विकिपिडिया dtywiki https://dty.wikipedia.org/wiki/%E0%A4%AE%E0%A5%81%E0%A4%96%E0%A5%8D%E0%A4%AF_%E0%A4%AA%E0%A4%A8%E0%A5%8D%E0%A4%A8%E0%A4%BE MediaWiki 1.47.0-wmf.22 first-letter मिडिया बिशेष कुरणि प्रयोगकर्ता प्रयोगकर्ता कुरणि विकिपिडिया विकिपिडिया वार्ता चित्र चित्र कुरणि मिडियाविकि मिडियाविकि कुरणि ढाँचा ढाँचा कुरणि मद्दत मद्दत कुरणि श्रेणी श्रेणी कुरणि TimedText TimedText talk मोड्युल मोड्युल कुरणि Event Event talk 0 26685 268249 268196 2026-10-05T11:14:53Z Janak Bhatta 18 सुधार गरियो 268249 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = घनश्याम दास बिड्ला | honorific_suffix = | image = GDBIRLAUCOBANK.jpg | caption = बिड्ला सन् १९८० सेप्टेम्बरमी | birth_name = | birth_date = २ अप्रेल १८९४ | birth_place = पिलानी, राजपुतना एजेन्सी, [[ब्रिटीस भारत]] | death_date = {{death date and age|1983|6|11|1894|4|2|df=y}} | spouse = {{plainlist| * Durga Devi * Mahadevi Birla }} | children = लक्ष्मी निवास बिड्ला/>कृष्ण कुमार बिड्ला<br />बसन्त कुमार बिड्ला | father = बलदेव दास बिड्ला | relatives = हेर [[बिड्ला परिवार]] }} घनश्याम दास बिड्ला (२ अप्रिल १८९४ – ११ जुन १९८३) भारतीय व्यवसायी तथा बिड्ला परिवारका सदस्य थ्याः। == बिड्ला परिवारको इतिहास == घनश्याम दास बिड्लाको जनम १० अप्रिल १८९४ मी राजपुताना भणिबर चिनिन्याः क्षेत्रमी पड्डे झुन्झुनु जिल्लाको पिलानी सहरमा मारवाडी राजस्थानी समुदायमा भयाः थ्योः।<ref name="ODNB">{{ODNBweb|id=52776|title=Birla, Ghanshyam Das (1894–1983), businessman and politician in India}}</ref> उनका पिता राजा बलदेवदास बिड्ला थ्याः। सन् १८८४ मा बलदेवदास बिड्ला व्यापारका नयाँ अवसरअनको खोजीमी बम्बई गयाः थ्याः। उनले सन् १८८४ मी बम्बईमा शिव नारायण बलदेव दास नामक व्यापारिक फर्म रे सन् १८९७ मा कलकत्तामा बलदेव दास जुगल किशोर नामक फर्म स्थापना गरयाः। यी फर्मअनले चाँदी, कपास, अन्न तथा अन्य वस्तुहरूको व्यापार अद्दु लाग्याः। बलदेवदास बिड्लाका चार चेला थ्याः—जुगल किशोर, रामेश्वर दास, घनश्याम दास रे ब्रज मोहन। यी चार भाइमध्ये घनश्याम दास सबैभन्दा सफल व्यवसायी बन्याः। == बिड्ला परिवारको व्यवसाय == जी. डी. बिड्लाले पारिवारिक व्यवसाय विरासतमा प्राप्त गरयाः रे तैलाई अन्य क्षेत्रमी विविधीकरण गद्दाइ विस्तार गरयाः। यीमध्ये कम्तीमी तीनवटा समकालीन भारतीय पारिवारिक व्यवसाय समूहहरूले आफ्नो वंशपरम्परा उनीसम्म पुर्‍याउन सक्छन्। ती व्यवसायहरूमध्ये उनले ऋण दिने व्यवसायलाई उत्पादनमूलक उद्योगमा रूपान्तरण गर्न चाहेका थिए। त्यसैले उनी बंगाल प्रेसिडेन्सीको कलकत्ता गए, जुन त्यतिबेला विश्वकै सबैभन्दा ठूलो जुट उत्पादन क्षेत्र थियो। त्यहाँ उनले ‘स्वतन्त्र रूपमा जुट दलालका रूपमा’ काम गर्न सुरु गरे।<ref>{{cite magazine|last1=Purie|first1=Aroon|last2=Dubashi|first2=Jay|date=5 March 2014|title=I am not a businessman|url=https://www.indiatoday.in/magazine/interview/story/19790430-i-have-been-a-student-all-my-life-gd-birla-821984-2014-03-05|magazine=India Today|access-date=28 January 2017}}</ref> सन् १९१८ मी उनले बिड्ला जुट मिल्स स्थापना गरे। यसबाट स्थापित युरोपेली व्यापारीहरू निकै चिन्तित भए, किनभने बेलायती सरकारका पक्षपाती नीतिहरूले स्थानीय बंगाली व्यापारीहरूको तुलनामा उनीहरूलाई बढी प्राथमिकता दिएका थिए। बेलायती तथा स्कटिस व्यापारीहरूले उनको व्यवसाय बन्द गराउने प्रयास गरेकाले उनले अनेकौँ अवरोधहरू पार गर्नुपर्‍यो, तर उनी निरन्तर अघि बढ्न सफल भए। प्रथम विश्वयुद्धका कारण सम्पूर्ण ब्रिटिस साम्राज्यभर आपूर्तिमा कमी आएपछि बिड्लाको व्यवसाय तीव्र रूपमी विस्तार भयो। ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== {{commons category}} * [http://www.newswiretoday.com/news/17338/ Rs 2.80 Billion BITS Pilani Hyderabad Campus Foundation Laid] *[https://web.archive.org/web/20090503081424/http://www.indiaprwire.com/pressrelease/education/200704282735.htm AP CM Readies BITS Pilani Hyderabad Campus] *[https://web.archive.org/web/20070927220126/http://mangalorean.com/news.php?newstype=broadcast&broadcastid=42869 Milestone for BITS Pilani Hyderabad] *[http://www.prlog.org/10015165-chief-minister-ap-lays-the-bits-pilani-hyderabad-campus-foundation-stone.html Chief Minister AP Lays the BITS Pilani Hyderabad Campus Foundation] *[https://web.archive.org/web/20090906024933/http://www.openpr.com/news/19598/BITS-Pilani-Makes-the-Right-Move-at-the-Right-Time.html BITS Pilani Makes the Right Move at the Right Time] *[https://web.archive.org/web/20090218234426/http://www.india-today.com/itoday/millennium/100people/birla.html People who shaped India] *[http://www.gandhiheritageportal.org/fundamental_workdetail/MzktNzY=#page/1/mode/2up In the Shadow of the Mahatma] by Ghanshyam Das Birla *[https://deepblue.lib.umich.edu/bitstream/handle/2027.42/86383/jsmuk_1.pdf Hungry Bengal] by Janam Mukherjee [[श्रेणी:भारतीय व्यवसायीअन]] [[श्रेणी:भारतीय उद्योगपति]] [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६ मी बनाया लेखअन]] 1r4137iov4gjvm9qc14gg4g37nvr4ew 0 26690 268207 268189 2026-10-04T13:20:05Z Kandarpajit Kallol 119 /* सहभागिता */ 268207 wikitext text/x-wiki [[File:Mahatma Gandhi Edit-a-thon Logo.png|centre]] <div style="width:100%; min-height:120px;border:2px solid #c1e5cd; color:#000; clear:both;"> <div style=" width:100%; background:#7eeefc;"> <div style="float:left; margin-left:5em;"> </div> <div style=" width:100%; height:120px; margin:auto; text-align:center; padding:20px; border-top:8px #db402c;"> <div style="color:#0b5394; font-weight:bold; font-size: 3em; font-family:Linux Libertine, Georgia; margin-bottom:-0.4em;">महात्मा गान्धी २०२६''' सम्पादन अभियान</div> <div style="color:#0b5394; font-weight:bold; font-size: 2em; font-family:Linux Libertine, Georgia; margin-top:-0.1em;" >३० सेप्टेम्बरबठेइ ४ अक्टोबर २०२६'''</div> </div> </div> </div> '''महात्मा गान्धी २०२६ सम्पादन अभियान, ३० सेप्टेम्बरबठेइ ४ अक्टोबर २०२६''' सम्म सञ्चालन हुन्याः एक नानबडो सम्पादन अभियान हो। ये सम्पादन अभियानको उद्देश्य लै विकिमिडिया परियोजनामी महात्मा गान्धीसँग सम्बन्धित सामग्रीलाई सुधार तथा विस्तार गद्दु हो। दर्ता भयाः विकिमिडिया खाता भयाः कोइ लै विकिमिडियनले ये विकि कार्यक्रममी सहभागी हुन सक्नन्छौँ। बिस्तृत जानकारीखिलाई यो पेज हेरः * [https://meta.wikimedia.org/wiki/Mahatma_Gandhi_edit-a-thon/List_of_articles महात्मा गान्धी २०२६ सम्पादन अभियान] लेखअनको सूची * [https://meta.wikimedia.org/wiki/Mahatma_Gandhi_edit-a-thon/List_of_articles लेखअनको सूची] ==सहभागिता== * --[[प्रयोगकर्ता:Janak Bhatta|Janak Bhatta]] ([[प्रयोगकर्ता कुरणि:Janak Bhatta|कुरडी]]) १५:३२, २ अक्टोबर २०२६ (+0545) * [[प्रयोगकर्ता:Kandarpajit Kallol|Kandarpajit Kallol]] ([[प्रयोगकर्ता कुरणि:Kandarpajit Kallol|कुरडी]]) १९:०५, ४ अक्टोबर २०२६ (+0545) [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६ मी बनाया लेखअन]] i5cgh7q3k9mefsy4vcmean9nk2w084r 0 26694 268208 2026-10-04T13:24:17Z Kandarpajit Kallol 119 "{{Infobox person |name=गङ्गु बाबा |image= Gangu Baba,a dalit freedom fighter of 1857 Mutiny against Britishers in India.jpg |image_size= |caption= ८ सेप्टेम्बर १८५९ मी [[चुन्नीगञ्ज]], [[कानपुर]] मी फाँसी दिन्या बेला गङ्गु बाबा |birth_date= |birth_place=[[बिठूर]], उत्तर..." सँग पृष्ठ सिर्जना गरियो 268208 wikitext text/x-wiki {{Infobox person |name=गङ्गु बाबा |image= Gangu Baba,a dalit freedom fighter of 1857 Mutiny against Britishers in India.jpg |image_size= |caption= ८ सेप्टेम्बर १८५९ मी [[चुन्नीगञ्ज]], [[कानपुर]] मी फाँसी दिन्या बेला गङ्गु बाबा |birth_date= |birth_place=[[बिठूर]], [[उत्तर प्रदेश]], [[भारत]] |death_date=८ सेप्टेम्बर १८५९ |death_place=[[चुन्नीगञ्ज]], [[उत्तर प्रदेश]] |movement=[[भारतीय स्वतन्त्रता आन्दोलन]] |organization=[[नाना साहेब]] पेशवा की सेना, १८५७ को अङ्ग्रेज विरुद्धको विद्रोह }} '''गङ्गु बाबा''' (वा गङ्गा बाबा) सन् १८५७ को [[भारतीय विद्रोह]] मा सहभागी एक योद्धा थ्या। उनको जन्म [[उत्तर प्रदेश]] को [[बिठूर]] गाउँ मी भयाको थ्यो। == मौखिक परम्परा मी कथा == गङ्गु बाबाको वीरता अरू असल कामकाजका बारे मी लोक परम्परा मी थुप्रै कथाहरू छन्। एक दिन उनी जङ्गलबाट आफ्नो पिठ्युँ मी मरेको बाघ बोकेर फर्कदै थ्या। त्यै बेला बिठूरका राजा [[नाना साहेब]] पेशवा आफ्नी सेनासहित त्यहाँबाट जाँदै थ्या। नाना साहेबले गङ्गु बाबालाई पिठ्युँ मी बाघ बोकेको देख्या। उनको साहस देखेर नाना साहेब धेरै प्रभावित भया अरू उनलाई आफ्नी सेना मी सामेल हुन भन्या, किनभने नाना साहेबले त्यै बेला अङ्ग्रेजहरू विरुद्ध युद्ध सुरु गरिसक्या थ्या। गङ्गु बाबाले नाना साहेबको प्रस्ताव सहर्ष स्वीकार अर्या।<ref name="Bates"/> बिठूर नजिकका गाउँ मी [[दलित]]हरूको मौखिक परम्परा अनुसार, गङ्गु बाबाले एक्लैले आफ्नो तरवारले करिब १५० अङ्ग्रेज सैनिकहरूलाई मार्या थ्या। यसपछि अङ्ग्रेजहरू उनीसँग रिसाया अरू उनलाई जिउँदो वा मरेको अवस्थामा पक्रन परिपत्र जारी अर्या। अन्तमा अङ्ग्रेज सैनिकहरूले उनलाई पक्र्या। उनीहरूले उनलाई घोडासँग बाँधेर [[कानपुर]] सम्म घिसार्या। त्यसपछि [[चुन्नीगञ्ज]] मी उनलाई फाँसी दिया।<ref name="Bates">{{Cite book | url=https://books.google.com/?id=EfWnAwAAQBAJ&pg=PA2&lpg=PA2&dq=Gangu+Baba#v=onepage&q=Gangu+Baba&f=false | title=Mutiny at the Margins: New Perspectives on the Indian Uprising of 1857: Volume V: Muslim, Dalit and Subaltern Narratives| isbn=9788132118640| last1=Bates| first1=Crispin| date=30 October 2013}}</ref><ref name="The Great Unsung Martyred Warrior ‘Gangu Baba’">{{cite news |last1=Campus Chronicle |title=The Great Unsung Martyred Warrior ‘Gangu Baba’ |url=http://www.campuschronicle.in/the-great-unsung-martyred-warrior-gangu-baba/ |accessdate=5 October 2021 |date=18 August 2020 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211005084827/http://www.campuschronicle.in/the-great-unsung-martyred-warrior-gangu-baba/ |archivedate=5 October 2021 |language=en}}</ref> == यी पनि हेर्नुहोस् == * [[मातादीन भङ्गी]] == सन्दर्भ == {{Reflist}} {{Authority control}} [[श्रेणी:सन् १८५७ को भारतीय विद्रोहका क्रान्तिकारीहरू]] [[श्रेणी:सन् १८५९ मी मृत्यु भएका]] [[श्रेणी:भारतीय स्वतन्त्रता सेनानीहरू]] jvd159rgea6zpscegyenpd256pxvlk5 268209 268208 2026-10-04T13:27:22Z Kandarpajit Kallol 119 /* */ 268209 wikitext text/x-wiki {{Infobox person |name=गङ्गु बाबा |image= Gangu Baba,a dalit freedom fighter of 1857 Mutiny against Britishers in India.jpg |image_size= |caption= ८ सेप्टेम्बर १८५९ मी चुन्नीगञ्ज, [[कानपुर]] मी फाँसी दिन्या बेला गङ्गु बाबा |birth_date= |birth_place=बिठूर, [[उत्तर प्रदेश]], [[भारत]] |death_date=८ सेप्टेम्बर १८५९ |death_place=चुन्नीगञ्ज, [[उत्तर प्रदेश]] |movement=भारतीय स्वतन्त्रता आन्दोलन |organization=नाना साहेब पेशवा की सेना, १८५७ को अङ्ग्रेज विरुद्धको विद्रोह }} '''गङ्गु बाबा''' (वा गङ्गा बाबा) सन् १८५७ को भारतीय विद्रोह मा सहभागी एक योद्धा थ्या। उनको जन्म [[उत्तर प्रदेश]] को बिठूर गाउँ मी भयाको थ्यो। == मौखिक परम्परा मी कथा == गङ्गु बाबाको वीरता अरू असल कामकाजका बारे मी लोक परम्परा मी थुप्रै कथाहरू छन्। एक दिन उनी जङ्गलबाट आफ्नो पिठ्युँ मी मरेको बाघ बोकेर फर्कदै थ्या। त्यै बेला बिठूरका राजा [[नाना साहेब]] पेशवा आफ्नी सेनासहित त्यहाँबाट जाँदै थ्या। नाना साहेबले गङ्गु बाबालाई पिठ्युँ मी बाघ बोकेको देख्या। उनको साहस देखेर नाना साहेब धेरै प्रभावित भया अरू उनलाई आफ्नी सेना मी सामेल हुन भन्या, किनभने नाना साहेबले त्यै बेला अङ्ग्रेजहरू विरुद्ध युद्ध सुरु गरिसक्या थ्या। गङ्गु बाबाले नाना साहेबको प्रस्ताव सहर्ष स्वीकार अर्या।<ref name="Bates"/> बिठूर नजिकका गाउँ मी [[दलित]]हरूको मौखिक परम्परा अनुसार, गङ्गु बाबाले एक्लैले आफ्नो तरवारले करिब १५० अङ्ग्रेज सैनिकहरूलाई मार्या थ्या। यसपछि अङ्ग्रेजहरू उनीसँग रिसाया अरू उनलाई जिउँदो वा मरेको अवस्थामा पक्रन परिपत्र जारी अर्या। अन्तमा अङ्ग्रेज सैनिकहरूले उनलाई पक्र्या। उनीहरूले उनलाई घोडासँग बाँधेर [[कानपुर]] सम्म घिसार्या। त्यसपछि [[चुन्नीगञ्ज]] मी उनलाई फाँसी दिया।<ref name="Bates">{{Cite book | url=https://books.google.com/?id=EfWnAwAAQBAJ&pg=PA2&lpg=PA2&dq=Gangu+Baba#v=onepage&q=Gangu+Baba&f=false | title=Mutiny at the Margins: New Perspectives on the Indian Uprising of 1857: Volume V: Muslim, Dalit and Subaltern Narratives| isbn=9788132118640| last1=Bates| first1=Crispin| date=30 October 2013}}</ref><ref name="The Great Unsung Martyred Warrior ‘Gangu Baba’">{{cite news |last1=Campus Chronicle |title=The Great Unsung Martyred Warrior ‘Gangu Baba’ |url=http://www.campuschronicle.in/the-great-unsung-martyred-warrior-gangu-baba/ |accessdate=5 October 2021 |date=18 August 2020 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211005084827/http://www.campuschronicle.in/the-great-unsung-martyred-warrior-gangu-baba/ |archivedate=5 October 2021 |language=en}}</ref> == यी पनि हेर्नुहोस् == * [[मातादीन भङ्गी]] == सन्दर्भ == {{Reflist}} {{Authority control}} [[श्रेणी:सन् १८५७ को भारतीय विद्रोहका क्रान्तिकारीहरू]] [[श्रेणी:सन् १८५९ मी मृत्यु भएका]] [[श्रेणी:भारतीय स्वतन्त्रता सेनानीहरू]] qgx3ugabjjlrh48gkqirh25b9uwht76 268210 268209 2026-10-04T13:27:50Z Kandarpajit Kallol 119 /* मौखिक परम्परा मी कथा */ 268210 wikitext text/x-wiki {{Infobox person |name=गङ्गु बाबा |image= Gangu Baba,a dalit freedom fighter of 1857 Mutiny against Britishers in India.jpg |image_size= |caption= ८ सेप्टेम्बर १८५९ मी चुन्नीगञ्ज, [[कानपुर]] मी फाँसी दिन्या बेला गङ्गु बाबा |birth_date= |birth_place=बिठूर, [[उत्तर प्रदेश]], [[भारत]] |death_date=८ सेप्टेम्बर १८५९ |death_place=चुन्नीगञ्ज, [[उत्तर प्रदेश]] |movement=भारतीय स्वतन्त्रता आन्दोलन |organization=नाना साहेब पेशवा की सेना, १८५७ को अङ्ग्रेज विरुद्धको विद्रोह }} '''गङ्गु बाबा''' (वा गङ्गा बाबा) सन् १८५७ को भारतीय विद्रोह मा सहभागी एक योद्धा थ्या। उनको जन्म [[उत्तर प्रदेश]] को बिठूर गाउँ मी भयाको थ्यो। == मौखिक परम्परा मी कथा == गङ्गु बाबाको वीरता अरू असल कामकाजका बारे मी लोक परम्परा मी थुप्रै कथाहरू छन्। एक दिन उनी जङ्गलबाट आफ्नो पिठ्युँ मी मरेको बाघ बोकेर फर्कदै थ्या। त्यै बेला बिठूरका राजा [[नाना साहेब]] पेशवा आफ्नी सेनासहित त्यहाँबाट जाँदै थ्या। नाना साहेबले गङ्गु बाबालाई पिठ्युँ मी बाघ बोकेको देख्या। उनको साहस देखेर नाना साहेब धेरै प्रभावित भया अरू उनलाई आफ्नी सेना मी सामेल हुन भन्या, किनभने नाना साहेबले त्यै बेला अङ्ग्रेजहरू विरुद्ध युद्ध सुरु गरिसक्या थ्या। गङ्गु बाबाले नाना साहेबको प्रस्ताव सहर्ष स्वीकार अर्या।<ref name="Bates"/> बिठूर नजिकका गाउँ मी दलितहरूको मौखिक परम्परा अनुसार, गङ्गु बाबाले एक्लैले आफ्नो तरवारले करिब १५० अङ्ग्रेज सैनिकहरूलाई मार्या थ्या। यसपछि अङ्ग्रेजहरू उनीसँग रिसाया अरू उनलाई जिउँदो वा मरेको अवस्थामा पक्रन परिपत्र जारी अर्या। अन्तमा अङ्ग्रेज सैनिकहरूले उनलाई पक्र्या। उनीहरूले उनलाई घोडासँग बाँधेर [[कानपुर]] सम्म घिसार्या। त्यसपछि चुन्नीगञ्ज मी उनलाई फाँसी दिया।<ref name="Bates">{{Cite book | url=https://books.google.com/?id=EfWnAwAAQBAJ&pg=PA2&lpg=PA2&dq=Gangu+Baba#v=onepage&q=Gangu+Baba&f=false | title=Mutiny at the Margins: New Perspectives on the Indian Uprising of 1857: Volume V: Muslim, Dalit and Subaltern Narratives| isbn=9788132118640| last1=Bates| first1=Crispin| date=30 October 2013}}</ref><ref name="The Great Unsung Martyred Warrior ‘Gangu Baba’">{{cite news |last1=Campus Chronicle |title=The Great Unsung Martyred Warrior ‘Gangu Baba’ |url=http://www.campuschronicle.in/the-great-unsung-martyred-warrior-gangu-baba/ |accessdate=5 October 2021 |date=18 August 2020 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211005084827/http://www.campuschronicle.in/the-great-unsung-martyred-warrior-gangu-baba/ |archivedate=5 October 2021 |language=en}}</ref> == यी पनि हेर्नुहोस् == * [[मातादीन भङ्गी]] == सन्दर्भ == {{Reflist}} {{Authority control}} [[श्रेणी:सन् १८५७ को भारतीय विद्रोहका क्रान्तिकारीहरू]] [[श्रेणी:सन् १८५९ मी मृत्यु भएका]] [[श्रेणी:भारतीय स्वतन्त्रता सेनानीहरू]] fiyo96415s4uqrkw1d5h6qtoxyzdiz3 268211 268210 2026-10-04T13:28:01Z Kandarpajit Kallol 119 268211 wikitext text/x-wiki {{Infobox person |name=गङ्गु बाबा |image= Gangu Baba,a dalit freedom fighter of 1857 Mutiny against Britishers in India.jpg |image_size= |caption= ८ सेप्टेम्बर १८५९ मी चुन्नीगञ्ज, [[कानपुर]] मी फाँसी दिन्या बेला गङ्गु बाबा |birth_date= |birth_place=बिठूर, [[उत्तर प्रदेश]], [[भारत]] |death_date=८ सेप्टेम्बर १८५९ |death_place=चुन्नीगञ्ज, [[उत्तर प्रदेश]] |movement=भारतीय स्वतन्त्रता आन्दोलन |organization=नाना साहेब पेशवा की सेना, १८५७ को अङ्ग्रेज विरुद्धको विद्रोह }} '''गङ्गु बाबा''' (वा गङ्गा बाबा) सन् १८५७ को भारतीय विद्रोह मा सहभागी एक योद्धा थ्या। उनको जन्म [[उत्तर प्रदेश]] को बिठूर गाउँ मी भयाको थ्यो। == मौखिक परम्परा मी कथा == गङ्गु बाबाको वीरता अरू असल कामकाजका बारे मी लोक परम्परा मी थुप्रै कथाहरू छन्। एक दिन उनी जङ्गलबाट आफ्नो पिठ्युँ मी मरेको बाघ बोकेर फर्कदै थ्या। त्यै बेला बिठूरका राजा [[नाना साहेब]] पेशवा आफ्नी सेनासहित त्यहाँबाट जाँदै थ्या। नाना साहेबले गङ्गु बाबालाई पिठ्युँ मी बाघ बोकेको देख्या। उनको साहस देखेर नाना साहेब धेरै प्रभावित भया अरू उनलाई आफ्नी सेना मी सामेल हुन भन्या, किनभने नाना साहेबले त्यै बेला अङ्ग्रेजहरू विरुद्ध युद्ध सुरु गरिसक्या थ्या। गङ्गु बाबाले नाना साहेबको प्रस्ताव सहर्ष स्वीकार अर्या।<ref name="Bates"/> बिठूर नजिकका गाउँ मी दलितहरूको मौखिक परम्परा अनुसार, गङ्गु बाबाले एक्लैले आफ्नो तरवारले करिब १५० अङ्ग्रेज सैनिकहरूलाई मार्या थ्या। यसपछि अङ्ग्रेजहरू उनीसँग रिसाया अरू उनलाई जिउँदो वा मरेको अवस्थामा पक्रन परिपत्र जारी अर्या। अन्तमा अङ्ग्रेज सैनिकहरूले उनलाई पक्र्या। उनीहरूले उनलाई घोडासँग बाँधेर [[कानपुर]] सम्म घिसार्या। त्यसपछि चुन्नीगञ्ज मी उनलाई फाँसी दिया।<ref name="Bates">{{Cite book | url=https://books.google.com/?id=EfWnAwAAQBAJ&pg=PA2&lpg=PA2&dq=Gangu+Baba#v=onepage&q=Gangu+Baba&f=false | title=Mutiny at the Margins: New Perspectives on the Indian Uprising of 1857: Volume V: Muslim, Dalit and Subaltern Narratives| isbn=9788132118640| last1=Bates| first1=Crispin| date=30 October 2013}}</ref><ref name="The Great Unsung Martyred Warrior ‘Gangu Baba’">{{cite news |last1=Campus Chronicle |title=The Great Unsung Martyred Warrior ‘Gangu Baba’ |url=http://www.campuschronicle.in/the-great-unsung-martyred-warrior-gangu-baba/ |accessdate=5 October 2021 |date=18 August 2020 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211005084827/http://www.campuschronicle.in/the-great-unsung-martyred-warrior-gangu-baba/ |archivedate=5 October 2021 |language=en}}</ref> == सन्दर्भ == {{Reflist}} {{Authority control}} [[श्रेणी:सन् १८५७ को भारतीय विद्रोहका क्रान्तिकारीहरू]] [[श्रेणी:सन् १८५९ मी मृत्यु भएका]] [[श्रेणी:भारतीय स्वतन्त्रता सेनानीहरू]] cojm3nt3cc50iumd4lrdxvcz8vtlff5 268212 268211 2026-10-04T13:29:50Z Kandarpajit Kallol 119 added [[Category:भारतीय स्वतन्त्रता सङ्ग्राम]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 268212 wikitext text/x-wiki {{Infobox person |name=गङ्गु बाबा |image= Gangu Baba,a dalit freedom fighter of 1857 Mutiny against Britishers in India.jpg |image_size= |caption= ८ सेप्टेम्बर १८५९ मी चुन्नीगञ्ज, [[कानपुर]] मी फाँसी दिन्या बेला गङ्गु बाबा |birth_date= |birth_place=बिठूर, [[उत्तर प्रदेश]], [[भारत]] |death_date=८ सेप्टेम्बर १८५९ |death_place=चुन्नीगञ्ज, [[उत्तर प्रदेश]] |movement=भारतीय स्वतन्त्रता आन्दोलन |organization=नाना साहेब पेशवा की सेना, १८५७ को अङ्ग्रेज विरुद्धको विद्रोह }} '''गङ्गु बाबा''' (वा गङ्गा बाबा) सन् १८५७ को भारतीय विद्रोह मा सहभागी एक योद्धा थ्या। उनको जन्म [[उत्तर प्रदेश]] को बिठूर गाउँ मी भयाको थ्यो। == मौखिक परम्परा मी कथा == गङ्गु बाबाको वीरता अरू असल कामकाजका बारे मी लोक परम्परा मी थुप्रै कथाहरू छन्। एक दिन उनी जङ्गलबाट आफ्नो पिठ्युँ मी मरेको बाघ बोकेर फर्कदै थ्या। त्यै बेला बिठूरका राजा [[नाना साहेब]] पेशवा आफ्नी सेनासहित त्यहाँबाट जाँदै थ्या। नाना साहेबले गङ्गु बाबालाई पिठ्युँ मी बाघ बोकेको देख्या। उनको साहस देखेर नाना साहेब धेरै प्रभावित भया अरू उनलाई आफ्नी सेना मी सामेल हुन भन्या, किनभने नाना साहेबले त्यै बेला अङ्ग्रेजहरू विरुद्ध युद्ध सुरु गरिसक्या थ्या। गङ्गु बाबाले नाना साहेबको प्रस्ताव सहर्ष स्वीकार अर्या।<ref name="Bates"/> बिठूर नजिकका गाउँ मी दलितहरूको मौखिक परम्परा अनुसार, गङ्गु बाबाले एक्लैले आफ्नो तरवारले करिब १५० अङ्ग्रेज सैनिकहरूलाई मार्या थ्या। यसपछि अङ्ग्रेजहरू उनीसँग रिसाया अरू उनलाई जिउँदो वा मरेको अवस्थामा पक्रन परिपत्र जारी अर्या। अन्तमा अङ्ग्रेज सैनिकहरूले उनलाई पक्र्या। उनीहरूले उनलाई घोडासँग बाँधेर [[कानपुर]] सम्म घिसार्या। त्यसपछि चुन्नीगञ्ज मी उनलाई फाँसी दिया।<ref name="Bates">{{Cite book | url=https://books.google.com/?id=EfWnAwAAQBAJ&pg=PA2&lpg=PA2&dq=Gangu+Baba#v=onepage&q=Gangu+Baba&f=false | title=Mutiny at the Margins: New Perspectives on the Indian Uprising of 1857: Volume V: Muslim, Dalit and Subaltern Narratives| isbn=9788132118640| last1=Bates| first1=Crispin| date=30 October 2013}}</ref><ref name="The Great Unsung Martyred Warrior ‘Gangu Baba’">{{cite news |last1=Campus Chronicle |title=The Great Unsung Martyred Warrior ‘Gangu Baba’ |url=http://www.campuschronicle.in/the-great-unsung-martyred-warrior-gangu-baba/ |accessdate=5 October 2021 |date=18 August 2020 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211005084827/http://www.campuschronicle.in/the-great-unsung-martyred-warrior-gangu-baba/ |archivedate=5 October 2021 |language=en}}</ref> == सन्दर्भ == {{Reflist}} [[श्रेणी:भारतीय स्वतन्त्रता सङ्ग्राम]] 4991gj879y5z774t6tech97zm0z0s4t 268213 268212 2026-10-04T13:31:10Z Kandarpajit Kallol 119 added [[Category:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 268213 wikitext text/x-wiki {{Infobox person |name=गङ्गु बाबा |image= Gangu Baba,a dalit freedom fighter of 1857 Mutiny against Britishers in India.jpg |image_size= |caption= ८ सेप्टेम्बर १८५९ मी चुन्नीगञ्ज, [[कानपुर]] मी फाँसी दिन्या बेला गङ्गु बाबा |birth_date= |birth_place=बिठूर, [[उत्तर प्रदेश]], [[भारत]] |death_date=८ सेप्टेम्बर १८५९ |death_place=चुन्नीगञ्ज, [[उत्तर प्रदेश]] |movement=भारतीय स्वतन्त्रता आन्दोलन |organization=नाना साहेब पेशवा की सेना, १८५७ को अङ्ग्रेज विरुद्धको विद्रोह }} '''गङ्गु बाबा''' (वा गङ्गा बाबा) सन् १८५७ को भारतीय विद्रोह मा सहभागी एक योद्धा थ्या। उनको जन्म [[उत्तर प्रदेश]] को बिठूर गाउँ मी भयाको थ्यो। == मौखिक परम्परा मी कथा == गङ्गु बाबाको वीरता अरू असल कामकाजका बारे मी लोक परम्परा मी थुप्रै कथाहरू छन्। एक दिन उनी जङ्गलबाट आफ्नो पिठ्युँ मी मरेको बाघ बोकेर फर्कदै थ्या। त्यै बेला बिठूरका राजा [[नाना साहेब]] पेशवा आफ्नी सेनासहित त्यहाँबाट जाँदै थ्या। नाना साहेबले गङ्गु बाबालाई पिठ्युँ मी बाघ बोकेको देख्या। उनको साहस देखेर नाना साहेब धेरै प्रभावित भया अरू उनलाई आफ्नी सेना मी सामेल हुन भन्या, किनभने नाना साहेबले त्यै बेला अङ्ग्रेजहरू विरुद्ध युद्ध सुरु गरिसक्या थ्या। गङ्गु बाबाले नाना साहेबको प्रस्ताव सहर्ष स्वीकार अर्या।<ref name="Bates"/> बिठूर नजिकका गाउँ मी दलितहरूको मौखिक परम्परा अनुसार, गङ्गु बाबाले एक्लैले आफ्नो तरवारले करिब १५० अङ्ग्रेज सैनिकहरूलाई मार्या थ्या। यसपछि अङ्ग्रेजहरू उनीसँग रिसाया अरू उनलाई जिउँदो वा मरेको अवस्थामा पक्रन परिपत्र जारी अर्या। अन्तमा अङ्ग्रेज सैनिकहरूले उनलाई पक्र्या। उनीहरूले उनलाई घोडासँग बाँधेर [[कानपुर]] सम्म घिसार्या। त्यसपछि चुन्नीगञ्ज मी उनलाई फाँसी दिया।<ref name="Bates">{{Cite book | url=https://books.google.com/?id=EfWnAwAAQBAJ&pg=PA2&lpg=PA2&dq=Gangu+Baba#v=onepage&q=Gangu+Baba&f=false | title=Mutiny at the Margins: New Perspectives on the Indian Uprising of 1857: Volume V: Muslim, Dalit and Subaltern Narratives| isbn=9788132118640| last1=Bates| first1=Crispin| date=30 October 2013}}</ref><ref name="The Great Unsung Martyred Warrior ‘Gangu Baba’">{{cite news |last1=Campus Chronicle |title=The Great Unsung Martyred Warrior ‘Gangu Baba’ |url=http://www.campuschronicle.in/the-great-unsung-martyred-warrior-gangu-baba/ |accessdate=5 October 2021 |date=18 August 2020 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211005084827/http://www.campuschronicle.in/the-great-unsung-martyred-warrior-gangu-baba/ |archivedate=5 October 2021 |language=en}}</ref> == सन्दर्भ == {{Reflist}} [[श्रेणी:भारतीय स्वतन्त्रता सङ्ग्राम]] [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] 1lj3s3fplrdpkk9pcqmlry02y7mss56 268214 268213 2026-10-04T13:31:41Z Kandarpajit Kallol 119 added [[Category:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६ मी बनाया लेखअन]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 268214 wikitext text/x-wiki {{Infobox person |name=गङ्गु बाबा |image= Gangu Baba,a dalit freedom fighter of 1857 Mutiny against Britishers in India.jpg |image_size= |caption= ८ सेप्टेम्बर १८५९ मी चुन्नीगञ्ज, [[कानपुर]] मी फाँसी दिन्या बेला गङ्गु बाबा |birth_date= |birth_place=बिठूर, [[उत्तर प्रदेश]], [[भारत]] |death_date=८ सेप्टेम्बर १८५९ |death_place=चुन्नीगञ्ज, [[उत्तर प्रदेश]] |movement=भारतीय स्वतन्त्रता आन्दोलन |organization=नाना साहेब पेशवा की सेना, १८५७ को अङ्ग्रेज विरुद्धको विद्रोह }} '''गङ्गु बाबा''' (वा गङ्गा बाबा) सन् १८५७ को भारतीय विद्रोह मा सहभागी एक योद्धा थ्या। उनको जन्म [[उत्तर प्रदेश]] को बिठूर गाउँ मी भयाको थ्यो। == मौखिक परम्परा मी कथा == गङ्गु बाबाको वीरता अरू असल कामकाजका बारे मी लोक परम्परा मी थुप्रै कथाहरू छन्। एक दिन उनी जङ्गलबाट आफ्नो पिठ्युँ मी मरेको बाघ बोकेर फर्कदै थ्या। त्यै बेला बिठूरका राजा [[नाना साहेब]] पेशवा आफ्नी सेनासहित त्यहाँबाट जाँदै थ्या। नाना साहेबले गङ्गु बाबालाई पिठ्युँ मी बाघ बोकेको देख्या। उनको साहस देखेर नाना साहेब धेरै प्रभावित भया अरू उनलाई आफ्नी सेना मी सामेल हुन भन्या, किनभने नाना साहेबले त्यै बेला अङ्ग्रेजहरू विरुद्ध युद्ध सुरु गरिसक्या थ्या। गङ्गु बाबाले नाना साहेबको प्रस्ताव सहर्ष स्वीकार अर्या।<ref name="Bates"/> बिठूर नजिकका गाउँ मी दलितहरूको मौखिक परम्परा अनुसार, गङ्गु बाबाले एक्लैले आफ्नो तरवारले करिब १५० अङ्ग्रेज सैनिकहरूलाई मार्या थ्या। यसपछि अङ्ग्रेजहरू उनीसँग रिसाया अरू उनलाई जिउँदो वा मरेको अवस्थामा पक्रन परिपत्र जारी अर्या। अन्तमा अङ्ग्रेज सैनिकहरूले उनलाई पक्र्या। उनीहरूले उनलाई घोडासँग बाँधेर [[कानपुर]] सम्म घिसार्या। त्यसपछि चुन्नीगञ्ज मी उनलाई फाँसी दिया।<ref name="Bates">{{Cite book | url=https://books.google.com/?id=EfWnAwAAQBAJ&pg=PA2&lpg=PA2&dq=Gangu+Baba#v=onepage&q=Gangu+Baba&f=false | title=Mutiny at the Margins: New Perspectives on the Indian Uprising of 1857: Volume V: Muslim, Dalit and Subaltern Narratives| isbn=9788132118640| last1=Bates| first1=Crispin| date=30 October 2013}}</ref><ref name="The Great Unsung Martyred Warrior ‘Gangu Baba’">{{cite news |last1=Campus Chronicle |title=The Great Unsung Martyred Warrior ‘Gangu Baba’ |url=http://www.campuschronicle.in/the-great-unsung-martyred-warrior-gangu-baba/ |accessdate=5 October 2021 |date=18 August 2020 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211005084827/http://www.campuschronicle.in/the-great-unsung-martyred-warrior-gangu-baba/ |archivedate=5 October 2021 |language=en}}</ref> == सन्दर्भ == {{Reflist}} [[श्रेणी:भारतीय स्वतन्त्रता सङ्ग्राम]] [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६ मी बनाया लेखअन]] 3sie8t0346qwx0ll3wb30lwdzzy0g2o 268215 268214 2026-10-04T13:32:04Z Kandarpajit Kallol 119 removed [[Category:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 268215 wikitext text/x-wiki {{Infobox person |name=गङ्गु बाबा |image= Gangu Baba,a dalit freedom fighter of 1857 Mutiny against Britishers in India.jpg |image_size= |caption= ८ सेप्टेम्बर १८५९ मी चुन्नीगञ्ज, [[कानपुर]] मी फाँसी दिन्या बेला गङ्गु बाबा |birth_date= |birth_place=बिठूर, [[उत्तर प्रदेश]], [[भारत]] |death_date=८ सेप्टेम्बर १८५९ |death_place=चुन्नीगञ्ज, [[उत्तर प्रदेश]] |movement=भारतीय स्वतन्त्रता आन्दोलन |organization=नाना साहेब पेशवा की सेना, १८५७ को अङ्ग्रेज विरुद्धको विद्रोह }} '''गङ्गु बाबा''' (वा गङ्गा बाबा) सन् १८५७ को भारतीय विद्रोह मा सहभागी एक योद्धा थ्या। उनको जन्म [[उत्तर प्रदेश]] को बिठूर गाउँ मी भयाको थ्यो। == मौखिक परम्परा मी कथा == गङ्गु बाबाको वीरता अरू असल कामकाजका बारे मी लोक परम्परा मी थुप्रै कथाहरू छन्। एक दिन उनी जङ्गलबाट आफ्नो पिठ्युँ मी मरेको बाघ बोकेर फर्कदै थ्या। त्यै बेला बिठूरका राजा [[नाना साहेब]] पेशवा आफ्नी सेनासहित त्यहाँबाट जाँदै थ्या। नाना साहेबले गङ्गु बाबालाई पिठ्युँ मी बाघ बोकेको देख्या। उनको साहस देखेर नाना साहेब धेरै प्रभावित भया अरू उनलाई आफ्नी सेना मी सामेल हुन भन्या, किनभने नाना साहेबले त्यै बेला अङ्ग्रेजहरू विरुद्ध युद्ध सुरु गरिसक्या थ्या। गङ्गु बाबाले नाना साहेबको प्रस्ताव सहर्ष स्वीकार अर्या।<ref name="Bates"/> बिठूर नजिकका गाउँ मी दलितहरूको मौखिक परम्परा अनुसार, गङ्गु बाबाले एक्लैले आफ्नो तरवारले करिब १५० अङ्ग्रेज सैनिकहरूलाई मार्या थ्या। यसपछि अङ्ग्रेजहरू उनीसँग रिसाया अरू उनलाई जिउँदो वा मरेको अवस्थामा पक्रन परिपत्र जारी अर्या। अन्तमा अङ्ग्रेज सैनिकहरूले उनलाई पक्र्या। उनीहरूले उनलाई घोडासँग बाँधेर [[कानपुर]] सम्म घिसार्या। त्यसपछि चुन्नीगञ्ज मी उनलाई फाँसी दिया।<ref name="Bates">{{Cite book | url=https://books.google.com/?id=EfWnAwAAQBAJ&pg=PA2&lpg=PA2&dq=Gangu+Baba#v=onepage&q=Gangu+Baba&f=false | title=Mutiny at the Margins: New Perspectives on the Indian Uprising of 1857: Volume V: Muslim, Dalit and Subaltern Narratives| isbn=9788132118640| last1=Bates| first1=Crispin| date=30 October 2013}}</ref><ref name="The Great Unsung Martyred Warrior ‘Gangu Baba’">{{cite news |last1=Campus Chronicle |title=The Great Unsung Martyred Warrior ‘Gangu Baba’ |url=http://www.campuschronicle.in/the-great-unsung-martyred-warrior-gangu-baba/ |accessdate=5 October 2021 |date=18 August 2020 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211005084827/http://www.campuschronicle.in/the-great-unsung-martyred-warrior-gangu-baba/ |archivedate=5 October 2021 |language=en}}</ref> == सन्दर्भ == {{Reflist}} [[श्रेणी:भारतीय स्वतन्त्रता सङ्ग्राम]] [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६ मी बनाया लेखअन]] fo1a1zsbuzx7ywq4g39bj6f06idwdaq 268248 268215 2026-10-05T10:48:58Z Janak Bhatta 18 सुधार गरियो 268248 wikitext text/x-wiki {{Infobox person |name=गङ्गु बाबा |image= Gangu Baba,a dalit freedom fighter of 1857 Mutiny against Britishers in India.jpg |image_size= |caption= ८ सेप्टेम्बर १८५९ मी चुन्नीगञ्ज, [[कानपुर]] मी फाँसी दिन्या बेला गङ्गु बाबा |birth_date= |birth_place=बिठूर, [[उत्तर प्रदेश]], [[भारत]] |death_date=८ सेप्टेम्बर १८५९ |death_place=चुन्नीगञ्ज, [[उत्तर प्रदेश]] |movement=भारतीय स्वतन्त्रता आन्दोलन |organization=नाना साहेब पेशवा की सेना, १८५७ को अङ्ग्रेज विरुद्धको विद्रोह }} '''गङ्गु बाबा''' (वा गङ्गा बाबा) सन् १८५७ को भारतीय विद्रोह मी सहभागी एक योद्धा थ्या:। उनरो जनम [[उत्तर प्रदेश]] का बिठूर गाउँ मी भयाः थ्योः। == मौखिक परम्परा मी कथा == गङ्गु बाबाको वीरता औेर असल कामकाजका बारे मी लोक परम्परा मी भौत कथाअन छन्। एक दिन उन जङ्गलबठे आफ्नो पिठ्युँ मी मरयाः बाघ बोकिबर फर्कन्ना थ्याः। त्यै बेला बिठूरका राजा [[नाना साहेब]] पेशवा आफना सेनासहित त्यहाँबठे जाँन्ना थ्याः। नाना साहेबले गङ्गु बाबालाई पिठ्युँ मी बाघ बोकेको देख्या। उनरो साहस धेकिबरे नाना साहेब भौत प्रभावित भया और उनलाई आफन‍ा सेना मी सामेल हुनाइलाइ भण्याः, क्या भण्याः नाना साहेबले त्यै बेला अङ्ग्रेजअन विरुद्ध युद्ध सुरु गरिसक्या थ्योः। गङ्गु बाबाले नाना साहेबको प्रस्ताव सहर्ष स्वीकार अर्या।<ref name="Bates"/> बिठूर नजिकका गाउँ मी दलितहरूको मौखिक परम्परा अनुसार, गङ्गु बाबाले एक्लैले आफ्नो तरवारले करिब १५० अङ्ग्रेज सैनिकहरूलाई मार्या थ्या। यसपछि अङ्ग्रेजहरू उनीसँग रिसाया अरू उनलाई जिउँदो वा मरेको अवस्थामा पक्रन परिपत्र जारी अर्या। अन्तमा अङ्ग्रेज सैनिकहरूले उनलाई पक्र्या। उनीहरूले उनलाई घोडासँग बाँधेर [[कानपुर]] सम्म घिसार्या। त्यसपछि चुन्नीगञ्ज मी उनलाई फाँसी दिया।<ref name="Bates">{{Cite book | url=https://books.google.com/?id=EfWnAwAAQBAJ&pg=PA2&lpg=PA2&dq=Gangu+Baba#v=onepage&q=Gangu+Baba&f=false | title=Mutiny at the Margins: New Perspectives on the Indian Uprising of 1857: Volume V: Muslim, Dalit and Subaltern Narratives| isbn=9788132118640| last1=Bates| first1=Crispin| date=30 October 2013}}</ref><ref name="The Great Unsung Martyred Warrior ‘Gangu Baba’">{{cite news |last1=Campus Chronicle |title=The Great Unsung Martyred Warrior ‘Gangu Baba’ |url=http://www.campuschronicle.in/the-great-unsung-martyred-warrior-gangu-baba/ |accessdate=5 October 2021 |date=18 August 2020 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211005084827/http://www.campuschronicle.in/the-great-unsung-martyred-warrior-gangu-baba/ |archivedate=5 October 2021 |language=en}}</ref> == सन्दर्भ == {{Reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== [[श्रेणी:भारतीय स्वतन्त्रता सङ्ग्राम]] [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६ मी बनाया लेखअन]] hx6pzjdbhfdre8sc951ub2hkrta8q3i 0 26695 268216 2026-10-04T15:11:57Z Janak Bhatta 18 नयाँ लेख 268216 wikitext text/x-wiki '''बिर्सा मुण्डा'''(१५ नोभेम्बर १८७५ – ९ जुन १९००)[४] भारतीय आदिवासी स्वतन्त्रता अभियन्ता तथा लोकनायक थिए, जो मुन्डा जनजातिका सदस्य थिए। उनले ब्रिटिस राजको समयमा १९औँ शताब्दीको अन्त्यतिर तत्कालीन बङ्गाल प्रेसिडेन्सी (हालको झारखण्ड) मा विकसित भएको आदिवासी धार्मिक सहस्राब्दीवादी आन्दोलनको नेतृत्व गरेका थिए। यस कारण उनी भारतीय स्वतन्त्रता आन्दोलनको इतिहासमा एक महत्त्वपूर्ण व्यक्तित्व बने।[५] यो विद्रोह मुख्यतः खुन्टी, तामाड, सरवाडा र बन्दगाउँका मुन्डा क्षेत्रमा केन्द्रित थियो। ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== b4lvg27zkakt5g1iudhtendg5daoorr 268217 268216 2026-10-04T15:15:49Z Janak Bhatta 18 विस्तार गरियो 268217 wikitext text/x-wiki '''बिर्सा मुण्डा'''(१५ नोभेम्बर १८७५ – ९ जुन १९००)<ref>{{Cite magazine |last=India Today Web Desk |title=Birsa Munda birth anniversary: All about the Indian tribal freedom fighter |url=https://www.indiatoday.in/education-today/gk-current-affairs/story/birsa-munda-birth-anniversary-know-all-about-the-indian-tribal-freedom-fighter-1876940-2021-11-15 |date=15 November 2021 |magazine=[[India Today]] |language=en |access-date=11 March 2022}}</ref> भारतीय आदिवासी स्वतन्त्रता अभियन्ता तथा लोकनायक थिए, जो मुन्डा जनजातिका सदस्य थिए। उनले ब्रिटिस राजको समयमा १९औँ शताब्दीको अन्त्यतिर तत्कालीन बङ्गाल प्रेसिडेन्सी (हालको झारखण्ड) मा विकसित भएको आदिवासी धार्मिक सहस्राब्दीवादी आन्दोलनको नेतृत्व गरेका थिए। यस कारण उनी भारतीय स्वतन्त्रता आन्दोलनको इतिहासमा एक महत्त्वपूर्ण व्यक्तित्व बने।<ref>{{cite web |last=Awaaz |first=Aapki |title=बिरसा मुंडा : शक्ति और साहस के परिचायक |work=jagranjunction |trans-title=Birsa Munda: represents strength and courage |url=http://days.jagranjunction.com/2011/06/09/birsa-munda-life-and-history/ |date=9 June 2015 |language=hi |access-date=5 February 2015 |archive-date=11 June 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210611122645/https://www.jagran.com/blogs/days/birsa-munda-life-and-history/ |url-status=live }}</ref> यो विद्रोह मुख्यतः खुन्टी, तामाड, सरवाडा र बन्दगाउँका मुन्डा क्षेत्रमा केन्द्रित थियो। ==प्रारम्भिक जीवन (१८७५–१८८६)== कुरुख भाषामा बिरसा मुन्डाको गीत बिरसा मुन्डाको जन्म १५ नोभेम्बर १८७५ मा तत्कालीन बङ्गाल प्रेसिडेन्सीको राँची जिल्लास्थित उलिहातु गाउँमा भएको थियो। हाल यो गाउँ झारखण्डको खुन्टी जिल्लामा पर्छ। उनको जन्म बिहीबार भएको थियो र त्यस समय प्रचलित मुन्डा परम्पराअनुसार उनको नाम पनि सोही बारको आधारमा राखिएको थियो।[११][१२][१३] यद्यपि, केही स्रोतहरूले उनको जन्म १८७५ मा नभई १८ जुलाई १८७२ मा भएको दाबी गरेका छन्। लोकगीतहरूमा भने उनको जन्मस्थलबारे भ्रम देखिन्छ र उलिहातु वा चलकदलाई उनको जन्मस्थलका रूपमा उल्लेख गरिएको पाइन्छ। उलिहातु बिरसाका पिता सुगना मुन्डाको जन्मस्थल थियो। उलिहातुलाई बिरसाको जन्मस्थल मान्ने दाबीको आधार उनका दाजु कोम्ता मुन्डा त्यही गाउँमा बसोबास गरेको तथ्य हो। उनको घर अझै त्यहाँ अवस्थित छ, यद्यपि हाल जीर्ण अवस्थामा रहेको छ। ==निर्माणकाल (१८८६–१८९४)== ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== 8ty4az7hoihvo3l3v0ugkc6f54znirc 268218 268217 2026-10-04T15:16:21Z Janak Bhatta 18 added [[Category:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 268218 wikitext text/x-wiki '''बिर्सा मुण्डा'''(१५ नोभेम्बर १८७५ – ९ जुन १९००)<ref>{{Cite magazine |last=India Today Web Desk |title=Birsa Munda birth anniversary: All about the Indian tribal freedom fighter |url=https://www.indiatoday.in/education-today/gk-current-affairs/story/birsa-munda-birth-anniversary-know-all-about-the-indian-tribal-freedom-fighter-1876940-2021-11-15 |date=15 November 2021 |magazine=[[India Today]] |language=en |access-date=11 March 2022}}</ref> भारतीय आदिवासी स्वतन्त्रता अभियन्ता तथा लोकनायक थिए, जो मुन्डा जनजातिका सदस्य थिए। उनले ब्रिटिस राजको समयमा १९औँ शताब्दीको अन्त्यतिर तत्कालीन बङ्गाल प्रेसिडेन्सी (हालको झारखण्ड) मा विकसित भएको आदिवासी धार्मिक सहस्राब्दीवादी आन्दोलनको नेतृत्व गरेका थिए। यस कारण उनी भारतीय स्वतन्त्रता आन्दोलनको इतिहासमा एक महत्त्वपूर्ण व्यक्तित्व बने।<ref>{{cite web |last=Awaaz |first=Aapki |title=बिरसा मुंडा : शक्ति और साहस के परिचायक |work=jagranjunction |trans-title=Birsa Munda: represents strength and courage |url=http://days.jagranjunction.com/2011/06/09/birsa-munda-life-and-history/ |date=9 June 2015 |language=hi |access-date=5 February 2015 |archive-date=11 June 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210611122645/https://www.jagran.com/blogs/days/birsa-munda-life-and-history/ |url-status=live }}</ref> यो विद्रोह मुख्यतः खुन्टी, तामाड, सरवाडा र बन्दगाउँका मुन्डा क्षेत्रमा केन्द्रित थियो। ==प्रारम्भिक जीवन (१८७५–१८८६)== कुरुख भाषामा बिरसा मुन्डाको गीत बिरसा मुन्डाको जन्म १५ नोभेम्बर १८७५ मा तत्कालीन बङ्गाल प्रेसिडेन्सीको राँची जिल्लास्थित उलिहातु गाउँमा भएको थियो। हाल यो गाउँ झारखण्डको खुन्टी जिल्लामा पर्छ। उनको जन्म बिहीबार भएको थियो र त्यस समय प्रचलित मुन्डा परम्पराअनुसार उनको नाम पनि सोही बारको आधारमा राखिएको थियो।[११][१२][१३] यद्यपि, केही स्रोतहरूले उनको जन्म १८७५ मा नभई १८ जुलाई १८७२ मा भएको दाबी गरेका छन्। लोकगीतहरूमा भने उनको जन्मस्थलबारे भ्रम देखिन्छ र उलिहातु वा चलकदलाई उनको जन्मस्थलका रूपमा उल्लेख गरिएको पाइन्छ। उलिहातु बिरसाका पिता सुगना मुन्डाको जन्मस्थल थियो। उलिहातुलाई बिरसाको जन्मस्थल मान्ने दाबीको आधार उनका दाजु कोम्ता मुन्डा त्यही गाउँमा बसोबास गरेको तथ्य हो। उनको घर अझै त्यहाँ अवस्थित छ, यद्यपि हाल जीर्ण अवस्थामा रहेको छ। ==निर्माणकाल (१८८६–१८९४)== ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] rjmm406xwpl4s49pgqgigyw53pag1fc 268219 268218 2026-10-04T15:16:41Z Janak Bhatta 18 added [[Category:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६ मी बनाया लेखअन]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 268219 wikitext text/x-wiki '''बिर्सा मुण्डा'''(१५ नोभेम्बर १८७५ – ९ जुन १९००)<ref>{{Cite magazine |last=India Today Web Desk |title=Birsa Munda birth anniversary: All about the Indian tribal freedom fighter |url=https://www.indiatoday.in/education-today/gk-current-affairs/story/birsa-munda-birth-anniversary-know-all-about-the-indian-tribal-freedom-fighter-1876940-2021-11-15 |date=15 November 2021 |magazine=[[India Today]] |language=en |access-date=11 March 2022}}</ref> भारतीय आदिवासी स्वतन्त्रता अभियन्ता तथा लोकनायक थिए, जो मुन्डा जनजातिका सदस्य थिए। उनले ब्रिटिस राजको समयमा १९औँ शताब्दीको अन्त्यतिर तत्कालीन बङ्गाल प्रेसिडेन्सी (हालको झारखण्ड) मा विकसित भएको आदिवासी धार्मिक सहस्राब्दीवादी आन्दोलनको नेतृत्व गरेका थिए। यस कारण उनी भारतीय स्वतन्त्रता आन्दोलनको इतिहासमा एक महत्त्वपूर्ण व्यक्तित्व बने।<ref>{{cite web |last=Awaaz |first=Aapki |title=बिरसा मुंडा : शक्ति और साहस के परिचायक |work=jagranjunction |trans-title=Birsa Munda: represents strength and courage |url=http://days.jagranjunction.com/2011/06/09/birsa-munda-life-and-history/ |date=9 June 2015 |language=hi |access-date=5 February 2015 |archive-date=11 June 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210611122645/https://www.jagran.com/blogs/days/birsa-munda-life-and-history/ |url-status=live }}</ref> यो विद्रोह मुख्यतः खुन्टी, तामाड, सरवाडा र बन्दगाउँका मुन्डा क्षेत्रमा केन्द्रित थियो। ==प्रारम्भिक जीवन (१८७५–१८८६)== कुरुख भाषामा बिरसा मुन्डाको गीत बिरसा मुन्डाको जन्म १५ नोभेम्बर १८७५ मा तत्कालीन बङ्गाल प्रेसिडेन्सीको राँची जिल्लास्थित उलिहातु गाउँमा भएको थियो। हाल यो गाउँ झारखण्डको खुन्टी जिल्लामा पर्छ। उनको जन्म बिहीबार भएको थियो र त्यस समय प्रचलित मुन्डा परम्पराअनुसार उनको नाम पनि सोही बारको आधारमा राखिएको थियो।[११][१२][१३] यद्यपि, केही स्रोतहरूले उनको जन्म १८७५ मा नभई १८ जुलाई १८७२ मा भएको दाबी गरेका छन्। लोकगीतहरूमा भने उनको जन्मस्थलबारे भ्रम देखिन्छ र उलिहातु वा चलकदलाई उनको जन्मस्थलका रूपमा उल्लेख गरिएको पाइन्छ। उलिहातु बिरसाका पिता सुगना मुन्डाको जन्मस्थल थियो। उलिहातुलाई बिरसाको जन्मस्थल मान्ने दाबीको आधार उनका दाजु कोम्ता मुन्डा त्यही गाउँमा बसोबास गरेको तथ्य हो। उनको घर अझै त्यहाँ अवस्थित छ, यद्यपि हाल जीर्ण अवस्थामा रहेको छ। ==निर्माणकाल (१८८६–१८९४)== ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६ मी बनाया लेखअन]] fc5a390ssvdo2n90eovnweq4bd85xnb 0 26696 268220 2026-10-04T15:21:12Z Janak Bhatta 18 नयाँ लेख 268220 wikitext text/x-wiki '''बर्मा अभियान''' दोसरा विश्वयुद्धका दक्षिण–पूर्वी एसियाली मोर्चाका रूपमा ब्रिटिस उपनिवेश बर्मामा लडिएका युद्ध तथा सैन्य कारबाहीहरूको शृङ्खला थियो। यसमा मुख्यतः मित्रराष्ट्रका सेनाहरू—विशेषगरी ब्रिटिस साम्राज्य र चीन गणतन्त्रका सेनाहरू, जसलाई संयुक्त राज्य अमेरिकाले समेत सहयोग गरेको थियो—र जापानी साम्राज्यका आक्रमणकारी सेनाबीच युद्ध भएको थियो। जापानी साम्राज्यलाई थाइ फयाप सेना तथा सहकार्यवादी दुई स्वतन्त्रता आन्दोलन र तिनका सेनाहरू—बर्मा राज्य र स्वतन्त्र भारतको अस्थायी सरकार—ले समर्थन गरेका थ्याः। विजय गरिएका क्षेत्रमा नाममात्र स्वतन्त्र कठपुतली राज्यहरू स्थापना गरिएका थिए र केही भूभाग थाइल्यान्डमा गाभिएका थिए। सन् १९४२ र १९४३ मा ब्रिटिस भारतमा रहेको अन्तर्राष्ट्रिय मित्रराष्ट्रीय सेनाले गुमाएका भूभाग पुनः कब्जा गर्न धेरै पटक असफल आक्रमणहरू सञ्चालन गर्‍यो। सन् १९४४ मा युद्ध अझ तीव्र भयो र ब्रिटिस साम्राज्यका स्थल तथा वायु सेनाको संख्या करिब १० लाखसम्म पुगेको थियो। यी सेनाहरू मुख्यतः ब्रिटिस भारतबाट आएका थिए। तिनमा ब्रिटिस सेनाका आठ नियमित पैदल सेना डिभिजन र छवटा ट्याङ्क रेजिमेन्टका बराबरका सेना,[३७] पूर्वी तथा पश्चिमी अफ्रिकाका १ लाख औपनिवेशिक सैनिक तथा अन्य विभिन्न डोमिनियन र उपनिवेशहरूबाट आएका थोरै संख्याका स्थल तथा वायु सेना समावेश थिए।[८] यी अतिरिक्त सैन्य शक्तिको सहयोगमा मित्रराष्ट्रहरूले सन् १९४५ मा बर्मामाथि पुनः नियन्त्रण कायम गरे। ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== diwd13pmqws45m36uuz4y7j9jnpsqkc 268221 268220 2026-10-04T15:22:44Z Janak Bhatta 18 सन्दर्भ जोडियो/सुधार गरियो 268221 wikitext text/x-wiki '''बर्मा अभियान''' दोसरा विश्वयुद्धका दक्षिण–पूर्वी एसियाली मोर्चाका रूपमा ब्रिटिस उपनिवेश बर्मामा लडिएका युद्ध तथा सैन्य कारबाहीहरूको शृङ्खला थियो। यसमा मुख्यतः मित्रराष्ट्रका सेनाहरू—विशेषगरी ब्रिटिस साम्राज्य र चीन गणतन्त्रका सेनाहरू, जसलाई संयुक्त राज्य अमेरिकाले समेत सहयोग गरेको थियो—र जापानी साम्राज्यका आक्रमणकारी सेनाबीच युद्ध भएको थियो। जापानी साम्राज्यलाई थाइ फयाप सेना तथा सहकार्यवादी दुई स्वतन्त्रता आन्दोलन र तिनका सेनाहरू—बर्मा राज्य र स्वतन्त्र भारतको अस्थायी सरकार—ले समर्थन गरेका थ्याः। विजय गरिएका क्षेत्रमा नाममात्र स्वतन्त्र कठपुतली राज्यहरू स्थापना गरिएका थिए र केही भूभाग थाइल्यान्डमा गाभिएका थिए। सन् १९४२ र १९४३ मा ब्रिटिस भारतमा रहेको अन्तर्राष्ट्रिय मित्रराष्ट्रीय सेनाले गुमाएका भूभाग पुनः कब्जा गर्न धेरै पटक असफल आक्रमणहरू सञ्चालन गर्‍यो। सन् १९४४ मा युद्ध अझ तीव्र भयो र ब्रिटिस साम्राज्यका स्थल तथा वायु सेनाको संख्या करिब १० लाखसम्म पुगेको थियो। यी सेनाहरू मुख्यतः ब्रिटिस भारतबाट आएका थिए। तिनमा ब्रिटिस सेनाका आठ नियमित पैदल सेना डिभिजन र छवटा ट्याङ्क रेजिमेन्टका बराबरका सेना,ref>Martin Brayley, Mike Chappell. "The British Army 1939–45 (3): The Far East". Osprey Publishing, p. 6.</ref> पूर्वी तथा पश्चिमी अफ्रिकाका १ लाख औपनिवेशिक सैनिक तथा अन्य विभिन्न डोमिनियन र उपनिवेशहरूबाट आएका थोरै संख्याका स्थल तथा वायु सेना समावेश थिए।<ref name="ReferenceA"/> यी अतिरिक्त सैन्य शक्तिको सहयोगमा मित्रराष्ट्रहरूले सन् १९४५ मा बर्मामाथि पुनः नियन्त्रण कायम गरे। ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== 4pmpl3cddimzcr4wra71iglq53j89tc 268222 268221 2026-10-04T15:23:04Z Janak Bhatta 18 268222 wikitext text/x-wiki '''बर्मा अभियान''' दोसरा विश्वयुद्धका दक्षिण–पूर्वी एसियाली मोर्चाका रूपमा ब्रिटिस उपनिवेश बर्मामा लडिएका युद्ध तथा सैन्य कारबाहीहरूको शृङ्खला थियो। यसमा मुख्यतः मित्रराष्ट्रका सेनाहरू—विशेषगरी ब्रिटिस साम्राज्य र चीन गणतन्त्रका सेनाहरू, जसलाई संयुक्त राज्य अमेरिकाले समेत सहयोग गरेको थियो—र जापानी साम्राज्यका आक्रमणकारी सेनाबीच युद्ध भएको थियो। जापानी साम्राज्यलाई थाइ फयाप सेना तथा सहकार्यवादी दुई स्वतन्त्रता आन्दोलन र तिनका सेनाहरू—बर्मा राज्य र स्वतन्त्र भारतको अस्थायी सरकार—ले समर्थन गरेका थ्याः। विजय गरिएका क्षेत्रमा नाममात्र स्वतन्त्र कठपुतली राज्यहरू स्थापना गरिएका थिए र केही भूभाग थाइल्यान्डमा गाभिएका थिए। सन् १९४२ र १९४३ मा ब्रिटिस भारतमा रहेको अन्तर्राष्ट्रिय मित्रराष्ट्रीय सेनाले गुमाएका भूभाग पुनः कब्जा गर्न धेरै पटक असफल आक्रमणहरू सञ्चालन गर्‍यो। सन् १९४४ मा युद्ध अझ तीव्र भयो र ब्रिटिस साम्राज्यका स्थल तथा वायु सेनाको संख्या करिब १० लाखसम्म पुगेको थियो। यी सेनाहरू मुख्यतः ब्रिटिस भारतबाट आएका थिए। तिनमा ब्रिटिस सेनाका आठ नियमित पैदल सेना डिभिजन र छवटा ट्याङ्क रेजिमेन्टका बराबरका सेना,<ref>Martin Brayley, Mike Chappell. "The British Army 1939–45 (3): The Far East". Osprey Publishing, p. 6.</ref> पूर्वी तथा पश्चिमी अफ्रिकाका १ लाख औपनिवेशिक सैनिक तथा अन्य विभिन्न डोमिनियन र उपनिवेशहरूबाट आएका थोरै संख्याका स्थल तथा वायु सेना समावेश थिए।<ref name="ReferenceA"/> यी अतिरिक्त सैन्य शक्तिको सहयोगमा मित्रराष्ट्रहरूले सन् १९४५ मा बर्मामाथि पुनः नियन्त्रण कायम गरे। ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== 817g00ezm78s4oc8a7mlvbkeldrzt9j 268223 268222 2026-10-04T15:23:26Z Janak Bhatta 18 added [[Category:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 268223 wikitext text/x-wiki '''बर्मा अभियान''' दोसरा विश्वयुद्धका दक्षिण–पूर्वी एसियाली मोर्चाका रूपमा ब्रिटिस उपनिवेश बर्मामा लडिएका युद्ध तथा सैन्य कारबाहीहरूको शृङ्खला थियो। यसमा मुख्यतः मित्रराष्ट्रका सेनाहरू—विशेषगरी ब्रिटिस साम्राज्य र चीन गणतन्त्रका सेनाहरू, जसलाई संयुक्त राज्य अमेरिकाले समेत सहयोग गरेको थियो—र जापानी साम्राज्यका आक्रमणकारी सेनाबीच युद्ध भएको थियो। जापानी साम्राज्यलाई थाइ फयाप सेना तथा सहकार्यवादी दुई स्वतन्त्रता आन्दोलन र तिनका सेनाहरू—बर्मा राज्य र स्वतन्त्र भारतको अस्थायी सरकार—ले समर्थन गरेका थ्याः। विजय गरिएका क्षेत्रमा नाममात्र स्वतन्त्र कठपुतली राज्यहरू स्थापना गरिएका थिए र केही भूभाग थाइल्यान्डमा गाभिएका थिए। सन् १९४२ र १९४३ मा ब्रिटिस भारतमा रहेको अन्तर्राष्ट्रिय मित्रराष्ट्रीय सेनाले गुमाएका भूभाग पुनः कब्जा गर्न धेरै पटक असफल आक्रमणहरू सञ्चालन गर्‍यो। सन् १९४४ मा युद्ध अझ तीव्र भयो र ब्रिटिस साम्राज्यका स्थल तथा वायु सेनाको संख्या करिब १० लाखसम्म पुगेको थियो। यी सेनाहरू मुख्यतः ब्रिटिस भारतबाट आएका थिए। तिनमा ब्रिटिस सेनाका आठ नियमित पैदल सेना डिभिजन र छवटा ट्याङ्क रेजिमेन्टका बराबरका सेना,<ref>Martin Brayley, Mike Chappell. "The British Army 1939–45 (3): The Far East". Osprey Publishing, p. 6.</ref> पूर्वी तथा पश्चिमी अफ्रिकाका १ लाख औपनिवेशिक सैनिक तथा अन्य विभिन्न डोमिनियन र उपनिवेशहरूबाट आएका थोरै संख्याका स्थल तथा वायु सेना समावेश थिए।<ref name="ReferenceA"/> यी अतिरिक्त सैन्य शक्तिको सहयोगमा मित्रराष्ट्रहरूले सन् १९४५ मा बर्मामाथि पुनः नियन्त्रण कायम गरे। ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] s7muprqhzipe1972aopbk84i0m8j9ix 268224 268223 2026-10-04T15:23:41Z Janak Bhatta 18 added [[Category:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६ मी बनाया लेखअन]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 268224 wikitext text/x-wiki '''बर्मा अभियान''' दोसरा विश्वयुद्धका दक्षिण–पूर्वी एसियाली मोर्चाका रूपमा ब्रिटिस उपनिवेश बर्मामा लडिएका युद्ध तथा सैन्य कारबाहीहरूको शृङ्खला थियो। यसमा मुख्यतः मित्रराष्ट्रका सेनाहरू—विशेषगरी ब्रिटिस साम्राज्य र चीन गणतन्त्रका सेनाहरू, जसलाई संयुक्त राज्य अमेरिकाले समेत सहयोग गरेको थियो—र जापानी साम्राज्यका आक्रमणकारी सेनाबीच युद्ध भएको थियो। जापानी साम्राज्यलाई थाइ फयाप सेना तथा सहकार्यवादी दुई स्वतन्त्रता आन्दोलन र तिनका सेनाहरू—बर्मा राज्य र स्वतन्त्र भारतको अस्थायी सरकार—ले समर्थन गरेका थ्याः। विजय गरिएका क्षेत्रमा नाममात्र स्वतन्त्र कठपुतली राज्यहरू स्थापना गरिएका थिए र केही भूभाग थाइल्यान्डमा गाभिएका थिए। सन् १९४२ र १९४३ मा ब्रिटिस भारतमा रहेको अन्तर्राष्ट्रिय मित्रराष्ट्रीय सेनाले गुमाएका भूभाग पुनः कब्जा गर्न धेरै पटक असफल आक्रमणहरू सञ्चालन गर्‍यो। सन् १९४४ मा युद्ध अझ तीव्र भयो र ब्रिटिस साम्राज्यका स्थल तथा वायु सेनाको संख्या करिब १० लाखसम्म पुगेको थियो। यी सेनाहरू मुख्यतः ब्रिटिस भारतबाट आएका थिए। तिनमा ब्रिटिस सेनाका आठ नियमित पैदल सेना डिभिजन र छवटा ट्याङ्क रेजिमेन्टका बराबरका सेना,<ref>Martin Brayley, Mike Chappell. "The British Army 1939–45 (3): The Far East". Osprey Publishing, p. 6.</ref> पूर्वी तथा पश्चिमी अफ्रिकाका १ लाख औपनिवेशिक सैनिक तथा अन्य विभिन्न डोमिनियन र उपनिवेशहरूबाट आएका थोरै संख्याका स्थल तथा वायु सेना समावेश थिए।<ref name="ReferenceA"/> यी अतिरिक्त सैन्य शक्तिको सहयोगमा मित्रराष्ट्रहरूले सन् १९४५ मा बर्मामाथि पुनः नियन्त्रण कायम गरे। ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६ मी बनाया लेखअन]] 2yiyld2oshfl4y74whul7jzwt3342kh 268225 268224 2026-10-04T15:25:39Z Janak Bhatta 18 विस्तार गरियो 268225 wikitext text/x-wiki '''बर्मा अभियान''' दोसरा विश्वयुद्धका दक्षिण–पूर्वी एसियाली मोर्चाका रूपमा ब्रिटिस उपनिवेश बर्मामा लडिएका युद्ध तथा सैन्य कारबाहीहरूको शृङ्खला थियो। यसमा मुख्यतः मित्रराष्ट्रका सेनाहरू—विशेषगरी ब्रिटिस साम्राज्य र चीन गणतन्त्रका सेनाहरू, जसलाई संयुक्त राज्य अमेरिकाले समेत सहयोग गरेको थियो—र जापानी साम्राज्यका आक्रमणकारी सेनाबीच युद्ध भएको थियो। जापानी साम्राज्यलाई थाइ फयाप सेना तथा सहकार्यवादी दुई स्वतन्त्रता आन्दोलन र तिनका सेनाहरू—बर्मा राज्य र स्वतन्त्र भारतको अस्थायी सरकार—ले समर्थन गरेका थ्याः। विजय गरिएका क्षेत्रमा नाममात्र स्वतन्त्र कठपुतली राज्यहरू स्थापना गरिएका थिए र केही भूभाग थाइल्यान्डमा गाभिएका थिए। सन् १९४२ र १९४३ मा ब्रिटिस भारतमा रहेको अन्तर्राष्ट्रिय मित्रराष्ट्रीय सेनाले गुमाएका भूभाग पुनः कब्जा गर्न धेरै पटक असफल आक्रमणहरू सञ्चालन गर्‍यो। सन् १९४४ मा युद्ध अझ तीव्र भयो र ब्रिटिस साम्राज्यका स्थल तथा वायु सेनाको संख्या करिब १० लाखसम्म पुगेको थियो। यी सेनाहरू मुख्यतः ब्रिटिस भारतबाट आएका थिए। तिनमा ब्रिटिस सेनाका आठ नियमित पैदल सेना डिभिजन र छवटा ट्याङ्क रेजिमेन्टका बराबरका सेना,<ref>Martin Brayley, Mike Chappell. "The British Army 1939–45 (3): The Far East". Osprey Publishing, p. 6.</ref> पूर्वी तथा पश्चिमी अफ्रिकाका १ लाख औपनिवेशिक सैनिक तथा अन्य विभिन्न डोमिनियन र उपनिवेशहरूबाट आएका थोरै संख्याका स्थल तथा वायु सेना समावेश थिए।<ref name="ReferenceA"/> यी अतिरिक्त सैन्य शक्तिको सहयोगमा मित्रराष्ट्रहरूले सन् १९४५ मा बर्मामाथि पुनः नियन्त्रण कायम गरे। ये अभियानका केही उल्लेखनीय विशेषताअन थ्याः। यस क्षेत्रको भौगोलिक अवस्थाका कारण मौसम, रोग तथा भू–भागले सैन्य कारबाहीमा ठूलो प्रभाव पारेका थिए। यातायात पूर्वाधारको अभावका कारण सैनिक तथा सैन्य सामग्रीको आवागमन र आपूर्तिका साथै घाइतेहरूको उद्धारका लागि सैन्य इन्जिनियरिङ तथा हवाई यातायातमा विशेष जोड दिइएको थियो। यो अभियान राजनीतिक रूपमा पनि जटिल थियो, किनकि बेलायत, संयुक्त राज्य अमेरिका र चीनका आ–आफ्नै फरक रणनीतिक प्राथमिकताहरू थिए। यो प्रशान्त मोर्चामा पश्चिमी मित्रराष्ट्रहरूले सञ्चालन गरेको एक मात्र स्थल अभियान थियो, जुन युद्ध सुरु भएदेखि अन्त्यसम्म निरन्तर रूपमा चल्यो। यसको मुख्य कारण यसको भौगोलिक अवस्थिति थियो। दक्षिण–पूर्वी एसियादेखि भारतसम्म फैलिएको यस क्षेत्रभित्र युद्धको सुरुआतमा बेलायतले गुमाएका केही भूभागका साथै जापानी अग्रगमन अन्ततः रोकिएको भारतका भूभागसमेत समावेश थिए। यस क्षेत्रको जलवायुमा मौसमी मनसुन वर्षाको प्रमुख प्रभाव थियो, जसका कारण प्रत्येक वर्ष आधाभन्दा केही बढी अवधिमा मात्र प्रभावकारी सैन्य अभियान सञ्चालन गर्न सम्भव हुन्थ्यो। यससँगै ब्रिटिस भारतमा परेको अनिकाल र अव्यवस्था तथा मित्रराष्ट्रहरूले नाजी जर्मनीलाई पराजित गर्न दिएको प्राथमिकताजस्ता अन्य कारणहरूले पनि अभियान लम्बिन पुग्यो र यसलाई चार चरणमा विभाजन गरियो: १. **जापानी आक्रमण**, जसका कारण सन् १९४२ मा ब्रिटिस, भारतीय र चिनियाँ सेनाहरू बर्माबाट निष्कासित भए। २. **मित्रराष्ट्रका असफल आक्रमण प्रयासहरू**, जसअन्तर्गत सन् १९४२ को अन्त्यदेखि १९४४ को सुरुआतसम्म बर्मामा आक्रमण गर्ने प्रयास गरियो। ३. **सन् १९४४ को जापानी भारत आक्रमण**, जुन इम्फाल र कोहिमाका युद्धपछि अन्ततः असफल भयो। ४. **मित्रराष्ट्रको सफल प्रत्याक्रमण**, जसअन्तर्गत सन् १९४४ को अन्त्यदेखि १९४५ को मध्यसम्म बर्मालाई जापानी नियन्त्रणबाट मुक्त गरियो। ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६ मी बनाया लेखअन]] 07xkunppa7fm64dte80otidqyl6i3q7 0 26697 268226 2026-10-04T15:29:20Z Janak Bhatta 18 नयाँ लेख 268226 wikitext text/x-wiki {{Infobox event |title=नुन मार्च |image=Marche sel.jpg |caption=गान्धी आफ्ना अनुयायीहरूलाई नेतृत्व गर्दै ब्रिटिश नुन कानुन हटाउन नुन मार्चमा अघि बढ्दै। |date=१२ मार्च १९३० देखि ६ अप्रिल १९३० सम्म |Location=सावरमति, अहमदावाद, [[गुजुरात]], भारत |coordinates=<!-- {{coord|LAT|LON|region:XXXX_type:event|display=inline,title}} --> |participants=[[महात्मा गान्धी]] तथा ७८ जना अन्य}} नून मार्च ({{Lang-en|Salt March}}), जसलाई नून सत्याग्रह, डाँडी मार्च, र डाँडी सत्याग्रह पनि भनिन्छ, [[महात्मा गान्धी]]को नेतृत्वमा ब्रिटिश उपनिवेशकालीन भारतमा भएको अहिंसात्मक असहयोग आन्दोलन थियो। २४ दिन लामो अवधीसम्म चलेको यो सत्याग्रह १२ मार्च १९३० देखि ६ अप्रिल १९३० सम्म चल्यो, यसको उद्देश्य ब्रिटिश सरकारको नुन कर विरुद्ध प्रत्यक्ष विरोध गर्दै कर अस्वीकार आन्दोलनलाई अगाडि बढाउनु थियो। यस मार्चको अर्को मुख्य कारण नागरिक अवज्ञा आन्दोलनलाई सशक्त रूपमा सुरू गर्नु थियो, जसले गान्धीको मार्गदर्शनमा थप मानिसहरूलाई आन्दोलनमा सहभागी गराउने प्रेरणा प्रदान गरोस्। गान्धीले ७८ जना विश्वासिला अनुयायीहरू सहित साबरमती आश्रमबाट डाँडीसम्म ३८७ किलोमिटर (२४० माइल) यात्रा तय गरेका थिए। त्यस समय डाँडीलाई नवसारी भनिन्थ्यो (हालको गुजरात राज्यमा पर्दछ)। यात्रा क्रममा धेरै भारतीयहरू सामेल भएका थिए। ६ अप्रिल १९३० बिहान ८:३० बजे, जब गान्धीले ब्रिटिश सरकारको नून कानून तोडे, त्यसले लाखौं भारतीयलाई नागरिक अवज्ञा आन्दोलनमा सहभागी हुन प्रेरित गर्यो।<ref>{{Citation |last=Brown |first=Judith M. |title=Gandhi and civil disobedience |date=2017-12-06 |url=https://doi.org/10.4324/9781351237222-3 |work=Gandhi's Moral Politics |pages=57–71 |access-date=2025-03-10 |publisher=Routledge India |isbn=978-1-351-23722-2}}</ref> ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== chjzjg2ybs5yobb58xo6mdpuwsrrfwq 268227 268226 2026-10-04T15:29:47Z Janak Bhatta 18 विस्तार गरियो 268227 wikitext text/x-wiki {{Infobox event |title=नुन मार्च |image=Marche sel.jpg |caption=गान्धी आफ्ना अनुयायीहरूलाई नेतृत्व गर्दै ब्रिटिश नुन कानुन हटाउन नुन मार्चमा अघि बढ्दै। |date=१२ मार्च १९३० देखि ६ अप्रिल १९३० सम्म |Location=सावरमति, अहमदावाद, [[गुजुरात]], भारत |coordinates=<!-- {{coord|LAT|LON|region:XXXX_type:event|display=inline,title}} --> |participants=[[महात्मा गान्धी]] तथा ७८ जना अन्य}} नून मार्च ({{Lang-en|Salt March}}), जसलाई नून सत्याग्रह, डाँडी मार्च, र डाँडी सत्याग्रह पनि भनिन्छ, [[महात्मा गान्धी]]को नेतृत्वमा ब्रिटिश उपनिवेशकालीन भारतमा भएको अहिंसात्मक असहयोग आन्दोलन थियो। २४ दिन लामो अवधीसम्म चलेको यो सत्याग्रह १२ मार्च १९३० देखि ६ अप्रिल १९३० सम्म चल्यो, यसको उद्देश्य ब्रिटिश सरकारको नुन कर विरुद्ध प्रत्यक्ष विरोध गर्दै कर अस्वीकार आन्दोलनलाई अगाडि बढाउनु थियो। यस मार्चको अर्को मुख्य कारण नागरिक अवज्ञा आन्दोलनलाई सशक्त रूपमा सुरू गर्नु थियो, जसले गान्धीको मार्गदर्शनमा थप मानिसहरूलाई आन्दोलनमा सहभागी गराउने प्रेरणा प्रदान गरोस्। गान्धीले ७८ जना विश्वासिला अनुयायीहरू सहित साबरमती आश्रमबाट डाँडीसम्म ३८७ किलोमिटर (२४० माइल) यात्रा तय गरेका थिए। त्यस समय डाँडीलाई नवसारी भनिन्थ्यो (हालको गुजरात राज्यमा पर्दछ)। यात्रा क्रममा धेरै भारतीयहरू सामेल भएका थिए। ६ अप्रिल १९३० बिहान ८:३० बजे, जब गान्धीले ब्रिटिश सरकारको नून कानून तोडे, त्यसले लाखौं भारतीयलाई नागरिक अवज्ञा आन्दोलनमा सहभागी हुन प्रेरित गर्यो।<ref>{{Citation |last=Brown |first=Judith M. |title=Gandhi and civil disobedience |date=2017-12-06 |url=https://doi.org/10.4324/9781351237222-3 |work=Gandhi's Moral Politics |pages=57–71 |access-date=2025-03-10 |publisher=Routledge India |isbn=978-1-351-23722-2}}</ref> डाँडीमा नून उत्पादन गरेपछि, गान्धी तटक्षेत्र हुँदै दक्षिणतर्फ अघि बढे, जहाँ उनले विभिन्न सभा सम्बोधन गर्दै नून बनाउन थाले। [[भारतीय राष्ट्रिय काङ्ग्रेस|भारतीय राष्ट्रिय कांग्रेस]]ले डाँडीभन्दा ४० किमी दक्षिणमा रहेको धारसाना नून कारखानामा अर्को सत्याग्रह आयोजना गर्ने योजना बनाएको थियो। तर, यो सत्याग्रह हुनुअघि नै गान्धीलाई ४–५ मे १९३० को मध्यरातमा हिरासतमा लिइयो। डाँडी मार्च र त्यसपछि भएको धारसाना सत्याग्रहले भारतीय स्वतन्त्रता सङ्घर्षलाई विश्वव्यापी चर्चा दिलायो। यस आन्दोलनले अन्तर्राष्ट्रिय पत्रपत्रिका र समाचार मिडियामा ठूलो प्रचार पायो। सत्याग्रह लगभग एक वर्षसम्म चल्यो, जसको अन्त्य गान्धीको जेलमुक्ति र वाइसराय लर्ड इरविनसँगको वार्ता पछि भयो। नून सत्याग्रह गान्धीका अहिंसात्मक आन्दोलनका सिद्धान्त "सत्याग्रह" मा आधारित थियो, जसलाई उनले "सत्यको शक्ति" भनेर परिभाषित गरेका थिए। "सत्याग्रह" शब्द संस्कृतका "सत्य" (सत्य) र "अग्राह" (दृढता) शब्दबाट बनेको हो। सन् १९२० को प्रारम्भमा, [[भारतीय राष्ट्रिय काङ्ग्रेस|भारतीय राष्ट्रिय कांग्रेस]]ले सत्याग्रहलाई भारतीय स्वाधीनताको मुख्य हतियार बनाउने निर्णय गर्‍यो र गान्धीलाई यसको नेतृत्व गर्न नियुक्त गरियो। गान्धीले सन् १८८२ को ब्रिटिश नून ऐनलाई सत्याग्रहको पहिलो लक्ष्य बनाए। डाँडी मार्च र धारसाना सत्याग्रहमा अहिंसात्मक प्रदर्शनकारीहरूलाई ब्रिटिश प्रहरीद्वारा गरिएका आक्रमणहरूले संसारभरका मिडियामा स्थान पाए। यसले नागरिक अवज्ञा आन्दोलनलाई सामाजिक र राजनीतिक अन्यायविरुद्ध लड्ने प्रभावकारी साधन को रूपमा स्थापित गर्‍यो। गान्धीको सत्याग्रह सिद्धान्त र डाँडी मार्चले मार्टिन लुथर किङ जुनियर, जेम्स बेभल, र अन्य अमेरिकी नागरिक अधिकार कार्यकर्ताहरूलाई १९६० को दशकमा अफ्रिकी-अमेरिकी तथा अल्पसंख्यक समुदायको अधिकारका लागि संघर्ष गर्न प्रेरित गर्‍यो। डाँडी मार्च १९२०–२२ को असहयोग आन्दोलनपछि ब्रिटिश शासनविरुद्धको सबैभन्दा ठूलो संगठित चुनौती थियो। यसले [[भारतीय राष्ट्रिय काङ्ग्रेस|भारतीय राष्ट्रिय कांग्रेस]]द्वारा २६ जनवरी १९३० मा घोषणा गरिएको "पूर्ण स्वराज" (सम्पूर्ण स्वतन्त्रता) को प्रत्यक्ष रूपमा अनुसरण गर्‍यो। यो आन्दोलनले भारतीय स्वतन्त्रता सङ्घर्षलाई विश्वभर चर्चित बनायो र सन् १९३४ सम्म चलेको राष्ट्रव्यापी नागरिक अवज्ञा आन्दोलन को सुरुआत गर्‍यो। ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== 1zduobtar9q78humo8hnvnhz8oat002 268228 268227 2026-10-04T15:30:33Z Janak Bhatta 18 added [[Category:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 268228 wikitext text/x-wiki {{Infobox event |title=नुन मार्च |image=Marche sel.jpg |caption=गान्धी आफ्ना अनुयायीहरूलाई नेतृत्व गर्दै ब्रिटिश नुन कानुन हटाउन नुन मार्चमा अघि बढ्दै। |date=१२ मार्च १९३० देखि ६ अप्रिल १९३० सम्म |Location=सावरमति, अहमदावाद, [[गुजुरात]], भारत |coordinates=<!-- {{coord|LAT|LON|region:XXXX_type:event|display=inline,title}} --> |participants=[[महात्मा गान्धी]] तथा ७८ जना अन्य}} नून मार्च ({{Lang-en|Salt March}}), जसलाई नून सत्याग्रह, डाँडी मार्च, र डाँडी सत्याग्रह पनि भनिन्छ, [[महात्मा गान्धी]]को नेतृत्वमा ब्रिटिश उपनिवेशकालीन भारतमा भएको अहिंसात्मक असहयोग आन्दोलन थियो। २४ दिन लामो अवधीसम्म चलेको यो सत्याग्रह १२ मार्च १९३० देखि ६ अप्रिल १९३० सम्म चल्यो, यसको उद्देश्य ब्रिटिश सरकारको नुन कर विरुद्ध प्रत्यक्ष विरोध गर्दै कर अस्वीकार आन्दोलनलाई अगाडि बढाउनु थियो। यस मार्चको अर्को मुख्य कारण नागरिक अवज्ञा आन्दोलनलाई सशक्त रूपमा सुरू गर्नु थियो, जसले गान्धीको मार्गदर्शनमा थप मानिसहरूलाई आन्दोलनमा सहभागी गराउने प्रेरणा प्रदान गरोस्। गान्धीले ७८ जना विश्वासिला अनुयायीहरू सहित साबरमती आश्रमबाट डाँडीसम्म ३८७ किलोमिटर (२४० माइल) यात्रा तय गरेका थिए। त्यस समय डाँडीलाई नवसारी भनिन्थ्यो (हालको गुजरात राज्यमा पर्दछ)। यात्रा क्रममा धेरै भारतीयहरू सामेल भएका थिए। ६ अप्रिल १९३० बिहान ८:३० बजे, जब गान्धीले ब्रिटिश सरकारको नून कानून तोडे, त्यसले लाखौं भारतीयलाई नागरिक अवज्ञा आन्दोलनमा सहभागी हुन प्रेरित गर्यो।<ref>{{Citation |last=Brown |first=Judith M. |title=Gandhi and civil disobedience |date=2017-12-06 |url=https://doi.org/10.4324/9781351237222-3 |work=Gandhi's Moral Politics |pages=57–71 |access-date=2025-03-10 |publisher=Routledge India |isbn=978-1-351-23722-2}}</ref> डाँडीमा नून उत्पादन गरेपछि, गान्धी तटक्षेत्र हुँदै दक्षिणतर्फ अघि बढे, जहाँ उनले विभिन्न सभा सम्बोधन गर्दै नून बनाउन थाले। [[भारतीय राष्ट्रिय काङ्ग्रेस|भारतीय राष्ट्रिय कांग्रेस]]ले डाँडीभन्दा ४० किमी दक्षिणमा रहेको धारसाना नून कारखानामा अर्को सत्याग्रह आयोजना गर्ने योजना बनाएको थियो। तर, यो सत्याग्रह हुनुअघि नै गान्धीलाई ४–५ मे १९३० को मध्यरातमा हिरासतमा लिइयो। डाँडी मार्च र त्यसपछि भएको धारसाना सत्याग्रहले भारतीय स्वतन्त्रता सङ्घर्षलाई विश्वव्यापी चर्चा दिलायो। यस आन्दोलनले अन्तर्राष्ट्रिय पत्रपत्रिका र समाचार मिडियामा ठूलो प्रचार पायो। सत्याग्रह लगभग एक वर्षसम्म चल्यो, जसको अन्त्य गान्धीको जेलमुक्ति र वाइसराय लर्ड इरविनसँगको वार्ता पछि भयो। नून सत्याग्रह गान्धीका अहिंसात्मक आन्दोलनका सिद्धान्त "सत्याग्रह" मा आधारित थियो, जसलाई उनले "सत्यको शक्ति" भनेर परिभाषित गरेका थिए। "सत्याग्रह" शब्द संस्कृतका "सत्य" (सत्य) र "अग्राह" (दृढता) शब्दबाट बनेको हो। सन् १९२० को प्रारम्भमा, [[भारतीय राष्ट्रिय काङ्ग्रेस|भारतीय राष्ट्रिय कांग्रेस]]ले सत्याग्रहलाई भारतीय स्वाधीनताको मुख्य हतियार बनाउने निर्णय गर्‍यो र गान्धीलाई यसको नेतृत्व गर्न नियुक्त गरियो। गान्धीले सन् १८८२ को ब्रिटिश नून ऐनलाई सत्याग्रहको पहिलो लक्ष्य बनाए। डाँडी मार्च र धारसाना सत्याग्रहमा अहिंसात्मक प्रदर्शनकारीहरूलाई ब्रिटिश प्रहरीद्वारा गरिएका आक्रमणहरूले संसारभरका मिडियामा स्थान पाए। यसले नागरिक अवज्ञा आन्दोलनलाई सामाजिक र राजनीतिक अन्यायविरुद्ध लड्ने प्रभावकारी साधन को रूपमा स्थापित गर्‍यो। गान्धीको सत्याग्रह सिद्धान्त र डाँडी मार्चले मार्टिन लुथर किङ जुनियर, जेम्स बेभल, र अन्य अमेरिकी नागरिक अधिकार कार्यकर्ताहरूलाई १९६० को दशकमा अफ्रिकी-अमेरिकी तथा अल्पसंख्यक समुदायको अधिकारका लागि संघर्ष गर्न प्रेरित गर्‍यो। डाँडी मार्च १९२०–२२ को असहयोग आन्दोलनपछि ब्रिटिश शासनविरुद्धको सबैभन्दा ठूलो संगठित चुनौती थियो। यसले [[भारतीय राष्ट्रिय काङ्ग्रेस|भारतीय राष्ट्रिय कांग्रेस]]द्वारा २६ जनवरी १९३० मा घोषणा गरिएको "पूर्ण स्वराज" (सम्पूर्ण स्वतन्त्रता) को प्रत्यक्ष रूपमा अनुसरण गर्‍यो। यो आन्दोलनले भारतीय स्वतन्त्रता सङ्घर्षलाई विश्वभर चर्चित बनायो र सन् १९३४ सम्म चलेको राष्ट्रव्यापी नागरिक अवज्ञा आन्दोलन को सुरुआत गर्‍यो। ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] t5t8xqfr7n98sidvofzblejjdmxva3n 268229 268228 2026-10-04T15:30:48Z Janak Bhatta 18 added [[Category:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६ मी बनाया लेखअन]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 268229 wikitext text/x-wiki {{Infobox event |title=नुन मार्च |image=Marche sel.jpg |caption=गान्धी आफ्ना अनुयायीहरूलाई नेतृत्व गर्दै ब्रिटिश नुन कानुन हटाउन नुन मार्चमा अघि बढ्दै। |date=१२ मार्च १९३० देखि ६ अप्रिल १९३० सम्म |Location=सावरमति, अहमदावाद, [[गुजुरात]], भारत |coordinates=<!-- {{coord|LAT|LON|region:XXXX_type:event|display=inline,title}} --> |participants=[[महात्मा गान्धी]] तथा ७८ जना अन्य}} नून मार्च ({{Lang-en|Salt March}}), जसलाई नून सत्याग्रह, डाँडी मार्च, र डाँडी सत्याग्रह पनि भनिन्छ, [[महात्मा गान्धी]]को नेतृत्वमा ब्रिटिश उपनिवेशकालीन भारतमा भएको अहिंसात्मक असहयोग आन्दोलन थियो। २४ दिन लामो अवधीसम्म चलेको यो सत्याग्रह १२ मार्च १९३० देखि ६ अप्रिल १९३० सम्म चल्यो, यसको उद्देश्य ब्रिटिश सरकारको नुन कर विरुद्ध प्रत्यक्ष विरोध गर्दै कर अस्वीकार आन्दोलनलाई अगाडि बढाउनु थियो। यस मार्चको अर्को मुख्य कारण नागरिक अवज्ञा आन्दोलनलाई सशक्त रूपमा सुरू गर्नु थियो, जसले गान्धीको मार्गदर्शनमा थप मानिसहरूलाई आन्दोलनमा सहभागी गराउने प्रेरणा प्रदान गरोस्। गान्धीले ७८ जना विश्वासिला अनुयायीहरू सहित साबरमती आश्रमबाट डाँडीसम्म ३८७ किलोमिटर (२४० माइल) यात्रा तय गरेका थिए। त्यस समय डाँडीलाई नवसारी भनिन्थ्यो (हालको गुजरात राज्यमा पर्दछ)। यात्रा क्रममा धेरै भारतीयहरू सामेल भएका थिए। ६ अप्रिल १९३० बिहान ८:३० बजे, जब गान्धीले ब्रिटिश सरकारको नून कानून तोडे, त्यसले लाखौं भारतीयलाई नागरिक अवज्ञा आन्दोलनमा सहभागी हुन प्रेरित गर्यो।<ref>{{Citation |last=Brown |first=Judith M. |title=Gandhi and civil disobedience |date=2017-12-06 |url=https://doi.org/10.4324/9781351237222-3 |work=Gandhi's Moral Politics |pages=57–71 |access-date=2025-03-10 |publisher=Routledge India |isbn=978-1-351-23722-2}}</ref> डाँडीमा नून उत्पादन गरेपछि, गान्धी तटक्षेत्र हुँदै दक्षिणतर्फ अघि बढे, जहाँ उनले विभिन्न सभा सम्बोधन गर्दै नून बनाउन थाले। [[भारतीय राष्ट्रिय काङ्ग्रेस|भारतीय राष्ट्रिय कांग्रेस]]ले डाँडीभन्दा ४० किमी दक्षिणमा रहेको धारसाना नून कारखानामा अर्को सत्याग्रह आयोजना गर्ने योजना बनाएको थियो। तर, यो सत्याग्रह हुनुअघि नै गान्धीलाई ४–५ मे १९३० को मध्यरातमा हिरासतमा लिइयो। डाँडी मार्च र त्यसपछि भएको धारसाना सत्याग्रहले भारतीय स्वतन्त्रता सङ्घर्षलाई विश्वव्यापी चर्चा दिलायो। यस आन्दोलनले अन्तर्राष्ट्रिय पत्रपत्रिका र समाचार मिडियामा ठूलो प्रचार पायो। सत्याग्रह लगभग एक वर्षसम्म चल्यो, जसको अन्त्य गान्धीको जेलमुक्ति र वाइसराय लर्ड इरविनसँगको वार्ता पछि भयो। नून सत्याग्रह गान्धीका अहिंसात्मक आन्दोलनका सिद्धान्त "सत्याग्रह" मा आधारित थियो, जसलाई उनले "सत्यको शक्ति" भनेर परिभाषित गरेका थिए। "सत्याग्रह" शब्द संस्कृतका "सत्य" (सत्य) र "अग्राह" (दृढता) शब्दबाट बनेको हो। सन् १९२० को प्रारम्भमा, [[भारतीय राष्ट्रिय काङ्ग्रेस|भारतीय राष्ट्रिय कांग्रेस]]ले सत्याग्रहलाई भारतीय स्वाधीनताको मुख्य हतियार बनाउने निर्णय गर्‍यो र गान्धीलाई यसको नेतृत्व गर्न नियुक्त गरियो। गान्धीले सन् १८८२ को ब्रिटिश नून ऐनलाई सत्याग्रहको पहिलो लक्ष्य बनाए। डाँडी मार्च र धारसाना सत्याग्रहमा अहिंसात्मक प्रदर्शनकारीहरूलाई ब्रिटिश प्रहरीद्वारा गरिएका आक्रमणहरूले संसारभरका मिडियामा स्थान पाए। यसले नागरिक अवज्ञा आन्दोलनलाई सामाजिक र राजनीतिक अन्यायविरुद्ध लड्ने प्रभावकारी साधन को रूपमा स्थापित गर्‍यो। गान्धीको सत्याग्रह सिद्धान्त र डाँडी मार्चले मार्टिन लुथर किङ जुनियर, जेम्स बेभल, र अन्य अमेरिकी नागरिक अधिकार कार्यकर्ताहरूलाई १९६० को दशकमा अफ्रिकी-अमेरिकी तथा अल्पसंख्यक समुदायको अधिकारका लागि संघर्ष गर्न प्रेरित गर्‍यो। डाँडी मार्च १९२०–२२ को असहयोग आन्दोलनपछि ब्रिटिश शासनविरुद्धको सबैभन्दा ठूलो संगठित चुनौती थियो। यसले [[भारतीय राष्ट्रिय काङ्ग्रेस|भारतीय राष्ट्रिय कांग्रेस]]द्वारा २६ जनवरी १९३० मा घोषणा गरिएको "पूर्ण स्वराज" (सम्पूर्ण स्वतन्त्रता) को प्रत्यक्ष रूपमा अनुसरण गर्‍यो। यो आन्दोलनले भारतीय स्वतन्त्रता सङ्घर्षलाई विश्वभर चर्चित बनायो र सन् १९३४ सम्म चलेको राष्ट्रव्यापी नागरिक अवज्ञा आन्दोलन को सुरुआत गर्‍यो। ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६ मी बनाया लेखअन]] tkit370ecu9yznvhl0vuj6d8e7jt8ob 0 26698 268230 2026-10-04T15:32:22Z Janak Bhatta 18 नयाँ लेख 268230 wikitext text/x-wiki '''मोतीलाल नेहरू''' (६ मे १८६१ – ६ फेब्रुअरी १९३१) भारतीय वकिल, स्वतन्त्रता अभियन्ता तथा भारतीय राष्ट्रिय कांग्रेससँग आबद्ध राजनीतिज्ञ थिए। उनले सन् १९१९ देखि १९२० र सन् १९२८ देखि १९२९ सम्म गरी दुई पटक कांग्रेसको अध्यक्षका रूपमा कार्य गरेका थिए। उनी नेहरू–गान्धी परिवारका अग्रज तथा भारतका प्रथम प्रधानमन्त्री जवाहरलाल नेहरूका पिता थ्याः। ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== 7ghc8tkpmah0l45l9615oz1yyey0ijv 268232 268230 2026-10-04T15:35:15Z Janak Bhatta 18 विस्तार गरियो 268232 wikitext text/x-wiki '''मोतीलाल नेहरू''' (६ मे १८६१ – ६ फेब्रुअरी १९३१) भारतीय वकिल, स्वतन्त्रता अभियन्ता तथा भारतीय राष्ट्रिय कांग्रेससँग आबद्ध राजनीतिज्ञ थिए। उनले सन् १९१९ देखि १९२० र सन् १९२८ देखि १९२९ सम्म गरी दुई पटक कांग्रेसको अध्यक्षका रूपमा कार्य गरेका थिए। उनी नेहरू–गान्धी परिवारका अग्रज तथा भारतका प्रथम प्रधानमन्त्री जवाहरलाल नेहरूका पिता थ्याः।<ref>{{Cite web |date=2019-05-09 |title=MNPS remembers Motilal Nehru |url=https://avenuemail.in/mnps-remembers-motilal-nehru/ |access-date=2024-11-14 |website=The Avenue Mail |language=en-US}}</ref> ==प्रारम्भिक जीवन रे शिक्षा== मोतीलाल नेहरूको जन्म ६ मे १८६१ मा कश्मीरी पण्डित (ब्राह्मण) परिवारमा भएको थियो। उनी गंगाधर नेहरू र उनकी पत्नी इन्द्राणीका मरणोपरान्त जन्मिएका छोरा थिए। सन् १८५७ को भारतीय विद्रोहका समयमा गंगाधर नेहरू दिल्लीका कोतवाल अर्थात् प्रहरी अधिकारी थ्याः।<ref name="Rau1967">{{cite book|last=Rau|first=M. Chalapathi|author-link=Manikonda Chalapathi Rau|title=Nehru for Children|url=https://books.google.com/books?id=cmKzgMfl5vEC&pg=PA7|access-date=17 September 2013|year=1967|publisher=Children's Book Trust|isbn=978-81-7011-035-4|page=7}}</ref>{{Sfn|Nanda|1963|p=2}} यसरी मोतीलालले आफ्नो बाल्यकाल जयपुर रियासतअन्तर्गतको दोस्रो ठूलो ठिकाना (सामन्ती क्षेत्र) खेत्रीमा बिताए, जुन हाल राजस्थानमा पर्छ। उनका दाजु नन्दलाल नेहरूले आफूजत्तिकै उमेरका खेत्रीका राजा फतेह सिंहको कृपा प्राप्त गरे र विशाल सामन्ती क्षेत्रको दीवान (मुख्यमन्त्री अर्थात् प्रभावकारी रूपमा व्यवस्थापक) पदमा पुगे। सन् १८७० मा फतेह सिंहको निःसन्तान अवस्थामा मृत्यु भयो र उनका एक दूरका नातेदार उत्तराधिकारी बने। नयाँ शासकलाई उनका पूर्ववर्तीका विश्वासपात्रहरूप्रति खासै चासो थिएन। त्यसपछि नन्दलालले खेत्री छाडेर आगरा गए। खेत्रीमा प्राप्त आफ्नो पूर्व अनुभवले उनलाई कानुनी मुद्दासम्बन्धी पक्षहरूलाई सल्लाह दिन सक्षम बनाएको उनले महसुस गरे। यो कुरा बुझेपछि उनले आफ्नो परिश्रम र दृढता पुनः प्रदर्शन गर्दै आवश्यक परीक्षा उत्तीर्ण गरे र ब्रिटिस औपनिवेशिक अदालतहरूमा वकालत गर्न योग्य बन्याः। त्यसपछि उनले आग्रास्थित प्रान्तीय उच्च अदालतमा वकालत गर्न थाले। पछि उच्च अदालत इलाहाबादमा सारिएपछि नेहरू परिवार पनि इलाहाबाद सरे।<ref name="congressbio"/><ref>[http://www.congresssandesh.com/AICC/history/presidents/pandit_motilal_nehru.htm Pandit Motilal Nehru Profile] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091227092644/http://www.congresssandesh.com/AICC/history/presidents/pandit_motilal_nehru.htm |date=27 December 2009}} Congress Sandesh.</ref><ref name="iloveindia.com">[http://www.iloveindia.com/indian-heroes/motilal-nehru.html Motilala Nehru] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201025111242/https://www.iloveindia.com/indian-heroes/motilal-nehru.html |date=25 October 2020 }} I Love India.com</ref><ref>[https://www.britannica.com/EBchecked/topic/408247/Motilal-Nehru Motilal Nehru] [[Britannica.com]].</ref><ref>{{cite web |url=http://www.amaltas.org/category/great-indian-personalities/motilal-nehru/ |title=Motilal Nehru |access-date=10 November 2010 |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20080102071042/http://www.amaltas.org/category/great-indian-personalities/motilal-nehru/ |archive-date=2 January 2008 }}</ref> ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== lpdc03d88pvfmn2tui7pp6xmsd3rnw9 268233 268232 2026-10-04T15:35:30Z Janak Bhatta 18 added [[Category:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 268233 wikitext text/x-wiki '''मोतीलाल नेहरू''' (६ मे १८६१ – ६ फेब्रुअरी १९३१) भारतीय वकिल, स्वतन्त्रता अभियन्ता तथा भारतीय राष्ट्रिय कांग्रेससँग आबद्ध राजनीतिज्ञ थिए। उनले सन् १९१९ देखि १९२० र सन् १९२८ देखि १९२९ सम्म गरी दुई पटक कांग्रेसको अध्यक्षका रूपमा कार्य गरेका थिए। उनी नेहरू–गान्धी परिवारका अग्रज तथा भारतका प्रथम प्रधानमन्त्री जवाहरलाल नेहरूका पिता थ्याः।<ref>{{Cite web |date=2019-05-09 |title=MNPS remembers Motilal Nehru |url=https://avenuemail.in/mnps-remembers-motilal-nehru/ |access-date=2024-11-14 |website=The Avenue Mail |language=en-US}}</ref> ==प्रारम्भिक जीवन रे शिक्षा== मोतीलाल नेहरूको जन्म ६ मे १८६१ मा कश्मीरी पण्डित (ब्राह्मण) परिवारमा भएको थियो। उनी गंगाधर नेहरू र उनकी पत्नी इन्द्राणीका मरणोपरान्त जन्मिएका छोरा थिए। सन् १८५७ को भारतीय विद्रोहका समयमा गंगाधर नेहरू दिल्लीका कोतवाल अर्थात् प्रहरी अधिकारी थ्याः।<ref name="Rau1967">{{cite book|last=Rau|first=M. Chalapathi|author-link=Manikonda Chalapathi Rau|title=Nehru for Children|url=https://books.google.com/books?id=cmKzgMfl5vEC&pg=PA7|access-date=17 September 2013|year=1967|publisher=Children's Book Trust|isbn=978-81-7011-035-4|page=7}}</ref>{{Sfn|Nanda|1963|p=2}} यसरी मोतीलालले आफ्नो बाल्यकाल जयपुर रियासतअन्तर्गतको दोस्रो ठूलो ठिकाना (सामन्ती क्षेत्र) खेत्रीमा बिताए, जुन हाल राजस्थानमा पर्छ। उनका दाजु नन्दलाल नेहरूले आफूजत्तिकै उमेरका खेत्रीका राजा फतेह सिंहको कृपा प्राप्त गरे र विशाल सामन्ती क्षेत्रको दीवान (मुख्यमन्त्री अर्थात् प्रभावकारी रूपमा व्यवस्थापक) पदमा पुगे। सन् १८७० मा फतेह सिंहको निःसन्तान अवस्थामा मृत्यु भयो र उनका एक दूरका नातेदार उत्तराधिकारी बने। नयाँ शासकलाई उनका पूर्ववर्तीका विश्वासपात्रहरूप्रति खासै चासो थिएन। त्यसपछि नन्दलालले खेत्री छाडेर आगरा गए। खेत्रीमा प्राप्त आफ्नो पूर्व अनुभवले उनलाई कानुनी मुद्दासम्बन्धी पक्षहरूलाई सल्लाह दिन सक्षम बनाएको उनले महसुस गरे। यो कुरा बुझेपछि उनले आफ्नो परिश्रम र दृढता पुनः प्रदर्शन गर्दै आवश्यक परीक्षा उत्तीर्ण गरे र ब्रिटिस औपनिवेशिक अदालतहरूमा वकालत गर्न योग्य बन्याः। त्यसपछि उनले आग्रास्थित प्रान्तीय उच्च अदालतमा वकालत गर्न थाले। पछि उच्च अदालत इलाहाबादमा सारिएपछि नेहरू परिवार पनि इलाहाबाद सरे।<ref name="congressbio"/><ref>[http://www.congresssandesh.com/AICC/history/presidents/pandit_motilal_nehru.htm Pandit Motilal Nehru Profile] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091227092644/http://www.congresssandesh.com/AICC/history/presidents/pandit_motilal_nehru.htm |date=27 December 2009}} Congress Sandesh.</ref><ref name="iloveindia.com">[http://www.iloveindia.com/indian-heroes/motilal-nehru.html Motilala Nehru] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201025111242/https://www.iloveindia.com/indian-heroes/motilal-nehru.html |date=25 October 2020 }} I Love India.com</ref><ref>[https://www.britannica.com/EBchecked/topic/408247/Motilal-Nehru Motilal Nehru] [[Britannica.com]].</ref><ref>{{cite web |url=http://www.amaltas.org/category/great-indian-personalities/motilal-nehru/ |title=Motilal Nehru |access-date=10 November 2010 |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20080102071042/http://www.amaltas.org/category/great-indian-personalities/motilal-nehru/ |archive-date=2 January 2008 }}</ref> ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] jes9wp24kfg2m1mx14nud82b3752h7m 268234 268233 2026-10-04T15:35:46Z Janak Bhatta 18 added [[Category:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६ मी बनाया लेखअन]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 268234 wikitext text/x-wiki '''मोतीलाल नेहरू''' (६ मे १८६१ – ६ फेब्रुअरी १९३१) भारतीय वकिल, स्वतन्त्रता अभियन्ता तथा भारतीय राष्ट्रिय कांग्रेससँग आबद्ध राजनीतिज्ञ थिए। उनले सन् १९१९ देखि १९२० र सन् १९२८ देखि १९२९ सम्म गरी दुई पटक कांग्रेसको अध्यक्षका रूपमा कार्य गरेका थिए। उनी नेहरू–गान्धी परिवारका अग्रज तथा भारतका प्रथम प्रधानमन्त्री जवाहरलाल नेहरूका पिता थ्याः।<ref>{{Cite web |date=2019-05-09 |title=MNPS remembers Motilal Nehru |url=https://avenuemail.in/mnps-remembers-motilal-nehru/ |access-date=2024-11-14 |website=The Avenue Mail |language=en-US}}</ref> ==प्रारम्भिक जीवन रे शिक्षा== मोतीलाल नेहरूको जन्म ६ मे १८६१ मा कश्मीरी पण्डित (ब्राह्मण) परिवारमा भएको थियो। उनी गंगाधर नेहरू र उनकी पत्नी इन्द्राणीका मरणोपरान्त जन्मिएका छोरा थिए। सन् १८५७ को भारतीय विद्रोहका समयमा गंगाधर नेहरू दिल्लीका कोतवाल अर्थात् प्रहरी अधिकारी थ्याः।<ref name="Rau1967">{{cite book|last=Rau|first=M. Chalapathi|author-link=Manikonda Chalapathi Rau|title=Nehru for Children|url=https://books.google.com/books?id=cmKzgMfl5vEC&pg=PA7|access-date=17 September 2013|year=1967|publisher=Children's Book Trust|isbn=978-81-7011-035-4|page=7}}</ref>{{Sfn|Nanda|1963|p=2}} यसरी मोतीलालले आफ्नो बाल्यकाल जयपुर रियासतअन्तर्गतको दोस्रो ठूलो ठिकाना (सामन्ती क्षेत्र) खेत्रीमा बिताए, जुन हाल राजस्थानमा पर्छ। उनका दाजु नन्दलाल नेहरूले आफूजत्तिकै उमेरका खेत्रीका राजा फतेह सिंहको कृपा प्राप्त गरे र विशाल सामन्ती क्षेत्रको दीवान (मुख्यमन्त्री अर्थात् प्रभावकारी रूपमा व्यवस्थापक) पदमा पुगे। सन् १८७० मा फतेह सिंहको निःसन्तान अवस्थामा मृत्यु भयो र उनका एक दूरका नातेदार उत्तराधिकारी बने। नयाँ शासकलाई उनका पूर्ववर्तीका विश्वासपात्रहरूप्रति खासै चासो थिएन। त्यसपछि नन्दलालले खेत्री छाडेर आगरा गए। खेत्रीमा प्राप्त आफ्नो पूर्व अनुभवले उनलाई कानुनी मुद्दासम्बन्धी पक्षहरूलाई सल्लाह दिन सक्षम बनाएको उनले महसुस गरे। यो कुरा बुझेपछि उनले आफ्नो परिश्रम र दृढता पुनः प्रदर्शन गर्दै आवश्यक परीक्षा उत्तीर्ण गरे र ब्रिटिस औपनिवेशिक अदालतहरूमा वकालत गर्न योग्य बन्याः। त्यसपछि उनले आग्रास्थित प्रान्तीय उच्च अदालतमा वकालत गर्न थाले। पछि उच्च अदालत इलाहाबादमा सारिएपछि नेहरू परिवार पनि इलाहाबाद सरे।<ref name="congressbio"/><ref>[http://www.congresssandesh.com/AICC/history/presidents/pandit_motilal_nehru.htm Pandit Motilal Nehru Profile] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091227092644/http://www.congresssandesh.com/AICC/history/presidents/pandit_motilal_nehru.htm |date=27 December 2009}} Congress Sandesh.</ref><ref name="iloveindia.com">[http://www.iloveindia.com/indian-heroes/motilal-nehru.html Motilala Nehru] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201025111242/https://www.iloveindia.com/indian-heroes/motilal-nehru.html |date=25 October 2020 }} I Love India.com</ref><ref>[https://www.britannica.com/EBchecked/topic/408247/Motilal-Nehru Motilal Nehru] [[Britannica.com]].</ref><ref>{{cite web |url=http://www.amaltas.org/category/great-indian-personalities/motilal-nehru/ |title=Motilal Nehru |access-date=10 November 2010 |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20080102071042/http://www.amaltas.org/category/great-indian-personalities/motilal-nehru/ |archive-date=2 January 2008 }}</ref> ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६ मी बनाया लेखअन]] gtt6aj5wjcw9egk3jqhgxqdnrbjk0s3 268243 268234 2026-10-05T05:09:06Z Janak Bhatta 18 सुधार गरियो 268243 wikitext text/x-wiki '''मोतीलाल नेहरू''' (६ मे १८६१ – ६ फेब्रुअरी १९३१) भारतीय वकिल, स्वतन्त्रता अभियन्ता तथा भारतीय राष्ट्रिय कांग्रेससँग आबद्ध राजनीतिज्ञ थ्याः। उनले सन् १९१९ देखि १९२० रे सन् १९२८ देखि १९२९ सम्म गरी दुई फेर कांग्रेसका अध्यक्षका रूपमी कार्य अरयाः थ्याः। उन नेहरू-गान्धी परिवारका अग्रज तथा भारतका प्रथम प्रधानमन्त्री जवाहरलाल नेहरूका पिता थ्याः।<ref>{{Cite web |date=2019-05-09 |title=MNPS remembers Motilal Nehru |url=https://avenuemail.in/mnps-remembers-motilal-nehru/ |access-date=2024-11-14 |website=The Avenue Mail |language=en-US}}</ref> ==प्रारम्भिक जीवन रे शिक्षा== मोतीलाल नेहरूको जनम ६ मे १८६१ मा कश्मीरी पण्डित (ब्राह्मण) परिवारमी भयाः थ्योः। उन गंगाधर नेहरू र उनकी पत्नी इन्द्राणीका मरणोपरान्त जन्मिएका छोरा थिए। सन् १८५७ को भारतीय विद्रोहका समयमा गंगाधर नेहरू दिल्लीका कोतवाल अर्थात् प्रहरी अधिकारी थ्याः।<ref name="Rau1967">{{cite book|last=Rau|first=M. Chalapathi|author-link=Manikonda Chalapathi Rau|title=Nehru for Children|url=https://books.google.com/books?id=cmKzgMfl5vEC&pg=PA7|access-date=17 September 2013|year=1967|publisher=Children's Book Trust|isbn=978-81-7011-035-4|page=7}}</ref>{{Sfn|Nanda|1963|p=2}} यसरी मोतीलालले आफ्नो बाल्यकाल जयपुर रियासतअन्तर्गतको दोस्रो ठूलो ठिकाना (सामन्ती क्षेत्र) खेत्रीमा बिताए, जुन हाल राजस्थानमा पर्छ। उनका दाजु नन्दलाल नेहरूले आफूजत्तिकै उमेरका खेत्रीका राजा फतेह सिंहको कृपा प्राप्त गरे र विशाल सामन्ती क्षेत्रको दीवान (मुख्यमन्त्री अर्थात् प्रभावकारी रूपमा व्यवस्थापक) पदमा पुगे। सन् १८७० मा फतेह सिंहको निःसन्तान अवस्थामा मृत्यु भयो र उनका एक दूरका नातेदार उत्तराधिकारी बने। नयाँ शासकलाई उनका पूर्ववर्तीका विश्वासपात्रहरूप्रति खासै चासो थिएन। त्यसपछि नन्दलालले खेत्री छाडेर आगरा गए। खेत्रीमा प्राप्त आफ्नो पूर्व अनुभवले उनलाई कानुनी मुद्दासम्बन्धी पक्षहरूलाई सल्लाह दिन सक्षम बनाएको उनले महसुस गरे। यो कुरा बुझेपछि उनले आफ्नो परिश्रम र दृढता पुनः प्रदर्शन गर्दै आवश्यक परीक्षा उत्तीर्ण गरे र ब्रिटिस औपनिवेशिक अदालतहरूमा वकालत गर्न योग्य बन्याः। त्यसपछि उनले आग्रास्थित प्रान्तीय उच्च अदालतमा वकालत गर्न थाले। पछि उच्च अदालत इलाहाबादमा सारिएपछि नेहरू परिवार पनि इलाहाबाद सरे।<ref name="congressbio"/><ref>[http://www.congresssandesh.com/AICC/history/presidents/pandit_motilal_nehru.htm Pandit Motilal Nehru Profile] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091227092644/http://www.congresssandesh.com/AICC/history/presidents/pandit_motilal_nehru.htm |date=27 December 2009}} Congress Sandesh.</ref><ref name="iloveindia.com">[http://www.iloveindia.com/indian-heroes/motilal-nehru.html Motilala Nehru] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201025111242/https://www.iloveindia.com/indian-heroes/motilal-nehru.html |date=25 October 2020 }} I Love India.com</ref><ref>[https://www.britannica.com/EBchecked/topic/408247/Motilal-Nehru Motilal Nehru] [[Britannica.com]].</ref><ref>{{cite web |url=http://www.amaltas.org/category/great-indian-personalities/motilal-nehru/ |title=Motilal Nehru |access-date=10 November 2010 |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20080102071042/http://www.amaltas.org/category/great-indian-personalities/motilal-nehru/ |archive-date=2 January 2008 }}</ref> ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६ मी बनाया लेखअन]] hydomkb8e5r2sz69lxiv68c2thsje7d 268244 268243 2026-10-05T05:10:12Z Janak Bhatta 18 /* भाइरा लिङ्कअन */ बाह्य कडी जोडियो 268244 wikitext text/x-wiki '''मोतीलाल नेहरू''' (६ मे १८६१ – ६ फेब्रुअरी १९३१) भारतीय वकिल, स्वतन्त्रता अभियन्ता तथा भारतीय राष्ट्रिय कांग्रेससँग आबद्ध राजनीतिज्ञ थ्याः। उनले सन् १९१९ देखि १९२० रे सन् १९२८ देखि १९२९ सम्म गरी दुई फेर कांग्रेसका अध्यक्षका रूपमी कार्य अरयाः थ्याः। उन नेहरू-गान्धी परिवारका अग्रज तथा भारतका प्रथम प्रधानमन्त्री जवाहरलाल नेहरूका पिता थ्याः।<ref>{{Cite web |date=2019-05-09 |title=MNPS remembers Motilal Nehru |url=https://avenuemail.in/mnps-remembers-motilal-nehru/ |access-date=2024-11-14 |website=The Avenue Mail |language=en-US}}</ref> ==प्रारम्भिक जीवन रे शिक्षा== मोतीलाल नेहरूको जनम ६ मे १८६१ मा कश्मीरी पण्डित (ब्राह्मण) परिवारमी भयाः थ्योः। उन गंगाधर नेहरू र उनकी पत्नी इन्द्राणीका मरणोपरान्त जन्मिएका छोरा थिए। सन् १८५७ को भारतीय विद्रोहका समयमा गंगाधर नेहरू दिल्लीका कोतवाल अर्थात् प्रहरी अधिकारी थ्याः।<ref name="Rau1967">{{cite book|last=Rau|first=M. Chalapathi|author-link=Manikonda Chalapathi Rau|title=Nehru for Children|url=https://books.google.com/books?id=cmKzgMfl5vEC&pg=PA7|access-date=17 September 2013|year=1967|publisher=Children's Book Trust|isbn=978-81-7011-035-4|page=7}}</ref>{{Sfn|Nanda|1963|p=2}} यसरी मोतीलालले आफ्नो बाल्यकाल जयपुर रियासतअन्तर्गतको दोस्रो ठूलो ठिकाना (सामन्ती क्षेत्र) खेत्रीमा बिताए, जुन हाल राजस्थानमा पर्छ। उनका दाजु नन्दलाल नेहरूले आफूजत्तिकै उमेरका खेत्रीका राजा फतेह सिंहको कृपा प्राप्त गरे र विशाल सामन्ती क्षेत्रको दीवान (मुख्यमन्त्री अर्थात् प्रभावकारी रूपमा व्यवस्थापक) पदमा पुगे। सन् १८७० मा फतेह सिंहको निःसन्तान अवस्थामा मृत्यु भयो र उनका एक दूरका नातेदार उत्तराधिकारी बने। नयाँ शासकलाई उनका पूर्ववर्तीका विश्वासपात्रहरूप्रति खासै चासो थिएन। त्यसपछि नन्दलालले खेत्री छाडेर आगरा गए। खेत्रीमा प्राप्त आफ्नो पूर्व अनुभवले उनलाई कानुनी मुद्दासम्बन्धी पक्षहरूलाई सल्लाह दिन सक्षम बनाएको उनले महसुस गरे। यो कुरा बुझेपछि उनले आफ्नो परिश्रम र दृढता पुनः प्रदर्शन गर्दै आवश्यक परीक्षा उत्तीर्ण गरे र ब्रिटिस औपनिवेशिक अदालतहरूमा वकालत गर्न योग्य बन्याः। त्यसपछि उनले आग्रास्थित प्रान्तीय उच्च अदालतमा वकालत गर्न थाले। पछि उच्च अदालत इलाहाबादमा सारिएपछि नेहरू परिवार पनि इलाहाबाद सरे।<ref name="congressbio"/><ref>[http://www.congresssandesh.com/AICC/history/presidents/pandit_motilal_nehru.htm Pandit Motilal Nehru Profile] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091227092644/http://www.congresssandesh.com/AICC/history/presidents/pandit_motilal_nehru.htm |date=27 December 2009}} Congress Sandesh.</ref><ref name="iloveindia.com">[http://www.iloveindia.com/indian-heroes/motilal-nehru.html Motilala Nehru] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201025111242/https://www.iloveindia.com/indian-heroes/motilal-nehru.html |date=25 October 2020 }} I Love India.com</ref><ref>[https://www.britannica.com/EBchecked/topic/408247/Motilal-Nehru Motilal Nehru] [[Britannica.com]].</ref><ref>{{cite web |url=http://www.amaltas.org/category/great-indian-personalities/motilal-nehru/ |title=Motilal Nehru |access-date=10 November 2010 |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20080102071042/http://www.amaltas.org/category/great-indian-personalities/motilal-nehru/ |archive-date=2 January 2008 }}</ref> ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== {{Commons category|Motilal Nehru}} * {{PM20|FID=pe/012835}} [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६ मी बनाया लेखअन]] 59hdlgoe7t9w4tkpt3ew6glw680b5dl 268245 268244 2026-10-05T05:10:25Z Janak Bhatta 18 /* भाइरा लिङ्कअन */ 268245 wikitext text/x-wiki '''मोतीलाल नेहरू''' (६ मे १८६१ – ६ फेब्रुअरी १९३१) भारतीय वकिल, स्वतन्त्रता अभियन्ता तथा भारतीय राष्ट्रिय कांग्रेससँग आबद्ध राजनीतिज्ञ थ्याः। उनले सन् १९१९ देखि १९२० रे सन् १९२८ देखि १९२९ सम्म गरी दुई फेर कांग्रेसका अध्यक्षका रूपमी कार्य अरयाः थ्याः। उन नेहरू-गान्धी परिवारका अग्रज तथा भारतका प्रथम प्रधानमन्त्री जवाहरलाल नेहरूका पिता थ्याः।<ref>{{Cite web |date=2019-05-09 |title=MNPS remembers Motilal Nehru |url=https://avenuemail.in/mnps-remembers-motilal-nehru/ |access-date=2024-11-14 |website=The Avenue Mail |language=en-US}}</ref> ==प्रारम्भिक जीवन रे शिक्षा== मोतीलाल नेहरूको जनम ६ मे १८६१ मा कश्मीरी पण्डित (ब्राह्मण) परिवारमी भयाः थ्योः। उन गंगाधर नेहरू र उनकी पत्नी इन्द्राणीका मरणोपरान्त जन्मिएका छोरा थिए। सन् १८५७ को भारतीय विद्रोहका समयमा गंगाधर नेहरू दिल्लीका कोतवाल अर्थात् प्रहरी अधिकारी थ्याः।<ref name="Rau1967">{{cite book|last=Rau|first=M. Chalapathi|author-link=Manikonda Chalapathi Rau|title=Nehru for Children|url=https://books.google.com/books?id=cmKzgMfl5vEC&pg=PA7|access-date=17 September 2013|year=1967|publisher=Children's Book Trust|isbn=978-81-7011-035-4|page=7}}</ref>{{Sfn|Nanda|1963|p=2}} यसरी मोतीलालले आफ्नो बाल्यकाल जयपुर रियासतअन्तर्गतको दोस्रो ठूलो ठिकाना (सामन्ती क्षेत्र) खेत्रीमा बिताए, जुन हाल राजस्थानमा पर्छ। उनका दाजु नन्दलाल नेहरूले आफूजत्तिकै उमेरका खेत्रीका राजा फतेह सिंहको कृपा प्राप्त गरे र विशाल सामन्ती क्षेत्रको दीवान (मुख्यमन्त्री अर्थात् प्रभावकारी रूपमा व्यवस्थापक) पदमा पुगे। सन् १८७० मा फतेह सिंहको निःसन्तान अवस्थामा मृत्यु भयो र उनका एक दूरका नातेदार उत्तराधिकारी बने। नयाँ शासकलाई उनका पूर्ववर्तीका विश्वासपात्रहरूप्रति खासै चासो थिएन। त्यसपछि नन्दलालले खेत्री छाडेर आगरा गए। खेत्रीमा प्राप्त आफ्नो पूर्व अनुभवले उनलाई कानुनी मुद्दासम्बन्धी पक्षहरूलाई सल्लाह दिन सक्षम बनाएको उनले महसुस गरे। यो कुरा बुझेपछि उनले आफ्नो परिश्रम र दृढता पुनः प्रदर्शन गर्दै आवश्यक परीक्षा उत्तीर्ण गरे र ब्रिटिस औपनिवेशिक अदालतहरूमा वकालत गर्न योग्य बन्याः। त्यसपछि उनले आग्रास्थित प्रान्तीय उच्च अदालतमा वकालत गर्न थाले। पछि उच्च अदालत इलाहाबादमा सारिएपछि नेहरू परिवार पनि इलाहाबाद सरे।<ref name="congressbio"/><ref>[http://www.congresssandesh.com/AICC/history/presidents/pandit_motilal_nehru.htm Pandit Motilal Nehru Profile] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091227092644/http://www.congresssandesh.com/AICC/history/presidents/pandit_motilal_nehru.htm |date=27 December 2009}} Congress Sandesh.</ref><ref name="iloveindia.com">[http://www.iloveindia.com/indian-heroes/motilal-nehru.html Motilala Nehru] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201025111242/https://www.iloveindia.com/indian-heroes/motilal-nehru.html |date=25 October 2020 }} I Love India.com</ref><ref>[https://www.britannica.com/EBchecked/topic/408247/Motilal-Nehru Motilal Nehru] [[Britannica.com]].</ref><ref>{{cite web |url=http://www.amaltas.org/category/great-indian-personalities/motilal-nehru/ |title=Motilal Nehru |access-date=10 November 2010 |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20080102071042/http://www.amaltas.org/category/great-indian-personalities/motilal-nehru/ |archive-date=2 January 2008 }}</ref> ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== {{Commons category|Motilal Nehru}} [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६ मी बनाया लेखअन]] nukzwe43po972cwdlbeb7loztodqxz9 268246 268245 2026-10-05T05:20:40Z Janak Bhatta 18 ज्ञानबाकस जोडियो 268246 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder | honorific_prefix = पण्डीत | name = | image = MotilalNehru3.jpg | birth_date = ६ मे, १८६१ | birth_place = [[आग्रा]], [[भारत]] | death_date = ६ फेबररी, १९३१ | death_place = [[लखनउ]], [[भारत]] | spouse = स्वरूप रानी नेहरू | children = [[जवाहरलाल नेहरू]] विजय लक्ष्मी पण्डीत, कृष्ण | relatives = [[Indira Gandhi]] (granddaughter)<br>[[Rajiv Gandhi]] (great-grandson) | education = [[Muir Central College]] | occupation = {{hlist|[[Barrister]]|[[Activist]]|[[Lawyer]]|[[Politician]]}} | profession = | signature = | office = भारतीय राष्ट्रिय कांग्रेसका अध्यक्ष | leader = | term_start = 1919 | term_end = 1920 | predecessor = सेहद हसन ईमाम | successor = लाला लापत राई | term_start2 = १९२८ | term_end2 = १९२९ | leader2 = | predecessor2 = मुख्तर अहमद अन्सारि | successor2 = [[जवाहरलाल नेहरू]] | caption = मोतीलाल नेहरू सन् १९१० मी }} '''मोतीलाल नेहरू''' (६ मे १८६१ – ६ फेब्रुअरी १९३१) भारतीय वकिल, स्वतन्त्रता अभियन्ता तथा भारतीय राष्ट्रिय कांग्रेससँग आबद्ध राजनीतिज्ञ थ्याः। उनले सन् १९१९ देखि १९२० रे सन् १९२८ देखि १९२९ सम्म गरी दुई फेर कांग्रेसका अध्यक्षका रूपमी कार्य अरयाः थ्याः। उन नेहरू-गान्धी परिवारका अग्रज तथा भारतका प्रथम प्रधानमन्त्री जवाहरलाल नेहरूका पिता थ्याः।<ref>{{Cite web |date=2019-05-09 |title=MNPS remembers Motilal Nehru |url=https://avenuemail.in/mnps-remembers-motilal-nehru/ |access-date=2024-11-14 |website=The Avenue Mail |language=en-US}}</ref> ==प्रारम्भिक जीवन रे शिक्षा== मोतीलाल नेहरूको जनम ६ मे १८६१ मा कश्मीरी पण्डित (ब्राह्मण) परिवारमी भयाः थ्योः। उन गंगाधर नेहरू र उनकी पत्नी इन्द्राणीका मरणोपरान्त जन्मिएका छोरा थिए। सन् १८५७ को भारतीय विद्रोहका समयमा गंगाधर नेहरू दिल्लीका कोतवाल अर्थात् प्रहरी अधिकारी थ्याः।<ref name="Rau1967">{{cite book|last=Rau|first=M. Chalapathi|author-link=Manikonda Chalapathi Rau|title=Nehru for Children|url=https://books.google.com/books?id=cmKzgMfl5vEC&pg=PA7|access-date=17 September 2013|year=1967|publisher=Children's Book Trust|isbn=978-81-7011-035-4|page=7}}</ref>{{Sfn|Nanda|1963|p=2}} यसरी मोतीलालले आफ्नो बाल्यकाल जयपुर रियासतअन्तर्गतको दोस्रो ठूलो ठिकाना (सामन्ती क्षेत्र) खेत्रीमा बिताए, जुन हाल राजस्थानमा पर्छ। उनका दाजु नन्दलाल नेहरूले आफूजत्तिकै उमेरका खेत्रीका राजा फतेह सिंहको कृपा प्राप्त गरे र विशाल सामन्ती क्षेत्रको दीवान (मुख्यमन्त्री अर्थात् प्रभावकारी रूपमा व्यवस्थापक) पदमा पुगे। सन् १८७० मा फतेह सिंहको निःसन्तान अवस्थामा मृत्यु भयो र उनका एक दूरका नातेदार उत्तराधिकारी बने। नयाँ शासकलाई उनका पूर्ववर्तीका विश्वासपात्रहरूप्रति खासै चासो थिएन। त्यसपछि नन्दलालले खेत्री छाडेर आगरा गए। खेत्रीमा प्राप्त आफ्नो पूर्व अनुभवले उनलाई कानुनी मुद्दासम्बन्धी पक्षहरूलाई सल्लाह दिन सक्षम बनाएको उनले महसुस गरे। यो कुरा बुझेपछि उनले आफ्नो परिश्रम र दृढता पुनः प्रदर्शन गर्दै आवश्यक परीक्षा उत्तीर्ण गरे र ब्रिटिस औपनिवेशिक अदालतहरूमा वकालत गर्न योग्य बन्याः। त्यसपछि उनले आग्रास्थित प्रान्तीय उच्च अदालतमा वकालत गर्न थाले। पछि उच्च अदालत इलाहाबादमा सारिएपछि नेहरू परिवार पनि इलाहाबाद सरे।<ref name="congressbio"/><ref>[http://www.congresssandesh.com/AICC/history/presidents/pandit_motilal_nehru.htm Pandit Motilal Nehru Profile] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091227092644/http://www.congresssandesh.com/AICC/history/presidents/pandit_motilal_nehru.htm |date=27 December 2009}} Congress Sandesh.</ref><ref name="iloveindia.com">[http://www.iloveindia.com/indian-heroes/motilal-nehru.html Motilala Nehru] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201025111242/https://www.iloveindia.com/indian-heroes/motilal-nehru.html |date=25 October 2020 }} I Love India.com</ref><ref>[https://www.britannica.com/EBchecked/topic/408247/Motilal-Nehru Motilal Nehru] [[Britannica.com]].</ref><ref>{{cite web |url=http://www.amaltas.org/category/great-indian-personalities/motilal-nehru/ |title=Motilal Nehru |access-date=10 November 2010 |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20080102071042/http://www.amaltas.org/category/great-indian-personalities/motilal-nehru/ |archive-date=2 January 2008 }}</ref> ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== {{Commons category|Motilal Nehru}} [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६ मी बनाया लेखअन]] gfztbyy1awsqtb0extw7mk4mq1bqx5g 268247 268246 2026-10-05T05:21:28Z Janak Bhatta 18 added [[Category:भारतीय स्वतन्त्रता सङ्ग्राम]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 268247 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder | honorific_prefix = पण्डीत | name = | image = MotilalNehru3.jpg | birth_date = ६ मे, १८६१ | birth_place = [[आग्रा]], [[भारत]] | death_date = ६ फेबररी, १९३१ | death_place = [[लखनउ]], [[भारत]] | spouse = स्वरूप रानी नेहरू | children = [[जवाहरलाल नेहरू]] विजय लक्ष्मी पण्डीत, कृष्ण | relatives = [[Indira Gandhi]] (granddaughter)<br>[[Rajiv Gandhi]] (great-grandson) | education = [[Muir Central College]] | occupation = {{hlist|[[Barrister]]|[[Activist]]|[[Lawyer]]|[[Politician]]}} | profession = | signature = | office = भारतीय राष्ट्रिय कांग्रेसका अध्यक्ष | leader = | term_start = 1919 | term_end = 1920 | predecessor = सेहद हसन ईमाम | successor = लाला लापत राई | term_start2 = १९२८ | term_end2 = १९२९ | leader2 = | predecessor2 = मुख्तर अहमद अन्सारि | successor2 = [[जवाहरलाल नेहरू]] | caption = मोतीलाल नेहरू सन् १९१० मी }} '''मोतीलाल नेहरू''' (६ मे १८६१ – ६ फेब्रुअरी १९३१) भारतीय वकिल, स्वतन्त्रता अभियन्ता तथा भारतीय राष्ट्रिय कांग्रेससँग आबद्ध राजनीतिज्ञ थ्याः। उनले सन् १९१९ देखि १९२० रे सन् १९२८ देखि १९२९ सम्म गरी दुई फेर कांग्रेसका अध्यक्षका रूपमी कार्य अरयाः थ्याः। उन नेहरू-गान्धी परिवारका अग्रज तथा भारतका प्रथम प्रधानमन्त्री जवाहरलाल नेहरूका पिता थ्याः।<ref>{{Cite web |date=2019-05-09 |title=MNPS remembers Motilal Nehru |url=https://avenuemail.in/mnps-remembers-motilal-nehru/ |access-date=2024-11-14 |website=The Avenue Mail |language=en-US}}</ref> ==प्रारम्भिक जीवन रे शिक्षा== मोतीलाल नेहरूको जनम ६ मे १८६१ मा कश्मीरी पण्डित (ब्राह्मण) परिवारमी भयाः थ्योः। उन गंगाधर नेहरू र उनकी पत्नी इन्द्राणीका मरणोपरान्त जन्मिएका छोरा थिए। सन् १८५७ को भारतीय विद्रोहका समयमा गंगाधर नेहरू दिल्लीका कोतवाल अर्थात् प्रहरी अधिकारी थ्याः।<ref name="Rau1967">{{cite book|last=Rau|first=M. Chalapathi|author-link=Manikonda Chalapathi Rau|title=Nehru for Children|url=https://books.google.com/books?id=cmKzgMfl5vEC&pg=PA7|access-date=17 September 2013|year=1967|publisher=Children's Book Trust|isbn=978-81-7011-035-4|page=7}}</ref>{{Sfn|Nanda|1963|p=2}} यसरी मोतीलालले आफ्नो बाल्यकाल जयपुर रियासतअन्तर्गतको दोस्रो ठूलो ठिकाना (सामन्ती क्षेत्र) खेत्रीमा बिताए, जुन हाल राजस्थानमा पर्छ। उनका दाजु नन्दलाल नेहरूले आफूजत्तिकै उमेरका खेत्रीका राजा फतेह सिंहको कृपा प्राप्त गरे र विशाल सामन्ती क्षेत्रको दीवान (मुख्यमन्त्री अर्थात् प्रभावकारी रूपमा व्यवस्थापक) पदमा पुगे। सन् १८७० मा फतेह सिंहको निःसन्तान अवस्थामा मृत्यु भयो र उनका एक दूरका नातेदार उत्तराधिकारी बने। नयाँ शासकलाई उनका पूर्ववर्तीका विश्वासपात्रहरूप्रति खासै चासो थिएन। त्यसपछि नन्दलालले खेत्री छाडेर आगरा गए। खेत्रीमा प्राप्त आफ्नो पूर्व अनुभवले उनलाई कानुनी मुद्दासम्बन्धी पक्षहरूलाई सल्लाह दिन सक्षम बनाएको उनले महसुस गरे। यो कुरा बुझेपछि उनले आफ्नो परिश्रम र दृढता पुनः प्रदर्शन गर्दै आवश्यक परीक्षा उत्तीर्ण गरे र ब्रिटिस औपनिवेशिक अदालतहरूमा वकालत गर्न योग्य बन्याः। त्यसपछि उनले आग्रास्थित प्रान्तीय उच्च अदालतमा वकालत गर्न थाले। पछि उच्च अदालत इलाहाबादमा सारिएपछि नेहरू परिवार पनि इलाहाबाद सरे।<ref name="congressbio"/><ref>[http://www.congresssandesh.com/AICC/history/presidents/pandit_motilal_nehru.htm Pandit Motilal Nehru Profile] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091227092644/http://www.congresssandesh.com/AICC/history/presidents/pandit_motilal_nehru.htm |date=27 December 2009}} Congress Sandesh.</ref><ref name="iloveindia.com">[http://www.iloveindia.com/indian-heroes/motilal-nehru.html Motilala Nehru] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201025111242/https://www.iloveindia.com/indian-heroes/motilal-nehru.html |date=25 October 2020 }} I Love India.com</ref><ref>[https://www.britannica.com/EBchecked/topic/408247/Motilal-Nehru Motilal Nehru] [[Britannica.com]].</ref><ref>{{cite web |url=http://www.amaltas.org/category/great-indian-personalities/motilal-nehru/ |title=Motilal Nehru |access-date=10 November 2010 |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20080102071042/http://www.amaltas.org/category/great-indian-personalities/motilal-nehru/ |archive-date=2 January 2008 }}</ref> ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== {{Commons category|Motilal Nehru}} [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६ मी बनाया लेखअन]] [[श्रेणी:भारतीय स्वतन्त्रता सङ्ग्राम]] ri8opf8piiezx19hvgewzv7j3b1pxh3 2 26699 268231 2026-10-04T15:34:30Z Kandarpajit Kallol 119 /* */ 268231 wikitext text/x-wiki <div id="EnWpMpBook" style="padding:1em 0 0; background-repeat:no-repeat; background-position:0% 0%; text-align:center; "> <div style="font-size:100%; ">{{Blue|'''''Kandarpajit Kallol'''''}}</div> [[File:Assamese couple in traditional dress (cropped).jpg|thumb]]• '''नाम:''' Kandarpajit Kallol</br> • '''जनम:''' ६ अप्रिल, १९८७</br> • '''जनम ठाउँ:''' हरलटारी, सपाटग्राम, धुबरी, आसाम, भारत</br> • '''हालको ठाउँ:''' बोंगाईगाउँ, [[आसाम]], [[भारत]]</br> • '''इमेल:''' kallolkandarpajit@gmail.com ---- * [https://xtools.wmcloud.org/pages/dty.wikipedia.org/Kandarpajit_Kallol/0/noredirects/live मेरा '''डोटेली''' योगदान] * [https://meta.m.wikimedia.org/wiki/User:Kandarpajit_Kallol मेरो '''मेटा-विकि''' खाता] * [https://as.m.wikipedia.org/wiki/%E0%A6%AC%E0%A6%BF%E0%A6%B6%E0%A7%87%E0%A6%B7:CentralAuth/Kandarpajit_Kallol मेरो '''विश्वव्यापी खाता'''को जानकारी] * [https://youtube.com/@KKsVlogSapatgram मेरो '''युट्युब च्यानल'''] * [https://www.facebook.com/kandarpajit मेरो '''फेसबुक खाता'''] * [https://kandarpajit.blogspot.com/?m=0 मेरो '''ब्लग'''] ---- </div> f87qu6hduukmo88yz7efec8508d9q2i 268235 268231 2026-10-04T15:36:29Z Kandarpajit Kallol 119 /* */ 268235 wikitext text/x-wiki <div id="EnWpMpBook" style="padding:1em 0 0; background-repeat:no-repeat; background-position:0% 0%; text-align:center; "> <div style="font-size:100%; ">{{Blue|'''''Kandarpajit Kallol'''''}}</div> [[File:Assamese couple in traditional dress (cropped).jpg|thumb]]• '''नाम:''' Kandarpajit Kallol</br> • '''जनम:''' ६ अप्रिल, १९८७</br> • '''जनम ठाउँ:''' हरलटारी, सपटग्राम, धुबरी, आसाम, भारत</br> • '''हालको ठाउँ:''' बोंगाईगाउँ, [[आसाम]], [[भारत]]</br> • '''इमेल:''' kallolkandarpajit@gmail.com ---- * [https://xtools.wmcloud.org/pages/dty.wikipedia.org/Kandarpajit_Kallol/0/noredirects/live मेरा '''डोटेली''' योगदान] * [https://meta.m.wikimedia.org/wiki/User:Kandarpajit_Kallol मेरो '''मेटा-विकि''' खाता] * [https://as.m.wikipedia.org/wiki/%E0%A6%AC%E0%A6%BF%E0%A6%B6%E0%A7%87%E0%A6%B7:CentralAuth/Kandarpajit_Kallol मेरो '''विश्वव्यापी खाता'''को जानकारी] * [https://youtube.com/@KKsVlogSapatgram मेरो '''युट्युब च्यानल'''] * [https://www.facebook.com/kandarpajit मेरो '''फेसबुक खाता'''] * [https://kandarpajit.blogspot.com/?m=0 मेरो '''ब्लग'''] ---- </div> c5smxxuettqsc6k2qa8wqqqfeet6a51 268236 268235 2026-10-04T15:36:53Z Kandarpajit Kallol 119 /* */ 268236 wikitext text/x-wiki <div id="EnWpMpBook" style="padding:1em 0 0; background-repeat:no-repeat; background-position:0% 0%; text-align:center; "> <div style="font-size:100%; ">{{Blue|'''''Kandarpajit Kallol'''''}}</div> [[File:Assamese couple in traditional dress (cropped).jpg|thumb]]• '''नाम:''' Kandarpajit Kallol</br> • '''जनम:''' ६ अप्रिल, १९८७</br> • '''जनम ठाउँ:''' हरलटारी, सपटग्राम, धुबरी, आसाम, भारत</br> • '''हालको ठाउँ:''' बंगाईगांव, [[आसाम]], [[भारत]]</br> • '''इमेल:''' kallolkandarpajit@gmail.com ---- * [https://xtools.wmcloud.org/pages/dty.wikipedia.org/Kandarpajit_Kallol/0/noredirects/live मेरा '''डोटेली''' योगदान] * [https://meta.m.wikimedia.org/wiki/User:Kandarpajit_Kallol मेरो '''मेटा-विकि''' खाता] * [https://as.m.wikipedia.org/wiki/%E0%A6%AC%E0%A6%BF%E0%A6%B6%E0%A7%87%E0%A6%B7:CentralAuth/Kandarpajit_Kallol मेरो '''विश्वव्यापी खाता'''को जानकारी] * [https://youtube.com/@KKsVlogSapatgram मेरो '''युट्युब च्यानल'''] * [https://www.facebook.com/kandarpajit मेरो '''फेसबुक खाता'''] * [https://kandarpajit.blogspot.com/?m=0 मेरो '''ब्लग'''] ---- </div> tg7v3p0rfpz21t3skz5sfk7pflsro56 0 26700 268237 2026-10-04T15:37:50Z Janak Bhatta 18 "**राजन्ना** सन् २०११ मा प्रदर्शित भारतीय तेलुगु भाषाको ऐतिहासिक अवधिमा आधारित एक्सन ड्रामा चलचित्र हो, जसको लेखन तथा निर्देशन वी. विजयेंद्र प्रसादले गरेका हुन्। चल..." सँग पृष्ठ सिर्जना गरियो 268237 wikitext text/x-wiki **राजन्ना** सन् २०११ मा प्रदर्शित भारतीय तेलुगु भाषाको ऐतिहासिक अवधिमा आधारित एक्सन ड्रामा चलचित्र हो, जसको लेखन तथा निर्देशन वी. विजयेंद्र प्रसादले गरेका हुन्। चलचित्र नागार्जुनले निर्माण गरेका हुन् र यसमा नागार्जुन, स्नेहा, श्वेता मेनन तथा बाल कलाकार बेबी एनीले अभिनय गरेका छन्। चलचित्र आंशिक रूपमा रजाकार आन्दोलन तथा स्वतन्त्रता सेनानी सुद्दाला हनुमन्थुबाट प्रेरित छ।[२] **राजन्ना**ले सकारात्मक समीक्षा तथा आलोचनात्मक प्रशंसा प्राप्त गरेको थियो। चलचित्रको संगीत एम. एम. कीरवाणीले दिएका हुन्।[३] यस चलचित्रले नन्दी पुरस्कारअन्तर्गत दोस्रो उत्कृष्ट फिचर फिल्म—रजतसहित छवटा राज्य नन्दी पुरस्कार जितेको थियो।[४] चलचित्र २३ डिसेम्बर २०११ मा प्रदर्शन गर्ने तय गरिएको थियो, तर चलचित्रको संगीतले राम्रो प्रतिक्रिया पाएपछि प्रदर्शन मिति दुई दिन अगाडि सारेर २१ डिसेम्बर २०११ मा प्रदर्शन गरिएको थियो। यो चलचित्र सन् २०१२ मा **हिन्दुस्तानी योद्धा** नामबाट हिन्दी भाषामा डब गरिएको थियो। ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== ozr7dr8d32kqxekrhxh49k51s4pouav 268238 268237 2026-10-04T15:38:33Z Janak Bhatta 18 सन्दर्भ जोडियो/सुधार गरियो 268238 wikitext text/x-wiki **राजन्ना** सन् २०११ मा प्रदर्शित भारतीय तेलुगु भाषाको ऐतिहासिक अवधिमा आधारित एक्सन ड्रामा चलचित्र हो, जसको लेखन तथा निर्देशन वी. विजयेंद्र प्रसादले गरेका हुन्। चलचित्र नागार्जुनले निर्माण गरेका हुन् र यसमा नागार्जुन, स्नेहा, श्वेता मेनन तथा बाल कलाकार बेबी एनीले अभिनय गरेका छन्। चलचित्र आंशिक रूपमा रजाकार आन्दोलन तथा स्वतन्त्रता सेनानी सुद्दाला हनुमन्थुबाट प्रेरित छ।<ref>{{cite news|last1=Neeraja|first1=Murthy|url=https://www.thehindu.com/features/cinema/rajanna-songs-of-revolution/article2735203.ece|archive-url=https://web.archive.org/web/20140313193834/http://www.thehindu.com/features/cinema/rajanna-songs-of-revolution/article2735203.ece|url-status=dead|archive-date=13 March 2014|title=Rajanna: Songs of revolution|work=[[The Hindu]]|date=21 December 2011|accessdate=28 November 2011}}</ref> **राजन्ना**ले सकारात्मक समीक्षा तथा आलोचनात्मक प्रशंसा प्राप्त गरेको थियो। चलचित्रको संगीत एम. एम. कीरवाणीले दिएका हुन्।[३] यस चलचित्रले नन्दी पुरस्कारअन्तर्गत दोस्रो उत्कृष्ट फिचर फिल्म—रजतसहित छवटा राज्य नन्दी पुरस्कार जितेको थियो।[४] चलचित्र २३ डिसेम्बर २०११ मा प्रदर्शन गर्ने तय गरिएको थियो, तर चलचित्रको संगीतले राम्रो प्रतिक्रिया पाएपछि प्रदर्शन मिति दुई दिन अगाडि सारेर २१ डिसेम्बर २०११ मा प्रदर्शन गरिएको थियो। यो चलचित्र सन् २०१२ मा **हिन्दुस्तानी योद्धा** नामबाट हिन्दी भाषामा डब गरिएको थियो। ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== 662fb1ftpj25xhnzh8zzsjjh73c9t5m 268239 268238 2026-10-04T15:38:45Z Janak Bhatta 18 added [[Category:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 268239 wikitext text/x-wiki **राजन्ना** सन् २०११ मा प्रदर्शित भारतीय तेलुगु भाषाको ऐतिहासिक अवधिमा आधारित एक्सन ड्रामा चलचित्र हो, जसको लेखन तथा निर्देशन वी. विजयेंद्र प्रसादले गरेका हुन्। चलचित्र नागार्जुनले निर्माण गरेका हुन् र यसमा नागार्जुन, स्नेहा, श्वेता मेनन तथा बाल कलाकार बेबी एनीले अभिनय गरेका छन्। चलचित्र आंशिक रूपमा रजाकार आन्दोलन तथा स्वतन्त्रता सेनानी सुद्दाला हनुमन्थुबाट प्रेरित छ।<ref>{{cite news|last1=Neeraja|first1=Murthy|url=https://www.thehindu.com/features/cinema/rajanna-songs-of-revolution/article2735203.ece|archive-url=https://web.archive.org/web/20140313193834/http://www.thehindu.com/features/cinema/rajanna-songs-of-revolution/article2735203.ece|url-status=dead|archive-date=13 March 2014|title=Rajanna: Songs of revolution|work=[[The Hindu]]|date=21 December 2011|accessdate=28 November 2011}}</ref> **राजन्ना**ले सकारात्मक समीक्षा तथा आलोचनात्मक प्रशंसा प्राप्त गरेको थियो। चलचित्रको संगीत एम. एम. कीरवाणीले दिएका हुन्।[३] यस चलचित्रले नन्दी पुरस्कारअन्तर्गत दोस्रो उत्कृष्ट फिचर फिल्म—रजतसहित छवटा राज्य नन्दी पुरस्कार जितेको थियो।[४] चलचित्र २३ डिसेम्बर २०११ मा प्रदर्शन गर्ने तय गरिएको थियो, तर चलचित्रको संगीतले राम्रो प्रतिक्रिया पाएपछि प्रदर्शन मिति दुई दिन अगाडि सारेर २१ डिसेम्बर २०११ मा प्रदर्शन गरिएको थियो। यो चलचित्र सन् २०१२ मा **हिन्दुस्तानी योद्धा** नामबाट हिन्दी भाषामा डब गरिएको थियो। ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] mgn7xvxg8j22vojqgyepooukrfg2edm 268240 268239 2026-10-04T15:38:57Z Janak Bhatta 18 added [[Category:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६ मी बनाया लेखअन]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 268240 wikitext text/x-wiki **राजन्ना** सन् २०११ मा प्रदर्शित भारतीय तेलुगु भाषाको ऐतिहासिक अवधिमा आधारित एक्सन ड्रामा चलचित्र हो, जसको लेखन तथा निर्देशन वी. विजयेंद्र प्रसादले गरेका हुन्। चलचित्र नागार्जुनले निर्माण गरेका हुन् र यसमा नागार्जुन, स्नेहा, श्वेता मेनन तथा बाल कलाकार बेबी एनीले अभिनय गरेका छन्। चलचित्र आंशिक रूपमा रजाकार आन्दोलन तथा स्वतन्त्रता सेनानी सुद्दाला हनुमन्थुबाट प्रेरित छ।<ref>{{cite news|last1=Neeraja|first1=Murthy|url=https://www.thehindu.com/features/cinema/rajanna-songs-of-revolution/article2735203.ece|archive-url=https://web.archive.org/web/20140313193834/http://www.thehindu.com/features/cinema/rajanna-songs-of-revolution/article2735203.ece|url-status=dead|archive-date=13 March 2014|title=Rajanna: Songs of revolution|work=[[The Hindu]]|date=21 December 2011|accessdate=28 November 2011}}</ref> **राजन्ना**ले सकारात्मक समीक्षा तथा आलोचनात्मक प्रशंसा प्राप्त गरेको थियो। चलचित्रको संगीत एम. एम. कीरवाणीले दिएका हुन्।[३] यस चलचित्रले नन्दी पुरस्कारअन्तर्गत दोस्रो उत्कृष्ट फिचर फिल्म—रजतसहित छवटा राज्य नन्दी पुरस्कार जितेको थियो।[४] चलचित्र २३ डिसेम्बर २०११ मा प्रदर्शन गर्ने तय गरिएको थियो, तर चलचित्रको संगीतले राम्रो प्रतिक्रिया पाएपछि प्रदर्शन मिति दुई दिन अगाडि सारेर २१ डिसेम्बर २०११ मा प्रदर्शन गरिएको थियो। यो चलचित्र सन् २०१२ मा **हिन्दुस्तानी योद्धा** नामबाट हिन्दी भाषामा डब गरिएको थियो। ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६ मी बनाया लेखअन]] p45onsom9lr77t5d3j7wzwkgoyq99to 268241 268240 2026-10-05T04:59:52Z Janak Bhatta 18 विस्तार गरियो 268241 wikitext text/x-wiki '''राजन्ना''' सन् २०११ मी प्रदर्शित भारतीय तेलुगु भाषाको ऐतिहासिक अवधिमी आधारित एक्सन ड्रामा चलचित्र हो। जैको लेखन तथा निर्देशन वी. विजयेंद्र प्रसादले अर्या हन्। चलचित्र नागार्जुनले निर्माण गरेका हन् रे येमी नागार्जुन, स्नेहा, श्वेता मेनन तथा बाल कलाकार बेबी एनीले अभिनय अरयाः छन्। चलचित्र आंशिक रूपमी रजाकार आन्दोलन तथा स्वतन्त्रता सेनानी सुद्दाला हनुमन्थुबठे प्रेरित छ।<ref>{{cite news|last1=Neeraja|first1=Murthy|url=https://www.thehindu.com/features/cinema/rajanna-songs-of-revolution/article2735203.ece|archive-url=https://web.archive.org/web/20140313193834/http://www.thehindu.com/features/cinema/rajanna-songs-of-revolution/article2735203.ece|url-status=dead|archive-date=13 March 2014|title=Rajanna: Songs of revolution|work=[[The Hindu]]|date=21 December 2011|accessdate=28 November 2011}}</ref> राजन्नाले सकारात्मक समीक्षा तथा आलोचनात्मक प्रशंसा प्राप्त गरेको थियो। चलचित्रको संगीत एम. एम. कीरवाणीले दिएका हुन्।[३] यस चलचित्रले नन्दी पुरस्कारअन्तर्गत दोस्रो उत्कृष्ट फिचर फिल्म—रजतसहित छवटा राज्य नन्दी पुरस्कार जितेको थ्योः।<ref>{{cite web|url=https://www.rediff.com/movies/report/first-look-nagarjunas-rajanna/20110907.htm |title= Rajanna based on Razakaras movement |website=[[Rediff.com]] |date=24 August 2011 |accessdate=7 September 2011}}</ref> चलचित्र २३ डिसेम्बर २०११ मी प्रदर्शन गर्ने तय गरिएको थ्योः, रे चलचित्रको संगीतले निको प्रतिक्रिया पाएपछा प्रदर्शन मिति दुई दिन आगा सारिबरी २१ डिसेम्बर २०११ मी प्रदर्शन गरियाः थ्योः। यो चलचित्र सन् २०१२ मी '''हिन्दुस्तानी योद्धा''' नाउबठे हिन्दी भाषामी डब गरियाः थ्योः। ==कथानक== सन् १९५० को दशकको सुरुवाती समयमी निजामको शासनअन्तर्गत रहेको हैदराबाद रियासतको खम्मम जिल्लाको नेलाकोन्डापल्ली गाउँ एक क्रूर तथा दमनकारी सामन्ती परिवारको अधीनमा हुन्छ। उक्त परिवारकी प्रमुख महिलालाई गाउँलेहरू “दोरसानी” भनेर सम्बोधन गर्छन्। गाउँमा आफ्ना हजुरबुबा सम्बय्यासँग बस्ने बालिका मल्लम्मामा अद्भुत गायन प्रतिभा हुन्छ। तर, रहस्यमय कारणले उनका हजुरबुबा उनलाई गायनबाट टाढा राख्न चाहन्छन्। मल्लम्मा गाउँका उत्पीडित बासिन्दाहरूले पवित्र मान्ने तुलसीको बोटसँग निकै नजिक हुन्छिन्। गाउँलेहरूले त्यही तुलसीको बोटमुनि आफ्ना क्रान्तिकारी नेता राजन्नाको शव गोप्य रूपमा गाडेका हुन्छन्। सम्बय्या मल्लम्मालाई शिक्षित बनाउन चाहन्छन्। त्यसका लागि शैक्षिक कर तिर्न उनी उनलाई दोरसानीकहाँ लैजान्छन्। त्यहाँ मल्लम्माले कर्नाटक सङ्गीतका शिक्षक कुलकर्णीले दोरसानीकी अनिच्छुक र अहङ्कारी छोरीलाई सङ्गीत सिकाइरहेको देख्छिन्। सङ्गीतको धुनबाट प्रेरित भएर मल्लम्मा गाउन थाल्छिन्। उनको असाधारण प्रतिभाले दोरसानीलाई क्रोधित बनाउँछ, किनकि आफ्नी छोरीले हासिल गर्न नसकेको गायन प्रतिभा मल्लम्मामा देखेर उनी ईर्ष्यालु हुन्छिन्। त्यसपछि दोरसानीले मल्लम्मालाई कोर्रा लगाउँदै उनलाई गाउन प्रतिबन्ध लगाउँछिन्। ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== * {{IMDb title|id=1869640}} [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६ मी बनाया लेखअन]] f0fkvpv23cf3u6evvoqcu6jw46ptn66 268242 268241 2026-10-05T05:05:13Z Janak Bhatta 18 added [[Category:भारतीय चलचित्रअन]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 268242 wikitext text/x-wiki '''राजन्ना''' सन् २०११ मी प्रदर्शित भारतीय तेलुगु भाषाको ऐतिहासिक अवधिमी आधारित एक्सन ड्रामा चलचित्र हो। जैको लेखन तथा निर्देशन वी. विजयेंद्र प्रसादले अर्या हन्। चलचित्र नागार्जुनले निर्माण गरेका हन् रे येमी नागार्जुन, स्नेहा, श्वेता मेनन तथा बाल कलाकार बेबी एनीले अभिनय अरयाः छन्। चलचित्र आंशिक रूपमी रजाकार आन्दोलन तथा स्वतन्त्रता सेनानी सुद्दाला हनुमन्थुबठे प्रेरित छ।<ref>{{cite news|last1=Neeraja|first1=Murthy|url=https://www.thehindu.com/features/cinema/rajanna-songs-of-revolution/article2735203.ece|archive-url=https://web.archive.org/web/20140313193834/http://www.thehindu.com/features/cinema/rajanna-songs-of-revolution/article2735203.ece|url-status=dead|archive-date=13 March 2014|title=Rajanna: Songs of revolution|work=[[The Hindu]]|date=21 December 2011|accessdate=28 November 2011}}</ref> राजन्नाले सकारात्मक समीक्षा तथा आलोचनात्मक प्रशंसा प्राप्त गरेको थियो। चलचित्रको संगीत एम. एम. कीरवाणीले दिएका हुन्।[३] यस चलचित्रले नन्दी पुरस्कारअन्तर्गत दोस्रो उत्कृष्ट फिचर फिल्म—रजतसहित छवटा राज्य नन्दी पुरस्कार जितेको थ्योः।<ref>{{cite web|url=https://www.rediff.com/movies/report/first-look-nagarjunas-rajanna/20110907.htm |title= Rajanna based on Razakaras movement |website=[[Rediff.com]] |date=24 August 2011 |accessdate=7 September 2011}}</ref> चलचित्र २३ डिसेम्बर २०११ मी प्रदर्शन गर्ने तय गरिएको थ्योः, रे चलचित्रको संगीतले निको प्रतिक्रिया पाएपछा प्रदर्शन मिति दुई दिन आगा सारिबरी २१ डिसेम्बर २०११ मी प्रदर्शन गरियाः थ्योः। यो चलचित्र सन् २०१२ मी '''हिन्दुस्तानी योद्धा''' नाउबठे हिन्दी भाषामी डब गरियाः थ्योः। ==कथानक== सन् १९५० को दशकको सुरुवाती समयमी निजामको शासनअन्तर्गत रहेको हैदराबाद रियासतको खम्मम जिल्लाको नेलाकोन्डापल्ली गाउँ एक क्रूर तथा दमनकारी सामन्ती परिवारको अधीनमा हुन्छ। उक्त परिवारकी प्रमुख महिलालाई गाउँलेहरू “दोरसानी” भनेर सम्बोधन गर्छन्। गाउँमा आफ्ना हजुरबुबा सम्बय्यासँग बस्ने बालिका मल्लम्मामा अद्भुत गायन प्रतिभा हुन्छ। तर, रहस्यमय कारणले उनका हजुरबुबा उनलाई गायनबाट टाढा राख्न चाहन्छन्। मल्लम्मा गाउँका उत्पीडित बासिन्दाहरूले पवित्र मान्ने तुलसीको बोटसँग निकै नजिक हुन्छिन्। गाउँलेहरूले त्यही तुलसीको बोटमुनि आफ्ना क्रान्तिकारी नेता राजन्नाको शव गोप्य रूपमा गाडेका हुन्छन्। सम्बय्या मल्लम्मालाई शिक्षित बनाउन चाहन्छन्। त्यसका लागि शैक्षिक कर तिर्न उनी उनलाई दोरसानीकहाँ लैजान्छन्। त्यहाँ मल्लम्माले कर्नाटक सङ्गीतका शिक्षक कुलकर्णीले दोरसानीकी अनिच्छुक र अहङ्कारी छोरीलाई सङ्गीत सिकाइरहेको देख्छिन्। सङ्गीतको धुनबाट प्रेरित भएर मल्लम्मा गाउन थाल्छिन्। उनको असाधारण प्रतिभाले दोरसानीलाई क्रोधित बनाउँछ, किनकि आफ्नी छोरीले हासिल गर्न नसकेको गायन प्रतिभा मल्लम्मामा देखेर उनी ईर्ष्यालु हुन्छिन्। त्यसपछि दोरसानीले मल्लम्मालाई कोर्रा लगाउँदै उनलाई गाउन प्रतिबन्ध लगाउँछिन्। ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== * {{IMDb title|id=1869640}} [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६]] [[श्रेणी:महात्मा गान्धी एडिटाथन २०२६ मी बनाया लेखअन]] [[श्रेणी:भारतीय चलचित्रअन]] etr88c2oawmj37z8hly5cmm4rf2xd36