier Rabourdin, ni Ndiaye Ismaël bana ni kuli be yaɣ' shɛŋa ŋan mali hankali pam puuni<ref>{{Cite web|title=Wùlu, by Daouda Coulibaly {{!}} Institut français|url=https://www.institutfrancais.com/en/work/wulu-by-daouda-coulibaly|access-date=2026-05-30|website=Institut français|language=en}}</ref><ref>{{Citation|last=AlloCine|title=Wùlu|url=https://www.allocine.fr/film/fichefilm_gen_cfilm=246424.html|language=fr|access-date=2026-05-30}}</ref> Sinii maa yɛrila Ladji yɛltɔɣa, ŋun nyɛ yuun' pishi ka duhiri van Mali ka lebi West Africa tima naa yuuni 2012 Mali tɔbu ka saha.<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} African Film Festival, Inc.|url=https://africanfilmny.org/films/wulu/|access-date=2026-05-30|language=en-US}}</ref> O daa pilila tuun' biɛri maa tumbu din yɛn che ka o tizo paɣa jaɣamilitsli niŋbu.<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} New Directors/New Films|url=https://www.filmlinc.org/films/wulu/|access-date=2026-05-30|website=Film at Lincoln Center|language=en}}</ref> Sinii maa daa nya naba zani pam ka go n gili duniya zaa<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} Rotten Tomatoes|url=https://www.rottentomatoes.com/m/wulu_2017|access-date=2026-05-30|website=www.rottentomatoes.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|last=Hoeij|first=Boyd van|date=2016-09-26|title=‘Wulu’: Film Review|url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-reviews/wulu-review-932466/|access-date=2026-05-30|website=The Hollywood Reporter|language=en-US}}</ref> Bɛ daa zaŋla sinii maa ni wuhi niriba yuuni 2016 Angouleme sinii chuɣu puhibu ni<ref>{{Cite web|last=Hoeij|first=Boyd van|date=2016-09-26|title=‘Wulu’: Film Review|url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-reviews/wulu-review-932466/|access-date=2026-05-30|website=The Hollywood Reporter|language=en-US}}</ref>. Di yuuni din daa kana, Ibrahim Koma ŋun daa be sinii maa tooni maa daa di pini din wuhiri ni o kpɛri kpɛriti kpee kani FESPACO yuuni 2017<ref>{{Cite web|title=Cinéma : Wùlu, le film africain sur le trafic de drogue qui séduit les festivals du monde entier|url=https://www.jeuneafrique.com/371541/culture/cinema-wulu-film-africain-trafic-de-drogue-seduit-festivals-monde-entier/|access-date=2026-05-30|website=JeuneAfrique.com|language=fr-FR}}</ref>.<ref>{{Cite web|date=2017-03-04|title=Le bonheur pour "Félicité" et le réalisateur Alain Gomis au Fespaco|url=https://www.lavoixdunord.fr/127386/article/2017-03-04/le-bonheur-pour-felicite-et-le-realisateur-alain-gomis-au-fespaco|access-date=2026-05-30|website=La Voix du Nord|language=fr}}</ref> Di yɛlimaŋli kuli nyɛla di daa bɔri ni di ŋmaaila Mali, amaa din nyaanga ka di labisili mɔ Senegal daliri shɛŋa zuɣu. lsla zuɣu sinii maa daa ŋmaai la November goli ni yuuni 2015. ka bɛ da lee ŋmaai li Thiès, Senegal balli puuni. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋma aali == * Ibrahim Koma ŋun daa nye Ladji * Inna Modja ŋun daa nye Aminata * Quim Gutiérrez ŋun daa nye Rafael * Olivier Rabourdin ŋun daa nye Jean-François * Ndiaye Ismaël ŋun daa nye Zol * Habib Dembélé ŋun daa nye Issiaka * Jean-Marie Traoré ŋun daa nye Houphouët * Ndiaye Mariame ŋun daa nye Assitan == Kundivihira == [[Category:Malian drama films]] [[Category:2016 films]] [[Category:2016 crime drama films]] [[Category:African crime films]] [[Category:Films set in Mali]] [[Category:Films set in Senegal]] [[Category:Films shot in Senegal]] [[Category:French drama films]] [[Category:Senegalese drama films]] [[Category:2016 French films]] da83yf2sgz8vg816k0eibxc2eglc2tc 138334 138333 2026-05-30T22:34:34Z K.D.Nburidiba 4111 Added a reference 138334 wikitext text/x-wiki '''''Wùlu, the Malian Scarface''''' nyɛla 2016 Mali nima tuum' biɛri sinii,ka Marseille-born daa yuli ka di kpɛri French mini Mali ŋun yuundi ka bɛ kpɛriti kpɛrigu Daouda Coulibaly ka Éric Névé mini Oumar Sy daa pahi ka bɛ yihili na<ref>{{Cite news|last=Coop|first=Studio|title=Wulu, the Malian Scarface|language=en|work=Courmayeur Noir in Festival|url=http://www.noirfest.com/2016/News.asp?id_dettaglio=952&lang=eng|access-date=2026-05-30}}</ref><ref>{{Cite web|title=Film: "Wulu" {{!}} Columbia Global Centers|url=https://globalcenters.columbia.edu/events/film-wulu|access-date=2026-05-30|website=globalcenters.columbia.edu|language=en}}</ref>. Sinii maa ban kuli be di tooni n nyɛ Ibrahim Koma ni Inna Modja mini Quim Gutiérrez, Olivier Rabourdin, ni Ndiaye Ismaël bana ni kuli be yaɣ' shɛŋa ŋan mali hankali pam puuni<ref>{{Cite web|title=Wùlu, by Daouda Coulibaly {{!}} Institut français|url=https://www.institutfrancais.com/en/work/wulu-by-daouda-coulibaly|access-date=2026-05-30|website=Institut français|language=en}}</ref><ref>{{Citation|last=AlloCine|title=Wùlu|url=https://www.allocine.fr/film/fichefilm_gen_cfilm=246424.html|language=fr|access-date=2026-05-30}}</ref> Sinii maa yɛrila Ladji yɛltɔɣa, ŋun nyɛ yuun' pishi ka duhiri van Mali ka lebi West Africa tima naa yuuni 2012 Mali tɔbu ka saha.<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} African Film Festival, Inc.|url=https://africanfilmny.org/films/wulu/|access-date=2026-05-30|language=en-US}}</ref> O daa pilila tuun' biɛri maa tumbu din yɛn che ka o tizo paɣa jaɣamilitsli niŋbu.<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} New Directors/New Films|url=https://www.filmlinc.org/films/wulu/|access-date=2026-05-30|website=Film at Lincoln Center|language=en}}</ref> Sinii maa daa nya naba zani pam ka go n gili duniya zaa<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} Rotten Tomatoes|url=https://www.rottentomatoes.com/m/wulu_2017|access-date=2026-05-30|website=www.rottentomatoes.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|last=Hoeij|first=Boyd van|date=2016-09-26|title=‘Wulu’: Film Review|url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-reviews/wulu-review-932466/|access-date=2026-05-30|website=The Hollywood Reporter|language=en-US}}</ref> Bɛ daa zaŋla sinii maa ni wuhi niriba yuuni 2016 Angouleme sinii chuɣu puhibu ni<ref>{{Cite web|last=Hoeij|first=Boyd van|date=2016-09-26|title=‘Wulu’: Film Review|url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-reviews/wulu-review-932466/|access-date=2026-05-30|website=The Hollywood Reporter|language=en-US}}</ref>. Di yuuni din daa kana, Ibrahim Koma ŋun daa be sinii maa tooni maa daa di pini din wuhiri ni o kpɛri kpɛriti kpee kani FESPACO yuuni 2017<ref>{{Cite web|title=Cinéma : Wùlu, le film africain sur le trafic de drogue qui séduit les festivals du monde entier|url=https://www.jeuneafrique.com/371541/culture/cinema-wulu-film-africain-trafic-de-drogue-seduit-festivals-monde-entier/|access-date=2026-05-30|website=JeuneAfrique.com|language=fr-FR}}</ref>.<ref>{{Cite web|date=2017-03-04|title=Le bonheur pour "Félicité" et le réalisateur Alain Gomis au Fespaco|url=https://www.lavoixdunord.fr/127386/article/2017-03-04/le-bonheur-pour-felicite-et-le-realisateur-alain-gomis-au-fespaco|access-date=2026-05-30|website=La Voix du Nord|language=fr}}</ref> Di yɛlimaŋli kuli nyɛla di daa bɔri ni di ŋmaaila Mali, amaa din nyaanga ka di labisili mɔ Senegal daliri shɛŋa zuɣu. lsla zuɣu sinii maa daa ŋmaai la November goli ni yuuni 2015<ref>{{Cite news|last=AfricaNews|title=FESPACO: Malian film 'Wulu' premieres {{!}} Africanews|language=en|work=Africanews|url=https://www.africanews.com/2017/03/03/fesapaco-malian-film-wulu-premieres/|access-date=2026-05-30}}</ref>. ka bɛ da lee ŋmaai li Thiès, Senegal balli puuni. == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋma aali == * Ibrahim Koma ŋun daa nye Ladji * Inna Modja ŋun daa nye Aminata * Quim Gutiérrez ŋun daa nye Rafael * Olivier Rabourdin ŋun daa nye Jean-François * Ndiaye Ismaël ŋun daa nye Zol * Habib Dembélé ŋun daa nye Issiaka * Jean-Marie Traoré ŋun daa nye Houphouët * Ndiaye Mariame ŋun daa nye Assitan == Kundivihira == [[Category:Malian drama films]] [[Category:2016 films]] [[Category:2016 crime drama films]] [[Category:African crime films]] [[Category:Films set in Mali]] [[Category:Films set in Senegal]] [[Category:Films shot in Senegal]] [[Category:French drama films]] [[Category:Senegalese drama films]] [[Category:2016 French films]] e09bhqyliiqck4xcreyacafu6cbykik 138335 138334 2026-05-30T22:35:36Z K.D.Nburidiba 4111 Added a reference 138335 wikitext text/x-wiki '''''Wùlu, the Malian Scarface''''' nyɛla 2016 Mali nima tuum' biɛri sinii,ka Marseille-born daa yuli ka di kpɛri French mini Mali ŋun yuundi ka bɛ kpɛriti kpɛrigu Daouda Coulibaly ka Éric Névé mini Oumar Sy daa pahi ka bɛ yihili na<ref>{{Cite news|last=Coop|first=Studio|title=Wulu, the Malian Scarface|language=en|work=Courmayeur Noir in Festival|url=http://www.noirfest.com/2016/News.asp?id_dettaglio=952&lang=eng|access-date=2026-05-30}}</ref><ref>{{Cite web|title=Film: "Wulu" {{!}} Columbia Global Centers|url=https://globalcenters.columbia.edu/events/film-wulu|access-date=2026-05-30|website=globalcenters.columbia.edu|language=en}}</ref>. Sinii maa ban kuli be di tooni n nyɛ Ibrahim Koma ni Inna Modja mini Quim Gutiérrez, Olivier Rabourdin, ni Ndiaye Ismaël bana ni kuli be yaɣ' shɛŋa ŋan mali hankali pam puuni<ref>{{Cite web|title=Wùlu, by Daouda Coulibaly {{!}} Institut français|url=https://www.institutfrancais.com/en/work/wulu-by-daouda-coulibaly|access-date=2026-05-30|website=Institut français|language=en}}</ref><ref>{{Citation|last=AlloCine|title=Wùlu|url=https://www.allocine.fr/film/fichefilm_gen_cfilm=246424.html|language=fr|access-date=2026-05-30}}</ref> Sinii maa yɛrila Ladji yɛltɔɣa, ŋun nyɛ yuun' pishi ka duhiri van Mali ka lebi West Africa tima naa yuuni 2012 Mali tɔbu ka saha.<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} African Film Festival, Inc.|url=https://africanfilmny.org/films/wulu/|access-date=2026-05-30|language=en-US}}</ref> O daa pilila tuun' biɛri maa tumbu din yɛn che ka o tizo paɣa jaɣamilitsli niŋbu.<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} New Directors/New Films|url=https://www.filmlinc.org/films/wulu/|access-date=2026-05-30|website=Film at Lincoln Center|language=en}}</ref> Sinii maa daa nya naba zani pam ka go n gili duniya zaa<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} Rotten Tomatoes|url=https://www.rottentomatoes.com/m/wulu_2017|access-date=2026-05-30|website=www.rottentomatoes.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|last=Hoeij|first=Boyd van|date=2016-09-26|title=‘Wulu’: Film Review|url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-reviews/wulu-review-932466/|access-date=2026-05-30|website=The Hollywood Reporter|language=en-US}}</ref> Bɛ daa zaŋla sinii maa ni wuhi niriba yuuni 2016 Angouleme sinii chuɣu puhibu ni<ref>{{Cite web|last=Hoeij|first=Boyd van|date=2016-09-26|title=‘Wulu’: Film Review|url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-reviews/wulu-review-932466/|access-date=2026-05-30|website=The Hollywood Reporter|language=en-US}}</ref>. Di yuuni din daa kana, Ibrahim Koma ŋun daa be sinii maa tooni maa daa di pini din wuhiri ni o kpɛri kpɛriti kpee kani FESPACO yuuni 2017<ref>{{Cite web|title=Cinéma : Wùlu, le film africain sur le trafic de drogue qui séduit les festivals du monde entier|url=https://www.jeuneafrique.com/371541/culture/cinema-wulu-film-africain-trafic-de-drogue-seduit-festivals-monde-entier/|access-date=2026-05-30|website=JeuneAfrique.com|language=fr-FR}}</ref>.<ref>{{Cite web|date=2017-03-04|title=Le bonheur pour "Félicité" et le réalisateur Alain Gomis au Fespaco|url=https://www.lavoixdunord.fr/127386/article/2017-03-04/le-bonheur-pour-felicite-et-le-realisateur-alain-gomis-au-fespaco|access-date=2026-05-30|website=La Voix du Nord|language=fr}}</ref> Di yɛlimaŋli kuli nyɛla di daa bɔri ni di ŋmaaila Mali, amaa din nyaanga ka di labisili mɔ Senegal daliri shɛŋa zuɣu. lsla zuɣu sinii maa daa ŋmaai la November goli ni yuuni 2015<ref>{{Cite news|last=AfricaNews|title=FESPACO: Malian film 'Wulu' premieres {{!}} Africanews|language=en|work=Africanews|url=https://www.africanews.com/2017/03/03/fesapaco-malian-film-wulu-premieres/|access-date=2026-05-30}}</ref>. ka bɛ da lee ŋmaai li Thiès, Senegal balli puuni.<ref>{{Cite web|date=2016-08-27|title=Le grand invité Afrique - Daouda Coulibaly: «Le trafic de cocaïne a déstabilisé tout le Mali»|url=https://www.rfi.fr/fr/emission/20160827-daouda-coulibaly-trafic-cocaine-destabilise-mali-cinema-wulu-drogue-france-afrique|access-date=2026-05-30|website=RFI|language=fr}}</ref> == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋma aali == * Ibrahim Koma ŋun daa nye Ladji * Inna Modja ŋun daa nye Aminata * Quim Gutiérrez ŋun daa nye Rafael * Olivier Rabourdin ŋun daa nye Jean-François * Ndiaye Ismaël ŋun daa nye Zol * Habib Dembélé ŋun daa nye Issiaka * Jean-Marie Traoré ŋun daa nye Houphouët * Ndiaye Mariame ŋun daa nye Assitan == Kundivihira == [[Category:Malian drama films]] [[Category:2016 films]] [[Category:2016 crime drama films]] [[Category:African crime films]] [[Category:Films set in Mali]] [[Category:Films set in Senegal]] [[Category:Films shot in Senegal]] [[Category:French drama films]] [[Category:Senegalese drama films]] [[Category:2016 French films]] r4fpz2rlgns1fnwnz5qdijbnxa32i1t 138336 138335 2026-05-30T22:39:55Z K.D.Nburidiba 4111 138336 wikitext text/x-wiki {{Bio}} '''Che ka sabbu maa di shim''''''''Wùlu, the Malian Scarface''''' nyɛla 2016 Mali nima tuum' biɛri sinii,ka Marseille-born daa yuli ka di kpɛri French mini Mali ŋun yuundi ka bɛ kpɛriti kpɛrigu Daouda Coulibaly ka Éric Névé mini Oumar Sy daa pahi ka bɛ yihili na<ref>{{Cite news|last=Coop|first=Studio|title=Wulu, the Malian Scarface|language=en|work=Courmayeur Noir in Festival|url=http://www.noirfest.com/2016/News.asp?id_dettaglio=952&lang=eng|access-date=2026-05-30}}</ref><ref>{{Cite web|title=Film: "Wulu" {{!}} Columbia Global Centers|url=https://globalcenters.columbia.edu/events/film-wulu|access-date=2026-05-30|website=globalcenters.columbia.edu|language=en}}</ref>. Sinii maa ban kuli be di tooni n nyɛ Ibrahim Koma ni Inna Modja mini Quim Gutiérrez, Olivier Rabourdin, ni Ndiaye Ismaël bana ni kuli be yaɣ' shɛŋa ŋan mali hankali pam puuni<ref>{{Cite web|title=Wùlu, by Daouda Coulibaly {{!}} Institut français|url=https://www.institutfrancais.com/en/work/wulu-by-daouda-coulibaly|access-date=2026-05-30|website=Institut français|language=en}}</ref><ref>{{Citation|last=AlloCine|title=Wùlu|url=https://www.allocine.fr/film/fichefilm_gen_cfilm=246424.html|language=fr|access-date=2026-05-30}}</ref> Sinii maa yɛrila Ladji yɛltɔɣa, ŋun nyɛ yuun' pishi ka duhiri van Mali ka lebi West Africa tima naa yuuni 2012 Mali tɔbu ka saha.<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} African Film Festival, Inc.|url=https://africanfilmny.org/films/wulu/|access-date=2026-05-30|language=en-US}}</ref> O daa pilila tuun' biɛri maa tumbu din yɛn che ka o tizo paɣa jaɣamilitsli niŋbu.<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} New Directors/New Films|url=https://www.filmlinc.org/films/wulu/|access-date=2026-05-30|website=Film at Lincoln Center|language=en}}</ref> Sinii maa daa nya naba zani pam ka go n gili duniya zaa<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} Rotten Tomatoes|url=https://www.rottentomatoes.com/m/wulu_2017|access-date=2026-05-30|website=www.rottentomatoes.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|last=Hoeij|first=Boyd van|date=2016-09-26|title=‘Wulu’: Film Review|url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-reviews/wulu-review-932466/|access-date=2026-05-30|website=The Hollywood Reporter|language=en-US}}</ref> Bɛ daa zaŋla sinii maa ni wuhi niriba yuuni 2016 Angouleme sinii chuɣu puhibu ni<ref>{{Cite web|last=Hoeij|first=Boyd van|date=2016-09-26|title=‘Wulu’: Film Review|url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-reviews/wulu-review-932466/|access-date=2026-05-30|website=The Hollywood Reporter|language=en-US}}</ref>. Di yuuni din daa kana, Ibrahim Koma ŋun daa be sinii maa tooni maa daa di pini din wuhiri ni o kpɛri kpɛriti kpee kani FESPACO yuuni 2017<ref>{{Cite web|title=Cinéma : Wùlu, le film africain sur le trafic de drogue qui séduit les festivals du monde entier|url=https://www.jeuneafrique.com/371541/culture/cinema-wulu-film-africain-trafic-de-drogue-seduit-festivals-monde-entier/|access-date=2026-05-30|website=JeuneAfrique.com|language=fr-FR}}</ref>.<ref>{{Cite web|date=2017-03-04|title=Le bonheur pour "Félicité" et le réalisateur Alain Gomis au Fespaco|url=https://www.lavoixdunord.fr/127386/article/2017-03-04/le-bonheur-pour-felicite-et-le-realisateur-alain-gomis-au-fespaco|access-date=2026-05-30|website=La Voix du Nord|language=fr}}</ref> Di yɛlimaŋli kuli nyɛla di daa bɔri ni di ŋmaaila Mali, amaa din nyaanga ka di labisili mɔ Senegal daliri shɛŋa zuɣu. lsla zuɣu sinii maa daa ŋmaai la November goli ni yuuni 2015<ref>{{Cite news|last=AfricaNews|title=FESPACO: Malian film 'Wulu' premieres {{!}} Africanews|language=en|work=Africanews|url=https://www.africanews.com/2017/03/03/fesapaco-malian-film-wulu-premieres/|access-date=2026-05-30}}</ref>. ka bɛ da lee ŋmaai li Thiès, Senegal balli puuni.<ref>{{Cite web|date=2016-08-27|title=Le grand invité Afrique - Daouda Coulibaly: «Le trafic de cocaïne a déstabilisé tout le Mali»|url=https://www.rfi.fr/fr/emission/20160827-daouda-coulibaly-trafic-cocaine-destabilise-mali-cinema-wulu-drogue-france-afrique|access-date=2026-05-30|website=RFI|language=fr}}</ref> == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋma aali == * Ibrahim Koma ŋun daa nye Ladji * Inna Modja ŋun daa nye Aminata * Quim Gutiérrez ŋun daa nye Rafael * Olivier Rabourdin ŋun daa nye Jean-François * Ndiaye Ismaël ŋun daa nye Zol * Habib Dembélé ŋun daa nye Issiaka * Jean-Marie Traoré ŋun daa nye Houphouët * Ndiaye Mariame ŋun daa nye Assitan == Kundivihira == [[Category:Malian drama films]] [[Category:2016 films]] [[Category:2016 crime drama films]] [[Category:African crime films]] [[Category:Films set in Mali]] [[Category:Films set in Senegal]] [[Category:Films shot in Senegal]] [[Category:French drama films]] [[Category:Senegalese drama films]] [[Category:2016 French films]] qor1lwiz19681rqhwtalm4t5nrxodw8 138337 138336 2026-05-30T22:42:06Z K.D.Nburidiba 4111 Added a link 138337 wikitext text/x-wiki {{Bio}} '''''Wùlu''', ( Malian Scarface)''''' nyɛla 2016 [[Mali]] nima tuum' biɛri sinii,ka Marseille-born daa yuli ka di kpɛri French mini Mali ŋun yuundi ka bɛ kpɛriti kpɛrigu Daouda Coulibaly ka Éric Névé mini Oumar Sy daa pahi ka bɛ yihili na<ref>{{Cite news|last=Coop|first=Studio|title=Wulu, the Malian Scarface|language=en|work=Courmayeur Noir in Festival|url=http://www.noirfest.com/2016/News.asp?id_dettaglio=952&lang=eng|access-date=2026-05-30}}</ref><ref>{{Cite web|title=Film: "Wulu" {{!}} Columbia Global Centers|url=https://globalcenters.columbia.edu/events/film-wulu|access-date=2026-05-30|website=globalcenters.columbia.edu|language=en}}</ref>.''' Sinii maa ban kuli be di tooni n nyɛ Ibrahim Koma ni Inna Modja mini Quim Gutiérrez, Olivier Rabourdin, ni Ndiaye Ismaël bana ni kuli be yaɣ' shɛŋa ŋan mali hankali pam puuni<ref>{{Cite web|title=Wùlu, by Daouda Coulibaly {{!}} Institut français|url=https://www.institutfrancais.com/en/work/wulu-by-daouda-coulibaly|access-date=2026-05-30|website=Institut français|language=en}}</ref><ref>{{Citation|last=AlloCine|title=Wùlu|url=https://www.allocine.fr/film/fichefilm_gen_cfilm=246424.html|language=fr|access-date=2026-05-30}}</ref> Sinii maa yɛrila Ladji yɛltɔɣa, ŋun nyɛ yuun' pishi ka duhiri van Mali ka lebi [[West Africa]] tima naa yuuni 2012 Mali tɔbu ka saha.<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} African Film Festival, Inc.|url=https://africanfilmny.org/films/wulu/|access-date=2026-05-30|language=en-US}}</ref> O daa pilila tuun' biɛri maa tumbu din yɛn che ka o tizo paɣa jaɣamilitsli niŋbu.<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} New Directors/New Films|url=https://www.filmlinc.org/films/wulu/|access-date=2026-05-30|website=Film at Lincoln Center|language=en}}</ref> Sinii maa daa nya naba zani pam ka go n gili duniya zaa<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} Rotten Tomatoes|url=https://www.rottentomatoes.com/m/wulu_2017|access-date=2026-05-30|website=www.rottentomatoes.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|last=Hoeij|first=Boyd van|date=2016-09-26|title=‘Wulu’: Film Review|url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-reviews/wulu-review-932466/|access-date=2026-05-30|website=The Hollywood Reporter|language=en-US}}</ref> Bɛ daa zaŋla sinii maa ni wuhi niriba yuuni 2016 Angouleme sinii chuɣu puhibu ni<ref>{{Cite web|last=Hoeij|first=Boyd van|date=2016-09-26|title=‘Wulu’: Film Review|url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-reviews/wulu-review-932466/|access-date=2026-05-30|website=The Hollywood Reporter|language=en-US}}</ref>. Di yuuni din daa kana, Ibrahim Koma ŋun daa be sinii maa tooni maa daa di pini din wuhiri ni o kpɛri kpɛriti kpee kani FESPACO yuuni 2017<ref>{{Cite web|title=Cinéma : Wùlu, le film africain sur le trafic de drogue qui séduit les festivals du monde entier|url=https://www.jeuneafrique.com/371541/culture/cinema-wulu-film-africain-trafic-de-drogue-seduit-festivals-monde-entier/|access-date=2026-05-30|website=JeuneAfrique.com|language=fr-FR}}</ref>.<ref>{{Cite web|date=2017-03-04|title=Le bonheur pour "Félicité" et le réalisateur Alain Gomis au Fespaco|url=https://www.lavoixdunord.fr/127386/article/2017-03-04/le-bonheur-pour-felicite-et-le-realisateur-alain-gomis-au-fespaco|access-date=2026-05-30|website=La Voix du Nord|language=fr}}</ref> Di yɛlimaŋli kuli nyɛla di daa bɔri ni di ŋmaaila Mali, amaa din nyaanga ka di labisili mɔ Senegal daliri shɛŋa zuɣu. lsla zuɣu sinii maa daa ŋmaai la November goli ni yuuni 2015<ref>{{Cite news|last=AfricaNews|title=FESPACO: Malian film 'Wulu' premieres {{!}} Africanews|language=en|work=Africanews|url=https://www.africanews.com/2017/03/03/fesapaco-malian-film-wulu-premieres/|access-date=2026-05-30}}</ref>. ka bɛ da lee ŋmaai li Thiès, Senegal balli puuni.<ref>{{Cite web|date=2016-08-27|title=Le grand invité Afrique - Daouda Coulibaly: «Le trafic de cocaïne a déstabilisé tout le Mali»|url=https://www.rfi.fr/fr/emission/20160827-daouda-coulibaly-trafic-cocaine-destabilise-mali-cinema-wulu-drogue-france-afrique|access-date=2026-05-30|website=RFI|language=fr}}</ref> == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋma aali == * Ibrahim Koma ŋun daa nye Ladji * Inna Modja ŋun daa nye Aminata * Quim Gutiérrez ŋun daa nye Rafael * Olivier Rabourdin ŋun daa nye Jean-François * Ndiaye Ismaël ŋun daa nye Zol * Habib Dembélé ŋun daa nye Issiaka * Jean-Marie Traoré ŋun daa nye Houphouët * Ndiaye Mariame ŋun daa nye Assitan == Kundivihira == [[Category:Malian drama films]] [[Category:2016 films]] [[Category:2016 crime drama films]] [[Category:African crime films]] [[Category:Films set in Mali]] [[Category:Films set in Senegal]] [[Category:Films shot in Senegal]] [[Category:French drama films]] [[Category:Senegalese drama films]] [[Category:2016 French films]] smzfzvgmhskl7mciminoewm2xyu3ff3 138338 138337 2026-05-30T22:43:32Z K.D.Nburidiba 4111 Added a link 138338 wikitext text/x-wiki {{Bio}} '''''Wùlu''', ( Malian Scarface)''''' nyɛla 2016 [[Mali]] nima tuum' biɛri sinii,ka Marseille-born daa yuli ka di kpɛri French mini Mali ŋun yuundi ka bɛ kpɛriti kpɛrigu Daouda Coulibaly ka Éric Névé mini Oumar Sy daa pahi ka bɛ yihili na<ref>{{Cite news|last=Coop|first=Studio|title=Wulu, the Malian Scarface|language=en|work=Courmayeur Noir in Festival|url=http://www.noirfest.com/2016/News.asp?id_dettaglio=952&lang=eng|access-date=2026-05-30}}</ref><ref>{{Cite web|title=Film: "Wulu" {{!}} Columbia Global Centers|url=https://globalcenters.columbia.edu/events/film-wulu|access-date=2026-05-30|website=globalcenters.columbia.edu|language=en}}</ref>.''' Sinii maa ban kuli be di tooni n nyɛ Ibrahim Koma ni Inna Modja mini Quim Gutiérrez, Olivier Rabourdin, ni Ndiaye Ismaël bana ni kuli be yaɣ' shɛŋa ŋan mali hankali pam puuni<ref>{{Cite web|title=Wùlu, by Daouda Coulibaly {{!}} Institut français|url=https://www.institutfrancais.com/en/work/wulu-by-daouda-coulibaly|access-date=2026-05-30|website=Institut français|language=en}}</ref><ref>{{Citation|last=AlloCine|title=Wùlu|url=https://www.allocine.fr/film/fichefilm_gen_cfilm=246424.html|language=fr|access-date=2026-05-30}}</ref> Sinii maa yɛrila Ladji yɛltɔɣa, ŋun nyɛ yuun' pishi ka duhiri van [[Mali]] ka lebi [[West Africa]] tima naa yuuni 2012 Mali tɔbu ka saha.<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} African Film Festival, Inc.|url=https://africanfilmny.org/films/wulu/|access-date=2026-05-30|language=en-US}}</ref> O daa pilila tuun' biɛri maa tumbu din yɛn che ka o tizo paɣa jaɣamilitsli niŋbu.<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} New Directors/New Films|url=https://www.filmlinc.org/films/wulu/|access-date=2026-05-30|website=Film at Lincoln Center|language=en}}</ref> Sinii maa daa nya naba zani pam ka go n gili duniya zaa<ref>{{Cite web|title=Wùlu {{!}} Rotten Tomatoes|url=https://www.rottentomatoes.com/m/wulu_2017|access-date=2026-05-30|website=www.rottentomatoes.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|last=Hoeij|first=Boyd van|date=2016-09-26|title=‘Wulu’: Film Review|url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-reviews/wulu-review-932466/|access-date=2026-05-30|website=The Hollywood Reporter|language=en-US}}</ref> Bɛ daa zaŋla sinii maa ni wuhi niriba yuuni 2016 Angouleme sinii chuɣu puhibu ni<ref>{{Cite web|last=Hoeij|first=Boyd van|date=2016-09-26|title=‘Wulu’: Film Review|url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-reviews/wulu-review-932466/|access-date=2026-05-30|website=The Hollywood Reporter|language=en-US}}</ref>. Di yuuni din daa kana, Ibrahim Koma ŋun daa be sinii maa tooni maa daa di pini din wuhiri ni o kpɛri kpɛriti kpee kani FESPACO yuuni 2017<ref>{{Cite web|title=Cinéma : Wùlu, le film africain sur le trafic de drogue qui séduit les festivals du monde entier|url=https://www.jeuneafrique.com/371541/culture/cinema-wulu-film-africain-trafic-de-drogue-seduit-festivals-monde-entier/|access-date=2026-05-30|website=JeuneAfrique.com|language=fr-FR}}</ref>.<ref>{{Cite web|date=2017-03-04|title=Le bonheur pour "Félicité" et le réalisateur Alain Gomis au Fespaco|url=https://www.lavoixdunord.fr/127386/article/2017-03-04/le-bonheur-pour-felicite-et-le-realisateur-alain-gomis-au-fespaco|access-date=2026-05-30|website=La Voix du Nord|language=fr}}</ref> Di yɛlimaŋli kuli nyɛla di daa bɔri ni di ŋmaaila Mali, amaa din nyaanga ka di labisili mɔ Senegal daliri shɛŋa zuɣu. lsla zuɣu sinii maa daa ŋmaai la November goli ni yuuni 2015<ref>{{Cite news|last=AfricaNews|title=FESPACO: Malian film 'Wulu' premieres {{!}} Africanews|language=en|work=Africanews|url=https://www.africanews.com/2017/03/03/fesapaco-malian-film-wulu-premieres/|access-date=2026-05-30}}</ref>. ka bɛ da lee ŋmaai li Thiès, [[Senegal]] balli puuni.<ref>{{Cite web|date=2016-08-27|title=Le grand invité Afrique - Daouda Coulibaly: «Le trafic de cocaïne a déstabilisé tout le Mali»|url=https://www.rfi.fr/fr/emission/20160827-daouda-coulibaly-trafic-cocaine-destabilise-mali-cinema-wulu-drogue-france-afrique|access-date=2026-05-30|website=RFI|language=fr}}</ref> == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋma aali == * Ibrahim Koma ŋun daa nye Ladji * Inna Modja ŋun daa nye Aminata * Quim Gutiérrez ŋun daa nye Rafael * Olivier Rabourdin ŋun daa nye Jean-François * Ndiaye Ismaël ŋun daa nye Zol * Habib Dembélé ŋun daa nye Issiaka * Jean-Marie Traoré ŋun daa nye Houphouët * Ndiaye Mariame ŋun daa nye Assitan == Kundivihira == [[Category:Malian drama films]] [[Category:2016 films]] [[Category:2016 crime drama films]] [[Category:African crime films]] [[Category:Films set in Mali]] [[Category:Films set in Senegal]] [[Category:Films shot in Senegal]] [[Category:French drama films]] [[Category:Senegalese drama films]] [[Category:2016 French films]] g3606fgsc2chrkqdaitq19xae46d0w2 Timbuktu (Film) 0 33067 138344 135217 2026-05-31T09:00:28Z Samaru Samaru 6396 Databox added 138344 wikitext text/x-wiki {{Databox}} Timbuktu nyɛla yuuni 2014 kpɛrigu ka ŋun daa wuhi di ni yɛn kpɛri shɛm ka lahi tɔm pahi sabili nyɛ Abderrahmane. Kpɛrigu kpɛri jɛndi la Timbuktu ban bɛ Mali tiŋgbani la tuma nima, Ansar Dine haŋkali zaŋ jɛndi kpɛrigu ŋɔ shɛli daa yila yuuni 2012 bi ya nima ni daa labi paɣasaribila mini dagorili kɔɣa tiŋ yuli booni Aguelhok. Bi daa ŋmai la kpɛrigu ŋɔ tiŋ yuli booni Oualata, Mauritania tiŋgbani, Timbuktu daa nyɛla bini daa pii shɛli pahi ni di kpaɣiri bɔ pini shɛli bini booni Palme d'Or yuuni 2014 Cannes Film Festival, di daa dila pina ayi, dini n-nyɛ Ecumenical Jury n-ti pahi Francois Chalais. Timbuktu daa lahi bini pii shɛli Mauritania nim sulinsi ni m-pahi Academy Awards ni di kpaɣiri bɔ Best foreign Language Film, ka daa lahi nyɛ piibu ni bɔ pini 87th Academy Awards; di daa nyɛ piibu BAFTA Awards ni di bɔ Best Film Not in English Language laɣingu din daa nyɛ 69th British Academy Film Awards. Timbuktu n-daa nyɛ bi bɔli shɛli Best Film laɣingu din pahiri 11th Africa Movie Academy Awards, lala laɣingu ŋɔ ni di daa lahi nyɛla din nyɛ piibu pia m-pahi ni di kpaɣiri bɔ pina. Yuuni 2017 lahabali sabiriba di ni mi shɛli The New York Times daa nyɛla laɣim sinii parisi ka piili ka di doni pia ni ayi zuɣu. == Bɛ ni ŋmaali luɣi shɛli == == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋmaali == * Ibrahim Ahmed dit Pino ŋun daa nye Kidane * [[Toulou Kiki]] ŋun daa nye Satima * Layla Walet Mohamed ŋun daa nye Toya * Mehdi Ag Mohamed ŋun daa nye Issan * Kettly Noel ŋun daa nye Zabou * Abel Jafri ŋun daa nye Abdelkerim * Hichem Yacoubi ŋun daa nye jihadist * Fatoumata Diawara ŋun daa nye Fatou la chanteuse * Omar Haidara ŋun daa nye Amadou * Damien Ndjie ŋun daa nye Abu Jaafar * Salem Dendou ŋun daa nye jihadist leader * Adel Mahmoud ŋun daa nye L'Imam * Djie Sidi ŋun daa nye Juge * Zikra Oualet ŋun daa nye Tina <ref>{{Citation |last=Sissako |first=Abderrahmane |title=Timbuktu |date=2014-12-10|type=Drama, War |url=https://www.imdb.com/title/tt3409392/?ref_=nv_sr_srsg_0_tt_7_nm_1_in_0_q_Timbuktu |access-date=2024-12-16 |others=Ibrahim Ahmed, Abel Jafri, Toulou Kiki |publisher=Les Films du Worso, Dune Vision, Arches Films}}</ref> [[Category:2014 films]] [[Category:2014 drama films]] == Di yibu na == == Kundivihira == [[Category:2014 French-language films]] [[Category:Best Film César Award winners]] [[Category:Best Film Lumières Award winners]] [[Category:Films directed by Abderrahmane Sissako]] [[Category:Films produced by Étienne Comar]] [[Category:Films set in 2012]] [[Category:Films set in Mali]] [[Category:Films shot in Mauritania]] [[Category:Films whose cinematographer won the Best Cinematography César Award]] [[Category:Films whose director won the Best Director César Award]] [[Category:Films whose director won the Best Director Lumières Award]] [[Category:French drama films]] [[Category:Mauritanian drama films]] [[Category:Tamashek-language films]] [[Category:Timbuktu in popular culture]] [[Category:2014 French films]] [[Category:English-language French films]] l0q7c2pn9ikfds9c7uy8l5ey28ga4vy 138345 138344 2026-05-31T09:01:01Z Samaru Samaru 6396 138345 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Timbuktu''' nyɛla yuuni 2014 kpɛrigu ka ŋun daa wuhi di ni yɛn kpɛri shɛm ka lahi tɔm pahi sabili nyɛ Abderrahmane. Kpɛrigu kpɛri jɛndi la Timbuktu ban bɛ Mali tiŋgbani la tuma nima, Ansar Dine haŋkali zaŋ jɛndi kpɛrigu ŋɔ shɛli daa yila yuuni 2012 bi ya nima ni daa labi paɣasaribila mini dagorili kɔɣa tiŋ yuli booni Aguelhok. Bi daa ŋmai la kpɛrigu ŋɔ tiŋ yuli booni Oualata, Mauritania tiŋgbani, Timbuktu daa nyɛla bini daa pii shɛli pahi ni di kpaɣiri bɔ pini shɛli bini booni Palme d'Or yuuni 2014 Cannes Film Festival, di daa dila pina ayi, dini n-nyɛ Ecumenical Jury n-ti pahi Francois Chalais. Timbuktu daa lahi bini pii shɛli Mauritania nim sulinsi ni m-pahi Academy Awards ni di kpaɣiri bɔ Best foreign Language Film, ka daa lahi nyɛ piibu ni bɔ pini 87th Academy Awards; di daa nyɛ piibu BAFTA Awards ni di bɔ Best Film Not in English Language laɣingu din daa nyɛ 69th British Academy Film Awards. Timbuktu n-daa nyɛ bi bɔli shɛli Best Film laɣingu din pahiri 11th Africa Movie Academy Awards, lala laɣingu ŋɔ ni di daa lahi nyɛla din nyɛ piibu pia m-pahi ni di kpaɣiri bɔ pina. Yuuni 2017 lahabali sabiriba di ni mi shɛli The New York Times daa nyɛla laɣim sinii parisi ka piili ka di doni pia ni ayi zuɣu. == Bɛ ni ŋmaali luɣi shɛli == == Kpɛrikpɛriti ban daa yina ti ŋmaali == * Ibrahim Ahmed dit Pino ŋun daa nye Kidane * [[Toulou Kiki]] ŋun daa nye Satima * Layla Walet Mohamed ŋun daa nye Toya * Mehdi Ag Mohamed ŋun daa nye Issan * Kettly Noel ŋun daa nye Zabou * Abel Jafri ŋun daa nye Abdelkerim * Hichem Yacoubi ŋun daa nye jihadist * Fatoumata Diawara ŋun daa nye Fatou la chanteuse * Omar Haidara ŋun daa nye Amadou * Damien Ndjie ŋun daa nye Abu Jaafar * Salem Dendou ŋun daa nye jihadist leader * Adel Mahmoud ŋun daa nye L'Imam * Djie Sidi ŋun daa nye Juge * Zikra Oualet ŋun daa nye Tina <ref>{{Citation |last=Sissako |first=Abderrahmane |title=Timbuktu |date=2014-12-10|type=Drama, War |url=https://www.imdb.com/title/tt3409392/?ref_=nv_sr_srsg_0_tt_7_nm_1_in_0_q_Timbuktu |access-date=2024-12-16 |others=Ibrahim Ahmed, Abel Jafri, Toulou Kiki |publisher=Les Films du Worso, Dune Vision, Arches Films}}</ref> [[Category:2014 films]] [[Category:2014 drama films]] == Di yibu na == == Kundivihira == [[Category:2014 French-language films]] [[Category:Best Film César Award winners]] [[Category:Best Film Lumières Award winners]] [[Category:Films directed by Abderrahmane Sissako]] [[Category:Films produced by Étienne Comar]] [[Category:Films set in 2012]] [[Category:Films set in Mali]] [[Category:Films shot in Mauritania]] [[Category:Films whose cinematographer won the Best Cinematography César Award]] [[Category:Films whose director won the Best Director César Award]] [[Category:Films whose director won the Best Director Lumières Award]] [[Category:French drama films]] [[Category:Mauritanian drama films]] [[Category:Tamashek-language films]] [[Category:Timbuktu in popular culture]] [[Category:2014 French films]] [[Category:English-language French films]] ek80t4lhrhgrv0nbkji3vs7j6ikdjr5 List of rivers of Ghana 0 33163 138341 137816 2026-05-31T03:38:55Z InternetArchiveBot 118 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 138341 wikitext text/x-wiki {{short description|None}} {{Databox}} Din bɔŋɔ nyɛla mɔɣ'shɛŋa din be '''[[Ghana]] yuya'''. Di nyɛla mɔɣ'shɛŋa din pin doli din di tarisi ni taba shɛm. ==[[Ghana ]]== [[Image:Pra River.gif|thumb|right|250px|The Pra River system]] *[[Bia River]]<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.worldatlas.com/articles/the-major-rivers-of-ghana.html|title=The Major Rivers Of Ghana|website=WorldAtlas|language=en|access-date=2019-01-28}}</ref> *[[Tano River]]<ref name=":0"/> **[[Nini River]] *[[Ankobra River]]<ref name=":0" /> *[[Pra River (Ghana)|Pra River]]<ref>{{Cite web|url=http://www.wrc-gh.org/basins/pra-basin/|archive-url=https://web.archive.org/web/20160802045427/http://wrc-gh.org/basins/pra-basin/|url-status=usurped|archive-date=August 2, 2016|title=Pra Basin » Water Resources Commission Of Ghana|website=www.wrc-gh.org|access-date=2019-01-26}}</ref> **[[Ofin River]]<ref>{{Cite web|url=https://www.britannica.com/place/Pra-River|title=Pra {{!}} river, Ghana|website=Encyclopedia Britannica|language=en|access-date=2019-01-28}}</ref> **[[Birim River]] [http://citifmonline.com/2017/07/12/birim-river-taking-shape-after-galamsey-fight-photos/] **[[Anum River]]<ref>{{Cite book|title=Profile of Major Rivers in Ghana|publisher=Ghana Maritime Authority|year=2017}}</ref> *[[Ayensu River]]<ref>{{Cite web|url=https://www.myjoyonline.com/news/2017/october-4th/3-students-drown-in-river-ayensu.php|title=3 students drown in River Ayensu|date=2017-10-04|website=www.myjoyonline.com|access-date=2019-01-26|archive-date=2019-04-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20190420142557/https://www.myjoyonline.com/news/2017/october-4th/3-students-drown-in-river-ayensu.php|url-status=dead}}</ref> *[[Densu River]]<ref>{{Cite news|url=https://www.graphic.com.gh/news/general-news/river-densu-chokes-on-dumped-refuse.html|location=Accra, Ghana|title=River Densu chokes on dumped refuse|date=2018-05-22|newspaper=[[Daily Graphic (Ghana)|Daily Graphic]]|language=en-gb|access-date=2019-01-28}}</ref> *[[Volta River]]<ref name=":0" /> [[Image:Volta river black white red descriptions.PNG|thumb|right|250px|The Volta river system]] **[[Angongwi]] **[[Todzie River]]<ref>{{Cite web|url=http://gh.geoview.info/todzie,2294524|title=Todzie stream, Ghana|website=gh.geoview.info|access-date=2019-01-28}}</ref> **[[Lake Volta]] ***[[Afram River]] ***[[River Asukawkaw]] ***[[Oti River]]<ref>{{Cite web|url=https://www.worldatlas.com/articles/the-major-rivers-of-ghana.html|title=The Major Rivers Of Ghana|website=WorldAtlas|language=en|access-date=2019-01-26}}</ref> ****[[Mo River]] ***[[Atakora River]] ***[[Sene River]]<ref>{{Cite web|url=https://www.newsghana.com.gh/tag/river-seine/|title=River Seine {{!}} News Ghana|language=en-US|access-date=2019-01-26}}</ref> ***[[Daka River]] ***[[Pru River]] ***[[Black Volta]] (Mouhoun River) ****[[Tain River]]<ref>{{Cite web|url=https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/NewsArchive/24-year-man-drowns-in-River-Tain-218381|title=24 year man drowns in River Tain|website=www.ghanaweb.com|language=en|access-date=2019-01-28}}</ref> ***[[White Volta]] (Nakambé) ****[[Kulpawn River]] *****[[Sisili River]]<ref>{{Cite web|url=https://gbcghana.com/1.2014630|title=Construction of a temporal bridge over River Sissili to begin in earnest|last=Adjorlolo|first=Ruth Abla|website=www.gbcghana.com|language=en|access-date=2019-01-26}}</ref> ****[[Red Volta]] (Nazinon) == Lihimi m pahi == * [[Geography of Ghana]] ==Kundivihira == {{Reflist}} *[http://www.lib.utexas.edu/maps/africa/ghana_pol_2007.jpg Central Intelligence Agency, 2007] * [http://countrystudies.us/ghana/30.htm Rivers and Lakes of Ghana] Countries Studies, U.S. Library of Congress, Accessed 2010-07-04 *[http://earth-info.nga.mil/gns/html/index.html GEOnet Names Server] {{Ghana topics}} {{Africa topic|List of rivers of|state=uncollapsed}} {{DEFAULTSORT:Rivers of Ghana}} [[Category:Rivers of Ghana|*]] [[Category:Lists of rivers by country|Ghana]] [[Category:Lists of landforms of Ghana]] hnf5kq2oxnpqytzxdv1cuwb3e1r3c2s Niger River 0 33169 138353 137855 2026-05-31T10:35:20Z InternetArchiveBot 118 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 138353 wikitext text/x-wiki {{Short description|Major river in West Africa}} {{pp-pc1}} {{Databox}} {{Infobox river | name = {{collapsible list|titlestyle = background:transparent;text-align:center;|title = Niger River|{{font|{{native name|fr|Fleuve Niger}}|size=76%}}|{{font|{{lang|mnk|Joliba}} {{font|([[Maninka language|Maninka]])|size=81%|css=font-weight:normal;}}|size=76%}}|{{font|{{native name|bm|Jeluba}}|size=76%}}|{{font|{{native name|ff|Mayo Ɓalewo 𞤃𞤢𞥄𞤴𞤮 𞤄𞤢𞤤𞤫𞤮}}|size=76%}}|{{font|{{native name|taq|Egerew {{lang|taq|ⴻⴳⴻⵔⴻⵡ}}}}|size=76%}}|{{font|{{lang|dje|Issa Beri}} {{font|([[Zarma language|Zarma]])|size=81%|css=font-weight:normal;}}|size=76%}}|{{font|{{native name|ha|Kwara}}|size=76%}}|{{font|{{native name|ijo|Toru Beni}}|size=76%}}|{{font|{{native name|yo|Ọya}}|size=76%}}|{{font|{{native name|ig|Óshimiri/ Oshimili}}|size=76%}}}} | native_name = | native_name_lang = | name_other = | name_etymology = Unknown (possibly from [[Berber languages|Berber]] for River ''Gher'' or local Tuareg word ''n-igereouen'' meaning "big rivers")<ref>{{cite web |title=niger {{!}} Origin and meaning of the name niger by Online Etymology Dictionary |url=https://www.etymonline.com/word/niger |website=etymonline.com |language=en |access-date=2021-04-26 |archive-date=2022-10-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221014033414/https://www.etymonline.com/word/Niger |url-status=live }}</ref> <!---------------------- IMAGE & MAP --> | image = Niger, Niamey, Pont Kennedy (1).jpg | image_size = 325px | image_caption = The Pont Kennedy across the Niger at [[Niamey]], early 2019 | mapframe = yes | mapframe-shape-fill-opacity = .1 | mapframe-wikidata = yes | mapframe-frame-width = 325 | mapframe-point = none | mapframe-stroke-width = 4 | mapframe-stroke-color = #0000FF | map = | map_size = | map_caption = | pushpin_map = | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Countries | subdivision_name1 = {{hlist|Guinea|Mali|Niger|Benin|Nigeria}} | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = Cities | subdivision_name5 = {{hlist|[[Tembakounda]]|[[Bamako]]|[[Timbuktu]]|[[Niamey]]|[[Lokoja]]|[[Onitsha]]}} <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length_km = 4,200 | length_ref = <ref name="The Niger River Basin - A Vision for Sustainable Management">{{cite book |url=https://econpapers.repec.org/bookchap/wbkwbpubs/7397.htm |title=The Niger River Basin – A Vision for Sustainable Management |last1=Inger |first1=Andersen |last2=Ousmane |first2=Dione |last3=Martha |first3=Jarosewich-Holder |last4=Jean-Claude |first4=Olivry |last5=Katherin |first5=George Golitzen |isbn=978-0-8213-6203-7 |year=2005 |publisher=World Bank |access-date=2023-01-04 |archive-date=2023-01-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230104003516/https://econpapers.repec.org/bookchap/wbkwbpubs/7397.htm |url-status=live }}</ref> | width_min = | width_avg = {{cvt|1.24|km}} to {{cvt|1.73|km}} ([[Lokoja]])<ref name="35-years decadal changes in platform morphology of the Niger and Benue confluence, West Africa">{{cite journal |url=https://www.authorea.com/doi/pdf/10.1002/essoar.10512089.1 |title=35-years decadal changes in platform morphology of the Niger and Benue confluence, West Africa |last1=Muhedeen |first1=Lawal |last2=Kamaldeen Olakunle |first2=Omosanya |year=2022 |doi=10.1002/essoar.10512089.1 |journal=ESS Open Archive |doi-access=free }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = {{cvt|37|m}} ([[Lokoja]])<ref name="35-years decadal changes in platform morphology of the Niger and Benue confluence, West Africa"/> | discharge1_location= [[Niger Delta]]<ref name="WWD Continents">{{cite web |url=http://www.geol.lsu.edu/WDD/AFRICAN/Niger/niger.htm |title=WWD Continents |website=geol.lsu.edu |access-date=28 April 2018 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171008103921/http://www.geol.lsu.edu/WDD/AFRICAN/Niger/niger.htm |archive-date=8 October 2017}}</ref> | discharge1_avg =(Period: 2010–2018){{cvt|270.5|km3/year|m3/s|abbr=on}}<ref name="Water Accounting in the Niger River Basin"/>{{refn|name=discharge1|group=n|Multiannual average: 9,275 m³/s (1921–1985)<ref name="Spatial and temporal runoff oscillation analysis of the main rivers of the world during the 19th–20th centuries">[http://www.adbarno.it/rep/biblio/Pekarova.pdf](PDF; 773&nbsp; KB)</ref>}} | discharge1_min ={{cvt|3,931|m3/s|cuft/s|abbr=on}}<ref name="Spatial and temporal runoff oscillation analysis of the main rivers of the world during the 19th–20th centuries"/> | discharge1_max = {{cvt|15,200|m3/s|cuft/s|abbr=on}}<ref name="Spatial and temporal runoff oscillation analysis of the main rivers of the world during the 19th–20th centuries"/> <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1_location = [[Guinea Highlands]], [[Guinea-Conakry]] | source1_coordinates= {{coord|09|05|50|N|10|40|58|W|type:river}} | source1_elevation = {{cvt|850|m}} | mouth = [[Atlantic Ocean]] | mouth_location = Gulf of Guinea, Nigeria | mouth_coordinates = {{coord|5|19|20|N|6|28|9|E|type:river|display=inline,title}} | mouth_elevation = {{cvt|0|m|abbr=on}} | progression = [[Gulf of Guinea]] | river_system = [[List of drainage basins by area|Niger River]] | basin_size ={{cvt|2,117,700–2,273,946|km2|mi2|abbr=on}}<ref name="FAO"/> | tributaries_left = [[Tinkisso River|Tinkisso]], [[Sokoto River|Sokoto]], [[Kaduna River|Kaduna]], [[Gurara Waterfalls|Gurara]], [[Benue River|Benue]], [[Anambra River|Anambra]] | tributaries_right = [[Niandan]], [[Milo River|Milo]], [[Sankarani River|Sankarani]], [[Bani River|Bani]], [[Béli River|Gorouol]], [[Sirba River|Sirba]], [[Mékrou River|Mékrou]], [[Alibori River|Alibori]], [[Sota River|Sota]], [[Oli River|Oli]], [[Orashi River|Orashi]], [[Escravos River|Warri]] | custom_label = | custom_data = | extra = |discharge2_location= [[Onitsha]] |discharge2_avg=(Period: 1971–2000){{cvt|6,470.8|m3/s|cuft/s}}<ref name="Niger">{{cite web|url=https://www.riversnetwork.org/V1/index.php/component/content/?view=article&id=51&catid=202&Itemid=179|title=Niger|last=Eric|first=Tilman}}</ref>{{refn|name=discharge2|group=n|Multiannual average: 7,000 m³/s (1914–1957)<ref name="DONNÉES HYDROLOGIQUES ESSENTIELLES CONCERNANT LE NIGER">[https://horizon.documentation.ird.fr/exl-doc/pleins_textes/pleins_textes_5/b_fdi_31-32/32981.pdf](PDF; 1,55&nbsp; MB)</ref>}} |discharge3_location=[[Lokoja]] |discharge3_min= {{cvt|1,934|m3/s|cuft/s|abbr=on}}<ref name="BILAN HYDROLOGIQUE DU BASSIN DU NIGER ANNEE 2023/2024">{{cite web|url=http://nigerhycos.abn.ne/portal/spip.php?article517|title=BILAN HYDROLOGIQUE DU BASSIN DU NIGER ANNEE 2023/2024|access-date=2024-09-17|archive-date=2024-09-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20240917013217/http://nigerhycos.abn.ne/portal/spip.php?article517}}</ref><ref name="BILAN HYDROLOGIQUE DU BASSIN DU NIGER ANNEE 2024/2025">[https://www.abn.ne/index.php/files/15/Bulletins-hydrologiques-fr-FR/95/Bilanhydrologique2024-2025.pdf](PDF; 888&nbsp; KB)</ref> (minimum record in 1916: 500 m³/s<ref name=study>{{cite web |url=http://www.risorseidriche.dica.unict.it/Sito_STAHY2010_web/pdf_papers/AbrateT_HubertP_SighomnouD.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20160101085233/http://webcache.googleusercontent.com/search?q=cache:gF9Pb96gxA0J:www.risorseidriche.dica.unict.it/Sito_STAHY2010_web/pdf_papers/AbrateT_HubertP_SighomnouD.pdf+niger+river+peak+discharge&cd=2&hl=en&ct=clnk&gl=us |archive-date=January 1, 2016 |title=A Study On The Hydrological Series Of The Niger River At Koulikoro, Niamey And Lokoja Stations |first=Ing. Antonio |last=Castano |access-date=28 April 2018 }}</ref>) |discharge3_avg=(Period: 2000–2025){{cvt|6,743.2|m3/s|cuft/s|abbr=on}}<ref name="BILAN HYDROLOGIQUE DU BASSIN DU NIGER ANNEE 2023/2024"/><ref name="BILAN HYDROLOGIQUE DU BASSIN DU NIGER ANNEE 2024/2025"/>{{refn|name=discharge3|group=n|Multiannual average: 6,332 m³/s (1915–2019)<ref name="Long–term streamflow discharge from the Niger River Basin into the delta region">{{cite journal|url=https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/02626667.2025.2478137|title=Long–term streamflow discharge from the Niger River Basin into the delta region|last=Matthew|first=Afolabi|journal=Hydrological Sciences|volume=70|issue=7|page=1038-1051|date=2025|doi=10.1080/02626667.2025.2478137}}</ref>}} | discharge3_max ={{cvt|21,872|m3/s|cuft/s|abbr=on}}<ref name="BILAN HYDROLOGIQUE DU BASSIN DU NIGER ANNEE 2023/2024"/><ref name="BILAN HYDROLOGIQUE DU BASSIN DU NIGER ANNEE 2024/2025"/> |discharge4_location=[[Niamey]] |discharge4_min={{cvt|58.2|m3/s|cuft/s|abbr=on}}<ref name="BILAN HYDROLOGIQUE DU BASSIN DU NIGER ANNEE 2023/2024"/><ref name="BILAN HYDROLOGIQUE DU BASSIN DU NIGER ANNEE 2024/2025"/> |discharge4_avg=(Period: 2000–2025){{cvt|978.8|m3/s|cuft/s|abbr=on}}<ref name="BILAN HYDROLOGIQUE DU BASSIN DU NIGER ANNEE 2023/2024"/><ref name="BILAN HYDROLOGIQUE DU BASSIN DU NIGER ANNEE 2024/2025"/> |discharge4_max={{cvt|1,996.6|m3/s|cuft/s|abbr=on}}<ref name="BILAN HYDROLOGIQUE DU BASSIN DU NIGER ANNEE 2023/2024"/><ref name="BILAN HYDROLOGIQUE DU BASSIN DU NIGER ANNEE 2024/2025"/> |discharge5_location=[[Bamako]] |discharge5_avg=(Period: 1971–2000){{cvt|1,091.7|m3/s|cuft/s}}<ref name="Niger"/>}} '''Niger River''' ({{IPAc-en|ˈ|n|aɪ|dʒ|ər}} {{respell|NY|jər}}; {{Langx|fr|(le) fleuve Niger}} {{IPA|fr|(lə) flœv niʒɛʁ|}}) ŋɔ nyɛla mɔɣ'titali zaŋ n-ti [[West Africa]], di yɛliŋ nyɛla din paai kamani {{Convert|4180|km|abbr=off}}. Di nyɛla di ni tooi kpɛ kom hali ni {{cvt|2,117,700|km2|sqmi|-2}}.<ref>{{Cite book |last=Gleick |first=Peter H. |author-link=Peter Gleick |title=The World's Water, 2000–2001: The Biennial Report on Freshwater |year=2000 |publisher=Island Press |isbn=978-1-55963-792-3 |page=[https://archive.org/details/worldswater200020000glei/page/33 33] |url-access=registration |url=https://archive.org/details/worldswater200020000glei/page/33 |via=Internet Archive}}</ref> Di pili li nyɛ [[Guinea Highlands]] din be Guinea zaŋ chaŋ di mini Sierra Leone tarisi.<ref>{{cite web |title=Niger River |url=https://geography.name/niger-river/ |website=geography.name |access-date=26 April 2021 |archive-date=26 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210426134355/https://geography.name/niger-river/ |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite encyclopedia |year=2005 |title=Niger River |encyclopedia=Encyclopedia of World Geography |publisher=Facts On File, Inc. |url=https://books.google.com/books?id=DJgnebGbAB8C&pg=PA665 |last=Thompson |first=Samuel |editor-last1=McColl |editor-first1=R. W. |page=665 |isbn=978-0-8160-7229-3}}</ref> Mɔɣili ŋɔ nyɛla din zori kpɛri [[Mali]], [[Niger]], [[Benin]] n-ti pahi [[Nigeria]] ka nyɛ din zori naari [[River delta|delta]] ka niriba pam nyɛ ban mi li [[Niger Delta]],<ref>{{Cite web |date=2002-12-04 |title=Rivers of the World: The Niger River |url=https://www.radionetherlandsarchives.org/the-niger-river/ |website=Radio Netherlands Archives |language=en-GB |access-date=2021-11-24 |archive-date=2021-10-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211027131915/https://www.radionetherlandsarchives.org/the-niger-river/ |url-status=live }}</ref> ni [[Gulf of Guinea]] din be [[Atlantic Ocean]]. Niger mɔɣili ŋɔ nyɛla din pahiri pinaanahi dunia mɔɣ'kara ni ka nyɛ din pahiri dibaa ata gbaŋsabila mɔɣa ni, di nyɛla din doli Nile mini Congo mɔɣili nyaaŋa. Mɔɣili yaɣ'shɛli nyɛ Benue mɔɣili.<ref name="britannica.com">{{cite web |title=Benue River &#124; Nigeria, Cameroon, Chad &#124; Britannica |url=https://www.britannica.com/place/Benue-River}}</ref> ==Gbunni == [[File:Niger, Boubon (16), scene at the river front.jpg|thumb|upright=1.6|Commercial activity along the river front at [[Boubon]], in [[Niger]]]] Niger ŋɔ nyɛla din mali yu bɔbugu zaŋ n-ti balli koŋkoba din be lala yaɣili maa: * [[Fula language|Fula]]: ''Maayo Jaaliba'' {{lang|ff|𞤃𞤢𞥄𞤴𞤮 𞤔𞤢𞥄𞤤𞤭𞤦𞤢}} * [[Manding languages|Manding]]: ''Jeliba'' {{lang|man|ߖߋ߬ߟߌߓߊ߬}} or ''Joliba'' {{lang|man|ߖߏ߬ߟߌߓߊ߬}} "great river" * [[Tuareg languages|Tuareg]]: ''Eġərəw n-Igərǝwăn'' {{lang|tmh|ⴴⵔⵓ ⵏ ⴴⵔⵓⵏ}} "river of rivers" * [[Songhay languages|Songhay]]: ''Isa'' "the river" * [[Zarma language|Zarma]]: ''Isa Beeri'' "great river"<ref>{{cite book |last1=Idrissa |first1=Abdourahmane |last2=Decalo |first2=Samuel |date=June 1, 2012 |title=Historical Dictionary of Niger |edition=4th |page=274 |location=Plymouth, UK |publisher=Scarecrow Press |isbn=978-0-8108-6094-0}}</ref> * [[Hausa language|Hausa]]: ''Kwara'' {{lang|ha|كوَرَ}} * [[Nupe language|Nupe]]: ''Èdù'' * [[Yoruba language|Yoruba]]: ''Odo Ọya'' "named after the Yoruba goddess [[Ọya]]," * [[Igbo language|Igbo]]: ''Orimiri'' or ''Orimili'' "great water" * [[Ijaw languages|Ijaw]]: ''Toru Beni'' "the river water" == Climate == Din nyɛ din be [[West Africa]] yaɣili zuɣu, Niger mɔɣili nyɛla din mali tulim pirinla din nyɛla yaɣ'shɛli din nyari wuntaŋ pam la zuɣu ka bi tooi nyari saa di gbaai bahindi bin din gbaai Silimiin goli October zaŋ hali ni Silimiin goli May.<ref>{{Cite web |last=Kiley |first=Penny |date=2011-12-01 |title=Climate change, water and conflict in the Niger river basin |url=https://www.international-alert.org/publications/climate-change-water-and-conflict-niger-river-basin/ |access-date=2023-09-29 |website=International Alert |language=en-GB |archive-date=2023-10-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231004091209/https://www.international-alert.org/publications/climate-change-water-and-conflict-niger-river-basin/ |url-status=live }}</ref> [[File:Mali.A2001291.1045.250m.jpg|thumb|right|The great bend of the Niger River, seen from space, creates a green arc through the brown of the [[Sahel]] and Savanna. The green mass on the left is the [[Inner Niger Delta]], and on the far left are tributaries of the [[Senegal River]].]] [[File:Niger River Center Island.jpg|thumb|right|Mud houses on the center island at [[Lake Debo]], a wide section of the Niger River]] ===Drainage basin=== Niger mɔɣili ŋɔ nyɛla din be western [[Africa]] ka nyɛ din deegi tiŋgbani maa polo kamani 7.5% gili tiŋgbana pia. Niger River basin: areas and rainfall by country<ref name="FAO">{{cite web |title=Irrigation potential in Africa: A basin approach, The Niger Basin |url=http://www.fao.org/docrep/w4347e/w4347e0i.htm |publisher=[[FAO]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20170721033139/http://www.fao.org/docrep/w4347e/w4347e0i.htm |archive-date=2017-07-21 |date=1997}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;" |- ! rowspan="2" |Country ! colspan="3" | Area of the country within the basin ! rowspan="2" | Average rainfall in the basin (mm) |- ! (km<sup>2</sup>) ! (% of total basin) ! (% of country within basin) |- |[[Algeria]] {{flagicon|Algeria}} |193,449 |8.5 |8% |20 |- |[[Benin]] {{flagicon|Benin}} |46,384 |2.0 |40% |1,055 |- |[[Burkina Faso]] {{flagicon|Burkina Faso}} |76,621 |3.4 |28% |655 |- |[[Cameroon]] {{flagicon|Cameroon}} |89,249 |3.9 |19% |1,330 |- |[[Chad]] {{flagicon|Chad}} |20,339 |0.9 |1.6% |975 |- |[[Côte d'Ivoire]] {{flagicon|Côte d'Ivoire}} |23,770 |1.0 |7% |1,466 |- |[[Guinea]] {{flagicon|Guinea}} |96,880 |4.3 |39% |1,635 |- |[[Mali]] {{flagicon|Mali}} |578,850 |25.5 |47% |440 |- |[[Niger]] {{flagicon|Niger}} |564,211 |24.8 |45% |280 |- |[[Nigeria]] {{flagicon|Nigeria}} |584,193 |25.7 |63% |1,185 |- | colspan="4" | |- |''For Niger basin'' |''2,273,946'' |''100.0'' |''ns'' |''690'' |} {| class="wikitable mw-collapsible mw-collapsed" style="text-align:center;" |+Hydrometric stations on the Niger River: ! rowspan="2" | Station ! rowspan="2" |River kilometer (rkm) ! rowspan="2" |Altitude (m) ! rowspan="2" |Basin size (km<sup>2</sup>) ! colspan="3" | Multiannual average discharge |- ! Year start ! (m<sup>3</sup>/s) ! (km<sup>3</sup>) |- |[[Niger Delta]] |0 |0 |2,273,946 |1914 |7,922.3 |250 |- | colspan="7" |'''Lower Niger''' |- |[[Onitsha]] |270 |14 |2,240,019 |1914 |6,470.8 |204 |- |[[Lokoja]] |480 |34 |2,204,500 |1914 |5,754.7 |182 |- |[[Baro (Nigeria)|Baro]] |600 |47 |1,845,300 |1914 |2,349.8 |74 |- |[[Jebba]] |810 |73 |1,751,000 |1970 |1,457.3 |46 |- |[[Kainji Dam]] |900 |100 |1,711,300 |1970 |1,153.9 |36 |- | colspan="7" |'''Middle Niger''' |- |[[Gaya, Nigeria|Gaya]] |1,120 |156 |1,404,600 |1929 |1,086.7 |34 |- |[[Malanville]] |1,130 |157 |1,399,238 |1929 |1,086.7 |34 |- |[[Niamey]] |1,420 |176 |791,121 |1929 |893.4 |28 |- |[[Ansongo]] |1,770 |241 |647,527 |1949 |806.8 |26 |- |[[Gao]] |1,860 |245 |549,876 |1947 |875.6 |28 |- |[[Timbuktu]] |2,460 |256 |382,469 |1975 |950.7 |30 |- | colspan="7" |'''[[Inner Niger Delta|Inner Delta]]''' |- |[[Diré]] |2,540 |257 |372,588 |1924 |1,113 |35 |- |[[Mopti]] |2,900 |261 |308,186 |1922 |1,742.9 |55 |- | colspan="7" |'''Upper Niger''' |- |[[Macina, Mali|Ké Macina]] |3,050 |271 |143,361 |1945 |1,330 |42 |- |[[Ségou]] |3,200 |280 |132,838 |1945 |1,344.5 |42 |- |[[Koulikoro]] |3,440 |289 |119,029 |1907 |1,351 |43 |- |[[Bamako]] |3,500 |316 |114,800 |1907 |1,371.2 |43 |- |[[Siguiri]] |3,600 |337 |67,631 |1967 |919 |29 |- |[[Kouroussa]] |3,800 |357 |18,900 |1950 |232 |7 |- |[[Faranah]] |4,040 |424 |3,196 |1950 |69.5 |2 |- |colspan="7" | Source:<ref name="GRDC">{{cite web |url=https://www.bafg.de/GRDC/EN/05_cllbrtn/54_rvrbsns/nba.html;jsessionid=B68338B0CA980923BCCBB2D34823EBD4.live21323?nn=201642 |title=GRDC |access-date=2023-01-11 |archive-date=2023-01-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230111211402/https://www.bafg.de/GRDC/EN/05_cllbrtn/54_rvrbsns/nba.html;jsessionid=B68338B0CA980923BCCBB2D34823EBD4.live21323?nn=201642 |url-status=live }}</ref><ref name="Niger River">{{cite web |url=https://www.britannica.com/place/Niger-River |title=Niger River |date=14 June 2023 |access-date=11 January 2023 |archive-date=30 December 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221230110955/https://www.britannica.com/place/Niger-River |url-status=live }}</ref><ref name="The Niger River Basin - A Vision for Sustainable Management"/><ref name="Prabhu TL 2021">{{cite web |author=Prabhu TL |year=2021 |title=Agricultural Engineering: An Introduction To Agricultural Engineering |url=https://books.google.com/books?id=t1o0EAAAQBAJ&dq=Niger+6925+m3/s&pg=PT1156 |publisher=NestFame Creations Pvt. Ltd. |access-date=2021-11-18 |archive-date=2022-01-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220125071257/https://books.google.com/books?id=t1o0EAAAQBAJ&dq=Niger+6925+m3/s&pg=PT1156 |url-status=live }}</ref><ref name="Niger"/> |} [[File:River Niger at Bomadi.jpg|thumb|River Niger at Bomadi]] ==Discharge== Niger mɔɣili ŋɔ ni tooi yiri shɛm kpɛri [[Niger Delta]] (bin din gbaai yuuni 2010 zaŋ hali ni yuuni 2018):<ref name="Water Accounting in the Niger River Basin">{{cite book |title=Water Accounting in the Niger River Basin |year=2020 |doi=10.4060/cb1274en |isbn=978-92-5-133378-5|s2cid=242320135 }}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! rowspan="2" | Year ! colspan="3" | Average discharge |- ! km<sup>3</sup> ! m<sup>3</sup>/s ! cfs |- | 2010 | 288.1 | 9,130 | 322,410 |- | 2011 | 245.7 | 7,786 | 274,960 |- | 2012 | 320.3 | 10,150 | 358,440 |- | 2013 | 224.4 | 7,111 | 251,120 |- | 2014 | 251.2 | 7,960 | 281,110 |- | 2015 | 235.3 | 7,456 | 263,320 |- | 2016 | 286.8 | 9,088 | 320,950 |- | 2017 | 270.9 | 8,585 | 303,160 |- | 2018 | 311.6 | 9,874 | 348,700 |- | colspan="4" | |- | ''2010–2018'' | ''270.5'' | '''''8,572''''' | ''302,710'' |} {| class="wikitable mw-collapsible mw-collapsed" style="text-align:center;" |+Average, minimum and maximum discharge of the Niger River at [[Koulikoro]] (Upper Niger), [[Niamey]] (Middle Niger) and [[Lokoja]] (Lower Niger). Period from 2000/06/01 to 2025/05/31. ! rowspan="3" | Water year ! colspan="9" |Discharge (m<sup>3</sup>/s) |- ! colspan="3" | [[Koulikoro]] ! colspan="3" | [[Niamey]] ! colspan="3" | [[Lokoja]] |- ! Min ! Mean ! Max ! Min ! Mean ! Max ! Min ! Mean ! Max |- |2000/01 |149 |1,150 |3,860 |70.6 |942 |1,810 |2,112 |8,504 |32,080 |- |2001/02 |140 |1,270 |5,520 |48.9 |895 |1,680 |2,157 |5,338 |18,885 |- |2002/03 |177 |904 |3,120 |90.4 |796 |1,610 |2,000 |5,297 |17,012 |- |2003/04 |92.7 |1,230 |5,210 |21.6 |922 |1,870 |1,592 |6,225 |19,025 |- |2004/05 |120 |876 |3,370 |59 |890 |1,880 |2,107 |5,683 |16,098 |- |2005/06 |121 |1,060 |3,400 |73.9 |856 |1,660 |1,801 |4,849 |13,792 |- |2006/07 |143 |1,111 |3,631 |47.4 |855 |1,710 |1,781 |5,291 |19,389 |- |2007/08 |34.2 |962 |4,854 |33.2 |925 |1,840 |2,227 |6,767 |19,941 |- |2008/09 |135 |1,443 |4,837 |34 |945 |1,830 |1,535 |6,161 |20,426 |- |2009/10 |142 |1,302 |4,660 | colspan="3" rowspan="2" | |2,101 |7,637 |20,534 |- |2010/11 |170 |1,260 |3,916 |2,166 |7,225 |21,272 |- |2011/12 |92 |924 |3,912 | |801 | |1,835 |5,736 |16,912 |- |2012/13 |149 |1,146 |4,562 |73 |1,115 |2,492 |1,731 |8,612 |31,692 |- |2013/14 |137 |1,080 |6,297 | |852 | |1,546 |5,783 |16,430 |- |2014/15 |104 |863 |3,695 |53 |752 |1,542 |1,570 |6,352 |19,664 |- |2015/16 |129 |1,002 |3,719 |53 |958 |2,123 |1,753 |6,054 |27,285 |- |2016/17 |106 |974 |5,845 | |1,059 | |2,550 |7,272 |20,613 |- |2017/18 |77 |677 |2,338 |107 |801 |1,791 |2,058 |6,781 |21,020 |- |2018/19 |43 |1,256 |7,555 | |1,223 | |2,046 |7,900 |25,612 |- |2019/20 |174 |933 |4,158 |10 |1,060 |2,677 |1,594 |8,751 |24,800 |- |2020/21 |66 |999 |5,023 |58 |1,418 |3,398 |2,131 |7,570 |28,082 |- |2021/22 |77 |824 |3,275 |135 |1,106 |2,121 |2,021 |5,913 |17,688 |- |2022/23 |66 |891 |3,851 |44 |1,074 |1,869 |1,997 |8,288 |33,136 |- |2023/24 |55 |748 |3,401 |44 |874 |1,595 |2,107 |7,491 |20,578 |- |2024/25 |55 |1,331 |6,192 |49 |1,394 |2,438 |1,826 |7,100 |24,835 |- | colspan="10" |Source:<ref name="Essai de segmentation">{{cite web |url=http://m2hh.metis.upmc.fr/wp-content/uploads/arch/memories2007/Abrate_memorie07.pdf |title=Essai de segmentation des sèries annuelles des dèbits du Niger aux stations de Koulikoro, Niamey at Lokoja |last1=Tommaso |first1=Abrate |last2=Prof. Pierre |first2=Hubert |year=2007 }}{{Dead link|date=April 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref name="AUTORITE DU BASSIN DU NIGER">{{cite web|url=http://www.abn.ne/index.php?option=com_content&view=category&layout=blog&id=28&lang=en&ltemid=28&lang=en|title=AUTORITE DU BASSIN DU NIGER}}</ref><ref name="BILAN HYDROLOGIQUE DU BASSIN DU NIGER ANNEE 2023/2024"/><ref name="BILAN HYDROLOGIQUE DU BASSIN DU NIGER ANNEE 2024/2025"/> |} {| class="wikitable mw-collapsible mw-collapsed" style="text-align:center;" |+Niger River at [[Lokoja]] average, minimum and maximum discharge (1946 to 2023): ! rowspan="2" | Water year ! colspan="3" |Discharge (m<sup>3</sup>/s) ! rowspan="2" | Water year ! colspan="3" |Discharge (m<sup>3</sup>/s) |- ! Min ! ''Mean'' ! Max ! Min ! ''Mean'' !Max |- |1946/47 |788 |''4,824'' |16,600 |1985/86 |1,110 |''4,601'' |15,800 |- |1947/48 |1,010 |''6,258'' |21,000 |1986/87 |1,210 |''4,027'' |11,400 |- |1948/49 |915 |''6,427'' |20,900 |1987/88 |1,390 |''3,849'' |11,800 |- |1949/50 |842 |''5,849'' |19,200 |1988/89 |1,070 |''4,615'' |15,100 |- |1950/51 |935 |''4,755'' |15,000 |1989/90 |1,110 |''5,589'' |16,300 |- |1951/52 |1,290 |''6,662'' |20,400 |1990/91 |1,790 |''5,045'' |14,800 |- |1952/53 |2,260 |''5,674'' |18,300 |1991/92 |1,770 |''6,387'' |18,400 |- |1953/54 |1,840 |''6,405'' |18,500 |1992/93 |1,930 |''5,570'' |15,300 |- |1954/55 |2,130 |''7,733'' |24,900 |1993/94 |1,949 |''4,908'' |11,895 |- |1955/56 |2,400 |''8,247'' |24,600 |1994/95 |1,945 |''5,915'' |20,418 |- |1956/57 |1,870 |''5,394'' |18,100 |1995/96 |1,945 |''6,284'' |17,713 |- |1957/58 |1,480 |''7,769'' |23,600 |1996/97 |2,103 |''6,020'' |19,914 |- |1958/59 |2,020 |''4,828'' |14,700 |1997/98 |2,406 |''5,677'' |15,548 |- |1959/60 |1,530 |''5,228'' |18,300 |1998/99 |2,315 |''7,175'' |23,491 |- |1960/61 |1,250 |''6,707'' |22,200 |1999/00 |2,618 |''7,652'' |23,090 |- |1961/62 |979 |''4,912'' |15,500 |2000/01 |2,112 |''8,504'' |32,080 |- |1962/63 |1,150 |''7,101'' |24,100 |2001/02 |2,157 |''5,338'' |18,885 |- |1963/64 |1,710 |''6,764'' |20,500 |2002/03 |2,000 |''5,297'' |17,012 |- |1964/65 |1,160 |''6,128'' |20,800 |2003/04 |1,592 |''6,225'' |19,025 |- |1965/66 |1,310 |''5,914'' |18,600 |2004/05 |2,107 |''5,683'' |16,098 |- |1966/67 |1,320 |''6,545'' |20,000 |2005/06 |1,801 |''4,849'' |13,792 |- |1967/68 |928 |''5,812'' |19,700 |2006/07 |1,781 |''5,291'' |19,389 |- |1968/69 |1,720 |''6,558'' |18,800 |2007/08 |2,227 |''6,767'' |19,941 |- |1969/70 |1,630 |''7,927'' |23,500 |2008/09 |1,535 |''6,161'' |20,426 |- |1970/71 |1,640 |''6,229'' |20,100 |2009/10 |2,101 |''7,637'' |20,534 |- |1971/72 |1,270 |''5,360'' |17,600 |2010/11 |2,166 |''7,225'' |21,272 |- |1972/73 |1,410 |''4,489'' |14,400 |2011/12 |1,835 |''5,736'' |16,912 |- |1973/74 |839 |''3,698'' |12,200 |2012/13 |1,731 |''8,612'' |31,692 |- |1974/75 |832 |''5,275'' |17,100 |2013/14 |1,546 |''5,783'' |16,430 |- |1975/76 |1,300 |''5,848'' |19,600 |2014/15 |1,570 |''6,352'' |19,664 |- |1976/77 |1,320 |''5,136'' |12,000 |2015/16 |1,753 |''6,054'' |27,285 |- |1977/78 |1,310 |''4,662'' |15,500 |2016/17 |2,550 |''6,555'' |20,613 |- |1978/79 |1,080 |''5,636'' |17,000 |2017/18 |2,058 |''6,781'' |21,020 |- |1979/80 |1,210 |''5,510'' |17,800 |2018/19 |2,046 |''7,900'' |25,612 |- |1980/81 |1,400 |''5,215'' |16,700 |2019/20 |1,594 |''8,751'' |24,800 |- |1981/82 |1,340 |''5,312'' |18,400 |2020/21 |2,131 |''7,570'' |28,082 |- |1982/83 |1,330 |''4,270'' |11,600 |2021/22 |2,021 |''5,913'' |17,688 |- |1983/84 |862 |''2,877'' |9,180 |2022/23 |1,997 |''8,288'' |33,136 |- |1984/85 |862 |''3,058'' |8,490 |2023/24 |2,107 |''7,491'' |20,578 |- |colspan="8" | Source:<ref name="Liste des stations avec des mesure de type Debit et du groupe NIGERIA">{{cite web|url=https://nigerhycos.abn.ne/user-anon/htm/listMultiStation.php?group_no=41&type_no=1&option_no=1|title=Liste des stations avec des mesure de type Debit et du groupe NIGERIA}}{{Dead link|date=May 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref name="Essai de segmentation"/><ref name="AUTORITE DU BASSIN DU NIGER"/><ref name="BILAN HYDROLOGIQUE DU BASSIN DU NIGER ANNEE 2023/2024"/><ref name="BILAN HYDROLOGIQUE DU BASSIN DU NIGER ANNEE 2024/2025"/> |} ==Tributaries== {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! Left tributary ! Right tributary ! Length (km) ! Basin size (km<sup>2</sup>) ! Average discharge (m<sup>3</sup>/s) |- | colspan="5" |'''[[Niger Delta]]''' |- |Sombreiro | |60 |1,500 |65 |- | |[[Escravos River|Warri]] |100 |1,300 |38.3 |- | |Okpare |40 |1,100 |73.1 |- | |Eriola |50 |1,000 |30.8 |- |Ase (Asse) | |180 |3,500 |133.6 |- | |[[Orashi River|Orashi]] |205 |2,800 |147.8 |- | colspan="5" |'''Lower Niger''' |- |[[Anambra River|Anambra]] | |256 |14,014 |400.3 |- | |Otaw |40 |1,100 |48.9 |- | |Awele (Edien) |80 |3,300 |111.2 |- | |Ubo |70 |1,400 |25.8 |- | |Aguro |70 |1,900 |28.9 |- | |Oiryi (Oji) |67.72 |927 |15.7 |- |[[Benue River|Benue]] | |1,400 |338,385 |3,477 |- |[[Gurara Waterfalls|Gurara]] | |570 |15,254 |183.9 |- | |Epu |80 |800 |11.7 |- |Etsuan | |70 |1,450 |16.6 |- | |Kampe |175 |9,560 |126.5 |- |Gbako | |156 |7,540 |89.8 |- |[[Kaduna River|Kaduna]] | |575 |65,878 |641.5 |- | |Oro |113 |4,500 |71 |- |Yunko | |70 |1,698 |15.9 |- | |Oyi |120 |2,100 |30.2 |- | |Oshin |125 |2,132 |27.5 |- | |Awun |115.5 |6,300 |81 |- |Eku | |90 |3,230 |25.3 |- | |Moshi |232.22 |9,400 |69.5 |- | |[[Oli River|Oli]] |300 |11,200 |86.6 |- |[[Kontagora]] | |150 |4,500 |30.8 |- | |Tama |55 |900 |4 |- | |Menai |80 |1,300 |8.7 |- | |Swashi |100 |1,500 |10.4 |- | |Kpan |70 |1,800 |11.6 |- |Malendo | |220 |9,127 |62.9 |- |Baduru | |75 |1,500 |9.8 |- |Dan Zakhi | |110 |3,000 |26.7 |- |[[Sokoto River|Sokoto]] | |628 |193,000 |294.1 |- | |Shodu |100 |3,900 |22.3 |- |Dallol Maouri | |250 |72,551 |10.5 |- | |[[Sota River|Sota]] |254 |13,500 |50.3 |- | |[[Alibori River|Alibori]] |408 |13,650 |55.6 |- | |Diare |90 |2,000 |5.6 |- | colspan="5" |'''Middle Niger''' |- |[[Dallol Bosso]] | |350 |556,000 |4.4 |- | |[[Mékrou River|Mékrou]] |410 |10,635 |32.5 |- | |Tapoa |260 |5,500 |10.2 |- | |Diamangou |200 |4,400 |5.5 |- | |Goroubi |433 |15.500 |10.2 |- | |[[Sirba River|Sirba]] |439 |39,138 |27.2 |- | |[[Béli River|Gorouol]] |250 |60,842 |9 |- |Tilemsi | | |93,920 | |- | colspan="5" |'''[[Inner Niger Delta|Inner Delta]]''' |- | |[[Bani River|Bani]] |1,100 |129,400 |559 |- | colspan="5" |'''Upper Niger''' |- | |[[Sankarani River|Sankarani]] |679 |33,288 |305.6 |- | |Fié |210 |4,045 |31.7 |- |Koda (Koba) | |80 |4,940 |7.7 |- |[[Tinkisso River|Tinkisso]] | |570 |19,430 |181 |- | |[[Milo River|Milo]] |430 |13,590 |188 |- | |[[Niandan]] |300 |12,930 |251 |- | |Mafou |160 |4,075 |62.3 |- |Niantan | |60 | |12.1 |- |Bale | |80 | |31.6 |} <ref>{{cite web |url=http://www.fao.org/ |title=FAO |access-date=2010-01-09 |archive-date=2011-09-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110918232726/http://www.fao.org/ |url-status=live }}</ref><ref name="Niger"/> ==Lihimi m pahi == * {{annotated link|Azawagh}} * {{annotated link|Niger Basin Authority}} ==Notes== {{reflist|group=n}} ==Kundivihira == {{Reflist}} ;Bibliography * {{cite book |first=Sanche de |last=Gramont |title=The Strong Brown God: The Story of the Niger River |publisher=Hart-Davis |year=1975 |isbn=0-246-10759-6}} * {{cite journal |last1=Plumb |first1=J. H. |title=The Niger Quest |journal=History Today |date=1952 |volume=2 |issue=4 |pages=243–251 |doi= |url= |issn=}} * {{cite book |last=Reader |first=John |title=Africa |location=Washington, D.C. |publisher=National Geographic Society |year=2001 |isbn=978-0-620-25506-6}} * {{cite book |first=J. Oliver |last=Thomson |title=History of Ancient Geography |publisher=Biblo & Tannen Publishers |year=1948<!-- ISBNs before about 1965 are dubious |isbn=978-0-8196-0143-8 -->}} * {{cite book |first=R.L. |last=Welcomme |chapter=The Niger River System |editor-first=Bryan Robert |editor-last=Davies |editor2-first=Keith F. |editor2-last=Walker |title=The Ecology of River Systems |publisher=Springer |year=1986 |isbn=978-90-6193-540-7 |pages=[https://archive.org/details/ecologyofriversy0000unse/page/9 9–60] |chapter-url=https://archive.org/details/ecologyofriversy0000unse/page/9}} ==External links== {{wikimedia|voy=Nigeria|d=Q3542|c=Category:Niger River|species=no}} * [https://web.archive.org/web/20041027204023/http://www.earthtrends.wri.org/maps_spatial/maps_detail_static.cfm?map_select=298&theme=2 Information and a map of the Niger's watershed] on http://www.wri.org/resources {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151130024628/http://www.wri.org/resources |date=2015-11-30 }} * [https://web.archive.org/web/20061111145727/http://www.waterandnature.org/eatlas/html/af14.html Map of the Niger River basin at Water Resources eAtlas] (link broken) * [https://web.archive.org/web/20130616141219/http://nigercurrents.ca/ Niger Currents: Exploring life and technology along the Niger River] * {{cite news |last1=Maas |first1=Pierre |last2=Mommersteeg |first2=Geert |title=Fishing in the Pondo |url=http://www.saudiaramcoworld.com/issue/199004/fishing.in.the.pondo.htm |work=Saudi Aramco World |issue= |date=1990 |archive-date=2014-10-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141018030141/http://www.saudiaramcoworld.com/issue/199004/fishing.in.the.pondo.htm }} ===International law and the Niger River=== * [http://www.ppl.nl/index.php?option=com_wrapper&view=wrapper&Itemid=82 Bibliography on Water Resources and International Law] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090218211327/http://www.ppl.nl/index.php?option=com_wrapper&view=wrapper&Itemid=82 |date=2009-02-18 }} Peace Palace Library * {{cite journal |last1=Spadi |first1=Fabio |title=The International Court of Justice Judgment in the Benin–Niger Border Dispute: The Interplay of Titles and 'Effectivités' under the Uti Possidetis Juris Principle |journal=Leiden Journal of International Law |date=December 2005 |volume=18 |issue=4 |pages=777–794 |doi=10.1017/S0922156505003006 |s2cid=145119157 |url=https://www.cambridge.org/core/journals/leiden-journal-of-international-law/article/international-court-of-justice-judgment-in-the-beninniger-border-dispute-the-interplay-of-titles-and-effectivites-under-the-uti-possidetis-juris-principle/8A2A7DDD601C070DFA7846C12576E5FF |language=en |issn=1478-9698 |archive-date=2018-06-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180609153720/https://www.cambridge.org/core/journals/leiden-journal-of-international-law/article/international-court-of-justice-judgment-in-the-beninniger-border-dispute-the-interplay-of-titles-and-effectivites-under-the-uti-possidetis-juris-principle/8A2A7DDD601C070DFA7846C12576E5FF |url-status=live |url-access=subscription }} {{Authority control}} [[Category:Niger River| ]] [[Category:Benin–Niger border]] [[Category:International rivers of Africa]] [[Category:Inner Niger Delta]] [[Category:Physiographic sections]] [[Category:Rivers of Benin]] [[Category:Rivers of Guinea]] [[Category:Rivers of Mali]] [[Category:Rivers of Niger]] [[Category:Rivers of Nigeria]] [[Category:Border rivers]] [[Category:Lowest points of countries]] lweauoid51qy677ucre36qirdt68sz7 Nun River 0 33173 138364 137880 2026-05-31T11:30:49Z InternetArchiveBot 118 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 138364 wikitext text/x-wiki {{Short description|River in Bayelsa State, Nigeria}} {{Databox}} {{Use dmy dates|date=April 2017}} {{Infobox river | name = Nun River | image = STS61C-42-72 (north) annotated.svg | image_size = | image_alt = | image_caption = 2005 satellite view of Niger Delta. Nun River in the center | map = 1898 Map of the Niger Delta by Harold Bindloss.jpg | map_size = 300px | map_alt = | map_caption = Niger Delta in 1898. The [[Niger River|Niger]] flows from the north, and bifurcates just below [[Aboh|Abo]]. The [[Forçados River|Forçados]] flows west and the Nun continues south. | native_name = | native_name_lang = | name_other = | source1_coordinates= {{coord|5.298847|6.414350|region:NG}} | mouth_coordinates = {{coord|5.308333|6.416667|region:NG|display=inline,title}} | progression = | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = [[Nigeria]] | subdivision_type2 = State | subdivision_name2 = [[Bayelsa State]] | etymology = | length = {{convert|160|km|abbr=on}} | source1_elevation = | mouth_elevation = | discharge1_avg = | basin_size = | river_system = | tributaries_left = | tributaries_right = | custom_label = | custom_data = }} '''Nun River''', shɛba mi li la Rio Nun, nyɛla mɔɣili din be Bayelsa State, [[Nigeria]].<ref name="rivers">{{cite book|last1=ed|first1=Uma Eleazu, general|title=Nigeria, the first 25 years|date=1988|publisher=Infodata [u.a.]|location=Port Harcourt, Rivers State|isbn=9781296151}}</ref><ref>{{Cite web|title=Nun River {{!}} Nigeria, West Africa, Niger Delta {{!}} Britannica|url=https://www.britannica.com/place/Nun-River|access-date=2023-09-13|website=www.britannica.com|language=en}}</ref> Mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa piligi din daa niŋ ka [[Niger River]] daa pirigi buyi Toru-Abubou din miri Agbere Town din be [[Sagbama]] Local Government Area zaŋ n-ti Bayelsa State ka di daa leei Nun mini Forcados mɔɣa.<ref>{{cite web |last1=Toromade |first1=Samson |title=These Nigerian Rivers Have the Weirdest Names |url=https://www.zikoko.com/citizen/rivers-in-nigeria/ |website=Zikoko! |date=25 September 2022}}</ref> Din niŋ ka di piligi Niger mɔɣili ni, the Nun mɔɣili nyɛla din zori kilomita kɔbigi ni pihiyobu kpɛri [[Gulf of Guinea]] din be Akassa.<ref>{{Cite web|url=https://www.britannica.com/place/Nun-River|title=Nun River &#124; river, Nigeria &#124; Britannica|website=www.britannica.com}}</ref><ref>{{Cite news|last=|first=|date=2018-11-01|title=Dredging Escravos channel to boost Nigeria's economy|url=https://guardian.ng/opinion/dredging-escravos-channel-to-boost-nigerias-economy/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2023-07-22|newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]|language=en-US}}</ref> Di nyɛla din tooi lahi zori doli ko'soya.<ref name="Nun River">{{cite web|title=Nun River|url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/422471/Nun-River|publisher=Encyclopædia Britannica|accessdate=17 July 2013}}</ref> 19th century, Nun ŋɔ daa nyɛla dabilim shee zaŋ n-ti [[Europe]] mini Igbo niriba ban be Aboh.<ref>{{Cite news|title=THE RIVER NUN CALLED, AND GABRIEL OKARA ANSWERED AT LAST…|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/03/31/the-river-nun-called-and-gabriel-okara-answered-at-last?|access-date=2025-05-30|newspaper=[[This Day]]}}</ref> Mɔɣili ŋɔ dabilim taarihi nyɛla din piligi ni dabba dabu amaa di nyaaŋa ka ti kpalim nyɛ abekpam dabu, saha bela nyaaŋa lala soli ŋɔ dolibu nyɛla din ti niŋ tom.<ref>{{Cite web|url=https://www.researchgate.net/figure/Map-of-the-Niger-Delta-showing-the-Nun-River-Nun-River_fig1_312039763|title=Map of the Niger Delta showing the Nun River Nun River}}</ref> Dabihi pam nyɛla ban ti kpalim dooni [[Forcados River]].<ref name="Nun River" /> Nun mɔɣili ŋɔ nyɛla [[Gabriel Okara]] ni zaŋ shɛli niŋ o yɛltɔɣ'taɣimalisi ni. O lala yɛltɔɣ'taɣimalisi ŋɔ yuli booni ''The Call of the River Nun.''<ref>{{cite web |title=The Call of the River Nun |url=http://www.shvoong.com/books/poetry/1760891-river-nun/ |website=www.shvoong.com |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110719185735/http://www.shvoong.com/books/poetry/1760891-river-nun/ |archivedate=19 July 2011 |access-date=29 May 2026 |archive-date=6 June 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140606225141/http://www.shvoong.com/books/poetry/1760891-river-nun/ |url-status=dead }}</ref> == Climate == Nun mɔɣili ŋɔ nyɛla din tooi mali kom tulim kamani 24°C saha shɛŋa amaa ka tooi zoogi ka di nyɛ 24°C.<ref>{{Cite web |title=Get Nun Entrance Niger River weather forecast for the week |url=https://www.tideschart.com/Nigeria/Bayelsa/Brass/Nun-Entrance-Niger-River/Weather/ |access-date=2023-09-20 |website=www.tideschart.com |language=en}}</ref> == Binshɛŋa din niŋ == Silimiin goli September biɛɣ'pishi ni ayopɔin dali yuuni 2017, Nun mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa chii ka daa di yanima din be [[Yenagoa]], [[Bayelsa State]] tiŋzuɣu.<ref>{{Cite news |title=Flood: River Nun overflows bank, submerges communities in Yenagoa |url=https://www.premiumtimesng.com/regional/south-south-regional/244388-flood-river-nun-overflows-bank-submerges-communities-yenagoa.html?tztc=1 |access-date=2023-07-16 |newspaper=[[Premium Times]]}}</ref> Silimiin goli November biɛɣ'pinaayobu dali yuuni 2019, lahabalitiriba niriba anahi ban yi piibu-piibu shee kuna nyɛla ninvuɣ shɛba bɛ ni daa faa bahi din daa niŋ ka bɛ maʒini din daa chani kom ŋɔ ni daa lɛbigi.<ref>{{Cite news |last=Report |first=Agency |date=2019-11-16 |title=Bayelsa gov election: Journalists rescued as boat capsizes in Nun River |url=https://punchng.com/bayelsa-gov-election-journalists-rescued-from-drowning-as-boat-capsizes-in-nun-river/ |access-date=2023-07-16 |newspaper=[[The Punch]]|language=en-US}}</ref> ==Kundivihira == {{reflist}} [[Category:Rivers of Rivers State]] [[Category:Distributaries of the Niger River]] pptorupklvw95epzkeng4t1yjahddz1 Kiri Dam 0 33179 138158 137962 2026-05-30T12:08:44Z InternetArchiveBot 118 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 138158 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kiri Dam''' ŋɔ nyɛla din be Shelleng yaɣili zaŋ n-ti Adamawa yaɣili din be [[Nigeria]] ka nyɛ din chaŋ n ti chirigi [[Gongola River]]. Mɔɣili ŋɔ yɛliŋ nyɛla 1.2&nbsp;km ka di ʒiliŋ nyɛ 20&nbsp;m ka mali yaɣari kom maa gbunni. Mɔɣili ŋɔ nyɛla bɛ ni daa naai shɛli gbibu yuuni 1982.<ref>{{cite book |page=404 |title=Geotechnical instrumentation in practice: purpose, performance and interpretation : proceedings of the Conference Geotechnical instrumentation in civil engineering projects |editor=Institution of Civil Engineers |publisher=Thomas Telford |year=1990 |isbn=0-7277-1515-1}}</ref> Mɔɣili maa galisim nyɛla 615&nbsp;million m³.<ref name=ropisin>{{cite web |url = ftp://ftp.fao.org/agl/AGLW/ROPISIN/ROPISINreport.pdf |publisher = Federal Ministry of Water Resources / UN Food & Agricultural Organization |title = Review of The Public Sector Irrigation in Nigeria |date = September 2004 |author = Enplan Group |archive-url = https://web.archive.org/web/20170518114352/ftp://ftp.fao.org/agl/AGLW/ROPISIN/ROPISINreport.pdf |archive-date = 2017-05-18 |url-status = dead |accessdate = 2010-05-21 }}</ref> ==Savannah Sugar Company== Mɔɣili ŋɔ nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli ni di sɔŋ pukparilim zaŋ n-ti Savannah Sugar Company (SSC), dakanda kɔbu daabilim shɛli din be Nigerian Federal Government mini [[Commonwealth Development Corporation]] (CDC), [[London]] sunsuun. CDC ŋɔ nyɛ ban daa be mɔɣili ŋɔ gbibu yɛltɔɣa tooni ka bɛ daa leei zaŋ tuma maa n-ti NECCO, kompani shɛli din be gomnanti sulinsi ni.<ref name=egwu>{{cite book |pages=87–89 |title=Structural adjustment, agrarian change, and rural ethnicity in Nigeria |author=Samuel G. Egwu |publisher=Nordic Africa Institute |year=1998 |isbn=91-7106-426-5}}</ref> Savannah Sugar Company maa nyɛla Dangote tuma duuni nima ni daa deegi shɛli yuuni 2002. Yuuni 2009, kompani ŋɔ nyɛla din daa pa mali polo din yiɣisi yikanima 32,000&nbsp; ka nyɛ din miri mɔɣili maa, yikanima 6,330 nyɛla bɛ ni daa yuusi shɛli ka di daa nyɛ din kpuɣi niriba ban kalinli yiɣisi 5,000 tuma. Kompani ŋɔ nyɛla din daa niŋdi shikiri 50,000&nbsp;tons yuuni puuni ka nyɛ din sɔŋdi Nigerianima din niŋ ka bɛ shikiri dibu yuuni puuni nyɛ 1.1&nbsp;million tons.<ref> {{Cite news |url=http://www.news.dailytrust.com/index.php?option=com_content&view=article&id=3043:inside-nigerias-only-sugar-factory-&catid=26:business&Itemid=153 |title=Inside Nigeria's only sugar factory |date=21 July 2009 |accessdate=2010-05-21 |newspaper=[[Daily Trust]]}}{{Dead link|date=May 2019 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} </ref> ==Ko'kpɛɣu == ===Yuuni 2015 Ko'kpɛɣu === Yuuni 2015, tiŋsi ayopɔin nyɛla nya ko'kpɛɣu Adamawa yaɣili din daa niŋ ka sa'karili mi ka Kiri Dam daa chii la. Niriba ban daa koŋ bɛ yanima ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla ninvuɣ shɛba Adamawa State Emergency Management Agency mini bɛ toondana Mr. Haruna Furo ni daa nya biɛhisi shee zaŋ n-ti. Amaa so daa bi koŋ o nyɛvuli lala ko'kpɛɣu maa ni.<ref>{{Cite news |url=https://www.premiumtimesng.com/regional/nnorth-east/189271-7-communities-submerged-in-adamawa-flood.html?tztc=1 |access-date=2023-07-05 |newspaper=[[Premium Times]]}}</ref> ==Sɔŋsim == Yikanima din kalinli yiɣisi 29,000&nbsp; nyɛla bɛ ni daa daayi shɛli ka dizuɣu chɛ ka niriba ban kalinli yiɣisi 20,000 daa koŋ bɛ yanima.<ref>Terminski, Bogumil "Development-Induced Displacement and Resettlement: Theoretical Frameworks and Current Challenges", Indiana University, 2013, available at: http://dlc.dlib.indiana.edu/dlc/handle/10535/8833?show=full</ref> Sɔŋsim shɛli bɛ ni daa zaŋ n-ti ban koŋ bɛ yanima maa nyɛ din daa bi galisi.<ref name=egwu/> Mɔɣili ŋɔ nyɛla din tooi damdi ninvuɣ shɛba ban be Gongola mɔɣili gbunni. Lala yaɣili ŋɔ ko'kpɛɣu nyɛla din booi yi 1,420&nbsp;m³/second labi 1,256&nbsp;m³/second.<ref>{{cite web |url=http://www.ingentaconnect.com/content/klu/gejo/2002/00000056/00000002/05092847 |title=Impact of Kiri dam on the lower reaches of river Gongola, Nigeria |author=Tukur A.L., Mubi A.M. |work=GeoJournal, Volume 56, Number 2 |date=February 2002 |pages=93–96(4) |publisher=Springer |accessdate=2010-05-21}}</ref> Ninvuɣ shɛba ban be lala yaɣili ŋɔ nyɛla mali mɔɣili ŋɔ kuri bɛ bokaatanima biɛɣu kam. Bɛ nyɛla ban gbahiri zahim di ni, surikom di ni ka lahi mali paɣiri bɛ nɛmanima. Mɔɣili ŋɔ nyɛla din tahiri barina na lala yaɣili ŋɔ di gbaai bahindi bɛ alaafee polo. Ko'kpɛɣu nyɛla din tooi niŋdi lala yaɣili ŋɔ, buɣ'kara nyɛ din tooi gbira, puzɔri mini yanima saɣimbu n-ti pahi dɔriti kamani kpaɣ'ʒɛɣu dɔro, niŋ'gbaŋ duɣili, niŋgbaŋ zuɣu yuma n-ti pahi tiri ka nyara dɔro.<ref>{{Cite journal |last1=Bobboi |first1=Ibrahim |last2=Umar |first2=Auwal |last3=Oliver |first3=Kadmiel |date=13 February 2021 |title=Assessment of Environmental and health problems caused by Kiri dam in Kiri area, Shelleng Local Government Area of Adamawa State |url=https://ijaem.net/issue_dcp/Assessment%20of%20Environmental%20and%20health%20problems%20caused%20by%20Kiri%20dam%20in%20Kiri%20area,%20Shelleng%20Local%20Government%20Area%20of%20Adamawa%20State.pdf |journal=International Journal of Advances in Engineering and Management |volume=3 |issue=2 |pages=73–78 |issn=2395-5252}}</ref> ==Future== Bɛ ni daa zahim mɔɣili maa, lahabali nyɛla din daa wuhi ni di bi viɛnyɛla yuuni 2004.<ref name=ropisin/> Silimiin goli October yuuni 2008, United States Trade and Development Agency nyɛla ban daa yɛlli ni bɛ borimi ni bɛ gbi 35&nbsp;MW niɣilim buɣim lala mɔɣili ŋɔ ni.<ref>{{cite web |url = http://www.devex.com/projects/kiri-dam-hydroelectric-power-plant-feasibility-study-in-nigeria |title = Kiri Dam Hydroelectric Power Plant Feasibility Study in Nigeria |publisher = United States Trade and Development Agency |accessdate = 2010-05-21 |url-status = dead |archiveurl = https://archive.today/20130121114632/http://www.devex.com/projects/kiri-dam-hydroelectric-power-plant-feasibility-study-in-nigeria |archivedate = 2013-01-21 |access-date = 2026-05-29 |archive-date = 2013-01-21 |archive-url = https://archive.today/20130121114632/http://www.devex.com/projects/kiri-dam-hydroelectric-power-plant-feasibility-study-in-nigeria }}</ref> ==Kundivihira == {{reflist}} [[Category:Dams in Nigeria]] [[Category:Dams completed in 1982]] [[Category:1982 establishments in Nigeria]] [[Category:20th-century architecture in Nigeria]] [[Category:Adamawa State]] h470b1ixbl5a1gfid0r07519o6676d7 Menchum River 0 33180 138343 138006 2026-05-31T08:09:02Z InternetArchiveBot 118 Rescuing 3 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 138343 wikitext text/x-wiki {{Short description|River in Cameroon}} {{Databox}} {{Use dmy dates|date=April 2023}} [[File:NW Cameroon.svg|thumb|300px|Northwest region. Menchum River in the west.]] [[File:Menchum Falls NWprovince Cameroon.jpg|thumb|Menchum Falls]] '''Menchum Mɔɣili''' nyɛla mɔɣ'titali zaŋ n-ti [[Northwest Region (Cameroon)|Northwest Region]], [[Cameroon]]. Di nyɛla mɔɣ'shɛli din chaŋ n-ti chirigi [[Benue River]] din be [[Nigeria]].<ref name=UNAFAS2007/> ==Din be luɣ'shɛli == Menchum, Donga n-ti pahi Katsina Ala mɔɣa nyɛla din zaa zori yiri Northeast Region zaŋ n-ti Cameroon hali n-ti chirigi Benue din be Nigeria.<ref name=Nsoh2006/> Menchum nyɛla din zori chani Oku-Kom zolizuɣu ka di dubu nyɛ kamani {{convert|2400|m|ft}} zaŋ gili [[Lake Oku]] ka nyɛ din siɣisina kamani {{convert|800|m|ft}} zaŋ chaŋ Mbonkissu.<ref name=Fogwe/> ==Hydroelectric potential== Menchum mɔɣili ŋɔ nyɛla 20&nbsp;km wulinluhili polo zaŋ chaŋ Wum ka nyɛ 30&nbsp;km wulinpuhili zaŋ chaŋ Bafut, di nyɛla luɣ'shɛli niriba ni tooi chani n tiri lihiri binyɛra. Amaa di soli maa nyɛla din bi viɛlla ka di nyabu shee maa gba nyɛ din bori malibu.<ref name=VanderHoek2009/> Yuuni 2003, soli maa nyɛla din daa koŋ dolibu pirinla shiɣuni.<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=iRoSWScaz-YC&pg=PA1207 |page=1207 |chapter=Wum and around |title=The rough guide to West Africa |author=Jim Hudgens, Richard Trillo |publisher=Rough Guides |year=2003 |ISBN=1-84353-118-6}}</ref> Silimiin goli September dabaa ayopɔin dali yuuni 2009, Agreenergy mini gomnanti zaŋ n-ti Cameroon nyɛla ban daa gbaai taba alikawli ni bɛ gbi mɔɣili ŋɔ mini 90MW niɣilim buɣim. Gbaai yihi din nyɛ din yɛn zaŋ niɣilim buɣim mini tuma na nyaaŋa, di nyɛla din lahi yɛn sɔŋ ka di soli maa gba mali.<ref name=Tihngang2010/> Silimiin goli December dabaa anii dali yuuni 2010, tiŋgbani zuɣulan Paul Biya nyɛla ŋun daa yɛlli o ni mali nia ni o gbi mɔɣili bila shɛm Menchum Falls.<ref name=Fobinake/> Menchum mɔɣili ŋɔ nyɛla din yɛltɔɣa be siyaasa tali nangbankpeeni shɛli din be [[Anglophone Crisis]].<ref>Ekah, Ekah Robert. "The Anglophone Crisis in Cameroon: A Geopolitical Analysis."</ref> ==Kundivihira == {{reflist|1|refs= <ref name=Fobinake>{{cite web |url=http://www.cameroon-tribune.cm/index.php?option=com_content&view=article&id=62392:high-moments-of-land-mark-event&catid=1:politique&Itemid=3&showall=1 |work=Cameroon Tribune |title=Celebration Day in Bamenda |date=8 December 2010 |author= Nkendem FORBINAKE |accessdate=2011-02-06}}</ref> <ref name=Fogwe>{{cite web |url=http://www.krepublishers.com/02-Journals/JHE/JHE-30-0-000-10-Web/JHE-30-1-000-2010-Abst-PDF/JHE-30-1-019-10-1904-Fogwe-Z-N/JHE-30-1-019-10-1904-Fogwe-Z-N-Tt.pdf |title=Ecological Adaptability and Slope-Trait Considerations for Water and Soil Conservation on the Vulnerable Oku-Kom Plateau in the Western Highland of Cameroon |author=Zephania Nji Fogwe and Michel Tchotsoua |publisher= Kamla-Raj |year=2010 |accessdate=2010-02-06}}</ref> <ref name=Nsoh2006>{{cite web |url=http://people.exeter.ac.uk/rwfm201/cbbia/downloads/PAPreports/CameroonPAPreport.pdf |title=DEVELOPING BIODIVERSITY INDICATORS AS A TOOL FOR REGULATING DEVELOPMENT ACTIVITIES IN AND AROUND PROTECTED AREAS AND WETLAND REGIONS IN THE NORTH WEST PROVINCE OF CAMEROON |date=25 August 2006 |author=Fon Nsoh, Fomboh Abraham Afese and Neba Celestine |publisher=Community Initiative for Sustainable Development |accessdate=2011-02-06}}</ref> <ref name=Tihngang2010>{{cite web |url=http://xa.yimg.com/kq/groups/16288544/1331645358/name/Menchum+power+project.pdf |title=Menchum Power Project |author=Joseph Tihngang |date=24 January 2010 |accessdate=2011-02-06 |access-date=29 May 2026 |archive-date=6 October 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121006055959/http://xa.yimg.com/kq/groups/16288544/1331645358/name/Menchum+power+project.pdf |url-status=dead }}</ref> <ref name=UNAFAS2007>{{cite web |url=http://www.unafas.org.uk/files/tree%20planting%20menchum%20valley.pdf |title=The Menchum Valley, North West Province, Cameroon |publisher=UNAFAS |date=16 February 2007 |accessdate=2011-02-06 |access-date=29 May 2026 |archive-date=19 March 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120319230153/http://www.unafas.org.uk/files/tree%20planting%20menchum%20valley.pdf |url-status=dead }}</ref> <ref name=VanderHoek2009>{{cite web |url=http://news.vanguardcameroon.com/2009/08/menchum-falls-where-is-tourist-industry.html |date=18 August 2009 |work=The Vanguard |title=Menchum Falls: Where is the tourist industry? |accessdate=2011-02-06 |author=Auke VanderHoek |access-date=29 May 2026 |archive-date=5 May 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160505055644/http://news.vanguardcameroon.com/2009/08/menchum-falls-where-is-tourist-industry.html |url-status=dead }}</ref> }} {{coord|6.264793|N|10.039787|E|display=title}} [[Category:Rivers of Cameroon|Menchum River]] dxwcybar2r25spa6rrvr6s067bx8htt Trypophobia 0 33205 138161 2026-05-30T14:57:25Z Abdul-Rauf Moshie 3942 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1459239|Trypophobia]] to:dag #mdwikicx 138161 wikitext text/x-wiki {{Infobox medical condition|name={{PAGENAME}}|synonym=|image=Nelumbo Nucifera fruit - botanic garden Adelaide.jpg|image_size=|image_thumbtime=|alt=|caption=The holes in [[Nelumbo nucifera|lotus]] seed heads elicit feelings of discomfort or repulsion in some people.<ref name=Mil2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |title=Phobias: The Psychology of Irrational Fear |last1=Milosevic |first1=Irena |last2=McCabe |first2=Randi E. |publisher=[[ABC-CLIO]] |year=2015 |isbn=978-1610695763 |pages=401–402 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=June 29, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200629134721/https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |url-status=live }}</ref><ref name=Sch2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |title=Psychology: Second European Edition |last1=Schacter |first1=Daniel |last2=Gilbert |first2=Daniel |last3=Wegner |first3=Daniel |last4=Hood |first4=Bruce |publisher=[[Palgrave Macmillan]] |year=2015 |isbn=978-1137406750 |page=1391 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=October 14, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181014084409/https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |url-status=live }}</ref>|pronounce=|specialty=[[Psychology]], [[psychiatry]]|symptoms=[[Disgust]], fear, [[anxiety]], [[nausea]]<ref name=Mar2018>{{Cite journal |last1=Martínez-Aguayo |first1=Juan Carlos |last2=Lanfranco |first2=Renzo C. |last3=Arancibia |first3=Marcelo |last4=Sepúlveda |first4=Elisa |last5=Madrid |first5=Eva |year=2018 |title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature |journal=Frontiers in Psychiatry |volume=9 |pages=15 |doi=10.3389/fpsyt.2018.00015 |issn=1664-0640 |pmc=5811467 |pmid=29479321|doi-access=free }}</ref><ref name=Kup2018>{{Cite journal |last1=Kupfer |first1=T. R. |last2=Fessler |first2=D. M. T. |date=19 July 2018 |title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications. |journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences |volume=373 |issue=1751 |pages=20170207 |doi=10.1098/rstb.2017.0207 |pmc=6000138 |pmid=29866920}}</ref><ref name=Skag2014>{{cite news |last1=Skaggs |first1=William |title=Are You Afraid of Holes? |url=https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |access-date=18 August 2022 |work=Scientific American |date=1 March 2014 |archive-date=11 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111232948/https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |url-status=live }}</ref>|onset=|duration=|causes=|risks=|diagnosis=|differential=|prevention=|treatment=[[Exposure therapy]]<ref name=Mil2015 />|medication=|prognosis=|frequency=Some degree of symptoms relatively common<ref name=Mil2015 /><ref name=Skag2014 />|deaths=}}'''Trypophobia''' nyɛla dɔr' shɛli din nyiriti nira ni di yi ti niŋ ka o nya binyɛra bee vo' bihi ka di laɣim m-gbum taba.<ref name="Kup20182">{{Cite journal|last1=Kupfer|first1=T. R.|last2=Fessler|first2=D. M. T.|date=19 July 2018|title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications.|journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences|volume=373|issue=1751|pages=20170207|doi=10.1098/rstb.2017.0207|pmc=6000138|pmid=29866920}}</ref> == References == <references /> [[Pubu:Translated from MDWiki]] 33badque4jvrcva4xk3x02f5rcpygf3 138162 138161 2026-05-30T14:59:01Z Abdul-Rauf Moshie 3942 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1459239|Trypophobia]] to:dag #mdwikicx 138162 wikitext text/x-wiki {{Infobox medical condition|name={{PAGENAME}}|synonym=|image=Nelumbo Nucifera fruit - botanic garden Adelaide.jpg|image_size=|image_thumbtime=|alt=|caption=The holes in [[Nelumbo nucifera|lotus]] seed heads elicit feelings of discomfort or repulsion in some people.<ref name=Mil2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |title=Phobias: The Psychology of Irrational Fear |last1=Milosevic |first1=Irena |last2=McCabe |first2=Randi E. |publisher=[[ABC-CLIO]] |year=2015 |isbn=978-1610695763 |pages=401–402 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=June 29, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200629134721/https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |url-status=live }}</ref><ref name=Sch2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |title=Psychology: Second European Edition |last1=Schacter |first1=Daniel |last2=Gilbert |first2=Daniel |last3=Wegner |first3=Daniel |last4=Hood |first4=Bruce |publisher=[[Palgrave Macmillan]] |year=2015 |isbn=978-1137406750 |page=1391 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=October 14, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181014084409/https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |url-status=live }}</ref>|pronounce=|specialty=[[Psychology]], [[psychiatry]]|symptoms=[[Disgust]], fear, [[anxiety]], [[nausea]]<ref name=Mar2018>{{Cite journal |last1=Martínez-Aguayo |first1=Juan Carlos |last2=Lanfranco |first2=Renzo C. |last3=Arancibia |first3=Marcelo |last4=Sepúlveda |first4=Elisa |last5=Madrid |first5=Eva |year=2018 |title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature |journal=Frontiers in Psychiatry |volume=9 |pages=15 |doi=10.3389/fpsyt.2018.00015 |issn=1664-0640 |pmc=5811467 |pmid=29479321|doi-access=free }}</ref><ref name=Kup2018>{{Cite journal |last1=Kupfer |first1=T. R. |last2=Fessler |first2=D. M. T. |date=19 July 2018 |title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications. |journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences |volume=373 |issue=1751 |pages=20170207 |doi=10.1098/rstb.2017.0207 |pmc=6000138 |pmid=29866920}}</ref><ref name=Skag2014>{{cite news |last1=Skaggs |first1=William |title=Are You Afraid of Holes? |url=https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |access-date=18 August 2022 |work=Scientific American |date=1 March 2014 |archive-date=11 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111232948/https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |url-status=live }}</ref>|onset=|duration=|causes=|risks=|diagnosis=|differential=|prevention=|treatment=[[Exposure therapy]]<ref name=Mil2015 />|medication=|prognosis=|frequency=Some degree of symptoms relatively common<ref name=Mil2015 /><ref name=Skag2014 />|deaths=}}'''Trypophobia''' nyɛla dɔr' shɛli din nyiriti nira ni di yi ti niŋ ka o nya binyɛra bee vo' bihi ka di laɣim m-gbum taba.<ref name="Kup20182">{{Cite journal|last1=Kupfer|first1=T. R.|last2=Fessler|first2=D. M. T.|date=19 July 2018|title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications.|journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences|volume=373|issue=1751|pages=20170207|doi=10.1098/rstb.2017.0207|pmc=6000138|pmid=29866920}}</ref> Di nahingbana shɛŋa n nye dabiɛm bee ni' nyiribu<ref name="Mar20182">{{Cite journal|last1=Martínez-Aguayo|first1=Juan Carlos|last2=Lanfranco|first2=Renzo C.|last3=Arancibia|first3=Marcelo|last4=Sepúlveda|first4=Elisa|last5=Madrid|first5=Eva|year=2018|title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature|journal=Frontiers in Psychiatry|volume=9|pages=15|doi=10.3389/fpsyt.2018.00015|issn=1664-0640|pmc=5811467|pmid=29479321|doi-access=free}}</ref><ref name="Kup20182" /> == References == <references /> [[Pubu:Translated from MDWiki]] mvr22emk0wsi4y3fbdbxuir5e5338ar 138163 138162 2026-05-30T14:59:55Z Abdul-Rauf Moshie 3942 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1459239|Trypophobia]] to:dag #mdwikicx 138163 wikitext text/x-wiki {{Infobox medical condition|name={{PAGENAME}}|synonym=|image=Nelumbo Nucifera fruit - botanic garden Adelaide.jpg|image_size=|image_thumbtime=|alt=|caption=The holes in [[Nelumbo nucifera|lotus]] seed heads elicit feelings of discomfort or repulsion in some people.<ref name=Mil2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |title=Phobias: The Psychology of Irrational Fear |last1=Milosevic |first1=Irena |last2=McCabe |first2=Randi E. |publisher=[[ABC-CLIO]] |year=2015 |isbn=978-1610695763 |pages=401–402 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=June 29, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200629134721/https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |url-status=live }}</ref><ref name=Sch2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |title=Psychology: Second European Edition |last1=Schacter |first1=Daniel |last2=Gilbert |first2=Daniel |last3=Wegner |first3=Daniel |last4=Hood |first4=Bruce |publisher=[[Palgrave Macmillan]] |year=2015 |isbn=978-1137406750 |page=1391 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=October 14, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181014084409/https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |url-status=live }}</ref>|pronounce=|specialty=[[Psychology]], [[psychiatry]]|symptoms=[[Disgust]], fear, [[anxiety]], [[nausea]]<ref name=Mar2018>{{Cite journal |last1=Martínez-Aguayo |first1=Juan Carlos |last2=Lanfranco |first2=Renzo C. |last3=Arancibia |first3=Marcelo |last4=Sepúlveda |first4=Elisa |last5=Madrid |first5=Eva |year=2018 |title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature |journal=Frontiers in Psychiatry |volume=9 |pages=15 |doi=10.3389/fpsyt.2018.00015 |issn=1664-0640 |pmc=5811467 |pmid=29479321|doi-access=free }}</ref><ref name=Kup2018>{{Cite journal |last1=Kupfer |first1=T. R. |last2=Fessler |first2=D. M. T. |date=19 July 2018 |title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications. |journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences |volume=373 |issue=1751 |pages=20170207 |doi=10.1098/rstb.2017.0207 |pmc=6000138 |pmid=29866920}}</ref><ref name=Skag2014>{{cite news |last1=Skaggs |first1=William |title=Are You Afraid of Holes? |url=https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |access-date=18 August 2022 |work=Scientific American |date=1 March 2014 |archive-date=11 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111232948/https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |url-status=live }}</ref>|onset=|duration=|causes=|risks=|diagnosis=|differential=|prevention=|treatment=[[Exposure therapy]]<ref name=Mil2015 />|medication=|prognosis=|frequency=Some degree of symptoms relatively common<ref name=Mil2015 /><ref name=Skag2014 />|deaths=}}'''Trypophobia''' nyɛla dɔr' shɛli din nyiriti nira ni di yi ti niŋ ka o nya binyɛra bee vo' bihi ka di laɣim m-gbum taba.<ref name="Kup20182">{{Cite journal|last1=Kupfer|first1=T. R.|last2=Fessler|first2=D. M. T.|date=19 July 2018|title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications.|journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences|volume=373|issue=1751|pages=20170207|doi=10.1098/rstb.2017.0207|pmc=6000138|pmid=29866920}}</ref> Di nahingbana shɛŋa n nye dabiɛm bee ni' nyiribu<ref name="Mar20182">{{Cite journal|last1=Martínez-Aguayo|first1=Juan Carlos|last2=Lanfranco|first2=Renzo C.|last3=Arancibia|first3=Marcelo|last4=Sepúlveda|first4=Elisa|last5=Madrid|first5=Eva|year=2018|title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature|journal=Frontiers in Psychiatry|volume=9|pages=15|doi=10.3389/fpsyt.2018.00015|issn=1664-0640|pmc=5811467|pmid=29479321|doi-access=free}}</ref><ref name="Kup20182" /> Di lahi ni tooi tahi tiri kpuhibo na bee ni' zahisibo.<ref name="Skag20142">{{cite news|last1=Skaggs|first1=William|title=Are You Afraid of Holes?|url=https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/|access-date=18 August 2022|work=Scientific American|date=1 March 2014|archive-date=11 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201111232948/https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/|url-status=live}}</ref><ref name="Mil20152">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia|title=Phobias: The Psychology of Irrational Fear|last1=Milosevic|first1=Irena|last2=McCabe|first2=Randi E.|publisher=[[ABC-CLIO]]|year=2015|isbn=978-1610695763|pages=401–402|access-date=October 25, 2017|archive-date=June 29, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200629134721/https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia|url-status=live}}</ref> == References == <references /> [[Pubu:Translated from MDWiki]] q30f68ehooh5m2jdite499t7eidsy0e 138164 138163 2026-05-30T15:04:48Z Abdul-Rauf Moshie 3942 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1459239|Trypophobia]] to:dag #mdwikicx 138164 wikitext text/x-wiki {{Infobox medical condition|name={{PAGENAME}}|synonym=|image=Nelumbo Nucifera fruit - botanic garden Adelaide.jpg|image_size=|image_thumbtime=|alt=|caption=The holes in [[Nelumbo nucifera|lotus]] seed heads elicit feelings of discomfort or repulsion in some people.<ref name=Mil2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |title=Phobias: The Psychology of Irrational Fear |last1=Milosevic |first1=Irena |last2=McCabe |first2=Randi E. |publisher=[[ABC-CLIO]] |year=2015 |isbn=978-1610695763 |pages=401–402 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=June 29, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200629134721/https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |url-status=live }}</ref><ref name=Sch2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |title=Psychology: Second European Edition |last1=Schacter |first1=Daniel |last2=Gilbert |first2=Daniel |last3=Wegner |first3=Daniel |last4=Hood |first4=Bruce |publisher=[[Palgrave Macmillan]] |year=2015 |isbn=978-1137406750 |page=1391 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=October 14, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181014084409/https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |url-status=live }}</ref>|pronounce=|specialty=[[Psychology]], [[psychiatry]]|symptoms=[[Disgust]], fear, [[anxiety]], [[nausea]]<ref name=Mar2018>{{Cite journal |last1=Martínez-Aguayo |first1=Juan Carlos |last2=Lanfranco |first2=Renzo C. |last3=Arancibia |first3=Marcelo |last4=Sepúlveda |first4=Elisa |last5=Madrid |first5=Eva |year=2018 |title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature |journal=Frontiers in Psychiatry |volume=9 |pages=15 |doi=10.3389/fpsyt.2018.00015 |issn=1664-0640 |pmc=5811467 |pmid=29479321|doi-access=free }}</ref><ref name=Kup2018>{{Cite journal |last1=Kupfer |first1=T. R. |last2=Fessler |first2=D. M. T. |date=19 July 2018 |title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications. |journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences |volume=373 |issue=1751 |pages=20170207 |doi=10.1098/rstb.2017.0207 |pmc=6000138 |pmid=29866920}}</ref><ref name=Skag2014>{{cite news |last1=Skaggs |first1=William |title=Are You Afraid of Holes? |url=https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |access-date=18 August 2022 |work=Scientific American |date=1 March 2014 |archive-date=11 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111232948/https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |url-status=live }}</ref>|onset=|duration=|causes=|risks=|diagnosis=|differential=|prevention=|treatment=[[Exposure therapy]]<ref name=Mil2015 />|medication=|prognosis=|frequency=Some degree of symptoms relatively common<ref name=Mil2015 /><ref name=Skag2014 />|deaths=}}'''Trypophobia''' nyɛla dɔr' shɛli din nyiriti nira ni di yi ti niŋ ka o nya binyɛra bee vo' bihi ka di laɣim m-gbum taba.<ref name="Kup20182">{{Cite journal|last1=Kupfer|first1=T. R.|last2=Fessler|first2=D. M. T.|date=19 July 2018|title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications.|journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences|volume=373|issue=1751|pages=20170207|doi=10.1098/rstb.2017.0207|pmc=6000138|pmid=29866920}}</ref> Di nahingbana shɛŋa n nye dabiɛm bee ni' nyiribu<ref name="Mar20182">{{Cite journal|last1=Martínez-Aguayo|first1=Juan Carlos|last2=Lanfranco|first2=Renzo C.|last3=Arancibia|first3=Marcelo|last4=Sepúlveda|first4=Elisa|last5=Madrid|first5=Eva|year=2018|title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature|journal=Frontiers in Psychiatry|volume=9|pages=15|doi=10.3389/fpsyt.2018.00015|issn=1664-0640|pmc=5811467|pmid=29479321|doi-access=free}}</ref><ref name="Kup20182" /> Di lahi ni tooi tahi tiri kpuhibo na bee ni' zahisibo.<ref name="Skag20142">{{cite news|last1=Skaggs|first1=William|title=Are You Afraid of Holes?|url=https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/|access-date=18 August 2022|work=Scientific American|date=1 March 2014|archive-date=11 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201111232948/https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/|url-status=live}}</ref><ref name="Mil20152">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia|title=Phobias: The Psychology of Irrational Fear|last1=Milosevic|first1=Irena|last2=McCabe|first2=Randi E.|publisher=[[ABC-CLIO]]|year=2015|isbn=978-1610695763|pages=401–402|access-date=October 25, 2017|archive-date=June 29, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200629134721/https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia|url-status=live}}</ref> Binyɛra din tooi tahiri ŋa na shɛŋa n nye shihi bee lotus binwɔla bee fuɣufuɣu din gbum taba m-pa coffee zuɣu<ref name="Skag20142" /><ref name="Mil20152" /><ref name="Kup20182" /> == References == <references /> [[Pubu:Translated from MDWiki]] 3npcsy6n3jsc1eigh08dsa9w6m3rhzp 138165 138164 2026-05-30T15:14:39Z Abdul-Rauf Moshie 3942 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1459239|Trypophobia]] to:dag #mdwikicx 138165 wikitext text/x-wiki {{Infobox medical condition|name={{PAGENAME}}|synonym=|image=Nelumbo Nucifera fruit - botanic garden Adelaide.jpg|image_size=|image_thumbtime=|alt=|caption=The holes in [[Nelumbo nucifera|lotus]] seed heads elicit feelings of discomfort or repulsion in some people.<ref name=Mil2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |title=Phobias: The Psychology of Irrational Fear |last1=Milosevic |first1=Irena |last2=McCabe |first2=Randi E. |publisher=[[ABC-CLIO]] |year=2015 |isbn=978-1610695763 |pages=401–402 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=June 29, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200629134721/https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |url-status=live }}</ref><ref name=Sch2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |title=Psychology: Second European Edition |last1=Schacter |first1=Daniel |last2=Gilbert |first2=Daniel |last3=Wegner |first3=Daniel |last4=Hood |first4=Bruce |publisher=[[Palgrave Macmillan]] |year=2015 |isbn=978-1137406750 |page=1391 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=October 14, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181014084409/https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |url-status=live }}</ref>|pronounce=|specialty=[[Psychology]], [[psychiatry]]|symptoms=[[Disgust]], fear, [[anxiety]], [[nausea]]<ref name=Mar2018>{{Cite journal |last1=Martínez-Aguayo |first1=Juan Carlos |last2=Lanfranco |first2=Renzo C. |last3=Arancibia |first3=Marcelo |last4=Sepúlveda |first4=Elisa |last5=Madrid |first5=Eva |year=2018 |title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature |journal=Frontiers in Psychiatry |volume=9 |pages=15 |doi=10.3389/fpsyt.2018.00015 |issn=1664-0640 |pmc=5811467 |pmid=29479321|doi-access=free }}</ref><ref name=Kup2018>{{Cite journal |last1=Kupfer |first1=T. R. |last2=Fessler |first2=D. M. T. |date=19 July 2018 |title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications. |journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences |volume=373 |issue=1751 |pages=20170207 |doi=10.1098/rstb.2017.0207 |pmc=6000138 |pmid=29866920}}</ref><ref name=Skag2014>{{cite news |last1=Skaggs |first1=William |title=Are You Afraid of Holes? |url=https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |access-date=18 August 2022 |work=Scientific American |date=1 March 2014 |archive-date=11 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111232948/https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |url-status=live }}</ref>|onset=|duration=|causes=|risks=|diagnosis=|differential=|prevention=|treatment=[[Exposure therapy]]<ref name=Mil2015 />|medication=|prognosis=|frequency=Some degree of symptoms relatively common<ref name=Mil2015 /><ref name=Skag2014 />|deaths=}}'''Trypophobia''' nyɛla dɔr' shɛli din nyiriti nira ni di yi ti niŋ ka o nya binyɛra bee vo' bihi ka di laɣim m-gbum taba.<ref name="Kup20182">{{Cite journal|last1=Kupfer|first1=T. R.|last2=Fessler|first2=D. M. T.|date=19 July 2018|title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications.|journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences|volume=373|issue=1751|pages=20170207|doi=10.1098/rstb.2017.0207|pmc=6000138|pmid=29866920}}</ref> Di nahingbana shɛŋa n nye dabiɛm bee ni' nyiribu<ref name="Mar20182">{{Cite journal|last1=Martínez-Aguayo|first1=Juan Carlos|last2=Lanfranco|first2=Renzo C.|last3=Arancibia|first3=Marcelo|last4=Sepúlveda|first4=Elisa|last5=Madrid|first5=Eva|year=2018|title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature|journal=Frontiers in Psychiatry|volume=9|pages=15|doi=10.3389/fpsyt.2018.00015|issn=1664-0640|pmc=5811467|pmid=29479321|doi-access=free}}</ref><ref name="Kup20182" /> Di lahi ni tooi tahi tiri kpuhibo na bee ni' zahisibo.<ref name="Skag20142">{{cite news|last1=Skaggs|first1=William|title=Are You Afraid of Holes?|url=https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/|access-date=18 August 2022|work=Scientific American|date=1 March 2014|archive-date=11 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201111232948/https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/|url-status=live}}</ref><ref name="Mil20152">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia|title=Phobias: The Psychology of Irrational Fear|last1=Milosevic|first1=Irena|last2=McCabe|first2=Randi E.|publisher=[[ABC-CLIO]]|year=2015|isbn=978-1610695763|pages=401–402|access-date=October 25, 2017|archive-date=June 29, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200629134721/https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia|url-status=live}}</ref> Binyɛra din tooi tahiri ŋa na shɛŋa n nye shihi bee lotus binwɔla bee fuɣufuɣu din gbum taba m-pa coffee zuɣu<ref name="Skag20142" /><ref name="Mil20152" /><ref name="Kup20182" /> Baŋdiba na dii bi sahi n ti ni doro ŋɔ yila di ko ka che zuɣ' damli bee tiɛha doro yuuni 2018 saha ha, bɛ ni tooi n-zaŋ doro ŋɔ n pahi dabiɛm dɔriti ni di yi ti niŋ ka nahingbana maa pa leei muɣisigu.<ref name="Mil20152" /><ref name="Mar20182" /> == References == <references /> [[Pubu:Translated from MDWiki]] 1cx49zwwk1s5ld05k5xopeqpy24io91 138166 138165 2026-05-30T15:18:14Z Abdul-Rauf Moshie 3942 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1459239|Trypophobia]] to:dag #mdwikicx 138166 wikitext text/x-wiki {{Infobox medical condition|name={{PAGENAME}}|synonym=|image=Nelumbo Nucifera fruit - botanic garden Adelaide.jpg|image_size=|image_thumbtime=|alt=|caption=The holes in [[Nelumbo nucifera|lotus]] seed heads elicit feelings of discomfort or repulsion in some people.<ref name=Mil2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |title=Phobias: The Psychology of Irrational Fear |last1=Milosevic |first1=Irena |last2=McCabe |first2=Randi E. |publisher=[[ABC-CLIO]] |year=2015 |isbn=978-1610695763 |pages=401–402 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=June 29, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200629134721/https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |url-status=live }}</ref><ref name=Sch2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |title=Psychology: Second European Edition |last1=Schacter |first1=Daniel |last2=Gilbert |first2=Daniel |last3=Wegner |first3=Daniel |last4=Hood |first4=Bruce |publisher=[[Palgrave Macmillan]] |year=2015 |isbn=978-1137406750 |page=1391 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=October 14, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181014084409/https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |url-status=live }}</ref>|pronounce=|specialty=[[Psychology]], [[psychiatry]]|symptoms=[[Disgust]], fear, [[anxiety]], [[nausea]]<ref name=Mar2018>{{Cite journal |last1=Martínez-Aguayo |first1=Juan Carlos |last2=Lanfranco |first2=Renzo C. |last3=Arancibia |first3=Marcelo |last4=Sepúlveda |first4=Elisa |last5=Madrid |first5=Eva |year=2018 |title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature |journal=Frontiers in Psychiatry |volume=9 |pages=15 |doi=10.3389/fpsyt.2018.00015 |issn=1664-0640 |pmc=5811467 |pmid=29479321|doi-access=free }}</ref><ref name=Kup2018>{{Cite journal |last1=Kupfer |first1=T. R. |last2=Fessler |first2=D. M. T. |date=19 July 2018 |title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications. |journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences |volume=373 |issue=1751 |pages=20170207 |doi=10.1098/rstb.2017.0207 |pmc=6000138 |pmid=29866920}}</ref><ref name=Skag2014>{{cite news |last1=Skaggs |first1=William |title=Are You Afraid of Holes? |url=https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |access-date=18 August 2022 |work=Scientific American |date=1 March 2014 |archive-date=11 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111232948/https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |url-status=live }}</ref>|onset=|duration=|causes=|risks=|diagnosis=|differential=|prevention=|treatment=[[Exposure therapy]]<ref name=Mil2015 />|medication=|prognosis=|frequency=Some degree of symptoms relatively common<ref name=Mil2015 /><ref name=Skag2014 />|deaths=}}'''Trypophobia''' nyɛla dɔr' shɛli din nyiriti nira ni di yi ti niŋ ka o nya binyɛra bee vo' bihi ka di laɣim m-gbum taba.<ref name="Kup20182">{{Cite journal|last1=Kupfer|first1=T. R.|last2=Fessler|first2=D. M. T.|date=19 July 2018|title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications.|journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences|volume=373|issue=1751|pages=20170207|doi=10.1098/rstb.2017.0207|pmc=6000138|pmid=29866920}}</ref> Di nahingbana shɛŋa n nye dabiɛm bee ni' nyiribu<ref name="Mar20182">{{Cite journal|last1=Martínez-Aguayo|first1=Juan Carlos|last2=Lanfranco|first2=Renzo C.|last3=Arancibia|first3=Marcelo|last4=Sepúlveda|first4=Elisa|last5=Madrid|first5=Eva|year=2018|title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature|journal=Frontiers in Psychiatry|volume=9|pages=15|doi=10.3389/fpsyt.2018.00015|issn=1664-0640|pmc=5811467|pmid=29479321|doi-access=free}}</ref><ref name="Kup20182" /> Di lahi ni tooi tahi tiri kpuhibo na bee ni' zahisibo.<ref name="Skag20142">{{cite news|last1=Skaggs|first1=William|title=Are You Afraid of Holes?|url=https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/|access-date=18 August 2022|work=Scientific American|date=1 March 2014|archive-date=11 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201111232948/https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/|url-status=live}}</ref><ref name="Mil20152">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia|title=Phobias: The Psychology of Irrational Fear|last1=Milosevic|first1=Irena|last2=McCabe|first2=Randi E.|publisher=[[ABC-CLIO]]|year=2015|isbn=978-1610695763|pages=401–402|access-date=October 25, 2017|archive-date=June 29, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200629134721/https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia|url-status=live}}</ref> Binyɛra din tooi tahiri ŋa na shɛŋa n nye shihi bee lotus binwɔla bee fuɣufuɣu din gbum taba m-pa coffee zuɣu<ref name="Skag20142" /><ref name="Mil20152" /><ref name="Kup20182" /> Baŋdiba na dii bi sahi n ti ni doro ŋɔ yila di ko ka che zuɣ' damli bee tiɛha doro yuuni 2018 saha ha, bɛ ni tooi n-zaŋ doro ŋɔ n pahi dabiɛm dɔriti ni di yi ti niŋ ka nahingbana maa pa leei muɣisigu.<ref name="Mil20152" /><ref name="Mar20182" /> Vihigu wuhiya ni doro ŋɔ dolila binkɔri ni tahiri n dɔli saha ka namdi gubu sɔya n tiri bɛ maŋa ka che binnɛma bee binkɔbiri man mali lɔɣu ka ŋa yina polo n ti lahi yaɣi.<ref name="Kup20182" /><ref name="Skag20142" /> == References == <references /> [[Pubu:Translated from MDWiki]] o2qcqvp8pqckbixuiuoyreet13mv56n 138167 138166 2026-05-30T15:19:57Z Abdul-Rauf Moshie 3942 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1459239|Trypophobia]] to:dag #mdwikicx 138167 wikitext text/x-wiki {{Infobox medical condition|name={{PAGENAME}}|synonym=|image=Nelumbo Nucifera fruit - botanic garden Adelaide.jpg|image_size=|image_thumbtime=|alt=|caption=The holes in [[Nelumbo nucifera|lotus]] seed heads elicit feelings of discomfort or repulsion in some people.<ref name=Mil2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |title=Phobias: The Psychology of Irrational Fear |last1=Milosevic |first1=Irena |last2=McCabe |first2=Randi E. |publisher=[[ABC-CLIO]] |year=2015 |isbn=978-1610695763 |pages=401–402 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=June 29, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200629134721/https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |url-status=live }}</ref><ref name=Sch2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |title=Psychology: Second European Edition |last1=Schacter |first1=Daniel |last2=Gilbert |first2=Daniel |last3=Wegner |first3=Daniel |last4=Hood |first4=Bruce |publisher=[[Palgrave Macmillan]] |year=2015 |isbn=978-1137406750 |page=1391 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=October 14, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181014084409/https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |url-status=live }}</ref>|pronounce=|specialty=[[Psychology]], [[psychiatry]]|symptoms=[[Disgust]], fear, [[anxiety]], [[nausea]]<ref name=Mar2018>{{Cite journal |last1=Martínez-Aguayo |first1=Juan Carlos |last2=Lanfranco |first2=Renzo C. |last3=Arancibia |first3=Marcelo |last4=Sepúlveda |first4=Elisa |last5=Madrid |first5=Eva |year=2018 |title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature |journal=Frontiers in Psychiatry |volume=9 |pages=15 |doi=10.3389/fpsyt.2018.00015 |issn=1664-0640 |pmc=5811467 |pmid=29479321|doi-access=free }}</ref><ref name=Kup2018>{{Cite journal |last1=Kupfer |first1=T. R. |last2=Fessler |first2=D. M. T. |date=19 July 2018 |title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications. |journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences |volume=373 |issue=1751 |pages=20170207 |doi=10.1098/rstb.2017.0207 |pmc=6000138 |pmid=29866920}}</ref><ref name=Skag2014>{{cite news |last1=Skaggs |first1=William |title=Are You Afraid of Holes? |url=https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |access-date=18 August 2022 |work=Scientific American |date=1 March 2014 |archive-date=11 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111232948/https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |url-status=live }}</ref>|onset=|duration=|causes=|risks=|diagnosis=|differential=|prevention=|treatment=[[Exposure therapy]]<ref name=Mil2015 />|medication=|prognosis=|frequency=Some degree of symptoms relatively common<ref name=Mil2015 /><ref name=Skag2014 />|deaths=}}'''Trypophobia''' nyɛla dɔr' shɛli din nyiriti nira ni di yi ti niŋ ka o nya binyɛra bee vo' bihi ka di laɣim m-gbum taba.<ref name="Kup20182">{{Cite journal|last1=Kupfer|first1=T. R.|last2=Fessler|first2=D. M. T.|date=19 July 2018|title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications.|journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences|volume=373|issue=1751|pages=20170207|doi=10.1098/rstb.2017.0207|pmc=6000138|pmid=29866920}}</ref> Di nahingbana shɛŋa n nye dabiɛm bee ni' nyiribu<ref name="Mar20182">{{Cite journal|last1=Martínez-Aguayo|first1=Juan Carlos|last2=Lanfranco|first2=Renzo C.|last3=Arancibia|first3=Marcelo|last4=Sepúlveda|first4=Elisa|last5=Madrid|first5=Eva|year=2018|title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature|journal=Frontiers in Psychiatry|volume=9|pages=15|doi=10.3389/fpsyt.2018.00015|issn=1664-0640|pmc=5811467|pmid=29479321|doi-access=free}}</ref><ref name="Kup20182" /> Di lahi ni tooi tahi tiri kpuhibo na bee ni' zahisibo.<ref name="Skag20142">{{cite news|last1=Skaggs|first1=William|title=Are You Afraid of Holes?|url=https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/|access-date=18 August 2022|work=Scientific American|date=1 March 2014|archive-date=11 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201111232948/https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/|url-status=live}}</ref><ref name="Mil20152">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia|title=Phobias: The Psychology of Irrational Fear|last1=Milosevic|first1=Irena|last2=McCabe|first2=Randi E.|publisher=[[ABC-CLIO]]|year=2015|isbn=978-1610695763|pages=401–402|access-date=October 25, 2017|archive-date=June 29, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200629134721/https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia|url-status=live}}</ref> Binyɛra din tooi tahiri ŋa na shɛŋa n nye shihi bee lotus binwɔla bee fuɣufuɣu din gbum taba m-pa coffee zuɣu<ref name="Skag20142" /><ref name="Mil20152" /><ref name="Kup20182" /> Baŋdiba na dii bi sahi n ti ni doro ŋɔ yila di ko ka che zuɣ' damli bee tiɛha doro yuuni 2018 saha ha, bɛ ni tooi n-zaŋ doro ŋɔ n pahi dabiɛm dɔriti ni di yi ti niŋ ka nahingbana maa pa leei muɣisigu.<ref name="Mil20152" /><ref name="Mar20182" /> Vihigu wuhiya ni doro ŋɔ dolila binkɔri ni tahiri n dɔli saha ka namdi gubu sɔya n tiri bɛ maŋa ka che binnɛma bee binkɔbiri man mali lɔɣu ka ŋa yina polo n ti lahi yaɣi.<ref name="Kup20182" /><ref name="Skag20142" /> Doro ŋɔ tibibu so' shɛli ni tooi nye n che ka bari maa milisi lala bini maa nyabu<ref name="Mil20152" /> == References == <references /> [[Pubu:Translated from MDWiki]] f9pozhvn8y8pdzt36o0oe2eqqhd123w 138168 138167 2026-05-30T15:26:21Z Abdul-Rauf Moshie 3942 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1459239|Trypophobia]] to:dag #mdwikicx 138168 wikitext text/x-wiki {{Infobox medical condition|name={{PAGENAME}}|synonym=|image=Nelumbo Nucifera fruit - botanic garden Adelaide.jpg|image_size=|image_thumbtime=|alt=|caption=The holes in [[Nelumbo nucifera|lotus]] seed heads elicit feelings of discomfort or repulsion in some people.<ref name=Mil2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |title=Phobias: The Psychology of Irrational Fear |last1=Milosevic |first1=Irena |last2=McCabe |first2=Randi E. |publisher=[[ABC-CLIO]] |year=2015 |isbn=978-1610695763 |pages=401–402 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=June 29, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200629134721/https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |url-status=live }}</ref><ref name=Sch2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |title=Psychology: Second European Edition |last1=Schacter |first1=Daniel |last2=Gilbert |first2=Daniel |last3=Wegner |first3=Daniel |last4=Hood |first4=Bruce |publisher=[[Palgrave Macmillan]] |year=2015 |isbn=978-1137406750 |page=1391 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=October 14, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181014084409/https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |url-status=live }}</ref>|pronounce=|specialty=[[Psychology]], [[psychiatry]]|symptoms=[[Disgust]], fear, [[anxiety]], [[nausea]]<ref name=Mar2018>{{Cite journal |last1=Martínez-Aguayo |first1=Juan Carlos |last2=Lanfranco |first2=Renzo C. |last3=Arancibia |first3=Marcelo |last4=Sepúlveda |first4=Elisa |last5=Madrid |first5=Eva |year=2018 |title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature |journal=Frontiers in Psychiatry |volume=9 |pages=15 |doi=10.3389/fpsyt.2018.00015 |issn=1664-0640 |pmc=5811467 |pmid=29479321|doi-access=free }}</ref><ref name=Kup2018>{{Cite journal |last1=Kupfer |first1=T. R. |last2=Fessler |first2=D. M. T. |date=19 July 2018 |title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications. |journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences |volume=373 |issue=1751 |pages=20170207 |doi=10.1098/rstb.2017.0207 |pmc=6000138 |pmid=29866920}}</ref><ref name=Skag2014>{{cite news |last1=Skaggs |first1=William |title=Are You Afraid of Holes? |url=https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |access-date=18 August 2022 |work=Scientific American |date=1 March 2014 |archive-date=11 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111232948/https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |url-status=live }}</ref>|onset=|duration=|causes=|risks=|diagnosis=|differential=|prevention=|treatment=[[Exposure therapy]]<ref name=Mil2015 />|medication=|prognosis=|frequency=Some degree of symptoms relatively common<ref name=Mil2015 /><ref name=Skag2014 />|deaths=}}'''Trypophobia''' nyɛla dɔr' shɛli din nyiriti nira ni di yi ti niŋ ka o nya binyɛra bee vo' bihi ka di laɣim m-gbum taba.<ref name="Kup20182">{{Cite journal|last1=Kupfer|first1=T. R.|last2=Fessler|first2=D. M. T.|date=19 July 2018|title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications.|journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences|volume=373|issue=1751|pages=20170207|doi=10.1098/rstb.2017.0207|pmc=6000138|pmid=29866920}}</ref> Di nahingbana shɛŋa n nye dabiɛm bee ni' nyiribu<ref name="Mar20182">{{Cite journal|last1=Martínez-Aguayo|first1=Juan Carlos|last2=Lanfranco|first2=Renzo C.|last3=Arancibia|first3=Marcelo|last4=Sepúlveda|first4=Elisa|last5=Madrid|first5=Eva|year=2018|title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature|journal=Frontiers in Psychiatry|volume=9|pages=15|doi=10.3389/fpsyt.2018.00015|issn=1664-0640|pmc=5811467|pmid=29479321|doi-access=free}}</ref><ref name="Kup20182" /> Di lahi ni tooi tahi tiri kpuhibo na bee ni' zahisibo.<ref name="Skag20142">{{cite news|last1=Skaggs|first1=William|title=Are You Afraid of Holes?|url=https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/|access-date=18 August 2022|work=Scientific American|date=1 March 2014|archive-date=11 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201111232948/https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/|url-status=live}}</ref><ref name="Mil20152">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia|title=Phobias: The Psychology of Irrational Fear|last1=Milosevic|first1=Irena|last2=McCabe|first2=Randi E.|publisher=[[ABC-CLIO]]|year=2015|isbn=978-1610695763|pages=401–402|access-date=October 25, 2017|archive-date=June 29, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200629134721/https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia|url-status=live}}</ref> Binyɛra din tooi tahiri ŋa na shɛŋa n nye shihi bee lotus binwɔla bee fuɣufuɣu din gbum taba m-pa coffee zuɣu<ref name="Skag20142" /><ref name="Mil20152" /><ref name="Kup20182" /> Baŋdiba na dii bi sahi n ti ni doro ŋɔ yila di ko ka che zuɣ' damli bee tiɛha doro yuuni 2018 saha ha, bɛ ni tooi n-zaŋ doro ŋɔ n pahi dabiɛm dɔriti ni di yi ti niŋ ka nahingbana maa pa leei muɣisigu.<ref name="Mil20152" /><ref name="Mar20182" /> Vihigu wuhiya ni doro ŋɔ dolila binkɔri ni tahiri n dɔli saha ka namdi gubu sɔya n tiri bɛ maŋa ka che binnɛma bee binkɔbiri man mali lɔɣu ka ŋa yina polo n ti lahi yaɣi.<ref name="Kup20182" /><ref name="Skag20142" /> Doro ŋɔ tibibu so' shɛli ni tooi nye n che ka bari maa milisi lala bini maa nyabu<ref name="Mil20152" /> Nahingbana ŋɔ nyabu kamani niri yi lihiri lotus binwɔla nyɛla salo kɔbgu puuni vaabu pia ni ayɔbu ni nyari shɛli ka zooi pam paɣaba ni n gari dabba. == References == <references /> [[Pubu:Translated from MDWiki]] ij8usvvez3pr5pj29wktdyhed3hdcge 138169 138168 2026-05-30T15:26:44Z Abdul-Rauf Moshie 3942 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1459239|Trypophobia]] to:dag #mdwikicx 138169 wikitext text/x-wiki {{Infobox medical condition|name={{PAGENAME}}|synonym=|image=Nelumbo Nucifera fruit - botanic garden Adelaide.jpg|image_size=|image_thumbtime=|alt=|caption=The holes in [[Nelumbo nucifera|lotus]] seed heads elicit feelings of discomfort or repulsion in some people.<ref name=Mil2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |title=Phobias: The Psychology of Irrational Fear |last1=Milosevic |first1=Irena |last2=McCabe |first2=Randi E. |publisher=[[ABC-CLIO]] |year=2015 |isbn=978-1610695763 |pages=401–402 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=June 29, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200629134721/https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |url-status=live }}</ref><ref name=Sch2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |title=Psychology: Second European Edition |last1=Schacter |first1=Daniel |last2=Gilbert |first2=Daniel |last3=Wegner |first3=Daniel |last4=Hood |first4=Bruce |publisher=[[Palgrave Macmillan]] |year=2015 |isbn=978-1137406750 |page=1391 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=October 14, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181014084409/https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |url-status=live }}</ref>|pronounce=|specialty=[[Psychology]], [[psychiatry]]|symptoms=[[Disgust]], fear, [[anxiety]], [[nausea]]<ref name=Mar2018>{{Cite journal |last1=Martínez-Aguayo |first1=Juan Carlos |last2=Lanfranco |first2=Renzo C. |last3=Arancibia |first3=Marcelo |last4=Sepúlveda |first4=Elisa |last5=Madrid |first5=Eva |year=2018 |title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature |journal=Frontiers in Psychiatry |volume=9 |pages=15 |doi=10.3389/fpsyt.2018.00015 |issn=1664-0640 |pmc=5811467 |pmid=29479321|doi-access=free }}</ref><ref name=Kup2018>{{Cite journal |last1=Kupfer |first1=T. R. |last2=Fessler |first2=D. M. T. |date=19 July 2018 |title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications. |journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences |volume=373 |issue=1751 |pages=20170207 |doi=10.1098/rstb.2017.0207 |pmc=6000138 |pmid=29866920}}</ref><ref name=Skag2014>{{cite news |last1=Skaggs |first1=William |title=Are You Afraid of Holes? |url=https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |access-date=18 August 2022 |work=Scientific American |date=1 March 2014 |archive-date=11 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111232948/https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |url-status=live }}</ref>|onset=|duration=|causes=|risks=|diagnosis=|differential=|prevention=|treatment=[[Exposure therapy]]<ref name=Mil2015 />|medication=|prognosis=|frequency=Some degree of symptoms relatively common<ref name=Mil2015 /><ref name=Skag2014 />|deaths=}}'''Trypophobia''' nyɛla dɔr' shɛli din nyiriti nira ni di yi ti niŋ ka o nya binyɛra bee vo' bihi ka di laɣim m-gbum taba.<ref name="Kup20182">{{Cite journal|last1=Kupfer|first1=T. R.|last2=Fessler|first2=D. M. T.|date=19 July 2018|title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications.|journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences|volume=373|issue=1751|pages=20170207|doi=10.1098/rstb.2017.0207|pmc=6000138|pmid=29866920}}</ref> Di nahingbana shɛŋa n nye dabiɛm bee ni' nyiribu<ref name="Mar20182">{{Cite journal|last1=Martínez-Aguayo|first1=Juan Carlos|last2=Lanfranco|first2=Renzo C.|last3=Arancibia|first3=Marcelo|last4=Sepúlveda|first4=Elisa|last5=Madrid|first5=Eva|year=2018|title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature|journal=Frontiers in Psychiatry|volume=9|pages=15|doi=10.3389/fpsyt.2018.00015|issn=1664-0640|pmc=5811467|pmid=29479321|doi-access=free}}</ref><ref name="Kup20182" /> Di lahi ni tooi tahi tiri kpuhibo na bee ni' zahisibo.<ref name="Skag20142">{{cite news|last1=Skaggs|first1=William|title=Are You Afraid of Holes?|url=https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/|access-date=18 August 2022|work=Scientific American|date=1 March 2014|archive-date=11 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201111232948/https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/|url-status=live}}</ref><ref name="Mil20152">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia|title=Phobias: The Psychology of Irrational Fear|last1=Milosevic|first1=Irena|last2=McCabe|first2=Randi E.|publisher=[[ABC-CLIO]]|year=2015|isbn=978-1610695763|pages=401–402|access-date=October 25, 2017|archive-date=June 29, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200629134721/https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia|url-status=live}}</ref> Binyɛra din tooi tahiri ŋa na shɛŋa n nye shihi bee lotus binwɔla bee fuɣufuɣu din gbum taba m-pa coffee zuɣu<ref name="Skag20142" /><ref name="Mil20152" /><ref name="Kup20182" /> Baŋdiba na dii bi sahi n ti ni doro ŋɔ yila di ko ka che zuɣ' damli bee tiɛha doro yuuni 2018 saha ha, bɛ ni tooi n-zaŋ doro ŋɔ n pahi dabiɛm dɔriti ni di yi ti niŋ ka nahingbana maa pa leei muɣisigu.<ref name="Mil20152" /><ref name="Mar20182" /> Vihigu wuhiya ni doro ŋɔ dolila binkɔri ni tahiri n dɔli saha ka namdi gubu sɔya n tiri bɛ maŋa ka che binnɛma bee binkɔbiri man mali lɔɣu ka ŋa yina polo n ti lahi yaɣi.<ref name="Kup20182" /><ref name="Skag20142" /> Doro ŋɔ tibibu so' shɛli ni tooi nye n che ka bari maa milisi lala bini maa nyabu<ref name="Mil20152" /> Nahingbana ŋɔ nyabu kamani niri yi lihiri lotus binwɔla nyɛla salo kɔbgu puuni vaabu pia ni ayɔbu ni nyari shɛli ka zooi pam paɣaba ni n gari dabba.<ref name="Skag20142" /><ref name="Mil20152" /> == References == <references /> [[Pubu:Translated from MDWiki]] 0r728rclqjcwig10ajfzy8cwc5zkqpw 138170 138169 2026-05-30T15:30:49Z Abdul-Rauf Moshie 3942 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1459239|Trypophobia]] to:dag #mdwikicx 138170 wikitext text/x-wiki {{Infobox medical condition|name={{PAGENAME}}|synonym=|image=Nelumbo Nucifera fruit - botanic garden Adelaide.jpg|image_size=|image_thumbtime=|alt=|caption=The holes in [[Nelumbo nucifera|lotus]] seed heads elicit feelings of discomfort or repulsion in some people.<ref name=Mil2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |title=Phobias: The Psychology of Irrational Fear |last1=Milosevic |first1=Irena |last2=McCabe |first2=Randi E. |publisher=[[ABC-CLIO]] |year=2015 |isbn=978-1610695763 |pages=401–402 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=June 29, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200629134721/https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |url-status=live }}</ref><ref name=Sch2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |title=Psychology: Second European Edition |last1=Schacter |first1=Daniel |last2=Gilbert |first2=Daniel |last3=Wegner |first3=Daniel |last4=Hood |first4=Bruce |publisher=[[Palgrave Macmillan]] |year=2015 |isbn=978-1137406750 |page=1391 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=October 14, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181014084409/https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |url-status=live }}</ref>|pronounce=|specialty=[[Psychology]], [[psychiatry]]|symptoms=[[Disgust]], fear, [[anxiety]], [[nausea]]<ref name=Mar2018>{{Cite journal |last1=Martínez-Aguayo |first1=Juan Carlos |last2=Lanfranco |first2=Renzo C. |last3=Arancibia |first3=Marcelo |last4=Sepúlveda |first4=Elisa |last5=Madrid |first5=Eva |year=2018 |title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature |journal=Frontiers in Psychiatry |volume=9 |pages=15 |doi=10.3389/fpsyt.2018.00015 |issn=1664-0640 |pmc=5811467 |pmid=29479321|doi-access=free }}</ref><ref name=Kup2018>{{Cite journal |last1=Kupfer |first1=T. R. |last2=Fessler |first2=D. M. T. |date=19 July 2018 |title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications. |journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences |volume=373 |issue=1751 |pages=20170207 |doi=10.1098/rstb.2017.0207 |pmc=6000138 |pmid=29866920}}</ref><ref name=Skag2014>{{cite news |last1=Skaggs |first1=William |title=Are You Afraid of Holes? |url=https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |access-date=18 August 2022 |work=Scientific American |date=1 March 2014 |archive-date=11 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111232948/https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |url-status=live }}</ref>|onset=|duration=|causes=|risks=|diagnosis=|differential=|prevention=|treatment=[[Exposure therapy]]<ref name=Mil2015 />|medication=|prognosis=|frequency=Some degree of symptoms relatively common<ref name=Mil2015 /><ref name=Skag2014 />|deaths=}}'''Trypophobia''' nyɛla dɔr' shɛli din nyiriti nira ni di yi ti niŋ ka o nya binyɛra bee vo' bihi ka di laɣim m-gbum taba.<ref name="Kup20182">{{Cite journal|last1=Kupfer|first1=T. R.|last2=Fessler|first2=D. M. T.|date=19 July 2018|title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications.|journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences|volume=373|issue=1751|pages=20170207|doi=10.1098/rstb.2017.0207|pmc=6000138|pmid=29866920}}</ref> Di nahingbana shɛŋa n nye dabiɛm bee ni' nyiribu<ref name="Mar20182">{{Cite journal|last1=Martínez-Aguayo|first1=Juan Carlos|last2=Lanfranco|first2=Renzo C.|last3=Arancibia|first3=Marcelo|last4=Sepúlveda|first4=Elisa|last5=Madrid|first5=Eva|year=2018|title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature|journal=Frontiers in Psychiatry|volume=9|pages=15|doi=10.3389/fpsyt.2018.00015|issn=1664-0640|pmc=5811467|pmid=29479321|doi-access=free}}</ref><ref name="Kup20182" /> Di lahi ni tooi tahi tiri kpuhibo na bee ni' zahisibo.<ref name="Skag20142">{{cite news|last1=Skaggs|first1=William|title=Are You Afraid of Holes?|url=https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/|access-date=18 August 2022|work=Scientific American|date=1 March 2014|archive-date=11 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201111232948/https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/|url-status=live}}</ref><ref name="Mil20152">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia|title=Phobias: The Psychology of Irrational Fear|last1=Milosevic|first1=Irena|last2=McCabe|first2=Randi E.|publisher=[[ABC-CLIO]]|year=2015|isbn=978-1610695763|pages=401–402|access-date=October 25, 2017|archive-date=June 29, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200629134721/https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia|url-status=live}}</ref> Binyɛra din tooi tahiri ŋa na shɛŋa n nye shihi bee lotus binwɔla bee fuɣufuɣu din gbum taba m-pa coffee zuɣu<ref name="Skag20142" /><ref name="Mil20152" /><ref name="Kup20182" /> Baŋdiba na dii bi sahi n ti ni doro ŋɔ yila di ko ka che zuɣ' damli bee tiɛha doro yuuni 2018 saha ha, bɛ ni tooi n-zaŋ doro ŋɔ n pahi dabiɛm dɔriti ni di yi ti niŋ ka nahingbana maa pa leei muɣisigu.<ref name="Mil20152" /><ref name="Mar20182" /> Vihigu wuhiya ni doro ŋɔ dolila binkɔri ni tahiri n dɔli saha ka namdi gubu sɔya n tiri bɛ maŋa ka che binnɛma bee binkɔbiri man mali lɔɣu ka ŋa yina polo n ti lahi yaɣi.<ref name="Kup20182" /><ref name="Skag20142" /> Doro ŋɔ tibibu so' shɛli ni tooi nye n che ka bari maa milisi lala bini maa nyabu<ref name="Mil20152" /> Nahingbana ŋɔ nyabu kamani niri yi lihiri lotus binwɔla nyɛla salo kɔbgu puuni vaabu pia ni ayɔbu ni nyari shɛli ka zooi pam paɣaba ni n gari dabba.<ref name="Skag20142" /><ref name="Mil20152" />Trypophobia bachi ŋɔ nyɛla din yina pɔɣim zuɣu lahingu saawara ni yuuni 2005 puli ni ka so daa zaŋ Greek balli ni <nowiki>''</nowiki> trypo<nowiki>''</nowiki> din gbunni nye <nowiki>''</nowiki>vɔya gbibu<nowiki>''</nowiki> n ti pahi <nowiki>''</nowiki>phobos<nowiki>''</nowiki> din gbunni nye <nowiki>''</nowiki> dabiɛm<nowiki>''</nowiki> n laɣim taba n-nam ŋa. == References == <references /> [[Pubu:Translated from MDWiki]] qwr2eewq3dct7wyxfvemf40q4j3wtzv 138171 138170 2026-05-30T15:31:03Z Abdul-Rauf Moshie 3942 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1459239|Trypophobia]] to:dag #mdwikicx 138171 wikitext text/x-wiki {{Infobox medical condition|name={{PAGENAME}}|synonym=|image=Nelumbo Nucifera fruit - botanic garden Adelaide.jpg|image_size=|image_thumbtime=|alt=|caption=The holes in [[Nelumbo nucifera|lotus]] seed heads elicit feelings of discomfort or repulsion in some people.<ref name=Mil2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |title=Phobias: The Psychology of Irrational Fear |last1=Milosevic |first1=Irena |last2=McCabe |first2=Randi E. |publisher=[[ABC-CLIO]] |year=2015 |isbn=978-1610695763 |pages=401–402 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=June 29, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200629134721/https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |url-status=live }}</ref><ref name=Sch2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |title=Psychology: Second European Edition |last1=Schacter |first1=Daniel |last2=Gilbert |first2=Daniel |last3=Wegner |first3=Daniel |last4=Hood |first4=Bruce |publisher=[[Palgrave Macmillan]] |year=2015 |isbn=978-1137406750 |page=1391 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=October 14, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181014084409/https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |url-status=live }}</ref>|pronounce=|specialty=[[Psychology]], [[psychiatry]]|symptoms=[[Disgust]], fear, [[anxiety]], [[nausea]]<ref name=Mar2018>{{Cite journal |last1=Martínez-Aguayo |first1=Juan Carlos |last2=Lanfranco |first2=Renzo C. |last3=Arancibia |first3=Marcelo |last4=Sepúlveda |first4=Elisa |last5=Madrid |first5=Eva |year=2018 |title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature |journal=Frontiers in Psychiatry |volume=9 |pages=15 |doi=10.3389/fpsyt.2018.00015 |issn=1664-0640 |pmc=5811467 |pmid=29479321|doi-access=free }}</ref><ref name=Kup2018>{{Cite journal |last1=Kupfer |first1=T. R. |last2=Fessler |first2=D. M. T. |date=19 July 2018 |title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications. |journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences |volume=373 |issue=1751 |pages=20170207 |doi=10.1098/rstb.2017.0207 |pmc=6000138 |pmid=29866920}}</ref><ref name=Skag2014>{{cite news |last1=Skaggs |first1=William |title=Are You Afraid of Holes? |url=https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |access-date=18 August 2022 |work=Scientific American |date=1 March 2014 |archive-date=11 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111232948/https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |url-status=live }}</ref>|onset=|duration=|causes=|risks=|diagnosis=|differential=|prevention=|treatment=[[Exposure therapy]]<ref name=Mil2015 />|medication=|prognosis=|frequency=Some degree of symptoms relatively common<ref name=Mil2015 /><ref name=Skag2014 />|deaths=}}'''Trypophobia''' nyɛla dɔr' shɛli din nyiriti nira ni di yi ti niŋ ka o nya binyɛra bee vo' bihi ka di laɣim m-gbum taba.<ref name="Kup20182">{{Cite journal|last1=Kupfer|first1=T. R.|last2=Fessler|first2=D. M. T.|date=19 July 2018|title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications.|journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences|volume=373|issue=1751|pages=20170207|doi=10.1098/rstb.2017.0207|pmc=6000138|pmid=29866920}}</ref> Di nahingbana shɛŋa n nye dabiɛm bee ni' nyiribu<ref name="Mar20182">{{Cite journal|last1=Martínez-Aguayo|first1=Juan Carlos|last2=Lanfranco|first2=Renzo C.|last3=Arancibia|first3=Marcelo|last4=Sepúlveda|first4=Elisa|last5=Madrid|first5=Eva|year=2018|title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature|journal=Frontiers in Psychiatry|volume=9|pages=15|doi=10.3389/fpsyt.2018.00015|issn=1664-0640|pmc=5811467|pmid=29479321|doi-access=free}}</ref><ref name="Kup20182" /> Di lahi ni tooi tahi tiri kpuhibo na bee ni' zahisibo.<ref name="Skag20142">{{cite news|last1=Skaggs|first1=William|title=Are You Afraid of Holes?|url=https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/|access-date=18 August 2022|work=Scientific American|date=1 March 2014|archive-date=11 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201111232948/https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/|url-status=live}}</ref><ref name="Mil20152">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia|title=Phobias: The Psychology of Irrational Fear|last1=Milosevic|first1=Irena|last2=McCabe|first2=Randi E.|publisher=[[ABC-CLIO]]|year=2015|isbn=978-1610695763|pages=401–402|access-date=October 25, 2017|archive-date=June 29, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200629134721/https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia|url-status=live}}</ref> Binyɛra din tooi tahiri ŋa na shɛŋa n nye shihi bee lotus binwɔla bee fuɣufuɣu din gbum taba m-pa coffee zuɣu<ref name="Skag20142" /><ref name="Mil20152" /><ref name="Kup20182" /> Baŋdiba na dii bi sahi n ti ni doro ŋɔ yila di ko ka che zuɣ' damli bee tiɛha doro yuuni 2018 saha ha, bɛ ni tooi n-zaŋ doro ŋɔ n pahi dabiɛm dɔriti ni di yi ti niŋ ka nahingbana maa pa leei muɣisigu.<ref name="Mil20152" /><ref name="Mar20182" /> Vihigu wuhiya ni doro ŋɔ dolila binkɔri ni tahiri n dɔli saha ka namdi gubu sɔya n tiri bɛ maŋa ka che binnɛma bee binkɔbiri man mali lɔɣu ka ŋa yina polo n ti lahi yaɣi.<ref name="Kup20182" /><ref name="Skag20142" /> Doro ŋɔ tibibu so' shɛli ni tooi nye n che ka bari maa milisi lala bini maa nyabu<ref name="Mil20152" /> Nahingbana ŋɔ nyabu kamani niri yi lihiri lotus binwɔla nyɛla salo kɔbgu puuni vaabu pia ni ayɔbu ni nyari shɛli ka zooi pam paɣaba ni n gari dabba.<ref name="Skag20142" /><ref name="Mil20152" />Trypophobia bachi ŋɔ nyɛla din yina pɔɣim zuɣu lahingu saawara ni yuuni 2005 puli ni ka so daa zaŋ Greek balli ni <nowiki>''</nowiki> trypo<nowiki>''</nowiki> din gbunni nye <nowiki>''</nowiki>vɔya gbibu<nowiki>''</nowiki> n ti pahi <nowiki>''</nowiki>phobos<nowiki>''</nowiki> din gbunni nye <nowiki>''</nowiki> dabiɛm<nowiki>''</nowiki> n laɣim taba n-nam ŋa.<ref name="Skag20142" /> == References == <references /> [[Pubu:Translated from MDWiki]] nnpetc6g9c9xd9m0sn6z180fz04emqy 138172 138171 2026-05-30T15:32:19Z Abdul-Rauf Moshie 3942 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1459239|Trypophobia]] to:dag #mdwikicx 138172 wikitext text/x-wiki {{Infobox medical condition|name={{PAGENAME}}|synonym=|image=Nelumbo Nucifera fruit - botanic garden Adelaide.jpg|image_size=|image_thumbtime=|alt=|caption=The holes in [[Nelumbo nucifera|lotus]] seed heads elicit feelings of discomfort or repulsion in some people.<ref name=Mil2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |title=Phobias: The Psychology of Irrational Fear |last1=Milosevic |first1=Irena |last2=McCabe |first2=Randi E. |publisher=[[ABC-CLIO]] |year=2015 |isbn=978-1610695763 |pages=401–402 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=June 29, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200629134721/https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |url-status=live }}</ref><ref name=Sch2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |title=Psychology: Second European Edition |last1=Schacter |first1=Daniel |last2=Gilbert |first2=Daniel |last3=Wegner |first3=Daniel |last4=Hood |first4=Bruce |publisher=[[Palgrave Macmillan]] |year=2015 |isbn=978-1137406750 |page=1391 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=October 14, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181014084409/https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |url-status=live }}</ref>|pronounce=|specialty=[[Psychology]], [[psychiatry]]|symptoms=[[Disgust]], fear, [[anxiety]], [[nausea]]<ref name=Mar2018>{{Cite journal |last1=Martínez-Aguayo |first1=Juan Carlos |last2=Lanfranco |first2=Renzo C. |last3=Arancibia |first3=Marcelo |last4=Sepúlveda |first4=Elisa |last5=Madrid |first5=Eva |year=2018 |title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature |journal=Frontiers in Psychiatry |volume=9 |pages=15 |doi=10.3389/fpsyt.2018.00015 |issn=1664-0640 |pmc=5811467 |pmid=29479321|doi-access=free }}</ref><ref name=Kup2018>{{Cite journal |last1=Kupfer |first1=T. R. |last2=Fessler |first2=D. M. T. |date=19 July 2018 |title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications. |journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences |volume=373 |issue=1751 |pages=20170207 |doi=10.1098/rstb.2017.0207 |pmc=6000138 |pmid=29866920}}</ref><ref name=Skag2014>{{cite news |last1=Skaggs |first1=William |title=Are You Afraid of Holes? |url=https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |access-date=18 August 2022 |work=Scientific American |date=1 March 2014 |archive-date=11 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111232948/https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |url-status=live }}</ref>|onset=|duration=|causes=|risks=|diagnosis=|differential=|prevention=|treatment=[[Exposure therapy]]<ref name=Mil2015 />|medication=|prognosis=|frequency=Some degree of symptoms relatively common<ref name=Mil2015 /><ref name=Skag2014 />|deaths=}}'''Trypophobia''' nyɛla dɔr' shɛli din nyiriti nira ni di yi ti niŋ ka o nya binyɛra bee vo' bihi ka di laɣim m-gbum taba.<ref name="Kup20182">{{Cite journal|last1=Kupfer|first1=T. R.|last2=Fessler|first2=D. M. T.|date=19 July 2018|title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications.|journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences|volume=373|issue=1751|pages=20170207|doi=10.1098/rstb.2017.0207|pmc=6000138|pmid=29866920}}</ref> Di nahingbana shɛŋa n nye dabiɛm bee ni' nyiribu<ref name="Mar20182">{{Cite journal|last1=Martínez-Aguayo|first1=Juan Carlos|last2=Lanfranco|first2=Renzo C.|last3=Arancibia|first3=Marcelo|last4=Sepúlveda|first4=Elisa|last5=Madrid|first5=Eva|year=2018|title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature|journal=Frontiers in Psychiatry|volume=9|pages=15|doi=10.3389/fpsyt.2018.00015|issn=1664-0640|pmc=5811467|pmid=29479321|doi-access=free}}</ref><ref name="Kup20182" /> Di lahi ni tooi tahi tiri kpuhibo na bee ni' zahisibo.<ref name="Skag20142">{{cite news|last1=Skaggs|first1=William|title=Are You Afraid of Holes?|url=https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/|access-date=18 August 2022|work=Scientific American|date=1 March 2014|archive-date=11 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201111232948/https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/|url-status=live}}</ref><ref name="Mil20152">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia|title=Phobias: The Psychology of Irrational Fear|last1=Milosevic|first1=Irena|last2=McCabe|first2=Randi E.|publisher=[[ABC-CLIO]]|year=2015|isbn=978-1610695763|pages=401–402|access-date=October 25, 2017|archive-date=June 29, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200629134721/https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia|url-status=live}}</ref> Binyɛra din tooi tahiri ŋa na shɛŋa n nye shihi bee lotus binwɔla bee fuɣufuɣu din gbum taba m-pa coffee zuɣu<ref name="Skag20142" /><ref name="Mil20152" /><ref name="Kup20182" /> Baŋdiba na dii bi sahi n ti ni doro ŋɔ yila di ko ka che zuɣ' damli bee tiɛha doro yuuni 2018 saha ha, bɛ ni tooi n-zaŋ doro ŋɔ n pahi dabiɛm dɔriti ni di yi ti niŋ ka nahingbana maa pa leei muɣisigu.<ref name="Mil20152" /><ref name="Mar20182" /> Vihigu wuhiya ni doro ŋɔ dolila binkɔri ni tahiri n dɔli saha ka namdi gubu sɔya n tiri bɛ maŋa ka che binnɛma bee binkɔbiri man mali lɔɣu ka ŋa yina polo n ti lahi yaɣi.<ref name="Kup20182" /><ref name="Skag20142" /> Doro ŋɔ tibibu so' shɛli ni tooi nye n che ka bari maa milisi lala bini maa nyabu<ref name="Mil20152" /> Nahingbana ŋɔ nyabu kamani niri yi lihiri lotus binwɔla nyɛla salo kɔbgu puuni vaabu pia ni ayɔbu ni nyari shɛli ka zooi pam paɣaba ni n gari dabba.<ref name="Skag20142" /><ref name="Mil20152" />Trypophobia bachi ŋɔ nyɛla din yina pɔɣim zuɣu lahingu saawara ni yuuni 2005 puli ni ka so daa zaŋ Greek balli ni <nowiki>''</nowiki> trypo<nowiki>''</nowiki> din gbunni nye <nowiki>''</nowiki>vɔya gbibu<nowiki>''</nowiki> n ti pahi <nowiki>''</nowiki>phobos<nowiki>''</nowiki> din gbunni nye <nowiki>''</nowiki> dabiɛm<nowiki>''</nowiki> n laɣim taba n-nam ŋa.<ref name="Skag20142" /> Di daa nyɛla din nya zaɣa pam pɔɣim zuɣu yuuni 2000 saha.<ref name="Popsci20122">{{Cite web|url=http://www.popsci.com/trypophobia|title=Is Trypophobia a Real Phobia?|last=Abbasi|first=Jennifer|date=July 25, 2011|website=[[Popular Science]]|access-date=October 2, 2012|archive-date=April 7, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160407215939/http://www.popsci.com/trypophobia|url-status=live}}</ref> == References == <references /> [[Pubu:Translated from MDWiki]] h5b83p3la96iwvj90ydfjktehbkmouj 138173 138172 2026-05-30T15:34:22Z Abdul-Rauf Moshie 3942 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1459239|Trypophobia]] to:dag #mdwikicx 138173 wikitext text/x-wiki {{Infobox medical condition|name={{PAGENAME}}|synonym=|image=Nelumbo Nucifera fruit - botanic garden Adelaide.jpg|image_size=|image_thumbtime=|alt=|caption=The holes in [[Nelumbo nucifera|lotus]] seed heads elicit feelings of discomfort or repulsion in some people.<ref name=Mil2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |title=Phobias: The Psychology of Irrational Fear |last1=Milosevic |first1=Irena |last2=McCabe |first2=Randi E. |publisher=[[ABC-CLIO]] |year=2015 |isbn=978-1610695763 |pages=401–402 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=June 29, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200629134721/https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |url-status=live }}</ref><ref name=Sch2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |title=Psychology: Second European Edition |last1=Schacter |first1=Daniel |last2=Gilbert |first2=Daniel |last3=Wegner |first3=Daniel |last4=Hood |first4=Bruce |publisher=[[Palgrave Macmillan]] |year=2015 |isbn=978-1137406750 |page=1391 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=October 14, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181014084409/https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |url-status=live }}</ref>|pronounce=|specialty=[[Psychology]], [[psychiatry]]|symptoms=[[Disgust]], fear, [[anxiety]], [[nausea]]<ref name=Mar2018>{{Cite journal |last1=Martínez-Aguayo |first1=Juan Carlos |last2=Lanfranco |first2=Renzo C. |last3=Arancibia |first3=Marcelo |last4=Sepúlveda |first4=Elisa |last5=Madrid |first5=Eva |year=2018 |title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature |journal=Frontiers in Psychiatry |volume=9 |pages=15 |doi=10.3389/fpsyt.2018.00015 |issn=1664-0640 |pmc=5811467 |pmid=29479321|doi-access=free }}</ref><ref name=Kup2018>{{Cite journal |last1=Kupfer |first1=T. R. |last2=Fessler |first2=D. M. T. |date=19 July 2018 |title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications. |journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences |volume=373 |issue=1751 |pages=20170207 |doi=10.1098/rstb.2017.0207 |pmc=6000138 |pmid=29866920}}</ref><ref name=Skag2014>{{cite news |last1=Skaggs |first1=William |title=Are You Afraid of Holes? |url=https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |access-date=18 August 2022 |work=Scientific American |date=1 March 2014 |archive-date=11 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111232948/https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |url-status=live }}</ref>|onset=|duration=|causes=|risks=|diagnosis=|differential=|prevention=|treatment=[[Exposure therapy]]<ref name=Mil2015 />|medication=|prognosis=|frequency=Some degree of symptoms relatively common<ref name=Mil2015 /><ref name=Skag2014 />|deaths=}}'''Trypophobia''' nyɛla dɔr' shɛli din nyiriti nira ni di yi ti niŋ ka o nya binyɛra bee vo' bihi ka di laɣim m-gbum taba.<ref name="Kup20182">{{Cite journal|last1=Kupfer|first1=T. R.|last2=Fessler|first2=D. M. T.|date=19 July 2018|title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications.|journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences|volume=373|issue=1751|pages=20170207|doi=10.1098/rstb.2017.0207|pmc=6000138|pmid=29866920}}</ref> Di nahingbana shɛŋa n nye dabiɛm bee ni' nyiribu<ref name="Mar20182">{{Cite journal|last1=Martínez-Aguayo|first1=Juan Carlos|last2=Lanfranco|first2=Renzo C.|last3=Arancibia|first3=Marcelo|last4=Sepúlveda|first4=Elisa|last5=Madrid|first5=Eva|year=2018|title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature|journal=Frontiers in Psychiatry|volume=9|pages=15|doi=10.3389/fpsyt.2018.00015|issn=1664-0640|pmc=5811467|pmid=29479321|doi-access=free}}</ref><ref name="Kup20182" /> Di lahi ni tooi tahi tiri kpuhibo na bee ni' zahisibo.<ref name="Skag20142">{{cite news|last1=Skaggs|first1=William|title=Are You Afraid of Holes?|url=https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/|access-date=18 August 2022|work=Scientific American|date=1 March 2014|archive-date=11 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201111232948/https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/|url-status=live}}</ref><ref name="Mil20152">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia|title=Phobias: The Psychology of Irrational Fear|last1=Milosevic|first1=Irena|last2=McCabe|first2=Randi E.|publisher=[[ABC-CLIO]]|year=2015|isbn=978-1610695763|pages=401–402|access-date=October 25, 2017|archive-date=June 29, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200629134721/https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia|url-status=live}}</ref> Binyɛra din tooi tahiri ŋa na shɛŋa n nye shihi bee lotus binwɔla bee fuɣufuɣu din gbum taba m-pa coffee zuɣu<ref name="Skag20142" /><ref name="Mil20152" /><ref name="Kup20182" /> Baŋdiba na dii bi sahi n ti ni doro ŋɔ yila di ko ka che zuɣ' damli bee tiɛha doro yuuni 2018 saha ha, bɛ ni tooi n-zaŋ doro ŋɔ n pahi dabiɛm dɔriti ni di yi ti niŋ ka nahingbana maa pa leei muɣisigu.<ref name="Mil20152" /><ref name="Mar20182" /> Vihigu wuhiya ni doro ŋɔ dolila binkɔri ni tahiri n dɔli saha ka namdi gubu sɔya n tiri bɛ maŋa ka che binnɛma bee binkɔbiri man mali lɔɣu ka ŋa yina polo n ti lahi yaɣi.<ref name="Kup20182" /><ref name="Skag20142" /> Doro ŋɔ tibibu so' shɛli ni tooi nye n che ka bari maa milisi lala bini maa nyabu<ref name="Mil20152" /> Nahingbana ŋɔ nyabu kamani niri yi lihiri lotus binwɔla nyɛla salo kɔbgu puuni vaabu pia ni ayɔbu ni nyari shɛli ka zooi pam paɣaba ni n gari dabba.<ref name="Skag20142" /><ref name="Mil20152" />Trypophobia bachi ŋɔ nyɛla din yina pɔɣim zuɣu lahingu saawara ni yuuni 2005 puli ni ka so daa zaŋ Greek balli ni <nowiki>''</nowiki> trypo<nowiki>''</nowiki> din gbunni nye <nowiki>''</nowiki>vɔya gbibu<nowiki>''</nowiki> n ti pahi <nowiki>''</nowiki>phobos<nowiki>''</nowiki> din gbunni nye <nowiki>''</nowiki> dabiɛm<nowiki>''</nowiki> n laɣim taba n-nam ŋa.<ref name="Skag20142" /> Di daa nyɛla din nya zaɣa pam pɔɣim zuɣu yuuni 2000 saha.<ref name="Popsci20122">{{Cite web|url=http://www.popsci.com/trypophobia|title=Is Trypophobia a Real Phobia?|last=Abbasi|first=Jennifer|date=July 25, 2011|website=[[Popular Science]]|access-date=October 2, 2012|archive-date=April 7, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160407215939/http://www.popsci.com/trypophobia|url-status=live}}</ref> Di vihibu daa pilla yuuni 2010 puli ni ka di nyɛla psychology baŋda Geoff Cole mini Arnold Wilkins n daa pili ŋa.<ref name="Skag20142" /> == References == <references /> [[Pubu:Translated from MDWiki]] b97s8jsrfk2ugn3jt7q58vw2z900snm 138175 138173 2026-05-30T15:35:00Z Abdul-Rauf Moshie 3942 138175 wikitext text/x-wiki {{Infobox medical condition|name={{PAGENAME}}|synonym=|image=Nelumbo Nucifera fruit - botanic garden Adelaide.jpg|image_size=|image_thumbtime=|alt=|caption=The holes in [[Nelumbo nucifera|lotus]] seed heads elicit feelings of discomfort or repulsion in some people.<ref name=Mil2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |title=Phobias: The Psychology of Irrational Fear |last1=Milosevic |first1=Irena |last2=McCabe |first2=Randi E. |publisher=[[ABC-CLIO]] |year=2015 |isbn=978-1610695763 |pages=401–402 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=June 29, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200629134721/https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia |url-status=live }}</ref><ref name=Sch2015>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |title=Psychology: Second European Edition |last1=Schacter |first1=Daniel |last2=Gilbert |first2=Daniel |last3=Wegner |first3=Daniel |last4=Hood |first4=Bruce |publisher=[[Palgrave Macmillan]] |year=2015 |isbn=978-1137406750 |page=1391 |access-date=October 25, 2017 |archive-date=October 14, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181014084409/https://books.google.com/books?id=I4SzDAAAQBAJ&pg=PT1391 |url-status=live }}</ref>|pronounce=|specialty=[[Psychology]], [[psychiatry]]|symptoms=[[Disgust]], fear, [[anxiety]], [[nausea]]<ref name=Mar2018>{{Cite journal |last1=Martínez-Aguayo |first1=Juan Carlos |last2=Lanfranco |first2=Renzo C. |last3=Arancibia |first3=Marcelo |last4=Sepúlveda |first4=Elisa |last5=Madrid |first5=Eva |year=2018 |title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature |journal=Frontiers in Psychiatry |volume=9 |pages=15 |doi=10.3389/fpsyt.2018.00015 |issn=1664-0640 |pmc=5811467 |pmid=29479321|doi-access=free }}</ref><ref name=Kup2018>{{Cite journal |last1=Kupfer |first1=T. R. |last2=Fessler |first2=D. M. T. |date=19 July 2018 |title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications. |journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences |volume=373 |issue=1751 |pages=20170207 |doi=10.1098/rstb.2017.0207 |pmc=6000138 |pmid=29866920}}</ref><ref name=Skag2014>{{cite news |last1=Skaggs |first1=William |title=Are You Afraid of Holes? |url=https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |access-date=18 August 2022 |work=Scientific American |date=1 March 2014 |archive-date=11 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111232948/https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/ |url-status=live }}</ref>|onset=|duration=|causes=|risks=|diagnosis=|differential=|prevention=|treatment=[[Exposure therapy]]<ref name=Mil2015 />|medication=|prognosis=|frequency=Some degree of symptoms relatively common<ref name=Mil2015 /><ref name=Skag2014 />|deaths=}}'''Trypophobia''' nyɛla dɔr' shɛli din nyiriti nira ni di yi ti niŋ ka o nya binyɛra bee vo' bihi ka di laɣim m-gbum taba.<ref name="Kup20182">{{Cite journal|last1=Kupfer|first1=T. R.|last2=Fessler|first2=D. M. T.|date=19 July 2018|title=Ectoparasite defence in humans: relationships to pathogen avoidance and clinical implications.|journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences|volume=373|issue=1751|pages=20170207|doi=10.1098/rstb.2017.0207|pmc=6000138|pmid=29866920}}</ref> Di nahingbana shɛŋa n nye dabiɛm bee ni' nyiribu<ref name="Mar20182">{{Cite journal|last1=Martínez-Aguayo|first1=Juan Carlos|last2=Lanfranco|first2=Renzo C.|last3=Arancibia|first3=Marcelo|last4=Sepúlveda|first4=Elisa|last5=Madrid|first5=Eva|year=2018|title=Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature|journal=Frontiers in Psychiatry|volume=9|pages=15|doi=10.3389/fpsyt.2018.00015|issn=1664-0640|pmc=5811467|pmid=29479321|doi-access=free}}</ref><ref name="Kup20182" /> Di lahi ni tooi tahi tiri kpuhibo na bee ni' zahisibo.<ref name="Skag20142">{{cite news|last1=Skaggs|first1=William|title=Are You Afraid of Holes?|url=https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/|access-date=18 August 2022|work=Scientific American|date=1 March 2014|archive-date=11 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201111232948/https://www.scientificamerican.com/article/are-you-afraid-of-holes/|url-status=live}}</ref><ref name="Mil20152">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia|title=Phobias: The Psychology of Irrational Fear|last1=Milosevic|first1=Irena|last2=McCabe|first2=Randi E.|publisher=[[ABC-CLIO]]|year=2015|isbn=978-1610695763|pages=401–402|access-date=October 25, 2017|archive-date=June 29, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200629134721/https://books.google.com/books?id=1BfYBgAAQBAJ&q=trypophobia|url-status=live}}</ref> Binyɛra din tooi tahiri ŋa na shɛŋa n nye shihi bee lotus binwɔla bee fuɣufuɣu din gbum taba m-pa coffee zuɣu<ref name="Skag20142" /><ref name="Mil20152" /><ref name="Kup20182" /> Baŋdiba na dii bi sahi n ti ni doro ŋɔ yila di ko ka che zuɣ' damli bee tiɛha doro yuuni 2018 saha ha, bɛ ni tooi n-zaŋ doro ŋɔ n pahi dabiɛm dɔriti ni di yi ti niŋ ka nahingbana maa pa leei muɣisigu.<ref name="Mil20152" /><ref name="Mar20182" /> Vihigu wuhiya ni doro ŋɔ dolila binkɔri ni tahiri n dɔli saha ka namdi gubu sɔya n tiri bɛ maŋa ka che binnɛma bee binkɔbiri man mali lɔɣu ka ŋa yina polo n ti lahi yaɣi.<ref name="Kup20182" /><ref name="Skag20142" /> Doro ŋɔ tibibu so' shɛli ni tooi nye n che ka bari maa milisi lala bini maa nyabu<ref name="Mil20152" /> Nahingbana ŋɔ nyabu kamani niri yi lihiri lotus binwɔla nyɛla salo kɔbgu puuni vaabu pia ni ayɔbu ni nyari shɛli ka zooi pam paɣaba ni n gari dabba.<ref name="Skag20142" /><ref name="Mil20152" />Trypophobia bachi ŋɔ nyɛla din yina pɔɣim zuɣu lahingu saawara ni yuuni 2005 puli ni ka so daa zaŋ Greek balli ni <nowiki>''</nowiki> trypo<nowiki>''</nowiki> din gbunni nye <nowiki>''</nowiki>vɔya gbibu<nowiki>''</nowiki> n ti pahi <nowiki>''</nowiki>phobos<nowiki>''</nowiki> din gbunni nye <nowiki>''</nowiki> dabiɛm<nowiki>''</nowiki> n laɣim taba n-nam ŋa.<ref name="Skag20142" /> Di daa nyɛla din nya zaɣa pam pɔɣim zuɣu yuuni 2000 saha.<ref name="Popsci20122">{{Cite web|url=http://www.popsci.com/trypophobia|title=Is Trypophobia a Real Phobia?|last=Abbasi|first=Jennifer|date=July 25, 2011|website=[[Popular Science]]|access-date=October 2, 2012|archive-date=April 7, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160407215939/http://www.popsci.com/trypophobia|url-status=live}}</ref> Di vihibu daa pilla yuuni 2010 puli ni ka di nyɛla psychology baŋda Geoff Cole mini Arnold Wilkins n daa pili ŋa.<ref name="Skag20142" /> == Kundivihira == <references /> [[Pubu:Translated from MDWiki]] 61arwmev0iadqrb00q8kn4t3dnewsnm Atherosclerosis 0 33206 138174 2026-05-30T15:34:59Z Knowledge and philosophy 2987 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1482581|Atherosclerosis]] to:dag #mdwikicx 138174 wikitext text/x-wiki {{For|the journal|Atherosclerosis (journal)}} {| class="infobox" ! colspan="2" class="infobox-above" style="background-color:#ccc;" |Atherosclerosis |- | colspan="2" class="infobox-subheader" style="text-align:left;" |'''Other names:''' Arteriosclerotic vascular disease (ASVD) |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Endo_dysfunction_Athero.PNG|frameless]] |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |The progression of atherosclerosis (narrowing exaggerated) |- style="line-height:1px; background-color:#ccc;" | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Filler.png|link=|alt=|frameless|300x300px]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Medical specialty|Specialty]] | class="infobox-data" |[[Cardiology]], [[angiology]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |Symptoms | class="infobox-data" |None<ref name="NIH2016Sym">{{cite web|title=What Are the Signs and Symptoms of Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113442/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Complication (medicine)|Complications]] | class="infobox-data" |[[Coronary artery disease]], [[stroke]], [[peripheral artery disease]], [[kidney problems]]<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Usual onset | class="infobox-data" |Youth (worsens with age)<ref name="NIH2016Cau">{{cite web|title=What Causes Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=23 April 2015|archive-url=https://archive.is/20150423115204/http://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Causes | class="infobox-data" |Unknown<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Risk factor|Risk factors]] | class="infobox-data" |[[Hypertension|High blood pressure]], [[diabetes]], [[smoking]], [[obesity]], family history, unhealthy diet<ref name="NIH2016Risk">{{cite web|title=Who Is at Risk for Atherosclerosis?|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113430/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Prevention | class="infobox-data" |[[Healthy diet]], exercise, not smoking, maintaining a normal weight<ref name="NIH2016Pre">{{cite web|title=How Can Atherosclerosis Be Prevented or Delayed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030927/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Medication | class="infobox-data" |[[Statin|Statins]], [[Antihypertensive drug|blood pressure medication]], [[aspirin]]<ref name="NIH2016Tx">{{cite web|title=How Is Atherosclerosis Treated? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030439/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Frequency | class="infobox-data" |≈100% (>65 years old)<ref name="AR2013">{{cite book|last1=Aronow|first1=Wilbert S.|last2=Fleg|first2=Jerome L.|last3=Rich|first3=Michael W.|title=Tresch and Aronow's Cardiovascular Disease in the Elderly, Fifth Edition|date=2013|publisher=CRC Press|isbn=9781842145449|pages=171|url=https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|url-status=live}}</ref> |- | colspan="2" class="infobox-below" style="border-top:3px solid #ccc;padding-top:0.5em;" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css"></templatestyles><div class="plainlist"> * </div> |} '''Atherosclerosis''' nyɛla dor' shɛli di yi ti niŋ ka ʒi so shɛŋa ʒim ni doli yiri suhuni puuni muɣ'lim ka di nyɛla bɛni yari shɛŋa n mɛ n ŋarili.<ref name="NIH2016Def">{{Cite web|title=What Is Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=2 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171202124226/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/|url-status=live}}</ref> Di piligu di ka ŋmahingbana.<ref name="NIH2016Sym" />.<ref name="NIH2016Sym" /> Symptoms, if they occur, generally do not begin until middle age.<ref name="NIH2016Risk" /> Di yi ti kpɛ puuni, di ni tooi tahi ʒi so shɛŋa (coronary artery) doro na, gbali ni boɣu, ʒi so shɛna di ni The exact cause is not known.<ref name="NIH2016Sym" /> Risk factors include abnormal cholesterol levels, high blood pressure, diabetes, smoking, obesity, family history, and an unhealthy diet.<ref name="NIH2016Risk" /> Plaque is made up of fat, cholesterol, calcium, and other substances found in the [[Ʒim|blood]].<ref name="NIH2016Def" /> The narrowing of arteries limits the flow of oxygen-rich blood to parts of the body.<ref name="NIH2016Def" /> Diagnosis is based upon a physical exam, electrocardiogram, and exercise stress test, among others.<ref name="NIH2016Diag">{{Cite web|title=How Is Atherosclerosis Diagnosed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113453/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|url-status=live}}</ref> Prevention is generally by eating a healthy diet, exercising, not smoking, and maintaining a normal weight.<ref name="NIH2016Pre" /> Treatment of established disease may include medications to lower cholesterol such as statins, blood pressure medication, or medications that decrease clotting, such as [[aspirin]].<ref name="NIH2016Tx" /> A number of procedures may also be carried out such as percutaneous coronary intervention, coronary artery bypass graft, or carotid endarterectomy.<ref name="NIH2016Tx" /> Atherosclerosis generally starts when a person is young and worsens with age.<ref name="NIH2016Cau" /> Almost all people are affected to some degree by the age of 65.<ref name="AR2013" /> It is the number one cause of death and disability in the developed world.<ref>{{Cite book|last=Topol|first=Eric J.|last2=Califf|first2=Robert M.|title=Textbook of Cardiovascular Medicine|date=2007|publisher=Lippincott Williams & Wilkins|isbn=9780781770125|pages=2|url=https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC&pg=PA2|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2020-01-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20200102085618/https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC|url-status=live}}</ref> Though it was first described in 1575,<ref name="Al2008" /> there is evidence that the condition occurred in people more than 5,000 years ago.<ref name="Al2008">{{Cite book|last=Shor|first=Allan|title=Chlamydia Atherosclerosis Lesion: Discovery, Diagnosis and Treatment|date=2008|publisher=Springer Science & Business Media|isbn=9781846288104|pages=8|url=https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|url-status=live}}</ref> == References == {{Reflist}} [[Pubu:Translated from MDWiki]] 6b1wswvzh3n28gxd2guj4qm3u4bukos 138176 138174 2026-05-30T15:36:00Z Knowledge and philosophy 2987 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1482581|Atherosclerosis]] to:dag #mdwikicx 138176 wikitext text/x-wiki {{For|the journal|Atherosclerosis (journal)}} {| class="infobox" ! colspan="2" class="infobox-above" style="background-color:#ccc;" |Atherosclerosis |- | colspan="2" class="infobox-subheader" style="text-align:left;" |'''Other names:''' Arteriosclerotic vascular disease (ASVD) |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Endo_dysfunction_Athero.PNG|frameless]] |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |The progression of atherosclerosis (narrowing exaggerated) |- style="line-height:1px; background-color:#ccc;" | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Filler.png|link=|alt=|frameless|300x300px]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Medical specialty|Specialty]] | class="infobox-data" |[[Cardiology]], [[angiology]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |Symptoms | class="infobox-data" |None<ref name="NIH2016Sym">{{cite web|title=What Are the Signs and Symptoms of Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113442/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Complication (medicine)|Complications]] | class="infobox-data" |[[Coronary artery disease]], [[stroke]], [[peripheral artery disease]], [[kidney problems]]<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Usual onset | class="infobox-data" |Youth (worsens with age)<ref name="NIH2016Cau">{{cite web|title=What Causes Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=23 April 2015|archive-url=https://archive.is/20150423115204/http://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Causes | class="infobox-data" |Unknown<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Risk factor|Risk factors]] | class="infobox-data" |[[Hypertension|High blood pressure]], [[diabetes]], [[smoking]], [[obesity]], family history, unhealthy diet<ref name="NIH2016Risk">{{cite web|title=Who Is at Risk for Atherosclerosis?|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113430/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Prevention | class="infobox-data" |[[Healthy diet]], exercise, not smoking, maintaining a normal weight<ref name="NIH2016Pre">{{cite web|title=How Can Atherosclerosis Be Prevented or Delayed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030927/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Medication | class="infobox-data" |[[Statin|Statins]], [[Antihypertensive drug|blood pressure medication]], [[aspirin]]<ref name="NIH2016Tx">{{cite web|title=How Is Atherosclerosis Treated? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030439/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Frequency | class="infobox-data" |≈100% (>65 years old)<ref name="AR2013">{{cite book|last1=Aronow|first1=Wilbert S.|last2=Fleg|first2=Jerome L.|last3=Rich|first3=Michael W.|title=Tresch and Aronow's Cardiovascular Disease in the Elderly, Fifth Edition|date=2013|publisher=CRC Press|isbn=9781842145449|pages=171|url=https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|url-status=live}}</ref> |- | colspan="2" class="infobox-below" style="border-top:3px solid #ccc;padding-top:0.5em;" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css"></templatestyles><div class="plainlist"> * </div> |} '''Atherosclerosis''' nyɛla dor' shɛli di yi ti niŋ ka ʒi so shɛŋa ʒim ni doli yiri suhuni puuni muɣ'lim ka di nyɛla bɛni yari shɛŋa n mɛ n ŋarili.<ref name="NIH2016Def">{{Cite web|title=What Is Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=2 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171202124226/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/|url-status=live}}</ref> Di piligu di ka ŋmahingbana.<ref name="NIH2016Sym" />.<ref name="NIH2016Sym" /> Symptoms, if they occur, generally do not begin until middle age.<ref name="NIH2016Risk" /> Di yi ti kpɛ puuni, di ni tooi tahi ʒi so shɛŋa (coronary artery) doro na, gbali ni boɣu, ʒi so shɛna di ni Din ku jɛndi tahirili na nyɛla so ni bɛ mi shɛli.<ref name="NIH2016Sym" /> Risk factors include abnormal cholesterol levels, high blood pressure, diabetes, smoking, obesity, family history, and an unhealthy diet.<ref name="NIH2016Risk" /> Plaque is made up of fat, cholesterol, calcium, and other substances found in the [[Ʒim|blood]].<ref name="NIH2016Def" /> The narrowing of arteries limits the flow of oxygen-rich blood to parts of the body.<ref name="NIH2016Def" /> Diagnosis is based upon a physical exam, electrocardiogram, and exercise stress test, among others.<ref name="NIH2016Diag">{{Cite web|title=How Is Atherosclerosis Diagnosed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113453/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|url-status=live}}</ref> Prevention is generally by eating a healthy diet, exercising, not smoking, and maintaining a normal weight.<ref name="NIH2016Pre" /> Treatment of established disease may include medications to lower cholesterol such as statins, blood pressure medication, or medications that decrease clotting, such as [[aspirin]].<ref name="NIH2016Tx" /> A number of procedures may also be carried out such as percutaneous coronary intervention, coronary artery bypass graft, or carotid endarterectomy.<ref name="NIH2016Tx" /> Atherosclerosis generally starts when a person is young and worsens with age.<ref name="NIH2016Cau" /> Almost all people are affected to some degree by the age of 65.<ref name="AR2013" /> It is the number one cause of death and disability in the developed world.<ref>{{Cite book|last=Topol|first=Eric J.|last2=Califf|first2=Robert M.|title=Textbook of Cardiovascular Medicine|date=2007|publisher=Lippincott Williams & Wilkins|isbn=9780781770125|pages=2|url=https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC&pg=PA2|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2020-01-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20200102085618/https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC|url-status=live}}</ref> Though it was first described in 1575,<ref name="Al2008" /> there is evidence that the condition occurred in people more than 5,000 years ago.<ref name="Al2008">{{Cite book|last=Shor|first=Allan|title=Chlamydia Atherosclerosis Lesion: Discovery, Diagnosis and Treatment|date=2008|publisher=Springer Science & Business Media|isbn=9781846288104|pages=8|url=https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|url-status=live}}</ref> == References == {{Reflist}} [[Pubu:Translated from MDWiki]] 9xcg4ytvbj0006rr7psbm61xkcfkpxg 138177 138176 2026-05-30T15:42:45Z Knowledge and philosophy 2987 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1482581|Atherosclerosis]] to:dag #mdwikicx 138177 wikitext text/x-wiki {{For|the journal|Atherosclerosis (journal)}} {| class="infobox" ! colspan="2" class="infobox-above" style="background-color:#ccc;" |Atherosclerosis |- | colspan="2" class="infobox-subheader" style="text-align:left;" |'''Other names:''' Arteriosclerotic vascular disease (ASVD) |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Endo_dysfunction_Athero.PNG|frameless]] |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |The progression of atherosclerosis (narrowing exaggerated) |- style="line-height:1px; background-color:#ccc;" | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Filler.png|link=|alt=|frameless|300x300px]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Medical specialty|Specialty]] | class="infobox-data" |[[Cardiology]], [[angiology]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |Symptoms | class="infobox-data" |None<ref name="NIH2016Sym">{{cite web|title=What Are the Signs and Symptoms of Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113442/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Complication (medicine)|Complications]] | class="infobox-data" |[[Coronary artery disease]], [[stroke]], [[peripheral artery disease]], [[kidney problems]]<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Usual onset | class="infobox-data" |Youth (worsens with age)<ref name="NIH2016Cau">{{cite web|title=What Causes Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=23 April 2015|archive-url=https://archive.is/20150423115204/http://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Causes | class="infobox-data" |Unknown<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Risk factor|Risk factors]] | class="infobox-data" |[[Hypertension|High blood pressure]], [[diabetes]], [[smoking]], [[obesity]], family history, unhealthy diet<ref name="NIH2016Risk">{{cite web|title=Who Is at Risk for Atherosclerosis?|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113430/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Prevention | class="infobox-data" |[[Healthy diet]], exercise, not smoking, maintaining a normal weight<ref name="NIH2016Pre">{{cite web|title=How Can Atherosclerosis Be Prevented or Delayed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030927/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Medication | class="infobox-data" |[[Statin|Statins]], [[Antihypertensive drug|blood pressure medication]], [[aspirin]]<ref name="NIH2016Tx">{{cite web|title=How Is Atherosclerosis Treated? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030439/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Frequency | class="infobox-data" |≈100% (>65 years old)<ref name="AR2013">{{cite book|last1=Aronow|first1=Wilbert S.|last2=Fleg|first2=Jerome L.|last3=Rich|first3=Michael W.|title=Tresch and Aronow's Cardiovascular Disease in the Elderly, Fifth Edition|date=2013|publisher=CRC Press|isbn=9781842145449|pages=171|url=https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|url-status=live}}</ref> |- | colspan="2" class="infobox-below" style="border-top:3px solid #ccc;padding-top:0.5em;" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css"></templatestyles><div class="plainlist"> * </div> |} '''Atherosclerosis''' nyɛla dor' shɛli di yi ti niŋ ka ʒi so shɛŋa ʒim ni doli yiri suhuni puuni muɣ'lim ka di nyɛla bɛni yari shɛŋa n mɛ n ŋarili.<ref name="NIH2016Def">{{Cite web|title=What Is Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=2 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171202124226/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/|url-status=live}}</ref> Di piligu di ka ŋmahingbana.<ref name="NIH2016Sym" /> Di yi ti kpɛ puuni, di ni tooi tahi ʒi so shɛŋa (coronary artery ni peripheral artery) doro na, gbali ni boɣu, bee yaan nina yali muɣ'sira na, n doli ʒi so shɛŋa din nyoɣi.<ref name="NIH2016Sym" /> Symptoms, if they occur, generally do not begin until middle age.<ref name="NIH2016Risk" /> Din ku jɛndi tahirili na nyɛla so ni bɛ mi shɛli.<ref name="NIH2016Sym" /> Din tooi vu nira miri di nyɛbu puuni n nyɛ.<ref name="NIH2016Risk" /> Plaque is made up of fat, cholesterol, calcium, and other substances found in the [[Ʒim|blood]].<ref name="NIH2016Def" /> The narrowing of arteries limits the flow of oxygen-rich blood to parts of the body.<ref name="NIH2016Def" /> Diagnosis is based upon a physical exam, electrocardiogram, and exercise stress test, among others.<ref name="NIH2016Diag">{{Cite web|title=How Is Atherosclerosis Diagnosed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113453/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|url-status=live}}</ref> Prevention is generally by eating a healthy diet, exercising, not smoking, and maintaining a normal weight.<ref name="NIH2016Pre" /> Treatment of established disease may include medications to lower cholesterol such as statins, blood pressure medication, or medications that decrease clotting, such as [[aspirin]].<ref name="NIH2016Tx" /> A number of procedures may also be carried out such as percutaneous coronary intervention, coronary artery bypass graft, or carotid endarterectomy.<ref name="NIH2016Tx" /> Atherosclerosis generally starts when a person is young and worsens with age.<ref name="NIH2016Cau" /> Almost all people are affected to some degree by the age of 65.<ref name="AR2013" /> It is the number one cause of death and disability in the developed world.<ref>{{Cite book|last=Topol|first=Eric J.|last2=Califf|first2=Robert M.|title=Textbook of Cardiovascular Medicine|date=2007|publisher=Lippincott Williams & Wilkins|isbn=9780781770125|pages=2|url=https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC&pg=PA2|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2020-01-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20200102085618/https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC|url-status=live}}</ref> Though it was first described in 1575,<ref name="Al2008" /> there is evidence that the condition occurred in people more than 5,000 years ago.<ref name="Al2008">{{Cite book|last=Shor|first=Allan|title=Chlamydia Atherosclerosis Lesion: Discovery, Diagnosis and Treatment|date=2008|publisher=Springer Science & Business Media|isbn=9781846288104|pages=8|url=https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|url-status=live}}</ref> == References == {{Reflist}} [[Pubu:Translated from MDWiki]] hsyqjvi5yv9uf8n7bdl0ujkpwldso6j 138179 138177 2026-05-30T15:45:04Z Knowledge and philosophy 2987 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1482581|Atherosclerosis]] to:dag #mdwikicx 138179 wikitext text/x-wiki {{For|the journal|Atherosclerosis (journal)}} {| class="infobox" ! colspan="2" class="infobox-above" style="background-color:#ccc;" |Atherosclerosis |- | colspan="2" class="infobox-subheader" style="text-align:left;" |'''Other names:''' Arteriosclerotic vascular disease (ASVD) |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Endo_dysfunction_Athero.PNG|frameless]] |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |The progression of atherosclerosis (narrowing exaggerated) |- style="line-height:1px; background-color:#ccc;" | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Filler.png|link=|alt=|frameless|300x300px]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Medical specialty|Specialty]] | class="infobox-data" |[[Cardiology]], [[angiology]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |Symptoms | class="infobox-data" |None<ref name="NIH2016Sym">{{cite web|title=What Are the Signs and Symptoms of Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113442/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Complication (medicine)|Complications]] | class="infobox-data" |[[Coronary artery disease]], [[stroke]], [[peripheral artery disease]], [[kidney problems]]<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Usual onset | class="infobox-data" |Youth (worsens with age)<ref name="NIH2016Cau">{{cite web|title=What Causes Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=23 April 2015|archive-url=https://archive.is/20150423115204/http://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Causes | class="infobox-data" |Unknown<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Risk factor|Risk factors]] | class="infobox-data" |[[Hypertension|High blood pressure]], [[diabetes]], [[smoking]], [[obesity]], family history, unhealthy diet<ref name="NIH2016Risk">{{cite web|title=Who Is at Risk for Atherosclerosis?|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113430/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Prevention | class="infobox-data" |[[Healthy diet]], exercise, not smoking, maintaining a normal weight<ref name="NIH2016Pre">{{cite web|title=How Can Atherosclerosis Be Prevented or Delayed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030927/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Medication | class="infobox-data" |[[Statin|Statins]], [[Antihypertensive drug|blood pressure medication]], [[aspirin]]<ref name="NIH2016Tx">{{cite web|title=How Is Atherosclerosis Treated? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030439/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Frequency | class="infobox-data" |≈100% (>65 years old)<ref name="AR2013">{{cite book|last1=Aronow|first1=Wilbert S.|last2=Fleg|first2=Jerome L.|last3=Rich|first3=Michael W.|title=Tresch and Aronow's Cardiovascular Disease in the Elderly, Fifth Edition|date=2013|publisher=CRC Press|isbn=9781842145449|pages=171|url=https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|url-status=live}}</ref> |- | colspan="2" class="infobox-below" style="border-top:3px solid #ccc;padding-top:0.5em;" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css"></templatestyles><div class="plainlist"> * </div> |} '''Atherosclerosis''' nyɛla dor' shɛli di yi ti niŋ ka ʒi so shɛŋa ʒim ni doli yiri suhuni puuni muɣ'lim ka di nyɛla bɛni yari shɛŋa n mɛ n ŋarili.<ref name="NIH2016Def">{{Cite web|title=What Is Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=2 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171202124226/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/|url-status=live}}</ref> Di piligu di ka ŋmahingbana.<ref name="NIH2016Sym" /> Di yi ti kpɛ puuni, di ni tooi tahi ʒi so shɛŋa (coronary artery ni peripheral artery) doro na, gbali ni boɣu, bee yaan nina yali muɣ'sira na, n doli ʒi so shɛŋa din nyoɣi.<ref name="NIH2016Sym" /> Di ŋmahingbana bɛ yiri polo, naɣala din mali so maa ti lɛbi zaɣ'kurili.<ref name="NIH2016Risk" /> Din ku jɛndi tahirili na nyɛla so ni bɛ mi shɛli.<ref name="NIH2016Sym" /> Din tooi vu nira miri di nyɛbu puuni n nyɛ.<ref name="NIH2016Risk" /> Plaque is made up of fat, cholesterol, calcium, and other substances found in the [[Ʒim|blood]].<ref name="NIH2016Def" /> The narrowing of arteries limits the flow of oxygen-rich blood to parts of the body.<ref name="NIH2016Def" /> Diagnosis is based upon a physical exam, electrocardiogram, and exercise stress test, among others.<ref name="NIH2016Diag">{{Cite web|title=How Is Atherosclerosis Diagnosed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113453/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|url-status=live}}</ref> Prevention is generally by eating a healthy diet, exercising, not smoking, and maintaining a normal weight.<ref name="NIH2016Pre" /> Treatment of established disease may include medications to lower cholesterol such as statins, blood pressure medication, or medications that decrease clotting, such as [[aspirin]].<ref name="NIH2016Tx" /> A number of procedures may also be carried out such as percutaneous coronary intervention, coronary artery bypass graft, or carotid endarterectomy.<ref name="NIH2016Tx" /> Atherosclerosis generally starts when a person is young and worsens with age.<ref name="NIH2016Cau" /> Almost all people are affected to some degree by the age of 65.<ref name="AR2013" /> It is the number one cause of death and disability in the developed world.<ref>{{Cite book|last=Topol|first=Eric J.|last2=Califf|first2=Robert M.|title=Textbook of Cardiovascular Medicine|date=2007|publisher=Lippincott Williams & Wilkins|isbn=9780781770125|pages=2|url=https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC&pg=PA2|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2020-01-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20200102085618/https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC|url-status=live}}</ref> Though it was first described in 1575,<ref name="Al2008" /> there is evidence that the condition occurred in people more than 5,000 years ago.<ref name="Al2008">{{Cite book|last=Shor|first=Allan|title=Chlamydia Atherosclerosis Lesion: Discovery, Diagnosis and Treatment|date=2008|publisher=Springer Science & Business Media|isbn=9781846288104|pages=8|url=https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|url-status=live}}</ref> == References == {{Reflist}} [[Pubu:Translated from MDWiki]] j6edwj6cnthvh6v3y9kjtd919i0982c 138180 138179 2026-05-30T15:45:33Z Knowledge and philosophy 2987 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1482581|Atherosclerosis]] to:dag #mdwikicx 138180 wikitext text/x-wiki {{For|the journal|Atherosclerosis (journal)}} {| class="infobox" ! colspan="2" class="infobox-above" style="background-color:#ccc;" |Atherosclerosis |- | colspan="2" class="infobox-subheader" style="text-align:left;" |'''Other names:''' Arteriosclerotic vascular disease (ASVD) |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Endo_dysfunction_Athero.PNG|frameless]] |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |The progression of atherosclerosis (narrowing exaggerated) |- style="line-height:1px; background-color:#ccc;" | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Filler.png|link=|alt=|frameless|300x300px]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Medical specialty|Specialty]] | class="infobox-data" |[[Cardiology]], [[angiology]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |Symptoms | class="infobox-data" |None<ref name="NIH2016Sym">{{cite web|title=What Are the Signs and Symptoms of Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113442/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Complication (medicine)|Complications]] | class="infobox-data" |[[Coronary artery disease]], [[stroke]], [[peripheral artery disease]], [[kidney problems]]<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Usual onset | class="infobox-data" |Youth (worsens with age)<ref name="NIH2016Cau">{{cite web|title=What Causes Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=23 April 2015|archive-url=https://archive.is/20150423115204/http://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Causes | class="infobox-data" |Unknown<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Risk factor|Risk factors]] | class="infobox-data" |[[Hypertension|High blood pressure]], [[diabetes]], [[smoking]], [[obesity]], family history, unhealthy diet<ref name="NIH2016Risk">{{cite web|title=Who Is at Risk for Atherosclerosis?|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113430/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Prevention | class="infobox-data" |[[Healthy diet]], exercise, not smoking, maintaining a normal weight<ref name="NIH2016Pre">{{cite web|title=How Can Atherosclerosis Be Prevented or Delayed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030927/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Medication | class="infobox-data" |[[Statin|Statins]], [[Antihypertensive drug|blood pressure medication]], [[aspirin]]<ref name="NIH2016Tx">{{cite web|title=How Is Atherosclerosis Treated? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030439/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Frequency | class="infobox-data" |≈100% (>65 years old)<ref name="AR2013">{{cite book|last1=Aronow|first1=Wilbert S.|last2=Fleg|first2=Jerome L.|last3=Rich|first3=Michael W.|title=Tresch and Aronow's Cardiovascular Disease in the Elderly, Fifth Edition|date=2013|publisher=CRC Press|isbn=9781842145449|pages=171|url=https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|url-status=live}}</ref> |- | colspan="2" class="infobox-below" style="border-top:3px solid #ccc;padding-top:0.5em;" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css"></templatestyles><div class="plainlist"> * </div> |} '''Atherosclerosis''' nyɛla dor' shɛli di yi ti niŋ ka ʒi so shɛŋa ʒim ni doli yiri suhuni puuni muɣ'lim ka di nyɛla bɛni yari shɛŋa n mɛ n ŋarili.<ref name="NIH2016Def">{{Cite web|title=What Is Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=2 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171202124226/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/|url-status=live}}</ref> Di piligu di ka ŋmahingbana.<ref name="NIH2016Sym" /> Di yi ti kpɛ puuni, di ni tooi tahi ʒi so shɛŋa (coronary artery ni peripheral artery) doro na, gbali ni boɣu, bee yaan nina yali muɣ'sira na, n doli ʒi so shɛŋa din nyoɣi.<ref name="NIH2016Sym" /> Di ŋmahingbana bɛ yiri polo, naɣ'la din mali so maa ti lɛbi zaɣ'kurili.<ref name="NIH2016Risk" /> Din ku jɛndi tahirili na nyɛla so ni bɛ mi shɛli.<ref name="NIH2016Sym" /> Din tooi vu nira miri di nyɛbu puuni n nyɛ.<ref name="NIH2016Risk" /> Plaque is made up of fat, cholesterol, calcium, and other substances found in the [[Ʒim|blood]].<ref name="NIH2016Def" /> The narrowing of arteries limits the flow of oxygen-rich blood to parts of the body.<ref name="NIH2016Def" /> Diagnosis is based upon a physical exam, electrocardiogram, and exercise stress test, among others.<ref name="NIH2016Diag">{{Cite web|title=How Is Atherosclerosis Diagnosed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113453/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|url-status=live}}</ref> Prevention is generally by eating a healthy diet, exercising, not smoking, and maintaining a normal weight.<ref name="NIH2016Pre" /> Treatment of established disease may include medications to lower cholesterol such as statins, blood pressure medication, or medications that decrease clotting, such as [[aspirin]].<ref name="NIH2016Tx" /> A number of procedures may also be carried out such as percutaneous coronary intervention, coronary artery bypass graft, or carotid endarterectomy.<ref name="NIH2016Tx" /> Atherosclerosis generally starts when a person is young and worsens with age.<ref name="NIH2016Cau" /> Almost all people are affected to some degree by the age of 65.<ref name="AR2013" /> It is the number one cause of death and disability in the developed world.<ref>{{Cite book|last=Topol|first=Eric J.|last2=Califf|first2=Robert M.|title=Textbook of Cardiovascular Medicine|date=2007|publisher=Lippincott Williams & Wilkins|isbn=9780781770125|pages=2|url=https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC&pg=PA2|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2020-01-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20200102085618/https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC|url-status=live}}</ref> Though it was first described in 1575,<ref name="Al2008" /> there is evidence that the condition occurred in people more than 5,000 years ago.<ref name="Al2008">{{Cite book|last=Shor|first=Allan|title=Chlamydia Atherosclerosis Lesion: Discovery, Diagnosis and Treatment|date=2008|publisher=Springer Science & Business Media|isbn=9781846288104|pages=8|url=https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|url-status=live}}</ref> == References == {{Reflist}} [[Pubu:Translated from MDWiki]] 3g44hyl4hjx490y97qtwjaub1i3mxul 138183 138180 2026-05-30T15:50:06Z Knowledge and philosophy 2987 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1482581|Atherosclerosis]] to:dag #mdwikicx 138183 wikitext text/x-wiki {{For|the journal|Atherosclerosis (journal)}} {| class="infobox" ! colspan="2" class="infobox-above" style="background-color:#ccc;" |Atherosclerosis |- | colspan="2" class="infobox-subheader" style="text-align:left;" |'''Other names:''' Arteriosclerotic vascular disease (ASVD) |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Endo_dysfunction_Athero.PNG|frameless]] |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |The progression of atherosclerosis (narrowing exaggerated) |- style="line-height:1px; background-color:#ccc;" | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Filler.png|link=|alt=|frameless|300x300px]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Medical specialty|Specialty]] | class="infobox-data" |[[Cardiology]], [[angiology]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |Symptoms | class="infobox-data" |None<ref name="NIH2016Sym">{{cite web|title=What Are the Signs and Symptoms of Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113442/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Complication (medicine)|Complications]] | class="infobox-data" |[[Coronary artery disease]], [[stroke]], [[peripheral artery disease]], [[kidney problems]]<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Usual onset | class="infobox-data" |Youth (worsens with age)<ref name="NIH2016Cau">{{cite web|title=What Causes Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=23 April 2015|archive-url=https://archive.is/20150423115204/http://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Causes | class="infobox-data" |Unknown<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Risk factor|Risk factors]] | class="infobox-data" |[[Hypertension|High blood pressure]], [[diabetes]], [[smoking]], [[obesity]], family history, unhealthy diet<ref name="NIH2016Risk">{{cite web|title=Who Is at Risk for Atherosclerosis?|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113430/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Prevention | class="infobox-data" |[[Healthy diet]], exercise, not smoking, maintaining a normal weight<ref name="NIH2016Pre">{{cite web|title=How Can Atherosclerosis Be Prevented or Delayed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030927/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Medication | class="infobox-data" |[[Statin|Statins]], [[Antihypertensive drug|blood pressure medication]], [[aspirin]]<ref name="NIH2016Tx">{{cite web|title=How Is Atherosclerosis Treated? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030439/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Frequency | class="infobox-data" |≈100% (>65 years old)<ref name="AR2013">{{cite book|last1=Aronow|first1=Wilbert S.|last2=Fleg|first2=Jerome L.|last3=Rich|first3=Michael W.|title=Tresch and Aronow's Cardiovascular Disease in the Elderly, Fifth Edition|date=2013|publisher=CRC Press|isbn=9781842145449|pages=171|url=https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|url-status=live}}</ref> |- | colspan="2" class="infobox-below" style="border-top:3px solid #ccc;padding-top:0.5em;" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css"></templatestyles><div class="plainlist"> * </div> |} '''Atherosclerosis''' nyɛla dor' shɛli di yi ti niŋ ka ʒi so shɛŋa ʒim ni doli yiri suhuni puuni muɣ'lim ka di nyɛla bɛni yari shɛŋa n mɛ n ŋarili.<ref name="NIH2016Def">{{Cite web|title=What Is Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=2 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171202124226/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/|url-status=live}}</ref> Di piligu di ka ŋmahingbana.<ref name="NIH2016Sym" /> Di yi ti kpɛ puuni, di ni tooi tahi ʒi so shɛŋa (coronary artery ni peripheral artery) doro na, gbali ni boɣu, bee yaan nina yali muɣ'sira na, n doli ʒi so shɛŋa din nyoɣi.<ref name="NIH2016Sym" /> Di ŋmahingbana bɛ yiri polo, naɣ'la din mali so maa ti lɛbi zaɣ'kurili.<ref name="NIH2016Risk" /> Din ku jɛndi tahirili na nyɛla so ni bɛ mi shɛli.<ref name="NIH2016Sym" /> Din ni tooi vu nira miri di nyɛbu puuni n nyɛ ʒi kpam bɛ be dede, ʒi duli, shikiri doro, shigaari nyuli, barilim ti yaɣi, daŋ shɛli ni nira ni yina, ni diri bindira din ka alaafee.<ref name="NIH2016Risk" /> Plaque is made up of fat, cholesterol, calcium, and other substances found in the [[Ʒim|blood]].<ref name="NIH2016Def" /> The narrowing of arteries limits the flow of oxygen-rich blood to parts of the body.<ref name="NIH2016Def" /> Diagnosis is based upon a physical exam, electrocardiogram, and exercise stress test, among others.<ref name="NIH2016Diag">{{Cite web|title=How Is Atherosclerosis Diagnosed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113453/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|url-status=live}}</ref> Prevention is generally by eating a healthy diet, exercising, not smoking, and maintaining a normal weight.<ref name="NIH2016Pre" /> Treatment of established disease may include medications to lower cholesterol such as statins, blood pressure medication, or medications that decrease clotting, such as [[aspirin]].<ref name="NIH2016Tx" /> A number of procedures may also be carried out such as percutaneous coronary intervention, coronary artery bypass graft, or carotid endarterectomy.<ref name="NIH2016Tx" /> Atherosclerosis generally starts when a person is young and worsens with age.<ref name="NIH2016Cau" /> Almost all people are affected to some degree by the age of 65.<ref name="AR2013" /> It is the number one cause of death and disability in the developed world.<ref>{{Cite book|last=Topol|first=Eric J.|last2=Califf|first2=Robert M.|title=Textbook of Cardiovascular Medicine|date=2007|publisher=Lippincott Williams & Wilkins|isbn=9780781770125|pages=2|url=https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC&pg=PA2|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2020-01-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20200102085618/https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC|url-status=live}}</ref> Though it was first described in 1575,<ref name="Al2008" /> there is evidence that the condition occurred in people more than 5,000 years ago.<ref name="Al2008">{{Cite book|last=Shor|first=Allan|title=Chlamydia Atherosclerosis Lesion: Discovery, Diagnosis and Treatment|date=2008|publisher=Springer Science & Business Media|isbn=9781846288104|pages=8|url=https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|url-status=live}}</ref> == References == {{Reflist}} [[Pubu:Translated from MDWiki]] 5kl9j7bnh8l31i950qszizkjd3focd6 138194 138183 2026-05-30T16:19:28Z Knowledge and philosophy 2987 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1482581|Atherosclerosis]] to:dag #mdwikicx 138194 wikitext text/x-wiki {{For|the journal|Atherosclerosis (journal)}} {| class="infobox" ! colspan="2" class="infobox-above" style="background-color:#ccc;" |Atherosclerosis |- | colspan="2" class="infobox-subheader" style="text-align:left;" |'''Other names:''' Arteriosclerotic vascular disease (ASVD) |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Endo_dysfunction_Athero.PNG|frameless]] |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |The progression of atherosclerosis (narrowing exaggerated) |- style="line-height:1px; background-color:#ccc;" | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Filler.png|link=|alt=|frameless|300x300px]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Medical specialty|Specialty]] | class="infobox-data" |[[Cardiology]], [[angiology]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |Symptoms | class="infobox-data" |None<ref name="NIH2016Sym">{{cite web|title=What Are the Signs and Symptoms of Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113442/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Complication (medicine)|Complications]] | class="infobox-data" |[[Coronary artery disease]], [[stroke]], [[peripheral artery disease]], [[kidney problems]]<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Usual onset | class="infobox-data" |Youth (worsens with age)<ref name="NIH2016Cau">{{cite web|title=What Causes Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=23 April 2015|archive-url=https://archive.is/20150423115204/http://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Causes | class="infobox-data" |Unknown<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Risk factor|Risk factors]] | class="infobox-data" |[[Hypertension|High blood pressure]], [[diabetes]], [[smoking]], [[obesity]], family history, unhealthy diet<ref name="NIH2016Risk">{{cite web|title=Who Is at Risk for Atherosclerosis?|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113430/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Prevention | class="infobox-data" |[[Healthy diet]], exercise, not smoking, maintaining a normal weight<ref name="NIH2016Pre">{{cite web|title=How Can Atherosclerosis Be Prevented or Delayed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030927/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Medication | class="infobox-data" |[[Statin|Statins]], [[Antihypertensive drug|blood pressure medication]], [[aspirin]]<ref name="NIH2016Tx">{{cite web|title=How Is Atherosclerosis Treated? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030439/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Frequency | class="infobox-data" |≈100% (>65 years old)<ref name="AR2013">{{cite book|last1=Aronow|first1=Wilbert S.|last2=Fleg|first2=Jerome L.|last3=Rich|first3=Michael W.|title=Tresch and Aronow's Cardiovascular Disease in the Elderly, Fifth Edition|date=2013|publisher=CRC Press|isbn=9781842145449|pages=171|url=https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|url-status=live}}</ref> |- | colspan="2" class="infobox-below" style="border-top:3px solid #ccc;padding-top:0.5em;" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css"></templatestyles><div class="plainlist"> * </div> |} '''Atherosclerosis''' nyɛla dor' shɛli di yi ti niŋ ka ʒi so shɛŋa ʒim ni doli yiri suhuni puuni muɣ'lim ka di nyɛla bɛni yari shɛŋa n mɛ n ŋarili.<ref name="NIH2016Def">{{Cite web|title=What Is Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=2 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171202124226/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/|url-status=live}}</ref> Di piligu di ka ŋmahingbana.<ref name="NIH2016Sym" /> Di yi ti kpɛ puuni, di ni tooi tahi ʒi so shɛŋa (coronary artery ni peripheral artery) doro na, gbali ni boɣu, bee yaan nina yali muɣ'sira na, n doli ʒi so shɛŋa din nyoɣi.<ref name="NIH2016Sym" /> Di ŋmahingbana bɛ yiri polo, naɣ'la din mali so maa ti lɛbi zaɣ'kurili.<ref name="NIH2016Risk" /> Din ku jɛndi tahirili na nyɛla so ni bɛ mi shɛli.<ref name="NIH2016Sym" /> Din ni tooi vu nira miri di nyɛbu puuni shɛna n nyɛ ʒi kpam bɛ be dede, ʒi duli, shikiri doro, shigaari nyuli, barilim ti yaɣi, daŋ shɛli ni nira ni yina, ni diri bindira din ka alaafee.<ref name="NIH2016Risk" /> Plaque is made up of fat, cholesterol, calcium, and other substances found in the [[Ʒim|blood]].<ref name="NIH2016Def" /> The narrowing of arteries limits the flow of oxygen-rich blood to parts of the body.<ref name="NIH2016Def" /> Diagnosis is based upon a physical exam, electrocardiogram, and exercise stress test, among others.<ref name="NIH2016Diag">{{Cite web|title=How Is Atherosclerosis Diagnosed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113453/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|url-status=live}}</ref> Prevention is generally by eating a healthy diet, exercising, not smoking, and maintaining a normal weight.<ref name="NIH2016Pre" /> Treatment of established disease may include medications to lower cholesterol such as statins, blood pressure medication, or medications that decrease clotting, such as [[aspirin]].<ref name="NIH2016Tx" /> A number of procedures may also be carried out such as percutaneous coronary intervention, coronary artery bypass graft, or carotid endarterectomy.<ref name="NIH2016Tx" /> Atherosclerosis generally starts when a person is young and worsens with age.<ref name="NIH2016Cau" /> Almost all people are affected to some degree by the age of 65.<ref name="AR2013" /> It is the number one cause of death and disability in the developed world.<ref>{{Cite book|last=Topol|first=Eric J.|last2=Califf|first2=Robert M.|title=Textbook of Cardiovascular Medicine|date=2007|publisher=Lippincott Williams & Wilkins|isbn=9780781770125|pages=2|url=https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC&pg=PA2|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2020-01-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20200102085618/https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC|url-status=live}}</ref> Though it was first described in 1575,<ref name="Al2008" /> there is evidence that the condition occurred in people more than 5,000 years ago.<ref name="Al2008">{{Cite book|last=Shor|first=Allan|title=Chlamydia Atherosclerosis Lesion: Discovery, Diagnosis and Treatment|date=2008|publisher=Springer Science & Business Media|isbn=9781846288104|pages=8|url=https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|url-status=live}}</ref> == References == {{Reflist}} [[Pubu:Translated from MDWiki]] rattula6sogcmhcft2db4frzc8p3tfc 138199 138194 2026-05-30T16:24:35Z Knowledge and philosophy 2987 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1482581|Atherosclerosis]] to:dag #mdwikicx 138199 wikitext text/x-wiki {{For|the journal|Atherosclerosis (journal)}} {| class="infobox" ! colspan="2" class="infobox-above" style="background-color:#ccc;" |Atherosclerosis |- | colspan="2" class="infobox-subheader" style="text-align:left;" |'''Other names:''' Arteriosclerotic vascular disease (ASVD) |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Endo_dysfunction_Athero.PNG|frameless]] |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |The progression of atherosclerosis (narrowing exaggerated) |- style="line-height:1px; background-color:#ccc;" | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Filler.png|link=|alt=|frameless|300x300px]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Medical specialty|Specialty]] | class="infobox-data" |[[Cardiology]], [[angiology]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |Symptoms | class="infobox-data" |None<ref name="NIH2016Sym">{{cite web|title=What Are the Signs and Symptoms of Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113442/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Complication (medicine)|Complications]] | class="infobox-data" |[[Coronary artery disease]], [[stroke]], [[peripheral artery disease]], [[kidney problems]]<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Usual onset | class="infobox-data" |Youth (worsens with age)<ref name="NIH2016Cau">{{cite web|title=What Causes Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=23 April 2015|archive-url=https://archive.is/20150423115204/http://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Causes | class="infobox-data" |Unknown<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Risk factor|Risk factors]] | class="infobox-data" |[[Hypertension|High blood pressure]], [[diabetes]], [[smoking]], [[obesity]], family history, unhealthy diet<ref name="NIH2016Risk">{{cite web|title=Who Is at Risk for Atherosclerosis?|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113430/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Prevention | class="infobox-data" |[[Healthy diet]], exercise, not smoking, maintaining a normal weight<ref name="NIH2016Pre">{{cite web|title=How Can Atherosclerosis Be Prevented or Delayed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030927/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Medication | class="infobox-data" |[[Statin|Statins]], [[Antihypertensive drug|blood pressure medication]], [[aspirin]]<ref name="NIH2016Tx">{{cite web|title=How Is Atherosclerosis Treated? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030439/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Frequency | class="infobox-data" |≈100% (>65 years old)<ref name="AR2013">{{cite book|last1=Aronow|first1=Wilbert S.|last2=Fleg|first2=Jerome L.|last3=Rich|first3=Michael W.|title=Tresch and Aronow's Cardiovascular Disease in the Elderly, Fifth Edition|date=2013|publisher=CRC Press|isbn=9781842145449|pages=171|url=https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|url-status=live}}</ref> |- | colspan="2" class="infobox-below" style="border-top:3px solid #ccc;padding-top:0.5em;" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css"></templatestyles><div class="plainlist"> * </div> |} '''Atherosclerosis''' nyɛla dor' shɛli di yi ti niŋ ka ʒi so shɛŋa ʒim ni doli yiri suhuni puuni muɣ'lim ka di nyɛla bɛni yari shɛŋa n mɛ n ŋarili.<ref name="NIH2016Def">{{Cite web|title=What Is Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=2 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171202124226/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/|url-status=live}}</ref> Di piligu di ka ŋmahingbana.<ref name="NIH2016Sym" /> Di yi ti kpɛ puuni, di ni tooi tahi ʒi so shɛŋa (coronary artery ni peripheral artery) doro na, gbali ni boɣu, bee yaan nina yali muɣ'sira na, n doli ʒi so shɛŋa din nyoɣi.<ref name="NIH2016Sym" /> Di ŋmahingbana bɛ yiri polo, naɣ'la din mali so maa ti lɛbi zaɣ'kurili.<ref name="NIH2016Risk" /> Din ku jɛndi tahirili na nyɛla so ni bɛ mi shɛli.<ref name="NIH2016Sym" /> Din ni tooi vu nira miri di nyɛbu puuni shɛŋa n nyɛ ʒi kpam bɛ be dede, ʒi duli, shikiri doro, shigaari nyuli, barilim ti yaɣi, daŋ shɛli ni nira ni yina, ni bindiri dira din ka alaafee.<ref name="NIH2016Risk" /> ʒi kpam, ningbuna ni kpam, calcium, ni bɛni yari shɛŋa dabam din bɛ ʒim ni n laɣindi mɛri din ŋari ti ʒi soya.<ref name="NIH2016Def" /> The narrowing of arteries limits the flow of oxygen-rich blood to parts of the body.<ref name="NIH2016Def" /> Diagnosis is based upon a physical exam, electrocardiogram, and exercise stress test, among others.<ref name="NIH2016Diag">{{Cite web|title=How Is Atherosclerosis Diagnosed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113453/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|url-status=live}}</ref> Prevention is generally by eating a healthy diet, exercising, not smoking, and maintaining a normal weight.<ref name="NIH2016Pre" /> Treatment of established disease may include medications to lower cholesterol such as statins, blood pressure medication, or medications that decrease clotting, such as [[aspirin]].<ref name="NIH2016Tx" /> A number of procedures may also be carried out such as percutaneous coronary intervention, coronary artery bypass graft, or carotid endarterectomy.<ref name="NIH2016Tx" /> Atherosclerosis generally starts when a person is young and worsens with age.<ref name="NIH2016Cau" /> Almost all people are affected to some degree by the age of 65.<ref name="AR2013" /> It is the number one cause of death and disability in the developed world.<ref>{{Cite book|last=Topol|first=Eric J.|last2=Califf|first2=Robert M.|title=Textbook of Cardiovascular Medicine|date=2007|publisher=Lippincott Williams & Wilkins|isbn=9780781770125|pages=2|url=https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC&pg=PA2|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2020-01-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20200102085618/https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC|url-status=live}}</ref> Though it was first described in 1575,<ref name="Al2008" /> there is evidence that the condition occurred in people more than 5,000 years ago.<ref name="Al2008">{{Cite book|last=Shor|first=Allan|title=Chlamydia Atherosclerosis Lesion: Discovery, Diagnosis and Treatment|date=2008|publisher=Springer Science & Business Media|isbn=9781846288104|pages=8|url=https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|url-status=live}}</ref> == References == {{Reflist}} [[Pubu:Translated from MDWiki]] 0sffuudobbkrkcqzm5htuq7vq9467bc 138271 138199 2026-05-30T20:12:29Z Knowledge and philosophy 2987 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1482581|Atherosclerosis]] to:dag #mdwikicx 138271 wikitext text/x-wiki {{For|the journal|Atherosclerosis (journal)}} {| class="infobox" ! colspan="2" class="infobox-above" style="background-color:#ccc;" |Atherosclerosis |- | colspan="2" class="infobox-subheader" style="text-align:left;" |'''Other names:''' Arteriosclerotic vascular disease (ASVD) |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Endo_dysfunction_Athero.PNG|frameless]] |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |The progression of atherosclerosis (narrowing exaggerated) |- style="line-height:1px; background-color:#ccc;" | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Filler.png|link=|alt=|frameless|300x300px]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Medical specialty|Specialty]] | class="infobox-data" |[[Cardiology]], [[angiology]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |Symptoms | class="infobox-data" |None<ref name="NIH2016Sym">{{cite web|title=What Are the Signs and Symptoms of Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113442/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Complication (medicine)|Complications]] | class="infobox-data" |[[Coronary artery disease]], [[stroke]], [[peripheral artery disease]], [[kidney problems]]<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Usual onset | class="infobox-data" |Youth (worsens with age)<ref name="NIH2016Cau">{{cite web|title=What Causes Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=23 April 2015|archive-url=https://archive.is/20150423115204/http://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Causes | class="infobox-data" |Unknown<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Risk factor|Risk factors]] | class="infobox-data" |[[Hypertension|High blood pressure]], [[diabetes]], [[smoking]], [[obesity]], family history, unhealthy diet<ref name="NIH2016Risk">{{cite web|title=Who Is at Risk for Atherosclerosis?|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113430/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Prevention | class="infobox-data" |[[Healthy diet]], exercise, not smoking, maintaining a normal weight<ref name="NIH2016Pre">{{cite web|title=How Can Atherosclerosis Be Prevented or Delayed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030927/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Medication | class="infobox-data" |[[Statin|Statins]], [[Antihypertensive drug|blood pressure medication]], [[aspirin]]<ref name="NIH2016Tx">{{cite web|title=How Is Atherosclerosis Treated? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030439/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Frequency | class="infobox-data" |≈100% (>65 years old)<ref name="AR2013">{{cite book|last1=Aronow|first1=Wilbert S.|last2=Fleg|first2=Jerome L.|last3=Rich|first3=Michael W.|title=Tresch and Aronow's Cardiovascular Disease in the Elderly, Fifth Edition|date=2013|publisher=CRC Press|isbn=9781842145449|pages=171|url=https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|url-status=live}}</ref> |- | colspan="2" class="infobox-below" style="border-top:3px solid #ccc;padding-top:0.5em;" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css"></templatestyles><div class="plainlist"> * </div> |} '''Atherosclerosis''' nyɛla dor' shɛli di yi ti niŋ ka ʒi so shɛŋa ʒim ni doli yiri suhuni puuni muɣ'lim ka di nyɛla bɛni yari shɛŋa n mɛ n ŋarili.<ref name="NIH2016Def">{{Cite web|title=What Is Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=2 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171202124226/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/|url-status=live}}</ref> Di piligu di ka ŋmahingbana.<ref name="NIH2016Sym" /> Di yi ti kpɛ puuni, di ni tooi tahi ʒi so shɛŋa (coronary artery ni peripheral artery) doro na, gbali ni boɣu, bee yaan nina yali muɣ'sira na, n doli ʒi so shɛŋa din nyoɣi.<ref name="NIH2016Sym" /> Di ŋmahingbana bɛ yiri polo, naɣ'la din mali so maa ti lɛbi zaɣ'kurili.<ref name="NIH2016Risk" /> Din ku jɛndi tahirili na nyɛla so ni bɛ mi shɛli.<ref name="NIH2016Sym" /> Din ni tooi vu nira miri di nyɛbu puuni shɛŋa n nyɛ ʒi'kpam bɛ be dede, ʒi duli, shikiri doro, shigaari nyuli, barilim ti yaɣi, daŋ shɛli ni nira ni yina, ni bindiri dira din ka alaafee.<ref name="NIH2016Risk" /> ʒi kpam, ningbuna ni kpam, calcium, ni bɛni yari shɛŋa dabam din bɛ ʒim ni n laɣindi mɛri din ŋari ti ʒi soya.<ref name="NIH2016Def" /> ʒi soya maa muɣilimbu maa nyɛla din boori oxygen ni be ʒi shɛli ni zobu saŋ gili ningbuna ni.<ref name="NIH2016Def" /> Di vihi baŋ dolila ningbuna lihibu,.<ref name="NIH2016Diag">{{Cite web|title=How Is Atherosclerosis Diagnosed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113453/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|url-status=live}}</ref> Prevention is generally by eating a healthy diet, exercising, not smoking, and maintaining a normal weight.<ref name="NIH2016Pre" /> Treatment of established disease may include medications to lower cholesterol such as statins, blood pressure medication, or medications that decrease clotting, such as [[aspirin]].<ref name="NIH2016Tx" /> A number of procedures may also be carried out such as percutaneous coronary intervention, coronary artery bypass graft, or carotid endarterectomy.<ref name="NIH2016Tx" /> Atherosclerosis generally starts when a person is young and worsens with age.<ref name="NIH2016Cau" /> Almost all people are affected to some degree by the age of 65.<ref name="AR2013" /> It is the number one cause of death and disability in the developed world.<ref>{{Cite book|last=Topol|first=Eric J.|last2=Califf|first2=Robert M.|title=Textbook of Cardiovascular Medicine|date=2007|publisher=Lippincott Williams & Wilkins|isbn=9780781770125|pages=2|url=https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC&pg=PA2|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2020-01-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20200102085618/https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC|url-status=live}}</ref> Though it was first described in 1575,<ref name="Al2008" /> there is evidence that the condition occurred in people more than 5,000 years ago.<ref name="Al2008">{{Cite book|last=Shor|first=Allan|title=Chlamydia Atherosclerosis Lesion: Discovery, Diagnosis and Treatment|date=2008|publisher=Springer Science & Business Media|isbn=9781846288104|pages=8|url=https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|url-status=live}}</ref> == References == {{Reflist}} [[Pubu:Translated from MDWiki]] pz6e2utclh5vrrjmq7pppu9i5uwhdix 138292 138271 2026-05-30T21:13:23Z Knowledge and philosophy 2987 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1482581|Atherosclerosis]] to:dag #mdwikicx 138292 wikitext text/x-wiki {{For|the journal|Atherosclerosis (journal)}} {| class="infobox" ! colspan="2" class="infobox-above" style="background-color:#ccc;" |Atherosclerosis |- | colspan="2" class="infobox-subheader" style="text-align:left;" |'''Other names:''' Arteriosclerotic vascular disease (ASVD) |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Endo_dysfunction_Athero.PNG|frameless]] |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |The progression of atherosclerosis (narrowing exaggerated) |- style="line-height:1px; background-color:#ccc;" | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Filler.png|link=|alt=|frameless|300x300px]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Medical specialty|Specialty]] | class="infobox-data" |[[Cardiology]], [[angiology]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |Symptoms | class="infobox-data" |None<ref name="NIH2016Sym">{{cite web|title=What Are the Signs and Symptoms of Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113442/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Complication (medicine)|Complications]] | class="infobox-data" |[[Coronary artery disease]], [[stroke]], [[peripheral artery disease]], [[kidney problems]]<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Usual onset | class="infobox-data" |Youth (worsens with age)<ref name="NIH2016Cau">{{cite web|title=What Causes Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=23 April 2015|archive-url=https://archive.is/20150423115204/http://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Causes | class="infobox-data" |Unknown<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Risk factor|Risk factors]] | class="infobox-data" |[[Hypertension|High blood pressure]], [[diabetes]], [[smoking]], [[obesity]], family history, unhealthy diet<ref name="NIH2016Risk">{{cite web|title=Who Is at Risk for Atherosclerosis?|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113430/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Prevention | class="infobox-data" |[[Healthy diet]], exercise, not smoking, maintaining a normal weight<ref name="NIH2016Pre">{{cite web|title=How Can Atherosclerosis Be Prevented or Delayed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030927/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Medication | class="infobox-data" |[[Statin|Statins]], [[Antihypertensive drug|blood pressure medication]], [[aspirin]]<ref name="NIH2016Tx">{{cite web|title=How Is Atherosclerosis Treated? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030439/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Frequency | class="infobox-data" |≈100% (>65 years old)<ref name="AR2013">{{cite book|last1=Aronow|first1=Wilbert S.|last2=Fleg|first2=Jerome L.|last3=Rich|first3=Michael W.|title=Tresch and Aronow's Cardiovascular Disease in the Elderly, Fifth Edition|date=2013|publisher=CRC Press|isbn=9781842145449|pages=171|url=https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|url-status=live}}</ref> |- | colspan="2" class="infobox-below" style="border-top:3px solid #ccc;padding-top:0.5em;" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css"></templatestyles><div class="plainlist"> * </div> |} '''Atherosclerosis''' nyɛla dor' shɛli di yi ti niŋ ka ʒi so shɛŋa ʒim ni doli yiri suhuni puuni muɣ'lim ka di nyɛla bɛni yari shɛŋa n mɛ n ŋarili.<ref name="NIH2016Def">{{Cite web|title=What Is Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=2 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171202124226/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/|url-status=live}}</ref> Di piligu di ka ŋmahingbana.<ref name="NIH2016Sym" /> Di yi ti kpɛ puuni, di ni tooi tahi ʒi so shɛŋa (coronary artery ni peripheral artery) doro na, gbali ni boɣu, bee yaan nina yali muɣ'sira na, n doli ʒi so shɛŋa din nyoɣi.<ref name="NIH2016Sym" /> Di ŋmahingbana bɛ yiri polo, naɣ'la din mali so maa ti lɛbi zaɣ'kurili.<ref name="NIH2016Risk" /> Din ku jɛndi tahirili na nyɛla so ni bɛ mi shɛli.<ref name="NIH2016Sym" /> Din ni tooi vu nira miri di nyɛbu puuni shɛŋa n nyɛ ʒi'kpam bɛ be dede, ʒi duli, shikiri doro, shigaari nyuli, barilim ti yaɣi, daŋ shɛli ni nira ni yina, ni bindiri dira din ka alaafee.<ref name="NIH2016Risk" /> ʒi kpam, ningbuna ni kpam, calcium, ni bɛni yari shɛŋa dabam din bɛ ʒim ni n laɣindi mɛri din ŋari ti ʒi soya.<ref name="NIH2016Def" /> ʒi soya maa muɣilimbu maa nyɛla din boori oxygen ni be ʒi shɛli ni zobu saŋ gili ningbuna ni.<ref name="NIH2016Def" /> Di vihi baŋ dolila ningbuna lihibu, suhu vihibu, ni tuma wumsim vihibu, ni din pahi pahi.<ref name="NIH2016Diag">{{Cite web|title=How Is Atherosclerosis Diagnosed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113453/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|url-status=live}}</ref> Prevention is generally by eating a healthy diet, exercising, not smoking, and maintaining a normal weight.<ref name="NIH2016Pre" /> Treatment of established disease may include medications to lower cholesterol such as statins, blood pressure medication, or medications that decrease clotting, such as [[aspirin]].<ref name="NIH2016Tx" /> A number of procedures may also be carried out such as percutaneous coronary intervention, coronary artery bypass graft, or carotid endarterectomy.<ref name="NIH2016Tx" /> Atherosclerosis generally starts when a person is young and worsens with age.<ref name="NIH2016Cau" /> Almost all people are affected to some degree by the age of 65.<ref name="AR2013" /> It is the number one cause of death and disability in the developed world.<ref>{{Cite book|last=Topol|first=Eric J.|last2=Califf|first2=Robert M.|title=Textbook of Cardiovascular Medicine|date=2007|publisher=Lippincott Williams & Wilkins|isbn=9780781770125|pages=2|url=https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC&pg=PA2|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2020-01-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20200102085618/https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC|url-status=live}}</ref> Though it was first described in 1575,<ref name="Al2008" /> there is evidence that the condition occurred in people more than 5,000 years ago.<ref name="Al2008">{{Cite book|last=Shor|first=Allan|title=Chlamydia Atherosclerosis Lesion: Discovery, Diagnosis and Treatment|date=2008|publisher=Springer Science & Business Media|isbn=9781846288104|pages=8|url=https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|url-status=live}}</ref> == References == {{Reflist}} [[Pubu:Translated from MDWiki]] t4c41j9oyaburck8rquvy4yfy5g5vbg 138296 138292 2026-05-30T21:17:33Z Knowledge and philosophy 2987 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1482581|Atherosclerosis]] to:dag #mdwikicx 138296 wikitext text/x-wiki {{For|the journal|Atherosclerosis (journal)}} {| class="infobox" ! colspan="2" class="infobox-above" style="background-color:#ccc;" |Atherosclerosis |- | colspan="2" class="infobox-subheader" style="text-align:left;" |'''Other names:''' Arteriosclerotic vascular disease (ASVD) |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Endo_dysfunction_Athero.PNG|frameless]] |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |The progression of atherosclerosis (narrowing exaggerated) |- style="line-height:1px; background-color:#ccc;" | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Filler.png|link=|alt=|frameless|300x300px]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Medical specialty|Specialty]] | class="infobox-data" |[[Cardiology]], [[angiology]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |Symptoms | class="infobox-data" |None<ref name="NIH2016Sym">{{cite web|title=What Are the Signs and Symptoms of Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113442/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Complication (medicine)|Complications]] | class="infobox-data" |[[Coronary artery disease]], [[stroke]], [[peripheral artery disease]], [[kidney problems]]<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Usual onset | class="infobox-data" |Youth (worsens with age)<ref name="NIH2016Cau">{{cite web|title=What Causes Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=23 April 2015|archive-url=https://archive.is/20150423115204/http://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Causes | class="infobox-data" |Unknown<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Risk factor|Risk factors]] | class="infobox-data" |[[Hypertension|High blood pressure]], [[diabetes]], [[smoking]], [[obesity]], family history, unhealthy diet<ref name="NIH2016Risk">{{cite web|title=Who Is at Risk for Atherosclerosis?|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113430/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Prevention | class="infobox-data" |[[Healthy diet]], exercise, not smoking, maintaining a normal weight<ref name="NIH2016Pre">{{cite web|title=How Can Atherosclerosis Be Prevented or Delayed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030927/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Medication | class="infobox-data" |[[Statin|Statins]], [[Antihypertensive drug|blood pressure medication]], [[aspirin]]<ref name="NIH2016Tx">{{cite web|title=How Is Atherosclerosis Treated? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030439/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Frequency | class="infobox-data" |≈100% (>65 years old)<ref name="AR2013">{{cite book|last1=Aronow|first1=Wilbert S.|last2=Fleg|first2=Jerome L.|last3=Rich|first3=Michael W.|title=Tresch and Aronow's Cardiovascular Disease in the Elderly, Fifth Edition|date=2013|publisher=CRC Press|isbn=9781842145449|pages=171|url=https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|url-status=live}}</ref> |- | colspan="2" class="infobox-below" style="border-top:3px solid #ccc;padding-top:0.5em;" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css"></templatestyles><div class="plainlist"> * </div> |} '''Atherosclerosis''' nyɛla dor' shɛli di yi ti niŋ ka ʒi so shɛŋa ʒim ni doli yiri suhuni puuni muɣ'lim ka di nyɛla bɛni yari shɛŋa n mɛ n ŋarili.<ref name="NIH2016Def">{{Cite web|title=What Is Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=2 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171202124226/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/|url-status=live}}</ref> Di piligu di ka ŋmahingbana.<ref name="NIH2016Sym" /> Di yi ti kpɛ puuni, di ni tooi tahi ʒi so shɛŋa (coronary artery ni peripheral artery) doro na, gbali ni boɣu, bee yaan nina yali muɣ'sira na, n doli ʒi so shɛŋa din nyoɣi.<ref name="NIH2016Sym" /> Di ŋmahingbana bɛ yiri polo, naɣ'la din mali so maa ti lɛbi zaɣ'kurili.<ref name="NIH2016Risk" /> Din ku jɛndi tahirili na nyɛla so ni bɛ mi shɛli.<ref name="NIH2016Sym" /> Din ni tooi vu nira miri di nyɛbu puuni shɛŋa n nyɛ ʒi'kpam bɛ be dede, ʒi duli, shikiri doro, shigaari nyuli, barilim ti yaɣi, daŋ shɛli ni nira ni yina, ni bindiri dira din ka alaafee.<ref name="NIH2016Risk" /> ʒi kpam, ningbuna ni kpam, calcium, ni bɛni yari shɛŋa dabam din bɛ ʒim ni n laɣindi mɛri din ŋari ti ʒi soya.<ref name="NIH2016Def" /> ʒi soya maa muɣilimbu maa nyɛla din boori oxygen ni be ʒi shɛli ni zobu saŋ gili ningbuna ni.<ref name="NIH2016Def" /> Di vihi baŋ dolila ningbuna lihibu, suhu vihibu, ni tuma wumsim vihibu, ni din pahi pahi.<ref name="NIH2016Diag">{{Cite web|title=How Is Atherosclerosis Diagnosed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113453/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|url-status=live}}</ref> Di gu ka taɣi soya n nyɛ nira diri bindira din mali alaafee, maŋa dambu, chɛ shigari nyubu, ka chɛ ka nira timsim saɣasi.<ref name="NIH2016Pre" /> Treatment of established disease may include medications to lower cholesterol such as statins, blood pressure medication, or medications that decrease clotting, such as [[Aspirin|a]].<ref name="NIH2016Tx" /> A number of procedures may also be carried out such as percutaneous coronary intervention, coronary artery bypass graft, or carotid endarterectomy.<ref name="NIH2016Tx" /> Atherosclerosis generally starts when a person is young and worsens with age.<ref name="NIH2016Cau" /> Almost all people are affected to some degree by the age of 65.<ref name="AR2013" /> It is the number one cause of death and disability in the developed world.<ref>{{Cite book|last=Topol|first=Eric J.|last2=Califf|first2=Robert M.|title=Textbook of Cardiovascular Medicine|date=2007|publisher=Lippincott Williams & Wilkins|isbn=9780781770125|pages=2|url=https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC&pg=PA2|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2020-01-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20200102085618/https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC|url-status=live}}</ref> Though it was first described in 1575,<ref name="Al2008" /> there is evidence that the condition occurred in people more than 5,000 years ago.<ref name="Al2008">{{Cite book|last=Shor|first=Allan|title=Chlamydia Atherosclerosis Lesion: Discovery, Diagnosis and Treatment|date=2008|publisher=Springer Science & Business Media|isbn=9781846288104|pages=8|url=https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|url-status=live}}</ref> == References == {{Reflist}} [[Pubu:Translated from MDWiki]] dy4ua64y7p5m901784p6tdbnw714wx6 138299 138296 2026-05-30T21:22:53Z Knowledge and philosophy 2987 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1482581|Atherosclerosis]] to:dag #mdwikicx 138299 wikitext text/x-wiki {{For|the journal|Atherosclerosis (journal)}} {| class="infobox" ! colspan="2" class="infobox-above" style="background-color:#ccc;" |Atherosclerosis |- | colspan="2" class="infobox-subheader" style="text-align:left;" |'''Other names:''' Arteriosclerotic vascular disease (ASVD) |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Endo_dysfunction_Athero.PNG|frameless]] |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |The progression of atherosclerosis (narrowing exaggerated) |- style="line-height:1px; background-color:#ccc;" | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Filler.png|link=|alt=|frameless|300x300px]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Medical specialty|Specialty]] | class="infobox-data" |[[Cardiology]], [[angiology]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |Symptoms | class="infobox-data" |None<ref name="NIH2016Sym">{{cite web|title=What Are the Signs and Symptoms of Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113442/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Complication (medicine)|Complications]] | class="infobox-data" |[[Coronary artery disease]], [[stroke]], [[peripheral artery disease]], [[kidney problems]]<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Usual onset | class="infobox-data" |Youth (worsens with age)<ref name="NIH2016Cau">{{cite web|title=What Causes Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=23 April 2015|archive-url=https://archive.is/20150423115204/http://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Causes | class="infobox-data" |Unknown<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Risk factor|Risk factors]] | class="infobox-data" |[[Hypertension|High blood pressure]], [[diabetes]], [[smoking]], [[obesity]], family history, unhealthy diet<ref name="NIH2016Risk">{{cite web|title=Who Is at Risk for Atherosclerosis?|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113430/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Prevention | class="infobox-data" |[[Healthy diet]], exercise, not smoking, maintaining a normal weight<ref name="NIH2016Pre">{{cite web|title=How Can Atherosclerosis Be Prevented or Delayed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030927/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Medication | class="infobox-data" |[[Statin|Statins]], [[Antihypertensive drug|blood pressure medication]], [[aspirin]]<ref name="NIH2016Tx">{{cite web|title=How Is Atherosclerosis Treated? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030439/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Frequency | class="infobox-data" |≈100% (>65 years old)<ref name="AR2013">{{cite book|last1=Aronow|first1=Wilbert S.|last2=Fleg|first2=Jerome L.|last3=Rich|first3=Michael W.|title=Tresch and Aronow's Cardiovascular Disease in the Elderly, Fifth Edition|date=2013|publisher=CRC Press|isbn=9781842145449|pages=171|url=https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|url-status=live}}</ref> |- | colspan="2" class="infobox-below" style="border-top:3px solid #ccc;padding-top:0.5em;" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css"></templatestyles><div class="plainlist"> * </div> |} '''Atherosclerosis''' nyɛla dor' shɛli di yi ti niŋ ka ʒi so shɛŋa ʒim ni doli yiri suhuni puuni muɣ'lim ka di nyɛla bɛni yari shɛŋa n mɛ n ŋarili.<ref name="NIH2016Def">{{Cite web|title=What Is Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=2 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171202124226/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/|url-status=live}}</ref> Di piligu di ka ŋmahingbana.<ref name="NIH2016Sym" /> Di yi ti kpɛ puuni, di ni tooi tahi ʒi so shɛŋa (coronary artery ni peripheral artery) doro na, gbali ni boɣu, bee yaan nina yali muɣ'sira na, n doli ʒi so shɛŋa din nyoɣi.<ref name="NIH2016Sym" /> Di ŋmahingbana bɛ yiri polo, naɣ'la din mali so maa ti lɛbi zaɣ'kurili.<ref name="NIH2016Risk" /> Din ku jɛndi tahirili na nyɛla so ni bɛ mi shɛli.<ref name="NIH2016Sym" /> Din ni tooi vu nira miri di nyɛbu puuni shɛŋa n nyɛ ʒi'kpam bɛ be dede, ʒi duli, shikiri doro, shigaari nyuli, barilim ti yaɣi, daŋ shɛli ni nira ni yina, ni bindiri dira din ka alaafee.<ref name="NIH2016Risk" /> ʒi kpam, ningbuna ni kpam, calcium, ni bɛni yari shɛŋa dabam din bɛ ʒim ni n laɣindi mɛri din ŋari ti ʒi soya.<ref name="NIH2016Def" /> ʒi soya maa muɣilimbu maa nyɛla din boori oxygen ni be ʒi shɛli ni zobu saŋ gili ningbuna ni.<ref name="NIH2016Def" /> Di vihi baŋ dolila ningbuna lihibu, suhu vihibu, ni tuma wumsim vihibu, ni din pahi pahi.<ref name="NIH2016Diag">{{Cite web|title=How Is Atherosclerosis Diagnosed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113453/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|url-status=live}}</ref> Di gu ka taɣi soya n nyɛ nira diri bindira din mali alaafee, maŋa dambu, chɛ shigari nyubu, ka chɛ ka nira timsim saɣasi.<ref name="NIH2016Pre" /> Doro maa din pun kpɛ tibbu soya puuni n nyɛ tima din ni booi ʒi kpam kaman "statins", ʒiduli tima, bee tima din boori ʒim gbihibu kaman "aspirin".<ref name="NIH2016Tx" /> A number of procedures may also be carried out such as percutaneous coronary intervention, coronary artery bypass graft, or carotid endarterectomy.<ref name="NIH2016Tx" /> Atherosclerosis generally starts when a person is young and worsens with age.<ref name="NIH2016Cau" /> Almost all people are affected to some degree by the age of 65.<ref name="AR2013" /> It is the number one cause of death and disability in the developed world.<ref>{{Cite book|last=Topol|first=Eric J.|last2=Califf|first2=Robert M.|title=Textbook of Cardiovascular Medicine|date=2007|publisher=Lippincott Williams & Wilkins|isbn=9780781770125|pages=2|url=https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC&pg=PA2|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2020-01-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20200102085618/https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC|url-status=live}}</ref> Though it was first described in 1575,<ref name="Al2008" /> there is evidence that the condition occurred in people more than 5,000 years ago.<ref name="Al2008">{{Cite book|last=Shor|first=Allan|title=Chlamydia Atherosclerosis Lesion: Discovery, Diagnosis and Treatment|date=2008|publisher=Springer Science & Business Media|isbn=9781846288104|pages=8|url=https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|url-status=live}}</ref> == References == {{Reflist}} [[Pubu:Translated from MDWiki]] r42p7z58v5iq9kc6jg9ifw2ut2zuvdg 138304 138299 2026-05-30T21:25:40Z Knowledge and philosophy 2987 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1482581|Atherosclerosis]] to:dag #mdwikicx 138304 wikitext text/x-wiki {{For|the journal|Atherosclerosis (journal)}} {| class="infobox" ! colspan="2" class="infobox-above" style="background-color:#ccc;" |Atherosclerosis |- | colspan="2" class="infobox-subheader" style="text-align:left;" |'''Other names:''' Arteriosclerotic vascular disease (ASVD) |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Endo_dysfunction_Athero.PNG|frameless]] |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |The progression of atherosclerosis (narrowing exaggerated) |- style="line-height:1px; background-color:#ccc;" | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Filler.png|link=|alt=|frameless|300x300px]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Medical specialty|Specialty]] | class="infobox-data" |[[Cardiology]], [[angiology]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |Symptoms | class="infobox-data" |None<ref name="NIH2016Sym">{{cite web|title=What Are the Signs and Symptoms of Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113442/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Complication (medicine)|Complications]] | class="infobox-data" |[[Coronary artery disease]], [[stroke]], [[peripheral artery disease]], [[kidney problems]]<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Usual onset | class="infobox-data" |Youth (worsens with age)<ref name="NIH2016Cau">{{cite web|title=What Causes Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=23 April 2015|archive-url=https://archive.is/20150423115204/http://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Causes | class="infobox-data" |Unknown<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Risk factor|Risk factors]] | class="infobox-data" |[[Hypertension|High blood pressure]], [[diabetes]], [[smoking]], [[obesity]], family history, unhealthy diet<ref name="NIH2016Risk">{{cite web|title=Who Is at Risk for Atherosclerosis?|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113430/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Prevention | class="infobox-data" |[[Healthy diet]], exercise, not smoking, maintaining a normal weight<ref name="NIH2016Pre">{{cite web|title=How Can Atherosclerosis Be Prevented or Delayed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030927/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Medication | class="infobox-data" |[[Statin|Statins]], [[Antihypertensive drug|blood pressure medication]], [[aspirin]]<ref name="NIH2016Tx">{{cite web|title=How Is Atherosclerosis Treated? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030439/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Frequency | class="infobox-data" |≈100% (>65 years old)<ref name="AR2013">{{cite book|last1=Aronow|first1=Wilbert S.|last2=Fleg|first2=Jerome L.|last3=Rich|first3=Michael W.|title=Tresch and Aronow's Cardiovascular Disease in the Elderly, Fifth Edition|date=2013|publisher=CRC Press|isbn=9781842145449|pages=171|url=https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|url-status=live}}</ref> |- | colspan="2" class="infobox-below" style="border-top:3px solid #ccc;padding-top:0.5em;" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css"></templatestyles><div class="plainlist"> * </div> |} '''Atherosclerosis''' nyɛla dor' shɛli di yi ti niŋ ka ʒi so shɛŋa ʒim ni doli yiri suhuni puuni muɣ'lim ka di nyɛla bɛni yari shɛŋa n mɛ n ŋarili.<ref name="NIH2016Def">{{Cite web|title=What Is Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=2 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171202124226/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/|url-status=live}}</ref> Di piligu di ka ŋmahingbana.<ref name="NIH2016Sym" /> Di yi ti kpɛ puuni, di ni tooi tahi ʒi so shɛŋa (coronary artery ni peripheral artery) doro na, gbali ni boɣu, bee yaan nina yali muɣ'sira na, n doli ʒi so shɛŋa din nyoɣi.<ref name="NIH2016Sym" /> Di ŋmahingbana bɛ yiri polo, naɣ'la din mali so maa ti lɛbi zaɣ'kurili.<ref name="NIH2016Risk" /> Din ku jɛndi tahirili na nyɛla so ni bɛ mi shɛli.<ref name="NIH2016Sym" /> Din ni tooi vu nira miri di nyɛbu puuni shɛŋa n nyɛ ʒi'kpam bɛ be dede, ʒi duli, shikiri doro, shigaari nyuli, barilim ti yaɣi, daŋ shɛli ni nira ni yina, ni bindiri dira din ka alaafee.<ref name="NIH2016Risk" /> ʒi kpam, ningbuna ni kpam, calcium, ni bɛni yari shɛŋa dabam din bɛ ʒim ni n laɣindi mɛri din ŋari ti ʒi soya.<ref name="NIH2016Def" /> ʒi soya maa muɣilimbu maa nyɛla din boori oxygen ni be ʒi shɛli ni zobu saŋ gili ningbuna ni.<ref name="NIH2016Def" /> Di vihi baŋ dolila ningbuna lihibu, suhu vihibu, ni tuma wumsim vihibu, ni din pahi pahi.<ref name="NIH2016Diag">{{Cite web|title=How Is Atherosclerosis Diagnosed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113453/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|url-status=live}}</ref> Di gu ka taɣi soya n nyɛ nira diri bindira din mali alaafee, maŋa dambu, chɛ shigari nyubu, ka chɛ ka nira timsim saɣasi.<ref name="NIH2016Pre" /> Doro maa din pun kpɛ tibbu soya puuni n nyɛ tima din ni booi ʒi kpam kaman "statins", ʒiduli tima, bee tima din boori ʒim gbihibu kaman "aspirin".<ref name="NIH2016Tx" /> Atherosclerosis piindila nira bilim ni, ka lee kpɛri yoɣu n doli zaɣ'kuritali niŋbu.<ref name="NIH2016Cau" /> Almost all people are affected to some degree by the age of 65.<ref name="AR2013" /> It is the number one cause of death and disability in the developed world.<ref>{{Cite book|last=Topol|first=Eric J.|last2=Califf|first2=Robert M.|title=Textbook of Cardiovascular Medicine|date=2007|publisher=Lippincott Williams & Wilkins|isbn=9780781770125|pages=2|url=https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC&pg=PA2|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2020-01-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20200102085618/https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC|url-status=live}}</ref> Though it was first described in 1575,<ref name="Al2008" /> there is evidence that the condition occurred in people more than 5,000 years ago.<ref name="Al2008">{{Cite book|last=Shor|first=Allan|title=Chlamydia Atherosclerosis Lesion: Discovery, Diagnosis and Treatment|date=2008|publisher=Springer Science & Business Media|isbn=9781846288104|pages=8|url=https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|url-status=live}}</ref> == References == {{Reflist}} [[Pubu:Translated from MDWiki]] nib9tsde9svxh7u9w3xab4zmvilsrxd 138307 138304 2026-05-30T21:28:06Z Knowledge and philosophy 2987 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1482581|Atherosclerosis]] to:dag #mdwikicx 138307 wikitext text/x-wiki {{For|the journal|Atherosclerosis (journal)}} {| class="infobox" ! colspan="2" class="infobox-above" style="background-color:#ccc;" |Atherosclerosis |- | colspan="2" class="infobox-subheader" style="text-align:left;" |'''Other names:''' Arteriosclerotic vascular disease (ASVD) |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Endo_dysfunction_Athero.PNG|frameless]] |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |The progression of atherosclerosis (narrowing exaggerated) |- style="line-height:1px; background-color:#ccc;" | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Filler.png|link=|alt=|frameless|300x300px]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Medical specialty|Specialty]] | class="infobox-data" |[[Cardiology]], [[angiology]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |Symptoms | class="infobox-data" |None<ref name="NIH2016Sym">{{cite web|title=What Are the Signs and Symptoms of Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113442/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Complication (medicine)|Complications]] | class="infobox-data" |[[Coronary artery disease]], [[stroke]], [[peripheral artery disease]], [[kidney problems]]<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Usual onset | class="infobox-data" |Youth (worsens with age)<ref name="NIH2016Cau">{{cite web|title=What Causes Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=23 April 2015|archive-url=https://archive.is/20150423115204/http://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Causes | class="infobox-data" |Unknown<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Risk factor|Risk factors]] | class="infobox-data" |[[Hypertension|High blood pressure]], [[diabetes]], [[smoking]], [[obesity]], family history, unhealthy diet<ref name="NIH2016Risk">{{cite web|title=Who Is at Risk for Atherosclerosis?|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113430/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Prevention | class="infobox-data" |[[Healthy diet]], exercise, not smoking, maintaining a normal weight<ref name="NIH2016Pre">{{cite web|title=How Can Atherosclerosis Be Prevented or Delayed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030927/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Medication | class="infobox-data" |[[Statin|Statins]], [[Antihypertensive drug|blood pressure medication]], [[aspirin]]<ref name="NIH2016Tx">{{cite web|title=How Is Atherosclerosis Treated? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030439/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Frequency | class="infobox-data" |≈100% (>65 years old)<ref name="AR2013">{{cite book|last1=Aronow|first1=Wilbert S.|last2=Fleg|first2=Jerome L.|last3=Rich|first3=Michael W.|title=Tresch and Aronow's Cardiovascular Disease in the Elderly, Fifth Edition|date=2013|publisher=CRC Press|isbn=9781842145449|pages=171|url=https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|url-status=live}}</ref> |- | colspan="2" class="infobox-below" style="border-top:3px solid #ccc;padding-top:0.5em;" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css"></templatestyles><div class="plainlist"> * </div> |} '''Atherosclerosis''' nyɛla dor' shɛli di yi ti niŋ ka ʒi so shɛŋa ʒim ni doli yiri suhuni puuni muɣ'lim ka di nyɛla bɛni yari shɛŋa n mɛ n ŋarili.<ref name="NIH2016Def">{{Cite web|title=What Is Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=2 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171202124226/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/|url-status=live}}</ref> Di piligu di ka ŋmahingbana.<ref name="NIH2016Sym" /> Di yi ti kpɛ puuni, di ni tooi tahi ʒi so shɛŋa (coronary artery ni peripheral artery) doro na, gbali ni boɣu, bee yaan nina yali muɣ'sira na, n doli ʒi so shɛŋa din nyoɣi.<ref name="NIH2016Sym" /> Di ŋmahingbana bɛ yiri polo, naɣ'la din mali so maa ti lɛbi zaɣ'kurili.<ref name="NIH2016Risk" /> Din ku jɛndi tahirili na nyɛla so ni bɛ mi shɛli.<ref name="NIH2016Sym" /> Din ni tooi vu nira miri di nyɛbu puuni shɛŋa n nyɛ ʒi'kpam bɛ be dede, ʒi duli, shikiri doro, shigaari nyuli, barilim ti yaɣi, daŋ shɛli ni nira ni yina, ni bindiri dira din ka alaafee.<ref name="NIH2016Risk" /> ʒi kpam, ningbuna ni kpam, calcium, ni bɛni yari shɛŋa dabam din bɛ ʒim ni n laɣindi mɛri din ŋari ti ʒi soya.<ref name="NIH2016Def" /> ʒi soya maa muɣilimbu maa nyɛla din boori oxygen ni be ʒi shɛli ni zobu saŋ gili ningbuna ni.<ref name="NIH2016Def" /> Di vihi baŋ dolila ningbuna lihibu, suhu vihibu, ni tuma wumsim vihibu, ni din pahi pahi.<ref name="NIH2016Diag">{{Cite web|title=How Is Atherosclerosis Diagnosed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113453/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|url-status=live}}</ref> Di gu ka taɣi soya n nyɛ nira diri bindira din mali alaafee, maŋa dambu, chɛ shigari nyubu, ka chɛ ka nira timsim saɣasi.<ref name="NIH2016Pre" /> Doro maa din pun kpɛ tibbu soya puuni n nyɛ tima din ni booi ʒi kpam kaman "statins", ʒiduli tima, bee tima din boori ʒim gbihibu kaman "aspirin".<ref name="NIH2016Tx" /> Atherosclerosis piindila nira bilim ni, ka lee kpɛri yoɣu n doli zaɣ'kuritali niŋbu.<ref name="NIH2016Cau" /> Nira kam malilila bɛla O yi ti paai kaman yuum pihiyobu ni anu (65).<ref name="AR2013" /> It is the number one cause of death and disability in the developed world.<ref>{{Cite book|last=Topol|first=Eric J.|last2=Califf|first2=Robert M.|title=Textbook of Cardiovascular Medicine|date=2007|publisher=Lippincott Williams & Wilkins|isbn=9780781770125|pages=2|url=https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC&pg=PA2|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2020-01-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20200102085618/https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC|url-status=live}}</ref> Though it was first described in 1575,<ref name="Al2008" /> there is evidence that the condition occurred in people more than 5,000 years ago.<ref name="Al2008">{{Cite book|last=Shor|first=Allan|title=Chlamydia Atherosclerosis Lesion: Discovery, Diagnosis and Treatment|date=2008|publisher=Springer Science & Business Media|isbn=9781846288104|pages=8|url=https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|url-status=live}}</ref> == References == {{Reflist}} [[Pubu:Translated from MDWiki]] n2fkw5fnkto8aoags6xp9afs1mutcj9 138308 138307 2026-05-30T21:32:07Z Knowledge and philosophy 2987 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1482581|Atherosclerosis]] to:dag #mdwikicx 138308 wikitext text/x-wiki {{For|the journal|Atherosclerosis (journal)}} {| class="infobox" ! colspan="2" class="infobox-above" style="background-color:#ccc;" |Atherosclerosis |- | colspan="2" class="infobox-subheader" style="text-align:left;" |'''Other names:''' Arteriosclerotic vascular disease (ASVD) |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Endo_dysfunction_Athero.PNG|frameless]] |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |The progression of atherosclerosis (narrowing exaggerated) |- style="line-height:1px; background-color:#ccc;" | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Filler.png|link=|alt=|frameless|300x300px]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Medical specialty|Specialty]] | class="infobox-data" |[[Cardiology]], [[angiology]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |Symptoms | class="infobox-data" |None<ref name="NIH2016Sym">{{cite web|title=What Are the Signs and Symptoms of Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113442/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Complication (medicine)|Complications]] | class="infobox-data" |[[Coronary artery disease]], [[stroke]], [[peripheral artery disease]], [[kidney problems]]<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Usual onset | class="infobox-data" |Youth (worsens with age)<ref name="NIH2016Cau">{{cite web|title=What Causes Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=23 April 2015|archive-url=https://archive.is/20150423115204/http://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Causes | class="infobox-data" |Unknown<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Risk factor|Risk factors]] | class="infobox-data" |[[Hypertension|High blood pressure]], [[diabetes]], [[smoking]], [[obesity]], family history, unhealthy diet<ref name="NIH2016Risk">{{cite web|title=Who Is at Risk for Atherosclerosis?|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113430/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Prevention | class="infobox-data" |[[Healthy diet]], exercise, not smoking, maintaining a normal weight<ref name="NIH2016Pre">{{cite web|title=How Can Atherosclerosis Be Prevented or Delayed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030927/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Medication | class="infobox-data" |[[Statin|Statins]], [[Antihypertensive drug|blood pressure medication]], [[aspirin]]<ref name="NIH2016Tx">{{cite web|title=How Is Atherosclerosis Treated? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030439/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Frequency | class="infobox-data" |≈100% (>65 years old)<ref name="AR2013">{{cite book|last1=Aronow|first1=Wilbert S.|last2=Fleg|first2=Jerome L.|last3=Rich|first3=Michael W.|title=Tresch and Aronow's Cardiovascular Disease in the Elderly, Fifth Edition|date=2013|publisher=CRC Press|isbn=9781842145449|pages=171|url=https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|url-status=live}}</ref> |- | colspan="2" class="infobox-below" style="border-top:3px solid #ccc;padding-top:0.5em;" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css"></templatestyles><div class="plainlist"> * </div> |} '''Atherosclerosis''' nyɛla dor' shɛli di yi ti niŋ ka ʒi so shɛŋa ʒim ni doli yiri suhuni puuni muɣ'lim ka di nyɛla bɛni yari shɛŋa n mɛ n ŋarili.<ref name="NIH2016Def">{{Cite web|title=What Is Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=2 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171202124226/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/|url-status=live}}</ref> Di piligu di ka ŋmahingbana.<ref name="NIH2016Sym" /> Di yi ti kpɛ puuni, di ni tooi tahi ʒi so shɛŋa (coronary artery ni peripheral artery) doro na, gbali ni boɣu, bee yaan nina yali muɣ'sira na, n doli ʒi so shɛŋa din nyoɣi.<ref name="NIH2016Sym" /> Di ŋmahingbana bɛ yiri polo, naɣ'la din mali so maa ti lɛbi zaɣ'kurili.<ref name="NIH2016Risk" /> Din ku jɛndi tahirili na nyɛla so ni bɛ mi shɛli.<ref name="NIH2016Sym" /> Din ni tooi vu nira miri di nyɛbu puuni shɛŋa n nyɛ ʒi'kpam bɛ be dede, ʒi duli, shikiri doro, shigaari nyuli, barilim ti yaɣi, daŋ shɛli ni nira ni yina, ni bindiri dira din ka alaafee.<ref name="NIH2016Risk" /> ʒi kpam, ningbuna ni kpam, calcium, ni bɛni yari shɛŋa dabam din bɛ ʒim ni n laɣindi mɛri din ŋari ti ʒi soya.<ref name="NIH2016Def" /> ʒi soya maa muɣilimbu maa nyɛla din boori oxygen ni be ʒi shɛli ni zobu saŋ gili ningbuna ni.<ref name="NIH2016Def" /> Di vihi baŋ dolila ningbuna lihibu, suhu vihibu, ni tuma wumsim vihibu, ni din pahi pahi.<ref name="NIH2016Diag">{{Cite web|title=How Is Atherosclerosis Diagnosed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113453/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|url-status=live}}</ref> Di gu ka taɣi soya n nyɛ nira diri bindira din mali alaafee, maŋa dambu, chɛ shigari nyubu, ka chɛ ka nira timsim saɣasi.<ref name="NIH2016Pre" /> Doro maa din pun kpɛ tibbu soya puuni n nyɛ tima din ni booi ʒi kpam kaman "statins", ʒiduli tima, bee tima din boori ʒim gbihibu kaman "aspirin".<ref name="NIH2016Tx" /> Atherosclerosis piindila nira bilim ni, ka lee kpɛri yoɣu n doli zaɣ'kuritali niŋbu.<ref name="NIH2016Cau" /> Nira kam malilila bɛla O yi ti paai kaman yuum pihiyobu ni anu (65).<ref name="AR2013" /> Dina n nyɛ dor' shɛli din bɛ zuɣusaa n diri nyɛvuya gari doro kam, ka lahi lɛbigiri niriba namo nima tingban shɛŋa din lɛbigi puuni.<ref>{{Cite book|last=Topol|first=Eric J.|last2=Califf|first2=Robert M.|title=Textbook of Cardiovascular Medicine|date=2007|publisher=Lippincott Williams & Wilkins|isbn=9780781770125|pages=2|url=https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC&pg=PA2|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2020-01-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20200102085618/https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC|url-status=live}}</ref> Though it was first described in 1575,<ref name="Al2008" /> there is evidence that the condition occurred in people more than 5,000 years ago.<ref name="Al2008">{{Cite book|last=Shor|first=Allan|title=Chlamydia Atherosclerosis Lesion: Discovery, Diagnosis and Treatment|date=2008|publisher=Springer Science & Business Media|isbn=9781846288104|pages=8|url=https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|url-status=live}}</ref> == References == {{Reflist}} [[Pubu:Translated from MDWiki]] pqwbqfshkxkqa1lxvgyumlea0x47574 138311 138308 2026-05-30T21:37:19Z Knowledge and philosophy 2987 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1482581|Atherosclerosis]] to:dag #mdwikicx 138311 wikitext text/x-wiki {{For|the journal|Atherosclerosis (journal)}} {| class="infobox" ! colspan="2" class="infobox-above" style="background-color:#ccc;" |Atherosclerosis |- | colspan="2" class="infobox-subheader" style="text-align:left;" |'''Other names:''' Arteriosclerotic vascular disease (ASVD) |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Endo_dysfunction_Athero.PNG|frameless]] |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |The progression of atherosclerosis (narrowing exaggerated) |- style="line-height:1px; background-color:#ccc;" | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Filler.png|link=|alt=|frameless|300x300px]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Medical specialty|Specialty]] | class="infobox-data" |[[Cardiology]], [[angiology]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |Symptoms | class="infobox-data" |None<ref name="NIH2016Sym">{{cite web|title=What Are the Signs and Symptoms of Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113442/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Complication (medicine)|Complications]] | class="infobox-data" |[[Coronary artery disease]], [[stroke]], [[peripheral artery disease]], [[kidney problems]]<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Usual onset | class="infobox-data" |Youth (worsens with age)<ref name="NIH2016Cau">{{cite web|title=What Causes Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=23 April 2015|archive-url=https://archive.is/20150423115204/http://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Causes | class="infobox-data" |Unknown<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Risk factor|Risk factors]] | class="infobox-data" |[[Hypertension|High blood pressure]], [[diabetes]], [[smoking]], [[obesity]], family history, unhealthy diet<ref name="NIH2016Risk">{{cite web|title=Who Is at Risk for Atherosclerosis?|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113430/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Prevention | class="infobox-data" |[[Healthy diet]], exercise, not smoking, maintaining a normal weight<ref name="NIH2016Pre">{{cite web|title=How Can Atherosclerosis Be Prevented or Delayed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030927/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Medication | class="infobox-data" |[[Statin|Statins]], [[Antihypertensive drug|blood pressure medication]], [[aspirin]]<ref name="NIH2016Tx">{{cite web|title=How Is Atherosclerosis Treated? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030439/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Frequency | class="infobox-data" |≈100% (>65 years old)<ref name="AR2013">{{cite book|last1=Aronow|first1=Wilbert S.|last2=Fleg|first2=Jerome L.|last3=Rich|first3=Michael W.|title=Tresch and Aronow's Cardiovascular Disease in the Elderly, Fifth Edition|date=2013|publisher=CRC Press|isbn=9781842145449|pages=171|url=https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|url-status=live}}</ref> |- | colspan="2" class="infobox-below" style="border-top:3px solid #ccc;padding-top:0.5em;" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css"></templatestyles><div class="plainlist"> * </div> |} '''Atherosclerosis''' nyɛla dor' shɛli di yi ti niŋ ka ʒi so shɛŋa ʒim ni doli yiri suhuni puuni muɣ'lim ka di nyɛla bɛni yari shɛŋa n mɛ n ŋarili.<ref name="NIH2016Def">{{Cite web|title=What Is Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=2 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171202124226/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/|url-status=live}}</ref> Di piligu di ka ŋmahingbana.<ref name="NIH2016Sym" /> Di yi ti kpɛ puuni, di ni tooi tahi ʒi so shɛŋa (coronary artery ni peripheral artery) doro na, gbali ni boɣu, bee yaan nina yali muɣ'sira na, n doli ʒi so shɛŋa din nyoɣi.<ref name="NIH2016Sym" /> Di ŋmahingbana bɛ yiri polo, naɣ'la din mali so maa ti lɛbi zaɣ'kurili.<ref name="NIH2016Risk" /> Din ku jɛndi tahirili na nyɛla so ni bɛ mi shɛli.<ref name="NIH2016Sym" /> Din ni tooi vu nira miri di nyɛbu puuni shɛŋa n nyɛ ʒi'kpam bɛ be dede, ʒi duli, shikiri doro, shigaari nyuli, barilim ti yaɣi, daŋ shɛli ni nira ni yina, ni bindiri dira din ka alaafee.<ref name="NIH2016Risk" /> ʒi kpam, ningbuna ni kpam, calcium, ni bɛni yari shɛŋa dabam din bɛ ʒim ni n laɣindi mɛri din ŋari ti ʒi soya.<ref name="NIH2016Def" /> ʒi soya maa muɣilimbu maa nyɛla din boori oxygen ni be ʒi shɛli ni zobu saŋ gili ningbuna ni.<ref name="NIH2016Def" /> Di vihi baŋ dolila ningbuna lihibu, suhu vihibu, ni tuma wumsim vihibu, ni din pahi pahi.<ref name="NIH2016Diag">{{Cite web|title=How Is Atherosclerosis Diagnosed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113453/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|url-status=live}}</ref> Di gu ka taɣi soya n nyɛ nira diri bindira din mali alaafee, maŋa dambu, chɛ shigari nyubu, ka chɛ ka nira timsim saɣasi.<ref name="NIH2016Pre" /> Doro maa din pun kpɛ tibbu soya puuni n nyɛ tima din ni booi ʒi kpam kaman "statins", ʒiduli tima, bee tima din boori ʒim gbihibu kaman "aspirin".<ref name="NIH2016Tx" /> Atherosclerosis piindila nira bilim ni, ka lee kpɛri yoɣu n doli zaɣ'kuritali niŋbu.<ref name="NIH2016Cau" /> Nira kam malilila bɛla O yi ti paai kaman yuum pihiyobu ni anu (65).<ref name="AR2013" /> Dina n nyɛ dor' shɛli din bɛ zuɣusaa n diri nyɛvuya gari doro kam, ka lahi lɛbigiri niriba namo nima tingban shɛŋa din lɛbigi puuni.<ref>{{Cite book|last=Topol|first=Eric J.|last2=Califf|first2=Robert M.|title=Textbook of Cardiovascular Medicine|date=2007|publisher=Lippincott Williams & Wilkins|isbn=9780781770125|pages=2|url=https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC&pg=PA2|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2020-01-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20200102085618/https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC|url-status=live}}</ref> Di nyɛla bɛ ni daa buɣisi shɛli tuuli yuuni 1575,<ref name="Al2008" /> there is evidence that the condition occurred in people more than 5,000 years ago.<ref name="Al2008">{{Cite book|last=Shor|first=Allan|title=Chlamydia Atherosclerosis Lesion: Discovery, Diagnosis and Treatment|date=2008|publisher=Springer Science & Business Media|isbn=9781846288104|pages=8|url=https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|url-status=live}}</ref> == References == {{Reflist}} [[Pubu:Translated from MDWiki]] d3znidrrituvt61k4d0to90g69ns28d 138315 138311 2026-05-30T21:39:18Z Knowledge and philosophy 2987 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1482581|Atherosclerosis]] to:dag #mdwikicx 138315 wikitext text/x-wiki {{For|the journal|Atherosclerosis (journal)}} {| class="infobox" ! colspan="2" class="infobox-above" style="background-color:#ccc;" |Atherosclerosis |- | colspan="2" class="infobox-subheader" style="text-align:left;" |'''Other names:''' Arteriosclerotic vascular disease (ASVD) |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Endo_dysfunction_Athero.PNG|frameless]] |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |The progression of atherosclerosis (narrowing exaggerated) |- style="line-height:1px; background-color:#ccc;" | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[File:Filler.png|link=|alt=|frameless|300x300px]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Medical specialty|Specialty]] | class="infobox-data" |[[Cardiology]], [[angiology]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |Symptoms | class="infobox-data" |None<ref name="NIH2016Sym">{{cite web|title=What Are the Signs and Symptoms of Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113442/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/signs|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Complication (medicine)|Complications]] | class="infobox-data" |[[Coronary artery disease]], [[stroke]], [[peripheral artery disease]], [[kidney problems]]<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Usual onset | class="infobox-data" |Youth (worsens with age)<ref name="NIH2016Cau">{{cite web|title=What Causes Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=23 April 2015|archive-url=https://archive.is/20150423115204/http://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/causes|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Causes | class="infobox-data" |Unknown<ref name="NIH2016Sym" /> |- ! class="infobox-label" scope="row" |[[Risk factor|Risk factors]] | class="infobox-data" |[[Hypertension|High blood pressure]], [[diabetes]], [[smoking]], [[obesity]], family history, unhealthy diet<ref name="NIH2016Risk">{{cite web|title=Who Is at Risk for Atherosclerosis?|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=5 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113430/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/atrisk|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Prevention | class="infobox-data" |[[Healthy diet]], exercise, not smoking, maintaining a normal weight<ref name="NIH2016Pre">{{cite web|title=How Can Atherosclerosis Be Prevented or Delayed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030927/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/prevention|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Medication | class="infobox-data" |[[Statin|Statins]], [[Antihypertensive drug|blood pressure medication]], [[aspirin]]<ref name="NIH2016Tx">{{cite web|title=How Is Atherosclerosis Treated? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107030439/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/treatment|url-status=live}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Frequency | class="infobox-data" |≈100% (>65 years old)<ref name="AR2013">{{cite book|last1=Aronow|first1=Wilbert S.|last2=Fleg|first2=Jerome L.|last3=Rich|first3=Michael W.|title=Tresch and Aronow's Cardiovascular Disease in the Elderly, Fifth Edition|date=2013|publisher=CRC Press|isbn=9781842145449|pages=171|url=https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=OrbNBQAAQBAJ&pg=PA171|url-status=live}}</ref> |- | colspan="2" class="infobox-below" style="border-top:3px solid #ccc;padding-top:0.5em;" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css"></templatestyles><div class="plainlist"> * </div> |} '''Atherosclerosis''' nyɛla dor' shɛli di yi ti niŋ ka ʒi so shɛŋa ʒim ni doli yiri suhuni puuni muɣ'lim ka di nyɛla bɛni yari shɛŋa n mɛ n ŋarili.<ref name="NIH2016Def">{{Cite web|title=What Is Atherosclerosis? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=2 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171202124226/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/|url-status=live}}</ref> Di piligu di ka ŋmahingbana.<ref name="NIH2016Sym" /> Di yi ti kpɛ puuni, di ni tooi tahi ʒi so shɛŋa (coronary artery ni peripheral artery) doro na, gbali ni boɣu, bee yaan nina yali muɣ'sira na, n doli ʒi so shɛŋa din nyoɣi.<ref name="NIH2016Sym" /> Di ŋmahingbana bɛ yiri polo, naɣ'la din mali so maa ti lɛbi zaɣ'kurili.<ref name="NIH2016Risk" /> Din ku jɛndi tahirili na nyɛla so ni bɛ mi shɛli.<ref name="NIH2016Sym" /> Din ni tooi vu nira miri di nyɛbu puuni shɛŋa n nyɛ ʒi'kpam bɛ be dede, ʒi duli, shikiri doro, shigaari nyuli, barilim ti yaɣi, daŋ shɛli ni nira ni yina, ni bindiri dira din ka alaafee.<ref name="NIH2016Risk" /> ʒi kpam, ningbuna ni kpam, calcium, ni bɛni yari shɛŋa dabam din bɛ ʒim ni n laɣindi mɛri din ŋari ti ʒi soya.<ref name="NIH2016Def" /> ʒi soya maa muɣilimbu maa nyɛla din boori oxygen ni be ʒi shɛli ni zobu saŋ gili ningbuna ni.<ref name="NIH2016Def" /> Di vihi baŋ dolila ningbuna lihibu, suhu vihibu, ni tuma wumsim vihibu, ni din pahi pahi.<ref name="NIH2016Diag">{{Cite web|title=How Is Atherosclerosis Diagnosed? - NHLBI, NIH|url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|website=www.nhlbi.nih.gov|access-date=6 November 2017|language=en|date=22 June 2016|archive-date=5 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005113453/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/atherosclerosis/diagnosis|url-status=live}}</ref> Di gu ka taɣi soya n nyɛ nira diri bindira din mali alaafee, maŋa dambu, chɛ shigari nyubu, ka chɛ ka nira timsim saɣasi.<ref name="NIH2016Pre" /> Doro maa din pun kpɛ tibbu soya puuni n nyɛ tima din ni booi ʒi kpam kaman "statins", ʒiduli tima, bee tima din boori ʒim gbihibu kaman "aspirin".<ref name="NIH2016Tx" /> Atherosclerosis piindila nira bilim ni, ka lee kpɛri yoɣu n doli zaɣ'kuritali niŋbu.<ref name="NIH2016Cau" /> Nira kam malilila bɛla O yi ti paai kaman yuum pihiyobu ni anu (65).<ref name="AR2013" /> Dina n nyɛ dor' shɛli din bɛ zuɣusaa n diri nyɛvuya gari doro kam, ka lahi lɛbigiri niriba namo nima tingban shɛŋa din lɛbigi puuni.<ref>{{Cite book|last=Topol|first=Eric J.|last2=Califf|first2=Robert M.|title=Textbook of Cardiovascular Medicine|date=2007|publisher=Lippincott Williams & Wilkins|isbn=9780781770125|pages=2|url=https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC&pg=PA2|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2020-01-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20200102085618/https://books.google.com/books?id=35zSLWyEWbcC|url-status=live}}</ref> Di nyɛla bɛ ni daa buɣisi shɛli tuuli yuuni 1575,<ref name="Al2008" /> amaa shahira wuhiya ni doro maa nyɛla din daa pun gbaai niriba yuun tusa anu nyaaŋa.<ref name="Al2008">{{Cite book|last=Shor|first=Allan|title=Chlamydia Atherosclerosis Lesion: Discovery, Diagnosis and Treatment|date=2008|publisher=Springer Science & Business Media|isbn=9781846288104|pages=8|url=https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|language=en|access-date=2020-07-09|archive-date=2021-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210827231413/https://books.google.com/books?id=ZEIAhmr7jOMC&pg=PA8|url-status=live}}</ref> == References == {{Reflist}} [[Pubu:Translated from MDWiki]] nm52lf37fhjjnzlbm7cwdi9vun69wpz Amoxicillin 0 33207 138178 2026-05-30T15:45:00Z Abdul-Rauf Moshie 3942 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1492677|Amoxicillin]] to:dag #mdwikicx 138178 wikitext text/x-wiki {{Infobox drug|Watchedfields=changed|verifiedrevid=455343638|drug_name=|image=Amoxicillin.svg|width=|alt=|image2=Amoxicillin-from-xtal-Mercury-3D-balls.png|width2=|alt2=|caption=|type=<!-- empty --> <!-- Names -->|pronounce={{IPAc-en|ə|ˌ|m|ɒ|k|s|ᵻ|ˈ|s|ɪ|l|ᵻ|n}}|tradename=Hundreds of names<ref name=brands/>|synonyms=Amoxycillin, amox|INN=|AAN=amoxycillin|IUPAC_name=(2''S'',5''R'',6''R''<nowiki>)-6-{[(2</nowiki>''R'')-2-Amino-2-(4-hydroxyphenyl)acetyl]amino}-3,3-dimethyl-7-oxo-4-thia-1-azabicyclo[3.2.0]heptane-2-carboxylic acid <!-- Clinical data -->|class=[[β-lactam]] antibiotic|pregnancy_AU=A|pregnancy_AU_comment=|pregnancy_US=B|pregnancy_US_comment=|pregnancy_category=|routes_of_administration=[[Oral administration|By mouth]], [[intravenous therapy|intravenous]]|onset=|duration_of_action=|dependency_liability=|addiction_liability=|Drugs.com={{drugs.com|monograph|amoxicillin}}|MedlinePlus=a685001 <!-- Legal data -->|legal_AU=<!-- S2, S3, S4, S5, S6, S7, S8, S9 or Unscheduled -->|legal_AU_comment=|legal_BR=<!-- OTC, A1, A2, A3, B1, B2, C1, C2, C3, C4, C5, D1, D2, E, F -->|legal_BR_comment=|legal_CA=<!-- OTC, Rx-only, Schedule I, II, III, IV, V, VI, VII, VIII -->|legal_CA_comment=|legal_DE=<!-- Anlage I, II, III or Unscheduled -->|legal_DE_comment=|legal_NZ=<!-- Class A, B, C -->|legal_NZ_comment=|legal_UN=<!-- N I, II, III, IV / P I, II, III, IV -->|legal_UN_comment=|legal_UK=POM|legal_UK_comment=|legal_US=Rx-only|legal_US_comment=|legal_status=Rx-only|DailyMedID=Amoxicillin|licence_US=|licence_CA=<!-- Health Canada may use generic or brand name (generic name preferred) -->|licence_EU=<!-- Pharmacokinetic data -->|bioavailability=95% by mouth|protein_bound=|metabolism=less than 30% biotransformed in [[liver]]|metabolites=|elimination_half-life=61.3 minutes|excretion=[[Kidney|Kidneys]] <!-- Chemical and physical data -->|C=16|H=19|N=3|O=5|S=1|SMILES=O=C(O)[C@@H]2N3C(=O)[C@@H](NC(=O)[C@@H](c1ccc(O)cc1)N)[C@H]3SC2(C)C|StdInChI=1S/C16H19N3O5S/c1-16(2)11(15(23)24)19-13(22)10(14(19)25-16)18-12(21)9(17)7-3-5-8(20)6-4-7/h3-6,9-11,14,20H,17H2,1-2H3,(H,18,21)(H,23,24)/t9-,10-,11+,14-/m1/s1|StdInChI_Ref={{stdinchicite|correct|chemspider}}|StdInChI_comment=|StdInChIKey=LSQZJLSUYDQPKJ-NJBDSQKTSA-N|StdInChIKey_Ref={{stdinchicite|correct|chemspider}}|density=1.6±0.1 <ref name="chemsrc">{{Cite web|url=https://www.chemsrc.com/en/cas/26787-78-0_946616.html|title=Amoxicillin|website=www.chemsrc.com|access-date=2018-05-08|archive-date=2017-05-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20170519221150/http://www.chemsrc.com/en/cas/26787-78-0_946616.html|url-status=live}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170519221150/http://www.chemsrc.com/en/cas/26787-78-0_946616.html |date=2017-05-19 }}</ref>|density_notes=|melting_point=|melting_high=|melting_notes=|boiling_point=|boiling_notes=|solubility=|sol_units=|specific_rotation=}} '''Amoxicillin''' nyɛla antibiotic bɛ ni mali shɛli n-tibiri bacteria binnɛma dɔriti.<ref name="AHFS20152">{{cite web|title=Amoxicillin|url=https://www.drugs.com/monograph/amoxicillin.html|work=The American Society of Health-System Pharmacists|access-date=1 August 2015|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20150905150500/http://www.drugs.com/monograph/amoxicillin.html|archive-date=5 September 2015}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150905150500/http://www.drugs.com/monograph/amoxicillin.html|date=5 September 2015}}</ref> == References == {{Reflist}} [[Pubu:Translated from MDWiki]] eckcolwlipnpo899nbkf4ojq3m29a81 138181 138178 2026-05-30T15:47:32Z Abdul-Rauf Moshie 3942 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1492677|Amoxicillin]] to:dag #mdwikicx 138181 wikitext text/x-wiki {{Infobox drug|Watchedfields=changed|verifiedrevid=455343638|drug_name=|image=Amoxicillin.svg|width=|alt=|image2=Amoxicillin-from-xtal-Mercury-3D-balls.png|width2=|alt2=|caption=|type=<!-- empty --> <!-- Names -->|pronounce={{IPAc-en|ə|ˌ|m|ɒ|k|s|ᵻ|ˈ|s|ɪ|l|ᵻ|n}}|tradename=Hundreds of names<ref name=brands/>|synonyms=Amoxycillin, amox|INN=|AAN=amoxycillin|IUPAC_name=(2''S'',5''R'',6''R''<nowiki>)-6-{[(2</nowiki>''R'')-2-Amino-2-(4-hydroxyphenyl)acetyl]amino}-3,3-dimethyl-7-oxo-4-thia-1-azabicyclo[3.2.0]heptane-2-carboxylic acid <!-- Clinical data -->|class=[[β-lactam]] antibiotic|pregnancy_AU=A|pregnancy_AU_comment=|pregnancy_US=B|pregnancy_US_comment=|pregnancy_category=|routes_of_administration=[[Oral administration|By mouth]], [[intravenous therapy|intravenous]]|onset=|duration_of_action=|dependency_liability=|addiction_liability=|Drugs.com={{drugs.com|monograph|amoxicillin}}|MedlinePlus=a685001 <!-- Legal data -->|legal_AU=<!-- S2, S3, S4, S5, S6, S7, S8, S9 or Unscheduled -->|legal_AU_comment=|legal_BR=<!-- OTC, A1, A2, A3, B1, B2, C1, C2, C3, C4, C5, D1, D2, E, F -->|legal_BR_comment=|legal_CA=<!-- OTC, Rx-only, Schedule I, II, III, IV, V, VI, VII, VIII -->|legal_CA_comment=|legal_DE=<!-- Anlage I, II, III or Unscheduled -->|legal_DE_comment=|legal_NZ=<!-- Class A, B, C -->|legal_NZ_comment=|legal_UN=<!-- N I, II, III, IV / P I, II, III, IV -->|legal_UN_comment=|legal_UK=POM|legal_UK_comment=|legal_US=Rx-only|legal_US_comment=|legal_status=Rx-only|DailyMedID=Amoxicillin|licence_US=|licence_CA=<!-- Health Canada may use generic or brand name (generic name preferred) -->|licence_EU=<!-- Pharmacokinetic data -->|bioavailability=95% by mouth|protein_bound=|metabolism=less than 30% biotransformed in [[liver]]|metabolites=|elimination_half-life=61.3 minutes|excretion=[[Kidney|Kidneys]] <!-- Chemical and physical data -->|C=16|H=19|N=3|O=5|S=1|SMILES=O=C(O)[C@@H]2N3C(=O)[C@@H](NC(=O)[C@@H](c1ccc(O)cc1)N)[C@H]3SC2(C)C|StdInChI=1S/C16H19N3O5S/c1-16(2)11(15(23)24)19-13(22)10(14(19)25-16)18-12(21)9(17)7-3-5-8(20)6-4-7/h3-6,9-11,14,20H,17H2,1-2H3,(H,18,21)(H,23,24)/t9-,10-,11+,14-/m1/s1|StdInChI_Ref={{stdinchicite|correct|chemspider}}|StdInChI_comment=|StdInChIKey=LSQZJLSUYDQPKJ-NJBDSQKTSA-N|StdInChIKey_Ref={{stdinchicite|correct|chemspider}}|density=1.6±0.1 <ref name="chemsrc">{{Cite web|url=https://www.chemsrc.com/en/cas/26787-78-0_946616.html|title=Amoxicillin|website=www.chemsrc.com|access-date=2018-05-08|archive-date=2017-05-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20170519221150/http://www.chemsrc.com/en/cas/26787-78-0_946616.html|url-status=live}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170519221150/http://www.chemsrc.com/en/cas/26787-78-0_946616.html |date=2017-05-19 }}</ref>|density_notes=|melting_point=|melting_high=|melting_notes=|boiling_point=|boiling_notes=|solubility=|sol_units=|specific_rotation=}} '''Amoxicillin''' nyɛla antibiotic bɛ ni mali shɛli n-tibiri bacteria binnɛma dɔriti.<ref name="AHFS20152">{{cite web|title=Amoxicillin|url=https://www.drugs.com/monograph/amoxicillin.html|work=The American Society of Health-System Pharmacists|access-date=1 August 2015|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20150905150500/http://www.drugs.com/monograph/amoxicillin.html|archive-date=5 September 2015}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150905150500/http://www.drugs.com/monograph/amoxicillin.html|date=5 September 2015}}</ref> Ka dɔriti ŋƆ shɛŋa n nye tibili puuni doro bee lɔŋni doro bee pneumonia bee ningbuŋ gbaŋ doro bee dulim doro ni din pahi<ref name="Ritter2">{{cite book|last1=Ritter|first1=James M.|last2=Flower|first2=Rod|last3=Henderson|first3=Graeme|last4=Loke|first4=Yoon Kong|last5=Robinson|first5=Emma|last6=Fullerton|first6=James|title=Rang & Dale's Pharmacology|date=2024|publisher=Elsevier|isbn=978-0-7020-7448-6|page=707|chapter-url=https://books.google.com/books?id=66G_EAAAQBAJ&pg=PA707|language=English|edition=10th|chapter=52. Antibacterial drugs|access-date=2024-01-30|archive-date=2024-02-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20240210013403/https://books.google.com/books?id=66G_EAAAQBAJ&pg=PA707#v=onepage&q&f=false|url-status=live}}</ref><ref name="AHFS20152" /> == References == {{Reflist}} [[Pubu:Translated from MDWiki]] 45fyu6630z613bscrakzrb3r8hspb7p 138182 138181 2026-05-30T15:48:59Z Abdul-Rauf Moshie 3942 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1492677|Amoxicillin]] to:dag #mdwikicx 138182 wikitext text/x-wiki {{Infobox drug|Watchedfields=changed|verifiedrevid=455343638|drug_name=|image=Amoxicillin.svg|width=|alt=|image2=Amoxicillin-from-xtal-Mercury-3D-balls.png|width2=|alt2=|caption=|type=<!-- empty --> <!-- Names -->|pronounce={{IPAc-en|ə|ˌ|m|ɒ|k|s|ᵻ|ˈ|s|ɪ|l|ᵻ|n}}|tradename=Hundreds of names<ref name=brands/>|synonyms=Amoxycillin, amox|INN=|AAN=amoxycillin|IUPAC_name=(2''S'',5''R'',6''R''<nowiki>)-6-{[(2</nowiki>''R'')-2-Amino-2-(4-hydroxyphenyl)acetyl]amino}-3,3-dimethyl-7-oxo-4-thia-1-azabicyclo[3.2.0]heptane-2-carboxylic acid <!-- Clinical data -->|class=[[β-lactam]] antibiotic|pregnancy_AU=A|pregnancy_AU_comment=|pregnancy_US=B|pregnancy_US_comment=|pregnancy_category=|routes_of_administration=[[Oral administration|By mouth]], [[intravenous therapy|intravenous]]|onset=|duration_of_action=|dependency_liability=|addiction_liability=|Drugs.com={{drugs.com|monograph|amoxicillin}}|MedlinePlus=a685001 <!-- Legal data -->|legal_AU=<!-- S2, S3, S4, S5, S6, S7, S8, S9 or Unscheduled -->|legal_AU_comment=|legal_BR=<!-- OTC, A1, A2, A3, B1, B2, C1, C2, C3, C4, C5, D1, D2, E, F -->|legal_BR_comment=|legal_CA=<!-- OTC, Rx-only, Schedule I, II, III, IV, V, VI, VII, VIII -->|legal_CA_comment=|legal_DE=<!-- Anlage I, II, III or Unscheduled -->|legal_DE_comment=|legal_NZ=<!-- Class A, B, C -->|legal_NZ_comment=|legal_UN=<!-- N I, II, III, IV / P I, II, III, IV -->|legal_UN_comment=|legal_UK=POM|legal_UK_comment=|legal_US=Rx-only|legal_US_comment=|legal_status=Rx-only|DailyMedID=Amoxicillin|licence_US=|licence_CA=<!-- Health Canada may use generic or brand name (generic name preferred) -->|licence_EU=<!-- Pharmacokinetic data -->|bioavailability=95% by mouth|protein_bound=|metabolism=less than 30% biotransformed in [[liver]]|metabolites=|elimination_half-life=61.3 minutes|excretion=[[Kidney|Kidneys]] <!-- Chemical and physical data -->|C=16|H=19|N=3|O=5|S=1|SMILES=O=C(O)[C@@H]2N3C(=O)[C@@H](NC(=O)[C@@H](c1ccc(O)cc1)N)[C@H]3SC2(C)C|StdInChI=1S/C16H19N3O5S/c1-16(2)11(15(23)24)19-13(22)10(14(19)25-16)18-12(21)9(17)7-3-5-8(20)6-4-7/h3-6,9-11,14,20H,17H2,1-2H3,(H,18,21)(H,23,24)/t9-,10-,11+,14-/m1/s1|StdInChI_Ref={{stdinchicite|correct|chemspider}}|StdInChI_comment=|StdInChIKey=LSQZJLSUYDQPKJ-NJBDSQKTSA-N|StdInChIKey_Ref={{stdinchicite|correct|chemspider}}|density=1.6±0.1 <ref name="chemsrc">{{Cite web|url=https://www.chemsrc.com/en/cas/26787-78-0_946616.html|title=Amoxicillin|website=www.chemsrc.com|access-date=2018-05-08|archive-date=2017-05-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20170519221150/http://www.chemsrc.com/en/cas/26787-78-0_946616.html|url-status=live}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170519221150/http://www.chemsrc.com/en/cas/26787-78-0_946616.html |date=2017-05-19 }}</ref>|density_notes=|melting_point=|melting_high=|melting_notes=|boiling_point=|boiling_notes=|solubility=|sol_units=|specific_rotation=}} '''Amoxicillin''' nyɛla antibiotic bɛ ni mali shɛli n-tibiri bacteria binnɛma dɔriti.<ref name="AHFS20152">{{cite web|title=Amoxicillin|url=https://www.drugs.com/monograph/amoxicillin.html|work=The American Society of Health-System Pharmacists|access-date=1 August 2015|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20150905150500/http://www.drugs.com/monograph/amoxicillin.html|archive-date=5 September 2015}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150905150500/http://www.drugs.com/monograph/amoxicillin.html|date=5 September 2015}}</ref> Ka dɔriti ŋƆ shɛŋa n nye tibili puuni doro bee lɔŋni doro bee pneumonia bee ningbuŋ gbaŋ doro bee dulim doro ni din pahi<ref name="Ritter2">{{cite book|last1=Ritter|first1=James M.|last2=Flower|first2=Rod|last3=Henderson|first3=Graeme|last4=Loke|first4=Yoon Kong|last5=Robinson|first5=Emma|last6=Fullerton|first6=James|title=Rang & Dale's Pharmacology|date=2024|publisher=Elsevier|isbn=978-0-7020-7448-6|page=707|chapter-url=https://books.google.com/books?id=66G_EAAAQBAJ&pg=PA707|language=English|edition=10th|chapter=52. Antibacterial drugs|access-date=2024-01-30|archive-date=2024-02-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20240210013403/https://books.google.com/books?id=66G_EAAAQBAJ&pg=PA707#v=onepage&q&f=false|url-status=live}}</ref><ref name="AHFS20152" /> Di nyɛla din vaani nɔli ni bee n-chibiri n-niŋdi ʒisɔya ni, amaa ŋa bɛ yɔli.<ref name="AHFS20152" /><ref>{{cite web|title=Amoxicillin Sodium for Injection|url=https://www.medicines.org.uk/emc/medicine/5359|website=EMC|access-date=26 October 2016|date=10 February 2016|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20161027054630/https://www.medicines.org.uk/emc/medicine/5359|archive-date=27 October 2016}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161027054630/https://www.medicines.org.uk/emc/medicine/5359|date=27 October 2016}}</ref> == References == {{Reflist}} [[Pubu:Translated from MDWiki]] i3emjbjlm3qvcpl5bzbsg9hzyrctex6 Jama'are River 0 33208 138184 2026-05-30T16:00:08Z Kalakpagh 2501 Created article 138184 wikitext text/x-wiki {{Infobox river | name = Jama’are River | name_native = | name_other = Bunga River | name_etymology = <!---------------------- IMAGE & MAP --> | image = | image_size = | image_caption = | map = | map_size = | map_caption = | pushpin_map = | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Countries | subdivision_name1 = {{hlist|[[Nigeria]]}} | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Yobe River]] | mouth_location = Burum Gana, River Burum Gana | mouth_coordinates = | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | tributaries_left = [[Jama’are River]] | tributaries_right =[[Hadejia River]], and [[Komadugu Gana River]] | custom_label = | custom_data = | extra = }} [[File:Yobe river catchment area.png|thumb|right|300px|Catchment area of the Yobe River<ref>{{Cite web | title=a: Map of Hadejia-Jama’are River Basin showing some Dam locations in... {{!}} Download Scientific Diagram | url=https://www.researchgate.net/figure/a-Map-of-Hadejia-Jamaare-River-Basin-showing-some-Dam-locations-in-Northern-Nigeria_fig1_280082347 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230707162942/https://www.researchgate.net/figure/a-Map-of-Hadejia-Jamaare-River-Basin-showing-some-Dam-locations-in-Northern-Nigeria_fig1_280082347 | access-date=2025-12-28 | archive-date=2023-07-07}}</ref>]] '''Jama'are Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla shɛba ni lahi mi shɛli '''Bunga Mɔɣili,''' di nyɛla din piligi tiŋ din miri [[Jos]], [[Plateau State]], [[Nigeria]] ka nyɛ din zori kpari di nuzaa zuɣu chani Bauchi yaɣili mini Yobe yaɣili pɔi ka naayi chirigi [[Hadejia River]] ka di laɣim leei [[Yobe River]].<ref>{{cite web | url=https://www.britannica.com/place/Jamaare | title=Jama'are &#124; Hausa Town, Local Government & History &#124; Britannica }}</ref> Saha ŋɔ yɛltɔɣa nyɛla din yina wuhi ni bɛ borimi ni bɛ gbi Kafin Zaki mɔɣili lala mɔɣili ŋɔ puuni amaa ka nangbankpeeni nyɛ din na be di ni dama di gbibu nyɛla di ni tooi tahi k'kpɛɣu na lala yaɣili maa.<ref>{{cite web |url=http://pi.library.yorku.ca/ojs/index.php/refuge/article/viewFile/21922/20591 |title=Dam Politics in Northern Nigeria: The Case of the Kafin Zaki Dam |author=Kole Ahmed Shettima |publisher=York University, Canada |accessdate=2009-10-01}}</ref> == Weather/ climate == Jamaare tiŋgbani dɔbu nyɛla 0 feet (0 meters) zaŋ chaŋ zuɣusaa ka nyɛ din mali shiɣuni mini wuuni. Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din tooi nyari tulim kamani 30.37oC (86.67oF) ka di zani kɔbigi puuni vaabu 0.91% yuuni puuni. Yuuni saa mibu Jamaare nyɛla 90.02 millimeters (3.54 inches) ni 121.31 mahili dabisa (33.24% ).<ref>{{Cite web |title=Jama'are Climate, Weather By Month, Average Temperature (Nigeria) - Weather Spark |url=https://weatherspark.com/y/61874/Average-Weather-in-Jama%E2%80%99are-Nigeria-Year-Round |access-date=2023-07-23 |website=weatherspark.com |language=en}}</ref> ==External links== *{{cite web |url=http://www.kyb-project.net/_products/200511-pre_water_audit_KYB.pdf |title=Pre-water audit for the Komadugu-Yobe River Basin, northern Nigeria and southern Niger |date=August 2005 |publisher=Komadugu-Yobe Basin Project |accessdate=2009-10-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304103553/http://www.kyb-project.net/_products/200511-pre_water_audit_KYB.pdf |archive-date=2016-03-04 |url-status=dead }} *{{cite web |url=http://www.cig.ensmp.fr/~iahs/hsj/400/hysj_40_01_0097.pdf |title=Hydrological modelling and the sustainable development of the Hadejia-Nguru Wetlands, Nigeria |date=February 1995 |publisher=Hydrological Sciences -Journal- des Sciences Hydrologiques,40,1 |accessdate=2009-10-01 }}{{Dead link|date=January 2020 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ==References== {{reflist}} {{coord missing|Nigeria}} [[Category:Rivers of Nigeria]] [[Category:Bauchi State]] [[Category:Yobe State]] {{Authority control}} {{Bauchi-geo-stub}} {{Nigeria-river-stub}} ehmlpxj9ngsuzs26lu7cm35lcvnxona 138185 138184 2026-05-30T16:00:49Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138185 wikitext text/x-wiki {{Infobox river | name = Jama’are River | name_native = | name_other = Bunga River | name_etymology = <!---------------------- IMAGE & MAP --> | image = | image_size = | image_caption = | map = | map_size = | map_caption = | pushpin_map = | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Countries | subdivision_name1 = {{hlist|[[Nigeria]]}} | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Yobe River]] | mouth_location = Burum Gana, River Burum Gana | mouth_coordinates = | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | tributaries_left = [[Jama’are River]] | tributaries_right =[[Hadejia River]], and [[Komadugu Gana River]] | custom_label = | custom_data = | extra = }} [[File:Yobe river catchment area.png|thumb|right|300px|Catchment area of the Yobe River<ref>{{Cite web | title=a: Map of Hadejia-Jama’are River Basin showing some Dam locations in... {{!}} Download Scientific Diagram | url=https://www.researchgate.net/figure/a-Map-of-Hadejia-Jamaare-River-Basin-showing-some-Dam-locations-in-Northern-Nigeria_fig1_280082347 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230707162942/https://www.researchgate.net/figure/a-Map-of-Hadejia-Jamaare-River-Basin-showing-some-Dam-locations-in-Northern-Nigeria_fig1_280082347 | access-date=2025-12-28 | archive-date=2023-07-07}}</ref>]] '''Jama'are Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla shɛba ni lahi mi shɛli '''Bunga Mɔɣili,''' di nyɛla din piligi tiŋ din miri [[Jos]], [[Plateau State]], [[Nigeria]] ka nyɛ din zori kpari di nuzaa zuɣu chani Bauchi yaɣili mini Yobe yaɣili pɔi ka naayi chirigi [[Hadejia River]] ka di laɣim leei [[Yobe River]].<ref>{{cite web | url=https://www.britannica.com/place/Jamaare | title=Jama'are &#124; Hausa Town, Local Government & History &#124; Britannica }}</ref> Saha ŋɔ yɛltɔɣa nyɛla din yina wuhi ni bɛ borimi ni bɛ gbi Kafin Zaki mɔɣili lala mɔɣili ŋɔ puuni amaa ka nangbankpeeni nyɛ din na be di ni dama di gbibu nyɛla di ni tooi tahi k'kpɛɣu na lala yaɣili maa.<ref>{{cite web |url=http://pi.library.yorku.ca/ojs/index.php/refuge/article/viewFile/21922/20591 |title=Dam Politics in Northern Nigeria: The Case of the Kafin Zaki Dam |author=Kole Ahmed Shettima |publisher=York University, Canada |accessdate=2009-10-01}}</ref> == Weather/ climate == Jamaare tiŋgbani dɔbu nyɛla 0 feet (0 meters) zaŋ chaŋ zuɣusaa ka nyɛ din mali shiɣuni mini wuuni. Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din tooi nyari tulim kamani 30.37oC (86.67oF) ka di zani kɔbigi puuni vaabu 0.91% yuuni puuni. Yuuni saa mibu Jamaare nyɛla 90.02 millimeters (3.54 inches) ni 121.31 mahili dabisa (33.24% ).<ref>{{Cite web |title=Jama'are Climate, Weather By Month, Average Temperature (Nigeria) - Weather Spark |url=https://weatherspark.com/y/61874/Average-Weather-in-Jama%E2%80%99are-Nigeria-Year-Round |access-date=2023-07-23 |website=weatherspark.com |language=en}}</ref> ==External links== *{{cite web |url=http://www.kyb-project.net/_products/200511-pre_water_audit_KYB.pdf |title=Pre-water audit for the Komadugu-Yobe River Basin, northern Nigeria and southern Niger |date=August 2005 |publisher=Komadugu-Yobe Basin Project |accessdate=2009-10-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304103553/http://www.kyb-project.net/_products/200511-pre_water_audit_KYB.pdf |archive-date=2016-03-04 |url-status=dead }} *{{cite web |url=http://www.cig.ensmp.fr/~iahs/hsj/400/hysj_40_01_0097.pdf |title=Hydrological modelling and the sustainable development of the Hadejia-Nguru Wetlands, Nigeria |date=February 1995 |publisher=Hydrological Sciences -Journal- des Sciences Hydrologiques,40,1 |accessdate=2009-10-01 }}{{Dead link|date=January 2020 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ==References== {{reflist}} [[Category:Rivers of Nigeria]] [[Category:Bauchi State]] [[Category:Yobe State]] {{Authority control}} {{Bauchi-geo-stub}} {{Nigeria-river-stub}} fkul77si29eauoabao2p0a2a0vmnx4d 138186 138185 2026-05-30T16:01:29Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138186 wikitext text/x-wiki {{Infobox river | name = Jama’are River | name_native = | name_other = Bunga River | name_etymology = <!---------------------- IMAGE & MAP --> | image = | image_size = | image_caption = | map = | map_size = | map_caption = | pushpin_map = | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Countries | subdivision_name1 = {{hlist|[[Nigeria]]}} | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Yobe River]] | mouth_location = Burum Gana, River Burum Gana | mouth_coordinates = | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | tributaries_left = [[Jama’are River]] | tributaries_right =[[Hadejia River]], and [[Komadugu Gana River]] | custom_label = | custom_data = | extra = }} [[File:Yobe river catchment area.png|thumb|right|300px|Catchment area of the Yobe River<ref>{{Cite web | title=a: Map of Hadejia-Jama’are River Basin showing some Dam locations in... {{!}} Download Scientific Diagram | url=https://www.researchgate.net/figure/a-Map-of-Hadejia-Jamaare-River-Basin-showing-some-Dam-locations-in-Northern-Nigeria_fig1_280082347 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230707162942/https://www.researchgate.net/figure/a-Map-of-Hadejia-Jamaare-River-Basin-showing-some-Dam-locations-in-Northern-Nigeria_fig1_280082347 | access-date=2025-12-28 | archive-date=2023-07-07}}</ref>]] '''Jama'are Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla shɛba ni lahi mi shɛli '''Bunga Mɔɣili,''' di nyɛla din piligi tiŋ din miri [[Jos]], [[Plateau State]], [[Nigeria]] ka nyɛ din zori kpari di nuzaa zuɣu chani Bauchi yaɣili mini Yobe yaɣili pɔi ka naayi chirigi [[Hadejia River]] ka di laɣim leei [[Yobe River]].<ref>{{cite web | url=https://www.britannica.com/place/Jamaare | title=Jama'are &#124; Hausa Town, Local Government & History &#124; Britannica }}</ref> Saha ŋɔ yɛltɔɣa nyɛla din yina wuhi ni bɛ borimi ni bɛ gbi Kafin Zaki mɔɣili lala mɔɣili ŋɔ puuni amaa ka nangbankpeeni nyɛ din na be di ni dama di gbibu nyɛla di ni tooi tahi k'kpɛɣu na lala yaɣili maa.<ref>{{cite web |url=http://pi.library.yorku.ca/ojs/index.php/refuge/article/viewFile/21922/20591 |title=Dam Politics in Northern Nigeria: The Case of the Kafin Zaki Dam |author=Kole Ahmed Shettima |publisher=York University, Canada |accessdate=2009-10-01}}</ref> == Weather/ climate == Jamaare tiŋgbani dɔbu nyɛla 0 feet (0 meters) zaŋ chaŋ zuɣusaa ka nyɛ din mali shiɣuni mini wuuni. Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din tooi nyari tulim kamani 30.37oC (86.67oF) ka di zani kɔbigi puuni vaabu 0.91% yuuni puuni. Yuuni saa mibu Jamaare nyɛla 90.02 millimeters (3.54 inches) ni 121.31 mahili dabisa (33.24% ).<ref>{{Cite web |title=Jama'are Climate, Weather By Month, Average Temperature (Nigeria) - Weather Spark |url=https://weatherspark.com/y/61874/Average-Weather-in-Jama%E2%80%99are-Nigeria-Year-Round |access-date=2023-07-23 |website=weatherspark.com |language=en}}</ref> ==External links== *{{cite web |url=http://www.kyb-project.net/_products/200511-pre_water_audit_KYB.pdf |title=Pre-water audit for the Komadugu-Yobe River Basin, northern Nigeria and southern Niger |date=August 2005 |publisher=Komadugu-Yobe Basin Project |accessdate=2009-10-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304103553/http://www.kyb-project.net/_products/200511-pre_water_audit_KYB.pdf |archive-date=2016-03-04 |url-status=dead }} *{{cite web |url=http://www.cig.ensmp.fr/~iahs/hsj/400/hysj_40_01_0097.pdf |title=Hydrological modelling and the sustainable development of the Hadejia-Nguru Wetlands, Nigeria |date=February 1995 |publisher=Hydrological Sciences -Journal- des Sciences Hydrologiques,40,1 |accessdate=2009-10-01 }}{{Dead link|date=January 2020 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ==Kundivihira == {{reflist}} [[Category:Rivers of Nigeria]] [[Category:Bauchi State]] [[Category:Yobe State]] {{Authority control}} {{Bauchi-geo-stub}} {{Nigeria-river-stub}} ddpfycy7hj1a50pirfa8i3czqu2mko5 138187 138186 2026-05-30T16:01:53Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138187 wikitext text/x-wiki {{Infobox river | name = Jama’are River | name_native = | name_other = Bunga River | name_etymology = <!---------------------- IMAGE & MAP --> | image = | image_size = | image_caption = | map = | map_size = | map_caption = | pushpin_map = | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Countries | subdivision_name1 = {{hlist|[[Nigeria]]}} | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Yobe River]] | mouth_location = Burum Gana, River Burum Gana | mouth_coordinates = | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | tributaries_left = [[Jama’are River]] | tributaries_right =[[Hadejia River]], and [[Komadugu Gana River]] | custom_label = | custom_data = | extra = }} [[File:Yobe river catchment area.png|thumb|right|300px|Catchment area of the Yobe River<ref>{{Cite web | title=a: Map of Hadejia-Jama’are River Basin showing some Dam locations in... {{!}} Download Scientific Diagram | url=https://www.researchgate.net/figure/a-Map-of-Hadejia-Jamaare-River-Basin-showing-some-Dam-locations-in-Northern-Nigeria_fig1_280082347 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230707162942/https://www.researchgate.net/figure/a-Map-of-Hadejia-Jamaare-River-Basin-showing-some-Dam-locations-in-Northern-Nigeria_fig1_280082347 | access-date=2025-12-28 | archive-date=2023-07-07}}</ref>]] '''Jama'are Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla shɛba ni lahi mi shɛli '''Bunga Mɔɣili,''' di nyɛla din piligi tiŋ din miri [[Jos]], [[Plateau State]], [[Nigeria]] ka nyɛ din zori kpari di nuzaa zuɣu chani Bauchi yaɣili mini Yobe yaɣili pɔi ka naayi chirigi [[Hadejia River]] ka di laɣim leei [[Yobe River]].<ref>{{cite web | url=https://www.britannica.com/place/Jamaare | title=Jama'are &#124; Hausa Town, Local Government & History &#124; Britannica }}</ref> Saha ŋɔ yɛltɔɣa nyɛla din yina wuhi ni bɛ borimi ni bɛ gbi Kafin Zaki mɔɣili lala mɔɣili ŋɔ puuni amaa ka nangbankpeeni nyɛ din na be di ni dama di gbibu nyɛla di ni tooi tahi k'kpɛɣu na lala yaɣili maa.<ref>{{cite web |url=http://pi.library.yorku.ca/ojs/index.php/refuge/article/viewFile/21922/20591 |title=Dam Politics in Northern Nigeria: The Case of the Kafin Zaki Dam |author=Kole Ahmed Shettima |publisher=York University, Canada |accessdate=2009-10-01}}</ref> == Weather/ climate == Jamaare tiŋgbani dɔbu nyɛla 0 feet (0 meters) zaŋ chaŋ zuɣusaa ka nyɛ din mali shiɣuni mini wuuni. Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din tooi nyari tulim kamani 30.37oC (86.67oF) ka di zani kɔbigi puuni vaabu 0.91% yuuni puuni. Yuuni saa mibu Jamaare nyɛla 90.02 millimeters (3.54 inches) ni 121.31 mahili dabisa (33.24% ).<ref>{{Cite web |title=Jama'are Climate, Weather By Month, Average Temperature (Nigeria) - Weather Spark |url=https://weatherspark.com/y/61874/Average-Weather-in-Jama%E2%80%99are-Nigeria-Year-Round |access-date=2023-07-23 |website=weatherspark.com |language=en}}</ref> ==External links== *{{cite web |url=http://www.kyb-project.net/_products/200511-pre_water_audit_KYB.pdf |title=Pre-water audit for the Komadugu-Yobe River Basin, northern Nigeria and southern Niger |date=August 2005 |publisher=Komadugu-Yobe Basin Project |accessdate=2009-10-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304103553/http://www.kyb-project.net/_products/200511-pre_water_audit_KYB.pdf |archive-date=2016-03-04 |url-status=dead }} *{{cite web |url=http://www.cig.ensmp.fr/~iahs/hsj/400/hysj_40_01_0097.pdf |title=Hydrological modelling and the sustainable development of the Hadejia-Nguru Wetlands, Nigeria |date=February 1995 |publisher=Hydrological Sciences -Journal- des Sciences Hydrologiques,40,1 |accessdate=2009-10-01 }}{{Dead link|date=January 2020 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ==Kundivihira == {{reflist}} [[Category:Rivers of Nigeria]] [[Category:Bauchi State]] [[Category:Yobe State]] {{Authority control}} {{Bauchi-geo-stub}} 49lyaij2ivm8l8kgiyzu5nr8v668le3 138188 138187 2026-05-30T16:02:15Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138188 wikitext text/x-wiki {{Infobox river | name = Jama’are River | name_native = | name_other = Bunga River | name_etymology = <!---------------------- IMAGE & MAP --> | image = | image_size = | image_caption = | map = | map_size = | map_caption = | pushpin_map = | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Countries | subdivision_name1 = {{hlist|[[Nigeria]]}} | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Yobe River]] | mouth_location = Burum Gana, River Burum Gana | mouth_coordinates = | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | tributaries_left = [[Jama’are River]] | tributaries_right =[[Hadejia River]], and [[Komadugu Gana River]] | custom_label = | custom_data = | extra = }} [[File:Yobe river catchment area.png|thumb|right|300px|Catchment area of the Yobe River<ref>{{Cite web | title=a: Map of Hadejia-Jama’are River Basin showing some Dam locations in... {{!}} Download Scientific Diagram | url=https://www.researchgate.net/figure/a-Map-of-Hadejia-Jamaare-River-Basin-showing-some-Dam-locations-in-Northern-Nigeria_fig1_280082347 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230707162942/https://www.researchgate.net/figure/a-Map-of-Hadejia-Jamaare-River-Basin-showing-some-Dam-locations-in-Northern-Nigeria_fig1_280082347 | access-date=2025-12-28 | archive-date=2023-07-07}}</ref>]] '''Jama'are Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla shɛba ni lahi mi shɛli '''Bunga Mɔɣili,''' di nyɛla din piligi tiŋ din miri [[Jos]], [[Plateau State]], [[Nigeria]] ka nyɛ din zori kpari di nuzaa zuɣu chani Bauchi yaɣili mini Yobe yaɣili pɔi ka naayi chirigi [[Hadejia River]] ka di laɣim leei [[Yobe River]].<ref>{{cite web | url=https://www.britannica.com/place/Jamaare | title=Jama'are &#124; Hausa Town, Local Government & History &#124; Britannica }}</ref> Saha ŋɔ yɛltɔɣa nyɛla din yina wuhi ni bɛ borimi ni bɛ gbi Kafin Zaki mɔɣili lala mɔɣili ŋɔ puuni amaa ka nangbankpeeni nyɛ din na be di ni dama di gbibu nyɛla di ni tooi tahi k'kpɛɣu na lala yaɣili maa.<ref>{{cite web |url=http://pi.library.yorku.ca/ojs/index.php/refuge/article/viewFile/21922/20591 |title=Dam Politics in Northern Nigeria: The Case of the Kafin Zaki Dam |author=Kole Ahmed Shettima |publisher=York University, Canada |accessdate=2009-10-01}}</ref> == Weather/ climate == Jamaare tiŋgbani dɔbu nyɛla 0 feet (0 meters) zaŋ chaŋ zuɣusaa ka nyɛ din mali shiɣuni mini wuuni. Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din tooi nyari tulim kamani 30.37oC (86.67oF) ka di zani kɔbigi puuni vaabu 0.91% yuuni puuni. Yuuni saa mibu Jamaare nyɛla 90.02 millimeters (3.54 inches) ni 121.31 mahili dabisa (33.24% ).<ref>{{Cite web |title=Jama'are Climate, Weather By Month, Average Temperature (Nigeria) - Weather Spark |url=https://weatherspark.com/y/61874/Average-Weather-in-Jama%E2%80%99are-Nigeria-Year-Round |access-date=2023-07-23 |website=weatherspark.com |language=en}}</ref> ==External links== *{{cite web |url=http://www.kyb-project.net/_products/200511-pre_water_audit_KYB.pdf |title=Pre-water audit for the Komadugu-Yobe River Basin, northern Nigeria and southern Niger |date=August 2005 |publisher=Komadugu-Yobe Basin Project |accessdate=2009-10-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304103553/http://www.kyb-project.net/_products/200511-pre_water_audit_KYB.pdf |archive-date=2016-03-04 |url-status=dead }} *{{cite web |url=http://www.cig.ensmp.fr/~iahs/hsj/400/hysj_40_01_0097.pdf |title=Hydrological modelling and the sustainable development of the Hadejia-Nguru Wetlands, Nigeria |date=February 1995 |publisher=Hydrological Sciences -Journal- des Sciences Hydrologiques,40,1 |accessdate=2009-10-01 }}{{Dead link|date=January 2020 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ==Kundivihira == {{reflist}} [[Category:Rivers of Nigeria]] [[Category:Bauchi State]] [[Category:Yobe State]] {{Authority control}} dkhcv6rs3cndll7nns7klb6q0527w97 138189 138188 2026-05-30T16:03:23Z Kalakpagh 2501 added databox 138189 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Infobox river | name = Jama’are River | name_native = | name_other = Bunga River | name_etymology = <!---------------------- IMAGE & MAP --> | image = | image_size = | image_caption = | map = | map_size = | map_caption = | pushpin_map = | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Countries | subdivision_name1 = {{hlist|[[Nigeria]]}} | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Yobe River]] | mouth_location = Burum Gana, River Burum Gana | mouth_coordinates = | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | tributaries_left = [[Jama’are River]] | tributaries_right =[[Hadejia River]], and [[Komadugu Gana River]] | custom_label = | custom_data = | extra = }} [[File:Yobe river catchment area.png|thumb|right|300px|Catchment area of the Yobe River<ref>{{Cite web | title=a: Map of Hadejia-Jama’are River Basin showing some Dam locations in... {{!}} Download Scientific Diagram | url=https://www.researchgate.net/figure/a-Map-of-Hadejia-Jamaare-River-Basin-showing-some-Dam-locations-in-Northern-Nigeria_fig1_280082347 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230707162942/https://www.researchgate.net/figure/a-Map-of-Hadejia-Jamaare-River-Basin-showing-some-Dam-locations-in-Northern-Nigeria_fig1_280082347 | access-date=2025-12-28 | archive-date=2023-07-07}}</ref>]] '''Jama'are Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla shɛba ni lahi mi shɛli '''Bunga Mɔɣili,''' di nyɛla din piligi tiŋ din miri [[Jos]], [[Plateau State]], [[Nigeria]] ka nyɛ din zori kpari di nuzaa zuɣu chani Bauchi yaɣili mini Yobe yaɣili pɔi ka naayi chirigi [[Hadejia River]] ka di laɣim leei [[Yobe River]].<ref>{{cite web | url=https://www.britannica.com/place/Jamaare | title=Jama'are &#124; Hausa Town, Local Government & History &#124; Britannica }}</ref> Saha ŋɔ yɛltɔɣa nyɛla din yina wuhi ni bɛ borimi ni bɛ gbi Kafin Zaki mɔɣili lala mɔɣili ŋɔ puuni amaa ka nangbankpeeni nyɛ din na be di ni dama di gbibu nyɛla di ni tooi tahi k'kpɛɣu na lala yaɣili maa.<ref>{{cite web |url=http://pi.library.yorku.ca/ojs/index.php/refuge/article/viewFile/21922/20591 |title=Dam Politics in Northern Nigeria: The Case of the Kafin Zaki Dam |author=Kole Ahmed Shettima |publisher=York University, Canada |accessdate=2009-10-01}}</ref> == Weather/ climate == Jamaare tiŋgbani dɔbu nyɛla 0 feet (0 meters) zaŋ chaŋ zuɣusaa ka nyɛ din mali shiɣuni mini wuuni. Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din tooi nyari tulim kamani 30.37oC (86.67oF) ka di zani kɔbigi puuni vaabu 0.91% yuuni puuni. Yuuni saa mibu Jamaare nyɛla 90.02 millimeters (3.54 inches) ni 121.31 mahili dabisa (33.24% ).<ref>{{Cite web |title=Jama'are Climate, Weather By Month, Average Temperature (Nigeria) - Weather Spark |url=https://weatherspark.com/y/61874/Average-Weather-in-Jama%E2%80%99are-Nigeria-Year-Round |access-date=2023-07-23 |website=weatherspark.com |language=en}}</ref> ==External links== *{{cite web |url=http://www.kyb-project.net/_products/200511-pre_water_audit_KYB.pdf |title=Pre-water audit for the Komadugu-Yobe River Basin, northern Nigeria and southern Niger |date=August 2005 |publisher=Komadugu-Yobe Basin Project |accessdate=2009-10-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304103553/http://www.kyb-project.net/_products/200511-pre_water_audit_KYB.pdf |archive-date=2016-03-04 |url-status=dead }} *{{cite web |url=http://www.cig.ensmp.fr/~iahs/hsj/400/hysj_40_01_0097.pdf |title=Hydrological modelling and the sustainable development of the Hadejia-Nguru Wetlands, Nigeria |date=February 1995 |publisher=Hydrological Sciences -Journal- des Sciences Hydrologiques,40,1 |accessdate=2009-10-01 }}{{Dead link|date=January 2020 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ==Kundivihira == {{reflist}} [[Category:Rivers of Nigeria]] [[Category:Bauchi State]] [[Category:Yobe State]] {{Authority control}} 7h71s73r512mhogayr7nlpcd1vunrst Komadugu Gana River 0 33209 138190 2026-05-30T16:13:48Z Kalakpagh 2501 Created article 138190 wikitext text/x-wiki {{Short description|River in northeastern Nigeria}} [[File:Yobe river catchment area.png|thumb|right|300px|Catchment area of the Yobe River]] [[File:Bridge crossing Komadugu-gana River.jpg|thumb]] '''Komadugu Gana Mɔɣili''' bee '''Misau Mɔɣili''' nyɛla mɔɣ'shɛli din be Chad Basin, <ref>{{Cite web |title=Komadugu Yobe River {{!}} Nigeria, Chad, Benue {{!}} Britannica |url=https://www.britannica.com/place/Komadugu-Yobe-River |access-date=2023-07-10 |website=www.britannica.com |language=en |archive-date=2023-07-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230707162049/https://www.britannica.com/place/Komadugu-Yobe-River |url-status=live }}</ref> Nigeria ka nyɛ din chani n-ti chirigiri [[Yobe River]] tiŋ yuli booni Damasak din be Mobbar yaɣili zaŋ n-ti [[Borno State]].<ref name="ref1">Mortimore, Michael. [https://books.google.com/books?id=Dx89AAAAIAAJ&pg=PA244 Adapting to Drought: Farmers, Famines, and Desertification in West Africa] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240428003256/https://books.google.com/books?id=Dx89AAAAIAAJ&pg=PA244#v=onepage&q&f=false |date=2024-04-28 }}, p. 244 (1989)(note 3 notes that the Komadugu Gana joins the Yobe at Damasak)</ref> Di nyɛla din piligi Bauchi.<ref name="rises">Oyebande, Lekan. [https://books.google.com/books?id=GLtvmRYwMrAC&pg=PA101 Streamflow regime change and the ecological response in the Lake Chad basin in Nigeria] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240428003253/https://books.google.com/books?id=GLtvmRYwMrAC&pg=PA101#v=onepage&q&f=false |date=2024-04-28 }}, in ''Hydro-ecology: Linking Hydrology and Aquatic Ecology'', p. 101, 104 (2001) (Acreman, M.C., ed.)</ref> Lahabali din yina [[International Union for Conservation of Nature]] yuuni 2011 ni kom di zori yiri mɔɣili ŋɔ nyɛla din bi lahi paari Yobe.<ref name="iucn1">[http://data.iucn.org/dbtw-wpd/edocs/Rep-2011-009.pdf Komadugu Yobe Basin, upstream of Lake Chad, Nigeria, WANI Case Study] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120513010349/http://data.iucn.org/dbtw-wpd/edocs/Rep-2011-009.pdf |date=2012-05-13 }}, IUCN, Report 2011-009</ref> Yuma 8,500 [[Dufuna canoe]] nyɛla bɛ ni daa nya shɛli din daa niŋ ka bɛ gbiri miri mɔɣili ŋɔ yuuni 1987 din be Fune yaɣili.<ref name="ap1">(24 May 1998). [https://apnews.com/5ec75d9985dde784e7141917e3e74633 6,000-Year-Old Canoe To Be Removed] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230106202919/https://apnews.com/5ec75d9985dde784e7141917e3e74633 |date=2023-01-06 }}, ''[[Associated Press]]''</ref> ==References== {{reflist}} {{coord missing|Nigeria}} [[Category:Rivers of Nigeria]] [[Category:Geography of Borno State]] [[Category:Bauchi State]] [[Category:Yobe State]] 3jxtorq00usbe4hou0if3yrzyj3uxru 138191 138190 2026-05-30T16:14:34Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138191 wikitext text/x-wiki {{Short description|River in northeastern Nigeria}} [[File:Yobe river catchment area.png|thumb|right|300px|Catchment area of the Yobe River]] [[File:Bridge crossing Komadugu-gana River.jpg|thumb]] '''Komadugu Gana Mɔɣili''' bee '''Misau Mɔɣili''' nyɛla mɔɣ'shɛli din be Chad Basin, <ref>{{Cite web |title=Komadugu Yobe River {{!}} Nigeria, Chad, Benue {{!}} Britannica |url=https://www.britannica.com/place/Komadugu-Yobe-River |access-date=2023-07-10 |website=www.britannica.com |language=en |archive-date=2023-07-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230707162049/https://www.britannica.com/place/Komadugu-Yobe-River |url-status=live }}</ref> Nigeria ka nyɛ din chani n-ti chirigiri [[Yobe River]] tiŋ yuli booni Damasak din be Mobbar yaɣili zaŋ n-ti [[Borno State]].<ref name="ref1">Mortimore, Michael. [https://books.google.com/books?id=Dx89AAAAIAAJ&pg=PA244 Adapting to Drought: Farmers, Famines, and Desertification in West Africa] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240428003256/https://books.google.com/books?id=Dx89AAAAIAAJ&pg=PA244#v=onepage&q&f=false |date=2024-04-28 }}, p. 244 (1989)(note 3 notes that the Komadugu Gana joins the Yobe at Damasak)</ref> Di nyɛla din piligi Bauchi.<ref name="rises">Oyebande, Lekan. [https://books.google.com/books?id=GLtvmRYwMrAC&pg=PA101 Streamflow regime change and the ecological response in the Lake Chad basin in Nigeria] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240428003253/https://books.google.com/books?id=GLtvmRYwMrAC&pg=PA101#v=onepage&q&f=false |date=2024-04-28 }}, in ''Hydro-ecology: Linking Hydrology and Aquatic Ecology'', p. 101, 104 (2001) (Acreman, M.C., ed.)</ref> Lahabali din yina [[International Union for Conservation of Nature]] yuuni 2011 ni kom di zori yiri mɔɣili ŋɔ nyɛla din bi lahi paari Yobe.<ref name="iucn1">[http://data.iucn.org/dbtw-wpd/edocs/Rep-2011-009.pdf Komadugu Yobe Basin, upstream of Lake Chad, Nigeria, WANI Case Study] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120513010349/http://data.iucn.org/dbtw-wpd/edocs/Rep-2011-009.pdf |date=2012-05-13 }}, IUCN, Report 2011-009</ref> Yuma 8,500 [[Dufuna canoe]] nyɛla bɛ ni daa nya shɛli din daa niŋ ka bɛ gbiri miri mɔɣili ŋɔ yuuni 1987 din be Fune yaɣili.<ref name="ap1">(24 May 1998). [https://apnews.com/5ec75d9985dde784e7141917e3e74633 6,000-Year-Old Canoe To Be Removed] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230106202919/https://apnews.com/5ec75d9985dde784e7141917e3e74633 |date=2023-01-06 }}, ''[[Associated Press]]''</ref> ==References== {{reflist}} [[Category:Rivers of Nigeria]] [[Category:Geography of Borno State]] [[Category:Bauchi State]] [[Category:Yobe State]] gxnsjxtq63mv3ovg6918qyyb9rfkptw 138192 138191 2026-05-30T16:15:38Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 138192 wikitext text/x-wiki {{Short description|River in northeastern Nigeria}} [[File:Yobe river catchment area.png|thumb|right|300px|Catchment area of the Yobe River]] [[File:Bridge crossing Komadugu-gana River.jpg|thumb]] '''Komadugu Gana Mɔɣili''' bee '''Misau Mɔɣili''' nyɛla mɔɣ'shɛli din be Chad Basin, <ref>{{Cite web |title=Komadugu Yobe River {{!}} Nigeria, Chad, Benue {{!}} Britannica |url=https://www.britannica.com/place/Komadugu-Yobe-River |access-date=2023-07-10 |website=www.britannica.com |language=en |archive-date=2023-07-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230707162049/https://www.britannica.com/place/Komadugu-Yobe-River |url-status=live }}</ref> Nigeria ka nyɛ din chani n-ti chirigiri [[Yobe River]] tiŋ yuli booni Damasak din be Mobbar yaɣili zaŋ n-ti [[Borno State]].<ref name="ref1">Mortimore, Michael. [https://books.google.com/books?id=Dx89AAAAIAAJ&pg=PA244 Adapting to Drought: Farmers, Famines, and Desertification in West Africa] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240428003256/https://books.google.com/books?id=Dx89AAAAIAAJ&pg=PA244#v=onepage&q&f=false |date=2024-04-28 }}, p. 244 (1989)(note 3 notes that the Komadugu Gana joins the Yobe at Damasak)</ref> Di nyɛla din piligi Bauchi.<ref name="rises">Oyebande, Lekan. [https://books.google.com/books?id=GLtvmRYwMrAC&pg=PA101 Streamflow regime change and the ecological response in the Lake Chad basin in Nigeria] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240428003253/https://books.google.com/books?id=GLtvmRYwMrAC&pg=PA101#v=onepage&q&f=false |date=2024-04-28 }}, in ''Hydro-ecology: Linking Hydrology and Aquatic Ecology'', p. 101, 104 (2001) (Acreman, M.C., ed.)</ref> Lahabali din yina [[International Union for Conservation of Nature]] yuuni 2011 ni kom di zori yiri mɔɣili ŋɔ nyɛla din bi lahi paari Yobe.<ref name="iucn1">[http://data.iucn.org/dbtw-wpd/edocs/Rep-2011-009.pdf Komadugu Yobe Basin, upstream of Lake Chad, Nigeria, WANI Case Study] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120513010349/http://data.iucn.org/dbtw-wpd/edocs/Rep-2011-009.pdf |date=2012-05-13 }}, IUCN, Report 2011-009</ref> Yuma 8,500 [[Dufuna canoe]] nyɛla bɛ ni daa nya shɛli din daa niŋ ka bɛ gbiri miri mɔɣili ŋɔ yuuni 1987 din be Fune yaɣili.<ref name="ap1">(24 May 1998). [https://apnews.com/5ec75d9985dde784e7141917e3e74633 6,000-Year-Old Canoe To Be Removed] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230106202919/https://apnews.com/5ec75d9985dde784e7141917e3e74633 |date=2023-01-06 }}, ''[[Associated Press]]''</ref> ==Kundivihira == {{reflist}} [[Category:Rivers of Nigeria]] [[Category:Geography of Borno State]] [[Category:Bauchi State]] [[Category:Yobe State]] hj9xg3de6ny03rab6mz0dcisfw8x6a7 138193 138192 2026-05-30T16:16:32Z Kalakpagh 2501 added databox 138193 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|River in northeastern Nigeria}} [[File:Yobe river catchment area.png|thumb|right|300px|Catchment area of the Yobe River]] [[File:Bridge crossing Komadugu-gana River.jpg|thumb]] '''Komadugu Gana Mɔɣili''' bee '''Misau Mɔɣili''' nyɛla mɔɣ'shɛli din be Chad Basin, <ref>{{Cite web |title=Komadugu Yobe River {{!}} Nigeria, Chad, Benue {{!}} Britannica |url=https://www.britannica.com/place/Komadugu-Yobe-River |access-date=2023-07-10 |website=www.britannica.com |language=en |archive-date=2023-07-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230707162049/https://www.britannica.com/place/Komadugu-Yobe-River |url-status=live }}</ref> Nigeria ka nyɛ din chani n-ti chirigiri [[Yobe River]] tiŋ yuli booni Damasak din be Mobbar yaɣili zaŋ n-ti [[Borno State]].<ref name="ref1">Mortimore, Michael. [https://books.google.com/books?id=Dx89AAAAIAAJ&pg=PA244 Adapting to Drought: Farmers, Famines, and Desertification in West Africa] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240428003256/https://books.google.com/books?id=Dx89AAAAIAAJ&pg=PA244#v=onepage&q&f=false |date=2024-04-28 }}, p. 244 (1989)(note 3 notes that the Komadugu Gana joins the Yobe at Damasak)</ref> Di nyɛla din piligi Bauchi.<ref name="rises">Oyebande, Lekan. [https://books.google.com/books?id=GLtvmRYwMrAC&pg=PA101 Streamflow regime change and the ecological response in the Lake Chad basin in Nigeria] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240428003253/https://books.google.com/books?id=GLtvmRYwMrAC&pg=PA101#v=onepage&q&f=false |date=2024-04-28 }}, in ''Hydro-ecology: Linking Hydrology and Aquatic Ecology'', p. 101, 104 (2001) (Acreman, M.C., ed.)</ref> Lahabali din yina [[International Union for Conservation of Nature]] yuuni 2011 ni kom di zori yiri mɔɣili ŋɔ nyɛla din bi lahi paari Yobe.<ref name="iucn1">[http://data.iucn.org/dbtw-wpd/edocs/Rep-2011-009.pdf Komadugu Yobe Basin, upstream of Lake Chad, Nigeria, WANI Case Study] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120513010349/http://data.iucn.org/dbtw-wpd/edocs/Rep-2011-009.pdf |date=2012-05-13 }}, IUCN, Report 2011-009</ref> Yuma 8,500 [[Dufuna canoe]] nyɛla bɛ ni daa nya shɛli din daa niŋ ka bɛ gbiri miri mɔɣili ŋɔ yuuni 1987 din be Fune yaɣili.<ref name="ap1">(24 May 1998). [https://apnews.com/5ec75d9985dde784e7141917e3e74633 6,000-Year-Old Canoe To Be Removed] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230106202919/https://apnews.com/5ec75d9985dde784e7141917e3e74633 |date=2023-01-06 }}, ''[[Associated Press]]''</ref> ==Kundivihira == {{reflist}} [[Category:Rivers of Nigeria]] [[Category:Geography of Borno State]] [[Category:Bauchi State]] [[Category:Yobe State]] h2isv5fmt6dw56ec7ai6q0v62o9aphx Tiga Dam 0 33210 138195 2026-05-30T16:22:09Z Kalakpagh 2501 Created article 138195 wikitext text/x-wiki {{short description| Nigeria Water Dam}} {{coord|11|26|14|N|8|24|9|E|display=title}} [[File:Yobe river catchment area.png|thumb|right|300px|Catchment area of the Yobe River – Tiga dam to the west, south of Kano]] '''Tiga Dam''' ŋɔ nyɛla din be wulinluhili yaɣili zaŋ n-ti Kano yaɣili din be [[Nigeria]], di nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli yuuni 1971 zaŋ chaŋ yuuni 1974.Di nyɛla ko'titali zaŋ n-ti Kano mɔɣili ka di lahi nyɛ din zori chani n-ti chirigiri [[Hadejia River]]. Mɔɣili maa nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli zuɣulan Audu Bako saha ni di sɔŋ pukparilim.<ref>{{Cite web |title=Tiga Dam, Kano |url=https://hotels.ng/places/dam/1048-tiga-dam |access-date=2023-09-17 |website=Hotels.ng Places}}</ref> [[File:Jnsb EXPORT 170082733739269 20200415 150009285.jpg|thumb|Tiga Dam]] ==Description== Mɔɣili maa nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli Zuɣulan Audu Bako saha din daa niŋ ka saa ŋmaai mibu ka bindira yɛltɔɣa nyɛ din daa niŋ tom lala yaɣili ŋɔ la.<ref>{{cite web |url=http://allafrica.com/stories/200903170040.html |title=Food Security and Kano Irrigation Project |work=Daily Trust |author=Ujudud Shariff |date=17 March 2009 |accessdate=2010-05-16}}</ref> Mɔɣili ŋɔ nyɛla din deegi polo kamani{{convert|178|km2|sqmi}} ka nyɛ di ni tooi deei kom kamani {{convert|2000000000|m3|ft3}}.<ref>[[Aliyu Salisu Barau|Barau, Aliyu Salisu (2007)]] The Great Attractions of Kano. Research and Documentation Directorate Government House Kano</ref> Mɔɣili ŋɔ ni kom nyɛ din tiri Kani mɔɣili pukarilim sɔŋsim tuma kom n-ti pahi Kano nima.<ref name=Barbier/> ==Downstream impact== Vihigu nima pam nyɛla din wuhi ni mɔɣili ŋɔ nyɛla din tahi barina na din daa niŋ ka mɔɣili ŋɔ gbibu nyɛ din daa dam tiŋ'shɛŋa din be lala yaɣili ŋɔ.<ref name=Barbier>{{cite web |url = http://uwacadweb.uwyo.edu/Barbier/Publications/Upstream%20Dams%20and%20Downstream%20Water%20Allocation%20-071703.pdf |title = Upstream Dams and Downstream Water Allocation – The Case of the Hadejia'Jama'are Floodplain, Northern Nigeria |author = Edward B Barbier |publisher = Department of Economics and Finance, University of Wyoming |date = November 7, 2002 |accessdate = 2009-10-01 |url-status = dead |archiveurl = https://web.archive.org/web/20110604013614/http://uwacadweb.uwyo.edu/Barbier/Publications/Upstream%20Dams%20and%20Downstream%20Water%20Allocation%20-071703.pdf |archivedate = June 4, 2011 }}</ref><ref>{{cite book |title=Does environmental policy work?: the theory and practice of outcomes assessment |page=70ff |author1=David E. Ervin |author2=James R. Kahn |author3=Marie Leigh Livingston |publisher=Edward Elgar Publishing |year=2003 |isbn=978-1-84064-170-7}}</ref> Mɔɣili ŋɔ ni daa gbi naai, di nyɛla din zori chani Gashua din be Yobe yaɣili kamani {{convert|100000000|m3|ft3}}.<ref name=yorku>{{cite web |url=http://pi.library.yorku.ca/ojs/index.php/refuge/article/viewFile/21922/20591 |title=Dam Politics in Northern Nigeria: The Case of the Kafin Zaki Dam |author=Kole Ahmed Shettima |publisher=York University, Canada |accessdate=2009-10-01}}</ref> Vihigu nyɛla din daa niŋ ka zaŋ wuhi salo ka di nyɛ din daa jandi pikpariba ban be lala yaɣili maa pukparilim.<ref>{{cite journal |title=Adapting to Dams: Agrarian Change Downstream of the Tiga Dam, Northern Nigeria |author1=David H. L. Thomas |author2=William M. Adams |publisher=Elsevier Science Ltd. |date=1998 |doi=10.1016/S0305-750X(99)00041-8 |volume=27 |issue=6 |journal=World Development |pages=919–935}}</ref> == 2021 temporal closure == Silimiin goli November dahin yini dali yuuni 2021, mɔɣili ŋɔ nyɛla bɛ ni daa na kpari shɛli ka bɛ daliri daa nyɛ bɛ borimi ni bɛ mali li ka di daa pahi Transforming Irrigation Management in Nigeria (TRIMING), World Bank nyɛ ban daa di liɣiri niŋ lala tuma ŋɔ ni zaŋ n-ti Kano River Irrigation Schemes (KRIS) mini Hadejia Valley Irrigation Scheme (HVIS) labi mali.<ref name="dailytrust.com">{{Cite news |date=2022-04-07 |title=Farmers excited as Tiga Dam reopens - Daily Trust |url=https://dailytrust.com/farmers-excited-as-tiga-dam-reopens/ |access-date=2024-07-10 |newspaper=[[Daily Trust]]|language=en-US}}</ref> Bɛ daa labi yoogi lala mɔɣili ŋɔ Silimiin goli April yuuni 2022 ka ban daa yooi li ŋɔ nyɛ Hadejia Jama’are River Basin Development Authority (HJRBDA).<ref name="dailytrust.com"/> Ka din bɔŋɔ n daa nyɛ tuuli bɛ ni kpari mɔɣili ŋɔ zali.<ref>{{Cite news |last=Oluwagbemi |first=Ayodele |date=2018-01-22 |title=Tiga dam closure: Tomato growers lose N1bn, says TOGAN |url=https://punchng.com/tiga-dam-closure-tomato-growers-lose-n1bn-says-togan/ |access-date=2024-07-10 |newspaper=[[The Punch]]|language=en-US}}</ref> ==References== {{reflist}} {{Dams in Nigeria}} [[Category:Dams in Nigeria]] [[Category:Kano State]] [[Category:Yobe State]] [[Category:Dams completed in 1974]] [[Category:20th-century architecture in Nigeria]] 6b1m97exg6o5y4zq0z9y8xetye0epl2 138196 138195 2026-05-30T16:23:13Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138196 wikitext text/x-wiki {{short description| Nigeria Water Dam}} {{coord|11|26|14|N|8|24|9|E|display=title}} [[File:Yobe river catchment area.png|thumb|right|300px|Catchment area of the Yobe River – Tiga dam to the west, south of Kano]] '''Tiga Dam''' ŋɔ nyɛla din be wulinluhili yaɣili zaŋ n-ti Kano yaɣili din be [[Nigeria]], di nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli yuuni 1971 zaŋ chaŋ yuuni 1974.Di nyɛla ko'titali zaŋ n-ti Kano mɔɣili ka di lahi nyɛ din zori chani n-ti chirigiri [[Hadejia River]]. Mɔɣili maa nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli zuɣulan Audu Bako saha ni di sɔŋ pukparilim.<ref>{{Cite web |title=Tiga Dam, Kano |url=https://hotels.ng/places/dam/1048-tiga-dam |access-date=2023-09-17 |website=Hotels.ng Places}}</ref> [[File:Jnsb EXPORT 170082733739269 20200415 150009285.jpg|thumb|Tiga Dam]] ==Buɣisibu == Mɔɣili maa nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli Zuɣulan Audu Bako saha din daa niŋ ka saa ŋmaai mibu ka bindira yɛltɔɣa nyɛ din daa niŋ tom lala yaɣili ŋɔ la.<ref>{{cite web |url=http://allafrica.com/stories/200903170040.html |title=Food Security and Kano Irrigation Project |work=Daily Trust |author=Ujudud Shariff |date=17 March 2009 |accessdate=2010-05-16}}</ref> Mɔɣili ŋɔ nyɛla din deegi polo kamani{{convert|178|km2|sqmi}} ka nyɛ di ni tooi deei kom kamani {{convert|2000000000|m3|ft3}}.<ref>[[Aliyu Salisu Barau|Barau, Aliyu Salisu (2007)]] The Great Attractions of Kano. Research and Documentation Directorate Government House Kano</ref> Mɔɣili ŋɔ ni kom nyɛ din tiri Kani mɔɣili pukarilim sɔŋsim tuma kom n-ti pahi Kano nima.<ref name=Barbier/> ==Downstream impact== Vihigu nima pam nyɛla din wuhi ni mɔɣili ŋɔ nyɛla din tahi barina na din daa niŋ ka mɔɣili ŋɔ gbibu nyɛ din daa dam tiŋ'shɛŋa din be lala yaɣili ŋɔ.<ref name=Barbier>{{cite web |url = http://uwacadweb.uwyo.edu/Barbier/Publications/Upstream%20Dams%20and%20Downstream%20Water%20Allocation%20-071703.pdf |title = Upstream Dams and Downstream Water Allocation – The Case of the Hadejia'Jama'are Floodplain, Northern Nigeria |author = Edward B Barbier |publisher = Department of Economics and Finance, University of Wyoming |date = November 7, 2002 |accessdate = 2009-10-01 |url-status = dead |archiveurl = https://web.archive.org/web/20110604013614/http://uwacadweb.uwyo.edu/Barbier/Publications/Upstream%20Dams%20and%20Downstream%20Water%20Allocation%20-071703.pdf |archivedate = June 4, 2011 }}</ref><ref>{{cite book |title=Does environmental policy work?: the theory and practice of outcomes assessment |page=70ff |author1=David E. Ervin |author2=James R. Kahn |author3=Marie Leigh Livingston |publisher=Edward Elgar Publishing |year=2003 |isbn=978-1-84064-170-7}}</ref> Mɔɣili ŋɔ ni daa gbi naai, di nyɛla din zori chani Gashua din be Yobe yaɣili kamani {{convert|100000000|m3|ft3}}.<ref name=yorku>{{cite web |url=http://pi.library.yorku.ca/ojs/index.php/refuge/article/viewFile/21922/20591 |title=Dam Politics in Northern Nigeria: The Case of the Kafin Zaki Dam |author=Kole Ahmed Shettima |publisher=York University, Canada |accessdate=2009-10-01}}</ref> Vihigu nyɛla din daa niŋ ka zaŋ wuhi salo ka di nyɛ din daa jandi pikpariba ban be lala yaɣili maa pukparilim.<ref>{{cite journal |title=Adapting to Dams: Agrarian Change Downstream of the Tiga Dam, Northern Nigeria |author1=David H. L. Thomas |author2=William M. Adams |publisher=Elsevier Science Ltd. |date=1998 |doi=10.1016/S0305-750X(99)00041-8 |volume=27 |issue=6 |journal=World Development |pages=919–935}}</ref> == 2021 temporal closure == Silimiin goli November dahin yini dali yuuni 2021, mɔɣili ŋɔ nyɛla bɛ ni daa na kpari shɛli ka bɛ daliri daa nyɛ bɛ borimi ni bɛ mali li ka di daa pahi Transforming Irrigation Management in Nigeria (TRIMING), World Bank nyɛ ban daa di liɣiri niŋ lala tuma ŋɔ ni zaŋ n-ti Kano River Irrigation Schemes (KRIS) mini Hadejia Valley Irrigation Scheme (HVIS) labi mali.<ref name="dailytrust.com">{{Cite news |date=2022-04-07 |title=Farmers excited as Tiga Dam reopens - Daily Trust |url=https://dailytrust.com/farmers-excited-as-tiga-dam-reopens/ |access-date=2024-07-10 |newspaper=[[Daily Trust]]|language=en-US}}</ref> Bɛ daa labi yoogi lala mɔɣili ŋɔ Silimiin goli April yuuni 2022 ka ban daa yooi li ŋɔ nyɛ Hadejia Jama’are River Basin Development Authority (HJRBDA).<ref name="dailytrust.com"/> Ka din bɔŋɔ n daa nyɛ tuuli bɛ ni kpari mɔɣili ŋɔ zali.<ref>{{Cite news |last=Oluwagbemi |first=Ayodele |date=2018-01-22 |title=Tiga dam closure: Tomato growers lose N1bn, says TOGAN |url=https://punchng.com/tiga-dam-closure-tomato-growers-lose-n1bn-says-togan/ |access-date=2024-07-10 |newspaper=[[The Punch]]|language=en-US}}</ref> ==References== {{reflist}} {{Dams in Nigeria}} [[Category:Dams in Nigeria]] [[Category:Kano State]] [[Category:Yobe State]] [[Category:Dams completed in 1974]] [[Category:20th-century architecture in Nigeria]] 1ine1gjakr3lkosh0hxtnlafvq46yq8 138197 138196 2026-05-30T16:23:59Z Kalakpagh 2501 /* 2021 temporal closure */ Updated Content 138197 wikitext text/x-wiki {{short description| Nigeria Water Dam}} {{coord|11|26|14|N|8|24|9|E|display=title}} [[File:Yobe river catchment area.png|thumb|right|300px|Catchment area of the Yobe River – Tiga dam to the west, south of Kano]] '''Tiga Dam''' ŋɔ nyɛla din be wulinluhili yaɣili zaŋ n-ti Kano yaɣili din be [[Nigeria]], di nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli yuuni 1971 zaŋ chaŋ yuuni 1974.Di nyɛla ko'titali zaŋ n-ti Kano mɔɣili ka di lahi nyɛ din zori chani n-ti chirigiri [[Hadejia River]]. Mɔɣili maa nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli zuɣulan Audu Bako saha ni di sɔŋ pukparilim.<ref>{{Cite web |title=Tiga Dam, Kano |url=https://hotels.ng/places/dam/1048-tiga-dam |access-date=2023-09-17 |website=Hotels.ng Places}}</ref> [[File:Jnsb EXPORT 170082733739269 20200415 150009285.jpg|thumb|Tiga Dam]] ==Buɣisibu == Mɔɣili maa nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli Zuɣulan Audu Bako saha din daa niŋ ka saa ŋmaai mibu ka bindira yɛltɔɣa nyɛ din daa niŋ tom lala yaɣili ŋɔ la.<ref>{{cite web |url=http://allafrica.com/stories/200903170040.html |title=Food Security and Kano Irrigation Project |work=Daily Trust |author=Ujudud Shariff |date=17 March 2009 |accessdate=2010-05-16}}</ref> Mɔɣili ŋɔ nyɛla din deegi polo kamani{{convert|178|km2|sqmi}} ka nyɛ di ni tooi deei kom kamani {{convert|2000000000|m3|ft3}}.<ref>[[Aliyu Salisu Barau|Barau, Aliyu Salisu (2007)]] The Great Attractions of Kano. Research and Documentation Directorate Government House Kano</ref> Mɔɣili ŋɔ ni kom nyɛ din tiri Kani mɔɣili pukarilim sɔŋsim tuma kom n-ti pahi Kano nima.<ref name=Barbier/> ==Downstream impact== Vihigu nima pam nyɛla din wuhi ni mɔɣili ŋɔ nyɛla din tahi barina na din daa niŋ ka mɔɣili ŋɔ gbibu nyɛ din daa dam tiŋ'shɛŋa din be lala yaɣili ŋɔ.<ref name=Barbier>{{cite web |url = http://uwacadweb.uwyo.edu/Barbier/Publications/Upstream%20Dams%20and%20Downstream%20Water%20Allocation%20-071703.pdf |title = Upstream Dams and Downstream Water Allocation – The Case of the Hadejia'Jama'are Floodplain, Northern Nigeria |author = Edward B Barbier |publisher = Department of Economics and Finance, University of Wyoming |date = November 7, 2002 |accessdate = 2009-10-01 |url-status = dead |archiveurl = https://web.archive.org/web/20110604013614/http://uwacadweb.uwyo.edu/Barbier/Publications/Upstream%20Dams%20and%20Downstream%20Water%20Allocation%20-071703.pdf |archivedate = June 4, 2011 }}</ref><ref>{{cite book |title=Does environmental policy work?: the theory and practice of outcomes assessment |page=70ff |author1=David E. Ervin |author2=James R. Kahn |author3=Marie Leigh Livingston |publisher=Edward Elgar Publishing |year=2003 |isbn=978-1-84064-170-7}}</ref> Mɔɣili ŋɔ ni daa gbi naai, di nyɛla din zori chani Gashua din be Yobe yaɣili kamani {{convert|100000000|m3|ft3}}.<ref name=yorku>{{cite web |url=http://pi.library.yorku.ca/ojs/index.php/refuge/article/viewFile/21922/20591 |title=Dam Politics in Northern Nigeria: The Case of the Kafin Zaki Dam |author=Kole Ahmed Shettima |publisher=York University, Canada |accessdate=2009-10-01}}</ref> Vihigu nyɛla din daa niŋ ka zaŋ wuhi salo ka di nyɛ din daa jandi pikpariba ban be lala yaɣili maa pukparilim.<ref>{{cite journal |title=Adapting to Dams: Agrarian Change Downstream of the Tiga Dam, Northern Nigeria |author1=David H. L. Thomas |author2=William M. Adams |publisher=Elsevier Science Ltd. |date=1998 |doi=10.1016/S0305-750X(99)00041-8 |volume=27 |issue=6 |journal=World Development |pages=919–935}}</ref> == Yuuni 2021 saha bela kparibu == Silimiin goli November dahin yini dali yuuni 2021, mɔɣili ŋɔ nyɛla bɛ ni daa na kpari shɛli ka bɛ daliri daa nyɛ bɛ borimi ni bɛ mali li ka di daa pahi Transforming Irrigation Management in Nigeria (TRIMING), World Bank nyɛ ban daa di liɣiri niŋ lala tuma ŋɔ ni zaŋ n-ti Kano River Irrigation Schemes (KRIS) mini Hadejia Valley Irrigation Scheme (HVIS) labi mali.<ref name="dailytrust.com">{{Cite news |date=2022-04-07 |title=Farmers excited as Tiga Dam reopens - Daily Trust |url=https://dailytrust.com/farmers-excited-as-tiga-dam-reopens/ |access-date=2024-07-10 |newspaper=[[Daily Trust]]|language=en-US}}</ref> Bɛ daa labi yoogi lala mɔɣili ŋɔ Silimiin goli April yuuni 2022 ka ban daa yooi li ŋɔ nyɛ Hadejia Jama’are River Basin Development Authority (HJRBDA).<ref name="dailytrust.com"/> Ka din bɔŋɔ n daa nyɛ tuuli bɛ ni kpari mɔɣili ŋɔ zali.<ref>{{Cite news |last=Oluwagbemi |first=Ayodele |date=2018-01-22 |title=Tiga dam closure: Tomato growers lose N1bn, says TOGAN |url=https://punchng.com/tiga-dam-closure-tomato-growers-lose-n1bn-says-togan/ |access-date=2024-07-10 |newspaper=[[The Punch]]|language=en-US}}</ref> ==References== {{reflist}} {{Dams in Nigeria}} [[Category:Dams in Nigeria]] [[Category:Kano State]] [[Category:Yobe State]] [[Category:Dams completed in 1974]] [[Category:20th-century architecture in Nigeria]] ik5ypciw3u5uormzyeptzbc7l9395tb 138198 138197 2026-05-30T16:24:30Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 138198 wikitext text/x-wiki {{short description| Nigeria Water Dam}} {{coord|11|26|14|N|8|24|9|E|display=title}} [[File:Yobe river catchment area.png|thumb|right|300px|Catchment area of the Yobe River – Tiga dam to the west, south of Kano]] '''Tiga Dam''' ŋɔ nyɛla din be wulinluhili yaɣili zaŋ n-ti Kano yaɣili din be [[Nigeria]], di nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli yuuni 1971 zaŋ chaŋ yuuni 1974.Di nyɛla ko'titali zaŋ n-ti Kano mɔɣili ka di lahi nyɛ din zori chani n-ti chirigiri [[Hadejia River]]. Mɔɣili maa nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli zuɣulan Audu Bako saha ni di sɔŋ pukparilim.<ref>{{Cite web |title=Tiga Dam, Kano |url=https://hotels.ng/places/dam/1048-tiga-dam |access-date=2023-09-17 |website=Hotels.ng Places}}</ref> [[File:Jnsb EXPORT 170082733739269 20200415 150009285.jpg|thumb|Tiga Dam]] ==Buɣisibu == Mɔɣili maa nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli Zuɣulan Audu Bako saha din daa niŋ ka saa ŋmaai mibu ka bindira yɛltɔɣa nyɛ din daa niŋ tom lala yaɣili ŋɔ la.<ref>{{cite web |url=http://allafrica.com/stories/200903170040.html |title=Food Security and Kano Irrigation Project |work=Daily Trust |author=Ujudud Shariff |date=17 March 2009 |accessdate=2010-05-16}}</ref> Mɔɣili ŋɔ nyɛla din deegi polo kamani{{convert|178|km2|sqmi}} ka nyɛ di ni tooi deei kom kamani {{convert|2000000000|m3|ft3}}.<ref>[[Aliyu Salisu Barau|Barau, Aliyu Salisu (2007)]] The Great Attractions of Kano. Research and Documentation Directorate Government House Kano</ref> Mɔɣili ŋɔ ni kom nyɛ din tiri Kani mɔɣili pukarilim sɔŋsim tuma kom n-ti pahi Kano nima.<ref name=Barbier/> ==Downstream impact== Vihigu nima pam nyɛla din wuhi ni mɔɣili ŋɔ nyɛla din tahi barina na din daa niŋ ka mɔɣili ŋɔ gbibu nyɛ din daa dam tiŋ'shɛŋa din be lala yaɣili ŋɔ.<ref name=Barbier>{{cite web |url = http://uwacadweb.uwyo.edu/Barbier/Publications/Upstream%20Dams%20and%20Downstream%20Water%20Allocation%20-071703.pdf |title = Upstream Dams and Downstream Water Allocation – The Case of the Hadejia'Jama'are Floodplain, Northern Nigeria |author = Edward B Barbier |publisher = Department of Economics and Finance, University of Wyoming |date = November 7, 2002 |accessdate = 2009-10-01 |url-status = dead |archiveurl = https://web.archive.org/web/20110604013614/http://uwacadweb.uwyo.edu/Barbier/Publications/Upstream%20Dams%20and%20Downstream%20Water%20Allocation%20-071703.pdf |archivedate = June 4, 2011 }}</ref><ref>{{cite book |title=Does environmental policy work?: the theory and practice of outcomes assessment |page=70ff |author1=David E. Ervin |author2=James R. Kahn |author3=Marie Leigh Livingston |publisher=Edward Elgar Publishing |year=2003 |isbn=978-1-84064-170-7}}</ref> Mɔɣili ŋɔ ni daa gbi naai, di nyɛla din zori chani Gashua din be Yobe yaɣili kamani {{convert|100000000|m3|ft3}}.<ref name=yorku>{{cite web |url=http://pi.library.yorku.ca/ojs/index.php/refuge/article/viewFile/21922/20591 |title=Dam Politics in Northern Nigeria: The Case of the Kafin Zaki Dam |author=Kole Ahmed Shettima |publisher=York University, Canada |accessdate=2009-10-01}}</ref> Vihigu nyɛla din daa niŋ ka zaŋ wuhi salo ka di nyɛ din daa jandi pikpariba ban be lala yaɣili maa pukparilim.<ref>{{cite journal |title=Adapting to Dams: Agrarian Change Downstream of the Tiga Dam, Northern Nigeria |author1=David H. L. Thomas |author2=William M. Adams |publisher=Elsevier Science Ltd. |date=1998 |doi=10.1016/S0305-750X(99)00041-8 |volume=27 |issue=6 |journal=World Development |pages=919–935}}</ref> == Yuuni 2021 saha bela kparibu == Silimiin goli November dahin yini dali yuuni 2021, mɔɣili ŋɔ nyɛla bɛ ni daa na kpari shɛli ka bɛ daliri daa nyɛ bɛ borimi ni bɛ mali li ka di daa pahi Transforming Irrigation Management in Nigeria (TRIMING), World Bank nyɛ ban daa di liɣiri niŋ lala tuma ŋɔ ni zaŋ n-ti Kano River Irrigation Schemes (KRIS) mini Hadejia Valley Irrigation Scheme (HVIS) labi mali.<ref name="dailytrust.com">{{Cite news |date=2022-04-07 |title=Farmers excited as Tiga Dam reopens - Daily Trust |url=https://dailytrust.com/farmers-excited-as-tiga-dam-reopens/ |access-date=2024-07-10 |newspaper=[[Daily Trust]]|language=en-US}}</ref> Bɛ daa labi yoogi lala mɔɣili ŋɔ Silimiin goli April yuuni 2022 ka ban daa yooi li ŋɔ nyɛ Hadejia Jama’are River Basin Development Authority (HJRBDA).<ref name="dailytrust.com"/> Ka din bɔŋɔ n daa nyɛ tuuli bɛ ni kpari mɔɣili ŋɔ zali.<ref>{{Cite news |last=Oluwagbemi |first=Ayodele |date=2018-01-22 |title=Tiga dam closure: Tomato growers lose N1bn, says TOGAN |url=https://punchng.com/tiga-dam-closure-tomato-growers-lose-n1bn-says-togan/ |access-date=2024-07-10 |newspaper=[[The Punch]]|language=en-US}}</ref> ==Kundivihira == {{reflist}} {{Dams in Nigeria}} [[Category:Dams in Nigeria]] [[Category:Kano State]] [[Category:Yobe State]] [[Category:Dams completed in 1974]] [[Category:20th-century architecture in Nigeria]] 35kmm1nodjr8gphu5zwvcnxoxw1f6ue 138200 138198 2026-05-30T16:24:57Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138200 wikitext text/x-wiki {{short description| Nigeria Water Dam}} {{coord|11|26|14|N|8|24|9|E|display=title}} [[File:Yobe river catchment area.png|thumb|right|300px|Catchment area of the Yobe River – Tiga dam to the west, south of Kano]] '''Tiga Dam''' ŋɔ nyɛla din be wulinluhili yaɣili zaŋ n-ti Kano yaɣili din be [[Nigeria]], di nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli yuuni 1971 zaŋ chaŋ yuuni 1974.Di nyɛla ko'titali zaŋ n-ti Kano mɔɣili ka di lahi nyɛ din zori chani n-ti chirigiri [[Hadejia River]]. Mɔɣili maa nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli zuɣulan Audu Bako saha ni di sɔŋ pukparilim.<ref>{{Cite web |title=Tiga Dam, Kano |url=https://hotels.ng/places/dam/1048-tiga-dam |access-date=2023-09-17 |website=Hotels.ng Places}}</ref> [[File:Jnsb EXPORT 170082733739269 20200415 150009285.jpg|thumb|Tiga Dam]] ==Buɣisibu == Mɔɣili maa nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli Zuɣulan Audu Bako saha din daa niŋ ka saa ŋmaai mibu ka bindira yɛltɔɣa nyɛ din daa niŋ tom lala yaɣili ŋɔ la.<ref>{{cite web |url=http://allafrica.com/stories/200903170040.html |title=Food Security and Kano Irrigation Project |work=Daily Trust |author=Ujudud Shariff |date=17 March 2009 |accessdate=2010-05-16}}</ref> Mɔɣili ŋɔ nyɛla din deegi polo kamani{{convert|178|km2|sqmi}} ka nyɛ di ni tooi deei kom kamani {{convert|2000000000|m3|ft3}}.<ref>[[Aliyu Salisu Barau|Barau, Aliyu Salisu (2007)]] The Great Attractions of Kano. Research and Documentation Directorate Government House Kano</ref> Mɔɣili ŋɔ ni kom nyɛ din tiri Kani mɔɣili pukarilim sɔŋsim tuma kom n-ti pahi Kano nima.<ref name=Barbier/> ==Downstream impact== Vihigu nima pam nyɛla din wuhi ni mɔɣili ŋɔ nyɛla din tahi barina na din daa niŋ ka mɔɣili ŋɔ gbibu nyɛ din daa dam tiŋ'shɛŋa din be lala yaɣili ŋɔ.<ref name=Barbier>{{cite web |url = http://uwacadweb.uwyo.edu/Barbier/Publications/Upstream%20Dams%20and%20Downstream%20Water%20Allocation%20-071703.pdf |title = Upstream Dams and Downstream Water Allocation – The Case of the Hadejia'Jama'are Floodplain, Northern Nigeria |author = Edward B Barbier |publisher = Department of Economics and Finance, University of Wyoming |date = November 7, 2002 |accessdate = 2009-10-01 |url-status = dead |archiveurl = https://web.archive.org/web/20110604013614/http://uwacadweb.uwyo.edu/Barbier/Publications/Upstream%20Dams%20and%20Downstream%20Water%20Allocation%20-071703.pdf |archivedate = June 4, 2011 }}</ref><ref>{{cite book |title=Does environmental policy work?: the theory and practice of outcomes assessment |page=70ff |author1=David E. Ervin |author2=James R. Kahn |author3=Marie Leigh Livingston |publisher=Edward Elgar Publishing |year=2003 |isbn=978-1-84064-170-7}}</ref> Mɔɣili ŋɔ ni daa gbi naai, di nyɛla din zori chani Gashua din be Yobe yaɣili kamani {{convert|100000000|m3|ft3}}.<ref name=yorku>{{cite web |url=http://pi.library.yorku.ca/ojs/index.php/refuge/article/viewFile/21922/20591 |title=Dam Politics in Northern Nigeria: The Case of the Kafin Zaki Dam |author=Kole Ahmed Shettima |publisher=York University, Canada |accessdate=2009-10-01}}</ref> Vihigu nyɛla din daa niŋ ka zaŋ wuhi salo ka di nyɛ din daa jandi pikpariba ban be lala yaɣili maa pukparilim.<ref>{{cite journal |title=Adapting to Dams: Agrarian Change Downstream of the Tiga Dam, Northern Nigeria |author1=David H. L. Thomas |author2=William M. Adams |publisher=Elsevier Science Ltd. |date=1998 |doi=10.1016/S0305-750X(99)00041-8 |volume=27 |issue=6 |journal=World Development |pages=919–935}}</ref> == Yuuni 2021 saha bela kparibu == Silimiin goli November dahin yini dali yuuni 2021, mɔɣili ŋɔ nyɛla bɛ ni daa na kpari shɛli ka bɛ daliri daa nyɛ bɛ borimi ni bɛ mali li ka di daa pahi Transforming Irrigation Management in Nigeria (TRIMING), World Bank nyɛ ban daa di liɣiri niŋ lala tuma ŋɔ ni zaŋ n-ti Kano River Irrigation Schemes (KRIS) mini Hadejia Valley Irrigation Scheme (HVIS) labi mali.<ref name="dailytrust.com">{{Cite news |date=2022-04-07 |title=Farmers excited as Tiga Dam reopens - Daily Trust |url=https://dailytrust.com/farmers-excited-as-tiga-dam-reopens/ |access-date=2024-07-10 |newspaper=[[Daily Trust]]|language=en-US}}</ref> Bɛ daa labi yoogi lala mɔɣili ŋɔ Silimiin goli April yuuni 2022 ka ban daa yooi li ŋɔ nyɛ Hadejia Jama’are River Basin Development Authority (HJRBDA).<ref name="dailytrust.com"/> Ka din bɔŋɔ n daa nyɛ tuuli bɛ ni kpari mɔɣili ŋɔ zali.<ref>{{Cite news |last=Oluwagbemi |first=Ayodele |date=2018-01-22 |title=Tiga dam closure: Tomato growers lose N1bn, says TOGAN |url=https://punchng.com/tiga-dam-closure-tomato-growers-lose-n1bn-says-togan/ |access-date=2024-07-10 |newspaper=[[The Punch]]|language=en-US}}</ref> ==Kundivihira == {{reflist}} [[Category:Dams in Nigeria]] [[Category:Kano State]] [[Category:Yobe State]] [[Category:Dams completed in 1974]] [[Category:20th-century architecture in Nigeria]] trn0a5l7oqgmg9dh44ld05l1tr4y7tl 138201 138200 2026-05-30T16:26:11Z Kalakpagh 2501 Created article 138201 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description| Nigeria Water Dam}} {{coord|11|26|14|N|8|24|9|E|display=title}} [[File:Yobe river catchment area.png|thumb|right|300px|Catchment area of the Yobe River – Tiga dam to the west, south of Kano]] '''Tiga Dam''' ŋɔ nyɛla din be wulinluhili yaɣili zaŋ n-ti Kano yaɣili din be [[Nigeria]], di nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli yuuni 1971 zaŋ chaŋ yuuni 1974.Di nyɛla ko'titali zaŋ n-ti Kano mɔɣili ka di lahi nyɛ din zori chani n-ti chirigiri [[Hadejia River]]. Mɔɣili maa nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli zuɣulan Audu Bako saha ni di sɔŋ pukparilim.<ref>{{Cite web |title=Tiga Dam, Kano |url=https://hotels.ng/places/dam/1048-tiga-dam |access-date=2023-09-17 |website=Hotels.ng Places}}</ref> [[File:Jnsb EXPORT 170082733739269 20200415 150009285.jpg|thumb|Tiga Dam]] ==Buɣisibu == Mɔɣili maa nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli Zuɣulan Audu Bako saha din daa niŋ ka saa ŋmaai mibu ka bindira yɛltɔɣa nyɛ din daa niŋ tom lala yaɣili ŋɔ la.<ref>{{cite web |url=http://allafrica.com/stories/200903170040.html |title=Food Security and Kano Irrigation Project |work=Daily Trust |author=Ujudud Shariff |date=17 March 2009 |accessdate=2010-05-16}}</ref> Mɔɣili ŋɔ nyɛla din deegi polo kamani{{convert|178|km2|sqmi}} ka nyɛ di ni tooi deei kom kamani {{convert|2000000000|m3|ft3}}.<ref>[[Aliyu Salisu Barau|Barau, Aliyu Salisu (2007)]] The Great Attractions of Kano. Research and Documentation Directorate Government House Kano</ref> Mɔɣili ŋɔ ni kom nyɛ din tiri Kani mɔɣili pukarilim sɔŋsim tuma kom n-ti pahi Kano nima.<ref name=Barbier/> ==Downstream impact== Vihigu nima pam nyɛla din wuhi ni mɔɣili ŋɔ nyɛla din tahi barina na din daa niŋ ka mɔɣili ŋɔ gbibu nyɛ din daa dam tiŋ'shɛŋa din be lala yaɣili ŋɔ.<ref name=Barbier>{{cite web |url = http://uwacadweb.uwyo.edu/Barbier/Publications/Upstream%20Dams%20and%20Downstream%20Water%20Allocation%20-071703.pdf |title = Upstream Dams and Downstream Water Allocation – The Case of the Hadejia'Jama'are Floodplain, Northern Nigeria |author = Edward B Barbier |publisher = Department of Economics and Finance, University of Wyoming |date = November 7, 2002 |accessdate = 2009-10-01 |url-status = dead |archiveurl = https://web.archive.org/web/20110604013614/http://uwacadweb.uwyo.edu/Barbier/Publications/Upstream%20Dams%20and%20Downstream%20Water%20Allocation%20-071703.pdf |archivedate = June 4, 2011 }}</ref><ref>{{cite book |title=Does environmental policy work?: the theory and practice of outcomes assessment |page=70ff |author1=David E. Ervin |author2=James R. Kahn |author3=Marie Leigh Livingston |publisher=Edward Elgar Publishing |year=2003 |isbn=978-1-84064-170-7}}</ref> Mɔɣili ŋɔ ni daa gbi naai, di nyɛla din zori chani Gashua din be Yobe yaɣili kamani {{convert|100000000|m3|ft3}}.<ref name=yorku>{{cite web |url=http://pi.library.yorku.ca/ojs/index.php/refuge/article/viewFile/21922/20591 |title=Dam Politics in Northern Nigeria: The Case of the Kafin Zaki Dam |author=Kole Ahmed Shettima |publisher=York University, Canada |accessdate=2009-10-01}}</ref> Vihigu nyɛla din daa niŋ ka zaŋ wuhi salo ka di nyɛ din daa jandi pikpariba ban be lala yaɣili maa pukparilim.<ref>{{cite journal |title=Adapting to Dams: Agrarian Change Downstream of the Tiga Dam, Northern Nigeria |author1=David H. L. Thomas |author2=William M. Adams |publisher=Elsevier Science Ltd. |date=1998 |doi=10.1016/S0305-750X(99)00041-8 |volume=27 |issue=6 |journal=World Development |pages=919–935}}</ref> == Yuuni 2021 saha bela kparibu == Silimiin goli November dahin yini dali yuuni 2021, mɔɣili ŋɔ nyɛla bɛ ni daa na kpari shɛli ka bɛ daliri daa nyɛ bɛ borimi ni bɛ mali li ka di daa pahi Transforming Irrigation Management in Nigeria (TRIMING), World Bank nyɛ ban daa di liɣiri niŋ lala tuma ŋɔ ni zaŋ n-ti Kano River Irrigation Schemes (KRIS) mini Hadejia Valley Irrigation Scheme (HVIS) labi mali.<ref name="dailytrust.com">{{Cite news |date=2022-04-07 |title=Farmers excited as Tiga Dam reopens - Daily Trust |url=https://dailytrust.com/farmers-excited-as-tiga-dam-reopens/ |access-date=2024-07-10 |newspaper=[[Daily Trust]]|language=en-US}}</ref> Bɛ daa labi yoogi lala mɔɣili ŋɔ Silimiin goli April yuuni 2022 ka ban daa yooi li ŋɔ nyɛ Hadejia Jama’are River Basin Development Authority (HJRBDA).<ref name="dailytrust.com"/> Ka din bɔŋɔ n daa nyɛ tuuli bɛ ni kpari mɔɣili ŋɔ zali.<ref>{{Cite news |last=Oluwagbemi |first=Ayodele |date=2018-01-22 |title=Tiga dam closure: Tomato growers lose N1bn, says TOGAN |url=https://punchng.com/tiga-dam-closure-tomato-growers-lose-n1bn-says-togan/ |access-date=2024-07-10 |newspaper=[[The Punch]]|language=en-US}}</ref> ==Kundivihira == {{reflist}} [[Category:Dams in Nigeria]] [[Category:Kano State]] [[Category:Yobe State]] [[Category:Dams completed in 1974]] [[Category:20th-century architecture in Nigeria]] dklgbpfqymkskf74gcmjl33notrb6hv List of rivers of Nigeria 0 33211 138204 2026-05-30T16:32:37Z Kalakpagh 2501 Created article 138204 wikitext text/x-wiki {{Short description|none}} [[File:Nigeriamap.png|thumb|350px|Map showing the major rivers of Nigeria.]] Din bɔŋɔ nyɛla mɔɣ'shɛŋa din be '''[[Nigeria]] yuya'''.<ref>{{Cite web |last=says |first=Ernest Amanda |date=2020-05-02 |title=20 Major Rivers In Nigeria And Their Locations |url=https://thedailysblog.com/rivers-in-nigeria |access-date=2023-07-09 |language=en-US}}</ref> Lala yuya ŋɔ nyɛla din pi doli taba ni di ko'soya yuya.<ref>{{Cite web |title=Major Rivers in Nigeria: The Top 20 |url=https://nigerianfinder.com/major-rivers-in-nigeria/ |access-date=2023-07-09 |website=nigerianfinder.com}}</ref> ==[[Atlantic Ocean]]== *[[Ouémé River]] *[[Okpara River]] *[[Ogun River]] *[https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2487010/ Oyan River] *[[Ofiki River]] *[[Ona River (Nigeria)|Ona River]] (Awna River) *[[Ogunpa River]] *[[Osun River]] *[[Erinle River]] *[[Otin River]] *[[Oba River]] *[[Omi Osun]] *[[Benin River]] *[[Osse River (Nigeria)|Osse River]] *[[Niger River]]<ref>{{Cite web |last=John |date=2022-11-04 |title=7 of the Common Rivers In Nigeria and Their Location |url=https://travuline.com/rivers-in-nigeria-and-their-location/ |access-date=2023-07-09 |language=en-US}}</ref> *[[Escravos River]] *[[Forcados River]] *[[Chanomi Creek]] *[[Nun River]] *[[New Calabar River]] *[[Anambra River]] *[[Benue River]] *[[Okwa River]] *[[Mada River]] *[[Katsina Ala River]] *[[Menchum River]] *[[Ankwe River]] *[[Orisa River]] *[[Donga River]] *[[Bantaji River]] *[[Wase River]] *[[Taraba River]] *[[Kam River (Nigeria)|Kam River]] *[[Pai River (Nigeria)|Pai River]] *[[Gongola River]] *[[Hawal River]] *[[Faro River]] *[[Gurara River]] *[[Kaduna River]] *[[Mariga River]] *[[Tubo River]] *[[Galma River (Nigeria)]] *[[Moshi River]] *[[Teshi River]] *[[Oli River]] *[[Malendo River]] *[[Sokoto River]] *[[Ka River]] *[[Zamfara River]] *[[Gaminda River]] *[[Rima River]] *[[Goulbi de Maradi River]] *[[Gagere River]] *[[Bunsuru River]] *[[Bonny River]] *[[Imo River]]<ref>{{Cite web |last=John |date=2022-11-04 |title=7 of the Common Rivers In Nigeria and Their Location |url=https://travuline.com/rivers-in-nigeria-and-their-location/ |access-date=2023-07-09 |language=en-US}}</ref> *[[Aba River (Nigeria)|Aba River]] *[[Otamiri River]] *[[Kwa Ibo River]] *[[Cross River (Nigeria)|Cross River]] *[[Akwayafe River]] *[[Great Kwa River]] *[[Calabar River]] *[[Asu River]] *[[Aboine River]] *[[Ekulu River]] *[[Anyim River]] *[[Oji River]] ==[[Lake Chad]]== *[[Yobe River]] **[[Komadugu Gana River]] **[[Jama'are River]] (Bunga River) ***[[Katagum River]] **[[Hadejia River]] ***[[Chalawa River]] ****[[Kano River (Nigeria)|Kano River]] ****[[Watari River]] *[[Ngadda River]] *[[Yedseram River]] ==References== {{Reflist}} *Prentice-Hall, Inc., ''American World Atlas'' 1985 *[http://www.lib.utexas.edu/maps/imw/index_africa.html Army Map Service 1967] *[http://earth-info.nga.mil/gns/html/index.html GEOnet Names Server] {{Commons category|Rivers of Nigeria}} {{Africa topic|List of rivers of}} [[Category:Rivers of Nigeria|*]] [[Category:Lists of rivers by country|Nigeria]] [[Category:Lists of landforms of Nigeria|Rivers]] gn03v5fqlfo8e57rsj1rn0t7ez6m0jr 138205 138204 2026-05-30T16:33:18Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 138205 wikitext text/x-wiki {{Short description|none}} [[File:Nigeriamap.png|thumb|350px|Map showing the major rivers of Nigeria.]] Din bɔŋɔ nyɛla mɔɣ'shɛŋa din be '''[[Nigeria]] yuya'''.<ref>{{Cite web |last=says |first=Ernest Amanda |date=2020-05-02 |title=20 Major Rivers In Nigeria And Their Locations |url=https://thedailysblog.com/rivers-in-nigeria |access-date=2023-07-09 |language=en-US}}</ref> Lala yuya ŋɔ nyɛla din pi doli taba ni di ko'soya yuya.<ref>{{Cite web |title=Major Rivers in Nigeria: The Top 20 |url=https://nigerianfinder.com/major-rivers-in-nigeria/ |access-date=2023-07-09 |website=nigerianfinder.com}}</ref> ==[[Atlantic Ocean]]== *[[Ouémé River]] *[[Okpara River]] *[[Ogun River]] *[https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2487010/ Oyan River] *[[Ofiki River]] *[[Ona River (Nigeria)|Ona River]] (Awna River) *[[Ogunpa River]] *[[Osun River]] *[[Erinle River]] *[[Otin River]] *[[Oba River]] *[[Omi Osun]] *[[Benin River]] *[[Osse River (Nigeria)|Osse River]] *[[Niger River]]<ref>{{Cite web |last=John |date=2022-11-04 |title=7 of the Common Rivers In Nigeria and Their Location |url=https://travuline.com/rivers-in-nigeria-and-their-location/ |access-date=2023-07-09 |language=en-US}}</ref> *[[Escravos River]] *[[Forcados River]] *[[Chanomi Creek]] *[[Nun River]] *[[New Calabar River]] *[[Anambra River]] *[[Benue River]] *[[Okwa River]] *[[Mada River]] *[[Katsina Ala River]] *[[Menchum River]] *[[Ankwe River]] *[[Orisa River]] *[[Donga River]] *[[Bantaji River]] *[[Wase River]] *[[Taraba River]] *[[Kam River (Nigeria)|Kam River]] *[[Pai River (Nigeria)|Pai River]] *[[Gongola River]] *[[Hawal River]] *[[Faro River]] *[[Gurara River]] *[[Kaduna River]] *[[Mariga River]] *[[Tubo River]] *[[Galma River (Nigeria)]] *[[Moshi River]] *[[Teshi River]] *[[Oli River]] *[[Malendo River]] *[[Sokoto River]] *[[Ka River]] *[[Zamfara River]] *[[Gaminda River]] *[[Rima River]] *[[Goulbi de Maradi River]] *[[Gagere River]] *[[Bunsuru River]] *[[Bonny River]] *[[Imo River]]<ref>{{Cite web |last=John |date=2022-11-04 |title=7 of the Common Rivers In Nigeria and Their Location |url=https://travuline.com/rivers-in-nigeria-and-their-location/ |access-date=2023-07-09 |language=en-US}}</ref> *[[Aba River (Nigeria)|Aba River]] *[[Otamiri River]] *[[Kwa Ibo River]] *[[Cross River (Nigeria)|Cross River]] *[[Akwayafe River]] *[[Great Kwa River]] *[[Calabar River]] *[[Asu River]] *[[Aboine River]] *[[Ekulu River]] *[[Anyim River]] *[[Oji River]] ==[[Lake Chad]]== *[[Yobe River]] **[[Komadugu Gana River]] **[[Jama'are River]] (Bunga River) ***[[Katagum River]] **[[Hadejia River]] ***[[Chalawa River]] ****[[Kano River (Nigeria)|Kano River]] ****[[Watari River]] *[[Ngadda River]] *[[Yedseram River]] ==Kundivihira == {{Reflist}} *Prentice-Hall, Inc., ''American World Atlas'' 1985 *[http://www.lib.utexas.edu/maps/imw/index_africa.html Army Map Service 1967] *[http://earth-info.nga.mil/gns/html/index.html GEOnet Names Server] {{Commons category|Rivers of Nigeria}} {{Africa topic|List of rivers of}} [[Category:Rivers of Nigeria|*]] [[Category:Lists of rivers by country|Nigeria]] [[Category:Lists of landforms of Nigeria|Rivers]] lde8n1c44shjmsnculjnk2p2ebs5a2a 138206 138205 2026-05-30T16:33:55Z Kalakpagh 2501 updated content 138206 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|none}} [[File:Nigeriamap.png|thumb|350px|Map showing the major rivers of Nigeria.]] Din bɔŋɔ nyɛla mɔɣ'shɛŋa din be '''[[Nigeria]] yuya'''.<ref>{{Cite web |last=says |first=Ernest Amanda |date=2020-05-02 |title=20 Major Rivers In Nigeria And Their Locations |url=https://thedailysblog.com/rivers-in-nigeria |access-date=2023-07-09 |language=en-US}}</ref> Lala yuya ŋɔ nyɛla din pi doli taba ni di ko'soya yuya.<ref>{{Cite web |title=Major Rivers in Nigeria: The Top 20 |url=https://nigerianfinder.com/major-rivers-in-nigeria/ |access-date=2023-07-09 |website=nigerianfinder.com}}</ref> ==[[Atlantic Ocean]]== *[[Ouémé River]] *[[Okpara River]] *[[Ogun River]] *[https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2487010/ Oyan River] *[[Ofiki River]] *[[Ona River (Nigeria)|Ona River]] (Awna River) *[[Ogunpa River]] *[[Osun River]] *[[Erinle River]] *[[Otin River]] *[[Oba River]] *[[Omi Osun]] *[[Benin River]] *[[Osse River (Nigeria)|Osse River]] *[[Niger River]]<ref>{{Cite web |last=John |date=2022-11-04 |title=7 of the Common Rivers In Nigeria and Their Location |url=https://travuline.com/rivers-in-nigeria-and-their-location/ |access-date=2023-07-09 |language=en-US}}</ref> *[[Escravos River]] *[[Forcados River]] *[[Chanomi Creek]] *[[Nun River]] *[[New Calabar River]] *[[Anambra River]] *[[Benue River]] *[[Okwa River]] *[[Mada River]] *[[Katsina Ala River]] *[[Menchum River]] *[[Ankwe River]] *[[Orisa River]] *[[Donga River]] *[[Bantaji River]] *[[Wase River]] *[[Taraba River]] *[[Kam River (Nigeria)|Kam River]] *[[Pai River (Nigeria)|Pai River]] *[[Gongola River]] *[[Hawal River]] *[[Faro River]] *[[Gurara River]] *[[Kaduna River]] *[[Mariga River]] *[[Tubo River]] *[[Galma River (Nigeria)]] *[[Moshi River]] *[[Teshi River]] *[[Oli River]] *[[Malendo River]] *[[Sokoto River]] *[[Ka River]] *[[Zamfara River]] *[[Gaminda River]] *[[Rima River]] *[[Goulbi de Maradi River]] *[[Gagere River]] *[[Bunsuru River]] *[[Bonny River]] *[[Imo River]]<ref>{{Cite web |last=John |date=2022-11-04 |title=7 of the Common Rivers In Nigeria and Their Location |url=https://travuline.com/rivers-in-nigeria-and-their-location/ |access-date=2023-07-09 |language=en-US}}</ref> *[[Aba River (Nigeria)|Aba River]] *[[Otamiri River]] *[[Kwa Ibo River]] *[[Cross River (Nigeria)|Cross River]] *[[Akwayafe River]] *[[Great Kwa River]] *[[Calabar River]] *[[Asu River]] *[[Aboine River]] *[[Ekulu River]] *[[Anyim River]] *[[Oji River]] ==[[Lake Chad]]== *[[Yobe River]] **[[Komadugu Gana River]] **[[Jama'are River]] (Bunga River) ***[[Katagum River]] **[[Hadejia River]] ***[[Chalawa River]] ****[[Kano River (Nigeria)|Kano River]] ****[[Watari River]] *[[Ngadda River]] *[[Yedseram River]] ==Kundivihira == {{Reflist}} *Prentice-Hall, Inc., ''American World Atlas'' 1985 *[http://www.lib.utexas.edu/maps/imw/index_africa.html Army Map Service 1967] *[http://earth-info.nga.mil/gns/html/index.html GEOnet Names Server] {{Commons category|Rivers of Nigeria}} {{Africa topic|List of rivers of}} [[Category:Rivers of Nigeria|*]] [[Category:Lists of rivers by country|Nigeria]] [[Category:Lists of landforms of Nigeria|Rivers]] musqokgo7q06ztmbtyk7oo3typoi90h Obel River 0 33212 138211 2026-05-30T16:53:17Z Kalakpagh 2501 Created article 138211 wikitext text/x-wiki {{Short description|River in Eritrea}} {{Infobox river | name = Obel River | other_name = Ubel River | map = Atbara OSM.png | mouth_coordinates = {{Coord|14|40|13|N|38|15|57|E}} | image = Railbridge Massawa.jpg | image_caption = Viaduct over the Obel River | map_caption = Map of the [[Atbarah River]] Basin | mouth = [[Mereb River]] | mouth_elevation = {{convert|1038|m|ft|abbr=on}} | basin_size = {{convert|2750|km2|sqmi|abbr=on}} | progression = [[Mareb River|Mareb]] → [[Atbarah River|Atbarah]] → [[Nile]] → [[Mediterranean Sea]] }} '''Obel Mɔɣili'''<ref name=Tesfagiorgis>{{cite book|last=Tesfagiorgis G.|first=Mussie|title=Eritrea|year=2010|publisher=ABC-CLIO|isbn=978-1598842326|pages=13|url=https://books.google.com/books?id=f0R7iHoaykoC&pg=PA13}}</ref> ŋɔ (bee '''Ubel Mɔɣili''' <ref name="ministry">{{cite web|url= https://allafrica.com/stories/202107120266.html|title= Eritrea: Overview of Maymine Subzone|author= Ruth Abraham|date=10 July 2021|publisher= AllAfrica|lang=en|accessdate=2021-10-30|url-status=live|archive-date=2021-10-30|archive-url= https://web.archive.org/web/20211030204030/https://allafrica.com/stories/202107120266.html }}</ref>) nyɛla mɔɣili zaŋ n-ti Mareb (Gash) mɔɣili .<ref name=Tesfagiorgis/><ref name="D-37-IX">[[:ru:Советская система разграфки и номенклатуры топографических карт|Лист карты]] D-37-IX. Масштаб: 1 : 200 000. Издание 1978 г.</ref> Lala mɔɣili ŋɔ nyɛla din di tarisi ni [[Eritrea]] mini [[Ethiopia]]<nowiki/>ka di ko'zuɣu nyɛ din be [[Eritrean Highlands]]. Lahabali din yina minista zaŋ n-ti Eritrea lahabalitira, pukparilim nyɛla din niŋdi Obel Mɔɣili nangbankpaŋsi ka bɛ kɔri binwala mini varivari.<ref name="ministry"/> ==See also== *[[List of rivers of Eritrea]] ==References== {{reflist}} {{Rivers of Eritrea}} {{coord|14|38|00|N|39|01|17|E|region:ER-DU_type:waterbody_source:dewiki|display=title}} [[Category:Rivers of Eritrea]] [[Category:Rivers of Ethiopia]] [[Category:International rivers of Africa]] [[Category:Eritrea–Ethiopia border]] [[Category:Border rivers]] {{Eritrea-river-stub}} {{Ethiopia-river-stub}} fcr9z6h011033jh7pes9hiyu3w3zwsf 138212 138211 2026-05-30T16:53:56Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138212 wikitext text/x-wiki {{Short description|River in Eritrea}} {{Infobox river | name = Obel River | other_name = Ubel River | map = Atbara OSM.png | mouth_coordinates = {{Coord|14|40|13|N|38|15|57|E}} | image = Railbridge Massawa.jpg | image_caption = Viaduct over the Obel River | map_caption = Map of the [[Atbarah River]] Basin | mouth = [[Mereb River]] | mouth_elevation = {{convert|1038|m|ft|abbr=on}} | basin_size = {{convert|2750|km2|sqmi|abbr=on}} | progression = [[Mareb River|Mareb]] → [[Atbarah River|Atbarah]] → [[Nile]] → [[Mediterranean Sea]] }} '''Obel Mɔɣili'''<ref name=Tesfagiorgis>{{cite book|last=Tesfagiorgis G.|first=Mussie|title=Eritrea|year=2010|publisher=ABC-CLIO|isbn=978-1598842326|pages=13|url=https://books.google.com/books?id=f0R7iHoaykoC&pg=PA13}}</ref> ŋɔ (bee '''Ubel Mɔɣili''' <ref name="ministry">{{cite web|url= https://allafrica.com/stories/202107120266.html|title= Eritrea: Overview of Maymine Subzone|author= Ruth Abraham|date=10 July 2021|publisher= AllAfrica|lang=en|accessdate=2021-10-30|url-status=live|archive-date=2021-10-30|archive-url= https://web.archive.org/web/20211030204030/https://allafrica.com/stories/202107120266.html }}</ref>) nyɛla mɔɣili zaŋ n-ti Mareb (Gash) mɔɣili .<ref name=Tesfagiorgis/><ref name="D-37-IX">[[:ru:Советская система разграфки и номенклатуры топографических карт|Лист карты]] D-37-IX. Масштаб: 1 : 200 000. Издание 1978 г.</ref> Lala mɔɣili ŋɔ nyɛla din di tarisi ni [[Eritrea]] mini [[Ethiopia]]<nowiki/>ka di ko'zuɣu nyɛ din be [[Eritrean Highlands]]. Lahabali din yina minista zaŋ n-ti Eritrea lahabalitira, pukparilim nyɛla din niŋdi Obel Mɔɣili nangbankpaŋsi ka bɛ kɔri binwala mini varivari.<ref name="ministry"/> ==See also== *[[List of rivers of Eritrea]] ==References== {{reflist}} {{coord|14|38|00|N|39|01|17|E|region:ER-DU_type:waterbody_source:dewiki|display=title}} [[Category:Rivers of Eritrea]] [[Category:Rivers of Ethiopia]] [[Category:International rivers of Africa]] [[Category:Eritrea–Ethiopia border]] [[Category:Border rivers]] {{Eritrea-river-stub}} {{Ethiopia-river-stub}} 5ht8phnlb1rzogqsubc9h67idync430 138213 138212 2026-05-30T16:54:19Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138213 wikitext text/x-wiki {{Short description|River in Eritrea}} {{Infobox river | name = Obel River | other_name = Ubel River | map = Atbara OSM.png | mouth_coordinates = {{Coord|14|40|13|N|38|15|57|E}} | image = Railbridge Massawa.jpg | image_caption = Viaduct over the Obel River | map_caption = Map of the [[Atbarah River]] Basin | mouth = [[Mereb River]] | mouth_elevation = {{convert|1038|m|ft|abbr=on}} | basin_size = {{convert|2750|km2|sqmi|abbr=on}} | progression = [[Mareb River|Mareb]] → [[Atbarah River|Atbarah]] → [[Nile]] → [[Mediterranean Sea]] }} '''Obel Mɔɣili'''<ref name=Tesfagiorgis>{{cite book|last=Tesfagiorgis G.|first=Mussie|title=Eritrea|year=2010|publisher=ABC-CLIO|isbn=978-1598842326|pages=13|url=https://books.google.com/books?id=f0R7iHoaykoC&pg=PA13}}</ref> ŋɔ (bee '''Ubel Mɔɣili''' <ref name="ministry">{{cite web|url= https://allafrica.com/stories/202107120266.html|title= Eritrea: Overview of Maymine Subzone|author= Ruth Abraham|date=10 July 2021|publisher= AllAfrica|lang=en|accessdate=2021-10-30|url-status=live|archive-date=2021-10-30|archive-url= https://web.archive.org/web/20211030204030/https://allafrica.com/stories/202107120266.html }}</ref>) nyɛla mɔɣili zaŋ n-ti Mareb (Gash) mɔɣili .<ref name=Tesfagiorgis/><ref name="D-37-IX">[[:ru:Советская система разграфки и номенклатуры топографических карт|Лист карты]] D-37-IX. Масштаб: 1 : 200 000. Издание 1978 г.</ref> Lala mɔɣili ŋɔ nyɛla din di tarisi ni [[Eritrea]] mini [[Ethiopia]]<nowiki/>ka di ko'zuɣu nyɛ din be [[Eritrean Highlands]]. Lahabali din yina minista zaŋ n-ti Eritrea lahabalitira, pukparilim nyɛla din niŋdi Obel Mɔɣili nangbankpaŋsi ka bɛ kɔri binwala mini varivari.<ref name="ministry"/> ==See also== *[[List of rivers of Eritrea]] ==References== {{reflist}} {{coord|14|38|00|N|39|01|17|E|region:ER-DU_type:waterbody_source:dewiki|display=title}} [[Category:Rivers of Eritrea]] [[Category:Rivers of Ethiopia]] [[Category:International rivers of Africa]] [[Category:Eritrea–Ethiopia border]] [[Category:Border rivers]] exyrvrbhj9trtdh0xer825txmxk6mrp 138214 138213 2026-05-30T16:54:53Z Kalakpagh 2501 /* See also */ Updated Content 138214 wikitext text/x-wiki {{Short description|River in Eritrea}} {{Infobox river | name = Obel River | other_name = Ubel River | map = Atbara OSM.png | mouth_coordinates = {{Coord|14|40|13|N|38|15|57|E}} | image = Railbridge Massawa.jpg | image_caption = Viaduct over the Obel River | map_caption = Map of the [[Atbarah River]] Basin | mouth = [[Mereb River]] | mouth_elevation = {{convert|1038|m|ft|abbr=on}} | basin_size = {{convert|2750|km2|sqmi|abbr=on}} | progression = [[Mareb River|Mareb]] → [[Atbarah River|Atbarah]] → [[Nile]] → [[Mediterranean Sea]] }} '''Obel Mɔɣili'''<ref name=Tesfagiorgis>{{cite book|last=Tesfagiorgis G.|first=Mussie|title=Eritrea|year=2010|publisher=ABC-CLIO|isbn=978-1598842326|pages=13|url=https://books.google.com/books?id=f0R7iHoaykoC&pg=PA13}}</ref> ŋɔ (bee '''Ubel Mɔɣili''' <ref name="ministry">{{cite web|url= https://allafrica.com/stories/202107120266.html|title= Eritrea: Overview of Maymine Subzone|author= Ruth Abraham|date=10 July 2021|publisher= AllAfrica|lang=en|accessdate=2021-10-30|url-status=live|archive-date=2021-10-30|archive-url= https://web.archive.org/web/20211030204030/https://allafrica.com/stories/202107120266.html }}</ref>) nyɛla mɔɣili zaŋ n-ti Mareb (Gash) mɔɣili .<ref name=Tesfagiorgis/><ref name="D-37-IX">[[:ru:Советская система разграфки и номенклатуры топографических карт|Лист карты]] D-37-IX. Масштаб: 1 : 200 000. Издание 1978 г.</ref> Lala mɔɣili ŋɔ nyɛla din di tarisi ni [[Eritrea]] mini [[Ethiopia]]<nowiki/>ka di ko'zuɣu nyɛ din be [[Eritrean Highlands]]. Lahabali din yina minista zaŋ n-ti Eritrea lahabalitira, pukparilim nyɛla din niŋdi Obel Mɔɣili nangbankpaŋsi ka bɛ kɔri binwala mini varivari.<ref name="ministry"/> ==Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Eritrea]] ==References== {{reflist}} {{coord|14|38|00|N|39|01|17|E|region:ER-DU_type:waterbody_source:dewiki|display=title}} [[Category:Rivers of Eritrea]] [[Category:Rivers of Ethiopia]] [[Category:International rivers of Africa]] [[Category:Eritrea–Ethiopia border]] [[Category:Border rivers]] 1fl45b2785s7991qefe7wulalmpmug2 138215 138214 2026-05-30T16:55:28Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 138215 wikitext text/x-wiki {{Short description|River in Eritrea}} {{Infobox river | name = Obel River | other_name = Ubel River | map = Atbara OSM.png | mouth_coordinates = {{Coord|14|40|13|N|38|15|57|E}} | image = Railbridge Massawa.jpg | image_caption = Viaduct over the Obel River | map_caption = Map of the [[Atbarah River]] Basin | mouth = [[Mereb River]] | mouth_elevation = {{convert|1038|m|ft|abbr=on}} | basin_size = {{convert|2750|km2|sqmi|abbr=on}} | progression = [[Mareb River|Mareb]] → [[Atbarah River|Atbarah]] → [[Nile]] → [[Mediterranean Sea]] }} '''Obel Mɔɣili'''<ref name=Tesfagiorgis>{{cite book|last=Tesfagiorgis G.|first=Mussie|title=Eritrea|year=2010|publisher=ABC-CLIO|isbn=978-1598842326|pages=13|url=https://books.google.com/books?id=f0R7iHoaykoC&pg=PA13}}</ref> ŋɔ (bee '''Ubel Mɔɣili''' <ref name="ministry">{{cite web|url= https://allafrica.com/stories/202107120266.html|title= Eritrea: Overview of Maymine Subzone|author= Ruth Abraham|date=10 July 2021|publisher= AllAfrica|lang=en|accessdate=2021-10-30|url-status=live|archive-date=2021-10-30|archive-url= https://web.archive.org/web/20211030204030/https://allafrica.com/stories/202107120266.html }}</ref>) nyɛla mɔɣili zaŋ n-ti Mareb (Gash) mɔɣili .<ref name=Tesfagiorgis/><ref name="D-37-IX">[[:ru:Советская система разграфки и номенклатуры топографических карт|Лист карты]] D-37-IX. Масштаб: 1 : 200 000. Издание 1978 г.</ref> Lala mɔɣili ŋɔ nyɛla din di tarisi ni [[Eritrea]] mini [[Ethiopia]]<nowiki/>ka di ko'zuɣu nyɛ din be [[Eritrean Highlands]]. Lahabali din yina minista zaŋ n-ti Eritrea lahabalitira, pukparilim nyɛla din niŋdi Obel Mɔɣili nangbankpaŋsi ka bɛ kɔri binwala mini varivari.<ref name="ministry"/> ==Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Eritrea]] ==Kundivihira == {{reflist}} {{coord|14|38|00|N|39|01|17|E|region:ER-DU_type:waterbody_source:dewiki|display=title}} [[Category:Rivers of Eritrea]] [[Category:Rivers of Ethiopia]] [[Category:International rivers of Africa]] [[Category:Eritrea–Ethiopia border]] [[Category:Border rivers]] pxn7aqsl5jyd3ph5sxxj67vevmsxoui 138216 138215 2026-05-30T16:56:26Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138216 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|River in Eritrea}} {{Infobox river | name = Obel River | other_name = Ubel River | map = Atbara OSM.png | mouth_coordinates = {{Coord|14|40|13|N|38|15|57|E}} | image = Railbridge Massawa.jpg | image_caption = Viaduct over the Obel River | map_caption = Map of the [[Atbarah River]] Basin | mouth = [[Mereb River]] | mouth_elevation = {{convert|1038|m|ft|abbr=on}} | basin_size = {{convert|2750|km2|sqmi|abbr=on}} | progression = [[Mareb River|Mareb]] → [[Atbarah River|Atbarah]] → [[Nile]] → [[Mediterranean Sea]] }} '''Obel Mɔɣili'''<ref name=Tesfagiorgis>{{cite book|last=Tesfagiorgis G.|first=Mussie|title=Eritrea|year=2010|publisher=ABC-CLIO|isbn=978-1598842326|pages=13|url=https://books.google.com/books?id=f0R7iHoaykoC&pg=PA13}}</ref> ŋɔ (bee '''Ubel Mɔɣili''' <ref name="ministry">{{cite web|url= https://allafrica.com/stories/202107120266.html|title= Eritrea: Overview of Maymine Subzone|author= Ruth Abraham|date=10 July 2021|publisher= AllAfrica|lang=en|accessdate=2021-10-30|url-status=live|archive-date=2021-10-30|archive-url= https://web.archive.org/web/20211030204030/https://allafrica.com/stories/202107120266.html }}</ref>) nyɛla mɔɣili zaŋ n-ti Mareb (Gash) mɔɣili .<ref name=Tesfagiorgis/><ref name="D-37-IX">[[:ru:Советская система разграфки и номенклатуры топографических карт|Лист карты]] D-37-IX. Масштаб: 1 : 200 000. Издание 1978 г.</ref> Lala mɔɣili ŋɔ nyɛla din di tarisi ni [[Eritrea]] mini [[Ethiopia]]<nowiki/>ka di ko'zuɣu nyɛ din be [[Eritrean Highlands]]. Lahabali din yina minista zaŋ n-ti Eritrea lahabalitira, pukparilim nyɛla din niŋdi Obel Mɔɣili nangbankpaŋsi ka bɛ kɔri binwala mini varivari.<ref name="ministry"/> ==Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Eritrea]] ==Kundivihira == {{reflist}} {{coord|14|38|00|N|39|01|17|E|region:ER-DU_type:waterbody_source:dewiki|display=title}} [[Category:Rivers of Eritrea]] [[Category:Rivers of Ethiopia]] [[Category:International rivers of Africa]] [[Category:Eritrea–Ethiopia border]] [[Category:Border rivers]] jpjrzjcz3y4wrvljdmqgabftzxi90p4 Belessa River 0 33213 138217 2026-05-30T16:58:22Z Kalakpagh 2501 Created article 138217 wikitext text/x-wiki {{Infobox river | mouth_elevation = {{cvt|1410|m}} | name = Belessa River | mouth_coordinates = {{coord|14|37|59|N|39|1|16|E}} | native_name = {{native name|am|ሩባ በለሳ}} | other_name = Belesa | subdivision_type1 = Countries | subdivision_name1 = [[Eritrea]], [[Ethiopia]] | source1 = Tigray Mountains | source1_location = Near [[Adigrat]] | source1_elevation = {{cvt|2936|m}} | source1_coordinates = {{coord|14|17|25|N|39|25|42|E|display=it}} | mouth = [[Mareb River]] | length = {{cvt|76|km}}<ref name="HydroSHEDS">{{Cite journal |last=Lehner |first=Bernhard |last2=Verdin |first2=Kristine |last3=Jarvis |first3=Andy |date=2008-03-04 |title=New Global Hydrography Derived From Spaceborne Elevation Data |url=http://dx.doi.org/10.1029/2008eo100001 |journal=Eos, Transactions American Geophysical Union |volume=89 |issue=10 |pages=93–94 |doi=10.1029/2008eo100001 |issn=0096-3941|url-access=subscription }}</ref> | discharge1_location = Mouth<ref name="HydroSHEDS" /> | discharge1_min = {{cvt|0.273|m3/s}} | discharge1_avg = {{cvt|4.39|m3/s}} | discharge1_max = {{cvt|24.6|m3/s}} | progression = [[Mareb River|Mareb]] → [[Atbarah River|Atbarah]] → [[Nile]] → [[Mediterranean Sea]] | river_system = Nile Basin | basin_size = {{cvt|1775|km2}} | basin_population = 209,000<ref> Liu, L., Cao, X., Li, S., & Jie, N. (2023). GlobPOP: A 31-year (1990-2020) global gridded population dataset generated by cluster analysis and statistical learning (1.0) [Data set]. Zenodo. https://doi.org/10.5281/zenodo.10088105</ref> }}{{Short description|River in Ethiopia and Eritrea}} '''Belessa Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla mɔɣili zaŋ n-ti Mareb Mɔɣili din be [[Ethiopia]]. Di yaɣ'shɛli nyɛla din di tarisi ni Ethiopia mini [[Eritrea]].<ref>{{Cite web|last=Péninou|first=Jean-Louis|title=Approaches to Solving Territorial Conflicts : Sources, Situations, Scenarios, and Suggestions|url=https://eritreahub.org/wp-content/uploads/2018/06/Jean-Louis-Péninou-EE-Border.pdf|archive-url=https://web.archive.org/web/20200607070828/https://eritreahub.org/wp-content/uploads/2018/06/Jean-Louis-P%C3%A9ninou-EE-Border.pdf|url-status=usurped|archive-date=June 7, 2020|via=EritreaHub.org|date=1998|publisher=[[International Boundaries Research Unit|IBRU Boundary and Security Bulletin Summer 1998]]|author-link=:fr:Jean-Louis Peninou}}</ref> == References == {{Reflist}} [[Category:Rivers of Ethiopia]] [[Category:Rivers of Eritrea]] [[Category:Eritrea–Ethiopia border]] [[Category:International rivers of Africa]] [[Category:Border rivers]] bnvzm6qid0wggyxqxg1jkfvoppz4j9s 138218 138217 2026-05-30T17:00:09Z Kalakpagh 2501 added databox 138218 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Infobox river | mouth_elevation = {{cvt|1410|m}} | name = Belessa River | mouth_coordinates = {{coord|14|37|59|N|39|1|16|E}} | native_name = {{native name|am|ሩባ በለሳ}} | other_name = Belesa | subdivision_type1 = Countries | subdivision_name1 = [[Eritrea]], [[Ethiopia]] | source1 = Tigray Mountains | source1_location = Near [[Adigrat]] | source1_elevation = {{cvt|2936|m}} | source1_coordinates = {{coord|14|17|25|N|39|25|42|E|display=it}} | mouth = [[Mareb River]] | length = {{cvt|76|km}}<ref name="HydroSHEDS">{{Cite journal |last=Lehner |first=Bernhard |last2=Verdin |first2=Kristine |last3=Jarvis |first3=Andy |date=2008-03-04 |title=New Global Hydrography Derived From Spaceborne Elevation Data |url=http://dx.doi.org/10.1029/2008eo100001 |journal=Eos, Transactions American Geophysical Union |volume=89 |issue=10 |pages=93–94 |doi=10.1029/2008eo100001 |issn=0096-3941|url-access=subscription }}</ref> | discharge1_location = Mouth<ref name="HydroSHEDS" /> | discharge1_min = {{cvt|0.273|m3/s}} | discharge1_avg = {{cvt|4.39|m3/s}} | discharge1_max = {{cvt|24.6|m3/s}} | progression = [[Mareb River|Mareb]] → [[Atbarah River|Atbarah]] → [[Nile]] → [[Mediterranean Sea]] | river_system = Nile Basin | basin_size = {{cvt|1775|km2}} | basin_population = 209,000<ref> Liu, L., Cao, X., Li, S., & Jie, N. (2023). GlobPOP: A 31-year (1990-2020) global gridded population dataset generated by cluster analysis and statistical learning (1.0) [Data set]. Zenodo. https://doi.org/10.5281/zenodo.10088105</ref> }}{{Short description|River in Ethiopia and Eritrea}} '''Belessa Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla mɔɣili zaŋ n-ti Mareb Mɔɣili din be [[Ethiopia]]. Di yaɣ'shɛli nyɛla din di tarisi ni Ethiopia mini [[Eritrea]].<ref>{{Cite web|last=Péninou|first=Jean-Louis|title=Approaches to Solving Territorial Conflicts : Sources, Situations, Scenarios, and Suggestions|url=https://eritreahub.org/wp-content/uploads/2018/06/Jean-Louis-Péninou-EE-Border.pdf|archive-url=https://web.archive.org/web/20200607070828/https://eritreahub.org/wp-content/uploads/2018/06/Jean-Louis-P%C3%A9ninou-EE-Border.pdf|url-status=usurped|archive-date=June 7, 2020|via=EritreaHub.org|date=1998|publisher=[[International Boundaries Research Unit|IBRU Boundary and Security Bulletin Summer 1998]]|author-link=:fr:Jean-Louis Peninou}}</ref> == References == {{Reflist}} [[Category:Rivers of Ethiopia]] [[Category:Rivers of Eritrea]] [[Category:Eritrea–Ethiopia border]] [[Category:International rivers of Africa]] [[Category:Border rivers]] gftbsvvn44a1xv58sxtkiwb3mwovwa5 138219 138218 2026-05-30T17:00:43Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 138219 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Infobox river | mouth_elevation = {{cvt|1410|m}} | name = Belessa River | mouth_coordinates = {{coord|14|37|59|N|39|1|16|E}} | native_name = {{native name|am|ሩባ በለሳ}} | other_name = Belesa | subdivision_type1 = Countries | subdivision_name1 = [[Eritrea]], [[Ethiopia]] | source1 = Tigray Mountains | source1_location = Near [[Adigrat]] | source1_elevation = {{cvt|2936|m}} | source1_coordinates = {{coord|14|17|25|N|39|25|42|E|display=it}} | mouth = [[Mareb River]] | length = {{cvt|76|km}}<ref name="HydroSHEDS">{{Cite journal |last=Lehner |first=Bernhard |last2=Verdin |first2=Kristine |last3=Jarvis |first3=Andy |date=2008-03-04 |title=New Global Hydrography Derived From Spaceborne Elevation Data |url=http://dx.doi.org/10.1029/2008eo100001 |journal=Eos, Transactions American Geophysical Union |volume=89 |issue=10 |pages=93–94 |doi=10.1029/2008eo100001 |issn=0096-3941|url-access=subscription }}</ref> | discharge1_location = Mouth<ref name="HydroSHEDS" /> | discharge1_min = {{cvt|0.273|m3/s}} | discharge1_avg = {{cvt|4.39|m3/s}} | discharge1_max = {{cvt|24.6|m3/s}} | progression = [[Mareb River|Mareb]] → [[Atbarah River|Atbarah]] → [[Nile]] → [[Mediterranean Sea]] | river_system = Nile Basin | basin_size = {{cvt|1775|km2}} | basin_population = 209,000<ref> Liu, L., Cao, X., Li, S., & Jie, N. (2023). GlobPOP: A 31-year (1990-2020) global gridded population dataset generated by cluster analysis and statistical learning (1.0) [Data set]. Zenodo. https://doi.org/10.5281/zenodo.10088105</ref> }}{{Short description|River in Ethiopia and Eritrea}} '''Belessa Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla mɔɣili zaŋ n-ti Mareb Mɔɣili din be [[Ethiopia]]. Di yaɣ'shɛli nyɛla din di tarisi ni Ethiopia mini [[Eritrea]].<ref>{{Cite web|last=Péninou|first=Jean-Louis|title=Approaches to Solving Territorial Conflicts : Sources, Situations, Scenarios, and Suggestions|url=https://eritreahub.org/wp-content/uploads/2018/06/Jean-Louis-Péninou-EE-Border.pdf|archive-url=https://web.archive.org/web/20200607070828/https://eritreahub.org/wp-content/uploads/2018/06/Jean-Louis-P%C3%A9ninou-EE-Border.pdf|url-status=usurped|archive-date=June 7, 2020|via=EritreaHub.org|date=1998|publisher=[[International Boundaries Research Unit|IBRU Boundary and Security Bulletin Summer 1998]]|author-link=:fr:Jean-Louis Peninou}}</ref> == Kundivihira == {{Reflist}} [[Category:Rivers of Ethiopia]] [[Category:Rivers of Eritrea]] [[Category:Eritrea–Ethiopia border]] [[Category:International rivers of Africa]] [[Category:Border rivers]] lq96eb8rygsdgr4gic0mxdf5msiaodj Zarima River 0 33214 138220 2026-05-30T17:02:40Z Kalakpagh 2501 Created article 138220 wikitext text/x-wiki {{Short description|River in Ethiopia}} {{Infobox river | name = Zarima River | name_native = | name_native_lang = | name_other = | name_etymology = | nickname = <!---------------------- IMAGE--> | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Ethiopia | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption = Mouth of the Zarima River | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = [[Ethiopia]] | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location = | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates = <!-- {{Coord|...}} --> | source1_elevation = | mouth = Tekezé River | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|13|51|35|N|37|46|10|E}} | mouth_elevation = | progression = [[Tekezé River|Tekezé]]→[[Atbarah River|Atbarah]]→[[Nile]]→[[Mediterranean Sea]] | river_system = Tekezé River | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Zarima Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla din be Ethiopia ka nyɛ din zori chani Tekeze Mɔɣili.<ref>{{Cite journal |last1=Kassahun |first1=Meaza |last2=Ture |first2=Kassahun |last3=Nedaw |first3=Dessie |date=2023-12-12 |title=Evaluation of CORDEX Africa regional climate models performance in simulating climatology of Zarima sub-basin northwestern Ethiopia |journal=Environmental Systems Research |language=en |volume=12 |issue=1 |page=41 |doi=10.1186/s40068-023-00325-4 |doi-access=free |bibcode=2023EnvSR..12...41K |issn=2193-2697}}</ref> Wolkayite Irrigation Project nyɛla din be Zarima Mɔɣili ni ka bɛ booni li Dukoko Mɔɣili.<ref>{{cite web|url= http://www.ictonline.com/water-ethiopia5.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20110713002105/http://www.ictonline.com/water-ethiopia5.html |title=Ethiopia- Feasibility Study and Detailed Designs of Wolkayite Irrigation Project |website=ictonline.com |archive-date=13 July 2011 |access-date=21 August 2020}}</ref> == See also == *[[List of rivers of Ethiopia]] ==References== {{Reflist}} {{Coord|13|51|9|N|37|45|52|E|display=title}} [[Category:Rivers of Ethiopia]] {{Ethiopia-river-stub}} kg2gpm1octb0r4yqj3xmr7iso5kieg2 138221 138220 2026-05-30T17:03:40Z Kalakpagh 2501 added databox 138221 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|River in Ethiopia}} {{Infobox river | name = Zarima River | name_native = | name_native_lang = | name_other = | name_etymology = | nickname = <!---------------------- IMAGE--> | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Ethiopia | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption = Mouth of the Zarima River | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = [[Ethiopia]] | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location = | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates = <!-- {{Coord|...}} --> | source1_elevation = | mouth = Tekezé River | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|13|51|35|N|37|46|10|E}} | mouth_elevation = | progression = [[Tekezé River|Tekezé]]→[[Atbarah River|Atbarah]]→[[Nile]]→[[Mediterranean Sea]] | river_system = Tekezé River | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Zarima Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla din be Ethiopia ka nyɛ din zori chani Tekeze Mɔɣili.<ref>{{Cite journal |last1=Kassahun |first1=Meaza |last2=Ture |first2=Kassahun |last3=Nedaw |first3=Dessie |date=2023-12-12 |title=Evaluation of CORDEX Africa regional climate models performance in simulating climatology of Zarima sub-basin northwestern Ethiopia |journal=Environmental Systems Research |language=en |volume=12 |issue=1 |page=41 |doi=10.1186/s40068-023-00325-4 |doi-access=free |bibcode=2023EnvSR..12...41K |issn=2193-2697}}</ref> Wolkayite Irrigation Project nyɛla din be Zarima Mɔɣili ni ka bɛ booni li Dukoko Mɔɣili.<ref>{{cite web|url= http://www.ictonline.com/water-ethiopia5.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20110713002105/http://www.ictonline.com/water-ethiopia5.html |title=Ethiopia- Feasibility Study and Detailed Designs of Wolkayite Irrigation Project |website=ictonline.com |archive-date=13 July 2011 |access-date=21 August 2020}}</ref> == See also == *[[List of rivers of Ethiopia]] ==References== {{Reflist}} {{Coord|13|51|9|N|37|45|52|E|display=title}} [[Category:Rivers of Ethiopia]] {{Ethiopia-river-stub}} mlj2uimkvqctcwwxc19fcbsvzmfixxa 138222 138221 2026-05-30T17:04:17Z Kalakpagh 2501 /* See also */ Updated Content 138222 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|River in Ethiopia}} {{Infobox river | name = Zarima River | name_native = | name_native_lang = | name_other = | name_etymology = | nickname = <!---------------------- IMAGE--> | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Ethiopia | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption = Mouth of the Zarima River | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = [[Ethiopia]] | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location = | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates = <!-- {{Coord|...}} --> | source1_elevation = | mouth = Tekezé River | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|13|51|35|N|37|46|10|E}} | mouth_elevation = | progression = [[Tekezé River|Tekezé]]→[[Atbarah River|Atbarah]]→[[Nile]]→[[Mediterranean Sea]] | river_system = Tekezé River | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Zarima Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla din be Ethiopia ka nyɛ din zori chani Tekeze Mɔɣili.<ref>{{Cite journal |last1=Kassahun |first1=Meaza |last2=Ture |first2=Kassahun |last3=Nedaw |first3=Dessie |date=2023-12-12 |title=Evaluation of CORDEX Africa regional climate models performance in simulating climatology of Zarima sub-basin northwestern Ethiopia |journal=Environmental Systems Research |language=en |volume=12 |issue=1 |page=41 |doi=10.1186/s40068-023-00325-4 |doi-access=free |bibcode=2023EnvSR..12...41K |issn=2193-2697}}</ref> Wolkayite Irrigation Project nyɛla din be Zarima Mɔɣili ni ka bɛ booni li Dukoko Mɔɣili.<ref>{{cite web|url= http://www.ictonline.com/water-ethiopia5.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20110713002105/http://www.ictonline.com/water-ethiopia5.html |title=Ethiopia- Feasibility Study and Detailed Designs of Wolkayite Irrigation Project |website=ictonline.com |archive-date=13 July 2011 |access-date=21 August 2020}}</ref> == Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Ethiopia]] ==References== {{Reflist}} {{Coord|13|51|9|N|37|45|52|E|display=title}} [[Category:Rivers of Ethiopia]] {{Ethiopia-river-stub}} 2hqpr11a45bkn9t68hpzvcw8dzm2hyg 138223 138222 2026-05-30T17:04:43Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 138223 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|River in Ethiopia}} {{Infobox river | name = Zarima River | name_native = | name_native_lang = | name_other = | name_etymology = | nickname = <!---------------------- IMAGE--> | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Ethiopia | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption = Mouth of the Zarima River | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = [[Ethiopia]] | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location = | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates = <!-- {{Coord|...}} --> | source1_elevation = | mouth = Tekezé River | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|13|51|35|N|37|46|10|E}} | mouth_elevation = | progression = [[Tekezé River|Tekezé]]→[[Atbarah River|Atbarah]]→[[Nile]]→[[Mediterranean Sea]] | river_system = Tekezé River | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Zarima Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla din be Ethiopia ka nyɛ din zori chani Tekeze Mɔɣili.<ref>{{Cite journal |last1=Kassahun |first1=Meaza |last2=Ture |first2=Kassahun |last3=Nedaw |first3=Dessie |date=2023-12-12 |title=Evaluation of CORDEX Africa regional climate models performance in simulating climatology of Zarima sub-basin northwestern Ethiopia |journal=Environmental Systems Research |language=en |volume=12 |issue=1 |page=41 |doi=10.1186/s40068-023-00325-4 |doi-access=free |bibcode=2023EnvSR..12...41K |issn=2193-2697}}</ref> Wolkayite Irrigation Project nyɛla din be Zarima Mɔɣili ni ka bɛ booni li Dukoko Mɔɣili.<ref>{{cite web|url= http://www.ictonline.com/water-ethiopia5.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20110713002105/http://www.ictonline.com/water-ethiopia5.html |title=Ethiopia- Feasibility Study and Detailed Designs of Wolkayite Irrigation Project |website=ictonline.com |archive-date=13 July 2011 |access-date=21 August 2020}}</ref> == Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Ethiopia]] ==Kundivihira == {{Reflist}} {{Coord|13|51|9|N|37|45|52|E|display=title}} [[Category:Rivers of Ethiopia]] {{Ethiopia-river-stub}} rmxih5qqeynn8y76ip6mu4tt92m6mmr 138224 138223 2026-05-30T17:05:01Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138224 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|River in Ethiopia}} {{Infobox river | name = Zarima River | name_native = | name_native_lang = | name_other = | name_etymology = | nickname = <!---------------------- IMAGE--> | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Ethiopia | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption = Mouth of the Zarima River | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = [[Ethiopia]] | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location = | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates = <!-- {{Coord|...}} --> | source1_elevation = | mouth = Tekezé River | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|13|51|35|N|37|46|10|E}} | mouth_elevation = | progression = [[Tekezé River|Tekezé]]→[[Atbarah River|Atbarah]]→[[Nile]]→[[Mediterranean Sea]] | river_system = Tekezé River | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Zarima Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla din be Ethiopia ka nyɛ din zori chani Tekeze Mɔɣili.<ref>{{Cite journal |last1=Kassahun |first1=Meaza |last2=Ture |first2=Kassahun |last3=Nedaw |first3=Dessie |date=2023-12-12 |title=Evaluation of CORDEX Africa regional climate models performance in simulating climatology of Zarima sub-basin northwestern Ethiopia |journal=Environmental Systems Research |language=en |volume=12 |issue=1 |page=41 |doi=10.1186/s40068-023-00325-4 |doi-access=free |bibcode=2023EnvSR..12...41K |issn=2193-2697}}</ref> Wolkayite Irrigation Project nyɛla din be Zarima Mɔɣili ni ka bɛ booni li Dukoko Mɔɣili.<ref>{{cite web|url= http://www.ictonline.com/water-ethiopia5.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20110713002105/http://www.ictonline.com/water-ethiopia5.html |title=Ethiopia- Feasibility Study and Detailed Designs of Wolkayite Irrigation Project |website=ictonline.com |archive-date=13 July 2011 |access-date=21 August 2020}}</ref> == Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Ethiopia]] ==Kundivihira == {{Reflist}} {{Coord|13|51|9|N|37|45|52|E|display=title}} [[Category:Rivers of Ethiopia]] r3shzq8evjika7fp6psa3rr1jcwqws4 Ataba River 0 33215 138225 2026-05-30T17:06:46Z Kalakpagh 2501 Created article 138225 wikitext text/x-wiki {{Short description|River in Ethiopia}} {{Infobox river | name = Ataba River | length = 28 km | country = Ethiopia | mouth_coordinates = {{coord|13|39|17.305|N|38|34|20.309|E}} | mouth = [[Tekezé River]] | source1 = | river_system = [[Nile|Nile Basin]] | progression = Tekezé→[[Atbarah River|Atbarah]]→[[Nile]]→[[Mediterranean Sea]] | source1_coordinates = {{coord|13|20|44.506|N|38|16|5.232|E}} }} '''Ataba River''' ŋɔ nyɛla mɔɣili zaŋ n-ti [[Ethiopia]] ka nyɛ din zori kpɛri Tekeze mɔɣili ni.<ref>{{Cite web |title=Tributaries of the Tekezé River |url=https://deepfo.com/en/most/Tributaries-Tekeze-River |access-date=2024-10-07 |website=deepfo.com}}</ref> ==See also== * [[Rivers of Ethiopia]] ==References== {{reflist}} [[Category:Atbarah River]] [[Category:Rivers of Ethiopia]] {{Ethiopia-river-stub}} bl1tcppucj483bsut4g1blhqzr2p7fq 138226 138225 2026-05-30T17:07:08Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138226 wikitext text/x-wiki {{Short description|River in Ethiopia}} {{Infobox river | name = Ataba River | length = 28 km | country = Ethiopia | mouth_coordinates = {{coord|13|39|17.305|N|38|34|20.309|E}} | mouth = [[Tekezé River]] | source1 = | river_system = [[Nile|Nile Basin]] | progression = Tekezé→[[Atbarah River|Atbarah]]→[[Nile]]→[[Mediterranean Sea]] | source1_coordinates = {{coord|13|20|44.506|N|38|16|5.232|E}} }} '''Ataba River''' ŋɔ nyɛla mɔɣili zaŋ n-ti [[Ethiopia]] ka nyɛ din zori kpɛri Tekeze mɔɣili ni.<ref>{{Cite web |title=Tributaries of the Tekezé River |url=https://deepfo.com/en/most/Tributaries-Tekeze-River |access-date=2024-10-07 |website=deepfo.com}}</ref> ==See also== * [[Rivers of Ethiopia]] ==References== {{reflist}} [[Category:Atbarah River]] [[Category:Rivers of Ethiopia]] swqzu5dih1hjzlkchcrdjlt96sefo50 138227 138226 2026-05-30T17:08:01Z Kalakpagh 2501 updated content 138227 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|River in Ethiopia}} {{Infobox river | name = Ataba River | length = 28 km | country = Ethiopia | mouth_coordinates = {{coord|13|39|17.305|N|38|34|20.309|E}} | mouth = [[Tekezé River]] | source1 = | river_system = [[Nile|Nile Basin]] | progression = Tekezé→[[Atbarah River|Atbarah]]→[[Nile]]→[[Mediterranean Sea]] | source1_coordinates = {{coord|13|20|44.506|N|38|16|5.232|E}} }} '''Ataba River''' ŋɔ nyɛla mɔɣili zaŋ n-ti [[Ethiopia]] ka nyɛ din zori kpɛri Tekeze mɔɣili ni.<ref>{{Cite web |title=Tributaries of the Tekezé River |url=https://deepfo.com/en/most/Tributaries-Tekeze-River |access-date=2024-10-07 |website=deepfo.com}}</ref> ==See also== * [[Rivers of Ethiopia]] ==References== {{reflist}} [[Category:Atbarah River]] [[Category:Rivers of Ethiopia]] apgp6fwph9t2dl8wfbmgh1fxl6pouck 138228 138227 2026-05-30T17:08:37Z Kalakpagh 2501 /* See also */ Updated Content 138228 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|River in Ethiopia}} {{Infobox river | name = Ataba River | length = 28 km | country = Ethiopia | mouth_coordinates = {{coord|13|39|17.305|N|38|34|20.309|E}} | mouth = [[Tekezé River]] | source1 = | river_system = [[Nile|Nile Basin]] | progression = Tekezé→[[Atbarah River|Atbarah]]→[[Nile]]→[[Mediterranean Sea]] | source1_coordinates = {{coord|13|20|44.506|N|38|16|5.232|E}} }} '''Ataba River''' ŋɔ nyɛla mɔɣili zaŋ n-ti [[Ethiopia]] ka nyɛ din zori kpɛri Tekeze mɔɣili ni.<ref>{{Cite web |title=Tributaries of the Tekezé River |url=https://deepfo.com/en/most/Tributaries-Tekeze-River |access-date=2024-10-07 |website=deepfo.com}}</ref> ==Lihimi m pahi == * [[Rivers of Ethiopia]] ==References== {{reflist}} [[Category:Atbarah River]] [[Category:Rivers of Ethiopia]] 8onml7a3tjp71s7azserpumg60bwc5y 138230 138228 2026-05-30T17:09:24Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 138230 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|River in Ethiopia}} {{Infobox river | name = Ataba River | length = 28 km | country = Ethiopia | mouth_coordinates = {{coord|13|39|17.305|N|38|34|20.309|E}} | mouth = [[Tekezé River]] | source1 = | river_system = [[Nile|Nile Basin]] | progression = Tekezé→[[Atbarah River|Atbarah]]→[[Nile]]→[[Mediterranean Sea]] | source1_coordinates = {{coord|13|20|44.506|N|38|16|5.232|E}} }} '''Ataba River''' ŋɔ nyɛla mɔɣili zaŋ n-ti [[Ethiopia]] ka nyɛ din zori kpɛri Tekeze mɔɣili ni.<ref>{{Cite web |title=Tributaries of the Tekezé River |url=https://deepfo.com/en/most/Tributaries-Tekeze-River |access-date=2024-10-07 |website=deepfo.com}}</ref> ==Lihimi m pahi == * [[Rivers of Ethiopia]] ==Kundivihira == {{reflist}} [[Category:Atbarah River]] [[Category:Rivers of Ethiopia]] br2ton10nubgu8c221nfoepcql9kk23 Lake Victoria 0 33216 138233 2026-05-30T17:12:35Z Kalakpagh 2501 Created article 138233 wikitext text/x-wiki {{short description|Lake in East-central Africa}} {{Use dmy dates|date=September 2019}} {{Infobox body of water | native_name = {{native name list |tag1=Sw|name1=Ukerewe |tag2=lg|name2='Nnalubaale |tag3=rw|name3=Nyanza |tag4=luo|name4=Nam Lolwe}} | location = [[African Great Lakes]] | image = ISS042-E-263206 - View of Earth.jpg | alt = see caption | caption = Lake Victoria partially obscured by clouds taken on the [[International Space Station]] | image_bathymetry = | caption_bathymetry = Lake Victoria is the largest lake in Africa. | coords = {{Coord|1|S|33|E|type:waterbody_scale:3000000|display=inline,title}} | outflow = [[White Nile]] | inflow = [[Kagera River]] | catchment = {{convert|169858|km2|sqmi|abbr=on}}<br />{{convert|229815|km2|sqmi|abbr=on}} basin <ref name="auto">{{Cite journal | doi=10.7910/DVN/Z5RMYD|title = Basin, Lake Victoria Watershed (inside), vector polygon, ~2015|last1 = Hamilton|first1 = Stuart (Salisbury University)| year=2016| journal=Harvard Dataverse|type = Data Set}}</ref> | basin_countries = [[Burundi]], [[Kenya]], [[Rwanda]], [[Tanzania]], and [[Uganda]]<ref name="auto" /> | length = {{convert|359|km|mi|abbr=on}}<ref name="auto1">{{Cite journal | doi=10.7910/DVN/PWFW26|title = Shoreline, Lake Victoria, vector polygon, ~2015|last1 = Hamilton|first1 = Stuart (Salisbury University)| year=2016| journal=Harvard Dataverse|type = Data Set}}</ref> | width = {{convert|337|km|mi|abbr=on}}<ref name="auto1" /> | area = {{convert|59947|km2|sqmi|abbr=on}}<ref name="auto2">{{Cite book | doi=10.7910/DVN/FVJJ4A|title = Lake Victoria Statistics from this Dataverse|last1 = Hamilton|first1 = Stuart| chapter=Earth and Environmental Sciences | year=2018| publisher=Harvard Dataverse|type = Data Set}}{{full|date = December 2024}}</ref>{{page needed|date = December 2024}} | depth = {{convert|40.4|m|ft|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | max-depth = {{convert|81|m|ft|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | volume = {{convert|2424|km3|mi3|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | shore = {{convert|7142|km|mi|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | elevation = {{convert|1135|m|ft|abbr=on}}<ref>[http://dahiti.dgfi.tum.de/en/2/ ''Database for Hydrological Time Series of Inland Waters (DAHITI) – Victoria, Lake''], retrieved 20 April 2017.</ref> | residence_time = | islands = 985 ([[Ukerewe Island]], Tanzania; [[Ssese Islands]],<ref name="auto2" /> Uganda; [[Maboko Island]], Kenya)<ref>For a comprehensiwe list of these islands, see: [[:sw:Ziwa Viktoria]]</ref> | islands_category = Islands of Lake Victoria | cities = {{Plainlist}} * [[Bukoba]], Tanzania * [[Mwanza]], Tanzania * [[Musoma]], Tanzania * [[Kisumu]], Kenya * [[Kendu Bay]], Kenya * [[Homa Bay]], Kenya * [[Kampala]], Uganda * [[Entebbe]], Uganda * [[Jinja, Uganda|Jinja]], Uganda {{Endplainlist}} <!-- Map -->| pushpin_map = Africa | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = Location of Lake Victoria in Africa. | pushpin_map_caption = <!-- Below --> | website = | reference = | name = Lake Victoria }} [[File:Victoria Nyanza.jpg|thumb|upright=1.4|Victoria Nyanza. The black line indicates Stanley's route.]] '''Lake Victoria''' nyɛla ko'titali din be gbaŋsabila tiŋgbani .<ref>{{Cite web |title=Lake Victoria {{!}} AGLI |url=https://www.africangreatlakesinform.org/page/lake-victoria |access-date=2025-07-05 |website=www.africangreatlakesinform.org}}</ref> Di nyɛla din deegi polo kamani {{cvt|59947|km2|sqmi}} ,<ref>{{Cite journal |last=Stuart |first=Hamilton |date=2016-10-05 |title=Shoreline, Lake Victoria, vector polygon, ~2015 |language=en |doi=10.7910/dvn/pwfw26 |journal=Harvard Dataverse |type=Data Set}}</ref><ref name="auto3">{{Cite book |last=Stuart |first=Hamilton |date=2018-11-13 |title=Lake Victoria Statistics from this Dataverse |chapter=Earth and Environmental Sciences |language=en |doi=10.7910/dvn/fvjj4a |publisher=Harvard Dataverse |type=Data Set}}{{full|date = December 2024}}</ref> Lake Victoria nyɛ ko'titali din galisi nyaaŋa be Africa ,<ref>{{cite web |url=http://www.eoearth.org/view/article/154134/ |title=Lake Victoria |first=Peter |last=Saundry}}</ref> ka nyɛ din pahiri ayi dunia zaa ko'kara ni di kana polo shɛli di ni deegi, di nyɛla din pa [[Lake Superior]] din be North America zuɣu.<ref>{{cite web |url=https://www.britannica.com/place/Lake-Victoria |title=Lake Victoria |website=[[Encyclopædia Britannica]]}}</ref> Ti yi kana ko'shɛli din be mɔɣili ŋɔ ni, Lake Victoria nyɛ din pahiri awɔi ka nyɛ din mali kamani {{cvt|2424|km3|acre ft}}.<ref name="auto3" /><ref name="auto4">{{Cite journal |last1=Stuart |first1=Hamilton |last2=Taabu |first2=Anthony Munyaho |last3=Noah |first3=Krach |last4=Sarah |first4=Glaser |date=2018-05-17 |title=Bathymetry TIFF, Lake Victoria Bathymetry, raster, 2017, V7 |language=en |doi=10.7910/dvn/soeknr |journal=Harvard Dataverse |type=Data Set}}</ref> Lake Victoria ŋɔ ʒiliŋ nyɛla {{cvt|40|m|ft}} ka di luɣ'shɛŋa din kuli bi ʒilim zaa nyɛ {{cvt|80 - 81|m|ft}}.<ref name="auto3"/><ref name="auto4"/><ref name="UNEP99">United Nations, ''Development and Harmonisation of Environmental Laws Volume 1: Report on the Legal and Institutional Issues in the Lake Victoria Basin'', United Nations, 1999, page 17</ref> Di lihigu tarigi nyɛla {{cvt|169858|km2|sqmi}}.<ref>{{Cite journal |journal=Harvard Dataverse |last=Stuart |first=Hamilton |date=2017-11-12 |title=Basin, Lake Victoria Watershed (inside), vector polygon, ~2015 |language=en |doi=10.7910/dvn/z5rmyd |type=Data Set}}</ref><ref>{{Cite book |title=Shoreline, Lake Victoria, vector line – 2015 – LakeVicFish Dataverse |doi=10.7910/dvn/5y5ivf|date=2016-10-11 |last=Hamilton |first=Stuart |chapter=Earth and Environmental Sciences |publisher=Harvard Dataverse |type=Data Set}}{{full|date = December 2024}}</ref><ref name="Hickling61">{{cite book |author=Hickling, C. F. |year=1961 |title=Tropical Inland Fisheries |url=https://archive.org/details/tropicalinlandfi0000hick |url-access=registration |location=London |publisher=[[Longmans]]}}{{full|date = December 2024}}</ref>{{page needed|date = December 2024}} Mɔɣili ŋɔ tiŋgbani polo nyɛla din pirigi zaŋ n-ti gbaŋsabila tiŋgbana dibaa ata: [[Tanzania]] nyɛla din deegi kɔbigi puuni vaabu pihinu yini ka ({{cvt|33,700|km2|sqmi}}), [[Uganda]] nyɛla din deegi kɔbigi puuni vaabu pihinahi ni anu ({{cvt|31,000|km2|sqmi}}) n-ti pahi [[Kenya]] ka di deegi kɔbigi puuni vaabu dibaa ayobu ({{cvt|4,100|km2|sqmi}}). ==Names== Di nyɛla din mali yu'bɔbugu ({{langx|sw|Ukerewe}}; {{langx|luo|Nam Lolwe}}; {{langx|lg|'Nnalubaale}}; {{langx|rw|Nyanza}}),<ref name="WDL1">{{cite web |title=The Victoria. The Land, the Races and their Customs, with Specimens of Some of the Dialects |url=http://www.wdl.org/en/item/2557 |publisher=[[World Digital Library]] |access-date=18 February 2013 |year=1899 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160529091640/https://www.wdl.org/en/item/2557/ |archive-date=29 May 2016 }}</ref><ref>{{cite web |url=https://ntz.info/gen/n01545.html |title=Lake Ukerewe |website=nTZ: An Information Resource for Northern Tanzania |publisher=David Marsh |access-date=17 October 2020 }}</ref> lala mɔɣili ŋɔ nyɛla bɛ ni daa labi boli shɛli [[Queen Victoria]] ka ŋun daa ti li lala yuli ŋɔ nyɛ [[John Hanning Speke]], tuuli Briton kundi yuuni 1858.<ref>{{cite news |title=How Feud Wrecked the Reputation of Explorer Who Discovered Nile's Source |url=https://www.theguardian.com/books/2011/sep/11/burton-speke-african-exploration-nile |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=29 December 2013 |first=Dalya |last=Alberge |date=11 September 2011}}</ref><ref>{{cite book |last=Moorehead |first=Alan |title=The White Nile |chapter=Part One: The Exploration, Chapters 1-5 |url=https://archive.org/details/whitenile0000moor |url-access=registration |year=1960 | location=New York |publisher=Harper & Row |isbn=978-0-06-095639-4 |author-link=Alan Moorehead |lccn=61-6197 |pages=27, 36, 39, 43, 46, 50, 52, 54, 62, 66, 71, 98}} The expedition is detailed in Part One, Chapters 1–5 (pp. 9–98).</ref>[[File:Ukerewe-Mwanza Ferry.jpg|thumb|Ukerewe-Mwanza Ferry.]] ==See also== * ''[[Darwin's Nightmare]]'' * [[Kishanda]] {{Clear}} == References == {{Reflist}} == External links == {{Commons category|Lake Victoria}} {{EB1911 Poster|Victoria Nyanza|Lake Victoria}} * [http://www.ugpulse.com/articles/daily/homepage.asp?ID=306 Decreasing levels of Lake Victoria Worry East African Countries] * [https://www.newscientist.com/article.ns?id=mg18925384.100 New Scientist article] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081013113221/http://www.newscientist.com/article.ns?id=mg18925384.100 |date=13 October 2008 }} on Uganda's violation of the agreed curve for hydroelectric water flow. * [http://internationalrivers.org/en/node/1056 Dams Draining Lake Victoria] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120310044431/http://internationalrivers.org/en/node/1056 |date=10 March 2012 }} * [https://archive.org/details/naturalistonlake00carp ''A Naturalist on Lake Victoria, with an Account of Sleeping Sickness and the Tse-tse Fly''] (1920). T.F. Unwin Ltd, London; Biodiversity Archive * [https://www.youtube.com/watch?v=v9VJ6cezlnU Video of Lake Victoria] * Institutions of the East African Community: [https://web.archive.org/web/20120213132137/http://www.lvfo.org/ Lake Victoria Fisheries Organisation] {{African Great Lakes}} {{Lakes of Tanzania}} {{Lakes of Kenya}} {{Hydrography of Uganda}} {{Nile River}} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Victoria}} [[Category:Lake Victoria| ]] [[Category:African Great Lakes]] [[Category:Lakes of Kenya]] [[Category:Lakes of Tanzania]] [[Category:Lakes of Uganda]] [[Category:Geography of Kampala]] [[Category:Nile]] [[Category:Kenya–Uganda border]] [[Category:Kenya–Tanzania border]] [[Category:Tanzania–Uganda border]] [[Category:International lakes of Africa]] [[Category:Border tripoints]] [[Category:Geography of Kagera Region]] [[Category:Geography of Mwanza Region]] [[Category:Geography of Mara Region]] [[Category:Kisumu County]] [[Category:Homa Bay County]] mrl5ejt6v7fuith1g38o2hrxs9g1p15 138234 138233 2026-05-30T17:13:59Z Kalakpagh 2501 added databox 138234 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|Lake in East-central Africa}} {{Use dmy dates|date=September 2019}} {{Infobox body of water | native_name = {{native name list |tag1=Sw|name1=Ukerewe |tag2=lg|name2='Nnalubaale |tag3=rw|name3=Nyanza |tag4=luo|name4=Nam Lolwe}} | location = [[African Great Lakes]] | image = ISS042-E-263206 - View of Earth.jpg | alt = see caption | caption = Lake Victoria partially obscured by clouds taken on the [[International Space Station]] | image_bathymetry = | caption_bathymetry = Lake Victoria is the largest lake in Africa. | coords = {{Coord|1|S|33|E|type:waterbody_scale:3000000|display=inline,title}} | outflow = [[White Nile]] | inflow = [[Kagera River]] | catchment = {{convert|169858|km2|sqmi|abbr=on}}<br />{{convert|229815|km2|sqmi|abbr=on}} basin <ref name="auto">{{Cite journal | doi=10.7910/DVN/Z5RMYD|title = Basin, Lake Victoria Watershed (inside), vector polygon, ~2015|last1 = Hamilton|first1 = Stuart (Salisbury University)| year=2016| journal=Harvard Dataverse|type = Data Set}}</ref> | basin_countries = [[Burundi]], [[Kenya]], [[Rwanda]], [[Tanzania]], and [[Uganda]]<ref name="auto" /> | length = {{convert|359|km|mi|abbr=on}}<ref name="auto1">{{Cite journal | doi=10.7910/DVN/PWFW26|title = Shoreline, Lake Victoria, vector polygon, ~2015|last1 = Hamilton|first1 = Stuart (Salisbury University)| year=2016| journal=Harvard Dataverse|type = Data Set}}</ref> | width = {{convert|337|km|mi|abbr=on}}<ref name="auto1" /> | area = {{convert|59947|km2|sqmi|abbr=on}}<ref name="auto2">{{Cite book | doi=10.7910/DVN/FVJJ4A|title = Lake Victoria Statistics from this Dataverse|last1 = Hamilton|first1 = Stuart| chapter=Earth and Environmental Sciences | year=2018| publisher=Harvard Dataverse|type = Data Set}}{{full|date = December 2024}}</ref>{{page needed|date = December 2024}} | depth = {{convert|40.4|m|ft|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | max-depth = {{convert|81|m|ft|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | volume = {{convert|2424|km3|mi3|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | shore = {{convert|7142|km|mi|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | elevation = {{convert|1135|m|ft|abbr=on}}<ref>[http://dahiti.dgfi.tum.de/en/2/ ''Database for Hydrological Time Series of Inland Waters (DAHITI) – Victoria, Lake''], retrieved 20 April 2017.</ref> | residence_time = | islands = 985 ([[Ukerewe Island]], Tanzania; [[Ssese Islands]],<ref name="auto2" /> Uganda; [[Maboko Island]], Kenya)<ref>For a comprehensiwe list of these islands, see: [[:sw:Ziwa Viktoria]]</ref> | islands_category = Islands of Lake Victoria | cities = {{Plainlist}} * [[Bukoba]], Tanzania * [[Mwanza]], Tanzania * [[Musoma]], Tanzania * [[Kisumu]], Kenya * [[Kendu Bay]], Kenya * [[Homa Bay]], Kenya * [[Kampala]], Uganda * [[Entebbe]], Uganda * [[Jinja, Uganda|Jinja]], Uganda {{Endplainlist}} <!-- Map -->| pushpin_map = Africa | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = Location of Lake Victoria in Africa. | pushpin_map_caption = <!-- Below --> | website = | reference = | name = Lake Victoria }} [[File:Victoria Nyanza.jpg|thumb|upright=1.4|Victoria Nyanza. The black line indicates Stanley's route.]] '''Lake Victoria''' nyɛla ko'titali din be gbaŋsabila tiŋgbani .<ref>{{Cite web |title=Lake Victoria {{!}} AGLI |url=https://www.africangreatlakesinform.org/page/lake-victoria |access-date=2025-07-05 |website=www.africangreatlakesinform.org}}</ref> Di nyɛla din deegi polo kamani {{cvt|59947|km2|sqmi}} ,<ref>{{Cite journal |last=Stuart |first=Hamilton |date=2016-10-05 |title=Shoreline, Lake Victoria, vector polygon, ~2015 |language=en |doi=10.7910/dvn/pwfw26 |journal=Harvard Dataverse |type=Data Set}}</ref><ref name="auto3">{{Cite book |last=Stuart |first=Hamilton |date=2018-11-13 |title=Lake Victoria Statistics from this Dataverse |chapter=Earth and Environmental Sciences |language=en |doi=10.7910/dvn/fvjj4a |publisher=Harvard Dataverse |type=Data Set}}{{full|date = December 2024}}</ref> Lake Victoria nyɛ ko'titali din galisi nyaaŋa be Africa ,<ref>{{cite web |url=http://www.eoearth.org/view/article/154134/ |title=Lake Victoria |first=Peter |last=Saundry}}</ref> ka nyɛ din pahiri ayi dunia zaa ko'kara ni di kana polo shɛli di ni deegi, di nyɛla din pa [[Lake Superior]] din be North America zuɣu.<ref>{{cite web |url=https://www.britannica.com/place/Lake-Victoria |title=Lake Victoria |website=[[Encyclopædia Britannica]]}}</ref> Ti yi kana ko'shɛli din be mɔɣili ŋɔ ni, Lake Victoria nyɛ din pahiri awɔi ka nyɛ din mali kamani {{cvt|2424|km3|acre ft}}.<ref name="auto3" /><ref name="auto4">{{Cite journal |last1=Stuart |first1=Hamilton |last2=Taabu |first2=Anthony Munyaho |last3=Noah |first3=Krach |last4=Sarah |first4=Glaser |date=2018-05-17 |title=Bathymetry TIFF, Lake Victoria Bathymetry, raster, 2017, V7 |language=en |doi=10.7910/dvn/soeknr |journal=Harvard Dataverse |type=Data Set}}</ref> Lake Victoria ŋɔ ʒiliŋ nyɛla {{cvt|40|m|ft}} ka di luɣ'shɛŋa din kuli bi ʒilim zaa nyɛ {{cvt|80 - 81|m|ft}}.<ref name="auto3"/><ref name="auto4"/><ref name="UNEP99">United Nations, ''Development and Harmonisation of Environmental Laws Volume 1: Report on the Legal and Institutional Issues in the Lake Victoria Basin'', United Nations, 1999, page 17</ref> Di lihigu tarigi nyɛla {{cvt|169858|km2|sqmi}}.<ref>{{Cite journal |journal=Harvard Dataverse |last=Stuart |first=Hamilton |date=2017-11-12 |title=Basin, Lake Victoria Watershed (inside), vector polygon, ~2015 |language=en |doi=10.7910/dvn/z5rmyd |type=Data Set}}</ref><ref>{{Cite book |title=Shoreline, Lake Victoria, vector line – 2015 – LakeVicFish Dataverse |doi=10.7910/dvn/5y5ivf|date=2016-10-11 |last=Hamilton |first=Stuart |chapter=Earth and Environmental Sciences |publisher=Harvard Dataverse |type=Data Set}}{{full|date = December 2024}}</ref><ref name="Hickling61">{{cite book |author=Hickling, C. F. |year=1961 |title=Tropical Inland Fisheries |url=https://archive.org/details/tropicalinlandfi0000hick |url-access=registration |location=London |publisher=[[Longmans]]}}{{full|date = December 2024}}</ref>{{page needed|date = December 2024}} Mɔɣili ŋɔ tiŋgbani polo nyɛla din pirigi zaŋ n-ti gbaŋsabila tiŋgbana dibaa ata: [[Tanzania]] nyɛla din deegi kɔbigi puuni vaabu pihinu yini ka ({{cvt|33,700|km2|sqmi}}), [[Uganda]] nyɛla din deegi kɔbigi puuni vaabu pihinahi ni anu ({{cvt|31,000|km2|sqmi}}) n-ti pahi [[Kenya]] ka di deegi kɔbigi puuni vaabu dibaa ayobu ({{cvt|4,100|km2|sqmi}}). ==Names== Di nyɛla din mali yu'bɔbugu ({{langx|sw|Ukerewe}}; {{langx|luo|Nam Lolwe}}; {{langx|lg|'Nnalubaale}}; {{langx|rw|Nyanza}}),<ref name="WDL1">{{cite web |title=The Victoria. The Land, the Races and their Customs, with Specimens of Some of the Dialects |url=http://www.wdl.org/en/item/2557 |publisher=[[World Digital Library]] |access-date=18 February 2013 |year=1899 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160529091640/https://www.wdl.org/en/item/2557/ |archive-date=29 May 2016 }}</ref><ref>{{cite web |url=https://ntz.info/gen/n01545.html |title=Lake Ukerewe |website=nTZ: An Information Resource for Northern Tanzania |publisher=David Marsh |access-date=17 October 2020 }}</ref> lala mɔɣili ŋɔ nyɛla bɛ ni daa labi boli shɛli [[Queen Victoria]] ka ŋun daa ti li lala yuli ŋɔ nyɛ [[John Hanning Speke]], tuuli Briton kundi yuuni 1858.<ref>{{cite news |title=How Feud Wrecked the Reputation of Explorer Who Discovered Nile's Source |url=https://www.theguardian.com/books/2011/sep/11/burton-speke-african-exploration-nile |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=29 December 2013 |first=Dalya |last=Alberge |date=11 September 2011}}</ref><ref>{{cite book |last=Moorehead |first=Alan |title=The White Nile |chapter=Part One: The Exploration, Chapters 1-5 |url=https://archive.org/details/whitenile0000moor |url-access=registration |year=1960 | location=New York |publisher=Harper & Row |isbn=978-0-06-095639-4 |author-link=Alan Moorehead |lccn=61-6197 |pages=27, 36, 39, 43, 46, 50, 52, 54, 62, 66, 71, 98}} The expedition is detailed in Part One, Chapters 1–5 (pp. 9–98).</ref>[[File:Ukerewe-Mwanza Ferry.jpg|thumb|Ukerewe-Mwanza Ferry.]] ==See also== * ''[[Darwin's Nightmare]]'' * [[Kishanda]] {{Clear}} == References == {{Reflist}} == External links == {{Commons category|Lake Victoria}} {{EB1911 Poster|Victoria Nyanza|Lake Victoria}} * [http://www.ugpulse.com/articles/daily/homepage.asp?ID=306 Decreasing levels of Lake Victoria Worry East African Countries] * [https://www.newscientist.com/article.ns?id=mg18925384.100 New Scientist article] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081013113221/http://www.newscientist.com/article.ns?id=mg18925384.100 |date=13 October 2008 }} on Uganda's violation of the agreed curve for hydroelectric water flow. * [http://internationalrivers.org/en/node/1056 Dams Draining Lake Victoria] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120310044431/http://internationalrivers.org/en/node/1056 |date=10 March 2012 }} * [https://archive.org/details/naturalistonlake00carp ''A Naturalist on Lake Victoria, with an Account of Sleeping Sickness and the Tse-tse Fly''] (1920). T.F. Unwin Ltd, London; Biodiversity Archive * [https://www.youtube.com/watch?v=v9VJ6cezlnU Video of Lake Victoria] * Institutions of the East African Community: [https://web.archive.org/web/20120213132137/http://www.lvfo.org/ Lake Victoria Fisheries Organisation] {{African Great Lakes}} {{Lakes of Tanzania}} {{Lakes of Kenya}} {{Hydrography of Uganda}} {{Nile River}} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Victoria}} [[Category:Lake Victoria| ]] [[Category:African Great Lakes]] [[Category:Lakes of Kenya]] [[Category:Lakes of Tanzania]] [[Category:Lakes of Uganda]] [[Category:Geography of Kampala]] [[Category:Nile]] [[Category:Kenya–Uganda border]] [[Category:Kenya–Tanzania border]] [[Category:Tanzania–Uganda border]] [[Category:International lakes of Africa]] [[Category:Border tripoints]] [[Category:Geography of Kagera Region]] [[Category:Geography of Mwanza Region]] [[Category:Geography of Mara Region]] [[Category:Kisumu County]] [[Category:Homa Bay County]] 5bq0onyt66qer24zqi3qnumng5pz00g 138235 138234 2026-05-30T17:14:33Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138235 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|Lake in East-central Africa}} {{Use dmy dates|date=September 2019}} {{Infobox body of water | native_name = {{native name list |tag1=Sw|name1=Ukerewe |tag2=lg|name2='Nnalubaale |tag3=rw|name3=Nyanza |tag4=luo|name4=Nam Lolwe}} | location = [[African Great Lakes]] | image = ISS042-E-263206 - View of Earth.jpg | alt = see caption | caption = Lake Victoria partially obscured by clouds taken on the [[International Space Station]] | image_bathymetry = | caption_bathymetry = Lake Victoria is the largest lake in Africa. | coords = {{Coord|1|S|33|E|type:waterbody_scale:3000000|display=inline,title}} | outflow = [[White Nile]] | inflow = [[Kagera River]] | catchment = {{convert|169858|km2|sqmi|abbr=on}}<br />{{convert|229815|km2|sqmi|abbr=on}} basin <ref name="auto">{{Cite journal | doi=10.7910/DVN/Z5RMYD|title = Basin, Lake Victoria Watershed (inside), vector polygon, ~2015|last1 = Hamilton|first1 = Stuart (Salisbury University)| year=2016| journal=Harvard Dataverse|type = Data Set}}</ref> | basin_countries = [[Burundi]], [[Kenya]], [[Rwanda]], [[Tanzania]], and [[Uganda]]<ref name="auto" /> | length = {{convert|359|km|mi|abbr=on}}<ref name="auto1">{{Cite journal | doi=10.7910/DVN/PWFW26|title = Shoreline, Lake Victoria, vector polygon, ~2015|last1 = Hamilton|first1 = Stuart (Salisbury University)| year=2016| journal=Harvard Dataverse|type = Data Set}}</ref> | width = {{convert|337|km|mi|abbr=on}}<ref name="auto1" /> | area = {{convert|59947|km2|sqmi|abbr=on}}<ref name="auto2">{{Cite book | doi=10.7910/DVN/FVJJ4A|title = Lake Victoria Statistics from this Dataverse|last1 = Hamilton|first1 = Stuart| chapter=Earth and Environmental Sciences | year=2018| publisher=Harvard Dataverse|type = Data Set}}{{full|date = December 2024}}</ref>{{page needed|date = December 2024}} | depth = {{convert|40.4|m|ft|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | max-depth = {{convert|81|m|ft|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | volume = {{convert|2424|km3|mi3|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | shore = {{convert|7142|km|mi|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | elevation = {{convert|1135|m|ft|abbr=on}}<ref>[http://dahiti.dgfi.tum.de/en/2/ ''Database for Hydrological Time Series of Inland Waters (DAHITI) – Victoria, Lake''], retrieved 20 April 2017.</ref> | residence_time = | islands = 985 ([[Ukerewe Island]], Tanzania; [[Ssese Islands]],<ref name="auto2" /> Uganda; [[Maboko Island]], Kenya)<ref>For a comprehensiwe list of these islands, see: [[:sw:Ziwa Viktoria]]</ref> | islands_category = Islands of Lake Victoria | cities = {{Plainlist}} * [[Bukoba]], Tanzania * [[Mwanza]], Tanzania * [[Musoma]], Tanzania * [[Kisumu]], Kenya * [[Kendu Bay]], Kenya * [[Homa Bay]], Kenya * [[Kampala]], Uganda * [[Entebbe]], Uganda * [[Jinja, Uganda|Jinja]], Uganda {{Endplainlist}} <!-- Map -->| pushpin_map = Africa | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = Location of Lake Victoria in Africa. | pushpin_map_caption = <!-- Below --> | website = | reference = | name = Lake Victoria }} [[File:Victoria Nyanza.jpg|thumb|upright=1.4|Victoria Nyanza. The black line indicates Stanley's route.]] '''Lake Victoria''' nyɛla ko'titali din be gbaŋsabila tiŋgbani .<ref>{{Cite web |title=Lake Victoria {{!}} AGLI |url=https://www.africangreatlakesinform.org/page/lake-victoria |access-date=2025-07-05 |website=www.africangreatlakesinform.org}}</ref> Di nyɛla din deegi polo kamani {{cvt|59947|km2|sqmi}} ,<ref>{{Cite journal |last=Stuart |first=Hamilton |date=2016-10-05 |title=Shoreline, Lake Victoria, vector polygon, ~2015 |language=en |doi=10.7910/dvn/pwfw26 |journal=Harvard Dataverse |type=Data Set}}</ref><ref name="auto3">{{Cite book |last=Stuart |first=Hamilton |date=2018-11-13 |title=Lake Victoria Statistics from this Dataverse |chapter=Earth and Environmental Sciences |language=en |doi=10.7910/dvn/fvjj4a |publisher=Harvard Dataverse |type=Data Set}}{{full|date = December 2024}}</ref> Lake Victoria nyɛ ko'titali din galisi nyaaŋa be Africa ,<ref>{{cite web |url=http://www.eoearth.org/view/article/154134/ |title=Lake Victoria |first=Peter |last=Saundry}}</ref> ka nyɛ din pahiri ayi dunia zaa ko'kara ni di kana polo shɛli di ni deegi, di nyɛla din pa [[Lake Superior]] din be North America zuɣu.<ref>{{cite web |url=https://www.britannica.com/place/Lake-Victoria |title=Lake Victoria |website=[[Encyclopædia Britannica]]}}</ref> Ti yi kana ko'shɛli din be mɔɣili ŋɔ ni, Lake Victoria nyɛ din pahiri awɔi ka nyɛ din mali kamani {{cvt|2424|km3|acre ft}}.<ref name="auto3" /><ref name="auto4">{{Cite journal |last1=Stuart |first1=Hamilton |last2=Taabu |first2=Anthony Munyaho |last3=Noah |first3=Krach |last4=Sarah |first4=Glaser |date=2018-05-17 |title=Bathymetry TIFF, Lake Victoria Bathymetry, raster, 2017, V7 |language=en |doi=10.7910/dvn/soeknr |journal=Harvard Dataverse |type=Data Set}}</ref> Lake Victoria ŋɔ ʒiliŋ nyɛla {{cvt|40|m|ft}} ka di luɣ'shɛŋa din kuli bi ʒilim zaa nyɛ {{cvt|80 - 81|m|ft}}.<ref name="auto3"/><ref name="auto4"/><ref name="UNEP99">United Nations, ''Development and Harmonisation of Environmental Laws Volume 1: Report on the Legal and Institutional Issues in the Lake Victoria Basin'', United Nations, 1999, page 17</ref> Di lihigu tarigi nyɛla {{cvt|169858|km2|sqmi}}.<ref>{{Cite journal |journal=Harvard Dataverse |last=Stuart |first=Hamilton |date=2017-11-12 |title=Basin, Lake Victoria Watershed (inside), vector polygon, ~2015 |language=en |doi=10.7910/dvn/z5rmyd |type=Data Set}}</ref><ref>{{Cite book |title=Shoreline, Lake Victoria, vector line – 2015 – LakeVicFish Dataverse |doi=10.7910/dvn/5y5ivf|date=2016-10-11 |last=Hamilton |first=Stuart |chapter=Earth and Environmental Sciences |publisher=Harvard Dataverse |type=Data Set}}{{full|date = December 2024}}</ref><ref name="Hickling61">{{cite book |author=Hickling, C. F. |year=1961 |title=Tropical Inland Fisheries |url=https://archive.org/details/tropicalinlandfi0000hick |url-access=registration |location=London |publisher=[[Longmans]]}}{{full|date = December 2024}}</ref>{{page needed|date = December 2024}} Mɔɣili ŋɔ tiŋgbani polo nyɛla din pirigi zaŋ n-ti gbaŋsabila tiŋgbana dibaa ata: [[Tanzania]] nyɛla din deegi kɔbigi puuni vaabu pihinu yini ka ({{cvt|33,700|km2|sqmi}}), [[Uganda]] nyɛla din deegi kɔbigi puuni vaabu pihinahi ni anu ({{cvt|31,000|km2|sqmi}}) n-ti pahi [[Kenya]] ka di deegi kɔbigi puuni vaabu dibaa ayobu ({{cvt|4,100|km2|sqmi}}). ==Names== Di nyɛla din mali yu'bɔbugu ({{langx|sw|Ukerewe}}; {{langx|luo|Nam Lolwe}}; {{langx|lg|'Nnalubaale}}; {{langx|rw|Nyanza}}),<ref name="WDL1">{{cite web |title=The Victoria. The Land, the Races and their Customs, with Specimens of Some of the Dialects |url=http://www.wdl.org/en/item/2557 |publisher=[[World Digital Library]] |access-date=18 February 2013 |year=1899 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160529091640/https://www.wdl.org/en/item/2557/ |archive-date=29 May 2016 }}</ref><ref>{{cite web |url=https://ntz.info/gen/n01545.html |title=Lake Ukerewe |website=nTZ: An Information Resource for Northern Tanzania |publisher=David Marsh |access-date=17 October 2020 }}</ref> lala mɔɣili ŋɔ nyɛla bɛ ni daa labi boli shɛli [[Queen Victoria]] ka ŋun daa ti li lala yuli ŋɔ nyɛ [[John Hanning Speke]], tuuli Briton kundi yuuni 1858.<ref>{{cite news |title=How Feud Wrecked the Reputation of Explorer Who Discovered Nile's Source |url=https://www.theguardian.com/books/2011/sep/11/burton-speke-african-exploration-nile |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=29 December 2013 |first=Dalya |last=Alberge |date=11 September 2011}}</ref><ref>{{cite book |last=Moorehead |first=Alan |title=The White Nile |chapter=Part One: The Exploration, Chapters 1-5 |url=https://archive.org/details/whitenile0000moor |url-access=registration |year=1960 | location=New York |publisher=Harper & Row |isbn=978-0-06-095639-4 |author-link=Alan Moorehead |lccn=61-6197 |pages=27, 36, 39, 43, 46, 50, 52, 54, 62, 66, 71, 98}} The expedition is detailed in Part One, Chapters 1–5 (pp. 9–98).</ref>[[File:Ukerewe-Mwanza Ferry.jpg|thumb|Ukerewe-Mwanza Ferry.]] ==See also== * ''[[Darwin's Nightmare]]'' * [[Kishanda]] {{Clear}} == References == {{Reflist}} == External links == {{Commons category|Lake Victoria}} {{EB1911 Poster|Victoria Nyanza|Lake Victoria}} * [http://www.ugpulse.com/articles/daily/homepage.asp?ID=306 Decreasing levels of Lake Victoria Worry East African Countries] * [https://www.newscientist.com/article.ns?id=mg18925384.100 New Scientist article] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081013113221/http://www.newscientist.com/article.ns?id=mg18925384.100 |date=13 October 2008 }} on Uganda's violation of the agreed curve for hydroelectric water flow. * [http://internationalrivers.org/en/node/1056 Dams Draining Lake Victoria] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120310044431/http://internationalrivers.org/en/node/1056 |date=10 March 2012 }} * [https://archive.org/details/naturalistonlake00carp ''A Naturalist on Lake Victoria, with an Account of Sleeping Sickness and the Tse-tse Fly''] (1920). T.F. Unwin Ltd, London; Biodiversity Archive * [https://www.youtube.com/watch?v=v9VJ6cezlnU Video of Lake Victoria] * Institutions of the East African Community: [https://web.archive.org/web/20120213132137/http://www.lvfo.org/ Lake Victoria Fisheries Organisation] {{African Great Lakes}} {{Lakes of Tanzania}} {{Lakes of Kenya}} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Victoria}} [[Category:Lake Victoria| ]] [[Category:African Great Lakes]] [[Category:Lakes of Kenya]] [[Category:Lakes of Tanzania]] [[Category:Lakes of Uganda]] [[Category:Geography of Kampala]] [[Category:Nile]] [[Category:Kenya–Uganda border]] [[Category:Kenya–Tanzania border]] [[Category:Tanzania–Uganda border]] [[Category:International lakes of Africa]] [[Category:Border tripoints]] [[Category:Geography of Kagera Region]] [[Category:Geography of Mwanza Region]] [[Category:Geography of Mara Region]] [[Category:Kisumu County]] [[Category:Homa Bay County]] lyki75iv46c1zhxasggzy5b9z0j1icf 138236 138235 2026-05-30T17:15:09Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138236 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|Lake in East-central Africa}} {{Use dmy dates|date=September 2019}} {{Infobox body of water | native_name = {{native name list |tag1=Sw|name1=Ukerewe |tag2=lg|name2='Nnalubaale |tag3=rw|name3=Nyanza |tag4=luo|name4=Nam Lolwe}} | location = [[African Great Lakes]] | image = ISS042-E-263206 - View of Earth.jpg | alt = see caption | caption = Lake Victoria partially obscured by clouds taken on the [[International Space Station]] | image_bathymetry = | caption_bathymetry = Lake Victoria is the largest lake in Africa. | coords = {{Coord|1|S|33|E|type:waterbody_scale:3000000|display=inline,title}} | outflow = [[White Nile]] | inflow = [[Kagera River]] | catchment = {{convert|169858|km2|sqmi|abbr=on}}<br />{{convert|229815|km2|sqmi|abbr=on}} basin <ref name="auto">{{Cite journal | doi=10.7910/DVN/Z5RMYD|title = Basin, Lake Victoria Watershed (inside), vector polygon, ~2015|last1 = Hamilton|first1 = Stuart (Salisbury University)| year=2016| journal=Harvard Dataverse|type = Data Set}}</ref> | basin_countries = [[Burundi]], [[Kenya]], [[Rwanda]], [[Tanzania]], and [[Uganda]]<ref name="auto" /> | length = {{convert|359|km|mi|abbr=on}}<ref name="auto1">{{Cite journal | doi=10.7910/DVN/PWFW26|title = Shoreline, Lake Victoria, vector polygon, ~2015|last1 = Hamilton|first1 = Stuart (Salisbury University)| year=2016| journal=Harvard Dataverse|type = Data Set}}</ref> | width = {{convert|337|km|mi|abbr=on}}<ref name="auto1" /> | area = {{convert|59947|km2|sqmi|abbr=on}}<ref name="auto2">{{Cite book | doi=10.7910/DVN/FVJJ4A|title = Lake Victoria Statistics from this Dataverse|last1 = Hamilton|first1 = Stuart| chapter=Earth and Environmental Sciences | year=2018| publisher=Harvard Dataverse|type = Data Set}}{{full|date = December 2024}}</ref>{{page needed|date = December 2024}} | depth = {{convert|40.4|m|ft|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | max-depth = {{convert|81|m|ft|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | volume = {{convert|2424|km3|mi3|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | shore = {{convert|7142|km|mi|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | elevation = {{convert|1135|m|ft|abbr=on}}<ref>[http://dahiti.dgfi.tum.de/en/2/ ''Database for Hydrological Time Series of Inland Waters (DAHITI) – Victoria, Lake''], retrieved 20 April 2017.</ref> | residence_time = | islands = 985 ([[Ukerewe Island]], Tanzania; [[Ssese Islands]],<ref name="auto2" /> Uganda; [[Maboko Island]], Kenya)<ref>For a comprehensiwe list of these islands, see: [[:sw:Ziwa Viktoria]]</ref> | islands_category = Islands of Lake Victoria | cities = {{Plainlist}} * [[Bukoba]], Tanzania * [[Mwanza]], Tanzania * [[Musoma]], Tanzania * [[Kisumu]], Kenya * [[Kendu Bay]], Kenya * [[Homa Bay]], Kenya * [[Kampala]], Uganda * [[Entebbe]], Uganda * [[Jinja, Uganda|Jinja]], Uganda {{Endplainlist}} <!-- Map -->| pushpin_map = Africa | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = Location of Lake Victoria in Africa. | pushpin_map_caption = <!-- Below --> | website = | reference = | name = Lake Victoria }} [[File:Victoria Nyanza.jpg|thumb|upright=1.4|Victoria Nyanza. The black line indicates Stanley's route.]] '''Lake Victoria''' nyɛla ko'titali din be gbaŋsabila tiŋgbani .<ref>{{Cite web |title=Lake Victoria {{!}} AGLI |url=https://www.africangreatlakesinform.org/page/lake-victoria |access-date=2025-07-05 |website=www.africangreatlakesinform.org}}</ref> Di nyɛla din deegi polo kamani {{cvt|59947|km2|sqmi}} ,<ref>{{Cite journal |last=Stuart |first=Hamilton |date=2016-10-05 |title=Shoreline, Lake Victoria, vector polygon, ~2015 |language=en |doi=10.7910/dvn/pwfw26 |journal=Harvard Dataverse |type=Data Set}}</ref><ref name="auto3">{{Cite book |last=Stuart |first=Hamilton |date=2018-11-13 |title=Lake Victoria Statistics from this Dataverse |chapter=Earth and Environmental Sciences |language=en |doi=10.7910/dvn/fvjj4a |publisher=Harvard Dataverse |type=Data Set}}{{full|date = December 2024}}</ref> Lake Victoria nyɛ ko'titali din galisi nyaaŋa be Africa ,<ref>{{cite web |url=http://www.eoearth.org/view/article/154134/ |title=Lake Victoria |first=Peter |last=Saundry}}</ref> ka nyɛ din pahiri ayi dunia zaa ko'kara ni di kana polo shɛli di ni deegi, di nyɛla din pa [[Lake Superior]] din be North America zuɣu.<ref>{{cite web |url=https://www.britannica.com/place/Lake-Victoria |title=Lake Victoria |website=[[Encyclopædia Britannica]]}}</ref> Ti yi kana ko'shɛli din be mɔɣili ŋɔ ni, Lake Victoria nyɛ din pahiri awɔi ka nyɛ din mali kamani {{cvt|2424|km3|acre ft}}.<ref name="auto3" /><ref name="auto4">{{Cite journal |last1=Stuart |first1=Hamilton |last2=Taabu |first2=Anthony Munyaho |last3=Noah |first3=Krach |last4=Sarah |first4=Glaser |date=2018-05-17 |title=Bathymetry TIFF, Lake Victoria Bathymetry, raster, 2017, V7 |language=en |doi=10.7910/dvn/soeknr |journal=Harvard Dataverse |type=Data Set}}</ref> Lake Victoria ŋɔ ʒiliŋ nyɛla {{cvt|40|m|ft}} ka di luɣ'shɛŋa din kuli bi ʒilim zaa nyɛ {{cvt|80 - 81|m|ft}}.<ref name="auto3"/><ref name="auto4"/><ref name="UNEP99">United Nations, ''Development and Harmonisation of Environmental Laws Volume 1: Report on the Legal and Institutional Issues in the Lake Victoria Basin'', United Nations, 1999, page 17</ref> Di lihigu tarigi nyɛla {{cvt|169858|km2|sqmi}}.<ref>{{Cite journal |journal=Harvard Dataverse |last=Stuart |first=Hamilton |date=2017-11-12 |title=Basin, Lake Victoria Watershed (inside), vector polygon, ~2015 |language=en |doi=10.7910/dvn/z5rmyd |type=Data Set}}</ref><ref>{{Cite book |title=Shoreline, Lake Victoria, vector line – 2015 – LakeVicFish Dataverse |doi=10.7910/dvn/5y5ivf|date=2016-10-11 |last=Hamilton |first=Stuart |chapter=Earth and Environmental Sciences |publisher=Harvard Dataverse |type=Data Set}}{{full|date = December 2024}}</ref><ref name="Hickling61">{{cite book |author=Hickling, C. F. |year=1961 |title=Tropical Inland Fisheries |url=https://archive.org/details/tropicalinlandfi0000hick |url-access=registration |location=London |publisher=[[Longmans]]}}{{full|date = December 2024}}</ref>{{page needed|date = December 2024}} Mɔɣili ŋɔ tiŋgbani polo nyɛla din pirigi zaŋ n-ti gbaŋsabila tiŋgbana dibaa ata: [[Tanzania]] nyɛla din deegi kɔbigi puuni vaabu pihinu yini ka ({{cvt|33,700|km2|sqmi}}), [[Uganda]] nyɛla din deegi kɔbigi puuni vaabu pihinahi ni anu ({{cvt|31,000|km2|sqmi}}) n-ti pahi [[Kenya]] ka di deegi kɔbigi puuni vaabu dibaa ayobu ({{cvt|4,100|km2|sqmi}}). ==Names== Di nyɛla din mali yu'bɔbugu ({{langx|sw|Ukerewe}}; {{langx|luo|Nam Lolwe}}; {{langx|lg|'Nnalubaale}}; {{langx|rw|Nyanza}}),<ref name="WDL1">{{cite web |title=The Victoria. The Land, the Races and their Customs, with Specimens of Some of the Dialects |url=http://www.wdl.org/en/item/2557 |publisher=[[World Digital Library]] |access-date=18 February 2013 |year=1899 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160529091640/https://www.wdl.org/en/item/2557/ |archive-date=29 May 2016 }}</ref><ref>{{cite web |url=https://ntz.info/gen/n01545.html |title=Lake Ukerewe |website=nTZ: An Information Resource for Northern Tanzania |publisher=David Marsh |access-date=17 October 2020 }}</ref> lala mɔɣili ŋɔ nyɛla bɛ ni daa labi boli shɛli [[Queen Victoria]] ka ŋun daa ti li lala yuli ŋɔ nyɛ [[John Hanning Speke]], tuuli Briton kundi yuuni 1858.<ref>{{cite news |title=How Feud Wrecked the Reputation of Explorer Who Discovered Nile's Source |url=https://www.theguardian.com/books/2011/sep/11/burton-speke-african-exploration-nile |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=29 December 2013 |first=Dalya |last=Alberge |date=11 September 2011}}</ref><ref>{{cite book |last=Moorehead |first=Alan |title=The White Nile |chapter=Part One: The Exploration, Chapters 1-5 |url=https://archive.org/details/whitenile0000moor |url-access=registration |year=1960 | location=New York |publisher=Harper & Row |isbn=978-0-06-095639-4 |author-link=Alan Moorehead |lccn=61-6197 |pages=27, 36, 39, 43, 46, 50, 52, 54, 62, 66, 71, 98}} The expedition is detailed in Part One, Chapters 1–5 (pp. 9–98).</ref>[[File:Ukerewe-Mwanza Ferry.jpg|thumb|Ukerewe-Mwanza Ferry.]] ==See also== * ''[[Darwin's Nightmare]]'' * [[Kishanda]] {{Clear}} == References == {{Reflist}} == External links == {{Commons category|Lake Victoria}} {{EB1911 Poster|Victoria Nyanza|Lake Victoria}} * [http://www.ugpulse.com/articles/daily/homepage.asp?ID=306 Decreasing levels of Lake Victoria Worry East African Countries] * [https://www.newscientist.com/article.ns?id=mg18925384.100 New Scientist article] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081013113221/http://www.newscientist.com/article.ns?id=mg18925384.100 |date=13 October 2008 }} on Uganda's violation of the agreed curve for hydroelectric water flow. * [http://internationalrivers.org/en/node/1056 Dams Draining Lake Victoria] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120310044431/http://internationalrivers.org/en/node/1056 |date=10 March 2012 }} * [https://archive.org/details/naturalistonlake00carp ''A Naturalist on Lake Victoria, with an Account of Sleeping Sickness and the Tse-tse Fly''] (1920). T.F. Unwin Ltd, London; Biodiversity Archive * [https://www.youtube.com/watch?v=v9VJ6cezlnU Video of Lake Victoria] * Institutions of the East African Community: [https://web.archive.org/web/20120213132137/http://www.lvfo.org/ Lake Victoria Fisheries Organisation] {{African Great Lakes}} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Victoria}} [[Category:Lake Victoria| ]] [[Category:African Great Lakes]] [[Category:Lakes of Kenya]] [[Category:Lakes of Tanzania]] [[Category:Lakes of Uganda]] [[Category:Geography of Kampala]] [[Category:Nile]] [[Category:Kenya–Uganda border]] [[Category:Kenya–Tanzania border]] [[Category:Tanzania–Uganda border]] [[Category:International lakes of Africa]] [[Category:Border tripoints]] [[Category:Geography of Kagera Region]] [[Category:Geography of Mwanza Region]] [[Category:Geography of Mara Region]] [[Category:Kisumu County]] [[Category:Homa Bay County]] r1vz2rbn79rxyr3xt0ne84hik70ai69 138237 138236 2026-05-30T17:15:38Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 138237 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|Lake in East-central Africa}} {{Use dmy dates|date=September 2019}} {{Infobox body of water | native_name = {{native name list |tag1=Sw|name1=Ukerewe |tag2=lg|name2='Nnalubaale |tag3=rw|name3=Nyanza |tag4=luo|name4=Nam Lolwe}} | location = [[African Great Lakes]] | image = ISS042-E-263206 - View of Earth.jpg | alt = see caption | caption = Lake Victoria partially obscured by clouds taken on the [[International Space Station]] | image_bathymetry = | caption_bathymetry = Lake Victoria is the largest lake in Africa. | coords = {{Coord|1|S|33|E|type:waterbody_scale:3000000|display=inline,title}} | outflow = [[White Nile]] | inflow = [[Kagera River]] | catchment = {{convert|169858|km2|sqmi|abbr=on}}<br />{{convert|229815|km2|sqmi|abbr=on}} basin <ref name="auto">{{Cite journal | doi=10.7910/DVN/Z5RMYD|title = Basin, Lake Victoria Watershed (inside), vector polygon, ~2015|last1 = Hamilton|first1 = Stuart (Salisbury University)| year=2016| journal=Harvard Dataverse|type = Data Set}}</ref> | basin_countries = [[Burundi]], [[Kenya]], [[Rwanda]], [[Tanzania]], and [[Uganda]]<ref name="auto" /> | length = {{convert|359|km|mi|abbr=on}}<ref name="auto1">{{Cite journal | doi=10.7910/DVN/PWFW26|title = Shoreline, Lake Victoria, vector polygon, ~2015|last1 = Hamilton|first1 = Stuart (Salisbury University)| year=2016| journal=Harvard Dataverse|type = Data Set}}</ref> | width = {{convert|337|km|mi|abbr=on}}<ref name="auto1" /> | area = {{convert|59947|km2|sqmi|abbr=on}}<ref name="auto2">{{Cite book | doi=10.7910/DVN/FVJJ4A|title = Lake Victoria Statistics from this Dataverse|last1 = Hamilton|first1 = Stuart| chapter=Earth and Environmental Sciences | year=2018| publisher=Harvard Dataverse|type = Data Set}}{{full|date = December 2024}}</ref>{{page needed|date = December 2024}} | depth = {{convert|40.4|m|ft|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | max-depth = {{convert|81|m|ft|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | volume = {{convert|2424|km3|mi3|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | shore = {{convert|7142|km|mi|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | elevation = {{convert|1135|m|ft|abbr=on}}<ref>[http://dahiti.dgfi.tum.de/en/2/ ''Database for Hydrological Time Series of Inland Waters (DAHITI) – Victoria, Lake''], retrieved 20 April 2017.</ref> | residence_time = | islands = 985 ([[Ukerewe Island]], Tanzania; [[Ssese Islands]],<ref name="auto2" /> Uganda; [[Maboko Island]], Kenya)<ref>For a comprehensiwe list of these islands, see: [[:sw:Ziwa Viktoria]]</ref> | islands_category = Islands of Lake Victoria | cities = {{Plainlist}} * [[Bukoba]], Tanzania * [[Mwanza]], Tanzania * [[Musoma]], Tanzania * [[Kisumu]], Kenya * [[Kendu Bay]], Kenya * [[Homa Bay]], Kenya * [[Kampala]], Uganda * [[Entebbe]], Uganda * [[Jinja, Uganda|Jinja]], Uganda {{Endplainlist}} <!-- Map -->| pushpin_map = Africa | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = Location of Lake Victoria in Africa. | pushpin_map_caption = <!-- Below --> | website = | reference = | name = Lake Victoria }} [[File:Victoria Nyanza.jpg|thumb|upright=1.4|Victoria Nyanza. The black line indicates Stanley's route.]] '''Lake Victoria''' nyɛla ko'titali din be gbaŋsabila tiŋgbani .<ref>{{Cite web |title=Lake Victoria {{!}} AGLI |url=https://www.africangreatlakesinform.org/page/lake-victoria |access-date=2025-07-05 |website=www.africangreatlakesinform.org}}</ref> Di nyɛla din deegi polo kamani {{cvt|59947|km2|sqmi}} ,<ref>{{Cite journal |last=Stuart |first=Hamilton |date=2016-10-05 |title=Shoreline, Lake Victoria, vector polygon, ~2015 |language=en |doi=10.7910/dvn/pwfw26 |journal=Harvard Dataverse |type=Data Set}}</ref><ref name="auto3">{{Cite book |last=Stuart |first=Hamilton |date=2018-11-13 |title=Lake Victoria Statistics from this Dataverse |chapter=Earth and Environmental Sciences |language=en |doi=10.7910/dvn/fvjj4a |publisher=Harvard Dataverse |type=Data Set}}{{full|date = December 2024}}</ref> Lake Victoria nyɛ ko'titali din galisi nyaaŋa be Africa ,<ref>{{cite web |url=http://www.eoearth.org/view/article/154134/ |title=Lake Victoria |first=Peter |last=Saundry}}</ref> ka nyɛ din pahiri ayi dunia zaa ko'kara ni di kana polo shɛli di ni deegi, di nyɛla din pa [[Lake Superior]] din be North America zuɣu.<ref>{{cite web |url=https://www.britannica.com/place/Lake-Victoria |title=Lake Victoria |website=[[Encyclopædia Britannica]]}}</ref> Ti yi kana ko'shɛli din be mɔɣili ŋɔ ni, Lake Victoria nyɛ din pahiri awɔi ka nyɛ din mali kamani {{cvt|2424|km3|acre ft}}.<ref name="auto3" /><ref name="auto4">{{Cite journal |last1=Stuart |first1=Hamilton |last2=Taabu |first2=Anthony Munyaho |last3=Noah |first3=Krach |last4=Sarah |first4=Glaser |date=2018-05-17 |title=Bathymetry TIFF, Lake Victoria Bathymetry, raster, 2017, V7 |language=en |doi=10.7910/dvn/soeknr |journal=Harvard Dataverse |type=Data Set}}</ref> Lake Victoria ŋɔ ʒiliŋ nyɛla {{cvt|40|m|ft}} ka di luɣ'shɛŋa din kuli bi ʒilim zaa nyɛ {{cvt|80 - 81|m|ft}}.<ref name="auto3"/><ref name="auto4"/><ref name="UNEP99">United Nations, ''Development and Harmonisation of Environmental Laws Volume 1: Report on the Legal and Institutional Issues in the Lake Victoria Basin'', United Nations, 1999, page 17</ref> Di lihigu tarigi nyɛla {{cvt|169858|km2|sqmi}}.<ref>{{Cite journal |journal=Harvard Dataverse |last=Stuart |first=Hamilton |date=2017-11-12 |title=Basin, Lake Victoria Watershed (inside), vector polygon, ~2015 |language=en |doi=10.7910/dvn/z5rmyd |type=Data Set}}</ref><ref>{{Cite book |title=Shoreline, Lake Victoria, vector line – 2015 – LakeVicFish Dataverse |doi=10.7910/dvn/5y5ivf|date=2016-10-11 |last=Hamilton |first=Stuart |chapter=Earth and Environmental Sciences |publisher=Harvard Dataverse |type=Data Set}}{{full|date = December 2024}}</ref><ref name="Hickling61">{{cite book |author=Hickling, C. F. |year=1961 |title=Tropical Inland Fisheries |url=https://archive.org/details/tropicalinlandfi0000hick |url-access=registration |location=London |publisher=[[Longmans]]}}{{full|date = December 2024}}</ref>{{page needed|date = December 2024}} Mɔɣili ŋɔ tiŋgbani polo nyɛla din pirigi zaŋ n-ti gbaŋsabila tiŋgbana dibaa ata: [[Tanzania]] nyɛla din deegi kɔbigi puuni vaabu pihinu yini ka ({{cvt|33,700|km2|sqmi}}), [[Uganda]] nyɛla din deegi kɔbigi puuni vaabu pihinahi ni anu ({{cvt|31,000|km2|sqmi}}) n-ti pahi [[Kenya]] ka di deegi kɔbigi puuni vaabu dibaa ayobu ({{cvt|4,100|km2|sqmi}}). ==Names== Di nyɛla din mali yu'bɔbugu ({{langx|sw|Ukerewe}}; {{langx|luo|Nam Lolwe}}; {{langx|lg|'Nnalubaale}}; {{langx|rw|Nyanza}}),<ref name="WDL1">{{cite web |title=The Victoria. The Land, the Races and their Customs, with Specimens of Some of the Dialects |url=http://www.wdl.org/en/item/2557 |publisher=[[World Digital Library]] |access-date=18 February 2013 |year=1899 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160529091640/https://www.wdl.org/en/item/2557/ |archive-date=29 May 2016 }}</ref><ref>{{cite web |url=https://ntz.info/gen/n01545.html |title=Lake Ukerewe |website=nTZ: An Information Resource for Northern Tanzania |publisher=David Marsh |access-date=17 October 2020 }}</ref> lala mɔɣili ŋɔ nyɛla bɛ ni daa labi boli shɛli [[Queen Victoria]] ka ŋun daa ti li lala yuli ŋɔ nyɛ [[John Hanning Speke]], tuuli Briton kundi yuuni 1858.<ref>{{cite news |title=How Feud Wrecked the Reputation of Explorer Who Discovered Nile's Source |url=https://www.theguardian.com/books/2011/sep/11/burton-speke-african-exploration-nile |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=29 December 2013 |first=Dalya |last=Alberge |date=11 September 2011}}</ref><ref>{{cite book |last=Moorehead |first=Alan |title=The White Nile |chapter=Part One: The Exploration, Chapters 1-5 |url=https://archive.org/details/whitenile0000moor |url-access=registration |year=1960 | location=New York |publisher=Harper & Row |isbn=978-0-06-095639-4 |author-link=Alan Moorehead |lccn=61-6197 |pages=27, 36, 39, 43, 46, 50, 52, 54, 62, 66, 71, 98}} The expedition is detailed in Part One, Chapters 1–5 (pp. 9–98).</ref>[[File:Ukerewe-Mwanza Ferry.jpg|thumb|Ukerewe-Mwanza Ferry.]] ==See also== * ''[[Darwin's Nightmare]]'' * [[Kishanda]] {{Clear}} == Kundivihira == {{Reflist}} == External links == {{Commons category|Lake Victoria}} {{EB1911 Poster|Victoria Nyanza|Lake Victoria}} * [http://www.ugpulse.com/articles/daily/homepage.asp?ID=306 Decreasing levels of Lake Victoria Worry East African Countries] * [https://www.newscientist.com/article.ns?id=mg18925384.100 New Scientist article] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081013113221/http://www.newscientist.com/article.ns?id=mg18925384.100 |date=13 October 2008 }} on Uganda's violation of the agreed curve for hydroelectric water flow. * [http://internationalrivers.org/en/node/1056 Dams Draining Lake Victoria] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120310044431/http://internationalrivers.org/en/node/1056 |date=10 March 2012 }} * [https://archive.org/details/naturalistonlake00carp ''A Naturalist on Lake Victoria, with an Account of Sleeping Sickness and the Tse-tse Fly''] (1920). T.F. Unwin Ltd, London; Biodiversity Archive * [https://www.youtube.com/watch?v=v9VJ6cezlnU Video of Lake Victoria] * Institutions of the East African Community: [https://web.archive.org/web/20120213132137/http://www.lvfo.org/ Lake Victoria Fisheries Organisation] {{African Great Lakes}} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Victoria}} [[Category:Lake Victoria| ]] [[Category:African Great Lakes]] [[Category:Lakes of Kenya]] [[Category:Lakes of Tanzania]] [[Category:Lakes of Uganda]] [[Category:Geography of Kampala]] [[Category:Nile]] [[Category:Kenya–Uganda border]] [[Category:Kenya–Tanzania border]] [[Category:Tanzania–Uganda border]] [[Category:International lakes of Africa]] [[Category:Border tripoints]] [[Category:Geography of Kagera Region]] [[Category:Geography of Mwanza Region]] [[Category:Geography of Mara Region]] [[Category:Kisumu County]] [[Category:Homa Bay County]] 5h4omqwqs817s7a69u2n1yro53ikv77 138239 138237 2026-05-30T17:16:03Z Kalakpagh 2501 /* Names */ Updated Content 138239 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|Lake in East-central Africa}} {{Use dmy dates|date=September 2019}} {{Infobox body of water | native_name = {{native name list |tag1=Sw|name1=Ukerewe |tag2=lg|name2='Nnalubaale |tag3=rw|name3=Nyanza |tag4=luo|name4=Nam Lolwe}} | location = [[African Great Lakes]] | image = ISS042-E-263206 - View of Earth.jpg | alt = see caption | caption = Lake Victoria partially obscured by clouds taken on the [[International Space Station]] | image_bathymetry = | caption_bathymetry = Lake Victoria is the largest lake in Africa. | coords = {{Coord|1|S|33|E|type:waterbody_scale:3000000|display=inline,title}} | outflow = [[White Nile]] | inflow = [[Kagera River]] | catchment = {{convert|169858|km2|sqmi|abbr=on}}<br />{{convert|229815|km2|sqmi|abbr=on}} basin <ref name="auto">{{Cite journal | doi=10.7910/DVN/Z5RMYD|title = Basin, Lake Victoria Watershed (inside), vector polygon, ~2015|last1 = Hamilton|first1 = Stuart (Salisbury University)| year=2016| journal=Harvard Dataverse|type = Data Set}}</ref> | basin_countries = [[Burundi]], [[Kenya]], [[Rwanda]], [[Tanzania]], and [[Uganda]]<ref name="auto" /> | length = {{convert|359|km|mi|abbr=on}}<ref name="auto1">{{Cite journal | doi=10.7910/DVN/PWFW26|title = Shoreline, Lake Victoria, vector polygon, ~2015|last1 = Hamilton|first1 = Stuart (Salisbury University)| year=2016| journal=Harvard Dataverse|type = Data Set}}</ref> | width = {{convert|337|km|mi|abbr=on}}<ref name="auto1" /> | area = {{convert|59947|km2|sqmi|abbr=on}}<ref name="auto2">{{Cite book | doi=10.7910/DVN/FVJJ4A|title = Lake Victoria Statistics from this Dataverse|last1 = Hamilton|first1 = Stuart| chapter=Earth and Environmental Sciences | year=2018| publisher=Harvard Dataverse|type = Data Set}}{{full|date = December 2024}}</ref>{{page needed|date = December 2024}} | depth = {{convert|40.4|m|ft|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | max-depth = {{convert|81|m|ft|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | volume = {{convert|2424|km3|mi3|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | shore = {{convert|7142|km|mi|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | elevation = {{convert|1135|m|ft|abbr=on}}<ref>[http://dahiti.dgfi.tum.de/en/2/ ''Database for Hydrological Time Series of Inland Waters (DAHITI) – Victoria, Lake''], retrieved 20 April 2017.</ref> | residence_time = | islands = 985 ([[Ukerewe Island]], Tanzania; [[Ssese Islands]],<ref name="auto2" /> Uganda; [[Maboko Island]], Kenya)<ref>For a comprehensiwe list of these islands, see: [[:sw:Ziwa Viktoria]]</ref> | islands_category = Islands of Lake Victoria | cities = {{Plainlist}} * [[Bukoba]], Tanzania * [[Mwanza]], Tanzania * [[Musoma]], Tanzania * [[Kisumu]], Kenya * [[Kendu Bay]], Kenya * [[Homa Bay]], Kenya * [[Kampala]], Uganda * [[Entebbe]], Uganda * [[Jinja, Uganda|Jinja]], Uganda {{Endplainlist}} <!-- Map -->| pushpin_map = Africa | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = Location of Lake Victoria in Africa. | pushpin_map_caption = <!-- Below --> | website = | reference = | name = Lake Victoria }} [[File:Victoria Nyanza.jpg|thumb|upright=1.4|Victoria Nyanza. The black line indicates Stanley's route.]] '''Lake Victoria''' nyɛla ko'titali din be gbaŋsabila tiŋgbani .<ref>{{Cite web |title=Lake Victoria {{!}} AGLI |url=https://www.africangreatlakesinform.org/page/lake-victoria |access-date=2025-07-05 |website=www.africangreatlakesinform.org}}</ref> Di nyɛla din deegi polo kamani {{cvt|59947|km2|sqmi}} ,<ref>{{Cite journal |last=Stuart |first=Hamilton |date=2016-10-05 |title=Shoreline, Lake Victoria, vector polygon, ~2015 |language=en |doi=10.7910/dvn/pwfw26 |journal=Harvard Dataverse |type=Data Set}}</ref><ref name="auto3">{{Cite book |last=Stuart |first=Hamilton |date=2018-11-13 |title=Lake Victoria Statistics from this Dataverse |chapter=Earth and Environmental Sciences |language=en |doi=10.7910/dvn/fvjj4a |publisher=Harvard Dataverse |type=Data Set}}{{full|date = December 2024}}</ref> Lake Victoria nyɛ ko'titali din galisi nyaaŋa be Africa ,<ref>{{cite web |url=http://www.eoearth.org/view/article/154134/ |title=Lake Victoria |first=Peter |last=Saundry}}</ref> ka nyɛ din pahiri ayi dunia zaa ko'kara ni di kana polo shɛli di ni deegi, di nyɛla din pa [[Lake Superior]] din be North America zuɣu.<ref>{{cite web |url=https://www.britannica.com/place/Lake-Victoria |title=Lake Victoria |website=[[Encyclopædia Britannica]]}}</ref> Ti yi kana ko'shɛli din be mɔɣili ŋɔ ni, Lake Victoria nyɛ din pahiri awɔi ka nyɛ din mali kamani {{cvt|2424|km3|acre ft}}.<ref name="auto3" /><ref name="auto4">{{Cite journal |last1=Stuart |first1=Hamilton |last2=Taabu |first2=Anthony Munyaho |last3=Noah |first3=Krach |last4=Sarah |first4=Glaser |date=2018-05-17 |title=Bathymetry TIFF, Lake Victoria Bathymetry, raster, 2017, V7 |language=en |doi=10.7910/dvn/soeknr |journal=Harvard Dataverse |type=Data Set}}</ref> Lake Victoria ŋɔ ʒiliŋ nyɛla {{cvt|40|m|ft}} ka di luɣ'shɛŋa din kuli bi ʒilim zaa nyɛ {{cvt|80 - 81|m|ft}}.<ref name="auto3"/><ref name="auto4"/><ref name="UNEP99">United Nations, ''Development and Harmonisation of Environmental Laws Volume 1: Report on the Legal and Institutional Issues in the Lake Victoria Basin'', United Nations, 1999, page 17</ref> Di lihigu tarigi nyɛla {{cvt|169858|km2|sqmi}}.<ref>{{Cite journal |journal=Harvard Dataverse |last=Stuart |first=Hamilton |date=2017-11-12 |title=Basin, Lake Victoria Watershed (inside), vector polygon, ~2015 |language=en |doi=10.7910/dvn/z5rmyd |type=Data Set}}</ref><ref>{{Cite book |title=Shoreline, Lake Victoria, vector line – 2015 – LakeVicFish Dataverse |doi=10.7910/dvn/5y5ivf|date=2016-10-11 |last=Hamilton |first=Stuart |chapter=Earth and Environmental Sciences |publisher=Harvard Dataverse |type=Data Set}}{{full|date = December 2024}}</ref><ref name="Hickling61">{{cite book |author=Hickling, C. F. |year=1961 |title=Tropical Inland Fisheries |url=https://archive.org/details/tropicalinlandfi0000hick |url-access=registration |location=London |publisher=[[Longmans]]}}{{full|date = December 2024}}</ref>{{page needed|date = December 2024}} Mɔɣili ŋɔ tiŋgbani polo nyɛla din pirigi zaŋ n-ti gbaŋsabila tiŋgbana dibaa ata: [[Tanzania]] nyɛla din deegi kɔbigi puuni vaabu pihinu yini ka ({{cvt|33,700|km2|sqmi}}), [[Uganda]] nyɛla din deegi kɔbigi puuni vaabu pihinahi ni anu ({{cvt|31,000|km2|sqmi}}) n-ti pahi [[Kenya]] ka di deegi kɔbigi puuni vaabu dibaa ayobu ({{cvt|4,100|km2|sqmi}}). ==Yuya== Di nyɛla din mali yu'bɔbugu ({{langx|sw|Ukerewe}}; {{langx|luo|Nam Lolwe}}; {{langx|lg|'Nnalubaale}}; {{langx|rw|Nyanza}}),<ref name="WDL1">{{cite web |title=The Victoria. The Land, the Races and their Customs, with Specimens of Some of the Dialects |url=http://www.wdl.org/en/item/2557 |publisher=[[World Digital Library]] |access-date=18 February 2013 |year=1899 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160529091640/https://www.wdl.org/en/item/2557/ |archive-date=29 May 2016 }}</ref><ref>{{cite web |url=https://ntz.info/gen/n01545.html |title=Lake Ukerewe |website=nTZ: An Information Resource for Northern Tanzania |publisher=David Marsh |access-date=17 October 2020 }}</ref> lala mɔɣili ŋɔ nyɛla bɛ ni daa labi boli shɛli [[Queen Victoria]] ka ŋun daa ti li lala yuli ŋɔ nyɛ [[John Hanning Speke]], tuuli Briton kundi yuuni 1858.<ref>{{cite news |title=How Feud Wrecked the Reputation of Explorer Who Discovered Nile's Source |url=https://www.theguardian.com/books/2011/sep/11/burton-speke-african-exploration-nile |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=29 December 2013 |first=Dalya |last=Alberge |date=11 September 2011}}</ref><ref>{{cite book |last=Moorehead |first=Alan |title=The White Nile |chapter=Part One: The Exploration, Chapters 1-5 |url=https://archive.org/details/whitenile0000moor |url-access=registration |year=1960 | location=New York |publisher=Harper & Row |isbn=978-0-06-095639-4 |author-link=Alan Moorehead |lccn=61-6197 |pages=27, 36, 39, 43, 46, 50, 52, 54, 62, 66, 71, 98}} The expedition is detailed in Part One, Chapters 1–5 (pp. 9–98).</ref>[[File:Ukerewe-Mwanza Ferry.jpg|thumb|Ukerewe-Mwanza Ferry.]] ==See also== * ''[[Darwin's Nightmare]]'' * [[Kishanda]] {{Clear}} == Kundivihira == {{Reflist}} == External links == {{Commons category|Lake Victoria}} {{EB1911 Poster|Victoria Nyanza|Lake Victoria}} * [http://www.ugpulse.com/articles/daily/homepage.asp?ID=306 Decreasing levels of Lake Victoria Worry East African Countries] * [https://www.newscientist.com/article.ns?id=mg18925384.100 New Scientist article] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081013113221/http://www.newscientist.com/article.ns?id=mg18925384.100 |date=13 October 2008 }} on Uganda's violation of the agreed curve for hydroelectric water flow. * [http://internationalrivers.org/en/node/1056 Dams Draining Lake Victoria] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120310044431/http://internationalrivers.org/en/node/1056 |date=10 March 2012 }} * [https://archive.org/details/naturalistonlake00carp ''A Naturalist on Lake Victoria, with an Account of Sleeping Sickness and the Tse-tse Fly''] (1920). T.F. Unwin Ltd, London; Biodiversity Archive * [https://www.youtube.com/watch?v=v9VJ6cezlnU Video of Lake Victoria] * Institutions of the East African Community: [https://web.archive.org/web/20120213132137/http://www.lvfo.org/ Lake Victoria Fisheries Organisation] {{African Great Lakes}} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Victoria}} [[Category:Lake Victoria| ]] [[Category:African Great Lakes]] [[Category:Lakes of Kenya]] [[Category:Lakes of Tanzania]] [[Category:Lakes of Uganda]] [[Category:Geography of Kampala]] [[Category:Nile]] [[Category:Kenya–Uganda border]] [[Category:Kenya–Tanzania border]] [[Category:Tanzania–Uganda border]] [[Category:International lakes of Africa]] [[Category:Border tripoints]] [[Category:Geography of Kagera Region]] [[Category:Geography of Mwanza Region]] [[Category:Geography of Mara Region]] [[Category:Kisumu County]] [[Category:Homa Bay County]] a7l6arwkvdvvy78bsroncbfbv2jj63s 138240 138239 2026-05-30T17:16:43Z Kalakpagh 2501 /* See also */ Updated Content 138240 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|Lake in East-central Africa}} {{Use dmy dates|date=September 2019}} {{Infobox body of water | native_name = {{native name list |tag1=Sw|name1=Ukerewe |tag2=lg|name2='Nnalubaale |tag3=rw|name3=Nyanza |tag4=luo|name4=Nam Lolwe}} | location = [[African Great Lakes]] | image = ISS042-E-263206 - View of Earth.jpg | alt = see caption | caption = Lake Victoria partially obscured by clouds taken on the [[International Space Station]] | image_bathymetry = | caption_bathymetry = Lake Victoria is the largest lake in Africa. | coords = {{Coord|1|S|33|E|type:waterbody_scale:3000000|display=inline,title}} | outflow = [[White Nile]] | inflow = [[Kagera River]] | catchment = {{convert|169858|km2|sqmi|abbr=on}}<br />{{convert|229815|km2|sqmi|abbr=on}} basin <ref name="auto">{{Cite journal | doi=10.7910/DVN/Z5RMYD|title = Basin, Lake Victoria Watershed (inside), vector polygon, ~2015|last1 = Hamilton|first1 = Stuart (Salisbury University)| year=2016| journal=Harvard Dataverse|type = Data Set}}</ref> | basin_countries = [[Burundi]], [[Kenya]], [[Rwanda]], [[Tanzania]], and [[Uganda]]<ref name="auto" /> | length = {{convert|359|km|mi|abbr=on}}<ref name="auto1">{{Cite journal | doi=10.7910/DVN/PWFW26|title = Shoreline, Lake Victoria, vector polygon, ~2015|last1 = Hamilton|first1 = Stuart (Salisbury University)| year=2016| journal=Harvard Dataverse|type = Data Set}}</ref> | width = {{convert|337|km|mi|abbr=on}}<ref name="auto1" /> | area = {{convert|59947|km2|sqmi|abbr=on}}<ref name="auto2">{{Cite book | doi=10.7910/DVN/FVJJ4A|title = Lake Victoria Statistics from this Dataverse|last1 = Hamilton|first1 = Stuart| chapter=Earth and Environmental Sciences | year=2018| publisher=Harvard Dataverse|type = Data Set}}{{full|date = December 2024}}</ref>{{page needed|date = December 2024}} | depth = {{convert|40.4|m|ft|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | max-depth = {{convert|81|m|ft|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | volume = {{convert|2424|km3|mi3|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | shore = {{convert|7142|km|mi|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | elevation = {{convert|1135|m|ft|abbr=on}}<ref>[http://dahiti.dgfi.tum.de/en/2/ ''Database for Hydrological Time Series of Inland Waters (DAHITI) – Victoria, Lake''], retrieved 20 April 2017.</ref> | residence_time = | islands = 985 ([[Ukerewe Island]], Tanzania; [[Ssese Islands]],<ref name="auto2" /> Uganda; [[Maboko Island]], Kenya)<ref>For a comprehensiwe list of these islands, see: [[:sw:Ziwa Viktoria]]</ref> | islands_category = Islands of Lake Victoria | cities = {{Plainlist}} * [[Bukoba]], Tanzania * [[Mwanza]], Tanzania * [[Musoma]], Tanzania * [[Kisumu]], Kenya * [[Kendu Bay]], Kenya * [[Homa Bay]], Kenya * [[Kampala]], Uganda * [[Entebbe]], Uganda * [[Jinja, Uganda|Jinja]], Uganda {{Endplainlist}} <!-- Map -->| pushpin_map = Africa | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = Location of Lake Victoria in Africa. | pushpin_map_caption = <!-- Below --> | website = | reference = | name = Lake Victoria }} [[File:Victoria Nyanza.jpg|thumb|upright=1.4|Victoria Nyanza. The black line indicates Stanley's route.]] '''Lake Victoria''' nyɛla ko'titali din be gbaŋsabila tiŋgbani .<ref>{{Cite web |title=Lake Victoria {{!}} AGLI |url=https://www.africangreatlakesinform.org/page/lake-victoria |access-date=2025-07-05 |website=www.africangreatlakesinform.org}}</ref> Di nyɛla din deegi polo kamani {{cvt|59947|km2|sqmi}} ,<ref>{{Cite journal |last=Stuart |first=Hamilton |date=2016-10-05 |title=Shoreline, Lake Victoria, vector polygon, ~2015 |language=en |doi=10.7910/dvn/pwfw26 |journal=Harvard Dataverse |type=Data Set}}</ref><ref name="auto3">{{Cite book |last=Stuart |first=Hamilton |date=2018-11-13 |title=Lake Victoria Statistics from this Dataverse |chapter=Earth and Environmental Sciences |language=en |doi=10.7910/dvn/fvjj4a |publisher=Harvard Dataverse |type=Data Set}}{{full|date = December 2024}}</ref> Lake Victoria nyɛ ko'titali din galisi nyaaŋa be Africa ,<ref>{{cite web |url=http://www.eoearth.org/view/article/154134/ |title=Lake Victoria |first=Peter |last=Saundry}}</ref> ka nyɛ din pahiri ayi dunia zaa ko'kara ni di kana polo shɛli di ni deegi, di nyɛla din pa [[Lake Superior]] din be North America zuɣu.<ref>{{cite web |url=https://www.britannica.com/place/Lake-Victoria |title=Lake Victoria |website=[[Encyclopædia Britannica]]}}</ref> Ti yi kana ko'shɛli din be mɔɣili ŋɔ ni, Lake Victoria nyɛ din pahiri awɔi ka nyɛ din mali kamani {{cvt|2424|km3|acre ft}}.<ref name="auto3" /><ref name="auto4">{{Cite journal |last1=Stuart |first1=Hamilton |last2=Taabu |first2=Anthony Munyaho |last3=Noah |first3=Krach |last4=Sarah |first4=Glaser |date=2018-05-17 |title=Bathymetry TIFF, Lake Victoria Bathymetry, raster, 2017, V7 |language=en |doi=10.7910/dvn/soeknr |journal=Harvard Dataverse |type=Data Set}}</ref> Lake Victoria ŋɔ ʒiliŋ nyɛla {{cvt|40|m|ft}} ka di luɣ'shɛŋa din kuli bi ʒilim zaa nyɛ {{cvt|80 - 81|m|ft}}.<ref name="auto3"/><ref name="auto4"/><ref name="UNEP99">United Nations, ''Development and Harmonisation of Environmental Laws Volume 1: Report on the Legal and Institutional Issues in the Lake Victoria Basin'', United Nations, 1999, page 17</ref> Di lihigu tarigi nyɛla {{cvt|169858|km2|sqmi}}.<ref>{{Cite journal |journal=Harvard Dataverse |last=Stuart |first=Hamilton |date=2017-11-12 |title=Basin, Lake Victoria Watershed (inside), vector polygon, ~2015 |language=en |doi=10.7910/dvn/z5rmyd |type=Data Set}}</ref><ref>{{Cite book |title=Shoreline, Lake Victoria, vector line – 2015 – LakeVicFish Dataverse |doi=10.7910/dvn/5y5ivf|date=2016-10-11 |last=Hamilton |first=Stuart |chapter=Earth and Environmental Sciences |publisher=Harvard Dataverse |type=Data Set}}{{full|date = December 2024}}</ref><ref name="Hickling61">{{cite book |author=Hickling, C. F. |year=1961 |title=Tropical Inland Fisheries |url=https://archive.org/details/tropicalinlandfi0000hick |url-access=registration |location=London |publisher=[[Longmans]]}}{{full|date = December 2024}}</ref>{{page needed|date = December 2024}} Mɔɣili ŋɔ tiŋgbani polo nyɛla din pirigi zaŋ n-ti gbaŋsabila tiŋgbana dibaa ata: [[Tanzania]] nyɛla din deegi kɔbigi puuni vaabu pihinu yini ka ({{cvt|33,700|km2|sqmi}}), [[Uganda]] nyɛla din deegi kɔbigi puuni vaabu pihinahi ni anu ({{cvt|31,000|km2|sqmi}}) n-ti pahi [[Kenya]] ka di deegi kɔbigi puuni vaabu dibaa ayobu ({{cvt|4,100|km2|sqmi}}). ==Yuya== Di nyɛla din mali yu'bɔbugu ({{langx|sw|Ukerewe}}; {{langx|luo|Nam Lolwe}}; {{langx|lg|'Nnalubaale}}; {{langx|rw|Nyanza}}),<ref name="WDL1">{{cite web |title=The Victoria. The Land, the Races and their Customs, with Specimens of Some of the Dialects |url=http://www.wdl.org/en/item/2557 |publisher=[[World Digital Library]] |access-date=18 February 2013 |year=1899 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160529091640/https://www.wdl.org/en/item/2557/ |archive-date=29 May 2016 }}</ref><ref>{{cite web |url=https://ntz.info/gen/n01545.html |title=Lake Ukerewe |website=nTZ: An Information Resource for Northern Tanzania |publisher=David Marsh |access-date=17 October 2020 }}</ref> lala mɔɣili ŋɔ nyɛla bɛ ni daa labi boli shɛli [[Queen Victoria]] ka ŋun daa ti li lala yuli ŋɔ nyɛ [[John Hanning Speke]], tuuli Briton kundi yuuni 1858.<ref>{{cite news |title=How Feud Wrecked the Reputation of Explorer Who Discovered Nile's Source |url=https://www.theguardian.com/books/2011/sep/11/burton-speke-african-exploration-nile |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=29 December 2013 |first=Dalya |last=Alberge |date=11 September 2011}}</ref><ref>{{cite book |last=Moorehead |first=Alan |title=The White Nile |chapter=Part One: The Exploration, Chapters 1-5 |url=https://archive.org/details/whitenile0000moor |url-access=registration |year=1960 | location=New York |publisher=Harper & Row |isbn=978-0-06-095639-4 |author-link=Alan Moorehead |lccn=61-6197 |pages=27, 36, 39, 43, 46, 50, 52, 54, 62, 66, 71, 98}} The expedition is detailed in Part One, Chapters 1–5 (pp. 9–98).</ref>[[File:Ukerewe-Mwanza Ferry.jpg|thumb|Ukerewe-Mwanza Ferry.]] ==Lihimi m pahi == * ''[[Darwin's Nightmare]]'' * [[Kishanda]] {{Clear}} == Kundivihira == {{Reflist}} == External links == {{Commons category|Lake Victoria}} {{EB1911 Poster|Victoria Nyanza|Lake Victoria}} * [http://www.ugpulse.com/articles/daily/homepage.asp?ID=306 Decreasing levels of Lake Victoria Worry East African Countries] * [https://www.newscientist.com/article.ns?id=mg18925384.100 New Scientist article] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081013113221/http://www.newscientist.com/article.ns?id=mg18925384.100 |date=13 October 2008 }} on Uganda's violation of the agreed curve for hydroelectric water flow. * [http://internationalrivers.org/en/node/1056 Dams Draining Lake Victoria] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120310044431/http://internationalrivers.org/en/node/1056 |date=10 March 2012 }} * [https://archive.org/details/naturalistonlake00carp ''A Naturalist on Lake Victoria, with an Account of Sleeping Sickness and the Tse-tse Fly''] (1920). T.F. Unwin Ltd, London; Biodiversity Archive * [https://www.youtube.com/watch?v=v9VJ6cezlnU Video of Lake Victoria] * Institutions of the East African Community: [https://web.archive.org/web/20120213132137/http://www.lvfo.org/ Lake Victoria Fisheries Organisation] {{African Great Lakes}} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Victoria}} [[Category:Lake Victoria| ]] [[Category:African Great Lakes]] [[Category:Lakes of Kenya]] [[Category:Lakes of Tanzania]] [[Category:Lakes of Uganda]] [[Category:Geography of Kampala]] [[Category:Nile]] [[Category:Kenya–Uganda border]] [[Category:Kenya–Tanzania border]] [[Category:Tanzania–Uganda border]] [[Category:International lakes of Africa]] [[Category:Border tripoints]] [[Category:Geography of Kagera Region]] [[Category:Geography of Mwanza Region]] [[Category:Geography of Mara Region]] [[Category:Kisumu County]] [[Category:Homa Bay County]] h8ucf05h9uy8eepu9pir1060a7wvxzr 138241 138240 2026-05-30T17:17:12Z Kalakpagh 2501 /* External links */ Updated Content 138241 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|Lake in East-central Africa}} {{Use dmy dates|date=September 2019}} {{Infobox body of water | native_name = {{native name list |tag1=Sw|name1=Ukerewe |tag2=lg|name2='Nnalubaale |tag3=rw|name3=Nyanza |tag4=luo|name4=Nam Lolwe}} | location = [[African Great Lakes]] | image = ISS042-E-263206 - View of Earth.jpg | alt = see caption | caption = Lake Victoria partially obscured by clouds taken on the [[International Space Station]] | image_bathymetry = | caption_bathymetry = Lake Victoria is the largest lake in Africa. | coords = {{Coord|1|S|33|E|type:waterbody_scale:3000000|display=inline,title}} | outflow = [[White Nile]] | inflow = [[Kagera River]] | catchment = {{convert|169858|km2|sqmi|abbr=on}}<br />{{convert|229815|km2|sqmi|abbr=on}} basin <ref name="auto">{{Cite journal | doi=10.7910/DVN/Z5RMYD|title = Basin, Lake Victoria Watershed (inside), vector polygon, ~2015|last1 = Hamilton|first1 = Stuart (Salisbury University)| year=2016| journal=Harvard Dataverse|type = Data Set}}</ref> | basin_countries = [[Burundi]], [[Kenya]], [[Rwanda]], [[Tanzania]], and [[Uganda]]<ref name="auto" /> | length = {{convert|359|km|mi|abbr=on}}<ref name="auto1">{{Cite journal | doi=10.7910/DVN/PWFW26|title = Shoreline, Lake Victoria, vector polygon, ~2015|last1 = Hamilton|first1 = Stuart (Salisbury University)| year=2016| journal=Harvard Dataverse|type = Data Set}}</ref> | width = {{convert|337|km|mi|abbr=on}}<ref name="auto1" /> | area = {{convert|59947|km2|sqmi|abbr=on}}<ref name="auto2">{{Cite book | doi=10.7910/DVN/FVJJ4A|title = Lake Victoria Statistics from this Dataverse|last1 = Hamilton|first1 = Stuart| chapter=Earth and Environmental Sciences | year=2018| publisher=Harvard Dataverse|type = Data Set}}{{full|date = December 2024}}</ref>{{page needed|date = December 2024}} | depth = {{convert|40.4|m|ft|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | max-depth = {{convert|81|m|ft|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | volume = {{convert|2424|km3|mi3|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | shore = {{convert|7142|km|mi|abbr=on}}<ref name="auto2" /> | elevation = {{convert|1135|m|ft|abbr=on}}<ref>[http://dahiti.dgfi.tum.de/en/2/ ''Database for Hydrological Time Series of Inland Waters (DAHITI) – Victoria, Lake''], retrieved 20 April 2017.</ref> | residence_time = | islands = 985 ([[Ukerewe Island]], Tanzania; [[Ssese Islands]],<ref name="auto2" /> Uganda; [[Maboko Island]], Kenya)<ref>For a comprehensiwe list of these islands, see: [[:sw:Ziwa Viktoria]]</ref> | islands_category = Islands of Lake Victoria | cities = {{Plainlist}} * [[Bukoba]], Tanzania * [[Mwanza]], Tanzania * [[Musoma]], Tanzania * [[Kisumu]], Kenya * [[Kendu Bay]], Kenya * [[Homa Bay]], Kenya * [[Kampala]], Uganda * [[Entebbe]], Uganda * [[Jinja, Uganda|Jinja]], Uganda {{Endplainlist}} <!-- Map -->| pushpin_map = Africa | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = Location of Lake Victoria in Africa. | pushpin_map_caption = <!-- Below --> | website = | reference = | name = Lake Victoria }} [[File:Victoria Nyanza.jpg|thumb|upright=1.4|Victoria Nyanza. The black line indicates Stanley's route.]] '''Lake Victoria''' nyɛla ko'titali din be gbaŋsabila tiŋgbani .<ref>{{Cite web |title=Lake Victoria {{!}} AGLI |url=https://www.africangreatlakesinform.org/page/lake-victoria |access-date=2025-07-05 |website=www.africangreatlakesinform.org}}</ref> Di nyɛla din deegi polo kamani {{cvt|59947|km2|sqmi}} ,<ref>{{Cite journal |last=Stuart |first=Hamilton |date=2016-10-05 |title=Shoreline, Lake Victoria, vector polygon, ~2015 |language=en |doi=10.7910/dvn/pwfw26 |journal=Harvard Dataverse |type=Data Set}}</ref><ref name="auto3">{{Cite book |last=Stuart |first=Hamilton |date=2018-11-13 |title=Lake Victoria Statistics from this Dataverse |chapter=Earth and Environmental Sciences |language=en |doi=10.7910/dvn/fvjj4a |publisher=Harvard Dataverse |type=Data Set}}{{full|date = December 2024}}</ref> Lake Victoria nyɛ ko'titali din galisi nyaaŋa be Africa ,<ref>{{cite web |url=http://www.eoearth.org/view/article/154134/ |title=Lake Victoria |first=Peter |last=Saundry}}</ref> ka nyɛ din pahiri ayi dunia zaa ko'kara ni di kana polo shɛli di ni deegi, di nyɛla din pa [[Lake Superior]] din be North America zuɣu.<ref>{{cite web |url=https://www.britannica.com/place/Lake-Victoria |title=Lake Victoria |website=[[Encyclopædia Britannica]]}}</ref> Ti yi kana ko'shɛli din be mɔɣili ŋɔ ni, Lake Victoria nyɛ din pahiri awɔi ka nyɛ din mali kamani {{cvt|2424|km3|acre ft}}.<ref name="auto3" /><ref name="auto4">{{Cite journal |last1=Stuart |first1=Hamilton |last2=Taabu |first2=Anthony Munyaho |last3=Noah |first3=Krach |last4=Sarah |first4=Glaser |date=2018-05-17 |title=Bathymetry TIFF, Lake Victoria Bathymetry, raster, 2017, V7 |language=en |doi=10.7910/dvn/soeknr |journal=Harvard Dataverse |type=Data Set}}</ref> Lake Victoria ŋɔ ʒiliŋ nyɛla {{cvt|40|m|ft}} ka di luɣ'shɛŋa din kuli bi ʒilim zaa nyɛ {{cvt|80 - 81|m|ft}}.<ref name="auto3"/><ref name="auto4"/><ref name="UNEP99">United Nations, ''Development and Harmonisation of Environmental Laws Volume 1: Report on the Legal and Institutional Issues in the Lake Victoria Basin'', United Nations, 1999, page 17</ref> Di lihigu tarigi nyɛla {{cvt|169858|km2|sqmi}}.<ref>{{Cite journal |journal=Harvard Dataverse |last=Stuart |first=Hamilton |date=2017-11-12 |title=Basin, Lake Victoria Watershed (inside), vector polygon, ~2015 |language=en |doi=10.7910/dvn/z5rmyd |type=Data Set}}</ref><ref>{{Cite book |title=Shoreline, Lake Victoria, vector line – 2015 – LakeVicFish Dataverse |doi=10.7910/dvn/5y5ivf|date=2016-10-11 |last=Hamilton |first=Stuart |chapter=Earth and Environmental Sciences |publisher=Harvard Dataverse |type=Data Set}}{{full|date = December 2024}}</ref><ref name="Hickling61">{{cite book |author=Hickling, C. F. |year=1961 |title=Tropical Inland Fisheries |url=https://archive.org/details/tropicalinlandfi0000hick |url-access=registration |location=London |publisher=[[Longmans]]}}{{full|date = December 2024}}</ref>{{page needed|date = December 2024}} Mɔɣili ŋɔ tiŋgbani polo nyɛla din pirigi zaŋ n-ti gbaŋsabila tiŋgbana dibaa ata: [[Tanzania]] nyɛla din deegi kɔbigi puuni vaabu pihinu yini ka ({{cvt|33,700|km2|sqmi}}), [[Uganda]] nyɛla din deegi kɔbigi puuni vaabu pihinahi ni anu ({{cvt|31,000|km2|sqmi}}) n-ti pahi [[Kenya]] ka di deegi kɔbigi puuni vaabu dibaa ayobu ({{cvt|4,100|km2|sqmi}}). ==Yuya== Di nyɛla din mali yu'bɔbugu ({{langx|sw|Ukerewe}}; {{langx|luo|Nam Lolwe}}; {{langx|lg|'Nnalubaale}}; {{langx|rw|Nyanza}}),<ref name="WDL1">{{cite web |title=The Victoria. The Land, the Races and their Customs, with Specimens of Some of the Dialects |url=http://www.wdl.org/en/item/2557 |publisher=[[World Digital Library]] |access-date=18 February 2013 |year=1899 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160529091640/https://www.wdl.org/en/item/2557/ |archive-date=29 May 2016 }}</ref><ref>{{cite web |url=https://ntz.info/gen/n01545.html |title=Lake Ukerewe |website=nTZ: An Information Resource for Northern Tanzania |publisher=David Marsh |access-date=17 October 2020 }}</ref> lala mɔɣili ŋɔ nyɛla bɛ ni daa labi boli shɛli [[Queen Victoria]] ka ŋun daa ti li lala yuli ŋɔ nyɛ [[John Hanning Speke]], tuuli Briton kundi yuuni 1858.<ref>{{cite news |title=How Feud Wrecked the Reputation of Explorer Who Discovered Nile's Source |url=https://www.theguardian.com/books/2011/sep/11/burton-speke-african-exploration-nile |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=29 December 2013 |first=Dalya |last=Alberge |date=11 September 2011}}</ref><ref>{{cite book |last=Moorehead |first=Alan |title=The White Nile |chapter=Part One: The Exploration, Chapters 1-5 |url=https://archive.org/details/whitenile0000moor |url-access=registration |year=1960 | location=New York |publisher=Harper & Row |isbn=978-0-06-095639-4 |author-link=Alan Moorehead |lccn=61-6197 |pages=27, 36, 39, 43, 46, 50, 52, 54, 62, 66, 71, 98}} The expedition is detailed in Part One, Chapters 1–5 (pp. 9–98).</ref>[[File:Ukerewe-Mwanza Ferry.jpg|thumb|Ukerewe-Mwanza Ferry.]] ==Lihimi m pahi == * ''[[Darwin's Nightmare]]'' * [[Kishanda]] {{Clear}} == Kundivihira == {{Reflist}} == External links == {{Commons category|Lake Victoria}} {{EB1911 Poster|Victoria Nyanza|Lake Victoria}} * [http://www.ugpulse.com/articles/daily/homepage.asp?ID=306 Decreasing levels of Lake Victoria Worry East African Countries] * [https://www.newscientist.com/article.ns?id=mg18925384.100 New Scientist article] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081013113221/http://www.newscientist.com/article.ns?id=mg18925384.100 |date=13 October 2008 }} on Uganda's violation of the agreed curve for hydroelectric water flow. * [http://internationalrivers.org/en/node/1056 Dams Draining Lake Victoria] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120310044431/http://internationalrivers.org/en/node/1056 |date=10 March 2012 }} * [https://archive.org/details/naturalistonlake00carp ''A Naturalist on Lake Victoria, with an Account of Sleeping Sickness and the Tse-tse Fly''] (1920). T.F. Unwin Ltd, London; Biodiversity Archive * [https://www.youtube.com/watch?v=v9VJ6cezlnU Video of Lake Victoria] * Institutions of the East African Community: [https://web.archive.org/web/20120213132137/http://www.lvfo.org/ Lake Victoria Fisheries Organisation] {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Victoria}} [[Category:Lake Victoria| ]] [[Category:African Great Lakes]] [[Category:Lakes of Kenya]] [[Category:Lakes of Tanzania]] [[Category:Lakes of Uganda]] [[Category:Geography of Kampala]] [[Category:Nile]] [[Category:Kenya–Uganda border]] [[Category:Kenya–Tanzania border]] [[Category:Tanzania–Uganda border]] [[Category:International lakes of Africa]] [[Category:Border tripoints]] [[Category:Geography of Kagera Region]] [[Category:Geography of Mwanza Region]] [[Category:Geography of Mara Region]] [[Category:Kisumu County]] [[Category:Homa Bay County]] mw9vcvdseqj5w8c07ggz7360ugq1fsn Uele River 0 33217 138242 2026-05-30T17:19:41Z Kalakpagh 2501 Created article 138242 wikitext text/x-wiki {{Infobox river | name = Uele River | native_name = | name_other = '''Uélé''', '''Ouélé''', or '''Welle River''' | name_etymology = | nickname = | image = Ubangirivermap.png | image_size = | image_caption = Map showing the Uele River within the Ubangi River drainage basin. | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Democratic Republic of the Congo | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = | subdivision_type1 = | subdivision_name1 = | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= {{Coord|4|9|N|22|26|E|display=inline,title}} | source1_elevation = | mouth = | mouth_location = | mouth_coordinates = <!-- {{Coord|...|display=inline,title}} --> | mouth_elevation = | progression = | river_system = [[Congo Basin]] | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} {{Short description|River in the Democratic Republic of the Congo}} '''Uele''',ŋɔ nyɛla bɛ ni lahi booni shɛli '''Uélé''', '''Ouélé''', bee '''Welle River''',<ref>{{cite web |title= Ubangi River |publisher= [[Encyclopædia Britannica]] |year= 2010 |url= http://www.britannica.com/EBchecked/topic/612233/Ubangi-River |access-date= 8 August 2010 |archive-date= 4 May 2015 |archive-url= https://web.archive.org/web/20150504121132/http://www.britannica.com/EBchecked/topic/612233/Ubangi-River |url-status= live }}</ref><ref>{{GEOnet2|32FA87A36B273774E0440003BA962ED3|Uele}}</ref> nyɛla mɔɣili din be [[Democratic Republic of the Congo]]. ==Course== Uele mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Dungu zaŋ chaŋ Kibali mɔɣili, ka di zaa nyɛ din piligi Lake Albert. Lala mɔɣa ŋɔ zaa nyɛla din zori chani kpari nuzaa kamani {{convert|1210|km|mi}} hali ka Uele ti chirigi li [[Mbomou River]] tiŋ yuli booni Yakoma.Mɔɣa shɛŋa din chirigiri Uele mɔɣili nyɛ [[Bomokandi River]] (di nuzaa zuɣu) mini [[Uere River]] (nudirigu zuɣu). Uele–Mbomou laɣimbu shee nyɛ Yakoma ka di nyɛ di pili zaŋ n-ti Ubangi mɔɣili ka di zaa nyɛ din zori tiri luri Congo mɔɣili. Uele ŋɔ nyɛ mɔɣ'titali zaŋ n-ti Ubangi. Ubangi–Uele laɣimbu shee nyɛla din yɛliŋ nyɛla {{convert|2270|km|mi}}.<ref>{{cite book |last= Bossche |first= J.P. vanden |author2=G. M. Bernacsek |title= Source Book for the Inland Fishery Resources of Africa, Volume 1 |year= 1990 |publisher= Food and Agriculture Organization of the United Nations |isbn= 978-92-5-102983-1 |url= https://books.google.com/books?id=WLZRxM9vfXoC&pg=PA338 |page= 338 |access-date= 8 August 2010}}</ref> ==Gallery== <gallery> File:Satellite Images of the Uele River.png|Aerial imagery showing the red color of the river. </gallery> ==References== {{Reflist}} ==External links== *{{commonscat inline}} {{Rivers of the Democratic Republic of the Congo}} {{Authority control}} [[Category:Uele River| ]] [[Category:Rivers of the Democratic Republic of the Congo]] [[Category:Ecoregions of the Democratic Republic of the Congo]] [[Category:Tributaries of the Ubangi River]] 9kug627uouraoscguciwxtoe05mb0vj 138243 138242 2026-05-30T17:20:11Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138243 wikitext text/x-wiki {{Infobox river | name = Uele River | native_name = | name_other = '''Uélé''', '''Ouélé''', or '''Welle River''' | name_etymology = | nickname = | image = Ubangirivermap.png | image_size = | image_caption = Map showing the Uele River within the Ubangi River drainage basin. | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Democratic Republic of the Congo | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = | subdivision_type1 = | subdivision_name1 = | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= {{Coord|4|9|N|22|26|E|display=inline,title}} | source1_elevation = | mouth = | mouth_location = | mouth_coordinates = <!-- {{Coord|...|display=inline,title}} --> | mouth_elevation = | progression = | river_system = [[Congo Basin]] | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} {{Short description|River in the Democratic Republic of the Congo}} '''Uele''',ŋɔ nyɛla bɛ ni lahi booni shɛli '''Uélé''', '''Ouélé''', bee '''Welle River''',<ref>{{cite web |title= Ubangi River |publisher= [[Encyclopædia Britannica]] |year= 2010 |url= http://www.britannica.com/EBchecked/topic/612233/Ubangi-River |access-date= 8 August 2010 |archive-date= 4 May 2015 |archive-url= https://web.archive.org/web/20150504121132/http://www.britannica.com/EBchecked/topic/612233/Ubangi-River |url-status= live }}</ref><ref>{{GEOnet2|32FA87A36B273774E0440003BA962ED3|Uele}}</ref> nyɛla mɔɣili din be [[Democratic Republic of the Congo]]. ==Course== Uele mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Dungu zaŋ chaŋ Kibali mɔɣili, ka di zaa nyɛ din piligi Lake Albert. Lala mɔɣa ŋɔ zaa nyɛla din zori chani kpari nuzaa kamani {{convert|1210|km|mi}} hali ka Uele ti chirigi li [[Mbomou River]] tiŋ yuli booni Yakoma.Mɔɣa shɛŋa din chirigiri Uele mɔɣili nyɛ [[Bomokandi River]] (di nuzaa zuɣu) mini [[Uere River]] (nudirigu zuɣu). Uele–Mbomou laɣimbu shee nyɛ Yakoma ka di nyɛ di pili zaŋ n-ti Ubangi mɔɣili ka di zaa nyɛ din zori tiri luri Congo mɔɣili. Uele ŋɔ nyɛ mɔɣ'titali zaŋ n-ti Ubangi. Ubangi–Uele laɣimbu shee nyɛla din yɛliŋ nyɛla {{convert|2270|km|mi}}.<ref>{{cite book |last= Bossche |first= J.P. vanden |author2=G. M. Bernacsek |title= Source Book for the Inland Fishery Resources of Africa, Volume 1 |year= 1990 |publisher= Food and Agriculture Organization of the United Nations |isbn= 978-92-5-102983-1 |url= https://books.google.com/books?id=WLZRxM9vfXoC&pg=PA338 |page= 338 |access-date= 8 August 2010}}</ref> ==Gallery== <gallery> File:Satellite Images of the Uele River.png|Aerial imagery showing the red color of the river. </gallery> ==References== {{Reflist}} ==External links== *{{commonscat inline}} {{Authority control}} [[Category:Uele River| ]] [[Category:Rivers of the Democratic Republic of the Congo]] [[Category:Ecoregions of the Democratic Republic of the Congo]] [[Category:Tributaries of the Ubangi River]] 67r8g1ddra9cmey71jgcrwomw0vunyu 138244 138243 2026-05-30T17:21:32Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138244 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Infobox river | name = Uele River | native_name = | name_other = '''Uélé''', '''Ouélé''', or '''Welle River''' | name_etymology = | nickname = | image = Ubangirivermap.png | image_size = | image_caption = Map showing the Uele River within the Ubangi River drainage basin. | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Democratic Republic of the Congo | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = | subdivision_type1 = | subdivision_name1 = | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= {{Coord|4|9|N|22|26|E|display=inline,title}} | source1_elevation = | mouth = | mouth_location = | mouth_coordinates = <!-- {{Coord|...|display=inline,title}} --> | mouth_elevation = | progression = | river_system = [[Congo Basin]] | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} {{Short description|River in the Democratic Republic of the Congo}} '''Uele''',ŋɔ nyɛla bɛ ni lahi booni shɛli '''Uélé''', '''Ouélé''', bee '''Welle River''',<ref>{{cite web |title= Ubangi River |publisher= [[Encyclopædia Britannica]] |year= 2010 |url= http://www.britannica.com/EBchecked/topic/612233/Ubangi-River |access-date= 8 August 2010 |archive-date= 4 May 2015 |archive-url= https://web.archive.org/web/20150504121132/http://www.britannica.com/EBchecked/topic/612233/Ubangi-River |url-status= live }}</ref><ref>{{GEOnet2|32FA87A36B273774E0440003BA962ED3|Uele}}</ref> nyɛla mɔɣili din be [[Democratic Republic of the Congo]]. ==Course== Uele mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Dungu zaŋ chaŋ Kibali mɔɣili, ka di zaa nyɛ din piligi Lake Albert. Lala mɔɣa ŋɔ zaa nyɛla din zori chani kpari nuzaa kamani {{convert|1210|km|mi}} hali ka Uele ti chirigi li [[Mbomou River]] tiŋ yuli booni Yakoma.Mɔɣa shɛŋa din chirigiri Uele mɔɣili nyɛ [[Bomokandi River]] (di nuzaa zuɣu) mini [[Uere River]] (nudirigu zuɣu). Uele–Mbomou laɣimbu shee nyɛ Yakoma ka di nyɛ di pili zaŋ n-ti Ubangi mɔɣili ka di zaa nyɛ din zori tiri luri Congo mɔɣili. Uele ŋɔ nyɛ mɔɣ'titali zaŋ n-ti Ubangi. Ubangi–Uele laɣimbu shee nyɛla din yɛliŋ nyɛla {{convert|2270|km|mi}}.<ref>{{cite book |last= Bossche |first= J.P. vanden |author2=G. M. Bernacsek |title= Source Book for the Inland Fishery Resources of Africa, Volume 1 |year= 1990 |publisher= Food and Agriculture Organization of the United Nations |isbn= 978-92-5-102983-1 |url= https://books.google.com/books?id=WLZRxM9vfXoC&pg=PA338 |page= 338 |access-date= 8 August 2010}}</ref> ==Gallery== <gallery> File:Satellite Images of the Uele River.png|Aerial imagery showing the red color of the river. </gallery> ==References== {{Reflist}} ==External links== *{{commonscat inline}} {{Authority control}} [[Category:Uele River| ]] [[Category:Rivers of the Democratic Republic of the Congo]] [[Category:Ecoregions of the Democratic Republic of the Congo]] [[Category:Tributaries of the Ubangi River]] k9q29g7ha04xy7i3kqvchi2pehqo16b 138245 138244 2026-05-30T17:22:01Z Kalakpagh 2501 /* Gallery */ Updated Content 138245 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Infobox river | name = Uele River | native_name = | name_other = '''Uélé''', '''Ouélé''', or '''Welle River''' | name_etymology = | nickname = | image = Ubangirivermap.png | image_size = | image_caption = Map showing the Uele River within the Ubangi River drainage basin. | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Democratic Republic of the Congo | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = | subdivision_type1 = | subdivision_name1 = | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= {{Coord|4|9|N|22|26|E|display=inline,title}} | source1_elevation = | mouth = | mouth_location = | mouth_coordinates = <!-- {{Coord|...|display=inline,title}} --> | mouth_elevation = | progression = | river_system = [[Congo Basin]] | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} {{Short description|River in the Democratic Republic of the Congo}} '''Uele''',ŋɔ nyɛla bɛ ni lahi booni shɛli '''Uélé''', '''Ouélé''', bee '''Welle River''',<ref>{{cite web |title= Ubangi River |publisher= [[Encyclopædia Britannica]] |year= 2010 |url= http://www.britannica.com/EBchecked/topic/612233/Ubangi-River |access-date= 8 August 2010 |archive-date= 4 May 2015 |archive-url= https://web.archive.org/web/20150504121132/http://www.britannica.com/EBchecked/topic/612233/Ubangi-River |url-status= live }}</ref><ref>{{GEOnet2|32FA87A36B273774E0440003BA962ED3|Uele}}</ref> nyɛla mɔɣili din be [[Democratic Republic of the Congo]]. ==Course== Uele mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Dungu zaŋ chaŋ Kibali mɔɣili, ka di zaa nyɛ din piligi Lake Albert. Lala mɔɣa ŋɔ zaa nyɛla din zori chani kpari nuzaa kamani {{convert|1210|km|mi}} hali ka Uele ti chirigi li [[Mbomou River]] tiŋ yuli booni Yakoma.Mɔɣa shɛŋa din chirigiri Uele mɔɣili nyɛ [[Bomokandi River]] (di nuzaa zuɣu) mini [[Uere River]] (nudirigu zuɣu). Uele–Mbomou laɣimbu shee nyɛ Yakoma ka di nyɛ di pili zaŋ n-ti Ubangi mɔɣili ka di zaa nyɛ din zori tiri luri Congo mɔɣili. Uele ŋɔ nyɛ mɔɣ'titali zaŋ n-ti Ubangi. Ubangi–Uele laɣimbu shee nyɛla din yɛliŋ nyɛla {{convert|2270|km|mi}}.<ref>{{cite book |last= Bossche |first= J.P. vanden |author2=G. M. Bernacsek |title= Source Book for the Inland Fishery Resources of Africa, Volume 1 |year= 1990 |publisher= Food and Agriculture Organization of the United Nations |isbn= 978-92-5-102983-1 |url= https://books.google.com/books?id=WLZRxM9vfXoC&pg=PA338 |page= 338 |access-date= 8 August 2010}}</ref> ==Anfooni == <gallery> File:Satellite Images of the Uele River.png|Aerial imagery showing the red color of the river. </gallery> ==References== {{Reflist}} ==External links== *{{commonscat inline}} {{Authority control}} [[Category:Uele River| ]] [[Category:Rivers of the Democratic Republic of the Congo]] [[Category:Ecoregions of the Democratic Republic of the Congo]] [[Category:Tributaries of the Ubangi River]] 8yofq7flefvjspvtnsn77i3zwdwgyg5 138246 138245 2026-05-30T17:23:41Z Kalakpagh 2501 /* References */ updated content 138246 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Infobox river | name = Uele River | native_name = | name_other = '''Uélé''', '''Ouélé''', or '''Welle River''' | name_etymology = | nickname = | image = Ubangirivermap.png | image_size = | image_caption = Map showing the Uele River within the Ubangi River drainage basin. | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Democratic Republic of the Congo | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = | subdivision_type1 = | subdivision_name1 = | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= {{Coord|4|9|N|22|26|E|display=inline,title}} | source1_elevation = | mouth = | mouth_location = | mouth_coordinates = <!-- {{Coord|...|display=inline,title}} --> | mouth_elevation = | progression = | river_system = [[Congo Basin]] | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} {{Short description|River in the Democratic Republic of the Congo}} '''Uele''',ŋɔ nyɛla bɛ ni lahi booni shɛli '''Uélé''', '''Ouélé''', bee '''Welle River''',<ref>{{cite web |title= Ubangi River |publisher= [[Encyclopædia Britannica]] |year= 2010 |url= http://www.britannica.com/EBchecked/topic/612233/Ubangi-River |access-date= 8 August 2010 |archive-date= 4 May 2015 |archive-url= https://web.archive.org/web/20150504121132/http://www.britannica.com/EBchecked/topic/612233/Ubangi-River |url-status= live }}</ref><ref>{{GEOnet2|32FA87A36B273774E0440003BA962ED3|Uele}}</ref> nyɛla mɔɣili din be [[Democratic Republic of the Congo]]. ==Course== Uele mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Dungu zaŋ chaŋ Kibali mɔɣili, ka di zaa nyɛ din piligi Lake Albert. Lala mɔɣa ŋɔ zaa nyɛla din zori chani kpari nuzaa kamani {{convert|1210|km|mi}} hali ka Uele ti chirigi li [[Mbomou River]] tiŋ yuli booni Yakoma.Mɔɣa shɛŋa din chirigiri Uele mɔɣili nyɛ [[Bomokandi River]] (di nuzaa zuɣu) mini [[Uere River]] (nudirigu zuɣu). Uele–Mbomou laɣimbu shee nyɛ Yakoma ka di nyɛ di pili zaŋ n-ti Ubangi mɔɣili ka di zaa nyɛ din zori tiri luri Congo mɔɣili. Uele ŋɔ nyɛ mɔɣ'titali zaŋ n-ti Ubangi. Ubangi–Uele laɣimbu shee nyɛla din yɛliŋ nyɛla {{convert|2270|km|mi}}.<ref>{{cite book |last= Bossche |first= J.P. vanden |author2=G. M. Bernacsek |title= Source Book for the Inland Fishery Resources of Africa, Volume 1 |year= 1990 |publisher= Food and Agriculture Organization of the United Nations |isbn= 978-92-5-102983-1 |url= https://books.google.com/books?id=WLZRxM9vfXoC&pg=PA338 |page= 338 |access-date= 8 August 2010}}</ref> ==Anfooni == <gallery> File:Satellite Images of the Uele River.png|Aerial imagery showing the red color of the river. </gallery> ==Kundivihira == {{Reflist}} ==External links== *{{commonscat inline}} {{Authority control}} [[Category:Uele River| ]] [[Category:Rivers of the Democratic Republic of the Congo]] [[Category:Ecoregions of the Democratic Republic of the Congo]] [[Category:Tributaries of the Ubangi River]] jqywp07w6i136v37dxr8j9ycm13d9gw Mbomou River 0 33218 138247 2026-05-30T17:26:12Z Kalakpagh 2501 Created article 138247 wikitext text/x-wiki {{Short description|River in Africa}} {{Infobox river | name = Mbomou River | native_name = {{langx|fr|M'bomou}} | name_other = Bomu River | name_etymology = | nickname = | image = Ubangirivermap.png | image_size = | image_caption = Map showing the Mbomou River within the Ubangi River drainage basin | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Democratic Republic of the Congo | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = | subdivision_type1 = | subdivision_name1 = | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= {{Coord|4.129|22.436|display=inline,title}} | source1_elevation = | mouth = | mouth_location = | mouth_coordinates = <!-- {{Coord|...|display=inline,title}} --> | mouth_elevation = | progression = | river_system = [[Congo Basin]] | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Mbomou Mɔɣili''' ŋɔ bee '''Bomu''' (shɛba lahi booni li la '''M'bomou,''' French) nyɛla din pahi di tarisi ni [[Central African Republic]] (CAR) mini [[Democratic Republic of the Congo]] (DRC).<ref>{{Cite web |title=Bomu River |url=https://www.britannica.com/place/Bomu-River |access-date=2022-09-25 |website=[[Britannica]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Shelley |first=Fred M. |url=https://books.google.com/books?id=5qlXatHRJtMC&pg=PA273 |title=Nation Shapes: The Story Behind the World's Borders |date=2013-04-23 |publisher=[[ABC-CLIO]] |page=273 |isbn=978-1-61069-106-2 |language=en}}</ref> Mbomou nyɛla din chaŋ n-ti laɣim [[Uele River]] ka di leei [[Ubangi River]].<ref>{{Cite book |last=Org |first=Glob Ener Interconn Deve &Coop |url=https://books.google.com/books?id=j6jbDwAAQBAJ&pg=PA26 |title=Research on Hydropower Development and Delivery in Congo River |date=2020-04-06 |publisher=[[Springer Nature]] |page=26 |isbn=978-981-15-3428-7 |language=en}}</ref> Ubangi ŋɔ nyɛla din chaŋ n-ti chirigi Congo ka di gba nyɛ din pahi di tarisi ni CAR mini DRC. ==Gallery== <gallery> File:Forward, forward.jpg|Man on the Mbomou river, between Bangassou and Ndu </gallery> ==References== {{reflist}} ==Further reading== *{{Cite book |last1=Tshimanga |first1=Raphael M. |url=https://books.google.com/books?id=nsRdEAAAQBAJ |title=Congo Basin Hydrology, Climate, and Biogeochemistry: A Foundation for the Future |last2=N'kaya |first2=Guy D. Moukandi |last3=Alsdorf |first3=Douglas |date=2022-02-08 |publisher=[[John Wiley & Sons]] |isbn=978-1-119-65699-9 |language=en |ref=none}} *{{Cite book |last=Hughes |first=R. H. |url=https://books.google.com/books?id=VLjafeXa3gMC |title=A Directory of African Wetlands |date=1992 |publisher=[[IUCN]] |isbn=978-2-88032-949-5 |language=en |ref=none}} ==External links== *{{Commons category-inline}} {{Rivers of the Central African Republic}} {{Rivers of the Democratic Republic of the Congo}} {{Authority control}} [[Category:Rivers of the Central African Republic]] [[Category:Rivers of the Democratic Republic of the Congo]] [[Category:Central African Republic–Democratic Republic of the Congo border]] [[Category:International rivers of Africa]] [[Category:Border rivers]] [[Category:Tributaries of the Ubangi River]] {{CentralAfricanRepublic-river-stub}} {{DRCongo-river-stub}} hblv5ypxiunsl4kuotbkg2yqpacq4ut 138248 138247 2026-05-30T17:26:43Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138248 wikitext text/x-wiki {{Short description|River in Africa}} {{Infobox river | name = Mbomou River | native_name = {{langx|fr|M'bomou}} | name_other = Bomu River | name_etymology = | nickname = | image = Ubangirivermap.png | image_size = | image_caption = Map showing the Mbomou River within the Ubangi River drainage basin | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Democratic Republic of the Congo | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = | subdivision_type1 = | subdivision_name1 = | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= {{Coord|4.129|22.436|display=inline,title}} | source1_elevation = | mouth = | mouth_location = | mouth_coordinates = <!-- {{Coord|...|display=inline,title}} --> | mouth_elevation = | progression = | river_system = [[Congo Basin]] | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Mbomou Mɔɣili''' ŋɔ bee '''Bomu''' (shɛba lahi booni li la '''M'bomou,''' French) nyɛla din pahi di tarisi ni [[Central African Republic]] (CAR) mini [[Democratic Republic of the Congo]] (DRC).<ref>{{Cite web |title=Bomu River |url=https://www.britannica.com/place/Bomu-River |access-date=2022-09-25 |website=[[Britannica]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Shelley |first=Fred M. |url=https://books.google.com/books?id=5qlXatHRJtMC&pg=PA273 |title=Nation Shapes: The Story Behind the World's Borders |date=2013-04-23 |publisher=[[ABC-CLIO]] |page=273 |isbn=978-1-61069-106-2 |language=en}}</ref> Mbomou nyɛla din chaŋ n-ti laɣim [[Uele River]] ka di leei [[Ubangi River]].<ref>{{Cite book |last=Org |first=Glob Ener Interconn Deve &Coop |url=https://books.google.com/books?id=j6jbDwAAQBAJ&pg=PA26 |title=Research on Hydropower Development and Delivery in Congo River |date=2020-04-06 |publisher=[[Springer Nature]] |page=26 |isbn=978-981-15-3428-7 |language=en}}</ref> Ubangi ŋɔ nyɛla din chaŋ n-ti chirigi Congo ka di gba nyɛ din pahi di tarisi ni CAR mini DRC. ==Gallery== <gallery> File:Forward, forward.jpg|Man on the Mbomou river, between Bangassou and Ndu </gallery> ==References== {{reflist}} ==Further reading== *{{Cite book |last1=Tshimanga |first1=Raphael M. |url=https://books.google.com/books?id=nsRdEAAAQBAJ |title=Congo Basin Hydrology, Climate, and Biogeochemistry: A Foundation for the Future |last2=N'kaya |first2=Guy D. Moukandi |last3=Alsdorf |first3=Douglas |date=2022-02-08 |publisher=[[John Wiley & Sons]] |isbn=978-1-119-65699-9 |language=en |ref=none}} *{{Cite book |last=Hughes |first=R. H. |url=https://books.google.com/books?id=VLjafeXa3gMC |title=A Directory of African Wetlands |date=1992 |publisher=[[IUCN]] |isbn=978-2-88032-949-5 |language=en |ref=none}} ==External links== *{{Commons category-inline}} {{Rivers of the Central African Republic}} {{Rivers of the Democratic Republic of the Congo}} {{Authority control}} [[Category:Rivers of the Central African Republic]] [[Category:Rivers of the Democratic Republic of the Congo]] [[Category:Central African Republic–Democratic Republic of the Congo border]] [[Category:International rivers of Africa]] [[Category:Border rivers]] [[Category:Tributaries of the Ubangi River]] bc708dikx8bctctnx5at78yql54e7ua 138249 138248 2026-05-30T17:27:12Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138249 wikitext text/x-wiki {{Short description|River in Africa}} {{Infobox river | name = Mbomou River | native_name = {{langx|fr|M'bomou}} | name_other = Bomu River | name_etymology = | nickname = | image = Ubangirivermap.png | image_size = | image_caption = Map showing the Mbomou River within the Ubangi River drainage basin | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Democratic Republic of the Congo | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = | subdivision_type1 = | subdivision_name1 = | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= {{Coord|4.129|22.436|display=inline,title}} | source1_elevation = | mouth = | mouth_location = | mouth_coordinates = <!-- {{Coord|...|display=inline,title}} --> | mouth_elevation = | progression = | river_system = [[Congo Basin]] | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Mbomou Mɔɣili''' ŋɔ bee '''Bomu''' (shɛba lahi booni li la '''M'bomou,''' French) nyɛla din pahi di tarisi ni [[Central African Republic]] (CAR) mini [[Democratic Republic of the Congo]] (DRC).<ref>{{Cite web |title=Bomu River |url=https://www.britannica.com/place/Bomu-River |access-date=2022-09-25 |website=[[Britannica]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Shelley |first=Fred M. |url=https://books.google.com/books?id=5qlXatHRJtMC&pg=PA273 |title=Nation Shapes: The Story Behind the World's Borders |date=2013-04-23 |publisher=[[ABC-CLIO]] |page=273 |isbn=978-1-61069-106-2 |language=en}}</ref> Mbomou nyɛla din chaŋ n-ti laɣim [[Uele River]] ka di leei [[Ubangi River]].<ref>{{Cite book |last=Org |first=Glob Ener Interconn Deve &Coop |url=https://books.google.com/books?id=j6jbDwAAQBAJ&pg=PA26 |title=Research on Hydropower Development and Delivery in Congo River |date=2020-04-06 |publisher=[[Springer Nature]] |page=26 |isbn=978-981-15-3428-7 |language=en}}</ref> Ubangi ŋɔ nyɛla din chaŋ n-ti chirigi Congo ka di gba nyɛ din pahi di tarisi ni CAR mini DRC. ==Gallery== <gallery> File:Forward, forward.jpg|Man on the Mbomou river, between Bangassou and Ndu </gallery> ==References== {{reflist}} ==Further reading== *{{Cite book |last1=Tshimanga |first1=Raphael M. |url=https://books.google.com/books?id=nsRdEAAAQBAJ |title=Congo Basin Hydrology, Climate, and Biogeochemistry: A Foundation for the Future |last2=N'kaya |first2=Guy D. Moukandi |last3=Alsdorf |first3=Douglas |date=2022-02-08 |publisher=[[John Wiley & Sons]] |isbn=978-1-119-65699-9 |language=en |ref=none}} *{{Cite book |last=Hughes |first=R. H. |url=https://books.google.com/books?id=VLjafeXa3gMC |title=A Directory of African Wetlands |date=1992 |publisher=[[IUCN]] |isbn=978-2-88032-949-5 |language=en |ref=none}} ==External links== *{{Commons category-inline}} {{Authority control}} [[Category:Rivers of the Central African Republic]] [[Category:Rivers of the Democratic Republic of the Congo]] [[Category:Central African Republic–Democratic Republic of the Congo border]] [[Category:International rivers of Africa]] [[Category:Border rivers]] [[Category:Tributaries of the Ubangi River]] a0barn4tvp9ruyrocrgu3se23fblw8l 138250 138249 2026-05-30T17:27:42Z Kalakpagh 2501 138250 wikitext text/x-wiki {{Short description|River in Africa}} {{Databox}} {{Infobox river | name = Mbomou River | native_name = {{langx|fr|M'bomou}} | name_other = Bomu River | name_etymology = | nickname = | image = Ubangirivermap.png | image_size = | image_caption = Map showing the Mbomou River within the Ubangi River drainage basin | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Democratic Republic of the Congo | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = | subdivision_type1 = | subdivision_name1 = | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= {{Coord|4.129|22.436|display=inline,title}} | source1_elevation = | mouth = | mouth_location = | mouth_coordinates = <!-- {{Coord|...|display=inline,title}} --> | mouth_elevation = | progression = | river_system = [[Congo Basin]] | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Mbomou Mɔɣili''' ŋɔ bee '''Bomu''' (shɛba lahi booni li la '''M'bomou,''' French) nyɛla din pahi di tarisi ni [[Central African Republic]] (CAR) mini [[Democratic Republic of the Congo]] (DRC).<ref>{{Cite web |title=Bomu River |url=https://www.britannica.com/place/Bomu-River |access-date=2022-09-25 |website=[[Britannica]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Shelley |first=Fred M. |url=https://books.google.com/books?id=5qlXatHRJtMC&pg=PA273 |title=Nation Shapes: The Story Behind the World's Borders |date=2013-04-23 |publisher=[[ABC-CLIO]] |page=273 |isbn=978-1-61069-106-2 |language=en}}</ref> Mbomou nyɛla din chaŋ n-ti laɣim [[Uele River]] ka di leei [[Ubangi River]].<ref>{{Cite book |last=Org |first=Glob Ener Interconn Deve &Coop |url=https://books.google.com/books?id=j6jbDwAAQBAJ&pg=PA26 |title=Research on Hydropower Development and Delivery in Congo River |date=2020-04-06 |publisher=[[Springer Nature]] |page=26 |isbn=978-981-15-3428-7 |language=en}}</ref> Ubangi ŋɔ nyɛla din chaŋ n-ti chirigi Congo ka di gba nyɛ din pahi di tarisi ni CAR mini DRC. ==Gallery== <gallery> File:Forward, forward.jpg|Man on the Mbomou river, between Bangassou and Ndu </gallery> ==References== {{reflist}} ==Further reading== *{{Cite book |last1=Tshimanga |first1=Raphael M. |url=https://books.google.com/books?id=nsRdEAAAQBAJ |title=Congo Basin Hydrology, Climate, and Biogeochemistry: A Foundation for the Future |last2=N'kaya |first2=Guy D. Moukandi |last3=Alsdorf |first3=Douglas |date=2022-02-08 |publisher=[[John Wiley & Sons]] |isbn=978-1-119-65699-9 |language=en |ref=none}} *{{Cite book |last=Hughes |first=R. H. |url=https://books.google.com/books?id=VLjafeXa3gMC |title=A Directory of African Wetlands |date=1992 |publisher=[[IUCN]] |isbn=978-2-88032-949-5 |language=en |ref=none}} ==External links== *{{Commons category-inline}} {{Authority control}} [[Category:Rivers of the Central African Republic]] [[Category:Rivers of the Democratic Republic of the Congo]] [[Category:Central African Republic–Democratic Republic of the Congo border]] [[Category:International rivers of Africa]] [[Category:Border rivers]] [[Category:Tributaries of the Ubangi River]] ki8gub5e69b52ear7llndjita5zxoqb 138251 138250 2026-05-30T17:28:17Z Kalakpagh 2501 /* Gallery */ Updated Content 138251 wikitext text/x-wiki {{Short description|River in Africa}} {{Databox}} {{Infobox river | name = Mbomou River | native_name = {{langx|fr|M'bomou}} | name_other = Bomu River | name_etymology = | nickname = | image = Ubangirivermap.png | image_size = | image_caption = Map showing the Mbomou River within the Ubangi River drainage basin | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Democratic Republic of the Congo | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = | subdivision_type1 = | subdivision_name1 = | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= {{Coord|4.129|22.436|display=inline,title}} | source1_elevation = | mouth = | mouth_location = | mouth_coordinates = <!-- {{Coord|...|display=inline,title}} --> | mouth_elevation = | progression = | river_system = [[Congo Basin]] | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Mbomou Mɔɣili''' ŋɔ bee '''Bomu''' (shɛba lahi booni li la '''M'bomou,''' French) nyɛla din pahi di tarisi ni [[Central African Republic]] (CAR) mini [[Democratic Republic of the Congo]] (DRC).<ref>{{Cite web |title=Bomu River |url=https://www.britannica.com/place/Bomu-River |access-date=2022-09-25 |website=[[Britannica]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Shelley |first=Fred M. |url=https://books.google.com/books?id=5qlXatHRJtMC&pg=PA273 |title=Nation Shapes: The Story Behind the World's Borders |date=2013-04-23 |publisher=[[ABC-CLIO]] |page=273 |isbn=978-1-61069-106-2 |language=en}}</ref> Mbomou nyɛla din chaŋ n-ti laɣim [[Uele River]] ka di leei [[Ubangi River]].<ref>{{Cite book |last=Org |first=Glob Ener Interconn Deve &Coop |url=https://books.google.com/books?id=j6jbDwAAQBAJ&pg=PA26 |title=Research on Hydropower Development and Delivery in Congo River |date=2020-04-06 |publisher=[[Springer Nature]] |page=26 |isbn=978-981-15-3428-7 |language=en}}</ref> Ubangi ŋɔ nyɛla din chaŋ n-ti chirigi Congo ka di gba nyɛ din pahi di tarisi ni CAR mini DRC. ==Anfooni== <gallery> File:Forward, forward.jpg|Man on the Mbomou river, between Bangassou and Ndu </gallery> ==References== {{reflist}} ==Further reading== *{{Cite book |last1=Tshimanga |first1=Raphael M. |url=https://books.google.com/books?id=nsRdEAAAQBAJ |title=Congo Basin Hydrology, Climate, and Biogeochemistry: A Foundation for the Future |last2=N'kaya |first2=Guy D. Moukandi |last3=Alsdorf |first3=Douglas |date=2022-02-08 |publisher=[[John Wiley & Sons]] |isbn=978-1-119-65699-9 |language=en |ref=none}} *{{Cite book |last=Hughes |first=R. H. |url=https://books.google.com/books?id=VLjafeXa3gMC |title=A Directory of African Wetlands |date=1992 |publisher=[[IUCN]] |isbn=978-2-88032-949-5 |language=en |ref=none}} ==External links== *{{Commons category-inline}} {{Authority control}} [[Category:Rivers of the Central African Republic]] [[Category:Rivers of the Democratic Republic of the Congo]] [[Category:Central African Republic–Democratic Republic of the Congo border]] [[Category:International rivers of Africa]] [[Category:Border rivers]] [[Category:Tributaries of the Ubangi River]] 8irdy8vd9aj0erazh3qnmopp7xu68uy 138252 138251 2026-05-30T17:28:44Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 138252 wikitext text/x-wiki {{Short description|River in Africa}} {{Databox}} {{Infobox river | name = Mbomou River | native_name = {{langx|fr|M'bomou}} | name_other = Bomu River | name_etymology = | nickname = | image = Ubangirivermap.png | image_size = | image_caption = Map showing the Mbomou River within the Ubangi River drainage basin | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Democratic Republic of the Congo | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = | subdivision_type1 = | subdivision_name1 = | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= {{Coord|4.129|22.436|display=inline,title}} | source1_elevation = | mouth = | mouth_location = | mouth_coordinates = <!-- {{Coord|...|display=inline,title}} --> | mouth_elevation = | progression = | river_system = [[Congo Basin]] | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Mbomou Mɔɣili''' ŋɔ bee '''Bomu''' (shɛba lahi booni li la '''M'bomou,''' French) nyɛla din pahi di tarisi ni [[Central African Republic]] (CAR) mini [[Democratic Republic of the Congo]] (DRC).<ref>{{Cite web |title=Bomu River |url=https://www.britannica.com/place/Bomu-River |access-date=2022-09-25 |website=[[Britannica]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Shelley |first=Fred M. |url=https://books.google.com/books?id=5qlXatHRJtMC&pg=PA273 |title=Nation Shapes: The Story Behind the World's Borders |date=2013-04-23 |publisher=[[ABC-CLIO]] |page=273 |isbn=978-1-61069-106-2 |language=en}}</ref> Mbomou nyɛla din chaŋ n-ti laɣim [[Uele River]] ka di leei [[Ubangi River]].<ref>{{Cite book |last=Org |first=Glob Ener Interconn Deve &Coop |url=https://books.google.com/books?id=j6jbDwAAQBAJ&pg=PA26 |title=Research on Hydropower Development and Delivery in Congo River |date=2020-04-06 |publisher=[[Springer Nature]] |page=26 |isbn=978-981-15-3428-7 |language=en}}</ref> Ubangi ŋɔ nyɛla din chaŋ n-ti chirigi Congo ka di gba nyɛ din pahi di tarisi ni CAR mini DRC. ==Anfooni== <gallery> File:Forward, forward.jpg|Man on the Mbomou river, between Bangassou and Ndu </gallery> ==Kundivihira == {{reflist}} ==Further reading== *{{Cite book |last1=Tshimanga |first1=Raphael M. |url=https://books.google.com/books?id=nsRdEAAAQBAJ |title=Congo Basin Hydrology, Climate, and Biogeochemistry: A Foundation for the Future |last2=N'kaya |first2=Guy D. Moukandi |last3=Alsdorf |first3=Douglas |date=2022-02-08 |publisher=[[John Wiley & Sons]] |isbn=978-1-119-65699-9 |language=en |ref=none}} *{{Cite book |last=Hughes |first=R. H. |url=https://books.google.com/books?id=VLjafeXa3gMC |title=A Directory of African Wetlands |date=1992 |publisher=[[IUCN]] |isbn=978-2-88032-949-5 |language=en |ref=none}} ==External links== *{{Commons category-inline}} {{Authority control}} [[Category:Rivers of the Central African Republic]] [[Category:Rivers of the Democratic Republic of the Congo]] [[Category:Central African Republic–Democratic Republic of the Congo border]] [[Category:International rivers of Africa]] [[Category:Border rivers]] [[Category:Tributaries of the Ubangi River]] nrp0hxsbxmpgbpehos8gmasa0tzi8ad Bomokandi River 0 33219 138253 2026-05-30T17:32:04Z Kalakpagh 2501 Created article 138253 wikitext text/x-wiki {{Infobox river | name = Bomokandi River | native_name = | native_name_lang = | name_other = | name_etymology = | nickname = <!---------------------- IMAGE--> | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Democratic Republic of the Congo | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = | subdivision_name1 = | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= <!-- {{Coord|...}} --> | source1_elevation = | mouth = [[Uele River]] | mouth_location = [[Bambili]] | mouth_coordinates = {{Coord|3.657282|26.120525|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = [[Makongo River]] | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Bomokandi Mɔɣili''' nyɛla mɔɣili din be Congo Basin zaŋ n-ti [[Democratic Republic of the Congo]]. Lala mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi [[Haut-Uélé]] din miri Gombari ka nyɛ din zori chani ENE n kpari [[Haut-Uélé]], [[Bas-Uélé]], Rungu n-ti pahi Poko. Di nyɛla din chani n ti lahi chirigiri Uele Mɔɣili tiŋ yuli booni Bambili .<ref>{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/relation/2152747#map=13/3.6356/26.1506 |accessdate=2020-08-31 |title=Relation: Bomokandi (2152747) |work=OpenStreetMap}}</ref> ==References== {{reflist}} [[Category:Rivers of the Democratic Republic of the Congo]] [[Category:Uele River]] {{DRCongo-river-stub}} rgtihrqi6a6uy8a0se22ex0alubheph 138254 138253 2026-05-30T17:32:29Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138254 wikitext text/x-wiki {{Infobox river | name = Bomokandi River | native_name = | native_name_lang = | name_other = | name_etymology = | nickname = <!---------------------- IMAGE--> | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Democratic Republic of the Congo | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = | subdivision_name1 = | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= <!-- {{Coord|...}} --> | source1_elevation = | mouth = [[Uele River]] | mouth_location = [[Bambili]] | mouth_coordinates = {{Coord|3.657282|26.120525|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = [[Makongo River]] | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Bomokandi Mɔɣili''' nyɛla mɔɣili din be Congo Basin zaŋ n-ti [[Democratic Republic of the Congo]]. Lala mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi [[Haut-Uélé]] din miri Gombari ka nyɛ din zori chani ENE n kpari [[Haut-Uélé]], [[Bas-Uélé]], Rungu n-ti pahi Poko. Di nyɛla din chani n ti lahi chirigiri Uele Mɔɣili tiŋ yuli booni Bambili .<ref>{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/relation/2152747#map=13/3.6356/26.1506 |accessdate=2020-08-31 |title=Relation: Bomokandi (2152747) |work=OpenStreetMap}}</ref> ==References== {{reflist}} [[Category:Rivers of the Democratic Republic of the Congo]] [[Category:Uele River]] 8bbndeh2r7elfg0s7mrlp38xc4vyvzg 138255 138254 2026-05-30T17:33:04Z Kalakpagh 2501 138255 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Infobox river | name = Bomokandi River | native_name = | native_name_lang = | name_other = | name_etymology = | nickname = <!---------------------- IMAGE--> | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Democratic Republic of the Congo | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = | subdivision_name1 = | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= <!-- {{Coord|...}} --> | source1_elevation = | mouth = [[Uele River]] | mouth_location = [[Bambili]] | mouth_coordinates = {{Coord|3.657282|26.120525|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = [[Makongo River]] | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Bomokandi Mɔɣili''' nyɛla mɔɣili din be Congo Basin zaŋ n-ti [[Democratic Republic of the Congo]]. Lala mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi [[Haut-Uélé]] din miri Gombari ka nyɛ din zori chani ENE n kpari [[Haut-Uélé]], [[Bas-Uélé]], Rungu n-ti pahi Poko. Di nyɛla din chani n ti lahi chirigiri Uele Mɔɣili tiŋ yuli booni Bambili .<ref>{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/relation/2152747#map=13/3.6356/26.1506 |accessdate=2020-08-31 |title=Relation: Bomokandi (2152747) |work=OpenStreetMap}}</ref> ==References== {{reflist}} [[Category:Rivers of the Democratic Republic of the Congo]] [[Category:Uele River]] lakvg8d2opxmjcdc6llmvajflib0l53 138256 138255 2026-05-30T17:33:37Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 138256 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Infobox river | name = Bomokandi River | native_name = | native_name_lang = | name_other = | name_etymology = | nickname = <!---------------------- IMAGE--> | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Democratic Republic of the Congo | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = | subdivision_name1 = | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= <!-- {{Coord|...}} --> | source1_elevation = | mouth = [[Uele River]] | mouth_location = [[Bambili]] | mouth_coordinates = {{Coord|3.657282|26.120525|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = [[Makongo River]] | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Bomokandi Mɔɣili''' nyɛla mɔɣili din be Congo Basin zaŋ n-ti [[Democratic Republic of the Congo]]. Lala mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi [[Haut-Uélé]] din miri Gombari ka nyɛ din zori chani ENE n kpari [[Haut-Uélé]], [[Bas-Uélé]], Rungu n-ti pahi Poko. Di nyɛla din chani n ti lahi chirigiri Uele Mɔɣili tiŋ yuli booni Bambili .<ref>{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/relation/2152747#map=13/3.6356/26.1506 |accessdate=2020-08-31 |title=Relation: Bomokandi (2152747) |work=OpenStreetMap}}</ref> ==Kundivihira == {{reflist}} [[Category:Rivers of the Democratic Republic of the Congo]] [[Category:Uele River]] 5ckilaqasnser2zslxfarxmwrmse0ut Angereb River 0 33220 138257 2026-05-30T17:36:27Z Kalakpagh 2501 Created article 138257 wikitext text/x-wiki {{Infobox river | name = Angereb | image_caption = Angereb Reservoir at Gondar | image = ET Gondar asv2018-02 img43 Angereb Reservoir.jpg | map = Atbara OSM.png | map_caption = Map showing the Atbara basin, with the Angereb River (Center) | mouth_coordinates = {{coord|13|52|45.8|N|36|6|24.8|E}} | other_name = Bahr as-Salam | country = [[Ethiopia]], [[Sudan]] | mouth = [[Atbarah River]] | progression = [[Atbarah River|Atbarah]]→ [[Nile]]→ [[Mediterranean Sea]] | river_system = [[Nile|Nile Basin]] | length = {{cvt|220|km|mi}} | basin_size = {{cvt|14,400|km2|sqmi}} }} {{Coord|13|9|5.76|N|37|50|16.8|E|display=title}} [[File:ET Gondar asv2018-02 img45 Angereb Reservoir.jpg|thumb|Pump house of Angereb Reservoir]] '''Angereb''' ŋɔ nyɛla shɛba ni booni shɛli '''''Bahr as-Salam''''' nyɛla mɔɣili zaŋ n-ti [[Ethiopia]] mini [[Sudan]] ka nyɛ mɔɣ'shɛli din tiri Nile mɔɣili kom. Di nyɛla din piligi Daqwa, tiŋ zaŋ n-ti Gondar din be Amhara yaɣili ka nyɛ din zori n-ti chirigiri Atbarah mɔɣili. Taarihi yaɣili zaŋ n-ti Armachiho din be lala yaɣili maa.<ref>G.W.B. Huntingford, ''The Historical Geography of Ethiopia'' (London: The British Academy, 1989), p. 34</ref> Angereb mɔɣili nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli naai yuuni 1997, daliri shɛli zuɣu bɛ ni daa gbi mɔɣili ŋɔ nyɛ di tiri lala yaɣili ŋɔ ko'nyuri suŋ yuun pishi ni anu.<ref>{{Cite journal|last=Haregeweyn|first=Nigussie|date=February 2012|title=Reservoir sedimentation and its mitigating strategies: a case study of Angereb reservoir (NW Ethiopia)|journal=Journal of Soils and Sediments|volume=12|issue=2|pages=291–305|doi=10.1007/s11368-011-0447-z}}</ref> Angereb mɔɣili ŋɔ mini waananima ayi nyɛ din tiri lala yaɣili ŋɔ kom ka di zaa yi laɣim taba ka di yiɣisi 8,298 m<sup>3</sup>/day. == See also == * [[Lesser Angereb]] * [[List of rivers of Ethiopia]] * [[List of rivers of Sudan]] == References == {{reflist}} [[Category:Atbarah River]] [[Category:Rivers of Ethiopia]] [[Category:Rivers of Sudan]] [[Category:International rivers of Africa]] {{Ethiopia-river-stub}} {{Amhara-geo-stub}} {{Sudan-river-stub}} 7wrdiqjjit8tw89g4bo6lg4wevpx018 138258 138257 2026-05-30T17:37:08Z Kalakpagh 2501 138258 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Infobox river | name = Angereb | image_caption = Angereb Reservoir at Gondar | image = ET Gondar asv2018-02 img43 Angereb Reservoir.jpg | map = Atbara OSM.png | map_caption = Map showing the Atbara basin, with the Angereb River (Center) | mouth_coordinates = {{coord|13|52|45.8|N|36|6|24.8|E}} | other_name = Bahr as-Salam | country = [[Ethiopia]], [[Sudan]] | mouth = [[Atbarah River]] | progression = [[Atbarah River|Atbarah]]→ [[Nile]]→ [[Mediterranean Sea]] | river_system = [[Nile|Nile Basin]] | length = {{cvt|220|km|mi}} | basin_size = {{cvt|14,400|km2|sqmi}} }} {{Coord|13|9|5.76|N|37|50|16.8|E|display=title}} [[File:ET Gondar asv2018-02 img45 Angereb Reservoir.jpg|thumb|Pump house of Angereb Reservoir]] '''Angereb''' ŋɔ nyɛla shɛba ni booni shɛli '''''Bahr as-Salam''''' nyɛla mɔɣili zaŋ n-ti [[Ethiopia]] mini [[Sudan]] ka nyɛ mɔɣ'shɛli din tiri Nile mɔɣili kom. Di nyɛla din piligi Daqwa, tiŋ zaŋ n-ti Gondar din be Amhara yaɣili ka nyɛ din zori n-ti chirigiri Atbarah mɔɣili. Taarihi yaɣili zaŋ n-ti Armachiho din be lala yaɣili maa.<ref>G.W.B. Huntingford, ''The Historical Geography of Ethiopia'' (London: The British Academy, 1989), p. 34</ref> Angereb mɔɣili nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli naai yuuni 1997, daliri shɛli zuɣu bɛ ni daa gbi mɔɣili ŋɔ nyɛ di tiri lala yaɣili ŋɔ ko'nyuri suŋ yuun pishi ni anu.<ref>{{Cite journal|last=Haregeweyn|first=Nigussie|date=February 2012|title=Reservoir sedimentation and its mitigating strategies: a case study of Angereb reservoir (NW Ethiopia)|journal=Journal of Soils and Sediments|volume=12|issue=2|pages=291–305|doi=10.1007/s11368-011-0447-z}}</ref> Angereb mɔɣili ŋɔ mini waananima ayi nyɛ din tiri lala yaɣili ŋɔ kom ka di zaa yi laɣim taba ka di yiɣisi 8,298 m<sup>3</sup>/day. == See also == * [[Lesser Angereb]] * [[List of rivers of Ethiopia]] * [[List of rivers of Sudan]] == References == {{reflist}} [[Category:Atbarah River]] [[Category:Rivers of Ethiopia]] [[Category:Rivers of Sudan]] [[Category:International rivers of Africa]] {{Ethiopia-river-stub}} {{Amhara-geo-stub}} {{Sudan-river-stub}} okqsyovy76rc5j5yzgf2w2ui34kdf9s 138259 138258 2026-05-30T17:38:09Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138259 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Infobox river | name = Angereb | image_caption = Angereb Reservoir at Gondar | image = ET Gondar asv2018-02 img43 Angereb Reservoir.jpg | map = Atbara OSM.png | map_caption = Map showing the Atbara basin, with the Angereb River (Center) | mouth_coordinates = {{coord|13|52|45.8|N|36|6|24.8|E}} | other_name = Bahr as-Salam | country = [[Ethiopia]], [[Sudan]] | mouth = [[Atbarah River]] | progression = [[Atbarah River|Atbarah]]→ [[Nile]]→ [[Mediterranean Sea]] | river_system = [[Nile|Nile Basin]] | length = {{cvt|220|km|mi}} | basin_size = {{cvt|14,400|km2|sqmi}} }} {{Coord|13|9|5.76|N|37|50|16.8|E|display=title}} [[File:ET Gondar asv2018-02 img45 Angereb Reservoir.jpg|thumb|Pump house of Angereb Reservoir]] '''Angereb''' ŋɔ nyɛla shɛba ni booni shɛli '''''Bahr as-Salam''''' nyɛla mɔɣili zaŋ n-ti [[Ethiopia]] mini [[Sudan]] ka nyɛ mɔɣ'shɛli din tiri Nile mɔɣili kom. Di nyɛla din piligi Daqwa, tiŋ zaŋ n-ti Gondar din be Amhara yaɣili ka nyɛ din zori n-ti chirigiri Atbarah mɔɣili. Taarihi yaɣili zaŋ n-ti Armachiho din be lala yaɣili maa.<ref>G.W.B. Huntingford, ''The Historical Geography of Ethiopia'' (London: The British Academy, 1989), p. 34</ref> Angereb mɔɣili nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli naai yuuni 1997, daliri shɛli zuɣu bɛ ni daa gbi mɔɣili ŋɔ nyɛ di tiri lala yaɣili ŋɔ ko'nyuri suŋ yuun pishi ni anu.<ref>{{Cite journal|last=Haregeweyn|first=Nigussie|date=February 2012|title=Reservoir sedimentation and its mitigating strategies: a case study of Angereb reservoir (NW Ethiopia)|journal=Journal of Soils and Sediments|volume=12|issue=2|pages=291–305|doi=10.1007/s11368-011-0447-z}}</ref> Angereb mɔɣili ŋɔ mini waananima ayi nyɛ din tiri lala yaɣili ŋɔ kom ka di zaa yi laɣim taba ka di yiɣisi 8,298 m<sup>3</sup>/day. == See also == * [[Lesser Angereb]] * [[List of rivers of Ethiopia]] * [[List of rivers of Sudan]] == References == {{reflist}} [[Category:Atbarah River]] [[Category:Rivers of Ethiopia]] [[Category:Rivers of Sudan]] [[Category:International rivers of Africa]] {{Ethiopia-river-stub}} kdzm1ls7unsumc6ij8tj2eyk93tkomv 138260 138259 2026-05-30T17:38:35Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138260 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Infobox river | name = Angereb | image_caption = Angereb Reservoir at Gondar | image = ET Gondar asv2018-02 img43 Angereb Reservoir.jpg | map = Atbara OSM.png | map_caption = Map showing the Atbara basin, with the Angereb River (Center) | mouth_coordinates = {{coord|13|52|45.8|N|36|6|24.8|E}} | other_name = Bahr as-Salam | country = [[Ethiopia]], [[Sudan]] | mouth = [[Atbarah River]] | progression = [[Atbarah River|Atbarah]]→ [[Nile]]→ [[Mediterranean Sea]] | river_system = [[Nile|Nile Basin]] | length = {{cvt|220|km|mi}} | basin_size = {{cvt|14,400|km2|sqmi}} }} {{Coord|13|9|5.76|N|37|50|16.8|E|display=title}} [[File:ET Gondar asv2018-02 img45 Angereb Reservoir.jpg|thumb|Pump house of Angereb Reservoir]] '''Angereb''' ŋɔ nyɛla shɛba ni booni shɛli '''''Bahr as-Salam''''' nyɛla mɔɣili zaŋ n-ti [[Ethiopia]] mini [[Sudan]] ka nyɛ mɔɣ'shɛli din tiri Nile mɔɣili kom. Di nyɛla din piligi Daqwa, tiŋ zaŋ n-ti Gondar din be Amhara yaɣili ka nyɛ din zori n-ti chirigiri Atbarah mɔɣili. Taarihi yaɣili zaŋ n-ti Armachiho din be lala yaɣili maa.<ref>G.W.B. Huntingford, ''The Historical Geography of Ethiopia'' (London: The British Academy, 1989), p. 34</ref> Angereb mɔɣili nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli naai yuuni 1997, daliri shɛli zuɣu bɛ ni daa gbi mɔɣili ŋɔ nyɛ di tiri lala yaɣili ŋɔ ko'nyuri suŋ yuun pishi ni anu.<ref>{{Cite journal|last=Haregeweyn|first=Nigussie|date=February 2012|title=Reservoir sedimentation and its mitigating strategies: a case study of Angereb reservoir (NW Ethiopia)|journal=Journal of Soils and Sediments|volume=12|issue=2|pages=291–305|doi=10.1007/s11368-011-0447-z}}</ref> Angereb mɔɣili ŋɔ mini waananima ayi nyɛ din tiri lala yaɣili ŋɔ kom ka di zaa yi laɣim taba ka di yiɣisi 8,298 m<sup>3</sup>/day. == See also == * [[Lesser Angereb]] * [[List of rivers of Ethiopia]] * [[List of rivers of Sudan]] == References == {{reflist}} [[Category:Atbarah River]] [[Category:Rivers of Ethiopia]] [[Category:Rivers of Sudan]] [[Category:International rivers of Africa]] husloqtppwimpnci55fbfy9eqlte21w 138261 138260 2026-05-30T17:39:03Z Kalakpagh 2501 /* See also */ Updated Content 138261 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Infobox river | name = Angereb | image_caption = Angereb Reservoir at Gondar | image = ET Gondar asv2018-02 img43 Angereb Reservoir.jpg | map = Atbara OSM.png | map_caption = Map showing the Atbara basin, with the Angereb River (Center) | mouth_coordinates = {{coord|13|52|45.8|N|36|6|24.8|E}} | other_name = Bahr as-Salam | country = [[Ethiopia]], [[Sudan]] | mouth = [[Atbarah River]] | progression = [[Atbarah River|Atbarah]]→ [[Nile]]→ [[Mediterranean Sea]] | river_system = [[Nile|Nile Basin]] | length = {{cvt|220|km|mi}} | basin_size = {{cvt|14,400|km2|sqmi}} }} {{Coord|13|9|5.76|N|37|50|16.8|E|display=title}} [[File:ET Gondar asv2018-02 img45 Angereb Reservoir.jpg|thumb|Pump house of Angereb Reservoir]] '''Angereb''' ŋɔ nyɛla shɛba ni booni shɛli '''''Bahr as-Salam''''' nyɛla mɔɣili zaŋ n-ti [[Ethiopia]] mini [[Sudan]] ka nyɛ mɔɣ'shɛli din tiri Nile mɔɣili kom. Di nyɛla din piligi Daqwa, tiŋ zaŋ n-ti Gondar din be Amhara yaɣili ka nyɛ din zori n-ti chirigiri Atbarah mɔɣili. Taarihi yaɣili zaŋ n-ti Armachiho din be lala yaɣili maa.<ref>G.W.B. Huntingford, ''The Historical Geography of Ethiopia'' (London: The British Academy, 1989), p. 34</ref> Angereb mɔɣili nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli naai yuuni 1997, daliri shɛli zuɣu bɛ ni daa gbi mɔɣili ŋɔ nyɛ di tiri lala yaɣili ŋɔ ko'nyuri suŋ yuun pishi ni anu.<ref>{{Cite journal|last=Haregeweyn|first=Nigussie|date=February 2012|title=Reservoir sedimentation and its mitigating strategies: a case study of Angereb reservoir (NW Ethiopia)|journal=Journal of Soils and Sediments|volume=12|issue=2|pages=291–305|doi=10.1007/s11368-011-0447-z}}</ref> Angereb mɔɣili ŋɔ mini waananima ayi nyɛ din tiri lala yaɣili ŋɔ kom ka di zaa yi laɣim taba ka di yiɣisi 8,298 m<sup>3</sup>/day. == Lihimi m pahi == * [[Lesser Angereb]] * [[List of rivers of Ethiopia]] * [[List of rivers of Sudan]] == References == {{reflist}} [[Category:Atbarah River]] [[Category:Rivers of Ethiopia]] [[Category:Rivers of Sudan]] [[Category:International rivers of Africa]] dblbfgm5sn00uv5si7x07lk6zngddwc 138262 138261 2026-05-30T17:39:28Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 138262 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Infobox river | name = Angereb | image_caption = Angereb Reservoir at Gondar | image = ET Gondar asv2018-02 img43 Angereb Reservoir.jpg | map = Atbara OSM.png | map_caption = Map showing the Atbara basin, with the Angereb River (Center) | mouth_coordinates = {{coord|13|52|45.8|N|36|6|24.8|E}} | other_name = Bahr as-Salam | country = [[Ethiopia]], [[Sudan]] | mouth = [[Atbarah River]] | progression = [[Atbarah River|Atbarah]]→ [[Nile]]→ [[Mediterranean Sea]] | river_system = [[Nile|Nile Basin]] | length = {{cvt|220|km|mi}} | basin_size = {{cvt|14,400|km2|sqmi}} }} {{Coord|13|9|5.76|N|37|50|16.8|E|display=title}} [[File:ET Gondar asv2018-02 img45 Angereb Reservoir.jpg|thumb|Pump house of Angereb Reservoir]] '''Angereb''' ŋɔ nyɛla shɛba ni booni shɛli '''''Bahr as-Salam''''' nyɛla mɔɣili zaŋ n-ti [[Ethiopia]] mini [[Sudan]] ka nyɛ mɔɣ'shɛli din tiri Nile mɔɣili kom. Di nyɛla din piligi Daqwa, tiŋ zaŋ n-ti Gondar din be Amhara yaɣili ka nyɛ din zori n-ti chirigiri Atbarah mɔɣili. Taarihi yaɣili zaŋ n-ti Armachiho din be lala yaɣili maa.<ref>G.W.B. Huntingford, ''The Historical Geography of Ethiopia'' (London: The British Academy, 1989), p. 34</ref> Angereb mɔɣili nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli naai yuuni 1997, daliri shɛli zuɣu bɛ ni daa gbi mɔɣili ŋɔ nyɛ di tiri lala yaɣili ŋɔ ko'nyuri suŋ yuun pishi ni anu.<ref>{{Cite journal|last=Haregeweyn|first=Nigussie|date=February 2012|title=Reservoir sedimentation and its mitigating strategies: a case study of Angereb reservoir (NW Ethiopia)|journal=Journal of Soils and Sediments|volume=12|issue=2|pages=291–305|doi=10.1007/s11368-011-0447-z}}</ref> Angereb mɔɣili ŋɔ mini waananima ayi nyɛ din tiri lala yaɣili ŋɔ kom ka di zaa yi laɣim taba ka di yiɣisi 8,298 m<sup>3</sup>/day. == Lihimi m pahi == * [[Lesser Angereb]] * [[List of rivers of Ethiopia]] * [[List of rivers of Sudan]] == Kundivihira == {{reflist}} [[Category:Atbarah River]] [[Category:Rivers of Ethiopia]] [[Category:Rivers of Sudan]] [[Category:International rivers of Africa]] p0nfjo9tnv51200s1q4qxn91qilpvkc Lake Volta 0 33221 138274 2026-05-30T20:48:53Z Kalakpagh 2501 Created article 138274 wikitext text/x-wiki {{Short description|World's largest artificial reservoir by surface area, located in Ghana}} {{Infobox body of water | name = Lake Volta<br>''Lac Volta'' | image = Adomi-bridge 0418.png | caption = View of Lake Volta and Adomi bridge | image_bathymetry = Volta river black white red descriptions.PNG | caption_bathymetry = Lake Volta in Ghana | location = [[Ghana]], [[West Africa]] | coords = {{coord|6|30|N|0|0|E|type:waterbody_region:GH|display=inline,title}} | lake_type = [[Reservoir]] | inflow = [[White Volta River]]<br />[[Black Volta River]] | outflow = [[Volta River]] | catchment = {{convert|385180|km2|sqmi|abbr=on}} | basin_countries = Ghana | length = | pushpin_map = Ghana | width = | area = {{convert|8502|km2|sqmi|abbr=on}} | depth = {{convert|18.8|m|ftin|abbr=on}} | max-depth = {{convert|75|m|ft|abbr=on}} | volume = 148 km<sup>3</sup> (32.6 trillion gallons) | residence_time = <!--[[Greenwich Mean Time]] (GMT) --> | shore = {{convert|4800|km|-1}} | elevation = {{convert|85|m|ft|abbr=on}} | frozen = | islands = | cities = | reference = }} '''Lake Volta''' ({{langx|fr|Lac Volta}}), nyɛla mɔɣi'titali din yaliŋ galisi ka nyɛ din be [[Akosombo Dam]] din tiri Ghananima niɣilim buɣim nyaaŋa. Di nyɛla din be [[Ghana]] tiŋgbani ni ka di yaliŋ nyɛla din paai kamani {{convert|8,502|km2|sqmi}}.<ref name=":0">{{Cite web|title=Lake Volta {{!}} lake, Ghana|url=https://www.britannica.com/place/Lake-Volta|access-date=2021-02-06|website=Encyclopedia Britannica|language=en}}</ref> Di nyɛla din be [[Akosombo]] wulinluhili zaŋ chaŋ tiŋgbani tudu yaɣili polo.<ref>{{cite web|title=Lake Volta, Ghana|url=https://visibleearth.nasa.gov/view.php?id=58197|website=Visible Earth|date = 7 April 2002|publisher=NASA|access-date=7 March 2018}}</ref><ref>{{cite web|title=Largest, Tallest, Biggest, Shortest|url=https://www.mcqspoint.com/general-knowledge/largest-tallest-biggest-of-universe|website=McqsPoint|access-date=9 February 2018|archive-date=9 February 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190209232358/https://www.mcqspoint.com/general-knowledge/largest-tallest-biggest-of-universe.html|url-status=dead}}</ref> ==Geography== Lake Volta nyɛla din be "[[Prime meridian (Greenwich)|prime meridian]]" yaɣili ka nyɛ din miri tiŋ yuli booni Yapei ka nyɛ din lahi be [[Akosombo Dam]] wulinluhili ka di waɣilim be kamani {{convert|520|km|abbr=on}} zaŋ chaŋ Yapei. Akosombo Dam nyɛla din chirigi [[White Volta River]] mini [[Black Volta River]] zaa ka bɛ laɣim di zaa boli li [[Volta River]]. Di ni miri "island" shɛŋa nyɛ [[Dodi Island|Dodi]], Dwarf, n ti pahi Kporve.<ref name="Dodi Island cruises">{{cite web|url=http://ip-173-201-6-90.ip.secureserver.net/african-destinations/west-africa/ghana/tours/dodi-island-2-days|title=Dodi Island cruises|website=secureserver.net|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20101031061059/http://ip-173-201-6-90.ip.secureserver.net/african-destinations/west-africa/ghana/tours/dodi-island-2-days|archive-date=2010-10-31}}</ref> [[Digya National Park]] nyɛla din be lala mɔɣititali ŋɔ nudirirgu zuɣu. [[File:Fishing community.jpg|thumb|left|Fishing boats in one of the lakeshore communities]] <ref name="alja_HowC">{{Cite web |title=How CNN reported on 'child slaves' who were not really enslaved |last=Okyere |first=Samuel |work=AlJazeera |date=18 March 2019 |access-date=30 July 2019 |url= https://www.aljazeera.com/indepth/opinion/cnn-reported-child-slaves-enslaved-190315103733047.html }}</ref><ref>{{cite news |date=July 10, 2023 |title=Ghanaian children wrongly taken in raids backed by US charity IJM |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-66122058/}}</ref> == Disasters and safety incidents == Silimiin goli October biɛɣ'pin'yini dali yuuni 2025, ŋuriŋ nyɛla din daa nya sarati Lake Volta din miri Kete Krachi ka be Oti Region la ka dizuɣu daa chɛ ka salo ban kalinli yiɣisi pinaanu daa kpi. Lala ŋuriŋ ŋɔ nyɛla ŋun daa yi Okuma chani Bovime ka daa nya sarati ŋɔ wuntaŋni kurigi yini ni daa yaɣi minti pihita. Vihigu din yina [https://ghanamaritime.gov.gh/ Ghana Maritime Authority (GMA)] wuhiya ni lala ŋuriŋ ŋɔ nyɛla ŋun daa kpuɣi salo maa yaɣi di ni daa to ni o kpuɣi kalinli shɛli .<ref>{{Cite web |date=2025-10-13 |title=Ghana Maritime Authority confirms fatal Volta Lake boat disaster near Kete Krachi |url=https://www.gbcghanaonline.com/general/gma-kete-krachi/2025/ |access-date=2025-10-14 |language=en-US}}</ref> {{clear}} {{wide image|Volta lake from the Saint Barbara Church.JPG|1000px|align-cap=center|[[Panorama]] and [[landscape]] of Lake Volta in [[Ghana]]: Lake Volta is the largest [[reservoir]] by surface area in the [[world]].}} ==Photos== <gallery class="center"> File:Ferry Lake Volta.jpg|A ferry on Lake Volta File:Lake Volta Ghana.jpg|Photograph of Lake Volta File:Akosombo Port Signage.jpg|[[Akosombo]] Port's signage File:Volta-lake-ghosttree.jpg|Trees in Lake Volta File:Dodi Island (Dodi Princess) Dock − Lake Volta.jpg|[[Dock (maritime)|Dock]] of [[Dodi Island]] with [[Dodi Princess]] File:Lake Volta 06.jpg|Bridge leaving Volta region heading to [[Accra]] </gallery> ==See also== {{Portal|Africa|Water}} *[[Lake Kariba]], the world's [[List of reservoirs by volume|largest reservoir by volume]]. == References == {{Reflist}} ==External links== {{commons category}} *[http://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/tourism/akosombo.php Lake Volta & Akosombo on Ghanaweb.com] *[https://web.archive.org/web/20090506103815/http://www.ilec.or.jp/database/afr/afr-16.html Volta Lake], International Lake Environment Committee Web site *[https://web.archive.org/web/20130228153027/http://www.viddler.com/v/73c6b0f6 Gold exploration in the Volta region]&nbsp;— Objective Capital Africa Resources Investment Conference (video) *[http://www.ghana-net.com/volta-lake-and-akosombo-dam-eastern-region-volta-region-and-northern-region-of-ghana Lake Volta] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130530075154/http://ghana-net.com/volta-lake-and-akosombo-dam-eastern-region-volta-region-and-northern-region-of-ghana |date=2013-05-30 }}&nbsp;— more information on Ghana-Net.com [[Category:Lake Volta| ]] [[Category:Volta River]] [[Category:Reservoirs in Ghana|Volta]] [[Category:Artificial lakes]] [[Category:1915 establishments in Africa]] 9neh01brrxiok0h4g6enfsb4eycp3bv 138275 138274 2026-05-30T20:50:02Z Kalakpagh 2501 /* Disasters and safety incidents */ Updated Content 138275 wikitext text/x-wiki {{Short description|World's largest artificial reservoir by surface area, located in Ghana}} {{Infobox body of water | name = Lake Volta<br>''Lac Volta'' | image = Adomi-bridge 0418.png | caption = View of Lake Volta and Adomi bridge | image_bathymetry = Volta river black white red descriptions.PNG | caption_bathymetry = Lake Volta in Ghana | location = [[Ghana]], [[West Africa]] | coords = {{coord|6|30|N|0|0|E|type:waterbody_region:GH|display=inline,title}} | lake_type = [[Reservoir]] | inflow = [[White Volta River]]<br />[[Black Volta River]] | outflow = [[Volta River]] | catchment = {{convert|385180|km2|sqmi|abbr=on}} | basin_countries = Ghana | length = | pushpin_map = Ghana | width = | area = {{convert|8502|km2|sqmi|abbr=on}} | depth = {{convert|18.8|m|ftin|abbr=on}} | max-depth = {{convert|75|m|ft|abbr=on}} | volume = 148 km<sup>3</sup> (32.6 trillion gallons) | residence_time = <!--[[Greenwich Mean Time]] (GMT) --> | shore = {{convert|4800|km|-1}} | elevation = {{convert|85|m|ft|abbr=on}} | frozen = | islands = | cities = | reference = }} '''Lake Volta''' ({{langx|fr|Lac Volta}}), nyɛla mɔɣi'titali din yaliŋ galisi ka nyɛ din be [[Akosombo Dam]] din tiri Ghananima niɣilim buɣim nyaaŋa. Di nyɛla din be [[Ghana]] tiŋgbani ni ka di yaliŋ nyɛla din paai kamani {{convert|8,502|km2|sqmi}}.<ref name=":0">{{Cite web|title=Lake Volta {{!}} lake, Ghana|url=https://www.britannica.com/place/Lake-Volta|access-date=2021-02-06|website=Encyclopedia Britannica|language=en}}</ref> Di nyɛla din be [[Akosombo]] wulinluhili zaŋ chaŋ tiŋgbani tudu yaɣili polo.<ref>{{cite web|title=Lake Volta, Ghana|url=https://visibleearth.nasa.gov/view.php?id=58197|website=Visible Earth|date = 7 April 2002|publisher=NASA|access-date=7 March 2018}}</ref><ref>{{cite web|title=Largest, Tallest, Biggest, Shortest|url=https://www.mcqspoint.com/general-knowledge/largest-tallest-biggest-of-universe|website=McqsPoint|access-date=9 February 2018|archive-date=9 February 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190209232358/https://www.mcqspoint.com/general-knowledge/largest-tallest-biggest-of-universe.html|url-status=dead}}</ref> ==Geography== Lake Volta nyɛla din be "[[Prime meridian (Greenwich)|prime meridian]]" yaɣili ka nyɛ din miri tiŋ yuli booni Yapei ka nyɛ din lahi be [[Akosombo Dam]] wulinluhili ka di waɣilim be kamani {{convert|520|km|abbr=on}} zaŋ chaŋ Yapei. Akosombo Dam nyɛla din chirigi [[White Volta River]] mini [[Black Volta River]] zaa ka bɛ laɣim di zaa boli li [[Volta River]]. Di ni miri "island" shɛŋa nyɛ [[Dodi Island|Dodi]], Dwarf, n ti pahi Kporve.<ref name="Dodi Island cruises">{{cite web|url=http://ip-173-201-6-90.ip.secureserver.net/african-destinations/west-africa/ghana/tours/dodi-island-2-days|title=Dodi Island cruises|website=secureserver.net|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20101031061059/http://ip-173-201-6-90.ip.secureserver.net/african-destinations/west-africa/ghana/tours/dodi-island-2-days|archive-date=2010-10-31}}</ref> [[Digya National Park]] nyɛla din be lala mɔɣititali ŋɔ nudirirgu zuɣu. [[File:Fishing community.jpg|thumb|left|Fishing boats in one of the lakeshore communities]] <ref name="alja_HowC">{{Cite web |title=How CNN reported on 'child slaves' who were not really enslaved |last=Okyere |first=Samuel |work=AlJazeera |date=18 March 2019 |access-date=30 July 2019 |url= https://www.aljazeera.com/indepth/opinion/cnn-reported-child-slaves-enslaved-190315103733047.html }}</ref><ref>{{cite news |date=July 10, 2023 |title=Ghanaian children wrongly taken in raids backed by US charity IJM |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-66122058/}}</ref> == Alomonima mini binshɛŋa din niŋ == Silimiin goli October biɛɣ'pin'yini dali yuuni 2025, ŋuriŋ nyɛla din daa nya sarati Lake Volta din miri Kete Krachi ka be Oti Region la ka dizuɣu daa chɛ ka salo ban kalinli yiɣisi pinaanu daa kpi. Lala ŋuriŋ ŋɔ nyɛla ŋun daa yi Okuma chani Bovime ka daa nya sarati ŋɔ wuntaŋni kurigi yini ni daa yaɣi minti pihita. Vihigu din yina [https://ghanamaritime.gov.gh/ Ghana Maritime Authority (GMA)] wuhiya ni lala ŋuriŋ ŋɔ nyɛla ŋun daa kpuɣi salo maa yaɣi di ni daa to ni o kpuɣi kalinli shɛli .<ref>{{Cite web |date=2025-10-13 |title=Ghana Maritime Authority confirms fatal Volta Lake boat disaster near Kete Krachi |url=https://www.gbcghanaonline.com/general/gma-kete-krachi/2025/ |access-date=2025-10-14 |language=en-US}}</ref> {{clear}} {{wide image|Volta lake from the Saint Barbara Church.JPG|1000px|align-cap=center|[[Panorama]] and [[landscape]] of Lake Volta in [[Ghana]]: Lake Volta is the largest [[reservoir]] by surface area in the [[world]].}} ==Photos== <gallery class="center"> File:Ferry Lake Volta.jpg|A ferry on Lake Volta File:Lake Volta Ghana.jpg|Photograph of Lake Volta File:Akosombo Port Signage.jpg|[[Akosombo]] Port's signage File:Volta-lake-ghosttree.jpg|Trees in Lake Volta File:Dodi Island (Dodi Princess) Dock − Lake Volta.jpg|[[Dock (maritime)|Dock]] of [[Dodi Island]] with [[Dodi Princess]] File:Lake Volta 06.jpg|Bridge leaving Volta region heading to [[Accra]] </gallery> ==See also== {{Portal|Africa|Water}} *[[Lake Kariba]], the world's [[List of reservoirs by volume|largest reservoir by volume]]. == References == {{Reflist}} ==External links== {{commons category}} *[http://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/tourism/akosombo.php Lake Volta & Akosombo on Ghanaweb.com] *[https://web.archive.org/web/20090506103815/http://www.ilec.or.jp/database/afr/afr-16.html Volta Lake], International Lake Environment Committee Web site *[https://web.archive.org/web/20130228153027/http://www.viddler.com/v/73c6b0f6 Gold exploration in the Volta region]&nbsp;— Objective Capital Africa Resources Investment Conference (video) *[http://www.ghana-net.com/volta-lake-and-akosombo-dam-eastern-region-volta-region-and-northern-region-of-ghana Lake Volta] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130530075154/http://ghana-net.com/volta-lake-and-akosombo-dam-eastern-region-volta-region-and-northern-region-of-ghana |date=2013-05-30 }}&nbsp;— more information on Ghana-Net.com [[Category:Lake Volta| ]] [[Category:Volta River]] [[Category:Reservoirs in Ghana|Volta]] [[Category:Artificial lakes]] [[Category:1915 establishments in Africa]] 7o4ysr19hbyzln3g0my8ymstmmawh1e 138276 138275 2026-05-30T20:50:32Z Kalakpagh 2501 /* See also */ Updated Content 138276 wikitext text/x-wiki {{Short description|World's largest artificial reservoir by surface area, located in Ghana}} {{Infobox body of water | name = Lake Volta<br>''Lac Volta'' | image = Adomi-bridge 0418.png | caption = View of Lake Volta and Adomi bridge | image_bathymetry = Volta river black white red descriptions.PNG | caption_bathymetry = Lake Volta in Ghana | location = [[Ghana]], [[West Africa]] | coords = {{coord|6|30|N|0|0|E|type:waterbody_region:GH|display=inline,title}} | lake_type = [[Reservoir]] | inflow = [[White Volta River]]<br />[[Black Volta River]] | outflow = [[Volta River]] | catchment = {{convert|385180|km2|sqmi|abbr=on}} | basin_countries = Ghana | length = | pushpin_map = Ghana | width = | area = {{convert|8502|km2|sqmi|abbr=on}} | depth = {{convert|18.8|m|ftin|abbr=on}} | max-depth = {{convert|75|m|ft|abbr=on}} | volume = 148 km<sup>3</sup> (32.6 trillion gallons) | residence_time = <!--[[Greenwich Mean Time]] (GMT) --> | shore = {{convert|4800|km|-1}} | elevation = {{convert|85|m|ft|abbr=on}} | frozen = | islands = | cities = | reference = }} '''Lake Volta''' ({{langx|fr|Lac Volta}}), nyɛla mɔɣi'titali din yaliŋ galisi ka nyɛ din be [[Akosombo Dam]] din tiri Ghananima niɣilim buɣim nyaaŋa. Di nyɛla din be [[Ghana]] tiŋgbani ni ka di yaliŋ nyɛla din paai kamani {{convert|8,502|km2|sqmi}}.<ref name=":0">{{Cite web|title=Lake Volta {{!}} lake, Ghana|url=https://www.britannica.com/place/Lake-Volta|access-date=2021-02-06|website=Encyclopedia Britannica|language=en}}</ref> Di nyɛla din be [[Akosombo]] wulinluhili zaŋ chaŋ tiŋgbani tudu yaɣili polo.<ref>{{cite web|title=Lake Volta, Ghana|url=https://visibleearth.nasa.gov/view.php?id=58197|website=Visible Earth|date = 7 April 2002|publisher=NASA|access-date=7 March 2018}}</ref><ref>{{cite web|title=Largest, Tallest, Biggest, Shortest|url=https://www.mcqspoint.com/general-knowledge/largest-tallest-biggest-of-universe|website=McqsPoint|access-date=9 February 2018|archive-date=9 February 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190209232358/https://www.mcqspoint.com/general-knowledge/largest-tallest-biggest-of-universe.html|url-status=dead}}</ref> ==Geography== Lake Volta nyɛla din be "[[Prime meridian (Greenwich)|prime meridian]]" yaɣili ka nyɛ din miri tiŋ yuli booni Yapei ka nyɛ din lahi be [[Akosombo Dam]] wulinluhili ka di waɣilim be kamani {{convert|520|km|abbr=on}} zaŋ chaŋ Yapei. Akosombo Dam nyɛla din chirigi [[White Volta River]] mini [[Black Volta River]] zaa ka bɛ laɣim di zaa boli li [[Volta River]]. Di ni miri "island" shɛŋa nyɛ [[Dodi Island|Dodi]], Dwarf, n ti pahi Kporve.<ref name="Dodi Island cruises">{{cite web|url=http://ip-173-201-6-90.ip.secureserver.net/african-destinations/west-africa/ghana/tours/dodi-island-2-days|title=Dodi Island cruises|website=secureserver.net|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20101031061059/http://ip-173-201-6-90.ip.secureserver.net/african-destinations/west-africa/ghana/tours/dodi-island-2-days|archive-date=2010-10-31}}</ref> [[Digya National Park]] nyɛla din be lala mɔɣititali ŋɔ nudirirgu zuɣu. [[File:Fishing community.jpg|thumb|left|Fishing boats in one of the lakeshore communities]] <ref name="alja_HowC">{{Cite web |title=How CNN reported on 'child slaves' who were not really enslaved |last=Okyere |first=Samuel |work=AlJazeera |date=18 March 2019 |access-date=30 July 2019 |url= https://www.aljazeera.com/indepth/opinion/cnn-reported-child-slaves-enslaved-190315103733047.html }}</ref><ref>{{cite news |date=July 10, 2023 |title=Ghanaian children wrongly taken in raids backed by US charity IJM |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-66122058/}}</ref> == Alomonima mini binshɛŋa din niŋ == Silimiin goli October biɛɣ'pin'yini dali yuuni 2025, ŋuriŋ nyɛla din daa nya sarati Lake Volta din miri Kete Krachi ka be Oti Region la ka dizuɣu daa chɛ ka salo ban kalinli yiɣisi pinaanu daa kpi. Lala ŋuriŋ ŋɔ nyɛla ŋun daa yi Okuma chani Bovime ka daa nya sarati ŋɔ wuntaŋni kurigi yini ni daa yaɣi minti pihita. Vihigu din yina [https://ghanamaritime.gov.gh/ Ghana Maritime Authority (GMA)] wuhiya ni lala ŋuriŋ ŋɔ nyɛla ŋun daa kpuɣi salo maa yaɣi di ni daa to ni o kpuɣi kalinli shɛli .<ref>{{Cite web |date=2025-10-13 |title=Ghana Maritime Authority confirms fatal Volta Lake boat disaster near Kete Krachi |url=https://www.gbcghanaonline.com/general/gma-kete-krachi/2025/ |access-date=2025-10-14 |language=en-US}}</ref> {{clear}} {{wide image|Volta lake from the Saint Barbara Church.JPG|1000px|align-cap=center|[[Panorama]] and [[landscape]] of Lake Volta in [[Ghana]]: Lake Volta is the largest [[reservoir]] by surface area in the [[world]].}} ==Photos== <gallery class="center"> File:Ferry Lake Volta.jpg|A ferry on Lake Volta File:Lake Volta Ghana.jpg|Photograph of Lake Volta File:Akosombo Port Signage.jpg|[[Akosombo]] Port's signage File:Volta-lake-ghosttree.jpg|Trees in Lake Volta File:Dodi Island (Dodi Princess) Dock − Lake Volta.jpg|[[Dock (maritime)|Dock]] of [[Dodi Island]] with [[Dodi Princess]] File:Lake Volta 06.jpg|Bridge leaving Volta region heading to [[Accra]] </gallery> ==See also== *[[Lake Kariba]], the world's [[List of reservoirs by volume|largest reservoir by volume]]. == References == {{Reflist}} ==External links== {{commons category}} *[http://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/tourism/akosombo.php Lake Volta & Akosombo on Ghanaweb.com] *[https://web.archive.org/web/20090506103815/http://www.ilec.or.jp/database/afr/afr-16.html Volta Lake], International Lake Environment Committee Web site *[https://web.archive.org/web/20130228153027/http://www.viddler.com/v/73c6b0f6 Gold exploration in the Volta region]&nbsp;— Objective Capital Africa Resources Investment Conference (video) *[http://www.ghana-net.com/volta-lake-and-akosombo-dam-eastern-region-volta-region-and-northern-region-of-ghana Lake Volta] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130530075154/http://ghana-net.com/volta-lake-and-akosombo-dam-eastern-region-volta-region-and-northern-region-of-ghana |date=2013-05-30 }}&nbsp;— more information on Ghana-Net.com [[Category:Lake Volta| ]] [[Category:Volta River]] [[Category:Reservoirs in Ghana|Volta]] [[Category:Artificial lakes]] [[Category:1915 establishments in Africa]] iun1m4j4rqxtb1b1al3sft330df49wr 138277 138276 2026-05-30T20:51:05Z Kalakpagh 2501 /* See also */ Updated Content 138277 wikitext text/x-wiki {{Short description|World's largest artificial reservoir by surface area, located in Ghana}} {{Infobox body of water | name = Lake Volta<br>''Lac Volta'' | image = Adomi-bridge 0418.png | caption = View of Lake Volta and Adomi bridge | image_bathymetry = Volta river black white red descriptions.PNG | caption_bathymetry = Lake Volta in Ghana | location = [[Ghana]], [[West Africa]] | coords = {{coord|6|30|N|0|0|E|type:waterbody_region:GH|display=inline,title}} | lake_type = [[Reservoir]] | inflow = [[White Volta River]]<br />[[Black Volta River]] | outflow = [[Volta River]] | catchment = {{convert|385180|km2|sqmi|abbr=on}} | basin_countries = Ghana | length = | pushpin_map = Ghana | width = | area = {{convert|8502|km2|sqmi|abbr=on}} | depth = {{convert|18.8|m|ftin|abbr=on}} | max-depth = {{convert|75|m|ft|abbr=on}} | volume = 148 km<sup>3</sup> (32.6 trillion gallons) | residence_time = <!--[[Greenwich Mean Time]] (GMT) --> | shore = {{convert|4800|km|-1}} | elevation = {{convert|85|m|ft|abbr=on}} | frozen = | islands = | cities = | reference = }} '''Lake Volta''' ({{langx|fr|Lac Volta}}), nyɛla mɔɣi'titali din yaliŋ galisi ka nyɛ din be [[Akosombo Dam]] din tiri Ghananima niɣilim buɣim nyaaŋa. Di nyɛla din be [[Ghana]] tiŋgbani ni ka di yaliŋ nyɛla din paai kamani {{convert|8,502|km2|sqmi}}.<ref name=":0">{{Cite web|title=Lake Volta {{!}} lake, Ghana|url=https://www.britannica.com/place/Lake-Volta|access-date=2021-02-06|website=Encyclopedia Britannica|language=en}}</ref> Di nyɛla din be [[Akosombo]] wulinluhili zaŋ chaŋ tiŋgbani tudu yaɣili polo.<ref>{{cite web|title=Lake Volta, Ghana|url=https://visibleearth.nasa.gov/view.php?id=58197|website=Visible Earth|date = 7 April 2002|publisher=NASA|access-date=7 March 2018}}</ref><ref>{{cite web|title=Largest, Tallest, Biggest, Shortest|url=https://www.mcqspoint.com/general-knowledge/largest-tallest-biggest-of-universe|website=McqsPoint|access-date=9 February 2018|archive-date=9 February 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190209232358/https://www.mcqspoint.com/general-knowledge/largest-tallest-biggest-of-universe.html|url-status=dead}}</ref> ==Geography== Lake Volta nyɛla din be "[[Prime meridian (Greenwich)|prime meridian]]" yaɣili ka nyɛ din miri tiŋ yuli booni Yapei ka nyɛ din lahi be [[Akosombo Dam]] wulinluhili ka di waɣilim be kamani {{convert|520|km|abbr=on}} zaŋ chaŋ Yapei. Akosombo Dam nyɛla din chirigi [[White Volta River]] mini [[Black Volta River]] zaa ka bɛ laɣim di zaa boli li [[Volta River]]. Di ni miri "island" shɛŋa nyɛ [[Dodi Island|Dodi]], Dwarf, n ti pahi Kporve.<ref name="Dodi Island cruises">{{cite web|url=http://ip-173-201-6-90.ip.secureserver.net/african-destinations/west-africa/ghana/tours/dodi-island-2-days|title=Dodi Island cruises|website=secureserver.net|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20101031061059/http://ip-173-201-6-90.ip.secureserver.net/african-destinations/west-africa/ghana/tours/dodi-island-2-days|archive-date=2010-10-31}}</ref> [[Digya National Park]] nyɛla din be lala mɔɣititali ŋɔ nudirirgu zuɣu. [[File:Fishing community.jpg|thumb|left|Fishing boats in one of the lakeshore communities]] <ref name="alja_HowC">{{Cite web |title=How CNN reported on 'child slaves' who were not really enslaved |last=Okyere |first=Samuel |work=AlJazeera |date=18 March 2019 |access-date=30 July 2019 |url= https://www.aljazeera.com/indepth/opinion/cnn-reported-child-slaves-enslaved-190315103733047.html }}</ref><ref>{{cite news |date=July 10, 2023 |title=Ghanaian children wrongly taken in raids backed by US charity IJM |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-66122058/}}</ref> == Alomonima mini binshɛŋa din niŋ == Silimiin goli October biɛɣ'pin'yini dali yuuni 2025, ŋuriŋ nyɛla din daa nya sarati Lake Volta din miri Kete Krachi ka be Oti Region la ka dizuɣu daa chɛ ka salo ban kalinli yiɣisi pinaanu daa kpi. Lala ŋuriŋ ŋɔ nyɛla ŋun daa yi Okuma chani Bovime ka daa nya sarati ŋɔ wuntaŋni kurigi yini ni daa yaɣi minti pihita. Vihigu din yina [https://ghanamaritime.gov.gh/ Ghana Maritime Authority (GMA)] wuhiya ni lala ŋuriŋ ŋɔ nyɛla ŋun daa kpuɣi salo maa yaɣi di ni daa to ni o kpuɣi kalinli shɛli .<ref>{{Cite web |date=2025-10-13 |title=Ghana Maritime Authority confirms fatal Volta Lake boat disaster near Kete Krachi |url=https://www.gbcghanaonline.com/general/gma-kete-krachi/2025/ |access-date=2025-10-14 |language=en-US}}</ref> {{clear}} {{wide image|Volta lake from the Saint Barbara Church.JPG|1000px|align-cap=center|[[Panorama]] and [[landscape]] of Lake Volta in [[Ghana]]: Lake Volta is the largest [[reservoir]] by surface area in the [[world]].}} ==Photos== <gallery class="center"> File:Ferry Lake Volta.jpg|A ferry on Lake Volta File:Lake Volta Ghana.jpg|Photograph of Lake Volta File:Akosombo Port Signage.jpg|[[Akosombo]] Port's signage File:Volta-lake-ghosttree.jpg|Trees in Lake Volta File:Dodi Island (Dodi Princess) Dock − Lake Volta.jpg|[[Dock (maritime)|Dock]] of [[Dodi Island]] with [[Dodi Princess]] File:Lake Volta 06.jpg|Bridge leaving Volta region heading to [[Accra]] </gallery> ==Lihimi m pahi == *[[Lake Kariba]], the world's [[List of reservoirs by volume|largest reservoir by volume]]. == References == {{Reflist}} ==External links== {{commons category}} *[http://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/tourism/akosombo.php Lake Volta & Akosombo on Ghanaweb.com] *[https://web.archive.org/web/20090506103815/http://www.ilec.or.jp/database/afr/afr-16.html Volta Lake], International Lake Environment Committee Web site *[https://web.archive.org/web/20130228153027/http://www.viddler.com/v/73c6b0f6 Gold exploration in the Volta region]&nbsp;— Objective Capital Africa Resources Investment Conference (video) *[http://www.ghana-net.com/volta-lake-and-akosombo-dam-eastern-region-volta-region-and-northern-region-of-ghana Lake Volta] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130530075154/http://ghana-net.com/volta-lake-and-akosombo-dam-eastern-region-volta-region-and-northern-region-of-ghana |date=2013-05-30 }}&nbsp;— more information on Ghana-Net.com [[Category:Lake Volta| ]] [[Category:Volta River]] [[Category:Reservoirs in Ghana|Volta]] [[Category:Artificial lakes]] [[Category:1915 establishments in Africa]] kt8delx90zso959bcusfv4owel8qrjt 138278 138277 2026-05-30T20:51:53Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 138278 wikitext text/x-wiki {{Short description|World's largest artificial reservoir by surface area, located in Ghana}} {{Infobox body of water | name = Lake Volta<br>''Lac Volta'' | image = Adomi-bridge 0418.png | caption = View of Lake Volta and Adomi bridge | image_bathymetry = Volta river black white red descriptions.PNG | caption_bathymetry = Lake Volta in Ghana | location = [[Ghana]], [[West Africa]] | coords = {{coord|6|30|N|0|0|E|type:waterbody_region:GH|display=inline,title}} | lake_type = [[Reservoir]] | inflow = [[White Volta River]]<br />[[Black Volta River]] | outflow = [[Volta River]] | catchment = {{convert|385180|km2|sqmi|abbr=on}} | basin_countries = Ghana | length = | pushpin_map = Ghana | width = | area = {{convert|8502|km2|sqmi|abbr=on}} | depth = {{convert|18.8|m|ftin|abbr=on}} | max-depth = {{convert|75|m|ft|abbr=on}} | volume = 148 km<sup>3</sup> (32.6 trillion gallons) | residence_time = <!--[[Greenwich Mean Time]] (GMT) --> | shore = {{convert|4800|km|-1}} | elevation = {{convert|85|m|ft|abbr=on}} | frozen = | islands = | cities = | reference = }} '''Lake Volta''' ({{langx|fr|Lac Volta}}), nyɛla mɔɣi'titali din yaliŋ galisi ka nyɛ din be [[Akosombo Dam]] din tiri Ghananima niɣilim buɣim nyaaŋa. Di nyɛla din be [[Ghana]] tiŋgbani ni ka di yaliŋ nyɛla din paai kamani {{convert|8,502|km2|sqmi}}.<ref name=":0">{{Cite web|title=Lake Volta {{!}} lake, Ghana|url=https://www.britannica.com/place/Lake-Volta|access-date=2021-02-06|website=Encyclopedia Britannica|language=en}}</ref> Di nyɛla din be [[Akosombo]] wulinluhili zaŋ chaŋ tiŋgbani tudu yaɣili polo.<ref>{{cite web|title=Lake Volta, Ghana|url=https://visibleearth.nasa.gov/view.php?id=58197|website=Visible Earth|date = 7 April 2002|publisher=NASA|access-date=7 March 2018}}</ref><ref>{{cite web|title=Largest, Tallest, Biggest, Shortest|url=https://www.mcqspoint.com/general-knowledge/largest-tallest-biggest-of-universe|website=McqsPoint|access-date=9 February 2018|archive-date=9 February 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190209232358/https://www.mcqspoint.com/general-knowledge/largest-tallest-biggest-of-universe.html|url-status=dead}}</ref> ==Geography== Lake Volta nyɛla din be "[[Prime meridian (Greenwich)|prime meridian]]" yaɣili ka nyɛ din miri tiŋ yuli booni Yapei ka nyɛ din lahi be [[Akosombo Dam]] wulinluhili ka di waɣilim be kamani {{convert|520|km|abbr=on}} zaŋ chaŋ Yapei. Akosombo Dam nyɛla din chirigi [[White Volta River]] mini [[Black Volta River]] zaa ka bɛ laɣim di zaa boli li [[Volta River]]. Di ni miri "island" shɛŋa nyɛ [[Dodi Island|Dodi]], Dwarf, n ti pahi Kporve.<ref name="Dodi Island cruises">{{cite web|url=http://ip-173-201-6-90.ip.secureserver.net/african-destinations/west-africa/ghana/tours/dodi-island-2-days|title=Dodi Island cruises|website=secureserver.net|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20101031061059/http://ip-173-201-6-90.ip.secureserver.net/african-destinations/west-africa/ghana/tours/dodi-island-2-days|archive-date=2010-10-31}}</ref> [[Digya National Park]] nyɛla din be lala mɔɣititali ŋɔ nudirirgu zuɣu. [[File:Fishing community.jpg|thumb|left|Fishing boats in one of the lakeshore communities]] <ref name="alja_HowC">{{Cite web |title=How CNN reported on 'child slaves' who were not really enslaved |last=Okyere |first=Samuel |work=AlJazeera |date=18 March 2019 |access-date=30 July 2019 |url= https://www.aljazeera.com/indepth/opinion/cnn-reported-child-slaves-enslaved-190315103733047.html }}</ref><ref>{{cite news |date=July 10, 2023 |title=Ghanaian children wrongly taken in raids backed by US charity IJM |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-66122058/}}</ref> == Alomonima mini binshɛŋa din niŋ == Silimiin goli October biɛɣ'pin'yini dali yuuni 2025, ŋuriŋ nyɛla din daa nya sarati Lake Volta din miri Kete Krachi ka be Oti Region la ka dizuɣu daa chɛ ka salo ban kalinli yiɣisi pinaanu daa kpi. Lala ŋuriŋ ŋɔ nyɛla ŋun daa yi Okuma chani Bovime ka daa nya sarati ŋɔ wuntaŋni kurigi yini ni daa yaɣi minti pihita. Vihigu din yina [https://ghanamaritime.gov.gh/ Ghana Maritime Authority (GMA)] wuhiya ni lala ŋuriŋ ŋɔ nyɛla ŋun daa kpuɣi salo maa yaɣi di ni daa to ni o kpuɣi kalinli shɛli .<ref>{{Cite web |date=2025-10-13 |title=Ghana Maritime Authority confirms fatal Volta Lake boat disaster near Kete Krachi |url=https://www.gbcghanaonline.com/general/gma-kete-krachi/2025/ |access-date=2025-10-14 |language=en-US}}</ref> {{clear}} {{wide image|Volta lake from the Saint Barbara Church.JPG|1000px|align-cap=center|[[Panorama]] and [[landscape]] of Lake Volta in [[Ghana]]: Lake Volta is the largest [[reservoir]] by surface area in the [[world]].}} ==Photos== <gallery class="center"> File:Ferry Lake Volta.jpg|A ferry on Lake Volta File:Lake Volta Ghana.jpg|Photograph of Lake Volta File:Akosombo Port Signage.jpg|[[Akosombo]] Port's signage File:Volta-lake-ghosttree.jpg|Trees in Lake Volta File:Dodi Island (Dodi Princess) Dock − Lake Volta.jpg|[[Dock (maritime)|Dock]] of [[Dodi Island]] with [[Dodi Princess]] File:Lake Volta 06.jpg|Bridge leaving Volta region heading to [[Accra]] </gallery> ==Lihimi m pahi == *[[Lake Kariba]], the world's [[List of reservoirs by volume|largest reservoir by volume]]. == Kundivihira == {{Reflist}} ==External links== {{commons category}} *[http://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/tourism/akosombo.php Lake Volta & Akosombo on Ghanaweb.com] *[https://web.archive.org/web/20090506103815/http://www.ilec.or.jp/database/afr/afr-16.html Volta Lake], International Lake Environment Committee Web site *[https://web.archive.org/web/20130228153027/http://www.viddler.com/v/73c6b0f6 Gold exploration in the Volta region]&nbsp;— Objective Capital Africa Resources Investment Conference (video) *[http://www.ghana-net.com/volta-lake-and-akosombo-dam-eastern-region-volta-region-and-northern-region-of-ghana Lake Volta] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130530075154/http://ghana-net.com/volta-lake-and-akosombo-dam-eastern-region-volta-region-and-northern-region-of-ghana |date=2013-05-30 }}&nbsp;— more information on Ghana-Net.com [[Category:Lake Volta| ]] [[Category:Volta River]] [[Category:Reservoirs in Ghana|Volta]] [[Category:Artificial lakes]] [[Category:1915 establishments in Africa]] n5j4sqa4ry16x0aaqvdf43aq3f65isv 138279 138278 2026-05-30T20:52:57Z Kalakpagh 2501 added databox 138279 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|World's largest artificial reservoir by surface area, located in Ghana}} {{Infobox body of water | name = Lake Volta<br>''Lac Volta'' | image = Adomi-bridge 0418.png | caption = View of Lake Volta and Adomi bridge | image_bathymetry = Volta river black white red descriptions.PNG | caption_bathymetry = Lake Volta in Ghana | location = [[Ghana]], [[West Africa]] | coords = {{coord|6|30|N|0|0|E|type:waterbody_region:GH|display=inline,title}} | lake_type = [[Reservoir]] | inflow = [[White Volta River]]<br />[[Black Volta River]] | outflow = [[Volta River]] | catchment = {{convert|385180|km2|sqmi|abbr=on}} | basin_countries = Ghana | length = | pushpin_map = Ghana | width = | area = {{convert|8502|km2|sqmi|abbr=on}} | depth = {{convert|18.8|m|ftin|abbr=on}} | max-depth = {{convert|75|m|ft|abbr=on}} | volume = 148 km<sup>3</sup> (32.6 trillion gallons) | residence_time = <!--[[Greenwich Mean Time]] (GMT) --> | shore = {{convert|4800|km|-1}} | elevation = {{convert|85|m|ft|abbr=on}} | frozen = | islands = | cities = | reference = }} '''Lake Volta''' ({{langx|fr|Lac Volta}}), nyɛla mɔɣi'titali din yaliŋ galisi ka nyɛ din be [[Akosombo Dam]] din tiri Ghananima niɣilim buɣim nyaaŋa. Di nyɛla din be [[Ghana]] tiŋgbani ni ka di yaliŋ nyɛla din paai kamani {{convert|8,502|km2|sqmi}}.<ref name=":0">{{Cite web|title=Lake Volta {{!}} lake, Ghana|url=https://www.britannica.com/place/Lake-Volta|access-date=2021-02-06|website=Encyclopedia Britannica|language=en}}</ref> Di nyɛla din be [[Akosombo]] wulinluhili zaŋ chaŋ tiŋgbani tudu yaɣili polo.<ref>{{cite web|title=Lake Volta, Ghana|url=https://visibleearth.nasa.gov/view.php?id=58197|website=Visible Earth|date = 7 April 2002|publisher=NASA|access-date=7 March 2018}}</ref><ref>{{cite web|title=Largest, Tallest, Biggest, Shortest|url=https://www.mcqspoint.com/general-knowledge/largest-tallest-biggest-of-universe|website=McqsPoint|access-date=9 February 2018|archive-date=9 February 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190209232358/https://www.mcqspoint.com/general-knowledge/largest-tallest-biggest-of-universe.html|url-status=dead}}</ref> ==Geography== Lake Volta nyɛla din be "[[Prime meridian (Greenwich)|prime meridian]]" yaɣili ka nyɛ din miri tiŋ yuli booni Yapei ka nyɛ din lahi be [[Akosombo Dam]] wulinluhili ka di waɣilim be kamani {{convert|520|km|abbr=on}} zaŋ chaŋ Yapei. Akosombo Dam nyɛla din chirigi [[White Volta River]] mini [[Black Volta River]] zaa ka bɛ laɣim di zaa boli li [[Volta River]]. Di ni miri "island" shɛŋa nyɛ [[Dodi Island|Dodi]], Dwarf, n ti pahi Kporve.<ref name="Dodi Island cruises">{{cite web|url=http://ip-173-201-6-90.ip.secureserver.net/african-destinations/west-africa/ghana/tours/dodi-island-2-days|title=Dodi Island cruises|website=secureserver.net|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20101031061059/http://ip-173-201-6-90.ip.secureserver.net/african-destinations/west-africa/ghana/tours/dodi-island-2-days|archive-date=2010-10-31}}</ref> [[Digya National Park]] nyɛla din be lala mɔɣititali ŋɔ nudirirgu zuɣu. [[File:Fishing community.jpg|thumb|left|Fishing boats in one of the lakeshore communities]] <ref name="alja_HowC">{{Cite web |title=How CNN reported on 'child slaves' who were not really enslaved |last=Okyere |first=Samuel |work=AlJazeera |date=18 March 2019 |access-date=30 July 2019 |url= https://www.aljazeera.com/indepth/opinion/cnn-reported-child-slaves-enslaved-190315103733047.html }}</ref><ref>{{cite news |date=July 10, 2023 |title=Ghanaian children wrongly taken in raids backed by US charity IJM |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-66122058/}}</ref> == Alomonima mini binshɛŋa din niŋ == Silimiin goli October biɛɣ'pin'yini dali yuuni 2025, ŋuriŋ nyɛla din daa nya sarati Lake Volta din miri Kete Krachi ka be Oti Region la ka dizuɣu daa chɛ ka salo ban kalinli yiɣisi pinaanu daa kpi. Lala ŋuriŋ ŋɔ nyɛla ŋun daa yi Okuma chani Bovime ka daa nya sarati ŋɔ wuntaŋni kurigi yini ni daa yaɣi minti pihita. Vihigu din yina [https://ghanamaritime.gov.gh/ Ghana Maritime Authority (GMA)] wuhiya ni lala ŋuriŋ ŋɔ nyɛla ŋun daa kpuɣi salo maa yaɣi di ni daa to ni o kpuɣi kalinli shɛli .<ref>{{Cite web |date=2025-10-13 |title=Ghana Maritime Authority confirms fatal Volta Lake boat disaster near Kete Krachi |url=https://www.gbcghanaonline.com/general/gma-kete-krachi/2025/ |access-date=2025-10-14 |language=en-US}}</ref> {{clear}} {{wide image|Volta lake from the Saint Barbara Church.JPG|1000px|align-cap=center|[[Panorama]] and [[landscape]] of Lake Volta in [[Ghana]]: Lake Volta is the largest [[reservoir]] by surface area in the [[world]].}} ==Photos== <gallery class="center"> File:Ferry Lake Volta.jpg|A ferry on Lake Volta File:Lake Volta Ghana.jpg|Photograph of Lake Volta File:Akosombo Port Signage.jpg|[[Akosombo]] Port's signage File:Volta-lake-ghosttree.jpg|Trees in Lake Volta File:Dodi Island (Dodi Princess) Dock − Lake Volta.jpg|[[Dock (maritime)|Dock]] of [[Dodi Island]] with [[Dodi Princess]] File:Lake Volta 06.jpg|Bridge leaving Volta region heading to [[Accra]] </gallery> ==Lihimi m pahi == *[[Lake Kariba]], the world's [[List of reservoirs by volume|largest reservoir by volume]]. == Kundivihira == {{Reflist}} ==External links== {{commons category}} *[http://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/tourism/akosombo.php Lake Volta & Akosombo on Ghanaweb.com] *[https://web.archive.org/web/20090506103815/http://www.ilec.or.jp/database/afr/afr-16.html Volta Lake], International Lake Environment Committee Web site *[https://web.archive.org/web/20130228153027/http://www.viddler.com/v/73c6b0f6 Gold exploration in the Volta region]&nbsp;— Objective Capital Africa Resources Investment Conference (video) *[http://www.ghana-net.com/volta-lake-and-akosombo-dam-eastern-region-volta-region-and-northern-region-of-ghana Lake Volta] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130530075154/http://ghana-net.com/volta-lake-and-akosombo-dam-eastern-region-volta-region-and-northern-region-of-ghana |date=2013-05-30 }}&nbsp;— more information on Ghana-Net.com [[Category:Lake Volta| ]] [[Category:Volta River]] [[Category:Reservoirs in Ghana|Volta]] [[Category:Artificial lakes]] [[Category:1915 establishments in Africa]] mvilex50esnp8r37hqi4jd7qjq6c7wf Lake Bosumtwi 0 33222 138280 2026-05-30T21:00:00Z Kalakpagh 2501 Created article 138280 wikitext text/x-wiki {{Short description|Crater lake in Ghana}} {{Infobox body of water | name = Lake Bosumtwi | image = An Explosive Beginning for Lake Bosumtwi (154739 - 151229 lrg).jpg | caption = Satellite image of Lake Bosumtwi | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = [[Ashanti Region|Ashanti]] | coords = {{coord|06|30|20|N|01|24|33|W|region:GH-AH_type:waterbody_scale:100000|display=inline,title}} | type = [[Ancient lake]], [[Impact crater]] lake<br>1.07 million years old<ref name=EIDB /> | inflow = rainfall<ref name="LakeNet"/> | outflow = [[Endorheic basin|none]]<ref name="LakeNet"/> | catchment = {{convert|400|km2|abbr=on}}<ref name="LakeNet"/> | basin_countries = Ghana | length = {{convert|8.6|km|abbr=on}} | width = {{convert|8.1|km|abbr=on}} | area = {{convert|49|km2|abbr=on}}<ref name="LakeNet"/> | depth = {{convert|45|m|abbr=on}}<ref name="LakeNet"/> | max-depth = {{convert|81|m|abbr=on}}<ref name="LakeNet"/> | volume = | residence_time = | shore = | elevation = {{convert|150|m|abbr=on}} | islands = | cities = <!-- Map --> | pushpin_map = Ghana#Africa | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = Location of Lake Bosumtwi in Ghana. | pushpin_map_caption = <!-- Below --> | website = | reference = <ref name="LakeNet">{{cite web |url=http://www.worldlakes.org/lakedetails.asp?lakeid=10252 |archive-url=https://web.archive.org/web/20031128025500/http://www.worldlakes.org/lakedetails.asp?lakeid=10252 |url-status=usurped |archive-date=November 28, 2003 |title=Bosumtwi |website=LakeNet |access-date=2007-02-18}}</ref> }} '''Lake Bosomtwe''',<ref>{{Cite web |title=Visit Ghana - Lake Bosomtwe |url=https://visitghana.com/attractions/lake-bosomtwe/#:~:text=Getting%20there,a%20community%20mounted%20entry%20point. |access-date=2025-04-27 |website=Visit Ghana |language=en-US}}</ref> ka shɛba tooi sabiri li '''Bosumtwi''',<ref name="Touringghana">{{Cite web|url=https://touringghana.com/lake-bosomtwi/ |title=Lake Bosomtwi |date=2016-03-27 |website=touringghana.com |language=en-US |access-date=2019-06-08}}</ref> di koŋko nyɛ "natural lake" din be [[Ghana]]. Di yaliŋ nyɛla din paai kamani{{convert|10.5|km|mi}}.<ref name="LakeNet"/> Di waɣilim nyɛla din be kamani {{cvt|30|km||}} zaŋ chaŋ [[Kumasi]], tiŋzuɣu zaŋ n-ti [[Ashanti Region|Ashanti]]. Tiŋkpaŋsi din kalinli paai kamani pihita nyɛla din miri [[Impact crater lake|crater lake]] zaŋ n-ti Lake Bosomtwe ka bɛ zaa kalinli yiɣisi 70,000.<ref name="Touringghana"/> Lala tiŋkpaŋsi maa shɛli niriba pam ni mi nyɛ Abono.<ref name="auto">{{Cite journal|last=Adom|first=Dickson|date=2018-01-01|title=The human impact and the aquatic biodiversity of lake Bosomtwe: rennaisance (sic) of the cultural traditions of Abono (Ghana)?|journal= Transylvanian Review of Systematical and Ecological Research|volume=20|issue=1|pages=87–110|doi=10.1515/trser-2018-0007|issn=2344-3219|doi-access=free}}</ref><ref>{{cite web |last1=Serwaa |first1=Maame |title=Why Ghana’s Lake Bosomtwe Should Be on Your Travel Bucket List |url=https://yochale.com/ghana-lake-bosomtwe |website=Yo Chale |access-date=23 January 2025}}</ref> Kanbonsi nyɛla ban nya Bosomtwe ka di nya ashili mɔɣili. Bɛ nyɛla ban mali dihitabili ni kpimba nyɛla ban kanna ni n-ti puhiri [[Asase Ya]]. Lala daliri ŋɔ zuɣu, niri ni tooi gbahi zahim ni ni "wooden [[Plank (wood)|planks]]" koŋko. Zahim shɛba ban be lala mɔɣili ŋɔ shɛŋa nyɛ [[Endemism|endemic]] cichlid ''[[Hemichromis frempongi]]'', ''[[Tilapia busumana]]'' n-ti pahi ''[[Tilapia discolor|T. discolor]]''.<ref>{{FishBase | genus = Hemichromis | species = frempongi | month = February | year = 2012}}</ref><ref>{{FishBase | genus = Tilapia | species = busumana | month = February | year = 2012}}</ref><ref>{{FishBase | genus = Tilapia | species = discolor | month = February | year = 2012}}</ref> [[File:Bosumtwi Worldwind SW.jpg|thumb|right|Oblique view with 3x vertical exaggeration]] == Impact crater == {{Infobox terrestrial impact site | name = Bosumtwi crater | other_name = | photo = | photo_caption = | map = Africa | map_caption = Asteroid impact location in Africa | coordinates = | confidence = Confirmed | diameter = {{cvt| 10.5|km||}} | depth = * {{convert|380|m|ft|abbr=on}} (exposed)<br> * {{convert|750|m|ft|abbr=on}} (original, incl. sediments) | age = 1.07 Ma | exposed = | drilled = | imp_size = | bolide = | country = [[Ghana]] | state = }}[[File:Figure 2 PX of PDFs.jpg|thumb|Planar deformation features from the Bosumtwi impact crater visible under the optical and scanning electron microscope.<ref>{{Cite journal |last1=Losiak |first1=Anna |last2=Golebiowska |first2=Izabela |last3=Ferrière |first3=Ludovic |last4=Wojciechowski |first4=Jacek |last5=Huber |first5=Matthew S. |last6=Koeberl |first6=Christian |date=2016-04-01 |title=WIP: A Web-based program for indexing planar features in quartz grains and its usage |journal=[[Meteoritics & Planetary Science]] |language=en |volume=51 |issue=4 |pages=647–662 |doi=10.1111/maps.12614 |issn=1945-5100 |bibcode=2016M&PS...51..647L|doi-access=free }}</ref>]] Lake Bosomtwe yaliŋ nyɛla din paai kamani {{convert|10.5|km|mi|abbr=on}} ka di yaliŋ ŋɔ nyɛ din gari saha ŋɔ lake din gba yaliŋ paai {{convert|8|km|mi|abbr=on}} ka di yuma bee yuusim paai kamani 1.07 miliyɔŋ ([[Pleistocene]] saha).<ref name=EIDB>{{cite Earth Impact DB| name = Bosumtwi | accessdate = 2009-08-12}}</ref><ref name=Koeberl2007>{{cite journal | author = Koeberl, C. |author2=Milkereit, B. |author3=Overpeck, J.T. |author4=Scholz, C.A. |author5=Amoako, P.Y.O. |author6=Boamah, D. |author7=Danuor, S. |author8=Karp, T. |author9=Kueck, J. |author10=Hecky, R.E. | year = 2007 | title = An international and multidisciplinary drilling project into a young complex impact structure: The 2004 ICDP Bosumtwi Crater Drilling Project—An overview | journal = Meteoritics & Planetary Science | volume = 42 | issue = 4–5 | pages = 483–511 | doi = 10.1111/j.1945-5100.2007.tb01057.x |bibcode = 2007M&PS...42..483K |s2cid=6897812 |display-authors=etal|url=http://gfzpublic.gfz-potsdam.de/pubman/item/escidoc:236501 |doi-access=free }}</ref> Di ziliŋ nyɛla din paai kamani {{convert|380|m|ft|abbr=on}} amaa di yi kali pahi lake sediments ziliŋ di nyɛla din paai - {{convert|750|m|ft|abbr=on}}.<ref>{{cite web|url=http://www.wondermondo.com/Countries/Af/Ghana/Ashanti/LakeBosumtwi.htm |title=Lake Bosumtwi |website=Wondermondo |date=2013-02-09}}</ref><ref name="Artemievaetal2004">{{cite journal | author = Artemieva, N.|author-link=Natalia Artemieva |author2=Karp, T. |author3=Milkereit, B. | year = 2004 | title = Investigating the Lake Bosumtwi impact structure: Insight from numerical modeling | journal = Geochemistry, Geophysics, Geosystems | volume = 5 | issue = 11 |pages=Q11016 | doi = 10.1029/2004GC000733 |bibcode = 2004GGG.....511016A |display-authors=etal| doi-access = |s2cid=129665903 }}</ref> <ref name="Galiazzoetal2013">{{cite journal | author = Galiazzo, M. A. |author2=Bazsó, Á. |author3=Huber, M. S. |author4=Losiak, A. |author5=Dvorak, R. |author6=Koeberl, C. | year = 2013 | title = A statistical dynamical study of meteorite impactors: A case study based on parameters derived from the Bosumtwi impact event | journal = Astronomische Nachrichten | volume = 334 | issue = 9 | pages = 936–939 | doi = 10.1002/asna.201211964 |bibcode = 2013AN....334..936G |display-authors=etal|arxiv=1305.3631|s2cid=118723115 }}</ref> == Climate history == Di daa na nyɛla mɔɣini din mali binkɔbiri pam pɔi ni "asteroid impact" ka kom daa piligi nambu ka bɛ daa boli li Lake Bosomtwe.<ref name=bbc> {{cite news |url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/science/nature/3736040.stm |title= Drilling for Africa's climate history |work=BBC News |accessdate=2018-04-02 |last=Pease |first=Roland |date=2004-10-12 }} </ref> Di nyɛla luɣishɛli saa ni daa miri pam kamani yuun kɔbisita nyaaŋa.<ref>Shanahan et al. 2009</ref><ref>{{cite journal |url=https://www.science.org/doi/full/10.1126/science.1166352?rss=1 |title=Atlantic Forcing of Persistent Drought in West Africa |issue=5925 |pages=377–380 |doi=10.1126/science.1166352 |pmid=19372429 |last1=Shanahan |first1=T. M. |last2=Overpeck |first2=J. T. |last3= Anchukaitis |first3=K. J. |last4=Beck |first4=J. W. |last5=Cole |first5=J. E. |last6=Dettman |first6=D. L. |last7=Peck |first7=J. A. |last8=Scholz |first8=C. A. |last9=King |first9=J. W. |date=April 17, 2009 |journal=Science |volume=324 |access-date=April 2, 2018|bibcode=2009Sci...324..377S|citeseerx=10.1.1.366.1394 |s2cid=2679216 }}</ref> {{wide image|Lake Bosumtwi Panorama.jpg|900px|align-cap=center|[[Panorama]] of Lake Bosomtwe}} ==See also== *[[Lake Iro]] == References == {{Reflist}} * {{cite journal|journal=Geology|year=1998|volume=26|issue=6|pages=543–546|title=Detailed structural analysis of the rim of a large, complex impact crater; Bosumtwi Crater, Ghana|author1=Wolf U. Reimold |author2=Dion Brandt |author3=Christian Koeberl |doi=10.1130/0091-7613(1998)026<0543:DSAOTR>2.3.CO;2|bibcode = 1998Geo....26..543R |s2cid=7349719}} == External links == {{Commons category|Lake Bosumtwi}} * [http://bosomtwe.aplikate.eu Lake Bosomtwe Ecotourism Map and Guide (notice: "Bosomtwe" is the correct spelling according to Kumasi University)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150717045150/http://bosomtwe.aplikate.eu/ |date=2015-07-17 }} * [http://www.icdp-online.org/projects/world/africa/lake-bosumtwi/ Lake Bosomtwe Drilling Project] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200618215100/https://www.icdp-online.org/projects/world/africa/lake-bosumtwi/ |date=2020-06-18 }} {{Impact cratering on Earth}} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Bosumtwi}} [[Category:Ancient lakes]] [[Category:Ashanti Region]] [[Category:Impact crater lakes]] [[Category:Lakes of Ghana]] [[Category:Impact craters of Ghana]] [[Category:Pleistocene impact craters]] [[Category:Sacred lakes]] [[Category:Tourist attractions in Ghana]] mwpobsx17kcsu7oge1w1hvuf36gy0zi 138281 138280 2026-05-30T21:00:51Z Kalakpagh 2501 added databox 138281 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|Crater lake in Ghana}} {{Infobox body of water | name = Lake Bosumtwi | image = An Explosive Beginning for Lake Bosumtwi (154739 - 151229 lrg).jpg | caption = Satellite image of Lake Bosumtwi | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = [[Ashanti Region|Ashanti]] | coords = {{coord|06|30|20|N|01|24|33|W|region:GH-AH_type:waterbody_scale:100000|display=inline,title}} | type = [[Ancient lake]], [[Impact crater]] lake<br>1.07 million years old<ref name=EIDB /> | inflow = rainfall<ref name="LakeNet"/> | outflow = [[Endorheic basin|none]]<ref name="LakeNet"/> | catchment = {{convert|400|km2|abbr=on}}<ref name="LakeNet"/> | basin_countries = Ghana | length = {{convert|8.6|km|abbr=on}} | width = {{convert|8.1|km|abbr=on}} | area = {{convert|49|km2|abbr=on}}<ref name="LakeNet"/> | depth = {{convert|45|m|abbr=on}}<ref name="LakeNet"/> | max-depth = {{convert|81|m|abbr=on}}<ref name="LakeNet"/> | volume = | residence_time = | shore = | elevation = {{convert|150|m|abbr=on}} | islands = | cities = <!-- Map --> | pushpin_map = Ghana#Africa | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = Location of Lake Bosumtwi in Ghana. | pushpin_map_caption = <!-- Below --> | website = | reference = <ref name="LakeNet">{{cite web |url=http://www.worldlakes.org/lakedetails.asp?lakeid=10252 |archive-url=https://web.archive.org/web/20031128025500/http://www.worldlakes.org/lakedetails.asp?lakeid=10252 |url-status=usurped |archive-date=November 28, 2003 |title=Bosumtwi |website=LakeNet |access-date=2007-02-18}}</ref> }} '''Lake Bosomtwe''',<ref>{{Cite web |title=Visit Ghana - Lake Bosomtwe |url=https://visitghana.com/attractions/lake-bosomtwe/#:~:text=Getting%20there,a%20community%20mounted%20entry%20point. |access-date=2025-04-27 |website=Visit Ghana |language=en-US}}</ref> ka shɛba tooi sabiri li '''Bosumtwi''',<ref name="Touringghana">{{Cite web|url=https://touringghana.com/lake-bosomtwi/ |title=Lake Bosomtwi |date=2016-03-27 |website=touringghana.com |language=en-US |access-date=2019-06-08}}</ref> di koŋko nyɛ "natural lake" din be [[Ghana]]. Di yaliŋ nyɛla din paai kamani{{convert|10.5|km|mi}}.<ref name="LakeNet"/> Di waɣilim nyɛla din be kamani {{cvt|30|km||}} zaŋ chaŋ [[Kumasi]], tiŋzuɣu zaŋ n-ti [[Ashanti Region|Ashanti]]. Tiŋkpaŋsi din kalinli paai kamani pihita nyɛla din miri [[Impact crater lake|crater lake]] zaŋ n-ti Lake Bosomtwe ka bɛ zaa kalinli yiɣisi 70,000.<ref name="Touringghana"/> Lala tiŋkpaŋsi maa shɛli niriba pam ni mi nyɛ Abono.<ref name="auto">{{Cite journal|last=Adom|first=Dickson|date=2018-01-01|title=The human impact and the aquatic biodiversity of lake Bosomtwe: rennaisance (sic) of the cultural traditions of Abono (Ghana)?|journal= Transylvanian Review of Systematical and Ecological Research|volume=20|issue=1|pages=87–110|doi=10.1515/trser-2018-0007|issn=2344-3219|doi-access=free}}</ref><ref>{{cite web |last1=Serwaa |first1=Maame |title=Why Ghana’s Lake Bosomtwe Should Be on Your Travel Bucket List |url=https://yochale.com/ghana-lake-bosomtwe |website=Yo Chale |access-date=23 January 2025}}</ref> Kanbonsi nyɛla ban nya Bosomtwe ka di nya ashili mɔɣili. Bɛ nyɛla ban mali dihitabili ni kpimba nyɛla ban kanna ni n-ti puhiri [[Asase Ya]]. Lala daliri ŋɔ zuɣu, niri ni tooi gbahi zahim ni ni "wooden [[Plank (wood)|planks]]" koŋko. Zahim shɛba ban be lala mɔɣili ŋɔ shɛŋa nyɛ [[Endemism|endemic]] cichlid ''[[Hemichromis frempongi]]'', ''[[Tilapia busumana]]'' n-ti pahi ''[[Tilapia discolor|T. discolor]]''.<ref>{{FishBase | genus = Hemichromis | species = frempongi | month = February | year = 2012}}</ref><ref>{{FishBase | genus = Tilapia | species = busumana | month = February | year = 2012}}</ref><ref>{{FishBase | genus = Tilapia | species = discolor | month = February | year = 2012}}</ref> [[File:Bosumtwi Worldwind SW.jpg|thumb|right|Oblique view with 3x vertical exaggeration]] == Impact crater == {{Infobox terrestrial impact site | name = Bosumtwi crater | other_name = | photo = | photo_caption = | map = Africa | map_caption = Asteroid impact location in Africa | coordinates = | confidence = Confirmed | diameter = {{cvt| 10.5|km||}} | depth = * {{convert|380|m|ft|abbr=on}} (exposed)<br> * {{convert|750|m|ft|abbr=on}} (original, incl. sediments) | age = 1.07 Ma | exposed = | drilled = | imp_size = | bolide = | country = [[Ghana]] | state = }}[[File:Figure 2 PX of PDFs.jpg|thumb|Planar deformation features from the Bosumtwi impact crater visible under the optical and scanning electron microscope.<ref>{{Cite journal |last1=Losiak |first1=Anna |last2=Golebiowska |first2=Izabela |last3=Ferrière |first3=Ludovic |last4=Wojciechowski |first4=Jacek |last5=Huber |first5=Matthew S. |last6=Koeberl |first6=Christian |date=2016-04-01 |title=WIP: A Web-based program for indexing planar features in quartz grains and its usage |journal=[[Meteoritics & Planetary Science]] |language=en |volume=51 |issue=4 |pages=647–662 |doi=10.1111/maps.12614 |issn=1945-5100 |bibcode=2016M&PS...51..647L|doi-access=free }}</ref>]] Lake Bosomtwe yaliŋ nyɛla din paai kamani {{convert|10.5|km|mi|abbr=on}} ka di yaliŋ ŋɔ nyɛ din gari saha ŋɔ lake din gba yaliŋ paai {{convert|8|km|mi|abbr=on}} ka di yuma bee yuusim paai kamani 1.07 miliyɔŋ ([[Pleistocene]] saha).<ref name=EIDB>{{cite Earth Impact DB| name = Bosumtwi | accessdate = 2009-08-12}}</ref><ref name=Koeberl2007>{{cite journal | author = Koeberl, C. |author2=Milkereit, B. |author3=Overpeck, J.T. |author4=Scholz, C.A. |author5=Amoako, P.Y.O. |author6=Boamah, D. |author7=Danuor, S. |author8=Karp, T. |author9=Kueck, J. |author10=Hecky, R.E. | year = 2007 | title = An international and multidisciplinary drilling project into a young complex impact structure: The 2004 ICDP Bosumtwi Crater Drilling Project—An overview | journal = Meteoritics & Planetary Science | volume = 42 | issue = 4–5 | pages = 483–511 | doi = 10.1111/j.1945-5100.2007.tb01057.x |bibcode = 2007M&PS...42..483K |s2cid=6897812 |display-authors=etal|url=http://gfzpublic.gfz-potsdam.de/pubman/item/escidoc:236501 |doi-access=free }}</ref> Di ziliŋ nyɛla din paai kamani {{convert|380|m|ft|abbr=on}} amaa di yi kali pahi lake sediments ziliŋ di nyɛla din paai - {{convert|750|m|ft|abbr=on}}.<ref>{{cite web|url=http://www.wondermondo.com/Countries/Af/Ghana/Ashanti/LakeBosumtwi.htm |title=Lake Bosumtwi |website=Wondermondo |date=2013-02-09}}</ref><ref name="Artemievaetal2004">{{cite journal | author = Artemieva, N.|author-link=Natalia Artemieva |author2=Karp, T. |author3=Milkereit, B. | year = 2004 | title = Investigating the Lake Bosumtwi impact structure: Insight from numerical modeling | journal = Geochemistry, Geophysics, Geosystems | volume = 5 | issue = 11 |pages=Q11016 | doi = 10.1029/2004GC000733 |bibcode = 2004GGG.....511016A |display-authors=etal| doi-access = |s2cid=129665903 }}</ref> <ref name="Galiazzoetal2013">{{cite journal | author = Galiazzo, M. A. |author2=Bazsó, Á. |author3=Huber, M. S. |author4=Losiak, A. |author5=Dvorak, R. |author6=Koeberl, C. | year = 2013 | title = A statistical dynamical study of meteorite impactors: A case study based on parameters derived from the Bosumtwi impact event | journal = Astronomische Nachrichten | volume = 334 | issue = 9 | pages = 936–939 | doi = 10.1002/asna.201211964 |bibcode = 2013AN....334..936G |display-authors=etal|arxiv=1305.3631|s2cid=118723115 }}</ref> == Climate history == Di daa na nyɛla mɔɣini din mali binkɔbiri pam pɔi ni "asteroid impact" ka kom daa piligi nambu ka bɛ daa boli li Lake Bosomtwe.<ref name=bbc> {{cite news |url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/science/nature/3736040.stm |title= Drilling for Africa's climate history |work=BBC News |accessdate=2018-04-02 |last=Pease |first=Roland |date=2004-10-12 }} </ref> Di nyɛla luɣishɛli saa ni daa miri pam kamani yuun kɔbisita nyaaŋa.<ref>Shanahan et al. 2009</ref><ref>{{cite journal |url=https://www.science.org/doi/full/10.1126/science.1166352?rss=1 |title=Atlantic Forcing of Persistent Drought in West Africa |issue=5925 |pages=377–380 |doi=10.1126/science.1166352 |pmid=19372429 |last1=Shanahan |first1=T. M. |last2=Overpeck |first2=J. T. |last3= Anchukaitis |first3=K. J. |last4=Beck |first4=J. W. |last5=Cole |first5=J. E. |last6=Dettman |first6=D. L. |last7=Peck |first7=J. A. |last8=Scholz |first8=C. A. |last9=King |first9=J. W. |date=April 17, 2009 |journal=Science |volume=324 |access-date=April 2, 2018|bibcode=2009Sci...324..377S|citeseerx=10.1.1.366.1394 |s2cid=2679216 }}</ref> {{wide image|Lake Bosumtwi Panorama.jpg|900px|align-cap=center|[[Panorama]] of Lake Bosomtwe}} ==See also== *[[Lake Iro]] == References == {{Reflist}} * {{cite journal|journal=Geology|year=1998|volume=26|issue=6|pages=543–546|title=Detailed structural analysis of the rim of a large, complex impact crater; Bosumtwi Crater, Ghana|author1=Wolf U. Reimold |author2=Dion Brandt |author3=Christian Koeberl |doi=10.1130/0091-7613(1998)026<0543:DSAOTR>2.3.CO;2|bibcode = 1998Geo....26..543R |s2cid=7349719}} == External links == {{Commons category|Lake Bosumtwi}} * [http://bosomtwe.aplikate.eu Lake Bosomtwe Ecotourism Map and Guide (notice: "Bosomtwe" is the correct spelling according to Kumasi University)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150717045150/http://bosomtwe.aplikate.eu/ |date=2015-07-17 }} * [http://www.icdp-online.org/projects/world/africa/lake-bosumtwi/ Lake Bosomtwe Drilling Project] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200618215100/https://www.icdp-online.org/projects/world/africa/lake-bosumtwi/ |date=2020-06-18 }} {{Impact cratering on Earth}} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Bosumtwi}} [[Category:Ancient lakes]] [[Category:Ashanti Region]] [[Category:Impact crater lakes]] [[Category:Lakes of Ghana]] [[Category:Impact craters of Ghana]] [[Category:Pleistocene impact craters]] [[Category:Sacred lakes]] [[Category:Tourist attractions in Ghana]] g6v4i8k84uz4xjuw6n8u6wmjiluyce0 138282 138281 2026-05-30T21:01:32Z Kalakpagh 2501 /* External links */ Updated Content 138282 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|Crater lake in Ghana}} {{Infobox body of water | name = Lake Bosumtwi | image = An Explosive Beginning for Lake Bosumtwi (154739 - 151229 lrg).jpg | caption = Satellite image of Lake Bosumtwi | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = [[Ashanti Region|Ashanti]] | coords = {{coord|06|30|20|N|01|24|33|W|region:GH-AH_type:waterbody_scale:100000|display=inline,title}} | type = [[Ancient lake]], [[Impact crater]] lake<br>1.07 million years old<ref name=EIDB /> | inflow = rainfall<ref name="LakeNet"/> | outflow = [[Endorheic basin|none]]<ref name="LakeNet"/> | catchment = {{convert|400|km2|abbr=on}}<ref name="LakeNet"/> | basin_countries = Ghana | length = {{convert|8.6|km|abbr=on}} | width = {{convert|8.1|km|abbr=on}} | area = {{convert|49|km2|abbr=on}}<ref name="LakeNet"/> | depth = {{convert|45|m|abbr=on}}<ref name="LakeNet"/> | max-depth = {{convert|81|m|abbr=on}}<ref name="LakeNet"/> | volume = | residence_time = | shore = | elevation = {{convert|150|m|abbr=on}} | islands = | cities = <!-- Map --> | pushpin_map = Ghana#Africa | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = Location of Lake Bosumtwi in Ghana. | pushpin_map_caption = <!-- Below --> | website = | reference = <ref name="LakeNet">{{cite web |url=http://www.worldlakes.org/lakedetails.asp?lakeid=10252 |archive-url=https://web.archive.org/web/20031128025500/http://www.worldlakes.org/lakedetails.asp?lakeid=10252 |url-status=usurped |archive-date=November 28, 2003 |title=Bosumtwi |website=LakeNet |access-date=2007-02-18}}</ref> }} '''Lake Bosomtwe''',<ref>{{Cite web |title=Visit Ghana - Lake Bosomtwe |url=https://visitghana.com/attractions/lake-bosomtwe/#:~:text=Getting%20there,a%20community%20mounted%20entry%20point. |access-date=2025-04-27 |website=Visit Ghana |language=en-US}}</ref> ka shɛba tooi sabiri li '''Bosumtwi''',<ref name="Touringghana">{{Cite web|url=https://touringghana.com/lake-bosomtwi/ |title=Lake Bosomtwi |date=2016-03-27 |website=touringghana.com |language=en-US |access-date=2019-06-08}}</ref> di koŋko nyɛ "natural lake" din be [[Ghana]]. Di yaliŋ nyɛla din paai kamani{{convert|10.5|km|mi}}.<ref name="LakeNet"/> Di waɣilim nyɛla din be kamani {{cvt|30|km||}} zaŋ chaŋ [[Kumasi]], tiŋzuɣu zaŋ n-ti [[Ashanti Region|Ashanti]]. Tiŋkpaŋsi din kalinli paai kamani pihita nyɛla din miri [[Impact crater lake|crater lake]] zaŋ n-ti Lake Bosomtwe ka bɛ zaa kalinli yiɣisi 70,000.<ref name="Touringghana"/> Lala tiŋkpaŋsi maa shɛli niriba pam ni mi nyɛ Abono.<ref name="auto">{{Cite journal|last=Adom|first=Dickson|date=2018-01-01|title=The human impact and the aquatic biodiversity of lake Bosomtwe: rennaisance (sic) of the cultural traditions of Abono (Ghana)?|journal= Transylvanian Review of Systematical and Ecological Research|volume=20|issue=1|pages=87–110|doi=10.1515/trser-2018-0007|issn=2344-3219|doi-access=free}}</ref><ref>{{cite web |last1=Serwaa |first1=Maame |title=Why Ghana’s Lake Bosomtwe Should Be on Your Travel Bucket List |url=https://yochale.com/ghana-lake-bosomtwe |website=Yo Chale |access-date=23 January 2025}}</ref> Kanbonsi nyɛla ban nya Bosomtwe ka di nya ashili mɔɣili. Bɛ nyɛla ban mali dihitabili ni kpimba nyɛla ban kanna ni n-ti puhiri [[Asase Ya]]. Lala daliri ŋɔ zuɣu, niri ni tooi gbahi zahim ni ni "wooden [[Plank (wood)|planks]]" koŋko. Zahim shɛba ban be lala mɔɣili ŋɔ shɛŋa nyɛ [[Endemism|endemic]] cichlid ''[[Hemichromis frempongi]]'', ''[[Tilapia busumana]]'' n-ti pahi ''[[Tilapia discolor|T. discolor]]''.<ref>{{FishBase | genus = Hemichromis | species = frempongi | month = February | year = 2012}}</ref><ref>{{FishBase | genus = Tilapia | species = busumana | month = February | year = 2012}}</ref><ref>{{FishBase | genus = Tilapia | species = discolor | month = February | year = 2012}}</ref> [[File:Bosumtwi Worldwind SW.jpg|thumb|right|Oblique view with 3x vertical exaggeration]] == Impact crater == {{Infobox terrestrial impact site | name = Bosumtwi crater | other_name = | photo = | photo_caption = | map = Africa | map_caption = Asteroid impact location in Africa | coordinates = | confidence = Confirmed | diameter = {{cvt| 10.5|km||}} | depth = * {{convert|380|m|ft|abbr=on}} (exposed)<br> * {{convert|750|m|ft|abbr=on}} (original, incl. sediments) | age = 1.07 Ma | exposed = | drilled = | imp_size = | bolide = | country = [[Ghana]] | state = }}[[File:Figure 2 PX of PDFs.jpg|thumb|Planar deformation features from the Bosumtwi impact crater visible under the optical and scanning electron microscope.<ref>{{Cite journal |last1=Losiak |first1=Anna |last2=Golebiowska |first2=Izabela |last3=Ferrière |first3=Ludovic |last4=Wojciechowski |first4=Jacek |last5=Huber |first5=Matthew S. |last6=Koeberl |first6=Christian |date=2016-04-01 |title=WIP: A Web-based program for indexing planar features in quartz grains and its usage |journal=[[Meteoritics & Planetary Science]] |language=en |volume=51 |issue=4 |pages=647–662 |doi=10.1111/maps.12614 |issn=1945-5100 |bibcode=2016M&PS...51..647L|doi-access=free }}</ref>]] Lake Bosomtwe yaliŋ nyɛla din paai kamani {{convert|10.5|km|mi|abbr=on}} ka di yaliŋ ŋɔ nyɛ din gari saha ŋɔ lake din gba yaliŋ paai {{convert|8|km|mi|abbr=on}} ka di yuma bee yuusim paai kamani 1.07 miliyɔŋ ([[Pleistocene]] saha).<ref name=EIDB>{{cite Earth Impact DB| name = Bosumtwi | accessdate = 2009-08-12}}</ref><ref name=Koeberl2007>{{cite journal | author = Koeberl, C. |author2=Milkereit, B. |author3=Overpeck, J.T. |author4=Scholz, C.A. |author5=Amoako, P.Y.O. |author6=Boamah, D. |author7=Danuor, S. |author8=Karp, T. |author9=Kueck, J. |author10=Hecky, R.E. | year = 2007 | title = An international and multidisciplinary drilling project into a young complex impact structure: The 2004 ICDP Bosumtwi Crater Drilling Project—An overview | journal = Meteoritics & Planetary Science | volume = 42 | issue = 4–5 | pages = 483–511 | doi = 10.1111/j.1945-5100.2007.tb01057.x |bibcode = 2007M&PS...42..483K |s2cid=6897812 |display-authors=etal|url=http://gfzpublic.gfz-potsdam.de/pubman/item/escidoc:236501 |doi-access=free }}</ref> Di ziliŋ nyɛla din paai kamani {{convert|380|m|ft|abbr=on}} amaa di yi kali pahi lake sediments ziliŋ di nyɛla din paai - {{convert|750|m|ft|abbr=on}}.<ref>{{cite web|url=http://www.wondermondo.com/Countries/Af/Ghana/Ashanti/LakeBosumtwi.htm |title=Lake Bosumtwi |website=Wondermondo |date=2013-02-09}}</ref><ref name="Artemievaetal2004">{{cite journal | author = Artemieva, N.|author-link=Natalia Artemieva |author2=Karp, T. |author3=Milkereit, B. | year = 2004 | title = Investigating the Lake Bosumtwi impact structure: Insight from numerical modeling | journal = Geochemistry, Geophysics, Geosystems | volume = 5 | issue = 11 |pages=Q11016 | doi = 10.1029/2004GC000733 |bibcode = 2004GGG.....511016A |display-authors=etal| doi-access = |s2cid=129665903 }}</ref> <ref name="Galiazzoetal2013">{{cite journal | author = Galiazzo, M. A. |author2=Bazsó, Á. |author3=Huber, M. S. |author4=Losiak, A. |author5=Dvorak, R. |author6=Koeberl, C. | year = 2013 | title = A statistical dynamical study of meteorite impactors: A case study based on parameters derived from the Bosumtwi impact event | journal = Astronomische Nachrichten | volume = 334 | issue = 9 | pages = 936–939 | doi = 10.1002/asna.201211964 |bibcode = 2013AN....334..936G |display-authors=etal|arxiv=1305.3631|s2cid=118723115 }}</ref> == Climate history == Di daa na nyɛla mɔɣini din mali binkɔbiri pam pɔi ni "asteroid impact" ka kom daa piligi nambu ka bɛ daa boli li Lake Bosomtwe.<ref name=bbc> {{cite news |url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/science/nature/3736040.stm |title= Drilling for Africa's climate history |work=BBC News |accessdate=2018-04-02 |last=Pease |first=Roland |date=2004-10-12 }} </ref> Di nyɛla luɣishɛli saa ni daa miri pam kamani yuun kɔbisita nyaaŋa.<ref>Shanahan et al. 2009</ref><ref>{{cite journal |url=https://www.science.org/doi/full/10.1126/science.1166352?rss=1 |title=Atlantic Forcing of Persistent Drought in West Africa |issue=5925 |pages=377–380 |doi=10.1126/science.1166352 |pmid=19372429 |last1=Shanahan |first1=T. M. |last2=Overpeck |first2=J. T. |last3= Anchukaitis |first3=K. J. |last4=Beck |first4=J. W. |last5=Cole |first5=J. E. |last6=Dettman |first6=D. L. |last7=Peck |first7=J. A. |last8=Scholz |first8=C. A. |last9=King |first9=J. W. |date=April 17, 2009 |journal=Science |volume=324 |access-date=April 2, 2018|bibcode=2009Sci...324..377S|citeseerx=10.1.1.366.1394 |s2cid=2679216 }}</ref> {{wide image|Lake Bosumtwi Panorama.jpg|900px|align-cap=center|[[Panorama]] of Lake Bosomtwe}} ==See also== *[[Lake Iro]] == References == {{Reflist}} * {{cite journal|journal=Geology|year=1998|volume=26|issue=6|pages=543–546|title=Detailed structural analysis of the rim of a large, complex impact crater; Bosumtwi Crater, Ghana|author1=Wolf U. Reimold |author2=Dion Brandt |author3=Christian Koeberl |doi=10.1130/0091-7613(1998)026<0543:DSAOTR>2.3.CO;2|bibcode = 1998Geo....26..543R |s2cid=7349719}} == External links == {{Commons category|Lake Bosumtwi}} * [http://bosomtwe.aplikate.eu Lake Bosomtwe Ecotourism Map and Guide (notice: "Bosomtwe" is the correct spelling according to Kumasi University)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150717045150/http://bosomtwe.aplikate.eu/ |date=2015-07-17 }} * [http://www.icdp-online.org/projects/world/africa/lake-bosumtwi/ Lake Bosomtwe Drilling Project] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200618215100/https://www.icdp-online.org/projects/world/africa/lake-bosumtwi/ |date=2020-06-18 }} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Bosumtwi}} [[Category:Ancient lakes]] [[Category:Ashanti Region]] [[Category:Impact crater lakes]] [[Category:Lakes of Ghana]] [[Category:Impact craters of Ghana]] [[Category:Pleistocene impact craters]] [[Category:Sacred lakes]] [[Category:Tourist attractions in Ghana]] f46d7mvpfpf927w1rxpb5tsshzujsnu 138283 138282 2026-05-30T21:02:22Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 138283 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|Crater lake in Ghana}} {{Infobox body of water | name = Lake Bosumtwi | image = An Explosive Beginning for Lake Bosumtwi (154739 - 151229 lrg).jpg | caption = Satellite image of Lake Bosumtwi | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = [[Ashanti Region|Ashanti]] | coords = {{coord|06|30|20|N|01|24|33|W|region:GH-AH_type:waterbody_scale:100000|display=inline,title}} | type = [[Ancient lake]], [[Impact crater]] lake<br>1.07 million years old<ref name=EIDB /> | inflow = rainfall<ref name="LakeNet"/> | outflow = [[Endorheic basin|none]]<ref name="LakeNet"/> | catchment = {{convert|400|km2|abbr=on}}<ref name="LakeNet"/> | basin_countries = Ghana | length = {{convert|8.6|km|abbr=on}} | width = {{convert|8.1|km|abbr=on}} | area = {{convert|49|km2|abbr=on}}<ref name="LakeNet"/> | depth = {{convert|45|m|abbr=on}}<ref name="LakeNet"/> | max-depth = {{convert|81|m|abbr=on}}<ref name="LakeNet"/> | volume = | residence_time = | shore = | elevation = {{convert|150|m|abbr=on}} | islands = | cities = <!-- Map --> | pushpin_map = Ghana#Africa | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = Location of Lake Bosumtwi in Ghana. | pushpin_map_caption = <!-- Below --> | website = | reference = <ref name="LakeNet">{{cite web |url=http://www.worldlakes.org/lakedetails.asp?lakeid=10252 |archive-url=https://web.archive.org/web/20031128025500/http://www.worldlakes.org/lakedetails.asp?lakeid=10252 |url-status=usurped |archive-date=November 28, 2003 |title=Bosumtwi |website=LakeNet |access-date=2007-02-18}}</ref> }} '''Lake Bosomtwe''',<ref>{{Cite web |title=Visit Ghana - Lake Bosomtwe |url=https://visitghana.com/attractions/lake-bosomtwe/#:~:text=Getting%20there,a%20community%20mounted%20entry%20point. |access-date=2025-04-27 |website=Visit Ghana |language=en-US}}</ref> ka shɛba tooi sabiri li '''Bosumtwi''',<ref name="Touringghana">{{Cite web|url=https://touringghana.com/lake-bosomtwi/ |title=Lake Bosomtwi |date=2016-03-27 |website=touringghana.com |language=en-US |access-date=2019-06-08}}</ref> di koŋko nyɛ "natural lake" din be [[Ghana]]. Di yaliŋ nyɛla din paai kamani{{convert|10.5|km|mi}}.<ref name="LakeNet"/> Di waɣilim nyɛla din be kamani {{cvt|30|km||}} zaŋ chaŋ [[Kumasi]], tiŋzuɣu zaŋ n-ti [[Ashanti Region|Ashanti]]. Tiŋkpaŋsi din kalinli paai kamani pihita nyɛla din miri [[Impact crater lake|crater lake]] zaŋ n-ti Lake Bosomtwe ka bɛ zaa kalinli yiɣisi 70,000.<ref name="Touringghana"/> Lala tiŋkpaŋsi maa shɛli niriba pam ni mi nyɛ Abono.<ref name="auto">{{Cite journal|last=Adom|first=Dickson|date=2018-01-01|title=The human impact and the aquatic biodiversity of lake Bosomtwe: rennaisance (sic) of the cultural traditions of Abono (Ghana)?|journal= Transylvanian Review of Systematical and Ecological Research|volume=20|issue=1|pages=87–110|doi=10.1515/trser-2018-0007|issn=2344-3219|doi-access=free}}</ref><ref>{{cite web |last1=Serwaa |first1=Maame |title=Why Ghana’s Lake Bosomtwe Should Be on Your Travel Bucket List |url=https://yochale.com/ghana-lake-bosomtwe |website=Yo Chale |access-date=23 January 2025}}</ref> Kanbonsi nyɛla ban nya Bosomtwe ka di nya ashili mɔɣili. Bɛ nyɛla ban mali dihitabili ni kpimba nyɛla ban kanna ni n-ti puhiri [[Asase Ya]]. Lala daliri ŋɔ zuɣu, niri ni tooi gbahi zahim ni ni "wooden [[Plank (wood)|planks]]" koŋko. Zahim shɛba ban be lala mɔɣili ŋɔ shɛŋa nyɛ [[Endemism|endemic]] cichlid ''[[Hemichromis frempongi]]'', ''[[Tilapia busumana]]'' n-ti pahi ''[[Tilapia discolor|T. discolor]]''.<ref>{{FishBase | genus = Hemichromis | species = frempongi | month = February | year = 2012}}</ref><ref>{{FishBase | genus = Tilapia | species = busumana | month = February | year = 2012}}</ref><ref>{{FishBase | genus = Tilapia | species = discolor | month = February | year = 2012}}</ref> [[File:Bosumtwi Worldwind SW.jpg|thumb|right|Oblique view with 3x vertical exaggeration]] == Impact crater == {{Infobox terrestrial impact site | name = Bosumtwi crater | other_name = | photo = | photo_caption = | map = Africa | map_caption = Asteroid impact location in Africa | coordinates = | confidence = Confirmed | diameter = {{cvt| 10.5|km||}} | depth = * {{convert|380|m|ft|abbr=on}} (exposed)<br> * {{convert|750|m|ft|abbr=on}} (original, incl. sediments) | age = 1.07 Ma | exposed = | drilled = | imp_size = | bolide = | country = [[Ghana]] | state = }}[[File:Figure 2 PX of PDFs.jpg|thumb|Planar deformation features from the Bosumtwi impact crater visible under the optical and scanning electron microscope.<ref>{{Cite journal |last1=Losiak |first1=Anna |last2=Golebiowska |first2=Izabela |last3=Ferrière |first3=Ludovic |last4=Wojciechowski |first4=Jacek |last5=Huber |first5=Matthew S. |last6=Koeberl |first6=Christian |date=2016-04-01 |title=WIP: A Web-based program for indexing planar features in quartz grains and its usage |journal=[[Meteoritics & Planetary Science]] |language=en |volume=51 |issue=4 |pages=647–662 |doi=10.1111/maps.12614 |issn=1945-5100 |bibcode=2016M&PS...51..647L|doi-access=free }}</ref>]] Lake Bosomtwe yaliŋ nyɛla din paai kamani {{convert|10.5|km|mi|abbr=on}} ka di yaliŋ ŋɔ nyɛ din gari saha ŋɔ lake din gba yaliŋ paai {{convert|8|km|mi|abbr=on}} ka di yuma bee yuusim paai kamani 1.07 miliyɔŋ ([[Pleistocene]] saha).<ref name=EIDB>{{cite Earth Impact DB| name = Bosumtwi | accessdate = 2009-08-12}}</ref><ref name=Koeberl2007>{{cite journal | author = Koeberl, C. |author2=Milkereit, B. |author3=Overpeck, J.T. |author4=Scholz, C.A. |author5=Amoako, P.Y.O. |author6=Boamah, D. |author7=Danuor, S. |author8=Karp, T. |author9=Kueck, J. |author10=Hecky, R.E. | year = 2007 | title = An international and multidisciplinary drilling project into a young complex impact structure: The 2004 ICDP Bosumtwi Crater Drilling Project—An overview | journal = Meteoritics & Planetary Science | volume = 42 | issue = 4–5 | pages = 483–511 | doi = 10.1111/j.1945-5100.2007.tb01057.x |bibcode = 2007M&PS...42..483K |s2cid=6897812 |display-authors=etal|url=http://gfzpublic.gfz-potsdam.de/pubman/item/escidoc:236501 |doi-access=free }}</ref> Di ziliŋ nyɛla din paai kamani {{convert|380|m|ft|abbr=on}} amaa di yi kali pahi lake sediments ziliŋ di nyɛla din paai - {{convert|750|m|ft|abbr=on}}.<ref>{{cite web|url=http://www.wondermondo.com/Countries/Af/Ghana/Ashanti/LakeBosumtwi.htm |title=Lake Bosumtwi |website=Wondermondo |date=2013-02-09}}</ref><ref name="Artemievaetal2004">{{cite journal | author = Artemieva, N.|author-link=Natalia Artemieva |author2=Karp, T. |author3=Milkereit, B. | year = 2004 | title = Investigating the Lake Bosumtwi impact structure: Insight from numerical modeling | journal = Geochemistry, Geophysics, Geosystems | volume = 5 | issue = 11 |pages=Q11016 | doi = 10.1029/2004GC000733 |bibcode = 2004GGG.....511016A |display-authors=etal| doi-access = |s2cid=129665903 }}</ref> <ref name="Galiazzoetal2013">{{cite journal | author = Galiazzo, M. A. |author2=Bazsó, Á. |author3=Huber, M. S. |author4=Losiak, A. |author5=Dvorak, R. |author6=Koeberl, C. | year = 2013 | title = A statistical dynamical study of meteorite impactors: A case study based on parameters derived from the Bosumtwi impact event | journal = Astronomische Nachrichten | volume = 334 | issue = 9 | pages = 936–939 | doi = 10.1002/asna.201211964 |bibcode = 2013AN....334..936G |display-authors=etal|arxiv=1305.3631|s2cid=118723115 }}</ref> == Climate history == Di daa na nyɛla mɔɣini din mali binkɔbiri pam pɔi ni "asteroid impact" ka kom daa piligi nambu ka bɛ daa boli li Lake Bosomtwe.<ref name=bbc> {{cite news |url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/science/nature/3736040.stm |title= Drilling for Africa's climate history |work=BBC News |accessdate=2018-04-02 |last=Pease |first=Roland |date=2004-10-12 }} </ref> Di nyɛla luɣishɛli saa ni daa miri pam kamani yuun kɔbisita nyaaŋa.<ref>Shanahan et al. 2009</ref><ref>{{cite journal |url=https://www.science.org/doi/full/10.1126/science.1166352?rss=1 |title=Atlantic Forcing of Persistent Drought in West Africa |issue=5925 |pages=377–380 |doi=10.1126/science.1166352 |pmid=19372429 |last1=Shanahan |first1=T. M. |last2=Overpeck |first2=J. T. |last3= Anchukaitis |first3=K. J. |last4=Beck |first4=J. W. |last5=Cole |first5=J. E. |last6=Dettman |first6=D. L. |last7=Peck |first7=J. A. |last8=Scholz |first8=C. A. |last9=King |first9=J. W. |date=April 17, 2009 |journal=Science |volume=324 |access-date=April 2, 2018|bibcode=2009Sci...324..377S|citeseerx=10.1.1.366.1394 |s2cid=2679216 }}</ref> {{wide image|Lake Bosumtwi Panorama.jpg|900px|align-cap=center|[[Panorama]] of Lake Bosomtwe}} ==Lihimi m pahi == *[[Lake Iro]] == References == {{Reflist}} * {{cite journal|journal=Geology|year=1998|volume=26|issue=6|pages=543–546|title=Detailed structural analysis of the rim of a large, complex impact crater; Bosumtwi Crater, Ghana|author1=Wolf U. Reimold |author2=Dion Brandt |author3=Christian Koeberl |doi=10.1130/0091-7613(1998)026<0543:DSAOTR>2.3.CO;2|bibcode = 1998Geo....26..543R |s2cid=7349719}} == External links == {{Commons category|Lake Bosumtwi}} * [http://bosomtwe.aplikate.eu Lake Bosomtwe Ecotourism Map and Guide (notice: "Bosomtwe" is the correct spelling according to Kumasi University)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150717045150/http://bosomtwe.aplikate.eu/ |date=2015-07-17 }} * [http://www.icdp-online.org/projects/world/africa/lake-bosumtwi/ Lake Bosomtwe Drilling Project] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200618215100/https://www.icdp-online.org/projects/world/africa/lake-bosumtwi/ |date=2020-06-18 }} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Bosumtwi}} [[Category:Ancient lakes]] [[Category:Ashanti Region]] [[Category:Impact crater lakes]] [[Category:Lakes of Ghana]] [[Category:Impact craters of Ghana]] [[Category:Pleistocene impact craters]] [[Category:Sacred lakes]] [[Category:Tourist attractions in Ghana]] 9sqqps38xi2fh7xaocy0ir0a5r1nqsb 138284 138283 2026-05-30T21:03:06Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 138284 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|Crater lake in Ghana}} {{Infobox body of water | name = Lake Bosumtwi | image = An Explosive Beginning for Lake Bosumtwi (154739 - 151229 lrg).jpg | caption = Satellite image of Lake Bosumtwi | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = [[Ashanti Region|Ashanti]] | coords = {{coord|06|30|20|N|01|24|33|W|region:GH-AH_type:waterbody_scale:100000|display=inline,title}} | type = [[Ancient lake]], [[Impact crater]] lake<br>1.07 million years old<ref name=EIDB /> | inflow = rainfall<ref name="LakeNet"/> | outflow = [[Endorheic basin|none]]<ref name="LakeNet"/> | catchment = {{convert|400|km2|abbr=on}}<ref name="LakeNet"/> | basin_countries = Ghana | length = {{convert|8.6|km|abbr=on}} | width = {{convert|8.1|km|abbr=on}} | area = {{convert|49|km2|abbr=on}}<ref name="LakeNet"/> | depth = {{convert|45|m|abbr=on}}<ref name="LakeNet"/> | max-depth = {{convert|81|m|abbr=on}}<ref name="LakeNet"/> | volume = | residence_time = | shore = | elevation = {{convert|150|m|abbr=on}} | islands = | cities = <!-- Map --> | pushpin_map = Ghana#Africa | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = Location of Lake Bosumtwi in Ghana. | pushpin_map_caption = <!-- Below --> | website = | reference = <ref name="LakeNet">{{cite web |url=http://www.worldlakes.org/lakedetails.asp?lakeid=10252 |archive-url=https://web.archive.org/web/20031128025500/http://www.worldlakes.org/lakedetails.asp?lakeid=10252 |url-status=usurped |archive-date=November 28, 2003 |title=Bosumtwi |website=LakeNet |access-date=2007-02-18}}</ref> }} '''Lake Bosomtwe''',<ref>{{Cite web |title=Visit Ghana - Lake Bosomtwe |url=https://visitghana.com/attractions/lake-bosomtwe/#:~:text=Getting%20there,a%20community%20mounted%20entry%20point. |access-date=2025-04-27 |website=Visit Ghana |language=en-US}}</ref> ka shɛba tooi sabiri li '''Bosumtwi''',<ref name="Touringghana">{{Cite web|url=https://touringghana.com/lake-bosomtwi/ |title=Lake Bosomtwi |date=2016-03-27 |website=touringghana.com |language=en-US |access-date=2019-06-08}}</ref> di koŋko nyɛ "natural lake" din be [[Ghana]]. Di yaliŋ nyɛla din paai kamani{{convert|10.5|km|mi}}.<ref name="LakeNet"/> Di waɣilim nyɛla din be kamani {{cvt|30|km||}} zaŋ chaŋ [[Kumasi]], tiŋzuɣu zaŋ n-ti [[Ashanti Region|Ashanti]]. Tiŋkpaŋsi din kalinli paai kamani pihita nyɛla din miri [[Impact crater lake|crater lake]] zaŋ n-ti Lake Bosomtwe ka bɛ zaa kalinli yiɣisi 70,000.<ref name="Touringghana"/> Lala tiŋkpaŋsi maa shɛli niriba pam ni mi nyɛ Abono.<ref name="auto">{{Cite journal|last=Adom|first=Dickson|date=2018-01-01|title=The human impact and the aquatic biodiversity of lake Bosomtwe: rennaisance (sic) of the cultural traditions of Abono (Ghana)?|journal= Transylvanian Review of Systematical and Ecological Research|volume=20|issue=1|pages=87–110|doi=10.1515/trser-2018-0007|issn=2344-3219|doi-access=free}}</ref><ref>{{cite web |last1=Serwaa |first1=Maame |title=Why Ghana’s Lake Bosomtwe Should Be on Your Travel Bucket List |url=https://yochale.com/ghana-lake-bosomtwe |website=Yo Chale |access-date=23 January 2025}}</ref> Kanbonsi nyɛla ban nya Bosomtwe ka di nya ashili mɔɣili. Bɛ nyɛla ban mali dihitabili ni kpimba nyɛla ban kanna ni n-ti puhiri [[Asase Ya]]. Lala daliri ŋɔ zuɣu, niri ni tooi gbahi zahim ni ni "wooden [[Plank (wood)|planks]]" koŋko. Zahim shɛba ban be lala mɔɣili ŋɔ shɛŋa nyɛ [[Endemism|endemic]] cichlid ''[[Hemichromis frempongi]]'', ''[[Tilapia busumana]]'' n-ti pahi ''[[Tilapia discolor|T. discolor]]''.<ref>{{FishBase | genus = Hemichromis | species = frempongi | month = February | year = 2012}}</ref><ref>{{FishBase | genus = Tilapia | species = busumana | month = February | year = 2012}}</ref><ref>{{FishBase | genus = Tilapia | species = discolor | month = February | year = 2012}}</ref> [[File:Bosumtwi Worldwind SW.jpg|thumb|right|Oblique view with 3x vertical exaggeration]] == Impact crater == {{Infobox terrestrial impact site | name = Bosumtwi crater | other_name = | photo = | photo_caption = | map = Africa | map_caption = Asteroid impact location in Africa | coordinates = | confidence = Confirmed | diameter = {{cvt| 10.5|km||}} | depth = * {{convert|380|m|ft|abbr=on}} (exposed)<br> * {{convert|750|m|ft|abbr=on}} (original, incl. sediments) | age = 1.07 Ma | exposed = | drilled = | imp_size = | bolide = | country = [[Ghana]] | state = }}[[File:Figure 2 PX of PDFs.jpg|thumb|Planar deformation features from the Bosumtwi impact crater visible under the optical and scanning electron microscope.<ref>{{Cite journal |last1=Losiak |first1=Anna |last2=Golebiowska |first2=Izabela |last3=Ferrière |first3=Ludovic |last4=Wojciechowski |first4=Jacek |last5=Huber |first5=Matthew S. |last6=Koeberl |first6=Christian |date=2016-04-01 |title=WIP: A Web-based program for indexing planar features in quartz grains and its usage |journal=[[Meteoritics & Planetary Science]] |language=en |volume=51 |issue=4 |pages=647–662 |doi=10.1111/maps.12614 |issn=1945-5100 |bibcode=2016M&PS...51..647L|doi-access=free }}</ref>]] Lake Bosomtwe yaliŋ nyɛla din paai kamani {{convert|10.5|km|mi|abbr=on}} ka di yaliŋ ŋɔ nyɛ din gari saha ŋɔ lake din gba yaliŋ paai {{convert|8|km|mi|abbr=on}} ka di yuma bee yuusim paai kamani 1.07 miliyɔŋ ([[Pleistocene]] saha).<ref name=EIDB>{{cite Earth Impact DB| name = Bosumtwi | accessdate = 2009-08-12}}</ref><ref name=Koeberl2007>{{cite journal | author = Koeberl, C. |author2=Milkereit, B. |author3=Overpeck, J.T. |author4=Scholz, C.A. |author5=Amoako, P.Y.O. |author6=Boamah, D. |author7=Danuor, S. |author8=Karp, T. |author9=Kueck, J. |author10=Hecky, R.E. | year = 2007 | title = An international and multidisciplinary drilling project into a young complex impact structure: The 2004 ICDP Bosumtwi Crater Drilling Project—An overview | journal = Meteoritics & Planetary Science | volume = 42 | issue = 4–5 | pages = 483–511 | doi = 10.1111/j.1945-5100.2007.tb01057.x |bibcode = 2007M&PS...42..483K |s2cid=6897812 |display-authors=etal|url=http://gfzpublic.gfz-potsdam.de/pubman/item/escidoc:236501 |doi-access=free }}</ref> Di ziliŋ nyɛla din paai kamani {{convert|380|m|ft|abbr=on}} amaa di yi kali pahi lake sediments ziliŋ di nyɛla din paai - {{convert|750|m|ft|abbr=on}}.<ref>{{cite web|url=http://www.wondermondo.com/Countries/Af/Ghana/Ashanti/LakeBosumtwi.htm |title=Lake Bosumtwi |website=Wondermondo |date=2013-02-09}}</ref><ref name="Artemievaetal2004">{{cite journal | author = Artemieva, N.|author-link=Natalia Artemieva |author2=Karp, T. |author3=Milkereit, B. | year = 2004 | title = Investigating the Lake Bosumtwi impact structure: Insight from numerical modeling | journal = Geochemistry, Geophysics, Geosystems | volume = 5 | issue = 11 |pages=Q11016 | doi = 10.1029/2004GC000733 |bibcode = 2004GGG.....511016A |display-authors=etal| doi-access = |s2cid=129665903 }}</ref> <ref name="Galiazzoetal2013">{{cite journal | author = Galiazzo, M. A. |author2=Bazsó, Á. |author3=Huber, M. S. |author4=Losiak, A. |author5=Dvorak, R. |author6=Koeberl, C. | year = 2013 | title = A statistical dynamical study of meteorite impactors: A case study based on parameters derived from the Bosumtwi impact event | journal = Astronomische Nachrichten | volume = 334 | issue = 9 | pages = 936–939 | doi = 10.1002/asna.201211964 |bibcode = 2013AN....334..936G |display-authors=etal|arxiv=1305.3631|s2cid=118723115 }}</ref> == Climate history == Di daa na nyɛla mɔɣini din mali binkɔbiri pam pɔi ni "asteroid impact" ka kom daa piligi nambu ka bɛ daa boli li Lake Bosomtwe.<ref name=bbc> {{cite news |url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/science/nature/3736040.stm |title= Drilling for Africa's climate history |work=BBC News |accessdate=2018-04-02 |last=Pease |first=Roland |date=2004-10-12 }} </ref> Di nyɛla luɣishɛli saa ni daa miri pam kamani yuun kɔbisita nyaaŋa.<ref>Shanahan et al. 2009</ref><ref>{{cite journal |url=https://www.science.org/doi/full/10.1126/science.1166352?rss=1 |title=Atlantic Forcing of Persistent Drought in West Africa |issue=5925 |pages=377–380 |doi=10.1126/science.1166352 |pmid=19372429 |last1=Shanahan |first1=T. M. |last2=Overpeck |first2=J. T. |last3= Anchukaitis |first3=K. J. |last4=Beck |first4=J. W. |last5=Cole |first5=J. E. |last6=Dettman |first6=D. L. |last7=Peck |first7=J. A. |last8=Scholz |first8=C. A. |last9=King |first9=J. W. |date=April 17, 2009 |journal=Science |volume=324 |access-date=April 2, 2018|bibcode=2009Sci...324..377S|citeseerx=10.1.1.366.1394 |s2cid=2679216 }}</ref> {{wide image|Lake Bosumtwi Panorama.jpg|900px|align-cap=center|[[Panorama]] of Lake Bosomtwe}} ==Lihimi m pahi == *[[Lake Iro]] == Kundivihira == {{Reflist}} * {{cite journal|journal=Geology|year=1998|volume=26|issue=6|pages=543–546|title=Detailed structural analysis of the rim of a large, complex impact crater; Bosumtwi Crater, Ghana|author1=Wolf U. Reimold |author2=Dion Brandt |author3=Christian Koeberl |doi=10.1130/0091-7613(1998)026<0543:DSAOTR>2.3.CO;2|bibcode = 1998Geo....26..543R |s2cid=7349719}} == External links == {{Commons category|Lake Bosumtwi}} * [http://bosomtwe.aplikate.eu Lake Bosomtwe Ecotourism Map and Guide (notice: "Bosomtwe" is the correct spelling according to Kumasi University)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150717045150/http://bosomtwe.aplikate.eu/ |date=2015-07-17 }} * [http://www.icdp-online.org/projects/world/africa/lake-bosumtwi/ Lake Bosomtwe Drilling Project] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200618215100/https://www.icdp-online.org/projects/world/africa/lake-bosumtwi/ |date=2020-06-18 }} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Bosumtwi}} [[Category:Ancient lakes]] [[Category:Ashanti Region]] [[Category:Impact crater lakes]] [[Category:Lakes of Ghana]] [[Category:Impact craters of Ghana]] [[Category:Pleistocene impact craters]] [[Category:Sacred lakes]] [[Category:Tourist attractions in Ghana]] p7qklgsdpujs7osdqv7aisv4x4ncbpv 138285 138284 2026-05-30T21:04:17Z Kalakpagh 2501 /* Impact crater */ Updated Content 138285 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|Crater lake in Ghana}} {{Infobox body of water | name = Lake Bosumtwi | image = An Explosive Beginning for Lake Bosumtwi (154739 - 151229 lrg).jpg | caption = Satellite image of Lake Bosumtwi | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = [[Ashanti Region|Ashanti]] | coords = {{coord|06|30|20|N|01|24|33|W|region:GH-AH_type:waterbody_scale:100000|display=inline,title}} | type = [[Ancient lake]], [[Impact crater]] lake<br>1.07 million years old<ref name=EIDB /> | inflow = rainfall<ref name="LakeNet"/> | outflow = [[Endorheic basin|none]]<ref name="LakeNet"/> | catchment = {{convert|400|km2|abbr=on}}<ref name="LakeNet"/> | basin_countries = Ghana | length = {{convert|8.6|km|abbr=on}} | width = {{convert|8.1|km|abbr=on}} | area = {{convert|49|km2|abbr=on}}<ref name="LakeNet"/> | depth = {{convert|45|m|abbr=on}}<ref name="LakeNet"/> | max-depth = {{convert|81|m|abbr=on}}<ref name="LakeNet"/> | volume = | residence_time = | shore = | elevation = {{convert|150|m|abbr=on}} | islands = | cities = <!-- Map --> | pushpin_map = Ghana#Africa | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = Location of Lake Bosumtwi in Ghana. | pushpin_map_caption = <!-- Below --> | website = | reference = <ref name="LakeNet">{{cite web |url=http://www.worldlakes.org/lakedetails.asp?lakeid=10252 |archive-url=https://web.archive.org/web/20031128025500/http://www.worldlakes.org/lakedetails.asp?lakeid=10252 |url-status=usurped |archive-date=November 28, 2003 |title=Bosumtwi |website=LakeNet |access-date=2007-02-18}}</ref> }} '''Lake Bosomtwe''',<ref>{{Cite web |title=Visit Ghana - Lake Bosomtwe |url=https://visitghana.com/attractions/lake-bosomtwe/#:~:text=Getting%20there,a%20community%20mounted%20entry%20point. |access-date=2025-04-27 |website=Visit Ghana |language=en-US}}</ref> ka shɛba tooi sabiri li '''Bosumtwi''',<ref name="Touringghana">{{Cite web|url=https://touringghana.com/lake-bosomtwi/ |title=Lake Bosomtwi |date=2016-03-27 |website=touringghana.com |language=en-US |access-date=2019-06-08}}</ref> di koŋko nyɛ "natural lake" din be [[Ghana]]. Di yaliŋ nyɛla din paai kamani{{convert|10.5|km|mi}}.<ref name="LakeNet"/> Di waɣilim nyɛla din be kamani {{cvt|30|km||}} zaŋ chaŋ [[Kumasi]], tiŋzuɣu zaŋ n-ti [[Ashanti Region|Ashanti]]. Tiŋkpaŋsi din kalinli paai kamani pihita nyɛla din miri [[Impact crater lake|crater lake]] zaŋ n-ti Lake Bosomtwe ka bɛ zaa kalinli yiɣisi 70,000.<ref name="Touringghana"/> Lala tiŋkpaŋsi maa shɛli niriba pam ni mi nyɛ Abono.<ref name="auto">{{Cite journal|last=Adom|first=Dickson|date=2018-01-01|title=The human impact and the aquatic biodiversity of lake Bosomtwe: rennaisance (sic) of the cultural traditions of Abono (Ghana)?|journal= Transylvanian Review of Systematical and Ecological Research|volume=20|issue=1|pages=87–110|doi=10.1515/trser-2018-0007|issn=2344-3219|doi-access=free}}</ref><ref>{{cite web |last1=Serwaa |first1=Maame |title=Why Ghana’s Lake Bosomtwe Should Be on Your Travel Bucket List |url=https://yochale.com/ghana-lake-bosomtwe |website=Yo Chale |access-date=23 January 2025}}</ref> Kanbonsi nyɛla ban nya Bosomtwe ka di nya ashili mɔɣili. Bɛ nyɛla ban mali dihitabili ni kpimba nyɛla ban kanna ni n-ti puhiri [[Asase Ya]]. Lala daliri ŋɔ zuɣu, niri ni tooi gbahi zahim ni ni "wooden [[Plank (wood)|planks]]" koŋko. Zahim shɛba ban be lala mɔɣili ŋɔ shɛŋa nyɛ [[Endemism|endemic]] cichlid ''[[Hemichromis frempongi]]'', ''[[Tilapia busumana]]'' n-ti pahi ''[[Tilapia discolor|T. discolor]]''.<ref>{{FishBase | genus = Hemichromis | species = frempongi | month = February | year = 2012}}</ref><ref>{{FishBase | genus = Tilapia | species = busumana | month = February | year = 2012}}</ref><ref>{{FishBase | genus = Tilapia | species = discolor | month = February | year = 2012}}</ref> [[File:Bosumtwi Worldwind SW.jpg|thumb|right|Oblique view with 3x vertical exaggeration]] == Impact crater == [[File:Figure 2 PX of PDFs.jpg|thumb|Planar deformation features from the Bosumtwi impact crater visible under the optical and scanning electron microscope.<ref>{{Cite journal |last1=Losiak |first1=Anna |last2=Golebiowska |first2=Izabela |last3=Ferrière |first3=Ludovic |last4=Wojciechowski |first4=Jacek |last5=Huber |first5=Matthew S. |last6=Koeberl |first6=Christian |date=2016-04-01 |title=WIP: A Web-based program for indexing planar features in quartz grains and its usage |journal=[[Meteoritics & Planetary Science]] |language=en |volume=51 |issue=4 |pages=647–662 |doi=10.1111/maps.12614 |issn=1945-5100 |bibcode=2016M&PS...51..647L|doi-access=free }}</ref>]] Lake Bosomtwe yaliŋ nyɛla din paai kamani {{convert|10.5|km|mi|abbr=on}} ka di yaliŋ ŋɔ nyɛ din gari saha ŋɔ lake din gba yaliŋ paai {{convert|8|km|mi|abbr=on}} ka di yuma bee yuusim paai kamani 1.07 miliyɔŋ ([[Pleistocene]] saha).<ref name=EIDB>{{cite Earth Impact DB| name = Bosumtwi | accessdate = 2009-08-12}}</ref><ref name=Koeberl2007>{{cite journal | author = Koeberl, C. |author2=Milkereit, B. |author3=Overpeck, J.T. |author4=Scholz, C.A. |author5=Amoako, P.Y.O. |author6=Boamah, D. |author7=Danuor, S. |author8=Karp, T. |author9=Kueck, J. |author10=Hecky, R.E. | year = 2007 | title = An international and multidisciplinary drilling project into a young complex impact structure: The 2004 ICDP Bosumtwi Crater Drilling Project—An overview | journal = Meteoritics & Planetary Science | volume = 42 | issue = 4–5 | pages = 483–511 | doi = 10.1111/j.1945-5100.2007.tb01057.x |bibcode = 2007M&PS...42..483K |s2cid=6897812 |display-authors=etal|url=http://gfzpublic.gfz-potsdam.de/pubman/item/escidoc:236501 |doi-access=free }}</ref> Di ziliŋ nyɛla din paai kamani {{convert|380|m|ft|abbr=on}} amaa di yi kali pahi lake sediments ziliŋ di nyɛla din paai - {{convert|750|m|ft|abbr=on}}.<ref>{{cite web|url=http://www.wondermondo.com/Countries/Af/Ghana/Ashanti/LakeBosumtwi.htm |title=Lake Bosumtwi |website=Wondermondo |date=2013-02-09}}</ref><ref name="Artemievaetal2004">{{cite journal | author = Artemieva, N.|author-link=Natalia Artemieva |author2=Karp, T. |author3=Milkereit, B. | year = 2004 | title = Investigating the Lake Bosumtwi impact structure: Insight from numerical modeling | journal = Geochemistry, Geophysics, Geosystems | volume = 5 | issue = 11 |pages=Q11016 | doi = 10.1029/2004GC000733 |bibcode = 2004GGG.....511016A |display-authors=etal| doi-access = |s2cid=129665903 }}</ref> <ref name="Galiazzoetal2013">{{cite journal | author = Galiazzo, M. A. |author2=Bazsó, Á. |author3=Huber, M. S. |author4=Losiak, A. |author5=Dvorak, R. |author6=Koeberl, C. | year = 2013 | title = A statistical dynamical study of meteorite impactors: A case study based on parameters derived from the Bosumtwi impact event | journal = Astronomische Nachrichten | volume = 334 | issue = 9 | pages = 936–939 | doi = 10.1002/asna.201211964 |bibcode = 2013AN....334..936G |display-authors=etal|arxiv=1305.3631|s2cid=118723115 }}</ref> == Climate history == Di daa na nyɛla mɔɣini din mali binkɔbiri pam pɔi ni "asteroid impact" ka kom daa piligi nambu ka bɛ daa boli li Lake Bosomtwe.<ref name=bbc> {{cite news |url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/science/nature/3736040.stm |title= Drilling for Africa's climate history |work=BBC News |accessdate=2018-04-02 |last=Pease |first=Roland |date=2004-10-12 }} </ref> Di nyɛla luɣishɛli saa ni daa miri pam kamani yuun kɔbisita nyaaŋa.<ref>Shanahan et al. 2009</ref><ref>{{cite journal |url=https://www.science.org/doi/full/10.1126/science.1166352?rss=1 |title=Atlantic Forcing of Persistent Drought in West Africa |issue=5925 |pages=377–380 |doi=10.1126/science.1166352 |pmid=19372429 |last1=Shanahan |first1=T. M. |last2=Overpeck |first2=J. T. |last3= Anchukaitis |first3=K. J. |last4=Beck |first4=J. W. |last5=Cole |first5=J. E. |last6=Dettman |first6=D. L. |last7=Peck |first7=J. A. |last8=Scholz |first8=C. A. |last9=King |first9=J. W. |date=April 17, 2009 |journal=Science |volume=324 |access-date=April 2, 2018|bibcode=2009Sci...324..377S|citeseerx=10.1.1.366.1394 |s2cid=2679216 }}</ref> {{wide image|Lake Bosumtwi Panorama.jpg|900px|align-cap=center|[[Panorama]] of Lake Bosomtwe}} ==Lihimi m pahi == *[[Lake Iro]] == Kundivihira == {{Reflist}} * {{cite journal|journal=Geology|year=1998|volume=26|issue=6|pages=543–546|title=Detailed structural analysis of the rim of a large, complex impact crater; Bosumtwi Crater, Ghana|author1=Wolf U. Reimold |author2=Dion Brandt |author3=Christian Koeberl |doi=10.1130/0091-7613(1998)026<0543:DSAOTR>2.3.CO;2|bibcode = 1998Geo....26..543R |s2cid=7349719}} == External links == {{Commons category|Lake Bosumtwi}} * [http://bosomtwe.aplikate.eu Lake Bosomtwe Ecotourism Map and Guide (notice: "Bosomtwe" is the correct spelling according to Kumasi University)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150717045150/http://bosomtwe.aplikate.eu/ |date=2015-07-17 }} * [http://www.icdp-online.org/projects/world/africa/lake-bosumtwi/ Lake Bosomtwe Drilling Project] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200618215100/https://www.icdp-online.org/projects/world/africa/lake-bosumtwi/ |date=2020-06-18 }} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Bosumtwi}} [[Category:Ancient lakes]] [[Category:Ashanti Region]] [[Category:Impact crater lakes]] [[Category:Lakes of Ghana]] [[Category:Impact craters of Ghana]] [[Category:Pleistocene impact craters]] [[Category:Sacred lakes]] [[Category:Tourist attractions in Ghana]] 7zk455pem3rtpq8llgeqsuc542gsoo2 Mim Lake 0 33223 138286 2026-05-30T21:08:21Z Kalakpagh 2501 Created article 138286 wikitext text/x-wiki {{Short description|Artificial reservoir in Ghana}} {{Infobox body of water | name = Mim Lake | image = File:Mim lake1.jpg | caption = | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = [[Mim (Ghana)|Mim]] in [[Ahafo Region]], [[Ghana]]. | coords ={{coord|6.91886|-2.55275|type:waterbody_region:GH|display=inline,title}} | type = [[Reservoir]] | inflow = rainfall | outflow = [[Endorheic basin|none]] | catchment = {{convert|1.2|km2|abbr=on}} | basin_countries = Ghana | length = {{convert|0.45|km|ft|abbr=on}} | width = {{convert|0.15|km|ft|abbr=on}} | area = {{convert|0.1|km2|abbr=on}} | depth = {{convert|3.1|m|abbr=on}} | max-depth = {{convert|4.8|m|abbr=on}} | volume = | residence_time = GMT | shore = | elevation = {{convert|220|m|abbr=on}} | islands = | cities = [[Mim (Ghana)|Mim, Ahafo]]<!-- Map --> | pushpin_map = Ghana | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = <!-- Below --> }} '''Mim lake''', nyɛla bɛ ni daa na mi shɛli '''Anwomasu Lake''' di nyɛla [[Man-made lake|Inland lake]] din be [[Mim (Ghana)|Mim]] tiŋgbani [[Asunafo North Municipal District]] din be [[Ahafo Region]] zaŋ n-ti [[Ghana]]. Lala mɔɣili ŋɔ nyɛla luɣishɛli niriba ni tooi chani ka lahi nyɛ lake side Resort. Revellers nyɛla ban tooi chani ni n-ti vuhira.<ref>{{Cite web|url=https://ahafonews.com/south-african-high-commission-counselor-of-economic-embarks-on-two-2-days-visit-to-ahafo-region/|title=South African High Commission Counselor of Economic Embarks On Two (2) Days Visit To Ahafo Region.|date=June 8, 2021}}</ref><ref>{{Cite web |title=ASUNAFO North Municipal Assembly |url=http://asunafonorth.ghanadistricts.gov.gh/ |access-date=2021-11-05 |website=ASUNAFO North Municipal Assembly}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://soireenews.com/ahafo-regional-minister-woos-south-africans-on-potential-investment|title=Ahafo Regional Minister Woos South Africans on potential Investment|first=Owusu|last=Dennis|date=June 10, 2021|website=SoireeNews}}</ref> ==Geography== Mim lake {{coord|6.91873|-2.55269}} nyɛla din be [[Mim (Ghana)|Mim]] - [[kenyasi]] soli zuɣu ka di waɣilim zaŋ chaŋ [[Mim (Ghana)|Mim township]] paai kamani {{cvt|1|km|mi}}. Tiŋ'shɛŋa din tooi gili lala mɔɣili ŋɔ nyɛ Mim old-airport quarters, Asukese n-ti pahi Nkensere.[[File:Hon Boadu @ Mim Bour.jpg|thumb|Hon. Boadu, a reveller of Mim Lake]] . ==Incident== Lahiʒibu buyi nyɛla din niŋ lala mɔɣili maa ni, din daa niŋ ka niriba ayi ban yuma yiɣisi yuun pihinu ni ayopɔin mini yuun pihita ni yini daa kpi di ni.<ref>{{Cite web|url=https://rejoicefmonline.com/2021/03/26/sad-story-as-57-year-old-man-drown-3-days-after-missing-at-mim/|title=SAD STORY AS 57-YEAR-OLD MAN DROWN 3 DAYS AFTER MISSING AT MIM – Rejoicefmonline.com}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://myrepubliconline.com/ahafo-region-man-57-drowns-in-mim-dam/|title=AHAFO REGION: Man, 57, drowns in Mim Dam|date=March 26, 2021}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/NewsArchive/Man-found-dead-in-a-river-1234051|title=Man found dead in a river|date=April 15, 2021|website=GhanaWeb}}</ref> ==References== {{reflist}} [[Category:Lakes of Ghana]] [[Category:Ahafo Region]] [[Category:Tourist attractions in Ghana]] {{AhafoRegion-geo-stub}} {{lake-stub}} g26mber2axhcxy2wwjejgmpyv2dm7h4 138287 138286 2026-05-30T21:09:42Z Kalakpagh 2501 /* Geography */ Updated Content 138287 wikitext text/x-wiki {{Short description|Artificial reservoir in Ghana}} {{Infobox body of water | name = Mim Lake | image = File:Mim lake1.jpg | caption = | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = [[Mim (Ghana)|Mim]] in [[Ahafo Region]], [[Ghana]]. | coords ={{coord|6.91886|-2.55275|type:waterbody_region:GH|display=inline,title}} | type = [[Reservoir]] | inflow = rainfall | outflow = [[Endorheic basin|none]] | catchment = {{convert|1.2|km2|abbr=on}} | basin_countries = Ghana | length = {{convert|0.45|km|ft|abbr=on}} | width = {{convert|0.15|km|ft|abbr=on}} | area = {{convert|0.1|km2|abbr=on}} | depth = {{convert|3.1|m|abbr=on}} | max-depth = {{convert|4.8|m|abbr=on}} | volume = | residence_time = GMT | shore = | elevation = {{convert|220|m|abbr=on}} | islands = | cities = [[Mim (Ghana)|Mim, Ahafo]]<!-- Map --> | pushpin_map = Ghana | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = <!-- Below --> }} '''Mim lake''', nyɛla bɛ ni daa na mi shɛli '''Anwomasu Lake''' di nyɛla [[Man-made lake|Inland lake]] din be [[Mim (Ghana)|Mim]] tiŋgbani [[Asunafo North Municipal District]] din be [[Ahafo Region]] zaŋ n-ti [[Ghana]]. Lala mɔɣili ŋɔ nyɛla luɣishɛli niriba ni tooi chani ka lahi nyɛ lake side Resort. Revellers nyɛla ban tooi chani ni n-ti vuhira.<ref>{{Cite web|url=https://ahafonews.com/south-african-high-commission-counselor-of-economic-embarks-on-two-2-days-visit-to-ahafo-region/|title=South African High Commission Counselor of Economic Embarks On Two (2) Days Visit To Ahafo Region.|date=June 8, 2021}}</ref><ref>{{Cite web |title=ASUNAFO North Municipal Assembly |url=http://asunafonorth.ghanadistricts.gov.gh/ |access-date=2021-11-05 |website=ASUNAFO North Municipal Assembly}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://soireenews.com/ahafo-regional-minister-woos-south-africans-on-potential-investment|title=Ahafo Regional Minister Woos South Africans on potential Investment|first=Owusu|last=Dennis|date=June 10, 2021|website=SoireeNews}}</ref> ==Geography== Mim lake {{coord|6.91873|-2.55269}} nyɛla din be Mim- Kenyasi soli zuɣu ka di waɣilim zaŋ chaŋ Mim tiŋpuuni paai kamani {{cvt|1|km|mi}}. Tiŋ'shɛŋa din tooi gili lala mɔɣili ŋɔ nyɛ Mim old-airport quarters, Asukese n-ti pahi Nkensere.[[File:Hon Boadu @ Mim Bour.jpg|thumb|Hon. Boadu, a reveller of Mim Lake]] . ==Incident== Lahiʒibu buyi nyɛla din niŋ lala mɔɣili maa ni, din daa niŋ ka niriba ayi ban yuma yiɣisi yuun pihinu ni ayopɔin mini yuun pihita ni yini daa kpi di ni.<ref>{{Cite web|url=https://rejoicefmonline.com/2021/03/26/sad-story-as-57-year-old-man-drown-3-days-after-missing-at-mim/|title=SAD STORY AS 57-YEAR-OLD MAN DROWN 3 DAYS AFTER MISSING AT MIM – Rejoicefmonline.com}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://myrepubliconline.com/ahafo-region-man-57-drowns-in-mim-dam/|title=AHAFO REGION: Man, 57, drowns in Mim Dam|date=March 26, 2021}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/NewsArchive/Man-found-dead-in-a-river-1234051|title=Man found dead in a river|date=April 15, 2021|website=GhanaWeb}}</ref> ==References== {{reflist}} [[Category:Lakes of Ghana]] [[Category:Ahafo Region]] [[Category:Tourist attractions in Ghana]] {{AhafoRegion-geo-stub}} {{lake-stub}} 8ygalbk3ep7cqgd8h5vo4m0nnx0xv8d 138288 138287 2026-05-30T21:10:30Z Kalakpagh 2501 added databox 138288 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|Artificial reservoir in Ghana}} {{Infobox body of water | name = Mim Lake | image = File:Mim lake1.jpg | caption = | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = [[Mim (Ghana)|Mim]] in [[Ahafo Region]], [[Ghana]]. | coords ={{coord|6.91886|-2.55275|type:waterbody_region:GH|display=inline,title}} | type = [[Reservoir]] | inflow = rainfall | outflow = [[Endorheic basin|none]] | catchment = {{convert|1.2|km2|abbr=on}} | basin_countries = Ghana | length = {{convert|0.45|km|ft|abbr=on}} | width = {{convert|0.15|km|ft|abbr=on}} | area = {{convert|0.1|km2|abbr=on}} | depth = {{convert|3.1|m|abbr=on}} | max-depth = {{convert|4.8|m|abbr=on}} | volume = | residence_time = GMT | shore = | elevation = {{convert|220|m|abbr=on}} | islands = | cities = [[Mim (Ghana)|Mim, Ahafo]]<!-- Map --> | pushpin_map = Ghana | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = <!-- Below --> }} '''Mim lake''', nyɛla bɛ ni daa na mi shɛli '''Anwomasu Lake''' di nyɛla [[Man-made lake|Inland lake]] din be [[Mim (Ghana)|Mim]] tiŋgbani [[Asunafo North Municipal District]] din be [[Ahafo Region]] zaŋ n-ti [[Ghana]]. Lala mɔɣili ŋɔ nyɛla luɣishɛli niriba ni tooi chani ka lahi nyɛ lake side Resort. Revellers nyɛla ban tooi chani ni n-ti vuhira.<ref>{{Cite web|url=https://ahafonews.com/south-african-high-commission-counselor-of-economic-embarks-on-two-2-days-visit-to-ahafo-region/|title=South African High Commission Counselor of Economic Embarks On Two (2) Days Visit To Ahafo Region.|date=June 8, 2021}}</ref><ref>{{Cite web |title=ASUNAFO North Municipal Assembly |url=http://asunafonorth.ghanadistricts.gov.gh/ |access-date=2021-11-05 |website=ASUNAFO North Municipal Assembly}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://soireenews.com/ahafo-regional-minister-woos-south-africans-on-potential-investment|title=Ahafo Regional Minister Woos South Africans on potential Investment|first=Owusu|last=Dennis|date=June 10, 2021|website=SoireeNews}}</ref> ==Geography== Mim lake {{coord|6.91873|-2.55269}} nyɛla din be Mim- Kenyasi soli zuɣu ka di waɣilim zaŋ chaŋ Mim tiŋpuuni paai kamani {{cvt|1|km|mi}}. Tiŋ'shɛŋa din tooi gili lala mɔɣili ŋɔ nyɛ Mim old-airport quarters, Asukese n-ti pahi Nkensere.[[File:Hon Boadu @ Mim Bour.jpg|thumb|Hon. Boadu, a reveller of Mim Lake]] . ==Incident== Lahiʒibu buyi nyɛla din niŋ lala mɔɣili maa ni, din daa niŋ ka niriba ayi ban yuma yiɣisi yuun pihinu ni ayopɔin mini yuun pihita ni yini daa kpi di ni.<ref>{{Cite web|url=https://rejoicefmonline.com/2021/03/26/sad-story-as-57-year-old-man-drown-3-days-after-missing-at-mim/|title=SAD STORY AS 57-YEAR-OLD MAN DROWN 3 DAYS AFTER MISSING AT MIM – Rejoicefmonline.com}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://myrepubliconline.com/ahafo-region-man-57-drowns-in-mim-dam/|title=AHAFO REGION: Man, 57, drowns in Mim Dam|date=March 26, 2021}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/NewsArchive/Man-found-dead-in-a-river-1234051|title=Man found dead in a river|date=April 15, 2021|website=GhanaWeb}}</ref> ==References== {{reflist}} [[Category:Lakes of Ghana]] [[Category:Ahafo Region]] [[Category:Tourist attractions in Ghana]] {{AhafoRegion-geo-stub}} {{lake-stub}} k4as60ri9akv6cbntlxrevpotsdktof 138289 138288 2026-05-30T21:12:26Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 138289 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|Artificial reservoir in Ghana}} {{Infobox body of water | name = Mim Lake | image = File:Mim lake1.jpg | caption = | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = [[Mim (Ghana)|Mim]] in [[Ahafo Region]], [[Ghana]]. | coords ={{coord|6.91886|-2.55275|type:waterbody_region:GH|display=inline,title}} | type = [[Reservoir]] | inflow = rainfall | outflow = [[Endorheic basin|none]] | catchment = {{convert|1.2|km2|abbr=on}} | basin_countries = Ghana | length = {{convert|0.45|km|ft|abbr=on}} | width = {{convert|0.15|km|ft|abbr=on}} | area = {{convert|0.1|km2|abbr=on}} | depth = {{convert|3.1|m|abbr=on}} | max-depth = {{convert|4.8|m|abbr=on}} | volume = | residence_time = GMT | shore = | elevation = {{convert|220|m|abbr=on}} | islands = | cities = [[Mim (Ghana)|Mim, Ahafo]]<!-- Map --> | pushpin_map = Ghana | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = <!-- Below --> }} '''Mim lake''', nyɛla bɛ ni daa na mi shɛli '''Anwomasu Lake''' di nyɛla [[Man-made lake|Inland lake]] din be [[Mim (Ghana)|Mim]] tiŋgbani [[Asunafo North Municipal District]] din be [[Ahafo Region]] zaŋ n-ti [[Ghana]]. Lala mɔɣili ŋɔ nyɛla luɣishɛli niriba ni tooi chani ka lahi nyɛ lake side Resort. Revellers nyɛla ban tooi chani ni n-ti vuhira.<ref>{{Cite web|url=https://ahafonews.com/south-african-high-commission-counselor-of-economic-embarks-on-two-2-days-visit-to-ahafo-region/|title=South African High Commission Counselor of Economic Embarks On Two (2) Days Visit To Ahafo Region.|date=June 8, 2021}}</ref><ref>{{Cite web |title=ASUNAFO North Municipal Assembly |url=http://asunafonorth.ghanadistricts.gov.gh/ |access-date=2021-11-05 |website=ASUNAFO North Municipal Assembly}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://soireenews.com/ahafo-regional-minister-woos-south-africans-on-potential-investment|title=Ahafo Regional Minister Woos South Africans on potential Investment|first=Owusu|last=Dennis|date=June 10, 2021|website=SoireeNews}}</ref> ==Geography== Mim lake {{coord|6.91873|-2.55269}} nyɛla din be Mim- Kenyasi soli zuɣu ka di waɣilim zaŋ chaŋ Mim tiŋpuuni paai kamani {{cvt|1|km|mi}}. Tiŋ'shɛŋa din tooi gili lala mɔɣili ŋɔ nyɛ Mim old-airport quarters, Asukese n-ti pahi Nkensere.[[File:Hon Boadu @ Mim Bour.jpg|thumb|Hon. Boadu, a reveller of Mim Lake]] . ==Incident== Lahiʒibu buyi nyɛla din niŋ lala mɔɣili maa ni, din daa niŋ ka niriba ayi ban yuma yiɣisi yuun pihinu ni ayopɔin mini yuun pihita ni yini daa kpi di ni.<ref>{{Cite web|url=https://rejoicefmonline.com/2021/03/26/sad-story-as-57-year-old-man-drown-3-days-after-missing-at-mim/|title=SAD STORY AS 57-YEAR-OLD MAN DROWN 3 DAYS AFTER MISSING AT MIM – Rejoicefmonline.com}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://myrepubliconline.com/ahafo-region-man-57-drowns-in-mim-dam/|title=AHAFO REGION: Man, 57, drowns in Mim Dam|date=March 26, 2021}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/NewsArchive/Man-found-dead-in-a-river-1234051|title=Man found dead in a river|date=April 15, 2021|website=GhanaWeb}}</ref> ==Kundivihira == {{reflist}} [[Category:Lakes of Ghana]] [[Category:Ahafo Region]] [[Category:Tourist attractions in Ghana]] {{AhafoRegion-geo-stub}} {{lake-stub}} i08fgpinw3b04wla9rbg1qzidd9p2yb 138290 138289 2026-05-30T21:12:46Z Kalakpagh 2501 /* Kundivihira */ Updated Content 138290 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|Artificial reservoir in Ghana}} {{Infobox body of water | name = Mim Lake | image = File:Mim lake1.jpg | caption = | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = [[Mim (Ghana)|Mim]] in [[Ahafo Region]], [[Ghana]]. | coords ={{coord|6.91886|-2.55275|type:waterbody_region:GH|display=inline,title}} | type = [[Reservoir]] | inflow = rainfall | outflow = [[Endorheic basin|none]] | catchment = {{convert|1.2|km2|abbr=on}} | basin_countries = Ghana | length = {{convert|0.45|km|ft|abbr=on}} | width = {{convert|0.15|km|ft|abbr=on}} | area = {{convert|0.1|km2|abbr=on}} | depth = {{convert|3.1|m|abbr=on}} | max-depth = {{convert|4.8|m|abbr=on}} | volume = | residence_time = GMT | shore = | elevation = {{convert|220|m|abbr=on}} | islands = | cities = [[Mim (Ghana)|Mim, Ahafo]]<!-- Map --> | pushpin_map = Ghana | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = <!-- Below --> }} '''Mim lake''', nyɛla bɛ ni daa na mi shɛli '''Anwomasu Lake''' di nyɛla [[Man-made lake|Inland lake]] din be [[Mim (Ghana)|Mim]] tiŋgbani [[Asunafo North Municipal District]] din be [[Ahafo Region]] zaŋ n-ti [[Ghana]]. Lala mɔɣili ŋɔ nyɛla luɣishɛli niriba ni tooi chani ka lahi nyɛ lake side Resort. Revellers nyɛla ban tooi chani ni n-ti vuhira.<ref>{{Cite web|url=https://ahafonews.com/south-african-high-commission-counselor-of-economic-embarks-on-two-2-days-visit-to-ahafo-region/|title=South African High Commission Counselor of Economic Embarks On Two (2) Days Visit To Ahafo Region.|date=June 8, 2021}}</ref><ref>{{Cite web |title=ASUNAFO North Municipal Assembly |url=http://asunafonorth.ghanadistricts.gov.gh/ |access-date=2021-11-05 |website=ASUNAFO North Municipal Assembly}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://soireenews.com/ahafo-regional-minister-woos-south-africans-on-potential-investment|title=Ahafo Regional Minister Woos South Africans on potential Investment|first=Owusu|last=Dennis|date=June 10, 2021|website=SoireeNews}}</ref> ==Geography== Mim lake {{coord|6.91873|-2.55269}} nyɛla din be Mim- Kenyasi soli zuɣu ka di waɣilim zaŋ chaŋ Mim tiŋpuuni paai kamani {{cvt|1|km|mi}}. Tiŋ'shɛŋa din tooi gili lala mɔɣili ŋɔ nyɛ Mim old-airport quarters, Asukese n-ti pahi Nkensere.[[File:Hon Boadu @ Mim Bour.jpg|thumb|Hon. Boadu, a reveller of Mim Lake]] . ==Incident== Lahiʒibu buyi nyɛla din niŋ lala mɔɣili maa ni, din daa niŋ ka niriba ayi ban yuma yiɣisi yuun pihinu ni ayopɔin mini yuun pihita ni yini daa kpi di ni.<ref>{{Cite web|url=https://rejoicefmonline.com/2021/03/26/sad-story-as-57-year-old-man-drown-3-days-after-missing-at-mim/|title=SAD STORY AS 57-YEAR-OLD MAN DROWN 3 DAYS AFTER MISSING AT MIM – Rejoicefmonline.com}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://myrepubliconline.com/ahafo-region-man-57-drowns-in-mim-dam/|title=AHAFO REGION: Man, 57, drowns in Mim Dam|date=March 26, 2021}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/NewsArchive/Man-found-dead-in-a-river-1234051|title=Man found dead in a river|date=April 15, 2021|website=GhanaWeb}}</ref> ==Kundivihira == {{reflist}} [[Category:Lakes of Ghana]] [[Category:Ahafo Region]] [[Category:Tourist attractions in Ghana]] {{AhafoRegion-geo-stub}} 2to740mfki4g1yu57wouyyndtbtsvps 138291 138290 2026-05-30T21:13:11Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138291 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|Artificial reservoir in Ghana}} {{Infobox body of water | name = Mim Lake | image = File:Mim lake1.jpg | caption = | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = [[Mim (Ghana)|Mim]] in [[Ahafo Region]], [[Ghana]]. | coords ={{coord|6.91886|-2.55275|type:waterbody_region:GH|display=inline,title}} | type = [[Reservoir]] | inflow = rainfall | outflow = [[Endorheic basin|none]] | catchment = {{convert|1.2|km2|abbr=on}} | basin_countries = Ghana | length = {{convert|0.45|km|ft|abbr=on}} | width = {{convert|0.15|km|ft|abbr=on}} | area = {{convert|0.1|km2|abbr=on}} | depth = {{convert|3.1|m|abbr=on}} | max-depth = {{convert|4.8|m|abbr=on}} | volume = | residence_time = GMT | shore = | elevation = {{convert|220|m|abbr=on}} | islands = | cities = [[Mim (Ghana)|Mim, Ahafo]]<!-- Map --> | pushpin_map = Ghana | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = <!-- Below --> }} '''Mim lake''', nyɛla bɛ ni daa na mi shɛli '''Anwomasu Lake''' di nyɛla [[Man-made lake|Inland lake]] din be [[Mim (Ghana)|Mim]] tiŋgbani [[Asunafo North Municipal District]] din be [[Ahafo Region]] zaŋ n-ti [[Ghana]]. Lala mɔɣili ŋɔ nyɛla luɣishɛli niriba ni tooi chani ka lahi nyɛ lake side Resort. Revellers nyɛla ban tooi chani ni n-ti vuhira.<ref>{{Cite web|url=https://ahafonews.com/south-african-high-commission-counselor-of-economic-embarks-on-two-2-days-visit-to-ahafo-region/|title=South African High Commission Counselor of Economic Embarks On Two (2) Days Visit To Ahafo Region.|date=June 8, 2021}}</ref><ref>{{Cite web |title=ASUNAFO North Municipal Assembly |url=http://asunafonorth.ghanadistricts.gov.gh/ |access-date=2021-11-05 |website=ASUNAFO North Municipal Assembly}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://soireenews.com/ahafo-regional-minister-woos-south-africans-on-potential-investment|title=Ahafo Regional Minister Woos South Africans on potential Investment|first=Owusu|last=Dennis|date=June 10, 2021|website=SoireeNews}}</ref> ==Geography== Mim lake {{coord|6.91873|-2.55269}} nyɛla din be Mim- Kenyasi soli zuɣu ka di waɣilim zaŋ chaŋ Mim tiŋpuuni paai kamani {{cvt|1|km|mi}}. Tiŋ'shɛŋa din tooi gili lala mɔɣili ŋɔ nyɛ Mim old-airport quarters, Asukese n-ti pahi Nkensere.[[File:Hon Boadu @ Mim Bour.jpg|thumb|Hon. Boadu, a reveller of Mim Lake]] . ==Incident== Lahiʒibu buyi nyɛla din niŋ lala mɔɣili maa ni, din daa niŋ ka niriba ayi ban yuma yiɣisi yuun pihinu ni ayopɔin mini yuun pihita ni yini daa kpi di ni.<ref>{{Cite web|url=https://rejoicefmonline.com/2021/03/26/sad-story-as-57-year-old-man-drown-3-days-after-missing-at-mim/|title=SAD STORY AS 57-YEAR-OLD MAN DROWN 3 DAYS AFTER MISSING AT MIM – Rejoicefmonline.com}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://myrepubliconline.com/ahafo-region-man-57-drowns-in-mim-dam/|title=AHAFO REGION: Man, 57, drowns in Mim Dam|date=March 26, 2021}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/NewsArchive/Man-found-dead-in-a-river-1234051|title=Man found dead in a river|date=April 15, 2021|website=GhanaWeb}}</ref> ==Kundivihira == {{reflist}} [[Category:Lakes of Ghana]] [[Category:Ahafo Region]] [[Category:Tourist attractions in Ghana]] qzd7o5n99bfojh37x48gf75mu7qebye Alau Dam 0 33224 138293 2026-05-30T21:15:22Z Kalakpagh 2501 Created article 138293 wikitext text/x-wiki {{Short description|Dam in Borno State, Nigeria}} {{Use dmy dates|date=September 2024}} {{Infobox dam | name = Alau Dam | image = ISS011-E-9343 - View of Nigeria (Alau dam, cropped, retouched).jpg | image_caption = View of the dam from the International Space Station in 2005. | name_official = | dam_crosses = [[Ngadda River]] | location = [[Borno State]], [[Nigeria]] | dam_type = | dam_length = | dam_height = | dam_width_base = | spillway_type = | spillway_capacity = | construction_began = 1984 | opening = 1986 | cost = | owner = | res_name = Lake Alau{{cn|date=October 2024}} | res_capacity_total = {{convert|112|e6m3|abbr=off}}<ref name="Chibundu_2024" /> | res_catchment = | res_surface = | res_max_depth = | plant_operator = | plant_turbines = | plant_capacity = | plant_annual_gen = | plant_commission = | plant_decommission = | location_map = | location_map_caption = | coordinates = {{coord|11|43|27|N|13|17|06|E|type:landmark_region:NG|display=inline,title}} | website = | extra = | demolished = September 10, 2024 (destroyed in a flood) }} '''Alau Dam''' nyɛla din daa be tiŋ yuli booni Alau zaŋ n-ti [[Borno State]] din be [[North East (Nigeria)|Northeast region]] n-ti [[Nigeria]] ka nyɛ mɔɣi shɛli bɛ ni daa gbi bin din gbaai yuuni 984 zaŋ chaŋ yuuni 1986 sunsuuni.<ref name="HA">{{cite web |author1= Ibrahim Adeyemi |author2= Mansir Muhammed |author3=Alamin Umar |author4=Usman Abba Zanna |title=Maiduguri Floods: The Unfortunate Series Of Events That Led To The Breakdown Of Alau Dam |url=https://humanglemedia.com/maiduguri-floods-the-unfortunate-series-of-events-that-led-to-the-breakdown-of-alau-dam/ |website=HumAngle |access-date=17 September 2024 |date=14 September 2024}}</ref> Di nyɛla din chaŋ n-ti chirigi [[Ngadda River]], mɔɣi kara puuni shɛli din be [[Lake Chad]].<ref>{{Cite news |date=17 August 2021 |title=Alau Dam: Agency to release excess water from dam, warns Maiduguri residents |url=https://gazettengr.com/alau-dam-agency-to-release-excess-water-from-dam-warn-maiduguri-residents/ |location=Abuja, Nigeria|url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230102170921/https://gazettengr.com/alau-dam-agency-to-release-excess-water-from-dam-warn-maiduguri-residents/ |archive-date=2 January 2023 |access-date=2 January 2023 |newspaper=[[Peoples Gazette]]|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=10 September 2022 |title=Alau Dam: Agency alerts Maiduguri residents on plans to release excess water |url=https://naturenews.africa/alau-dam-agency-alerts-maiduguri-residents-on-plans-to-release-excess-water/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230102165447/https://naturenews.africa/amp/alau-dam-agency-alerts-maiduguri-residents-on-plans-to-release-excess-water/ |archive-date=2 January 2023 |access-date=2 January 2023 |website=Naturenews.africa |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Abbagana |first=Amina |date=19 August 2021 |title=Child drowns after Alau Dam gates opened to release excess water |url=https://ndarason.com/en/child-drowns-after-alau-dam-gates-opened-to-release-excess-water/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240915173735/https://ndarason.com/en/child-drowns-after-alau-dam-gates-opened-to-release-excess-water/ |archive-date=15 September 2024 |access-date=2 January 2023 |website=Radio Ndarason International |language=en-US}}</ref> Yuuni 2024, mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa chii ka dizuɣu daa chɛ ka kokpɛɣu daa niŋ Borno yaɣili ka salo ban kalinli daa yiɣisi kɔbigi ni puhinu daa kpi di ni ka niriba ban kalinli daa yiɣisi 419,000 nyɛ ban daa koŋ bɛ biɛhisi shee.<ref>{{Cite news |date=September 11, 2024 |title=Nigeria floods kill at least 30 people and displace some 400,000 |url=https://www.france24.com/en/africa/20240911-nigeria-floods-kill-at-least-30-people-and-displace-thousands |access-date=September 17, 2024 |publisher=[[France 24]] |language=en}}</ref> == Taarihi == Alau Dam ŋɔ nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli bin din gbaai yuuni 1984 zaŋ chaŋ yuuni 1986 ni salo ban be [[Maiduguri]] mali li niŋdi pukparilim ka lahi mali li tumdi yiŋ tumanima.<ref name="HA"/> Lala mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa lahi gɔri ka taɣiri kokpɛɣu lala yaɣili maa. Amaa lala mɔɣili ŋɔ lahi nyɛla din leei daliri ni kokpɛɣu yaɣ'shɛŋa. Yuuni 1992, mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa kpe yaɣ'yi din kpɛbu zuɣu ka daa chii kpe Jere Bowl. Yuuni 1994, mɔɣili din be Yedzeram nyɛla din daa chii kpɛna Maiduguri. Yuuni 2012, sa miri biɛɣu nyɛla din daa che ka Alau Dam daa kpe yaɣi ka dizuɣu daa che ka ko'kpɛɣu daa niŋ Maiduguri mini tiŋ'shɛŋa din miri li. ==Collapse== [[File:Collapse of the Alau Dam, Nigeria (Copernicus 2024-09-20).png|thumb|False-color satellite picture of the floods taken by [[Sentinel-2]], 12 September 2024.]] Silimiin goli September dabaa awɔi dali yuuni 2024, mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa naai din daa niŋ ka saa mi pam ka dizuɣu chɛ ka mɔɣili daa chi ka ko'kpɛɣu niŋ ka salo ban kalinli yiɣisi kamani kɔbigi puuni vaabu pinaanu daa koŋ bɛ nyɛvuya Maiduguri ka binkɔbiri ban kalinli daa yiɣisi kamani kɔbigi puuni vaabu pihinii daa kpi [[Sanda Kyarimi Park Zoo]].<ref>{{Cite news |last=Shibayan |first=Dyepkazah |date=11 September 2024 |title=Dam collapse in Nigeria sweeps deadly reptiles into flooded communities |url=https://apnews.com/article/nigeria-dam-collapse-flooding-zoo-crocodiles-snakes-72ad98b7d78f9de2ed2273ebcc259a4a |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240910221207/https://apnews.com/article/nigeria-dam-collapse-flooding-zoo-crocodiles-snakes-72ad98b7d78f9de2ed2273ebcc259a4a |archive-date=10 September 2024 |access-date=11 September 2024 |work=Associated Press |language=en-US}}</ref> Ninsalinima ban kalinli din daa yiɣisi kamani kɔbigi ni pihinu nyɛla ban daa kpi lala ko'kpɛɣu maa ni.<ref>{{Cite news |date=October 8, 2024 |title=Deluge of Death: Flood leaves Nigerian community in ruins |url=https://www.premiumtimesng.com/investigationspecial-reports/742863-deluge-of-death-flood-leaves-nigerian-community-in-ruins.html |access-date=October 9, 2024 |language=en|newspaper=[[Premium Times]]}}</ref><ref>{{Cite news |last=Shibayan |first=Dyepkazah |date=12 September 2024 |title=Flooding in northeastern Nigeria has left 30 people dead and over a million displaced |url=https://apnews.com/article/flooding-northern-nigeria-borno-dam-collapse-60ed5b7bddfc4a5b65c0a0573d735d2b |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911222152/https://apnews.com/article/flooding-northern-nigeria-borno-dam-collapse-60ed5b7bddfc4a5b65c0a0573d735d2b |archive-date=11 September 2024 |access-date=12 September 2024 |work=Associated Press |language=en-US}}</ref> Niriba pam nyɛla ban daa koŋ biɛhisi shee Maiduguri.<ref>{{cite news |title=Nigeria Maiduguri floods: Prisoners flee after water damages jail walls |url=https://www.bbc.co.uk/news/articles/cq5eey02lddo |access-date=16 September 2024 |work=BBC News |date=16 September 2024}}</ref> Tiŋgbani gomnaanti nyɛla ŋun daa yɛlli ni bɛ ni zaŋ liɣiri din kalinli yiɣisi ₦80 billion labi miɛ mɔɣili amaa ka di daa bi tooi niŋ hali ni yuuni 2025 sunsuuni ka dizuɣu che ka ko'kpɛɣu ni tooi niŋ dabisa din kanna.<ref>{{cite web |last1=Abba |first1=Abubakar Muktar |title=Borno Communities Fear Repeat Floods as Alau Dam Remains Unrepaired |url=https://humanglemedia.com/borno-communities-fear-repeat-floods-as-alau-dam-remains-unrepaired/ |website=HumAngle |access-date=11 July 2025 |date=5 June 2025}}</ref> ==Area== Alau Dam nyɛla din ʒiliŋ daa paagi mita awɔi {{convert|9|m}} {{dubious|date=September 2024}} ka yaliŋ maa mi paagi kaman {{convert|50|km}}.<ref name="Chibundu_2024">{{Cite news |last=Chibundu |first=Janefrances |date=2024-09-10 |title=REWIND: In 1994, Alau Dam collapsed, displacing 400,000 persons in Maiduguri |url=https://www.thecable.ng/rewind-in-1994-alau-dam-collapsed-displacing-400000-persons-in-maiduguri/ |access-date=2024-09-15 |newspaper=[[TheCable]]}}</ref> ==References== {{reflist}} ==Further reading== * {{cite report |url=https://documents1.worldbank.org/curated/en/968121468082131037/pdf/multi-page.pdf |type=Implementation Completion Report |publisher=[[World Bank]] |title=Borno State Water Supply Project (Loan No.2528-UNI) |date=1996-04-22}} [[Category:Dams in Nigeria]] [[Category:Lake Chad]] [[Category:1986 establishments in Nigeria]] [[Category:Demolished buildings and structures in Nigeria]] [[Category:Failed dams]] [[Category:Dams completed in 1986]] td69pb1jbmw4mxfqwvpc9bxvwia2bnz 138294 138293 2026-05-30T21:16:30Z Kalakpagh 2501 /* Collapse */ Updated Content 138294 wikitext text/x-wiki {{Short description|Dam in Borno State, Nigeria}} {{Use dmy dates|date=September 2024}} {{Infobox dam | name = Alau Dam | image = ISS011-E-9343 - View of Nigeria (Alau dam, cropped, retouched).jpg | image_caption = View of the dam from the International Space Station in 2005. | name_official = | dam_crosses = [[Ngadda River]] | location = [[Borno State]], [[Nigeria]] | dam_type = | dam_length = | dam_height = | dam_width_base = | spillway_type = | spillway_capacity = | construction_began = 1984 | opening = 1986 | cost = | owner = | res_name = Lake Alau{{cn|date=October 2024}} | res_capacity_total = {{convert|112|e6m3|abbr=off}}<ref name="Chibundu_2024" /> | res_catchment = | res_surface = | res_max_depth = | plant_operator = | plant_turbines = | plant_capacity = | plant_annual_gen = | plant_commission = | plant_decommission = | location_map = | location_map_caption = | coordinates = {{coord|11|43|27|N|13|17|06|E|type:landmark_region:NG|display=inline,title}} | website = | extra = | demolished = September 10, 2024 (destroyed in a flood) }} '''Alau Dam''' nyɛla din daa be tiŋ yuli booni Alau zaŋ n-ti [[Borno State]] din be [[North East (Nigeria)|Northeast region]] n-ti [[Nigeria]] ka nyɛ mɔɣi shɛli bɛ ni daa gbi bin din gbaai yuuni 984 zaŋ chaŋ yuuni 1986 sunsuuni.<ref name="HA">{{cite web |author1= Ibrahim Adeyemi |author2= Mansir Muhammed |author3=Alamin Umar |author4=Usman Abba Zanna |title=Maiduguri Floods: The Unfortunate Series Of Events That Led To The Breakdown Of Alau Dam |url=https://humanglemedia.com/maiduguri-floods-the-unfortunate-series-of-events-that-led-to-the-breakdown-of-alau-dam/ |website=HumAngle |access-date=17 September 2024 |date=14 September 2024}}</ref> Di nyɛla din chaŋ n-ti chirigi [[Ngadda River]], mɔɣi kara puuni shɛli din be [[Lake Chad]].<ref>{{Cite news |date=17 August 2021 |title=Alau Dam: Agency to release excess water from dam, warns Maiduguri residents |url=https://gazettengr.com/alau-dam-agency-to-release-excess-water-from-dam-warn-maiduguri-residents/ |location=Abuja, Nigeria|url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230102170921/https://gazettengr.com/alau-dam-agency-to-release-excess-water-from-dam-warn-maiduguri-residents/ |archive-date=2 January 2023 |access-date=2 January 2023 |newspaper=[[Peoples Gazette]]|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=10 September 2022 |title=Alau Dam: Agency alerts Maiduguri residents on plans to release excess water |url=https://naturenews.africa/alau-dam-agency-alerts-maiduguri-residents-on-plans-to-release-excess-water/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230102165447/https://naturenews.africa/amp/alau-dam-agency-alerts-maiduguri-residents-on-plans-to-release-excess-water/ |archive-date=2 January 2023 |access-date=2 January 2023 |website=Naturenews.africa |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Abbagana |first=Amina |date=19 August 2021 |title=Child drowns after Alau Dam gates opened to release excess water |url=https://ndarason.com/en/child-drowns-after-alau-dam-gates-opened-to-release-excess-water/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240915173735/https://ndarason.com/en/child-drowns-after-alau-dam-gates-opened-to-release-excess-water/ |archive-date=15 September 2024 |access-date=2 January 2023 |website=Radio Ndarason International |language=en-US}}</ref> Yuuni 2024, mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa chii ka dizuɣu daa chɛ ka kokpɛɣu daa niŋ Borno yaɣili ka salo ban kalinli daa yiɣisi kɔbigi ni puhinu daa kpi di ni ka niriba ban kalinli daa yiɣisi 419,000 nyɛ ban daa koŋ bɛ biɛhisi shee.<ref>{{Cite news |date=September 11, 2024 |title=Nigeria floods kill at least 30 people and displace some 400,000 |url=https://www.france24.com/en/africa/20240911-nigeria-floods-kill-at-least-30-people-and-displace-thousands |access-date=September 17, 2024 |publisher=[[France 24]] |language=en}}</ref> == Taarihi == Alau Dam ŋɔ nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli bin din gbaai yuuni 1984 zaŋ chaŋ yuuni 1986 ni salo ban be [[Maiduguri]] mali li niŋdi pukparilim ka lahi mali li tumdi yiŋ tumanima.<ref name="HA"/> Lala mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa lahi gɔri ka taɣiri kokpɛɣu lala yaɣili maa. Amaa lala mɔɣili ŋɔ lahi nyɛla din leei daliri ni kokpɛɣu yaɣ'shɛŋa. Yuuni 1992, mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa kpe yaɣ'yi din kpɛbu zuɣu ka daa chii kpe Jere Bowl. Yuuni 1994, mɔɣili din be Yedzeram nyɛla din daa chii kpɛna Maiduguri. Yuuni 2012, sa miri biɛɣu nyɛla din daa che ka Alau Dam daa kpe yaɣi ka dizuɣu daa che ka ko'kpɛɣu daa niŋ Maiduguri mini tiŋ'shɛŋa din miri li. ==Naabu == [[File:Collapse of the Alau Dam, Nigeria (Copernicus 2024-09-20).png|thumb|False-color satellite picture of the floods taken by [[Sentinel-2]], 12 September 2024.]] Silimiin goli September dabaa awɔi dali yuuni 2024, mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa naai din daa niŋ ka saa mi pam ka dizuɣu chɛ ka mɔɣili daa chi ka ko'kpɛɣu niŋ ka salo ban kalinli yiɣisi kamani kɔbigi puuni vaabu pinaanu daa koŋ bɛ nyɛvuya Maiduguri ka binkɔbiri ban kalinli daa yiɣisi kamani kɔbigi puuni vaabu pihinii daa kpi [[Sanda Kyarimi Park Zoo]].<ref>{{Cite news |last=Shibayan |first=Dyepkazah |date=11 September 2024 |title=Dam collapse in Nigeria sweeps deadly reptiles into flooded communities |url=https://apnews.com/article/nigeria-dam-collapse-flooding-zoo-crocodiles-snakes-72ad98b7d78f9de2ed2273ebcc259a4a |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240910221207/https://apnews.com/article/nigeria-dam-collapse-flooding-zoo-crocodiles-snakes-72ad98b7d78f9de2ed2273ebcc259a4a |archive-date=10 September 2024 |access-date=11 September 2024 |work=Associated Press |language=en-US}}</ref> Ninsalinima ban kalinli din daa yiɣisi kamani kɔbigi ni pihinu nyɛla ban daa kpi lala ko'kpɛɣu maa ni.<ref>{{Cite news |date=October 8, 2024 |title=Deluge of Death: Flood leaves Nigerian community in ruins |url=https://www.premiumtimesng.com/investigationspecial-reports/742863-deluge-of-death-flood-leaves-nigerian-community-in-ruins.html |access-date=October 9, 2024 |language=en|newspaper=[[Premium Times]]}}</ref><ref>{{Cite news |last=Shibayan |first=Dyepkazah |date=12 September 2024 |title=Flooding in northeastern Nigeria has left 30 people dead and over a million displaced |url=https://apnews.com/article/flooding-northern-nigeria-borno-dam-collapse-60ed5b7bddfc4a5b65c0a0573d735d2b |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911222152/https://apnews.com/article/flooding-northern-nigeria-borno-dam-collapse-60ed5b7bddfc4a5b65c0a0573d735d2b |archive-date=11 September 2024 |access-date=12 September 2024 |work=Associated Press |language=en-US}}</ref> Niriba pam nyɛla ban daa koŋ biɛhisi shee Maiduguri.<ref>{{cite news |title=Nigeria Maiduguri floods: Prisoners flee after water damages jail walls |url=https://www.bbc.co.uk/news/articles/cq5eey02lddo |access-date=16 September 2024 |work=BBC News |date=16 September 2024}}</ref> Tiŋgbani gomnaanti nyɛla ŋun daa yɛlli ni bɛ ni zaŋ liɣiri din kalinli yiɣisi ₦80 billion labi miɛ mɔɣili amaa ka di daa bi tooi niŋ hali ni yuuni 2025 sunsuuni ka dizuɣu che ka ko'kpɛɣu ni tooi niŋ dabisa din kanna.<ref>{{cite web |last1=Abba |first1=Abubakar Muktar |title=Borno Communities Fear Repeat Floods as Alau Dam Remains Unrepaired |url=https://humanglemedia.com/borno-communities-fear-repeat-floods-as-alau-dam-remains-unrepaired/ |website=HumAngle |access-date=11 July 2025 |date=5 June 2025}}</ref> ==Area== Alau Dam nyɛla din ʒiliŋ daa paagi mita awɔi {{convert|9|m}} {{dubious|date=September 2024}} ka yaliŋ maa mi paagi kaman {{convert|50|km}}.<ref name="Chibundu_2024">{{Cite news |last=Chibundu |first=Janefrances |date=2024-09-10 |title=REWIND: In 1994, Alau Dam collapsed, displacing 400,000 persons in Maiduguri |url=https://www.thecable.ng/rewind-in-1994-alau-dam-collapsed-displacing-400000-persons-in-maiduguri/ |access-date=2024-09-15 |newspaper=[[TheCable]]}}</ref> ==References== {{reflist}} ==Further reading== * {{cite report |url=https://documents1.worldbank.org/curated/en/968121468082131037/pdf/multi-page.pdf |type=Implementation Completion Report |publisher=[[World Bank]] |title=Borno State Water Supply Project (Loan No.2528-UNI) |date=1996-04-22}} [[Category:Dams in Nigeria]] [[Category:Lake Chad]] [[Category:1986 establishments in Nigeria]] [[Category:Demolished buildings and structures in Nigeria]] [[Category:Failed dams]] [[Category:Dams completed in 1986]] al1kcujim5q59hmrusncpfpyjdcvvra 138295 138294 2026-05-30T21:17:17Z Kalakpagh 2501 /* Area */ Updated Content 138295 wikitext text/x-wiki {{Short description|Dam in Borno State, Nigeria}} {{Use dmy dates|date=September 2024}} {{Infobox dam | name = Alau Dam | image = ISS011-E-9343 - View of Nigeria (Alau dam, cropped, retouched).jpg | image_caption = View of the dam from the International Space Station in 2005. | name_official = | dam_crosses = [[Ngadda River]] | location = [[Borno State]], [[Nigeria]] | dam_type = | dam_length = | dam_height = | dam_width_base = | spillway_type = | spillway_capacity = | construction_began = 1984 | opening = 1986 | cost = | owner = | res_name = Lake Alau{{cn|date=October 2024}} | res_capacity_total = {{convert|112|e6m3|abbr=off}}<ref name="Chibundu_2024" /> | res_catchment = | res_surface = | res_max_depth = | plant_operator = | plant_turbines = | plant_capacity = | plant_annual_gen = | plant_commission = | plant_decommission = | location_map = | location_map_caption = | coordinates = {{coord|11|43|27|N|13|17|06|E|type:landmark_region:NG|display=inline,title}} | website = | extra = | demolished = September 10, 2024 (destroyed in a flood) }} '''Alau Dam''' nyɛla din daa be tiŋ yuli booni Alau zaŋ n-ti [[Borno State]] din be [[North East (Nigeria)|Northeast region]] n-ti [[Nigeria]] ka nyɛ mɔɣi shɛli bɛ ni daa gbi bin din gbaai yuuni 984 zaŋ chaŋ yuuni 1986 sunsuuni.<ref name="HA">{{cite web |author1= Ibrahim Adeyemi |author2= Mansir Muhammed |author3=Alamin Umar |author4=Usman Abba Zanna |title=Maiduguri Floods: The Unfortunate Series Of Events That Led To The Breakdown Of Alau Dam |url=https://humanglemedia.com/maiduguri-floods-the-unfortunate-series-of-events-that-led-to-the-breakdown-of-alau-dam/ |website=HumAngle |access-date=17 September 2024 |date=14 September 2024}}</ref> Di nyɛla din chaŋ n-ti chirigi [[Ngadda River]], mɔɣi kara puuni shɛli din be [[Lake Chad]].<ref>{{Cite news |date=17 August 2021 |title=Alau Dam: Agency to release excess water from dam, warns Maiduguri residents |url=https://gazettengr.com/alau-dam-agency-to-release-excess-water-from-dam-warn-maiduguri-residents/ |location=Abuja, Nigeria|url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230102170921/https://gazettengr.com/alau-dam-agency-to-release-excess-water-from-dam-warn-maiduguri-residents/ |archive-date=2 January 2023 |access-date=2 January 2023 |newspaper=[[Peoples Gazette]]|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=10 September 2022 |title=Alau Dam: Agency alerts Maiduguri residents on plans to release excess water |url=https://naturenews.africa/alau-dam-agency-alerts-maiduguri-residents-on-plans-to-release-excess-water/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230102165447/https://naturenews.africa/amp/alau-dam-agency-alerts-maiduguri-residents-on-plans-to-release-excess-water/ |archive-date=2 January 2023 |access-date=2 January 2023 |website=Naturenews.africa |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Abbagana |first=Amina |date=19 August 2021 |title=Child drowns after Alau Dam gates opened to release excess water |url=https://ndarason.com/en/child-drowns-after-alau-dam-gates-opened-to-release-excess-water/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240915173735/https://ndarason.com/en/child-drowns-after-alau-dam-gates-opened-to-release-excess-water/ |archive-date=15 September 2024 |access-date=2 January 2023 |website=Radio Ndarason International |language=en-US}}</ref> Yuuni 2024, mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa chii ka dizuɣu daa chɛ ka kokpɛɣu daa niŋ Borno yaɣili ka salo ban kalinli daa yiɣisi kɔbigi ni puhinu daa kpi di ni ka niriba ban kalinli daa yiɣisi 419,000 nyɛ ban daa koŋ bɛ biɛhisi shee.<ref>{{Cite news |date=September 11, 2024 |title=Nigeria floods kill at least 30 people and displace some 400,000 |url=https://www.france24.com/en/africa/20240911-nigeria-floods-kill-at-least-30-people-and-displace-thousands |access-date=September 17, 2024 |publisher=[[France 24]] |language=en}}</ref> == Taarihi == Alau Dam ŋɔ nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli bin din gbaai yuuni 1984 zaŋ chaŋ yuuni 1986 ni salo ban be [[Maiduguri]] mali li niŋdi pukparilim ka lahi mali li tumdi yiŋ tumanima.<ref name="HA"/> Lala mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa lahi gɔri ka taɣiri kokpɛɣu lala yaɣili maa. Amaa lala mɔɣili ŋɔ lahi nyɛla din leei daliri ni kokpɛɣu yaɣ'shɛŋa. Yuuni 1992, mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa kpe yaɣ'yi din kpɛbu zuɣu ka daa chii kpe Jere Bowl. Yuuni 1994, mɔɣili din be Yedzeram nyɛla din daa chii kpɛna Maiduguri. Yuuni 2012, sa miri biɛɣu nyɛla din daa che ka Alau Dam daa kpe yaɣi ka dizuɣu daa che ka ko'kpɛɣu daa niŋ Maiduguri mini tiŋ'shɛŋa din miri li. ==Naabu == [[File:Collapse of the Alau Dam, Nigeria (Copernicus 2024-09-20).png|thumb|False-color satellite picture of the floods taken by [[Sentinel-2]], 12 September 2024.]] Silimiin goli September dabaa awɔi dali yuuni 2024, mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa naai din daa niŋ ka saa mi pam ka dizuɣu chɛ ka mɔɣili daa chi ka ko'kpɛɣu niŋ ka salo ban kalinli yiɣisi kamani kɔbigi puuni vaabu pinaanu daa koŋ bɛ nyɛvuya Maiduguri ka binkɔbiri ban kalinli daa yiɣisi kamani kɔbigi puuni vaabu pihinii daa kpi [[Sanda Kyarimi Park Zoo]].<ref>{{Cite news |last=Shibayan |first=Dyepkazah |date=11 September 2024 |title=Dam collapse in Nigeria sweeps deadly reptiles into flooded communities |url=https://apnews.com/article/nigeria-dam-collapse-flooding-zoo-crocodiles-snakes-72ad98b7d78f9de2ed2273ebcc259a4a |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240910221207/https://apnews.com/article/nigeria-dam-collapse-flooding-zoo-crocodiles-snakes-72ad98b7d78f9de2ed2273ebcc259a4a |archive-date=10 September 2024 |access-date=11 September 2024 |work=Associated Press |language=en-US}}</ref> Ninsalinima ban kalinli din daa yiɣisi kamani kɔbigi ni pihinu nyɛla ban daa kpi lala ko'kpɛɣu maa ni.<ref>{{Cite news |date=October 8, 2024 |title=Deluge of Death: Flood leaves Nigerian community in ruins |url=https://www.premiumtimesng.com/investigationspecial-reports/742863-deluge-of-death-flood-leaves-nigerian-community-in-ruins.html |access-date=October 9, 2024 |language=en|newspaper=[[Premium Times]]}}</ref><ref>{{Cite news |last=Shibayan |first=Dyepkazah |date=12 September 2024 |title=Flooding in northeastern Nigeria has left 30 people dead and over a million displaced |url=https://apnews.com/article/flooding-northern-nigeria-borno-dam-collapse-60ed5b7bddfc4a5b65c0a0573d735d2b |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911222152/https://apnews.com/article/flooding-northern-nigeria-borno-dam-collapse-60ed5b7bddfc4a5b65c0a0573d735d2b |archive-date=11 September 2024 |access-date=12 September 2024 |work=Associated Press |language=en-US}}</ref> Niriba pam nyɛla ban daa koŋ biɛhisi shee Maiduguri.<ref>{{cite news |title=Nigeria Maiduguri floods: Prisoners flee after water damages jail walls |url=https://www.bbc.co.uk/news/articles/cq5eey02lddo |access-date=16 September 2024 |work=BBC News |date=16 September 2024}}</ref> Tiŋgbani gomnaanti nyɛla ŋun daa yɛlli ni bɛ ni zaŋ liɣiri din kalinli yiɣisi ₦80 billion labi miɛ mɔɣili amaa ka di daa bi tooi niŋ hali ni yuuni 2025 sunsuuni ka dizuɣu che ka ko'kpɛɣu ni tooi niŋ dabisa din kanna.<ref>{{cite web |last1=Abba |first1=Abubakar Muktar |title=Borno Communities Fear Repeat Floods as Alau Dam Remains Unrepaired |url=https://humanglemedia.com/borno-communities-fear-repeat-floods-as-alau-dam-remains-unrepaired/ |website=HumAngle |access-date=11 July 2025 |date=5 June 2025}}</ref> ==Area== Alau Dam nyɛla din ʒiliŋ daa paagi mita awɔi {{convert|9|m}} {{dubious|date=September 2024}} ka yaliŋ maa mi paagi kaman {{convert|50|km}}.<ref name="Chibundu_2024">{{Cite news |last=Chibundu |first=Janefrances |date=2024-09-10 |title=REWIND: In 1994, Alau Dam collapsed, displacing 400,000 persons in Maiduguri |url=https://www.thecable.ng/rewind-in-1994-alau-dam-collapsed-displacing-400000-persons-in-maiduguri/ |access-date=2024-09-15 |newspaper=[[TheCable]]}}</ref> ==Kundivihira == {{reflist}} ==Further reading== * {{cite report |url=https://documents1.worldbank.org/curated/en/968121468082131037/pdf/multi-page.pdf |type=Implementation Completion Report |publisher=[[World Bank]] |title=Borno State Water Supply Project (Loan No.2528-UNI) |date=1996-04-22}} [[Category:Dams in Nigeria]] [[Category:Lake Chad]] [[Category:1986 establishments in Nigeria]] [[Category:Demolished buildings and structures in Nigeria]] [[Category:Failed dams]] [[Category:Dams completed in 1986]] dmdi45ln3a44ubqrqqzfhvdhnfrwgwr 138297 138295 2026-05-30T21:17:50Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138297 wikitext text/x-wiki {{Short description|Dam in Borno State, Nigeria}} {{Use dmy dates|date=September 2024}} '''Alau Dam''' nyɛla din daa be tiŋ yuli booni Alau zaŋ n-ti [[Borno State]] din be [[North East (Nigeria)|Northeast region]] n-ti [[Nigeria]] ka nyɛ mɔɣi shɛli bɛ ni daa gbi bin din gbaai yuuni 984 zaŋ chaŋ yuuni 1986 sunsuuni.<ref name="HA">{{cite web |author1= Ibrahim Adeyemi |author2= Mansir Muhammed |author3=Alamin Umar |author4=Usman Abba Zanna |title=Maiduguri Floods: The Unfortunate Series Of Events That Led To The Breakdown Of Alau Dam |url=https://humanglemedia.com/maiduguri-floods-the-unfortunate-series-of-events-that-led-to-the-breakdown-of-alau-dam/ |website=HumAngle |access-date=17 September 2024 |date=14 September 2024}}</ref> Di nyɛla din chaŋ n-ti chirigi [[Ngadda River]], mɔɣi kara puuni shɛli din be [[Lake Chad]].<ref>{{Cite news |date=17 August 2021 |title=Alau Dam: Agency to release excess water from dam, warns Maiduguri residents |url=https://gazettengr.com/alau-dam-agency-to-release-excess-water-from-dam-warn-maiduguri-residents/ |location=Abuja, Nigeria|url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230102170921/https://gazettengr.com/alau-dam-agency-to-release-excess-water-from-dam-warn-maiduguri-residents/ |archive-date=2 January 2023 |access-date=2 January 2023 |newspaper=[[Peoples Gazette]]|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=10 September 2022 |title=Alau Dam: Agency alerts Maiduguri residents on plans to release excess water |url=https://naturenews.africa/alau-dam-agency-alerts-maiduguri-residents-on-plans-to-release-excess-water/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230102165447/https://naturenews.africa/amp/alau-dam-agency-alerts-maiduguri-residents-on-plans-to-release-excess-water/ |archive-date=2 January 2023 |access-date=2 January 2023 |website=Naturenews.africa |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Abbagana |first=Amina |date=19 August 2021 |title=Child drowns after Alau Dam gates opened to release excess water |url=https://ndarason.com/en/child-drowns-after-alau-dam-gates-opened-to-release-excess-water/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240915173735/https://ndarason.com/en/child-drowns-after-alau-dam-gates-opened-to-release-excess-water/ |archive-date=15 September 2024 |access-date=2 January 2023 |website=Radio Ndarason International |language=en-US}}</ref> Yuuni 2024, mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa chii ka dizuɣu daa chɛ ka kokpɛɣu daa niŋ Borno yaɣili ka salo ban kalinli daa yiɣisi kɔbigi ni puhinu daa kpi di ni ka niriba ban kalinli daa yiɣisi 419,000 nyɛ ban daa koŋ bɛ biɛhisi shee.<ref>{{Cite news |date=September 11, 2024 |title=Nigeria floods kill at least 30 people and displace some 400,000 |url=https://www.france24.com/en/africa/20240911-nigeria-floods-kill-at-least-30-people-and-displace-thousands |access-date=September 17, 2024 |publisher=[[France 24]] |language=en}}</ref> == Taarihi == Alau Dam ŋɔ nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli bin din gbaai yuuni 1984 zaŋ chaŋ yuuni 1986 ni salo ban be [[Maiduguri]] mali li niŋdi pukparilim ka lahi mali li tumdi yiŋ tumanima.<ref name="HA"/> Lala mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa lahi gɔri ka taɣiri kokpɛɣu lala yaɣili maa. Amaa lala mɔɣili ŋɔ lahi nyɛla din leei daliri ni kokpɛɣu yaɣ'shɛŋa. Yuuni 1992, mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa kpe yaɣ'yi din kpɛbu zuɣu ka daa chii kpe Jere Bowl. Yuuni 1994, mɔɣili din be Yedzeram nyɛla din daa chii kpɛna Maiduguri. Yuuni 2012, sa miri biɛɣu nyɛla din daa che ka Alau Dam daa kpe yaɣi ka dizuɣu daa che ka ko'kpɛɣu daa niŋ Maiduguri mini tiŋ'shɛŋa din miri li. ==Naabu == [[File:Collapse of the Alau Dam, Nigeria (Copernicus 2024-09-20).png|thumb|False-color satellite picture of the floods taken by [[Sentinel-2]], 12 September 2024.]] Silimiin goli September dabaa awɔi dali yuuni 2024, mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa naai din daa niŋ ka saa mi pam ka dizuɣu chɛ ka mɔɣili daa chi ka ko'kpɛɣu niŋ ka salo ban kalinli yiɣisi kamani kɔbigi puuni vaabu pinaanu daa koŋ bɛ nyɛvuya Maiduguri ka binkɔbiri ban kalinli daa yiɣisi kamani kɔbigi puuni vaabu pihinii daa kpi [[Sanda Kyarimi Park Zoo]].<ref>{{Cite news |last=Shibayan |first=Dyepkazah |date=11 September 2024 |title=Dam collapse in Nigeria sweeps deadly reptiles into flooded communities |url=https://apnews.com/article/nigeria-dam-collapse-flooding-zoo-crocodiles-snakes-72ad98b7d78f9de2ed2273ebcc259a4a |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240910221207/https://apnews.com/article/nigeria-dam-collapse-flooding-zoo-crocodiles-snakes-72ad98b7d78f9de2ed2273ebcc259a4a |archive-date=10 September 2024 |access-date=11 September 2024 |work=Associated Press |language=en-US}}</ref> Ninsalinima ban kalinli din daa yiɣisi kamani kɔbigi ni pihinu nyɛla ban daa kpi lala ko'kpɛɣu maa ni.<ref>{{Cite news |date=October 8, 2024 |title=Deluge of Death: Flood leaves Nigerian community in ruins |url=https://www.premiumtimesng.com/investigationspecial-reports/742863-deluge-of-death-flood-leaves-nigerian-community-in-ruins.html |access-date=October 9, 2024 |language=en|newspaper=[[Premium Times]]}}</ref><ref>{{Cite news |last=Shibayan |first=Dyepkazah |date=12 September 2024 |title=Flooding in northeastern Nigeria has left 30 people dead and over a million displaced |url=https://apnews.com/article/flooding-northern-nigeria-borno-dam-collapse-60ed5b7bddfc4a5b65c0a0573d735d2b |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911222152/https://apnews.com/article/flooding-northern-nigeria-borno-dam-collapse-60ed5b7bddfc4a5b65c0a0573d735d2b |archive-date=11 September 2024 |access-date=12 September 2024 |work=Associated Press |language=en-US}}</ref> Niriba pam nyɛla ban daa koŋ biɛhisi shee Maiduguri.<ref>{{cite news |title=Nigeria Maiduguri floods: Prisoners flee after water damages jail walls |url=https://www.bbc.co.uk/news/articles/cq5eey02lddo |access-date=16 September 2024 |work=BBC News |date=16 September 2024}}</ref> Tiŋgbani gomnaanti nyɛla ŋun daa yɛlli ni bɛ ni zaŋ liɣiri din kalinli yiɣisi ₦80 billion labi miɛ mɔɣili amaa ka di daa bi tooi niŋ hali ni yuuni 2025 sunsuuni ka dizuɣu che ka ko'kpɛɣu ni tooi niŋ dabisa din kanna.<ref>{{cite web |last1=Abba |first1=Abubakar Muktar |title=Borno Communities Fear Repeat Floods as Alau Dam Remains Unrepaired |url=https://humanglemedia.com/borno-communities-fear-repeat-floods-as-alau-dam-remains-unrepaired/ |website=HumAngle |access-date=11 July 2025 |date=5 June 2025}}</ref> ==Area== Alau Dam nyɛla din ʒiliŋ daa paagi mita awɔi {{convert|9|m}} {{dubious|date=September 2024}} ka yaliŋ maa mi paagi kaman {{convert|50|km}}.<ref name="Chibundu_2024">{{Cite news |last=Chibundu |first=Janefrances |date=2024-09-10 |title=REWIND: In 1994, Alau Dam collapsed, displacing 400,000 persons in Maiduguri |url=https://www.thecable.ng/rewind-in-1994-alau-dam-collapsed-displacing-400000-persons-in-maiduguri/ |access-date=2024-09-15 |newspaper=[[TheCable]]}}</ref> ==Kundivihira == {{reflist}} ==Further reading== * {{cite report |url=https://documents1.worldbank.org/curated/en/968121468082131037/pdf/multi-page.pdf |type=Implementation Completion Report |publisher=[[World Bank]] |title=Borno State Water Supply Project (Loan No.2528-UNI) |date=1996-04-22}} [[Category:Dams in Nigeria]] [[Category:Lake Chad]] [[Category:1986 establishments in Nigeria]] [[Category:Demolished buildings and structures in Nigeria]] [[Category:Failed dams]] [[Category:Dams completed in 1986]] h9ehlf93x6a03yy8fuluc2banfnf3ax 138298 138297 2026-05-30T21:18:41Z Kalakpagh 2501 added databox 138298 wikitext text/x-wiki {{Short description|Dam in Borno State, Nigeria}} {{Use dmy dates|date=September 2024}} {{Databox}} '''Alau Dam''' nyɛla din daa be tiŋ yuli booni Alau zaŋ n-ti [[Borno State]] din be [[North East (Nigeria)|Northeast region]] n-ti [[Nigeria]] ka nyɛ mɔɣi shɛli bɛ ni daa gbi bin din gbaai yuuni 984 zaŋ chaŋ yuuni 1986 sunsuuni.<ref name="HA">{{cite web |author1= Ibrahim Adeyemi |author2= Mansir Muhammed |author3=Alamin Umar |author4=Usman Abba Zanna |title=Maiduguri Floods: The Unfortunate Series Of Events That Led To The Breakdown Of Alau Dam |url=https://humanglemedia.com/maiduguri-floods-the-unfortunate-series-of-events-that-led-to-the-breakdown-of-alau-dam/ |website=HumAngle |access-date=17 September 2024 |date=14 September 2024}}</ref> Di nyɛla din chaŋ n-ti chirigi [[Ngadda River]], mɔɣi kara puuni shɛli din be [[Lake Chad]].<ref>{{Cite news |date=17 August 2021 |title=Alau Dam: Agency to release excess water from dam, warns Maiduguri residents |url=https://gazettengr.com/alau-dam-agency-to-release-excess-water-from-dam-warn-maiduguri-residents/ |location=Abuja, Nigeria|url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230102170921/https://gazettengr.com/alau-dam-agency-to-release-excess-water-from-dam-warn-maiduguri-residents/ |archive-date=2 January 2023 |access-date=2 January 2023 |newspaper=[[Peoples Gazette]]|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=10 September 2022 |title=Alau Dam: Agency alerts Maiduguri residents on plans to release excess water |url=https://naturenews.africa/alau-dam-agency-alerts-maiduguri-residents-on-plans-to-release-excess-water/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230102165447/https://naturenews.africa/amp/alau-dam-agency-alerts-maiduguri-residents-on-plans-to-release-excess-water/ |archive-date=2 January 2023 |access-date=2 January 2023 |website=Naturenews.africa |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Abbagana |first=Amina |date=19 August 2021 |title=Child drowns after Alau Dam gates opened to release excess water |url=https://ndarason.com/en/child-drowns-after-alau-dam-gates-opened-to-release-excess-water/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240915173735/https://ndarason.com/en/child-drowns-after-alau-dam-gates-opened-to-release-excess-water/ |archive-date=15 September 2024 |access-date=2 January 2023 |website=Radio Ndarason International |language=en-US}}</ref> Yuuni 2024, mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa chii ka dizuɣu daa chɛ ka kokpɛɣu daa niŋ Borno yaɣili ka salo ban kalinli daa yiɣisi kɔbigi ni puhinu daa kpi di ni ka niriba ban kalinli daa yiɣisi 419,000 nyɛ ban daa koŋ bɛ biɛhisi shee.<ref>{{Cite news |date=September 11, 2024 |title=Nigeria floods kill at least 30 people and displace some 400,000 |url=https://www.france24.com/en/africa/20240911-nigeria-floods-kill-at-least-30-people-and-displace-thousands |access-date=September 17, 2024 |publisher=[[France 24]] |language=en}}</ref> == Taarihi == Alau Dam ŋɔ nyɛla bɛ ni daa gbi shɛli bin din gbaai yuuni 1984 zaŋ chaŋ yuuni 1986 ni salo ban be [[Maiduguri]] mali li niŋdi pukparilim ka lahi mali li tumdi yiŋ tumanima.<ref name="HA"/> Lala mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa lahi gɔri ka taɣiri kokpɛɣu lala yaɣili maa. Amaa lala mɔɣili ŋɔ lahi nyɛla din leei daliri ni kokpɛɣu yaɣ'shɛŋa. Yuuni 1992, mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa kpe yaɣ'yi din kpɛbu zuɣu ka daa chii kpe Jere Bowl. Yuuni 1994, mɔɣili din be Yedzeram nyɛla din daa chii kpɛna Maiduguri. Yuuni 2012, sa miri biɛɣu nyɛla din daa che ka Alau Dam daa kpe yaɣi ka dizuɣu daa che ka ko'kpɛɣu daa niŋ Maiduguri mini tiŋ'shɛŋa din miri li. ==Naabu == [[File:Collapse of the Alau Dam, Nigeria (Copernicus 2024-09-20).png|thumb|False-color satellite picture of the floods taken by [[Sentinel-2]], 12 September 2024.]] Silimiin goli September dabaa awɔi dali yuuni 2024, mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa naai din daa niŋ ka saa mi pam ka dizuɣu chɛ ka mɔɣili daa chi ka ko'kpɛɣu niŋ ka salo ban kalinli yiɣisi kamani kɔbigi puuni vaabu pinaanu daa koŋ bɛ nyɛvuya Maiduguri ka binkɔbiri ban kalinli daa yiɣisi kamani kɔbigi puuni vaabu pihinii daa kpi [[Sanda Kyarimi Park Zoo]].<ref>{{Cite news |last=Shibayan |first=Dyepkazah |date=11 September 2024 |title=Dam collapse in Nigeria sweeps deadly reptiles into flooded communities |url=https://apnews.com/article/nigeria-dam-collapse-flooding-zoo-crocodiles-snakes-72ad98b7d78f9de2ed2273ebcc259a4a |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240910221207/https://apnews.com/article/nigeria-dam-collapse-flooding-zoo-crocodiles-snakes-72ad98b7d78f9de2ed2273ebcc259a4a |archive-date=10 September 2024 |access-date=11 September 2024 |work=Associated Press |language=en-US}}</ref> Ninsalinima ban kalinli din daa yiɣisi kamani kɔbigi ni pihinu nyɛla ban daa kpi lala ko'kpɛɣu maa ni.<ref>{{Cite news |date=October 8, 2024 |title=Deluge of Death: Flood leaves Nigerian community in ruins |url=https://www.premiumtimesng.com/investigationspecial-reports/742863-deluge-of-death-flood-leaves-nigerian-community-in-ruins.html |access-date=October 9, 2024 |language=en|newspaper=[[Premium Times]]}}</ref><ref>{{Cite news |last=Shibayan |first=Dyepkazah |date=12 September 2024 |title=Flooding in northeastern Nigeria has left 30 people dead and over a million displaced |url=https://apnews.com/article/flooding-northern-nigeria-borno-dam-collapse-60ed5b7bddfc4a5b65c0a0573d735d2b |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911222152/https://apnews.com/article/flooding-northern-nigeria-borno-dam-collapse-60ed5b7bddfc4a5b65c0a0573d735d2b |archive-date=11 September 2024 |access-date=12 September 2024 |work=Associated Press |language=en-US}}</ref> Niriba pam nyɛla ban daa koŋ biɛhisi shee Maiduguri.<ref>{{cite news |title=Nigeria Maiduguri floods: Prisoners flee after water damages jail walls |url=https://www.bbc.co.uk/news/articles/cq5eey02lddo |access-date=16 September 2024 |work=BBC News |date=16 September 2024}}</ref> Tiŋgbani gomnaanti nyɛla ŋun daa yɛlli ni bɛ ni zaŋ liɣiri din kalinli yiɣisi ₦80 billion labi miɛ mɔɣili amaa ka di daa bi tooi niŋ hali ni yuuni 2025 sunsuuni ka dizuɣu che ka ko'kpɛɣu ni tooi niŋ dabisa din kanna.<ref>{{cite web |last1=Abba |first1=Abubakar Muktar |title=Borno Communities Fear Repeat Floods as Alau Dam Remains Unrepaired |url=https://humanglemedia.com/borno-communities-fear-repeat-floods-as-alau-dam-remains-unrepaired/ |website=HumAngle |access-date=11 July 2025 |date=5 June 2025}}</ref> ==Area== Alau Dam nyɛla din ʒiliŋ daa paagi mita awɔi {{convert|9|m}} {{dubious|date=September 2024}} ka yaliŋ maa mi paagi kaman {{convert|50|km}}.<ref name="Chibundu_2024">{{Cite news |last=Chibundu |first=Janefrances |date=2024-09-10 |title=REWIND: In 1994, Alau Dam collapsed, displacing 400,000 persons in Maiduguri |url=https://www.thecable.ng/rewind-in-1994-alau-dam-collapsed-displacing-400000-persons-in-maiduguri/ |access-date=2024-09-15 |newspaper=[[TheCable]]}}</ref> ==Kundivihira == {{reflist}} ==Further reading== * {{cite report |url=https://documents1.worldbank.org/curated/en/968121468082131037/pdf/multi-page.pdf |type=Implementation Completion Report |publisher=[[World Bank]] |title=Borno State Water Supply Project (Loan No.2528-UNI) |date=1996-04-22}} [[Category:Dams in Nigeria]] [[Category:Lake Chad]] [[Category:1986 establishments in Nigeria]] [[Category:Demolished buildings and structures in Nigeria]] [[Category:Failed dams]] [[Category:Dams completed in 1986]] 2nqe31et4ro6qeqoaj11qc4ezd8enrq Ngadda River 0 33225 138300 2026-05-30T21:23:16Z Kalakpagh 2501 Created article 138300 wikitext text/x-wiki {{Short description|River in Nigeria}} [[File:Lake Chad OSM.png|250px|thumb|right|The Ngadda River shown on a map of Lake Chad.<ref>{{cite web | url=https://geographic.org/geographic_names/name.php?uni=-2809640&fid=4305&c=nigeria | title=River Ngadda, Nigeria - Geographical Names, map, geographic coordinates }}</ref>]] '''Ngadda River''' ŋɔ nyɛla shɛba ni lahi booni shɛli '''Ngadabul''') nyɛla mɔɣi shɛli din kpɛri kom pam saa yi mira ka nyɛ din be [[Nigeria]], di nyɛla din zori chirigiri [[Lake Chad]] mini [[Chad Basin]].{{cn|date=September 2024}} . Din daa niŋ ka bɛ miɛ mɔɣili yuli booni [[Alau Dam]] nyɛla din gu ka taɣi ko'kpɛli [[Maiduguri]] yaɣili.<ref>{{ cite journal | last = Thambyapillay | first = G. G. R. | title = Drought chronology dating in the lake Chad basin (Nigeria command) | pages = 31–61 | publisher = ORSTOM Soil Research Centre| location = Paris| date = 1993-05-13 | journal = Colloques et séminaires - Institut français de recherche scientifique pour le développement en coopération }}</ref><ref>{{Cite news |url=https://tribuneonlineng.com/borno-govt-constructs-2-bridges-maiduguri/ |title=Borno govt constructs 2 bridges in Maiduguri |author=S-Davies Wande |date=August 26, 2017 |newspaper=[[Nigerian Tribune]]|access-date=2024-09-16}}</ref><ref>{{Cite web |title=River Ngadda (Ngadda River) Map, Weather and Photos - Nigeria: stream - Lat:12.6667 and Long:13.8333 |url=https://www.getamap.net/maps/nigeria/nigeria_(general)/_ngadda_river/ |access-date=2023-07-06 |website=www.getamap.net}}</ref> ==2024 Flood== Din daa niŋ ka ko'kpɛɣu niŋ yuuni 2024, River Ngadabul din be Maiduguri, [[Borno State]] ŋɔ nyɛla din daa di nyɛvuya din daa gari niriba pinaanu, lahabali ŋɔ nyɛla din daa yina National Emergency Management Agency,<ref>{{Cite web |title=NEMA Nigeria – Official Site |url=https://nema.gov.ng/ |website=nema.gov.ng |access-date=2023-09-26 |language=en-US}}{{failed verification |date=September 2024}}</ref> NEMA. Ŋun daa niŋ lala lahabali ŋɔ dihitabili nyɛ Muhammad Usman, NEMA North East Coordinator din daa niŋ ka News Agency zaŋ n-ti Nigeria (NAN) daa niŋdi o vihigu Maiduguri.<ref>{{cite news |last1=Oluwafemi |first1=Ayodele |title=Flood: 15 bodies recovered from river in Borno, says NEMA |url=https://www.thecable.ng/flood-15-bodies-recovered-from-river-in-borno-says-nema/ |access-date=16 September 2024 |date=31 August 2022|newspaper=[[TheCable]]}}</ref> == Pollution == Ngadda River ŋɔ nyɛla din deeri saɣiri kam din yirina yanima ni. River Ngadda nyɛla mɔɣili zaŋ n-ti Maiduguri city ka salo ban be ni nyɛ ban mali li tumdi tumanima pam.<ref>{{Cite journal |last1=Oveka |first1=Obroh |first2=Garba |last2=Sambo |date=2022 |title=Flood Vulnerability Mapping of River Ngadda Using Geospatial and Remote Sensing Techniques Maiduguri Metropolis, Borno State |url=https://www.researchgate.net/publication/358086749 |journal=Journal of Global Ecology and Environment |pages=44–58 |doi=10.56557/jogee/2022/v14i47453 |access-date=2024-09-16|doi-access=free }}</ref> ==References== {{reflist}} {{coord|12|40|N|13|50|E|region:NG-BO_type:waterbody_source:kolossus-dewiki|display=title}} {{DEFAULTSORT:Ngadda River}} [[Category:Rivers of Nigeria]] [[Category:Lake Chad]] {{Nigeria-river-stub}} st0eu7gx0vx21tarz4w3ui1byeekfiy 138301 138300 2026-05-30T21:24:20Z Kalakpagh 2501 added databox 138301 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|River in Nigeria}} [[File:Lake Chad OSM.png|250px|thumb|right|The Ngadda River shown on a map of Lake Chad.<ref>{{cite web | url=https://geographic.org/geographic_names/name.php?uni=-2809640&fid=4305&c=nigeria | title=River Ngadda, Nigeria - Geographical Names, map, geographic coordinates }}</ref>]] '''Ngadda River''' ŋɔ nyɛla shɛba ni lahi booni shɛli '''Ngadabul''') nyɛla mɔɣi shɛli din kpɛri kom pam saa yi mira ka nyɛ din be [[Nigeria]], di nyɛla din zori chirigiri [[Lake Chad]] mini [[Chad Basin]].{{cn|date=September 2024}} . Din daa niŋ ka bɛ miɛ mɔɣili yuli booni [[Alau Dam]] nyɛla din gu ka taɣi ko'kpɛli [[Maiduguri]] yaɣili.<ref>{{ cite journal | last = Thambyapillay | first = G. G. R. | title = Drought chronology dating in the lake Chad basin (Nigeria command) | pages = 31–61 | publisher = ORSTOM Soil Research Centre| location = Paris| date = 1993-05-13 | journal = Colloques et séminaires - Institut français de recherche scientifique pour le développement en coopération }}</ref><ref>{{Cite news |url=https://tribuneonlineng.com/borno-govt-constructs-2-bridges-maiduguri/ |title=Borno govt constructs 2 bridges in Maiduguri |author=S-Davies Wande |date=August 26, 2017 |newspaper=[[Nigerian Tribune]]|access-date=2024-09-16}}</ref><ref>{{Cite web |title=River Ngadda (Ngadda River) Map, Weather and Photos - Nigeria: stream - Lat:12.6667 and Long:13.8333 |url=https://www.getamap.net/maps/nigeria/nigeria_(general)/_ngadda_river/ |access-date=2023-07-06 |website=www.getamap.net}}</ref> ==2024 Flood== Din daa niŋ ka ko'kpɛɣu niŋ yuuni 2024, River Ngadabul din be Maiduguri, [[Borno State]] ŋɔ nyɛla din daa di nyɛvuya din daa gari niriba pinaanu, lahabali ŋɔ nyɛla din daa yina National Emergency Management Agency,<ref>{{Cite web |title=NEMA Nigeria – Official Site |url=https://nema.gov.ng/ |website=nema.gov.ng |access-date=2023-09-26 |language=en-US}}{{failed verification |date=September 2024}}</ref> NEMA. Ŋun daa niŋ lala lahabali ŋɔ dihitabili nyɛ Muhammad Usman, NEMA North East Coordinator din daa niŋ ka News Agency zaŋ n-ti Nigeria (NAN) daa niŋdi o vihigu Maiduguri.<ref>{{cite news |last1=Oluwafemi |first1=Ayodele |title=Flood: 15 bodies recovered from river in Borno, says NEMA |url=https://www.thecable.ng/flood-15-bodies-recovered-from-river-in-borno-says-nema/ |access-date=16 September 2024 |date=31 August 2022|newspaper=[[TheCable]]}}</ref> == Pollution == Ngadda River ŋɔ nyɛla din deeri saɣiri kam din yirina yanima ni. River Ngadda nyɛla mɔɣili zaŋ n-ti Maiduguri city ka salo ban be ni nyɛ ban mali li tumdi tumanima pam.<ref>{{Cite journal |last1=Oveka |first1=Obroh |first2=Garba |last2=Sambo |date=2022 |title=Flood Vulnerability Mapping of River Ngadda Using Geospatial and Remote Sensing Techniques Maiduguri Metropolis, Borno State |url=https://www.researchgate.net/publication/358086749 |journal=Journal of Global Ecology and Environment |pages=44–58 |doi=10.56557/jogee/2022/v14i47453 |access-date=2024-09-16|doi-access=free }}</ref> ==References== {{reflist}} {{coord|12|40|N|13|50|E|region:NG-BO_type:waterbody_source:kolossus-dewiki|display=title}} {{DEFAULTSORT:Ngadda River}} [[Category:Rivers of Nigeria]] [[Category:Lake Chad]] {{Nigeria-river-stub}} 0zgodlz8df4j5l0j86ph413pmmrdrkh 138302 138301 2026-05-30T21:25:11Z Kalakpagh 2501 /* 2024 Flood */ Updated Content 138302 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|River in Nigeria}} [[File:Lake Chad OSM.png|250px|thumb|right|The Ngadda River shown on a map of Lake Chad.<ref>{{cite web | url=https://geographic.org/geographic_names/name.php?uni=-2809640&fid=4305&c=nigeria | title=River Ngadda, Nigeria - Geographical Names, map, geographic coordinates }}</ref>]] '''Ngadda River''' ŋɔ nyɛla shɛba ni lahi booni shɛli '''Ngadabul''') nyɛla mɔɣi shɛli din kpɛri kom pam saa yi mira ka nyɛ din be [[Nigeria]], di nyɛla din zori chirigiri [[Lake Chad]] mini [[Chad Basin]].{{cn|date=September 2024}} . Din daa niŋ ka bɛ miɛ mɔɣili yuli booni [[Alau Dam]] nyɛla din gu ka taɣi ko'kpɛli [[Maiduguri]] yaɣili.<ref>{{ cite journal | last = Thambyapillay | first = G. G. R. | title = Drought chronology dating in the lake Chad basin (Nigeria command) | pages = 31–61 | publisher = ORSTOM Soil Research Centre| location = Paris| date = 1993-05-13 | journal = Colloques et séminaires - Institut français de recherche scientifique pour le développement en coopération }}</ref><ref>{{Cite news |url=https://tribuneonlineng.com/borno-govt-constructs-2-bridges-maiduguri/ |title=Borno govt constructs 2 bridges in Maiduguri |author=S-Davies Wande |date=August 26, 2017 |newspaper=[[Nigerian Tribune]]|access-date=2024-09-16}}</ref><ref>{{Cite web |title=River Ngadda (Ngadda River) Map, Weather and Photos - Nigeria: stream - Lat:12.6667 and Long:13.8333 |url=https://www.getamap.net/maps/nigeria/nigeria_(general)/_ngadda_river/ |access-date=2023-07-06 |website=www.getamap.net}}</ref> ==Yuuni 2024 Ko'kpɛɣu== Din daa niŋ ka ko'kpɛɣu niŋ yuuni 2024, River Ngadabul din be Maiduguri, [[Borno State]] ŋɔ nyɛla din daa di nyɛvuya din daa gari niriba pinaanu, lahabali ŋɔ nyɛla din daa yina National Emergency Management Agency,<ref>{{Cite web |title=NEMA Nigeria – Official Site |url=https://nema.gov.ng/ |website=nema.gov.ng |access-date=2023-09-26 |language=en-US}}{{failed verification |date=September 2024}}</ref> NEMA. Ŋun daa niŋ lala lahabali ŋɔ dihitabili nyɛ Muhammad Usman, NEMA North East Coordinator din daa niŋ ka News Agency zaŋ n-ti Nigeria (NAN) daa niŋdi o vihigu Maiduguri.<ref>{{cite news |last1=Oluwafemi |first1=Ayodele |title=Flood: 15 bodies recovered from river in Borno, says NEMA |url=https://www.thecable.ng/flood-15-bodies-recovered-from-river-in-borno-says-nema/ |access-date=16 September 2024 |date=31 August 2022|newspaper=[[TheCable]]}}</ref> == Pollution == Ngadda River ŋɔ nyɛla din deeri saɣiri kam din yirina yanima ni. River Ngadda nyɛla mɔɣili zaŋ n-ti Maiduguri city ka salo ban be ni nyɛ ban mali li tumdi tumanima pam.<ref>{{Cite journal |last1=Oveka |first1=Obroh |first2=Garba |last2=Sambo |date=2022 |title=Flood Vulnerability Mapping of River Ngadda Using Geospatial and Remote Sensing Techniques Maiduguri Metropolis, Borno State |url=https://www.researchgate.net/publication/358086749 |journal=Journal of Global Ecology and Environment |pages=44–58 |doi=10.56557/jogee/2022/v14i47453 |access-date=2024-09-16|doi-access=free }}</ref> ==References== {{reflist}} {{coord|12|40|N|13|50|E|region:NG-BO_type:waterbody_source:kolossus-dewiki|display=title}} {{DEFAULTSORT:Ngadda River}} [[Category:Rivers of Nigeria]] [[Category:Lake Chad]] {{Nigeria-river-stub}} c0zlyzqnu0wela6ny0bqx9xd18afuyl 138303 138302 2026-05-30T21:25:35Z Kalakpagh 2501 /* Pollution */ Updated Content 138303 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|River in Nigeria}} [[File:Lake Chad OSM.png|250px|thumb|right|The Ngadda River shown on a map of Lake Chad.<ref>{{cite web | url=https://geographic.org/geographic_names/name.php?uni=-2809640&fid=4305&c=nigeria | title=River Ngadda, Nigeria - Geographical Names, map, geographic coordinates }}</ref>]] '''Ngadda River''' ŋɔ nyɛla shɛba ni lahi booni shɛli '''Ngadabul''') nyɛla mɔɣi shɛli din kpɛri kom pam saa yi mira ka nyɛ din be [[Nigeria]], di nyɛla din zori chirigiri [[Lake Chad]] mini [[Chad Basin]].{{cn|date=September 2024}} . Din daa niŋ ka bɛ miɛ mɔɣili yuli booni [[Alau Dam]] nyɛla din gu ka taɣi ko'kpɛli [[Maiduguri]] yaɣili.<ref>{{ cite journal | last = Thambyapillay | first = G. G. R. | title = Drought chronology dating in the lake Chad basin (Nigeria command) | pages = 31–61 | publisher = ORSTOM Soil Research Centre| location = Paris| date = 1993-05-13 | journal = Colloques et séminaires - Institut français de recherche scientifique pour le développement en coopération }}</ref><ref>{{Cite news |url=https://tribuneonlineng.com/borno-govt-constructs-2-bridges-maiduguri/ |title=Borno govt constructs 2 bridges in Maiduguri |author=S-Davies Wande |date=August 26, 2017 |newspaper=[[Nigerian Tribune]]|access-date=2024-09-16}}</ref><ref>{{Cite web |title=River Ngadda (Ngadda River) Map, Weather and Photos - Nigeria: stream - Lat:12.6667 and Long:13.8333 |url=https://www.getamap.net/maps/nigeria/nigeria_(general)/_ngadda_river/ |access-date=2023-07-06 |website=www.getamap.net}}</ref> ==Yuuni 2024 Ko'kpɛɣu== Din daa niŋ ka ko'kpɛɣu niŋ yuuni 2024, River Ngadabul din be Maiduguri, [[Borno State]] ŋɔ nyɛla din daa di nyɛvuya din daa gari niriba pinaanu, lahabali ŋɔ nyɛla din daa yina National Emergency Management Agency,<ref>{{Cite web |title=NEMA Nigeria – Official Site |url=https://nema.gov.ng/ |website=nema.gov.ng |access-date=2023-09-26 |language=en-US}}{{failed verification |date=September 2024}}</ref> NEMA. Ŋun daa niŋ lala lahabali ŋɔ dihitabili nyɛ Muhammad Usman, NEMA North East Coordinator din daa niŋ ka News Agency zaŋ n-ti Nigeria (NAN) daa niŋdi o vihigu Maiduguri.<ref>{{cite news |last1=Oluwafemi |first1=Ayodele |title=Flood: 15 bodies recovered from river in Borno, says NEMA |url=https://www.thecable.ng/flood-15-bodies-recovered-from-river-in-borno-says-nema/ |access-date=16 September 2024 |date=31 August 2022|newspaper=[[TheCable]]}}</ref> == Pollution == Ngadda River ŋɔ nyɛla din deeri saɣiri kam din yirina yanima ni. River Ngadda nyɛla mɔɣili zaŋ n-ti Maiduguri city ka salo ban be ni nyɛ ban mali li tumdi tumanima pam.<ref>{{Cite journal |last1=Oveka |first1=Obroh |first2=Garba |last2=Sambo |date=2022 |title=Flood Vulnerability Mapping of River Ngadda Using Geospatial and Remote Sensing Techniques Maiduguri Metropolis, Borno State |url=https://www.researchgate.net/publication/358086749 |journal=Journal of Global Ecology and Environment |pages=44–58 |doi=10.56557/jogee/2022/v14i47453 |access-date=2024-09-16|doi-access=free }}</ref> ==References== {{reflist}} {{coord|12|40|N|13|50|E|region:NG-BO_type:waterbody_source:kolossus-dewiki|display=title}} {{DEFAULTSORT:Ngadda River}} [[Category:Rivers of Nigeria]] [[Category:Lake Chad]] f7ynufek439xn5qghot2d6oulacrvvn 138305 138303 2026-05-30T21:26:11Z Kalakpagh 2501 /* Pollution */ Updated Content 138305 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|River in Nigeria}} [[File:Lake Chad OSM.png|250px|thumb|right|The Ngadda River shown on a map of Lake Chad.<ref>{{cite web | url=https://geographic.org/geographic_names/name.php?uni=-2809640&fid=4305&c=nigeria | title=River Ngadda, Nigeria - Geographical Names, map, geographic coordinates }}</ref>]] '''Ngadda River''' ŋɔ nyɛla shɛba ni lahi booni shɛli '''Ngadabul''') nyɛla mɔɣi shɛli din kpɛri kom pam saa yi mira ka nyɛ din be [[Nigeria]], di nyɛla din zori chirigiri [[Lake Chad]] mini [[Chad Basin]].{{cn|date=September 2024}} . Din daa niŋ ka bɛ miɛ mɔɣili yuli booni [[Alau Dam]] nyɛla din gu ka taɣi ko'kpɛli [[Maiduguri]] yaɣili.<ref>{{ cite journal | last = Thambyapillay | first = G. G. R. | title = Drought chronology dating in the lake Chad basin (Nigeria command) | pages = 31–61 | publisher = ORSTOM Soil Research Centre| location = Paris| date = 1993-05-13 | journal = Colloques et séminaires - Institut français de recherche scientifique pour le développement en coopération }}</ref><ref>{{Cite news |url=https://tribuneonlineng.com/borno-govt-constructs-2-bridges-maiduguri/ |title=Borno govt constructs 2 bridges in Maiduguri |author=S-Davies Wande |date=August 26, 2017 |newspaper=[[Nigerian Tribune]]|access-date=2024-09-16}}</ref><ref>{{Cite web |title=River Ngadda (Ngadda River) Map, Weather and Photos - Nigeria: stream - Lat:12.6667 and Long:13.8333 |url=https://www.getamap.net/maps/nigeria/nigeria_(general)/_ngadda_river/ |access-date=2023-07-06 |website=www.getamap.net}}</ref> ==Yuuni 2024 Ko'kpɛɣu== Din daa niŋ ka ko'kpɛɣu niŋ yuuni 2024, River Ngadabul din be Maiduguri, [[Borno State]] ŋɔ nyɛla din daa di nyɛvuya din daa gari niriba pinaanu, lahabali ŋɔ nyɛla din daa yina National Emergency Management Agency,<ref>{{Cite web |title=NEMA Nigeria – Official Site |url=https://nema.gov.ng/ |website=nema.gov.ng |access-date=2023-09-26 |language=en-US}}{{failed verification |date=September 2024}}</ref> NEMA. Ŋun daa niŋ lala lahabali ŋɔ dihitabili nyɛ Muhammad Usman, NEMA North East Coordinator din daa niŋ ka News Agency zaŋ n-ti Nigeria (NAN) daa niŋdi o vihigu Maiduguri.<ref>{{cite news |last1=Oluwafemi |first1=Ayodele |title=Flood: 15 bodies recovered from river in Borno, says NEMA |url=https://www.thecable.ng/flood-15-bodies-recovered-from-river-in-borno-says-nema/ |access-date=16 September 2024 |date=31 August 2022|newspaper=[[TheCable]]}}</ref> == Gabisibu == Ngadda River ŋɔ nyɛla din deeri saɣiri kam din yirina yanima ni. River Ngadda nyɛla mɔɣili zaŋ n-ti Maiduguri city ka salo ban be ni nyɛ ban mali li tumdi tumanima pam.<ref>{{Cite journal |last1=Oveka |first1=Obroh |first2=Garba |last2=Sambo |date=2022 |title=Flood Vulnerability Mapping of River Ngadda Using Geospatial and Remote Sensing Techniques Maiduguri Metropolis, Borno State |url=https://www.researchgate.net/publication/358086749 |journal=Journal of Global Ecology and Environment |pages=44–58 |doi=10.56557/jogee/2022/v14i47453 |access-date=2024-09-16|doi-access=free }}</ref> ==References== {{reflist}} {{coord|12|40|N|13|50|E|region:NG-BO_type:waterbody_source:kolossus-dewiki|display=title}} {{DEFAULTSORT:Ngadda River}} [[Category:Rivers of Nigeria]] [[Category:Lake Chad]] swi64y7aqovx0qkqtu7smx0pzgwzjq7 138306 138305 2026-05-30T21:26:40Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 138306 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|River in Nigeria}} [[File:Lake Chad OSM.png|250px|thumb|right|The Ngadda River shown on a map of Lake Chad.<ref>{{cite web | url=https://geographic.org/geographic_names/name.php?uni=-2809640&fid=4305&c=nigeria | title=River Ngadda, Nigeria - Geographical Names, map, geographic coordinates }}</ref>]] '''Ngadda River''' ŋɔ nyɛla shɛba ni lahi booni shɛli '''Ngadabul''') nyɛla mɔɣi shɛli din kpɛri kom pam saa yi mira ka nyɛ din be [[Nigeria]], di nyɛla din zori chirigiri [[Lake Chad]] mini [[Chad Basin]].{{cn|date=September 2024}} . Din daa niŋ ka bɛ miɛ mɔɣili yuli booni [[Alau Dam]] nyɛla din gu ka taɣi ko'kpɛli [[Maiduguri]] yaɣili.<ref>{{ cite journal | last = Thambyapillay | first = G. G. R. | title = Drought chronology dating in the lake Chad basin (Nigeria command) | pages = 31–61 | publisher = ORSTOM Soil Research Centre| location = Paris| date = 1993-05-13 | journal = Colloques et séminaires - Institut français de recherche scientifique pour le développement en coopération }}</ref><ref>{{Cite news |url=https://tribuneonlineng.com/borno-govt-constructs-2-bridges-maiduguri/ |title=Borno govt constructs 2 bridges in Maiduguri |author=S-Davies Wande |date=August 26, 2017 |newspaper=[[Nigerian Tribune]]|access-date=2024-09-16}}</ref><ref>{{Cite web |title=River Ngadda (Ngadda River) Map, Weather and Photos - Nigeria: stream - Lat:12.6667 and Long:13.8333 |url=https://www.getamap.net/maps/nigeria/nigeria_(general)/_ngadda_river/ |access-date=2023-07-06 |website=www.getamap.net}}</ref> ==Yuuni 2024 Ko'kpɛɣu== Din daa niŋ ka ko'kpɛɣu niŋ yuuni 2024, River Ngadabul din be Maiduguri, [[Borno State]] ŋɔ nyɛla din daa di nyɛvuya din daa gari niriba pinaanu, lahabali ŋɔ nyɛla din daa yina National Emergency Management Agency,<ref>{{Cite web |title=NEMA Nigeria – Official Site |url=https://nema.gov.ng/ |website=nema.gov.ng |access-date=2023-09-26 |language=en-US}}{{failed verification |date=September 2024}}</ref> NEMA. Ŋun daa niŋ lala lahabali ŋɔ dihitabili nyɛ Muhammad Usman, NEMA North East Coordinator din daa niŋ ka News Agency zaŋ n-ti Nigeria (NAN) daa niŋdi o vihigu Maiduguri.<ref>{{cite news |last1=Oluwafemi |first1=Ayodele |title=Flood: 15 bodies recovered from river in Borno, says NEMA |url=https://www.thecable.ng/flood-15-bodies-recovered-from-river-in-borno-says-nema/ |access-date=16 September 2024 |date=31 August 2022|newspaper=[[TheCable]]}}</ref> == Gabisibu == Ngadda River ŋɔ nyɛla din deeri saɣiri kam din yirina yanima ni. River Ngadda nyɛla mɔɣili zaŋ n-ti Maiduguri city ka salo ban be ni nyɛ ban mali li tumdi tumanima pam.<ref>{{Cite journal |last1=Oveka |first1=Obroh |first2=Garba |last2=Sambo |date=2022 |title=Flood Vulnerability Mapping of River Ngadda Using Geospatial and Remote Sensing Techniques Maiduguri Metropolis, Borno State |url=https://www.researchgate.net/publication/358086749 |journal=Journal of Global Ecology and Environment |pages=44–58 |doi=10.56557/jogee/2022/v14i47453 |access-date=2024-09-16|doi-access=free }}</ref> ==Kundivihira== {{reflist}} {{coord|12|40|N|13|50|E|region:NG-BO_type:waterbody_source:kolossus-dewiki|display=title}} {{DEFAULTSORT:Ngadda River}} [[Category:Rivers of Nigeria]] [[Category:Lake Chad]] i4ttgfv79p2e7jtrvfpk1mbffgskd7x Jabi Lake 0 33226 138309 2026-05-30T21:36:33Z Kalakpagh 2501 Created article 138309 wikitext text/x-wiki {{Infobox body of water | name = Jabi Lake | native_name = | native_name_lang = | other_name = <!-- Images --> | image = Jabi Lake seen from Jabi Lake mall 01.jpg | alt = | caption = | image_bathymetry = | alt_bathymetry = | caption_bathymetry = <!-- Stats --> | location = [[Nigeria]] | group = | coordinates = {{coord|9.074|7.421|region:NG_type:waterbody|display =inline,title}} | type = [[reservoir]] | etymology = | part_of = | inflow = | rivers = | outflow = | oceans = | catchment = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | basin_countries = | agency = | designation = | date-built = <!-- {{Start date|YYYY|MM|DD}} For man-made and other recent bodies of water --> | engineer = | date-flooded = <!-- {{Start date|YYYY|MM|DD}} For man-made and other recent bodies of water --> | length = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | width = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | area = {{convert|1,300|ha}}<!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | depth = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | max-depth = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | volume = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | residence_time = | salinity = | shore = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | elevation = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | temperature_high = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | temperature_low = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | frozen = | islands = | islands_category = | sections = | trenches = | benches = | cities = <!-- Map --> | pushpin_map = Nigeria | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = Location of Jabi Lake in Nigeria. | pushpin_map_caption = <!-- Below --> | website = | reference = }} '''Jabi Lake''' nyɛla mɔɣi shɛli ninsalinima ni daa gbi ni tiri salo ban be [[Abuja]], [[Nigeria]] kom.<ref>{{Cite journal|last1=Ngwu|first1=E. O.|last2=Ihuahi|first2=J. A.|last3=Oluborode|first3=G. B.|last4=Olokor|first4=J. O.|date=2013|title=Current trends of fish processing in Jabi Lake area|url=http://aquaticcommons.org/24672/|language=en|location=Lagos (Nigeria)|publisher=FISON|pages=428–429}}</ref> Lala mɔɣili ŋɔ yaliŋ nyɛla din paai kamani {{convert|1,300|ha}}.<ref>{{Cite journal|last1=Ekwe|first1=Michael C.|last2=Ibrahim|first2=Asma T.|last3=Balogun|first3=Ifeoluwa A.|last4=Adedeji|first4=Oluwatola I.|last5=Ekwe|first5=David O.|last6=Nom|first6=Jemimah|date=2019-03-27|title=Assessment of Urban Cooling Island Effects of Jabi Lake Reservoir, Abuja on its Surrounding Microclimate Using Geospatial Techniques|url=https://journalofscience.org/index.php/GJSFR/article/view/2443|journal=Global Journal of Science Frontier Research|volume=19 |issue=A2 |pages=37–47 |language=en-US|issn=2249-4626}}</ref> [[File:An aerial view of Jabi Lake Abuja Nigeria.jpg|thumb|An aerial view of Jabi Lake Abuja Nigeria]] Tuuli, di daa na nyɛla di ni tooi n-ti salo kalinli kamani 100,000 kom pɔi ka bɛ daa naayi gbili pahi. Din daa niŋ ka bɛ miɛ Lower Usuma Dam nyaaŋa, lala mɔɣili ŋɔ nyɛla din leei zahim gbahibu shee mini lahaʒibu shee salo ni chani. == Locality == [[File:Jabi-Lake-.jpg|alt=image of Jabi lake|thumb|Jabi Lake]] Luɣishɛli lala mɔɣili ŋɔ ni be ŋɔ nyɛla din nyari lɛbingimsim pam tom yuuni 1980s naabu ni. Yuuni 2007, luɣishɛli din gili mɔɣili ŋɔ nyɛla bɛ ni daa boli shɛli Jabi Lake Park.<ref>{{Cite news|last=Onuegbu|first=Edith Nwapi & Perpetua|date=2012-11-04|title=Reviving Jabi Lake Park for tourism development|url=https://dailytrust.com/reviving-jabi-lake-park-for-tourism-development|access-date=2020-09-02|newspaper=[[Daily Trust]]|language=en}}</ref> Laɣinsi nyɛla din niŋdi lala paaki ŋɔ ni ka diɛma balibu shɛŋa gba nyɛ din be ni kamani ŋuriŋ duhibu.<ref>{{Cite journal|last=Susan E. Ajonye|date=2016-12-15|title=Remote sensing assessment of Jabi Lake and its environs: A developmental perspective|url=https://zenodo.org/record/1121397|doi=10.5281/zenodo.1121397}}</ref> ==References== {{reflist}} [[Category:Abuja]] [[Category:Reservoirs in Nigeria]] 1nf4xyps050utv0967rttkt383mw8a6 138310 138309 2026-05-30T21:37:04Z Kalakpagh 2501 /* Locality */ Updated Content 138310 wikitext text/x-wiki {{Infobox body of water | name = Jabi Lake | native_name = | native_name_lang = | other_name = <!-- Images --> | image = Jabi Lake seen from Jabi Lake mall 01.jpg | alt = | caption = | image_bathymetry = | alt_bathymetry = | caption_bathymetry = <!-- Stats --> | location = [[Nigeria]] | group = | coordinates = {{coord|9.074|7.421|region:NG_type:waterbody|display =inline,title}} | type = [[reservoir]] | etymology = | part_of = | inflow = | rivers = | outflow = | oceans = | catchment = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | basin_countries = | agency = | designation = | date-built = <!-- {{Start date|YYYY|MM|DD}} For man-made and other recent bodies of water --> | engineer = | date-flooded = <!-- {{Start date|YYYY|MM|DD}} For man-made and other recent bodies of water --> | length = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | width = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | area = {{convert|1,300|ha}}<!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | depth = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | max-depth = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | volume = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | residence_time = | salinity = | shore = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | elevation = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | temperature_high = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | temperature_low = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | frozen = | islands = | islands_category = | sections = | trenches = | benches = | cities = <!-- Map --> | pushpin_map = Nigeria | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = Location of Jabi Lake in Nigeria. | pushpin_map_caption = <!-- Below --> | website = | reference = }} '''Jabi Lake''' nyɛla mɔɣi shɛli ninsalinima ni daa gbi ni tiri salo ban be [[Abuja]], [[Nigeria]] kom.<ref>{{Cite journal|last1=Ngwu|first1=E. O.|last2=Ihuahi|first2=J. A.|last3=Oluborode|first3=G. B.|last4=Olokor|first4=J. O.|date=2013|title=Current trends of fish processing in Jabi Lake area|url=http://aquaticcommons.org/24672/|language=en|location=Lagos (Nigeria)|publisher=FISON|pages=428–429}}</ref> Lala mɔɣili ŋɔ yaliŋ nyɛla din paai kamani {{convert|1,300|ha}}.<ref>{{Cite journal|last1=Ekwe|first1=Michael C.|last2=Ibrahim|first2=Asma T.|last3=Balogun|first3=Ifeoluwa A.|last4=Adedeji|first4=Oluwatola I.|last5=Ekwe|first5=David O.|last6=Nom|first6=Jemimah|date=2019-03-27|title=Assessment of Urban Cooling Island Effects of Jabi Lake Reservoir, Abuja on its Surrounding Microclimate Using Geospatial Techniques|url=https://journalofscience.org/index.php/GJSFR/article/view/2443|journal=Global Journal of Science Frontier Research|volume=19 |issue=A2 |pages=37–47 |language=en-US|issn=2249-4626}}</ref> [[File:An aerial view of Jabi Lake Abuja Nigeria.jpg|thumb|An aerial view of Jabi Lake Abuja Nigeria]] Tuuli, di daa na nyɛla di ni tooi n-ti salo kalinli kamani 100,000 kom pɔi ka bɛ daa naayi gbili pahi. Din daa niŋ ka bɛ miɛ Lower Usuma Dam nyaaŋa, lala mɔɣili ŋɔ nyɛla din leei zahim gbahibu shee mini lahaʒibu shee salo ni chani. == Din be Luɣ'shɛli == [[File:Jabi-Lake-.jpg|alt=image of Jabi lake|thumb|Jabi Lake]] Luɣishɛli lala mɔɣili ŋɔ ni be ŋɔ nyɛla din nyari lɛbingimsim pam tom yuuni 1980s naabu ni. Yuuni 2007, luɣishɛli din gili mɔɣili ŋɔ nyɛla bɛ ni daa boli shɛli Jabi Lake Park.<ref>{{Cite news|last=Onuegbu|first=Edith Nwapi & Perpetua|date=2012-11-04|title=Reviving Jabi Lake Park for tourism development|url=https://dailytrust.com/reviving-jabi-lake-park-for-tourism-development|access-date=2020-09-02|newspaper=[[Daily Trust]]|language=en}}</ref> Laɣinsi nyɛla din niŋdi lala paaki ŋɔ ni ka diɛma balibu shɛŋa gba nyɛ din be ni kamani ŋuriŋ duhibu.<ref>{{Cite journal|last=Susan E. Ajonye|date=2016-12-15|title=Remote sensing assessment of Jabi Lake and its environs: A developmental perspective|url=https://zenodo.org/record/1121397|doi=10.5281/zenodo.1121397}}</ref> ==References== {{reflist}} [[Category:Abuja]] [[Category:Reservoirs in Nigeria]] ofe4gchcsbvjqiwa7ysmdtptctsqt3l 138312 138310 2026-05-30T21:37:38Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 138312 wikitext text/x-wiki {{Infobox body of water | name = Jabi Lake | native_name = | native_name_lang = | other_name = <!-- Images --> | image = Jabi Lake seen from Jabi Lake mall 01.jpg | alt = | caption = | image_bathymetry = | alt_bathymetry = | caption_bathymetry = <!-- Stats --> | location = [[Nigeria]] | group = | coordinates = {{coord|9.074|7.421|region:NG_type:waterbody|display =inline,title}} | type = [[reservoir]] | etymology = | part_of = | inflow = | rivers = | outflow = | oceans = | catchment = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | basin_countries = | agency = | designation = | date-built = <!-- {{Start date|YYYY|MM|DD}} For man-made and other recent bodies of water --> | engineer = | date-flooded = <!-- {{Start date|YYYY|MM|DD}} For man-made and other recent bodies of water --> | length = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | width = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | area = {{convert|1,300|ha}}<!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | depth = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | max-depth = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | volume = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | residence_time = | salinity = | shore = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | elevation = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | temperature_high = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | temperature_low = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | frozen = | islands = | islands_category = | sections = | trenches = | benches = | cities = <!-- Map --> | pushpin_map = Nigeria | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = Location of Jabi Lake in Nigeria. | pushpin_map_caption = <!-- Below --> | website = | reference = }} '''Jabi Lake''' nyɛla mɔɣi shɛli ninsalinima ni daa gbi ni tiri salo ban be [[Abuja]], [[Nigeria]] kom.<ref>{{Cite journal|last1=Ngwu|first1=E. O.|last2=Ihuahi|first2=J. A.|last3=Oluborode|first3=G. B.|last4=Olokor|first4=J. O.|date=2013|title=Current trends of fish processing in Jabi Lake area|url=http://aquaticcommons.org/24672/|language=en|location=Lagos (Nigeria)|publisher=FISON|pages=428–429}}</ref> Lala mɔɣili ŋɔ yaliŋ nyɛla din paai kamani {{convert|1,300|ha}}.<ref>{{Cite journal|last1=Ekwe|first1=Michael C.|last2=Ibrahim|first2=Asma T.|last3=Balogun|first3=Ifeoluwa A.|last4=Adedeji|first4=Oluwatola I.|last5=Ekwe|first5=David O.|last6=Nom|first6=Jemimah|date=2019-03-27|title=Assessment of Urban Cooling Island Effects of Jabi Lake Reservoir, Abuja on its Surrounding Microclimate Using Geospatial Techniques|url=https://journalofscience.org/index.php/GJSFR/article/view/2443|journal=Global Journal of Science Frontier Research|volume=19 |issue=A2 |pages=37–47 |language=en-US|issn=2249-4626}}</ref> [[File:An aerial view of Jabi Lake Abuja Nigeria.jpg|thumb|An aerial view of Jabi Lake Abuja Nigeria]] Tuuli, di daa na nyɛla di ni tooi n-ti salo kalinli kamani 100,000 kom pɔi ka bɛ daa naayi gbili pahi. Din daa niŋ ka bɛ miɛ Lower Usuma Dam nyaaŋa, lala mɔɣili ŋɔ nyɛla din leei zahim gbahibu shee mini lahaʒibu shee salo ni chani. == Din be Luɣ'shɛli == [[File:Jabi-Lake-.jpg|alt=image of Jabi lake|thumb|Jabi Lake]] Luɣishɛli lala mɔɣili ŋɔ ni be ŋɔ nyɛla din nyari lɛbingimsim pam tom yuuni 1980s naabu ni. Yuuni 2007, luɣishɛli din gili mɔɣili ŋɔ nyɛla bɛ ni daa boli shɛli Jabi Lake Park.<ref>{{Cite news|last=Onuegbu|first=Edith Nwapi & Perpetua|date=2012-11-04|title=Reviving Jabi Lake Park for tourism development|url=https://dailytrust.com/reviving-jabi-lake-park-for-tourism-development|access-date=2020-09-02|newspaper=[[Daily Trust]]|language=en}}</ref> Laɣinsi nyɛla din niŋdi lala paaki ŋɔ ni ka diɛma balibu shɛŋa gba nyɛ din be ni kamani ŋuriŋ duhibu.<ref>{{Cite journal|last=Susan E. Ajonye|date=2016-12-15|title=Remote sensing assessment of Jabi Lake and its environs: A developmental perspective|url=https://zenodo.org/record/1121397|doi=10.5281/zenodo.1121397}}</ref> ==Kundivihira == {{reflist}} [[Category:Abuja]] [[Category:Reservoirs in Nigeria]] n8aaao70cyktni2g74wjevkm057kmyr 138313 138312 2026-05-30T21:38:12Z Kalakpagh 2501 added databox 138313 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Infobox body of water | name = Jabi Lake | native_name = | native_name_lang = | other_name = <!-- Images --> | image = Jabi Lake seen from Jabi Lake mall 01.jpg | alt = | caption = | image_bathymetry = | alt_bathymetry = | caption_bathymetry = <!-- Stats --> | location = [[Nigeria]] | group = | coordinates = {{coord|9.074|7.421|region:NG_type:waterbody|display =inline,title}} | type = [[reservoir]] | etymology = | part_of = | inflow = | rivers = | outflow = | oceans = | catchment = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | basin_countries = | agency = | designation = | date-built = <!-- {{Start date|YYYY|MM|DD}} For man-made and other recent bodies of water --> | engineer = | date-flooded = <!-- {{Start date|YYYY|MM|DD}} For man-made and other recent bodies of water --> | length = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | width = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | area = {{convert|1,300|ha}}<!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | depth = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | max-depth = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | volume = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | residence_time = | salinity = | shore = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | elevation = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | temperature_high = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | temperature_low = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | frozen = | islands = | islands_category = | sections = | trenches = | benches = | cities = <!-- Map --> | pushpin_map = Nigeria | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = Location of Jabi Lake in Nigeria. | pushpin_map_caption = <!-- Below --> | website = | reference = }} '''Jabi Lake''' nyɛla mɔɣi shɛli ninsalinima ni daa gbi ni tiri salo ban be [[Abuja]], [[Nigeria]] kom.<ref>{{Cite journal|last1=Ngwu|first1=E. O.|last2=Ihuahi|first2=J. A.|last3=Oluborode|first3=G. B.|last4=Olokor|first4=J. O.|date=2013|title=Current trends of fish processing in Jabi Lake area|url=http://aquaticcommons.org/24672/|language=en|location=Lagos (Nigeria)|publisher=FISON|pages=428–429}}</ref> Lala mɔɣili ŋɔ yaliŋ nyɛla din paai kamani {{convert|1,300|ha}}.<ref>{{Cite journal|last1=Ekwe|first1=Michael C.|last2=Ibrahim|first2=Asma T.|last3=Balogun|first3=Ifeoluwa A.|last4=Adedeji|first4=Oluwatola I.|last5=Ekwe|first5=David O.|last6=Nom|first6=Jemimah|date=2019-03-27|title=Assessment of Urban Cooling Island Effects of Jabi Lake Reservoir, Abuja on its Surrounding Microclimate Using Geospatial Techniques|url=https://journalofscience.org/index.php/GJSFR/article/view/2443|journal=Global Journal of Science Frontier Research|volume=19 |issue=A2 |pages=37–47 |language=en-US|issn=2249-4626}}</ref> [[File:An aerial view of Jabi Lake Abuja Nigeria.jpg|thumb|An aerial view of Jabi Lake Abuja Nigeria]] Tuuli, di daa na nyɛla di ni tooi n-ti salo kalinli kamani 100,000 kom pɔi ka bɛ daa naayi gbili pahi. Din daa niŋ ka bɛ miɛ Lower Usuma Dam nyaaŋa, lala mɔɣili ŋɔ nyɛla din leei zahim gbahibu shee mini lahaʒibu shee salo ni chani. == Din be Luɣ'shɛli == [[File:Jabi-Lake-.jpg|alt=image of Jabi lake|thumb|Jabi Lake]] Luɣishɛli lala mɔɣili ŋɔ ni be ŋɔ nyɛla din nyari lɛbingimsim pam tom yuuni 1980s naabu ni. Yuuni 2007, luɣishɛli din gili mɔɣili ŋɔ nyɛla bɛ ni daa boli shɛli Jabi Lake Park.<ref>{{Cite news|last=Onuegbu|first=Edith Nwapi & Perpetua|date=2012-11-04|title=Reviving Jabi Lake Park for tourism development|url=https://dailytrust.com/reviving-jabi-lake-park-for-tourism-development|access-date=2020-09-02|newspaper=[[Daily Trust]]|language=en}}</ref> Laɣinsi nyɛla din niŋdi lala paaki ŋɔ ni ka diɛma balibu shɛŋa gba nyɛ din be ni kamani ŋuriŋ duhibu.<ref>{{Cite journal|last=Susan E. Ajonye|date=2016-12-15|title=Remote sensing assessment of Jabi Lake and its environs: A developmental perspective|url=https://zenodo.org/record/1121397|doi=10.5281/zenodo.1121397}}</ref> ==Kundivihira == {{reflist}} [[Category:Abuja]] [[Category:Reservoirs in Nigeria]] nitcrgvf27cse62zd83ysrb8bss9ff4 138314 138313 2026-05-30T21:38:51Z Kalakpagh 2501 /* Din be Luɣ'shɛli */ Updated Content 138314 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Infobox body of water | name = Jabi Lake | native_name = | native_name_lang = | other_name = <!-- Images --> | image = Jabi Lake seen from Jabi Lake mall 01.jpg | alt = | caption = | image_bathymetry = | alt_bathymetry = | caption_bathymetry = <!-- Stats --> | location = [[Nigeria]] | group = | coordinates = {{coord|9.074|7.421|region:NG_type:waterbody|display =inline,title}} | type = [[reservoir]] | etymology = | part_of = | inflow = | rivers = | outflow = | oceans = | catchment = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | basin_countries = | agency = | designation = | date-built = <!-- {{Start date|YYYY|MM|DD}} For man-made and other recent bodies of water --> | engineer = | date-flooded = <!-- {{Start date|YYYY|MM|DD}} For man-made and other recent bodies of water --> | length = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | width = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | area = {{convert|1,300|ha}}<!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | depth = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | max-depth = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | volume = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | residence_time = | salinity = | shore = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | elevation = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | temperature_high = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | temperature_low = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used --> | frozen = | islands = | islands_category = | sections = | trenches = | benches = | cities = <!-- Map --> | pushpin_map = Nigeria | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = Location of Jabi Lake in Nigeria. | pushpin_map_caption = <!-- Below --> | website = | reference = }} '''Jabi Lake''' nyɛla mɔɣi shɛli ninsalinima ni daa gbi ni tiri salo ban be [[Abuja]], [[Nigeria]] kom.<ref>{{Cite journal|last1=Ngwu|first1=E. O.|last2=Ihuahi|first2=J. A.|last3=Oluborode|first3=G. B.|last4=Olokor|first4=J. O.|date=2013|title=Current trends of fish processing in Jabi Lake area|url=http://aquaticcommons.org/24672/|language=en|location=Lagos (Nigeria)|publisher=FISON|pages=428–429}}</ref> Lala mɔɣili ŋɔ yaliŋ nyɛla din paai kamani {{convert|1,300|ha}}.<ref>{{Cite journal|last1=Ekwe|first1=Michael C.|last2=Ibrahim|first2=Asma T.|last3=Balogun|first3=Ifeoluwa A.|last4=Adedeji|first4=Oluwatola I.|last5=Ekwe|first5=David O.|last6=Nom|first6=Jemimah|date=2019-03-27|title=Assessment of Urban Cooling Island Effects of Jabi Lake Reservoir, Abuja on its Surrounding Microclimate Using Geospatial Techniques|url=https://journalofscience.org/index.php/GJSFR/article/view/2443|journal=Global Journal of Science Frontier Research|volume=19 |issue=A2 |pages=37–47 |language=en-US|issn=2249-4626}}</ref> [[File:An aerial view of Jabi Lake Abuja Nigeria.jpg|thumb|An aerial view of Jabi Lake Abuja Nigeria]] Tuuli, di daa na nyɛla di ni tooi n-ti salo kalinli kamani 100,000 kom pɔi ka bɛ daa naayi gbili pahi. Din daa niŋ ka bɛ miɛ Lower Usuma Dam nyaaŋa, lala mɔɣili ŋɔ nyɛla din leei zahim gbahibu shee mini lahaʒibu shee salo ni chani. == Din be Luɣ'shɛli == [[File:Jabi-Lake-.jpg|alt=image of Jabi lake|thumb|Jabi Lake]] Luɣishɛli lala mɔɣili ŋɔ ni be ŋɔ nyɛla din nyari lɛbingimsim pam tom yuuni 1980s naabu ni. Yuuni 2007, luɣishɛli din gili mɔɣili ŋɔ nyɛla bɛ ni daa boli shɛli Jabi Lake Park.<ref>{{Cite news|last=Onuegbu|first=Edith Nwapi & Perpetua|date=2012-11-04|title=Reviving Jabi Lake Park for tourism development|url=https://dailytrust.com/reviving-jabi-lake-park-for-tourism-development|access-date=2020-09-02|newspaper=[[Daily Trust]]|language=en}}</ref> Laɣinsi nyɛla din niŋdi lala paaki ŋɔ ni ka diɛma balibu shɛŋa gba nyɛ din be ni kamani ŋɔriŋ duhibu.<ref>{{Cite journal|last=Susan E. Ajonye|date=2016-12-15|title=Remote sensing assessment of Jabi Lake and its environs: A developmental perspective|url=https://zenodo.org/record/1121397|doi=10.5281/zenodo.1121397}}</ref> ==Kundivihira == {{reflist}} [[Category:Abuja]] [[Category:Reservoirs in Nigeria]] 1yj3vna5cnerurd3j7ggnfawfv12ejq 2012 Nigeria floods 0 33227 138346 2026-05-31T10:26:27Z Kalakpagh 2501 Created article 138346 wikitext text/x-wiki {{Short description|2012 disaster in Nigeria}} {{Infobox flood | name = 2012 Nigeria floods | image location = Nigeria political.png | image size = 300 px | image name = Nigeria | image alt text = Nigeria | duration = July – October 2012 | total damages = | total damages (USD) = | total economic impact (USD) = | total fatalities = 363 people killed, over 2,100,000 [[internally displaced person|displaced]].<ref name="Reuters2">{{cite web |url=http://in.reuters.com/article/nigeria-floods-idINDEE8A40EH20121105 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160306155218/http://in.reuters.com/article/nigeria-floods-idINDEE8A40EH20121105 |url-status=dead |archive-date=March 6, 2016 | title=Nigeria floods kill 363 people, displace 2.1 mln| publisher=Reuters |date=November 5, 2012 | access-date=November 26, 2012}}</ref><ref name="AFP">{{cite web|url=https://www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5jCBXXZO4WxClKgeUUldMBbL3DWXg |title=Thirty dead in Nigeria flood, 120,000 displaced |publisher=AFP |date=September 9, 2012 |access-date=September 9, 2012 |archive-url=https://archive.today/20240526061048/https://www.webcitation.org/6AZwkTWNj?url=http://www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5jCBXXZO4WxClKgeUUldMBbL3DWXg%3FdocId=CNG.91bd1706713677d7cf005d6723c0a184.6c1 |archive-date=26 May 2024 |url-status=dead }}</ref> | areas affected = [[Adamawa State|Adamawa]], [[Taraba State|Taraba]], [[Plateau State|Plateau]], and [[Benue State]]s were worst affected. }} '''2012 Nigeria floods''' ŋɔ nyɛla din daa piligi silimiin goli July yuuni 2012. Niriba ban kalinli daa yiɣisi kɔbisita ni pihiyobu ni ata nyɛla ban daa koŋ bɛ nyɛvuya ka salo ban kalinli daa yiɣisi kamani 2.1 miliyɔŋ daa koŋ bɛ biɛhisi shɛhi bin din gbaai silimiin goli November dabaa anu dali yuuni 2012. Lahabali din yina [[National Emergency Management Agency (Nigeria)|National Emergency Management Agency]] (NEMA) wuhiya ni yaɣa pihita zaŋ n-ti Nigeria yaɣa pihita ni ayobu puuni nyɛla ko'kpɛɣu ni daa paai shɛli ka di ni daa dam yaɣa ayi shɛŋa pam nyɛ Kogi mini Benue States.<ref>{{Cite web |last=Susan |first=Agada |title=A serious flooding event in Nigeria in 2012 with specific focus on Benue State: a brief review |url=https://www.researchgate.net/publication/}}</ref> Di daa nyɛla ko'kpɛɣu shɛli din na ʒini niŋ kamani yuun pihinahi din gari maa,<ref name="irin">{{cite web | url=http://www.irinnews.org/report/96504/nigeria-worst-flooding-in-decades | title=NIGERIA: Worst flooding in decades | work=IRINnews | publisher=[[The New Humanitarian|IRIN]] Africa | date=October 10, 2012 | access-date=May 27, 2015}}</ref> ka daa dam salo ban kalinli yiɣisi kamani miliyɔŋ dibaa ayopɔin.<ref>{{cite web | url=https://www.theguardian.com/global-development/2013/aug/28/nigeria-floods-disaster | title=Nigeria floods test government's disaster plans | work=The Guardian | date=28 August 2013 | access-date=May 27, 2015}}</ref> Laɣa shɛli bɛ ni daa di niŋ lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din yiɣisi kamani [[Naira|N]]2.6 trillion.<ref>{{Cite news | url=http://www.punchng.com/news/2012-flood-disaster-cost-nigeria-n2-6tn-nema/ | title=2012 flood disaster cost Nigeria N2.6tn –NEMA | access-date=May 27, 2015 | archive-url=https://web.archive.org/web/20150527103013/http://www.punchng.com/news/2012-flood-disaster-cost-nigeria-n2-6tn-nema/ | archive-date=May 27, 2015 | df=mdy-all |newspaper=[[The Punch]]}}</ref> ==Dalirinima == [[Nigeria]] nyɛla din tooi nyari ko'kpɛɣu pam<ref>{{Cite web|title=Nigeria Braces for Flood Season - Nigeria|url=https://reliefweb.int/report/nigeria/nigeria-braces-flood-season|access-date=2022-02-01|website=ReliefWeb|date=17 June 2013 |language=en}}</ref> saha shɛli saa yi piligi miibu. Saha shɛŋa di nyɛla din tooi diri nyɛvuya di gbaai bahindi tiŋkpaŋ shɛŋa kom ni bi tooi zori kpɛri tiŋgbani.<ref name="Reuters">{{cite web | url=https://www.reuters.com/article/us-nigeria-floods-idUSBRE8880D320120909 | title=Nigeria floods kill 137, displace thousands | publisher=Reuters | date=September 9, 2012 | access-date=September 9, 2012}}</ref> ==July== Silimiin goli July dabaa ayi dali yuuni 2012, Nigeria yaɣ'shɛŋa nyɛla din daa nya saa pam di gbaa bahindi ninvuɣ'shɛba ban be [[Lagos]].<ref>{{Cite web|title=DISASTER MANAGEMENT CENTRE (CASE STUDY PORT-HARCOURT)|url=https://project.camppromat.com/1976/DISASTER-MANAGEMENT-CENTRE--CASE-STUDY-PORT-HARCOURT-|access-date=2022-02-01|website=project.camppromat.com}}</ref> Yaha, so shɛŋa nyɛla din daa ku tooi lahi doli ka dizuɣu daa chɛ ka salo pam bukaatanima daa saɣim.<ref>{{Cite web|title=CARITAS UNIVERSITY AMORJI NIKE, ENUGU, NIGERIA FACULTY OF ENVIRONMENTAL SCIENCES DEPARTMENT OFARCHITECTURE DISASTER MANAGEMENT CENTRE, PORT-HARCOURT. ARCHITECTURE Project Topics|url=https://eduproject.com.ng/architecture/caritas-university-amorji-nike-enugu-nigeria-faculty-of-environmental-sciences-department-ofarchitecture-disaster-management-centre-port-harcourt/index.html|access-date=2022-02-01|website=eduproject.com.ng}}</ref> Loorinima kpɛbu liɣiri nyɛla din daa pahi lala yaɣa ŋɔ pirinla soya maa bi lahi viɛlli maa zuɣu ka Nigeria gomnanti nyɛ ŋun daa piligi Oke-Afa Road malibu.<ref name="TGN">{{Cite news | url=http://www.ngrguardiannews.com/index.php?option=com_content&view=article&id=91133:lagosians-gasp-for-breath-as-flood-ravages-the-city-&catid=1:national&Itemid=559 |location=Lagos, Nigeria| title=Lagosians gasp for breath as flood ravages the city | date=July 3, 2012 | access-date=September 9, 2012 |author1=Inyama, Nnamdi |author2=Muanya, Chukwuma |author3=Adepetun, Adeyemi |newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]}}</ref> [[File:Water Submerged settlement.jpg|thumb|Water Submerged settlement]] Silimiin goli July yuuni 2012 sunsuun, ko'kpɛɣu din daa niŋ [[Ibadan]] yaɣili nyɛla din daa chɛ ka salo ban be Challenge, [[Oke-Ayo]] n-ti pahi [[Eleyele]] daa zo n-ti tiligi.<ref name="16 July" /> Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa che ka dolodolonima koŋ asori chani asiba kam. Nigerian gomnaanti nyɛla ŋun daa yɛlli ni duri shɛŋa zaa din be ko'soya zaa nyɛla din to ni bɛ wurim shɛli ka ninvuɣ so ŋun so lahabali wuligibu [[Bosun Oladele]] daa yina ti yɛlli ni lala ko'kpɛɣu ŋɔ bɛ di nyɛvuli bee binshɛli[[Flood|.]]<ref name="16 July">{{cite web | url=http://allafrica.com/stories/201207160578.html | title=Nigeria: Flood Sacks Ibadan Residents | publisher=AllAfrica | date=July 16, 2012 | access-date=September 9, 2012 | author=Ajayi, Ola}}</ref> Silimiin goli July yuuni 2012 naabu ni, salo ban kalinli daa yiɣisi pihinahi yini ka nyɛla ban daa koŋ bɛ nyɛvuya pirinla ko'kpɛɣu din daa niŋ Nigerian [[Plateau State|Plateau]] yaɣili la zuɣu.<ref name=":0">{{Cite web |date=2012-07-24 |title=Deadly floods in central Nigeria |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-18966160 |access-date=2022-05-20 |website=BBC News |language=en-GB}}</ref> Sa'titali nyɛla din daa mi ka dizuɣu daa chɛ ka Lamingo mɔɣili daa kpɛ yaɣ'yi ka daa chii kpɛ tiŋa shɛŋa din baɣili maa ka di yanima din kalinli din daa yiɣisi kamani kɔbishee.<ref name=":0" /> Yaha, niriba ban kalinli daa yiɣisi pihita ni anu nyɛla ban daa barigi ka Manasie Phampe ŋun daa nyɛ kpɛma zaŋ n-ti ban daa bori bɛ shee ŋɔ yɛlli ni bɛ nyɛla ban niŋdi kpaŋmaŋ kam ni bɛ nya ba. Niriba ban kalinli daa yiɣisi kamani 3,000 nyɛla ban daa koŋ biɛhisi shɛhi ka daa chaŋ n-ti gomnanti duri din be Jos ni.<ref name="24 July">{{cite web | url=https://www.bbc.co.uk/news/world-africa-18966160 | title=Nigeria: Deadly flooding in Jos in Plateau state | publisher=BBC | date=July 24, 2012 | access-date=September 9, 2012}}</ref> ==August== Silimiin goli August sunsuun, ko'kpɛɣu nyɛla din daa di salo ban kalinli daa yiɣisi pihita ni ata nyɛvuya [[Plateau State]] ka lahabali tira zaŋ n-ti [[National Emergency Management Agency (Nigeria)|National Emergency Management Agency]] din be Nigeria, Abdussalam Muhammad daa yɛlli ni yanima pam gba nyɛla din saɣim <ref>{{Cite news |date=2012-08-15 |title=Central Nigeria floods kill 33 |language=en-GB |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-19261581 |access-date=2022-05-20}}</ref> n-ti pahi soya. Ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa dam salo ban kalinli daa yiɣisi kamani 12,000 ka shɛba daa koŋ bɛ biɛhisi shɛhi.<ref name="BBC">{{cite web | url=https://www.bbc.co.uk/news/world-africa-19261581 | title=Nigeria Plateau state floods kill 33 | publisher=BBC | date=August 14, 2012 | access-date=September 9, 2012}}</ref> [[File:Submerged Houses.jpg|thumb|Submerged Houses in [[Makurdi]]]] ==September== Din daa niŋ ka bɛ yoogi mɔɣili yuli booni [[Lagdo Reservoir]] ka be [[Cameroon]] nyɛla din daa di niriba ban kalinli daa yiɣisi pihita nyɛvuya [[Benue State]].<ref>{{cite web | url=http://earthobservatory.nasa.gov/IOTD/view.php?id=79149 | title=Flooding in Nigeria | publisher=NASA Earth Observatory | date=September 12, 2012 | access-date=May 27, 2015}}</ref> Anambra yaɣili, ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa dam tiŋsi kamani [[Ayamelum|Ayamelu]], [[Ogbaru]], [[Anambra West]] n-ti pahi [[Anambra East]]. Lahabali nyɛla din daa yina wuhiri ni ko'kpɛɣu zuɣu chami ka niriba ban kalinli yiɣisi kamani miliyɔŋ dibaa ayi yi [[Anambra State]] yuuni 2012.<ref>{{Cite news |last=adefaye |date=2012-09-29 |title=Flood takes over Anambra communities as Gov Obi cries for help |url=https://www.vanguardngr.com/2012/09/flood-takes-over-anambra-communities-as-gov-obi-cries-for-help/ |location=Lagos, Nigeria|access-date=2022-12-06 |newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]|language=en-GB}}</ref> [[File:Lokoja Flood 2012 10 01.jpg|thumb|[[Lokoja]] Flood 2012]] ==See also== {{Portal|Nigeria}} *[[2022 Nigeria floods]] *[[List of deadliest floods]] ==References== {{reflist}} {{authority control}} {{DEFAULTSORT:Nigeria floods, 2012}} [[Category:2012 disasters in Nigeria|Floods]] [[Category:2010s floods in Africa]] [[Category:2012 floods|Nigeria]] [[Category:Floods in Nigeria|2012]] [[Category:July 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:August 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:September 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:October 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:Effects of climate change]] [[Category:Climate change and the environment]] [[Category:Natural disasters in Nigeria]] [[Category:Disasters in Nigeria]] 1wrukf0ee7ze92ouo5fq91bjgezfh9z 138347 138346 2026-05-31T10:27:07Z Kalakpagh 2501 /* See also */ Updated Content 138347 wikitext text/x-wiki {{Short description|2012 disaster in Nigeria}} {{Infobox flood | name = 2012 Nigeria floods | image location = Nigeria political.png | image size = 300 px | image name = Nigeria | image alt text = Nigeria | duration = July – October 2012 | total damages = | total damages (USD) = | total economic impact (USD) = | total fatalities = 363 people killed, over 2,100,000 [[internally displaced person|displaced]].<ref name="Reuters2">{{cite web |url=http://in.reuters.com/article/nigeria-floods-idINDEE8A40EH20121105 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160306155218/http://in.reuters.com/article/nigeria-floods-idINDEE8A40EH20121105 |url-status=dead |archive-date=March 6, 2016 | title=Nigeria floods kill 363 people, displace 2.1 mln| publisher=Reuters |date=November 5, 2012 | access-date=November 26, 2012}}</ref><ref name="AFP">{{cite web|url=https://www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5jCBXXZO4WxClKgeUUldMBbL3DWXg |title=Thirty dead in Nigeria flood, 120,000 displaced |publisher=AFP |date=September 9, 2012 |access-date=September 9, 2012 |archive-url=https://archive.today/20240526061048/https://www.webcitation.org/6AZwkTWNj?url=http://www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5jCBXXZO4WxClKgeUUldMBbL3DWXg%3FdocId=CNG.91bd1706713677d7cf005d6723c0a184.6c1 |archive-date=26 May 2024 |url-status=dead }}</ref> | areas affected = [[Adamawa State|Adamawa]], [[Taraba State|Taraba]], [[Plateau State|Plateau]], and [[Benue State]]s were worst affected. }} '''2012 Nigeria floods''' ŋɔ nyɛla din daa piligi silimiin goli July yuuni 2012. Niriba ban kalinli daa yiɣisi kɔbisita ni pihiyobu ni ata nyɛla ban daa koŋ bɛ nyɛvuya ka salo ban kalinli daa yiɣisi kamani 2.1 miliyɔŋ daa koŋ bɛ biɛhisi shɛhi bin din gbaai silimiin goli November dabaa anu dali yuuni 2012. Lahabali din yina [[National Emergency Management Agency (Nigeria)|National Emergency Management Agency]] (NEMA) wuhiya ni yaɣa pihita zaŋ n-ti Nigeria yaɣa pihita ni ayobu puuni nyɛla ko'kpɛɣu ni daa paai shɛli ka di ni daa dam yaɣa ayi shɛŋa pam nyɛ Kogi mini Benue States.<ref>{{Cite web |last=Susan |first=Agada |title=A serious flooding event in Nigeria in 2012 with specific focus on Benue State: a brief review |url=https://www.researchgate.net/publication/}}</ref> Di daa nyɛla ko'kpɛɣu shɛli din na ʒini niŋ kamani yuun pihinahi din gari maa,<ref name="irin">{{cite web | url=http://www.irinnews.org/report/96504/nigeria-worst-flooding-in-decades | title=NIGERIA: Worst flooding in decades | work=IRINnews | publisher=[[The New Humanitarian|IRIN]] Africa | date=October 10, 2012 | access-date=May 27, 2015}}</ref> ka daa dam salo ban kalinli yiɣisi kamani miliyɔŋ dibaa ayopɔin.<ref>{{cite web | url=https://www.theguardian.com/global-development/2013/aug/28/nigeria-floods-disaster | title=Nigeria floods test government's disaster plans | work=The Guardian | date=28 August 2013 | access-date=May 27, 2015}}</ref> Laɣa shɛli bɛ ni daa di niŋ lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din yiɣisi kamani [[Naira|N]]2.6 trillion.<ref>{{Cite news | url=http://www.punchng.com/news/2012-flood-disaster-cost-nigeria-n2-6tn-nema/ | title=2012 flood disaster cost Nigeria N2.6tn –NEMA | access-date=May 27, 2015 | archive-url=https://web.archive.org/web/20150527103013/http://www.punchng.com/news/2012-flood-disaster-cost-nigeria-n2-6tn-nema/ | archive-date=May 27, 2015 | df=mdy-all |newspaper=[[The Punch]]}}</ref> ==Dalirinima == [[Nigeria]] nyɛla din tooi nyari ko'kpɛɣu pam<ref>{{Cite web|title=Nigeria Braces for Flood Season - Nigeria|url=https://reliefweb.int/report/nigeria/nigeria-braces-flood-season|access-date=2022-02-01|website=ReliefWeb|date=17 June 2013 |language=en}}</ref> saha shɛli saa yi piligi miibu. Saha shɛŋa di nyɛla din tooi diri nyɛvuya di gbaai bahindi tiŋkpaŋ shɛŋa kom ni bi tooi zori kpɛri tiŋgbani.<ref name="Reuters">{{cite web | url=https://www.reuters.com/article/us-nigeria-floods-idUSBRE8880D320120909 | title=Nigeria floods kill 137, displace thousands | publisher=Reuters | date=September 9, 2012 | access-date=September 9, 2012}}</ref> ==July== Silimiin goli July dabaa ayi dali yuuni 2012, Nigeria yaɣ'shɛŋa nyɛla din daa nya saa pam di gbaa bahindi ninvuɣ'shɛba ban be [[Lagos]].<ref>{{Cite web|title=DISASTER MANAGEMENT CENTRE (CASE STUDY PORT-HARCOURT)|url=https://project.camppromat.com/1976/DISASTER-MANAGEMENT-CENTRE--CASE-STUDY-PORT-HARCOURT-|access-date=2022-02-01|website=project.camppromat.com}}</ref> Yaha, so shɛŋa nyɛla din daa ku tooi lahi doli ka dizuɣu daa chɛ ka salo pam bukaatanima daa saɣim.<ref>{{Cite web|title=CARITAS UNIVERSITY AMORJI NIKE, ENUGU, NIGERIA FACULTY OF ENVIRONMENTAL SCIENCES DEPARTMENT OFARCHITECTURE DISASTER MANAGEMENT CENTRE, PORT-HARCOURT. ARCHITECTURE Project Topics|url=https://eduproject.com.ng/architecture/caritas-university-amorji-nike-enugu-nigeria-faculty-of-environmental-sciences-department-ofarchitecture-disaster-management-centre-port-harcourt/index.html|access-date=2022-02-01|website=eduproject.com.ng}}</ref> Loorinima kpɛbu liɣiri nyɛla din daa pahi lala yaɣa ŋɔ pirinla soya maa bi lahi viɛlli maa zuɣu ka Nigeria gomnanti nyɛ ŋun daa piligi Oke-Afa Road malibu.<ref name="TGN">{{Cite news | url=http://www.ngrguardiannews.com/index.php?option=com_content&view=article&id=91133:lagosians-gasp-for-breath-as-flood-ravages-the-city-&catid=1:national&Itemid=559 |location=Lagos, Nigeria| title=Lagosians gasp for breath as flood ravages the city | date=July 3, 2012 | access-date=September 9, 2012 |author1=Inyama, Nnamdi |author2=Muanya, Chukwuma |author3=Adepetun, Adeyemi |newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]}}</ref> [[File:Water Submerged settlement.jpg|thumb|Water Submerged settlement]] Silimiin goli July yuuni 2012 sunsuun, ko'kpɛɣu din daa niŋ [[Ibadan]] yaɣili nyɛla din daa chɛ ka salo ban be Challenge, [[Oke-Ayo]] n-ti pahi [[Eleyele]] daa zo n-ti tiligi.<ref name="16 July" /> Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa che ka dolodolonima koŋ asori chani asiba kam. Nigerian gomnaanti nyɛla ŋun daa yɛlli ni duri shɛŋa zaa din be ko'soya zaa nyɛla din to ni bɛ wurim shɛli ka ninvuɣ so ŋun so lahabali wuligibu [[Bosun Oladele]] daa yina ti yɛlli ni lala ko'kpɛɣu ŋɔ bɛ di nyɛvuli bee binshɛli[[Flood|.]]<ref name="16 July">{{cite web | url=http://allafrica.com/stories/201207160578.html | title=Nigeria: Flood Sacks Ibadan Residents | publisher=AllAfrica | date=July 16, 2012 | access-date=September 9, 2012 | author=Ajayi, Ola}}</ref> Silimiin goli July yuuni 2012 naabu ni, salo ban kalinli daa yiɣisi pihinahi yini ka nyɛla ban daa koŋ bɛ nyɛvuya pirinla ko'kpɛɣu din daa niŋ Nigerian [[Plateau State|Plateau]] yaɣili la zuɣu.<ref name=":0">{{Cite web |date=2012-07-24 |title=Deadly floods in central Nigeria |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-18966160 |access-date=2022-05-20 |website=BBC News |language=en-GB}}</ref> Sa'titali nyɛla din daa mi ka dizuɣu daa chɛ ka Lamingo mɔɣili daa kpɛ yaɣ'yi ka daa chii kpɛ tiŋa shɛŋa din baɣili maa ka di yanima din kalinli din daa yiɣisi kamani kɔbishee.<ref name=":0" /> Yaha, niriba ban kalinli daa yiɣisi pihita ni anu nyɛla ban daa barigi ka Manasie Phampe ŋun daa nyɛ kpɛma zaŋ n-ti ban daa bori bɛ shee ŋɔ yɛlli ni bɛ nyɛla ban niŋdi kpaŋmaŋ kam ni bɛ nya ba. Niriba ban kalinli daa yiɣisi kamani 3,000 nyɛla ban daa koŋ biɛhisi shɛhi ka daa chaŋ n-ti gomnanti duri din be Jos ni.<ref name="24 July">{{cite web | url=https://www.bbc.co.uk/news/world-africa-18966160 | title=Nigeria: Deadly flooding in Jos in Plateau state | publisher=BBC | date=July 24, 2012 | access-date=September 9, 2012}}</ref> ==August== Silimiin goli August sunsuun, ko'kpɛɣu nyɛla din daa di salo ban kalinli daa yiɣisi pihita ni ata nyɛvuya [[Plateau State]] ka lahabali tira zaŋ n-ti [[National Emergency Management Agency (Nigeria)|National Emergency Management Agency]] din be Nigeria, Abdussalam Muhammad daa yɛlli ni yanima pam gba nyɛla din saɣim <ref>{{Cite news |date=2012-08-15 |title=Central Nigeria floods kill 33 |language=en-GB |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-19261581 |access-date=2022-05-20}}</ref> n-ti pahi soya. Ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa dam salo ban kalinli daa yiɣisi kamani 12,000 ka shɛba daa koŋ bɛ biɛhisi shɛhi.<ref name="BBC">{{cite web | url=https://www.bbc.co.uk/news/world-africa-19261581 | title=Nigeria Plateau state floods kill 33 | publisher=BBC | date=August 14, 2012 | access-date=September 9, 2012}}</ref> [[File:Submerged Houses.jpg|thumb|Submerged Houses in [[Makurdi]]]] ==September== Din daa niŋ ka bɛ yoogi mɔɣili yuli booni [[Lagdo Reservoir]] ka be [[Cameroon]] nyɛla din daa di niriba ban kalinli daa yiɣisi pihita nyɛvuya [[Benue State]].<ref>{{cite web | url=http://earthobservatory.nasa.gov/IOTD/view.php?id=79149 | title=Flooding in Nigeria | publisher=NASA Earth Observatory | date=September 12, 2012 | access-date=May 27, 2015}}</ref> Anambra yaɣili, ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa dam tiŋsi kamani [[Ayamelum|Ayamelu]], [[Ogbaru]], [[Anambra West]] n-ti pahi [[Anambra East]]. Lahabali nyɛla din daa yina wuhiri ni ko'kpɛɣu zuɣu chami ka niriba ban kalinli yiɣisi kamani miliyɔŋ dibaa ayi yi [[Anambra State]] yuuni 2012.<ref>{{Cite news |last=adefaye |date=2012-09-29 |title=Flood takes over Anambra communities as Gov Obi cries for help |url=https://www.vanguardngr.com/2012/09/flood-takes-over-anambra-communities-as-gov-obi-cries-for-help/ |location=Lagos, Nigeria|access-date=2022-12-06 |newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]|language=en-GB}}</ref> [[File:Lokoja Flood 2012 10 01.jpg|thumb|[[Lokoja]] Flood 2012]] ==See also== *[[2022 Nigeria floods]] *[[List of deadliest floods]] ==References== {{reflist}} {{authority control}} {{DEFAULTSORT:Nigeria floods, 2012}} [[Category:2012 disasters in Nigeria|Floods]] [[Category:2010s floods in Africa]] [[Category:2012 floods|Nigeria]] [[Category:Floods in Nigeria|2012]] [[Category:July 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:August 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:September 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:October 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:Effects of climate change]] [[Category:Climate change and the environment]] [[Category:Natural disasters in Nigeria]] [[Category:Disasters in Nigeria]] ed5ladd54242m7xkt4yup95f12tjrrj 138348 138347 2026-05-31T10:27:40Z Kalakpagh 2501 /* See also */ Updated Content 138348 wikitext text/x-wiki {{Short description|2012 disaster in Nigeria}} {{Infobox flood | name = 2012 Nigeria floods | image location = Nigeria political.png | image size = 300 px | image name = Nigeria | image alt text = Nigeria | duration = July – October 2012 | total damages = | total damages (USD) = | total economic impact (USD) = | total fatalities = 363 people killed, over 2,100,000 [[internally displaced person|displaced]].<ref name="Reuters2">{{cite web |url=http://in.reuters.com/article/nigeria-floods-idINDEE8A40EH20121105 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160306155218/http://in.reuters.com/article/nigeria-floods-idINDEE8A40EH20121105 |url-status=dead |archive-date=March 6, 2016 | title=Nigeria floods kill 363 people, displace 2.1 mln| publisher=Reuters |date=November 5, 2012 | access-date=November 26, 2012}}</ref><ref name="AFP">{{cite web|url=https://www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5jCBXXZO4WxClKgeUUldMBbL3DWXg |title=Thirty dead in Nigeria flood, 120,000 displaced |publisher=AFP |date=September 9, 2012 |access-date=September 9, 2012 |archive-url=https://archive.today/20240526061048/https://www.webcitation.org/6AZwkTWNj?url=http://www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5jCBXXZO4WxClKgeUUldMBbL3DWXg%3FdocId=CNG.91bd1706713677d7cf005d6723c0a184.6c1 |archive-date=26 May 2024 |url-status=dead }}</ref> | areas affected = [[Adamawa State|Adamawa]], [[Taraba State|Taraba]], [[Plateau State|Plateau]], and [[Benue State]]s were worst affected. }} '''2012 Nigeria floods''' ŋɔ nyɛla din daa piligi silimiin goli July yuuni 2012. Niriba ban kalinli daa yiɣisi kɔbisita ni pihiyobu ni ata nyɛla ban daa koŋ bɛ nyɛvuya ka salo ban kalinli daa yiɣisi kamani 2.1 miliyɔŋ daa koŋ bɛ biɛhisi shɛhi bin din gbaai silimiin goli November dabaa anu dali yuuni 2012. Lahabali din yina [[National Emergency Management Agency (Nigeria)|National Emergency Management Agency]] (NEMA) wuhiya ni yaɣa pihita zaŋ n-ti Nigeria yaɣa pihita ni ayobu puuni nyɛla ko'kpɛɣu ni daa paai shɛli ka di ni daa dam yaɣa ayi shɛŋa pam nyɛ Kogi mini Benue States.<ref>{{Cite web |last=Susan |first=Agada |title=A serious flooding event in Nigeria in 2012 with specific focus on Benue State: a brief review |url=https://www.researchgate.net/publication/}}</ref> Di daa nyɛla ko'kpɛɣu shɛli din na ʒini niŋ kamani yuun pihinahi din gari maa,<ref name="irin">{{cite web | url=http://www.irinnews.org/report/96504/nigeria-worst-flooding-in-decades | title=NIGERIA: Worst flooding in decades | work=IRINnews | publisher=[[The New Humanitarian|IRIN]] Africa | date=October 10, 2012 | access-date=May 27, 2015}}</ref> ka daa dam salo ban kalinli yiɣisi kamani miliyɔŋ dibaa ayopɔin.<ref>{{cite web | url=https://www.theguardian.com/global-development/2013/aug/28/nigeria-floods-disaster | title=Nigeria floods test government's disaster plans | work=The Guardian | date=28 August 2013 | access-date=May 27, 2015}}</ref> Laɣa shɛli bɛ ni daa di niŋ lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din yiɣisi kamani [[Naira|N]]2.6 trillion.<ref>{{Cite news | url=http://www.punchng.com/news/2012-flood-disaster-cost-nigeria-n2-6tn-nema/ | title=2012 flood disaster cost Nigeria N2.6tn –NEMA | access-date=May 27, 2015 | archive-url=https://web.archive.org/web/20150527103013/http://www.punchng.com/news/2012-flood-disaster-cost-nigeria-n2-6tn-nema/ | archive-date=May 27, 2015 | df=mdy-all |newspaper=[[The Punch]]}}</ref> ==Dalirinima == [[Nigeria]] nyɛla din tooi nyari ko'kpɛɣu pam<ref>{{Cite web|title=Nigeria Braces for Flood Season - Nigeria|url=https://reliefweb.int/report/nigeria/nigeria-braces-flood-season|access-date=2022-02-01|website=ReliefWeb|date=17 June 2013 |language=en}}</ref> saha shɛli saa yi piligi miibu. Saha shɛŋa di nyɛla din tooi diri nyɛvuya di gbaai bahindi tiŋkpaŋ shɛŋa kom ni bi tooi zori kpɛri tiŋgbani.<ref name="Reuters">{{cite web | url=https://www.reuters.com/article/us-nigeria-floods-idUSBRE8880D320120909 | title=Nigeria floods kill 137, displace thousands | publisher=Reuters | date=September 9, 2012 | access-date=September 9, 2012}}</ref> ==July== Silimiin goli July dabaa ayi dali yuuni 2012, Nigeria yaɣ'shɛŋa nyɛla din daa nya saa pam di gbaa bahindi ninvuɣ'shɛba ban be [[Lagos]].<ref>{{Cite web|title=DISASTER MANAGEMENT CENTRE (CASE STUDY PORT-HARCOURT)|url=https://project.camppromat.com/1976/DISASTER-MANAGEMENT-CENTRE--CASE-STUDY-PORT-HARCOURT-|access-date=2022-02-01|website=project.camppromat.com}}</ref> Yaha, so shɛŋa nyɛla din daa ku tooi lahi doli ka dizuɣu daa chɛ ka salo pam bukaatanima daa saɣim.<ref>{{Cite web|title=CARITAS UNIVERSITY AMORJI NIKE, ENUGU, NIGERIA FACULTY OF ENVIRONMENTAL SCIENCES DEPARTMENT OFARCHITECTURE DISASTER MANAGEMENT CENTRE, PORT-HARCOURT. ARCHITECTURE Project Topics|url=https://eduproject.com.ng/architecture/caritas-university-amorji-nike-enugu-nigeria-faculty-of-environmental-sciences-department-ofarchitecture-disaster-management-centre-port-harcourt/index.html|access-date=2022-02-01|website=eduproject.com.ng}}</ref> Loorinima kpɛbu liɣiri nyɛla din daa pahi lala yaɣa ŋɔ pirinla soya maa bi lahi viɛlli maa zuɣu ka Nigeria gomnanti nyɛ ŋun daa piligi Oke-Afa Road malibu.<ref name="TGN">{{Cite news | url=http://www.ngrguardiannews.com/index.php?option=com_content&view=article&id=91133:lagosians-gasp-for-breath-as-flood-ravages-the-city-&catid=1:national&Itemid=559 |location=Lagos, Nigeria| title=Lagosians gasp for breath as flood ravages the city | date=July 3, 2012 | access-date=September 9, 2012 |author1=Inyama, Nnamdi |author2=Muanya, Chukwuma |author3=Adepetun, Adeyemi |newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]}}</ref> [[File:Water Submerged settlement.jpg|thumb|Water Submerged settlement]] Silimiin goli July yuuni 2012 sunsuun, ko'kpɛɣu din daa niŋ [[Ibadan]] yaɣili nyɛla din daa chɛ ka salo ban be Challenge, [[Oke-Ayo]] n-ti pahi [[Eleyele]] daa zo n-ti tiligi.<ref name="16 July" /> Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa che ka dolodolonima koŋ asori chani asiba kam. Nigerian gomnaanti nyɛla ŋun daa yɛlli ni duri shɛŋa zaa din be ko'soya zaa nyɛla din to ni bɛ wurim shɛli ka ninvuɣ so ŋun so lahabali wuligibu [[Bosun Oladele]] daa yina ti yɛlli ni lala ko'kpɛɣu ŋɔ bɛ di nyɛvuli bee binshɛli[[Flood|.]]<ref name="16 July">{{cite web | url=http://allafrica.com/stories/201207160578.html | title=Nigeria: Flood Sacks Ibadan Residents | publisher=AllAfrica | date=July 16, 2012 | access-date=September 9, 2012 | author=Ajayi, Ola}}</ref> Silimiin goli July yuuni 2012 naabu ni, salo ban kalinli daa yiɣisi pihinahi yini ka nyɛla ban daa koŋ bɛ nyɛvuya pirinla ko'kpɛɣu din daa niŋ Nigerian [[Plateau State|Plateau]] yaɣili la zuɣu.<ref name=":0">{{Cite web |date=2012-07-24 |title=Deadly floods in central Nigeria |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-18966160 |access-date=2022-05-20 |website=BBC News |language=en-GB}}</ref> Sa'titali nyɛla din daa mi ka dizuɣu daa chɛ ka Lamingo mɔɣili daa kpɛ yaɣ'yi ka daa chii kpɛ tiŋa shɛŋa din baɣili maa ka di yanima din kalinli din daa yiɣisi kamani kɔbishee.<ref name=":0" /> Yaha, niriba ban kalinli daa yiɣisi pihita ni anu nyɛla ban daa barigi ka Manasie Phampe ŋun daa nyɛ kpɛma zaŋ n-ti ban daa bori bɛ shee ŋɔ yɛlli ni bɛ nyɛla ban niŋdi kpaŋmaŋ kam ni bɛ nya ba. Niriba ban kalinli daa yiɣisi kamani 3,000 nyɛla ban daa koŋ biɛhisi shɛhi ka daa chaŋ n-ti gomnanti duri din be Jos ni.<ref name="24 July">{{cite web | url=https://www.bbc.co.uk/news/world-africa-18966160 | title=Nigeria: Deadly flooding in Jos in Plateau state | publisher=BBC | date=July 24, 2012 | access-date=September 9, 2012}}</ref> ==August== Silimiin goli August sunsuun, ko'kpɛɣu nyɛla din daa di salo ban kalinli daa yiɣisi pihita ni ata nyɛvuya [[Plateau State]] ka lahabali tira zaŋ n-ti [[National Emergency Management Agency (Nigeria)|National Emergency Management Agency]] din be Nigeria, Abdussalam Muhammad daa yɛlli ni yanima pam gba nyɛla din saɣim <ref>{{Cite news |date=2012-08-15 |title=Central Nigeria floods kill 33 |language=en-GB |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-19261581 |access-date=2022-05-20}}</ref> n-ti pahi soya. Ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa dam salo ban kalinli daa yiɣisi kamani 12,000 ka shɛba daa koŋ bɛ biɛhisi shɛhi.<ref name="BBC">{{cite web | url=https://www.bbc.co.uk/news/world-africa-19261581 | title=Nigeria Plateau state floods kill 33 | publisher=BBC | date=August 14, 2012 | access-date=September 9, 2012}}</ref> [[File:Submerged Houses.jpg|thumb|Submerged Houses in [[Makurdi]]]] ==September== Din daa niŋ ka bɛ yoogi mɔɣili yuli booni [[Lagdo Reservoir]] ka be [[Cameroon]] nyɛla din daa di niriba ban kalinli daa yiɣisi pihita nyɛvuya [[Benue State]].<ref>{{cite web | url=http://earthobservatory.nasa.gov/IOTD/view.php?id=79149 | title=Flooding in Nigeria | publisher=NASA Earth Observatory | date=September 12, 2012 | access-date=May 27, 2015}}</ref> Anambra yaɣili, ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa dam tiŋsi kamani [[Ayamelum|Ayamelu]], [[Ogbaru]], [[Anambra West]] n-ti pahi [[Anambra East]]. Lahabali nyɛla din daa yina wuhiri ni ko'kpɛɣu zuɣu chami ka niriba ban kalinli yiɣisi kamani miliyɔŋ dibaa ayi yi [[Anambra State]] yuuni 2012.<ref>{{Cite news |last=adefaye |date=2012-09-29 |title=Flood takes over Anambra communities as Gov Obi cries for help |url=https://www.vanguardngr.com/2012/09/flood-takes-over-anambra-communities-as-gov-obi-cries-for-help/ |location=Lagos, Nigeria|access-date=2022-12-06 |newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]|language=en-GB}}</ref> [[File:Lokoja Flood 2012 10 01.jpg|thumb|[[Lokoja]] Flood 2012]] ==Lihimi m pahi == *[[2022 Nigeria floods]] *[[List of deadliest floods]] ==References== {{reflist}} {{authority control}} {{DEFAULTSORT:Nigeria floods, 2012}} [[Category:2012 disasters in Nigeria|Floods]] [[Category:2010s floods in Africa]] [[Category:2012 floods|Nigeria]] [[Category:Floods in Nigeria|2012]] [[Category:July 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:August 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:September 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:October 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:Effects of climate change]] [[Category:Climate change and the environment]] [[Category:Natural disasters in Nigeria]] [[Category:Disasters in Nigeria]] 2ikagus92o4bj93oc6e744z405ax1l7 138349 138348 2026-05-31T10:28:20Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 138349 wikitext text/x-wiki {{Short description|2012 disaster in Nigeria}} {{Infobox flood | name = 2012 Nigeria floods | image location = Nigeria political.png | image size = 300 px | image name = Nigeria | image alt text = Nigeria | duration = July – October 2012 | total damages = | total damages (USD) = | total economic impact (USD) = | total fatalities = 363 people killed, over 2,100,000 [[internally displaced person|displaced]].<ref name="Reuters2">{{cite web |url=http://in.reuters.com/article/nigeria-floods-idINDEE8A40EH20121105 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160306155218/http://in.reuters.com/article/nigeria-floods-idINDEE8A40EH20121105 |url-status=dead |archive-date=March 6, 2016 | title=Nigeria floods kill 363 people, displace 2.1 mln| publisher=Reuters |date=November 5, 2012 | access-date=November 26, 2012}}</ref><ref name="AFP">{{cite web|url=https://www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5jCBXXZO4WxClKgeUUldMBbL3DWXg |title=Thirty dead in Nigeria flood, 120,000 displaced |publisher=AFP |date=September 9, 2012 |access-date=September 9, 2012 |archive-url=https://archive.today/20240526061048/https://www.webcitation.org/6AZwkTWNj?url=http://www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5jCBXXZO4WxClKgeUUldMBbL3DWXg%3FdocId=CNG.91bd1706713677d7cf005d6723c0a184.6c1 |archive-date=26 May 2024 |url-status=dead }}</ref> | areas affected = [[Adamawa State|Adamawa]], [[Taraba State|Taraba]], [[Plateau State|Plateau]], and [[Benue State]]s were worst affected. }} '''2012 Nigeria floods''' ŋɔ nyɛla din daa piligi silimiin goli July yuuni 2012. Niriba ban kalinli daa yiɣisi kɔbisita ni pihiyobu ni ata nyɛla ban daa koŋ bɛ nyɛvuya ka salo ban kalinli daa yiɣisi kamani 2.1 miliyɔŋ daa koŋ bɛ biɛhisi shɛhi bin din gbaai silimiin goli November dabaa anu dali yuuni 2012. Lahabali din yina [[National Emergency Management Agency (Nigeria)|National Emergency Management Agency]] (NEMA) wuhiya ni yaɣa pihita zaŋ n-ti Nigeria yaɣa pihita ni ayobu puuni nyɛla ko'kpɛɣu ni daa paai shɛli ka di ni daa dam yaɣa ayi shɛŋa pam nyɛ Kogi mini Benue States.<ref>{{Cite web |last=Susan |first=Agada |title=A serious flooding event in Nigeria in 2012 with specific focus on Benue State: a brief review |url=https://www.researchgate.net/publication/}}</ref> Di daa nyɛla ko'kpɛɣu shɛli din na ʒini niŋ kamani yuun pihinahi din gari maa,<ref name="irin">{{cite web | url=http://www.irinnews.org/report/96504/nigeria-worst-flooding-in-decades | title=NIGERIA: Worst flooding in decades | work=IRINnews | publisher=[[The New Humanitarian|IRIN]] Africa | date=October 10, 2012 | access-date=May 27, 2015}}</ref> ka daa dam salo ban kalinli yiɣisi kamani miliyɔŋ dibaa ayopɔin.<ref>{{cite web | url=https://www.theguardian.com/global-development/2013/aug/28/nigeria-floods-disaster | title=Nigeria floods test government's disaster plans | work=The Guardian | date=28 August 2013 | access-date=May 27, 2015}}</ref> Laɣa shɛli bɛ ni daa di niŋ lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din yiɣisi kamani [[Naira|N]]2.6 trillion.<ref>{{Cite news | url=http://www.punchng.com/news/2012-flood-disaster-cost-nigeria-n2-6tn-nema/ | title=2012 flood disaster cost Nigeria N2.6tn –NEMA | access-date=May 27, 2015 | archive-url=https://web.archive.org/web/20150527103013/http://www.punchng.com/news/2012-flood-disaster-cost-nigeria-n2-6tn-nema/ | archive-date=May 27, 2015 | df=mdy-all |newspaper=[[The Punch]]}}</ref> ==Dalirinima == [[Nigeria]] nyɛla din tooi nyari ko'kpɛɣu pam<ref>{{Cite web|title=Nigeria Braces for Flood Season - Nigeria|url=https://reliefweb.int/report/nigeria/nigeria-braces-flood-season|access-date=2022-02-01|website=ReliefWeb|date=17 June 2013 |language=en}}</ref> saha shɛli saa yi piligi miibu. Saha shɛŋa di nyɛla din tooi diri nyɛvuya di gbaai bahindi tiŋkpaŋ shɛŋa kom ni bi tooi zori kpɛri tiŋgbani.<ref name="Reuters">{{cite web | url=https://www.reuters.com/article/us-nigeria-floods-idUSBRE8880D320120909 | title=Nigeria floods kill 137, displace thousands | publisher=Reuters | date=September 9, 2012 | access-date=September 9, 2012}}</ref> ==July== Silimiin goli July dabaa ayi dali yuuni 2012, Nigeria yaɣ'shɛŋa nyɛla din daa nya saa pam di gbaa bahindi ninvuɣ'shɛba ban be [[Lagos]].<ref>{{Cite web|title=DISASTER MANAGEMENT CENTRE (CASE STUDY PORT-HARCOURT)|url=https://project.camppromat.com/1976/DISASTER-MANAGEMENT-CENTRE--CASE-STUDY-PORT-HARCOURT-|access-date=2022-02-01|website=project.camppromat.com}}</ref> Yaha, so shɛŋa nyɛla din daa ku tooi lahi doli ka dizuɣu daa chɛ ka salo pam bukaatanima daa saɣim.<ref>{{Cite web|title=CARITAS UNIVERSITY AMORJI NIKE, ENUGU, NIGERIA FACULTY OF ENVIRONMENTAL SCIENCES DEPARTMENT OFARCHITECTURE DISASTER MANAGEMENT CENTRE, PORT-HARCOURT. ARCHITECTURE Project Topics|url=https://eduproject.com.ng/architecture/caritas-university-amorji-nike-enugu-nigeria-faculty-of-environmental-sciences-department-ofarchitecture-disaster-management-centre-port-harcourt/index.html|access-date=2022-02-01|website=eduproject.com.ng}}</ref> Loorinima kpɛbu liɣiri nyɛla din daa pahi lala yaɣa ŋɔ pirinla soya maa bi lahi viɛlli maa zuɣu ka Nigeria gomnanti nyɛ ŋun daa piligi Oke-Afa Road malibu.<ref name="TGN">{{Cite news | url=http://www.ngrguardiannews.com/index.php?option=com_content&view=article&id=91133:lagosians-gasp-for-breath-as-flood-ravages-the-city-&catid=1:national&Itemid=559 |location=Lagos, Nigeria| title=Lagosians gasp for breath as flood ravages the city | date=July 3, 2012 | access-date=September 9, 2012 |author1=Inyama, Nnamdi |author2=Muanya, Chukwuma |author3=Adepetun, Adeyemi |newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]}}</ref> [[File:Water Submerged settlement.jpg|thumb|Water Submerged settlement]] Silimiin goli July yuuni 2012 sunsuun, ko'kpɛɣu din daa niŋ [[Ibadan]] yaɣili nyɛla din daa chɛ ka salo ban be Challenge, [[Oke-Ayo]] n-ti pahi [[Eleyele]] daa zo n-ti tiligi.<ref name="16 July" /> Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa che ka dolodolonima koŋ asori chani asiba kam. Nigerian gomnaanti nyɛla ŋun daa yɛlli ni duri shɛŋa zaa din be ko'soya zaa nyɛla din to ni bɛ wurim shɛli ka ninvuɣ so ŋun so lahabali wuligibu [[Bosun Oladele]] daa yina ti yɛlli ni lala ko'kpɛɣu ŋɔ bɛ di nyɛvuli bee binshɛli[[Flood|.]]<ref name="16 July">{{cite web | url=http://allafrica.com/stories/201207160578.html | title=Nigeria: Flood Sacks Ibadan Residents | publisher=AllAfrica | date=July 16, 2012 | access-date=September 9, 2012 | author=Ajayi, Ola}}</ref> Silimiin goli July yuuni 2012 naabu ni, salo ban kalinli daa yiɣisi pihinahi yini ka nyɛla ban daa koŋ bɛ nyɛvuya pirinla ko'kpɛɣu din daa niŋ Nigerian [[Plateau State|Plateau]] yaɣili la zuɣu.<ref name=":0">{{Cite web |date=2012-07-24 |title=Deadly floods in central Nigeria |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-18966160 |access-date=2022-05-20 |website=BBC News |language=en-GB}}</ref> Sa'titali nyɛla din daa mi ka dizuɣu daa chɛ ka Lamingo mɔɣili daa kpɛ yaɣ'yi ka daa chii kpɛ tiŋa shɛŋa din baɣili maa ka di yanima din kalinli din daa yiɣisi kamani kɔbishee.<ref name=":0" /> Yaha, niriba ban kalinli daa yiɣisi pihita ni anu nyɛla ban daa barigi ka Manasie Phampe ŋun daa nyɛ kpɛma zaŋ n-ti ban daa bori bɛ shee ŋɔ yɛlli ni bɛ nyɛla ban niŋdi kpaŋmaŋ kam ni bɛ nya ba. Niriba ban kalinli daa yiɣisi kamani 3,000 nyɛla ban daa koŋ biɛhisi shɛhi ka daa chaŋ n-ti gomnanti duri din be Jos ni.<ref name="24 July">{{cite web | url=https://www.bbc.co.uk/news/world-africa-18966160 | title=Nigeria: Deadly flooding in Jos in Plateau state | publisher=BBC | date=July 24, 2012 | access-date=September 9, 2012}}</ref> ==August== Silimiin goli August sunsuun, ko'kpɛɣu nyɛla din daa di salo ban kalinli daa yiɣisi pihita ni ata nyɛvuya [[Plateau State]] ka lahabali tira zaŋ n-ti [[National Emergency Management Agency (Nigeria)|National Emergency Management Agency]] din be Nigeria, Abdussalam Muhammad daa yɛlli ni yanima pam gba nyɛla din saɣim <ref>{{Cite news |date=2012-08-15 |title=Central Nigeria floods kill 33 |language=en-GB |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-19261581 |access-date=2022-05-20}}</ref> n-ti pahi soya. Ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa dam salo ban kalinli daa yiɣisi kamani 12,000 ka shɛba daa koŋ bɛ biɛhisi shɛhi.<ref name="BBC">{{cite web | url=https://www.bbc.co.uk/news/world-africa-19261581 | title=Nigeria Plateau state floods kill 33 | publisher=BBC | date=August 14, 2012 | access-date=September 9, 2012}}</ref> [[File:Submerged Houses.jpg|thumb|Submerged Houses in [[Makurdi]]]] ==September== Din daa niŋ ka bɛ yoogi mɔɣili yuli booni [[Lagdo Reservoir]] ka be [[Cameroon]] nyɛla din daa di niriba ban kalinli daa yiɣisi pihita nyɛvuya [[Benue State]].<ref>{{cite web | url=http://earthobservatory.nasa.gov/IOTD/view.php?id=79149 | title=Flooding in Nigeria | publisher=NASA Earth Observatory | date=September 12, 2012 | access-date=May 27, 2015}}</ref> Anambra yaɣili, ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa dam tiŋsi kamani [[Ayamelum|Ayamelu]], [[Ogbaru]], [[Anambra West]] n-ti pahi [[Anambra East]]. Lahabali nyɛla din daa yina wuhiri ni ko'kpɛɣu zuɣu chami ka niriba ban kalinli yiɣisi kamani miliyɔŋ dibaa ayi yi [[Anambra State]] yuuni 2012.<ref>{{Cite news |last=adefaye |date=2012-09-29 |title=Flood takes over Anambra communities as Gov Obi cries for help |url=https://www.vanguardngr.com/2012/09/flood-takes-over-anambra-communities-as-gov-obi-cries-for-help/ |location=Lagos, Nigeria|access-date=2022-12-06 |newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]|language=en-GB}}</ref> [[File:Lokoja Flood 2012 10 01.jpg|thumb|[[Lokoja]] Flood 2012]] ==Lihimi m pahi == *[[2022 Nigeria floods]] *[[List of deadliest floods]] ==Kundivihira == {{reflist}} {{authority control}} {{DEFAULTSORT:Nigeria floods, 2012}} [[Category:2012 disasters in Nigeria|Floods]] [[Category:2010s floods in Africa]] [[Category:2012 floods|Nigeria]] [[Category:Floods in Nigeria|2012]] [[Category:July 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:August 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:September 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:October 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:Effects of climate change]] [[Category:Climate change and the environment]] [[Category:Natural disasters in Nigeria]] [[Category:Disasters in Nigeria]] dwq5e99igdqkg58g186qzuzt1ulgdbu 138350 138349 2026-05-31T10:29:03Z Kalakpagh 2501 updated content 138350 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|2012 disaster in Nigeria}} {{Infobox flood | name = 2012 Nigeria floods | image location = Nigeria political.png | image size = 300 px | image name = Nigeria | image alt text = Nigeria | duration = July – October 2012 | total damages = | total damages (USD) = | total economic impact (USD) = | total fatalities = 363 people killed, over 2,100,000 [[internally displaced person|displaced]].<ref name="Reuters2">{{cite web |url=http://in.reuters.com/article/nigeria-floods-idINDEE8A40EH20121105 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160306155218/http://in.reuters.com/article/nigeria-floods-idINDEE8A40EH20121105 |url-status=dead |archive-date=March 6, 2016 | title=Nigeria floods kill 363 people, displace 2.1 mln| publisher=Reuters |date=November 5, 2012 | access-date=November 26, 2012}}</ref><ref name="AFP">{{cite web|url=https://www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5jCBXXZO4WxClKgeUUldMBbL3DWXg |title=Thirty dead in Nigeria flood, 120,000 displaced |publisher=AFP |date=September 9, 2012 |access-date=September 9, 2012 |archive-url=https://archive.today/20240526061048/https://www.webcitation.org/6AZwkTWNj?url=http://www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5jCBXXZO4WxClKgeUUldMBbL3DWXg%3FdocId=CNG.91bd1706713677d7cf005d6723c0a184.6c1 |archive-date=26 May 2024 |url-status=dead }}</ref> | areas affected = [[Adamawa State|Adamawa]], [[Taraba State|Taraba]], [[Plateau State|Plateau]], and [[Benue State]]s were worst affected. }} '''2012 Nigeria floods''' ŋɔ nyɛla din daa piligi silimiin goli July yuuni 2012. Niriba ban kalinli daa yiɣisi kɔbisita ni pihiyobu ni ata nyɛla ban daa koŋ bɛ nyɛvuya ka salo ban kalinli daa yiɣisi kamani 2.1 miliyɔŋ daa koŋ bɛ biɛhisi shɛhi bin din gbaai silimiin goli November dabaa anu dali yuuni 2012. Lahabali din yina [[National Emergency Management Agency (Nigeria)|National Emergency Management Agency]] (NEMA) wuhiya ni yaɣa pihita zaŋ n-ti Nigeria yaɣa pihita ni ayobu puuni nyɛla ko'kpɛɣu ni daa paai shɛli ka di ni daa dam yaɣa ayi shɛŋa pam nyɛ Kogi mini Benue States.<ref>{{Cite web |last=Susan |first=Agada |title=A serious flooding event in Nigeria in 2012 with specific focus on Benue State: a brief review |url=https://www.researchgate.net/publication/}}</ref> Di daa nyɛla ko'kpɛɣu shɛli din na ʒini niŋ kamani yuun pihinahi din gari maa,<ref name="irin">{{cite web | url=http://www.irinnews.org/report/96504/nigeria-worst-flooding-in-decades | title=NIGERIA: Worst flooding in decades | work=IRINnews | publisher=[[The New Humanitarian|IRIN]] Africa | date=October 10, 2012 | access-date=May 27, 2015}}</ref> ka daa dam salo ban kalinli yiɣisi kamani miliyɔŋ dibaa ayopɔin.<ref>{{cite web | url=https://www.theguardian.com/global-development/2013/aug/28/nigeria-floods-disaster | title=Nigeria floods test government's disaster plans | work=The Guardian | date=28 August 2013 | access-date=May 27, 2015}}</ref> Laɣa shɛli bɛ ni daa di niŋ lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din yiɣisi kamani [[Naira|N]]2.6 trillion.<ref>{{Cite news | url=http://www.punchng.com/news/2012-flood-disaster-cost-nigeria-n2-6tn-nema/ | title=2012 flood disaster cost Nigeria N2.6tn –NEMA | access-date=May 27, 2015 | archive-url=https://web.archive.org/web/20150527103013/http://www.punchng.com/news/2012-flood-disaster-cost-nigeria-n2-6tn-nema/ | archive-date=May 27, 2015 | df=mdy-all |newspaper=[[The Punch]]}}</ref> ==Dalirinima == [[Nigeria]] nyɛla din tooi nyari ko'kpɛɣu pam<ref>{{Cite web|title=Nigeria Braces for Flood Season - Nigeria|url=https://reliefweb.int/report/nigeria/nigeria-braces-flood-season|access-date=2022-02-01|website=ReliefWeb|date=17 June 2013 |language=en}}</ref> saha shɛli saa yi piligi miibu. Saha shɛŋa di nyɛla din tooi diri nyɛvuya di gbaai bahindi tiŋkpaŋ shɛŋa kom ni bi tooi zori kpɛri tiŋgbani.<ref name="Reuters">{{cite web | url=https://www.reuters.com/article/us-nigeria-floods-idUSBRE8880D320120909 | title=Nigeria floods kill 137, displace thousands | publisher=Reuters | date=September 9, 2012 | access-date=September 9, 2012}}</ref> ==July== Silimiin goli July dabaa ayi dali yuuni 2012, Nigeria yaɣ'shɛŋa nyɛla din daa nya saa pam di gbaa bahindi ninvuɣ'shɛba ban be [[Lagos]].<ref>{{Cite web|title=DISASTER MANAGEMENT CENTRE (CASE STUDY PORT-HARCOURT)|url=https://project.camppromat.com/1976/DISASTER-MANAGEMENT-CENTRE--CASE-STUDY-PORT-HARCOURT-|access-date=2022-02-01|website=project.camppromat.com}}</ref> Yaha, so shɛŋa nyɛla din daa ku tooi lahi doli ka dizuɣu daa chɛ ka salo pam bukaatanima daa saɣim.<ref>{{Cite web|title=CARITAS UNIVERSITY AMORJI NIKE, ENUGU, NIGERIA FACULTY OF ENVIRONMENTAL SCIENCES DEPARTMENT OFARCHITECTURE DISASTER MANAGEMENT CENTRE, PORT-HARCOURT. ARCHITECTURE Project Topics|url=https://eduproject.com.ng/architecture/caritas-university-amorji-nike-enugu-nigeria-faculty-of-environmental-sciences-department-ofarchitecture-disaster-management-centre-port-harcourt/index.html|access-date=2022-02-01|website=eduproject.com.ng}}</ref> Loorinima kpɛbu liɣiri nyɛla din daa pahi lala yaɣa ŋɔ pirinla soya maa bi lahi viɛlli maa zuɣu ka Nigeria gomnanti nyɛ ŋun daa piligi Oke-Afa Road malibu.<ref name="TGN">{{Cite news | url=http://www.ngrguardiannews.com/index.php?option=com_content&view=article&id=91133:lagosians-gasp-for-breath-as-flood-ravages-the-city-&catid=1:national&Itemid=559 |location=Lagos, Nigeria| title=Lagosians gasp for breath as flood ravages the city | date=July 3, 2012 | access-date=September 9, 2012 |author1=Inyama, Nnamdi |author2=Muanya, Chukwuma |author3=Adepetun, Adeyemi |newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]}}</ref> [[File:Water Submerged settlement.jpg|thumb|Water Submerged settlement]] Silimiin goli July yuuni 2012 sunsuun, ko'kpɛɣu din daa niŋ [[Ibadan]] yaɣili nyɛla din daa chɛ ka salo ban be Challenge, [[Oke-Ayo]] n-ti pahi [[Eleyele]] daa zo n-ti tiligi.<ref name="16 July" /> Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa che ka dolodolonima koŋ asori chani asiba kam. Nigerian gomnaanti nyɛla ŋun daa yɛlli ni duri shɛŋa zaa din be ko'soya zaa nyɛla din to ni bɛ wurim shɛli ka ninvuɣ so ŋun so lahabali wuligibu [[Bosun Oladele]] daa yina ti yɛlli ni lala ko'kpɛɣu ŋɔ bɛ di nyɛvuli bee binshɛli[[Flood|.]]<ref name="16 July">{{cite web | url=http://allafrica.com/stories/201207160578.html | title=Nigeria: Flood Sacks Ibadan Residents | publisher=AllAfrica | date=July 16, 2012 | access-date=September 9, 2012 | author=Ajayi, Ola}}</ref> Silimiin goli July yuuni 2012 naabu ni, salo ban kalinli daa yiɣisi pihinahi yini ka nyɛla ban daa koŋ bɛ nyɛvuya pirinla ko'kpɛɣu din daa niŋ Nigerian [[Plateau State|Plateau]] yaɣili la zuɣu.<ref name=":0">{{Cite web |date=2012-07-24 |title=Deadly floods in central Nigeria |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-18966160 |access-date=2022-05-20 |website=BBC News |language=en-GB}}</ref> Sa'titali nyɛla din daa mi ka dizuɣu daa chɛ ka Lamingo mɔɣili daa kpɛ yaɣ'yi ka daa chii kpɛ tiŋa shɛŋa din baɣili maa ka di yanima din kalinli din daa yiɣisi kamani kɔbishee.<ref name=":0" /> Yaha, niriba ban kalinli daa yiɣisi pihita ni anu nyɛla ban daa barigi ka Manasie Phampe ŋun daa nyɛ kpɛma zaŋ n-ti ban daa bori bɛ shee ŋɔ yɛlli ni bɛ nyɛla ban niŋdi kpaŋmaŋ kam ni bɛ nya ba. Niriba ban kalinli daa yiɣisi kamani 3,000 nyɛla ban daa koŋ biɛhisi shɛhi ka daa chaŋ n-ti gomnanti duri din be Jos ni.<ref name="24 July">{{cite web | url=https://www.bbc.co.uk/news/world-africa-18966160 | title=Nigeria: Deadly flooding in Jos in Plateau state | publisher=BBC | date=July 24, 2012 | access-date=September 9, 2012}}</ref> ==August== Silimiin goli August sunsuun, ko'kpɛɣu nyɛla din daa di salo ban kalinli daa yiɣisi pihita ni ata nyɛvuya [[Plateau State]] ka lahabali tira zaŋ n-ti [[National Emergency Management Agency (Nigeria)|National Emergency Management Agency]] din be Nigeria, Abdussalam Muhammad daa yɛlli ni yanima pam gba nyɛla din saɣim <ref>{{Cite news |date=2012-08-15 |title=Central Nigeria floods kill 33 |language=en-GB |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-19261581 |access-date=2022-05-20}}</ref> n-ti pahi soya. Ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa dam salo ban kalinli daa yiɣisi kamani 12,000 ka shɛba daa koŋ bɛ biɛhisi shɛhi.<ref name="BBC">{{cite web | url=https://www.bbc.co.uk/news/world-africa-19261581 | title=Nigeria Plateau state floods kill 33 | publisher=BBC | date=August 14, 2012 | access-date=September 9, 2012}}</ref> [[File:Submerged Houses.jpg|thumb|Submerged Houses in [[Makurdi]]]] ==September== Din daa niŋ ka bɛ yoogi mɔɣili yuli booni [[Lagdo Reservoir]] ka be [[Cameroon]] nyɛla din daa di niriba ban kalinli daa yiɣisi pihita nyɛvuya [[Benue State]].<ref>{{cite web | url=http://earthobservatory.nasa.gov/IOTD/view.php?id=79149 | title=Flooding in Nigeria | publisher=NASA Earth Observatory | date=September 12, 2012 | access-date=May 27, 2015}}</ref> Anambra yaɣili, ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa dam tiŋsi kamani [[Ayamelum|Ayamelu]], [[Ogbaru]], [[Anambra West]] n-ti pahi [[Anambra East]]. Lahabali nyɛla din daa yina wuhiri ni ko'kpɛɣu zuɣu chami ka niriba ban kalinli yiɣisi kamani miliyɔŋ dibaa ayi yi [[Anambra State]] yuuni 2012.<ref>{{Cite news |last=adefaye |date=2012-09-29 |title=Flood takes over Anambra communities as Gov Obi cries for help |url=https://www.vanguardngr.com/2012/09/flood-takes-over-anambra-communities-as-gov-obi-cries-for-help/ |location=Lagos, Nigeria|access-date=2022-12-06 |newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]|language=en-GB}}</ref> [[File:Lokoja Flood 2012 10 01.jpg|thumb|[[Lokoja]] Flood 2012]] ==Lihimi m pahi == *[[2022 Nigeria floods]] *[[List of deadliest floods]] ==Kundivihira == {{reflist}} {{authority control}} {{DEFAULTSORT:Nigeria floods, 2012}} [[Category:2012 disasters in Nigeria|Floods]] [[Category:2010s floods in Africa]] [[Category:2012 floods|Nigeria]] [[Category:Floods in Nigeria|2012]] [[Category:July 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:August 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:September 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:October 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:Effects of climate change]] [[Category:Climate change and the environment]] [[Category:Natural disasters in Nigeria]] [[Category:Disasters in Nigeria]] luiv8btitp2gyfbr2twz0c4iosssn92 138351 138350 2026-05-31T10:29:58Z Kalakpagh 2501 /* July */ Updated Content 138351 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|2012 disaster in Nigeria}} {{Infobox flood | name = 2012 Nigeria floods | image location = Nigeria political.png | image size = 300 px | image name = Nigeria | image alt text = Nigeria | duration = July – October 2012 | total damages = | total damages (USD) = | total economic impact (USD) = | total fatalities = 363 people killed, over 2,100,000 [[internally displaced person|displaced]].<ref name="Reuters2">{{cite web |url=http://in.reuters.com/article/nigeria-floods-idINDEE8A40EH20121105 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160306155218/http://in.reuters.com/article/nigeria-floods-idINDEE8A40EH20121105 |url-status=dead |archive-date=March 6, 2016 | title=Nigeria floods kill 363 people, displace 2.1 mln| publisher=Reuters |date=November 5, 2012 | access-date=November 26, 2012}}</ref><ref name="AFP">{{cite web|url=https://www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5jCBXXZO4WxClKgeUUldMBbL3DWXg |title=Thirty dead in Nigeria flood, 120,000 displaced |publisher=AFP |date=September 9, 2012 |access-date=September 9, 2012 |archive-url=https://archive.today/20240526061048/https://www.webcitation.org/6AZwkTWNj?url=http://www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5jCBXXZO4WxClKgeUUldMBbL3DWXg%3FdocId=CNG.91bd1706713677d7cf005d6723c0a184.6c1 |archive-date=26 May 2024 |url-status=dead }}</ref> | areas affected = [[Adamawa State|Adamawa]], [[Taraba State|Taraba]], [[Plateau State|Plateau]], and [[Benue State]]s were worst affected. }} '''Yuuni 2012 Nigeria floods''' ŋɔ nyɛla din daa piligi silimiin goli July yuuni 2012. Niriba ban kalinli daa yiɣisi kɔbisita ni pihiyobu ni ata nyɛla ban daa koŋ bɛ nyɛvuya ka salo ban kalinli daa yiɣisi kamani 2.1 miliyɔŋ daa koŋ bɛ biɛhisi shɛhi bin din gbaai silimiin goli November dabaa anu dali yuuni 2012. Lahabali din yina [[National Emergency Management Agency (Nigeria)|National Emergency Management Agency]] (NEMA) wuhiya ni yaɣa pihita zaŋ n-ti Nigeria yaɣa pihita ni ayobu puuni nyɛla ko'kpɛɣu ni daa paai shɛli ka di ni daa dam yaɣa ayi shɛŋa pam nyɛ Kogi mini Benue States.<ref>{{Cite web |last=Susan |first=Agada |title=A serious flooding event in Nigeria in 2012 with specific focus on Benue State: a brief review |url=https://www.researchgate.net/publication/}}</ref> Di daa nyɛla ko'kpɛɣu shɛli din na ʒini niŋ kamani yuun pihinahi din gari maa,<ref name="irin">{{cite web | url=http://www.irinnews.org/report/96504/nigeria-worst-flooding-in-decades | title=NIGERIA: Worst flooding in decades | work=IRINnews | publisher=[[The New Humanitarian|IRIN]] Africa | date=October 10, 2012 | access-date=May 27, 2015}}</ref> ka daa dam salo ban kalinli yiɣisi kamani miliyɔŋ dibaa ayopɔin.<ref>{{cite web | url=https://www.theguardian.com/global-development/2013/aug/28/nigeria-floods-disaster | title=Nigeria floods test government's disaster plans | work=The Guardian | date=28 August 2013 | access-date=May 27, 2015}}</ref> Laɣa shɛli bɛ ni daa di niŋ lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din yiɣisi kamani [[Naira|N]]2.6 trillion.<ref>{{Cite news | url=http://www.punchng.com/news/2012-flood-disaster-cost-nigeria-n2-6tn-nema/ | title=2012 flood disaster cost Nigeria N2.6tn –NEMA | access-date=May 27, 2015 | archive-url=https://web.archive.org/web/20150527103013/http://www.punchng.com/news/2012-flood-disaster-cost-nigeria-n2-6tn-nema/ | archive-date=May 27, 2015 | df=mdy-all |newspaper=[[The Punch]]}}</ref> ==Dalirinima == [[Nigeria]] nyɛla din tooi nyari ko'kpɛɣu pam<ref>{{Cite web|title=Nigeria Braces for Flood Season - Nigeria|url=https://reliefweb.int/report/nigeria/nigeria-braces-flood-season|access-date=2022-02-01|website=ReliefWeb|date=17 June 2013 |language=en}}</ref> saha shɛli saa yi piligi miibu. Saha shɛŋa di nyɛla din tooi diri nyɛvuya di gbaai bahindi tiŋkpaŋ shɛŋa kom ni bi tooi zori kpɛri tiŋgbani.<ref name="Reuters">{{cite web | url=https://www.reuters.com/article/us-nigeria-floods-idUSBRE8880D320120909 | title=Nigeria floods kill 137, displace thousands | publisher=Reuters | date=September 9, 2012 | access-date=September 9, 2012}}</ref> ==July== Silimiin goli July dabaa ayi dali yuuni 2012, Nigeria yaɣ'shɛŋa nyɛla din daa nya saa pam di gbaa bahindi ninvuɣ'shɛba ban be [[Lagos]].<ref>{{Cite web|title=DISASTER MANAGEMENT CENTRE (CASE STUDY PORT-HARCOURT)|url=https://project.camppromat.com/1976/DISASTER-MANAGEMENT-CENTRE--CASE-STUDY-PORT-HARCOURT-|access-date=2022-02-01|website=project.camppromat.com}}</ref> Yaha, so shɛŋa nyɛla din daa ku tooi lahi doli ka dizuɣu daa chɛ ka salo pam bukaatanima daa saɣim.<ref>{{Cite web|title=CARITAS UNIVERSITY AMORJI NIKE, ENUGU, NIGERIA FACULTY OF ENVIRONMENTAL SCIENCES DEPARTMENT OFARCHITECTURE DISASTER MANAGEMENT CENTRE, PORT-HARCOURT. ARCHITECTURE Project Topics|url=https://eduproject.com.ng/architecture/caritas-university-amorji-nike-enugu-nigeria-faculty-of-environmental-sciences-department-ofarchitecture-disaster-management-centre-port-harcourt/index.html|access-date=2022-02-01|website=eduproject.com.ng}}</ref> Loorinima kpɛbu liɣiri nyɛla din daa pahi lala yaɣa ŋɔ pirinla soya maa bi lahi viɛlli maa zuɣu ka Nigeria gomnanti nyɛ ŋun daa piligi Oke-Afa Road malibu.<ref name="TGN">{{Cite news | url=http://www.ngrguardiannews.com/index.php?option=com_content&view=article&id=91133:lagosians-gasp-for-breath-as-flood-ravages-the-city-&catid=1:national&Itemid=559 |location=Lagos, Nigeria| title=Lagosians gasp for breath as flood ravages the city | date=July 3, 2012 | access-date=September 9, 2012 |author1=Inyama, Nnamdi |author2=Muanya, Chukwuma |author3=Adepetun, Adeyemi |newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]}}</ref> [[File:Water Submerged settlement.jpg|thumb|Water Submerged settlement]] Silimiin goli July yuuni 2012 sunsuun, ko'kpɛɣu din daa niŋ [[Ibadan]] yaɣili nyɛla din daa chɛ ka salo ban be Challenge, [[Oke-Ayo]] n-ti pahi [[Eleyele]] daa zo n-ti tiligi.<ref name="16 July" /> Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa che ka dolodolonima koŋ asori chani asiba kam. Nigerian gomnaanti nyɛla ŋun daa yɛlli ni duri shɛŋa zaa din be ko'soya zaa nyɛla din to ni bɛ wurim shɛli ka ninvuɣ so ŋun so lahabali wuligibu [[Bosun Oladele]] daa yina ti yɛlli ni lala ko'kpɛɣu ŋɔ bɛ di nyɛvuli bee binshɛli[[Flood|.]]<ref name="16 July">{{cite web | url=http://allafrica.com/stories/201207160578.html | title=Nigeria: Flood Sacks Ibadan Residents | publisher=AllAfrica | date=July 16, 2012 | access-date=September 9, 2012 | author=Ajayi, Ola}}</ref> Silimiin goli July yuuni 2012 naabu ni, salo ban kalinli daa yiɣisi pihinahi yini ka nyɛla ban daa koŋ bɛ nyɛvuya pirinla ko'kpɛɣu din daa niŋ Nigerian [[Plateau State|Plateau]] yaɣili la zuɣu.<ref name=":0">{{Cite web |date=2012-07-24 |title=Deadly floods in central Nigeria |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-18966160 |access-date=2022-05-20 |website=BBC News |language=en-GB}}</ref> Sa'titali nyɛla din daa mi ka dizuɣu daa chɛ ka Lamingo mɔɣili daa kpɛ yaɣ'yi ka daa chii kpɛ tiŋa shɛŋa din baɣili maa ka di yanima din kalinli din daa yiɣisi kamani kɔbishee.<ref name=":0" /> Yaha, niriba ban kalinli daa yiɣisi pihita ni anu nyɛla ban daa barigi ka Manasie Phampe ŋun daa nyɛ kpɛma zaŋ n-ti ban daa bori bɛ shee ŋɔ yɛlli ni bɛ nyɛla ban niŋdi kpaŋmaŋ kam ni bɛ nya ba. Niriba ban kalinli daa yiɣisi kamani 3,000 nyɛla ban daa koŋ biɛhisi shɛhi ka daa chaŋ n-ti gomnanti duri din be Jos ni.<ref name="24 July">{{cite web | url=https://www.bbc.co.uk/news/world-africa-18966160 | title=Nigeria: Deadly flooding in Jos in Plateau state | publisher=BBC | date=July 24, 2012 | access-date=September 9, 2012}}</ref> ==August== Silimiin goli August sunsuun, ko'kpɛɣu nyɛla din daa di salo ban kalinli daa yiɣisi pihita ni ata nyɛvuya [[Plateau State]] ka lahabali tira zaŋ n-ti [[National Emergency Management Agency (Nigeria)|National Emergency Management Agency]] din be Nigeria, Abdussalam Muhammad daa yɛlli ni yanima pam gba nyɛla din saɣim <ref>{{Cite news |date=2012-08-15 |title=Central Nigeria floods kill 33 |language=en-GB |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-19261581 |access-date=2022-05-20}}</ref> n-ti pahi soya. Ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa dam salo ban kalinli daa yiɣisi kamani 12,000 ka shɛba daa koŋ bɛ biɛhisi shɛhi.<ref name="BBC">{{cite web | url=https://www.bbc.co.uk/news/world-africa-19261581 | title=Nigeria Plateau state floods kill 33 | publisher=BBC | date=August 14, 2012 | access-date=September 9, 2012}}</ref> [[File:Submerged Houses.jpg|thumb|Submerged Houses in [[Makurdi]]]] ==September== Din daa niŋ ka bɛ yoogi mɔɣili yuli booni [[Lagdo Reservoir]] ka be [[Cameroon]] nyɛla din daa di niriba ban kalinli daa yiɣisi pihita nyɛvuya [[Benue State]].<ref>{{cite web | url=http://earthobservatory.nasa.gov/IOTD/view.php?id=79149 | title=Flooding in Nigeria | publisher=NASA Earth Observatory | date=September 12, 2012 | access-date=May 27, 2015}}</ref> Anambra yaɣili, ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa dam tiŋsi kamani [[Ayamelum|Ayamelu]], [[Ogbaru]], [[Anambra West]] n-ti pahi [[Anambra East]]. Lahabali nyɛla din daa yina wuhiri ni ko'kpɛɣu zuɣu chami ka niriba ban kalinli yiɣisi kamani miliyɔŋ dibaa ayi yi [[Anambra State]] yuuni 2012.<ref>{{Cite news |last=adefaye |date=2012-09-29 |title=Flood takes over Anambra communities as Gov Obi cries for help |url=https://www.vanguardngr.com/2012/09/flood-takes-over-anambra-communities-as-gov-obi-cries-for-help/ |location=Lagos, Nigeria|access-date=2022-12-06 |newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]|language=en-GB}}</ref> [[File:Lokoja Flood 2012 10 01.jpg|thumb|[[Lokoja]] Flood 2012]] ==Lihimi m pahi == *[[2022 Nigeria floods]] *[[List of deadliest floods]] ==Kundivihira == {{reflist}} {{authority control}} {{DEFAULTSORT:Nigeria floods, 2012}} [[Category:2012 disasters in Nigeria|Floods]] [[Category:2010s floods in Africa]] [[Category:2012 floods|Nigeria]] [[Category:Floods in Nigeria|2012]] [[Category:July 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:August 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:September 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:October 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:Effects of climate change]] [[Category:Climate change and the environment]] [[Category:Natural disasters in Nigeria]] [[Category:Disasters in Nigeria]] niw3pwvk8ybujl86ny38eojfy5xg19e 138352 138351 2026-05-31T10:30:54Z Kalakpagh 2501 /* July */ Updated Content 138352 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|2012 disaster in Nigeria}} {{Infobox flood | name = 2012 Nigeria floods | image location = Nigeria political.png | image size = 300 px | image name = Nigeria | image alt text = Nigeria | duration = July – October 2012 | total damages = | total damages (USD) = | total economic impact (USD) = | total fatalities = 363 people killed, over 2,100,000 [[internally displaced person|displaced]].<ref name="Reuters2">{{cite web |url=http://in.reuters.com/article/nigeria-floods-idINDEE8A40EH20121105 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160306155218/http://in.reuters.com/article/nigeria-floods-idINDEE8A40EH20121105 |url-status=dead |archive-date=March 6, 2016 | title=Nigeria floods kill 363 people, displace 2.1 mln| publisher=Reuters |date=November 5, 2012 | access-date=November 26, 2012}}</ref><ref name="AFP">{{cite web|url=https://www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5jCBXXZO4WxClKgeUUldMBbL3DWXg |title=Thirty dead in Nigeria flood, 120,000 displaced |publisher=AFP |date=September 9, 2012 |access-date=September 9, 2012 |archive-url=https://archive.today/20240526061048/https://www.webcitation.org/6AZwkTWNj?url=http://www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5jCBXXZO4WxClKgeUUldMBbL3DWXg%3FdocId=CNG.91bd1706713677d7cf005d6723c0a184.6c1 |archive-date=26 May 2024 |url-status=dead }}</ref> | areas affected = [[Adamawa State|Adamawa]], [[Taraba State|Taraba]], [[Plateau State|Plateau]], and [[Benue State]]s were worst affected. }} '''Yuuni 2012 Nigeria floods''' ŋɔ nyɛla din daa piligi silimiin goli July yuuni 2012. Niriba ban kalinli daa yiɣisi kɔbisita ni pihiyobu ni ata nyɛla ban daa koŋ bɛ nyɛvuya ka salo ban kalinli daa yiɣisi kamani 2.1 miliyɔŋ daa koŋ bɛ biɛhisi shɛhi bin din gbaai silimiin goli November dabaa anu dali yuuni 2012. Lahabali din yina [[National Emergency Management Agency (Nigeria)|National Emergency Management Agency]] (NEMA) wuhiya ni yaɣa pihita zaŋ n-ti Nigeria yaɣa pihita ni ayobu puuni nyɛla ko'kpɛɣu ni daa paai shɛli ka di ni daa dam yaɣa ayi shɛŋa pam nyɛ Kogi mini Benue States.<ref>{{Cite web |last=Susan |first=Agada |title=A serious flooding event in Nigeria in 2012 with specific focus on Benue State: a brief review |url=https://www.researchgate.net/publication/}}</ref> Di daa nyɛla ko'kpɛɣu shɛli din na ʒini niŋ kamani yuun pihinahi din gari maa,<ref name="irin">{{cite web | url=http://www.irinnews.org/report/96504/nigeria-worst-flooding-in-decades | title=NIGERIA: Worst flooding in decades | work=IRINnews | publisher=[[The New Humanitarian|IRIN]] Africa | date=October 10, 2012 | access-date=May 27, 2015}}</ref> ka daa dam salo ban kalinli yiɣisi kamani miliyɔŋ dibaa ayopɔin.<ref>{{cite web | url=https://www.theguardian.com/global-development/2013/aug/28/nigeria-floods-disaster | title=Nigeria floods test government's disaster plans | work=The Guardian | date=28 August 2013 | access-date=May 27, 2015}}</ref> Laɣa shɛli bɛ ni daa di niŋ lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din yiɣisi kamani [[Naira|N]]2.6 trillion.<ref>{{Cite news | url=http://www.punchng.com/news/2012-flood-disaster-cost-nigeria-n2-6tn-nema/ | title=2012 flood disaster cost Nigeria N2.6tn –NEMA | access-date=May 27, 2015 | archive-url=https://web.archive.org/web/20150527103013/http://www.punchng.com/news/2012-flood-disaster-cost-nigeria-n2-6tn-nema/ | archive-date=May 27, 2015 | df=mdy-all |newspaper=[[The Punch]]}}</ref> ==Dalirinima == [[Nigeria]] nyɛla din tooi nyari ko'kpɛɣu pam<ref>{{Cite web|title=Nigeria Braces for Flood Season - Nigeria|url=https://reliefweb.int/report/nigeria/nigeria-braces-flood-season|access-date=2022-02-01|website=ReliefWeb|date=17 June 2013 |language=en}}</ref> saha shɛli saa yi piligi miibu. Saha shɛŋa di nyɛla din tooi diri nyɛvuya di gbaai bahindi tiŋkpaŋ shɛŋa kom ni bi tooi zori kpɛri tiŋgbani.<ref name="Reuters">{{cite web | url=https://www.reuters.com/article/us-nigeria-floods-idUSBRE8880D320120909 | title=Nigeria floods kill 137, displace thousands | publisher=Reuters | date=September 9, 2012 | access-date=September 9, 2012}}</ref> ==Silimiin goli July== Silimiin goli July dabaa ayi dali yuuni 2012, Nigeria yaɣ'shɛŋa nyɛla din daa nya saa pam di gbaa bahindi ninvuɣ'shɛba ban be [[Lagos]].<ref>{{Cite web|title=DISASTER MANAGEMENT CENTRE (CASE STUDY PORT-HARCOURT)|url=https://project.camppromat.com/1976/DISASTER-MANAGEMENT-CENTRE--CASE-STUDY-PORT-HARCOURT-|access-date=2022-02-01|website=project.camppromat.com}}</ref> Yaha, so shɛŋa nyɛla din daa ku tooi lahi doli ka dizuɣu daa chɛ ka salo pam bukaatanima daa saɣim.<ref>{{Cite web|title=CARITAS UNIVERSITY AMORJI NIKE, ENUGU, NIGERIA FACULTY OF ENVIRONMENTAL SCIENCES DEPARTMENT OFARCHITECTURE DISASTER MANAGEMENT CENTRE, PORT-HARCOURT. ARCHITECTURE Project Topics|url=https://eduproject.com.ng/architecture/caritas-university-amorji-nike-enugu-nigeria-faculty-of-environmental-sciences-department-ofarchitecture-disaster-management-centre-port-harcourt/index.html|access-date=2022-02-01|website=eduproject.com.ng}}</ref> Loorinima kpɛbu liɣiri nyɛla din daa pahi lala yaɣa ŋɔ pirinla soya maa bi lahi viɛlli maa zuɣu ka Nigeria gomnanti nyɛ ŋun daa piligi Oke-Afa Road malibu.<ref name="TGN">{{Cite news | url=http://www.ngrguardiannews.com/index.php?option=com_content&view=article&id=91133:lagosians-gasp-for-breath-as-flood-ravages-the-city-&catid=1:national&Itemid=559 |location=Lagos, Nigeria| title=Lagosians gasp for breath as flood ravages the city | date=July 3, 2012 | access-date=September 9, 2012 |author1=Inyama, Nnamdi |author2=Muanya, Chukwuma |author3=Adepetun, Adeyemi |newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]}}</ref> [[File:Water Submerged settlement.jpg|thumb|Water Submerged settlement]] Silimiin goli July yuuni 2012 sunsuun, ko'kpɛɣu din daa niŋ [[Ibadan]] yaɣili nyɛla din daa chɛ ka salo ban be Challenge, [[Oke-Ayo]] n-ti pahi [[Eleyele]] daa zo n-ti tiligi.<ref name="16 July" /> Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa che ka dolodolonima koŋ asori chani asiba kam. Nigerian gomnaanti nyɛla ŋun daa yɛlli ni duri shɛŋa zaa din be ko'soya zaa nyɛla din to ni bɛ wurim shɛli ka ninvuɣ so ŋun so lahabali wuligibu [[Bosun Oladele]] daa yina ti yɛlli ni lala ko'kpɛɣu ŋɔ bɛ di nyɛvuli bee binshɛli[[Flood|.]]<ref name="16 July">{{cite web | url=http://allafrica.com/stories/201207160578.html | title=Nigeria: Flood Sacks Ibadan Residents | publisher=AllAfrica | date=July 16, 2012 | access-date=September 9, 2012 | author=Ajayi, Ola}}</ref> Silimiin goli July yuuni 2012 naabu ni, salo ban kalinli daa yiɣisi pihinahi yini ka nyɛla ban daa koŋ bɛ nyɛvuya pirinla ko'kpɛɣu din daa niŋ Nigerian [[Plateau State|Plateau]] yaɣili la zuɣu.<ref name=":0">{{Cite web |date=2012-07-24 |title=Deadly floods in central Nigeria |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-18966160 |access-date=2022-05-20 |website=BBC News |language=en-GB}}</ref> Sa'titali nyɛla din daa mi ka dizuɣu daa chɛ ka Lamingo mɔɣili daa kpɛ yaɣ'yi ka daa chii kpɛ tiŋa shɛŋa din baɣili maa ka di yanima din kalinli din daa yiɣisi kamani kɔbishee.<ref name=":0" /> Yaha, niriba ban kalinli daa yiɣisi pihita ni anu nyɛla ban daa barigi ka Manasie Phampe ŋun daa nyɛ kpɛma zaŋ n-ti ban daa bori bɛ shee ŋɔ yɛlli ni bɛ nyɛla ban niŋdi kpaŋmaŋ kam ni bɛ nya ba. Niriba ban kalinli daa yiɣisi kamani 3,000 nyɛla ban daa koŋ biɛhisi shɛhi ka daa chaŋ n-ti gomnanti duri din be Jos ni.<ref name="24 July">{{cite web | url=https://www.bbc.co.uk/news/world-africa-18966160 | title=Nigeria: Deadly flooding in Jos in Plateau state | publisher=BBC | date=July 24, 2012 | access-date=September 9, 2012}}</ref> ==August== Silimiin goli August sunsuun, ko'kpɛɣu nyɛla din daa di salo ban kalinli daa yiɣisi pihita ni ata nyɛvuya [[Plateau State]] ka lahabali tira zaŋ n-ti [[National Emergency Management Agency (Nigeria)|National Emergency Management Agency]] din be Nigeria, Abdussalam Muhammad daa yɛlli ni yanima pam gba nyɛla din saɣim <ref>{{Cite news |date=2012-08-15 |title=Central Nigeria floods kill 33 |language=en-GB |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-19261581 |access-date=2022-05-20}}</ref> n-ti pahi soya. Ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa dam salo ban kalinli daa yiɣisi kamani 12,000 ka shɛba daa koŋ bɛ biɛhisi shɛhi.<ref name="BBC">{{cite web | url=https://www.bbc.co.uk/news/world-africa-19261581 | title=Nigeria Plateau state floods kill 33 | publisher=BBC | date=August 14, 2012 | access-date=September 9, 2012}}</ref> [[File:Submerged Houses.jpg|thumb|Submerged Houses in [[Makurdi]]]] ==September== Din daa niŋ ka bɛ yoogi mɔɣili yuli booni [[Lagdo Reservoir]] ka be [[Cameroon]] nyɛla din daa di niriba ban kalinli daa yiɣisi pihita nyɛvuya [[Benue State]].<ref>{{cite web | url=http://earthobservatory.nasa.gov/IOTD/view.php?id=79149 | title=Flooding in Nigeria | publisher=NASA Earth Observatory | date=September 12, 2012 | access-date=May 27, 2015}}</ref> Anambra yaɣili, ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa dam tiŋsi kamani [[Ayamelum|Ayamelu]], [[Ogbaru]], [[Anambra West]] n-ti pahi [[Anambra East]]. Lahabali nyɛla din daa yina wuhiri ni ko'kpɛɣu zuɣu chami ka niriba ban kalinli yiɣisi kamani miliyɔŋ dibaa ayi yi [[Anambra State]] yuuni 2012.<ref>{{Cite news |last=adefaye |date=2012-09-29 |title=Flood takes over Anambra communities as Gov Obi cries for help |url=https://www.vanguardngr.com/2012/09/flood-takes-over-anambra-communities-as-gov-obi-cries-for-help/ |location=Lagos, Nigeria|access-date=2022-12-06 |newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]|language=en-GB}}</ref> [[File:Lokoja Flood 2012 10 01.jpg|thumb|[[Lokoja]] Flood 2012]] ==Lihimi m pahi == *[[2022 Nigeria floods]] *[[List of deadliest floods]] ==Kundivihira == {{reflist}} {{authority control}} {{DEFAULTSORT:Nigeria floods, 2012}} [[Category:2012 disasters in Nigeria|Floods]] [[Category:2010s floods in Africa]] [[Category:2012 floods|Nigeria]] [[Category:Floods in Nigeria|2012]] [[Category:July 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:August 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:September 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:October 2012 in Nigeria|Floods]] [[Category:Effects of climate change]] [[Category:Climate change and the environment]] [[Category:Natural disasters in Nigeria]] [[Category:Disasters in Nigeria]] mhplb9m4zvmxpg7gk76cok33w3m0lce 2017 Benue State flooding 0 33228 138355 2026-05-31T11:22:34Z Kalakpagh 2501 Created article 138355 wikitext text/x-wiki {{Use Nigerian English|date=June 2018}} {{Short description|Major floods in Nigeria in 2017}} {{Use dmy dates|date=November 2025}} {{Infobox flood | name = 2017 Benue State flooding | image = Nigeria English Wikivoyage regions map.svg | caption = Map of Nigeria | duration = September 2017 | damages = 2,000+ houses destroyed | cause = Long-term rainfall leading to flash floods and river overflowing | affected = [[Benue State]], [[Nigeria]] | Human Displacement = At least 100,000 }} Yuuni '''2017 Benue State flooding''' ŋɔ nyɛla din daa niŋ silimiin goli September yuuni 2017 [[Benue State]], [[Nigeria]].<ref>{{Cite news|url=https://eu.usatoday.com/story/news/world/2017/09/01/flooding-central-nigeria/624150001/|title=More than 100,000 displaced by flooding in central Nigeria|work=USA TODAY|access-date=2018-10-03|language=en}}</ref> Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din yihi salo ban kalinli gari 100,000 lala yaɣili ŋɔ,<ref name="Floodlist">{{Cite web |url=http://floodlist.com/africa/nigeria-floods-benue-september-2017 |title=Nigeria – Thousands Displaced by Floods in Benue State – FloodList |date=5 September 2017 |website=floodlist.com |publisher=Copernicus |language=en-US |access-date=2017-09-10}}</ref><ref name="Al Jazeera">{{Cite web |url=http://www.aljazeera.com/news/2017/08/nigeria-floods-displace-100000-people-170831221301909.html |title=Nigeria floods displace more than 100,000 people |last=Al Jazeera |date=1 September 2017 |website=www.aljazeera.com |access-date=2017-09-10}}</ref> ka saɣim yanima din kalinli gari 2,000.<ref name="ChannelsTV">{{Cite web |url=https://www.channelstv.com/2017/08/27/flood-hits-makurdi-ravages-over-2000-homes/ |title=Flood Hits Makurdi, Ravages Over 2,000 Homes • Channels Television |date=2017-08-27 |website=Channels Television |access-date=2017-09-10}}</ref> ==Causes== Saa bakoyi mi n pa'taba nyɛla din tahiri ko'kpɛɣu na, mɔɣa din be Benue State zaŋ n-ti Nigeria yooi bahi. Gomnanti yanima pishi ni yini yanima kalinli din yiɣisi pishi nia ata puuni nyɛla di ni daa dam shɛli.<ref>{{cite web|title=West and Central Africa: 2017 flood impact|work=Reliefweb 18 Oct 2017 |date=19 October 2017 |url=https://reliefweb.int/report/niger/west-and-central-africa-2017-flood-impact-18-oct-2017}}</ref> K'kpɛɣu ni lala yaɣili nyɛla din tooi niŋ saha kam pirinla sa'kara mibu mini mɔɣa din be [[Benue River]] yooi bahi zuɣu. ==Effects on climate change== [[File:In_the_mouth_of_flood.jpg|thumb|In the mouth of flood]] Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa chaŋ n-ti ŋmani ko'kpɛɣu shɛli din daa niŋ yuuni 2012. DI nyɛla din daa saɣim River Guma soli din be Tor Kpande mini Mande Ortom. Puzuri gba nyɛla ko'kpeɣu ŋɔ ni daa saɣim shɛli tiŋ shɛŋa di ni daa niŋ maa. Pali palli shɛŋa bɛ ni daa na yoli mali Daudu-Gbajimba mini [[University of Agriculture, Makurdi|University of Agriculture Makurdi]] gba nyɛla ko'kpɛɣu maa ni daa bi chɛ shɛli.<ref>{{Cite news |date=October 14, 2022 |title=Benue flood: Gov Ortom raises the alarm |url=https://www.vanguardngr.com/2017/09/benue-flood-gov-ortom-raises-alarm/amp/ |location=Lagos, Nigeria|access-date=September 3, 2017|newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]}}</ref> Ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa dam pukparilim yaɣili pam, pukparilim ŋɔ nyɛ tun'shɛli salo ban be ni ni tumda. <ref>{{cite journal | title=Assessment of potential impacts of climate change on agricultural development in the Lower Benue River | date=December 2016 | display-authors=etal | last=Abah | first=Roland Clement | journal=Environmental Monitoring and Assessment| volume=188 | issue=12 | page=683 | doi=10.1007/s10661-016-5700-x | pmid=27873107 }}</ref> == Benue ko'kpɛɣu yuuni 2024 == Silimiin goli May dabaa ayopɔin dali yuuni 2024, ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ Makurdi, Benue State ka nyɛ din daa dam tiŋsi pam ka dizuɣu daa yihi shɛba lala yaɣili ŋɔ. Di nyɛla din daa saɣim yanima ka dam daabilim.<ref>{{Cite web |title=IFRC GO |url=https://go.ifrc.org/field-reports/17126 |access-date=2024-08-29 |website=go.ifrc.org}}</ref> Di ni daa dam yaɣa shɛŋa nyɛ Kighir, Idye-Nenger, Zone 4, Wurukum, Wadata, Akpehe, Madonna, Judges Quarters, Gyado-Valla n-ti pahi Achusa. Di nyɛla din daa dam salo ban kalinli yiɣisi kamani 2,000. ==References== {{reflist}} {{DEFAULTSORT:2017 Benue State flooding}} [[Category:2010s floods in Africa]] [[Category:2017 floods]] [[Category:Benue State]] [[Category:Floods in Nigeria]] [[Category:August 2017 in Nigeria]] [[Category:September 2017 in Nigeria]] [[Category:2017 disasters in Nigeria]] [[Category:Climate change in Nigeria]] 8ztnuqh9r6akd7xxc70m1qnoycho17n 138356 138355 2026-05-31T11:23:19Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138356 wikitext text/x-wiki {{Use Nigerian English|date=June 2018}} {{Short description|Major floods in Nigeria in 2017}} {{Use dmy dates|date=November 2025}} {{Infobox flood | name = 2017 Benue State flooding | image = Nigeria English Wikivoyage regions map.svg | caption = Map of Nigeria | duration = September 2017 | damages = 2,000+ houses destroyed | cause = Long-term rainfall leading to flash floods and river overflowing | affected = [[Benue State]], [[Nigeria]] | Human Displacement = At least 100,000 }} Yuuni '''2017 Benue State flooding''' ŋɔ nyɛla din daa niŋ silimiin goli September yuuni 2017 [[Benue State]], [[Nigeria]].<ref>{{Cite news|url=https://eu.usatoday.com/story/news/world/2017/09/01/flooding-central-nigeria/624150001/|title=More than 100,000 displaced by flooding in central Nigeria|work=USA TODAY|access-date=2018-10-03|language=en}}</ref> Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din yihi salo ban kalinli gari 100,000 lala yaɣili ŋɔ,<ref name="Floodlist">{{Cite web |url=http://floodlist.com/africa/nigeria-floods-benue-september-2017 |title=Nigeria – Thousands Displaced by Floods in Benue State – FloodList |date=5 September 2017 |website=floodlist.com |publisher=Copernicus |language=en-US |access-date=2017-09-10}}</ref><ref name="Al Jazeera">{{Cite web |url=http://www.aljazeera.com/news/2017/08/nigeria-floods-displace-100000-people-170831221301909.html |title=Nigeria floods displace more than 100,000 people |last=Al Jazeera |date=1 September 2017 |website=www.aljazeera.com |access-date=2017-09-10}}</ref> ka saɣim yanima din kalinli gari 2,000.<ref name="ChannelsTV">{{Cite web |url=https://www.channelstv.com/2017/08/27/flood-hits-makurdi-ravages-over-2000-homes/ |title=Flood Hits Makurdi, Ravages Over 2,000 Homes • Channels Television |date=2017-08-27 |website=Channels Television |access-date=2017-09-10}}</ref> ==Din daa tahi li na== Saa bakoyi mi n pa'taba nyɛla din tahiri ko'kpɛɣu na, mɔɣa din be Benue State zaŋ n-ti Nigeria yooi bahi. Gomnanti yanima pishi ni yini yanima kalinli din yiɣisi pishi nia ata puuni nyɛla di ni daa dam shɛli.<ref>{{cite web|title=West and Central Africa: 2017 flood impact|work=Reliefweb 18 Oct 2017 |date=19 October 2017 |url=https://reliefweb.int/report/niger/west-and-central-africa-2017-flood-impact-18-oct-2017}}</ref> K'kpɛɣu ni lala yaɣili nyɛla din tooi niŋ saha kam pirinla sa'kara mibu mini mɔɣa din be [[Benue River]] yooi bahi zuɣu. ==Effects on climate change== [[File:In_the_mouth_of_flood.jpg|thumb|In the mouth of flood]] Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa chaŋ n-ti ŋmani ko'kpɛɣu shɛli din daa niŋ yuuni 2012. DI nyɛla din daa saɣim River Guma soli din be Tor Kpande mini Mande Ortom. Puzuri gba nyɛla ko'kpeɣu ŋɔ ni daa saɣim shɛli tiŋ shɛŋa di ni daa niŋ maa. Pali palli shɛŋa bɛ ni daa na yoli mali Daudu-Gbajimba mini [[University of Agriculture, Makurdi|University of Agriculture Makurdi]] gba nyɛla ko'kpɛɣu maa ni daa bi chɛ shɛli.<ref>{{Cite news |date=October 14, 2022 |title=Benue flood: Gov Ortom raises the alarm |url=https://www.vanguardngr.com/2017/09/benue-flood-gov-ortom-raises-alarm/amp/ |location=Lagos, Nigeria|access-date=September 3, 2017|newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]}}</ref> Ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa dam pukparilim yaɣili pam, pukparilim ŋɔ nyɛ tun'shɛli salo ban be ni ni tumda. <ref>{{cite journal | title=Assessment of potential impacts of climate change on agricultural development in the Lower Benue River | date=December 2016 | display-authors=etal | last=Abah | first=Roland Clement | journal=Environmental Monitoring and Assessment| volume=188 | issue=12 | page=683 | doi=10.1007/s10661-016-5700-x | pmid=27873107 }}</ref> == Benue ko'kpɛɣu yuuni 2024 == Silimiin goli May dabaa ayopɔin dali yuuni 2024, ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ Makurdi, Benue State ka nyɛ din daa dam tiŋsi pam ka dizuɣu daa yihi shɛba lala yaɣili ŋɔ. Di nyɛla din daa saɣim yanima ka dam daabilim.<ref>{{Cite web |title=IFRC GO |url=https://go.ifrc.org/field-reports/17126 |access-date=2024-08-29 |website=go.ifrc.org}}</ref> Di ni daa dam yaɣa shɛŋa nyɛ Kighir, Idye-Nenger, Zone 4, Wurukum, Wadata, Akpehe, Madonna, Judges Quarters, Gyado-Valla n-ti pahi Achusa. Di nyɛla din daa dam salo ban kalinli yiɣisi kamani 2,000. ==References== {{reflist}} {{DEFAULTSORT:2017 Benue State flooding}} [[Category:2010s floods in Africa]] [[Category:2017 floods]] [[Category:Benue State]] [[Category:Floods in Nigeria]] [[Category:August 2017 in Nigeria]] [[Category:September 2017 in Nigeria]] [[Category:2017 disasters in Nigeria]] [[Category:Climate change in Nigeria]] hblcycvi12012qvvrg90l1w2v8tcoyn 138357 138356 2026-05-31T11:23:56Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 138357 wikitext text/x-wiki {{Use Nigerian English|date=June 2018}} {{Short description|Major floods in Nigeria in 2017}} {{Use dmy dates|date=November 2025}} {{Infobox flood | name = 2017 Benue State flooding | image = Nigeria English Wikivoyage regions map.svg | caption = Map of Nigeria | duration = September 2017 | damages = 2,000+ houses destroyed | cause = Long-term rainfall leading to flash floods and river overflowing | affected = [[Benue State]], [[Nigeria]] | Human Displacement = At least 100,000 }} Yuuni '''2017 Benue State flooding''' ŋɔ nyɛla din daa niŋ silimiin goli September yuuni 2017 [[Benue State]], [[Nigeria]].<ref>{{Cite news|url=https://eu.usatoday.com/story/news/world/2017/09/01/flooding-central-nigeria/624150001/|title=More than 100,000 displaced by flooding in central Nigeria|work=USA TODAY|access-date=2018-10-03|language=en}}</ref> Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din yihi salo ban kalinli gari 100,000 lala yaɣili ŋɔ,<ref name="Floodlist">{{Cite web |url=http://floodlist.com/africa/nigeria-floods-benue-september-2017 |title=Nigeria – Thousands Displaced by Floods in Benue State – FloodList |date=5 September 2017 |website=floodlist.com |publisher=Copernicus |language=en-US |access-date=2017-09-10}}</ref><ref name="Al Jazeera">{{Cite web |url=http://www.aljazeera.com/news/2017/08/nigeria-floods-displace-100000-people-170831221301909.html |title=Nigeria floods displace more than 100,000 people |last=Al Jazeera |date=1 September 2017 |website=www.aljazeera.com |access-date=2017-09-10}}</ref> ka saɣim yanima din kalinli gari 2,000.<ref name="ChannelsTV">{{Cite web |url=https://www.channelstv.com/2017/08/27/flood-hits-makurdi-ravages-over-2000-homes/ |title=Flood Hits Makurdi, Ravages Over 2,000 Homes • Channels Television |date=2017-08-27 |website=Channels Television |access-date=2017-09-10}}</ref> ==Din daa tahi li na== Saa bakoyi mi n pa'taba nyɛla din tahiri ko'kpɛɣu na, mɔɣa din be Benue State zaŋ n-ti Nigeria yooi bahi. Gomnanti yanima pishi ni yini yanima kalinli din yiɣisi pishi nia ata puuni nyɛla di ni daa dam shɛli.<ref>{{cite web|title=West and Central Africa: 2017 flood impact|work=Reliefweb 18 Oct 2017 |date=19 October 2017 |url=https://reliefweb.int/report/niger/west-and-central-africa-2017-flood-impact-18-oct-2017}}</ref> K'kpɛɣu ni lala yaɣili nyɛla din tooi niŋ saha kam pirinla sa'kara mibu mini mɔɣa din be [[Benue River]] yooi bahi zuɣu. ==Effects on climate change== [[File:In_the_mouth_of_flood.jpg|thumb|In the mouth of flood]] Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa chaŋ n-ti ŋmani ko'kpɛɣu shɛli din daa niŋ yuuni 2012. DI nyɛla din daa saɣim River Guma soli din be Tor Kpande mini Mande Ortom. Puzuri gba nyɛla ko'kpeɣu ŋɔ ni daa saɣim shɛli tiŋ shɛŋa di ni daa niŋ maa. Pali palli shɛŋa bɛ ni daa na yoli mali Daudu-Gbajimba mini [[University of Agriculture, Makurdi|University of Agriculture Makurdi]] gba nyɛla ko'kpɛɣu maa ni daa bi chɛ shɛli.<ref>{{Cite news |date=October 14, 2022 |title=Benue flood: Gov Ortom raises the alarm |url=https://www.vanguardngr.com/2017/09/benue-flood-gov-ortom-raises-alarm/amp/ |location=Lagos, Nigeria|access-date=September 3, 2017|newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]}}</ref> Ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa dam pukparilim yaɣili pam, pukparilim ŋɔ nyɛ tun'shɛli salo ban be ni ni tumda. <ref>{{cite journal | title=Assessment of potential impacts of climate change on agricultural development in the Lower Benue River | date=December 2016 | display-authors=etal | last=Abah | first=Roland Clement | journal=Environmental Monitoring and Assessment| volume=188 | issue=12 | page=683 | doi=10.1007/s10661-016-5700-x | pmid=27873107 }}</ref> == Benue ko'kpɛɣu yuuni 2024 == Silimiin goli May dabaa ayopɔin dali yuuni 2024, ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ Makurdi, Benue State ka nyɛ din daa dam tiŋsi pam ka dizuɣu daa yihi shɛba lala yaɣili ŋɔ. Di nyɛla din daa saɣim yanima ka dam daabilim.<ref>{{Cite web |title=IFRC GO |url=https://go.ifrc.org/field-reports/17126 |access-date=2024-08-29 |website=go.ifrc.org}}</ref> Di ni daa dam yaɣa shɛŋa nyɛ Kighir, Idye-Nenger, Zone 4, Wurukum, Wadata, Akpehe, Madonna, Judges Quarters, Gyado-Valla n-ti pahi Achusa. Di nyɛla din daa dam salo ban kalinli yiɣisi kamani 2,000. ==Kundivihira == {{reflist}} {{DEFAULTSORT:2017 Benue State flooding}} [[Category:2010s floods in Africa]] [[Category:2017 floods]] [[Category:Benue State]] [[Category:Floods in Nigeria]] [[Category:August 2017 in Nigeria]] [[Category:September 2017 in Nigeria]] [[Category:2017 disasters in Nigeria]] [[Category:Climate change in Nigeria]] 1qsf1yflfqb27arotvpx0pidvjum763 138358 138357 2026-05-31T11:25:10Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138358 wikitext text/x-wiki {{Use Nigerian English|date=June 2018}} {{Short description|Major floods in Nigeria in 2017}} {{Use dmy dates|date=November 2025}} {{Infobox flood | name = 2017 Benue State flooding | image = Nigeria English Wikivoyage regions map.svg | caption = Map of Nigeria | duration = September 2017 | damages = 2,000+ houses destroyed | cause = Long-term rainfall leading to flash floods and river overflowing | affected = [[Benue State]], [[Nigeria]] | Human Displacement = At least 100,000 }} Yuuni '''2017 Benue yaɣili ko'kpeɣu''' ŋɔ nyɛla din daa niŋ silimiin goli September yuuni 2017 [[Benue State]], [[Nigeria]].<ref>{{Cite news|url=https://eu.usatoday.com/story/news/world/2017/09/01/flooding-central-nigeria/624150001/|title=More than 100,000 displaced by flooding in central Nigeria|work=USA TODAY|access-date=2018-10-03|language=en}}</ref> Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din yihi salo ban kalinli gari 100,000 lala yaɣili ŋɔ,<ref name="Floodlist">{{Cite web |url=http://floodlist.com/africa/nigeria-floods-benue-september-2017 |title=Nigeria – Thousands Displaced by Floods in Benue State – FloodList |date=5 September 2017 |website=floodlist.com |publisher=Copernicus |language=en-US |access-date=2017-09-10}}</ref><ref name="Al Jazeera">{{Cite web |url=http://www.aljazeera.com/news/2017/08/nigeria-floods-displace-100000-people-170831221301909.html |title=Nigeria floods displace more than 100,000 people |last=Al Jazeera |date=1 September 2017 |website=www.aljazeera.com |access-date=2017-09-10}}</ref> ka saɣim yanima din kalinli gari 2,000.<ref name="ChannelsTV">{{Cite web |url=https://www.channelstv.com/2017/08/27/flood-hits-makurdi-ravages-over-2000-homes/ |title=Flood Hits Makurdi, Ravages Over 2,000 Homes • Channels Television |date=2017-08-27 |website=Channels Television |access-date=2017-09-10}}</ref> ==Din daa tahi li na== Saa bakoyi mi n pa'taba nyɛla din tahiri ko'kpɛɣu na, mɔɣa din be Benue State zaŋ n-ti Nigeria yooi bahi. Gomnanti yanima pishi ni yini yanima kalinli din yiɣisi pishi nia ata puuni nyɛla di ni daa dam shɛli.<ref>{{cite web|title=West and Central Africa: 2017 flood impact|work=Reliefweb 18 Oct 2017 |date=19 October 2017 |url=https://reliefweb.int/report/niger/west-and-central-africa-2017-flood-impact-18-oct-2017}}</ref> K'kpɛɣu ni lala yaɣili nyɛla din tooi niŋ saha kam pirinla sa'kara mibu mini mɔɣa din be [[Benue River]] yooi bahi zuɣu. ==Effects on climate change== [[File:In_the_mouth_of_flood.jpg|thumb|In the mouth of flood]] Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa chaŋ n-ti ŋmani ko'kpɛɣu shɛli din daa niŋ yuuni 2012. DI nyɛla din daa saɣim River Guma soli din be Tor Kpande mini Mande Ortom. Puzuri gba nyɛla ko'kpeɣu ŋɔ ni daa saɣim shɛli tiŋ shɛŋa di ni daa niŋ maa. Pali palli shɛŋa bɛ ni daa na yoli mali Daudu-Gbajimba mini [[University of Agriculture, Makurdi|University of Agriculture Makurdi]] gba nyɛla ko'kpɛɣu maa ni daa bi chɛ shɛli.<ref>{{Cite news |date=October 14, 2022 |title=Benue flood: Gov Ortom raises the alarm |url=https://www.vanguardngr.com/2017/09/benue-flood-gov-ortom-raises-alarm/amp/ |location=Lagos, Nigeria|access-date=September 3, 2017|newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]}}</ref> Ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa dam pukparilim yaɣili pam, pukparilim ŋɔ nyɛ tun'shɛli salo ban be ni ni tumda. <ref>{{cite journal | title=Assessment of potential impacts of climate change on agricultural development in the Lower Benue River | date=December 2016 | display-authors=etal | last=Abah | first=Roland Clement | journal=Environmental Monitoring and Assessment| volume=188 | issue=12 | page=683 | doi=10.1007/s10661-016-5700-x | pmid=27873107 }}</ref> == Benue ko'kpɛɣu yuuni 2024 == Silimiin goli May dabaa ayopɔin dali yuuni 2024, ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ Makurdi, Benue State ka nyɛ din daa dam tiŋsi pam ka dizuɣu daa yihi shɛba lala yaɣili ŋɔ. Di nyɛla din daa saɣim yanima ka dam daabilim.<ref>{{Cite web |title=IFRC GO |url=https://go.ifrc.org/field-reports/17126 |access-date=2024-08-29 |website=go.ifrc.org}}</ref> Di ni daa dam yaɣa shɛŋa nyɛ Kighir, Idye-Nenger, Zone 4, Wurukum, Wadata, Akpehe, Madonna, Judges Quarters, Gyado-Valla n-ti pahi Achusa. Di nyɛla din daa dam salo ban kalinli yiɣisi kamani 2,000. ==Kundivihira == {{reflist}} {{DEFAULTSORT:2017 Benue State flooding}} [[Category:2010s floods in Africa]] [[Category:2017 floods]] [[Category:Benue State]] [[Category:Floods in Nigeria]] [[Category:August 2017 in Nigeria]] [[Category:September 2017 in Nigeria]] [[Category:2017 disasters in Nigeria]] [[Category:Climate change in Nigeria]] kklxewk44v8piltikedmjdjky4w0l42 138359 138358 2026-05-31T11:25:59Z Kalakpagh 2501 updated content 138359 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Use Nigerian English|date=June 2018}} {{Short description|Major floods in Nigeria in 2017}} {{Use dmy dates|date=November 2025}} {{Infobox flood | name = 2017 Benue State flooding | image = Nigeria English Wikivoyage regions map.svg | caption = Map of Nigeria | duration = September 2017 | damages = 2,000+ houses destroyed | cause = Long-term rainfall leading to flash floods and river overflowing | affected = [[Benue State]], [[Nigeria]] | Human Displacement = At least 100,000 }} Yuuni '''2017 Benue yaɣili ko'kpeɣu''' ŋɔ nyɛla din daa niŋ silimiin goli September yuuni 2017 [[Benue State]], [[Nigeria]].<ref>{{Cite news|url=https://eu.usatoday.com/story/news/world/2017/09/01/flooding-central-nigeria/624150001/|title=More than 100,000 displaced by flooding in central Nigeria|work=USA TODAY|access-date=2018-10-03|language=en}}</ref> Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din yihi salo ban kalinli gari 100,000 lala yaɣili ŋɔ,<ref name="Floodlist">{{Cite web |url=http://floodlist.com/africa/nigeria-floods-benue-september-2017 |title=Nigeria – Thousands Displaced by Floods in Benue State – FloodList |date=5 September 2017 |website=floodlist.com |publisher=Copernicus |language=en-US |access-date=2017-09-10}}</ref><ref name="Al Jazeera">{{Cite web |url=http://www.aljazeera.com/news/2017/08/nigeria-floods-displace-100000-people-170831221301909.html |title=Nigeria floods displace more than 100,000 people |last=Al Jazeera |date=1 September 2017 |website=www.aljazeera.com |access-date=2017-09-10}}</ref> ka saɣim yanima din kalinli gari 2,000.<ref name="ChannelsTV">{{Cite web |url=https://www.channelstv.com/2017/08/27/flood-hits-makurdi-ravages-over-2000-homes/ |title=Flood Hits Makurdi, Ravages Over 2,000 Homes • Channels Television |date=2017-08-27 |website=Channels Television |access-date=2017-09-10}}</ref> ==Din daa tahi li na== Saa bakoyi mi n pa'taba nyɛla din tahiri ko'kpɛɣu na, mɔɣa din be Benue State zaŋ n-ti Nigeria yooi bahi. Gomnanti yanima pishi ni yini yanima kalinli din yiɣisi pishi nia ata puuni nyɛla di ni daa dam shɛli.<ref>{{cite web|title=West and Central Africa: 2017 flood impact|work=Reliefweb 18 Oct 2017 |date=19 October 2017 |url=https://reliefweb.int/report/niger/west-and-central-africa-2017-flood-impact-18-oct-2017}}</ref> K'kpɛɣu ni lala yaɣili nyɛla din tooi niŋ saha kam pirinla sa'kara mibu mini mɔɣa din be [[Benue River]] yooi bahi zuɣu. ==Effects on climate change== [[File:In_the_mouth_of_flood.jpg|thumb|In the mouth of flood]] Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa chaŋ n-ti ŋmani ko'kpɛɣu shɛli din daa niŋ yuuni 2012. DI nyɛla din daa saɣim River Guma soli din be Tor Kpande mini Mande Ortom. Puzuri gba nyɛla ko'kpeɣu ŋɔ ni daa saɣim shɛli tiŋ shɛŋa di ni daa niŋ maa. Pali palli shɛŋa bɛ ni daa na yoli mali Daudu-Gbajimba mini [[University of Agriculture, Makurdi|University of Agriculture Makurdi]] gba nyɛla ko'kpɛɣu maa ni daa bi chɛ shɛli.<ref>{{Cite news |date=October 14, 2022 |title=Benue flood: Gov Ortom raises the alarm |url=https://www.vanguardngr.com/2017/09/benue-flood-gov-ortom-raises-alarm/amp/ |location=Lagos, Nigeria|access-date=September 3, 2017|newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]}}</ref> Ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa dam pukparilim yaɣili pam, pukparilim ŋɔ nyɛ tun'shɛli salo ban be ni ni tumda. <ref>{{cite journal | title=Assessment of potential impacts of climate change on agricultural development in the Lower Benue River | date=December 2016 | display-authors=etal | last=Abah | first=Roland Clement | journal=Environmental Monitoring and Assessment| volume=188 | issue=12 | page=683 | doi=10.1007/s10661-016-5700-x | pmid=27873107 }}</ref> == Benue ko'kpɛɣu yuuni 2024 == Silimiin goli May dabaa ayopɔin dali yuuni 2024, ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ Makurdi, Benue State ka nyɛ din daa dam tiŋsi pam ka dizuɣu daa yihi shɛba lala yaɣili ŋɔ. Di nyɛla din daa saɣim yanima ka dam daabilim.<ref>{{Cite web |title=IFRC GO |url=https://go.ifrc.org/field-reports/17126 |access-date=2024-08-29 |website=go.ifrc.org}}</ref> Di ni daa dam yaɣa shɛŋa nyɛ Kighir, Idye-Nenger, Zone 4, Wurukum, Wadata, Akpehe, Madonna, Judges Quarters, Gyado-Valla n-ti pahi Achusa. Di nyɛla din daa dam salo ban kalinli yiɣisi kamani 2,000. ==Kundivihira == {{reflist}} {{DEFAULTSORT:2017 Benue State flooding}} [[Category:2010s floods in Africa]] [[Category:2017 floods]] [[Category:Benue State]] [[Category:Floods in Nigeria]] [[Category:August 2017 in Nigeria]] [[Category:September 2017 in Nigeria]] [[Category:2017 disasters in Nigeria]] [[Category:Climate change in Nigeria]] 80dbs6wfo2syrk9ovylksort9as0xz7 2025 Botswana floods 0 33229 138360 2026-05-31T11:29:03Z Kalakpagh 2501 Created article 138360 wikitext text/x-wiki {{Short description|none}} '''2025 Botswana floods''' ŋɔ daliri daa nyɛla din daa niŋ ka saa zani dabisi bɔbigu mi pani taba tiŋgbani maa ni,<ref>{{Cite web |date=2025-02-20 |title=Botswana floods: Schools and roads closed after relentless rain |url=https://www.bbc.co.uk/weather/articles/cn7vyvr2l76o |access-date=2026-01-02 |website=BBC Weather |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Devastating floods in Botswana: UNICEF calls for US$350,000 to support children and families |url=https://www.unicef.org/botswana/press-releases/devastating-floods-botswana-unicef-calls-us350000-support-children-and-families |access-date=2026-01-02 |website=www.unicef.org |language=en}}</ref> di yaɣ'shɛŋa nyɛ [[Ghanzi]],<ref>{{Cite web |last=cfeditoren |date=2025-02-22 |title=Flood Displaces 600 in Ghanzi District |url=https://www.africa-press.net/botswana/all-news/flood-displaces-600-in-ghanzi-district |access-date=2026-01-02 |website=Botswana |language=en-US}}</ref> [[Gaborone]]<ref>{{Cite web |title=PressReader.com - Digital Newspaper & Magazine Subscriptions |url=https://www.pressreader.com/botswana/botswana-guardian/20250221/281548001619935 |access-date=2026-01-02 |website=www.pressreader.com}}</ref> mini [[Francistown]] n-ti pahi yaɣ'shɛŋa din kam pahi.<ref>{{Cite web|url=https://yourbotswana.com/2025/02/20/relentless-rain-leaves-widespread-flooding-in-botswana/|title=Relentless rain leaves widespread flooding in Botswana – YourBotswana}}</ref> Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din fa soya pam hali ka Botswana gomnanti daa ti na kpari shikurunima zali bin din gbaa Silimiin goli February biɛɣ'pishi yini ka dali zaŋ hali ni o biɛɣ'pishi ni anahi dali.<ref>{{cite web | url=https://apanews.net/botswana-temporarily-closes-schools-due-to-torrential-rains/#:~:text=Botswana%E2%80%99s%20Ministry%20of%20Education%20and%20Child%20Protection%20has,have%20caused%20flooding%20and%20cut%20off%20several%20roads | title=Botswana temporarily closes schools due to torrential rains | date=19 February 2025 }}</ref> Mɔɣa kom kpɛ yaɣiyi nyɛla din daa saɣim duri ka chɛ ka ninvuɣ shɛba biɛhisi shɛhi luɣ'shɛŋa dabam ka nyɛ din daa lahi di nyɛvuya.<ref>{{Cite web |last=Davies |first=Richard |title=Flooding in Botswana, February 2025 |url=https://global-flood.emergency.copernicus.eu/news/194-flooding-in-botswana-february-2025/ |access-date=2026-01-02 |website=global-flood.emergency.copernicus.eu}}</ref> ==Relief Efforts== Botswana [[Red Cross]] tuma yili nima nyɛla ban daa n bo sɔŋsim zaŋ n-ti ninvuɣ shɛba ko'kpɛɣu ŋɔ ni daa dam, lala sɔŋsim nima maa shɛŋa nyɛ bindira, ko'suŋ, kuntunima n-ti pahi biɛhisi shee.<ref>{{Cite web|url=https://www.botswanayouth.com/heavy-rains-trigger-widespread-flooding-across-botswana/|title=Heavy Rains Trigger Widespread Flooding Across Botswana|date=February 20, 2025|website=Botswana Youth Magazine}}</ref> Olympic Gold medallist [[Letsile Tebogo]] nyɛla niriba pam ni daa puhi ka paɣi din daa niŋ ka o faagi ninvuɣ shɛba bahi Gaborone ka kpuɣiba niŋ o loori ni,<ref>{{Cite web |last=Bregman |first=Scott |date=21 February 2025 |title=Paris 2024 gold medallist Letsile Tebogo comes to the aid of stranded drivers |url=https://www.olympics.com/en/news/paris-2024-gold-medallist-letsile-tebogo-comes-to-the-aid-of-stranded-drivers |website=Olympics.com}}</ref> ka bɛ ni daa buɣisi o ni "ninvuɣ so ŋun zani tɔhi o niriba".<ref>{{Cite web|url=https://runningmagazine.ca/the-scene/olympic-champion-letsile-tebogo-rescues-citizens-from-severe-flooding/|title=Olympic champion Letsile Tebogo rescues citizens from severe flooding|first=Cameron|last=Ormond|date=February 19, 2025}}</ref> ==References== {{Reflist}} {{2025 floods}} [[Category:2025 floods in Africa]] [[Category:2025 in Botswana]] {{flood-stub}} {{Botswana-stub}} pys8yd9tvy60w2r4ukgbueff67cx1vf 138361 138360 2026-05-31T11:29:40Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138361 wikitext text/x-wiki {{Short description|none}} '''2025 Botswana floods''' ŋɔ daliri daa nyɛla din daa niŋ ka saa zani dabisi bɔbigu mi pani taba tiŋgbani maa ni,<ref>{{Cite web |date=2025-02-20 |title=Botswana floods: Schools and roads closed after relentless rain |url=https://www.bbc.co.uk/weather/articles/cn7vyvr2l76o |access-date=2026-01-02 |website=BBC Weather |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Devastating floods in Botswana: UNICEF calls for US$350,000 to support children and families |url=https://www.unicef.org/botswana/press-releases/devastating-floods-botswana-unicef-calls-us350000-support-children-and-families |access-date=2026-01-02 |website=www.unicef.org |language=en}}</ref> di yaɣ'shɛŋa nyɛ [[Ghanzi]],<ref>{{Cite web |last=cfeditoren |date=2025-02-22 |title=Flood Displaces 600 in Ghanzi District |url=https://www.africa-press.net/botswana/all-news/flood-displaces-600-in-ghanzi-district |access-date=2026-01-02 |website=Botswana |language=en-US}}</ref> [[Gaborone]]<ref>{{Cite web |title=PressReader.com - Digital Newspaper & Magazine Subscriptions |url=https://www.pressreader.com/botswana/botswana-guardian/20250221/281548001619935 |access-date=2026-01-02 |website=www.pressreader.com}}</ref> mini [[Francistown]] n-ti pahi yaɣ'shɛŋa din kam pahi.<ref>{{Cite web|url=https://yourbotswana.com/2025/02/20/relentless-rain-leaves-widespread-flooding-in-botswana/|title=Relentless rain leaves widespread flooding in Botswana – YourBotswana}}</ref> Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din fa soya pam hali ka Botswana gomnanti daa ti na kpari shikurunima zali bin din gbaa Silimiin goli February biɛɣ'pishi yini ka dali zaŋ hali ni o biɛɣ'pishi ni anahi dali.<ref>{{cite web | url=https://apanews.net/botswana-temporarily-closes-schools-due-to-torrential-rains/#:~:text=Botswana%E2%80%99s%20Ministry%20of%20Education%20and%20Child%20Protection%20has,have%20caused%20flooding%20and%20cut%20off%20several%20roads | title=Botswana temporarily closes schools due to torrential rains | date=19 February 2025 }}</ref> Mɔɣa kom kpɛ yaɣiyi nyɛla din daa saɣim duri ka chɛ ka ninvuɣ shɛba biɛhisi shɛhi luɣ'shɛŋa dabam ka nyɛ din daa lahi di nyɛvuya.<ref>{{Cite web |last=Davies |first=Richard |title=Flooding in Botswana, February 2025 |url=https://global-flood.emergency.copernicus.eu/news/194-flooding-in-botswana-february-2025/ |access-date=2026-01-02 |website=global-flood.emergency.copernicus.eu}}</ref> ==Relief Efforts== Botswana [[Red Cross]] tuma yili nima nyɛla ban daa n bo sɔŋsim zaŋ n-ti ninvuɣ shɛba ko'kpɛɣu ŋɔ ni daa dam, lala sɔŋsim nima maa shɛŋa nyɛ bindira, ko'suŋ, kuntunima n-ti pahi biɛhisi shee.<ref>{{Cite web|url=https://www.botswanayouth.com/heavy-rains-trigger-widespread-flooding-across-botswana/|title=Heavy Rains Trigger Widespread Flooding Across Botswana|date=February 20, 2025|website=Botswana Youth Magazine}}</ref> Olympic Gold medallist [[Letsile Tebogo]] nyɛla niriba pam ni daa puhi ka paɣi din daa niŋ ka o faagi ninvuɣ shɛba bahi Gaborone ka kpuɣiba niŋ o loori ni,<ref>{{Cite web |last=Bregman |first=Scott |date=21 February 2025 |title=Paris 2024 gold medallist Letsile Tebogo comes to the aid of stranded drivers |url=https://www.olympics.com/en/news/paris-2024-gold-medallist-letsile-tebogo-comes-to-the-aid-of-stranded-drivers |website=Olympics.com}}</ref> ka bɛ ni daa buɣisi o ni "ninvuɣ so ŋun zani tɔhi o niriba".<ref>{{Cite web|url=https://runningmagazine.ca/the-scene/olympic-champion-letsile-tebogo-rescues-citizens-from-severe-flooding/|title=Olympic champion Letsile Tebogo rescues citizens from severe flooding|first=Cameron|last=Ormond|date=February 19, 2025}}</ref> ==References== {{Reflist}} [[Category:2025 floods in Africa]] [[Category:2025 in Botswana]] {{flood-stub}} {{Botswana-stub}} b58gn27ifwcll3wh3uot51rhtatecat 138362 138361 2026-05-31T11:30:07Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138362 wikitext text/x-wiki {{Short description|none}} '''2025 Botswana floods''' ŋɔ daliri daa nyɛla din daa niŋ ka saa zani dabisi bɔbigu mi pani taba tiŋgbani maa ni,<ref>{{Cite web |date=2025-02-20 |title=Botswana floods: Schools and roads closed after relentless rain |url=https://www.bbc.co.uk/weather/articles/cn7vyvr2l76o |access-date=2026-01-02 |website=BBC Weather |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Devastating floods in Botswana: UNICEF calls for US$350,000 to support children and families |url=https://www.unicef.org/botswana/press-releases/devastating-floods-botswana-unicef-calls-us350000-support-children-and-families |access-date=2026-01-02 |website=www.unicef.org |language=en}}</ref> di yaɣ'shɛŋa nyɛ [[Ghanzi]],<ref>{{Cite web |last=cfeditoren |date=2025-02-22 |title=Flood Displaces 600 in Ghanzi District |url=https://www.africa-press.net/botswana/all-news/flood-displaces-600-in-ghanzi-district |access-date=2026-01-02 |website=Botswana |language=en-US}}</ref> [[Gaborone]]<ref>{{Cite web |title=PressReader.com - Digital Newspaper & Magazine Subscriptions |url=https://www.pressreader.com/botswana/botswana-guardian/20250221/281548001619935 |access-date=2026-01-02 |website=www.pressreader.com}}</ref> mini [[Francistown]] n-ti pahi yaɣ'shɛŋa din kam pahi.<ref>{{Cite web|url=https://yourbotswana.com/2025/02/20/relentless-rain-leaves-widespread-flooding-in-botswana/|title=Relentless rain leaves widespread flooding in Botswana – YourBotswana}}</ref> Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din fa soya pam hali ka Botswana gomnanti daa ti na kpari shikurunima zali bin din gbaa Silimiin goli February biɛɣ'pishi yini ka dali zaŋ hali ni o biɛɣ'pishi ni anahi dali.<ref>{{cite web | url=https://apanews.net/botswana-temporarily-closes-schools-due-to-torrential-rains/#:~:text=Botswana%E2%80%99s%20Ministry%20of%20Education%20and%20Child%20Protection%20has,have%20caused%20flooding%20and%20cut%20off%20several%20roads | title=Botswana temporarily closes schools due to torrential rains | date=19 February 2025 }}</ref> Mɔɣa kom kpɛ yaɣiyi nyɛla din daa saɣim duri ka chɛ ka ninvuɣ shɛba biɛhisi shɛhi luɣ'shɛŋa dabam ka nyɛ din daa lahi di nyɛvuya.<ref>{{Cite web |last=Davies |first=Richard |title=Flooding in Botswana, February 2025 |url=https://global-flood.emergency.copernicus.eu/news/194-flooding-in-botswana-february-2025/ |access-date=2026-01-02 |website=global-flood.emergency.copernicus.eu}}</ref> ==Relief Efforts== Botswana [[Red Cross]] tuma yili nima nyɛla ban daa n bo sɔŋsim zaŋ n-ti ninvuɣ shɛba ko'kpɛɣu ŋɔ ni daa dam, lala sɔŋsim nima maa shɛŋa nyɛ bindira, ko'suŋ, kuntunima n-ti pahi biɛhisi shee.<ref>{{Cite web|url=https://www.botswanayouth.com/heavy-rains-trigger-widespread-flooding-across-botswana/|title=Heavy Rains Trigger Widespread Flooding Across Botswana|date=February 20, 2025|website=Botswana Youth Magazine}}</ref> Olympic Gold medallist [[Letsile Tebogo]] nyɛla niriba pam ni daa puhi ka paɣi din daa niŋ ka o faagi ninvuɣ shɛba bahi Gaborone ka kpuɣiba niŋ o loori ni,<ref>{{Cite web |last=Bregman |first=Scott |date=21 February 2025 |title=Paris 2024 gold medallist Letsile Tebogo comes to the aid of stranded drivers |url=https://www.olympics.com/en/news/paris-2024-gold-medallist-letsile-tebogo-comes-to-the-aid-of-stranded-drivers |website=Olympics.com}}</ref> ka bɛ ni daa buɣisi o ni "ninvuɣ so ŋun zani tɔhi o niriba".<ref>{{Cite web|url=https://runningmagazine.ca/the-scene/olympic-champion-letsile-tebogo-rescues-citizens-from-severe-flooding/|title=Olympic champion Letsile Tebogo rescues citizens from severe flooding|first=Cameron|last=Ormond|date=February 19, 2025}}</ref> ==References== {{Reflist}} [[Category:2025 floods in Africa]] [[Category:2025 in Botswana]] {{flood-stub}} p8e0vai1y83nm9hqrmesf44go4of334 138363 138362 2026-05-31T11:30:35Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138363 wikitext text/x-wiki {{Short description|none}} '''2025 Botswana floods''' ŋɔ daliri daa nyɛla din daa niŋ ka saa zani dabisi bɔbigu mi pani taba tiŋgbani maa ni,<ref>{{Cite web |date=2025-02-20 |title=Botswana floods: Schools and roads closed after relentless rain |url=https://www.bbc.co.uk/weather/articles/cn7vyvr2l76o |access-date=2026-01-02 |website=BBC Weather |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Devastating floods in Botswana: UNICEF calls for US$350,000 to support children and families |url=https://www.unicef.org/botswana/press-releases/devastating-floods-botswana-unicef-calls-us350000-support-children-and-families |access-date=2026-01-02 |website=www.unicef.org |language=en}}</ref> di yaɣ'shɛŋa nyɛ [[Ghanzi]],<ref>{{Cite web |last=cfeditoren |date=2025-02-22 |title=Flood Displaces 600 in Ghanzi District |url=https://www.africa-press.net/botswana/all-news/flood-displaces-600-in-ghanzi-district |access-date=2026-01-02 |website=Botswana |language=en-US}}</ref> [[Gaborone]]<ref>{{Cite web |title=PressReader.com - Digital Newspaper & Magazine Subscriptions |url=https://www.pressreader.com/botswana/botswana-guardian/20250221/281548001619935 |access-date=2026-01-02 |website=www.pressreader.com}}</ref> mini [[Francistown]] n-ti pahi yaɣ'shɛŋa din kam pahi.<ref>{{Cite web|url=https://yourbotswana.com/2025/02/20/relentless-rain-leaves-widespread-flooding-in-botswana/|title=Relentless rain leaves widespread flooding in Botswana – YourBotswana}}</ref> Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din fa soya pam hali ka Botswana gomnanti daa ti na kpari shikurunima zali bin din gbaa Silimiin goli February biɛɣ'pishi yini ka dali zaŋ hali ni o biɛɣ'pishi ni anahi dali.<ref>{{cite web | url=https://apanews.net/botswana-temporarily-closes-schools-due-to-torrential-rains/#:~:text=Botswana%E2%80%99s%20Ministry%20of%20Education%20and%20Child%20Protection%20has,have%20caused%20flooding%20and%20cut%20off%20several%20roads | title=Botswana temporarily closes schools due to torrential rains | date=19 February 2025 }}</ref> Mɔɣa kom kpɛ yaɣiyi nyɛla din daa saɣim duri ka chɛ ka ninvuɣ shɛba biɛhisi shɛhi luɣ'shɛŋa dabam ka nyɛ din daa lahi di nyɛvuya.<ref>{{Cite web |last=Davies |first=Richard |title=Flooding in Botswana, February 2025 |url=https://global-flood.emergency.copernicus.eu/news/194-flooding-in-botswana-february-2025/ |access-date=2026-01-02 |website=global-flood.emergency.copernicus.eu}}</ref> ==Relief Efforts== Botswana [[Red Cross]] tuma yili nima nyɛla ban daa n bo sɔŋsim zaŋ n-ti ninvuɣ shɛba ko'kpɛɣu ŋɔ ni daa dam, lala sɔŋsim nima maa shɛŋa nyɛ bindira, ko'suŋ, kuntunima n-ti pahi biɛhisi shee.<ref>{{Cite web|url=https://www.botswanayouth.com/heavy-rains-trigger-widespread-flooding-across-botswana/|title=Heavy Rains Trigger Widespread Flooding Across Botswana|date=February 20, 2025|website=Botswana Youth Magazine}}</ref> Olympic Gold medallist [[Letsile Tebogo]] nyɛla niriba pam ni daa puhi ka paɣi din daa niŋ ka o faagi ninvuɣ shɛba bahi Gaborone ka kpuɣiba niŋ o loori ni,<ref>{{Cite web |last=Bregman |first=Scott |date=21 February 2025 |title=Paris 2024 gold medallist Letsile Tebogo comes to the aid of stranded drivers |url=https://www.olympics.com/en/news/paris-2024-gold-medallist-letsile-tebogo-comes-to-the-aid-of-stranded-drivers |website=Olympics.com}}</ref> ka bɛ ni daa buɣisi o ni "ninvuɣ so ŋun zani tɔhi o niriba".<ref>{{Cite web|url=https://runningmagazine.ca/the-scene/olympic-champion-letsile-tebogo-rescues-citizens-from-severe-flooding/|title=Olympic champion Letsile Tebogo rescues citizens from severe flooding|first=Cameron|last=Ormond|date=February 19, 2025}}</ref> ==References== {{Reflist}} [[Category:2025 floods in Africa]] [[Category:2025 in Botswana]] gr275pey77j0cj3rdbswhtsvzunukzy 138365 138363 2026-05-31T11:31:01Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 138365 wikitext text/x-wiki {{Short description|none}} '''2025 Botswana floods''' ŋɔ daliri daa nyɛla din daa niŋ ka saa zani dabisi bɔbigu mi pani taba tiŋgbani maa ni,<ref>{{Cite web |date=2025-02-20 |title=Botswana floods: Schools and roads closed after relentless rain |url=https://www.bbc.co.uk/weather/articles/cn7vyvr2l76o |access-date=2026-01-02 |website=BBC Weather |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Devastating floods in Botswana: UNICEF calls for US$350,000 to support children and families |url=https://www.unicef.org/botswana/press-releases/devastating-floods-botswana-unicef-calls-us350000-support-children-and-families |access-date=2026-01-02 |website=www.unicef.org |language=en}}</ref> di yaɣ'shɛŋa nyɛ [[Ghanzi]],<ref>{{Cite web |last=cfeditoren |date=2025-02-22 |title=Flood Displaces 600 in Ghanzi District |url=https://www.africa-press.net/botswana/all-news/flood-displaces-600-in-ghanzi-district |access-date=2026-01-02 |website=Botswana |language=en-US}}</ref> [[Gaborone]]<ref>{{Cite web |title=PressReader.com - Digital Newspaper & Magazine Subscriptions |url=https://www.pressreader.com/botswana/botswana-guardian/20250221/281548001619935 |access-date=2026-01-02 |website=www.pressreader.com}}</ref> mini [[Francistown]] n-ti pahi yaɣ'shɛŋa din kam pahi.<ref>{{Cite web|url=https://yourbotswana.com/2025/02/20/relentless-rain-leaves-widespread-flooding-in-botswana/|title=Relentless rain leaves widespread flooding in Botswana – YourBotswana}}</ref> Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din fa soya pam hali ka Botswana gomnanti daa ti na kpari shikurunima zali bin din gbaa Silimiin goli February biɛɣ'pishi yini ka dali zaŋ hali ni o biɛɣ'pishi ni anahi dali.<ref>{{cite web | url=https://apanews.net/botswana-temporarily-closes-schools-due-to-torrential-rains/#:~:text=Botswana%E2%80%99s%20Ministry%20of%20Education%20and%20Child%20Protection%20has,have%20caused%20flooding%20and%20cut%20off%20several%20roads | title=Botswana temporarily closes schools due to torrential rains | date=19 February 2025 }}</ref> Mɔɣa kom kpɛ yaɣiyi nyɛla din daa saɣim duri ka chɛ ka ninvuɣ shɛba biɛhisi shɛhi luɣ'shɛŋa dabam ka nyɛ din daa lahi di nyɛvuya.<ref>{{Cite web |last=Davies |first=Richard |title=Flooding in Botswana, February 2025 |url=https://global-flood.emergency.copernicus.eu/news/194-flooding-in-botswana-february-2025/ |access-date=2026-01-02 |website=global-flood.emergency.copernicus.eu}}</ref> ==Relief Efforts== Botswana [[Red Cross]] tuma yili nima nyɛla ban daa n bo sɔŋsim zaŋ n-ti ninvuɣ shɛba ko'kpɛɣu ŋɔ ni daa dam, lala sɔŋsim nima maa shɛŋa nyɛ bindira, ko'suŋ, kuntunima n-ti pahi biɛhisi shee.<ref>{{Cite web|url=https://www.botswanayouth.com/heavy-rains-trigger-widespread-flooding-across-botswana/|title=Heavy Rains Trigger Widespread Flooding Across Botswana|date=February 20, 2025|website=Botswana Youth Magazine}}</ref> Olympic Gold medallist [[Letsile Tebogo]] nyɛla niriba pam ni daa puhi ka paɣi din daa niŋ ka o faagi ninvuɣ shɛba bahi Gaborone ka kpuɣiba niŋ o loori ni,<ref>{{Cite web |last=Bregman |first=Scott |date=21 February 2025 |title=Paris 2024 gold medallist Letsile Tebogo comes to the aid of stranded drivers |url=https://www.olympics.com/en/news/paris-2024-gold-medallist-letsile-tebogo-comes-to-the-aid-of-stranded-drivers |website=Olympics.com}}</ref> ka bɛ ni daa buɣisi o ni "ninvuɣ so ŋun zani tɔhi o niriba".<ref>{{Cite web|url=https://runningmagazine.ca/the-scene/olympic-champion-letsile-tebogo-rescues-citizens-from-severe-flooding/|title=Olympic champion Letsile Tebogo rescues citizens from severe flooding|first=Cameron|last=Ormond|date=February 19, 2025}}</ref> ==Kundivihira == {{Reflist}} [[Category:2025 floods in Africa]] [[Category:2025 in Botswana]] mz0umsskmiixyyx0xzvzbzqw4p6jsre 138366 138365 2026-05-31T11:32:00Z Kalakpagh 2501 138366 wikitext text/x-wiki {{Short description|none}} {{Databox}} '''2025 Botswana floods''' ŋɔ daliri daa nyɛla din daa niŋ ka saa zani dabisi bɔbigu mi pani taba tiŋgbani maa ni,<ref>{{Cite web |date=2025-02-20 |title=Botswana floods: Schools and roads closed after relentless rain |url=https://www.bbc.co.uk/weather/articles/cn7vyvr2l76o |access-date=2026-01-02 |website=BBC Weather |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Devastating floods in Botswana: UNICEF calls for US$350,000 to support children and families |url=https://www.unicef.org/botswana/press-releases/devastating-floods-botswana-unicef-calls-us350000-support-children-and-families |access-date=2026-01-02 |website=www.unicef.org |language=en}}</ref> di yaɣ'shɛŋa nyɛ [[Ghanzi]],<ref>{{Cite web |last=cfeditoren |date=2025-02-22 |title=Flood Displaces 600 in Ghanzi District |url=https://www.africa-press.net/botswana/all-news/flood-displaces-600-in-ghanzi-district |access-date=2026-01-02 |website=Botswana |language=en-US}}</ref> [[Gaborone]]<ref>{{Cite web |title=PressReader.com - Digital Newspaper & Magazine Subscriptions |url=https://www.pressreader.com/botswana/botswana-guardian/20250221/281548001619935 |access-date=2026-01-02 |website=www.pressreader.com}}</ref> mini [[Francistown]] n-ti pahi yaɣ'shɛŋa din kam pahi.<ref>{{Cite web|url=https://yourbotswana.com/2025/02/20/relentless-rain-leaves-widespread-flooding-in-botswana/|title=Relentless rain leaves widespread flooding in Botswana – YourBotswana}}</ref> Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din fa soya pam hali ka Botswana gomnanti daa ti na kpari shikurunima zali bin din gbaa Silimiin goli February biɛɣ'pishi yini ka dali zaŋ hali ni o biɛɣ'pishi ni anahi dali.<ref>{{cite web | url=https://apanews.net/botswana-temporarily-closes-schools-due-to-torrential-rains/#:~:text=Botswana%E2%80%99s%20Ministry%20of%20Education%20and%20Child%20Protection%20has,have%20caused%20flooding%20and%20cut%20off%20several%20roads | title=Botswana temporarily closes schools due to torrential rains | date=19 February 2025 }}</ref> Mɔɣa kom kpɛ yaɣiyi nyɛla din daa saɣim duri ka chɛ ka ninvuɣ shɛba biɛhisi shɛhi luɣ'shɛŋa dabam ka nyɛ din daa lahi di nyɛvuya.<ref>{{Cite web |last=Davies |first=Richard |title=Flooding in Botswana, February 2025 |url=https://global-flood.emergency.copernicus.eu/news/194-flooding-in-botswana-february-2025/ |access-date=2026-01-02 |website=global-flood.emergency.copernicus.eu}}</ref> ==Relief Efforts== Botswana [[Red Cross]] tuma yili nima nyɛla ban daa n bo sɔŋsim zaŋ n-ti ninvuɣ shɛba ko'kpɛɣu ŋɔ ni daa dam, lala sɔŋsim nima maa shɛŋa nyɛ bindira, ko'suŋ, kuntunima n-ti pahi biɛhisi shee.<ref>{{Cite web|url=https://www.botswanayouth.com/heavy-rains-trigger-widespread-flooding-across-botswana/|title=Heavy Rains Trigger Widespread Flooding Across Botswana|date=February 20, 2025|website=Botswana Youth Magazine}}</ref> Olympic Gold medallist [[Letsile Tebogo]] nyɛla niriba pam ni daa puhi ka paɣi din daa niŋ ka o faagi ninvuɣ shɛba bahi Gaborone ka kpuɣiba niŋ o loori ni,<ref>{{Cite web |last=Bregman |first=Scott |date=21 February 2025 |title=Paris 2024 gold medallist Letsile Tebogo comes to the aid of stranded drivers |url=https://www.olympics.com/en/news/paris-2024-gold-medallist-letsile-tebogo-comes-to-the-aid-of-stranded-drivers |website=Olympics.com}}</ref> ka bɛ ni daa buɣisi o ni "ninvuɣ so ŋun zani tɔhi o niriba".<ref>{{Cite web|url=https://runningmagazine.ca/the-scene/olympic-champion-letsile-tebogo-rescues-citizens-from-severe-flooding/|title=Olympic champion Letsile Tebogo rescues citizens from severe flooding|first=Cameron|last=Ormond|date=February 19, 2025}}</ref> ==Kundivihira == {{Reflist}} [[Category:2025 floods in Africa]] [[Category:2025 in Botswana]] 48x95prgnmx4xqb9pbnut2wk9vqnh5x 2025 Africa floods 0 33230 138367 2026-05-31T11:35:21Z Kalakpagh 2501 Created article 138367 wikitext text/x-wiki {{Short description|Series of natural disasters in Africa}}{{Use dmy dates|date=March 2026}} [[File:African continent-ca.svg|thumb|Map of Africa]] Yuuni 2025 ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa dam gbaŋsabila tiŋgbana pam ka ninvuɣ shɛba nyɛ ban daa koŋ bɛ nyɛvuya. South Africa, ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa niŋ Silimiin goli June yuuni 2025 din daa niŋ ka sa'kara daa mi tiŋgbani maa ni la. Niriba ban kalinli daa yiɣisi kɔbigi ni ata nyɛla ban daa koŋ bɛ nyɛvuya ka shɛba gba nyɛ ban daa koŋ bɛ yanima. Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa saɣim shikuruti kɔbigi ni pishi ni ayopɔin n-ti pahi ashibitinima pishi tiŋgbani maa ni. == Background == Ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ gbaŋsabila tiŋgbani ni yuuni 2025 pirinla sa'kara nyɛla din daa mi zuɣu,<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":1">{{Cite web|title=Nigeria floods: More than 700 believed dead in Mokwa|url=https://www.bbc.com/news/articles/c071jz90pj8o|website=BBC News|date=1 June 2025|access-date=1 December 2025|language=en-gb}}</ref> muhimuhi,<ref name=":0" /> n-ti pahi mɔɣa chiibu zuɣu.<ref name=":1" /> == Impact == === Botswana === {{Main article|2025 Botswana floods}} Silimiin goli February yuuni 2025 ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ [[Gaborone]], [[Botswana]] ka di daliri daa nyɛla sa'kara mi lala yaɣili ŋɔ ka nyɛ din daa di niriba awɔi nyɛvuya. Salo ban kalinli yiɣisi kamani 1,800 nyɛla ban daa taɣi tiŋsi ka nyɛ din daa dam niriba kamani 5,00.<ref name=":2">{{Cite web |date=24 February 2025 |title=Deadly floods in Botswana kill 9; nearly 2,000 people evacuated |url=https://www.voanews.com/a/deadly-floods-in-botswana-kill-9-nearly-2-000-people-evacuated/7986895.html |access-date=20 June 2025 |website=Voice of America |language=en}}</ref> === Nigeria === {{Main article|2025 Nigeria floods}} {{Main article|2025 Mokwa flood}} Silimiin goli May yuuni 2025 naabu ni, ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ [[Mokwa]] din daa niŋ ka mɔɣili din miri daa chii pirinla saa daa mi pam zuɣu, lala ko'kpɛɣu nyɛla din daa di niriba kamani kɔbishii nyɛvuya, bɛ daa n bo niriba kɔbisinu je, niriba kɔbigi ni pishi ni yini nyɛla ban daa nya daŋsi ka niriba 3,018 daa koŋ bɛ yanima.<ref name=":1" /> === South Africa === {{Main article|2025 South Africa floods}} Silimiin goli June yuuni 2025, ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ pirinla sa'kara nyɛla din daa mi tiŋgbani ŋɔ zuɣu ka daa di ninvuɣ pihiwɔi ni ayi nyɛvuya ka niriba ban kalinli daa yiɣisi 2,686 nyɛ ban daa koŋ bɛ yanima.<ref name=":0">{{Cite web |date=19 June 2025 |title=South Africa declares national disaster as flooding death toll rises to 92 |url=https://apnews.com/article/floods-south-africa-mthatha-weather-639a7b2d2bc6cc7202cc96b41961ade8 |access-date=20 June 2025 |website=AP News |language=en}}</ref> Di ni daa dam tiŋgbani yaɣ'shɛŋa pam nyɛ [[Eastern Cape|Eastern Cape province]] mini [[Mthatha]].<ref>{{Cite web |date=11 June 2025 |title=South Africa floods: Nearly 50 people have been killed following torrential rains |url=https://www.bbc.com/news/articles/ckgqwg9gej7o |access-date=20 June 2025 |website=www.bbc.com |language=en-GB}}</ref> ==References== {{Reflist}} {{Portal bar|2020s|Africa}}{{Floods in Africa}}{{2025 floods}} [[Category:2025 floods in Africa| ]] [[Category:Landslides in 2025]] 9mzwk17m5c9z80wd6coa5a4j98uzyyh 138368 138367 2026-05-31T11:37:46Z Kalakpagh 2501 /* Nigeria */ Updated Content 138368 wikitext text/x-wiki {{Short description|Series of natural disasters in Africa}}{{Use dmy dates|date=March 2026}} [[File:African continent-ca.svg|thumb|Map of Africa]] Yuuni 2025 ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa dam gbaŋsabila tiŋgbana pam ka ninvuɣ shɛba nyɛ ban daa koŋ bɛ nyɛvuya. South Africa, ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa niŋ Silimiin goli June yuuni 2025 din daa niŋ ka sa'kara daa mi tiŋgbani maa ni la. Niriba ban kalinli daa yiɣisi kɔbigi ni ata nyɛla ban daa koŋ bɛ nyɛvuya ka shɛba gba nyɛ ban daa koŋ bɛ yanima. Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa saɣim shikuruti kɔbigi ni pishi ni ayopɔin n-ti pahi ashibitinima pishi tiŋgbani maa ni. == Background == Ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ gbaŋsabila tiŋgbani ni yuuni 2025 pirinla sa'kara nyɛla din daa mi zuɣu,<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":1">{{Cite web|title=Nigeria floods: More than 700 believed dead in Mokwa|url=https://www.bbc.com/news/articles/c071jz90pj8o|website=BBC News|date=1 June 2025|access-date=1 December 2025|language=en-gb}}</ref> muhimuhi,<ref name=":0" /> n-ti pahi mɔɣa chiibu zuɣu.<ref name=":1" /> == Impact == === Botswana === {{Main article|2025 Botswana floods}} Silimiin goli February yuuni 2025 ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ [[Gaborone]], [[Botswana]] ka di daliri daa nyɛla sa'kara mi lala yaɣili ŋɔ ka nyɛ din daa di niriba awɔi nyɛvuya. Salo ban kalinli yiɣisi kamani 1,800 nyɛla ban daa taɣi tiŋsi ka nyɛ din daa dam niriba kamani 5,00.<ref name=":2">{{Cite web |date=24 February 2025 |title=Deadly floods in Botswana kill 9; nearly 2,000 people evacuated |url=https://www.voanews.com/a/deadly-floods-in-botswana-kill-9-nearly-2-000-people-evacuated/7986895.html |access-date=20 June 2025 |website=Voice of America |language=en}}</ref> === Nigeria === {{Main article|2025 Nigeria floods}} {{Main article|2025 Mokwa flood}} Silimiin goli May yuuni 2025 naabu ni, ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ [[Mokwa]] din daa niŋ ka mɔɣili din miri daa chii pirinla saa daa mi pam zuɣu, lala ko'kpɛɣu nyɛla din daa di niriba kamani kɔbishii nyɛvuya, bɛ daa n bo niriba kɔbisinu je, niriba kɔbigi ni pishi ni yini nyɛla ban daa nya daŋsi ka niriba 3,018 daa koŋ bɛ yanima.<ref name=":1" /> === South Africa === {{Main article|2025 South Africa floods}} Silimiin goli June yuuni 2025, ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ pirinla sa'kara nyɛla din daa mi tiŋgbani ŋɔ zuɣu ka daa di ninvuɣ pihiwɔi ni ayi nyɛvuya ka niriba ban kalinli daa yiɣisi 2,686 nyɛ ban daa koŋ bɛ yanima.<ref name=":0">{{Cite web |date=19 June 2025 |title=South Africa declares national disaster as flooding death toll rises to 92 |url=https://apnews.com/article/floods-south-africa-mthatha-weather-639a7b2d2bc6cc7202cc96b41961ade8 |access-date=20 June 2025 |website=AP News |language=en}}</ref> Di ni daa dam tiŋgbani yaɣ'shɛŋa pam nyɛ [[Eastern Cape|Eastern Cape province]] mini [[Mthatha]].<ref>{{Cite web |date=11 June 2025 |title=South Africa floods: Nearly 50 people have been killed following torrential rains |url=https://www.bbc.com/news/articles/ckgqwg9gej7o |access-date=20 June 2025 |website=www.bbc.com |language=en-GB}}</ref> ==Kundivihira == {{Reflist}} {{Portal bar|2020s|Africa}}{{Floods in Africa}}{{2025 floods}} [[Category:2025 floods in Africa| ]] [[Category:Landslides in 2025]] efyv2k0g4hyzfnh479sg64a396yfwxg 138369 138368 2026-05-31T11:38:19Z Kalakpagh 2501 /* Kundivihira */ Updated Content 138369 wikitext text/x-wiki {{Short description|Series of natural disasters in Africa}}{{Use dmy dates|date=March 2026}} [[File:African continent-ca.svg|thumb|Map of Africa]] Yuuni 2025 ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa dam gbaŋsabila tiŋgbana pam ka ninvuɣ shɛba nyɛ ban daa koŋ bɛ nyɛvuya. South Africa, ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa niŋ Silimiin goli June yuuni 2025 din daa niŋ ka sa'kara daa mi tiŋgbani maa ni la. Niriba ban kalinli daa yiɣisi kɔbigi ni ata nyɛla ban daa koŋ bɛ nyɛvuya ka shɛba gba nyɛ ban daa koŋ bɛ yanima. Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa saɣim shikuruti kɔbigi ni pishi ni ayopɔin n-ti pahi ashibitinima pishi tiŋgbani maa ni. == Background == Ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ gbaŋsabila tiŋgbani ni yuuni 2025 pirinla sa'kara nyɛla din daa mi zuɣu,<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":1">{{Cite web|title=Nigeria floods: More than 700 believed dead in Mokwa|url=https://www.bbc.com/news/articles/c071jz90pj8o|website=BBC News|date=1 June 2025|access-date=1 December 2025|language=en-gb}}</ref> muhimuhi,<ref name=":0" /> n-ti pahi mɔɣa chiibu zuɣu.<ref name=":1" /> == Impact == === Botswana === {{Main article|2025 Botswana floods}} Silimiin goli February yuuni 2025 ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ [[Gaborone]], [[Botswana]] ka di daliri daa nyɛla sa'kara mi lala yaɣili ŋɔ ka nyɛ din daa di niriba awɔi nyɛvuya. Salo ban kalinli yiɣisi kamani 1,800 nyɛla ban daa taɣi tiŋsi ka nyɛ din daa dam niriba kamani 5,00.<ref name=":2">{{Cite web |date=24 February 2025 |title=Deadly floods in Botswana kill 9; nearly 2,000 people evacuated |url=https://www.voanews.com/a/deadly-floods-in-botswana-kill-9-nearly-2-000-people-evacuated/7986895.html |access-date=20 June 2025 |website=Voice of America |language=en}}</ref> === Nigeria === {{Main article|2025 Nigeria floods}} {{Main article|2025 Mokwa flood}} Silimiin goli May yuuni 2025 naabu ni, ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ [[Mokwa]] din daa niŋ ka mɔɣili din miri daa chii pirinla saa daa mi pam zuɣu, lala ko'kpɛɣu nyɛla din daa di niriba kamani kɔbishii nyɛvuya, bɛ daa n bo niriba kɔbisinu je, niriba kɔbigi ni pishi ni yini nyɛla ban daa nya daŋsi ka niriba 3,018 daa koŋ bɛ yanima.<ref name=":1" /> === South Africa === {{Main article|2025 South Africa floods}} Silimiin goli June yuuni 2025, ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ pirinla sa'kara nyɛla din daa mi tiŋgbani ŋɔ zuɣu ka daa di ninvuɣ pihiwɔi ni ayi nyɛvuya ka niriba ban kalinli daa yiɣisi 2,686 nyɛ ban daa koŋ bɛ yanima.<ref name=":0">{{Cite web |date=19 June 2025 |title=South Africa declares national disaster as flooding death toll rises to 92 |url=https://apnews.com/article/floods-south-africa-mthatha-weather-639a7b2d2bc6cc7202cc96b41961ade8 |access-date=20 June 2025 |website=AP News |language=en}}</ref> Di ni daa dam tiŋgbani yaɣ'shɛŋa pam nyɛ [[Eastern Cape|Eastern Cape province]] mini [[Mthatha]].<ref>{{Cite web |date=11 June 2025 |title=South Africa floods: Nearly 50 people have been killed following torrential rains |url=https://www.bbc.com/news/articles/ckgqwg9gej7o |access-date=20 June 2025 |website=www.bbc.com |language=en-GB}}</ref> ==Kundivihira == {{Reflist}} {{Portal bar|2020s|Africa}}{{Floods in Africa}} [[Category:2025 floods in Africa| ]] [[Category:Landslides in 2025]] 49kt5nrh20tz3k9bhyt6uwejufarsis 138370 138369 2026-05-31T11:40:28Z Kalakpagh 2501 Updated Content 138370 wikitext text/x-wiki {{Short description|Series of natural disasters in Africa}}{{Use dmy dates|date=March 2026}} [[File:African continent-ca.svg|thumb|Map of Africa]] Yuuni 2025 ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa dam gbaŋsabila tiŋgbana pam ka ninvuɣ shɛba nyɛ ban daa koŋ bɛ nyɛvuya. South Africa, ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa niŋ Silimiin goli June yuuni 2025 din daa niŋ ka sa'kara daa mi tiŋgbani maa ni la. Niriba ban kalinli daa yiɣisi kɔbigi ni ata nyɛla ban daa koŋ bɛ nyɛvuya ka shɛba gba nyɛ ban daa koŋ bɛ yanima. Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa saɣim shikuruti kɔbigi ni pishi ni ayopɔin n-ti pahi ashibitinima pishi tiŋgbani maa ni. == Background == Ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ gbaŋsabila tiŋgbani ni yuuni 2025 pirinla sa'kara nyɛla din daa mi zuɣu,<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":1">{{Cite web|title=Nigeria floods: More than 700 believed dead in Mokwa|url=https://www.bbc.com/news/articles/c071jz90pj8o|website=BBC News|date=1 June 2025|access-date=1 December 2025|language=en-gb}}</ref> muhimuhi,<ref name=":0" /> n-ti pahi mɔɣa chiibu zuɣu.<ref name=":1" /> == Impact == === Botswana === {{Main article|2025 Botswana floods}} Silimiin goli February yuuni 2025 ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ [[Gaborone]], [[Botswana]] ka di daliri daa nyɛla sa'kara mi lala yaɣili ŋɔ ka nyɛ din daa di niriba awɔi nyɛvuya. Salo ban kalinli yiɣisi kamani 1,800 nyɛla ban daa taɣi tiŋsi ka nyɛ din daa dam niriba kamani 5,00.<ref name=":2">{{Cite web |date=24 February 2025 |title=Deadly floods in Botswana kill 9; nearly 2,000 people evacuated |url=https://www.voanews.com/a/deadly-floods-in-botswana-kill-9-nearly-2-000-people-evacuated/7986895.html |access-date=20 June 2025 |website=Voice of America |language=en}}</ref> === Nigeria === {{Main article|2025 Nigeria floods}} {{Main article|2025 Mokwa flood}} Silimiin goli May yuuni 2025 naabu ni, ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ [[Mokwa]] din daa niŋ ka mɔɣili din miri daa chii pirinla saa daa mi pam zuɣu, lala ko'kpɛɣu nyɛla din daa di niriba kamani kɔbishii nyɛvuya, bɛ daa n bo niriba kɔbisinu je, niriba kɔbigi ni pishi ni yini nyɛla ban daa nya daŋsi ka niriba 3,018 daa koŋ bɛ yanima.<ref name=":1" /> === South Africa === {{Main article|2025 South Africa floods}} Silimiin goli June yuuni 2025, ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ pirinla sa'kara nyɛla din daa mi tiŋgbani ŋɔ zuɣu ka daa di ninvuɣ pihiwɔi ni ayi nyɛvuya ka niriba ban kalinli daa yiɣisi 2,686 nyɛ ban daa koŋ bɛ yanima.<ref name=":0">{{Cite web |date=19 June 2025 |title=South Africa declares national disaster as flooding death toll rises to 92 |url=https://apnews.com/article/floods-south-africa-mthatha-weather-639a7b2d2bc6cc7202cc96b41961ade8 |access-date=20 June 2025 |website=AP News |language=en}}</ref> Di ni daa dam tiŋgbani yaɣ'shɛŋa pam nyɛ [[Eastern Cape|Eastern Cape province]] mini [[Mthatha]].<ref>{{Cite web |date=11 June 2025 |title=South Africa floods: Nearly 50 people have been killed following torrential rains |url=https://www.bbc.com/news/articles/ckgqwg9gej7o |access-date=20 June 2025 |website=www.bbc.com |language=en-GB}}</ref> ==Kundivihira == {{Reflist}} [[Category:2025 floods in Africa| ]] [[Category:Landslides in 2025]] 89j6ntuujs2sbere0hzn742av89koba 138371 138370 2026-05-31T11:41:32Z Kalakpagh 2501 138371 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{Short description|Series of natural disasters in Africa}}{{Use dmy dates|date=March 2026}} [[File:African continent-ca.svg|thumb|Map of Africa]] Yuuni 2025 ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa dam gbaŋsabila tiŋgbana pam ka ninvuɣ shɛba nyɛ ban daa koŋ bɛ nyɛvuya. South Africa, ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa niŋ Silimiin goli June yuuni 2025 din daa niŋ ka sa'kara daa mi tiŋgbani maa ni la. Niriba ban kalinli daa yiɣisi kɔbigi ni ata nyɛla ban daa koŋ bɛ nyɛvuya ka shɛba gba nyɛ ban daa koŋ bɛ yanima. Lala ko'kpɛɣu ŋɔ nyɛla din daa saɣim shikuruti kɔbigi ni pishi ni ayopɔin n-ti pahi ashibitinima pishi tiŋgbani maa ni. == Background == Ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ gbaŋsabila tiŋgbani ni yuuni 2025 pirinla sa'kara nyɛla din daa mi zuɣu,<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":1">{{Cite web|title=Nigeria floods: More than 700 believed dead in Mokwa|url=https://www.bbc.com/news/articles/c071jz90pj8o|website=BBC News|date=1 June 2025|access-date=1 December 2025|language=en-gb}}</ref> muhimuhi,<ref name=":0" /> n-ti pahi mɔɣa chiibu zuɣu.<ref name=":1" /> == Impact == === Botswana === {{Main article|2025 Botswana floods}} Silimiin goli February yuuni 2025 ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ [[Gaborone]], [[Botswana]] ka di daliri daa nyɛla sa'kara mi lala yaɣili ŋɔ ka nyɛ din daa di niriba awɔi nyɛvuya. Salo ban kalinli yiɣisi kamani 1,800 nyɛla ban daa taɣi tiŋsi ka nyɛ din daa dam niriba kamani 5,00.<ref name=":2">{{Cite web |date=24 February 2025 |title=Deadly floods in Botswana kill 9; nearly 2,000 people evacuated |url=https://www.voanews.com/a/deadly-floods-in-botswana-kill-9-nearly-2-000-people-evacuated/7986895.html |access-date=20 June 2025 |website=Voice of America |language=en}}</ref> === Nigeria === {{Main article|2025 Nigeria floods}} {{Main article|2025 Mokwa flood}} Silimiin goli May yuuni 2025 naabu ni, ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ [[Mokwa]] din daa niŋ ka mɔɣili din miri daa chii pirinla saa daa mi pam zuɣu, lala ko'kpɛɣu nyɛla din daa di niriba kamani kɔbishii nyɛvuya, bɛ daa n bo niriba kɔbisinu je, niriba kɔbigi ni pishi ni yini nyɛla ban daa nya daŋsi ka niriba 3,018 daa koŋ bɛ yanima.<ref name=":1" /> === South Africa === {{Main article|2025 South Africa floods}} Silimiin goli June yuuni 2025, ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ pirinla sa'kara nyɛla din daa mi tiŋgbani ŋɔ zuɣu ka daa di ninvuɣ pihiwɔi ni ayi nyɛvuya ka niriba ban kalinli daa yiɣisi 2,686 nyɛ ban daa koŋ bɛ yanima.<ref name=":0">{{Cite web |date=19 June 2025 |title=South Africa declares national disaster as flooding death toll rises to 92 |url=https://apnews.com/article/floods-south-africa-mthatha-weather-639a7b2d2bc6cc7202cc96b41961ade8 |access-date=20 June 2025 |website=AP News |language=en}}</ref> Di ni daa dam tiŋgbani yaɣ'shɛŋa pam nyɛ [[Eastern Cape|Eastern Cape province]] mini [[Mthatha]].<ref>{{Cite web |date=11 June 2025 |title=South Africa floods: Nearly 50 people have been killed following torrential rains |url=https://www.bbc.com/news/articles/ckgqwg9gej7o |access-date=20 June 2025 |website=www.bbc.com |language=en-GB}}</ref> ==Kundivihira == {{Reflist}} [[Category:2025 floods in Africa| ]] [[Category:Landslides in 2025]] atv2jpm8rnfyen9mlwxbprkniyyadbn 2023 Africa floods 0 33231 138372 2026-05-31T11:44:05Z Kalakpagh 2501 Created article 138372 wikitext text/x-wiki 2023 Africa floods {{Short description|none}} {{Use dmy dates|date=May 2023}} Bin din gbaai silimiin goli February zaŋ chaŋ Silimiin goli December yuuni 2023, ko'kpɛɣu nyɛla din daa di salo ban kalinli yiɣisi kamani 2,600 tiŋgbana pinaanu gbaŋsabila tiŋgana ni. == Background == Sa'miri biɛɣu nyɛla din tooi niŋdi bin din gbaai Silimiin goli March mini Silimiin goli May [[East Africa]] – silimiin goli May yuuni 2020 polo, salo ban kalinli yiɣisi kamani pihinii nyɛla ban daa koŋ bɛ nyɛvuya [[Rwanda]]. Ko'kpɛɣu mino sanzali nyɛla din niŋbu pahi Rwanda yuun pihita din gari maa.<ref>{{Cite web |title=Rwanda |url=https://climateknowledgeportal.worldbank.org/country/rwanda/vulnerability |website=Climate Knowledge Portal Worldbank |access-date=5 May 2023 |archive-date=5 May 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230505192742/https://climateknowledgeportal.worldbank.org/country/rwanda/vulnerability |url-status=live }}</ref> Rwanda saha taɣibu baŋdiba nyɛla ban yɛlli ni lala yɛligola ŋɔ daliri nyɛla tiŋgbana nintiri taɣibu.<ref name="bbcnews">{{Cite news |date=3 May 2023 |title=Rwanda floods and landslides kill more than 100 people |language=en-GB |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-65469374 |access-date=3 May 2023 |archive-date=9 May 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230509084725/https://www.bbc.com/news/world-africa-65469374 |url-status=live }}</ref> Yuuni 2023, sa'kara nyɛla din daa mi ka nyɛ di ni tooi pahi tahi ko'kpɛɣu na. Bin din gbaai silimiin goli January mini silimiin goli April yuuni 2023 sunsuun, minista zaŋ n-ti Emergency Management nyɛla ŋun daa yɛlli ni ko'kpɛɣu mini di taba ŋɔ nyɛla din daa che ka niriba ban kalinli yiɣisi pihiyobu ka saɣim yanima din kalinli yiɣisi 1,205 hka daa lahi dam 5,000 acres puri Rwanda.<ref name=":1" /> Silimiin goli May dabaa ayi dali, Rwanda ninvuɣ shɛba ban lihiri saa mibu zuɣu nyɛla ban daa yɛlli ni saa nyɛla din yɛn mi pani taba biɛɣ'pia<ref name=":3">{{Cite web |last=Nkurunziza |first=Michel |date=3 May 2023 |title=Over 100 dead as rain ravages Northern, Western provinces |url=https://www.newtimes.co.rw/article/7168/news/environment/over-100-dead-as-rain-ravages-northern-western-provinces |access-date=3 May 2023 |website=The New Times |language=en |archive-date=11 May 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230511065136/https://www.newtimes.co.rw/article/7168/news/environment/over-100-dead-as-rain-ravages-northern-western-provinces |url-status=live }}</ref> ka daa yɛlli ni ninvuɣ shɛba ban ʒin tabi mɔɣa mali ʒini.<ref name=":1">{{Cite web |date=3 May 2023 |title=Floods from heavy rainfall kill at least 129 in Rwanda |url=https://apnews.com/article/rwanda-deadly-floods-109-killed-868f117db85661a73f6d0f532e2b8451 |access-date=3 May 2023 |website=[[Associated Press]] |first=Ignatius |last=Ssuuna |language=en |archive-date=11 May 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230511203230/https://apnews.com/article/rwanda-deadly-floods-109-killed-868f117db85661a73f6d0f532e2b8451 |url-status=live }}</ref> Uganda nyɛla ban gba daa nya sa'kara silimiin goli March ka dizuɣu daa chɛ ka ninvuɣ shɛba koŋ bɛ nyɛvuya ka shɛba daa taɣi biɛhisi shee.<ref name=":0">{{Cite news |last=Girinema |first=Philbert |date=3 May 2023 |title=Heavy rain, floods kill at least 109 in Rwanda, six in Uganda |language=en |work=[[Reuters]] |url=https://www.reuters.com/world/africa/floods-heavy-rains-kill-least-55-rwanda-state-broadcaster-2023-05-03/ |access-date=3 May 2023 |archive-date=8 May 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230508222331/https://www.reuters.com/world/africa/floods-heavy-rains-kill-least-55-rwanda-state-broadcaster-2023-05-03/ |url-status=live }}</ref> ==Impact== Ko'kpɛɣu nyɛla din daa di salo ban kalinli yiɣisi 1,216 nyɛvuya [[Malawi]], ban kalinli yiɣisi 552 [[Democratic Republic of the Congo]], ban kalinli yiɣisi 198 [[Mozambique]], ban kalinli yiɣisi 186 [[Kenya]], ban kalinli yiɣisi 160 [[Somalia]], ban kalinli yiɣisi 135 [[Rwanda]], ban kalinli yiɣisi pihiwɔi ni anu [[Tanzania]], ban kalinli yiɣisi pihinahi [[Madagascar]], ban kalinli yiɣisi pihita yini ka [[Ethiopia]], ban kalinli yiɣisi pishi ayi ka [[Uganda]], ban kalinli yiɣisi pinaanu [[South Africa]] mini [[Cameroon]].<ref name=":0" /> ===Algeria=== Silimiin goli September, ko'kpɛɣu nyɛla din daa che ka niriba anii koŋ bɛ nyɛvuya Algeria.<ref>{{Cite web |url=https://north-africa.com/algeria-eight-killed-by-floods-in-northwest-algeria/ |title=Algeria: Eight killed by floods in northwest Algeria |date=4 September 2023 |access-date=7 September 2023 |archive-date=7 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230907203524/https://north-africa.com/algeria-eight-killed-by-floods-in-northwest-algeria/ |url-status=live }}</ref> ===Angola=== [[File:ECDM 20230502 FL Angola (cropped).jpg|210px|thumb|Rainfall and floods in Angola]] [[Angola]], salo ban yiɣisi pishi nyɛla ban daa kpi ka yanima din kalinli yiɣisi 2,900 nyɛ din daa saɣim pirinla ko'kpɛɣu din daa niŋ Silimiin goli April.<ref>{{Cite web|title=Angola – Thousands of Homes Damaged or Destroyed After Days of Heavy Rain|url=https://floodlist.com/africa/angola-floods-april-2023|date=21 April 2023|access-date=5 May 2023|website=floodlist.com|archive-date=8 May 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230508160634/https://floodlist.com/africa/angola-floods-april-2023|url-status=live}}</ref> ===Cameroon=== Ninvuɣ yino nyɛ ŋun daa koŋ o nyɛvuli, niriba anu daa nya daŋsi ka niriba ayobu daa barigi pirinla ko'kpɛɣu din daa niŋ [[Buea]], [[Cameroon]] silimiin goli March.<ref>{{Cite web|title=Cameroon – Severe Floods Hit Buea, South West Region|url=https://floodlist.com/africa/cameroon-floods-south-west-region-march-2023|date=19 March 2023|access-date=8 May 2023|website=floodlist.com|archive-date=8 May 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230508141154/https://floodlist.com/africa/cameroon-floods-south-west-region-march-2023|url-status=live}}</ref> ===Democratic Republic of the Congo=== {{See also|2023 African Great Lakes floods}} [[File:ECDM 20230510 FL DRC Rwanda.pdf|thumb|Floods and landslides in Rwanda and the DRC around Lake Kivu]] Silimiin goli April dabaa ata dali, ko'kpɛɣu nyɛla din daa che ka salo ban kalinli yiɣisi pihita daa koŋ bɛ nyɛvuya ka bɛ daa n bo shɛba jɛ [[North Kivu Province]].<ref>{{Cite web|title=30 dead, several missing in eastern DRC landslide|url=https://www.aa.com.tr/en/africa/30-dead-several-missing-in-eastern-drc-landslide/2862423|date=3 April 2023|access-date=8 May 2023|agency=[[Anadolu Agency]]|author=James Tasamba|archive-date=8 May 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230508124745/https://www.aa.com.tr/en/africa/30-dead-several-missing-in-eastern-drc-landslide/2862423|url-status=live}}</ref> Ko'kpɛɣu shɛli nyɛla din daa niŋ silimiin goli May dabaa anii dali [[North Kivu Province]] ka niriba ayobu daa kpi.<ref>{{Cite web|title=DR Congo – Many Feared Missing After Landslide in North Kivu|url=https://floodlist.com/africa/dr-congo-landslide-north-kivu-may-2023|date=9 May 2023|access-date=9 May 2023|website=floodlist.com|archive-date=9 May 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230509115605/https://floodlist.com/africa/dr-congo-landslide-north-kivu-may-2023|url-status=live}}</ref> Salo ban kalinli yiɣisi kɔbisinahi ni pihinahi nyɛla ban daa koŋ bɛ nyɛvuya ka niriba ban kalinli yiɣisi 2,500 daa koŋ bɛ yanima din daa niŋ ka ko'kpɛɣu daa niŋ Bushushu mini Nyamukubi din be [[South Kivu]], [[Democratic Republic of the Congo]] Silimiin goli May dabaa anu dali.<ref>{{cite web|url=https://reliefweb.int/report/democratic-republic-congo/unicef-drc-humanitarian-situation-report-no-1-flooding-kalehe-territory-13-may-2023|title=UNICEF DRC Humanitarian Situation Report No. 1 (Flooding in Kalehe Territory): 13 May 2023|date=15 May 2023|access-date=15 May 2023|publisher=[[Reliefweb]]|archive-date=21 May 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230521133055/https://reliefweb.int/report/democratic-republic-congo/unicef-drc-humanitarian-situation-report-no-1-flooding-kalehe-territory-13-may-2023|url-status=live}}</ref><ref name="ALJAZEERA"/><ref>{{cite web|url=https://www.aljazeera.com/news/2023/5/5/at-least-72-bodies-recovered-in-flooded-villages-in-east-dr-congo|title=At least 176 people killed in eastern DR Congo floods|work=Al Jazeera|date=5 May 2023|access-date=5 May 2023|archive-date=9 May 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230509185742/https://www.aljazeera.com/news/2023/5/5/at-least-72-bodies-recovered-in-flooded-villages-in-east-dr-congo|url-status=live}}</ref> Lala ko'kpɛɣu ŋɔ zuɣu tiŋgbani zuɣulan zaŋ n-ti [[Democratic Republic of the Congo]] [[Félix Tshisekedi|Felix Tshisekedi]] nyɛla ŋun daa piigi silimiin goli May dabaa anii dali vuhim dabisli ni bɛ mali li n-tiri ninvuɣ shɛba ban daa kpi ko'kpɛɣu ŋɔ yala.<ref name="ALJAZEERA">{{Cite web |date=7 May 2023 |title=DR Congo floods death toll surpasses 400 |url=https://www.aljazeera.com/news/2023/5/7/dr-congo-floods-death-toll-surpasses-200 |access-date=8 May 2023 |website=Al Jazeera |archive-date=9 May 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230509021142/https://www.aljazeera.com/news/2023/5/7/dr-congo-floods-death-toll-surpasses-200 |url-status=live }}</ref> Ko'kpɛɣu dibaa ayi nyɛla din daa niŋ [[North Kivu Province]] silimiin goli May dabaa awɔi dali ka ninvuɣ'pia daa koŋ bɛ nyɛvuya [[Lubero]] ka niriba ayobu gba daa kpi [[Rubaya mines|Songambele mine]].<ref>{{Cite web|title=DR Congo – Many Feared Missing After Landslide in North Kivu|url=https://floodlist.com/africa/dr-congo-landslide-north-kivu-may-2023|date=9 May 2023|website=floodlist.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=At least 16 people killed in multiple landslides in eastern DRC |url=https://www.aljazeera.com/news/2023/5/10/at-least-sixteen-killed-in-landslide-in-eastern-dr-congo |access-date=19 May 2023 |website=www.aljazeera.com |language=en}}</ref> Southeastern yaɣ'shɛŋa gba nyɛla ko'kpɛɣu ŋɔ ni daa niŋ silimiin goli December biɛɣ'pihita ayi ka dali ka daa ku niriba ban kalinli yiɣisi pihiyobu ka bɛ daa n bo niriba pinaayobu jɛ, di daa lahi saɣim yanima din kalinli gari kɔbiga [[Bukavu]] yaɣili.<ref>{{cite web|title=Democratic Republic of the Congo - Floods (DG ECHO, NOAA-CPC, media) (ECHO Daily Flash of 3 January 2024)|url=https://reliefweb.int/report/democratic-republic-congo/democratic-republic-congo-floods-dg-echo-noaa-cpc-media-echo-daily-flash-3-january-2024|date=3 January 2024|access-date=15 February 2024|publisher=[[Reliefweb]]}}</ref> ===Ethiopia=== ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ [[Ethiopia]] yaɣ'shɛŋa Silimiin goli March ka niriba ban kalinli yiɣisi pishi ni awɔi nyɛ ban fdaa koŋ bɛ nyɛvuya.<ref>{{Cite web|title=Ethiopia – 240,000 Impacted by Heavy Rains and Floods, 29 Dead, Says UN|url=https://floodlist.com/africa/ethiopia-floods-march-april-2023|date=4 April 2023|access-date=8 May 2023|website=floodlist.com|archive-date=8 May 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230508151303/https://floodlist.com/africa/ethiopia-floods-march-april-2023|url-status=live}}</ref> ==See also== {{Portal|Africa|Weather}} {{Commons category}} *[[Weather of 2023]] ==Notes== {{Notelist}} ==References== {{reflist}}{{Floods in Africa}}{{2023 floods}} {{DEFAULTSORT:Africa floods, 2023}} [[Category:2023 floods in Africa| ]] [[Category:2023 disasters in Africa]] [[Category:2023 in Rwanda]] [[Category:21st-century disasters in Rwanda]] [[Category:2023 in Uganda]] [[Category:21st-century disasters in Uganda]] [[Category:2023 disasters in Somalia]] [[Category:Meteorological events in 2023]] [[Category:February 2023 in Africa|Floods]] [[Category:March 2023 in Africa|Floods]] [[Category:April 2023 in Africa|Floods]] [[Category:May 2023 in Africa|Floods]] [[Category:Natural disasters in the Democratic Republic of the Congo|2023]] [[Category:Natural disasters in Madagascar|2023]] [[Category:Natural disasters in Malawi|2023]] [[Category:Natural disasters in Rwanda|2023]] [[Category:Natural disasters in Tanzania|2023]] [[Category:Natural disasters in Uganda|2023]] [[Category:Natural disasters in Angola|2023 floods]] [[Category:Floods in Kenya|2023 floods]] [[Category:Natural disasters in Somalia|2023 floods]] cev9jjaf2j4sebhd9x93evk2ueebl7u 138373 138372 2026-05-31T11:45:01Z Kalakpagh 2501 /* See also */ Updated Content 138373 wikitext text/x-wiki 2023 Africa floods {{Short description|none}} {{Use dmy dates|date=May 2023}} Bin din gbaai silimiin goli February zaŋ chaŋ Silimiin goli December yuuni 2023, ko'kpɛɣu nyɛla din daa di salo ban kalinli yiɣisi kamani 2,600 tiŋgbana pinaanu gbaŋsabila tiŋgana ni. == Background == Sa'miri biɛɣu nyɛla din tooi niŋdi bin din gbaai Silimiin goli March mini Silimiin goli May [[East Africa]] – silimiin goli May yuuni 2020 polo, salo ban kalinli yiɣisi kamani pihinii nyɛla ban daa koŋ bɛ nyɛvuya [[Rwanda]]. Ko'kpɛɣu mino sanzali nyɛla din niŋbu pahi Rwanda yuun pihita din gari maa.<ref>{{Cite web |title=Rwanda |url=https://climateknowledgeportal.worldbank.org/country/rwanda/vulnerability |website=Climate Knowledge Portal Worldbank |access-date=5 May 2023 |archive-date=5 May 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230505192742/https://climateknowledgeportal.worldbank.org/country/rwanda/vulnerability |url-status=live }}</ref> Rwanda saha taɣibu baŋdiba nyɛla ban yɛlli ni lala yɛligola ŋɔ daliri nyɛla tiŋgbana nintiri taɣibu.<ref name="bbcnews">{{Cite news |date=3 May 2023 |title=Rwanda floods and landslides kill more than 100 people |language=en-GB |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-65469374 |access-date=3 May 2023 |archive-date=9 May 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230509084725/https://www.bbc.com/news/world-africa-65469374 |url-status=live }}</ref> Yuuni 2023, sa'kara nyɛla din daa mi ka nyɛ di ni tooi pahi tahi ko'kpɛɣu na. Bin din gbaai silimiin goli January mini silimiin goli April yuuni 2023 sunsuun, minista zaŋ n-ti Emergency Management nyɛla ŋun daa yɛlli ni ko'kpɛɣu mini di taba ŋɔ nyɛla din daa che ka niriba ban kalinli yiɣisi pihiyobu ka saɣim yanima din kalinli yiɣisi 1,205 hka daa lahi dam 5,000 acres puri Rwanda.<ref name=":1" /> Silimiin goli May dabaa ayi dali, Rwanda ninvuɣ shɛba ban lihiri saa mibu zuɣu nyɛla ban daa yɛlli ni saa nyɛla din yɛn mi pani taba biɛɣ'pia<ref name=":3">{{Cite web |last=Nkurunziza |first=Michel |date=3 May 2023 |title=Over 100 dead as rain ravages Northern, Western provinces |url=https://www.newtimes.co.rw/article/7168/news/environment/over-100-dead-as-rain-ravages-northern-western-provinces |access-date=3 May 2023 |website=The New Times |language=en |archive-date=11 May 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230511065136/https://www.newtimes.co.rw/article/7168/news/environment/over-100-dead-as-rain-ravages-northern-western-provinces |url-status=live }}</ref> ka daa yɛlli ni ninvuɣ shɛba ban ʒin tabi mɔɣa mali ʒini.<ref name=":1">{{Cite web |date=3 May 2023 |title=Floods from heavy rainfall kill at least 129 in Rwanda |url=https://apnews.com/article/rwanda-deadly-floods-109-killed-868f117db85661a73f6d0f532e2b8451 |access-date=3 May 2023 |website=[[Associated Press]] |first=Ignatius |last=Ssuuna |language=en |archive-date=11 May 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230511203230/https://apnews.com/article/rwanda-deadly-floods-109-killed-868f117db85661a73f6d0f532e2b8451 |url-status=live }}</ref> Uganda nyɛla ban gba daa nya sa'kara silimiin goli March ka dizuɣu daa chɛ ka ninvuɣ shɛba koŋ bɛ nyɛvuya ka shɛba daa taɣi biɛhisi shee.<ref name=":0">{{Cite news |last=Girinema |first=Philbert |date=3 May 2023 |title=Heavy rain, floods kill at least 109 in Rwanda, six in Uganda |language=en |work=[[Reuters]] |url=https://www.reuters.com/world/africa/floods-heavy-rains-kill-least-55-rwanda-state-broadcaster-2023-05-03/ |access-date=3 May 2023 |archive-date=8 May 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230508222331/https://www.reuters.com/world/africa/floods-heavy-rains-kill-least-55-rwanda-state-broadcaster-2023-05-03/ |url-status=live }}</ref> ==Impact== Ko'kpɛɣu nyɛla din daa di salo ban kalinli yiɣisi 1,216 nyɛvuya [[Malawi]], ban kalinli yiɣisi 552 [[Democratic Republic of the Congo]], ban kalinli yiɣisi 198 [[Mozambique]], ban kalinli yiɣisi 186 [[Kenya]], ban kalinli yiɣisi 160 [[Somalia]], ban kalinli yiɣisi 135 [[Rwanda]], ban kalinli yiɣisi pihiwɔi ni anu [[Tanzania]], ban kalinli yiɣisi pihinahi [[Madagascar]], ban kalinli yiɣisi pihita yini ka [[Ethiopia]], ban kalinli yiɣisi pishi ayi ka [[Uganda]], ban kalinli yiɣisi pinaanu [[South Africa]] mini [[Cameroon]].<ref name=":0" /> ===Algeria=== Silimiin goli September, ko'kpɛɣu nyɛla din daa che ka niriba anii koŋ bɛ nyɛvuya Algeria.<ref>{{Cite web |url=https://north-africa.com/algeria-eight-killed-by-floods-in-northwest-algeria/ |title=Algeria: Eight killed by floods in northwest Algeria |date=4 September 2023 |access-date=7 September 2023 |archive-date=7 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230907203524/https://north-africa.com/algeria-eight-killed-by-floods-in-northwest-algeria/ |url-status=live }}</ref> ===Angola=== [[File:ECDM 20230502 FL Angola (cropped).jpg|210px|thumb|Rainfall and floods in Angola]] [[Angola]], salo ban yiɣisi pishi nyɛla ban daa kpi ka yanima din kalinli yiɣisi 2,900 nyɛ din daa saɣim pirinla ko'kpɛɣu din daa niŋ Silimiin goli April.<ref>{{Cite web|title=Angola – Thousands of Homes Damaged or Destroyed After Days of Heavy Rain|url=https://floodlist.com/africa/angola-floods-april-2023|date=21 April 2023|access-date=5 May 2023|website=floodlist.com|archive-date=8 May 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230508160634/https://floodlist.com/africa/angola-floods-april-2023|url-status=live}}</ref> ===Cameroon=== Ninvuɣ yino nyɛ ŋun daa koŋ o nyɛvuli, niriba anu daa nya daŋsi ka niriba ayobu daa barigi pirinla ko'kpɛɣu din daa niŋ [[Buea]], [[Cameroon]] silimiin goli March.<ref>{{Cite web|title=Cameroon – Severe Floods Hit Buea, South West Region|url=https://floodlist.com/africa/cameroon-floods-south-west-region-march-2023|date=19 March 2023|access-date=8 May 2023|website=floodlist.com|archive-date=8 May 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230508141154/https://floodlist.com/africa/cameroon-floods-south-west-region-march-2023|url-status=live}}</ref> ===Democratic Republic of the Congo=== {{See also|2023 African Great Lakes floods}} [[File:ECDM 20230510 FL DRC Rwanda.pdf|thumb|Floods and landslides in Rwanda and the DRC around Lake Kivu]] Silimiin goli April dabaa ata dali, ko'kpɛɣu nyɛla din daa che ka salo ban kalinli yiɣisi pihita daa koŋ bɛ nyɛvuya ka bɛ daa n bo shɛba jɛ [[North Kivu Province]].<ref>{{Cite web|title=30 dead, several missing in eastern DRC landslide|url=https://www.aa.com.tr/en/africa/30-dead-several-missing-in-eastern-drc-landslide/2862423|date=3 April 2023|access-date=8 May 2023|agency=[[Anadolu Agency]]|author=James Tasamba|archive-date=8 May 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230508124745/https://www.aa.com.tr/en/africa/30-dead-several-missing-in-eastern-drc-landslide/2862423|url-status=live}}</ref> Ko'kpɛɣu shɛli nyɛla din daa niŋ silimiin goli May dabaa anii dali [[North Kivu Province]] ka niriba ayobu daa kpi.<ref>{{Cite web|title=DR Congo – Many Feared Missing After Landslide in North Kivu|url=https://floodlist.com/africa/dr-congo-landslide-north-kivu-may-2023|date=9 May 2023|access-date=9 May 2023|website=floodlist.com|archive-date=9 May 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230509115605/https://floodlist.com/africa/dr-congo-landslide-north-kivu-may-2023|url-status=live}}</ref> Salo ban kalinli yiɣisi kɔbisinahi ni pihinahi nyɛla ban daa koŋ bɛ nyɛvuya ka niriba ban kalinli yiɣisi 2,500 daa koŋ bɛ yanima din daa niŋ ka ko'kpɛɣu daa niŋ Bushushu mini Nyamukubi din be [[South Kivu]], [[Democratic Republic of the Congo]] Silimiin goli May dabaa anu dali.<ref>{{cite web|url=https://reliefweb.int/report/democratic-republic-congo/unicef-drc-humanitarian-situation-report-no-1-flooding-kalehe-territory-13-may-2023|title=UNICEF DRC Humanitarian Situation Report No. 1 (Flooding in Kalehe Territory): 13 May 2023|date=15 May 2023|access-date=15 May 2023|publisher=[[Reliefweb]]|archive-date=21 May 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230521133055/https://reliefweb.int/report/democratic-republic-congo/unicef-drc-humanitarian-situation-report-no-1-flooding-kalehe-territory-13-may-2023|url-status=live}}</ref><ref name="ALJAZEERA"/><ref>{{cite web|url=https://www.aljazeera.com/news/2023/5/5/at-least-72-bodies-recovered-in-flooded-villages-in-east-dr-congo|title=At least 176 people killed in eastern DR Congo floods|work=Al Jazeera|date=5 May 2023|access-date=5 May 2023|archive-date=9 May 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230509185742/https://www.aljazeera.com/news/2023/5/5/at-least-72-bodies-recovered-in-flooded-villages-in-east-dr-congo|url-status=live}}</ref> Lala ko'kpɛɣu ŋɔ zuɣu tiŋgbani zuɣulan zaŋ n-ti [[Democratic Republic of the Congo]] [[Félix Tshisekedi|Felix Tshisekedi]] nyɛla ŋun daa piigi silimiin goli May dabaa anii dali vuhim dabisli ni bɛ mali li n-tiri ninvuɣ shɛba ban daa kpi ko'kpɛɣu ŋɔ yala.<ref name="ALJAZEERA">{{Cite web |date=7 May 2023 |title=DR Congo floods death toll surpasses 400 |url=https://www.aljazeera.com/news/2023/5/7/dr-congo-floods-death-toll-surpasses-200 |access-date=8 May 2023 |website=Al Jazeera |archive-date=9 May 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230509021142/https://www.aljazeera.com/news/2023/5/7/dr-congo-floods-death-toll-surpasses-200 |url-status=live }}</ref> Ko'kpɛɣu dibaa ayi nyɛla din daa niŋ [[North Kivu Province]] silimiin goli May dabaa awɔi dali ka ninvuɣ'pia daa koŋ bɛ nyɛvuya [[Lubero]] ka niriba ayobu gba daa kpi [[Rubaya mines|Songambele mine]].<ref>{{Cite web|title=DR Congo – Many Feared Missing After Landslide in North Kivu|url=https://floodlist.com/africa/dr-congo-landslide-north-kivu-may-2023|date=9 May 2023|website=floodlist.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=At least 16 people killed in multiple landslides in eastern DRC |url=https://www.aljazeera.com/news/2023/5/10/at-least-sixteen-killed-in-landslide-in-eastern-dr-congo |access-date=19 May 2023 |website=www.aljazeera.com |language=en}}</ref> Southeastern yaɣ'shɛŋa gba nyɛla ko'kpɛɣu ŋɔ ni daa niŋ silimiin goli December biɛɣ'pihita ayi ka dali ka daa ku niriba ban kalinli yiɣisi pihiyobu ka bɛ daa n bo niriba pinaayobu jɛ, di daa lahi saɣim yanima din kalinli gari kɔbiga [[Bukavu]] yaɣili.<ref>{{cite web|title=Democratic Republic of the Congo - Floods (DG ECHO, NOAA-CPC, media) (ECHO Daily Flash of 3 January 2024)|url=https://reliefweb.int/report/democratic-republic-congo/democratic-republic-congo-floods-dg-echo-noaa-cpc-media-echo-daily-flash-3-january-2024|date=3 January 2024|access-date=15 February 2024|publisher=[[Reliefweb]]}}</ref> ===Ethiopia=== ko'kpɛɣu nyɛla din daa niŋ [[Ethiopia]] yaɣ'shɛŋa Silimiin goli March ka niriba ban kalinli yiɣisi pishi ni awɔi nyɛ ban fdaa koŋ bɛ nyɛvuya.<ref>{{Cite web|title=Ethiopia – 240,000 Impacted by Heavy Rains and Floods, 29 Dead, Says UN|url=https://floodlist.com/africa/ethiopia-floods-march-april-2023|date=4 April 2023|access-date=8 May 2023|website=floodlist.com|archive-date=8 May 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230508151303/https://floodlist.com/africa/ethiopia-floods-march-april-2023|url-status=live}}</ref> ==See also== {{Commons category}} *[[Weather of 2023]] ==Notes== {{Notelist}} ==References== {{reflist}}{{Floods in Africa}}{{2023 floods}} {{DEFAULTSORT:Africa floods, 2023}} [[Category:2023 floods in Africa| ]] [[Category:2023 disasters in Africa]] [[Category:2023 in Rwanda]] [[Category:21st-century disasters in Rwanda]] [[Category:2023 in Uganda]] [[Category:21st-century disasters in Uganda]] [[Category:2023 disasters in Somalia]] [[Category:Meteorological events in 2023]] [[Category:February 2023 in Africa|Floods]] [[Category:March 2023 in Africa|Floods]] [[Category:April 2023 in Africa|Floods]] [[Category:May 2023 in Africa|Floods]] [[Category:Natural disasters in the Democratic Republic of the Congo|2023]] [[Category:Natural disasters in Madagascar|2023]] [[Category:Natural disasters in Malawi|2023]] [[Category:Natural disasters in Rwanda|2023]] [[Category:Natural disasters in Tanzania|2023]] [[Category:Natural disasters in Uganda|2023]] [[Category:Natural disasters in Angola|2023 floods]] [[Category:Floods in Kenya|2023 floods]] [[Category:Natural disasters in Somalia|2023 floods]] 6y8bajpung078654tz02j0t1wk52pgi