Vikivojaĝo eowikivoyage https://eo.wikivoyage.org/wiki/Vikivoja%C4%9Do:%C4%88efpa%C4%9Do MediaWiki 1.47.0-wmf.22 first-letter Aŭdvidaĵo Specialaĵo Diskuto Uzanto Uzanto-Diskuto Vikivojaĝo Vikivojaĝo-Diskuto Dosiero Dosiero-Diskuto MediaWiki MediaWiki-Diskuto Ŝablono Ŝablono-Diskuto Helpo Helpo-Diskuto Kategorio Kategorio-Diskuto TimedText TimedText talk Modulo Modulo-Diskuto Event Event talk České Budějovice 0 1211 73278 73239 2026-10-01T06:54:41Z Venca24 36 /* Eksteraj ligiloj */ 73278 wikitext text/x-wiki {{Rubando|České Budějovice banner.jpg}} {{Informkesto urbo | nomo = České Budějovice | flago = Image:Flag of Ceske Budejovice.svg | bildo = | bildotitolo = | lando = Ĉeĥio | regiono = [[Sudbohemia Regiono]] | loĝantaro = 93 426 | alto = 381 m }} {{Situo sur mapo|Ĉeĥio |Larĝo = 250 |Lat = 48/58/29 |Lon = 14/28/29 |Teksto = České Budějovice |Titolo = Situo de České Budějovice. |Pozicio = |Floso = right |Mapospeco = |montrukoordinatojn = ne }} '''{{W|České Budějovice}}''' (germanlingve ''Budweis'' aŭ ''Böhmisch-Budweis'') estas urbo en [[Ĉeĥio]] kaj la ĉefurbo de [[Sudbohemia Regiono]]. == Kompreni == === Historio === === Klimato === == Eniri == === Eniri avie === === Eniri trajne === České Budějovice havas rektan konekton al [[Prago]], [[Plzeň]], [[Linco]] kaj [[Brno]]. Unufoje tage ankaŭ veturas rekta EuroNight-trajno el [[Zuriko]], el kies direkto eblas veni ankaŭ per aliaj trajnoj kun ŝanĝo en Linco. La ĉefa stacio nomiĝas ''České Budějovice''. === Eniri buse === El/al České Budějovice eblas rekte veturi al/el Prago, [[Český Krumlov]], [[Písek]], [[Linco]] kaj [[Brno]] per busoj de kompanio {{W|RegioJet}}, {{W|LEO Express}} aŭ {{W|FlixMobility|FlixBus}}. La ĉefa busstacidomo nomiĝas ''Autobusové nádraží České Budějovice'' aŭ ''České Budějovice, AN''. Ĝi troviĝas sur tegmento de aĉetcentro ''Mercury''. === Eniri aŭte === Al/el České Budějovice eblas veturi el/al Prago aŭ Linco per [[w:eo:Eŭropa ŝoseo 55|eŭropa ŝoseo 55]] (E55). == Transportiĝi == === Transportiĝi perpiede === La tuta urbocentro estas komforte trairebla piede. === Publika transporto === En České Budějovice funkcias publika transportado per trolejbusoj kaj urbaj busoj. La tuta urbo troviĝas en unu transportsistema zono. La biletoj kostas jene:<ref>[https://www.dpmcb.cz/cestovani-mhd/tarif-jizdneho-mhd.html DPMČB: Tarif jízdného MHD]</ref> * '''20 Kč''' (10 Kč) - por 30 minutoj * '''30 Kč''' (15 Kč) - por 60 minutoj * '''115 Kč''' (40 Kč) - por 24 horoj * '''300 Kč''' - por 168 horoj La prezoj en krampoj validas por infanoj kaj junuloj ĝis 15-a jaro. Por ke la bileto validu, oni devas marki ĝin tuj post eniro en veturilon. Ĉiu bileto validas ankaŭ post ŝanĝo de la veturilo. Estas pli malmultekoste aĉeti biletojn en la vendomaŝinoj (nur en kronoj) ol ĉe la ŝoforo. Kelkaj vendomaŝinoj jam akceptas pagokartojn. Ekde 2023 ne eblas aĉeti biletojn en gazetvendejoj. En České Budějovice kaj en la ĉirkaŭaĵo ne ekzistas haltejoj, kie oni devas signi la volon en- aŭ elveturiliĝi, malgraŭ tio nokte povas ŝoforo ne halti ĉe kelkaj haltejoj (ĉefe ekster la urbo mem), kiam ĝi vidas ke nek iu staras ene ĉe pordoj nek ekstere en la haltejo. Oni nek devas puŝi iun butonon por ke la pordoj de la veturilo malfermiĝu. Inter la 20-a horo kaj la 4-a horo oni devas enveturiliĝi per antaŭaj pordoj, sed se malfermiĝos ankaŭ la aliaj pordoj, estas tute normale enveturiliĝi ankaŭ per ili (ĉefe en finstacioj aŭ kiam enveturiliĝas granda amaso da homoj). === Transportiĝi aŭte === == Vidi == [[Dosiero:Náměstí Přemysla Otakara II (10624227183).jpg|thumb|right|Placo de Přemysl Otakar la 2-a kun Nigra Turo kaj kun Fontano de Samson]] * '''Placo de Přemysl Otakar la 2-a''' (ĉeĥe: ''Náměstí Přemysla Otakara II.'') - la ĉefplaco kun barokaj urbodomo kaj Fontano de Samson * '''Nigra Turo''' (ĉeĥe: ''Černá věž'') * '''Katedralo de Sankta Nikolao''' (ĉeĥe: ''Katedrála svatého Mikuláše'') * '''Masné krámy''' - eksa viandovendejo, hodiaŭ fama loka restoracio * '''Piarista Placo''' (ĉeĥe: ''Piaristické náměstí'') kun Monaĥejo kaj Katedralo kaj kun gotika salejo * '''Aĉetcentro Mercury''' (ĉeĥe: ''Mercury centrum'' aŭ ''Mercury'') kun busstacidomo sur ĝia tegmento * '''Restaĵoj de la urbomuroj''' ĉe rivero Malše * '''Benko de Václav Havel''' (ĉeĥe: ''Lavička Václava Havla'') - monumento dediĉita al la lasta prezidento de Ĉeĥoslovakio kaj unua prezidento de Ĉeĥio {{W|Václav Havel}}. Ĝi konsistas el du seĝoj kaj unu tableto tra kiu kreskas arbo ({{W|Etfolia tilio}} - nacia arbo de Ĉeĥio). Ĝi troviĝas en kampuso de Sudbohemia Universitato. == Fari == * '''[https://www.budejovickybudvar.cz/en/tours Bierfarejo Budweiser Budvar]''' ofertas ekskursojn en ĝin en la ĉeĥa, en la angla aŭ en la germana. * '''[https://www.szcb.cz/plavecky-stadion-a-plovarna/ Naĝstadiono]''' (ĉeĥe: ''Plavecký stadion''), Sokolský ostrov 4. Publika naĝejo. ** '''[http://www.c-budejovice.cz/cz/turistika-a-volny-cas/sport/stranky/letni-plovarna.aspx Somera Naĝejo]''' (ĉeĥe: ''Letní plovárna''), Sokolský ostrov 1. Ĝi troviĝas tuje apude de la naĝstadiono. * '''[https://www.cinestar.cz/en/budejovice/home Kinejego Cinestar]''', Milady Horákové 1498, troviĝas en Aĉetcentro Čtyři Dvory. Regule oni spektigas tie filmojn kun origina voĉo nur kun ĉeĥaj subtitoloj. * '''Parko Stromovka''' estas ĉefa loko por sunumi, sportumi, irigi hundojn kaj ripozi. * '''Sokolský ostrov''' estas loko por sunumi kaj ripozi. Ĝi troviĝas apude de la ĉefplaco sur kunigo de riveroj Vltava kaj Malŝe. == Lerni == == Labori == == Aĉeti == Ĉiujare antaŭ Kristnasko okazas sur la ĉefplaco Kristnaska Merkato. Tie eblas aĉeti diversajn manpreparitajn aĵojn, diversajn manĝaĵojn kaj trinki {{W|Punĉo|punĉon}}. === Vendejaroj === == Manĝi == [[Dosiero:Pikador.jpg|eta|''Pikador'' estas vorto vere uzata en la urbo. En la resto de Ĉeĥio ĝi nomiĝas ''párek v rohlíku''.]] '''''Pikador''''' estas loka nomo por {{W|kolbasobulko}}. En la resto de [[Ĉeĥio#Tradiciaj manĝaĵoj|Ĉeĥio]] ĝi nomiĝas ''párek v rohlíku'', kiu estas aparta de kolbasobulkoj konataj en aliaj landoj. Ĝi estas servata aŭ kun keĉupo aŭ kun mustardo kaj ne eblas aĉeti ĝin en la urbo en vegana aŭ vegetara versio. '''[https://hladovyvokno.cz/ Hladový vokno]''' (Malsata Fenestro) estas rapidmanĝejo fama ĉefe inter junuloj kaj diboĉemuloj. Ĝi troviĝas sur tri lokoj en la urbocentro kaj ĝi kutime funkcias ĝis nokto - dum posta vespero kaj nokto ĝi estas unu el malmultegaj lokoj kie eblas aĉeti preparitan manĝaĵon. * Hladový vokno 2, Kněžská 10. Lu - ĵa 9:00 - 23:00, ve - sa 9:00 - 1:00, dimanĉo 11:00 - 23:00. * Hladový vokno 3, Lannova 2. Lu - ĵa 9:00 - 23:00, ve - sa 9:00 - 1:00, dimanĉo 11:00 - 23:00. === Manĝi averaĝe === * '''[https://www.masne-kramy.cz/en Masné krámy]''' (Viandaj Vendejoj), Krajinská 13. La plej fama restoracio en České Budějovice, kiu troviĝas en iama merkatejo konstruita laŭ renesanca stilo. == Trinki == En České Budějovice oni produktas unu el la plej famaj ĉeĥaj bieroj ''Budweiser Budvar'' kaj en la urbo mem kompreneble troviĝas multaj restoracioj, kie oni vendas ĝin. == Loĝi == === Esperanta loĝado === En České Budějovice estas {{Pasporta Servo gastigantoj|loko=České+Budějovice |nombro=1 |jaro=2022 |monato=12}}. === Kampadejoj === === Hosteloj === === Hoteloj === == Konekto == Sur la Piarista Placo (ĉeĥe: ''Piaristické náměstí'') eblas konektiĝi al Interreto per senpasvorta vifio. Lokaj retprovizantoj provizas senpasvortajn vifi-retojn kun senpaga aliro al Interreto ankaŭ en aliaj ofte vizitataj lokoj en la urbo (kutime aĉetcentroj, restoracioj kaj kafejoj) kun vifioj nomitaj kiel ''inet4_WIFIFree_*'', ''STARNET-Wifi_Free_*'', ''STARNET-*-WIFI-FREE'' kaj simile (kie estas steleto, tie kutime estas nomo de la ejo por kiu la konekto estas provizata). == Sekureco == == Sano == === 24-horaj medikamentvendejoj === * Lékárna Nemocnice, Boženy Němcové 54. (Haltejo ''U Nemocnice'' aŭ ''Nemocnice'')<ref>[https://www.lekarnici.cz/Pro-verejnost/Informace-pro-verejnost/Lekarny-s-pohotovostni-sluzbou-24-7.aspx ČLnK: Lékárny s pohotovostní službou 24/7]</ref> == Esperanto == === Lokaj esperantistoj === == Viziti plu == * [[Hluboká nad Vltavou]] - apuda urbeto kun kastelo * [[Holašovice]] - vilaĝo listigita ĉe UNESKO pro la tradiciaj sudbohemiaj domoj * [[Český Krumlov]] * [[Písek]] * [[Šumava]] - montaro kaj nacia parko * [[Prago]] - ĉefurbo de Ĉeĥio * [[Linco]] == Referencoj == <references/> == Eksteraj ligiloj == * ''[https://www.youtube.com/watch?v=HpVXZJyvJx8 Hidden Jewel of the Czech Republic - České Budějovice!]'' – video pri České Budějovice el la YouTube-a kanalo ''Honest Guide'' (en la angla) * ''[https://www.ardmediathek.de/video/unterwegs-in/mit-schwejk-nach-budweis-abenteuer-in-suedboehmen/mdr/Y3JpZDovL21kci5kZS9zZW5kdW5nLzI4MjA0MC81MzU5NTktNDI3NDM5 Mit Schwejk nach Budweis – Abenteuer in Südböhmen]'' – filmo pri České Budějovice, Hluboká nad Vltavou kaj suda Bohemio de germania televido {{W|Mitteldeutscher Rundfunk|MDR}} (en la germana) {{Skizo|Ĉeĥio}} {{Parto de|Ĉeĥio}} rfcmzph9zt8nj9o72m8gyzhza5v1kip Cinque Terre 0 4876 73283 71376 2026-10-01T10:28:10Z Tiguliano 53 73283 wikitext text/x-wiki {{Rubando}} {{Informkesto subregiono | nomo = Cinque Terre | flago = | flagograndeco = | lando = Italio | regiono = Ligurio | bildo = Dosiero: La Spezia, Monesteroli dall'alto e scalinata 2.jpg | bildotitolo = Ŝtuparo de Monesterolo | situo = | ĉefurbo = | areo = | loĝantaro = | horzono = }} {{Parto de|}} '''{{W|Cinque Terre|Cinque Terre}}''', (elp. ''ĉinkŭe terre''), laŭlitere "'''Kvin Landoj'''" aŭ "''Kvin Bienoj''", estas la nomo per kiu estas konata grupo de kvin vilaĝoj en la orienta riviero de Ligurio. Ĝi estas parto de [[Provinco Specjo]]. Cinque Terre estis nomumita Monda Heredaĵo de UNESKO en 1997. Ĝi estas medio kie la jarcenta laboro de generacioj transformis nealireblan teritorion en pejzaĝon de eksterordinara beleco. La teritorio mem estas inkludita en la [[Nacia Parko Cinque Terre]]. == urboj == * '''[[Corniglia]]''': La plej malgranda vilaĝo de Cinque Terre, paradiza angulo por ekskurs-ŝatantoj danke al la multaj vojetoj, kiuj transiras la vilaĝon. Situanta sur la maro, Corniglia igos vin pasigi neforgeseblan restadon en Cinque Terre, kun ĝiaj spir-haltigaj vidpunktoj kaj sia aŭtentike liguria etoso. Fabela loko kun siaj paŝtel-koloraj domoj, Corniglia estas perfekta celloko por tiuj, kiuj serĉas malstreĉiĝon proksime al naturo en pejzaĝo inter tero kaj maro. * '''[[Riomaggiore]]''': Ĝi estas la plej proksima vilaĝo al [[Specjo|La Spezia]]. Ĝi ankaŭ estas la deirpunkto de la fama "Via dell'Amore" (vojo de la amo); farendaĵoj en ĉi tiu vilaĝo koncentriĝas ĉirkaŭ la haveneto; paŭzu en trinkejo aŭ restoracio kaj ĝuu la bongustaĵojn de la liguria kuirarto, ekzemple bona unua plado kun bazilia "Pesto" [https://eo.wikipedia.org/wiki/Pesto_(kondimento) (Liguria verda pistita saŭco)]" akompanata de bongusta "Focaccia" [[https://eo.wikipedia.org/wiki/Fokat%C4%89o (Liguria plata kuko)]], (ĉilasta plej bonas se ĵusbakita). * '''[[Manarola]]''': La plej malgranda vilaĝo de Cinque Terre, kune kun Corniglia. Ferio en Manarola en unu el la kampadejoj de Cinque Terre kondukos vin al la malkovro de la ligura tradicio, kun buntaj domoj, kiuj lumas kiel kripo dum la kristnaska periodo! * '''[[Monterosso]]''': La plej granda el la vilaĝoj de Cinque Terre. Ĝi estas dividita en malnovan vilaĝon kaj novan. En la malnova vilaĝo promenu tra la "carruggi", la tipaj liguraj stratetoj, kaj vizitu la gotikan fasadon de la preĝejo 'San Giovanni Battista', la antikvan preĝ-kapeleto de 'Santa Croce' kaj la preĝejon de Sankta Francisko, kie estas konservata pentraĵo, la Krucumado, atribuita al Van Dyck. * '''[[Vernazza]]''': bela vilaĝo metita inter roko kaj maro. La sola vilaĝo en la Cinque Terre konstruita en natura haveno, en fjordo protektita de la rokoj. Ankaŭ la kasteloj estas vizitindaj, tre bone konservitaj, karakterizaĵo de la Cinque Terre kaj aparte de Vernazza. Aldone al la municipoj de Cinque Terre, la teritorio inkluzivas partojn de la municipoj Levanto (Punta Mesco) kaj La Spezia (Campiglia Tramonti). Interesa, pro naturalismaj kialoj, estas ankaŭ '''Monesterolo''' (itale Monesteroli), eta vilaĝo en Ligurio super la maro, alirebla nur per boato kaj piede, pere de pado kiu inkludas 1100-ŝtupoj de la "granda ŝtuparo". == Kompreni == === Mapo === <mapframe text="Cinque Terre" width="800" height="500" zoom="14" latitude="44.1" longitude="9.75" align="center" > </mapframe> === Tereno === Ĝi etendiĝas ĉirkaŭ dek ok kilometrojn laŭlonge de la marbordo inter Punta Mesco, en la regiono de [[Levanto]], kaj Punta del Persico, situanta en la municipo de Riomaggiore. La marbordo estas roka, kaj punktita de golfetoj. Sablaj strandoj koncentriĝas ĉefe en Monterosso, dum aliaj vilaĝoj havas malmultajn, ĝenerale ŝtonecajn, strandojn. La marfundo estas profunda, superrigardata de montoĉeno, kiu kuras paralele al la marbordo. La parko povas esti dividita en du partojn: la marborda areo, la efektiva nacia parko, kaj la mara protektita natura areo. La parko protektas do marbordan areon, kie homoj kreis stabilan vivon kaj reciprokan kunekzistadon inter si kaj la naturo. La vilaĝoj kaj terasformaj sekŝtonomuroj estas mergitaj en tipe mediteranea marborda medio, kie la montoj de la liguriaj Apeninoj falas vertikale al la maro, kreante unikan etoson. ==== Flaŭro kaj faŭno ==== [[File:Vigneti tra Riomaggiore e Campiglia 01.jpg|eta|Vitejoj inter Riomaggiore kaj Campiglia]] La kompleksa orografio ebligas diversecon de mikroklimatoj, rezultante en diversa vegetaĵaro. La arbaroj estis parte anstataŭigitaj per kultivitaj strioj aŭ aliaj arboj (pinoj, kverkoj kaj kaŝtanoj). Ĉe la marbordoj, fenkoloj kaj daŭoj kreskas kune kun kaporo, kiuj iam estis aktive kultivataj. Arbustoj kiel rosmareno, timiano, helikrizono kaj lavandulo estas vaste disvastigitaj tra la areo. Miksita vepro, konsistanta el mirto, ruĝa junipero kaj pluraj aliaj, kreas densan kaj malsimplan arbustaron. Homa interveno formis la densan ĉeeston de vitejoj, aldonante al la fascina pejzaĝo. La terasoj, iam konstruitaj kun la sekaj ŝtonmuroj tipaj por ĉi tiu areo, estas ĉefe plantitaj per vitoj, olivarboj kaj citronarboj. Birdospecioj inkluzivas mevojn, falkojn kaj korvojn; mamuloj inkluzivas la gliron, mustelon, talpon, foinon, melon, vulpon kaj apron. Birdoj inkluzivas la arĝentmevon, migrofalkon kaj ordinaran korvon. Mamuloj inkluzivas glirojn, mustelojn, talpojn, melojn, foinojn, vulpojn kaj aprojn (kies ĉeesto estas tre disputata pro damaĝo al kultivaĵoj). Reptilioj, kiuj prosperas en la roka medio, inkluzivas la lacertojn, kaj diversajn serpentojn, kaj la vipurojn. Amfibioj kiel ranoj kaj salamandroj vivas proksime de la riveretoj. === Klimato === La klimato estas ĉefe mediteranea. La pinta turisma sezono daŭras de Paska Semajno ĝis la 30-a de oktobro ĉiujare. La plej bonaj tempoj por viziti estas sendube printempo kaj aŭtuno, kiuj, danke al la pli milda klimato kompare kun somero, ebligas bonegajn ekskursojn. === Historio === La pejzaĝo malkaŝas signojn de miljara historio, en kiu la homo, per sia laboro, sukcesis krei fekundajn kaj kultiveblajn terasojn en montaron kiu falas apike en la maron. La vera defio kuŝis en la komunikaj vojoj kaj la transporto de produktoj laŭlonge de antikvaj mulpadoj. {{Parto de|Provinco Specjo}} euv4utqqqwbiqah1jr35y35vz4eu9z8 73284 73283 2026-10-01T10:30:12Z Tiguliano 53 73284 wikitext text/x-wiki {{Rubando}} {{Informkesto subregiono | nomo = Cinque Terre | flago = | flagograndeco = | lando = Italio | regiono = Ligurio | bildo = Dosiero: La Spezia, Monesteroli dall'alto e scalinata 2.jpg | bildotitolo = Ŝtuparo de Monesterolo | situo = | ĉefurbo = | areo = | loĝantaro = | horzono = }} {{Parto de|}} '''{{W|Cinque Terre|Cinque Terre}}''', (elp. ''ĉinkŭe terre''), laŭlitere "'''Kvin Landoj'''" aŭ "''Kvin Bienoj''", estas la nomo per kiu estas konata grupo de kvin vilaĝoj en la orienta riviero de Ligurio. Ĝi estas parto de [[Provinco Specjo]]. Cinque Terre estis nomumita Monda Heredaĵo de UNESKO en 1997. Ĝi estas medio kie la jarcenta laboro de generacioj transformis nealireblan teritorion en pejzaĝon de eksterordinara beleco. La teritorio mem estas inkludita en la [[Nacia Parko Cinque Terre]]. == urboj == * '''[[Corniglia]]''': La plej malgranda vilaĝo de Cinque Terre, paradiza angulo por ekskurs-ŝatantoj danke al la multaj vojetoj, kiuj transiras la vilaĝon. Situanta sur la maro, Corniglia igos vin pasigi neforgeseblan restadon en Cinque Terre, kun ĝiaj spir-haltigaj vidpunktoj kaj sia aŭtentike liguria etoso. Fabela loko kun siaj paŝtel-koloraj domoj, Corniglia estas perfekta celloko por tiuj, kiuj serĉas malstreĉiĝon proksime al naturo en pejzaĝo inter tero kaj maro. * '''[[Riomaggiore]]''': Ĝi estas la plej proksima vilaĝo al [[Specjo|La Spezia]]. Ĝi ankaŭ estas la deirpunkto de la fama "Via dell'Amore" (vojo de la amo); farendaĵoj en ĉi tiu vilaĝo koncentriĝas ĉirkaŭ la haveneto; paŭzu en trinkejo aŭ restoracio kaj ĝuu la bongustaĵojn de la liguria kuirarto, ekzemple bona unua plado kun bazilia "Pesto" [https://eo.wikipedia.org/wiki/Pesto_(kondimento) (Liguria verda pistita saŭco)]" akompanata de bongusta "Focaccia" [[https://eo.wikipedia.org/wiki/Fokat%C4%89o (Liguria plata kuko)]], (ĉilasta plej bonas se ĵusbakita). * '''[[Manarola]]''': La plej malgranda vilaĝo de Cinque Terre, kune kun Corniglia. Ferio en Manarola en unu el la kampadejoj de Cinque Terre kondukos vin al la malkovro de la ligura tradicio, kun buntaj domoj, kiuj lumas kiel kripo dum la kristnaska periodo! * '''[[Monterosso]]''': La plej granda el la vilaĝoj de Cinque Terre. Ĝi estas dividita en malnovan vilaĝon kaj novan. En la malnova vilaĝo promenu tra la "carruggi", la tipaj liguraj stratetoj, kaj vizitu la gotikan fasadon de la preĝejo 'San Giovanni Battista', la antikvan preĝ-kapeleto de 'Santa Croce' kaj la preĝejon de Sankta Francisko, kie estas konservata pentraĵo, la Krucumado, atribuita al Van Dyck. * '''[[Vernazza]]''': bela vilaĝo metita inter roko kaj maro. La sola vilaĝo en la Cinque Terre konstruita en natura haveno, en fjordo protektita de la rokoj. Ankaŭ la kasteloj estas vizitindaj, tre bone konservitaj, karakterizaĵo de la Cinque Terre kaj aparte de Vernazza. Aldone al la municipoj de Cinque Terre, la teritorio inkluzivas partojn de la municipoj Levanto (Punta Mesco) kaj La Spezia (Campiglia Tramonti). Interesa, pro naturalismaj kialoj, estas ankaŭ '''Monesterolo''' (itale Monesteroli), eta vilaĝo en Ligurio super la maro, alirebla nur per boato kaj piede, pere de pado kiu inkludas 1100-ŝtupoj de la "granda ŝtuparo". == Kompreni == === Mapo === <mapframe text="Cinque Terre" width="800" height="500" zoom="12" latitude="44.1" longitude="9.75" align="center" > </mapframe> === Tereno === Ĝi etendiĝas ĉirkaŭ dek ok kilometrojn laŭlonge de la marbordo inter Punta Mesco, en la regiono de [[Levanto]], kaj Punta del Persico, situanta en la municipo de Riomaggiore. La marbordo estas roka, kaj punktita de golfetoj. Sablaj strandoj koncentriĝas ĉefe en Monterosso, dum aliaj vilaĝoj havas malmultajn, ĝenerale ŝtonecajn, strandojn. La marfundo estas profunda, superrigardata de montoĉeno, kiu kuras paralele al la marbordo. La parko povas esti dividita en du partojn: la marborda areo, la efektiva nacia parko, kaj la mara protektita natura areo. La parko protektas do marbordan areon, kie homoj kreis stabilan vivon kaj reciprokan kunekzistadon inter si kaj la naturo. La vilaĝoj kaj terasformaj sekŝtonomuroj estas mergitaj en tipe mediteranea marborda medio, kie la montoj de la liguriaj Apeninoj falas vertikale al la maro, kreante unikan etoson. ==== Flaŭro kaj faŭno ==== [[File:Vigneti tra Riomaggiore e Campiglia 01.jpg|eta|Vitejoj inter Riomaggiore kaj Campiglia]] La kompleksa orografio ebligas diversecon de mikroklimatoj, rezultante en diversa vegetaĵaro. La arbaroj estis parte anstataŭigitaj per kultivitaj strioj aŭ aliaj arboj (pinoj, kverkoj kaj kaŝtanoj). Ĉe la marbordoj, fenkoloj kaj daŭoj kreskas kune kun kaporo, kiuj iam estis aktive kultivataj. Arbustoj kiel rosmareno, timiano, helikrizono kaj lavandulo estas vaste disvastigitaj tra la areo. Miksita vepro, konsistanta el mirto, ruĝa junipero kaj pluraj aliaj, kreas densan kaj malsimplan arbustaron. Homa interveno formis la densan ĉeeston de vitejoj, aldonante al la fascina pejzaĝo. La terasoj, iam konstruitaj kun la sekaj ŝtonmuroj tipaj por ĉi tiu areo, estas ĉefe plantitaj per vitoj, olivarboj kaj citronarboj. Birdospecioj inkluzivas mevojn, falkojn kaj korvojn; mamuloj inkluzivas la gliron, mustelon, talpon, foinon, melon, vulpon kaj apron. Birdoj inkluzivas la arĝentmevon, migrofalkon kaj ordinaran korvon. Mamuloj inkluzivas glirojn, mustelojn, talpojn, melojn, foinojn, vulpojn kaj aprojn (kies ĉeesto estas tre disputata pro damaĝo al kultivaĵoj). Reptilioj, kiuj prosperas en la roka medio, inkluzivas la lacertojn, kaj diversajn serpentojn, kaj la vipurojn. Amfibioj kiel ranoj kaj salamandroj vivas proksime de la riveretoj. === Klimato === La klimato estas ĉefe mediteranea. La pinta turisma sezono daŭras de Paska Semajno ĝis la 30-a de oktobro ĉiujare. La plej bonaj tempoj por viziti estas sendube printempo kaj aŭtuno, kiuj, danke al la pli milda klimato kompare kun somero, ebligas bonegajn ekskursojn. === Historio === La pejzaĝo malkaŝas signojn de miljara historio, en kiu la homo, per sia laboro, sukcesis krei fekundajn kaj kultiveblajn terasojn en montaron kiu falas apike en la maron. La vera defio kuŝis en la komunikaj vojoj kaj la transporto de produktoj laŭlonge de antikvaj mulpadoj. {{Parto de|Provinco Specjo}} 92ih3mxkxqjlsk9momurxw5rsi1p0kq Ventimiglia 0 4920 73279 73277 2026-10-01T09:58:09Z Tiguliano 53 /* Eniri */ 73279 wikitext text/x-wiki {{Rubando}} {{Informkesto urbo | nomo = Ventimiglia | flago = | flagograndeco = | bildo = Dosiero:Nice view close to Ventimiglia.jpg | bildotitolo =Bela vidaĵo proksime al Ventimiglia | lando = Italio | regiono = [[Ligurio]] | loĝantaro = 25.000 | alto = 9 m }} '''{{W|Ventimiglia|Ventimiglia}}''' estas urbo en regiono [[Ligurio]] en [[Italio]]. == Kompreni == La urbo Ventimiglia, (elp. Ventimilja), estas la plej okcidenta urbo de la liguria marbordo (en nordokcidenta Italio). Ĝi situas en la provinco de Imperia (IM), nur kelkajn kilometrojn de la limo al Francio, kaj havas ĉirkaŭ 25.000 loĝantojn. La nomo de la urbo en la itala signifas "dudek mejloj". Tial sur italaj vojŝildoj oni ofte indikas ĝin per romiaj ciferoj kiel "XX Miglia". === Historio === En la antikveco loĝis ĉi tie la ligura tribo de la Intemeloj; Poste alvenis la romianoj kiuj fondis Albium Intimilium (la nomo devenis de la simila esprimo en la ligura kiu signifis "ĉefurbo de la intemeloj"; kun la tempo la nomo estis misprononcita kaj ŝanĝita de Albintimilium al Bintimilium ĝis Vintimilium, kiu poste estis interpretita en la intemela liguria dialekto kiel Vinti Milia (dudek mejloj); (en la "oficiala" liguria lingvo (la ĝenova) la nomo estas Vintimiggia); fine ĝi estis italigita kiel Ventimiglia). En la mezepoko Ventimiglia iĝis feŭdo de la grafoj Lascaris, kaj poste ĝi estis konkerita de la Ĝenova Respubliko. === Klimato === La klimato estas tre milda, nur kelkfoje perturbita de la norda vento kiu malsupreniras el la valo de la Roja. La temperaturoj varias de minimume 6 gradojn vintre ĝis maksimume 27 somere; Pluvas malpli ol 100 mm en la tuta somero, kvazaŭ 300 en aŭtuno (la plej pluva sezono). == Eniri == <mapframe text="Ventimiglia" width="650" height="450" zoom="13" latitude="43.7902777777778" longitude="7.60833333333333" align="center" > </mapframe> === Eniri avie === === Eniri trajne === === Eniri buse === == Transportiĝi == === Transportiĝi perpiede === === Publika transporto === === Transportiĝi aŭte === == Vidi == [[File:Ventimiglia Bridge View.jpg|thumb|Vidaĵo en Ventimiglia]] [[File:Ventimiglia 082005.jpg|thumb|Mezepoka Ventimiglia]] Ventimiglia fakte prezentas sin per siaj tri malsamaj partoj: la arkeologia, la mezepoka, la moderna. La arkeologia Ventimiglia, en la orienta periferio de la moderna urbo, apartenas al la romia epoko: ĝi estas vera subĉiela muzeo kun sia teatro, la 'pordo de Provenco', la 'insulae' kaj 'domus', la termoj kaj la belaj mozaikoj. Alta sur la roko, staras, la mezepoka Ventimiglia super la dekstra bordo de la rivero Roja, kun ĝia muro de grizaj domoj. De malproksime ĝi elstaras per sia potenca muregcirklo, sia katedralo, la okangula baptejo kaj la monakinejo, proksime al la baroka preĝejo de 'Sant'Antonio Abate'. Sur la nuna strato Garibaldi, la antikva ĉefstrato, staras la palacoj de la jamaj aristokratoj. Fine, la moderna Ventimiglia etendiĝas inter la urbocentro kaj la marbordo kaj inter Francio kaj Piemonto. En la urbocentro, elegantaj konstruaĵoj kun eklektika stilo, provizitaj butikoj, servoj por turismo, hoteloj kaj loka gastigado, estas la nediskuteblaj protagonistoj. La promenejo, aliflanke, estas kovrita per palmoj, parkoj, banlokoj, distrejoj, restoracioj kaj gastejoj. Krome, la marborda parto direkte al Francio estas sovaĝa kaj riĉa je mediteranea vegetaĵaro: kun la Ĝardenoj Hanbury, parka alklimatiĝo por ekzotikaj plantoj, kaj la Kavernoj de 'Balzi Rossi', kie troviĝis spuroj de prahistoria homo. Sed tio, kio igas ĉi tiun parton de Ligurio aparte alloga, estas ankaŭ ĝia magia landinterno, kun ĝiaj historiaj mezepokaj vilaĝoj starantaj sur la montoj, kiuj malsupreniras krute al la maro. == Fari == == Lerni == == Labori == == Aĉeti == === Vendejaroj === == Manĝi == == Trinki == == Loĝi == === Esperanta loĝado === <!-- En (nomo de la urbo) estas {{Pasporta Servo gastigantoj|loko= |nombro= |jaro= |monato=}}. --> === Kampadejoj === === Hosteloj === === Hoteloj === == Sekureco == == Esperanto == === Lokaj esperantistoj === == Konsulejoj == == Viziti plu == == Rimarkoj == <references/> {{Skizo}} {{Parto de|Provinco Imperjo}} az1ckzc1in12x1j85r62ekc3zc5brh2 73280 73279 2026-10-01T09:59:26Z Tiguliano 53 /* Eniri */ 73280 wikitext text/x-wiki {{Rubando}} {{Informkesto urbo | nomo = Ventimiglia | flago = | flagograndeco = | bildo = Dosiero:Nice view close to Ventimiglia.jpg | bildotitolo =Bela vidaĵo proksime al Ventimiglia | lando = Italio | regiono = [[Ligurio]] | loĝantaro = 25.000 | alto = 9 m }} '''{{W|Ventimiglia|Ventimiglia}}''' estas urbo en regiono [[Ligurio]] en [[Italio]]. == Kompreni == La urbo Ventimiglia, (elp. Ventimilja), estas la plej okcidenta urbo de la liguria marbordo (en nordokcidenta Italio). Ĝi situas en la provinco de Imperia (IM), nur kelkajn kilometrojn de la limo al Francio, kaj havas ĉirkaŭ 25.000 loĝantojn. La nomo de la urbo en la itala signifas "dudek mejloj". Tial sur italaj vojŝildoj oni ofte indikas ĝin per romiaj ciferoj kiel "XX Miglia". === Historio === En la antikveco loĝis ĉi tie la ligura tribo de la Intemeloj; Poste alvenis la romianoj kiuj fondis Albium Intimilium (la nomo devenis de la simila esprimo en la ligura kiu signifis "ĉefurbo de la intemeloj"; kun la tempo la nomo estis misprononcita kaj ŝanĝita de Albintimilium al Bintimilium ĝis Vintimilium, kiu poste estis interpretita en la intemela liguria dialekto kiel Vinti Milia (dudek mejloj); (en la "oficiala" liguria lingvo (la ĝenova) la nomo estas Vintimiggia); fine ĝi estis italigita kiel Ventimiglia). En la mezepoko Ventimiglia iĝis feŭdo de la grafoj Lascaris, kaj poste ĝi estis konkerita de la Ĝenova Respubliko. === Klimato === La klimato estas tre milda, nur kelkfoje perturbita de la norda vento kiu malsupreniras el la valo de la Roja. La temperaturoj varias de minimume 6 gradojn vintre ĝis maksimume 27 somere; Pluvas malpli ol 100 mm en la tuta somero, kvazaŭ 300 en aŭtuno (la plej pluva sezono). == Eniri == === Mapo === <mapframe text="Ventimiglia" width="650" height="450" zoom="13" latitude="43.7902777777778" longitude="7.60833333333333" align="center" > </mapframe> === Eniri avie === === Eniri trajne === === Eniri buse === == Transportiĝi == === Transportiĝi perpiede === === Publika transporto === === Transportiĝi aŭte === == Vidi == [[File:Ventimiglia Bridge View.jpg|thumb|Vidaĵo en Ventimiglia]] [[File:Ventimiglia 082005.jpg|thumb|Mezepoka Ventimiglia]] Ventimiglia fakte prezentas sin per siaj tri malsamaj partoj: la arkeologia, la mezepoka, la moderna. La arkeologia Ventimiglia, en la orienta periferio de la moderna urbo, apartenas al la romia epoko: ĝi estas vera subĉiela muzeo kun sia teatro, la 'pordo de Provenco', la 'insulae' kaj 'domus', la termoj kaj la belaj mozaikoj. Alta sur la roko, staras, la mezepoka Ventimiglia super la dekstra bordo de la rivero Roja, kun ĝia muro de grizaj domoj. De malproksime ĝi elstaras per sia potenca muregcirklo, sia katedralo, la okangula baptejo kaj la monakinejo, proksime al la baroka preĝejo de 'Sant'Antonio Abate'. Sur la nuna strato Garibaldi, la antikva ĉefstrato, staras la palacoj de la jamaj aristokratoj. Fine, la moderna Ventimiglia etendiĝas inter la urbocentro kaj la marbordo kaj inter Francio kaj Piemonto. En la urbocentro, elegantaj konstruaĵoj kun eklektika stilo, provizitaj butikoj, servoj por turismo, hoteloj kaj loka gastigado, estas la nediskuteblaj protagonistoj. La promenejo, aliflanke, estas kovrita per palmoj, parkoj, banlokoj, distrejoj, restoracioj kaj gastejoj. Krome, la marborda parto direkte al Francio estas sovaĝa kaj riĉa je mediteranea vegetaĵaro: kun la Ĝardenoj Hanbury, parka alklimatiĝo por ekzotikaj plantoj, kaj la Kavernoj de 'Balzi Rossi', kie troviĝis spuroj de prahistoria homo. Sed tio, kio igas ĉi tiun parton de Ligurio aparte alloga, estas ankaŭ ĝia magia landinterno, kun ĝiaj historiaj mezepokaj vilaĝoj starantaj sur la montoj, kiuj malsupreniras krute al la maro. == Fari == == Lerni == == Labori == == Aĉeti == === Vendejaroj === == Manĝi == == Trinki == == Loĝi == === Esperanta loĝado === <!-- En (nomo de la urbo) estas {{Pasporta Servo gastigantoj|loko= |nombro= |jaro= |monato=}}. --> === Kampadejoj === === Hosteloj === === Hoteloj === == Sekureco == == Esperanto == === Lokaj esperantistoj === == Konsulejoj == == Viziti plu == == Rimarkoj == <references/> {{Skizo}} {{Parto de|Provinco Imperjo}} 24neioyymw6tkizgt7fef28ftom2g5b 73281 73280 2026-10-01T10:00:23Z Tiguliano 53 /* Mapo */ 73281 wikitext text/x-wiki {{Rubando}} {{Informkesto urbo | nomo = Ventimiglia | flago = | flagograndeco = | bildo = Dosiero:Nice view close to Ventimiglia.jpg | bildotitolo =Bela vidaĵo proksime al Ventimiglia | lando = Italio | regiono = [[Ligurio]] | loĝantaro = 25.000 | alto = 9 m }} '''{{W|Ventimiglia|Ventimiglia}}''' estas urbo en regiono [[Ligurio]] en [[Italio]]. == Kompreni == La urbo Ventimiglia, (elp. Ventimilja), estas la plej okcidenta urbo de la liguria marbordo (en nordokcidenta Italio). Ĝi situas en la provinco de Imperia (IM), nur kelkajn kilometrojn de la limo al Francio, kaj havas ĉirkaŭ 25.000 loĝantojn. La nomo de la urbo en la itala signifas "dudek mejloj". Tial sur italaj vojŝildoj oni ofte indikas ĝin per romiaj ciferoj kiel "XX Miglia". === Historio === En la antikveco loĝis ĉi tie la ligura tribo de la Intemeloj; Poste alvenis la romianoj kiuj fondis Albium Intimilium (la nomo devenis de la simila esprimo en la ligura kiu signifis "ĉefurbo de la intemeloj"; kun la tempo la nomo estis misprononcita kaj ŝanĝita de Albintimilium al Bintimilium ĝis Vintimilium, kiu poste estis interpretita en la intemela liguria dialekto kiel Vinti Milia (dudek mejloj); (en la "oficiala" liguria lingvo (la ĝenova) la nomo estas Vintimiggia); fine ĝi estis italigita kiel Ventimiglia). En la mezepoko Ventimiglia iĝis feŭdo de la grafoj Lascaris, kaj poste ĝi estis konkerita de la Ĝenova Respubliko. === Klimato === La klimato estas tre milda, nur kelkfoje perturbita de la norda vento kiu malsupreniras el la valo de la Roja. La temperaturoj varias de minimume 6 gradojn vintre ĝis maksimume 27 somere; Pluvas malpli ol 100 mm en la tuta somero, kvazaŭ 300 en aŭtuno (la plej pluva sezono). == Eniri == === Mapo === <mapframe text="Ventimiglia" width="650" height="450" zoom="14" latitude="43.7902777777778" longitude="7.60833333333333" align="center" > </mapframe> === Eniri avie === === Eniri trajne === === Eniri buse === == Transportiĝi == === Transportiĝi perpiede === === Publika transporto === === Transportiĝi aŭte === == Vidi == [[File:Ventimiglia Bridge View.jpg|thumb|Vidaĵo en Ventimiglia]] [[File:Ventimiglia 082005.jpg|thumb|Mezepoka Ventimiglia]] Ventimiglia fakte prezentas sin per siaj tri malsamaj partoj: la arkeologia, la mezepoka, la moderna. La arkeologia Ventimiglia, en la orienta periferio de la moderna urbo, apartenas al la romia epoko: ĝi estas vera subĉiela muzeo kun sia teatro, la 'pordo de Provenco', la 'insulae' kaj 'domus', la termoj kaj la belaj mozaikoj. Alta sur la roko, staras, la mezepoka Ventimiglia super la dekstra bordo de la rivero Roja, kun ĝia muro de grizaj domoj. De malproksime ĝi elstaras per sia potenca muregcirklo, sia katedralo, la okangula baptejo kaj la monakinejo, proksime al la baroka preĝejo de 'Sant'Antonio Abate'. Sur la nuna strato Garibaldi, la antikva ĉefstrato, staras la palacoj de la jamaj aristokratoj. Fine, la moderna Ventimiglia etendiĝas inter la urbocentro kaj la marbordo kaj inter Francio kaj Piemonto. En la urbocentro, elegantaj konstruaĵoj kun eklektika stilo, provizitaj butikoj, servoj por turismo, hoteloj kaj loka gastigado, estas la nediskuteblaj protagonistoj. La promenejo, aliflanke, estas kovrita per palmoj, parkoj, banlokoj, distrejoj, restoracioj kaj gastejoj. Krome, la marborda parto direkte al Francio estas sovaĝa kaj riĉa je mediteranea vegetaĵaro: kun la Ĝardenoj Hanbury, parka alklimatiĝo por ekzotikaj plantoj, kaj la Kavernoj de 'Balzi Rossi', kie troviĝis spuroj de prahistoria homo. Sed tio, kio igas ĉi tiun parton de Ligurio aparte alloga, estas ankaŭ ĝia magia landinterno, kun ĝiaj historiaj mezepokaj vilaĝoj starantaj sur la montoj, kiuj malsupreniras krute al la maro. == Fari == == Lerni == == Labori == == Aĉeti == === Vendejaroj === == Manĝi == == Trinki == == Loĝi == === Esperanta loĝado === <!-- En (nomo de la urbo) estas {{Pasporta Servo gastigantoj|loko= |nombro= |jaro= |monato=}}. --> === Kampadejoj === === Hosteloj === === Hoteloj === == Sekureco == == Esperanto == === Lokaj esperantistoj === == Konsulejoj == == Viziti plu == == Rimarkoj == <references/> {{Skizo}} {{Parto de|Provinco Imperjo}} b65p5qvy0f3th9kx2nyplwge48mbki0 Specjo 0 5045 73282 63543 2026-10-01T10:08:12Z Tiguliano 53 /* Eniri */ 73282 wikitext text/x-wiki {{Rubando}} {{Informkesto urbo | nomo = Specjo | flago = | flagograndeco = | bildo = Dosiero:La Spezia ft Carozzo.JPG | bildotitolo = La Spezia vidita de la orientaj montetoj | lando = Italio | regiono = Ligurio | loĝantaro = 92230 | alto = 3 m }} '''{{W|La Spezia|Specjo}}''' estas urbo en regiono [[Ligurio]] en [[Italio]]. == Kompreni == '''Specjo''' (itale '''La Spezia''' elp. La Specja), (en la liguria ''Spèza'', elp. spezza), estas itala komunumo, ĉefurbo de la samnoma provinco, la plej orienta de Ligurio, je malmultaj kilometroj de la regiona limo kun Toskanio. La urbo troviĝas en la centro de la Golfo de La Spezia, ankaŭ konata kiel ''Golfo de la Poetoj''. La golfo, estas ĉirkaŭita de ĉeno da montetoj, kies plej altaj pintoj, la Monto Verrugoli (749&nbsp;m) kaj la Monto Parodi (673&nbsp;m), situas okcidente de la urbo. La teritorio de la komunumo estas plejparte en la interregiona bazeno de la rivero Magra, escepte malgranda parto, la vilaĝo [[Campiglia Tramonti|Tramonti]] kaj la apuda monteto, kiu estas parto de la [[Parco nazionale delle Cinque Terre|Nacia Parko de la Cinque Terre]]. === Historio === La regiono de Spezia estis loĝata jam en prahistoriaj tempoj, kiel atestas kaj la multaj trovitaĵoj en la altaĵoj de la golfo kaj en la apudaj valoj. Poste, en historiaj tempoj, la teritorio vidis la setlejon de la liguraj populacioj, submetitaj en 155 a.K. de la konsulo Marco Claudio Marcello. En tiu tempo, la plej grava centro en la tuta regiono estis Luni. Kun la falo de la Romia Imperio, post la kvina jarcento okazis la detruojn fare de la gotoj, kaj kun la fino de la gotika milito la teritorio de Luni kaj la regiono de la golfo pasis sub la bizancan regadon. En 642 la longobardoj de la reĝo Rotari konkeris Ligurujon sed en 773, la regiono pasis sub la frankan regnon de Karlo la Granda. En 860 la regiono estis prirabita de la vikingoj kaj, en la sama jarcento, ĝi komencis suferi la atakojn de la saracenaj piratoj, kaj, jarcenton poste, iliajn senĉesaj priraboj kaj detruoj kondukis al la definitiva kadukiĝo de Luni. En la 9-a jarcento, la ĉefa centro de la golfa regiono estis Vesigna, kiu staris sur la monteto Marinasco. Komence de la dekdua jarcento Ĝenovo aĉetis la vilaĝon Porto Venere kaj, kelkajn jarojn poste, ankaŭ Lerici, tiel pliigante sian influon sur la orienta ligura marbordo. Tiutempe Spezia jam atingis certan gravecon kaj fakte estas menciita en iuj komercaj dokumentoj de 1160. Inter la dektria kaj dek-kvara jarcentoj la urbo havis sufiĉe daŭran disvolviĝon kaj tiel komencis establi sin kiel la ĉefa centro de la Golfo. Kun la falo de Napoleono kaj la Restarigo, Ligurujo estis aneksita al la Regno de Sardio kaj La Spezia fariĝis la ĉefurbo de la Provinco Levante. La bordoj de la Golfo komencis esti celo por kleraj vojaĝantoj, artistoj, pentristoj, muzikistoj kaj poetoj, allogitaj de la milda klimato kaj la beleco de la pejzaĝo. Kun reĝa dekreto de 1849, la piemonta registaro decidis konstrui Militan Maran Arsenalon en La Spezia kaj en 1857 Cavour, tiutempe ĉefministro kaj ministro pri mararmeo, zorgis trovi la necesajn financojn kaj konfidis al Domenico Chiodo, oficiro de la Inĝenieroj de Milito, la prizorgo de la konstruo de la nova ŝipa bazo. Ĉi tio estigis profundajn kaj radikalajn ŝanĝojn en la urbo, kiu tamen ankaŭ konservis fortan turisman karakteron tra la 19a jarcento kaj estis elektita plurfoje kiel feria celloko por la itala reĝa familio. En 1864 la fervoja interligo kun Pizo estis malfermita, kaj en 1874 finiĝis la laboroj de la linio al Ĝenovo. La Arsenalo, kiu estis konstruita inter 1862 kaj 1869, allogis fortan enmigradon kaj la urbo Spezia, kiu en 1861 (ĉe la proklamo de la Regno de Italio) havis 5.964 loĝantojn], kreskis ĝis ĉirkaŭ 37.000 homoj en 1884. Inter 1873 kaj 1879 digo estis konstruita por ŝirmi kaj defendi la golfon. Poste oni decidis la konstruon de la komerca haveno (kies verkoj komenciĝis en 1891) kaj de fervoja linio kunliganta kun Parmo (la Pontremolese, kiu estis finita en 1892). En 1901 La Spezia havis ĉirkaŭ 73.000 loĝantojn. La nova jarcento manifestiĝis per konstrua puŝo en liberecaj formoj kaj per la kresko de kulturaj kaj sociaj iniciatoj. En 1923 la urbo, kiu fariĝis ĉefurbo de la samnoma provinco, plivastiĝis. Dum la Dua Mondmilito, pro sia industria kaj milita graveco, la urbo suferis multajn aeratakojn de la aliancitaj fortoj, precipe en 1943, kiam ĉi tiuj atakoj kaŭzis gravan damaĝon al la milita Arsenalo, industriaj strukturoj kaj diversaj urbaj konstruaĵoj. Post la konstitucio de la Itala Socia Respubliko, Junio ​​Valerio Borghese rekonstruas la fakojn de la 10a MAS-Floteto, ne nur kiel mara unuo sed kun teraj departementoj, okupiĝantaj pri rondaj operacioj de lokaj partizanoj. La Rezisto disvolviĝas ambaŭ en la ĉirkaŭaj teritorioj, sed ankaŭ en la urbo: en la tagoj post la 8a de septembro formiĝas la milita komitato de la CLN, kun Renato Jacopini (reprezentanto de la PCI), la liberalulo Rodolfo Ghironi, la akciulo Mario Da Pozzo, la kristana demokrato Isio Matazzoni, la socialisto Mario Fontana. Krom la administra teamo, en la sekvaj monatoj, patriotaj agadgrupoj (GAP) kaj patriotaj agadoteamoj (SAP) estas strukturitaj por funkcii en la urbo, kun informaj, sabotaj kaj loĝistikaj agoj [25]. La Spezia estas inter la urboj ordenitaj pro Milita Braveco dum la Milito de Liberigo, ricevinte la Arĝentan Medalon por Milita Braveco pro la oferoj de ĝia loĝantaro kaj pro sia agado en la partizana lukto dum la Dua Mondmilito. En la nokto de la 23-a de aprilo, 1945, la lokaj partizanaj formacioj venkis la lastan nazi-faŝisma defendo kaj transprenis la nervajn centrojn de la urbo, deklarante ĝin libera. Fine de la dua mondmilito, en 1946, sur tri ŝipoj - la Kredo, de Savono, (renomita Dov Oz), la motorvelŝipo Fenice (renomita Eljahu Golomb) kaj la Eliro - 1914 judaj postvivantoj de la holokaŭsto veturis de la urba haveno al Palestino. Pro tio La Spezia estas konata en Israelo kaj sur israelaj mapoj kun la nomo de "Schàar Zion" (Pordego de Cion). Ankaŭ rilate al Operacia Eliro kaj la "Pordego de Cion", en 2006 prezidanto Ciampi donis al la urbo la Oran Medalon pro civila merito. La rekonstruo post la milito kondukis al konsiderinda konstrua renovigo de la urbo ofte senrespekta al ĝia identeco akirita en antaŭaj jarcentoj. La milita bazo de La Spezia iom post iom perdis gravecon kompare kun tiu de Taranto, pli centra en la mediteranea teatro kaj la militaj ordoj kaj rilataj agadoj tiel fariĝis malpli gravaj por la ekonomio de la urbo. Post la demografia malkresko, kiu komenciĝis en la sepdekaj jaroj pro la ekonomia krizo kaj elmigrado, en la okdekaj kaj naŭdekaj jaroj komenciĝis procezo de industria rekonvertiĝo, celanta disvolvi agadojn ligitajn al ŝipkonstruado, naŭtiko kaj turismo. En 2001 la urbo, kun siaj 91.400 loĝantoj, estis la kvindeka itala urbo laŭ grandeco kaj inter la iniciatintoj de la Reto de Strategiaj Urboj. === Klimato === La Spezia ĝenerale ĝuas mildan mediteranean klimaton, tamen trudeniroj de malvarma aero de balkana origino (venanta de la pasejoj komunikantaj kun la Pada Ebenaĵo, kiuj troviĝas malantaŭ la urbo) malofte povas okazi, malpliigante la temperaturon, ĝis proksime, se ne efektive, je la nulo. La averaĝa temperaturo de la plej malvarma monato (januaro) estas 7,6 ° C. Someroj estas karakterizitaj de temperaturoj sufiĉe altaj, kun mezumoj de la plej varma monato (julio) super 24 ° C. La pluvokvanto estas alta, kaj pro la humido ĉe la tuta ligura arko, kaj pro la kovra agado de la Apeninoj. La averaĝa pluvokvanto estas 1,343 mm da pluvo jare, kun maksimumaj pintoj en aŭtuno (pli granda) kaj printempo. Longedaŭraj pluvaj periodoj, precipe aŭtune/vintre, okazas ofte, sed ne ĉiujare. Kvankam tre rara, en kelkaj jaroj neĝo povas aperi en la urbo, kiu povas resti en la montetaj areoj de la urba landinterno. == Eniri == <mapframe text="Specjo" width="650" height="450" zoom="13" latitude="44.1080555555556" longitude="9.82888888888889" align="center" > </mapframe> === Eniri avie === === Eniri trajne === === Eniri buse === == Transportiĝi == === Transportiĝi perpiede === === Publika transporto === === Transportiĝi aŭte === == Vidi == == Fari == == Lerni == == Labori == == Aĉeti == === Vendejaroj === == Manĝi == == Trinki == == Loĝi == === Esperanta loĝado === <!-- En (nomo de la urbo) estas {{Pasporta Servo gastigantoj|loko= |nombro= |jaro= |monato=}}. --> === Kampadejoj === === Hosteloj === === Hoteloj === == Sekureco == == Esperanto == === Lokaj esperantistoj === == Konsulejoj == == Viziti plu == == Rimarkoj == <references/> {{Skizo}} {{Parto de|Provinco Specjo}} 0ltt8rzp9o2dwhlfd73htzrp0dsc203