Dagbani Wikipedia dagwiki https://dag.wikipedia.org/wiki/Sol%C9%94%C9%A3u MediaWiki 1.47.0-wmf.5 first-letter Miidiya Diŋ'gahim Yɛltɔɣa Ŋun su Ŋun su yɛltɔɣa Wikipedia Wikipedia yɛltɔɣa Lahabali kɔligu Lahabali kɔligu yɛltɔɣa MiidiyaWiki MiidiyaWiki yɛltɔɣa Tɛmplet Tɛmplet yɛltɔɣa Sɔŋsim Sɔŋsim yɛltɔɣa Pubu Pubu yɛltɔɣa Salima Salima yɛltɔɣa MOS MOS yɛltɔɣa TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk Soya biisi 0 10294 139134 121013 2026-06-05T15:52:54Z Zaabash 7500 /* Di Balibu */ 139134 wikitext text/x-wiki [[Lahabali kɔligu:A group of teenage boys harvesting soya beans.jpg|thumb|image]] Salin tuya biɛ soya biisi nyɛla bin kɔrigu<ref>{{Cite journal|last=Smith|first=R. J.|last2=Bryant|first2=R. G.|date=1975-10-27|title=Metal substitutions incarbonic anhydrase: a halide ion probe study|url=https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/3|journal=Biochemical and Biophysical Research Communications|volume=66|issue=4|pages=1281–1286|doi=10.1016/0006-291x(75)90498-2|issn=0006-291X|pmid=3}}</ref>. == Di Balibu == 1.soyabiisi dozim == Di Daafaani == # Soyabiisi kɔbu nyɛla din sɔŋdi di pukpariba tiri ba ariziki # Soyabiisi paɣiri nyɛla pukpariba ni mali shɛli tiri bɛ binkɔbiri ka bɛ diri ka mali alaafee # Soyabiisi puuni ti nyari Kpam tooi mali dugira # Ti lahi mali Soyabiisi n maani waagashe. == Di ni kori shɛm == Soyabiinsi nyɛla pukpariba ni biriti binbiri shɛli. Pukpariba mali la kuya bee tarata kori soyabiinsi puu. Soyabiinsi yi bili, di gbuŋ ti tabili di vari zaa malila kobiri laasabu. Soyabiinsi yi bilikpaŋ ka ti yɛn wɔli,di nyɛla din ni tooi wɔli pam. Di yi ti wɔli naai,wɔlli zaɣi yini ni tooi mali biɛlim di baa ayi bee hali di baa anahi. Di wɔla ŋɔ gba nyɛla din mali kobiri ka mani di vari mini di gbuŋ la.<ref>{{Cite web|last=Albert|first=Stephen|date=2022-04-11|title=How to Grow Soybeans|url=https://harvesttotable.com/how_to_grow_soybean/|access-date=2022-08-26|website=Harvest to Table|language=en-US}}</ref> Di bilibu nyaaŋa, di yi ti niŋ ka pumaa mali mɔɣu be tooi maanili ni kuya bee kabipompirili ti shaŋa dini tooi ku mori maa pumaani ka bɛ ku binbilima maa. == Kundivihira == mpzkujmoje4rs8os2r7pruqsqn51t25 139136 139134 2026-06-05T15:55:41Z Zaabash 7500 /* Di Daafaani */ 139136 wikitext text/x-wiki [[Lahabali kɔligu:A group of teenage boys harvesting soya beans.jpg|thumb|image]] Salin tuya biɛ soya biisi nyɛla bin kɔrigu<ref>{{Cite journal|last=Smith|first=R. J.|last2=Bryant|first2=R. G.|date=1975-10-27|title=Metal substitutions incarbonic anhydrase: a halide ion probe study|url=https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/3|journal=Biochemical and Biophysical Research Communications|volume=66|issue=4|pages=1281–1286|doi=10.1016/0006-291x(75)90498-2|issn=0006-291X|pmid=3}}</ref>. == Di Balibu == 1.soyabiisi dozim == Di Daafaani == # Soyabiisi kɔbu nyɛla din sɔŋdi di pukpariba tiri ba ariziki. # Soyabiisi paɣiri nyɛla pukpariba ni mali shɛli tiri bɛ binkɔbiri ka bɛ diri ka mali alaafee. # Soyabiisi puuni ti nyari Kpam tooi mali dugira. # Ti lahi mali Soyabiisi n maani waagashe. == Di ni kori shɛm == Soyabiinsi nyɛla pukpariba ni biriti binbiri shɛli. Pukpariba mali la kuya bee tarata kori soyabiinsi puu. Soyabiinsi yi bili, di gbuŋ ti tabili di vari zaa malila kobiri laasabu. Soyabiinsi yi bilikpaŋ ka ti yɛn wɔli,di nyɛla din ni tooi wɔli pam. Di yi ti wɔli naai,wɔlli zaɣi yini ni tooi mali biɛlim di baa ayi bee hali di baa anahi. Di wɔla ŋɔ gba nyɛla din mali kobiri ka mani di vari mini di gbuŋ la.<ref>{{Cite web|last=Albert|first=Stephen|date=2022-04-11|title=How to Grow Soybeans|url=https://harvesttotable.com/how_to_grow_soybean/|access-date=2022-08-26|website=Harvest to Table|language=en-US}}</ref> Di bilibu nyaaŋa, di yi ti niŋ ka pumaa mali mɔɣu be tooi maanili ni kuya bee kabipompirili ti shaŋa dini tooi ku mori maa pumaani ka bɛ ku binbilima maa. == Kundivihira == 6ku0cmt0l0m06ojr9pntzcc7li6gq3i La Junta 0 12973 139078 48547 2026-06-05T12:17:47Z ToadetteEdit 3740 /* */ 139078 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''La Junta''' nyɛla tiŋgbaŋ karili (city) n-be [[United States]], di nyɛla [[Colorado]] tiŋgbani yaɣ'shɛli. == Taarihi == == Geography/Joografi/tiŋgbani baŋsim bɔhimbu == == Demographics/ninsali biɛlim kalibu baŋsim bɔhimbu == == Bomma ni nyamma soya/Economy == == Zalikpana mini Gɔmnanti tali/Law and Government == == Baŋsim Bɔbu/Education == == Kaya ni taada == == Lahabali churi/Media == == Binkpɛra/Transportation == == Kundivihira == 4lj4f5cc1sn6ieaiqmk1wpbmxka0fzv Samuel Ekpe Akpabot 0 15565 139075 52165 2026-06-05T12:13:11Z ToadetteEdit 3740 /* */ 139075 wikitext text/x-wiki '''Samuel Ekpe Akpabot''' nyɛla [[karimba]] so ŋun yina [[Nigeria]] ka nyɛ doo. == O pilli == == O shikuru baŋsim == == O daŋ bee zuliya == == Kundivihira == [[Pubu:Lahabaya zaa]] [[Pubu:Nigeria Karimbanima]] [[Pubu:Nigeria nima]] r8fyvcrxh2fozmqvsjl3ngq07vsbbd5 Covadonga 0 16105 139072 52966 2026-06-05T11:59:38Z ToadetteEdit 3740 /* */ 139072 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{E-Class}} '''Covadonga''' nyɛla gbampiɛla tiŋ'titali, din nyɛ din be [[Spain]], [[Asturias]] tingbani yaɣili polo. == Taarihi/History == == Geography/Joografi/tiŋgbani baŋsim bɔhimbu == * == Demographics/ninsali biɛlim kalibu baŋsim bɔhimbu == == Bomma ni nyamma soya/Economy == == Zalikpana mini Gɔmnanti tali/Law and Government == == Baŋsim Bɔbu/Education == == Kaya ni taɣada/Culture == == Lahabali churi/Media == == Binkpɛra/Transportation == == Kundivihira == [[Pubu:Lahabaya zaa]] [[Pubu:Spain tinsi]] [[Asturias tinsi]] [[Pubu:Tinsi]] [[Pubu:Tiŋa]] 6xuxtwicqtlbgyksa98amtngnx6c1tn Masinde Muliro University of Science and Technology 0 27561 139080 130757 2026-06-05T12:26:22Z ToadetteEdit 3740 139080 wikitext text/x-wiki {{Short description|Public university in Kenya}} {{Databox}} '''Masinde Muliro University of Science and Technology''' bee '''MMUST''', bɛ daa na booni li la Western University College of Science and Technology nyɛla non-profit public university din be [[Kenya]].<ref>{{Cite web|title=Commission for University Education - Status Of Universities (Universities Authorized to Operate in Kenya) - Status Of Universities (Universities Authorized to Operate in Kenya)|url=http://www.cue.or.ke/index.php/status-of-universities-universities-authorized-to-operate-in-kenya-1|website=www.cue.or.ke|access-date=2020-05-25}}</ref> Bɛ daa zaŋ la [[Masinde Muliro]] ŋun nyɛ Kenya siyaasa nira ka daa suŋ ka bɛ pilli university ŋɔ yuli n-ti shikuru maa. Di nyɛla din mali shikuru bihi ban kalinli yiɣisi 25,000 zaŋ n-ti di shikuruti maa zaa: Di shikuru titali maa nyɛla din be ([[Kakamega|Kakamega Town]]) ka di dibaa ayi nyɛ din be [[Webuye]] [https://kenyadmission.com/mmust-webuye-campus/ Campus] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240526102814/https://kenyadmission.com/mmust-webuye-campus/ |date=2024-05-26 }} mini [[Bungoma]] [https://kenyadmission.com/mmust-bungoma-campus/ Campus] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240526102814/https://kenyadmission.com/mmust-bungoma-campus/ |date=2024-05-26 }} == Taarihi == MMUST daa leei public university yuuni 2007. Pɔi ka di leei university maŋ li di daa na nyɛla college of [[Moi University]]. Bɛ daa pilli la shikuru ŋɔ silimiin goli January yuuni 1972 ka daa boli li Western College bee WECO, college of Arts mini Applied Sciences ka tiri diploma shɛhira gbaŋ. Yuuni 2002 di daa leei college of Moi University ka daa taɣi di yuli labisi Western University College of Science and Technology. Vice Chancellor Prof. Fredrick Otieno daa naai o yuma anu. Prof. Joseph Bosire nyɛ Acting Vice Chancellor.<ref>{{Cite web|title=History|url=http://www.mmust.ac.ke/index.php/about-us/history|website=www.mmust.ac.ke|language=en-gb|access-date=2020-05-24|archive-date=2020-04-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20200427161046/http://www.mmust.ac.ke/index.php/about-us/history|url-status=dead}}</ref> Bɛ daa piigi Prof. Solomon Shibairo Vice Chancellor.<ref>{{Cite web|title=Mmust Vice Chancellors|url=http://mmust.ac.ke/mmust/index.php/about-us/vice-chancellors-message3|access-date=2024-05-27|archive-date=2022-05-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20220516192315/https://www.mmust.ac.ke/mmust/index.php/about-us/vice-chancellors-message3|url-status=dead}}</ref> MMUST nyɛla din mali bɔhimbu yaɣa 400 undergraduate mini graduate levels shikuruti pinyini ni. Shikuruti mini di bɔhimbu yaɣa nyɛ din doli na ŋɔ: * Agric., Vet., Science & Tech.;<ref>{{Cite web|title=Home|url=http://mmust.ac.ke/schools/savet/|website=SAVET|language=en-gb|access-date=2020-05-29|archive-date=2023-03-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20230321072125/https://mmust.ac.ke/schools/savet/|url-status=dead}}</ref> * Art & Social Sciences;<ref>{{Cite web|title=Home|url=http://mmust.ac.ke/schools/sass/|website=SASS|language=en-gb|access-date=2020-05-29|archive-date=2022-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20220319233826/https://www.mmust.ac.ke/schools/sass/|url-status=dead}}</ref> * Business & Economics;<ref>{{Cite web|title=Home|url=http://mmust.ac.ke/schools/sobe/|website=School of Business and Economics|language=en-gb|access-date=2020-05-29|archive-date=2023-08-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20230830044101/https://www.mmust.ac.ke/schools/sobe/|url-status=dead}}</ref> * Computing & Informatics;<ref>{{Cite web|title=School of Computing and Informatics|url=http://mmust.ac.ke/schools/sci/|website=School of Computing|language=en-gb|access-date=2020-05-29|archive-date=2023-06-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20230604111050/https://mmust.ac.ke/schools/sci/|url-status=dead}}</ref> * Disaster Management;<ref>{{Cite web|title=Home|url=http://mmust.ac.ke/schools/sdmha/|website=SDMHA|language=en-gb|access-date=2020-05-29|archive-date=2023-03-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20230321070633/https://mmust.ac.ke/schools/sdmha/|url-status=dead}}</ref> * Education;<ref>{{Cite web|title=Home|url=http://mmust.ac.ke/schools/sedu/|website=SEDU|language=en-gb|access-date=2020-05-29|archive-date=2023-03-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20230321075331/https://mmust.ac.ke/schools/sedu/|url-status=dead}}</ref> * Engineering & the Built Environment;<ref>{{Cite web|title=Home|url=http://mmust.ac.ke/schools/sebe/|website=School of Engineering|language=en-gb|access-date=2020-05-29|archive-date=2023-03-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20230321084045/https://mmust.ac.ke/schools/sebe/|url-status=dead}}</ref> * Medicine;<ref>{{Cite web|title=Home|url=http://mmust.ac.ke/schools/som/|website=School of Medicine|language=en-gb|access-date=2020-05-29|archive-date=2023-09-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20230922203023/https://mmust.ac.ke/schools/som/|url-status=dead}}</ref> * Natural Sciences;<ref>{{Cite web|title=Home|url=http://mmust.ac.ke/schools/sonas/|website=School of Science|language=en-gb|access-date=2020-05-29|archive-date=2022-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20220319233611/https://www.mmust.ac.ke/schools/sonas/|url-status=dead}}</ref> * Nursing & Midwifery;<ref>{{Cite web|title=Home|url=http://mmust.ac.ke/schools/sonmaps/|website=Quality Assurance|language=en-gb|access-date=2020-05-29|archive-date=2023-03-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20230321082018/https://mmust.ac.ke/schools/sonmaps/|url-status=dead}}</ref> * Public Health;<ref>{{Cite web|title=Home|url=http://mmust.ac.ke/schools/sphbst/|website=Public Health|language=en-gb|access-date=2020-05-29|archive-date=2023-06-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20230604112517/https://mmust.ac.ke/schools/sphbst/|url-status=dead}}</ref> == ISO Certification == ISO 9001:2015 Quality Management System<ref>{{Cite web |title=ISO Certification Updates as of October 2018 |url=https://www.mmust.ac.ke/schools/sonas/index.php/component/content/article/92-iso-certification-updates/151-iso-certification-updates |access-date=2023-01-28 |website=www.mmust.ac.ke |language=en-gb }}{{Dead link|date=June 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Accreditations == === Institutional Accreditation === [[Commission for University Education]] zaŋ n-ti Kenya<ref>{{Cite web |title=Commission for University Education |url=https://www.cue.or.ke/index.php?option=com_accreditedinstitutions&amp;view=university&amp;Itemid=253 |access-date=2022-09-13 |website=www.cue.or.ke}}</ref> TVET Authority<ref>{{Cite web |last=admin |title=Institutions |url=https://www.tveta.go.ke/institutions/ |access-date=2022-09-13 |website=TVETA |language=en-US |archive-date=2022-10-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221018135612/http://www.tveta.go.ke/institutions/ |url-status=dead }}</ref> === Other Specialized or Programmatic Accreditations === * [https://ebk.go.ke Engineers Board of Kenya] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240527220619/https://ebk.go.ke/ |date=2024-05-27 }} (EBK)<ref>{{Cite web |last=Kenya |first=Engineers Board of |title=Accredited Engineering Programs in Kenya |url=https://ebk.go.ke/accredited-engineering-programs-in-kenya/ |access-date=2022-09-13 |website=Engineers Board of Kenya |archive-date=2024-05-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240526133235/https://ebk.go.ke/accredited-engineering-programs-in-kenya/ |url-status=dead }}</ref> * [https://kmpdc.go.ke Kenya Medical Practitioners and Dentists Board] (KMPDB)<ref>{{Cite web |title=Masinde Muliro medical school finally accredited |url=https://www.the-star.co.ke/news/2018-09-20-masinde-muliro-medical-school-finally-accredited/ |access-date=2022-09-13 |website=The Star |language=en-KE}}</ref> * [[Commission on Collegiate Nursing Education]] (AACN) * [[Association to Advance Collegiate Schools of Business]] (AACSB International) * Council on Accreditation of Nurse Anesthesia Educational Programs (AANA<ref>{{Cite web |title=Masinde Muliro University of Science and Technology {{!}} Ranking & Review |url=https://www.4icu.org/reviews/12290.htm |access-date=2022-09-13 |website=www.4icu.org |archive-date=2024-05-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240526133230/https://www.4icu.org/reviews/12290.htm |url-status=dead }}</ref> == Memberships and Affiliations == * Inter-University Council for East Africa (IUCEA) * Association of African Universities (AAU) * African Institute of Capacity Development (AICAD);World Association of Industrial and Technological Research Organizations (WAITRO) * Institute of Directors Kenya * Association of Commonwealth Universities (ACU) * International Association of University Presidents (IAUP) * African Council for Distance Education (ACDE)<ref>{{Cite web |title=Masinde Muliro University of Science and Technology {{!}} Ranking & Review |url=https://www.4icu.org/reviews/12290.htm |access-date=2022-09-14 |website=www.4icu.org |archive-date=2024-05-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240526133230/https://www.4icu.org/reviews/12290.htm |url-status=dead }}</ref> == Kundivihira == {{Reflist}} ==External links== * http://www.mmust.ac.ke {{Association of African Universities}} [[Category:Kakamega County]] [[Category:Public universities]] [[Category:Universities in Kenya]] [[Category:Universities and colleges established in 1972]] [[Category:1972 establishments in Kenya]] [[Category:Technical universities and colleges]] {{authority control}} apbmttnlkqom6d0bo8qq7iu2j7wxnms Substance Abuse 0 29235 139077 95720 2026-06-05T12:16:20Z ToadetteEdit 3740 /* */ 139077 wikitext text/x-wiki '''Substance abuse''', n lahi nyɛ bɛ ni mi shɛli ni '''drug abuse la''', di nyɛla tima volibu bee bin kpema kpuɣibu m paari sahashɛli ka ŋa ti lahi mali barina n ti ŋun kpuɣili maa bee o mini salo shabi ban be bɛihigu puuni. Ŋa nyɛla silimiingi ni boli shɛli ni [[substance-related disorder]] la. Ŋa lahibaya mini di tuma zaa nyɛli din be tuma duri kamani [[public health]], medical, nti pahi [[criminal justice]] nim kundi nim ni bee subbu nim ni. Sahashɛŋa, bɛhishɛŋa bɛhigu ni bi saɣiritiri nyɛla din nyɛ lala bindiri diribi ŋɔ tuma saha kam ka di nyɛla bɛ yi ti kpuɣi lala niɛma ŋɔ, ka ŋa lan nyɛ din taɣiri bɛ hala. <ref name="Ksir">{{cite book|last=Ksir|first=Oakley Ray; Charles|title=Drugs, society, and human behavior|year=2002|publisher=McGraw-Hill|location=Boston [u.a.]|isbn=978-0072319637|edition=9th|url=https://books.google.com/books?id=CFBHAAAAMAAJ&q=antisocial}}</ref>pahigu zaŋchanŋ yaɣa kamani physical, social, nti pahi psychological barinanima, ti shɛŋa valibu nyɛla din tahiri bibɛilim tuma na ʒilɛlini .<ref name="Mosby">{{Cite book |title=Mosby's Medical, Nursing, & Allied Health Dictionary |title-link=Mosby's Dictionary of Medicine, Nursing & Health Professions |date=2002 |publisher=[[Mosby (imprint)|Mosby]] |isbn=978-0-323-01430-4 |edition=6th |location=St. Louis |pages=552, 2109 |oclc=48535206}}.</ref> Tima nyɛla din tooi punpu n mali nɛima nim kamani silimiingi ni boli shɛŋa ni [[Alcohol (drug)|alcohol]], [[Substituted amphetamine|amphetamines]], [[Barbiturate|barbiturates]], [[Benzodiazepine|benzodiazepines]], [[Cannabis (drug)|cannabis]], [[cocaine]], [[Hallucinogen|hallucinogens]], [[methaqualone]], nti pahi [[opioids]] ŋa nim puuni. Yɛlikpani shɛli din tahiri ti-volibo yiriŋyiriŋ na nyɛla bin shɛɣu din na bi niɛndɔya, amaara bin yɛra ayi ka niribi lihira ka nim n nyɛ; ni din tooi nyɛla din be daadam ʒim ni ka bɛ dɔɣi o ni dina, ni bee bɛihishili niribi ni bɔhindi bɛ tabi sani. Ka di yi ti niŋ ka ŋun kpuɣirili maa di kpe o ʒim ni hali ka o ti ku tooi lahi chɛli, din naai yan zaŋmi n leegi dɔri yɔli o ningbuna ni.<ref>{{cite web|title=Addiction is a Chronic Disease|url=http://archives.drugabuse.gov/about/welcome/aboutdrugabuse/chronicdisease|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20140624122314/http://archives.drugabuse.gov/about/welcome/aboutdrugabuse/chronicdisease/|archive-date=24 June 2014|access-date=2 July 2014}}</ref> IYuuni 2010 ni, salo kamani kɔbigi puuni vaabu bunu (230 million) n nyɛ ban kpuɣiri lala binkpuɣira ŋɔ.<ref name="UN2012">{{Cite book|last=United Nations Office on Drugs and Crime|url=https://www.unodc.org/documents/data-and-analysis/WDR2012/WDR_2012_web_small.pdf|title=World Drug Report 2012|date=June 2012|publisher=[[United Nations]]|isbn=978-92-1-148267-6|author-link=United Nations Office on Drugs and Crime|access-date=27 September 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20220907100030/https://www.unodc.org/documents/data-and-analysis/WDR2012/WDR_2012_web_small.pdf|archive-date=7 September 2022}}</ref> Lala salo ŋɔ puuni, bɛ miliyɔŋ pishi ni ayɔpoin n nyɛ lala bin dira ŋɔ ni mali barina n ti shaba, n mali barina n ti bɛ daalaafee, ka tiriba yilibinsim, ka lahi tahiri ʒilɛlini bibɛlim tuma na ka di che ka bɛ kuli be futiina ni.<ref name="UN20122">{{Cite book|last=United Nations Office on Drugs and Crime|url=https://www.unodc.org/documents/data-and-analysis/WDR2012/WDR_2012_web_small.pdf|title=World Drug Report 2012|date=June 2012|publisher=[[United Nations]]|isbn=978-92-1-148267-6|author-link=United Nations Office on Drugs and Crime|access-date=27 September 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20220907100030/https://www.unodc.org/documents/data-and-analysis/WDR2012/WDR_2012_web_small.pdf|archive-date=7 September 2022}}</ref><ref name="EMC2016">{{Cite magazine|date=July 2014|title=World Drug Report 2014|issue=87|url=http://www.emcdda.europa.eu/activities/hrdu|magazine=Drugnet Europe|publisher=[[European Monitoring Centre for Drugs and Drug Addiction]]|page=4|issn=0873-5379|id=Catalogue Number TD-AA-14-003-EN-C|archive-url=https://web.archive.org/web/20181004011950/https://www.emcdda.europa.eu/system/files/publications/809/DrugnetEurope_N87_weboptimised_478293.pdf|archive-date=4 October 2018}}</ref>Yuuni 2015 ni, ti kpema kpuɣibu dɔriti nyɛla din daa di salo ban daa paai 307,400 nyɛvuya, binshɛɣu din daa kpuɣi yuuni 1990 salo ban daa yiɣisi 165,000 n zaŋkana <ref name="GBD2015">{{Cite journal|last=GBD 2015|date=8 October 2016|title=Global, regional, and national life expectancy, all-cause mortality, and cause-specific mortality for 249 causes of death, 1980–2015: a systematic analysis for the Global Burden of Disease Study 2015.|journal=[[The Lancet]]|volume=388|issue=10053|pages=1459–1544|doi=10.1016/S0140-6736(16)31012-1|pmc=5388903|pmid=27733281}}</ref><ref name="GDB2013">{{Cite journal|last=GBD 2013|date=17 December 2014|title=Global, regional, and national age-sex specific all-cause and cause-specific mortality for 240 causes of death, 1990–2013: a systematic analysis for the Global Burden of Disease Study 2013.|journal=[[The Lancet]]|volume=385|issue=9963|pages=117–71|doi=10.1016/S0140-6736(14)61682-2|pmc=4340604|pmid=25530442}}</ref> Ban bɔŋɔ puuni, ban galisi n nyɛ ban da-nyubo dɔriti ni daa gbahi shaba ka bɛ kalinli yiɣisi 137,500, nti pahi [[Opioid use disorder|opioid use disorders]] ka bɛ gba ban daa kpi kalinli yiɣisi 122,100, ni [[Amphetamine use disorder|amphetamine use disorders]] ban gba daa paai 12,200 , n ti pahi [[Cocaine use disorder|cocaine use disorders]] ban gba daa yiɣisi 11,100.<ref name="GBD2015" /> == Classification == === Public health definitions === [[Lahabali_kɔligu:Injecting_heroin.jpg|thumb|A drug user receiving an injection of the [[opiate]] [[heroin]]]] [[Public health]] tuntumdibi nyɛla ban kpuɣi soli ni bɛ n nniiŋ vihigu nyɛ ti dini n nyɛ niribi ni diri pam, ka kuli kpaŋsirila ʒilɛli shee bukaaata,. Kaya ni taada. Alaafee tuma yili baŋdibi shɛbi nyɛla ban je ni bɛ booni lala bindira kamani dintdi tu dham ka silimiingi bolli ni alcohol or drug "abuse" la bolibu, ka nain yi booni li ni "substance and alcohol type problems" bee "harmful/problematic use" of drugs. Alaafee tuma yili kpambi ban be [[British Columbia]] yuuni 2005 zalikpani kundi gbaŋ cheeni yɛliya; <nowiki>''</nowiki> ''A Public Health Approach to Drug Control in Canada'' — has adopted a public health model of psychoactive substance use that challenges the simplistic black-and-white construction of the binary (or complementary) [[Antonym|antonyms]] "use" vs. "abuse".<ref>{{cite web|title=A Public Health Approach|url=http://www.cfdp.ca/bchoc.pdf|access-date=1 April 2017}}</ref> This model explicitly recognizes a spectrum of use, ranging from beneficial use to chronic [[Substance dependence|dependence]].<nowiki>'''</nowiki> == Medical Definition == [[File:Cocaine lines 2.jpg|thumb|right|Lines of cocaine prepared for snorting. [[Contaminated currency]] such as banknotes might serve as a [[fomite]] of diseases like [[hepatitis C]]<ref name="LV">{{cite web |url=http://cocaine.org/cokemoney/banknotes.html |title='Shared banknote' health warning to cocaine users |accessdate=2008-07-26 |author=Laureen Veevers |date=1 October 2006 |work=The Observer }}</ref>]] == Value Judgment == == Nyama yaha == {{Div col|colwidth=25em}} *[[ΔFosB]] *[[Combined drug intoxication]] *[[Drug addiction]] *[[Handbook on Drug and Alcohol Abuse]] *[[Harm reduction]] *[[Hedonism]] *[[International Day Against Drug Abuse and Illicit Trafficking]] *[[List of controlled drugs in the United Kingdom]] *[[United States drug overdose death rates and totals over time]] *[[List of deaths from drug overdose and intoxication]] *[[Low-threshold treatment programs]] *[[Needle-exchange programme]] *[[Nihilism]] *[[Poly drug use]] *[[Polysubstance abuse]] *[[Responsible drug use]] *[[Supervised injection site]] *[[Wellness check]]{{Div col end}} ==Kundivihira== {{Reflist}} People overdose drugs to try to forget their problems at home, and some use them for fun because they saw people using drugs at television advertising them. == External links == {{Medical resources | DiseasesDB = 3961 | ICD10 = {{ICD10|F|10||f|10}}.1-{{ICD10|F|19||f|10}} | ICD9 = {{ICD9|305}} | ICDO = | OMIM = | MedlinePlus = 001945 | eMedicineSubj = | eMedicineTopic = | MeshID = D019966 }} {{Commons category}} * {{cite web |author=<!--Staff writer(s); no by-line.--> |date=26 May 2020 |title=The Science of Drug Use: A Resource for the Justice Sector |url=https://www.drugabuse.gov/drug-topics/criminal-justice/science-drug-use-resource-justice-sector |location=[[North Bethesda, Maryland]] |publisher=[[National Institute on Drug Abuse]] |access-date=23 December 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220901061749/https://nida.nih.gov/drug-topics/criminal-justice/science-drug-use-resource-justice-sector |archive-date=1 September 2022}} * {{cite book |author=<!--Staff writer(s); no by-line.--> |date=31 January 2018 |title=School-Based Drug Abuse Prevention: Promising and Successful Programs |url=https://www.publicsafety.gc.ca/cnt/rsrcs/pblctns/sclbsd-drgbs/sclbsd-drgbs-eng.pdf |url-status=live |location=[[Ottawa, Ontario]] |publisher=[[Public Safety Canada]] |isbn=978-1-100-12181-9 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210519141305/https://www.publicsafety.gc.ca/cnt/rsrcs/pblctns/sclbsd-drgbs/sclbsd-drgbs-eng.pdf |archive-date=19 May 2021 |access-date=23 December 2021}} * {{Cite AV media |url=https://www.youtube.com/watch?v=UX7HxYeswkI |title=Adverse Childhood Experiences: Risk Factors for Substance Misuse and Mental Health |date=6 March 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190629021342/https://www.youtube.com/watch?v=UX7HxYeswkI |archive-date=29 June 2019 |via=[[YouTube]]}} Dr. Robert Anda of the U.S. Centers for Disease Control describes the relation between childhood adversity and later ill-health, including substance abuse (video) {{Abuse}} {{Drug use}} {{Mental and behavioral disorders|selected = substances}} {{Psychoactive substance use}} {{Evolutionary psychology}} {{Authority control}} [[Category:Causes of death]] [[Category:Substance abuse| ]] [[Category:Substance-related disorders|.]] [[Category:Addiction]] [[Category:Abuse]] i7hb5b7edp8na6ivp38t4858lgv8dvs Lucía Méndez 0 30790 139152 123759 2026-06-05T18:52:52Z HF Active 8537 139152 wikitext text/x-wiki '''Lucía Leticia Méndez Pérez''' (bɛ dɔɣi o la Silimiin goli January bɛɣu pishi ni ayɔbu dali, yuuni 1955) o nyɛla ŋun nyɛ Mexico kpɛrikpɛrita n ti pahi yiliyiina . Méndez nyɛla bɛ ni daa dɔɣi so tiŋ' yuli booni [[León, Guanajuato|León]], [[Guanajuato]], n be [[Mexico]] tingbanni .<ref>{{cite web|title=Lucía Méndez|url=http://www2.esmas.com/entretenimiento/biografias/018566/lucia-mendez|access-date=August 15, 2014|publisher=Televisa|language=es|archive-date=January 3, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170103054127/http://www2.esmas.com/entretenimiento/biografias/018566/lucia-mendez|url-status=dead}}</ref> == Tuma == O tuuli tuma talivisa zuɣu daa nyɛla bɛ ni mi shɛli ni telenovela “Muchacha italiana viene a casarse” la yuuni (1972).<ref>{{Cite web |date=2021-08-09 |title="Nada a la altura": Lucía Méndez sólo aceptará protagónicos para regresar a las telenovelas |url=https://www.infobae.com/america/entretenimiento/2021/08/09/nada-a-la-altura-lucia-mendez-solo-aceptara-protagonicos-para-regresar-a-las-telenovelas/ |access-date=2024-10-18 |website=infobae |language=es-ES}}</ref> yuuni 2011, Lucía daa nyɛla ŋun daa Starred Mexico bɛ telenovela ''[[Esperanza del Corazón]]'' ("Hoping Heart"), o mini Fernando Allende n ti pahi Mexican [[Broadway theatre|Broadway]] star [[Bianca Marroquín]].<ref>{{Cite web |date=2011-07-18 |title=Bianca Marroquín y Lucía Méndez estrenan ''Esperanza del corazón'' |url=https://www.informador.mx/Entretenimiento/Bianca-Marroquin-y-Lucia-Mendez-estrenan-Esperanza-del-corazon-20110718-0009.html |access-date=2024-10-18 |website=El Informador :: Noticias de Jalisco, México, Deportes & Entretenimiento |language=es-MX}}</ref> <ref>{{cite web|url=https://www.google.com.mx/maps/place/19%C2%B026%2707.6%22N+99%C2%B010%2717.5%22W/@19.435448,-99.17153,126m/data=!3m2!1e3!4b1!4m2!3m1!1s0x0:0x0|title=Paseo de las Luminarias coordinates: 19.435448,-99.171530|access-date=10 February 2015}}</ref> ==Albums== *Yuuni 2018: ''Feel My Body'' *Yuuni 2017: ''[[En Escena (EN VIVO) (Lucía Méndez album)|En Escena (en vivo)]]'' *Yuuni 2015: ''[[Bailan (Lucía Méndez album)|Bailan]]'' *Yuuni 2013: ''[[Lo Esencial de Lucía Méndez 40 Aniversario]]'' *Yuuni 2010: ''[[Canta un Homenaje a Juan Gabriel (Lucía Méndez album)|Canta un Homenaje a Juan Gabriel]]'' *Yuuni 2009: ''[[Otra Vez Enamorada... con un Nuevo Amanecer (Lucía Méndez album)|Otra Vez Enamorada... con un Nuevo Amanecer]]'' *Yuuni 2004: ''[[Vive (Lucía Méndez album)|Vive]]'' *Yuuni 2001: ''20 Grandes Éxitos'' *Yuuni 2000: ''[[Golpe Bajo (Lucía Méndez album)|Golpe Bajo (Original Soundtrack)]]'' *Yuuni 1999: ''[[Dulce Romance (Lucía Méndez album)|Dulce Romance]]'' *Yuuni 1998: ''[[Todo o Nada (Lucía Méndez album)|Todo o Nada]]'' *Yuuni 1994: ''[[Señora Tentación (Lucía Méndez album)|Señora Tentación]]'' *Yuuni 1993: ''[[Se Prohibe (Lucía Méndez album)|Se Prohibe]]'' *Yuuni 1992: ''[[Marielena (Lucía Méndez album)|Marielena (Original Soundtrack)]]'' *Yuuni 1991: ''[[Bésame (Lucía Méndez album)|Bésame]]'' *Yuuni 1990: ''[[Amor de Nadie (Lucía Méndez album)|Amor de Nadie (Single)]]'' *Yuuni 1989: ''[[Luna morena|Luna Morena]]'' *Yuuni 1988: ''[[Mis íntimas razones|Mis Íntimas Razones]]'' *Yuuni 1987: ''[[Acapulco, Acapulco (Lucía Méndez album)|Acapulco, Acapulco (Single)]]'' *Yuuni 1986: ''[[Castígame (Lucía Méndez album)|Castígame]]'' *Yuuni 1986: ''[[Lo Mejor de Lucía Méndez]]'' *Yuuni 1985: ''[[Te quiero (Lucía Méndez album)|Te Quiero]]'' *Yuuni 1984: ''[[Sólo Una Mujer]]'' *Yuuni 1983: ''[[Enamorada (Lucía Méndez album)|Enamorada]]'' *Yuuni 1982: ''[[Cerca de ti (Lucía Méndez album)|Cerca de Tí]]'' *Yuuni 1980: ''[[Regálame Esta Noche ... Colorina (Lucía Méndez album)|Regálame Esta Noche ... Colorina]]'' *Yuuni 1979: ''[[Sé Feliz (Lucía Méndez album)|Sé Feliz]]'' *Yuuni 1978: ''[[Viviana (Lucía Méndez album)|Viviana (Original Soundtrack)]]'' *Yuuni 1977: ''[[La Sonrisa del Año (Lucía Méndez album)|La Sonrisa del Año]]'' *Yuuni 1977: ''[[No Te Buscaré (Lucía Méndez album)|No Te Buscaré (Single)]]'' *Yuuni 1976: ''[[Lucía Méndez (Lucía Méndez album)|Lucía Méndez]]'' *Yuuni 1975: ''[[Siempre estoy Pensando en Tí (Lucía Méndez album)|Siempre estoy Pensando en Tí]]'' == Filmography == === Film === {| class="wikitable sortable" |- ! Year !! Title !! Roles !! Notes |- | 1972 | ''The Champions Five Supermen'' | Unknown role | Uncredited |- | 1972 | ''[[Cabalgando a la luna]]'' | Beatriz | |- | 1973 | ''[[El hijo del pueblo]]'' | Carmen | |- | 1974 | ''[[El desconocido (1974 film)|El desconocido]]'' | Carmen | |- | 1974 | ''[[Juan Armenta el repatriado]]'' | Julia | |- | 1975 | ''El ministro y yo'' | Bárbara | |- | 1976 | ''[[Blacker Than the Night|Más Negro que la Noche]]'' | Marta | |- | 1978 | ''[[The Children of Sanchez (film)|The Children of Sanchez]]'' | Martha Sánchez | |- | 1979 | ''La ilegal'' | Claudia Bernal | |- | 1983 | ''Los renglones torcidos de Dios'' | Alicia Estrada | |- | 1986 | ''[[El maleficio 2: Los enviados del infierno]]'' | Marcela | |- | 1996 | ''[[Confetti]]'' | Coco Freyre | |} === Television === <!-- Please do not add notes like; Protagonist, Supporting Role, Recurring role, Lead role or Main role etc. Only add episode titles or if you appeared as a guest in a program and only appeared in 5 or less episodes. --> {| class="wikitable sortable" |- ! Year !! Title !! Roles !! Notes |- | 1972 | ''[[Muchacha italiana viene a casarse (1971 TV series)|Muchacha italiana viene a casarse]]'' | Raquel | telenovela |- | 1973 | ''[[La maestra Mendez]]'' | Maestra Mendez | Tv series |- | 1973 | ''[[Cartas sin destino]]'' | Raquel | telenovela |- | 1974 | ''[[La tierra]]'' | Olivia | telenovela |- | 1975 | ''[[Paloma (TV series)|Paloma]]'' | Rosa | telenovela |- | 1976 | ''[[Mundos opuestos (Mexican TV series)|Mundos opuestos]]'' | Cecilia | telenovela |- | 1978 | ''[[Viviana (TV series)|Viviana]]'' | Viviana Lozano | telenovela |- | 1980 | ''[[Colorina (Mexican TV series)|Colorina]]'' | Colorina / Fernanda | telenovela |- | 1982 | ''[[Vanessa (Mexican TV series)|Vanessa]]'' | Vanessa Reyes de Saint-Germain | telenovela |- | 1985 | ''[[Tú o nadie]]'' | Raquel Samaniego | telenovela |- | 1988 | ''[[El extraño retorno de Diana Salazar]]'' | Diana Salazar / Doña Leonor de Santiago | telenovela |- | 1990 | ''[[Amor de nadie]]'' | Sofía | telenovela |- | 1992 | ''[[Marielena]]'' | Marielena Muñoz | telenovela |- | 1994 | ''[[Señora tentación]]'' | Rosa Moreno | telenovela |- | 1998 | ''Tres veces Sofía'' | Sofía Gutiérrez de Briseño | telenovela |- | 2000 | ''Golpe bajo'' | Silvana Bernal | telenovela |- | 2007 | ''[[Amor sin maquillaje]]'' | Lupita Velázquez | TV series, various episodes |- | 2008 | ''[[Amas de casa desesperadas (U.S. TV series)|Amas de casa desesperadas]]'' | Mary Alice Young | TV series, 1 episode |- | 2008 | ''[[Mujeres asesinas (2008 TV series)|Mujeres asesinas]]'' | Cándida Rubio | TV series, 1 episode |- | 2009 | ''[[Mi pecado]]'' | Inés Valdivia de Roura | telenovela, 2 episodes |- | 2009 | ''[[Tiempo final]]'' | Déborah | TV series, 1 episode |- | 2010 | ''[[Llena de amor]]'' | Eva Pavón de Ruiz y de Teresa | TV series, 1 episode |- | 2011 | ''[[Esperanza del corazón]]'' | Lucrecia Dávila de Duprís | TV series, various episodes |- | 2015 | ''[[Como dice el dicho]]'' | Roberta Valdéz | TV series, 1 episode |- | 2017 | ''[[Las 13 esposas de Wilson Fernández]]'' | Lucía | TV series, 1 episode |- | 2024 | ''[[RuPaul's Drag Race Mexico|RuPaul's Drag Race México]]'' | guest judge | TV series; Season 2, Ep. 1 |- <!-- Please do not add notes like; Protagonist, Supporting Role, Recurring role, Lead role or Main role etc. Only add episode titles or if you appeared as a guest in a program and only appeared in 5 or less episodes. --> |} == Singles == * Te Vas O Te Quedas (yuuni 2014) * Esperanza del Corazón / Cerca (yuuni 2011) *Amor Eterno (yuuni 2010) *¿Por qué Me Haces Llorar? (Yuuni 2010) *Amor de un Rato (yuuni 2010) *Un Nuevo Amanecer (yuuni 2009) *Enamorada (yuuni 2009) *Aunque Me Duela el Alma / El Cubano está Loco(yuuni 2004) *La Pareja Dispareja (yuuni 2004) *Golpe Bajo / Rehilete (yuuni 2000) *Perdóname(yuuni 1999) *Corazón de Acero (yuuni 1998) *Todo o Nada (yuuni 1998) *Ya la pagarás (yuuni 1998) *Señora Tentación / Pecadora (yuuni 1994) *Pobre Corazón (yuuni 1994) *Vete (yuuni 1993) *Se Acabó / Se Me Antoja (yuuni 1992) *Bésame / La que Más Te ha Querido (yuuni 1992) *Amor de Nadie / Amor de Nadie (Instrumental) (yuuni 1990) *Tormenta de Verano / Luna Morena (Creo en el Amor) (yuuni 1990) *Juntos por Costumbre / No Hay Hombres (yuuni 1990) *Nos Aburriremos Juntos / ¿Quién Será? (Yuuni 1989) *Aventurero (yuuni 1988) *Un Alma en Pena (yuuni 1988) *Morir un Poco (yuuni 1988) *Acapulco, Acapulco (yuuni 1987) *Yo No Sé Quererte Más / Amor por Amor (yuuni 1987) *Castígame / Mariposa (yuuni 1986) *Amor Impossible / No, No Más (yuuni 1986) *Infinitamente / México (yuuni 1985) *Te Quiero / La Ola de Amor (yuuni 1985) *Corazón de Piedra / Don Corazón (yuuni 1984) *Solo una Mujer / La Luna de Cancún (yuuni 1984) *Mi Amor, Amor / Cobarde (yuuni 1983) *Enamorada / Super Miedo (yuuni 1983) *Te Tengo en Mis Manos / Contigo o sin Ti (yuuni 1982) *Culpable o Innocente / ¿Qué Clase de Hombre Eres Tú? (Yuuni 1982) *Atada a Nada / Amo Todo de Ti (yuuni 1982) *Colorina / Regálame Esta Noche (yuuni 1980) *Amor de Madrugada / Paloma Blanca (yuuni 1979) *Verte una Vez Más / Tengo Sed (yuuni 1979) *Viviana / Viviana (Instrumental) (yuuni 1978) *Asómate a Mi Alma / La Estrella (yuuni 1977) *La Sonrisa del Año / Presentimiento (yuuni 1977) *No Te Buscaré / Yo Sé que Está en Tu Corazón (yuuni 1977) *Hay que Saber Perder / Cariño Nuevo (yuuni 1976) *Frente a Frente / Mi Vida está Rosa (yuuni 1976) *No Me lo Tomes a Mal / Te Solté la Rienda (yuuni 1975) *¿Por qué Me Haces Llorar? / La Última Canción (yuuni 1975) *Siempre Estoy Pensando en Ti / ¿Qué Pasó Corazoncito? (Yuuni 1975) == Video clips == *Te Vas O Te Quedas (yuuni 2014) *Cerca (yuuni 2011) *Amor de un Rato (yuuni 2010) *La Pareja Dispareja (yuuni 2004) *Perdóname (yuuni 1999) *Ya la Pagarás (yuuni 1998) *Señora Tentación (yuuni 1994) *Vete (yuuni 1993) *Se Acabó (yuuni 1992) *La que Más Te ha Querido (yuuni 1992) *Un Poquito de Sabor (yuuni 1991) *Tormenta de Verano (yuuni 1991) *Amor de Nadie (yuuni 1990) *Devuélveme el Amor (yuuni 1990) *Secreto (yuuni 1990) *Juntos por Costumbre (Versión 2) (yuuni 1990) *Luna Morena (yuuni 1990) *Juntos por Costumbre (Versión 1) (yuuni 1990) *Nube Viajera (yuuni 1990) *No Hay Hombres (yuuni 1990) *¿Quién Será? (Yuuni 1989) *Nos Aburriremos Juntos (yuuni 1989) *Aventurero (yuuni 1988) *Un Alma en Pena (yuuni 1988) *Yo No Sé Quererte Más (Versión 2) (yuuni 1987) *Yo No Sé Quererte Más (Versión 1) (yuuni 1987) *Castígame (yuuni 1986) *Amor Impossible (yuuni 1986) *La Ola de Amor (yuuni 1985) *Te Quiero (yuuni 1985) *Don corazón (yuuni 1984) *Corazón de Piedra (yuuni 1984) *La Luna de Cancún (yuuni 1984) *Sólo una Mujer (yuuni 1984) *Amor a Dos (yuuni 1983) *Corazón de Fresa (yuuni 1983) *Cobarde (yuuni 1983) *Márchate de Aquí (yuuni 1983) *Parte de Mí (yuuni 1983) *Margarita (yuuni 1983) *Amor Volcánico (yuuni 1983) *Enamorada (yuuni 1983) *Escúchame (yuuni 1982) *Contigo o sin Ti (yuuni 1982) *¿Qué Clase de Hombre Eres Tú? (Yuuni 1982) *Culpable o Innocente (yuuni 1982) *Estrellita del Sur (yuuni 1977) *Frente a Frente (yuuni 1976) *¿Qué Pasó Corazoncito? (Yuuni 1975) ==Kundivihira == {{reflist}} == External links == * [http://www.luciamendez.com/ Lucía Méndez official Web Site in English & Spanish] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170929121957/http://luciamendez.com/ |date=2017-09-29 }} * {{IMDb name|0617674}} * {{YouTube|TY24AtYsXUU|Lucía Méndez reel}} * [https://www.segre.com/es/television/240803/lucia-mendez-repasa-exclusiva-telenovela-cincuenta-anos-carrera_526822.html Lucía Méndez Interview] {{Queen of Viña del Mar International Song Festival}} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Mendez, Lucia}} [[Category:1955 births]] [[Category:Living people]] [[Category:Mexican telenovela actresses]] [[Category:Mexican television actresses]] [[Category:Mexican film actresses]] [[Category:Mexican women singers]] [[Category:Actresses from Guanajuato]] [[Category:Singers from Guanajuato]] [[Category:Mexican emigrants to the United States]] [[Category:American expatriates in Mexico]] [[Category:20th-century Mexican actresses]] [[Category:21st-century Mexican actresses]] [[Category:People from León, Guanajuato]] [[Category:Women in Latin music]] 8opkiyvn5czw0zetcjs1d4ruammfr4d Ayarna 0 32911 139079 130978 2026-06-05T12:23:09Z ToadetteEdit 3740 /* See also */ 139079 wikitext text/x-wiki '''Ayarna''' nyɛla Ghananima yuli ka ban tooi mali li n nyɛ: * Imoru Ayarna (yuuni 1917–2015), [[Ghana]] daabia ni siyaasa nira. * Reuben Ayarna (ka bɛ dɔɣi o yuuni 1985), Ghana sunsuuni bɔl'ŋmera. * 0ctml2safjfo1lxavmshjomcvirf9pc Sefrou Cherryy Festival 0 33296 139081 139045 2026-06-05T12:45:11Z K.D.Nburidiba 4111 Added a section 139081 wikitext text/x-wiki '''Cherry Festival of Sefrou''', bɛ ni lahi mi shɛli '''Cherry Feast''' bee '''Moussem Hab Al-Moulouk''' ("Naa binwalli chuɣu "), nyɛla binshɛɣu din niŋdi yuuni kam Sefrou yaɣili ,Morocco tingbanni , kamani kilomita pishi chandi ni Fez. Bɛ mali la dabaa ata ni puhiri li June goli ni. yuuni 1920 ka di daa pili, ka yuuni 2012, UNESCO nima daa sabili ni niŋ gbana ni ni wuhi ni di bɛ niŋ talahin ti ninsalinima. Chuɣu maa puhirimi n bwuhiri Morocco nima kali, folklore, n ti pahi Fantazia, ni bɛ waa kamani kali wahi. Baansi tooi be dinni ,kaya, ni di taba. binshɛɣu din tooi niŋda lala chuɣu maa puhibu puuni n nyɛ paɣ' ba viɛlim wuhibu, hali paɣ' shɛba ban ka tiŋ maa ni kanna mi ka bɛ ti kpara ni bɛdi Cherry na paɣa. Bɛ daa tooi mali lima n wuhiri bɛ daa dini ni nyɛ shɛli, pirinla adiini nima pam gba daa tooi pahiri zuɣu, kamani Musulinima, Jewish nima, ni asɔri paɣiba. Morocco nima ni daa deei bɛ maŋa sulinsi France nima sani, French niriba pam daa zoya, ka ti labi n ti doli Morocco Jewish yaɣili, ka ni polo nima ban yi tooi pahirila yi pa bɛ lahi pahi Musulinima maa zuɣu. == Diɛm maa == Yuuni kam, laɣingu nima pam nyara ka pahiri. Ka. Bɛ gbaai di diɛma mi niŋbu soya, din niŋdi daa ata ŋo (Alizumba, Asibiri ni Alahiri) June goli ni: dabaa shɛli bɛ ni wari wahi, ka yiini yila nima, ka laɣindi "Cherry Queen" (bee"Miss Cerisette")sani , bɛ ni piigi so bɛ paɣ' viɛla puuni maa. == Taarihi == Bɛ daa kpala lala chuɣu maa yuuni 1920. Ka yuuni 1934 puuni, ks bɛ daa ti li yuli n boli li "Cherry chuɣu," ka bɛ ni yi mali beebi shɛli ni niŋdi li maa ka bɛ yi pa zaŋ ninsali maŋli n niŋdi li.di piligu, French mini Jewish paɣ' ba daa yirina n zaa na paɣa maa zaa ni. Pɔi ka Muslim paɣiba maa gba ti naan yi pili, ka niriba zaɣa naan yi pa kperi di puuni ka di yi pa wuhi tiŋ maa bihigu. Lala chuɣu maa daa kpami ni di bi soya n ti paɣ' sara ka bɛ wuhiri bɛ viɛlim ni nyɛ shɛli ka pina tooi tiri ban kpaŋdi bɛ maŋa. == Cherries of Sefrou == Lala cherry of Sefrou mo maa, bee ''el-Beldi'', binwalli zaɣ' kpulli zaɣ' sabinli, ka nyaɣisa din deei yi mooi ka be Morocco tingbanni. bɛ kali puuni, di wula maa nyɛla tilaa. n50sn9a4njcf0i0mvp1r06x5e16muog 139082 139081 2026-06-05T12:48:34Z K.D.Nburidiba 4111 added a content 139082 wikitext text/x-wiki '''Cherry Festival of Sefrou''', bɛ ni lahi mi shɛli '''Cherry Feast''' bee '''Moussem Hab Al-Moulouk''' ("Naa binwalli chuɣu "), nyɛla binshɛɣu din niŋdi yuuni kam Sefrou yaɣili ,Morocco tingbanni , kamani kilomita pishi chandi ni Fez. Bɛ mali la dabaa ata ni puhiri li June goli ni. yuuni 1920 ka di daa pili, ka yuuni 2012, UNESCO nima daa sabili ni niŋ gbana ni ni wuhi ni di bɛ niŋ talahin ti ninsalinima. Chuɣu maa puhirimi n bwuhiri Morocco nima kali, folklore, n ti pahi Fantazia, ni bɛ waa kamani kali wahi. Baansi tooi be dinni ,kaya, ni di taba. binshɛɣu din tooi niŋda lala chuɣu maa puhibu puuni n nyɛ paɣ' ba viɛlim wuhibu, hali paɣ' shɛba ban ka tiŋ maa ni kanna mi ka bɛ ti kpara ni bɛdi Cherry na paɣa. Bɛ daa tooi mali lima n wuhiri bɛ daa dini ni nyɛ shɛli, pirinla adiini nima pam gba daa tooi pahiri zuɣu, kamani Musulinima, Jewish nima, ni asɔri paɣiba. Morocco nima ni daa deei bɛ maŋa sulinsi France nima sani, French niriba pam daa zoya, ka ti labi n ti doli Morocco Jewish yaɣili, ka ni polo nima ban yi tooi pahirila yi pa bɛ lahi pahi Musulinima maa zuɣu. == Diɛm maa == Yuuni kam, laɣingu nima pam nyara ka pahiri. Ka. Bɛ gbaai di diɛma mi niŋbu soya, din niŋdi daa ata ŋo (Alizumba, Asibiri ni Alahiri) June goli ni: dabaa shɛli bɛ ni wari wahi, ka yiini yila nima, ka laɣindi "Cherry Queen" (bee"Miss Cerisette")sani , bɛ ni piigi so bɛ paɣ' viɛla puuni maa. == Taarihi == Bɛ daa kpala lala chuɣu maa yuuni 1920. Ka yuuni 1934 puuni, ks bɛ daa ti li yuli n boli li "Cherry chuɣu," ka bɛ ni yi mali beebi shɛli ni niŋdi li maa ka bɛ yi pa zaŋ ninsali maŋli n niŋdi li.di piligu, French mini Jewish paɣ' ba daa yirina n zaa na paɣa maa zaa ni. Pɔi ka Muslim paɣiba maa gba ti naan yi pili, ka niriba zaɣa naan yi pa kperi di puuni ka di yi pa wuhi tiŋ maa bihigu. Lala chuɣu maa daa kpami ni di bi soya n ti paɣ' sara ka bɛ wuhiri bɛ viɛlim ni nyɛ shɛli ka pina tooi tiri ban kpaŋdi bɛ maŋa. == Cherries of Sefrou == Lala cherry of Sefrou mo maa, bee ''el-Beldi'', binwalli zaɣ' kpulli zaɣ' sabinli, ka nyaɣisa din deei yi mooi ka be Morocco tingbanni. bɛ kali puuni, di wula maa nyɛla tilaa. Di balibu din nyaɣisi maa nyɛla din yina mi pahi America dina zuɣu ka wuhiri di ni tiri binshɛɣu.tihi pam yina bɛni din gbaai yuuni 1960 polo 9bypxzvk66s5d6bwzd4bgczf72qyc9x 139083 139082 2026-06-05T12:52:50Z K.D.Nburidiba 4111 Added a reference 139083 wikitext text/x-wiki '''Cherry Festival of Sefrou''', bɛ ni lahi mi shɛli '''Cherry Feast''' bee '''Moussem Hab Al-Moulouk''' ("Naa binwalli chuɣu "),<ref>{{Cite web|title=Wayback Machine|url=https://www.maghress.com/fr/aujourdhui/46948|access-date=2026-06-05|website=www.maghress.com}}</ref> nyɛla binshɛɣu din niŋdi yuuni kam Sefrou yaɣili ,Morocco tingbanni , kamani kilomita pishi chandi ni Fez. Bɛ mali la dabaa ata ni puhiri li June goli ni. yuuni 1920 ka di daa pili, ka yuuni 2012, UNESCO nima daa sabili ni niŋ gbana ni ni wuhi ni di bɛ niŋ talahin ti ninsalinima. Chuɣu maa puhirimi n bwuhiri Morocco nima kali, folklore, n ti pahi Fantazia, ni bɛ waa kamani kali wahi. Baansi tooi be dinni ,kaya, ni di taba. binshɛɣu din tooi niŋda lala chuɣu maa puhibu puuni n nyɛ paɣ' ba viɛlim wuhibu, hali paɣ' shɛba ban ka tiŋ maa ni kanna mi ka bɛ ti kpara ni bɛdi Cherry na paɣa. Bɛ daa tooi mali lima n wuhiri bɛ daa dini ni nyɛ shɛli, pirinla adiini nima pam gba daa tooi pahiri zuɣu, kamani Musulinima, Jewish nima, ni asɔri paɣiba. Morocco nima ni daa deei bɛ maŋa sulinsi France nima sani, French niriba pam daa zoya, ka ti labi n ti doli Morocco Jewish yaɣili, ka ni polo nima ban yi tooi pahirila yi pa bɛ lahi pahi Musulinima maa zuɣu. == Diɛm maa == Yuuni kam, laɣingu nima pam nyara ka pahiri. Ka. Bɛ gbaai di diɛma mi niŋbu soya, din niŋdi daa ata ŋo (Alizumba, Asibiri ni Alahiri) June goli ni: dabaa shɛli bɛ ni wari wahi, ka yiini yila nima, ka laɣindi "Cherry Queen" (bee"Miss Cerisette")sani , bɛ ni piigi so bɛ paɣ' viɛla puuni maa. == Taarihi == Bɛ daa kpala lala chuɣu maa yuuni 1920. Ka yuuni 1934 puuni, ks bɛ daa ti li yuli n boli li "Cherry chuɣu," ka bɛ ni yi mali beebi shɛli ni niŋdi li maa ka bɛ yi pa zaŋ ninsali maŋli n niŋdi li.di piligu, French mini Jewish paɣ' ba daa yirina n zaa na paɣa maa zaa ni. Pɔi ka Muslim paɣiba maa gba ti naan yi pili, ka niriba zaɣa naan yi pa kperi di puuni ka di yi pa wuhi tiŋ maa bihigu. Lala chuɣu maa daa kpami ni di bi soya n ti paɣ' sara ka bɛ wuhiri bɛ viɛlim ni nyɛ shɛli ka pina tooi tiri ban kpaŋdi bɛ maŋa. == Cherries of Sefrou == Lala cherry of Sefrou mo maa, bee ''el-Beldi'', binwalli zaɣ' kpulli zaɣ' sabinli, ka nyaɣisa din deei yi mooi ka be Morocco tingbanni. bɛ kali puuni, di wula maa nyɛla tilaa. Di balibu din nyaɣisi maa nyɛla din yina mi pahi America dina zuɣu ka wuhiri di ni tiri binshɛɣu.tihi pam yina bɛni din gbaai yuuni 1960 polo 1l01q30ivmx66jqkh3tp5yqe49xdg29 139084 139083 2026-06-05T12:54:06Z K.D.Nburidiba 4111 Added a heading 139084 wikitext text/x-wiki '''Cherry Festival of Sefrou''', bɛ ni lahi mi shɛli '''Cherry Feast''' bee '''Moussem Hab Al-Moulouk''' ("Naa binwalli chuɣu "),<ref>{{Cite web|title=Wayback Machine|url=https://www.maghress.com/fr/aujourdhui/46948|access-date=2026-06-05|website=www.maghress.com}}</ref> nyɛla binshɛɣu din niŋdi yuuni kam Sefrou yaɣili ,Morocco tingbanni , kamani kilomita pishi chandi ni Fez. Bɛ mali la dabaa ata ni puhiri li June goli ni. yuuni 1920 ka di daa pili, ka yuuni 2012, UNESCO nima daa sabili ni niŋ gbana ni ni wuhi ni di bɛ niŋ talahin ti ninsalinima. Chuɣu maa puhirimi n bwuhiri Morocco nima kali, folklore, n ti pahi Fantazia, ni bɛ waa kamani kali wahi. Baansi tooi be dinni ,kaya, ni di taba. binshɛɣu din tooi niŋda lala chuɣu maa puhibu puuni n nyɛ paɣ' ba viɛlim wuhibu, hali paɣ' shɛba ban ka tiŋ maa ni kanna mi ka bɛ ti kpara ni bɛdi Cherry na paɣa. Bɛ daa tooi mali lima n wuhiri bɛ daa dini ni nyɛ shɛli, pirinla adiini nima pam gba daa tooi pahiri zuɣu, kamani Musulinima, Jewish nima, ni asɔri paɣiba. Morocco nima ni daa deei bɛ maŋa sulinsi France nima sani, French niriba pam daa zoya, ka ti labi n ti doli Morocco Jewish yaɣili, ka ni polo nima ban yi tooi pahirila yi pa bɛ lahi pahi Musulinima maa zuɣu. == Diɛm maa == Yuuni kam, laɣingu nima pam nyara ka pahiri. Ka. Bɛ gbaai di diɛma mi niŋbu soya, din niŋdi daa ata ŋo (Alizumba, Asibiri ni Alahiri) June goli ni: dabaa shɛli bɛ ni wari wahi, ka yiini yila nima, ka laɣindi "Cherry Queen" (bee"Miss Cerisette")sani , bɛ ni piigi so bɛ paɣ' viɛla puuni maa. == Taarihi == Bɛ daa kpala lala chuɣu maa yuuni 1920. Ka yuuni 1934 puuni, ks bɛ daa ti li yuli n boli li "Cherry chuɣu," ka bɛ ni yi mali beebi shɛli ni niŋdi li maa ka bɛ yi pa zaŋ ninsali maŋli n niŋdi li.di piligu, French mini Jewish paɣ' ba daa yirina n zaa na paɣa maa zaa ni. Pɔi ka Muslim paɣiba maa gba ti naan yi pili, ka niriba zaɣa naan yi pa kperi di puuni ka di yi pa wuhi tiŋ maa bihigu. Lala chuɣu maa daa kpami ni di bi soya n ti paɣ' sara ka bɛ wuhiri bɛ viɛlim ni nyɛ shɛli ka pina tooi tiri ban kpaŋdi bɛ maŋa. == Cherries of Sefrou == Lala cherry of Sefrou mo maa, bee ''el-Beldi'', binwalli zaɣ' kpulli zaɣ' sabinli, ka nyaɣisa din deei yi mooi ka be Morocco tingbanni. bɛ kali puuni, di wula maa nyɛla tilaa. Di balibu din nyaɣisi maa nyɛla din yina mi pahi America dina zuɣu ka wuhiri di ni tiri binshɛɣu.tihi pam yina bɛni din gbaai yuuni 1960 polo == Kundivihira == 9olzcd27oz4t2x2nh1e3dc0gazqn3g0 139085 139084 2026-06-05T12:56:48Z K.D.Nburidiba 4111 Added a link 139085 wikitext text/x-wiki '''Cherry Festival of Sefrou''', bɛ ni lahi mi shɛli '''Cherry Feast''' bee '''Moussem Hab Al-Moulouk''' ("Naa binwalli chuɣu "),<ref>{{Cite web|title=Wayback Machine|url=https://www.maghress.com/fr/aujourdhui/46948|access-date=2026-06-05|website=www.maghress.com}}</ref> nyɛla binshɛɣu din niŋdi yuuni kam Sefrou yaɣili ,[[Morocco]] tingbanni , kamani kilomita pishi chandi ni Fez. Bɛ mali la dabaa ata ni puhiri li June goli ni. yuuni 1920 ka di daa pili, ka yuuni 2012, UNESCO nima daa sabili ni niŋ gbana ni ni wuhi ni di bɛ niŋ talahin ti ninsalinima. Chuɣu maa puhirimi n bwuhiri Morocco nima kali, folklore, n ti pahi Fantazia, ni bɛ waa kamani kali wahi. Baansi tooi be dinni ,kaya, ni di taba. binshɛɣu din tooi niŋda lala chuɣu maa puhibu puuni n nyɛ paɣ' ba viɛlim wuhibu, hali paɣ' shɛba ban ka tiŋ maa ni kanna mi ka bɛ ti kpara ni bɛdi Cherry na paɣa. Bɛ daa tooi mali lima n wuhiri bɛ daa dini ni nyɛ shɛli, pirinla adiini nima pam gba daa tooi pahiri zuɣu, kamani Musulinima, Jewish nima, ni asɔri paɣiba. Morocco nima ni daa deei bɛ maŋa sulinsi France nima sani, French niriba pam daa zoya, ka ti labi n ti doli Morocco Jewish yaɣili, ka ni polo nima ban yi tooi pahirila yi pa bɛ lahi pahi Musulinima maa zuɣu. == Diɛm maa == Yuuni kam, laɣingu nima pam nyara ka pahiri. Ka. Bɛ gbaai di diɛma mi niŋbu soya, din niŋdi daa ata ŋo (Alizumba, Asibiri ni Alahiri) June goli ni: dabaa shɛli bɛ ni wari wahi, ka yiini yila nima, ka laɣindi "Cherry Queen" (bee"Miss Cerisette")sani , bɛ ni piigi so bɛ paɣ' viɛla puuni maa. == Taarihi == Bɛ daa kpala lala chuɣu maa yuuni 1920. Ka yuuni 1934 puuni, ks bɛ daa ti li yuli n boli li "Cherry chuɣu," ka bɛ ni yi mali beebi shɛli ni niŋdi li maa ka bɛ yi pa zaŋ ninsali maŋli n niŋdi li.di piligu, French mini Jewish paɣ' ba daa yirina n zaa na paɣa maa zaa ni. Pɔi ka Muslim paɣiba maa gba ti naan yi pili, ka niriba zaɣa naan yi pa kperi di puuni ka di yi pa wuhi tiŋ maa bihigu. Lala chuɣu maa daa kpami ni di bi soya n ti paɣ' sara ka bɛ wuhiri bɛ viɛlim ni nyɛ shɛli ka pina tooi tiri ban kpaŋdi bɛ maŋa. == Cherries of Sefrou == Lala cherry of Sefrou mo maa, bee ''el-Beldi'', binwalli zaɣ' kpulli zaɣ' sabinli, ka nyaɣisa din deei yi mooi ka be Morocco tingbanni. bɛ kali puuni, di wula maa nyɛla tilaa. Di balibu din nyaɣisi maa nyɛla din yina mi pahi America dina zuɣu ka wuhiri di ni tiri binshɛɣu.tihi pam yina bɛni din gbaai yuuni 1960 polo == Kundivihira == 93btbgo8kfa6x268nxrww96z1qyddm6 139086 139085 2026-06-05T12:59:14Z K.D.Nburidiba 4111 Added a link 139086 wikitext text/x-wiki '''Cherry Festival of Sefrou''', bɛ ni lahi mi shɛli '''Cherry Feast''' bee '''Moussem Hab Al-Moulouk''' ("Naa binwalli chuɣu "),<ref>{{Cite web|title=Wayback Machine|url=https://www.maghress.com/fr/aujourdhui/46948|access-date=2026-06-05|website=www.maghress.com}}</ref> nyɛla binshɛɣu din niŋdi yuuni kam Sefrou yaɣili ,[[Morocco]] tingbanni , kamani kilomita pishi chandi ni Fez. Bɛ mali la dabaa ata ni puhiri li June goli ni. yuuni 1920 ka di daa pili, ka yuuni 2012, UNESCO nima daa sabili ni niŋ gbana ni ni wuhi ni di bɛ niŋ talahin ti ninsalinima. Chuɣu maa puhirimi n bwuhiri Morocco nima kali, folklore, n ti pahi Fantazia, ni bɛ waa kamani kali wahi. Baansi tooi be dinni ,kaya, ni di taba. binshɛɣu din tooi niŋda lala chuɣu maa puhibu puuni n nyɛ paɣ' ba viɛlim wuhibu, hali paɣ' shɛba ban ka tiŋ maa ni kanna mi ka bɛ ti kpara ni bɛdi Cherry na paɣa. Bɛ daa tooi mali lima n wuhiri bɛ daa dini ni nyɛ shɛli, pirinla adiini nima pam gba daa tooi pahiri zuɣu, kamani Musulinima, Jewish nima, ni asɔri paɣiba. [[Morocco]] nima ni daa deei bɛ maŋa sulinsi France nima sani, French niriba pam daa zoya, ka ti labi n ti doli Morocco Jewish yaɣili, ka ni polo nima ban yi tooi pahirila yi pa bɛ lahi pahi Musulinima maa zuɣu. == Diɛm maa == Yuuni kam, laɣingu nima pam nyara ka pahiri. Ka. Bɛ gbaai di diɛma mi niŋbu soya, din niŋdi daa ata ŋo (Alizumba, Asibiri ni Alahiri) June goli ni: dabaa shɛli bɛ ni wari wahi, ka yiini yila nima, ka laɣindi "Cherry Queen" (bee"Miss Cerisette")sani , bɛ ni piigi so bɛ paɣ' viɛla puuni maa. == Taarihi == Bɛ daa kpala lala [[chuɣu]] maa yuuni 1920. Ka yuuni 1934 puuni, ks bɛ daa ti li yuli n boli li "Cherry chuɣu," ka bɛ ni yi mali beebi shɛli ni niŋdi li maa ka bɛ yi pa zaŋ ninsali maŋli n niŋdi li.di piligu, French mini Jewish paɣ' ba daa yirina n zaa na paɣa maa zaa ni. Pɔi ka Muslim paɣiba maa gba ti naan yi pili, ka niriba zaɣa naan yi pa kperi di puuni ka di yi pa wuhi tiŋ maa bihigu. Lala chuɣu maa daa kpami ni di bi soya n ti paɣ' sara ka bɛ wuhiri bɛ viɛlim ni nyɛ shɛli ka pina tooi tiri ban kpaŋdi bɛ maŋa. == Cherries of Sefrou == Lala cherry of Sefrou mo maa, bee ''el-Beldi'', binwalli zaɣ' kpulli zaɣ' sabinli, ka nyaɣisa din deei yi mooi ka be Morocco tingbanni. bɛ kali puuni, di wula maa nyɛla tilaa. Di balibu din nyaɣisi maa nyɛla din yina mi pahi [[America]] dina zuɣu ka wuhiri di ni tiri binshɛɣu.tihi pam yina bɛni din gbaai yuuni 1960 polo == Kundivihira == 1ckh03174pt6qubmvd3dbd6rhv4yg18 139087 139086 2026-06-05T13:01:33Z K.D.Nburidiba 4111 139087 wikitext text/x-wiki {{Bio}} '''''Cherry Festival of Sefrou''', bɛ ni lahi mi shɛli '''Cherry Feast''' bee '''Moussem Hab Al-Moulouk''' ("Naa binwalli chuɣu "),<ref>{{Cite web|title=Wayback Machine|url=https://www.maghress.com/fr/aujourdhui/46948|access-date=2026-06-05|website=www.maghress.com}}</ref> nyɛla binshɛɣu din niŋdi yuuni kam Sefrou yaɣili ,[[Morocco]] tingbanni , kamani kilomita pishi chandi ni Fez. Bɛ mali la dabaa ata ni puhiri li June goli ni. yuuni 1920 ka di daa pili, ka yuuni 2012, UNESCO nima daa sabili ni niŋ gbana ni ni wuhi ni di bɛ niŋ talahin ti ninsalinima. Chuɣu maa puhirimi n bwuhiri Morocco nima kali, folklore, n ti pahi Fantazia, ni bɛ waa kamani kali wahi. Baansi tooi be dinni ,kaya, ni di taba. binshɛɣu din tooi niŋda lala chuɣu maa puhibu puuni n nyɛ paɣ' ba viɛlim wuhibu, hali paɣ' shɛba ban ka tiŋ maa ni kanna mi ka bɛ ti kpara ni bɛdi Cherry na paɣa. Bɛ daa tooi mali lima n wuhiri bɛ daa dini ni nyɛ shɛli, pirinla adiini nima pam gba daa tooi pahiri zuɣu, kamani Musulinima, Jewish nima, ni asɔri paɣiba. [[Morocco]] nima ni daa deei bɛ maŋa sulinsi France nima sani, French niriba pam daa zoya, ka ti labi n ti doli Morocco Jewish yaɣili, ka ni polo nima ban yi tooi pahirila yi pa bɛ lahi pahi Musulinima maa zuɣu. == Diɛm maa == Yuuni kam, laɣingu nima pam nyara ka pahiri. Ka. Bɛ gbaai di diɛma mi niŋbu soya, din niŋdi daa ata ŋo (Alizumba, Asibiri ni Alahiri) June goli ni: dabaa shɛli bɛ ni wari wahi, ka yiini yila nima, ka laɣindi "Cherry Queen" (bee"Miss Cerisette")sani , bɛ ni piigi so bɛ paɣ' viɛla puuni maa. == Taarihi == Bɛ daa kpala lala [[chuɣu]] maa yuuni 1920. Ka yuuni 1934 puuni, ks bɛ daa ti li yuli n boli li "Cherry chuɣu," ka bɛ ni yi mali beebi shɛli ni niŋdi li maa ka bɛ yi pa zaŋ ninsali maŋli n niŋdi li.di piligu, French mini Jewish paɣ' ba daa yirina n zaa na paɣa maa zaa ni. Pɔi ka Muslim paɣiba maa gba ti naan yi pili, ka niriba zaɣa naan yi pa kperi di puuni ka di yi pa wuhi tiŋ maa bihigu. Lala chuɣu maa daa kpami ni di bi soya n ti paɣ' sara ka bɛ wuhiri bɛ viɛlim ni nyɛ shɛli ka pina tooi tiri ban kpaŋdi bɛ maŋa. == Cherries of Sefrou == Lala cherry of Sefrou mo maa, bee ''el-Beldi'', binwalli zaɣ' kpulli zaɣ' sabinli, ka nyaɣisa din deei yi mooi ka be Morocco tingbanni. bɛ kali puuni, di wula maa nyɛla tilaa. Di balibu din nyaɣisi maa nyɛla din yina mi pahi [[America]] dina zuɣu ka wuhiri di ni tiri binshɛɣu.tihi pam yina bɛni din gbaai yuuni 1960 polo == Kundivihira == 4qcbdge101uxglgqgs4yur955r5rmvm Cure Salée 0 33299 139073 2026-06-05T12:09:17Z Maltima Rabia 5146 Create an article 139073 wikitext text/x-wiki Cure Salèe dm2ujzod9tn3uch7b6z48wa3wl53epn 139074 139073 2026-06-05T12:12:08Z Maltima Rabia 5146 Added content 139074 wikitext text/x-wiki Cure Salèe ( French <nowiki>''</nowiki>Salt Cure<nowiki>''</nowiki>) bɛ Festival of Nomads nyɛla  Tuareg mini Wodaabe zuliya nima laɣimgu shɛli bini laɣimda northern Niger tiŋ shɛli bini boli In-Gall la. Di nyɛla bini niŋdi shɛli saha shɛli saa yi ti gbaara, di tooi niŋdi silimi gɔli September bakɔi dibaa ayi din bahindili lala gɔli maa. Niger Gomlanti nyɛla ŋun piligi lala chuɣu ŋɔ suŋbu yuuni 1990s la saha, ka nyɛ ŋun zalindi di dabisa maa yuuni kam, ( yuuni 2006  silimi gɔli September biɛɣu pinyini dali) dabisi shɛŋa din niŋda ( dabaa ata) di nyɛla din mali asanza nim ka bi kpɛri na tiŋ maa ni dɛindɛimidiba mini ninyuli yulindiba. kfjub5sf2anuw3srw4qj5if80iesjug 139076 139074 2026-06-05T12:16:10Z Maltima Rabia 5146 Added content 139076 wikitext text/x-wiki Cure Salèe ( French <nowiki>''</nowiki>Salt Cure<nowiki>''</nowiki>) bɛ Festival of Nomads nyɛla  Tuareg mini Wodaabe zuliya nima laɣimgu shɛli bini laɣimda northern Niger tiŋ shɛli bini boli In-Gall la. Di nyɛla bini niŋdi shɛli saha shɛli saa yi ti gbaara, di tooi niŋdi silimi gɔli September bakɔi dibaa ayi din bahindili lala gɔli maa. Niger Gomlanti nyɛla ŋun piligi lala chuɣu ŋɔ suŋbu yuuni 1990s la saha, ka nyɛ ŋun zalindi di dabisa maa yuuni kam, ( yuuni 2006  silimi gɔli September biɛɣu pinyini dali) dabisi shɛŋa din niŋda ( dabaa ata) di nyɛla din mali asanza nim ka bi kpɛri na tiŋ maa ni dɛindɛimidiba mini ninyuli yulindiba. Kaya Saa gbaabu nyɛla din nyɛ yɛli kpɛɛni n ti Saharan nima.Tuareg zuliya nim ban laɣimdi Salt flats mini pools din baɣi Ingall ni bi labi neigi bi binkɔbiri kamani niɣi mini buhi ni bi malishili n kpeɣi napoŋ n chaŋ South din yɛn chɛ ka tooi mali alaafee wuuni maa ni. Cure Salèe nyɛla bini dihi shɛli tabili ni di mali anfaani  n ti bi niriba ka lahi nyɛ din kpaŋsiri ti laa bobu din yi kana lala chuɣu ŋɔ ni Cure Salèe kuli nyɛla din mali anfaani kamani tiŋgbani maa laɣingunima. Dini niŋ saha waɣala ka bi daŋ maa bɛ zuliya maa laɣim maa, lala chuɣu ŋɔ chɛ ka bi laɣimda ka tooi ti taba lahabaya, ka di dahi ka tooi lahi kpaŋsi  zosimli bi maŋ sunsuni mini sanbanni. Di yi kana Tuareg mini Wodaabe polo Cure Salèe nyɛla saha shɛli bini mali paɣaba bobu yala n. Chuɣu ŋɔ nyɛla din yaa jɛndi wodaabe nim kali Gerewol, din ni ka nachin polo zaŋ di bi maŋ n wuhi paɣasari shɛba ban bori daba maa. Bi nyɛla ban war wahi ka tooi lahi mali bibaŋsim kamani kaya nɛima shɛbu, zuɣuri malibu mini nachinsi dibu. Di yi kana Tuareg zuliya ni paɣaba nyɛla ban bori dab shɛba ban sahi paɣa malibu, nachin shɛba ban sahi paɣa malibu maa nyɛ ban zaŋdi bi baŋsim kamani laakum ba n nyɛŋ taba, artists, wa wariba, yili yilindiba mini craftmen n wuhiri salo maa. Tuareg laakumi bariba compitisa ka bi mali n piligi chuɣu maa puhibu, ka rasis, yila, waa mini salima nyɛ din dola. Ka chɛ ka chuɣu maa puhibu dabisa maa nakuli nyɛ dabaa ata, chuɣu ŋɔ ni tooi paagi bakɔi ka nomadic laɣimgu ni maa na kuli bɛ lala tiŋ maa ni. i1mtktehcm8cdrtql0aqzphni1ij7io Nyakagunda River 0 33300 139088 2026-06-05T14:00:18Z Kalakpagh 2501 Created article 139088 wikitext text/x-wiki {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Nyakagunda River | native_name = {{native name|fr|Rivière Nyakagunda}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.839639|29.062732|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Nyakagunda River''' ({{langx|fr|Rivière Nyakagunda}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Nyakagunda Mɔɣili Ŋɔ nyɛla din piligi wulinpuhili zaŋ n ti Cibitoke yaɣili ka nyɛ din zori chani wulinluhili zaŋ chaŋ Nyeshenza. Bin din gbaai ni di nyɛla din zori nuzaa chani Rugombo ka di laɣim taba ka bɛ boli Ruziz Mɔɣili.{{sfn|Way: Nyakagunda River (80835489)}} Mɔɣili ŋɔ nyɛla din be [[Ruhwa River]] mini Nyamagana mɔɣili.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Di nyɛla din deegi yikanima kamani 18, 283.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=174}} oon4pt8cx2qp5lf3drxrf4onfe3fd8c 139089 139088 2026-06-05T14:00:56Z Kalakpagh 2501 Updated Content 139089 wikitext text/x-wiki {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Nyakagunda River | native_name = {{native name|fr|Rivière Nyakagunda}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.839639|29.062732|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Nyakagunda River''' ({{langx|fr|Rivière Nyakagunda}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Nyakagunda Mɔɣili Ŋɔ nyɛla din piligi wulinpuhili zaŋ n ti Cibitoke yaɣili ka nyɛ din zori chani wulinluhili zaŋ chaŋ Nyeshenza. Bin din gbaai ni di nyɛla din zori nuzaa chani Rugombo ka di laɣim taba ka bɛ boli Ruziz Mɔɣili.{{sfn|Way: Nyakagunda River (80835489)}} Mɔɣili ŋɔ nyɛla din be [[Ruhwa River]] mini Nyamagana mɔɣili.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Di nyɛla din deegi yikanima kamani 18, 283.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=174}} == Kundivihira == qpb31mlhdpqp2mjezszox2ldn8x0art 139090 139089 2026-06-05T14:16:43Z Kalakpagh 2501 /* Course */ Updated Content 139090 wikitext text/x-wiki {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Nyakagunda River | native_name = {{native name|fr|Rivière Nyakagunda}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.839639|29.062732|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Nyakagunda River''' ({{langx|fr|Rivière Nyakagunda}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Nyakagunda Mɔɣili Ŋɔ nyɛla din piligi wulinpuhili zaŋ n ti Cibitoke yaɣili ka nyɛ din zori chani wulinluhili zaŋ chaŋ Nyeshenza. Bin din gbaai ni di nyɛla din zori nuzaa chani Rugombo ka di laɣim taba ka bɛ boli Ruziz Mɔɣili.{{sfn|Way: Nyakagunda River (80835489)}} Mɔɣili ŋɔ nyɛla din be [[Ruhwa River]] mini Nyamagana mɔɣili.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Di nyɛla din deegi yikanima kamani 18, 283.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=174}} ==Environment== Nyakagunda mɔɣili ŋɔ tiŋgbani maa nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi pukparilim mini tihi sabbu.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali salo pam kamani niriba kɔbisita ni pihita ni yini "per square kilometer" bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|22|C}} yuuni puuni. Lala yaɣili maa nyɛla din mali tulim pam Silimiin goli October, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli din mali maasim pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|20|C}}.{{sfn|nasa}} Yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,391|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli ni saa ni miri pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|233|mm}} ka goli shɛli saa ni bi tooi miri nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}} .{{sfn|nasarain}} == Kundivihira == khn6j8k193m1ltjrazr9tflg7acohw9 139091 139090 2026-06-05T14:18:06Z Kalakpagh 2501 Updated Content 139091 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Nyakagunda River | native_name = {{native name|fr|Rivière Nyakagunda}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.839639|29.062732|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Nyakagunda River''' ({{langx|fr|Rivière Nyakagunda}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Nyakagunda Mɔɣili Ŋɔ nyɛla din piligi wulinpuhili zaŋ n ti Cibitoke yaɣili ka nyɛ din zori chani wulinluhili zaŋ chaŋ Nyeshenza. Bin din gbaai ni di nyɛla din zori nuzaa chani Rugombo ka di laɣim taba ka bɛ boli Ruziz Mɔɣili.{{sfn|Way: Nyakagunda River (80835489)}} Mɔɣili ŋɔ nyɛla din be [[Ruhwa River]] mini Nyamagana mɔɣili.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Di nyɛla din deegi yikanima kamani 18, 283.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=174}} ==Environment== Nyakagunda mɔɣili ŋɔ tiŋgbani maa nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi pukparilim mini tihi sabbu.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali salo pam kamani niriba kɔbisita ni pihita ni yini "per square kilometer" bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|22|C}} yuuni puuni. Lala yaɣili maa nyɛla din mali tulim pam Silimiin goli October, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli din mali maasim pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|20|C}}.{{sfn|nasa}} Yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,391|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli ni saa ni miri pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|233|mm}} ka goli shɛli saa ni bi tooi miri nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}} .{{sfn|nasarain}} == Kundivihira == 0y6711ac6hmhoghp1yvjafmmyalzhaw 139092 139091 2026-06-05T14:27:33Z Kalakpagh 2501 /* Environment */ Updated Content 139092 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Nyakagunda River | native_name = {{native name|fr|Rivière Nyakagunda}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.839639|29.062732|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Nyakagunda River''' ({{langx|fr|Rivière Nyakagunda}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Nyakagunda Mɔɣili Ŋɔ nyɛla din piligi wulinpuhili zaŋ n ti Cibitoke yaɣili ka nyɛ din zori chani wulinluhili zaŋ chaŋ Nyeshenza. Bin din gbaai ni di nyɛla din zori nuzaa chani Rugombo ka di laɣim taba ka bɛ boli Ruziz Mɔɣili.{{sfn|Way: Nyakagunda River (80835489)}} Mɔɣili ŋɔ nyɛla din be [[Ruhwa River]] mini Nyamagana mɔɣili.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Di nyɛla din deegi yikanima kamani 18, 283.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=174}} ==Environment== Nyakagunda mɔɣili ŋɔ tiŋgbani maa nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi pukparilim mini tihi sabbu.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali salo pam kamani niriba kɔbisita ni pihita ni yini "per square kilometer" bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|22|C}} yuuni puuni. Lala yaɣili maa nyɛla din mali tulim pam Silimiin goli October, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli din mali maasim pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|20|C}}.{{sfn|nasa}} Yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,391|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli ni saa ni miri pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|233|mm}} ka goli shɛli saa ni bi tooi miri nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}} .{{sfn|nasarain}} ==Irrigation== Nyakagunda mɔɣili mini Nyamagana mɔɣili nyɛ mɔɣa ayi shɛŋa din tiri Ruzizi din be Cibitoke yaɣili wuuni pukparilim kom, bin din gbaai yuuni 2020 bɛ daa niŋ la binshɛŋa ni bɛ pahi lala yika shɛŋa bɛ ni mali niŋdi pukparilim lala yaɣa maa ka daa mali kom din yirina [[Muhira River]] mini [[Kaburantwa River]].{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=39}} Yuuni 2020 kom din yirina Nyakagunda nyɛla bɛ ni daa yɛliŋ kulibɔŋ ni kilomita dibaa ata ni yikanima kɔbigi zaŋ n ti kawana puu, yikanima kɔbigi ni pihinu zaŋ n ti shinkaafa.{{sfn|Bigirimana|2020}} Mɔɣili maa nyɛla din tiri Lake Dogodogo kom.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=38}} == Kundivihira == 53yni4jw24v6h4hm0u5bb1ajku57o7i 139093 139092 2026-06-05T14:28:36Z Kalakpagh 2501 /* Irrigation */ Updated Content 139093 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Nyakagunda River | native_name = {{native name|fr|Rivière Nyakagunda}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.839639|29.062732|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Nyakagunda River''' ({{langx|fr|Rivière Nyakagunda}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Nyakagunda Mɔɣili Ŋɔ nyɛla din piligi wulinpuhili zaŋ n ti Cibitoke yaɣili ka nyɛ din zori chani wulinluhili zaŋ chaŋ Nyeshenza. Bin din gbaai ni di nyɛla din zori nuzaa chani Rugombo ka di laɣim taba ka bɛ boli Ruziz Mɔɣili.{{sfn|Way: Nyakagunda River (80835489)}} Mɔɣili ŋɔ nyɛla din be [[Ruhwa River]] mini Nyamagana mɔɣili.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Di nyɛla din deegi yikanima kamani 18, 283.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=174}} ==Environment== Nyakagunda mɔɣili ŋɔ tiŋgbani maa nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi pukparilim mini tihi sabbu.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali salo pam kamani niriba kɔbisita ni pihita ni yini "per square kilometer" bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|22|C}} yuuni puuni. Lala yaɣili maa nyɛla din mali tulim pam Silimiin goli October, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli din mali maasim pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|20|C}}.{{sfn|nasa}} Yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,391|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli ni saa ni miri pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|233|mm}} ka goli shɛli saa ni bi tooi miri nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}} .{{sfn|nasarain}} ==Irrigation== Nyakagunda mɔɣili mini Nyamagana mɔɣili nyɛ mɔɣa ayi shɛŋa din tiri Ruzizi din be Cibitoke yaɣili wuuni pukparilim kom, bin din gbaai yuuni 2020 bɛ daa niŋ la binshɛŋa ni bɛ pahi lala yika shɛŋa bɛ ni mali niŋdi pukparilim lala yaɣa maa ka daa mali kom din yirina [[Muhira River]] mini [[Kaburantwa River]].{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=39}} Yuuni 2020 kom din yirina Nyakagunda nyɛla bɛ ni daa yɛliŋ kulibɔŋ ni kilomita dibaa ata ni yikanima kɔbigi zaŋ n ti kawana puu, yikanima kɔbigi ni pihinu zaŋ n ti shinkaafa.{{sfn|Bigirimana|2020}} Mɔɣili maa nyɛla din tiri Lake Dogodogo kom.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=38}} ==See also== *[[List of rivers of Burundi]] ==References== {{reflist|25em}} ==Sources== {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/region-ouest-cibitoke-rugombo-penurie-deau-crainte-des-maladies-des-mains-sales/ |accessdate=2024-08-25 |last=Bahati |first=Jackson |title=Région Ouest Cibitoke/Rugombo : Pénurie d’eau. Crainte des maladies des mains sales |date=19 September 2023}} *{{citation |url=https://rtnb.bi/fr/art.php?idapi=4/3/220 |accessdate=2024-08-25 |language=fr |last=Bigirimana |first=Raphaël |date=19 December 2020 |title=Investir dans l'agriculture contribue au développement intégré du pays (P.N.Mahoromeza)}} *{{citation |url=https://abpinfos.com/des-pluies-diluviennes-menacent-les-activites-agricoles-des-cooperatives-sangwe-dans-le-perimetre-irrigue-de-nyakagunda |last=Hicintuka |first=Jean-Marie |date=5 January 2020 |accessdate=2024-08-25 |language=fr |publisher=Agence Burundaise de Presse |title=Des pluies diluviennes menacent les activités agricoles des coopératives Sangwe dans le périmètre irrigué de Nyakagunda}} *{{citation |title=Les eaux de la plaine de la Rusizi (Burundi) |ISBN=90-75652-01-1 |location=Brussel |year=1996 |last=Mpawenayo |first=Balthazar |publisher=Académie royale des sciences d'outre-mer |url=https://www.kaowarsom.be/documents/MEMOIRES_VERHANDELINGEN/Sciences_naturelles_medicales/Nat.Sc.(NS)_T.23,2_MPAWENAYO,%20B._Les%20eaux%20de%20la%20plaine%20de%20la%20Rusizi%20(Burundi)-%20les%20milieux,%20la%20flore%20et%20la%20v%C3%A9g%C3%A9tation%20algales_1996.PDF |language=fr |accessdate=2024-08-25}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |title=NASA Earth Observations: Population Density |ref={{harvid|nasapop}} |publisher=NASA/SEDAC |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160209064446/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |archivedate=9 February 2016}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |title=NASA Earth Observations Data Set Index |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasa}} |publisher=NASA |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171128214629/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |archivedate=28 November 2017}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |title=NASA Earth Observations: Rainfall (1 month - TRMM) |ref={{harvid|nasarain}} |publisher=NASA/Tropical Rainfall Monitoring Mission|accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190419091014/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |archivedate=19 April 2019}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |title=NASA Earth Observations: Land Cover Classification |ref={{harvid|nasalandcover}} |publisher=NASA/MODIS |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160228161657/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |archivedate=28 February 2016}} *{{citation |url=https://uploads.water-energy-food.org/resources/Etude-de-base-du-bassin-du-lac-Kivu-et-de-la-rivi%C3%A8re-Rusizi.pdf |author=SHER Consult Ltd |title=Etude de base du bassin du lac Kivu et de la rivière Rusizi/Ruzizi |accessdate=2024-08-25 |language=fr |date=December 2020}} *{{citation |url=https://www.unicef.org/burundi/fr/recits/la-riposte-contre-le-chol%C3%A9ra-la-population-de-cibitoke-se-mobilise |accessdate=2024-08-25 |last=Uwamahoro |first=Jean Gabriel |title=La riposte contre le choléra : la population de Cibitoke se mobilise |publisher=Unicef |language=fr |date=15 September 2023}} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/way/80835489 |accessdate=2024-08-25 |title=Way: Nyakagunda River (80835489) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Way: Nyakagunda River (80835489)}} }} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] [[Category:Cibitoke Province]] == Kundivihira == 3tsqc5vcsgyklcdhpcfwr77fqg5n7mt 139094 139093 2026-06-05T14:29:02Z Kalakpagh 2501 /* Kundivihira */ Updated Content 139094 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Nyakagunda River | native_name = {{native name|fr|Rivière Nyakagunda}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.839639|29.062732|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Nyakagunda River''' ({{langx|fr|Rivière Nyakagunda}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Nyakagunda Mɔɣili Ŋɔ nyɛla din piligi wulinpuhili zaŋ n ti Cibitoke yaɣili ka nyɛ din zori chani wulinluhili zaŋ chaŋ Nyeshenza. Bin din gbaai ni di nyɛla din zori nuzaa chani Rugombo ka di laɣim taba ka bɛ boli Ruziz Mɔɣili.{{sfn|Way: Nyakagunda River (80835489)}} Mɔɣili ŋɔ nyɛla din be [[Ruhwa River]] mini Nyamagana mɔɣili.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Di nyɛla din deegi yikanima kamani 18, 283.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=174}} ==Environment== Nyakagunda mɔɣili ŋɔ tiŋgbani maa nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi pukparilim mini tihi sabbu.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali salo pam kamani niriba kɔbisita ni pihita ni yini "per square kilometer" bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|22|C}} yuuni puuni. Lala yaɣili maa nyɛla din mali tulim pam Silimiin goli October, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli din mali maasim pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|20|C}}.{{sfn|nasa}} Yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,391|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli ni saa ni miri pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|233|mm}} ka goli shɛli saa ni bi tooi miri nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}} .{{sfn|nasarain}} ==Irrigation== Nyakagunda mɔɣili mini Nyamagana mɔɣili nyɛ mɔɣa ayi shɛŋa din tiri Ruzizi din be Cibitoke yaɣili wuuni pukparilim kom, bin din gbaai yuuni 2020 bɛ daa niŋ la binshɛŋa ni bɛ pahi lala yika shɛŋa bɛ ni mali niŋdi pukparilim lala yaɣa maa ka daa mali kom din yirina [[Muhira River]] mini [[Kaburantwa River]].{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=39}} Yuuni 2020 kom din yirina Nyakagunda nyɛla bɛ ni daa yɛliŋ kulibɔŋ ni kilomita dibaa ata ni yikanima kɔbigi zaŋ n ti kawana puu, yikanima kɔbigi ni pihinu zaŋ n ti shinkaafa.{{sfn|Bigirimana|2020}} Mɔɣili maa nyɛla din tiri Lake Dogodogo kom.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=38}} ==See also== *[[List of rivers of Burundi]] ==References== {{reflist|25em}} ==Sources== {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/region-ouest-cibitoke-rugombo-penurie-deau-crainte-des-maladies-des-mains-sales/ |accessdate=2024-08-25 |last=Bahati |first=Jackson |title=Région Ouest Cibitoke/Rugombo : Pénurie d’eau. Crainte des maladies des mains sales |date=19 September 2023}} *{{citation |url=https://rtnb.bi/fr/art.php?idapi=4/3/220 |accessdate=2024-08-25 |language=fr |last=Bigirimana |first=Raphaël |date=19 December 2020 |title=Investir dans l'agriculture contribue au développement intégré du pays (P.N.Mahoromeza)}} *{{citation |url=https://abpinfos.com/des-pluies-diluviennes-menacent-les-activites-agricoles-des-cooperatives-sangwe-dans-le-perimetre-irrigue-de-nyakagunda |last=Hicintuka |first=Jean-Marie |date=5 January 2020 |accessdate=2024-08-25 |language=fr |publisher=Agence Burundaise de Presse |title=Des pluies diluviennes menacent les activités agricoles des coopératives Sangwe dans le périmètre irrigué de Nyakagunda}} *{{citation |title=Les eaux de la plaine de la Rusizi (Burundi) |ISBN=90-75652-01-1 |location=Brussel |year=1996 |last=Mpawenayo |first=Balthazar |publisher=Académie royale des sciences d'outre-mer |url=https://www.kaowarsom.be/documents/MEMOIRES_VERHANDELINGEN/Sciences_naturelles_medicales/Nat.Sc.(NS)_T.23,2_MPAWENAYO,%20B._Les%20eaux%20de%20la%20plaine%20de%20la%20Rusizi%20(Burundi)-%20les%20milieux,%20la%20flore%20et%20la%20v%C3%A9g%C3%A9tation%20algales_1996.PDF |language=fr |accessdate=2024-08-25}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |title=NASA Earth Observations: Population Density |ref={{harvid|nasapop}} |publisher=NASA/SEDAC |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160209064446/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |archivedate=9 February 2016}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |title=NASA Earth Observations Data Set Index |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasa}} |publisher=NASA |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171128214629/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |archivedate=28 November 2017}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |title=NASA Earth Observations: Rainfall (1 month - TRMM) |ref={{harvid|nasarain}} |publisher=NASA/Tropical Rainfall Monitoring Mission|accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190419091014/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |archivedate=19 April 2019}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |title=NASA Earth Observations: Land Cover Classification |ref={{harvid|nasalandcover}} |publisher=NASA/MODIS |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160228161657/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |archivedate=28 February 2016}} *{{citation |url=https://uploads.water-energy-food.org/resources/Etude-de-base-du-bassin-du-lac-Kivu-et-de-la-rivi%C3%A8re-Rusizi.pdf |author=SHER Consult Ltd |title=Etude de base du bassin du lac Kivu et de la rivière Rusizi/Ruzizi |accessdate=2024-08-25 |language=fr |date=December 2020}} *{{citation |url=https://www.unicef.org/burundi/fr/recits/la-riposte-contre-le-chol%C3%A9ra-la-population-de-cibitoke-se-mobilise |accessdate=2024-08-25 |last=Uwamahoro |first=Jean Gabriel |title=La riposte contre le choléra : la population de Cibitoke se mobilise |publisher=Unicef |language=fr |date=15 September 2023}} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/way/80835489 |accessdate=2024-08-25 |title=Way: Nyakagunda River (80835489) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Way: Nyakagunda River (80835489)}} }} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] [[Category:Cibitoke Province]] 689qcyciw60iqzxtymbpxesj2je7y3k 139095 139094 2026-06-05T14:29:30Z Kalakpagh 2501 /* See also */ Updated Content 139095 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Nyakagunda River | native_name = {{native name|fr|Rivière Nyakagunda}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.839639|29.062732|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Nyakagunda River''' ({{langx|fr|Rivière Nyakagunda}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Nyakagunda Mɔɣili Ŋɔ nyɛla din piligi wulinpuhili zaŋ n ti Cibitoke yaɣili ka nyɛ din zori chani wulinluhili zaŋ chaŋ Nyeshenza. Bin din gbaai ni di nyɛla din zori nuzaa chani Rugombo ka di laɣim taba ka bɛ boli Ruziz Mɔɣili.{{sfn|Way: Nyakagunda River (80835489)}} Mɔɣili ŋɔ nyɛla din be [[Ruhwa River]] mini Nyamagana mɔɣili.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Di nyɛla din deegi yikanima kamani 18, 283.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=174}} ==Environment== Nyakagunda mɔɣili ŋɔ tiŋgbani maa nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi pukparilim mini tihi sabbu.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali salo pam kamani niriba kɔbisita ni pihita ni yini "per square kilometer" bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|22|C}} yuuni puuni. Lala yaɣili maa nyɛla din mali tulim pam Silimiin goli October, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli din mali maasim pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|20|C}}.{{sfn|nasa}} Yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,391|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli ni saa ni miri pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|233|mm}} ka goli shɛli saa ni bi tooi miri nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}} .{{sfn|nasarain}} ==Irrigation== Nyakagunda mɔɣili mini Nyamagana mɔɣili nyɛ mɔɣa ayi shɛŋa din tiri Ruzizi din be Cibitoke yaɣili wuuni pukparilim kom, bin din gbaai yuuni 2020 bɛ daa niŋ la binshɛŋa ni bɛ pahi lala yika shɛŋa bɛ ni mali niŋdi pukparilim lala yaɣa maa ka daa mali kom din yirina [[Muhira River]] mini [[Kaburantwa River]].{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=39}} Yuuni 2020 kom din yirina Nyakagunda nyɛla bɛ ni daa yɛliŋ kulibɔŋ ni kilomita dibaa ata ni yikanima kɔbigi zaŋ n ti kawana puu, yikanima kɔbigi ni pihinu zaŋ n ti shinkaafa.{{sfn|Bigirimana|2020}} Mɔɣili maa nyɛla din tiri Lake Dogodogo kom.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=38}} ==Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Burundi]] ==References== {{reflist|25em}} ==Sources== {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/region-ouest-cibitoke-rugombo-penurie-deau-crainte-des-maladies-des-mains-sales/ |accessdate=2024-08-25 |last=Bahati |first=Jackson |title=Région Ouest Cibitoke/Rugombo : Pénurie d’eau. Crainte des maladies des mains sales |date=19 September 2023}} *{{citation |url=https://rtnb.bi/fr/art.php?idapi=4/3/220 |accessdate=2024-08-25 |language=fr |last=Bigirimana |first=Raphaël |date=19 December 2020 |title=Investir dans l'agriculture contribue au développement intégré du pays (P.N.Mahoromeza)}} *{{citation |url=https://abpinfos.com/des-pluies-diluviennes-menacent-les-activites-agricoles-des-cooperatives-sangwe-dans-le-perimetre-irrigue-de-nyakagunda |last=Hicintuka |first=Jean-Marie |date=5 January 2020 |accessdate=2024-08-25 |language=fr |publisher=Agence Burundaise de Presse |title=Des pluies diluviennes menacent les activités agricoles des coopératives Sangwe dans le périmètre irrigué de Nyakagunda}} *{{citation |title=Les eaux de la plaine de la Rusizi (Burundi) |ISBN=90-75652-01-1 |location=Brussel |year=1996 |last=Mpawenayo |first=Balthazar |publisher=Académie royale des sciences d'outre-mer |url=https://www.kaowarsom.be/documents/MEMOIRES_VERHANDELINGEN/Sciences_naturelles_medicales/Nat.Sc.(NS)_T.23,2_MPAWENAYO,%20B._Les%20eaux%20de%20la%20plaine%20de%20la%20Rusizi%20(Burundi)-%20les%20milieux,%20la%20flore%20et%20la%20v%C3%A9g%C3%A9tation%20algales_1996.PDF |language=fr |accessdate=2024-08-25}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |title=NASA Earth Observations: Population Density |ref={{harvid|nasapop}} |publisher=NASA/SEDAC |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160209064446/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |archivedate=9 February 2016}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |title=NASA Earth Observations Data Set Index |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasa}} |publisher=NASA |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171128214629/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |archivedate=28 November 2017}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |title=NASA Earth Observations: Rainfall (1 month - TRMM) |ref={{harvid|nasarain}} |publisher=NASA/Tropical Rainfall Monitoring Mission|accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190419091014/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |archivedate=19 April 2019}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |title=NASA Earth Observations: Land Cover Classification |ref={{harvid|nasalandcover}} |publisher=NASA/MODIS |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160228161657/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |archivedate=28 February 2016}} *{{citation |url=https://uploads.water-energy-food.org/resources/Etude-de-base-du-bassin-du-lac-Kivu-et-de-la-rivi%C3%A8re-Rusizi.pdf |author=SHER Consult Ltd |title=Etude de base du bassin du lac Kivu et de la rivière Rusizi/Ruzizi |accessdate=2024-08-25 |language=fr |date=December 2020}} *{{citation |url=https://www.unicef.org/burundi/fr/recits/la-riposte-contre-le-chol%C3%A9ra-la-population-de-cibitoke-se-mobilise |accessdate=2024-08-25 |last=Uwamahoro |first=Jean Gabriel |title=La riposte contre le choléra : la population de Cibitoke se mobilise |publisher=Unicef |language=fr |date=15 September 2023}} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/way/80835489 |accessdate=2024-08-25 |title=Way: Nyakagunda River (80835489) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Way: Nyakagunda River (80835489)}} }} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] [[Category:Cibitoke Province]] s97nf2m46482f0sz7kvbhau7cyw0hrj 139096 139095 2026-06-05T14:30:03Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 139096 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Nyakagunda River | native_name = {{native name|fr|Rivière Nyakagunda}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.839639|29.062732|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Nyakagunda River''' ({{langx|fr|Rivière Nyakagunda}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Nyakagunda Mɔɣili Ŋɔ nyɛla din piligi wulinpuhili zaŋ n ti Cibitoke yaɣili ka nyɛ din zori chani wulinluhili zaŋ chaŋ Nyeshenza. Bin din gbaai ni di nyɛla din zori nuzaa chani Rugombo ka di laɣim taba ka bɛ boli Ruziz Mɔɣili.{{sfn|Way: Nyakagunda River (80835489)}} Mɔɣili ŋɔ nyɛla din be [[Ruhwa River]] mini Nyamagana mɔɣili.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Di nyɛla din deegi yikanima kamani 18, 283.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=174}} ==Environment== Nyakagunda mɔɣili ŋɔ tiŋgbani maa nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi pukparilim mini tihi sabbu.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali salo pam kamani niriba kɔbisita ni pihita ni yini "per square kilometer" bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|22|C}} yuuni puuni. Lala yaɣili maa nyɛla din mali tulim pam Silimiin goli October, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli din mali maasim pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|20|C}}.{{sfn|nasa}} Yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,391|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli ni saa ni miri pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|233|mm}} ka goli shɛli saa ni bi tooi miri nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}} .{{sfn|nasarain}} ==Irrigation== Nyakagunda mɔɣili mini Nyamagana mɔɣili nyɛ mɔɣa ayi shɛŋa din tiri Ruzizi din be Cibitoke yaɣili wuuni pukparilim kom, bin din gbaai yuuni 2020 bɛ daa niŋ la binshɛŋa ni bɛ pahi lala yika shɛŋa bɛ ni mali niŋdi pukparilim lala yaɣa maa ka daa mali kom din yirina [[Muhira River]] mini [[Kaburantwa River]].{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=39}} Yuuni 2020 kom din yirina Nyakagunda nyɛla bɛ ni daa yɛliŋ kulibɔŋ ni kilomita dibaa ata ni yikanima kɔbigi zaŋ n ti kawana puu, yikanima kɔbigi ni pihinu zaŋ n ti shinkaafa.{{sfn|Bigirimana|2020}} Mɔɣili maa nyɛla din tiri Lake Dogodogo kom.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=38}} ==Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Burundi]] ==Kundivihira == {{reflist|25em}} ==Sources== {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/region-ouest-cibitoke-rugombo-penurie-deau-crainte-des-maladies-des-mains-sales/ |accessdate=2024-08-25 |last=Bahati |first=Jackson |title=Région Ouest Cibitoke/Rugombo : Pénurie d’eau. Crainte des maladies des mains sales |date=19 September 2023}} *{{citation |url=https://rtnb.bi/fr/art.php?idapi=4/3/220 |accessdate=2024-08-25 |language=fr |last=Bigirimana |first=Raphaël |date=19 December 2020 |title=Investir dans l'agriculture contribue au développement intégré du pays (P.N.Mahoromeza)}} *{{citation |url=https://abpinfos.com/des-pluies-diluviennes-menacent-les-activites-agricoles-des-cooperatives-sangwe-dans-le-perimetre-irrigue-de-nyakagunda |last=Hicintuka |first=Jean-Marie |date=5 January 2020 |accessdate=2024-08-25 |language=fr |publisher=Agence Burundaise de Presse |title=Des pluies diluviennes menacent les activités agricoles des coopératives Sangwe dans le périmètre irrigué de Nyakagunda}} *{{citation |title=Les eaux de la plaine de la Rusizi (Burundi) |ISBN=90-75652-01-1 |location=Brussel |year=1996 |last=Mpawenayo |first=Balthazar |publisher=Académie royale des sciences d'outre-mer |url=https://www.kaowarsom.be/documents/MEMOIRES_VERHANDELINGEN/Sciences_naturelles_medicales/Nat.Sc.(NS)_T.23,2_MPAWENAYO,%20B._Les%20eaux%20de%20la%20plaine%20de%20la%20Rusizi%20(Burundi)-%20les%20milieux,%20la%20flore%20et%20la%20v%C3%A9g%C3%A9tation%20algales_1996.PDF |language=fr |accessdate=2024-08-25}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |title=NASA Earth Observations: Population Density |ref={{harvid|nasapop}} |publisher=NASA/SEDAC |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160209064446/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |archivedate=9 February 2016}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |title=NASA Earth Observations Data Set Index |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasa}} |publisher=NASA |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171128214629/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |archivedate=28 November 2017}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |title=NASA Earth Observations: Rainfall (1 month - TRMM) |ref={{harvid|nasarain}} |publisher=NASA/Tropical Rainfall Monitoring Mission|accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190419091014/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |archivedate=19 April 2019}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |title=NASA Earth Observations: Land Cover Classification |ref={{harvid|nasalandcover}} |publisher=NASA/MODIS |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160228161657/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |archivedate=28 February 2016}} *{{citation |url=https://uploads.water-energy-food.org/resources/Etude-de-base-du-bassin-du-lac-Kivu-et-de-la-rivi%C3%A8re-Rusizi.pdf |author=SHER Consult Ltd |title=Etude de base du bassin du lac Kivu et de la rivière Rusizi/Ruzizi |accessdate=2024-08-25 |language=fr |date=December 2020}} *{{citation |url=https://www.unicef.org/burundi/fr/recits/la-riposte-contre-le-chol%C3%A9ra-la-population-de-cibitoke-se-mobilise |accessdate=2024-08-25 |last=Uwamahoro |first=Jean Gabriel |title=La riposte contre le choléra : la population de Cibitoke se mobilise |publisher=Unicef |language=fr |date=15 September 2023}} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/way/80835489 |accessdate=2024-08-25 |title=Way: Nyakagunda River (80835489) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Way: Nyakagunda River (80835489)}} }} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] [[Category:Cibitoke Province]] rdqdmtwakgn4m01skq2alh1q0qjngzm 139097 139096 2026-06-05T14:30:43Z Kalakpagh 2501 /* Sources */ Updated Content 139097 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Nyakagunda River | native_name = {{native name|fr|Rivière Nyakagunda}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.839639|29.062732|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Nyakagunda River''' ({{langx|fr|Rivière Nyakagunda}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Nyakagunda Mɔɣili Ŋɔ nyɛla din piligi wulinpuhili zaŋ n ti Cibitoke yaɣili ka nyɛ din zori chani wulinluhili zaŋ chaŋ Nyeshenza. Bin din gbaai ni di nyɛla din zori nuzaa chani Rugombo ka di laɣim taba ka bɛ boli Ruziz Mɔɣili.{{sfn|Way: Nyakagunda River (80835489)}} Mɔɣili ŋɔ nyɛla din be [[Ruhwa River]] mini Nyamagana mɔɣili.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Di nyɛla din deegi yikanima kamani 18, 283.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=174}} ==Environment== Nyakagunda mɔɣili ŋɔ tiŋgbani maa nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi pukparilim mini tihi sabbu.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali salo pam kamani niriba kɔbisita ni pihita ni yini "per square kilometer" bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|22|C}} yuuni puuni. Lala yaɣili maa nyɛla din mali tulim pam Silimiin goli October, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli din mali maasim pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|20|C}}.{{sfn|nasa}} Yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,391|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli ni saa ni miri pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|233|mm}} ka goli shɛli saa ni bi tooi miri nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}} .{{sfn|nasarain}} ==Irrigation== Nyakagunda mɔɣili mini Nyamagana mɔɣili nyɛ mɔɣa ayi shɛŋa din tiri Ruzizi din be Cibitoke yaɣili wuuni pukparilim kom, bin din gbaai yuuni 2020 bɛ daa niŋ la binshɛŋa ni bɛ pahi lala yika shɛŋa bɛ ni mali niŋdi pukparilim lala yaɣa maa ka daa mali kom din yirina [[Muhira River]] mini [[Kaburantwa River]].{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=39}} Yuuni 2020 kom din yirina Nyakagunda nyɛla bɛ ni daa yɛliŋ kulibɔŋ ni kilomita dibaa ata ni yikanima kɔbigi zaŋ n ti kawana puu, yikanima kɔbigi ni pihinu zaŋ n ti shinkaafa.{{sfn|Bigirimana|2020}} Mɔɣili maa nyɛla din tiri Lake Dogodogo kom.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=38}} ==Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Burundi]] ==Kundivihira == {{reflist|25em}} ==Din yi shɛli na == {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/region-ouest-cibitoke-rugombo-penurie-deau-crainte-des-maladies-des-mains-sales/ |accessdate=2024-08-25 |last=Bahati |first=Jackson |title=Région Ouest Cibitoke/Rugombo : Pénurie d’eau. Crainte des maladies des mains sales |date=19 September 2023}} *{{citation |url=https://rtnb.bi/fr/art.php?idapi=4/3/220 |accessdate=2024-08-25 |language=fr |last=Bigirimana |first=Raphaël |date=19 December 2020 |title=Investir dans l'agriculture contribue au développement intégré du pays (P.N.Mahoromeza)}} *{{citation |url=https://abpinfos.com/des-pluies-diluviennes-menacent-les-activites-agricoles-des-cooperatives-sangwe-dans-le-perimetre-irrigue-de-nyakagunda |last=Hicintuka |first=Jean-Marie |date=5 January 2020 |accessdate=2024-08-25 |language=fr |publisher=Agence Burundaise de Presse |title=Des pluies diluviennes menacent les activités agricoles des coopératives Sangwe dans le périmètre irrigué de Nyakagunda}} *{{citation |title=Les eaux de la plaine de la Rusizi (Burundi) |ISBN=90-75652-01-1 |location=Brussel |year=1996 |last=Mpawenayo |first=Balthazar |publisher=Académie royale des sciences d'outre-mer |url=https://www.kaowarsom.be/documents/MEMOIRES_VERHANDELINGEN/Sciences_naturelles_medicales/Nat.Sc.(NS)_T.23,2_MPAWENAYO,%20B._Les%20eaux%20de%20la%20plaine%20de%20la%20Rusizi%20(Burundi)-%20les%20milieux,%20la%20flore%20et%20la%20v%C3%A9g%C3%A9tation%20algales_1996.PDF |language=fr |accessdate=2024-08-25}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |title=NASA Earth Observations: Population Density |ref={{harvid|nasapop}} |publisher=NASA/SEDAC |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160209064446/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |archivedate=9 February 2016}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |title=NASA Earth Observations Data Set Index |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasa}} |publisher=NASA |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171128214629/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |archivedate=28 November 2017}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |title=NASA Earth Observations: Rainfall (1 month - TRMM) |ref={{harvid|nasarain}} |publisher=NASA/Tropical Rainfall Monitoring Mission|accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190419091014/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |archivedate=19 April 2019}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |title=NASA Earth Observations: Land Cover Classification |ref={{harvid|nasalandcover}} |publisher=NASA/MODIS |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160228161657/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |archivedate=28 February 2016}} *{{citation |url=https://uploads.water-energy-food.org/resources/Etude-de-base-du-bassin-du-lac-Kivu-et-de-la-rivi%C3%A8re-Rusizi.pdf |author=SHER Consult Ltd |title=Etude de base du bassin du lac Kivu et de la rivière Rusizi/Ruzizi |accessdate=2024-08-25 |language=fr |date=December 2020}} *{{citation |url=https://www.unicef.org/burundi/fr/recits/la-riposte-contre-le-chol%C3%A9ra-la-population-de-cibitoke-se-mobilise |accessdate=2024-08-25 |last=Uwamahoro |first=Jean Gabriel |title=La riposte contre le choléra : la population de Cibitoke se mobilise |publisher=Unicef |language=fr |date=15 September 2023}} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/way/80835489 |accessdate=2024-08-25 |title=Way: Nyakagunda River (80835489) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Way: Nyakagunda River (80835489)}} }} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] [[Category:Cibitoke Province]] qvgmbw1g8im0acyf7635pf3rxgmxugb International Festival of the Sahara 0 33301 139098 2026-06-05T14:36:38Z K.D.Nburidiba 4111 Created a bee article 139098 wikitext text/x-wiki '''International Festival of the Sahara''' nyɛla yuuni chuɣu ka bɛ puhirili Douz yaɣili, Tunisia tingbanni. ogbodtmw0ayltneee1sw8s6j6pfiqfy 139100 139098 2026-06-05T14:39:47Z K.D.Nburidiba 4111 Added a content 139100 wikitext text/x-wiki '''International Festival of the Sahara''' nyɛla yuuni chuɣu ka bɛ puhirili Douz yaɣili, Tunisia tingbanni. == Taarihi == chuɣu shɛli bɛ ni boli ''Camel'' ''chuɣu'', pilila yuuni 1910 lala saha ka Tunisia daa na be French nima sulinsi puuni maa. f1ofr9vm05k2bqpsrhltw99wzwauj97 139114 139100 2026-06-05T15:20:27Z K.D.Nburidiba 4111 Added a content 139114 wikitext text/x-wiki '''International Festival of the Sahara''' nyɛla yuuni chuɣu ka bɛ puhirili Douz yaɣili, Tunisia tingbanni. == Taarihi == chuɣu shɛli bɛ ni boli ''Camel'' ''chuɣu'', pilila yuuni 1910 lala saha ka Tunisia daa na be French nima sulinsi puuni maa. Yuuni 1967 Habib Bourguiba ni daa bɔrili shɛm, bɛ daa wuhima di biɛhigu.Tunisia nima tuuli prezenti n daa che ka di lebi chuɣu kurili shɛli be ni pun mi. 54n3fugvosx4eyz1pfsyle1u6ndbzhd 139116 139114 2026-06-05T15:24:15Z K.D.Nburidiba 4111 Added a content 139116 wikitext text/x-wiki '''International Festival of the Sahara''' nyɛla yuuni chuɣu ka bɛ puhirili Douz yaɣili, Tunisia tingbanni. == Taarihi == chuɣu shɛli bɛ ni boli ''Camel'' ''chuɣu'', pilila yuuni 1910 lala saha ka Tunisia daa na be French nima sulinsi puuni maa. Yuuni 1967 Habib Bourguiba ni daa bɔrili shɛm, bɛ daa wuhima di biɛhigu.Tunisia nima tuuli prezenti n daa che ka di lebi chuɣu kurili shɛli be ni pun mi. M'hammed Marzougui, ŋun zaŋ o nyɛvili m pa talima ni niriba baŋ biɛhigu ni nyɛ binshɛli ni kali, n nyɛ ŋun daa kpa lala chuɣu maa ramfcll8ind2i2b7bn1egn3icxdydd4 139118 139116 2026-06-05T15:29:21Z K.D.Nburidiba 4111 Added a content 139118 wikitext text/x-wiki '''International Festival of the Sahara''' nyɛla yuuni chuɣu ka bɛ puhirili Douz yaɣili, Tunisia tingbanni. == Taarihi == chuɣu shɛli bɛ ni boli ''Camel'' ''chuɣu'', pilila yuuni 1910 lala saha ka Tunisia daa na be French nima sulinsi puuni maa. Yuuni 1967 Habib Bourguiba ni daa bɔrili shɛm, bɛ daa wuhima di biɛhigu.Tunisia nima tuuli prezenti n daa che ka di lebi chuɣu kurili shɛli be ni pun mi. M'hammed Marzougui, ŋun zaŋ o nyɛvili m pa talima ni niriba baŋ biɛhigu ni nyɛ binshɛli ni kali, n nyɛ ŋun daa kpa lala chuɣu maa Hali ni zuŋɔ, yuuni kam December goli ni dabaa anahi, ninvuɣ' tuhi, di tooi nyɛla Tunisia nima ko ni Maghrebien tiŋ shɛŋa zɔri mi n chani Douz. tvqcmv2rdxhx1ezgrqkt6e8iigvs0zs 139120 139118 2026-06-05T15:34:31Z K.D.Nburidiba 4111 Added a section 139120 wikitext text/x-wiki '''International Festival of the Sahara''' nyɛla yuuni chuɣu ka bɛ puhirili Douz yaɣili, Tunisia tingbanni. == Taarihi == chuɣu shɛli bɛ ni boli ''Camel'' ''chuɣu'', pilila yuuni 1910 lala saha ka Tunisia daa na be French nima sulinsi puuni maa. Yuuni 1967 Habib Bourguiba ni daa bɔrili shɛm, bɛ daa wuhima di biɛhigu.Tunisia nima tuuli prezenti n daa che ka di lebi chuɣu kurili shɛli be ni pun mi. M'hammed Marzougui, ŋun zaŋ o nyɛvili m pa talima ni niriba baŋ biɛhigu ni nyɛ binshɛli ni kali, n nyɛ ŋun daa kpa lala chuɣu maa Hali ni zuŋɔ, yuuni kam December goli ni dabaa anahi, ninvuɣ' tuhi, di tooi nyɛla Tunisia nima ko ni Maghrebien tiŋ shɛŋa zɔri mi n chani Douz. == Chuɣu maa == Bɛ yi niŋ aduwa naai, diɛma maa maŋmaŋa m paya, H'naiech bolli paaki maa ni biɛhigu noli maa tooni din kuli gili Bedouin tenti maa. 8ccit5nqi0p64nbp5e9sicmw9ptl4sp 139121 139120 2026-06-05T15:37:28Z K.D.Nburidiba 4111 Added a content 139121 wikitext text/x-wiki '''International Festival of the Sahara''' nyɛla yuuni chuɣu ka bɛ puhirili Douz yaɣili, Tunisia tingbanni. == Taarihi == chuɣu shɛli bɛ ni boli ''Camel'' ''chuɣu'', pilila yuuni 1910 lala saha ka Tunisia daa na be French nima sulinsi puuni maa. Yuuni 1967 Habib Bourguiba ni daa bɔrili shɛm, bɛ daa wuhima di biɛhigu.Tunisia nima tuuli prezenti n daa che ka di lebi chuɣu kurili shɛli be ni pun mi. M'hammed Marzougui, ŋun zaŋ o nyɛvili m pa talima ni niriba baŋ biɛhigu ni nyɛ binshɛli ni kali, n nyɛ ŋun daa kpa lala chuɣu maa Hali ni zuŋɔ, yuuni kam December goli ni dabaa anahi, ninvuɣ' tuhi, di tooi nyɛla Tunisia nima ko ni Maghrebien tiŋ shɛŋa zɔri mi n chani Douz. == Chuɣu maa == Bɛ yi niŋ aduwa naai, diɛma maa maŋmaŋa m paya, H'naiech bolli paaki maa ni biɛhigu noli maa tooni din kuli gili Bedouin tenti maa. Camel marathon nima, ''fantasia''- galloping Arab yu'bariba, ni Bedouin amiliya ni ''sloughi'' desert puuni bahi. lxkd1sgl401mg7s983smpr9r0s6sve4 139123 139121 2026-06-05T15:42:32Z K.D.Nburidiba 4111 Added a content 139123 wikitext text/x-wiki '''International Festival of the Sahara''' nyɛla yuuni chuɣu ka bɛ puhirili Douz yaɣili, Tunisia tingbanni. == Taarihi == chuɣu shɛli bɛ ni boli ''Camel'' ''chuɣu'', pilila yuuni 1910 lala saha ka Tunisia daa na be French nima sulinsi puuni maa. Yuuni 1967 Habib Bourguiba ni daa bɔrili shɛm, bɛ daa wuhima di biɛhigu.Tunisia nima tuuli prezenti n daa che ka di lebi chuɣu kurili shɛli be ni pun mi. M'hammed Marzougui, ŋun zaŋ o nyɛvili m pa talima ni niriba baŋ biɛhigu ni nyɛ binshɛli ni kali, n nyɛ ŋun daa kpa lala chuɣu maa Hali ni zuŋɔ, yuuni kam December goli ni dabaa anahi, ninvuɣ' tuhi, di tooi nyɛla Tunisia nima ko ni Maghrebien tiŋ shɛŋa zɔri mi n chani Douz. == Chuɣu maa == Bɛ yi niŋ aduwa naai, diɛma maa maŋmaŋa m paya, H'naiech bolli paaki maa ni biɛhigu noli maa tooni din kuli gili Bedouin tenti maa. Camel marathon nima, ''fantasia''- galloping Arab yu'bariba, ni Bedouin amiliya ni ''sloughi'' desert puuni bahi. Yuŋ yi zibi, diŋduys nima maa ni yili yila nima ka wa wahi.kpatabo maŋli maa nyɛla yɛltɔɣ' taɣimalisi bee salima salimbu ka ban tooi niŋdi li maa mi zaŋ bɛ nyɔri ni kpa taba, kamani Abdellatif Belgacem 01c5ieygimo0wer3q4moac7f8ncv5c8 139128 139123 2026-06-05T15:45:28Z K.D.Nburidiba 4111 Added a content 139128 wikitext text/x-wiki '''International Festival of the Sahara''' nyɛla yuuni chuɣu ka bɛ puhirili Douz yaɣili, Tunisia tingbanni. == Taarihi == chuɣu shɛli bɛ ni boli ''Camel'' ''chuɣu'', pilila yuuni 1910 lala saha ka Tunisia daa na be French nima sulinsi puuni maa. Yuuni 1967 Habib Bourguiba ni daa bɔrili shɛm, bɛ daa wuhima di biɛhigu.Tunisia nima tuuli prezenti n daa che ka di lebi chuɣu kurili shɛli be ni pun mi. M'hammed Marzougui, ŋun zaŋ o nyɛvili m pa talima ni niriba baŋ biɛhigu ni nyɛ binshɛli ni kali, n nyɛ ŋun daa kpa lala chuɣu maa Hali ni zuŋɔ, yuuni kam December goli ni dabaa anahi, ninvuɣ' tuhi, di tooi nyɛla Tunisia nima ko ni Maghrebien tiŋ shɛŋa zɔri mi n chani Douz. == Chuɣu maa == Bɛ yi niŋ aduwa naai, diɛma maa maŋmaŋa m paya, H'naiech bolli paaki maa ni biɛhigu noli maa tooni din kuli gili Bedouin tenti maa. Camel marathon nima, ''fantasia''- galloping Arab yu'bariba, ni Bedouin amiliya ni ''sloughi'' desert puuni bahi. Yuŋ yi zibi, diŋduys nima maa ni yili yila nima ka wa wahi.kpatabo maŋli maa nyɛla yɛltɔɣ' taɣimalisi bee salima salimbu ka ban tooi niŋdi li maa mi zaŋ bɛ nyɔri ni kpa taba, kamani Abdellatif Belgacem Lala chuɣu ŋɔ maa lebila anfaani soli ni ninyula shee ka anfooni ŋmari a ni lahabali niriba duniya yili zaa chani ni. 46v3db80t4jg34d6j6smoh9tc3uduw8 139130 139128 2026-06-05T15:47:23Z K.D.Nburidiba 4111 Added a reference 139130 wikitext text/x-wiki '''International Festival of the Sahara''' nyɛla yuuni chuɣu ka bɛ puhirili Douz yaɣili, Tunisia tingbanni. == Taarihi == chuɣu shɛli bɛ ni boli ''laajumi'' ''chuɣu'', pilila yuuni 1910 lala saha ka Tunisia daa na be French nima sulinsi puuni maa. Yuuni 1967 Habib Bourguiba ni daa bɔrili shɛm, bɛ daa wuhima di biɛhigu.Tunisia nima tuuli prezenti n daa che ka di lebi chuɣu kurili shɛli be ni pun mi. M'hammed Marzougui, ŋun zaŋ o nyɛvili m pa talima ni niriba baŋ biɛhigu ni nyɛ binshɛli ni kali, n nyɛ ŋun daa kpa lala chuɣu maa Hali ni zuŋɔ, yuuni kam December goli ni dabaa anahi, ninvuɣ' tuhi, di tooi nyɛla Tunisia nima ko ni Maghrebien tiŋ shɛŋa zɔri mi n chani Douz.<ref>{{Cite web|last=douz.org|title=Festival de Douz|url=http://www.festivaldouz.org.tn/|access-date=2026-06-05|website=www.festivaldouz.org.tn}}</ref> == Chuɣu maa == Bɛ yi niŋ aduwa naai, diɛma maa maŋmaŋa m paya, H'naiech bolli paaki maa ni biɛhigu noli maa tooni din kuli gili Bedouin tenti maa. Camel marathon nima, ''fantasia''- galloping Arab yu'bariba, ni Bedouin amiliya ni ''sloughi'' desert puuni bahi. Yuŋ yi zibi, diŋduys nima maa ni yili yila nima ka wa wahi.kpatabo maŋli maa nyɛla yɛltɔɣ' taɣimalisi bee salima salimbu ka ban tooi niŋdi li maa mi zaŋ bɛ nyɔri ni kpa taba, kamani Abdellatif Belgacem Lala chuɣu ŋɔ maa lebila anfaani soli ni ninyula shee ka anfooni ŋmari a ni lahabali niriba duniya yili zaa chani ni. kt0o2fegellf6ci9s0uapvp70gctuj4 139131 139130 2026-06-05T15:50:20Z K.D.Nburidiba 4111 Added a reference 139131 wikitext text/x-wiki '''International Festival of the Sahara''' nyɛla yuuni chuɣu ka bɛ puhirili Douz yaɣili, Tunisia tingbanni. == Taarihi == chuɣu shɛli bɛ ni boli ''laajumi'' ''chuɣu'', pilila yuuni 1910 lala saha ka Tunisia daa na be French nima sulinsi puuni maa. Yuuni 1967 Habib Bourguiba ni daa bɔrili shɛm, bɛ daa wuhima di biɛhigu.Tunisia nima tuuli prezenti n daa che ka di lebi chuɣu kurili shɛli be ni pun mi. M'hammed Marzougui, ŋun zaŋ o nyɛvili m pa talima ni niriba baŋ biɛhigu ni nyɛ binshɛli ni kali, n nyɛ ŋun daa kpa lala chuɣu maa Hali ni zuŋɔ, yuuni kam December goli ni dabaa anahi, ninvuɣ' tuhi, di tooi nyɛla Tunisia nima ko ni Maghrebien tiŋ shɛŋa zɔri mi n chani Douz.<ref>{{Cite web|last=douz.org|title=Festival de Douz|url=http://www.festivaldouz.org.tn/|access-date=2026-06-05|website=www.festivaldouz.org.tn}}</ref> == Chuɣu maa == Bɛ yi niŋ aduwa naai, diɛma maa maŋmaŋa m paya, H'naiech bolli paaki maa ni biɛhigu noli maa tooni din kuli gili Bedouin tenti maa. Camel marathon nima, ''fantasia''- galloping Arab yu'bariba, ni Bedouin amiliya ni ''sloughi'' desert puuni bahi. Yuŋ yi zibi, diŋduys nima maa ni yili yila nima ka wa wahi.kpatabo maŋli maa nyɛla yɛltɔɣ' taɣimalisi bee salima salimbu ka ban tooi niŋdi li maa mi zaŋ bɛ nyɔri ni kpa taba, kamani Abdellatif Belgacem<ref>{{Cite web|title=PILOT GUIDES – TRAVEL – EXPLORE – LEARN|url=https://www.pilotguides.com/|access-date=2026-06-05|website=PILOT GUIDES|language=en-GB}}</ref> Lala chuɣu ŋɔ maa lebila anfaani soli ni ninyula shee ka anfooni ŋmari a ni lahabali niriba duniya yili zaa chani ni. 5jso21qt0us8tomd0sjeqvcqrztdzlo 139132 139131 2026-06-05T15:51:58Z K.D.Nburidiba 4111 Added a link 139132 wikitext text/x-wiki '''International Festival of the Sahara''' nyɛla yuuni chuɣu ka bɛ puhirili Douz yaɣili, Tunisia tingbanni. == Taarihi == [[chuɣu]] shɛli bɛ ni boli ''laajumi'' ''chuɣu'', pilila yuuni 1910 lala saha ka Tunisia daa na be French nima sulinsi puuni maa. Yuuni 1967 Habib Bourguiba ni daa bɔrili shɛm, bɛ daa wuhima di biɛhigu.Tunisia nima tuuli prezenti n daa che ka di lebi chuɣu kurili shɛli be ni pun mi. M'hammed Marzougui, ŋun zaŋ o nyɛvili m pa talima ni niriba baŋ biɛhigu ni nyɛ binshɛli ni kali, n nyɛ ŋun daa kpa lala chuɣu maa Hali ni zuŋɔ, yuuni kam December goli ni dabaa anahi, ninvuɣ' tuhi, di tooi nyɛla Tunisia nima ko ni Maghrebien tiŋ shɛŋa zɔri mi n chani Douz.<ref>{{Cite web|last=douz.org|title=Festival de Douz|url=http://www.festivaldouz.org.tn/|access-date=2026-06-05|website=www.festivaldouz.org.tn}}</ref> == Chuɣu maa == Bɛ yi niŋ aduwa naai, diɛma maa maŋmaŋa m paya, H'naiech bolli paaki maa ni biɛhigu noli maa tooni din kuli gili Bedouin tenti maa. Camel marathon nima, ''fantasia''- galloping Arab yu'bariba, ni Bedouin amiliya ni ''sloughi'' desert puuni bahi. Yuŋ yi zibi, diŋduys nima maa ni yili yila nima ka wa wahi.kpatabo maŋli maa nyɛla yɛltɔɣ' taɣimalisi bee salima salimbu ka ban tooi niŋdi li maa mi zaŋ bɛ nyɔri ni kpa taba, kamani Abdellatif Belgacem<ref>{{Cite web|title=PILOT GUIDES – TRAVEL – EXPLORE – LEARN|url=https://www.pilotguides.com/|access-date=2026-06-05|website=PILOT GUIDES|language=en-GB}}</ref> Lala chuɣu ŋɔ maa lebila anfaani soli ni ninyula shee ka anfooni ŋmari a ni lahabali niriba duniya yili zaa chani ni. == Kundivihira == hm64ur0one6ds13g7wng0sr8p3565zr 139133 139132 2026-06-05T15:52:47Z K.D.Nburidiba 4111 Added a link 139133 wikitext text/x-wiki '''International Festival of the Sahara''' nyɛla yuuni chuɣu ka bɛ puhirili Douz yaɣili, [[Tunisia]] tingbanni. == Taarihi == [[chuɣu]] shɛli bɛ ni boli ''laajumi'' ''chuɣu'', pilila yuuni 1910 lala saha ka Tunisia daa na be French nima sulinsi puuni maa. Yuuni 1967 Habib Bourguiba ni daa bɔrili shɛm, bɛ daa wuhima di biɛhigu.Tunisia nima tuuli prezenti n daa che ka di lebi chuɣu kurili shɛli be ni pun mi. M'hammed Marzougui, ŋun zaŋ o nyɛvili m pa talima ni niriba baŋ biɛhigu ni nyɛ binshɛli ni kali, n nyɛ ŋun daa kpa lala chuɣu maa Hali ni zuŋɔ, yuuni kam December goli ni dabaa anahi, ninvuɣ' tuhi, di tooi nyɛla Tunisia nima ko ni Maghrebien tiŋ shɛŋa zɔri mi n chani Douz.<ref>{{Cite web|last=douz.org|title=Festival de Douz|url=http://www.festivaldouz.org.tn/|access-date=2026-06-05|website=www.festivaldouz.org.tn}}</ref> == Chuɣu maa == Bɛ yi niŋ aduwa naai, diɛma maa maŋmaŋa m paya, H'naiech bolli paaki maa ni biɛhigu noli maa tooni din kuli gili Bedouin tenti maa. Camel marathon nima, ''fantasia''- galloping Arab yu'bariba, ni Bedouin amiliya ni ''sloughi'' desert puuni bahi. Yuŋ yi zibi, diŋduys nima maa ni yili yila nima ka wa wahi.kpatabo maŋli maa nyɛla yɛltɔɣ' taɣimalisi bee salima salimbu ka ban tooi niŋdi li maa mi zaŋ bɛ nyɔri ni kpa taba, kamani Abdellatif Belgacem<ref>{{Cite web|title=PILOT GUIDES – TRAVEL – EXPLORE – LEARN|url=https://www.pilotguides.com/|access-date=2026-06-05|website=PILOT GUIDES|language=en-GB}}</ref> Lala chuɣu ŋɔ maa lebila anfaani soli ni ninyula shee ka anfooni ŋmari a ni lahabali niriba duniya yili zaa chani ni. == Kundivihira == aapd5734wvriev2dv6slxcjo650slmr 139135 139133 2026-06-05T15:54:47Z K.D.Nburidiba 4111 Added a link 139135 wikitext text/x-wiki '''International Festival of the Sahara''' nyɛla yuuni chuɣu ka bɛ puhirili Douz yaɣili, [[Tunisia]] tingbanni. == Taarihi == [[chuɣu]] shɛli bɛ ni boli ''laakumi'' ''chuɣu'', pilila yuuni 1910 lala saha ka Tunisia daa na be French nima sulinsi puuni maa. Yuuni 1967 Habib Bourguiba ni daa bɔrili shɛm, bɛ daa wuhima di biɛhigu.Tunisia nima tuuli prezenti n daa che ka di lebi chuɣu kurili shɛli be ni pun mi. M'hammed Marzougui, ŋun zaŋ o nyɛvili m pa talima ni niriba baŋ biɛhigu ni nyɛ binshɛli ni kali, n nyɛ ŋun daa kpa lala chuɣu maa Hali ni zuŋɔ, yuuni kam December goli ni dabaa anahi, ninvuɣ' tuhi, di tooi nyɛla [[Tunisia]] nima ko ni Maghrebien tiŋ shɛŋa zɔri mi n chani Douz.<ref>{{Cite web|last=douz.org|title=Festival de Douz|url=http://www.festivaldouz.org.tn/|access-date=2026-06-05|website=www.festivaldouz.org.tn}}</ref> == Chuɣu maa == Bɛ yi niŋ aduwa naai, diɛma maa maŋmaŋa m paya, H'naiech bolli paaki maa ni biɛhigu noli maa tooni din kuli gili Bedouin tenti maa. Laakumi kpatabo nima, ''fantasia''- galloping Arab yu'bariba, ni Bedouin amiliya ni ''sloughi'' desert puuni bahi. Yuŋ yi zibi, diŋduys nima maa ni yili yila nima ka wa wahi.kpatabo maŋli maa nyɛla yɛltɔɣ' taɣimalisi bee salima salimbu ka ban tooi niŋdi li maa mi zaŋ bɛ nyɔri ni kpa taba, kamani Abdellatif Belgacem<ref>{{Cite web|title=PILOT GUIDES – TRAVEL – EXPLORE – LEARN|url=https://www.pilotguides.com/|access-date=2026-06-05|website=PILOT GUIDES|language=en-GB}}</ref> Lala chuɣu ŋɔ maa lebila anfaani soli ni ninyula shee ka anfooni ŋmari a ni lahabali niriba duniya yili zaa chani ni. == Kundivihira == 7cdqlpliyvqyv111f5b23qe2lxlta9w Nyamagana River 0 33302 139099 2026-06-05T14:39:15Z Kalakpagh 2501 Updated Content 139099 wikitext text/x-wiki {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Nyamagana River | native_name = {{native name|fr|Rivière Nyamagana}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.93435|29.133044|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Nyamagana Mɔɣili''' ({{langx|fr|Rivière Nyamagana}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. qlvz6cwwojrgzfqvkx4jcfign93xh3a 139101 139099 2026-06-05T14:44:22Z Kalakpagh 2501 Updated Content 139101 wikitext text/x-wiki {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Nyamagana River | native_name = {{native name|fr|Rivière Nyamagana}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.93435|29.133044|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Nyamagana Mɔɣili''' ({{langx|fr|Rivière Nyamagana}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Nyamagana Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi wulinpuhili polo zaŋ n ti Cibitoke yaɣili din miri tiŋgbani maa tarisi ni Rwanda. Di nyɛla din zori wulinluhili chani Mabayi, Nyakiband n ti pahi Mugina pɔi ka naayi gari Cibitoke chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]] .{{sfn|Relation: Nyamagana (17503876)}} Mɔɣili maa zuɣusaa polo kom ŋɔ nyɛla din zori chani Mumirrwa.{{sfn|Plan régional de mise en œuvre...|p=3}} Mɔɣili maa kom nyɛla din zori chani n ti kpalindi Lake Dogodogo.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=38}} mhdax24cf46ew6rstztuj0qf6j46z6s 139102 139101 2026-06-05T14:44:46Z Kalakpagh 2501 Updated Content 139102 wikitext text/x-wiki {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Nyamagana River | native_name = {{native name|fr|Rivière Nyamagana}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.93435|29.133044|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Nyamagana Mɔɣili''' ({{langx|fr|Rivière Nyamagana}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Nyamagana Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi wulinpuhili polo zaŋ n ti Cibitoke yaɣili din miri tiŋgbani maa tarisi ni Rwanda. Di nyɛla din zori wulinluhili chani Mabayi, Nyakiband n ti pahi Mugina pɔi ka naayi gari Cibitoke chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]] .{{sfn|Relation: Nyamagana (17503876)}} Mɔɣili maa zuɣusaa polo kom ŋɔ nyɛla din zori chani Mumirrwa.{{sfn|Plan régional de mise en œuvre...|p=3}} Mɔɣili maa kom nyɛla din zori chani n ti kpalindi Lake Dogodogo.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=38}} == Kundivihira == 3wgpeh4f3k3q6llzk9f5ack70ymzttl 139103 139102 2026-06-05T14:45:18Z Kalakpagh 2501 added databox 139103 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Nyamagana River | native_name = {{native name|fr|Rivière Nyamagana}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.93435|29.133044|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Nyamagana Mɔɣili''' ({{langx|fr|Rivière Nyamagana}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Nyamagana Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi wulinpuhili polo zaŋ n ti Cibitoke yaɣili din miri tiŋgbani maa tarisi ni Rwanda. Di nyɛla din zori wulinluhili chani Mabayi, Nyakiband n ti pahi Mugina pɔi ka naayi gari Cibitoke chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]] .{{sfn|Relation: Nyamagana (17503876)}} Mɔɣili maa zuɣusaa polo kom ŋɔ nyɛla din zori chani Mumirrwa.{{sfn|Plan régional de mise en œuvre...|p=3}} Mɔɣili maa kom nyɛla din zori chani n ti kpalindi Lake Dogodogo.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=38}} == Kundivihira == 53imvxwxecs4e4n8p0o08gc0ygtxlcc 139104 139103 2026-06-05T14:53:31Z Kalakpagh 2501 /* Course */ Updated Content 139104 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Nyamagana River | native_name = {{native name|fr|Rivière Nyamagana}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.93435|29.133044|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Nyamagana Mɔɣili''' ({{langx|fr|Rivière Nyamagana}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Nyamagana Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi wulinpuhili polo zaŋ n ti Cibitoke yaɣili din miri tiŋgbani maa tarisi ni Rwanda. Di nyɛla din zori wulinluhili chani Mabayi, Nyakiband n ti pahi Mugina pɔi ka naayi gari Cibitoke chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]] .{{sfn|Relation: Nyamagana (17503876)}} Mɔɣili maa zuɣusaa polo kom ŋɔ nyɛla din zori chani Mumirrwa.{{sfn|Plan régional de mise en œuvre...|p=3}} Mɔɣili maa kom nyɛla din zori chani n ti kpalindi Lake Dogodogo.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=38}} Nyamagana mɔɣili ŋɔ galism nyɛla kilomitanima pihnahi. Di nyɛla din piligi Congo-Nile yaɣili kamani mitanima 2,000.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Kom maa tulim nyɛl din dibi taɣira pam yuuni puuni. Yuuni 1983 kom maa pH daa nyɛla 7.5 silimiin goli February zaŋ chaŋ 8.0 Silimiin goli August.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=38}} Nyamagana mɔɣili ŋɔ kulibɔna nyɛla din mali buɣa ʒilima Zuzizi yaɣili.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=55}} == Kundivihira == jmpyfljoq0s316bwcatei2nl8h423mm 139105 139104 2026-06-05T14:59:21Z Kalakpagh 2501 added information 139105 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Nyamagana River | native_name = {{native name|fr|Rivière Nyamagana}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.93435|29.133044|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Nyamagana Mɔɣili''' ({{langx|fr|Rivière Nyamagana}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Nyamagana Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi wulinpuhili polo zaŋ n ti Cibitoke yaɣili din miri tiŋgbani maa tarisi ni Rwanda. Di nyɛla din zori wulinluhili chani Mabayi, Nyakiband n ti pahi Mugina pɔi ka naayi gari Cibitoke chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]] .{{sfn|Relation: Nyamagana (17503876)}} Mɔɣili maa zuɣusaa polo kom ŋɔ nyɛla din zori chani Mumirrwa.{{sfn|Plan régional de mise en œuvre...|p=3}} Mɔɣili maa kom nyɛla din zori chani n ti kpalindi Lake Dogodogo.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=38}} Nyamagana mɔɣili ŋɔ galism nyɛla kilomitanima pihnahi. Di nyɛla din piligi Congo-Nile yaɣili kamani mitanima 2,000.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Kom maa tulim nyɛl din dibi taɣira pam yuuni puuni. Yuuni 1983 kom maa pH daa nyɛla 7.5 silimiin goli February zaŋ chaŋ 8.0 Silimiin goli August.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=38}} Nyamagana mɔɣili ŋɔ kulibɔna nyɛla din mali buɣa ʒilima Zuzizi yaɣili.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=55}} ==See also== *[[List of rivers of Burundi]] ==References== {{reflist|25em}} ==Sources== {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/region-ouest-mugina-mabayi-le-trafic-au-point-mort-a-cause-du-pont-nyamagana/ |accessdate=2024-08-25 |last=Bahati |first=Jackson |title=Région Ouest/Mugina-Mabayi : Le trafic au point mort à cause du pont Nyamagana |work=Iwacu |language=fr |date=29 April 2024}} *{{citation |url=https://www.rtnb.bi/fr/art.php?idapi=1/3/168 |accessdate=2024-08-26 |language=fr |last=Buzuguri |first=Goreth |title=Le MEEATU appelle au respect du code de l’eau et des règles environnementales |date=22 June 2017 |work=Radio Télévision Nationale du Burundi}} *{{citation |title=Les eaux de la plaine de la Rusizi (Burundi) |ISBN=90-75652-01-1 |location=Brussel |year=1996 |last=Mpawenayo |first=Balthazar |publisher=Académie royale des sciences d'outre-mer |url=https://www.kaowarsom.be/documents/MEMOIRES_VERHANDELINGEN/Sciences_naturelles_medicales/Nat.Sc.(NS)_T.23,2_MPAWENAYO,%20B._Les%20eaux%20de%20la%20plaine%20de%20la%20Rusizi%20(Burundi)-%20les%20milieux,%20la%20flore%20et%20la%20v%C3%A9g%C3%A9tation%20algales_1996.PDF |language=fr |accessdate=2024-08-25}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/ouganda-burundi-exploitation-artisanale-de-lor-une-menace-sanitaire-et-environnementale/ |last=Ndabashinze |first=Rénovat |title=Ouganda-Burundi : exploitation artisanale de l’or, une menace sanitaire et environnementale |date=20 December 2023 |accessdate=2024-08-25 |language=fr |work=Iwacu}} *{{citation |url=https://burundi-eco.com/communes-rugombo-et-buganda-les-collines-murambi-et-rusiga-menacees-par-le-phenomene-de-glissement-de-terrain/ |last=Niyongabo |title=Communes Rugombo et Buganda : Les collines Murambi et Rusiga menacées par le phénomène de glissement de terrain |date=11 January 2024 |work=Burundi Eco |first=Jean Marie Vianney}} *{{citation |url=https://www.cbd.int/doc/nbsap/sbsap/bi-sbsap-mumirwa-cr%C3%AAte%20congo-nil-fr.pdf |accessdate=2024-06-22 |title=Plan régional de mise en œuvre de la Stratégie Nationale et Plan d’Action sur la Biodiversité en zones écologiques de Mumirwa et de la crête Congo-Nil |location=Bujumbura |date=November 2013 |publisher=Ministère de l’Eau, de l’Environnement, de l’Aménagement du Territoire et de l’Urbanisme |ref={{harvid|Plan régional de mise en œuvre...}} }} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/relation/17503876 |accessdate=2024-08-25 |title=Relation: Nyamagana (17503876) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Relation: Nyamagana (17503876)}} }} *{{citation |url=https://uploads.water-energy-food.org/resources/Etude-de-base-du-bassin-du-lac-Kivu-et-de-la-rivi%C3%A8re-Rusizi.pdf |author=SHER Consult Ltd |title=Etude de base du bassin du lac Kivu et de la rivière Rusizi/Ruzizi |accessdate=2024-08-25 |language=fr |date=December 2020}} *{{citation |title=Programme d'Appui Institutionnel et Opérationnel au Secteur Agricole (PAIOSA) : amélioration de la compétitivité du secteur agricole |last=Uwizera |first=Jonas Eric |date=3 August 2021 |publisher=Enabel |url=https://open.enabel.be/en/BDI/2086/1352/u/cibitoke-la-prise-de-nyamagana-moteur-du-dveloppement-de-l-agriculture-dans-les-communes-de-rugombo-et-mugina.html |accessdate=2024-08-25 |language=fr }} *{{citation |url=https://open.enabel.be/en/BDI/2086/1869/u/burundi-une-campagne-d-entretien-des-infrastructures-d-irrigation-des-rizires.html |last=Uwizera |title=Programme d'Appui Institutionnel et Opérationnel au Secteur Agricole (PAIOSA) : amélioration de la compétitivité du secteur agricole |publisher=Enabel |language=fr |accessdate=2024-08-26 |first=Jonas Eric |date=24 August 2022}} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] [[Category:Cibitoke Province]] == Kundivihira == 4z9x1vjc9i83bv13vh05dlk809xdunx 139106 139105 2026-06-05T14:59:50Z Kalakpagh 2501 /* See also */ Updated Content 139106 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Nyamagana River | native_name = {{native name|fr|Rivière Nyamagana}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.93435|29.133044|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Nyamagana Mɔɣili''' ({{langx|fr|Rivière Nyamagana}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Nyamagana Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi wulinpuhili polo zaŋ n ti Cibitoke yaɣili din miri tiŋgbani maa tarisi ni Rwanda. Di nyɛla din zori wulinluhili chani Mabayi, Nyakiband n ti pahi Mugina pɔi ka naayi gari Cibitoke chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]] .{{sfn|Relation: Nyamagana (17503876)}} Mɔɣili maa zuɣusaa polo kom ŋɔ nyɛla din zori chani Mumirrwa.{{sfn|Plan régional de mise en œuvre...|p=3}} Mɔɣili maa kom nyɛla din zori chani n ti kpalindi Lake Dogodogo.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=38}} Nyamagana mɔɣili ŋɔ galism nyɛla kilomitanima pihnahi. Di nyɛla din piligi Congo-Nile yaɣili kamani mitanima 2,000.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Kom maa tulim nyɛl din dibi taɣira pam yuuni puuni. Yuuni 1983 kom maa pH daa nyɛla 7.5 silimiin goli February zaŋ chaŋ 8.0 Silimiin goli August.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=38}} Nyamagana mɔɣili ŋɔ kulibɔna nyɛla din mali buɣa ʒilima Zuzizi yaɣili.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=55}} ==Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Burundi]] ==References== {{reflist|25em}} ==Sources== {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/region-ouest-mugina-mabayi-le-trafic-au-point-mort-a-cause-du-pont-nyamagana/ |accessdate=2024-08-25 |last=Bahati |first=Jackson |title=Région Ouest/Mugina-Mabayi : Le trafic au point mort à cause du pont Nyamagana |work=Iwacu |language=fr |date=29 April 2024}} *{{citation |url=https://www.rtnb.bi/fr/art.php?idapi=1/3/168 |accessdate=2024-08-26 |language=fr |last=Buzuguri |first=Goreth |title=Le MEEATU appelle au respect du code de l’eau et des règles environnementales |date=22 June 2017 |work=Radio Télévision Nationale du Burundi}} *{{citation |title=Les eaux de la plaine de la Rusizi (Burundi) |ISBN=90-75652-01-1 |location=Brussel |year=1996 |last=Mpawenayo |first=Balthazar |publisher=Académie royale des sciences d'outre-mer |url=https://www.kaowarsom.be/documents/MEMOIRES_VERHANDELINGEN/Sciences_naturelles_medicales/Nat.Sc.(NS)_T.23,2_MPAWENAYO,%20B._Les%20eaux%20de%20la%20plaine%20de%20la%20Rusizi%20(Burundi)-%20les%20milieux,%20la%20flore%20et%20la%20v%C3%A9g%C3%A9tation%20algales_1996.PDF |language=fr |accessdate=2024-08-25}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/ouganda-burundi-exploitation-artisanale-de-lor-une-menace-sanitaire-et-environnementale/ |last=Ndabashinze |first=Rénovat |title=Ouganda-Burundi : exploitation artisanale de l’or, une menace sanitaire et environnementale |date=20 December 2023 |accessdate=2024-08-25 |language=fr |work=Iwacu}} *{{citation |url=https://burundi-eco.com/communes-rugombo-et-buganda-les-collines-murambi-et-rusiga-menacees-par-le-phenomene-de-glissement-de-terrain/ |last=Niyongabo |title=Communes Rugombo et Buganda : Les collines Murambi et Rusiga menacées par le phénomène de glissement de terrain |date=11 January 2024 |work=Burundi Eco |first=Jean Marie Vianney}} *{{citation |url=https://www.cbd.int/doc/nbsap/sbsap/bi-sbsap-mumirwa-cr%C3%AAte%20congo-nil-fr.pdf |accessdate=2024-06-22 |title=Plan régional de mise en œuvre de la Stratégie Nationale et Plan d’Action sur la Biodiversité en zones écologiques de Mumirwa et de la crête Congo-Nil |location=Bujumbura |date=November 2013 |publisher=Ministère de l’Eau, de l’Environnement, de l’Aménagement du Territoire et de l’Urbanisme |ref={{harvid|Plan régional de mise en œuvre...}} }} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/relation/17503876 |accessdate=2024-08-25 |title=Relation: Nyamagana (17503876) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Relation: Nyamagana (17503876)}} }} *{{citation |url=https://uploads.water-energy-food.org/resources/Etude-de-base-du-bassin-du-lac-Kivu-et-de-la-rivi%C3%A8re-Rusizi.pdf |author=SHER Consult Ltd |title=Etude de base du bassin du lac Kivu et de la rivière Rusizi/Ruzizi |accessdate=2024-08-25 |language=fr |date=December 2020}} *{{citation |title=Programme d'Appui Institutionnel et Opérationnel au Secteur Agricole (PAIOSA) : amélioration de la compétitivité du secteur agricole |last=Uwizera |first=Jonas Eric |date=3 August 2021 |publisher=Enabel |url=https://open.enabel.be/en/BDI/2086/1352/u/cibitoke-la-prise-de-nyamagana-moteur-du-dveloppement-de-l-agriculture-dans-les-communes-de-rugombo-et-mugina.html |accessdate=2024-08-25 |language=fr }} *{{citation |url=https://open.enabel.be/en/BDI/2086/1869/u/burundi-une-campagne-d-entretien-des-infrastructures-d-irrigation-des-rizires.html |last=Uwizera |title=Programme d'Appui Institutionnel et Opérationnel au Secteur Agricole (PAIOSA) : amélioration de la compétitivité du secteur agricole |publisher=Enabel |language=fr |accessdate=2024-08-26 |first=Jonas Eric |date=24 August 2022}} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] [[Category:Cibitoke Province]] == Kundivihira == j0ztwu358nykouhiqo7ryjap7fa2lau 139107 139106 2026-06-05T15:00:14Z Kalakpagh 2501 /* Kundivihira */ Updated Content 139107 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Nyamagana River | native_name = {{native name|fr|Rivière Nyamagana}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.93435|29.133044|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Nyamagana Mɔɣili''' ({{langx|fr|Rivière Nyamagana}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Nyamagana Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi wulinpuhili polo zaŋ n ti Cibitoke yaɣili din miri tiŋgbani maa tarisi ni Rwanda. Di nyɛla din zori wulinluhili chani Mabayi, Nyakiband n ti pahi Mugina pɔi ka naayi gari Cibitoke chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]] .{{sfn|Relation: Nyamagana (17503876)}} Mɔɣili maa zuɣusaa polo kom ŋɔ nyɛla din zori chani Mumirrwa.{{sfn|Plan régional de mise en œuvre...|p=3}} Mɔɣili maa kom nyɛla din zori chani n ti kpalindi Lake Dogodogo.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=38}} Nyamagana mɔɣili ŋɔ galism nyɛla kilomitanima pihnahi. Di nyɛla din piligi Congo-Nile yaɣili kamani mitanima 2,000.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Kom maa tulim nyɛl din dibi taɣira pam yuuni puuni. Yuuni 1983 kom maa pH daa nyɛla 7.5 silimiin goli February zaŋ chaŋ 8.0 Silimiin goli August.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=38}} Nyamagana mɔɣili ŋɔ kulibɔna nyɛla din mali buɣa ʒilima Zuzizi yaɣili.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=55}} ==Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Burundi]] ==References== {{reflist|25em}} ==Sources== {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/region-ouest-mugina-mabayi-le-trafic-au-point-mort-a-cause-du-pont-nyamagana/ |accessdate=2024-08-25 |last=Bahati |first=Jackson |title=Région Ouest/Mugina-Mabayi : Le trafic au point mort à cause du pont Nyamagana |work=Iwacu |language=fr |date=29 April 2024}} *{{citation |url=https://www.rtnb.bi/fr/art.php?idapi=1/3/168 |accessdate=2024-08-26 |language=fr |last=Buzuguri |first=Goreth |title=Le MEEATU appelle au respect du code de l’eau et des règles environnementales |date=22 June 2017 |work=Radio Télévision Nationale du Burundi}} *{{citation |title=Les eaux de la plaine de la Rusizi (Burundi) |ISBN=90-75652-01-1 |location=Brussel |year=1996 |last=Mpawenayo |first=Balthazar |publisher=Académie royale des sciences d'outre-mer |url=https://www.kaowarsom.be/documents/MEMOIRES_VERHANDELINGEN/Sciences_naturelles_medicales/Nat.Sc.(NS)_T.23,2_MPAWENAYO,%20B._Les%20eaux%20de%20la%20plaine%20de%20la%20Rusizi%20(Burundi)-%20les%20milieux,%20la%20flore%20et%20la%20v%C3%A9g%C3%A9tation%20algales_1996.PDF |language=fr |accessdate=2024-08-25}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/ouganda-burundi-exploitation-artisanale-de-lor-une-menace-sanitaire-et-environnementale/ |last=Ndabashinze |first=Rénovat |title=Ouganda-Burundi : exploitation artisanale de l’or, une menace sanitaire et environnementale |date=20 December 2023 |accessdate=2024-08-25 |language=fr |work=Iwacu}} *{{citation |url=https://burundi-eco.com/communes-rugombo-et-buganda-les-collines-murambi-et-rusiga-menacees-par-le-phenomene-de-glissement-de-terrain/ |last=Niyongabo |title=Communes Rugombo et Buganda : Les collines Murambi et Rusiga menacées par le phénomène de glissement de terrain |date=11 January 2024 |work=Burundi Eco |first=Jean Marie Vianney}} *{{citation |url=https://www.cbd.int/doc/nbsap/sbsap/bi-sbsap-mumirwa-cr%C3%AAte%20congo-nil-fr.pdf |accessdate=2024-06-22 |title=Plan régional de mise en œuvre de la Stratégie Nationale et Plan d’Action sur la Biodiversité en zones écologiques de Mumirwa et de la crête Congo-Nil |location=Bujumbura |date=November 2013 |publisher=Ministère de l’Eau, de l’Environnement, de l’Aménagement du Territoire et de l’Urbanisme |ref={{harvid|Plan régional de mise en œuvre...}} }} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/relation/17503876 |accessdate=2024-08-25 |title=Relation: Nyamagana (17503876) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Relation: Nyamagana (17503876)}} }} *{{citation |url=https://uploads.water-energy-food.org/resources/Etude-de-base-du-bassin-du-lac-Kivu-et-de-la-rivi%C3%A8re-Rusizi.pdf |author=SHER Consult Ltd |title=Etude de base du bassin du lac Kivu et de la rivière Rusizi/Ruzizi |accessdate=2024-08-25 |language=fr |date=December 2020}} *{{citation |title=Programme d'Appui Institutionnel et Opérationnel au Secteur Agricole (PAIOSA) : amélioration de la compétitivité du secteur agricole |last=Uwizera |first=Jonas Eric |date=3 August 2021 |publisher=Enabel |url=https://open.enabel.be/en/BDI/2086/1352/u/cibitoke-la-prise-de-nyamagana-moteur-du-dveloppement-de-l-agriculture-dans-les-communes-de-rugombo-et-mugina.html |accessdate=2024-08-25 |language=fr }} *{{citation |url=https://open.enabel.be/en/BDI/2086/1869/u/burundi-une-campagne-d-entretien-des-infrastructures-d-irrigation-des-rizires.html |last=Uwizera |title=Programme d'Appui Institutionnel et Opérationnel au Secteur Agricole (PAIOSA) : amélioration de la compétitivité du secteur agricole |publisher=Enabel |language=fr |accessdate=2024-08-26 |first=Jonas Eric |date=24 August 2022}} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] [[Category:Cibitoke Province]] 6com8prmk9pvdp492g14kas0gvvr0wd 139108 139107 2026-06-05T15:00:39Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 139108 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Nyamagana River | native_name = {{native name|fr|Rivière Nyamagana}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.93435|29.133044|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Nyamagana Mɔɣili''' ({{langx|fr|Rivière Nyamagana}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Nyamagana Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi wulinpuhili polo zaŋ n ti Cibitoke yaɣili din miri tiŋgbani maa tarisi ni Rwanda. Di nyɛla din zori wulinluhili chani Mabayi, Nyakiband n ti pahi Mugina pɔi ka naayi gari Cibitoke chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]] .{{sfn|Relation: Nyamagana (17503876)}} Mɔɣili maa zuɣusaa polo kom ŋɔ nyɛla din zori chani Mumirrwa.{{sfn|Plan régional de mise en œuvre...|p=3}} Mɔɣili maa kom nyɛla din zori chani n ti kpalindi Lake Dogodogo.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=38}} Nyamagana mɔɣili ŋɔ galism nyɛla kilomitanima pihnahi. Di nyɛla din piligi Congo-Nile yaɣili kamani mitanima 2,000.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Kom maa tulim nyɛl din dibi taɣira pam yuuni puuni. Yuuni 1983 kom maa pH daa nyɛla 7.5 silimiin goli February zaŋ chaŋ 8.0 Silimiin goli August.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=38}} Nyamagana mɔɣili ŋɔ kulibɔna nyɛla din mali buɣa ʒilima Zuzizi yaɣili.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=55}} ==Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Burundi]] ==Kundivihira == {{reflist|25em}} ==Sources== {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/region-ouest-mugina-mabayi-le-trafic-au-point-mort-a-cause-du-pont-nyamagana/ |accessdate=2024-08-25 |last=Bahati |first=Jackson |title=Région Ouest/Mugina-Mabayi : Le trafic au point mort à cause du pont Nyamagana |work=Iwacu |language=fr |date=29 April 2024}} *{{citation |url=https://www.rtnb.bi/fr/art.php?idapi=1/3/168 |accessdate=2024-08-26 |language=fr |last=Buzuguri |first=Goreth |title=Le MEEATU appelle au respect du code de l’eau et des règles environnementales |date=22 June 2017 |work=Radio Télévision Nationale du Burundi}} *{{citation |title=Les eaux de la plaine de la Rusizi (Burundi) |ISBN=90-75652-01-1 |location=Brussel |year=1996 |last=Mpawenayo |first=Balthazar |publisher=Académie royale des sciences d'outre-mer |url=https://www.kaowarsom.be/documents/MEMOIRES_VERHANDELINGEN/Sciences_naturelles_medicales/Nat.Sc.(NS)_T.23,2_MPAWENAYO,%20B._Les%20eaux%20de%20la%20plaine%20de%20la%20Rusizi%20(Burundi)-%20les%20milieux,%20la%20flore%20et%20la%20v%C3%A9g%C3%A9tation%20algales_1996.PDF |language=fr |accessdate=2024-08-25}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/ouganda-burundi-exploitation-artisanale-de-lor-une-menace-sanitaire-et-environnementale/ |last=Ndabashinze |first=Rénovat |title=Ouganda-Burundi : exploitation artisanale de l’or, une menace sanitaire et environnementale |date=20 December 2023 |accessdate=2024-08-25 |language=fr |work=Iwacu}} *{{citation |url=https://burundi-eco.com/communes-rugombo-et-buganda-les-collines-murambi-et-rusiga-menacees-par-le-phenomene-de-glissement-de-terrain/ |last=Niyongabo |title=Communes Rugombo et Buganda : Les collines Murambi et Rusiga menacées par le phénomène de glissement de terrain |date=11 January 2024 |work=Burundi Eco |first=Jean Marie Vianney}} *{{citation |url=https://www.cbd.int/doc/nbsap/sbsap/bi-sbsap-mumirwa-cr%C3%AAte%20congo-nil-fr.pdf |accessdate=2024-06-22 |title=Plan régional de mise en œuvre de la Stratégie Nationale et Plan d’Action sur la Biodiversité en zones écologiques de Mumirwa et de la crête Congo-Nil |location=Bujumbura |date=November 2013 |publisher=Ministère de l’Eau, de l’Environnement, de l’Aménagement du Territoire et de l’Urbanisme |ref={{harvid|Plan régional de mise en œuvre...}} }} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/relation/17503876 |accessdate=2024-08-25 |title=Relation: Nyamagana (17503876) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Relation: Nyamagana (17503876)}} }} *{{citation |url=https://uploads.water-energy-food.org/resources/Etude-de-base-du-bassin-du-lac-Kivu-et-de-la-rivi%C3%A8re-Rusizi.pdf |author=SHER Consult Ltd |title=Etude de base du bassin du lac Kivu et de la rivière Rusizi/Ruzizi |accessdate=2024-08-25 |language=fr |date=December 2020}} *{{citation |title=Programme d'Appui Institutionnel et Opérationnel au Secteur Agricole (PAIOSA) : amélioration de la compétitivité du secteur agricole |last=Uwizera |first=Jonas Eric |date=3 August 2021 |publisher=Enabel |url=https://open.enabel.be/en/BDI/2086/1352/u/cibitoke-la-prise-de-nyamagana-moteur-du-dveloppement-de-l-agriculture-dans-les-communes-de-rugombo-et-mugina.html |accessdate=2024-08-25 |language=fr }} *{{citation |url=https://open.enabel.be/en/BDI/2086/1869/u/burundi-une-campagne-d-entretien-des-infrastructures-d-irrigation-des-rizires.html |last=Uwizera |title=Programme d'Appui Institutionnel et Opérationnel au Secteur Agricole (PAIOSA) : amélioration de la compétitivité du secteur agricole |publisher=Enabel |language=fr |accessdate=2024-08-26 |first=Jonas Eric |date=24 August 2022}} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] [[Category:Cibitoke Province]] 6g8ve4ea39bcsqudroegdgup51zvd9d 139109 139108 2026-06-05T15:01:06Z Kalakpagh 2501 /* Sources */ Updated Content 139109 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Nyamagana River | native_name = {{native name|fr|Rivière Nyamagana}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.93435|29.133044|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Nyamagana Mɔɣili''' ({{langx|fr|Rivière Nyamagana}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Nyamagana Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi wulinpuhili polo zaŋ n ti Cibitoke yaɣili din miri tiŋgbani maa tarisi ni Rwanda. Di nyɛla din zori wulinluhili chani Mabayi, Nyakiband n ti pahi Mugina pɔi ka naayi gari Cibitoke chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]] .{{sfn|Relation: Nyamagana (17503876)}} Mɔɣili maa zuɣusaa polo kom ŋɔ nyɛla din zori chani Mumirrwa.{{sfn|Plan régional de mise en œuvre...|p=3}} Mɔɣili maa kom nyɛla din zori chani n ti kpalindi Lake Dogodogo.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=38}} Nyamagana mɔɣili ŋɔ galism nyɛla kilomitanima pihnahi. Di nyɛla din piligi Congo-Nile yaɣili kamani mitanima 2,000.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Kom maa tulim nyɛl din dibi taɣira pam yuuni puuni. Yuuni 1983 kom maa pH daa nyɛla 7.5 silimiin goli February zaŋ chaŋ 8.0 Silimiin goli August.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=38}} Nyamagana mɔɣili ŋɔ kulibɔna nyɛla din mali buɣa ʒilima Zuzizi yaɣili.{{sfn|SHER Consult Ltd|2020|p=55}} ==Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Burundi]] ==Kundivihira == {{reflist|25em}} ==Din yi shɛli na == {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/region-ouest-mugina-mabayi-le-trafic-au-point-mort-a-cause-du-pont-nyamagana/ |accessdate=2024-08-25 |last=Bahati |first=Jackson |title=Région Ouest/Mugina-Mabayi : Le trafic au point mort à cause du pont Nyamagana |work=Iwacu |language=fr |date=29 April 2024}} *{{citation |url=https://www.rtnb.bi/fr/art.php?idapi=1/3/168 |accessdate=2024-08-26 |language=fr |last=Buzuguri |first=Goreth |title=Le MEEATU appelle au respect du code de l’eau et des règles environnementales |date=22 June 2017 |work=Radio Télévision Nationale du Burundi}} *{{citation |title=Les eaux de la plaine de la Rusizi (Burundi) |ISBN=90-75652-01-1 |location=Brussel |year=1996 |last=Mpawenayo |first=Balthazar |publisher=Académie royale des sciences d'outre-mer |url=https://www.kaowarsom.be/documents/MEMOIRES_VERHANDELINGEN/Sciences_naturelles_medicales/Nat.Sc.(NS)_T.23,2_MPAWENAYO,%20B._Les%20eaux%20de%20la%20plaine%20de%20la%20Rusizi%20(Burundi)-%20les%20milieux,%20la%20flore%20et%20la%20v%C3%A9g%C3%A9tation%20algales_1996.PDF |language=fr |accessdate=2024-08-25}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/ouganda-burundi-exploitation-artisanale-de-lor-une-menace-sanitaire-et-environnementale/ |last=Ndabashinze |first=Rénovat |title=Ouganda-Burundi : exploitation artisanale de l’or, une menace sanitaire et environnementale |date=20 December 2023 |accessdate=2024-08-25 |language=fr |work=Iwacu}} *{{citation |url=https://burundi-eco.com/communes-rugombo-et-buganda-les-collines-murambi-et-rusiga-menacees-par-le-phenomene-de-glissement-de-terrain/ |last=Niyongabo |title=Communes Rugombo et Buganda : Les collines Murambi et Rusiga menacées par le phénomène de glissement de terrain |date=11 January 2024 |work=Burundi Eco |first=Jean Marie Vianney}} *{{citation |url=https://www.cbd.int/doc/nbsap/sbsap/bi-sbsap-mumirwa-cr%C3%AAte%20congo-nil-fr.pdf |accessdate=2024-06-22 |title=Plan régional de mise en œuvre de la Stratégie Nationale et Plan d’Action sur la Biodiversité en zones écologiques de Mumirwa et de la crête Congo-Nil |location=Bujumbura |date=November 2013 |publisher=Ministère de l’Eau, de l’Environnement, de l’Aménagement du Territoire et de l’Urbanisme |ref={{harvid|Plan régional de mise en œuvre...}} }} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/relation/17503876 |accessdate=2024-08-25 |title=Relation: Nyamagana (17503876) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Relation: Nyamagana (17503876)}} }} *{{citation |url=https://uploads.water-energy-food.org/resources/Etude-de-base-du-bassin-du-lac-Kivu-et-de-la-rivi%C3%A8re-Rusizi.pdf |author=SHER Consult Ltd |title=Etude de base du bassin du lac Kivu et de la rivière Rusizi/Ruzizi |accessdate=2024-08-25 |language=fr |date=December 2020}} *{{citation |title=Programme d'Appui Institutionnel et Opérationnel au Secteur Agricole (PAIOSA) : amélioration de la compétitivité du secteur agricole |last=Uwizera |first=Jonas Eric |date=3 August 2021 |publisher=Enabel |url=https://open.enabel.be/en/BDI/2086/1352/u/cibitoke-la-prise-de-nyamagana-moteur-du-dveloppement-de-l-agriculture-dans-les-communes-de-rugombo-et-mugina.html |accessdate=2024-08-25 |language=fr }} *{{citation |url=https://open.enabel.be/en/BDI/2086/1869/u/burundi-une-campagne-d-entretien-des-infrastructures-d-irrigation-des-rizires.html |last=Uwizera |title=Programme d'Appui Institutionnel et Opérationnel au Secteur Agricole (PAIOSA) : amélioration de la compétitivité du secteur agricole |publisher=Enabel |language=fr |accessdate=2024-08-26 |first=Jonas Eric |date=24 August 2022}} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] [[Category:Cibitoke Province]] e40sblzs7t97k2e5zb3k5uyatrf1l35 Muhira River 0 33303 139110 2026-06-05T15:08:27Z Kalakpagh 2501 Created article 139110 wikitext text/x-wiki {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Muhira River | native_name = {{native name|fr|Rivière Muhira}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.946185|29.150704|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Muhira Mɔɣili''' ({{langx|fr|Rivière Muhira}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. 0cc0yolua7vnh7fvoo1b48thphdufn0 139111 139110 2026-06-05T15:13:20Z Kalakpagh 2501 Updated Content 139111 wikitext text/x-wiki {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Muhira River | native_name = {{native name|fr|Rivière Muhira}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.946185|29.150704|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Muhira Mɔɣili''' ({{langx|fr|Rivière Muhira}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Muhira Mɔɣili ŋɔ nyɛla din galism paai yikanima kɔbishi. Mɔɣili maa nyɛla din pili Congo-Nile yaɣili di mini li waɣilim be kamani mitanima 2,000.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Muhira mɔɣili ŋɔ nyɛla din be Cibitoke yaɣili nuzaa zuɣu ka nyɛ din miri tiŋgbani mini Rwanda tarisi. Di nyɛla din tuɣi zori di nuzaa zuɣu chaŋ n ti chirigi Cibitoke pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]].{{sfn|Relation: Muhira (17503877)}} k9iv1ze4l779pfzvjw0ih7rfthyxjff 139112 139111 2026-06-05T15:13:50Z Kalakpagh 2501 added databox 139112 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Muhira River | native_name = {{native name|fr|Rivière Muhira}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.946185|29.150704|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Muhira Mɔɣili''' ({{langx|fr|Rivière Muhira}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Muhira Mɔɣili ŋɔ nyɛla din galism paai yikanima kɔbishi. Mɔɣili maa nyɛla din pili Congo-Nile yaɣili di mini li waɣilim be kamani mitanima 2,000.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Muhira mɔɣili ŋɔ nyɛla din be Cibitoke yaɣili nuzaa zuɣu ka nyɛ din miri tiŋgbani mini Rwanda tarisi. Di nyɛla din tuɣi zori di nuzaa zuɣu chaŋ n ti chirigi Cibitoke pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]].{{sfn|Relation: Muhira (17503877)}} ryhhx8ml1vwul475xexk1qyydq02d6g 139113 139112 2026-06-05T15:14:20Z Kalakpagh 2501 Updated Content 139113 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Muhira River | native_name = {{native name|fr|Rivière Muhira}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.946185|29.150704|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Muhira Mɔɣili''' ({{langx|fr|Rivière Muhira}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Muhira Mɔɣili ŋɔ nyɛla din galism paai yikanima kɔbishi. Mɔɣili maa nyɛla din pili Congo-Nile yaɣili di mini li waɣilim be kamani mitanima 2,000.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Muhira mɔɣili ŋɔ nyɛla din be Cibitoke yaɣili nuzaa zuɣu ka nyɛ din miri tiŋgbani mini Rwanda tarisi. Di nyɛla din tuɣi zori di nuzaa zuɣu chaŋ n ti chirigi Cibitoke pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]].{{sfn|Relation: Muhira (17503877)}} == Kundivihira == d7atlxd4hsuz5833nzodgf7x67v0yo4 139115 139113 2026-06-05T15:21:41Z Kalakpagh 2501 /* Course */ Updated Content 139115 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Muhira River | native_name = {{native name|fr|Rivière Muhira}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.946185|29.150704|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Muhira Mɔɣili''' ({{langx|fr|Rivière Muhira}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Muhira Mɔɣili ŋɔ nyɛla din galism paai yikanima kɔbishi. Mɔɣili maa nyɛla din pili Congo-Nile yaɣili di mini li waɣilim be kamani mitanima 2,000.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Muhira mɔɣili ŋɔ nyɛla din be Cibitoke yaɣili nuzaa zuɣu ka nyɛ din miri tiŋgbani mini Rwanda tarisi. Di nyɛla din tuɣi zori di nuzaa zuɣu chaŋ n ti chirigi Cibitoke pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]].{{sfn|Relation: Muhira (17503877)}} ==Environment== Muhira mɔɣili ŋɔ shee nyɛla bɛ ni niŋdi pukparilim ka sari tihi.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣli maa nyɛla din mali salo pam kamani niriba kɔbisita ni pihinii ni ata bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|22|C}} yuuni puuni. Goli shɛli din mali tulim pam lala yaɣili ŋɔ nyɛ Silimiin goli September, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli puuni maasim ni beni pam nyɛ Silimiin goli May ni {{convert|20|C}}.{{sfn|nasa}} Yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,391|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni bɛ ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|233|mm}} ka goli shɛli puuni bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}}.{{sfn|nasarain}} == Kundivihira == m1hqonag1qqtu27dqov9kjh0q81ldi6 139117 139115 2026-06-05T15:28:24Z Kalakpagh 2501 /* Environment */ Updated Content 139117 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Muhira River | native_name = {{native name|fr|Rivière Muhira}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.946185|29.150704|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Muhira Mɔɣili''' ({{langx|fr|Rivière Muhira}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Muhira Mɔɣili ŋɔ nyɛla din galism paai yikanima kɔbishi. Mɔɣili maa nyɛla din pili Congo-Nile yaɣili di mini li waɣilim be kamani mitanima 2,000.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Muhira mɔɣili ŋɔ nyɛla din be Cibitoke yaɣili nuzaa zuɣu ka nyɛ din miri tiŋgbani mini Rwanda tarisi. Di nyɛla din tuɣi zori di nuzaa zuɣu chaŋ n ti chirigi Cibitoke pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]].{{sfn|Relation: Muhira (17503877)}} ==Environment== Muhira mɔɣili ŋɔ shee nyɛla bɛ ni niŋdi pukparilim ka sari tihi.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣli maa nyɛla din mali salo pam kamani niriba kɔbisita ni pihinii ni ata bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|22|C}} yuuni puuni. Goli shɛli din mali tulim pam lala yaɣili ŋɔ nyɛ Silimiin goli September, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli puuni maasim ni beni pam nyɛ Silimiin goli May ni {{convert|20|C}}.{{sfn|nasa}} Yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,391|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni bɛ ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|233|mm}} ka goli shɛli puuni bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}}.{{sfn|nasarain}} ==Irrigation== Silimiin goli August yuuni 2022 mɔɣili zaŋ n ti wuuni kparilim nyɛla bɛ ni daa labi mali shɛli. Lala niŋsim ŋɔ nyɛla din daa chɛ ka mɔɣili maa daa kpalim tiri pɔri kamani yikanima din gari kɔbisita kom saha kam Murambi yaɣili zaŋ n ti tiŋ yuli booni Buganda.{{sfn|Uwizera|2022}} == Kundivihira == 751qzwm2pmpwij1t2d7er8ttiigpnre 139119 139117 2026-06-05T15:34:06Z Kalakpagh 2501 /* Irrigation */ Updated Content 139119 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Muhira River | native_name = {{native name|fr|Rivière Muhira}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.946185|29.150704|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Muhira Mɔɣili''' ({{langx|fr|Rivière Muhira}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Muhira Mɔɣili ŋɔ nyɛla din galism paai yikanima kɔbishi. Mɔɣili maa nyɛla din pili Congo-Nile yaɣili di mini li waɣilim be kamani mitanima 2,000.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Muhira mɔɣili ŋɔ nyɛla din be Cibitoke yaɣili nuzaa zuɣu ka nyɛ din miri tiŋgbani mini Rwanda tarisi. Di nyɛla din tuɣi zori di nuzaa zuɣu chaŋ n ti chirigi Cibitoke pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]].{{sfn|Relation: Muhira (17503877)}} ==Environment== Muhira mɔɣili ŋɔ shee nyɛla bɛ ni niŋdi pukparilim ka sari tihi.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣli maa nyɛla din mali salo pam kamani niriba kɔbisita ni pihinii ni ata bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|22|C}} yuuni puuni. Goli shɛli din mali tulim pam lala yaɣili ŋɔ nyɛ Silimiin goli September, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli puuni maasim ni beni pam nyɛ Silimiin goli May ni {{convert|20|C}}.{{sfn|nasa}} Yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,391|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni bɛ ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|233|mm}} ka goli shɛli puuni bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}}.{{sfn|nasarain}} ==Irrigation== Silimiin goli August yuuni 2022 mɔɣili zaŋ n ti wuuni kparilim nyɛla bɛ ni daa labi mali shɛli. Lala niŋsim ŋɔ nyɛla din daa chɛ ka mɔɣili maa daa kpalim tiri pɔri kamani yikanima din gari kɔbisita kom saha kam Murambi yaɣili zaŋ n ti tiŋ yuli booni Buganda.{{sfn|Uwizera|2022}} Bɛ nyɛla ban daa lahi tum tun'shɛŋa Kivumvu mini Kagimbu yaɣili Silimiin goli August yuuni 2022 din daa nyɛ kulibɔŋ gbibu yi Muhira Mɔɣili zaŋ chaŋ [[Nyamagana River|Nyamagana]] mɔɣili din sɔŋdi kparilim. Ninvuɣ shɛba ban daa gbi lala kulibɔŋ ŋɔ nyɛ ʒingama tuma yili booni Institutional and Operational Support Program for the Agricultural Sector (PAIOSA) bin din gbaai yuuni 2017 mini yuuni 2019 sunsuuni. Di bɔŋɔ nyɛla din daa sɔŋ kparilim yikanima din gari kɔbigi ni pihinu tiŋ yuli booni Rugombo.{{sfn|Uwizera|2022}} == Kundivihira == 3cjrt8exptcpxv1zzqfkrr70bfrb4z1 139122 139119 2026-06-05T15:41:50Z Kalakpagh 2501 /* Irrigation */ Updated Content 139122 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Muhira River | native_name = {{native name|fr|Rivière Muhira}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.946185|29.150704|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Muhira Mɔɣili''' ({{langx|fr|Rivière Muhira}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Muhira Mɔɣili ŋɔ nyɛla din galism paai yikanima kɔbishi. Mɔɣili maa nyɛla din pili Congo-Nile yaɣili di mini li waɣilim be kamani mitanima 2,000.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Muhira mɔɣili ŋɔ nyɛla din be Cibitoke yaɣili nuzaa zuɣu ka nyɛ din miri tiŋgbani mini Rwanda tarisi. Di nyɛla din tuɣi zori di nuzaa zuɣu chaŋ n ti chirigi Cibitoke pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]].{{sfn|Relation: Muhira (17503877)}} ==Environment== Muhira mɔɣili ŋɔ shee nyɛla bɛ ni niŋdi pukparilim ka sari tihi.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣli maa nyɛla din mali salo pam kamani niriba kɔbisita ni pihinii ni ata bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|22|C}} yuuni puuni. Goli shɛli din mali tulim pam lala yaɣili ŋɔ nyɛ Silimiin goli September, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli puuni maasim ni beni pam nyɛ Silimiin goli May ni {{convert|20|C}}.{{sfn|nasa}} Yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,391|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni bɛ ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|233|mm}} ka goli shɛli puuni bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}}.{{sfn|nasarain}} ==Irrigation== Silimiin goli August yuuni 2022 mɔɣili zaŋ n ti wuuni kparilim nyɛla bɛ ni daa labi mali shɛli. Lala niŋsim ŋɔ nyɛla din daa chɛ ka mɔɣili maa daa kpalim tiri pɔri kamani yikanima din gari kɔbisita kom saha kam Murambi yaɣili zaŋ n ti tiŋ yuli booni Buganda.{{sfn|Uwizera|2022}} Bɛ nyɛla ban daa lahi tum tun'shɛŋa Kivumvu mini Kagimbu yaɣili Silimiin goli August yuuni 2022 din daa nyɛ kulibɔŋ gbibu yi Muhira Mɔɣili zaŋ chaŋ [[Nyamagana River|Nyamagana]] mɔɣili din sɔŋdi kparilim. Ninvuɣ shɛba ban daa gbi lala kulibɔŋ ŋɔ nyɛ ʒingama tuma yili booni Institutional and Operational Support Program for the Agricultural Sector (PAIOSA) bin din gbaai yuuni 2017 mini yuuni 2019 sunsuuni. Di bɔŋɔ nyɛla din daa sɔŋ kparilim yikanima din gari kɔbigi ni pihinu tiŋ yuli booni Rugombo.{{sfn|Uwizera|2022}} Silimiin goli October yuuni 2022 [[Gervais Ndirakobuca]], zuɣulan zaŋ n ti Burundi nyɛla ŋun daa chaŋ Cibitoke laɣingu ni. O nyɛla ŋun daa yɛlli ni bɛ nyɛla ban mali nia ni bɛ gbi mɔɣa ka mali mɔɣa kura maa din yɛn chɛ ka di sɔŋ kparilim yaɣili Buganda mini Rugombo.{{sfn|Ntiyumvamabwire|2022}} Silimiin goli December yuuni 2023, 180 [[Enabel]] tun tumdiba ban daa yina Bjumbura nyɛla ban daa sa tihi Muhira mɔɣili nangbankpaŋsi, ni ka PAIOSA yoli naai mɔɣili palli gbibu.{{sfn|Uwizera|2023}} == Kundivihira == hx7b0awahlkrqkhi05q7hx7se4hzn5w 139124 139122 2026-06-05T15:44:00Z Kalakpagh 2501 /* Irrigation */ added information 139124 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Muhira River | native_name = {{native name|fr|Rivière Muhira}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.946185|29.150704|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Muhira Mɔɣili''' ({{langx|fr|Rivière Muhira}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Muhira Mɔɣili ŋɔ nyɛla din galism paai yikanima kɔbishi. Mɔɣili maa nyɛla din pili Congo-Nile yaɣili di mini li waɣilim be kamani mitanima 2,000.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Muhira mɔɣili ŋɔ nyɛla din be Cibitoke yaɣili nuzaa zuɣu ka nyɛ din miri tiŋgbani mini Rwanda tarisi. Di nyɛla din tuɣi zori di nuzaa zuɣu chaŋ n ti chirigi Cibitoke pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]].{{sfn|Relation: Muhira (17503877)}} ==Environment== Muhira mɔɣili ŋɔ shee nyɛla bɛ ni niŋdi pukparilim ka sari tihi.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣli maa nyɛla din mali salo pam kamani niriba kɔbisita ni pihinii ni ata bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|22|C}} yuuni puuni. Goli shɛli din mali tulim pam lala yaɣili ŋɔ nyɛ Silimiin goli September, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli puuni maasim ni beni pam nyɛ Silimiin goli May ni {{convert|20|C}}.{{sfn|nasa}} Yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,391|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni bɛ ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|233|mm}} ka goli shɛli puuni bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}}.{{sfn|nasarain}} ==Irrigation== Silimiin goli August yuuni 2022 mɔɣili zaŋ n ti wuuni kparilim nyɛla bɛ ni daa labi mali shɛli. Lala niŋsim ŋɔ nyɛla din daa chɛ ka mɔɣili maa daa kpalim tiri pɔri kamani yikanima din gari kɔbisita kom saha kam Murambi yaɣili zaŋ n ti tiŋ yuli booni Buganda.{{sfn|Uwizera|2022}} Bɛ nyɛla ban daa lahi tum tun'shɛŋa Kivumvu mini Kagimbu yaɣili Silimiin goli August yuuni 2022 din daa nyɛ kulibɔŋ gbibu yi Muhira Mɔɣili zaŋ chaŋ [[Nyamagana River|Nyamagana]] mɔɣili din sɔŋdi kparilim. Ninvuɣ shɛba ban daa gbi lala kulibɔŋ ŋɔ nyɛ ʒingama tuma yili booni Institutional and Operational Support Program for the Agricultural Sector (PAIOSA) bin din gbaai yuuni 2017 mini yuuni 2019 sunsuuni. Di bɔŋɔ nyɛla din daa sɔŋ kparilim yikanima din gari kɔbigi ni pihinu tiŋ yuli booni Rugombo.{{sfn|Uwizera|2022}} Silimiin goli October yuuni 2022 [[Gervais Ndirakobuca]], zuɣulan zaŋ n ti Burundi nyɛla ŋun daa chaŋ Cibitoke laɣingu ni. O nyɛla ŋun daa yɛlli ni bɛ nyɛla ban mali nia ni bɛ gbi mɔɣa ka mali mɔɣa kura maa din yɛn chɛ ka di sɔŋ kparilim yaɣili Buganda mini Rugombo.{{sfn|Ntiyumvamabwire|2022}} Silimiin goli December yuuni 2023, 180 [[Enabel]] tun tumdiba ban daa yina Bjumbura nyɛla ban daa sa tihi Muhira mɔɣili nangbankpaŋsi, ni ka PAIOSA yoli naai mɔɣili palli gbibu.{{sfn|Uwizera|2023}} ==See also== *[[List of rivers of Burundi]] ==References== {{reflist|25em}} ==Sources== {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/region-ouest-cibitokele-pont-reliant-les-communes-rugombo-et-murwi-est-casse/ |accessdate=2024-08-25 |last=Bahati |first=Jackson |title=Région Ouest/ Cibitoke : le pont reliant les communes Rugombo et Murwi est cassé |date=7 April 2022 |language=fr |work=Iwacu}} *{{citation |url=https://www.rtnb.bi/fr/art.php?idapi=1/3/168 |accessdate=2024-08-26 |language=fr |last=Buzuguri |first=Goreth |title=Le MEEATU appelle au respect du code de l’eau et des règles environnementales |date=22 June 2017 |work=Radio Télévision Nationale du Burundi}} *{{citation |url=https://uploads.water-energy-food.org/resources/Baseline-Study-ABAKIR_report_ENGLISH_low_res.pdf |accessdate=2024-08-25 |title=Lake Kivu and Ruzizi/Rusizi River Basin |publisher=Deutsche Gesellschaft für Internationale Zusammenarbeit |year=2021 |ref={{harvid|Lake Kivu and Ruzizi/Rusizi River Basin}} }} *{{citation |title=Les eaux de la plaine de la Rusizi (Burundi) |ISBN=90-75652-01-1 |location=Brussel |year=1996 |last=Mpawenayo |first=Balthazar |publisher=Académie royale des sciences d'outre-mer |url=https://www.kaowarsom.be/documents/MEMOIRES_VERHANDELINGEN/Sciences_naturelles_medicales/Nat.Sc.(NS)_T.23,2_MPAWENAYO,%20B._Les%20eaux%20de%20la%20plaine%20de%20la%20Rusizi%20(Burundi)-%20les%20milieux,%20la%20flore%20et%20la%20v%C3%A9g%C3%A9tation%20algales_1996.PDF |language=fr |accessdate=2024-08-25}} *{{citation |url=https://lerenouveau.bi/cibitoke-le-pont-reliant-les-communes-murwi-et-rugombo-en-cours-de-rehabilitation/ |accessdate=2024-08-26 |language=fr |last=Mpundunziza |first=Laurent |date=6 July 2022 |title=Cibitoke : Le pont reliant les communes Murwi et Rugombo, en cours de réhabilitation}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |title=NASA Earth Observations: Population Density |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasapop}} |publisher=NASA/SEDAC |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160209064446/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |archivedate=9 February 2016}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |title=NASA Earth Observations Data Set Index |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasa}} |publisher=NASA |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171128214629/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |archivedate=28 November 2017}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |title=NASA Earth Observations: Rainfall (1 month - TRMM) |ref={{harvid|nasarain}} |publisher=NASA/Tropical Rainfall Monitoring Mission|accessdate=30 January 2016 |archivedate=19 April 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190419091014/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |title=NASA Earth Observations: Land Cover Classification |ref={{harvid|nasalandcover}} |publisher=NASA/MODIS |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160228161657/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |archivedate=28 February 2016}} *{{citation |title=Le Premier ministre à la réunion des natifs de la province de Cibitoke : Le Projet d’alimentation en eau potable à Buganda est à 80 |last=Ntiyumvamabwire |first=Festin |date=25 October 2022 |work=Le Renouveau |url=https://lerenouveau.bi/le-premier-ministre-a-la-reunion-des-natifs-de-la-province-de-cibitoke-le-projet-dalimentation-en-eau-potable-a-buganda-est-a-80/}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/pont-muhira-son-croulement-enclave-deux-communes/ |accessdate=2024-08-25 |language=fr |title=Pont Muhira : son écroulement enclave deux communes |work=Iwacu |date=5 May 2013 |ref={{harvid|Pont Muhira : son écroulement}} }} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/relation/17503877 |accessdate=2024-08-25 |title=Relation: Muhira (17503877) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Relation: Muhira (17503877)}} }} *{{citation |url=https://open.enabel.be/en/BDI/2086/1869/u/burundi-une-campagne-d-entretien-des-infrastructures-d-irrigation-des-rizires.html |last=Uwizera |title=Programme d'Appui Institutionnel et Opérationnel au Secteur Agricole (PAIOSA) : amélioration de la compétitivité du secteur agricole |publisher=Enabel |language=fr |accessdate=2024-08-26 |first=Jonas Eric |date=24 August 2022}} *{{citation |title=Programme d'Appui Institutionnel et Opérationnel au Secteur Agricole (PAIOSA) : amélioration de la compétitivité du secteur agricole |last=Uwizera |first=Jonas Eric |date=6 December 2023 |url=https://open.enabel.be/fr/BDI/2086/2434/u/lors-d-un-team-building-nos-collgues-d-enabel-au-burundi-joignent-l-utile--l-agrable-en-plantant-2500-arbres.html |language=fr |accessdate=2024-08-26}} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] [[Category:Cibitoke Province]] == Kundivihira == ibqam2s25yth0ocrjudscqfc57bek0e 139125 139124 2026-06-05T15:44:26Z Kalakpagh 2501 /* Kundivihira */ Updated Content 139125 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Muhira River | native_name = {{native name|fr|Rivière Muhira}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.946185|29.150704|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Muhira Mɔɣili''' ({{langx|fr|Rivière Muhira}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Muhira Mɔɣili ŋɔ nyɛla din galism paai yikanima kɔbishi. Mɔɣili maa nyɛla din pili Congo-Nile yaɣili di mini li waɣilim be kamani mitanima 2,000.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Muhira mɔɣili ŋɔ nyɛla din be Cibitoke yaɣili nuzaa zuɣu ka nyɛ din miri tiŋgbani mini Rwanda tarisi. Di nyɛla din tuɣi zori di nuzaa zuɣu chaŋ n ti chirigi Cibitoke pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]].{{sfn|Relation: Muhira (17503877)}} ==Environment== Muhira mɔɣili ŋɔ shee nyɛla bɛ ni niŋdi pukparilim ka sari tihi.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣli maa nyɛla din mali salo pam kamani niriba kɔbisita ni pihinii ni ata bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|22|C}} yuuni puuni. Goli shɛli din mali tulim pam lala yaɣili ŋɔ nyɛ Silimiin goli September, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli puuni maasim ni beni pam nyɛ Silimiin goli May ni {{convert|20|C}}.{{sfn|nasa}} Yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,391|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni bɛ ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|233|mm}} ka goli shɛli puuni bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}}.{{sfn|nasarain}} ==Irrigation== Silimiin goli August yuuni 2022 mɔɣili zaŋ n ti wuuni kparilim nyɛla bɛ ni daa labi mali shɛli. Lala niŋsim ŋɔ nyɛla din daa chɛ ka mɔɣili maa daa kpalim tiri pɔri kamani yikanima din gari kɔbisita kom saha kam Murambi yaɣili zaŋ n ti tiŋ yuli booni Buganda.{{sfn|Uwizera|2022}} Bɛ nyɛla ban daa lahi tum tun'shɛŋa Kivumvu mini Kagimbu yaɣili Silimiin goli August yuuni 2022 din daa nyɛ kulibɔŋ gbibu yi Muhira Mɔɣili zaŋ chaŋ [[Nyamagana River|Nyamagana]] mɔɣili din sɔŋdi kparilim. Ninvuɣ shɛba ban daa gbi lala kulibɔŋ ŋɔ nyɛ ʒingama tuma yili booni Institutional and Operational Support Program for the Agricultural Sector (PAIOSA) bin din gbaai yuuni 2017 mini yuuni 2019 sunsuuni. Di bɔŋɔ nyɛla din daa sɔŋ kparilim yikanima din gari kɔbigi ni pihinu tiŋ yuli booni Rugombo.{{sfn|Uwizera|2022}} Silimiin goli October yuuni 2022 [[Gervais Ndirakobuca]], zuɣulan zaŋ n ti Burundi nyɛla ŋun daa chaŋ Cibitoke laɣingu ni. O nyɛla ŋun daa yɛlli ni bɛ nyɛla ban mali nia ni bɛ gbi mɔɣa ka mali mɔɣa kura maa din yɛn chɛ ka di sɔŋ kparilim yaɣili Buganda mini Rugombo.{{sfn|Ntiyumvamabwire|2022}} Silimiin goli December yuuni 2023, 180 [[Enabel]] tun tumdiba ban daa yina Bjumbura nyɛla ban daa sa tihi Muhira mɔɣili nangbankpaŋsi, ni ka PAIOSA yoli naai mɔɣili palli gbibu.{{sfn|Uwizera|2023}} ==See also== *[[List of rivers of Burundi]] ==References== {{reflist|25em}} ==Sources== {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/region-ouest-cibitokele-pont-reliant-les-communes-rugombo-et-murwi-est-casse/ |accessdate=2024-08-25 |last=Bahati |first=Jackson |title=Région Ouest/ Cibitoke : le pont reliant les communes Rugombo et Murwi est cassé |date=7 April 2022 |language=fr |work=Iwacu}} *{{citation |url=https://www.rtnb.bi/fr/art.php?idapi=1/3/168 |accessdate=2024-08-26 |language=fr |last=Buzuguri |first=Goreth |title=Le MEEATU appelle au respect du code de l’eau et des règles environnementales |date=22 June 2017 |work=Radio Télévision Nationale du Burundi}} *{{citation |url=https://uploads.water-energy-food.org/resources/Baseline-Study-ABAKIR_report_ENGLISH_low_res.pdf |accessdate=2024-08-25 |title=Lake Kivu and Ruzizi/Rusizi River Basin |publisher=Deutsche Gesellschaft für Internationale Zusammenarbeit |year=2021 |ref={{harvid|Lake Kivu and Ruzizi/Rusizi River Basin}} }} *{{citation |title=Les eaux de la plaine de la Rusizi (Burundi) |ISBN=90-75652-01-1 |location=Brussel |year=1996 |last=Mpawenayo |first=Balthazar |publisher=Académie royale des sciences d'outre-mer |url=https://www.kaowarsom.be/documents/MEMOIRES_VERHANDELINGEN/Sciences_naturelles_medicales/Nat.Sc.(NS)_T.23,2_MPAWENAYO,%20B._Les%20eaux%20de%20la%20plaine%20de%20la%20Rusizi%20(Burundi)-%20les%20milieux,%20la%20flore%20et%20la%20v%C3%A9g%C3%A9tation%20algales_1996.PDF |language=fr |accessdate=2024-08-25}} *{{citation |url=https://lerenouveau.bi/cibitoke-le-pont-reliant-les-communes-murwi-et-rugombo-en-cours-de-rehabilitation/ |accessdate=2024-08-26 |language=fr |last=Mpundunziza |first=Laurent |date=6 July 2022 |title=Cibitoke : Le pont reliant les communes Murwi et Rugombo, en cours de réhabilitation}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |title=NASA Earth Observations: Population Density |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasapop}} |publisher=NASA/SEDAC |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160209064446/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |archivedate=9 February 2016}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |title=NASA Earth Observations Data Set Index |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasa}} |publisher=NASA |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171128214629/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |archivedate=28 November 2017}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |title=NASA Earth Observations: Rainfall (1 month - TRMM) |ref={{harvid|nasarain}} |publisher=NASA/Tropical Rainfall Monitoring Mission|accessdate=30 January 2016 |archivedate=19 April 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190419091014/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |title=NASA Earth Observations: Land Cover Classification |ref={{harvid|nasalandcover}} |publisher=NASA/MODIS |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160228161657/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |archivedate=28 February 2016}} *{{citation |title=Le Premier ministre à la réunion des natifs de la province de Cibitoke : Le Projet d’alimentation en eau potable à Buganda est à 80 |last=Ntiyumvamabwire |first=Festin |date=25 October 2022 |work=Le Renouveau |url=https://lerenouveau.bi/le-premier-ministre-a-la-reunion-des-natifs-de-la-province-de-cibitoke-le-projet-dalimentation-en-eau-potable-a-buganda-est-a-80/}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/pont-muhira-son-croulement-enclave-deux-communes/ |accessdate=2024-08-25 |language=fr |title=Pont Muhira : son écroulement enclave deux communes |work=Iwacu |date=5 May 2013 |ref={{harvid|Pont Muhira : son écroulement}} }} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/relation/17503877 |accessdate=2024-08-25 |title=Relation: Muhira (17503877) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Relation: Muhira (17503877)}} }} *{{citation |url=https://open.enabel.be/en/BDI/2086/1869/u/burundi-une-campagne-d-entretien-des-infrastructures-d-irrigation-des-rizires.html |last=Uwizera |title=Programme d'Appui Institutionnel et Opérationnel au Secteur Agricole (PAIOSA) : amélioration de la compétitivité du secteur agricole |publisher=Enabel |language=fr |accessdate=2024-08-26 |first=Jonas Eric |date=24 August 2022}} *{{citation |title=Programme d'Appui Institutionnel et Opérationnel au Secteur Agricole (PAIOSA) : amélioration de la compétitivité du secteur agricole |last=Uwizera |first=Jonas Eric |date=6 December 2023 |url=https://open.enabel.be/fr/BDI/2086/2434/u/lors-d-un-team-building-nos-collgues-d-enabel-au-burundi-joignent-l-utile--l-agrable-en-plantant-2500-arbres.html |language=fr |accessdate=2024-08-26}} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] [[Category:Cibitoke Province]] 6b64e30bi3rprunstsrzfbrkq0e3kwx 139126 139125 2026-06-05T15:44:59Z Kalakpagh 2501 /* See also */ Updated Content 139126 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Muhira River | native_name = {{native name|fr|Rivière Muhira}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.946185|29.150704|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Muhira Mɔɣili''' ({{langx|fr|Rivière Muhira}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Muhira Mɔɣili ŋɔ nyɛla din galism paai yikanima kɔbishi. Mɔɣili maa nyɛla din pili Congo-Nile yaɣili di mini li waɣilim be kamani mitanima 2,000.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Muhira mɔɣili ŋɔ nyɛla din be Cibitoke yaɣili nuzaa zuɣu ka nyɛ din miri tiŋgbani mini Rwanda tarisi. Di nyɛla din tuɣi zori di nuzaa zuɣu chaŋ n ti chirigi Cibitoke pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]].{{sfn|Relation: Muhira (17503877)}} ==Environment== Muhira mɔɣili ŋɔ shee nyɛla bɛ ni niŋdi pukparilim ka sari tihi.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣli maa nyɛla din mali salo pam kamani niriba kɔbisita ni pihinii ni ata bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|22|C}} yuuni puuni. Goli shɛli din mali tulim pam lala yaɣili ŋɔ nyɛ Silimiin goli September, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli puuni maasim ni beni pam nyɛ Silimiin goli May ni {{convert|20|C}}.{{sfn|nasa}} Yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,391|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni bɛ ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|233|mm}} ka goli shɛli puuni bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}}.{{sfn|nasarain}} ==Irrigation== Silimiin goli August yuuni 2022 mɔɣili zaŋ n ti wuuni kparilim nyɛla bɛ ni daa labi mali shɛli. Lala niŋsim ŋɔ nyɛla din daa chɛ ka mɔɣili maa daa kpalim tiri pɔri kamani yikanima din gari kɔbisita kom saha kam Murambi yaɣili zaŋ n ti tiŋ yuli booni Buganda.{{sfn|Uwizera|2022}} Bɛ nyɛla ban daa lahi tum tun'shɛŋa Kivumvu mini Kagimbu yaɣili Silimiin goli August yuuni 2022 din daa nyɛ kulibɔŋ gbibu yi Muhira Mɔɣili zaŋ chaŋ [[Nyamagana River|Nyamagana]] mɔɣili din sɔŋdi kparilim. Ninvuɣ shɛba ban daa gbi lala kulibɔŋ ŋɔ nyɛ ʒingama tuma yili booni Institutional and Operational Support Program for the Agricultural Sector (PAIOSA) bin din gbaai yuuni 2017 mini yuuni 2019 sunsuuni. Di bɔŋɔ nyɛla din daa sɔŋ kparilim yikanima din gari kɔbigi ni pihinu tiŋ yuli booni Rugombo.{{sfn|Uwizera|2022}} Silimiin goli October yuuni 2022 [[Gervais Ndirakobuca]], zuɣulan zaŋ n ti Burundi nyɛla ŋun daa chaŋ Cibitoke laɣingu ni. O nyɛla ŋun daa yɛlli ni bɛ nyɛla ban mali nia ni bɛ gbi mɔɣa ka mali mɔɣa kura maa din yɛn chɛ ka di sɔŋ kparilim yaɣili Buganda mini Rugombo.{{sfn|Ntiyumvamabwire|2022}} Silimiin goli December yuuni 2023, 180 [[Enabel]] tun tumdiba ban daa yina Bjumbura nyɛla ban daa sa tihi Muhira mɔɣili nangbankpaŋsi, ni ka PAIOSA yoli naai mɔɣili palli gbibu.{{sfn|Uwizera|2023}} ==Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Burundi]] ==References== {{reflist|25em}} ==Sources== {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/region-ouest-cibitokele-pont-reliant-les-communes-rugombo-et-murwi-est-casse/ |accessdate=2024-08-25 |last=Bahati |first=Jackson |title=Région Ouest/ Cibitoke : le pont reliant les communes Rugombo et Murwi est cassé |date=7 April 2022 |language=fr |work=Iwacu}} *{{citation |url=https://www.rtnb.bi/fr/art.php?idapi=1/3/168 |accessdate=2024-08-26 |language=fr |last=Buzuguri |first=Goreth |title=Le MEEATU appelle au respect du code de l’eau et des règles environnementales |date=22 June 2017 |work=Radio Télévision Nationale du Burundi}} *{{citation |url=https://uploads.water-energy-food.org/resources/Baseline-Study-ABAKIR_report_ENGLISH_low_res.pdf |accessdate=2024-08-25 |title=Lake Kivu and Ruzizi/Rusizi River Basin |publisher=Deutsche Gesellschaft für Internationale Zusammenarbeit |year=2021 |ref={{harvid|Lake Kivu and Ruzizi/Rusizi River Basin}} }} *{{citation |title=Les eaux de la plaine de la Rusizi (Burundi) |ISBN=90-75652-01-1 |location=Brussel |year=1996 |last=Mpawenayo |first=Balthazar |publisher=Académie royale des sciences d'outre-mer |url=https://www.kaowarsom.be/documents/MEMOIRES_VERHANDELINGEN/Sciences_naturelles_medicales/Nat.Sc.(NS)_T.23,2_MPAWENAYO,%20B._Les%20eaux%20de%20la%20plaine%20de%20la%20Rusizi%20(Burundi)-%20les%20milieux,%20la%20flore%20et%20la%20v%C3%A9g%C3%A9tation%20algales_1996.PDF |language=fr |accessdate=2024-08-25}} *{{citation |url=https://lerenouveau.bi/cibitoke-le-pont-reliant-les-communes-murwi-et-rugombo-en-cours-de-rehabilitation/ |accessdate=2024-08-26 |language=fr |last=Mpundunziza |first=Laurent |date=6 July 2022 |title=Cibitoke : Le pont reliant les communes Murwi et Rugombo, en cours de réhabilitation}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |title=NASA Earth Observations: Population Density |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasapop}} |publisher=NASA/SEDAC |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160209064446/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |archivedate=9 February 2016}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |title=NASA Earth Observations Data Set Index |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasa}} |publisher=NASA |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171128214629/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |archivedate=28 November 2017}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |title=NASA Earth Observations: Rainfall (1 month - TRMM) |ref={{harvid|nasarain}} |publisher=NASA/Tropical Rainfall Monitoring Mission|accessdate=30 January 2016 |archivedate=19 April 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190419091014/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |title=NASA Earth Observations: Land Cover Classification |ref={{harvid|nasalandcover}} |publisher=NASA/MODIS |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160228161657/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |archivedate=28 February 2016}} *{{citation |title=Le Premier ministre à la réunion des natifs de la province de Cibitoke : Le Projet d’alimentation en eau potable à Buganda est à 80 |last=Ntiyumvamabwire |first=Festin |date=25 October 2022 |work=Le Renouveau |url=https://lerenouveau.bi/le-premier-ministre-a-la-reunion-des-natifs-de-la-province-de-cibitoke-le-projet-dalimentation-en-eau-potable-a-buganda-est-a-80/}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/pont-muhira-son-croulement-enclave-deux-communes/ |accessdate=2024-08-25 |language=fr |title=Pont Muhira : son écroulement enclave deux communes |work=Iwacu |date=5 May 2013 |ref={{harvid|Pont Muhira : son écroulement}} }} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/relation/17503877 |accessdate=2024-08-25 |title=Relation: Muhira (17503877) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Relation: Muhira (17503877)}} }} *{{citation |url=https://open.enabel.be/en/BDI/2086/1869/u/burundi-une-campagne-d-entretien-des-infrastructures-d-irrigation-des-rizires.html |last=Uwizera |title=Programme d'Appui Institutionnel et Opérationnel au Secteur Agricole (PAIOSA) : amélioration de la compétitivité du secteur agricole |publisher=Enabel |language=fr |accessdate=2024-08-26 |first=Jonas Eric |date=24 August 2022}} *{{citation |title=Programme d'Appui Institutionnel et Opérationnel au Secteur Agricole (PAIOSA) : amélioration de la compétitivité du secteur agricole |last=Uwizera |first=Jonas Eric |date=6 December 2023 |url=https://open.enabel.be/fr/BDI/2086/2434/u/lors-d-un-team-building-nos-collgues-d-enabel-au-burundi-joignent-l-utile--l-agrable-en-plantant-2500-arbres.html |language=fr |accessdate=2024-08-26}} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] [[Category:Cibitoke Province]] r38hsmo07lb73xzvifr0ncuede3l2tt 139127 139126 2026-06-05T15:45:26Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 139127 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Muhira River | native_name = {{native name|fr|Rivière Muhira}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.946185|29.150704|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Muhira Mɔɣili''' ({{langx|fr|Rivière Muhira}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Muhira Mɔɣili ŋɔ nyɛla din galism paai yikanima kɔbishi. Mɔɣili maa nyɛla din pili Congo-Nile yaɣili di mini li waɣilim be kamani mitanima 2,000.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Muhira mɔɣili ŋɔ nyɛla din be Cibitoke yaɣili nuzaa zuɣu ka nyɛ din miri tiŋgbani mini Rwanda tarisi. Di nyɛla din tuɣi zori di nuzaa zuɣu chaŋ n ti chirigi Cibitoke pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]].{{sfn|Relation: Muhira (17503877)}} ==Environment== Muhira mɔɣili ŋɔ shee nyɛla bɛ ni niŋdi pukparilim ka sari tihi.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣli maa nyɛla din mali salo pam kamani niriba kɔbisita ni pihinii ni ata bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|22|C}} yuuni puuni. Goli shɛli din mali tulim pam lala yaɣili ŋɔ nyɛ Silimiin goli September, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli puuni maasim ni beni pam nyɛ Silimiin goli May ni {{convert|20|C}}.{{sfn|nasa}} Yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,391|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni bɛ ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|233|mm}} ka goli shɛli puuni bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}}.{{sfn|nasarain}} ==Irrigation== Silimiin goli August yuuni 2022 mɔɣili zaŋ n ti wuuni kparilim nyɛla bɛ ni daa labi mali shɛli. Lala niŋsim ŋɔ nyɛla din daa chɛ ka mɔɣili maa daa kpalim tiri pɔri kamani yikanima din gari kɔbisita kom saha kam Murambi yaɣili zaŋ n ti tiŋ yuli booni Buganda.{{sfn|Uwizera|2022}} Bɛ nyɛla ban daa lahi tum tun'shɛŋa Kivumvu mini Kagimbu yaɣili Silimiin goli August yuuni 2022 din daa nyɛ kulibɔŋ gbibu yi Muhira Mɔɣili zaŋ chaŋ [[Nyamagana River|Nyamagana]] mɔɣili din sɔŋdi kparilim. Ninvuɣ shɛba ban daa gbi lala kulibɔŋ ŋɔ nyɛ ʒingama tuma yili booni Institutional and Operational Support Program for the Agricultural Sector (PAIOSA) bin din gbaai yuuni 2017 mini yuuni 2019 sunsuuni. Di bɔŋɔ nyɛla din daa sɔŋ kparilim yikanima din gari kɔbigi ni pihinu tiŋ yuli booni Rugombo.{{sfn|Uwizera|2022}} Silimiin goli October yuuni 2022 [[Gervais Ndirakobuca]], zuɣulan zaŋ n ti Burundi nyɛla ŋun daa chaŋ Cibitoke laɣingu ni. O nyɛla ŋun daa yɛlli ni bɛ nyɛla ban mali nia ni bɛ gbi mɔɣa ka mali mɔɣa kura maa din yɛn chɛ ka di sɔŋ kparilim yaɣili Buganda mini Rugombo.{{sfn|Ntiyumvamabwire|2022}} Silimiin goli December yuuni 2023, 180 [[Enabel]] tun tumdiba ban daa yina Bjumbura nyɛla ban daa sa tihi Muhira mɔɣili nangbankpaŋsi, ni ka PAIOSA yoli naai mɔɣili palli gbibu.{{sfn|Uwizera|2023}} ==Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Burundi]] ==Kundivihira == {{reflist|25em}} ==Sources== {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/region-ouest-cibitokele-pont-reliant-les-communes-rugombo-et-murwi-est-casse/ |accessdate=2024-08-25 |last=Bahati |first=Jackson |title=Région Ouest/ Cibitoke : le pont reliant les communes Rugombo et Murwi est cassé |date=7 April 2022 |language=fr |work=Iwacu}} *{{citation |url=https://www.rtnb.bi/fr/art.php?idapi=1/3/168 |accessdate=2024-08-26 |language=fr |last=Buzuguri |first=Goreth |title=Le MEEATU appelle au respect du code de l’eau et des règles environnementales |date=22 June 2017 |work=Radio Télévision Nationale du Burundi}} *{{citation |url=https://uploads.water-energy-food.org/resources/Baseline-Study-ABAKIR_report_ENGLISH_low_res.pdf |accessdate=2024-08-25 |title=Lake Kivu and Ruzizi/Rusizi River Basin |publisher=Deutsche Gesellschaft für Internationale Zusammenarbeit |year=2021 |ref={{harvid|Lake Kivu and Ruzizi/Rusizi River Basin}} }} *{{citation |title=Les eaux de la plaine de la Rusizi (Burundi) |ISBN=90-75652-01-1 |location=Brussel |year=1996 |last=Mpawenayo |first=Balthazar |publisher=Académie royale des sciences d'outre-mer |url=https://www.kaowarsom.be/documents/MEMOIRES_VERHANDELINGEN/Sciences_naturelles_medicales/Nat.Sc.(NS)_T.23,2_MPAWENAYO,%20B._Les%20eaux%20de%20la%20plaine%20de%20la%20Rusizi%20(Burundi)-%20les%20milieux,%20la%20flore%20et%20la%20v%C3%A9g%C3%A9tation%20algales_1996.PDF |language=fr |accessdate=2024-08-25}} *{{citation |url=https://lerenouveau.bi/cibitoke-le-pont-reliant-les-communes-murwi-et-rugombo-en-cours-de-rehabilitation/ |accessdate=2024-08-26 |language=fr |last=Mpundunziza |first=Laurent |date=6 July 2022 |title=Cibitoke : Le pont reliant les communes Murwi et Rugombo, en cours de réhabilitation}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |title=NASA Earth Observations: Population Density |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasapop}} |publisher=NASA/SEDAC |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160209064446/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |archivedate=9 February 2016}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |title=NASA Earth Observations Data Set Index |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasa}} |publisher=NASA |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171128214629/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |archivedate=28 November 2017}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |title=NASA Earth Observations: Rainfall (1 month - TRMM) |ref={{harvid|nasarain}} |publisher=NASA/Tropical Rainfall Monitoring Mission|accessdate=30 January 2016 |archivedate=19 April 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190419091014/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |title=NASA Earth Observations: Land Cover Classification |ref={{harvid|nasalandcover}} |publisher=NASA/MODIS |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160228161657/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |archivedate=28 February 2016}} *{{citation |title=Le Premier ministre à la réunion des natifs de la province de Cibitoke : Le Projet d’alimentation en eau potable à Buganda est à 80 |last=Ntiyumvamabwire |first=Festin |date=25 October 2022 |work=Le Renouveau |url=https://lerenouveau.bi/le-premier-ministre-a-la-reunion-des-natifs-de-la-province-de-cibitoke-le-projet-dalimentation-en-eau-potable-a-buganda-est-a-80/}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/pont-muhira-son-croulement-enclave-deux-communes/ |accessdate=2024-08-25 |language=fr |title=Pont Muhira : son écroulement enclave deux communes |work=Iwacu |date=5 May 2013 |ref={{harvid|Pont Muhira : son écroulement}} }} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/relation/17503877 |accessdate=2024-08-25 |title=Relation: Muhira (17503877) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Relation: Muhira (17503877)}} }} *{{citation |url=https://open.enabel.be/en/BDI/2086/1869/u/burundi-une-campagne-d-entretien-des-infrastructures-d-irrigation-des-rizires.html |last=Uwizera |title=Programme d'Appui Institutionnel et Opérationnel au Secteur Agricole (PAIOSA) : amélioration de la compétitivité du secteur agricole |publisher=Enabel |language=fr |accessdate=2024-08-26 |first=Jonas Eric |date=24 August 2022}} *{{citation |title=Programme d'Appui Institutionnel et Opérationnel au Secteur Agricole (PAIOSA) : amélioration de la compétitivité du secteur agricole |last=Uwizera |first=Jonas Eric |date=6 December 2023 |url=https://open.enabel.be/fr/BDI/2086/2434/u/lors-d-un-team-building-nos-collgues-d-enabel-au-burundi-joignent-l-utile--l-agrable-en-plantant-2500-arbres.html |language=fr |accessdate=2024-08-26}} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] [[Category:Cibitoke Province]] auflgk57xo5q0qi7azej952jda31og2 139129 139127 2026-06-05T15:45:59Z Kalakpagh 2501 /* Sources */ Updated Content 139129 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Muhira River | native_name = {{native name|fr|Rivière Muhira}} | name_other = | name_etymology = | nickname = | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]] | mouth_location = | mouth_coordinates = {{coord|-2.946185|29.150704|display=it}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Muhira Mɔɣili''' ({{langx|fr|Rivière Muhira}}) nyɛla mɔɣili din be Cibitoke yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Muhira Mɔɣili ŋɔ nyɛla din galism paai yikanima kɔbishi. Mɔɣili maa nyɛla din pili Congo-Nile yaɣili di mini li waɣilim be kamani mitanima 2,000.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Muhira mɔɣili ŋɔ nyɛla din be Cibitoke yaɣili nuzaa zuɣu ka nyɛ din miri tiŋgbani mini Rwanda tarisi. Di nyɛla din tuɣi zori di nuzaa zuɣu chaŋ n ti chirigi Cibitoke pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]].{{sfn|Relation: Muhira (17503877)}} ==Environment== Muhira mɔɣili ŋɔ shee nyɛla bɛ ni niŋdi pukparilim ka sari tihi.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣli maa nyɛla din mali salo pam kamani niriba kɔbisita ni pihinii ni ata bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|22|C}} yuuni puuni. Goli shɛli din mali tulim pam lala yaɣili ŋɔ nyɛ Silimiin goli September, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli puuni maasim ni beni pam nyɛ Silimiin goli May ni {{convert|20|C}}.{{sfn|nasa}} Yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,391|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni bɛ ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|233|mm}} ka goli shɛli puuni bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}}.{{sfn|nasarain}} ==Irrigation== Silimiin goli August yuuni 2022 mɔɣili zaŋ n ti wuuni kparilim nyɛla bɛ ni daa labi mali shɛli. Lala niŋsim ŋɔ nyɛla din daa chɛ ka mɔɣili maa daa kpalim tiri pɔri kamani yikanima din gari kɔbisita kom saha kam Murambi yaɣili zaŋ n ti tiŋ yuli booni Buganda.{{sfn|Uwizera|2022}} Bɛ nyɛla ban daa lahi tum tun'shɛŋa Kivumvu mini Kagimbu yaɣili Silimiin goli August yuuni 2022 din daa nyɛ kulibɔŋ gbibu yi Muhira Mɔɣili zaŋ chaŋ [[Nyamagana River|Nyamagana]] mɔɣili din sɔŋdi kparilim. Ninvuɣ shɛba ban daa gbi lala kulibɔŋ ŋɔ nyɛ ʒingama tuma yili booni Institutional and Operational Support Program for the Agricultural Sector (PAIOSA) bin din gbaai yuuni 2017 mini yuuni 2019 sunsuuni. Di bɔŋɔ nyɛla din daa sɔŋ kparilim yikanima din gari kɔbigi ni pihinu tiŋ yuli booni Rugombo.{{sfn|Uwizera|2022}} Silimiin goli October yuuni 2022 [[Gervais Ndirakobuca]], zuɣulan zaŋ n ti Burundi nyɛla ŋun daa chaŋ Cibitoke laɣingu ni. O nyɛla ŋun daa yɛlli ni bɛ nyɛla ban mali nia ni bɛ gbi mɔɣa ka mali mɔɣa kura maa din yɛn chɛ ka di sɔŋ kparilim yaɣili Buganda mini Rugombo.{{sfn|Ntiyumvamabwire|2022}} Silimiin goli December yuuni 2023, 180 [[Enabel]] tun tumdiba ban daa yina Bjumbura nyɛla ban daa sa tihi Muhira mɔɣili nangbankpaŋsi, ni ka PAIOSA yoli naai mɔɣili palli gbibu.{{sfn|Uwizera|2023}} ==Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Burundi]] ==Kundivihira == {{reflist|25em}} ==Din yi shɛli na == {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/region-ouest-cibitokele-pont-reliant-les-communes-rugombo-et-murwi-est-casse/ |accessdate=2024-08-25 |last=Bahati |first=Jackson |title=Région Ouest/ Cibitoke : le pont reliant les communes Rugombo et Murwi est cassé |date=7 April 2022 |language=fr |work=Iwacu}} *{{citation |url=https://www.rtnb.bi/fr/art.php?idapi=1/3/168 |accessdate=2024-08-26 |language=fr |last=Buzuguri |first=Goreth |title=Le MEEATU appelle au respect du code de l’eau et des règles environnementales |date=22 June 2017 |work=Radio Télévision Nationale du Burundi}} *{{citation |url=https://uploads.water-energy-food.org/resources/Baseline-Study-ABAKIR_report_ENGLISH_low_res.pdf |accessdate=2024-08-25 |title=Lake Kivu and Ruzizi/Rusizi River Basin |publisher=Deutsche Gesellschaft für Internationale Zusammenarbeit |year=2021 |ref={{harvid|Lake Kivu and Ruzizi/Rusizi River Basin}} }} *{{citation |title=Les eaux de la plaine de la Rusizi (Burundi) |ISBN=90-75652-01-1 |location=Brussel |year=1996 |last=Mpawenayo |first=Balthazar |publisher=Académie royale des sciences d'outre-mer |url=https://www.kaowarsom.be/documents/MEMOIRES_VERHANDELINGEN/Sciences_naturelles_medicales/Nat.Sc.(NS)_T.23,2_MPAWENAYO,%20B._Les%20eaux%20de%20la%20plaine%20de%20la%20Rusizi%20(Burundi)-%20les%20milieux,%20la%20flore%20et%20la%20v%C3%A9g%C3%A9tation%20algales_1996.PDF |language=fr |accessdate=2024-08-25}} *{{citation |url=https://lerenouveau.bi/cibitoke-le-pont-reliant-les-communes-murwi-et-rugombo-en-cours-de-rehabilitation/ |accessdate=2024-08-26 |language=fr |last=Mpundunziza |first=Laurent |date=6 July 2022 |title=Cibitoke : Le pont reliant les communes Murwi et Rugombo, en cours de réhabilitation}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |title=NASA Earth Observations: Population Density |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasapop}} |publisher=NASA/SEDAC |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160209064446/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |archivedate=9 February 2016}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |title=NASA Earth Observations Data Set Index |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasa}} |publisher=NASA |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171128214629/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |archivedate=28 November 2017}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |title=NASA Earth Observations: Rainfall (1 month - TRMM) |ref={{harvid|nasarain}} |publisher=NASA/Tropical Rainfall Monitoring Mission|accessdate=30 January 2016 |archivedate=19 April 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190419091014/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |title=NASA Earth Observations: Land Cover Classification |ref={{harvid|nasalandcover}} |publisher=NASA/MODIS |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160228161657/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |archivedate=28 February 2016}} *{{citation |title=Le Premier ministre à la réunion des natifs de la province de Cibitoke : Le Projet d’alimentation en eau potable à Buganda est à 80 |last=Ntiyumvamabwire |first=Festin |date=25 October 2022 |work=Le Renouveau |url=https://lerenouveau.bi/le-premier-ministre-a-la-reunion-des-natifs-de-la-province-de-cibitoke-le-projet-dalimentation-en-eau-potable-a-buganda-est-a-80/}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/pont-muhira-son-croulement-enclave-deux-communes/ |accessdate=2024-08-25 |language=fr |title=Pont Muhira : son écroulement enclave deux communes |work=Iwacu |date=5 May 2013 |ref={{harvid|Pont Muhira : son écroulement}} }} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/relation/17503877 |accessdate=2024-08-25 |title=Relation: Muhira (17503877) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Relation: Muhira (17503877)}} }} *{{citation |url=https://open.enabel.be/en/BDI/2086/1869/u/burundi-une-campagne-d-entretien-des-infrastructures-d-irrigation-des-rizires.html |last=Uwizera |title=Programme d'Appui Institutionnel et Opérationnel au Secteur Agricole (PAIOSA) : amélioration de la compétitivité du secteur agricole |publisher=Enabel |language=fr |accessdate=2024-08-26 |first=Jonas Eric |date=24 August 2022}} *{{citation |title=Programme d'Appui Institutionnel et Opérationnel au Secteur Agricole (PAIOSA) : amélioration de la compétitivité du secteur agricole |last=Uwizera |first=Jonas Eric |date=6 December 2023 |url=https://open.enabel.be/fr/BDI/2086/2434/u/lors-d-un-team-building-nos-collgues-d-enabel-au-burundi-joignent-l-utile--l-agrable-en-plantant-2500-arbres.html |language=fr |accessdate=2024-08-26}} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] [[Category:Cibitoke Province]] 118fljz9qyrkuukie6x8gowxaokxibu Kaburantwa River 0 33304 139137 2026-06-05T15:58:56Z Kalakpagh 2501 Created article 139137 wikitext text/x-wiki {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Kaburantwa River | native_name = {{langx|fr|Rivière Kaburantwa}} <!---------------------- IMAGE--> | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Bubanza Province]], [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= <!-- {{Coord|...}} --> | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]], | mouth_location = | mouth_coordinates = {{Coord|-3.01841|29.22475|display=inline,title}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Kaburantwa Mɔɣili''' nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. r7q8pbow2c0yladno3uezi9ijqr2wbz 139138 139137 2026-06-05T16:00:58Z Kalakpagh 2501 added databox 139138 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Kaburantwa River | native_name = {{langx|fr|Rivière Kaburantwa}} <!---------------------- IMAGE--> | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Bubanza Province]], [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= <!-- {{Coord|...}} --> | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]], | mouth_location = | mouth_coordinates = {{Coord|-3.01841|29.22475|display=inline,title}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Kaburantwa Mɔɣili''' nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. s9nl3g0r1cxbtaax0iblctxoxjian2g 139139 139138 2026-06-05T16:08:26Z Kalakpagh 2501 Updated Content 139139 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Kaburantwa River | native_name = {{langx|fr|Rivière Kaburantwa}} <!---------------------- IMAGE--> | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Bubanza Province]], [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= <!-- {{Coord|...}} --> | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]], | mouth_location = | mouth_coordinates = {{Coord|-3.01841|29.22475|display=inline,title}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Kaburantwa Mɔɣili''' nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Kaburantwa Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Nyungwe-Kibira kamani mitanima 2,500 zaŋ chaŋ [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. Di nyɛla din mali buɣa kamani kɔbigi puuni vaabu pihita ni ata .{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Mɔɣili maa galisim nyɛla yikanima kamani 53, 108.{{sfn|Goffin|2020|p=166}} Yikanima kamani 3,002 nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kparilim.{{sfn|Goffin|2020|p=34}} 46j8ji3gfw2hgjilxa70r4r47mc81xt 139140 139139 2026-06-05T16:09:02Z Kalakpagh 2501 Updated Content 139140 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Kaburantwa River | native_name = {{langx|fr|Rivière Kaburantwa}} <!---------------------- IMAGE--> | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Bubanza Province]], [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= <!-- {{Coord|...}} --> | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]], | mouth_location = | mouth_coordinates = {{Coord|-3.01841|29.22475|display=inline,title}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Kaburantwa Mɔɣili''' nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Kaburantwa Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Nyungwe-Kibira kamani mitanima 2,500 zaŋ chaŋ [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. Di nyɛla din mali buɣa kamani kɔbigi puuni vaabu pihita ni ata .{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Mɔɣili maa galisim nyɛla yikanima kamani 53, 108.{{sfn|Goffin|2020|p=166}} Yikanima kamani 3,002 nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kparilim.{{sfn|Goffin|2020|p=34}} == Kundivihira == 1j8esh2536tb6ah8qyxjmzfmjl9tkub 139141 139140 2026-06-05T16:20:31Z Kalakpagh 2501 /* Course */ Updated Content 139141 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Kaburantwa River | native_name = {{langx|fr|Rivière Kaburantwa}} <!---------------------- IMAGE--> | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Bubanza Province]], [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= <!-- {{Coord|...}} --> | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]], | mouth_location = | mouth_coordinates = {{Coord|-3.01841|29.22475|display=inline,title}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Kaburantwa Mɔɣili''' nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Kaburantwa Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Nyungwe-Kibira kamani mitanima 2,500 zaŋ chaŋ [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. Di nyɛla din mali buɣa kamani kɔbigi puuni vaabu pihita ni ata .{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Mɔɣili maa galisim nyɛla yikanima kamani 53, 108.{{sfn|Goffin|2020|p=166}} Yikanima kamani 3,002 nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kparilim.{{sfn|Goffin|2020|p=34}} Mɔɣili ŋɔ nyɛla din zori kpari Citiboke yaɣili. Di nyɛla din piligi Nyungwe Forest ka nyɛ din zori chani wulinluhili polo zaŋ labi tiŋgbani maa mini [[Rwanda]] tarisi.{{sfn|Relation: Kaburantwa (16272803)}} Di nyɛla din yi tarisi ŋɔ chaŋ n ti chirigi Buyumpu Mɔɣili{{efn|The Buyumpu River flows west along the Burundi-Rwanda border from a point just west of the point where the [[Mwogere River]] reaches the border and flows east along the border.{{sfn|Ndora USDMA}} }} nuzaa zuɣu.{{sfn|Investment opportunities in renewable energy}} Rwanda gbunni, Kaburantwa nyɛla din chaŋ n ti chirigi Nyarubugu mini Nyakibaya nuzaa zuɣu, di lahi nyɛla din chaŋ n ti chirigi Munyinya, Nyarurama, Rubugenge n ti pahi di Rukasantwa nudirigu zuɣu.{{sfn|Ndora USDMA}} Di nyɛla din lahi zori nudierigu ŋɔ zuɣu chaŋ n ti gari Bukinanyana mini Buganda chaŋ n ti kpɛ [[Ruzizi River]].{{sfn|Relation: Kaburantwa (16272803)}} == Kundivihira == <references /> edtngputfbarsxfb3642ovuzl8228wf 139142 139141 2026-06-05T16:29:18Z Kalakpagh 2501 /* Course */ Updated Content 139142 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Kaburantwa River | native_name = {{langx|fr|Rivière Kaburantwa}} <!---------------------- IMAGE--> | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Bubanza Province]], [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= <!-- {{Coord|...}} --> | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]], | mouth_location = | mouth_coordinates = {{Coord|-3.01841|29.22475|display=inline,title}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Kaburantwa Mɔɣili''' nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Kaburantwa Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Nyungwe-Kibira kamani mitanima 2,500 zaŋ chaŋ [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. Di nyɛla din mali buɣa kamani kɔbigi puuni vaabu pihita ni ata .{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Mɔɣili maa galisim nyɛla yikanima kamani 53, 108.{{sfn|Goffin|2020|p=166}} Yikanima kamani 3,002 nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kparilim.{{sfn|Goffin|2020|p=34}} Mɔɣili ŋɔ nyɛla din zori kpari Citiboke yaɣili. Di nyɛla din piligi Nyungwe Forest ka nyɛ din zori chani wulinluhili polo zaŋ labi tiŋgbani maa mini [[Rwanda]] tarisi.{{sfn|Relation: Kaburantwa (16272803)}} Di nyɛla din yi tarisi ŋɔ chaŋ n ti chirigi Buyumpu Mɔɣili{{efn|The Buyumpu River flows west along the Burundi-Rwanda border from a point just west of the point where the [[Mwogere River]] reaches the border and flows east along the border.{{sfn|Ndora USDMA}} }} nuzaa zuɣu.{{sfn|Investment opportunities in renewable energy}} Rwanda gbunni, Kaburantwa nyɛla din chaŋ n ti chirigi Nyarubugu mini Nyakibaya nuzaa zuɣu, di lahi nyɛla din chaŋ n ti chirigi Munyinya, Nyarurama, Rubugenge n ti pahi di Rukasantwa nudirigu zuɣu.{{sfn|Ndora USDMA}} Di nyɛla din lahi zori nudierigu ŋɔ zuɣu chaŋ n ti gari Bukinanyana mini Buganda chaŋ n ti kpɛ [[Ruzizi River]].{{sfn|Relation: Kaburantwa (16272803)}} ==Hydroelectricity== Gitenge- Kagunzi mɔɣili mini Kaburantwa Mɔɣili nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Ruzizi mɔɣili mini tiŋ shɛŋa din be lala yaɣili ŋɔ di gbaai bahindi di yi ka na niɣilim buɣim yaɣili, [[Ruzizi River]] maa nyɛla din mali niɣilim buɣim din yaa nyɛ 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} Kaburantwa mɔɣili ŋɔ koŋko nyɛla din mali niɣilimbuɣim din yaa paai 44 MW.{{sfn|Goffin|2020|p=39}} == Kundivihira == <references /> 7tmqvdewc855ne5j2d8oebu934lf6ea 139143 139142 2026-06-05T16:34:12Z Kalakpagh 2501 /* Hydroelectricity */ Updated Content 139143 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Kaburantwa River | native_name = {{langx|fr|Rivière Kaburantwa}} <!---------------------- IMAGE--> | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Bubanza Province]], [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= <!-- {{Coord|...}} --> | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]], | mouth_location = | mouth_coordinates = {{Coord|-3.01841|29.22475|display=inline,title}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Kaburantwa Mɔɣili''' nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Kaburantwa Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Nyungwe-Kibira kamani mitanima 2,500 zaŋ chaŋ [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. Di nyɛla din mali buɣa kamani kɔbigi puuni vaabu pihita ni ata .{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Mɔɣili maa galisim nyɛla yikanima kamani 53, 108.{{sfn|Goffin|2020|p=166}} Yikanima kamani 3,002 nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kparilim.{{sfn|Goffin|2020|p=34}} Mɔɣili ŋɔ nyɛla din zori kpari Citiboke yaɣili. Di nyɛla din piligi Nyungwe Forest ka nyɛ din zori chani wulinluhili polo zaŋ labi tiŋgbani maa mini [[Rwanda]] tarisi.{{sfn|Relation: Kaburantwa (16272803)}} Di nyɛla din yi tarisi ŋɔ chaŋ n ti chirigi Buyumpu Mɔɣili{{efn|The Buyumpu River flows west along the Burundi-Rwanda border from a point just west of the point where the [[Mwogere River]] reaches the border and flows east along the border.{{sfn|Ndora USDMA}} }} nuzaa zuɣu.{{sfn|Investment opportunities in renewable energy}} Rwanda gbunni, Kaburantwa nyɛla din chaŋ n ti chirigi Nyarubugu mini Nyakibaya nuzaa zuɣu, di lahi nyɛla din chaŋ n ti chirigi Munyinya, Nyarurama, Rubugenge n ti pahi di Rukasantwa nudirigu zuɣu.{{sfn|Ndora USDMA}} Di nyɛla din lahi zori nudierigu ŋɔ zuɣu chaŋ n ti gari Bukinanyana mini Buganda chaŋ n ti kpɛ [[Ruzizi River]].{{sfn|Relation: Kaburantwa (16272803)}} ==Hydroelectricity== Gitenge- Kagunzi mɔɣili mini Kaburantwa Mɔɣili nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Ruzizi mɔɣili mini tiŋ shɛŋa din be lala yaɣili ŋɔ di gbaai bahindi di yi ka na niɣilim buɣim yaɣili, [[Ruzizi River]] maa nyɛla din mali niɣilim buɣim din yaa nyɛ 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} Kaburantwa mɔɣili ŋɔ koŋko nyɛla din mali niɣilimbuɣim din yaa paai 44 MW.{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Yuuni 1995, Kabu 16 tuma zaŋ n ti Kaburantwa Mɔɣili nyɛla din daa deegi polo kamani kilomita pinaayobu zaŋ chaŋ Ruzizi mɔɣili amaa bɛ daa lihiri la lala niɣilim buɣim ŋɔ yaa ni di paai 117.7 GWh yuuni puuni. Di zuɣu nyɛla din mali mitanima kɔbigi ni pihwɔi ni yini.{{sfn|Update on progress of 20-MW Kabu 16}}{{sfn|Nile group seeks studies}} == Kundivihira == <references /> 4lsz2um2mhlis6w9ya2i2b21rl3ry4h 139144 139143 2026-06-05T16:34:40Z Kalakpagh 2501 /* Hydroelectricity */ Updated Content 139144 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Kaburantwa River | native_name = {{langx|fr|Rivière Kaburantwa}} <!---------------------- IMAGE--> | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Bubanza Province]], [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= <!-- {{Coord|...}} --> | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]], | mouth_location = | mouth_coordinates = {{Coord|-3.01841|29.22475|display=inline,title}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Kaburantwa Mɔɣili''' nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Kaburantwa Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Nyungwe-Kibira kamani mitanima 2,500 zaŋ chaŋ [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. Di nyɛla din mali buɣa kamani kɔbigi puuni vaabu pihita ni ata .{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Mɔɣili maa galisim nyɛla yikanima kamani 53, 108.{{sfn|Goffin|2020|p=166}} Yikanima kamani 3,002 nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kparilim.{{sfn|Goffin|2020|p=34}} Mɔɣili ŋɔ nyɛla din zori kpari Citiboke yaɣili. Di nyɛla din piligi Nyungwe Forest ka nyɛ din zori chani wulinluhili polo zaŋ labi tiŋgbani maa mini [[Rwanda]] tarisi.{{sfn|Relation: Kaburantwa (16272803)}} Di nyɛla din yi tarisi ŋɔ chaŋ n ti chirigi Buyumpu Mɔɣili{{efn|The Buyumpu River flows west along the Burundi-Rwanda border from a point just west of the point where the [[Mwogere River]] reaches the border and flows east along the border.{{sfn|Ndora USDMA}} }} nuzaa zuɣu.{{sfn|Investment opportunities in renewable energy}} Rwanda gbunni, Kaburantwa nyɛla din chaŋ n ti chirigi Nyarubugu mini Nyakibaya nuzaa zuɣu, di lahi nyɛla din chaŋ n ti chirigi Munyinya, Nyarurama, Rubugenge n ti pahi di Rukasantwa nudirigu zuɣu.{{sfn|Ndora USDMA}} Di nyɛla din lahi zori nudierigu ŋɔ zuɣu chaŋ n ti gari Bukinanyana mini Buganda chaŋ n ti kpɛ [[Ruzizi River]].{{sfn|Relation: Kaburantwa (16272803)}} ==Niɣilim buɣim == Gitenge- Kagunzi mɔɣili mini Kaburantwa Mɔɣili nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Ruzizi mɔɣili mini tiŋ shɛŋa din be lala yaɣili ŋɔ di gbaai bahindi di yi ka na niɣilim buɣim yaɣili, [[Ruzizi River]] maa nyɛla din mali niɣilim buɣim din yaa nyɛ 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} Kaburantwa mɔɣili ŋɔ koŋko nyɛla din mali niɣilimbuɣim din yaa paai 44 MW.{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Yuuni 1995, Kabu 16 tuma zaŋ n ti Kaburantwa Mɔɣili nyɛla din daa deegi polo kamani kilomita pinaayobu zaŋ chaŋ Ruzizi mɔɣili amaa bɛ daa lihiri la lala niɣilim buɣim ŋɔ yaa ni di paai 117.7 GWh yuuni puuni. Di zuɣu nyɛla din mali mitanima kɔbigi ni pihwɔi ni yini.{{sfn|Update on progress of 20-MW Kabu 16}}{{sfn|Nile group seeks studies}} == Kundivihira == <references /> jilem03knwwz80qdb7xaxpgq0a2k285 139145 139144 2026-06-05T16:35:20Z Kalakpagh 2501 Updated Content 139145 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Kaburantwa River | native_name = {{langx|fr|Rivière Kaburantwa}} <!---------------------- IMAGE--> | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Bubanza Province]], [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= <!-- {{Coord|...}} --> | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]], | mouth_location = | mouth_coordinates = {{Coord|-3.01841|29.22475|display=inline,title}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Kaburantwa Mɔɣili''' nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Kaburantwa Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Nyungwe-Kibira kamani mitanima 2,500 zaŋ chaŋ [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. Di nyɛla din mali buɣa kamani kɔbigi puuni vaabu pihita ni ata .{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Mɔɣili maa galisim nyɛla yikanima kamani 53, 108.{{sfn|Goffin|2020|p=166}} Yikanima kamani 3,002 nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kparilim.{{sfn|Goffin|2020|p=34}} Mɔɣili ŋɔ nyɛla din zori kpari Citiboke yaɣili. Di nyɛla din piligi Nyungwe Forest ka nyɛ din zori chani wulinluhili polo zaŋ labi tiŋgbani maa mini [[Rwanda]] tarisi.{{sfn|Relation: Kaburantwa (16272803)}} Di nyɛla din yi tarisi ŋɔ chaŋ n ti chirigi Buyumpu Mɔɣili nuzaa zuɣu.{{sfn|Investment opportunities in renewable energy}} Rwanda gbunni, Kaburantwa nyɛla din chaŋ n ti chirigi Nyarubugu mini Nyakibaya nuzaa zuɣu, di lahi nyɛla din chaŋ n ti chirigi Munyinya, Nyarurama, Rubugenge n ti pahi di Rukasantwa nudirigu zuɣu.{{sfn|Ndora USDMA}} Di nyɛla din lahi zori nudierigu ŋɔ zuɣu chaŋ n ti gari Bukinanyana mini Buganda chaŋ n ti kpɛ [[Ruzizi River]].{{sfn|Relation: Kaburantwa (16272803)}} ==Niɣilim buɣim == Gitenge- Kagunzi mɔɣili mini Kaburantwa Mɔɣili nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Ruzizi mɔɣili mini tiŋ shɛŋa din be lala yaɣili ŋɔ di gbaai bahindi di yi ka na niɣilim buɣim yaɣili, [[Ruzizi River]] maa nyɛla din mali niɣilim buɣim din yaa nyɛ 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} Kaburantwa mɔɣili ŋɔ koŋko nyɛla din mali niɣilimbuɣim din yaa paai 44 MW.{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Yuuni 1995, Kabu 16 tuma zaŋ n ti Kaburantwa Mɔɣili nyɛla din daa deegi polo kamani kilomita pinaayobu zaŋ chaŋ Ruzizi mɔɣili amaa bɛ daa lihiri la lala niɣilim buɣim ŋɔ yaa ni di paai 117.7 GWh yuuni puuni. Di zuɣu nyɛla din mali mitanima kɔbigi ni pihwɔi ni yini.{{sfn|Update on progress of 20-MW Kabu 16}}{{sfn|Nile group seeks studies}} == Kundivihira == <references /> cafsumsz9w2z4ryy48hv9fbfccl3a9m 139146 139145 2026-06-05T16:37:22Z Kalakpagh 2501 Updated Content 139146 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Kaburantwa River | native_name = {{langx|fr|Rivière Kaburantwa}} <!---------------------- IMAGE--> | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Bubanza Province]], [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= <!-- {{Coord|...}} --> | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]], | mouth_location = | mouth_coordinates = {{Coord|-3.01841|29.22475|display=inline,title}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Kaburantwa Mɔɣili''' nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Kaburantwa Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Nyungwe-Kibira kamani mitanima 2,500 zaŋ chaŋ [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. Di nyɛla din mali buɣa kamani kɔbigi puuni vaabu pihita ni ata .{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Mɔɣili maa galisim nyɛla yikanima kamani 53, 108.{{sfn|Goffin|2020|p=166}} Yikanima kamani 3,002 nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kparilim.{{sfn|Goffin|2020|p=34}} Mɔɣili ŋɔ nyɛla din zori kpari Citiboke yaɣili. Di nyɛla din piligi Nyungwe Forest ka nyɛ din zori chani wulinluhili polo zaŋ labi tiŋgbani maa mini [[Rwanda]] tarisi.{{sfn|Relation: Kaburantwa (16272803)}} Di nyɛla din yi tarisi ŋɔ chaŋ n ti chirigi Buyumpu Mɔɣili nuzaa zuɣu.{{sfn|Investment opportunities in renewable energy}} Rwanda gbunni, Kaburantwa nyɛla din chaŋ n ti chirigi Nyarubugu mini Nyakibaya nuzaa zuɣu, di lahi nyɛla din chaŋ n ti chirigi Munyinya, Nyarurama, Rubugenge n ti pahi di Rukasantwa nudirigu zuɣu.{{sfn|Ndora USDMA}} Di nyɛla din lahi zori nudierigu ŋɔ zuɣu chaŋ n ti gari Bukinanyana mini Buganda chaŋ n ti kpɛ [[Ruzizi River]].{{sfn|Relation: Kaburantwa (16272803)}} ==Niɣilim buɣim == Gitenge- Kagunzi mɔɣili mini Kaburantwa Mɔɣili nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Ruzizi mɔɣili mini tiŋ shɛŋa din be lala yaɣili ŋɔ di gbaai bahindi di yi ka na niɣilim buɣim yaɣili, [[Ruzizi River]] maa nyɛla din mali niɣilim buɣim din yaa nyɛ 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} Kaburantwa mɔɣili ŋɔ koŋko nyɛla din mali niɣilimbuɣim din yaa paai 44 MW.{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Yuuni 1995, Kabu 16 tuma zaŋ n ti Kaburantwa Mɔɣili nyɛla din daa deegi polo kamani kilomita pinaayobu zaŋ chaŋ Ruzizi mɔɣili amaa bɛ daa lihiri la lala niɣilim buɣim ŋɔ yaa ni di paai 117.7 GWh yuuni puuni. Di zuɣu nyɛla din mali mitanima kɔbigi ni pihwɔi ni yini.{{sfn|Update on progress of 20-MW Kabu 16}}{{sfn|Nile group seeks studies}} ==See also== *[[List of rivers of Burundi]] ==References== {{reflist|25em}} ==Sources== {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.rtnb.bi/fr/art.php?idapi=1/3/168 |accessdate=2024-08-26 |language=fr |last=Buzuguri |first=Goreth |title=Le MEEATU appelle au respect du code de l’eau et des règles environnementales |date=22 June 2017 |work=Radio Télévision Nationale du Burundi}} *{{citation |url=https://uploads.water-energy-food.org/resources/Lake-Kivu-and-Rusizi-River-basin-baseline-study_english.pdf |accessdate=2024-08-20 |last=Goffin |first=M|publisher=SHER Consult |title=Baseline Study for the basin of Lake Kivu and the Rusizi/Ruzizi River |date=December 2020}} *{{citation |url=https://proreds.eu/wp-content/uploads/2014/02/Investment-opportunities-in-renewable-energy-Burundi.pdf |accessdate=2024-08-31|page=14 |title=Investment opportunities in renewable energy Burundi |publisher=Minister for Energy and Mines |date=October 2012 |ref={{harvid|Investment opportunities in renewable energy}} }} *{{citation |url=https://www.hydroreview.com/news/nile-group-seeks-studies-of-20-mw-kabu-16-in-burundi/#gref |accessdate=2024-08-20 |title=Nile group seeks studies of 20-MW Kabu 16 in Burundi |date=25 October 2010 |ref={{harvid|Nile group seeks studies}} }} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/relation/16272803#map=11/-2.8641/29.3029 |title=Relation: Kaburantwa (16272803) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Relation: Kaburantwa (16272803)}} }} *{{citation |url=https://documents1.worldbank.org/curated/ar/176141468239386802/pdf/multi-page.pdf |accessdate=2024-08-19 |title=Republic of Burundi Energy sector rehabilitation project |date=14 February 1991 |publisher=World Bank |ref={{harvid|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation}} }} *{{citation |url=https://www.hydroreview.com/africa/update-on-progress-of-20-mw-kabu-16-small-hydropower-in-burundi/#gref |accessdate=2024-08-20 |title=Update on progress of 20-MW Kabu 16 small hydropower in Burundi |publisher=HydroReview |date=18 June 2019 |ref={{harvid|Update on progress of 20-MW Kabu 16}} }} *{{citation |url=https://maps.lib.utexas.edu/maps/topo/burundi/ndora-burundi-50k-4675ii-1981.pdf |accessdate=2024-09-05 |author=U.S. Defense Mapping Agency |title=Ndora |publisher=University of Texas at Austin |year=1994 |ref={{harvid|Ndora USDMA}} }} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] == Kundivihira == <references /> r03osuf2v0vymwl18w89gkxf4vw9co6 139147 139146 2026-06-05T16:38:03Z Kalakpagh 2501 /* See also */ Updated Content 139147 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Kaburantwa River | native_name = {{langx|fr|Rivière Kaburantwa}} <!---------------------- IMAGE--> | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Bubanza Province]], [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= <!-- {{Coord|...}} --> | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]], | mouth_location = | mouth_coordinates = {{Coord|-3.01841|29.22475|display=inline,title}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Kaburantwa Mɔɣili''' nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Kaburantwa Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Nyungwe-Kibira kamani mitanima 2,500 zaŋ chaŋ [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. Di nyɛla din mali buɣa kamani kɔbigi puuni vaabu pihita ni ata .{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Mɔɣili maa galisim nyɛla yikanima kamani 53, 108.{{sfn|Goffin|2020|p=166}} Yikanima kamani 3,002 nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kparilim.{{sfn|Goffin|2020|p=34}} Mɔɣili ŋɔ nyɛla din zori kpari Citiboke yaɣili. Di nyɛla din piligi Nyungwe Forest ka nyɛ din zori chani wulinluhili polo zaŋ labi tiŋgbani maa mini [[Rwanda]] tarisi.{{sfn|Relation: Kaburantwa (16272803)}} Di nyɛla din yi tarisi ŋɔ chaŋ n ti chirigi Buyumpu Mɔɣili nuzaa zuɣu.{{sfn|Investment opportunities in renewable energy}} Rwanda gbunni, Kaburantwa nyɛla din chaŋ n ti chirigi Nyarubugu mini Nyakibaya nuzaa zuɣu, di lahi nyɛla din chaŋ n ti chirigi Munyinya, Nyarurama, Rubugenge n ti pahi di Rukasantwa nudirigu zuɣu.{{sfn|Ndora USDMA}} Di nyɛla din lahi zori nudierigu ŋɔ zuɣu chaŋ n ti gari Bukinanyana mini Buganda chaŋ n ti kpɛ [[Ruzizi River]].{{sfn|Relation: Kaburantwa (16272803)}} ==Niɣilim buɣim == Gitenge- Kagunzi mɔɣili mini Kaburantwa Mɔɣili nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Ruzizi mɔɣili mini tiŋ shɛŋa din be lala yaɣili ŋɔ di gbaai bahindi di yi ka na niɣilim buɣim yaɣili, [[Ruzizi River]] maa nyɛla din mali niɣilim buɣim din yaa nyɛ 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} Kaburantwa mɔɣili ŋɔ koŋko nyɛla din mali niɣilimbuɣim din yaa paai 44 MW.{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Yuuni 1995, Kabu 16 tuma zaŋ n ti Kaburantwa Mɔɣili nyɛla din daa deegi polo kamani kilomita pinaayobu zaŋ chaŋ Ruzizi mɔɣili amaa bɛ daa lihiri la lala niɣilim buɣim ŋɔ yaa ni di paai 117.7 GWh yuuni puuni. Di zuɣu nyɛla din mali mitanima kɔbigi ni pihwɔi ni yini.{{sfn|Update on progress of 20-MW Kabu 16}}{{sfn|Nile group seeks studies}} ==Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Burundi]] ==References== {{reflist|25em}} ==Sources== {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.rtnb.bi/fr/art.php?idapi=1/3/168 |accessdate=2024-08-26 |language=fr |last=Buzuguri |first=Goreth |title=Le MEEATU appelle au respect du code de l’eau et des règles environnementales |date=22 June 2017 |work=Radio Télévision Nationale du Burundi}} *{{citation |url=https://uploads.water-energy-food.org/resources/Lake-Kivu-and-Rusizi-River-basin-baseline-study_english.pdf |accessdate=2024-08-20 |last=Goffin |first=M|publisher=SHER Consult |title=Baseline Study for the basin of Lake Kivu and the Rusizi/Ruzizi River |date=December 2020}} *{{citation |url=https://proreds.eu/wp-content/uploads/2014/02/Investment-opportunities-in-renewable-energy-Burundi.pdf |accessdate=2024-08-31|page=14 |title=Investment opportunities in renewable energy Burundi |publisher=Minister for Energy and Mines |date=October 2012 |ref={{harvid|Investment opportunities in renewable energy}} }} *{{citation |url=https://www.hydroreview.com/news/nile-group-seeks-studies-of-20-mw-kabu-16-in-burundi/#gref |accessdate=2024-08-20 |title=Nile group seeks studies of 20-MW Kabu 16 in Burundi |date=25 October 2010 |ref={{harvid|Nile group seeks studies}} }} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/relation/16272803#map=11/-2.8641/29.3029 |title=Relation: Kaburantwa (16272803) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Relation: Kaburantwa (16272803)}} }} *{{citation |url=https://documents1.worldbank.org/curated/ar/176141468239386802/pdf/multi-page.pdf |accessdate=2024-08-19 |title=Republic of Burundi Energy sector rehabilitation project |date=14 February 1991 |publisher=World Bank |ref={{harvid|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation}} }} *{{citation |url=https://www.hydroreview.com/africa/update-on-progress-of-20-mw-kabu-16-small-hydropower-in-burundi/#gref |accessdate=2024-08-20 |title=Update on progress of 20-MW Kabu 16 small hydropower in Burundi |publisher=HydroReview |date=18 June 2019 |ref={{harvid|Update on progress of 20-MW Kabu 16}} }} *{{citation |url=https://maps.lib.utexas.edu/maps/topo/burundi/ndora-burundi-50k-4675ii-1981.pdf |accessdate=2024-09-05 |author=U.S. Defense Mapping Agency |title=Ndora |publisher=University of Texas at Austin |year=1994 |ref={{harvid|Ndora USDMA}} }} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] == Kundivihira == <references /> bxuy6bg4lh9rp2ey6lc0xjhbgjct3pr 139148 139147 2026-06-05T16:38:43Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 139148 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Kaburantwa River | native_name = {{langx|fr|Rivière Kaburantwa}} <!---------------------- IMAGE--> | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Bubanza Province]], [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= <!-- {{Coord|...}} --> | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]], | mouth_location = | mouth_coordinates = {{Coord|-3.01841|29.22475|display=inline,title}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Kaburantwa Mɔɣili''' nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Kaburantwa Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Nyungwe-Kibira kamani mitanima 2,500 zaŋ chaŋ [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. Di nyɛla din mali buɣa kamani kɔbigi puuni vaabu pihita ni ata .{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Mɔɣili maa galisim nyɛla yikanima kamani 53, 108.{{sfn|Goffin|2020|p=166}} Yikanima kamani 3,002 nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kparilim.{{sfn|Goffin|2020|p=34}} Mɔɣili ŋɔ nyɛla din zori kpari Citiboke yaɣili. Di nyɛla din piligi Nyungwe Forest ka nyɛ din zori chani wulinluhili polo zaŋ labi tiŋgbani maa mini [[Rwanda]] tarisi.{{sfn|Relation: Kaburantwa (16272803)}} Di nyɛla din yi tarisi ŋɔ chaŋ n ti chirigi Buyumpu Mɔɣili nuzaa zuɣu.{{sfn|Investment opportunities in renewable energy}} Rwanda gbunni, Kaburantwa nyɛla din chaŋ n ti chirigi Nyarubugu mini Nyakibaya nuzaa zuɣu, di lahi nyɛla din chaŋ n ti chirigi Munyinya, Nyarurama, Rubugenge n ti pahi di Rukasantwa nudirigu zuɣu.{{sfn|Ndora USDMA}} Di nyɛla din lahi zori nudierigu ŋɔ zuɣu chaŋ n ti gari Bukinanyana mini Buganda chaŋ n ti kpɛ [[Ruzizi River]].{{sfn|Relation: Kaburantwa (16272803)}} ==Niɣilim buɣim == Gitenge- Kagunzi mɔɣili mini Kaburantwa Mɔɣili nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Ruzizi mɔɣili mini tiŋ shɛŋa din be lala yaɣili ŋɔ di gbaai bahindi di yi ka na niɣilim buɣim yaɣili, [[Ruzizi River]] maa nyɛla din mali niɣilim buɣim din yaa nyɛ 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} Kaburantwa mɔɣili ŋɔ koŋko nyɛla din mali niɣilimbuɣim din yaa paai 44 MW.{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Yuuni 1995, Kabu 16 tuma zaŋ n ti Kaburantwa Mɔɣili nyɛla din daa deegi polo kamani kilomita pinaayobu zaŋ chaŋ Ruzizi mɔɣili amaa bɛ daa lihiri la lala niɣilim buɣim ŋɔ yaa ni di paai 117.7 GWh yuuni puuni. Di zuɣu nyɛla din mali mitanima kɔbigi ni pihwɔi ni yini.{{sfn|Update on progress of 20-MW Kabu 16}}{{sfn|Nile group seeks studies}} ==Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Burundi]] ==Kundivihira == {{reflist|25em}} ==Sources== {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.rtnb.bi/fr/art.php?idapi=1/3/168 |accessdate=2024-08-26 |language=fr |last=Buzuguri |first=Goreth |title=Le MEEATU appelle au respect du code de l’eau et des règles environnementales |date=22 June 2017 |work=Radio Télévision Nationale du Burundi}} *{{citation |url=https://uploads.water-energy-food.org/resources/Lake-Kivu-and-Rusizi-River-basin-baseline-study_english.pdf |accessdate=2024-08-20 |last=Goffin |first=M|publisher=SHER Consult |title=Baseline Study for the basin of Lake Kivu and the Rusizi/Ruzizi River |date=December 2020}} *{{citation |url=https://proreds.eu/wp-content/uploads/2014/02/Investment-opportunities-in-renewable-energy-Burundi.pdf |accessdate=2024-08-31|page=14 |title=Investment opportunities in renewable energy Burundi |publisher=Minister for Energy and Mines |date=October 2012 |ref={{harvid|Investment opportunities in renewable energy}} }} *{{citation |url=https://www.hydroreview.com/news/nile-group-seeks-studies-of-20-mw-kabu-16-in-burundi/#gref |accessdate=2024-08-20 |title=Nile group seeks studies of 20-MW Kabu 16 in Burundi |date=25 October 2010 |ref={{harvid|Nile group seeks studies}} }} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/relation/16272803#map=11/-2.8641/29.3029 |title=Relation: Kaburantwa (16272803) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Relation: Kaburantwa (16272803)}} }} *{{citation |url=https://documents1.worldbank.org/curated/ar/176141468239386802/pdf/multi-page.pdf |accessdate=2024-08-19 |title=Republic of Burundi Energy sector rehabilitation project |date=14 February 1991 |publisher=World Bank |ref={{harvid|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation}} }} *{{citation |url=https://www.hydroreview.com/africa/update-on-progress-of-20-mw-kabu-16-small-hydropower-in-burundi/#gref |accessdate=2024-08-20 |title=Update on progress of 20-MW Kabu 16 small hydropower in Burundi |publisher=HydroReview |date=18 June 2019 |ref={{harvid|Update on progress of 20-MW Kabu 16}} }} *{{citation |url=https://maps.lib.utexas.edu/maps/topo/burundi/ndora-burundi-50k-4675ii-1981.pdf |accessdate=2024-09-05 |author=U.S. Defense Mapping Agency |title=Ndora |publisher=University of Texas at Austin |year=1994 |ref={{harvid|Ndora USDMA}} }} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] == Kundivihira == <references /> kyak6tw3idqrij45y4m8s2y26y25yqg 139149 139148 2026-06-05T16:39:07Z Kalakpagh 2501 /* Sources */ Updated Content 139149 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Kaburantwa River | native_name = {{langx|fr|Rivière Kaburantwa}} <!---------------------- IMAGE--> | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Bubanza Province]], [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= <!-- {{Coord|...}} --> | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]], | mouth_location = | mouth_coordinates = {{Coord|-3.01841|29.22475|display=inline,title}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Kaburantwa Mɔɣili''' nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Kaburantwa Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Nyungwe-Kibira kamani mitanima 2,500 zaŋ chaŋ [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. Di nyɛla din mali buɣa kamani kɔbigi puuni vaabu pihita ni ata .{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Mɔɣili maa galisim nyɛla yikanima kamani 53, 108.{{sfn|Goffin|2020|p=166}} Yikanima kamani 3,002 nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kparilim.{{sfn|Goffin|2020|p=34}} Mɔɣili ŋɔ nyɛla din zori kpari Citiboke yaɣili. Di nyɛla din piligi Nyungwe Forest ka nyɛ din zori chani wulinluhili polo zaŋ labi tiŋgbani maa mini [[Rwanda]] tarisi.{{sfn|Relation: Kaburantwa (16272803)}} Di nyɛla din yi tarisi ŋɔ chaŋ n ti chirigi Buyumpu Mɔɣili nuzaa zuɣu.{{sfn|Investment opportunities in renewable energy}} Rwanda gbunni, Kaburantwa nyɛla din chaŋ n ti chirigi Nyarubugu mini Nyakibaya nuzaa zuɣu, di lahi nyɛla din chaŋ n ti chirigi Munyinya, Nyarurama, Rubugenge n ti pahi di Rukasantwa nudirigu zuɣu.{{sfn|Ndora USDMA}} Di nyɛla din lahi zori nudierigu ŋɔ zuɣu chaŋ n ti gari Bukinanyana mini Buganda chaŋ n ti kpɛ [[Ruzizi River]].{{sfn|Relation: Kaburantwa (16272803)}} ==Niɣilim buɣim == Gitenge- Kagunzi mɔɣili mini Kaburantwa Mɔɣili nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Ruzizi mɔɣili mini tiŋ shɛŋa din be lala yaɣili ŋɔ di gbaai bahindi di yi ka na niɣilim buɣim yaɣili, [[Ruzizi River]] maa nyɛla din mali niɣilim buɣim din yaa nyɛ 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} Kaburantwa mɔɣili ŋɔ koŋko nyɛla din mali niɣilimbuɣim din yaa paai 44 MW.{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Yuuni 1995, Kabu 16 tuma zaŋ n ti Kaburantwa Mɔɣili nyɛla din daa deegi polo kamani kilomita pinaayobu zaŋ chaŋ Ruzizi mɔɣili amaa bɛ daa lihiri la lala niɣilim buɣim ŋɔ yaa ni di paai 117.7 GWh yuuni puuni. Di zuɣu nyɛla din mali mitanima kɔbigi ni pihwɔi ni yini.{{sfn|Update on progress of 20-MW Kabu 16}}{{sfn|Nile group seeks studies}} ==Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Burundi]] ==Kundivihira == {{reflist|25em}} ==Din yi shɛli na == {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.rtnb.bi/fr/art.php?idapi=1/3/168 |accessdate=2024-08-26 |language=fr |last=Buzuguri |first=Goreth |title=Le MEEATU appelle au respect du code de l’eau et des règles environnementales |date=22 June 2017 |work=Radio Télévision Nationale du Burundi}} *{{citation |url=https://uploads.water-energy-food.org/resources/Lake-Kivu-and-Rusizi-River-basin-baseline-study_english.pdf |accessdate=2024-08-20 |last=Goffin |first=M|publisher=SHER Consult |title=Baseline Study for the basin of Lake Kivu and the Rusizi/Ruzizi River |date=December 2020}} *{{citation |url=https://proreds.eu/wp-content/uploads/2014/02/Investment-opportunities-in-renewable-energy-Burundi.pdf |accessdate=2024-08-31|page=14 |title=Investment opportunities in renewable energy Burundi |publisher=Minister for Energy and Mines |date=October 2012 |ref={{harvid|Investment opportunities in renewable energy}} }} *{{citation |url=https://www.hydroreview.com/news/nile-group-seeks-studies-of-20-mw-kabu-16-in-burundi/#gref |accessdate=2024-08-20 |title=Nile group seeks studies of 20-MW Kabu 16 in Burundi |date=25 October 2010 |ref={{harvid|Nile group seeks studies}} }} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/relation/16272803#map=11/-2.8641/29.3029 |title=Relation: Kaburantwa (16272803) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Relation: Kaburantwa (16272803)}} }} *{{citation |url=https://documents1.worldbank.org/curated/ar/176141468239386802/pdf/multi-page.pdf |accessdate=2024-08-19 |title=Republic of Burundi Energy sector rehabilitation project |date=14 February 1991 |publisher=World Bank |ref={{harvid|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation}} }} *{{citation |url=https://www.hydroreview.com/africa/update-on-progress-of-20-mw-kabu-16-small-hydropower-in-burundi/#gref |accessdate=2024-08-20 |title=Update on progress of 20-MW Kabu 16 small hydropower in Burundi |publisher=HydroReview |date=18 June 2019 |ref={{harvid|Update on progress of 20-MW Kabu 16}} }} *{{citation |url=https://maps.lib.utexas.edu/maps/topo/burundi/ndora-burundi-50k-4675ii-1981.pdf |accessdate=2024-09-05 |author=U.S. Defense Mapping Agency |title=Ndora |publisher=University of Texas at Austin |year=1994 |ref={{harvid|Ndora USDMA}} }} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] == Kundivihira == <references /> ri83p1pinvtfnfzc4097wwtogd2djpv 139150 139149 2026-06-05T16:39:41Z Kalakpagh 2501 /* Kundivihira */ Updated Content 139150 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Kaburantwa River | native_name = {{langx|fr|Rivière Kaburantwa}} <!---------------------- IMAGE--> | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Bubanza Province]], [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= <!-- {{Coord|...}} --> | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]], | mouth_location = | mouth_coordinates = {{Coord|-3.01841|29.22475|display=inline,title}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Kaburantwa Mɔɣili''' nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Kaburantwa Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Nyungwe-Kibira kamani mitanima 2,500 zaŋ chaŋ [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. Di nyɛla din mali buɣa kamani kɔbigi puuni vaabu pihita ni ata .{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Mɔɣili maa galisim nyɛla yikanima kamani 53, 108.{{sfn|Goffin|2020|p=166}} Yikanima kamani 3,002 nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kparilim.{{sfn|Goffin|2020|p=34}} Mɔɣili ŋɔ nyɛla din zori kpari Citiboke yaɣili. Di nyɛla din piligi Nyungwe Forest ka nyɛ din zori chani wulinluhili polo zaŋ labi tiŋgbani maa mini [[Rwanda]] tarisi.{{sfn|Relation: Kaburantwa (16272803)}} Di nyɛla din yi tarisi ŋɔ chaŋ n ti chirigi Buyumpu Mɔɣili nuzaa zuɣu.{{sfn|Investment opportunities in renewable energy}} Rwanda gbunni, Kaburantwa nyɛla din chaŋ n ti chirigi Nyarubugu mini Nyakibaya nuzaa zuɣu, di lahi nyɛla din chaŋ n ti chirigi Munyinya, Nyarurama, Rubugenge n ti pahi di Rukasantwa nudirigu zuɣu.{{sfn|Ndora USDMA}} Di nyɛla din lahi zori nudierigu ŋɔ zuɣu chaŋ n ti gari Bukinanyana mini Buganda chaŋ n ti kpɛ [[Ruzizi River]].{{sfn|Relation: Kaburantwa (16272803)}} ==Niɣilim buɣim == Gitenge- Kagunzi mɔɣili mini Kaburantwa Mɔɣili nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Ruzizi mɔɣili mini tiŋ shɛŋa din be lala yaɣili ŋɔ di gbaai bahindi di yi ka na niɣilim buɣim yaɣili, [[Ruzizi River]] maa nyɛla din mali niɣilim buɣim din yaa nyɛ 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} Kaburantwa mɔɣili ŋɔ koŋko nyɛla din mali niɣilimbuɣim din yaa paai 44 MW.{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Yuuni 1995, Kabu 16 tuma zaŋ n ti Kaburantwa Mɔɣili nyɛla din daa deegi polo kamani kilomita pinaayobu zaŋ chaŋ Ruzizi mɔɣili amaa bɛ daa lihiri la lala niɣilim buɣim ŋɔ yaa ni di paai 117.7 GWh yuuni puuni. Di zuɣu nyɛla din mali mitanima kɔbigi ni pihwɔi ni yini.{{sfn|Update on progress of 20-MW Kabu 16}}{{sfn|Nile group seeks studies}} ==Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Burundi]] ==Kundivihira == {{reflist|25em}} ==Din yi shɛli na == {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.rtnb.bi/fr/art.php?idapi=1/3/168 |accessdate=2024-08-26 |language=fr |last=Buzuguri |first=Goreth |title=Le MEEATU appelle au respect du code de l’eau et des règles environnementales |date=22 June 2017 |work=Radio Télévision Nationale du Burundi}} *{{citation |url=https://uploads.water-energy-food.org/resources/Lake-Kivu-and-Rusizi-River-basin-baseline-study_english.pdf |accessdate=2024-08-20 |last=Goffin |first=M|publisher=SHER Consult |title=Baseline Study for the basin of Lake Kivu and the Rusizi/Ruzizi River |date=December 2020}} *{{citation |url=https://proreds.eu/wp-content/uploads/2014/02/Investment-opportunities-in-renewable-energy-Burundi.pdf |accessdate=2024-08-31|page=14 |title=Investment opportunities in renewable energy Burundi |publisher=Minister for Energy and Mines |date=October 2012 |ref={{harvid|Investment opportunities in renewable energy}} }} *{{citation |url=https://www.hydroreview.com/news/nile-group-seeks-studies-of-20-mw-kabu-16-in-burundi/#gref |accessdate=2024-08-20 |title=Nile group seeks studies of 20-MW Kabu 16 in Burundi |date=25 October 2010 |ref={{harvid|Nile group seeks studies}} }} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/relation/16272803#map=11/-2.8641/29.3029 |title=Relation: Kaburantwa (16272803) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Relation: Kaburantwa (16272803)}} }} *{{citation |url=https://documents1.worldbank.org/curated/ar/176141468239386802/pdf/multi-page.pdf |accessdate=2024-08-19 |title=Republic of Burundi Energy sector rehabilitation project |date=14 February 1991 |publisher=World Bank |ref={{harvid|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation}} }} *{{citation |url=https://www.hydroreview.com/africa/update-on-progress-of-20-mw-kabu-16-small-hydropower-in-burundi/#gref |accessdate=2024-08-20 |title=Update on progress of 20-MW Kabu 16 small hydropower in Burundi |publisher=HydroReview |date=18 June 2019 |ref={{harvid|Update on progress of 20-MW Kabu 16}} }} *{{citation |url=https://maps.lib.utexas.edu/maps/topo/burundi/ndora-burundi-50k-4675ii-1981.pdf |accessdate=2024-09-05 |author=U.S. Defense Mapping Agency |title=Ndora |publisher=University of Texas at Austin |year=1994 |ref={{harvid|Ndora USDMA}} }} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] igp1e2z6ayz2me8ycn6sb7veg4uu3jg 139151 139150 2026-06-05T16:43:29Z Kalakpagh 2501 /* Niɣilim buɣim */ Updated Content 139151 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{short description|River in Burundi}} {{Infobox river | name = Kaburantwa River | native_name = {{langx|fr|Rivière Kaburantwa}} <!---------------------- IMAGE--> | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Burundi | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = Burundi | subdivision_type2 = Province | subdivision_name2 = [[Bubanza Province]], [[Cibitoke Province]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = | source1_coordinates= <!-- {{Coord|...}} --> | source1_elevation = | mouth = [[Ruzizi River]], | mouth_location = | mouth_coordinates = {{Coord|-3.01841|29.22475|display=inline,title}} | mouth_elevation = | progression = | river_system = | basin_size = | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Kaburantwa Mɔɣili''' nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Kaburantwa Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Nyungwe-Kibira kamani mitanima 2,500 zaŋ chaŋ [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. Di nyɛla din mali buɣa kamani kɔbigi puuni vaabu pihita ni ata .{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Mɔɣili maa galisim nyɛla yikanima kamani 53, 108.{{sfn|Goffin|2020|p=166}} Yikanima kamani 3,002 nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kparilim.{{sfn|Goffin|2020|p=34}} Mɔɣili ŋɔ nyɛla din zori kpari Citiboke yaɣili. Di nyɛla din piligi Nyungwe Forest ka nyɛ din zori chani wulinluhili polo zaŋ labi tiŋgbani maa mini [[Rwanda]] tarisi.{{sfn|Relation: Kaburantwa (16272803)}} Di nyɛla din yi tarisi ŋɔ chaŋ n ti chirigi Buyumpu Mɔɣili nuzaa zuɣu.{{sfn|Investment opportunities in renewable energy}} Rwanda gbunni, Kaburantwa nyɛla din chaŋ n ti chirigi Nyarubugu mini Nyakibaya nuzaa zuɣu, di lahi nyɛla din chaŋ n ti chirigi Munyinya, Nyarurama, Rubugenge n ti pahi di Rukasantwa nudirigu zuɣu.{{sfn|Ndora USDMA}} Di nyɛla din lahi zori nudierigu ŋɔ zuɣu chaŋ n ti gari Bukinanyana mini Buganda chaŋ n ti kpɛ [[Ruzizi River]].{{sfn|Relation: Kaburantwa (16272803)}} ==Niɣilim buɣim == Gitenge- Kagunzi mɔɣili mini Kaburantwa Mɔɣili nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Ruzizi mɔɣili mini tiŋ shɛŋa din be lala yaɣili ŋɔ di gbaai bahindi di yi ka na niɣilim buɣim yaɣili, [[Ruzizi River]] maa nyɛla din mali niɣilim buɣim din yaa nyɛ 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} Kaburantwa mɔɣili ŋɔ koŋko nyɛla din mali niɣilim buɣim din yaa paai 44 MW.{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Yuuni 1995, Kabu 16 tuma zaŋ n ti Kaburantwa Mɔɣili nyɛla din daa deegi polo kamani kilomita pinaayobu zaŋ chaŋ Ruzizi mɔɣili amaa bɛ daa lihiri la lala niɣilim buɣim ŋɔ yaa ni di paai 117.7 GWh yuuni puuni. Di zuɣu nyɛla din mali mitanima kɔbigi ni pihwɔi ni yini.{{sfn|Update on progress of 20-MW Kabu 16}}{{sfn|Nile group seeks studies}} ==Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Burundi]] ==Kundivihira == {{reflist|25em}} ==Din yi shɛli na == {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.rtnb.bi/fr/art.php?idapi=1/3/168 |accessdate=2024-08-26 |language=fr |last=Buzuguri |first=Goreth |title=Le MEEATU appelle au respect du code de l’eau et des règles environnementales |date=22 June 2017 |work=Radio Télévision Nationale du Burundi}} *{{citation |url=https://uploads.water-energy-food.org/resources/Lake-Kivu-and-Rusizi-River-basin-baseline-study_english.pdf |accessdate=2024-08-20 |last=Goffin |first=M|publisher=SHER Consult |title=Baseline Study for the basin of Lake Kivu and the Rusizi/Ruzizi River |date=December 2020}} *{{citation |url=https://proreds.eu/wp-content/uploads/2014/02/Investment-opportunities-in-renewable-energy-Burundi.pdf |accessdate=2024-08-31|page=14 |title=Investment opportunities in renewable energy Burundi |publisher=Minister for Energy and Mines |date=October 2012 |ref={{harvid|Investment opportunities in renewable energy}} }} *{{citation |url=https://www.hydroreview.com/news/nile-group-seeks-studies-of-20-mw-kabu-16-in-burundi/#gref |accessdate=2024-08-20 |title=Nile group seeks studies of 20-MW Kabu 16 in Burundi |date=25 October 2010 |ref={{harvid|Nile group seeks studies}} }} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/relation/16272803#map=11/-2.8641/29.3029 |title=Relation: Kaburantwa (16272803) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Relation: Kaburantwa (16272803)}} }} *{{citation |url=https://documents1.worldbank.org/curated/ar/176141468239386802/pdf/multi-page.pdf |accessdate=2024-08-19 |title=Republic of Burundi Energy sector rehabilitation project |date=14 February 1991 |publisher=World Bank |ref={{harvid|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation}} }} *{{citation |url=https://www.hydroreview.com/africa/update-on-progress-of-20-mw-kabu-16-small-hydropower-in-burundi/#gref |accessdate=2024-08-20 |title=Update on progress of 20-MW Kabu 16 small hydropower in Burundi |publisher=HydroReview |date=18 June 2019 |ref={{harvid|Update on progress of 20-MW Kabu 16}} }} *{{citation |url=https://maps.lib.utexas.edu/maps/topo/burundi/ndora-burundi-50k-4675ii-1981.pdf |accessdate=2024-09-05 |author=U.S. Defense Mapping Agency |title=Ndora |publisher=University of Texas at Austin |year=1994 |ref={{harvid|Ndora USDMA}} }} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] mwne3ztt9db8gezdz8fkk1lr00ekx2g Camilo Sesto 0 33305 139153 2026-06-05T20:20:22Z HF Active 8537 Created page with "{| class="wikitable" style="float: right; margin: 0 0 1em 1em; width: 280px; font-size: 85%; text-align: left; background-color: #f8f9fa; border: 1px solid #a2a9b1; line-height: 1.2em;" |- ! colspan="2" style="background-color: #b0c4de; font-size: 110%; text-align: center; padding: 4px;" | Camilo Sesto |- | colspan="2" style="text-align: center; background-color: #ffffff; padding: 4px;" | [[Lahabali kɔligu:Camilo Sesto.jpg|240px|center]]<br><small>2017</small> |- | s..." 139153 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable" style="float: right; margin: 0 0 1em 1em; width: 280px; font-size: 85%; text-align: left; background-color: #f8f9fa; border: 1px solid #a2a9b1; line-height: 1.2em;" |- ! colspan="2" style="background-color: #b0c4de; font-size: 110%; text-align: center; padding: 4px;" | Camilo Sesto |- | colspan="2" style="text-align: center; background-color: #ffffff; padding: 4px;" | [[Lahabali kɔligu:Camilo Sesto.jpg|240px|center]]<br><small>2017</small> |- | style="font-weight: bold; background-color: #f2f2f2; width: 40%; padding: 4px;" | Dɔɣim yuli | style="padding: 4px;" | Camilo Blanes Cortés |- | style="font-weight: bold; background-color: #f2f2f2; padding: 4px;" | Dɔɣim dabisili | style="padding: 4px;" | 16 September 1946 |- | style="font-weight: bold; background-color: #f2f2f2; padding: 4px;" | Dɔɣim tiŋa | style="padding: 4px;" | Alcoy, Spain |- | style="font-weight: bold; background-color: #f2f2f2; padding: 4px;" | Kpibu dabisili | style="padding: 4px;" | 8 September 2019 (yuuni 72) |- | style="font-weight: bold; background-color: #f2f2f2; padding: 4px;" | Kpibu tiŋa | style="padding: 4px;" | Madrid, Spain |- | style="font-weight: bold; background-color: #f2f2f2; padding: 4px;" | Tuma | style="padding: 4px;" | Baanga, yilisabira |} '''Camilo Blanes Cortés''', ŋun nyɛ niriba ni mi ŋun yuli booni '''Camilo Sesto''' (o dɔɣi la Alcoy, Alicante tiŋgbanni silimiin gɔli September bɛɣu pishi ni ayɔbu dali yuuni 1946 – ka kpi Madrid tiŋgbanni silimiin gɔli September dabayi bɔbigu dali yuuni 2019), o daa nyɛla Spain tiŋgbanni baanga, yilisabira mini yili'asabira sabira. O nyɛla ŋun di kpaŋmaŋa pina pam yila puuni.<ref>https://www.billboard.com/music/latin/camilo-sesto-obituary-8529409/</ref> == O Kpibu == O kpi la Madrid, Spain tiŋgbanni silimiin gɔli September dabayi bɔbigu dali yuuni 2019 la. == Yila kɔligu == === Laɣingu === * 1964: ''Los Dayson'' * 1966: ''Los Botines'' === Yila laɣinsi === * 1970: ''Llegará el verano/Sin dirección'' * 1971: ''Algo de mí'' * 1972: ''Sólo un hombre'' * 1973: ''Algo más'' * 1974: ''Camilo'' * 1975: ''Amor libre'' * 1975: ''Jesucristo Superstar'' * 1976: ''Memorias'' * 1976: ''Look in the eye'' * 1977: ''Rasgos'' * 1977: ''Entre amigos'' * 1978: ''Sentimientos'' * 1979: ''Horas de amor'' * 1980: ''Amaneciendo'' * 1981: ''Más y más'' * 1982: ''Camilo'' (Silimiinsili) * 1983: ''Con ganas'' * 1984: ''Amanecer/84'' * 1985: ''Tuyo'' * 1986: ''Agenda de baile'' * 1991: ''A voluntad del cielo'' * 1992: ''Huracán de amor'' * 1994: ''Amor sin vértigo'' * 2002: ''Alma'' (Isabel Patton) * 2003: ''Alma (Segunda edición)'' (Andrea Bronston) * 2010: ''Todo de mí'' (2 CD mini DVD. Madrid) === Yila kundi nima === * 1982: ''Muy Personal'' * 1997: ''Camilo Superstar'' * 2004: ''Camilo Sesto Nº 1'' * 2005: ''Jesucristo Superstar'' (Edición 30 Aniversario) * 2016: ''Camilo 70'' (Camilo Sesto yuuni 70) * 2018: ''Camilo Sinfónico'' * 2022: ''Camilo Forever'' * 2025: ''Camilo Love Sound Typhoon'' (Osaka '85) == O Kpaŋmaŋ Pina == * ''Medalla de Oro al Mérito en las Bellas Artes'' (2019).<ref>https://www.cultura.gob.es/actualidad/2019/09/20190913-camilo-sesto.html</ref> == Sambani nira be liyema == * [https://camilosestooficial.com/ Web Oficial] == Kundivihira == {{Reflist}} {{Stubs}} [[Pubu:Lahabaya zaa]] [[Pubu:Spain billichin nima]] [[Pubu:Spain baansi]] [[Pubu:Spain nima]] fuhivw8ka4ifwk7zbk7whvjgbixr1sd 139154 139153 2026-06-05T20:39:12Z HF Active 8537 139154 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable" style="float: right; margin: 0 0 1em 1em; width: 280px; font-size: 85%; text-align: left; background-color: #f8f9fa; border: 1px solid #a2a9b1; line-height: 1.2em;" |- ! colspan="2" style="background-color: #b0c4de; font-size: 110%; text-align: center; padding: 4px;" | Camilo Sesto |- | colspan="2" style="text-align: center; background-color: #ffffff; padding: 4px;" | [[Lahabali kɔligu:Camilo Sesto.jpg|240px|center]]<br><small>2017</small> |- | style="font-weight: bold; background-color: #f2f2f2; width: 40%; padding: 4px;" | Dɔɣim yuli | style="padding: 4px;" | Camilo Blanes Cortés |- | style="font-weight: bold; background-color: #f2f2f2; padding: 4px;" | Dɔɣim dabisili | style="padding: 4px;" | 16 September 1946 |- | style="font-weight: bold; background-color: #f2f2f2; padding: 4px;" | Dɔɣim tiŋa | style="padding: 4px;" | Alcoy, Spain |- | style="font-weight: bold; background-color: #f2f2f2; padding: 4px;" | Kpibu dabisili | style="padding: 4px;" | 8 September 2019 (yuuni 72) |- | style="font-weight: bold; background-color: #f2f2f2; padding: 4px;" | Kpibu tiŋa | style="padding: 4px;" | Madrid, Spain |- | style="font-weight: bold; background-color: #f2f2f2; padding: 4px;" | Tuma | style="padding: 4px;" | Baanga, yilisabira |} '''Camilo Blanes Cortés''', ŋun nyɛ niriba ni mi ŋun yuli booni '''Camilo Sesto''' (o dɔɣi la Alcoy, Alicante tiŋgbanni silimiin gɔli September bɛɣu pishi ni ayɔbu dali yuuni 1946 – ka kpi Madrid tiŋgbanni silimiin gɔli September dabayi bɔbigu dali yuuni 2019), o daa nyɛla Spain tiŋgbanni baanga, yilisabira mini yili'asabira sabira. O nyɛla ŋun di kpaŋmaŋa pina pam yila puuni.<ref>https://www.billboard.com/music/latin/camilo-sesto-obituary-8529409/</ref> == Yila kɔligu == === Laɣingu === * 1964: ''Los Dayson'' * 1966: ''Los Botines'' === Yila laɣinsi === * 1970: ''Llegará el verano/Sin dirección'' * 1971: ''Algo de mí'' * 1972: ''Sólo un hombre'' * 1973: ''Algo más'' * 1974: ''Camilo'' * 1975: ''Amor libre'' * 1975: ''Jesucristo Superstar'' * 1976: ''Memorias'' * 1976: ''Look in the eye'' * 1977: ''Rasgos'' * 1977: ''Entre amigos'' * 1978: ''Sentimientos'' * 1979: ''Horas de amor'' * 1980: ''Amaneciendo'' * 1981: ''Más y más'' * 1982: ''Camilo'' (Silimiinsili) * 1983: ''Con ganas'' * 1984: ''Amanecer/84'' * 1985: ''Tuyo'' * 1986: ''Agenda de baile'' * 1991: ''A voluntad del cielo'' * 1992: ''Huracán de amor'' * 1994: ''Amor sin vértigo'' * 2002: ''Alma'' (Isabel Patton) * 2003: ''Alma (Segunda edición)'' (Andrea Bronston) * 2010: ''Todo de mí'' (2 CD mini DVD. Madrid) === Yila kundi nima === * 1982: ''Muy Personal'' * 1997: ''Camilo Superstar'' * 2004: ''Camilo Sesto Nº 1'' * 2005: ''Jesucristo Superstar'' (Edición 30 Aniversario) * 2016: ''Camilo 70'' (Camilo Sesto yuuni 70) * 2018: ''Camilo Sinfónico'' * 2022: ''Camilo Forever'' * 2025: ''Camilo Love Sound Typhoon'' (Osaka '85) == O Kpaŋmaŋ Pina == * ''Medalla de Oro al Mérito en las Bellas Artes'' (2019).<ref>https://www.cultura.gob.es/actualidad/2019/09/20190913-camilo-sesto.html</ref> == Sambani nira be liyema == * [https://camilosestooficial.com/ Web Oficial] == Kundivihira == {{Reflist}} [[Pubu:Lahabaya zaa]] [[Pubu:Spain billichin nima]] [[Pubu:Spain baansi]] [[Pubu:Spain nima]] e7wpo1c9rk3fsffuljjvdhj3i05128m 139167 139154 2026-06-06T07:36:51Z HF Active 8537 139167 wikitext text/x-wiki {{Databox}} {{E-Class}} '''Camilo Blanes Cortés''', ŋun nyɛ niriba ni mi ŋun yuli booni '''Camilo Sesto''' (o dɔɣi la Alcoy, Alicante tiŋgbanni silimiin gɔli September bɛɣu pinaayɔbu dali yuuni 1946 – ka kpi Madrid tiŋgbanni silimiin gɔli September bɛɣu anii dali yuuni 2019), o daa nyɛla Spain tiŋgbanni baanga, yilisabira mini yila pahi luriya. O nyɛla ŋun di kpaŋmaŋa pina pam yila puuni. <ref>https://www.billboard.com/music/latin/camilo-sesto-obituary-8529409/</ref> == Discography == * 1964: ''Los Dayson'' * 1966: ''Los Botines'' * 1970: ''Llegará el verano/Sin dirección'' * 1971: ''Algo de mí'' * 1972: ''Sólo un hombre'' * 1973: ''Algo más'' * 1974: ''Camilo'' * 1975: ''Amor libre'' * 1975: ''Jesucristo Superstar'' * 1976: ''Memorias'' * 1976: ''Look in the eye'' * 1977: ''Rasgos'' * 1977: ''Entre amigos'' * 1978: ''Sentimientos'' * 1979: ''Horas de amor'' * 1980: ''Amaneciendo'' * 1981: ''Más y más'' * 1982: ''Camilo'' (Silimiinsili) * 1982: ''Muy Personal'' * 1983: ''Con ganas'' * 1984: ''Amanecer/84'' * 1985: ''Tuyo'' * 1986: ''Agenda de baile'' * 1991: ''A voluntad del cielo'' * 1992: ''Huracán de amor'' * 1994: ''Amor sin vértigo'' * 1997: ''Camilo Superstar'' * 2002: ''Alma'' (Isabel Patton) * 2003: ''Alma (Segunda edición)'' (Andrea Bronston) * 2004: ''Camilo Sesto Nº 1'' * 2005: ''Jesucristo Superstar'' (Edición 30 Aniversario) * 2010: ''Todo de mí'' (2 CD mini DVD. Madrid) * 2016: ''Camilo 70'' (Camilo Sesto yuuni 70) * 2018: ''Camilo Sinfónico'' * 2022: ''Camilo Forever'' * 2025: ''Camilo Love Sound Typhoon'' (Osaka '85) == O Kpaŋmaŋ Pina == * ''Maximum Hispanic Pride'' (2011) * ''Gold Medal of Merit in the Fine Arts'' (2019).<ref>https://www.cultura.gob.es/actualidad/2019/09/20190913-camilo-sesto.html</ref> == Kundivihira == {{Reflist}} [[Pubu:Lahabaya zaa]] [[Pubu:Spain billichin nima]] [[Pubu:Spain baansi]] [[Pubu:Spain nima]] fl8opaktznoj3b16m899n94yh6l5orf International Festival of Carthage 0 33306 139155 2026-06-06T06:00:58Z K.D.Nburidiba 4111 Created a bee article 139155 wikitext text/x-wiki '''International Festival of Carthage''' (Arabic: مهرجان قرطاج الدولي) nyɛla yuuni pulini yila yilibu chuɣu ka di puhiri July mini August goli ni yuuni 1964 la zaa Carthage (Tunisia) tingbanni 9f1g0qgg1wcoqgml09nwo95ceykvijk 139156 139155 2026-06-06T06:05:55Z K.D.Nburidiba 4111 Added a content 139156 wikitext text/x-wiki '''International Festival of Carthage''' (Arabic: مهرجان قرطاج الدولي) nyɛla yuuni pulini yila yilibu chuɣu ka di puhiri July mini August goli ni yuuni 1964 la zaa Carthage (Tunisia) tingbanni == Taarihi == Baŋdiba ban daa beni tum 1960 maa ni daa kpa lala chuɣu maa ni di puhiri dabisa ayi. ixsehy4x5h7a8e47n6ilr7p026ixx0c 139157 139156 2026-06-06T06:10:19Z K.D.Nburidiba 4111 Added a content 139157 wikitext text/x-wiki '''International Festival of Carthage''' (Arabic: مهرجان قرطاج الدولي) nyɛla yuuni pulini yila yilibu chuɣu ka di puhiri July mini August goli ni yuuni 1964 la zaa Carthage (Tunisia) tingbanni == Taarihi == Baŋdiba ban daa beni tum 1960 maa ni daa kpa lala chuɣu maa ni di puhiri dabisa ayi. Yuuni 1964 ka Tunisia kpamba ban di kali yɛltɔɣa daa fali ka di biɛhigu shee yi pa nyɛ Carthage Amphitheatre bɛ ni daa labi mali shɛli chuɣu maa zuɣu. f0yfxsxyz6tzx58d32j1ovi298r8uxi 139158 139157 2026-06-06T06:17:39Z K.D.Nburidiba 4111 Added a content 139158 wikitext text/x-wiki '''International Festival of Carthage''' (Arabic: مهرجان قرطاج الدولي) nyɛla yuuni pulini yila yilibu chuɣu ka di puhiri July mini August goli ni yuuni 1964 la zaa Carthage (Tunisia) tingbanni == Taarihi == Baŋdiba ban daa beni tum 1960 maa ni daa kpa lala chuɣu maa ni di puhiri dabisa ayi. Yuuni 1964 ka Tunisia kpamba ban di kali yɛltɔɣa daa fali ka di biɛhigu shee yi pa nyɛ Carthage Akpaaku bɛ ni daa labi mali shɛli chuɣu maa zuɣu. Lala Akpaaku mi maa galisim tooi kpuɣiri niriba dua aɣpɔi ni kɔbsinu 7,500. Di piligu hali ni zuŋɔ, lala Carthage chuɣu maa chɛmi ka yili yiiniba ban be musulinsi tumdi shɛbanpam zaɣ' be dinni kamani Ali Riahi, Hedi Jouini, Saber Rebaï, Kadhim Saher, Najwa Karam, Warda, Sherine n-ti Majida El Roumi. 3810vv8167yv0pt5lx7noo5cutu7hm0 139159 139158 2026-06-06T06:26:18Z K.D.Nburidiba 4111 Added a content 139159 wikitext text/x-wiki '''International Festival of Carthage''' (Arabic: مهرجان قرطاج الدولي) nyɛla yuuni pulini yila yilibu chuɣu ka di puhiri July mini August goli ni yuuni 1964 la zaa Carthage (Tunisia) tingbanni == Taarihi == Baŋdiba ban daa beni tum 1960 maa ni daa kpa lala chuɣu maa ni di puhiri dabisa ayi. Yuuni 1964 ka Tunisia kpamba ban di kali yɛltɔɣa daa fali ka di biɛhigu shee yi pa nyɛ Carthage Akpaaku bɛ ni daa labi mali shɛli chuɣu maa zuɣu. Lala Akpaaku mi maa galisim tooi kpuɣiri niriba dua aɣpɔi ni kɔbsinu 7,500. Di piligu hali ni zuŋɔ, lala Carthage chuɣu maa chɛmi ka yili yiiniba ban be musulinsi tumdi shɛbanpam zaɣ' be dinni kamani Ali Riahi, Hedi Jouini, Saber Rebaï, Kadhim Saher, Najwa Karam, Warda, Sherine n-ti Majida El Roumi. Lala chuɣu maa nyɛla din gbuni kpalanzuya ni musulinma kaya shɛŋa. Di lahi nyɛla din du nii Jean Michel Jarre, Youssou N'Dour, Dalida, James Brown, Louis Armstrong, Ray Charles, Alpha Blondy, Joe Cocker, Serge Lama, Amália Rodrigues, Gérard Lenorman, Khaled ni Charles Aznaver 3x5xbclfcow6uz0ud09af6y1fmz7zb8 139160 139159 2026-06-06T06:28:51Z K.D.Nburidiba 4111 Added a content 139160 wikitext text/x-wiki '''International Festival of Carthage''' (Arabic: مهرجان قرطاج الدولي) nyɛla yuuni pulini yila yilibu chuɣu ka di puhiri July mini August goli ni yuuni 1964 la zaa Carthage (Tunisia) tingbanni == Taarihi == Baŋdiba ban daa beni tum 1960 maa ni daa kpa lala chuɣu maa ni di puhiri dabisa ayi. Yuuni 1964 ka Tunisia kpamba ban di kali yɛltɔɣa daa fali ka di biɛhigu shee yi pa nyɛ Carthage Akpaaku bɛ ni daa labi mali shɛli chuɣu maa zuɣu. Lala Akpaaku mi maa galisim tooi kpuɣiri niriba dua aɣpɔi ni kɔbsinu 7,500. Di piligu hali ni zuŋɔ, lala Carthage chuɣu maa chɛmi ka yili yiiniba ban be musulinsi tumdi shɛbanpam zaɣ' be dinni kamani Ali Riahi, Hedi Jouini, Saber Rebaï, Kadhim Saher, Najwa Karam, Warda, Sherine n-ti Majida El Roumi. Lala chuɣu maa nyɛla din gbuni kpalanzuya ni musulinma kaya shɛŋa. Di lahi nyɛla din du nii Jean Michel Jarre, Youssou N'Dour, Dalida, James Brown, Louis Armstrong, Ray Charles, Alpha Blondy, Joe Cocker, Serge Lama, Amália Rodrigues, Gérard Lenorman, Khaled ni Charles Aznavour, di lahi tooi zooi diɛma, waa, salima ni man pahi. 025hjj1jz1dmtu9ohc8qy80awx1qph4 139161 139160 2026-06-06T06:30:36Z K.D.Nburidiba 4111 Added a reference 139161 wikitext text/x-wiki '''International Festival of Carthage''' (Arabic: مهرجان قرطاج الدولي) nyɛla yuuni pulini yila yilibu chuɣu ka di puhiri July mini August goli ni yuuni 1964 la zaa Carthage (Tunisia) tingbanni == Taarihi == Baŋdiba ban daa beni tum 1960 maa ni daa kpa lala chuɣu maa ni di puhiri dabisa ayi. <ref>{{Cite news|title=Carthage International Festival continues to shine from Roman amphitheatre {{!}} Roua Khlifi {{!}} AW|language=en|work=AW|url=https://thearabweekly.com/carthage-international-festival-continues-shine-roman-amphitheatre|access-date=2026-06-06}}</ref>Yuuni 1964 ka Tunisia kpamba ban di kali yɛltɔɣa daa fali ka di biɛhigu shee yi pa nyɛ Carthage Akpaaku bɛ ni daa labi mali shɛli chuɣu maa zuɣu. Lala Akpaaku mi maa galisim tooi kpuɣiri niriba dua aɣpɔi ni kɔbsinu 7,500. Di piligu hali ni zuŋɔ, lala Carthage chuɣu maa chɛmi ka yili yiiniba ban be musulinsi tumdi shɛbanpam zaɣ' be dinni kamani Ali Riahi, Hedi Jouini, Saber Rebaï, Kadhim Saher, Najwa Karam, Warda, Sherine n-ti Majida El Roumi. Lala chuɣu maa nyɛla din gbuni kpalanzuya ni musulinma kaya shɛŋa. Di lahi nyɛla din du nii Jean Michel Jarre, Youssou N'Dour, Dalida, James Brown, Louis Armstrong, Ray Charles, Alpha Blondy, Joe Cocker, Serge Lama, Amália Rodrigues, Gérard Lenorman, Khaled ni Charles Aznavour, di lahi tooi zooi diɛma, waa, salima ni man pahi. == Kundivihira == ij7jq8pxb026611vagweqzbnk343xzk 139162 139161 2026-06-06T06:32:19Z K.D.Nburidiba 4111 Added a reference 139162 wikitext text/x-wiki '''International Festival of Carthage''' (Arabic: مهرجان قرطاج الدولي) nyɛla yuuni pulini yila yilibu chuɣu ka di puhiri July mini August goli ni yuuni 1964 la zaa Carthage (Tunisia) tingbanni == Taarihi == Baŋdiba ban daa beni tum 1960 maa ni daa kpa lala chuɣu maa ni di puhiri dabisa ayi. <ref>{{Cite news|title=Carthage International Festival continues to shine from Roman amphitheatre {{!}} Roua Khlifi {{!}} AW|language=en|work=AW|url=https://thearabweekly.com/carthage-international-festival-continues-shine-roman-amphitheatre|access-date=2026-06-06}}</ref>Yuuni 1964 ka Tunisia kpamba ban di kali yɛltɔɣa daa fali ka di biɛhigu shee yi pa nyɛ Carthage Akpaaku bɛ ni daa labi mali shɛli chuɣu maa zuɣu.<ref>{{Cite news|title=Carthage International Festival continues to shine from Roman amphitheatre {{!}} Roua Khlifi {{!}} AW|language=en|work=AW|url=https://thearabweekly.com/carthage-international-festival-continues-shine-roman-amphitheatre|access-date=2026-06-06}}</ref> Lala Akpaaku mi maa galisim tooi kpuɣiri niriba dua aɣpɔi ni kɔbsinu 7,500. Di piligu hali ni zuŋɔ, lala Carthage chuɣu maa chɛmi ka yili yiiniba ban be musulinsi tumdi shɛbanpam zaɣ' be dinni kamani Ali Riahi, Hedi Jouini, Saber Rebaï, Kadhim Saher, Najwa Karam, Warda, Sherine n-ti Majida El Roumi. Lala chuɣu maa nyɛla din gbuni kpalanzuya ni musulinma kaya shɛŋa. Di lahi nyɛla din du nii Jean Michel Jarre, Youssou N'Dour, Dalida, James Brown, Louis Armstrong, Ray Charles, Alpha Blondy, Joe Cocker, Serge Lama, Amália Rodrigues, Gérard Lenorman, Khaled ni Charles Aznavour, di lahi tooi zooi diɛma, waa, salima ni man pahi. == Kundivihira == qulreyjd59h7us4g7w2xvw9ks8hn1y8 139163 139162 2026-06-06T06:33:07Z K.D.Nburidiba 4111 Added a link 139163 wikitext text/x-wiki '''International Festival of Carthage''' (Arabic: مهرجان قرطاج الدولي) nyɛla yuuni pulini yila yilibu [[chuɣu]] ka di puhiri July mini August goli ni yuuni 1964 la zaa Carthage (Tunisia) tingbanni == Taarihi == Baŋdiba ban daa beni tum 1960 maa ni daa kpa lala chuɣu maa ni di puhiri dabisa ayi. <ref>{{Cite news|title=Carthage International Festival continues to shine from Roman amphitheatre {{!}} Roua Khlifi {{!}} AW|language=en|work=AW|url=https://thearabweekly.com/carthage-international-festival-continues-shine-roman-amphitheatre|access-date=2026-06-06}}</ref>Yuuni 1964 ka Tunisia kpamba ban di kali yɛltɔɣa daa fali ka di biɛhigu shee yi pa nyɛ Carthage Akpaaku bɛ ni daa labi mali shɛli chuɣu maa zuɣu.<ref>{{Cite news|title=Carthage International Festival continues to shine from Roman amphitheatre {{!}} Roua Khlifi {{!}} AW|language=en|work=AW|url=https://thearabweekly.com/carthage-international-festival-continues-shine-roman-amphitheatre|access-date=2026-06-06}}</ref> Lala Akpaaku mi maa galisim tooi kpuɣiri niriba dua aɣpɔi ni kɔbsinu 7,500. Di piligu hali ni zuŋɔ, lala Carthage chuɣu maa chɛmi ka yili yiiniba ban be musulinsi tumdi shɛbanpam zaɣ' be dinni kamani Ali Riahi, Hedi Jouini, Saber Rebaï, Kadhim Saher, Najwa Karam, Warda, Sherine n-ti Majida El Roumi. Lala chuɣu maa nyɛla din gbuni kpalanzuya ni musulinma kaya shɛŋa. Di lahi nyɛla din du nii Jean Michel Jarre, Youssou N'Dour, Dalida, James Brown, Louis Armstrong, Ray Charles, Alpha Blondy, Joe Cocker, Serge Lama, Amália Rodrigues, Gérard Lenorman, Khaled ni Charles Aznavour, di lahi tooi zooi diɛma, waa, salima ni man pahi. == Kundivihira == plyxb0zlzpk5n6tav6xs8jtyel5r98y 139164 139163 2026-06-06T06:33:43Z K.D.Nburidiba 4111 Added a link 139164 wikitext text/x-wiki '''International Festival of Carthage''' (Arabic: مهرجان قرطاج الدولي) nyɛla yuuni pulini yila yilibu [[chuɣu]] ka di puhiri July mini August goli ni yuuni 1964 la zaa Carthage (Tunisia) tingbanni == Taarihi == Baŋdiba ban daa beni tum 1960 maa ni daa kpa lala chuɣu maa ni di puhiri dabisa ayi. <ref>{{Cite news|title=Carthage International Festival continues to shine from Roman amphitheatre {{!}} Roua Khlifi {{!}} AW|language=en|work=AW|url=https://thearabweekly.com/carthage-international-festival-continues-shine-roman-amphitheatre|access-date=2026-06-06}}</ref>Yuuni 1964 ka [[Tunisia]] kpamba ban di kali yɛltɔɣa daa fali ka di biɛhigu shee yi pa nyɛ Carthage Akpaaku bɛ ni daa labi mali shɛli chuɣu maa zuɣu.<ref>{{Cite news|title=Carthage International Festival continues to shine from Roman amphitheatre {{!}} Roua Khlifi {{!}} AW|language=en|work=AW|url=https://thearabweekly.com/carthage-international-festival-continues-shine-roman-amphitheatre|access-date=2026-06-06}}</ref> Lala Akpaaku mi maa galisim tooi kpuɣiri niriba dua aɣpɔi ni kɔbsinu 7,500. Di piligu hali ni zuŋɔ, lala Carthage chuɣu maa chɛmi ka yili yiiniba ban be musulinsi tumdi shɛbanpam zaɣ' be dinni kamani Ali Riahi, Hedi Jouini, Saber Rebaï, Kadhim Saher, Najwa Karam, Warda, Sherine n-ti Majida El Roumi. Lala chuɣu maa nyɛla din gbuni kpalanzuya ni musulinma kaya shɛŋa. Di lahi nyɛla din du nii Jean Michel Jarre, Youssou N'Dour, Dalida, James Brown, Louis Armstrong, Ray Charles, Alpha Blondy, Joe Cocker, Serge Lama, Amália Rodrigues, Gérard Lenorman, Khaled ni Charles Aznavour, di lahi tooi zooi diɛma, waa, salima ni man pahi. == Kundivihira == 1ua8h265lw1dvsmwpcflf61sm0fbxj3 139165 139164 2026-06-06T06:34:46Z K.D.Nburidiba 4111 Added a link 139165 wikitext text/x-wiki '''International Festival of Carthage''' (Arabic: مهرجان قرطاج الدولي) nyɛla yuuni pulini yila yilibu [[chuɣu]] ka di puhiri July mini August goli ni yuuni 1964 la zaa Carthage (Tunisia) tingbanni == Taarihi == Baŋdiba ban daa beni tum 1960 maa ni daa kpa lala chuɣu maa ni di puhiri dabisa ayi. <ref>{{Cite news|title=Carthage International Festival continues to shine from Roman amphitheatre {{!}} Roua Khlifi {{!}} AW|language=en|work=AW|url=https://thearabweekly.com/carthage-international-festival-continues-shine-roman-amphitheatre|access-date=2026-06-06}}</ref>Yuuni 1964 ka [[Tunisia]] kpamba ban di kali yɛltɔɣa daa fali ka di biɛhigu shee yi pa nyɛ Carthage Akpaaku bɛ ni daa labi mali shɛli chuɣu maa zuɣu.<ref>{{Cite news|title=Carthage International Festival continues to shine from Roman amphitheatre {{!}} Roua Khlifi {{!}} AW|language=en|work=AW|url=https://thearabweekly.com/carthage-international-festival-continues-shine-roman-amphitheatre|access-date=2026-06-06}}</ref> Lala Akpaaku mi maa galisim tooi kpuɣiri niriba dua aɣpɔi ni kɔbsinu 7,500. Di piligu hali ni zuŋɔ, lala Carthage chuɣu maa chɛmi ka yili yiiniba ban be musulinsi tumdi shɛbanpam zaɣ' be dinni kamani Ali Riahi, Hedi Jouini, Saber Rebaï, Kadhim Saher, Najwa Karam, Warda, Sherine n-ti Majida El Roumi. Lala [[chuɣu]] maa nyɛla din gbuni kpalanzuya ni musulinima kaya shɛŋa. Di lahi nyɛla din du nii Jean Michel Jarre, Youssou N'Dour, Dalida, James Brown, Louis Armstrong, Ray Charles, Alpha Blondy, Joe Cocker, Serge Lama, Amália Rodrigues, Gérard Lenorman, Khaled ni Charles Aznavour, di lahi tooi zooi diɛma, waa, salima ni man pahi. == Kundivihira == fw9o9ukzqicdd3rgullcqwjv9a2xkgp Ofala Festival 0 33307 139166 2026-06-06T06:44:12Z K.D.Nburidiba 4111 Created a bee article 139166 wikitext text/x-wiki '''Ofala Festival''' nyɛla chuɣu shɛli yino nima ni puhira cqrgeougk6zi41cy5a8zccvnjkf6fep 139168 139166 2026-06-06T07:45:34Z K.D.Nburidiba 4111 Added a content 139168 wikitext text/x-wiki '''Ofala Festival''' nyɛla chuɣu shɛli yino nima ni puhira nallee ban kuli yina Onitsha, Umueri, Umuoji ni ban bsɣibaɣi ba maa kamani Aguleri, Nnewi mini Ukpo din be Dunukofia maŋ Gomnanti yaɣili maa. 01qrjm2abal2hy39g8iw0a8zpy0nfty 139169 139168 2026-06-06T07:51:14Z K.D.Nburidiba 4111 Added a content 139169 wikitext text/x-wiki '''Ofala Festival''' nyɛla chuɣu shɛli yino nima ni puhira nallee ban kuli yina Onitsha, Umueri, Umuoji ni ban bsɣibaɣi ba maa kamani Aguleri, Nnewi mini Ukpo din be Dunukofia maŋ Gomnanti yaɣili maa. di nyɛla bɛ ni mali shɛli n labiri n neeri bɛ nanima (Igwe/Obi) ka di mini Igue chuɣu maa nyɛ yim din be Benin n ti pahi '''''Ine''''', '''''Osi''''' '''''bee Ogbanigbe chuɣu la''''' n be Igbo tinkpansi pam Nigeria tingbanni. 5bu5y1k6s1kw64erfxuhrnpz72owxkc 139170 139169 2026-06-06T07:58:50Z K.D.Nburidiba 4111 Added a content 139170 wikitext text/x-wiki '''Ofala Festival''' nyɛla chuɣu shɛli yino nima ni puhira nallee ban kuli yina Onitsha, Umueri, Umuoji ni ban bsɣibaɣi ba maa kamani Aguleri, Nnewi mini Ukpo din be Dunukofia maŋ Gomnanti yaɣili maa. di nyɛla bɛ ni mali shɛli n labiri n neeri bɛ nanima (Igwe/Obi) ka di mini Igue chuɣu maa nyɛ yim din be Benin n ti pahi '''''Ine''''', '''''Osi''''' '''''bee Ogbanigbe chuɣu la''''' n be Igbo tinkpansi pam Nigeria tingbanni. Lala yuli mi maa ''ofala'', nyɛla din yina yibo bachi dibaayi puuni na - ''ọfọ'' (silimiinsili: authority) ni ''ala'' (silimiinsili: land). Bɛ puhirila lala chuɣu maa dabaayi, bɛ tooi puhiri limi silimiin goli October ni ''Obi'' ''nima maa ni puhiri li'' (silimiinsili: king) ka di nyɛ talahi n ti ban niŋ amiliya nima yuuni kam. 4e6u5r4relbeh2i7sge1sui2xkdrtkh 139171 139170 2026-06-06T08:01:14Z K.D.Nburidiba 4111 Added a section 139171 wikitext text/x-wiki '''Ofala Festival''' nyɛla chuɣu shɛli yino nima ni puhira nallee ban kuli yina Onitsha, Umueri, Umuoji ni ban bsɣibaɣi ba maa kamani Aguleri, Nnewi mini Ukpo din be Dunukofia maŋ Gomnanti yaɣili maa. di nyɛla bɛ ni mali shɛli n labiri n neeri bɛ nanima (Igwe/Obi) ka di mini Igue chuɣu maa nyɛ yim din be Benin n ti pahi '''''Ine''''', '''''Osi''''' '''''bee Ogbanigbe chuɣu la''''' n be Igbo tinkpansi pam Nigeria tingbanni. Lala yuli mi maa ''ofala'', nyɛla din yina yibo bachi dibaayi puuni na - ''ọfọ'' (silimiinsili: authority) ni ''ala'' (silimiinsili: land). Bɛ puhirila lala chuɣu maa dabaayi, bɛ tooi puhiri limi silimiin goli October ni ''Obi'' ''nima maa ni puhiri li'' (silimiinsili: king) ka di nyɛ talahi n ti ban niŋ amiliya nima yuuni kam. == Taarihi == Taarihi yɛltɔɣa shɛŋa wuhiya 3k3h7sqcb3w14toi8sus523aq7e9q3j 139172 139171 2026-06-06T08:08:39Z K.D.Nburidiba 4111 Added a content 139172 wikitext text/x-wiki '''Ofala Festival''' nyɛla chuɣu shɛli yino nima ni puhira nallee ban kuli yina Onitsha, Umueri, Umuoji ni ban bsɣibaɣi ba maa kamani Aguleri, Nnewi mini Ukpo din be Dunukofia maŋ Gomnanti yaɣili maa. di nyɛla bɛ ni mali shɛli n labiri n neeri bɛ nanima (Igwe/Obi) ka di mini Igue chuɣu maa nyɛ yim din be Benin n ti pahi '''''Ine''''', '''''Osi''''' '''''bee Ogbanigbe chuɣu la''''' n be Igbo tinkpansi pam Nigeria tingbanni. Lala yuli mi maa ''ofala'', nyɛla din yina yibo bachi dibaayi puuni na - ''ọfọ'' (silimiinsili: authority) ni ''ala'' (silimiinsili: land). Bɛ puhirila lala chuɣu maa dabaayi, bɛ tooi puhiri limi silimiin goli October ni ''Obi'' ''nima maa ni puhiri li'' (silimiinsili: king) ka di nyɛ talahi n ti ban niŋ amiliya nima yuuni kam. == Taarihi == Taarihi yɛltɔɣa shɛŋa wuhiya, ni Ofala chuɣu mo maa nyɛla din ni tooi lahi labi nyaaŋa ha kamani 16th Century nti lihi li dini daa niŋ ka Onitsha niriba yi Benin ni labi eastern banks din be Niger kom maa shee la bɛ ni mi shɛli sahs ŋo Onitsha tiŋ puuni la ka daa zaŋ binshɛŋa m pahi bɛ maŋ zuɣu, kali ni taada nima. dmkxav1b5m3e8bcqqmc6m83t83idw6m 139173 139172 2026-06-06T08:15:27Z K.D.Nburidiba 4111 Added a content 139173 wikitext text/x-wiki '''Ofala Festival''' nyɛla chuɣu shɛli yino nima ni puhira nallee ban kuli yina Onitsha, Umueri, Umuoji ni ban bsɣibaɣi ba maa kamani Aguleri, Nnewi mini Ukpo din be Dunukofia maŋ Gomnanti yaɣili maa. di nyɛla bɛ ni mali shɛli n labiri n neeri bɛ nanima (Igwe/Obi) ka di mini Igue chuɣu maa nyɛ yim din be Benin n ti pahi '''''Ine''''', '''''Osi''''' '''''bee Ogbanigbe chuɣu la''''' n be Igbo tinkpansi pam Nigeria tingbanni. Lala yuli mi maa ''ofala'', nyɛla din yina yibo bachi dibaayi puuni na - ''ọfọ'' (silimiinsili: authority) ni ''ala'' (silimiinsili: land). Bɛ puhirila lala chuɣu maa dabaayi, bɛ tooi puhiri limi silimiin goli October ni ''Obi'' ''nima maa ni puhiri li'' (silimiinsili: king) ka di nyɛ talahi n ti ban niŋ amiliya nima yuuni kam. == Taarihi == Taarihi yɛltɔɣa shɛŋa wuhiya, ni Ofala chuɣu mo maa nyɛla din ni tooi lahi labi nyaaŋa ha kamani 16th Century nti lihi li dini daa niŋ ka Onitsha niriba yi Benin ni labi eastern banks din be Niger kom maa shee la bɛ ni mi shɛli sahs ŋo Onitsha tiŋ puuni la ka daa zaŋ binshɛŋa m pahi bɛ maŋ zuɣu, kali ni taada nima. Chuɣu maa nyɛla din binshɛɣu n-ti '''''Igue''''' '''''chuɣu ka''''' Oba nima ban be Benin la puhiri li. Taarihi shɛŋa dihitabili ni lala chuɣu maa chaŋmi ti tabi nyu'palli chuɣu Onitsha ni Maa maa ni bɔri o niriba zaɣ'suŋ maa zuɣu. k9e7zkwshilchuw1c1m9o0yo8xtk2im 139177 139173 2026-06-06T08:29:11Z K.D.Nburidiba 4111 Added a content 139177 wikitext text/x-wiki '''Ofala Festival''' nyɛla chuɣu shɛli yino nima ni puhira nallee ban kuli yina Onitsha, Umueri, Umuoji ni ban bsɣibaɣi ba maa kamani Aguleri, Nnewi mini Ukpo din be Dunukofia maŋ Gomnanti yaɣili maa. di nyɛla bɛ ni mali shɛli n labiri n neeri bɛ nanima (Igwe/Obi) ka di mini Igue chuɣu maa nyɛ yim din be Benin n ti pahi '''''Ine''''', '''''Osi''''' '''''bee Ogbanigbe chuɣu la''''' n be Igbo tinkpansi pam Nigeria tingbanni. Lala yuli mi maa ''ofala'', nyɛla din yina yibo bachi dibaayi puuni na - ''ọfọ'' (silimiinsili: authority) ni ''ala'' (silimiinsili: land). Bɛ puhirila lala chuɣu maa dabaayi, bɛ tooi puhiri limi silimiin goli October ni ''Obi'' ''nima maa ni puhiri li'' (silimiinsili: king) ka di nyɛ talahi n ti ban niŋ amiliya nima yuuni kam. == Taarihi == Taarihi yɛltɔɣa shɛŋa wuhiya, ni Ofala chuɣu mo maa nyɛla din ni tooi lahi labi nyaaŋa ha kamani 16th Century nti lihi li dini daa niŋ ka Onitsha niriba yi Benin ni labi eastern banks din be Niger kom maa shee la bɛ ni mi shɛli sahs ŋo Onitsha tiŋ puuni la ka daa zaŋ binshɛŋa m pahi bɛ maŋ zuɣu, kali ni taada nima. Chuɣu maa nyɛla din binshɛɣu n-ti '''''Igue''''' '''''chuɣu ka''''' Oba nima ban be Benin la puhiri li. Taarihi shɛŋa dihitabili ni lala chuɣu maa chaŋmi ti tabi nyu'palli chuɣu Onitsha ni Maa maa ni bɔri o niriba zaɣ'suŋ maa zuɣu. Lala chuɣu maa nyɛla din taɣiri ba ka chɛ nyaaŋa ka bi,ka bɛ tooi boonili Inye Ukwu na Nlo di yi ti niŋ ka Obi kpalim incommunicado ka bɛ tumdi bɛ kali tuma din yɛn gu ka taɣi bi niriba maa. 02wfei7sojfew32ebvpafjr7v8skufh Kagunuzi River 0 33308 139174 2026-06-06T08:16:33Z Kalakpagh 2501 Created article 139174 wikitext text/x-wiki '''Kagunuzi Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Gitenge Mɔɣili nyɛla din piligi Lake Rwegura din be Parc national de la Kibira. Di nyɛla din zori nudirigu zuɣu be Cibitoke yaɣili mini Buhanza yaɣili wulinluhili pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Kagunuzi ka tuɣi lala soli ŋɔ zuɣu hali ni tiŋgbani maa tarisi. Lala mɔɣa ayi maa nyɛla din laɣim taba zo chaŋ n kpɛ [[Ruzizi River]] hali ni Ndava, Cibitoke.{{sfn|Way: Kagunizi (313713953)}} prwa0zdz9ti3801k86oycw96yik8kmx 139175 139174 2026-06-06T08:19:38Z Kalakpagh 2501 Updated Content 139175 wikitext text/x-wiki '''Kagunuzi Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Gitenge Mɔɣili nyɛla din piligi Lake Rwegura din be Parc national de la Kibira. Di nyɛla din zori nudirigu zuɣu be Cibitoke yaɣili mini Buhanza yaɣili wulinluhili pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Kagunuzi ka tuɣi lala soli ŋɔ zuɣu hali ni tiŋgbani maa tarisi. Lala mɔɣa ayi maa nyɛla din laɣim taba zo chaŋ n kpɛ [[Ruzizi River]] hali ni Ndava, Cibitoke.{{sfn|Way: Kagunizi (313713953)}} == Kundivihira == cpao7xtzu5j6h8wjpbhh27p49l232wz 139176 139175 2026-06-06T08:26:47Z Kalakpagh 2501 /* Course */ Updated Content 139176 wikitext text/x-wiki '''Kagunuzi Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Gitenge Mɔɣili nyɛla din piligi Lake Rwegura din be Parc national de la Kibira. Di nyɛla din zori nudirigu zuɣu be Cibitoke yaɣili mini Buhanza yaɣili wulinluhili pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Kagunuzi ka tuɣi lala soli ŋɔ zuɣu hali ni tiŋgbani maa tarisi. Lala mɔɣa ayi maa nyɛla din laɣim taba zo chaŋ n kpɛ [[Ruzizi River]] hali ni Ndava, Cibitoke.{{sfn|Way: Kagunizi (313713953)}} ==Watershed== Kagunuzi mɔɣili ŋɔ kom nyɛla din deegi polo kamani kilomitanima kɔbisinahi ni pishi ni anu.{{sfn|Sibomana|Gangadhara Bhatt|Havyarimana|2018|p=19165}} Di kulibɔna nyɛla din be bin din gbaai mitanima 2,661 zaŋ chaŋ 788. Lala yaɣili maa saa mibu yuuni puuni nyɛla din taɣiri saha kam bin din gbaai pisopɔin zaŋ chaŋ kɔbigi ni pihita ni ayopɔin milimita.{{sfn|Sibomana|Gangadhara Bhatt|Havyarimana|2018|p=19166}} Bin din gbaai yuuni 2020, Kagunuzi mƆɣili ŋɔ daa nyɛla din mali yikanima 1, 992 din sɔŋdi kparilim.{{sfn|Goffin|2020|p=34}} == Kundivihira == 6zr5uvl13crr22ld4grw10ezz6gbrc9 139178 139176 2026-06-06T08:36:30Z Kalakpagh 2501 /* Watershed */ Updated Content 139178 wikitext text/x-wiki '''Kagunuzi Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Gitenge Mɔɣili nyɛla din piligi Lake Rwegura din be Parc national de la Kibira. Di nyɛla din zori nudirigu zuɣu be Cibitoke yaɣili mini Buhanza yaɣili wulinluhili pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Kagunuzi ka tuɣi lala soli ŋɔ zuɣu hali ni tiŋgbani maa tarisi. Lala mɔɣa ayi maa nyɛla din laɣim taba zo chaŋ n kpɛ [[Ruzizi River]] hali ni Ndava, Cibitoke.{{sfn|Way: Kagunizi (313713953)}} ==Watershed== Kagunuzi mɔɣili ŋɔ kom nyɛla din deegi polo kamani kilomitanima kɔbisinahi ni pishi ni anu.{{sfn|Sibomana|Gangadhara Bhatt|Havyarimana|2018|p=19165}} Di kulibɔna nyɛla din be bin din gbaai mitanima 2,661 zaŋ chaŋ 788. Lala yaɣili maa saa mibu yuuni puuni nyɛla din taɣiri saha kam bin din gbaai pisopɔin zaŋ chaŋ kɔbigi ni pihita ni ayopɔin milimita.{{sfn|Sibomana|Gangadhara Bhatt|Havyarimana|2018|p=19166}} Bin din gbaai yuuni 2020, Kagunuzi mƆɣili ŋɔ daa nyɛla din mali yikanima 1, 992 din sɔŋdi kparilim.{{sfn|Goffin|2020|p=34}} ==Environment== Kagunizi mɔɣili ŋɔ shee tiŋgbani maa nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kɔri bindira.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili maa nyɛla din mali salo pam kamani kɔbisita ni pishi yini ka "per square kilometer" bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|23|C}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni tulim pam ni be lala yaɣili ŋɔ nyɛ Silimiin goli August, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli puuni mi maasim ni be nyɛ Silimiin goli January ni {{convert|21|C}}.{{sfn|nasa}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,086|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni bɛ ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli December ni {{convert|154|mm}} ka goli shɛli puuni mi bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ silimiin goli July ni {{convert|3|mm}} of precipitation.{{sfn|nasarain}} == Kundivihira == 210tdohcn4rb4kqr2hlacrrb6kp7slw 139179 139178 2026-06-06T08:37:04Z Kalakpagh 2501 added databox 139179 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kagunuzi Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Gitenge Mɔɣili nyɛla din piligi Lake Rwegura din be Parc national de la Kibira. Di nyɛla din zori nudirigu zuɣu be Cibitoke yaɣili mini Buhanza yaɣili wulinluhili pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Kagunuzi ka tuɣi lala soli ŋɔ zuɣu hali ni tiŋgbani maa tarisi. Lala mɔɣa ayi maa nyɛla din laɣim taba zo chaŋ n kpɛ [[Ruzizi River]] hali ni Ndava, Cibitoke.{{sfn|Way: Kagunizi (313713953)}} ==Watershed== Kagunuzi mɔɣili ŋɔ kom nyɛla din deegi polo kamani kilomitanima kɔbisinahi ni pishi ni anu.{{sfn|Sibomana|Gangadhara Bhatt|Havyarimana|2018|p=19165}} Di kulibɔna nyɛla din be bin din gbaai mitanima 2,661 zaŋ chaŋ 788. Lala yaɣili maa saa mibu yuuni puuni nyɛla din taɣiri saha kam bin din gbaai pisopɔin zaŋ chaŋ kɔbigi ni pihita ni ayopɔin milimita.{{sfn|Sibomana|Gangadhara Bhatt|Havyarimana|2018|p=19166}} Bin din gbaai yuuni 2020, Kagunuzi mƆɣili ŋɔ daa nyɛla din mali yikanima 1, 992 din sɔŋdi kparilim.{{sfn|Goffin|2020|p=34}} ==Environment== Kagunizi mɔɣili ŋɔ shee tiŋgbani maa nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kɔri bindira.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili maa nyɛla din mali salo pam kamani kɔbisita ni pishi yini ka "per square kilometer" bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|23|C}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni tulim pam ni be lala yaɣili ŋɔ nyɛ Silimiin goli August, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli puuni mi maasim ni be nyɛ Silimiin goli January ni {{convert|21|C}}.{{sfn|nasa}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,086|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni bɛ ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli December ni {{convert|154|mm}} ka goli shɛli puuni mi bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ silimiin goli July ni {{convert|3|mm}} of precipitation.{{sfn|nasarain}} == Kundivihira == kt26q7x6cv8qqb07pwlf1jnzxc3ms94 139180 139179 2026-06-06T08:42:43Z Kalakpagh 2501 /* Environment */ Updated Content 139180 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kagunuzi Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Gitenge Mɔɣili nyɛla din piligi Lake Rwegura din be Parc national de la Kibira. Di nyɛla din zori nudirigu zuɣu be Cibitoke yaɣili mini Buhanza yaɣili wulinluhili pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Kagunuzi ka tuɣi lala soli ŋɔ zuɣu hali ni tiŋgbani maa tarisi. Lala mɔɣa ayi maa nyɛla din laɣim taba zo chaŋ n kpɛ [[Ruzizi River]] hali ni Ndava, Cibitoke.{{sfn|Way: Kagunizi (313713953)}} ==Watershed== Kagunuzi mɔɣili ŋɔ kom nyɛla din deegi polo kamani kilomitanima kɔbisinahi ni pishi ni anu.{{sfn|Sibomana|Gangadhara Bhatt|Havyarimana|2018|p=19165}} Di kulibɔna nyɛla din be bin din gbaai mitanima 2,661 zaŋ chaŋ 788. Lala yaɣili maa saa mibu yuuni puuni nyɛla din taɣiri saha kam bin din gbaai pisopɔin zaŋ chaŋ kɔbigi ni pihita ni ayopɔin milimita.{{sfn|Sibomana|Gangadhara Bhatt|Havyarimana|2018|p=19166}} Bin din gbaai yuuni 2020, Kagunuzi mƆɣili ŋɔ daa nyɛla din mali yikanima 1, 992 din sɔŋdi kparilim.{{sfn|Goffin|2020|p=34}} ==Environment== Kagunizi mɔɣili ŋɔ shee tiŋgbani maa nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kɔri bindira.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili maa nyɛla din mali salo pam kamani kɔbisita ni pishi yini ka "per square kilometer" bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|23|C}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni tulim pam ni be lala yaɣili ŋɔ nyɛ Silimiin goli August, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli puuni mi maasim ni be nyɛ Silimiin goli January ni {{convert|21|C}}.{{sfn|nasa}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,086|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni bɛ ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli December ni {{convert|154|mm}} ka goli shɛli puuni mi bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ silimiin goli July ni {{convert|3|mm}} of precipitation.{{sfn|nasarain}} ==Hydroelectricity== Gitenge–Kagunuzi Mɔɣili mini [[Kaburantwa River|Kaburantwa Mɔɣili]] nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi mɔɣili]] ka di nyɛ din tiri tiŋgbani maa niɣilim buɣim din yaa paai kamani 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} [[Rwegura Hydroelectric Power Station]] din be Kagunuzi mɔɣili ŋɔ ni nyɛla din mali yaa kamani 19 MW. Lala yaɣili ŋɔ kulibɔŋ zaŋ n ti Kagunuzi nyɛla din gba ni tooi ti niɣilim buɣim din yaa paai kamani 26 MW.{{sfn|Goffin|2020|p=39}} == Kundivihira == 13iiz89twjiftnos5fydq5ldlo39v4r 139181 139180 2026-06-06T08:43:13Z Kalakpagh 2501 /* Hydroelectricity */ Updated Content 139181 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kagunuzi Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Gitenge Mɔɣili nyɛla din piligi Lake Rwegura din be Parc national de la Kibira. Di nyɛla din zori nudirigu zuɣu be Cibitoke yaɣili mini Buhanza yaɣili wulinluhili pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Kagunuzi ka tuɣi lala soli ŋɔ zuɣu hali ni tiŋgbani maa tarisi. Lala mɔɣa ayi maa nyɛla din laɣim taba zo chaŋ n kpɛ [[Ruzizi River]] hali ni Ndava, Cibitoke.{{sfn|Way: Kagunizi (313713953)}} ==Watershed== Kagunuzi mɔɣili ŋɔ kom nyɛla din deegi polo kamani kilomitanima kɔbisinahi ni pishi ni anu.{{sfn|Sibomana|Gangadhara Bhatt|Havyarimana|2018|p=19165}} Di kulibɔna nyɛla din be bin din gbaai mitanima 2,661 zaŋ chaŋ 788. Lala yaɣili maa saa mibu yuuni puuni nyɛla din taɣiri saha kam bin din gbaai pisopɔin zaŋ chaŋ kɔbigi ni pihita ni ayopɔin milimita.{{sfn|Sibomana|Gangadhara Bhatt|Havyarimana|2018|p=19166}} Bin din gbaai yuuni 2020, Kagunuzi mƆɣili ŋɔ daa nyɛla din mali yikanima 1, 992 din sɔŋdi kparilim.{{sfn|Goffin|2020|p=34}} ==Environment== Kagunizi mɔɣili ŋɔ shee tiŋgbani maa nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kɔri bindira.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili maa nyɛla din mali salo pam kamani kɔbisita ni pishi yini ka "per square kilometer" bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|23|C}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni tulim pam ni be lala yaɣili ŋɔ nyɛ Silimiin goli August, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli puuni mi maasim ni be nyɛ Silimiin goli January ni {{convert|21|C}}.{{sfn|nasa}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,086|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni bɛ ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli December ni {{convert|154|mm}} ka goli shɛli puuni mi bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ silimiin goli July ni {{convert|3|mm}} of precipitation.{{sfn|nasarain}} ==Niɣilim buɣim == Gitenge–Kagunuzi Mɔɣili mini [[Kaburantwa River|Kaburantwa Mɔɣili]] nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi mɔɣili]] ka di nyɛ din tiri tiŋgbani maa niɣilim buɣim din yaa paai kamani 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} [[Rwegura Hydroelectric Power Station]] din be Kagunuzi mɔɣili ŋɔ ni nyɛla din mali yaa kamani 19 MW. Lala yaɣili ŋɔ kulibɔŋ zaŋ n ti Kagunuzi nyɛla din gba ni tooi ti niɣilim buɣim din yaa paai kamani 26 MW.{{sfn|Goffin|2020|p=39}} == Kundivihira == 5jwewpmpea3822ljxa3hndikabgw8eg 139182 139181 2026-06-06T08:50:23Z Kalakpagh 2501 /* Niɣilim buɣim */ Updated Content 139182 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kagunuzi Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Gitenge Mɔɣili nyɛla din piligi Lake Rwegura din be Parc national de la Kibira. Di nyɛla din zori nudirigu zuɣu be Cibitoke yaɣili mini Buhanza yaɣili wulinluhili pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Kagunuzi ka tuɣi lala soli ŋɔ zuɣu hali ni tiŋgbani maa tarisi. Lala mɔɣa ayi maa nyɛla din laɣim taba zo chaŋ n kpɛ [[Ruzizi River]] hali ni Ndava, Cibitoke.{{sfn|Way: Kagunizi (313713953)}} ==Watershed== Kagunuzi mɔɣili ŋɔ kom nyɛla din deegi polo kamani kilomitanima kɔbisinahi ni pishi ni anu.{{sfn|Sibomana|Gangadhara Bhatt|Havyarimana|2018|p=19165}} Di kulibɔna nyɛla din be bin din gbaai mitanima 2,661 zaŋ chaŋ 788. Lala yaɣili maa saa mibu yuuni puuni nyɛla din taɣiri saha kam bin din gbaai pisopɔin zaŋ chaŋ kɔbigi ni pihita ni ayopɔin milimita.{{sfn|Sibomana|Gangadhara Bhatt|Havyarimana|2018|p=19166}} Bin din gbaai yuuni 2020, Kagunuzi mƆɣili ŋɔ daa nyɛla din mali yikanima 1, 992 din sɔŋdi kparilim.{{sfn|Goffin|2020|p=34}} ==Environment== Kagunizi mɔɣili ŋɔ shee tiŋgbani maa nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kɔri bindira.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili maa nyɛla din mali salo pam kamani kɔbisita ni pishi yini ka "per square kilometer" bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|23|C}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni tulim pam ni be lala yaɣili ŋɔ nyɛ Silimiin goli August, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli puuni mi maasim ni be nyɛ Silimiin goli January ni {{convert|21|C}}.{{sfn|nasa}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,086|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni bɛ ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli December ni {{convert|154|mm}} ka goli shɛli puuni mi bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ silimiin goli July ni {{convert|3|mm}} of precipitation.{{sfn|nasarain}} ==Niɣilim buɣim == Gitenge–Kagunuzi Mɔɣili mini [[Kaburantwa River|Kaburantwa Mɔɣili]] nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi mɔɣili]] ka di nyɛ din tiri tiŋgbani maa niɣilim buɣim din yaa paai kamani 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} [[Rwegura Hydroelectric Power Station]] din be Kagunuzi mɔɣili ŋɔ ni nyɛla din mali yaa kamani 19 MW. Lala yaɣili ŋɔ kulibɔŋ zaŋ n ti Kagunuzi nyɛla din gba ni tooi ti niɣilim buɣim din yaa paai kamani 26 MW.{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Silimiin goli May yuuni 2015 lahabali nyɛla din daa yina n ti wuhi ni bɛ nyɛla ban yɛn gbi Kagu 006 niɣilim buɣim. 12 MW niɣilim buɣim ŋɔ nyɛla din yɛn mali yaa kamani 45-50 GWh yuuni puuni. Li`ɣiri din kalinli yiɣisi US$60 million nyɛla laɣa shɛli European Union, World Bank , [[African Development Bank]], Republic of China, Netherlands, United Nations Development Program n ti pahi European Investnebt Bank ni daa ti shɛli.{{sfn|US$ 60M Hydroelectric Power plant}} Lala tuma ŋɔ nyɛla bɛ ni daa na chɛ shɛli pirinla siyaasa tali nangbankpeeni zuɣu, yuuni 2022 6 MW Kagu 006 niɣilim buɣim tuma din be Cibitoke yaɣili nyɛla bɛ ni daa labi lihi shɛli.{{sfn|World Small Hydropower Development|p=15}} == Kundivihira == qju5hss23la6oqkonlz07rkso639k69 139183 139182 2026-06-06T08:51:21Z Kalakpagh 2501 /* Niɣilim buɣim */ added information 139183 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kagunuzi Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Gitenge Mɔɣili nyɛla din piligi Lake Rwegura din be Parc national de la Kibira. Di nyɛla din zori nudirigu zuɣu be Cibitoke yaɣili mini Buhanza yaɣili wulinluhili pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Kagunuzi ka tuɣi lala soli ŋɔ zuɣu hali ni tiŋgbani maa tarisi. Lala mɔɣa ayi maa nyɛla din laɣim taba zo chaŋ n kpɛ [[Ruzizi River]] hali ni Ndava, Cibitoke.{{sfn|Way: Kagunizi (313713953)}} ==Watershed== Kagunuzi mɔɣili ŋɔ kom nyɛla din deegi polo kamani kilomitanima kɔbisinahi ni pishi ni anu.{{sfn|Sibomana|Gangadhara Bhatt|Havyarimana|2018|p=19165}} Di kulibɔna nyɛla din be bin din gbaai mitanima 2,661 zaŋ chaŋ 788. Lala yaɣili maa saa mibu yuuni puuni nyɛla din taɣiri saha kam bin din gbaai pisopɔin zaŋ chaŋ kɔbigi ni pihita ni ayopɔin milimita.{{sfn|Sibomana|Gangadhara Bhatt|Havyarimana|2018|p=19166}} Bin din gbaai yuuni 2020, Kagunuzi mƆɣili ŋɔ daa nyɛla din mali yikanima 1, 992 din sɔŋdi kparilim.{{sfn|Goffin|2020|p=34}} ==Environment== Kagunizi mɔɣili ŋɔ shee tiŋgbani maa nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kɔri bindira.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili maa nyɛla din mali salo pam kamani kɔbisita ni pishi yini ka "per square kilometer" bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|23|C}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni tulim pam ni be lala yaɣili ŋɔ nyɛ Silimiin goli August, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli puuni mi maasim ni be nyɛ Silimiin goli January ni {{convert|21|C}}.{{sfn|nasa}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,086|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni bɛ ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli December ni {{convert|154|mm}} ka goli shɛli puuni mi bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ silimiin goli July ni {{convert|3|mm}} of precipitation.{{sfn|nasarain}} ==Niɣilim buɣim == Gitenge–Kagunuzi Mɔɣili mini [[Kaburantwa River|Kaburantwa Mɔɣili]] nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi mɔɣili]] ka di nyɛ din tiri tiŋgbani maa niɣilim buɣim din yaa paai kamani 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} [[Rwegura Hydroelectric Power Station]] din be Kagunuzi mɔɣili ŋɔ ni nyɛla din mali yaa kamani 19 MW. Lala yaɣili ŋɔ kulibɔŋ zaŋ n ti Kagunuzi nyɛla din gba ni tooi ti niɣilim buɣim din yaa paai kamani 26 MW.{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Silimiin goli May yuuni 2015 lahabali nyɛla din daa yina n ti wuhi ni bɛ nyɛla ban yɛn gbi Kagu 006 niɣilim buɣim. 12 MW niɣilim buɣim ŋɔ nyɛla din yɛn mali yaa kamani 45-50 GWh yuuni puuni. Li`ɣiri din kalinli yiɣisi US$60 million nyɛla laɣa shɛli European Union, World Bank , [[African Development Bank]], Republic of China, Netherlands, United Nations Development Program n ti pahi European Investnebt Bank ni daa ti shɛli.{{sfn|US$ 60M Hydroelectric Power plant}} Lala tuma ŋɔ nyɛla bɛ ni daa na chɛ shɛli pirinla siyaasa tali nangbankpeeni zuɣu, yuuni 2022 6 MW Kagu 006 niɣilim buɣim tuma din be Cibitoke yaɣili nyɛla bɛ ni daa labi lihi shɛli.{{sfn|World Small Hydropower Development|p=15}} ==See also== *[[List of rivers of Burundi]] ==References== {{reflist|25em}} ==Sources== {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.rtnb.bi/fr/art.php?idapi=1/3/168 |accessdate=2024-08-26 |language=fr |last=Buzuguri |first=Goreth |title=Le MEEATU appelle au respect du code de l’eau et des règles environnementales |date=22 June 2017 |work=Radio Télévision Nationale du Burundi}} *{{citation |url=https://uploads.water-energy-food.org/resources/Lake-Kivu-and-Rusizi-River-basin-baseline-study_english.pdf |accessdate=2024-08-20 |last=Goffin |first=M|publisher=SHER Consult |title=Baseline Study for the basin of Lake Kivu and the Rusizi/Ruzizi River |date=December 2020}} *{{citation |url=https://documents1.worldbank.org/curated/ar/176141468239386802/pdf/multi-page.pdf |accessdate=2024-08-19 |title=Republic of Burundi Energy sector rehabilitation project |date=14 February 1991 |publisher=World Bank |ref={{harvid|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation}} }} *{{citation |url=https://www.journalijdr.com/sites/default/files/issue-pdf/12246.pdf |accessdate=2024-08-20 |last1=Sibomana |first1=Alexis |first2=H |last2=Gangadhara Bhatt |first3=Vincent |last3=Havyarimana |date=2018 |title=Morphometric analysis of Kagunuzi sub-basin in Kibira national park north-western part of Burundi using geospatial techniques”, |journal=International Journal of Development Research |volume=8 |issue=2 |pages=19165-19173}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |title=NASA Earth Observations: Population Density |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasapop}} |publisher=NASA/SEDAC |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160209064446/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |archivedate=9 February 2016}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |title=NASA Earth Observations Data Set Index |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasa}} |publisher=NASA |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171128214629/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |archivedate=28 November 2017}} Temperature data from satellite measurements of the earth's surface temperature within a box that is 0,1×0,1 grader. *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |title=NASA Earth Observations: Rainfall (1 month - TRMM) |ref={{harvid|nasarain}} |publisher=NASA/Tropical Rainfall Monitoring Mission |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190419091014/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |archivedate=19 April 2019}} Average value for the years 2012–2014 within a box that is0,1×0,1 grader. *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |title=NASA Earth Observations: Land Cover Classification |ref={{harvid|nasalandcover}} |publisher=NASA/MODIS |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160228161657/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |archivedate=28 February 2016}} *{{citation |url=https://constructionreviewonline.com/projects/kabu-16-hydroelectric-power-station-project-in-burundi/ |accessdate=2024-08-20 |title=US$ 60M Hydroelectric Power plant For Burundi |date=19 May 2015 |work=Constructionreview |ref={{harvid|US$ 60M Hydroelectric Power plant}} }} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/way/313713953#map=12/-2.9746/29.3290 |title=Way: Kagunizi (313713953) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Way: Kagunizi (313713953)}} }} *{{citation |url=https://www.unido.org/sites/default/files/files/2023-08/EASTERN%20AFRICA-2022.pdf |accessdate=2024-08-20 |title=World Small Hydropower Development Report 2022 Eastern Africa |issn=2706-7599 |year=2022 |publisher=United Nations Industrial Development Organization |ref={{harvid|World Small Hydropower Development}} }} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] == Kundivihira == r8npnj011b30la2a7vva1o9ljez7do0 139184 139183 2026-06-06T08:51:47Z Kalakpagh 2501 /* See also */ Updated Content 139184 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kagunuzi Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Gitenge Mɔɣili nyɛla din piligi Lake Rwegura din be Parc national de la Kibira. Di nyɛla din zori nudirigu zuɣu be Cibitoke yaɣili mini Buhanza yaɣili wulinluhili pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Kagunuzi ka tuɣi lala soli ŋɔ zuɣu hali ni tiŋgbani maa tarisi. Lala mɔɣa ayi maa nyɛla din laɣim taba zo chaŋ n kpɛ [[Ruzizi River]] hali ni Ndava, Cibitoke.{{sfn|Way: Kagunizi (313713953)}} ==Watershed== Kagunuzi mɔɣili ŋɔ kom nyɛla din deegi polo kamani kilomitanima kɔbisinahi ni pishi ni anu.{{sfn|Sibomana|Gangadhara Bhatt|Havyarimana|2018|p=19165}} Di kulibɔna nyɛla din be bin din gbaai mitanima 2,661 zaŋ chaŋ 788. Lala yaɣili maa saa mibu yuuni puuni nyɛla din taɣiri saha kam bin din gbaai pisopɔin zaŋ chaŋ kɔbigi ni pihita ni ayopɔin milimita.{{sfn|Sibomana|Gangadhara Bhatt|Havyarimana|2018|p=19166}} Bin din gbaai yuuni 2020, Kagunuzi mƆɣili ŋɔ daa nyɛla din mali yikanima 1, 992 din sɔŋdi kparilim.{{sfn|Goffin|2020|p=34}} ==Environment== Kagunizi mɔɣili ŋɔ shee tiŋgbani maa nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kɔri bindira.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili maa nyɛla din mali salo pam kamani kɔbisita ni pishi yini ka "per square kilometer" bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|23|C}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni tulim pam ni be lala yaɣili ŋɔ nyɛ Silimiin goli August, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli puuni mi maasim ni be nyɛ Silimiin goli January ni {{convert|21|C}}.{{sfn|nasa}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,086|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni bɛ ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli December ni {{convert|154|mm}} ka goli shɛli puuni mi bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ silimiin goli July ni {{convert|3|mm}} of precipitation.{{sfn|nasarain}} ==Niɣilim buɣim == Gitenge–Kagunuzi Mɔɣili mini [[Kaburantwa River|Kaburantwa Mɔɣili]] nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi mɔɣili]] ka di nyɛ din tiri tiŋgbani maa niɣilim buɣim din yaa paai kamani 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} [[Rwegura Hydroelectric Power Station]] din be Kagunuzi mɔɣili ŋɔ ni nyɛla din mali yaa kamani 19 MW. Lala yaɣili ŋɔ kulibɔŋ zaŋ n ti Kagunuzi nyɛla din gba ni tooi ti niɣilim buɣim din yaa paai kamani 26 MW.{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Silimiin goli May yuuni 2015 lahabali nyɛla din daa yina n ti wuhi ni bɛ nyɛla ban yɛn gbi Kagu 006 niɣilim buɣim. 12 MW niɣilim buɣim ŋɔ nyɛla din yɛn mali yaa kamani 45-50 GWh yuuni puuni. Li`ɣiri din kalinli yiɣisi US$60 million nyɛla laɣa shɛli European Union, World Bank , [[African Development Bank]], Republic of China, Netherlands, United Nations Development Program n ti pahi European Investnebt Bank ni daa ti shɛli.{{sfn|US$ 60M Hydroelectric Power plant}} Lala tuma ŋɔ nyɛla bɛ ni daa na chɛ shɛli pirinla siyaasa tali nangbankpeeni zuɣu, yuuni 2022 6 MW Kagu 006 niɣilim buɣim tuma din be Cibitoke yaɣili nyɛla bɛ ni daa labi lihi shɛli.{{sfn|World Small Hydropower Development|p=15}} ==Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Burundi]] ==References== {{reflist|25em}} ==Sources== {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.rtnb.bi/fr/art.php?idapi=1/3/168 |accessdate=2024-08-26 |language=fr |last=Buzuguri |first=Goreth |title=Le MEEATU appelle au respect du code de l’eau et des règles environnementales |date=22 June 2017 |work=Radio Télévision Nationale du Burundi}} *{{citation |url=https://uploads.water-energy-food.org/resources/Lake-Kivu-and-Rusizi-River-basin-baseline-study_english.pdf |accessdate=2024-08-20 |last=Goffin |first=M|publisher=SHER Consult |title=Baseline Study for the basin of Lake Kivu and the Rusizi/Ruzizi River |date=December 2020}} *{{citation |url=https://documents1.worldbank.org/curated/ar/176141468239386802/pdf/multi-page.pdf |accessdate=2024-08-19 |title=Republic of Burundi Energy sector rehabilitation project |date=14 February 1991 |publisher=World Bank |ref={{harvid|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation}} }} *{{citation |url=https://www.journalijdr.com/sites/default/files/issue-pdf/12246.pdf |accessdate=2024-08-20 |last1=Sibomana |first1=Alexis |first2=H |last2=Gangadhara Bhatt |first3=Vincent |last3=Havyarimana |date=2018 |title=Morphometric analysis of Kagunuzi sub-basin in Kibira national park north-western part of Burundi using geospatial techniques”, |journal=International Journal of Development Research |volume=8 |issue=2 |pages=19165-19173}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |title=NASA Earth Observations: Population Density |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasapop}} |publisher=NASA/SEDAC |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160209064446/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |archivedate=9 February 2016}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |title=NASA Earth Observations Data Set Index |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasa}} |publisher=NASA |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171128214629/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |archivedate=28 November 2017}} Temperature data from satellite measurements of the earth's surface temperature within a box that is 0,1×0,1 grader. *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |title=NASA Earth Observations: Rainfall (1 month - TRMM) |ref={{harvid|nasarain}} |publisher=NASA/Tropical Rainfall Monitoring Mission |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190419091014/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |archivedate=19 April 2019}} Average value for the years 2012–2014 within a box that is0,1×0,1 grader. *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |title=NASA Earth Observations: Land Cover Classification |ref={{harvid|nasalandcover}} |publisher=NASA/MODIS |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160228161657/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |archivedate=28 February 2016}} *{{citation |url=https://constructionreviewonline.com/projects/kabu-16-hydroelectric-power-station-project-in-burundi/ |accessdate=2024-08-20 |title=US$ 60M Hydroelectric Power plant For Burundi |date=19 May 2015 |work=Constructionreview |ref={{harvid|US$ 60M Hydroelectric Power plant}} }} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/way/313713953#map=12/-2.9746/29.3290 |title=Way: Kagunizi (313713953) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Way: Kagunizi (313713953)}} }} *{{citation |url=https://www.unido.org/sites/default/files/files/2023-08/EASTERN%20AFRICA-2022.pdf |accessdate=2024-08-20 |title=World Small Hydropower Development Report 2022 Eastern Africa |issn=2706-7599 |year=2022 |publisher=United Nations Industrial Development Organization |ref={{harvid|World Small Hydropower Development}} }} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] == Kundivihira == g1doxdqvpgb1wop7arfxc8qn43304hc 139185 139184 2026-06-06T08:52:16Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 139185 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kagunuzi Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Gitenge Mɔɣili nyɛla din piligi Lake Rwegura din be Parc national de la Kibira. Di nyɛla din zori nudirigu zuɣu be Cibitoke yaɣili mini Buhanza yaɣili wulinluhili pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Kagunuzi ka tuɣi lala soli ŋɔ zuɣu hali ni tiŋgbani maa tarisi. Lala mɔɣa ayi maa nyɛla din laɣim taba zo chaŋ n kpɛ [[Ruzizi River]] hali ni Ndava, Cibitoke.{{sfn|Way: Kagunizi (313713953)}} ==Watershed== Kagunuzi mɔɣili ŋɔ kom nyɛla din deegi polo kamani kilomitanima kɔbisinahi ni pishi ni anu.{{sfn|Sibomana|Gangadhara Bhatt|Havyarimana|2018|p=19165}} Di kulibɔna nyɛla din be bin din gbaai mitanima 2,661 zaŋ chaŋ 788. Lala yaɣili maa saa mibu yuuni puuni nyɛla din taɣiri saha kam bin din gbaai pisopɔin zaŋ chaŋ kɔbigi ni pihita ni ayopɔin milimita.{{sfn|Sibomana|Gangadhara Bhatt|Havyarimana|2018|p=19166}} Bin din gbaai yuuni 2020, Kagunuzi mƆɣili ŋɔ daa nyɛla din mali yikanima 1, 992 din sɔŋdi kparilim.{{sfn|Goffin|2020|p=34}} ==Environment== Kagunizi mɔɣili ŋɔ shee tiŋgbani maa nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kɔri bindira.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili maa nyɛla din mali salo pam kamani kɔbisita ni pishi yini ka "per square kilometer" bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|23|C}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni tulim pam ni be lala yaɣili ŋɔ nyɛ Silimiin goli August, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli puuni mi maasim ni be nyɛ Silimiin goli January ni {{convert|21|C}}.{{sfn|nasa}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,086|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni bɛ ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli December ni {{convert|154|mm}} ka goli shɛli puuni mi bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ silimiin goli July ni {{convert|3|mm}} of precipitation.{{sfn|nasarain}} ==Niɣilim buɣim == Gitenge–Kagunuzi Mɔɣili mini [[Kaburantwa River|Kaburantwa Mɔɣili]] nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi mɔɣili]] ka di nyɛ din tiri tiŋgbani maa niɣilim buɣim din yaa paai kamani 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} [[Rwegura Hydroelectric Power Station]] din be Kagunuzi mɔɣili ŋɔ ni nyɛla din mali yaa kamani 19 MW. Lala yaɣili ŋɔ kulibɔŋ zaŋ n ti Kagunuzi nyɛla din gba ni tooi ti niɣilim buɣim din yaa paai kamani 26 MW.{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Silimiin goli May yuuni 2015 lahabali nyɛla din daa yina n ti wuhi ni bɛ nyɛla ban yɛn gbi Kagu 006 niɣilim buɣim. 12 MW niɣilim buɣim ŋɔ nyɛla din yɛn mali yaa kamani 45-50 GWh yuuni puuni. Li`ɣiri din kalinli yiɣisi US$60 million nyɛla laɣa shɛli European Union, World Bank , [[African Development Bank]], Republic of China, Netherlands, United Nations Development Program n ti pahi European Investnebt Bank ni daa ti shɛli.{{sfn|US$ 60M Hydroelectric Power plant}} Lala tuma ŋɔ nyɛla bɛ ni daa na chɛ shɛli pirinla siyaasa tali nangbankpeeni zuɣu, yuuni 2022 6 MW Kagu 006 niɣilim buɣim tuma din be Cibitoke yaɣili nyɛla bɛ ni daa labi lihi shɛli.{{sfn|World Small Hydropower Development|p=15}} ==Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Burundi]] ==Kundivihira == {{reflist|25em}} ==Sources== {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.rtnb.bi/fr/art.php?idapi=1/3/168 |accessdate=2024-08-26 |language=fr |last=Buzuguri |first=Goreth |title=Le MEEATU appelle au respect du code de l’eau et des règles environnementales |date=22 June 2017 |work=Radio Télévision Nationale du Burundi}} *{{citation |url=https://uploads.water-energy-food.org/resources/Lake-Kivu-and-Rusizi-River-basin-baseline-study_english.pdf |accessdate=2024-08-20 |last=Goffin |first=M|publisher=SHER Consult |title=Baseline Study for the basin of Lake Kivu and the Rusizi/Ruzizi River |date=December 2020}} *{{citation |url=https://documents1.worldbank.org/curated/ar/176141468239386802/pdf/multi-page.pdf |accessdate=2024-08-19 |title=Republic of Burundi Energy sector rehabilitation project |date=14 February 1991 |publisher=World Bank |ref={{harvid|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation}} }} *{{citation |url=https://www.journalijdr.com/sites/default/files/issue-pdf/12246.pdf |accessdate=2024-08-20 |last1=Sibomana |first1=Alexis |first2=H |last2=Gangadhara Bhatt |first3=Vincent |last3=Havyarimana |date=2018 |title=Morphometric analysis of Kagunuzi sub-basin in Kibira national park north-western part of Burundi using geospatial techniques”, |journal=International Journal of Development Research |volume=8 |issue=2 |pages=19165-19173}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |title=NASA Earth Observations: Population Density |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasapop}} |publisher=NASA/SEDAC |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160209064446/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |archivedate=9 February 2016}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |title=NASA Earth Observations Data Set Index |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasa}} |publisher=NASA |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171128214629/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |archivedate=28 November 2017}} Temperature data from satellite measurements of the earth's surface temperature within a box that is 0,1×0,1 grader. *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |title=NASA Earth Observations: Rainfall (1 month - TRMM) |ref={{harvid|nasarain}} |publisher=NASA/Tropical Rainfall Monitoring Mission |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190419091014/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |archivedate=19 April 2019}} Average value for the years 2012–2014 within a box that is0,1×0,1 grader. *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |title=NASA Earth Observations: Land Cover Classification |ref={{harvid|nasalandcover}} |publisher=NASA/MODIS |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160228161657/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |archivedate=28 February 2016}} *{{citation |url=https://constructionreviewonline.com/projects/kabu-16-hydroelectric-power-station-project-in-burundi/ |accessdate=2024-08-20 |title=US$ 60M Hydroelectric Power plant For Burundi |date=19 May 2015 |work=Constructionreview |ref={{harvid|US$ 60M Hydroelectric Power plant}} }} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/way/313713953#map=12/-2.9746/29.3290 |title=Way: Kagunizi (313713953) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Way: Kagunizi (313713953)}} }} *{{citation |url=https://www.unido.org/sites/default/files/files/2023-08/EASTERN%20AFRICA-2022.pdf |accessdate=2024-08-20 |title=World Small Hydropower Development Report 2022 Eastern Africa |issn=2706-7599 |year=2022 |publisher=United Nations Industrial Development Organization |ref={{harvid|World Small Hydropower Development}} }} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] == Kundivihira == bgajn72hehtl5s0g3lg3q4tf979fkhq 139186 139185 2026-06-06T08:52:36Z Kalakpagh 2501 /* Sources */ Updated Content 139186 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kagunuzi Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Gitenge Mɔɣili nyɛla din piligi Lake Rwegura din be Parc national de la Kibira. Di nyɛla din zori nudirigu zuɣu be Cibitoke yaɣili mini Buhanza yaɣili wulinluhili pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Kagunuzi ka tuɣi lala soli ŋɔ zuɣu hali ni tiŋgbani maa tarisi. Lala mɔɣa ayi maa nyɛla din laɣim taba zo chaŋ n kpɛ [[Ruzizi River]] hali ni Ndava, Cibitoke.{{sfn|Way: Kagunizi (313713953)}} ==Watershed== Kagunuzi mɔɣili ŋɔ kom nyɛla din deegi polo kamani kilomitanima kɔbisinahi ni pishi ni anu.{{sfn|Sibomana|Gangadhara Bhatt|Havyarimana|2018|p=19165}} Di kulibɔna nyɛla din be bin din gbaai mitanima 2,661 zaŋ chaŋ 788. Lala yaɣili maa saa mibu yuuni puuni nyɛla din taɣiri saha kam bin din gbaai pisopɔin zaŋ chaŋ kɔbigi ni pihita ni ayopɔin milimita.{{sfn|Sibomana|Gangadhara Bhatt|Havyarimana|2018|p=19166}} Bin din gbaai yuuni 2020, Kagunuzi mƆɣili ŋɔ daa nyɛla din mali yikanima 1, 992 din sɔŋdi kparilim.{{sfn|Goffin|2020|p=34}} ==Environment== Kagunizi mɔɣili ŋɔ shee tiŋgbani maa nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kɔri bindira.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili maa nyɛla din mali salo pam kamani kɔbisita ni pishi yini ka "per square kilometer" bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|23|C}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni tulim pam ni be lala yaɣili ŋɔ nyɛ Silimiin goli August, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli puuni mi maasim ni be nyɛ Silimiin goli January ni {{convert|21|C}}.{{sfn|nasa}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,086|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni bɛ ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli December ni {{convert|154|mm}} ka goli shɛli puuni mi bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ silimiin goli July ni {{convert|3|mm}} of precipitation.{{sfn|nasarain}} ==Niɣilim buɣim == Gitenge–Kagunuzi Mɔɣili mini [[Kaburantwa River|Kaburantwa Mɔɣili]] nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi mɔɣili]] ka di nyɛ din tiri tiŋgbani maa niɣilim buɣim din yaa paai kamani 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} [[Rwegura Hydroelectric Power Station]] din be Kagunuzi mɔɣili ŋɔ ni nyɛla din mali yaa kamani 19 MW. Lala yaɣili ŋɔ kulibɔŋ zaŋ n ti Kagunuzi nyɛla din gba ni tooi ti niɣilim buɣim din yaa paai kamani 26 MW.{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Silimiin goli May yuuni 2015 lahabali nyɛla din daa yina n ti wuhi ni bɛ nyɛla ban yɛn gbi Kagu 006 niɣilim buɣim. 12 MW niɣilim buɣim ŋɔ nyɛla din yɛn mali yaa kamani 45-50 GWh yuuni puuni. Li`ɣiri din kalinli yiɣisi US$60 million nyɛla laɣa shɛli European Union, World Bank , [[African Development Bank]], Republic of China, Netherlands, United Nations Development Program n ti pahi European Investnebt Bank ni daa ti shɛli.{{sfn|US$ 60M Hydroelectric Power plant}} Lala tuma ŋɔ nyɛla bɛ ni daa na chɛ shɛli pirinla siyaasa tali nangbankpeeni zuɣu, yuuni 2022 6 MW Kagu 006 niɣilim buɣim tuma din be Cibitoke yaɣili nyɛla bɛ ni daa labi lihi shɛli.{{sfn|World Small Hydropower Development|p=15}} ==Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Burundi]] ==Kundivihira == {{reflist|25em}} ==Sources== {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.rtnb.bi/fr/art.php?idapi=1/3/168 |accessdate=2024-08-26 |language=fr |last=Buzuguri |first=Goreth |title=Le MEEATU appelle au respect du code de l’eau et des règles environnementales |date=22 June 2017 |work=Radio Télévision Nationale du Burundi}} *{{citation |url=https://uploads.water-energy-food.org/resources/Lake-Kivu-and-Rusizi-River-basin-baseline-study_english.pdf |accessdate=2024-08-20 |last=Goffin |first=M|publisher=SHER Consult |title=Baseline Study for the basin of Lake Kivu and the Rusizi/Ruzizi River |date=December 2020}} *{{citation |url=https://documents1.worldbank.org/curated/ar/176141468239386802/pdf/multi-page.pdf |accessdate=2024-08-19 |title=Republic of Burundi Energy sector rehabilitation project |date=14 February 1991 |publisher=World Bank |ref={{harvid|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation}} }} *{{citation |url=https://www.journalijdr.com/sites/default/files/issue-pdf/12246.pdf |accessdate=2024-08-20 |last1=Sibomana |first1=Alexis |first2=H |last2=Gangadhara Bhatt |first3=Vincent |last3=Havyarimana |date=2018 |title=Morphometric analysis of Kagunuzi sub-basin in Kibira national park north-western part of Burundi using geospatial techniques”, |journal=International Journal of Development Research |volume=8 |issue=2 |pages=19165-19173}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |title=NASA Earth Observations: Population Density |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasapop}} |publisher=NASA/SEDAC |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160209064446/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |archivedate=9 February 2016}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |title=NASA Earth Observations Data Set Index |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasa}} |publisher=NASA |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171128214629/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |archivedate=28 November 2017}} Temperature data from satellite measurements of the earth's surface temperature within a box that is 0,1×0,1 grader. *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |title=NASA Earth Observations: Rainfall (1 month - TRMM) |ref={{harvid|nasarain}} |publisher=NASA/Tropical Rainfall Monitoring Mission |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190419091014/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |archivedate=19 April 2019}} Average value for the years 2012–2014 within a box that is0,1×0,1 grader. *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |title=NASA Earth Observations: Land Cover Classification |ref={{harvid|nasalandcover}} |publisher=NASA/MODIS |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160228161657/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |archivedate=28 February 2016}} *{{citation |url=https://constructionreviewonline.com/projects/kabu-16-hydroelectric-power-station-project-in-burundi/ |accessdate=2024-08-20 |title=US$ 60M Hydroelectric Power plant For Burundi |date=19 May 2015 |work=Constructionreview |ref={{harvid|US$ 60M Hydroelectric Power plant}} }} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/way/313713953#map=12/-2.9746/29.3290 |title=Way: Kagunizi (313713953) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Way: Kagunizi (313713953)}} }} *{{citation |url=https://www.unido.org/sites/default/files/files/2023-08/EASTERN%20AFRICA-2022.pdf |accessdate=2024-08-20 |title=World Small Hydropower Development Report 2022 Eastern Africa |issn=2706-7599 |year=2022 |publisher=United Nations Industrial Development Organization |ref={{harvid|World Small Hydropower Development}} }} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] qm1328dxwol2waqzv6qulhq2lqscsoe 139187 139186 2026-06-06T08:53:00Z Kalakpagh 2501 /* Sources */ Updated Content 139187 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kagunuzi Mɔɣili''' ŋɔ nyɛla din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Gitenge Mɔɣili nyɛla din piligi Lake Rwegura din be Parc national de la Kibira. Di nyɛla din zori nudirigu zuɣu be Cibitoke yaɣili mini Buhanza yaɣili wulinluhili pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Kagunuzi ka tuɣi lala soli ŋɔ zuɣu hali ni tiŋgbani maa tarisi. Lala mɔɣa ayi maa nyɛla din laɣim taba zo chaŋ n kpɛ [[Ruzizi River]] hali ni Ndava, Cibitoke.{{sfn|Way: Kagunizi (313713953)}} ==Watershed== Kagunuzi mɔɣili ŋɔ kom nyɛla din deegi polo kamani kilomitanima kɔbisinahi ni pishi ni anu.{{sfn|Sibomana|Gangadhara Bhatt|Havyarimana|2018|p=19165}} Di kulibɔna nyɛla din be bin din gbaai mitanima 2,661 zaŋ chaŋ 788. Lala yaɣili maa saa mibu yuuni puuni nyɛla din taɣiri saha kam bin din gbaai pisopɔin zaŋ chaŋ kɔbigi ni pihita ni ayopɔin milimita.{{sfn|Sibomana|Gangadhara Bhatt|Havyarimana|2018|p=19166}} Bin din gbaai yuuni 2020, Kagunuzi mƆɣili ŋɔ daa nyɛla din mali yikanima 1, 992 din sɔŋdi kparilim.{{sfn|Goffin|2020|p=34}} ==Environment== Kagunizi mɔɣili ŋɔ shee tiŋgbani maa nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kɔri bindira.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili maa nyɛla din mali salo pam kamani kɔbisita ni pishi yini ka "per square kilometer" bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|23|C}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni tulim pam ni be lala yaɣili ŋɔ nyɛ Silimiin goli August, di ni ka tulim nyɛ {{convert|26|C}} ka goli shɛli puuni mi maasim ni be nyɛ Silimiin goli January ni {{convert|21|C}}.{{sfn|nasa}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,086|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni bɛ ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli December ni {{convert|154|mm}} ka goli shɛli puuni mi bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ silimiin goli July ni {{convert|3|mm}} of precipitation.{{sfn|nasarain}} ==Niɣilim buɣim == Gitenge–Kagunuzi Mɔɣili mini [[Kaburantwa River|Kaburantwa Mɔɣili]] nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi mɔɣili]] ka di nyɛ din tiri tiŋgbani maa niɣilim buɣim din yaa paai kamani 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} [[Rwegura Hydroelectric Power Station]] din be Kagunuzi mɔɣili ŋɔ ni nyɛla din mali yaa kamani 19 MW. Lala yaɣili ŋɔ kulibɔŋ zaŋ n ti Kagunuzi nyɛla din gba ni tooi ti niɣilim buɣim din yaa paai kamani 26 MW.{{sfn|Goffin|2020|p=39}} Silimiin goli May yuuni 2015 lahabali nyɛla din daa yina n ti wuhi ni bɛ nyɛla ban yɛn gbi Kagu 006 niɣilim buɣim. 12 MW niɣilim buɣim ŋɔ nyɛla din yɛn mali yaa kamani 45-50 GWh yuuni puuni. Li`ɣiri din kalinli yiɣisi US$60 million nyɛla laɣa shɛli European Union, World Bank , [[African Development Bank]], Republic of China, Netherlands, United Nations Development Program n ti pahi European Investnebt Bank ni daa ti shɛli.{{sfn|US$ 60M Hydroelectric Power plant}} Lala tuma ŋɔ nyɛla bɛ ni daa na chɛ shɛli pirinla siyaasa tali nangbankpeeni zuɣu, yuuni 2022 6 MW Kagu 006 niɣilim buɣim tuma din be Cibitoke yaɣili nyɛla bɛ ni daa labi lihi shɛli.{{sfn|World Small Hydropower Development|p=15}} ==Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Burundi]] ==Kundivihira == {{reflist|25em}} ==Din yi shɛli na == {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.rtnb.bi/fr/art.php?idapi=1/3/168 |accessdate=2024-08-26 |language=fr |last=Buzuguri |first=Goreth |title=Le MEEATU appelle au respect du code de l’eau et des règles environnementales |date=22 June 2017 |work=Radio Télévision Nationale du Burundi}} *{{citation |url=https://uploads.water-energy-food.org/resources/Lake-Kivu-and-Rusizi-River-basin-baseline-study_english.pdf |accessdate=2024-08-20 |last=Goffin |first=M|publisher=SHER Consult |title=Baseline Study for the basin of Lake Kivu and the Rusizi/Ruzizi River |date=December 2020}} *{{citation |url=https://documents1.worldbank.org/curated/ar/176141468239386802/pdf/multi-page.pdf |accessdate=2024-08-19 |title=Republic of Burundi Energy sector rehabilitation project |date=14 February 1991 |publisher=World Bank |ref={{harvid|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation}} }} *{{citation |url=https://www.journalijdr.com/sites/default/files/issue-pdf/12246.pdf |accessdate=2024-08-20 |last1=Sibomana |first1=Alexis |first2=H |last2=Gangadhara Bhatt |first3=Vincent |last3=Havyarimana |date=2018 |title=Morphometric analysis of Kagunuzi sub-basin in Kibira national park north-western part of Burundi using geospatial techniques”, |journal=International Journal of Development Research |volume=8 |issue=2 |pages=19165-19173}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |title=NASA Earth Observations: Population Density |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasapop}} |publisher=NASA/SEDAC |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160209064446/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |archivedate=9 February 2016}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |title=NASA Earth Observations Data Set Index |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasa}} |publisher=NASA |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171128214629/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |archivedate=28 November 2017}} Temperature data from satellite measurements of the earth's surface temperature within a box that is 0,1×0,1 grader. *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |title=NASA Earth Observations: Rainfall (1 month - TRMM) |ref={{harvid|nasarain}} |publisher=NASA/Tropical Rainfall Monitoring Mission |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190419091014/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |archivedate=19 April 2019}} Average value for the years 2012–2014 within a box that is0,1×0,1 grader. *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |title=NASA Earth Observations: Land Cover Classification |ref={{harvid|nasalandcover}} |publisher=NASA/MODIS |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160228161657/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |archivedate=28 February 2016}} *{{citation |url=https://constructionreviewonline.com/projects/kabu-16-hydroelectric-power-station-project-in-burundi/ |accessdate=2024-08-20 |title=US$ 60M Hydroelectric Power plant For Burundi |date=19 May 2015 |work=Constructionreview |ref={{harvid|US$ 60M Hydroelectric Power plant}} }} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/way/313713953#map=12/-2.9746/29.3290 |title=Way: Kagunizi (313713953) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Way: Kagunizi (313713953)}} }} *{{citation |url=https://www.unido.org/sites/default/files/files/2023-08/EASTERN%20AFRICA-2022.pdf |accessdate=2024-08-20 |title=World Small Hydropower Development Report 2022 Eastern Africa |issn=2706-7599 |year=2022 |publisher=United Nations Industrial Development Organization |ref={{harvid|World Small Hydropower Development}} }} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] 1l7uk0qls5lmmdebt878c6yi6yhzc50 Kitenge River 0 33309 139188 2026-06-06T09:06:40Z Kalakpagh 2501 Created article 139188 wikitext text/x-wiki '''Kitenge Mɔɣili''', bee '''Gitenge Mɔɣili''', nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Kitenge Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Lake Rwegura, di ni nyɛ kulibɔŋ zaŋ n ti Rwegura niɣilim buɣim shee ka nyɛ din zori gindi lala yaɣili maa nudirigu zaŋ chaŋ wulinluhuli. Di nyɛla din di tarisi ni Buhanza yaɣili mini Cititoke yaɣili zaŋ chaŋ wulinpuhili. Di nyɛla din chaŋ n ti chirigi [[Kagunuzi River]] ka di laɣim taba chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River]]. 7o5vqnmkvjphtmtpjwl68taooemsh5r 139189 139188 2026-06-06T09:07:06Z Kalakpagh 2501 Updated Content 139189 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kitenge Mɔɣili''', bee '''Gitenge Mɔɣili''', nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Kitenge Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Lake Rwegura, di ni nyɛ kulibɔŋ zaŋ n ti Rwegura niɣilim buɣim shee ka nyɛ din zori gindi lala yaɣili maa nudirigu zaŋ chaŋ wulinluhuli. Di nyɛla din di tarisi ni Buhanza yaɣili mini Cititoke yaɣili zaŋ chaŋ wulinpuhili. Di nyɛla din chaŋ n ti chirigi [[Kagunuzi River]] ka di laɣim taba chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River]]. sghbn4v9sp894w32nsjwf55xthw4umr 139190 139189 2026-06-06T09:08:24Z Kalakpagh 2501 Updated Content 139190 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kitenge Mɔɣili''', bee '''Gitenge Mɔɣili''', nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Kitenge Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Lake Rwegura, di ni nyɛ kulibɔŋ zaŋ n ti Rwegura niɣilim buɣim shee ka nyɛ din zori gindi lala yaɣili maa nudirigu zaŋ chaŋ wulinluhuli. Di nyɛla din di tarisi ni Buhanza yaɣili mini Cititoke yaɣili zaŋ chaŋ wulinpuhili. Di nyɛla din chaŋ n ti chirigi [[Kagunuzi River|Kagunuzi Mɔɣili]] ka di laɣim taba chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. 1zy7yhgwwlbd1dbkimuy2pso68vn9zp 139191 139190 2026-06-06T09:12:22Z Kalakpagh 2501 Updated Content 139191 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kitenge Mɔɣili''', bee '''Gitenge Mɔɣili''', nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Kitenge Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Lake Rwegura, di ni nyɛ kulibɔŋ zaŋ n ti Rwegura niɣilim buɣim shee ka nyɛ din zori gindi lala yaɣili maa nudirigu zaŋ chaŋ wulinluhuli. Di nyɛla din di tarisi ni Buhanza yaɣili mini Cititoke yaɣili zaŋ chaŋ wulinpuhili. Di nyɛla din chaŋ n ti chirigi [[Kagunuzi River|Kagunuzi Mɔɣili]] ka di laɣim taba chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. ==Hydroelectricity== Gitenge–Kagunuzi mini [[Kaburantwa River]] nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Ruzizi mɔɣili ni niɣilim buɣim din yaa paai kamani 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} Gitenge Mɔɣili koŋko nyɛla din mali niɣilim buɣim din yaa paai kamani 18 MW [[Mugere Hydroelectric Power Station]]. Lala kulibɔŋ nyɛla din chɛ ka Kitenge mɔɣili zobu mali yaa ka bɛ yɛlli ni di nyɛla mɔɣ'shɛli bɛ ni tooi niŋ niɣili buɣim niŋ.{{sfn|Rapport annuel 1982|p=61}} 6oxqz16c96keascu3shjgfccjqarplv 139192 139191 2026-06-06T09:12:47Z Kalakpagh 2501 /* Hydroelectricity */ Updated Content 139192 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kitenge Mɔɣili''', bee '''Gitenge Mɔɣili''', nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Kitenge Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Lake Rwegura, di ni nyɛ kulibɔŋ zaŋ n ti Rwegura niɣilim buɣim shee ka nyɛ din zori gindi lala yaɣili maa nudirigu zaŋ chaŋ wulinluhuli. Di nyɛla din di tarisi ni Buhanza yaɣili mini Cititoke yaɣili zaŋ chaŋ wulinpuhili. Di nyɛla din chaŋ n ti chirigi [[Kagunuzi River|Kagunuzi Mɔɣili]] ka di laɣim taba chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. ==Niɣilim buɣim == Gitenge–Kagunuzi mini [[Kaburantwa River]] nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Ruzizi mɔɣili ni niɣilim buɣim din yaa paai kamani 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} Gitenge Mɔɣili koŋko nyɛla din mali niɣilim buɣim din yaa paai kamani 18 MW [[Mugere Hydroelectric Power Station]]. Lala kulibɔŋ nyɛla din chɛ ka Kitenge mɔɣili zobu mali yaa ka bɛ yɛlli ni di nyɛla mɔɣ'shɛli bɛ ni tooi niŋ niɣili buɣim niŋ.{{sfn|Rapport annuel 1982|p=61}} m1aclqcuf3wltj4x54hfr4o5x5p1xqg 139193 139192 2026-06-06T09:13:10Z Kalakpagh 2501 /* Niɣilim buɣim */ Updated Content 139193 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kitenge Mɔɣili''', bee '''Gitenge Mɔɣili''', nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Kitenge Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Lake Rwegura, di ni nyɛ kulibɔŋ zaŋ n ti Rwegura niɣilim buɣim shee ka nyɛ din zori gindi lala yaɣili maa nudirigu zaŋ chaŋ wulinluhuli. Di nyɛla din di tarisi ni Buhanza yaɣili mini Cititoke yaɣili zaŋ chaŋ wulinpuhili. Di nyɛla din chaŋ n ti chirigi [[Kagunuzi River|Kagunuzi Mɔɣili]] ka di laɣim taba chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. ==Niɣilim buɣim == Gitenge–Kagunuzi mini [[Kaburantwa River|Kaburantwa Mɔɣili]] nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Ruzizi mɔɣili ni niɣilim buɣim din yaa paai kamani 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} Gitenge Mɔɣili koŋko nyɛla din mali niɣilim buɣim din yaa paai kamani 18 MW [[Mugere Hydroelectric Power Station]]. Lala kulibɔŋ nyɛla din chɛ ka Kitenge mɔɣili zobu mali yaa ka bɛ yɛlli ni di nyɛla mɔɣ'shɛli bɛ ni tooi niŋ niɣili buɣim niŋ.{{sfn|Rapport annuel 1982|p=61}} kqoumla2cl3gpqoka6kv2fk5m53yn4v 139194 139193 2026-06-06T09:13:33Z Kalakpagh 2501 /* Niɣilim buɣim */ Updated Content 139194 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kitenge Mɔɣili''', bee '''Gitenge Mɔɣili''', nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Kitenge Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Lake Rwegura, di ni nyɛ kulibɔŋ zaŋ n ti Rwegura niɣilim buɣim shee ka nyɛ din zori gindi lala yaɣili maa nudirigu zaŋ chaŋ wulinluhuli. Di nyɛla din di tarisi ni Buhanza yaɣili mini Cititoke yaɣili zaŋ chaŋ wulinpuhili. Di nyɛla din chaŋ n ti chirigi [[Kagunuzi River|Kagunuzi Mɔɣili]] ka di laɣim taba chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. ==Niɣilim buɣim == Gitenge–Kagunuzi mini [[Kaburantwa River|Kaburantwa Mɔɣili]] nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Ruzizi mɔɣili ni niɣilim buɣim din yaa paai kamani 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} Gitenge Mɔɣili koŋko nyɛla din mali niɣilim buɣim din yaa paai kamani 18 MW [[Mugere Hydroelectric Power Station]]. Lala kulibɔŋ nyɛla din chɛ ka Kitenge mɔɣili zobu mali yaa ka bɛ yɛlli ni di nyɛla mɔɣ'shɛli bɛ ni tooi niŋ niɣili buɣim niŋ.{{sfn|Rapport annuel 1982|p=61}} == Kundivihira == tu69xbt7vjm9r8c11sjhua6xmug17fc 139195 139194 2026-06-06T09:23:38Z Kalakpagh 2501 /* Niɣilim buɣim */ Updated Content 139195 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kitenge Mɔɣili''', bee '''Gitenge Mɔɣili''', nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Kitenge Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Lake Rwegura, di ni nyɛ kulibɔŋ zaŋ n ti Rwegura niɣilim buɣim shee ka nyɛ din zori gindi lala yaɣili maa nudirigu zaŋ chaŋ wulinluhuli. Di nyɛla din di tarisi ni Buhanza yaɣili mini Cititoke yaɣili zaŋ chaŋ wulinpuhili. Di nyɛla din chaŋ n ti chirigi [[Kagunuzi River|Kagunuzi Mɔɣili]] ka di laɣim taba chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. ==Niɣilim buɣim == Gitenge–Kagunuzi mini [[Kaburantwa River|Kaburantwa Mɔɣili]] nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Ruzizi mɔɣili ni niɣilim buɣim din yaa paai kamani 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} Gitenge Mɔɣili koŋko nyɛla din mali niɣilim buɣim din yaa paai kamani 18 MW [[Mugere Hydroelectric Power Station]]. Lala kulibɔŋ nyɛla din chɛ ka Kitenge mɔɣili zobu mali yaa ka bɛ yɛlli ni di nyɛla mɔɣ'shɛli bɛ ni tooi niŋ niɣili buɣim niŋ.{{sfn|Rapport annuel 1982|p=61}} Yuuni 2011, KItenge Mɔɣili ŋɔ nyɛla din be Rwegura Dam Lake zuɣusaa nyɛla din daa kuui zaa. Ninvuɣ shɛba nyɛla ban daa yɛlli ni lala mɔɣili ŋɔ kuubu ŋɔ daliri daa nyɛla tihi shɛŋa bɛ ni daa sa gili lala mɔɣili ŋɔ zuɣu.{{sfn|Nouvelles locales du jeudi 15 septembre 2011}} Daliri shɛli shɛba ni daa lahi ti nyɛla ti'ŋmari yiriŋyiriŋ lala yaɣili ŋɔ gba nyɛla di ni tooi tahi li na dama dizuɣu booi la tiŋgbani ni tooi deegi kom shiɣu ni ka bahi kom ŋɔ wuuni.{{sfn|Bizimana|2024}} Regideso Burundi nyɛla ban daa kpuɣi niriba kɔbisinahi tuma ni bɛ gbi kilomita dibaa anii chaŋ n ti chirigi Inamunyiriri Mɔɣili, di saha di kom maa ni tooi zo labina mɔɣili ŋɔ ni.{{sfn|Nouvelles locales du jeudi 15 septembre 2011}} == Kundivihira == 5vxzvssrplj0srldp7ter8si4skx33r 139196 139195 2026-06-06T09:24:04Z Kalakpagh 2501 /* Niɣilim buɣim */ added information 139196 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kitenge Mɔɣili''', bee '''Gitenge Mɔɣili''', nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Kitenge Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Lake Rwegura, di ni nyɛ kulibɔŋ zaŋ n ti Rwegura niɣilim buɣim shee ka nyɛ din zori gindi lala yaɣili maa nudirigu zaŋ chaŋ wulinluhuli. Di nyɛla din di tarisi ni Buhanza yaɣili mini Cititoke yaɣili zaŋ chaŋ wulinpuhili. Di nyɛla din chaŋ n ti chirigi [[Kagunuzi River|Kagunuzi Mɔɣili]] ka di laɣim taba chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. ==Niɣilim buɣim == Gitenge–Kagunuzi mini [[Kaburantwa River|Kaburantwa Mɔɣili]] nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Ruzizi mɔɣili ni niɣilim buɣim din yaa paai kamani 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} Gitenge Mɔɣili koŋko nyɛla din mali niɣilim buɣim din yaa paai kamani 18 MW [[Mugere Hydroelectric Power Station]]. Lala kulibɔŋ nyɛla din chɛ ka Kitenge mɔɣili zobu mali yaa ka bɛ yɛlli ni di nyɛla mɔɣ'shɛli bɛ ni tooi niŋ niɣili buɣim niŋ.{{sfn|Rapport annuel 1982|p=61}} Yuuni 2011, KItenge Mɔɣili ŋɔ nyɛla din be Rwegura Dam Lake zuɣusaa nyɛla din daa kuui zaa. Ninvuɣ shɛba nyɛla ban daa yɛlli ni lala mɔɣili ŋɔ kuubu ŋɔ daliri daa nyɛla tihi shɛŋa bɛ ni daa sa gili lala mɔɣili ŋɔ zuɣu.{{sfn|Nouvelles locales du jeudi 15 septembre 2011}} Daliri shɛli shɛba ni daa lahi ti nyɛla ti'ŋmari yiriŋyiriŋ lala yaɣili ŋɔ gba nyɛla di ni tooi tahi li na dama dizuɣu booi la tiŋgbani ni tooi deegi kom shiɣu ni ka bahi kom ŋɔ wuuni.{{sfn|Bizimana|2024}} Regideso Burundi nyɛla ban daa kpuɣi niriba kɔbisinahi tuma ni bɛ gbi kilomita dibaa anii chaŋ n ti chirigi Inamunyiriri Mɔɣili, di saha di kom maa ni tooi zo labina mɔɣili ŋɔ ni.{{sfn|Nouvelles locales du jeudi 15 septembre 2011}} ==References== {{reflist|25em}} ==Sources== {{refbegin}} *{{citation |url=https://insideburundi.org/climate-and-agriculture-a-double-threat-to-hydroelectric-production-in-burundi/ |accessdate=2024-08-19 |last=Bizimana |first=Arthur |title=Climate and agriculture: a double threat to hydroelectric production in Burundi |date=4 July 2024 |work=Inside Burundi}} *{{citation |url=https://www.arib.info/index.php?option=com_content&task=view&id=4027|language=fr |title=Nouvelles locales du jeudi 15 septembre 2011 |work=arib.info |ref={{harvid|Nouvelles locales du jeudi 15 septembre 2011}} }} *{{citation |url=https://www.afdb.org/sites/default/files/documents/publications/rapport_annuel_1982.pdf |accessdate=2024-08-19 |language=fr |title=Rapport annuel 1982 |publisher=African Development Bank |date=May 1983 |ref={{harvid|Rapport annuel 1982}} }} *{{citation |url=https://documents1.worldbank.org/curated/ar/176141468239386802/pdf/multi-page.pdf |accessdate=2024-08-19 |title=Republic of Burundi Energy sector rehabilitation project |date=14 February 1991 |publisher=World Bank |ref={{harvid|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation}} |archive-date=2024-08-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240819221626/https://documents1.worldbank.org/curated/ar/176141468239386802/pdf/multi-page.pdf |url-status=dead }} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] == Kundivihira == o506prlenx8zct5k7ujs9vax5svujau 139197 139196 2026-06-06T09:24:33Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 139197 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kitenge Mɔɣili''', bee '''Gitenge Mɔɣili''', nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Kitenge Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Lake Rwegura, di ni nyɛ kulibɔŋ zaŋ n ti Rwegura niɣilim buɣim shee ka nyɛ din zori gindi lala yaɣili maa nudirigu zaŋ chaŋ wulinluhuli. Di nyɛla din di tarisi ni Buhanza yaɣili mini Cititoke yaɣili zaŋ chaŋ wulinpuhili. Di nyɛla din chaŋ n ti chirigi [[Kagunuzi River|Kagunuzi Mɔɣili]] ka di laɣim taba chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. ==Niɣilim buɣim == Gitenge–Kagunuzi mini [[Kaburantwa River|Kaburantwa Mɔɣili]] nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Ruzizi mɔɣili ni niɣilim buɣim din yaa paai kamani 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} Gitenge Mɔɣili koŋko nyɛla din mali niɣilim buɣim din yaa paai kamani 18 MW [[Mugere Hydroelectric Power Station]]. Lala kulibɔŋ nyɛla din chɛ ka Kitenge mɔɣili zobu mali yaa ka bɛ yɛlli ni di nyɛla mɔɣ'shɛli bɛ ni tooi niŋ niɣili buɣim niŋ.{{sfn|Rapport annuel 1982|p=61}} Yuuni 2011, KItenge Mɔɣili ŋɔ nyɛla din be Rwegura Dam Lake zuɣusaa nyɛla din daa kuui zaa. Ninvuɣ shɛba nyɛla ban daa yɛlli ni lala mɔɣili ŋɔ kuubu ŋɔ daliri daa nyɛla tihi shɛŋa bɛ ni daa sa gili lala mɔɣili ŋɔ zuɣu.{{sfn|Nouvelles locales du jeudi 15 septembre 2011}} Daliri shɛli shɛba ni daa lahi ti nyɛla ti'ŋmari yiriŋyiriŋ lala yaɣili ŋɔ gba nyɛla di ni tooi tahi li na dama dizuɣu booi la tiŋgbani ni tooi deegi kom shiɣu ni ka bahi kom ŋɔ wuuni.{{sfn|Bizimana|2024}} Regideso Burundi nyɛla ban daa kpuɣi niriba kɔbisinahi tuma ni bɛ gbi kilomita dibaa anii chaŋ n ti chirigi Inamunyiriri Mɔɣili, di saha di kom maa ni tooi zo labina mɔɣili ŋɔ ni.{{sfn|Nouvelles locales du jeudi 15 septembre 2011}} ==Kundivihira == {{reflist|25em}} ==Sources== {{refbegin}} *{{citation |url=https://insideburundi.org/climate-and-agriculture-a-double-threat-to-hydroelectric-production-in-burundi/ |accessdate=2024-08-19 |last=Bizimana |first=Arthur |title=Climate and agriculture: a double threat to hydroelectric production in Burundi |date=4 July 2024 |work=Inside Burundi}} *{{citation |url=https://www.arib.info/index.php?option=com_content&task=view&id=4027|language=fr |title=Nouvelles locales du jeudi 15 septembre 2011 |work=arib.info |ref={{harvid|Nouvelles locales du jeudi 15 septembre 2011}} }} *{{citation |url=https://www.afdb.org/sites/default/files/documents/publications/rapport_annuel_1982.pdf |accessdate=2024-08-19 |language=fr |title=Rapport annuel 1982 |publisher=African Development Bank |date=May 1983 |ref={{harvid|Rapport annuel 1982}} }} *{{citation |url=https://documents1.worldbank.org/curated/ar/176141468239386802/pdf/multi-page.pdf |accessdate=2024-08-19 |title=Republic of Burundi Energy sector rehabilitation project |date=14 February 1991 |publisher=World Bank |ref={{harvid|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation}} |archive-date=2024-08-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240819221626/https://documents1.worldbank.org/curated/ar/176141468239386802/pdf/multi-page.pdf |url-status=dead }} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] == Kundivihira == rtb00naej8ber7v0x6di7wspqt977ry 139198 139197 2026-06-06T09:24:48Z Kalakpagh 2501 /* Kundivihira */ Updated Content 139198 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kitenge Mɔɣili''', bee '''Gitenge Mɔɣili''', nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Kitenge Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Lake Rwegura, di ni nyɛ kulibɔŋ zaŋ n ti Rwegura niɣilim buɣim shee ka nyɛ din zori gindi lala yaɣili maa nudirigu zaŋ chaŋ wulinluhuli. Di nyɛla din di tarisi ni Buhanza yaɣili mini Cititoke yaɣili zaŋ chaŋ wulinpuhili. Di nyɛla din chaŋ n ti chirigi [[Kagunuzi River|Kagunuzi Mɔɣili]] ka di laɣim taba chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. ==Niɣilim buɣim == Gitenge–Kagunuzi mini [[Kaburantwa River|Kaburantwa Mɔɣili]] nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Ruzizi mɔɣili ni niɣilim buɣim din yaa paai kamani 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} Gitenge Mɔɣili koŋko nyɛla din mali niɣilim buɣim din yaa paai kamani 18 MW [[Mugere Hydroelectric Power Station]]. Lala kulibɔŋ nyɛla din chɛ ka Kitenge mɔɣili zobu mali yaa ka bɛ yɛlli ni di nyɛla mɔɣ'shɛli bɛ ni tooi niŋ niɣili buɣim niŋ.{{sfn|Rapport annuel 1982|p=61}} Yuuni 2011, KItenge Mɔɣili ŋɔ nyɛla din be Rwegura Dam Lake zuɣusaa nyɛla din daa kuui zaa. Ninvuɣ shɛba nyɛla ban daa yɛlli ni lala mɔɣili ŋɔ kuubu ŋɔ daliri daa nyɛla tihi shɛŋa bɛ ni daa sa gili lala mɔɣili ŋɔ zuɣu.{{sfn|Nouvelles locales du jeudi 15 septembre 2011}} Daliri shɛli shɛba ni daa lahi ti nyɛla ti'ŋmari yiriŋyiriŋ lala yaɣili ŋɔ gba nyɛla di ni tooi tahi li na dama dizuɣu booi la tiŋgbani ni tooi deegi kom shiɣu ni ka bahi kom ŋɔ wuuni.{{sfn|Bizimana|2024}} Regideso Burundi nyɛla ban daa kpuɣi niriba kɔbisinahi tuma ni bɛ gbi kilomita dibaa anii chaŋ n ti chirigi Inamunyiriri Mɔɣili, di saha di kom maa ni tooi zo labina mɔɣili ŋɔ ni.{{sfn|Nouvelles locales du jeudi 15 septembre 2011}} ==Kundivihira == {{reflist|25em}} ==Sources== {{refbegin}} *{{citation |url=https://insideburundi.org/climate-and-agriculture-a-double-threat-to-hydroelectric-production-in-burundi/ |accessdate=2024-08-19 |last=Bizimana |first=Arthur |title=Climate and agriculture: a double threat to hydroelectric production in Burundi |date=4 July 2024 |work=Inside Burundi}} *{{citation |url=https://www.arib.info/index.php?option=com_content&task=view&id=4027|language=fr |title=Nouvelles locales du jeudi 15 septembre 2011 |work=arib.info |ref={{harvid|Nouvelles locales du jeudi 15 septembre 2011}} }} *{{citation |url=https://www.afdb.org/sites/default/files/documents/publications/rapport_annuel_1982.pdf |accessdate=2024-08-19 |language=fr |title=Rapport annuel 1982 |publisher=African Development Bank |date=May 1983 |ref={{harvid|Rapport annuel 1982}} }} *{{citation |url=https://documents1.worldbank.org/curated/ar/176141468239386802/pdf/multi-page.pdf |accessdate=2024-08-19 |title=Republic of Burundi Energy sector rehabilitation project |date=14 February 1991 |publisher=World Bank |ref={{harvid|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation}} |archive-date=2024-08-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240819221626/https://documents1.worldbank.org/curated/ar/176141468239386802/pdf/multi-page.pdf |url-status=dead }} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] ryfvh7ud8ct7k59jvcxb4sx6gz2ev5b 139199 139198 2026-06-06T09:25:13Z Kalakpagh 2501 /* Sources */ Updated Content 139199 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kitenge Mɔɣili''', bee '''Gitenge Mɔɣili''', nyɛla mɔɣili din be Burundi wulinpuhili. ==Course== Kitenge Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi Lake Rwegura, di ni nyɛ kulibɔŋ zaŋ n ti Rwegura niɣilim buɣim shee ka nyɛ din zori gindi lala yaɣili maa nudirigu zaŋ chaŋ wulinluhuli. Di nyɛla din di tarisi ni Buhanza yaɣili mini Cititoke yaɣili zaŋ chaŋ wulinpuhili. Di nyɛla din chaŋ n ti chirigi [[Kagunuzi River|Kagunuzi Mɔɣili]] ka di laɣim taba chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. ==Niɣilim buɣim == Gitenge–Kagunuzi mini [[Kaburantwa River|Kaburantwa Mɔɣili]] nyɛla mɔɣa shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Ruzizi mɔɣili ni niɣilim buɣim din yaa paai kamani 100 MW.{{sfn|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation|p=12}} Gitenge Mɔɣili koŋko nyɛla din mali niɣilim buɣim din yaa paai kamani 18 MW [[Mugere Hydroelectric Power Station]]. Lala kulibɔŋ nyɛla din chɛ ka Kitenge mɔɣili zobu mali yaa ka bɛ yɛlli ni di nyɛla mɔɣ'shɛli bɛ ni tooi niŋ niɣili buɣim niŋ.{{sfn|Rapport annuel 1982|p=61}} Yuuni 2011, KItenge Mɔɣili ŋɔ nyɛla din be Rwegura Dam Lake zuɣusaa nyɛla din daa kuui zaa. Ninvuɣ shɛba nyɛla ban daa yɛlli ni lala mɔɣili ŋɔ kuubu ŋɔ daliri daa nyɛla tihi shɛŋa bɛ ni daa sa gili lala mɔɣili ŋɔ zuɣu.{{sfn|Nouvelles locales du jeudi 15 septembre 2011}} Daliri shɛli shɛba ni daa lahi ti nyɛla ti'ŋmari yiriŋyiriŋ lala yaɣili ŋɔ gba nyɛla di ni tooi tahi li na dama dizuɣu booi la tiŋgbani ni tooi deegi kom shiɣu ni ka bahi kom ŋɔ wuuni.{{sfn|Bizimana|2024}} Regideso Burundi nyɛla ban daa kpuɣi niriba kɔbisinahi tuma ni bɛ gbi kilomita dibaa anii chaŋ n ti chirigi Inamunyiriri Mɔɣili, di saha di kom maa ni tooi zo labina mɔɣili ŋɔ ni.{{sfn|Nouvelles locales du jeudi 15 septembre 2011}} ==Kundivihira == {{reflist|25em}} ==Din yi shɛli na == {{refbegin}} *{{citation |url=https://insideburundi.org/climate-and-agriculture-a-double-threat-to-hydroelectric-production-in-burundi/ |accessdate=2024-08-19 |last=Bizimana |first=Arthur |title=Climate and agriculture: a double threat to hydroelectric production in Burundi |date=4 July 2024 |work=Inside Burundi}} *{{citation |url=https://www.arib.info/index.php?option=com_content&task=view&id=4027|language=fr |title=Nouvelles locales du jeudi 15 septembre 2011 |work=arib.info |ref={{harvid|Nouvelles locales du jeudi 15 septembre 2011}} }} *{{citation |url=https://www.afdb.org/sites/default/files/documents/publications/rapport_annuel_1982.pdf |accessdate=2024-08-19 |language=fr |title=Rapport annuel 1982 |publisher=African Development Bank |date=May 1983 |ref={{harvid|Rapport annuel 1982}} }} *{{citation |url=https://documents1.worldbank.org/curated/ar/176141468239386802/pdf/multi-page.pdf |accessdate=2024-08-19 |title=Republic of Burundi Energy sector rehabilitation project |date=14 February 1991 |publisher=World Bank |ref={{harvid|Republic of Burundi Energy sector rehabilitation}} |archive-date=2024-08-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240819221626/https://documents1.worldbank.org/curated/ar/176141468239386802/pdf/multi-page.pdf |url-status=dead }} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] oe60e1fq6mqg6vjzrb6gul5aj7e1prx Kajeke River 0 33310 139200 2026-06-06T09:36:53Z Kalakpagh 2501 Created article 139200 wikitext text/x-wiki '''Kajeke River''' ŋɔ ({{langx|fr|Rivière Kajeke}}) nyɛla Mɔɣili din be Bubanza yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Mɔɣili maa nyɛla din piligi Muramba nuzaa zuɣu nyɛ din zori kpari wulinluhili zaŋ chaŋ Bubanza. Di nyɛla din tuɣi zori kpari wulinluhili chaŋ n ti gari Gihanga pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Ruzizi Mɔɣili.{{sfn|Way: Kajeke (736829572)}} 47hv3qr25a3pvvybmxecbqfv2eyb6ty 139201 139200 2026-06-06T09:37:23Z Kalakpagh 2501 added databox 139201 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kajeke River''' ŋɔ ({{langx|fr|Rivière Kajeke}}) nyɛla Mɔɣili din be Bubanza yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Mɔɣili maa nyɛla din piligi Muramba nuzaa zuɣu nyɛ din zori kpari wulinluhili zaŋ chaŋ Bubanza. Di nyɛla din tuɣi zori kpari wulinluhili chaŋ n ti gari Gihanga pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Ruzizi Mɔɣili.{{sfn|Way: Kajeke (736829572)}} oar8vqe4hgfjai6e4yxzmshduulo6gb 139202 139201 2026-06-06T09:37:50Z Kalakpagh 2501 Updated Content 139202 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kajeke River''' ŋɔ ({{langx|fr|Rivière Kajeke}}) nyɛla Mɔɣili din be Bubanza yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. ==Course== Mɔɣili maa nyɛla din piligi Muramba nuzaa zuɣu nyɛ din zori kpari wulinluhili zaŋ chaŋ Bubanza. Di nyɛla din tuɣi zori kpari wulinluhili chaŋ n ti gari Gihanga pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Ruzizi Mɔɣili.{{sfn|Way: Kajeke (736829572)}} n35f4583n7dwjhiaehcnybqx45bzu3z 139203 139202 2026-06-06T09:38:12Z Kalakpagh 2501 /* Course */ Updated Content 139203 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kajeke River''' ŋɔ ({{langx|fr|Rivière Kajeke}}) nyɛla Mɔɣili din be Bubanza yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. ==Course== Mɔɣili maa nyɛla din piligi Muramba nuzaa zuɣu nyɛ din zori kpari wulinluhili zaŋ chaŋ Bubanza. Di nyɛla din tuɣi zori kpari wulinluhili chaŋ n ti gari Gihanga pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Ruzizi Mɔɣili.{{sfn|Way: Kajeke (736829572)}} == Kundivihira == pjfnrlop7lol06izhvbymk4pr7rfy2c 139204 139203 2026-06-06T09:46:30Z Kalakpagh 2501 /* Course */ Updated Content 139204 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kajeke River''' ŋɔ ({{langx|fr|Rivière Kajeke}}) nyɛla Mɔɣili din be Bubanza yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. ==Course== Mɔɣili maa nyɛla din piligi Muramba nuzaa zuɣu nyɛ din zori kpari wulinluhili zaŋ chaŋ Bubanza. Di nyɛla din tuɣi zori kpari wulinluhili chaŋ n ti gari Gihanga pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Ruzizi Mɔɣili.{{sfn|Way: Kajeke (736829572)}} ==Environment== Kajeke mɔɣili ŋɔ tiŋgbani maa shee nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kparilim.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali salo kamani kɔbishii ni pihiyobu ni ayobu bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|24|C}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni tulim ni beni pam nyɛ Silimiin goli October, di ni ka lala yaɣili maa tulim nyɛ when {{convert|28|C}} ka goli shɛli puuni maasim ni beni pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|21|C}}.{{sfn|nasa}} Mɔɣili ŋɔ yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,086|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni di ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli December ni {{convert|154|mm}} ka goli shɛli puuni bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}}.{{sfn|nasarain}} == Kundivihira == nuhp5utnhpe4deglquvbpouzeolt8i3 139205 139204 2026-06-06T10:01:03Z Kalakpagh 2501 /* Environment */ Updated Content 139205 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kajeke River''' ŋɔ ({{langx|fr|Rivière Kajeke}}) nyɛla Mɔɣili din be Bubanza yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. ==Course== Mɔɣili maa nyɛla din piligi Muramba nuzaa zuɣu nyɛ din zori kpari wulinluhili zaŋ chaŋ Bubanza. Di nyɛla din tuɣi zori kpari wulinluhili chaŋ n ti gari Gihanga pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Ruzizi Mɔɣili.{{sfn|Way: Kajeke (736829572)}} ==Environment== Kajeke mɔɣili ŋɔ tiŋgbani maa shee nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kparilim.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali salo kamani kɔbishii ni pihiyobu ni ayobu bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|24|C}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni tulim ni beni pam nyɛ Silimiin goli October, di ni ka lala yaɣili maa tulim nyɛ when {{convert|28|C}} ka goli shɛli puuni maasim ni beni pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|21|C}}.{{sfn|nasa}} Mɔɣili ŋɔ yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,086|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni di ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli December ni {{convert|154|mm}} ka goli shɛli puuni bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}}.{{sfn|nasarain}} ==Flooding== Kajeke Mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa tahi ko'kpɛɣu na yuuni 1982. Di nyɛla bɛ nyɛla ban daa gbi mɔɣili maa pahi kamani mita dibaa anii ka di ʒiliŋ gba daa pahi amaa ka di daa bi yuui ka mɔɣili ŋɔ daa lahi ŋari. Silimiin goli May yuuni 2006 sa miri biɛɣu nyɛla din daa lahi chɛ ka Kajeke Mɔɣili ŋɔ daa chii ka dizuɣu daa lahi tahi ko'kpɛɣu na di gbaai bahindi Gihanga. Mɔɣili ŋɔ ko'kpɛɣu maa nyɛla din daa paai Mpanda gbala ni ka daa saɣim gbala pam.{{sfn|Les débordements de la rivière Kajeke}} Silimiin goli December yuuni 2021 zuɣulan zaŋ n ti National Platform for Risk Prevention and Disaster Management nyɛla ban daa chaŋ n ti lihi Kajeke mɔɣili ŋɔ ka bɛ daa nya liɣiri European Union n daa zaŋ mali mɔɣili maa Gihanga. Bɛ ni daa labi mali mɔɣ'gbirima maa naai, bɛ daa sa mɔri mini tihi gili li. Oxfam nyɛla ban daa niŋ nia ni bɛ lala tuma ŋɔ gba Musasa mɔɣili din be Rutana yaɣili.{{sfn|Nkurunziza|2021}} Silimiin goli May yuuni 2022, Kajeke mɔɣili bɛ ni daa ŋmaligi shɛli bela ka mali kɔri shinkaafa la nyɛla din daa tahi ko'kpɛɣu na ka daa di yanima din kalinli yiɣisi kɔbigi ni pishi ayi ka Gihanga. Soya nyɛla din daa na fa [[Bujumbura]]–[[Cibitoke]] ka shinkaafa pɔri gba daa fa. Di nyɛla din daa lahi dam Mpanda gbala.{{sfn|Ndabashinze|2022}} == Kundivihira == ottml4ys52gojgrz6l4denx6u3531fh 139206 139205 2026-06-06T10:01:30Z Kalakpagh 2501 /* Flooding */ Updated Content 139206 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kajeke River''' ŋɔ ({{langx|fr|Rivière Kajeke}}) nyɛla Mɔɣili din be Bubanza yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. ==Course== Mɔɣili maa nyɛla din piligi Muramba nuzaa zuɣu nyɛ din zori kpari wulinluhili zaŋ chaŋ Bubanza. Di nyɛla din tuɣi zori kpari wulinluhili chaŋ n ti gari Gihanga pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Ruzizi Mɔɣili.{{sfn|Way: Kajeke (736829572)}} ==Environment== Kajeke mɔɣili ŋɔ tiŋgbani maa shee nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kparilim.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali salo kamani kɔbishii ni pihiyobu ni ayobu bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|24|C}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni tulim ni beni pam nyɛ Silimiin goli October, di ni ka lala yaɣili maa tulim nyɛ when {{convert|28|C}} ka goli shɛli puuni maasim ni beni pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|21|C}}.{{sfn|nasa}} Mɔɣili ŋɔ yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,086|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni di ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli December ni {{convert|154|mm}} ka goli shɛli puuni bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}}.{{sfn|nasarain}} ==Ko'kpɛɣu == Kajeke Mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa tahi ko'kpɛɣu na yuuni 1982. Di nyɛla bɛ nyɛla ban daa gbi mɔɣili maa pahi kamani mita dibaa anii ka di ʒiliŋ gba daa pahi amaa ka di daa bi yuui ka mɔɣili ŋɔ daa lahi ŋari. Silimiin goli May yuuni 2006 sa miri biɛɣu nyɛla din daa lahi chɛ ka Kajeke Mɔɣili ŋɔ daa chii ka dizuɣu daa lahi tahi ko'kpɛɣu na di gbaai bahindi Gihanga. Mɔɣili ŋɔ ko'kpɛɣu maa nyɛla din daa paai Mpanda gbala ni ka daa saɣim gbala pam.{{sfn|Les débordements de la rivière Kajeke}} Silimiin goli December yuuni 2021 zuɣulan zaŋ n ti National Platform for Risk Prevention and Disaster Management nyɛla ban daa chaŋ n ti lihi Kajeke mɔɣili ŋɔ ka bɛ daa nya liɣiri European Union n daa zaŋ mali mɔɣili maa Gihanga. Bɛ ni daa labi mali mɔɣ'gbirima maa naai, bɛ daa sa mɔri mini tihi gili li. Oxfam nyɛla ban daa niŋ nia ni bɛ lala tuma ŋɔ gba Musasa mɔɣili din be Rutana yaɣili.{{sfn|Nkurunziza|2021}} Silimiin goli May yuuni 2022, Kajeke mɔɣili bɛ ni daa ŋmaligi shɛli bela ka mali kɔri shinkaafa la nyɛla din daa tahi ko'kpɛɣu na ka daa di yanima din kalinli yiɣisi kɔbigi ni pishi ayi ka Gihanga. Soya nyɛla din daa na fa [[Bujumbura]]–[[Cibitoke]] ka shinkaafa pɔri gba daa fa. Di nyɛla din daa lahi dam Mpanda gbala.{{sfn|Ndabashinze|2022}} == Kundivihira == 1nngovpa90eg0advbia63j2jkcrnvxq 139207 139206 2026-06-06T10:10:49Z Kalakpagh 2501 /* Ko'kpɛɣu */ Updated Content 139207 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kajeke River''' ŋɔ ({{langx|fr|Rivière Kajeke}}) nyɛla Mɔɣili din be Bubanza yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. ==Course== Mɔɣili maa nyɛla din piligi Muramba nuzaa zuɣu nyɛ din zori kpari wulinluhili zaŋ chaŋ Bubanza. Di nyɛla din tuɣi zori kpari wulinluhili chaŋ n ti gari Gihanga pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Ruzizi Mɔɣili.{{sfn|Way: Kajeke (736829572)}} ==Environment== Kajeke mɔɣili ŋɔ tiŋgbani maa shee nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kparilim.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali salo kamani kɔbishii ni pihiyobu ni ayobu bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|24|C}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni tulim ni beni pam nyɛ Silimiin goli October, di ni ka lala yaɣili maa tulim nyɛ when {{convert|28|C}} ka goli shɛli puuni maasim ni beni pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|21|C}}.{{sfn|nasa}} Mɔɣili ŋɔ yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,086|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni di ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli December ni {{convert|154|mm}} ka goli shɛli puuni bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}}.{{sfn|nasarain}} ==Ko'kpɛɣu == Kajeke Mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa tahi ko'kpɛɣu na yuuni 1982. Di nyɛla bɛ nyɛla ban daa gbi mɔɣili maa pahi kamani mita dibaa anii ka di ʒiliŋ gba daa pahi amaa ka di daa bi yuui ka mɔɣili ŋɔ daa lahi ŋari. Silimiin goli May yuuni 2006 sa miri biɛɣu nyɛla din daa lahi chɛ ka Kajeke Mɔɣili ŋɔ daa chii ka dizuɣu daa lahi tahi ko'kpɛɣu na di gbaai bahindi Gihanga. Mɔɣili ŋɔ ko'kpɛɣu maa nyɛla din daa paai Mpanda gbala ni ka daa saɣim gbala pam.{{sfn|Les débordements de la rivière Kajeke}} Silimiin goli December yuuni 2021 zuɣulan zaŋ n ti National Platform for Risk Prevention and Disaster Management nyɛla ban daa chaŋ n ti lihi Kajeke mɔɣili ŋɔ ka bɛ daa nya liɣiri European Union n daa zaŋ mali mɔɣili maa Gihanga. Bɛ ni daa labi mali mɔɣ'gbirima maa naai, bɛ daa sa mɔri mini tihi gili li. Oxfam nyɛla ban daa niŋ nia ni bɛ lala tuma ŋɔ gba Musasa mɔɣili din be Rutana yaɣili.{{sfn|Nkurunziza|2021}} Silimiin goli May yuuni 2022, Kajeke mɔɣili bɛ ni daa ŋmaligi shɛli bela ka mali kɔri shinkaafa la nyɛla din daa tahi ko'kpɛɣu na ka daa di yanima din kalinli yiɣisi kɔbigi ni pishi ayi ka Gihanga. Soya nyɛla din daa na fa [[Bujumbura]]–[[Cibitoke]] ka shinkaafa pɔri gba daa fa. Di nyɛla din daa lahi dam Mpanda gbala.{{sfn|Ndabashinze|2022}} ==Dam== Yuuni 2009, bɛ nyɛla ban daa piligi mɔɣ'bila gbibu Kajeke mini Kagirigiri sunsuun zaŋ n ti Buhanza mini Cabara ''colline'' zaŋ n ti Buvyuko Zone ni sɔŋ ninvuɣ shɛba ban be lala yaɣili ŋɔ pukparilim. Di nyɛla din daa deegi yikanima kamani 1,013 amaa di nyaaŋa bɛ daa pahi polo maa ka di paai yikanima 2,813. {{sfn|Banyankiye|2021}} Silimiin goli November yuuni 2015 Joseph Butore ŋun nyɛ zuɣulan pa ŋun pahi ayi zaŋ n ti Burundi nyɛla ŋun daa chaŋ lala mɔɣ'bila ŋɔ ni minisata zaŋ n ti pukparilim yaɣili.{{sfn|Le 2ème Vice-président}} == Kundivihira == 8b8baw95bcnz2vm9jfd6xffsxnsf1bp 139208 139207 2026-06-06T10:11:19Z Kalakpagh 2501 /* Dam */ Updated Content 139208 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kajeke River''' ŋɔ ({{langx|fr|Rivière Kajeke}}) nyɛla Mɔɣili din be Bubanza yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. ==Course== Mɔɣili maa nyɛla din piligi Muramba nuzaa zuɣu nyɛ din zori kpari wulinluhili zaŋ chaŋ Bubanza. Di nyɛla din tuɣi zori kpari wulinluhili chaŋ n ti gari Gihanga pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Ruzizi Mɔɣili.{{sfn|Way: Kajeke (736829572)}} ==Environment== Kajeke mɔɣili ŋɔ tiŋgbani maa shee nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kparilim.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali salo kamani kɔbishii ni pihiyobu ni ayobu bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|24|C}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni tulim ni beni pam nyɛ Silimiin goli October, di ni ka lala yaɣili maa tulim nyɛ when {{convert|28|C}} ka goli shɛli puuni maasim ni beni pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|21|C}}.{{sfn|nasa}} Mɔɣili ŋɔ yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,086|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni di ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli December ni {{convert|154|mm}} ka goli shɛli puuni bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}}.{{sfn|nasarain}} ==Ko'kpɛɣu == Kajeke Mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa tahi ko'kpɛɣu na yuuni 1982. Di nyɛla bɛ nyɛla ban daa gbi mɔɣili maa pahi kamani mita dibaa anii ka di ʒiliŋ gba daa pahi amaa ka di daa bi yuui ka mɔɣili ŋɔ daa lahi ŋari. Silimiin goli May yuuni 2006 sa miri biɛɣu nyɛla din daa lahi chɛ ka Kajeke Mɔɣili ŋɔ daa chii ka dizuɣu daa lahi tahi ko'kpɛɣu na di gbaai bahindi Gihanga. Mɔɣili ŋɔ ko'kpɛɣu maa nyɛla din daa paai Mpanda gbala ni ka daa saɣim gbala pam.{{sfn|Les débordements de la rivière Kajeke}} Silimiin goli December yuuni 2021 zuɣulan zaŋ n ti National Platform for Risk Prevention and Disaster Management nyɛla ban daa chaŋ n ti lihi Kajeke mɔɣili ŋɔ ka bɛ daa nya liɣiri European Union n daa zaŋ mali mɔɣili maa Gihanga. Bɛ ni daa labi mali mɔɣ'gbirima maa naai, bɛ daa sa mɔri mini tihi gili li. Oxfam nyɛla ban daa niŋ nia ni bɛ lala tuma ŋɔ gba Musasa mɔɣili din be Rutana yaɣili.{{sfn|Nkurunziza|2021}} Silimiin goli May yuuni 2022, Kajeke mɔɣili bɛ ni daa ŋmaligi shɛli bela ka mali kɔri shinkaafa la nyɛla din daa tahi ko'kpɛɣu na ka daa di yanima din kalinli yiɣisi kɔbigi ni pishi ayi ka Gihanga. Soya nyɛla din daa na fa [[Bujumbura]]–[[Cibitoke]] ka shinkaafa pɔri gba daa fa. Di nyɛla din daa lahi dam Mpanda gbala.{{sfn|Ndabashinze|2022}} ==Kulibɔŋ == Yuuni 2009, bɛ nyɛla ban daa piligi mɔɣ'bila gbibu Kajeke mini Kagirigiri sunsuun zaŋ n ti Buhanza mini Cabara ''colline'' zaŋ n ti Buvyuko Zone ni sɔŋ ninvuɣ shɛba ban be lala yaɣili ŋɔ pukparilim. Di nyɛla din daa deegi yikanima kamani 1,013 amaa di nyaaŋa bɛ daa pahi polo maa ka di paai yikanima 2,813. {{sfn|Banyankiye|2021}} Silimiin goli November yuuni 2015 Joseph Butore ŋun nyɛ zuɣulan pa ŋun pahi ayi zaŋ n ti Burundi nyɛla ŋun daa chaŋ lala mɔɣ'bila ŋɔ ni minisata zaŋ n ti pukparilim yaɣili.{{sfn|Le 2ème Vice-président}} == Kundivihira == oc9050q1q3o6gejudazd0k2yyc8cian 139209 139208 2026-06-06T10:19:31Z Kalakpagh 2501 /* Kulibɔŋ */ Updated Content 139209 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kajeke River''' ŋɔ ({{langx|fr|Rivière Kajeke}}) nyɛla Mɔɣili din be Bubanza yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. ==Course== Mɔɣili maa nyɛla din piligi Muramba nuzaa zuɣu nyɛ din zori kpari wulinluhili zaŋ chaŋ Bubanza. Di nyɛla din tuɣi zori kpari wulinluhili chaŋ n ti gari Gihanga pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Ruzizi Mɔɣili.{{sfn|Way: Kajeke (736829572)}} ==Environment== Kajeke mɔɣili ŋɔ tiŋgbani maa shee nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kparilim.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali salo kamani kɔbishii ni pihiyobu ni ayobu bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|24|C}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni tulim ni beni pam nyɛ Silimiin goli October, di ni ka lala yaɣili maa tulim nyɛ when {{convert|28|C}} ka goli shɛli puuni maasim ni beni pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|21|C}}.{{sfn|nasa}} Mɔɣili ŋɔ yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,086|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni di ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli December ni {{convert|154|mm}} ka goli shɛli puuni bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}}.{{sfn|nasarain}} ==Ko'kpɛɣu == Kajeke Mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa tahi ko'kpɛɣu na yuuni 1982. Di nyɛla bɛ nyɛla ban daa gbi mɔɣili maa pahi kamani mita dibaa anii ka di ʒiliŋ gba daa pahi amaa ka di daa bi yuui ka mɔɣili ŋɔ daa lahi ŋari. Silimiin goli May yuuni 2006 sa miri biɛɣu nyɛla din daa lahi chɛ ka Kajeke Mɔɣili ŋɔ daa chii ka dizuɣu daa lahi tahi ko'kpɛɣu na di gbaai bahindi Gihanga. Mɔɣili ŋɔ ko'kpɛɣu maa nyɛla din daa paai Mpanda gbala ni ka daa saɣim gbala pam.{{sfn|Les débordements de la rivière Kajeke}} Silimiin goli December yuuni 2021 zuɣulan zaŋ n ti National Platform for Risk Prevention and Disaster Management nyɛla ban daa chaŋ n ti lihi Kajeke mɔɣili ŋɔ ka bɛ daa nya liɣiri European Union n daa zaŋ mali mɔɣili maa Gihanga. Bɛ ni daa labi mali mɔɣ'gbirima maa naai, bɛ daa sa mɔri mini tihi gili li. Oxfam nyɛla ban daa niŋ nia ni bɛ lala tuma ŋɔ gba Musasa mɔɣili din be Rutana yaɣili.{{sfn|Nkurunziza|2021}} Silimiin goli May yuuni 2022, Kajeke mɔɣili bɛ ni daa ŋmaligi shɛli bela ka mali kɔri shinkaafa la nyɛla din daa tahi ko'kpɛɣu na ka daa di yanima din kalinli yiɣisi kɔbigi ni pishi ayi ka Gihanga. Soya nyɛla din daa na fa [[Bujumbura]]–[[Cibitoke]] ka shinkaafa pɔri gba daa fa. Di nyɛla din daa lahi dam Mpanda gbala.{{sfn|Ndabashinze|2022}} ==Kulibɔŋ == Yuuni 2009, bɛ nyɛla ban daa piligi mɔɣ'bila gbibu Kajeke mini Kagirigiri sunsuun zaŋ n ti Buhanza mini Cabara ''colline'' zaŋ n ti Buvyuko Zone ni sɔŋ ninvuɣ shɛba ban be lala yaɣili ŋɔ pukparilim. Di nyɛla din daa deegi yikanima kamani 1,013 amaa di nyaaŋa bɛ daa pahi polo maa ka di paai yikanima 2,813. {{sfn|Banyankiye|2021}} Silimiin goli November yuuni 2015 Joseph Butore ŋun nyɛ zuɣulan pa ŋun pahi ayi zaŋ n ti Burundi nyɛla ŋun daa chaŋ lala mɔɣ'bila ŋɔ ni minisata zaŋ n ti pukparilim yaɣili.{{sfn|Le 2ème Vice-président}} Kompani shɛli ban daa deegi lala tuma ŋɔ nyɛla ban daa bi tooi tum li ka Silimiin goli March yuuni 2018 minisata zaŋ n ti pukparilim yaɣili daa yɛlli ni tuma maa tumbu na yiɣisi maa. Bɛ nyɛla ban daa yɛlli ni di tuma ŋɔ nyɛla din yɛn piligi yuuni 2019, amaa bin din gbaai yuuni 2021 tuma daa na bi piligi.{{sfn|Banyankiye|2021}} Silimiin goli June yuuni 2021 [[Evariste Ndayishimiye]], zuɣulan zaŋ n ti Burundi nyɛla ŋun daa chaŋ n ti kaai mɔɣ'bila ŋ~i ka daa yɛlli ni o nyɛla ŋun yɛn n bo soya ka di gbibu piligi. Bɛ nia daa nyɛla bɛ pahi kparilim polo maa paai yikanima 3,600 ka ninvuɣ shɛba be lala yaɣili ŋɔ mali kɔri shinkaafa mini kawana.{{sfn|Ntahondi|2021}} == Kundivihira == skkiwg22z5ymn9ba1gm9ff50mgnnqd2 139210 139209 2026-06-06T10:20:53Z Kalakpagh 2501 /* Kulibɔŋ */ Updated Content 139210 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kajeke River''' ŋɔ ({{langx|fr|Rivière Kajeke}}) nyɛla Mɔɣili din be Bubanza yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. ==Course== Mɔɣili maa nyɛla din piligi Muramba nuzaa zuɣu nyɛ din zori kpari wulinluhili zaŋ chaŋ Bubanza. Di nyɛla din tuɣi zori kpari wulinluhili chaŋ n ti gari Gihanga pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Ruzizi Mɔɣili.{{sfn|Way: Kajeke (736829572)}} ==Environment== Kajeke mɔɣili ŋɔ tiŋgbani maa shee nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kparilim.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali salo kamani kɔbishii ni pihiyobu ni ayobu bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|24|C}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni tulim ni beni pam nyɛ Silimiin goli October, di ni ka lala yaɣili maa tulim nyɛ when {{convert|28|C}} ka goli shɛli puuni maasim ni beni pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|21|C}}.{{sfn|nasa}} Mɔɣili ŋɔ yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,086|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni di ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli December ni {{convert|154|mm}} ka goli shɛli puuni bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}}.{{sfn|nasarain}} ==Ko'kpɛɣu == Kajeke Mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa tahi ko'kpɛɣu na yuuni 1982. Di nyɛla bɛ nyɛla ban daa gbi mɔɣili maa pahi kamani mita dibaa anii ka di ʒiliŋ gba daa pahi amaa ka di daa bi yuui ka mɔɣili ŋɔ daa lahi ŋari. Silimiin goli May yuuni 2006 sa miri biɛɣu nyɛla din daa lahi chɛ ka Kajeke Mɔɣili ŋɔ daa chii ka dizuɣu daa lahi tahi ko'kpɛɣu na di gbaai bahindi Gihanga. Mɔɣili ŋɔ ko'kpɛɣu maa nyɛla din daa paai Mpanda gbala ni ka daa saɣim gbala pam.{{sfn|Les débordements de la rivière Kajeke}} Silimiin goli December yuuni 2021 zuɣulan zaŋ n ti National Platform for Risk Prevention and Disaster Management nyɛla ban daa chaŋ n ti lihi Kajeke mɔɣili ŋɔ ka bɛ daa nya liɣiri European Union n daa zaŋ mali mɔɣili maa Gihanga. Bɛ ni daa labi mali mɔɣ'gbirima maa naai, bɛ daa sa mɔri mini tihi gili li. Oxfam nyɛla ban daa niŋ nia ni bɛ lala tuma ŋɔ gba Musasa mɔɣili din be Rutana yaɣili.{{sfn|Nkurunziza|2021}} Silimiin goli May yuuni 2022, Kajeke mɔɣili bɛ ni daa ŋmaligi shɛli bela ka mali kɔri shinkaafa la nyɛla din daa tahi ko'kpɛɣu na ka daa di yanima din kalinli yiɣisi kɔbigi ni pishi ayi ka Gihanga. Soya nyɛla din daa na fa [[Bujumbura]]–[[Cibitoke]] ka shinkaafa pɔri gba daa fa. Di nyɛla din daa lahi dam Mpanda gbala.{{sfn|Ndabashinze|2022}} ==Kulibɔŋ == Yuuni 2009, bɛ nyɛla ban daa piligi mɔɣ'bila gbibu Kajeke mini Kagirigiri sunsuun zaŋ n ti Buhanza mini Cabara ''colline'' zaŋ n ti Buvyuko Zone ni sɔŋ ninvuɣ shɛba ban be lala yaɣili ŋɔ pukparilim. Di nyɛla din daa deegi yikanima kamani 1,013 amaa di nyaaŋa bɛ daa pahi polo maa ka di paai yikanima 2,813. {{sfn|Banyankiye|2021}} Silimiin goli November yuuni 2015 Joseph Butore ŋun nyɛ zuɣulan pa ŋun pahi ayi zaŋ n ti Burundi nyɛla ŋun daa chaŋ lala mɔɣ'bila ŋɔ ni minisata zaŋ n ti pukparilim yaɣili.{{sfn|Le 2ème Vice-président}} Kompani shɛli ban daa deegi lala tuma ŋɔ nyɛla ban daa bi tooi tum li ka Silimiin goli March yuuni 2018 minisata zaŋ n ti pukparilim yaɣili daa yɛlli ni tuma maa tumbu na yiɣisi maa. Bɛ nyɛla ban daa yɛlli ni di tuma ŋɔ nyɛla din yɛn piligi yuuni 2019, amaa bin din gbaai yuuni 2021 tuma daa na bi piligi.{{sfn|Banyankiye|2021}} Silimiin goli June yuuni 2021 [[Evariste Ndayishimiye]], zuɣulan zaŋ n ti Burundi nyɛla ŋun daa chaŋ n ti kaai mɔɣ'bila ŋ~i ka daa yɛlli ni o nyɛla ŋun yɛn n bo soya ka di gbibu piligi. Bɛ nia daa nyɛla bɛ pahi kparilim polo maa paai yikanima 3,600 ka ninvuɣ shɛba be lala yaɣili ŋɔ mali kɔri shinkaafa mini kawana.{{sfn|Ntahondi|2021}} ==See also== *[[List of rivers of Burundi]] ==References== {{reflist|25em}} ==Sources== {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.yaga-burundi.com/barrage-hydro-agricole-kajeke/ |accessdate=2024-08-23 |language=fr |work=Yaga Burundi |last=Banyankiye |first=Pierre Claver|date=25 August 2021 |title=Barrage hydro-agricole de Kajeke : un pas en avant, deux pas en arrière ?}} *{{citation |url=https://www.obr.bi/index.php/en/actualites/54-le-2eme-vice-president-de-la-republique-visite-le-barrage-hydro-agricole-sur-la-riviere-kajeke |title=Le 2ème Vice-président de la République visite le barrage hydro-agricole sur la rivière Kajeke |publisher=Office Burundais des Recettes |ref={{harvid|Le 2ème Vice-président}} }} *{{citation |ref={{harvid|Les débordements de la rivière Kajeke}} |title=Les débordements de la rivière Kajeke causent d'énormes dégâts en commune Gihanga |work=ITEKA |date=17 May 2006 |url=https://reliefweb.int/report/burundi/burundi-les-d%C3%A9bordements-de-la-rivi%C3%A8re-kajeke-causent-d%C3%A9normes-d%C3%A9g%C3%A2ts-en-commune |accessdate=2024-08-24 |language=fr}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |title=NASA Earth Observations: Population Density |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasapop}} |publisher=NASA/SEDAC |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160209064446/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |archivedate=9 February 2016}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |title=NASA Earth Observations Data Set Index |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasa}} |publisher=NASA |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130806035941/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |archivedate=6 August 2013}} Temperature data from satellite measurements of the earth's surface temperature within a box that is 0.1x0.1 degrees. *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |title=NASA Earth Observations: Rainfall (1 month - TRMM) |ref={{harvid|nasarain}} |publisher=NASA/Tropical Rainfall Monitoring Mission|accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190419091014/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |archivedate=19 April 2019}} Average value for the years 2012–2014 within a box that is 0.1x0.1 degrees. *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |title=NASA Earth Observations: Land Cover Classification |ref={{harvid|nasalandcover}} |publisher=NASA/MODIS |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160228161657/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |archivedate=28 February 2016}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/retro-environnement-la-revolte-des-rivieres/ |accessdate=2024-08-24 |language=fr |last=Ndabashinze |first=Rénovat |title=Retro Environnement/La révolte des rivières |work=Iwacu |date=1 June 2022 }} *{{citation |work=Le Renouveau |last=Ntahondi |first=Nathan |date=4 June 2021 |title=Construction du barrage de Kajeke en Province Bubanza : Une commission bientôt en place |url=https://lerenouveau.bi/province-bubanza-vers-la-mise-en-place-dune-commission-chargee-detudier-la-question-de-la-construction-du-barrage-de-kajeke/}} *{{citation |url=https://rtnb.bi/fr/art.php?idapi=5/3/183 |accessdate=2024-08-24 |language=fr |work=Radio Télévision Nationale du Burundi |last=Nkurunziza |first=Dieudonné |title=La rivière Kajeke bientôt rétablie dans son lit |date=23 December 2021}} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/way/736829572#map=12/-3.1138/29.3689 |accessdate=2024-08-23 |title=Way: Kajeke (736829572) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Way: Kajeke (736829572)}} }} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] [[Category:Bubanza Province]] == Kundivihira == bk8oz696sc99cehje45onqo3jaegrn9 139211 139210 2026-06-06T10:21:13Z Kalakpagh 2501 /* Kundivihira */ Updated Content 139211 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kajeke River''' ŋɔ ({{langx|fr|Rivière Kajeke}}) nyɛla Mɔɣili din be Bubanza yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. ==Course== Mɔɣili maa nyɛla din piligi Muramba nuzaa zuɣu nyɛ din zori kpari wulinluhili zaŋ chaŋ Bubanza. Di nyɛla din tuɣi zori kpari wulinluhili chaŋ n ti gari Gihanga pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Ruzizi Mɔɣili.{{sfn|Way: Kajeke (736829572)}} ==Environment== Kajeke mɔɣili ŋɔ tiŋgbani maa shee nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kparilim.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali salo kamani kɔbishii ni pihiyobu ni ayobu bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|24|C}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni tulim ni beni pam nyɛ Silimiin goli October, di ni ka lala yaɣili maa tulim nyɛ when {{convert|28|C}} ka goli shɛli puuni maasim ni beni pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|21|C}}.{{sfn|nasa}} Mɔɣili ŋɔ yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,086|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni di ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli December ni {{convert|154|mm}} ka goli shɛli puuni bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}}.{{sfn|nasarain}} ==Ko'kpɛɣu == Kajeke Mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa tahi ko'kpɛɣu na yuuni 1982. Di nyɛla bɛ nyɛla ban daa gbi mɔɣili maa pahi kamani mita dibaa anii ka di ʒiliŋ gba daa pahi amaa ka di daa bi yuui ka mɔɣili ŋɔ daa lahi ŋari. Silimiin goli May yuuni 2006 sa miri biɛɣu nyɛla din daa lahi chɛ ka Kajeke Mɔɣili ŋɔ daa chii ka dizuɣu daa lahi tahi ko'kpɛɣu na di gbaai bahindi Gihanga. Mɔɣili ŋɔ ko'kpɛɣu maa nyɛla din daa paai Mpanda gbala ni ka daa saɣim gbala pam.{{sfn|Les débordements de la rivière Kajeke}} Silimiin goli December yuuni 2021 zuɣulan zaŋ n ti National Platform for Risk Prevention and Disaster Management nyɛla ban daa chaŋ n ti lihi Kajeke mɔɣili ŋɔ ka bɛ daa nya liɣiri European Union n daa zaŋ mali mɔɣili maa Gihanga. Bɛ ni daa labi mali mɔɣ'gbirima maa naai, bɛ daa sa mɔri mini tihi gili li. Oxfam nyɛla ban daa niŋ nia ni bɛ lala tuma ŋɔ gba Musasa mɔɣili din be Rutana yaɣili.{{sfn|Nkurunziza|2021}} Silimiin goli May yuuni 2022, Kajeke mɔɣili bɛ ni daa ŋmaligi shɛli bela ka mali kɔri shinkaafa la nyɛla din daa tahi ko'kpɛɣu na ka daa di yanima din kalinli yiɣisi kɔbigi ni pishi ayi ka Gihanga. Soya nyɛla din daa na fa [[Bujumbura]]–[[Cibitoke]] ka shinkaafa pɔri gba daa fa. Di nyɛla din daa lahi dam Mpanda gbala.{{sfn|Ndabashinze|2022}} ==Kulibɔŋ == Yuuni 2009, bɛ nyɛla ban daa piligi mɔɣ'bila gbibu Kajeke mini Kagirigiri sunsuun zaŋ n ti Buhanza mini Cabara ''colline'' zaŋ n ti Buvyuko Zone ni sɔŋ ninvuɣ shɛba ban be lala yaɣili ŋɔ pukparilim. Di nyɛla din daa deegi yikanima kamani 1,013 amaa di nyaaŋa bɛ daa pahi polo maa ka di paai yikanima 2,813. {{sfn|Banyankiye|2021}} Silimiin goli November yuuni 2015 Joseph Butore ŋun nyɛ zuɣulan pa ŋun pahi ayi zaŋ n ti Burundi nyɛla ŋun daa chaŋ lala mɔɣ'bila ŋɔ ni minisata zaŋ n ti pukparilim yaɣili.{{sfn|Le 2ème Vice-président}} Kompani shɛli ban daa deegi lala tuma ŋɔ nyɛla ban daa bi tooi tum li ka Silimiin goli March yuuni 2018 minisata zaŋ n ti pukparilim yaɣili daa yɛlli ni tuma maa tumbu na yiɣisi maa. Bɛ nyɛla ban daa yɛlli ni di tuma ŋɔ nyɛla din yɛn piligi yuuni 2019, amaa bin din gbaai yuuni 2021 tuma daa na bi piligi.{{sfn|Banyankiye|2021}} Silimiin goli June yuuni 2021 [[Evariste Ndayishimiye]], zuɣulan zaŋ n ti Burundi nyɛla ŋun daa chaŋ n ti kaai mɔɣ'bila ŋ~i ka daa yɛlli ni o nyɛla ŋun yɛn n bo soya ka di gbibu piligi. Bɛ nia daa nyɛla bɛ pahi kparilim polo maa paai yikanima 3,600 ka ninvuɣ shɛba be lala yaɣili ŋɔ mali kɔri shinkaafa mini kawana.{{sfn|Ntahondi|2021}} ==See also== *[[List of rivers of Burundi]] ==References== {{reflist|25em}} ==Sources== {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.yaga-burundi.com/barrage-hydro-agricole-kajeke/ |accessdate=2024-08-23 |language=fr |work=Yaga Burundi |last=Banyankiye |first=Pierre Claver|date=25 August 2021 |title=Barrage hydro-agricole de Kajeke : un pas en avant, deux pas en arrière ?}} *{{citation |url=https://www.obr.bi/index.php/en/actualites/54-le-2eme-vice-president-de-la-republique-visite-le-barrage-hydro-agricole-sur-la-riviere-kajeke |title=Le 2ème Vice-président de la République visite le barrage hydro-agricole sur la rivière Kajeke |publisher=Office Burundais des Recettes |ref={{harvid|Le 2ème Vice-président}} }} *{{citation |ref={{harvid|Les débordements de la rivière Kajeke}} |title=Les débordements de la rivière Kajeke causent d'énormes dégâts en commune Gihanga |work=ITEKA |date=17 May 2006 |url=https://reliefweb.int/report/burundi/burundi-les-d%C3%A9bordements-de-la-rivi%C3%A8re-kajeke-causent-d%C3%A9normes-d%C3%A9g%C3%A2ts-en-commune |accessdate=2024-08-24 |language=fr}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |title=NASA Earth Observations: Population Density |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasapop}} |publisher=NASA/SEDAC |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160209064446/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |archivedate=9 February 2016}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |title=NASA Earth Observations Data Set Index |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasa}} |publisher=NASA |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130806035941/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |archivedate=6 August 2013}} Temperature data from satellite measurements of the earth's surface temperature within a box that is 0.1x0.1 degrees. *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |title=NASA Earth Observations: Rainfall (1 month - TRMM) |ref={{harvid|nasarain}} |publisher=NASA/Tropical Rainfall Monitoring Mission|accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190419091014/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |archivedate=19 April 2019}} Average value for the years 2012–2014 within a box that is 0.1x0.1 degrees. *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |title=NASA Earth Observations: Land Cover Classification |ref={{harvid|nasalandcover}} |publisher=NASA/MODIS |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160228161657/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |archivedate=28 February 2016}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/retro-environnement-la-revolte-des-rivieres/ |accessdate=2024-08-24 |language=fr |last=Ndabashinze |first=Rénovat |title=Retro Environnement/La révolte des rivières |work=Iwacu |date=1 June 2022 }} *{{citation |work=Le Renouveau |last=Ntahondi |first=Nathan |date=4 June 2021 |title=Construction du barrage de Kajeke en Province Bubanza : Une commission bientôt en place |url=https://lerenouveau.bi/province-bubanza-vers-la-mise-en-place-dune-commission-chargee-detudier-la-question-de-la-construction-du-barrage-de-kajeke/}} *{{citation |url=https://rtnb.bi/fr/art.php?idapi=5/3/183 |accessdate=2024-08-24 |language=fr |work=Radio Télévision Nationale du Burundi |last=Nkurunziza |first=Dieudonné |title=La rivière Kajeke bientôt rétablie dans son lit |date=23 December 2021}} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/way/736829572#map=12/-3.1138/29.3689 |accessdate=2024-08-23 |title=Way: Kajeke (736829572) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Way: Kajeke (736829572)}} }} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] [[Category:Bubanza Province]] fmor7w08ldjtore93j5e3zwepz8q5yb 139212 139211 2026-06-06T10:21:41Z Kalakpagh 2501 /* See also */ Updated Content 139212 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kajeke River''' ŋɔ ({{langx|fr|Rivière Kajeke}}) nyɛla Mɔɣili din be Bubanza yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. ==Course== Mɔɣili maa nyɛla din piligi Muramba nuzaa zuɣu nyɛ din zori kpari wulinluhili zaŋ chaŋ Bubanza. Di nyɛla din tuɣi zori kpari wulinluhili chaŋ n ti gari Gihanga pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Ruzizi Mɔɣili.{{sfn|Way: Kajeke (736829572)}} ==Environment== Kajeke mɔɣili ŋɔ tiŋgbani maa shee nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kparilim.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali salo kamani kɔbishii ni pihiyobu ni ayobu bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|24|C}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni tulim ni beni pam nyɛ Silimiin goli October, di ni ka lala yaɣili maa tulim nyɛ when {{convert|28|C}} ka goli shɛli puuni maasim ni beni pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|21|C}}.{{sfn|nasa}} Mɔɣili ŋɔ yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,086|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni di ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli December ni {{convert|154|mm}} ka goli shɛli puuni bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}}.{{sfn|nasarain}} ==Ko'kpɛɣu == Kajeke Mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa tahi ko'kpɛɣu na yuuni 1982. Di nyɛla bɛ nyɛla ban daa gbi mɔɣili maa pahi kamani mita dibaa anii ka di ʒiliŋ gba daa pahi amaa ka di daa bi yuui ka mɔɣili ŋɔ daa lahi ŋari. Silimiin goli May yuuni 2006 sa miri biɛɣu nyɛla din daa lahi chɛ ka Kajeke Mɔɣili ŋɔ daa chii ka dizuɣu daa lahi tahi ko'kpɛɣu na di gbaai bahindi Gihanga. Mɔɣili ŋɔ ko'kpɛɣu maa nyɛla din daa paai Mpanda gbala ni ka daa saɣim gbala pam.{{sfn|Les débordements de la rivière Kajeke}} Silimiin goli December yuuni 2021 zuɣulan zaŋ n ti National Platform for Risk Prevention and Disaster Management nyɛla ban daa chaŋ n ti lihi Kajeke mɔɣili ŋɔ ka bɛ daa nya liɣiri European Union n daa zaŋ mali mɔɣili maa Gihanga. Bɛ ni daa labi mali mɔɣ'gbirima maa naai, bɛ daa sa mɔri mini tihi gili li. Oxfam nyɛla ban daa niŋ nia ni bɛ lala tuma ŋɔ gba Musasa mɔɣili din be Rutana yaɣili.{{sfn|Nkurunziza|2021}} Silimiin goli May yuuni 2022, Kajeke mɔɣili bɛ ni daa ŋmaligi shɛli bela ka mali kɔri shinkaafa la nyɛla din daa tahi ko'kpɛɣu na ka daa di yanima din kalinli yiɣisi kɔbigi ni pishi ayi ka Gihanga. Soya nyɛla din daa na fa [[Bujumbura]]–[[Cibitoke]] ka shinkaafa pɔri gba daa fa. Di nyɛla din daa lahi dam Mpanda gbala.{{sfn|Ndabashinze|2022}} ==Kulibɔŋ == Yuuni 2009, bɛ nyɛla ban daa piligi mɔɣ'bila gbibu Kajeke mini Kagirigiri sunsuun zaŋ n ti Buhanza mini Cabara ''colline'' zaŋ n ti Buvyuko Zone ni sɔŋ ninvuɣ shɛba ban be lala yaɣili ŋɔ pukparilim. Di nyɛla din daa deegi yikanima kamani 1,013 amaa di nyaaŋa bɛ daa pahi polo maa ka di paai yikanima 2,813. {{sfn|Banyankiye|2021}} Silimiin goli November yuuni 2015 Joseph Butore ŋun nyɛ zuɣulan pa ŋun pahi ayi zaŋ n ti Burundi nyɛla ŋun daa chaŋ lala mɔɣ'bila ŋɔ ni minisata zaŋ n ti pukparilim yaɣili.{{sfn|Le 2ème Vice-président}} Kompani shɛli ban daa deegi lala tuma ŋɔ nyɛla ban daa bi tooi tum li ka Silimiin goli March yuuni 2018 minisata zaŋ n ti pukparilim yaɣili daa yɛlli ni tuma maa tumbu na yiɣisi maa. Bɛ nyɛla ban daa yɛlli ni di tuma ŋɔ nyɛla din yɛn piligi yuuni 2019, amaa bin din gbaai yuuni 2021 tuma daa na bi piligi.{{sfn|Banyankiye|2021}} Silimiin goli June yuuni 2021 [[Evariste Ndayishimiye]], zuɣulan zaŋ n ti Burundi nyɛla ŋun daa chaŋ n ti kaai mɔɣ'bila ŋ~i ka daa yɛlli ni o nyɛla ŋun yɛn n bo soya ka di gbibu piligi. Bɛ nia daa nyɛla bɛ pahi kparilim polo maa paai yikanima 3,600 ka ninvuɣ shɛba be lala yaɣili ŋɔ mali kɔri shinkaafa mini kawana.{{sfn|Ntahondi|2021}} ==Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Burundi]] ==References== {{reflist|25em}} ==Sources== {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.yaga-burundi.com/barrage-hydro-agricole-kajeke/ |accessdate=2024-08-23 |language=fr |work=Yaga Burundi |last=Banyankiye |first=Pierre Claver|date=25 August 2021 |title=Barrage hydro-agricole de Kajeke : un pas en avant, deux pas en arrière ?}} *{{citation |url=https://www.obr.bi/index.php/en/actualites/54-le-2eme-vice-president-de-la-republique-visite-le-barrage-hydro-agricole-sur-la-riviere-kajeke |title=Le 2ème Vice-président de la République visite le barrage hydro-agricole sur la rivière Kajeke |publisher=Office Burundais des Recettes |ref={{harvid|Le 2ème Vice-président}} }} *{{citation |ref={{harvid|Les débordements de la rivière Kajeke}} |title=Les débordements de la rivière Kajeke causent d'énormes dégâts en commune Gihanga |work=ITEKA |date=17 May 2006 |url=https://reliefweb.int/report/burundi/burundi-les-d%C3%A9bordements-de-la-rivi%C3%A8re-kajeke-causent-d%C3%A9normes-d%C3%A9g%C3%A2ts-en-commune |accessdate=2024-08-24 |language=fr}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |title=NASA Earth Observations: Population Density |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasapop}} |publisher=NASA/SEDAC |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160209064446/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |archivedate=9 February 2016}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |title=NASA Earth Observations Data Set Index |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasa}} |publisher=NASA |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130806035941/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |archivedate=6 August 2013}} Temperature data from satellite measurements of the earth's surface temperature within a box that is 0.1x0.1 degrees. *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |title=NASA Earth Observations: Rainfall (1 month - TRMM) |ref={{harvid|nasarain}} |publisher=NASA/Tropical Rainfall Monitoring Mission|accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190419091014/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |archivedate=19 April 2019}} Average value for the years 2012–2014 within a box that is 0.1x0.1 degrees. *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |title=NASA Earth Observations: Land Cover Classification |ref={{harvid|nasalandcover}} |publisher=NASA/MODIS |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160228161657/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |archivedate=28 February 2016}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/retro-environnement-la-revolte-des-rivieres/ |accessdate=2024-08-24 |language=fr |last=Ndabashinze |first=Rénovat |title=Retro Environnement/La révolte des rivières |work=Iwacu |date=1 June 2022 }} *{{citation |work=Le Renouveau |last=Ntahondi |first=Nathan |date=4 June 2021 |title=Construction du barrage de Kajeke en Province Bubanza : Une commission bientôt en place |url=https://lerenouveau.bi/province-bubanza-vers-la-mise-en-place-dune-commission-chargee-detudier-la-question-de-la-construction-du-barrage-de-kajeke/}} *{{citation |url=https://rtnb.bi/fr/art.php?idapi=5/3/183 |accessdate=2024-08-24 |language=fr |work=Radio Télévision Nationale du Burundi |last=Nkurunziza |first=Dieudonné |title=La rivière Kajeke bientôt rétablie dans son lit |date=23 December 2021}} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/way/736829572#map=12/-3.1138/29.3689 |accessdate=2024-08-23 |title=Way: Kajeke (736829572) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Way: Kajeke (736829572)}} }} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] [[Category:Bubanza Province]] b9csyiuko8uyc45hu4fy1fj3ugtbw0i 139213 139212 2026-06-06T10:22:03Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content\ 139213 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kajeke River''' ŋɔ ({{langx|fr|Rivière Kajeke}}) nyɛla Mɔɣili din be Bubanza yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. ==Course== Mɔɣili maa nyɛla din piligi Muramba nuzaa zuɣu nyɛ din zori kpari wulinluhili zaŋ chaŋ Bubanza. Di nyɛla din tuɣi zori kpari wulinluhili chaŋ n ti gari Gihanga pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Ruzizi Mɔɣili.{{sfn|Way: Kajeke (736829572)}} ==Environment== Kajeke mɔɣili ŋɔ tiŋgbani maa shee nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kparilim.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali salo kamani kɔbishii ni pihiyobu ni ayobu bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|24|C}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni tulim ni beni pam nyɛ Silimiin goli October, di ni ka lala yaɣili maa tulim nyɛ when {{convert|28|C}} ka goli shɛli puuni maasim ni beni pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|21|C}}.{{sfn|nasa}} Mɔɣili ŋɔ yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,086|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni di ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli December ni {{convert|154|mm}} ka goli shɛli puuni bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}}.{{sfn|nasarain}} ==Ko'kpɛɣu == Kajeke Mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa tahi ko'kpɛɣu na yuuni 1982. Di nyɛla bɛ nyɛla ban daa gbi mɔɣili maa pahi kamani mita dibaa anii ka di ʒiliŋ gba daa pahi amaa ka di daa bi yuui ka mɔɣili ŋɔ daa lahi ŋari. Silimiin goli May yuuni 2006 sa miri biɛɣu nyɛla din daa lahi chɛ ka Kajeke Mɔɣili ŋɔ daa chii ka dizuɣu daa lahi tahi ko'kpɛɣu na di gbaai bahindi Gihanga. Mɔɣili ŋɔ ko'kpɛɣu maa nyɛla din daa paai Mpanda gbala ni ka daa saɣim gbala pam.{{sfn|Les débordements de la rivière Kajeke}} Silimiin goli December yuuni 2021 zuɣulan zaŋ n ti National Platform for Risk Prevention and Disaster Management nyɛla ban daa chaŋ n ti lihi Kajeke mɔɣili ŋɔ ka bɛ daa nya liɣiri European Union n daa zaŋ mali mɔɣili maa Gihanga. Bɛ ni daa labi mali mɔɣ'gbirima maa naai, bɛ daa sa mɔri mini tihi gili li. Oxfam nyɛla ban daa niŋ nia ni bɛ lala tuma ŋɔ gba Musasa mɔɣili din be Rutana yaɣili.{{sfn|Nkurunziza|2021}} Silimiin goli May yuuni 2022, Kajeke mɔɣili bɛ ni daa ŋmaligi shɛli bela ka mali kɔri shinkaafa la nyɛla din daa tahi ko'kpɛɣu na ka daa di yanima din kalinli yiɣisi kɔbigi ni pishi ayi ka Gihanga. Soya nyɛla din daa na fa [[Bujumbura]]–[[Cibitoke]] ka shinkaafa pɔri gba daa fa. Di nyɛla din daa lahi dam Mpanda gbala.{{sfn|Ndabashinze|2022}} ==Kulibɔŋ == Yuuni 2009, bɛ nyɛla ban daa piligi mɔɣ'bila gbibu Kajeke mini Kagirigiri sunsuun zaŋ n ti Buhanza mini Cabara ''colline'' zaŋ n ti Buvyuko Zone ni sɔŋ ninvuɣ shɛba ban be lala yaɣili ŋɔ pukparilim. Di nyɛla din daa deegi yikanima kamani 1,013 amaa di nyaaŋa bɛ daa pahi polo maa ka di paai yikanima 2,813. {{sfn|Banyankiye|2021}} Silimiin goli November yuuni 2015 Joseph Butore ŋun nyɛ zuɣulan pa ŋun pahi ayi zaŋ n ti Burundi nyɛla ŋun daa chaŋ lala mɔɣ'bila ŋɔ ni minisata zaŋ n ti pukparilim yaɣili.{{sfn|Le 2ème Vice-président}} Kompani shɛli ban daa deegi lala tuma ŋɔ nyɛla ban daa bi tooi tum li ka Silimiin goli March yuuni 2018 minisata zaŋ n ti pukparilim yaɣili daa yɛlli ni tuma maa tumbu na yiɣisi maa. Bɛ nyɛla ban daa yɛlli ni di tuma ŋɔ nyɛla din yɛn piligi yuuni 2019, amaa bin din gbaai yuuni 2021 tuma daa na bi piligi.{{sfn|Banyankiye|2021}} Silimiin goli June yuuni 2021 [[Evariste Ndayishimiye]], zuɣulan zaŋ n ti Burundi nyɛla ŋun daa chaŋ n ti kaai mɔɣ'bila ŋ~i ka daa yɛlli ni o nyɛla ŋun yɛn n bo soya ka di gbibu piligi. Bɛ nia daa nyɛla bɛ pahi kparilim polo maa paai yikanima 3,600 ka ninvuɣ shɛba be lala yaɣili ŋɔ mali kɔri shinkaafa mini kawana.{{sfn|Ntahondi|2021}} ==Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Burundi]] ==Kundivihira == {{reflist|25em}} ==Sources== {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.yaga-burundi.com/barrage-hydro-agricole-kajeke/ |accessdate=2024-08-23 |language=fr |work=Yaga Burundi |last=Banyankiye |first=Pierre Claver|date=25 August 2021 |title=Barrage hydro-agricole de Kajeke : un pas en avant, deux pas en arrière ?}} *{{citation |url=https://www.obr.bi/index.php/en/actualites/54-le-2eme-vice-president-de-la-republique-visite-le-barrage-hydro-agricole-sur-la-riviere-kajeke |title=Le 2ème Vice-président de la République visite le barrage hydro-agricole sur la rivière Kajeke |publisher=Office Burundais des Recettes |ref={{harvid|Le 2ème Vice-président}} }} *{{citation |ref={{harvid|Les débordements de la rivière Kajeke}} |title=Les débordements de la rivière Kajeke causent d'énormes dégâts en commune Gihanga |work=ITEKA |date=17 May 2006 |url=https://reliefweb.int/report/burundi/burundi-les-d%C3%A9bordements-de-la-rivi%C3%A8re-kajeke-causent-d%C3%A9normes-d%C3%A9g%C3%A2ts-en-commune |accessdate=2024-08-24 |language=fr}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |title=NASA Earth Observations: Population Density |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasapop}} |publisher=NASA/SEDAC |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160209064446/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |archivedate=9 February 2016}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |title=NASA Earth Observations Data Set Index |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasa}} |publisher=NASA |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130806035941/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |archivedate=6 August 2013}} Temperature data from satellite measurements of the earth's surface temperature within a box that is 0.1x0.1 degrees. *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |title=NASA Earth Observations: Rainfall (1 month - TRMM) |ref={{harvid|nasarain}} |publisher=NASA/Tropical Rainfall Monitoring Mission|accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190419091014/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |archivedate=19 April 2019}} Average value for the years 2012–2014 within a box that is 0.1x0.1 degrees. *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |title=NASA Earth Observations: Land Cover Classification |ref={{harvid|nasalandcover}} |publisher=NASA/MODIS |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160228161657/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |archivedate=28 February 2016}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/retro-environnement-la-revolte-des-rivieres/ |accessdate=2024-08-24 |language=fr |last=Ndabashinze |first=Rénovat |title=Retro Environnement/La révolte des rivières |work=Iwacu |date=1 June 2022 }} *{{citation |work=Le Renouveau |last=Ntahondi |first=Nathan |date=4 June 2021 |title=Construction du barrage de Kajeke en Province Bubanza : Une commission bientôt en place |url=https://lerenouveau.bi/province-bubanza-vers-la-mise-en-place-dune-commission-chargee-detudier-la-question-de-la-construction-du-barrage-de-kajeke/}} *{{citation |url=https://rtnb.bi/fr/art.php?idapi=5/3/183 |accessdate=2024-08-24 |language=fr |work=Radio Télévision Nationale du Burundi |last=Nkurunziza |first=Dieudonné |title=La rivière Kajeke bientôt rétablie dans son lit |date=23 December 2021}} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/way/736829572#map=12/-3.1138/29.3689 |accessdate=2024-08-23 |title=Way: Kajeke (736829572) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Way: Kajeke (736829572)}} }} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] [[Category:Bubanza Province]] 24bfjp5jrgdqzerbikw2fv9n92smswx 139214 139213 2026-06-06T10:22:33Z Kalakpagh 2501 /* Sources */ Updated Content 139214 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kajeke River''' ŋɔ ({{langx|fr|Rivière Kajeke}}) nyɛla Mɔɣili din be Bubanza yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]]. ==Course== Mɔɣili maa nyɛla din piligi Muramba nuzaa zuɣu nyɛ din zori kpari wulinluhili zaŋ chaŋ Bubanza. Di nyɛla din tuɣi zori kpari wulinluhili chaŋ n ti gari Gihanga pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi Ruzizi Mɔɣili.{{sfn|Way: Kajeke (736829572)}} ==Environment== Kajeke mɔɣili ŋɔ tiŋgbani maa shee nyɛla bɛ ni mali shɛli niŋdi kparilim.{{sfn|nasalandcover}} Lala yaɣili ŋɔ nyɛla din mali salo kamani kɔbishii ni pihiyobu ni ayobu bin din gbaai yuuni 2016.{{sfn|nasapop}} Yaɣili ŋɔ nyɛla din mali tulim kamani {{convert|24|C}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni tulim ni beni pam nyɛ Silimiin goli October, di ni ka lala yaɣili maa tulim nyɛ when {{convert|28|C}} ka goli shɛli puuni maasim ni beni pam nyɛ Silimiin goli March ni {{convert|21|C}}.{{sfn|nasa}} Mɔɣili ŋɔ yaɣili maa nyɛla din nyari sa'kom kamani {{convert|1,086|mm}} yuuni puuni. Goli shɛli puuni di ni nyari sa'kom pam nyɛ Silimiin goli December ni {{convert|154|mm}} ka goli shɛli puuni bɛ ni bi tooi nyari sa'kom nyɛ Silimiin goli July ni {{convert|3|mm}}.{{sfn|nasarain}} ==Ko'kpɛɣu == Kajeke Mɔɣili ŋɔ nyɛla din daa tahi ko'kpɛɣu na yuuni 1982. Di nyɛla bɛ nyɛla ban daa gbi mɔɣili maa pahi kamani mita dibaa anii ka di ʒiliŋ gba daa pahi amaa ka di daa bi yuui ka mɔɣili ŋɔ daa lahi ŋari. Silimiin goli May yuuni 2006 sa miri biɛɣu nyɛla din daa lahi chɛ ka Kajeke Mɔɣili ŋɔ daa chii ka dizuɣu daa lahi tahi ko'kpɛɣu na di gbaai bahindi Gihanga. Mɔɣili ŋɔ ko'kpɛɣu maa nyɛla din daa paai Mpanda gbala ni ka daa saɣim gbala pam.{{sfn|Les débordements de la rivière Kajeke}} Silimiin goli December yuuni 2021 zuɣulan zaŋ n ti National Platform for Risk Prevention and Disaster Management nyɛla ban daa chaŋ n ti lihi Kajeke mɔɣili ŋɔ ka bɛ daa nya liɣiri European Union n daa zaŋ mali mɔɣili maa Gihanga. Bɛ ni daa labi mali mɔɣ'gbirima maa naai, bɛ daa sa mɔri mini tihi gili li. Oxfam nyɛla ban daa niŋ nia ni bɛ lala tuma ŋɔ gba Musasa mɔɣili din be Rutana yaɣili.{{sfn|Nkurunziza|2021}} Silimiin goli May yuuni 2022, Kajeke mɔɣili bɛ ni daa ŋmaligi shɛli bela ka mali kɔri shinkaafa la nyɛla din daa tahi ko'kpɛɣu na ka daa di yanima din kalinli yiɣisi kɔbigi ni pishi ayi ka Gihanga. Soya nyɛla din daa na fa [[Bujumbura]]–[[Cibitoke]] ka shinkaafa pɔri gba daa fa. Di nyɛla din daa lahi dam Mpanda gbala.{{sfn|Ndabashinze|2022}} ==Kulibɔŋ == Yuuni 2009, bɛ nyɛla ban daa piligi mɔɣ'bila gbibu Kajeke mini Kagirigiri sunsuun zaŋ n ti Buhanza mini Cabara ''colline'' zaŋ n ti Buvyuko Zone ni sɔŋ ninvuɣ shɛba ban be lala yaɣili ŋɔ pukparilim. Di nyɛla din daa deegi yikanima kamani 1,013 amaa di nyaaŋa bɛ daa pahi polo maa ka di paai yikanima 2,813. {{sfn|Banyankiye|2021}} Silimiin goli November yuuni 2015 Joseph Butore ŋun nyɛ zuɣulan pa ŋun pahi ayi zaŋ n ti Burundi nyɛla ŋun daa chaŋ lala mɔɣ'bila ŋɔ ni minisata zaŋ n ti pukparilim yaɣili.{{sfn|Le 2ème Vice-président}} Kompani shɛli ban daa deegi lala tuma ŋɔ nyɛla ban daa bi tooi tum li ka Silimiin goli March yuuni 2018 minisata zaŋ n ti pukparilim yaɣili daa yɛlli ni tuma maa tumbu na yiɣisi maa. Bɛ nyɛla ban daa yɛlli ni di tuma ŋɔ nyɛla din yɛn piligi yuuni 2019, amaa bin din gbaai yuuni 2021 tuma daa na bi piligi.{{sfn|Banyankiye|2021}} Silimiin goli June yuuni 2021 [[Evariste Ndayishimiye]], zuɣulan zaŋ n ti Burundi nyɛla ŋun daa chaŋ n ti kaai mɔɣ'bila ŋ~i ka daa yɛlli ni o nyɛla ŋun yɛn n bo soya ka di gbibu piligi. Bɛ nia daa nyɛla bɛ pahi kparilim polo maa paai yikanima 3,600 ka ninvuɣ shɛba be lala yaɣili ŋɔ mali kɔri shinkaafa mini kawana.{{sfn|Ntahondi|2021}} ==Lihimi m pahi == *[[List of rivers of Burundi]] ==Kundivihira == {{reflist|25em}} ==Din yi shɛli na == {{refbegin}} *{{citation |url=https://www.yaga-burundi.com/barrage-hydro-agricole-kajeke/ |accessdate=2024-08-23 |language=fr |work=Yaga Burundi |last=Banyankiye |first=Pierre Claver|date=25 August 2021 |title=Barrage hydro-agricole de Kajeke : un pas en avant, deux pas en arrière ?}} *{{citation |url=https://www.obr.bi/index.php/en/actualites/54-le-2eme-vice-president-de-la-republique-visite-le-barrage-hydro-agricole-sur-la-riviere-kajeke |title=Le 2ème Vice-président de la République visite le barrage hydro-agricole sur la rivière Kajeke |publisher=Office Burundais des Recettes |ref={{harvid|Le 2ème Vice-président}} }} *{{citation |ref={{harvid|Les débordements de la rivière Kajeke}} |title=Les débordements de la rivière Kajeke causent d'énormes dégâts en commune Gihanga |work=ITEKA |date=17 May 2006 |url=https://reliefweb.int/report/burundi/burundi-les-d%C3%A9bordements-de-la-rivi%C3%A8re-kajeke-causent-d%C3%A9normes-d%C3%A9g%C3%A2ts-en-commune |accessdate=2024-08-24 |language=fr}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |title=NASA Earth Observations: Population Density |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasapop}} |publisher=NASA/SEDAC |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160209064446/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=SEDAC_POP |archivedate=9 February 2016}} *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |title=NASA Earth Observations Data Set Index |accessdate=30 January 2016 |ref={{harvid|nasa}} |publisher=NASA |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130806035941/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/dataset_index.php |archivedate=6 August 2013}} Temperature data from satellite measurements of the earth's surface temperature within a box that is 0.1x0.1 degrees. *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |title=NASA Earth Observations: Rainfall (1 month - TRMM) |ref={{harvid|nasarain}} |publisher=NASA/Tropical Rainfall Monitoring Mission|accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190419091014/https://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=TRMM_3B43M&year=2014 |archivedate=19 April 2019}} Average value for the years 2012–2014 within a box that is 0.1x0.1 degrees. *{{citation|url= http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |title=NASA Earth Observations: Land Cover Classification |ref={{harvid|nasalandcover}} |publisher=NASA/MODIS |accessdate=30 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160228161657/http://neo.sci.gsfc.nasa.gov/view.php?datasetId=MCD12C1_T1 |archivedate=28 February 2016}} *{{citation |url=https://www.iwacu-burundi.org/retro-environnement-la-revolte-des-rivieres/ |accessdate=2024-08-24 |language=fr |last=Ndabashinze |first=Rénovat |title=Retro Environnement/La révolte des rivières |work=Iwacu |date=1 June 2022 }} *{{citation |work=Le Renouveau |last=Ntahondi |first=Nathan |date=4 June 2021 |title=Construction du barrage de Kajeke en Province Bubanza : Une commission bientôt en place |url=https://lerenouveau.bi/province-bubanza-vers-la-mise-en-place-dune-commission-chargee-detudier-la-question-de-la-construction-du-barrage-de-kajeke/}} *{{citation |url=https://rtnb.bi/fr/art.php?idapi=5/3/183 |accessdate=2024-08-24 |language=fr |work=Radio Télévision Nationale du Burundi |last=Nkurunziza |first=Dieudonné |title=La rivière Kajeke bientôt rétablie dans son lit |date=23 December 2021}} *{{citation |url=https://www.openstreetmap.org/way/736829572#map=12/-3.1138/29.3689 |accessdate=2024-08-23 |title=Way: Kajeke (736829572) |work=OpenStreetMap |ref={{harvid|Way: Kajeke (736829572)}} }} {{refend}} [[Category:Rivers of Burundi]] [[Category:Bubanza Province]] 6ddes2vle044wh52ethvpm3v5b7kdk3 Kuomboka 0 33311 139215 2026-06-06T11:17:53Z K.D.Nburidiba 4111 Created a bee article 139215 wikitext text/x-wiki '''Kuomboka''' '''nyɛla bachi shɛli din yina''' Lozi balli puuni na; ka di gbunni nyɛ 'ka a yi kom ni na'. h86j9ltwygge25fcnusm0siws6joinu 139216 139215 2026-06-06T11:24:45Z K.D.Nburidiba 4111 Added a content 139216 wikitext text/x-wiki '''Kuomboka''' '''nyɛla bachi shɛli din yina''' Lozi balli puuni na; ka di gbunni nyɛ 'ka a yi kom ni na'. Ti zuŋɔ Zambia ŋo nyɛla din wuhiri kali diɛma din niŋdi shiɛɣuni, di yi ti niŋ ka Zambezi mɔɣili maa kpe hali n ti puuri m bahira na Western Province. myelz8k8q8jxlcvvumtdvrgavp31a92 139221 139216 2026-06-06T11:41:51Z K.D.Nburidiba 4111 Added a content 139221 wikitext text/x-wiki '''Kuomboka''' '''nyɛla bachi shɛli din yina''' Lozi balli puuni na; ka di gbunni nyɛ 'ka a yi kom ni na'. Ti zuŋɔ Zambia ŋo nyɛla din wuhiri kali diɛma din niŋdi shiɛɣuni, di yi ti niŋ ka Zambezi mɔɣili maa kpe hali n ti puuri m bahira na Western Province. Lala chuɣu maa puhirimi n dili Litunga chandi, Lozi nima naa maa, o yiŋ dundɔŋni din be Lealui zaŋkpa Barotse Floodplain din be Zambezi mɔɣili maa polo hali ni Limulunga. Bɛ yi ti labiri na August goli ni ni bɛ soli din be yiri polo ka bɛ boli li Kufuluhela. q5jao21ayowstfozixwybtqhjuxbjdt 139226 139221 2026-06-06T11:49:25Z K.D.Nburidiba 4111 Added a section 139226 wikitext text/x-wiki '''Kuomboka''' '''nyɛla bachi shɛli din yina''' Lozi balli puuni na; ka di gbunni nyɛ 'ka a yi kom ni na'. Ti zuŋɔ Zambia ŋo nyɛla din wuhiri kali diɛma din niŋdi shiɛɣuni, di yi ti niŋ ka Zambezi mɔɣili maa kpe hali n ti puuri m bahira na Western Province. Lala chuɣu maa puhirimi n dili Litunga chandi, Lozi nima naa maa, o yiŋ dundɔŋni din be Lealui zaŋkpa Barotse Floodplain din be Zambezi mɔɣili maa polo hali ni Limulunga. Bɛ yi ti labiri na August goli ni ni bɛ soli din be yiri polo ka bɛ boli li Kufuluhela. == Taarihi == Kuomboka nyɛla bɛ ni zaŋ shɛli dabaa n labisi nyaaŋa hali ni 17th kurumbunani,dini daa niŋ ka kom kpe niriba ka bɛ boli li ''meyi a lungwangwa''. 44sfxipfkdnm4kfxacsngfecb6cb1q2 Mpanda River 0 33312 139217 2026-06-06T11:30:53Z Kalakpagh 2501 Created article 139217 wikitext text/x-wiki '''Mpanda Mɔɣili'''({{langx|fr|Rivière Mpanda}}) nyɛla mɔɣili din be Buhanza yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Mpanda Mɔɣili mini [[Kajeke River]] nyɛla mɔɣa ayi shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Rusizi gbunni polo. Mpanda Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi miri Zaire- Nile ka nyɛ din zori gari ni kamani kilomita pihita. Kamani kilomita pia zuɣu yi Rusizi di nyɛla din chaŋ n ti chirigi Mutimbuzi Mɔɣili.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} j17587bxjtxbb67dqiwm5oipvb9ro0j 139218 139217 2026-06-06T11:34:34Z Kalakpagh 2501 added databox 139218 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Mpanda Mɔɣili'''({{langx|fr|Rivière Mpanda}}) nyɛla mɔɣili din be Buhanza yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Mpanda Mɔɣili mini [[Kajeke River]] nyɛla mɔɣa ayi shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Rusizi gbunni polo. Mpanda Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi miri Zaire- Nile ka nyɛ din zori gari ni kamani kilomita pihita. Kamani kilomita pia zuɣu yi Rusizi di nyɛla din chaŋ n ti chirigi Mutimbuzi Mɔɣili.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} 5tezu45ivptycm1u08pfj16taa6dtpq 139219 139218 2026-06-06T11:34:58Z Kalakpagh 2501 Updated Content 139219 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Mpanda Mɔɣili'''({{langx|fr|Rivière Mpanda}}) nyɛla mɔɣili din be Buhanza yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Mpanda Mɔɣili mini [[Kajeke River]] nyɛla mɔɣa ayi shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Rusizi gbunni polo. Mpanda Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi miri Zaire- Nile ka nyɛ din zori gari ni kamani kilomita pihita. Kamani kilomita pia zuɣu yi Rusizi di nyɛla din chaŋ n ti chirigi Mutimbuzi Mɔɣili.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} == Kundivihira == 7r96ewrrbc0w7isxxe6wq47vz47tgke 139220 139219 2026-06-06T11:41:28Z Kalakpagh 2501 /* Course */ Updated Content 139220 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Mpanda Mɔɣili'''({{langx|fr|Rivière Mpanda}}) nyɛla mɔɣili din be Buhanza yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River]]. ==Course== Mpanda Mɔɣili mini [[Kajeke River]] nyɛla mɔɣa ayi shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Rusizi gbunni polo. Mpanda Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi miri Zaire- Nile ka nyɛ din zori gari ni kamani kilomita pihita. Kamani kilomita pia zuɣu yi Rusizi di nyɛla din chaŋ n ti chirigi Mutimbuzi Mɔɣili.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Mpanda nyɛla din piligi Kibira National paaki zaŋ chaŋ tarisi din be Muramvya yaɣili mini Bubanza yaɣili. Di nyɛla din zori nudirigu polo chaŋ n ti Bubanza yaɣili wulinluhili chaŋ n ti gari tiŋsi zaŋ n ti Mpanda mini Murengeza. Di nyɛla din zori kpari wulinpuhili chani Melchior Ndadaye tiŋduya aleepili paaki pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River]].{{sfn|Relation: Mpanda (2689931)}} == Kundivihira == nfkquig9jnim0d86j2d7uk597sduubx 139222 139220 2026-06-06T11:41:59Z Kalakpagh 2501 Updated Content 139222 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Mpanda Mɔɣili'''({{langx|fr|Rivière Mpanda}}) nyɛla mɔɣili din be Buhanza yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]] . ==Course== Mpanda Mɔɣili mini [[Kajeke River]] nyɛla mɔɣa ayi shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Rusizi gbunni polo. Mpanda Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi miri Zaire- Nile ka nyɛ din zori gari ni kamani kilomita pihita. Kamani kilomita pia zuɣu yi Rusizi di nyɛla din chaŋ n ti chirigi Mutimbuzi Mɔɣili.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Mpanda nyɛla din piligi Kibira National paaki zaŋ chaŋ tarisi din be Muramvya yaɣili mini Bubanza yaɣili. Di nyɛla din zori nudirigu polo chaŋ n ti Bubanza yaɣili wulinluhili chaŋ n ti gari tiŋsi zaŋ n ti Mpanda mini Murengeza. Di nyɛla din zori kpari wulinpuhili chani Melchior Ndadaye tiŋduya aleepili paaki pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River]].{{sfn|Relation: Mpanda (2689931)}} == Kundivihira == jblgpmpgumvm4nfkrnbot8xtnfxjhnj 139223 139222 2026-06-06T11:42:38Z Kalakpagh 2501 Updated Content 139223 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Mpanda Mɔɣili'''({{langx|fr|Rivière Mpanda}}) nyɛla mɔɣili din be Buhanza yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]] . ==Course== Mpanda Mɔɣili mini [[Kajeke River|Kajeke Mɔɣili]] nyɛla mɔɣa ayi shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Rusizi gbunni polo. Mpanda Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi miri Zaire- Nile ka nyɛ din zori gari ni kamani kilomita pihita. Kamani kilomita pia zuɣu yi Rusizi di nyɛla din chaŋ n ti chirigi Mutimbuzi Mɔɣili.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Mpanda nyɛla din piligi Kibira National paaki zaŋ chaŋ tarisi din be Muramvya yaɣili mini Bubanza yaɣili. Di nyɛla din zori nudirigu polo chaŋ n ti Bubanza yaɣili wulinluhili chaŋ n ti gari tiŋsi zaŋ n ti Mpanda mini Murengeza. Di nyɛla din zori kpari wulinpuhili chani Melchior Ndadaye tiŋduya aleepili paaki pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River]].{{sfn|Relation: Mpanda (2689931)}} == Kundivihira == dfw381iewi8dg9ooyh07rmjjg0ukard 139224 139223 2026-06-06T11:43:10Z Kalakpagh 2501 /* Course */ Updated Content 139224 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Mpanda Mɔɣili'''({{langx|fr|Rivière Mpanda}}) nyɛla mɔɣili din be Buhanza yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]] . ==Course== Mpanda Mɔɣili mini [[Kajeke River|Kajeke Mɔɣili]] nyɛla mɔɣa ayi shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Rusizi gbunni polo. Mpanda Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi miri Zaire- Nile ka nyɛ din zori gari ni kamani kilomita pihita. Kamani kilomita pia zuɣu yi Rusizi di nyɛla din chaŋ n ti chirigi Mutimbuzi Mɔɣili.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Mpanda nyɛla din piligi Kibira National paaki zaŋ chaŋ tarisi din be Muramvya yaɣili mini Bubanza yaɣili. Di nyɛla din zori nudirigu polo chaŋ n ti Bubanza yaɣili wulinluhili chaŋ n ti gari tiŋsi zaŋ n ti Mpanda mini Murengeza. Di nyɛla din zori kpari wulinpuhili chani Melchior Ndadaye tiŋduya aleepili paaki pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]].{{sfn|Relation: Mpanda (2689931)}} == Kundivihira == tmjbhdcp55q80dlsokgrwiy3yodxjgz 139225 139224 2026-06-06T11:46:48Z Kalakpagh 2501 /* Course */ Updated Content 139225 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Mpanda Mɔɣili'''({{langx|fr|Rivière Mpanda}}) nyɛla mɔɣili din be Buhanza yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]] . ==Course== Mpanda Mɔɣili mini [[Kajeke River|Kajeke Mɔɣili]] nyɛla mɔɣa ayi shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Rusizi gbunni polo. Mpanda Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi miri Zaire- Nile ka nyɛ din zori gari ni kamani kilomita pihita. Kamani kilomita pia zuɣu yi Rusizi di nyɛla din chaŋ n ti chirigi Mutimbuzi Mɔɣili.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Mpanda nyɛla din piligi Kibira National paaki zaŋ chaŋ tarisi din be Muramvya yaɣili mini Bubanza yaɣili. Di nyɛla din zori nudirigu polo chaŋ n ti Bubanza yaɣili wulinluhili chaŋ n ti gari tiŋsi zaŋ n ti Mpanda mini Murengeza. Di nyɛla din zori kpari wulinpuhili chani Melchior Ndadaye tiŋduya aleepili paaki pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]].{{sfn|Relation: Mpanda (2689931)}} Mpanda Mɔɣili ŋɔ yɛliŋ nyɛla din paai kamani mita dibaa anu zaŋ chaŋ mita dibaa ayobu ka di ʒiliŋ mi be kamani mita dibaa ayi amaa ka nyɛ di ni tooi tahi ko'kpɛɣu na.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Wuuni, di zobu tooi nyɛla {{convert|2|m3/s}}.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=19}} == Kundivihira == keira3mqufxiw07piuo8u2kqvbtrzk9 139227 139225 2026-06-06T11:52:02Z Kalakpagh 2501 /* Course */ Updated Content 139227 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Mpanda Mɔɣili'''({{langx|fr|Rivière Mpanda}}) nyɛla mɔɣili din be Buhanza yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]] . ==Course== Mpanda Mɔɣili mini [[Kajeke River|Kajeke Mɔɣili]] nyɛla mɔɣa ayi shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Rusizi gbunni polo. Mpanda Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi miri Zaire- Nile ka nyɛ din zori gari ni kamani kilomita pihita. Kamani kilomita pia zuɣu yi Rusizi di nyɛla din chaŋ n ti chirigi Mutimbuzi Mɔɣili.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Mpanda nyɛla din piligi Kibira National paaki zaŋ chaŋ tarisi din be Muramvya yaɣili mini Bubanza yaɣili. Di nyɛla din zori nudirigu polo chaŋ n ti Bubanza yaɣili wulinluhili chaŋ n ti gari tiŋsi zaŋ n ti Mpanda mini Murengeza. Di nyɛla din zori kpari wulinpuhili chani Melchior Ndadaye tiŋduya aleepili paaki pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]].{{sfn|Relation: Mpanda (2689931)}} Mpanda Mɔɣili ŋɔ yɛliŋ nyɛla din paai kamani mita dibaa anu zaŋ chaŋ mita dibaa ayobu ka di ʒiliŋ mi be kamani mita dibaa ayi amaa ka nyɛ di ni tooi tahi ko'kpɛɣu na.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Wuuni, di zobu tooi nyɛla {{convert|2|m3/s}}.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=19}} ==Issues== Silimiin goli October yuuni 2020, punpi kom din be Rukaramu, Mutimbuzi, Bujumbura Rural Province nyɛla din daa na ŋmaai yibu chira ayobu. Ninvuɣ shɛba ban be lala yaɣili ŋɔ nyɛla ban daa kpalim yuusiri Mpanda mɔɣili kom ŋɔ.{{sfn|Dushime|2020}} Silimiin goli November yuuni 2020 mɔɣili maa nangban gbirima nyɛla din daa kabi ka Mpanda mɔɣili pa miri Rukaramu.{{sfn|Niyungeko|2020}} == Kundivihira == 3hh6f9nn3szbzvlhlb56vuo4cw3huir 139228 139227 2026-06-06T11:52:32Z Kalakpagh 2501 /* Issues */ Updated Content 139228 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Mpanda Mɔɣili'''({{langx|fr|Rivière Mpanda}}) nyɛla mɔɣili din be Buhanza yaɣili, Burundi. Di nyɛla mɔɣ'bila zaŋ n ti [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]] . ==Course== Mpanda Mɔɣili mini [[Kajeke River|Kajeke Mɔɣili]] nyɛla mɔɣa ayi shɛŋa din mali anfaani pam zaŋ n ti Rusizi gbunni polo. Mpanda Mɔɣili ŋɔ nyɛla din piligi miri Zaire- Nile ka nyɛ din zori gari ni kamani kilomita pihita. Kamani kilomita pia zuɣu yi Rusizi di nyɛla din chaŋ n ti chirigi Mutimbuzi Mɔɣili.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Mpanda nyɛla din piligi Kibira National paaki zaŋ chaŋ tarisi din be Muramvya yaɣili mini Bubanza yaɣili. Di nyɛla din zori nudirigu polo chaŋ n ti Bubanza yaɣili wulinluhili chaŋ n ti gari tiŋsi zaŋ n ti Mpanda mini Murengeza. Di nyɛla din zori kpari wulinpuhili chani Melchior Ndadaye tiŋduya aleepili paaki pɔi ka naayi chaŋ n ti chirigi [[Ruzizi River|Ruzizi Mɔɣili]].{{sfn|Relation: Mpanda (2689931)}} Mpanda Mɔɣili ŋɔ yɛliŋ nyɛla din paai kamani mita dibaa anu zaŋ chaŋ mita dibaa ayobu ka di ʒiliŋ mi be kamani mita dibaa ayi amaa ka nyɛ di ni tooi tahi ko'kpɛɣu na.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=18}} Wuuni, di zobu tooi nyɛla {{convert|2|m3/s}}.{{sfn|Mpawenayo|1996|p=19}} ==Yɛligola == Silimiin goli October yuuni 2020, punpi kom din be Rukaramu, Mutimbuzi, Bujumbura Rural Province nyɛla din daa na ŋmaai yibu chira ayobu. Ninvuɣ shɛba ban be lala yaɣili ŋɔ nyɛla ban daa kpalim yuusiri Mpanda mɔɣili kom ŋɔ.{{sfn|Dushime|2020}} Silimiin goli November yuuni 2020 mɔɣili maa nangban gbirima nyɛla din daa kabi ka Mpanda mɔɣili pa miri Rukaramu.{{sfn|Niyungeko|2020}} == Kundivihira == ds6vd8vutkxuq7a4kpkl90y01kfzpw9