Wikibooks:Txokoa

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="eu">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikibooks</sitename>
    <dbname>euwikibooks</dbname>
    <base>https://eu.wikibooks.org/wiki/Azala</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.21</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Media</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Berezi</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Eztabaida</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Lankide</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Lankide eztabaida</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Wikibooks</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Wikibooks eztabaida</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Fitxategi</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Fitxategi eztabaida</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">MediaWiki eztabaida</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Txantiloi</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Txantiloi eztabaida</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Laguntza</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Laguntza eztabaida</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Kategoria</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Kategoria eztabaida</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Modulu</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Modulu eztabaida</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Wikibooks:Txokoa</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1792</id>
    <revision>
      <id>44506</id>
      <parentid>44485</parentid>
      <timestamp>2026-09-25T23:19:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MABot</username>
        <id>1448</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Bot: [[Wikibooks:Txokoa/Artxiboa/2026]]-ra (30 egun baino zaharragoak) 1 eztabaida artxibatzen</comment>
      <origin>44506</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8187" sha1="3auj261p0dxjbzm6hq9xe8u8z3vczhg" xml:space="preserve">__NEWSECTIONLINK__
&lt;div style=&quot;background-color:lightblue; padding: 3px; border-style:solid; border-width: 1px;&quot;&gt;
* '''eu:''' {{int:please-translate}}.
* '''en:''' Requests for the [[m:bot|bot]] flag should be made on this page. This wiki uses the [[m:bot policy|standard bot policy]], and allows [[m:bot policy#Global_bots|global bots]] and [[m:bot policy#Automatic_approval|automatic approval of certain types of bots]]. Other bots should apply below, and then [[m:Steward requests/Bot status|request access]] from a steward if there is no objection.
&lt;/div&gt;
&lt;div class=&quot;fright&quot;&gt;
{{egutegia}}
&lt;/div&gt;
Gurekin lagundu nahi baduzu, [[Wikiliburuak:Ongi etorria|ongi etorria]] zara! Gure [[wikiliburuak:Proba orria|proba orrian]] probak egin ahal dituzu. Ez ezazu ahaztu [[Aparteko:Userlogin|izena ematea]].&lt;br&gt;
Momentu honetan, '''[[Aparteko:Statistics|{{NUMBEROFARTICLES}} orrirekin]]''' lanean gabiltza. Azkenengo orrien aldaketak [[Aparteko:Recentchanges|aldaketa berrien orrian]] ikus ditzakezu.

&lt;br style=&quot;clear:both;&quot;/&gt;

&lt;div style=&quot;width: 48%; float: right; border: 1px solid #aea; background: #f3fff3; margin-bottom: 2em;&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;padding: 1em;&quot;&gt;

[[Irudi:Evolution-tasks.png|25px|left|]]

'''Orriekin egiteko gauzak'''
* '''[[Wikiliburuak:Wikipedia guztiek eduki behar duten artikulu zerrenda|Berriak sortu]]''': Zerrenda honetan gorriz dauden loturak sortu.
* '''[[:Kategoria:Zirriborroak|Zirriborroak]]''': Orri txikiak, oraindik informazio gehiago behar dituztenak. 
* '''[[:Kategoria:Wikitzeko|Wikitzeko]]''': Wikiliburuak-en formatuak betetzen ez dituzten orriak. 
* '''[[:Aparteko:Uncategorizedpages|Kategorizatzeko]]''': Kategorizatu gabe dauden orri guztiak.

&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;p&gt;
{| id=&quot;toc&quot; style=&quot;margin: 0 2em 0 2em;text-align: left;&quot;
! style=&quot;background:#ccccff&quot; align=&quot;center&quot; width=&quot;100%&quot;  colspan=&quot;2&quot;| '''Txokoa'''
|-
|Orri hau mota guztietako hizketaldi eta galderentzako da.
*Orri jakin bati buruz eztabaidatzeko erabili '''bere eztabaida orria'''.
&lt;!--*Hizketaldi zaharkituren baten bila bazabiltza (aste bat baino gehiago aldaketarik gabe), '''begiratu Txokoko artxibategian'''. Norbaitek hizketaldiren bat faltan botatzen badu hona ekar dezake eta beste aste bat emango zaio berartxibatu arte.--&gt;
! rowspan=&quot;3&quot; |[[Irudi:P vip.svg|Txokoa]]
&lt;br clear=right&gt;
|-
|
*[//eu.wikibooks.org/w/index.php?title=Wikibooks:Txokoa&amp;action=edit&amp;section=new '''Egin ''klik'' hemen'''] Txokoan '''hizketaldi berri bat''' sortzeko.
|-
|
*Hasitako gai bati erantzuteko erabili atal bakoitzeko '''''aldatu''''' loturak. Honela atal hori bakarrik aldatuko duzu eta aldaketa Aldaketa berriak-en ikusiko da. Mila Esker.
|}

{| style=&quot;float: right; margin-left: 1em; margin-bottom: 0.5em; width: 200px; border: #BCB9EF solid 1px; text-align: center&quot;
! [[Irudi:Filing cabinet icon.svg|40px]]
|-
| '''Txokoaren artxibategia'''
|-
| [[Special:PrefixIndex/Wikibooks:Txokoa/Artxiboa/|Artxibatze-zerrenda]]
|}

__TOC__

{{Lankide:MABot/config
|archive = Wikibooks:Txokoa/Artxiboa/%(year)s
|algo = old(30d)
|counter = 1
|archiveheader = {{artxibo}}
|minthreadsleft = 2
|minthreadstoarchive = 1
}}

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Server switch - Your wiki will be read-only for a short time soon&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;server-switch&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;

[[:m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|Read this message in another language]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Tech%2FServer+switch&amp;language=&amp;action=page&amp;filter= {{int:please-translate}}]

The [[foundation:|Wikimedia Foundation]] will switch the traffic between its data centers. This will make sure that Wikipedia and the other Wikimedia wikis can stay online even after a disaster.

All traffic will switch on '''{{#time:j xg|2026-09-23|en}}'''. The switch will start at '''[https://zonestamp.toolforge.org/{{#time:U|2026-09-23T14:00|en}} {{#time:H:i e|2026-09-23T14:00}}]'''.

Unfortunately, because of some limitations in [[mw:Special:MyLanguage/Manual:What is MediaWiki?|MediaWiki]], all editing must stop while the switch is made. We apologize for this disruption, and we are working to minimize it in the future. 

A banner will be displayed on all wikis 30 minutes before this operation happens. This banner will remain visible until the end of the operation. 
You can contribute to the [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special%3ATranslate&amp;group=Centralnotice-tgroup-read_only_banner&amp;task=view&amp;language=&amp;filter=&amp;action=translate translation or proofreading] of this banner text.

'''You will be able to read, but not edit, all wikis for a short period of time.'''

* You will not be able to edit for up to an hour on {{#time:l j xg Y|2026-09-23|en}}.
* If you try to edit or save during these times, you will see an error message. We hope that no edits will be lost during these minutes, but we can't guarantee it. If you see the error message, then please wait until everything is back to normal. Then you should be able to save your edit. But, we recommend that you make a copy of your changes first, just in case.

''Other effects'':

* Background jobs will be slower and some may be dropped. Red links might not be updated as quickly as normal. If you create an article that is already linked somewhere else, the link will stay red longer than usual. Some long-running scripts will have to be stopped.
* We expect the code deployments to happen as any other week. However, some case-by-case code freezes could punctually happen if the operation require them afterwards.
* [[mw:Special:MyLanguage/GitLab|GitLab]] will be unavailable for about 90 minutes.

This project may be postponed if necessary. You can [[wikitech:Switch_Datacenter|read the schedule at wikitech.wikimedia.org]]. Any changes will be announced in the schedule. 

'''Please share this information with your community.'''&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;server-switch&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

[[m:user:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]] 12:58, 15 iraila 2026 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=30513874 --&gt;

== Your feedback wanted: Remove ''(Language link added:) and similar'' edits from Special:RecentChanges ==

''(Apologies for posting in English. You can help by translating it)''

Hello, I’m Danny from [[:en:w:Wikimedia_Deutschland|Wikimedia Deutschland’s]] [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects|Wikidata For Wikimedia Projects]] team.&lt;br/&gt;
We have been investigating and examining how Wikidata’s use in the [[Special:RecentChanges]] and [[Special:Watchlist]] pages can be made to be more useful, or less ‘noisy’ (fewer edits that have little value to the reader).

We are currently exploring to make a change in the volume and the type of Wikidata edits that appear in these pages, and '''we need your feedback''' to help us ensure this is a positive change for the Wikis and won’t disrupt your workflows.&lt;br/&gt;
Language links are also known as sitelinks or interlanguage links and describe when a Wikidata item is connected to a Wiki, adding it to the language dropdown tool for other connected Wikis.
[[File:Types of Lang Link changes.png|x350px|frame|A variety of &quot;Language Link&quot; edits as seen in the Recent Changes feed]]

The request for feedback is whether you support the removal of these language link edits from the Recent Changes and Watchlist feed, or would you oppose such a change and if so, why?
Please share you thoughts on the dedicated '''[[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Hide_Language_Link_edits|metawiki Talk page]]'''. 

Further information about this change: [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Hide_Language_Link_edits|m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Hide_Language_Link_edits]]

Thank you for any participation or feedback you give, -- [[m:User:Danny_Benjafield_(WMDE)|User:Danny Benjafield (WMDE)]] 11:46, 25 iraila 2026 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Danny Benjafield (WMDE)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Danny_Benjafield_(WMDE)/MassMessage_test_list&amp;oldid=31080832 --&gt;</text>
      <sha1>3auj261p0dxjbzm6hq9xe8u8z3vczhg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Wikibooks:Txokoa/Artxiboa/2026</title>
    <ns>4</ns>
    <id>7253</id>
    <revision>
      <id>44505</id>
      <parentid>44380</parentid>
      <timestamp>2026-09-25T23:19:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MABot</username>
        <id>1448</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Bot: [[Wikibooks:Txokoa]]-(e)ko 1 eztabaida artxibatzen</comment>
      <origin>44505</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10871" sha1="ithpx5jwuruexfw9jnrxwjqu9qycmi2" xml:space="preserve">{{artxibo}}

== Thank You for Last Year – Join Wiki Loves Ramadan 2026 ==

Dear Wikimedia communities,

We hope you are doing well, and we wish you a happy New Year.

''Last year, we captured light. This year, we’ll capture legacy.''

In 2025, communities around the world shared the glow of Ramadan nights and the warmth of collective iftars. In 2026, ''Wiki Loves Ramadan'' is expanding, bringing more stories, more cultures, and deeper global connections across Wikimedia projects.

We invite you to explore the ''Wiki Loves Ramadan 2026'' [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2026|Meta page]] to learn how you can participate and [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2026/Participating communities|sign up]] your community.

📷 ''Photo campaign on '' [[c:Special:MyLanguage/Commons:Wiki Loves Ramadan 2026|Wikimedia Commons]]

If you have questions about the project, please refer to the FAQs:  
* [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan/FAQ/|Meta-Wiki]]
* [[c:Special:MyLanguage/Commons:Wiki Loves Ramadan/FAQ|Wikimedia Commons]]

''Early registration for updates is now open via the '''[[m:Special:RegisterForEvent/2710|Event page]]'''''

''Stay connected and receive updates:''  
* [https://t.me/WikiLovesRamadan Telegram channel]  
* [https://lists.wikimedia.org/postorius/lists/wikilovesramadan.lists.wikimedia.org/ Mailing list]

We look forward to collaborating with you and your community.


'''The Wiki Loves Ramadan 2026 Organizing Team''' 19:45, 16 urtarrila 2026 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=29879549 --&gt;
== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Annual review of the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
I am writing to you to let you know the annual review period for the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines is open now. You can make suggestions for changes through 9 February 2026. This is the first step of several to be taken for the annual review. [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2026|Read more information and find a conversation to join on the UCoC page on Meta]].

The [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|you may review the U4C Charter]].

Please share this information with other members in your community wherever else might be appropriate.

-- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

21:01, 19 urtarrila 2026 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=29905753 --&gt;
== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Upcoming deployment of CampaignEvents extension to Wikibooks&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;message&quot;/&gt;
Hello everyone,

We are writing to inform you that the [[mw:Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents extension]] will be deployed to all Wikibooks projects during the week of '''23 March 2026'''.
This follows last year’s broader rollout across Wikimedia projects. We realized that Wikibooks was not included at the time, and we’re now addressing that to ensure consistency across all communities.

The CampaignEvents extension provides tools to support event and campaign organization on-wiki, including features like on-wiki event registration and collaboration lists(global event list).

We welcome any questions, feedback, or concerns you may have. We are also happy to support anyone interested in trying out the tools. 
''Apologies if this message is not in your preferred language. If you’re able to help translate it for your community, please feel free to do so.''
&lt;section end=&quot;message&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:Udehb-WMF|Udehb-WMF]] ([[User talk:Udehb-WMF|eztabaida]]) 18:22, 19 martxoa 2026 (UTC)&lt;/bdi&gt;
&lt;!-- Message sent by User:Udehb-WMF@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Udehb-WMF/sandbox/MM_target&amp;oldid=30284073 --&gt;
== Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) ==

Hello everyone,

This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as &lt;code&gt;Module:Itemgroup/list&lt;/code&gt;).

'''The Change:'''&lt;br /&gt;
Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. 

We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''.

'''What You Need To Do:'''&lt;br /&gt;
To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search.

'''Deadline:'''&lt;br /&gt;
We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles.

Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[Lankide:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Lankide eztabaida:MediaWiki message delivery|eztabaida]]) 17:11, 3 apirila 2026 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=29941252 --&gt;
== Request for comment (global AI policy) ==

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}}
A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}}
[[Lankide:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Lankide eztabaida:MediaWiki message delivery|eztabaida]]) 00:57, 26 apirila 2026 (UTC)
&lt;/bdi&gt;
&lt;!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=30424282 --&gt;
== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Vote now in the 2026 U4C election&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
Eligible voters are asked to participate in the 2026 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|2026 Election information page]]. The vote closes on 2 June 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC].

Please vote if your account is eligible. Results will be available by 14 June 2026. -- In cooperation with the U4C,&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 17:14, 27 maiatza 2026 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=30513860 --&gt;
== RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons ==

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Apologies for writing in English, please help translate this message to your language. You are invited to participate in a [[c:Commons:Requests for comment/Policy update for AI content|request for comment on Wikimedia Commons about a policy update for AI content]]. This may affect files that are uploaded to Wikimedia Commons for use on this project. Thank you. [[m:User:Codename Noreste|Codename Noreste]] ([[m:User talk:Codename Noreste|eztabaida]])&lt;/bdi&gt; 17:11, 23 ekaina 2026 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=30513860 --&gt;
== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Deployment of Legal and Safety Contacts Link in the Footer of Your Wiki&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;Message&quot;/&gt;
'''Legal &amp; Safety Contacts'''

Hello community, the Wikimedia Foundation has provided a [[wmf:Special:MyLanguage/Legal:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contact Information|single legal and safety contact page]], to be linked in the footer of your wiki, to ensure access to accurate legal information. This is a regulatory requirement. We have already rolled out links to English, German, Italian, Spanish and other wikis and we will deploy to your wiki soon. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Legal_and_Safety_Contacts_FAQ|Please read more on the project page]] and leave any comments in this thread or on the [[m:Special:MyLanguage/Talk:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contacts FAQ|talk page]].

&lt;section end=&quot;Message&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

-- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 13:30, 25 ekaina 2026 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&amp;oldid=30731267 --&gt;
== Request for comment (the future of Abstract Wikipedia) ==

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}}
You are invited to voice your opinions in a [[:m:Requests for comment/The future of Abstract Wikipedia|request for comment about the future of Abstract Wikipedia]]. {{Int:Feedback-thanks-title}}
[[:m:User:Kowal2701|Kowal2701]] ([[:m:User talk:Kowal2701|talk]])  12:24, 24 uztaila 2026 (UTC)
&lt;/bdi&gt;
&lt;!-- Message sent by User:DreamRimmer@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=30513860 --&gt;</text>
      <sha1>ithpx5jwuruexfw9jnrxwjqu9qycmi2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Informatikaren 50 urte 50 teknologiatan/DIF 1996-2005: Ikerkuntzaren eztanda</title>
    <ns>0</ns>
    <id>7377</id>
    <revision>
      <id>44486</id>
      <timestamp>2026-09-25T15:41:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ksarasola</username>
        <id>1603</id>
      </contributor>
      <comment>Wikipediako 'Donostiako Informatika Fakultatea' artikuluko atala ekartzea abiapuntu gisa</comment>
      <origin>44486</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12223" sha1="5r5ddsp501aj8vcnlz8z6jgq11iywie" xml:space="preserve">= DIF 1996-2005: Ikerkuntzaren eztanda =
[[Fitxategi:DIF ikerketa taldeak2021.jpg|thumb|270x270px|Informatika Fakultateko ikerketa taldeak]]
Hainbat urtetako jardunak heldutasuna ekarri zion ikerketa-arloari. Horrela, Informatika Fakultatea sortu eta hamar urtera doktoreak bost baino ez baziren ere, 2012ko 100 irakasleen artean ia gehienak doktoreak ziren (%85 baino gehiago). Horren ondorioak dira 2006 urtetik urtero 14-20 doktorego-tesi berri defendatu izan direla (27 tesi 2023an&lt;ref name=&quot;:9&quot;&gt;{{erreferentzia|abizena=EHUko Informatika Fakultatea|urtea=2024|izenburua=Informatika Fakultatearen memoria 2022/23|argitaletxea=ehu.eus|hizkuntza=eu|url=https://www.ehu.eus/documents/d/informatika-fakultatea/memoria-22-2023-eu-2}}&lt;/ref&gt;), ikerketa taldeak eta spin-off enpresak sortu direla eta asmatutako produktu informatikoak erregistratu direla.

2023an 17 ikerketa-taldetan, 70 ikerketa-proiektu edo kontratu landu ziren, horietako ikertzaile nagusiak 36 zirela. 2023an 2,3 milioi euro mugitu ziren proiektu horietan, 147 argitalpen zientifiko idatzi ziren eta 27 doktorego-tesi aurkeztu ziren.&lt;ref name=&quot;:9&quot; /&gt;

Hogei bat ikerketa-talde sortu dira urteetan zehar Informatika Fakultatearen inguruan, besteak beste hauek:&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Ikerketa lerroak - Informatika Fakultatea - Informatika Fakultatea - UPV/EHU|hizkuntza=eu-ES|url=https://www.ehu.eus/eu/web/informatika-fakultatea/ikerketa-lerroak|aldizkaria=Informatika Fakultatea|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
# Datu-base interoperableak (Interoperable Database Group, BDI).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=BDI HomePage|url=https://bdigroup.web.app/|aldizkaria=bdigroup.web.app|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Arantza Illarramendi]] irakasleak sortutako talde honek [[datu-base]]ak, [[Telefonia mugikor|mugikorrak]] eta osasuna lantzen ditu: [[Web semantiko]]aren erabilera [[Informazio-sistema|informazio-sistemen]] kudeaketan, Mugikorrentzako aplikazioak garatzea [[agenteen teknologia]] erabiliz, Osasun-ezaugarrien tele-transmisioa eta analisia mugikorren bidez. Osasun-erregistro informatikoen [[interoperabilitate]]a.
# ERABAKI Taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Erabaki R &amp; D &amp; I|url=https://ojs.ehu.eus/index.php/ekaia/article/view/17855|aldizkaria=erabaki.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;. Erabakiak [[Osasun publiko|osasungintzan]]. [[Juan Manuel Pikatza Atxa]] irakasleak 1994an sortutako diziplinarteko talde honek diagnostikoan eta tratamenduan osagileari erabakiak hartzeko laguntzen dioten sistemak ikertzen dituzte. ([[Gidetan Oinarritutako Erabakiak Hartzen Laguntzeko Sistemak]], GOEHLS).
# [[Fitxategi:OnekinTaldea.jpg|thumb|270x270px| # [[ONEKIN Taldea]] ]][[ONEKIN Taldea]],&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=ONEKIN – Onekin Research Group|url=https://onekin.org/|aldizkaria=onekin.org|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Web atari]]en ingeniaritza. [[XML]] aplikazioak, [[Datu-base aktibo]]ak, ... [[Oscar Diaz]] irakaslea da taldeko koordinatzailea.
# Sistema adimendunak taldea ([[Intelligent Systems Group]], ISG).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Intelligent Systems Group Home Page|url=http://www.sc.ehu.es/ccwbayes/main.html|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Bioinformatika]], [[Ikasketa automatiko]]a, [[Optimizazio (matematika)|Optimizazioa]]... [[José Antonio Lozano Alonso|Jose Antonio Lozano]] irakaslea da taldeko koordinatzailea.
# Konputazio-Adimena. [[Manuel Graña Romay]] irakasleak sortu zuen ''Grupo de Inteligencia Computacional'' taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Grupo de Inteligencia Computacional (GIC)|url=http://www.ehu.eus/ccwintco/index.php?title=P%C3%A1gina_principal|aldizkaria=www.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; Honelako aplikazioak lantzen dituzte: Gizaki eta makinen arteko elkarrekintza-sistemak, [[robot mugikor]]ren kontrola, medikuntzako irudien analisia, ingurune-adimena darabilten lan-segurtasunerako sistemak, komunikazio pertsona [[Gortasun|gorrekin]], psikologia esperimentala eta prozesuen gainbegiratzea. Tresna moduan Clustering-algoritmoak, kuantifikazio bektoriala, [[Neurona-sare artifizial|neuronal-sareak]], [[Markov-en eredu ezkutuak]], irudi-prozesaketa edota konputagailu bidezko ikusmena erabiltzen dute.
# Sailkatze automatikoa eta paralelismoa, [[ALDAPA (ikerketa taldea)|ALDAPA]] taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Aldapa, Algorithms, Data Mining and Parallelism|url=http://www.sc.ehu.es/acwaldap/|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Olatz Arbelaitz]] eta [[Javier Mugerza]] irakasleak dira zuzendariak. Talde honek 2024an [[Adimen artifizial]]a ikertu du Osasun-aplikaziotan (''Konputazio fisiologikoa''), baita [[ikasketa automatiko]]aren barruan &quot;eredu esplikagarriak eta bidezkoak&quot; ere. 1990eko hamarkadatik honelako aplikazioak landu ditu: Auto-aseguruen fraude detekzioa, Bezero-fidelizazioa, Turismoa, Erregai-banaketaren problema, [[Karaktereen ezagutze optiko|Karaktere-ezagutze automatikoa]] (OCR), ... [[Javier Mugerza]] irakaslea da koordinatzailea.
# Logika eta arrazonamendua (Logic and Reasoning Group, LoRea).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Hasierako orria - lorea - LoRea - UPV/EHU|hizkuntza=eu-ES|url=https://www.ehu.eus/eu/web/lorea|aldizkaria=lorea|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Montse Hermo]], [[Paqui Lucio]] eta [[Marisa Navarro]] irakasleek sortu zuten talde honek honako gaiak aztertzen ditu, besteak beste: Konputagailu-programen zehaztapena, eraldaketa eta egiaztapena. [[Programazio funtzional]]a. [[programazio logiko]]a. Grafoen transformazioa. [[Arrazoiketa automatikoa]] [[Ontologia (informatika)|ontologia]] handiekin.
# Softwarearen ingeniaritza eta kudeaketa. [[Javier Dolado]] irakasleak sortu zuen ''Ingeniería y Gestión del Software Empírica'' talde hau, hainbat unibertsitate biltzen dituen REMIS sarearen barruan.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=REMIS|url=http://www.sc.ehu.es/jiwdocoj/remis/remis.htm|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
# [[Robotika eta Sistema Autonomoen Ikerketa Taldea]] (RSAIT).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=UPV/EHU - RSAIT - Sarrera|url=http://www.sc.ehu.es/ccwrobot/seccion/sarrera|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Basilio Sierra]] eta [[Elena Lazkano]] irakasleek koordinatzen duten talde honek [[robot]] mugikorrak eta [[ikasketa automatiko]]a uztartuz lan egiten du. Beren robotak martxan erakusten dituzten hainbat bideo eskaintzen dituzte.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160304193646/http://www.sc.ehu.es/ccwrobot/videos.html Robot adimendun eta mugikorrak martxan] (Robotika eta Sistema Autonomoen taldea)&lt;/ref&gt;
# GALAN Taldea, Hezkuntza eta Teknologia.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Galan {{!}}|url=http://galan.ehu.es/Galan/|aldizkaria=galan.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Isabel Fernandez de Castro]] irakasleak sortu zuen talde honek [[Teknologian Oinarritutako Hezkuntzarako Tresnak]] garatzen dituzte, esaterako, [[Kontzeptu mapa|kontzeptu-mapen]] editoreak.
# Integrazio Geometrikoa (Geometric Integration Research Group).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Geometric Integration Research Group|url=http://www.gicas.uji.es/|aldizkaria=www.gicas.uji.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Ekuazio diferentzial]]en soluzioaren ezaugarri kualitatiboek (bereziki propietate geometrikoak) mantentzen dituzten zenbakizko metodoen azterketa eta analisia lantzen dute talde honetan. [[Ander Murua]] eta [[Joseba Makazaga]] irakasleak [[Jaume I unibertsitatea]]rekin eta [[Valentziako Unibertsitate Politeknikoa|Valentziako unibertsitate Politeknikoan]] ari dira lankidetzan. Aplikazio-inguruneak: planeta-sistemen mekanika, molekulen dinamika, [[kontrolaren teoria]], partikulen azelerazioaren fisika eta abar.
# Egokituz: Behar Berezietarako [[Pertsona-Konputagailu Elkarrekintza]] Laborategia.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Egokituz, Laboratorio de Interacción Persona-Computador para Necesidades Especiales|url=http://www.egokituz.eus/|aldizkaria=www.egokituz.eus|sartze-data=2023-06-12}}&lt;/ref&gt; [[Julio Abascal Gonzalez]] irakasleak sortu zuen [[1985]]ean pertsona minusbaliatuen komunikazio-arazoei aurre egiteko informazioaren teknologia berrien aplikazioa lantzeko. Egokituz taldeak pertsonen arteko komunikazio zuzenari nahiz urruneko komunikazioari laguntzeko programak diseinatu ditu (telekomunikazio-sistemak erabilerraz eginez), baita ingurunea kontrolatzeko sistemak, sarrera/irteerako zenbait sistema simulatzeko eta ebaluatzeko softwareak, eta komunikazio-gailu eramangarriak ere, besteak beste. Eusko Jaurlaritzak [[SPRI agentzia|SPRI]]-aren IMI programaren bidez, [[Gipuzkoako Foru Aldundia]]ren Ekonomia Sailak, [[IMSERSO]]-k eta [[CE-DGXIII|CE-DGXIII-k]] finantzatu dituzte lan horiek.
# Web3D-ehu taldea.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160314153834/http://www.ehu.eus/web3d/ Web3D-ehu ikerketa-taldearen webgunea]&lt;/ref&gt; Konputagailu-irudietan ikertu zuten 2020ra arte: [[3DO Interactive Multiplayer|3D bisualizazio elkarreragilea]], Internet bidezko bisualizazio kooperatiboa, [[errealitate birtual]]a, [[CAD/CAM|CAD]], ...[[Fitxategi:Egokituz ikertaldeko kideak 2016.png|erdian|thumb|480x480px|Egokituz ikertaldeko kideak 2016an.]]
# [[Hizkuntzaren prozesamendu|Hizkuntzaren Prozesamendua]], [[Ixa taldea|IXA taldea]].&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Sarrera {{!}} Ixa taldea|url=http://ixa.si.ehu.eus/|aldizkaria=ixa.si.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Hizkuntzaren prozesamendu]]an lan egiten du. Euskararen gaineko ikerketa aplikatua du xede nagusi, baina beste hizkuntza batzuetan ikertzen eta produktuak garatzen ere aritzen dira. Taldeak sortu dituen produktu ezagunenak hauek dira: [[Xuxen]] zuzentzaile ortografikoa, [[elia.eus]] [[Itzulpen automatiko neuronal|itzultzaile automatiko neuronala]] (lehen zen [[Matxin (itzultzaile automatikoa)|Matxin]]), [[Latxa (hizkuntza-eredu handia)|Latxa]] hizkuntza eredu handia, [[Euskal WordNet]] sare lexikala eta [[Testu corpus#Zientzia eta Teknologia corpusa (ZT)|ZT]] eta [[Testu corpus#Sintaktikoki etiketatutako EPEC corpusa (EPEC-DEP)|EPEC]] corpusak. [[Arantza Diaz de Ilarraza Sanchez]]ek koordinatu zuen taldea 2019an [[AhoLab]] ikerketa-taldearekin batera [[HiTZ zentroa|HiTZ ikerketa-zentroa]] sortu zuten arte, harrezkero [[Eneko Agirre]], [[German Rigau]], [[Xabier Arregi Iparragirre|Xabier Arregi]] eta [[Maxux Aranzabe|Maxux Arantzabe]] dira korrodinatzileak.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=HiTZ: Basque Center for Language Technology {{!}} HiTZ Zentroa|url=http://hitz.ehu.eus/|aldizkaria=hitz.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; 2013an taldeak [[Abbadia saria|Abbadia Saria]] jaso zuen. Eneko Agirrek hiru aldiz jaso du Google ikerketa saria (2016, 2018 eta 2019an),&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Eneko Agirre: Google-en ikerketa saria lortu du / Premio de Investigación de Google|hizkuntza=eu|url=https://www.ehu.eus/ehusfera/ifbloga/2019/05/07/eneko-agirre-google-en-ikerketa-saria-lortu-du-premio-de-investigacion-de-google/|aldizkaria=DIFusio@, EHUko Informatika|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Ameriketako Estatu Batuak|AEBko]] gobernuak [[COVID-19 pandemia|COVID-19]] pandemiaren inguruan antolatutako lehiaketan ere sari bat jaso zuen (''COVID-19 Open Research Dataset Challenge'', 2020).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Ixa ikerketa-taldeak Estatu Batuetako gobernuak bultzatutako COVID-19 gaixotasunaren inguruan antolatutako adimen artifizialeko txapelketan saria jaso du – Hizkuntza-teknologiak, Ixa Taldearen bloga|hizkuntza=eu|url=https://www.unibertsitatea.net/blogak/ixa/2020/05/07/ixa-covid-19-gaixotasunaren-inguruan-antolatutako-adimen-artifizialeko-txapelketan-saridun/|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;170&quot;&gt;
Fitxategi:Ixa Taldea, 2015 (DNJ0048v1).jpg|[[Ixa Taldea]] (2015)
Fitxategi:Hitz-Zentroa nordanor.png|[[HiTZ zentroa|HiTZ zentroko]] kideak (2020)
&lt;/gallery&gt;2020an 17 ikerketa-taldetan, 95 ikerketa-proiektu lantzen ziren, horietako ikertzaile nagusiak 39 zirela. 2020an 2,2 milioi euro mugitu zen proiektu horietan, 149 argitalpen zientifiko idatzi ziren eta 14 doktorego-tesi aurkeztu ziren.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;

Hogei produktu baino gehiago erregistratu dituzte fakultateko ikerketa taldeek, besteak beste hauek:
* [[Xuxen]] euskararako zuzentzaile ortografikoa
* [[Itzultzailea.eus|TADEEP]] itzultzaile automatiko neuronala.</text>
      <sha1>5r5ddsp501aj8vcnlz8z6jgq11iywie</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>44487</id>
      <parentid>44486</parentid>
      <timestamp>2026-09-25T15:45:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ksarasola</username>
        <id>1603</id>
      </contributor>
      <comment>erreferentziak</comment>
      <origin>44487</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12521" sha1="6p3edebn9aphifzn3fmxuqeu7qiznwh" xml:space="preserve">= DIF 1996-2005: Ikerkuntzaren eztanda =
[[Fitxategi:DIF ikerketa taldeak2021.jpg|thumb|270x270px|Informatika Fakultateko ikerketa taldeak]]
Hainbat urtetako jardunak heldutasuna ekarri zion ikerketa-arloari. Horrela, Informatika Fakultatea sortu eta hamar urtera doktoreak bost baino ez baziren ere, 2012ko 100 irakasleen artean ia gehienak doktoreak ziren (%85 baino gehiago). Horren ondorioak dira 2006 urtetik urtero 14-20 doktorego-tesi berri defendatu izan direla (27 tesi 2023an&lt;ref name=&quot;:9&quot;&gt;{{erreferentzia|abizena=EHUko Informatika Fakultatea|urtea=2024|izenburua=Informatika Fakultatearen memoria 2022/23|argitaletxea=ehu.eus|hizkuntza=eu|url=https://www.ehu.eus/documents/d/informatika-fakultatea/memoria-22-2023-eu-2}}&lt;/ref&gt;), ikerketa taldeak eta spin-off enpresak sortu direla eta asmatutako produktu informatikoak erregistratu direla.

2023an 17 ikerketa-taldetan, 70 ikerketa-proiektu edo kontratu landu ziren, horietako ikertzaile nagusiak 36 zirela. 2023an 2,3 milioi euro mugitu ziren proiektu horietan, 147 argitalpen zientifiko idatzi ziren eta 27 doktorego-tesi aurkeztu ziren.&lt;ref name=&quot;:9&quot; /&gt;

Hogei bat ikerketa-talde sortu dira urteetan zehar Informatika Fakultatearen inguruan, besteak beste hauek:&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Ikerketa lerroak - Informatika Fakultatea - Informatika Fakultatea - UPV/EHU|hizkuntza=eu-ES|url=https://www.ehu.eus/eu/web/informatika-fakultatea/ikerketa-lerroak|aldizkaria=Informatika Fakultatea|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
# Datu-base interoperableak (Interoperable Database Group, BDI).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=BDI HomePage|url=https://bdigroup.web.app/|aldizkaria=bdigroup.web.app|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Arantza Illarramendi]] irakasleak sortutako talde honek [[datu-base]]ak, [[Telefonia mugikor|mugikorrak]] eta osasuna lantzen ditu: [[Web semantiko]]aren erabilera [[Informazio-sistema|informazio-sistemen]] kudeaketan, Mugikorrentzako aplikazioak garatzea [[agenteen teknologia]] erabiliz, Osasun-ezaugarrien tele-transmisioa eta analisia mugikorren bidez. Osasun-erregistro informatikoen [[interoperabilitate]]a.
# ERABAKI Taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Erabaki R &amp; D &amp; I|url=https://ojs.ehu.eus/index.php/ekaia/article/view/17855|aldizkaria=erabaki.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;. Erabakiak [[Osasun publiko|osasungintzan]]. [[Juan Manuel Pikatza Atxa]] irakasleak 1994an sortutako diziplinarteko talde honek diagnostikoan eta tratamenduan osagileari erabakiak hartzeko laguntzen dioten sistemak ikertzen dituzte. ([[Gidetan Oinarritutako Erabakiak Hartzen Laguntzeko Sistemak]], GOEHLS).
# [[Fitxategi:OnekinTaldea.jpg|thumb|270x270px| # [[ONEKIN Taldea]] ]][[ONEKIN Taldea]],&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=ONEKIN – Onekin Research Group|url=https://onekin.org/|aldizkaria=onekin.org|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Web atari]]en ingeniaritza. [[XML]] aplikazioak, [[Datu-base aktibo]]ak, ... [[Oscar Diaz]] irakaslea da taldeko koordinatzailea.
# Sistema adimendunak taldea ([[Intelligent Systems Group]], ISG).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Intelligent Systems Group Home Page|url=http://www.sc.ehu.es/ccwbayes/main.html|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Bioinformatika]], [[Ikasketa automatiko]]a, [[Optimizazio (matematika)|Optimizazioa]]... [[José Antonio Lozano Alonso|Jose Antonio Lozano]] irakaslea da taldeko koordinatzailea.
# Konputazio-Adimena. [[Manuel Graña Romay]] irakasleak sortu zuen ''Grupo de Inteligencia Computacional'' taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Grupo de Inteligencia Computacional (GIC)|url=http://www.ehu.eus/ccwintco/index.php?title=P%C3%A1gina_principal|aldizkaria=www.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; Honelako aplikazioak lantzen dituzte: Gizaki eta makinen arteko elkarrekintza-sistemak, [[robot mugikor]]ren kontrola, medikuntzako irudien analisia, ingurune-adimena darabilten lan-segurtasunerako sistemak, komunikazio pertsona [[Gortasun|gorrekin]], psikologia esperimentala eta prozesuen gainbegiratzea. Tresna moduan Clustering-algoritmoak, kuantifikazio bektoriala, [[Neurona-sare artifizial|neuronal-sareak]], [[Markov-en eredu ezkutuak]], irudi-prozesaketa edota konputagailu bidezko ikusmena erabiltzen dute.
# Sailkatze automatikoa eta paralelismoa, [[ALDAPA (ikerketa taldea)|ALDAPA]] taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Aldapa, Algorithms, Data Mining and Parallelism|url=http://www.sc.ehu.es/acwaldap/|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Olatz Arbelaitz]] eta [[Javier Mugerza]] irakasleak dira zuzendariak. Talde honek 2024an [[Adimen artifizial]]a ikertu du Osasun-aplikaziotan (''Konputazio fisiologikoa''), baita [[ikasketa automatiko]]aren barruan &quot;eredu esplikagarriak eta bidezkoak&quot; ere. 1990eko hamarkadatik honelako aplikazioak landu ditu: Auto-aseguruen fraude detekzioa, Bezero-fidelizazioa, Turismoa, Erregai-banaketaren problema, [[Karaktereen ezagutze optiko|Karaktere-ezagutze automatikoa]] (OCR), ... [[Javier Mugerza]] irakaslea da koordinatzailea.
# Logika eta arrazonamendua (Logic and Reasoning Group, LoRea).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Hasierako orria - lorea - LoRea - UPV/EHU|hizkuntza=eu-ES|url=https://www.ehu.eus/eu/web/lorea|aldizkaria=lorea|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Montse Hermo]], [[Paqui Lucio]] eta [[Marisa Navarro]] irakasleek sortu zuten talde honek honako gaiak aztertzen ditu, besteak beste: Konputagailu-programen zehaztapena, eraldaketa eta egiaztapena. [[Programazio funtzional]]a. [[programazio logiko]]a. Grafoen transformazioa. [[Arrazoiketa automatikoa]] [[Ontologia (informatika)|ontologia]] handiekin.
# Softwarearen ingeniaritza eta kudeaketa. [[Javier Dolado]] irakasleak sortu zuen ''Ingeniería y Gestión del Software Empírica'' talde hau, hainbat unibertsitate biltzen dituen REMIS sarearen barruan.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=REMIS|url=http://www.sc.ehu.es/jiwdocoj/remis/remis.htm|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
# [[Robotika eta Sistema Autonomoen Ikerketa Taldea]] (RSAIT).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=UPV/EHU - RSAIT - Sarrera|url=http://www.sc.ehu.es/ccwrobot/seccion/sarrera|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Basilio Sierra]] eta [[Elena Lazkano]] irakasleek koordinatzen duten talde honek [[robot]] mugikorrak eta [[ikasketa automatiko]]a uztartuz lan egiten du. Beren robotak martxan erakusten dituzten hainbat bideo eskaintzen dituzte.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160304193646/http://www.sc.ehu.es/ccwrobot/videos.html Robot adimendun eta mugikorrak martxan] (Robotika eta Sistema Autonomoen taldea)&lt;/ref&gt;
# GALAN Taldea, Hezkuntza eta Teknologia.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Galan {{!}}|url=http://galan.ehu.es/Galan/|aldizkaria=galan.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Isabel Fernandez de Castro]] irakasleak sortu zuen talde honek [[Teknologian Oinarritutako Hezkuntzarako Tresnak]] garatzen dituzte, esaterako, [[Kontzeptu mapa|kontzeptu-mapen]] editoreak.
# Integrazio Geometrikoa (Geometric Integration Research Group).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Geometric Integration Research Group|url=http://www.gicas.uji.es/|aldizkaria=www.gicas.uji.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Ekuazio diferentzial]]en soluzioaren ezaugarri kualitatiboek (bereziki propietate geometrikoak) mantentzen dituzten zenbakizko metodoen azterketa eta analisia lantzen dute talde honetan. [[Ander Murua]] eta [[Joseba Makazaga]] irakasleak [[Jaume I unibertsitatea]]rekin eta [[Valentziako Unibertsitate Politeknikoa|Valentziako unibertsitate Politeknikoan]] ari dira lankidetzan. Aplikazio-inguruneak: planeta-sistemen mekanika, molekulen dinamika, [[kontrolaren teoria]], partikulen azelerazioaren fisika eta abar.
# Egokituz: Behar Berezietarako [[Pertsona-Konputagailu Elkarrekintza]] Laborategia.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Egokituz, Laboratorio de Interacción Persona-Computador para Necesidades Especiales|url=http://www.egokituz.eus/|aldizkaria=www.egokituz.eus|sartze-data=2023-06-12}}&lt;/ref&gt; [[Julio Abascal Gonzalez]] irakasleak sortu zuen [[1985]]ean pertsona minusbaliatuen komunikazio-arazoei aurre egiteko informazioaren teknologia berrien aplikazioa lantzeko. Egokituz taldeak pertsonen arteko komunikazio zuzenari nahiz urruneko komunikazioari laguntzeko programak diseinatu ditu (telekomunikazio-sistemak erabilerraz eginez), baita ingurunea kontrolatzeko sistemak, sarrera/irteerako zenbait sistema simulatzeko eta ebaluatzeko softwareak, eta komunikazio-gailu eramangarriak ere, besteak beste. Eusko Jaurlaritzak [[SPRI agentzia|SPRI]]-aren IMI programaren bidez, [[Gipuzkoako Foru Aldundia]]ren Ekonomia Sailak, [[IMSERSO]]-k eta [[CE-DGXIII|CE-DGXIII-k]] finantzatu dituzte lan horiek.
# Web3D-ehu taldea.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160314153834/http://www.ehu.eus/web3d/ Web3D-ehu ikerketa-taldearen webgunea]&lt;/ref&gt; Konputagailu-irudietan ikertu zuten 2020ra arte: [[3DO Interactive Multiplayer|3D bisualizazio elkarreragilea]], Internet bidezko bisualizazio kooperatiboa, [[errealitate birtual]]a, [[CAD/CAM|CAD]], ...[[Fitxategi:Egokituz ikertaldeko kideak 2016.png|erdian|thumb|480x480px|Egokituz ikertaldeko kideak 2016an.]]
# [[Hizkuntzaren prozesamendu|Hizkuntzaren Prozesamendua]], [[Ixa taldea|IXA taldea]].&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Sarrera {{!}} Ixa taldea|url=http://ixa.si.ehu.eus/|aldizkaria=ixa.si.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Hizkuntzaren prozesamendu]]an lan egiten du. Euskararen gaineko ikerketa aplikatua du xede nagusi, baina beste hizkuntza batzuetan ikertzen eta produktuak garatzen ere aritzen dira. Taldeak sortu dituen produktu ezagunenak hauek dira: [[Xuxen]] zuzentzaile ortografikoa, [[elia.eus]] [[Itzulpen automatiko neuronal|itzultzaile automatiko neuronala]] (lehen zen [[Matxin (itzultzaile automatikoa)|Matxin]]), [[Latxa (hizkuntza-eredu handia)|Latxa]] hizkuntza eredu handia, [[Euskal WordNet]] sare lexikala eta [[Testu corpus#Zientzia eta Teknologia corpusa (ZT)|ZT]] eta [[Testu corpus#Sintaktikoki etiketatutako EPEC corpusa (EPEC-DEP)|EPEC]] corpusak. [[Arantza Diaz de Ilarraza Sanchez]]ek koordinatu zuen taldea 2019an [[AhoLab]] ikerketa-taldearekin batera [[HiTZ zentroa|HiTZ ikerketa-zentroa]] sortu zuten arte, harrezkero [[Eneko Agirre]], [[German Rigau]], [[Xabier Arregi Iparragirre|Xabier Arregi]] eta [[Maxux Aranzabe|Maxux Arantzabe]] dira korrodinatzileak.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=HiTZ: Basque Center for Language Technology {{!}} HiTZ Zentroa|url=http://hitz.ehu.eus/|aldizkaria=hitz.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; 2013an taldeak [[Abbadia saria|Abbadia Saria]] jaso zuen. Eneko Agirrek hiru aldiz jaso du Google ikerketa saria (2016, 2018 eta 2019an),&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Eneko Agirre: Google-en ikerketa saria lortu du / Premio de Investigación de Google|hizkuntza=eu|url=https://www.ehu.eus/ehusfera/ifbloga/2019/05/07/eneko-agirre-google-en-ikerketa-saria-lortu-du-premio-de-investigacion-de-google/|aldizkaria=DIFusio@, EHUko Informatika|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Ameriketako Estatu Batuak|AEBko]] gobernuak [[COVID-19 pandemia|COVID-19]] pandemiaren inguruan antolatutako lehiaketan ere sari bat jaso zuen (''COVID-19 Open Research Dataset Challenge'', 2020).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Ixa ikerketa-taldeak Estatu Batuetako gobernuak bultzatutako COVID-19 gaixotasunaren inguruan antolatutako adimen artifizialeko txapelketan saria jaso du – Hizkuntza-teknologiak, Ixa Taldearen bloga|hizkuntza=eu|url=https://www.unibertsitatea.net/blogak/ixa/2020/05/07/ixa-covid-19-gaixotasunaren-inguruan-antolatutako-adimen-artifizialeko-txapelketan-saridun/|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;170&quot;&gt;
Fitxategi:Ixa Taldea, 2015 (DNJ0048v1).jpg|[[Ixa Taldea]] (2015)
Fitxategi:Hitz-Zentroa nordanor.png|[[HiTZ zentroa|HiTZ zentroko]] kideak (2020)
&lt;/gallery&gt;2020an 17 ikerketa-taldetan, 95 ikerketa-proiektu lantzen ziren, horietako ikertzaile nagusiak 39 zirela. 2020an 2,2 milioi euro mugitu zen proiektu horietan, 149 argitalpen zientifiko idatzi ziren eta 14 doktorego-tesi aurkeztu ziren.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{erreferentzia|urtea=2021|izenburua=Informatika Fakultatea, MEMORIA 2020|argitaletxea=UPV/EHU|hizkuntza=eu|hizkuntza1=es|url=https://www.ehu.eus/documents/340468/26643806/Memoria+2020+EU.pdf/1c3ac9ca-2408-3911-6997-6bce474ea9ce?t=1614093471881}}&lt;/ref&gt;

Hogei produktu baino gehiago erregistratu dituzte fakultateko ikerketa taldeek, besteak beste hauek:
* [[Xuxen]] euskararako zuzentzaile ortografikoa
* [[Itzultzailea.eus|TADEEP]] itzultzaile automatiko neuronala.
== Erreferentziak ==
{{erreferentzia zerrenda}}</text>
      <sha1>6p3edebn9aphifzn3fmxuqeu7qiznwh</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>44489</id>
      <parentid>44487</parentid>
      <timestamp>2026-09-25T15:54:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ksarasola</username>
        <id>1603</id>
      </contributor>
      <comment>/* DIF 1996-2005: Ikerkuntzaren eztanda */</comment>
      <origin>44489</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12704" sha1="4ifutckrq4ee3s72dzxnfmc4z5wnco7" xml:space="preserve">= DIF 1996-2005: Ikerkuntzaren eztanda =
[[Fitxategi:DIF ikerketa taldeak2021.jpg|thumb|270x270px|Informatika Fakultateko ikerketa taldeak]]
Hainbat urtetako jardunak heldutasuna ekarri zion ikerketa-arloari. Horrela, Informatika Fakultatea sortu eta hamar urtera doktoreak bost baino ez baziren ere, 2012ko 100 irakasleen artean ia gehienak doktoreak ziren (%85 baino gehiago). Horren ondorioak dira 2006 urtetik urtero 14-20 doktorego-tesi berri defendatu izan direla (27 tesi 2023an&lt;ref name=&quot;:9&quot;&gt;{{erreferentzia|abizena=EHUko Informatika Fakultatea|urtea=2024|izenburua=Informatika Fakultatearen memoria 2022/23|argitaletxea=ehu.eus|hizkuntza=eu|url=https://www.ehu.eus/documents/d/informatika-fakultatea/memoria-22-2023-eu-2}}&lt;/ref&gt;), ikerketa taldeak eta spin-off enpresak sortu direla eta asmatutako produktu informatikoak erregistratu direla.

{{Barra bertikalen grafikoa|1800|1577|1860|4535|1889|2561|1910|5802|1920|11097|izena=Begoñako biztanleria (1800-1920)&lt;ref name=&quot;:15&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:23&quot; /&gt;|altuera=250|zabalera=300}}

2023an 17 ikerketa-taldetan, 70 ikerketa-proiektu edo kontratu landu ziren, horietako ikertzaile nagusiak 36 zirela. 2023an 2,3 milioi euro mugitu ziren proiektu horietan, 147 argitalpen zientifiko idatzi ziren eta 27 doktorego-tesi aurkeztu ziren.&lt;ref name=&quot;:9&quot; /&gt;

Hogei bat ikerketa-talde sortu dira urteetan zehar Informatika Fakultatearen inguruan, besteak beste hauek:&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Ikerketa lerroak - Informatika Fakultatea - Informatika Fakultatea - UPV/EHU|hizkuntza=eu-ES|url=https://www.ehu.eus/eu/web/informatika-fakultatea/ikerketa-lerroak|aldizkaria=Informatika Fakultatea|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
# Datu-base interoperableak (Interoperable Database Group, BDI).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=BDI HomePage|url=https://bdigroup.web.app/|aldizkaria=bdigroup.web.app|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Arantza Illarramendi]] irakasleak sortutako talde honek [[datu-base]]ak, [[Telefonia mugikor|mugikorrak]] eta osasuna lantzen ditu: [[Web semantiko]]aren erabilera [[Informazio-sistema|informazio-sistemen]] kudeaketan, Mugikorrentzako aplikazioak garatzea [[agenteen teknologia]] erabiliz, Osasun-ezaugarrien tele-transmisioa eta analisia mugikorren bidez. Osasun-erregistro informatikoen [[interoperabilitate]]a.
# ERABAKI Taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Erabaki R &amp; D &amp; I|url=https://ojs.ehu.eus/index.php/ekaia/article/view/17855|aldizkaria=erabaki.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;. Erabakiak [[Osasun publiko|osasungintzan]]. [[Juan Manuel Pikatza Atxa]] irakasleak 1994an sortutako diziplinarteko talde honek diagnostikoan eta tratamenduan osagileari erabakiak hartzeko laguntzen dioten sistemak ikertzen dituzte. ([[Gidetan Oinarritutako Erabakiak Hartzen Laguntzeko Sistemak]], GOEHLS).
# [[Fitxategi:OnekinTaldea.jpg|thumb|270x270px| # [[ONEKIN Taldea]] ]][[ONEKIN Taldea]],&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=ONEKIN – Onekin Research Group|url=https://onekin.org/|aldizkaria=onekin.org|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Web atari]]en ingeniaritza. [[XML]] aplikazioak, [[Datu-base aktibo]]ak, ... [[Oscar Diaz]] irakaslea da taldeko koordinatzailea.
# Sistema adimendunak taldea ([[Intelligent Systems Group]], ISG).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Intelligent Systems Group Home Page|url=http://www.sc.ehu.es/ccwbayes/main.html|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Bioinformatika]], [[Ikasketa automatiko]]a, [[Optimizazio (matematika)|Optimizazioa]]... [[José Antonio Lozano Alonso|Jose Antonio Lozano]] irakaslea da taldeko koordinatzailea.
# Konputazio-Adimena. [[Manuel Graña Romay]] irakasleak sortu zuen ''Grupo de Inteligencia Computacional'' taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Grupo de Inteligencia Computacional (GIC)|url=http://www.ehu.eus/ccwintco/index.php?title=P%C3%A1gina_principal|aldizkaria=www.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; Honelako aplikazioak lantzen dituzte: Gizaki eta makinen arteko elkarrekintza-sistemak, [[robot mugikor]]ren kontrola, medikuntzako irudien analisia, ingurune-adimena darabilten lan-segurtasunerako sistemak, komunikazio pertsona [[Gortasun|gorrekin]], psikologia esperimentala eta prozesuen gainbegiratzea. Tresna moduan Clustering-algoritmoak, kuantifikazio bektoriala, [[Neurona-sare artifizial|neuronal-sareak]], [[Markov-en eredu ezkutuak]], irudi-prozesaketa edota konputagailu bidezko ikusmena erabiltzen dute.
# Sailkatze automatikoa eta paralelismoa, [[ALDAPA (ikerketa taldea)|ALDAPA]] taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Aldapa, Algorithms, Data Mining and Parallelism|url=http://www.sc.ehu.es/acwaldap/|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Olatz Arbelaitz]] eta [[Javier Mugerza]] irakasleak dira zuzendariak. Talde honek 2024an [[Adimen artifizial]]a ikertu du Osasun-aplikaziotan (''Konputazio fisiologikoa''), baita [[ikasketa automatiko]]aren barruan &quot;eredu esplikagarriak eta bidezkoak&quot; ere. 1990eko hamarkadatik honelako aplikazioak landu ditu: Auto-aseguruen fraude detekzioa, Bezero-fidelizazioa, Turismoa, Erregai-banaketaren problema, [[Karaktereen ezagutze optiko|Karaktere-ezagutze automatikoa]] (OCR), ... [[Javier Mugerza]] irakaslea da koordinatzailea.
# Logika eta arrazonamendua (Logic and Reasoning Group, LoRea).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Hasierako orria - lorea - LoRea - UPV/EHU|hizkuntza=eu-ES|url=https://www.ehu.eus/eu/web/lorea|aldizkaria=lorea|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Montse Hermo]], [[Paqui Lucio]] eta [[Marisa Navarro]] irakasleek sortu zuten talde honek honako gaiak aztertzen ditu, besteak beste: Konputagailu-programen zehaztapena, eraldaketa eta egiaztapena. [[Programazio funtzional]]a. [[programazio logiko]]a. Grafoen transformazioa. [[Arrazoiketa automatikoa]] [[Ontologia (informatika)|ontologia]] handiekin.
# Softwarearen ingeniaritza eta kudeaketa. [[Javier Dolado]] irakasleak sortu zuen ''Ingeniería y Gestión del Software Empírica'' talde hau, hainbat unibertsitate biltzen dituen REMIS sarearen barruan.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=REMIS|url=http://www.sc.ehu.es/jiwdocoj/remis/remis.htm|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
# [[Robotika eta Sistema Autonomoen Ikerketa Taldea]] (RSAIT).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=UPV/EHU - RSAIT - Sarrera|url=http://www.sc.ehu.es/ccwrobot/seccion/sarrera|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Basilio Sierra]] eta [[Elena Lazkano]] irakasleek koordinatzen duten talde honek [[robot]] mugikorrak eta [[ikasketa automatiko]]a uztartuz lan egiten du. Beren robotak martxan erakusten dituzten hainbat bideo eskaintzen dituzte.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160304193646/http://www.sc.ehu.es/ccwrobot/videos.html Robot adimendun eta mugikorrak martxan] (Robotika eta Sistema Autonomoen taldea)&lt;/ref&gt;
# GALAN Taldea, Hezkuntza eta Teknologia.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Galan {{!}}|url=http://galan.ehu.es/Galan/|aldizkaria=galan.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Isabel Fernandez de Castro]] irakasleak sortu zuen talde honek [[Teknologian Oinarritutako Hezkuntzarako Tresnak]] garatzen dituzte, esaterako, [[Kontzeptu mapa|kontzeptu-mapen]] editoreak.
# Integrazio Geometrikoa (Geometric Integration Research Group).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Geometric Integration Research Group|url=http://www.gicas.uji.es/|aldizkaria=www.gicas.uji.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Ekuazio diferentzial]]en soluzioaren ezaugarri kualitatiboek (bereziki propietate geometrikoak) mantentzen dituzten zenbakizko metodoen azterketa eta analisia lantzen dute talde honetan. [[Ander Murua]] eta [[Joseba Makazaga]] irakasleak [[Jaume I unibertsitatea]]rekin eta [[Valentziako Unibertsitate Politeknikoa|Valentziako unibertsitate Politeknikoan]] ari dira lankidetzan. Aplikazio-inguruneak: planeta-sistemen mekanika, molekulen dinamika, [[kontrolaren teoria]], partikulen azelerazioaren fisika eta abar.
# Egokituz: Behar Berezietarako [[Pertsona-Konputagailu Elkarrekintza]] Laborategia.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Egokituz, Laboratorio de Interacción Persona-Computador para Necesidades Especiales|url=http://www.egokituz.eus/|aldizkaria=www.egokituz.eus|sartze-data=2023-06-12}}&lt;/ref&gt; [[Julio Abascal Gonzalez]] irakasleak sortu zuen [[1985]]ean pertsona minusbaliatuen komunikazio-arazoei aurre egiteko informazioaren teknologia berrien aplikazioa lantzeko. Egokituz taldeak pertsonen arteko komunikazio zuzenari nahiz urruneko komunikazioari laguntzeko programak diseinatu ditu (telekomunikazio-sistemak erabilerraz eginez), baita ingurunea kontrolatzeko sistemak, sarrera/irteerako zenbait sistema simulatzeko eta ebaluatzeko softwareak, eta komunikazio-gailu eramangarriak ere, besteak beste. Eusko Jaurlaritzak [[SPRI agentzia|SPRI]]-aren IMI programaren bidez, [[Gipuzkoako Foru Aldundia]]ren Ekonomia Sailak, [[IMSERSO]]-k eta [[CE-DGXIII|CE-DGXIII-k]] finantzatu dituzte lan horiek.
# Web3D-ehu taldea.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160314153834/http://www.ehu.eus/web3d/ Web3D-ehu ikerketa-taldearen webgunea]&lt;/ref&gt; Konputagailu-irudietan ikertu zuten 2020ra arte: [[3DO Interactive Multiplayer|3D bisualizazio elkarreragilea]], Internet bidezko bisualizazio kooperatiboa, [[errealitate birtual]]a, [[CAD/CAM|CAD]], ...[[Fitxategi:Egokituz ikertaldeko kideak 2016.png|erdian|thumb|480x480px|Egokituz ikertaldeko kideak 2016an.]]
# [[Hizkuntzaren prozesamendu|Hizkuntzaren Prozesamendua]], [[Ixa taldea|IXA taldea]].&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Sarrera {{!}} Ixa taldea|url=http://ixa.si.ehu.eus/|aldizkaria=ixa.si.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Hizkuntzaren prozesamendu]]an lan egiten du. Euskararen gaineko ikerketa aplikatua du xede nagusi, baina beste hizkuntza batzuetan ikertzen eta produktuak garatzen ere aritzen dira. Taldeak sortu dituen produktu ezagunenak hauek dira: [[Xuxen]] zuzentzaile ortografikoa, [[elia.eus]] [[Itzulpen automatiko neuronal|itzultzaile automatiko neuronala]] (lehen zen [[Matxin (itzultzaile automatikoa)|Matxin]]), [[Latxa (hizkuntza-eredu handia)|Latxa]] hizkuntza eredu handia, [[Euskal WordNet]] sare lexikala eta [[Testu corpus#Zientzia eta Teknologia corpusa (ZT)|ZT]] eta [[Testu corpus#Sintaktikoki etiketatutako EPEC corpusa (EPEC-DEP)|EPEC]] corpusak. [[Arantza Diaz de Ilarraza Sanchez]]ek koordinatu zuen taldea 2019an [[AhoLab]] ikerketa-taldearekin batera [[HiTZ zentroa|HiTZ ikerketa-zentroa]] sortu zuten arte, harrezkero [[Eneko Agirre]], [[German Rigau]], [[Xabier Arregi Iparragirre|Xabier Arregi]] eta [[Maxux Aranzabe|Maxux Arantzabe]] dira korrodinatzileak.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=HiTZ: Basque Center for Language Technology {{!}} HiTZ Zentroa|url=http://hitz.ehu.eus/|aldizkaria=hitz.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; 2013an taldeak [[Abbadia saria|Abbadia Saria]] jaso zuen. Eneko Agirrek hiru aldiz jaso du Google ikerketa saria (2016, 2018 eta 2019an),&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Eneko Agirre: Google-en ikerketa saria lortu du / Premio de Investigación de Google|hizkuntza=eu|url=https://www.ehu.eus/ehusfera/ifbloga/2019/05/07/eneko-agirre-google-en-ikerketa-saria-lortu-du-premio-de-investigacion-de-google/|aldizkaria=DIFusio@, EHUko Informatika|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Ameriketako Estatu Batuak|AEBko]] gobernuak [[COVID-19 pandemia|COVID-19]] pandemiaren inguruan antolatutako lehiaketan ere sari bat jaso zuen (''COVID-19 Open Research Dataset Challenge'', 2020).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Ixa ikerketa-taldeak Estatu Batuetako gobernuak bultzatutako COVID-19 gaixotasunaren inguruan antolatutako adimen artifizialeko txapelketan saria jaso du – Hizkuntza-teknologiak, Ixa Taldearen bloga|hizkuntza=eu|url=https://www.unibertsitatea.net/blogak/ixa/2020/05/07/ixa-covid-19-gaixotasunaren-inguruan-antolatutako-adimen-artifizialeko-txapelketan-saridun/|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;170&quot;&gt;
Fitxategi:Ixa Taldea, 2015 (DNJ0048v1).jpg|[[Ixa Taldea]] (2015)
Fitxategi:Hitz-Zentroa nordanor.png|[[HiTZ zentroa|HiTZ zentroko]] kideak (2020)
&lt;/gallery&gt;2020an 17 ikerketa-taldetan, 95 ikerketa-proiektu lantzen ziren, horietako ikertzaile nagusiak 39 zirela. 2020an 2,2 milioi euro mugitu zen proiektu horietan, 149 argitalpen zientifiko idatzi ziren eta 14 doktorego-tesi aurkeztu ziren.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{erreferentzia|urtea=2021|izenburua=Informatika Fakultatea, MEMORIA 2020|argitaletxea=UPV/EHU|hizkuntza=eu|hizkuntza1=es|url=https://www.ehu.eus/documents/340468/26643806/Memoria+2020+EU.pdf/1c3ac9ca-2408-3911-6997-6bce474ea9ce?t=1614093471881}}&lt;/ref&gt;

Hogei produktu baino gehiago erregistratu dituzte fakultateko ikerketa taldeek, besteak beste hauek:
* [[Xuxen]] euskararako zuzentzaile ortografikoa
* [[Itzultzailea.eus|TADEEP]] itzultzaile automatiko neuronala.
== Erreferentziak ==
{{erreferentzia zerrenda}}</text>
      <sha1>4ifutckrq4ee3s72dzxnfmc4z5wnco7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>44491</id>
      <parentid>44489</parentid>
      <timestamp>2026-09-25T16:03:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ksarasola</username>
        <id>1603</id>
      </contributor>
      <comment>/* DIF 1996-2005: Ikerkuntzaren eztanda */</comment>
      <origin>44491</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12754" sha1="h2ndxp7a9vp8kqt1ar99s5p57ckf3sj" xml:space="preserve">{{lanean|ksarasola}}
= DIF 1996-2005: Ikerkuntzaren eztanda =
[[Fitxategi:DIF ikerketa taldeak2021.jpg|thumb|270x270px|Informatika Fakultateko ikerketa taldeak]]
Hainbat urtetako jardunak heldutasuna ekarri zion ikerketa-arloari. Horrela, Informatika Fakultatea sortu eta hamar urtera doktoreak bost baino ez baziren ere, 2012ko 100 irakasleen artean ia gehienak doktoreak ziren (%85 baino gehiago). Horren ondorioak dira 2006 urtetik urtero 14-20 doktorego-tesi berri defendatu izan direla (27 tesi 2023an&lt;ref name=&quot;:9&quot;&gt;{{erreferentzia|abizena=EHUko Informatika Fakultatea|urtea=2024|izenburua=Informatika Fakultatearen memoria 2022/23|argitaletxea=ehu.eus|hizkuntza=eu|url=https://www.ehu.eus/documents/d/informatika-fakultatea/memoria-22-2023-eu-2}}&lt;/ref&gt;), ikerketa taldeak eta spin-off enpresak sortu direla eta asmatutako produktu informatikoak erregistratu direla.

{{Barra bertikalen grafikoa|1800|1577|1860|4535|1889|2561|1910|5802|1920|11097|izena=Doktorego-tesiak irakurrita Informatika Fakultatean(1800-1920)&lt;ref name=&quot;:15&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:23&quot; /&gt;|altuera=250|zabalera=300}}

2023an 17 ikerketa-taldetan, 70 ikerketa-proiektu edo kontratu landu ziren, horietako ikertzaile nagusiak 36 zirela. 2023an 2,3 milioi euro mugitu ziren proiektu horietan, 147 argitalpen zientifiko idatzi ziren eta 27 doktorego-tesi aurkeztu ziren.&lt;ref name=&quot;:9&quot; /&gt;

Hogei bat ikerketa-talde sortu dira urteetan zehar Informatika Fakultatearen inguruan, besteak beste hauek:&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Ikerketa lerroak - Informatika Fakultatea - Informatika Fakultatea - UPV/EHU|hizkuntza=eu-ES|url=https://www.ehu.eus/eu/web/informatika-fakultatea/ikerketa-lerroak|aldizkaria=Informatika Fakultatea|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
# Datu-base interoperableak (Interoperable Database Group, BDI).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=BDI HomePage|url=https://bdigroup.web.app/|aldizkaria=bdigroup.web.app|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Arantza Illarramendi]] irakasleak sortutako talde honek [[datu-base]]ak, [[Telefonia mugikor|mugikorrak]] eta osasuna lantzen ditu: [[Web semantiko]]aren erabilera [[Informazio-sistema|informazio-sistemen]] kudeaketan, Mugikorrentzako aplikazioak garatzea [[agenteen teknologia]] erabiliz, Osasun-ezaugarrien tele-transmisioa eta analisia mugikorren bidez. Osasun-erregistro informatikoen [[interoperabilitate]]a.
# ERABAKI Taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Erabaki R &amp; D &amp; I|url=https://ojs.ehu.eus/index.php/ekaia/article/view/17855|aldizkaria=erabaki.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;. Erabakiak [[Osasun publiko|osasungintzan]]. [[Juan Manuel Pikatza Atxa]] irakasleak 1994an sortutako diziplinarteko talde honek diagnostikoan eta tratamenduan osagileari erabakiak hartzeko laguntzen dioten sistemak ikertzen dituzte. ([[Gidetan Oinarritutako Erabakiak Hartzen Laguntzeko Sistemak]], GOEHLS).
# [[Fitxategi:OnekinTaldea.jpg|thumb|270x270px| # [[ONEKIN Taldea]] ]][[ONEKIN Taldea]],&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=ONEKIN – Onekin Research Group|url=https://onekin.org/|aldizkaria=onekin.org|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Web atari]]en ingeniaritza. [[XML]] aplikazioak, [[Datu-base aktibo]]ak, ... [[Oscar Diaz]] irakaslea da taldeko koordinatzailea.
# Sistema adimendunak taldea ([[Intelligent Systems Group]], ISG).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Intelligent Systems Group Home Page|url=http://www.sc.ehu.es/ccwbayes/main.html|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Bioinformatika]], [[Ikasketa automatiko]]a, [[Optimizazio (matematika)|Optimizazioa]]... [[José Antonio Lozano Alonso|Jose Antonio Lozano]] irakaslea da taldeko koordinatzailea.
# Konputazio-Adimena. [[Manuel Graña Romay]] irakasleak sortu zuen ''Grupo de Inteligencia Computacional'' taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Grupo de Inteligencia Computacional (GIC)|url=http://www.ehu.eus/ccwintco/index.php?title=P%C3%A1gina_principal|aldizkaria=www.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; Honelako aplikazioak lantzen dituzte: Gizaki eta makinen arteko elkarrekintza-sistemak, [[robot mugikor]]ren kontrola, medikuntzako irudien analisia, ingurune-adimena darabilten lan-segurtasunerako sistemak, komunikazio pertsona [[Gortasun|gorrekin]], psikologia esperimentala eta prozesuen gainbegiratzea. Tresna moduan Clustering-algoritmoak, kuantifikazio bektoriala, [[Neurona-sare artifizial|neuronal-sareak]], [[Markov-en eredu ezkutuak]], irudi-prozesaketa edota konputagailu bidezko ikusmena erabiltzen dute.
# Sailkatze automatikoa eta paralelismoa, [[ALDAPA (ikerketa taldea)|ALDAPA]] taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Aldapa, Algorithms, Data Mining and Parallelism|url=http://www.sc.ehu.es/acwaldap/|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Olatz Arbelaitz]] eta [[Javier Mugerza]] irakasleak dira zuzendariak. Talde honek 2024an [[Adimen artifizial]]a ikertu du Osasun-aplikaziotan (''Konputazio fisiologikoa''), baita [[ikasketa automatiko]]aren barruan &quot;eredu esplikagarriak eta bidezkoak&quot; ere. 1990eko hamarkadatik honelako aplikazioak landu ditu: Auto-aseguruen fraude detekzioa, Bezero-fidelizazioa, Turismoa, Erregai-banaketaren problema, [[Karaktereen ezagutze optiko|Karaktere-ezagutze automatikoa]] (OCR), ... [[Javier Mugerza]] irakaslea da koordinatzailea.
# Logika eta arrazonamendua (Logic and Reasoning Group, LoRea).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Hasierako orria - lorea - LoRea - UPV/EHU|hizkuntza=eu-ES|url=https://www.ehu.eus/eu/web/lorea|aldizkaria=lorea|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Montse Hermo]], [[Paqui Lucio]] eta [[Marisa Navarro]] irakasleek sortu zuten talde honek honako gaiak aztertzen ditu, besteak beste: Konputagailu-programen zehaztapena, eraldaketa eta egiaztapena. [[Programazio funtzional]]a. [[programazio logiko]]a. Grafoen transformazioa. [[Arrazoiketa automatikoa]] [[Ontologia (informatika)|ontologia]] handiekin.
# Softwarearen ingeniaritza eta kudeaketa. [[Javier Dolado]] irakasleak sortu zuen ''Ingeniería y Gestión del Software Empírica'' talde hau, hainbat unibertsitate biltzen dituen REMIS sarearen barruan.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=REMIS|url=http://www.sc.ehu.es/jiwdocoj/remis/remis.htm|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
# [[Robotika eta Sistema Autonomoen Ikerketa Taldea]] (RSAIT).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=UPV/EHU - RSAIT - Sarrera|url=http://www.sc.ehu.es/ccwrobot/seccion/sarrera|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Basilio Sierra]] eta [[Elena Lazkano]] irakasleek koordinatzen duten talde honek [[robot]] mugikorrak eta [[ikasketa automatiko]]a uztartuz lan egiten du. Beren robotak martxan erakusten dituzten hainbat bideo eskaintzen dituzte.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160304193646/http://www.sc.ehu.es/ccwrobot/videos.html Robot adimendun eta mugikorrak martxan] (Robotika eta Sistema Autonomoen taldea)&lt;/ref&gt;
# GALAN Taldea, Hezkuntza eta Teknologia.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Galan {{!}}|url=http://galan.ehu.es/Galan/|aldizkaria=galan.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Isabel Fernandez de Castro]] irakasleak sortu zuen talde honek [[Teknologian Oinarritutako Hezkuntzarako Tresnak]] garatzen dituzte, esaterako, [[Kontzeptu mapa|kontzeptu-mapen]] editoreak.
# Integrazio Geometrikoa (Geometric Integration Research Group).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Geometric Integration Research Group|url=http://www.gicas.uji.es/|aldizkaria=www.gicas.uji.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Ekuazio diferentzial]]en soluzioaren ezaugarri kualitatiboek (bereziki propietate geometrikoak) mantentzen dituzten zenbakizko metodoen azterketa eta analisia lantzen dute talde honetan. [[Ander Murua]] eta [[Joseba Makazaga]] irakasleak [[Jaume I unibertsitatea]]rekin eta [[Valentziako Unibertsitate Politeknikoa|Valentziako unibertsitate Politeknikoan]] ari dira lankidetzan. Aplikazio-inguruneak: planeta-sistemen mekanika, molekulen dinamika, [[kontrolaren teoria]], partikulen azelerazioaren fisika eta abar.
# Egokituz: Behar Berezietarako [[Pertsona-Konputagailu Elkarrekintza]] Laborategia.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Egokituz, Laboratorio de Interacción Persona-Computador para Necesidades Especiales|url=http://www.egokituz.eus/|aldizkaria=www.egokituz.eus|sartze-data=2023-06-12}}&lt;/ref&gt; [[Julio Abascal Gonzalez]] irakasleak sortu zuen [[1985]]ean pertsona minusbaliatuen komunikazio-arazoei aurre egiteko informazioaren teknologia berrien aplikazioa lantzeko. Egokituz taldeak pertsonen arteko komunikazio zuzenari nahiz urruneko komunikazioari laguntzeko programak diseinatu ditu (telekomunikazio-sistemak erabilerraz eginez), baita ingurunea kontrolatzeko sistemak, sarrera/irteerako zenbait sistema simulatzeko eta ebaluatzeko softwareak, eta komunikazio-gailu eramangarriak ere, besteak beste. Eusko Jaurlaritzak [[SPRI agentzia|SPRI]]-aren IMI programaren bidez, [[Gipuzkoako Foru Aldundia]]ren Ekonomia Sailak, [[IMSERSO]]-k eta [[CE-DGXIII|CE-DGXIII-k]] finantzatu dituzte lan horiek.
# Web3D-ehu taldea.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160314153834/http://www.ehu.eus/web3d/ Web3D-ehu ikerketa-taldearen webgunea]&lt;/ref&gt; Konputagailu-irudietan ikertu zuten 2020ra arte: [[3DO Interactive Multiplayer|3D bisualizazio elkarreragilea]], Internet bidezko bisualizazio kooperatiboa, [[errealitate birtual]]a, [[CAD/CAM|CAD]], ...[[Fitxategi:Egokituz ikertaldeko kideak 2016.png|erdian|thumb|480x480px|Egokituz ikertaldeko kideak 2016an.]]
# [[Hizkuntzaren prozesamendu|Hizkuntzaren Prozesamendua]], [[Ixa taldea|IXA taldea]].&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Sarrera {{!}} Ixa taldea|url=http://ixa.si.ehu.eus/|aldizkaria=ixa.si.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Hizkuntzaren prozesamendu]]an lan egiten du. Euskararen gaineko ikerketa aplikatua du xede nagusi, baina beste hizkuntza batzuetan ikertzen eta produktuak garatzen ere aritzen dira. Taldeak sortu dituen produktu ezagunenak hauek dira: [[Xuxen]] zuzentzaile ortografikoa, [[elia.eus]] [[Itzulpen automatiko neuronal|itzultzaile automatiko neuronala]] (lehen zen [[Matxin (itzultzaile automatikoa)|Matxin]]), [[Latxa (hizkuntza-eredu handia)|Latxa]] hizkuntza eredu handia, [[Euskal WordNet]] sare lexikala eta [[Testu corpus#Zientzia eta Teknologia corpusa (ZT)|ZT]] eta [[Testu corpus#Sintaktikoki etiketatutako EPEC corpusa (EPEC-DEP)|EPEC]] corpusak. [[Arantza Diaz de Ilarraza Sanchez]]ek koordinatu zuen taldea 2019an [[AhoLab]] ikerketa-taldearekin batera [[HiTZ zentroa|HiTZ ikerketa-zentroa]] sortu zuten arte, harrezkero [[Eneko Agirre]], [[German Rigau]], [[Xabier Arregi Iparragirre|Xabier Arregi]] eta [[Maxux Aranzabe|Maxux Arantzabe]] dira korrodinatzileak.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=HiTZ: Basque Center for Language Technology {{!}} HiTZ Zentroa|url=http://hitz.ehu.eus/|aldizkaria=hitz.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; 2013an taldeak [[Abbadia saria|Abbadia Saria]] jaso zuen. Eneko Agirrek hiru aldiz jaso du Google ikerketa saria (2016, 2018 eta 2019an),&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Eneko Agirre: Google-en ikerketa saria lortu du / Premio de Investigación de Google|hizkuntza=eu|url=https://www.ehu.eus/ehusfera/ifbloga/2019/05/07/eneko-agirre-google-en-ikerketa-saria-lortu-du-premio-de-investigacion-de-google/|aldizkaria=DIFusio@, EHUko Informatika|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Ameriketako Estatu Batuak|AEBko]] gobernuak [[COVID-19 pandemia|COVID-19]] pandemiaren inguruan antolatutako lehiaketan ere sari bat jaso zuen (''COVID-19 Open Research Dataset Challenge'', 2020).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Ixa ikerketa-taldeak Estatu Batuetako gobernuak bultzatutako COVID-19 gaixotasunaren inguruan antolatutako adimen artifizialeko txapelketan saria jaso du – Hizkuntza-teknologiak, Ixa Taldearen bloga|hizkuntza=eu|url=https://www.unibertsitatea.net/blogak/ixa/2020/05/07/ixa-covid-19-gaixotasunaren-inguruan-antolatutako-adimen-artifizialeko-txapelketan-saridun/|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;170&quot;&gt;
Fitxategi:Ixa Taldea, 2015 (DNJ0048v1).jpg|[[Ixa Taldea]] (2015)
Fitxategi:Hitz-Zentroa nordanor.png|[[HiTZ zentroa|HiTZ zentroko]] kideak (2020)
&lt;/gallery&gt;2020an 17 ikerketa-taldetan, 95 ikerketa-proiektu lantzen ziren, horietako ikertzaile nagusiak 39 zirela. 2020an 2,2 milioi euro mugitu zen proiektu horietan, 149 argitalpen zientifiko idatzi ziren eta 14 doktorego-tesi aurkeztu ziren.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{erreferentzia|urtea=2021|izenburua=Informatika Fakultatea, MEMORIA 2020|argitaletxea=UPV/EHU|hizkuntza=eu|hizkuntza1=es|url=https://www.ehu.eus/documents/340468/26643806/Memoria+2020+EU.pdf/1c3ac9ca-2408-3911-6997-6bce474ea9ce?t=1614093471881}}&lt;/ref&gt;

Hogei produktu baino gehiago erregistratu dituzte fakultateko ikerketa taldeek, besteak beste hauek:
* [[Xuxen]] euskararako zuzentzaile ortografikoa
* [[Itzultzailea.eus|TADEEP]] itzultzaile automatiko neuronala.
== Erreferentziak ==
{{erreferentzia zerrenda}}</text>
      <sha1>h2ndxp7a9vp8kqt1ar99s5p57ckf3sj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>44492</id>
      <parentid>44491</parentid>
      <timestamp>2026-09-25T16:18:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ksarasola</username>
        <id>1603</id>
      </contributor>
      <origin>44492</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12752" sha1="ez5tlw92yik0z9bwklhm89xhgsr2pkv" xml:space="preserve">{{lanean|ksarasola}}
= DIF 1996-2005: Ikerkuntzaren eztanda =
[[Fitxategi:DIF ikerketa taldeak2021.jpg|thumb|270x270px|Informatika Fakultateko ikerketa taldeak]]
Hainbat urtetako jardunak heldutasuna ekarri zion ikerketa-arloari. Horrela, Informatika Fakultatea sortu eta hamar urtera doktoreak bost baino ez baziren ere, 2012ko 100 irakasleen artean ia gehienak doktoreak ziren (%85 baino gehiago). Horren ondorioak dira 2006 urtetik urtero 14-20 doktorego-tesi berri defendatu izan direla (27 tesi 2023an&lt;ref name=&quot;:9&quot;&gt;{{erreferentzia|abizena=EHUko Informatika Fakultatea|urtea=2024|izenburua=Informatika Fakultatearen memoria 2022/23|argitaletxea=ehu.eus|hizkuntza=eu|url=https://www.ehu.eus/documents/d/informatika-fakultatea/memoria-22-2023-eu-2}}&lt;/ref&gt;), ikerketa taldeak eta spin-off enpresak sortu direla eta asmatutako produktu informatikoak erregistratu direla.

{{BarraBertikalenGrafikoa|1800|1577|1860|4535|1889|2561|1910|5802|1920|11097|izena=Doktorego-tesiak irakurrita Informatika Fakultatean(1800-1920)&lt;ref name=&quot;:15&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:23&quot; /&gt;|altuera=250|zabalera=300}}

2023an 17 ikerketa-taldetan, 70 ikerketa-proiektu edo kontratu landu ziren, horietako ikertzaile nagusiak 36 zirela. 2023an 2,3 milioi euro mugitu ziren proiektu horietan, 147 argitalpen zientifiko idatzi ziren eta 27 doktorego-tesi aurkeztu ziren.&lt;ref name=&quot;:9&quot; /&gt;

Hogei bat ikerketa-talde sortu dira urteetan zehar Informatika Fakultatearen inguruan, besteak beste hauek:&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Ikerketa lerroak - Informatika Fakultatea - Informatika Fakultatea - UPV/EHU|hizkuntza=eu-ES|url=https://www.ehu.eus/eu/web/informatika-fakultatea/ikerketa-lerroak|aldizkaria=Informatika Fakultatea|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
# Datu-base interoperableak (Interoperable Database Group, BDI).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=BDI HomePage|url=https://bdigroup.web.app/|aldizkaria=bdigroup.web.app|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Arantza Illarramendi]] irakasleak sortutako talde honek [[datu-base]]ak, [[Telefonia mugikor|mugikorrak]] eta osasuna lantzen ditu: [[Web semantiko]]aren erabilera [[Informazio-sistema|informazio-sistemen]] kudeaketan, Mugikorrentzako aplikazioak garatzea [[agenteen teknologia]] erabiliz, Osasun-ezaugarrien tele-transmisioa eta analisia mugikorren bidez. Osasun-erregistro informatikoen [[interoperabilitate]]a.
# ERABAKI Taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Erabaki R &amp; D &amp; I|url=https://ojs.ehu.eus/index.php/ekaia/article/view/17855|aldizkaria=erabaki.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;. Erabakiak [[Osasun publiko|osasungintzan]]. [[Juan Manuel Pikatza Atxa]] irakasleak 1994an sortutako diziplinarteko talde honek diagnostikoan eta tratamenduan osagileari erabakiak hartzeko laguntzen dioten sistemak ikertzen dituzte. ([[Gidetan Oinarritutako Erabakiak Hartzen Laguntzeko Sistemak]], GOEHLS).
# [[Fitxategi:OnekinTaldea.jpg|thumb|270x270px| # [[ONEKIN Taldea]] ]][[ONEKIN Taldea]],&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=ONEKIN – Onekin Research Group|url=https://onekin.org/|aldizkaria=onekin.org|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Web atari]]en ingeniaritza. [[XML]] aplikazioak, [[Datu-base aktibo]]ak, ... [[Oscar Diaz]] irakaslea da taldeko koordinatzailea.
# Sistema adimendunak taldea ([[Intelligent Systems Group]], ISG).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Intelligent Systems Group Home Page|url=http://www.sc.ehu.es/ccwbayes/main.html|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Bioinformatika]], [[Ikasketa automatiko]]a, [[Optimizazio (matematika)|Optimizazioa]]... [[José Antonio Lozano Alonso|Jose Antonio Lozano]] irakaslea da taldeko koordinatzailea.
# Konputazio-Adimena. [[Manuel Graña Romay]] irakasleak sortu zuen ''Grupo de Inteligencia Computacional'' taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Grupo de Inteligencia Computacional (GIC)|url=http://www.ehu.eus/ccwintco/index.php?title=P%C3%A1gina_principal|aldizkaria=www.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; Honelako aplikazioak lantzen dituzte: Gizaki eta makinen arteko elkarrekintza-sistemak, [[robot mugikor]]ren kontrola, medikuntzako irudien analisia, ingurune-adimena darabilten lan-segurtasunerako sistemak, komunikazio pertsona [[Gortasun|gorrekin]], psikologia esperimentala eta prozesuen gainbegiratzea. Tresna moduan Clustering-algoritmoak, kuantifikazio bektoriala, [[Neurona-sare artifizial|neuronal-sareak]], [[Markov-en eredu ezkutuak]], irudi-prozesaketa edota konputagailu bidezko ikusmena erabiltzen dute.
# Sailkatze automatikoa eta paralelismoa, [[ALDAPA (ikerketa taldea)|ALDAPA]] taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Aldapa, Algorithms, Data Mining and Parallelism|url=http://www.sc.ehu.es/acwaldap/|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Olatz Arbelaitz]] eta [[Javier Mugerza]] irakasleak dira zuzendariak. Talde honek 2024an [[Adimen artifizial]]a ikertu du Osasun-aplikaziotan (''Konputazio fisiologikoa''), baita [[ikasketa automatiko]]aren barruan &quot;eredu esplikagarriak eta bidezkoak&quot; ere. 1990eko hamarkadatik honelako aplikazioak landu ditu: Auto-aseguruen fraude detekzioa, Bezero-fidelizazioa, Turismoa, Erregai-banaketaren problema, [[Karaktereen ezagutze optiko|Karaktere-ezagutze automatikoa]] (OCR), ... [[Javier Mugerza]] irakaslea da koordinatzailea.
# Logika eta arrazonamendua (Logic and Reasoning Group, LoRea).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Hasierako orria - lorea - LoRea - UPV/EHU|hizkuntza=eu-ES|url=https://www.ehu.eus/eu/web/lorea|aldizkaria=lorea|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Montse Hermo]], [[Paqui Lucio]] eta [[Marisa Navarro]] irakasleek sortu zuten talde honek honako gaiak aztertzen ditu, besteak beste: Konputagailu-programen zehaztapena, eraldaketa eta egiaztapena. [[Programazio funtzional]]a. [[programazio logiko]]a. Grafoen transformazioa. [[Arrazoiketa automatikoa]] [[Ontologia (informatika)|ontologia]] handiekin.
# Softwarearen ingeniaritza eta kudeaketa. [[Javier Dolado]] irakasleak sortu zuen ''Ingeniería y Gestión del Software Empírica'' talde hau, hainbat unibertsitate biltzen dituen REMIS sarearen barruan.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=REMIS|url=http://www.sc.ehu.es/jiwdocoj/remis/remis.htm|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
# [[Robotika eta Sistema Autonomoen Ikerketa Taldea]] (RSAIT).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=UPV/EHU - RSAIT - Sarrera|url=http://www.sc.ehu.es/ccwrobot/seccion/sarrera|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Basilio Sierra]] eta [[Elena Lazkano]] irakasleek koordinatzen duten talde honek [[robot]] mugikorrak eta [[ikasketa automatiko]]a uztartuz lan egiten du. Beren robotak martxan erakusten dituzten hainbat bideo eskaintzen dituzte.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160304193646/http://www.sc.ehu.es/ccwrobot/videos.html Robot adimendun eta mugikorrak martxan] (Robotika eta Sistema Autonomoen taldea)&lt;/ref&gt;
# GALAN Taldea, Hezkuntza eta Teknologia.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Galan {{!}}|url=http://galan.ehu.es/Galan/|aldizkaria=galan.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Isabel Fernandez de Castro]] irakasleak sortu zuen talde honek [[Teknologian Oinarritutako Hezkuntzarako Tresnak]] garatzen dituzte, esaterako, [[Kontzeptu mapa|kontzeptu-mapen]] editoreak.
# Integrazio Geometrikoa (Geometric Integration Research Group).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Geometric Integration Research Group|url=http://www.gicas.uji.es/|aldizkaria=www.gicas.uji.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Ekuazio diferentzial]]en soluzioaren ezaugarri kualitatiboek (bereziki propietate geometrikoak) mantentzen dituzten zenbakizko metodoen azterketa eta analisia lantzen dute talde honetan. [[Ander Murua]] eta [[Joseba Makazaga]] irakasleak [[Jaume I unibertsitatea]]rekin eta [[Valentziako Unibertsitate Politeknikoa|Valentziako unibertsitate Politeknikoan]] ari dira lankidetzan. Aplikazio-inguruneak: planeta-sistemen mekanika, molekulen dinamika, [[kontrolaren teoria]], partikulen azelerazioaren fisika eta abar.
# Egokituz: Behar Berezietarako [[Pertsona-Konputagailu Elkarrekintza]] Laborategia.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Egokituz, Laboratorio de Interacción Persona-Computador para Necesidades Especiales|url=http://www.egokituz.eus/|aldizkaria=www.egokituz.eus|sartze-data=2023-06-12}}&lt;/ref&gt; [[Julio Abascal Gonzalez]] irakasleak sortu zuen [[1985]]ean pertsona minusbaliatuen komunikazio-arazoei aurre egiteko informazioaren teknologia berrien aplikazioa lantzeko. Egokituz taldeak pertsonen arteko komunikazio zuzenari nahiz urruneko komunikazioari laguntzeko programak diseinatu ditu (telekomunikazio-sistemak erabilerraz eginez), baita ingurunea kontrolatzeko sistemak, sarrera/irteerako zenbait sistema simulatzeko eta ebaluatzeko softwareak, eta komunikazio-gailu eramangarriak ere, besteak beste. Eusko Jaurlaritzak [[SPRI agentzia|SPRI]]-aren IMI programaren bidez, [[Gipuzkoako Foru Aldundia]]ren Ekonomia Sailak, [[IMSERSO]]-k eta [[CE-DGXIII|CE-DGXIII-k]] finantzatu dituzte lan horiek.
# Web3D-ehu taldea.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160314153834/http://www.ehu.eus/web3d/ Web3D-ehu ikerketa-taldearen webgunea]&lt;/ref&gt; Konputagailu-irudietan ikertu zuten 2020ra arte: [[3DO Interactive Multiplayer|3D bisualizazio elkarreragilea]], Internet bidezko bisualizazio kooperatiboa, [[errealitate birtual]]a, [[CAD/CAM|CAD]], ...[[Fitxategi:Egokituz ikertaldeko kideak 2016.png|erdian|thumb|480x480px|Egokituz ikertaldeko kideak 2016an.]]
# [[Hizkuntzaren prozesamendu|Hizkuntzaren Prozesamendua]], [[Ixa taldea|IXA taldea]].&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Sarrera {{!}} Ixa taldea|url=http://ixa.si.ehu.eus/|aldizkaria=ixa.si.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Hizkuntzaren prozesamendu]]an lan egiten du. Euskararen gaineko ikerketa aplikatua du xede nagusi, baina beste hizkuntza batzuetan ikertzen eta produktuak garatzen ere aritzen dira. Taldeak sortu dituen produktu ezagunenak hauek dira: [[Xuxen]] zuzentzaile ortografikoa, [[elia.eus]] [[Itzulpen automatiko neuronal|itzultzaile automatiko neuronala]] (lehen zen [[Matxin (itzultzaile automatikoa)|Matxin]]), [[Latxa (hizkuntza-eredu handia)|Latxa]] hizkuntza eredu handia, [[Euskal WordNet]] sare lexikala eta [[Testu corpus#Zientzia eta Teknologia corpusa (ZT)|ZT]] eta [[Testu corpus#Sintaktikoki etiketatutako EPEC corpusa (EPEC-DEP)|EPEC]] corpusak. [[Arantza Diaz de Ilarraza Sanchez]]ek koordinatu zuen taldea 2019an [[AhoLab]] ikerketa-taldearekin batera [[HiTZ zentroa|HiTZ ikerketa-zentroa]] sortu zuten arte, harrezkero [[Eneko Agirre]], [[German Rigau]], [[Xabier Arregi Iparragirre|Xabier Arregi]] eta [[Maxux Aranzabe|Maxux Arantzabe]] dira korrodinatzileak.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=HiTZ: Basque Center for Language Technology {{!}} HiTZ Zentroa|url=http://hitz.ehu.eus/|aldizkaria=hitz.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; 2013an taldeak [[Abbadia saria|Abbadia Saria]] jaso zuen. Eneko Agirrek hiru aldiz jaso du Google ikerketa saria (2016, 2018 eta 2019an),&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Eneko Agirre: Google-en ikerketa saria lortu du / Premio de Investigación de Google|hizkuntza=eu|url=https://www.ehu.eus/ehusfera/ifbloga/2019/05/07/eneko-agirre-google-en-ikerketa-saria-lortu-du-premio-de-investigacion-de-google/|aldizkaria=DIFusio@, EHUko Informatika|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Ameriketako Estatu Batuak|AEBko]] gobernuak [[COVID-19 pandemia|COVID-19]] pandemiaren inguruan antolatutako lehiaketan ere sari bat jaso zuen (''COVID-19 Open Research Dataset Challenge'', 2020).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Ixa ikerketa-taldeak Estatu Batuetako gobernuak bultzatutako COVID-19 gaixotasunaren inguruan antolatutako adimen artifizialeko txapelketan saria jaso du – Hizkuntza-teknologiak, Ixa Taldearen bloga|hizkuntza=eu|url=https://www.unibertsitatea.net/blogak/ixa/2020/05/07/ixa-covid-19-gaixotasunaren-inguruan-antolatutako-adimen-artifizialeko-txapelketan-saridun/|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;170&quot;&gt;
Fitxategi:Ixa Taldea, 2015 (DNJ0048v1).jpg|[[Ixa Taldea]] (2015)
Fitxategi:Hitz-Zentroa nordanor.png|[[HiTZ zentroa|HiTZ zentroko]] kideak (2020)
&lt;/gallery&gt;2020an 17 ikerketa-taldetan, 95 ikerketa-proiektu lantzen ziren, horietako ikertzaile nagusiak 39 zirela. 2020an 2,2 milioi euro mugitu zen proiektu horietan, 149 argitalpen zientifiko idatzi ziren eta 14 doktorego-tesi aurkeztu ziren.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{erreferentzia|urtea=2021|izenburua=Informatika Fakultatea, MEMORIA 2020|argitaletxea=UPV/EHU|hizkuntza=eu|hizkuntza1=es|url=https://www.ehu.eus/documents/340468/26643806/Memoria+2020+EU.pdf/1c3ac9ca-2408-3911-6997-6bce474ea9ce?t=1614093471881}}&lt;/ref&gt;

Hogei produktu baino gehiago erregistratu dituzte fakultateko ikerketa taldeek, besteak beste hauek:
* [[Xuxen]] euskararako zuzentzaile ortografikoa
* [[Itzultzailea.eus|TADEEP]] itzultzaile automatiko neuronala.
== Erreferentziak ==
{{erreferentzia zerrenda}}</text>
      <sha1>ez5tlw92yik0z9bwklhm89xhgsr2pkv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>44499</id>
      <parentid>44492</parentid>
      <timestamp>2026-09-25T17:22:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ksarasola</username>
        <id>1603</id>
      </contributor>
      <comment>tesi kopuruen hezkuntza</comment>
      <origin>44499</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12772" sha1="0p9pohic6pruutezjavw942oun46rqq" xml:space="preserve">{{lanean|ksarasola}}
= DIF 1996-2005: Ikerkuntzaren eztanda =
[[Fitxategi:DIF ikerketa taldeak2021.jpg|thumb|270x270px|Informatika Fakultateko ikerketa taldeak]]
Hainbat urtetako jardunak heldutasuna ekarri zion ikerketa-arloari. Horrela, Informatika Fakultatea sortu eta hamar urtera doktoreak bost baino ez baziren ere, 2012ko 100 irakasleen artean ia gehienak doktoreak ziren (%85 baino gehiago). Horren ondorioak dira 2006 urtetik urtero 14-20 doktorego-tesi berri defendatu izan direla (27 tesi 2023an&lt;ref name=&quot;:9&quot;&gt;{{erreferentzia|abizena=EHUko Informatika Fakultatea|urtea=2024|izenburua=Informatika Fakultatearen memoria 2022/23|argitaletxea=ehu.eus|hizkuntza=eu|url=https://www.ehu.eus/documents/d/informatika-fakultatea/memoria-22-2023-eu-2}}&lt;/ref&gt;), ikerketa taldeak eta spin-off enpresak sortu direla eta asmatutako produktu informatikoak erregistratu direla.

{{Barra bertikalen grafikoa|1981-1985|5|1986-1990|9|1991-1995|18|1996-2000|26|2001-2005|27|2006-2010|61|2011-2015|86|2016-2020|88|2011-2025|77|izena=Doktorego-tesiak Informatika Fakultatean (1981-1925)|altuera=250|zabalera=600}}

2023an 17 ikerketa-taldetan, 70 ikerketa-proiektu edo kontratu landu ziren, horietako ikertzaile nagusiak 36 zirela. 2023an 2,3 milioi euro mugitu ziren proiektu horietan, 147 argitalpen zientifiko idatzi ziren eta 27 doktorego-tesi aurkeztu ziren.&lt;ref name=&quot;:9&quot; /&gt;

Hogei bat ikerketa-talde sortu dira urteetan zehar Informatika Fakultatearen inguruan, besteak beste hauek:&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Ikerketa lerroak - Informatika Fakultatea - Informatika Fakultatea - UPV/EHU|hizkuntza=eu-ES|url=https://www.ehu.eus/eu/web/informatika-fakultatea/ikerketa-lerroak|aldizkaria=Informatika Fakultatea|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
# Datu-base interoperableak (Interoperable Database Group, BDI).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=BDI HomePage|url=https://bdigroup.web.app/|aldizkaria=bdigroup.web.app|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Arantza Illarramendi]] irakasleak sortutako talde honek [[datu-base]]ak, [[Telefonia mugikor|mugikorrak]] eta osasuna lantzen ditu: [[Web semantiko]]aren erabilera [[Informazio-sistema|informazio-sistemen]] kudeaketan, Mugikorrentzako aplikazioak garatzea [[agenteen teknologia]] erabiliz, Osasun-ezaugarrien tele-transmisioa eta analisia mugikorren bidez. Osasun-erregistro informatikoen [[interoperabilitate]]a.
# ERABAKI Taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Erabaki R &amp; D &amp; I|url=https://ojs.ehu.eus/index.php/ekaia/article/view/17855|aldizkaria=erabaki.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;. Erabakiak [[Osasun publiko|osasungintzan]]. [[Juan Manuel Pikatza Atxa]] irakasleak 1994an sortutako diziplinarteko talde honek diagnostikoan eta tratamenduan osagileari erabakiak hartzeko laguntzen dioten sistemak ikertzen dituzte. ([[Gidetan Oinarritutako Erabakiak Hartzen Laguntzeko Sistemak]], GOEHLS).
# [[Fitxategi:OnekinTaldea.jpg|thumb|270x270px| # [[ONEKIN Taldea]] ]][[ONEKIN Taldea]],&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=ONEKIN – Onekin Research Group|url=https://onekin.org/|aldizkaria=onekin.org|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Web atari]]en ingeniaritza. [[XML]] aplikazioak, [[Datu-base aktibo]]ak, ... [[Oscar Diaz]] irakaslea da taldeko koordinatzailea.
# Sistema adimendunak taldea ([[Intelligent Systems Group]], ISG).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Intelligent Systems Group Home Page|url=http://www.sc.ehu.es/ccwbayes/main.html|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Bioinformatika]], [[Ikasketa automatiko]]a, [[Optimizazio (matematika)|Optimizazioa]]... [[José Antonio Lozano Alonso|Jose Antonio Lozano]] irakaslea da taldeko koordinatzailea.
# Konputazio-Adimena. [[Manuel Graña Romay]] irakasleak sortu zuen ''Grupo de Inteligencia Computacional'' taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Grupo de Inteligencia Computacional (GIC)|url=http://www.ehu.eus/ccwintco/index.php?title=P%C3%A1gina_principal|aldizkaria=www.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; Honelako aplikazioak lantzen dituzte: Gizaki eta makinen arteko elkarrekintza-sistemak, [[robot mugikor]]ren kontrola, medikuntzako irudien analisia, ingurune-adimena darabilten lan-segurtasunerako sistemak, komunikazio pertsona [[Gortasun|gorrekin]], psikologia esperimentala eta prozesuen gainbegiratzea. Tresna moduan Clustering-algoritmoak, kuantifikazio bektoriala, [[Neurona-sare artifizial|neuronal-sareak]], [[Markov-en eredu ezkutuak]], irudi-prozesaketa edota konputagailu bidezko ikusmena erabiltzen dute.
# Sailkatze automatikoa eta paralelismoa, [[ALDAPA (ikerketa taldea)|ALDAPA]] taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Aldapa, Algorithms, Data Mining and Parallelism|url=http://www.sc.ehu.es/acwaldap/|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Olatz Arbelaitz]] eta [[Javier Mugerza]] irakasleak dira zuzendariak. Talde honek 2024an [[Adimen artifizial]]a ikertu du Osasun-aplikaziotan (''Konputazio fisiologikoa''), baita [[ikasketa automatiko]]aren barruan &quot;eredu esplikagarriak eta bidezkoak&quot; ere. 1990eko hamarkadatik honelako aplikazioak landu ditu: Auto-aseguruen fraude detekzioa, Bezero-fidelizazioa, Turismoa, Erregai-banaketaren problema, [[Karaktereen ezagutze optiko|Karaktere-ezagutze automatikoa]] (OCR), ... [[Javier Mugerza]] irakaslea da koordinatzailea.
# Logika eta arrazonamendua (Logic and Reasoning Group, LoRea).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Hasierako orria - lorea - LoRea - UPV/EHU|hizkuntza=eu-ES|url=https://www.ehu.eus/eu/web/lorea|aldizkaria=lorea|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Montse Hermo]], [[Paqui Lucio]] eta [[Marisa Navarro]] irakasleek sortu zuten talde honek honako gaiak aztertzen ditu, besteak beste: Konputagailu-programen zehaztapena, eraldaketa eta egiaztapena. [[Programazio funtzional]]a. [[programazio logiko]]a. Grafoen transformazioa. [[Arrazoiketa automatikoa]] [[Ontologia (informatika)|ontologia]] handiekin.
# Softwarearen ingeniaritza eta kudeaketa. [[Javier Dolado]] irakasleak sortu zuen ''Ingeniería y Gestión del Software Empírica'' talde hau, hainbat unibertsitate biltzen dituen REMIS sarearen barruan.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=REMIS|url=http://www.sc.ehu.es/jiwdocoj/remis/remis.htm|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
# [[Robotika eta Sistema Autonomoen Ikerketa Taldea]] (RSAIT).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=UPV/EHU - RSAIT - Sarrera|url=http://www.sc.ehu.es/ccwrobot/seccion/sarrera|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Basilio Sierra]] eta [[Elena Lazkano]] irakasleek koordinatzen duten talde honek [[robot]] mugikorrak eta [[ikasketa automatiko]]a uztartuz lan egiten du. Beren robotak martxan erakusten dituzten hainbat bideo eskaintzen dituzte.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160304193646/http://www.sc.ehu.es/ccwrobot/videos.html Robot adimendun eta mugikorrak martxan] (Robotika eta Sistema Autonomoen taldea)&lt;/ref&gt;
# GALAN Taldea, Hezkuntza eta Teknologia.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Galan {{!}}|url=http://galan.ehu.es/Galan/|aldizkaria=galan.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Isabel Fernandez de Castro]] irakasleak sortu zuen talde honek [[Teknologian Oinarritutako Hezkuntzarako Tresnak]] garatzen dituzte, esaterako, [[Kontzeptu mapa|kontzeptu-mapen]] editoreak.
# Integrazio Geometrikoa (Geometric Integration Research Group).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Geometric Integration Research Group|url=http://www.gicas.uji.es/|aldizkaria=www.gicas.uji.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Ekuazio diferentzial]]en soluzioaren ezaugarri kualitatiboek (bereziki propietate geometrikoak) mantentzen dituzten zenbakizko metodoen azterketa eta analisia lantzen dute talde honetan. [[Ander Murua]] eta [[Joseba Makazaga]] irakasleak [[Jaume I unibertsitatea]]rekin eta [[Valentziako Unibertsitate Politeknikoa|Valentziako unibertsitate Politeknikoan]] ari dira lankidetzan. Aplikazio-inguruneak: planeta-sistemen mekanika, molekulen dinamika, [[kontrolaren teoria]], partikulen azelerazioaren fisika eta abar.
# Egokituz: Behar Berezietarako [[Pertsona-Konputagailu Elkarrekintza]] Laborategia.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Egokituz, Laboratorio de Interacción Persona-Computador para Necesidades Especiales|url=http://www.egokituz.eus/|aldizkaria=www.egokituz.eus|sartze-data=2023-06-12}}&lt;/ref&gt; [[Julio Abascal Gonzalez]] irakasleak sortu zuen [[1985]]ean pertsona minusbaliatuen komunikazio-arazoei aurre egiteko informazioaren teknologia berrien aplikazioa lantzeko. Egokituz taldeak pertsonen arteko komunikazio zuzenari nahiz urruneko komunikazioari laguntzeko programak diseinatu ditu (telekomunikazio-sistemak erabilerraz eginez), baita ingurunea kontrolatzeko sistemak, sarrera/irteerako zenbait sistema simulatzeko eta ebaluatzeko softwareak, eta komunikazio-gailu eramangarriak ere, besteak beste. Eusko Jaurlaritzak [[SPRI agentzia|SPRI]]-aren IMI programaren bidez, [[Gipuzkoako Foru Aldundia]]ren Ekonomia Sailak, [[IMSERSO]]-k eta [[CE-DGXIII|CE-DGXIII-k]] finantzatu dituzte lan horiek.
# Web3D-ehu taldea.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160314153834/http://www.ehu.eus/web3d/ Web3D-ehu ikerketa-taldearen webgunea]&lt;/ref&gt; Konputagailu-irudietan ikertu zuten 2020ra arte: [[3DO Interactive Multiplayer|3D bisualizazio elkarreragilea]], Internet bidezko bisualizazio kooperatiboa, [[errealitate birtual]]a, [[CAD/CAM|CAD]], ...[[Fitxategi:Egokituz ikertaldeko kideak 2016.png|erdian|thumb|480x480px|Egokituz ikertaldeko kideak 2016an.]]
# [[Hizkuntzaren prozesamendu|Hizkuntzaren Prozesamendua]], [[Ixa taldea|IXA taldea]].&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Sarrera {{!}} Ixa taldea|url=http://ixa.si.ehu.eus/|aldizkaria=ixa.si.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Hizkuntzaren prozesamendu]]an lan egiten du. Euskararen gaineko ikerketa aplikatua du xede nagusi, baina beste hizkuntza batzuetan ikertzen eta produktuak garatzen ere aritzen dira. Taldeak sortu dituen produktu ezagunenak hauek dira: [[Xuxen]] zuzentzaile ortografikoa, [[elia.eus]] [[Itzulpen automatiko neuronal|itzultzaile automatiko neuronala]] (lehen zen [[Matxin (itzultzaile automatikoa)|Matxin]]), [[Latxa (hizkuntza-eredu handia)|Latxa]] hizkuntza eredu handia, [[Euskal WordNet]] sare lexikala eta [[Testu corpus#Zientzia eta Teknologia corpusa (ZT)|ZT]] eta [[Testu corpus#Sintaktikoki etiketatutako EPEC corpusa (EPEC-DEP)|EPEC]] corpusak. [[Arantza Diaz de Ilarraza Sanchez]]ek koordinatu zuen taldea 2019an [[AhoLab]] ikerketa-taldearekin batera [[HiTZ zentroa|HiTZ ikerketa-zentroa]] sortu zuten arte, harrezkero [[Eneko Agirre]], [[German Rigau]], [[Xabier Arregi Iparragirre|Xabier Arregi]] eta [[Maxux Aranzabe|Maxux Arantzabe]] dira korrodinatzileak.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=HiTZ: Basque Center for Language Technology {{!}} HiTZ Zentroa|url=http://hitz.ehu.eus/|aldizkaria=hitz.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; 2013an taldeak [[Abbadia saria|Abbadia Saria]] jaso zuen. Eneko Agirrek hiru aldiz jaso du Google ikerketa saria (2016, 2018 eta 2019an),&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Eneko Agirre: Google-en ikerketa saria lortu du / Premio de Investigación de Google|hizkuntza=eu|url=https://www.ehu.eus/ehusfera/ifbloga/2019/05/07/eneko-agirre-google-en-ikerketa-saria-lortu-du-premio-de-investigacion-de-google/|aldizkaria=DIFusio@, EHUko Informatika|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Ameriketako Estatu Batuak|AEBko]] gobernuak [[COVID-19 pandemia|COVID-19]] pandemiaren inguruan antolatutako lehiaketan ere sari bat jaso zuen (''COVID-19 Open Research Dataset Challenge'', 2020).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Ixa ikerketa-taldeak Estatu Batuetako gobernuak bultzatutako COVID-19 gaixotasunaren inguruan antolatutako adimen artifizialeko txapelketan saria jaso du – Hizkuntza-teknologiak, Ixa Taldearen bloga|hizkuntza=eu|url=https://www.unibertsitatea.net/blogak/ixa/2020/05/07/ixa-covid-19-gaixotasunaren-inguruan-antolatutako-adimen-artifizialeko-txapelketan-saridun/|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;170&quot;&gt;
Fitxategi:Ixa Taldea, 2015 (DNJ0048v1).jpg|[[Ixa Taldea]] (2015)
Fitxategi:Hitz-Zentroa nordanor.png|[[HiTZ zentroa|HiTZ zentroko]] kideak (2020)
&lt;/gallery&gt;2020an 17 ikerketa-taldetan, 95 ikerketa-proiektu lantzen ziren, horietako ikertzaile nagusiak 39 zirela. 2020an 2,2 milioi euro mugitu zen proiektu horietan, 149 argitalpen zientifiko idatzi ziren eta 14 doktorego-tesi aurkeztu ziren.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{erreferentzia|urtea=2021|izenburua=Informatika Fakultatea, MEMORIA 2020|argitaletxea=UPV/EHU|hizkuntza=eu|hizkuntza1=es|url=https://www.ehu.eus/documents/340468/26643806/Memoria+2020+EU.pdf/1c3ac9ca-2408-3911-6997-6bce474ea9ce?t=1614093471881}}&lt;/ref&gt;

Hogei produktu baino gehiago erregistratu dituzte fakultateko ikerketa taldeek, besteak beste hauek:
* [[Xuxen]] euskararako zuzentzaile ortografikoa
* [[Itzultzailea.eus|TADEEP]] itzultzaile automatiko neuronala.
== Erreferentziak ==
{{erreferentzia zerrenda}}</text>
      <sha1>0p9pohic6pruutezjavw942oun46rqq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>44500</id>
      <parentid>44499</parentid>
      <timestamp>2026-09-25T18:07:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ksarasola</username>
        <id>1603</id>
      </contributor>
      <comment>/* DIF 1996-2005: Ikerkuntzaren eztanda */  irudiak eta grafoak</comment>
      <origin>44500</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12977" sha1="cmvxjm398xvq96m2i1u2lluj82x69z2" xml:space="preserve">{{lanean|ksarasola}}
= DIF 1996-2005: Ikerkuntzaren eztanda =
[[Fitxategi:DIF ikerketa taldeak2021.jpg|thumb|270x270px|Informatika Fakultateko ikerketa taldeak]]

Hainbat urtetako jardunak heldutasuna ekarri zion ikerketa-arloari. Horrela, Informatika Fakultatea sortu eta hamar urtera doktoreak bost baino ez baziren ere, 2012ko 100 irakasleen artean ia gehienak doktoreak ziren (%85 baino gehiago). Horren ondorioak dira 2006 urtetik urtero 14-20 doktorego-tesi berri defendatu izan direla (27 tesi 2023an&lt;ref name=&quot;:9&quot;&gt;{{erreferentzia|abizena=EHUko Informatika Fakultatea|urtea=2024|izenburua=Informatika Fakultatearen memoria 2022/23|argitaletxea=ehu.eus|hizkuntza=eu|url=https://www.ehu.eus/documents/d/informatika-fakultatea/memoria-22-2023-eu-2}}&lt;/ref&gt;), ikerketa taldeak eta spin-off enpresak sortu direla eta asmatutako produktu informatikoak erregistratu direla.

{{Barra bertikalen grafikoa|1981-1985|5|1986-1990|9|1991-1995|18|1996-2000|26|2001-2005|27|2006-2010|61|2011-2015|86|2016-2020|88|2011-2025|77|izena=Doktorego-tesiak Informatika Fakultatean (1981-1925)|altuera=250|zabalera=600}}

[[Fitxategi:Zuhaitz akademikoa EHUko Informatika Fakultatea.png|thumb|center|500px|Informatika Fakultateko 100 tesigile eta beren zuzendariak (grafoaren zati bat [https://w.wiki/VJPk Wikidata galdera]]]

2023an 17 ikerketa-taldetan, 70 ikerketa-proiektu edo kontratu landu ziren, horietako ikertzaile nagusiak 36 zirela. 2023an 2,3 milioi euro mugitu ziren proiektu horietan, 147 argitalpen zientifiko idatzi ziren eta 27 doktorego-tesi aurkeztu ziren.&lt;ref name=&quot;:9&quot; /&gt;

Hogei bat ikerketa-talde sortu dira urteetan zehar Informatika Fakultatearen inguruan, besteak beste hauek:&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Ikerketa lerroak - Informatika Fakultatea - Informatika Fakultatea - UPV/EHU|hizkuntza=eu-ES|url=https://www.ehu.eus/eu/web/informatika-fakultatea/ikerketa-lerroak|aldizkaria=Informatika Fakultatea|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
# Datu-base interoperableak (Interoperable Database Group, BDI).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=BDI HomePage|url=https://bdigroup.web.app/|aldizkaria=bdigroup.web.app|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Arantza Illarramendi]] irakasleak sortutako talde honek [[datu-base]]ak, [[Telefonia mugikor|mugikorrak]] eta osasuna lantzen ditu: [[Web semantiko]]aren erabilera [[Informazio-sistema|informazio-sistemen]] kudeaketan, Mugikorrentzako aplikazioak garatzea [[agenteen teknologia]] erabiliz, Osasun-ezaugarrien tele-transmisioa eta analisia mugikorren bidez. Osasun-erregistro informatikoen [[interoperabilitate]]a.
# ERABAKI Taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Erabaki R &amp; D &amp; I|url=https://ojs.ehu.eus/index.php/ekaia/article/view/17855|aldizkaria=erabaki.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;. Erabakiak [[Osasun publiko|osasungintzan]]. [[Juan Manuel Pikatza Atxa]] irakasleak 1994an sortutako diziplinarteko talde honek diagnostikoan eta tratamenduan osagileari erabakiak hartzeko laguntzen dioten sistemak ikertzen dituzte. ([[Gidetan Oinarritutako Erabakiak Hartzen Laguntzeko Sistemak]], GOEHLS).
# [[Fitxategi:OnekinTaldea.jpg|thumb|270x270px| # [[ONEKIN Taldea]] ]][[ONEKIN Taldea]],&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=ONEKIN – Onekin Research Group|url=https://onekin.org/|aldizkaria=onekin.org|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Web atari]]en ingeniaritza. [[XML]] aplikazioak, [[Datu-base aktibo]]ak, ... [[Oscar Diaz]] irakaslea da taldeko koordinatzailea.
# Sistema adimendunak taldea ([[Intelligent Systems Group]], ISG).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Intelligent Systems Group Home Page|url=http://www.sc.ehu.es/ccwbayes/main.html|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Bioinformatika]], [[Ikasketa automatiko]]a, [[Optimizazio (matematika)|Optimizazioa]]... [[José Antonio Lozano Alonso|Jose Antonio Lozano]] irakaslea da taldeko koordinatzailea.
# Konputazio-Adimena. [[Manuel Graña Romay]] irakasleak sortu zuen ''Grupo de Inteligencia Computacional'' taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Grupo de Inteligencia Computacional (GIC)|url=http://www.ehu.eus/ccwintco/index.php?title=P%C3%A1gina_principal|aldizkaria=www.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; Honelako aplikazioak lantzen dituzte: Gizaki eta makinen arteko elkarrekintza-sistemak, [[robot mugikor]]ren kontrola, medikuntzako irudien analisia, ingurune-adimena darabilten lan-segurtasunerako sistemak, komunikazio pertsona [[Gortasun|gorrekin]], psikologia esperimentala eta prozesuen gainbegiratzea. Tresna moduan Clustering-algoritmoak, kuantifikazio bektoriala, [[Neurona-sare artifizial|neuronal-sareak]], [[Markov-en eredu ezkutuak]], irudi-prozesaketa edota konputagailu bidezko ikusmena erabiltzen dute.
# Sailkatze automatikoa eta paralelismoa, [[ALDAPA (ikerketa taldea)|ALDAPA]] taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Aldapa, Algorithms, Data Mining and Parallelism|url=http://www.sc.ehu.es/acwaldap/|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Olatz Arbelaitz]] eta [[Javier Mugerza]] irakasleak dira zuzendariak. Talde honek 2024an [[Adimen artifizial]]a ikertu du Osasun-aplikaziotan (''Konputazio fisiologikoa''), baita [[ikasketa automatiko]]aren barruan &quot;eredu esplikagarriak eta bidezkoak&quot; ere. 1990eko hamarkadatik honelako aplikazioak landu ditu: Auto-aseguruen fraude detekzioa, Bezero-fidelizazioa, Turismoa, Erregai-banaketaren problema, [[Karaktereen ezagutze optiko|Karaktere-ezagutze automatikoa]] (OCR), ... [[Javier Mugerza]] irakaslea da koordinatzailea.
# Logika eta arrazonamendua (Logic and Reasoning Group, LoRea).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Hasierako orria - lorea - LoRea - UPV/EHU|hizkuntza=eu-ES|url=https://www.ehu.eus/eu/web/lorea|aldizkaria=lorea|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Montse Hermo]], [[Paqui Lucio]] eta [[Marisa Navarro]] irakasleek sortu zuten talde honek honako gaiak aztertzen ditu, besteak beste: Konputagailu-programen zehaztapena, eraldaketa eta egiaztapena. [[Programazio funtzional]]a. [[programazio logiko]]a. Grafoen transformazioa. [[Arrazoiketa automatikoa]] [[Ontologia (informatika)|ontologia]] handiekin.
# Softwarearen ingeniaritza eta kudeaketa. [[Javier Dolado]] irakasleak sortu zuen ''Ingeniería y Gestión del Software Empírica'' talde hau, hainbat unibertsitate biltzen dituen REMIS sarearen barruan.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=REMIS|url=http://www.sc.ehu.es/jiwdocoj/remis/remis.htm|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
# [[Robotika eta Sistema Autonomoen Ikerketa Taldea]] (RSAIT).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=UPV/EHU - RSAIT - Sarrera|url=http://www.sc.ehu.es/ccwrobot/seccion/sarrera|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Basilio Sierra]] eta [[Elena Lazkano]] irakasleek koordinatzen duten talde honek [[robot]] mugikorrak eta [[ikasketa automatiko]]a uztartuz lan egiten du. Beren robotak martxan erakusten dituzten hainbat bideo eskaintzen dituzte.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160304193646/http://www.sc.ehu.es/ccwrobot/videos.html Robot adimendun eta mugikorrak martxan] (Robotika eta Sistema Autonomoen taldea)&lt;/ref&gt;
# GALAN Taldea, Hezkuntza eta Teknologia.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Galan {{!}}|url=http://galan.ehu.es/Galan/|aldizkaria=galan.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Isabel Fernandez de Castro]] irakasleak sortu zuen talde honek [[Teknologian Oinarritutako Hezkuntzarako Tresnak]] garatzen dituzte, esaterako, [[Kontzeptu mapa|kontzeptu-mapen]] editoreak.
# Integrazio Geometrikoa (Geometric Integration Research Group).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Geometric Integration Research Group|url=http://www.gicas.uji.es/|aldizkaria=www.gicas.uji.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Ekuazio diferentzial]]en soluzioaren ezaugarri kualitatiboek (bereziki propietate geometrikoak) mantentzen dituzten zenbakizko metodoen azterketa eta analisia lantzen dute talde honetan. [[Ander Murua]] eta [[Joseba Makazaga]] irakasleak [[Jaume I unibertsitatea]]rekin eta [[Valentziako Unibertsitate Politeknikoa|Valentziako unibertsitate Politeknikoan]] ari dira lankidetzan. Aplikazio-inguruneak: planeta-sistemen mekanika, molekulen dinamika, [[kontrolaren teoria]], partikulen azelerazioaren fisika eta abar.
# Egokituz: Behar Berezietarako [[Pertsona-Konputagailu Elkarrekintza]] Laborategia.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Egokituz, Laboratorio de Interacción Persona-Computador para Necesidades Especiales|url=http://www.egokituz.eus/|aldizkaria=www.egokituz.eus|sartze-data=2023-06-12}}&lt;/ref&gt; [[Julio Abascal Gonzalez]] irakasleak sortu zuen [[1985]]ean pertsona minusbaliatuen komunikazio-arazoei aurre egiteko informazioaren teknologia berrien aplikazioa lantzeko. Egokituz taldeak pertsonen arteko komunikazio zuzenari nahiz urruneko komunikazioari laguntzeko programak diseinatu ditu (telekomunikazio-sistemak erabilerraz eginez), baita ingurunea kontrolatzeko sistemak, sarrera/irteerako zenbait sistema simulatzeko eta ebaluatzeko softwareak, eta komunikazio-gailu eramangarriak ere, besteak beste. Eusko Jaurlaritzak [[SPRI agentzia|SPRI]]-aren IMI programaren bidez, [[Gipuzkoako Foru Aldundia]]ren Ekonomia Sailak, [[IMSERSO]]-k eta [[CE-DGXIII|CE-DGXIII-k]] finantzatu dituzte lan horiek.
# Web3D-ehu taldea.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160314153834/http://www.ehu.eus/web3d/ Web3D-ehu ikerketa-taldearen webgunea]&lt;/ref&gt; Konputagailu-irudietan ikertu zuten 2020ra arte: [[3DO Interactive Multiplayer|3D bisualizazio elkarreragilea]], Internet bidezko bisualizazio kooperatiboa, [[errealitate birtual]]a, [[CAD/CAM|CAD]], ...[[Fitxategi:Egokituz ikertaldeko kideak 2016.png|erdian|thumb|480x480px|Egokituz ikertaldeko kideak 2016an.]]
# [[Hizkuntzaren prozesamendu|Hizkuntzaren Prozesamendua]], [[Ixa taldea|IXA taldea]].&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Sarrera {{!}} Ixa taldea|url=http://ixa.si.ehu.eus/|aldizkaria=ixa.si.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Hizkuntzaren prozesamendu]]an lan egiten du. Euskararen gaineko ikerketa aplikatua du xede nagusi, baina beste hizkuntza batzuetan ikertzen eta produktuak garatzen ere aritzen dira. Taldeak sortu dituen produktu ezagunenak hauek dira: [[Xuxen]] zuzentzaile ortografikoa, [[elia.eus]] [[Itzulpen automatiko neuronal|itzultzaile automatiko neuronala]] (lehen zen [[Matxin (itzultzaile automatikoa)|Matxin]]), [[Latxa (hizkuntza-eredu handia)|Latxa]] hizkuntza eredu handia, [[Euskal WordNet]] sare lexikala eta [[Testu corpus#Zientzia eta Teknologia corpusa (ZT)|ZT]] eta [[Testu corpus#Sintaktikoki etiketatutako EPEC corpusa (EPEC-DEP)|EPEC]] corpusak. [[Arantza Diaz de Ilarraza Sanchez]]ek koordinatu zuen taldea 2019an [[AhoLab]] ikerketa-taldearekin batera [[HiTZ zentroa|HiTZ ikerketa-zentroa]] sortu zuten arte, harrezkero [[Eneko Agirre]], [[German Rigau]], [[Xabier Arregi Iparragirre|Xabier Arregi]] eta [[Maxux Aranzabe|Maxux Arantzabe]] dira korrodinatzileak.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=HiTZ: Basque Center for Language Technology {{!}} HiTZ Zentroa|url=http://hitz.ehu.eus/|aldizkaria=hitz.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; 2013an taldeak [[Abbadia saria|Abbadia Saria]] jaso zuen. Eneko Agirrek hiru aldiz jaso du Google ikerketa saria (2016, 2018 eta 2019an),&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Eneko Agirre: Google-en ikerketa saria lortu du / Premio de Investigación de Google|hizkuntza=eu|url=https://www.ehu.eus/ehusfera/ifbloga/2019/05/07/eneko-agirre-google-en-ikerketa-saria-lortu-du-premio-de-investigacion-de-google/|aldizkaria=DIFusio@, EHUko Informatika|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Ameriketako Estatu Batuak|AEBko]] gobernuak [[COVID-19 pandemia|COVID-19]] pandemiaren inguruan antolatutako lehiaketan ere sari bat jaso zuen (''COVID-19 Open Research Dataset Challenge'', 2020).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Ixa ikerketa-taldeak Estatu Batuetako gobernuak bultzatutako COVID-19 gaixotasunaren inguruan antolatutako adimen artifizialeko txapelketan saria jaso du – Hizkuntza-teknologiak, Ixa Taldearen bloga|hizkuntza=eu|url=https://www.unibertsitatea.net/blogak/ixa/2020/05/07/ixa-covid-19-gaixotasunaren-inguruan-antolatutako-adimen-artifizialeko-txapelketan-saridun/|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;170&quot;&gt;
Fitxategi:Ixa Taldea, 2015 (DNJ0048v1).jpg|[[Ixa Taldea]] (2015)
Fitxategi:Hitz-Zentroa nordanor.png|[[HiTZ zentroa|HiTZ zentroko]] kideak (2020)
&lt;/gallery&gt;2020an 17 ikerketa-taldetan, 95 ikerketa-proiektu lantzen ziren, horietako ikertzaile nagusiak 39 zirela. 2020an 2,2 milioi euro mugitu zen proiektu horietan, 149 argitalpen zientifiko idatzi ziren eta 14 doktorego-tesi aurkeztu ziren.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{erreferentzia|urtea=2021|izenburua=Informatika Fakultatea, MEMORIA 2020|argitaletxea=UPV/EHU|hizkuntza=eu|hizkuntza1=es|url=https://www.ehu.eus/documents/340468/26643806/Memoria+2020+EU.pdf/1c3ac9ca-2408-3911-6997-6bce474ea9ce?t=1614093471881}}&lt;/ref&gt;

Hogei produktu baino gehiago erregistratu dituzte fakultateko ikerketa taldeek, besteak beste hauek:
* [[Xuxen]] euskararako zuzentzaile ortografikoa
* [[Itzultzailea.eus|TADEEP]] itzultzaile automatiko neuronala.
== Erreferentziak ==
{{erreferentzia zerrenda}}</text>
      <sha1>cmvxjm398xvq96m2i1u2lluj82x69z2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>44501</id>
      <parentid>44500</parentid>
      <timestamp>2026-09-25T22:54:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ksarasola</username>
        <id>1603</id>
      </contributor>
      <comment>/* DIF 1996-2005: Ikerkuntzaren eztanda */</comment>
      <origin>44501</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15501" sha1="c8b4mv8k78cim18ba9uy585m0zeu1m2" xml:space="preserve">{{lanean|ksarasola}}
= DIF 1996-2005: Ikerkuntzaren eztanda =
[[Fitxategi:DIF ikerketa taldeak2021.jpg|thumb|270x270px|Informatika Fakultateko ikerketa taldeak]]

Informatikako eskolak 1973an hasi ziren, 1976an sortu zen ofizialki fakultatean, baina ikerketa-jarduera ez zen hasi 1981. urtera arte. Orduan inskribatu zen lehen doktorego-tesia. Francisco Javier Garijo Nazario-ren tesi hartan konputagailu-programak automatikoki sortzeko lehen urratsak ematen ziren. Urteak pasata, 45 urte geroago, ikergai horretan emaitza bikainak lortzen ari dira orain Adimen artifizial sortzaileari esker. 

Fakultatean ikerlana sendotasuna lortu zuen 1996ti aurrera. Hori posible izan zen ordura arte aritu ziren zenbait ikertzaile aitzindari batzuei esker. Tesien zuhaitz akademikoan oinarriko adar nagusiak sortu zituzten ikertzaile doktoreak hauek izan ziren:
* [[w:Felisa Verdejo|Felisa Verdejo]] (1980)
** [[w:[[w:Arantza Illarramendi|Arantza Illarramendi]]|Arantza Illarramendi]] (1987)
*** [[w:Oscar Díaz|Oscar Díaz]] (1992)
** [[w:Arantza Diaz de Ilarraza|Arantza Diaz de Ilarraza]]  (1990) eta [[w:Kepa Sarasola|Kepa Sarasola]] (1988)
*** [[w:Iñaki Alegria Loinaz|Iñaki Alegria Loinaz]] (1994)
*** [[w:Xabier Arregi Iparragirre|Xabier Arregi Iparragirre]] (1994)
*** [[w:Eneko Agirre|Eneko Agirre]] (1999)
*** [[w:Koldo Gojenola|Koldo Gojenola]] (1998)
*** [[w:Montse Maritxalar Anglada|Montse Maritxalar Anglada]] (1996)
** [[w:Isabel Fernandez de Castro|Isabel Fernandez de Castro]] (1989) eta [[w:Maite Urretavizcaya|Maite Urretavizcaya]] (1992)
*** [[w:Ana Arruarte Lasa|Ana Arruarte Lasa]]
* [[w:Josu Aramberri Miranda|Josu Aramberri Miranda]] (1980)
** [[w:Felix Ares de Blas|Felix Ares de Blas]] (1983)
** [[w:Julio Abascal Gonzalez|Julio Abascal Gonzalez]] (1987)
* [[w:Clemente Rodriguez Lafuente|Clemente Rodriguez Lafuente]]
** [[w:Alberto Lafuente Rojo|Alberto Lafuente Rojo]] (1989)
** [[w:Olatz Arregi Uriarte|Olatz Arregi Uriarte]] (1991)
** [[w:Javier Mugerza Rivero|Javier Mugerza Rivero]] (1996)
* [[w:Ramón Beivide Palacio|Ramón Beivide Palacio]]
** [[w:Agustin Arruabarrena Frutos|Agustin Arruabarrena Frutos]] (1993)
** [[w:Jose Miguel Alonso|Jose Miguel Alonso]] (1996)
* [[w:Javier Torrealdea Folgado|Javier Torrealdea Folgado]]
** [[w:Javier Dolado Cosín|Javier Dolado Cosín]] (1989)
** [[w:Manuel Graña Román|Manuel Graña Román]] (1989)
* [[w:Yosu Yurramendi Mendizabal|Yosu Yurramendi Mendizabal]]
** [[w:Pedro Larrañaga Mugica|Pedro Larrañaga Mugica]] (1989)
*** [Jose Antonio Lozano Alonso]] (1991)
*** [[w:Basilio Sierra Araujo|Basilio Sierra Araujo]] (1996)
* [[w:Ander Murua Uria|Ander Murua Uria]] (1996)

Hainbat urtetako jardunak heldutasuna ekarri zion ikerketa-arloari. Horrela, Informatika Fakultatea sortu eta hamar urtera doktoreak bost baino ez baziren ere, 2012ko 100 irakasleen artean ia gehienak doktoreak ziren (%85 baino gehiago). Horren ondorioak dira 2006 urtetik urtero 14-20 doktorego-tesi berri defendatu zirela (27 tesi 2023an&lt;ref name=&quot;:9&quot;&gt;{{erreferentzia|abizena=EHUko Informatika Fakultatea|urtea=2024|izenburua=Informatika Fakultatearen memoria 2022/23|argitaletxea=ehu.eus|hizkuntza=eu|url=https://www.ehu.eus/documents/d/informatika-fakultatea/memoria-22-2023-eu-2}}&lt;/ref&gt;), ikerketa taldeak eta spin-off enpresak sortu direla eta asmatutako produktu informatikoak erregistratu direla.

{{Barra bertikalen grafikoa|1981-1985|5|1986-1990|9|1991-1995|18|1996-2000|26|2001-2005|27|2006-2010|61|2011-2015|86|2016-2020|88|2011-2025|77|izena=Doktorego-tesiak Informatika Fakultatean (1981-1925)|altuera=250|zabalera=600}}

[[Fitxategi:Zuhaitz akademikoa EHUko Informatika Fakultatea.png|thumb|center|500px|Informatika Fakultateko 100 tesigile eta beren zuzendariak (grafoaren zati bat [https://w.wiki/VJPk Wikidata galdera]]]

2023an 17 ikerketa-taldetan, 70 ikerketa-proiektu edo kontratu landu ziren, horietako ikertzaile nagusiak 36 zirela. 2023an 2,3 milioi euro mugitu ziren proiektu horietan, 147 argitalpen zientifiko idatzi ziren eta 27 doktorego-tesi aurkeztu ziren.&lt;ref name=&quot;:9&quot; /&gt;

Hogei bat ikerketa-talde sortu dira urteetan zehar Informatika Fakultatearen inguruan, besteak beste hauek:&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Ikerketa lerroak - Informatika Fakultatea - Informatika Fakultatea - UPV/EHU|hizkuntza=eu-ES|url=https://www.ehu.eus/eu/web/informatika-fakultatea/ikerketa-lerroak|aldizkaria=Informatika Fakultatea|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
# Datu-base interoperableak (Interoperable Database Group, BDI).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=BDI HomePage|url=https://bdigroup.web.app/|aldizkaria=bdigroup.web.app|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Arantza Illarramendi|Arantza Illarramendi]] irakasleak sortutako talde honek [[datu-base]]ak, [[w:Telefonia mugikor|mugikorrak]] eta osasuna lantzen ditu: [[w:Web semantiko|Web semantiko]]aren erabilera [[w:Informazio-sistema|informazio-sistemen]] kudeaketan, Mugikorrentzako aplikazioak garatzea [[agenteen teknologia]] erabiliz, Osasun-ezaugarrien tele-transmisioa eta analisia mugikorren bidez. Osasun-erregistro informatikoen [[interoperabilitate]]a.
# ERABAKI Taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Erabaki R &amp; D &amp; I|url=https://ojs.ehu.eus/index.php/ekaia/article/view/17855|aldizkaria=erabaki.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;. Erabakiak [[Osasun publiko|osasungintzan]]. [[Juan Manuel Pikatza Atxa]] irakasleak 1994an sortutako diziplinarteko talde honek diagnostikoan eta tratamenduan osagileari erabakiak hartzeko laguntzen dioten sistemak ikertzen dituzte. ([[Gidetan Oinarritutako Erabakiak Hartzen Laguntzeko Sistemak]], GOEHLS).
# [[Fitxategi:OnekinTaldea.jpg|thumb|270x270px| # [[ONEKIN Taldea]] ]][[ONEKIN Taldea]],&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=ONEKIN – Onekin Research Group|url=https://onekin.org/|aldizkaria=onekin.org|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Web atari]]en ingeniaritza. [[XML]] aplikazioak, [[Datu-base aktibo]]ak, ... [[Oscar Diaz]] irakaslea da taldeko koordinatzailea.
# Sistema adimendunak taldea ([[Intelligent Systems Group]], ISG).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Intelligent Systems Group Home Page|url=http://www.sc.ehu.es/ccwbayes/main.html|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Bioinformatika]], [[Ikasketa automatiko]]a, [[Optimizazio (matematika)|Optimizazioa]]... [[José Antonio Lozano Alonso|Jose Antonio Lozano]] irakaslea da taldeko koordinatzailea.
# Konputazio-Adimena. [[Manuel Graña Romay]] irakasleak sortu zuen ''Grupo de Inteligencia Computacional'' taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Grupo de Inteligencia Computacional (GIC)|url=http://www.ehu.eus/ccwintco/index.php?title=P%C3%A1gina_principal|aldizkaria=www.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; Honelako aplikazioak lantzen dituzte: Gizaki eta makinen arteko elkarrekintza-sistemak, [[robot mugikor]]ren kontrola, medikuntzako irudien analisia, ingurune-adimena darabilten lan-segurtasunerako sistemak, komunikazio pertsona [[Gortasun|gorrekin]], psikologia esperimentala eta prozesuen gainbegiratzea. Tresna moduan Clustering-algoritmoak, kuantifikazio bektoriala, [[Neurona-sare artifizial|neuronal-sareak]], [[Markov-en eredu ezkutuak]], irudi-prozesaketa edota konputagailu bidezko ikusmena erabiltzen dute.
# Sailkatze automatikoa eta paralelismoa, [[ALDAPA (ikerketa taldea)|ALDAPA]] taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Aldapa, Algorithms, Data Mining and Parallelism|url=http://www.sc.ehu.es/acwaldap/|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Olatz Arbelaitz]] eta [[Javier Mugerza]] irakasleak dira zuzendariak. Talde honek 2024an [[Adimen artifizial]]a ikertu du Osasun-aplikaziotan (''Konputazio fisiologikoa''), baita [[ikasketa automatiko]]aren barruan &quot;eredu esplikagarriak eta bidezkoak&quot; ere. 1990eko hamarkadatik honelako aplikazioak landu ditu: Auto-aseguruen fraude detekzioa, Bezero-fidelizazioa, Turismoa, Erregai-banaketaren problema, [[Karaktereen ezagutze optiko|Karaktere-ezagutze automatikoa]] (OCR), ... [[Javier Mugerza]] irakaslea da koordinatzailea.
# Logika eta arrazonamendua (Logic and Reasoning Group, LoRea).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Hasierako orria - lorea - LoRea - UPV/EHU|hizkuntza=eu-ES|url=https://www.ehu.eus/eu/web/lorea|aldizkaria=lorea|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Montse Hermo]], [[Paqui Lucio]] eta [[Marisa Navarro]] irakasleek sortu zuten talde honek honako gaiak aztertzen ditu, besteak beste: Konputagailu-programen zehaztapena, eraldaketa eta egiaztapena. [[Programazio funtzional]]a. [[programazio logiko]]a. Grafoen transformazioa. [[Arrazoiketa automatikoa]] [[Ontologia (informatika)|ontologia]] handiekin.
# Softwarearen ingeniaritza eta kudeaketa. [[Javier Dolado]] irakasleak sortu zuen ''Ingeniería y Gestión del Software Empírica'' talde hau, hainbat unibertsitate biltzen dituen REMIS sarearen barruan.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=REMIS|url=http://www.sc.ehu.es/jiwdocoj/remis/remis.htm|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
# [[Robotika eta Sistema Autonomoen Ikerketa Taldea]] (RSAIT).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=UPV/EHU - RSAIT - Sarrera|url=http://www.sc.ehu.es/ccwrobot/seccion/sarrera|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Basilio Sierra]] eta [[Elena Lazkano]] irakasleek koordinatzen duten talde honek [[robot]] mugikorrak eta [[ikasketa automatiko]]a uztartuz lan egiten du. Beren robotak martxan erakusten dituzten hainbat bideo eskaintzen dituzte.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160304193646/http://www.sc.ehu.es/ccwrobot/videos.html Robot adimendun eta mugikorrak martxan] (Robotika eta Sistema Autonomoen taldea)&lt;/ref&gt;
# GALAN Taldea, Hezkuntza eta Teknologia.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Galan {{!}}|url=http://galan.ehu.es/Galan/|aldizkaria=galan.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Isabel Fernandez de Castro]] irakasleak sortu zuen talde honek [[Teknologian Oinarritutako Hezkuntzarako Tresnak]] garatzen dituzte, esaterako, [[Kontzeptu mapa|kontzeptu-mapen]] editoreak.
# Integrazio Geometrikoa (Geometric Integration Research Group).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Geometric Integration Research Group|url=http://www.gicas.uji.es/|aldizkaria=www.gicas.uji.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Ekuazio diferentzial]]en soluzioaren ezaugarri kualitatiboek (bereziki propietate geometrikoak) mantentzen dituzten zenbakizko metodoen azterketa eta analisia lantzen dute talde honetan. [[Ander Murua]] eta [[Joseba Makazaga]] irakasleak [[Jaume I unibertsitatea]]rekin eta [[Valentziako Unibertsitate Politeknikoa|Valentziako unibertsitate Politeknikoan]] ari dira lankidetzan. Aplikazio-inguruneak: planeta-sistemen mekanika, molekulen dinamika, [[kontrolaren teoria]], partikulen azelerazioaren fisika eta abar.
# Egokituz: Behar Berezietarako [[Pertsona-Konputagailu Elkarrekintza]] Laborategia.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Egokituz, Laboratorio de Interacción Persona-Computador para Necesidades Especiales|url=http://www.egokituz.eus/|aldizkaria=www.egokituz.eus|sartze-data=2023-06-12}}&lt;/ref&gt; [[Julio Abascal Gonzalez]] irakasleak sortu zuen [[1985]]ean pertsona minusbaliatuen komunikazio-arazoei aurre egiteko informazioaren teknologia berrien aplikazioa lantzeko. Egokituz taldeak pertsonen arteko komunikazio zuzenari nahiz urruneko komunikazioari laguntzeko programak diseinatu ditu (telekomunikazio-sistemak erabilerraz eginez), baita ingurunea kontrolatzeko sistemak, sarrera/irteerako zenbait sistema simulatzeko eta ebaluatzeko softwareak, eta komunikazio-gailu eramangarriak ere, besteak beste. Eusko Jaurlaritzak [[SPRI agentzia|SPRI]]-aren IMI programaren bidez, [[Gipuzkoako Foru Aldundia]]ren Ekonomia Sailak, [[IMSERSO]]-k eta [[CE-DGXIII|CE-DGXIII-k]] finantzatu dituzte lan horiek.
# Web3D-ehu taldea.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160314153834/http://www.ehu.eus/web3d/ Web3D-ehu ikerketa-taldearen webgunea]&lt;/ref&gt; Konputagailu-irudietan ikertu zuten 2020ra arte: [[3DO Interactive Multiplayer|3D bisualizazio elkarreragilea]], Internet bidezko bisualizazio kooperatiboa, [[errealitate birtual]]a, [[CAD/CAM|CAD]], ...[[Fitxategi:Egokituz ikertaldeko kideak 2016.png|erdian|thumb|480x480px|Egokituz ikertaldeko kideak 2016an.]]
# [[Hizkuntzaren prozesamendu|Hizkuntzaren Prozesamendua]], [[Ixa taldea|IXA taldea]].&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Sarrera {{!}} Ixa taldea|url=http://ixa.si.ehu.eus/|aldizkaria=ixa.si.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Hizkuntzaren prozesamendu]]an lan egiten du. Euskararen gaineko ikerketa aplikatua du xede nagusi, baina beste hizkuntza batzuetan ikertzen eta produktuak garatzen ere aritzen dira. Taldeak sortu dituen produktu ezagunenak hauek dira: [[Xuxen]] zuzentzaile ortografikoa, [[elia.eus]] [[Itzulpen automatiko neuronal|itzultzaile automatiko neuronala]] (lehen zen [[Matxin (itzultzaile automatikoa)|Matxin]]), [[Latxa (hizkuntza-eredu handia)|Latxa]] hizkuntza eredu handia, [[Euskal WordNet]] sare lexikala eta [[Testu corpus#Zientzia eta Teknologia corpusa (ZT)|ZT]] eta [[Testu corpus#Sintaktikoki etiketatutako EPEC corpusa (EPEC-DEP)|EPEC]] corpusak. [[Arantza Diaz de Ilarraza Sanchez]]ek koordinatu zuen taldea 2019an [[AhoLab]] ikerketa-taldearekin batera [[HiTZ zentroa|HiTZ ikerketa-zentroa]] sortu zuten arte, harrezkero [[Eneko Agirre]], [[German Rigau]], [[Xabier Arregi Iparragirre|Xabier Arregi]] eta [[Maxux Aranzabe|Maxux Arantzabe]] dira korrodinatzileak.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=HiTZ: Basque Center for Language Technology {{!}} HiTZ Zentroa|url=http://hitz.ehu.eus/|aldizkaria=hitz.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; 2013an taldeak [[Abbadia saria|Abbadia Saria]] jaso zuen. Eneko Agirrek hiru aldiz jaso du Google ikerketa saria (2016, 2018 eta 2019an),&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Eneko Agirre: Google-en ikerketa saria lortu du / Premio de Investigación de Google|hizkuntza=eu|url=https://www.ehu.eus/ehusfera/ifbloga/2019/05/07/eneko-agirre-google-en-ikerketa-saria-lortu-du-premio-de-investigacion-de-google/|aldizkaria=DIFusio@, EHUko Informatika|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Ameriketako Estatu Batuak|AEBko]] gobernuak [[COVID-19 pandemia|COVID-19]] pandemiaren inguruan antolatutako lehiaketan ere sari bat jaso zuen (''COVID-19 Open Research Dataset Challenge'', 2020).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Ixa ikerketa-taldeak Estatu Batuetako gobernuak bultzatutako COVID-19 gaixotasunaren inguruan antolatutako adimen artifizialeko txapelketan saria jaso du – Hizkuntza-teknologiak, Ixa Taldearen bloga|hizkuntza=eu|url=https://www.unibertsitatea.net/blogak/ixa/2020/05/07/ixa-covid-19-gaixotasunaren-inguruan-antolatutako-adimen-artifizialeko-txapelketan-saridun/|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;170&quot;&gt;
Fitxategi:Ixa Taldea, 2015 (DNJ0048v1).jpg|[[Ixa Taldea]] (2015)
Fitxategi:Hitz-Zentroa nordanor.png|[[HiTZ zentroa|HiTZ zentroko]] kideak (2020)
&lt;/gallery&gt;2020an 17 ikerketa-taldetan, 95 ikerketa-proiektu lantzen ziren, horietako ikertzaile nagusiak 39 zirela. 2020an 2,2 milioi euro mugitu zen proiektu horietan, 149 argitalpen zientifiko idatzi ziren eta 14 doktorego-tesi aurkeztu ziren.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{erreferentzia|urtea=2021|izenburua=Informatika Fakultatea, MEMORIA 2020|argitaletxea=UPV/EHU|hizkuntza=eu|hizkuntza1=es|url=https://www.ehu.eus/documents/340468/26643806/Memoria+2020+EU.pdf/1c3ac9ca-2408-3911-6997-6bce474ea9ce?t=1614093471881}}&lt;/ref&gt;

Hogei produktu baino gehiago erregistratu dituzte fakultateko ikerketa taldeek, besteak beste hauek:
* [[Xuxen]] euskararako zuzentzaile ortografikoa
* [[Itzultzailea.eus|TADEEP]] itzultzaile automatiko neuronala.
== Erreferentziak ==
{{erreferentzia zerrenda}}</text>
      <sha1>c8b4mv8k78cim18ba9uy585m0zeu1m2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>44502</id>
      <parentid>44501</parentid>
      <timestamp>2026-09-25T22:59:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ksarasola</username>
        <id>1603</id>
      </contributor>
      <comment>/* DIF 1996-2005: Ikerkuntzaren eztanda */ adar akademikoak</comment>
      <origin>44502</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15513" sha1="7hsxs9nqbkvvebfpyu4tcw6hp3odbgx" xml:space="preserve">{{lanean|ksarasola}}
= DIF 1996-2005: Ikerkuntzaren eztanda =
[[Fitxategi:DIF ikerketa taldeak2021.jpg|thumb|270x270px|Informatika Fakultateko ikerketa taldeak]]

Informatikako eskolak 1973an hasi ziren, 1976an sortu zen ofizialki fakultatean, baina ikerketa-jarduera ez zen hasi 1981. urtera arte. Orduan inskribatu zen lehen doktorego-tesia. Francisco Javier Garijo Nazario-ren tesi hartan konputagailu-programak automatikoki sortzeko lehen urratsak ematen ziren. Urteak pasata, 45 urte geroago, ikergai horretan emaitza bikainak lortzen ari dira orain Adimen artifizial sortzaileari esker. 

Fakultatean ikerlana sendotasuna lortu zuen 1996ti aurrera. Hori posible izan zen ordura arte aritu ziren zenbait ikertzaile aitzindari batzuei esker. Tesien zuhaitz akademikoan oinarriko adar nagusiak sortu zituzten ikertzaile doktoreak hauek izan ziren:
* [[w:Felisa Verdejo|Felisa Verdejo]] (1980)
** [[w:Arantza Illarramendi|Arantza Illarramendi]] (1987)
:::: [[w:Oscar Díaz|Oscar Díaz]] (1992)
** [[w:Arantza Diaz de Ilarraza|Arantza Diaz de Ilarraza]]  (1990) eta [[w:Kepa Sarasola|Kepa Sarasola]] (1988)
:::: [[w:Iñaki Alegria Loinaz|Iñaki Alegria Loinaz]] (1994)
:::: [[w:Xabier Arregi Iparragirre|Xabier Arregi Iparragirre]] (1994)
:::: [[w:Eneko Agirre|Eneko Agirre]] (1999)
:::: [[w:Koldo Gojenola|Koldo Gojenola]] (1998)
:::: [[w:Montse Maritxalar Anglada|Montse Maritxalar Anglada]] (1996)
** [[w:Isabel Fernandez de Castro|Isabel Fernandez de Castro]] (1989) eta [[w:Maite Urretavizcaya|Maite Urretavizcaya]] (1992)
:::: [[w:Ana Arruarte Lasa|Ana Arruarte Lasa]]
* [[w:Josu Aramberri Miranda|Josu Aramberri Miranda]] (1980)
** [[w:Felix Ares de Blas|Felix Ares de Blas]] (1983)
** [[w:Julio Abascal Gonzalez|Julio Abascal Gonzalez]] (1987)
* [[w:Clemente Rodriguez Lafuente|Clemente Rodriguez Lafuente]]
** [[w:Alberto Lafuente Rojo|Alberto Lafuente Rojo]] (1989)
** [[w:Olatz Arregi Uriarte|Olatz Arregi Uriarte]] (1991)
** [[w:Javier Mugerza Rivero|Javier Mugerza Rivero]] (1996)
* [[w:Ramón Beivide Palacio|Ramón Beivide Palacio]]
** [[w:Agustin Arruabarrena Frutos|Agustin Arruabarrena Frutos]] (1993)
** [[w:Jose Miguel Alonso|Jose Miguel Alonso]] (1996)
* [[w:Javier Torrealdea Folgado|Javier Torrealdea Folgado]]
** [[w:Javier Dolado Cosín|Javier Dolado Cosín]] (1989)
** [[w:Manuel Graña Román|Manuel Graña Román]] (1989)
* [[w:Yosu Yurramendi Mendizabal|Yosu Yurramendi Mendizabal]]
** [[w:Pedro Larrañaga Mugica|Pedro Larrañaga Mugica]] (1989)
:::: [[w:Jose Antonio Lozano Alonso|Jose Antonio Lozano Alonso]] (1991)
:::: [[w:Basilio Sierra Araujo|Basilio Sierra Araujo]] (1996)
* [[w:Ander Murua Uria|Ander Murua Uria]] (1996)

Hainbat urtetako jardunak heldutasuna ekarri zion ikerketa-arloari. Horrela, Informatika Fakultatea sortu eta hamar urtera doktoreak bost baino ez baziren ere, 2012ko 100 irakasleen artean ia gehienak doktoreak ziren (%85 baino gehiago). Horren ondorioak dira 2006 urtetik urtero 14-20 doktorego-tesi berri defendatu zirela (27 tesi 2023an&lt;ref name=&quot;:9&quot;&gt;{{erreferentzia|abizena=EHUko Informatika Fakultatea|urtea=2024|izenburua=Informatika Fakultatearen memoria 2022/23|argitaletxea=ehu.eus|hizkuntza=eu|url=https://www.ehu.eus/documents/d/informatika-fakultatea/memoria-22-2023-eu-2}}&lt;/ref&gt;), ikerketa taldeak eta spin-off enpresak sortu direla eta asmatutako produktu informatikoak erregistratu direla.

{{Barra bertikalen grafikoa|1981-1985|5|1986-1990|9|1991-1995|18|1996-2000|26|2001-2005|27|2006-2010|61|2011-2015|86|2016-2020|88|2011-2025|77|izena=Doktorego-tesiak Informatika Fakultatean (1981-1925)|altuera=250|zabalera=600}}

[[Fitxategi:Zuhaitz akademikoa EHUko Informatika Fakultatea.png|thumb|center|500px|Informatika Fakultateko 100 tesigile eta beren zuzendariak (grafoaren zati bat [https://w.wiki/VJPk Wikidata galdera]]]

2023an 17 ikerketa-taldetan, 70 ikerketa-proiektu edo kontratu landu ziren, horietako ikertzaile nagusiak 36 zirela. 2023an 2,3 milioi euro mugitu ziren proiektu horietan, 147 argitalpen zientifiko idatzi ziren eta 27 doktorego-tesi aurkeztu ziren.&lt;ref name=&quot;:9&quot; /&gt;

Hogei bat ikerketa-talde sortu dira urteetan zehar Informatika Fakultatearen inguruan, besteak beste hauek:&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Ikerketa lerroak - Informatika Fakultatea - Informatika Fakultatea - UPV/EHU|hizkuntza=eu-ES|url=https://www.ehu.eus/eu/web/informatika-fakultatea/ikerketa-lerroak|aldizkaria=Informatika Fakultatea|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
# Datu-base interoperableak (Interoperable Database Group, BDI).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=BDI HomePage|url=https://bdigroup.web.app/|aldizkaria=bdigroup.web.app|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Arantza Illarramendi|Arantza Illarramendi]] irakasleak sortutako talde honek [[datu-base]]ak, [[w:Telefonia mugikor|mugikorrak]] eta osasuna lantzen ditu: [[w:Web semantiko|Web semantiko]]aren erabilera [[w:Informazio-sistema|informazio-sistemen]] kudeaketan, Mugikorrentzako aplikazioak garatzea [[agenteen teknologia]] erabiliz, Osasun-ezaugarrien tele-transmisioa eta analisia mugikorren bidez. Osasun-erregistro informatikoen [[interoperabilitate]]a.
# ERABAKI Taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Erabaki R &amp; D &amp; I|url=https://ojs.ehu.eus/index.php/ekaia/article/view/17855|aldizkaria=erabaki.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;. Erabakiak [[Osasun publiko|osasungintzan]]. [[Juan Manuel Pikatza Atxa]] irakasleak 1994an sortutako diziplinarteko talde honek diagnostikoan eta tratamenduan osagileari erabakiak hartzeko laguntzen dioten sistemak ikertzen dituzte. ([[Gidetan Oinarritutako Erabakiak Hartzen Laguntzeko Sistemak]], GOEHLS).
# [[Fitxategi:OnekinTaldea.jpg|thumb|270x270px| # [[ONEKIN Taldea]] ]][[ONEKIN Taldea]],&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=ONEKIN – Onekin Research Group|url=https://onekin.org/|aldizkaria=onekin.org|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Web atari]]en ingeniaritza. [[XML]] aplikazioak, [[Datu-base aktibo]]ak, ... [[Oscar Diaz]] irakaslea da taldeko koordinatzailea.
# Sistema adimendunak taldea ([[Intelligent Systems Group]], ISG).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Intelligent Systems Group Home Page|url=http://www.sc.ehu.es/ccwbayes/main.html|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Bioinformatika]], [[Ikasketa automatiko]]a, [[Optimizazio (matematika)|Optimizazioa]]... [[José Antonio Lozano Alonso|Jose Antonio Lozano]] irakaslea da taldeko koordinatzailea.
# Konputazio-Adimena. [[Manuel Graña Romay]] irakasleak sortu zuen ''Grupo de Inteligencia Computacional'' taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Grupo de Inteligencia Computacional (GIC)|url=http://www.ehu.eus/ccwintco/index.php?title=P%C3%A1gina_principal|aldizkaria=www.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; Honelako aplikazioak lantzen dituzte: Gizaki eta makinen arteko elkarrekintza-sistemak, [[robot mugikor]]ren kontrola, medikuntzako irudien analisia, ingurune-adimena darabilten lan-segurtasunerako sistemak, komunikazio pertsona [[Gortasun|gorrekin]], psikologia esperimentala eta prozesuen gainbegiratzea. Tresna moduan Clustering-algoritmoak, kuantifikazio bektoriala, [[Neurona-sare artifizial|neuronal-sareak]], [[Markov-en eredu ezkutuak]], irudi-prozesaketa edota konputagailu bidezko ikusmena erabiltzen dute.
# Sailkatze automatikoa eta paralelismoa, [[ALDAPA (ikerketa taldea)|ALDAPA]] taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Aldapa, Algorithms, Data Mining and Parallelism|url=http://www.sc.ehu.es/acwaldap/|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Olatz Arbelaitz]] eta [[Javier Mugerza]] irakasleak dira zuzendariak. Talde honek 2024an [[Adimen artifizial]]a ikertu du Osasun-aplikaziotan (''Konputazio fisiologikoa''), baita [[ikasketa automatiko]]aren barruan &quot;eredu esplikagarriak eta bidezkoak&quot; ere. 1990eko hamarkadatik honelako aplikazioak landu ditu: Auto-aseguruen fraude detekzioa, Bezero-fidelizazioa, Turismoa, Erregai-banaketaren problema, [[Karaktereen ezagutze optiko|Karaktere-ezagutze automatikoa]] (OCR), ... [[Javier Mugerza]] irakaslea da koordinatzailea.
# Logika eta arrazonamendua (Logic and Reasoning Group, LoRea).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Hasierako orria - lorea - LoRea - UPV/EHU|hizkuntza=eu-ES|url=https://www.ehu.eus/eu/web/lorea|aldizkaria=lorea|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Montse Hermo]], [[Paqui Lucio]] eta [[Marisa Navarro]] irakasleek sortu zuten talde honek honako gaiak aztertzen ditu, besteak beste: Konputagailu-programen zehaztapena, eraldaketa eta egiaztapena. [[Programazio funtzional]]a. [[programazio logiko]]a. Grafoen transformazioa. [[Arrazoiketa automatikoa]] [[Ontologia (informatika)|ontologia]] handiekin.
# Softwarearen ingeniaritza eta kudeaketa. [[Javier Dolado]] irakasleak sortu zuen ''Ingeniería y Gestión del Software Empírica'' talde hau, hainbat unibertsitate biltzen dituen REMIS sarearen barruan.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=REMIS|url=http://www.sc.ehu.es/jiwdocoj/remis/remis.htm|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
# [[Robotika eta Sistema Autonomoen Ikerketa Taldea]] (RSAIT).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=UPV/EHU - RSAIT - Sarrera|url=http://www.sc.ehu.es/ccwrobot/seccion/sarrera|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Basilio Sierra]] eta [[Elena Lazkano]] irakasleek koordinatzen duten talde honek [[robot]] mugikorrak eta [[ikasketa automatiko]]a uztartuz lan egiten du. Beren robotak martxan erakusten dituzten hainbat bideo eskaintzen dituzte.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160304193646/http://www.sc.ehu.es/ccwrobot/videos.html Robot adimendun eta mugikorrak martxan] (Robotika eta Sistema Autonomoen taldea)&lt;/ref&gt;
# GALAN Taldea, Hezkuntza eta Teknologia.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Galan {{!}}|url=http://galan.ehu.es/Galan/|aldizkaria=galan.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Isabel Fernandez de Castro]] irakasleak sortu zuen talde honek [[Teknologian Oinarritutako Hezkuntzarako Tresnak]] garatzen dituzte, esaterako, [[Kontzeptu mapa|kontzeptu-mapen]] editoreak.
# Integrazio Geometrikoa (Geometric Integration Research Group).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Geometric Integration Research Group|url=http://www.gicas.uji.es/|aldizkaria=www.gicas.uji.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Ekuazio diferentzial]]en soluzioaren ezaugarri kualitatiboek (bereziki propietate geometrikoak) mantentzen dituzten zenbakizko metodoen azterketa eta analisia lantzen dute talde honetan. [[Ander Murua]] eta [[Joseba Makazaga]] irakasleak [[Jaume I unibertsitatea]]rekin eta [[Valentziako Unibertsitate Politeknikoa|Valentziako unibertsitate Politeknikoan]] ari dira lankidetzan. Aplikazio-inguruneak: planeta-sistemen mekanika, molekulen dinamika, [[kontrolaren teoria]], partikulen azelerazioaren fisika eta abar.
# Egokituz: Behar Berezietarako [[Pertsona-Konputagailu Elkarrekintza]] Laborategia.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Egokituz, Laboratorio de Interacción Persona-Computador para Necesidades Especiales|url=http://www.egokituz.eus/|aldizkaria=www.egokituz.eus|sartze-data=2023-06-12}}&lt;/ref&gt; [[Julio Abascal Gonzalez]] irakasleak sortu zuen [[1985]]ean pertsona minusbaliatuen komunikazio-arazoei aurre egiteko informazioaren teknologia berrien aplikazioa lantzeko. Egokituz taldeak pertsonen arteko komunikazio zuzenari nahiz urruneko komunikazioari laguntzeko programak diseinatu ditu (telekomunikazio-sistemak erabilerraz eginez), baita ingurunea kontrolatzeko sistemak, sarrera/irteerako zenbait sistema simulatzeko eta ebaluatzeko softwareak, eta komunikazio-gailu eramangarriak ere, besteak beste. Eusko Jaurlaritzak [[SPRI agentzia|SPRI]]-aren IMI programaren bidez, [[Gipuzkoako Foru Aldundia]]ren Ekonomia Sailak, [[IMSERSO]]-k eta [[CE-DGXIII|CE-DGXIII-k]] finantzatu dituzte lan horiek.
# Web3D-ehu taldea.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160314153834/http://www.ehu.eus/web3d/ Web3D-ehu ikerketa-taldearen webgunea]&lt;/ref&gt; Konputagailu-irudietan ikertu zuten 2020ra arte: [[3DO Interactive Multiplayer|3D bisualizazio elkarreragilea]], Internet bidezko bisualizazio kooperatiboa, [[errealitate birtual]]a, [[CAD/CAM|CAD]], ...[[Fitxategi:Egokituz ikertaldeko kideak 2016.png|erdian|thumb|480x480px|Egokituz ikertaldeko kideak 2016an.]]
# [[Hizkuntzaren prozesamendu|Hizkuntzaren Prozesamendua]], [[Ixa taldea|IXA taldea]].&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Sarrera {{!}} Ixa taldea|url=http://ixa.si.ehu.eus/|aldizkaria=ixa.si.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Hizkuntzaren prozesamendu]]an lan egiten du. Euskararen gaineko ikerketa aplikatua du xede nagusi, baina beste hizkuntza batzuetan ikertzen eta produktuak garatzen ere aritzen dira. Taldeak sortu dituen produktu ezagunenak hauek dira: [[Xuxen]] zuzentzaile ortografikoa, [[elia.eus]] [[Itzulpen automatiko neuronal|itzultzaile automatiko neuronala]] (lehen zen [[Matxin (itzultzaile automatikoa)|Matxin]]), [[Latxa (hizkuntza-eredu handia)|Latxa]] hizkuntza eredu handia, [[Euskal WordNet]] sare lexikala eta [[Testu corpus#Zientzia eta Teknologia corpusa (ZT)|ZT]] eta [[Testu corpus#Sintaktikoki etiketatutako EPEC corpusa (EPEC-DEP)|EPEC]] corpusak. [[Arantza Diaz de Ilarraza Sanchez]]ek koordinatu zuen taldea 2019an [[AhoLab]] ikerketa-taldearekin batera [[HiTZ zentroa|HiTZ ikerketa-zentroa]] sortu zuten arte, harrezkero [[Eneko Agirre]], [[German Rigau]], [[Xabier Arregi Iparragirre|Xabier Arregi]] eta [[Maxux Aranzabe|Maxux Arantzabe]] dira korrodinatzileak.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=HiTZ: Basque Center for Language Technology {{!}} HiTZ Zentroa|url=http://hitz.ehu.eus/|aldizkaria=hitz.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; 2013an taldeak [[Abbadia saria|Abbadia Saria]] jaso zuen. Eneko Agirrek hiru aldiz jaso du Google ikerketa saria (2016, 2018 eta 2019an),&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Eneko Agirre: Google-en ikerketa saria lortu du / Premio de Investigación de Google|hizkuntza=eu|url=https://www.ehu.eus/ehusfera/ifbloga/2019/05/07/eneko-agirre-google-en-ikerketa-saria-lortu-du-premio-de-investigacion-de-google/|aldizkaria=DIFusio@, EHUko Informatika|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Ameriketako Estatu Batuak|AEBko]] gobernuak [[COVID-19 pandemia|COVID-19]] pandemiaren inguruan antolatutako lehiaketan ere sari bat jaso zuen (''COVID-19 Open Research Dataset Challenge'', 2020).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Ixa ikerketa-taldeak Estatu Batuetako gobernuak bultzatutako COVID-19 gaixotasunaren inguruan antolatutako adimen artifizialeko txapelketan saria jaso du – Hizkuntza-teknologiak, Ixa Taldearen bloga|hizkuntza=eu|url=https://www.unibertsitatea.net/blogak/ixa/2020/05/07/ixa-covid-19-gaixotasunaren-inguruan-antolatutako-adimen-artifizialeko-txapelketan-saridun/|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;170&quot;&gt;
Fitxategi:Ixa Taldea, 2015 (DNJ0048v1).jpg|[[Ixa Taldea]] (2015)
Fitxategi:Hitz-Zentroa nordanor.png|[[HiTZ zentroa|HiTZ zentroko]] kideak (2020)
&lt;/gallery&gt;2020an 17 ikerketa-taldetan, 95 ikerketa-proiektu lantzen ziren, horietako ikertzaile nagusiak 39 zirela. 2020an 2,2 milioi euro mugitu zen proiektu horietan, 149 argitalpen zientifiko idatzi ziren eta 14 doktorego-tesi aurkeztu ziren.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{erreferentzia|urtea=2021|izenburua=Informatika Fakultatea, MEMORIA 2020|argitaletxea=UPV/EHU|hizkuntza=eu|hizkuntza1=es|url=https://www.ehu.eus/documents/340468/26643806/Memoria+2020+EU.pdf/1c3ac9ca-2408-3911-6997-6bce474ea9ce?t=1614093471881}}&lt;/ref&gt;

Hogei produktu baino gehiago erregistratu dituzte fakultateko ikerketa taldeek, besteak beste hauek:
* [[Xuxen]] euskararako zuzentzaile ortografikoa
* [[Itzultzailea.eus|TADEEP]] itzultzaile automatiko neuronala.
== Erreferentziak ==
{{erreferentzia zerrenda}}</text>
      <sha1>7hsxs9nqbkvvebfpyu4tcw6hp3odbgx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>44503</id>
      <parentid>44502</parentid>
      <timestamp>2026-09-25T23:03:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ksarasola</username>
        <id>1603</id>
      </contributor>
      <comment>/* DIF 1996-2005: Ikerkuntzaren eztanda */</comment>
      <origin>44503</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15506" sha1="4nsefd7kt441k1e5dttutjuxhv9tejs" xml:space="preserve">{{lanean|ksarasola}}
= DIF 1996-2005: Ikerkuntzaren eztanda =
[[Fitxategi:DIF ikerketa taldeak2021.jpg|thumb|270x270px|Informatika Fakultateko ikerketa taldeak]]

Informatikako eskolak 1973an hasi ziren, 1976an sortu zen ofizialki fakultatean, baina ikerketa-jarduera ez zen hasi 1981. urtera arte. Orduan inskribatu zen lehen doktorego-tesia. Francisco Javier Garijo Nazario-ren tesi hartan konputagailu-programak automatikoki sortzeko lehen urratsak ematen ziren. Urteak pasata, 45 urte geroago, ikergai horretan emaitza bikainak lortzen ari dira orain Adimen artifizial sortzaileari esker. 

Fakultatean ikerlana sendotasuna lortu zuen 1996ti aurrera. Hori posible izan zen ordura arte aritu ziren zenbait ikertzaile aitzindari batzuei esker. Tesien zuhaitz akademikoan oinarriko adar nagusiak sortu zituzten ikertzaile doktoreak hauek izan ziren:
[[Fitxategi:Zuhaitz akademikoa EHUko Informatika Fakultatea.png|thumb|500px|Informatika Fakultateko 100 tesigile eta beren zuzendariak (grafoaren zati bat [https://w.wiki/VJPk Wikidata galdera]]]
* [[w:Felisa Verdejo|Felisa Verdejo]] (1980)
** [[w:Arantza Illarramendi|Arantza Illarramendi]] (1987)
:::: [[w:Oscar Díaz|Oscar Díaz]] (1992)
** [[w:Arantza Diaz de Ilarraza|Arantza Diaz de Ilarraza]]  (1990) eta [[w:Kepa Sarasola|Kepa Sarasola]] (1988)
:::: [[w:Iñaki Alegria Loinaz|Iñaki Alegria Loinaz]] (1994)
:::: [[w:Xabier Arregi Iparragirre|Xabier Arregi Iparragirre]] (1994)
:::: [[w:Eneko Agirre|Eneko Agirre]] (1999)
:::: [[w:Koldo Gojenola|Koldo Gojenola]] (1998)
:::: [[w:Montse Maritxalar Anglada|Montse Maritxalar Anglada]] (1996)
** [[w:Isabel Fernandez de Castro|Isabel Fernandez de Castro]] (1989) eta [[w:Maite Urretavizcaya|Maite Urretavizcaya]] (1992)
:::: [[w:Ana Arruarte Lasa|Ana Arruarte Lasa]]
* [[w:Josu Aramberri Miranda|Josu Aramberri Miranda]] (1980)
** [[w:Felix Ares de Blas|Felix Ares de Blas]] (1983)
** [[w:Julio Abascal Gonzalez|Julio Abascal Gonzalez]] (1987)
* [[w:Clemente Rodriguez Lafuente|Clemente Rodriguez Lafuente]]
** [[w:Alberto Lafuente Rojo|Alberto Lafuente Rojo]] (1989)
** [[w:Olatz Arregi Uriarte|Olatz Arregi Uriarte]] (1991)
** [[w:Javier Mugerza Rivero|Javier Mugerza Rivero]] (1996)
* [[w:Ramón Beivide Palacio|Ramón Beivide Palacio]]
** [[w:Agustin Arruabarrena Frutos|Agustin Arruabarrena Frutos]] (1993)
** [[w:Jose Miguel Alonso|Jose Miguel Alonso]] (1996)
* [[w:Javier Torrealdea Folgado|Javier Torrealdea Folgado]]
** [[w:Javier Dolado Cosín|Javier Dolado Cosín]] (1989)
** [[w:Manuel Graña Román|Manuel Graña Román]] (1989)
* [[w:Yosu Yurramendi Mendizabal|Yosu Yurramendi Mendizabal]]
** [[w:Pedro Larrañaga Mugica|Pedro Larrañaga Mugica]] (1989)
:::: [[w:Jose Antonio Lozano Alonso|Jose Antonio Lozano Alonso]] (1991)
:::: [[w:Basilio Sierra Araujo|Basilio Sierra Araujo]] (1996)
* [[w:Ander Murua Uria|Ander Murua Uria]] (1996)

Hainbat urtetako jardunak heldutasuna ekarri zion ikerketa-arloari. Horrela, Informatika Fakultatea sortu eta hamar urtera doktoreak bost baino ez baziren ere, 2012ko 100 irakasleen artean ia gehienak doktoreak ziren (%85 baino gehiago). Horren ondorioak dira 2006 urtetik urtero 14-20 doktorego-tesi berri defendatu zirela (27 tesi 2023an&lt;ref name=&quot;:9&quot;&gt;{{erreferentzia|abizena=EHUko Informatika Fakultatea|urtea=2024|izenburua=Informatika Fakultatearen memoria 2022/23|argitaletxea=ehu.eus|hizkuntza=eu|url=https://www.ehu.eus/documents/d/informatika-fakultatea/memoria-22-2023-eu-2}}&lt;/ref&gt;), ikerketa taldeak eta spin-off enpresak sortu direla eta asmatutako produktu informatikoak erregistratu direla.

{{Barra bertikalen grafikoa|1981-1985|5|1986-1990|9|1991-1995|18|1996-2000|26|2001-2005|27|2006-2010|61|2011-2015|86|2016-2020|88|2011-2025|77|izena=Doktorego-tesiak Informatika Fakultatean (1981-1925)|altuera=250|zabalera=600}}


2023an 17 ikerketa-taldetan, 70 ikerketa-proiektu edo kontratu landu ziren, horietako ikertzaile nagusiak 36 zirela. 2023an 2,3 milioi euro mugitu ziren proiektu horietan, 147 argitalpen zientifiko idatzi ziren eta 27 doktorego-tesi aurkeztu ziren.&lt;ref name=&quot;:9&quot; /&gt;

Hogei bat ikerketa-talde sortu dira urteetan zehar Informatika Fakultatearen inguruan, besteak beste hauek:&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Ikerketa lerroak - Informatika Fakultatea - Informatika Fakultatea - UPV/EHU|hizkuntza=eu-ES|url=https://www.ehu.eus/eu/web/informatika-fakultatea/ikerketa-lerroak|aldizkaria=Informatika Fakultatea|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
# Datu-base interoperableak (Interoperable Database Group, BDI).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=BDI HomePage|url=https://bdigroup.web.app/|aldizkaria=bdigroup.web.app|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Arantza Illarramendi|Arantza Illarramendi]] irakasleak sortutako talde honek [[datu-base]]ak, [[w:Telefonia mugikor|mugikorrak]] eta osasuna lantzen ditu: [[w:Web semantiko|Web semantiko]]aren erabilera [[w:Informazio-sistema|informazio-sistemen]] kudeaketan, Mugikorrentzako aplikazioak garatzea [[agenteen teknologia]] erabiliz, Osasun-ezaugarrien tele-transmisioa eta analisia mugikorren bidez. Osasun-erregistro informatikoen [[interoperabilitate]]a.
# ERABAKI Taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Erabaki R &amp; D &amp; I|url=https://ojs.ehu.eus/index.php/ekaia/article/view/17855|aldizkaria=erabaki.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;. Erabakiak [[Osasun publiko|osasungintzan]]. [[Juan Manuel Pikatza Atxa]] irakasleak 1994an sortutako diziplinarteko talde honek diagnostikoan eta tratamenduan osagileari erabakiak hartzeko laguntzen dioten sistemak ikertzen dituzte. ([[Gidetan Oinarritutako Erabakiak Hartzen Laguntzeko Sistemak]], GOEHLS).
# [[Fitxategi:OnekinTaldea.jpg|thumb|270x270px| # [[ONEKIN Taldea]] ]][[ONEKIN Taldea]],&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=ONEKIN – Onekin Research Group|url=https://onekin.org/|aldizkaria=onekin.org|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Web atari]]en ingeniaritza. [[XML]] aplikazioak, [[Datu-base aktibo]]ak, ... [[Oscar Diaz]] irakaslea da taldeko koordinatzailea.
# Sistema adimendunak taldea ([[Intelligent Systems Group]], ISG).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Intelligent Systems Group Home Page|url=http://www.sc.ehu.es/ccwbayes/main.html|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Bioinformatika]], [[Ikasketa automatiko]]a, [[Optimizazio (matematika)|Optimizazioa]]... [[José Antonio Lozano Alonso|Jose Antonio Lozano]] irakaslea da taldeko koordinatzailea.
# Konputazio-Adimena. [[Manuel Graña Romay]] irakasleak sortu zuen ''Grupo de Inteligencia Computacional'' taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Grupo de Inteligencia Computacional (GIC)|url=http://www.ehu.eus/ccwintco/index.php?title=P%C3%A1gina_principal|aldizkaria=www.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; Honelako aplikazioak lantzen dituzte: Gizaki eta makinen arteko elkarrekintza-sistemak, [[robot mugikor]]ren kontrola, medikuntzako irudien analisia, ingurune-adimena darabilten lan-segurtasunerako sistemak, komunikazio pertsona [[Gortasun|gorrekin]], psikologia esperimentala eta prozesuen gainbegiratzea. Tresna moduan Clustering-algoritmoak, kuantifikazio bektoriala, [[Neurona-sare artifizial|neuronal-sareak]], [[Markov-en eredu ezkutuak]], irudi-prozesaketa edota konputagailu bidezko ikusmena erabiltzen dute.
# Sailkatze automatikoa eta paralelismoa, [[ALDAPA (ikerketa taldea)|ALDAPA]] taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Aldapa, Algorithms, Data Mining and Parallelism|url=http://www.sc.ehu.es/acwaldap/|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Olatz Arbelaitz]] eta [[Javier Mugerza]] irakasleak dira zuzendariak. Talde honek 2024an [[Adimen artifizial]]a ikertu du Osasun-aplikaziotan (''Konputazio fisiologikoa''), baita [[ikasketa automatiko]]aren barruan &quot;eredu esplikagarriak eta bidezkoak&quot; ere. 1990eko hamarkadatik honelako aplikazioak landu ditu: Auto-aseguruen fraude detekzioa, Bezero-fidelizazioa, Turismoa, Erregai-banaketaren problema, [[Karaktereen ezagutze optiko|Karaktere-ezagutze automatikoa]] (OCR), ... [[Javier Mugerza]] irakaslea da koordinatzailea.
# Logika eta arrazonamendua (Logic and Reasoning Group, LoRea).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Hasierako orria - lorea - LoRea - UPV/EHU|hizkuntza=eu-ES|url=https://www.ehu.eus/eu/web/lorea|aldizkaria=lorea|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Montse Hermo]], [[Paqui Lucio]] eta [[Marisa Navarro]] irakasleek sortu zuten talde honek honako gaiak aztertzen ditu, besteak beste: Konputagailu-programen zehaztapena, eraldaketa eta egiaztapena. [[Programazio funtzional]]a. [[programazio logiko]]a. Grafoen transformazioa. [[Arrazoiketa automatikoa]] [[Ontologia (informatika)|ontologia]] handiekin.
# Softwarearen ingeniaritza eta kudeaketa. [[Javier Dolado]] irakasleak sortu zuen ''Ingeniería y Gestión del Software Empírica'' talde hau, hainbat unibertsitate biltzen dituen REMIS sarearen barruan.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=REMIS|url=http://www.sc.ehu.es/jiwdocoj/remis/remis.htm|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
# [[Robotika eta Sistema Autonomoen Ikerketa Taldea]] (RSAIT).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=UPV/EHU - RSAIT - Sarrera|url=http://www.sc.ehu.es/ccwrobot/seccion/sarrera|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Basilio Sierra]] eta [[Elena Lazkano]] irakasleek koordinatzen duten talde honek [[robot]] mugikorrak eta [[ikasketa automatiko]]a uztartuz lan egiten du. Beren robotak martxan erakusten dituzten hainbat bideo eskaintzen dituzte.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160304193646/http://www.sc.ehu.es/ccwrobot/videos.html Robot adimendun eta mugikorrak martxan] (Robotika eta Sistema Autonomoen taldea)&lt;/ref&gt;
# GALAN Taldea, Hezkuntza eta Teknologia.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Galan {{!}}|url=http://galan.ehu.es/Galan/|aldizkaria=galan.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Isabel Fernandez de Castro]] irakasleak sortu zuen talde honek [[Teknologian Oinarritutako Hezkuntzarako Tresnak]] garatzen dituzte, esaterako, [[Kontzeptu mapa|kontzeptu-mapen]] editoreak.
# Integrazio Geometrikoa (Geometric Integration Research Group).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Geometric Integration Research Group|url=http://www.gicas.uji.es/|aldizkaria=www.gicas.uji.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Ekuazio diferentzial]]en soluzioaren ezaugarri kualitatiboek (bereziki propietate geometrikoak) mantentzen dituzten zenbakizko metodoen azterketa eta analisia lantzen dute talde honetan. [[Ander Murua]] eta [[Joseba Makazaga]] irakasleak [[Jaume I unibertsitatea]]rekin eta [[Valentziako Unibertsitate Politeknikoa|Valentziako unibertsitate Politeknikoan]] ari dira lankidetzan. Aplikazio-inguruneak: planeta-sistemen mekanika, molekulen dinamika, [[kontrolaren teoria]], partikulen azelerazioaren fisika eta abar.
# Egokituz: Behar Berezietarako [[Pertsona-Konputagailu Elkarrekintza]] Laborategia.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Egokituz, Laboratorio de Interacción Persona-Computador para Necesidades Especiales|url=http://www.egokituz.eus/|aldizkaria=www.egokituz.eus|sartze-data=2023-06-12}}&lt;/ref&gt; [[Julio Abascal Gonzalez]] irakasleak sortu zuen [[1985]]ean pertsona minusbaliatuen komunikazio-arazoei aurre egiteko informazioaren teknologia berrien aplikazioa lantzeko. Egokituz taldeak pertsonen arteko komunikazio zuzenari nahiz urruneko komunikazioari laguntzeko programak diseinatu ditu (telekomunikazio-sistemak erabilerraz eginez), baita ingurunea kontrolatzeko sistemak, sarrera/irteerako zenbait sistema simulatzeko eta ebaluatzeko softwareak, eta komunikazio-gailu eramangarriak ere, besteak beste. Eusko Jaurlaritzak [[SPRI agentzia|SPRI]]-aren IMI programaren bidez, [[Gipuzkoako Foru Aldundia]]ren Ekonomia Sailak, [[IMSERSO]]-k eta [[CE-DGXIII|CE-DGXIII-k]] finantzatu dituzte lan horiek.
# Web3D-ehu taldea.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160314153834/http://www.ehu.eus/web3d/ Web3D-ehu ikerketa-taldearen webgunea]&lt;/ref&gt; Konputagailu-irudietan ikertu zuten 2020ra arte: [[3DO Interactive Multiplayer|3D bisualizazio elkarreragilea]], Internet bidezko bisualizazio kooperatiboa, [[errealitate birtual]]a, [[CAD/CAM|CAD]], ...[[Fitxategi:Egokituz ikertaldeko kideak 2016.png|erdian|thumb|480x480px|Egokituz ikertaldeko kideak 2016an.]]
# [[Hizkuntzaren prozesamendu|Hizkuntzaren Prozesamendua]], [[Ixa taldea|IXA taldea]].&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Sarrera {{!}} Ixa taldea|url=http://ixa.si.ehu.eus/|aldizkaria=ixa.si.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Hizkuntzaren prozesamendu]]an lan egiten du. Euskararen gaineko ikerketa aplikatua du xede nagusi, baina beste hizkuntza batzuetan ikertzen eta produktuak garatzen ere aritzen dira. Taldeak sortu dituen produktu ezagunenak hauek dira: [[Xuxen]] zuzentzaile ortografikoa, [[elia.eus]] [[Itzulpen automatiko neuronal|itzultzaile automatiko neuronala]] (lehen zen [[Matxin (itzultzaile automatikoa)|Matxin]]), [[Latxa (hizkuntza-eredu handia)|Latxa]] hizkuntza eredu handia, [[Euskal WordNet]] sare lexikala eta [[Testu corpus#Zientzia eta Teknologia corpusa (ZT)|ZT]] eta [[Testu corpus#Sintaktikoki etiketatutako EPEC corpusa (EPEC-DEP)|EPEC]] corpusak. [[Arantza Diaz de Ilarraza Sanchez]]ek koordinatu zuen taldea 2019an [[AhoLab]] ikerketa-taldearekin batera [[HiTZ zentroa|HiTZ ikerketa-zentroa]] sortu zuten arte, harrezkero [[Eneko Agirre]], [[German Rigau]], [[Xabier Arregi Iparragirre|Xabier Arregi]] eta [[Maxux Aranzabe|Maxux Arantzabe]] dira korrodinatzileak.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=HiTZ: Basque Center for Language Technology {{!}} HiTZ Zentroa|url=http://hitz.ehu.eus/|aldizkaria=hitz.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; 2013an taldeak [[Abbadia saria|Abbadia Saria]] jaso zuen. Eneko Agirrek hiru aldiz jaso du Google ikerketa saria (2016, 2018 eta 2019an),&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Eneko Agirre: Google-en ikerketa saria lortu du / Premio de Investigación de Google|hizkuntza=eu|url=https://www.ehu.eus/ehusfera/ifbloga/2019/05/07/eneko-agirre-google-en-ikerketa-saria-lortu-du-premio-de-investigacion-de-google/|aldizkaria=DIFusio@, EHUko Informatika|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[Ameriketako Estatu Batuak|AEBko]] gobernuak [[COVID-19 pandemia|COVID-19]] pandemiaren inguruan antolatutako lehiaketan ere sari bat jaso zuen (''COVID-19 Open Research Dataset Challenge'', 2020).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Ixa ikerketa-taldeak Estatu Batuetako gobernuak bultzatutako COVID-19 gaixotasunaren inguruan antolatutako adimen artifizialeko txapelketan saria jaso du – Hizkuntza-teknologiak, Ixa Taldearen bloga|hizkuntza=eu|url=https://www.unibertsitatea.net/blogak/ixa/2020/05/07/ixa-covid-19-gaixotasunaren-inguruan-antolatutako-adimen-artifizialeko-txapelketan-saridun/|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;170&quot;&gt;
Fitxategi:Ixa Taldea, 2015 (DNJ0048v1).jpg|[[Ixa Taldea]] (2015)
Fitxategi:Hitz-Zentroa nordanor.png|[[HiTZ zentroa|HiTZ zentroko]] kideak (2020)
&lt;/gallery&gt;2020an 17 ikerketa-taldetan, 95 ikerketa-proiektu lantzen ziren, horietako ikertzaile nagusiak 39 zirela. 2020an 2,2 milioi euro mugitu zen proiektu horietan, 149 argitalpen zientifiko idatzi ziren eta 14 doktorego-tesi aurkeztu ziren.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{erreferentzia|urtea=2021|izenburua=Informatika Fakultatea, MEMORIA 2020|argitaletxea=UPV/EHU|hizkuntza=eu|hizkuntza1=es|url=https://www.ehu.eus/documents/340468/26643806/Memoria+2020+EU.pdf/1c3ac9ca-2408-3911-6997-6bce474ea9ce?t=1614093471881}}&lt;/ref&gt;

Hogei produktu baino gehiago erregistratu dituzte fakultateko ikerketa taldeek, besteak beste hauek:
* [[Xuxen]] euskararako zuzentzaile ortografikoa
* [[Itzultzailea.eus|TADEEP]] itzultzaile automatiko neuronala.
== Erreferentziak ==
{{erreferentzia zerrenda}}</text>
      <sha1>4nsefd7kt441k1e5dttutjuxhv9tejs</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>44504</id>
      <parentid>44503</parentid>
      <timestamp>2026-09-25T23:16:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ksarasola</username>
        <id>1603</id>
      </contributor>
      <comment>/* DIF 1996-2005: Ikerkuntzaren eztanda */</comment>
      <origin>44504</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16751" sha1="jpjfzqljtjwnzi42s95e31jnel0mea8" xml:space="preserve">{{lanean|ksarasola}}
= DIF 1996-2005: Ikerkuntzaren eztanda =
[[Fitxategi:DIF ikerketa taldeak2021.jpg|thumb|270x270px|Informatika Fakultateko ikerketa taldeak]]

Informatikako eskolak 1973an hasi ziren, 1976an sortu zen ofizialki fakultatean, baina ikerketa-jarduera ez zen hasi 1981. urtera arte. Orduan inskribatu zen lehen doktorego-tesia. Francisco Javier Garijo Nazario-ren tesi hartan konputagailu-programak automatikoki sortzeko lehen urratsak ematen ziren. Urteak pasata, 45 urte geroago, ikergai horretan emaitza bikainak lortzen ari dira orain Adimen artifizial sortzaileari esker. 

Fakultatean ikerlana sendotasuna lortu zuen 1996tik aurrera. Hori posible izan zen ordura arte aritu ziren zenbait ikertzaile aitzindari batzuei esker. Tesien zuhaitz akademikoan oinarriko adar nagusiak sortu zituzten ikertzaile doktoreak hauek izan ziren:
[[Fitxategi:Zuhaitz akademikoa EHUko Informatika Fakultatea.png|thumb|500px|Informatika Fakultateko 100 tesigile eta beren zuzendariak (grafoaren zati bat [https://w.wiki/VJPk Wikidata galdera]]]
* [[w:Felisa Verdejo|Felisa Verdejo]] (1980)
** [[w:Arantza Illarramendi|Arantza Illarramendi]] (1987)
:::: [[w:Oscar Díaz|Oscar Díaz]] (1992)
** [[w:Arantza Diaz de Ilarraza|Arantza Diaz de Ilarraza]]  (1990) eta [[w:Kepa Sarasola|Kepa Sarasola]] (1988)
:::: [[w:Iñaki Alegria Loinaz|Iñaki Alegria Loinaz]] (1994)
:::: [[w:Xabier Arregi Iparragirre|Xabier Arregi Iparragirre]] (1994)
:::: [[w:Eneko Agirre|Eneko Agirre]] (1999)
:::: [[w:Koldo Gojenola|Koldo Gojenola]] (1998)
:::: [[w:Montse Maritxalar Anglada|Montse Maritxalar Anglada]] (1996)
** [[w:Isabel Fernandez de Castro|Isabel Fernandez de Castro]] (1989) eta [[w:Maite Urretavizcaya|Maite Urretavizcaya]] (1992)
:::: [[w:Ana Arruarte Lasa|Ana Arruarte Lasa]]
* [[w:Josu Aramberri Miranda|Josu Aramberri Miranda]] (1980)
** [[w:Felix Ares de Blas|Felix Ares de Blas]] (1983)
** [[w:Julio Abascal Gonzalez|Julio Abascal Gonzalez]] (1987)
* [[w:Clemente Rodriguez Lafuente|Clemente Rodriguez Lafuente]]
** [[w:Alberto Lafuente Rojo|Alberto Lafuente Rojo]] (1989)
** [[w:Olatz Arregi Uriarte|Olatz Arregi Uriarte]] (1991)
** [[w:Javier Mugerza Rivero|Javier Mugerza Rivero]] (1996)
* [[w:Ramón Beivide Palacio|Ramón Beivide Palacio]]
** [[w:Agustin Arruabarrena Frutos|Agustin Arruabarrena Frutos]] (1993)
** [[w:Jose Miguel Alonso|Jose Miguel Alonso]] (1996)
* [[w:Javier Torrealdea Folgado|Javier Torrealdea Folgado]]
** [[w:Javier Dolado Cosín|Javier Dolado Cosín]] (1989)
** [[w:Manuel Graña Román|Manuel Graña Román]] (1989)
* [[w:Yosu Yurramendi Mendizabal|Yosu Yurramendi Mendizabal]]
** [[w:Pedro Larrañaga Mugica|Pedro Larrañaga Mugica]] (1989)
:::: [[w:Jose Antonio Lozano Alonso|Jose Antonio Lozano Alonso]] (1991)
:::: [[w:Basilio Sierra Araujo|Basilio Sierra Araujo]] (1996)
* [[w:Ander Murua Uria|Ander Murua Uria]] (1996)

Hainbat urtetako jardunak heldutasuna ekarri zion ikerketa-arloari. Horrela, Informatika Fakultatea sortu eta hamar urtera doktoreak bost baino ez baziren ere, 2012ko 100 irakasleen artean ia gehienak doktoreak ziren (%85 baino gehiago). Horren ondorioak dira 2006 urtetik urtero 14-20 doktorego-tesi berri defendatu zirela (27 tesi 2023an&lt;ref name=&quot;:9&quot;&gt;{{erreferentzia|abizena=EHUko Informatika Fakultatea|urtea=2024|izenburua=Informatika Fakultatearen memoria 2022/23|argitaletxea=ehu.eus|hizkuntza=eu|url=https://www.ehu.eus/documents/d/informatika-fakultatea/memoria-22-2023-eu-2}}&lt;/ref&gt;), ikerketa taldeak eta spin-off enpresak sortu direla eta asmatutako produktu informatikoak erregistratu direla.

{{Barra bertikalen grafikoa|1981-1985|5|1986-1990|9|1991-1995|18|1996-2000|26|2001-2005|27|2006-2010|61|2011-2015|86|2016-2020|88|2011-2025|77|izena=Doktorego-tesiak Informatika Fakultatean (1981-1925)|altuera=250|zabalera=600}}


2023an 17 ikerketa-taldetan, 70 ikerketa-proiektu edo kontratu landu ziren, horietako ikertzaile nagusiak 36 zirela. 2023an 2,3 milioi euro mugitu ziren proiektu horietan, 147 argitalpen zientifiko idatzi ziren eta 27 doktorego-tesi aurkeztu ziren.&lt;ref name=&quot;:9&quot; /&gt;

Hogei bat ikerketa-talde sortu dira urteetan zehar Informatika Fakultatearen inguruan, besteak beste hauek:&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Ikerketa lerroak - Informatika Fakultatea - Informatika Fakultatea - UPV/EHU|hizkuntza=eu-ES|url=https://www.ehu.eus/eu/web/informatika-fakultatea/ikerketa-lerroak|aldizkaria=Informatika Fakultatea|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
# Datu-base interoperableak (Interoperable Database Group, BDI).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=BDI HomePage|url=https://bdigroup.web.app/|aldizkaria=bdigroup.web.app|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Arantza Illarramendi|Arantza Illarramendi]] irakasleak sortutako talde honek [[datu-base]]ak, [[w:Telefonia mugikor|mugikorrak]] eta osasuna lantzen ditu: [[w:Web semantiko|Web semantiko]]aren erabilera [[w:Informazio-sistema|informazio-sistemen]] kudeaketan, Mugikorrentzako aplikazioak garatzea [[w:agenteen teknologia|agenteen teknologia]] erabiliz, Osasun-ezaugarrien tele-transmisioa eta analisia mugikorren bidez. Osasun-erregistro informatikoen [[w:interoperabilitate|interoperabilitate]]a.
# ERABAKI Taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Erabaki R &amp; D &amp; I|url=https://ojs.ehu.eus/index.php/ekaia/article/view/17855|aldizkaria=erabaki.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;. Erabakiak [[w:Osasun publiko|osasungintzan|Osasun publiko|osasungintzan]]. [[w:Juan Manuel Pikatza Atxa|Juan Manuel Pikatza Atxa]] irakasleak 1994an sortutako diziplinarteko talde honek diagnostikoan eta tratamenduan osagileari erabakiak hartzeko laguntzen dioten sistemak ikertzen dituzte. ([[w:Gidetan Oinarritutako Erabakiak Hartzen Laguntzeko Sistemak|Gidetan Oinarritutako Erabakiak Hartzen Laguntzeko Sistemak]], GOEHLS).
# [[Fitxategi:OnekinTaldea.jpg|thumb|270x270px| # [[ONEKIN Taldea]] ]][[w:ONEKIN Taldea|ONEKIN Taldea]],&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=ONEKIN – Onekin Research Group|url=https://onekin.org/|aldizkaria=onekin.org|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Web atari|Web atari]]en ingeniaritza. [[w:XML|XML]] aplikazioak, [[w:Datu-base aktibo|Datu-base aktibo]]ak, ... [[w:Oscar Diaz|Oscar Diaz]] irakaslea da taldeko koordinatzailea.
# Sistema adimendunak taldea ([[w:Intelligent Systems Group|Intelligent Systems Group]], ISG).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Intelligent Systems Group Home Page|url=http://www.sc.ehu.es/ccwbayes/main.html|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Bioinformatika|Bioinformatika]], [[w:Ikasketa automatiko|Ikasketa automatiko]]a, [[w:Optimizazio (matematika)|Optimizazioa]]... [[w:José Antonio Lozano Alonso|Jose Antonio Lozano]] irakaslea da taldeko koordinatzailea.
# Konputazio-Adimena. [[w:Manuel Graña Romay|Manuel Graña Romay]] irakasleak sortu zuen ''Grupo de Inteligencia Computacional'' taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Grupo de Inteligencia Computacional (GIC)|url=http://www.ehu.eus/ccwintco/index.php?title=P%C3%A1gina_principal|aldizkaria=www.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; Honelako aplikazioak lantzen dituzte: Gizaki eta makinen arteko elkarrekintza-sistemak, [[w:robot mugikor|robot mugikor]]ren kontrola, medikuntzako irudien analisia, ingurune-adimena darabilten lan-segurtasunerako sistemak, komunikazio pertsona [[w:Gortasun|gorrekin|Gortasun|gorrekin]], psikologia esperimentala eta prozesuen gainbegiratzea. Tresna moduan Clustering-algoritmoak, kuantifikazio bektoriala, [[w:Neurona-sare artifizial|neuronal-sareak]], [[w:Markov-en eredu ezkutuak|Markov-en eredu ezkutuak]], irudi-prozesaketa edota konputagailu bidezko ikusmena erabiltzen dute.
# Sailkatze automatikoa eta paralelismoa, [[w:ALDAPA (ikerketa taldea)|ALDAPA]] taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Aldapa, Algorithms, Data Mining and Parallelism|url=http://www.sc.ehu.es/acwaldap/|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Olatz Arbelaitz|Olatz Arbelaitz]] eta [[w:Javier Mugerza|Javier Mugerza]] irakasleak dira zuzendariak. Talde honek 2024an [[w:Adimen artifizial|Adimen artifizial]]a ikertu du Osasun-aplikaziotan (''Konputazio fisiologikoa''), baita [[w:ikasketa automatiko|ikasketa automatiko]]aren barruan &quot;eredu esplikagarriak eta bidezkoak&quot; ere. 1990eko hamarkadatik honelako aplikazioak landu ditu: Auto-aseguruen fraude detekzioa, Bezero-fidelizazioa, Turismoa, Erregai-banaketaren problema, [[w:Karaktereen ezagutze optiko|Karaktere-ezagutze automatikoa]] (OCR), ... [[w:Javier Mugerza|Javier Mugerza]] irakaslea da koordinatzailea.
# Logika eta arrazonamendua (Logic and Reasoning Group, LoRea).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Hasierako orria - lorea - LoRea - UPV/EHU|hizkuntza=eu-ES|url=https://www.ehu.eus/eu/web/lorea|aldizkaria=lorea|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Montse Hermo|Montse Hermo]], [[w:Paqui Lucio|Paqui Lucio]] eta [[w:Marisa Navarro|Marisa Navarro]] irakasleek sortu zuten talde honek honako gaiak aztertzen ditu, besteak beste: Konputagailu-programen zehaztapena, eraldaketa eta egiaztapena. [[w:Programazio funtzional|Programazio funtzional]]a. [[w:programazio logiko|programazio logiko]]a. Grafoen transformazioa. [[w:Arrazoiketa automatikoa|Arrazoiketa automatikoa]] [[w:Ontologia (informatika)|ontologia]] handiekin.
# Softwarearen ingeniaritza eta kudeaketa. [[w:Javier Dolado|Javier Dolado]] irakasleak sortu zuen ''Ingeniería y Gestión del Software Empírica'' talde hau, hainbat unibertsitate biltzen dituen REMIS sarearen barruan.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=REMIS|url=http://www.sc.ehu.es/jiwdocoj/remis/remis.htm|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
# [[w:Robotika eta Sistema Autonomoen Ikerketa Taldea|Robotika eta Sistema Autonomoen Ikerketa Taldea]] (RSAIT).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=UPV/EHU - RSAIT - Sarrera|url=http://www.sc.ehu.es/ccwrobot/seccion/sarrera|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Basilio Sierra|Basilio Sierra]] eta [[w:Elena Lazkano|Elena Lazkano]] irakasleek koordinatzen duten talde honek [[w:robot|robot]] mugikorrak eta [[w:ikasketa automatiko|ikasketa automatiko]]a uztartuz lan egiten du. Beren robotak martxan erakusten dituzten hainbat bideo eskaintzen dituzte.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160304193646/http://www.sc.ehu.es/ccwrobot/videos.html Robot adimendun eta mugikorrak martxan] (Robotika eta Sistema Autonomoen taldea)&lt;/ref&gt;
# GALAN Taldea, Hezkuntza eta Teknologia.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Galan {{!}}|url=http://galan.ehu.es/Galan/|aldizkaria=galan.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Isabel Fernandez de Castro|Isabel Fernandez de Castro]] irakasleak sortu zuen talde honek [[w:Teknologian Oinarritutako Hezkuntzarako Tresnak|Teknologian Oinarritutako Hezkuntzarako Tresnak]] garatzen dituzte, esaterako, [[w:Kontzeptu mapa|kontzeptu-mapen]] editoreak.
# Integrazio Geometrikoa (Geometric Integration Research Group).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Geometric Integration Research Group|url=http://www.gicas.uji.es/|aldizkaria=www.gicas.uji.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Ekuazio diferentzial|Ekuazio diferentzial]]en soluzioaren ezaugarri kualitatiboek (bereziki propietate geometrikoak) mantentzen dituzten zenbakizko metodoen azterketa eta analisia lantzen dute talde honetan. [[w:Ander Murua|Ander Murua]] eta [[w:Joseba Makazaga|Joseba Makazaga]] irakasleak [[w:Jaume I unibertsitatea|Jaume I unibertsitatea]]rekin eta [[w:Valentziako Unibertsitate Politeknikoa|Valentziako unibertsitate Politeknikoan]] ari dira lankidetzan. Aplikazio-inguruneak: planeta-sistemen mekanika, molekulen dinamika, [[w:kontrolaren teoria|kontrolaren teoria]], partikulen azelerazioaren fisika eta abar.
# Egokituz: Behar Berezietarako [[w:Pertsona-Konputagailu Elkarrekintza|Pertsona-Konputagailu Elkarrekintza]] Laborategia.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Egokituz, Laboratorio de Interacción Persona-Computador para Necesidades Especiales|url=http://www.egokituz.eus/|aldizkaria=www.egokituz.eus|sartze-data=2023-06-12}}&lt;/ref&gt; [[w:Julio Abascal Gonzalez|Julio Abascal Gonzalez]] irakasleak sortu zuen [[w:1985|1985]]ean pertsona minusbaliatuen komunikazio-arazoei aurre egiteko informazioaren teknologia berrien aplikazioa lantzeko. Egokituz taldeak pertsonen arteko komunikazio zuzenari nahiz urruneko komunikazioari laguntzeko programak diseinatu ditu (telekomunikazio-sistemak erabilerraz eginez), baita ingurunea kontrolatzeko sistemak, sarrera/irteerako zenbait sistema simulatzeko eta ebaluatzeko softwareak, eta komunikazio-gailu eramangarriak ere, besteak beste. Eusko Jaurlaritzak [[w:SPRI agentzia|SPRI]]-aren IMI programaren bidez, [[w:Gipuzkoako Foru Aldundia|Gipuzkoako Foru Aldundia]]ren Ekonomia Sailak, [[w:IMSERSO|IMSERSO]]-k eta [[w:CE-DGXIII|CE-DGXIII-k]] finantzatu dituzte lan horiek.
# Web3D-ehu taldea.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160314153834/http://www.ehu.eus/web3d/ Web3D-ehu ikerketa-taldearen webgunea]&lt;/ref&gt; Konputagailu-irudietan ikertu zuten 2020ra arte: [[w:3DO Interactive Multiplayer|3D bisualizazio elkarreragilea]], Internet bidezko bisualizazio kooperatiboa, [[w:errealitate birtual|errealitate birtual]]a, [[w:CAD/CAM|CAD]], ...[[Fitxategi:Egokituz ikertaldeko kideak 2016.png|erdian|thumb|480x480px|Egokituz ikertaldeko kideak 2016an.]]
# [[w:Hizkuntzaren prozesamendu|Hizkuntzaren Prozesamendua]], [[w:Ixa taldea|IXA taldea]].&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Sarrera {{!}} Ixa taldea|url=http://ixa.si.ehu.eus/|aldizkaria=ixa.si.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Hizkuntzaren prozesamendu|Hizkuntzaren prozesamendu]]an lan egiten du. Euskararen gaineko ikerketa aplikatua du xede nagusi, baina beste hizkuntza batzuetan ikertzen eta produktuak garatzen ere aritzen dira. Taldeak sortu dituen produktu ezagunenak hauek dira: [[w:Xuxen|Xuxen]] zuzentzaile ortografikoa, [[w:elia.eus|elia.eus]] [[w:Itzulpen automatiko neuronal|itzultzaile automatiko neuronala]] (lehen zen [[w:Matxin (itzultzaile automatikoa)|Matxin]]), [[w:Latxa (hizkuntza-eredu handia)|Latxa]] hizkuntza eredu handia, [[w:Euskal WordNet|Euskal WordNet]] sare lexikala eta [[w:Testu corpus#Zientzia eta Teknologia corpusa (ZT)|ZT]] eta [[w:Testu corpus#Sintaktikoki etiketatutako EPEC corpusa (EPEC-DEP)|EPEC]] corpusak. [[w:Arantza Diaz de Ilarraza Sanchez|Arantza Diaz de Ilarraza Sanchez]]ek koordinatu zuen taldea 2019an [[w:AhoLab|AhoLab]] ikerketa-taldearekin batera [[w:HiTZ zentroa|HiTZ ikerketa-zentroa]] sortu zuten arte, harrezkero [[w:Eneko Agirre|Eneko Agirre]], [[w:German Rigau|German Rigau]], [[w:Xabier Arregi Iparragirre|Xabier Arregi]] eta [[w:Maxux Aranzabe|Maxux Arantzabe]] dira korrodinatzileak.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=HiTZ: Basque Center for Language Technology {{!}} HiTZ Zentroa|url=http://hitz.ehu.eus/|aldizkaria=hitz.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; 2013an taldeak [[w:Abbadia saria|Abbadia Saria]] jaso zuen. Eneko Agirrek hiru aldiz jaso du Google ikerketa saria (2016, 2018 eta 2019an),&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Eneko Agirre: Google-en ikerketa saria lortu du / Premio de Investigación de Google|hizkuntza=eu|url=https://www.ehu.eus/ehusfera/ifbloga/2019/05/07/eneko-agirre-google-en-ikerketa-saria-lortu-du-premio-de-investigacion-de-google/|aldizkaria=DIFusio@, EHUko Informatika|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Ameriketako Estatu Batuak|AEBko]] gobernuak [[w:COVID-19 pandemia|COVID-19]] pandemiaren inguruan antolatutako lehiaketan ere sari bat jaso zuen (''COVID-19 Open Research Dataset Challenge'', 2020).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Ixa ikerketa-taldeak Estatu Batuetako gobernuak bultzatutako COVID-19 gaixotasunaren inguruan antolatutako adimen artifizialeko txapelketan saria jaso du – Hizkuntza-teknologiak, Ixa Taldearen bloga|hizkuntza=eu|url=https://www.unibertsitatea.net/blogak/ixa/2020/05/07/ixa-covid-19-gaixotasunaren-inguruan-antolatutako-adimen-artifizialeko-txapelketan-saridun/|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;170&quot;&gt;
Fitxategi:Ixa Taldea, 2015 (DNJ0048v1).jpg|[[w:Ixa Taldea|Ixa Taldea]] (2015)
Fitxategi:Hitz-Zentroa nordanor.png|[[w:HiTZ zentroa|HiTZ zentroko]] kideak (2020)
&lt;/gallery&gt;2020an 17 ikerketa-taldetan, 95 ikerketa-proiektu lantzen ziren, horietako ikertzaile nagusiak 39 zirela. 2020an 2,2 milioi euro mugitu zen proiektu horietan, 149 argitalpen zientifiko idatzi ziren eta 14 doktorego-tesi aurkeztu ziren.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{erreferentzia|urtea=2021|izenburua=Informatika Fakultatea, MEMORIA 2020|argitaletxea=UPV/EHU|hizkuntza=eu|hizkuntza1=es|url=https://www.ehu.eus/documents/340468/26643806/Memoria+2020+EU.pdf/1c3ac9ca-2408-3911-6997-6bce474ea9ce?t=1614093471881}}&lt;/ref&gt;

Hogei produktu baino gehiago erregistratu dituzte fakultateko ikerketa taldeek, besteak beste hauek:
* [[w:Xuxen|Xuxen]] euskararako zuzentzaile ortografikoa
* [[w:Itzultzailea.eus|TADEEP]] itzultzaile automatiko neuronala.
== Erreferentziak ==
{{erreferentzia zerrenda}}</text>
      <sha1>jpjfzqljtjwnzi42s95e31jnel0mea8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>44507</id>
      <parentid>44504</parentid>
      <timestamp>2026-09-25T23:56:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ksarasola</username>
        <id>1603</id>
      </contributor>
      <comment>/* DIF 1996-2005: Ikerkuntzaren eztanda */ irudiak</comment>
      <origin>44507</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16746" sha1="trdk9y2a9go0tdrg9w8dpv3wk7f6k7t" xml:space="preserve">{{lanean|ksarasola}}
= DIF 1996-2005: Ikerkuntzaren eztanda =

[[Fitxategi:Informatika Fakultatea - Ikerketa -2026.jpg|thumb|400px|Ikerketaren egoera fakultatean (Alex Mendiburu, 2026)&lt;/br&gt;* 70 ikerlari&lt;/br&gt;* 150 argitalpen&lt;/br&gt;* 4 M€ urtean&lt;/br&gt;* 95 proiektu&lt;/br&gt;* 14 ikertalde]]

Informatikako eskolak 1973an hasi ziren, 1976an sortu zen ofizialki fakultatean, baina ikerketa-jarduera ez zen hasi 1981. urtera arte. Orduan inskribatu zen lehen doktorego-tesia. Francisco Javier Garijo Nazario-ren tesi hartan konputagailu-programak automatikoki sortzeko lehen urratsak ematen ziren. Urteak pasata, 45 urte geroago, ikergai horretan emaitza bikainak lortzen ari dira orain Adimen artifizial sortzaileari esker. 

Fakultatean ikerlana sendotasuna lortu zuen 1996tik aurrera. Hori posible izan zen ordura arte aritu ziren zenbait ikertzaile aitzindari batzuei esker. Tesien zuhaitz akademikoan oinarriko adar nagusiak sortu zituzten ikertzaile doktoreak hauek izan ziren:
[[Fitxategi:Zuhaitz akademikoa EHUko Informatika Fakultatea.png|thumb|400px|100 doktore eta zuzendariak. &lt;/br&gt;Hobeto ikusteko: [https://w.wiki/VJPk Wikidata galdera: https://w.wiki/VJPk ]]]
* [[w:Felisa Verdejo|Felisa Verdejo]] (1980)
** [[w:Arantza Illarramendi|Arantza Illarramendi]] (1987)
:::: [[w:Oscar Díaz|Oscar Díaz]] (1992)
** [[w:Arantza Diaz de Ilarraza|Arantza Diaz de Ilarraza]]  (1990) eta [[w:Kepa Sarasola|Kepa Sarasola]] (1988)
:::: [[w:Iñaki Alegria Loinaz|Iñaki Alegria Loinaz]] (1994)
:::: [[w:Xabier Arregi Iparragirre|Xabier Arregi Iparragirre]] (1994)
:::: [[w:Eneko Agirre|Eneko Agirre]] (1999)
:::: [[w:Koldo Gojenola|Koldo Gojenola]] (1998)
:::: [[w:Montse Maritxalar Anglada|Montse Maritxalar Anglada]] (1996)
** [[w:Isabel Fernandez de Castro|Isabel Fernandez de Castro]] (1989) eta [[w:Maite Urretavizcaya|Maite Urretavizcaya]] (1992)
:::: [[w:Ana Arruarte Lasa|Ana Arruarte Lasa]] 
* [[w:Josu Aramberri Miranda|Josu Aramberri Miranda]] (1980)
** [[w:Felix Ares de Blas|Felix Ares de Blas]] (1983)
** [[w:Julio Abascal Gonzalez|Julio Abascal Gonzalez]] (1987)
* [[w:Clemente Rodriguez Lafuente|Clemente Rodriguez Lafuente]]
** [[w:Alberto Lafuente Rojo|Alberto Lafuente Rojo]] (1989)
** [[w:Olatz Arregi Uriarte|Olatz Arregi Uriarte]] (1991)
** [[w:Javier Mugerza Rivero|Javier Mugerza Rivero]] (1996)
* [[w:Ramón Beivide Palacio|Ramón Beivide Palacio]]
** [[w:Agustin Arruabarrena Frutos|Agustin Arruabarrena Frutos]] (1993)
** [[w:Jose Miguel Alonso|Jose Miguel Alonso]] (1996)
* [[w:Javier Torrealdea Folgado|Javier Torrealdea Folgado]]
** [[w:Javier Dolado Cosín|Javier Dolado Cosín]] (1989)
** [[w:Manuel Graña Román|Manuel Graña Román]] (1989)
* [[w:Yosu Yurramendi Mendizabal|Yosu Yurramendi Mendizabal]]
** [[w:Pedro Larrañaga Mugica|Pedro Larrañaga Mugica]] (1989)
:::: [[w:Jose Antonio Lozano Alonso|Jose Antonio Lozano Alonso]] (1991)
:::: [[w:Basilio Sierra Araujo|Basilio Sierra Araujo]] (1996)
* [[w:Ander Murua Uria|Ander Murua Uria]] (1996)

Hainbat urtetako jardunak heldutasuna ekarri zion ikerketa-arloari. Horrela, Informatika Fakultatea sortu eta hamar urtera doktoreak bost baino ez baziren ere, 2012ko 100 irakasleen artean ia gehienak doktoreak ziren (%85 baino gehiago). Horren ondorioak dira 2006 urtetik urtero 14-20 doktorego-tesi berri defendatu zirela (27 tesi 2023an&lt;ref name=&quot;:9&quot;&gt;{{erreferentzia|abizena=EHUko Informatika Fakultatea|urtea=2024|izenburua=Informatika Fakultatearen memoria 2022/23|argitaletxea=ehu.eus|hizkuntza=eu|url=https://www.ehu.eus/documents/d/informatika-fakultatea/memoria-22-2023-eu-2}}&lt;/ref&gt;), ikerketa taldeak eta spin-off enpresak sortu direla eta asmatutako produktu informatikoak erregistratu direla.

[[Fitxategi:DIF ikerketa taldeak2021.jpg|thumb|270x270px|Informatika Fakultateko ikerketa taldeak]]{{Barra bertikalen grafikoa|1981-1985|5|1986-1990|9|1991-1995|18|1996-2000|26|2001-2005|27|2006-2010|61|2011-2015|86|2016-2020|88|2011-2025|77|izena=Doktorego-tesiak Informatika Fakultatean (1981-1925)|altuera=250|zabalera=600}}

2023an 17 ikerketa-taldetan, 70 ikerketa-proiektu edo kontratu landu ziren, horietako ikertzaile nagusiak 36 zirela. 2023an 2,3 milioi euro mugitu ziren proiektu horietan, 147 argitalpen zientifiko idatzi ziren eta 27 doktorego-tesi aurkeztu ziren.&lt;ref name=&quot;:9&quot; /&gt;

Hogei bat ikerketa-talde sortu dira urteetan zehar Informatika Fakultatearen inguruan, besteak beste hauek:&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Ikerketa lerroak - Informatika Fakultatea - Informatika Fakultatea - UPV/EHU|hizkuntza=eu-ES|url=https://www.ehu.eus/eu/web/informatika-fakultatea/ikerketa-lerroak|aldizkaria=Informatika Fakultatea|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
# Datu-base interoperableak (Interoperable Database Group, BDI).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=BDI HomePage|url=https://bdigroup.web.app/|aldizkaria=bdigroup.web.app|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Arantza Illarramendi|Arantza Illarramendi]] irakasleak sortutako talde honek [[datu-base]]ak, [[w:Telefonia mugikor|mugikorrak]] eta osasuna lantzen ditu: [[w:Web semantiko|Web semantiko]]aren erabilera [[w:Informazio-sistema|informazio-sistemen]] kudeaketan, Mugikorrentzako aplikazioak garatzea [[w:agenteen teknologia|agenteen teknologia]] erabiliz, Osasun-ezaugarrien tele-transmisioa eta analisia mugikorren bidez. Osasun-erregistro informatikoen [[w:interoperabilitate|interoperabilitate]]a.
# ERABAKI Taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Erabaki R &amp; D &amp; I|url=https://ojs.ehu.eus/index.php/ekaia/article/view/17855|aldizkaria=erabaki.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;. Erabakiak [[w:Osasun publiko|osasungintzan|Osasun publiko|osasungintzan]]. [[w:Juan Manuel Pikatza Atxa|Juan Manuel Pikatza Atxa]] irakasleak 1994an sortutako diziplinarteko talde honek diagnostikoan eta tratamenduan osagileari erabakiak hartzeko laguntzen dioten sistemak ikertzen dituzte. ([[w:Gidetan Oinarritutako Erabakiak Hartzen Laguntzeko Sistemak|Gidetan Oinarritutako Erabakiak Hartzen Laguntzeko Sistemak]], GOEHLS).
# [[Fitxategi:OnekinTaldea.jpg|thumb|270x270px| # [[ONEKIN Taldea]] ]][[w:ONEKIN Taldea|ONEKIN Taldea]],&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=ONEKIN – Onekin Research Group|url=https://onekin.org/|aldizkaria=onekin.org|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Web atari|Web atari]]en ingeniaritza. [[w:XML|XML]] aplikazioak, [[w:Datu-base aktibo|Datu-base aktibo]]ak, ... [[w:Oscar Diaz|Oscar Diaz]] irakaslea da taldeko koordinatzailea.
# Sistema adimendunak taldea ([[w:Intelligent Systems Group|Intelligent Systems Group]], ISG).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Intelligent Systems Group Home Page|url=http://www.sc.ehu.es/ccwbayes/main.html|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Bioinformatika|Bioinformatika]], [[w:Ikasketa automatiko|Ikasketa automatiko]]a, [[w:Optimizazio (matematika)|Optimizazioa]]... [[w:José Antonio Lozano Alonso|Jose Antonio Lozano]] irakaslea da taldeko koordinatzailea.
# Konputazio-Adimena. [[w:Manuel Graña Romay|Manuel Graña Romay]] irakasleak sortu zuen ''Grupo de Inteligencia Computacional'' taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Grupo de Inteligencia Computacional (GIC)|url=http://www.ehu.eus/ccwintco/index.php?title=P%C3%A1gina_principal|aldizkaria=www.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; Honelako aplikazioak lantzen dituzte: Gizaki eta makinen arteko elkarrekintza-sistemak, [[w:robot mugikor|robot mugikor]]ren kontrola, medikuntzako irudien analisia, ingurune-adimena darabilten lan-segurtasunerako sistemak, komunikazio pertsona [[w:Gortasun|gorrekin|Gortasun|gorrekin]], psikologia esperimentala eta prozesuen gainbegiratzea. Tresna moduan Clustering-algoritmoak, kuantifikazio bektoriala, [[w:Neurona-sare artifizial|neuronal-sareak]], [[w:Markov-en eredu ezkutuak|Markov-en eredu ezkutuak]], irudi-prozesaketa edota konputagailu bidezko ikusmena erabiltzen dute.
# Sailkatze automatikoa eta paralelismoa, [[w:ALDAPA (ikerketa taldea)|ALDAPA]] taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Aldapa, Algorithms, Data Mining and Parallelism|url=http://www.sc.ehu.es/acwaldap/|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Olatz Arbelaitz|Olatz Arbelaitz]] eta [[w:Javier Mugerza|Javier Mugerza]] irakasleak dira zuzendariak. Talde honek 2024an [[w:Adimen artifizial|Adimen artifizial]]a ikertu du Osasun-aplikaziotan (''Konputazio fisiologikoa''), baita [[w:ikasketa automatiko|ikasketa automatiko]]aren barruan &quot;eredu esplikagarriak eta bidezkoak&quot; ere. 1990eko hamarkadatik honelako aplikazioak landu ditu: Auto-aseguruen fraude detekzioa, Bezero-fidelizazioa, Turismoa, Erregai-banaketaren problema, [[w:Karaktereen ezagutze optiko|Karaktere-ezagutze automatikoa]] (OCR), ... [[w:Javier Mugerza|Javier Mugerza]] irakaslea da koordinatzailea.
# Logika eta arrazonamendua (Logic and Reasoning Group, LoRea).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Hasierako orria - lorea - LoRea - UPV/EHU|hizkuntza=eu-ES|url=https://www.ehu.eus/eu/web/lorea|aldizkaria=lorea|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Montse Hermo|Montse Hermo]], [[w:Paqui Lucio|Paqui Lucio]] eta [[w:Marisa Navarro|Marisa Navarro]] irakasleek sortu zuten talde honek honako gaiak aztertzen ditu, besteak beste: Konputagailu-programen zehaztapena, eraldaketa eta egiaztapena. [[w:Programazio funtzional|Programazio funtzional]]a. [[w:programazio logiko|programazio logiko]]a. Grafoen transformazioa. [[w:Arrazoiketa automatikoa|Arrazoiketa automatikoa]] [[w:Ontologia (informatika)|ontologia]] handiekin.
# Softwarearen ingeniaritza eta kudeaketa. [[w:Javier Dolado|Javier Dolado]] irakasleak sortu zuen ''Ingeniería y Gestión del Software Empírica'' talde hau, hainbat unibertsitate biltzen dituen REMIS sarearen barruan.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=REMIS|url=http://www.sc.ehu.es/jiwdocoj/remis/remis.htm|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
# [[w:Robotika eta Sistema Autonomoen Ikerketa Taldea|Robotika eta Sistema Autonomoen Ikerketa Taldea]] (RSAIT).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=UPV/EHU - RSAIT - Sarrera|url=http://www.sc.ehu.es/ccwrobot/seccion/sarrera|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Basilio Sierra|Basilio Sierra]] eta [[w:Elena Lazkano|Elena Lazkano]] irakasleek koordinatzen duten talde honek [[w:robot|robot]] mugikorrak eta [[w:ikasketa automatiko|ikasketa automatiko]]a uztartuz lan egiten du. Beren robotak martxan erakusten dituzten hainbat bideo eskaintzen dituzte.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160304193646/http://www.sc.ehu.es/ccwrobot/videos.html Robot adimendun eta mugikorrak martxan] (Robotika eta Sistema Autonomoen taldea)&lt;/ref&gt;
# GALAN Taldea, Hezkuntza eta Teknologia.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Galan {{!}}|url=http://galan.ehu.es/Galan/|aldizkaria=galan.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Isabel Fernandez de Castro|Isabel Fernandez de Castro]] irakasleak sortu zuen talde honek [[w:Teknologian Oinarritutako Hezkuntzarako Tresnak|Teknologian Oinarritutako Hezkuntzarako Tresnak]] garatzen dituzte, esaterako, [[w:Kontzeptu mapa|kontzeptu-mapen]] editoreak.
# Integrazio Geometrikoa (Geometric Integration Research Group).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Geometric Integration Research Group|url=http://www.gicas.uji.es/|aldizkaria=www.gicas.uji.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Ekuazio diferentzial|Ekuazio diferentzial]]en soluzioaren ezaugarri kualitatiboek (bereziki propietate geometrikoak) mantentzen dituzten zenbakizko metodoen azterketa eta analisia lantzen dute talde honetan. [[w:Ander Murua|Ander Murua]] eta [[w:Joseba Makazaga|Joseba Makazaga]] irakasleak [[w:Jaume I unibertsitatea|Jaume I unibertsitatea]]rekin eta [[w:Valentziako Unibertsitate Politeknikoa|Valentziako unibertsitate Politeknikoan]] ari dira lankidetzan. Aplikazio-inguruneak: planeta-sistemen mekanika, molekulen dinamika, [[w:kontrolaren teoria|kontrolaren teoria]], partikulen azelerazioaren fisika eta abar.
# Egokituz: Behar Berezietarako [[w:Pertsona-Konputagailu Elkarrekintza|Pertsona-Konputagailu Elkarrekintza]] Laborategia.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Egokituz, Laboratorio de Interacción Persona-Computador para Necesidades Especiales|url=http://www.egokituz.eus/|aldizkaria=www.egokituz.eus|sartze-data=2023-06-12}}&lt;/ref&gt; [[w:Julio Abascal Gonzalez|Julio Abascal Gonzalez]] irakasleak sortu zuen [[w:1985|1985]]ean pertsona minusbaliatuen komunikazio-arazoei aurre egiteko informazioaren teknologia berrien aplikazioa lantzeko. Egokituz taldeak pertsonen arteko komunikazio zuzenari nahiz urruneko komunikazioari laguntzeko programak diseinatu ditu (telekomunikazio-sistemak erabilerraz eginez), baita ingurunea kontrolatzeko sistemak, sarrera/irteerako zenbait sistema simulatzeko eta ebaluatzeko softwareak, eta komunikazio-gailu eramangarriak ere, besteak beste. Eusko Jaurlaritzak [[w:SPRI agentzia|SPRI]]-aren IMI programaren bidez, [[w:Gipuzkoako Foru Aldundia|Gipuzkoako Foru Aldundia]]ren Ekonomia Sailak, [[w:IMSERSO|IMSERSO]]-k eta [[w:CE-DGXIII|CE-DGXIII-k]] finantzatu dituzte lan horiek.
# Web3D-ehu taldea.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160314153834/http://www.ehu.eus/web3d/ Web3D-ehu ikerketa-taldearen webgunea]&lt;/ref&gt; Konputagailu-irudietan ikertu zuten 2020ra arte: [[w:3DO Interactive Multiplayer|3D bisualizazio elkarreragilea]], Internet bidezko bisualizazio kooperatiboa, [[w:errealitate birtual|errealitate birtual]]a, [[w:CAD/CAM|CAD]], ...[[Fitxategi:Egokituz ikertaldeko kideak 2016.png|erdian|thumb|480x480px|Egokituz ikertaldeko kideak 2016an.]]
# [[w:Hizkuntzaren prozesamendu|Hizkuntzaren Prozesamendua]], [[w:Ixa taldea|IXA taldea]].&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Sarrera {{!}} Ixa taldea|url=http://ixa.si.ehu.eus/|aldizkaria=ixa.si.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Hizkuntzaren prozesamendu|Hizkuntzaren prozesamendu]]an lan egiten du. Euskararen gaineko ikerketa aplikatua du xede nagusi, baina beste hizkuntza batzuetan ikertzen eta produktuak garatzen ere aritzen dira. Taldeak sortu dituen produktu ezagunenak hauek dira: [[w:Xuxen|Xuxen]] zuzentzaile ortografikoa, [[w:elia.eus|elia.eus]] [[w:Itzulpen automatiko neuronal|itzultzaile automatiko neuronala]] (lehen zen [[w:Matxin (itzultzaile automatikoa)|Matxin]]), [[w:Latxa (hizkuntza-eredu handia)|Latxa]] hizkuntza eredu handia, [[w:Euskal WordNet|Euskal WordNet]] sare lexikala eta [[w:Testu corpus#Zientzia eta Teknologia corpusa (ZT)|ZT]] eta [[w:Testu corpus#Sintaktikoki etiketatutako EPEC corpusa (EPEC-DEP)|EPEC]] corpusak. [[w:Arantza Diaz de Ilarraza Sanchez|Arantza Diaz de Ilarraza Sanchez]]ek koordinatu zuen taldea 2019an [[w:AhoLab|AhoLab]] ikerketa-taldearekin batera [[w:HiTZ zentroa|HiTZ ikerketa-zentroa]] sortu zuten arte, harrezkero [[w:Eneko Agirre|Eneko Agirre]], [[w:German Rigau|German Rigau]], [[w:Xabier Arregi Iparragirre|Xabier Arregi]] eta [[w:Maxux Aranzabe|Maxux Arantzabe]] dira korrodinatzileak.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=HiTZ: Basque Center for Language Technology {{!}} HiTZ Zentroa|url=http://hitz.ehu.eus/|aldizkaria=hitz.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; 2013an taldeak [[w:Abbadia saria|Abbadia Saria]] jaso zuen. Eneko Agirrek hiru aldiz jaso du Google ikerketa saria (2016, 2018 eta 2019an),&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Eneko Agirre: Google-en ikerketa saria lortu du / Premio de Investigación de Google|hizkuntza=eu|url=https://www.ehu.eus/ehusfera/ifbloga/2019/05/07/eneko-agirre-google-en-ikerketa-saria-lortu-du-premio-de-investigacion-de-google/|aldizkaria=DIFusio@, EHUko Informatika|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Ameriketako Estatu Batuak|AEBko]] gobernuak [[w:COVID-19 pandemia|COVID-19]] pandemiaren inguruan antolatutako lehiaketan ere sari bat jaso zuen (''COVID-19 Open Research Dataset Challenge'', 2020).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Ixa ikerketa-taldeak Estatu Batuetako gobernuak bultzatutako COVID-19 gaixotasunaren inguruan antolatutako adimen artifizialeko txapelketan saria jaso du – Hizkuntza-teknologiak, Ixa Taldearen bloga|hizkuntza=eu|url=https://www.unibertsitatea.net/blogak/ixa/2020/05/07/ixa-covid-19-gaixotasunaren-inguruan-antolatutako-adimen-artifizialeko-txapelketan-saridun/|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;170&quot;&gt;
Fitxategi:Ixa Taldea, 2015 (DNJ0048v1).jpg|[[w:Ixa Taldea|Ixa Taldea]] (2015)
Fitxategi:Hitz-Zentroa nordanor.png|[[w:HiTZ zentroa|HiTZ zentroko]] kideak (2020)
&lt;/gallery&gt;2020an 17 ikerketa-taldetan, 95 ikerketa-proiektu lantzen ziren, horietako ikertzaile nagusiak 39 zirela. 2020an 2,2 milioi euro mugitu zen proiektu horietan, 149 argitalpen zientifiko idatzi ziren eta 14 doktorego-tesi aurkeztu ziren.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{erreferentzia|urtea=2021|izenburua=Informatika Fakultatea, MEMORIA 2020|argitaletxea=UPV/EHU|hizkuntza=eu|hizkuntza1=es|url=https://www.ehu.eus/documents/340468/26643806/Memoria+2020+EU.pdf/1c3ac9ca-2408-3911-6997-6bce474ea9ce?t=1614093471881}}&lt;/ref&gt;

== Erreferentziak ==
{{erreferentzia zerrenda|30em}}</text>
      <sha1>trdk9y2a9go0tdrg9w8dpv3wk7f6k7t</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>44508</id>
      <parentid>44507</parentid>
      <timestamp>2026-09-26T00:05:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ksarasola</username>
        <id>1603</id>
      </contributor>
      <comment>/* DIF 1996-2005: Ikerkuntzaren eztanda */</comment>
      <origin>44508</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16805" sha1="ixfv9yx6l1mx2t9mid88f1yax8720pi" xml:space="preserve">{{lanean|ksarasola}}
= DIF 1996-2005: Ikerkuntzaren eztanda =

[[Fitxategi:Informatika Fakultatea - Ikerketa -2026.jpg|thumb|400px|Ikerketaren egoera fakultatean (Alex Mendiburu, 2026)&lt;/br&gt;* 70 ikerlari&lt;/br&gt;* 150 argitalpen&lt;/br&gt;* 4 M€ urtean&lt;/br&gt;* 95 proiektu&lt;/br&gt;* 14 ikertalde]]

Informatikako eskolak 1973an hasi ziren, 1976an sortu zen ofizialki fakultatean, baina ikerketa-jarduera ez zen hasi 1981. urtera arte. Orduan inskribatu zen lehen doktorego-tesia. Francisco Javier Garijo Nazario-ren tesi hartan konputagailu-programak automatikoki sortzeko lehen urratsak ematen ziren. Urteak pasata, 45 urte geroago, ikergai horretan emaitza bikainak lortzen ari dira orain Adimen artifizial sortzaileari esker. 

Fakultatean ikerlana sendotasuna lortu zuen 1996tik aurrera. Hori posible izan zen ordura arte aritu ziren zenbait ikertzaile aitzindari batzuei esker. Tesien zuhaitz akademikoan oinarriko adar nagusiak sortu zituzten ikertzaile doktoreak hauek izan ziren:
[[Fitxategi:Zuhaitz akademikoa EHUko Informatika Fakultatea.png|thumb|400px|100 doktore eta zuzendariak. &lt;/br&gt;Hobeto ikusteko: [https://w.wiki/VJPk Wikidata galdera: https://w.wiki/VJPk ]]]
* [[w:Felisa Verdejo|Felisa Verdejo]] (1980)
** [[w:Arantza Illarramendi|Arantza Illarramendi]] (1987)
:::: [[w:Oscar Díaz|Oscar Díaz]] (1992)
** [[w:Arantza Diaz de Ilarraza|Arantza Diaz de Ilarraza]]  (1990) eta [[w:Kepa Sarasola|Kepa Sarasola]] (1988)
:::: [[w:Xabier Artola Zubillaga|Xabier Artola Zubillaga]] (1993)
:::: [[w:Iñaki Alegria Loinaz|Iñaki Alegria]] (1994)
:::: [[w:Xabier Arregi Iparragirre|Xabier Arregi Iparragirre]] (1994)
:::: [[w:Eneko Agirre|Eneko Agirre]] (1999)
:::: [[w:Koldo Gojenola|Koldo Gojenola]] (2000)
:::: [[w:Montse Maritxalar Anglada|Montse Maritxalar Anglada]] (1999)
** [[w:Isabel Fernandez de Castro|Isabel Fernandez de Castro]] (1989) eta [[w:Maite Urretavizcaya|Maite Urretavizcaya]] (1992)
:::: [[w:Ana Arruarte Lasa|Ana Arruarte Lasa]] 
* [[w:Josu Aramberri Miranda|Josu Aramberri Miranda]] (1980)
** [[w:Felix Ares de Blas|Felix Ares de Blas]] (1983)
** [[w:Julio Abascal Gonzalez|Julio Abascal Gonzalez]] (1987)
* [[w:Clemente Rodriguez Lafuente|Clemente Rodriguez Lafuente]]
** [[w:Alberto Lafuente Rojo|Alberto Lafuente Rojo]] (1989)
** [[w:Olatz Arregi Uriarte|Olatz Arregi Uriarte]] (1991)
** [[w:Javier Mugerza Rivero|Javier Mugerza Rivero]] (1996)
* [[w:Ramón Beivide Palacio|Ramón Beivide Palacio]]
** [[w:Agustin Arruabarrena Frutos|Agustin Arruabarrena Frutos]] (1993)
** [[w:Jose Miguel Alonso|Jose Miguel Alonso]] (1996)
* [[w:Javier Torrealdea Folgado|Javier Torrealdea Folgado]]
** [[w:Javier Dolado Cosín|Javier Dolado Cosín]] (1989)
** [[w:Manuel Graña Román|Manuel Graña Román]] (1989)
* [[w:Yosu Yurramendi Mendizabal|Yosu Yurramendi Mendizabal]]
** [[w:Pedro Larrañaga Mugica|Pedro Larrañaga Mugica]] (1989)
:::: [[w:Jose Antonio Lozano Alonso|Jose Antonio Lozano Alonso]] (1991)
:::: [[w:Basilio Sierra Araujo|Basilio Sierra Araujo]] (1996)
* [[w:Ander Murua Uria|Ander Murua Uria]] (1996)

Hainbat urtetako jardunak heldutasuna ekarri zion ikerketa-arloari. Horrela, Informatika Fakultatea sortu eta hamar urtera doktoreak bost baino ez baziren ere, 2012ko 100 irakasleen artean ia gehienak doktoreak ziren (%85 baino gehiago). Horren ondorioak dira 2006 urtetik urtero 14-20 doktorego-tesi berri defendatu zirela (27 tesi 2023an&lt;ref name=&quot;:9&quot;&gt;{{erreferentzia|abizena=EHUko Informatika Fakultatea|urtea=2024|izenburua=Informatika Fakultatearen memoria 2022/23|argitaletxea=ehu.eus|hizkuntza=eu|url=https://www.ehu.eus/documents/d/informatika-fakultatea/memoria-22-2023-eu-2}}&lt;/ref&gt;), ikerketa taldeak eta spin-off enpresak sortu direla eta asmatutako produktu informatikoak erregistratu direla.

[[Fitxategi:DIF ikerketa taldeak2021.jpg|thumb|270x270px|Informatika Fakultateko ikerketa taldeak]]{{Barra bertikalen grafikoa|1981-1985|5|1986-1990|9|1991-1995|18|1996-2000|26|2001-2005|27|2006-2010|61|2011-2015|86|2016-2020|88|2011-2025|77|izena=Doktorego-tesiak Informatika Fakultatean (1981-1925)|altuera=250|zabalera=600}}

2023an 17 ikerketa-taldetan, 70 ikerketa-proiektu edo kontratu landu ziren, horietako ikertzaile nagusiak 36 zirela. 2023an 2,3 milioi euro mugitu ziren proiektu horietan, 147 argitalpen zientifiko idatzi ziren eta 27 doktorego-tesi aurkeztu ziren.&lt;ref name=&quot;:9&quot; /&gt;

Hogei bat ikerketa-talde sortu dira urteetan zehar Informatika Fakultatearen inguruan, besteak beste hauek:&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Ikerketa lerroak - Informatika Fakultatea - Informatika Fakultatea - UPV/EHU|hizkuntza=eu-ES|url=https://www.ehu.eus/eu/web/informatika-fakultatea/ikerketa-lerroak|aldizkaria=Informatika Fakultatea|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
# Datu-base interoperableak (Interoperable Database Group, BDI).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=BDI HomePage|url=https://bdigroup.web.app/|aldizkaria=bdigroup.web.app|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Arantza Illarramendi|Arantza Illarramendi]] irakasleak sortutako talde honek [[datu-base]]ak, [[w:Telefonia mugikor|mugikorrak]] eta osasuna lantzen ditu: [[w:Web semantiko|Web semantiko]]aren erabilera [[w:Informazio-sistema|informazio-sistemen]] kudeaketan, Mugikorrentzako aplikazioak garatzea [[w:agenteen teknologia|agenteen teknologia]] erabiliz, Osasun-ezaugarrien tele-transmisioa eta analisia mugikorren bidez. Osasun-erregistro informatikoen [[w:interoperabilitate|interoperabilitate]]a.
# ERABAKI Taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Erabaki R &amp; D &amp; I|url=https://ojs.ehu.eus/index.php/ekaia/article/view/17855|aldizkaria=erabaki.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;. Erabakiak [[w:Osasun publiko|osasungintzan|Osasun publiko|osasungintzan]]. [[w:Juan Manuel Pikatza Atxa|Juan Manuel Pikatza Atxa]] irakasleak 1994an sortutako diziplinarteko talde honek diagnostikoan eta tratamenduan osagileari erabakiak hartzeko laguntzen dioten sistemak ikertzen dituzte. ([[w:Gidetan Oinarritutako Erabakiak Hartzen Laguntzeko Sistemak|Gidetan Oinarritutako Erabakiak Hartzen Laguntzeko Sistemak]], GOEHLS).
# [[Fitxategi:OnekinTaldea.jpg|thumb|270x270px| # [[ONEKIN Taldea]] ]][[w:ONEKIN Taldea|ONEKIN Taldea]],&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=ONEKIN – Onekin Research Group|url=https://onekin.org/|aldizkaria=onekin.org|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Web atari|Web atari]]en ingeniaritza. [[w:XML|XML]] aplikazioak, [[w:Datu-base aktibo|Datu-base aktibo]]ak, ... [[w:Oscar Diaz|Oscar Diaz]] irakaslea da taldeko koordinatzailea.
# Sistema adimendunak taldea ([[w:Intelligent Systems Group|Intelligent Systems Group]], ISG).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Intelligent Systems Group Home Page|url=http://www.sc.ehu.es/ccwbayes/main.html|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Bioinformatika|Bioinformatika]], [[w:Ikasketa automatiko|Ikasketa automatiko]]a, [[w:Optimizazio (matematika)|Optimizazioa]]... [[w:José Antonio Lozano Alonso|Jose Antonio Lozano]] irakaslea da taldeko koordinatzailea.
# Konputazio-Adimena. [[w:Manuel Graña Romay|Manuel Graña Romay]] irakasleak sortu zuen ''Grupo de Inteligencia Computacional'' taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Grupo de Inteligencia Computacional (GIC)|url=http://www.ehu.eus/ccwintco/index.php?title=P%C3%A1gina_principal|aldizkaria=www.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; Honelako aplikazioak lantzen dituzte: Gizaki eta makinen arteko elkarrekintza-sistemak, [[w:robot mugikor|robot mugikor]]ren kontrola, medikuntzako irudien analisia, ingurune-adimena darabilten lan-segurtasunerako sistemak, komunikazio pertsona [[w:Gortasun|gorrekin|Gortasun|gorrekin]], psikologia esperimentala eta prozesuen gainbegiratzea. Tresna moduan Clustering-algoritmoak, kuantifikazio bektoriala, [[w:Neurona-sare artifizial|neuronal-sareak]], [[w:Markov-en eredu ezkutuak|Markov-en eredu ezkutuak]], irudi-prozesaketa edota konputagailu bidezko ikusmena erabiltzen dute.
# Sailkatze automatikoa eta paralelismoa, [[w:ALDAPA (ikerketa taldea)|ALDAPA]] taldea.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Aldapa, Algorithms, Data Mining and Parallelism|url=http://www.sc.ehu.es/acwaldap/|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Olatz Arbelaitz|Olatz Arbelaitz]] eta [[w:Javier Mugerza|Javier Mugerza]] irakasleak dira zuzendariak. Talde honek 2024an [[w:Adimen artifizial|Adimen artifizial]]a ikertu du Osasun-aplikaziotan (''Konputazio fisiologikoa''), baita [[w:ikasketa automatiko|ikasketa automatiko]]aren barruan &quot;eredu esplikagarriak eta bidezkoak&quot; ere. 1990eko hamarkadatik honelako aplikazioak landu ditu: Auto-aseguruen fraude detekzioa, Bezero-fidelizazioa, Turismoa, Erregai-banaketaren problema, [[w:Karaktereen ezagutze optiko|Karaktere-ezagutze automatikoa]] (OCR), ... [[w:Javier Mugerza|Javier Mugerza]] irakaslea da koordinatzailea.
# Logika eta arrazonamendua (Logic and Reasoning Group, LoRea).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Hasierako orria - lorea - LoRea - UPV/EHU|hizkuntza=eu-ES|url=https://www.ehu.eus/eu/web/lorea|aldizkaria=lorea|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Montse Hermo|Montse Hermo]], [[w:Paqui Lucio|Paqui Lucio]] eta [[w:Marisa Navarro|Marisa Navarro]] irakasleek sortu zuten talde honek honako gaiak aztertzen ditu, besteak beste: Konputagailu-programen zehaztapena, eraldaketa eta egiaztapena. [[w:Programazio funtzional|Programazio funtzional]]a. [[w:programazio logiko|programazio logiko]]a. Grafoen transformazioa. [[w:Arrazoiketa automatikoa|Arrazoiketa automatikoa]] [[w:Ontologia (informatika)|ontologia]] handiekin.
# Softwarearen ingeniaritza eta kudeaketa. [[w:Javier Dolado|Javier Dolado]] irakasleak sortu zuen ''Ingeniería y Gestión del Software Empírica'' talde hau, hainbat unibertsitate biltzen dituen REMIS sarearen barruan.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=REMIS|url=http://www.sc.ehu.es/jiwdocoj/remis/remis.htm|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
# [[w:Robotika eta Sistema Autonomoen Ikerketa Taldea|Robotika eta Sistema Autonomoen Ikerketa Taldea]] (RSAIT).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=UPV/EHU - RSAIT - Sarrera|url=http://www.sc.ehu.es/ccwrobot/seccion/sarrera|aldizkaria=www.sc.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Basilio Sierra|Basilio Sierra]] eta [[w:Elena Lazkano|Elena Lazkano]] irakasleek koordinatzen duten talde honek [[w:robot|robot]] mugikorrak eta [[w:ikasketa automatiko|ikasketa automatiko]]a uztartuz lan egiten du. Beren robotak martxan erakusten dituzten hainbat bideo eskaintzen dituzte.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160304193646/http://www.sc.ehu.es/ccwrobot/videos.html Robot adimendun eta mugikorrak martxan] (Robotika eta Sistema Autonomoen taldea)&lt;/ref&gt;
# GALAN Taldea, Hezkuntza eta Teknologia.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Galan {{!}}|url=http://galan.ehu.es/Galan/|aldizkaria=galan.ehu.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Isabel Fernandez de Castro|Isabel Fernandez de Castro]] irakasleak sortu zuen talde honek [[w:Teknologian Oinarritutako Hezkuntzarako Tresnak|Teknologian Oinarritutako Hezkuntzarako Tresnak]] garatzen dituzte, esaterako, [[w:Kontzeptu mapa|kontzeptu-mapen]] editoreak.
# Integrazio Geometrikoa (Geometric Integration Research Group).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Geometric Integration Research Group|url=http://www.gicas.uji.es/|aldizkaria=www.gicas.uji.es|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Ekuazio diferentzial|Ekuazio diferentzial]]en soluzioaren ezaugarri kualitatiboek (bereziki propietate geometrikoak) mantentzen dituzten zenbakizko metodoen azterketa eta analisia lantzen dute talde honetan. [[w:Ander Murua|Ander Murua]] eta [[w:Joseba Makazaga|Joseba Makazaga]] irakasleak [[w:Jaume I unibertsitatea|Jaume I unibertsitatea]]rekin eta [[w:Valentziako Unibertsitate Politeknikoa|Valentziako unibertsitate Politeknikoan]] ari dira lankidetzan. Aplikazio-inguruneak: planeta-sistemen mekanika, molekulen dinamika, [[w:kontrolaren teoria|kontrolaren teoria]], partikulen azelerazioaren fisika eta abar.
# Egokituz: Behar Berezietarako [[w:Pertsona-Konputagailu Elkarrekintza|Pertsona-Konputagailu Elkarrekintza]] Laborategia.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Egokituz, Laboratorio de Interacción Persona-Computador para Necesidades Especiales|url=http://www.egokituz.eus/|aldizkaria=www.egokituz.eus|sartze-data=2023-06-12}}&lt;/ref&gt; [[w:Julio Abascal Gonzalez|Julio Abascal Gonzalez]] irakasleak sortu zuen [[w:1985|1985]]ean pertsona minusbaliatuen komunikazio-arazoei aurre egiteko informazioaren teknologia berrien aplikazioa lantzeko. Egokituz taldeak pertsonen arteko komunikazio zuzenari nahiz urruneko komunikazioari laguntzeko programak diseinatu ditu (telekomunikazio-sistemak erabilerraz eginez), baita ingurunea kontrolatzeko sistemak, sarrera/irteerako zenbait sistema simulatzeko eta ebaluatzeko softwareak, eta komunikazio-gailu eramangarriak ere, besteak beste. Eusko Jaurlaritzak [[w:SPRI agentzia|SPRI]]-aren IMI programaren bidez, [[w:Gipuzkoako Foru Aldundia|Gipuzkoako Foru Aldundia]]ren Ekonomia Sailak, [[w:IMSERSO|IMSERSO]]-k eta [[w:CE-DGXIII|CE-DGXIII-k]] finantzatu dituzte lan horiek.
# Web3D-ehu taldea.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160314153834/http://www.ehu.eus/web3d/ Web3D-ehu ikerketa-taldearen webgunea]&lt;/ref&gt; Konputagailu-irudietan ikertu zuten 2020ra arte: [[w:3DO Interactive Multiplayer|3D bisualizazio elkarreragilea]], Internet bidezko bisualizazio kooperatiboa, [[w:errealitate birtual|errealitate birtual]]a, [[w:CAD/CAM|CAD]], ...[[Fitxategi:Egokituz ikertaldeko kideak 2016.png|erdian|thumb|480x480px|Egokituz ikertaldeko kideak 2016an.]]
# [[w:Hizkuntzaren prozesamendu|Hizkuntzaren Prozesamendua]], [[w:Ixa taldea|IXA taldea]].&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Sarrera {{!}} Ixa taldea|url=http://ixa.si.ehu.eus/|aldizkaria=ixa.si.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Hizkuntzaren prozesamendu|Hizkuntzaren prozesamendu]]an lan egiten du. Euskararen gaineko ikerketa aplikatua du xede nagusi, baina beste hizkuntza batzuetan ikertzen eta produktuak garatzen ere aritzen dira. Taldeak sortu dituen produktu ezagunenak hauek dira: [[w:Xuxen|Xuxen]] zuzentzaile ortografikoa, [[w:elia.eus|elia.eus]] [[w:Itzulpen automatiko neuronal|itzultzaile automatiko neuronala]] (lehen zen [[w:Matxin (itzultzaile automatikoa)|Matxin]]), [[w:Latxa (hizkuntza-eredu handia)|Latxa]] hizkuntza eredu handia, [[w:Euskal WordNet|Euskal WordNet]] sare lexikala eta [[w:Testu corpus#Zientzia eta Teknologia corpusa (ZT)|ZT]] eta [[w:Testu corpus#Sintaktikoki etiketatutako EPEC corpusa (EPEC-DEP)|EPEC]] corpusak. [[w:Arantza Diaz de Ilarraza Sanchez|Arantza Diaz de Ilarraza Sanchez]]ek koordinatu zuen taldea 2019an [[w:AhoLab|AhoLab]] ikerketa-taldearekin batera [[w:HiTZ zentroa|HiTZ ikerketa-zentroa]] sortu zuten arte, harrezkero [[w:Eneko Agirre|Eneko Agirre]], [[w:German Rigau|German Rigau]], [[w:Xabier Arregi Iparragirre|Xabier Arregi]] eta [[w:Maxux Aranzabe|Maxux Arantzabe]] dira korrodinatzileak.&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=HiTZ: Basque Center for Language Technology {{!}} HiTZ Zentroa|url=http://hitz.ehu.eus/|aldizkaria=hitz.ehu.eus|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; 2013an taldeak [[w:Abbadia saria|Abbadia Saria]] jaso zuen. Eneko Agirrek hiru aldiz jaso du Google ikerketa saria (2016, 2018 eta 2019an),&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Eneko Agirre: Google-en ikerketa saria lortu du / Premio de Investigación de Google|hizkuntza=eu|url=https://www.ehu.eus/ehusfera/ifbloga/2019/05/07/eneko-agirre-google-en-ikerketa-saria-lortu-du-premio-de-investigacion-de-google/|aldizkaria=DIFusio@, EHUko Informatika|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt; [[w:Ameriketako Estatu Batuak|AEBko]] gobernuak [[w:COVID-19 pandemia|COVID-19]] pandemiaren inguruan antolatutako lehiaketan ere sari bat jaso zuen (''COVID-19 Open Research Dataset Challenge'', 2020).&lt;ref&gt;{{Erreferentzia|izenburua=Ixa ikerketa-taldeak Estatu Batuetako gobernuak bultzatutako COVID-19 gaixotasunaren inguruan antolatutako adimen artifizialeko txapelketan saria jaso du – Hizkuntza-teknologiak, Ixa Taldearen bloga|hizkuntza=eu|url=https://www.unibertsitatea.net/blogak/ixa/2020/05/07/ixa-covid-19-gaixotasunaren-inguruan-antolatutako-adimen-artifizialeko-txapelketan-saridun/|sartze-data=2021-02-06}}&lt;/ref&gt;
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;170&quot;&gt;
Fitxategi:Ixa Taldea, 2015 (DNJ0048v1).jpg|[[w:Ixa Taldea|Ixa Taldea]] (2015)
Fitxategi:Hitz-Zentroa nordanor.png|[[w:HiTZ zentroa|HiTZ zentroko]] kideak (2020)
&lt;/gallery&gt;2020an 17 ikerketa-taldetan, 95 ikerketa-proiektu lantzen ziren, horietako ikertzaile nagusiak 39 zirela. 2020an 2,2 milioi euro mugitu zen proiektu horietan, 149 argitalpen zientifiko idatzi ziren eta 14 doktorego-tesi aurkeztu ziren.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{erreferentzia|urtea=2021|izenburua=Informatika Fakultatea, MEMORIA 2020|argitaletxea=UPV/EHU|hizkuntza=eu|hizkuntza1=es|url=https://www.ehu.eus/documents/340468/26643806/Memoria+2020+EU.pdf/1c3ac9ca-2408-3911-6997-6bce474ea9ce?t=1614093471881}}&lt;/ref&gt;

== Erreferentziak ==
{{erreferentzia zerrenda|30em}}</text>
      <sha1>ixfv9yx6l1mx2t9mid88f1yax8720pi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Txantiloi:BarraBertikalenGrafikoa</title>
    <ns>10</ns>
    <id>7378</id>
    <revision>
      <id>44488</id>
      <timestamp>2026-09-25T15:53:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ksarasola</username>
        <id>1603</id>
      </contributor>
      <comment>Orria sortu da. Edukia: &lt;includeonly&gt; {| class=&quot;wikitable align=center style=&quot;background:#a2a9b1;&quot; |- bgcolor=#eaecf0 ! {{#if:{{{izena|}}}|{{{izena}}} }} |- align=&quot;center&quot; |{{#tag:timeline| Colors=  id:a value:gray(0.9)  id:b value:gray(0.7)  id:c value:rgb(1,1,1)  id:d value:{{{kolorea|rgb(0.6,0.7,0.8)}}}  ImageSize = width:{{{zabalera|auto barincrement:35}}} height:{{{altuera|300}}}  PlotArea  = left:50 bottom:30 top:30 right:30 DateFormat = x.y Period   = from:0 till:{{Barra bertikalen g...</comment>
      <origin>44488</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8774" sha1="msz1wzpk17v40lvpk8wq8nlx3sbdm2x" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;
{| class=&quot;wikitable align=center style=&quot;background:#a2a9b1;&quot;
|- bgcolor=#eaecf0
! {{#if:{{{izena|}}}|{{{izena}}}
}}
|- align=&quot;center&quot;
|{{#tag:timeline|
Colors=
 id:a value:gray(0.9)
 id:b value:gray(0.7)
 id:c value:rgb(1,1,1)
 id:d value:{{{kolorea|rgb(0.6,0.7,0.8)}}}

ImageSize = width:{{{zabalera|auto barincrement:35}}} height:{{{altuera|300}}} 
PlotArea  = left:50 bottom:30 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period   = from:0 till:{{Barra bertikalen grafikoa/periodoa|{{max27|{{{2|0}}}|{{{4|0}}}|{{{6|0}}}|{{{8|0}}}|{{{10|0}}}|{{{12|0}}}|{{{14|0}}}|{{{16|0}}}|{{{18|0}}}|{{{20|0}}}|{{{22|0}}}|{{{24|0}}}|{{{26|0}}}|{{{28|0}}}|{{{30|0}}}|{{{32|0}}}|{{{34|0}}}|{{{36|0}}}|{{{38|0}}}|{{{40|0}}}}}}}
TimeAxis  = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:b increment:{{#if:{{{eskala_handia|}}}| {{{eskala_handia}}} | {{#expr: 10 ^ {{#expr: floor (ln {{max27|{{{2|0}}}|{{{4|0}}}|{{{6|0}}}|{{{8|0}}}|{{{10|0}}}|{{{12|0}}}|{{{14|0}}}|{{{16|0}}}|{{{18|0}}}|{{{20|0}}}|{{{22|0}}}|{{{24|0}}}|{{{26|0}}}|{{{28|0}}}|{{{30|0}}}|{{{32|0}}}|{{{34|0}}}|{{{36|0}}}|{{{38|0}}}|{{{40|0}}}}}/ln 10)}} }}}} start:0
ScaleMinor = gridcolor:a increment:{{#if:{{{eskala_txikia|}}}| {{{eskala_txikia}}} | {{#expr: ceil ((10 ^ {{#expr: floor (ln {{max27|{{{2|0}}}|{{{4|0}}}|{{{6|0}}}|{{{8|0}}}|{{{10|0}}}|{{{12|0}}}|{{{14|0}}}|{{{16|0}}}|{{{18|0}}}|{{{20|0}}}|{{{22|0}}}|{{{24|0}}}|{{{26|0}}}|{{{28|0}}}|{{{30|0}}}|{{{32|0}}}|{{{34|0}}}|{{{36|0}}}|{{{38|0}}}|{{{40|0}}}}}/ln 10)}}) / 5) }}}} start:0 
BackgroundColors = canvas:c

BarData=
 {{#if:{{{1|}}}|  bar:{{{1}}}  text:{{{1}}}  }}
 {{#if:{{{3|}}}|  bar:{{{3}}}  text:{{{3}}}  }}
 {{#if:{{{5|}}}|  bar:{{{5}}}  text:{{{5}}}  }}
 {{#if:{{{7|}}}|  bar:{{{7}}}  text:{{{7}}}  }}
 {{#if:{{{9|}}}|  bar:{{{9}}}  text:{{{9}}}  }}
 {{#if:{{{11|}}}| bar:{{{11}}} text:{{{11}}} }}
 {{#if:{{{13|}}}| bar:{{{13}}} text:{{{13}}} }}
 {{#if:{{{15|}}}| bar:{{{15}}} text:{{{15}}} }}
 {{#if:{{{17|}}}| bar:{{{17}}} text:{{{17}}} }}
 {{#if:{{{19|}}}| bar:{{{19}}} text:{{{19}}} }}
 {{#if:{{{21|}}}| bar:{{{21}}} text:{{{21}}} }}
 {{#if:{{{23|}}}| bar:{{{23}}} text:{{{23}}} }}
 {{#if:{{{25|}}}| bar:{{{25}}} text:{{{25}}} }}
 {{#if:{{{27|}}}| bar:{{{27}}} text:{{{27}}} }}
 {{#if:{{{29|}}}| bar:{{{29}}} text:{{{29}}} }}
 {{#if:{{{31|}}}| bar:{{{31}}} text:{{{31}}} }}
 {{#if:{{{33|}}}| bar:{{{33}}} text:{{{33}}} }}
 {{#if:{{{35|}}}| bar:{{{35}}} text:{{{35}}} }}
 {{#if:{{{37|}}}| bar:{{{37}}} text:{{{37}}} }}
 {{#if:{{{39|}}}| bar:{{{39}}} text:{{{39}}} }}
 {{#if:{{{41|}}}| bar:{{{41}}} text:{{{41}}} }}
 {{#if:{{{43|}}}| bar:{{{43}}} text:{{{43}}} }}
 {{#if:{{{45|}}}| bar:{{{45}}} text:{{{45}}} }}
 {{#if:{{{47|}}}| bar:{{{47}}} text:{{{47}}} }}
 {{#if:{{{49|}}}| bar:{{{49}}} text:{{{49}}} }}
 {{#if:{{{51|}}}| bar:{{{51}}} text:{{{51}}} }}
 {{#if:{{{53|}}}| bar:{{{53}}} text:{{{53}}} }}
 {{#if:{{{55|}}}| bar:{{{55}}} text:{{{55}}} }}
 {{#if:{{{57|}}}| bar:{{{57}}} text:{{{57}}} }}
 {{#if:{{{59|}}}| bar:{{{59}}} text:{{{59}}} }}


PlotData=
 color:d width:20 align:left 
 {{#if:{{{1|}}} | bar:{{{1}}}  from:0 till:{{{2}}}  {{#if:{{{kolorea_1|}}}|color:{{{kolorea_1}}} }}}}
 {{#if:{{{3|}}} | bar:{{{3}}}  from:0 till:{{{4}}}  {{#if:{{{kolorea_2|}}}|color:{{{kolorea_2}}} }}}}
 {{#if:{{{5|}}} | bar:{{{5}}}  from:0 till:{{{6}}}  {{#if:{{{kolorea_3|}}}|color:{{{kolorea_3}}} }}}}
 {{#if:{{{7|}}} | bar:{{{7}}}  from:0 till:{{{8}}}  {{#if:{{{kolorea_4|}}}|color:{{{kolorea_4}}} }}}}
 {{#if:{{{9|}}} | bar:{{{9}}}  from:0 till:{{{10}}} {{#if:{{{kolorea_5|}}}|color:{{{kolorea_5}}} }}}}
 {{#if:{{{11|}}}| bar:{{{11}}} from:0 till:{{{12}}} {{#if:{{{kolorea_6|}}}|color:{{{kolorea_6}}} }}}}
 {{#if:{{{13|}}}| bar:{{{13}}} from:0 till:{{{14}}} {{#if:{{{kolorea_7|}}}|color:{{{kolorea_7}}} }}}}
 {{#if:{{{15|}}}| bar:{{{15}}} from:0 till:{{{16}}} {{#if:{{{kolorea_8|}}}|color:{{{kolorea_8}}} }}}}
 {{#if:{{{17|}}}| bar:{{{17}}} from:0 till:{{{18}}} {{#if:{{{kolorea_9|}}}|color:{{{kolorea_9}}} }}}}
 {{#if:{{{19|}}}| bar:{{{19}}} from:0 till:{{{20}}} {{#if:{{{kolorea_10|}}}|color:{{{kolorea_10}}} }}}}
 {{#if:{{{21|}}}| bar:{{{21}}} from:0 till:{{{22}}} {{#if:{{{kolorea_11|}}}|color:{{{kolorea_11}}} }}}}
 {{#if:{{{23|}}}| bar:{{{23}}} from:0 till:{{{24}}} {{#if:{{{kolorea_12|}}}|color:{{{kolorea_12}}} }}}}
 {{#if:{{{25|}}}| bar:{{{25}}} from:0 till:{{{26}}} {{#if:{{{kolorea_13|}}}|color:{{{kolorea_13}}} }}}}
 {{#if:{{{27|}}}| bar:{{{27}}} from:0 till:{{{28}}} {{#if:{{{kolorea_14|}}}|color:{{{kolorea_14}}} }}}}
 {{#if:{{{29|}}}| bar:{{{29}}} from:0 till:{{{30}}} {{#if:{{{kolorea_15|}}}|color:{{{kolorea_15}}} }}}}
 {{#if:{{{31|}}}| bar:{{{31}}} from:0 till:{{{32}}} {{#if:{{{kolorea_16|}}}|color:{{{kolorea_16}}} }}}}
 {{#if:{{{33|}}}| bar:{{{33}}} from:0 till:{{{34}}} {{#if:{{{kolorea_17|}}}|color:{{{kolorea_17}}} }}}}
 {{#if:{{{35|}}}| bar:{{{35}}} from:0 till:{{{36}}} {{#if:{{{kolorea_18|}}}|color:{{{kolorea_18}}} }}}}
 {{#if:{{{37|}}}| bar:{{{37}}} from:0 till:{{{38}}} {{#if:{{{kolorea_19|}}}|color:{{{kolorea_19}}} }}}}
 {{#if:{{{39|}}}| bar:{{{39}}} from:0 till:{{{40}}} {{#if:{{{kolorea_20|}}}|color:{{{kolorea_20}}} }}}}
 {{#if:{{{41|}}}| bar:{{{41}}} from:0 till:{{{42}}} {{#if:{{{kolorea_21|}}}|color:{{{kolorea_21}}} }}}}
 {{#if:{{{43|}}}| bar:{{{43}}} from:0 till:{{{44}}} {{#if:{{{kolorea_22|}}}|color:{{{kolorea_22}}} }}}}
 {{#if:{{{45|}}}| bar:{{{45}}} from:0 till:{{{46}}} {{#if:{{{kolorea_23|}}}|color:{{{kolorea_23}}} }}}}
 {{#if:{{{47|}}}| bar:{{{47}}} from:0 till:{{{48}}} {{#if:{{{kolorea_24|}}}|color:{{{kolorea_24}}} }}}}
 {{#if:{{{49|}}}| bar:{{{49}}} from:0 till:{{{50}}} {{#if:{{{kolorea_25|}}}|color:{{{kolorea_25}}} }}}}
 {{#if:{{{51|}}}| bar:{{{51}}} from:0 till:{{{52}}} {{#if:{{{kolorea_26|}}}|color:{{{kolorea_26}}} }}}}
 {{#if:{{{53|}}}| bar:{{{53}}} from:0 till:{{{54}}} {{#if:{{{kolorea_27|}}}|color:{{{kolorea_27}}} }}}}
 {{#if:{{{55|}}}| bar:{{{55}}} from:0 till:{{{56}}} {{#if:{{{kolorea_28|}}}|color:{{{kolorea_28}}} }}}}
 {{#if:{{{57|}}}| bar:{{{57}}} from:0 till:{{{58}}} {{#if:{{{kolorea_29|}}}|color:{{{kolorea_29}}} }}}}
 {{#if:{{{59|}}}| bar:{{{59}}} from:0 till:{{{60}}} {{#if:{{{kolorea_30|}}}|color:{{{kolorea_30}}} }}}}

PlotData=
 {{#if:{{{1|}}}|  bar:{{{1}}}  at:{{{2}}}  fontsize:s text:{{formatnum:{{{2}}}}}  shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{3|}}}|  bar:{{{3}}}  at:{{{4}}}  fontsize:s text:{{formatnum:{{{4}}}}}  shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{5|}}}|  bar:{{{5}}}  at:{{{6}}}  fontsize:s text:{{formatnum:{{{6}}}}}  shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{7|}}}|  bar:{{{7}}}  at:{{{8}}}  fontsize:s text:{{formatnum:{{{8}}}}}  shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{9|}}}|  bar:{{{9}}}  at:{{{10}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{10}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{11|}}}| bar:{{{11}}} at:{{{12}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{12}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{13|}}}| bar:{{{13}}} at:{{{14}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{14}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{15|}}}| bar:{{{15}}} at:{{{16}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{16}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{17|}}}| bar:{{{17}}} at:{{{18}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{18}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{19|}}}| bar:{{{19}}} at:{{{20}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{20}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{21|}}}| bar:{{{21}}} at:{{{22}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{22}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{23|}}}| bar:{{{23}}} at:{{{24}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{24}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{25|}}}| bar:{{{25}}} at:{{{26}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{26}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{27|}}}| bar:{{{27}}} at:{{{28}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{28}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{29|}}}| bar:{{{29}}} at:{{{30}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{30}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{31|}}}| bar:{{{31}}} at:{{{32}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{32}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{33|}}}| bar:{{{33}}} at:{{{34}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{34}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{35|}}}| bar:{{{35}}} at:{{{36}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{36}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{37|}}}| bar:{{{37}}} at:{{{38}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{38}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{39|}}}| bar:{{{39}}} at:{{{40}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{40}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{41|}}}| bar:{{{41}}} at:{{{42}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{42}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{43|}}}| bar:{{{43}}} at:{{{44}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{44}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{45|}}}| bar:{{{45}}} at:{{{46}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{46}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{47|}}}| bar:{{{47}}} at:{{{48}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{48}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{49|}}}| bar:{{{49}}} at:{{{50}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{50}}}}} shift:(-10,5)|}}

}}
|- bgcolor=#eaecf0
{{#if:{{{oharrak|}}}| 
{{!}} &lt;small&gt;{{{oharrak}}}&lt;/small&gt; 
}}
|}&lt;/includeonly&gt;&lt;noinclude&gt;{{txantiloi dokumentazioa}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>msz1wzpk17v40lvpk8wq8nlx3sbdm2x</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>44493</id>
      <parentid>44488</parentid>
      <timestamp>2026-09-25T16:20:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ksarasola</username>
        <id>1603</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Ksarasola wikilariak «[[Txantiloi:Barra bertikalen grafikoa]]» orria «[[Txantiloi:BarraBertikalenGrafikoa]]» izenera aldatu du</comment>
      <origin>44488</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8774" sha1="msz1wzpk17v40lvpk8wq8nlx3sbdm2x" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;
{| class=&quot;wikitable align=center style=&quot;background:#a2a9b1;&quot;
|- bgcolor=#eaecf0
! {{#if:{{{izena|}}}|{{{izena}}}
}}
|- align=&quot;center&quot;
|{{#tag:timeline|
Colors=
 id:a value:gray(0.9)
 id:b value:gray(0.7)
 id:c value:rgb(1,1,1)
 id:d value:{{{kolorea|rgb(0.6,0.7,0.8)}}}

ImageSize = width:{{{zabalera|auto barincrement:35}}} height:{{{altuera|300}}} 
PlotArea  = left:50 bottom:30 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period   = from:0 till:{{Barra bertikalen grafikoa/periodoa|{{max27|{{{2|0}}}|{{{4|0}}}|{{{6|0}}}|{{{8|0}}}|{{{10|0}}}|{{{12|0}}}|{{{14|0}}}|{{{16|0}}}|{{{18|0}}}|{{{20|0}}}|{{{22|0}}}|{{{24|0}}}|{{{26|0}}}|{{{28|0}}}|{{{30|0}}}|{{{32|0}}}|{{{34|0}}}|{{{36|0}}}|{{{38|0}}}|{{{40|0}}}}}}}
TimeAxis  = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:b increment:{{#if:{{{eskala_handia|}}}| {{{eskala_handia}}} | {{#expr: 10 ^ {{#expr: floor (ln {{max27|{{{2|0}}}|{{{4|0}}}|{{{6|0}}}|{{{8|0}}}|{{{10|0}}}|{{{12|0}}}|{{{14|0}}}|{{{16|0}}}|{{{18|0}}}|{{{20|0}}}|{{{22|0}}}|{{{24|0}}}|{{{26|0}}}|{{{28|0}}}|{{{30|0}}}|{{{32|0}}}|{{{34|0}}}|{{{36|0}}}|{{{38|0}}}|{{{40|0}}}}}/ln 10)}} }}}} start:0
ScaleMinor = gridcolor:a increment:{{#if:{{{eskala_txikia|}}}| {{{eskala_txikia}}} | {{#expr: ceil ((10 ^ {{#expr: floor (ln {{max27|{{{2|0}}}|{{{4|0}}}|{{{6|0}}}|{{{8|0}}}|{{{10|0}}}|{{{12|0}}}|{{{14|0}}}|{{{16|0}}}|{{{18|0}}}|{{{20|0}}}|{{{22|0}}}|{{{24|0}}}|{{{26|0}}}|{{{28|0}}}|{{{30|0}}}|{{{32|0}}}|{{{34|0}}}|{{{36|0}}}|{{{38|0}}}|{{{40|0}}}}}/ln 10)}}) / 5) }}}} start:0 
BackgroundColors = canvas:c

BarData=
 {{#if:{{{1|}}}|  bar:{{{1}}}  text:{{{1}}}  }}
 {{#if:{{{3|}}}|  bar:{{{3}}}  text:{{{3}}}  }}
 {{#if:{{{5|}}}|  bar:{{{5}}}  text:{{{5}}}  }}
 {{#if:{{{7|}}}|  bar:{{{7}}}  text:{{{7}}}  }}
 {{#if:{{{9|}}}|  bar:{{{9}}}  text:{{{9}}}  }}
 {{#if:{{{11|}}}| bar:{{{11}}} text:{{{11}}} }}
 {{#if:{{{13|}}}| bar:{{{13}}} text:{{{13}}} }}
 {{#if:{{{15|}}}| bar:{{{15}}} text:{{{15}}} }}
 {{#if:{{{17|}}}| bar:{{{17}}} text:{{{17}}} }}
 {{#if:{{{19|}}}| bar:{{{19}}} text:{{{19}}} }}
 {{#if:{{{21|}}}| bar:{{{21}}} text:{{{21}}} }}
 {{#if:{{{23|}}}| bar:{{{23}}} text:{{{23}}} }}
 {{#if:{{{25|}}}| bar:{{{25}}} text:{{{25}}} }}
 {{#if:{{{27|}}}| bar:{{{27}}} text:{{{27}}} }}
 {{#if:{{{29|}}}| bar:{{{29}}} text:{{{29}}} }}
 {{#if:{{{31|}}}| bar:{{{31}}} text:{{{31}}} }}
 {{#if:{{{33|}}}| bar:{{{33}}} text:{{{33}}} }}
 {{#if:{{{35|}}}| bar:{{{35}}} text:{{{35}}} }}
 {{#if:{{{37|}}}| bar:{{{37}}} text:{{{37}}} }}
 {{#if:{{{39|}}}| bar:{{{39}}} text:{{{39}}} }}
 {{#if:{{{41|}}}| bar:{{{41}}} text:{{{41}}} }}
 {{#if:{{{43|}}}| bar:{{{43}}} text:{{{43}}} }}
 {{#if:{{{45|}}}| bar:{{{45}}} text:{{{45}}} }}
 {{#if:{{{47|}}}| bar:{{{47}}} text:{{{47}}} }}
 {{#if:{{{49|}}}| bar:{{{49}}} text:{{{49}}} }}
 {{#if:{{{51|}}}| bar:{{{51}}} text:{{{51}}} }}
 {{#if:{{{53|}}}| bar:{{{53}}} text:{{{53}}} }}
 {{#if:{{{55|}}}| bar:{{{55}}} text:{{{55}}} }}
 {{#if:{{{57|}}}| bar:{{{57}}} text:{{{57}}} }}
 {{#if:{{{59|}}}| bar:{{{59}}} text:{{{59}}} }}


PlotData=
 color:d width:20 align:left 
 {{#if:{{{1|}}} | bar:{{{1}}}  from:0 till:{{{2}}}  {{#if:{{{kolorea_1|}}}|color:{{{kolorea_1}}} }}}}
 {{#if:{{{3|}}} | bar:{{{3}}}  from:0 till:{{{4}}}  {{#if:{{{kolorea_2|}}}|color:{{{kolorea_2}}} }}}}
 {{#if:{{{5|}}} | bar:{{{5}}}  from:0 till:{{{6}}}  {{#if:{{{kolorea_3|}}}|color:{{{kolorea_3}}} }}}}
 {{#if:{{{7|}}} | bar:{{{7}}}  from:0 till:{{{8}}}  {{#if:{{{kolorea_4|}}}|color:{{{kolorea_4}}} }}}}
 {{#if:{{{9|}}} | bar:{{{9}}}  from:0 till:{{{10}}} {{#if:{{{kolorea_5|}}}|color:{{{kolorea_5}}} }}}}
 {{#if:{{{11|}}}| bar:{{{11}}} from:0 till:{{{12}}} {{#if:{{{kolorea_6|}}}|color:{{{kolorea_6}}} }}}}
 {{#if:{{{13|}}}| bar:{{{13}}} from:0 till:{{{14}}} {{#if:{{{kolorea_7|}}}|color:{{{kolorea_7}}} }}}}
 {{#if:{{{15|}}}| bar:{{{15}}} from:0 till:{{{16}}} {{#if:{{{kolorea_8|}}}|color:{{{kolorea_8}}} }}}}
 {{#if:{{{17|}}}| bar:{{{17}}} from:0 till:{{{18}}} {{#if:{{{kolorea_9|}}}|color:{{{kolorea_9}}} }}}}
 {{#if:{{{19|}}}| bar:{{{19}}} from:0 till:{{{20}}} {{#if:{{{kolorea_10|}}}|color:{{{kolorea_10}}} }}}}
 {{#if:{{{21|}}}| bar:{{{21}}} from:0 till:{{{22}}} {{#if:{{{kolorea_11|}}}|color:{{{kolorea_11}}} }}}}
 {{#if:{{{23|}}}| bar:{{{23}}} from:0 till:{{{24}}} {{#if:{{{kolorea_12|}}}|color:{{{kolorea_12}}} }}}}
 {{#if:{{{25|}}}| bar:{{{25}}} from:0 till:{{{26}}} {{#if:{{{kolorea_13|}}}|color:{{{kolorea_13}}} }}}}
 {{#if:{{{27|}}}| bar:{{{27}}} from:0 till:{{{28}}} {{#if:{{{kolorea_14|}}}|color:{{{kolorea_14}}} }}}}
 {{#if:{{{29|}}}| bar:{{{29}}} from:0 till:{{{30}}} {{#if:{{{kolorea_15|}}}|color:{{{kolorea_15}}} }}}}
 {{#if:{{{31|}}}| bar:{{{31}}} from:0 till:{{{32}}} {{#if:{{{kolorea_16|}}}|color:{{{kolorea_16}}} }}}}
 {{#if:{{{33|}}}| bar:{{{33}}} from:0 till:{{{34}}} {{#if:{{{kolorea_17|}}}|color:{{{kolorea_17}}} }}}}
 {{#if:{{{35|}}}| bar:{{{35}}} from:0 till:{{{36}}} {{#if:{{{kolorea_18|}}}|color:{{{kolorea_18}}} }}}}
 {{#if:{{{37|}}}| bar:{{{37}}} from:0 till:{{{38}}} {{#if:{{{kolorea_19|}}}|color:{{{kolorea_19}}} }}}}
 {{#if:{{{39|}}}| bar:{{{39}}} from:0 till:{{{40}}} {{#if:{{{kolorea_20|}}}|color:{{{kolorea_20}}} }}}}
 {{#if:{{{41|}}}| bar:{{{41}}} from:0 till:{{{42}}} {{#if:{{{kolorea_21|}}}|color:{{{kolorea_21}}} }}}}
 {{#if:{{{43|}}}| bar:{{{43}}} from:0 till:{{{44}}} {{#if:{{{kolorea_22|}}}|color:{{{kolorea_22}}} }}}}
 {{#if:{{{45|}}}| bar:{{{45}}} from:0 till:{{{46}}} {{#if:{{{kolorea_23|}}}|color:{{{kolorea_23}}} }}}}
 {{#if:{{{47|}}}| bar:{{{47}}} from:0 till:{{{48}}} {{#if:{{{kolorea_24|}}}|color:{{{kolorea_24}}} }}}}
 {{#if:{{{49|}}}| bar:{{{49}}} from:0 till:{{{50}}} {{#if:{{{kolorea_25|}}}|color:{{{kolorea_25}}} }}}}
 {{#if:{{{51|}}}| bar:{{{51}}} from:0 till:{{{52}}} {{#if:{{{kolorea_26|}}}|color:{{{kolorea_26}}} }}}}
 {{#if:{{{53|}}}| bar:{{{53}}} from:0 till:{{{54}}} {{#if:{{{kolorea_27|}}}|color:{{{kolorea_27}}} }}}}
 {{#if:{{{55|}}}| bar:{{{55}}} from:0 till:{{{56}}} {{#if:{{{kolorea_28|}}}|color:{{{kolorea_28}}} }}}}
 {{#if:{{{57|}}}| bar:{{{57}}} from:0 till:{{{58}}} {{#if:{{{kolorea_29|}}}|color:{{{kolorea_29}}} }}}}
 {{#if:{{{59|}}}| bar:{{{59}}} from:0 till:{{{60}}} {{#if:{{{kolorea_30|}}}|color:{{{kolorea_30}}} }}}}

PlotData=
 {{#if:{{{1|}}}|  bar:{{{1}}}  at:{{{2}}}  fontsize:s text:{{formatnum:{{{2}}}}}  shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{3|}}}|  bar:{{{3}}}  at:{{{4}}}  fontsize:s text:{{formatnum:{{{4}}}}}  shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{5|}}}|  bar:{{{5}}}  at:{{{6}}}  fontsize:s text:{{formatnum:{{{6}}}}}  shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{7|}}}|  bar:{{{7}}}  at:{{{8}}}  fontsize:s text:{{formatnum:{{{8}}}}}  shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{9|}}}|  bar:{{{9}}}  at:{{{10}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{10}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{11|}}}| bar:{{{11}}} at:{{{12}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{12}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{13|}}}| bar:{{{13}}} at:{{{14}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{14}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{15|}}}| bar:{{{15}}} at:{{{16}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{16}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{17|}}}| bar:{{{17}}} at:{{{18}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{18}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{19|}}}| bar:{{{19}}} at:{{{20}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{20}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{21|}}}| bar:{{{21}}} at:{{{22}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{22}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{23|}}}| bar:{{{23}}} at:{{{24}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{24}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{25|}}}| bar:{{{25}}} at:{{{26}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{26}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{27|}}}| bar:{{{27}}} at:{{{28}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{28}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{29|}}}| bar:{{{29}}} at:{{{30}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{30}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{31|}}}| bar:{{{31}}} at:{{{32}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{32}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{33|}}}| bar:{{{33}}} at:{{{34}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{34}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{35|}}}| bar:{{{35}}} at:{{{36}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{36}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{37|}}}| bar:{{{37}}} at:{{{38}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{38}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{39|}}}| bar:{{{39}}} at:{{{40}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{40}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{41|}}}| bar:{{{41}}} at:{{{42}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{42}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{43|}}}| bar:{{{43}}} at:{{{44}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{44}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{45|}}}| bar:{{{45}}} at:{{{46}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{46}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{47|}}}| bar:{{{47}}} at:{{{48}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{48}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{49|}}}| bar:{{{49}}} at:{{{50}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{50}}}}} shift:(-10,5)|}}

}}
|- bgcolor=#eaecf0
{{#if:{{{oharrak|}}}| 
{{!}} &lt;small&gt;{{{oharrak}}}&lt;/small&gt; 
}}
|}&lt;/includeonly&gt;&lt;noinclude&gt;{{txantiloi dokumentazioa}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>msz1wzpk17v40lvpk8wq8nlx3sbdm2x</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>44495</id>
      <parentid>44493</parentid>
      <timestamp>2026-09-25T16:23:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ksarasola</username>
        <id>1603</id>
      </contributor>
      <origin>44495</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8772" sha1="8lfcpw6npq6zbs11woqtktdpr23seqs" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;
{| class=&quot;wikitable align=center style=&quot;background:#a2a9b1;&quot;
|- bgcolor=#eaecf0
! {{#if:{{{izena|}}}|{{{izena}}}
}}
|- align=&quot;center&quot;
|{{#tag:timeline|
Colors=
 id:a value:gray(0.9)
 id:b value:gray(0.7)
 id:c value:rgb(1,1,1)
 id:d value:{{{kolorea|rgb(0.6,0.7,0.8)}}}

ImageSize = width:{{{zabalera|auto barincrement:35}}} height:{{{altuera|300}}} 
PlotArea  = left:50 bottom:30 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period   = from:0 till:{{BarraBertikalenGrafikoa/periodoa|{{max27|{{{2|0}}}|{{{4|0}}}|{{{6|0}}}|{{{8|0}}}|{{{10|0}}}|{{{12|0}}}|{{{14|0}}}|{{{16|0}}}|{{{18|0}}}|{{{20|0}}}|{{{22|0}}}|{{{24|0}}}|{{{26|0}}}|{{{28|0}}}|{{{30|0}}}|{{{32|0}}}|{{{34|0}}}|{{{36|0}}}|{{{38|0}}}|{{{40|0}}}}}}}
TimeAxis  = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:b increment:{{#if:{{{eskala_handia|}}}| {{{eskala_handia}}} | {{#expr: 10 ^ {{#expr: floor (ln {{max27|{{{2|0}}}|{{{4|0}}}|{{{6|0}}}|{{{8|0}}}|{{{10|0}}}|{{{12|0}}}|{{{14|0}}}|{{{16|0}}}|{{{18|0}}}|{{{20|0}}}|{{{22|0}}}|{{{24|0}}}|{{{26|0}}}|{{{28|0}}}|{{{30|0}}}|{{{32|0}}}|{{{34|0}}}|{{{36|0}}}|{{{38|0}}}|{{{40|0}}}}}/ln 10)}} }}}} start:0
ScaleMinor = gridcolor:a increment:{{#if:{{{eskala_txikia|}}}| {{{eskala_txikia}}} | {{#expr: ceil ((10 ^ {{#expr: floor (ln {{max27|{{{2|0}}}|{{{4|0}}}|{{{6|0}}}|{{{8|0}}}|{{{10|0}}}|{{{12|0}}}|{{{14|0}}}|{{{16|0}}}|{{{18|0}}}|{{{20|0}}}|{{{22|0}}}|{{{24|0}}}|{{{26|0}}}|{{{28|0}}}|{{{30|0}}}|{{{32|0}}}|{{{34|0}}}|{{{36|0}}}|{{{38|0}}}|{{{40|0}}}}}/ln 10)}}) / 5) }}}} start:0 
BackgroundColors = canvas:c

BarData=
 {{#if:{{{1|}}}|  bar:{{{1}}}  text:{{{1}}}  }}
 {{#if:{{{3|}}}|  bar:{{{3}}}  text:{{{3}}}  }}
 {{#if:{{{5|}}}|  bar:{{{5}}}  text:{{{5}}}  }}
 {{#if:{{{7|}}}|  bar:{{{7}}}  text:{{{7}}}  }}
 {{#if:{{{9|}}}|  bar:{{{9}}}  text:{{{9}}}  }}
 {{#if:{{{11|}}}| bar:{{{11}}} text:{{{11}}} }}
 {{#if:{{{13|}}}| bar:{{{13}}} text:{{{13}}} }}
 {{#if:{{{15|}}}| bar:{{{15}}} text:{{{15}}} }}
 {{#if:{{{17|}}}| bar:{{{17}}} text:{{{17}}} }}
 {{#if:{{{19|}}}| bar:{{{19}}} text:{{{19}}} }}
 {{#if:{{{21|}}}| bar:{{{21}}} text:{{{21}}} }}
 {{#if:{{{23|}}}| bar:{{{23}}} text:{{{23}}} }}
 {{#if:{{{25|}}}| bar:{{{25}}} text:{{{25}}} }}
 {{#if:{{{27|}}}| bar:{{{27}}} text:{{{27}}} }}
 {{#if:{{{29|}}}| bar:{{{29}}} text:{{{29}}} }}
 {{#if:{{{31|}}}| bar:{{{31}}} text:{{{31}}} }}
 {{#if:{{{33|}}}| bar:{{{33}}} text:{{{33}}} }}
 {{#if:{{{35|}}}| bar:{{{35}}} text:{{{35}}} }}
 {{#if:{{{37|}}}| bar:{{{37}}} text:{{{37}}} }}
 {{#if:{{{39|}}}| bar:{{{39}}} text:{{{39}}} }}
 {{#if:{{{41|}}}| bar:{{{41}}} text:{{{41}}} }}
 {{#if:{{{43|}}}| bar:{{{43}}} text:{{{43}}} }}
 {{#if:{{{45|}}}| bar:{{{45}}} text:{{{45}}} }}
 {{#if:{{{47|}}}| bar:{{{47}}} text:{{{47}}} }}
 {{#if:{{{49|}}}| bar:{{{49}}} text:{{{49}}} }}
 {{#if:{{{51|}}}| bar:{{{51}}} text:{{{51}}} }}
 {{#if:{{{53|}}}| bar:{{{53}}} text:{{{53}}} }}
 {{#if:{{{55|}}}| bar:{{{55}}} text:{{{55}}} }}
 {{#if:{{{57|}}}| bar:{{{57}}} text:{{{57}}} }}
 {{#if:{{{59|}}}| bar:{{{59}}} text:{{{59}}} }}


PlotData=
 color:d width:20 align:left 
 {{#if:{{{1|}}} | bar:{{{1}}}  from:0 till:{{{2}}}  {{#if:{{{kolorea_1|}}}|color:{{{kolorea_1}}} }}}}
 {{#if:{{{3|}}} | bar:{{{3}}}  from:0 till:{{{4}}}  {{#if:{{{kolorea_2|}}}|color:{{{kolorea_2}}} }}}}
 {{#if:{{{5|}}} | bar:{{{5}}}  from:0 till:{{{6}}}  {{#if:{{{kolorea_3|}}}|color:{{{kolorea_3}}} }}}}
 {{#if:{{{7|}}} | bar:{{{7}}}  from:0 till:{{{8}}}  {{#if:{{{kolorea_4|}}}|color:{{{kolorea_4}}} }}}}
 {{#if:{{{9|}}} | bar:{{{9}}}  from:0 till:{{{10}}} {{#if:{{{kolorea_5|}}}|color:{{{kolorea_5}}} }}}}
 {{#if:{{{11|}}}| bar:{{{11}}} from:0 till:{{{12}}} {{#if:{{{kolorea_6|}}}|color:{{{kolorea_6}}} }}}}
 {{#if:{{{13|}}}| bar:{{{13}}} from:0 till:{{{14}}} {{#if:{{{kolorea_7|}}}|color:{{{kolorea_7}}} }}}}
 {{#if:{{{15|}}}| bar:{{{15}}} from:0 till:{{{16}}} {{#if:{{{kolorea_8|}}}|color:{{{kolorea_8}}} }}}}
 {{#if:{{{17|}}}| bar:{{{17}}} from:0 till:{{{18}}} {{#if:{{{kolorea_9|}}}|color:{{{kolorea_9}}} }}}}
 {{#if:{{{19|}}}| bar:{{{19}}} from:0 till:{{{20}}} {{#if:{{{kolorea_10|}}}|color:{{{kolorea_10}}} }}}}
 {{#if:{{{21|}}}| bar:{{{21}}} from:0 till:{{{22}}} {{#if:{{{kolorea_11|}}}|color:{{{kolorea_11}}} }}}}
 {{#if:{{{23|}}}| bar:{{{23}}} from:0 till:{{{24}}} {{#if:{{{kolorea_12|}}}|color:{{{kolorea_12}}} }}}}
 {{#if:{{{25|}}}| bar:{{{25}}} from:0 till:{{{26}}} {{#if:{{{kolorea_13|}}}|color:{{{kolorea_13}}} }}}}
 {{#if:{{{27|}}}| bar:{{{27}}} from:0 till:{{{28}}} {{#if:{{{kolorea_14|}}}|color:{{{kolorea_14}}} }}}}
 {{#if:{{{29|}}}| bar:{{{29}}} from:0 till:{{{30}}} {{#if:{{{kolorea_15|}}}|color:{{{kolorea_15}}} }}}}
 {{#if:{{{31|}}}| bar:{{{31}}} from:0 till:{{{32}}} {{#if:{{{kolorea_16|}}}|color:{{{kolorea_16}}} }}}}
 {{#if:{{{33|}}}| bar:{{{33}}} from:0 till:{{{34}}} {{#if:{{{kolorea_17|}}}|color:{{{kolorea_17}}} }}}}
 {{#if:{{{35|}}}| bar:{{{35}}} from:0 till:{{{36}}} {{#if:{{{kolorea_18|}}}|color:{{{kolorea_18}}} }}}}
 {{#if:{{{37|}}}| bar:{{{37}}} from:0 till:{{{38}}} {{#if:{{{kolorea_19|}}}|color:{{{kolorea_19}}} }}}}
 {{#if:{{{39|}}}| bar:{{{39}}} from:0 till:{{{40}}} {{#if:{{{kolorea_20|}}}|color:{{{kolorea_20}}} }}}}
 {{#if:{{{41|}}}| bar:{{{41}}} from:0 till:{{{42}}} {{#if:{{{kolorea_21|}}}|color:{{{kolorea_21}}} }}}}
 {{#if:{{{43|}}}| bar:{{{43}}} from:0 till:{{{44}}} {{#if:{{{kolorea_22|}}}|color:{{{kolorea_22}}} }}}}
 {{#if:{{{45|}}}| bar:{{{45}}} from:0 till:{{{46}}} {{#if:{{{kolorea_23|}}}|color:{{{kolorea_23}}} }}}}
 {{#if:{{{47|}}}| bar:{{{47}}} from:0 till:{{{48}}} {{#if:{{{kolorea_24|}}}|color:{{{kolorea_24}}} }}}}
 {{#if:{{{49|}}}| bar:{{{49}}} from:0 till:{{{50}}} {{#if:{{{kolorea_25|}}}|color:{{{kolorea_25}}} }}}}
 {{#if:{{{51|}}}| bar:{{{51}}} from:0 till:{{{52}}} {{#if:{{{kolorea_26|}}}|color:{{{kolorea_26}}} }}}}
 {{#if:{{{53|}}}| bar:{{{53}}} from:0 till:{{{54}}} {{#if:{{{kolorea_27|}}}|color:{{{kolorea_27}}} }}}}
 {{#if:{{{55|}}}| bar:{{{55}}} from:0 till:{{{56}}} {{#if:{{{kolorea_28|}}}|color:{{{kolorea_28}}} }}}}
 {{#if:{{{57|}}}| bar:{{{57}}} from:0 till:{{{58}}} {{#if:{{{kolorea_29|}}}|color:{{{kolorea_29}}} }}}}
 {{#if:{{{59|}}}| bar:{{{59}}} from:0 till:{{{60}}} {{#if:{{{kolorea_30|}}}|color:{{{kolorea_30}}} }}}}

PlotData=
 {{#if:{{{1|}}}|  bar:{{{1}}}  at:{{{2}}}  fontsize:s text:{{formatnum:{{{2}}}}}  shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{3|}}}|  bar:{{{3}}}  at:{{{4}}}  fontsize:s text:{{formatnum:{{{4}}}}}  shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{5|}}}|  bar:{{{5}}}  at:{{{6}}}  fontsize:s text:{{formatnum:{{{6}}}}}  shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{7|}}}|  bar:{{{7}}}  at:{{{8}}}  fontsize:s text:{{formatnum:{{{8}}}}}  shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{9|}}}|  bar:{{{9}}}  at:{{{10}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{10}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{11|}}}| bar:{{{11}}} at:{{{12}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{12}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{13|}}}| bar:{{{13}}} at:{{{14}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{14}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{15|}}}| bar:{{{15}}} at:{{{16}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{16}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{17|}}}| bar:{{{17}}} at:{{{18}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{18}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{19|}}}| bar:{{{19}}} at:{{{20}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{20}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{21|}}}| bar:{{{21}}} at:{{{22}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{22}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{23|}}}| bar:{{{23}}} at:{{{24}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{24}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{25|}}}| bar:{{{25}}} at:{{{26}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{26}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{27|}}}| bar:{{{27}}} at:{{{28}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{28}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{29|}}}| bar:{{{29}}} at:{{{30}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{30}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{31|}}}| bar:{{{31}}} at:{{{32}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{32}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{33|}}}| bar:{{{33}}} at:{{{34}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{34}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{35|}}}| bar:{{{35}}} at:{{{36}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{36}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{37|}}}| bar:{{{37}}} at:{{{38}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{38}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{39|}}}| bar:{{{39}}} at:{{{40}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{40}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{41|}}}| bar:{{{41}}} at:{{{42}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{42}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{43|}}}| bar:{{{43}}} at:{{{44}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{44}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{45|}}}| bar:{{{45}}} at:{{{46}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{46}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{47|}}}| bar:{{{47}}} at:{{{48}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{48}}}}} shift:(-10,5)|}}
 {{#if:{{{49|}}}| bar:{{{49}}} at:{{{50}}} fontsize:s text:{{formatnum:{{{50}}}}} shift:(-10,5)|}}

}}
|- bgcolor=#eaecf0
{{#if:{{{oharrak|}}}| 
{{!}} &lt;small&gt;{{{oharrak}}}&lt;/small&gt; 
}}
|}&lt;/includeonly&gt;&lt;noinclude&gt;{{txantiloi dokumentazioa}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>8lfcpw6npq6zbs11woqtktdpr23seqs</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Txantiloi:Barra bertikalen grafikoa/dok</title>
    <ns>10</ns>
    <id>7379</id>
    <revision>
      <id>44490</id>
      <timestamp>2026-09-25T15:57:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ksarasola</username>
        <id>1603</id>
      </contributor>
      <comment>Orria sortu da. Edukia: {{Txantiloi dokumentazio azpiorrialdea}}  == Erabilera == &lt;pre&gt; {{Barra bertikalen grafikoa |izena = Grafikoaren izenburua. |oharrak= Grafikoaren oinean agertuko den oharra. |eskala_handia = Balio lehenetsia modu automatikoan kalkulatzen da: balio handiena hartu, gorantz biribildu 100en anizkoitz gisa eta 10 artean zatitu. |eskala_txikia = Balio lehenetsia modu automatikoan kalkulatzen da: balio handiena hartu, gorantz biribildu 100en anizkoitz gisa eta 50 artean zat...</comment>
      <origin>44490</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2351" sha1="48zrfkq1tjtimgusskqf624o1q4x97v" xml:space="preserve">{{Txantiloi dokumentazio azpiorrialdea}}

== Erabilera ==
&lt;pre&gt;
{{Barra bertikalen grafikoa
|izena = Grafikoaren izenburua.
|oharrak= Grafikoaren oinean agertuko den oharra.
|eskala_handia = Balio lehenetsia modu automatikoan kalkulatzen da: balio handiena hartu, gorantz biribildu 100en anizkoitz gisa eta 10 artean zatitu.
|eskala_txikia = Balio lehenetsia modu automatikoan kalkulatzen da: balio handiena hartu, gorantz biribildu 100en anizkoitz gisa eta 50 artean zatitu.
|altuera = Balio lehenetsia 300 da.
|zabalera = Balio lehenetsia auto da. 
|kolorea= Balio lehenetsia rgb(0.6,0.7,1) da.
|kolorea_1= Barra bakoitzaren kolorea banaka esleitzea ahalbidetzen du.
}}&lt;/pre&gt;
== Adibideak ==
&lt;pre style=&quot;max-width:100%; overflow:auto; margin-right:0.5em; font-size:95%;&quot;&gt;
{{Barra bertikalen grafikoa|izena=Eserlekuak [[Eusko Legebiltzarra|Eusko Legebiltzarrean]]|altuera=300|zabalera=300|eskala_handia=10|eskala_txikia=2|kolorea_1=red|kolorea_3=blue|kolorea_4=green|kolorea_5=orange|kolorea_6=LimeGreen|kolorear_7=PowderBlue|kolorea_8=Yellow|kolorea_9=Pink|kolorea_10=DarkBlue|kolorea_11=Magenta| EAJ | 30 | PSE-EE | 25 | PP | 13 | Aralar | 4 | EA | 1 | EB-B | 1 | UPyD | 1 |oharrak=Guztira 75 eserleku dira.}}
&lt;/pre&gt;
{{Barra bertikalen grafikoa|izena=Eserlekuak [[Eusko Legebiltzarra|Eusko Legebiltzarrean]]|altuera=300|zabalera=300|eskala_handia=10|eskala_txikia=2|kolorea_1=red|kolorea_3=blue|kolorea_4=green|kolorea_5=orange|kolorea_6=LimeGreen|kolorear_7=PowderBlue|kolorea_8=Yellow|kolorea_9=Pink|kolorea_10=DarkBlue|kolorea_11=Magenta| EAJ | 30 | PSE-EE | 25 | PP | 13 | Aralar | 4 | EA | 1 | EB-B | 1 | UPyD | 1 |oharrak=Guztira 75 eserleku dira.}}
&lt;pre style=&quot;max-width:100%; overflow:auto; margin-right:0.5em; font-size:95%;&quot;&gt;
{{Barra bertikalen grafikoa
|izena=Argantzuko biztanleria
|altuera=400
|zabalera=500
| 1900 | 622 | 1910 | 625 | 1920 | 680 | 1930 | 636 | 1940 | 617 | 1950 | 613 | 1960 | 568 | 1970 | 506 | 1981 | 501 | 1991 | 232 | 2001 | 404 | 2010 | 514 | 
}}
&lt;/pre&gt;
{{Barra bertikalen grafikoa
|izena=Argantzuko biztanleria
|altuera=400
|zabalera=500
| 1900 | 622 | 1910 | 625 | 1920 | 680 | 1930 | 636 | 1940 | 617 | 1950 | 613 | 1960 | 568 | 1970 | 506 | 1981 | 501 | 1991 | 232 | 2001 | 404 | 2010 | 514 | 
}}
&lt;includeonly&gt;
[[Kategoria:Barra grafikoen txantiloiak]]

[[es:Plantilla:Gráfica de evolución]]
&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>48zrfkq1tjtimgusskqf624o1q4x97v</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Txantiloi:Barra bertikalen grafikoa</title>
    <ns>10</ns>
    <id>7380</id>
    <redirect title="Txantiloi:BarraBertikalenGrafikoa" />
    <revision>
      <id>44494</id>
      <timestamp>2026-09-25T16:20:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ksarasola</username>
        <id>1603</id>
      </contributor>
      <comment>Ksarasola wikilariak «[[Txantiloi:Barra bertikalen grafikoa]]» orria «[[Txantiloi:BarraBertikalenGrafikoa]]» izenera aldatu du</comment>
      <origin>44494</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="49" sha1="2obatcvn21zr91voh3oz8isbwcl0w4w" xml:space="preserve">#BIRZUZENDU [[Txantiloi:BarraBertikalenGrafikoa]]</text>
      <sha1>2obatcvn21zr91voh3oz8isbwcl0w4w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Txantiloi:BarraBertikalenGrafikoa/periodoa</title>
    <ns>10</ns>
    <id>7381</id>
    <revision>
      <id>44496</id>
      <timestamp>2026-09-25T16:32:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ksarasola</username>
        <id>1603</id>
      </contributor>
      <comment>Orria sortu da. Edukia: {{#expr: ({{#expr: floor ({{{1}}} / (10 ^ {{#expr: floor (ln {{{1}}}/ln 10)}}))}} + 1) * (10 ^ {{#expr: floor (ln {{{1}}}/ln 10)}})}}</comment>
      <origin>44496</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="133" sha1="22oedba6mzlycki93habf95uipo6id5" xml:space="preserve">{{#expr: ({{#expr: floor ({{{1}}} / (10 ^ {{#expr: floor (ln {{{1}}}/ln 10)}}))}} + 1) * (10 ^ {{#expr: floor (ln {{{1}}}/ln 10)}})}}</text>
      <sha1>22oedba6mzlycki93habf95uipo6id5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Txantiloi:Max27</title>
    <ns>10</ns>
    <id>7382</id>
    <revision>
      <id>44497</id>
      <timestamp>2026-09-25T17:06:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ksarasola</username>
        <id>1603</id>
      </contributor>
      <comment>Orria sortu da. Edukia: &lt;includeonly&gt;{{max3 |{{max3   |{{max3|{{{1|}}}|{{{2|}}}|{{{3|}}}}}   |{{max3|{{{4|}}}|{{{5|}}}|{{{6|}}}}}   |{{max3|{{{7|}}}|{{{8|}}}|{{{9|}}}}}  }} |{{max3   |{{max3|{{{10|}}}|{{{11|}}}|{{{12|}}}}}   |{{max3|{{{13|}}}|{{{14|}}}|{{{15|}}}}}   |{{max3|{{{16|}}}|{{{17|}}}|{{{18|}}}}}  }} |{{max3   |{{max3|{{{19|}}}|{{{20|}}}|{{{21|}}}}}   |{{max3|{{{22|}}}|{{{23|}}}|{{{24|}}}}}   |{{max3|{{{25|}}}|{{{26|}}}|{{{27|}}}}}  }} }}&lt;/includeonly&gt;&lt;noinclude&gt; {{txantiloi dokume...</comment>
      <origin>44497</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="492" sha1="q0ws3e4mw8w7j6tfxhk935gumq1wr7o" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{max3
|{{max3
  |{{max3|{{{1|}}}|{{{2|}}}|{{{3|}}}}}
  |{{max3|{{{4|}}}|{{{5|}}}|{{{6|}}}}}
  |{{max3|{{{7|}}}|{{{8|}}}|{{{9|}}}}}
 }}
|{{max3
  |{{max3|{{{10|}}}|{{{11|}}}|{{{12|}}}}}
  |{{max3|{{{13|}}}|{{{14|}}}|{{{15|}}}}}
  |{{max3|{{{16|}}}|{{{17|}}}|{{{18|}}}}}
 }}
|{{max3
  |{{max3|{{{19|}}}|{{{20|}}}|{{{21|}}}}}
  |{{max3|{{{22|}}}|{{{23|}}}|{{{24|}}}}}
  |{{max3|{{{25|}}}|{{{26|}}}|{{{27|}}}}}
 }}
}}&lt;/includeonly&gt;&lt;noinclude&gt;
{{txantiloi dokumentazioa}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>q0ws3e4mw8w7j6tfxhk935gumq1wr7o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Txantiloi:Max3</title>
    <ns>10</ns>
    <id>7383</id>
    <revision>
      <id>44498</id>
      <timestamp>2026-09-25T17:06:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ksarasola</username>
        <id>1603</id>
      </contributor>
      <comment>Orria sortu da. Edukia: &lt;includeonly&gt;{{#switch: {{#expr: {{#if:{{{1|}}}|1|0}}+{{#if:{{{2|}}}|2|0}}+{{#if:{{{3|}}}|4|0}} }} |0= |1={{{1}}} |2={{{2}}} |3={{#ifexpr:{{{1}}}&gt;{{{2}}}|{{{1}}}|{{{2}}}}} |4={{3}} |5={{#ifexpr:{{{1}}}&gt;{{{3}}}|{{{1}}}|{{{3}}}}} |6={{#ifexpr:{{{2}}}&gt;{{{3}}}|{{{2}}}|{{{3}}}}} |7={{#ifexpr: {{#ifexpr:{{{1}}}&gt;{{{2}}}|{{{1}}}|{{{2}}}}} &gt; {{{3}}} | {{#ifexpr:{{{1}}}&gt;{{{2}}}|{{{1}}}|{{{2}}}}} | {{{3}}}}} }}&lt;/includeonly&gt;&lt;noinclude&gt; {{txantiloi dokumentazioa}}&lt;/noinclude&gt;</comment>
      <origin>44498</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="468" sha1="b4cdf2ngjhoa7co5oyy14omc9olczn5" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{#switch: {{#expr: {{#if:{{{1|}}}|1|0}}+{{#if:{{{2|}}}|2|0}}+{{#if:{{{3|}}}|4|0}} }}
|0=
|1={{{1}}}
|2={{{2}}}
|3={{#ifexpr:{{{1}}}&gt;{{{2}}}|{{{1}}}|{{{2}}}}}
|4={{3}}
|5={{#ifexpr:{{{1}}}&gt;{{{3}}}|{{{1}}}|{{{3}}}}}
|6={{#ifexpr:{{{2}}}&gt;{{{3}}}|{{{2}}}|{{{3}}}}}
|7={{#ifexpr: {{#ifexpr:{{{1}}}&gt;{{{2}}}|{{{1}}}|{{{2}}}}} &gt; {{{3}}} | {{#ifexpr:{{{1}}}&gt;{{{2}}}|{{{1}}}|{{{2}}}}} | {{{3}}}}}
}}&lt;/includeonly&gt;&lt;noinclude&gt;
{{txantiloi dokumentazioa}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>b4cdf2ngjhoa7co5oyy14omc9olczn5</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>