Dagbani Wikipedia dagwiki https://dag.wikipedia.org/wiki/Sol%C9%94%C9%A3u MediaWiki 1.47.0-wmf.20 first-letter Miidiya Diŋ'gahim Yɛltɔɣa Ŋun su Ŋun su yɛltɔɣa Wikipedia Wikipedia yɛltɔɣa Lahabali kɔligu Lahabali kɔligu yɛltɔɣa MiidiyaWiki MiidiyaWiki yɛltɔɣa Tɛmplet Tɛmplet yɛltɔɣa Sɔŋsim Sɔŋsim yɛltɔɣa Pubu Pubu yɛltɔɣa Salima Salima yɛltɔɣa MOS MOS yɛltɔɣa TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk Universities Din Be Ghana 0 10930 147237 120980 2026-09-17T13:13:10Z InternetArchiveBot 118 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 147237 wikitext text/x-wiki {{Databox}} <gallery class="center" widths="120" heights="120"> File:Webster University Ghana.jpg|[[Webster University Ghana Campus]] File:Balme Library of University of Ghana, Accra, Ghana.jpg|[[University of Ghana]] File:Kwame Nkrumah University of Science and Technology (KNUST) – Side view of the College of Architecture and Planning.JPG|[[Kwame Nkrumah University of Science and Technology]] File:Faculty of Education Lecture Theatre builing.JPG|[[University of Cape Coast]] File:University of Education, Winneba (UEW) North Campus.jpg|[[University of Education, Winneba]] File:Engineering School ANU.jpg|[[All Nations University]] File:UMaT campus.jpg|[[University of Mines and Technology]] File:Upsa main block.jpg|[[University of Professional Studies]] File:UDS Medical School.jpg|[[University for Development Studies]] File:Warren Library Ashesi.JPG|[[Ashesi University]] File:Ensigncollege.png|Ensign Global College </gallery> {| class="wikitable" style="font-size: 95%; text-align:center; margin:0.2em auto;" |- !Institution ![[Acronym and initialism|Nickname]] !Founded !Undergrad !Postgrad !Total (2011) !Location(s) |- ! colspan=7|[[Public university|Public universities]]{{ref|notes gs1|1}} |- | [[University of Ghana]]<ref>{{Cite web|url=https://www.ug.edu.gh/|title=Home {{!}} University of Ghana|website=ug.edu.gh|access-date=2019-01-26}}</ref> | Legon | 1948 | | | 38,000 | [[Legon]], [[Accra]], Korle Bu and Atomic, [[Greater Accra Region|Greater Accra]], including over ten workers' colleges all over the ten regions of Ghana |- | [[Kwame Nkrumah University of Science and Technology]]<ref name="knust.edu.gh"/> | KNUST | 1952 | 21,285 | 2,306 | 23,591 | [[Kumasi]], [[Ashanti Region|Ashanti]] |- | [[University of Cape Coast]]<ref>{{Cite web|url=https://www.ucc.edu.gh/|title=Home {{!}} University of Cape Coast|website=ucc.edu.gh|access-date=2019-01-26}}</ref> | Cape Vars | 1961 | | | 15,835 | [[Cape Coast]], [[Central Region, Ghana|Central]] | |- |CK Tadem University for Technology and Applied Sciences |CKT-UTAS |2020 | | | |Navrongo, Upper East | |- | [[University of Education, Winneba]]<ref>{{Cite web|url=https://www.uew.edu.gh/|title=University of Education, Winneba|website=uew.edu.gh|access-date=2019-01-29}}</ref> | UEW | 1992 | | | 16,879 | [[Winneba]], [[Central Region, Ghana|Central]] | |- |Simon Diedong Dombo University for Business and Integrated Development Studies |SDD-UBIDS |2020 | | | |Wa, Upper West | |- | [[Akenten Appiah Menkah University of Skills Training and Entrepreneurial Development, Kumasi]]<ref>{{Cite web|url=https://www.aamusted.edu.gh/|title= Akenten Appiah Menkah University of Skills Training and Entrepreneurial Development |website=aamusted.edu.gh|access-date=2019-01-29}}</ref> | AAM-USTED | 2020 | | | | [[Kumasi and Mampong]], [[Ashanti Region, Ghana|Ashanti]] | |- | [[University for Development Studies]]<ref>{{Cite web|url=https://beta.uds.edu.gh/|title=University for Development Studies – Knowledge for Service|language=en-US|access-date=2019-01-29|archive-date=2019-02-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20190207135639/https://beta.uds.edu.gh/|url-status=dead}}</ref> | UDS | 1992 | | | | [[Tamale, Ghana|Tamale]], [[Northern Region, Ghana|Northern]] |- | [[University of Professional Studies]]<ref>{{Cite web|url=https://upsa.edu.gh/|title=Welcome to UPSA {{!}} University of Professional Studies, Accra|website=upsa.edu.gh|access-date=2019-01-29}}</ref> | UPS | 1965 | | | 10,000 | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | [[University of Mines and Technology]]<ref>{{Cite web|url=https://www.umat.edu.gh/|title=University of Mines and Technology (UMaT), Tarkwa. Ghana - Welcome to University of Mines and Technology, Tarkwa - University of Mines and Technology (UMaT), Tarkwa. Ghana - Welcome to University of Mines and Technology, Tarkwa|website=umat.edu.gh|access-date=2019-01-29}}</ref> | UMAT | 2001 | | | | [[Tarkwa]], [[Western Region, Ghana|Western]] |- |[[University of Health and Allied Sciences]]<ref>{{Cite web|url=https://www.uhas.edu.gh/en/|title=UHAS Holds 2ND Session of the Third Congregation|website=University of Health and Allied Sciences|language=en-gb|access-date=2019-01-29|archive-date=2018-11-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20181127193535/https://www.uhas.edu.gh/en/|url-status=dead}}</ref> | UHAS | 2011 | | | | [[Ho, Ghana|Ho]], [[Volta Region|Volta]] |- | [[University Of Energy And Natural Resources|University of Energy And Natural Resources]]<ref>{{Cite web|url=https://www.uenr.edu.gh/|title=Home {{!}} University of Energy and Natural Resource – Sunyani|language=en-US|access-date=2019-01-29}}{{Dead link|date=October 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | UENR | 2012 | | | | [[Sunyani]], [[Bono region|Bono]] |- |[[University of Environment and Sustainable Development]] |UESD |2020 | | | |Somanya, [[Eastern Region (Ghana)|Eastern Region]] |- |[[Ghana Institute of Management and Public Administration]] |GIMPA | | | | |Legon, Accra |- |[[Ghana Communication Technology University]] |GCTU |2005 | | | |Tesano, Accra |- |[[Accra Polytechnic|Accra Technical University]]<ref>{{Cite web|url=http://www.atu.edu.gh/|title=Welcome to Accra Technical University {{!}} Accra Technical University|website=atu.edu.gh|access-date=2019-01-29|archive-date=2019-01-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20190130032154/http://atu.edu.gh/|url-status=dead}}</ref> |ATU | | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |[[Bolgatanga Technical University]] |BTU | | | | |Bolgatanga, Upper East Region |- |[[Cape Coast Polytechnic|Cape Coast Technical University]]<ref>{{Cite web|url=https://cctu.edu.gh/|title=Cape Coast Technical University|website=cctu.edu.gh|access-date=2019-01-29}}</ref> |CCTU | | | | |[[Cape Coast]], [[Central Region, Ghana|Central]] |- |[[Kumasi Technical University]]<ref>{{Cite web|url=https://www.kstu.edu.gh/|title=Kumasi Technical University {{!}} Knowledge is Power|website=kstu.edu.gh|access-date=2019-01-29|archive-date=2019-01-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20190112112217/https://kstu.edu.gh/|url-status=dead}}</ref> |KsTU | | | | |[[Kumasi]], [[Ashanti Region|Ashanti]] |- |[[Koforidua Technical University]]<ref>{{Cite web|url=https://www.ktu.edu.gh/en/|title=https://www.ktu.edu.gh/en/|website=Koforidua Technical University|language=en-GB|access-date=2019-01-29|archive-date=2019-02-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20190219001104/https://www.ktu.edu.gh/en/|url-status=dead}}</ref> |KTU | | | | |[[Koforidua|Koforidua, Eastern]] |- |[[Tamale Technical University]] |TATU | | | | |[[Tamale, Ghana|Tamale]], [[Northern Region, Ghana|Northern]] |- |[[Ho Technical University]] |HTU | | | | |[[Ho, Ghana|Ho]], [[Volta Region|Volta]] |- |[[Takoradi Technical University]] |TTU | | | | |[[Sekondi-Takoradi|Takoradi, Western]] | |- |[[Sunyani Technical University]] |STU | | | | |[[Sunyani]], [[Bono region|Bono]] |- |[[Wa Technical University]] |WTU | | | | |Wa, Upper West Region |- | colspan="7" | {{note|notes gs1|1}} There are fifteen (15) national public universities in Ghana.<ref>{{cite web |url=http://www.nab.gov.gh/index.php?option=com_content&view=category&layout=blog&id=56&Itemid=184 |title=Public Universities 2 |access-date=2011-10-26 |publisher=National Accreditations Board, Ghana |archive-date=2014-05-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140530043115/http://nab.gov.gh/index.php?option=com_content&view=category&layout=blog&id=56&Itemid=184 |url-status=dead }}</ref> There are ten (10) Technical Universities IN Ghana |- !colspan=7|Professional public institutes / public universities{{ref|notes gs2|2}} |- | [[Ghana Armed Forces Command and Staff College]] | GAFCSC | | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | [[Ghana Institute of Journalism]] | GIJ | | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br/>{{small|(formerly affiliated to the [[University of Ghana]])}} |- | [[Ghana Institute of Languages]] | GIL | 1961 | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br/>{{small|(affiliated to the [[University of Ghana]])}} |- | | | | | | | |- | [[Ghana Institute of Surveying and Mapping]] | GISM | | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | [[Institution of Local Government Studies]] | ILGS | | | | | [[Legon]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | [[University of Professional Studies, Accra]] | UPSA | | | | | [[Legon]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br/>{{small|(formerly affiliated to the [[University of Ghana]])}} |- | [[Kofi Annan International Peacekeeping Training Centre]]<ref>{{cite web|title=Kofi Annan International Peacekeeping Training Centre|url=http://www.nab.gov.gh/index.php?option=com_content&view=article&id=287:kofi-annan-international-peacekeeping-training-centerkiptc&catid=57:public-universitiesprofessional-institutions-2&Itemid=198|publisher=National Accreditations Board|access-date=26 October 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20120308125706/http://www.nab.gov.gh/index.php?option=com_content&view=article&id=287:kofi-annan-international-peacekeeping-training-centerkiptc&catid=57:public-universitiesprofessional-institutions-2&Itemid=198|archive-date=2012-03-08|url-status=dead}}</ref> | KAIPTC | 1998 | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | [[National Film and Television Institute]] | NAFTI | 1978 | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | colspan=7| {{note|notes gs2|2}} Nine additional professional institutions have been accorded public university status.<ref name=ATI>{{cite web |url=http://www.nab.gov.gh/index.php?option=com_content&view=category&layout=blog&id=57&Itemid=198 |title=Public Universities / Professional Institutions 2 |access-date=2011-10-26 |publisher=National Accreditations Board, Ghana |archive-date=2011-09-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110930155747/http://www.nab.gov.gh/index.php?option=com_content&view=category&layout=blog&id=57&Itemid=198 |url-status=dead }}</ref> |- ! colspan=7|Regional university |- | [[Regional Maritime University]]<ref name="Regionally-Owned (West African) Tertiary Institutions)">{{cite web|title=Regionally-Owned (West African) Tertiary Institutions)|url=http://www.nab.gov.gh/index.php?option=com_content&view=category&layout=blog&id=58&Itemid=197|publisher=National Accreditations Board|access-date=26 October 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110930160652/http://www.nab.gov.gh/index.php?option=com_content&view=category&layout=blog&id=58&Itemid=197|archive-date=2011-09-30|url-status=dead}}</ref> | RMU | 2007 | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- ! colspan=7|Diplomatic Missions Training university<br/>{{small|{{nobold|([[United Nations University]] affiliated institutions)}}}} |- | Consular & Diplomatic Service University (CDSU)<ref name="Diplomatic Missions-Owned (West African) Tertiary Institutions)">{{cite web|title=Diplomatic Missions-Owned (West African) Tertiary Institutions)|url=https://www.cdsu.edu.gh/|access-date=12 July 2018|archive-date=12 July 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180712222002/https://www.cdsu.edu.gh/|url-status=dead}}</ref> | CDSU | 2017 | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- ! colspan=7|[[Private university|Private universities]] |- ! colspan=7|Chartered private tertiary institutions{{ref|notes gs3|3}} |- | [[Valley View University]] | VVU | 1979 | | | | Oyibi, [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |[[Trinity Theological Seminary, Legon]] |TTS |1942 | | | |[[Legon]], [[Greater Accra Region|Greater-Accra]] |- | [[Akrofi-Christaller Institute|Akrofi-Christaller Institute of Theology, Mission and Culture]] | ACI |1987 | | | |[[Akropong–Akuapem]], [[Eastern Region, Ghana|Eastern]] |- |[[Central University (Ghana)|Central University]] |Central |1998 |8400 | | |[[Accra, Greater-Accra]] |- |[[Pentecost University College|Pentecost University]] |Pent Vars |2003 | | | |Sowutuom, [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |[[All Nations University]] |ANU |2002 | | | |[[Koforidua]], [[Eastern Region, Ghana|Eastern]] |- |[[Ashesi University]] |Ashesi |2002 |1253 | | |[[Berekuso|Berekuso, Eastern Region]] |- !colspan=7|Other university colleges and private universities<br/>{{small|{{nobold|([[University of Ghana]] affiliated institutions)}}}} |- | [[Accra Institute of Technology]] | AIT | 2005 | 2,100 | 350 | 2,450 | [[Cantonments]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | [[African University College of Communications]] | AUCC | | | | | [[Adabraka]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]], [[Ghana]] |- | Anglican University College of Technology | ANG.U.TECH | 2008 | | | | Nkoranza Campus, [[Nkoranza]], [[Bono East region|Bono East]] |- | [[Catholic University College of Ghana]] | CUG | 2003 | | | | [[Fiapre]], [[Sunyani]], [[Bono region|Bono]] |- | [[Christian Service University College]] | CSUC | 1974 | | | | [[Kumasi]], [[Ashanti Region|Ashanti]] |- |Family Health Medical School |FHMS |2015 | | | |Teshie, Greater Accra |- | Good News Theological Seminary | GNTS |1971 | | | | Oyibi, [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | [[Islamic University College, Ghana|Islamic University College]]<ref name="UG">{{cite web |publisher=University of Ghana|url=http://www.ug.edu.gh/profile.php|title=University of Ghana-Profile of the University-Institutional Affiliations|access-date=2007-03-06 |archive-url = https://web.archive.org/web/20070210231334/http://www.ug.edu.gh/profile.php <!-- Bot retrieved archive --> |archive-date = 2007-02-10}}</ref> | ICUG | 1988 | | | | East [[Legon]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | Knutsford University College | Knutsford | | | | | East [[Legon]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | [[Lancaster University, Ghana|Lancaster University]] | LUG | 2013 | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | [[Methodist University College Ghana]]<ref name="UG" /> | MUCG | 2000 | | | 1,887 | [[Dansoman]], [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | [[Presbyterian University College]]<ref name="NAB">{{cite web|publisher=National Accreditation Board|url=http://www.nab.gov.gh/nabsite/pages/accredited_institute3.php?skey=unicol&Search=Search|title=Accredited Institutions - University Colleges|access-date=2007-03-06|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20071019045941/http://www.nab.gov.gh/nabsite/pages/accredited_institute3.php?skey=unicol&Search=Search|archive-date=2007-10-19}}</ref> | PUC | 2003 | | | | Abetifi-Kwahu, Akropong-Akuapem, Agogo Asante-Akyem and Tema |- | [[Wisconsin International University College]]<ref name="UG" /> | WIUC | 2000 | | | | Agbogba Junction, [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br/>{{small|(affiliated to the [[University of Cape Coast]])}} |- | [[Central University College]] | Central | 1998 | 8,400 | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br/>{{small|(affiliated to the [[University of Cape Coast]])}} |- | Catholic Institute of Business and Technology | CIBT | | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | [[National Film and Television Institute]] | NAFTI | 1978 | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | Institute Of Accountancy Training | IAT | | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | [[Narhbita School of Nursing|Narh-Bita School of Nursing]] | Narh-Bita | | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | [[Ghana Institute of Languages]] | GIL | 1961 | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br/>{{small|(affiliated to the [[University of Ghana]])}} |- | St. Victor’s Seminary | SVMS | | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | St. Peters Seminary | SPMS | | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | St. Paul Seminary | SPCS | | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | Ghana Armed Forces Command and Staff College - Master's degree | GAFCSC | | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | [[Regional Maritime University]]<ref name="Regionally-Owned (West African) Tertiary Institutions)"/> | RMU | 2007 | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | Blue Crest College<br /> {{small|(formerly NIIT Ghana College)}} | BCCG | 1999 | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br/>{{small|(affiliated to the [[University of Education, Winneba]])}} |- !colspan=8|[[Kwame Nkrumah University of Science and Technology|Kwame Nkrumah University of Science & Technology]] affiliated institutions<ref name="NAB" /> |- | [[Ensign Global College]] |ECOPH |2014 | | | |[[Kpong]], [[Eastern Region, Ghana|Eastern]]<br/>{{small|(affiliated to the [[Kwame Nkrumah University of Science and Technology|Kwame Nkrumah University of Science & Technology]])}} |- | [[College of Science, Arts and Education]] |CSAE |2016 | | | |[[Sunyani]], [[Bono Region]], [[Ghana]]<br/>{{small|(affiliated to the [[Kwame Nkrumah University of Science and Technology|Kwame Nkrumah University of Science & Technology]])}} |- | [[Accra Institute of Technology]] | AIT | 2005 | 2,100 | 350 | 2,450 | [[Cantonments]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | Osei Tutu II Institute for Advanced ICT Studies | | | | | | [[Kumasi]], [[Ashanti Region|Ashanti]] |- | [[KAAF University College]] | KUC | | | | | [[Gomoa District|Gomoa Buduburam]], [[Central Region, Ghana|Central Region]] |- | Radford University College | Radford | | | | | [[Kumasi]], [[Ashanti Region|Ashanti]] |- | [[Garden City University College]]<ref name="NAB" /> | GCUC | 2001 | | | | [[Kumasi]], [[Ashanti Region|Ashanti]] |- | [[Regent University College of Science and Technology]]<ref name="NAB" /> | Regent | 2003 | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br/>{{small|(affiliated to the [[Maastricht School of Management]], [[Netherlands]])}} |- | Technical University College | TUC | | | | | [[Tamale, Ghana|Tamale]], [[Northern Region, Ghana|Northern Region]]<br/>{{small|(affiliated to the [[University of Ghana]])}} |- | Spiritan University College | Spiritan | | | | | [[Ejisu]], [[Ashanti Region|Ashanti]] |- | Data Link University College | DLUC | 2006 | | | | [[Tema]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | Mountcrest University College | MCUC | | | | | Kanda, [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | [[University College of Agriculture and Environmental Studies]] | UCAES | 1963 | | | | Bunso, [[Eastern Region, Ghana|Eastern Region]] |- !colspan=7|[[University of Cape Coast]] affiliated institutions |- | Entrepreneurship Training Institute | ETI | | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | Deltas University College | DUC | | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | [[Evangelical Presbyterian University College]] | EPUC | 2008 | | | | [[Ho, Ghana|Ho]], [[Volta Region|Volta]] |- | [[Ghana Baptist University College]]<ref name="NAB" /> | GBUC | 2006 | | | | Abuakwa, [[Kumasi]], [[Ashanti Region|Ashanti]] |- | Kings University College | KUC | | | | | Aplaku Hills, [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | Maranatha University College | MUC | | | | | Sowutuom, [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | Meridian (Insaaniyya) University College<ref name="NAB" /> | MEDUCOL | | | | | Weija, [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | Pan African Christian University College | PACUC | | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br/>{{small|(affiliation under negotiation)}} |- | [[Wisconsin International University College]]<ref name="UG" /> | WIUC | 2000 | | | | Agbogba Junction, [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br/>{{small|(also affiliated to the [[University of Ghana]])}} |- !colspan=8|[[University of Education, Winneba]] affiliated institutions |- | Advanced Business University College | ABUC | | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | BlueCrest University College<ref>{{cite web |url=http://www.nab.gov.gh/index.php?option=com_content&view=article&id=162:niit-education-and-training-centre&catid=60:private-tertiary-institutions-offering-degree-prog&Itemid=185 |title=BlueCrest University College, Accra, Ghana |access-date=2009-02-01 |work=Accredited Institutions - Details |publisher=National Accreditation Board |archive-date=2013-08-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130821130801/http://nab.gov.gh/index.php?option=com_content&view=article&id=162:niit-education-and-training-centre&catid=60:private-tertiary-institutions-offering-degree-prog&Itemid=185 |url-status=dead }}</ref> | BCUC | 2000 | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br/>[[Kumasi]], [[Ashanti Region|Ashanti]] |- | Jayee University College | JUC | | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | [[University College of Management Studies]] | UCOMS | 1974 | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br/>[[Kumasi]], [[Ashanti Region|Ashanti]] |- !colspan=8|[[Webster University | Webster University, St. Louis, USA]] affiliated institution |- | [[Webster University Ghana Campus]] | Webster | 2012 | | | | [[Accra|Luanda Close, East Legon, Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |- !colspan=8|[[Sikkim Manipal University|Sikkim Manipal University, India]] affiliated institutions |- | [[Sikkim Manipal University, Ghana Learning Centre, Accra|Sikkim Manipal University Ghana LC]] | SMUG | 2008 | | | | [[Accra|Ring Road, Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | Sikkim Manipal University, Kumasi | SMUG | 2011 | | | | [[Kumasi|CityStyle Building, Stadium Road, Kumasi]], [[Ashanti Region|Ashanti Accra]] |- |- !colspan=8|[[Karunya University|Karunya University, India]] affiliated institutions |- |Ghana Christian University College | GCUC | | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br/>[[Kumasi]], [[Ashanti Region|Ashanti]]<br/>{{small|(affiliation under negotiation)}} |- !colspan=8|Australian Institute of Business Administration affiliated institutions |- | [[Zenith University College]]<ref name="NAB"/> | ZUC | 2001 | | | | La, [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br/>[[Kumasi]], [[Ashanti Region|Ashanti]]<br/>{{small|(affiliated to the [[University of Cape Coast]])}} |- !colspan=8|[[China Europe International Business School]] affiliated institutions |- | [[China Europe International Business School]] | CEIBS | 1994 | 1,078 | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- !colspan=8|[[University of Wales]] affiliated institutions |- | Ghana Christian University College | GCUC | | | | | Dodowa, [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- !colspan=8|Others - unclear affiliated institutions |- | The Bible University College of Ghana | BUCG | | | | | [[Akuapem-Akropong|Akuapem]], [[Eastern Region, Ghana|Eastern Region]] |- | Catholic Institute of Business and Technology | CIBT | | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |- | | | | | | | |- | North American Center for Professional Studies | NACPS | 2011 | | | | [[Kasoa]], [[Central Region, Ghana|Central Region]] |- | Premier Institute of Law Enforcement Management and Administration<ref>{{cite web |url=http://www.xignite.com/xWorldNews.aspx?articleid=AFP20050214000194 |title=Ghana Inaugurates Governing Council of First Criminal Justice University |access-date=2007-04-16 |date=14 February 2007 |publisher=Xignite |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20071029234857/http://www.xignite.com/xWorldNews.aspx?articleid=AFP20050214000194 |archive-date=29 October 2007 }}</ref> | PILEMA | | | | | [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | colspan=8|{{note|notes gs3|3}} There are seven institutions in the '''Chartered private tertiary institutions''' category.<ref>{{cite web|title=Chartered Private Tertiary Institution|url=http://www.nab.gov.gh/institution_name.php?info=Chartered%20Private%20Tertiary%20Institution|access-date=5 July 2020|work=Chartered Private Tertiary Institution|publisher=National Accreditation Board|archive-date=5 July 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200705220619/http://www.nab.gov.gh/institution_name.php?info=Chartered%20Private%20Tertiary%20Institution|url-status=dead}}</ref> |} == Kundivihira == {{reflist}} [[Pubu:Universities]] == Sambanni linki nima == * [http://www.webometrics.info/en/Africa/Ghana Webometrics ranking of world universities (universities in Ghana) - January 2015] * [http://www.users.globalnet.co.uk/~univghana/ghanahed.htm Universities in Ghana by G. F. Daniels] * [http://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/education/universities.html Ghanaweb.com: Universities] * [https://www.courseseye.com/institutions/ghana/ Colleges and Universities in Ghana]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{Africa topic|List of universities in}} {{Ghana universities}} [[Pubu:Ghana education-related lists|Universities]] [[Pubu:Universities and colleges in Ghana|Universities and colleges in Ghana]] [[Pubu:Lists of universities and colleges in Africa|Ghana]] [[Pubu:Lists of universities and colleges by country|Ghana]] orw8bawgzg2mu21rsi0jdhodl9pq2ia Toni Doblas 0 13881 147236 146347 2026-09-17T13:04:01Z InternetArchiveBot 118 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 147236 wikitext text/x-wiki {{Bio}} '''Toni Doblas''' nyɛla bol'ŋmɛri so ŋun ŋmɛri tiri [[Real Betis]]. Bɛ dɔɣi o la Silimin goli [[August]] dabaa anu dali yuuni 1980 ka o nyɛ Spanish bol'ŋmɛri kuro ŋun daa gbaari bolli.<ref>{{Cite web|title=El Betis saca los colores a un conservador Getafe-Fútbol - Liga|url=https://www.elmundo.es/elmundodeporte/2004/10/24/liga/1098639290.html|access-date=2026-04-30|website=www.elmundo.es}}</ref> O nyɛla ŋun di o bolli ŋmɛbu saha pam Betis din niŋ ka o ŋme bu'pihiwɔi ni anu ka kpaɣi Copa del Rey zaɣ'yini. O nyɛla ŋun daa lahi ŋme bolli zaŋ n-ti [[Xerez CD|Xerez]] mini [[Real Zaragoza|Zaragoza]]. == Bolli ŋmɛriyili tuma == ===Spain=== Bɛ daa dɔɣi o Bellavista, Seville, Doblas nyɛla ŋun niŋ yuma anahi [[Real Betis]]'s [[Real Betis B|B-team]], ni ka so daa bɛ kpantiri o piligibu pɔi ka bɛ daa zaŋ o n ti [[Andalusia]]n samli. O nyɛla ŋun daa ŋmɛ buyi koŋko yuuni din daa pahiri ayi ni ka daa labi Betis' yuuni shɛli din daa paya na maa ka bɛ daa zaŋ o niŋ di boliŋmɛri yili titali maa ni din daa niŋ ka [[Pedro Contreras]] mini [[Antonio Prats Cervera|Toni Prats]] daa nya daŋsi la. Doblas nyɛla ŋun daa piligi o La Liga boliŋmɛbu bɛ mini [[Getafe CF|Getafe]] bolli din daa ŋmɛ silimiin goli October biɛɣ'pishi ni anahi dali yuuni 2004 ka bɛ daa nya 2–0 nasara.<ref>{{cite news|url=http://www.elmundo.es/elmundodeporte/2004/10/24/liga/1098639290.html|title=El Betis saca los colores a un conservador Getafe|trans-title=Betis humble conservative Getafe|newspaper=[[El Mundo (Spain)|El Mundo]]|language=Spanish|date=24 October 2004|accessdate=5 March 2014}}</ref> Ŋun ninvuɣ so ŋun daa piligiri zaŋ n-ti boliŋmɛri yili ŋɔ ka nyɛ ŋun daa pahi yuuni 2005 [[Copa del Rey]] bolli bahigu bɛ mini Osasuna ka Betis daa nya nasara 2–1;<ref>{{cite news|url=https://elpais.com/diario/2005/06/12/deportes/1118527216_850215.html|title=El Betis caza la Copa al contragolpe|trans-title=Betis hunt Cup through counter-attack|newspaper=[[El País]]|last=Segurola|first=Santiago|language=Spanish|date=12 June 2005|accessdate=7 April 2018}}</ref> pɔi ka bɛ daa paai lala bahigu bɛ bahigu bolli ŋɔ ni, bɛ bolli ŋmɛbu ni Athletic Bilbao o nyɛla ŋun daa gu ka taɣi pɔri ayi laŋ ŋɔ ni kpɛbu<ref>{{cite web|url=http://www.uefa.com/memberassociations/news/newsid=301606.html|archive-url=https://archive.today/20130205123422/http://www.uefa.com/memberassociations/news/newsid=301606.html|url-status=dead|archive-date=5 February 2013|title=Fernández holds his nerve|publisher=UEFA|last=Hall|first=Andy|date=12 May 2005|accessdate=24 May 2010}}</ref> yaha, Silimiin goli August yuuni 2005, o daa dihi o nuu gbana zuɣu zaŋ n-ti lala boliŋmɛri yili o yuun pishi ni anu saha.<ref>{{cite web|url=https://www.uefa.com/uefachampionsleague/news/0257-0de68616e325-d04ca67309b1-1000--fair-reward-for-betis-no1/|title=Fair reward for Betis Nº1|publisher=UEFA|date=2 August 2005|access-date=30 April 2010}}</ref> Doblas daa nyela ŋun kpa talahi pam zaŋ chaŋReal Bêtise tuuli nasara dibu UEFA Champions League la polo.Bɛ nasara dibu din daa pahi buta bɛ mini AS Monaco ni daa zaŋ bɛ nori n kpa taba, o daa nyala ŋun taɣi boli shɛli din miriti laŋ ka ŋmɛri la ka di daa bi tooi n kpe bɛ laŋ ni. Lala ŋɔ zuɣu daa che ka bɛ mali pora ata ka be nyintahi maa (Camel Meriem) mi daa mali pora ayi ka di daa wuhi ni bɛ nya nasara bolli maa ni.Bol'ŋmɛri gɔɣu maa saha, o daa miligiya ka di zuɣu daa che ka o daa kɔŋ o zaashee, Ka Contreras daa ti labisili n ti o. O lala miligibu ŋɔ daa nyala din nyoɣi Chelsea, Stamford Bridge di ni daa niŋ ka o miligi n ti Ricardo Carvalho pɔɣu ka di nyaangi daa ti luhi ba ka bɛ bi nya pɔ shali ka bi taba maa mi daa mali pɔri anahi. Yuuni 2007 mini 2008 sunsuuni, Doblas daa nyɛla ŋun daa nye daŋ' tunli diɛma bɔl' ŋmɛri gɔɣu puuni din daa n mɔŋ ŋɔ bɔlli ŋmɛbu chira anu --O daa nyɛla ŋun yɛn kpaɣinti n di zaasa ni yuri so tuuli o mini bɛ ni daa yɔli kpuƔi bɔli Ŋmɛri so ŋun yuli daa booni Ricardo la <ref>{{cite news|url=http://archivo.marca.com/edicion/marca/futbol/1a_division/betis/es/desarrollo/1058310.html|title=El Betis vence al Alcalá en un partido amistoso|trans-title=Betis defeat Alcalá in friendly game|newspaper=[[Marca (newspaper)|Marca]]|language=Spanish|date=15 November 2007|accessdate=5 March 2014}}</ref> O daa nyɛla ŋun labina bɔliŋɛbo ni silimiin gɔli April ni, ka daa deei gɔɣili din kalinli nye pishi ni anu (25), din daa niŋ ka o bɔliŋɛri kpeei ŋun yuli daa nye Rafael Sobis ni daa tahi o gɔɣili kalinli n kana pishi ni yini (21); yuuni 2008 pulini Betis daa nyƐla ban wɔɣiso ka slimiin gɔli september puuni dahin yini dali, o daa nyɛla ŋun kahi o ŋman' gura n kuli Real Zaragoza, ka di lahi paagi o maa daa lahi paagi o bɔliŊmɛri gɔɣu maa yuuni ni daa ti yen naai. Slimiin gɔli september puuni dabsili din daa pahi anii dali yuuni 2009 pulini, Doblas daa nyɛla ŋun yen chaŋ Aris din be Greece tingbaŋ ni ka yen ŋme n tiba yuuni <ref>{{cite news|url=http://www.heraldo.es/noticias/deportes/toni_doblas_ficha_por_aris_salonica.html|title=Toni Doblas ficha por el Aris de Salónica|trans-title=Toni Doblas signs for Aris Salonica|newspaper=[[Heraldo de Aragón]]|language=Spanish|date=8 September 2009|accessdate=5 March 2014}}</ref> O daa nyɛla o ni kuli shɛli n ti pahi o mabihi ata zuɣu n ti pahi Donato ŋun ŋme bɔlli yuun pia nia anu Spain tingbaŋ ni n nye bɔli ŋmɛr' kpɛma paa (Assistant Coach), ka di daa ti niŋ ka saha maa paai ka o daa lahi labi Spain tingbaŋ ni, ka daa chaŋ n ti pahi Huesca nima zuɣu ni o ŋme n tiba Slimiin gɔli November piligu saha <ref>{{cite news|url=http://www.diariodelaltoaragon.es/Deportes/NoticiasDetalle.aspx?Id=598309|title=Toni Doblas anuncia su fichaje por el Huesca en su blog personal|trans-title=Toni Doblas announces signing for Huesca in his personal blog|newspaper=[[Diario del AltoAragón]]|language=Spanish|date=2 November 2009|accessdate=5 March 2014|access-date=12 May 2026|archive-date=5 March 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140305043103/http://www.diariodelaltoaragon.es/Deportes/NoticiasDetalle.aspx?Id=598309|url-status=dead}}</ref> Doblas daa nyɛla labi Real Zaragoza Slimiin gɔli July dabsili din daa pahi awei yuuni 2010 pulini, ka o mini ba daa gbaai alikauli ni o yen ŋmemi n tiba yuma ayi ka mali sɔli ni o pahi ata o suhu yi bɔra <ref>{{cite web|url=http://www.realzaragoza.com/noticias/11660|title=Segundo fichaje: Toni D.|trans-title=Second signing: Toni D.|publisher=Real Zaragoza|language=Spanish|date=9 July 2010|accessdate=10 July 2010|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100712113854/http://www.realzaragoza.com/noticias/11660|archivedate=12 July 2010|df=dmy-all|access-date=12 May 2026|archive-date=12 July 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20100712113854/http://www.realzaragoza.com/noticias/11660}}</ref> Bɔli ŋmɛri yuuni shɛli din daa dɔli nyaaŋa, o mini o bɔliŋmɛri kpeei Leo Franco ni daa pirigi suhuyubu daraja ʒaashee naai, ka bɛ daa niŋ saha kaa bɛ chaŋ relegation la , o daa nyɛla bɛ ni zaŋ so m paŋ o ni daa pun n ŋme ti shɛba ka ŋa yuli nye, Xerez <ref>{{cite news|url=http://www.marca.com/2011/08/31/futbol/equipos/xerez/1314819902.html|title=Doblas llega al Xerez cedido por el Zaragoza|trans-title=Doblas arrives at Xerez loaned by Zaragoza|newspaper=Marca|language=Spanish|date=31 August 2011|accessdate=5 March 2014}}</ref> === O tiŋduya bɔli ŋmɛbo Ni yuma din baɣindi nyaaŋga === Silimiin gɔli January yuuni 2013 pulini, Doblas daa nyƐla ŋun dihi o nuu gbana zuƔu n sahi n ti ni o ŋme Azerbaijan Premier League tim yuli booni Khazar Lankaran. <ref>{{cite web|url=http://news.az/articles/sports/75918|title=Spanish goalkeeper transfers to Khazar Lankaran|publisher=News AZ|date=31 January 2013|accessdate=27 September 2013}}</ref> Chira ayƆbu nyaaŋga, piriŋla Maccabi Haifa nima daa di ba pɔri anii (0-8) bɛ yiŋ paaki ni la zuɣu bɛ ni daa ŋmɛri UEFA Europa League bɔli gƆ`Yu din daa pahi ayi ni bɛ nya nasara n pahi deein gɔɣu maa puuni, o daa pahila bɔli ŋmɛriba anahi zuɣu bɛ ni daa zali sɔli ka chɛbisi tim maa puuni ka o mini ba alikauli daa zani ni. <ref>{{cite web|url=http://www.azerisport.com/az/futbol/20130726122920121.html|title=Khazar Lankaran players in the management of large amounts cərimələyəcək|trans-title=|publisher=Azeri Sport|language=Azerbaijani|date=26 July 2013|accessdate=27 September 2013}}</ref> Silimiin gɔli February yuuni 2014, Doblas daa nyɛla ŋun chaŋ Seria A ni o ti ŋme n ti Napoli chira anahi, din daa niŋ ka tim maa kpɛma ŋun yuli booni Rafael Benitez daa mali yɛliɣisira pam goolatali polo, din daa niŋ ka bɛ goola Rafael Cabrai daa nye ŋun deei daŋa bɔliŋm`eri yuuni maa ni daa ti yɛn naai. <ref>{{cite web|url=http://www.sscnapoli.it/static/news/Doblas-al-Napoli-2169.aspx|title=Doblas al Napoli|trans-title=Doblas to Napoli|publisher=S.S.C. Napoli|language=Italian|date=27 February 2014|accessdate=27 February 2014}}</ref> Silimiin gɔli August, o daa nyɛla ŋun tahi tim mini tingbani yaɣa, ka lahi chaŋ n ti dihi nuu n ti HJK ni o zani Michael Tornes zaani saha bela sunsuuni. <ref>{{cite web|url=http://www.hjk.fi/uutiset/Miehet-2226|title=Toni Doblas HJK:n maalille|trans-title=Toni Doblas to HJK|publisher=Helsingin Jalkapalloklubi|language=Finnish|date=12 August 2014|accessdate=12 August 2014|access-date=12 May 2026|archive-date=12 August 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140812203923/http://www.hjk.fi/uutiset/Miehet-2226|url-status=dead}}</ref> Silimiin gɔli November yuuni 2014, Doblas daa nyɛla bɛ ni zilisi so ni o kƆrinfɔɣili din daa jandi bƆli gɔɣu din daa lu Zaragoza mini Levante sunsuuni Silimiin gɔli May dabsili pishi ni yini dali yuuni 2011. <ref>{{cite news|url=https://www.mirror.co.uk/sport/football/news/manchester-united-star-ander-herrera-4715790|title=Manchester United star Ander Herrera to face match-fixing probe from Spanish officials|newspaper=[[Daily Mirror]]|last=Malyon|first=Ed|date=28 November 2014|accessdate=29 November 2014}}</ref> Silimiin gɔli August dabsili pishi ni awei dali, o ni daa labina n ti Ŋme bela n ti Cornella, din be o tingbani la, o daa nyɛla ŋun dihi nuu n chaŋ ni o ti ŋme Indian Super League n ti tim yuli booni Delhi Dynamos. <ref>{{cite web|url=http://www.todomercadoweb.es/primer-plano/exclusiva-tmw-toni-doblas-jugara-en-el-delhi-dynamos-139125|title=Exclusiva TMW – Toni Doblas jugará en el Delhi Dynamos|trans-title=TMW exclusive – Toni Doblas will play with Delhi Dynamos|publisher=Todo Mercado Web|last=Díaz|6=|first=José M.|language=Spanish|date=29 August 2015|accessdate=1 September 2015}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Hali ka o daa ti zaŋ o bɔl' ŋmƐri namda n yili, o daa nyɛla ŋun labina o ya n ti ŋme n ti Toledo, ka lahi labi India n ti ŋme n ti Delhi Dynamos yaɣa, ka lahi labina o ya n ti ŋme n ti Extremadura <ref>{{cite web|url=http://extraconfidencial.com/noticias/toni-doblas-el-portero-que-ama-al-futbol-por-encima-de-todas-las-cosas-ficha-por-el-extremadura/|title=Toni Doblas, el portero que ama al fútbol por encima de todas las cosas, ficha por el Extremadura|trans-title=Toni Doblas, the goalkeeper who loves football above all things, signs for Extremadura|publisher=Extra Confidencial|last=De Luis Manero|first=Felipe|language=Spanish|date=29 December 2016|accessdate=3 January 2017}}</ref> n ti lahi pahi San Fernando.<ref>{{cite web|url=http://sanfernandocd.com/2017/06/28/comunicado-oficial-situacion-actual-de-la-plantilla/|title=Comunicado oficial: situación actual de la plantilla|trans-title=Official announcement: current squad status|publisher=San Fernando CD|language=Spanish|date=28 June 2017|accessdate=24 July 2017|access-date=12 May 2026|archive-date=22 August 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170822054854/http://sanfernandocd.com/2017/06/28/comunicado-oficial-situacion-actual-de-la-plantilla/|url-status=dead}}</ref> Silimiin gɔli December yuuni 2017, saha shƐli o ni daa nye yuun pihita ni ayopɔin (37yrs), o daa nyɛla ŋun chaŋ ni o ti ŋme Philipines Football League, n ti tim yuli booni Ceres-Negros, ka o mini ba alikauli daa nye din daa yen pili yuuni 2018 bɔli ŋmɛri yuuni. <ref>{{cite news|url=http://www.marca.com/futbol/mas-futbol/segunda-b-grupo-iiii/2017/12/28/5a45160b268e3eee2d8b45a0.html|title=Doblas se va al Ceres de Filipinas|trans-title=Doblas goes to Philippines' Ceres|newspaper=Marca|last=Piñero|first=Margota|language=Spanish|date=28 December 2017|accessdate=31 December 2017}}</ref> ==Club statistics== ==Maŋmaŋ biɛhigu == O bolli ŋmɛbu tuma saha, Doblas nyɛla ŋun daa mali zaɣa pam ni lahabali tibu tuma yaɣili.<ref>{{cite news|url=http://www.elmundo.es/papel/2005/05/13/deportes/1799726.html|title=Un periodista con guantes salvadores|trans-title=A journalist with rescuing gloves|newspaper=El Mundo|language=Spanish|date=13 May 2005|accessdate=7 December 2013}}</ref> {{updated|Bin din gbaai Silimiin goli April biɛɣ'pishi ni anu yuuni 2018}} {| class="wikitable" style="text-align: center;" |- !rowspan="2"|Club !rowspan="2"|Season !colspan="3"|League !colspan="2"|Cup !colspan="2"|Continental !colspan="2"|Total |- !Division!!Apps!!Goals!!Apps!!Goals!!Apps!!Goals!!Apps!!Goals |- |rowspan="5"|[[Real Betis B|Betis B]] |[[1998–99 Segunda División B|1998–98]]<ref name="BD">{{cite web|url=http://www.bdfutbol.com/en/j/j211.html|title=Doblas: Antonio Doblas Santana|publisher=BDFutbol|accessdate=1 September 2015}}</ref> |[[Segunda División B]] |1||0||colspan="2"|—||colspan="2"|—||1||0 |- |[[1999–2000 Segunda División B|1999–2000]]<ref name="BD"/> |Segunda División B |30||0||colspan="2"|—||colspan="2"|—||30||0 |- |[[2000–01 Segunda División B|2000–01]]<ref name="BD"/> |Segunda División B |33||0||colspan="2"|—||colspan="2"|—||33||0 |- |[[2001–02 Segunda División B|2001–02]]<ref name="BD"/> |Segunda División B |35||0||colspan="2"|—||colspan="2"|—||35||0 |- !colspan="2"|Total !99!!0!!colspan="2"|—!!colspan="2"|—!!99!!0 |- |rowspan="5"|[[Real Betis|Betis]] |[[2004–05 La Liga|2004–05]]<ref name="BD"/> |[[La Liga]] |29||0||5||0||colspan="2"|—||34||0 |- |[[2005–06 La Liga|2005–06]]<ref name="BD"/> |La Liga |24||0||5{{efn|Includes 1 appearance in [[Supercopa de España]]|name=SSC}}||0||8{{efn|Appearances in [[UEFA Champions League]] and [[UEFA Europa League]]|name=UECL}}||0||37||0 |- |[[2006–07 La Liga|2006–07]]<ref name="BD"/> |La Liga |22||0||1||0||colspan="2"|—||23||0 |- |[[2007–08 La Liga|2007–08]]<ref name="BD"/> |La Liga |1||0||0||0||colspan="2"|—||1||0 |- !colspan="2"|Total !76!!0!!11!!0!!8!!0!!95!!0 |- |[[Xerez CD|Xerez]] (loan) |[[2003–04 Segunda División|2003–04]]<ref name="BD"/> |[[Segunda División]] |4||0||2||0||colspan="2"|—||6||0 |- |[[Real Zaragoza|Zaragoza]] |[[2008–09 Segunda División|2008–09]]<ref name="BD"/> |Segunda División |18||0||0||0||colspan="2"|—||18||0 |- |[[SD Huesca|Huesca]] |[[2009–10 Segunda División|2009–10]]<ref name="BD"/> |Segunda División |29||0||0||0||colspan="2"|—||29||0 |- |rowspan="3"|[[Real Zaragoza|Zaragoza]] |[[2010–11 La Liga|2010–11]]<ref name="BD"/> |La Liga |18||0||2||0||colspan="2"|—||20||0 |- |[[2012–13 La Liga|2012–13]]<ref name="BD"/> |La Liga |0||0||0||0||colspan="2"|—||0||0 |- !colspan="2"|Total !18!!0!!2!!0!!colspan="2"|—!!20!!0 |- |[[Xerez CD|Xerez]] (loan) |[[2011–12 Segunda División|2011–12]]<ref name="BD"/> |Segunda División |36||0||1||0||colspan="2"|—||37||0 |- |rowspan="3"|[[Khazar Lankaran FK|Khazar Lankaran]] |[[2012–13 Azerbaijan Premier League|2012–13]]<ref name="SW">{{cite web|url=https://int.soccerway.com/players/antonio-doblas-santana/4468/|title=Toni Doblas|publisher=Soccerway|accessdate=1 September 2015}}</ref> |[[Azerbaijan Premier League]] |7||0||3||0||colspan="2"|—||10||0 |- |[[2013–14 Azerbaijan Premier League|2013–14]]<ref name="SW"/> |Azerbaijan Premier League |0||0||0||0||4{{efn|Appearances in UEFA Europa League|name=UEL}}||0||4||0 |- !colspan="2"|Total !7!!0!!3!!0!!4!!0!!14!!0 |- |[[S.S.C. Napoli|Napoli]] |[[2013–14 Serie A|2013–14]]<ref name="SW"/> |[[Serie A]] |2||0||0||0||colspan="2"|—||2||0 |- |[[Helsingin Jalkapalloklubi|HJK]] |[[2014 Veikkausliiga|2014]]<ref name="SW"/> |[[Veikkausliiga]] |5||0||1||0||8{{efn|name=UEL}}||0||14||0 |- |[[UE Cornellà|Cornellà]] |[[2014–15 Segunda División B|2014–15]]<ref name="SW"/> |Segunda División B |9||0||colspan="2"|—||colspan="2"|—||9||0 |- |[[Delhi Dynamos FC|Delhi Dynamos]] |[[2015 Indian Super League|2015]]<ref name="SW"/> |[[Indian Super League]] |12||0||colspan="2"|—||colspan="2"|—||12||0 |- |[[Extremadura UD|Extremadura]] |[[2016–17 Segunda División B|2016–17]]<ref name="BD"/> |Segunda División B |18||0||0||0||colspan="2"|—||18||0 |- |[[San Fernando CD|San Fernando]] |[[2017–18 Segunda División B|2017–18]]<ref name="BD"/> |Segunda División B |18||0||0||0||colspan="2"|—||18||0 |- |[[Ceres–Negros F.C.|Ceres-Negros]] |[[2018 Philippines Football League|2018]]<ref name="SW"/> |[[Philippines Football League]] |||||0||0||9{{efn|Appearances in [[AFC Cup]] and [[AFC Champions League]]|name=AFCL}}||0||9||0 |- !colspan="3"|Career total !351!!0!!19!!0!!29!!0!!399!!0 |}{{notelist}} ==Pina== '''Betis''' *[[Copa del Rey]]: [[2004–05 Copa del Rey|2004–05]]<ref>{{cite web|url=https://www.uefa.com/uefachampionsleague/news/01aa-0ea7c2f1ec05-c09c10a9a459-1000--dani-delivers-for-betis/|title=Dani delivers for Betis|publisher=UEFA|date=12 June 2005|access-date=7 April 2018}}</ref> '''Napoli''' *[[Coppa Italia]]: [[2013–14 Coppa Italia|2013–14]] '''HJK''' *[[Veikkausliiga]]: [[2014 Veikkausliiga|2014]] *[[Finnish Cup]]: [[2014 Finnish Cup|2014]] ==Kundivihira== {{reflist}} [[Pubu:Ninsala ŋun na be o nyɛvuli ni]] jhmu9v8bncrmatfjvn0f6omm4obkr15 University nima din be Ghana yuya 0 18174 147238 94112 2026-09-17T13:13:36Z InternetArchiveBot 118 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 147238 wikitext text/x-wiki {{Short description|None}} {{See also|List of senior secondary schools in Ghana}} {{Further|List of polytechnics in Ghana}} [[Lahabali_kɔligu:Ghana_(orthographic_projection).svg|right|thumb|200x200px|{{center|Location of [[Ghana]]}}]] <ref name="knust.edu.gh">{{Cite web|title=Home {{!}} Kwame Nkrumah University of Science and Technology|url=https://www.knust.edu.gh/|access-date=2019-01-26|website=knust.edu.gh}}</ref> Din doli ŋɔ na nyɛla '''universiti nima din be [[Ghana]]''' yuya. <gallery class="center" widths="120" heights="120"> File:Webster University Ghana.jpg|[[Webster University Ghana Campus]] File:Balme Library of University of Ghana, Accra, Ghana.jpg|[[University of Ghana]] File:Kwame Nkrumah University of Science and Technology (KNUST) – Side view of the College of Architecture and Planning.JPG|[[Kwame Nkrumah University of Science and Technology]] File:Faculty of Education Lecture Theatre builing.JPG|[[University of Cape Coast]] File:University of Education, Winneba (UEW) North Campus.jpg|[[University of Education, Winneba]] File:Engineering School ANU.jpg|[[All Nations University]] File:UMaT campus.jpg|[[University of Mines and Technology]] File:Upsa main block.jpg|[[University of Professional Studies]] File:UDS Medical School.jpg|[[University for Development Studies]] File:Warren Library Ashesi.JPG|[[Ashesi University]] File:Ensigncollege.png|Ensign Global College </gallery> {| class="wikitable" style="font-size: 95%; text-align:center; margin:0.2em auto;" !Institution ![[Acronym and initialism|Nickname]] !Founded !Undergrad !Postgrad !Total (2011) !Location(s) |- ! colspan="7" |[[Public university|Public universities]]{{ref|notes gs1|1}} |- |[[University of Ghana]]<ref>{{Cite web|title=Home {{!}} University of Ghana|url=https://www.ug.edu.gh/|access-date=2019-01-26|website=ug.edu.gh}}</ref> |Legon |1948 | | |38,000 |[[Legon]], [[Accra]], Korle Bu and Atomic, [[Greater Accra Region|Greater Accra]], including over ten workers' colleges all over the ten regions of Ghana |- |[[Kwame Nkrumah University of Science and Technology]]<ref name="knust.edu.gh" /> |KNUST |1952 |21,285 |2,306 |23,591 |[[Kumasi]], [[Ashanti Region|Ashanti]] |- |[[University of Cape Coast]]<ref>{{Cite web|title=Home {{!}} University of Cape Coast|url=https://www.ucc.edu.gh/|access-date=2019-01-26|website=ucc.edu.gh}}</ref> |Cape Vars |1961 | | |15,835 |[[Cape Coast]], [[Central Region, Ghana|Central]] | |- |CK Tadem University for Technology and Applied Sciences |CKT-UTAS |2020 | | | |Navrongo, Upper East | |- |[[University of Education, Winneba]]<ref>{{Cite web|title=University of Education, Winneba|url=https://www.uew.edu.gh/|access-date=2019-01-29|website=uew.edu.gh}}</ref> |UEW |1992 | | |16,879 |[[Winneba]], [[Central Region, Ghana|Central]] | |- |Simon Diedong Dombo University for Business and Integrated Development Studies |SDD-UBIDS |2020 | | | |Wa, Upper West | |- |[[Akenten Appiah Menkah University of Skills Training and Entrepreneurial Development, Kumasi]]<ref>{{Cite web|title=Akenten Appiah Menkah University of Skills Training and Entrepreneurial Development|url=https://www.aamusted.edu.gh/|access-date=2019-01-29|website=aamusted.edu.gh}}</ref> |AAM-USTED |2020 | | | |[[Kumasi and Mampong]], [[Ashanti Region, Ghana|Ashanti]] | |- |[[University for Development Studies]]<ref>{{Cite web|title=University for Development Studies – Knowledge for Service|url=https://beta.uds.edu.gh/|access-date=2019-01-29|language=en-US|archive-date=2019-02-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20190207135639/https://beta.uds.edu.gh/|url-status=dead}}</ref> |UDS |1992 | | | |[[Tamale, Ghana|Tamale]], [[Northern Region, Ghana|Northern]] |- |[[University of Professional Studies]]<ref>{{Cite web|title=Welcome to UPSA {{!}} University of Professional Studies, Accra|url=https://upsa.edu.gh/|access-date=2019-01-29|website=upsa.edu.gh}}</ref> |UPS |1965 | | |10,000 |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |[[University of Mines and Technology]]<ref>{{Cite web|title=University of Mines and Technology (UMaT), Tarkwa. Ghana - Welcome to University of Mines and Technology, Tarkwa - University of Mines and Technology (UMaT), Tarkwa. Ghana - Welcome to University of Mines and Technology, Tarkwa|url=https://www.umat.edu.gh/|access-date=2019-01-29|website=umat.edu.gh}}</ref> |UMAT |2001 | | | |[[Tarkwa]], [[Western Region, Ghana|Western]] |- |[[University of Health and Allied Sciences]]<ref>{{Cite web|title=UHAS Holds 2ND Session of the Third Congregation|url=https://www.uhas.edu.gh/en/|access-date=2019-01-29|website=University of Health and Allied Sciences|language=en-gb|archive-date=2018-11-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20181127193535/https://www.uhas.edu.gh/en/|url-status=dead}}</ref> |UHAS |2011 | | | |[[Ho, Ghana|Ho]], [[Volta Region|Volta]] |- |[[University of Energy and Natural Resources]]<ref>{{Cite web|title=Home {{!}} University of Energy and Natural Resource – Sunyani|url=https://www.uenr.edu.gh/|access-date=2019-01-29|language=en-US}}{{Dead link|date=October 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |UENR |2012 | | | |[[Sunyani]], [[Bono region|Bono]] |- |[[University of Environment and Sustainable Development]] |UESD |2020 | | | |Somanya, [[Eastern Region (Ghana)|Eastern Region]] |- |[[Ghana Institute of Management and Public Administration]] |GIMPA | | | | |Legon, Accra |- |[[Ghana Communication Technology University]] |GCTU |2005 | | | |Tesano, Accra |- |[[Accra Polytechnic|Accra Technical University]]<ref>{{Cite web|title=Welcome to Accra Technical University {{!}} Accra Technical University|url=http://www.atu.edu.gh/|access-date=2019-01-29|website=atu.edu.gh|archive-date=2019-01-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20190130032154/http://atu.edu.gh/|url-status=dead}}</ref> |ATU | | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |[[Bolgatanga Technical University]] |BTU | | | | |Bolgatanga, Upper East Region |- |[[Cape Coast Polytechnic|Cape Coast Technical University]]<ref>{{Cite web|title=Cape Coast Technical University|url=https://cctu.edu.gh/|access-date=2019-01-29|website=cctu.edu.gh}}</ref> |CCTU | | | | |[[Cape Coast]], [[Central Region, Ghana|Central]] |- |[[Kumasi Technical University]]<ref>{{Cite web|title=Kumasi Technical University {{!}} Knowledge is Power|url=https://www.kstu.edu.gh/|access-date=2019-01-29|website=kstu.edu.gh|archive-date=2019-01-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20190112112217/https://kstu.edu.gh/|url-status=dead}}</ref> |KsTU | | | | |[[Kumasi]], [[Ashanti Region|Ashanti]] |- |[[Koforidua Technical University]]<ref>{{Cite web|title=End of First Semester Examination (HND and Diploma Programmes) – 2020-2021 Academic Year – Regular School – Koforidua Technical University|url=https://www.ktu.edu.gh/en/|access-date=2019-01-29|website=Koforidua Technical University|language=en-GB|archive-date=2019-02-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20190219001104/https://www.ktu.edu.gh/en/|url-status=dead}}</ref> |KTU | | | | |[[Koforidua|Koforidua, Eastern]] |- |[[Tamale Technical University]] |TATU | | | | |[[Tamale, Ghana|Tamale]], [[Northern Region, Ghana|Northern]] |- |[[Ho Technical University]] |HTU | | | | |[[Ho, Ghana|Ho]], [[Volta Region|Volta]] |- |[[Takoradi Technical University]] |TTU | | | | |[[Sekondi-Takoradi|Takoradi, Western]] | |- |[[Sunyani Technical University]] |STU | | | | |[[Sunyani]], [[Bono region|Bono]] |- |[[Wa Technical University]] |WTU | | | | |Wa, Upper West Region |- | colspan="7" | {{note|notes gs1|1}} There are fifteen (15) national public universities in Ghana.<ref>{{cite web|title=Public Universities 2|url=http://www.nab.gov.gh/index.php?option=com_content&view=category&layout=blog&id=56&Itemid=184|access-date=2011-10-26|publisher=National Accreditations Board, Ghana|archive-date=2014-05-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20140530043115/http://nab.gov.gh/index.php?option=com_content&view=category&layout=blog&id=56&Itemid=184|url-status=dead}}</ref> There are ten (10) Technical Universities IN Ghana |- ! colspan="7" |Professional public institutes / public universities{{ref|notes gs2|2}} |- |[[Ghana Armed Forces Command and Staff College]] |GAFCSC | | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |[[Ghana Institute of Journalism]] |GIJ | | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br />{{small|(formerly affiliated to the [[University of Ghana]])}} |- |[[Ghana Institute of Languages]] |GIL |1961 | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br />{{small|(affiliated to the [[University of Ghana]])}} |- | | | | | | | |- |[[Ghana Institute of Surveying and Mapping]] |GISM | | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |[[Institution of Local Government Studies]] |ILGS | | | | |[[Legon]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |[[University of Professional Studies, Accra]] |UPSA | | | | |[[Legon]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br />{{small|(formerly affiliated to the [[University of Ghana]])}} |- |[[Kofi Annan International Peacekeeping Training Centre]]<ref>{{cite web|title=Kofi Annan International Peacekeeping Training Centre|url=http://www.nab.gov.gh/index.php?option=com_content&view=article&id=287:kofi-annan-international-peacekeeping-training-centerkiptc&catid=57:public-universitiesprofessional-institutions-2&Itemid=198|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20120308125706/http://www.nab.gov.gh/index.php?option=com_content&view=article&id=287:kofi-annan-international-peacekeeping-training-centerkiptc&catid=57:public-universitiesprofessional-institutions-2&Itemid=198|archive-date=2012-03-08|access-date=26 October 2011|publisher=National Accreditations Board}}</ref> |KAIPTC |1998 | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |[[National Film and Television Institute]] |NAFTI |1978 | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | colspan="7" | {{note|notes gs2|2}} Nine additional professional institutions have been accorded public university status.<ref name="ATI">{{cite web|title=Public Universities / Professional Institutions 2|url=http://www.nab.gov.gh/index.php?option=com_content&view=category&layout=blog&id=57&Itemid=198|access-date=2011-10-26|publisher=National Accreditations Board, Ghana|archive-date=2011-09-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20110930155747/http://www.nab.gov.gh/index.php?option=com_content&view=category&layout=blog&id=57&Itemid=198|url-status=dead}}</ref> |- ! colspan="7" |Regional university |- |[[Regional Maritime University]]<ref name="Regionally-Owned (West African) Tertiary Institutions)">{{cite web|title=Regionally-Owned (West African) Tertiary Institutions)|url=http://www.nab.gov.gh/index.php?option=com_content&view=category&layout=blog&id=58&Itemid=197|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20110930160652/http://www.nab.gov.gh/index.php?option=com_content&view=category&layout=blog&id=58&Itemid=197|archive-date=2011-09-30|access-date=26 October 2011|publisher=National Accreditations Board}}</ref> |RMU |2007 | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- ! colspan="7" |Diplomatic Missions Training university<br />{{small|{{nobold|([[United Nations University]] affiliated institutions)}}}} |- |Consular & Diplomatic Service University (CDSU)<ref name="Diplomatic Missions-Owned (West African) Tertiary Institutions)">{{cite web|title=Diplomatic Missions-Owned (West African) Tertiary Institutions)|url=https://www.cdsu.edu.gh/|access-date=12 July 2018|archive-date=12 July 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180712222002/https://www.cdsu.edu.gh/|url-status=dead}}</ref> |CDSU |2017 | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- ! colspan="7" |[[Private university|Private universities]] |- ! colspan="7" |Chartered private tertiary institutions{{ref|notes gs3|3}} |- |[[Valley View University]] |VVU |1979 | | | |Oyibi, [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |[[Trinity Theological Seminary, Legon]] |TTS |1942 | | | |[[Legon]], [[Greater Accra Region|Greater-Accra]] |- |[[Akrofi-Christaller Institute|Akrofi-Christaller Institute of Theology, Mission and Culture]] |ACI |1987 | | | |[[Akropong–Akuapem]], [[Eastern Region, Ghana|Eastern]] |- |[[Central University (Ghana)|Central University]] |Central |1998 |8400 | | |[[Accra, Greater-Accra]] |- |[[Pentecost University College|Pentecost University]] |Pent Vars |2003 | | | |Sowutuom, [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |[[All Nations University]] |ANU |2002 | | | |[[Koforidua]], [[Eastern Region, Ghana|Eastern]] |- |[[Ashesi University]] |Ashesi |2002 |1253 | | |[[Berekuso|Berekuso, Eastern Region]] |- ! colspan="7" |Other university colleges and private universities<br />{{small|{{nobold|([[University of Ghana]] affiliated institutions)}}}} |- |[[Accra Institute of Technology]] |AIT |2005 |2,100 |350 |2,450 |[[Cantonments]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |[[African University College of Communications]] |AUCC | | | | |[[Adabraka]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]], [[Ghana]] |- |Anglican University College of Technology |ANG.U.TECH |2008 | | | |Nkoranza Campus, [[Nkoranza]], [[Bono East region|Bono East]] |- |[[Catholic University College of Ghana]] |CUG |2003 | | | |[[Fiapre]], [[Sunyani]], [[Bono region|Bono]] |- |[[Christian Service University College]] |CSUC |1974 | | | |[[Kumasi]], [[Ashanti Region|Ashanti]] |- |Family Health Medical School |FHMS |2015 | | | |Teshie, Greater Accra |- |Good News Theological Seminary |GNTS |1971 | | | |Oyibi, [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |[[Islamic University College, Ghana|Islamic University College]]<ref name="UG">{{cite web|title=University of Ghana-Profile of the University-Institutional Affiliations|url=http://www.iug.edu.gh/profile.php|archive-url=https://web.archive.org/web/20070210231334/http://www.ug.edu.gh/profile.php <!-- Bot retrieved archive -->|archive-date=2007-02-10|access-date=2007-03-06|publisher=University of Ghana}}</ref> |IUCG |1988 | | | |East [[Legon]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |[https://knutsford.edu.gh/ Knutsford University College] |Knutsford | | | | |East [[Legon]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |[[Lancaster University, Ghana|Lancaster University]] |LUG |2013 | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |[[Methodist University College Ghana]]<ref name="UG" /> |MUCG |2000 | | |1,887 |[[Dansoman]], [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |[[Presbyterian University College]]<ref name="NAB">{{cite web|title=Accredited Institutions - University Colleges|url=http://www.nab.gov.gh/nabsite/pages/accredited_institute3.php?skey=unicol&Search=Search|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20071019045941/http://www.nab.gov.gh/nabsite/pages/accredited_institute3.php?skey=unicol&Search=Search|archive-date=2007-10-19|access-date=2007-03-06|publisher=National Accreditation Board}}</ref> |PUC |2003 | | | |Abetifi-Kwahu, Akropong-Akuapem, Agogo Asante-Akyem and Tema |- |[[Wisconsin International University College]]<ref name="UG" /> |WIUC |2000 | | | |Agbogba Junction, [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br />{{small|(affiliated to the [[University of Cape Coast]])}} |- |[[Central University College]] |Central |1998 |8,400 | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br />{{small|(affiliated to the [[University of Cape Coast]])}} |- |Catholic Institute of Business and Technology |CIBT | | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |[[National Film and Television Institute]] |NAFTI |1978 | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |Institute Of Accountancy Training |IAT | | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |[[Narhbita School of Nursing|Narh-Bita School of Nursing]] |Narh-Bita | | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |[[Ghana Institute of Languages]] |GIL |1961 | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br />{{small|(affiliated to the [[University of Ghana]])}} |- |St. Victor's Seminary |SVMS | | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |St. Peters Seminary |SPMS | | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |St. Paul Seminary |SPCS | | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |Ghana Armed Forces Command and Staff College - Master's degree |GAFCSC | | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |[[Regional Maritime University]]<ref name="Regionally-Owned (West African) Tertiary Institutions)" /> |RMU |2007 | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |BlueCrest College<br /> {{small|(formerly NIIT Ghana College)}} |BCCG |1999 | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br />{{small|(affiliated to the [[University of Education, Winneba]])}} |- ! colspan="8" |[[Kwame Nkrumah University of Science and Technology|Kwame Nkrumah University of Science & Technology]] affiliated institutions<ref name="NAB" /> |- |[[Ensign Global College]] |ECOPH |2014 | | | |[[Kpong]], [[Eastern Region, Ghana|Eastern]]<br />{{small|(affiliated to the [[Kwame Nkrumah University of Science and Technology|Kwame Nkrumah University of Science & Technology]])}} |- |[[College of Science, Arts and Education]] |CSAE |2016 | | | |[[Sunyani]], [[Bono Region]], [[Ghana]]<br />{{small|(affiliated to the [[Kwame Nkrumah University of Science and Technology|Kwame Nkrumah University of Science & Technology]])}} |- |[[Accra Institute of Technology]] |AIT |2005 |2,100 |350 |2,450 |[[Cantonments]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |Osei Tutu II Institute for Advanced ICT Studies | | | | | |[[Kumasi]], [[Ashanti Region|Ashanti]] |- |[[KAAF University College]] |KUC | | | | |[[Gomoa District|Gomoa Buduburam]], [[Central Region, Ghana|Central Region]] |- |Radford University College |Radford | | | | |[[Kumasi]], [[Ashanti Region|Ashanti]] |- |[[Garden City University College]]<ref name="NAB" /> |GCUC |2001 | | | |[[Kumasi]], [[Ashanti Region|Ashanti]] |- |[[Regent University College of Science and Technology]]<ref name="NAB" /> |Regent |2003 | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br />{{small|(affiliated to the [[Maastricht School of Management]], Netherlands)}} |- |Technical University College |TUC | | | | |[[Tamale, Ghana|Tamale]], [[Northern Region, Ghana|Northern Region]]<br />{{small|(affiliated to the [[University of Ghana]])}} |- |Spiritan University College |Spiritan | | | | |[[Ejisu]], [[Ashanti Region|Ashanti]] |- |Data Link University College |DLUC |2006 | | | |[[Tema]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |Mountcrest University College |MCUC | | | | |Kanda, [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |[[University College of Agriculture and Environmental Studies]] |UCAES |1963 | | | |Bunso, [[Eastern Region, Ghana|Eastern Region]] |- ! colspan="7" |[[University of Cape Coast]] affiliated institutions |- |Entrepreneurship Training Institute |ETI | | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |Deltas University College |DUC | | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |[[Evangelical Presbyterian University College]] |EPUC |2008 | | | |[[Ho, Ghana|Ho]], [[Volta Region|Volta]] |- |[[Ghana Baptist University College]]<ref name="NAB" /> |GBUC |2006 | | | |Abuakwa, [[Kumasi]], [[Ashanti Region|Ashanti]] |- |Kings University College |KUC | | | | |Aplaku Hills, [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |Maranatha University College |MUC | | | | |Sowutuom, [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |Meridian (Insaaniyya) University College<ref name="NAB" /> |MEDUCOL | | | | |Weija, [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |Pan African Christian University College |PACUC | | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br />{{small|(affiliation under negotiation)}} |- |[[Wisconsin International University College]]<ref name="UG" /> |WIUC |2000 | | | |Agbogba Junction, [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br />{{small|(also affiliated to the [[University of Ghana]])}} |- ! colspan="8" |[[University of Education, Winneba]] affiliated institutions |- |Advanced Business University College |ABUC | | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |BlueCrest University College<ref>{{cite web|title=BlueCrest University College, Accra, Ghana|url=http://www.nab.gov.gh/index.php?option=com_content&view=article&id=162:niit-education-and-training-centre&catid=60:private-tertiary-institutions-offering-degree-prog&Itemid=185|access-date=2009-02-01|work=Accredited Institutions - Details|publisher=National Accreditation Board|archive-date=2013-08-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20130821130801/http://nab.gov.gh/index.php?option=com_content&view=article&id=162:niit-education-and-training-centre&catid=60:private-tertiary-institutions-offering-degree-prog&Itemid=185|url-status=dead}}</ref> |BCUC |2000 | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br />[[Kumasi]], [[Ashanti Region|Ashanti]] |- |Jayee University College |JUC | | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |[[University College of Management Studies]] |UCOMS |1974 | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br />[[Kumasi]], [[Ashanti Region|Ashanti]] |- ! colspan="8" |[[Webster University| Webster University, St. Louis, USA]] affiliated institution |- |[[Webster University Ghana Campus]] |Webster |2012 | | | |[[Accra|Luanda Close, East Legon, Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |- ! colspan="8" |[[Sikkim Manipal University|Sikkim Manipal University, India]] affiliated institutions |- |[[Sikkim Manipal University, Ghana Learning Centre, Accra|Sikkim Manipal University Ghana LC]] |SMUG |2008 | | | |[[Accra|Ring Road, Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |Sikkim Manipal University, Kumasi |SMUG |2011 | | | |[[Kumasi|CityStyle Building, Stadium Road, Kumasi]], [[Ashanti Region|Ashanti Accra]] |- |- ! colspan="8" |[[Karunya University|Karunya University, India]] affiliated institutions |- |Ghana Christian University College |GCUC | | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br />[[Kumasi]], [[Ashanti Region|Ashanti]]<br />{{small|(affiliation under negotiation)}} |- ! colspan="8" |Australian Institute of Business Administration affiliated institutions |- |[[Zenith University College]]<ref name="NAB" /> |ZUC |2001 | | | |La, [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]]<br />[[Kumasi]], [[Ashanti Region|Ashanti]]<br />{{small|(affiliated to the [[University of Cape Coast]])}} |- ! colspan="8" |[[China Europe International Business School]] affiliated institutions |- |[[China Europe International Business School]] |CEIBS |1994 |1,078 | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- ! colspan="8" |[[University of Wales]] affiliated institutions |- |Ghana Christian University College |GCUC | | | | |Dodowa, [[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- ! colspan="8" |Others - unclear affiliated institutions |- |The Bible University College of Ghana |BUCG | | | | |[[Akuapem-Akropong|Akuapem]], [[Eastern Region, Ghana|Eastern Region]] |- |Catholic Institute of Business and Technology |CIBT | | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- |- | | | | | | | |- |North American Center for Professional Studies |NACPS |2011 | | | |[[Kasoa]], [[Central Region, Ghana|Central Region]] |- |Premier Institute of Law Enforcement Management and Administration<ref>{{cite web|date=14 February 2007|title=Ghana Inaugurates Governing Council of First Criminal Justice University|url=http://www.xignite.com/xWorldNews.aspx?articleid=AFP20050214000194|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20071029234857/http://www.xignite.com/xWorldNews.aspx?articleid=AFP20050214000194|archive-date=29 October 2007|access-date=2007-04-16|publisher=Xignite}}</ref> |PILEMA | | | | |[[Accra]], [[Greater Accra Region|Greater Accra]] |- | colspan="8" |{{note|notes gs3|3}} There are seven institutions in the '''Chartered private tertiary institutions''' category.<ref>{{cite web|title=Chartered Private Tertiary Institution|url=http://www.nab.gov.gh/institution_name.php?info=Chartered%20Private%20Tertiary%20Institution|access-date=5 July 2020|publisher=National Accreditation Board|archive-date=5 July 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200705220619/http://www.nab.gov.gh/institution_name.php?info=Chartered%20Private%20Tertiary%20Institution|url-status=dead}}</ref> |} == Kundivihira == {{reflist}} == External links == * [http://www.webometrics.info/en/Africa/Ghana Webometrics ranking of world universities (universities in Ghana)] * [http://www.users.globalnet.co.uk/~univghana/ghanahed.htm Universities in Ghana by G. F. Daniels] * [http://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/education/universities.html Ghanaweb.com: Universities] {{Africa topic|List of universities in}} {{Ghana universities}} [[Pubu:Ghana education-related lists|Universities]] [[Pubu:Universities in Ghana| ]] [[Pubu:Lists of universities and colleges in Africa|Ghana]] [[Pubu:Lists of universities and colleges by country|Ghana]] ky4mopuzudengjm4x70dzfstfm50ly5 Pieter Hugo 0 30304 147224 143292 2026-09-17T12:11:49Z InternetArchiveBot 118 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 147224 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Pieter Hugo''' ( bɛ dɔɣɔ la yuuni 1976)<ref name="http://www.pieterhugo.com">{{cite web|title=Pieter Hugo|url=http://www.pieterhugo.com/|publisher=Pieter Hugo|accessdate=1 February 2016}}</ref> o nyɛla ŋun nyɛ South Africa foto ŋmara.<ref name="independent.co.uk">{{cite news|author=Hugh Montgomery |url=https://www.independent.co.uk/arts-entertainment/art/features/africa-united-photographer-pieter-hugo-casts-a-new-light-on-tired-stereotypes-of-his-home-continent-2264048.html |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220526/https://www.independent.co.uk/arts-entertainment/art/features/africa-united-photographer-pieter-hugo-casts-a-new-light-on-tired-stereotypes-of-his-home-continent-2264048.html |archive-date=26 May 2022 |url-access=subscription |url-status=live |title=Africa united: Photographer Pieter Hugo casts a new light on tired stereotypes of his home continent {{pipe}} Features {{pipe}} Culture |newspaper=[[The Independent]] |date=9 April 2011 |accessdate=1 February 2016}}</ref> O nyɛla ŋun be [[Cape Town]].<ref name="Los Angeles Times">Leah Ollman (9 February 2007), [https://www.latimes.com/archives/la-xpm-2007-feb-09-et-galleries9-story.html Photography that goes only skin deep] ''[[Los Angeles Times]]''.</ref> Hugo nyɛla ŋun mali o konko anfooni nim dibaanahi ka di be pɔhim zuɣu. Ka o konko tuma nim nyɛla din be yaɣi puuni kamani ;Museu Coleção Berardo, Lisbon (2018), Museum für Kuns und Kulturgeschichte, Dortmund, [[Kunstmuseum Wolfsburg]], Germany, National Portrait Gallery, London, Ludwig Museum, Budapest, Institute of Modern Art, Brisbane, Multimedia Art Museum, Moscow n ti pahi ni South African National Gallery, din be Cape Town la ni .{{Citation needed|date=July 2021}} O nyɛla ŋun na min be bɛ zaɣi bɔbigu tuma nim din be yaɣa kamani [[National Museum of Modern and Contemporary Art]] in Seoul, ni [[Rijksmuseum]], ni Netherlands, [[Tate Modern]], London, [[DeVos Art Museum]], Marquette, Michigan, n ti pahi [[Museo de Arte Contemporaneo de Santiago]], din be Chile tingbani puuni la.{{Citation needed|date=July 2021}} ==O pilli taarihi== Hugo nyɛla bɛ ni daa dɔɣi so tiŋyuli booni [[Johannesburg]], n be South Africa.<ref name="http://www.pieterhugo.com"/> ==Mamaŋ bɛhigu== Binshɛɣu din gbaagi yuuni 2013 ni, Hugo nyɛla ŋun mini Tamsyn Reynolds daa niŋ amiliya, ka o mini o dɔɣi bihi ayi.<ref>{{cite web|accessdate=14 July 2020|title=Pieter Hugo: Melancholy etched in the flesh|url=https://mg.co.za/article/2013-10-17-p12-fri-hugo/|date=17 October 2013|newspaper=[[Mail & Guardian]]}}</ref><ref>{{cite web|accessdate=14 July 2020|title=KIN – Pieter Hugo|url=https://pieterhugo.com/KIN|website=pieterhugo.com}}</ref> ==Publications== ===Publications by Hugo=== * ''Looking Aside.'' Punctum, yuuni 2006. {{ISBN|978-88-95410-00-5}}. * ''The Hyena & Other Men'' Munich: [[Prestel Publishing|Prestel]], yuuni 2007. {{ISBN|978-3791339603}}. N ti pahi satarili din daa yina Adetokunbo Abiola sani na. * ''Messina/Musina.'' Munich: Punctum, Yuuni 2007. {{ISBN|978-88-95410-03-6}}. With a short story by [[Stacy Hardy]], "The Donkey Fuckers", n ti pahi shaawara shɛli Hugo mini Joanna Lehan sunsuuni. * ''Nollywood.'' Munich: Prestel, yuuni 2009. {{ISBN|978-3791343129}}. Ni satara nim din daa yina [[Chris Abani]], Stacy Hardy n ti pahi [[Zina Saro-Wiwa]] nim sani na. * ''Rwanda 2004: Vestiges of a Genocide.'' London; Paris: oodee, yuuni 2011. {{ISBN|978-0-9570389-0-5}}. Edition of 500 copies. N ti pahi [[Linda Melvern]] satarili * ''Permanent Error.'' Munich: Prestel, yuuni 2011. {{ISBN|978-3791345208}}. * ''This Must Be The Place: Selected Works.'' Munich: Prestel, yuuni 2012. {{ISBN|978-3791346892}}. Ni [[TJ Demos]] mini [[Aaron Schuman]] satarili * ''J-SEK.'' London: One League, yuuni 2012. Ka ŋun daa niŋli nyɛ Hugo mini [[Louis Vuitton]] n ti pahi Montle Moorosi mi satarili. * ''There's a Place in Hell for Me and My Friends.'' London; Paris: oodee, yuuni 2012. {{ISBN|978-095703-892-9}}. * ''Kin.'' New York: [[Aperture Foundation|Aperture]], yuuni 2014. {{ISBN|978-1597113014}}. Ka di chani ni [[Ben Okri]] lahi bali ŋmaa. * ''The Journey.'' Self-published, yuuni 2015. Newspaper format. * ''Flat Noodle Soup Talk.'' Paris: Bessard, yuuni 2016. {{ISBN|979-10-91406-48-2}}. Edition of 500 copies. Anfooni shɛŋa Beijing ni daa mali. * ''PH&HBA. Pieter Hugo in collaboration with Hood by AIr. Yuuni'' 2016. {{ISBN|9780955084089}}. London: See W. * ''Yuuni 1994.'' Munich: Prestel. Yuuni 2017. {{ISBN|978-3-7913-8273-9}}. N ti pahi Ashraf Jamal lahibali * ''Pieter Hugo. Between the Devil and the Deep Blue Sea.yuuni'' 2017. {{ISBN|978-3-7913-8384-2}} Ralf Beil & Uta Ruhkamp (ed.) Munich: Prestel * ''La Cucaracha.'' Barcelona: RM, yuuni 2019. {{ISBN|978-84-17975-15-9}}. N ti pahi satarili din yina Mario Bellatin mini Ashraf Jamal nim sani na, ka daa chani ni gban bɛilima tuhili ni kobisinu. ===Books and catalogues=== * Ewing, William; Nathalie Herschdorfer mini Jean-Christophe Blaser. Yuuni 2005. reGeneration: 50 Photographers of Tomorrow yuuni 2005–2006. New York: Aperture. {{ISBN|978-1931788984}}. * Matt, Gerald et al. 2006. Black, Brown, White: Photography from South Africa. Vienna: Kunsthalle Wien. {{ISBN|978-3938821336}}. * Ewing, William (ed). 2006. Face: The New Photographic Portrait. London: Thames & Hudson. {{ISBN|978-0500287323}}. * Yildiz, Adnan et al. 2007. An Atlas of Events. Lisbon: Fundação Calouste Gulbenkian * Hug, Alfonso et al. 2008. The Tropics: Views from the Middle of the Globe. Bielefeld: Kerber. {{ISBN|978-3866781665}}. * Dempsey, Kate (ed). 2008. Presumed Innocence. Lincoln, Massachusetts: DeCordova Museum and Sculpture Park. {{ISBN|978-0945506560}}. * De Cultura, Área, and Ajuntament de Tarragona (eds). 2009. Pieter Hugo: Selected Works. Tarragona: Tinglado 2. {{ISBN|978-84-935674-6-0}}. * Cresci, Mario (ed). 2009. Future Images. Milan: 24 ORE Cultura. {{ISBN|978-8864130170}}. * Blackwell, Lewis. 2009. Photo-wisdom: Master Photographers on Their Art. Auckland: PQ Blackwell. {{ISBN|9780473150945}}. * Maggia, Filippo et al. 2010. ''Breaking News: Contemporary Photography from the Middle East and Africa.'' Milan: Skira. {{ISBN|978-8857206455}}. * Enwezor, Okwui (ed). 2010. ''Contemporary African Photography from the Walther Collection. Events of the Self: Portraiture and Social Identity''. Göttingen: Steidl. {{ISBN|978-3-86930-157-0}}. * Celant, Germano and Melissa Harris (eds). 2010. ''Immagini Inquietanti''. Milan: La Triennale di Milano. Exhibition catalogue. * Rubenstein, Bonnie, et al. 2011. ''Figure + Ground. Contact Photography Festival.'' Toronto: Scotiabank. 2011 Festival Catalogue. * Ovesen, Solvej Helweg and Katerina Gregos (eds). 2011. ''The Eye is a Lonely Hunter: Images of Humankind. 4.'' Fotofestival Mannheim Ludwigshafen. Heidelberg: Kehrer. {{ISBN|978-3868282405}}. * Krifa, Michket and Laura Serani (eds). 2011. ''For A Sustainable World. Rencontres de Bamako African Photography Biennial, 9th Edition''. Arles and Paris: Actes Sud and Institut Français. {{ISBN|978-2330001551}}. * Kemfert, Beate and Christina Leber (eds). 2011. ''Road Atlas: Street Photography from Helen Levitt to Pieter Hugo.'' Munich: Hirmer. {{ISBN|978-3777439617}}. * Herschdorfer, Nathalie. 2011. ''Afterwards: Contemporary Photography Confronting the Past''. London: Thames & Hudson. {{ISBN|9780500543986}}. * Gavin, Francesca. 2011.''100 New Artists''. London: Laurence King. {{ISBN|978-1856697347}}. * Garb, Tamar. 2011. ''Figures & Fictions: Contemporary South African Photography''. Göttingen and London: Steidl and V&A. {{ISBN|9783869302669}}. * Fabiani, Francesca. 2011. ''Re-cycle. Strategie per l'architettura, la città e il pianeta''. Rome: MAXXI and Elekta. {{ISBN|978-8837088965}}. * Beckmann, Anne-Marie and Freddy Langer. 2011. ''XL Photography 4: Art Collection.'' Deutsche Börse. Ostfildern: Hatje Cantz. {{ISBN|978-3775728027}}. * Markus Brüderlin (ed.), 2013. ''Art & Textiles: Fabric as Material and Concept in Modern Art from Klimt to the Present,'' 2013. Exhibition catalogue. Kunstmuseum Wolfsburg. Ostfildern: Hatje Cantz. * ''Nine Weeks.'' Cape Town: Stevenson, 2016. {{ISBN|978-0-620-69507-7}}. Pieter Hugo in conversation with Hansi Momodu-Gordon. * Jamal, Ashraf. 2017. '''Giants'. In the World: Essays on Contemporary South African Art''. Skira: Milan. {{ISBN|978-8857235639}} == Exhibitions == == O konko exhibition nima == * Yuuni 2004: ''The Albino Project,'' [[Galleria Nazionale d'Arte Moderna]], Rome, Italy, 2004; Fabrica Features, Lisbon, Portugal, Yuuni 2004. * Yuuni 2007: ''Messina/Musina,'' [[Standard Bank Young Artist Award]] 2007 touring exhibition, National Arts Festival, Grahamstown, South Africa; Nelson Mandela Metropolitan Museum, Port Elizabeth; Durban Art Gallery, Durban; Oliewenhuis Art Museum, Bloemfontein; Iziko South African National Gallery, Cape Town; National Gallery, Cape Town, South Africa, 2008<ref>{{cite web|url=http://www.iziko.org.za/calendar/event/standard-bank-young-artist-for-visual-art-2007-pieter-hugo-messina-musina|title=Event View – Calendar – Iziko Museums|website=Iziko.org.za|archive-url=https://web.archive.org/web/20131203050333/http://www.iziko.org.za/calendar/event/standard-bank-young-artist-for-visual-art-2007-pieter-hugo-messina-musina|archive-date=3 December 2013|url-status=dead|accessdate=1 February 2016}}</ref> * Yuuni 2007: ''Pieter Hugo: The Hyena & Other Men,'' [[Foam Fotografiemuseum Amsterdam]], Netherlands, 2008;<ref>{{cite web|url=https://www.foam.org/museum/programme/2008-year-in-review|title=2008: Year in Review|website=Foam Fotografiemuseum Amsterdam|accessdate=11 July 2018}}{{Dead link|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> [[Herzliya Museum of Contemporary Art]], Herzliya, Israel, 2010;<ref>{{cite web|url=http://www.herzliyamuseum.co.il/english/april-2010/april-10/pieter-hugo|title=Herzliya Museum of Contemporary Art – pieter Hugo|website=Herzliyamuseum.co.il|accessdate=1 February 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20120402103608/http://www.herzliyamuseum.co.il/english/april-2010/april-10/pieter-hugo|archive-date=2 April 2012|url-status=dead}}</ref> Photographic Centre Peri, Turku, Finland, 2010; [[Multimedia Art Museum, Moscow]], Yuuni 2012<ref>{{cite web|url=http://mamm-mdf.ru/en/exhibitions/the-hyena-and-other-men/|title=Multimedia Art Museum, Moscow {{pipe}} Exhibitions {{pipe}} Pieter Hugo – The Hyena and Other Men|author=Pieter Hugo|website=Mamm-mdf.ru|accessdate=1 February 2016}}</ref> * Yuuni 2008: ''Nollywood,'' Johannesburg, South Africa, 2008; Australian Center for Photography, Sydney, Australia, 2009;<ref name="extraspazio">{{cite web|url=http://www.extraspazio.it/cms/artists_exhibitions.php?id_artist=86&titoloid=168|title=e x t r a s p a z i o|website=Extraspazio.it|language=it|accessdate=1 February 2016|access-date=9 January 2025|archive-date=4 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304124421/http://www.extraspazio.it/cms/artists_exhibitions.php?id_artist=86&titoloid=168|url-status=dead}}</ref> Institute of Modern Art, Brisbane, Australia, 2010;<ref>{{cite web|url=http://www.ima.org.au/pages/exhibitions.php?archive=true&year=2010|title=Exhibitions|website=Institute of Modern Art|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110222140834/http://www.ima.org.au/pages/exhibitions.php?archive=true&year=2010|archivedate=22 February 2011|url-status=dead|accessdate=7 June 2011|access-date=9 January 2025|archive-date=22 February 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110222140834/http://www.ima.org.au/pages/exhibitions.php?archive=true&year=2010}}</ref> * Yuuni 2008: ''Portraits,'' [[Open Eye Gallery]], Liverpool, UK, 2008; [[Ffotogallery]], Cardiff, UK, 2008<ref>{{cite web|url=http://www.ffotogallery.org/pieter-hugo-%E2%80%93-portraits|title=Pieter Hugo – Portraits|date=19 October 2008|website=Ffotogallery.org|accessdate=1 February 2016|access-date=9 January 2025|archive-date=6 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160306175943/http://www.ffotogallery.org/pieter-hugo-%e2%80%93-portraits|url-status=dead}}</ref> * Yuuni 2008: ''Pieter Hugo: Selected Works,'' Tinglado 2, Tarragona, Spain, yuuni 2008<ref>{{cite web|url=http://tinglado2.tarragona.cat/|title=Tinglado 2 Espai d'art contemporani|website=Tinglado2.tarragona.cat|accessdate=1 February 2016}}</ref> Tinglado 2, Tarragona, Spain, yuuni yuuni 2009.<ref>{{cite web|url=http://www.yossimilo.com/artists/piet_hugo/?show_bio=bio|title=Yossi Milo Gallery – Pieter Hugo|website=www.yossimilo.com}}</ref> * Yuuni 2010: ''On Reality and Other Stories,'' [[Le château d'eau, pôle photographique de Toulouse]], Toulouse, France, 2010; Forest Centre Culturel, BRASS, Brussels, Belgium, 2010<ref>{{cite web|url=http://www.pdnphotooftheday.com/tag/forest-centre-culturel|title=Forest Centre Culturel|date=26 August 2010|publisher=PDN Photo of the Day|accessdate=1 February 2016|access-date=9 January 2025|archive-date=11 August 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130811062636/http://pdnphotooftheday.com/tag/forest-centre-culturel|url-status=dead}}</ref> * Yuuni 2010: ''Permanent Error,'' [[Scotiabank]] CONTACT Photography Festival, Toronto, Canada, yuuni 2011;<ref>{{cite web|url=http://scotiabankcontactphoto.com/Public-Installations/619|title=Scotiabank CONTACT Photography Festival|author=Scotiabank CONTACT Festival|website=Scotiabankcontactphoto.com|accessdate=1 February 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160311182113/http://scotiabankcontactphoto.com/Public-Installations/619|archive-date=11 March 2016|url-status=dead}}</ref> * Yuuni 2013: ''This must be the place – Selected works 2003–2012,'' [[Museum Ludwig]], Budapest<ref>{{cite web|url=http://www.ludwigmuseum.hu/site.php?inc=kiallitas&kiallitasId=853&menuId=43|title=Pieter Hugo: This Must Be The Place – Válogatott munkák 2003–2012 {{pipe}} LUDWIG MÚZEUM – Kortárs Művészeti Múzeum|date=20 January 2013|website=Ludwigmuseum.hu|accessdate=1 February 2016|access-date=9 January 2025|archive-date=23 October 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131023192719/http://www.ludwigmuseum.hu/site.php?inc=kiallitas&kiallitasId=853&menuId=43|url-status=dead}}</ref> * Yuuni 2015: ''Portraits: From the unsaid to the un-dead,'' Institute of Contemporary Art Indian Ocean, Mauritius<ref>{{Cite web|url=https://issuu.com/picturelibrary/docs/south_african_art_times_february_20|title=South African Art Times|archive-url=https://web.archive.org/web/20160401173134/https://issuu.com/picturelibrary/docs/south_african_art_times_february_20|archive-date=1 April 2016|url-status=dead|access-date=26 May 2016}}</ref> * Yuuni 2015: ''In Focus,'' [[National Portrait Gallery, London|National Portrait Gallery]], London<ref>{{cite web|url=http://www.npg.org.uk/about/press/news-release-unseen-pieter-hugo-photographs|title=News Release: TAYLOR WESSING PHOTOGRAPHIC PORTRAIT PRIZE ANNOUNCES CHANGES FOR 2015...UNSEEN PIETER HUGO PHOTOGRAPHS FORM FIRST IN FOCUS DISPLAY – National Portrait Gallery|website=www.npg.org.uk}}</ref> * Yuuni 2015–2016: Fondation Cartier-Bresson, Paris, 2015;<ref>[http://www.artistikrezo.com/2015011918562/art/photo-et-video/portrait-intime-de-lafrique-du-sud-par-pieter-hugo.html ''"Portrait intime de l'Afrique du Sud par Pieter Hugo"''] par Stéphanie Pioda dans ''Artistik Rezo'' 19 janvier 2015.</ref> * Yuuni 2017: Between the Devil and the Deep Blue Sea, [[Kunstmuseum Wolfsburg]], Wolfsburg, Germany.<ref>{{Cite web|url=https://www.kunstmuseum-wolfsburg.de/exhibitions/pieter-hugo-between-the-devil-and-the-deep-blue-sea/|title=Pieter Hugo: Between the Devil and the deep blue Sea – Kunstmuseum Wolfsburg|website=www.kunstmuseum-wolfsburg.de|access-date=7 July 2019}}</ref> * Yuuni 2017: ''Verisimilar Worlds: The West African Works 2005–2010,'' Organ Vida International Photography Festival, Museum of Contemporary Art, Zagreb, Croatia. * Yuuni 2017–2018: ''Between the Devil and the Deep Blue Sea,'' [[Museum für Kunst und Kulturgeschichte]], Dortmund, Germany,2017;<ref>{{Cite web|url=http://photography-now.com/exhibition/127743|title=Exhibition Between the Devil and the Deep Blue Sea - artist, news & exhibitions - photography-now.com|website=photography-now.com|access-date=7 July 2019}}</ref> Museu Coleção Berardo, Lisbon, Portugal, 2018.<ref>{{Cite web|url=https://en.museuberardo.pt/node/1846|title=Pieter Hugo. Between the Devil and the Deep Blue Sea|website=en.museuberardo.pt|language=en|access-date=7 July 2019}}{{Dead link|date=February 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> * Yuuni 2018: Aquí se rompió una taza, [[Centro Fotográfico Álvarez Bravo]], Oaxaca, Mexico<ref>{{Cite web|last=Magazine|first=Wallpaper*|date=11 December 2018|title=Pieter Hugo's fascinating photographs bring Mexican culture to life|url=https://www.wallpaper.com/art/pieter-hugo-captures-mexican-culture|access-date=29 June 2020|website=Wallpaper*}}</ref> *Yuuni 2019: Africa to China, [[Pékin Fine Arts]], Hong Kong, China.<ref>{{Cite web|url=https://pekinfinearts.com/en/exhibition/pieter-hugo%EF%BC%9Aafrica-to-china/|title=Pieter Hugo:Africa To China|website=Pekin Fine Arts|language=en-US|access-date=7 July 2019|archive-date=24 July 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190724003035/https://pekinfinearts.com/en/exhibition/pieter-hugo%EF%BC%9Aafrica-to-china/|url-status=dead}}</ref> *Yuuni 2019–2020: ''La Cucaracha,'' Huxley Parlour, London, 2020<ref>{{cite news|first1=Sean|last1=O'Hagan|accessdate=29 June 2020|title=The big picture: Pieter Hugo turns his camera on Mexico|url=https://www.theguardian.com/artanddesign/2020/feb/02/pieter-hugo-la-cucaracha-mexico-the-big-picture|newspaper=The Guardian|date=2 February 2020|issn=0261-3077|via=www.theguardian.com}}</ref> ===Bɛ zaɣa bɔbigu exhibition nima=== * Yuuni 2010: ''Life Less Ordinary: Performance and display in South African art,'' [[Ffotogallery]], Cardiff, Wales<ref>{{cite web |url=http://www.ffotogallery.org/life-less-ordinary-performance-and-display-in-south-african-art |title=Life Less Ordinary: Performance and Display in South African Art |website=Ffotogallery.org |date=19 June 2010 |accessdate=1 February 2016 |access-date=9 January 2025 |archive-date=4 March 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304030441/http://www.ffotogallery.org/life-less-ordinary-performance-and-display-in-south-african-art |url-status=dead }} {{verify source |date=September 2019 |reason=This ref was deleted Special:Diff/904889928 by a bug in VisualEditor and later restored by a bot from the original cite located at Special:Permalink/904712666 cite #70 – verify the cite is accurate and delete this template. [[User:GreenC bot/Job 18]]}}</ref> * Yuuni 2010: ''1910–2010: From Pierneef to Gugulective,'' [[Iziko South African National Gallery]], Cape Town, South Africa * Yuuni 2010: ''Lie of the Land: Representations of the South African Landscape,'' Iziko Old Town House Museum,<ref>{{cite web|url=http://www.iziko.org.za/calendar/event/the-lie-of-the-land-representations-of-the-south-african-landscape |title=Event View – Calendar – Iziko Museums |website=Iziko.org.za |accessdate=1 February 2016}} {{verify source |date=September 2019 |reason=This ref was deleted Special:Diff/904889928 by a bug in VisualEditor and later restored by a bot from the original cite located at Special:Permalink/904712666 cite #71 – verify the cite is accurate and delete this template. [[User:GreenC bot/Job 18]]}}</ref> * Yuuni 2010: ''After A, Photo Notes on South Africa,'' Atri Reportage Festival, Atri, Italy<ref>{{cite web |url=http://www.reportageatrifestival.it/eng/?p=141 |title=After A |website=Reportage Atri Festival |accessdate=13 September 2011 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100621134418/http://www.reportageatrifestival.it/eng/?p=141 |archivedate=21 June 2010 |access-date=9 January 2025 |archive-date=21 June 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100621134418/http://www.reportageatrifestival.it/eng/?p=141 }} {{verify source |date=September 2019 |reason=This ref was deleted Special:Diff/904889928 by a bug in VisualEditor and later restored by a bot from the original cite located at Special:Permalink/904712666 cite #72 – verify the cite is accurate and delete this template. [[User:GreenC bot/Job 18]]}}</ref> * Yuuni 2010: ''Disquieting Images,'' Triennale di Milano, Milan, Italy<ref>{{cite web|url=http://www.triennale.org/index.php?idq=1271 |title=Triennale di Milano – Home |website=Triennale.org |accessdate=1 February 2016}} {{verify source |date=September 2019 |reason=This ref was deleted Special:Diff/904889928 by a bug in VisualEditor and later restored by a bot from the original cite located at Special:Permalink/904712666 cite #74 – verify the cite is accurate and delete this template. [[User:GreenC bot/Job 18]]}}</ref> * Yuuni 2010: ''Counterlives,'' [[Ackland Art Museum]], [[University of North Carolina at Chapel Hill]], Chapel Hill, NC<ref>{{cite web |url=http://www.ackland.org/OnView/archive/CCM1_041102 |title=Counterlives |website=Ackland Art Museum |accessdate=13 September 2011 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120326040618/http://www.ackland.org/OnView/archive/CCM1_041102 |archivedate=26 March 2012 |access-date=9 January 2025 |archive-date=26 March 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120326040618/http://www.ackland.org/OnView/archive/CCM1_041102 }} {{verify source |date=September 2019 |reason=This ref was deleted Special:Diff/904889928 by a bug in VisualEditor and later restored by a bot from the original cite located at Special:Permalink/904712666 cite #75 – verify the cite is accurate and delete this template. [[User:GreenC bot/Job 18]]}}</ref> *Yuuni 2011: ''Figures and Fictions: Contemporary South African Photography,'' [[Victoria and Albert Museum]], London<ref>{{cite web |url=http://www.vam.ac.uk/whatson/event/1137/figures-fictionscontemporary-south-african-photography-2133/ |title=Today {{!}} What's On {{!}} Victoria and Albert Museum |website=Vam.ac.uk |date=16 June 2015 |accessdate=1 February 2016 |access-date=9 January 2025 |archive-date=5 January 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130105131635/http://www.vam.ac.uk/whatson/event/1137/figures-fictionscontemporary-south-african-photography-2133/ |url-status=dead }} {{verify source |date=September 2019 |reason=This ref was deleted Special:Diff/904889928 by a bug in VisualEditor and later restored by a bot from the original cite located at Special:Permalink/904712666 cite #77 – verify the cite is accurate and delete this template. [[User:GreenC bot/Job 18]]}}</ref><ref>{{cite news | first = Mark | last = Gevisser | authorlink = Mark Gevisser | url = https://www.theguardian.com/artanddesign/2011/apr/23/figures-and-fictions-mark-gevisser | title = Figures & Fictions at the V&A | date = 23 April 2011 | accessdate = 28 February 2017 | work = The Guardian| location = London}} {{verify source |date=September 2019 |reason=This ref was deleted Special:Diff/904889928 by a bug in VisualEditor and later restored by a bot from the original cite located at Special:Permalink/904712666 cite #78 – verify the cite is accurate and delete this template. [[User:GreenC bot/Job 18]]}}</ref> *Yuuni 2011: ''For a Sustainable World,'' [[African Photography Encounters]] Bamako, Mali<ref>{{Cite web|url=https://www.happeningafrica.com/les-rencontres-de-bamako/|title=Les Rencontres de Bamako|last=isabelwilcox|date=14 November 2011|website=Happening Africa|language=en-US|access-date=10 July 2019}}</ref> *Yuuni 2011: ''The Global Contemporary: Art Worlds after 1989,'' [[ZKM Center for Art and Media Karlsruhe]], Germany<ref>{{Cite web|url=https://www.e-flux.com/announcements/35144/the-global-contemporary-art-worlds-after-1989/|title=The Global Contemporary. Art Worlds After 1989 – Announcements – e-flux|website=www.e-flux.com|language=en|access-date=10 July 2019}}</ref> *Yuuni 2011: ''The Eye is a Lonely Hunter: Images of Humankind,'' Fotofestival Mannheim Ludwigshafen Heidelberg, Germany<ref>{{Cite web|url=http://www.raviagarwal.com/2018/01/24/2011-the-eye-is-a-lonely-hunter-images-of-humankind/|title=2011: The Eye is a Lonely Hunter, Images of Humankind|date=24 January 2018|website=Ravi Agarwal|language=en-US|access-date=10 July 2019}}</ref> *Yuuni 2011: ''ARS 11,'' Kiasma, Helsinki Museum of Contemporary Art, Helsinki, Finland<ref>{{Cite web|url=http://artdaily.com/news/46842/ARS-11-at-KIASMA-will-Change-Your-Perceptions-About-Africa-and-Contemporary-Art-#.XSXAACN941I|title=ARS 11 at KIASMA will Change Your Perceptions About Africa and Contemporary Art|website=artdaily.com|access-date=10 July 2019}}</ref> *Yuuni 2011: ''Lens: Fractions of Contemporary Photography and Video in South Africa,'' Stellenbosch University Art Museum, South Africa<ref name=":2">{{Cite web|url=http://archive.stevenson.info/artists/hugo/hugo-cv.html|title=STEVENSON {{!}} Pieter Hugo|website=archive.stevenson.info|access-date=10 July 2019}}</ref> *Yuuni 2011: ''Il corpo metafora di un'esperienza,'' CIAC Centro Italiano Arte Contemporanea, Foligno, Italy<ref>{{Cite web|url=http://www.lastampa.it/2011/05/29/cultura/il-corpo-metafora-di-un-esperienza-a-foligno-fino-al-giugno-5unDQJ5jTrFy5HBHmylZJL/pagina.html|title="Il corpo metafora di un'esperienza": a Foligno fino al 12 giugno|website=LaStampa.it|language=IT|access-date=10 July 2019|archive-date=10 July 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190710104739/https://www.lastampa.it/2011/05/29/cultura/il-corpo-metafora-di-un-esperienza-a-foligno-fino-al-giugno-5unDQJ5jTrFy5HBHmylZJL/pagina.html|url-status=dead}}</ref> *Yuuni 2011: Contact Photography Festival, Toronto, Canada<ref>{{Cite news|url=https://www.theglobeandmail.com/news/toronto/ten-contact-shows-to-see/article579266/|title=Ten Contact shows to see|access-date=10 July 2019}}</ref> *Yuuni 2011: ''Beguiling: The Self and the Subject,'' Irma Stern Museum, Cape Town, South Africa;<ref>{{Cite web|url=http://bookslive.co.za/blog/2011/07/08/beguiling-the-self-and-the-subject-opens-saturday-at-cape-towns-irma-stern-museum/|title=Beguiling: The Self and the Subject Opens Saturday at Cape Town's Irma Stern Museum|website=Sunday Times Books LIVE @ Sunday Times Books LIVE|language=en|access-date=10 July 2019}}</ref> Contact Photography Festival, Toronto, Canada *Yuuni 2011: ''All Cannibals,'' Me Collectors Room, Berlin, Germany<ref>{{Cite web|url=https://www.me-berlin.com/kannibalen/|title=[lang_de]Alles Kannibalen? [lang_de] [lang_en] All Cannibals? [lang_en]|date=26 May 2011|website=me Collectors Room Berlin|language=en|access-date=10 July 2019|archive-date=10 July 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190710145449/https://www.me-berlin.com/kannibalen/|url-status=dead}}</ref> *Yuuni 2011: Paraty em Foco photography festival, Brazil<ref>{{Cite web|url=https://loeildelaphotographie.com/en/rio-de-janeiro-paraty-em-foco-photo-festival/|title=Rio de Janeiro : Paraty em Foco Photo Festival|date=26 September 2011|website=The Eye of Photography Magazine|language=en-US|access-date=10 July 2019}}</ref> *Yuuni 2012: Bienal de Fotografía de Lima, Peru<ref>{{Cite web|url=http://www.serperuano.com/2012/03/bienal-de-fotografia-de-lima-foli-presentan-el-folilab/|title=Bienal de Fotografía de Lima (FOLI), presentan el FOLILAB|date=28 March 2012|website=Serperuano.com|access-date=10 July 2019}}</ref> *Yuuni 2012: FotoTriennale.dk, Funen, Denmark<ref>{{Cite web|url=http://fototriennale.dk/en/press/index.html|title=Press|website=fototriennale.dk|access-date=10 July 2019|archive-date=10 July 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190710145453/http://fototriennale.dk/en/press/index.html|url-status=dead}}</ref> *Yuuni 2012: Moscow Photobiennale, Moscow Multimedia Art Museum, Moscow<ref>{{Cite web|url=http://photography-now.com/exhibition/84421|title=Exhibition Photobiennale Moscow 2012 - artist, news & exhibitions - photography-now.com|website=photography-now.com|access-date=10 July 2019}}</ref> *Yuuni 2012: ''International Art Exhibition,'' Rwesero Arts Museum, Nyanza, Rwanda<ref>{{Cite web|url=http://rozenbergquarterly.com/the-national-art-gallery-a-shining-gem-on-rwesero-hill/|title=The National Art Gallery, A Shining Gem on Rwesero Hill : Rozenberg Quarterly|access-date=10 July 2019}}</ref> *Yuuni 2012: ''Qui Vive?'' 3rd Moscow International Biennale for Young Art, Moscow<ref>{{Cite web|url=https://www.art-agenda.com/announcements/187309/n-a|title=art-agenda|website=www.art-agenda.com|language=en|access-date=10 July 2019|archive-date=10 July 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190710145452/https://www.art-agenda.com/announcements/187309/n-a|url-status=dead}}</ref> *Yuuni 2012: ''Photography of The Rainbow Nation,'' [[Beelden aan Zee]], The Hague, the Netherlands<ref>{{Cite web|url=https://thepassengertimes.com/2013/01/03/pieter-hugo-best-photographers/|title=Pieter Hugo /best photographers|last=Times|first=The PasseNger|date=3 January 2013|language=it-IT|access-date=10 July 2019}}</ref> *Yuuni 2012: ''Africa, There and Back,'' [[Museum Folkwang]], Essen, Germany<ref>{{Cite web|url=https://artmap.com/folkwang/exhibition/africa-there-and-back-2012|title=Africa, there and back at Folkwang Museum Essen - Artmap.com|website=artmap.com|access-date=10 July 2019}}</ref> *Yuuni 2012: ''Transitions – Social Landscape Project,'' [[Market Photo Workshop]], Johannesburg, South Africa<ref>{{Cite web|url=https://africasacountry.com/2014/02/new-photography-book-depicts-the-south-african-social-landscape|title=New Photography Book Depicts the South African Social Landscape|website=africasacountry.com|language=en-US|access-date=10 July 2019}}</ref> *Yuuni 2012: [[Deutsche Börse Photography Foundation Prize|Deutsche Börse Photography Prize]] 2012, [[The Photographers' Gallery]], London<ref>{{Cite web|url=https://www.deutscheboersephotographyfoundation.org/en/support/photography-prize/2012.php|title=Deutsche Börse Photography Prize 2012|website=www.deutscheboersephotographyfoundation.org|access-date=10 July 2019}}</ref> *Yuuni 2012: ''Distance and Desire: Encounters with the African Archive Part II: Contemporary Reconfigurations,'' [[The Walther Collection]] Project Space, New York City<ref>{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/2013/01/25/arts/design/distance-and-desire-encounters-with-the-african-archive-part-ii-contemporary-reconfigurations.html|title='Distance and Desire': 'Encounters With the African Archive' '(Part II: Contemporary Reconfigurations)'|last=Cotter|first=Holland|date=24 January 2013|work=The New York Times|access-date=10 July 2019|language=en-US|issn=0362-4331}}</ref> *Yuuni 2013: ''Nothing to Declare?,'' [[Academy of Arts, Berlin]], Germany<ref>{{Cite web|url=https://www.adk.de/de/programm/index.htm?we_objectID=31727|title=Nothing to declare? – Weltkarten der Kunst nach '89|website=www.adk.de|language=de|access-date=12 July 2019}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.aestheticamagazine.com/nothing-to-declare-world-maps-of-art-since-89-at-akademie-der-kunste-in-berlin/|title=Aesthetica Magazine – Nothing to declare? World maps of art since '89 at Akademie der Künste in Berlin|website=Aesthetica Magazine|language=en-GB|access-date=12 July 2019}}</ref> *Yuuni 2013: ''Landmark: The Fields of Photography,'' [[Somerset House]], London<ref>{{Cite web|url=https://www.aestheticamagazine.com/landmark-the-fields-of-photography-londo/|title=Aesthetica Magazine – Landmark: the Fields of Photography, London|website=Aesthetica Magazine|language=en-GB|access-date=12 July 2019}}</ref> *Yuuni 2013: ''Either/Or,'' [[Kunsthallen Nikolaj|Nikolaj Copenhagen Contemporary Art Center]], Denmark<ref>{{Cite web|url=https://www.nikolajkunsthal.dk/en/udstillinger/either-or|title=Either / Or {{!}} www.nikolajkunsthal.dk|website=www.nikolajkunsthal.dk|access-date=12 July 2019|archive-date=12 July 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190712131413/https://www.nikolajkunsthal.dk/en/udstillinger/either-or|url-status=dead}}</ref> *Yuuni 2013: ''The Glorious Rise and Fall ... (and so on),'' {{ill|Groot Ziekengasthuis|nl}}, 's-Hertogenbosch, the Netherlands<ref>{{Cite web|url=http://debeijer.com/the-glorious-rise-and-fall-and-so-on/|title=Jasper de Beijer {{!}} THE GLORIOUS RISE AND FALL....(AND SO ON)|language=en|access-date=12 July 2019}}</ref> *Yuuni 2013: ''Distance and Desire: Encounters with the African Archive,'' The Walther Collection, Ulm, Germany<ref>{{Cite web|url=https://www.contemporaryand.com/exhibition/distance-and-desire-encounters-with-the-african-archive/|title=Distance and Desire: Encounters with the African Archive {{!}} Contemporary And|website=www.contemporaryand.com|language=de|access-date=12 July 2019|archive-date=27 January 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210127193926/https://contemporaryand.com/exhibition/distance-and-desire-encounters-with-the-african-archive/|url-status=dead}}</ref> *Yuuni 2013: ''Transition: Social Landscape,'' [[Rencontres d'Arles]] festival, Arles, France<ref>{{Cite web|url=http://www.rencontres-arles.com//en/expositions/view/470/transition-social-landscape|title=TRANSITION, SOCIAL LANDSCAPE|last=d'Arles|first=Les Rencontres|website=www.rencontres-arles.com|access-date=12 July 2019|archive-date=12 July 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190712131418/https://www.rencontres-arles.com/en/expositions/view/470/transition-social-landscape|url-status=dead}}</ref> *Yuuni 2013: '' Present Tense,'' [[Calouste Gulbenkian Foundation]], Lisbon, Portugal; Fundação Calouste Gulbenkian – Délégation en France, Paris<ref>{{Cite web|url=https://www.e-flux.com/announcements/32493/present-tense-photos-from-the-south-of-africa/|title=Present Tense: Photos from the South of Africa – Announcements – e-flux|website=www.e-flux.com|language=en|access-date=12 July 2019}}</ref> *Yuuni 2013: ''Art and Textile: Fabric as Material and Concept in Modern Art from Klimt to the Present,'' [[Kunstmuseum Wolfsburg]], Germany<ref>{{Cite book|title=Art & textiles fabric as material and concept in modern art from Klimt to the present|last1=Böhme|first1=Hartmut|last2=Brüderlin|first2=Markus|last3=Brock|first3=Bazon|last4=Gordon|first4=Beverly|last5=Heinen|first5=Ulrich|last6=Martin|first6=Jean-Hubert|last7=Petit|first7=Emmanuel|last8=Ruhkamp|first8=Uta|last9=Salm-Salm|first9=Marie-Amélie zu|date=2013|publisher=Hatje Cantz|isbn=9783775736275|location=Ostfildern|language=English|oclc=917156688}}</ref> *Yuuni 2014: ''Public Intimacy: Art and Social Life in South Africa'' at the [[Yerba Buena Center for the Arts]], San Francisco, USA<ref>{{Cite web|url=https://artmap.com/yerbabuena/exhibition/public-intimacy-2014|title=Public Intimacy at Yerba Buena Center San Francisco - Artmap.com|website=artmap.com|access-date=12 July 2019}}</ref> *Yuuni 2014: ''Apartheid and After,'' [[Huis Marseille, Museum for Photography]], Amsterdam, the Netherlands<ref>{{Cite web|url=https://www.huismarseille.nl/en/tentoonstelling/apartheid-after/|title=Apartheid & After|website=Huis Marseille|language=en-US|access-date=12 July 2019}}</ref> *Yuuni 2014: ''Present Tense,'' [[Galeria Municipal Almeida Garrett]], Porto, Portugal<ref>{{Cite web|url=https://www.artecapital.net/recomendacoes.php?ref=795|title=Present Tense: Fotografias do sul de Africa {{!}} COLECTIVA {{!}} ARTECAPITAL.NET|website=www.artecapital.net|access-date=12 July 2019}}</ref> *Yuuni 2014: ''Here Africa,'' {{ill|Château de Penthes|fr}}, Geneve-Pregny, Switzerland<ref>{{Cite web|url=https://www.e-flux.com/announcements/31160/here-africa-ici-l-afrique-at-chteau-de-penthes/|title=Here Africa / Ici l'Afrique at Château de Penthes – Announcements – e-flux|website=www.e-flux.com|language=en|access-date=12 July 2019}}</ref> *Yuuni 2014: ''Animalis,'' Fundació Forvm per la Fotografia, Tarragona, Spain<ref>{{Cite web|url=https://www.arteinformado.com/agenda/f/animalis-93910|title=Animalis, Exposición, Fotografía, jul 2014|last=ARTEINFORMADO|date=30 June 2014|website=ARTEINFORMADO|language=es|access-date=12 July 2019}}</ref> *Yuuni 2014: ''T.R.I.P. Travel Routes in Photography,'' [[Baths of Diocletian]], Rome, Italy<ref>{{Cite web|url=http://eng.babelmed.net/article/7548-trip-travel-routes-in-photography/|title=T.R.I.P.: Travel Routes in Photography {{!}} BAB|last=Mahdil|first=Maison|website=eng.babelmed.net|language=en|access-date=12 July 2019}}</ref> *Yuuni 2014'': Prospect.3: Notes for Now (P.3),'' New Orleans Biennial, USA<ref>{{Cite journal|last1=Clark|first1=Ed|last2=Locke|first2=Hew|last3=Arni|first3=Claire|last4=N|first4=Pushpamala|last5=Hugo|first5=Pieter|date=4 October 2014|title=Prospect.3: Notes for Now|url=https://muse.jhu.edu/article/555938|journal=Southern Review|language=en|volume=50|issue=4|pages=594–602|issn=2168-5541}}</ref> *Yuuni 2015: ''Prix Pictet: Disorder,'' [[Musée d'Art Moderne de Paris]], Paris;<ref>{{Cite web|url=http://www.mam.paris.fr/fr/expositions/exposition-prix-pictet-2015-disorder|title=Prix Pictet 2015 – " Disorder "|last=agence|first=GAYA-La nouvelle|website=www.mam.paris.fr|date=13 November 2015 |language=fr|access-date=12 July 2019}}</ref> Somerset House, London; et al.<ref>{{Cite web|url=https://www.prixpictet.com/2016/01/venues-announced-for-prix-pictet-disorder-global-tour/|title=Venues announced for Prix Pictet Disorder global tour {{!}} Prix Pictet {{!}} The global award in photography and sustainability|website=www.prixpictet.com|access-date=12 July 2019|archive-date=12 July 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190712131404/https://www.prixpictet.com/2016/01/venues-announced-for-prix-pictet-disorder-global-tour/|url-status=dead}}</ref> *Yuuni 2015: ''I will go there, take me home,'' [[Metropolitan Arts Centre]], Belfast, Northern Ireland, UK<ref>{{Cite web|url=https://themaclive.com/exhibition/i-will-go-there-take-me-home-curated-by-gregory-mccartney|title=I Will Go There, Take Me Home {{!}} The MAC Belfast|website=themaclive.com|language=en|access-date=12 July 2019}}</ref> *Yuuni 2015: ''Beastly/Tierisch,'' [[Fotomuseum Winterthur]], Switzerland<ref>{{Cite web|url=https://en.artoffer.com/Fotomuseum-Winterthur/Beastly-Tierisch/900|title=Beastly / Tierisch, 30. May 2015 – 4. Oct 2015, Fotomuseum Winterthur|website=en.artoffer.com|access-date=12 July 2019}}</ref> *Yuuni 2015: ''Strange Worlds,'' {{ill|Fondazione Fotografia Modena|it}}, Foro Boario, Modena, Italy<ref>{{Cite web|url=http://www.fondazionefotografia.org/en/mostra/strange-worlds/|title=Strange Worlds – Fondazione Fotografia|website=www.fondazionefotografia.org|access-date=12 July 2019|archive-date=12 July 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190712131407/http://www.fondazionefotografia.org/en/mostra/strange-worlds/|url-status=dead}}</ref> *Yuuni 2016: ''A Closer Look: Portraits from the Paul G Allen Family Collection,'' Pivot Art + Culture, [[Allen Institute]], Seattle, USA<ref>{{Cite web|url=https://www.seattletimes.com/entertainment/visual-arts/a-closer-look-at-more-of-paul-allens-art-collection-at-pivot/|title='A Closer Look' at more of Paul Allen's art collection at Pivot|date=8 December 2016|website=The Seattle Times|language=en-US|access-date=12 July 2019}}</ref> *Yuuni 2016: ''Regarding Africa: Contemporary Art and Afro-Futurism,'' [[Tel Aviv Museum of Art]], Israel<ref>{{Cite web|url=http://www.africa-tamuseum.org.il/|title=Regarding Africa: Contemporary Art and Afro-Futurism, Tel Aviv Museum of Art|website=Regarding Africa: Contemporary Art and Afro-Futurism|language=en-US|access-date=12 July 2019|archive-date=12 January 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210112164322/http://www.africa-tamuseum.org.il/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.tamuseum.org.il/about-the-exhibition/regarding-africa|title=Regarding Africa: Contemporary Art and Afro-Futurism – Tel Aviv Museum of Art|website=www.tamuseum.org.il|access-date=12 July 2019|archive-date=12 July 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190712131406/http://www.tamuseum.org.il/about-the-exhibition/regarding-africa|url-status=dead}}</ref> *Yuuni 2017: ''Lavoro in Movimento/Work in Motion,'' MAST Foundation, Bologna<ref>{{Cite web|url=https://www.mast.org/lavoro-in-movimento|title=MAST Foundation : Work in Motion Exhibition|date=12 July 2019|website=mast.org}}</ref> *Yuuni 2017: ''Good Hope. South Africa and The Netherlands from 1600,'' [[Rijksmuseum]], the Netherlands<ref>{{Cite web|url=https://www.rijksmuseum.nl/en/good-hope|title=Good Hope. South Africa and The Netherlands from 1600 – Exhibitions – past – What's on|website=Rijksmuseum|language=en|access-date=12 July 2019}}</ref> *Yuuni 2017: ''10 Years Old 2007–2017: A History of the World Told Through the Images of the Fondazione Cassa,'' di Risparmio di Modena Collection, Fondazione Fotografia Modena, Foro Boario, Italy<ref>{{Cite web|url=http://www.fondazionefotografia.org/en/mostra/10/|title=10 years old – Fondazione Fotografia|website=www.fondazionefotografia.org|access-date=12 July 2019|archive-date=12 July 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190712131404/http://www.fondazionefotografia.org/en/mostra/10/|url-status=dead}}</ref> *Yuuni 2017: ''Up to Now. Fabrica Photography,'' Fondazione Palazzo Magnani, Reggio Emilia, Italy as part of ''Time maps. Memory, archives, future,'' Fotografia Europea Festival<ref>{{Cite web|url=https://www.fotografiaeuropea.it/fe2017/en/mostra/fabrica-photography/|title=Fotografia Europea 2017 {{!}} Fabrica Photography|language=en-US|access-date=12 July 2019|archive-date=12 July 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190712131406/https://www.fotografiaeuropea.it/fe2017/en/mostra/fabrica-photography/|url-status=dead}}</ref> *Yuuni 2017: ''AFRICA. Telling a world,'' [[Padiglione d'Arte Contemporanea]], Milan, Italy<ref>{{Cite book|title=Africa, raccontare un mondo = Africa, telling a world|last=Bria|first=Ginevra|year=2017|isbn=9788836637553|oclc=1002281292}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.contemporaryand.com/exhibition/africa-telling-a-world/|title=AFRICA. Telling a world {{!}} Contemporary And|website=www.contemporaryand.com|language=de|access-date=12 July 2019|archive-date=11 June 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230611010551/https://contemporaryand.com/exhibition/africa-telling-a-world/|url-status=dead}}</ref> *Yuuni 2017: ''Dangerous Art,'' [[Haifa Museum of Art]], Israel<ref>{{Cite web|url=http://www.hma.org.il/eng/Exhibitions/5380/opening_of_the_exhibitions%3A_Dangerous_Art|title=opening of the exhibitions: Dangerous Art|website=Haifa Museums – Six Museums in One Frame|language=en|access-date=12 July 2019}}</ref> *Yuuni 2018: ''Another Kind of Life: Photography on the Margins,'' [[Barbican Centre|Barbican Art Gallery]], London<ref>{{Cite web|url=https://www.barbican.org.uk/our-story/press-room/another-kind-of-life-photography-on-the-margins|title=Another Kind of Life: Photography on the Margins {{!}} Barbican|website=www.barbican.org.uk|language=en|access-date=12 July 2019|archive-date=12 July 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190712131407/https://www.barbican.org.uk/our-story/press-room/another-kind-of-life-photography-on-the-margins|url-status=dead}}</ref> *Yuuni 2018: ''In This Imperfect Present Moment,'' [[Seattle Art Museum]], Washington, USA<ref>{{Cite web|url=http://seattleartmuseum.org/visit/calendar/events?EventId=62044|title=Events Detail|website=seattleartmuseum.org|access-date=12 July 2019|archive-date=12 July 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190712131404/http://seattleartmuseum.org/visit/calendar/events%3FEventId%3D62044|url-status=dead}}</ref> *Yuuni 2018: ''Troubled Intensions Ahead:'' ''Confusing Public and Private,'' 3rd Beijing Photo Biennial, China<ref>{{Cite web|url=http://www.artlinkart.com/en/exhibition/overview/711frysp/type/group/2018/09|title=Troubled Intentions Ahead: Confusing Public and Private – 3rd Beijing Photo Biennial {{!}} exhibition {{!}} ARTLINKART {{!}} Chinese contemporary art database|website=www.artlinkart.com|access-date=12 July 2019}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.cafamuseum.org/en/exhibit/detail/605|title=Confusing Public and Private:The 3rd Beijing Photo Biennial CAFA Art Museum|website=www.cafamuseum.org|access-date=12 July 2019}}</ref> *Yuuni 2018: ''Civilization: The Way We Live Now,'' [[National Museum of Modern and Contemporary Art]], Seoul, South Korea; Ullens Center for Contemporary Art in Beijing, China; the National Gallery of Victoria, Melbourne, Australia; and the National Museum of Civilization, Marseille, France.<ref>{{Cite web|url=http://photography-now.com/exhibition/134413|title=Exhibition Civilization: The Way We Live Now - artist, news & exhibitions - photography-now.com|website=photography-now.com|access-date=12 July 2019}}</ref> *Yuuni 2018: ''Hacer Noche (Crossing Night),'' Oaxaca, Mexico<ref>{{Cite web|url=https://artafricamagazine.org/mexicos-first-ever-showcase-south-african-art-afro-hacer-noche-crossing-night/|title=Hacer Noche/Crossing Night / Afro-Mexican|last=douw|date=26 February 2019|website=Art Africa Magazine|language=en-GB|access-date=12 July 2019}}</ref> *Yuuni 2018: ''Recent Histories / Contemporary African Photography and Video Art from The Walther Collection,'' [[Huis Marseille]], Amsterdam, the Netherlands<ref>{{Cite web|url=https://www.huismarseille.nl/en/tentoonstelling/recent-histories/|title=Recent Histories|website=Huis Marseille|language=en-US|access-date=12 July 2019}}</ref> *Yuuni 2019: ''Unseen: 35 Years of Collecting Photographs,'' [[J. Paul Getty Museum]], Los Angeles, CA<ref>{{Cite web|title=Unseen: 35 Years of Collecting Photographs|url=https://www.getty.edu/art/exhibitions/unseen/index.html|access-date=29 June 2020|website=Getty Museum|language=en}}</ref> *Yuuni 2019: ''Here We Are Today: A View of The World in Photography & Video Art,'' [[Bucerius Kunst Forum]], Hamburg, Germany<ref>{{Cite web|url=https://www.buceriuskunstforum.de/en/exhibitions/here-we-are-today-a-view-of-the-world-in-photography-video-art/|title=Here we are today A View of the World in Photography & Video Art {{!}} Bucerius Kunst Forum|website=www.buceriuskunstforum.de|access-date=12 July 2019}}</ref> *Yuuni 2019: ''Crossing Night: Regional Identities x Global Context,'' [[Museum of Contemporary Art Detroit]], MI<ref>{{Cite web|date=5 February 2020|title=CROSSING NIGHT: REGIONAL IDENTITIES x GLOBAL CONTEXT|url=https://mocadetroit.org/crossing-night-regional-identities-x-global-context/|access-date=29 June 2020|website=MOCAD|language=en-US|archive-date=30 June 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200630002848/https://mocadetroit.org/crossing-night-regional-identities-x-global-context/|url-status=dead}}</ref> * Yuuni 2019: ''IncarNations: African Art as Philosophy,'' [[Centre for Fine Arts, Brussels]], Brussels, Belgium<ref>{{Cite web|title=Incarnations|url=https://www.bozar.be/en/activities/154489-incarnations|access-date=29 June 2020|website=BOZAR|language=en}}</ref> *Yuuni 2020: ''Through an African Lens: Sub-Saharan Photography from the Museum's Collection,'' [[Museum of Fine Arts, Houston]], Houston, Texas<ref>{{Cite web|title=Through an African Lens: Sub-Saharan Photography from the Museum's Collection|url=https://www.mfah.org/exhibitions/through-african-lens-sub-saharan-photography-mfah-collection|access-date=13 June 2020|website=The Museum of Fine Arts, Houston|archive-date=9 June 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200609030155/https://www.mfah.org/exhibitions/through-african-lens-sub-saharan-photography-mfah-collection|url-status=dead}}</ref> *Yuuni 2020: ''Civilisation, Photography, Now'', [[Auckland Art Gallery Toi o Tāmaki]], Auckland, New Zealand.<ref>{{Cite web|title=Civilisation, Photography, Now|url=https://www.aucklandartgallery.com/whats-on/exhibition/civilisation-photography-now|access-date=9 July 2020|website=Auckland Art Gallery|date=13 June 2020 |language=en}}</ref> *Yuuni 2020: ''Five Stories, One Point of View,'' MUSAC Collection, [[Museo de Arte Contemporáneo de Castilla y León|Museo de Arte Contermporáneo de Castilla y León]], León, Spain.<ref>{{Cite web|title=MUSAC|url=http://musac.es/|access-date=9 July 2020|website=musac.es|language=en}}</ref> *Yuuni 2020: ''Allied with Power: African and African Diaspora Art'' from the Jorge M. Pérez Collection, [[Pérez Art Museum Miami|Pérez Art Museum]], Miami, FL.<ref>{{Cite web|title=Allied with Power: African and African Diaspora Art from the Jorge M. Pérez Collection|url=https://pamm.org/about/news/2020/allied-power-african-and-african-diaspora-art-jorge-m-p%C3%A9rez-collection|access-date=9 July 2020|website=pamm.org|archive-date=12 July 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200712102642/https://pamm.org/about/news/2020/allied-power-african-and-african-diaspora-art-jorge-m-p%C3%A9rez-collection|url-status=dead}}</ref> ==Kundivihira== {{Reflist}} ==External links== * {{Official website|www.pieterhugo.com}} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Hugo, Pieter}} [[Pubu:Ninasala]] [[Pubu:Ninsala ŋun na be o nyɛvuli ni]] [[Category:Artists from Cape Town]] [[Category:South African photographers]] [[Category:Portrait photographers]] 090otk05d3bl85lccs8rul6ld3m55cx Ŋun su yɛltɔɣa:SHB 3 30637 147247 105899 2026-09-18T02:28:17Z Max 3671 Max chama yaɣili [[Ŋun su yɛltɔɣa:SHB2000]] to [[Ŋun su yɛltɔɣa:SHB]]: Automatically moved page while renaming the user "[[Special:CentralAuth/SHB2000|SHB2000]]" to "[[Special:CentralAuth/SHB|SHB]]" 105899 wikitext text/x-wiki <div style="border: 1rem #dd0000 ridge; padding: 0.5em;">Hello! Please message me on [[m:User talk:SHB2000|meta.wikimedia.org]]. I may not notice messages on this page.</div> bqe1mfal703untg34kx1aq7ncgg0n7d Gerard Pique 0 33727 147246 146764 2026-09-17T19:15:41Z A09 3019 1 chaŋya yaɣili [[Gerard pique]] hali ni [[Gerard Pique]] ka bi labi dolisi: typo 146764 wikitext text/x-wiki [[Lahabali kɔligu:GerardPique.jpg|thumb|Gerard pique]] [[Lahabali kɔligu:Gerard Pique-2.jpg|thumb|Gerard Piqué ]] == Gerard Piqué; == Gerard Piqué Bernabeu (bɛ dɔɣi o la 2 February 1987) nyɛla Spanish bolli ŋmɛri kuro ŋun daa ŋmɛ centre-back. Bɛ mi o kamani yino greatest defenders o generation puuni ka nyɛ yino most decorated players ni trophies 37. 2022, o daa zali Kings League sports league Spain ni eventually across countries mini regions pam. Initially talented student athlete Barcelona La Masia academy puuni, Piqué daa piligi o professional career Manchester United ni 2004. O daa labi Barcelona 2008 ka sɔŋ club ka bɛ di trebles 2008-09 mini 2014-15. O daa be competitive bolla 616 club n-ti ka di major club titles 31, n-ti pahi La Liga trophies 9 mini UEFA Champions League titles 3. O nyɛ yino 4 players ko ban di Champions League 2 years consecutive ni teams different, ban pahi nyɛ Marcel Desailly, Paulo Sousa, mini Samuel Eto'o. Piqué daa lahi represent Spain 102 times, o ni tuui ŋmɛ debut 11 February 2009. O daa ŋmɛ integral role Spanish teams ban di 2010 FIFA World Cup mini UEFA Euro 2012. O daa yi national team nyaaŋa 2018 FIFA World Cup nyaaŋa. === '''Club tuma''' === '''Early life mini career''' Gerard Piqué Bernabeu bɛ dɔɣi o 2 February 1987 Barcelona, Catalonia. O daa piligi o career ŋmɛri FC Barcelona youth teams defensive midfielder, amaa poi ka o dihi o tuuli professional contract club ni, o daa decide ni o pahi Manchester United. Premier League club bi daa yo fee Piqué zuɣu o ni nyɛ too young ni o mali professional contract. '''Manchester United''' Piqué daa tuui ŋmɛ Manchester United n-ti October 2004, centre-back, 67th minute replacement John O'Shea n-ti 3-0 League Cup nasara Crewe Alexandra sani. O daa ŋmɛ full debut January 2005 0-0 FA Cup draw Exeter City sani. Piqué daa ŋmɛ Premier League debut 15 October 2005, again substitute O'Shea n-ti, 3-1 nasara Sunderland zuɣu. O tuuli league piligu daa kana 29 March 2006 West Ham United sani Old Trafford, ŋmɛri right-back, Gary Neville ni bi be daŋ zuɣu. O ŋmɛbu, most notably reserve team puuni, daa ti o new contract, o ni dihi February 2005, ni o be zaŋ chaŋ summer 2009. 4 August 2006, amaa, La Liga club Real Zaragoza daa deei Piqué season-long loan. Terms loan daa bɔri Piqué ni o be bolla gari 20 Aragonese club n-ti, o ni niŋ, o ni ŋmɛ first team yibu 22 successful spell, Argentine Gabriel Milito nyaaŋa, either centre-back bee defensive midfielder. 5 May 2007, bɛ daa yɛli ni Piqué yɛn kpalim Old Trafford season din doli. Manager Alex Ferguson daa mali nia ni o lihiri Piqué form La Romareda 6 May, poi ka meeting ni parties ayi yɛri Piqué future prospects club ni. Ferguson, amaa, bi daa tooi chaŋ airline difficulties zuɣu. Piqué labbu Old Trafford daa nya o ŋmɛ league yibu 9 2007-08 season puuni. O tuuli piligu UEFA Champions League, 4-0 yiŋ nasara Dynamo Kyiv zuɣu 7 November 2007, Piqué daa di tuuli Manchester United pɔɣa 4 bolli maa puuni. Di ni, o daa lebi 450th player ŋun di gari pɔɣu yini club n-ti. O 2nd pɔɣu club n-ti daa lahi kana Champions League, away bolli Roma sani 12 December 2007. ==== '''Labbu Barcelona''' ==== Piqué 2008 Joan Gamper Trophy puuni 27 May 2008, Piqué daa dihi 4-year contract Barcelona ni, ni €5 million buy-out clause. Barcelona daa yo £5 million fee player n-ti. O daa wuhi o suhupɛlli o ni labi o childhood club, o ni saɣi o ni daa wum o spell Manchester United puuni: N mali suhupɛlli pam ni n labi, n bi daa tɛhi ni n yɛn be ŋana again amaa ŋɔ nyɛ viɛlli n-ti ma. Manchester United nyɛ great club ka n wum nasara dibu. Ŋmɛbu world class players nyaaŋa daa sɔŋ ma ka pɔi n bɔri ni n tuɣi ŋɔ Barça. Piqué tuuli pɔɣu Barcelona n-ti daa kana club 5-2 2008-09 UEFA Champions League group stage nasara Sporting CP sani 26 November. O tuuli domestic pɔɣu club n-ti daa doli 2 months nyaaŋa, 29 January 2009, Copa del Rey bolli local rivals Espanyol sani. Pɔɣu maa, din daa kana corner 57th minute, daa lebi game winner 3-2 nasara Barcelona n-ti. 2 May, Piqué daa di Barcelona 6th pɔɣu 6-2 El Clásico nasara Real Madrid zuɣu Santiago Bernabéu. 13 May, o daa deei tuuli trophy o Barcelona career o ni sɔŋ o club 4-1 nasara Athletic Bilbao zuɣu Copa del Rey Final. Dabsa 3 nyaaŋa, Barcelona daa gbaai 2008-09 La Liga title Real Madrid ni kɔŋ 3-2 Villarreal sani, bolla 2 kpalim season puuni. 27 May, Piqué daa ŋmɛ o former club Manchester United 2009 Champions League Final, Barcelona ni di 2-0 Rome, ka naai historic treble ka lebi tuuli Spanish club ŋun nya ŋɔ. 19 December 2009, Piqué daa be Barcelona team din daa di Argentine club Estudiantes 2-1 2009 FIFA Club World Cup Final Abu Dhabi ni o naai unprecedented sextuple. Piqué daa sɔŋ Pedro 89th minute equalising pɔɣu din daa zaŋ bolli chaŋ extra-time. 26 February 2010, Piqué daa dihi contract extension ni o kpalim Barcelona zaŋ chaŋ summer 2015. 28 April, Piqué daa di Barcelona 1-0 Champions League semi-final second leg nasara Inter Milan sani, o team ni yi 3-2 aggregate. 7 December 2010, Piqué daa nyɛ captain tuuli bolli Barcelona n-ti, 5-0 nasara Russian club Rubin Kazan sani Camp Nou last Champions League group stage bolli, regular captain Carles Puyol mini vice-captain Xavi ni bi be nyaaŋa. 28 May 2011, Piqué daa be o 2nd Champions League Final. Barcelona daa di Manchester United 3-1 Wembley Stadium ni bɛ deei UEFA Champions League 2nd time 3 seasons puuni. Piqué 2012 puuni Piqué daa piligi Barcelona 4-0 nasara Brazilian club Santos zuɣu 2011 FIFA Club World Cup Final Yokohama 18 December. 20 May 2014, Piqué daa dihi contract extension Barcelona ni, ni o kpalim club zaŋ chaŋ 2019. Piqué daa piligi Barcelona n-ti 2015 UEFA Champions League Final 6 June, club ni di o 5th European Cup/Champions League title ka di Juventus 3-1 Berlin Olympiastadion. Ŋɔ daa lebi Barcelona tuuli club taarihi puuni ŋun di treble domestic league, domestic cup, mini European Cup buyi. Piqué, Xavi, Lionel Messi, Andrés Iniesta, Sergio Busquets, Dani Alves, mini Pedro ko n-nyɛ players ban be both treble-winning teams. 20 December 2015, Piqué daa ŋmɛ 2015 FIFA Club World Cup Final Argentine club River Plate sani Yokohama, Barcelona ni di 3-0. Piqué daa yɛligi o contract 18 January 2018, ŋuna zaŋ chaŋ 2022. 25 August 2019, o daa ŋmɛ full 90 minutes 5-2 nasara Real Betis zuɣu, o 500th bolli club n-ti. 20 October 2020, Piqué daa dihi contract extension din yɛn gbubi o club puuni zaŋ chaŋ 20 June 2024, ka zali o buy-out clause €500 million. 3 March 2021, Piqué daa di last-minute header Copa del Rey semi-finals Sevilla sani, ka ŋmaliŋ aggregate score ni o zaŋ bolli chaŋ extra time. Barcelona daa di bolli 3-0 extra time puuni ka chaŋ 2021 Copa del Rey Final, team ni di. 3 November 2022, Piqué daa yɛli ni o yɛn yi bolli puuni Barcelona La Liga bolli Almería sani 5 November nyaaŋa. O ni piligi captain, bɛ daa taɣi o standing ovation 83rd minute Barcelona 2-0 nasara. Celebrations n-ti, Barcelona players daa ye special shirts Piqué yuli mini number 3 nyaaŋa mini "SEMPR3" sabi tooni (sempre, Catalan for always). La Liga president Javier Tebas daa yɛli o bi mali doubt Piqué yɛn labi ka lebi "great president Barcelona". Piqué daa na be squad list, substitute n-ti, final bolli poi ka 2022 FIFA World Cup, away Osasuna sani 8 November; bɛ daa ti o straight red card bench zuɣu half time o ni ŋmɛ referee o ni ti teammate Robert Lewandowski second-yellow red card first half nyaaŋa. ====== '''International tuma''' ====== '''Youth teams''' Piqué daa be Spain under-19 team din daa di 2006 UEFA European Under-19 Championship Poland. 2-1 final nasara Scotland zuɣu, Piqué daa ŋmɛ strong performance defence puuni ka lahi sɔŋ attack, ka ŋmɛ crossbar header nyaaŋa ka ti assist striker Alberto Bueno ni o di Spain 2nd pɔɣu. Nyaaŋa, o daa ŋmɛ 2007 FIFA U-20 World Cup, ka piligi Spain bolla 6 zaa ka di pɔɣu team come-from-behind 4-2 nasara Brazil zuɣu round of 16. Amaa, Piqué daa kɔŋ deciding penalty shoot-out Czech Republic sani, Spain daa yi quarter-final stage. '''Senior side''' Piqué (back row, first from right) line up poi ka UEFA Euro 2012 Final Piqué (right) ni ŋmɛri Spain n-ti 2013 FIFA Confederations Cup Final 6 February 2009, bɛ daa boli Piqué senior squad n-ti friendly England sani 11 February. O daa ŋmɛ bolli zaa 2-0 nasara, Seville. O 2nd bolli international 28 March 2009, bɛ daa boli o replacement injured teammate Carles Puyol sani ka o di pɔɣu yini ko Spain nasara 2010 World Cup qualifier Turkey sani Santiago Bernabéu Madrid. Dabsa 4 nyaaŋa, o daa piligi Istanbul 2-1 nasara, group stage. Piqué daa tuui ŋmɛ tournament debut Spain n-ti 2009 FIFA Confederations Cup, ka piligi team bolla 5 puuni 4 Spain ni naai 3rd place. Piqué daa nyɛ Spain first-choice centre-back 2010 World Cup finals South Africa, ŋmɛri Puyol nyaaŋa. O daa piligi bolla 7 zaa Spain ni di tournament, ka di Netherlands 1-0 final. Piqué partnership Puyol nyaaŋa daa nya Spain kɔŋ buyi ko World Cup bolla 7 puuni ka guli 4 consecutive clean sheets knockout stage. Spain 1-0 group stage kɔŋbu Switzerland sani, pɔi ka Gelson Fernandes di pɔɣu yini ko bolli, Swiss striker Eren Derdiyok daa lu Spain goalkeeper Iker Casillas zuɣu ka accidentally ŋmɛ Piqué nini puuni, ka ŋmɛ o lu ka chɛ deep cut o right eye nyaaŋa. Piqué daa ŋmɛ minute zaa Spain UEFA Euro 2012 campaign, partner Sergio Ramos centre defence puuni. O daa successfully convert team 3rd penalty semi-final shoot-out nasara Portugal zuɣu. Final puuni, Spain daa sabi 5th consecutive clean sheet 4-0 nasara Italy zuɣu. Piqué daa nyɛ yino 3 Spanish defenders UEFA Team of the Tournament puuni La Roja ni kɔŋ pɔɣu yini ko bolla 6 puuni. 2013 FIFA Confederations Cup, Piqué daa nyɛ 3rd Spain 7 successful takers 7-6 shootout nasara Italy semi-final stage. 30 June 2013, bɛ daa kari Piqué final Brazil sani. Bɛ daa ti o straight red card 68th minute violent tackle newly signed Barcelona teammate Neymar zuɣu. Bolli daa naai 3-0 Brazil n-ti, ka naai Spain world record 29 bolla unbeaten run competitive internationals. Piqué nyaaŋa daa be 2014 FIFA World Cup, Spain ni lihiri favourite ni bɛ di again. Squad daa ŋmɛ bi viɛlli pam, ka kɔŋ 5-1 opening bolli, rematch Netherlands sani. Ŋɔ daa nyɛ o yibu yini ko tournament puuni o ni nya facial injury bolli puuni ka bɛ gbubi o bench indefinitely. Bɛ daa kari Spain group stage ka piligi bahigu golden generation. Spain piligu group bolli UEFA Euro 2016 13 June, Piqué daa di o 5th pɔɣu tiŋgbani n-ti, late header 1-0 nasara Czech Republic zuɣu. Spain 2nd group bolli 2018 FIFA World Cup 20 June, 1-0 nasara Iran zuɣu, Piqué daa ŋmɛ o 100th international yibu. 11 August 2018, Piqué daa yɛli o yibu international football. 25 March 2019, Piqué daa di o 10th cap Catalonia n-ti friendly Venezuela sani, months biɛla o ni yi Spanish national team nyaaŋa ka zaŋ team chaŋ 2-1 nasara. ===== '''Ini ŋmɛri sham''' ===== Piqué daa nyɛ modern mini commanding defender, ŋun laɣim strength mini tackling ability ni passing. O ni primarily nyɛ centre-back nyaaŋa, o daa nyɛ tactically versatile player ŋun tooi ŋmɛ defensive midfielder, position o ni daa piligi o youth; bɛ daa lahi zaŋ o sweeper occasion, ka wuhi similarities German legend Franz Beckenbauer, ka deei sobriquet "Piquénbauer". O daa lahi occasionally zaŋ o waɣilim additional attacking threat ni o chaŋ more offensive positions, tooi tum auxiliary striker, particularly o team ni kɔŋdi bahigu bolla puuni. O ball-playing ability mini capacity ni o karim bolli daa sɔŋ o ni o nam effective central-defensive partnership more physical Carles Puyol nyaaŋa, both Barcelona mini Spain. O talent youth nyaaŋa, pundits shɛba daa yɛli o nyɛ error-prone defensively, bɛ daa criticize o occasion inconsistency mini lack of pace. Bɛ mi o kamani yino best defenders world football puuni pundits sani, 2018, Piqué former defensive partner Puyol daa buɣisi o kamani "best centre-back dunia" o personal development player puuni o intelligence, leadership, positional sense, composure, mini anticipation zuɣu. ===== '''Personal life''' ===== Piqué daa zo Catalan family. O ba, Joan, nyɛ businessman, o ma, Montserrat, nyɛ director spinal injuries hospital Barcelona. O mali younger brother, Marc. O yaanim, Amador Bernabeu, nyɛ former vice-president FC Barcelona. 2017 Catalan independence referendum puuni, bɛ daa nya o kamani yino public faces pro-independence movement, voting mini tweeting o support Catalan. Nyaaŋa o daa nya backlash Spanish fans shɛba sani o support Catalan independence referendum zuɣu. 2010 zaŋ chaŋ 2022, Piqué daa be relationship Colombian singer Shakira nyaaŋa. Bɛ daa laɣim o ni be music video n-ti o single "Waka Waka (This Time for Africa)", official song 2010 FIFA World Cup. Piqué mini Shakira mali same birthday, 10 years difference. Bɛ mali bihi ayi, Milan mini Sasha. Allegations infidelity Piqué polo, couple daa dihi nuu gbana joint statement ni bɛ waligi June 2022. Piqué be relationship Clara Chía Martí nyaaŋa 2022. Piqué daa nyɛ face Mango men line HE 4 consecutive campaign seasons 2011 mini 2012. 2012, o daa ti o voice Catalan version The Pirates! In an Adventure with Scientists! as Pirate King. '''Media mini business interests''' Piqué nyɛ founder mini president Kosmos Holding (Kosmos Global Holding S.L.), sports mini media investment group o ni zali Hiroshi Mikitani (founder mini chairman Japanese e-commerce Rakuten, Inc.), Edmund Chu, Nullah Sarker, mini Mike Evans nyaaŋa. Kosmos daa dihi deal International Tennis Federation n-ti 25-year, $3 billion partnership ni bɛ taɣi Davis Cup ka deei substantial revenues global tennis development. August 2018, U.S. billionaire Larry Ellison daa publicly yɛli o support Kosmos mini o nia ni o invest Kosmos-ITF partnership. January 2023, International Tennis Federation daa yihi Piqué mini Kosmos partnership puuni. Piqué nyɛ owner Spanish second division football club FC Andorra, o ni da o December 2018 o firm Kosmos Holding nyaaŋa. 21 May 2022, team daa du Segunda División bɛ ni di already relegated UCAM Murcia 1-0 yiŋ, ka du second tier tuuli bɛ taarihi puuni. July 2019, Piqué daa deei majority stake another Spanish football club - Gimnàstic Manresa. Acquisition daa naai Kosmos nyaaŋa. December 2020, Piqué daa invest fantasy football game Sorare. Kosmos daa da Spanish broadcasting rights 2021 Copa América partnership streamer Ibai Llanos nyaaŋa, 2021 o mini Ibai daa zali ka lebi co-owners esports team KOI. Esports team nyaaŋa daa deei majority interest Rogue, din daa ti Piqué team ni kpaɣiri League of Legends European Championship. 11 November 2022, o nyɛ president mini owner Kings League, new format football league Barcelona, teams ban owners nyɛ content creators Twitch, YouTube, TikTok mini Instagram. '''Philanthropy''' 2020, response COVID-19 pandemic Piqué (n-ti pahi teammates, n-ti pahi Lionel Messi) daa dihi nuu gbana 70% salary cut crisis puuni. Bɛ daa lahi dihi nuu gbana ni bɛ yo salaries zaa employees club puuni state of emergency puuni. '''Tax fraud''' 10 July 2019, Spanish court daa yɛli Piqué ni o yo €2.1 million tax authorities n-ti o conviction image rights fraud nyaaŋa. Bɛ daa kari o Spain National Court 2016 ni o faki sale o image rights o Kerad Project company n-ti ni o baliŋ taxes 2008 zaŋ chaŋ 2010. '''Corruption investigation''' May 2024, bɛ daa zaŋ Pique official investigation court Spain puuni o alleged involvement deal din daa nya Spanish Super Cup moved Saudi Arabia (then-RFEF president Luis Rubiales bɛ daa gbaai o ka o successor Pedro Rocha lahi be investigation). '''Poker tournament results''' 27 August 2019, Piqué daa be EPT Barcelona €25,000 Single-Day High Roller Event. O daa naai 2nd place ka deei prize €352,950. === Kundivihira; === 5h13722686lm0qx7zr5yv4u2jj1n2ad Naltrexone 0 33757 147225 2026-09-17T12:14:17Z Kalakpagh 2501 Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1503519|Naltrexone]] to:dag #mdwikicx 147225 wikitext text/x-wiki {{Infobox drug|Verifiedfields=changed|Watchedfields=changed|verifiedrevid=464372546|image=Naltrexone_skeletal.svg|width=200px|image2=Naltrexone-3D-balls.png|width2=250px <!-- Names -->|pronounce={{IPAc-en|ˌ|n|æ|l|ˈ|t|r|ɛ|k|s|oʊ|n}}|tradename=ReVia, Vivitrol, others|synonyms=EN-1639A; UM-792; ''N''-Cyclopropyl-methylnoroxymorphone; ''N''-Cyclopropylmethyl-14-hydroxydihydro-morphinone; 17-(Cyclopropylmethyl)-4,5α-epoxy-3,14-dihydroxymorphinan-6-one|IUPAC_name=(4R,4aS,7aR,12bS)-3-(cyclopropylmethyl)-4a,9-dihydroxy-2,4,5,6,7a,13-hexahydro-1''H''-4,12-methanobenzofuro[3,2-e]isoquinoline-7-one <!-- Clinical data -->|class=[[Opioid antagonist]]<ref name=AHFS2017/>|pregnancy_AU=B3|pregnancy_US=C|routes_of_administration=[[Oral administration|By mouth]], [[intramuscular injection]], [[subcutaneous implant]]|onset=|duration_of_action=|Drugs.com={{drugs.com|monograph|naltrexone}}|MedlinePlus=a685041 <!-- Legal data -->|legal_AU=S4|legal_CA=Rx-only|legal_UK=POM|legal_US=Rx-only|legal_status=Rx-only|DailyMedID=Naltrexone <!-- Pharmacokinetic data -->|bioavailability=5–40%|protein_bound=21%|metabolism=[[Liver]]|elimination_half-life=Naltrexone: 4 hours<br />[[6β-Naltrexol]]: 13 hours|excretion=[[Urine]] <!-- Chemical and physical data -->|C=20|H=23|N=1|O=4|SMILES=O=C4[C@@H]5Oc1c2c(ccc1O)C[C@H]3N(CC[C@]25[C@@]3(O)CC4)CC6CC6|StdInChI=1S/C20H23NO4/c22-13-4-3-12-9-15-20(24)6-5-14(23)18-19(20,16(12)17(13)25-18)7-8-21(15)10-11-1-2-11/h3-4,11,15,18,22,24H,1-2,5-10H2/t15-,18+,19+,20-/m1/s1|StdInChI_Ref={{stdinchicite|correct|chemspider}}|StdInChIKey=DQCKKXVULJGBQN-XFWGSAIBSA-N|StdInChIKey_Ref={{stdinchicite|correct|chemspider}}|melting_point=169|drug_name=Naltrexone}}'''Naltrexone''', sold under the brand names '''ReVia''' and '''Vivitrol''' among others, is a medication primarily used to manage alcohol or opioid dependence. An opioid-dependent person should not receive naltrexone before detoxification.<ref name=AHFS2017>{{cite web|title=Naltrexone Monograph for Professionals - Drugs.com|url=https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|website=Drugs.com|publisher=American Society of Health-System Pharmacists|access-date=9 November 2017|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|archive-date=9 November 2017}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html |date=9 November 2017 }}</ref> It is taken by mouth or by injection into a muscle.<ref name=AHFS2017 /> Effects begin within 30 minutes.<ref name=AHFS2017 /> A decreased desire for opioids, though, may take a few weeks.<ref name=AHFS2017 /> Side effects may include trouble sleeping, anxiety, nausea, and headaches.<ref name=AHFS2017 /> In those still on opioids, opioid withdrawal may occur.<ref name=AHFS2017 /> Use is not recommended in people with liver failure.<ref name=AHFS2017 /> It is unclear if use is safe during pregnancy.<ref name=AHFS2017 /><ref>{{Cite journal|vauthors=Tran TH, Griffin BL, Stone RH, Vest KM, Todd TJ|title=Methadone, Buprenorphine, and Naltrexone for the Treatment of Opioid Use Disorder in Pregnant Women|journal=Pharmacotherapy|volume=37|issue=7|pages=824–839|date=July 2017|pmid=28543191|doi=10.1002/phar.1958}}</ref> Naltrexone is an opioid antagonist and works by blocking the effects of opioids, both those from inside and outside the body. Naltrexone was first made in 1965 and was approved for medical use in the United States in 1984. It is on the World Health Organization's List of Essential Medicines.<ref name="WHO23rd">{{Cite book|vauthors=((World Health Organization))|title=The selection and use of essential medicines 2023: web annex A: World Health Organization model list of essential medicines: 23rd list (2023)|year=2023|hdl=10665/371090|author-link=World Health Organization|publisher=World Health Organization|location=Geneva|id=WHO/MHP/HPS/EML/2023.02|hdl-access=free}}</ref> As of 2019, the wholesale cost of tablets is about US$0.80 per day in the United States. The extended-release injections cost about $1,267 per month ($41 per day).<ref name=NADAC2019>{{cite web |title=NADAC as of 2019-07-17 {{!}} Data.Medicaid.gov |url=https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |website=Centers for Medicare and Medicaid Services |access-date=16 July 2019 |language=en |archive-date=2019-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |date=2019-07-16 }}</ref> Naltrexone, as naltrexone/bupropion, is also used to treat obesity.<ref>{{Cite journal|vauthors=|title=Naltrexone/bupropion for obesity|journal=Drug and Therapeutics Bulletin|volume=55|issue=11|pages=126–129|date=November 2017|pmid=29117992|doi=10.1136/dtb.2017.11.0550}}</ref> == References == <references /> [[Pubu:Translated from MDWiki]] rsxwmdhd8i04h0is0gc9bz5e5yw7awk 147226 147225 2026-09-17T12:14:52Z Kalakpagh 2501 Updated Content 147226 wikitext text/x-wiki '''Naltrexone''', sold under the brand names '''ReVia''' and '''Vivitrol''' among others, is a medication primarily used to manage alcohol or opioid dependence. An opioid-dependent person should not receive naltrexone before detoxification.<ref name=AHFS2017>{{cite web|title=Naltrexone Monograph for Professionals - Drugs.com|url=https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|website=Drugs.com|publisher=American Society of Health-System Pharmacists|access-date=9 November 2017|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|archive-date=9 November 2017}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html |date=9 November 2017 }}</ref> It is taken by mouth or by injection into a muscle.<ref name=AHFS2017 /> Effects begin within 30 minutes.<ref name=AHFS2017 /> A decreased desire for opioids, though, may take a few weeks.<ref name=AHFS2017 /> Side effects may include trouble sleeping, anxiety, nausea, and headaches.<ref name=AHFS2017 /> In those still on opioids, opioid withdrawal may occur.<ref name=AHFS2017 /> Use is not recommended in people with liver failure.<ref name=AHFS2017 /> It is unclear if use is safe during pregnancy.<ref name=AHFS2017 /><ref>{{Cite journal|vauthors=Tran TH, Griffin BL, Stone RH, Vest KM, Todd TJ|title=Methadone, Buprenorphine, and Naltrexone for the Treatment of Opioid Use Disorder in Pregnant Women|journal=Pharmacotherapy|volume=37|issue=7|pages=824–839|date=July 2017|pmid=28543191|doi=10.1002/phar.1958}}</ref> Naltrexone is an opioid antagonist and works by blocking the effects of opioids, both those from inside and outside the body. Naltrexone was first made in 1965 and was approved for medical use in the United States in 1984. It is on the World Health Organization's List of Essential Medicines.<ref name="WHO23rd">{{Cite book|vauthors=((World Health Organization))|title=The selection and use of essential medicines 2023: web annex A: World Health Organization model list of essential medicines: 23rd list (2023)|year=2023|hdl=10665/371090|author-link=World Health Organization|publisher=World Health Organization|location=Geneva|id=WHO/MHP/HPS/EML/2023.02|hdl-access=free}}</ref> As of 2019, the wholesale cost of tablets is about US$0.80 per day in the United States. The extended-release injections cost about $1,267 per month ($41 per day).<ref name=NADAC2019>{{cite web |title=NADAC as of 2019-07-17 {{!}} Data.Medicaid.gov |url=https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |website=Centers for Medicare and Medicaid Services |access-date=16 July 2019 |language=en |archive-date=2019-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |date=2019-07-16 }}</ref> Naltrexone, as naltrexone/bupropion, is also used to treat obesity.<ref>{{Cite journal|vauthors=|title=Naltrexone/bupropion for obesity|journal=Drug and Therapeutics Bulletin|volume=55|issue=11|pages=126–129|date=November 2017|pmid=29117992|doi=10.1136/dtb.2017.11.0550}}</ref> == References == <references /> [[Pubu:Translated from MDWiki]] 91shmpjiobs6gsymc9vl5qan1mp89zs 147227 147226 2026-09-17T12:15:14Z Kalakpagh 2501 Updated Content 147227 wikitext text/x-wiki '''Naltrexone''', sold under the brand names '''ReVia''' and '''Vivitrol''' among others, is a medication primarily used to manage alcohol or opioid dependence. An opioid-dependent person should not receive naltrexone before detoxification.<ref name=AHFS2017>{{cite web|title=Naltrexone Monograph for Professionals - Drugs.com|url=https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|website=Drugs.com|publisher=American Society of Health-System Pharmacists|access-date=9 November 2017|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|archive-date=9 November 2017}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html |date=9 November 2017 }}</ref> It is taken by mouth or by injection into a muscle.<ref name=AHFS2017 /> Effects begin within 30 minutes.<ref name=AHFS2017 /> A decreased desire for opioids, though, may take a few weeks.<ref name=AHFS2017 /> Side effects may include trouble sleeping, anxiety, nausea, and headaches.<ref name=AHFS2017 /> In those still on opioids, opioid withdrawal may occur.<ref name=AHFS2017 /> Use is not recommended in people with liver failure.<ref name=AHFS2017 /> It is unclear if use is safe during pregnancy.<ref name=AHFS2017 /><ref>{{Cite journal|vauthors=Tran TH, Griffin BL, Stone RH, Vest KM, Todd TJ|title=Methadone, Buprenorphine, and Naltrexone for the Treatment of Opioid Use Disorder in Pregnant Women|journal=Pharmacotherapy|volume=37|issue=7|pages=824–839|date=July 2017|pmid=28543191|doi=10.1002/phar.1958}}</ref> Naltrexone is an opioid antagonist and works by blocking the effects of opioids, both those from inside and outside the body. Naltrexone was first made in 1965 and was approved for medical use in the United States in 1984. It is on the World Health Organization's List of Essential Medicines.<ref name="WHO23rd">{{Cite book|vauthors=((World Health Organization))|title=The selection and use of essential medicines 2023: web annex A: World Health Organization model list of essential medicines: 23rd list (2023)|year=2023|hdl=10665/371090|author-link=World Health Organization|publisher=World Health Organization|location=Geneva|id=WHO/MHP/HPS/EML/2023.02|hdl-access=free}}</ref> As of 2019, the wholesale cost of tablets is about US$0.80 per day in the United States. The extended-release injections cost about $1,267 per month ($41 per day).<ref name=NADAC2019>{{cite web |title=NADAC as of 2019-07-17 {{!}} Data.Medicaid.gov |url=https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |website=Centers for Medicare and Medicaid Services |access-date=16 July 2019 |language=en |archive-date=2019-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |date=2019-07-16 }}</ref> Naltrexone, as naltrexone/bupropion, is also used to treat obesity.<ref>{{Cite journal|vauthors=|title=Naltrexone/bupropion for obesity|journal=Drug and Therapeutics Bulletin|volume=55|issue=11|pages=126–129|date=November 2017|pmid=29117992|doi=10.1136/dtb.2017.11.0550}}</ref> == Kundivihira == <references /> [[Pubu:Translated from MDWiki]] 4s2cuu7cd7vz12jz95yoeglvuz9vrlq 147228 147227 2026-09-17T12:19:35Z Kalakpagh 2501 Updated Content 147228 wikitext text/x-wiki '''Naltrexone''', nyɛla ti'shɛli bɛ ni kɔhira ni tima tima kɔhibu yuli booni '''ReVia''' mini '''Vivitrol''' ni din kam pahi, di nyɛla tim ka mali tibiri dam bee "opioid" ni kpɛ shɛm ʒim ni. Dam ni kpɛ shɛba ʒim bee "opioid" ni kpɛ ninvuɣ shɛba ʒim ni bɛ to bɛ vali naltrexone pɔi ka dam maa naayi yi o ni.<ref name=AHFS2017>{{cite web|title=Naltrexone Monograph for Professionals - Drugs.com|url=https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|website=Drugs.com|publisher=American Society of Health-System Pharmacists|access-date=9 November 2017|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|archive-date=9 November 2017}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html |date=9 November 2017 }}</ref> It is taken by mouth or by injection into a muscle.<ref name=AHFS2017 /> Effects begin within 30 minutes.<ref name=AHFS2017 /> A decreased desire for opioids, though, may take a few weeks.<ref name=AHFS2017 /> Side effects may include trouble sleeping, anxiety, nausea, and headaches.<ref name=AHFS2017 /> In those still on opioids, opioid withdrawal may occur.<ref name=AHFS2017 /> Use is not recommended in people with liver failure.<ref name=AHFS2017 /> It is unclear if use is safe during pregnancy.<ref name=AHFS2017 /><ref>{{Cite journal|vauthors=Tran TH, Griffin BL, Stone RH, Vest KM, Todd TJ|title=Methadone, Buprenorphine, and Naltrexone for the Treatment of Opioid Use Disorder in Pregnant Women|journal=Pharmacotherapy|volume=37|issue=7|pages=824–839|date=July 2017|pmid=28543191|doi=10.1002/phar.1958}}</ref> Naltrexone is an opioid antagonist and works by blocking the effects of opioids, both those from inside and outside the body. Naltrexone was first made in 1965 and was approved for medical use in the United States in 1984. It is on the World Health Organization's List of Essential Medicines.<ref name="WHO23rd">{{Cite book|vauthors=((World Health Organization))|title=The selection and use of essential medicines 2023: web annex A: World Health Organization model list of essential medicines: 23rd list (2023)|year=2023|hdl=10665/371090|author-link=World Health Organization|publisher=World Health Organization|location=Geneva|id=WHO/MHP/HPS/EML/2023.02|hdl-access=free}}</ref> As of 2019, the wholesale cost of tablets is about US$0.80 per day in the United States. The extended-release injections cost about $1,267 per month ($41 per day).<ref name=NADAC2019>{{cite web |title=NADAC as of 2019-07-17 {{!}} Data.Medicaid.gov |url=https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |website=Centers for Medicare and Medicaid Services |access-date=16 July 2019 |language=en |archive-date=2019-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |date=2019-07-16 }}</ref> Naltrexone, as naltrexone/bupropion, is also used to treat obesity.<ref>{{Cite journal|vauthors=|title=Naltrexone/bupropion for obesity|journal=Drug and Therapeutics Bulletin|volume=55|issue=11|pages=126–129|date=November 2017|pmid=29117992|doi=10.1136/dtb.2017.11.0550}}</ref> == Kundivihira == <references /> [[Pubu:Translated from MDWiki]] lewdss6k92ko5hqosk5oov8mg894nm6 147229 147228 2026-09-17T12:21:07Z Kalakpagh 2501 Updated Content 147229 wikitext text/x-wiki '''Naltrexone''', nyɛla ti'shɛli bɛ ni kɔhira ni tima tima kɔhibu yuli booni '''ReVia''' mini '''Vivitrol''' ni din kam pahi, di nyɛla tim ka mali tibiri dam bee "opioid" ni kpɛ shɛm ʒim ni. Dam ni kpɛ shɛba ʒim bee "opioid" ni kpɛ ninvuɣ shɛba ʒim ni bɛ to bɛ vali naltrexone pɔi ka dam maa naayi yi o ni.<ref name=AHFS2017>{{cite web|title=Naltrexone Monograph for Professionals - Drugs.com|url=https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|website=Drugs.com|publisher=American Society of Health-System Pharmacists|access-date=9 November 2017|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|archive-date=9 November 2017}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html |date=9 November 2017 }}</ref> Di nyɛla tim din vaana ka lahi nyɛ din chibiri dɔlisiri ʒisoli.<ref name=AHFS2017 /> Tim ŋɔ nyɛla din piligiri tuma minti pihita nyaaŋa nira yi vali li bee chibi li.<ref name=AHFS2017 /> A decreased desire for opioids, though, may take a few weeks.<ref name=AHFS2017 /> Side effects may include trouble sleeping, anxiety, nausea, and headaches.<ref name=AHFS2017 /> In those still on opioids, opioid withdrawal may occur.<ref name=AHFS2017 /> Use is not recommended in people with liver failure.<ref name=AHFS2017 /> It is unclear if use is safe during pregnancy.<ref name=AHFS2017 /><ref>{{Cite journal|vauthors=Tran TH, Griffin BL, Stone RH, Vest KM, Todd TJ|title=Methadone, Buprenorphine, and Naltrexone for the Treatment of Opioid Use Disorder in Pregnant Women|journal=Pharmacotherapy|volume=37|issue=7|pages=824–839|date=July 2017|pmid=28543191|doi=10.1002/phar.1958}}</ref> Naltrexone is an opioid antagonist and works by blocking the effects of opioids, both those from inside and outside the body. Naltrexone was first made in 1965 and was approved for medical use in the United States in 1984. It is on the World Health Organization's List of Essential Medicines.<ref name="WHO23rd">{{Cite book|vauthors=((World Health Organization))|title=The selection and use of essential medicines 2023: web annex A: World Health Organization model list of essential medicines: 23rd list (2023)|year=2023|hdl=10665/371090|author-link=World Health Organization|publisher=World Health Organization|location=Geneva|id=WHO/MHP/HPS/EML/2023.02|hdl-access=free}}</ref> As of 2019, the wholesale cost of tablets is about US$0.80 per day in the United States. The extended-release injections cost about $1,267 per month ($41 per day).<ref name=NADAC2019>{{cite web |title=NADAC as of 2019-07-17 {{!}} Data.Medicaid.gov |url=https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |website=Centers for Medicare and Medicaid Services |access-date=16 July 2019 |language=en |archive-date=2019-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |date=2019-07-16 }}</ref> Naltrexone, as naltrexone/bupropion, is also used to treat obesity.<ref>{{Cite journal|vauthors=|title=Naltrexone/bupropion for obesity|journal=Drug and Therapeutics Bulletin|volume=55|issue=11|pages=126–129|date=November 2017|pmid=29117992|doi=10.1136/dtb.2017.11.0550}}</ref> == Kundivihira == <references /> [[Pubu:Translated from MDWiki]] mjet74fga5r9l9evr42gk6e7laotfgl 147230 147229 2026-09-17T12:22:20Z Kalakpagh 2501 Updated Content 147230 wikitext text/x-wiki '''Naltrexone''', nyɛla ti'shɛli bɛ ni kɔhira ni tima tima kɔhibu yuli booni '''ReVia''' mini '''Vivitrol''' ni din kam pahi, di nyɛla tim ka mali tibiri dam bee "opioid" ni kpɛ shɛm ʒim ni. Dam ni kpɛ shɛba ʒim bee "opioid" ni kpɛ ninvuɣ shɛba ʒim ni bɛ to bɛ vali naltrexone pɔi ka dam maa naayi yi o ni.<ref name=AHFS2017>{{cite web|title=Naltrexone Monograph for Professionals - Drugs.com|url=https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|website=Drugs.com|publisher=American Society of Health-System Pharmacists|access-date=9 November 2017|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|archive-date=9 November 2017}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html |date=9 November 2017 }}</ref> Di nyɛla tim din vaana ka lahi nyɛ din chibiri dɔlisiri ʒisoli.<ref name=AHFS2017 /> Tim ŋɔ nyɛla din piligiri tuma minti pihita nyaaŋa nira yi vali li bee chibi li.<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba ban suhiri yiri dam ni bee "opioids" nyɛla ban to ni bɛ vali tim ŋɔ bakoyi dibaa ashɛm.<ref name=AHFS2017 /> Side effects may include trouble sleeping, anxiety, nausea, and headaches.<ref name=AHFS2017 /> In those still on opioids, opioid withdrawal may occur.<ref name=AHFS2017 /> Use is not recommended in people with liver failure.<ref name=AHFS2017 /> It is unclear if use is safe during pregnancy.<ref name=AHFS2017 /><ref>{{Cite journal|vauthors=Tran TH, Griffin BL, Stone RH, Vest KM, Todd TJ|title=Methadone, Buprenorphine, and Naltrexone for the Treatment of Opioid Use Disorder in Pregnant Women|journal=Pharmacotherapy|volume=37|issue=7|pages=824–839|date=July 2017|pmid=28543191|doi=10.1002/phar.1958}}</ref> Naltrexone is an opioid antagonist and works by blocking the effects of opioids, both those from inside and outside the body. Naltrexone was first made in 1965 and was approved for medical use in the United States in 1984. It is on the World Health Organization's List of Essential Medicines.<ref name="WHO23rd">{{Cite book|vauthors=((World Health Organization))|title=The selection and use of essential medicines 2023: web annex A: World Health Organization model list of essential medicines: 23rd list (2023)|year=2023|hdl=10665/371090|author-link=World Health Organization|publisher=World Health Organization|location=Geneva|id=WHO/MHP/HPS/EML/2023.02|hdl-access=free}}</ref> As of 2019, the wholesale cost of tablets is about US$0.80 per day in the United States. The extended-release injections cost about $1,267 per month ($41 per day).<ref name=NADAC2019>{{cite web |title=NADAC as of 2019-07-17 {{!}} Data.Medicaid.gov |url=https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |website=Centers for Medicare and Medicaid Services |access-date=16 July 2019 |language=en |archive-date=2019-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |date=2019-07-16 }}</ref> Naltrexone, as naltrexone/bupropion, is also used to treat obesity.<ref>{{Cite journal|vauthors=|title=Naltrexone/bupropion for obesity|journal=Drug and Therapeutics Bulletin|volume=55|issue=11|pages=126–129|date=November 2017|pmid=29117992|doi=10.1136/dtb.2017.11.0550}}</ref> == Kundivihira == <references /> [[Pubu:Translated from MDWiki]] 9vtmnh5kwylxrg45sx4zs4hsaw8eya3 147231 147230 2026-09-17T12:28:15Z Kalakpagh 2501 Updated Content 147231 wikitext text/x-wiki '''Naltrexone''', nyɛla ti'shɛli bɛ ni kɔhira ni tima tima kɔhibu yuli booni '''ReVia''' mini '''Vivitrol''' ni din kam pahi, di nyɛla tim ka mali tibiri dam bee "opioid" ni kpɛ shɛm ʒim ni. Dam ni kpɛ shɛba ʒim bee "opioid" ni kpɛ ninvuɣ shɛba ʒim ni bɛ to bɛ vali naltrexone pɔi ka dam maa naayi yi o ni.<ref name=AHFS2017>{{cite web|title=Naltrexone Monograph for Professionals - Drugs.com|url=https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|website=Drugs.com|publisher=American Society of Health-System Pharmacists|access-date=9 November 2017|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|archive-date=9 November 2017}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html |date=9 November 2017 }}</ref> Di nyɛla tim din vaana ka lahi nyɛ din chibiri dɔlisiri ʒisoli.<ref name=AHFS2017 /> Tim ŋɔ nyɛla din piligiri tuma minti pihita nyaaŋa nira yi vali li bee chibi li.<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba ban suhiri yiri dam ni bee "opioids" nyɛla ban to ni bɛ vali tim ŋɔ bakoyi dibaa ashɛm.<ref name=AHFS2017 /> Alaama shɛŋa nirba ni tooi nyari tim ŋɔ valibu nyaaŋa nyɛ tom ni gum gbihibu, wumsim, tiɛri kpuɣibu n ti pahi [[Zuɣu yaali taliga|zuɣu yaali]].<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba dam bee "opioids" ni kpɛ shɛba ʒim nyɛla ban nan tooi yi di ni di yi niŋ ka bɛ yi vaani bee chibiri tim ŋɔ.<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba ban mali sapuɣu bee binsabili dɔru bɛ to ni bɛ yuusi tim ŋɔ.<ref name=AHFS2017 /> It is unclear if use is safe during pregnancy.<ref name=AHFS2017 /><ref>{{Cite journal|vauthors=Tran TH, Griffin BL, Stone RH, Vest KM, Todd TJ|title=Methadone, Buprenorphine, and Naltrexone for the Treatment of Opioid Use Disorder in Pregnant Women|journal=Pharmacotherapy|volume=37|issue=7|pages=824–839|date=July 2017|pmid=28543191|doi=10.1002/phar.1958}}</ref> Naltrexone is an opioid antagonist and works by blocking the effects of opioids, both those from inside and outside the body. Naltrexone was first made in 1965 and was approved for medical use in the United States in 1984. It is on the World Health Organization's List of Essential Medicines.<ref name="WHO23rd">{{Cite book|vauthors=((World Health Organization))|title=The selection and use of essential medicines 2023: web annex A: World Health Organization model list of essential medicines: 23rd list (2023)|year=2023|hdl=10665/371090|author-link=World Health Organization|publisher=World Health Organization|location=Geneva|id=WHO/MHP/HPS/EML/2023.02|hdl-access=free}}</ref> As of 2019, the wholesale cost of tablets is about US$0.80 per day in the United States. The extended-release injections cost about $1,267 per month ($41 per day).<ref name=NADAC2019>{{cite web |title=NADAC as of 2019-07-17 {{!}} Data.Medicaid.gov |url=https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |website=Centers for Medicare and Medicaid Services |access-date=16 July 2019 |language=en |archive-date=2019-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |date=2019-07-16 }}</ref> Naltrexone, as naltrexone/bupropion, is also used to treat obesity.<ref>{{Cite journal|vauthors=|title=Naltrexone/bupropion for obesity|journal=Drug and Therapeutics Bulletin|volume=55|issue=11|pages=126–129|date=November 2017|pmid=29117992|doi=10.1136/dtb.2017.11.0550}}</ref> == Kundivihira == <references /> [[Pubu:Translated from MDWiki]] 9wkkkm37iexz6o36dpdb05tlmk6jp80 147232 147231 2026-09-17T12:52:09Z Kalakpagh 2501 Updated Content 147232 wikitext text/x-wiki '''Naltrexone''', nyɛla ti'shɛli bɛ ni kɔhira ni tima tima kɔhibu yuli booni '''ReVia''' mini '''Vivitrol''' ni din kam pahi, di nyɛla tim ka mali tibiri dam bee "opioid" ni kpɛ shɛm ʒim ni. Dam ni kpɛ shɛba ʒim bee "opioid" ni kpɛ ninvuɣ shɛba ʒim ni bɛ to bɛ vali naltrexone pɔi ka dam maa naayi yi o ni.<ref name=AHFS2017>{{cite web|title=Naltrexone Monograph for Professionals - Drugs.com|url=https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|website=Drugs.com|publisher=American Society of Health-System Pharmacists|access-date=9 November 2017|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|archive-date=9 November 2017}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html |date=9 November 2017 }}</ref> Di nyɛla tim din vaana ka lahi nyɛ din chibiri dɔlisiri ʒisoli.<ref name=AHFS2017 /> Tim ŋɔ nyɛla din piligiri tuma minti pihita nyaaŋa nira yi vali li bee chibi li.<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba ban suhiri yiri dam ni bee "opioids" nyɛla ban to ni bɛ vali tim ŋɔ bakoyi dibaa ashɛm.<ref name=AHFS2017 /> Alaama shɛŋa nirba ni tooi nyari tim ŋɔ valibu nyaaŋa nyɛ tom ni gum gbihibu, wumsim, tiɛri kpuɣibu n ti pahi [[Zuɣu yaali taliga|zuɣu yaali]].<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba dam bee "opioids" ni kpɛ shɛba ʒim nyɛla ban nan tooi yi di ni di yi niŋ ka bɛ yi vaani bee chibiri tim ŋɔ.<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba ban mali sapuɣu bee binsabili dɔru bɛ to ni bɛ yuusi tim ŋɔ.<ref name=AHFS2017 /> Lahabali nyɛla din kani wuhiri paɣapuulana yi yuusi tim ŋɔ din yɛn be o shɛm qouda di yɛn mali o la barina bee alaafee.<ref name=AHFS2017 /><ref>{{Cite journal|vauthors=Tran TH, Griffin BL, Stone RH, Vest KM, Todd TJ|title=Methadone, Buprenorphine, and Naltrexone for the Treatment of Opioid Use Disorder in Pregnant Women|journal=Pharmacotherapy|volume=37|issue=7|pages=824–839|date=July 2017|pmid=28543191|doi=10.1002/phar.1958}}</ref> Naltrexone is an opioid antagonist and works by blocking the effects of opioids, both those from inside and outside the body. Naltrexone was first made in 1965 and was approved for medical use in the United States in 1984. It is on the World Health Organization's List of Essential Medicines.<ref name="WHO23rd">{{Cite book|vauthors=((World Health Organization))|title=The selection and use of essential medicines 2023: web annex A: World Health Organization model list of essential medicines: 23rd list (2023)|year=2023|hdl=10665/371090|author-link=World Health Organization|publisher=World Health Organization|location=Geneva|id=WHO/MHP/HPS/EML/2023.02|hdl-access=free}}</ref> As of 2019, the wholesale cost of tablets is about US$0.80 per day in the United States. The extended-release injections cost about $1,267 per month ($41 per day).<ref name=NADAC2019>{{cite web |title=NADAC as of 2019-07-17 {{!}} Data.Medicaid.gov |url=https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |website=Centers for Medicare and Medicaid Services |access-date=16 July 2019 |language=en |archive-date=2019-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |date=2019-07-16 }}</ref> Naltrexone, as naltrexone/bupropion, is also used to treat obesity.<ref>{{Cite journal|vauthors=|title=Naltrexone/bupropion for obesity|journal=Drug and Therapeutics Bulletin|volume=55|issue=11|pages=126–129|date=November 2017|pmid=29117992|doi=10.1136/dtb.2017.11.0550}}</ref> == Kundivihira == <references /> [[Pubu:Translated from MDWiki]] 62l5a3zze2kegu5adaern5hre58qdjx 147233 147232 2026-09-17T12:55:12Z Kalakpagh 2501 Updated Content 147233 wikitext text/x-wiki '''Naltrexone''', nyɛla ti'shɛli bɛ ni kɔhira ni tima tima kɔhibu yuli booni '''ReVia''' mini '''Vivitrol''' ni din kam pahi, di nyɛla tim ka mali tibiri dam bee "opioid" ni kpɛ shɛm ʒim ni. Dam ni kpɛ shɛba ʒim bee "opioid" ni kpɛ ninvuɣ shɛba ʒim ni bɛ to bɛ vali naltrexone pɔi ka dam maa naayi yi o ni.<ref name=AHFS2017>{{cite web|title=Naltrexone Monograph for Professionals - Drugs.com|url=https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|website=Drugs.com|publisher=American Society of Health-System Pharmacists|access-date=9 November 2017|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|archive-date=9 November 2017}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html |date=9 November 2017 }}</ref> Di nyɛla tim din vaana ka lahi nyɛ din chibiri dɔlisiri ʒisoli.<ref name=AHFS2017 /> Tim ŋɔ nyɛla din piligiri tuma minti pihita nyaaŋa nira yi vali li bee chibi li.<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba ban suhiri yiri dam ni bee "opioids" nyɛla ban to ni bɛ vali tim ŋɔ bakoyi dibaa ashɛm.<ref name=AHFS2017 /> Alaama shɛŋa nirba ni tooi nyari tim ŋɔ valibu nyaaŋa nyɛ tom ni gum gbihibu, wumsim, tiɛri kpuɣibu n ti pahi [[Zuɣu yaali taliga|zuɣu yaali]].<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba dam bee "opioids" ni kpɛ shɛba ʒim nyɛla ban nan tooi yi di ni di yi niŋ ka bɛ yi vaani bee chibiri tim ŋɔ.<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba ban mali sapuɣu bee binsabili dɔru bɛ to ni bɛ yuusi tim ŋɔ.<ref name=AHFS2017 /> Lahabali nyɛla din kani wuhiri paɣapuulana yi yuusi tim ŋɔ din yɛn be o shɛm qouda di yɛn mali o la barina bee alaafee.<ref name=AHFS2017 /><ref>{{Cite journal|vauthors=Tran TH, Griffin BL, Stone RH, Vest KM, Todd TJ|title=Methadone, Buprenorphine, and Naltrexone for the Treatment of Opioid Use Disorder in Pregnant Women|journal=Pharmacotherapy|volume=37|issue=7|pages=824–839|date=July 2017|pmid=28543191|doi=10.1002/phar.1958}}</ref> Naltrexone nyɛla din tibiri "opioid" ka di tibi ŋɔ nyɛla din yɛn kpari la "opioid" shɛŋa din be niŋgbuna puuni mini din be kpaŋ. Naltrexone nyɛla bɛ ni daa mali ti'shɛli yuuni 1965 ka bɛ daa saɣi n ti di zaŋ n tibi niriba United States yuuni 1984. It is on the World Health Organization's List of Essential Medicines.<ref name="WHO23rd">{{Cite book|vauthors=((World Health Organization))|title=The selection and use of essential medicines 2023: web annex A: World Health Organization model list of essential medicines: 23rd list (2023)|year=2023|hdl=10665/371090|author-link=World Health Organization|publisher=World Health Organization|location=Geneva|id=WHO/MHP/HPS/EML/2023.02|hdl-access=free}}</ref> As of 2019, the wholesale cost of tablets is about US$0.80 per day in the United States. The extended-release injections cost about $1,267 per month ($41 per day).<ref name=NADAC2019>{{cite web |title=NADAC as of 2019-07-17 {{!}} Data.Medicaid.gov |url=https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |website=Centers for Medicare and Medicaid Services |access-date=16 July 2019 |language=en |archive-date=2019-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |date=2019-07-16 }}</ref> Naltrexone, as naltrexone/bupropion, is also used to treat obesity.<ref>{{Cite journal|vauthors=|title=Naltrexone/bupropion for obesity|journal=Drug and Therapeutics Bulletin|volume=55|issue=11|pages=126–129|date=November 2017|pmid=29117992|doi=10.1136/dtb.2017.11.0550}}</ref> == Kundivihira == <references /> [[Pubu:Translated from MDWiki]] d1t0crih4skkavkh2b8ku85unikp9qo 147234 147233 2026-09-17T13:00:04Z Kalakpagh 2501 Updated Content 147234 wikitext text/x-wiki '''Naltrexone''', nyɛla ti'shɛli bɛ ni kɔhira ni tima tima kɔhibu yuli booni '''ReVia''' mini '''Vivitrol''' ni din kam pahi, di nyɛla tim ka mali tibiri dam bee "opioid" ni kpɛ shɛm ʒim ni. Dam ni kpɛ shɛba ʒim bee "opioid" ni kpɛ ninvuɣ shɛba ʒim ni bɛ to bɛ vali naltrexone pɔi ka dam maa naayi yi o ni.<ref name=AHFS2017>{{cite web|title=Naltrexone Monograph for Professionals - Drugs.com|url=https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|website=Drugs.com|publisher=American Society of Health-System Pharmacists|access-date=9 November 2017|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|archive-date=9 November 2017}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html |date=9 November 2017 }}</ref> Di nyɛla tim din vaana ka lahi nyɛ din chibiri dɔlisiri ʒisoli.<ref name=AHFS2017 /> Tim ŋɔ nyɛla din piligiri tuma minti pihita nyaaŋa nira yi vali li bee chibi li.<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba ban suhiri yiri dam ni bee "opioids" nyɛla ban to ni bɛ vali tim ŋɔ bakoyi dibaa ashɛm.<ref name=AHFS2017 /> Alaama shɛŋa nirba ni tooi nyari tim ŋɔ valibu nyaaŋa nyɛ tom ni gum gbihibu, wumsim, tiɛri kpuɣibu n ti pahi [[Zuɣu yaali taliga|zuɣu yaali]].<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba dam bee "opioids" ni kpɛ shɛba ʒim nyɛla ban nan tooi yi di ni di yi niŋ ka bɛ yi vaani bee chibiri tim ŋɔ.<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba ban mali sapuɣu bee binsabili dɔru bɛ to ni bɛ yuusi tim ŋɔ.<ref name=AHFS2017 /> Lahabali nyɛla din kani wuhiri paɣapuulana yi yuusi tim ŋɔ din yɛn be o shɛm qouda di yɛn mali o la barina bee alaafee.<ref name=AHFS2017 /><ref>{{Cite journal|vauthors=Tran TH, Griffin BL, Stone RH, Vest KM, Todd TJ|title=Methadone, Buprenorphine, and Naltrexone for the Treatment of Opioid Use Disorder in Pregnant Women|journal=Pharmacotherapy|volume=37|issue=7|pages=824–839|date=July 2017|pmid=28543191|doi=10.1002/phar.1958}}</ref> Naltrexone nyɛla din tibiri "opioid" ka di tibi ŋɔ nyɛla din yɛn kpari la "opioid" shɛŋa din be niŋgbuna puuni mini din be kpaŋ. Naltrexone nyɛla bɛ ni daa mali ti'shɛli yuuni 1965 ka bɛ daa saɣi n ti di zaŋ n tibi niriba United States yuuni 1984. Di nyɛla din be World Health Organization (WHO) ti'shɛŋa din mali anfaaninima yuya puuni .<ref name="WHO23rd">{{Cite book|vauthors=((World Health Organization))|title=The selection and use of essential medicines 2023: web annex A: World Health Organization model list of essential medicines: 23rd list (2023)|year=2023|hdl=10665/371090|author-link=World Health Organization|publisher=World Health Organization|location=Geneva|id=WHO/MHP/HPS/EML/2023.02|hdl-access=free}}</ref> Bin din gbaai yuuni 2019, tim ŋɔ zaɣ'yini di yiŋ daa n daa nyɛla din yiɣisi kamani US$0.80 United States. Di din chibiri maa goli yuusibu daa nyɛla din yiɣisi kamani $1,267 ka di dabisili daa nyɛ $41.<ref name=NADAC2019>{{cite web |title=NADAC as of 2019-07-17 {{!}} Data.Medicaid.gov |url=https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |website=Centers for Medicare and Medicaid Services |access-date=16 July 2019 |language=en |archive-date=2019-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |date=2019-07-16 }}</ref> Naltrexone, lahi nyɛ naltrexone bee bupropion nyɛla din gba tibiri barilim.<ref>{{Cite journal|vauthors=|title=Naltrexone/bupropion for obesity|journal=Drug and Therapeutics Bulletin|volume=55|issue=11|pages=126–129|date=November 2017|pmid=29117992|doi=10.1136/dtb.2017.11.0550}}</ref> == Kundivihira == <references /> [[Pubu:Translated from MDWiki]] oiq2cd6mewx3eld9tquwgb9t51csmv5 147235 147234 2026-09-17T13:00:39Z Kalakpagh 2501 added databox 147235 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Naltrexone''', nyɛla ti'shɛli bɛ ni kɔhira ni tima tima kɔhibu yuli booni '''ReVia''' mini '''Vivitrol''' ni din kam pahi, di nyɛla tim ka mali tibiri dam bee "opioid" ni kpɛ shɛm ʒim ni. Dam ni kpɛ shɛba ʒim bee "opioid" ni kpɛ ninvuɣ shɛba ʒim ni bɛ to bɛ vali naltrexone pɔi ka dam maa naayi yi o ni.<ref name=AHFS2017>{{cite web|title=Naltrexone Monograph for Professionals - Drugs.com|url=https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|website=Drugs.com|publisher=American Society of Health-System Pharmacists|access-date=9 November 2017|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|archive-date=9 November 2017}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html |date=9 November 2017 }}</ref> Di nyɛla tim din vaana ka lahi nyɛ din chibiri dɔlisiri ʒisoli.<ref name=AHFS2017 /> Tim ŋɔ nyɛla din piligiri tuma minti pihita nyaaŋa nira yi vali li bee chibi li.<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba ban suhiri yiri dam ni bee "opioids" nyɛla ban to ni bɛ vali tim ŋɔ bakoyi dibaa ashɛm.<ref name=AHFS2017 /> Alaama shɛŋa nirba ni tooi nyari tim ŋɔ valibu nyaaŋa nyɛ tom ni gum gbihibu, wumsim, tiɛri kpuɣibu n ti pahi [[Zuɣu yaali taliga|zuɣu yaali]].<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba dam bee "opioids" ni kpɛ shɛba ʒim nyɛla ban nan tooi yi di ni di yi niŋ ka bɛ yi vaani bee chibiri tim ŋɔ.<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba ban mali sapuɣu bee binsabili dɔru bɛ to ni bɛ yuusi tim ŋɔ.<ref name=AHFS2017 /> Lahabali nyɛla din kani wuhiri paɣapuulana yi yuusi tim ŋɔ din yɛn be o shɛm qouda di yɛn mali o la barina bee alaafee.<ref name=AHFS2017 /><ref>{{Cite journal|vauthors=Tran TH, Griffin BL, Stone RH, Vest KM, Todd TJ|title=Methadone, Buprenorphine, and Naltrexone for the Treatment of Opioid Use Disorder in Pregnant Women|journal=Pharmacotherapy|volume=37|issue=7|pages=824–839|date=July 2017|pmid=28543191|doi=10.1002/phar.1958}}</ref> Naltrexone nyɛla din tibiri "opioid" ka di tibi ŋɔ nyɛla din yɛn kpari la "opioid" shɛŋa din be niŋgbuna puuni mini din be kpaŋ. Naltrexone nyɛla bɛ ni daa mali ti'shɛli yuuni 1965 ka bɛ daa saɣi n ti di zaŋ n tibi niriba United States yuuni 1984. Di nyɛla din be World Health Organization (WHO) ti'shɛŋa din mali anfaaninima yuya puuni .<ref name="WHO23rd">{{Cite book|vauthors=((World Health Organization))|title=The selection and use of essential medicines 2023: web annex A: World Health Organization model list of essential medicines: 23rd list (2023)|year=2023|hdl=10665/371090|author-link=World Health Organization|publisher=World Health Organization|location=Geneva|id=WHO/MHP/HPS/EML/2023.02|hdl-access=free}}</ref> Bin din gbaai yuuni 2019, tim ŋɔ zaɣ'yini di yiŋ daa n daa nyɛla din yiɣisi kamani US$0.80 United States. Di din chibiri maa goli yuusibu daa nyɛla din yiɣisi kamani $1,267 ka di dabisili daa nyɛ $41.<ref name=NADAC2019>{{cite web |title=NADAC as of 2019-07-17 {{!}} Data.Medicaid.gov |url=https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |website=Centers for Medicare and Medicaid Services |access-date=16 July 2019 |language=en |archive-date=2019-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |date=2019-07-16 }}</ref> Naltrexone, lahi nyɛ naltrexone bee bupropion nyɛla din gba tibiri barilim.<ref>{{Cite journal|vauthors=|title=Naltrexone/bupropion for obesity|journal=Drug and Therapeutics Bulletin|volume=55|issue=11|pages=126–129|date=November 2017|pmid=29117992|doi=10.1136/dtb.2017.11.0550}}</ref> == Kundivihira == <references /> [[Pubu:Translated from MDWiki]] osqcpvt267sqfbtnqf710wobt2c90k5 147239 147235 2026-09-17T13:26:46Z Kalakpagh 2501 Updated Content 147239 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Naltrexone''', nyɛla ti'shɛli bɛ ni kɔhira ni tima tima kɔhibu yuli booni '''ReVia''' mini '''Vivitrol''' ni din kam pahi, di nyɛla tim ka mali tibiri dam bee "opioid" ni kpɛ shɛm ʒim ni. Dam ni kpɛ shɛba ʒim bee "opioid" ni kpɛ ninvuɣ shɛba ʒim ni bɛ to bɛ vali naltrexone pɔi ka dam maa naayi yi o ni.<ref name=AHFS2017>{{cite web|title=Naltrexone Monograph for Professionals - Drugs.com|url=https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|website=Drugs.com|publisher=American Society of Health-System Pharmacists|access-date=9 November 2017|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|archive-date=9 November 2017}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html |date=9 November 2017 }}</ref> Di nyɛla tim din vaana ka lahi nyɛ din chibiri dɔlisiri ʒisoli.<ref name=AHFS2017 /> Tim ŋɔ nyɛla din piligiri tuma minti pihita nyaaŋa nira yi vali li bee chibi li.<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba ban suhiri yiri dam ni bee "opioids" nyɛla ban to ni bɛ vali tim ŋɔ bakoyi dibaa ashɛm.<ref name=AHFS2017 /> Alaama shɛŋa nirba ni tooi nyari tim ŋɔ valibu nyaaŋa nyɛ tom ni gum gbihibu, wumsim, tiɛri kpuɣibu n ti pahi [[Zuɣu yaali taliga|zuɣu yaali]].<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba dam bee "opioids" ni kpɛ shɛba ʒim nyɛla ban nan tooi yi di ni di yi niŋ ka bɛ yi vaani bee chibiri tim ŋɔ.<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba ban mali sapuɣu bee binsabili dɔru bɛ to ni bɛ yuusi tim ŋɔ.<ref name=AHFS2017 /> Lahabali nyɛla din kani wuhiri paɣapuulana yi yuusi tim ŋɔ din yɛn be o shɛm qouda di yɛn mali o la barina bee alaafee.<ref name=AHFS2017 /><ref>{{Cite journal|vauthors=Tran TH, Griffin BL, Stone RH, Vest KM, Todd TJ|title=Methadone, Buprenorphine, and Naltrexone for the Treatment of Opioid Use Disorder in Pregnant Women|journal=Pharmacotherapy|volume=37|issue=7|pages=824–839|date=July 2017|pmid=28543191|doi=10.1002/phar.1958}}</ref> Naltrexone nyɛla din tibiri "opioid" ka di tibi ŋɔ nyɛla din yɛn kpari la "opioid" shɛŋa din be niŋgbuna puuni mini din be kpaŋ. Naltrexone nyɛla bɛ ni daa mali ti'shɛli yuuni 1965 ka bɛ daa saɣi n ti di zaŋ n tibi niriba United States yuuni 1984. Di nyɛla din be World Health Organization (WHO) ti'shɛŋa din mali anfaaninima yuya puuni .<ref name="WHO23rd">{{Cite book|vauthors=((World Health Organization))|title=The selection and use of essential medicines 2023: web annex A: World Health Organization model list of essential medicines: 23rd list (2023)|year=2023|hdl=10665/371090|author-link=World Health Organization|publisher=World Health Organization|location=Geneva|id=WHO/MHP/HPS/EML/2023.02|hdl-access=free}}</ref> Bin din gbaai yuuni 2019, tim ŋɔ zaɣ'yini di yiŋ daa n daa nyɛla din yiɣisi kamani US$0.80 United States. Di din chibiri maa goli yuusibu daa nyɛla din yiɣisi kamani $1,267 ka di dabisili daa nyɛ $41.<ref name=NADAC2019>{{cite web |title=NADAC as of 2019-07-17 {{!}} Data.Medicaid.gov |url=https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |website=Centers for Medicare and Medicaid Services |access-date=16 July 2019 |language=en |archive-date=2019-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |date=2019-07-16 }}</ref> Naltrexone, lahi nyɛ naltrexone bee bupropion nyɛla din gba tibiri barilim.<ref>{{Cite journal|vauthors=|title=Naltrexone/bupropion for obesity|journal=Drug and Therapeutics Bulletin|volume=55|issue=11|pages=126–129|date=November 2017|pmid=29117992|doi=10.1136/dtb.2017.11.0550}}</ref> ==Medical uses== Tim ŋɔ yuusibu chɛbu nyɛla bɛ ni kpaŋsi binshɛli di yi niŋ ka binsabili maa dɔru gari bunu zuɣu din di to ni be shɛm.<ref>{{cite book |last1=Treatment |first1=Center for Substance Abuse |title=Incorporating Alcohol Pharmacotherapies Into Medical Practice |date=2009 |publisher=Substance Abuse and Mental Health Services Administration (US) |url=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK64042/ |accessdate=23 June 2025 |language=en |chapter=Chapter 4—Oral Naltrexone |archive-date=19 February 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170219030658/https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK64042/ |url-status=live }}</ref> ===Alcoholism=== Naltrexone nyɛla tim din tibiri ninvuɣ so [[alcoholism|dam ni kpɛ so ʒim]].<ref>{{cite journal | vauthors = Aboujaoude E, Salame WO | title = Naltrexone: A Pan-Addiction Treatment? | journal = CNS Drugs | volume = 30 | issue = 8 | pages = 719–33 | date = August 2016 | pmid = 27401883 | doi = 10.1007/s40263-016-0373-0 }}</ref> Di nyɛla din yɛn booi nira dam nyubu kamani ninvuɣ yino niraba pinaaata puuni.<ref name=Ros2010>{{cite journal | vauthors = Rösner S, Hackl-Herrwerth A, Leucht S, Vecchi S, Srisurapanont M, Soyka M | title = Opioid antagonists for alcohol dependence | journal = The Cochrane Database of Systematic Reviews | issue = 12 | pages = CD001867 | date = December 2010 | pmid = 21154349 | doi = 10.1002/14651858.CD001867.pub2 }}</ref><ref>{{cite web |last1=Ton |first1=Joey |title=#253 Pharmacologic management of alcohol use disorder: worth a shot? |url=https://cfpclearn.ca/tfp253/ |website=CFPCLearn |access-date=15 June 2023 |date=18 February 2020 |archive-date=28 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230328110208/https://cfpclearn.ca/tfp253/ |url-status=live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230328110208/https://cfpclearn.ca/tfp253/ |date=28 March 2023 }}</ref> Di nyɛla din be vuri ninvuɣ shɛba ban nyuri dam kalinli amaa ka leei tibiri dɔra shɛŋa din dalirinima nyɛ dam nyubu.<ref>{{cite journal | vauthors = Donoghue K, Elzerbi C, Saunders R, Whittington C, Pilling S, Drummond C | title = The efficacy of acamprosate and naltrexone in the treatment of alcohol dependence, Europe versus the rest of the world: a meta-analysis | journal = Addiction | volume = 110 | issue = 6 | pages = 920–30 | date = June 2015 | pmid = 25664494 | doi = 10.1111/add.12875 | url = http://findings.org.uk/PHP/dl.php?file=Donoghue_K_1.txt&s=eb | access-date = 2019-04-15 | archive-date = 2019-04-15 | archive-url = https://web.archive.org/web/20190415034450/https://findings.org.uk/PHP/dl.php?file=Donoghue_K_1.txt&s=eb | url-status = live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190415034450/https://findings.org.uk/PHP/dl.php?file=Donoghue_K_1.txt&s=eb |date=2019-04-15 }}</ref> Di anfaaninima zaa nyɛla bɛ ni buɣisi shɛli ni di be la "sunsuuni".<ref>{{cite journal | vauthors = Garbutt JC | title = Efficacy and tolerability of naltrexone in the management of alcohol dependence | journal = Current Pharmaceutical Design | volume = 16 | issue = 19 | pages = 2091–7 | year = 2010 | pmid = 20482515 | doi = 10.2174/138161210791516459 }}</ref> ==Pharmacology== ===Pharmacodynamics=== {| class="wikitable floatright" style="text-align: center;" |+ Naltrexone at opioid receptors |- ! colspan="3" | [[Ligand (biochemistry)|Affinities]] ({{abbrlink|K<sub>i</sub>|Inhibitor constant}}) || Ratio || rowspan="2" | Ref |- ! {{abbrlink|MOR|μ-Opioid receptor}} !! {{abbrlink|DOR|δ-Opioid receptor}} !! {{abbrlink|KOR|κ-Opioid receptor}} !! MOR:DOR:KOR |- | 1.0 nM<br />0.0825 nM || 149 nM<br />8.02 nM || 3.9 nM<br />0.509 nM || 1:149:4<br />1:97:6 || <ref name="pmid8114680">{{cite journal | vauthors = Raynor K, Kong H, Chen Y, Yasuda K, Yu L, Bell GI, Reisine T | title = Pharmacological characterization of the cloned kappa-, delta-, and mu-opioid receptors | journal = Molecular Pharmacology | volume = 45 | issue = 2 | pages = 330–4 | date = February 1994 | pmid = 8114680 | doi = | url = http://molpharm.aspetjournals.org/content/45/2/330.short | access-date = 2018-06-22 | archive-date = 2018-06-22 | archive-url = https://web.archive.org/web/20180622111441/http://molpharm.aspetjournals.org/content/45/2/330.short | url-status = live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180622111441/http://molpharm.aspetjournals.org/content/45/2/330.short |date=2018-06-22 }}</ref><br /><ref name="pmid7562497">{{cite journal | vauthors = Codd EE, Shank RP, Schupsky JJ, Raffa RB | title = Serotonin and norepinephrine uptake inhibiting activity of centrally acting analgesics: structural determinants and role in antinociception | journal = The Journal of Pharmacology and Experimental Therapeutics | volume = 274 | issue = 3 | pages = 1263–70 | date = September 1995 | pmid = 7562497 | url = http://jpet.aspetjournals.org/content/274/3/1263.short | access-date = 2017-01-23 | archive-date = 2017-02-02 | archive-url = https://web.archive.org/web/20170202020241/http://jpet.aspetjournals.org/content/274/3/1263.short | url-status = live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170202020241/http://jpet.aspetjournals.org/content/274/3/1263.short |date=2017-02-02 }}</ref> |} ===Pharmacogenetics=== Shɛhira nyɛla din beni wuhiri ni daŋ taarihi mini Asn40Asp polymorphism beni nyɛla din wuhiri ni naltrexone nyɛla din tumda.<ref>{{cite journal | vauthors = Ray LA, Barr CS, Blendy JA, Oslin D, Goldman D, Anton RF | title = The role of the Asn40Asp polymorphism of the mu opioid receptor gene (OPRM1) on alcoholism etiology and treatment: a critical review | journal = Alcoholism, Clinical and Experimental Research | volume = 36 | issue = 3 | pages = 385–94 | date = March 2012 | pmid = 21895723 | pmc = 3249007 | doi = 10.1111/j.1530-0277.2011.01633.x }}</ref><ref>{{cite journal | vauthors = Garbutt JC, Greenblatt AM, West SL, Morgan LC, Kampov-Polevoy A, Jordan HS, Bobashev GV | title = Clinical and biological moderators of response to naltrexone in alcohol dependence: a systematic review of the evidence | journal = Addiction | volume = 109 | issue = 8 | pages = 1274–84 | date = August 2014 | pmid = 24661324 | doi = 10.1111/add.12557 }}</ref> ==History== Naltrexone nyɛla bɛ ni ti'shɛli Metossian at Endo Laboratories din nyɛ tima tuma duu bela din be [[New York City]] ni daa mali shɛli yuuni 1963.<ref name="Dependence1974">{{cite book|author=National Research Council (U.S.). Committee on Problems of Drug Dependence|title=Report of the Thirty-sixth Annual Scientific Meeting: Committee on Problems of Drug Dependence, Mexico City, March 10-14, 1974|url=https://books.google.com/books?id=pEYrAAAAYAAJ&pg=PA265|year=1974|publisher=National Academies|pages=265–|id=NAP:13963|isbn=9780309022446|access-date=2017-12-04|archive-date=2021-04-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210427150422/https://books.google.com/books?id=pEYrAAAAYAAJ&pg=PA265|url-status=live}}</ref> Di nyɛla ti'shɛli din daa be Blumberg, Dayton n ti pahi Wolf yuuni 1965 ka lahabali daa yina wuhiri ni di nyɛla din vaana ka mali yaa pam tibiri "opioid" dɔrati.<ref name="Dependence1974" /><ref name="PadwaCunningham2010">{{cite book| first1 = Howard | last1 = Padwa | first2 = Jacob | last2 = Cunningham |title=Addiction: A Reference Encyclopedia|url=https://archive.org/details/addictionreferen0000padw| url-access = registration |year=2010|publisher=ABC-CLIO|isbn=978-1-59884-229-6|pages=[https://archive.org/details/addictionreferen0000padw/page/207 207]–}}</ref><ref name="Bennett2004">{{cite book|author=G Bennett|title=Treating Drug Abusers|url=https://books.google.com/books?id=ft6IAgAAQBAJ&pg=PT112|date=14 January 2004|publisher=Routledge|isbn=978-1-134-93173-6|pages=112–|access-date=4 December 2017|archive-date=27 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210427160708/https://books.google.com/books?id=ft6IAgAAQBAJ&pg=PT112|url-status=live}}</ref><ref name=Sad2012 /> ==Society and culture== ===Names=== Naltrexone nyɛla tim maa tuuli yuli mini di {{abbrlink|INN|International Nonproprietary Name}}, {{abbrlink|USAN|United States Adopted Name}}, {{abbrlink|BAN|British Approved Name}}, {{abbrlink|DCF|Dénomination Commune Française}} n ti pahi {{abbrlink|DCIT|Denominazione Comune Italiana}} ka naltrexone "hydrochloride" mi nyɛ di {{abbrlink|USP|United States Pharmacopeia}} mini {{abbrlink|BANM|British Approved Name}}.<ref name="Elks2014">{{cite book|author=J. Elks|title=The Dictionary of Drugs: Chemical Data: Chemical Data, Structures and Bibliographies|url=https://books.google.com/books?id=0vXTBwAAQBAJ&pg=PA851|date=14 November 2014|publisher=Springer|isbn=978-1-4757-2085-3|pages=851–|access-date=4 December 2017|archive-date=6 August 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200806230945/https://books.google.com/books?id=0vXTBwAAQBAJ&pg=PA851|url-status=live}}</ref><ref name="IndexNominum2000">{{cite book|title=Index Nominum 2000: International Drug Directory|url=https://books.google.com/books?id=5GpcTQD_L2oC&pg=PA715|year=2000|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-3-88763-075-1|pages=715–|access-date=2017-12-04|archive-date=2020-08-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20200806165935/https://books.google.com/books?id=5GpcTQD_L2oC&pg=PA715|url-status=live}}</ref><ref name="MortonHall2012">{{cite book| vauthors = Morton IK, Hall JM |title=Concise Dictionary of Pharmacological Agents: Properties and Synonyms|url=https://books.google.com/books?id=tsjrCAAAQBAJ&pg=PA189|date=6 December 2012|publisher=Springer Science & Business Media|isbn=978-94-011-4439-1|pages=189–}}</ref><ref name="Drugs.com">{{cite web |url=https://www.drugs.com/international/naltrexone.html |title=Naltrexone |access-date=2017-12-04 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171204114601/https://www.drugs.com/international/naltrexone.html |archive-date=2017-12-04 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171204114601/https://www.drugs.com/international/naltrexone.html |date=2017-12-04 }}</ref> == See also == * [[Opioid antagonist#List of opioid antagonists|Opioid antagonist § List of opioid antagonists]] * [[One Little Pill|''One Little Pill'' (2014 film)]] - documentary about using naltrexone to treat alcohol use disorder == References == {{Reflist}} == External links == {{drug resources <!--External links--> | NLM = {{PAGENAME}} <!--Identifiers--> | CAS_number_Ref = {{cascite|correct|??}} | ATC_prefix = N07 | UNII_Ref = {{fdacite|correct|FDA}} | ChemSpiderID = 4514524 | ATC_supplemental = | ATC_suffix = BB04 | UNII = 5S6W795CQM | ChEMBL_Ref = {{ebicite|changed|EBI}} | PubChem = 5360515 | KEGG = D05113 | KEGG_Ref = {{keggcite|correct|kegg}} | DrugBank = DB00704 | ChemSpiderID_Ref = {{chemspidercite|correct|chemspider}} | DrugBank_Ref = {{drugbankcite|correct|drugbank}} | CAS_number = 16590-41-3 | ChEMBL = 19019 | ChEBI_Ref = {{ebicite|correct|EBI}} | ChEBI = 7465 | IUPHAR_ligand = 1639 }} {{Antiaddictives}} {{Opioid receptor modulators}} {{RTT}} [[Category:Alcohol abuse]] [[Category:Cyclopropanes]] [[Category:Diols]] [[Category:Ethers]] [[Category:GABAA receptor negative allosteric modulators]] [[Category:Kappa antagonists]] [[Category:Ketones]] [[Category:Morphinans]] [[Category:Phenols]] [[Category:Opioid antagonists]] [[Category:RTT]] [[Category:World Health Organization essential medicines]] [[ja:ナルトレキソン]] [[id:Naltrexone]] [[Pubu:Translated from MDWiki]] fa5yner8b1de8bfn4kiv8ppc1wxbs2j 147240 147239 2026-09-17T13:27:26Z Kalakpagh 2501 /* History */ Updated Content 147240 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Naltrexone''', nyɛla ti'shɛli bɛ ni kɔhira ni tima tima kɔhibu yuli booni '''ReVia''' mini '''Vivitrol''' ni din kam pahi, di nyɛla tim ka mali tibiri dam bee "opioid" ni kpɛ shɛm ʒim ni. Dam ni kpɛ shɛba ʒim bee "opioid" ni kpɛ ninvuɣ shɛba ʒim ni bɛ to bɛ vali naltrexone pɔi ka dam maa naayi yi o ni.<ref name=AHFS2017>{{cite web|title=Naltrexone Monograph for Professionals - Drugs.com|url=https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|website=Drugs.com|publisher=American Society of Health-System Pharmacists|access-date=9 November 2017|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|archive-date=9 November 2017}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html |date=9 November 2017 }}</ref> Di nyɛla tim din vaana ka lahi nyɛ din chibiri dɔlisiri ʒisoli.<ref name=AHFS2017 /> Tim ŋɔ nyɛla din piligiri tuma minti pihita nyaaŋa nira yi vali li bee chibi li.<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba ban suhiri yiri dam ni bee "opioids" nyɛla ban to ni bɛ vali tim ŋɔ bakoyi dibaa ashɛm.<ref name=AHFS2017 /> Alaama shɛŋa nirba ni tooi nyari tim ŋɔ valibu nyaaŋa nyɛ tom ni gum gbihibu, wumsim, tiɛri kpuɣibu n ti pahi [[Zuɣu yaali taliga|zuɣu yaali]].<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba dam bee "opioids" ni kpɛ shɛba ʒim nyɛla ban nan tooi yi di ni di yi niŋ ka bɛ yi vaani bee chibiri tim ŋɔ.<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba ban mali sapuɣu bee binsabili dɔru bɛ to ni bɛ yuusi tim ŋɔ.<ref name=AHFS2017 /> Lahabali nyɛla din kani wuhiri paɣapuulana yi yuusi tim ŋɔ din yɛn be o shɛm qouda di yɛn mali o la barina bee alaafee.<ref name=AHFS2017 /><ref>{{Cite journal|vauthors=Tran TH, Griffin BL, Stone RH, Vest KM, Todd TJ|title=Methadone, Buprenorphine, and Naltrexone for the Treatment of Opioid Use Disorder in Pregnant Women|journal=Pharmacotherapy|volume=37|issue=7|pages=824–839|date=July 2017|pmid=28543191|doi=10.1002/phar.1958}}</ref> Naltrexone nyɛla din tibiri "opioid" ka di tibi ŋɔ nyɛla din yɛn kpari la "opioid" shɛŋa din be niŋgbuna puuni mini din be kpaŋ. Naltrexone nyɛla bɛ ni daa mali ti'shɛli yuuni 1965 ka bɛ daa saɣi n ti di zaŋ n tibi niriba United States yuuni 1984. Di nyɛla din be World Health Organization (WHO) ti'shɛŋa din mali anfaaninima yuya puuni .<ref name="WHO23rd">{{Cite book|vauthors=((World Health Organization))|title=The selection and use of essential medicines 2023: web annex A: World Health Organization model list of essential medicines: 23rd list (2023)|year=2023|hdl=10665/371090|author-link=World Health Organization|publisher=World Health Organization|location=Geneva|id=WHO/MHP/HPS/EML/2023.02|hdl-access=free}}</ref> Bin din gbaai yuuni 2019, tim ŋɔ zaɣ'yini di yiŋ daa n daa nyɛla din yiɣisi kamani US$0.80 United States. Di din chibiri maa goli yuusibu daa nyɛla din yiɣisi kamani $1,267 ka di dabisili daa nyɛ $41.<ref name=NADAC2019>{{cite web |title=NADAC as of 2019-07-17 {{!}} Data.Medicaid.gov |url=https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |website=Centers for Medicare and Medicaid Services |access-date=16 July 2019 |language=en |archive-date=2019-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |date=2019-07-16 }}</ref> Naltrexone, lahi nyɛ naltrexone bee bupropion nyɛla din gba tibiri barilim.<ref>{{Cite journal|vauthors=|title=Naltrexone/bupropion for obesity|journal=Drug and Therapeutics Bulletin|volume=55|issue=11|pages=126–129|date=November 2017|pmid=29117992|doi=10.1136/dtb.2017.11.0550}}</ref> ==Medical uses== Tim ŋɔ yuusibu chɛbu nyɛla bɛ ni kpaŋsi binshɛli di yi niŋ ka binsabili maa dɔru gari bunu zuɣu din di to ni be shɛm.<ref>{{cite book |last1=Treatment |first1=Center for Substance Abuse |title=Incorporating Alcohol Pharmacotherapies Into Medical Practice |date=2009 |publisher=Substance Abuse and Mental Health Services Administration (US) |url=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK64042/ |accessdate=23 June 2025 |language=en |chapter=Chapter 4—Oral Naltrexone |archive-date=19 February 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170219030658/https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK64042/ |url-status=live }}</ref> ===Alcoholism=== Naltrexone nyɛla tim din tibiri ninvuɣ so [[alcoholism|dam ni kpɛ so ʒim]].<ref>{{cite journal | vauthors = Aboujaoude E, Salame WO | title = Naltrexone: A Pan-Addiction Treatment? | journal = CNS Drugs | volume = 30 | issue = 8 | pages = 719–33 | date = August 2016 | pmid = 27401883 | doi = 10.1007/s40263-016-0373-0 }}</ref> Di nyɛla din yɛn booi nira dam nyubu kamani ninvuɣ yino niraba pinaaata puuni.<ref name=Ros2010>{{cite journal | vauthors = Rösner S, Hackl-Herrwerth A, Leucht S, Vecchi S, Srisurapanont M, Soyka M | title = Opioid antagonists for alcohol dependence | journal = The Cochrane Database of Systematic Reviews | issue = 12 | pages = CD001867 | date = December 2010 | pmid = 21154349 | doi = 10.1002/14651858.CD001867.pub2 }}</ref><ref>{{cite web |last1=Ton |first1=Joey |title=#253 Pharmacologic management of alcohol use disorder: worth a shot? |url=https://cfpclearn.ca/tfp253/ |website=CFPCLearn |access-date=15 June 2023 |date=18 February 2020 |archive-date=28 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230328110208/https://cfpclearn.ca/tfp253/ |url-status=live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230328110208/https://cfpclearn.ca/tfp253/ |date=28 March 2023 }}</ref> Di nyɛla din be vuri ninvuɣ shɛba ban nyuri dam kalinli amaa ka leei tibiri dɔra shɛŋa din dalirinima nyɛ dam nyubu.<ref>{{cite journal | vauthors = Donoghue K, Elzerbi C, Saunders R, Whittington C, Pilling S, Drummond C | title = The efficacy of acamprosate and naltrexone in the treatment of alcohol dependence, Europe versus the rest of the world: a meta-analysis | journal = Addiction | volume = 110 | issue = 6 | pages = 920–30 | date = June 2015 | pmid = 25664494 | doi = 10.1111/add.12875 | url = http://findings.org.uk/PHP/dl.php?file=Donoghue_K_1.txt&s=eb | access-date = 2019-04-15 | archive-date = 2019-04-15 | archive-url = https://web.archive.org/web/20190415034450/https://findings.org.uk/PHP/dl.php?file=Donoghue_K_1.txt&s=eb | url-status = live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190415034450/https://findings.org.uk/PHP/dl.php?file=Donoghue_K_1.txt&s=eb |date=2019-04-15 }}</ref> Di anfaaninima zaa nyɛla bɛ ni buɣisi shɛli ni di be la "sunsuuni".<ref>{{cite journal | vauthors = Garbutt JC | title = Efficacy and tolerability of naltrexone in the management of alcohol dependence | journal = Current Pharmaceutical Design | volume = 16 | issue = 19 | pages = 2091–7 | year = 2010 | pmid = 20482515 | doi = 10.2174/138161210791516459 }}</ref> ==Pharmacology== ===Pharmacodynamics=== {| class="wikitable floatright" style="text-align: center;" |+ Naltrexone at opioid receptors |- ! colspan="3" | [[Ligand (biochemistry)|Affinities]] ({{abbrlink|K<sub>i</sub>|Inhibitor constant}}) || Ratio || rowspan="2" | Ref |- ! {{abbrlink|MOR|μ-Opioid receptor}} !! {{abbrlink|DOR|δ-Opioid receptor}} !! {{abbrlink|KOR|κ-Opioid receptor}} !! MOR:DOR:KOR |- | 1.0 nM<br />0.0825 nM || 149 nM<br />8.02 nM || 3.9 nM<br />0.509 nM || 1:149:4<br />1:97:6 || <ref name="pmid8114680">{{cite journal | vauthors = Raynor K, Kong H, Chen Y, Yasuda K, Yu L, Bell GI, Reisine T | title = Pharmacological characterization of the cloned kappa-, delta-, and mu-opioid receptors | journal = Molecular Pharmacology | volume = 45 | issue = 2 | pages = 330–4 | date = February 1994 | pmid = 8114680 | doi = | url = http://molpharm.aspetjournals.org/content/45/2/330.short | access-date = 2018-06-22 | archive-date = 2018-06-22 | archive-url = https://web.archive.org/web/20180622111441/http://molpharm.aspetjournals.org/content/45/2/330.short | url-status = live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180622111441/http://molpharm.aspetjournals.org/content/45/2/330.short |date=2018-06-22 }}</ref><br /><ref name="pmid7562497">{{cite journal | vauthors = Codd EE, Shank RP, Schupsky JJ, Raffa RB | title = Serotonin and norepinephrine uptake inhibiting activity of centrally acting analgesics: structural determinants and role in antinociception | journal = The Journal of Pharmacology and Experimental Therapeutics | volume = 274 | issue = 3 | pages = 1263–70 | date = September 1995 | pmid = 7562497 | url = http://jpet.aspetjournals.org/content/274/3/1263.short | access-date = 2017-01-23 | archive-date = 2017-02-02 | archive-url = https://web.archive.org/web/20170202020241/http://jpet.aspetjournals.org/content/274/3/1263.short | url-status = live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170202020241/http://jpet.aspetjournals.org/content/274/3/1263.short |date=2017-02-02 }}</ref> |} ===Pharmacogenetics=== Shɛhira nyɛla din beni wuhiri ni daŋ taarihi mini Asn40Asp polymorphism beni nyɛla din wuhiri ni naltrexone nyɛla din tumda.<ref>{{cite journal | vauthors = Ray LA, Barr CS, Blendy JA, Oslin D, Goldman D, Anton RF | title = The role of the Asn40Asp polymorphism of the mu opioid receptor gene (OPRM1) on alcoholism etiology and treatment: a critical review | journal = Alcoholism, Clinical and Experimental Research | volume = 36 | issue = 3 | pages = 385–94 | date = March 2012 | pmid = 21895723 | pmc = 3249007 | doi = 10.1111/j.1530-0277.2011.01633.x }}</ref><ref>{{cite journal | vauthors = Garbutt JC, Greenblatt AM, West SL, Morgan LC, Kampov-Polevoy A, Jordan HS, Bobashev GV | title = Clinical and biological moderators of response to naltrexone in alcohol dependence: a systematic review of the evidence | journal = Addiction | volume = 109 | issue = 8 | pages = 1274–84 | date = August 2014 | pmid = 24661324 | doi = 10.1111/add.12557 }}</ref> ==Taarihi == Naltrexone nyɛla bɛ ni ti'shɛli Metossian at Endo Laboratories din nyɛ tima tuma duu bela din be [[New York City]] ni daa mali shɛli yuuni 1963.<ref name="Dependence1974">{{cite book|author=National Research Council (U.S.). Committee on Problems of Drug Dependence|title=Report of the Thirty-sixth Annual Scientific Meeting: Committee on Problems of Drug Dependence, Mexico City, March 10-14, 1974|url=https://books.google.com/books?id=pEYrAAAAYAAJ&pg=PA265|year=1974|publisher=National Academies|pages=265–|id=NAP:13963|isbn=9780309022446|access-date=2017-12-04|archive-date=2021-04-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210427150422/https://books.google.com/books?id=pEYrAAAAYAAJ&pg=PA265|url-status=live}}</ref> Di nyɛla ti'shɛli din daa be Blumberg, Dayton n ti pahi Wolf yuuni 1965 ka lahabali daa yina wuhiri ni di nyɛla din vaana ka mali yaa pam tibiri "opioid" dɔrati.<ref name="Dependence1974" /><ref name="PadwaCunningham2010">{{cite book| first1 = Howard | last1 = Padwa | first2 = Jacob | last2 = Cunningham |title=Addiction: A Reference Encyclopedia|url=https://archive.org/details/addictionreferen0000padw| url-access = registration |year=2010|publisher=ABC-CLIO|isbn=978-1-59884-229-6|pages=[https://archive.org/details/addictionreferen0000padw/page/207 207]–}}</ref><ref name="Bennett2004">{{cite book|author=G Bennett|title=Treating Drug Abusers|url=https://books.google.com/books?id=ft6IAgAAQBAJ&pg=PT112|date=14 January 2004|publisher=Routledge|isbn=978-1-134-93173-6|pages=112–|access-date=4 December 2017|archive-date=27 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210427160708/https://books.google.com/books?id=ft6IAgAAQBAJ&pg=PT112|url-status=live}}</ref><ref name=Sad2012 /> ==Society and culture== ===Names=== Naltrexone nyɛla tim maa tuuli yuli mini di {{abbrlink|INN|International Nonproprietary Name}}, {{abbrlink|USAN|United States Adopted Name}}, {{abbrlink|BAN|British Approved Name}}, {{abbrlink|DCF|Dénomination Commune Française}} n ti pahi {{abbrlink|DCIT|Denominazione Comune Italiana}} ka naltrexone "hydrochloride" mi nyɛ di {{abbrlink|USP|United States Pharmacopeia}} mini {{abbrlink|BANM|British Approved Name}}.<ref name="Elks2014">{{cite book|author=J. Elks|title=The Dictionary of Drugs: Chemical Data: Chemical Data, Structures and Bibliographies|url=https://books.google.com/books?id=0vXTBwAAQBAJ&pg=PA851|date=14 November 2014|publisher=Springer|isbn=978-1-4757-2085-3|pages=851–|access-date=4 December 2017|archive-date=6 August 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200806230945/https://books.google.com/books?id=0vXTBwAAQBAJ&pg=PA851|url-status=live}}</ref><ref name="IndexNominum2000">{{cite book|title=Index Nominum 2000: International Drug Directory|url=https://books.google.com/books?id=5GpcTQD_L2oC&pg=PA715|year=2000|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-3-88763-075-1|pages=715–|access-date=2017-12-04|archive-date=2020-08-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20200806165935/https://books.google.com/books?id=5GpcTQD_L2oC&pg=PA715|url-status=live}}</ref><ref name="MortonHall2012">{{cite book| vauthors = Morton IK, Hall JM |title=Concise Dictionary of Pharmacological Agents: Properties and Synonyms|url=https://books.google.com/books?id=tsjrCAAAQBAJ&pg=PA189|date=6 December 2012|publisher=Springer Science & Business Media|isbn=978-94-011-4439-1|pages=189–}}</ref><ref name="Drugs.com">{{cite web |url=https://www.drugs.com/international/naltrexone.html |title=Naltrexone |access-date=2017-12-04 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171204114601/https://www.drugs.com/international/naltrexone.html |archive-date=2017-12-04 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171204114601/https://www.drugs.com/international/naltrexone.html |date=2017-12-04 }}</ref> == See also == * [[Opioid antagonist#List of opioid antagonists|Opioid antagonist § List of opioid antagonists]] * [[One Little Pill|''One Little Pill'' (2014 film)]] - documentary about using naltrexone to treat alcohol use disorder == References == {{Reflist}} == External links == {{drug resources <!--External links--> | NLM = {{PAGENAME}} <!--Identifiers--> | CAS_number_Ref = {{cascite|correct|??}} | ATC_prefix = N07 | UNII_Ref = {{fdacite|correct|FDA}} | ChemSpiderID = 4514524 | ATC_supplemental = | ATC_suffix = BB04 | UNII = 5S6W795CQM | ChEMBL_Ref = {{ebicite|changed|EBI}} | PubChem = 5360515 | KEGG = D05113 | KEGG_Ref = {{keggcite|correct|kegg}} | DrugBank = DB00704 | ChemSpiderID_Ref = {{chemspidercite|correct|chemspider}} | DrugBank_Ref = {{drugbankcite|correct|drugbank}} | CAS_number = 16590-41-3 | ChEMBL = 19019 | ChEBI_Ref = {{ebicite|correct|EBI}} | ChEBI = 7465 | IUPHAR_ligand = 1639 }} {{Antiaddictives}} {{Opioid receptor modulators}} {{RTT}} [[Category:Alcohol abuse]] [[Category:Cyclopropanes]] [[Category:Diols]] [[Category:Ethers]] [[Category:GABAA receptor negative allosteric modulators]] [[Category:Kappa antagonists]] [[Category:Ketones]] [[Category:Morphinans]] [[Category:Phenols]] [[Category:Opioid antagonists]] [[Category:RTT]] [[Category:World Health Organization essential medicines]] [[ja:ナルトレキソン]] [[id:Naltrexone]] [[Pubu:Translated from MDWiki]] qeip73xm1av7nbedx1tq89nrmmr0jf7 147241 147240 2026-09-17T13:27:58Z Kalakpagh 2501 /* Taarihi */ Updated Content 147241 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Naltrexone''', nyɛla ti'shɛli bɛ ni kɔhira ni tima tima kɔhibu yuli booni '''ReVia''' mini '''Vivitrol''' ni din kam pahi, di nyɛla tim ka mali tibiri dam bee "opioid" ni kpɛ shɛm ʒim ni. Dam ni kpɛ shɛba ʒim bee "opioid" ni kpɛ ninvuɣ shɛba ʒim ni bɛ to bɛ vali naltrexone pɔi ka dam maa naayi yi o ni.<ref name=AHFS2017>{{cite web|title=Naltrexone Monograph for Professionals - Drugs.com|url=https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|website=Drugs.com|publisher=American Society of Health-System Pharmacists|access-date=9 November 2017|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|archive-date=9 November 2017}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html |date=9 November 2017 }}</ref> Di nyɛla tim din vaana ka lahi nyɛ din chibiri dɔlisiri ʒisoli.<ref name=AHFS2017 /> Tim ŋɔ nyɛla din piligiri tuma minti pihita nyaaŋa nira yi vali li bee chibi li.<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba ban suhiri yiri dam ni bee "opioids" nyɛla ban to ni bɛ vali tim ŋɔ bakoyi dibaa ashɛm.<ref name=AHFS2017 /> Alaama shɛŋa nirba ni tooi nyari tim ŋɔ valibu nyaaŋa nyɛ tom ni gum gbihibu, wumsim, tiɛri kpuɣibu n ti pahi [[Zuɣu yaali taliga|zuɣu yaali]].<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba dam bee "opioids" ni kpɛ shɛba ʒim nyɛla ban nan tooi yi di ni di yi niŋ ka bɛ yi vaani bee chibiri tim ŋɔ.<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba ban mali sapuɣu bee binsabili dɔru bɛ to ni bɛ yuusi tim ŋɔ.<ref name=AHFS2017 /> Lahabali nyɛla din kani wuhiri paɣapuulana yi yuusi tim ŋɔ din yɛn be o shɛm qouda di yɛn mali o la barina bee alaafee.<ref name=AHFS2017 /><ref>{{Cite journal|vauthors=Tran TH, Griffin BL, Stone RH, Vest KM, Todd TJ|title=Methadone, Buprenorphine, and Naltrexone for the Treatment of Opioid Use Disorder in Pregnant Women|journal=Pharmacotherapy|volume=37|issue=7|pages=824–839|date=July 2017|pmid=28543191|doi=10.1002/phar.1958}}</ref> Naltrexone nyɛla din tibiri "opioid" ka di tibi ŋɔ nyɛla din yɛn kpari la "opioid" shɛŋa din be niŋgbuna puuni mini din be kpaŋ. Naltrexone nyɛla bɛ ni daa mali ti'shɛli yuuni 1965 ka bɛ daa saɣi n ti di zaŋ n tibi niriba United States yuuni 1984. Di nyɛla din be World Health Organization (WHO) ti'shɛŋa din mali anfaaninima yuya puuni .<ref name="WHO23rd">{{Cite book|vauthors=((World Health Organization))|title=The selection and use of essential medicines 2023: web annex A: World Health Organization model list of essential medicines: 23rd list (2023)|year=2023|hdl=10665/371090|author-link=World Health Organization|publisher=World Health Organization|location=Geneva|id=WHO/MHP/HPS/EML/2023.02|hdl-access=free}}</ref> Bin din gbaai yuuni 2019, tim ŋɔ zaɣ'yini di yiŋ daa n daa nyɛla din yiɣisi kamani US$0.80 United States. Di din chibiri maa goli yuusibu daa nyɛla din yiɣisi kamani $1,267 ka di dabisili daa nyɛ $41.<ref name=NADAC2019>{{cite web |title=NADAC as of 2019-07-17 {{!}} Data.Medicaid.gov |url=https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |website=Centers for Medicare and Medicaid Services |access-date=16 July 2019 |language=en |archive-date=2019-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |date=2019-07-16 }}</ref> Naltrexone, lahi nyɛ naltrexone bee bupropion nyɛla din gba tibiri barilim.<ref>{{Cite journal|vauthors=|title=Naltrexone/bupropion for obesity|journal=Drug and Therapeutics Bulletin|volume=55|issue=11|pages=126–129|date=November 2017|pmid=29117992|doi=10.1136/dtb.2017.11.0550}}</ref> ==Medical uses== Tim ŋɔ yuusibu chɛbu nyɛla bɛ ni kpaŋsi binshɛli di yi niŋ ka binsabili maa dɔru gari bunu zuɣu din di to ni be shɛm.<ref>{{cite book |last1=Treatment |first1=Center for Substance Abuse |title=Incorporating Alcohol Pharmacotherapies Into Medical Practice |date=2009 |publisher=Substance Abuse and Mental Health Services Administration (US) |url=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK64042/ |accessdate=23 June 2025 |language=en |chapter=Chapter 4—Oral Naltrexone |archive-date=19 February 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170219030658/https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK64042/ |url-status=live }}</ref> ===Alcoholism=== Naltrexone nyɛla tim din tibiri ninvuɣ so [[alcoholism|dam ni kpɛ so ʒim]].<ref>{{cite journal | vauthors = Aboujaoude E, Salame WO | title = Naltrexone: A Pan-Addiction Treatment? | journal = CNS Drugs | volume = 30 | issue = 8 | pages = 719–33 | date = August 2016 | pmid = 27401883 | doi = 10.1007/s40263-016-0373-0 }}</ref> Di nyɛla din yɛn booi nira dam nyubu kamani ninvuɣ yino niraba pinaaata puuni.<ref name=Ros2010>{{cite journal | vauthors = Rösner S, Hackl-Herrwerth A, Leucht S, Vecchi S, Srisurapanont M, Soyka M | title = Opioid antagonists for alcohol dependence | journal = The Cochrane Database of Systematic Reviews | issue = 12 | pages = CD001867 | date = December 2010 | pmid = 21154349 | doi = 10.1002/14651858.CD001867.pub2 }}</ref><ref>{{cite web |last1=Ton |first1=Joey |title=#253 Pharmacologic management of alcohol use disorder: worth a shot? |url=https://cfpclearn.ca/tfp253/ |website=CFPCLearn |access-date=15 June 2023 |date=18 February 2020 |archive-date=28 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230328110208/https://cfpclearn.ca/tfp253/ |url-status=live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230328110208/https://cfpclearn.ca/tfp253/ |date=28 March 2023 }}</ref> Di nyɛla din be vuri ninvuɣ shɛba ban nyuri dam kalinli amaa ka leei tibiri dɔra shɛŋa din dalirinima nyɛ dam nyubu.<ref>{{cite journal | vauthors = Donoghue K, Elzerbi C, Saunders R, Whittington C, Pilling S, Drummond C | title = The efficacy of acamprosate and naltrexone in the treatment of alcohol dependence, Europe versus the rest of the world: a meta-analysis | journal = Addiction | volume = 110 | issue = 6 | pages = 920–30 | date = June 2015 | pmid = 25664494 | doi = 10.1111/add.12875 | url = http://findings.org.uk/PHP/dl.php?file=Donoghue_K_1.txt&s=eb | access-date = 2019-04-15 | archive-date = 2019-04-15 | archive-url = https://web.archive.org/web/20190415034450/https://findings.org.uk/PHP/dl.php?file=Donoghue_K_1.txt&s=eb | url-status = live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190415034450/https://findings.org.uk/PHP/dl.php?file=Donoghue_K_1.txt&s=eb |date=2019-04-15 }}</ref> Di anfaaninima zaa nyɛla bɛ ni buɣisi shɛli ni di be la "sunsuuni".<ref>{{cite journal | vauthors = Garbutt JC | title = Efficacy and tolerability of naltrexone in the management of alcohol dependence | journal = Current Pharmaceutical Design | volume = 16 | issue = 19 | pages = 2091–7 | year = 2010 | pmid = 20482515 | doi = 10.2174/138161210791516459 }}</ref> ==Pharmacology== ===Pharmacodynamics=== {| class="wikitable floatright" style="text-align: center;" |+ Naltrexone at opioid receptors |- ! colspan="3" | [[Ligand (biochemistry)|Affinities]] ({{abbrlink|K<sub>i</sub>|Inhibitor constant}}) || Ratio || rowspan="2" | Ref |- ! {{abbrlink|MOR|μ-Opioid receptor}} !! {{abbrlink|DOR|δ-Opioid receptor}} !! {{abbrlink|KOR|κ-Opioid receptor}} !! MOR:DOR:KOR |- | 1.0 nM<br />0.0825 nM || 149 nM<br />8.02 nM || 3.9 nM<br />0.509 nM || 1:149:4<br />1:97:6 || <ref name="pmid8114680">{{cite journal | vauthors = Raynor K, Kong H, Chen Y, Yasuda K, Yu L, Bell GI, Reisine T | title = Pharmacological characterization of the cloned kappa-, delta-, and mu-opioid receptors | journal = Molecular Pharmacology | volume = 45 | issue = 2 | pages = 330–4 | date = February 1994 | pmid = 8114680 | doi = | url = http://molpharm.aspetjournals.org/content/45/2/330.short | access-date = 2018-06-22 | archive-date = 2018-06-22 | archive-url = https://web.archive.org/web/20180622111441/http://molpharm.aspetjournals.org/content/45/2/330.short | url-status = live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180622111441/http://molpharm.aspetjournals.org/content/45/2/330.short |date=2018-06-22 }}</ref><br /><ref name="pmid7562497">{{cite journal | vauthors = Codd EE, Shank RP, Schupsky JJ, Raffa RB | title = Serotonin and norepinephrine uptake inhibiting activity of centrally acting analgesics: structural determinants and role in antinociception | journal = The Journal of Pharmacology and Experimental Therapeutics | volume = 274 | issue = 3 | pages = 1263–70 | date = September 1995 | pmid = 7562497 | url = http://jpet.aspetjournals.org/content/274/3/1263.short | access-date = 2017-01-23 | archive-date = 2017-02-02 | archive-url = https://web.archive.org/web/20170202020241/http://jpet.aspetjournals.org/content/274/3/1263.short | url-status = live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170202020241/http://jpet.aspetjournals.org/content/274/3/1263.short |date=2017-02-02 }}</ref> |} ===Pharmacogenetics=== Shɛhira nyɛla din beni wuhiri ni daŋ taarihi mini Asn40Asp polymorphism beni nyɛla din wuhiri ni naltrexone nyɛla din tumda.<ref>{{cite journal | vauthors = Ray LA, Barr CS, Blendy JA, Oslin D, Goldman D, Anton RF | title = The role of the Asn40Asp polymorphism of the mu opioid receptor gene (OPRM1) on alcoholism etiology and treatment: a critical review | journal = Alcoholism, Clinical and Experimental Research | volume = 36 | issue = 3 | pages = 385–94 | date = March 2012 | pmid = 21895723 | pmc = 3249007 | doi = 10.1111/j.1530-0277.2011.01633.x }}</ref><ref>{{cite journal | vauthors = Garbutt JC, Greenblatt AM, West SL, Morgan LC, Kampov-Polevoy A, Jordan HS, Bobashev GV | title = Clinical and biological moderators of response to naltrexone in alcohol dependence: a systematic review of the evidence | journal = Addiction | volume = 109 | issue = 8 | pages = 1274–84 | date = August 2014 | pmid = 24661324 | doi = 10.1111/add.12557 }}</ref> ==Taarihi == Naltrexone nyɛla bɛ ni ti'shɛli Metossian at Endo Laboratories din nyɛ tima tuma duu bela din be [[New York City]] ni daa mali shɛli yuuni 1963.<ref name="Dependence1974">{{cite book|author=National Research Council (U.S.). Committee on Problems of Drug Dependence|title=Report of the Thirty-sixth Annual Scientific Meeting: Committee on Problems of Drug Dependence, Mexico City, March 10-14, 1974|url=https://books.google.com/books?id=pEYrAAAAYAAJ&pg=PA265|year=1974|publisher=National Academies|pages=265–|id=NAP:13963|isbn=9780309022446|access-date=2017-12-04|archive-date=2021-04-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210427150422/https://books.google.com/books?id=pEYrAAAAYAAJ&pg=PA265|url-status=live}}</ref> Di nyɛla ti'shɛli din daa be Blumberg, Dayton n ti pahi Wolf yuuni 1965 ka lahabali daa yina wuhiri ni di nyɛla din vaana ka mali yaa pam tibiri "opioid" dɔrati.<ref name="Dependence1974" /><ref name="PadwaCunningham2010">{{cite book| first1 = Howard | last1 = Padwa | first2 = Jacob | last2 = Cunningham |title=Addiction: A Reference Encyclopedia|url=https://archive.org/details/addictionreferen0000padw| url-access = registration |year=2010|publisher=ABC-CLIO|isbn=978-1-59884-229-6|pages=[https://archive.org/details/addictionreferen0000padw/page/207 207]–}}</ref><ref name="Bennett2004">{{cite book|author=G Bennett|title=Treating Drug Abusers|url=https://books.google.com/books?id=ft6IAgAAQBAJ&pg=PT112|date=14 January 2004|publisher=Routledge|isbn=978-1-134-93173-6|pages=112–|access-date=4 December 2017|archive-date=27 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210427160708/https://books.google.com/books?id=ft6IAgAAQBAJ&pg=PT112|url-status=live}}</ref><ref name=Sad2012 /> ==Ʒilɛlini mini kaya ni taada == ===Names=== Naltrexone nyɛla tim maa tuuli yuli mini di {{abbrlink|INN|International Nonproprietary Name}}, {{abbrlink|USAN|United States Adopted Name}}, {{abbrlink|BAN|British Approved Name}}, {{abbrlink|DCF|Dénomination Commune Française}} n ti pahi {{abbrlink|DCIT|Denominazione Comune Italiana}} ka naltrexone "hydrochloride" mi nyɛ di {{abbrlink|USP|United States Pharmacopeia}} mini {{abbrlink|BANM|British Approved Name}}.<ref name="Elks2014">{{cite book|author=J. Elks|title=The Dictionary of Drugs: Chemical Data: Chemical Data, Structures and Bibliographies|url=https://books.google.com/books?id=0vXTBwAAQBAJ&pg=PA851|date=14 November 2014|publisher=Springer|isbn=978-1-4757-2085-3|pages=851–|access-date=4 December 2017|archive-date=6 August 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200806230945/https://books.google.com/books?id=0vXTBwAAQBAJ&pg=PA851|url-status=live}}</ref><ref name="IndexNominum2000">{{cite book|title=Index Nominum 2000: International Drug Directory|url=https://books.google.com/books?id=5GpcTQD_L2oC&pg=PA715|year=2000|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-3-88763-075-1|pages=715–|access-date=2017-12-04|archive-date=2020-08-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20200806165935/https://books.google.com/books?id=5GpcTQD_L2oC&pg=PA715|url-status=live}}</ref><ref name="MortonHall2012">{{cite book| vauthors = Morton IK, Hall JM |title=Concise Dictionary of Pharmacological Agents: Properties and Synonyms|url=https://books.google.com/books?id=tsjrCAAAQBAJ&pg=PA189|date=6 December 2012|publisher=Springer Science & Business Media|isbn=978-94-011-4439-1|pages=189–}}</ref><ref name="Drugs.com">{{cite web |url=https://www.drugs.com/international/naltrexone.html |title=Naltrexone |access-date=2017-12-04 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171204114601/https://www.drugs.com/international/naltrexone.html |archive-date=2017-12-04 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171204114601/https://www.drugs.com/international/naltrexone.html |date=2017-12-04 }}</ref> == See also == * [[Opioid antagonist#List of opioid antagonists|Opioid antagonist § List of opioid antagonists]] * [[One Little Pill|''One Little Pill'' (2014 film)]] - documentary about using naltrexone to treat alcohol use disorder == References == {{Reflist}} == External links == {{drug resources <!--External links--> | NLM = {{PAGENAME}} <!--Identifiers--> | CAS_number_Ref = {{cascite|correct|??}} | ATC_prefix = N07 | UNII_Ref = {{fdacite|correct|FDA}} | ChemSpiderID = 4514524 | ATC_supplemental = | ATC_suffix = BB04 | UNII = 5S6W795CQM | ChEMBL_Ref = {{ebicite|changed|EBI}} | PubChem = 5360515 | KEGG = D05113 | KEGG_Ref = {{keggcite|correct|kegg}} | DrugBank = DB00704 | ChemSpiderID_Ref = {{chemspidercite|correct|chemspider}} | DrugBank_Ref = {{drugbankcite|correct|drugbank}} | CAS_number = 16590-41-3 | ChEMBL = 19019 | ChEBI_Ref = {{ebicite|correct|EBI}} | ChEBI = 7465 | IUPHAR_ligand = 1639 }} {{Antiaddictives}} {{Opioid receptor modulators}} {{RTT}} [[Category:Alcohol abuse]] [[Category:Cyclopropanes]] [[Category:Diols]] [[Category:Ethers]] [[Category:GABAA receptor negative allosteric modulators]] [[Category:Kappa antagonists]] [[Category:Ketones]] [[Category:Morphinans]] [[Category:Phenols]] [[Category:Opioid antagonists]] [[Category:RTT]] [[Category:World Health Organization essential medicines]] [[ja:ナルトレキソン]] [[id:Naltrexone]] [[Pubu:Translated from MDWiki]] bvts39ox4qqmy5v1e9pniokbwvt61lb 147242 147241 2026-09-17T13:28:58Z Kalakpagh 2501 /* Ʒilɛlini mini kaya ni taada */ Updated Content 147242 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Naltrexone''', nyɛla ti'shɛli bɛ ni kɔhira ni tima tima kɔhibu yuli booni '''ReVia''' mini '''Vivitrol''' ni din kam pahi, di nyɛla tim ka mali tibiri dam bee "opioid" ni kpɛ shɛm ʒim ni. Dam ni kpɛ shɛba ʒim bee "opioid" ni kpɛ ninvuɣ shɛba ʒim ni bɛ to bɛ vali naltrexone pɔi ka dam maa naayi yi o ni.<ref name=AHFS2017>{{cite web|title=Naltrexone Monograph for Professionals - Drugs.com|url=https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|website=Drugs.com|publisher=American Society of Health-System Pharmacists|access-date=9 November 2017|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|archive-date=9 November 2017}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html |date=9 November 2017 }}</ref> Di nyɛla tim din vaana ka lahi nyɛ din chibiri dɔlisiri ʒisoli.<ref name=AHFS2017 /> Tim ŋɔ nyɛla din piligiri tuma minti pihita nyaaŋa nira yi vali li bee chibi li.<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba ban suhiri yiri dam ni bee "opioids" nyɛla ban to ni bɛ vali tim ŋɔ bakoyi dibaa ashɛm.<ref name=AHFS2017 /> Alaama shɛŋa nirba ni tooi nyari tim ŋɔ valibu nyaaŋa nyɛ tom ni gum gbihibu, wumsim, tiɛri kpuɣibu n ti pahi [[Zuɣu yaali taliga|zuɣu yaali]].<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba dam bee "opioids" ni kpɛ shɛba ʒim nyɛla ban nan tooi yi di ni di yi niŋ ka bɛ yi vaani bee chibiri tim ŋɔ.<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba ban mali sapuɣu bee binsabili dɔru bɛ to ni bɛ yuusi tim ŋɔ.<ref name=AHFS2017 /> Lahabali nyɛla din kani wuhiri paɣapuulana yi yuusi tim ŋɔ din yɛn be o shɛm qouda di yɛn mali o la barina bee alaafee.<ref name=AHFS2017 /><ref>{{Cite journal|vauthors=Tran TH, Griffin BL, Stone RH, Vest KM, Todd TJ|title=Methadone, Buprenorphine, and Naltrexone for the Treatment of Opioid Use Disorder in Pregnant Women|journal=Pharmacotherapy|volume=37|issue=7|pages=824–839|date=July 2017|pmid=28543191|doi=10.1002/phar.1958}}</ref> Naltrexone nyɛla din tibiri "opioid" ka di tibi ŋɔ nyɛla din yɛn kpari la "opioid" shɛŋa din be niŋgbuna puuni mini din be kpaŋ. Naltrexone nyɛla bɛ ni daa mali ti'shɛli yuuni 1965 ka bɛ daa saɣi n ti di zaŋ n tibi niriba United States yuuni 1984. Di nyɛla din be World Health Organization (WHO) ti'shɛŋa din mali anfaaninima yuya puuni .<ref name="WHO23rd">{{Cite book|vauthors=((World Health Organization))|title=The selection and use of essential medicines 2023: web annex A: World Health Organization model list of essential medicines: 23rd list (2023)|year=2023|hdl=10665/371090|author-link=World Health Organization|publisher=World Health Organization|location=Geneva|id=WHO/MHP/HPS/EML/2023.02|hdl-access=free}}</ref> Bin din gbaai yuuni 2019, tim ŋɔ zaɣ'yini di yiŋ daa n daa nyɛla din yiɣisi kamani US$0.80 United States. Di din chibiri maa goli yuusibu daa nyɛla din yiɣisi kamani $1,267 ka di dabisili daa nyɛ $41.<ref name=NADAC2019>{{cite web |title=NADAC as of 2019-07-17 {{!}} Data.Medicaid.gov |url=https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |website=Centers for Medicare and Medicaid Services |access-date=16 July 2019 |language=en |archive-date=2019-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |date=2019-07-16 }}</ref> Naltrexone, lahi nyɛ naltrexone bee bupropion nyɛla din gba tibiri barilim.<ref>{{Cite journal|vauthors=|title=Naltrexone/bupropion for obesity|journal=Drug and Therapeutics Bulletin|volume=55|issue=11|pages=126–129|date=November 2017|pmid=29117992|doi=10.1136/dtb.2017.11.0550}}</ref> ==Medical uses== Tim ŋɔ yuusibu chɛbu nyɛla bɛ ni kpaŋsi binshɛli di yi niŋ ka binsabili maa dɔru gari bunu zuɣu din di to ni be shɛm.<ref>{{cite book |last1=Treatment |first1=Center for Substance Abuse |title=Incorporating Alcohol Pharmacotherapies Into Medical Practice |date=2009 |publisher=Substance Abuse and Mental Health Services Administration (US) |url=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK64042/ |accessdate=23 June 2025 |language=en |chapter=Chapter 4—Oral Naltrexone |archive-date=19 February 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170219030658/https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK64042/ |url-status=live }}</ref> ===Alcoholism=== Naltrexone nyɛla tim din tibiri ninvuɣ so [[alcoholism|dam ni kpɛ so ʒim]].<ref>{{cite journal | vauthors = Aboujaoude E, Salame WO | title = Naltrexone: A Pan-Addiction Treatment? | journal = CNS Drugs | volume = 30 | issue = 8 | pages = 719–33 | date = August 2016 | pmid = 27401883 | doi = 10.1007/s40263-016-0373-0 }}</ref> Di nyɛla din yɛn booi nira dam nyubu kamani ninvuɣ yino niraba pinaaata puuni.<ref name=Ros2010>{{cite journal | vauthors = Rösner S, Hackl-Herrwerth A, Leucht S, Vecchi S, Srisurapanont M, Soyka M | title = Opioid antagonists for alcohol dependence | journal = The Cochrane Database of Systematic Reviews | issue = 12 | pages = CD001867 | date = December 2010 | pmid = 21154349 | doi = 10.1002/14651858.CD001867.pub2 }}</ref><ref>{{cite web |last1=Ton |first1=Joey |title=#253 Pharmacologic management of alcohol use disorder: worth a shot? |url=https://cfpclearn.ca/tfp253/ |website=CFPCLearn |access-date=15 June 2023 |date=18 February 2020 |archive-date=28 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230328110208/https://cfpclearn.ca/tfp253/ |url-status=live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230328110208/https://cfpclearn.ca/tfp253/ |date=28 March 2023 }}</ref> Di nyɛla din be vuri ninvuɣ shɛba ban nyuri dam kalinli amaa ka leei tibiri dɔra shɛŋa din dalirinima nyɛ dam nyubu.<ref>{{cite journal | vauthors = Donoghue K, Elzerbi C, Saunders R, Whittington C, Pilling S, Drummond C | title = The efficacy of acamprosate and naltrexone in the treatment of alcohol dependence, Europe versus the rest of the world: a meta-analysis | journal = Addiction | volume = 110 | issue = 6 | pages = 920–30 | date = June 2015 | pmid = 25664494 | doi = 10.1111/add.12875 | url = http://findings.org.uk/PHP/dl.php?file=Donoghue_K_1.txt&s=eb | access-date = 2019-04-15 | archive-date = 2019-04-15 | archive-url = https://web.archive.org/web/20190415034450/https://findings.org.uk/PHP/dl.php?file=Donoghue_K_1.txt&s=eb | url-status = live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190415034450/https://findings.org.uk/PHP/dl.php?file=Donoghue_K_1.txt&s=eb |date=2019-04-15 }}</ref> Di anfaaninima zaa nyɛla bɛ ni buɣisi shɛli ni di be la "sunsuuni".<ref>{{cite journal | vauthors = Garbutt JC | title = Efficacy and tolerability of naltrexone in the management of alcohol dependence | journal = Current Pharmaceutical Design | volume = 16 | issue = 19 | pages = 2091–7 | year = 2010 | pmid = 20482515 | doi = 10.2174/138161210791516459 }}</ref> ==Pharmacology== ===Pharmacodynamics=== {| class="wikitable floatright" style="text-align: center;" |+ Naltrexone at opioid receptors |- ! colspan="3" | [[Ligand (biochemistry)|Affinities]] ({{abbrlink|K<sub>i</sub>|Inhibitor constant}}) || Ratio || rowspan="2" | Ref |- ! {{abbrlink|MOR|μ-Opioid receptor}} !! {{abbrlink|DOR|δ-Opioid receptor}} !! {{abbrlink|KOR|κ-Opioid receptor}} !! MOR:DOR:KOR |- | 1.0 nM<br />0.0825 nM || 149 nM<br />8.02 nM || 3.9 nM<br />0.509 nM || 1:149:4<br />1:97:6 || <ref name="pmid8114680">{{cite journal | vauthors = Raynor K, Kong H, Chen Y, Yasuda K, Yu L, Bell GI, Reisine T | title = Pharmacological characterization of the cloned kappa-, delta-, and mu-opioid receptors | journal = Molecular Pharmacology | volume = 45 | issue = 2 | pages = 330–4 | date = February 1994 | pmid = 8114680 | doi = | url = http://molpharm.aspetjournals.org/content/45/2/330.short | access-date = 2018-06-22 | archive-date = 2018-06-22 | archive-url = https://web.archive.org/web/20180622111441/http://molpharm.aspetjournals.org/content/45/2/330.short | url-status = live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180622111441/http://molpharm.aspetjournals.org/content/45/2/330.short |date=2018-06-22 }}</ref><br /><ref name="pmid7562497">{{cite journal | vauthors = Codd EE, Shank RP, Schupsky JJ, Raffa RB | title = Serotonin and norepinephrine uptake inhibiting activity of centrally acting analgesics: structural determinants and role in antinociception | journal = The Journal of Pharmacology and Experimental Therapeutics | volume = 274 | issue = 3 | pages = 1263–70 | date = September 1995 | pmid = 7562497 | url = http://jpet.aspetjournals.org/content/274/3/1263.short | access-date = 2017-01-23 | archive-date = 2017-02-02 | archive-url = https://web.archive.org/web/20170202020241/http://jpet.aspetjournals.org/content/274/3/1263.short | url-status = live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170202020241/http://jpet.aspetjournals.org/content/274/3/1263.short |date=2017-02-02 }}</ref> |} ===Pharmacogenetics=== Shɛhira nyɛla din beni wuhiri ni daŋ taarihi mini Asn40Asp polymorphism beni nyɛla din wuhiri ni naltrexone nyɛla din tumda.<ref>{{cite journal | vauthors = Ray LA, Barr CS, Blendy JA, Oslin D, Goldman D, Anton RF | title = The role of the Asn40Asp polymorphism of the mu opioid receptor gene (OPRM1) on alcoholism etiology and treatment: a critical review | journal = Alcoholism, Clinical and Experimental Research | volume = 36 | issue = 3 | pages = 385–94 | date = March 2012 | pmid = 21895723 | pmc = 3249007 | doi = 10.1111/j.1530-0277.2011.01633.x }}</ref><ref>{{cite journal | vauthors = Garbutt JC, Greenblatt AM, West SL, Morgan LC, Kampov-Polevoy A, Jordan HS, Bobashev GV | title = Clinical and biological moderators of response to naltrexone in alcohol dependence: a systematic review of the evidence | journal = Addiction | volume = 109 | issue = 8 | pages = 1274–84 | date = August 2014 | pmid = 24661324 | doi = 10.1111/add.12557 }}</ref> ==Taarihi == Naltrexone nyɛla bɛ ni ti'shɛli Metossian at Endo Laboratories din nyɛ tima tuma duu bela din be [[New York City]] ni daa mali shɛli yuuni 1963.<ref name="Dependence1974">{{cite book|author=National Research Council (U.S.). Committee on Problems of Drug Dependence|title=Report of the Thirty-sixth Annual Scientific Meeting: Committee on Problems of Drug Dependence, Mexico City, March 10-14, 1974|url=https://books.google.com/books?id=pEYrAAAAYAAJ&pg=PA265|year=1974|publisher=National Academies|pages=265–|id=NAP:13963|isbn=9780309022446|access-date=2017-12-04|archive-date=2021-04-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210427150422/https://books.google.com/books?id=pEYrAAAAYAAJ&pg=PA265|url-status=live}}</ref> Di nyɛla ti'shɛli din daa be Blumberg, Dayton n ti pahi Wolf yuuni 1965 ka lahabali daa yina wuhiri ni di nyɛla din vaana ka mali yaa pam tibiri "opioid" dɔrati.<ref name="Dependence1974" /><ref name="PadwaCunningham2010">{{cite book| first1 = Howard | last1 = Padwa | first2 = Jacob | last2 = Cunningham |title=Addiction: A Reference Encyclopedia|url=https://archive.org/details/addictionreferen0000padw| url-access = registration |year=2010|publisher=ABC-CLIO|isbn=978-1-59884-229-6|pages=[https://archive.org/details/addictionreferen0000padw/page/207 207]–}}</ref><ref name="Bennett2004">{{cite book|author=G Bennett|title=Treating Drug Abusers|url=https://books.google.com/books?id=ft6IAgAAQBAJ&pg=PT112|date=14 January 2004|publisher=Routledge|isbn=978-1-134-93173-6|pages=112–|access-date=4 December 2017|archive-date=27 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210427160708/https://books.google.com/books?id=ft6IAgAAQBAJ&pg=PT112|url-status=live}}</ref><ref name=Sad2012 /> ==Ʒilɛlini mini kaya ni taada == ===Yuya === Naltrexone nyɛla tim maa tuuli yuli mini di {{abbrlink|INN|International Nonproprietary Name}}, {{abbrlink|USAN|United States Adopted Name}}, {{abbrlink|BAN|British Approved Name}}, {{abbrlink|DCF|Dénomination Commune Française}} n ti pahi {{abbrlink|DCIT|Denominazione Comune Italiana}} ka naltrexone "hydrochloride" mi nyɛ di {{abbrlink|USP|United States Pharmacopeia}} mini {{abbrlink|BANM|British Approved Name}}.<ref name="Elks2014">{{cite book|author=J. Elks|title=The Dictionary of Drugs: Chemical Data: Chemical Data, Structures and Bibliographies|url=https://books.google.com/books?id=0vXTBwAAQBAJ&pg=PA851|date=14 November 2014|publisher=Springer|isbn=978-1-4757-2085-3|pages=851–|access-date=4 December 2017|archive-date=6 August 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200806230945/https://books.google.com/books?id=0vXTBwAAQBAJ&pg=PA851|url-status=live}}</ref><ref name="IndexNominum2000">{{cite book|title=Index Nominum 2000: International Drug Directory|url=https://books.google.com/books?id=5GpcTQD_L2oC&pg=PA715|year=2000|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-3-88763-075-1|pages=715–|access-date=2017-12-04|archive-date=2020-08-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20200806165935/https://books.google.com/books?id=5GpcTQD_L2oC&pg=PA715|url-status=live}}</ref><ref name="MortonHall2012">{{cite book| vauthors = Morton IK, Hall JM |title=Concise Dictionary of Pharmacological Agents: Properties and Synonyms|url=https://books.google.com/books?id=tsjrCAAAQBAJ&pg=PA189|date=6 December 2012|publisher=Springer Science & Business Media|isbn=978-94-011-4439-1|pages=189–}}</ref><ref name="Drugs.com">{{cite web |url=https://www.drugs.com/international/naltrexone.html |title=Naltrexone |access-date=2017-12-04 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171204114601/https://www.drugs.com/international/naltrexone.html |archive-date=2017-12-04 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171204114601/https://www.drugs.com/international/naltrexone.html |date=2017-12-04 }}</ref> == See also == * [[Opioid antagonist#List of opioid antagonists|Opioid antagonist § List of opioid antagonists]] * [[One Little Pill|''One Little Pill'' (2014 film)]] == References == {{Reflist}} == External links == {{drug resources <!--External links--> | NLM = {{PAGENAME}} <!--Identifiers--> | CAS_number_Ref = {{cascite|correct|??}} | ATC_prefix = N07 | UNII_Ref = {{fdacite|correct|FDA}} | ChemSpiderID = 4514524 | ATC_supplemental = | ATC_suffix = BB04 | UNII = 5S6W795CQM | ChEMBL_Ref = {{ebicite|changed|EBI}} | PubChem = 5360515 | KEGG = D05113 | KEGG_Ref = {{keggcite|correct|kegg}} | DrugBank = DB00704 | ChemSpiderID_Ref = {{chemspidercite|correct|chemspider}} | DrugBank_Ref = {{drugbankcite|correct|drugbank}} | CAS_number = 16590-41-3 | ChEMBL = 19019 | ChEBI_Ref = {{ebicite|correct|EBI}} | ChEBI = 7465 | IUPHAR_ligand = 1639 }} {{Antiaddictives}} {{Opioid receptor modulators}} {{RTT}} [[Category:Alcohol abuse]] [[Category:Cyclopropanes]] [[Category:Diols]] [[Category:Ethers]] [[Category:GABAA receptor negative allosteric modulators]] [[Category:Kappa antagonists]] [[Category:Ketones]] [[Category:Morphinans]] [[Category:Phenols]] [[Category:Opioid antagonists]] [[Category:RTT]] [[Category:World Health Organization essential medicines]] [[ja:ナルトレキソン]] [[id:Naltrexone]] [[Pubu:Translated from MDWiki]] ackch8hf4zcihi1w7ttgxgjz7nptcwv 147244 147242 2026-09-17T13:30:45Z Kalakpagh 2501 /* See also */ Updated Content 147244 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Naltrexone''', nyɛla ti'shɛli bɛ ni kɔhira ni tima tima kɔhibu yuli booni '''ReVia''' mini '''Vivitrol''' ni din kam pahi, di nyɛla tim ka mali tibiri dam bee "opioid" ni kpɛ shɛm ʒim ni. Dam ni kpɛ shɛba ʒim bee "opioid" ni kpɛ ninvuɣ shɛba ʒim ni bɛ to bɛ vali naltrexone pɔi ka dam maa naayi yi o ni.<ref name=AHFS2017>{{cite web|title=Naltrexone Monograph for Professionals - Drugs.com|url=https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|website=Drugs.com|publisher=American Society of Health-System Pharmacists|access-date=9 November 2017|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|archive-date=9 November 2017}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html |date=9 November 2017 }}</ref> Di nyɛla tim din vaana ka lahi nyɛ din chibiri dɔlisiri ʒisoli.<ref name=AHFS2017 /> Tim ŋɔ nyɛla din piligiri tuma minti pihita nyaaŋa nira yi vali li bee chibi li.<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba ban suhiri yiri dam ni bee "opioids" nyɛla ban to ni bɛ vali tim ŋɔ bakoyi dibaa ashɛm.<ref name=AHFS2017 /> Alaama shɛŋa nirba ni tooi nyari tim ŋɔ valibu nyaaŋa nyɛ tom ni gum gbihibu, wumsim, tiɛri kpuɣibu n ti pahi [[Zuɣu yaali taliga|zuɣu yaali]].<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba dam bee "opioids" ni kpɛ shɛba ʒim nyɛla ban nan tooi yi di ni di yi niŋ ka bɛ yi vaani bee chibiri tim ŋɔ.<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba ban mali sapuɣu bee binsabili dɔru bɛ to ni bɛ yuusi tim ŋɔ.<ref name=AHFS2017 /> Lahabali nyɛla din kani wuhiri paɣapuulana yi yuusi tim ŋɔ din yɛn be o shɛm qouda di yɛn mali o la barina bee alaafee.<ref name=AHFS2017 /><ref>{{Cite journal|vauthors=Tran TH, Griffin BL, Stone RH, Vest KM, Todd TJ|title=Methadone, Buprenorphine, and Naltrexone for the Treatment of Opioid Use Disorder in Pregnant Women|journal=Pharmacotherapy|volume=37|issue=7|pages=824–839|date=July 2017|pmid=28543191|doi=10.1002/phar.1958}}</ref> Naltrexone nyɛla din tibiri "opioid" ka di tibi ŋɔ nyɛla din yɛn kpari la "opioid" shɛŋa din be niŋgbuna puuni mini din be kpaŋ. Naltrexone nyɛla bɛ ni daa mali ti'shɛli yuuni 1965 ka bɛ daa saɣi n ti di zaŋ n tibi niriba United States yuuni 1984. Di nyɛla din be World Health Organization (WHO) ti'shɛŋa din mali anfaaninima yuya puuni .<ref name="WHO23rd">{{Cite book|vauthors=((World Health Organization))|title=The selection and use of essential medicines 2023: web annex A: World Health Organization model list of essential medicines: 23rd list (2023)|year=2023|hdl=10665/371090|author-link=World Health Organization|publisher=World Health Organization|location=Geneva|id=WHO/MHP/HPS/EML/2023.02|hdl-access=free}}</ref> Bin din gbaai yuuni 2019, tim ŋɔ zaɣ'yini di yiŋ daa n daa nyɛla din yiɣisi kamani US$0.80 United States. Di din chibiri maa goli yuusibu daa nyɛla din yiɣisi kamani $1,267 ka di dabisili daa nyɛ $41.<ref name=NADAC2019>{{cite web |title=NADAC as of 2019-07-17 {{!}} Data.Medicaid.gov |url=https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |website=Centers for Medicare and Medicaid Services |access-date=16 July 2019 |language=en |archive-date=2019-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |date=2019-07-16 }}</ref> Naltrexone, lahi nyɛ naltrexone bee bupropion nyɛla din gba tibiri barilim.<ref>{{Cite journal|vauthors=|title=Naltrexone/bupropion for obesity|journal=Drug and Therapeutics Bulletin|volume=55|issue=11|pages=126–129|date=November 2017|pmid=29117992|doi=10.1136/dtb.2017.11.0550}}</ref> ==Medical uses== Tim ŋɔ yuusibu chɛbu nyɛla bɛ ni kpaŋsi binshɛli di yi niŋ ka binsabili maa dɔru gari bunu zuɣu din di to ni be shɛm.<ref>{{cite book |last1=Treatment |first1=Center for Substance Abuse |title=Incorporating Alcohol Pharmacotherapies Into Medical Practice |date=2009 |publisher=Substance Abuse and Mental Health Services Administration (US) |url=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK64042/ |accessdate=23 June 2025 |language=en |chapter=Chapter 4—Oral Naltrexone |archive-date=19 February 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170219030658/https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK64042/ |url-status=live }}</ref> ===Alcoholism=== Naltrexone nyɛla tim din tibiri ninvuɣ so [[alcoholism|dam ni kpɛ so ʒim]].<ref>{{cite journal | vauthors = Aboujaoude E, Salame WO | title = Naltrexone: A Pan-Addiction Treatment? | journal = CNS Drugs | volume = 30 | issue = 8 | pages = 719–33 | date = August 2016 | pmid = 27401883 | doi = 10.1007/s40263-016-0373-0 }}</ref> Di nyɛla din yɛn booi nira dam nyubu kamani ninvuɣ yino niraba pinaaata puuni.<ref name=Ros2010>{{cite journal | vauthors = Rösner S, Hackl-Herrwerth A, Leucht S, Vecchi S, Srisurapanont M, Soyka M | title = Opioid antagonists for alcohol dependence | journal = The Cochrane Database of Systematic Reviews | issue = 12 | pages = CD001867 | date = December 2010 | pmid = 21154349 | doi = 10.1002/14651858.CD001867.pub2 }}</ref><ref>{{cite web |last1=Ton |first1=Joey |title=#253 Pharmacologic management of alcohol use disorder: worth a shot? |url=https://cfpclearn.ca/tfp253/ |website=CFPCLearn |access-date=15 June 2023 |date=18 February 2020 |archive-date=28 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230328110208/https://cfpclearn.ca/tfp253/ |url-status=live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230328110208/https://cfpclearn.ca/tfp253/ |date=28 March 2023 }}</ref> Di nyɛla din be vuri ninvuɣ shɛba ban nyuri dam kalinli amaa ka leei tibiri dɔra shɛŋa din dalirinima nyɛ dam nyubu.<ref>{{cite journal | vauthors = Donoghue K, Elzerbi C, Saunders R, Whittington C, Pilling S, Drummond C | title = The efficacy of acamprosate and naltrexone in the treatment of alcohol dependence, Europe versus the rest of the world: a meta-analysis | journal = Addiction | volume = 110 | issue = 6 | pages = 920–30 | date = June 2015 | pmid = 25664494 | doi = 10.1111/add.12875 | url = http://findings.org.uk/PHP/dl.php?file=Donoghue_K_1.txt&s=eb | access-date = 2019-04-15 | archive-date = 2019-04-15 | archive-url = https://web.archive.org/web/20190415034450/https://findings.org.uk/PHP/dl.php?file=Donoghue_K_1.txt&s=eb | url-status = live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190415034450/https://findings.org.uk/PHP/dl.php?file=Donoghue_K_1.txt&s=eb |date=2019-04-15 }}</ref> Di anfaaninima zaa nyɛla bɛ ni buɣisi shɛli ni di be la "sunsuuni".<ref>{{cite journal | vauthors = Garbutt JC | title = Efficacy and tolerability of naltrexone in the management of alcohol dependence | journal = Current Pharmaceutical Design | volume = 16 | issue = 19 | pages = 2091–7 | year = 2010 | pmid = 20482515 | doi = 10.2174/138161210791516459 }}</ref> ==Pharmacology== ===Pharmacodynamics=== {| class="wikitable floatright" style="text-align: center;" |+ Naltrexone at opioid receptors |- ! colspan="3" | [[Ligand (biochemistry)|Affinities]] ({{abbrlink|K<sub>i</sub>|Inhibitor constant}}) || Ratio || rowspan="2" | Ref |- ! {{abbrlink|MOR|μ-Opioid receptor}} !! {{abbrlink|DOR|δ-Opioid receptor}} !! {{abbrlink|KOR|κ-Opioid receptor}} !! MOR:DOR:KOR |- | 1.0 nM<br />0.0825 nM || 149 nM<br />8.02 nM || 3.9 nM<br />0.509 nM || 1:149:4<br />1:97:6 || <ref name="pmid8114680">{{cite journal | vauthors = Raynor K, Kong H, Chen Y, Yasuda K, Yu L, Bell GI, Reisine T | title = Pharmacological characterization of the cloned kappa-, delta-, and mu-opioid receptors | journal = Molecular Pharmacology | volume = 45 | issue = 2 | pages = 330–4 | date = February 1994 | pmid = 8114680 | doi = | url = http://molpharm.aspetjournals.org/content/45/2/330.short | access-date = 2018-06-22 | archive-date = 2018-06-22 | archive-url = https://web.archive.org/web/20180622111441/http://molpharm.aspetjournals.org/content/45/2/330.short | url-status = live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180622111441/http://molpharm.aspetjournals.org/content/45/2/330.short |date=2018-06-22 }}</ref><br /><ref name="pmid7562497">{{cite journal | vauthors = Codd EE, Shank RP, Schupsky JJ, Raffa RB | title = Serotonin and norepinephrine uptake inhibiting activity of centrally acting analgesics: structural determinants and role in antinociception | journal = The Journal of Pharmacology and Experimental Therapeutics | volume = 274 | issue = 3 | pages = 1263–70 | date = September 1995 | pmid = 7562497 | url = http://jpet.aspetjournals.org/content/274/3/1263.short | access-date = 2017-01-23 | archive-date = 2017-02-02 | archive-url = https://web.archive.org/web/20170202020241/http://jpet.aspetjournals.org/content/274/3/1263.short | url-status = live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170202020241/http://jpet.aspetjournals.org/content/274/3/1263.short |date=2017-02-02 }}</ref> |} ===Pharmacogenetics=== Shɛhira nyɛla din beni wuhiri ni daŋ taarihi mini Asn40Asp polymorphism beni nyɛla din wuhiri ni naltrexone nyɛla din tumda.<ref>{{cite journal | vauthors = Ray LA, Barr CS, Blendy JA, Oslin D, Goldman D, Anton RF | title = The role of the Asn40Asp polymorphism of the mu opioid receptor gene (OPRM1) on alcoholism etiology and treatment: a critical review | journal = Alcoholism, Clinical and Experimental Research | volume = 36 | issue = 3 | pages = 385–94 | date = March 2012 | pmid = 21895723 | pmc = 3249007 | doi = 10.1111/j.1530-0277.2011.01633.x }}</ref><ref>{{cite journal | vauthors = Garbutt JC, Greenblatt AM, West SL, Morgan LC, Kampov-Polevoy A, Jordan HS, Bobashev GV | title = Clinical and biological moderators of response to naltrexone in alcohol dependence: a systematic review of the evidence | journal = Addiction | volume = 109 | issue = 8 | pages = 1274–84 | date = August 2014 | pmid = 24661324 | doi = 10.1111/add.12557 }}</ref> ==Taarihi == Naltrexone nyɛla bɛ ni ti'shɛli Metossian at Endo Laboratories din nyɛ tima tuma duu bela din be [[New York City]] ni daa mali shɛli yuuni 1963.<ref name="Dependence1974">{{cite book|author=National Research Council (U.S.). Committee on Problems of Drug Dependence|title=Report of the Thirty-sixth Annual Scientific Meeting: Committee on Problems of Drug Dependence, Mexico City, March 10-14, 1974|url=https://books.google.com/books?id=pEYrAAAAYAAJ&pg=PA265|year=1974|publisher=National Academies|pages=265–|id=NAP:13963|isbn=9780309022446|access-date=2017-12-04|archive-date=2021-04-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210427150422/https://books.google.com/books?id=pEYrAAAAYAAJ&pg=PA265|url-status=live}}</ref> Di nyɛla ti'shɛli din daa be Blumberg, Dayton n ti pahi Wolf yuuni 1965 ka lahabali daa yina wuhiri ni di nyɛla din vaana ka mali yaa pam tibiri "opioid" dɔrati.<ref name="Dependence1974" /><ref name="PadwaCunningham2010">{{cite book| first1 = Howard | last1 = Padwa | first2 = Jacob | last2 = Cunningham |title=Addiction: A Reference Encyclopedia|url=https://archive.org/details/addictionreferen0000padw| url-access = registration |year=2010|publisher=ABC-CLIO|isbn=978-1-59884-229-6|pages=[https://archive.org/details/addictionreferen0000padw/page/207 207]–}}</ref><ref name="Bennett2004">{{cite book|author=G Bennett|title=Treating Drug Abusers|url=https://books.google.com/books?id=ft6IAgAAQBAJ&pg=PT112|date=14 January 2004|publisher=Routledge|isbn=978-1-134-93173-6|pages=112–|access-date=4 December 2017|archive-date=27 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210427160708/https://books.google.com/books?id=ft6IAgAAQBAJ&pg=PT112|url-status=live}}</ref><ref name=Sad2012 /> ==Ʒilɛlini mini kaya ni taada == ===Yuya === Naltrexone nyɛla tim maa tuuli yuli mini di {{abbrlink|INN|International Nonproprietary Name}}, {{abbrlink|USAN|United States Adopted Name}}, {{abbrlink|BAN|British Approved Name}}, {{abbrlink|DCF|Dénomination Commune Française}} n ti pahi {{abbrlink|DCIT|Denominazione Comune Italiana}} ka naltrexone "hydrochloride" mi nyɛ di {{abbrlink|USP|United States Pharmacopeia}} mini {{abbrlink|BANM|British Approved Name}}.<ref name="Elks2014">{{cite book|author=J. Elks|title=The Dictionary of Drugs: Chemical Data: Chemical Data, Structures and Bibliographies|url=https://books.google.com/books?id=0vXTBwAAQBAJ&pg=PA851|date=14 November 2014|publisher=Springer|isbn=978-1-4757-2085-3|pages=851–|access-date=4 December 2017|archive-date=6 August 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200806230945/https://books.google.com/books?id=0vXTBwAAQBAJ&pg=PA851|url-status=live}}</ref><ref name="IndexNominum2000">{{cite book|title=Index Nominum 2000: International Drug Directory|url=https://books.google.com/books?id=5GpcTQD_L2oC&pg=PA715|year=2000|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-3-88763-075-1|pages=715–|access-date=2017-12-04|archive-date=2020-08-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20200806165935/https://books.google.com/books?id=5GpcTQD_L2oC&pg=PA715|url-status=live}}</ref><ref name="MortonHall2012">{{cite book| vauthors = Morton IK, Hall JM |title=Concise Dictionary of Pharmacological Agents: Properties and Synonyms|url=https://books.google.com/books?id=tsjrCAAAQBAJ&pg=PA189|date=6 December 2012|publisher=Springer Science & Business Media|isbn=978-94-011-4439-1|pages=189–}}</ref><ref name="Drugs.com">{{cite web |url=https://www.drugs.com/international/naltrexone.html |title=Naltrexone |access-date=2017-12-04 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171204114601/https://www.drugs.com/international/naltrexone.html |archive-date=2017-12-04 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171204114601/https://www.drugs.com/international/naltrexone.html |date=2017-12-04 }}</ref> == Lihimi m pahi == * [[Opioid antagonist#List of opioid antagonists|Opioid antagonist § List of opioid antagonists]] * [[One Little Pill|''One Little Pill'' (2014 film)]] == References == {{Reflist}} == External links == {{drug resources <!--External links--> | NLM = {{PAGENAME}} <!--Identifiers--> | CAS_number_Ref = {{cascite|correct|??}} | ATC_prefix = N07 | UNII_Ref = {{fdacite|correct|FDA}} | ChemSpiderID = 4514524 | ATC_supplemental = | ATC_suffix = BB04 | UNII = 5S6W795CQM | ChEMBL_Ref = {{ebicite|changed|EBI}} | PubChem = 5360515 | KEGG = D05113 | KEGG_Ref = {{keggcite|correct|kegg}} | DrugBank = DB00704 | ChemSpiderID_Ref = {{chemspidercite|correct|chemspider}} | DrugBank_Ref = {{drugbankcite|correct|drugbank}} | CAS_number = 16590-41-3 | ChEMBL = 19019 | ChEBI_Ref = {{ebicite|correct|EBI}} | ChEBI = 7465 | IUPHAR_ligand = 1639 }} {{Antiaddictives}} {{Opioid receptor modulators}} {{RTT}} [[Category:Alcohol abuse]] [[Category:Cyclopropanes]] [[Category:Diols]] [[Category:Ethers]] [[Category:GABAA receptor negative allosteric modulators]] [[Category:Kappa antagonists]] [[Category:Ketones]] [[Category:Morphinans]] [[Category:Phenols]] [[Category:Opioid antagonists]] [[Category:RTT]] [[Category:World Health Organization essential medicines]] [[ja:ナルトレキソン]] [[id:Naltrexone]] [[Pubu:Translated from MDWiki]] h9vy0q2qpcc0vrsjawa3jh7v9rv4nhl 147245 147244 2026-09-17T13:31:13Z Kalakpagh 2501 /* References */ Updated Content 147245 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Naltrexone''', nyɛla ti'shɛli bɛ ni kɔhira ni tima tima kɔhibu yuli booni '''ReVia''' mini '''Vivitrol''' ni din kam pahi, di nyɛla tim ka mali tibiri dam bee "opioid" ni kpɛ shɛm ʒim ni. Dam ni kpɛ shɛba ʒim bee "opioid" ni kpɛ ninvuɣ shɛba ʒim ni bɛ to bɛ vali naltrexone pɔi ka dam maa naayi yi o ni.<ref name=AHFS2017>{{cite web|title=Naltrexone Monograph for Professionals - Drugs.com|url=https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|website=Drugs.com|publisher=American Society of Health-System Pharmacists|access-date=9 November 2017|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html|archive-date=9 November 2017}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171109134845/https://www.drugs.com/monograph/naltrexone.html |date=9 November 2017 }}</ref> Di nyɛla tim din vaana ka lahi nyɛ din chibiri dɔlisiri ʒisoli.<ref name=AHFS2017 /> Tim ŋɔ nyɛla din piligiri tuma minti pihita nyaaŋa nira yi vali li bee chibi li.<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba ban suhiri yiri dam ni bee "opioids" nyɛla ban to ni bɛ vali tim ŋɔ bakoyi dibaa ashɛm.<ref name=AHFS2017 /> Alaama shɛŋa nirba ni tooi nyari tim ŋɔ valibu nyaaŋa nyɛ tom ni gum gbihibu, wumsim, tiɛri kpuɣibu n ti pahi [[Zuɣu yaali taliga|zuɣu yaali]].<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba dam bee "opioids" ni kpɛ shɛba ʒim nyɛla ban nan tooi yi di ni di yi niŋ ka bɛ yi vaani bee chibiri tim ŋɔ.<ref name=AHFS2017 /> Ninvuɣ shɛba ban mali sapuɣu bee binsabili dɔru bɛ to ni bɛ yuusi tim ŋɔ.<ref name=AHFS2017 /> Lahabali nyɛla din kani wuhiri paɣapuulana yi yuusi tim ŋɔ din yɛn be o shɛm qouda di yɛn mali o la barina bee alaafee.<ref name=AHFS2017 /><ref>{{Cite journal|vauthors=Tran TH, Griffin BL, Stone RH, Vest KM, Todd TJ|title=Methadone, Buprenorphine, and Naltrexone for the Treatment of Opioid Use Disorder in Pregnant Women|journal=Pharmacotherapy|volume=37|issue=7|pages=824–839|date=July 2017|pmid=28543191|doi=10.1002/phar.1958}}</ref> Naltrexone nyɛla din tibiri "opioid" ka di tibi ŋɔ nyɛla din yɛn kpari la "opioid" shɛŋa din be niŋgbuna puuni mini din be kpaŋ. Naltrexone nyɛla bɛ ni daa mali ti'shɛli yuuni 1965 ka bɛ daa saɣi n ti di zaŋ n tibi niriba United States yuuni 1984. Di nyɛla din be World Health Organization (WHO) ti'shɛŋa din mali anfaaninima yuya puuni .<ref name="WHO23rd">{{Cite book|vauthors=((World Health Organization))|title=The selection and use of essential medicines 2023: web annex A: World Health Organization model list of essential medicines: 23rd list (2023)|year=2023|hdl=10665/371090|author-link=World Health Organization|publisher=World Health Organization|location=Geneva|id=WHO/MHP/HPS/EML/2023.02|hdl-access=free}}</ref> Bin din gbaai yuuni 2019, tim ŋɔ zaɣ'yini di yiŋ daa n daa nyɛla din yiɣisi kamani US$0.80 United States. Di din chibiri maa goli yuusibu daa nyɛla din yiɣisi kamani $1,267 ka di dabisili daa nyɛ $41.<ref name=NADAC2019>{{cite web |title=NADAC as of 2019-07-17 {{!}} Data.Medicaid.gov |url=https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |website=Centers for Medicare and Medicaid Services |access-date=16 July 2019 |language=en |archive-date=2019-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190716180748/https://data.medicaid.gov/Drug-Pricing-and-Payment/NADAC-as-of-2019-07-17/p2wi-peat |date=2019-07-16 }}</ref> Naltrexone, lahi nyɛ naltrexone bee bupropion nyɛla din gba tibiri barilim.<ref>{{Cite journal|vauthors=|title=Naltrexone/bupropion for obesity|journal=Drug and Therapeutics Bulletin|volume=55|issue=11|pages=126–129|date=November 2017|pmid=29117992|doi=10.1136/dtb.2017.11.0550}}</ref> ==Medical uses== Tim ŋɔ yuusibu chɛbu nyɛla bɛ ni kpaŋsi binshɛli di yi niŋ ka binsabili maa dɔru gari bunu zuɣu din di to ni be shɛm.<ref>{{cite book |last1=Treatment |first1=Center for Substance Abuse |title=Incorporating Alcohol Pharmacotherapies Into Medical Practice |date=2009 |publisher=Substance Abuse and Mental Health Services Administration (US) |url=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK64042/ |accessdate=23 June 2025 |language=en |chapter=Chapter 4—Oral Naltrexone |archive-date=19 February 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170219030658/https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK64042/ |url-status=live }}</ref> ===Alcoholism=== Naltrexone nyɛla tim din tibiri ninvuɣ so [[alcoholism|dam ni kpɛ so ʒim]].<ref>{{cite journal | vauthors = Aboujaoude E, Salame WO | title = Naltrexone: A Pan-Addiction Treatment? | journal = CNS Drugs | volume = 30 | issue = 8 | pages = 719–33 | date = August 2016 | pmid = 27401883 | doi = 10.1007/s40263-016-0373-0 }}</ref> Di nyɛla din yɛn booi nira dam nyubu kamani ninvuɣ yino niraba pinaaata puuni.<ref name=Ros2010>{{cite journal | vauthors = Rösner S, Hackl-Herrwerth A, Leucht S, Vecchi S, Srisurapanont M, Soyka M | title = Opioid antagonists for alcohol dependence | journal = The Cochrane Database of Systematic Reviews | issue = 12 | pages = CD001867 | date = December 2010 | pmid = 21154349 | doi = 10.1002/14651858.CD001867.pub2 }}</ref><ref>{{cite web |last1=Ton |first1=Joey |title=#253 Pharmacologic management of alcohol use disorder: worth a shot? |url=https://cfpclearn.ca/tfp253/ |website=CFPCLearn |access-date=15 June 2023 |date=18 February 2020 |archive-date=28 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230328110208/https://cfpclearn.ca/tfp253/ |url-status=live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230328110208/https://cfpclearn.ca/tfp253/ |date=28 March 2023 }}</ref> Di nyɛla din be vuri ninvuɣ shɛba ban nyuri dam kalinli amaa ka leei tibiri dɔra shɛŋa din dalirinima nyɛ dam nyubu.<ref>{{cite journal | vauthors = Donoghue K, Elzerbi C, Saunders R, Whittington C, Pilling S, Drummond C | title = The efficacy of acamprosate and naltrexone in the treatment of alcohol dependence, Europe versus the rest of the world: a meta-analysis | journal = Addiction | volume = 110 | issue = 6 | pages = 920–30 | date = June 2015 | pmid = 25664494 | doi = 10.1111/add.12875 | url = http://findings.org.uk/PHP/dl.php?file=Donoghue_K_1.txt&s=eb | access-date = 2019-04-15 | archive-date = 2019-04-15 | archive-url = https://web.archive.org/web/20190415034450/https://findings.org.uk/PHP/dl.php?file=Donoghue_K_1.txt&s=eb | url-status = live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190415034450/https://findings.org.uk/PHP/dl.php?file=Donoghue_K_1.txt&s=eb |date=2019-04-15 }}</ref> Di anfaaninima zaa nyɛla bɛ ni buɣisi shɛli ni di be la "sunsuuni".<ref>{{cite journal | vauthors = Garbutt JC | title = Efficacy and tolerability of naltrexone in the management of alcohol dependence | journal = Current Pharmaceutical Design | volume = 16 | issue = 19 | pages = 2091–7 | year = 2010 | pmid = 20482515 | doi = 10.2174/138161210791516459 }}</ref> ==Pharmacology== ===Pharmacodynamics=== {| class="wikitable floatright" style="text-align: center;" |+ Naltrexone at opioid receptors |- ! colspan="3" | [[Ligand (biochemistry)|Affinities]] ({{abbrlink|K<sub>i</sub>|Inhibitor constant}}) || Ratio || rowspan="2" | Ref |- ! {{abbrlink|MOR|μ-Opioid receptor}} !! {{abbrlink|DOR|δ-Opioid receptor}} !! {{abbrlink|KOR|κ-Opioid receptor}} !! MOR:DOR:KOR |- | 1.0 nM<br />0.0825 nM || 149 nM<br />8.02 nM || 3.9 nM<br />0.509 nM || 1:149:4<br />1:97:6 || <ref name="pmid8114680">{{cite journal | vauthors = Raynor K, Kong H, Chen Y, Yasuda K, Yu L, Bell GI, Reisine T | title = Pharmacological characterization of the cloned kappa-, delta-, and mu-opioid receptors | journal = Molecular Pharmacology | volume = 45 | issue = 2 | pages = 330–4 | date = February 1994 | pmid = 8114680 | doi = | url = http://molpharm.aspetjournals.org/content/45/2/330.short | access-date = 2018-06-22 | archive-date = 2018-06-22 | archive-url = https://web.archive.org/web/20180622111441/http://molpharm.aspetjournals.org/content/45/2/330.short | url-status = live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180622111441/http://molpharm.aspetjournals.org/content/45/2/330.short |date=2018-06-22 }}</ref><br /><ref name="pmid7562497">{{cite journal | vauthors = Codd EE, Shank RP, Schupsky JJ, Raffa RB | title = Serotonin and norepinephrine uptake inhibiting activity of centrally acting analgesics: structural determinants and role in antinociception | journal = The Journal of Pharmacology and Experimental Therapeutics | volume = 274 | issue = 3 | pages = 1263–70 | date = September 1995 | pmid = 7562497 | url = http://jpet.aspetjournals.org/content/274/3/1263.short | access-date = 2017-01-23 | archive-date = 2017-02-02 | archive-url = https://web.archive.org/web/20170202020241/http://jpet.aspetjournals.org/content/274/3/1263.short | url-status = live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170202020241/http://jpet.aspetjournals.org/content/274/3/1263.short |date=2017-02-02 }}</ref> |} ===Pharmacogenetics=== Shɛhira nyɛla din beni wuhiri ni daŋ taarihi mini Asn40Asp polymorphism beni nyɛla din wuhiri ni naltrexone nyɛla din tumda.<ref>{{cite journal | vauthors = Ray LA, Barr CS, Blendy JA, Oslin D, Goldman D, Anton RF | title = The role of the Asn40Asp polymorphism of the mu opioid receptor gene (OPRM1) on alcoholism etiology and treatment: a critical review | journal = Alcoholism, Clinical and Experimental Research | volume = 36 | issue = 3 | pages = 385–94 | date = March 2012 | pmid = 21895723 | pmc = 3249007 | doi = 10.1111/j.1530-0277.2011.01633.x }}</ref><ref>{{cite journal | vauthors = Garbutt JC, Greenblatt AM, West SL, Morgan LC, Kampov-Polevoy A, Jordan HS, Bobashev GV | title = Clinical and biological moderators of response to naltrexone in alcohol dependence: a systematic review of the evidence | journal = Addiction | volume = 109 | issue = 8 | pages = 1274–84 | date = August 2014 | pmid = 24661324 | doi = 10.1111/add.12557 }}</ref> ==Taarihi == Naltrexone nyɛla bɛ ni ti'shɛli Metossian at Endo Laboratories din nyɛ tima tuma duu bela din be [[New York City]] ni daa mali shɛli yuuni 1963.<ref name="Dependence1974">{{cite book|author=National Research Council (U.S.). Committee on Problems of Drug Dependence|title=Report of the Thirty-sixth Annual Scientific Meeting: Committee on Problems of Drug Dependence, Mexico City, March 10-14, 1974|url=https://books.google.com/books?id=pEYrAAAAYAAJ&pg=PA265|year=1974|publisher=National Academies|pages=265–|id=NAP:13963|isbn=9780309022446|access-date=2017-12-04|archive-date=2021-04-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210427150422/https://books.google.com/books?id=pEYrAAAAYAAJ&pg=PA265|url-status=live}}</ref> Di nyɛla ti'shɛli din daa be Blumberg, Dayton n ti pahi Wolf yuuni 1965 ka lahabali daa yina wuhiri ni di nyɛla din vaana ka mali yaa pam tibiri "opioid" dɔrati.<ref name="Dependence1974" /><ref name="PadwaCunningham2010">{{cite book| first1 = Howard | last1 = Padwa | first2 = Jacob | last2 = Cunningham |title=Addiction: A Reference Encyclopedia|url=https://archive.org/details/addictionreferen0000padw| url-access = registration |year=2010|publisher=ABC-CLIO|isbn=978-1-59884-229-6|pages=[https://archive.org/details/addictionreferen0000padw/page/207 207]–}}</ref><ref name="Bennett2004">{{cite book|author=G Bennett|title=Treating Drug Abusers|url=https://books.google.com/books?id=ft6IAgAAQBAJ&pg=PT112|date=14 January 2004|publisher=Routledge|isbn=978-1-134-93173-6|pages=112–|access-date=4 December 2017|archive-date=27 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210427160708/https://books.google.com/books?id=ft6IAgAAQBAJ&pg=PT112|url-status=live}}</ref><ref name=Sad2012 /> ==Ʒilɛlini mini kaya ni taada == ===Yuya === Naltrexone nyɛla tim maa tuuli yuli mini di {{abbrlink|INN|International Nonproprietary Name}}, {{abbrlink|USAN|United States Adopted Name}}, {{abbrlink|BAN|British Approved Name}}, {{abbrlink|DCF|Dénomination Commune Française}} n ti pahi {{abbrlink|DCIT|Denominazione Comune Italiana}} ka naltrexone "hydrochloride" mi nyɛ di {{abbrlink|USP|United States Pharmacopeia}} mini {{abbrlink|BANM|British Approved Name}}.<ref name="Elks2014">{{cite book|author=J. Elks|title=The Dictionary of Drugs: Chemical Data: Chemical Data, Structures and Bibliographies|url=https://books.google.com/books?id=0vXTBwAAQBAJ&pg=PA851|date=14 November 2014|publisher=Springer|isbn=978-1-4757-2085-3|pages=851–|access-date=4 December 2017|archive-date=6 August 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200806230945/https://books.google.com/books?id=0vXTBwAAQBAJ&pg=PA851|url-status=live}}</ref><ref name="IndexNominum2000">{{cite book|title=Index Nominum 2000: International Drug Directory|url=https://books.google.com/books?id=5GpcTQD_L2oC&pg=PA715|year=2000|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-3-88763-075-1|pages=715–|access-date=2017-12-04|archive-date=2020-08-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20200806165935/https://books.google.com/books?id=5GpcTQD_L2oC&pg=PA715|url-status=live}}</ref><ref name="MortonHall2012">{{cite book| vauthors = Morton IK, Hall JM |title=Concise Dictionary of Pharmacological Agents: Properties and Synonyms|url=https://books.google.com/books?id=tsjrCAAAQBAJ&pg=PA189|date=6 December 2012|publisher=Springer Science & Business Media|isbn=978-94-011-4439-1|pages=189–}}</ref><ref name="Drugs.com">{{cite web |url=https://www.drugs.com/international/naltrexone.html |title=Naltrexone |access-date=2017-12-04 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171204114601/https://www.drugs.com/international/naltrexone.html |archive-date=2017-12-04 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171204114601/https://www.drugs.com/international/naltrexone.html |date=2017-12-04 }}</ref> == Lihimi m pahi == * [[Opioid antagonist#List of opioid antagonists|Opioid antagonist § List of opioid antagonists]] * [[One Little Pill|''One Little Pill'' (2014 film)]] == Kundivihira == {{Reflist}} == External links == {{drug resources <!--External links--> | NLM = {{PAGENAME}} <!--Identifiers--> | CAS_number_Ref = {{cascite|correct|??}} | ATC_prefix = N07 | UNII_Ref = {{fdacite|correct|FDA}} | ChemSpiderID = 4514524 | ATC_supplemental = | ATC_suffix = BB04 | UNII = 5S6W795CQM | ChEMBL_Ref = {{ebicite|changed|EBI}} | PubChem = 5360515 | KEGG = D05113 | KEGG_Ref = {{keggcite|correct|kegg}} | DrugBank = DB00704 | ChemSpiderID_Ref = {{chemspidercite|correct|chemspider}} | DrugBank_Ref = {{drugbankcite|correct|drugbank}} | CAS_number = 16590-41-3 | ChEMBL = 19019 | ChEBI_Ref = {{ebicite|correct|EBI}} | ChEBI = 7465 | IUPHAR_ligand = 1639 }} {{Antiaddictives}} {{Opioid receptor modulators}} {{RTT}} [[Category:Alcohol abuse]] [[Category:Cyclopropanes]] [[Category:Diols]] [[Category:Ethers]] [[Category:GABAA receptor negative allosteric modulators]] [[Category:Kappa antagonists]] [[Category:Ketones]] [[Category:Morphinans]] [[Category:Phenols]] [[Category:Opioid antagonists]] [[Category:RTT]] [[Category:World Health Organization essential medicines]] [[ja:ナルトレキソン]] [[id:Naltrexone]] [[Pubu:Translated from MDWiki]] 8ylxxnm7qf5w8c70paw66zls2peacv3 Tɛmplet:Abbrlink 10 33758 147243 2026-09-17T13:30:02Z Kalakpagh 2501 created template 147243 wikitext text/x-wiki [[{{{2}}}|{{abbr|{{{1}}}|{{{2}}}|{{{3|}}}|class={{{class|}}}|id={{{id|}}}}}]]<noinclude> {{Documentation}} <!-- PLEASE ADD THIS TEMPLATE'S CATEGORIES AND INTERWIKIS TO THE /doc SUBPAGE, THANKS --> </noinclude> 1o6bhdyqjvc9fvf9uw4e88nwuuiw65n Ŋun su yɛltɔɣa:SHB2000 3 33759 147248 2026-09-18T02:28:17Z Max 3671 Max chama yaɣili [[Ŋun su yɛltɔɣa:SHB2000]] to [[Ŋun su yɛltɔɣa:SHB]]: Automatically moved page while renaming the user "[[Special:CentralAuth/SHB2000|SHB2000]]" to "[[Special:CentralAuth/SHB|SHB]]" 147248 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Ŋun su yɛltɔɣa:SHB]] qq21f4y87b8n2h0jrcvo7bhwm7ts6bb