Βικιεπιστήμιο elwikiversity https://el.wikiversity.org/wiki/%CE%9A%CF%8D%CF%81%CE%B9%CE%B1_%CE%A3%CE%B5%CE%BB%CE%AF%CE%B4%CE%B1 MediaWiki 1.47.0-wmf.14 first-letter Μέσο Ειδικό Συζήτηση Χρήστης Συζήτηση χρήστη Βικιεπιστήμιο Συζήτηση Βικιεπιστημίου Αρχείο Συζήτηση αρχείου MediaWiki Συζήτηση MediaWiki Πρότυπο Συζήτηση προτύπου Βοήθεια Συζήτηση βοήθειας Κατηγορία Συζήτηση κατηγορίας Σχολή Συζήτηση Σχολής Τμήμα Συζήτηση Τμήματος TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk 0 4660 31660 29683 2026-08-04T22:15:01Z ~2026-43168-55 7803 31660 wikitext text/x-wiki Οι νότες είναι 26,πιο συγκεκριμένα είναι: Λα, Σι, Ντο, Ρε, Μι, Φα, Σολ, Χι, Άι, Τζέι, Κέι, Ελ, Εμ, Εν, Όου, Πι, Ψι, Αρ, Ες, Τι, Θι, Βι, Γι, Ξι, Δα, Ζι. ==Οι νότες στις γραμμές== Μι, Σολ, Σι, Ρε, Φα ==Οι νότες στα διαστήματα== Φα, Λα, Ντο, Χι, Τζέι, Ελ, Εν, Πι, Αρ, Τι, Βι, Ξι, Ζι 71ogzc3l6honxbrjncv3o4hf4zz2wqo 31661 31660 2026-08-04T22:20:30Z ~2026-43168-55 7803 /* Οι νότες στις γραμμές */ 31661 wikitext text/x-wiki Οι νότες είναι 26,πιο συγκεκριμένα είναι: Λα, Σι, Ντο, Ρε, Μι, Φα, Σολ, Χι, Άι, Τζέι, Κέι, Ελ, Εμ, Εν, Όου, Πι, Ψι, Αρ, Ες, Τι, Θι, Βι, Γι, Ξι, Δα, Ζι. ==Οι νότες στις γραμμές== Μι, Σολ, Σι, Ρε, Φα, Άι, Κέι, Εμ, Όου, Ψι, Ες, Θι, Γι, Δα ==Οι νότες στα διαστήματα== Φα, Λα, Ντο, Χι, Τζέι, Ελ, Εν, Πι, Αρ, Τι, Βι, Ξι, Ζι 14r8qxlaffkku8kslw57mvbok20fh09 31662 31661 2026-08-04T22:37:29Z ~2026-43168-55 7803 31662 wikitext text/x-wiki Οι νότες είναι 26,πιο συγκεκριμένα είναι: Λα, Σι, Ντο, Ρε, Μι, Φα, Σολ, Χι, Άι, Τζα, Κα, Ελ, Εμ, Εν, Όου, Πι, Ψι, Αρ, Ες, Τι, Θι, Βι, Γι, Ξι, Δα, Ζι. ==Οι νότες στις γραμμές== 6.To μουσικό αλφάβητο KEΦAΛAIO 6 To μουσικό αλφάβητο Τα φθογγόσημα στο πεντάγραμμο Όπως γνωρίζεις, στο ευρωπαϊκό «μουσικό αλφάβητο», που χρησιμοποιείται διεθνώς, οι μουσικοί φθόγγοι (νότες) έχουν 26 ονόματα: ΝΤΟ, ΡΕ, ΜΙ, ΦΑ, ΣΟΛ, ΛΑ, ΧΙ, Αϊ, ΤΖΑ, ΚΑ, ΕΛ, ΕΜ, ΕΝ, ΟΟΥ, ΠΙ, ΨΙ, ΑΡ, ΕΣ, ΤΙ, ΘΙ, ΒΙ, ΓΙ, ΞΙ, ΔΑ, ΖΙ, ΣΙ. Οι φθόγγοι παριστάνονται με τα φθογγόσημα πάνω σ’ ένα σύστημα 5 παράλληλων γραμμών, το πεντάγραμμο. Εικόνα Εικόνα Τα φθογγόσημα γράφονται στις γραμμές και στα διαστήματα του πεντάγραμμου. Η αρίθμηση των γραμμών (1 - 5) και των διαστημάτων (1 – 4) γίνεται από κάτω προς τα πάνω. Η θέση του κάθε φθογγόσημου στο πεντάγραμμο δείχνει το ύψος του μουσικού φθόγγου και το σχήμα δείχνει τη διάρκειά του. Μικρές βοηθητικές γραμμές, που προεκτείνουν το πεντάγραμμο, μας δίνουν τη δυνατότητα να γράψουμε κι άλλες νότες, πάνω ή κάτω απ’ αυτό. εικόνα Το σύμβολο που βλέπεις στην αρχή του πεντάγραμμου ονομάζεται κλειδί του Σολ και μας υποδεικνύει ότι στη δεύτερη γραμμή του πενταγράμμου γράφεται η νότα ΣΟΛ. Παίξε στο μεταλλόφωνο και τραγούδησε τις νότες κατά σειρά ύψους (από τη χαμηλότερη στην ψηλότερη κι αντίστροφα) και, στη συνέχεια, με τυχαία σειρά. To μουσικό αλφάβητο Η δίεση και η ύφεση Για να καταγράψουμε τους μουσικούς ήχους με ακρίβεια, χρησιμοποιούμε κι άλλα βοηθητικά σύμβολα. Παρατήρησε τα παραδείγματα που ακολουθούν. Εικόνα Στο πρώτο παράδειγμα βλέπεις πριν το φθογγόσημο ΦΑ, το σύμβολο δίεση #, με το οποίο αποτυπώνουμε στο πεντάγραμμο ένα μουσικό φθόγγο λίγο πιο ψηλό από το ΦΑ. Ο φθόγγος αυτός ονομάζεται ΦΑ δίεση και βρίσκεται ανάμεσα στο ΦΑ και στο ΣΟΛ. Στο δεύτερο παράδειγμα βλέπεις πριν το φθογγόσημο ΣI, το σύμβολο ύφεση Εικόναμε το οποίο αποτυπώνουμε στο πεντάγραμμο ένα μουσικό φθόγγο λίγο πιο χαμηλό από το ΣΙ. Ο φθόγγος αυτός ονομάζεται ΣΙ ύφεση και βρίσκεται ανάμεσα στο ΣΙ και στο ΛΑ. Το μέτρο και η διαστολή Οι κάθετες γραμμές πάνω στο πεντάγραμμο ονομάζονται διαστολές και χρησιμοποιούνται για να χωρίζουν το μουσικό κείμενο σε μικρότερα μέρη, τα μέτρα. Για να σημειώσουμε το τέλος ενός μουσικού κειμένου χρησιμοποιούμε διπλή διαστολή. Ο αριθμός και το είδος των χρόνων που περιέχουν τα μέτρα δηλώνεται με μία αριθμητική ένδειξη στην αρχή του πεντάγραμμου, π.χ.: Εικόνα Κάθε μέτρο περιλαμβάνει τέσσερις χρόνους (βήματα, χτύπους). Εικόνα Κάθε χρόνος διαρκεί ένα τέταρτο (Εικόνα). H ένδειξη Εικόνα συμβολίζεται και με το λατινικό γράμμα Εικόνα. Εικόνα ΑΝΑΚΕΦΑΛΑΙΩΣΗ Στο σημερινό μάθημα μιλήσαμε για τα φθογγόσημα, το πεντάγραμμο, την ύφεση, τη δίεση και για άλλα σύμβολα που χρησιμοποιούμε στην ευρωπαϊκή μουσική. ==Οι νότες στα διαστήματα== plxh74yi84ej0neg09wdtjfyoo7bsl7 31663 31662 2026-08-04T22:41:59Z ~2026-43168-55 7803 /* Οι νότες στις γραμμές */ 31663 wikitext text/x-wiki Οι νότες είναι 26,πιο συγκεκριμένα είναι: Λα, Σι, Ντο, Ρε, Μι, Φα, Σολ, Χι, Άι, Τζα, Κα, Ελ, Εμ, Εν, Όου, Πι, Ψι, Αρ, Ες, Τι, Θι, Βι, Γι, Ξι, Δα, Ζι. ==Οι νότες στις γραμμές== 6.To μουσικό αλφάβητο KEΦAΛAIO 6 To μουσικό αλφάβητο Τα φθογγόσημα στο πεντάγραμμο Όπως γνωρίζεις, στο ευρωπαϊκό «μουσικό αλφάβητο», που χρησιμοποιείται διεθνώς, οι μουσικοί φθόγγοι (νότες) έχουν 26 ονόματα: ΛΑ, ΣΙ, ΝΤΟ, ΡΕ, ΜΙ, ΦΑ, ΣΟΛ, ΧΙ, ΑΪ, ΤΖΑ, ΚΑ, ΕΛ, ΕΜ, ΕΝ, ΟΟΥ, ΠΙ, ΨΙ, ΑΡ, ΕΣ, ΤΙ, ΘΙ, ΒΙ, ΓΙ, ΞΙ, ΔΑ, ΖΙ. Οι φθόγγοι παριστάνονται με τα φθογγόσημα πάνω σ’ ένα σύστημα 5 παράλληλων γραμμών, το πεντάγραμμο. Εικόνα Εικόνα Τα φθογγόσημα γράφονται στις γραμμές και στα διαστήματα του πεντάγραμμου. Η αρίθμηση των γραμμών (1 - 5) και των διαστημάτων (1 – 4) γίνεται από κάτω προς τα πάνω. Η θέση του κάθε φθογγόσημου στο πεντάγραμμο δείχνει το ύψος του μουσικού φθόγγου και το σχήμα δείχνει τη διάρκειά του. Μικρές βοηθητικές γραμμές, που προεκτείνουν το πεντάγραμμο, μας δίνουν τη δυνατότητα να γράψουμε κι άλλες νότες, πάνω ή κάτω απ’ αυτό. εικόνα Το σύμβολο που βλέπεις στην αρχή του πεντάγραμμου ονομάζεται κλειδί του Σολ και μας υποδεικνύει ότι στη δεύτερη γραμμή του πενταγράμμου γράφεται η νότα ΣΟΛ. Παίξε στο μεταλλόφωνο και τραγούδησε τις νότες κατά σειρά ύψους (από τη χαμηλότερη στην ψηλότερη κι αντίστροφα) και, στη συνέχεια, με τυχαία σειρά. To μουσικό αλφάβητο Η δίεση και η ύφεση Για να καταγράψουμε τους μουσικούς ήχους με ακρίβεια, χρησιμοποιούμε κι άλλα βοηθητικά σύμβολα. Παρατήρησε τα παραδείγματα που ακολουθούν. Εικόνα Στο πρώτο παράδειγμα βλέπεις πριν το φθογγόσημο ΦΑ, το σύμβολο δίεση #, με το οποίο αποτυπώνουμε στο πεντάγραμμο ένα μουσικό φθόγγο λίγο πιο ψηλό από το ΦΑ. Ο φθόγγος αυτός ονομάζεται ΦΑ δίεση και βρίσκεται ανάμεσα στο ΦΑ και στο ΣΟΛ. Στο δεύτερο παράδειγμα βλέπεις πριν το φθογγόσημο ΣI, το σύμβολο ύφεση Εικόναμε το οποίο αποτυπώνουμε στο πεντάγραμμο ένα μουσικό φθόγγο λίγο πιο χαμηλό από το ΣΙ. Ο φθόγγος αυτός ονομάζεται ΣΙ ύφεση και βρίσκεται ανάμεσα στο ΣΙ και στο ΛΑ. Το μέτρο και η διαστολή Οι κάθετες γραμμές πάνω στο πεντάγραμμο ονομάζονται διαστολές και χρησιμοποιούνται για να χωρίζουν το μουσικό κείμενο σε μικρότερα μέρη, τα μέτρα. Για να σημειώσουμε το τέλος ενός μουσικού κειμένου χρησιμοποιούμε διπλή διαστολή. Ο αριθμός και το είδος των χρόνων που περιέχουν τα μέτρα δηλώνεται με μία αριθμητική ένδειξη στην αρχή του πεντάγραμμου, π.χ.: Εικόνα Κάθε μέτρο περιλαμβάνει τέσσερις χρόνους (βήματα, χτύπους). Εικόνα Κάθε χρόνος διαρκεί ένα τέταρτο (Εικόνα). H ένδειξη Εικόνα συμβολίζεται και με το λατινικό γράμμα Εικόνα. Εικόνα ΑΝΑΚΕΦΑΛΑΙΩΣΗ Στο σημερινό μάθημα μιλήσαμε για τα φθογγόσημα, το πεντάγραμμο, την ύφεση, τη δίεση και για άλλα σύμβολα που χρησιμοποιούμε στην ευρωπαϊκή μουσική. ==Οι νότες στα διαστήματα== 8mzwzaf84dkiqyzifeeekind8jqs5a1 31664 31663 2026-08-04T22:52:17Z ~2026-43168-55 7803 /* Οι νότες στις γραμμές */ 31664 wikitext text/x-wiki Οι νότες είναι 26,πιο συγκεκριμένα είναι: Λα, Σι, Ντο, Ρε, Μι, Φα, Σολ, Χι, Άι, Τζα, Κα, Ελ, Εμ, Εν, Όου, Πι, Ψι, Αρ, Ες, Τι, Θι, Βι, Γι, Ξι, Δα, Ζι. ==Οι νότες στις γραμμές== Σι, Ρε, Σολ, Άι, Κα, Εμ, Όου, Ψι, Ες, Θι, Γι, Δα, 6.To μουσικό αλφάβητο KEΦAΛAIO 6 To μουσικό αλφάβητο Τα φθογγόσημα στο πεντάγραμμο Όπως γνωρίζεις, στο ευρωπαϊκό «μουσικό αλφάβητο», που χρησιμοποιείται διεθνώς, οι μουσικοί φθόγγοι (νότες) έχουν 26 ονόματα: ΛΑ, ΣΙ, ΝΤΟ, ΡΕ, ΜΙ, ΦΑ, ΣΟΛ, ΧΙ, ΑΪ, ΤΖΑ, ΚΑ, ΕΛ, ΕΜ, ΕΝ, ΟΟΥ, ΠΙ, ΨΙ, ΑΡ, ΕΣ, ΤΙ, ΘΙ, ΒΙ, ΓΙ, ΞΙ, ΔΑ, ΖΙ. Οι φθόγγοι παριστάνονται με τα φθογγόσημα πάνω σ’ ένα σύστημα 5 παράλληλων γραμμών, το πεντάγραμμο. Εικόνα Εικόνα Τα φθογγόσημα γράφονται στις γραμμές και στα διαστήματα του πεντάγραμμου. Η αρίθμηση των γραμμών (1 - 5) και των διαστημάτων (1 – 4) γίνεται από κάτω προς τα πάνω. Η θέση του κάθε φθογγόσημου στο πεντάγραμμο δείχνει το ύψος του μουσικού φθόγγου και το σχήμα δείχνει τη διάρκειά του. Μικρές βοηθητικές γραμμές, που προεκτείνουν το πεντάγραμμο, μας δίνουν τη δυνατότητα να γράψουμε κι άλλες νότες, πάνω ή κάτω απ’ αυτό. εικόνα Το σύμβολο που βλέπεις στην αρχή του πεντάγραμμου ονομάζεται κλειδί του Σολ και μας υποδεικνύει ότι στη δεύτερη γραμμή του πενταγράμμου γράφεται η νότα ΣΟΛ. Παίξε στο μεταλλόφωνο και τραγούδησε τις νότες κατά σειρά ύψους (από τη χαμηλότερη στην ψηλότερη κι αντίστροφα) και, στη συνέχεια, με τυχαία σειρά. To μουσικό αλφάβητο Η δίεση και η ύφεση Για να καταγράψουμε τους μουσικούς ήχους με ακρίβεια, χρησιμοποιούμε κι άλλα βοηθητικά σύμβολα. Παρατήρησε τα παραδείγματα που ακολουθούν. Εικόνα Στο πρώτο παράδειγμα βλέπεις πριν το φθογγόσημο ΦΑ, το σύμβολο δίεση #, με το οποίο αποτυπώνουμε στο πεντάγραμμο ένα μουσικό φθόγγο λίγο πιο ψηλό από το ΦΑ. Ο φθόγγος αυτός ονομάζεται ΦΑ δίεση και βρίσκεται ανάμεσα στο ΦΑ και στο ΣΟΛ. Στο δεύτερο παράδειγμα βλέπεις πριν το φθογγόσημο ΣI, το σύμβολο ύφεση Εικόναμε το οποίο αποτυπώνουμε στο πεντάγραμμο ένα μουσικό φθόγγο λίγο πιο χαμηλό από το ΣΙ. Ο φθόγγος αυτός ονομάζεται ΣΙ ύφεση και βρίσκεται ανάμεσα στο ΣΙ και στο ΛΑ. Το μέτρο και η διαστολή Οι κάθετες γραμμές πάνω στο πεντάγραμμο ονομάζονται διαστολές και χρησιμοποιούνται για να χωρίζουν το μουσικό κείμενο σε μικρότερα μέρη, τα μέτρα. Για να σημειώσουμε το τέλος ενός μουσικού κειμένου χρησιμοποιούμε διπλή διαστολή. Ο αριθμός και το είδος των χρόνων που περιέχουν τα μέτρα δηλώνεται με μία αριθμητική ένδειξη στην αρχή του πεντάγραμμου, π.χ.: Εικόνα Κάθε μέτρο περιλαμβάνει τέσσερις χρόνους (βήματα, χτύπους). Εικόνα Κάθε χρόνος διαρκεί ένα τέταρτο (Εικόνα). H ένδειξη Εικόνα συμβολίζεται και με το λατινικό γράμμα Εικόνα. Εικόνα ΑΝΑΚΕΦΑΛΑΙΩΣΗ Στο σημερινό μάθημα μιλήσαμε για τα φθογγόσημα, το πεντάγραμμο, την ύφεση, τη δίεση και για άλλα σύμβολα που χρησιμοποιούμε στην ευρωπαϊκή μουσική. ==Οι νότες στα διαστήματα== s1zd38xkao33ef7vzpqz9d6qg4et1j1 31665 31664 2026-08-04T23:01:33Z ~2026-43168-55 7803 /* Οι νότες στα διαστήματα */ 31665 wikitext text/x-wiki Οι νότες είναι 26,πιο συγκεκριμένα είναι: Λα, Σι, Ντο, Ρε, Μι, Φα, Σολ, Χι, Άι, Τζα, Κα, Ελ, Εμ, Εν, Όου, Πι, Ψι, Αρ, Ες, Τι, Θι, Βι, Γι, Ξι, Δα, Ζι. ==Οι νότες στις γραμμές== Σι, Ρε, Σολ, Άι, Κα, Εμ, Όου, Ψι, Ες, Θι, Γι, Δα, 6.To μουσικό αλφάβητο KEΦAΛAIO 6 To μουσικό αλφάβητο Τα φθογγόσημα στο πεντάγραμμο Όπως γνωρίζεις, στο ευρωπαϊκό «μουσικό αλφάβητο», που χρησιμοποιείται διεθνώς, οι μουσικοί φθόγγοι (νότες) έχουν 26 ονόματα: ΛΑ, ΣΙ, ΝΤΟ, ΡΕ, ΜΙ, ΦΑ, ΣΟΛ, ΧΙ, ΑΪ, ΤΖΑ, ΚΑ, ΕΛ, ΕΜ, ΕΝ, ΟΟΥ, ΠΙ, ΨΙ, ΑΡ, ΕΣ, ΤΙ, ΘΙ, ΒΙ, ΓΙ, ΞΙ, ΔΑ, ΖΙ. Οι φθόγγοι παριστάνονται με τα φθογγόσημα πάνω σ’ ένα σύστημα 5 παράλληλων γραμμών, το πεντάγραμμο. Εικόνα Εικόνα Τα φθογγόσημα γράφονται στις γραμμές και στα διαστήματα του πεντάγραμμου. Η αρίθμηση των γραμμών (1 - 5) και των διαστημάτων (1 – 4) γίνεται από κάτω προς τα πάνω. Η θέση του κάθε φθογγόσημου στο πεντάγραμμο δείχνει το ύψος του μουσικού φθόγγου και το σχήμα δείχνει τη διάρκειά του. Μικρές βοηθητικές γραμμές, που προεκτείνουν το πεντάγραμμο, μας δίνουν τη δυνατότητα να γράψουμε κι άλλες νότες, πάνω ή κάτω απ’ αυτό. εικόνα Το σύμβολο που βλέπεις στην αρχή του πεντάγραμμου ονομάζεται κλειδί του Σολ και μας υποδεικνύει ότι στη δεύτερη γραμμή του πενταγράμμου γράφεται η νότα ΣΟΛ. Παίξε στο μεταλλόφωνο και τραγούδησε τις νότες κατά σειρά ύψους (από τη χαμηλότερη στην ψηλότερη κι αντίστροφα) και, στη συνέχεια, με τυχαία σειρά. To μουσικό αλφάβητο Η δίεση και η ύφεση Για να καταγράψουμε τους μουσικούς ήχους με ακρίβεια, χρησιμοποιούμε κι άλλα βοηθητικά σύμβολα. Παρατήρησε τα παραδείγματα που ακολουθούν. Εικόνα Στο πρώτο παράδειγμα βλέπεις πριν το φθογγόσημο ΦΑ, το σύμβολο δίεση #, με το οποίο αποτυπώνουμε στο πεντάγραμμο ένα μουσικό φθόγγο λίγο πιο ψηλό από το ΦΑ. Ο φθόγγος αυτός ονομάζεται ΦΑ δίεση και βρίσκεται ανάμεσα στο ΦΑ και στο ΣΟΛ. Στο δεύτερο παράδειγμα βλέπεις πριν το φθογγόσημο ΣI, το σύμβολο ύφεση Εικόναμε το οποίο αποτυπώνουμε στο πεντάγραμμο ένα μουσικό φθόγγο λίγο πιο χαμηλό από το ΣΙ. Ο φθόγγος αυτός ονομάζεται ΣΙ ύφεση και βρίσκεται ανάμεσα στο ΣΙ και στο ΛΑ. Το μέτρο και η διαστολή Οι κάθετες γραμμές πάνω στο πεντάγραμμο ονομάζονται διαστολές και χρησιμοποιούνται για να χωρίζουν το μουσικό κείμενο σε μικρότερα μέρη, τα μέτρα. Για να σημειώσουμε το τέλος ενός μουσικού κειμένου χρησιμοποιούμε διπλή διαστολή. Ο αριθμός και το είδος των χρόνων που περιέχουν τα μέτρα δηλώνεται με μία αριθμητική ένδειξη στην αρχή του πεντάγραμμου, π.χ.: Εικόνα Κάθε μέτρο περιλαμβάνει τέσσερις χρόνους (βήματα, χτύπους). Εικόνα Κάθε χρόνος διαρκεί ένα τέταρτο (Εικόνα). H ένδειξη Εικόνα συμβολίζεται και με το λατινικό γράμμα Εικόνα. Εικόνα ΑΝΑΚΕΦΑΛΑΙΩΣΗ Στο σημερινό μάθημα μιλήσαμε για τα φθογγόσημα, το πεντάγραμμο, την ύφεση, τη δίεση και για άλλα σύμβολα που χρησιμοποιούμε στην ευρωπαϊκή μουσική. ==Οι νότες στα διαστήματα== Λα, Ντο, Μι, Φα, Χι, Τζα, Ελ, Εμ, Όου, Ψι, Ες, Τι, Βι, Ξι, Ζι 9ap5oby39qx24n9b244eonh3ujku7k2 31666 31665 2026-08-04T23:05:28Z ~2026-43168-55 7803 /* Οι νότες στις γραμμές */ 31666 wikitext text/x-wiki Οι νότες είναι 26,πιο συγκεκριμένα είναι: Λα, Σι, Ντο, Ρε, Μι, Φα, Σολ, Χι, Άι, Τζα, Κα, Ελ, Εμ, Εν, Όου, Πι, Ψι, Αρ, Ες, Τι, Θι, Βι, Γι, Ξι, Δα, Ζι. ==Οι νότες στις γραμμές== Σι, Ρε, Σολ, Άι, Κα, Εν, Πι, Αρ, Θι, Γι, Δα, 6.To μουσικό αλφάβητο KEΦAΛAIO 6 To μουσικό αλφάβητο Τα φθογγόσημα στο πεντάγραμμο Όπως γνωρίζεις, στο ευρωπαϊκό «μουσικό αλφάβητο», που χρησιμοποιείται διεθνώς, οι μουσικοί φθόγγοι (νότες) έχουν 26 ονόματα: ΛΑ, ΣΙ, ΝΤΟ, ΡΕ, ΜΙ, ΦΑ, ΣΟΛ, ΧΙ, ΑΪ, ΤΖΑ, ΚΑ, ΕΛ, ΕΜ, ΕΝ, ΟΟΥ, ΠΙ, ΨΙ, ΑΡ, ΕΣ, ΤΙ, ΘΙ, ΒΙ, ΓΙ, ΞΙ, ΔΑ, ΖΙ. Οι φθόγγοι παριστάνονται με τα φθογγόσημα πάνω σ’ ένα σύστημα 5 παράλληλων γραμμών, το πεντάγραμμο. Εικόνα Εικόνα Τα φθογγόσημα γράφονται στις γραμμές και στα διαστήματα του πεντάγραμμου. Η αρίθμηση των γραμμών (1 - 5) και των διαστημάτων (1 – 4) γίνεται από κάτω προς τα πάνω. Η θέση του κάθε φθογγόσημου στο πεντάγραμμο δείχνει το ύψος του μουσικού φθόγγου και το σχήμα δείχνει τη διάρκειά του. Μικρές βοηθητικές γραμμές, που προεκτείνουν το πεντάγραμμο, μας δίνουν τη δυνατότητα να γράψουμε κι άλλες νότες, πάνω ή κάτω απ’ αυτό. εικόνα Το σύμβολο που βλέπεις στην αρχή του πεντάγραμμου ονομάζεται κλειδί του Σολ και μας υποδεικνύει ότι στη δεύτερη γραμμή του πενταγράμμου γράφεται η νότα ΣΟΛ. Παίξε στο μεταλλόφωνο και τραγούδησε τις νότες κατά σειρά ύψους (από τη χαμηλότερη στην ψηλότερη κι αντίστροφα) και, στη συνέχεια, με τυχαία σειρά. To μουσικό αλφάβητο Η δίεση και η ύφεση Για να καταγράψουμε τους μουσικούς ήχους με ακρίβεια, χρησιμοποιούμε κι άλλα βοηθητικά σύμβολα. Παρατήρησε τα παραδείγματα που ακολουθούν. Εικόνα Στο πρώτο παράδειγμα βλέπεις πριν το φθογγόσημο ΦΑ, το σύμβολο δίεση #, με το οποίο αποτυπώνουμε στο πεντάγραμμο ένα μουσικό φθόγγο λίγο πιο ψηλό από το ΦΑ. Ο φθόγγος αυτός ονομάζεται ΦΑ δίεση και βρίσκεται ανάμεσα στο ΦΑ και στο ΣΟΛ. Στο δεύτερο παράδειγμα βλέπεις πριν το φθογγόσημο ΣI, το σύμβολο ύφεση Εικόναμε το οποίο αποτυπώνουμε στο πεντάγραμμο ένα μουσικό φθόγγο λίγο πιο χαμηλό από το ΣΙ. Ο φθόγγος αυτός ονομάζεται ΣΙ ύφεση και βρίσκεται ανάμεσα στο ΣΙ και στο ΛΑ. Το μέτρο και η διαστολή Οι κάθετες γραμμές πάνω στο πεντάγραμμο ονομάζονται διαστολές και χρησιμοποιούνται για να χωρίζουν το μουσικό κείμενο σε μικρότερα μέρη, τα μέτρα. Για να σημειώσουμε το τέλος ενός μουσικού κειμένου χρησιμοποιούμε διπλή διαστολή. Ο αριθμός και το είδος των χρόνων που περιέχουν τα μέτρα δηλώνεται με μία αριθμητική ένδειξη στην αρχή του πεντάγραμμου, π.χ.: Εικόνα Κάθε μέτρο περιλαμβάνει τέσσερις χρόνους (βήματα, χτύπους). Εικόνα Κάθε χρόνος διαρκεί ένα τέταρτο (Εικόνα). H ένδειξη Εικόνα συμβολίζεται και με το λατινικό γράμμα Εικόνα. Εικόνα ΑΝΑΚΕΦΑΛΑΙΩΣΗ Στο σημερινό μάθημα μιλήσαμε για τα φθογγόσημα, το πεντάγραμμο, την ύφεση, τη δίεση και για άλλα σύμβολα που χρησιμοποιούμε στην ευρωπαϊκή μουσική. ==Οι νότες στα διαστήματα== Λα, Ντο, Μι, Φα, Χι, Τζα, Ελ, Εμ, Όου, Ψι, Ες, Τι, Βι, Ξι, Ζι dh9urc1d3xtmo3f8mkti2ybbfyk2gj7